**Çeçenistan Respublikasının Dövlət Simfonik Orkestri** — Çeçenistan Respublikasının klassik musiqi ifa edən peşəkar musiqi kollektivi.

Tarixi
------

Orkestrin əsası 1939-cu ildə musiqi məktəbinin müəllimi D.Besler tərəfindən qoyulmuşdur. İlk kollektivin üzvləri SSRİ-nin müxtəlif konservatoriyalarından - Moskvadan, Leninqraddan, Bakıdan və başqa şəhərlərdən gəlmiş gənc musiqiçilər idi. Böyük Vətən müharibəsi və çeçenlərin və inquşların deportasiyası orkestrin işini yarımçıq qoydu.

1950-ci illərdə orkestr Çeçen-İnquş Muxtar Sovet Sosialist Respublikası Dövlət Filarmoniyasının tərkibində fəaliyyətini bərpa etdi. 1965-ci ildə orkestrin rəhbəri və baş dirijoru Ukrayna SSR xalq artisti Yaroslav Voşçak oldu.

1966-cı ildə orkestrin solisti Voşçakın həyat yoldaşı, Ukrayna SSR xalq artisti Qalina Polivanova (soprano) idi. Odessa Konservatoriyasını bitirdikdən sonra Odessa Opera və Balet Teatrında solist kimi çalışıb. 1956-cı ildə vokalçıların və balet artistlərinin Ümumittifaq müsabiqəsinin laureatı, 1957-ci ildə isə Moskvada keçirilən Ümumdünya Gənclər və Tələbələr Festivalının laureatı olmuşdu.

1970-ci illərdə Leonid Qriqoryev baş dirijor, sonra isə Leonid Balabanov oldu. İkinci dirijor Aleksandr Timonin idi.

Musiqiçi və bəstəkar Aleksandr Xalebski orkestrlə fəal əməkdaşlıq edirdi. O, ömrünün uzun illərini çeçen və inquş musiqisinin populyarlaşmasına həsr edib. Xalebskinin əsərləri orkestrin repertuarına daxil edilmiş, tez-tez radio və televiziyada yayımlanırdı.

Orkestrin inkişafına Pavel Yadıx, Leonid Sumelidi, Valter Mnatsakanov, Oleq Andreyev, Raisa Koşeleva, Valentina Şilova, Raisa Zabrodkina, Alvi Mazaeyv, Çeçenistan-İnquş Muxtar Sovet Sosialist Respublikasının əməkdar artisti Cəbrail Xanqoşvili böyük töhfələr vermişlər.

Simfonik Orkestrin 1980-1992-ci illərdə baş dirijoru Valeri Raevski idi.

1990-cı illərdə vəziyyətin ümumi pisləşməsi ilə əlaqədar orkestrin fəaliyyəti praktiki olaraq dayandı. Birinci Çeçenistan müharibəsi və İkinci Çeçenistan müharibəsi nəticəsində maddi baza və əmlak tamamilə məhv edilmiş, bir çox musiqiçilər respublikanı tərk etmişdilər.

Müasir dövr
-----------

2011-ci ildə Çeçenistan Respublikasının Simfonik Orkestri yenidən yaradıldı. Orkestrin rəhbəri Çeçenistan Respublikasının əməkdar incəsənət xadimi Əli Daudoviç Xəlilov idi. O, işə başqa bölgələrdən, o cümlədən əvvəllər Qroznıda yaşamış musiqiçiləri dəvət etməklə başladı. Orkestrin baş dirijoru Rostov Konservatoriyasının professoru, Rusiya Federasiyasının xalq artisti, Çeçenistan Respublikasının xalq artisti Valeri Vladimiroviç Xlebnikov, ikinci dirijoru gənc dirijorların ümumrusiya müsabiqələrinin laureatı İlya Petrenko oldu.

Çeçenistan Respublikasının Simfonik Orkestri respublikanın hər yerində konsert proqramı ilə çıxış edir. Orkestrin repertuarı həm janrın klassikləri, həm də çeçen bəstəkarlarının əsərləri ilə tamamlanır.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5  "Симфонический оркестр Чеченской Республики". Archived from the original on 2016-08-16. İstifadə tarixi: 2021-10-31.
2. ↑  Симфонический оркестр Чеченской Республики

Xarici keçidlər
---------------

* Симфонический оркестр Чеченской Республики
* Пляска фурий из оперы «Орфей и Эвридика» в исполнении Чеченского государственного симфонического оркестра — YouTube