**Azərbaycan 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında** — 2008-ci ilin 8–24 avqust tarixlərində Çinin Pekin şəhərində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında. Azərbaycan Milli Olimpiya Komandası olimpiadada 44 idmançı ilə 10 idman növündə təmsil olundu.

Azərbaycan Milli Olimpiya Komandası olimpiadanı **6 medalla (1 qızıl, 1 gümüş və 4 bürünc)** başa vurdu. Komandanın heyətində cüdoçu Elnur Məmmədli final görüşündə qələbə qazanaraq olimpiadanın qalibi oldu. Yunan-roma güləşçisi Rövşən Bayramov olimpiadanın həlledici görüşündə məğlub olaraq gümüş medala sahib oldu. Cüdoçu Mövlud Mirəliyev, bojsçu Şahin İmranov həmçinin qadın güləşçi Mariya Stadnik və sərbəst güləşçi Xetaq Qazyumov isə olimpiadanı bürünc medalla başa vurdu.

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında 1 qızıl, 1 gümüş və 4 bürünc medala sahib olan Azərbaycan Milli Olimpiya Komandası medalların əyarına görə 40-cı pillədə, medalların sayına görə isə 35-ci pillədə qərarlaşdı.

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 30 iyul 2008-ci il tarixli Sərəncamına əsasən XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında medal qazanan Azərbaycan idmançıları və onların məşqçiləri üçün pul mükafatının müəyyən edildi. Sərəncama əsasən Olimpiya Oyunlarında qızıl medal qazanan idmançıya 400 min ₼ (onun məşqçisinə 200 min ₼), gümüş medal qazanan idmançıya 200 min ₼ (onun məşqçisinə 100 min ₼), bürünc medal qazanan idmançıya 100 min ₼ (onun məşqçisinə isə 50 min ₼) məbləğində pul mükafatı müəyyən edildi. Həmçinin olimpiadadan sonra 1 nəfər "Şöhrət" ordeni, 13 nəfər "Tərəqqi" medalı, 4 nəfər isə Azərbaycan Prezidentinin fəxri diplomu ilə təltif edildi.

Medalçıların siyahısı
---------------------

Azərbaycan Milli Olimpiya Komandası XXIX Yay Olimpiya Oyunlarını 7 medalla (1 qızıl, 1 gümüş və 4 bürünc) başa vurdu.

Cüdoçu Elnur Məmmədli final görüşündə qələbə qazanaraq Olimpiya Oyunlarının qalibi oldu. Rövşən Bayramov həlledici görüşdə məğlub olaraq olimpiadanı gümüş medalla başa vurdu. Cüdoçu Mövlud Mirəliyev, qadın Mariya Stadnik, sərbəst güləşçi Xetaq Qazyumov və boksçu Şahin İmranov isə olimpiadanın bürünc medallarına sahib oldu.


|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **Medal** | **Medalçı** | **İdman növü** | **Yarış** | **Tarix** |
|  | Elnur Məmmədli | Cüdo | Kişilər, −73 Kq. | 11 avqust |
|  | Rövşən Bayramov | Güləş | Yunan-roma güləşi, 55 Kq. | 12 avqust |
|  | Mövlud Mirəliyev | Cüdo | Kişilər, −100 Kq. | 14 avqust |
|  | Mariya Stadnik | Güləş | Qadın güləşi, 48 Kq. | 16 avqust |
|  | Xetaq Qazyumov | Güləş | Sərbəst güləş, 96 Kq. | 21 avqust |
|  | Şahin İmranov | Boks | Kişilər, 57 Kq. | 22 avqust |

 | **İdman növləri üzrə medal sıralanması**

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **#** | **İdman növü** |  |  |  |
| 1. | Cüdo | 1 | 0 | 1 |
| 2. | Güləş | 0 | 1 | 2 |
| 3. | Boks | 0 | 0 | 1 |

  |

Komandanın yolasalma mərasimi
-----------------------------

2008-ci il iyulun 30-da XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında mübarizə aparacaq Azərbaycan Milli Olimpiya Komandasının rəsmi yolasalma mərasimi baş tutdu. Azərbaycan Prezidentinin Administrasiyasında baş tutan mərasimə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev, Azərbaycanın birinci xanımı Mehriban Əliyeva, gənclər və idman naziri Azad Rəhimov qatıldı.

Mərasimin əvvəlində Azərbaycanın Dövlət himni səsləndirildi. Sonra dövlət başçısı İlham Əliyev nitqlə çıxış elədi. İlham Əliyev idmançılara qələbələr və uğurlar arzuladı.

Daha sonra gənclər və idman naziri Azad Rəhimov nitqlə çıxış elədi və Azərbaycanın son üç Olimpiya Oyunlarında qazandığı nəticələr barədə qısa məlumat verdi.

Ardınca isə Rəşad Əhmədov çıxış elədi və idmançılara yaradılan şəraitə görə Azərbaycan Milli Olimpiya Komitəsinin Prezidentinə minnətdarlığını bildirdi. Tədbirin sonunda isə 2004-cü il Afina Olimpiadasının qalibi, 2007-ci Dünya Çempionatının qızıl medalçısı yunan-roma güləşçisi Fərid Mansurov idmançılar adından olimpiya andının mətnini oxudu. Fərid Mansurov Azərbaycanın bayrağının qaldırılması, dövlət himnimizin səsləndirilməsi naminə sona qədər əzmlə mübarizə aparacağımıza and içdi. Sonda idmançılar Azərbaycanın dövlət bayrağını öpdülər.

Komandanın heyəti
-----------------

Azərbaycan Milli Olimpiya Komandası və onun bayraqdarı Fərid Mansurov XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının açılış mərasimində
Azərbaycan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında 10 idman növü üzrə 44 idmançı ilə təmsil olundu. Bu Azərbaycanın Olimpiya Oyunlarında idmançı sayının artım tempinin davamı idi — Azərbaycanı 1996-cı il Atlanta Olimpiadasında 23 idmançı, 2000-ci il Sidney Olimpiadasında 31 idmançı, 2004-cü il Afina Olimpiadasında isə 37 idmançı təmsil eləmişdi. Komandanın heyətində 37 idmançıdan 14 nəfəri qadın idi. Bundan əvvəl Azərbaycanı 1996-cı il olimpiadasında üç qadın, 2000 və 2004-cü illər olimpiadalarında isə altı qadın idmançı təmsil edirdi.

Azərbaycan 2004-cü ildə Olimpiya Oyunlarında qılıncoynatma turnirində təmsil olunsa da, bu səfər heç bir idmançı bu idman növü üzrə vəsiqə qazana bilmədi. Əvəzində Azərbaycan Olimpiya Oyunlarında birinci dəfə atçılıq turnirlərində təmsil olundu.

Komandanın heyətində 44 idmançıdan 35 nəfəri Olimpiya Oyunlarının debütantı idi. Olimpiada təcrübəsi olan 9 idmançıdan 2 nəfəri isə bundan əvvəl turnirdə medallara da sahib olmuşdu — Olimpiadanın qalibləri Zemfira Meftahətdinova (atıcılıq) və Fərid Mansurov (yunan-roma güləşi).

Komandanın ən yaşı üzvü 45 yaşlı stend atıcısı Zemfira Meftahətdinova, ən gənc üzvü isə 18 yaşlı üzgüçü Oksana Hətəmxanova idi.

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının açılış mərasimində Azərbaycan Milli Olimpiya Komandasının bayrağdarı 2004-cü il Afina Olimpiadasının qalibi olan yunan-roma güləşçisi Fərid Mansurov oldu. Bağlanış mərasimində isə Azərbaycan bayrağını olimpiadanı bürünc medalla başa vuran Şahin İmranov apardı.

|  |
| --- |
| **Azərbaycan Milli Olimpiya Komandasının heyəti** |
| 
* **Ağır atletika: (5)**
	+ Sərdar Həsənov
	+ Əfqan Bayramov
	+ Turan Mirzəyev
	+ İntiqam Zairov
	+ Nizami Paşayev
* **Atçılıq: (1)**
	+ Camal Rəhimov
* **Atıcılıq: (1)**
	+ Zemfira Meftahətdinova
* **Bədii gimnastika: (8)**
	+ Aliyə Qarayeva
	+ Dinarə Gimatova
	+ Alina Trepina
	+ Anastasiya Prasolova
	+ Anna Bitiyeva
	+ Dina Qorina
	+ Valeriya Yeqay
	+ Vəfa Hüseynova
* **Boks: (2)**
	+ Samir Məmmədov
	+ Şahin İmranov
* **Cüdo: (6)**
	+ Ramil Qasımov
	+ Elnur Məmmədli
	+ Mehman Əzizov
	+ Elxan Məmmədov
	+ Mövlud Mirəliyev
	+ Kifayət Qasımova
* **Güləş: (16)**
	+ Rövşən Bayramov
	+ Vitali Rəhimov
	+ Fərid Mansurov
	+ İlqar Abdulov
	+ Şalva Qadabadze
	+ Anton Botev
	+ Namiq Sevdimov
	+ Zəlimxan Hüseynov
	+ Emin Əzizov
	+ Çamsulvara Çamsulvarayev
	+ Novruz Təmrəzov
	+ Xetaq Qazyumov
	+ Əli İsayev
	+ Mariya Stadnik
	+ Yelena Komarova
	+ Olesya Zamula
* **Taekvondo: (1)**
	+ Rəşad Əhmədov
* **Üzgüçülük: (2)**
	+ Tural Abbasov
	+ Oksana Hətəmxanova
* **Yüngül atletika: (5)**
	+ Ruslan Abbasov
	+ Ramil Quliyev
 |

Prezidentin Çin səfəri
----------------------

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Azərbaycan nümayəndə heyətinin üzvləri ilə görüşən zaman
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev XXIX Yay Olimpiya Oyunlarını açılış mərasiminə qatılmaq üçün avqustun 7-də Çinə rəsmi səfərə yollandı.

Olimpiya Oyunlarının avqustun 8-də baş tutan açılış mərasimini Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Azərbaycanın birinci xanımı Mehriban Əliyeva birbaşa stadiondan canlı izlədi.

Avqustun 9-da Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Olimpiya Kəndində Azərbaycan Milli Olimpiya Komandasının üzvləri ilə görüşdü. Sonra Prezident İlham Əliyev gənclər və idman naziri Azad Rəhimovun və nümayəndə heyətinin şef-demisionu İlham Mədətovun müşayiəti ilə Azərbaycan idmançılarının qaldıqları binaya gəldi, onlar üçün yaradılmış şəraitlə tanış oldu.

Daha sonra Prezident İlham Əliyev nümayəndə heyətimizin yaşadığı binanın qarşısında həyətdə idmançılarımız və onların məşqçiləri söhbət etdi.

Avqustun 10-da isə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev "Azərbaycan günü" mərasiminə qatıldı və nitqlə çıxış elədi.

Nəticələri
----------

### Ağır atletika

*border=none Əsas məqalə: Ağır atletika 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında*
* **DNF** — bitirmədi
* **DSQ** — uzaqlaşdırıldı

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında ağır atletlərin turnirləri 8–20 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə beş atlet təmsil elədi.

Avqustun 11-də −62 Kq. turnirində çıxış edən Sərdar Həsənov mübarizə apardı. Birdən qaldırma turnirində Sərdar Həsənov birinci cəhdində 128 kiloqramlıq ştanq sifariş versə də, onun öhdəsindən gələ bilmədi. Sərdar Həsənovun növbəti cəhdidə uğursuz oldu. Üçüncü cəhdində isə Sərdar Həsənov 128 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gələ bildi və birdən qaldırma mərhələsini 128-lıq nəticə ilə başa vurdu. Təkanla qaldırma turnirində isə Sərdar Həsənov birinci cəhdində 152 kiloqramlıq ştanq sifariş versə də, onun öhdəsindən gələ bilmədi. Sərdar Həsənovun növbəti cəhdidə uğursuz oldu. Üçüncü cəhdində Sərdar Həsənov mütləq ştanqı qaldırmalı idi. Amma Sərdar Həsənovun bu cəhdidə uğursuz oldu və o, təkanla qaldırma mərhələsini nəticəsiz başa vurdu. Bununla belə 2016-cı ilin iyulunda Sərdar Həsənovun qanında dopinq tapıldığına görə onun nəticələri ləğv edildi.

Avqustun 12-də −69 Kq. turnirində çıxış edən Əfqan Bayramov və Turan Mirzəyev mübarizə apardı. Əfqan Bayramov birdən qaldırma turnirində birinci cəhdində 137 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gəldi. Növbəti cəhdində 142 kiloqramlıq ştanqı qaldırmağı bacaran Əfqan Bayramov üçüncü cəhdində 145 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gəldi və turniri 145-lıq nəticə ilə başa vurdu. Təkanla qaldırma turnirində isə Əfqan Bayramov birinci cəhdində 175 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gəldi. Növbəti cəhdində Əfqan Bayramov 187 kiloqramlıq ştanq sifariş versə də, onun öhdəsindən gələ bilmədi. Əfqan Bayramov əgər sonuncu cəhdində 187 kiloqramlıq ştanqa qaldırmağı bacarsaydı, olimpiadanı medalla başa vuracaqdı. Amma Əfqan Bayramov üçüncü cəhində də 187 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gələ bilmədi və mərhələni 175-lıq nəticə ilə başa vurdu. Ümumi nəticədə isə Əfqan Bayramov olimpiadanı 320 (145+175) nəticə ilə altıncı pillədə başa vurdu.

Həmin turnirdə çıxış edən digər Azərbaycan ağır atleti Turan Mirzəyev isə birdən qaldırma mərhələsində birinci cəhdində 142 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gəldi. Növbəti cəhdində 146 kiloqramlıq ştanqı qaldırmağı bacaran Turan Mirzəyev üçüncü cəhdində 149 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gələ bilmədi və turniri 146-lıq nəticə ilə başa vurdu. Təkanla qaldırma turnirində isə Turan Mirzəyev birinci cəhdində 181 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gəldi. Növbəti cəhdində Turan Mirzəyev 183 kiloqramlıq ştanq sifariş versə də, onun öhdəsindən gələ bilmədi. Turan Mirzəyev əgər sonuncu cəhdində 187 kiloqramlıq ştanqa qaldırmağı bacarsaydı, olimpiadanı medalla başa vuracaqdı. Amma Turan Mirzəyev üçüncü cəhində 187 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gələ bilmədi və mərhələni 181-lıq nəticə ilə başa vurdu. Ümumi nəticədə isə Turan Mirzəyev olimpiadanı 327 (146+181) nəticə ilə altıncı pillədə başa vurdu.

Avqustun 15-də 85 Kq. turnirində çıxış edən İntiqam Zairov mübarizə apardı. İntiqam Zairov birdən qaldırma turnirində birinci cəhdində 160 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gəldi. İntiqam Zairov növbəti cəhdində 166 kiloqramlıq ştanqı qaldırmağı bacarmasa da, üçüncü cəhdində onun öhdəsindən gəldi və turniri 166-lıq nəticə ilə başa vurdu. Təkanla qaldırma turnirində isə İntiqam Zairov birinci cəhdində 195 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gəldi. Növbəti cəhdində İntiqam Zairov 199 kiloqramlıq ştanq sifariş versə də, onun öhdəsindən gələ bilmədi. İntiqam Zairov üçüncü cəhində də 199 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gələ bilmədi və mərhələni 195-lıq nəticə ilə başa vurdu. Ümumi nəticədə isə İntiqam Zairov olimpiadanı 361 (166+195) nəticə ilə altıncı pillədə başa vurdu.

Avqustun 17-də 94 Kq. turnirində çıxış edən Nizami Paşayev mübarizə apardı. Dünya və Avropa Çempionatlarının qalibi olan Nizami Paşayev Azərbaycan yığmasının əsas medal ümidi idi. Nizami Paşayev birdən qaldırma mərhələsində birinci cəhdində 180 kiloqramlıq ştanq sifariş versə də, onun öhdəsindən gələ bilmədi. Növbəti cəhdidə uğursuz olan Nizami Paşayev üçüncü cəhdində 181 kiloqramlıq ştanq sifariş verdi. Həmin ştanqı qaldırmağı bacaran Nizami Paşayev birdən qaldırma mərhələsini 181-lıq nəticə ilə başa vurdu. Təkanla qaldırma turnirində isə Nizami Paşayev birinci cəhdində 215 kiloqramlıq ştanqın öhdəsindən gələ bilmədi. Növbəti cəhdidə uğursuz olan Nizami Paşayev sonuncu cəhdində onu qaldırmağı bacardı və təkanla qaldırma turnirini 215-lıq nəticə ilə başa vurdu. Ümumi nəticədə isə Nizami Paşayev 396 (181+215) nəticə göstərdi və olimpiadanı beşinci pillədə başa vurdu.

Olimpiada da beş idmançı ilə mübarizə aparan ağır atletlərdən ibarət Azərbaycan yığması həm turniri medalsız başa vurdu, həm də Azərbaycanın Olimpiya Oyunları tarixində birinci dəfə dopinq qalmaqalına səbəb oldular.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **İdmançı** | **Yarış** | **Birdən qaldırma** | **Təjanla qaldırma** | **Ümumi** | **Yer** |
| **1.** | **2.** | **3.** | **Nəticə** | **1.** | **2.** | **3.** | **Nəticə** |
| Sərdar Həsənov | -62 Kq. | ~~128~~ | ~~128~~ | 128 | 128 | ~~152~~ | ~~152~~ | ~~152~~ | DNF | DNF | DSQ |
| Əfqan Bayramov | −69 Kq. | 137 | 142 | 145 | 145 | 175 | ~~187~~ | ~~187~~ | 175 | 320 | 6 |
| Turan Mirzəyev | 142 | 146 | ~~149~~ | 146 | 181 | ~~183~~ | ~~187~~ | 181 | 327 | 4 |
| İntiqam Zairov | -85 Kq. | 160 | ~~166~~ | 166 | 166 | 195 | ~~199~~ | ~~199~~ | 195 | 361 | DSQ |
| Nizami Paşayev | -94 Kq. | ~~180~~ | ~~180~~ | 181 | 181 | ~~215~~ | ~~215~~ | 215 | 215 | 396 | DSQ |

### Atçılıq

*border=none Əsas məqalə: Atçılıq 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında*
* **Q** — növbəti mərhələyə adladı
* **DSQ** — uzaqlaşdırıldı

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında atçılıq idman növü üzrə turnirlər 8–22 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə 20 yaşlı Camal Rəhimov təmsil elədi. Azərbaycan Olimpiya Oyunları tarixində birinci dəfə bu idman növü üzrə təmsil olunurdu. Olimpiya Oyunlarından əvvəl Camal Rəhimova Fransadan qiyməti 1 milyon 970 min avro məbləğində olan *Ionesco De Brecca* ləqəbli at alınmışdı. Atın ödənişini SOCAR eləmişdi. Bu hadisə Azərbaycanda birmənalı qarşılanmamışdı.

Camal Rəhimov olimpiada da avqustun 15-də mübarizə apardı. Təsnifat mərhələsinin birinci raundunda *Ionesco De Brecca* ləqəbli atla Camal Rəhimov mərhələni cəmi bir cərimə balı ilə başa vurdu. Nəticədə Camal Rəhimov raundu 77 çapar sırasında 14-cü pillədə başa vuraraq növbəti mərhələyə vəsiqə qazandı. Avqustun 17-də isə təsnifat mərhələsinin növbəti raundu baş tutdu. Həmin raundda Camal Rəhimovun atı büdrədi və nəticədə Camal Rəhimov atından yıxılaraq turnirdə mübarizəsini başa vurdu.

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **İdmançı** | **At** | **Yarış** | **Təsnifat mərhələsi** | **Final mərhələsi** |
| **1-ci raund** | **2-ci raund** | **3-cü raund** | **A raundu** | **B raundu** |
| **Cərimə** | **Yer** | **Cərimə** | **Yer** | **Cərimə** | **Yer** | **Cərimə** | **Yer** | **Cərimə** | **Yer** |
| Camal Rəhimov | Ionesco De Brecca | Fərdi | 1 | 14 **Q** | DSQ | N/A |

### Atıcılıq

*border=none Əsas məqalə: Atıcılıq 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında*
* **Q** — növbəti mərhələyə adladı

Zemfira Meftahətdinova
XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında atıcılıq idman növü üzrə turnirlər 8–18 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Zemfira Meftahətdinova təmsil elədi. Zemfira Meftahətdinova 2 dəfə Dünya, 5 dəfə Avropa Çempionatlarının, həmçinin 2000-ci il Sidney Olimpiadasının qızıl, 2004-cü il Afina Olimpiadasının isə bürünc medallarına sahib olan titullu idmançı idi.

Qadınların stend atıcılığı turnirində çıxış edən Zemfira Meftahətdinova avqustun 14-də mübarizə apardı. Üçüncü dəfə olimpiadalarda mübarizə aparan Zemfira Meftahətdinova turnirin favoriti hesab olunmurdu. Zemfira Meftahətdinovanın son üç il ərzində heç bir uğura imza ata bilməməsi, həm də artıq 45 yaşının olması amili, onun nəticələrinin zəif olacağına işarə idi. Təsifat mərhələsi Zemfira Meftahətdinova üçün uğursuz nəticələndi. Birinci cəhdində 22 bal toplayan Meftahətdinova, növbəti cəhində də 22 bal topladı. Sonuncu cəhdində isə cəmi 20 bal toplayan Zemfira Meftahətdinova ümumi nəticədə 64 bal topladı və təsnifat mərhələsini 15-ci pillədə başa vurdu.

Keçən olimpiada da atıcılıq idman növü üzrə 2 idmançı ilə təmsil olunan və 2 medala sahib olan Azərbaycan yığması bu səfər bir idmançı ilə təmsil olundu və turniri medalsız başa vurdu.

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **İdmançı** | **Yarış** | **Təsnifat mərhələsi** | **Final** | **Yer** |
| **Nəticə** | **Yer** |
| Zemfira Meftahətdinova | Qadınlar, stend | 64 | 15 | N/A |

### Bədii gimnastika

*border=none Əsas məqalə: Bədii gimnastika 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında*
* **Q** — növbəti mərhələyə adladı

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında bədii gimnastların idman növü üzrə turnirlər 20–22 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə fərdi turnirdə Aliyə Qarayeva və Dinarə Gimatova, qrup turnirində isə Alina Trepina, Anastasiya Prasolova, Anna Bitiyeva, Dina Qorina, Valeriya Yeqay və Vəfa Hüseynovadan ibarət qrup təmsil elədi. Aliyə Qarayeva 2007-ci il Avropa Çempionatının qalibi idi. Dinarə Gimatova isə 2007-ci il Dünya Çempionatının bürünc medalçısı idi.

Avqustun 21-də olimpiadanın fərdi turnirində çıxış edən Aliyə Qarayeva və Dinarə Gimatova təsnifat mərhələsində mübarizə apardı. 22 yaşlı Dinarə Gimatova 2007-ci ildə Dünya və Avropa Çempionatlarının bürünc medallarına sahib olmuşdu. İplə turnirdə Dinarə Gimatova 16.275 bal topladı və 15-ci pillədə qərarlaşdı. Halqa ilə turnirdə də Dinarə Gimatova uğursuz çıxış elədi və 16.775 balla 12-ci pillənin sahibi oldu. 20 yaşlı Aliyə Qarayeva isə 2007-ci il Avropa Çempionatının qalibi idi. Aliyə Qarayeva iplə turnirdə 17.875 bal topladı və üçüncü pillədə qərarlaşdı. Halqa ilə turnirdə isə Aliyə Qarayeva 16.850 balla doqquzuncu pillənin sahibi oldu. Təsnifat mərhələsinin birinci günündən sonra Aliyə Qarayeva 7-ci, Dinarə Gimatova isə 12-ci pillədə qərarlaşdı.

Avqustun 22-də təsnifat mərhələsinin son günü idi. Dinarə Gimatova əvvəl gürzlərlə turnirdə çıxış elədi və 16.600 balla turniri doqquzuncu pillədə başa vurdu. Lentlə turnirdə də Dinarə Gimatova uğurlu çıxış elədi və 16.875 balla beşinci pillədə qərarlaşdı. Aliyə Qarayeva isə gürzlərlə turnirdə 17.625 balla beşinci, lentlər turnirdə isə 16.850 balla yeddinci pillənin sahibi oldu. Bununla da ümumi nəticədə Aliyə Qarayeva təsnifat mərhələsini 69.200 balla 24 idmançı sırasında yeddinci pillədə başa vurdu və olimpiadanın final mərhələsinə vəsiqə qazandı. Bununla da Aliyə Qarayeva olimpiadalarda final mərhələsinə vəsiqə qazanan birinci azərbaycalı gimnast oldu. Dinarə Gimatova isə ümumi nəticədə 66.525 balla 11-ci pillənin sahibi oldu. Təsnifat mərhələsinin birinci günündə uğursuz çıxış edən Dinarə Gimatovanın final mərhələsinə vəsiqə qazanmasına cəmi 0.300 bal çatmadı.

Avqustun 23-də isə olimpiadanın final mərhələsi baş tutdu. Aliyə Qarayeva əvvəl iplə turnirdə çıxış elədi. Nəticədə Aliyə Qarayeva 17.750 balla turniri altıncı pillədə başa vurdu. Bu təsnifat mərhələsinin nəticəsindən zəif idi. Daha sonra Aliyə Qarayeva halqa ilə turnirdə mübarizə apardı və 18.075 balla dördüncü pillənin sahibi oldu. Gürzlərlə turnirdə isə Aliyə Qarayeva 17.225 balla altıncı pillədə qərarlaşdı. Sonda Aliyə Qarayeva lentlə turnirdə çıxış elədi. Bu turnirdə uğursuz çıxış edən Aliyə Qarayeva 16.625 balla turniri 8-ci pillədə başa vurdu. Ümumi nəticədə isə Aliyə Qarayeva 69.675 balla olimpiadanı altıncı pillədə başa vurdu.

Avqustun 21-də həm də qrup turnirində çıxış edən Alina Trepina, Anastasiya Prasolova, Anna Bitiyeva, Dina Qorina, Valeriya Yeqay və Vəfa Hüseynovada ibarət qrup mübarizə apardı. Beş iplə turnirdə Azərbaycan qrupu 15.575 balla 8-ci pillədə qərarlaşdı. Avqustun 22-də isə qrup 3 halqa/2 gürzlə turnirdə mübarizə apardı. Nəticədə Azərbaycan gimnastları turniri 15.875 balla 7-ci pillədə başa vurdu. Ümumi nəticədə isə Azərbaycan qrupu 31.450 balla 12 qrup sırasında 8-ci pillədə qərarlaşdı və Olimpiya Oyunlarının final mərhələsinə vəsiqə qazandı.

Avqustun 23-də baş tutan final mərhələsində qrup əvvəl beş iplə turnirdə mübarizə apardı. Nəticədə Azərbaycan gimnastları 16.075 balla turniri altıncı pillədə başa vurdu. 3 halqa/2 gürzlə turnirdə isə Azərbaycan qrupu 15.500 balla turniri yeddinci pillədə başa vurdu. Ümumi nəticədə isə Alina Trepina, Anastasiya Prasolova, Anna Bitiyeva, Dina Qorina, Valeriya Yeqay və Vəfa Hüseynovada ibarət qrup Olimpiya Oyunlarında 31.575 balla yeddinci pillənin sahibi oldu.

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **İdmançı** | **Yarış** | **Təsnifat mərhələsi** | **Final mərhələsi** | **Cəmi** | **Yer** |
|  |  |  |  | **Cəmi** | **Yer** |  |  |  |  |
| Aliyə Qarayeva | Fərdi | 17.875 | 16.850 | 17.625 | 16.850 | 69.200 | 7 **Q** | 17.750 | 18.075 | 17.225 | 16.625 | 69.675 | 6 |
| Dinarə Gimatova | 16.275 | 16.775 | 16.600 | 16.875 | 66.525 | 11 | N/A |
| **İdmançı** | **Yarış** | **Təsnifat mərhələsi** | **Final mərhələsi** | **Cəmi** | **Yer** |
|  | **+** | **Cəmi** | **Yer** |  | **+** |
| Alina Trepina  Anastasiya Prasolova  Anna Bitiyeva  Dina Qorina  Valeriya Yeqay  Vəfa Hüseynova | Qrup | 15.575 | 15.875 | 31.450 | 8 **Q** | 16.075 | 15.500 | 31.575 | 7 |

### Boks

*border=none Əsas məqalə: Boks 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında*
* **Qəl.** — qalib gəldi
* **Məğ.** — məğlub oldu

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında bu idman növü üzrə turnirlər 8–24 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə cəmi 2 nəfər — Samir Məmmədov və Şahin İmranov təmsil elədi. Bu Afina Olimpiadasında doqquz idmançı ilə təmsil edilən Azərbaycan yığmasının ciddi uğursuzluq idi. Samir Məmmədov 2007-ci il Dünya Çempionatının bürünc medalçısı, Şahin İmranov isə 2002 və 2006-cı illərin Avropa Çempionatlatının finalçısı idi.

Olimpiya Oyunlarının bürünc medalına sahib olan Şahin İmranov
Komandanın üzvlərindən Şahin İmranov fevralda İtaliyada baş tutan turnirdə ciddi zədə aldı. Onun qolunun vətərinin 75 faizi qopdu. Həmin zədə sonradan ona Olimpiya Oyunlarında ciddi maneə törətdi. Şahin İmranov 2022-ci ildə müsahibəsində bu zədə barədə bunları demişdi: *"Olimpiadaya qədər həmin qolla zərbədən istifadə etmədim. Gənclər və İdman Nazirliyi tərəfindən mənim üçün tibb personlaları ayrılmışdı. Olimpiada da mübarizə aparmağın mənası yox idi. İstənilən rəqib üçün mən "hədiyyə" idim. Olimpiadaya qədər ancaq yüngül məşqlərdə oldum"*.

−51 Kq. turnirində çıxış edən Samir Məmmədov avqustun 12-də olimpiadanın 1/16 final mərhələsində Mərakeş nümayəndəsi Abdeillah Nhaila ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Samir Məmmədov rəqibi üzərində 20:4 hesabı ilə inamlı qələbə qazandı və turnirin 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə isə onun rəqibi son Dünya Çempionatının finalçısı Tailand nümayəndəsi Somyit Yonqyohor oldu. Həmin görüşdə Samir Məmmədov rəqibinə 2:10 hesabı ilə məğlub oldu və olimpiadanı doqquzuncu pillədə başa vurdu.

Komandanın digər üzvü Şahin İmranov isə −57 Kq. turnirində mübarizə apardı. Avqustun 11-də baş tutan təsnifat mərhələsində Şahin İmranovun rəqibi Qazaxıstan nümayəndəsi Qalib Cəfərov idi. Qalib Cəfərov 2004-cü ildə Dünya Çempionatının qalibi olmuşdu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Şahin İmranov rəqibinə 10:5 hesabı ilə qalib gəldi və olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Gürcüstan nümayəndəsi Nixoloz İzoriya oldu. Nixoloz İzoriya da dörd il əvvəl Avropa Çempionatının finalçısı olan təcrübəli idmançı idi. Avqustun 15-də baş tutan görüşdə də Şahin İmranov inamlı mübarizə apardı və rəqibi üzərində 18:10 hesabı ilə qalib gəldi. Nəticədə Şahin İmranov olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə isə onun rəqibi Kuba nümayəndəsi İdel Toririente oldu. Avqustun 18-də baş tutan görüş gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Nəticədə Şahin İmranov rəqibi üzərində 16:14 hesabı ilə qələbə qazandı və olimpiadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda isə onun rəqibi beş ay əvvəl məğlub olduğu Fransa nümayəndəsi Kedafi Celqir oldu. Görüşün birinci hissəsindən sonra Şahin İmranov qaşından zədə aldı. Nəticədə görüşü idarə edən referilər görüşün dayandırılması barədə qərar qəbul elədi. Kedafi Celqir final görüşünə vəsiqə qazandı, Şahin İmranov isə XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının bürünc medalına sahib oldu.

Keçən olimpiada da bu idman növü üzrə 9 idmançı ilə təmsil olunan və 2 medala sahib olan Azərbaycan yığması bu səfər 2 idmançı ilə təmsil olundu və turniri bir medalla başa vurdu.

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **İdmançı** | **Yarış** | **1/16 final** | **1/8 final** | **1/4 final** | **1/2 final** | **Final** | **Yer** |
| **Kişilər** |
| Samir Məmmədov | -51 Kq. | Mərakeş Nhaila  **Qəl.** 20:4 | Tailand Yonqyohor  **Məğ.** 2:10 | N/A | 9. |
| **Şahin İmranov** | -57 Kq. | Qazaxıstan Cəfərov  **Qəl.** 10:5 | Gürcüstan İzoriya  **Qəl.** 18:10 | Kuba Torriente  **Qəl.** 16:14 | Fransa Celqir  **Məğ.** -:+ | N/A |  |

### Cüdo

*border=none Əsas məqalə: Cüdo 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında*
* **Qəl.** — qalib gəldi
* **Məğ.** — məğlub oldu

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında bu idman növü üzrə turnirlər 8–15 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə altı cüdoçu təmsil elədi. Cüdo üzrə Azərbaycan yığmasının heyətinə Avropa Çempionatının qalibi Elnur Məmmədli, Dünya Çempionatının bürünc medalçısı Mehman Əzizov, Avropa Çempionatlarının finalçıları Elxan Məmmədov və Mövlud Mirəliyev, son Avropa Çempionatının bürünc medalçısı Kifayət Qasımova, həmçinin Ramil Qasımov cəlb edildi.

Kişilərin −66 Kq. turnirində çıxış edən Ramil Qasımov avqustun 10-da mübarizə apardı. Ramil Qasımovun olimpiadanın 1/16 final mərhələsində rəqibi Rusiya nümayəndəsi Alim Qadanov oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Ramil Qasımov rəqibinə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazanmadığına görə Ramil Qasımov təsəlliverici qrupda da çıxış eləmədi və olimpiadanı mübarizəsini başa vurdu.

Azərbaycanın Olimpiya Oyunları tarixində qızıl medala sahib olan birinci və yeganə cüdoçu Elnur Məmmədli
Kişilərin −73 Kq. turnirində Azərbaycanı Elnur Məmmədli təmsil elədi. Avqustun 11-də mübarizə aparan Elnur Məmmədli son Dünya Çempionatının finalçısı, həm də 2006-cı il Avropa Çempionatının qalibi idi. Elnur Məmmədli olimpiadanın 1/16 final mərhələsində Belçika nümayəndəsi Di Van Tiçelt ilə üz-üzə gəldi. Din Van Tiçelt apreldə Lissabon şəhərində (Portuqaliya) baş tutan Avropa Çempionatının qalibi idi. Bu görüşdə Elnur Məmmədli rəqibi üzərində ipponla qələbə qazandı və olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Belarus cüdoçusu Konstantin Semenov oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci dəqiqəsinin tamamında referilər həm Məmmədli, həm də Semenova şido cərimə balı verdi. Görüşün 1:30-cu dəqiqəsində isə Elnur Məmmədli rəqibi üzərində ipponla qələbə qazandı və olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Asiya Çempionatının qalibi Şimali Koreya nümayəndəsi Kim Çol-Su oldu. Görüşün 1:30-cu dəqiqəsində Elnur Məmmədli rəqibini osaehomi fəndinə saldı. Nəticədə Elnur Məmmədli rəqibi üzərində vaxtından əvvəl təmiz qələbə qazandı və olimpiadanın yarı-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda isə onun rəqibi son Asiya Çempionatının qalibi İran cüdoçusu Əli Malumat oldu. Görüşün 2:00-ci dəqiqəsində Elnur Məmmədli rəqibi üzərində ipponla qələbə qazandı və Olimpiya Oyunlarının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi son Dünya Çempionatının qalibi Cənubi Koreya nümayəndəsi Van Ki-Çun oldu. Elnur Məmmədli həmin rəqibinə 2007-ci ilin sentyabrında Rio-de-Janeyro şəhərində (Braziliya) Dünya Çempionatının final görüşündə məğlub olmuşdu. Bu səfər isə final görüşü cəmi bir neçə davam elədi. Elnur Məmmədli final görüşünün 12-ci saniyəsində rəqibi üzərində ipponla qələbə qazandı və XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının qızıl medalına sahib oldu. Elnur Məmmədli Olimpiya Oyunları tarixində beş görüşün hamısında vaxtından əvvəl qələbə qazanan birinci cüdoçu oldu. Elnur Məmmədli həm də Azərbaycanın Olimpiya Oyunları tarixində qızıl medal qazanan birinci cüdoçu oldu. Təltifetmə mərasimi zamanı Elnur Məmmədliyə qızıl medalı Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev təqdim elədi.

Həmin gün həm də qadınların −57 Kq. turnirində çıxış edən Kifayət Qasımova mübarizə apardı. Kifayət Qasımova apreldə Lissabon şəhərində (Portuqaliya) baş tutan Avropa Çempionatının bürünc medalçısı idi. Kifayət Qasımova olimpiadanın 1/8 final mərhələsində Yaponiya nümayəndəsi Ayo Sato ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Kifayət Qasımova rəqibinə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazanmadığına görə Kifayət Qasımova təsəlliverici qrupda da çıxış eləmədi və olimpiadanı mübarizəsini başa vurdu.

Kişilər −81 Kq. turnirində çıxış edən Mehman Əzizov avqustun 12-də mübarizə apardı. Mehman Əzizov olimpiadanın 1/16 final mərhələsində Almaniya nümayəndəsi Ole Bişof ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Mehman Əzizov rəqibinə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazandığına görə Mehman Əzizov təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Bu qrupun birinci görüşündə onun rəqibi Birləşmiş Ştatlar nümayəndəsi Travis Stevens oldu. Bu görüşdə də Mehman Əzizov rəqibinə məğlub oldu və olimpiadada mübarizəsini başa vurdu.

Kişilər −90 Kq. turnirində Azərbaycanı təmsil edən Elxan Məmmədov avqustun 13-də mübarizə apardı. Elxan Məmmədov apreldə Lissabon şəhərində (Portuqaliya) baş tutan Avropa Çempionatının finalçısı idi. Elxan Məmmədov olimpiadanın 1/16 final mərhələsində Tacikistan nümayəndəsi Nemətulla Asranqulov ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Elxan Məmmədov rəqibi üzərində qələbə qazandı və olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Özbəkistan nümayəndəsi Xurşid Nəbiyev oldu. Bu görüşdə də Elxan Məmmədov rəqibinə qalib gəldi və olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə isə onun rəqibi son Dünya Çempionatının qalibi Gürcüstan nümayəndəsi İrali Tsirexidze oldu. Həmin görüşdə Elxan Məmmədov rəqibinə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazandığına görə Elxan Məmmədov təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Elxan Məmmədovun bu qrupda birinci rəqibi Misir nümayəndəsi Heşam Mesbah oldu. Həmin görüşdə Elxan Məmmədov rəqibinə məğlub oldu və olimpiadada mübarizəsini başa vurdu.

Kişilərin −100 Kq. turnirində çıxış edən Mövlud Mirəliyev isə avqustun 14-də mübarizə apardı. Mövlud Mirəliyev olimpiadanın 1/16 final mərhələsində qitə çempionatının qalibi Əlcəzair nümayəndəsi Həsən Azzun ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Mövlud Mirəliyev rəqibi üzərində ipponla qələbə qazandı və olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Gürcüstan cüdoçusu Levan Corcoliani oldu. Bu görüşdə də Mövlud Mirəliyev rəqibi üzərində ipponla qələbə qazandı və olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Rumıniya nümayəndəsi Daniel Brata oldu. Üçüncü görüşündə də rəqibinə qalib gələn Mövlud Mirəliyev olimpiadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi Monqolustan cüdoçusu Naidanqin Tüvshinbayar oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Mövlud Mirəliyev rəqibinə məğlub oldu və mübarizəsini bürünc medal uğrunda görüşdə davam elədi. Həlledici görüşdə onun rəqibi son Avropa Çempionatının finalçısı Polşa nümayəndəsi Przemislav Matiyaşze oldu. Həmin görüşdə Mövlud Mirəliyev rəqibi üzərində qələbə qazandı və XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının bürünc medalına sahib oldu.

Olimpiada da altı idmançı ilə mübarizə aparan cüdo üzrə Azərbaycan yığması turniri bir qızıl və bir bürünc medalla başa vurdu. Medal sıralanmasında Azərbaycan yığması dördüncü pillədə qərarlaşdı.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **İdmançı** | **Yarış** | **1/16 final** | **1/8 final** | **1/4 final** | **1/2 final** | **Təsəlliverici görüş** | **Final / BM** | **Yer** |
| **1-ci görüş** | **2-ci görüş** | **3-cü görüş** |
| **Kişilər** |
| Ramil Qasımov | -66 Kq. | Rusiya Qadanov  **Məğ.** 0101:0120 | N/A | 21. |
| **Elnur Məmmədli** | -73 Kq. | Belçika van Tiçelt  **Qəl.** 1000:0000 | Belarus Semenov  **Qəl.** 1001:0001 | Şimali Koreya Çol-Su  **Qəl.** 0200:0000 | İran Malumat  **Qəl.** 1000:0000 | N/A | Cənubi Koreya Ki-Çun  **Qəl.** 1000:0000 |  |
| Mehman Əzizov | -81 Kq. | Almaniya Bişof  **Məğ.** 0011:0020 | N/A | ABŞ Stevens  **Məğ.** 0001:0200 | N/A | 13. |
| Elxan Məmmədov | -90 Kq. | Tacikistan Asranqulov  **Qəl.** 0011:0000 | Özbəkistan Nəbiyev  **Qəl.** 0110:0010 | Gürcüstan Tsirexidze  **Məğ.** 0000:1000 | N/A | Misir Mesbah  **Məğ.** 0010:0011 | N/A | 9. |
| **Mövlud Mirəliyev** | -100 Kq. | Əlcəzair Azzun  **Qəl.** 1000:0001 | Gürcüstan Corcoliani  **Qəl.** 1010:0000 | Rumıniya Brata  **Qəl.** 0110:0000 | Monqolustan Tüvshinbayar  **Məğ.** 0000:0010 | *yoxdur* | Polşa Matiyaşze  **Qəl.** 0110:0001 |  |
| **Qadınlar** |
| Kifayət Qasımova | -57 Kq. | N/A | Yaponiya Sato  **Məğ.** 0100:1001 | N/A | 15. |

### Güləş

*border=none Əsas məqalə: Güləş 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında*
* **Qəl.** — qalib gəldi
* **Məğ.** — məğlub oldu

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında güləş idman növü üzrə turnirlər 12–22 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə altı yunan-roma güləşçisi, üç qadın güləşi və yeddi sərbəst güləşçi təmsil elədi. Güləş üzrə Azərbaycan yığmasının heyətində bir sıra titullu idmançılar — Olimpiya Oyunlarının qalibi Fərid Mansurov, son Avropa Çempionatının qalibləri Rövşən Bayramov və Mariya Stadnik, 2005-ci il Avropa Çempionatının qalibi Vitali Rəhimov, son Dünya və Avropa Çempionatının bürünc medalçısı Çamsulvara Çamsulvarayev, son Avropa Çempionatının bürünc medalçıları Emin Əzizov, Novruz Təmrəzov və Əli İsayev var idi.

#### Yunan-roma güləşi

Yunan-roma güləşi turnirinin gümüş medalına sahib olan 20 yaşlı Rövşən Bayramov
Avqustun 12-də 55 Kq. turnirində çıxış edən yunan-roma güləşçisi Rövşən Bayramov mübarizə apardı. Rövşən Bayramov apreldə Tampere şəhərində (Finlandiya) Avropa Çempionatının qalibi olmuşdu və Azərbaycan yığmasının əsas medal ümidi hesab olunurdu. Rövşən Bayramov 1/8 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə Misir nümayəndəsi Mustafa Məhəmməd ilə üz-üzə gəldi. Bayramov görüşünün birinci hissəsində 4:0 hesabı ilə qalib gəldi. Növbəti hissədə də üstün tərəf Bayramov oldu — 4:0. Bununla da Rövşən Bayramov ümumi hesabda 2:0 hesabı ilə qalib gəldi və 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə Rövşən Bayramov 2007-ci ildə Pan American Oyunlarının qalibi olan Kuba təmsilçisi Yagnier Hernandez ilə qarşılaşdı. Görüşün birinci hissəsində Bayramov rəqibindən tam üstün oldu — 5:0. Növbəti hissə isə gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Nəticədə Hernandez 2:1 hesabı ilə qalib gəldi. Bununlada görüşün ümumi hesabı 1:1 oldu. Həlledici hissədə isə Rövşən Bayramov 4:0 hesabı ilə qalib gəldi və Olimpiadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə Rövşən Bayramov Ermənistan nümayəndəsi Roman Amoyan ilə üz-üzə gəldi. Rövşən Bayramov Roman Amoyanı bundan əvvəl 2 dəfə məğlub eləmişdi. Çin Kəndtəsərrüfatı Universitetinin İdman Sarayında baş tutan görüşü Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Ermənistan Prezidenti Serj Sarqsyan izlədi. Görüşün birinci hissəsində Bayramov 7:2 hesabı ilə inamlı qələbə qazandı. Növbəti hissə də üstün tərəf Rövşən Bayramov oldu — 4:1. Bununla da o, ümumi hesabda 2:0 hesabı ilə qalib gəldi və XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə Rövşən Bayramov Rusiya təmsilçisi Nazir Manhiyev ilə qarşılaşdı. Bundan əvvəl Rövşən Bayramov rəqibi ilə üç dəfə üz-üzə gəlmişdi və yalnızca birində məğlub olmuşdu. Görüşün birinci hissəsi gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Nəticədə qalib gələn tərəf Nazir Manhiyev oldu — 5:4. Görüşün növbəti hissəsidə gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Nəticədə hissə heç-heçə başa çatdı – 2:2. Qaydalara əsasən son xalı qazanan güləşçi görüşün qalibi hesab olunurdu. Nəticədə Nazir Manhiyev son xalı qazandığı üçün görüşdə qalib gəldi. Rövşən Bayramov isə XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının gümüş medalına sahib oldu.

Avqustun 12-də həm də 60 Kq. turnirində çıxış edən yunan-roma güləşçisi Vitali Rəhimov mübarizə apardı. Vitali Rəhimov 2005-ci il Avropa Çempionatının qalibi idi. Olimpiadanın təsnifat mərhələsində Vitali Rəhimov Çin nümayəndəsi Şen Yan ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşün birinci hissəndə Vitali Rəhimov rəqibinə 4:0 hesabı ilə qalib gəldi. Növbəti hissə isə gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutsa da, nəticədə Vitali Rəhimov rəqibinə 2:1 hesabı ilə qalib gəldi və olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Avropa Çempionatının qalibi Rumıniya nümayəndəsi Esebu Diason oldu. Bu görüşün birinci hissəsi gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan tutdu və hissə 1:1 hesabı ilə başa çatdı. Qaydalara əsasən son xalı Vitali Rəhimov qazandığına görə hissənin qalibi oldu. Növbəti hissədə isə rəqib 4:0 hesabı ilə qələbə qazandı. Belə olan halda görüşün taleyi üçüncü hissədə həll olundu. Həlledici hissədə Vitali Rəhimov rəqibinə 4:2 hesabı ilə qalib gəldi və olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi üç dəfə Dünya, yeddi dəfə Avropa Çempionatının qızıl medalçısı, 1996-cı il Atlanta və 2000-ci il Sidney Olimpiadasının qalibi Bolqarıstan nümayəndəsi Armen Nazaryan oldu. Bu görüşdə gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Görüşün birinci hissəsində Armen Nazaryan rəqibinə 2:0 hesabı ilə qalib gəldi. Görüşün növbəti hissəsində isə Vitali Rəhimov rəqibinə 4:0 hesabı ilə qalib gəldi. Belə olan halda görüşün taleyini üçüncü hissədə həll olundu. Bu hissədə isə Vitali Rəhimov titullu və təcrübəli rəqibi üzərində 8:0 hesabı ilə qələbə qazandı və olimpiadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi Qazaxıstan nümayəndəsi Nurbağıt Tenqizbayev oldu. Görüşün birinci hissəsi 1:1 hesabı ilə başa çatsa da, qaydalara əsasən son xalı Vitali Rəhimov qazandığına görə hissənin qalibi oldu. Növbəti hissədə isə Vitali Rəhimov rəqibi üzərində 8:0 hesabı ilə qələbə qazandı və olimpiadanın final görüşünə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi Rusiya nümayəndəsi İslambəy Albiyev oldu. Görüşün birinci hissəsində Vitali Rəhimov rəqibinə 0:2 hesabı ilə məğlub oldu. Növbəti hissədə isə rəqibinə 0:4 hesabı ilə məğlub olan Vitali Rəhimov nəticədə XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının gümüş medalına sahib oldu. Bununla belə olimpiadadan 8 il sonra, 2016-cı ilin noyabrında Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (BOK) tərəfindən Vitali Rəhimov gümüş medaldan məhrum edildi.

Avqustun 13-də 66 Kq. turnirində çıxış edən Fərid Mansurov mübarizə apardı. Fərid Mansurov 2004-cü il Afina Olimpiadasının və 2007-ci il Dünya Çempionatının qalibi idi və Azərbaycan yığmasının əsas medal ümidi hesab olunurdu. Fərid Mansurov olimpiadanın 1/8 final mərhələsində apreldə Avropa Çempionatının qalibi olan Ukrayna nümayəndəsi Armen Vardanyan ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Fərid Mansurov rəqibinə 0:2 hesabı ilə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazanmadığına görə Fərid Mansurov təsəlliverici qrupda da mübarizə aparmadı və olimpiadanı 20-cii pillədə başa vurdu.

Avqustun 13-də həm də 74 Kq. turnirində çıxış edən İlqar Abdulov mübarizə apardı. İlqar Abdulov olimpiadanın 1/16 final mərhələsində Türkiyə nümayəndəsi Şərəf Tüfəng ilə üz-üzə gəldi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə İlqar Abdulov birinci hissədə rəqibinə 2:1 hesabı ilə qalib gəldi. Növbəti hissə 1:1 hesabı ilə başa çatsa da, qaydalara əsasən son xalı ilə İlqar Abdulov qazandığına görə görüşün qalibi oldu və olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi 2000-ci il Sidney Olimpiadasının qalibi Rusiya nümayəndəsi Varteres Samurqaşev oldu. Həmin görüşün birinci hissəsində İlqar Abdulov rəqibinə təmiz məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazanmadığına görə İlqar Abdulov təsəlliverici qrupda da mübarizə aparmadı və olimpiadanı 12-ci pillədə başa vurdu.

Avqustun 14-də 84 Kq. turnirində çıxış edən Şalva Qadabadze mübarizə apardı. Olimpiadanın 1/8 final mərhələsində Şalva Qadabadze Tunis nümayəndəsi Hayel Açuri ilə üz-üzə gəldi. Görüşün birinci hissəsində rəqibinə 5:0 hesabı ilə qalib gələn Şalva Qadabadze növbəti hissədə də rəqibi üzərində 5:0 hesabı ilə qələbə qazandı və olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Macarıstan nümayəndəsi Zoltan Fodor oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün biricni hissəsi 1:1 hesabı ilə başa çatdı və nəticədə qaydalara əsasən son xalı Şalva Qadabadze qazandığına görə hissənin qalibi oldu. Görüşün növbəti hissəsində isə Şalva Qadabadze rəqibinə 0:4 hesabı ilə məğlub oldu. Belə olan halda görüşün taleyi üçüncü hissədə həll olundu. Bu hissədə 1:1 hesabı ilə başa çatdı. Qaydalara əsasən son xalı rəqib qazandığına görə Şalva Qadabadze görüşdə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazandığına görə Şalva Qadabadze təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Təsəlliverici qrupun birinci görüşündə Şalva Qadabadze Çin nümayəndəsi Ma Sanyi ilə üz-üzə gəldi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsi 2:2 hesabı ilə başa çatdı. Nəticədə son xalı rəqib qazandığına görə Şalva Qadabadze birinci hissədə məğlub oldu. Növbəti hissədə isə Şalva Qadabadze rəqibinə 2:4 hesabı ilə məğlub oldu və olimpiadanı 8-ci pillədə başa vurdu.

Avqustun 14-də həm də 120 Kq. turnirində çıxış edən Anton Botev mübarizə apardı. Anton Botev olimpiadanın təsnifat mərhələsində 2000-ci il Sidney Olimpiadasının finalçısı Özbəkistan nümayəndəsi David Saldadze ilə üz-üzə gəldi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsində 2:1 hesabı ilə Botev, növbəti hissəsində isə 2:1 hesabı ilə Saldadze qalib gəldi. Belə olan halda görüşün taleyi üçüncü hissədə həll olundu. Bu hissədə Anton Botev rəqibi üzərində 2:0 hesabı ilə qələbə qazandı və olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi İsveç nümayəndəsi Yalmar Sjöberq oldu. Həmin görüşdə Anton Botev rəqibinə 0:2 hesabı ilə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazanmadığına görə Anton Botev təsəlliverici qrupda da mübarizə aparmadı və olimpiadanı 10-cu pillədə başa vurdu.

Keçən olimpiada da yunan-roma güləşi üzrə Azərbaycan yığması üç idmançı ilə təmsil olundu və turniri bir qızıl medalla başa vurdu. Bu səfər isə Azərbaycan yığması altı yunan-roma güləşçisi ilə təmsil olunsa da, cəmi bir gümüş medala sahib oldu.

#### Qadın güləşi

Avqustun 16-da 48 Kq. turnirində çıxış edən Mariya Stadnik mübarizə apardı. Mariya Stadnik apreldə Tampere şəhərində (Finlandiya) baş tutan Avropa Çempionatının qalibi olmuşdu. Mariya Stadnikin 1/8 final mərhələsində rəqibi Kanada nümayəndəsi Karol Huyn oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsində Mariya Stadnik rəqibinə 4:5 hesabı ilə məğlub oldu. Görüşün növbəti hissəsində də rəqibinə məğlub olan (0:2) Mariya Stadnik olimpiada da final uğrunda mübarizəsini dayandırdı. Karol Huyn turnirin final görüşünə vəsiqə qazandıqından Mariya Stadnik təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Təsəlliverici qrupun birinci görüşündə onun rəqibi Cənubi Koreya nümayəndəsi Kim Hyu-Jo oldu. Görüşün birinci hissəsində Mariya Stadnik rəqibinə 1:0 hesabı ilə qalib gəldi. Görüşün növbəti hissəsi isə gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu və nəticədə Mariya Stadnik rəqibinə 4:2 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da Mariya Stadnik olimpiadanın bürünc medal uğrunda görüşünə vəsiqə qazandı. Bu görüşdə onun rəqibi Qazaxıstan nümayəndəsi Tatyana Amanjol oldu. Görüşün birinci hissəsində 2:1, növbəti hissəsində isə 8:0 hesabları ilə qali gələn Mariya Stadnik XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının bürünc medalına sahib oldu. Bununla da o, həm də Olimpiya Oyunlarında medala sahib olan birinci azərbaycanlı qadın güləşçi oldu. Olimpiadanın qalibi Kanada nümayəndəsi Karol Hyun, finalçısı Yaponiya nümayəndəsi Çiharu İço oldu. Digər bürünc medala isə Mariya Stadnikin Ukrayna yığmasından ayrılmasına səbəb olan rəqibi İrina Merleni oldu.

Avqustun 16-da həm də 55 Kq. turnirində çıxış edən Yelena Komarova mübarizə apardı. Olimpiadanın 1/8 final mərhələsində Yelena Komarovanın rəqibi Rusiya nümayəndəsi Nataliya Qolts oldu. Görüşün birinci hissəsində rəqibinə 0:4 hesabı ilə məğlub olan Yelena Komarova növbəti hissədə də rəqibinə məğlub oldu (0:1) Yelena Komarova və olimpiada da mübarizəsini dayandırdı. Ümumi nəticədə isə Yelena Komarova olimpiadanı 15-ci pillədə başa vurdu.

Avqustun 17-də isə 63 Kq. turnirində çıxış edən Olesya Zamula mübarizə apardı. Olesya Zamula olimpiadanın 1/8 final mərhələsində 2004-cü il Afina Olimpiadasının qalibi Yaponiya nümayəndəsi Kaori İço ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşdə Olesya Zamula rəqibinə 0:2 hesabı ilə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazandığına görə Olesya Zamula təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Bu qrupun birinci görüşündə onun rəqibi Birləşmiş Ştatlar nümayəndəsi Randi Miller oldu. Bu görüşdə də Olesya Zamula rəqibinə 0:2 hesabı ilə məğlub oldu və olimpiadanı 16-cı pillədə başa vurdu.

Qadın güləşi üzrə Azərbaycan yığması Olimpiya Oyunlarında debüt edirdi. Olimpiada da üç güləşçi ilə təmsil olunan Azərbaycan yığması bir bürünc medala sahib oldu.

#### Sərbəst güləş

Avqustun 18-də 55 Kq. turnirində çıxış edən Namiq Sevdimov mübarizə apardı. Olimpiadanın 1/8 final mərhələsində Namiq Sevdimov Şimali Koreya nümayəndəsi Yan Kon-İl ilə üz-üzə gəldi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsi 1:1 hesabı ilə başa çatsa da, son xalı rəqib qazandığına görə Namiq Sevdimov birinci hissədə məğlub oldu. Növbəti hissədə isə Namiq Sevdimov rəqibi üzərində 4:1 hesabı ilə qələbə qazandı. Belə olan halda görüşün taleyi üçüncü hissədə həll olundu. Sonuncu hissədə Namiq Sevdimov rəqibinə 2:1 hesabı ilə qalib gəldi və olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Cənubi Koreya nümayəndəsi Kim Ho-Sub oldu. Bu görüşdə gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Görüşün birinci hissəsində Namiq Sevdimov rəqibinə 1:2 hesabı ilə məğlub olsa da, növbəti hissədə 1:0 hesabı ilə qalib gəldi. Həlledii hissədə də Namiq Sevdimov rəqibi üzərində qələbə qazandı (2:0) və olimpiadanın yarım-finaıl mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi Birləşmiş Ştatlar nümayəndəsi Henri Kexudo oldu. Namiq Sevdimovun ardıcıl üçüncü görüşü də gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Görüşün birinci hissəsində Namiq Sevdimov rəqibi üzərində 5:4 hesabı ilə qələbə qazansa da, növbəti hissədə rəqib 4:2 hesabı ilə qalib gəldi. Həlledici hissədə isə Namiq Sevdimov rəqibinə minimal fərqlə məğlub oldu (4:5). Bununla da Namiq Sevdimov mübarizəsini bürünc medal uğrunda görüşdə davam elədi. Bu görüşdə onun rəqibi 2006-cı il Dünya Çempionatının qalibi Bolqarıstan nümayəndəsi Radoslav Velixov oldu. Görüşün birinci hissəsində Namiq Sevdimov rəqibinə 2:0 hesabı ilə qalib gəlsə də, növbəti hissədə rəqibinə 1:2 hesabı ilə məğlub oldu. Həlledici görüşdə isə Namiq Sevdimov rəqibinə minimal fərqlə məğlub oldu (0:1) və olimpiadanı beşinci pillədə başa vurdu.

Avqustun 19-da isə 60 Kq. turnirində çıxış edən Zəlimxan Hüseynov mübarizə apardı. Zəlimxan Hüseynov olimpiadanın təsnifat mərhələsində 2007-ci il Dünya və Avropa Çempionatlarının qalibi, 2004-cü il Afina Olimpiadasının çempionu Rusiya nümayəndəsi Mövlud Batirov ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşün birinci hissəsində rəqibinə 0:1 hesabı ilə məğlub olan Zəlimxan Hüseynov növbəti hissədə də rəqibinə minimal fərqlə məğlub oldu (0:1). Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazandığına görə Zəlimxan Hüseynov təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Bu qrupun birinci görüşündə Zəlimxan Hüseynovun rəqibi 2004-cü il Afina Olimpiadasının qalibi Kuba nümayəndəsi Yandro Kintana oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsində Zəlimxan Hüseynov rəqibinə minimal fərqlə məğlub oldu (0:1). Görüşün növbəti hissəsi 1:1 hesabı ilə başa çatsa da, son xalı Zəlimxan Hüseynov qazandığına görə hissədə qalib gəldi. Görüşün həlledici hissəsində isə Zəlimxan Hüseynov rəqibi üzərində 5:4 hesabı ilə qələbə qazandı və bürünc medal uğrunda mübarizəsinə davam elədi. Növbəti görüşdə onun rəqibi KYRM nümayəndəsi Murad Ramazanov oldu. Həmin görüşdə Zəlimxan Hüseynov rəqibinə 2:0 (1:0, 4:1) hesabı ilə qalib gəldi və bürünc medal uğrunda görüşə vəsiqə qazandı. Həlledici görüşdə onun rəqibi 2006-cı il Dünya Çempionatının İran nümayəndəsi Murad Məhəmmədi oldu. Həmin görüşdə Zəlimxan Hüseynov rəqibinə 0:2 (0:2, 1:4) hesabı ilə məğlub oldu və olimpiadanı beşinci pillədə başa vurdu.

Avqustun 20-də 66 Kq. turnirində çıxış edən Emin Əzizov mübarizə apardı. Emin Əzizov apreldə Tampere şəhərində (Finlandiya) Avropa Çempionatının bürünc medalına sahib olmuşdu. Olimpiadanın təsnifat mərhələsində Emin Əzizov İsveçrə nümayəndəsi Gregori Sarrasin ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşün birinci hissəsində rəqibinə 1:0 hesabı ilə qalib gələn Emin Əzizov növbəti hissədə rəqibi üzərində 2:0 hesabı ilə qələbə qazandı və olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Qazaxıstan nümayəndəsi Leonid Spiridonov oldu. Həmin görüşdə Emin Əzizov rəqibinə 0:2 (0:2, 0:2) hesabı ilə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazanmadığına görə Emin Əzizov təsəlliverici qrupda da mübarizə aparmadı və olimpiadanı 12-ci pillədə başa vurdu.

Avqustun 20-də həm də 74 Kq. turnirində çıxış edən Çamsulvara Çamsulvarayev mübarizə apardı. Çamsulvara Çamsulvarayev son Dünya və Avropa Çempionatlarının bürünc medalçısı idi. Çamsulvara Çamsulvarayev olimpiadanın 1/8 final mərhələsində Belarus nümayəndəsi Murad Heydərov ilə üz-üzə gəldi. Görüşün birinci hissəsində rəqibi üzərində 4:0 hesabı ilə qələbə qazanan Çamsulvara Çamsulvarayev növbəti hissədə rəqibinə 0:2 hesabı ilə məğlub oldu. Həlledici hissədə isə rəqibinə minimal fərqlə (0:1) məğlub olan Çamsulvara Çamsulvarayev olimpiadanı 14-cü pillədə başa vurdu.

Avqustun 21-də 84 Kq. turnirində çıxış edən Novruz Təmrəzov mübarizə apardı. Novruz Təmrəzov apreldə baş tutan Avropa Çempionatının bürünc medalçısı idi. Novruz Təmrəzov olimpiadanın təsnifat mərhələsində Monqolustan nümayəndəsi Çaqnaadorjiin Qanzoriq ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşün birinci hissəsində Novruz Təmrəzov rəqibi üzərində 4:0 hesabı ilə qələbə qazansa da, növbəti hissədə rəqibinə minimal fərqlə (0:1) məğlub oldu. Həlledii hissədə isə Novruz Təmrəzov rəqibinə 4:0 hesabı ilə qalib gəldi və olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Asiya Oyunlarının qalibi İran nümayəndəsi Reza Yazdani oldu. Həmin görüşün birinci hissəsində Novruz Təmrəzov rəqibi üzərində təmiz qələbə qazandı və olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi son Dünya və Avropa Çempionatının qalibi Rusiya nümayəndəsi Georgi Ketoyev oldu. Həmin görüşün birinci hissəsində Novruz Təmrəzov rəqibi üzərində 4:0 hesabı ilə qələbə qazansa da, növbəti hissədə rəqibinə məğlub oldu (0:2). Həlledici hissədə də Novruz Təmrəzov rəqibinə 0:2 hesabı ilə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazanmadığına görə Novruz Təmrəzov təsəlliverici qrupda mübarizə aparmadı və olimpiadanı yeddinci pillədə başa vurdu.

Avqustun 21-də həm də 96 Kq. turnirində çıxış edən Xetaq Qazyumov mübarizə apardı. Xetaq Qazyumov olimpiadanın 1/16 final mərhələsi çərçivəsində baş tutan birinci görüşdə Polşa nümayəndəsi Mateusz Gucman ilə üz-üzə gəldi. Görüşün birinci hissəsində 3:0, növbəti hissəsində də 3:0 hesabları ilə inamlı qələbə qazanaraq ümumi hesabda rəqibinə 2:0 hesabı ilə qalib gələn Xetaq Qazyumov olimpiadanın 1/8 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Fransa təmsilçisi Vinsent Aha-Ahesse oldu. Bu görüşdə də Xetaq Qazyumov rəqibi üzərində 2:0 (4:0, 4:0) hesabı ilə inamlı qələbə qazandı və olimpiadanın 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi Özbəkistan nümayəndəsi Kurban Kurbanov oldu. Qazyumov Kurbanov ilə bir dəfə üz-üzə gəlmişdi və rəqibinə məğlub olmuşdu. Bu səfər isə Xetaq Qazyumov rəqibindən üstün oldu. Birinci hissədə 4:0, növbəti hissədə isə 6:0 hesabı ilə qalib gələn Xetaq Qazyumov olimpiadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi Rusiya Federasiyasının nümayəndəsi Şirvani Muradov oldu. Olimpiadadan əvvəl Rusiya Federasiyasının nümayəndəsi Şirvani Muradov müsahisəbində *"mənim əsas rəqibim Xetaq Qazyumov"* olduğunu bildirmişdi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşün birinci hissəsində Qazyumov 1:0 hesabı ilə, növbəti hissəsində isə Muradov 2:0 hesabı ilə qalib gəldi. Bununla da ümumi hesab 1:1 oldu və qalib üçüncü hissədə məlum oldu. Həlledici hissədə Şirvani Muradov minimal hesabla üstün oldu və Olimpiadanın final görüşünə vəsiqə qazandı. Xetaq Qazyumov isə mübarizəni bürünc medal uğrunda görüşdə davam elədi. Bu mərhələdə onun rəqibi mayda Finlandiyada baş tutan Avropa Çempionatında gümüş medala sahib olan Ukrayna təmsilçisi Georgi Tibilov oldu. Bu görüşdə Xetaq Qazyumov rəqibindən üstün oldu və 2:0 (5:0, 2:0) hesabı ilə inamlı qələbə qazandı. Bu minvalla da Xetaq Qazyumov XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının bürünc medalına sahib oldu. Xetaq Qazyumov müsahibəsində bunları bildirdi: *"Şirvani Muradova qalib gələ biləcəyiьi düşündüm, amma bircə səhv hər şeyi məhv elədi. Bürünc medal qazandığım üçün isə şadam"*.

Avqustun 21-də son olaraq 120 Kq. turnirində çıxış edən Əli İsayev mübarizə apardı. Əli İsayev apreldə baş tutan Avropa Çempionatının bürünc medalçısı idi. Əli İsayev olimpiadanın 1/8 final mərhələsində 2004-cü il Afina Olimpiadasının qalibi Özbəkistan nümayəndəsi Artur Taymazov ilə üz-üzə gəldi. Həmin görüşün birinci hissəsində Əli İsayev rəqibinə 0:2 hesabı ilə məğlub oldu. Görüşün növbəti hissəsi gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutsa da, nəticədə Əli İsayev rəqibinə 4:5 hesabı ilə məğlub oldu. Rəqibi final görüşünə vəsiqə qazandığına görə Əli İsayev təsəlliverici qrupda mübarizə apardı. Bu qrupun birinci görüşündə onun rəqibi Kuba nümayəndəsi Disney Rodrigez oldu. Həmin görüşdə Əli İsayev rəqibinə məğlub oldu və olimpiadanı 12-ci pillədə başa vurdu.

Keçən olimpiada da sərbəst güləş üzrə Azərbaycan yığması dörd idmançı ilə təmsil olundu və turniri medalsız başa vurdu. Bu səfər isə Azərbaycan yığması yeddi sərbəst güləşçi ilə təmsil olunsa da, cəmi bir bürünc medala sahib oldu.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **İdmançı** | **Yarış** | **1/16 final** | **1/8 final** | **1/4 final** | **1/2 final** | **Təsəlliverici görüş** | **Final / BM** | **Yer** |
| **1-ci görüş** | **2-ci görüş** |
| **Yunan-roma güləşi** |
| **Rövşən Bayramov** | 55 Kq. | N/A | Misir Məhəmməd  **Qəl.** 2:0 | Kuba Hernandez  **Qəl.** 2:1 | Ermənistan Amoyan  **Qəl.** 2:0 | N/A | Rusiya Manhiyev  **Məğ.** 0:2 |  |
| Vitali Rəhimov | 60 Kq. | Çin Yan  **Qəl.** 2:0 | Rumıniya Diason  **Qəl.** 2:1 | Bolqarıstan Nazaryan  **Qəl.** 2:1 | Qazaxıstan Tenqizbayev  **Qəl.** 2:0 | N/A | Rusiya Albiyev  **Məğ.** 0:2 | DSQ |
| Fərid Mansurov | 66 Kq. | N/A | Ukrayna Vardanyan  **Məğ.** 0:2 | N/A | 20. |
| İlqar Abdulov | 74 Kq. | Türkiyə Tüfəng  **Qəl.** 2:0 | Rusiya Samurqaşev  **Məğ.** 0:1 | N/A | 12. |
| Şalva Qadabadze | 84 Kq. | N/A | Tunis Açuri  **Qəl.** 2:0 | Macarıstan Fodor  **Məğ.** 1:2 | N/A | Çin Sanyi  **Məğ.** 0:2 | N/A | 8. |
| Anton Botev | 120 Kq. | Özbəkistan Saldadze  **Qəl.** 2:1 | İsveç Sjöberq  **Məğ.** 0:2 | N/A | 10. |
| **Sərbəst güləş** |
| Namiq Sevdimov | 55 Kq. | N/A | Şimali Koreya Kon-İl  **Qəl.** 2:1 | Cənubi Koreya Ho-Sub  **Qəl.** 2:1 | ABŞ Kexudo  **Məğ.** 1:2 | N/A | Bolqarıstan Velixov  **Məğ.** 1:2 | 5. |
| Zəlimxan Hüseynov | 60 Kq. | Rusiya Batirov  **Məğ.** 0:2 | N/A | Kuba Kintana  **Qəl.** 2:1 | Şimali Makedoniya Ramazanov  **Qəl.** 2:0 | İran Məhəmmədi  **Məğ.** 0:2 | 5. |
| Emin Əzizov | 66 Kq. | İsveçrə Sarrasin  **Qəl.** 2:0 | Qazaxıstan Spiridonov  **Məğ.** 0:2 | N/A | 12. |
| Çamsulvara Çamsulvarayev | 74 Kq. | N/A | Belarus Heydərov  **Məğ.** 1:2 | N/A | 15. |
| Novruz Təmrəzov | 84 Kq. | Monqolustan Qanzoriq  **Qəl.** 2:1 | İran Yazdani  **Qəl.** 1:0 | Rusiya Ketoyev  **Məğ.** 1:2 | N/A | 7. |
| **Xetaq Qazyumov** | 96 Kq. | Polşa Gucman  **Qəl.** 2:0 | Fransa Aha-Ahesse  **Qəl.** 2:0 | Özbəkistan Kurbanov  **Qəl.** 2:0 | Rusiya Muradov  **Məğ.** 1:2 | N/A | Ukrayna Tibilov  **Qəl.** 2:0 |  |
| Əli İsayev | 120 Kq. | N/A | Özbəkistan Taymazov  **Məğ.** 0:2 | N/A | Kuba Rodrigez  **Məğ.** 0:2 | N/A | 14. |
| **Qadın güləşi** |
| **Mariya Stadnik** | 48 Kq. | N/A | Kanada Huyn  **Məğ.** 0:2 | N/A | Cənubi Koreya Hyun-Jo  **Qəl.** 2:0 | Qazaxıstan Amanjol  **Qəl.** 2:0 |  |
| Yelena Komarova | 55 Kq. | N/A | Rusiya Qolts  **Məğ.** 0:2 | N/A | 15. |
| Olesya Zamula | 63 Kq. | N/A | Yaponiya İço  **Məğ.** 0:2 | N/A | ABŞ Miller  **Məğ.** 0:2 | N/A | 16. |

### Taekvondo

*border=none Əsas məqalə: Taekvondo 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında*
* **Qəl.** — qalib gəldi
* **Məğ.** — məğlub oldu

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında bu idman növü üzrə turnirlər 20–24 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Rəşad Əhmədov təmsil elədi. Rəşad Əhmədov Avropa Çempionatlarında dörd dəfə medala sahib olmuşdu, 2004-cü il Afina Olimpiadasında isə dördüncü pillədə başa vurmuşdu.

Rəşad Əhmədov olimpiada da avqustun 22-də mübarizə apardı. Turnirin 1/8 final mərhələsində onun rəqibi Asiya Oyunlarının qalibi olan Qətər nümayəndəsi Abdulqədir Sərxan oldu. Həmin görüşdə Rəşad Əhmədov rəqibi üzərində 5:0 hesabı ilə qələbə qazandı və turnirin 1/4 final mərhələsinə adladı. Bu mərhələdə onun rəqibi son Dünya Çempionatının bürünc medalçısı olan Kanada nümayəndəsi Sebastien Miçaud oldu. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüş 0:0 hesabı ilə başa çatsa da, qızıl hissədə Rəşad Əhmədov rəqibinə qalib gəldi və olimpiadanın yarım-final mərhələsinə adladı. Finala gedən yolda onun rəqibi Asiya Oyunlarının, Dünya və Avropa Çempionatlarının qalibi, Afina Olimpiadasının çempionu olan İran nümayəndəsi Hadi Sayi. Gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutan görüşdə Rəşad Əhmədov titullu rəqibinə 1:4 hesabı ilə məğlub oldu və mübarizəsini bürünc medal uğrunda görüşdə davam elədi. Həlledici görüşdə isə onun rəqibi daha bir titullu idmançı — dörd dəfə Dünya Çempionatlarının qalibi, Sidney və Afina olimpiadalarının çempionu Birləşmiş Ştatlar nümayəndəsi Steven Lopez oldu. Bu görüşdə gərgin idman mübarizəsi şəraitində baş tutdu. Dörd il əvvəl olimpiada da medalın bir addımlığında çəğlub olan Rəşad Əhmədov bu səfər də eyni aqibətlə üzləşdi. Rəqibinə 4:5 hesabı ilə məğlub olan Rəşad Əhmədov olimpiadanı beşinci pillədə başa vurdu.

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **İdmançı** | **Yarış** | **1/8 final** | **1/4 final** | **1/2 final** | **Təsəlliverici görüş** | **Final / BM** | **Yer** |
| **Kişilər** |
| Rəşad Əhmədov | -80 Kq. | Qətər Sərxan  **Qəl.** 5:0 | Kanada Miçaud  **Qəl.** 0:0 | İran Sayi  **Məğ.** 1:4 | N/A | ABŞ Lopez  **Məğ.** 4:5 | 5. |

### Üzgüçülük

*border=none Əsas məqalə: Üzgüçülük 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında*
* **Q** — növbəti mərhələyə adladı

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında üzgüçülərin turniri 8–18 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə Tural Abbasov və Oksana Hətəmxanova təmsil elədi.

Avqustun 10-da Oksana Hətəmxanova mübarizə apardı. 100 metr məsafəyə brass üsulla üzmə turnirində çıxış edən Oksana Hətəmxanova təsnifat mərhələsinin B qrupunda 1:20.22 dəqiqə nəticə göstərdi. Bu nəticələrə əsasən Hətəmxanova ümumi nəticədə olimpiadanı 50 üzgüçü sırasında 46-cı pillədə başa vurdu.

Avqustun 14-də 50 metr məsafəyə sərbəst üsulla üzmə turnirində çıxış edən Tural Abbasov isə təsnifat mərhələsinin D qrupunda mübarizə apardı və 26.32 saniyə nəticə göstərdi. Bu nəticələrə əsasən Abbasov ümumi nəticədə olimpiadanı 98 üzgüçü sırasında 78-ci pillədə başa vurdu.

|  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| **İdmançı** | **Yarış** | **Təsnifat mərhələsi** | **Final** | **Yer** |
| **Nəticə** | **Yer** |
| **Kişilər** |
| Tural Abbasov | 50 m. sərbəst | 26.32 | 78 | N/A |
| **Qadınlar** |
| Oksana Hətəmxanova | 100 m. brass | 1:20.22 | 46 | N/A |

### Yüngül atletika

*border=none Əsas məqalə: Yüngül atletika 2008 Yay Olimpiya Oyunlarında*
* **Q** — növbəti mərhələyə adladı

XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında yüngül atletlərin turniri 15–24 avqustda baş tutdu. Azərbaycanı bu idman növü üzrə 2 atlet — Ruslan Abbasov və Ramil Quliyev təmsil elədi.

Avqustun 15-də 100 metr məsafəyə qaçış turnirində çıxış edən Ruslan Abbasov mübarizə apardı. Təsnifat mərhələsinin I qrupunda mübarizə aparan Ruslan Abbasov 10.58 saniyə nəticə göstərdi və qrupu 5-ci pillədə başa vurdu. Bu nəticələrə əsasən Ruslan Abbasov növbəti mərhələyə vəsiqə qazana bilmədi.

Avqustun 18-də isə 200 metr məsafəyə qaçış turnirində çıxış edən Ramil Quliyev mübarizə apardı. Təsnifat mərhələsinin G qrupunda mübarizə aparan Ramil Quliyev 20.78 saniyə nəticə göstərdi və qrupu 2-ci pillədə başa vurdu. Bu nəticələrə əsasən Ramil Quliyev növbəti mərhələyə vəsiqə qazandı. Bununla da Ramil Quliyev Azərbaycanın Olimpiya Oyunları tarixində növbəti mərhələyə vəsiqə qazanmağı bacaran birinci sprinter oldu. Həmin gün baş tutan dörddəbir final mərhələsində isə Ramil Quliyev 20.66 saniyə nəticə göstərdi və qrupu altıncı pillədə başa vurdu. Bu nəticələrə əsasən Ramil Quliyev yarım-final mərhələsinə vəsiqə qazana bilmədi.

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **İdmançı** | **Yarış** | **Təsnifat mərhələsi** | **Dörddəbir-final** | **Yarım-final** | **Final** | **Yer** |
| **Nəticə** | **Yer** | **Nəticə** | **Yer** | **Nəticə** | **Yer** |
| **Kişilər** |
| Ruslan Abbasov | 100 m. | 10.58 | 5 | N/A |
| Ramil Quliyev | 200 m. | 20.78 | 2 **Q** | 20.66 | 5 | N/A |

Olimpiadanın nəticələri
-----------------------

Azərbaycan Milli Olimpiya Komandası 204 dövlət arasında medalların əyarına görə 40-cı pillənin, medalların sayına görə isə 35-ci pillənin sahibi oldu. Avropa Olimpiya Komitələrinə (EOC) üzv olan 50 dövlət arasında medalların əyarına görə 21-ci, medalların sayına görə isə 19-cu pillənin sahibi olan Azərbaycan, postsovet dövlətləri arasında medalların əyarına və sayına görə 6-cı pillədə qərarlaşdı.

Olimpiadadan sonra
------------------

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 30 iyul 2008-ci il tarixli Sərəncamına əsasən XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında medal qazanan Azərbaycan idmançıları və onların məşqçiləri üçün pul mükafatının müəyyən edildi. Sərəncama əsasən Olimpiya Oyunlarında qızıl medal qazanan idmançıya 400 min ₼ (onun məşqçisinə 200 min ₼), gümüş medal qazanan idmançıya 200 min ₼ (onun məşqçisinə 100 min ₼), bürünc medal qazanan idmançıya 100 min ₼ (onun məşqçisinə isə 50 min ₼) məbləğində pul mükafatı müəyyən edildi.

Olimpiadadan sonra Azərbaycan Milli Olimpiya Komandasının heyətindən bir sıra idmançılar və məşqçilər təltif edildi. Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29 avqust 2008-ci il tarixli 3017 nömrəli Sərəncamına əsasən XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında qazandığı nailiyyətlərə və Azərbaycan idmanında xidmətlərinə görə Olimpiya Oyunlarının qalibi Elnur Məmmədli "Şöhrət" ordeni ilə təltif edildi. Olimpiya Oyunlarının gümüş medalçıları Rövşən Bayramov və Vitali Rəhimov, bürünc medalçıları Mövlud Mirəliyev, Mariya Stadnik, Xetaq Qazyumov və Şahin İmranov, həmçinin Azərbaycan Milli Olimpiya Komandasının məşqçiləri Yaşar Allahverdiyev, Məhəmmədxan Araçilov, Elçin Cəfərov, Eldar Əbilov, Vaqif Feyzullayev, Orest Sobelsi və Hicran Şərifov "Tərəqqi" medalı ilə təltif edildi. Həmçinin məşçilərdən Nəriman Abdullayev, Ağayar Axunzadə, Nazim Əlicanov və Hacıağa Hacıəhmədov isə Azərbaycan Prezidentinin fəxri diplomu ilə təltif edildi.

Vitali Rəhimovun gümüş medaldan məhrum edilməsi
-----------------------------------------------

2016-cı ilin noyabrında Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (IOC) yunan-roma güləşi turnirlərində çıxış edən və gümüş medala sahib olan Vitali Rəhimovun 2008-ci il Olimpiya Oyunlarında götürülən dopinq-testin analizinin müsbət nəticə verməsi barədə rəsmi məlumat verdi. Məlumata əsasən Vitali Rəhimov olimpiada da mübarizə apardığı gün onun qanında qadağan olunan dehidroxlormetiltestosteron (turinabol) preparatı tapıldı. Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (IOC) İntizam Komissiyasının qərarına əsasən Vitali Rəhimovun nəticələri ləğv edildi və gümüş medaldan məhrum edildi.

Həsənovun, Zairovun və Paşayevin nəticəsinin ləğv edilməsi
----------------------------------------------------------

2016-cı ilin avqustunda Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (IOC) ağır atletlərin turnirində çıxış edən Nizami Paşayevdən 2008-ci il Olimpiya Oyunlarında götürülən dopinq-testin analizinin müsbət nəticə verməsi barədə rəsmi məlumat verdi. Məlumata əsasən Nizami Paşayev olimpiada da mübarizə apardığı gün onun qanında qadağan olunan dehidroxlormetiltestosteron (turinabol) preparatı tapıldı. Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (IOC) İntizam Komissiyasının qərarına əsasən Nizami Paşayevin nəticələri ləğv edildi.

Daha sonra 2016-cı ilin noyabrında Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (IOC) ağır atletlərin turnirində çıxış edən digər idmançı — Sərdar Həsənovdan 2008-ci il Olimpiya Oyunlarında götürülən dopinq-testin analizinin müsbət nəticə verməsi barədə rəsmi məlumat verdi. Məlumata əsasən Sərdar Həsənov olimpiada da mübarizə apardığı gün onun qanında qadağan olunan dehidroxlormetiltestosteron (turinabol) preparatı tapıldı. Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (IOC) İntizam Komissiyasının qərarına əsasən Sərdar Həsənovun nəticələri ləğv edildi.

2017-ci ilin yanvarında isə Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (IOC) ağır atletlərin turnirində çıxış edən İntiqam Zairovdan 2008-ci il Olimpiya Oyunlarında götürülən dopinq-testin analizinin müsbət nəticə verməsi barədə rəsmi məlumat verdi. Məlumata əsasən İntiqam Zairov olimpiada da mübarizə apardığı gün onun qanında qadağan olunan dehidroxlormetiltestosteron (turinabol) preparatı tapıldı. Beynəlxalq Olimpiya Komitəsi (IOC) İntizam Komissiyasının qərarına əsasən İntiqam Zairovun nəticələri ləğv edildi.

*Camal Rəhimovun 3 milyonluq atı*
---------------------------------

2008-ci il olimpiadasında Azərbaycan Olimpiya Oyunları tarixində birinci dəfə atçılıq idman növü üzrə təmsil olundu. Azərbaycanı olimpiada da 20 yaşlı çapar Camal Rəhimov təmsil elədi. Karyerası ərzində heç bir ciddi uğura imza atmayan Camal Rəhimov Azərbaycanın sabiq Baş naziri Həsən Həsənovun nəvəsi idi və Brüssel şəhərində yaşayırdı. Olimpiadadan əvvəl Camal Rəhimov üçün dəyəri 1.970.000 avro (təxminən 3 milyon manat) olan *Ionesca de Brecca* ləqəbli at alındı. Atın ödənişini SOCAR elədi. Olimpiadadan əvvəl gənclər və idman naziri Azad Rəhimov müsahibəsində atın Fransada alındığını bildirdi. 2009-cu ildə Gənclər və İdman Nazirliyinin mətbuat xidmətinin rəhbəri Səmayə Məmmədova müsahibəsində atın hal-hazırda Brüsseldə saxlanıldığını bildirdi. Bu hadisə həmin dövrdə Azərbaycan mətbuatında sıx-sıx gündəmə gətirildi və dövlət büdcəsi hesabına belə bahalı atın alınması tənqid edildi.

Qeydlər
-------

1. ↑  İlqar Abdulov rəqibinə birinci hissədəcə vaxtından əvvəl təmiz məğlub oldu
2. ↑  Novruz Təmrəzov rəqibinə birinci hissədəcə vaxtından əvvəl təmiz qalib gəldi
3. ↑  Əli İsayev rəqibinə vaxtından əvvəl təmiz məğlub oldu
4. ↑  Olesya Zamula rəqibinə vaxtından əvvəl təmiz məğlub oldu
5. ↑  Olesya Zamula rəqibinə vaxtından əvvəl təmiz məğlub oldu
6. ↑  Rəşad Əhmədov rəqibinə qızıl hissədə qalib gəldi

Həmçinin bax
------------

* Azərbaycan 2008 Yay Paralimpiya Oyunlarında

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12  *Olympedia.org.* "Azerbaijan at the 2008 Summer Olympics". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
2. 1 2 3 4  *Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi.* "XXIX YAY OLİMPİYA OYUNLARINDA İŞTİRAK EDƏCƏK AZƏRBAYCAN İDMANÇILARINI YOLASALMA MƏRASİMİ". www.azertag.az (az.). 2022-08-30. 2022-06-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
3. ↑  *Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi.* "GƏNCLƏR VƏ İDMAN NAZİRİ AZAD RƏHİMOVUN ÇIXIŞI". www.azertag.az (az.). 2022-08-30. 2022-06-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
4. 1 2 3 4  *Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi.* "TAEKVONDO ÜZRƏ DÜNYA VƏ OLİMPİYA YARIŞLARININ İŞTİRAKÇISI RƏŞAD ƏHMƏDOVUN ÇIXIŞI". www.azertag.az (az.). 2022-08-30. 2022-06-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
5. ↑  *Azərbaycan Prezidentinin Administrasiyası.* "Prezident İlham Əliyev Çinə səfərə yola düşmüşdür". www.president.az (az.). 2022-08-30. 2022-02-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
6. ↑  *Azərbaycan Prezidentinin Administrasiyası.* "Prezident İlham Əliyev XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının açılış mərasiminə gəlmiş dövlət başçılarının şərəfinə verilmiş nahara qatılmışdır". www.president.az (az.). 2022-08-30. 2022-02-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
7. ↑  *Azərbaycan Prezidentinin Administrasiyası.* "Prezident İlham Əliyev XXIX Yay Olimpiya Oyunlarının təntənəli açılış mərasiminə qatılmışdır". www.president.az (az.). 2022-08-30. 2022-02-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
8. 1 2 3  *Azərbaycan Prezidentinin Administrasiyası.* "Prezident İlham Əliyev Olimpiya Kəndində olmuşdur". www.president.az (az.). 2022-08-30. 2022-02-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
9. ↑  *Azərbaycan Prezidentinin Administrasiyası.* "Çində baş tutmuş "Azərbaycan günü" mərasimində Prezident İlham Əliyevin nitqi". www.president.az (az.). 2022-08-30. 2022-02-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
10. ↑  *Olympedia.org.* "Sərdar HƏSƏNOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
11. 1 2 3 4 5 6 7 8  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Weightlifting / Featherweight (62 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-02-20 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
12. ↑  *Olympedia.org.* "Əfqan BAYRAMOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
13. ↑  *Olympedia.org.* "Turan MİRZƏYEV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
14. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Weightlifting / Lightweight (69 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-12-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
15. ↑  *Olympedia.org.* "İntiqam ZAİROV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
16. 1 2 3 4 5 6  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Weightlifting / Light-Heavyweight (85 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
17. ↑  *Olympedia.org.* "Nizami PAŞAYEV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-02-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
18. 1 2 3 4 5 6  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Weightlifting / Middle-Heavyweight (94 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-02-20 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
19. ↑  *Olympedia.org.* "Camal RƏHİMOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
20. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12  *Yeni Müsavat qəzeti.* "3 MİLYONLUQ AT BELÇİKADA SAXLANILIR". www.musavat.com (az.). 2022-08-30. 2022-06-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
21. 1 2 3  *Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi.* "AZƏRBAYCANLI JOKEY CAMAL RƏHİMOV OLİMPİADADA ÇIXIŞINA UĞURLA BAŞLAMIŞDIR". www.azertag.az (az.). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
22. 1 2 3 4 5  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Equestrian Jumping / Individual / Open". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-28 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
23. ↑  *Olympedia.org.* "Zemfira MEFTAHƏTDİNOVA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
24. 1 2 3 4  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Shooting / Sкeet / Women". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
25. ↑  *Olympedia.org.* "Alina TREPİNA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
26. ↑  *Olympedia.org.* "Anastasiya PRASOLOVA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
27. ↑  *Olympedia.org.* "Anna BİTİYEVA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
28. ↑  *Olympedia.org.* "Dina QORİNA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
29. ↑  *Olympedia.org.* "Valeriya YEQAY". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
30. ↑  *Olympedia.org.* "Vəfa HÜSEYNOVA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
31. ↑  *Olympedia.org.* "Aliyə QARAYEVA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
32. ↑  *Olympedia.org.* "Dinarə GİMATOVA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
33. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Rhythmic Gymnastics / Individual / Women". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
34. 1 2 3 4 5 6 7 8 9  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Rhythmic Gymnastics / Group / Women". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
35. ↑  *Olympedia.org.* "Samir MƏMMƏDOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
36. ↑  *Olympedia.org.* "Şahin İMRANOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
37. 1 2 3 4 5  *Azər Əlizadə.* "Şahin İmranovun Olimpiya dünyası qəzetinə müsahibəsi". www.olimpiyadunyasi.com ( (az.)). 22.08.2022. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22.08.2022.
38. 1 2 3 4  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Boxing / Flyweight (51 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
39. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Boxing / Featherweight (57 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
40. ↑  *Amateur-boxing.strefa.pl idman portalı.* "2008 Summer Olympic Games — **Results**". www.amateur-boxing.strefa.pl ( (ing.)). 22.08.2022. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22.08.2022.
41. ↑  *Olympedia.org.* "Ramil QASIMOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
42. 1 2 3  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Judo / Half-Lightweight (66 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
43. ↑  *Olympedia.org.* "Elnur MƏMMƏDLİ". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
44. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Judo / Lightweight (73 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
45. ↑  *Olympedia.org.* "Kifayət QASIMOVA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
46. 1 2 3  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Judo / Lightweight (57 Kilograms) / Women". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
47. ↑  *Olympedia.org.* "Mehman ƏZİZOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
48. 1 2 3 4 5  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Judo / Half-Middleweight (81 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
49. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Judo / Middleweight (90 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
50. ↑  *Olympedia.org.* "Elxan MƏMMƏDOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
51. ↑  *Olympedia.org.* "Mövlud MİRƏLİYEV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
52. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Judo / Half-Heavyweight (90 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
53. 1 2  *Olympedia.org.* "Rövşən BAYRAMOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
54. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21  *International Wrestling Database.* "2008 / Olympic Games / Seniors / Greco-Roman / 55 Kg. / Results". www.iat.uni-leipzig.de (ingilis). 2022-08-04. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 02.08.2022.
55. ↑  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Featherweight (55 Kilograms) / Greco-Roman / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
56. 1 2  *Olympedia.org.* "Vitali RƏHİMOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
57. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Lightweight (60 Kilograms) / Greco-Roman / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
58. 1 2  *Olympedia.org.* "Fərid MANSUROV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-02-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
59. 1 2 3  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Welterweight (66 Kilograms) / Greco-Roman / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
60. ↑  *Olympedia.org.* "İlqar ABDULOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
61. 1 2 3 4 5 6  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Middleweight (74 Kilograms) / Greco-Roman / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-15 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
62. ↑  *Olympedia.org.* "Şalva QADABADZE". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
63. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Light-Heavyweight (84 Kilograms) / Greco-Roman / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
64. ↑  *Olympedia.org.* "Anton BOTEV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
65. 1 2 3 4 5 6 7  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Super-Heavyweight (120 Kilograms) / Greco-Roman / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
66. 1 2  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Flyweight / Freestyle (48 Kilograms) / Women". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-04-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
67. ↑  *Olympedia.org.* "Mariya STADNİK". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-04-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
68. ↑  *Azerisport.com idman portalı.* "Азербайджанка против Натальи Гольц". www.azerisport.com ( (rus.)). 22.08.2022. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22.08.2022.
69. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  *Azerisport.com idman portalı.* "Бронзовая Мария Стадник". www.azerisport.com ( (rus.)). 22.08.2022. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22.08.2022.
70. 1 2  *Azerisport.com idman portalı.* "Путь Марии Стадник". www.azerisport.com ( (rus.)). 22.08.2022. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22.08.2022.
71. ↑  *Olympedia.org.* "Yelena KOMAROVA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
72. 1 2 3  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Lightweight / Freestyle (55 Kilograms) / Women". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-10-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
73. ↑  *Olympedia.org.* "Olesya ZAMULA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-11-14 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
74. 1 2 3 4 5  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Middleweight / Freestyle (63 Kilograms) / Women". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-11-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
75. ↑  *Olympedia.org.* "Namiq SEVDİMOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
76. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Featherweight / Freestyle (55 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
77. ↑  *Olympedia.org.* "Zəlimxan HÜSEYNOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-02-02 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
78. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Lightweight / Freestyle (60 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
79. 1 2 3 4 5 6  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Welterweight / Freestyle (66 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
80. ↑  *Olympedia.org.* "Emin ƏZİZOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
81. 1 2 3 4  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Middleweight / Freestyle (74 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
82. ↑  *Olympedia.org.* "Çamsulvara ÇAMSULVARAYEV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
83. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Light-Heavyweight / Freestyle (84 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
84. ↑  *Olympedia.org.* "Novruz TƏMRƏZOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
85. ↑  *Olympedia.org.* "Xetaq QAZYUMOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-06-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
86. ↑  *Azerisport.com idman portalı.* "Борцы узнали соперников". www.azerisport.com ( (rus.)). 16.08.2022. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16.08.2022.
87. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14  *Azerisport.com idman portalı.* "Седьмая медаль". www.azerisport.com ( (rus.)). 16.08.2022. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16.08.2022.
88. ↑  *Azerisport.com idman portalı.* "Ширвани Мурадов: Хетаг Газюмов – мой главный соперник". www.azerisport.com ( (rus.)). 16.08.2022. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16.08.2022.
89. ↑  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Heavyweight / Freestyle (96 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
90. ↑  *Azerisport.com idman portalı.* "Хетаг Газюмов: Хорошо, что есть хотя бы бронза". www.azerisport.com ( (rus.)). 16.08.2022. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16.08.2022.
91. 1 2 3 4 5 6 7  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Wrestling / Super-Heavyweight / Freestyle (120 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
92. ↑  *Olympedia.org.* "Əli İSAYEV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-04-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
93. ↑  *Olympedia.org.* "Rəşad ƏHMƏDOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
94. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Taeкwondo / Welterweight (80 Kilograms) / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-10-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
95. ↑  *Olympedia.org.* "Tural ABBASOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
96. ↑  *Olympedia.org.* "Oxana HƏTƏMXANOVA". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
97. 1 2 3  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Swimming / 100 metres Breaststroкe / Women". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
98. 1 2  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Swimming / 50 metres Freestyle / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
99. ↑  *Olympedia.org.* "Ruslan ABBASOV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-02-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
100. ↑  *Olympedia.org.* "Ramil QULİYEV". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-05-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
101. 1 2 3  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Athletics / 100 metres / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-02-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
102. 1 2 3 4 5  *Olympedia.org.* "2008 Summer Olympics / Athletics / 100 metres / Men". www.olympedia.org (ingilis). 2022-08-30. 2022-02-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
103. ↑  *Normativ hüquqi sənədlərin vahid internet bazası.* "Azərbaycan Milli Olimpiya Komandasının üzvlərinin təltif edilməsi haqqında Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29 avqust 2008-ci il tarixli 3017 nömrəli Sərəncamı". www.e-qanun.az ( (az.)). 28.08.2008. 2022-08-28 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 28.08.2022.
104. 1 2 3  *Oxu.az xəbər portalı.* "Vitali Rəhimovun olimpiya medalı əlindən alındı". www.oxu.az (az.). 2022-08-30. 2016-12-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
105. 1 2 3  *Kaspi qəzeti.* "Nizami Paşayevin qanında dopinq tapıldı". Kaspi.az (az.). 2022-08-30. 2016-08-25 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
106. 1 2 3  *Report İnformasiya Agentliyi.* "Azərbaycan ağır atletinin olimpiada nəticəsi ləğv edilib". www.report.az (az.). 2022-08-30. 2022-08-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.
107. 1 2 3  *Report İnformasiya Agentliyi.* "Azərbaycan ağırlıqqaldıranı olimpiya medalından məhrum edilib". www.report.az (az.). 2022-08-30. 2022-02-22 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30.08.2022.

| ⛭Azərbaycan Olimpiya Oyunlarında |
| --- |
| Azərbaycan Olimpiya Oyunlarında • Azərbaycan Milli Olimpiya Komitəsi • Olimpiya medalına sahib idmançıların siyahısı • Azərbaycan olimpiyaçıları • Bayraqdarlarının siyahısı |
| Yay Olimpiya Oyunları | 1996 • 2000 • 2004 • 2008 • 2012 • 2016 • 2020 • 2024 |  

---

  |
| Qış Olimpiya Oyunları | 1994 • 1998 • 2002 • 2006 • 2010 • 2014 • 2018 • 2022 |
| 

---

**Olimpiya Oyunlarının medalına sahib idmançıları**

---

 |
| Qızıl medal  | Zemfira Meftahətdinova • Namiq Abdullayev • Fərid Mansurov • Elnur Məmmədli • Toğrul Əsgərov • Şərif Şərifov • Radik İsayev |
| Gümüş medal  | Namiq Abdullayev • Rövşən Bayramov (2) • Mariya Stadnik (2) • Rüstəm Orucov • Elmar Qasımov • Valentin Demyanenko • Toğrul Əsgərov • Xetaq Qazyumov • Lorenso Sotomayor • Rafael Ağayev • Hacı Əliyev • İrina Zaretska |
| Bürünc medal  | Vüqar Ələkbərov • İradə Aşumova • Zemfira Meftahətdinova • Fuad Aslanov • Ağası Məmmədov • Mövlud Mirəliyev • Mariya Stadnik (2) • Xetaq Qazyumov (2) • Şahin İmranov • Emin Əhmədov • Yuliya Ratkeviç • Teymur Məmmədov • Məhəmmədrəsul Məcidov • Sabah Şəriəti • İnna Osipenko-Radomska • Rəsul Çunayev • Patimat Abakarova • Kamran Şahsuvarlı • Nataliya Sinişin • Hacı Əliyev • Cəbrayıl Həsənov • Milad Beygi • Şərif Şərifov • İrina Kindzerskaya • Loren Alfonso • Rafiq Hüseynov |