**Tomas Benoist** (*ing.* Thomas W. Benoist; 29 dekabr 1874, İrondale[d], Missuri – 14 iyun 1917, Sandaski[d], Ohayo) — Amerikalı aviator və təyyarə istehsalçısı idi. Yalnız on il aviasiya karyerasında dünyanın ilk aviasiya hissələri istehsal edən şirkət qurdu həmçinin ABŞ-nin qabaqcıl istehsalçılarından və müvəffəqiyyətli bir uçuş məktəbindən birini qurdu və 1914-cü ilin yanvar ayından etibarən dünyanın ilk hava yolu şirkətini qurdu.

Həyatı
------

Thomas Wesley Benoit Irondeyle, Missouridə 29 dekabr 1874 anadan olmuşdur. St Louis, Missuri ştatında ilk sənayeçilərdən biri, 1904-cü ilə avto sənayesində uğurlu bir iş adamı idi.

Aerosko şirkəti
---------------

1907-ci ildə, Benoit, E. Percy Noel ilə əməkdaşlıqda Aerosco təyyarə üçün ehtiyat hissələrini istehsal etmək məqsədi ilə dünyanın ilk distribyutoru kimi tanınan "Aeronautic Supply Company" qurdu. Aerosco ilk növbədə özünü aviasiya təcrübələrində istifadə üçün xammal və hissələri ilə işləməyi məhdudlaşırdı, lakin tezliklə müştərilərə, Blériot monoplane, Curtiss biplanes və Wright Flyers kimi aparıcı istehsalçıları da daxil olmaqla, Təyyarələri tam yığmağa imkan verən dəstləri satmaq üçün genişləndi. Aviasiya mövzularında geniş məzmunda kitablar satdı.

Pilotluq təcrübəsi
------------------

Benoit tezliklə "Curtiss Howard Gill "inşa təyyarə növü alıb və 18 sentyabr 1910-cu ildə "Kinloch Park Aero Club"da ilk uçuş edərək təcrübə toplamışdır.

O Cənubi Amerika Birləşmiş Ştatlarında uçuş qəzası əsnasında yaşanan travma səbəbi ilə, oktyabr ayının ortalarında 1910 – cu ildə beynəlxalq aviasiya görüşdə iştirak edə bilməmişdir.

Aerosko uçuş məktəbi və Benoist Təyyarə Şirkəti
-----------------------------------------------

1911-ci ilin martında Benoit Kinloch öz sahəsində aerokosmik uçuş məktəbi yaratdı və tezliklə ABŞ-dən tələbələri cəlb etdi. Daha sonra Benoit Uçuş məktəbi adlandırıldı. Eyni zamanda, o, ortağını satın alaraq, orijinal şirkəti Aerosko'nu St Louis'un banliyösindəki daha böyük bir obyektə köçürdü, Benoist Aviasiya Şirkətinin adını dəyişdi. Ad dəyişikliyi ilə Benoit orijinal dizaynlı təyyarələrin hazırlanması üçün şirkətin digər istehsalçıları ilə birlikdə təyyarə üçün aviasiya alətləri aldı. Aralıq mərhələ olaraq, o, 1910-cu ildə aldığı Curtiss-Gill təyyarəsinin versiyasını hazırladı və istehsal etdi. Yaz məktəbi və istehsal məsələsi çox uğurlu keçdi, tezliklə Benoist təyyarələri və pilotları Birləşmiş Ştatlarda göründü.

20 oktyabr 1911-ci ildə, Benoist Aviasiya fabrikdə beş təyyarə, müxtəlif alətlər, maşınlar və şirkətin bütün faylları məhv edilərək yandırıldı. Zərərin sığortalanmamasına baxmayaraq, Benoist tez bir zamanda yaxınlığında yeni bir fabrik açaraq 1911-ci ilin noyabrında pilot Toni əsas pilotu olaraq tamamilə orijinal bir dizayn olaraq ilk Benoist təyyarələrini hazırladı və qurduğu şirkətə göndərildikdən sonra geri gəldi. 1912-ci ildə Benoist Aircraft dünyanın aparıcı aviasiya şirkətlərindən biri idi. XII tipin tarixi olmadan Jannus tərəfindən sınaqdan keçirildiyi zaman, 1912-ci il martın 1-i Kinloch sahəsində Albert Berri Dünyanın ilk paraşütlə tullanan təyyarəçisi idi. XII tipli dəyişikliklər, bu ildən sonra, Omaha, Nebraska, Missuri və Missisipi çayları boyunca suyun üzərindən uçan bir sınaq üçün 5 məsafə qeydini təyin edən Land Tractor XII tipin inkişafına gətirib çıxardı. 6 noyabr və 16 dekabr 1912 tarixləri arasında Louisiana, New Orleans şəhərində Jannus səfər zamanı 42 hava şousu təşkil etdi, Amerika Birləşmiş Ştatlarının mərkəzi və cənubundakı minlərlə insanı aviasiyaya təhrik etdi. 1912-ci ilin dekabrında, Benoist Təyyarəsi 1913-cü ilin yayında şirkətin geniş nümayiş etdirdiyi XIII, Cruiser Lake adlı ilk təyyarəsini işə saldı. Tezliklə daha böyük bir Tip XIV təyyarəsi ortaya çıxdı.
1913-cü ildə Great Lakes kruizində Benoit, Anthony Lannus, Hugh Robinson və Benoit özü tərəfindən idarə olunan üç təyyarə təqdim etdi.

Birinci planlaşdırılmış hava limanı
-----------------------------------

1913-cü ildə Percival E. Fandler, Benoist'a, Sankt-Peterburq və Florida ştatının Tampa şəhərinə bir günlük iki şəhərə birləşdirmək üçün yeni Benoist Aircraft təyyarələri istifadə edərək, hava sərnişin xidmətini açmaq üçün gətirdi. Benoist, 17 dekabr 1913-cü ildə Sankt-Peterburq Ticarət Şurasında xidmətlərin təmin edilməsi üçün üç aylıq bir müqavilə imzaladı. Benoist, "Sankt-Peterburq-Tampa" aviaşirkətini istifadə edərək xidmətə başladı

1 yanvar 1914- ci ildə Benoist XIV dünyanın ilk hava yolu şirkəti idi. İki Benoist XIV Tampa körfəzində iki dəfə gündəlik xidmət göstərmişdir və 31 Mart 1914-cü il tarixində əsl müqavilə müddəti bitdikdən sonra 1,204 sərnişin ilə zədələməmiş və mexaniki problemlər ilə yalnız 4 gün itirmişdir. İş yerindəki sərnişinlərin azalması 1914-cü ilin aprel ayının sonunda hava yolunun bağlanmasına səbəb oldu və iki uçan gəmini satdı.

Transatlantik uçuş ambisiyaları
-------------------------------

1913-cü ilin əvvəllərində Benoist və Lannus transatlantik uçuşa qadir olan yeni bir təyyarə inkişafına başladı. 1914-cü ilin əvvəlində 72 saat ərzində ilk transatlantik uçuş üçün 50.000 dollar mükafat təqdim edərkən, iki kişi gəmidə altı sərnişin ilə 40 saat havada qalmağa qadir olan Tip XV tipli təyyarə hazırladı. 1915-ci ildə uçmağa hazırdı, ancaq 1914-cü ilin iyulun sonunda Birinci Dünya müharibəsinin başlaması transatlantik cəhdi qeyri-mümkün etdi. Benoist Təyyarə və Sent-Luis Avtomobil Şirkəti, Birləşmiş Krallığa anti-sualtı patrullarında istifadə üçün 5000 ədəd tipli XV qurmağı təklif etdi, lakin İngilislər Curtiss gəmilərində uçmaq üstünlüyünü etdilər və bu fikirdən heç bir şey çıxmadı.

Maliyyə məsələləri və təqib layihələri
--------------------------------------

Müharibə zamanı təyyarə üçün böyük bir müqaviləni təmin edə bilməyən Benoist Aviasiya, 1915-ci ilə qədər maliyyə problemlərini yaşamağa başladı. Xərcləri azaltmaq üçün Benoist ilk şirkətini Chicago, Illinois və daha sonra Sandosky, Ohayo şəhərinə köçürdü, burada Benoistin təyyarə mühərrikləri üçün üstünlük verdiyi Roberts Motor Şirkətinə bağlı idi. Benoit tipli XVI tipli təyyarə və 1916-cı ildə yaranan tipli XVII yer təyyarəsini nəzərdə tuturdu.

Ölümü
-----

14 iyun 1917-ci ildə Benoit, Sandusky'deki Roberts Automobile Company qarşısında bir tramvaydan aşağı düşərkən başını vurduğunda öldü. O, maliyyə problemləri ilə üzləşəndə və qarşılaşdıqda, Benoist Aviasiya Şirkəti və Roberts Motor Company 1918-ci ilin əvvəllərində işdən çıxmışdı. Benoist Təyyarə əməliyyatları dayandırdıqdan sonra 100-dən çox təyyarə istehsal etdi .
Benoit, Vaşinqton əyalətinin Hopewell şəhərində Hopewell qəbiristanlığında torpağa verildi.

Həmçinin bax
------------

* Pilot
* Aviasiya

İstinadlar
----------

1. ↑  Missouri Historical Society. Bulletin of the Missouri Historical Society, Volumes 31-32.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10  "Arxivlənmiş surət". 2010-12-21 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-10-15.
3. 1 2 3 4  "Arxivlənmiş surət". 2016-11-06 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-10-15.
4. 1 2 3  Lynn M. Homan; Thomas Reilly; Rosalie M. Shepherd. Women Who Fly.
5. 1 2  "Arxivlənmiş surət". 2019-03-03 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-10-15.
6. ↑

Xarici keçidlər
---------------

* Photo of grave of Thomas W. Benoist