recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Ulad-Yəiş** (*ərəb.* أولاد يعيش‎) — Əlcəzairin şimalında, Blida vilayəti ərazisində şəhər və kommuna. Eyniadlı dairənin inzibati mərkəzidir.

Coğrafi mövqe
-------------

Şəhər vilayətin mərkəzi hissəsində, vilayətin inzibati mərkəzi Blidanın yaxınlığında, dəniz səviyyəsindən 223 metr yüksəklikdə yerləşir.

Ulad-Yəiş ölkənin paytaxtı Əlcəzairdən təxminən 30 kilometr cənub-qərbdə yerləşir.

Tarixi
------

Əlcəzair müstəqillik qazanmazdan əvvəl şəhər Dalmati adlandırılırdı.

Əhalisi
-------

2008-ci ilin siyahıyaalınmasına əsasən, şəhərdə əhalinin sayı 87,131 nəfər idi. İllər üzrə şəhər əhalisinin dinamikası:

| 1977 | 1987 | 1998 | 2008 | 2012 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 9,723 | 27,032 | 55,043 | 87,131 | 109,180 |

İstinadlar
----------

1. 1 2  .
2. ↑  "Oulad Yaich, Algeria Page" (ingilis). Fallingrain Global Gazetteer. 2013-01-17 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2012-12-09.
3. ↑  "Ouled Yaich" (ingilis). World Gazetteer. 2013-01-17 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2012-12-09.
**Novosibir su anbarı** (*rus.* Новосиби́рское водохрани́лище) və ya **Ob dənizi** (*rus.* Обско́е мо́ре) — Ob çayı üzərində inşa edilmiş süni su tutarı. Su anbarı 1957—1959-ci illərdə Novosibir SES bəndinin inşasından sonra meydana gəlmişdir. İnzibati cəhətdən Rusiya Federasiyası Novosibir və Altay diyarı ərazisinə daxildir. Su anbarı sahillərində yerləşən şəhərlər: Berdsk, Kamen-na-Obi, Novosibirsk.

Su tutarının tam olaraq doldurulmasından sonra Berdsk şəhərinin tarixi hissəsi, o cümlədən bir neçə kənd suyun altında qalmışdır.
İllik su axınının böyük hissəsi yaz-yay gursululuq dövrünə düşdüyü Ob çayı sayəsində anbarın həcmində artışlar olur. Bolsululuq aprelin ayında müşahidə edilir.

Əsas xüsusiyyətləri
-------------------

Su anbarının sahəsi 1082 km², həcmi 8,8 km³, uzunluğu 200 km, maksimal eni 22 km, malsimal dərinliyi isə 25 metrdir. Su anbarı ilin qış dönəmində tamamən donur. 

*Adaları:* Atamanovski, Dikiy, Elbanskie adalar, Elbanь, Kmaennı, Kammenski, Krasnoyarski Borok, Krasnı Yar, Loqunov, Neçunaevski, Piçuqovskie, Polovinski Borok Борок, Semizarodnı, Tayvan, Xoxlov Borok, Xrenovı, Şarapski, Şlyapovski, Şumkoqo Kordona.

Təsərrüfat əhəmiyyəti
---------------------

Su anbarı hidroenergetika, su təminatı və balıqşçılıqda istifadə edilir. 
Onun sularında Nərə, Çökə, Nelma, Muskus, Coregonus nasus, Siqi, Pelyad və s kmi balıqlara rastlamaq mümkündür.
Lakin balıq ovu obyektləri adətən Adi sıf, Karp, Nalim, Lilbalıq, çapaq, adi durnabalığı, Thymallus, Leuciscus idus, Rutilus, Daban balıq, Leuciscus leuciscus, Xanı balığı ovlanılır. Onuda qeyd etmək lazımdır ki, burada olan balıqların böyük qismi qida kimi istifadəyə yararsızdır. Buna səbəb onların çoxunda helmintozlar vardır. 

Ob dənizində aktiv istirahət yerləri vardır, üstəlik burada yelkənli qayıqlar arasında Rusiya Kuboku və Ob Dəniz Kuboku müsabiqəsi keçirilir.

Ob su anbarının gözlənilən ömrü təxminən 400 ildir.

Qalereya
--------

* 
* 
* 
*

İstinadlar
----------

1. ↑  "Новосибирское водохранилище (Обское море)". Чудеса России. 2011-09-15 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 24 мая 2009.
2. ↑  "Пляж Академгородка. Что вы о нём знаете? «За науку в Сибири». № 28(53). 11 июля 1962 года". 2015-12-08 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-03-21.
3. ↑  "Сквер – вопросы и ответы в Новосибирске" (rus). Сквер. 2016-09-19 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-09-19.

Mənbə
-----

* Карты водохранилища и прилегающих районов, лоция с указанием глубин
* Ob dənizi │ Novosibirsk Reservoir - Ob Sea — YouTube
**Sinsinnati** (*ing.* Cincinnati) — ABŞ-nin Ohayo ştatının cənub-qərbində, Hamilton dairəsində şəhər. Ohayo və Kentukki ştatlarının sərhədində, İndiana ilə sərhədə yaxın Ohayo çayında yerləşir. 1788-ci ildə Almaniyadan gələn mühacirlər tərəfindən qurulmuşdur. Əhalisinin, 2010-cu ilə görə, 296.943 nəfər (ABŞ-nin 55-ci ən böyük şəhəri), şəhərətrafı bölgələri – 2.155.137 nəfər (21-ci ən böyük) olması, Sinsinnatini ştatın ən çox məskunlaşdığı üçüncü şəhərinə çevirir; əhalinin təxminən 53% -i ağlardır.

XIX əsrin əvvəllərində, Sinsinnati, ölkənin mərkəzində, ölçüsü və sərvət baxımından şərq sahilindəki şəhərlərlə rəqabət aparan ilk Amerika şəhəri idi. İlk böyük kontinental şəhər olaraq bəzən "ilk təmiz Amerika şəhəri" adlanır. Əvvəlcə, avropalıların və ya şərq sahilindəki şəhərlərin təsiri olmadan inkişaf etdi. Bu və ya digər şəkildə, XIX əsrin sonlarında, su nəqliyyatından dəmiryoluna keçid ilə, Sinsinnatinin inkişafı əhəmiyyətli dərəcədə yavaşladı və dənizdən uzaq bir başqa şəhər Çikaqo tərəfindən əhali və əhəmiyyət baxımından üstələndi. Əsasən 1850-1900-cü illər arasında qurulan Over-Reyn rayonu uzun illərdir Alman mühacirlərinin mərkəzi olmuşdur və hazırda ABŞ-nin Tarixi Yerləri Milli Reyestrinə daxil edilmiş ən böyük tarixi ərazilərdən biridir. Sinsinnati zəngin tarixi memarlıq kolleksiyası ilə tanınır.

Sinsinattidə Procter & Gamble, Kroger, Convergys, Chiquita, General Electrics Aviation, Macy's, Toyota North America, Kao Brands, Fifth Third Bank şirkətlərinin, habelə The United States Playing Card Company zavodunun baş ofisləri yerləşir.

İstinadlar
----------

1. ↑  2020 United States Census. / red. ABŞ əhalinin siyahıya alınması bürosu
**Furkan Aldemir** (*türk.* *Furkan Aldemir, doğ.* 9 avqust 1991-ci il, İzmir, Türkiyə) — türk peşəkar basketbolçusu. Basketbol üzrə Türkiyə çempionatında **Darüşşafak** klubunda oynayır.

Bioqrafiyası
------------

Aldemir peşəkar karyerasına doğma İzmir klubu olan Karşiyakada başlamışdır. 2010-cu ilin iyulunda Furkan 20 yaşa qədər Avropa çempionatında Türkiyə millisinin şərəfini qorumuşdur. Turnirin nəticələrinə görə Furkan hər oyuna 11,6 xal toplayaraq yarışın ən yaxşılarından biri olmuşdur. Ancaq Türkiyə millisu 13-cü yerlə kifayətlənmişdir.

2011-ci ilin iyun ayında Galatasaray BK ilə 4 illik müqavilə imzaladı. Növbəti mövsümdə yenidən Avropa çempionatında (20 yaşa qədər). Türkiyə millisi turniri dördüncü yerdə tamamladı. Furkan ortalama 15,9 top çalma və 14,8 xalla Avropa çempionatlarının (20 yaşa qədər) tarixində ən yaxşı nəticə göstərdi. Onu çempionatın simvolik beşliyinə daxil etdilər.

2012-ci ilin yanvar ayında mövsümü əla başlayaraq Türkiyə çempionatında, həm də Avroliqada Aldemir *All Star* komandasına seçildi.

### NBA

28 iyun 2012-ci ildə Aldemir 53 nömrə ilə 2012 NBA draft yarışına dəvət edildi. Furkan Los-Anceles Klippers komandasında çıxış etdi. Daha sonra Furkanı Hyuston Roketsin oyunçusu Lamara Odoma ilə dəyişdilər.

13 iyul 2013-cü ildə Hyuston Rokets klubu Furkanın hüquqlarını Filadelfiya Seventi Siksers klubuna dəyişdi. Aldemir Filadelfiya klubu ilə 15 dekabr 2014-cü ildə müqavilə imzaladı və həmin gün yeni komandasında debüt etdi.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Statistiques de Furkan Aldemir au championnat d'Europe U20 de 2010" (ingilis). ФИБА. 2012-09-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2012-06-13.
2. ↑  "Galatasaray lands Furkan Aldemir" (ingilis). Евролига. 2012-09-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2012-06-13.
3. ↑  "Statistiques à l'Euro U20 2011" (ingilis). ФИБА Европа. 2012-09-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2012-06-13.
4. ↑  "*MVP Mirotić leads All Tournament team*" (ingilis). ФИБА Европа. 2012-09-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2011-07-24.
5. ↑  "Turkish AllStar rosters announced" (ingilis). ТБЛ. 2012-09-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2012-06-13.
6. ↑  "Clippers Select Furkan Aldemir in 2012 NBA Draft". NBA.com. June 29, 2012. 2012-09-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: June 28, 2012.
7. ↑  "Lamar Odom traded to Clippers". ESPN.com. 2012-09-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: June 30, 2012.
8. ↑  "Olynyk scores 30 in Celtics' 105-87 win over 76ers". NBA.com. Turner Sports Interactive, Inc. December 15, 2014. 2014-12-27 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: December 16, 2014.
**Furqondakı xanım** (*ing.* The Lady in the Van) — 2015-ci il ingilis komedi-dram janrında film. Film real hadisələrə söykənərək Benetin yazdıqları əsasında çəkilmişdir. Film 15 il boyunca xarab furqonda yaşayan yaşlı qadın — Meriyə (Marqrit) həsr olunmuşdur. Filminin çəkilməsindən əvvəl hekayə 1990-cı ildə kitab, 1999-cu ildə səhnə əsəri, 2009-cu ildə radio oyunu olaraq ictimaiyyətə çatdırılmışdır.

Filmin gedişatı
---------------

İnsanların yaşlılığına və kasıblığına görə Meriyə yazıqları gəlirdi. Amma qoxusundan və kobudluğundan dolayı çox adam qoca qadından uzaq durmaq istəyirdi. Amma Benet belə deyildi. Benet get-gedə yaşlı qadınla daha da yaxınlaşır və onun həyatının gizli məqamlarını öyrənir. Meri əslində Fransada musiqi təhsili almış, ali savadlı qadındır. O, məşhur pianoçu Alfred Kortotun bacarıqlı tələbəsi olmuşdur. Meri hətta bir ara rahibə olmaq istəmiş, buna görə çox istədiyi musiqidən uzaqlaşmışdır. Ölənə yaxın deyir ki, musiqi mənim əllərimdə, sümüklərimdədir. Merinin tənhalaşmasının və hiss edilən travmalarının böyük bir səbəbi var. Ancaq bu sirdir və filmin sonuna yaxın sirrin üstü açılır.

İstinadlar
----------

1. ↑  IMDb (ing.). 1990.
### 1.Ayrılış teoremi

Əgər ({\displaystyle -l,l}) intervalında təyin olunmuş {\displaystyle f(x)} funksiyası hissə-hissə kəsilməzdirsə, {\displaystyle f(x)}-in hissə-hissə kəsilməz {\displaystyle f'(x)} törəməsi varsa və bütün {\displaystyle \xi } kəsilmə nöqtələri requlyardırsa ( yəni {\displaystyle f(\xi )={\tfrac {1}{2}}[f(\xi -0)+f(\xi +0)]} ) ,onda bu intervalda {\displaystyle f(x)} funksiyası Furye sırası şəklində göstərilə bilər: 

{\displaystyle f}({\displaystyle x}){\displaystyle =}{\displaystyle {\tfrac {a\_{0}}{2}}+\sum \_{n=1}^{\infty }(a\_{n}\cos {\tfrac {n\pi x}{l}}+b\_{n}\sin {\tfrac {n\pi x}{l}})} , (1)

burada

{\displaystyle a\_{n}={\tfrac {1}{l}}\int \limits \_{-l}^{l}f(x)\cos {\tfrac {n\pi x}{l}}dx} ({\displaystyle n}{\displaystyle =0,1,2,...}) (2)

və

{\displaystyle b\_{n}={\tfrac {1}{l}}\int \limits \_{-l}^{l}f(x)\sin {\tfrac {n\pi x}{l}}dx} ({\displaystyle n=0,1,2,...}) (2').

Xüsusi halda:

a)əgər {\displaystyle f(x)} funksiyası cütdürsə, onda

{\displaystyle f(x)={\tfrac {a\_{0}}{2}}+\sum \_{n=1}^{\infty }a\_{n}\cos {\tfrac {n\pi x}{l}}} (3)

olar, burada

{\displaystyle a\_{n}={\tfrac {2}{l}}\int \limits \_{0}^{l}f(x)\cos {\tfrac {n\pi x}{l}}} ({\displaystyle n=0,1,2,...}) ;

b)əgər {\displaystyle f(x)} funksiyası təkdirsə, onda

{\displaystyle f(x)=\sum \_{n=1}^{\infty }b\_{n}\sin {\tfrac {n\pi x}{l}}} (4)

olar, burada

{\displaystyle b\_{n}={\tfrac {2}{l}}\int \limits \_{0}^{l}f(x)\sin {\tfrac {n\pi x}{l}}} ({\displaystyle n=0,1,2,...}) .

({\displaystyle 0,l}) intervalında təyin olunan və yuxarıda göstərilən kəsilməzlik xassələrini ödəyən {\displaystyle f(x)} funksiyasını bu intervalda həm (3) düsturu, həm də (4) düsturu şəklində göstərmək olar.

### 2.Tamlıq şərti

({\displaystyle -l,l}) intervalında kvadratı ilə birlikdə inteqrallanan ixtiyari {\displaystyle f(x)} funksiyası üçün (2) və (2') əmsalları vasitəsilə formal qurulan (1) sırası Lyapunov bərabərliyini ödəyir:

{\displaystyle {\tfrac {a\_{0}^{2}}{2}}+\sum \_{n=1}^{\infty }(a\_{n}^{2}+b\_{n}^{2})={\tfrac {1}{l}}\int \limits \_{-l}^{l}f(x)^{2}dx} .

### 3.Furye sıralarının inteqrallanması

({\displaystyle -l,l}) intervalında Riman mənada inteqrallanan {\displaystyle f(x)} funksiyasının ( hətta dağılan ) (1) Furye sırasını bu intervalda hədbəhəd inteqrallamaq olar.
**Viti Çereviçkin adına Uşaq parkı** — Rostov-na-Donu şəhərində yerləşən park. Park şəhərdə yeganə uşaq parkdır. Park şəhərin mərkəzində Sovetski küçəsində yerləşir.

Tarixi
------

Park ilk dəfə 1880-ci ildə salınmışdır. Parkın ilk adı Aleksandr bağı olmuşdur. Bu bağ Rusiya İmperiyasının imperatoru II Aleksandrın imperator kimi tac qoymasının 25 illiyi münasibəti ilə inşa edilmişdir 1894-cü ildə burada Aleksandr kolonnası quraşdırılır. 11 metrlik kolonna italyan arxitektoru Tonettinin layihəsinin əksi olaraq Nikolay Nikitiç Durbax tərəfindən yaradılmışdır. Sovet dönəmində imperiya ilə əlaqədar olan emblemlər abidədən çıxarılmışdır. 1994-ci ildə qranit lövhə və iki başlı qartal yenidən quraşdırılmışdır. Hazırda abidə yerli əhəmiyyətli mədəni abidə sayılır.

1936-ci ildən park «Pioner və məktəblilərin Uşaq parkı» olaraq adlandırılır. Onun ərazisində kanal çəkilir və körpü quraşdırılır. 1965-ci ildə parkın adı Viktor İvanoviç Çereviçkinin şərəfinə adlandırılır. Bu yeniyetmə İkinci Dünya müharibəsi dönəmində alman işğalçıları tərəfindən öldürülmüşdür. 1961-ci ildə parkda onun büst ucaldılmışdır. Büst Nikolay Vaqanoviç Avedikov tərəfindən hazırlanmışdır.

Viti Çereviçkin adına Uşaq parkı nəyinki Rostov-na-Donuda hətta bütün Rostov vilayətində yeganə uşaq parkıdır. Bu park məktəbəqədər və məktəb yaşlı uşaqlar üçün nəzərfə tutulmuşdur. Burada uşaqlar üçün bütün şərait yaradılmışdır. Yeni ailə quranlar çox vaxt kanal üzərində olan körpüyə qıfıl vurulur. Bu səbəbdən körpü «Sevgi və xöşbəxtlik körpüsü» olaraq adlandırılır.

2000-ci ildə Rostov-na-Donu Mədəniyyət rəhbərliyi tərəfindən bərpa edilmişdir.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Viti Çereviçkin adına Uşaq parkı". 2018-08-02 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-02-07.
2. ↑  "Viti Çereviçkin adına Uşaq parkı". 2018-06-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-02-07.
3. ↑  "Viti Çereviçkin adına Uşaq parkı". 2018-07-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-02-07.

Mənbə
-----

* Viti Çereviçkin adına Uşaq parkı
* История и легенды Ростова: от Александровского сада до парка им. Вити Черевичкина Arxivləşdirilib 2017-04-12 at the Wayback Machine  (rus.)
* www.360cities.net/image/cherevichkin Parkın panoraması
**Viti-Levu** (*ing.* Viti Levu) — Viti-Levu adalarının ən iri adasıdır. Viti Levu dillərində *«Böyük ada»* mənasini bildirir. Viti sözü sonradan dəyişilmiş formada Fici olmuşdur.

Coğrafiyası
-----------

Adaların topoqrafiyası
Adanın sahəsi 10 338 km² təşkil edir. Şərqdən qərbə uzunluğu 146 km, şimaldan cənuba 106 km təşkil edir. Ölçülərinə görə Okeaniyada ölçüsünə görə 6 adadır. Ən yaxın materik Avstraliyadır (2700 km). Adanın şimalında Blaya dənizi yerləşir. Vanua-Levu adası digər adalardan Latu-i-ra və Kandavu boğazları ilə ayrılır. Adadan şimal-şərqdə Yasava adaları yerləşir.

Ada vulkan və materik məşəllidir. Adanın ən hündür nöqtəsi *Тоmaniivi dağıdır* (1324 m).

Ada Subekvatorial iqlimə malkdir. Orta illik tempratur 24 — 29°S, yağıntının miqdarı isə 2000–3000 mm təşkil edir. İl boyu eyni iqlim olsada qışda nisbətən quraq keçir. Burada
adanın iqlimi rəngarəngdir. Manqrov meşələrinə rast gəlinir.

Əhalisi
-------

Adada Ficinin paytaxtı olan Suva şəhəri yerləşir. Burada ölkənin sahəsinə görə ikinci şəhəri olan Nandi şəhəri yerləşir.

Viti-Levu adasında böyük Hindistanlı diaspra mövcuddur.

İnzibati bölgü
--------------

Adada Ficinin 13 vilayətindən 8-i yerləşir. Adada yerləşən Mba, Nadroqa-Navosa və Ra vilayətləri Qərb dairəsinə, Naitasiri, Namosi, Reva, Serua və Tailevu vilayətləri isə Mərkəzi dairəyə daxildir. Adanın qərb hissəsi şəkər qamışı, şərqində isə südçülük istiqamətli maldarlıq inkişaf etmişdir.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3  "*UN SYSTEM-WIDE EARTHWATCH Web Site*. Острова Фиджи.  (ing.)". 2012-04-03 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-12-09.

Ədəbiyyat
---------

* Coğrafi ensiklopedik lüğət, М.: «Sovet ensiklopediyası», 1986
* Федеративная служба геодезии и картографии России, Атлас мира, М. 1999.

Mənbə
-----

* Li Isotopic Composition of Arc-Related Lavas from Viti Levu, Southern Fiji Arxivləşdirilib 2020-03-19 at the Wayback Machine  (ing.)
* A Sedimentary Structure Southwest Of Viti Levu, Fiji: the Baravi Basin  (ing.)
* Geology Map of Viti Levu Arxivləşdirilib 2016-03-04 at the Wayback Machine
**Xan qəbiristanlığı** - Bağçasarayda yerləşən, Krım tatar Xan sarayının qəbiristanlığı. Burada 9 Krım xanı və onların 45 ailə üzvü dəfn edilib. Qəbiristanlığın ərazisində iki türbə də mövcuddur.

Haqqında
--------

Krım tatar Xan sarayının qəbiristanlığı Böyük məscidin cənubunda yerləşir. Bu qəbiristanlıqda 9 Krım xanı və onların 45 ailə üzvü dəfn edilib. Bundan başqa burada XVI əsrə aid içərisində 6 məzar olan I Dövlət Gərayın türbəsi, XVII əsrə aid içərisində 9 məzar olan III İslam Gərayın türbəsi və içərisində II Məngli Gərayın məzarı olan rotunda yerləşir. Hər türbənin daxilində və cığırlar boyunca mərmərdən və ya əhəngdaşından yonulmuş qəbirüstü abidələr yerləşir. Türbələrin kənarında salamat qalmış baş daşları ilə yanaşı bir qismi salamat qalmış məzar daşları da mövcuddur. Onların ümumi sayı 98 ədəddir. Uzun illər boyunca bəzi qəbirlər itib ya da məzar daşları dağılıb. Baş daşlarının bəzilərinin üst hissəsi qadın və ya kişi papağı şəklində düzəldilib. Baş daşlarının üzərində olan epitafiyaların bəzilərində dünyasını dəyişmiş şəxs üçün duaların edilməsi və ya hər hansısa şeirlərdən hissələr qeyd edilib.

### Dəfn olunan xanlar

Xan nəslinin tədqiqatçısı bioqraf Halim Gərayın məlumatına görə Xansarayda Krım xanlığının bu xanları dəfn ediliblər:

1. I Dövlət Gəray - 1577 (abidə qorunmayıb)
2. II Qazi Gəray - 1607 (abidə qorunmayıb)
3. III İslam Gəray - 1654 (abidə qorunmayıb)
4. IV Mehmed Gəray - 1674
5. I Səlim Gəray - 1704
6. II Məngli Gəray - 1739
7. II Səlim Gəray - 1748
8. Arslan Gəray - 1767
9. Kırım Gəray - 1769

Şəkilləri
---------

* 
* III İslam Gərayın məzarıIII İslam Gərayın məzarı
* 
* II Məngli Gərayın məzarıII Məngli Gərayın məzarı
* Krım Gərayın məzarıKrım Gərayın məzarı
*

Həmçinin bax
------------

* Əski türbə
* Hacı Gəray türbəsi
* II Mehmed Gəray türbəsi

İstinadlar
----------

1. 1 2  "Ханское кладбище" (rus). handvorec.ru. 2021-09-13 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 13 sentyabr 2021.
2. 1 2  "Кладбище ханов" (rus). jalita.com. Archived from the original on 2021-09-13. İstifadə tarixi: 13 sentyabr 2021.

| ⛭Krım türbələri |
| --- |
| Qırx yer | Canikə Xanım türbəsi |  |
| Salaçıq | Hacı Gəray türbəsi |
| Eski Yurt | Əhməd bəy türbəsi  • Məhəmməd Şah bəy Ben Yude Sultan türbəsi  • II Mehmed Gəray türbəsi  • Mehmed türbəsi |
| Krım xan sarayı və ətrafı | Əski türbə   • Xan qəbiristanlığı  (I Dövlət Gərayın türbəsi, III İslam Gərayın türbəsi)  • II Məngli Gərayın türbəsi  • Dilarə bikəçin türbəsi |
| Əfəndiköy | Əfəndiköy türbəsi |
| Küleç meçit | Küleç məscidi |
**Səlahəddin Adil Paşa** (*türk.* Selahattin Adil) (19 yanvar 1882, Konstantinopol – 27 fevral 1962, İstanbul) — Türk əsgər və siyasətçi.

Həyatı
------

Səlahəddin Adil 19 yanvar 1882-ci ildə İstanbul şəhərində anadan olmuşdur.

Hərbi fəaliyyəti
----------------

1902-ci ildə Qərargah kapitanı oldu. 1905-ci ildə Şam şəhərindəki 5-ci orduya, 1906-cı ildə isə Selanikdəki 3-cü orduya təyin edildi. 1906-cı ildə İstanbuldakı Türkiyə Quru Qoşunları məktəbində müəllim köməkçisi kimi fəaliyyət göstərməyə başladı. 31 mart hadisəsi zamanı Hərəkat ordusunda xidmət edirdi. 1910–1911-ci illərdə Buxarest şəhərinin meri oldu. İtaliya-Osmanlı müharibəsinə və Balkan müharibələrinə qoşuldu. Birinci Dünya müharibəsində Çanaqqala və Şərq cəbhələrində iştirak etdi.

Çanaqqala müharibəsindən öncə Çanaqqala İstehkam Mövqe Komandirliyində qərargah rəhbəri kimi xidmət etmişdir. Müharibə dövründə isə Üçüncü Krit müharibəsində 12-ci şöbəyə komandirlik etdi. Birinci Kərəvizdərə müharibəsinə rəhbərlik etdi. Anafartalar qrup komandiri Mustafa Kamal Atatürkün əmrində 12-ci şöbə komandirliyində vəzifəyə təyin edildi.

1920-ci ildə fransızların işğal bölgəsində Kuva-yi Milliyeni formalaşdırmaq və fransızların bölgədə yayılmasının qarşısını almaq üçün Adana cəbhəsinin komandiri təyin edildi. 1921-ci ildə Qərb cəbhəsində 2-ci korpus komandiri kimi Sakarya Meydan müharibəsinə qoşuldu. Döyüşlərdə göstərdiyi qəhrəmanlıqlara və şücaətlərə görə general-mayor rütbəsinə yüksəldi və paşa oldu. Daha sonra Milli Müdafiə Nazirliyinin müşaviri vəzifəsinə təyin edildi. Daha sonra Milli Müdafiə Nazirliyinin müşaviri vəzifəsinə təyin edildi. Böyük hücum və Dumlupınar döyüşünü ilk məclisdəki millət vəkillərinə bildirən ilk şəxs idi. Mudanya barışığından sonra İstanbul şəhərinin hərbi nəzarəti tədricən onun nəzarətində olan 81-ci alayın nəzarətinə verildi. Türkiyə Böyük Millət Məclisinin İstanbul Komandirliydə vəzifəyə təyin edildi. Müharibədən sonra qırmızı lentli "İstiqlaliyyət" medalı (Türkiyə Respublikası) ilə təltif edildi. 23 sentyabr 1923-cü ildə öz istəyi ilə general-mayor rütbəsindən istefa verdi və təqaüdə çıxdı.

Siyasi fəaliyyəti
-----------------

Türkiyə Böyük Millət Məclisinin 9-cu dövründə Ankaranın millət vəkili seçildi. Türkiyə Böyük Millət Məclisinin iqtisadi komissiyasının sədri vəzifəsində çalışmışdır. 7 iyul 1953-cü ildə millət istefa etdi.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5 6  "Selahettin Adil". biyografya.com. 2021-11-27 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 1 noyabr 2018.

Mənbə
-----

* T.C. Genelkurmay Harp Tarihi Başkanlığı Yayınları, Türk İstiklâl Harbine Katılan Tümen ve Daha Üst Kademelerdeki Komutanların Biyografileri, Genelkurmay Başkanlığı Basımevi, Ankara, 1972, s. 117.
**ÇIRTI, ÇIRTI**-qədim uşaq oyunudur.

Oyunun quruluşu
---------------

Uşaqlardan biri başçı seçilir. Başçı ortada dayanır, qalan uşaqlar isə dairəvi düzülurlər. Başçı əlində çubuq oyuna başlayır. Əvvəl-əvvəl sağ tərəfdə olan uşaqlara deyirlər: 
- Çırtı, çırtı! 
Sağdakı uşaqlar cavab verirlər: 
- Can çırtı! 
Soldakı uşaqlar deyirlər: 
- Bizim çırtı sizin çırtıya yalan dedi. 
Sağdakı uşaqlar deyirlər: 
- Kimin saqqalına yaraşır? 
Soldakı uşaqlar deyirlər: 
-Hər kəs ayağını çəp qoysa, onun saqqalına yaraşır. Bütün cərgədə olan uşaqlar soldan sağa bir-bir ayaqlarını irəli çıxarırlar. Başçıya çatana qədər irəliləyirlər. Başçı yenə əvvəlki sözləri təkrar edir; sol ayağını sağ ayağının barmaqları üzərinə qoyub, iki dəfə fırlanır. Uşaqlar əvvəlki qaydada geri çəkilirlər. 
Başçı sağ əlini ayağının çeçələ barmağının üstünə qoyur. Hamı başçı kimi edir, baş barmaqlarının ucu ilə başçının yanına gəlirlər. Başçı əlini baş barmağını burnunun ucuna qoyub deyir: 
- Çırtı, çırtı! 
Uşaqlar ona cavab verirlər: 
- Can çırtı! 
Uşaqlar yenə geri çəkilirlər. Bu dəfə başçı sol əlinin baş barmağını qulağına verir. Uşaqlar da onun kimi edib başçıya yaxınlaşırlar. Başçı deyir: 
- Çırtı, çırtı! 
Sağ tərəfdəki uşaqlar cavab verirlər: 
- Can çırtı! 
Başçı deyir: 
- Bizim çırtı sizin çırtıya yalan dedi. 
Sağdakı uşaqlar deyirlər: 
- Kimin saqqalına yaraşır? 
Başçı deyir: 
- Hər kəs tez qaçmasa, onun saqqalına yaraşır. 
Hamı nişan qoyulmuş yerə qaçır. Kim geridə qalsa ona deyirlər: 
-Tısbağa tıs, boynunu qıs! 
Oyun axıra çatına qədər heç kəsin ixtiyarı yoxdur özü istədiyi kimi hərəkət etsin. Qaydanı pozanlar töhmətləndirilib oyundan çıxarılır. Hamı başçının əmri ilə hərəkət edir, nizam-intizama tabe olur.

| ⛭Azərbaycan xalq oyunları |
| --- |
| Döyüş oyunları | Qurşaqtutma • Zorxana • Azərbaycan milli güləşi |  |
| Strategiya oyunları | Mərəköçdü • Noxud çuxuru • Pula-pula • Qalaqapı |
| Novruz oyunları | Baca-baca • Keçəl • Kos-kosa • Yumurta döyüşdürmə |
| Atüstü oyunlar | Baharbənd • Cıdır • Sür-papaq • Çövkən • Qız-qov |
| Tamaşa oyunları | Dəvə • Çömçəxatun • Gülümey • Gül-gül • Xan-vəzir • Xıdır Nəbi • Nənəcan |
| Uşaq oyunları | Artırma • Barmaq oyunu • Beşdaş • Bənövşə • Cıdır oyunu • Dirədöymə • Dəsmal aldı, qaç • Dəyirman oyunu • Dolama • Çatı götürdü • Çırtı, çırtı • Çiləmə • Çilingağac • Çömçəbaşı bəzəmə • Evcik-evcik • Eşşək beli sındırdı • Əlquşu ilə ov • Ənzəli • Fincan-fincan • Gəlinbacı • Gizlən qaç • Gözbağlıca • Güleynari • Halay • Haxışta • Hoqqa • Hoppana hoppan • Hil-hil oyunu • Xəndəkbacı • Xıy xıy • Köşki balaban • Qərcimədaş • Qərəq • Qığ mərəsi • Qundaq-qundaq • Qurd-qurd • Laldinməz • Mərə-mərə • Mətə-mətə • Molla, haray • Öcəşmə • Papaqaldıqaç • Papaqatdı • Papaqqapdı • Püşk • Sanama • Say saymaq • Şeşpər-şeşpər • Şota • Şöbə-şöbə • Tapmaca • Tapın görək • Təkə • Təkləmə • Turnavurdu • Tuğay Məlik • Usta-şagird • Şatırlar • Yaşıl yarpaq, qızılgül • Yaylıqqaçırtdı • Yeddi ağac • Yeddi daş • Yelləncək • Yoldaş, səni kim apardı? |
**Bruno Cordano** (it. Bruno Giordano; 13 avqust 1956, Roma) — İtalyalı keçmiş futbolçu. Mərkəz hücumçusu mövqeyində oynayıb. 1978/79 mövsümündə İtaliya çempionatının bombardiri olub. 2013-cü ildən — Askoli klubunun baş məşqçisidir.

Karyera
-------

### Klub

Cordano peşəkar karyerasına karyerasının çox hissəsini keçirdiyi "Latsio" klubunda başlayıb. "Latsio"nun heyətində 1978/79 mövsümündə A Seriyasının bombardiri olub.

1985-ci ildə "Napoli"yə keçir. Cordano burada Maradona və Kareko ilə birlikdə məşhur Ma-Gi-Ka hücum triosunu yaradır. Futbolçu Napoli ilə birlikdə İtaliya çempionluğunu və İtaliya Kubokunu qazanır.

Daha sonra "Askoli" və "Bolonya" klublarında oynayır.

### Milli Komanda

21 dekabr 1978-ci ildə İspaniya millisinə qarşı matçda İtaliya millisində debüt etdi. Ümumilikdə, 1 qol vurduğu milli komandada 13 oyun keçirib. Futbolçu yeganə qolunu Yunanıstan millisinə qarşı yoldaşlıq görüşündə vurub.

### Məşqçi Karyerası

Oyunçu karyerasını bitirdikdən bir il sonra, 1993-cü ildə İtaliya D Seriyası klubu olan "Monterotondo" klubunun baş məşqçisi təyin olunur. Daha sonra əsasən aşağı liqa klublarına rəhbərlik edərək tədricən məşqçi karyerasında yüksəlir və 2006-cı ildə A Seriyasında çıxış edən "Messina" klubunun baş məşqçisi təyin olur, lakin burada qənaətbəxş nəticə göstərə bilmədikdən sonra istefaya göndərilir.

2013-cü ildə İtaliya C1 Seriyasında oynayan "Askoli" klubunun baş məşqçisi təyin edilir.

Karyera Statistikası
--------------------

| Mövsum | Klub | Oyun | Qol |
| --- | --- | --- | --- |
| 91/92 | Askoli | 17 | 2 |
| 90/91 | Askoli | 20 | 1 |
| 89/90 | Bolonya | 33 | 7 |
| 88/89 | Askoli | 26 | 10 |
| 88/89 | Napoli | 0 | 0 |
| 87/88 | Napoli | 27 | 8 |
| 86/87 | Napoli | 26 | 5 |
| 85/86 | Napoli | 25 | 10 |
| 84/85 | Latsio | 25 | 5 |
| 83/84 | Latsio | 18 | 8 |
| 82/83 | Latsio | **38** | **18** |
| 81/82 | Latsio | 0 | 0 |
| 80/81 | Latsio | 0 | 0 |
| 79/80 | Latsio | 23 | 9 |
| 78/79 | Latsio | 30 | 19 |
| 77/78 | Latsio | 29 | 12 |
| 76/77 | Latsio | 26 | 10 |
| 75/76 | Latsio | 14 | 5 |
| ***Cəmi*** | ***377*** | ***129*** |

Titulları
---------

* İtaliya çempionu (1): 1986/87.
* İtaliya kubokunun qalibi (1): 1986/87.
* A Seriyası bombardiri : 1978/79.
* B Seriyasında ən çox qol vuran oyunçu (1): 1982/83.
* İtaliya Kubokunda ən çox qol vuran oyunçu (1): 1986/87.

İstinadlar
----------

1. 1 2  Bruno Giordano // Transfermarkt (çd.). 2000.
2. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2022-02-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-02-18.
3. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2021-02-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-02-18.

Xarici keçidlər
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Tematik saytlar | eu-football.info (oyunçu) · National Football Teams.com · Transfermarkt (oyunçu) · Transfermarkt (məşqçi) · worldfootball.net (oyunçu) · Discogs |
**Takvakorz** (*ing.* The Taqwacores) — 2010-cu ildə istehsal olunmuş ABŞ filmi.

Məzmun
------

Filmin çəhrayı saç düzümlü qəhrəmanı *Cahangir* səhər dostlarını elektron gitarası ilə namaza çağırır. Aralarında makiyajlı və ətək geyinən bir gey də var. Pivə içirlər, marixuana çəkirlər.

Qara çarşabının altından üzü görünməyən feminist, azad ruhlu *Rabeya* Quranı qırmızı qələmlə oxuyaraq: *"Bu məmləkətdə kişilərin qadınlarını döymələri əmr olunur"* deyərək bəzi yerləri daima qaralayır.

Baş qəhrəman *Cahangir*: *"Onlar namazı buraxan uşaqlardır. Ailələrindən gizli oğlan dostları ilə görüşən qızlardır. Müsəlmanlar onları müsəlman, punkçılar da punkçı saymırlar"* deyərək ortada qalan gəncliyi anlatmağa çalışır.

Mənbə
-----

* İslamçı punklar. **kulis.az** Arxivləşdirilib 2021-03-01 at the Wayback Machine  (az.)


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Film** ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin.* |
**Piriyev Eldar Rizvan oğlu** — azərbaycanlı filoloq, filologiya elmləri doktoru, Bakı Slavyan Universitetinin Türkologiya kafedrasının professoru.

Həyatı
------

Eldar Piriyev 1954-cü ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. 1978-ci ildə Bakı Dövlət Universitetinin Filolofiya fakültəsini bitirmişdir. Bir müddət ASE-də elmi redaktor və İranda tərcüməçi işlədikdən sonra 1982-ci ildə M.F.Axundov adına Azərbaycan Pedaqoji Rus dili və Ədəbiyyatı İnstitutuna işə qəbul olunmuşdur. 1983-cü ildən müəllim, baş müəllim və dosent vəzifələrində çalışmışdır, 2008-ci ildən Türkologiya kafedrasının professoru vəzifəsində işləyir. 2002-2014-cü illərdə Bakı Slavyan Universitetinin Pedaqoji fakültəsinin dekanı olmuşdur. 1989-cu ildə namizədlik, 2007-ci ildə isə doktorluq dissertasiyası müdafiə etmişdir. 75-dən artıq elmi məqalə, 4 monoqrafiya, 1 metodik vəsait və 2 dərs vəsaitinin müəllifidir.

2012-ci ildə Avropa Nəşr Mətbu Evi mükafat komissiyasının "Ən yaxşı Vətənpərvər Tədqiqatçı Alim" nominasiyası üzrə diploma layiq görülmüş və qızıl medalla təltif olunmuşdur.

Xarici keçidlər
---------------

* Arxivləşdirilib 2012-05-07 at the Wayback Machine
Volf komandasının loqosu
**Volf**- (ing. **Walter Wolf Racing**) idman komandası, 1976-1980-ci illər Formula 1 Dünya Çempionatının iştirakçısı olub. Komanda Redinq, Böyük Britaniyada yerləşsə də Kanada lisenziyası ilə fəaliyyət göstərirdi.

Tarixi
------

1975-ci ildə Yuqoslaviya və Kanadalı sahibkar Walter Wolf növbəti mövsüm hazırlığı məqsədi ilə Formula 1 yarışına qatıldı. Bir il sonra, o, Frank Williams Racing komandasının 60% -ni əldə edərək, komandanın idarəçiliyi ilə razılaşdırılır. Eyni zamanda Wolf, son dövrdə çempionluğu tərk edən Heskett komandasının aktivlərini əldə edir.

1976-cı ilin son mövsümündə Wolf komandanı yenidən qurdu. O, Frank Williamsı idarəçilikdən azad etdi və Lotus komandasından Peter Ouarr ilə əvəz etdi.  

1977-ci ildə komanda Cosworth şirkəti tərəfindən yenilənmiş WR1 və Tirrell-dən dəvət olunmuş Jody Scheckter-i təqdim etdi. Mövsümün ilk Qran- pri'də Jody Scheckter qalibiyyət qazandı.  

1979-cu ildə Scheckter komandadan ayrılaraq Ferrari ilə müqavilə imzaladı və Wolf onu James Hunt ilə əvəz etdi.

Harvey Postlethwaite, Olympus Corporation sponsorluğu ilə yeni bir model WR7 hazırladı. Ancaq model çox müvəffəqiyyətli olmadı. Daha sonra WR7 modeli WR8 modeli ilə əvəz edilmişdir. WR9 modelinin təqdim olunması vəziyyəti dəyişməmişdir.

Nəhayət, mövsümün sonunda Wolf, Formula 1 sərgüzəştlərindən yorulduğunu söylədi və komandanı Emerson Fittipaldi 'ye satdı. Emerson isə komandanı Fittipaldi qrupu ilə birləşdirdi.

Xarici keçidlər
---------------

1. Официальный сайт Wolf Racing
**Tibb İşçisi Günü (Tibb Günü)** - SSRİ-də qeyd olunurdu və Rusiya Federasiyasında hər il iyun ayının üçüncü bazar günü qeyd olunur.

Tarixi
------

SSRİ-də tibb işçisi günü SSRİ Ali Sovet Rəyasət Heyətinin 1 oktyabr 1980-ci il tarixli "Tətil və yaddaqalan günlər haqqında" fərmanına əsasən qeyd olunmağa baçlandı.

Rusiya, Belarusiya, Ukrayna və Qazaxıstanda iyun ayının üçüncü bazar günü qeyd olunur. Bundan əlavə, Latviyada 2011-ci ildən etibarən Seymin fərmanı ilə eyni gün qeyd olunur və Azərbaycanda isə Tibb işçilərinin peşə bayramı 17 iyun qeyd olunur.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2012-01-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-08-08.
2. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2017-07-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-08-08.
3. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-08-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-08-08.
4. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2018-06-17 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-08-08.
5. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2021-12-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-08-08.
**Kvota** (*lat.* quota — "kvoata" latınca "yuot" sözündən götürülüb, mənası "nə qədər" deməkdir) fərdi, tarif, mövsümi, qlobal və digər faiz məhdudiyyətləri vasitəsi ilə idxalına icazə verilmiş malların fiziki həcm və ya dəyərinin maksimum hədlərini müəyyən edən kəmiyyət məhdudlaşdırılması tədbirləridir.

Fərdi kvotalar – idxalına icazə verilmiş malların ümumi miqdarının mal göndərən ölkələr üzrə paylanmasını nəzərdə tutur. 
Tarif kvotaları gömrük vergitutmasının daha əlverişli rejimində müəyyən həcmə idxala icarə verir. Bu həcmdən artıq idxal üçün daha az əlverişli rejim tətbiq edilir.
Mövsümü kvotalar ilin müəyyən fəsillərində ölkə daxilində istehsalın yüksək olduğu dövrlərdə tətbiq edilir. İdxalın müəyyən vaxt dövrü nəzərə alınmadan məhdudlaşdırılması konkretləşdirilməmiş kvotalar adlanır.
Qlobal kvotalar hər hansı malın müəyyən müddət ərzində və malgöndərən ölkələr arasında bölüşdürülmədən ümumi idxalının həcmini müəyyən edir. Belə yanaşma idxalçıya mal göndərən ölkəni seçmək azadlığı verir.

İstinadlar
----------

Həmçinin bax
------------

Xarici keçidlər
---------------

1. ↑  Xarici işçilər üçün kvota: xüsusiyyətləri və nüanslar[*ölü keçid*]
**Banat Hairullovna Batırova** (16 dekabr 1904, Staromusino[d], Ufa qəzası[d], Ufa quberniyası, Rusiya imperiyası – 19 iyul 1970, Staromusino[d], Başqırd MSSR) — Başqırdıstan Muxtar Sovet Sosialist Respublikasında Sosialist Əməyi Qəhrəmanı ünvanını qazanan ilk qadın, Başqırdıstan Ali Sovetinin II, III və IV çağırış millət vəkili.

Həyatı
------

Banat Batırova 16 dekabr 1904-cü ildə (bəzi mənbələrə görə 1902-ci ildə) Ufada böyük bir ailənin uşağı olaraq dünyaya gəlmişdir. Atasının erkən yaşda ölməsindən sonra Batırova 6 yaşında işləməyə başladı ana anasına kömək etdi. 1921-ci ildə evləndi və Utyaqanovoya köçdü.

1932-ci ildə kolxozun çuğundur istehsalçıları zəncirinin üzvü oldu. İkinci Dünya müharibəsi başladıqdan sonra kişilərin müharibəyə getməsindən sonra kolxoz istehsalatında qadınlar böyük payla işləməyə başladı. 1943-cü ildə Batırova həyat yoldaşını müharibədə itirdi. 1946-cı ildə Batırova 500-dən çox hektar ərazidən şəkər çuğunduru toxumları toplamağı bacardı. Çuğundur məhsul rekorduna görə 1948-ci ildə ona Sosialist Əməyi Qəhrəmanı adı verildi. Bundan əlavə, "Lenin" ordeni ilə də təltif edildi.

1960-cı ildə təqaüdə ayrıldı, lakin 19 iyul 1970-a, yəni vəfatına qədər öz kəndində yaşadı.

Banat Batırova Başqırdıstan Ali Sovetində II, III və IV (1947–1959) çağırış millət vəkili olmuşdur.

Xatirəsi
--------

Banat Batırovanın adı doğma bölgəsində küçəyə verilmişdir. Heykəltəraş Pavlovna Neçayeva "Başqırdıstan kolxozunun çuğundur yetişdiricisi" adı ilə onun heykəlini hazırlamışdır.

Mükafatları
-----------

* "Lenin" ordeni (1948)
* Sosialist Əməyi Qəhrəmanı (1948)

İstinadlar
----------

1. ↑  "Трудолюбие, победившее сомнение". agidel.ru. 27 may 2019. 27 May 2019 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 9 feral 2021.
2. 1 2  Герои труда/ Справочник о Героях Социалистического Труда и кавалерах ордена Трудовой Славы трех степеней из Башкортостана./ сост. Р. А. Валишин [и др.]. — Уфа : Китап, 2011. — 432 с. : ил. ISBN 978-5-295-05228-6
3. ↑  Башкирская энциклопедия. Гл. ред. М.А. Ильгамов т. 1. А-Б. 2005. — 624 с.; ISBN 5-88185-053-X. науч.. изд. Башкирская энциклопедия, г. Уфа.

Xarici keçidlər
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Tematik saytlar | Ölkənin qəhrəmanları |
**İbrahim Büyükak** (20 avqust 1983, İstanbul) — Türkiyə aktyor ve yazıçısı. Uludağ Üniversitetinin İqtisad fakültəsinin məzunu oldu. BKM Mutfak komandasına qatılan son üzvlərdən biridir. 2008-ci ildə Kanal D-də yayınlanmağa başlayan BKM Mutfaktaki *Çox Gözəl Hərəkətlər Bunlar* proqramında eskizləri yazıb oynadı. 2013-cü ildə Star TV-də *3+1* adlı TV proqramıyla Əsər Yenənlər və Oğuzhan Koç ilə bir gecə şousu yaratdılar. Acun Ilıcalının proqramı satın almasından sonra proqram 5 oktyabr 2013-cü ildə *TV8's 3 Adam* adıyla davam etdi. TV8-də yayımlanan *Mənə ata dedi* serialında Cüneyt obrazını canlandırmışdır. 2017-ci ildə 3 Adamın bitməsi ilə öz başına layihələr istehsal etməyə başlamışdır. *Kiçik Əsnaf*, *Yol Yoldaşım*, *Yol Yoldaşım 2* və *Satıcı İclası* kimi filmlərin ssenaristi olsa da, 2021-ci ildə öz həyat hekayəsi ilə əlaqədar *Bəzi Maraqlı Hadisələr* adlı internet serialını çəkmişdir. Serialın hekayəsi, çəkilişi və baş rolu sənətkarın özünə məxsusdur.

İstinadlar
----------

1. ↑  Bağımsız İnternet Sitesi, T24 (18 Şubat 2020). "İbrahim Büyükak 3 Adam'ın neden dağıldığını açıkladı". T24.com.tr. 29 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Şubat 2020.

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Sosial şəbəkələrdə | Facebook · Twitter |
| Foto, video və audio | Instagram |
| Tematik saytlar | IMDb |
**Rafael Mustafayev** (1955, Bakı – 14 noyabr 2010) — Azərbaycan jurnalisti. 2004-cü ildən Rusiyanın "Reqnum" informasiya agentliyinin əməkdaşı.

Həyatı
------

Rafael Fuad oğlu Mustafayev 1955-ci ildə Bakı şəhərində anadan olub. Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyasını bitirib. Bir sıra yerli informasiya agentlikləri ilə yanaşı, Rusiyanın "Kommersant", "Novıye izvesiya" qəzetləri ilə də əməkdaşlıq edib.

Tanınmış jurnalist Rafael Mustafayev noyabrın 14-də Bakıda, yol qəzası nəticəsində həlak olub.

Rafael Mustafayev ANS Şirkətlər Qrupunun prezidenti Vahid Mustafayevin böyük qardaşı idi.

Mənbə
-----

1. ↑  Журналиста Рафаэля Мустафаева сбил..[*ölü keçid*].
2. ↑  "Tanınmış jurnalist Rafael Mustafayev həlak olub". 2010-11-25 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2010-11-19.

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Jurnalist ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin.* |
İnam intervalının sxematik təsviri
**İnam intervalı** - riyazi statistikada təsadüfi dəyişənin vəziyyətinin dəqiqliyinin qiymətləndirilməsinə xidmət edir. İnam intervalı araşdırılan parametr ətrafında bir sərhəd yaradır. Bu sərhəd əvvəlcədən verilmiş ehtimalla parametrin (y) həqiqi vəziyyətini əhatə edir (şəkil). Üsulun üstün cəhəti ondan ibarətdir ki, aparılan statistik analiz üçün verilmiş parametrin əhəmiyyətli olub-olmaması üzə çıxır. 
Analiz olunan parametrin (y ) inam intervalının ölçüsü ehtimalın (α), standart meyillənmənin ({\displaystyle s^{2}}) və ölçmələrin sayından (n) asılı olaraq belə təyin olunur:

{\displaystyle {\overline {y}}\pm t\_{a}{\frac {\sigma }{\sqrt {n}}}}

burada: σ - orta kvadratik meyillənmmədir; tα-student əmsalı adlanır və α-nın qiymətindən asılı olaraq ədəbiyyatlarda cədvəl şəklində verilir. α-nın qiyməti yuxarı və aşağı sahələr arasında bərabər paylanır: (-α/2; +α/2).

Statistik araşdırma zamanı inam intervalına düşən parametrlər nəzərdən atılır, çünki onların dəyişməsinin araşdırılan göstəriciyə təsiri dəqiq analiz oluna bilmir.

Mənbə
-----

* Əliyev, R. Maşınqayırma leksikonu. Bakı: Apostroff, I hissə, 2012.427 s.
* Şahbazov, Ə. Ehtimal nəzəriyyəsi və riyazi statistika: ali məktəblər üçün dərslik / red. M. Bunyatovş Bakı: Maarif, 1973. 577s.
**İn-Əmgəl** (*ərəb.* عين أمقل‎) —Əlcəzairin cənub hissəsində, Tamanrasset vilayətində şəhər və kommuna. Tamanrasset dairəsinə daxildir.

Coğrafi mövqe
-------------

Şəhər vilayətin mərkəzi hissəsinin cənub-şərqində, Böyük Səhranın mərkəzi hissəsində, ölkənin paytaxtı Əlcəzairdən təxminən 1450 kilometr cənub-cənub-şərq məsafəsində yerləşir. Mütləq hündürlüyü dəniz səviyyəsindən 972 metrdir.İn-Əmgəl komunnasının sahəsi 93,438 km2-dir.

İqlim
-----

Şəhərin iqlimi quraq isti kimi xarakterizə olunur. İl ərzində yağıntı demək olar ki, yoxdur (orta illik miqdarı – 28 mm). Orta illik temperatur 23,3 °C-dir. Ən soyuq ayın (yanvarda) orta temperaturu 13°C, ən isti ayda (iyulda) 31,3°C-dir.

İstinadlar
----------

1. ↑  *Алжир. Справочная карта*. Масштаб 1:3 500 000. М. ГУГК, 1980
2. ↑  "In Amguel" (ingilis). GeoNames. 2019-01-19 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-01-18.
3. ↑  "Climate: In Amguel" (ingilis). Climate-Data.org. 2016-03-03 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-01-18.
**İn və Yan**
**İn və Yan** — qədim Çin təbii fəlsəfəsinin əsas anlayışları.

İn Yan Taoizmdə işlədilən ən tanınmış anlayışlardan biridir. Bu, bir arada bütövlüyü tamamlayan iki hissədir. İn sözü "kölgəli tərəf", Yan sözü isə "günəşli tərəf" mənasını verir. İn Yan bütövlüyü formalaşdıran ikilik anlayışıdır. İn Yanın simvolu Taicitu adlanır. Bir çox insan onu sadəcə İn və Yan adlandırır. Taicitu simvolu çox qədimdən yaradılmış və illər keçdikcə Taoizmin simvoluna çevrilmişdir.

İn və Yan prinsipləri
---------------------

### Hər şey iki qütblüdür və bir-birinə əksdir

Hər şeyin bir-birindən ayrılmaq iki əks qütbü vardır. İn və Yan qütbü. Harda İn və Yan qütbləşməsi meydana çıxarsa orda hərəkət başlayar. "Bir" heçlikdən gəlir, "iki" isə birdən yaranır. Qalan hər şey isə "iki"nin, yəni İn və Yanın tükənməyən, dəyişən və dönüşən əlaqəsinin məhsulu olaraq meydana gəlir. Əks qütblər elektrik axını, cəzb etmə və itələmə qüvvələrini də yaradır.

### Hər bir qütb daxilində mütləq öz əksini ehtiva edir

Bir qütbün hakimiyyətinin ən güclü olduğu yerdə əks qütb özünü büruzə verməyə başlayır. Sualın cavabı, sevginin nifrəti, hərəkətsizliyin hərəkəti, müdafiənin hücumu özündə ehtiva etməsi buna misaldır. Taicitu və ya İn Yan simvolunun içindəki balaca əks rəngli dairələr bu xüsusiyyəti əks etdirir.

### Qütblərin bağlılıq əlaqəsi

Əks qütblərdən biri digəri olmadan müstəqil mövcud ola bilməz. Gecə olmadığı müddətcə gündüz də yoxdur və əksinə. Qütblər müstəqil vahid kimi götürülə bilməz. Şərq tibbində bədən və ruhi vəziyyət ayrı tutulmur. Hər orqan əsas ruhi vəziyyəti də təmsil edir. Orqanın özü İn, funksiyası isə Yandır. Hər ruhi vəziyyət onunla əlaqəli orqanın vəziyyəti ilə yaxından əlaqəldir.

### Bir qütbün digərinə çevrilə bilməsi

Əks qütblər bir-birinə çevrilə bilən quruluşdadır. İn Yana və Yan da İnə dönüşə bilər. Bu, bitməyən sonsuz hərəkəti labüd hala gətirir. Qış yaya, payız bahara, qaranlıq aydınlığa çevrilir və bu hərəkətlilik davam edir.

### Yaradan-məhv edən və ya dəstəkləyən-məhdudlaşdıran əlaqəsi

Qütblər bir-birini yaratdığı, dəstəklədiyi kimi eyni şəkildə məhv edən, məhdudlaşdıran əlaqəsində də ola bilərlər. Buna misal olaraq bir şamı göstərmək olar. Yanmaqda olan ip və parafin alovu təmin edir. Alov isə bu ikisini məhv edir. Sonda ip və ya mum bitdikdə alov da bitəcək.

### Qütb öz daxilində alt qütbünü ehtiva edir

Hər İn və Yan öz alt İn və Yan qütblərindən əmələ gəlir. Mikro quruluş makronun, makro quruluş isə mikro quruluşunun ayrılmaz parçalarıdır.

Həmçinin bax
------------


|  |  |
| --- | --- |
| Vikianbarın loqosu | Vikianbarda ***Yin Yang*** ilə əlaqəli mediafayllar var. |

* Horun gözü
* Oroboros
* Buddizm
* Sonsuz düyüm

İstinadlar
----------
**Kupid** (*ing.* Cupid) - Uranın daxili peykidir. O, 2003-cü ildə Habbl teleskopundan istifadə edən Mark Şovalter və Cek Lissauer tərəfindən ləşf edilib. Kupid adı Uilyam Şekspirin *Afinanın Timonu* tamaşasındakı bir obrazdan götürülüb.

Kupid Uranın peykləriUranın daxili peykləri içərisində ən kiçiyidir. Diametrinin təxminən sadəcə 18 km olduğu təxmin edilir. Bu və onun qaranlıq səthi Voyacer 2-nin 1986-cı ildə Uranın yaxınlığından etdiyi uçuş zamanı onun görüntülərini əldə etməyi xeyli çətinləşdirmişdi.

Kupidin orbiti ondan daha böyük olan Belindanın orbitindən sadəcə 863 km fərqlənir. Mab və Perditadan fərqli olaraq Uranın peykləri həmçinin 2003-cü ildə kəşf olunmuşdu, o bu cəhətdən də çox narahat görünmür.

Kəşf olunduqdan sonra Kupidə müvəqqəti olaraq **S/2003 U 2** adı verilmişdi. **XXVII Uran** olaraq da adı qeyd olunur. Asteroid olan 763 Kupido ilə qarışdırılmamalıdır.

İstinadlar
----------

1. 1 2  NASA FACTS (ing.). NASA.
2. ↑  .
3. 1 2  *Showalter, Mark R.; Lissauer, Jack J.* "S/2003 U 1 and S/2003 U 2". IAU Circular. 8209. September 25, 2003. ISSN 0081-0304. 2006-05-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2011-11-02.
4. 1 2  "Planet and Satellite Names and Discoverers". Gazetteer of Planetary Nomenclature. USGS Astrogeology. July 21, 2006. 2015-11-17 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2006-08-05.
5. 1 2  
*Showalter, Mark R.; Lissauer, Jack J.* "The Second Ring-Moon System of Uranus: Discovery and Dynamics". Science. 311 (5763). 2006-02-17: 973–977. Bibcode:2006Sci...311..973S. doi:10.1126/science.1122882. PMID 16373533.

Xarici keçidlər
---------------

* Habblın Uran ətrafında indiyə qədər kəşf etdiyi ən kiçik peyk
**Joe & Jake** — Co Vulford (*ing.* Joe Woolford; d. 6 oktyabr 1994) və Ceyk Şeykşaftın (*ing.* Jake Shakeshaft; d. 25 iyul 1995) təşkil etdiyi Britaniyalı musiqili duet. Onlar "You're Not Alone" mahnısı ilə Böyük Britaniyanı "You're Not Alone" mahnısı ilə 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində təmsil etmişdirlər.

Karyera
-------

### 2015: *The Voice UK*

Co və Ceyk ilk dəfə 2015-ci ildə Böyük Britaniyanın *The Voice* səs yarışmasında iştirak edərkən tanış olmuşdurlar. Onların hər ikisi yarışmada ilkin mərhələni uğurla keçmişdir. Co Rita Oranın, Ceyk isə Amerikan musiqiçisi will.i.am-in komandasında yer almışdır. Yarışmada iştirak etdikləri müddət ərzində Co Elli Qoldinq, Ceyson Mraz və Kris Braun mahnıları ilə çıxış etmiş, Ceyk isə Ed Şiran, Coldplay və Castin Biber mahnılarını səsləndirmişdir. Co yarışmanın beşinci mərhələsində, Ceyk isə üçüncü mərhələsində məğlub olmuşdur.

### 2016-hal-hazırda: Avroviziya

*The Voice* yarışmasında iştirak etdikləri müddətdə Co və Ceyk dostlaşmış və birlikdə Böyük Britaniyanın 2016 Avroviziya Mahnı Müsabiqəsi üçün təşkil etdiyi milli seçim turuna qatılmağı qərara almışdırlar. Onlar BBC tərəfindən seçim turunda iştirak haqqı qazanan iştirakçılardan olmuşdurlar. Nəticədə isə yarışmada ifa etdikləri "You're Not Alone" mahnısı ilə Co və Ceyk qələbə qazanaraq, Böyük Britaniyanı İsveçin paytaxtı Stokholmda keçirilən Avroviziya 2016-da təmsil etmək hüququ qazanmışdırlar. Böyük Britaniyanın "Böyük Beşlik" ölkələrindən biri olması səbəbi ilə onlar birbaşa olaraq müsabiqənin final mərhələsindən mübarizəyə qoşulmuşdur. 26 ölkə təmsilçisinin mübarizə apardığı final şousunda Co və Ceyk "You're Not Alone" mahnısı ilə 62 xal toplayaraq, 24-cü yerdə qərarlaşmışdır.

Diskoqrafiya
------------

### Sinqllar

| Mahnı adı | İl |
| --- | --- |
| "You're Not Alone" | 2016 |
| "Tongue Tied" | 2017 |
|

İstinadlar
----------

1. ↑  "Eurovision 2016: UK's act Joe & Jake sign with Sony Music". 2016-03-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 11 mart 2016.

|
|  |
|
| Əvvəlki:**Electro Velvet  "Still in Love with You"** | **Böyük Britaniya Avroviziya Mahnı Müsabiqəsində** **2016** | Sonrakı:**Lusi Cons  "Never Give Up on You"** |

Xarici keçidlər
---------------