**Belqradın fəthi** — Macarıstan krallığının nəzarəti altında olan Belqrad şəhəri və şəhər qalası 1521-ci ilin 29 avqust tarixində fəth edilmişdir. 1520-ci ildə hakimiyyətə gələn Sultan Süleyman Qanuni hakimiyyətinin 8-ci ayında Belqrad səfərinə çıxmaq barədə qərar qəbul etdi. Bu dövrdə Müqəddəs Roma imperiyasının imperatoru Carls Quint Avropada xristanlığın mövqeyini gücləndirmək üçün Macarıstan kralı II Luis ilə əlaqələrini gücləndirmişdi. Sultan Süleyman Qanuni özünə qarşı Avropada böyük bir ittifaq yaranmadan hücumu keçmək istəyirdi. Macarıstan krallığı həmin dövrdə indiki Macarıstanla yanaşı Erdel, Slovakiya, Belqrad, Burqenland və Ukraynanın bir qismini əhatə edirdi.

Macarıstan krallığı özünün intibah dövründə sərhədlərini Venesiya şəhərinə qədər genişləndirmiş, hətta Almaniya imperiyasının tacına belə sahib olmuşdu.Sultan Süleyman Qanuni səfər hazırlıqlarını tamamladıqdan sonra adətə uyğun olaraq atası I Səlimin və babası II Bəyazidin məzarların ziyarət etdi. Sultan Süleyman Qanuni 1521-ci ilin 18 may tarixində Topqapı Sarayından rəsmi mərasimdən sonra yola düşdü. Osmanlı qoşununu 3 min barut və mərmi yüklü dəvə, Dunay çayı boyunca hərəkət edən 400 döyüş gəmisi müşahidə edirdi. Rumeli Bəylərbəyi Əhməd Paşa Böğürdələn Qalasını fəth etmək üçün mərkəzi qoşundan ayrıldı. 7 iyun tarixində Əhməd Paşa Böğürdələn Qalasını fəth etdi.

Vəziriəzəm Piri Mehmet Paşanın rəhbərlik etdiyi birlik Belqrad şəhərini mühasirəyə alır. Sultan Süleyman Qanuninin tabeliyində olan qoşun Belqrada gedən yolun üzərində yerləşən sonuncu qala olan Zəmun Qalasını fəth edir. 1 avqust tarixində Sultan Süleyman Qanuni Zəmun ovasında düşərgə qurur və şəhərin könüllü təslim olmasının gözləyir. Belqrad qalasında olan hərbiçilər müqavimətin mənasız olduğunu görüb 29 avqust tarixində könüllü şəkildə təslim olurlar. 30 avqust tarixində isə Belqrad şəhərində yerləşən ən böyük kilsə məscidə çevirilir. Sultan Süleyman Qanuni burada ilk dəfə olaraq cümə namazı qılır. Qanuni Belqrad şəhərində 19 gün qalmışdır. Bu müddət ərzində yerli əhali ilə görüşmüş, onların problemlərini dinləmiş və yekunda yerli əhalini 2 il müddətində bütün vergilərdən azad etmişdir. Şəhərdə 3.000 əsgər və 200 top yerləşdirdikdən sonra Qanuni 1521-ci ilin oktyabr ayında İstanbul şəhərinə qayıdır. Belqrad şəhərinin rəhbərliyi Bali Paşaya tapşırılır.

Ədəbiyyat
---------

* Magyarország hadtörténete, Zrínyi Katonai Kiadó, Budapest, 1985. szerk.: Liptai Ervin ISBN 963-326-337-9
* Szilágyi Sándor: A Magyar Nemzet Története - VI. fejezet, Nándor-Fejérvár eleste

| ⛭Sultan Süleyman Qanuni |
| --- |
| Ailəsi | Ayşə Hafsa Sultan  • Xürrəm Sultan  • Mahidövran Sultan  • Gülfəm Xatun  • Şahzadə Mustafa  • Şahzadə Mehmed  • II Səlim  • Şahzadə Bəyazid  • Şahzadə Cahangir  • Hümaşah Sultan  • Mihrimah Sultan  • Aişə Hümaşah Sultan  • Raziyə Sultan |  |
| Sədrəzəmlər | Piri Mehmed Paşa  • Parqalı İbrahim Paşa  • Ayaz Mehmed Paşa  • Çələbi Lütfi Paşa  • Xədim Süleyman Paşa  • Rüstəm Paşa  • Qara Əhməd Paşa  • Səmiz Əli Paşa  • Sokollu Mehmed Paşa  |
| Kaptan-ı dəryalar | Cəfər Ağa  • Mustafa Paşa  • Bayram Paşa  • Qurdoğlu Müslihəddin Rəis  • Dəryabəy Süleyman Paşa  • Kamankeş Əhməd Paşa  • Xeyrəddin Barbarossa  • Sokollu Mehmed Paşa  • Sinan Paşa  • Piyalə Paşa  |
| Şeyxülislamlar | Zənbilli Əli Əfəndi  ·  Kamalpaşazadə Əhməd Şəmsəddin Əfəndi  ·  Sadullah Sədi Əfəndi  ·  Çivizadə Muhiddin Mehmed Əfəndi  ·  Əbdülqədir Həmidi Çələbi  ·  Fənarizadə Muhiddin Çələbi  ·  Əbu Suud Əfəndi  |