**Kobyay ulusu** (saxa Кэбээйи улууһа) — Rusiya Federasiyası, Saxa Respublikasının ərazisinə daxil olan inzibati rayon.
İnzibati mərkəzi şəhər tipli Sanqar qəsəbəsidir.

Coğrafiyası
-----------

Sahəsi — 107,8 min km²-dir. Mərkəzi Saxanın şimal hissəsində yerləşir. Şimaldan Even-Bıtantay ulusu, şimal-şərqdən Verxoyansk, şərqdən Tompon ulusu, cənubdan Ust-Aldan, Nam və Qornı ulusları ilə, qərbdən Vilyoy ilə və şimal-qərbdən Jigan ulusu ilə həmsərhəddir.

### Təbii şərait

Ulusun relyefi dağlıq və düzəndir: şimalda və şimal-şərqdə Verxoyansk silsiləsi, ulusun qalan hissəsi Mərkəzi Yakut ovalığı.

Yanvar ayının orta temperaturu dağlarda −36 ° C-dən, vadidə −40 ° C-yə, iyul ayı dağlarda +10 ° C-dən, vadidə +18 ° C-ə qədərdir. Yağıntının miqdarı illik olaraq düzənliklərdə 200–250 mm, dağlarda isə 500–600 mm-ə düşür.

Əsas çayları: Lena (Aldan və Linda çayları) və Vilyoy. Digər çayları: Lampu.ka (uzunluğu 299 km), Lunkubey (uzunluğu 114 km), Mundalıq (103 km uzun), Balamakan (65 km).

Düzənlikdə çoxlu göl var, ən böyüyü Niqilidir (Nidili) (sahəsi 119 km², uzunluğu 33,5 km-dir).

Ulusun ərazisində Ust-Vilyoy Milli Təbiət Parkı yerləşir.

Tarixi
------

Ulusun ərazisi uzun zamanlar öncəsi evenlər, evenklər və saxalar tərəfindən məskunlaşılmışdır.

Kobyay rayonu 20 aprel 1937-ci ildə mərkəzi Kobyay kəndində olmaqla qurulmuşdur. 1959-cu ildə inzibati mərkəzi Sanqara köçürülür. 1962-ci ildə ləğv edilmiş Sakkırır rayonunun Sebyan-Kyuyolski, Seqen-Kyuyolski kənd sovetlikləri ulusa birləşdirilir.

Əhalisi
-------

Milli tərkib
Əhalinin əsas hissəsi saxalılar təşkil edir. Üstəlik burada ruslar, evenlər və digər millətlərin nümayənələri yaşayır.

2002-ci il siyahıyaalmasına görə ulusun etnik tərkibi: saxalar — 9209 nəfər (64,95%), ruslar — 3425 nəfər (24.16%), evenlər — 809 nəfər (5.71%), ukraynalılar — 235 nəfər (1.66%), evenklər — 64 nəfər (0.45%) və digər millətlər — 436 nəfər (3,07%).

Sebyan-Koyol kəndi evenlərin yığcam yaşayış yeridir.

Urbanizasiya
Şəhər şəraitində (Sanqar) bölgə əhalisinin 43,67% -i yaşayır.

Yaş tərkibi
Əhalinin orta yaşı 30-dir.

Yerli özünü idarəetmə
---------------------

Kobyay ulusu ərazisinə 1 şəhər və 11 kənd inzibati vahidliyinə ümumilikdə 23 yaşayış məntəqəsi daxildir.

İstinadlar
----------

1. ↑  26. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2018 года. Rusiya Dövlət Federal Statistika Xidməti.
2. ↑  "Закон Республики Саха (Якутия) от 30 ноября 2004 года N 173-З N 353-III «Об установлении границ и о наделении статусом городского и сельского поселений муниципальных образований Республики Саха (Якутия)»". 2019-09-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-06-27.
3. ↑  "Перечень населённых пунктов, входящих в состав сельских и городских поселений Республики Саха (Якутия)". 2013-07-27 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-06-27.

| ⛭ Saxa Respublikası |
| --- |
| Bayraq Saxa Respublikasının | **İnzibati mərkəz**: **Yakutsk**  | **Şəhərlər**: Aldan| Verxoyansk| Vilyoy| Lensk| Mirnı| Neryunqri| Nurba| Olyokminsk| Pokrovsk| Orta Kolıma| Tommot| Udaçnı| Yakutsk

---

 | Saxa Respublikasının bayrağıSaxa Respublikasının gerbi |
| **İnzibati-ərazi bölgüsü**: | **Uluslar**: Abıy| 
Aldan| 
Allayıaxa| 
Amma| 
Anabar| 
Bulun| 
Yuxarı Vilyoy|
Verxoyansk| 
Yuxarı Kolıma| 
Vilyoy| 
Qornı| 
Jıqan| 
Kobyay| 
Lena| 
Meqino-Xanqalas| 
Mirnı| 
Muoma| 
Nam| 
Neryunqri| 
Aşağı Kolıma| 
Nyurba| 
Oymyakon| 
Olyokminski| 
Olenok| 
Orta Kolıma| 
Suntar| 
Taatta| 
Tompo| 
Ust-Aldan| 
Ust-May| 
Ust-Yana| 
Xanqalas| 
Çurapçı| 
Even-Bıtantay|

---

 |
| **Məqalələr**: | Gerb | Himn | Tarix | Əhalisi | İnzibati-ərazi bölgüsü | Bayraq |