recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ənənəvi laminqton
Kremli laminqton
**Laminqton** (*ing.* lamington) — Avstraliya deserti, şokolad qlazuru və kokos yonqarı ilə örtülmüş biskvitli düzbucaq formasında təqdim olunur. Bəzən iki birləşmiş laminqton bir krem və ya çiyələkli cemin köməyi ilə bir pirojna olur.

Mənşəyi
-------

Laminqton deserti Laminqtonun ikinci baronu, 1896-1901-ci illərdə Kvinslend ştatının qubernatoru Çarlz Uollis Aleksandra Napira Kokreyn-Beyllinin *(Charles Wallace Alexander Napier Cochrane-Baillie)* şərəfinə adlandırılıb.

Bu desertin yaranmasına dair bir neçə versiya mövcuddur.

Bir əfsanəyə görə, qubernatora gözlənilmədən qonaq gəlir, evdə bayat biskvitdən başqa heç nə olmur. Aşpaz şokolad biskvitini 4-5 sm-lik kubik şəklində doğrayır və doğranmış kokosla dilimləri örtür.

Digər versiyada isə deyilir ki, biskvitin keçə forması Laminqton baronu Xomburqun sevimli forması olub.

Qəribə təsadüfə görə, desert Laminqtonda bəyənilmir, o «acı, kobud, boş biskvit» adlandırılır.

Bu günkü gündə
--------------

Laminqton snek (yüngül qəlyanaltı) kimi Avstraliya və Yeni Zelandiyada populyar olaraq qalır.

21 iyul 2006-cı ildə, cümə günü Avstraliyada "Laminqton milli günü" adlandırılmışdır..

Laminqton məktəblər üçün vasitə yığılan yerlərdə və xeyriyyə təşkilatlarında tez-tez satılır, «laminqton hərəkatı» (*ing.* lamington drives) kimi tanınır..

Variantları
-----------

Çiyələkli variantına çox vaxt Yeni Zelandiyada rast gəlinir, Avstraliyada daha çox limonlu variantı məşhurdur..

Analoji olaraq, daha kiçik şirniyyat məhsulları Cənubi Afrikada «ystervarkies» (oxlu kirpi) kimi tanınır, Ohayo ştatının Klivlend şəhərində, o «kokos qozu» adlanır. Digər buna bənzər desert, «*čupavci*» kimi tanınır, həmçinin Serbiyada, Bosniya və Hersoqovinada, Xorvatiyada istifadə edilir.

Həmçinin bax
------------

* Qanaş

İstinadlar
----------

1. ↑  "Australians celebrate National Lamington Day". www.radioaustralia.net.au. ABC Radio Australia. 20 July 2012. 16 September 2016 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 10 September 2016.
2. ↑  "Celebrate lamingtons today, with baker who creates trendy versions of cakes calling for national holiday". 2016-09-28 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-02-13.
3. ↑  *Joan Hughes.* Australian words and their origins. Oxford University Press. 1989. ISBN 978-0-19-553087-2. 2017-03-14 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-02-13.
4. ↑  "Iconic Kiwi food — Food & Drink — Christchurch City Libraries". 2009-03-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-02-13.
Kremntisada zərb olunmuş və dövriyyəyə buraxılan sonuncu tokat (1881)
İnqilab zamanı zərb olunan 10 kreytser (1848)
**Kremnitsa zərbxanası** (slovak. Mincovňa Kremnica) — Kremnitsa şəhərində yerləşən Slovakiya Dövlət Zərbxanası. Dünyanın ən qədim dövlət müəssisələri və ən qədim zərbxanalarından biridir.

Tarixi
------

17 noyabr 1328-ci ildə, azad kral mədən şəhəri statusu ilə yanaşı, Kremnitsa Macarıstan kralı Karl Robertdən zərbxana açma imtiyazını aldı. İlk sikkələr Florensiya zərbxanası modelində kəsilirdi və florin adlanırdı. Daha sonra dukat sikkəsinin zərb edilməsi başlandı. Qızılın davamlı yüksək əyarına (986) görə Avropada geniş tanınırdı və kütləsi 3,49 q idi. Bu dukatlar uzun müddət Mərkəzi Avropanın ən sərt valyutası hesab olunurdu.

XX əsrin əvvəllərində zərbxananın avadanlığı çox köhnəlmişdi, hətta Budapeştə köçürülməsi üçün təkliflər var idi. Ancaq Birinci Dünya müharibəsi başa çatmadan bu baş vermədi. Çex qoşunları Şimali Macarıstana daxil olduğdan sonra Mixael Karolinin hökuməti, paytaxt Budapeştə avadanlıq və qiymətli metalların tədarükünü əmr etdi.

Avro qəpikləri
Kremnitsada yalnız boş tikililər qaldığından Çexoslovakiya hökuməti zərbxananı "sıfırdan" təchiz etməli idi. Yeni avadanlığın quraşdırılması 1921-ci ildə başlandı. O vaxtdan bəri, Kremnitsa zərbxanası Çexoslovakiya və başqa 25 ölkə üçün sikkələr zərb edirdi. Çexoslovakiya ərazisində bir dənə zərbxana olduğundan, Bohemiya və Moraviya protektoratlığı (1939—1945) Üçüncü Reyxdə zərb edilmiş sikkələrdən istifadə edirdi, müstəqil Çex Respublikası isə 1993-cü ildə öz zərbxanasını qurdu..

İndiki dövrdə
-------------

İndiki dövrdə zərbxana dünyanın bir sıra ölkələri üçün sikkələr hazırlayır, onlar içərisində slovak avroları da daxildir. Ayrıca burada xatirə lövhələri, döş nişanları, asmalar, möhürlər və s. hazırlanır. Kremnitsada 1 iyul 2016-cı ildə dövriyyəyə buraxılan Belarus sikkələri zərb olunmuşdur.

İstinadlar
----------

1. ↑  .
2. 1 2 3   Arxivləşdirilib 2020-09-25 at the Wayback Machine Mincovňa Kremnica - História spoločnosti
3. ↑  "Company Profile | About Us". Česká mincovna. 2011-07-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2011-07-09.

Xarici keçidlər
---------------

* Zərbxananın rəsmi saytı  (slovak.) (ing.) (alm.)


Vikianbarda ***Kremnitsa zərbxanası*** ilə əlaqəli mediafayllar var.
**Alkalimetriya və asidimetriya** — neytrallaşma reaksiyası əsasında qələvi və ya turşu miqdarının təyini üçün həcmi analiz üsulu.

Təyini
------

İndikator kimi fenolftaleindən istifadə etməklə turşu-qələvi titrləmə. Konusvari kolbada son nöqtəyə çatan məhlul var idi.
Analiz olunan məhlula qatılığı dəqiq məlum olan turşu, yaxud qələvi məhlulu tədricən əlavə olunur. Məhlula qabaqcadan tökülmüş indikatorun rənginin dəyişməsi reaksiyasının sonunu göstərir. Qələvinin miqdarı işlədilmiş turşunun miqdarına əsasən və ya əksinə hesablanır.

{\displaystyle {\mathsf {H^{+}+OH^{-}\rightarrow H\_{2}O}}}
Titrləşdirmənin son nöqtəsi aşağıdakı üsullarla müəyyən edilir:

* vizual - turşu-əsas göstəricilərindən istifadə etməklə
* potensiometrik
* konduktometrik
* spektrofotometrik

Titration of weak acid with strong baseTitration of weak acid with strong base

Mənbə
-----

* A. Məhərrəmov, M. Allahverdiyev və s. "Kiçik kimya ensiklopediyası", 1997.

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Lüğətlər və ensiklopediyalar | Böyük rus · Britannica (onlayn) |
| Normativ yoxlama | Microsoft: 198000947 · NKC: ph192865 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Kimya** ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqalənini redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin. Etdiyiniz redaktələri mənbə və istinadlarla əsaslandırmağı unutmayın.* |
**Aslanidi qardaşlarının tütün fabriki binası** - Rostov-na-Donu şəhərinin ərazisində XIX əsrin sonlarında inşa edilmişdir. Bina Budyonnovski prospektinin küncündə və Krasnoarmeysk küçəsində yerləşir. İlk əvvəllər bina Aslanidi qardaşlarının tütün fabriki idi. Hazırda bina № 8 xəstəxanasının korpuslardan biridir. Bina Regional əhəmiyyətli mədəni irs obyekləri siyahısına daxildir.

Tarixi
------

1874-ci ildə İvan Xristoforoviç və Axilles Xristoforoviç Aslanidi qardaşları tərəfindən tütün fabriki inşa edilmişdir. Onların binası Skobelevski küçəsi və Taqanroq prospektində yerləşirdi. 1913-cü ildə Aslanidi qardaşlarının tütün fabriki «V. İ. Asmolov və K°» səhmdar vəmiyyəti tərəfindən alınmışdır. 1920-ci ildə tütün fabrikinin binası göz xəstəlikləri xəstəxanasına verilir. 1950-ci illərin əvvəllərində bina təmir olunmuş və şəhər xəstəxanasına verilir. 1962-ci ildə binanın önündə memorial lövhə vürülür. Lövhədə yazılır: «*1920-1952-ci illərdə bu binada dahi alim-oftamoloq, professor Konstantin Xrisanfoviç Orlov yaşamış və işləmişdir.*». Rostov vilayəti Aministrasiyası rəhbərliyinin 9 oktyabr 1998-ci il № 411 qərarı ilə bina bina regional əhəmiyyətli mədəni irs obyekləri siyahısına daxil edilir.

Arxitektura
-----------

Aslanidi qardaşlarının tütün fabriki binası iki mərtəbədən ibarətdir. Fasadı kərpiç dekordan ibarətdir. П-formasına malikdir. Binanın fasadı Krasnoarmeysk küçəsi və Budyonnovski prospektində açılır. Binanın pəncərələri məhəccərlərlə qorunur. Dəhliz sistemli bir tikilidir.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Rostov-nа-Donu". Rostov vilayətinin rəsmi saytı. 2013-10-17 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-09-15.
2. ↑  *Владимир Сергеевич Сидоров.* "Энциклопедия старого Ростова и Нахичевани-на-Дону". 2022-04-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-09-16.
**Veronika Remişova** (slovak. Veronika Remišová 31 may 1976, Jilinа) — Slovak qadın siyasətçisi. İncəsənət doktoru, İnsanlar naminə Partiyasının üzvü. Hazırkı 21 mart 2020-ci ildən İqor Matoviç rəhbərlik etdiyi Matoviç hökumətində baş nazirin müavini, investisiya və regional inkişaf naziri. 5 mart 2016-cı ildən 21 mart 2020-ci ilədək Milli Şuranın üzvü.

Bioqrafiyası
------------

31 may 1976-ci ildə Zilin şəhərində anadan olmuşdur.

Bratislavadakı Ali İfaçılıq Sənəti Məktəbini fərqlənmə diplomu ilə bitirib, burada incəsənət ustası və incəsənət doktoru dərəcələrini almışdır. Paris IV Sorbonne Universitetini bitirib, sənət ixtisası üzrə magistr dərəcəsi alıb. Brüsseldəki Fənlərarası Tədqiqatlar Kollecini (Collége d´Études Interdisciplinaires) bitirir, burada bir incəsənət magistrini dərəcəsi alır. İngiltərədəki bir kollecdə ali təhsil haqqında bir sertifikat (Cert.H.E.) əldə edir.
2004-2013-cü illərdə Avropa Komissiyasında işləyir. Gənclərə qeyri-rəsmi təhsil proqramında rəhbərlik edir. 2013-2014-cü illərdə Bratislavadakı Y. A. Komenski Universitetində və Ruzomberk Katolik Universitetində dərs demişdir. 2014–2018-ci illərdə Bratislavanın Stare Mesto bələdiyyə məclisində məsləhətçi olaraq çalışır.
5 mart 2016-cı il parlament seçkilərində "Adi İnsanlar" partiyasından Parlamentin üzvü seçilir. 20 iyun 2016-cı ildən Avropa Şurası Parlament Assambleyasının üzvü (AŞPA), Avropa Mühafizəkarlar və Demokratik Alyans qrupunun üzvü olur. 2019-cu ilin iyununda, 2 sentyabrda yaradılan və Slovakiya Prezidenti Andrey Kiskanın rəhbərlik etdiyi İnsanlar naminə partiyasına qatılır. 29 fevral 2020-ci ildə keçirilən parlament seçkilərində yenidən "İnsanlar naminə" partiyasından Parlamentin üzvü seçilir. 2020-ci il parlament seçkilərində o, İnsanlar naminə partiyasında siyahıdakı ikinci ən çox səs toplayan deputat olur. 81 395 səs əldə edərir. Hökumət işinə keçməsi ilə əlaqədar 21 mart tarixində Parlamenti tərk edir. Boş qalan yeri Marek Antal tutdu.

21 mart 2020-ci ildə Baş Nazir müavininin portfelini və eyni zamanda Matoviçin ofisində İnvestisiya və Regional İnkişaf Nazirinin portfelini alır.

İstinadlar
----------

1. 1 2  Veronika Remišová // .
2. ↑  "Президент Словакии утвердила правительство Игоря Матовича". ТАСС. 2020-03-21. 2020-03-29 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-03-29.
3. ↑  "Veronika Remišová" (slovak). SME. 2020-03-28 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-03-29.
4. 1 2 3  "Deputy Prime Minister" (ingilis). Office of the Deputy Prime Minister of the Slovak Republic for Investments and Informatization. 2020. 2020-03-29 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-03-29.
5. ↑  "Ms Veronika Remišová" (ingilis). PACE. 2020. 2020-03-29 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-03-29.
6. ↑  *Martin Sliz, Tomáš Kyseľ, Martin Odkladal.* "Kto sú ministri Matovičovej vlády (profily)" (slovak). Aktuality.sk. 2020-03-18. 2020-03-19 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-03-29.
**Haşım Tərlan** — şair.

Həyatı
------

Haşım Tərlan 1923-cü ildə Bakı şəhərində anadan olmuş, ilk təhsilini burada almışdır. O, kiçik yaşlarından şeir yazmağa başlamışdır.

Tərlanın ailəsi Cənubı Azərbaycanda olduğu üçün, 1938-ci ildə onlar İrana köçüb, Sərab şəhərinin yaxınlığında, ata-baba yurdları olan Zangilabad kəndində məskən salırlar. İkinci dünya müharibəsi dövründə Tərlan kəndi tərk edərək Tehrana köçür, orda bir müddət nəqar işləyir, sonra tikiş fabrikində işə düzəlir.

1946-ci ilin dekabrında Cənubi Azərbaycanda milli hərəkat boğulduğdan sonra Tərlan bir müddət həbsə alınır və sürgün olunur. Azad olandan sonra o, yaradıcılığını gah gizli, gah açıq şəkildə davam etdirir.

H. Tərlan 1964-cü ildən etibarən Səlamullah Cavidin Tehranda təşkil etdigi "Dostlar görüşü" ədəbi məclisinə cəlb olunur, məclisin iclaslarinda fəal iştirak edir.

Tərlanin ilk yaradıcılıq dövrünü əhatə edən "Alovlu şeirlər" adlı kitabı oxucuların böyük rəğbətini qazanmışdır.

Yaradıcılığı
------------

**Mənimdir**  

  

Əziz Vətən, sənin doğma elində  

Bitən lalə, açan güllər mənimdir.  

Bu şövkətli, əzəmətli torpağın  

Qoynundakı igid ellər mənimdir.  

  

Aslan kimi xalqımdakı çox hünər,  

Tarix bilir vüqarlıdır dağ qədər.  

Bülbül kimi nəğmə deyən hər səhər,  

Sazındakı səslı tellər mənimdır.  

  

Səadətdən ilham aldı elimiz,  

Günəş çıxdı işıqlandı günümüz,  

Yurdumuzun şöhrətidir dilimiz,  

Bu şöhrətli şirin dillər mənimdir.  

  

İndi doğma diyar qeyinir əlvan,  

Vətən göylərindən çəkilir duman,  

Fəxridir könlümə bu nur hər zaman,  

Azərbaycan adli ellər mənimdir.  

  

  

**Mənəm**  

  

Çox da öz elimdə, vətənimdəyəm.  

Yadlar əlində əzilən mənəm.  

Öz doğma dilimdə danişsam da mən,  

Dili xəncər ilə kəsilən mənəm.  

  

Suleyman Rüstəmə dərd olub vətən,  

Göz yaşı ələnib şerlərindən.  

Rüstəm olmasaydı deyərdim ki, mən,  

Əli hər tərəfdən üzülən mənəm.  

  

Bilirəm, bilirsən nədir kədərim,  

Qaranlıq gecədir aydın səhərim.  

Çap üzü görməyən söz incilərim,  

Taxçada yan-yana düzülən mənəm.  

  

Qan qardaşım deyir keçdin varından  

Ah çəkdi baxdıqca öz diyarından.  

Zəmanın eybəcər barmaqlarından  

Babəkin al qanı süzülən mənəm.

İstinadlar
----------

1. ↑  Cənubi Azərbaycan Ədəbiyyati Antologiyası. III. Bakı: Elm nəşriyyatı. 1988. səh. 190. 2023-07-01 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-04-20.
**Aslı Ərdoğan** (*türk.* Aslı Erdoğan) - Türk fizik və yazar. Türk ədəbiyyatına əsərlərini 1990-cı illərdən verməyə başlamış, dövrünün yeni yazarlarındandır və Avropa atom araşdırmaları mərkəzində xidmət edən ilk türk fizikidir. Fizika doktoranturasını yarıda buraxaraq ədəbiyyatı seçdi, hekayə yazarı kimi tanındı. Hekayələrdən roman, poetik mətn, sınaq üçün əsərlər yazdı. Çoxsaylı qazetlərdə köşe yazarı kimi işləmişdir. Bir çox yerli və beynəlxalq mükafatlara layiq görülmüş Erdoğanın əsərləri xüsusilə Avropa ölkələrində maraq görmüş çoxsaylı dillərdə tərcümə olunmuşdur.

Həyatı
------

1967-ci ildə İstanbulda dünyaya gəlib
İlk öncə Amerika Robert Liseyini bitirmiş ardınca Boğaziçi Universitetinin Kompüter Mühəndisliyi və Fizika bölümlərini bitirmişdir. 1991-1993-cü illərdə Cenevrədə Avropa atom araşdırmaları mərkəzində Higgs booze üzərində çalışdı.

Türkiyəyə döndükdən sonra İstanbulda Afrikalı qaçqınlarla yaşadı. Fizika doktorluğunu oxumaq üçün Rio-de-Janeyroya gedən Ərdoğan, iki il doktorluq üzrə çalışdıqdan sonra işlərini yarıda buraxaraq yazar olmağa qərar verdi iki il də Cənubi Amerika da yaşadı.
1994-cü ildə ilk Qabık Adam, 1996-cı ildə hekayə kitabı Möcüzəvi Naringini yayımlamışdır. İsveçdə böyük əks-səda oyadan Möcüzəli Naringi, Mourakabi, Joyce Carol Oates və Vaclav Havel ilə birlik də ilin kitapları arasında yer aldı. 1997-ci ildə Deutsche Wellenin keçirdiyi yarışda Taxda Quşlar hekayəsi ilə birinci yerə çıxmışdır. Hekayə doqquz dilə çevrilmişdir.

1999-2000 ci illərdə Radikal qəzetində köşe yazarlığı eledi. Köşe yazıları "Bir Delinin Güncesi" və "Yenidən" adlı kitablarında toplandı.

Kitabları
---------

* Qabıq adam 1994
* Möcüzələ naringi 1996
* Yenidən 2006
* Bir dəlinin güncesi 2006
* Daş bina və başqaları
Abidənin 2013-cü ildə çəkilmiş şəkli.
**Himeyuri qülləsi** (ひめゆりの塔, *Himeyuri no to*?) – Yaponiyanın Okinava prefekturasının İtoman şəhərində yerləşən memorial abidə. Abidə İkinci dünya müharibəsi zamanı yaralı yapon əsgərlərə tibbi yardım göstərmiş Himeyuri tələbələrinə həsr olunmuşdur.

Tarixi
------

*"Himeyuri"* sözü Okinava prefekturasının iki qadınlar məktəbini bildirmək üçün istifadə olunur: Okinava Normal Məktəbi və Okinava 1 Saylı Qızlar Liseyi. Bu söz adıçəkilən təhsil müəssisələrinin 1916-cı ildə yaratdıqları jurnalın adından yaranmışdır. Tezliklə bu məktəblərdə təhsil alan şəxslər Himeyuri tələbələri adlanmağa başlanmışdır.

İkinci dünya müharibəsi zamanı Himeyuri tələbələri Okinava döyüşündə yaralanan yapon əsgərlərə tibbi yardım göstərmək məqsədilə səfərbər olmuşdurlar. Müharibə nəticəsində əsgərlərə qayğı göstərən 136 Himeyuri tələbəsi və müəllimi ölmüşdür.

İkinci dünya müharibəsindən sonra Himeyuri tələbələrinin birinin qohumu Kinco Vaşin ərazi sakinləri ilə birlikdə insan qalıqlarını toplamağa başlamış və 1946-cı ildə bu abidənin əsasını qoymuşdur.

Xüsusiyyətlər
-------------

Əsasən kenotaflardan ibarət olan abidə müharibə zamanı Himeyuri tələbələri tərəfindən yaradılmış Haebaru sahə xəstəxanasının ərazisində və eyniadlı mağaranın yaxınlığında yerləşir. Bu mağara Himeyuri tələbələri tərəfindən əsgərlərə tibbi yardım göstərmək üçün istifadə olunmuşdur. Abidənin yaxınlığında Himeyuri Sülh Muzeyi yerləşir.

Populyar mədəniyyətdə
---------------------

Okinava yazıçısı İşino Keyiçiro bu hadisə əsasında "Himeyuri qülləsi" adlı əsər yazmışdır. Əsər əsasında 1953-cü ildə Yaponiyada eyniadlı film çəkilmişdir.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13  "Reflecting on the Horrors of War: Okinawa's Himeyuri Cenotaph and the Himeyuri Peace Museum". Nippon.com (ingiliscə). 13 may 2022. 24 November 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 24 noyabr 2022.
**Şimali Makedoniyada albanlar** ərazisində etnik, dil və din baxımından ən iri milli azlıqlardan biridir. 2002-ci il siyahıya alınmasına görə 2 022 547 nəfərlik Makedoniyanın 509 083 (25,2 %) nəfəri etnik albanlardan ibarətdir. Albanlar ölkənin əsasən kənd təsərrüfatı rayonları olan qərb, şimal-qərb rayonları və mərkəzi hissələrdə yayılmışlar. Üstəlik ölkənin iki iri şəhərinin mütləq əhalisini təşkil edirlər. Onlar Tetovo (ümumi əhalinin 70,3 %), Qostivar (66,7 %), Debar (58,1 %), Struqa (56,8 %), Kiçevo (54,5 %), Kumanovo (25,8 %) və Skopye (20,5 %) şəhərlərinin nir hissəsini təşkil edirlər.

Tarixi
------

Debar albanları (1863).
1467—1468-ci illərdə Osmanlı imperiyası dönəmində aparılan siyahıya alınmaya görə Makedoniya vilayəti ərazisində cəmi 84 alban təsərrüfatın olması qeyd edilirdi. Albanlar ill əvvəllər xristian olmuşlar. Ancaq Osmalı imperiyası islam dinin yayılması məqsədi ilə tədbirlər görmüşlər. Nəticədə albanlar islamı qəbul etmişlər. Burada hədəf Bosfordan Adriatik dənizi sahillərinə qədər olan ərazinin islamlaşdırılması olmuşdur. Alban əsilli Əbdürrəhman paşa albanların şərqə doğru genişlənməsini təşkil etmişdir. Nəticədə albanların yayılma ərazisi daha da genişlənmişdir. Ətrafda onlan qeyri albanlar asilimiyasiyaya uğrayaraq albanlaşmışlar. 1931-ci ildə Makedoniya ərazisində albanların sayı 70 000 minə çatmışdı. Dövlət sərhədinin müəyyənləşdirilməsindən sonra albanların Makedoniyaya miqrasiyası kəsilmişdir. Bununla belə doğum səviyyəsinin yüksək olması səbəbi ilə albanların sayında olan artım müşahidə edilmişdir. Hətta 2001-ci ildə ölkədə doğulan əhalinin 40 % albanların payına düşmüşdür. Ancaq atıq 2004-cü ildə döğulanların sayı 31,6 % enmişdir.. Bununla belə ölkədə doğulan albanların artım göstəricisi makedonları üstələyir. Bu isə gələcəkdə albanların istər say istərsə ümum ölkə göstəricisinə öz təsirini göstərəcəkdir.

*Makedoniyada yaşayan albanların sayı*

İstinadlar
----------

1. ↑  "Arxivlənmiş surət" (PDF). 2007-07-08 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 2017-05-26.
2. ↑  "Мировые новости". 2015-09-23 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-05-26.
**Kastos** (Yunanca: Καστός)- Yunanıstanda yerləşən adadır. Ada Lefkada və İon adasından şərqdə yerləşmişdir. 2011-ci ildən yerli idarətmə islahatlarından sonra adanın bələdiyyəsi Lefkada bələdiyyəsinin tabeliyinə keçib. Ada Lefkada prefekturasına daxil olmazdan əvvəl, yəni 1974-cü ilə qədər Çefaloniya prefekturasının tabeliyində olub. Adaya ən yaxın ada Kalamos adasıdır. Ada təxminən Aetoliya- Akarnaniya regionundan 5 km şimalda yerləşmişdir.

Coğrafiyası
-----------

Adanın yalnız bir kəndi Kastos adasının şərq sahilində yerləşmişdir. Əsasən balıqçılıq və turizm xidmətləri ilə məşğul olan adanın 80 nəfər əhalisi var. Adada Kastrioti diasporu yay ərzində mövsümi xarakter daşıyan, yaxta ilə gələn qonaqlar üçün bayramlar təşkil edirlər. Adanın şimaldan cənuba doğru uzunluğu 7 km, eni isə 800 m-dir. Sahəsi 5,901 kvadrat kilometr, ən yüksək nöqtəsi isə Aralıq dənizi səviyyəsindən 142 m hündürlükdədir. Kastos adasından iki kilsə yerləşir. *Agios İoannis Prodromos* kilsəsi kəndin mərkəzində, *Agios Emilianos* kilsəsi isə kənddən 4 km şimalda yerləşmişdir. Agios İoannis kilsəsinin divarları görkəmli rəssam Spiridon Gizasın rəsmləri ilə bəzədilib. Həmçinin adada iki yel dəyirmanı və üç zeytun fabriki fəaliiyyət göstərirdi. Lakin onların heç biri hal-hazırda fəaliyyət göstərmir..

Əhalisi
-------

| İl | Adanın əhalisi |
| --- | --- |
| 1981 | 68 |
| 1991 | 50 |
| 2001 | 120 |
| 2011 | 80 |

İqtisadiyyat
------------

Ada əsasən kənd təsərrüfatı və balıqçılıq, taxıl və üzümün yetişdirilməsi, eləcə də şərab istehsalı ilə məşğul olur. Bu da əhəmiyyətli turizm potensialıdır. Adanın şərq sahilində, dənizə yaxın ərazidə liman fəaliyyət göstərir..

Flora və fauna
--------------

Adada ən geniş yayılmış ağac növü zeytun ağacıdır.

İstinadlar
----------

1. ↑  Kallikratis law Arxivləşdirilib 2017-04-27 at the Wayback Machine Greece Ministry of Interior
2. ↑  EETAA local government changes
3. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2015-05-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-04-15.
4. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2016-03-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-04-15.

Xarici keçidlər
---------------

* Kastos (island) information
* Kastos (village) information
Tunisdə yerləşən Uqba məscidinin arkadası
**Arkada** — tağla örtülən, təkrarlanan eyni oyuqların sırasıdır. Arkadanın qurulması üçün bir sıra ölçülər – oyuqların eni və hündürlüyü, divarın pəncərə və qapılar arasındakı hissəsi, o cümlədən divarın qalınlığı müəyyənləşdirilməlidir. Bütün deyilən ölçülər bir-birindən qarşılıqlı asılıdır.

Roma memarlığının öyrənilməsi göstərir ki, Roma memarları müəyyənləşmiş münasibətlər hazırlamışlar. Oyuqların eni onun hündürlüyündən iki dəfə azdır, aralıq divarın eni oyuqların enindən iki dəfə azdır, divarın qalınlığı isə aralıq divarın enindən iki dəfə azdır. Başqa sözlə, oyuğun forması özünü düzbucaqlı kimi göstərir.

Həmçinin bax
------------

* Tağ


|  |  |
| --- | --- |
| П: | "Memarlıq" portalı |


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Memarlıq** ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin.* |



|  |  |
| --- | --- |
| Vikianbarın loqosu | Vikianbarda ***Arkada*** ilə əlaqəli mediafayllar var. |
Vikipediyada bu ad-soyadlı digər şəxslər haqqında da məqalələr var; bax: Hüseyn Əliyev.

**Əliyev Hüseyn Kərim oğlu** (11 avqust 1897, Koturlu, Cavanşir qəzası – 31 iyul 1972, Bakı) — Azərbaycan cərrahı, tibb elmləri doktoru, professor (1939), Azərbaycan SSR əməkdar həkimi və əməkdar elm xadimi (1942).

Həyatı
------

Hüseyn Əliyev 11 avqust 1897-ci ildə Kəlbəcərin Qoturlu kəndində anadan olub. 1967-ci ildən ömrünün sonunadək Azərbaycan Dövlət Tibb Universitetinin II qospital cərrahlıq kafedrasının müdiri və "Azərbaycan tibb jurnalı"nın baş redaktoru (1955-ci ildən) olmuşdur.

Tədqiqatı, əsasən, öd yollarının iltihabı xəstəliklərinin klinikası və patologiyasına, qida borusunun plastikasına və s. həsr edilmişdir.

Qırmızı Əmək Bayrağı ordeni, Qırmızı Ulduz ordeni və medallarla təltif edilmişdir.

Tibb elmləri doktoru, professor (1939 idi.

31 iyun 1972-ci ildə Bakı şəhərində vəfat etmişdir.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Alimlər". 2016-03-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2009-12-20.

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Normativ yoxlama | NUKAT: n2020004317 · VIAF: 15158979096755792773 · WorldCat VIAF: 15158979096755792773 |
**Hüseyn Qədim oğlu Əjdərov** (15 mart 1933, Gədəbəy rayonu – 15 mart 1984, Bakı) — İqtisadçı alim, İqtisad elmləri namizədi (1970), Azərbaycanın Əməkdar iqtisadçısı.

Həyatı
------

Əjdərov Hüseyn Qədim oğlu 1933-cü ilin mart ayının 15-də Gədəbəy rayonunun Poladlı sovetliyinin Kəlaman kəndində anadan olmuşdur. 1951-ci ildə M.Füzuli adına Böyük Qaramurad kənd orta məktəbini əla qiymətlərlə bitirmişdir. 1951-ci ildə Azərbaycan Dövlət Xalq Təsərrüfatı institutunun ticarətin-iqtisadiyyatı fakültəsinə daxil olmuşdur. 1956-cı ildə K.Marks adına Azərbaycan Dövlət Xalq Təsərrüfatı institutunu fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir. İnstitutu bitirdikdən sonra Azərbaycan Respublikası ticarət Nazirliyinin göndərişi ilə 26 Bakı komissarı adına rayonda (indiki Səbail rayonunda) iqtisadçı vəzifəsində çalışmışdır. 1958-ci ildə Azərbaycan Kommunist Partiyası Bakı Komitəsi yanındakı Marksizim-Leninizm Universitetini bitrmişdir. 1961–1965-ci illərdə Moskva Dövlət Universitetinin Fəlsəfə fakultəsində təhsilini davam etdirir. 1965-cildə isə Azərbaycan Respublikası Elmlər Akademiyasının İqtisadiyyat İnstitutunun aspiranturasına daxil olmuşdur. 1969-cu ildə "Dövlət ticarətinin maddi-texniki bazası və onun daha da inkişaf etdirilməsi yolları" barədə namizədlik dissertasiyasını müvəffəqiyyətlə müdafiə edib, 1970-ci ildə SSRİ ali attestasiya komissiyasının qərarı ilə iqtisad elmləri namizədi alimlik elmi dərəcəsi almışdır.

1969-cu ildə Azərbaycan Respublikası dövlət plan komitəsinin nəzdində olan elmi tədqiqat iqtisadiyyat institutunda elmi işçi vəzifəsində çalışmış və şöbə rəisi vəzifəsinə qədər yüksəlmişdir. 1972-ci ildən 1984-cü ilə qədər SSRİ-nin Ticarət Nazirliyinin Ümumittifaq elmi tədqiqat institutunun Bakı filialında şöbə rəisi, direktor müavini və direktor vəzifələrində çalışmışdır.

1976-cı ildə SSRİ Nazirlər Kabinetinin ali attestasiya komisyasının qərarı ilə Əjdərov Hüseyn Qədim oğluna baş elmi işçi elmi rütbəsi verilmişdir. Əjdərov Hüseyn Qədim oğlu iqtisadiyyatın çox sahəli problemlərinə həsr olunmuş yüzə qədər elmi əsərin, 5-dən çox səmərələşdirici təklifin, 6 tədris və elmi metodik tövsiyənin, 4 monoqrafiyanın müəllifidir. Onun rəhbərliyi altında 200-ə qədər diplom işi, 6 namizədlik dissertasiyası müdafiə edilmişdir.

Türkmənistanda, Özbəkistanda, Ukraynada, Qazxıstanda, Gürcüstanda, Belarusiyada, Pribaltikada, Rusiyada, elmi konfranslarda məruzələrlə çıxış edərək Azərbaycanı ləyaqətlə təmsil etmişdir.

1983-cü ildə doktorluq dissertasiya işi müzakirə edilərək, elmi şuranın iclasından keçmişdir, lakin ağır xəstəliyi ilə əlaqədar işi tam başa çatdıra bilməmiş, 1984-cü ildə vəfat etmişdir.

Təltif və mükafatları
---------------------

İqtisadi sahədə göstərdiyi xidmətlərə görə əməkdar iqtisadçı fəxri adına layiq görülmüşdür.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-06-14 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-07-04.
**Yoşimasu Todo** (吉益東洞?, 3 mart 1702, Hiroşima – 9 noyabr 1773) – klassik məktəbin nümayəndəsi olan Yaponiya həkimi. Çin tibbinin yaponlaşdırılması üçün töhfələr vermişdir. Əsl adı **Tamenori** olsa da, **Yoşimasu Şusuke** adı ilə də tanınmışdır.

Müasir Hiroşima prefekturasının ərazisini əhatə edən Aki vilayətində doğulmuşdur. Tibb təhsilini Kioto şəhərində almış və Yamavaki Toyonun köməyi ilə öz klinikasını açmışdır. O, *qoseyho* məktəbinin yin-yan və bədənin beş elementi nəzəriyyələrini rədd edərək, tibbi müalicənin simptomlar əsasında aparılmalı olduğunu müdafiə etmişdir. *"Şan han lun"* və *"Jingui yaolüe"* kimi klassik Çin əsərlərindəki müalicələrin effektivliyini təcrübi olaraq təsdiqləmiş və bu metodları 1764-cü ildə *"Ruijuho"* adlı kitabında nəşr etdirmişdir.

Yoşimasu deyirdi ki, bütün xəstəliklərin mənbəyi bir "zəhər"dir və "korlaşdırma" xüsusiyyətinə malik güclü dərmanlardan istifadə edərək aqressiv müalicə ilə bütün xəstəliklərə qalib gəlmək olar. 1759-cu ildə yazdığı *"İdan"* əsərində qeyd etmişdir ki, həkimlər xəstəlikləri sağaltsalar da, ölüm qərarı Cənnət tərəfindən verilir. Onun bu sitatı dövrün həkimləri arasında böyük mübahisə yaratmışdır.

Yoşimasu bir çox tanınmış həkim yetişdirmiş və müalicə metodları Yaponiyada geniş istifadə olunmuşdur.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4  Todo Yoshimasu // Base biographique (fr.).
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  Kodansha Encyclopedia of Japan

Ədəbiyyat
---------

* Kodansha Encyclopedia of Japan (ingiliscə). VIII cild. Tokio: Kodansha. 1983. səh. 347. ISBN 0-87011-628-2. İstifadə tarixi: 2022.
**Hüseyn İmamzadəsi** — Qəzvində yerləşən və VIII şiə imamı Rzanın oğlu İmamzadə Hüseynin məzarı üzərində Səfəvi hökmdarı I Təhmasibin XVI əsrin ortalarında tikdirdiyi məsciddir. Məscid, türbə və ya məzar kompleksi tikildiyi zamandan ziyarət yeri kimi fəaliyyət göstərmişdir.

Entrance of the Imamzadeh
Rear view

Tarixi
------

Məscidin və ya türbənin adı VIII imam Rzanın oğlunun adından götürülmüşdür. O, 821-ci ildə atası Xorasana keçərkən Qəzvində ikən vəfat etmiş və burada dəfn edilmişdir. Vəfat edən zaman o, iki yaşında olmuşdur. Burada həmçinin Səfəvi sülaləsindən olan şəxslər də dəfn edilmişdir. I Təhmasibin paytaxtlarından biri də bu şəhərdə yerləşirdi və buradakı məscid də onun tərəfindən tikilmişdir. Daha sonra onun qızı olan Zeynəb Bəyim 1630-cu ildə buranı daha da genişləndirmiş və təmir etdirmişdir. Bu, məscidin üzərində yerləşən kirəmitdə də qeyd edilmişdir.

Memarlığı
---------

Türbə öz divarlı bağçası, bitki cərgələri, kiçik eyvanları, taxçaları, qəbir daşları və qiymətli mavi və krem rəngli kafel bəzəkləri ilə bahalı materiallarla hazırlanmış saray kompleksini xatırladır. Baş darvazanın fasadı altı ornamentli minarədən ibarətdir. Əsas darvazadan sonra pilləkən gəlir və geniş həyətə açılır. Darvazanın birbaşa arxasında köşkə bənzər, səkkizguşəli fəvvarə evi yerləşir.

Türbə göy-sarı rəngli kirəmitli günbəzlə örtülmüşdür. Binanın mərkəzi hissəsi çoxsaylı güzgü mozaikaları ilə bəzədilmişdir; vestibülün güzgü mozaikaları və fasadların kirəmitləri 19-cu əsrə aiddir. Bu orta hissədə nazik sütunlarla daşınan eyvan cinsinə görə ayrılmış ərazilərə aparır və iki girişi vardır — qadınlar üçün sol, kişilər üçün sağ. Binaya ancaq ayaqqabısız daxil olmaq olar. Vestibüldən türbəyə çatmaq mümkündür. Ziyarətgahın daxili hissəsi güzgülər, kristallar və bəzəkli çilçıraqlarla bəzədilib.

Həmçinin bax
------------

* Səfəvi incəsənəti

İstinadlar
----------

1. ↑  *Soheila Shahshahani.* Cities of Pilgrimage. Books.google.nl. 2009. səh. 32. ISBN 9783825816186. 2023-07-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-12-18.
2. ↑  "Weiterleitungshinweis". Images.google.de. 2023-07-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-12-18.
3. ↑  "Photographic image of mosque dome". Mw2.google.com. 2015-06-04 tarixində orijinalından (JPG) arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-12-18.
4. ↑  *Mahmoud Rashad.* Iran. Books.google.nl. 1998. səh. 146. ISBN 9783770133857. 2023-07-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-12-18.
Koordinat:Sky map 17s 19d 10,9sn; +36º 3' 17″

**NGC 6351**, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış qalaktikadır. Göy üzündə Herkules bürcü istiqamətində yerləşir. **P?** tipli  qalaktikadır. Fransız astronomu Eduard Stefan tərəfindən 1879-cu ildə 80.01 sm (31.5 düymə) ölçülü reflektor vasitəsilə kəşf edilmişdir.

İstinadlar
----------

1. ↑  Gaia Data Release 2 (ing.). / Data Processing and Analysis Consortium, European Space Agency 2018.
2. 1 2  "NASA/IPAC Kosmik Qalaktikanın Verilənlər Bazası". NGC obyekti üçün NED nəticələri (İngiliscə).
3. ↑  "NGC/IC Verilənlər bazası". NGC (İngiliscə).

Xarici keçidlər
---------------

* 

* WikiSky-da NGC 6351: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hidrogen α, X-Ray, Astrofoto, Göy xəritəsi, Məqalələr və şəkillər

NGC obyektləri

 Kateqoriya:NGC obyektləri  


---

NGC 6327 |
NGC 6328 |
NGC 6329 |
NGC 6330 |
NGC 6331 |
NGC 6332 |
NGC 6333 |
NGC 6334 |
NGC 6335 |
NGC 6336 |
NGC 6337 |
NGC 6338 |
NGC 6339 |
NGC 6340 |
NGC 6341 |
NGC 6342 |
NGC 6343 |
NGC 6344 |
NGC 6345 |
NGC 6346 |
NGC 6347 |
NGC 6348 |
NGC 6349 |
NGC 6350 |
**NGC 6351** |
NGC 6352 |
NGC 6353 |
NGC 6354 |
NGC 6355 |
NGC 6356 |
NGC 6357 |
NGC 6358 |
NGC 6359 |
NGC 6360 |
NGC 6361 |
NGC 6362 |
NGC 6363 |
NGC 6364 |
NGC 6365 |
NGC 6366 |
NGC 6367 |
NGC 6368 |
NGC 6369 |
NGC 6370 |
NGC 6371 |
NGC 6372 |
NGC 6373 |
NGC 6374 |
NGC 6375 |
NGC 6376



|  |  |
| --- | --- |
|  | *Qalaktika ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin.* |
**Farmakofobiya** — farmakoloji müalicələrdən istifadə etmək qorxusudur. Şiddətli, ekstremal və irrasional vəziyyətlərdə bu, spesifik fobiyanın bir növü ola bilər.
Xəstənin və ya həkimin dərmanların mənfi reaksiyaları barədə məlumatlı olmaması ciddi nəticələrə səbəb ola bilsə də, dərman fobiyasının olması (məsələn, zəruri farmakoloji müdaxilələrdən imtina) xəstənin sağlamlığına ciddi zərər verə bilər. Dərman fobiyası dərmana uyğunluqda da problemlər yarada bilər və övladlarına dərman verməkdən narahat olan və dərmanların xeyirdən çox zərər verəcəyinə inanan valideynlərdə müşahidə oluna bilər. Dərman fobiyası bəzən həddindən artıq dozaya və ya düzgün təyin edilməmiş dərmanlara mənfi reaksiyalar nəticəsində yarana bilər. Xəstənin əlavə təsirlərə qarşı həssaslığından xəbərsiz olması (məsələn, narahat olan xəstələr və yaşlılar) və əlavə təsirləri dərmanla əlaqələndirə bilməməsi fobiyanın artmasına səbəb ola bilər.Dərmanın aşağı dozalarda başlaması və dozanın tədricən artırılması bu mənfi reaksiyalara görə dərman fobiyasının yaranmasının və ya artmasının qarşısını ala bilər.
Psixotrop dərmanlardan istifadə etdikdən sonra çəkilmə simptomları yaşayan insanlarda dərmandan istifadə qorxusu da geniş yayılmışdır.Bəzən xəstələr kəskin xəstəliyi və ya simptomları xəstəliyin müalicəsində istifadə olunan dərmanlarla səhvən əlaqələndirirlər. Farmakofobiyanın bu forması xəstəni bu simptomların dərmandan deyil, xəstəlikdən qaynaqlandığına inandırmağa çalışmaqla, dərmanın aşağı dozalarını istifadə etməklə və ya eyni dərman sinfindən olan başqa bir dərmanı istifadə etməklə aradan qaldırıla bilər.

Həmçinin bax
------------

* Fobiyaların siyahısı
* Bibliofobiya
* Gerontofobiya

İstinadlar
----------

1. ↑  "Benzodiazepines: how they work & how to withdraw". 2015-07-20 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-06-01.
**Yoşinori Sakay** (*yap.* 坂井 義則, 6 avqust 1945, Yaponiya, Hiroşima) — Tokioda təşkil olunmuş 1964-cü il Olimpiya Oyunlarında Olimpiyadanın məşəlini yandırmış idmançı.

Sakay Hiroşimaya atom bombasının atıldığı gün anadan olub. O, Yaponiyanın müharibədən sonrakı yenidən qurulması və sülh rəmzi kimi seçilib. O, Vaseda Universitetinin qaçış klubunun üzvü olub.

Olimpiya oyunlarından sonra o, Banqkokda *1966-cı il Asiya Oyunlarında* 1600 metr məsafəyə estafet yarışında qızıl, 400 metr məsafəyə yarışda isə gümüş medal qazanıb. O, 1968-ci ildə Fuji Televiziyasında jurnalist kimi fəaliyyətə başlayıb və əsasən xəbərlər və idman verilişlərində çalışıb. O, faktiki olaraq heç vaxt Olimpiya Oyunlarında mübarizə aparmayıb.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Yoshinori Sakai". İstifadə tarixi: 1 İyun, 2014.[*ölü keçid*]
2. ↑  "1964 Summer Olympics Tokyo: XVIII Olympiad and II Paralympics". 2021-06-24 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 1 İyun, 2014.

Xarici keçidlər
---------------

* JOC - 東京オリンピックから40年 (Tokio Olimpiadasından qırx il keçdi)
Koordinat:Sky map 17s 24d 34,0sn; -38º 32' 17″

**NGC 6354**, Yeni Baş Kataloqda qeydə alınmış ulduzdur. Göy üzündə Əqrəb bürcü istiqamətində yerləşir. **\*4** tipli  qalaktikadır. Amerika astronomu Edvard Barnard tərəfindən 1884-cü ildə 15.24 sm (6 düymə) ölçülü refraktor vasitəsilə kəşf edilmişdir.

İstinadlar
----------

1. ↑  "NASA/IPAC Kosmik Qalaktikanın Verilənlər Bazası". NGC obyekti üçün NED nəticələri (İngiliscə).
2. ↑  "NGC/IC Verilənlər bazası". NGC (İngiliscə).

Xarici keçidlər
---------------

* 

* WikiSky-da NGC 6354: DSS2, SDSS, GALEX, IRAS, Hidrogen α, X-Ray, Astrofoto, Göy xəritəsi, Məqalələr və şəkillər

NGC obyektləri

 Kateqoriya:NGC obyektləri  


---

NGC 6330 |
NGC 6331 |
NGC 6332 |
NGC 6333 |
NGC 6334 |
NGC 6335 |
NGC 6336 |
NGC 6337 |
NGC 6338 |
NGC 6339 |
NGC 6340 |
NGC 6341 |
NGC 6342 |
NGC 6343 |
NGC 6344 |
NGC 6345 |
NGC 6346 |
NGC 6347 |
NGC 6348 |
NGC 6349 |
NGC 6350 |
NGC 6351 |
NGC 6352 |
NGC 6353 |
**NGC 6354** |
NGC 6355 |
NGC 6356 |
NGC 6357 |
NGC 6358 |
NGC 6359 |
NGC 6360 |
NGC 6361 |
NGC 6362 |
NGC 6363 |
NGC 6364 |
NGC 6365 |
NGC 6366 |
NGC 6367 |
NGC 6368 |
NGC 6369 |
NGC 6370 |
NGC 6371 |
NGC 6372 |
NGC 6373 |
NGC 6374 |
NGC 6375 |
NGC 6376 |
NGC 6377 |
NGC 6378 |
NGC 6379



|  |  |
| --- | --- |
|  | *Qalaktika ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin.* |
**Fitoplankton** — su qatlarında yaşayan, ibtidai bitkilər — yaşıl, göy-yaşıl, qamçılı, diatom və b. yosunlar.

Haqqında
--------

Fitoplankton suyun işıqlanan üst qatında yaşayan yosunların məcmusu. Fitoplankton müxtəlif sistematik mənşəli birhüceyrəli yosunlardan (qızılı-sarı, peridinlər, diatomea, yaşıl, müxtəlifqamçılılar, evqlenlər və b.) ibarətdir. İntensiv inkişafı işığın gücündən və suda həll olmuş qida maddələrinin zənginliyindən asılıdır. Əlverişli şərait olduqda yosunların bəzi növləri sürətlə çoxalır və suyun yosunla örtülməsi müşahidə edilir. Fitoplankton okeanın qida zəncirində ilk həlqədir. Çox vaxt okeanlarda biogen çöküntütoplanma prosesləri fitoplankton paylanması ilə müəyyən olunur. Çöküntülərdə hüceyrələrin bərk hissələri (karbonatlı kokkolitinlər, silikoflagellər və silisiumlu diatomealar, bəzən peridinlərin üzvi qılafı) mühafizə olunur.

İstinadlar
----------

Mənbə
-----

* Geologiya terminlərinin izahlı lüğəti. Bakı: Nafta-Press, 2006.

Xarici keçidlər
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Lüğətlər və ensiklopediyalar | Böyük norveç · Britannica (onlayn) |
| Normativ yoxlama | BNF: 11940833v · LCCN: sh85101706 · Microsoft: 2780892065 · NDL: 00572146 · NKC: ph120420 |
Əksər dünya dinlərinin müxtəlif səbəblərdən pornoqrafiyaya qarşı mövqeləri var. Pornoqrafiya, daha yaxşı özünü idarə etmək üçün Taqva tərəfindən vurğulanan İslam təlimlərinin əslinə birbaşa ziddir.

Bütün fəqih və din alimlərinə görə, əxlaqsız şəkillərə və təhrikedici və şəhvətsevərlərə baxmaq qadağandır. Quran 24: 30 -da buyurulur: "Tanınan kişilərə de ki, gözlərini aşağı salsınlar və eyblərini qorusunlar, çünki bu onlar üçün daha təmizdir. Allah nə etdiklərinizdən xəbərdardır."

Həmçinin bax
------------

* İffət

İstinadlar
----------

1. ↑  *Slick, Matt.* "What does the Bible say about pornography? Is it wrong?". 2008-12-11. 2009-11-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 May 2013.
2. ↑  *Freeman, Tzvi.* "What's Wrong With Pornography?". 26 September 2018 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 May 2013.
3. ↑  *Mujahid, Abdul Malik.* "Islam on Pornography: A Definite No-No". 9 May 2013 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 May 2013.
**Azərbaycan Respublikasında Fitosanitar Nəzarəti Xidməti**

Haqqında
--------

1931-ci ildə təşkil olunmuş və SSRİ–nin dağılmasına qədər Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Soveti yanında Dövlət Bitki Karantini müfəttişliyi kimi mövcud olmuşdur.

Müfəttişlik 2000-ci ildə ləğv olunmuş, Bitki mühafizəsi və karantini şöbəsi kimi Kənd Təsərrüfatı Nazirliyinin aparatına verilmişdir. Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 23 oktyabr 2004-cü il tarixli 467 nömrəli Sərəncamına əsasən Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi yanında Dövlət Fitosanitar Nəzarəti Xidməti yaradılmış və Prezidentin 20 aprel 2005-ci il tarixli 226 nömrəli Fərmanı ilə "Dövlət Fitosanitar nəzarəti xidməti haqqında" Əsasnamə təsdiq edilmişdir.

12 may 2006-cı ildə "Fitosanitar nəzarəti haqqında" Azərbaycan Respublikasının Qanunu qəbul edilmişdir.

Dövlət Xidməti öz fəaliyyətində Azərbaycan Respublikasının ərazisini karantin tətbiq edilən zərərli orqanizmlərdən qorumaq, onların mənbələrini vaxtında aşkar etmək, bitki və bitkiçilik məhsullarında zərərli orqanizmlərin kütləvi yayılmasının qarşısını almaq, flora və faunanın pestisidlərin və digər zəhərli maddələrin təsirindən qorumaq, Respublikanın ərazisinə başqa dövlətlərdən fitosanitar nəzarətində olan zərərli orqanizmlərin daxil olmasının və yayılmasının qarşısını almaq və digər bu kimi tədbirlərin həyata keçirilməsini təmin edir.

Azərbaycan Respublikası Prezidenti İlham Əliyevin "Aqrar sahədə idarəetmənin təkmilləşdirilməsi ilə bağlı əlavə tədbirlər haqqında" 2019-cu il 14 yanvar tarixli 467 nömrəli Fərmanı ilə aqrar sahədə göstərilən dövlət xidmətlərinin optimallaşdırılması və səmərəliliyinin artırılması, həmin dövlət xidmətlərinin daha az həcmdə resurs sərf edilməklə həyata keçirilməsi, dövlət vəsaitinə qənaət edilməklə bu sahədə inzibati idarəetmənin təkmilləşdirilməsi, xidmətlərin həyata keçirilməsində keyfiyyətə nəzarətin təşkili, şəffaflığın artırılması, innovativ həllərin tətbiqi, elektron xidmətlərə keçidin sürətləndirilməsi və vətəndaş məmnunluğunun artırılması məqsədi ilə Azərbaycan Respublikasının Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi yanında olan Dövlət Fitosanitar Xidmətinin, Dövlət Baytarlıq Xidmətinin, Bitki Sortlarının Qeydiyyatı və Toxum Nəzarəti üzrə Dövlət Xidmətinin və Baş Dövlət Texniki Nəzarət Xidmətinin əsasında Azərbaycan Respublikasının Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi yanında Aqrar Xidmətlər Agentliyi yaradılmışdır.

Xarici keçidlər
---------------
**Məmmədov Baba Məhəmməd oğlu** (1887, Fərcan, Qubadlı rayonu – 1974, İstanbul) — Zəngəzur qəzasının yüzbaşısı.[*mənbə göstərin*]

Həyatı
------

Baba Məmmədov 1887-ci ildə Qubadlı rayonunun Fərcan kəndində dünyaya gəlmişdir. O, Zəngəzur qəzasının yüzbaşısı, 1918-1920-ci illərdə isə Azərbaycan Demokratik Respublikasının parlamentində deputat olmuşdur. O dövrlərdə həm Bakıda, həm də rayonlarda erməni daşnakları ilə mübarizədə fəal iştirak etmiş, Gəncədə Nuru Paşa ilə tanış olaraq onun köməkliyilə Zəngəzurun müdafiəsi üçün xeyli silah yardımı almışdır. Parlamentdə olarkən H.Z.Tağıyevlə də çox yaxın münasibətdə olmuşdur.

1920-1924-cü illərdə Qubadlı bölgəsində milis işləmiş, Əliyanlı kəndindən olan qaçaqlara qarşı hər hansısa əməliyyatın aparılmasına imkan verməmişdir.

1929-cu ildə Baba həbs edilərək Şuşa turməsinə salınmış, lakin tezliklə Hüsü Hacıyevin köməkliyilə azad edilmiş və Arazın o biri tayına keçmişdir. Orada da uzun müddət qalmayaraq, Türkiyəyə getmişdir. Burada o Xosrov bəy Sultanov və Nuru Paşa ilə yenidən görüşmüşdür.

Baba Məmmədov uzun müddət vətən həsrəti ilə İstanbulda yaşamış və 1974-cü ildə orada vəfat etmişdir.

İstinadlar
----------

* Hacı Nərimanoğlu, "Yüzbaşı Baba". Bütöv Azərbaycan qəzeti, №39(171), 14-20 noyabr 2012-ci il.
Marşallar Jukov və Rokossovski lampaslı hərbi mundirdə. (Berlin, Brandenburq darvazası, 1945)
Lampaslar - Şalvarın yan tərəflərinə tək və ya çüt şəkildə, enli və ya dar formada tikilən dekorativ parça zolağıdır.

Lampaslardan ilk dəfə skiflər tərəfindən istifadə olunmuşdur.. Orta əsrlərdə lampaslar Fransada hərbi geyimlər üçün istifadə olunurduı. Müxtəlif hərbi hissələrin geyimləri və lampasları rəngləri, eni və tikiş tərzi ilə fərqlənirdi. Prussiya ordusunda 1832-ci ildən generalların lampasları qırmızı, ikiqat, Baş Qərargah zabitlərinin lampasları bənövşəyi rənglərdə idi.

Rusiya ordusunun hərbi mundirlərində lampaslar ilk dəfə 1783-cü ildə general Qriqori Potyomkin tərəfindən keçirilən islahatın gedişində meydana çıxmış, lakin tezliklə Rusiya imperatoru I Pavel tərəfindən keçirilən növbəti hərbi islahat nəticəsində ləğv olunmuşdur. 1803-cü ildə rus ordusunda yenidən, əvvəlcə ulanlardan ibarət hərbi hissədə, sonralar isə digər hərbi hissələrdə tətbiq olunmuşdur. Rusiyada çar ordusunda lampaslar bu və ya digər formalarda 1917-ci ilədək mövcud olmuşdur.

Don kazaklarının lampaslı hərbi mundirləri, 1867
Rusiya imperiyasında lampaslar sülh dövründə də kazak hərbi hissələrinin hərbi mundirlərinin ayrılmaz tərkib hissəsi olmuşdur. Kazak hərbi hissələrinin fərqlənmə rənglərinə uyğun tək cərgəli geniş lampaslardan istifadə edirdilər. Digər rus nizami ordu hissələrindən fərqli olaraq kazaklarda lampaslar sərbəstlik, azadlıq və silki simvol hesab olunurdu.

Rusiya Fəhlə-Kəndli Qızıl Ordusunda generalların hərbi mundirlərində ilk dəfə lampaslardan 1940-cı ildə istifadə olunmuşdur.. Əvvəlcə bütün növ qoşunların ordu generallarının hərbi mundirlərində lampaslar qırmızı rəngdə, aviasiyada göy rəngdə, rabitə, mühəndis, texniki və intendant xidməti üzrə qoşunlarda moruq rəngində olmuşdur. Hər bir lampasın eni 2 sm, 1941-ci ilin fevralından isə 2,5 sm uzunluğunda müəyyənləşdirilmişdir. Az sonra hüquqi və tibbi xidmət üzrə generalların hərbi mundirlərində lampaslar moruq rəngində müəyyən olunmuş, lakin tezliklə ləğv olunmuşdur.

SSRİ Xalq Daxili İşlər Komissarlığının generallarının hərbi mundirlərinin lampasları 1943-cü il 18 fevraldan göy rəngdə, sərhəd qoşunlarının general mundirlərində açıq göy rəndə olmuş, 1945-ci ildə bu rənglər ləğv edilərək qırmızı rənglə əvəz olunmuşdur..

Müxtəlif ölkələrin müasir ordularında, lampaslar ümumiyyətlə yüksək rütbəli zabitlərin, generalların və marşalların fərqləndirici nişanəsidir. 
XIX əsrdən lampaslar Latın Amerikası xalqlarında kişilərin milli geyimlərinin bir hissəsidir.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Скифская одежда". 2014-03-02 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-08-06.
2. ↑  Постановление СНК № 1221 от 10 июля 1940 г.
3. ↑  Указ Президиума Верховного Совета СССР от 6 июля 1945 г.
4. ↑  Universal Litva Ensiklopediyası , T. XI (Cremation-Lenzo Qayda). - Vilnüs: Elm İnstitutu və Ensiklopediya Nəşriyyatı, 2007. 484 səh.
Port-o-Prins şəhəri
Port-o-Prins şəhəri xəritədə
**Port-o-Prins** (*fr.* Port-au-Prince) — Haiti Respublikasının paytaxtı və əsas xarici ticarət limanı. Karib dənizinin Qonaiv körfəzindəki Haiti adasının cənub sahilində yerləşir.

Diqqəti çəkən yerləri
---------------------

Şəhərdə şəkər zavodları, spirtli içki, tütün, yüngül sənaye və sement istehsal müəssisələri vardır. Milli Universitet, Haiti xalqları Muzeyi, Milli Muzey, Təsviri mərkəz muzeyi vardır.

Əhalisi
-------

Port-o-Prinsdə 1 milyon əhali yaşayır. Etnik cəhətcə tərkibi: 90% zəncilər, 9% — mulatlar. Az sayda ( 5 min nəfər) Avropa xalqlarının nümayəndələri də yaşayır.

İki dövlət dili vardır: fransız dili və Haiti kreol dili (fransız dili əsasında ispan və ingilis dili qarışığı).

Rəsmi din katolik dinidir. Əslində ada sakinləri sinkretik afroxristian vudu inancına bağlıdırlar. Vudu Haitinin 1977-ci il Konstitusiyası ilə rəsmi din statusu almışdır. Son dövrlərdə ABŞ-dən olan rahiblər radiostansiya yaradaraq protestant dinin yayılmasına nail olurlar.

İstinadlar
----------

1. ↑  archINFORM (alm.). 1994.
**Cinsi kimlik** və ya **seksual kimlik** — bir insanın romantik və ya cinsi əlaqəyə cəlb olunduğu şəxs məsələsində özü haqqında necə düşünməsi. Cinsi kimlik cinsi oriyentasiya kimliyinə də aid edilə bilər. Bu, özünü hansısa bir cinsi oriyentasiya ilə identifikasiya edən və ya etməyən insanlara aiddir. Cinsi kimlik və cinsi davranış cinsi oriyentasiya ilə yaxından əlaqəlidir, lakin fərqlənir. Kimlik fərdin özünün anlayışına, davranış fərdin həyatda keçirdiyi faktiki cinsi hərəkətlərə, cinsi oriyentasiya isə əks cins və ya genderdən, eyni cins və ya genderdən, hər iki cins və ya daha çox gendərdən olan insanlara, ya da heç kəsə qarşı romantik və ya cinsi cazibədarlıqlara aiddir.

Tarixi cinsi kimlik modelləri bunun formalaşmasını yalnız cinsi azlıqların keçirdiyi bir proses kimi qiymətləndirməyə meylli olmuşdur. Buna baxmayaraq, müasir modellər bu prosesi daha universal hesab edir və cinsi kimliyi digər əsas kimlik nəzəriyyələri və proseslərinin daha geniş əhatəsində təqdim etməyə çalışırlar.

İstinadlar
----------

1. 1 2  *Reiter L.* "Sexual orientation, sexual identity, and the question of choice". Clinical Social Work Journal. 17 (2). 1989: 138–50. doi:10.1007/BF00756141. Arxivləşdirilib 2022-03-10 at the Wayback Machine
2. ↑  "Appropriate Therapeutic Responses to Sexual Orientation" (PDF). American Psychological Association. 2009. 63, 86. June 3, 2013 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: February 3, 2015. Sexual orientation identity—not sexual orientation—appears to change via psychotherapy, support groups, and life events.
3. ↑  Dillon, F. R. Worthington, R. L. & Moradi, B. (2011). Sexual identity as a universal process In S. J. Schwartz, K. Luyckx, & V. L. Vignoles (Eds), Handbook of identity theory and research (Vols 1 and 2), (pp.649-670). New York, NY: Springer Science + Business Media