recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Məzmun
------

Film haqqında
-------------

* Film Bəxtiyar Qaracanın eyniadlı əsəri əsasında çəkilmişdir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Əsərin müəllifi:** Bəxtiyar Qaraca
**Ssenari müəllifləri:** Vaqif Mustafayev, Bəxtiyar Qaraca
**Quruluşçu rejissor:** Vaqif Mustafayev
**Quruluşçu operator:** Zahid Bağırov
**Quruluşçu rəssam:** Ağarəhim Əliyev
**Səs operatoru:** Vidadi Samanduyev
**Montaj:** İlham Qaliboğlu
**Rejissor:** Zilli Namazov
**Filmin direktoru:** Mahir Abdullayev
**Prodüser:** Nigar Məsimova
### Rollarda

Əjdər Həmidov - bəy
Arif Qasımov - Con Bernşteyn
Səidə Quliyeva - gəlin
Yaşar Nuri - gəlinin atası
Nuriyyə Əhmədova - bəyin anası
Eldəniz Zeynalov - baba
Valeh Kərimov - bəyin atası
Mənsur Məmmədov - bəyin böyük qardaşı
Arzu Hüseynov - bəyin kiçik qardaşı
Tamara Hüseynova - yengə
Bəhram Bağırzadə - polis işçisi
Arif Bağırzadə - polis kapitanı
Vado Korovin - polis işçisi
Şahmar Qəribli - psixoloq
Gülşad Baxşıyeva
Ağamirzə - meyxanaçı
Ağakərim - meyxanaçı
Mətanət İsgəndərli - müğənni
Ağadadaş Ağayev — müğənni

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Göz (dəqiqləşdirmə).

**Göz** Panq qardaşları tərəfindən çəkilmiş qorxu filmidir.Panq qardaşları həmçinin bu filmin ardı olan **Göz 2** və **Göz 10** filmlərini də çəkiblər.

Məzmun
------

20 yaşlı Honq Konq skripkaçısı Man 2 yaşından bəri kor idi. Bir gün ona donorun göz buyuzların transplantasiya edirlər. Və bununla da Man görməyə başlayır.Lakin Man təzəcə sevinməyə başlamışdı ki, gözünə qəribə şeylər göründü. O, ölən adamların ruhunu görürdü. Belə ki, gözləri təzə əməliyyat olanda yaxşı görə bilmədiyi üçün gördüklərinin nə olduğunu yaxşı başa düşmürdü. O, axşam xəstəxanada otaqdan çıxan pasienti görürdü və səhəri gün o pasient ölmüş olurdu. Buna görə də Man pisixoloq Dr.Vahın yanına getdi və gördüklərin ona danışdı. Man başa düşdü ki, güzgüdə gördüyü özü yox donordur. Dr.Vah onunla birlikdə Tailanda getdi və donor Linqin yaxınları ilə danışdı. Linqin anası onlara Linqin də öləcək insan haqqında əvvəlcədən məlumat verdiyini dedi. Buna görə də bütün qonşuları Linqə nifrət edirdilər və ona şeytan deyirdilər.Linqin anası Linqə çox hirsli idi.Və hər gün Linqin özünü asdığı vaxt gecə saat 3-də onun səsi öz otağından gəlirdi. Man bu gecəni onun otağında keçirdi və onun gördüklərini gördü. Səhəri gün Man və Vah Linqin qəbrini ziyarət etdi. Artıq o, güzgüdə özünü görürdü. Avtobusla qayıdanda Man yolda qara kabuslar gördü. O vaxt yolda tıxac var idi. Man qorxdu, çoxlu adam itkisinə səbəb olan dəhşətli hadisənin baş verəcəyini başa düşdü, avtobusdan çıxıb hamını xəbərdar etdi. Doktor Vah da onun ardınca avtobusdan çıxdı. Heç kəs Mana məhəl qoymadı. Dəhşətli partlayış baş verdi. Doktor Vah Manı partlayışdan qorudu. Bu partlayışdan sıçrayan bir zərrəcik Manın gözünə düşdü və Man yenidən kor oldu.

Rollarda
--------

* Anjelika Li-Vonq Kar Man
* Lourens Çjou-Dr.Vah
* Kendi Lo-Yi Manın bacısı
* Ko Yinq Pinq-Manın nənəsi
* So Yat Lat-Yinqyinq
* Çutça Rujinanon-Çiu Vay Linq
* Vanq Su Yuen-Linqin anası
* Pierre Pinq-Dr.İk
* Edmund Çen-Dr.Lo

Xarici keçidlər
---------------

* *Göz* — Internet Movie Database saytında.

* Hong Kong Cinemagic – The Eye
* Review
**Paddinqton Ayısı** (*ing.* Paddington Bear) — Maykl Bond tərəfindən 13 oktyabr 1958-ci ildə yazılmış 20-dən çox əsərinin personajıdır. Öz köhnə papağı, əzilmiş çemodanı, daflkot, marmelad sevən, Perunun ən dərin və qaranlıq yerindən olan mehriban ayı — İngilis uşaq ədəbiyyatının klassik qəhrəmanına çevrilmişdir. Paddinqton kitabları 70 ad altında 30 dildə tərcümə olunub və dünyada 30-dan çox milyon nüsxə satılıb.

Tarixi
------

### Yaranması

Maykl Bond 1956-cı ildə Milad gecəsindən əvvəl Paddinqton Ayısını Paddinqton stansiyasının yaxınlığında olan yuxarı rəfdə gördüyü və arvadına hədiyyə etdiyi tənha ayı üstündə əsaslandırmışdır. Bu ayı Bondu ilhamlandırdı və yazıçı 10 gündən sonra ilk kitabın yazmışdır. Kitab onun agenti olan Harvi Unnaya verilmiş və 13 oktyabr 1958-ci ildə HarperCollins tərəfindən "*A Bear Called Paddington*" adı altında nəşr olunmuşdur.

İstinadlar
----------

1. ↑  How it all started Arxivləşdirilib 2015-07-16 at the Wayback Machine.
2. ↑  "Happy birthday little bear – *Sunderland Echo*, 26 June 2008". 27 January 2009 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 6 December 2015.
3. ↑  Paddington returns to his station as children's favourite Arxivləşdirilib 2016-03-05 at the Wayback Machine, *Andy McSmith*, The Independent, 24 May 2008
4. ↑  Paddington bear celebrates 50th birthday Arxivləşdirilib 2015-12-08 at the Wayback Machine, *Jack Riley*, The Independent, 13 October 2008

Xarici keçidlər
---------------

* Paddington Bear rəsmi saytı
* Paddington Bear rəsmi Feysbuk səhifəsi
* *Paddington* — Internet Movie Database saytında.
ABŞ hərbi donanmasına məxsus *USNS Mercy* xəstəxana gəmisi. Haaqa müqaviləsinə əsasən *USNS Mercy* gəmisinə atəş açmaq və ya batırmağa cəht göstərmək hərbi cinayət hesab olunur. 
**Xəstəxana gəmisi** — Əsasən hərbi məqsədlər üçün istifadə olunan və daxilində müxtəlif növ tibbi xidmətlərin göstərildiyi gəmi növü. Xəstəxana gəmiləri döyüş bölgələrinə yaxın sularda hərəkət etməklə yaralanmış şəxslərə mobil tibbi yardımlar göstərilməsi üçün istifadə olunur. Xəstəxana gəmilərinə atəş açmaq və ya onları qəsdən batırmağa cəht göstərmək hərbi cinayət sayılır.

Haaqa müqaviləsi
----------------

Haqqa müavilələrində xəstəxana gəmiləri ilə bağlı bir necə müddəalar mövcuddur.

* Xəstəxana gəmiləri kənardan tibbi məqsədlər üçün bir gəmi olduğunu rahat görmək üçün ağ və qırmızı rəngdə boyanmalı;
* Hər bir ölkənin vətəndaşlarına, sorğu-sual edilmədən tibbi xidmət göstərməli;
* Heç bir halda hərbi məqsədlər üçün istifadə olunmamalı;
* Heç bir halda düşmən gəmiləri ilə döyüşə girməməli və ya onlara mane olmamalı;

Həmçinin bax
------------

* İtki təxliyəsi

İstinadlar
----------
***Bizim Azərbaycan*** tametrajlı sənədli filmi rejissor Muxtar Dadaşov tərəfindən 1959-cu ildə çəkilmişdir. Bakı Kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Film Azərbaycan Respublikasının xalq təsərrüfatı və mədəniyyətin bütün sahələrində əldə etdiyi nailiyyətlərdən bəhs edir.

Məzmun
------

Film Azərbaycan Respublikasının xalq təsərrüfatı və mədəniyyətin bütün sahələrində əldə etdiyi nailiyyətlərdən bəhs edir. Kinolentdə neft sənayesinin inkişafından, əməyin qabaqcıl üsullarından, ixtiraçıların və yenilikçilərin fəaliyyətindən bəhs edilir. Filmdə məşhur neftçi Gülbala Əliyev, tanınmış rəssam Mikayıl Abdullayev, Mingəçevir SES-in mühəndisi Sərvan Salmanov və başqaları haqqında söhbət gedir.

İstinadlar
----------

1. ↑  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 70

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 130-139.
* Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007.- səh. 814.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1959-cu ilin Azərbaycan filmləri  

1950-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Lonqdin döyüşü** — Vyetnam müharibəsi zamanı Vyetkonq ilə Vyetnam Respublikası Ordusu arasında baş vermiş döyüş.

Zəmin
-----

ABŞ vertolyotunun müşahidəsi Lonqdin yaxınlığındakı meşə talasında toplaşan böyük bir qrup Vyetkonq qırıcısını görmüşdür. General Nquyen Khan dərhal M113 zirehli personal daşıyıcılarından istifadə edərək piyada qüvvələrini oraya çatdırmışdır.

Əməliyyat
---------

26 fevral 1964-cü ildə üç min VRO əsgəri Lonqdində Vyetkonqun 514-cü Batalyonu mühasirəyə almışdı. 8 saat davam edən döyüş zamanı VRO qüvvələri Vyetkonq elementləri ilə təmasdan yayınmış, əvəzində VRO komandiri qarşı tərəfə zərər vurmaq üçün hava və artilleriya zərbələrinə arxalanmışdı. Nəticədə, Vyetkonqun 514-cü Batalyonu çay keçidlərinin təhlükəsizliyini təmin etmək üçün snayper qruplarından istifadə etmiş, boşluqlardan keçərək ərazidən uğurla geri çəkilə bilmişdi.

Nəticə
------

Bu döyüşdə VRO-nun səriştəsizliyinə görə, general Khan beş bölmə komandirini işdən çıxarmışdı.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3  Bowman, John S. (1985). The Vietnam War: An Almanac. Pharos Books. ISBN 0-911818-85-5
***Bizim Gülbala*** qısametrajlı sənədli filmi rejissor İsmayıl Xəlilov tərəfindən 1961-ci ildə çəkilmişdir. "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Film məşhur fəhlə-neftçi, Azərbaycan neftçilərinin ağsaqqalı, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı, Azərbaycanın neft ustası Gülbala Əliyevə həsr olunmuşdur.

Məzmun
------

Film məşhur fəhlə-neftçi, Azərbaycan neftçilərinin ağsaqqalı, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı, Azərbaycanın neft ustası Gülbala Əliyevə həsr olunmuşdur.

O əmək fəaliyyətinə 1898-ci ildə Bibiheybət neft mədənlərində başlamış, Bibiheybət buxtasının qurudulmasının fəal iştirakçısı olmuş, neft mədənlərində fəhlə, usta, mühəndis işləmişdir. Neft sahəsində mütəxəssislərin hazırlanmasında Gülbala Əliyevin böyük xidmətləri vardır.

Kinooçerkdə neft ustasının həyat və əmək fəaliyyətinin ayrı-ayrı anları canlandırılmışdır.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 78

Mənbə
-----

Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 170-179.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1961-ci ilin Azərbaycan filmləri  

1960-cı illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Curoku Rakan İva.
**Curoku Rakan İva** (十六羅漢岩?, *azərb.* On altı rakan qayası‎) – Yaponiyanın Yamaqata prefekturasının Yuza qəsəbəsində yerləşən abidə. Abidə vulkanik qayalıqda oyulmuş rakanların (buddizmdə nirvanaya çatmış şəxs) təsvirlərindən ibarətdir.

Xüsusiyyətlər
-------------

Abidə Kayzen məbədindən olan zen buddist keşişi İşikava Kankay tərəfindən 1864–1868-ci illərdə hazırlanmışdır. Abidənin adı "16 rakan qayası" olsa da, əslində burada ümumilikdə 22 daş fiqur yerləşir: 16 rakanla yanaşı, Şakyamuni, Mancuşri, Fuqen və arvadı, Avalokiteşvara və Şarira fiqurları da abidəyə daxildir. Abidə dənizdə ölmüş balıqçıların xatirəsinə hazırlanmışdır. Bu abidədəki "mühafizəçilərin" okeana yelkən açan dənizçiləri qoruduğuna inanılır.

Abidə "Yaponiyanın 100 balıqçılıq kəndi irsi yeri" siyahısına daxil edilmişdir. Hər il abidə üçün xatirə festivalı keçirilir və gecə fiqurlar işıqlandırılır.

Qalereya
--------

* 
* 
* 
*

İstinadlar
----------

1. ↑  "Jūroku Rakan Iwa". Atlas Obscura (ingilis). 28 aprel 2023. 2023-05-17 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 29 iyul 2023.
2. ↑  "十六羅漢岩". Yuza qəsəbəsinin rəsmi saytı (yaponca). 2007-07-16 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 29 iyul 2023.

Xarici keçidlər
---------------

* 

* Vikianbar Vikianbarda **Curoku Rakan İva** ilə əlaqəli mediafayllar var.
* Yaponiyanın 100 balıqçılıq kəndi irsi yeri
**Bizim jek** (Rejissor: Ceyhun Şüküroğlu) İctimai Televiziyası əməkdaşları, "Azərbaycanfilm" kinostudiyası tərəfindən, Carçı Film 2010.

Rollarda
--------

Adışirin Bağırov  

Cəfər Namiq Kamal  

Zəminə Duyğu  

Naibə Allahverdiyeva
  
Cümşüd Zeynalov  

Əzizağa Əzizov  

Allahverdi Yolçuyev  

Ramin Şıxəliyev  

Natiq Fərzəliyev  

Ələkbər Əliyev  

Rəhman Rəhmanov  

Çingiz Əhmədov  

Əliağa Nicatoğlu  

Ceyhun Cümşüdov

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

**Rejissor**: Ceyhun Şüküroğlu   

**Ssenari**: Elman Qədirov   

**Operator**: Manaf Quliyev   

**Rəssam**: Vəfa Yunusova   

**Montaj rejissoru**: Elşad Rasimoğlu   

**Montaj**: Aqil Abdullayev   

**Bəstəkar**: Sevil Ələkbərova   

**Musiqi tərtibatı**: Sevil Ələkbərova   

**Səs rejissoru**: Mütəllim Nuriyev   

**İşıqçı**: Ramiz Cəfərov   

**Redaktor**: Rafiq Səməndər   

**Qrim rəssamı**: Sədaqət Nuriyeva   

**Prodüser**: Müşfiq Hətəmov   

**İcraçı prodüser**: Kamil Muradov   

**Filmin direktoru**: Azad Məmmədov

Televiziya
----------

İctimai Televiziyası, Carçı Film, "Azərbaycanfilm" kinostudiyası

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı

Xarici keçidlər
---------------

1. ↑  "İlin komediyası. Bizim JEK filmində". 2023-07-03 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-08-15.
***Bizim layiqli ardıcıllarımız*** qısametrajlı sənədli filmi rejissor Kamil Mirzəyev tərəfindən 1972-ci ildə çəkilmişdir. "Peşətexfilm" Studiyasında istehsal edilmişdir. Kinooçerk Azərbaycanın ət və süd sənayesi üçün kadrlar hazırlayan Bakıdakı 25 saylı peşə-texniki məktəbinin işindən danışır.

Məzmun
------

Kinooçerk Azərbaycanın ət və süd sənayesi üçün kadrlar hazırlayan Bakıdakı 25 saylı peşə-texniki məktəbinin işindən danışır. Filmin çəkilişləri ət kombinatında, çay fabrikində və məktəbin özündə aparılmışdır.

Mükafat
-------

1972-ci ildə Bakıda SSRİ-nin yaradılmasının 50 illiyinə həsr olunmuş Respublika baxışında film Azərbaycan Kinematoqrafçılar İttifaqı, AHİŞ və Azərbaycan LKGİ MK-nın III dərəcəli Diplomuna və Mükafata layiq görülmüşdür.

İstinadlar
----------

1. 1 2  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 147

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1972-ci ilin Azərbaycan filmləri  

1970-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Bizim küçənin oğlanları** tammetrajlı bədii filmi rejissor Tofiq İsmayılov tərəfindən 1973-cü ildə ekranlaşdırılmışdır. "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Film bir kəndin ayrı-ayrı küçələrinin özünəməxsus məhəlli adət-ənənələrindən, yaşayış tərzindən, eyni küçədə, eyni şəraitdə böyüyən məhəllə uşaqlarının gələcək talelərindən, kimin hansı mənsəbə çata biləcəyi ehtimalından söhbət açır. Əsas rolları Ənvər Həsənov, Sədaqət Dadaşova, Salam İsmayıl, Ömür Nağıyev, Nəsibə Zeynalova, Əliağa Ağayev, Ağasadıq Gəraybəyli, Məlik Dadaşov və Şahmar Ələkbərov ifa edirlər.

Məzmun
------

Bizim küçə... Doğrudan da nəinki yaşadığımız küçəyə, hətta həyətə diqqətlə nəzər salsaq, müxtəlif və maraqlı hadisələrin şahidi olarıq. Ona görə də filmdəki qəhrəmanlar doğmadır, hadisələr tanışdır.

Film bir kəndin ayrı-ayrı küçələrinin özünəməxsus məhəlli adət-ənənələrindən, yaşayış tərzindən, eyni küçədə, eyni şəraitdə böyüyən məhəllə uşaqlarının gələcək talelərindən, kimin hansı mənsəbə çata biləcəyi ehtimalından söhbət açır. Burada orta məktəbi bitirib, həyatda öz yerini tapmağa çalışan kənd cavanlarından söhbət gedir.

Rollarda
--------

Ənvər Həsənov — Arif
Sədaqət Dadaşova — Elmira
Salam İsmayıl (Salam İsmayılov kimi) — Tofiq
Ömür Nağıyev — Rasim
Nəsibə Zeynalova — Səriyyə xala
Əliağa Ağayev — Mehdi
Ağasadıq Gəraybəyli — Rüstəm kişi
Məlik Dadaşov — Əbdül
Şahmar Ələkbərov — İbrahim
Tariyel Qasımov — Əliş
Zemfira İsmayılova — Gülyaz
Leyla Bədirbəyli — Leyla
Sofa Bəsirzadə — Sona
Ramiz Əzizbəyli - Məhəllə sakini
Filmi səsləndirənlər:
Rasim Balayev — İbrahim (Şahmar Ələkbərov)(titrlərdə yoxdur)
Səməndər Rzayev - Əbdül (Məlik Dadaşov ) (titrlərdə yoxdur)
Ramiz Əzizbəyli - Tofiq (Salam İsmayıl ) (titrlərdə yoxdur)

İstinadlar
----------

1. 1 2  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 1 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 78-79

Mənbə
-----

* Кино: Энциклопедический словарь / Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др. — Москва: Советская энциклопедия, 1987. — стр. 90; 167.
* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 218-219.

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
* Filmin musiqiləri (video)
* Filmin musiqiləri (audio)
**"Dəmir üçbucaq"** (*ing.* Iron Triangle, vyet. Tam Giác Sắt) — Vyetnam müharibəsi zamanı təyin edilən Cənubi Vyetnamda şərti ərazi.

Məkan
-----

Vyetnam partizanlarının fəaliyyət sahəsi olan "Dəmir üçbucaq" Sayqondan təxminən 40 km şimal-qərbdə yerləşirdi. Üçbucağın şərti təpələri Bensuk, Benko və Benkat kəndləri idi. Bu kəndlər demək olar ki, düzbucaqlı üçbucaq forması əmələ gətirirdilər, onun hipotenuzası təxminən Sayqon çayı boyunca uzanırdı. Bu partizan ərazisinin əsas elementi Vyetnam partizanları tərəfindən yaradılmış yeraltı tikililər kompleksi idi. O, Amerikanın Kuti bazasının yanında, ondan bir kilometr aralıda, rezin plantasiyası və Sayqon çayı boyunca yerləşirdi.

Struktur
--------

Tunel sistemi fransızlarla müharibə zamanı başlamış və 1960-cı illərdə xeyli genişlənmişdir. Əsasnaməyə görə, tikintidə iştirak edən hər bir kəndli gündə ən azı 3 fut gəzməli, sadə kürəklərlə qazmalı və adətən yağışlı mövsümdə qazılan zənbillərdə aparılmalı idi. Son versiyada üç mərtəbəli yeraltı kompleks hətta kiçik bir kinoteatr və əməliyyat otağı ilə təchiz edilmişdir. Onun tunellərinin ümumi uzunluğu, müxtəlif hesablamalara görə, 75 ilə 250 kilometr arasında idi. Tunellər düz deyil, 60–120 dərəcə dönmə ilə düzəldilmişdir. Kompleksdə musson yağışları zamanı daşqınların qarşısını almaq üçün müxtəlif istiqamətlərə əyilmiş, səthə çıxarılan xırda borular şəklində, bəziləri soyumağı təmin etmək üçün qəsdən üstünlük təşkil edən küləklər istiqamətinə döndərilmiş hava mübadiləsi sistemi var idi.

Məqsəd
------

"Dəmir üçbucaq" bölgəsində CVMAC partizanları tərəfindən Sayqon və onun ətraflarında silahlı hərəkətlər üçün arxa baza kimi istifadə edilən böyük bir yeraltı tunel kompleksi var idi.

İstinadlar
----------

1. ↑  *Le Gro, William.* Vietnam from ceasefire to capitulation (PDF). US Army Center of Military History. 1985. ISBN 9781410225429. 2019-04-17 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 2023-07-27.Şablon:PD-notice

Əlavə ədəbiyyat
---------------

* Harrison, James Pickney (1982). *The Endless War: Fifty Years of Struggle in Vietnam*. New York: The Free Press.
* Morisson, Wilbur H. (1990). *The Elephant and the Tiger: The Full Story of the Vietnam War*, New York: Hippocrene Books.
* Schulzinger, Robert D. (1997). *A Time for War: The United States and Vietnam 1941–1975*. New York: Oxford University Press.
* Tang, Truong Nhu (1985). *A Vietcong Memoir*. Orlando: Harcourt Brace Jovanovich.

Xarici keçidlər
---------------

* Map of the Iron Triangle
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Parlament (dəqiqləşdirmə).

Məzmun
------

Film müstəqil Azərbaycan Respublikası parlamentinin keçdiyi beşillik tarixi yolunu, siyasi problemlərini əks etdirir.

Ucu-bucağı görünməyən boş düzənlikdə salınmış çadır şəhərciyi...

Haradasa eşidilən saz-qopuz havası çadırların arasında var-gəl edən, dərdli-dərdli boylanan adamların çöhrələrində dolaşır və kinokamera solğun çöhrələrdə, kədərli gözlərdə o səsi axtara-axtara çadırlardan birinə "baş vurur".

İçəridəki kişilər, arvad-uşaq yuxarı başdakı televizorda cavan ozan Araz Elsəsin "Ya azadlıq, ya ölüm" harayına diqqətlə qulaq asırlar. Mahnı-haray qəfil kəsilir və telekranda diktor görünür. Diktor:-Diqqət, hörmətli tamaşaçılar! Bir neçə dəqiqədən sonra Azərbaycan Ali Sovetinin fövqəladdə iclası birbaşa translyasiya ediləcəkdir...

Müstəqil Azərbaycanın beşillik tarixi olan parlament öz dövrünü, fəaliyyətini başa vurur.. İndiki parlamenti ümumən necə xarakterizə etmək olar? Gələcək parlamenti necə görmək istərdik?

Ayrı-ayrı adamlar çətin və olduqca ziddiyyətli vaxtlarda Azərbaycan Respublikası Ali Sovetinə rəhbərlik ediblər. Onların rəhbərlik etdikləri dövrlərdən böhrandan çıxış yolu tapmaq mümkün deyildimi? Milli Məclisin qanun yaradıcılığı potensialından indiyə qədər necə istifadə olunmuşdur?

Müəllifləri düşündürən, narahat edən bu suallar ətrafında gedən söhbətlər, irəli sürülən mülahizələr filmin əsas qayəsini təşkil edir.

Film haqqında
-------------

Film "Azərkinovideo" İB-nin sifarişi ilə çəkilmişdir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Rejissor:** Tofiq Məmmədov
**Ssenari müəllifi:** Eldəniz Quliyev, Azər Əbilbəyli
**Operator:** Sərdar Vəliyev
**Səs operatoru:** Marat İsgəndərov

Sponsor
-------

"Azərkinovideo" İB

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 351.
**Pik saatı 2** (*ing. Rush Hour 2*) — filmin rejissoru Brett Ratnerdir.Film Pik saatı filminin davamıdır.

Məzmunu
=======

Hadisələr Honq Konqda başlayır, burada müfəttiş Li yeni dostu Karterə məmləkətinin görməli yerlərini göstərir. Birdən Amerika səfirliyinin partlaması haqqında məlumat əldə edirlər. Li araşdırmaq üçün təyin olunur və Karter bu işdə ona kömək etmək qərarına gəlir. Keçmiş bir polis və indi Li'nin atasının ortağı olan kriminal avtoritet Riki Tan'ın onunla əlaqəli olduğu ortaya çıxdıqda iş çətin bir dönüş keçir.

Li və Karter təhlükəli cinayətkar Hu Li'nin yanına gedirlər. Li Hu Li ilə vuruşur, onu tutmağa çalışır, ancaq geri çəkilib gizlənməyi bacarır. Tezliklə polis binasında terror hadisəsi baş verir, bundan sonra Li və Karter, bir-birlərindən asılı olmayaraq (Li Karterin öldüyünü düşünür) qayıqda olan Riki Tanın yanına getdilər.Onun üçün işləyən Hu Li-yə xəyanət edir, sonra Li-dən qorunmasını xahiş edir, amma Hu Li Rikini vurur və suya düşür. Karter yaxta milyarderi Stiven Raini görür və onun bu işdə iştirakından şübhələnir. Bundan sonra müfəttiş Li-nin işi dayandırılır və tərəfdaşlar istintaqı ABŞ-də davam etdirməyə qərar verirlər.

Rollarda
========

* Ceki Çan — *Müfəttiş Li*
* Kris Taker — *Detektiv Ceyms Karter*
* Con Lone — *Riki Tan*
* Zhanq Ziyi — *Hu Li*
* Roselyn Sançez — *Gizli Xidmət Agenti İzabella Molina*
* Alan Kinq Stiven — *Reyn*
* Harris Yulin — *Sterlinq Gizli Xidmət Agenti*
* Kenneth Tsang — *Honq Konq Polis idarəsinin kapitanı*
* Lisa Locicero — *katib*
* Mae Melancon — *avtomobildə olan qız*
* Don Cheadle — *Kenni (qeydiyyatdan keçməmiş)*
* Audrey Quoc — *Kenninin həyat yoldaşı*
* Joel McKinnon — *Miller Teks*
* Sol Rubinek — *kazino işçisi*

Həmçinin bax
============

1. Ceki Çan
2. Pik saatı
3. Treyleri YouTube'da oxudun
4. Filmi Azərbaycanca izlə
**Süni tənəffüs** ya **ağciyərlərin süni tənəffüsü** kəskin tənəffüs çatmamazlığında və ümumi narkoz vaxtı orqanizmin oksigen təminatını təmin etmək üçün təcili və planlı şəkildə aparılan reanimatoloji və anesteyioloji müdaxilə. Süni tənəffüs aparılma taktikasına görə tam nəzarətli və yardımçı olur. Süni tənəffüs təcili tibi yardımın - reanimasiyanın və anesteyiologiyanın əsas və başlıca sütunudur.
Süni tənəffüsün tam nəzarətli taktikası zamanı pasient xüsusi preparatlarla modikamentoz komaya salınır, traxeya intubasiya edilərək süni tənəffüs aparatına keçirilmiş olur. Bu zaman pasient tam şəkildə süni tənəffüs aparatından asılı olur. Yardımçı taktikada isə pasientin spontan yəni öz tənəffüsü saxlanılaraq istər intubasia olunmuş istərsə də mask vasitəsilə ona süni tənəffüs aparatının müvafiq modusları əsasında yardım edilir.

Süni tənəffüs apparatı: Evita 4Qanın qaz tərkibini, qələvi-turşuluq müvazinətini, elektrolitlərini müayinə edən cihaz
"Nəbzi və qanın oksigen zənginliyini ölçən cihazlar"

Xarici keçidlər
---------------

* Beatmungssimulation der Physikalisch-technischen Bundesanstalt Arxivləşdirilib 2008-01-29 at the Wayback Machine
* Informationen bei emedicine.com (engl.)
**Tüklü rindera** (*lat.* Rindera lanata) — bitkilər aləminin göyzabançiçəklilər dəstəsinin göyzabankimilər fəsiləsinin rindera cinsinə aid bitki növü. IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və statusu / Natonal IUCN Status: "Nəsli kəsilmək təhlükəsində olanlar" kateqoriyasına aiddir – VU B1b (i, iii)c(i, iiiEN B1ab(iii) + 2ab(iii). Azərbaycanın nadir növüdür.

Qısa morfoloji təsviri
----------------------

Çoxillik ot bitkisidir. Gövdəsi düz, qranlı-şırımlı, çiçək qrupu budaqlanan süpürgədir. Yarpaqları bozdur, kökətrafı yarpaqları lansetvari və ya uzunsov iti, 6-18 sm uzunluğunda, 0,8-1,2 sm enindədir. Çiçək qrupu süpürgə, yuxarıdan qalxanvari, sıx, daha sonra syerək, çiçək altlığı yoxdur. Kasacığı 4–6 mm uzunluğunda, ağ tükcüklü, uzunsov dilimlidir. Çiçək tacı çəhrayı, sonradan maviləşəndir, 8–10 mm uzunluğundadır. Qanadları dikduran, xətvari, lansetşəkilli, küt, borucuğa bərabərdir. Erkəkcik çiçək tacının borucuğunun mərkəzinə bitişmişdir. Sütuncuq 12 mm uzunluqdadır. Fındıqcası iri, dairəvi, qanadları ilə birlikdə 12–15 mm diametrindədir. Qanadlar geniş, tamkənarlıdır.

Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri
-----------------------------------------------

Çiçəkləməsi may-iyun, meyvəverməsi iyun-iyul aylarına təsadüf edir. Orta və yuxarı dağ qurşaqlarına qədər, quru, daşlı yamaclarda rast gəlinir.

Yayılması
---------

Naxçıvanın dağlıq hissəsidir.

Sayı və tendensiyası
--------------------

Populyasiyanın təbii ehtiyatı məhduddur. Mənfi təsirlər azalma tendensiyasını yaradır.

Məhdudlaşdırıcı amillər
-----------------------

Antropogen amillər (ekstermal iqlimə malik ərazilərdə yayılması, kortəbii otarılma, tapdalanma), iqlim və ətraf mühit amillərinə həssaslıqdır.

Mühafizə tədbirləri
-------------------

Areallarının mütəmadi monitorinq olunması, mümkün rezervasiya imkanlarının araşdırılması və toxumlarının toplanaraq toxum bankında qorunmasıdır.

İstinadlar
----------

Həmçinin bax
------------

|  |  |
| --- | --- |
| Taksoneyniləşdirmələri | 
* Wikidata: Q17415096
* Wikispecies: Rindera lanata
* GBIF: 4059745
* NCBI: 1421757
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:120493-1
* Tropicos: 4002518

 |
**Epipactis palustris** (*lat.* Epipactis palustris) — bitkilər aləminin qulançarçiçəklilər dəstəsinin səhləbkimilər fəsiləsinin mürgəkotu cinsinə aid bitki növü. IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və statusu "Nəsli kəsilməyə həssas olanlar" kateqoriyasına aiddir – VU B1ab(iii)+2ab(iii). Azərbaycanın nadir növüdür.

Qısa morfoloji təsviri
----------------------

Çoxillik ot bitkisidir. Kökümsovları böyük deyil, sürünəndir, qalınlığı 1 sm-ə qədərdir. Gövdəsinin hündürlüyü 40-70 sm-dir. Alt yarpaqları uzunsov, uzunluğu 4-sm-ə qədərdir. Yuxarıdakılar lansetşəkilli, sivri, tədricən çiçəkaltlığına keçir. Çiçək qrupu çoxçiçəkli salxım şəklindədir. Çiçəkləri aşağı əyilmişdir. Çiçık dodağının uzunluğu 1-1,2 sm, cılpaq, çiçək yanlığının üst yarpaqları uzundur və ya onlara bərabərdir, ağımtıldır, qırmızımtıl zolaqlarla, onun daxili hissəsi az çökükdür, daxildən oturaq, narıncı-ziyilli, kənarları xarici tərəfdən itidişlidir.

Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri
-----------------------------------------------

İyun-iyul (avqust) aylarında çiçəkləyir. Ovalıqdan orta dağ qurşağına qədər rütubətli yerlərdə, kölgəli meşə və kolluqlarda rast gəlinir.

Yayılması
---------

Böyük Qafqazın Quba hissəsində, Kür düzənliklərində, Kiçik Qafqazın şimalında Naxçıvanın dağlıq hissəsində rast gəlinir. 

Populyasiyası nadirdir, fraqmentləşmiş sahənin və yaşayış mühitinin keyfiyyətinin davamlı surətdə azalması müşahidə olunur.

Məhdudlaşdırıcı amillər
-----------------------

İqlim, otarılma və tapdalanma.

Mühafizə tədbirləri
-------------------

Mühafizəsi üçün xüsüsi tədbirlər aparılmır. Yayılma yerlərində antropogen təsirləri azaltmaq məqsədi ilə yasaqlıqların təşkili, populyasiya səviyyəsində genetik tədqiqi, toxumlarının toxum bankında saxlanılması, bərpasının təmin edilməsi, yeni yayılma yerlərinin axtarılması təklif olunur.

İstinadlar
----------

Həmçinin bax
------------

| Taksoneyniləşdirmələri |
| --- |
| *Epipactis palustris* | 
* Wikidata: Q161124
* Wikispecies: Epipactis palustris
* BioLib: 42088
* BOLD: 345221
* EoL: 1098340
* EPPO: EPPPA
* EUNIS: 189624
* FoC: 242320667
* GBIF: 5319226
* iNaturalist: 56233
* IPNI: 633289-1
* IRMNG: 10602069
* ITIS: 565168
* IUCN: 175923
* MoBotPF: 283348
* NBN: NHMSYS0000458452
* NCBI: 210730
* PalDat: Epipactis\_palustris
* PFI: 8229
* Plant List: kew-70309
* PLANTS: EPPA8
* Plazi: DA88E8D9-C5BD-2E24-E725-41170FB7D919
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:633289-1
* Species+: 19657
* Tropicos: 23500753
* WCSP: 70309
* WFO: wfo-0000952194
* WoRMS: 425979

 |
| *Serapias helleborine var. palustris* | 
* Wikidata: Q39345671
* GBIF: 5319228
* IPNI: 234738-2
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:234738-2
* Tropicos: 50103427
* WFO: wfo-0000309395

 |
**Ponninin oğlu** (orjinal:Ponniyin Selvan) — Mani Ratnam tərəfindən 2021-ci ildə ekranlaşdırılacaq tamildilli Hindistan filmidir.Baş rolu Ayşvariya Ray və Vikram oynayır.Bu filmin Ayşvariya Rayın bu illərdə ən yaxşı nəticələrindən biri olacağı iddia edilir.Filmin çəkilişləri bu il başlayıb.2021-ci ilin aprelində ilk baxış tarixinin olacağı planlaşdırılır.Film məşhur yazıçı Kalki Krişnamurtinin eyniadlı əsərinin motivləri əsasında çəkilib.Əsər 2300 səhifədir.

Filmdən əvvəl
-------------

Roman 1951-1954-cü illərdə yazılmışdır.Kitab 2300 səhifə olduğuna görə böyük səs gətirmişdir.Hələ də Hindistan klassikası olaraq qalmışdır.Çox tanınan romana 1958-ci ildə "Ponninin oğlu" adlı film çəkməliymişlər.Rejissor Ramaçandaran filmə Sanqam filmindən tanınan Vicayantimalanı dəvət edir.Lakin,Ramaçandaran ağır qəzaya düşür və o,filmi davam etdirə bilmir.

2008-ci ildə eyniadlı cizgi film çəkməyi qərara alırlar.2015-ci ildə axır ki,cizgi filmi çəkilir.

Ponninin oğlu filmində rolların soy ağacı
Ponninin oğlu filminin çəkilişlərinə hazırlaşarkən Ayşvariya Ray,London,Madam Tüsso
İndi isə 2021-ci ildə bu filmin çəkilib bitiriləcəyi planlaşdırılır.

Məzmun
------

Film fantastik filmdir.Çola İmperiyasının başına gələn bəlalar və Ponni şəhərinin oğluna çevrilən Hökmdarın bəlalara dözməsindən bəhs edir.Bu vaxt ona kömək edən arvadı olur.Bir neçə dəfə o,təhlükəli işlər edir,döyüşlərdə yaralanır,lakin,ilahi güc onu sağaldır.Bu film Çola İmperiyasının başlamasından dağılma təhlükəsinə qədər hər şeyindən bəhs edir.Axırda Hökmdar ölümcül zərbə alır,lakin,ilahi güc bitdiyi vaxtda ona yenidən daxil olur və o,Çolanı dağılma təhlükəsindən qurtarır.Daha ətraflı Ponninin oğlu romanı barədə yaradılan səhifədə oxuya bilərsiniz.

Film haqqında
-------------

2010-cu ildə bu romanın motivləri əsasında ssenari yazılıb.Filmin çəkiləcəyi 2019-cu ildə qərara alınıb.3 fevral 2020-ci ildən çəkilişlər başlayıb.Mari Ratnam filmdə Arulmoji Varma rolunu canlandırıb.Filmin dizaynı və qadın aktrisaların seçilməsində Mari Ratnama Priyanka Çopra kömək edib.Vikram Hökmdar rolunu canlandıracağı üçün saçlarını uzadıb.Ayşvariya Rayın rolunu Çopra oynamalıymış.Lakin,Çopra roldan imtina edib və rolu Raya verib.Ray hələ də rolunu məharətlə oynamaqdadır.

Film heyəti və əlavə məlumatlar
-------------------------------

Rejissor:Mari Ratnam

Əsərin müəllifi:Kalki Krişnamurti

Ssenari müəllifi:Mari Ratnam,Elango Kumaravel

İstehsalçı:Aliracah Subaskaran

Bəstəkar:A.R.Rahman

Kinematoqrafçı:Ravi Varman

Redaktor:Srikar Prasad

Şirkət:Madras Talkies

İlk baxış tarixi:2021,aprel

Ölkə:Hindistan

Dil:Tamil

Rollarda:

Karthi

Jayam Ravi

Trisha krishnan

Aishwarya Rai Bachchan

Vikram

Ayşvariya Lakşmi

Aditi Rao Heydəri

Sobhita Zulipala

Aşvin Kakumanu

Cayaram

Sarathkumar

Prabhu

Kişore

Riyaz xan Lal

Rəhman Mohan Raman

Arcun Çidambaram

İstinadlar
----------

Xarici keçidlər
---------------
**Hisaiçiro Hara** (原久一郎, *Hara Hisaiçiro*?, 10 aprel 1890, Niiqata prefekturası – 19 oktyabr 1971) – Yaponiya ədəbiyyatşünası və tərcüməçisi. Rus ədəbiyyatını tədqiq etmişdir.

Həyatı və karyerası
-------------------

Hisaiçiro Hara 1890-cı ildə Yaponiyanın Niiqata prefekturasında doğulmuşdur. 1914-cü ildə Vaseda Universitetinin ingilis ədəbiyyatı şöbəsini, 1917-ci ildə Tokio Xarici Dillər Məktəbinin rus dili bölməsini bitirmişdir.

1921-ci ildə Vaseda Universitetinin rus dili bölməsində müəllim kimi işləməyə və rus ədəbiyyatının əsərlərini tərcümə etməyə başlamışdır. Lev Tolstoyun yaradıcılığını yaxından öyrənmiş, rus ədəbiyyatındakı idealistik realizmi və humanizmi Yaponiyaya populyarlaşdırmağa çalışmışdır. "Lev Tolstoyun tamamlanmış əsərləri" və "İvan Turgenyevin tamamlanmış əsərləri"ni tərcümə etmişdir.

İstinadlar
----------

1. 1 2  The Japan Biographical Encyclopedia & Who's Who. səh. 235

Ədəbiyyat
---------

* The Japan Biographical Encyclopedia & Who's Who (ingiliscə) (II). Tokio: Rengo Press. 1961. səh. 235. İstifadə tarixi: 1 sentyabr 2023.

Xarici keçidlər
---------------

* Kotobank saytında

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Normativ yoxlama | GND: 1089676824 · ISNI: 0000 0000 8432 4643 · LCCN: nr00000561 · NDL: 00007160 · VIAF: 19514675 · WorldCat VIAF: 19514675 |
**İpəktük köpəkdili** (*lat.* Cynoglossum holosericeum) — bitkilər aləminin göyzabançiçəklilər dəstəsinin göyzabankimilər fəsiləsinin köpəkdili cinsinə aid bitki növü. IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və statusu "Nəsli kəsilməyə həssas olanlar" kateqoriyasına aiddir – VU A2c + 3c. Azərbaycanın nadir, Qafqazın endemik növüdür.

Qısa morfoloji təsviri
----------------------

Çoxillik və ya ikiillik ot bitkisidir. Gövdəsi 40-60 sm hündürlükdədir. Kökətrafı yarpaqları çoxsaylı neştərşəkilli, 25 sm-ə qədər uzunluqda, 2-2,5 sm enindədir, itisaplaqlı, ortada yerləşən saplaqları oturaq, ağ tüklüdür. Çiçəkləri əvvəlcə başcıq çiçək qrupunda toplanır. Kasacığı 3-4 mm uzunluğunda, sıxtüklü, uzunsov, iti hissəlidir. Çiçək tacı bənövşəyi –qırmızı, 7-8 mm diametrində, qısa boruludur. Erkəkcikləri qısa saplı, tozcuqları uzunsovdur. Fındıqcası 6-7 mm uzunluğunda, yumurtavaridir. Həlqəsi yastı, ensiz, bir qədər yuxarıya qalxımış kənarlıdır, üzəri seyrək tikanlarla örtülmüşdür.

Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri
-----------------------------------------------

Çiçəkləmə iyun-iyul, meyvəverməsi iyul-avqust aylarına təsadüf edir. Alp qurşaqlarında, daşlı yamaclarda Cirsium Mill. Cinsi növlərinin dominantlıq təşkil etdiyi yerlərdə rast gəlinir. Dərman bitkisidir.

Yayılması
---------

Daşlı yamaclarda və qaya töküntülərində bitir. Böyük Qafqazın Quba sahəsi və qərb hissəsidir

Sayı və tendensiyası
--------------------

Populyasiyanın məhdud sahələrdə yayılması və mənfi iqlim təsirlərinə məruz qalması azalma tendensiyasını yaradır.

Məhdudlaşdırıcı amillər
-----------------------

Dəyişkən iqlim amillərinə həssaslığı, sayının azlığı areallarının ekstermal iqlim şəraitli ərazilərdə olmasıdır.

Mühafizə tədbirləri
-------------------

Xüsusi qoruma ərazilərində rezervasiyasının və növün mütəmadi monitorinqinin aparılmasının təşkil edilməsidir. Toxumla çoxalan bitki olduğundan toxumlarının yığılması vacibdir.

İstinadlar
----------

Həmçinin bax
------------

|  |  |
| --- | --- |
| Taksoneyniləşdirmələri | 
* Wikidata: Q15583854
* Wikispecies: Cynoglossum holosericeum
* GBIF: 4063935
* IPNI: 115148-1
* Plant List: kew-2751994
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:115148-1
* Tropicos: 4002587
* WFO: wfo-0000634048

 |
***Bu gözəl Tuğay*** qısametrajlı sənədli filmi rejissor Vyaçeslav Mixaylov tərəfindən 1983-cü ildə çəkilmişdir. "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Kinolentdə Azərbaycanda təbiətin mühafizəsi ilə bağlı mühüm problemə-keçilməz Tuğay meşələrinin baxımsızlıq üzündən məhv olması məsələsinə toxunulur.

Məzmun
------

Kinolentdə Azərbaycanda təbiətin mühafizəsi ilə bağlı mühüm problemə-keçilməz Tuğay meşələrinin baxımsızlıq üzündən məhv olması məsələsinə toxunulur.

Filmdə Qazax bölgəsindən Neftçala bölgəsinədək geniş ərazidə, Kür çayı boyu 800 kilometrlik sahədə Tuğay meşələri lentə alınmış və bu problemin həlli yollarından söhbət açılmışdır.

Mükafatlar
----------

* 1984-cü ildə Murmanskda təbiətin mühafizəsi və onun ehtiyatlarından səmərəli istifadə edilməsi haqqında sənədli və elmi-kütləvi filmlərin II Ümumrusiya müsabiqəsində film münsiflər heyətinin diplomuna və RSFSR Dövlət Kinematoqrafiya Komitəsinin fəxri fərmanına layiq görülmüşdür.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 234-235

Mənbə
-----

Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 330-331.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1983-cü ilin Azərbaycan filmləri  

1980-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
Finlandiyada hazırlanmış noxud şorbası.
**Noxud şorbası** — noxudla hazırlanan şorba növü. Bir çox dünya mətbəxində noxud şorbası hazırlanır. Əsasən *Pisum sativum* növündən olan noxuddan hazırlanır.

Tarixi
------

Noxud şorbası qədim zamanlardan hazırlanan xörəklərdən biridir. Aristofan "Quşlar" əsərində noxud şorbasının adını çəkmişdir.

Coğrafiyası
-----------

Kanadada sarı noxud şorbası Kvebek mətbəxinin ənənəvi xörəklərindən biridir. Kanadanın ingilisdilli bölgələrində noxud şorbası Conni çörəyi ilə servis edilir. Almaniyada donuz əti və ya sosiska ilə bişirilməsi geniş yayılıb, eləcə də, hazır noxud şorbası konservləri satılır. Niderlandda noxud şorbasının *snert* adlandırılan xüsusi çeşidi hazırlanır. İndoneziya və Surinam keçmiş Niderland müstəmləkələri olduğu üçün bu ölkələrdə də noxud şorbası geniş hazırlanan xörəklərdəndir.

Skandinaviya ölkələrində noxud şorbası donuz əti ilə hazırlanır. Finlandiyada yaşıl noxud, İsveç və Danimarkada sarı noxuddan istifadə olunur. İsveç kralı XIV Erik noxud şorbasına qatılmış zəhərə görə ölmüşdür. Norveçdə noxud şorbası Milad və bahar xörəyi hesab olunur.

Ucuz hazırlanan xörək olduğu üçün Polşada noxud şorbası ordu yeməyi hesab olunur.

İstinadlar
----------

1. ↑  *Zel and Reuben Allen.* "Peas: History, Uses, Folklore, Growing, Nutrition, Purchasing, Preparation, Recipe: Pease Porridge Hot, Pease Porridge Cold". Vegetarians in Paradise: A Los Angeles Vegetarian Web Magazine. April 27, 2012 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: February 20, 2007.: "vendors in the streets of [classical] Athens were selling hot pea soup."
2. ↑  "Bill Brownstein: New York Times pays tribute to Canadian cuisine – starting with Joe Beef's David McMillan". montrealgazette.com. 16 January 2018. 23 October 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 1 June 2022.
3. ↑  Lars Ericson in *Johan III*, ISBN 91-85057-47-9, p. 109

Xarici keçidlər
---------------

* 

* Vikianbar Vikianbarda **Noxud şorbası** ilə əlaqəli mediafayllar var.
**Paradoksal süsən** (*lat.* Iris paradoxa) — bitkilər aləminin qulançarçiçəklilər dəstəsinin süsənkimilər fəsiləsinin süsən cinsinə aid bitki növü. IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və status "Nəsli kəsilməyə həssas olanlar" kateqoriyasına aiddir –VU B1ab (iii) + 2ab (iii). Azərbaycanın nadir növüdür.

Qısa morfoloji təsviri
----------------------

Çoxillik ot bitkisidir. Kökümsovu qısa, sürünən, gövdə 7-18 (23) sm, 1 iri təpə çiçəyi var. Yarpaqlar boz-göyümtül, dar-xətvari, 3-5 mm enindədir. Təpə yarpaqları otvari-pərdəlidir, neştərşəkilli—sivridir. Çiçəkyanlığının borucuğu yumurtalıqdan qısadır. Çiçəkyanlığının xarici tərəfi üfüqi genişlənmiş, xətvari, kürəkşəkill, 3-4 sm uzunluğunda, 10-12 mm enində, qara—bənövşəyi, yuxarı tərəfdə bir qədər parlaq zolaq var. Tozcuq mavi, qutucuq oval və ya ellipsivari 3 tilli, itidir, 5-7 sm uzunluğundadır.

Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri
-----------------------------------------------

Çiçəkləmə dövrü aprel, meyvə əmələgətirmə may ayına təsadüf edir. Kökümsov və toxum vasitəsilə çoxalır. Aşağı dağ qurşağında quru, daşlı yamaclarda yayılmışdır. Kseromezofitdir. Geofit bəzək bitkisidir.

Yayılması
---------

Kiçik Qafqazın cənubu, Naxçıvanın dağlıq hissəsi (Vəlidağ və Dəhnə dağları ərazisində), Kür düzənliyi.

Sayı və tendensiyası
--------------------

Populyasiyalarına nadir rast gəlinir, azalma tendensiyası müşahidə olunur.

Məhdudlaşdırıcı amillər
-----------------------

Antropogen amillər (növün bəzək bitkisi kimi yığılması, otarılma, tapdalanma) və iqlimin dəyişilməsi.

Mühafizə tədbirləri
-------------------

Xüsusi mühafizə tədbirləri hazırda aparılmır. Yayılma yerlərində antropogen təsiri azaltmaq məqsədilə yasaqlıqların təşkili, populyasiya səviyyəsində genetik tədqiqi, soğanaq və toxumlarının toxum bankında saxlanılması vacibdir.

İstinadlar
----------

Həmçinin bax
------------

|  |  |
| --- | --- |
| Taksoneyniləşdirmələri | 
* Wikidata: Q12843821
* Wikispecies: Iris paradoxa
* GBIF: 5298216
* GRIN: 20379
* iNaturalist: 451856
* IPNI: 438953-1
* NCBI: 1273555
* Plant List: kew-322215
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:438953-1
* Tropicos: 16600254
* WCSP: 322215
* WFO: wfo-0000783708

 |
**Şərq şaqqıldağı** (*lat.* Colutea orientalis) — bitkilər aləminin paxlaçiçəklilər dəstəsinin paxlakimilər fəsiləsinin şaqqıldaq cinsinə aid bitki növü.

Təbii yayılması
---------------

Yabanı halda Şərqi və Cənubi Qafqazda yayılmışdır.

Botaniki təsviri
----------------

Hündürlüyü 1–3 m-ə çatan koldur. Yarpaqları 5-7 sm uzunluğunda, 4-5 cüt yarpaqcıqdan ibarətdir. Yarpaqcıqları dəyirmi və enli, tərs-yumurtavaridir. Qaidəsi pazvari, çılpaq, uzunluğu 15–20 mm, eni 11–13 mm-ə yaxındır. Göyümsov, yaşıldır. May-iyun aylarında çiçəkləyir. Hər salxımda 2-4 ədəd çiçək yerləşir. Kasa yarpaqları enli, zəngvari, iti dişicikli, borucuqdan 3-4 dəfə qısadır. Tacı narıncı, 20 mm-ə qədər uzunluqdadır. Kürəkləri qayıqcıqdan qısa, oraqvaridir. Meyvəsi paxlaşəkilli, şişkin, nazik divarlı, uzunluğu 4-5 sm, eni 2 sm-ə qədərdir. Qısa saplaqlı olub, çılpaq, bənövşəyi rəngdədir, avqust ayında yetişir. Yetişdikdə uc hissədən açılandır.

Ekologiyası
-----------

Quraqlığa davamlı, işıqsevən, torpağa az tələbkar, dekorativ koldur.

Azərbaycanda yayılması
----------------------

Böyük və Kiçik Qafqazın aşağı və orta dağ qurşaqlarında, daşlı yamaclarda, seyrək meşəliklərdə təsadüf edilir.

İstifadəsi
----------

Park və bağlarda qrup əkinlərində istifadəsi məqsədyönlüdür.

İstinadlar
----------

Həmçinin bax
------------

|  |  |
| --- | --- |
| Taksoneyniləşdirmələri | 
* Wikidata: Q163713
* Wikispecies: Colutea orientalis
* BioLib: 677675
* EoL: 703868
* EPPO: CXIOR
* EUNIS: 169809
* GBIF: 2956442
* GRIN: 11212
* iNaturalist: 865952
* IPNI: 60452621-2
* IRMNG: 10173754
* ISC: 113411
* NBN: NHMSYS0020704101
* Plant List: ild-8752
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:60452621-2
* Tropicos: 100314320
* WFO: wfo-0000213684

 |
**Kriş 3** (hind: **कृषकृष 3**, Rom: **Krrish 3**) — Rejissor Rakeş Roşan tərəfindən çəkilmiş və 1 noyabr 2013-cü ildə ekranlara çıxan Hindistan superqəhrəman filmidir. "Sən tək deyilsən" və "Krrish" filmlərinin davamıdır.

Film istedadlı alim Rohit Mehra və onun super qəhrəman oğlu Krişna Mehranın (başqa adı ilə Kriş) həyatından bəhs edir. Krişna, mutant əlaltılarının hər cür köməkliyindən istifadə edən pis dahi Kaal ilə mübarizə aparmalıdır.

Kriş 3-ün ilkin olaraq 3D-də yayımlanması planlaşdırılırdı, lakin filmi 3D-ə çevirmək üçün vaxt az olduğundan rejissor Rakesh Roshan filmin 2D-də yayımlanacağını elan etməli olmuşdur. Kriş 3 1 noyabr 2013-cü ildə bütün dünyada buraxılmışdır. Seriyanın növbəti hissəsi olan "Krrish 4" filminin nümayişi pandemiya səbəbindən 2021-ci ilin iyun ayına qədər təxirə salınmışdır.

Süjet xətti
-----------

Kriş şər doktor Aryanı məğlub etdikdən sonra atası Rohiti əsirlikdən xilas etməyə müvəffəq olur və bundan sonra super qəhrəman şərlə mübarizəni davam etdirir və bir çox insanın həyatını təhlükədən xilas edir. Bunun üçün Kriş tədricən hamı tərəfindən tanınan qəhrəmana çevrilir.

Krişna və həyat yoldaşı Priya nəhayət Krişnanın atası ilə başqa şəhərə köçürlər. Rohit elmi fəaliyyətini davam etdirir və yüksək inkişaf etmiş əqli qabiliyyətlərini cəmiyyətin xeyrinə istifadə edir.

Lakin onların hamısı planetin o tayında qaranlıq qüvvənin hər gün daha da artdığından xəbərsizdir. Və onun adı Kaaldır. Təbiətcə dahi olan Kaal öz qabiliyyətlərini pislik üçün istifadə edir və bununla da bütün dünyaya üfunət və dağıntılar yayır. Pis əməllərində ona kömək etmək üçün, Kaal "özünün yaratdığı" məxluqlardan ibarət bir ordu formalaşdırmışdır.

Tezliklə Rohit və Kriş Kaalın planlaşdırdığı pisliyin qarşısını ala biləcək yeganə şəxslərə çevrilirlər. Lakin onlar bu şər dahiyə mane olmağı bacarmırlar və nəticədə tale superqəhrəman və antaqonisti üz-üzə qoyur. İndi Krişin üzərinə təkcə Kaalın şər planlarını məhv etmək deyil, həm də ən çətini – ailəsini Kaaldan müdafiə etmək vəzifəsi düşür. Krişna bu adamla aparacağı amansız mübarizədə öz daxilindəki və özünün də xəbərsiz olduğu yeni qüvvələri oyatmalı olacaqdır.

İstinadlar
----------

1. ↑  .
2. 1 2 3  .
3. 1 2  .
**Səidabad mahalı** — XIV əsr-1990 inzibati nahiyə. Təbriznın bölgələrindən biri.

Tarixi
------

Təbrizin üç mənzil cənub-şərqində yerləşirdi

Mənbələr Qara Yusifin müəyyən hərbi-taktiki planlar (yeni ordu tipi) hazırlaması haqda da xəbər verirlər. Qaraqoyunlu qoşunu Təbrizdən cənubda Ucan şəhərinin şimal-qərbində yerləşən Səidabad kəndinə gələn zaman Qara Yusifin xəstəliyi daha da ağırlaşır. O, 1420-ci il noyabrın 13-də 65 yaşında vəfat edir. Beləliklə, sultan Şahruxla gözlənilən döyüş baş tutur. Qara Yusifin cəsədi Ərcişə aparılaraq dəfn edilir. 

  

1593 cü ildə Osmanlı İmperiyasının Təbriz əyalətinin Səidabad livasının nahiyəsi

Əhalisi
-------

Ağacəri: Qaraqoyunlu ulusuna bağlı olan Ağacərilər, Maraş bölgəsindəki ormanlarda yaşarkən, 15-ci
yüzildə Qaraqoyunlu oymaqlarıyla birlikdə Azərbaycana köç etdilər. Bunlar, 1727-də Ərdəbilin Həştərud, Marağanın Səracu, İrəvanın Gərni, Təbrizin Səidabad ilə Dirəcrud nahiyələrində öz adlarını daşıyan kəndlərdə məskun idilər.

### Şəxsiyyətləri

Mənbə
-----

İstinadlar
----------

1. ↑
2. ↑
3. ↑  Ali Sinan Bilgili ― «Azerbaycan Türkmenleri Tarihi»
4. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2023-07-02 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-11-30.

Xarici keçidlər
---------------
**Sənin sevdiyin musiqi** — 2019-cu ildə "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında çəkilmiş qısametrajlı bədii film.

Məzmun
------

Film haqqında
-------------

25 iyun 2019-cu ildə Nizami Kino Mərkəzində "Azərbaycan mədəniyyəti ekranda" adlı kino proqramı çərçivəsində "Gənclərin qısa filmləri" axşamı təşkil olunmuşdur. Tədbirdə gənc rejissorların son illərdə dövlət sifarişi ilə çəkdikləri və beynəlxalq festivallarda uğur qazanmış dörd filmi nümayiş etdirilmişdir. Bu filmlər arasında rejissor Ceyhun Türksoyun "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında ekranlaşdırılmış "Sənin sevdiyin musiqi" yer almışdır.

Filmin heyəti
-------------

### Filmin üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Elçin Muradov, Nicat Dadaşov

**Rejissor:** Ceyhun Türksoy

**Operator:** Ruslan Ağazadə

**Rəssam:** Zemfira Novruzova

### Rollarda

* Ayşad Məmmədov — Arif
* İlqarə Tosova —

Sponsor
-------

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət və Turizm Nazirliyi

İstinadlar
----------

1. ↑  "Gənclərin filmləri nümayiş olunacaq". www.medeniyyet.az (ingilis). 2023-08-02 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-08-02.

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
**Sən tək deyilsən** (hind: **कोई मिल गया**, Rom: **Koi… Mil Gaya**) — rejissor Rakesh Roşan tərəfindən hind dilində çəkilmiş və 8 avqust 2003-cü ildə ekranlara çıxan hind fantastik komediya filmidir. Baş rollarda Hrithik Roshan, Preity Zinta və Rekha oynamışdır. Film inkişafdan geri qalmış və yadplanetli dostunun köməyi ilə qeyri-adi qabiliyyətlər qazanmış gəncdən bəhs edir. Sonrakı illərdə iki davam filmi çəkilmişdir: "Krrish" (2006) və "Krrish 3" (2013)

Süjet xətti
-----------

Alim Sancay Mehra — Yer planetindən kənarda, kosmosun uzaq fəzalarında həyatın olduğuna əmindir. Belə həyat izini taparaq, yadplanetlilərlə təmas qurmağı arzulayır. O kosmosa səs siqnalları göndərə bilən kompüter proqramı yaradır. Günlərin bir günü onun arzusu reallaşır. Onun siqnalına cavab olaraq yadplanetlilər kosmik gəmi göndərir. Ancaq alim bunun sevincini yaşamağa vaxt tapmamış, həyat yoldaşı Sona ilə birlikdə ağır avtomobil qəzasına düşür və həlak olur. Hadisənin üzərindən xeyli müddət keçir. Bir gün oğlu Rahit dostu Nişa ilə birlikdə atasının kompüterini tapır və əyləncə məqsədilə onu sınaqdan keçirmək fikrinə düşür. O bu əyləncənin başına hansı oyunların gətirəcəyini təsəvvürünə belə gətirmir…

İstinadlar
----------

1. ↑  .
2. ↑  .
3. ↑  .
4. ↑  FILM IN REVIEW; 'Koi. .. Mil Gaya' (ing.). // *The New York Times* / J. Kahn Manhattan, NYC: The New York Times Company, A. G. Sulzberger, 2003. ed. size: 443000 ISSN 0362-4331; 1553-8095; 1542-667X