**Buqulma** (*rus.* Бугульма; tatar. Бөгелмә) — Rusiya Federasiyasında yerləşən şəhər. Tatarıstan Respublikasına daxildir. Buqulma rayonunun mərkəzi.

Əhalisi
-------

Əh. 87,2 min (2014). 1736-cı ildən tatarların məskunlaşdığı kənd kimi məlumdur.

Coğrafiyası
-----------

Buqulma-Belebey yüksəkliyinin yamaclarında, Buqulminka çayının Zay çayına (Volqa hövzəsi) töküldüyü yerdədir. Dəmiryol stansiyaları Avtomobil yolları qovşağı. Aeroport.

Tarixi
------

1741–45-ci illərdə burada Buqulma qəsəbəsi salınmışdı. 1781/82 –1796-cı illərdə Ufa canişinliyinin, 1796–1850-ci illərdə Orenburq quberniyasının, 1850–1920-ci illərdə Samara quberniyasının qəza şəhəri olmuşdur. 19-cu əsrin sonlarında Uralönü ərazidə ən iri yarmarkalardan biri-Vozdvijeniye yarmarkası Buqulmada keçirilirdi. Volqa–Buqulma dəmiryol xətti 1911-ci ildə şəhərdən keçmişdir. 1920-ci ildən Buqulma Tatarıstan MSSR-in tərkibində Buqulma kanto nunun (1920–30), Buqulma rayonunun (1930 ildən), Buqulma vilayətinin (1953) inzibati mərkəzi olmuşdur. Şəhər 1974-cü ilin baş planına əsasən tikilmişdır. Realnı məktəbin binası (19 əs -rin 2-ci yarısı), tacir Ş.L. Hakimova məxsus binalar kompleksi (20-ci əsrin əvvəlləri),Yelaçiçin (19-cu əsrin sonları), Klimovun(20-ciəsrin əvvəlləri) evləri, qadın gimnaziyasının binası (20 əsrin əvvəlləri) və s.saxlanılmışdır.

Memarlıq
--------

Kazan-Məryəm ana kilsəsi (1988–93), Gənclər sarayı (1994), "Yubileynı" buz sarayı (2003), "İrxan" məscidi (2005) şəhərin müasir memarlıq abidələridir. Şəhərdə Böyük Vətən müharibəsi memorialı, Buqulmanın 200-illiyinə həsr edilmiş abidə var. Buqulmada 3 ali məktəb (filialları); Mərkəzi kitabxana; diyar şünaslıq muzeyi (1929), Y. Haşekin ev muzeyi (1966; 1918 ildə Buqulmada komendant köməkçisi olmuşdur); Rus dram teatrı(1935; bina F. Qusarov tərəfindən 1898-ci ildə tikilmiş, 1932-ci ildə isə 2-ci mərtəbə inşa edilmişdir) və s. fəaliyyət göstərir.Buqulma Tatarıstanın iri neftçıxarma sənayesi mərkəzidir. Neft sənayesinin elmi tədqiqat və layihə institu (1956), "Tatneft -geofizika" (geol.-kəşfiyyat və mədən-geofizika işləri) fəaliyyət göstərir. 20-dən çox sənaye müəssisəsi neft və qaz sənayesi üçün aparatlar istehsal edir. Mexaniki (neft aparatları və s.), elektrik nasosları, "Neftavtomatika" (avtomatlaşdırma vasi tələri, qazıma və neft-mədən avadanlığı) təcrübə və s. zavodları; kərpic, çini, likör araq zavodları, tikiş fabriki və s. var.

Qardaş şəhərlər
---------------

* Türkiyə Türkiyə, Aydın

İstinadlar
----------

1. ↑  .
2. ↑  26. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2018 года. Rusiya Dövlət Federal Statistika Xidməti.
3. 1 2 3 4  Buqulma// Azərbaycan Milli Ensiklopediyası (25 cilddə). — V cild. Bakı, 2009. — Səh.: 62-63.
4. ↑  Бугульма и турецкий город Айдын стали городами-побратимами[*ölü keçid*] на сайте Министерства культуры Республики Татарстан Arxivləşdirilib 2007-07-03 at the Wayback Machine

Həmçinin bax
------------

| ⛭Tatarıstan Respublikası |
| --- |
| Bayraq Tatarıstan Respublikasının | **İnzibati mərkəz**: **Qazan (şəhər)**  | **Şəhərlər**: Aqrız| Aznakayevo| Almetyevsk| Arsk| Bavlı| Bolqar | Buinsk| Bügülmə| Çistopol|Laişevo| Leninoqorsk| Mamadış| Mendeleyevsk| Menzelinsk|Naberejnıe Çelnı | Nijnekamsk| Nurlat| Tetüşi| Yelabuqa| Zainsk| Zelenodolsk

---

 | Tatarıstan Respublikasının bayrağıTatarıstan Respublikasının gerbi |
| **İnzibati-ərazi bölgüsü**: | **Rayonlar**: Əgerce|
Aznakay|
Aksubay|
Aktanış|
Alekseyevsk|
Əlki|
Əlmət|
Apas|
Arça|
Ətnə|
Bavlı|
Baltaç|
Buqulma|
Bua|
Yuxarı Oslan|
Biektau|
Çuprəle|
Alabuqa|
Zəy|
Zelendol|
Kaybiç|
Kama Tamaqı|
Kukmara|
Layiş|
Leninoqorsk|
Mamadış|
Mendeleyevsk|
Minzələ|
Müslim|
Nijnekamsk|
Novoşeşminsk|
Nurlat|
Pitrəç|
Balık Bişməse|
Saba|
Sarman|
Spas|
Təteş|
Tukay|
Teləçe|
Çirmeşən|
Çistopol|
Yurtazı

---

 |
| **Məqalələr**: | Gerb | Himn | Tarix | Əhalisi | İnzibati-ərazi bölgüsü | Bayraq |