Marvel Kinematoqrafiya Kainatı loqosu
Marvel Kinematoqrafiya Kainatı qəhrəmanları *(soldan sağa)*: **Arxa sıra:**Tor, Vijn, Eşşək arısı, Qarışqa-adam, Doktor Strenc. **Orta sıra:** Dəmir adam, Ulduz lordu, Halk, Qara pantera, Kapitan Amerika, Okoye. **Ön sıra:** Hörümçək-adam, Qara dul, Qırmızı cadugər
**Marvel Kinematoqrafiya Kainatı** (*ing.* Marvel Cinematic Universe, MCU) və ya qısaca **MKK** – Marvel Studios tərəfindən Marvel komiksləri əsasında ərsəyə gətirilmiş və özündə superqəhrəmanlar haqqında filmlər seriyasını birləşdirən kinematoqrafiya kainatı. Bu kainat bir neçə filmin ümumi sujet xəttində əlaqələndirilməsi nəticəsində yaradılmışdır.

Filmlər əsasən müstəqil süjetə malik olub və ayrı-ayrı superqəhrəmanlardan bəhs edir. Bundan başqa bu qəhrəmanların bir araya gəldiyi krossoverlərdə mövcuddur.

Artıq 26 film buraxılmışdır: "Dəmir adam" (2008), "Möhtəşəm Halk" (2008), "Dəmir adam 2" (2010), "Tor" (2011), "Birinci qisasçı"(2011), "Qisasçılar"(2012), "Dəmir adam 3" (2013), "Tor 2: Zülmət aləmi" (2013), "Birinci qisasçı: Başqa müharibə" (2014), "Qalaktika mühafizəçiləri" (2014), "Qisasçılar: Altron erası"(2015), "Qarışqa-adam" (2015), "Birinci qisasçı: Qarşıdurma" (2016), "Doktor Strenc" (2016), "Qalaktika mühafizəçiləri 2" (2017), "Hörümçək-adam: Evə qayıdış" (2017), "Tor: Raqnarök" (2017), "Qara pantera" (2018), "Qisasçılar: Sonsuzluq savaşı" (2018), "Qarışqa-adam və Arı" (2018), "Kapitan Marvel" (2019), "Qisasçılar: Final" (2019), "Hörümçək-adam: Evdən uzaqda" (2019), "Qara dul" (2021), "Şanq Çi: On üzük əfsanəsi" (2021), "Əbədilər" (2021) və "Hörümçək-adam: Evə yol yoxdur" (2021).

Növbəti illər üçün daha 7 filmin premyerası planlaşdırılıb: "Doktor Strenc: Dəlilik multikainatında", "Tor: Sevgi və İldırım", "Qara pantera: Əbədi Vakanda", "Marvellər", "Qalaktika mühafizəçiləri 3", "Qarışqa-adam və Arı: Kvantmaniya", "Fantastik dördlük".

Yaradılışı
----------

### Filmlər

2005-ci ilə qədər Marvel Entertainment öz filmlərinin müstəqil istehsalını və Paramount Pictures vasitəsilə yayılmasını planlaşdırmağa başladı. Studiya əvvəllər Columbia Pictures, New Line Cinema və başqaları ilə birlikdə bir neçə superqəhrəman filmi istehsal edib (əsasən 20th Century Fox ilə yeddi illik müqavilə). Lisenziyalaşdırma sövdələşmələri Marvel üçün nisbətən az gəlir gətirirdi və studiya daha səmərəli olmaq və layihələri üzərində yaradıcı nəzarəti saxlamaq və onları yaymaq istəyirdi.
Marvel film bölməsinin rəhbəri Avi Arad Sam Raiminin Sony Pictures tərəfindən istehsal olunan "Spider Man" filmlərindən məmnun olsa da, digər studiyaların layihələri onu məyus etdi. Nəticədə Arad DreamWorks-dən sonra Hollivudun ilk böyük müstəqil film studiyası olan Marvel Studios-u yaratmağa qərar verdi.
Kevin Feige, Arad müavini başa düşdü ki, film hüquqları müvafiq olaraq Sony və Foksa verilmiş "Spider Man" və "X-men" fərqli olaraq, Marvel Studios hələ də "Avengers" komandasının əsas üzvlərinin film hüquqlarına sahibdir. Özünü "fanboy" adlandıran Feige 1960-cı illərin əvvəllərində komikslərdə Sten Li və Cek Kirbinin yaratdığına bənzər ortaq bir kainat təsəvvür edirdi. 2006-cı ildə kapital artırmaq üçün studiya Merrill Lynch ilə 7 il müddətinə 525 milyon dollar məbləğində dönərli kredit müqaviləsi bağladı. Marvelin planı solo qəhrəman filmlərini mərhələ-mərhələ buraxmaq və sonra onları krossover filmdə birləşdirmək idi.
Avi Arad əvvəlcə seçilmiş strategiyaya şübhə ilə yanaşdı, lakin sonra təkid etdi ki, ilk istehsal kreditini təmin edən onun reputasiyası olub. O 2007-ci ildə təqaüdə çıxıb.

2007-ci ildə 33 yaşlı Kevin Feyge studiyaya rəhbər təyin olunub. Hekayələrinin bədii bütövlüyünü qorumaq üçün Marvel Studios komikslərin tarixi ilə tanış olan altı nəfərdən ibarət yaradıcı komitə yaradıb: Feige özü, Marvel Studios-un həmsədri Luis D'Esposito, Marvel Comics rəhbəri Den Bakli, Marvel yaradıcılığının rəhbəri Co. Quesada, komiks yazıçısı Brayan Maykl Bendis və komitəyə nəzarət edən Marvel Entertainment prezidenti Alan Fine. Feige əvvəlcə MCU üçün "Marvel Cinema Universe" terminindən istifadə etdi, sonra "Marvel Cinematic Universe" olaraq dəyişdi. MCU-nun televiziya şoularında və komikslərdə genişlənməsindən sonra bu termin çox vaxt yalnız studiyanın filmlərinə istinad etmək üçün istifadə edilmişdir. Kinematoqrafiya kainatına "Yer-199999" təyinatı verildi ki, bu, multiverse daxilində müxtəlif alternativ dünyaları müəyyən edən komiks ənənəsinin davamı idi. 2014-cü ilin oktyabr ayında Marvel Studios Üçüncü Mərhələ film cədvəlini elan etmək üçün mətbuat və fanat tədbiri keçirdi.
2015-ci ilin sentyabrına qədər Marvel Studios "Walt Disney Studios"un törəmə müəssisəsinə çevrildi; müvafiq olaraq, Kevin Feige birbaşa Marvel Entertainment CEO-su İsaak Perlmutterdən daha çox Walt Disney Studios-un sədri Alan Hornenə hesabat verdi. Bundan sonra yaradıcılıq komitəsi Perlmutterin nəzarətində qalan televiziya seriallarının yaradılmasına nəzarət etməklə yanaşı, filmlərin istehsalına yalnız nominal töhfə verməyə başladı. MCU filmləri ilə bağlı bütün əsas qərarlar Kevin Feige, Luis D'Esposito və Victoria Alonso tərəfindən verilməyə başladı. 2017-ci ilin noyabrında Feige qeyd etdi ki, "Avengers: Endgame" (2019) bütün əvvəlki filmlər və hekayə xətləri üçün "fərqli son" olacaq, françayzanın hekayəsi "[Son oyundan] əvvəl və sonra" bölünmüşdür.
2017-ci ilin dekabrında The Walt Disney Company "21st Century Fox"-un aktivlərini, o cümlədən "20th Century Fox" bölməsini almağa razılaşdı.
Müqavilə rəsmi olaraq 19 mart 2019-cu ildə bağlanıb. Bu, Marvel-ə "Deadpool", "X-Men" və "Fantastic Four"-a aid film hüquqlarının qaytarılmasına gətirib çıxardı ki, bu da "bir-biri ilə əlaqəli personajların və onların hekayələrinin daha zəngin və mürəkkəb dünyalarını yarada bilərdi". 2019-cu ilin iyul ayında San Diego Comic-Con-da Kevin Feige Disney+ serialları və filmlərindən ibarət MCU-nun Dördüncü Fazasını elan etdi. Həmin ilin avqustunda D23ruen-də və 2020-ci ilin dekabrında Disney İnvestor Günündə əvvəllər elan edilmiş layihələr haqqında məlumat yeniləndi, həmçinin Disney+ və Dördüncü Faza özəllikləri üçün yeni seriallar elan edildi. Təşkilatı "M.E.Ch." mini seriyasından "WandaVision" və "fictional country of Madripoor from The Falcon" və "Winter Soldier" film üçün uyğunlaşdırılan ilk komiks elementləri idi, onların hüquqları əvvəllər 20th Century Fox-a məxsus idi. 2022-ci ilin aprelində Feige açıqladı ki, o və digər Marvel Studios rəhbərləri növbəti on il ərzində kinoteatrda nümayiş olunacaq filmləri planlaşdırır və müzakirə edirlər.

### Marvel Television

Marvel Televiziyasının keçmiş rəhbəri Cef Loeb ABC, Netflix, Hulu və Freeform-da hər Marvel televiziya serialının icraçı prodüseri olub.
Marvel Televiziyasının keçmiş rəhbəri Jeph Loeb ABC, Netflix, Hulu və Freeform-da hər Marvel televiziya serialının icraçı prodüseri kimi fəaliyyət göstərib.
2010-cu ilin iyununda Marvel-in televiziya bölməsi olan Marvel Television yaradıldı və Ceff Loub onun rəhbəri oldu. 2012-ci ilin iyul ayında Marvel Television, MCU daxilində bir serial yaratmaq üçün ABC ilə danışıqlar aparırdı; nəhayət, ABC ilə birlikdə Agents of S.H.I.E.L.D. Agent Carter və Superhumans seriyası yaradıldı, sonuncusu IMAX korporasiyası ilə birlikdə yaradıldı.
2013-cü ilin noyabrında Disney, Daredevil, "Jessica Jones", "Luke Cage" və "Iron Fist" filmlərini nəzərdən keçirmək üçün Netflix-ə təqdim etdi və bu, "The Defenders" miniserialındakı hadisələrə səbəb 
2016-cı ilin aprelində Netflix "Daredevil"-in spin-offu olan "The Punisher"-ı sifariş etdi. 2019-cu ilin fevralına qədər Netflix bütün Marvel Comics seriyasını ləğv etdi.
2021-ci ilin yanvarında Kevin Feige bu serialların potensial canlanması barədə suala "heç vaxt heç vaxt demə" dedi, lakin qeyd etdi ki, studiya öz Disney+ layihələrinə diqqət yetirir. 2016-cı ilin aprelində Disney-ə məxsus kabel şəbəkəsi Freeform Cloak & Dagger-in buraxıldığını elan etdi.
2017-ci ilin may ayında Marvel Hulu'nun "The Runaways" serialını sifariş etdiyini açıqladı. 2019-cu ilin may ayında Hulu-da Helstrom layihəsi elan edildi. 2019-cu ilin oktyabrında, sonrakı yenidənqurma nəticəsində Kevin Feige Marvel Entertainment-in Baş Yaradıcı Direktoru seçildi və Marvel Television Marvel Studios-un törəmə şirkəti oldu.
Bununla belə, Marvel Televiziya bölməsi iki ay sonra birdəfəlik dağıldı və hazırkı serialın istehsalını Marvel Studios öz üzərinə götürdü; bütün digər Marvel Televiziya layihələri ləğv edildi.

### Marvel Studios

2017-ci ilin noyabrında Disney Disney+ yayım xidməti üçün Marvel televiziya seriyası hazırlamağı planlaşdırdığını elan etdi.
2018-ci ilin iyul ayında Kevin Feige qeyd etdi ki, o, Marvel Studios layihələrinin axın xidmətinə daxil edilməsi ilə bağlı Disney rəhbərliyi ilə artıq müzakirələrə başlayıb, çünki Feige xidməti "şirkət üçün vacib" hesab edir. Elə həmin ilin sentyabrında Marvel Studios-un MCU filmlərinin öz solo filmlərini almayan və alması ehtimalı olmayan personajlara "dəstək" edən bir neçə mini-seriya hazırladığı barədə məlumatlar var idi. Gözlənilirdi ki, hər bir belə layihə 6-8 seriyadan ibarət olacaq və bu layihələrin hazırlanmasında birbaşa Feige iştirak edərək Marvel Televiziyasında deyil, Marvel Studios tərəfindən istehsal olunacaq. O qeyd etdi ki, axın xidməti üçün hazırlanmış hər bir seriya "teatrlarda nümayiş oluna bilməyən hekayələri izah edəcək - [çünki] onlar daha uzun hekayədir".
Feige onu da əlavə etdi ki, Disney-in bu serialları inkişaf etdirmək üzrə komissiyası "Marvel Studios-da hamını yaradıcılıqla yüklədi", çünki "yeni mühitdə oynamaq və struktur və format baxımından köhnə qaydaları atmaq mümkün oldu".

2019-cu ilin iyul ayında San Diego Comic-Con-da Feige MCU Faza Dördüncü mərhələsinin bir hissəsi olaraq bir neçə film və televiziya seriyası elan etdi. Həmin ilin avqust ayında Disney İnvestor Günündə D23 və dekabr 2020-də Disney+ üçün yeddi yeni seriya və xüsusi buraxılış elan edildi. 2021-ci ilin fevral ayında bütün bu layihələr Dördüncü Fazaya daxil edildi və həmin ilin avqustunda ikinci xüsusi buraxılış elan edildi.
2021-ci ilin noyabrında Disney+ günündə və növbəti bir neçə ay ərzində MCU-nun yeni mərhələsi üçün hazırlanan yeddi yeni seriya elan edildi.

### Digər media sahələrinə genişlənmə

2008-ci ildə kino kainatındakı hadisələrlə bağlı ilk komiks işıq üzü gördü. Joe Quesada komikslərin filmlər zamanı və ya filmlər arasında baş verəcəyini, lakin onlarda baş verən hadisələrin birbaşa uyğunlaşmaq üçün nəzərdə tutulmadığını qeyd edib.
Əksinə, onlar "pərdə arxasında baş verənləri" araşdıracaqlar və ya qısaca qeyd olunan bir şeyi təfərrüatlandıracaqlar.
Bəzən Kevin Feige bu cür komikslərin yaradılmasında iştirak edirdi, bəzən də filmlərin müəllifləri. 
Marvel Comics və Marvel Studios komiks yazıçıları Brad Winderbaum, Jeremy Latcham və Will Corona Pilgrim ilə birlikdə komiks kainatının hansı konsepsiyalarının kinematik kainata köçürülməsi, komikslərdə nələrin təsvir olunacağı və komikslərə nəyin buraxılacağına qərar verib.
Sonradan aydınlaşdırıldı ki, hansı komikslər MCU üçün kanon hesab olunur və hansılar sadəcə olaraq "filmlərdə nəzərdə tutulan bütün personajları komik üslubda geyim və uniformalarda göstərən" MCU-dan ilhamlanır.
2011-ci ilin avqustunda Marvel, Marvel Comics-in bir seriyalı komikslər adlandırdığı "Marvel One-Shots" adlı DVD-də buraxılacaq bir sıra qısametrajlı filmlər elan etdi.
Birgə prodüser Brad Winderbaum şortları "yeni personajlar və ideyalarla sınaqdan keçirmək üçün əyləncəli bir yol" adlandırıb və MCU-nu genişləndirir. Hər bir qısametraj filmlərdə nümayiş olunan personajlar və ya hadisələr üçün daha çox arxa plan təqdim edən müstəqil bir povest kimi düşünülür.

2015-ci ilin mart ayında Marvel-in İnkişaf və Animasiya İstehsalı üzrə Vitse-Prezidenti Court Lane, filmlərə animasiya əlavələrinin hələ də inkişaf mərhələsində olduğunu bildirdi.
Həmin ilin iyul ayında Marvel Studios, Google ilə əməkdaşlıq edərək, filmləri və bütün MCU-nu tanıtmaq üçün viral reklam kampaniyasının mərkəzinə çevrilən bir sıra YouTube videoları kimi "WHIH Newsfront with Christine Everhart" adlı uydurma xəbər proqramını buraxdı.
2016-cı ilin dekabrında Agents of S.H.I.E.L.D.: Yo-Yo, "Agentlər" QALKANının dördüncü mövsümünün hadisələrindən qısa müddət əvvəl Yelena "Yo-Yo" Rodrigezin gizli missiyasına həsr olunmuş altı seriyalı veb seriyası ABC.com-da yayımlandı. "". 2019-cu ilin sentyabrında Sony, "Hörümçək Adam: Evdən Uzaq" (2019) filminin rəqəmsal buraxılışını təşviq etmək üçün viral marketinq kampaniyasının bir hissəsi olaraq əslində uydurma TheDailyBugle.net saytını yaratdı.
Portal sui-qəsd nəzəriyyəsi veb saytlarından ilhamlanıb (Alex Jones kimi); TheDailyBugle.net saytının ön səhifəsində Hörümçək Adama qarşı çıxan C. Jonah Jamesonun (J. K. Simmons tərəfindən canlandırılan) mesajı yer alır və sonra izləyicilərdən "bəyənməyi və abunə olmağı" xahiş edir. 2020-ci ilin dekabrında Marvel Studios Baby Groot-un baş rolda olduğu Disney+ üçün "I Am Groot" cizgi filmləri seriyasını elan etdi.

### Biznesin idarəsi

Marvel Studios tez-tez dizaynları üçün vizual şablonlar yaratmaq üçün vizual inkişaf departamentindən komik kitab ilhamları və konsept sənətinin axtarış kitabını tərtib edir. Təxminən hər "1,5 il və ya daha çox" studiya retreatlarında belə albomlar qarışdırılır, bu, MCU-nun mərhələlərini aydın şəkildə planlaşdırmağa və inkişaf etdirməyə imkan verir. Bununla belə, rejissorlar həmişə bu baxış kitabçalarını nəzərdən keçirmirlər və studiya əvvəlcə rejissorların öz layihə ideyalarını ortaya qoymasına üstünlük verir.
Marvel Studios rejissorları seçərkən istehsalı idarə edə biləcək birini axtarır; amma bəzən studiya rejissorun əvvəlki işindən də gələ bilər. Kevin Feige qeyd etdi: "Bizim üçün böyük, nəhəng bir VFX filmi çəkmək üçün böyük, nəhəng VFX filmi hazırlamaq təcrübəsinə ehtiyacınız yox idi. Sadəcə əvvəllər heyrətamiz bir şey etməli idin."

Studiya rejissorların ümumi kainat ideyasına açıq olmasını və onların filmlərinə artıq buraxılmış və gələcək filmlərə keçidlər əlavə etmək istəyini təmin edir: məsələn, Kenneth Branagh və Joe Johnston Thor və The First Avenger filmlərinə daxil edilməli idi. müvafiq olaraq "Qisasçılar"a aparan səhnələr.
Marvel adətən studiyanın Hydranın Kapitan Amerikada S.H.I.E.L.D.-dəki təxribat işi: Qış Əsgəri kimi bir layihəyə çevirmək istəməsi ilə bağlı böyük bir fikrə sahibdir və yaradıcıların şərhdə məqsədə çatmaqda "bir az improvizə etməli" lazımdır. İlkin ideyalar yekunlaşdıqdan sonra yaradıcı qrup ortaq bir kainatın inkişafı üçün digər gələcək layihələrlə mümkün əlaqələri araşdırmağa başlayır.
Russo qardaşları və ssenaristləri Kristofer Markus və Stiven Makfili digər Faza 3 filmlərinin rejissorları və yazıçıları ilə Sonsuzluq Müharibəsi və Oyunun sonunda "MCU-nun kulminasiya nöqtəsini düzgün qurmaq" üçün sıx əməkdaşlıq etdilər.

Marvel Studios bir neçə film üçün aktyorlar imzaladı, məsələn, Samuel L. Jackson eyni vaxtda doqquz film üçün "görünməmiş" müqavilə imzaladı. Feige deyib ki, məhz studiyanın təşəbbüsü ilə belə müqavilələr bağlanıb, norma üç və ya daha çox filmdə çəkiliş üçün müqavilə olub, 9 və ya 12 film üçün müqavilələr isə kifayət qədər nadirdir. Aktyorların müqavilələrində Marvel-ə aktyorlardan bir filmdən digər filmə çəkilən ekran vaxtının üç dəqiqəyə qədər istifadə etməsinə icazə verən bəndlər var ki, studiya bunu "zəruri bağlar" kimi təsvir edir.
Dördüncü mərhələnin əvvəlində Marvel Studios aktyorlarla belə uzunmüddətli müqavilələr bağlamağı dayandırmışdı. Kevin Feige qeyd edib ki, hər bir müqavilə müddəti fərqli olub və studiya müqavilə ilə bağlı olmadan "kainatda olmaqdan və daha çox imkanlara malik olmaqdan şad" olan aktyorlar axtarır. O, həmçinin qeyd edib ki, Marvel Studios aktyorluq müqavilələrinə tematik park tamaşalarını daxil etməyə başlayır.

2012-ci ilin avqustunda Marvel, 2015-ci ilin iyun ayına qədər Coss Whedon ilə eksklüziv film və televiziya müqaviləsi imzaladı. Müqavilə ilə Whedon MCU-nun ikinci mərhələsinə "yaradıcı şəkildə töhfə vermək" və MCU-nun ilk televiziya seriyasını inkişaf etdirməyə ümid edirdi.
2017-ci ilin aprelində James Gunn, "MCU-nun kosmos kainatının gələcəyinin həmişə olduğu kimi xüsusi və sehrli qalması üçün [Qalaktikanın Mühafizəçiləri] hekayə xəttinə rəhbərlik etməyə kömək etmək" üçün Marvel ilə yaxından işləyəcəyini açıqladı.
2020-ci ilin dekabr ayına qədər, COVID-19 pandemiyasının kino sənayesinə təsiri ilə əlaqədar olaraq, Marvel Studios aktyorların, yazıçıların, rejissorların və prodüserlərin müqavilələrini yeniləməyə başladı və filmin teatral buraxılışının ləğvi və onun Disney+ axın xidmətinə ötürülməsi. TheWrap bildirdi ki, onların bildiyi kimi, müqavilələrin yenilənməsi yalnız istehsalına başlamamış filmlərdəki aktyorlara şamil olunacaq; buna görə də artıq tamamlanan, lakin hələ nümayiş olunmayan filmlər üçün aktyorların müqavilələrinə hər hansı düzəlişlərin edilib-edilməyəcəyi bəlli deyildi.
Marvel Televiziyasında biznes strategiyalarına gəlincə, Jeph Loeb özünü və həmkarlarını şoumenləri dəstəkləyən prodüserlər kimi gördüyünü izah etdi: "Biz istehsalın bütün aspektlərində iştirak edirik - istər yazıçılarla işləmək, istər çəkiliş meydançasında montaj, istərsə də kastinq. - istehsalın hər mərhələsi Marvel komandasından keçir ki, biz daha yaxşı hekayə danışaq."
O əlavə edib ki, studiya müxtəlif telekanallar və axın xidmətləri üçün çoxlu sayda televiziya seriyası üzərində işləmək iqtidarındadır, çünki "prosesi idarə etmək" üçün hər bir serialın istehsal qrupunda studiyanın bir nümayəndəsi kifayətdir.
Charlie Cox (Daredevil-də Matt Murdock / Daredevil rolunu oynayan) və Adrianne Palicki (S.H.I.E.L.D. Agents-də Bobby Morse / Mockingbird rolunu oynayan) kimi Marvel teleserialı aktyorlarından xahiş edildiyi təqdirdə müqavilə əsasında MCU filmlərində rol alması tələb olunurdu.
Müdafiəçilər miniserialını hazırlayarkən şoumen Marko Ramirez Marvel üçün bütün Netflix solo seriyalarının yaradıcıları ilə məsləhətləşərək onlardan krossover seriyası üçün ssenarini oxumağı və hər bir personajın dünyadakı təmsili haqqında şərh vermələrini xahiş etdi.
2021-ci ilin dekabrında Kevin Feige təsdiqlədi ki, Çarli Koksun Hörümçək Adam: Evə Yola (2021) başlayaraq Marvel Studios MCU layihələrində Daredevil rolunu yenidən canlandıracaq. Bundan əlavə, Vincent D'Onofrio Disney+-da MCU-nun Hawkeye (2021) filmində Kingpin rolunu təkrarladı.

Qısametrajlı filmlər
--------------------

### Marvel One-Shots

"Marvel One-Shots", Marvel Studios tərəfindən Marvel Sinematik Kainatının bir hissəsi olaraq, bədii filmlərin DVD və Blu-ray buraxılışları ilə birlikdə buraxılan qısametrajlı filmlər seriyasıdır.
Seriala "Məsləhətçi" (2011), "Torun çəkicinə gedən yolda gülməli hadisə" (2011), "Nəxış 47" (2012), Agent Karter (2013) və Kralı salamlayır (2014) daxildir.

Marvel One-Shots 2022-ci ilin yanvarında Disney+-da satışa çıxarıldıqdan sonra Marvel Studios həmçinin 2016-2018-ci illərdə rəqəmsal və DVD formatında buraxılmış Team Thor qısametrajlı qısametrajlı filmlər seriyasını da daxil etdi; Filmin rejissoru və ssenari müəllifi Taika Waititi. Ümumilikdə üç epizod var idi: "Tor komandası", "Tor komandası: 2-ci hissə" və "Team Darryl"

### "I am Groot"

"I am Groot" Disney+ üçün yeni və qeyri-adi personajlarla qalaktikada səyahət edən Baby Groot-un baş rolda olduğu fotorealist qısametrajlı cizgi filmləri seriyasıdır.

Tammetrajlı filmlər
-------------------

### Infinity Saga

İlk üç mərhələ birlikdə "Infinity Saga" kimi tanınır.
Birinci mərhələ Iron Man (2008), The Incredible Hulk (2008), Iron Man 2 (2010), Thor (2011), Captain America: The First Avenger (2011) və The Avengers crossover (2012) filmlərindən ibarətdir. İkinci mərhələyə "Dəmir adam 3" (2013), "Tor: Qaranlıq dünya" (2013), "Kapitan Amerika: Qış əsgəri" (2014), "Qalaktikanın keşikçiləri" (2014), "Qisasçılar: Ultron dövrü" (2015) və "Qarışqa" filmləri daxildir. -Kişi (2015)[89]. Kapitan Amerika: Vətəndaş Müharibəsi (2016) ilk Faza III filmi idi, ardınca Doctor Strange (2016), Galaxy Guardians Vol. 2-ci hissə (2017), Hörümçək adam: Evə qayıdış (2017), Thor: Ragnarok (2017), Qara Panter (2018), Qisasçılar: Sonsuzluq Müharibəsi (2018), Qarışqa Adam və Eşşək arısı (2018), Kapitan Marvel (2019) ), Avengers: Endgame (2019) və Hörümçək Adam: Evdən Uzaq (2019).

### Saga of the Multiverse

İkinci üç mərhələ kollektiv şəkildə "Saga of the Multiverse" kimi tanınır və Disney+ axın xidmətinin seriyalarını əhatə edir.
Dördüncü Fazaya Qara Dul (2021), Şanq-Çi və On Üzük Əfsanəsi (2021), Əbədilər (2021), Hörümçək adam: Evə yol yoxdur (2021), Doktor Qəribə: Dəliliklərin Çoxlu Aləmində (2022) daxildir. ), Thor: Love and Thunder (2022) və Black Panther: Wakanda Forever (2022)[93]. Beşinci Faza Qarışqa Adam və Eşşəkarısı: Kvant Maniyası (2023) ilə başlayır, ardınca Galaxy Qvardiyaçıları Cild. 3-cü hissə (2023), Kapitan Marvel 2 (2023), Deadpool 3 (2024), Kapitan Amerika: Cəsur Yeni Dünya (2024), Thunderbolts (2024) və Blade (2025). Faza 6 Fantastik Dördlük (2025) ilə başlayacaq və həmçinin Avengers: Kang Dynasty (2026), Avengers: Secret Wars (2027) və Zirehli Müharibələri əhatə edəcək.

### The Infinity Saga tarixi

İlk olaraq 2008-ci ildə Dəmir Adam filmi ilə başlayan Marvel Kinematoqrafiya Kainatı sonradan Halk, Tor, Black Window, Şahin Göz, və Kapitan Amerika kimi super qəhrəmanlar qrupunun ortaya çıxmasını təmin etdi. 2012-ci ildə 1-ci dönəmin son filmi olan Qisasçılar filmində bütün super qəhrəmanlar bir yerə toplanmışdılar. 2014 avqust ayında çıxan Qalaktika Mühafizəçiləri filmində isə ilk dəfə idi ki, Qisasçılar ortaya çıxmamışdılar. 2019-cu ildə çıxan Qisasçılar: Final filmində isə dönəmin bütün super qəhrəmanları təkrar bir yerə toplanmışdılar. 22 aprel 2019-cu ildə Marvel Studios prezidenti və kinematoqrafiya kainatının qurucusu Kevin Fayqi 3 dönəmi əhatə edən 23 Marvel filminə verdiyi rəsmi adın **The Infinity Saga** olduğunu açıqlamışdır.

Seriallar
---------

### Serialların tarixi

Bu kainatla əlaqəli istehsal olunmuş televiziya serialları da mövcuddur. **Marvel Kinematoqrafiya Kainatında** yer alan filmlərlə paralel davam etmişdir. ABC kanalında *Agents of S.H.I.E.L.D. Agent Carter* və son olaraq da *Inhumans* serialı yayımlanmışdır. Netflix platformasında *Daredevil, Jessica Jones, Luke Cage, Iron Fist,* mini serial olan *The Defenders* və son olaraq da 2017-ci ilin noyabr ayında *The Punisher* adlı altı serial yayımlanmışdır. Hulu streaming platformunda isə *Runaways* və *Helstrom* serialları yayımlanmağa davam edir. Freeform kanalında isə *Cloak & Dagger* yayımlanmışdır. Son olaraq 21 iyul 2019-cu ildə San Diego Comic-Con International-da 12 noyabr 2019-cu ildə fəaliyyətə başlayan Disney+ streaming platformunda **Marvel Kinematoqrafiya Kainatı** 4-cü dönəm filmləri ilə paralel irəliləcəyi açıqlanan *The Falcon and the Winter Soldier, WandaVision, Loki, Hawkeye və What If...?* adında beş Marvel serialının yayımlanacağı bildirilmişdir. 23 avqust 2019-cu ildə **Marvel** *Ms. Marvel, Moon Knight* və *She-Hulk* adında üç serialı da Disney+ platformunda yayımlayacağını açıqlamışdır.

### Marvel Televiziya Serialları

#### Hulu serialları

| Serial | Mövsümlər | Bölümlər | Tarix |
| --- | --- | --- | --- |
| Marvel's Runaways | 3 | 33 | 21 noyabr 2017 - |
| Marvel's Helstrom | 1 | 10 | 16 yanvar 2020 - |

#### ABC serialları

| Serial | Mövsümlər | Bölümlər | Tarix |
| --- | --- | --- | --- |
| Marvel's Agents of S.H.I.E.L.D. | 7 | 132 | 24 sentyabr 2013 - 
12 avqust 2020 |
| Agent Carter | 2 | 18 | 6 yanvar 2015 -
1 mart 2016 |
| Marvel's Inhumans | 1 | 8 | 29 sentyabr 2017 - 
10 noyabr 2017 |

#### Netflix serialları

| Serial | Mövsümlər | Bölümlər | Başlanğıc tarix |
| --- | --- | --- | --- |
| Marvel's Daredevil | 3 | 39 | 10 aprel 2015 |
| Marvel's Jessica Jones | 3 | 39 | 20 noyabr 2015 |
| Marvel's Luke Cage | 2 | 26 | 30 sentyabr 2016 |
| Marvel's Iron Fist | 2 | 23 | 17 mart 2017 |
| Marvel's The Defenders | 1 | 8 | 18 avqust 2017 |
| Marvel's The Punisher | 2 | 26 | 17 noyabr 2017 |

#### Freeform serialları

| Serial | Mövsümlər | Bölümlər | Tarix |
| --- | --- | --- | --- |
| Marvel's Cloak & Dagger | 2 | 20 | 7 iyun 2018 -
30 may 2019 |

#### Disney+ serialları

| Serial | Mövsümlər | Bölümlər | Tarix |
| --- | --- | --- | --- |
| WandaVision | 1 | 9 | 15 yanvar 2021 -
5 mart 2021 |
| The Falcon and the Winter Soldier | 1 | 6 | 19 mart 2021 - 
23 aprel 2021 |
| Loki | 2 | 6 | 9 iyun 2021 - 
15 iyul 2021 |

Digər media sahələri
--------------------

### Kitabları

"The Wakanda Files": A Texnological Study of the Avengers and Beyond Şurinin tələbi ilə "Vakanda Döyüş İtləri tərəfindən tarix boyu toplanmış sənədlər, məqalələr, rəsmlər və qeydlər toplusudur".
Kitab təhsil sahəsi üzrə təşkil olunub və Marvel Kinematik Kainatının tarixi boyunca texnoloji irəliləyişləri əhatə edir. MCU-nun faktiki kompilyasiyası Troy Benjamin tərəfindən yazılmış və Epic Ink və Quarto nəşriyyat qrupu tərəfindən nəşr edilmişdir. "Wkanda Files" dəsti daxil olan Kimoyo UV muncuqları ilə görünə bilən UV mürəkkəblə çap edilmiş məzmunu ehtiva edir. Tərtib 20 oktyabr 2020-ci ildə buraxıldı.

### Musiqi

Müxtəlif bəstəkarlar MCU filmləri və televiziya serialları, qısametrajlı filmlər və digər əlaqəli layihələr üçün saundtreklər yazıblar. Bəzi filmlərdə xüsusi olaraq orijinal mahnılar yazılmışdı; Brian Tyler və Michael Giacchino Marvel Studios loqosuna fanfar yazdılar.

Xronologiya
-----------

Birinci Faza filmlərinin istehsalı zamanı Marvel Studios öz layihələrini eyni zaman çizelgəsində sıralamaq üçün ətraflı plana malik deyildi, lakin bəzi layihələrdə bir-birinə istinadlar var idi.
Dəmir Adam 2 2011-ci ildə, Dəmir Adam hadisələrindən altı ay sonra və Nik Fyurinin sözlərinə görə, Thor hadisələri ilə eyni vaxtda baş verir.
Bir neçə Marvel One-Shots bədii filmi "Məsləhətçi" (Dəmir Adam 2 və İnanılmaz Hulk hadisələrindən sonra), "Tor çəkicinə gedən yolda gülməli hadisə" kimi Birinci Faza filmlərinin hadisələri arasında və ya onların hadisələri zamanı baş verir. ("Tor"un hadisələrindən əvvəl), Pattern 47 (Qisasçılardan sonra) və Agent Karter (Birinci Qisasçının hadisələrindən bir il sonra).

Yaradıcılar kainatdakı hadisələrin xronologiyasını sadələşdirməyə qərar verdilər, buna görə də "Qisasçılar" filmindən sonra İkinci fazanın filmlərinin hərəkəti real vaxta paralel olaraq cərəyan edir: "Dəmir adam 3" hadisələri təxminən altı ay sonra baş verir. Milad 2012; Thor: The Dark World bir il sonra və Captain America: The Winter Soldier iki il sonra.
Avengers: Age of Ultron və Ant-Man, 2015-ci ildə 2-ci Faza hadisələrini real həyatda olduğu kimi kainatdakı iki film arasında bir neçə ay çəkərək bitirdi.
"Yaşasın Kral" qısametrajlı filminin hərəkəti 2013-cü ildə "Dəmir adam 3" hadisələrindən sonra baş verir.

Russo qardaşlarının rejissorları Üçüncü Faza filmlərindəki hadisələri real olanlara paralel yerləşdirməyə davam etdilər, buna görə də Kapitan Amerikanın hərəkəti: Vətəndaş Müharibəsi filmi Ultron dövründən bir il sonra başlayır və Avengers: Sonsuzluq Müharibəsi filmi başlayır. iki il sonra.
Prodüser Brad Winderbaum, Faza 3 filmlərinin əslində "bir-birinin üstündə oynayacağını", lakin Faza 1 layihələrindən daha az "bir-birinə bağlı" olacağını söylədi.
Qara Pantera və Hörümçək Adam: Vətəndaş Müharibəsindən bir həftə və bir neçə ay sonra evə qayıtmaq; Thor: Ragnarok, Qaranlıq Dünyadan dörd il sonra və Ultron dövründən iki il sonra, təxminən Vətəndaş Müharibəsi və Evə qayıtma ilə eyni vaxtda baş verir; "Doktor Strenc"in hadisələri bütün il boyu uzanır və "təxminən qeyd olunan lentlərin hadisələri ilə eyni yerdə" bitir; Ant-Man and the Wasp Vətəndaş Müharibəsindən iki il sonra və Sonsuzluq Müharibəsindən qısa müddət əvvəl başlayır; Qalaktikanın Mühafizəçiləri və Qalaktikanın Mühafizəçiləri Vol.

2-ci hissə 2014-cü ildə arxa-arxaya açılır və Kevin Feige hesab edir ki, 2-ci hissə ilə Sonsuzluq Müharibəsi arasında lazımi dörd illik boşluq yaradacaq. Sonsuzluq Müharibəsi buraxıldıqdan sonra Russo qardaşları gələcək filmlərin mütləq real vaxtda çəkilməyəcəyini bildirdilər, çünki "hekayəni inkişaf etdirmək üçün bir çox inanılmaz ixtiraçı yollar" var; məsələn, "Kapitan Marvel" filminin əsas hərəkəti 1995-ci ildə cərəyan edir.
Avengers: Endgame Sonsuzluq Müharibəsindən qısa müddət sonra başlayır və beş illik zaman atlamasından sonra 2023-cü ildə bitir. Endgame bir neçə başqa film üçün tarixləri təsdiqlədi: 2012-ci ildə Qisasçılar, 2013-cü ildə Thor: Qaranlıq Dünya, 2014-cü ildə Qalaktikanın Mühafizəçiləri, 2017-ci ilə qədər Doktor Qəribə və Sonsuzluq Müharibəsi ilə birlikdə 2018-ci ildə Qarışqa Adam və Eşşək arısı. Hörümçək Adam: Evdən Uzaq film Endgame-dən səkkiz ay sonra, 2024-cü ildə başlayır.

Dördüncü Fazada rəsmi MCU, Marvel Televiziyasının seriallarına nisbətən bədii filmlərlə daha çox əlaqəsi olan öz seriyasına sahib oldu. Qara Dul, Vətəndaş Müharibəsi və Sonsuzluq Müharibəsi arasında, əsasən Vətəndaş Müharibəsinin əsas hissəsi ilə son səhnəsi arasında baş verir.
Bir çox mərhələ layihələri Avengers: Endgame hadisələrindən sonra başlayır. WandaVision Endgame-dən üç həftə sonra başlayır və Doctor Strange: Into the Multiverse of Madness filminin prekvellidir; Multiverse of Madness də Endgame-dən sonra baş verir və WandaVision və Spider-Man: No Way Home ilə əlaqələndirilir.
Loki-nin 1-ci mövsümü Endgame-də görünən 2012-ci il alternativ reallıq hadisələrini davam etdirir, lakin Zaman Dəyişikliyinə Nəzarət tətbiqini nəzərə alsaq, serialın çox hissəsi zaman və məkandan kənarda baş verir.
"Nə olarsa...?" cizgi serialının hərəkəti. Loki-nin ilk mövsümünün son epizodundan sonra başlayır, MCU filmlərindəki məqamların fərqli şəkildə yer aldığı yeni yaradılmış multiversenin müxtəlif alternativ hissələrini araşdırır.
"Şahin və Qış Əsgəri" serialının hadisələri "Final"dan altı ay sonra cərəyan edir. The Eternals 2024-cü ildə Endgame-dən 6-8 ay sonra Şahin və Qış Əsgəri və Hörümçək Adam: Evdən Uzaqda ilə eyni vaxtda baş verir.
Shang-Chi and Legend of the On Rings də Endgame-dən sonra çəkilir. "Hörümçək-adam: Evə yol yoxdur" lentinin hadisələri "Evdən Uzaq" filmindən dərhal sonra başlayır və 2024-cü ilin sonuna qədər davam edir; Multiverse of Madness 2024-cü ilin payızının sonlarında, Evə Yola Yolu əsas hekayə xəttindən bir ay sonra baş verir. Moon Cəngavər 2025-ci ilin əvvəlində Hawkeye-dan sonra çəkiləcək. Xanım Marvel Ay Knight-dan sonra, Endgame-dən bir-iki il sonra baş verir. Thor: Love and Thunder də Endgame-dən sonra, təxminən 2024-cü ildə çəkiləcək.

Multikainat
-----------

Marvel Kainatının Rəsmi Təlimatının A-dan Z-yə (2008) 5-ci cildində MCU-ya "Yer-199999" istinad edilir ki, bu da MCU-ya sonrakı istinadlarda öz əksini tapır. Televiziya serialı "Loki and What If...?" CME-də multiverse konsepsiyasını ortaya qoyan ilk layihələr oldu; Daha sonra, Hörümçək Adam: Evə Yola MCU-nu digər Hörümçək Adam franşizaları ilə birləşdirdi: Sam Raiminin Hörümçək-adam trilogiyası, Mark Uebbin The Amazing Hörümçək adam duologiyası və Sony-nin (SSU) Hörümçək Adam Kainatı.
SSU-nun Venom 2 (2021) filmində MCU əsas kainat olaraq təyin olundu.
Doctor Strange: Into the Multiverse of Madness filmində MCU-nun əsas kainatı "Yer-616" (ilk dəfə Hörümçək Adam: Evdən Uzaqda qeyd olunub), Marvel Comics-in əsas kainatı kimi digər kainat da təyin olunub. "Yer-616" 838".

Aktyor və personjlar
--------------------

| Personaj | Film | Teleserial | Qısametrajlı film | Veb-serial | Animasiya |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Phil Coulson | Clark Gregg |
| Peggi Karter | Hayley Atwell | - | Hayley Atwell |
|
| Howard Stark | Gerard Sanders 

---

John Slattery 

---

Dominic Cooper | Dominic Cooper | - | Dominic Cooper |
| Trevor Slattery | Ben Kingsley | - |
| James "Bucky" Barnes
Winter Soldier / White Wolf | Sebastian Stan | - | Sebastian Stan |
| Clint Barton
Hawkeye | Jeremy Renner | - | Jeremy Renner |
| Bruce Banner
Hulk | Edward Norton
Lou Ferrigno 

---

Mark Ruffalo | Mark Ruffalo | - | Mark Ruffalo |
| Vision
J.A.R.V.I.S. | Paul Bettany | - | Paul Bettany |
| Wong | Benedict Wong | - | Benedict Wong |
| Gamora | Zoe Saldana | - | Cynthia McWilliams |
| Groot | Vin Diesel | - | Vin Diesel |
| Drax the Destroyer | Dave Batista | - | Fred Tatasciore |
| Carol Danvers
Captain Marvel | Brie Larson | - | Alexandra Daniels |
| Sharon Carter
Agent 13 / Power Trader | Emily VanCamp | - | Emily VanCamp |
| Peter Quill
Star Lord | Chris Pratt | - | Brian T. Delaney |
| Loki | Tom Hiddleston | - | Tom Hiddleston |
| Darcy Lewis | Kat Dennings | - | Kat Dennings |
| Matt Murdock
Daredevil | Charlie Cox | - | Charlie Cox |
| Nebula | Karen Gillan | - | Karen Gillan |
| Okoye | Danai Gurira | - | Danai Gurira |
| Rocket | Bradley Cooper | - | Bradley Cooper |
| James "Rowdy" Rhodes
Warrior / Iron Patriot | Terrence Howard 

---

Don Cheadle | Don Cheadle | - | Don Cheadle |
| Nick Fury | Samuel L. Jackson | - | Samuel L. Jackson |
| Maria Hill | Cobie Smulders | - | Cobie Smulders |
| Wanda Maximoff
Scarlet Witch | Elizabeth Olsen | - |
| Mantis | Pom Klementieff | - |
| Monica Rambeau | Akira Akbar 

---

Teyonah Parris | Teyonah Parris | - |
| Talos | Ben Mendelsohn | - |
| Sam Wilson
Falcon / Captain America  | Anthony Mackie | - |
| Scott Lang
Ant-Man | Paul Rudd | - | Paul Rudd |
| Peter Parker
Spiderman | Tom Holland | - | Tom Holland | Hudson Thames |
| Virginia "Pepper" Potts | Gwyneth Paltrow | - | Beth Hoyt |
| Steve Rogers
Captain America | Chris Evans | - | Josh Keaton |
| Natasha Romanoff
Black Widow | Scarlett Johansson | - | Lake Bell |
| Thaddeus Ross | William Hurt 

---

Harrison Ford | - | Mick Wingert |
| Doctor Stephen Strange | Benedict Cumberbatch | - | Benedict Cumberbatch |
| Thor | Chris Hemsworth | - | Chris Hemsworth |
| T'Challa
Black Panther | Chadwick Boseman | - | Chadwick Boseman |
| Harold "Happy" Hogan | John Favreau | - | John Favreau |
| Eric Selvig | Stellan Skarsgard | - |
| Heimdall | Idris Elba | - |
| Colleen Wing | - | Jessica Henwick | - |
| Luke Cage | - | Mike Colter | - |
| Mercedes "Misty" Knight | - | Simon Missick | - |
| Franklin "Foggy" Nelson | - | Elden Henson | - |
| Karen Page | - | Deborah Ann Woll | - |
| Danny Rand
İron Fist | - | Finn Jones | - |
| Claire Temple | - | Rosario Dawson | - |
| Wilson Fisk
Kingpin | - | Vincent D'Onofrio | - |

Bundan əlavə, Pol Bettani Tony Starkın süni intellekt J.J.A.R.V.I.S.-ni dilə gətirərək, kainatda iki personajın rollarını oynayan ilk aktyor oldu. Dəmir Adam və Qisasçılar haqqında filmlərdə, həmçinin Qisasçılar haqqında filmlərdə, "İlk qisasçı: Qarşıdurma" filmində və "Wanda Vision" mini-seriyasında android Vision-u oynamaq.
J.K. Simmons, MCU olmayan personaj kimi görünən ilk MCU aktyoru oldu: Spider-Man: Far From Home və Spider-Man: No Way Home filmlərində Simmons Sam Raiminin rol aldığı J. John Jamesonun kamosu ilə göründü.
2018-ci ildə ölümündən əvvəl, bir çox MCU personajlarının yaradıcısı və ya komikseri olan Sten Li, Superhumanlar istisna olmaqla, hər film və serialda kamo rolunda çıxış etdi.
Dəmir yumruqda, onun şouda çəkilmiş şəklinin NYPD kapitanı İrvinq Forbuşa aid olduğu məlum olur.
"Qalaktikanın Mühafizəçiləri Cild. 2-ci hissə, Li, MCU-nun digər filmlərindən əvvəlki sərgüzəştlərini müzakirə edərək, Müşahidəçilər üçün informator kimi kamo rolunu oynayır; Kapitan Amerika: Vətəndaş Müharibəsi hadisələrinə istinad edərək, FedEx kuryeri kimi işini açıq şəkildə qeyd edir.
Bu fanat nəzəriyyəsini təsdiqlədi ki, Li bütün kamolarda eyni obrazı canlandıra bilər, "Guardians of the Galaxy" serialının davamçı rejissoru və yazıçısı Ceyms Qann qeyd edir ki, "tamaşaçılar Sten Lini [Watu the Watcher] hesab edirdilər və bütün bu kameralar Müşahidəçi rolunun bir hissəsidir.… Beləliklə, Stan Lee-nin Müşahidəçilər üçün çalışan bir qəhrəman kimi olması MCU-ya daxil olmaq mənim üçün əyləncəli oldu."
Feige əlavə etdi ki, Li "bildiyiniz kimi, filmlərin reallığından kənarda açıq şəkildə mövcuddur.
Beləliklə, o, Guardians'ın qalaktik sıçrayışları zamanı kosmos asteroidində pit-stopda otura bilər... Və siz deyərdiniz: "Bir dəqiqə gözləyin, bu, bütün o filmlərdə olan personajdırmı?"
Linin ölümündən sonra Marvel Studios Linin yeni kamolarını gələcək layihələrə daxil etməməyə qərar verdi.
NY1 xəbər aparıcısı Pat Kiernan da özü kimi bir neçə MCU filmində və televiziya serialında çəkilib.

Reaksiya və reytinqlər
----------------------

Marvel Kinematik Kainatının formalaşması başlayandan bir müddət sonra bəzi jurnalistlər ortaq kainat elementini tənqid etməyə başladılar.
2012-ci ildə The Avengers filminin buraxılışında The Herald & Review-dən Cim Vorel Marvel Sinematik Kainatını "mürəkkəb" və "təsirli" adlandırdı, lakin qeyd etdi: "Daha çox qəhrəman öz solo layihələrini əldə etdikcə, Kainat getdikcə daha da genişlənir. və daha mürəkkəbdir."
Screen Rant-dan Kofi Outlou qeyd etdi ki, The Avengers uğur qazansa da, "Marvel Studios üçün ortaq MCU yaratmaq üçün yanaşmalarını təkmilləşdirmək üçün hələ də yer var".
Bəzi rəyçilər, ortaq bir kainat yaratmaq istəyinin tək başına o qədər də yaxşı olmayan filmlərlə nəticələndiyini tənqid etdilər.
Forbes tənqidçisi Scott Mendelsohn Thor: The Dark World kitabını nəzərdən keçirərkən MCU-nu "qeyri-adi televiziya serialı" və "Qaranlıq dünya" ilə "bir az dərin mifologiya və ya məna daşıyan tək bir epizod" kimi müqayisə etdi.
Collider-dən Matt Qoldberq hiss etdi ki, Dəmir Adam 2, Thor və İlk Qisasçı keyfiyyətli istehsallar olsa da, "onlar heç vaxt özlərinə məxsus filmlər deyildilər" və hekayənin S.H.I.E.L.D. I.T.u-ya meylli olduğunu və "Qisasçılar" filminin aparıcı olduğunu hiss etdi. "hekayəni sürüklədi.

Kapitan Amerika: Vətəndaş Müharibəsi buraxıldıqdan sonra, MCU-nun "dünyanın ən böyük televiziya seriyası" kimi metaforasına yenidən baxıldı, Vox-dan Emily VanDerWerff, Marvel-in paylaşılan kainat modeli ilə uğurunu xüsusilə vurğuladı: "Vətəndaş müharibəsindən təcrid olunmuş şəkildə baxılan MCU edir Bir az mənasızdır... amma [Kapitan Amerikanın] əvvəlki Marvel filmlərində harada olduğunu düşünəndə... onun izlənməkdən ehtiyatlı olması daha mənalı olur." VanDerWerff qeyd etdi ki, "insanların MCU mərkəzinə qarşı etdiyi ümumi tənqidlərin bir çoxu filmlərin formal xarakter daşıması, "vizual qığılcım" və ya "hekayə elementlərində zərbə" olmadığı iddiaları ətrafında"; bu cür səciyyələndirmələr "rejissorun təsirinin şoumendən qat-qat az olduğu televiziya üçün olduqca xarakterikdir", bu halda Feige.
MCU filmlərini Game of Thrones seriyası ilə müqayisə edən VanDerWerff qeyd etdi ki, hər bir solo film "finalda (daha doğrusu Avengers filmində) hamısını bir araya gətirməzdən əvvəl müxtəlif personajları və onların ayrı-ayrı yan hekayələrini izləyir"; Məsələn, Qalaktikanın Mühafizəçilərini Daenerys Targaryen ilə müqayisə etmək olar - "komanda/qəhrəman hər kəsdən böyük məsafələrlə ayrılır".
Tənqidçi qeyd etdi ki, format Ulduz Döyüşləri kimi ilkin "televiziya" franşizalarının, eləcə də MCU filmlərinin əsaslandığı komiks formatının uzantısı idi.
"Bütün bunları televiziya seriallarına bənzəyən film françayzinqlərinin mütləq yaxşı tendensiya olduğu fikrini əsaslandırmaq üçün demirəm" deyə VanderWerff yekunlaşdırıb.
"Ümumiyyətlə Marvel filmlərini bəyənməyimə baxmayaraq, onların formasının kino sənayesini ələ keçirə biləcəyi ehtimalı məni ruhdan salır... Amma Marvel mövcud olmağa davam edərsə, dünyanın sonu olduğunu da düşünmürəm... televiziyanın son bir neçə onillikdə mədəniyyətlə bağlı hər şeyi öz üzərinə götürməsinin bir səbəbi var. Media şirkətinin öz filmlərində yaxşı hekayələr danışması ilə bağlı həqiqətən həyəcan verici bir şey var və ən azı Marvel-in uğuru onu göstərir ki, film dünyası bundan dərs ala bilər".

"The Agents of SHIELD" serialının ilk mövsümünün bitməsindən sonra Los Angeles Times-dan Meri MakNamara serial və filmlər arasındakı əlaqəni tərifləyərək bildirib ki, "Televiziya əvvəllər heç vaxt sözün əsl mənasında filmlə evlənməyib, ona görə də indi boşluqları doldurmaq vəzifəsi qoyulub. arxa planda və inkişaf edən film franşizasında əlaqələr yaradın... [Agents of SHIELD] indi özlüyündə çox yaxşı bir şou deyil, həm də çox platformalı Marvel şəhər dövlətinin bir hissəsidir.
Qarşıda onu əbədi yenidən ixtira gələcəyi gözləyir və o, serialı son dünya hökmranlığının televiziya roller sahil gəmisinin həyəcanverici ilk mərhələsinə qoyur."
Zap2it-dən Terri Schwartz bu fikirlə razılaşaraq, "Kapitan Amerika: Qış Əsgərinin seriala bu qədər təsir göstərməsi, film və televiziya imkanlarının bir-birinə qarışması baxımından oyunu dəyişdirir" dedi, lakin səhv görünür. Agents of SHIELD çoxlu tənqidlərə səbəb olan The Other War buraxılana qədər təxirə salmalı idi.

2015-ci ilin yanvar ayında Newsarama-dan Maykl Doran və The Hollywood Reporter-dən Qrem MakMillian ilk Ant-Man treylerine cavab olaraq "arqumentlər və əks arqumentlər" debatına ev sahibliyi etdilər.
Doran qeyd etdi ki, "Marvel çıtayı o qədər yüksək qaldırdı ki, filmi MCU çubuğundan aşağı görmək əvəzinə, hamımız həddindən artıq reaksiya veririk və bəlkə də filmin məzmununu aydınlaşdırmayan ilk şeyə həddindən artıq reaksiya veririk."
McMillian cavab verdi: "Hazırda Marvel brendi elədir ki, onun treyler kimi bir şey təklif edə biləcəyinə əmin deyiləm ki, bu, sarsıdıcı bir xəyal qırıqlığına bənzəyir... Marvel markasının bir hissəsi odur ki, o, heç bir şey təklif etmir. haqqında danışdığınız super qəhrəman filmi... ən azı janrları ilə oyunu ilə kifayət qədər fərqlənir... Bu treylerin çox sinir bozucu olması... ey yaxşı... hiss edirəm Sanki tamaşaçı başlarını uçuracaq bir şey gözləyir". Doran yekunlaşdırdı: "Bu, məntiqli görünür - pərəstişkarların Marvel Studiosun etdiyi hər şeyə ümidləri... və Marvel sonunda çökəcək."

Filmin antaqonisti MakMillian "Ant-Man" filmində Sarı Gödəkçənin uyğunlaşmasını gördükdən sonra qeyd etdi:

Heç kimə sirr deyil ki, Marvel Studios-un superqəhrəmanlarının öhdəsindən gələcəkləri maraqlı antaqonistləri daxil etməkdə bir az problemi var... onların yaramazları adətən iki düşərgədən birinə düşür. "Dayanılmaz Canavar" var... və ya "Kostyum və Eqolu Ağ Peşəkar"... Yuxarıda adı çəkilən yaramazların hansı qrupa mənsub olmasından asılı olmayaraq, onların bir məqsədi var: şər. Pisliyin motivləri çox güman ki, müxtəlif ola bilər - baxmayaraq ki, onlar həmişə "mövcud olmayan daha böyük yaxşılığa yanlış inanc" çətiri altına düşürlər - lakin bu, həqiqətən də əhəmiyyətli deyil, çünki bu motivləri araşdırmaq üçün vaxt çərçivəsi mütləq olacaq. o qədər qısadır ki, yaramazın pis olmasının əsl mənası adi süjet zərurətindən başqa bir şey deyildir... Bunun qəribə tərəfi Marvel komikslərinin yuxarıdakı parametrlərdən kənara çıxa bilən və onlara alternativ təklif edə biləcək bir sıra gözəl, rəngarəng pis adamlar təklif etməsidir. Tamaşaçıların öyrəşdiyi (və bəlkə də yorğun) formal yaramazlar" 
*Orijinal mətn*  (ing.)  

«It's hardly a secret that Marvel Studios has a bit of a problem when it comes to offering up exciting characters for their heroes to fight against… [their] villains generally fall into one of two camps. There's the Unstoppable Monster… or there's the Professional White Guy In A Suit With An Ego… No matter which of the groups the above villains fall into, they share one common purpose: *evil*. The motivations for evil likely differ—although, invariably, they fall under the umbrella of 'misguided belief in a greater good that doesn't exist'—but that really doesn't matter, because without fail, there will be so little time in the movie to actually properly explore those motivations, meaning that to all intents and purposes, the villain is being evil for reasons of plot necessity and little else… The strange thing about this is that Marvel's comic books offer a number of wonderful, colorful bad guys who could step outside the above parameters and offer an alternative to the formulaic villains audiences have gotten used to (and arguably bored with)».

Jessica Jones buraxıldıqdan sonra CNET-dən David Priest şounun Marveli özündən necə xilas etdiyi haqqında yazdı... Jessica Jones mövzu, istehsal və müxtəliflik baxımından irəliyə doğru böyük addımlar atır.
Əvvəlcə yaxşı hekayə, sonra isə super qəhrəman şousu. Və ilk dəfə MCU əhəmiyyətli görünür. Mədəniyyətimizin belə hekayələrə ehtiyacı var. Ümid edirik ki, Marvel onları saxlayacaq".
Paul Tassi və Forbes-dən Erik Keyn şounu izləyərkən MCU-nu sorğu-sual etdilər və Keyn dedi ki, "Jessica Jones-un mənəvi cəhətdən mürəkkəb, şiddətli, qaranlıq dünyasının MCU-da yeri yoxdur... hazırda MCU Jessica Jones kimi şoular keçirir. və Daredevil isə MCU-ya heç bir töhfə vermirlər."
Tassi daha da irəli getdi və Agents of S.H.I.E.L.D. filmindəki "Başqa Müharibə" twistindən bəri franşizada əsas krossoverlərin olmamasından təəssüflənərək "Marvel Kinematik Kainatının mənası"nın nə olduğu ilə maraqlandı; tənqidçi qeyd etdi ki, Jessica Jones "The Avengers" dünyasından o qədər uzaqdır ki, şou hətta başqa bir kainatda da qurula bilər... Mən, həqiqətən, [MCU-nun] məqsədini başa düşə bilmirəm. İçindəki hər şey bu kiçik qutularda ayrıldı."
Əksinə, Inverse-dən Eric Francisco Jessica Jones-un açıq MCU əlaqələrinin olmaması "şounun əsas cəlbediciliyi" adlandırdı. Jessica Jones MCU-nun fiziki cəhətdən nə qədər geniş olduğunu nümayiş etdirməklə yanaşı, MCU-nun tematik davamlılığını da sübut edir."ö

2016-cı ilin aprelində Marvel Studios Alfre Vudardın Kapitan Amerika: Vətəndaş Müharibəsi filmində görünəcəyini açıqladı və bir il əvvəl aktrisa Luke Cage filmində Mariah Dillard rolunda çəkilmişdi.
Bu, ikisi arasındakı "ilk və ən güclü bağlardan biri" ilə başlayan "Marvelin Netflix filmləri və seriallarının kainatlarını bir araya gətirə biləcəyinə dair ümidləri artırdı". Vətəndaş Müharibəsi yazıçıları Kristofer Markus və Stiven Makfili Vudardın filmdə Miriam Şarp rolunu oynayacağını açıqlayıb və izah ediblər ki, o, kiçik Robert Dauni-nin təklifi ilə çəkilib və onlar onun Luke Cage filmindəki rolunu yalnız aktyor seçimi etdikdən sonra öyrəniblər.
Eyni aktyorun MCU-da bir neçə rol oynaması ilk dəfə deyildi, lakin kastinq daha "əhəmiyyətli" adlandırıldı və bir çoxları tərəfindən "artan çatın" və "daha məmnunedici əməkdaşlığın olmamasının" "məyusedici" əlaməti olaraq görüldü. 2015-ci ilin sentyabrında Marvel Entertainment-də korporativ dəyişikliklərdən sonra Marvel Studios və Marvel Television arasında.

The Hollywood Reporter-dan Richard Newby, "MCU-nun 2011-ci ildəki Kapitan Amerikadan sonra tam onillikdə ilk tammetrajlı bədii filmi" olan Kapitan Marvel üçün 1990-cı illərdə çəkilən şəraitdən danışarkən, təqdim olunan bəzi personajların gənc versiyalarının geri qaytarılmasını nəzərdə tuturdu. və əvvəlki filmlərdə öldürülənlər "MCU-nu tamamilə yeni bir şəkildə ortaya qoydular və françayzanın "hər şey bağlıdır" mantrasını genişləndirdilər."
Clark Gregg-in filmdə agent Phil Coulson rolunda görünməsi haqqında xüsusi olaraq danışan Nyubi qeyd etdi ki, görünüş "Marvel Studios və Marvel Television arasındakı maneələri tamamilə aradan qaldırmır, amma bu personajların filmdə hələ də əhəmiyyət kəsb etməsinin təməlini və hissini gücləndirir. film planlarının böyük sxemi." Marvel.
O, həmçinin Agents of SHIELD davamlılığının Captain Marvel-də qorunub saxlanacağına ümid etdiyini bildirdi, xüsusən də Coulson şouda Kree ilə məşğul olduğundan. Newby həmçinin əlavə edib ki, başqa vaxt dövrlərinə keçid Marvel Studios-a əvvəllər istifadə edilən bəzi janrları təkrarlamağa imkan verməklə, "növbəti 10 il ərzində bu kino kainatını yaşatmağa" kömək edəcək, çünki onlar yenidən "təzə", lakin "fərqli" ola bilər. qaydaları." və müxtəlif məhdudiyyətlər", həmçinin "Agent Carter" kimi televiziya seriallarında təqdim olunan materialdan istifadə etməyə imkan verir.
O, yekunlaşdırdı

«Marvel Studios-da oynamaq üçün bütöv bir sandbox var, lakin lazımi səbəblərə görə, tamaşaçılarla güclü bir əlaqə yaratmaq üçün əsasən kiçik bir küncdə qalmağı seçdi. İndi təməl qoyulduqdan sonra qarşıda həm film, həm də televiziya sahəsində araşdırmalar üçün bir fürsət var və Kapitan Marvel bu inkişafa start verir. Marvel Studios gələcəkdə MCU-nu harada götürməyi planlaşdırırsa, onun keçmişinin geniş və sonsuz imkanlarla dolu olduğunu bilmək çox xoşdur".

*Orijinal mətn*  (ing.)  

«Marvel Studios has an entire sandbox to play in, but, for necessary reasons, has largely chosen to remain in a small corner in order to ground audiences in these concepts. Now that the basis has been laid, the opportunity for exploration in both film and television lies ahead, with *Captain Marvel* leading the way. Wherever Marvel Studios plans to take the MCU in the future, it's refreshing to know that its past is expansive and filled with infinite possibilities».

Deyəsən, The Wall Street Journal-dan Co Morgenstern Avengers: Endgame-ə baxışında Marvel Sinematik Kainatının unikal nailiyyətini etiraf edib:

«Bu, teatr əyləncə sənayesi üçün çətin vaxtlardır. Media tənəzzül etdikcə və televiziya daha populyarlaşdıqca, tarixi tamaşalar - kiçik ekranın dəbdəbəli fırfırlarından fərqli olaraq - əfsanəvi olmaq təhlükəsi var. Böyüklük yolunda bəzi maneələrə baxmayaraq, Marvel-in nailiyyətlərini dəyərləndirmək üçün daha çox səbəb. Studiya filmlərinin əksəriyyətini aşağı salmaq əvəzinə təkmilləşdirməklə, tamaşaçıların gözlənilməzliklərə olan iştahından və mürəkkəbliyə hazır olmasından mərc edərək və qazanc əldə etməklə inamını saxladı. Avengers: Endgame-in sonundakı epik döyüş qaçılmaz olaraq kifayət qədər çətin olur - son on ildə ağlınıza gələn hər Marvel personajı kosmik şərə yeni hücum üçün ekrandadır - lakin bu, hələ də həyəcanlandıran döyüşdür. Bu qədər hekayələr. Çoxlu macəralar. Yeni bir dövrə başlamazdan əvvəl çeşidləmək üçün çox məlumat var."

*Orijinal mətn*  (ing.)  

«These are difficult times for big-screen entertainment. As the medium declines and TV grows ascendant, authentic spectacles—as opposed to lavish embellishments of smallish ideas—threaten to become a thing of the fabled past. All the more reason, then, to cherish what Marvel has achieved, even though befuddling stumbles have occurred along the way. The studio has kept the faith by smartening up most of its films, not dumbing them down, by banking on, and raking in profits from, the audience's appetite for surprise, its capacity for complexity. When the final battle comes at the end of *Avengers: Endgame*, it's inevitably unwieldy—every Marvel character you can think of from the past decade shows up for one more assault on cosmic evil—but thrilling all the same, and followed by a delicate coda. So many stories. So many adventures. So much to sort out before the next cycle starts».

Bir çox tanınmış rejissorlar MCU-nun həm uğuru, həm də keyfiyyəti haqqında müxtəlif fikirlər söylədilər. 2019-cu ilin oktyabrında rejissor Martin Skorseze müsahibəsində və Londonda David Leanın mühazirəsi zamanı, daha sonra isə The New York Times qəzetindəki məqaləsində Marvel filmlərini açıq şəkildə tənqid etdi; Scorsese qeyd etdi ki, bu filmlər əsl kino deyil, əksinə, heç bir "sirr, aşkarlıq və ya real emosional təhlükə" olmayan əyləncə parkı gəzintilərinin ekvivalentidir.
MCU kinorejissorları Joss Whedon və James Gunn Scorsese-nin sözlərini rədd etdilər, lakin sonuncu Marvel filmlərinin kino sənayesinə potensial təsirini "iyrənc" adlandıran Frensis Ford Koppola tərəfindən təkrarlandı.
2021-ci ilin sentyabrında rejissor Denis Villeneuve qeyd etdi ki, Marvel filmləri "bizi bir az zombiyə çevirən" digər filmlərdən başqa bir şey deyildir".
2022-ci ilin fevral ayında rejissor Roland Emmerich, MCU və Ulduz Müharibələri kimi böyük blokbasterlərin və françayzinqlərin "sənayemizə bir az mane olduğunu" söylədi, çünki "artıq heç kim orijinal bir şey etmir".
Corc Miller isə əks fikri bölüşdü: "Mənim üçün bütün bunlar kinodur. Düşünmürəm ki, bir sənayeni gettolaşdırıb qərar verə bilməzsən, oh, bu film və ya o filmdir. Bu, bütün incəsənət, ədəbiyyat, aktyorluq, rəssamlıq və musiqinin bütün formalarına aiddir.
O qədər geniş spektrdir, geniş diapazondur və birinin digərindən daha böyük və ya daha vacib olduğunu söyləmək məqamı qaçırmaqdır. Bu, böyük bir mozaikadır və hər bir əsər ona uyğun gəlir".

2021-ci ilin dekabrında Morning Consult MCU auditoriyası üzərində araşdırma apardı və belə nəticəyə gəldi ki, Marvel pərəstişkarlarının yalnız 9%-i nəsil Z, pərəstişkarların 64%-i ağdərili böyüklərdir və azarkeşlərin 42%-i şəhərətrafı ərazilərdə yaşayır.

Mədəni təsir
------------

### Digər studiyalar

2012-ci ilin mayında "Qisasçılar" filminin buraxılmasından sonra Boston.com-un əməkdaşı Tom Russo qeyd etdi ki, "Alien vs. Predator" (2004) kimi təsadüfi "yeniliklər"dən başqa Hollivudda ortaq kainat ideyası praktiki olaraq eşidilmirdi.
O vaxtdan bəri, digər komiks personajlarının hüquqlarına sahib olan digər kinostudiyalar Marvel Studios tərəfindən yaradılan paylaşılan kainat modelini kopyalamağa başladılar. 2014-cü ilin aprelində Standard & Poor's-un informasiya texnologiyaları üzrə analitiki Tuna Amobi bəyan etdi ki, əvvəlki 3-5 ildə Hollivud studiyaları hər dəfə bir blokbaster yox, illər öncədən "meqa-françayzinq" planlaşdırmağa başlayıblar. Amobi əlavə etdi: "Bu superqəhrəmanların çoxu rəfdə toz yığmaq üçün qalıb. Disney sübut etdi ki, bu [yanaşma və janr] qızıl mədən ola bilər."
Cowen and Company-nin media analitiki Doug Kreutz hesab edir ki, indi daha çox studiyalar "meqa-franchise" oynayırlar: "Əgər Marvel ildə iki və ya üç film çəksə və Warner Brothers, Sony və Fox studiyalarının hər biri - ildə ən azı bir film, hamı bu inkişafda uğur qazana bilərmi? Mən buna əmin deyiləm".

2018-ci ilin mart ayında The Hollywood Reporter-dan Patrick Shanley dedi ki, "Fast & Furious və ya Pitch Perfect kimi tipik bir franchise ilə ortaq bir kainat arasındakı əsas fərq, hər bir fərdi filmə daxil olan planlaşdırma və kəsişmə miqdarıdır. Öz ləyaqətinə əsaslanan, böyük dünyadakı yerini ustalıqla eyham edən və ya gözünü qırpan bir filmdənsə, yalnız gələcək hissələr buraxmaq və dünyanı genişləndirmək məqsədi ilə mövcud olan bir film çəkmək çox asandır.
Bu baxımdan, CME indiyə qədər inkişaf etmişdir. Shanley hiss etdi ki, Dəmir Adamın özü sonrakı 17 film üçün ümumi bir reklamdan çox, xoş bir müstəqil təcrübə olmaq üçün nəzərdə tutulub. Bu zehniyyət son onillikdə əksər MCU filmlərində davam etdi, bu, personajların heyəti indi iki onlarla işarəni keçdiyi üçün daha təsir edicidir.

### DC Entertainment və Warner Bros. Pictures

2012-ci ilin oktyabrında Joe Shuster üzərində qanuni qələbədən sonra Supermen hüquqlarının varisləri Warner Bros. Pictures, DC Comics superqəhrəmanları Batman, Superman və Wonder Woman-ı bir araya gətirərək maraqla gözlənilən Ədalət Liqası filmi üzərində işi davam etdirməyi planlaşdırdığını açıqladı.
Şirkətin, krossover filmdə göründükdən sonra personajlar üçün ayrı-ayrı filmlər buraxaraq Marvel-ə əks yanaşma tutacağı gözlənilirdi. 2013-cü ildə "Man of Steel"in buraxılışı "DC komiksləri əsasında gələcək filmlər üçün zəmin yaradan" yeni ortaq DC kainatının başlanğıcı olmaq üçün nəzərdə tutulmuşdu.
2014-cü ildə Warner Bros. Disney və Marvel-in filmlərin buraxılış tarixlərini bir neçə il əvvəl elan etməsinə bənzər, qarşıdan gələn filmlərini açıqladı.
Elə həmin il DC kommersiya direktoru Geoff Johns, Arrow və The Flash televiziya seriallarının yeni filmin kainatından ayrı bir kainatda qurulduğunu bildirdi və daha sonra "biz buna çoxlu kainat kimi baxırıq" dedi.
Bizim televiziya aləmimiz və kino aləmimiz var, lakin onlar birlikdə mövcuddur. Yaradıcı olaraq hər kəsə ən yaxşı məhsulu yaratmağa, ən yaxşı hekayəni danışmağa, ən yaxşı dünya yaratmağa imkan veririk. Hər kəsin bir vizyonu var və siz həqiqətən bu vizyonun parlamasını istəyirsiniz... Bu, [Marvel-dən fərqli olaraq] sadəcə fərqli bir yanaşmadır."

DCCU-nun ilk komanda filmi olan Batman Superman: Dawn of Justice-nin uğurlu MCU ekvivalentini yaratmaqda görünən uğursuzluğunu müzakirə edən Emily VanderWerff qeyd etdi ki, MCU-nun Feige-də "televiziya şousu aparıcısı" olduğu yerdə, "bütün filmin arxasında olan uzaqgörəndir. Marvel, DCEU-nun rejissoru Zack Snyder var, onun DC filmləri "tamaşaçıların bir hekayəni görmək üçün deyil, sonrakı filmlər üçün uzun tizerlər seriyasını görmək üçün gəldiyi fərziyyəsi ilə idarə olunur.
Sanki nə etməli olduğunu dəqiq bilir, amma diqqətini qarşıya qoyduğu işə cəmləyə bilmir. Televiziya, əlbəttə ki, bu problemdən qorunmur, lakin onu göstərir ki, personajlar və onların hekayəyə münasibətləri sona çatmazdan əvvəl böyük konsepsiya və böyük düşüncə ilə arxa hekayələr yaratmaqda bataqlıq olur."
Daha sonra, 2016-cı ilin may ayında Warner Bros. "DC filmlərinin fərqli elementlərini bir araya gətirmək" və Marvelin uğurunu təkrarlamaq cəhdi ilə DCEU-nu Jones və CEO Con Berg-ə təhvil verdi. Cons və Berq Ədalət Liqası filmlərinin prodüseri oldular və Cons eyni zamanda post-produksiyada və solo Betmen filminin yazılması prosesində İntihar Qrupunun təkrar istehsalında iştirak etdi.
2017-ci ilin iyununda Wonder Woman filminin uğurlu buraxılışından sonra DC rəhbərliyi filmlərinin bir-birinə bağlılığını azaltmağa qərar verdi və DC Entertainment prezidenti Diane Nelson dedi: "Əlbəttə, heç bir şeyin və hər şeyin bir-birindən ayrılmadığından əmin olmaq üçün ortaq bir kainatla irəliləmək niyyətindəyik. Məntiqlidir." , lakin bu kainatda ortaq bir hekayə xəttinə və ya bir-birinə bağlılığa mütləq inam yoxdur... Gələcəkdə DC film kainatının ortaq bir kainat olduğunu, lakin təməlinin rejissorların qəlbindən gəldiyini görəcəksiniz. onları yaradın". Bundan əlavə, DC yeni filmlər xəttinin bir hissəsi olaraq "DCEU-dan kənarda baş verən bütün digərlərindən tamamilə çıxarılan" layihələrə də diqqət yetirməyə qərar verdi və ilk belə lent Jokerə yönəldi.

### 20th Century Fox

2012-ci ilin noyabrında 20th Century Fox, Fantastic Four və X-Men də daxil olmaqla hüquqlarına sahib olduğu Marvel personajlarından ibarət öz ortaq kainatını yaratmağı, həmçinin Mark Milları baş prodüser kimi işə götürməyi planlaşdırdığını elan etdi. Millar dedi: "Fox rəhbərliyi düşündü ki," Biz bəzi heyrətamiz personajların hüquqlarına sahibik. Marvel kainatının başqa bir tərəfi var. Gəlin [gələcək filmlər üçün] müəyyən bir tutarlılığa nail olmağa çalışaq".
Ona görə də məni istehsala həqiqətən nəzarət etməyə dəvət etdilər. Bu materialdan istifadənin yeni yollarını və ondan yarana biləcək yeni girişləri təklif etmək üçün yazıçılar və rejissorlarla görüşmək."
2014-cü ildə X-Adamlar: Keçmiş Gələcəyin Günləri Foksun Marvel personajlarının kainatını genişləndirmək və bir il sonra Fantastik Dördlüyün yenidən başlaması filminin buraxılmasından əvvəl əslində ortaq bir kainat yaratmaq üçün ilk addımı idi.
2014-cü ilin may ayında Keçmiş Gələcək Günləri və Fantastik Dördlük yazıçısı Saymon Kinberq "Dördlü" filminin İks-adam filmləri dünyasından ayrı bir kainatda çəkiləcəyini bəyan edərək, "X-Men filmlərinin heç biri hətta "İks Adamlar" anlayışını belə təqdim etmir. Fantastik Dördlük kimi bir super qəhrəman komandası.
Həmçinin, Fantastik Dördlük güclər qazanır, ona görə də mutantların dominant olduğu bir dünyada yaşamaq onlar üçün olduqca çətindir, çünki siz düşünürsünüz ki, "Oh, siz sadəcə mutantsınız" və ya "Səndə bu qədər fantastik olan nədir?"... onlar müxtəlif kainatlarda yaşayırlar."
2015-ci ilin iyul ayında X-Men rejissoru Bryan Singer, Fantastik Dördlüyün özünə və X-Adam: Apokalipsisə reaksiyadan asılı olaraq, X-Adamlar və Fantastik Dördlük arasında krossoverin hələ də mümkün olduğunu bildirdi.

Müğənninin Apocalypse-də MCU-ya bənzər ortaq bir kainat yaratmaq səylərinin Marvel tərəfindən müəyyən edilmiş standartlardan geri qaldığını hiss edən VanderWerff qeyd etdi ki, Feige-nin "psevdo-şouçu" kimi çıxış etmək qabiliyyətindən fərqli olaraq, Singer "film və filmə çəkilir. filmlərin həmişə izah edildiyi şəkildə", buna görə də "Apocalypse-i əvvəllər buraxılmış X-Men-in süjet ipləri ilə əlaqələndirməyin vaxtı gəldikdə: Birinci dərəcəli [rejissor Metyu Von], Singerin rejissorluğu və Simon Kinberqin ssenarisi oğurlanmış üsullara əsaslanır və "belə bir meqa-françayzanın tələb etdiyi böyük düşüncənin" olmadığını göstərir. The Wall Street Journal-dan Joe Morgenstern Dark Phoenix-ə baxışında bütün X-Men film seriyasını "məşhur qeyri-sabit franchise" kimi təsvir etdi. 2019-cu ilin mart ayında Disney tərəfindən 21st Century Foxu satın aldıqdan sonra Deadpool, X-Men və Fantastik Dördlüyə aid film hüquqları Marvel Studios-a qaytarıldı.

### Sony Pictures

2013-cü ilin noyabrında Sony Pictures Entertainment həmsədri Emi Paskal elan etdi ki, studiya Mark Webbin The Amazing Spider-Man dilogiyasından öz kainatını genişləndirmək və Marvel modelini təkrarlamaq cəhdi ilə ikinci dərəcəli personajlar üçün spin-offlar yaratmaq niyyətindədir. və Disney.
Növbəti ay Sony, hər ikisi Amazing Spider-Man kainatında çəkilmiş Venom və Sinister Six filmlərini elan etdi. IGN qeyd etdi ki, bu spin-offlar "studiyalar bir-biri ilə əlaqəli MCU-lar yaratmaq üçün işlədiyi üçün Hollivudda "Qisasçılar effekti" adlandıra biləcəyimiz şeyin yeni nümunəsidir." Sony Marvel Studios-un əvvəlcə fərdi personajları təqdim etmə və sonra onları komanda filmində birləşdirmə modelini köçürməmək qərarına gəldi; Bunun əvəzinə Sony, Hörümçək Adam yaramazlarını gələcək filmlərin mərkəzinə çevirməyi üstün tutdu.
2015-ci ilin fevralında Sony Pictures və Marvel Studios Hörümçək Adam franşizasının 2017-ci ilin iyulunda çıxan Feige və Paskalın birgə istehsalı olan yeni filmlə yenidən dizayn ediləcəyini və personajın inteqrasiya ediləcəyini bildirdi. MCU-ya. Sony Pictures Hörümçək Adam filmlərini maliyyələşdirməyə, yaymağa, sahib olmağa və üzərində son yaradıcı nəzarətə malik olmağa davam edəcək.
Bu elanla eyni vaxtda "The Amazing Spider-Man: High Voltage" filminin davamı ləğv edildi və 2015-ci ilin noyabr ayına qədər "Venom" və "Sinister Six" filmləri, habelə Hörümçək adam kainatındakı qadın personajlar haqqında spin-offlar artıq yox idi. aktiv inkişafda. 2016-cı ilin mart ayına qədər Venom filminin konsepsiyası MCU-nun Hörümçək Adamı ilə əlaqəsi olmayan ayrıca bir kainat yaratmaq üçün yenidən işlənmişdir.
Bir il sonra Sony rəsmi olaraq Venom filminin hazırlandığını və 5 oktyabr 2018-ci ildə təqdim ediləcəyini elan etdi; həmçinin "Gümüş və Qara" kimi tanınan Gümüş samur və Qara Pişikə həsr olunmuş film üzərində işə başladı. Hər iki layihə əvvəlcə MCU və Homecoming-dən ayrıldı və daha sonra Sony-nin Hörümçək Adam Kainatı adlandırılan başqa bir kainata yerləşdirildi.
Venom 2-nin (2021) kreditdən sonrakı səhnəsində Eddie Brock/Venom MCU-ya keçdi[333].
Sony genişlənmiş kainat üçün planlarını ləğv etdikdən və Hörümçək Adamı Marvel Studios ilə bölüşdükdən sonra bir çox tənqidçilər studiyanın MCU-nu təkrar istehsal edə bilməməsini müzakirə etdilər. Həftənin Scott Meslow, The Amazing Spider-Man seriyasındakı ilk filmin əsas personajlardan kənarda hiss edilən çatışmazlıqlarını və davamın "bir neçə özünəməxsusluq yaradaraq, orijinalın bütün səhvlərini ikiqat etdiyini" qeyd etdi... Biz indi superqəhrəman franşizasını yenidən işə salmağa ehtiyac olmadığına dair dərslik nümunəsi var və əgər Sony və Marvel müdrik olsalar, Hörümçək Adam üçün yeni kurs təyin edərkən bundan öyrənəcəklər."
Scott Mendelsohn qeyd etdi ki, The Amazing Spider-Man: High Voltage "The Amazing Hörümçək-adam"ın davamı kimi deyil, qaçış yolu və Hörümçək-adam Uğurlu Altılığa qarşı filmin prequeli kimi təqdim edilib.
Əgər Sony həqiqətən də romantik dram üzərində qurulmuş standart superqəhrəman franşizasının orijinal planına əməl etsəydi, heç olmasa oxşar françayzaların izdihamlı məkanında seçilərdilər. Hər bir superqəhrəman filmi getdikcə böyüməyə çalışdıqda, The Amazing Hörümçək-adam kiçik və intim olması ilə üstün ola bilərdi." Bu, Sony-ni "çox pula" qənaət etmiş olardı və filmin nisbi maliyyə uğursuzluğuna mane ola bilərdi.

### Akademiya

2014-cü ilin sentyabrında Baltimor Universiteti Arnold T. Bloomberg tərəfindən tədris olunan Marvel Sinematik Kainatı üzrə 2015-ci ilin Bahar kursu elan etdi. "Media Janrları: Marvel Media" "bir-biri ilə əlaqəli Marvel filmləri və serialları, əlaqəli komikslər və digər media seriyalarının və Cozef Kempbellin "qəhrəmanın səyahəti" monomitinin müasir mədəniyyətə mühüm fikirlər təqdim etdiyini", eləcə də Marvelin səylərini araşdırır. "hekayə xətlərinin, personajların və arxa hekayələrin canlı kainatını yaratmaq".

Xarici keçidlər
---------------

* Marvel Kinematoqrafiya Kainatı zaman xətti

1. ↑  Marvel Filmləri Arxivləşdirilib 2023-07-18 at the Wayback Machine (türk.)
2. ↑  Marvel Comics Arxivləşdirilib 2023-08-16 at the Wayback Machine (ing.)
3. ↑  Agents of S.H.I.E.L.D. Arxivləşdirilib 2023-08-25 at the Wayback Machine (ing.)
4. ↑  İ am Groot (rus.)
5. ↑  İnfinity Saga Arxivləşdirilib 2023-07-24 at the Wayback Machine (ing.)
6. ↑  Saga of the Multiverse Arxivləşdirilib 2023-09-01 at the Wayback Machine (ing.)
7. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-07-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-02.
8. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-07-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-02.
9. ↑
10. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-05-02 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-02.
11. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-07-24 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-02.
12. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-07-28 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-02.
13. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-07-18 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-02.
14. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-07-24 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-02.
15. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-04-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-02.
16. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-08-23 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-02.
17. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2020-09-27 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-02.
18. ↑  20th Century Fox Arxivləşdirilib 2023-08-16 at the Wayback Machine (ing.)
19. ↑  Sony Pictures Arxivləşdirilib 2021-05-02 at the Wayback Machine (ing.)