**San-Pyetro-in-Montorio** (it. San Pietro in Montorio — «Müqəddəs Pyotr qızıl dağda») — Yanikul təpəsinin yamacında yerləşən titulyar kilsə. San-Pyetro-in-Montorio kilsəsi 1587-ci il aprelin 13-dən bəri titulyar kilsə olmuşdur. 1 mart 2008-ci ildən hal-hazıra qədər amerikalı kardinal Ceyms Frensis Stefford kilsənin kardinal-keşişidir.

Tarixi
------

 Mazaçço. Müqəddəs Həvari Pyotrun edamı. 1426. Ağac, tempera. Berlin şəkil qalereyası
Yanikul təpəsi (it. Gianicolo), şəhərin qərb hissəsində, Vatikanın cənubunda, Tibrin sağ sahilində, Trastevere bölgəsində yerləşir. Buradakı kilsə, ehtimal ki, IX əsrə aiddir. Ancaq o dövrdə Yanikul Təpəsi hələ Həvari Pyotrun şəhid olduğu yerlə əlaqəli deyildi. Belə bir əfsanə yalnız XV əsrdə ortaya çıxdı. O zaman Romada dindarlıq göstərmək üçün bəhanə axtaran Katolik kastiliya İzabella və Araqon kralı II Ferdinand, dağda monastır tikdirməyə qərar verdilər (convento).

Köhnə monastır, 1472-ci ildən etibarən Fransiskanlar ordusunun keçmiş generalı olan Fransçesko della Roverenin etirafçısı olan Amadey da Silva Portuqaliyanın ardıcılları olan Fransiskanlar Orderinin indi fəaliyyətdən çıxmış reformist qolunun rahibləri tərəfindən idarə olunurdu , 1471-ci ildən isə Papa IV Sikst. Bəzi mənbələr Amadey da Silvanı monastırın memarı adlandırır.

Kilsə
-----

Kilsə sadə bir fasadı və bir nefi olan zahid quruluşdur malikdir. Qırmızı kərpicdən tikilib və əsas fasad bozumtul əhəngdaşı ilə üzləşib. İki simmetrik pilləkən girişə aparır. Üçbucaqlı bir önlü fasad dekorsuzdur, yalnız mərkəzdə kiçik bir gül pəncərəsi vardır.

1797-ci ilə qədər San-Pyetro-in-Montorio Kilsəsinin əsas qurbangahında Rafael Santinin "Transformasiya" tablosu yer alırdı. 1523-cü ildə görkəmli bir sənətkarın bitməmiş bir rəsm əsəri bu kilsəyə yerləşdirildi. Bu gün Vatikan pinotekasında saxlanılır. Hal-hazırda Vinçentso Kamuççini tərəfindən çəkilmiş Qvido Reninin "Müqəddəs Pyotrun çarmıxa çəkilməsi" tablosunun bir nüsxəsi qurbangahda quraşdırılmışdır (əsli də Vatikan pinakotekasındadır). İçəridə kilsənin ana nefin kənarında yerləşən doqquz ibadətgahı var. Bunlarda XVI—XVII əsrlərdə İtalyan sənətkarlarının bir çox görkəmli sənət əsərləri vardır.

Qalereya
--------

* Kilsənin əsas fasadıKilsənin əsas fasadı
* San-Pyetro-in-Montorio monastırı. Qravüra 1670-cı il.San-Pyetro-in-Montorio monastırı. Qravüra 1670-cı il.
* YanikulYanikul
* Rafael Santi. Transformasiya. 1516—1520.Rafael Santi. Transformasiya. 1516—1520.
* Romadakı İspan Krallığı Akademiyasının yerləşdiyi monastırın həyətiRomadakı İspan Krallığı Akademiyasının yerləşdiyi monastırın həyəti
* Kilsənin nef və qurbangahıKilsənin nef və qurbangahı

İstinadlar
----------

1. ↑  archINFORM (alm.). 1994.
2. ↑  dati.beniculturali.it. 2014.
3. ↑   Rome. — Paris: Michelin et Cie, 1997. — Р. 134
4. ↑   Freiberg J. Bramante’s Tempietto. Тhe Roman Renaissance and the Spanish Crown. —New York: Cambridge University Press, 2014
5. ↑   Fortunato G. The Role of Architectural Representation in the Analysis of the Building: The 3d Survey of San Pietro in Montorio’s Temple in Rome // X Congreso Internacional expresiòn gràphica aplicada a la edificacìon. — Alicante: Editorial Marfil, 2010 S.A. ISBN 978-84-268-1528-6
6. ↑   Dussler L. Raphael: A Critical Catalogue of his Pictures, Wall-Paintings & Tapestries. — London: Phaidon, 1971. — P. 52—55

Mənbə
-----

* «Всеобщая история искусств», т. 3, М. «Искусство», 1962, с. 141—143
* Laura Gigli, Il complesso gianicolense di S. Pietro in Montorio, Roma 1987, Fratelli Palombi

Xarici keçidlər
---------------

* San-Pyetro-in-Montorio rəsmi saytı