**Qalakənd** — Azərbaycan Respublikasının Gədəbəy rayonunun inzibati ərazi vahidində kənd.

1 yanvar 1903 Yelizavetpol qəzası, Qalakənd kəndi

Tarixi
------

XIX əsrin ortalarında Gədəbəy rayonu ərazisində mis filizi yataqları kəşf edilmiş və Qalakənddə 1855-1856-cı illərdə yerli sahibkarlar tərəfindən misəritmə zavodu tikilmişdir. Daha sonra həmin zavod Almaniyanin "Simens" şirkəti tərəfindən alınaraq, 1865-ci ildə yenidən qurulmuşdur. Burada əksəri azərbaycanlılar olmaqla yanaşı, ruslar, almanlar, yunanlar, bolqarlar, rumınlar, italyanlar və başqaları işləyirdilər. Qalakənd misəritmə zavodu Avropada ən böyük metallurgiya mərkəzlərindən birinə çevrildi. 1883-cü ildə Qalakənddə İkinci misəritmə zavodu işə düşdü. Həmin illərdə Gədəbəy və Qalakənd misəritmə zavodlarında odun yanacağı maye yanacağı ilə, yəni mazut və neftlə əvəz edildi. 1887-ci ildə Zaqafqaziyada birinci olaraq Qalakənd HES işə salındı və burada iri balıqçılıq təsərrüfatı yaradıldı. Qalakənd Misəritmə Zavodunda dünyada birincilər sırasında Siemens-Billiter elektroliz laboratoriyası quraşdırıldı və bu üsulla təmiz mis əldə edilməyə başlanıldı. 1891-ci ildə Qalakənd zavodunda elektroliz yolu ilə qızıl və gümüş istehsal olunurdu. Qazma işləri əvvəllər əllə aparılırdısa, 1893-cü ildən almazla, 1902-ci ildən isə bu işlər elektriklə görülmüşdür. Müxtəlif səbəblərə görə 1914-cü ildə Siemens qardaşlarının Gədəbəy-Qalakənd bölgəsində fəaliyyətləri başa çatmışdır.

Toponimikası
------------

Qalakənd oyk. Gədəbəy r-nunun Rüstəm Əliyev i.ə.v.-də kənd. Şəmkir çayının sahilində, Şahdağ silsiləsinin ətəyindədir. XIX əsrdə kənd Qarabulaq (indiki Rüstəm Əliyev) kəndində ucalan dağın zirvəsindəki Koroğlu qalasına görə belə adlanmışdır. Bəzi tədqiqatçılara görə, həmin qalanın adı Nizami Gəncəvinin "Xosrov və Şirin" poemasında qeyd etdiyi Pərisuz olmuşdur.

Əhalisi
-------

2009-cu ilin siyahıyaalınmasına əsasən kənddə 174 nəfər əhali yaşayır.

İqtisadiyyatı
-------------

Əhalinin əsas məşğuliyyətini kənd təsərrüfatı-əkinçilik, maldarlıq və heyvandarlıq təşkil edir.

Qalereya
--------

* 
* 
* 
*

Həmçinin bax
------------

* Gədəbəy rayonu

Xarici keçidlər
---------------

* Azərbaycan Respublikası Gədəbəy Rayon İcra Hakimiyyəti

İstinadlar
----------

1. ↑  "Alternativ və Bərpaolunan Enerji Mənbələrindən İstifadə". 2023-03-31 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-03-31.
2. ↑  Azərbaycan Toponimlərinin Ensiklopedik Lüğəti. Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası. Nəsimi adına Dilçilik İnstitutu. Şərq-qərb Bakı-2007. səh.427
3. ↑  Azərbaycan Respublikası Əhalisinin Siyahıyaalınması. Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi. Bakı-2010. Səh.629

Vikianbarda Qalakənd ilə əlaqəli mediafayllar var.

| ⛭Gədəbəy rayonunun yaşayış məntəqələri |
| --- |
| Şəhərlər | Gədəbəy |  |
| Kəndlər | Alnabat • Arıqdam • Arıqıran • Arısu • Ataxal • Ayıtala • Bəydəmirli • Başkənd • Böyük Qaramurad • Cəfərli • Cücanlı • Çalburun • Çaldaş • Çanaqçı • Çay Rəsullu • Çaykənd • Çiçəkli • Çobankənd • Daryurd • Daşbulaq • Dəyəqarabulaq • Dəyirmandağ • Dördlər • Düz Rəsullu • Düzyurd • Əlinağılar • Əmir • Əmiraslanlı • Ərtəpə • Əyridərə • Əyrivəng • Fərzalı • Gərgər • Gərməşöylü • Gödəkdərə • Göyəlli • Göyəmli • Gülallı • Günəşli • Hacıalılar • Hacıələkbərli • Hacılar • Heriknaz • Heydərli • Xarxar • İnəkboğan • İsalı • Kələman • Kərimli • Kəsəmən • Kiçik Qaramurad • Köhnəkənd • Köhnəqışlaq • Kollu • Qalakənd • Qarabulaq • Qaradağ • Qaraməmmədli • Qaravəlilər • Qaravultomba • Qarıkənd • Qasımağalı • Qasımlı • Qızılqaya • Qızıltorpaq • Qoşabulaq • Qozqaralı • Qurudərə • Leşkər • Maarif • Məmmədcəfərli • Miskinli • Mormor • Moruxlu • Motudərə • Musayal • Nağılar • Nərimankənd • Novoivanovka • Novosaratovka • Parakənd • Pərizamanlı • Pirbulaq • Plankənd • Poladlı • Rəhimli • Rəmə • Samanlıq • Sarıhəsənli • Sarıköynək • Səbətkeçməz • Slavyanka • Sonalar • Soyuqbulaq • Söyüdlü • Şahdağ • Şəkərbəy • Şınıx • Təkyemişan • Tərs yer • Toplar • Totuqlu • Turşsu • Yaqublu • Yenikənd • Zamanlı • Zəhmətkənd |
| Ləğv olunmuş kəndlər | Qumlu |