**Vilyam Baffin**  (1584[…], London – 23 yanvar 1622[…], Hörmüz adası, Hörmüzgan ostanı; *ing.* William Baffin) — 1616-cı ildə adını daşıyan dənizi və Baffin adasını kəşf edən ingilis dənizçisi.

Bioqrafiya
----------

Vilyam Baffin 1584-cü ildə Londonda anadan olub. Uşaqlığı və gəncliyi haqqında yaxşı təhsil ala bilməsindən başqa heç nə məlum deyil. Vilyam Baffinin sənədləşdirilmiş tərcümeyi-halı 1612-ci ildə, o, Ceyms Xollun başçılıq etdiyi ekspedisiyada köməkçi başlayır. Naviqatorların məqsədi Hindistana şimal-qərb dəniz yolunu axtarmaq idi. Gəminin kapitanı Qrenlandiya sahillərində eskimoslarla döyüşdə həlak olur. Bundan iki il sonra Vi0lyam balina ovu ilə məşğul olur. London tacirləri Baffinə "Discovery "gəmisində naviqator olmağı təklif etdilər. Maraqlıdır ki, Henri Hudsonun sonuncu səyahəti məhz bu gəmidə olub və bu səfər zamanı o, iğtişaş törədən komandası tərəfindən yerə endirilib. Vilyam Buffinin ekspedisiyasının missiyalarından biri Hudson və onun dostlarını, əgər sağ idilərsə, tapmaq idi. 16 aprel 1615 ci ildə, "Discovery "dənizə buraxıldı və mayın sonunda Hudson boğazının şərq hissəsindəki Rezolyusiya adasına çata bildi. Ekspedisiya onun şimal sahillərini tədqiq etdi və xəritəsini çəkdi və yol boyu bir qrup Savage adaları, Nottingem, Salisbury və Mill adalarını kəşf etdi. Lakin daha sonra körfəz kimi zənn etdikləri Donmuş Boğazın girişində buz ingilislərin yolunu kəsdi və ekspedisiyaçıların İngiltərəyə qayıtmaqdan başqa çarəsi qalmadı. Vilyam Baffin əmin idi ki, şimala və yalnız Devis boğazından keçmək üçün bir keçid axtarmaq lazımdır. Növbəti il ​​Vilyam Baffinin 17 nəfərdən ibarət yeni ekspedisiyası Discoveryyə səyahətə çıxdı. 3 aydan sonra gəmi 78 dərəcə şimal enliyinə çatdı. 19-cu əsrin ortalarına qədər Normanları saymasaq, Atlantik okeanının bu hissəsində heç bir gəmi bu qədər şimala getməmişdi. İkincisi, onlardan sonra Discovery dənizçiləri Qrenlandiyanın qərb sahilini 72 və 76 ° şimal enlikləri arasında, Melville Körfəz, Qrenlandiyanın 76 və 78 ° şimal enliyi (indiki Hayes yarımadası) arasında şimal-qərb kənarını və Smith Soundun cənub girişini, şimal-qərbdən ayrılan bu yarımada Ellesmere Torpaqındandır. Boğazın dar nöqtəsində buz iyulun əvvəlində gəminin keçməsinə mane oldu və Baffin cənuba döndü. Ellesmir adasında onlar Smith körfəzi, cənubda isə çıxıntının arxasında (76 ° şimal enində), Cons Boğazına (Ellesmir və Devon adaları arasında) buzla dolu girişi tapdılar. Daha da cənubda (74 ° 30 "şimal enində) Lancaster boğazına (Devon və Baylot adaları arasında) çox geniş, lakin yenidən buzla tıxanmış giriş açıldı. Sonradan dünya xəritəsinə salınan yeni adalar və boğazlar kəşf edildi. Səyahət daha uzun çəkə bilərdi, lakin komandanın bir hissəsi xəstə idi və tədqiqatı davam etdirmək mümkün olmadı.

Ölümü
-----

1617-1619 və 1620-1622-ci illərdə məşhur dənizçi Qırmızı dənizə və Fars körfəzinə səyahət etdi. 1621-ci ildə bölgədə siyasi vəziyyət daha da pisləşdi. Vahid qayda ilə birləşən Hollandiya ilə İspaniya və Portuqaliya arasında düşmənçilik başladı. Rəsmi olaraq Britaniya tərəfi orada iştirak etmədi, lakin hollandları və onların müttəfiqlərini dəstəkləyən Şərqi Hindistan şirkəti Fars şahına portuqalları Hörmüz adasından qovmağa kömək etməyə razılaşdı. Baffin döyüşlərdə iştirak etmək məcburiyyətində qaldı. 23 yanvar 1622 - Baffin Qeşm üzərində ingilis-fars hücumunda öldürüldü.

Miras
-----

Baffin körfəzi və Baffin adası Vilyam Baffinin şərəfinə adlandırılmışdır və o, onların bir sıra xüsusiyyətlərinin adlarına cavabdehdir. Coğrafi kəşflərindən başqa, Baffin bir çox elmi və maqnit müşahidələrinin dəqiq dəqiqliyi ilə məşhurdur. Onun 1615-ci il aprelin 26-da Ay məsafələri ilə dənizdəki uzunluğu hesablaması bu cür tarixdə ilk dəfədir.

İstinadlar
----------

1. 1 2  William Baffin // Nationalencyklopedin (швед.). 1999.
2. 1 2  *University of Toronto, Laval University* WILLIAM BAFFIN // Dictionary of Canadian Biography, Dictionnaire biographique du Canada (ing.). / G. Brown, D. Hayne, F. Halpenny, R. Cook, J. English, M. Trudel, A. Vachon, J. Hamelin UTP, Presses de l'Université Laval, 1959. ISSN 0420-0446; 0070-4717
3. 1 2  William Baffin // Brockhauz Ensiklopediyası (alm.). / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
4. 1 2  *Bibliothèque nationale de France* William Baffin // BnF identifikatoru (fr.): açıq məlumat platforması. 2011.
5. 1 2  Баффин Уильям // Большая советская энциклопедия (rus.): [в 30 т.]. / под ред. А. М. Прохоров 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия, 1969.
6. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2022-05-27 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-01-01.
7. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2021-04-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-01-01.