recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Yol ayrıcında** (hind: **Jaanwar** (hərfi tərcüməsi: **"Heyvan"**)) 24 dekabr 1999-cu ildə nümayiş etdirilən, Suneel Darşan tərəfindən çəkilmiş hindi dilli döyüş filmidir. Filmdə əsas rollarda Akshay Kumar, Karisma Kapoor və Shilpa Shetty çəkilmişdir. Film kommersiya müvəffəqiyyəti qazanmış və Kumar və *Shetty*nin zəifləmiş karyeralarında yenidən canlanma yaratmışdır. Film iki dəfə benqal dilində, bir dəfə 2001-ci ildə Banqladeşdə **Mukho Mukhi** adı ilə, ikinci dəfə isə Hindistanın Qərbi Benqal əyalətində 2004-cü ildə **Mastan** adı ilə yenidən çəkilmişdir.

Süjet xətti
-----------

Ölkədə quraqlıqdır. İnsanlar acından ölürlər. Onların arasında 10 yaşlı Bapunun anası da vardır. Oğlan boş yerə onun üçün yemək istəyir. O, qətiyyətlə anasının həyatını xilas edə biləcək bir parça tort üçün vəhşi itlərlə vuruşur. Ancaq buna baxmayaraq onun anası ölür. Bu döyüşün şahidi olan Sultan (Şakti Kapur) oğlanın qayğısına qalmağa başlayır. Bapunun qətiyyəti ona ümid verir ki, cinayətkar kimi tərbiyə olunan uşaq gələcəkdə onun üçün qazanc mənbəyinə çevrilə bilər. İllər keçir. Bapunun adı Badşah ləqəbi ilə əvəz edilir. Həm polis, həm də quldurlar cəsarətli quldura (Akshay Kumar) hörmət edirlər. Küçə rəqqasəsinə (Karisma Kapur) olan sevgisi belə onun quldur kimi taleyini dəyişdirə bilmir. Onunla evlənməyi razılaşdırdıqdan sonra daha məbədə də getmir. Onu polisə təhvil verən şəxslə döyüşür və onu öldürür. Hər şeyini itirmiş və ümidsizliyə düçar olan bir şəxsə Allah qatar qəzasından sonra itmiş uşaq göndərir. Badşah üsyan edir, gələcəyi olmayan bir adamın, məsum bir uşağa baxmasının çətinliklərindən, o uşağa qarşı məsuliyyətinin çətinliklərindən Allaha şikayət edir. O qorxur ki, uşaq da gələcəkdə onun taleyini yaşayacaq. Ata olduqdan sonra Badşahın adını və taleyini tamamilə dəyişdirir. Keçmiş Babu yenidən doğulur və indi o dəmirçiyə çevirilir və sevimli oğlunu saxlamaq üçün çox həddindən artıq çox işləyir.

Hər kəs ümidsizlik içərisində Badşahı axtararkən ancaq o, Badşah haqqında heç nəyi xatırlamaq istəmir. Onu axtaranlar intiqam almağa ac, evlilik ümidləri lağa qoyulmuş Sapna, onun arxasınca düşmüş bir polis məmuru və Badşahın talanlarının qazanclarından əl çəkməyən Sultandır...

İstinadlar
----------

1. 1 2 3  .
2. ↑  "Box Office 1999". Box Office India. 4 April 2008 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 14 March 2008.
3. ↑  *Verma, Sukanya.* "A mindless affair". Rediff. 24 December 1999. 16 October 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 23 March 2021.
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Şəbəkə (dəqiqləşdirmə).

Məzmun
------

Filmdə ruhi xəstəxanadakı xəstələrin taleyi işıqlandırılır. Fəridə (*Həcər Ağayeva*) adlı həkimin gəldiyi qənaətə görə, onun xəstəsi Gülzar (*Nargilə Qəribova*) heç də ruhi xəstə deyil. Fəridə bunu Gülzara sübut etməyə çalışır. Onunla birlikdə palataları gəzir və Gülzara əsl xəstələrlə onun arasında olan fərqi göstərməyə çalışır. Lakin Gülzar buna fikir vermək istəmir. Psixoterapiyadan əlacı kəsilən Fəridə qızın atası (*Əbdül Mahmudov*) ilə görüşməyə qərar verir. Bu görüşdən sonra Gülzarın psixi pozğunluğunun onun uşaqlıq xatirələri və şəbəkə ilə bağlı olduğu məlum olur.

Film haqqında
-------------

Film Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin keçirdiyi "Bu meydan, bu ekran" müsabiqəsi çərçivəsində çəkilmiş və bu müsabiqənin 2010-cu ildəki qalibi olmuşdur.

Filmin istehsalat konsepsiyası Gənc Film İstehsalçıları Assosiasiyasınındır.

Filmin texniki təchizat və post-prodakşn məsələlərini Butafilm kino şirkəti həll etmişdir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Səbinə Hüseynli
**Quruluşçu rejissor:** Kəmalə Rzayeva
**Quruluşçu operator:** Rövşən Quliyev
**Quruluşçu rəssam:** Törə Ağabəyova
**Bəstəkar:** Firudin Allahverdi
**Rejissor:** Ənvər Həsənov
**Redaktor:** Ramiz Fətəliyev
**Qrim rəssamı:** Cəmilə Məmmədova
**Səs rejissoru:** Orxan Ağalarov
**Səs operatoru:** Zaur Məmmədov
**Operator assistenti:** İlham Babayev
**İşıq ustası:** Tahir Bağırov
**Montaj rejissoru:** İrakli Lomsadze
**Titrlər:** Gülçin Axundlu
**Post-prodakşn üzrə koordinator:** Ceyhun İbrahimoğlu
**Çəkiliş məkanları üzrə koordinator:** Atamalı Həsənov
**Prodüser assistenti:** Səbinə Abdullayeva
**Nəqliyyat üzrə koordinator:** Tofiq Hüseynov
**Mətbuat üzrə katib:** Lalə Əliyeva
**Çəkiliş texnikası üzrə icraçı prodüser:** Vidadi Rüstəmov
**Filmin direktoru:** Rövşən Ağayev
**Xətti prodüser:** Olqa Şabanova
**Baş prodüser:** Zemfira Babayeva
### Rollarda

Nargilə Qəribova — Gülzar
Həcər Ağayeva — Fəridə
Əhməd Salahov — Rüfət
Əbdül Mahmudov — Gülzarın atası (Şeyx Əbdül kimi)
Mehriban Xanlarova — Gülzarın xalası
Aliyə Mikayılova — Qətibə
Ramil Zeynalov — Fəridənin nişanlısı
Rəna Axundova — 1-ci xəstə
Zemfira Əbdülsəmədova — 2-ci xəstə
Şəlalə Şahvələdqızı — 3-cü xəstə
Məsumə Babayeva — 4-cü xəstə
Küşvər Şərifova — 5-ci xəstə
İmran Quliyev — 6-cı xəstə
Nurbəniz Niftəliyeva — sanitar
Əli Həsənov — sanitar
### Filmi səsləndirənlər

Elşən Rüstəmov — Rüfət (Əhməd Salahov) (titrlərdə yoxdur)

Çəkilişə köməklik edən qurumlar
-------------------------------

Azərbaycan Respublikası Gənclər və İdman Nazirliyi
Azərbaycan Respublikası Səhiyyə Nazirliyi
Azərbaycan Dəmir Yolları
Butafilm

Çəkilişə kömək edənlər
----------------------

Arif Əsgərov (Azərbaycan Dəmir Yolları)
İlqar Nəcəf (Butafilm)

İstinadlar
----------

1. ↑  "Qısametrajlı filmlərin nümayişi". 2016-03-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-07-17.
2. ↑  ""Gənclərin qısa filmləri" nümayiş olunub". 2016-03-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-07-17.

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
Məzmun
------

Film bir qatar sərnişinlərinin başına gələn məzəli əhvalatlardan bəhs edir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Azər Mirzəyev
**Quruluşçu rejissor:** Məhərrəm Bədirzadə
**Quruluşçu operator:** İzzət Əzizov
**Montaj:** Nasir Salamov
**Səs rejissoru:** Mahmud Əhmədov
**Rejissor:** Emil Abdullayev (Emin Abdullayev kimi)
**Rejissor assistenti:** Dilşad Baxşəliyeva
### Rollarda

Ramiz Məmmədov — bələdçi
Gülnarə Mirzəyeva — sərnişin
Lətifə Əliyeva —arvad
Natiq Fərzəliyev —sərnişin
İqrar Salamov — sərnişin
Rauf Şahsuvarov — bələdçi
Sevinc Məhərrəmova — gəlin
Elnur Kərimov — təzəbəy
Vüqar Axundov — sərnişin
Rövşən Ağayev — sərnişin
Manaf Dadaşov — çalğıçı
Murtuz Ələsgərov — çalğıçı
Nahid Sultanov — çalğıçı
Elşən Şıxəliyev — sərnişin
Azad Məmmədov — sərnişin
Ramiz Sərkərov — yola salan
Qafar Novruzlu — yola salan
Eyvaz İbrahimov — yola salan
Zaman Məmmədov — yola salan
Azər Mirzəyev — sabirabadlı
Füzuli Məmmədov (aktyor) — sabirabadlı
Yasin Qarayev — sabirabadlı
Nüşabə Ələsgərli — müğənni
Nuriyyə Əhmədova — xlor satan
**Anjelika, mələklər markizası** (*fr.* Angélique, marquise des anges / Angélique) — 1964-cü ildə Ann və Serj Qolonun əsəri əsasında çəkilmiş Fransa filmidir. Film 1966-cı ildə Almaniyanın "Qızıl ekran" (*ing.* Golden Screen) mükafatına layiq görülmüşdür. Filmin 2013-cü ildə remeyki çəkilmişdir.

Məzmun
------

Filmdəki hadisələr XVII əsri əhatə edir. Anjelika adlı bir xanımı onun razılığı olmadan Joffrey de Peyraka ərə verirlər. Joffrey de Peyrak varlı zadəgan ailəsindəndir və qəsrdəki saxladığı qızılları ilə məşhurdur. Zaman keçdikcə onlar arasında sevgi münasbəti yaranır. Lakin onların sevgisinə və yaşadıqları əsrarəngiz həyata Fransa kralı Lüdovik IV paxıllıq edir. Kral onları ayırmaq üçün əlindən gələni edir...

Həmçinin bax
------------

* Anjelika və Sultan

İstinadlar
----------

1. ↑  "Angélique". unifrance.org. 2021-11-15 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2014-05-10.

Həmçinin bax
------------

Anjelika və Sultan  

Fransa filmlərinin siyahısı  

Almaniya Federativ Respublikası filmlərinin siyahısı  

İtaliya filmlərinin siyahısı

Xarici keçid
------------

* *Anjelika, mələklər markizası* — Internet Movie Database saytında.
**Göz həkimi** – Azərbaycan istehsalı komediya tipli film-tamaşa. 1980-ci ildə çəkilmişdir. Ssenari müəllifi İslam Səfərli, rejissoru isə Lütfi Məmmədbəyovdur. Bəstəkarı isə Sabir Əliyevdir.

Məzmun
------

Hadisələr Bakıda Elmi-tədqiqat Oftalmoloji İnstitutunda cərəyan edir. Şahbazov institutun direktorudur. Onun və onunla işləyən, xarakterləri üst-üstə düşən Nərminənin savadlı, təcrübəli həkim olmalarına baxmayaraq, institutda özlərindən irəli gedənlərin ayağını qazıyırlar. Məsələn, Moskvadan Xəzər dənizində quyulardan birinə yaxınlaşıb diqqətlə baxdıqda təsadüfən qaz püskürməsi nəticəsində gözlərini itirən, geoloq İvanovun gözləri üzərində əməliyyatın İradəyə tapşırılmasına dair qərar verilir. Buna mane olmaq üçün Şahbazov İradəni Nərminənin çəkdiyi şəkillərlə onu vicdansız, əqidəsiz, hətta öz oğluna yaraşdırmadığını diqqətinə çatdırır, guya ki, universitetin əxlaqına zidd işlərlə məşğul olan, savadsız bir cərrah kimi qələmə verərək Moskvaya teleqram vurur, amma sonda haqq yerini tapır və Şahbazov və onun tərəfdarlarının iç üzü açılır. Geoloqun əməliyyatı uğurlu keçir və nəhayət, Rauf və İradə yenidən bir araya gəlirlər.

Film-tamaşanın heyəti
---------------------

### Film-tamaşanın üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** İslam Səfərli
**Quruluşçu rejissor:** Lütfi Məmmədbəyov
**Televiziya rejissoru:** Tariyel Vəliyev
**Quruluşçu operator:** Eldar Məmmədov
**Quruluşçu rəssam:** Qurban Məlikov
**Operatorlar:** Seyidağa Mövsümov, Yusif Dadaşov
**Səs rejissorları:** Hətəm Əmiraslanov, Vaqif İmanquliyev
**Bəstəkar:** Sabir Əliyev
**Rejissor assistentləri:** Şahin Cəbrayılov, Sevil İbrahimova
### Rollarda

Bürcəli Əsgərov - Şahbazov
Rafael Dadaşov - Rauf
Vəfa Fətullayeva - İradə
Firəngiz Mütəllimova - Gülər
Yaşar Nuri - Həsənağa
İlham Namiq Kamal - Talıbov
Zemfira Nərimanova - Nərminə
Sofa Bəsirzadə - Nina Nikolayevna
Aqşin Vəlixanov - usta Fərəc
Əminə Babayeva - Lyuba
Rafiq Əzimov - İvanov
Mirvari Novruzova - Sənəm xala
Məcnun Hacıbəyov - Əmir kişi

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1980-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Ekta (film, 1942)** — Rejissor Homi Vadianın Bombeydə Vadia Studioda istehsal etdiyi film.

Haqqında
--------

Bu ağ-qara film Sinddə ilk filmdir və Kərim Buks Nizamani tərəfindən maliyyələşdirilib. Baş rolları Nizamani və Kauşalya ifa edir. Filmin Hind-müsəlman birliyinə həsr olunub.

Filmin premyerası Kəraçidə Tac Mahal Kinoteatrında baş tutub, lakin film ticarət məhdudiyyətlərinə görə teatrlarda iki həftə sonra nümayiş olunub ki, bu da Vadio studionun büdcəsinə böyük zərər vurub.

### İstehsalı

Rejissor Homi Vadia tərəfindən çəkilən bu film Ramom Pancvani tərəfindən hazırlanıb. Onun maliyyəsini filmin baş qəhrəmanı rolunu ifa edən Kərim Buks Nizamani qarşılayıb. Nizamani yalnız kino aktyoru deyildi, o həm də Sind yazıçısı, sosial işçi və torpaq sahibi idi. Onun "Kayi" tərcümeyi-halı Sinddə ən yaxşı tərcümeyi-hallardan biridir. Filmin digər qəhrəmanı Kauşalya Hindistanın Uttar-Pradeş məntəqəsindəndir. O rəqqasə, müğənni və aktrisa idi. Onun atası LAxu Maxarac məşhur rəqqas olub və o özü qızı Kauşalyaya rəqs sənətini öyrədib.

Hari Şivdasani, Çandu Şivdasani, Sikander, Gülşən Sufi, Çander Vasvani, Mayya Devi və digərləri bu filmdə rollar ifa ediblər. Məşhur yazıçı Ağa Abdul Nəbi Sufi filmin ssenari müəllifidir, məşhur şair Hialdas Fani filmin musiqisini bəstələmişdir. Filmin mövzusu hind-müsəlman harominyasını, yəni Ektanı (birliyi) əks etdirir.

İstinadlar
----------

1. 1 2  ""ايڪتا". Encyclopedia Sindhiana (in Sindhi)". 2021-11-27 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-11-29.
2. ↑  ""سنڌي فلمون پسمنظر ۽ تاريخ : (Sindhianaسنڌيانا)". Encyclopedia Sindhiana (in Sindhi)". 2023-07-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-11-29.
**Yuxarı** (*ing.* Up) — 2009-cu il ABŞ istehsalı komediya-macəra, dram janrında animasiya filmi. Film "Pixar Animation Studios" tərəfindən istehsal olunmuş və "Walt Disney Pictures" tərəfindən yayımlanmışdır. Filmdə qoca kişi Karl Fredriksen və Rassel adlı balaca oğlandan bəhs edilir. Karl evinə çoxlu sayda şar bağlayaraq mərhum həyat yoldaşına verdiyi vədi-Cənubi Amerika cəngəlliklərini səyahət etmək arzusunu gerçəkləşdirməyi düşünür.

Film "Pixar"ın Disney Digital 3-D-də göstərimə girən birinci filmidir. "*Yuxarı"* eyni zamanda Kannas 2009 kinofestivalında təqdim olunan ilk animasiya filmidir. O kinokritiklərin rəğbətini qazanmış, musiqi, səsləndirmə və süjet xətti təqdir edilmişdir. Film bir çox nominasiyalara layi görülmüş və ən yaxşı animasiya filmi mükafatını qazanmışdır. Nominasiya və mükafat sayına görə 1991-ci il istehsalı "*Gözəl və Bədheybət*" filmindən sonra ikinci yer tutur.

2009-cu il 26 may tarixində eyniadlı oyun platformu təqdim olunub. Digər oyunlar: "Kinnect Rush:A Disney-Pixar Adventure" , "Lego The İncredibles"


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Cizgi filmi** ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin.* |
**Hatt-River Knyazlığı** (*ing.* Principality of Hutt River) — 21 aprel 1970-ci ildə Leonard Corc Kasli adlı fermer tərəfindən Avstraliyada 75 km2 sahədə, yaradılan virtual dövlət.

Qərbi Avstraliyada, Pert şəhərinin 517 km şimalında yerləşən bu dövlətin sahəsi Honq Konq qədərdir. Knyazlığın yaxınlığında Kalbarri Milli Parkı yerləşir. Paytaxtı və yeganə şəhəri Naindir.

Tarixi
------

Ölkənin xəritəsi
Qərbi Avstraliya əyalət hökumətinin 1970-ci ildə çıxardığı qərara görə 4.000 hektar ərazisi olsa da, 40 hektarlık bir sahədə vergi vermədən əkinçiliklə məşğul ola biləcək Leonard Kasli adlı fermer endirim üçün əyalətə müraciət etdi. Rədd cavabı aldıqda kraliçaya sadiq qalmaq şərti ilə ölkədən ayrılmaq və yeni dövlət yaratmaq qanunu göstərərək tarlasının Avstraliyadan müstəqilliyini elan etdi və ailəsi tərəfindən ölkənin lideri seçildi. Ölkəsini Hatt-River Vilayəti Knyazlığı adlandırdı. Millətlər Birliyi tərəfindən toxunmazlıq əldə edən Kasli 1971-ci ildə özünü I Leonard adlandırdı. Həyat yoldaşı Şirli (ö. 7 iyul 2013) isə Şahzadə Şirli titulu aldı. Qərbi Avstraliya və Avstraliya tərəfindən hələ də tanınmasa da, Avstraliya hökumətinə vergi ödəmir və öz pullarını buraxır.

Hətta 2 dekabr 1977-ci ildə poçt xidmətini dayandırdığına görə Avstraliyaya müharibə elan etmişdir. Burada 24 evdə 30 nəfər yaşasa da, dünyada 14.000-dən çox vətəndaşı vardır.

2006-cı ilin sentyabrında ölkənin adındakı "Vilayət" kəlməsi çıxarıldı.

İqtisadiyyat
------------

Ölkənin əsas gəlir mənbəyi əkinçilik və turizmdir. Buna baxmayaraq ölkədə otel yoxdur.

Pul vahidi Hatt-River dollarıdır.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2012-08-14 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-06-10.
2. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2012-09-23 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-06-10.
3. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2015-06-01 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-06-10.

Xarici keçidlər
---------------

principality-hutt-river.com — Hatt-River Knyazlığının rəsmi saytı

| ⛭Virtual dövlətlər |
| --- |
| 
* Aerika İmperiyası
* Aeterna Lucina
* Axzivlend
* Independent State of Aramoana
* Asgardia
* Atlantium
* Austenasia
* Avram
* British West Florida
* Bumbunga
* Celestia
* Azad şəhər Kristianiya
* Konk Respublikası
* Copeman Empire
* Coral Sea Islands
* Elleore
* EnenKio
* Flandrensis
* Forvik
* Freedomland
* Freedonia
* Frestonia
* Glacier Republic
* Global Country of World Peace
* Hajdučka Republika
* Hay-on-Wye
* Humanity
* Hatt-River
* Imperial Throne
* Kugelmugel
* Ladonia
* Lagoan Isles
* L'Anse-Saint-Jean
* Liberlandiya
* Llanrwst
* Kingdom of Lovely
* Lundy
* Marlborough
* Melchizedek
* Minerva
* Molossiya
* Morac-Songhrati-Meads
* Neue Slowenische Kunst
* New Utopia
* North Sudan
* Nova Roma
* Other World Kingdom
* Perloja
* Peščenica
* Rainbow Creek
* Redonda
* Reunion
* Rose Island
* Saugeais
* Silend
* Seborga
* Talossa
* Ujupis
* Valtio
* Vikesland
* Wanstonia
* Waveland
* Wendland
* Westarctica
* Whangamomona
* Wirtland
* Wy

 |
***Arzunu yarat*** qısametrajlı bədii-cizgi filmi rejissor Firəngiz Qurbanova tərəfindən 1977-ci ildə çəkilmişdir. Film "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Bu eksperimental cizgi filmi klounun arzuları haqqında söhbət açır.

Məzmun
------

Bu eksperimental cizgi filmi klounun arzuları haqqında söhbət açır.

Film haqqında
-------------

* Qarışıq texnika filmidir.
* Bu, aktyor və animasiyadan istifadə olunmuş film-klip də sayıla bilər.

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

Ssenari müəllifi: Arif Əliyev  

Rejissor: Firəngiz Qurbanova  

Operator: Valeri Kərimov, Aleksandr Milov  

Rəssam: Firəngiz Qurbanova  

Bəstəkar: Azər Dadaşov

Rollarda
--------

Fəxrəddin Manafov — artist  

Lyudmila Letyagina — arzu

İstinadlar
----------

1. 1 2 3  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 1 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 191-192

Mənbə
-----

Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 258-263.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1977-ci ilin Azərbaycan filmləri  

1970-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Xızır** ( *Kıdır, Xıdır*, tatar. Хызыр ) - Qızıl Orda xanı (may-iyun 1360 - avqust 1361 ). Təvarih-i quzidə-yi Nüsrət-namə və Utemiş-hacıya görə, o, Şiban oğlu Kadak oğlu Tula-Buki oğlu Manqkutay oğlu idi, buna görə də Şeybani idi. Daha az etibarlı mənbəyə - "Anonim İskəndər "ə görə, o , Orda-Ejen nəslindən olan Ak-Orda xanı Sası-Bukinin oğlu idi.

1359-cu ildə Gülüstanda özünü xan elan etdi. 1360-cı ildə Novruz xanın mülklərinə soxulmuş və Orda zadəganları ilə gizli danışıqlara başlamış, nəticədə Novruz Xızıra təhvil verilmişdir. Xızır Xan Novruzu, arvadını və Novruza sadiq Orda əyanlarını öldürdü. Anonim İskəndərin yazdığına görə, Xızır bir il hökmranlıq etdi.

Rusiyanın işlərinə fəal qarışan Xızır Rusiyaya səfirlər göndərdi və Moskva knyazı Dmitri İvanoviçi də çağırdı. Dmitridən başqa, Andrey Konstantinoviç Suzdalski, qardaşı Konstantin Vasilyeviç (Rostov knyazı) və Mixail Yaroslavski ilə birlikdə Xızırın sarayında oldular. O, geniş ərazini idarə edirdi (bunu onun Gülüstanda, Saray Bərkə, Xarəzm və Azovda buraxdığı sikkələr sübut edir). Xanlığın idarəsində o, möhkəm nizam-intizamı qorumağa çalışırdı.

Görülən bir sıra tədbirlərə baxmayaraq, kiçik oğlu Kutluyla olan ara qarışıqlığını cilovlaya bilməyib böyük oğlu Timur Xocanın təşkil etdiyi sui-qəsd nəticəsində öldürüldü.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Wayback Machine" (PDF). web.archive.org. Archived from the original on 2012-01-27. İstifadə tarixi: 2023-08-06.
2. ↑  "��������������� ���� 60�70-� ����� XIV �.: ���������� ���������". web.archive.org. 2012-05-18. Archived from the original on 2012-05-18. İstifadə tarixi: 2023-08-06.
3. ↑  "������� ����. �.������, �.����������". web.archive.org. 2013-09-27. 2013-09-27 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-08-06.
4. ↑  "Хизр-хан | это... Что такое Хизр-хан?". Словари и энциклопедии на Академике (rus). 2023-08-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-08-06.
**Etimad telefonu** (*rus.* Телефон Доверия) — Azərbaycan filmi.

Məzmun
------

Filmdə gender probleminə toxunulmuşdur. Filmin qəhrəmanı Rəna (*Fatimə İbrahimbəyova*) gənckən zorlama qurbanı olur. Bu travma onun ömürlük faciəsinə çevrilir. İllər keçəndən sonra onun başına bu oyunu gətirən adamla (*Fəxrəddin Manafov*) rastlaşdıqda Rəna başına gələn hadisələri yalnız etimad telefonuna danışa bilir.

Film haqqında
-------------

* Film YUNESKO-nun sifarişi ilə çəkilmişdir.
* Filmin büdcəsi 12000 dollardır.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Rüstəm İbrahimbəyov
**Quruluşçu rejissor:** Rüstəm İbrahimbəyov
**Quruluşçu operator:** Nizami Abbas, Bağır Rəfiyev
**Bəstəkar:** Cəfər Əliyev
**Səs operatoru:** Əsəd Əsədov
**Montaj edən:** Mirbala Səlimli
**Rejissor:** Mirbala Səlimli, Rafiq Əliyev (II)
**Mahnı mətni:** Ramiz Rövşən
**Rejissor assistenti:** Oleq Namazov
**Fotoqraf-rəssam:** Fikrət Əsgərov
**Musiqilərindən istifadə edilən bəstəkar:** Mehriban Zəki
**Mahnı ifa edən:** Mehriban Zəki ("Yağış yuyur, gün qurudur" mahnısı)
### Rollarda

Fuad Poladov — Fuad
Nataliya Tağıyeva — Adelya
Fəxrəddin Manafov — Farik
Şükufə Yusupova — Leyla
Cabir İmanov — Tahir
Məbud Məhərrəmov — Mövlud
Rafiq Əliyev (II) — Nəsir
Səid Əhmədov — Sadıq
R. Məmmədov — Sürücü
Fatimə İbrahimbəyova — Rəna
Mehriban Zəki — Lalə
Mirbala Səlimli — Nadir
A. Həsənov — Atamalı
Füzuli Məmmədov (aktyor) — yol polisi
Elnur İsmayılov — Elşən
Nəriman Axundov

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı

Xarici keçid
------------

* Etimad telefonu (2001) — Azerikino.com Arxivləşdirilib 2018-08-08 at the Wayback Machine
* myvideo.az-da izlə
* fraqment
Məzmun
------

Film Sovet Azərbaycanının 25 illiyinə həsr olunmuşdur. Kinolent simfonik orkestr tərəfindən bəstəkar Tofiq Quliyevin "Əbədi odlar ölkəsi" poemasının ifa edilməsi ilə başlanır. Dinləyicilər arasında cavan bir qız diqqətlə musiqiyə qulaq asır. Bu qızın gözləri önündən doğma torpağın gözəllikləri, qədim abidələr, Çingiz xanın, Teymurləngin, Toxtamışın, Nadir şahın, Şah Abbasın, Qacarın, Fətəli xanın, Nizaminin, Füzulinin, Vaqifin və başqalarının portretləri gəlib keçir.

Filmdə 1905-ci ilin hadisələri, 26 Bakı komissarının güllələnməsi, 1920-ci ilin aprel günləri, neft mədənləri, pambıq tarlaları, heyvandarlıq fermaları, meyvə bağları, üzüm, subtropik, çay, tütün plantasiyaları, balıqçılıq artelləri, səhiyyə ocaqları canlanır.

İkinci Dünya müharibəsində xalqımızın göstərdiyi rəşadət, əmək qəhrəmanları-neftçilərin portretləri (Baba Babazadə, Rüstəm Rüstəmov, Firudin Ağayev, Süleyman Vəzirov) filmdə öz əksini tapmışdır.

Film haqqında
-------------

Film saxlanılmayıb.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Rejissor:** Hüseyn Seyidzadə
**Ssenari müəllifi:** İmran Qasımov, Sabit Rəhman
**Baş operator:** Seyfulla Bədəlov
**Operator:** Cavanşir Məmmədov, Vladimir Yeremeyev, Mirzə Mustafayev, Arif Nərimanbəyov
**Bəstəkar:** Tofiq Quliyev
**Səs operatoru:** İlya Ozerski

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 90; 109-113.
* Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007.- səh. 813.
**Vanq Pao** (laos ວັງປາວ; 8 dekabr 1929, Sianqkxuanq[d] – 6 yanvar 2011, Klovis[d], Kaliforniya) — Laos hərbçisi və siyasətçisi, kral qoşunlarının generalı, antikommunist hmonq milisi olan "Gizli Ordu"nun komandiri. Hind-Çin, Vyetnam və Laosda vətəndaş müharibələrinin fəal iştirakçısı olmuşdur. Müharibədəki məğlubiyyətdən və Laosda kommunist rejimi qurulduqdan sonra mühacirət etmiş, ABŞ-dəki icmasının və Laosun Azadlığı Uğrunda Birləşmiş Milli Cəbhənin lideri idi. O, Laosda dövlət çevrilişinə cəhddə ittiham olunmuş, hərbi cinayətlərdə və narkotik alverində iştirakda şübhəli bilinirdi.

Vəfat və irsi
-------------

Vanq Pao 2011-ci ildə 81 yaşında sətəlcəmdən vəfat etmişdir.

Vang Paonun dəfn mərasimi ətrafında müəyyən çətinliklər yaranmışdı. Generalın tərəfdarları onun ABŞ-nin hərbi müttəfiqi kimi Arlinqton qəbiristanlığında dəfn edilməsində israr edirdilər, lakin hərbi cinayətlərdə və narkotiklərin qanunsuz dövriyyəsində iştirakda ciddi şübhələr olduğu üçün bu təklif rədd edilmişdi. Eyni əsaslarla Madisonda bir məktəbə Vang Pao adının verilməsi təklifi daha əvvəl mübahisələrə səbəb olmuşdu.

İstinadlar
----------

1. 1 2  .
2. ↑  "Parents Pack Meeting To Object To New School's Name". 2015-10-17 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-06-06.
**Üç üz**  (*fars.* سه رخ‎ — *Sə rüx*) — Cəfər Pənahinin 2018-ci ildə çəkdiyi dram janrında filmdir. Filmdə iranlı üç qadının taleyindən bəhs edilir.

Filmin mövzusu
--------------

Məhdud büdcə ilə çəkilmiş bu minimalist filmdə baş rollarda Behnaz Nəcəfi, Mərziyyə Rzayi və rejissorun özü çəkilib. Film əsasən aktrisa olmaq istədiyi üçün ailəsinin təzyiqləri ilə üzləşən gənc bir qızın həyat hekayəsindən bəhs edir. Ümumilikdə isə filmdə üç iranlı aktrisanın həyatından bəhs edilir. Onlardan biri İslam İnqilabından sonra kinodan getməyə məcbur olan aktrisa, ikincisi müasir populyar aktrisa, digəri isə aktyorluq məktəbinin tələbəsidir. Filmdə İran qadınlarının, xüsusilə də aktrisaların qarşılaşdığı sosial və peşəkar problemlər göstərilir.

Mükafatlandırılması
-------------------

Cəfər Pənahiyə siyasi fikirlərinə görə İranda iyirmi illik kino çəkmək və ölkəni tərk etmək qadağan edilməyinə baxmayaraq o, qadağa dövründə dörd film ərsəyə gətirmişdir. Bu filmlərdən sonuncusu məhz "Üç üz" filmidir. Yeni filmin Kann kinofestivalındakı premyerasına aktyor heyəti və Cəfər Pənahinin övladları qatılmışlar. Film gurultulu alqışlarla qarşılanmış və dolu zalda bir oturacaq dissident rejissor üçün boş saxlanılmışdı. "Üç üz" filmi 71-ci Kann kinofestivalında ən yaxşı ssenari nominasiyasında qalib gəlmişdir.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Üç üz 2018". 2018-05-13 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-10-03.
2. ↑  "Cəfər Pənahinin filmi Kann kino-festivalında alqışlarla qarşılanıb". 2021-07-24 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-10-03.
3. ↑  "Kann kinofestivalının qalibləri". 2019-05-19 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-10-03.

Xarici keçidlər
---------------

* Filmin rəsmi treyleri

Həmçinin bax
------------

* Güzgü (film, 1997)
* Bu film deyil (film, 2011)
***Artilleriyanın allahı sayılırdı*** (*rus.* Считался богом артиллерии) filmi rejissor Ziya Şıxlinski tərəfindən 1996-cı ildə çəkilmişdir. Film Azanfilm studiyasında istehsal edilmişdir. Film görkəmli Azərbaycan sərkərdəsi Əliağa Şıxlinskinin həyat və fəaliyyətinə həsr olunmuşdur.

Məzmun
------

Film görkəmli Azərbaycan sərkərdəsi Əliağa Şıxlinskinin həyat və fəaliyyətinə həsr olunmuşdur. Kinolentin birinci hissəsi onun çar ordusunda podporuçik rütbəsindən general-leytenant və ordu komandiri rütbəsinədək yüksəlməyindən, ikinci hissəsi isə generalın Azərbaycandakı fəaliyyətindən və Azərbaycan milli silahlı qüvvələrinin yaradılmasından bəhs edir.

Film haqqında
-------------

Əsasən kinoxronikadan istifadə olunduğu üçün operator çəkilişdə iştirak etməmişdir.

Filmin üzərində işləyən
-----------------------

Ssenari müəllifi: Ziya Şıxlinski  

Rejissor: Ziya Şıxlinski

İstinadlar
----------

1. 1 2  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 308

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1996-cı ilin Azərbaycan filmləri  

1990-cı illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı

Xarici keçidlər
---------------

* В Баку состоялся показ фильма "Считался богом артиллерии" о генерале Алиаге Шихлинском (ФОТО)
* «СЧИТАЛСЯ БОГОМ АРТИЛЛЕРИИ»
* "ARTİLLERİYANIN ALLAHI SAYILIRDI"
Məzmun
------

Ərazidə yaşayanlar qaranlığı sevirlər və heç biri başına papaq qoymur. Təkcə bir nəfər ərazinin qaydalarını pozub hamının əksinə çıxır. Yusif hər axşam ərazinin işıqlarını yandırır və başındakı papağı da heç vaxt çıxarmır. Sakinlər hamısı ona qarşı çıxırlar. İndi Yusif hamı ilə tək mübarizə aparmalıdır.

Film haqqında
-------------

Film Orxan Fikrətoğlunun kinoda rejissor kimi ilk işidir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Orxan Fikrətoğlu
**Quruluşçu rejissor:** Orxan Fikrətoğlu
**Quruluşçu operator:** Yuri Varnauskas
**Quruluşçu rəssam:** Adil Azay
**Bəstəkar:** Salman Qəmbərov
**Səs rejissoru:** Bəkir Bəkirzadə
**Rejissor:** Vaqif Azəryar
**Montaj:** Hüseyn Quliyev
**Qrim ustası:** Rəna Əliyeva
**Geyim rəssamı:** Şahin Həsənli
**Geyim-rekvizit:** Turi Lazareva
**Rejissor assistentləri:** Aygün Rəhimova, Arzu Abdullayeva
**Vizual effektlər:** Rasim Nağıyev, Natiq Ağayev
**Operator assistenti:** Camal Atakişiyev
**Stedikam operatoru:** Ziya Babayev
**Kran operatorları:** Fərrux Həsənov, Əli Əliyev
**İşıq ustaları:** Əli Əbilov, Adil Dadaşov
**Dekorçular:** Musa Məmmədov, Yaşar Ağayev
**Musiqi yazılışı:** Nazim Kərimov
**Səs texniki:** Altay Hüseynov
**Səs effektləri:** Əliqulu Səmədov, Eldəniz Rəsulov
**Musiqiçilər:** Uran Seyidov (skripka), Vadim Sandler (skripka), Vaxtanq İmanov (alt), Miltıx Aleksey (violonçel), Gennadi Klinçev (kontrabas), Oqtay Rüstəmov (truba), Nicat Salmanov (fleyta), Olqa Bağırova (pikkolo fleyta), Nizami Zeynalov (bas klarnet), Oqtay Kərimov (zərb alətləri), Natiq Şirinov (nağara)
**Pirotexnik:** Vaqif Qurbanov
**Fotoqraf:** İlham Kişiyev
**İnzibati qrup:** Vüqar Quliyev, Tərlan Babayev, İlqar Musayev, Ədalət Yunusov, Nigar Hüseynova
**Texniki qrup:** Bədəl Bədəlov, Məmməd Hüseyn
**Sürücülər:** Namiq Mirzəyev, Vahid Mirzəyev
**Prodüser:** Əliağa Məmmədov
### Rollarda

Ənvər Həsənov – Yusif
Rafiq Əliyev (II) – Müsəllim
Ramiz Sərkərov
Orxan İsmayılov
Nurəddin Mehdixanlı
Əbdül Qəni
Vidadi Əliyev
Firəngiz Babayeva
Gülzar Qurbanova
Şamil Süleymanov
Fərhad İsrafilov (Fərxad İsrafilov kimi)
Sərvər Şahbəyli
Ömür Nağıyev
Tofiq Qarayev
Murad Ağazadə
Mübariz Əlixanlı
İdris Rüstəmov
Yasin Qarayev
Rasim Qədirli
Nəbi Qədirov
Rüstəm Qədirov
Mehriban Xanlarova
Arif Kərimov
Anar Quliyev
Zahid Mehdiyev
Ağaxan Salmanov
Arzu Hüseynov
Əlisurət Məmmədov
Etibar Cəfərov
Rasəf Mehdiyev
Müşfiq Əliyev
Aydın Əliyev
Məhərrəm Qurbanov
Samirə Şıxıyeva
Gülnarə Abdullayeva
Aybəniz Əhmədova
Tofiq Hüseynov (Tofiq Hüseyn kimi)
Həmzə Əhmədoğlu
Mirzə Ağabəyli
Zümrüd Qasımova – pozğun qadın
Fatma Mahmudova
Nigar Qarayeva
Aleksey Saprıkin
Rüfət Əsədov
***Aşkarlıq aynasında*** qısametrajlı sənədli filmi rejissor Ruslan Şahmalıyev tərəfindən 1989-cu ildə çəkilmişdir. Film "Rakurs" Sənədli Filmlər Studiyasında istehsal edilmişdir. Filmdə Azərbaycan rəngkarlarının əsərlərindən təsvir vasitəsi kimi istifadə edilərək, müasir təzadlar şəhəri Bakı haqqında söhbət açılır.

Məzmun
------

Filmdə Azərbaycan rəngkarlarının əsərlərindən təsvir vasitəsi kimi istifadə edilərək, müasir təzadlar şəhəri Bakı haqqında söhbət açılır. Gözəl qədim binalar, əsrin əvvəlinə aid olan arxitektura, müasir prospekt və meydançalar, eyni zamanda minlərlə insan yaşayan gecə "samostroyka daxmaları" kinolentdə qarşı-qarşıya qoyulur.

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

Ssenari müəllifi: Ruslan Şahmalıyev  

Rejissor: Ruslan Şahmalıyev  

Operator: Şərif Şərifov

İstinadlar
----------

1. ↑  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 274-275

Mənbə
-----

Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 357.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1989-cu ilin Azərbaycan filmləri  

1980-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Məzmun
------

Kinokomediyada Azərbaycanın cənubunda ev işləri ilə məşğul olmağın kişilər üçün qəbahət sayılması və bu adətin tədricən aradan götürülməsi haqqında danışılır.

Film haqqında
-------------

Film yazıçı Xizgil Avşalumovun "Bulaq başında görüşlər" hekayəsinin motivləri əsasında çəkilmişdir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Əsərin müəllifi:** Xizgil Avşalumov
**Ssenari müəllifi:** Vladimir Fərəcov
**Quruluşçu rejissor:** Cahangir Mehdiyev
**Quruluşçu operator:** Hüseyn Mehdiyev
**Quruluşçu rəssam:** Arif Əbdürrəhmanov
**Bəstəkar:** Mobil Babayev
**Səs operatoru:** Kamal Seyidov
**Rejissor:** Adil İsmayılov
**Operator:** R.Quliyev
**Redaktor:** L.Roqalskaya
**Filmin direktoru:** Aydın Dadaşov
### Rollarda

Məmməd Əlili — İbrahim
Cəvahir Bayramova — İbrahimin arvadı
Arif Qasımov — Hacı
Kamil Məhərrəmov — Əjdər
Həmidə Ömərova — Fatma
Adil İsmayılov — kənd sakini
İsmayıl İsayev
Mənsur Məmmədov — karateçi
K.Babayev
### Filmi səsləndirən

Yaşar Nuri — Əjdər (Kamil Məhərrəmov) (titrlərdə yoxdur)

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
Valhalla 2019-cu ildə Fenar Əhmədin rejissoru olduğu və Peter Madsen, Hans Rancke-Madsen və Henning Kurenin eyni adlı komiksinə ("Cry Wolf") əsaslanan Danimarka qaranlıq fantaziya macəra filmidir.

Film 1986-cı ildə çəkilmiş eyniadlı filmlə eyni tarixdə, 10 oktyabr 2019-cu ildə efirə buraxılmışdır.

Süjet xətti
-----------

Vikinq uşaqları Roskva (Røskva) və Tyalfe (Tjalfe) Tor (Thor) və Loki allahları ilə Midqarddan Valhallaya macəralı səyahətə çıxırlar. Lakin Valhalladakı həyatın qorxulu Fenrir canavarı və allahların barbar baş düşmənləri Yotnar (Jotnar) tərəfindən təhdid edildiyi məlum olur. Allahlarla yan-yana iki uşaq Valhallanı dünyanın sonundan - Raqnarokdan xilas etmək üçün mübarizə aparmalıdırlar.

İstinadlar
----------

1. ↑  Česko-Slovenská filmová databáze (çeş.). 2001.
2. ↑  Danish Film Database.
3. ↑  .
4. ↑  "Fenar Ahmad making adventure film Valhalla". Danish Film Database. Danish Film Institute. İstifadə tarixi: 5 January 2020.
5. ↑  ""Valhalla kan skræmme børn under elleve år"". 2021-12-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-06-08.
Təbii yayılması:
----------------

Kiçik Qafqazda bitən nadir növdür.

Botaniki təsviri:
-----------------

Sürünən zoğları olan meyvəsiz yarımkolcuqdur. Çiçəkli zoğların hündürlüyü 10-30 sm, budaqlı, sıx tükcüklüdür. Yarpaqları saplaqlarda, uzunluğu 7-15 mm, eni 3-10 mm, çox nazik, az bilinən nöqtəli, vəzicikli, yumurtavari-uzunsovdan enli-yumur¬ta¬¬variyə¬dəkdir. Yan damarcıqları 2-3 cüt, alt tərəfi damarcıqlarda tükcük¬lü¬dür. Çiçək qrupu 

başcıqlı və ya uzunsovdur. Çiçək saplaqları uzun tükcük¬lü¬dür. Kasacığın uzunluğu təxminən 5 mm, alt tərəfi tükcüklüdür. Yuxarı dişcikləri ensiz-neştərvari, kənarları tükcüklüdür. Çiçək tacı qırmızı, tükcüklüdür. İyun-iyul ayında çiçəkləyir, avqustda meyvə verir. Təbiətdə əsasən toxum vasitəsi ilə çoxalır.

Ekologiyası:
------------

Orta və yuxarı dağ zolaqlarında quru yamaclarda bitir.

Azərbaycanda yayılması:
-----------------------

Azərbaycanda Kiçik Qafqazda yayılmışdır. "Qırmızı kitab"f daxil edilməsi tövsiyə edilir. Azərbaycanın nadir bitkisidir.

İstifadəsi:
-----------

İlk növbədə insanın sinir sisteminə çox müsbət təsir edir-beyində qan dövranını, mübadilə proseslərini, əhval-ruhiyyəni yaxşılaşdırır, baş ağrıları zamanı, xroniki yorğunluqda yaxşı kömək edir. Yaşıllaşdırmada da geniş istifadə olunur.

Mənbə
-----

Azərbaycan Dendroflorası III cild-Bakı:"Elm",2016,400 səh. Arxivləşdirilib 2019-11-17 at the Wayback Machine T.S.Məmmədov

Məlumat mənbələri
-----------------

* Tofiq Məmmədov, Elman İsgəndər, Tariyel Talıbov. "Azərbaycanın Nadir Ağac və kol bitkiləri", Bakı: "Elm", 2014, 380 səh.

İstinad
-------

* Флoрa Aзeрбaйджaнa. т.5. 1954; Флoрa Kaвkaзa. т.5. 1954;
* Azərbaycanın ağac və kolları. I cild. 1961;
* Azərbaycan flora-sının konspekti. I-III cildlər. 2005; 2006; 2008;
* Tofiq Məmmədov, Elman İsgəndər, Tariyel Talıbov. Azərbaycanın nadir ağac və kol bitkiləri", Bakı: "Elm", 2014, 380 səh
PTRS (ru: Противотанковое Ружьё Симонова, Protivotankovoye Rujyo Simonova, ПТРС), 14,5 mm kalibrli Sovet istehsalı olan tank əleyhinə tüfəngdir. PTRD-nin yarı avtomatik ekvivalentidir.

PTRS, İkinci Dünya Müharibəsi dövründə istehsal edilmiş və Şərq cəbhəsində Qırmızı Ordu tərəfindən geniş istifadə edilmişdi. Silahın çox ağır olmasına və lüləsinin asanlıqla görünməsinə baxmayaraq, istehsalı asan və ucuz idi. Silah köhnə Alman tanklarına qarşı yüksək effektivliyə malik idi, lakin daha qalın zirehlərlə təmin edilmiş Nasist Almaniyasının ağır tankları bu silahın atışlarına qarşı davamlı olduğu üçün daha çox nəqliyyat vasitələrini və digər zirehli hədəfləri məhv etməkdə istifadə edilirdilər.

İkinci Dünya Müharibəsi əsnasında Almanlar ələ keçirdikləri PTRS-ləri Panzerbüchse 784 (r) (PzB 784 (r)) adlandırmışdırlar.

Silah Koreya müharibəsi zamanı Şimali Koreya qoşunlarına paylanmış və yüngül zirehli tankları, digər nəqliyyat vasitələrini və uzaq məsafələrdə olan hədəfləri məhv etmək üçün istifadə edilmişdir.

Silahın mərmilərinin kalibri 14.5×114 mm, mərminin lülədən çıxma sürəti 1,013 m/s, effektiv mənzili 800 m, maksimum mənzili 1,500 m, doldurma sistemi 5 gülləlik daxili maqazindir.

İstinadlar
----------


1. ↑  *Hogg I. V.* Twentieth-Century Artillery. Friedman/Fairfax Publishers, 2000. S. 130. ISBN 978-1-58663-299-1
***Ayı və siçan*** filmi rejissor Nazim Məmmədov tərəfindən 1970-ci ildə çəkilmişdir. Film "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Mikrocizgi filmində deyilir ki, çətin anda ehtiyacı olana kömək əlini uzadanın xeyirxah əməli gərək unudulmasın, həmişə yadda qalsın.

Məzmun
------

Mikrocizgi filmində deyilir ki, çətin anda ehtiyacı olana kömək əlini uzadanın xeyirxah əməli gərək unudulmasın, həmişə yadda qalsın. Ümumiyyətlə, yaxşılıq etmək hər bir kəsin borcudur.

Film haqqında
-------------

Film Azərbaycan poeziyasının qüdrətli nümayəndəsi Seyid Əzim Şirvaninin eyniadlı təmsili əsasında yaradılmışdır.

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

Əsərin müəllifi: Seyid Əzim Şirvani  

Ssenari müəllifi: Maqsud İbrahimbəyov  

Rejissor: Nazim Məmmədov  

Operator: Aleksandr Milov  

Rəssam: Nazim Məmmədov  

Bəstəkar: Oqtay Zülfüqarov

İstinadlar
----------

1. 1 2  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 1 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 187

Mənbə
-----

Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 168; 258-263.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1970-ci ilin Azərbaycan filmləri  

1970-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Məzmun
------

Teymur və Xırda xanım ər-arvaddırlar.Onlar hər axşam evlərində teletoy evlilik proqramına baxırlar.Və bir gün Teymur Xırdaxanıma deyir ki, gəl biz yenidən evlənək.Sən get o verlişə guya kimsəsizsən və sənə yazıqları gəlib cehiz, pul versinlər məndə zəng edib sənə talib çıxım.Xırdaxanım verlişə gedir və zəng gəlir verlişdə Xırdaxanım zəng edən adamı Teymur bilib ona hə deyir və bütün macəralarda bundan sonra başlayır.

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

Ssenari müəllifi: İmir Məmmədli  

Qurluşcu rejissor: Ceyhun Şüküroğlu  

Qurluşcu operator: Fərmayıl İsmayılov  

Bəstəkar: Faiq Sücəddinov  

Montaj rejissoru: Elşad Rasimoğlu  

Səs rejissoru: Natiq Hüseynov, Mütəllim Nuriyev  

İcraçı prodüser: Kamil Muradov

Rollarda
--------

Əmirqulu Cümşüdov
Zülfiyyə Alhüseynova
Şəfəq Əliyeva
Fərhad İsrafilov
Elşən Rüstəmov
Mövsüm Hüseynov
Ramin Əliyev
Abbas Şəkərəliyev
Qulu Mövsümov
Cümşüd Zeynalov
Əli Surət
Rüstəm Rüstəmov
Müdhət Aydınov
Atabala Səfərov
Əliağa Əliyev
Lətifə Əliyeva
Aygün İbrahimova
Sərdar İskəndərov
Anar Şəfiyev
Eyvaz İbrahimov
Cavid Abdullayev

Epizodlarda
-----------

Elçin Bünyadov
Ramin Bəkirli
Cavid Mikayılov
Sevinc Ağayeva
Könül Nəcəfova
Qüdrət Abbasov
Nurəngiz Quliyeva
Elşən Muradov
Aydan Nəzərova
Murad Salamov
Müqbil Cinoyev
Suğra Şeydiyeva
Asya Müzəffərova
Əlövsət Rəhimov
Sərfinaz Rəhimova
Mütəllim Nuriyev
Kamil Muradov
Fərid Bağırzadə
Həqiqət Bağırova
Vüsalə Abdullayeva
Emin Talıbov
Ramin Cavadov
Fəxrəddin Tağıyev
Əlixan Əliyev
Azər Tahirov
Rəşid Hüseynli

Filmi səsləndirənlər
--------------------

Allahverdi Yolçuyev  

Qədir Hüseynov  

Nəsibə Eldarova  

Rəhim Rəhimov  

Oqtay Quliyev

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı

Xarici keçid
------------

Filmi izlə
**Üç qız** — Rejissor Murad İbrahimbəyovun filmi.

Məzmunu
-------

Filmin süjet xəttinin əsasını üç məhəbbət tarixçəsi təşkil edir. Hadisələr Moskvada, Bakıda və Afrikada baş verir, lakin əksər hissələr Azərbaycanın paytaxtı ilə bağlıdır. Komediya janrında çəkilmiş filmdə hadisələr Böyük Vətən müharibəsi illərində, almanların işğal olunmuş əraziləri tərk etdiyi vaxtlarda baş verir.

Festivallar və mükafatlar
-------------------------

1)2007-ci ildə MDB və Baltik ölkələrinin «Yeni Kino. XXI Əsr» kinofestivalı
* Filmə Qran-Pri Mükafatı verilmişdir.
* Ən Yaxşı Musiqiyə görə Mükafat verilmişdir.
* Ən Yaxşı Qadın Roluna görə Mükafat verilmişdir.
* Ən Yaxşı Kişi Roluna görə Mükafat verilmişdir.

Film haqqında
-------------

* Filmin çəkiliş qrupuna 12 moskvalı, 32 bakılı sənət adamı daxildir.
* Filmə Azərbaycan 150 milyon manat(köhnə pulla) ayırıb.
* Film 2007-ci ildə Nika Mükafatlarında "MDB və Baltikyanı dövlətlərin ən yaxşı filmi" nominasiyasında mübarizə aparmışdır.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Quruluşçu rejissor:** Murad İbrahimbəyov
**Ssenari müəllifi:** Murad İbrahimbəyov, Pavel Finn
**Prodüserlər:** Rüstəm İbrahimbəyov, Olaf Ceykobs, David Şufutinski
**Quruluşçu operator:** Fərhad Məmmədkazin, Vladimir Klimov
**Montaj edən:** Olqa Tkaçenko
**Quruluşçu rəssam:** Rafiq Nəsirov, Rafiz İsmayılov, Aleksandr Şurixin
**Geyim rəssamı:** Tatyana Əmirova
**Səs:** Anatoli Belozerov, Aleksandr Kopeykin, Vladimir Şuster, David Şufutinski, Andrey Molçanov
**Vizual effektlər:** Yevgeni Barulin
### Rollarda

Joakim Pol Asbök — Şultz
Aleksandra Finder — Helqa
Sergey Frolov — Poqranzon
Murad İbrahimbəyov — Zanzaren
Arzu Kadıbakova — Səbinə
Ravşana Kurkova — Maya
Təranə Ocaqverdiyeva — Pluşa
Mixail Politseymako — Maf
Zaur Teymurbəyov — Jambo
Rasim Cəfərov

Çəkilişə köməklik edən qurumlar
-------------------------------

Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi
Rusiya Mədəniyyət Nazirliyi
Ulitka Studiyası
CPİ Qrup
Maksim Qorki Adına Kinostudiya

İstinadlar
----------

1. ↑  "Murad İbrahimbəyovun "Üç qız"ı Şanxay festivalında". 525-ci qəzet. 2022-03-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2012-05-29.

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
Məzmun
------

Filmin əsas süjet xəttini köhnə gəmi saatı və qiymətli xəzinənin axtarışı ilə əlaqədar məktəbli oğlanın başına gələn əhvalatlar təşkil edir. Əsl səyyah olmağı arzulayan 10 yaşlı Alik (*Anar Tağızadə*) valideynlərsiz, təkbaşına Kiyevə əmisinin yanına gedir. Oğlan istəyirdi ki, əmisi boşanmağa hazırlaşan valideynlərini barışdırsın. Alik Ukraynanın kiçik şəhərlərindən birində çox adamla tanış olur. Mühəndis Aleksandr İvanoviçin (*Nikolay Volkov*) evində onun diqqətini köhnə gəmi saatı cəlb edir. Sən demə bu saat təkcə Aliki deyil, qarətçiləri də maraqlandırırmış. Nə üçün? Oğlan gəmi saatının sirrini açır: o, saatın içindən yazılı kağız tapır. Bu kağızda qiymətli daş-qaşların saxlanıldığı yer göstərilirdi. Milis qarətçiləri həbs edir. Gənc səyyahın ardınca valideynləri gəlir. Alikin ailəsində əmin-amanlıq yenidən hökm sürür.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Rüstəm İbrahimbəyov
**Quruluşçu rejissor:** Rüfət Şabanov
**Quruluşçu operator:** Nikolay Juravlyov
**Quruluşçu rəssam:** Georgi Prokopets
**Bəstəkar:** Leonid Vaynşteyn
**Mahnıların mətni:** Aleksandr Vrataryov
**Rejissor:** İ.Vetrov
**Operator:** V.Ponomaryov, A.Çyornıy
**Səs operatoru:** Q.Paraxnikov
**Montaj edən:** T.Serdyuk
**Geyim rəssamı:** V.Qorlan
**Qrim rəssamı:** İ.Juravlyova
**Quraşdırılmış səhnələrin operatoru:** V.Simonenko
**Quraşdırılmış səhnələrin rəssamı:** M.Polunin
**İşıq ustası:** M.Kaylik
**Rejissor assistenti:** A.Boldırevski, Y.Şturko
**Rəssam assistenti:** V.Rojkov
**İnzibatçı:** A.Jukov, L.Zalesova, L.Lutsenko
**Dirijor:** Fyodr Qluşşenko
**Redaktor:** M.Mednikova
**Filmin direktoru:** Pyotr Tarasov
**Kadrarxası mətn:** Şahmar Ələkbərov
### Rollarda

Anar Tağızadə — Alik
Nikolay Volkov — mühəndis
Elmira Şabanova — Alikin anası
Hacımurad Yegizarov — Alikin atası
Yelena Zerkal — Anya
Vladik Novikov — Styopa
Sergey Kovlenko (Seryoja Kovlenko kimi) — Gena
Dima Bukovçenko — Slavik
Qalina Dolqozvyaqa — Anya və Styopanın anası
Aleksandr Movçan — Sinkov
İosif Nayduk — Kovalçuk
Yuri Sarantsev — Kudryavıy
Vladimir Tatosov — Semyon
Valentin Qrudinin — Jora
T.Antonova
Boris Boldırevski
Aqafya Bolotova
Vladimir Volkov
V.Mişakov
R.Pirojenko
Q.Romanyuk
### Filmi səsləndirənlər

Həsən Məmmədov — mühəndis (Nikolay Volkov) (titrlərdə yoxdur)
Fəxrəddin Manafov — Semyon (Vladimir Tatosov) (titrlərdə yoxdur)
Hamlet Xanızadə — rəis (titrlərdə yoxdur)
Eldəniz Rəsulov — Kovalçuk (İosif Nayduk) (titrlərdə yoxdur)
Leyla Bədirbəyli — Alikin anası (Elmira Şabanova) (titrlərdə yoxdur)
Əliabbas Qədirov — Alikin atası (Hacımurad Yegizarov) (titrlərdə yoxdur)

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 288.
* Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007.- səh. 816.

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
**Türkün ulusu. Xəlil Rza Ulutürk** — 2015-ci ildə rejissor Murad Quliyevin Azərbaycan Televiziyasında çəkdiyi sənədli film

Məzmun
------

Filmdə əməkdar incəsənət xadimi, Azərbaycanın xalq şairi Xəlil Rza Ulutürkün xatirəsinə həsr olunur.

Film haqqında
-------------

Filmdə Azərbaycan Televiziya və Radio Verilişləri QSC-nin arxiv materiallarından istifadə olunur.

Filmin heyəti
-------------

**Ssenari müəllifi:** Sevinc İsmayılzadə
**Rejissor:** Murad Quliyev
**Operator:** Elxan Rüstəmov
**Montaj:** Yaqub Həsənov
**Səs rejissoru:** Rəşad Əflatunoğlu
**Assistentlər:** Mikayıl Əjdəroğlu, Qafur Sədiyev
**Səs operatoru:** Əliabbas Qasımov
**Kompüter qrafikası:** Vəfa Bağırova
**Filmi səsləndirənlər:** Ədalət Məmmədov, Bəxtiyar Şərifzadə, Pərviz Bağırov, Ofeliya Novruzqızı, Kamran Yunis, Mahir Mirişov
**Qrim rəssamı:** İlqar Cəfərov
**Geyim rəssamı:** İradə Həyatova
**İnzibatçı:** Məlahət Əhməd
**Redaktor:** Yaqub Əlioğlu
**Filmin direktoru:** Valeh Həsənli
### Rollarda

Məzahir Süleymanov
İlqar Musayev
Nadir Bədirov
Fəridə Ağazadə
Əsmət Məmmədova
Bahar Əhmədova
Rəhim Rəhimli
### Filmdə iştirak edənlər

Nəriman Həsənzadə (xalq şairi)
Firəngiz Ulutürk (həyat yoldaşı)
### Arxiv kadrlarda iştirak edənlər

Xəlil Rza Ulutürk (xalq şairi) (titrlərdə yoxdur)
Heydər Əliyev (titrlərdə yoxdur)
Mikayıl Mirzə (xalq artisti) (titrlərdə yoxdur)
Bəxtiyar Vahabzadə (xalq şairi) (titrlərdə yoxdur)
Təbriz Xəlilbəyli (şəkil) (titrlərdə yoxdur)

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
Sivaş

**Sivaş körfəzi** və ya **Çürük dəniz** (*ukr.* Сиваш, Гниле Море, krımtat. Sıvaş, Çürük Deñiz, Сываш, Чюрюк Денъиз) — körfəz Azov dənizinin qərbində yerləşir. Krım yarımadasını materikdən ayırır. Buradan Krım Muxtar Respublikasını Xerson vilayətindən ayırır. Sivaş sözü krımtatar dilindən tərcümədə (krımtat. sıvaş, сываш) "kir" mənasını verir.

Coğrafiyası
-----------

Mərkəzi Sivaş
Azov dənizindən körfəzi Arabat əqrəbi ayırır. Dəniz ilə isə ensiz Qeniçeski və Romoima boğazları ilə ayrılır. Qara dənizdən Perekop bərzəxi ilə ayrılır. Ensiz Çonqar boğazı Sivaş körfəzini şərqi və qərbi olmaqla iki yerə bölür.

Sivaş körfəzinin sahəsi 2560 km² təşkil edir. Maksimal dərinliyi 3 metr, orta dərinlik 1 metr təşkil edir. Bəzi hissələrdə dərinlik hətta 0,50 metrə çatır. Yay ayları suyu çürük qoxusu verir. Bu səbəbdən *Çürük dəniz* adlandırılmışdır. Güçlü buxarlanma səbəbindən güçlü şəkildə minerallaşmaya məruz qalmışdır. 11 düzlu və olduqca duzlu körfəzlərdən ibarətdir.

Uzunluğu 200 km. Eni — 2–35 km.

Su hövzəsinin sahəsi 2500 km², adalarının sahəsi isə 560 km² təşkil edir.

Azov dənizinin suları ilə qidalanır.

Sahilləri olduqca dayazdır. Hətta yayda ərazini duzlaq basır.

Sivaş körfəzinin dibi 5 metr dərinliyində lillə örtülmüşdür. Duzluluq şimalda 22 ‰, cənubda isə 87 ‰ təşkil edir. Suyunun tərkibi: xlorid, kaliyum, maqnezium, brom, sulfat duzları.

Duz hasilatı
------------

Sivaş körfəzinin duz ehtiyatı 200 mln t-dur
Sivaş körfəzinin sahilində yerləşən zavodlar: Perekop brom zavodu, Krım titanı, Krım soda zavodu.

|  |  |  |

İstinadlar
----------

1. ↑  Мала гірнича енциклопедія : у 3 т. / за ред. В. С. Білецького. — Д. : Східний видавничий дім, 2004–2013.

Mənbə
-----

* Sivaş — milli parkı
* Sivaş və Gil dənizi
* Sivaş gölü. Sivaşın keçmişi və gələcəyi. Arxivləşdirilib 2013-02-04 at the Wayback Machine