recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Mərəzə gəvəni** (*lat.* Astragalus maraziensis) — paxlakimilər fəsiləsinin gəvən cinsinə aid bitki növü.

Təbii yayılması
---------------

Qafqazda, Azərbaycanda yayılmışdır.

Botaniki təsviri
----------------

15-40 sm hündürlükdə, aşağı hissəsi bərk, yarpağını tökən, ağacvari yarımkoldur. Üzəri çökük, boz tüklüdür. Yarpaqcıqları 3-4 (5) cüt, 8-15 mm uzunluqda, 1 mm enində, ucları küt, hər iki tərəfdən ağ tüklüdür. Çiçək oxu çoxdur, boz tüklü, 4 dəfə yarpaqdan uzundur. Çoxçiçəkli, 25-ə qədər çiçəkləri salxım çiçək qrupu əmələ gətirir. Paxlası qısa, 4,5 sm uzunluqda, sıx, ağ tüklü, qısa burunludur. Mayda çiçəkləyir, meyvəsi iyun-iyulda yetişir. Təbiətdə toxum vasitəsilə çoxalır.

Ekologiyası
-----------

Günəşli, rütubətli, daşlı yamaclarda, quru, gilli sahələrdə bitir.

Azərbaycanda yayılması
----------------------

İlk dəfə Mərəzə dağlarında təsvir edilmişdir. Qobustan dağlarının aşağı bölgələrində yayılmışdır. Azərbaycanın nadir bitkisidir, "Qırmızı kitab"a salınması tövsiyə edilir.

İstifadəsi
----------

Gövdəsindən qatran, yarpaqlarından efir yağı alınır. Yaşıllaşdırmada rast gəlinmir.

Ədəbiyyat
---------

* Флора Азербайджана. т.5. 1954;
* Флора Kaвkaзa. т.5. 1954;
* Azərbaycanın ağac və kolları. I cild. 1961;
* Azərbaycan flora¬sının konspekti. I-III cildlər. 2005; 2006; 2008;

İstinadlar
----------

Azərbaycan Dendroflorası III cild-Bakı:"Elm",2016,400 səh. Arxivləşdirilib 2019-11-17 at the Wayback Machine T.S.Məmmədov

|  |  |
| --- | --- |
| Taksoneyniləşdirmələri | 
* Wikidata: Q15520241
* EoL: 675287
* GBIF: 5344213
* iNaturalist: 437323
* IPNI: 478536-1
* IRMNG: 10855245
* IUCN: 199915
* Plant List: ild-54126
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:478536-1
* Tropicos: 13039542
* WFO: wfo-0000208021

 |
**85-in yayı** François Ozon tərəfindən yazılmış və rejissorluq etdiyi 2020-ci il Fransız dram filmidir, qismən Aidan Çembersin 1982-ci ildə yazdığı "Dance on My Grave*"* romanına əsaslanır. Baş rolları Félix Lefebvre və Benjamin Voisin canlandırır.

Diaphana tərəfindən 14 iyul 2020-ci ildə Fransada yayımlandı.

Məzmunu
-------

Xəbərdarlıq **Xəbərdarlıq:** ***Yazının davamı əsərin məzmunu haqqında məlumat ehtiva edir.***

1985-ci ilin yayında Normandiyada ölüm ilə maraqlanan 16 yaşındaki Aleks dənizə çıxır. Göy gurultusu onun qayığının aşmasına səbəb olur, lakin o, 18 yaşında olan David tərəfindən xilas edilir. Bu hadisədən sonra ikisi arasında eşq yaşanır. Mübahisədən sonra David motosiklet qəzasında ölür. Onlar öz aralarında bir söz tutmuş idi və aralarında ilk kim ölərsə digəri onun qəbrində rəqs edəcək. Aleks özünü günahkar hissedir və Davidin qəbrində rəqs edir və Davidin qəbrinə zərər verdiyi üçün məhkəmə tərəfindən cəza alır.

Xəbərdarlıq **Xəbərdarlığın sonu.**

Aktyorlar
---------

* Félix Lefebvre, Alexis Robin rolunda
* Benjamin Voisin, David Gorman rolunda
* Philippine Velge, Kate rolunda
* Valeria Bruni Tedeschi, Davidin anası rolunda
* Melvil Poupaud, Lefèvre rolunda
* Isabelle Nanty, Alexisin anası rolunda
* Laurent Fernandez, Alexisin atası rolunda
* Aurore Broutin, müəllim rolunda
* Bruno Lochet, Bernard rolunda
* Yoann Zimmer, Luc rolunda
* Antoine Simoni, Chris rolunda

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4  Été 85 (fr.). 2020.
2. ↑  Terjesztésre kerülő filmalkotások és artfilmek nyilvántartása (mac.). NMHH.

Xarici keçidlər
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Tematik saytlar | AlloCiné · Česko-Slovenská filmová databáze · IMDb · Metacritic · Rotten Tomatoes |
**Miquel da Paz** (*port.* Miguel da Paz de Trastâmara e Avis; {{DVTY}} şablonu boşdur ) — Portuqaliya kralı I Manuelin ilk övladı, Portuqaliya, Kastiliya və Araqon taxt-tacının varisi.

Şahzadə Miquel 1498-ci ildə Saraqosada dünyaya gəldi. Atası Aviz sülaləsinə mənsub Portuqaliya kralı I Manuel, anası isə Kastiliya-Araqon taxt-tacının sahibləri Kastiliyalı İzabella və Araqonlu Ferdinandın böyük qızı İzabella idi. Anası o doğulduğu saatlarda vəfat etdi. Atasının yeganə rəsmi varisi idi və bu səbəblə, doğulduğu gündən etibarən Portuqaliya şahzadəsi ünvanı aldı. Bir müddət sonra isə nənəsi Kastiliyalı İzabella və babası Araqonlu Ferdinand tərəfindən varis elan edildi və beləcə, bütün İberiya yarımadasını tək səltənətdə birləşdirən bir vərasətə sahib oldu.

Ancaq 19 iyul 1500-cü ildə hələ 2 yaşı tamam olmamış, nənəsi Kastiliyalı İzabellanın qollarında vəfat etdi. Cənazəsi Qranada krallıq kilsəsinə dəfn olundu. Ölümündən bir neçə ay sonra iki ölkə arasındakı sülhün davam etməsi məqsədilə, atası I Manuel xalası Araqonlu Mariya ilə evləndi və bu nigahdan bir neçə övladı dünyaya gəldi.

Mənbə
-----

* Downey, Kirsten (2014). *Isabella: the Warrior Queen*. New York: Nan A. Talese/Doubleday. ISBN 9780385534116
* Fernández Álvarez, Manuel (2003). *Isabel la Católica* (in Spanish). Madrid: Espasa-Calpe, S.A. ISBN 84-670-1260-9
**"Debüt" studiyası** —

Tarixi
------

"Azərbaycanfilm" kinostudiyasının nəzdində fəaliyyət göstərir. "Kinofilmlərin ideya-bədii səviyyəsini daha da yüksəltmək və kinematoqrafiyanın maddi-texniki bazasını möhkəmləndirmək tədbirləri haqqında" Sov. İKP MK və SSRİ Nazirlər Sovetinin 1986-cı il 26 fevral tarixli, 13 nömrəli qərarına müvafiq olaraq, ASSR Nazirlər Sovetinin 1987-ci il 20 fevral tarixli 53r nömrəli sərəncamı ilə kinostudiya nəzdində "Debüt" eksperimental-gənclik yaradıcılıq studiyası yaradıldı. Studiyanın rəhbəri Eldar Quliyev, baş redaktoru Eldəniz Quliyev, direktoru isə Davud Zöhrabov təyin olundu. O vaxtlar "Mosfilm" və "Gürcüstanfilm" kinostudiyalarında artıq belə tipli studiyalar mövcud idi, lakin bizim debüt, təkcə rejissorların deyil, həm də rəssamların, aktyorların, ssenaristlərin, operatorların debütüdür. Burada təkcə bədii deyil, sənədli, xronikal, eksperiment, cizgi filmləri də çəkilirdi. (A. Kazımzadə, Bizim Azərbaycanfilm, Bakı 2004, səh 318). Debüt studiyasını o vaxtlar kinoalmanaxlar üçün çəkilən qısametrajlı bədii filmlər-kinonovellalar əvəz edirdi. Belə yaradıcılıq sınağından uğurla keçən gənc rejissora sonradan böyük ekran üçün tammetrajlı bədii rilm çəkməyə icazə verilirdi.

Debütdə çəkilən bəzi filmlər: "Ata" (Ayaz Salayev), "Torpaq" (Vaqif Azəryar), "Dünən, Bu gün və…" (R. Əliyev) sənədli, "Düşüncə" (N. Nərimanbəyova) animasiya, "Son Tamaşa", "Bizim Bakı Teatrı", "Bizim Nəsibə Xanım", "Haqqın Dərgahı", "Səhnədə Keçən Həyat", "Qonaq-qaralı Ev" sifariş filmləri istehsal olunub. Studiyada 16 il ərzində 40-dək film çəkilib.

Hazırda "Debüt" studiyasının direktoru Rüfət Həsənovdur.

İstinadlar
----------

1. ↑  *Report.* "Azərbaycanda Kino Şurası yaradıldı" (az.). Report. 20.05.2020. 2020-06-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-06-08.

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 318–321.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Ədviyyatlar və ehtiraslar** — 2014-cü ildə Riçard C. Moraisin 2010-cu ildə yazdığı eyni adlı romanından uyğunlaşdırılmış, Stiven Naytın yazdığı ssenaridən rejissor Lasse Hallström tərəfindən çəkilmiş Amerika komediya-dram filmidir. Bu filmdə Helen Mirren, Om Puri, Manish Dayal və Charlotte Le Bon çəkilmişdirlər.

Süjet xətti
-----------

Tale bir hind ailəsini Provansdakı balaca şəhərciyə atır və onlar məşhur bir restoranla üzbəüz balaca şərq mətbəxi olan kafe açmaq qərarına gəlirlər. Onların kafesi ilə üzbəüz yerləşən, fransız kulinariyası ilə məşhur olan restoranın yiyəsi madam Malori obyektinin "Mişlen" kataloqunda ulduz alması ilə fəxr edir. İlk vaxtlar madam Malori yeni səs-küylü qonşulara nifrətini gizlətmir, lakin yavaş-yavaş rəqiblər arasında müharibə barışıqla yekunlaşır; məlum olur ki, gənc mühacir-aşpaz Həsən xüsusi zövqə malikdir və hind şirniyyatı kimi fransız mətbəxinin də sirlərinə tez bir zamanda yiyələnir.

İstinadlar
----------

1. ↑  .
2. 1 2  .
3. 1 2  .
4. ↑  .
5. ↑  Freebase Data Dumps. Google.
6. ↑  IMDb (ing.). 1990.
7. ↑  .
8. ↑  .
**Samana körfəzi** (*isp.* Bahía de Samaná) — Atlantik okeanda Dominikan Respublikasının şimal-şərq sahilində, eyniadlı şəhərdən və burundan cənubda yerləşən körfəz. Onu əhatə edən əsas şəhərlər: Santa Barbara de Samana, Sançes, Sabana de la Maar. Körfəzi şəxsən Xristofor Kolumb adlandırmışdı — *Golfo de las Flechas*.

Şimaldan cənuba qədər uzunluğu — 65 km, şərqdən qərbə isə — 25 km. Körfəz sahilində «Yuna» çayının mənsəbi yerləşir. Körfəzin akvatoriyasında çoxlu riflər var, hansı ki çoxlu turist cəlb edir. Cənub-qərb sahilində «Los Xaytites» milli parkı var, bu guşə tropik bitkilərlə və heyvanlarla boldu. Samanada delfinlərə, qozbel balinalara (yanvar ayının sonundan mart ayının əvvəlinə qədər) rast gəlmək mümkündür.

XIX əsrdə Fransa, İngiltərə, ABŞ bir neçə dəfə körfəzi ələ keçirmək üçün danışıqlar aparırdı. Həmdə burada dəniz quldurları tez-tez peydə olurdu.

Xarici keçidlər
---------------

* Columbus, Christopher; de las Casas, Bartolomé, Dunn, O.C. and Kelley, James E. (1989).
* The Diario of Christopher Columbus’s First Voyage to America, 1492—1493. Norman: University of Oklahoma Press.
Məzmun
------

Filmin işsiz qəhrəmanı (*Rasim Cəfərov*) Novruz bayramı ərəfəsində dostundan satmaq üçün 1000 ədəd səməni sifarişi alır. Qəhrəman sifarişi öz evində yerinə yetirir və xanım qəhrəmanla (*Təranə Əliyeva*) sevgi münasibətləri inkişaf etdikcə buğdalar da cücərməyə başlayır. Köhnə ata evi birdən-birə səmənilərlə dolu məkana çevrilir. Oğlanla qızın münasibətləri də bu səmənilərin fonunda inkişaf edir.

Film yeni və köhnə dəyərlərin, idealist və praqmatik təfəkkürün ziddiyyətlərindən bəhs edir. Göydələnlərin mühasirəsinə düşmüş yeganə köhnə evin sahibi — filmin qəhrəmanı dilemma qarşısında qalıb. O, ya öz evini satmalıdır, ya da ata evini qoruyaraq ehtiyac içində yaşamalıdır. Filmdə ev bazar dəyərlərinə müxalif olan bəşəri-mənəvi dəyərlərin simvolu kimi götürülüb.

Festivallar və mükafatlar
-------------------------

1)2007-ci ildə Romada (İtaliya) Aziatika Film Mediale Festivalı 
* Filmə tamaşaçı simpatiyası Mükafatı verilmişdir.

2)2007-ci ildə Bakıda Beynəlxalq Audiovizual Festival
* Əli İsa Cabbarov ən yaxşı prodüser seçilmişdir.

3)2008-ci ildə Gibarada (Kuba) "İnterneyşnl Festival del Sine Pobre"
* Kinolentə ən yaxşı qısametrajlı film Mükafatı verilmişdir.
* Filmə "Qəddar münasibəti insan hekayəsinə çevirmək bacarığı" Mükafatı verilmişdir.

Film haqqında
-------------

Filmin layihəsi 2006-cı ildə "Yeni əsr. Yeni Gənclər. Yeni baxış" layihə müsabiqəsinin 3 qalibindən biri olmuşdur.

Çəkilişlər Bakıda aparılıb, 11 günə yekunlaşmışdır.

Filmin texniki təchizatı Butafilm kinoşirkətinə aiddir.

Film fransız telekanalı "Kanal+" tərəfindən alınıb və sözügedən kanalda iki il yayımlanacaq.

Dövlət filmə 30 min manat pul ayırmışdır.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Quruluşçu rejissor:** Asif Rüstəmov
**Ssenari müəllifi:** Ramiz Fətəliyev, Asif Rüstəmov
**Quruluşçu operator:** Adil Abbas
**Quruluşçu rəssam:** Rafiq Nəsirov, Rafiz İsmayılov
**Geyim rəssamı:** Şahin Həsənli (rəssam)
**Bəstəkar:** Xəyyam Mirzəzadə
**Prodüser:** Əli İsa Cabbarov, Aynur Mustafayeva
**Rejissor:** Çingiz Həsənov
### Rollarda

Rasim Cəfərov
Təranə Əliyeva

İstinadlar
----------

1. ↑  "Ev" filmi beynəlxalq kinofestivalda qalib olub: Film "Ən yaxşı qısametrajlı film" nominasiyasına layiq görülüb //Səs.- 2008.- 22 may.- səh. 12.
2. ↑  "Ev" filmi Kubada keçirilən festivalda qalib gəldi. //Cinema News.- 2008.- iyun.- səh. 7.

Mənbə
-----

* "Bu meydan, bu ekran-2008". //"Cinema News" jurnalı.- 2008.- iyun.- səh. 27.

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Turan Tovuz FK.
"**Turan FK**" və ya rəsmi adı ilə **Turon Futbol Klubu**, hazırda Özbəkistan Pro Liqasında çıxış edən Özbəkistanın futbol klubudur.

Tarixi
------

"**Turon**" futbol klubu 2017-ci ildə Özbəkistanda yaradılıb. O, peşəkar liqada debütünü 2019-cu ildə Özbəkistan Pro Liqasının B qrupunda edib. Pro Liqada (B Liqa) ilk mövsümündə Kuçlu Pro Liqanın A qrupuna yüksəldi. 2020-ci il mövsümündə komandanın tərkibi bir sıra güclü futbolçularla gücləndirildi və Pro Liqada böyük intriqa yaratdı. Mövsümün sonunda Fərqanə "İstiqlal" stadionunda "Neftçi" ilə qarşılaşan Fərqanə derbisində qalib gələrək Özbəkistanın Pro Liqasının çempionu olub və Superliqaya vəsiqə qazanıb. Mövsümün sonunda Özbəkistan Futbol Assosiasiyasının mükafatlandırma mərasimində o, xüsusi mükafata layiq görülüb. 2021-ci il mövsümündən əvvəl Klub rəhbərliyi komandada bir sıra dəyişikliklər edib və komandanın yeni loqosu təqdim olunub. 2021-ci il mövsümünə qədər o, heyətini bir sıra təcrübəli legionerlər və Özbəkistan millisinin sabiq futbolçuları ilə gücləndirib. 2021-ci ildə Super Liqada ilk mövsümündə klub təcrübə çatışmazlığı səbəbindən Pro Liqaya düşdü. Hazırda Özbəkistan Pro Liqasının iştirakçısıdır.

İstinad
-------

1. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2022-09-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-19.
2. ↑
3. ↑
4. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2022-10-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-19.
5. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2022-09-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-19.
6. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2022-09-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-19.
7. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2022-09-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-19.
8. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2022-09-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-19.
**Midhət Əhmədov** — Azərbaycan bəstəkarı, pedaqoq.

Həyatı
------

1914-cü ildə Bakıda neftçi - mühəndis ailəsində dünyaya gələn M.Əhmədov orta məktəbi bitirdikdən sonra işçi fakültəyə, - kontrabas sinfinə daxil olur. O illər Azərbaycanda milli musiqiçi kadrların yetişdirilməsi məsələsi aktual idi və elə bu məqsədlə 1934-cü ildə M.Əhmədov Leninqrada (Sankt-Peterburq) ezam olunur. Leninqrad konservatoriyasının professorları K.Kuşnaryov və M.O.Şteynberqin sinfində bəstəkarlıq sənətinin sirlərini mənimsəyir (həmçinin D.Şestakoviçin dərslərində də könüllü iştirak edən).

İkinci Dünya müharibəsi M. Əhmədovu təhsilini yarımçıq qoyub Bakıya dönməyə məcbur etdi. Bakı Konservatoriyasında təhsilini davam etdirməklə yanaşı (B.İ.Zeydmanın sinfində) o, ictimai fəaliyyətə də başlayır. Azərbaycan Konsert Birliyində, Respublika Uşaqların Bədii Tərbiyəsi Evində M.Əhmədov genişmiqyaslı işlər aparır.

Bir çox dövlət mükafatı qazanıb. Bunların sırasında 1978-ci ildə layiq görüldüyü Azərbaycan SSR Əməkdar Müəllimi fəxri adı var.

Əsərləri
--------

Simfonik əsərləri
* Simfonik orkestr üçün "Cəngi"
* "Qəhrəmanlıq uvertürası"
* "Bəhram Gur" simfonik poeması
* "Bakı komissarları"na həsr olunmuş simfoniya

Uşaqlar üçün əsərlər
* "Şəngülüm-Şüngülüm" süitası
* çox sayda mahnılar, pyeslər
	+ "Ayı" mahnısı (sözləri: Cahangir Məmmədov)
	+ "Canlı guşə" mahnısı (Söz: Tofiq Mütəllibov)
	+ "Güllər" mahnısı (Söz: Tofiq Mütəllibov)

Qaynaqlar
---------

1. ↑  N. Abdullayeva - Bəstəkarlar ustadı (Midhət Əhmədov haqqında). Arxivləşdirilib 2022-01-24 at the Wayback Machine "Musiqi dünyası" jurnalı.
2. ↑  "Azərbaycan uşaq ədəbiyyatı - "Ayı" mahnısının sözləri". 2012-01-22 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-06-16.
3. ↑  "Azərbaycan uşaq ədəbiyyatı - "Canlı guşə" mahnısının sözləri". 2012-01-22 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-06-16.
4. ↑  "Azərbaycan uşaq ədəbiyyatı - "Güllər" mahnısının sözləri". 2012-01-22 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-06-16.
**Əfsanəyə çevrilən adam. Ələddin Abbasov** — rejissor Elvin Vəlimətovun 2013-cü ildə Azərbaycan Televiziyasında çəkdiyi sənədli film.

Məzmun
------

Filmdə görkəmli teatr və kino aktyoru, Azərbaycanın xalq artisti Ələddin Abbasovun həyat və yaradıcılığından bəhs olunur.

Film haqqında
-------------

Filmdə "Koroğlu", "Torpaq, dəniz, od, səma", "Mən ki gözəl deyildim", "Dəli Kür", "Qatır Məmməd", "Qocalar, qocalar", "Nizami", "Qətl günü", "Özgə ömür", "Məkanın melodiyası" filmlərinin, eləcə də "Vaqif" tamaşasının kadrlarından istifadə edilmişdir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Müəllif:** Sevda Ağazadə
**Rejissor:** Elvin Vəlimətov
**Operator:** Zaur Haşımov, Səbuhi İbrahimov
**Montaj:** Rəşad Rəhimov, Araz Əjdərov
**Musiqi tərtibatı:** Əliabbas Qasımov
**Rejissor assistenti:** Vüsal Əzimov, Ayxan Əhmədov
**Videomateriallar:** Fuad Əhmədov
**Mətni oxuyan:** Sevda Ağazadə (titrlərdə yoxdur)
**İnzibatçı:** Etibar Almazov
**Redaktor:** Səyavuş Məmmədov
### Filmdə iştirak edən

Ələddin Abbasov (aktyor, xalq artisti)

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
**Yuqurta müharibəsi(e.ə 111–105)** — E.ə 118-ci ildə Numidiya çarı Masinissa ölür. Romalıların vasitəçiliyi ilə onun mirası, qardaşı oğlu Yuqurta da daxil olmaqla iki oğlu arasında bölüşdürülür. Ancaq bir neçə ildən sonra Yuqurta, Romanın arbitrajına məhəl qoymayaraq və hər iki rəqibini aradan götürərək Numidiyanı ələ keçirir. Yuqurta romalı səfirləri satın aldığına görə senat vaxtında tədbir görə bilmir və Yuqurta Tsirta şəhərini ələ keçirərək, romalılar da daxil onun əhalisini qətl edir. Hiddətlənən Roma atlılarının təzyiqi ilə Yuqurtaya müharibə elan olunur. E.ə 111-ci ildə romalılar uğurla hucuma keçirlər, lakin Yuqurta satın alma yolu ilə özünə sərf edən sülh müqaviləsinə nail olur. E.ə 109-cu ildə müharibə yenidən başlayır. Roma oliqarşisinin nümayəndələrindən biri olan Avl Postuminin başçılığı altında romalı ordu rüsvayçı məğlubiyətə uğrayır.

Qaynaq
------

История Древнего Мира Упадок Древних Обществ Главная редакция восточной литературы Москва 1989 səh. 29
Böyük Britaniyada fəaliyyət göstərən masaj salonu
Kambocada fəaliyyət göstərən masaj salonları
**Masaj salonu** — masaj xidmətlərinin ödənişli olduğu yer. Masaj salonu termini ümumiyyətlə kommersiya məqsədli erotik masaj xidməti təklif edən məkanlar üçün istifadə olunur. Fahişəliyin qeyri-qanuni olduğu dövlətlərdə, ərazilərdə, regionlarda masaj salonları saunalar və spa müəssisələri kimi müntəzəm olaraq, fahişəliyin ön təşkilatı kimi çıxış edirlər. Masaj salonu termini adətən fahişəxana üçün evfemizm kimi istifadə olunur və masaj salonları kimi maskalanan qeyri-qanuni fahişəxanalar bir çox ölkələrdə olduqca geniş formada yayılmışdırlar.

İstinadlar
----------

1. ↑  *Coleman-Kennedy, Carol; Pendley, Amanda.* "Assessment and diagnosis of sexual addiction". Journal of the American Psychiatric Nurses Association. 8 (5). 2002: 143–151. doi:10.1067/mpn.2002.128827.
2. 1 2  *Callaway; Burgess, S.* History of massage // In Casanelia, L.; Stelfox, D. (eds.). Foundations of massage (3rd). Australia: Harcourt Publishers Group. 2009. ISBN 978-0729578691.
3. ↑  "Massage parlour". Collins English Dictionary. 19 September 2015 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 January 2021. 1. a business providing massage services; 2. (euphemistic) a brothel
**Paloçka** — Çubuq və ya çubuq (Ӏ ӏ; italik: Ӏ ӏ) (rusca: çubuq, tr. Çubuq, IPA: [ˈpaɫətɕkə], sözün əsl mənasında "çubuq") — Kiril hərfidir. Məktub ümumiyyətlə kiçik hərflərdə də istifadə olunan yalnız böyük hərflərə malikdir. Çubuğun böyük hərfi I (І) yumşaq nöqtələri olan Kiril hərfinin böyük hərfinə, Latın hərfinin I (I i) böyük hərfinə və L hərfinin kiçik hərfinə bənzəyir L (L l). Məktub 1930-cu illərin sonunda təqdim edilib.

Tarixi
------

Sovet İttifaqının ilk günlərində rus olmayan kiril əlifbalarının çoxunda rus yazı maşınları ilə uyğunlaşmaq üçün yalnız rus əlifbasının hərfləri var idi. Rus dilində olmayan səslər digraf və digər hərf birləşmələri ilə qeyd olunurdu. Yalnız istisna çubuq idi, çünki hərf əvəzinə 1 rəqəmi istifadə olunurdu. Əslində bir çox rus yazı maşınlarında hiyeroglif 1 rəqəminə bənzəmirdi, əksinə serifləri olan I Roma nömrəsinə bənzəyirdi. Çubuğun əksər standart klaviatura düzənlərində (və bəziləri üçün hətta kəsilməmiş I) və ya adi şriftlərdə olmaması səbəbindən bu hələ də yaygındır və buna görə də bir çox kompüter sistemində etibarlı şəkildə yazmaq və ya göstərmək asan deyil.

İstifadəsi
----------

Abaza, Adige, Avar, Dargva, Ingush, Lak, Lezghin və Tabassaran əlifbalarında bu, əvvəlki samitin ayrılan və ya aspirant samit kimi işarə edən dəyişdirici bir məktubdur; bu məktubun heç bir fonetik mənası yoxdur. … İstisnanı çatdırmaq üçün çubuqdan istifadə etməyən, əksinə labializasiya üçün dəyişdirici bir məktub olaraq dikişi (ə) istifadə edən Abxaz dili istisnadır.

Adige xalqı arasında bir çubuq da glottal dayanacaqdır / ʔ /.

* Kabardian Adyge lehçəsindən nümunə:  el'eӏuasch  [jaɬaˈʔʷaːɕ], "ondan bir şey istədi"

Avarda

* Avardan bir nümunə:  kӏalъazе  [kʼaˈɬaze], "danışmaq"

Çeçen dilində çubuq əvvəlcədən səssiz bir dayanma və ya affricate püskürmə edir, həm də səssiz bir dayanma və ya affricate izləmədikdə səslənən faringeal yarıq səsini təmsil edir.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Cyrillic: Range: 0400–04FF" (PDF). The Unicode Standard, Version 6.0. 2010. səh. 42. 2019-05-11 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 2011-05-20.
Schutzmannschaft, Köməkçi polis (sözün həqiqi mənasında: "qoruyucu" və ya "mühafizə dəstələri"; və ya qısaca, Schuma) Henrix Himmler tərəfindən 25 iyul 1941-ci ildə Sovet İttifaqı və Baltikyanı ölkələrin işğalı zamanı Ordnungspolizeiyə bağlı olan kollaborsionist köməkçi polis dəstələridir. 1941-ci ilin sonlarında təxminən 45.000 nəfər Schutzmannschaft birliklərində xidmət etmişdir. 1942-ci ildə Schutzmannschafte təşkilatı təxminən 300.000 nəfərlik üzvü ilə müharibədə döyüşlərin sayının təxminən yarısına çatdı.

Schutzmannschaften köməkçi polis batalyonları (Schutzmannschaft-Bataillonen) üçün bir nüfuza sahib idi. Xüsusilə Nasistlərə qarşı müqavimətlərlə mübarizə aparmaq və nasist hücumuna dəstək vermək üçün yaradılan bu batalyonların bir çoxu Holokosta qatıldı və minlərlə yəhudini öldürdü. Ümumiyyətlə, batalyonlar könüllü birliklər idi və birbaşa müharibəyə qarışmırdılar. Ümumilikdə təxminən 200 batalyon yaradılmışdır. Hər bir batalyonun təxminən 500 nəfərlik qüvvəsi var idi, lakin faktiki quvvəlei çox dəyişirdi.

Faşistlərin Sovet hərbi əsirlərinə qarşı törətdikləri cinayətlər kontekstində bir çox insanın ölümünə görə məsuliyyət daşıyırlar.
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Əshabi-Kəhf.

**Əshabi-Kəhf** — Rejissorlar Xamiz Muradov və Tofiq Məmmədovun filmi.

Məzmun
------

Film bəzi mənbələrdə "Alkaf", bəzilərində "Əshabi-Kəhf", bəzilərində isə "Yeddilər" adlanan və Naxçıvanda yerləşən "Əshabi-Kəhf" mağarası haqqındadır. Filmdə bu möhtəşəm ziyarətgahın yaranma tarixi açıqlanır, eləcə də burada ziyarətgaha gələn zəvvarlar, kəsilən qurbanlar, oxunan dualar haqqında danışılır. Mağara haqqında "Qurani-Kərim"in 18-ci surəsində verilən məlumatlardan, ziyarətgahın bu günündən bəhs olunur.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Rejissor:** Xamiz Muradov, Tofiq Məmmədov
**Ssenari müəllifi:** Zaur Məhərrəmov
**Operator:** Rəfael Salamzadə
**Səs operatoru:** Kamal Seyidov

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 348.
**Tiflis Müsəlman Əmirliyi** (654–1122) — Tiflis şəhərində yerləşən müsəlman dövləti.

İslam bölgəyə ilk gəlişindən etibarən indiki Gürcüstan torpaqlarında yayılmağa başlamışdır. VIII əsrin 30-cu illərində ərəblər Şərqi Gürcüstana yiyələndikdən sonra Tiflis şəhərini canişinliyin mərkəzinə çevirdilər. Tiflis əmiri əvvəlcə bütün Şərqi Gürcüstan əmirinə tabe idi. Sonralar ərəb xilafətinin zəifləməsi nəticəsində canişinliyin ərazisi Tiflis müsəlman əmirliyi ilə məhdudlaşdı. IX əsrin əvvəllərində isə təkcə Kartli, XI əsrdə isə ancaq Tiflis və ona bitişik vilayətlər əmirin hakimiyyəti altında qalmışdı. IX əsrdən etibarən əmirlərin müstəqillik uğrunda mübarizəsi başlandı və 80-ci illərdə onlar buna nail oldular. Tiflis Müsəlman əmirliyi XI əsrin sonlarına kimi öz müstəqilliyini saxladı. 1121-ci ildə baş vermiş Didqori döyüşü nəticəsində Tiflis Müsəlman əmirliyi 1122-ci ildə ləğv edilərək Gürcüstan dövlətinin tərkibinə qatıldı. Tiflis əmirliyi dövründə hakimiyyət ardıcıl olaraq 3 nəslin (sülalənin) əllərində cəmləşmişdir; bunlar — Şüeybilər, Şeybanilər və Cəfərilər nəsilləridir.

Əmirliyin yaranması
-------------------

Tiflis müsəlman əmirliyi Qafqazın ərəb orduları ilə 645-ci ildə başlayan fəthi prosesində, 735-ci ildə Tiflis şəhərinin Mərvanın başçılıq etdiyi ərəb orduları tərəfindən tutulması ilə yaranmışdır. Mərvan Əməvilər sülaləsindən olmaqla, xristian əhalisi arasında çox qeyri-populyar idi. Mərvan bütün Qafqazın canişini təyin olundu, onun vəzifəsinə yerli əhalini islamlaşdırmaq daxil idi, həmçinin o Tiflisə əmir təyin edirdi.

Ərazisi
-------

Əvvəlcə Tiflis əmirliyinə bütün Şərqi Gürcüstan tabe idi, lakin VIII–IX əsrlərdən etibarən əmirliyin ərazisi tədricən kiçilməyə başladı. Lakin Borçalı ərazisində əmirlik tam olaraq möhkəmlənmişdi. IX əsrin sonunda əmirliyin cənub əraziləri erməni Baqratuni sülaləsi tərəfindən işğal edildi. IX əsrin ortalarında etibarən əmirliyin ərazisində qalan yeganə müsəlman şəhəri Tiflis idi. O zaman Tiflis Dərbəddən sonra Qafqazın ikinci ən böyük şəhəri idi və müsəlman şəhəri üslubunda qurulmuşdu. Şəhərdən kənarda yaşayan kənd və dağ əhalisi hələ də xristian olaraq qalmaqda idi. VIII əsrin ortalarında başlanmış mübarizənin nəticəsində Abxaziya knyazlığı ərəblərdən azad oldu, daha sonra IX əsrdə Lazika ərazisi Bizans tərəfindən ələ keçirildi.


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Tarix** ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin. Etdiyiniz redaktələri mənbə və istinadlarla əsaslandırmağı unutmayın.* |
Avstraliyanın geoloji xəritəsi.
**Avstraliya geologiyası** — Avstraliyanın hüdudları daxilində mövcud olan geoloji quruluş. Materikin çox hissəsi Kembridən əvvəlki platformadır. Platforma kristallik qalxanlardan (qərbdə Qərbi Avstraliya və mərkəzi hissədə Masqreyv), sineklizlərdən, onları birləşdirən qədim qırışıqlıq (Alt Proterozoy) zonasından ibarətdir. Üst Paleozoyda və Mezozoyun birinci yarısında Avstraliya platforması qədim Qondvana materiki ilə bitişik olmuşdur. Kembridən əvvəlki bünövrə üzərində yatan Alt Paleozoy çöküntüləri şimal hissədə Böyük Artezian hövzəsinin Triad, Yura kontinental çöküntüləri və Təbaşir (dəniz) çöküntülərinin qalın qatı ilə örtülür. Avstraliyanın qərb sahilində Kembridən əvvəlki süxurların üzərində metamorfikləşməmiş Üst Paleozoy (kontinental) və Yura (dəniz) çöküntüləri yatır. Cənub-şərqdə Nallarbor düzənliyində Kembridən əvvəlki bünövrəni Təbaşir, Paleogen və Neogen çöküntüləri örtür.

Tasmaniya adası və Avstraliyanın dağlıq şərq hissəsi Hersin qarışıqlığından ibarətdir. Burada Paleozoy çöküntülərinin qalın kompleksli şimal-şərq və şimal-qərb istiqamətindəki qırışıqlarla pozulmuşdur. Üst Təbaşir dənizi transqressiyası Paleozoy yaşlı dağların aşağı hissələrini örtmüş, Kaynozoydakı sonrakı qlaxma prosesləri isə Şərqi Avstraliya dağlarının müasir relyefini əmələ gətirmişdir. Böyük Suayırıcı silsilədə qalxma ilə yanaşı, geniş sahədə vulkan püskürmələri də olmuşdur.

İstinadlar
----------

1. 1 2  Австралија. Ҝеоложи гурулуш // Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасы: [10 ҹилддә ]. I ҹилд: А—Балзак. Бакы: Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасынын Баш Редаксијасы. Баш редактор: Ҹ. Б. Гулијев. 1976. С. 49.

Əlavə ədəbiyyat
---------------

* Горный энциклопедический словарь, т. 3. / Под ред. В. С. Белецкого. - Донецк: Восточный издательский дом, 2004. - 752 с. ISBN 966-7804-78-X
**Zuberxa** — Dağıstan Respublikasında, Böyük Qafqaz dağlarının şərq hissəsində yerləşən dağ massivi.

Ümumi məlumat
-------------

Zuberxa dağ massivi mərkəzi Dağıstanda olub, Kulimer dağ sisteminə daxildir. Massiv Gergebil rayonu ərazisində yerləşir. Hündürlüyü 2338 metrdir. Gergebil tərəfdən massivin nisbi hündürlüyü — 800 metr, Aymaka tərəfdən — 600 metrdir. Massivi cənub-qərbdən Qaragöysu çayı, cənub-şərqdən Zinlak çayı (Aymakin dərəsi), şimal-şərqdən isə Exeb çayı dərəsə əhatə edir. Zuberxa massivi şimaldan tədricən Nakilrox silsiləsinə keçir. Ərazinin şimal-şərq yamacı meyillidir. Digər yamacları isə dik və qayalıdır. Şimal-qərbdə olan dik yamacların hündürlüyü 400 metrə çatır. Dik qayalı yamacların ətəyində daş, çınqıl formasında qalın qırıntı qatı toplanıb. Dik qayalı ərazilər vertikal formada yarağanlarla kəsilib. Dağ massivi əsasən aşağı təbaşirin gil, əhəng daşı və mərmər süxurlarından təşkil olunub. Massivin ətəyində Aymaka kəndi yerləşir.

Bitki örtüyü
------------

Zuberxa dağ massivi üçün xarakterik landşaft alp və subalp çəmənlikləridir. Meşə əraziləri şimal-qərb yamacında üstünlük təşkil edir. Daha çox qarışq meşə üçün xarakterik olan ağaclar geniş yayılıb: şam, əsməqovaq, göyrüş, vələs, yunan qozu və cökə.

Maraqlı faktlar
---------------

Qədim dövrlərdə dağda müqəddəs yer mövcud olmuşdur. 1882-ci ildə D. H. Anuçin bu ərazidə qazıntı işləri aparmış və bürüncdən olan çoxlu əşyalar tapmışdır: sırğalar, üzüklər və bilərziklər. Bundan əlavə müqəddəs yerdə çoxlu heyvan sümükləri aşkar edilmişdir. Böyük ehtimal ki, bunlar ərazidə qurban kəsmə mərasiminin olmasını sübüt edir.

Zuberxa massivi həm də, paraplan həvəskarlarının sevimli yeridir. İl boyu dağ zirvəsinə yerli və gəlmə türistlərin axını mövcuddur. Onları daha çox şimal-qərbdə olan 400 metrlik dik yamaca açılan mənzərə cəlb edir. Çox aydın havada zirvədən Xəzər dənizini və ətraf ərazilərdə olan kəndləri belə görmək mümkündür.

Zuberxanın ən yüksək nöqtəsində Dağıstan radio-televiziya ötürücü stansiyası yerləşir.

İstinadlar
----------

1. ↑  "ПАНЦИРНЫЕ КЛЕЩИ (ACARIFORMES, ORIBATIDA) ЛЕСНЫХ БИОТОПОВ ВНУТРЕННЕГОРНОГО ДАГЕСТАНА" (PDF). 2012-07-06 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 2011-11-08.
2. ↑  Отголоски древних верований горцев Дагестана
3. ↑  "Дагестан. Первые впечатления". 2012-02-13 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-16.
4. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2021-10-16 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-16.
5. ↑  "Дагестанский РТПЦ: Телевидение в горных условиях — это не миф, а реальность!". 2012-01-17 tarixində arxivləşdirilib.
Məzmun
------

Süjetin əsasını məsul vəzifədə çalışan qadının — Firəngiz Tahirovanın (*Vəfa Fətullayeva*) ailəsinə münasibəti, kütlələrlə qarşılıqlı əlaqəsi təşkil edir.

Raykom katibi Firəngiz qayğıkeş, tələbkar olduğu qədər də sərt və barışmazdır. O, nəinki təkcə həmyerlilərini, hətta sevimli əri, tədqiqatçı Muradın (*Rasim Balayev*) və onun dostlarının nöqsanlarına dözmür, güzəştə getmir. Muradın yalan faktlar əsasında yazılmış elmi işinin yararsız olduğunu sübut edir, ərinin əliəyri "dostlarının" cinayət törətdiklərini üzə çıxarır. O, çətin də olsa, əliəyrilərin, natəmizlərin ifşa edilməsinə nail olur. Firəngiz xanım səmimi münasibəti, mehribanlığı, ədalətli olması ilə hamının rəğbətini qazanır.

Film haqqında
-------------

* Film yazıçı Bayram Bayramovun "Sərinlik" povestinin motivləri əsasında çəkilmişdir.
* Film Mərkəzi Televiziyanın (Moskva) sifarişi ilə çəkilmişdir.
* Film 1-ci kateqoriyaya layiq görülüb.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Bayram Bayramov
**Quruluşçu rejissor:** Əbdül Mahmudov, Ənvər Əbluc
**Quruluşçu operator:** Fəraməz Məmmədov
**Quruluşçu rəssam:** Kamil Nəcəfzadə
**Bəstəkar:** Fikrət Əmirov
**Səs operatoru:** Əsəd Əsədov
**Qrim rəssamı:** Elbrus Vahidov
**Operator:** Amin Novruzov
### Rollarda

Vəfa Fətullayeva — Firəngiz
Rasim Balayev — Murad
Şahmar Ələkbərov — Feyzi
Bahadur Əliyev — Davud
Sadıq Həsənzadə — Musa
Muxtar Maniyev — Elxan
Sədayə Mustafayeva — Məsmə
Ötkəm İsgəndərov — Alxas
Hökümə Qasımova — Musanın arvadı
Məmməd Bürcəliyev — sürücü
Gümrah Rəhimov

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 220-221.
**Kasato Maru** və ya **Kasado Maru** (*yap.* 笠戸丸) – 1900-cü ildə Wigham Richardson tərəfindən tikilmiş Yaponiyaya məxsus yük və sərnişin gəmisi. İlk olaraq Potosi adlandırılan gəmi Rusiya Dobroflotu tərəfindən alınmış və Kazan adlandırılmışdır. Bu zaman tibbi gəmiyə çevrilmişdir. Rus-yapon müharibəsində Yaponiya tərəfindən batırılmış, daha sonra sudan çıxarılmış və Yaponiyanın istifadəsinə keçmişdir.

Gəmi Kasato Maru olaraq adlandırılmış və sərnişin gəmisinə çevrilmişdir. Mancuriyada döyüşən yapon əsgərləri Yaponiyaya çatdırmaqda xidmət etmişdir.

Daha sonra gəmi yaponları 1906-cı ildə Havay adalarına, 1907-ci ildə Peru və Meksikaya aparmaqda istifadə edilmişdir. 1908-ci ildə ilk rəsmi qrupu Braziliyaya gətirmiş və yaponların Braziliyaya miqrasiyası başlamışdır. Səyahət Kobe limanında başlamış və 52 gün davam edərək 18 iyun 1908-ci ildə Santos limanında başa çatmışdır. Bura San-Paulunun qərbindəki kofe plantasiyalarında işləmək üçün 165 ailə (781 nəfər) gəlmişdir.

Kasato Maru ilə Braziliyaya gəlmiş ilk yapon sərnişinlərin siyahısı
Kasato Marudan əvvəl bəzi yapon immiqrantlar Rio-de-Janeyro ştatında Sonseysan-di-Makabu bələdiyyəsində koloniya qurmuşdular. Lakin Kasato Marunun gətirdiyi ilk qrup yaponların kütləvi miqrasiyasının əsasını qoymuşdur. Kasato Marunun bəzi sərnişinləri Argentinaya keçmişdir.

Bir müddət sonra gəmi yük gəmisinə çevrilmişdir. Sonuncu dəfə Braziliyada Osaka Sosen Kaisha-nın xidmətində olarkən 1917-ci ildə yük daşıyarkən olmuşdur.

1942-ci ildə Yaponiya İmperiya donanmasına qatılmışdır və İkinci dünya müharibəsində döyüş gəmisi olmuşdur.

9 avqust 1945-ci ildə saat 11:15-dən 14:30-a qədər üç sovet təyyarəsi gəmini bombalamışdır. Kasato Maru SSRİ-nin su məkanında, Berinq dənizində, Kamçatka yarımadası yaxınlığında batmışdır. Gəmi hələ də suyun 18 metr dərinliyindədir və yaxşı vəziyyətdədir.

İstinadlar
----------

1. ↑  .
2. ↑  "Columns "The Ship Kasato-maru"". www.ndl.go.jp. 2016-06-15 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-12-09.
3. ↑  *Baily, Samuel L.; Míguez, Eduardo José.* Mass Migration to Modern Latin America (ingilis). Rowman & Littlefield. 2016-12-09. ISBN 9780842028318. 2016-12-20 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-12-07.
4. ↑  "Kasado Maru". wrecksite. İstifadə tarixi: 9 December 2015.
Məzmun
------

Filmin qəhrəmanları-dörd nəfər dost istirahət etmək məqsədilə "Azərbaycan" gəmisində dəniz səyahətinə çıxır. Onlar gəmidə bir guşəyə çəkilib "Şimşimə" kart oyununa başlayırlar. Amma oyunu başa vura bilmirlər. Çünki dostlar macəralarla dolu ağlasığmaz hadisələrin iştirakçısına çevrilirlər. Bu hadisələr filmin əsas süjet xəttini təşkil edir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Ramiz Fətəliyev, Pavel Kotorobay
**Quruluşçu rejissor:** Cahangir Mehdiyev
**Quruluşçu operator:** İsrafil Ağazadə (İsrafil Ağayev kimi)
**Quruluşçu rəssam:** Fikrət Ələkbərov
**Geyim rəssamı:** Fikrət Ələkbərov
**Quraşdırılmış səhnələrin operatoru:** Ramiz Babayev
**Quraşdırılmış səhnələrin rəssamı:** Sərvər Musayev
**Bəstəkar:** Cavanşir Quliyev
**Səs operatoru:** Kamal Seyidov
**Mahnıların mətni:** Ramiz Rövşən
**Montaj edən:** Tamilla Muxtarova
**Kaskadyor:** Əli Məmmədov
### Rollarda

Həsənağa Turabov — Həsən
Rasim Balayev — kapitan Rasim
Səyavuş Aslan — Səyavuş
Zemfira Nərimanova — Zemfira
Lətifə Əliyeva — falçı
Tələt Rəhmanov — Tələt
Əjdər Həmidov — Əjdər
Mirzə Babayev — general
Rövşən Məmmədov — Qreqo
Saleh Sadıqov — sərnişin
Nizami Mirsalayev — sürücü
Nizami İsmayılov — kapitan köməkçisi
Mamuka Kikaleyşvili (Mamuka Kikaleşvili kimi) — sərnişin
Əli Məmmədov
### Filmi səsləndirən

Yaşar Nuri — general (Mirzə Babayev) (titrlərdə yoxdur)

Mənbə
-----

* Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007.- səh. 816.

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
Məzmun
------

Gülüş hər dərdin dərmanıdır. Televiziya operettasında xəstəlikləri gülüşlə müalicə edən sanatoriya işçilərinin başlarına gələn gülməli əhvalatlardan bəhs edilir.

Film-tamaşanın heyəti
---------------------

### Film-tamaşa üzərində işləyənlər (titrlərdəki sıraya görə)

**Əsərin müəllifi:** Rüfət Əhmədzadə
**Musiqi:** Emin Sabitoğlu
**Dirijor:** Əli Cavanşir
**Çalır:** "Könül" ansamblı
**Ansamblın rəhbəri:** Arif Hüseynov
**Rəqslərin quruluşunun rəhbəri:** İlona Tağıyeva
**Quruluşçu rejissor:** Ələkbər Kazımovski
**Quruluşçu operator:** Abbasağa İmanov, Seyidağa Mövsümov
**Quruluşçu rəssam:** Rafiq Əbdülrəhimov
**Operator:** Elçin Əliyev, Elxan Nəbiyev
**Rejissor:** Cəlal Cavadov
**Videoyazı mühəndisi:** Yafət Xeyirov, Məmmədağa Hacıbəyov, Etibar Hüseynov, Manaf Quliyev, Seyran Zeynalov, Səid Kərimov, Rasim Ağayev, Knyaz Mehdiyev, Əziz Allahverdiyev, Xəlil Məmmədov, Zirəddin Kazımov, Qalib Məsimov
**Videomontaj mühəndisi:** Adil Zeynalov, Əhməd Məcidov, Sevinc Xəlilova, Rəsmiyyə Hacıyeva
**Musiqi parçalarının səs rejissoru:** Cavanşir Quliyev
**Səs operatoru:** Vaqif Zeynalov
**Musiqi tərtibatçısı:** Minurə Əfəndiyeva
**Musiqi redaktoru:** Rafiq Cəbiyev
**Səs rejissoru:** Elxan Mehrəliyev
**Qrim rəssamı:** Səriyyə Məmmədova
**İşıq ustası:** Ramiz Axundzadə, Sədrəddin Zeynalov, Yuri Onopriyenko
**Rejissor assistenti:** Mehriban Quliyeva
**Rəssam:** Azər Cəbrayılov
**Direktor:** Faiq Abbasov
**Mətni oxuyan:** Səidə Quliyeva (titrlərdə yoxdur)
**Mahnı ifa edən:** Hacıbaba Bağırov (titrlərdə yoxdur)
### Rollarda

Hacıbaba Bağırov — Güloğlan
Məhbubə Məlikova — Təbəssüm
Məcnun Hacıbəyov — Gülüşov
Afət Rüstəmova — Leyla
İslam Həsənov — Sahil
Kübra Əliyeva — nənə
Elxan Ağahüseynoğlu — istirahətçi
Tatyana Nadirova — istirahətçi qadın
Nəzirə Salmanova — xadimə
Rəhilə Dadaşova — katibə
Fuad Əhmədov — milis işçisi
Novruz Qartal (Novruz Əliyev kimi) — milis işçisi
Ağarəfi Rəhimov — qonşu
Dadaş Kazımov — qonşu

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
**Forsaj 5** və ya **Forsaj 5: Rio soyğunu** (*ing.* Fast Five) — Kris Morqan tərəfin ssenariləşdirilmiş, rejissor Castin Lin tərəfindən çəkilmiş döyüş janrlı ABŞ film.

Filmdə Paul Volker və Vin Dizel rol almış, ilk dəfə 20 aprel 2011-ci ildə Avstraliyada nümayiş olunmuşdur. ABŞ-də, 29 aprel 2011-ci ildə nümayiş etdirilmişdir.

Film Brayn Okanner (Paul Volker), Dominik Toretto (Vin Dizel) və Mia Torettonun (Cordana Brevster) 100 milyon dollar oğurlamaq üçün quldurluq planı qurmaqları ilə başlayır. Bundan dərhal sonra iş adamı Hernan Reyes (Coaquim de Almeida) və DEA agenti Luk Hobbs (Dueyn Conson) onları həbs etmək üçün iş başına keçirlər.

Mövzu
-----

Keçmiş polis Brayn Okanner və Domun bacısı Mia Toretto Domu həbsdən qaçıraraq onu azadlığına qovuşdurduqdan sonra, polislərdən də yayınırlar, sərhədi keçirlər və Rio-de-Janeyroda peyda olurlar. Azadlıqlarını geri qaytarmaq üçün son bir daha görməli olan tərəfdaşlar, elit yarışçılardan formalaşdırdıqları seçilmiş komandalarını bir araya gətirməli olurlar. Onlar bilirdilər ki, onların ölməsini istəyən qanunsuz iş adamından yaxa qurtarmağın yeganə yolu onunla qarşılaşmaqdır. Ancaq bu iş adamı onların izinə düşmüş yeganə insan deyildi. Hədəfini heç vaxt qaçırmayan inadkar federal agent Luk Hobbs, Dom və Braynı izləmək üçün təyin edildikdən sonra, o və komandası onları ələ keçirmək üçün geniş əməliyyata başlayır. İndi Hobbs başqaları daha tez tərpənib onları tutmazdan əvvəl, ayını küncə sıxışdırmaq üçün öz adamlarına və instinktlərinə etibar etmək məcburiyyətindədir. Dom, Brayn və Mia komandanı toplayaraq soyğunçuluq üçün işə başlayırlar.

İstinadlar
----------
**Donuzlar Körfəzi əməliyyatı** (*isp.* Invasión de Bahía de Cochinos) - 1961-ci ilin 17 aprel - 19 aprel tarixlərində Kubanın Donuzlar körfəzi ərazisində baş vermiş hərbi əməliyyat. Əməliyyat Kuba inqilabı vasitəsi ilə hakimiyyətə gələn Fidel Kastro və tərəfdarlarının hakimiyyətdən salınması üçün həyata keçirilmişdir. 2 gün davam edən döyüşlərdən sonra ABŞ tərəfindən dəstəklənən *Sürgün Kuba Höküməti* birlikləri məğlub olmuş və nəticədə əməliyyat ordunun qələbəsi ilə başa çatmışdır. Donuzlar Körfəzi əməliyyatı Soyuq müharibə dövrünün əhəmiyyəti hadisələrindən biri hesab olunur.

Arxa plan
---------

1952-ci ildə ABŞ müttəfiqi olan Fulxensio Batista Kubanın Prezidenti Karlos Prioya qarşı dövlət çevirişi törədərək, onu Mayamiyə sürgünə qaçmağa məcbur etmişdi. Bundan baş verən Kuba İnqilabı zamanı Batista ordusu 1956-1959 arasında Fidel Kastronun partizanları ilə baş verən toqquşmalarda uğursuz olmuşdu. Bundan əlavə Batistanın həmin dövrdə törətdiyi repressiyaları onun qeyri-populyar eləmişdi. Nəticədə, 1958-ci ilin dekabrın 31-də Batista istefa edib vəözü ilə 300 million ABŞ dolları alaraq ölkədən qaçmış.

O zaman, Kubanın neft emalı zavodları ABŞ-ın *Esso*, *Standard Oil* və *Shell* şirkətlərin idarəsi altında idi. Yeni hökumət onlara SSRİ-dən gələn nefti emal etməyə əmr verib, lakin onlar ABŞ-ın təzyiqi altında olduqlarına görə, bundan imtina etmişdilər. Buna görə Kastro həmin zavodları müsadirə edib, millətləşdirmişdi. ABŞ buna cavab olaraq, Kubadan şəkər idxalını dayandırıb. Kastro isə, ABŞ-yə aid olan aktivlərinin böyük hissəsini, o cümlədən şəkər emal zavodlarını və bankları millətləşdirib. 1960-cı ilin mart ayında Havana limanıda *La Coubre* adlı fransız yük gəmisinin partlaması Kubanın ABŞ ilə münasibətlərini daha da pisləşdirib. Olayın səbəbi günümüzə qədər bilinmir, amma Kastro ictimai şəkildə ABŞ-ı sabotajda günahlandırmışdı.

Artıq erkən 1960-cı ildə Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsində (MKİ) Kastronun hökumətini devirmək fikri ortaya çıxdı. Kastronun ABŞ-yə açıq şəkildə qarşı çıxmasını görən Eyzenhauer MKİ-yə onu devirmək məqsədi ilə Kubaya istilaya hazırlaşmağa tapşırmışdı. Eyzenhauer MKİ-n başçısı olan Riçard Bisselin planına razılığını verib və beləliklə, Donuzlar Körfəzi əməliyyatı üçün yarı hərbi qüvvələrin hazırlığı başlamışdı.

İstinadlar
----------

1. ↑  Bourne 1986. pp. 158–159.
2. ↑  Quirk 1993. pp. 203, 207–208.
3. ↑  Coltman 2003. p. 137.
4. ↑  Bourne 1986. pp. 205–206.
5. ↑  Quirk 1993. pp. 316–319.
6. ↑  Coltman 2003. p. 173.
7. ↑  Bourne 1986. pp. 201–202.
8. ↑  Quirk 1993. pp. 302–302.
9. ↑  Coltman 2003. p. 172.
10. ↑  Quirk 1993. p. 303.
11. ↑  "State Department Office of the Historian". US State Department Office of the Historian: Milestones 1961–1968.
12. ↑  Ambrose 2007. pp. 499–500.
**Canluka Palyuka**  (it. Gianluca Pagliuca;18 dekabr 1966, Boloniya) — italiyalı qapıçı və məşqçidir.

Bioqrafiyası
------------

O, bəlkə də, 90-cı illərdə İtaliyanın ən yaxşı qapıçısı idi və bu müddətdə "Sampdoriya" (1987-94) və "İnter"in (1994-99) şərəfini qoruyub. Palyuka 1990-cı il ev mundialında "Skuadra Azzura"nın heyətində olmasına baxmayaraq, onun yığmadakı debüt oyunu 1991-ci ildə, İsveçdəki turnedə baş tutub. Ümumilikdə, Canluka millidə 39 matç keçirib və 27 qol buraxıb. 1999-cu ildə qolkiper "İnter"i "Bolonya"ya dəyişməklə kiçik vətəninə qayıdıb.

2006/07-ci illər mövsümü
------------------------

Ötən mövsümün başlanğıcından əvvəl qapıçı yenidən "A" Seriyasında çıxış etmək üçün "Askoli" ilə anlaşdı. Əvvəlcə hər şey yaxşı gedirdi. Palyuka 23 oyunda start fitindən final fitinə qədər meydanda oldu. Sonuncu görüş fevralın 18-nə təsadüf edir. Məhz bu qarşılaşma kiperin 2000-ci ilin 11 martından başlayan möhtəşəm seriyasına (o, ardıcıl 257 oyunda əvəz edilməmişdi) son qoydu. Sonra isə "Askoli"nin baş məşqçisi Nedo Sonetti daha Palyukaya az etibar etməyə başladı və yunan Elefteropulosu əsas heyətə salmağa üstünlük verdi.

Nailiyyətləri
-------------

Dünya çempionatının gümüş və bürünc mükafatçısı (1994 və 1990), İtaliya çempionu (1991), Ölkə Kuboku (1988, 1989, 1994) və Superkubokunun sahibi (1991), Kuboklar Kuboku (1990) və UEFA Kubokunun (1998) qalibi.

Həmçinin bax
------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Futbolçu** ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin*. |

İstinadlar
----------

1. ↑  Olympedia (ing.). 2006.
2. 1 2  .
3. ↑  Gianluca Pagliuca // Transfermarkt (çd.). 2000.
4. ↑  GIANLUCA PAGLIUCA // Argentine Soccer Database (isp.).
**Qazax Dövlət Rəsm Qalereyası** — Burada Azərbaycan rəssamlarının 373 əsəri toplanmışdır.

Tarixi
------

Qazax Dövlət Rəsm Qalereyası Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin 13 fevral 1986-cı il tarixli əmrinə əsasən yaradılmışdır. Qalereyanın sahəsi 490 kv.m-dir. O, bina, foye, iş otağı, fond otağı, sərgi salonundan ibarətdir. Muzeydə cəmi 373 eksponat var. 288 şəkil, 35 heykəltəraşlıq nümunələri, 4 qobelen, 8 ədəd çekankada Azərbaycan miniatürləri, görkəmli alimlərin, şair-ədiblərin fotoşəkilləri, açıqcalar, qəzet və jurnallar qalereyanı zənginləşdirən eksponatlardır. Fondda 548 əsər var. Sərgi salonunda 62 eksponat nümayiş edilir. Bunlardan 30 respublika rəssamların işləridir, qalan 32 eksponat yerli rəssamların əməyinin məhsuludur. 2005-ci və 2008-ci illərdə qalereya əsaslı təmir olunmuş, tamamilə simasını dəyişib əhalinin ixtiyarına verilmişdir. 2008-ci ildə respublika Prezidenti İlham Əliyev Qazax rayonunda olarkən bu qalereyanın işi ilə yaxından tanış olmuşdur.

Fəaliyyəti
----------

Qazax Dövlət Rəsm Qalereyasının əsas vəzifə və funksiyası əhalinin təbəqələri arasında müasir, milli və dünya təsviri dekorativ-tətbiqi sənət əsərlərini təbliğ etmək, incəsənətin zəngin ənənələrinə əsaslanan bədii estetik formalarını axtarmaqdır. Respublikadan gəlmiş heykəltətaşlıq və boyakarlıq nümunələri ilə bərabər həm də yerli rəssamların əsərləri də sərgi salonunda nümayiş olunur. Qalereyanın işi ilin əvvəlində tutulmuş iş planına əsasən həyata keçirilir. Bütün əlamətdar və tarixi günlər Qazax Dövlət Rəsm Qalereyasında yüksək səviyyədə qeyd olunur.

Xarici keçidlər
---------------

* "Qazax Dövlət Rəsm Qalereyası". aghstafa.mctgov.az. 2021-01-21 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10.03.2021.
* "Qazax Dövlət Rəsm Qalereyası ilə tanışlıq məktəblilərdə rəssamlıq peşəsinə maraq oyadır". qazax-ih.gov.az. İstifadə tarixi: 10.03.2021.
* "Qazax Dövlət Rəsm Qalereyası məktəblilərin sevimli məkanına çevrilib". qazax-ih.gov.az. İstifadə tarixi: 10.03.2021.
* "Qazax Dövlət Rəsm Qalereyası ilə tanışlıq məktəblilərdə xoş təəssürat yaradıb". goyezen.az. İstifadə tarixi: 10.03.2021.

Həmçinin bax
------------

* Qazax
* Azərbaycan Dövlət Rəsm Qalereyaları

İstinadlar
----------

1. ↑  "Qazaxda Dövlət Rəsm Qalereyası açılmışdır". anl.az. 2021-10-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10.03.2021.
2. ↑  "Qazax Dövlət Rəsm Qalereyası". azgallery.az. 2022-01-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10.03.2021.
3. ↑  "Qazax Dövlət Rəsm Qalereyası". aghstafa.mctgov.az. 2021-01-21 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10.03.2021.
Şuşada yerləşən ev muzeyi üçün baxın: Bülbülün ev-muzeyi (Şuşa)

**Bülbülün ev muzeyi** — tanınmış Azərbaycan peşəkar vokal sənətinin banisi, SSRİ xalq artisti, Stalin mükafatı laureatı, ictimai xadim, professor Bülbülün Memorial Muzeyinin ekspozisiyası yaşayış evinin quruluşu ilə birlikdə onun həyat və fəaliyyətini əks etdirən kompleksdən ibarətdir. Muzey Bakı şəhəri, Səbail rayonu, Xəqani küçəsi 43
ünvanında yerləşir.

Tarixi
------

Muzey 1976-cı ildə Azərbaycan KP MK-nın birinci katibi Heydər Əlirza oğlu Əliyevin şəxsi təşəbbüsü ilə Bülbülün Memorial muzeyi yaradıldı. 
Bu mənzildə Bülbül 1937-ci ildən ömrünün son günlərinədək, yəni 1961-ci ilin sentyabr ayının 26-dək yaşayıb yaratmışdır.

1977-ci il, iyulun 1-də Bülbülün Memorial muzeyinin direktoru vəzifəsində onun xanımı Adelaida Məmmədova təyin olundu.

1982-ci il, iyun ayının 10-da Bakıda Bülbülün Memorial muzeyin təntənəli açılışı olmuşdur.

Ekspozisiyası
-------------

Muzey 4 ekspozisiya otağında yerləşdirilmişdir. 3 otaq xatirə kimi saxlanmışdır, biri isə sərgi otağıdır.Muzeydə Bülbülün yaradıcı, elmi-tədqiqi, pedaqoji, ictimai fəaliyyəti haqqında sənəd və materiallar toplanmışdır. Onların arasında əsli əlyazmalar, qramofon valları, fotoşəkillər, notlar, kitablar, məişət əşyaları, incəsənət əsərləri və şəxsi əşyalar vardır. Filialları: Bülbülün Şuşada yerləşən ev muzeyi. Amma, 1992-ci ildən etibarən, Şuşanın işğalından sonra öz fəaliyyətini dayandırmışdir.

* Sərgi otağıSərgi otağı
* Bülbülün xatirə muzeyinin sərgisi. Səhnə üçün qrimm əşyalarıBülbülün xatirə muzeyinin sərgisi. Səhnə üçün qrimm əşyaları
* Qonaq otağı.Bu otaqda  yeni konsert proqramları icad olundu, yeni operalar , Azərbaycan sənətinin inkişafı ilə bağlı yeni fikirlər yarandıQonaq otağı.Bu otaqda yeni konsert proqramları icad olundu, yeni operalar , Azərbaycan sənətinin inkişafı ilə bağlı yeni fikirlər yarandı
* Bülbülün şəxsi otağıBülbülün şəxsi otağı
* Bülbülün Şuşada anadan olduğu evin maketiBülbülün Şuşada anadan olduğu evin maketi

Həmçinin bax
------------

* Bülbülün ev-muzeyi (Şuşa)

İstinadlar
----------

1. ↑  "Bülbülün xatirə muzeyi". 2022-03-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-11-24.
2. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2017-09-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-08-23.

Xarici keçidlər
---------------

* Bülbül səsi