recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Qulaq (dəqiqləşdirmə).

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Bu məqalə **eşitmə orqanı** haqqındadır. **SSRİ dövlət qurumu** üçün **QULAQ** səhifəsinə baxın.* |

Qulaq
**Qulaq** ― eşitməni və məməlilərdə vestibulyar sistemdən istifadə edərək bədən tarazlığını təmin edən orqandır.
Qulaq 3 hissədən ibarətdir. 

Xarici qulaq təşkil olunub:

* Orta qulaq

* Daxili qulaq

* Xarici qulaq,

* Qulaq seyvanı və

* Qulaq kanalından

Qulaq kanalının dərinliyində xarici qulaq ilə orta qulağı ayıran təbil pərdəsi yerləşir. Orta qulaq təbil pərdəsində yerləşən, hava ilə dolu boşluqdur. Hava, burnun arxasından Yevstax borusu adlı kanal ilə orta qulağa daşınır. Yevstax borusunun funksiyası, orta qulaq boşluğundakı havanın təzyiqi ilə atmosfer təzyiqini eyniləşdirməkdir. Səs dalğalarının qulaq pərdəsində yaratdığı titrəyiş, orta qulaq boşluğundakı sümükcüklər ilə (çəkic, zindan, üzəngi) daxili qulağa verilir və səsi beyinə ötürən siniri oyadır.
Qulaqda küy qulaq burun boğaz sahəsində xəstələri çox narahat edən və müalicəsi çətin olan patalogiyalardan biridir. Tinnitus - qulaq küyü ya da uğultu olaraq ifadə edilən bu vəziyyət xəstələrin realda olmayan səsləri bir və ya hər iki qulağında və ya kəllə boşluğunda eşitməsini ifadə etməsidir. Bəzən bu səslər xəstələri o qədər narahat edir ki, xəstələrin günlük yaşantısını və psixoloji vəziyyətlərini poza bilir. Hətta yuxu rejimlərini belə alt-üst edə bilir. Adətən, küylərin yaranmasında təhlükəli patologiyalar olmasa da eşitmə itkisi ilə bərabər olarsa bu ciddi patologiyaya işarət edə bilər. Bu səbəbdən tinnitus önəmli bir əlamətdir.

**Qulaq küyü** — yüngül dərəcədə - sadəcə səssiz mühitdə hiss oluna bilər və ya şiddətli dərəcədə hiss oluna bilər. Həm davamlı, həm də fasiləli ola bilər. Su şırıltısı səsi, külək səsi, zəng səsi, fit səsi, milçək vızıltısı səsi, yüngül motor gurultusu səsi kimi muxtəlif səkildə xəstələr tərəfindən ifadə oluna bilər. Küyün səsi həm stabil qala, həm də baş və çənə oynağının hərəkətinə bağlı olaraq arta bilər.

Qulaq kanalımız özünü təmizləyən bir orqanır. Lakin qulağın kirini təmizləmək üçün pambıqlı qulaq çöplərindən istifadə edirik. Mütəxəssislər bildirir ki, bu təmizləyici çöplərdə qulağın sağlamlığını ciddi şəkildə təhdid edən gizli təhlükələri var. Ona görə də, ondan istifadə edərkən ehtiyatlı olmaq lazımdır. Həkimlər bildirir ki, qulaq kirini müəyyən fasilələrlə təmizləmək çox vacibdir, ancaq bunu edərkən qulaq sağlamlığınıza zərər verməməlisiniz.

Həmçinin bax
------------

Qulaq ağrısı

Qulaq tutulması

İstinadlar
----------

1. ↑  "Təbil pərdəsi perforasiyası". cabbarzade.com/data/az. Archived from the original on 13 May 2023.
2. ↑  "Qulaqda küy". cabbarzade.com/data/az. Archived from the original on 13 May 2023.
3. ↑  "Qulaq çöpünün gizli təhlükəsi". 525.az/news/. Archived from the original on 3 November 2021.

Xarici keçidlər
---------------

  


|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Lüğətlər və ensiklopediyalar | Kruqosvet · Britannica (11-ci) · Treccani |
| Normativ yoxlama | BNF: 119755257 · GND: 4133604-5 · LCCN: sh85040383 · NDL: 00567653 · NKC: ph195806 |
**Hövz** və ya **Hovuz mahalı** — Şirvan xanlığının inzibati ərazilərindən biri.

Tarixi
------

Ağsu və İsmayıllı rayonlarının ərazisində mövcud olmuşdur.

Mahalın naibi Mərdan bəy idi.

Əhalisi
-------

Burada 1821-ci ildə 1 oba (Alpout) və 38 kənddə (Basqal, Zərgəran, Tircan, Pirəbülqasım, Keyvəndi, Mücülü, Sərdahar, Zərnava, Gəndəxanı, Biznan, Kürdivan, Tağlabiyan, Zeyvə, Hinqar, Bilistan, Nüydi, Kəlfərəc, Sulut, Kalva, Sarsura, Kiçitan, Muğanlı, Varna, Qalazeyvə, Göylüc, Şamdalan, Pirqaraçuxa, Bəyliyan, Girdə, Gürcivan, Yenikənd, Nuran, Zərqava, Xasıdərə, Şəbiyan, Surxanı, Çiyni, Acıdərə) 641 ailə yaşayırdı.

İqtisadiyyatı
-------------

Hovuz mahalının sakinləri əkinçilik, bağçılıq, kömürçülük, ipəkçilik, kələğayı toxuculuğu, sərraclıq, çarvədarlıq, ticarət, misgərlik, dəmirçilik, papaqçılıq, dabbaqlıq, əyiricilik, xarratlıq, bənnalıq, boyaqçılıq, həkimliklə məşğul olurdular.

İstinadlar
----------

1. ↑  Описание Ширванской провинции, 1867, Тифлис.  (rus.)

Həmçinin bax
------------

* Şirvan xanlığı

Xarici keçidlər
---------------

* *Fariz Xəlilli-Tarix üzrə fəlsəfə doktoru.* "Şirvan xanlığının süqutu: özündən sonra qalanlar…" (az.). Musavat.az. İstifadə tarixi: 2017-04-03.[*ölü keçid*]
* *Fariz Xəlilli-Tarix üzrə fəlsəfə doktoru.* "Salyanlı xanım Pyotrun zabitlərini necə qətlə yetirdi" (az.). axar.az. İstifadə tarixi: 2017-04-10.

| ⛭Şirvan xanlığının mahalları |
| --- |
| Mahallar | Xançoban mahalı  • Hövz mahalı  • Sədənrud mahalı  • Elat mahalı  • Qoşun mahalı  • Qarasubasar mahalı  • Qəssan mahalı  • Əkərət mahalı  • Qəbristan mahalı  • Lahıc mahalı  • Rudbar mahalı  • Navahı mahalı  • Qarabağlar mahalı  • Bölükət mahalı  • Xazarud mahalı  • Salyan mahalı  • Muğan mahalı |
**Söz-söhbət** — mənbəyi məlum olmayan, təsdiqlənməmiş məlumat, həm də fəal şəkildə yayılmaq üçün kifayət qədər maraqlıdır.

Soz-söhbət tamamilə etibar edilməyən və ikiqat yoxlamanız lazım olan məlumatdır.

Klassik olaraq söz-söhbət dedikodu və şifahi şəkildə ötürülür. Poçt xərclərinin azalması və teleqrafın, telefonun və medianın görünüşü azaldıqca, söz-söhbətlərin yayılma həcmi və miqyası əhəmiyyətli dərəcədə artmışdır. İnternetin gəlməsi ilə e-poçt və bloglar da söz-söhbətləri yaymaq üçün istifadə olunur.

Qalmaqallı və ya gizli hər hansı bir səbəbə görə, informasiya tez-tez şayiələr şəklində yayılır, müəllif anonim qalmaq istediyi üçün tesdiqi çətin və ya qeyri-mümkündür.

İnsanlar şayiələri yaymaqla şüurlu və ya bilinçli, bu şəkildə səlahiyyətlərini və ictimai vəziyyətini artırmağa meyillidir. Söz-söhbətlər sonda təsdiq edildikdə, onları yayan şəxs qeyri-adi bir şəkildə hadisələri bilən, ağıllı və uzaqgörən bir şəxsin nüfuzunu qazanır və bununla da həmsöhbətindən müəyyən bir hörmət alır.

Həmçinin, bir çox insanlar söz-söhbətlərə güvənməyə meyillidirlər və tərəfdaşından hətta çox şübhəli məlumat əldə edə bilərlər.

Bəzən söz-söhbətlərin yayılması və miqyası gözlənilmədən böyük olur.Belə hallarda, zarafatla deyirlərki söz-söhbətlər səs və ya işıq sürətindən daha sürətli yayılır.

Söz-söhbətlərin qəsdən yayılması və saxlanılması siyasətdə və marketinqdə insanların fikirlərinə təsir etmək üçün çox güclü bir vasitə kimi geniş istifadə olunur. Müharibə dövründə söz-söhbətlərinin yayılması icraata qədər sanksiyaları təqib edə bilər.

Söz söhbətləri fakta çevirən mexanizm
-------------------------------------

Kellogg İdarəetmə Məktəbi və Stenford Universitetinin tədqiqatçıları Derek Rooker və David Dubois, dörd müstəqil təcrübəni icra etdikdən sonra, məlum olub ki uydurmanın fakta çevrilməsinin əsas səbəbi mesajın / inancın məzmunu ötürüldüyünü, lakin bu mesaj / inancla əlaqədar danışanların güvən və ya qeyri-müəyyənlik duyğusu çatdırmır. Məsələn, bir tacirin köhnə bir məhsul satdığını bildirərkən, üç alıcı zəncirində aşağıdakılar baş verir:

>  Birinci alıcı ikincisinə deyir ki, onun eşitdiyinə görə, tacir köhnə məhsul satır və bir neçə nəfər zəhərlənib lakin o əmin deyil nə dərəcədə buna inanmaq olar. Ancaq bu xəbəri ikinci şəxsdən üçüncüyə göndərdiyiniz zaman, əsas xəbər (köhnə bir məhsulun satışı) qorunacaq və etibarlılığa dair şübhə itəcək.
> 
>

Mədəniyyətdə
------------

* Песня Vladimir Vısotski "О слухах"

Həmçinin bax
------------

* Şəhər əfsanəsi
* Sarı Mətbuat
* Qeybət

İstinadlar
----------

1. ↑  Вайсс, 2014

* Адерихин А. Третья мировая война областного масштаба. Как боролись со слухами в послевоенной Калининградской области, и как слухи боролись с Калининградской областью. Рассказывают когда-то секретные документы из Государственного архива Калининградской области. // "Дворник", 11.02.2014
* Добрынин С. Как бозон в твиттере искали // Радио Свобода, 25.01.2013

Xarici keçidlər
---------------
**Gülşən Ağadadaş qızı Qurbanova** (19 dekabr 1950, Bakı – 17 noyabr 2006, Bakı) — Azərbaycan aktrisası, Azərbaycan Respublikasının xalq artisti (1998).

Həyatı
------

Gülşən Qurbanova 19 dekabr 1950-ci ildə Bakıda anadan olmuşdur. Ə.Hüseynzadə adına Azərbaycan Mədəniyyət və İncəsənət İnstitutunu bitirmişdir (1974). 16 fevral 1979-cu ildən – 17 noyabr 2006-cı ilə qədər Azərbaycan Dövlət Gənc Tamaşaçılar Teatrında fəaliyyət göstərmişdir.

Rolları: Mərcan ("Mənim nəğməkar bibim", Ə.Əylisli), Eyzəngül ("Şirinbala bal yığır", S.Qədirzadə), Çiçək ("Ana laylası", İ.Coşqun), Nabat ("Tamahkar", S.S.Axundov), Şahnaz ("Şəhərli oğlan", Q.Rəsulov), Almagül ("Fudzi dağında qonaqlıq", Ç.Aytmatov), Gülarə ("Məhəbbət novellası", Ş.Xurşud və Ə.Hacıyev), Nera ("Zəncirlənmiş Prometey", C.Məmmədov), Gülnaz ("Pul dəlisi", Ə.Orucoğlu), ana ("Bala bəla sözündəndir", Ə.Əmirli) və s. Kinoda, televiziya tamaşalarında çıxış etmişdir.

Teatrdan ayrılandan sonra Gülşən Qurbanova telekanallara dəvət almış və uzun müddət AzTV-nin "Gəlin birlikdə gülək" adlı layihəsində çıxış etmişdir. Bu verilişdə onun tərəf müqabilləri xalq artisti Yasin Qarayev və əməkdar artist Azər Mirzəyev olurlar. AzTV-dəki layihə bitəndən çox sonralar aktrisa ANS-lə uzun müddət əməkdaşlıq elədi. "Qaynar qazan" verilişinin aparıcısı kimi aktrisa və veriliş tamaşaçılar tərəfindən sevildi. Amma Gülşən xanım bu telekanaldan incik ayrıldı, "Lider" telekanalına üz tutdu və "Mikser" verilişini apardı.

Azərbaycanın xalq artisti Gülşən Ağadadaş qızı Qurbanova 17 noyabr 2006-cı ildə televiziya proqramlarının birindən evə gələrkən üçüncü dəfə qəfildən infarkt keçirmiş, 56 yaşında Bakı şəhərində vəfat etmişdir. Köhnə Yasamal qəbiristanlığında torpağa tapşırılıb.

* Aktyor Ağadadaş Qurbanovun qızıdır.
* Aktyor Hamlet Qurbanovun ögey bacısıdır. (ata bir, ana ayrı)

Filmoqrafiya
------------

1. Ad günü (film, 1977)(tammetrajlı bədii film) - rol: Şeyda
2. Adam ol! 2 (film, 2006)(tammetrajlı bədii film) - özü
3. Anlamaq istəyirəm (film, 1980)(ikiseriyalı bədii film) - rol: Rəfiqə
4. Arvadım Mənim, Uşaqlarım Mənim (1978)
5. Bağdada putyovka var... (film, 2000)
6. Balıq günü (film, 1983)
7. Bayquş gələndə... (film, 1978)
8. Bir axşam... (film, 1985)
9. Bir dəfə Qafqazda (film, 2007)
10. Cin mikrorayonda (film, 1985)
11. Evləri köndələn yar (film, 1982)
12. Günlərin bir günü... (film, 1981)
13. İntizam (film, 1983)
14. İşgüzar adamlar (film, 1977)
15. Qoca palıdın nağılı (film, 1984)
16. Mən mahnı qoşuram (film, 1979)
17. Mənim günahım (film, 1985)
18. Ordan-burdan (film, 1987)
19. Ötən ilin son gecəsi (film, 1983)
20. Pərilərə inanmayın (film, 1979)
21. Yol əhvalatı (film, 1980)

İstinadlar
----------

1. ↑  Gülşən Qurbanovanın doğum günüdür: [Xalq artisti haqqında] //Mövqe.- 2015.- 21 dekabr.- S.7.
2. ↑  "Gülşən Qurbanova həyatı". 2019-04-29 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-11-19.

Mənbə
-----

* "Kinoaktyor studiyasının fəaliyyəti (1966-1974)". Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 169.
**İqbal Hacıyev** - Dünya Azərbaycanlılarını Əlaqələndirmə Şurasının üzvü, Avropa Azərbaycanlıları Konqresinin Rumıniya üzrə vitse-prezidenti, Heydər Əliyev Fondunun Rumıniya Numayəndəliyinin direktoru, AZƏRTAC-ın Rumıniya üzrə xüsusi müxbiri

Həyatı və fəaliyyəti
--------------------

**İqbal Vahid oğlu Hacıyev** 1983-cu il yanvarın 4-də Bakı şəhərində anadan olmuşdur.

1989-1999-cu illər Bakı şəhəri, 72 saylı orta məktəbdə təhsil almışdır

1999-2000-ci illər Rumıniyanın Konstansa şəhərində yerləşən Konstansa Ovidius Dövlət Universitetində rumın dilinin öyrədilməsi hazırlıq kursunun tələbəsi olmuşdur

2000-2004-cu illərdə isə Buxarest Dövlət Universitetinin Siyasi Elmlər fakültəsinin ingilis dili bölməsinin tələbəsi olmuşdur

2004-2008-ci illər Konstansa Ovidius Dövlət Universitetinin rumın dili bölməsinin doktorantı olmuşdur

2008-ci il sentyabrın 29-da Rumıniyada tarix elmləri doktoru dərəcəsini almış, Azərbaycan Respublikası Prezidenti Yanında Ali Attestasiya Komissiyasının 2010-cu il 23 fevral qərarı ilə Tarix üzrə Fəlsəfə Doktoru dərəcəsinə layiq görülmüşdür

2001-ci il dekabrın 11-dən Rumıniyada təsis olunmuş Rumıniya-Azərbaycan Gənclər və Mədəniyyət Assosiasiyasının sədridir

2003-cü ildən isə Rumıniyada çıxan "Geopolitika" jurnalının əməkdaşıdır

2006-cı ilin martından Dünya Azərbaycanlılarını Əlaqələndirmə Şurasının üzvüdür

2007-ci ilin martından Avropa Azərbaycanlıları Konqresinin Rumıniya uzrə vitseprezidenti

2007-ci dekabrından - 2015-ci ilin dekabrına kimi Heydər Əliyev Fondunun Rumıniya Numayəndəliyinin direktoru vəzifəsində çalışmış

2013-cü ilin sentyabr ayından AZƏRTAC-ın Rumıniya, Bolqarıstan, Yunanıstan və Xorvatiya üzrə xüsusi müxbiri vəzifəsində çalışır

Evlidir, iki övladı var

Təltifləri
----------

2011-ci ildə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı ilə Azərbaycan diasporunun inkişafı sahəsindəki xidmətlərinə görə "Tərəqqi" medalı ilə təltif olunmuşdur.

Kitabları
---------

2006-cı ildə Rumıniyada ingilis dilində "İpək Yolunun dirçəlməsi və Azərbaycan"

2010-cu ildə isə Rumıniyada rumın dilində "Azərbaycan Respublikasının Mərkəzi Asiya ölkələri ilə əlaqələri 1991-2003- cu illər" kitabları nəşr olunmuşdur.

İstinadlar
----------

* diaspor.gov.az
* Azərbaycan Diasporu Ensiklopedik Məlumatlar Toplusu
* Heydər Əliyev Fondu ,
* Azərbaycan diasporunun inkişafındakı xidmətlərinə görə bir qrup şəxsin təltif edilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı
**Meritxell Xanımımız** — Məryəmin zühurunu təsvir edən Andorra Roma Katolik heykəli. Meritxell Xanımımız Andorranın himayədarıdır. Orijinal heykəl 12-ci əsrin sonlarına aiddir. Lakin 1972-ci il sentyabrın 8-də onun yerləşdiyi kilsə yandı və heykəl dağıdıldı. Replika 1976-cı ildə Rikardo Bofill Taller de Arquitektura tərəfindən dizayn edilmiş yeni Meritsell Bazilikasında tapıla bilər.
Kataloniya filoloqu Con Koromins deyir ki, Meritçel Latın meridiemindən olan meriq sözünün kiçildilməsidir. Meriq çobanların günəşli otlaq üçün işlətdiyi addır.

Şəkil 8 sentyabr 1921-ci ildə Roma Papası XV Benedikt tərəfindən kanonik olaraq taclandı.

Əfsanə
------

Köhnə Meritxell ziyarətgahı
12-ci əsrin sonlarında, yanvarın 6-da Meritxel kəndinin sakinləri Kanilloda toplaşmağa gedərkən çiçək açan bir tikanlı qızılgül tapdılar. Düzgün vaxt deyildi və onun bazasında bakirə və uşaq heykəli tapıldı. Heykəl Kanillo kilsəsində quraşdırılıb. Ancaq ertəsi gün heykəl eyni tikanlı gülün altında tapıldı. Heykəl Enkamp kilsəsinə köçürüldü. Ancaq əvvəlki kimi, ertəsi gün heykəl yenidən həmin itburnu altında tapıldı. Digər oxşar əfsanələrdə olduğu kimi, Meriçel sakinləri bunu əlamət olaraq qəbul etdilər və qış qarlarının möcüzəvi şəkildə toxunmadığı açıq məkanı kəşf etdikdən sonra şəhərlərində yeni bir kilsə tikməyə qərar verdilər.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Meritxell Chapel". 2014-01-09 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2008-09-16.
2. ↑  "Meritxell: un segle amb corona | BonDia Diari digital d'Andorra". bondia.ad (katalan). 23 March 2021. 18 October 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 1 April 2024.
3. ↑  ""Our Lady of Meritxell Day", Andorra Turisme". 2009-09-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2024-04-01.
4. ↑  ""On the Occasion of Our Lady of Meritxell Day in Andorra", U.S. Dept. of State, September 6, 2016". October 23, 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: April 1, 2024.
5. ↑  ""El Gran Carlemany", National Anthems". 2016-08-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2024-04-01.
**Roman Əliyev** (11 oktyabr 1963, Riqa) — Latviya Təhsil Nazirliyinin Məşvərət Şurasının sədri, "Ocaq" Latviya-Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin sədri, Latviya Respublikasının Prezidenti yanında Milli Azlıqlar üzrə Dövlət Komissiyasının Sədri Fəlsəfə elmləri namizədi.

Həyatı və fəaliyyəti
--------------------

1963-cü ildə oktyabrın 11-də Latviyanın Riqa şəhərində anadan olmuşdur.

1982–1987-ci illərdə Riqada 79 nomrəli orta məktəbdə muəllim, 1987–1992-ci illərdə Riqada Puşkin adına liseydə direktor muavini, 1992–1993-cü illərdə isə Riqada 83 nomrəli orta məktəbin direktoru olmuşdur. Latviya Təhsil Nazirliyinin Məşvərət Şurasının sədri, Latviya Dövlət Universitetinin Pedaqogika və Psixologiya uzrə Elmi-Tədqiqat İnstitutunun aparıcı elmi əməkdaşıdır. "Ocaq" Latviya-Azərbaycan Mədəniyyət Mərkəzinin sədri, həmcinin Latviya Respublikası Prezidenti yanında milli azlıqlar uzrə birliyin sədridir. "Elm və Mədəniyyət" qəzetinin üzvü, Riqa Klassik Gimnaziyasının direktorudur. 1998-ci ildə "Yaradıcılıq məktəbi", "Yaradıcılıq qabiliyyəti və inkişafı", 1999-cu ildə "Təhsil. Modellər və nəzəriyyələr" və digər elmi məqalələrin muəllifidir.

Mükafatları
-----------

2011-ci il iyulun 4-də Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı ilə Azərbaycan diasporunun inkişafı sahəsindəki xidmətlərinə gorə "Tərəqqi" medalı ilə təltif olunmuşdur.

Mənbə
-----

* diaspora.gov.az
* Azərbaycan Diasporu Ensiklopedik Məlumatlar Toplusu

İstinadlar
----------

1. ↑  Diaspora Arxivləşdirilib 2017-02-26 at the Wayback Machine. riga.mfa.gov.az (az.)
**Natiq Ağamirov** — hüquqşünas, Avropa Azərbaycanlıları Konqresinin Prezidentlərinin Məşvərət Şurasının üzvü, "Tərəqqi" medalı laureatı.

Həyatı və fəaliyyəti
--------------------

Natiq İsmayıl oğlu Ağamirov 1958-ci il noyabrın 6-da Ağdam rayonunda anadan olmuşdur. Ali məktəbi bitirdikdən sonra Azərbaycan ədliyyə orqanlarında işləmişdir. 1983-cu ildə Rusiya Federasiyasının ədliyyə orqanlarına - Moskva Vilayəti uzrə Ədliyyə İdarəsinə kecirilmiş, orada idarənin məsləhətçisi, baş mutəxəssisi - notariat şöbəsinin rəisi işləmişdir. 1990-cı ildən Rusiya Federasiyasının Ədliyyə Nazirliyinə – Huquqi Yardım İdarəsinin İdarəsinin baş mütəxəssisi vəzifəsinə kecirilmişdir. 1991-ci ildə RSFSR Ədliyyə Nazirliyinin İdarə rəisinin müavini – hüquqi yardımın təşkili şöbəsinin rəisi vəzifəsinə təyin edilmişdir.1991-ci ildən Rusiya notariuslarının birinci təsis qurultayında Rusiya Notariusları Assosiasiyasının sədri, 1992-ci ildə isə Ümumrusiya Peşəkar Notariusları İttifaqı Mərkəzi Şurasının sədri secilmişdir. Huquq nəzəriyyəsi və hüquq tətbiqi fəaliyyəti sahəsində bir sıra elmi məqalələrin və yazıların muəllifidir. Rusiya Federasiyası Məhkəmə və notariat sistemi islahatının təşəbbüskarlarından biridir. Siyasi və hüquq elmləri namizədir. Ümumrusiya Azərbaycan Konqresi İqtisadi İnkişaf Fondunun İdarə Heyətinin sədridir. 2007-2009-cu illərdə Avropa Azərbaycanlıları Konqresinin Prezidenti olmuşdur. Hazırda Avropa Azərbaycanlıları Konqresinin Prezidentlərinin Məşvərət Şurasının üzvüdur.

Təltifləri
----------

2006-cı il martın 13-də Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərəncamı ilə dünya azərbaycanlılarının həmrəyliyi sahəsində fəaliyyətinə gorə "Tərəqqi" medalı ilə təltif edilmişdir.

İstinadlar
----------

* 
* Azərbaycan Diasporu Ensiklopedik Məlumatlar Toplusu
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Taksi (dəqiqləşdirmə).
"Taksi sürücüsü" buraya istiqamətləndirilir. Eyniadlı film üçün Taksi sürücüsü (film) səhifəsinə baxın.
Taksi, London
Bakıda keçmiş sarı taksi, 2008-ci il
**Taksi** (*fr.* taximetre, *lat.* taxo — qiymətini müəyyən edirəm), **taksomotor**[*mənbə göstərin*] — getdiyi yolun haqqı taksometrə əsasən ödənilən sərnişin və ya yük avtomobili.

Eyni zamanda həm yük, həm də sərnişin daşıyan taksilər də var. Taksi kimi seriya ilə buraxılan, həmçinin konstruksiyasında talsiyə məxsus xüsusiyyətlər nəzərə alınmış xüsusi avtomobillərdən istifadə olunur. İlk taksilər Londonda 1903-cü ildə işləməyə başlamışdır. Taksi dayanacaqlarında xüsusi işarələr qoyulur, bəzən dayanacaqlar rabitə vasitələri olan dispetçer məntəqələri və siqnalizasiya qurğuları ilə təchiz olunur. Marşrut taksiləri də var. Bəzi şəhərlərdə "ekspres-taksi" adlanan nəqliyyat hərəkəti təşkil olunur. Belə taksilər dayanacaqlara daxil olmur, şəhər daxilində hərəkət edərək sərnişinləri küçənin istənilən yerində maşına mindirir.

Boyama
------

Bəzi ölkələrdə taksilər yolda fərqlənmək üçün adətən müəyyən rəngə boyanır.

* Azərbaycan — Sarı və ya Bənövşəyi
* Türkiyə — Sarı
* London — Qara;
* Nyu York — Dispetçerlərlə işləməyən və yolda dayandırıla bilən bütün taksilər üçün sarı;
* Polşa — Bütün rənglərdən istifadə etmək olar;
* Hollandiya — Qara və sarı, misal;
* Honq Konq — Qırmızı

Xarici keçidlər
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Lüğətlər və ensiklopediyalar | Böyük katalan · Britannica (onlayn) |
| Normativ yoxlama | BNF: 11976726c · GND: 4059185-2 · LCCN: sh85132886 · NDL: 00572628 |
**Xaqani** — Rejissor Xamiz Muradovun filmi.

Məzmun
------

Film Azərbaycan poeziyasının klassiki, görkəmli şair və mütəfəkkir Xaqani Şirvaninin anadan olmasının 850 illiyinə həsr edilmişdir.

Filmdə dahi humanist şairin həyatından səhnələri əks etdirən qədim əsərlərdən-klassik miniatürlərdən, əlyazma kitablardan, Xaqani yaradıcılığını təsvir edən fırça ustalarımızın əsərlərindən, heykəl və barelyeflərdən istifadə olunmuşdur. Şairin saray mühitindən uzaqlaşıb uzaq səfərlərə çıxması, Yaxın Şərq ölkələrini dolaşıb sonradan Təbrizə qayıtması, filosof şair kimi yüksək yaradıcılıq zirvələrinə ucalması filmdə poetik notlarla əks etdirilmişdir. Qəmli, həzin kamançanın və udun müşayiəti ilə qədim şəhərin xarabalıqları görünür və şairin məşhur "Mədain Xərabələri" əsərindən parçalar verilir. Filmin sonunda Şərqin görkəmli söz sənətkarlarının Xaqani haqqında fikirləri səslənir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Rejissor:** Xamiz Muradov (Xamiz Murad kimi)
**Ssenari müəllifi:** Teymur Əhmədov
**Operator:** Köçəri Məmmədov
**Səs operatoru:** Şamil Kərimov
**Elmi məsləhətçi:** Məmmədağa Sultanov

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 326; 377.
**Gümüş qol** — futbolda pley-off mərhələsinin oyunlarında əsas vaxt (90 dəqiqə) başa çatdıqdan sonra bərabər nəticə olan halda qalibi müəyyənləşdirmək üçün 2003–2004-cü illərdə istifadə olunan üsul. Eyni anda əlavə vaxt (hər biri 15 dəqiqədən ibarət 2 hissə) təyin edilir. Qaydaya görə, əgər hər hansı əlavə hissə ərzində komanda qol vurarsa, onda əvvələr tətbiq olunan "qızıl qol" qaydasından fərqli olaraq oyun bitmir və həmin hissənin sonuna qədər davam edir, daha dəqiq isə əgər ilk əlavə hissə qalibi müəyyənləşdirsə, onda ikinci əlavə hissə oynanılmır və oyun bitmiş sayılır. Əgər ilk əlavə hissə başa çatdıqdan sonra hesab heç-heçə olarsa, onda əlavə vaxt tam oynanılır. Əgər əlavə vaxt keçdikdən sonra heç bir komanda qol vura bilmədisə və ya eyni sayda qol vurdusa, onda qalib əvvəlki kimi penalti seriyası vasitəsilə müəyyən olunur.

2004-cü ildə keçirilən UEFA Avropa çempionatı "Gümüş qol"un tətbiq edildiyi yeganə böyük turnir olmuşdur, özü də bu üsulun taleyi hələ turnirin başlamasından əvvəl həll olunmuşdu, çünki 2004-cü ilin fevral ayında "iki overtaym və penalti" klassik formatının qaytarılması qəbul olundu. Matçın nəticəsinə təsir edən yeganə "gümüş qol"u helə məhz bu turnirdə vuruldu, qol Yunanıstan — Çexiya arasında oynanılan yarımfinalın birinci əlavə hissəsində vurulmuşdur. Qolun müəllifi Yunıstan millisinin oyunçusu Trayanos Dellas olmuşdur. Maraqlıdır ki, ilk "qızıl qol"u da məhz Çexiya yığması 1996 Avropa çempionatının finalında buraxmışdır.

"Gümüş qol" qaydasının qüvvədə olduğu zamanı əlavə vaxtda vurulan qalan bütün qollar əlavə olunan ikinci hissədə qeydə alınmışdır, beləliklə bir qayda olaraq oyunların nəticələrinə təsir göstərməmişdir. Məsələn, 2004 futbol üzrə Avropa çempionatının İngiltərə və Portuqaliya yığmaları arasında keçirilən dörddə bir final oyununda 110-cu dəqiqədə Rui Koşta qol vurandan sonra, oyun davam etdi və daha sonra 115-ci dəqiqədə Frenk Lempard fərqləndi.

2004-cü ilin fevralında Futbol Assosiasiyalarının Beynəlxalq Şurası qərar qəbul etdi ki, Portuqaliyada keçirilən Avropa Çempionatından sonra qızıl və gümüş qollar qaydaları oyunun ümumi qaydalarından xaric olunmalıdılar. Almaniyada keçirilən 2006 Dünya Çempionatından başlayaraq, "qızıl qol" qaydası tətbiq edilmir. Oyun vurulan qolların sayından asılı olmayaraq bütöv əlavə vaxt (30 dəqiqə) ərzində davam edir. Əgər əlavə vaxt keçdikdən sonra hələ də heç-heçədirsə, qalib oyun sonrası penaltilərdən sonra müəyyən edilir.

Həmçinin bax
------------

* Qızıl qol

İstinadlar
----------

1. ↑  FIFA WC Germany 06 Inhalt.indd Arxivləşdirilib 1 iyun 2006-cı il
**Hər şeyi bilmə** (*ing.* Omniscience) — hər şeyi sonsuz olaraq bilmək və ya ən azından xarakter (o cümlədən düşüncələr), hisslər, həyat, kainat və s. haqqında bilinə bilən hər şeyi bilmək qabiliyyəti.

Monoteizmdə hər şeyi bilmək ilahi atributlardan biri kimi Tanrıya aid edilir. Müqəddəs Kitabın Tanrını tez-tez digər adlar arasında "Mən Mənəm" kimi xatırlanır ki, bu da Onun hər yerdə mövcudluğunu və hər şeyə qadir olduğunu bildirir. Bu məfhum Quranda da yer alır ki, burada Allah Əl-Alim adlanır. Bu, "bilmək" mənasını verən "alema" felinin məsdər formasıdır. Hinduizmdə "hər şeyi bilən" (sanskr. सर्वग्य), "qüdrətli" və ya "hər şeyə qadir" (sanskr. सर्व समर्थ) və "hər yerdə olan" və ya "hər şeyi əhatə edən" (sanskr. सर्व व्यापि), ilahiliyin və ya mənəvi kamilliyin atributlarıdır.

Tərifi
------

* İnherent hər şeyi bilmə — istədiyin hər şeyi və mümkün olan hər şeyi bilmək qabiliyyəti.
* Tam hər şeyi bilmək — bilinə bilən hər şeyin həqiqi biliyi.

Ziddiyyətlər
------------

Hər şeyə qadirlik (qeyri-məhdud güc) baş verəcək hər şeyi bilmək qabiliyyətini nəzərdə tutur.

Nonteizm tez-tez hər şeyi bilmək anlayışının mahiyyətcə ziddiyyətli olduğunu iddia edir. Hər şeyi bilmək və insanın azad iradəsinin uyğunluğu məsələsi tez-tez teistlər və filosoflar tərəfindən müzakirə olunur. İlahi provideniyanın (qabaqcadan xəbər) insanın azad iradəsi ilə bir araya sığmadığına dair arqument teoloji fatalizm kimi tanınır.

Ümumiyyətlə, insanlar müxtəlif alternativlər arasında həqiqətən seçim edə bilirlərsə, Tanrının bu seçimlərin nə olacağını necə bildiyini anlamaq çox çətindir. Bu suala müxtəlif cavablar var.

Esxatoloji hər şeyi bilmə
-------------------------

* "Suların dənizi bürüməsi kimi yer də Rəbbin biliyi ilə dolacaq" (Ис 11:9).
* "Pislik yox olacaq, şər yox olacaq; iman çiçəklənəcək, pozğunluq məğlub olacaq, **Həqiqət zühur edəcək** "(3Езд 6:25)

Xarici keçidlər
---------------

* Omniscience and Divine Foreknowledge article in the *Internet Encyclopedia of Philosophy*
* Is God All-Knowing?
**Savoyyalı Yolanda Luiza** (*it.* Iolanda Ludovica di Savoia) (11 iyul 1487, Turin – 12 sentyabr 1499, Cenevrə, Cenevrə kantonu) — Savoyya hersoqu II Filibertin xanımı, Savoyya hersoqinası. Atası Savoyya hersoqu I Çarlz, anası isə Milan hersoqu I Françesko Sforzanın nəvələrindən Blanşdır.

Hələ 3 yaşında ikən atası vəfat etmiş, yerinə balaca qardaşı II Çarlz hersoq, anası Blanş isə taxt naibəsi elan edilmişdi. Ancaq qardaşı 6 yaşında ikən bədbəxt hadisə nəticəsində ölmüş, taxt Savoyyalı Lüdovikin oğlu II Filippə keçmişdi. Ancaq II Filipp taxt iddiasını gücləndirmək məqsədilə varisi olan 16 yaşlı oğlu Filiberti 9 yaşlı Yolanda ilə evləndirdi. Çünki Yolanda Savoyya hersoqu I Çarlzın qızı və onun şəcərəsindən gələn ən böyük varis idi. Atasının qısa səltənəti və ölümünün ardından Filibert taxta çıxdı. Ancaq 2 il sonra xanımı Yolanda vəfat etdi və Filibertin taxt iddiası zəiflədi.

Mənbə
-----

* Scott, John Beldon (2003). *Architecture for the Shroud, Relic and Ritual in Turin*. University of Chicago Press

İstinadlar
----------

1. 1 2  *Pas L. v.* Yolande Louise de Savoie // Genealogics (ing.). 2003.

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Lüğətlər və ensiklopediyalar | Prabook |
| Şəcərə və nekropolistika | WikiTree · WeRelate |
**Kiprli Anna** (*yun.* Άννα της Κύπρου; *it.* Anna di Cipro) (24 sentyabr 1418, Nikosiya, Nikosiya rayonu[d] – 11 noyabr 1462, Cenevrə, Cenevrə kantonu) — Savoyya hersoqu Lüdovikin xanımı, Savoyya hersoqinası. Atası Kipr kralı Yanoş, anası isə onun ikinci xanımı Burbonlu Şarlottadır.

9 avqust 1431-ci ildə bağlanan sazişlə Savoyya hersoqluğunun varisi Şahzadə Amadeusla nişanlansa da, cəmi 20 gün sonra vəliəhd anidən vəfat etdi. Ancaq tərəflər arasında əlaqələri qırmamaq üçün Anna 1 yanvar 1432-ci ildə bağlanan yeni sazişlə hersoqun ikinci oğlu və yeni varisi Lüdoviklə nişanlandı. Cütlüyün toy mərasimi 12 fevral 1434-cü ildə Şamberidə keçirildi və bir neçə ay sonra — 7 noyabrda hersoq oğlunu naib təyin edərək dövlət işlərindən uzaqlaşdığını elan etdi. Buna baxmayaraq V Feliks adını alıb antipapa seçildiyi tarixədək (1440) hersoqluğun idarəsindən rəsmi şəkildə əl çəkmədi.

Əri Savoyyalı Lüdovik isə ədəbiyyatla məşğul olur, hersoqluğun idarəsini xanımına həvalə etmişdi. Tez-tez əyləncələr tərtibləyən Annanın dəbdəbəli həyatı bir çox kəndlinin və əsilzadənin etirazına səbəb olmuşdu. Bütün bu məsrəflərin qarşılanması üçün Anna qızları üçün mühüm evlilik planları tərtiblədi. 1451-ci ildə 10 yaşlı qızı Şarlottanı Fransa taxtının vəliəhdi Lüdoviklə evləndirdi.

11 noyabr 1462-ci ildə Cenevrədə vəfat etdi.

Mənbə
-----

*

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5 6  *Lundy D. R.* Anne de Lusignan, Princess of Cyprus // The Peerage (ing.).
2. 1 2  *Pas L. v.* Anne de Lusignan // Genealogics (ing.). 2003.

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Tematik saytlar | The Peerage |
| Şəcərə və nekropolistika | WikiTree · WeRelate |
| Normativ yoxlama | BNF: 131890028 · GND: 119259540 · ISNI: 0000000050061208 · LCCN: nr96016136 · VIAF: 73752334 · WorldCat VIAF: 73752334 |
**Qəsr-i Zərd döyüşü** 1453-cü ildə Teymurilər hökmdarı Qasım Babür Sultan ilə Qaraqoyunlu Şəxzadə Pirbudaq arasında baş verən toqquşma.

Döyüşdən əvvəl
--------------

Atası Cahanşahın tapşırığı ilə Qum və ətrafını ələ keçirən Pirbudaq ikinci oldu. Onun diqqət yetirdiyi bölgə İsfahan idi. Əslində Qumdakı işini başa vurduqdan sonra İsfahana tərəf hərəkət etdi. Pirbudaqın İsfahana yaxınlaşdığını eşidən İsfahan Camaat başçı Məhəmməd-i Dərəki Pirbudaqın yanına göndərib ona itaət etdiklərini bildirdilər. Xəbər verdilər. Bu arada İsfahanı vermək istəməyən Qasım Babur, Qara İsgəndərin oğlu Əlvənd Mirzə, Ata Həsən-ı Karkın, Həsən-ı Cılbıri, Şeyx Hacı Pəhlivan Hüseyn-i Divanəni 10.000 nəfərlik bir qüvvə ilə İsfahanlılara kömək üçün göndərdi. Zinderun sahillərində məskunlaşdılar və şəhər əhalisindən ərzaq və insan yardımı aldılar. Onlar bunu istəyirdilər. Lakin İsfahanlılar Baburun və onun adamlarının hakimiyyətindən razı qaldılar. Onlar olmadığı üçün onlara üsyan etdi və Hace İmaməddin-i Mahmud Heydərlə iş gördü. Əslində, Baburun hökmranlığından və zülmündən narahat olan İsfahan xalqı inanırdı ki, Cahanşahın ordusu tezliklə Teymurilər ordusunu məğlub edəcək. Onun müdafiəsini gözləməyə başladılar. Teymuri ağaları, Cahanşahın ordusu Yaxınlaşdığı xəbərini alanda bütün gecəni at belində gözlədilər. Lakin səhər qəfildən düşərgəni tərk ediblər. Digər tərəfdən Hüseyn Divan Hâce Qıyasəddin də İsfahanlılara onlara qoşuldu.

Döyüş
-----

Özünə yetərincə dəstək toplaya bilməsədə, Teymuri hökmdarı Qasım Babür, İsfahana doğru yola çıxdı və orda Türkmənlərin hücumuna məruz qaldı. Aralarında baş verən şiddətli döyüşdə Mirzə Qasım Babür məğlub oldu və Xorasanal qaçdı. Teymuri hökmdarının bu məğlubiyyətindən sonra Qaraqoyunluların yürüşü uğurlu alınmış və önəmli mərkəzlərdən İsfahan və ətrafını ələ keçirmişlərdir.

İstinadlar
----------

1. ↑  Ebû Bekr-i Tihranî, Kitab-ı Diyarbekriyye, s.200
2. ↑  İsmail Aka, Timur ve Devleti, s. 41
3. ↑  Mirhvand, Ravzatu‘s-Sefa, C.10, s.5531
4. ↑  Muhsin Behramnejad, Karakoyunlular Akkoyunlular, s.51
5. ↑  Al. Arayancan, Cihanşah ve zamanı, s.135
6. ↑  İsmail Aka, Türkmen Hâkimiyeti, s.41.

həmçinin bax
------------

* Pirbudaq
* Qaraqoyunlular
* Teymurilər
* 
*
**Chamaerops humilis** (*lat.* Chamaerops humilis) — bitkilər aləminin palmaçiçəklilər dəstəsinin palmakimilər fəsiləsinin chamaerops cinsinə aid bitki növü.

Təbii yayılması
---------------

Təbii halda Avropanın qərb hissəsində, Aralıq dənizyanı ölkələrində və Şimali Afrika da yayılmışdır.

Botaniki təsviri
----------------

Alçaq gövdəli koldur. Gövdəsi bozumtul-göy rəngli sərt yarpaqlardan ibarət sıx çətir əmələ gətirir, kürən-qonur liflərə sıx çətir örtülmüşdür. Saplaqların uzunluğu 70-80 sm-ə qədərdir. Yarpayası yelpikvari sərtdir, diametri 50-60 sm, qaidəsinin kənarında pazvari oyuq vardır. Sermenlərin sayı 30-a çatır, üst tərəfi tünd yaşıl, alt tərəfi bozumtul rəngdədir. Xamaşçiçəyin gövdənin qaidəsi yaxınlığında yerləşən və uzunluğu 30-40 sm-ə olan qıçalardı. Kasacığın dilimləri sivridir. İkicinsli çiçəkləri oturaqdır. Yaşımtıl-sarı rəngdədir. Meyvəsi sarımtıl rəngli, oval və ya kürəyə oxşar yumurtavaridir, lətli və qabalilfi meyvəyanlığı vardır. Mayın birinci yarısında çiçəkləyir, meyvələri isə noyabr ayında yetişir. Toxumları uzunsov, uzunluğu 11–12 mm, eni 12-15 mm-dir. Toxumla, kök pöhrələri ilə çoxaldılır.

Ekologiyası
-----------

İstisevən, az şoranlaşmış torpağa, quraqlığa davamlı bitkidir.

Azərbaycanda yayılması
----------------------

Abşeron, Lənkəran, Gəncə, Qəbələ və digər şəhər və rayonlarda park və bağlarda mədəni şəraitdə becərilir.

İstifadəsi
----------

Tək və qrup əkinlərində istifadəsi məqsədyönlüdür. Yarpaqlarından alınan lifdən baş örtükləri, səbət, kəndir, tor, qaytan və s. hazırlamaq üçün istifadə edilir.

Sinonimləri
-----------

### Homotipik sinonimləri

* *Corypha humilis* (L.) Pynaert
* *Phoenix humilis* (L.) Cav.

Yarımnövləri
------------

* *Chamaerops humilis var. argentea* (Anon.) André
* *Chamaerops humilis var. humilis*

İstinadlar
----------

1. ↑  *Linnæi C.* Species Plantarum (lat.): Exhibentes plantas rite cognitas ad genera relatas. 1753. C. 2. S. 1187.

Həmçinin bax
------------

|  |  |
| --- | --- |
| Taksoneyniləşdirmələri | 
* Wikidata: Q161747
* Wikispecies: Chamaerops humilis
* APDB: 161462
* APNI: 213894
* Ecocrop: 4469
* EoL: 1091059
* EPPO: CMEHU
* EUNIS: 185802
* GBIF: 2736625
* GRIN: 10134
* iNaturalist: 132759
* IPNI: 665917-1
* IRMNG: 10594339
* ISC: 14353
* ITIS: 506714
* IUCN: 13164373
* MoBotPF: 299207
* NCBI: 54446
* NZOR: 2109e644-f361-4d28-a207-a397ebda3238
* NZPCN: 7732
* Plant List: kew-37792
* PLANTS: CHHU7
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:665917-1
* Tropicos: 2401423
* WCSP: 37792
* WFO: wfo-0000839941

 |
**Larisa Kadoçnikova** (*ukr.* Кадочникова Лариса Валентинівна; 30 avqust 1937, Moskva) — Sovet, Ukrayna və Rus teatr və kino aktrisası. Ukraynanın xalq artisti (1992), Taras Şevçenko adına Ukrayna Milli Mükafatı laureatı. Rusiya Federasiyasının xalq artisti (2004).

Bioqrafiyası
------------

Rəssam və rejissor Valentin İvanoviç Kadoçnikov və aktrisa Nina Ulyanovna Alisova ailəsində anadan olub. Onun atası 1942-ci ildə Alma-Atada sətəlcəm xəstəliyindən vəfat etmişdir. Anası — Stalin mükafatı laureatı, RSFSR-in əməkdar artisti, kiçik qardaşı isə kinooperator, Rusiyanın xalq artisti Vadim Alisovdur.

1955-ci ildə Ümumittifaq Dövlət Kinematoqrafiya İnstitutunun aktyorluq fakültəsinə daxil olub. Olqa Pıjova və Boris Bibikovun emalatxanasında oxuyub.

1959-cu ildə filmdə debütü etdi və "Vasili Surikov" filmində rəssamın həyat yoldaşı rolunu oynadı.

1961-ci ildə təhsilini başa vurdu və gözlənilmədən Sovremennik Teatrında bir dostuna eskiz göstərməyə kömək etdi. Galina Volchek aktyordan imtina etdi və Larisa Kadoçnikova Oleq Yefremovun truppasına qəbul edildi.

Unudulmuş əcdadların kölgələri
------------------------------

"Unudulmuş əcdadların kölgələri" (*ukr.* Тіні забутих предків) sovet kinosunun ən diqqətçəkən və maraqlı filmlərindən biri hesab olunur, eyni zamanda son dərəcə qeyri-standartdır. Hekayə xətti bir ailə münaqişəsinə tutulan iki ayrı sevgili ətrafında fırlanır. Film bütün dünyada sensasiya yaradıb, başqa şeylərlə yanaşı, rejissorluğu, operatoru və saundtreki üçün təriflər alıb.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Лариса Кадочникова: «Американские продюсеры называли меня второй Одри Хепбёрн». Газета «ФАКТЫ и комментарии»". 2018-08-15 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-04-30.
2. ↑  "Лариса Кадочникова: «Я иногда думаю, что было бы со мной, останься я с Ильёй Глазуновым» — Газета «ФАКТЫ и комментарии»". 2020-06-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-04-30.
3. ↑  "Дочь знаменитой «бесприданницы» Лариса Кадочникова: «Мама привязала меня к кровати и потребовала… — Газета „ФАКТЫ и комментарии"". 2020-06-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-04-30.

Xarici keçidlər
---------------

* Larisa Kadoçnikova Lesya Ukrainka Rus Dram Teatrının saytında

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Tematik saytlar | IMDb |
| Lüğətlər və ensiklopediyalar | Prabook |
| 

| Normativ yoxlama |
| --- |
| BNE: XX4861147 · BNF: 14191886r · GND: 138861641 · ISNI: 0000000078264146 · LCCN: no2017028420 · NUKAT: n2012060474 · SUDOC: 082109303 · VIAF: 64216682 · WorldCat VIAF: 64216682 |

 |
**Aleksandra Vasilyevna Zrajevskaya** (*rus.* Алекса́ндра Васи́льевна Зраже́вская, 28 aprel (10 may) 1805, Sankt-Peterburq – 22 oktyabr (3 noyabr) 1867, Sankt-Peterburq) — rus yazıçısı.

Həyatı
------

XIX əsr qadın yaradıcılığı haqqında danışarkən A. V. Zrajevskayanı qeyd etməmək mümkün deyil, onun ədəbi yaradıcılığının geniş diapazonu hətta müasirlərini təəccübləndirirdi. O həm tərcüməçi, nasir, şairə, tənqidçi, publisist, tarixçi həm də diyarşünas idi. Onun talantına hələ V. Jukovski yüksək qiymət vermişdi, amma onun adı indi demək olar ki, yada düşmür. V. Jukovski ona "Dostluq əlaqələri mənzərəsi" (1833) romanını nəşr etməyə yardım göstərdi. Bu roman iki Peterburq ailəsinin və onların əhatəsinin həyatı və taleyi haqqındadır. Baş qəhrəmanlar ailə və cəmiyyətdə öz yerlərini müəyyən etməyə çalışan qadınlardır. Bundan başqa, Zrajevskaya çoxlu tərcümə edirdi. O, ədəbi tənqidə də böyük diqqət yetirir. Onun "Mayak"da o dövrdə yazılmış ayrı-ayrı əsərlərə resenziyaları, rus ədəbiyyatı haqqında icmal məqalələri çap olunurdu.

Zrajeskayanın diqqət mərkəzində duran qadınların emansipasiyası məsələsi öz bədii təcəssümünü "Qadın əsri" romanında tapdı. M. Poqodinin "Mosvkityanin" jurnalında o romanın bir hissəsini çap etdirə bildi. İrtica ilərində onun cəsur çıxışları ədəbi "mühavizəkarları" qorxutdu. Daha sonra onun adı o dövrün jurnallarının səhifələrindən tamam itir. "Rusi biblioqrafik lüğəti"ndə A. Zrajevskayaya belə xarakteristika verilir: "O yazıçı qadına nə lazım olduğunu tam aydınlığı ilə dərk edirdi, məhz buna görə də onun qəlbini uzun illər incitmiş tənqidi qadının qələmini əlindən düşürə bilmədi". Onun "Heyvanxana" əsərini müasirləri olan tənqidçilərə qarşı satira hesab etmək olar: üç dəhşətli heyvan – "xırdaçılıq, çürükçülük (uzunçuluq) və ibarətbazlıq" qadın yazıçılara qarşı cəbhə açıblar, Zracevskayanın özü də onların iti dişlərinə məruz qalmışdı, lakin o öz postunda qəhrəmancasına duraraq, gələcək rus qadın yazıçıları üçün yolu tənzimləyirdi".

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8  Russian Writers 1800-1917: Tome 2 (rus.). / под ред. П. А. Николаев Москва: Большая российская энциклопедия, 1992. Т. 2. 623 с. ISBN 5-85270-064-9, 5-85270-011-8
2. ↑  Кириевский И. Полн. собр. соч. в 2-х томах. — М. 1864, с.119

Xarici keçidlər
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Yazıçı** ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin*. |


|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Normativ yoxlama | NKC: jx20071115012 · VIAF: 347144647689319992467 · WorldCat VIAF: 347144647689319992467 |
**Kopiraytinq** — ingilis sözü olub (copy — əl yazısı, write — yazmaq) mənası reklam və ya təqdimat mətnlərinin yazılması üzrə peşəkar fəaliyyət növü. Bu fəaliyyt növü ilə məşğul olan şəxslər kopirayter adlanır. Daha çox texnologiya və ticarət sahələrinə yönələn kopiraytinq fəaliyyəti təqdimat və ya məlumatlandırıcı xüsusiyyətlərə sahibdir və əsas məqsədi müştəri cəlb etməkdir. Mətnlər potensial alıcıları məhsul və ya xidmətləri əldə etmək üçün təşviq etməlidir. Kopiraytinqdə aydın və qısa mesaj, emosional müraciət, unikal bildiriş tonu, diqqət çəkən başlıqlar, hərəkətə çağırış və s. kimi üsullardan geniş istifadə olunur.

Kopiraytinq məhsulu
-------------------

Hər hansı bir məhsul və ya xidməti, eləcə də şirkət, qurum, şəxs və s. reklam edən və ya tanıdıb məşhurlaşdıran bütün növ mətnlər kopiraytinq məhsulu hesab edilir. Kopiraytiqn məhsuluna bunlar aid ola bilər: bloq yazıları, sosial meda yenilənmələri, çap reklamları və s. M'tn bwtwn qrammatik normalara uyğun qurulması, konkret açar sözləri əhatə etməli və özünə məxsus olmalıdır.

Kopirayter və məzmun yaradıcı arasında fərqlər
----------------------------------------------

* Kopirayterlər hədəf kütləsinin diqqətini çəkmək üçün daha qısa mətn yararkən məzmun yazarları bir məsələni detallı formaya açıqlayan daha dərin və uzun mətnlər yazırlar.

İstinadlar
----------



1. ↑  "https://banco.az - Copywriting (Kopiraytinq) nədir? İstifadə tarixi: 09.03.2024". 2024-03-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2024-03-08.
2. ↑  "https://btm.istanbul - Copywriter nedir? Ne Anlama Gelir? İstifadə tarixi:10.03.2024". 2024-03-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2024-03-10.
3. ↑  "https://www.trenders.team/ - Kopiraytinq dünyasına səyahət edin. İstifadə tarixi: 09.03.2024". 2024-03-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2024-03-08.
4. ↑  "https://earnado.com/tr -. İstifadə tarixi:10.03.2024". 2021-12-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2024-03-10.
5. ↑  "https://www.edvido.com - Copywriting Nedir, Copywriter Kimdir (Nedir), Nasıl İçerik ve Metin Yazarı Olunur? İstifadə tarixi:10.03.2024". 2024-03-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2024-03-10.
**Pavel Makov** (*ukr.* Павло Миколайович Маков; 28 avqust 1958, Leninqrad) — qrafik ve ofort texnikləri sahələri üzrə çalışan ukraynalı rəssam. Böyük Britaniya Təsviri və Qrafikaçılar Kral Cəmiyyətinin (1994), Ukrayna Rəssamlar İttifaqının (1998) və Ukrayna Rəssamlıq Akademiyasının (müxbir) üzvü (2006). Yeni Ukrayna dalğasının nümayəndəsi, rəssam-multiplikator. Ukraynanın Taras Şevçenko adına Milli Mükafatı laureatıdır (2018).

Həyatı
------

28 avqust 1958-ci ildə Leninqradda (indiki Sankt-Peterburq) anadan olub. 1974-1979-ci illərdə Krım Rəssamlıq Məktəbində oxumuş, İli Repin adına Sankt-Peterburq Rəssamlıq İnstitutunda azad dinləyici (Leninqrad, 1977-1978) olmuş, Xarkov Dövlət Dizayn və İncəsənət Akademiyasının qrafika fakültəsini bitirmişdir (1979-1984). Ukrayna Rəssamlar İttifaqının üzvüdür. Hazırda Xarkovda yaşayır.

"ART UKRAINE" jurnalının tərtib etdiyi 2011-ci il müasir Ukrayna incəsənətinin TOP 100 ən nüfuzlu şəxsiyyətləri siyahısında 49-cu yerdə göstərilmişdir.

Focus jurnalı tərəfindən tərtib edilən müasir Ukrayna incəsənətinin 50 ən nüfuzlu adamı reytinqində 6-cı yerdə göstərilib.

Yaradıcılığı
------------

* Qrafik dövrələrin qurucusu - "Utopiya", "Günlərin kitabı", "Hədəf", "Bağlar".

* O, yüzdən çox xarici sərgi və otuzdan çox fərdi sərgi keçirmişdir.

İstinadlar
----------

1. 1 2  The Fine Art Archive. 2003.
2. ↑  "Список членів Спілки художників України — EverybodyWiki Bios & Wiki". uk.everybodywiki.com. 2023-06-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-06-11.
3. ↑  "ТОП-100 самых влиятельных деятелей современного украинского искусства 2011". 2012-01-14 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2012-01-03.
4. ↑  "50 самых влиятельных людей современного украинского искусства". 2012-03-31 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2012-04-11.
5. ↑  Павел Маков
**Talavera-de-la-Reyna dulusçuluğu** (*isp.* Cerámica de Talavera de la Reina) — İspaniyanın Toledo əyalətinin Talavera-de-la-Reyna şəhərinə xas olan dulusçuluq. Son dövrlərində aparılmış arxeoloji qazıntılar zamanı bu dulusçuluq stilində hazırlanmış qablar, küpələr və digər əşyalar tapılmışdır. Bəzi materialların tarixi Qədim Roma imperiyasına qədər uzanır.

Ərəblər şəhərə yeni dulusçuluq texnikaları (eləcə də, yeni növ dulusçuluq üçün yeni növ soba) gətirmişdilər. Bu dövr zamanı qabların üzərində abstrakt motivlər olurdu. XV əsrdə Jan Floris Hollandiyadan yeni stil gətirmişdir. Jan Floris burada dulusçuluq müəssisəsi açaraq şəhərin dulusçuluq ənənəsinin əsasını başlatmışdır.

Talavera keramikasından fəvvarələrin hazırlanmasında istifadə olunmuşdu: nümunələr Kuba və Braziliyada mövcuddur. Həmçinin binaların tikintisində də bu tərzdən istifadə olunmuşdur: Nyu-Orlean, Paris və Tokio şəhərlərində nümunələrini görmək mümkündür. Kral saraylarında və dünyadakı bir çox muzeylərdə istifadə edilməsi onun keyfiyyətindən xəbər verir.

Talavera-de-la-Reyna dulusçuluğunun bir çox stilləri vardır:

* Barokko
* İntibah
* Quş kolleksiyaları
* Ev kolleksiyaları
* Dini kolleksiyalar
* Ov səhnələri

Ruiz de Luna və Emilio Niveyro kimi emalatxanalarda hələ də Talavera-de-la-Reyna dulusçuluğunun ənənələri qorunub saxlanılır.

Qalereya
--------

* Prados bağlarında qurbağa fəvvarəsi, Talavera-de-la-Reyna.Prados bağlarında qurbağa fəvvarəsi, Talavera-de-la-Reyna.
* Talavera-de-la-Reyna şəhərində keramika. Fabio Nelli Sarayında yerləşən Valyadolid muzeyi.Talavera-de-la-Reyna şəhərində keramika. Fabio Nelli Sarayında yerləşən Valyadolid muzeyi.
* Talavera menhirləri.Talavera menhirləri.

İstinadlar
----------


Vikianbarda Talavera-de-la-Reyna dulusçuluğu ilə əlaqəli mediafayllar var.

1. ↑  Natacha Seseña: *Cacharrería popular. La alfarería de basto en España*; 1997, Alianza Editorial. ISBN 84-206-4255-X; p. 238.
**Hündürboy traxikarpus** (*lat.* Trachycarpus excelsa) — palmakimilər fəsiləsinin traxikarpus cinsinə aid bitki növü.

Təbii yayılması
---------------

Təbii halda Yaponiya da və Çin də yayılmışdır.

Botaniki təsviri
----------------

Hündürlüyü 12 m-ə çatan həmişəyaşıl bitkidir. Gövdəsi qəhvəyi-qonur liflərlə (yarpaq qınlarının qalıqları) örtülüdür. Çətiri yelpikvaridir. Çoxsaylı yarpaqları sərt, dik dayanan seqmentlərə bölünmüşdür. Yarpaqların uzunluğu 80 sm, eni 3 sm olur. Yarpaq saplağının kənarlarında, gövdənin yan tillərində, dişli, sərt tikanları vardır, üstdən tünd-yaşıl, alt tərəfdən bozumtul-göydür. Saplağının uzunluğu 70-75 sm-dir. Çiçəkləri sarı ətirli, salxımvari budaqlanmış sıx çiçək qrupunda toplanmışdır. Çiçəkləmə may ayının ortaları başlayıb, iyun ayının axırınadək davam edir. Oktyabr ayının ortalarında meyvə verir. Quru meyvəyanlığı olan meyvəsi yetişdikdə göyümtül-qara rəng alır. Toxumun əmələ gəlməsi noyabr ayının axırlarında müşahidə edilir. Hündür traxikarpus toxum vasitəsilə çoxaldılır.

Ekologiyası
-----------

Açıq sahələrdə əkilməli və düz günəş şüalarından qorunmalıdır. Cavan palmaların təmiz havaya ehtiyacı vardır, işıqlı, günəşli və ya bir az kölgəli yerdə yaxşı bitir.

Azərbaycanda yayılması
----------------------

Abşeronda, Gəncədə, Lənkəranda, Zaqatalada və digər şəhər və rayonlarda park və bağlarda becərilir.

İstifadəsi
----------

Yaşıllaşdırmada dekorativ bitki kimi istifadə edilir. Liflərindən kəndir hazırlanır.

Məlumat mənbəsi
---------------

Azərbaycan Dendroflorası II cild-Bakı:"SƏDA",2015,388 səh. Arxivləşdirilib 2019-11-17 at the Wayback Machine T.S.Məmmədov