**Anton Sergeyeviç (Sarkisoviç) Mailyan** (*erm.* Անտոն Սարգսի Մայիլյան; 16 (28) mart 1880, Tiflis – 20 aprel 1942, Bakı) — erməni bəstəkarı, xormeyster, pedaqoq, ictimai xadim, Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi (1930).

Həyatı
------

Anton Sergeyeviç (Sarkisoviç) Mailyan 1880-ci il martın 28-də Tiflis şəhərində anadan olmuşdur. İlk təhsilini Nersisyan məktəbində almışdır. İlk musiqi təhsilini Tbilisidəki Müəllimlər Seminariyasında Makar Yekmalyan, Xristofor Qara-Mirzə kimi bəstəkarlardan almışdır. 1900–1903-cü illərdə Rus Musiqi Cəmiyyətinin nəznindəki Tbilisi musiqi məktəbində N.D.Nikolayevin bəstəkarlıq sinfində oxumuşdur. Qısa müddət Tbilisidəki Müəllimlər Seminariyasında dərs demişdir. 1906-cı ildə Bakıya köçərək, burada yaşayıb yaratmışdır.

1918–1919-cu illərdə Tbilisidə musiqi dərsi vermişdir. 1920-ci ildə yenidən Bakıya qayıtmış və sosialist Bakısında fəaliyyət göstəmişdir. 1930-cu ildə "Azərbaycan SSR əməkdar incəsənət xadimi" fəxri adına layiq görülmüş, 17 aprel 1938-ci ildə "Şərəf nişanı" ordeni ilə təltif edilmişdir.

20 aprel 1942-ci ildə Bakı şəhərində vəfat etmişdir.

Fəaliyyəti
----------

Azərbaycan ziyalıları. Bakı, 1930-cu il. Ayaq üstə olanlar (soldan sağa): Asəf Zeynallı, Süleyman Rüstəm, Rəsul Rza, Cəfər Cabbarlı, Əfrasiyab Bədəlbəyli. Aşağıdakılar (soldan sağa): Anton Mailyan, Əbdürrəhim bəy Haqverdiyev, Gibo Kornelli, Rzaqulu Nəcəfov
Bakının neft rayonlarında ilk fəhlə xorları təşkil etmişdir. Anton Mailyan "Gülnaz nənənin nağılları" (*erm.* Գյուլնազ տատի հեքիաթը, Qazaros Ağayanın əsəri üzrə, 1906), "Gözəl bahar" (1925), "Zizik" (*erm.* Զիզիկ, 1926), "Bəxt çəyirdəyi" (*erm.* Բախտի կորիզը, 1926), "Dəcəl Mikiç" (*erm.* Չարաճճի Միկիչը, Hovannes Tumanyanın əsəri üzrə, 1926) uşaq operalarının, "Tmblaç Xaqan" (1929), "Molla Nəsrəddin" (1940) musiqi komediyalarının, vokal-simfonik, kamera-instrumental əsərlərin, dram tamaşalarına musiqinin və s. müəllifidir.

Onun Azərbaycan və erməni xalqlarının dostluğundan bəhs edən "Səfa" (1933) operası 1939-cu ildə Azərbaycan Opera və Balet Teatrında tamaşaya qoyulmuşdur (libretto müəllifi M.S.Ordubadi, quruluşçu rejissor S.Dadaşov).

1910–1917-ci illərdə Bakıda erməni dilində çıxan "Teatr və musiqi" (*erm.* Թատրոն և երաժշտություն) jurnalının baş redaktoru olmuşdur.

Ədəbiyyat
---------

* Маилјан, Антон Серҝејевич // Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасы. 10 ҹилддә. Баш редактор Ҹ.Б. Гулијев. VI ҹилд. сәһ. 303;
* ՄԱՅԻԼՅԱՆ Անտոն Սարգսի // Հայկական Սովետական Հանրագիտարան. հ․ 7, էջ 200;
* Մանուկյան Մ. Անտոն Մայիլյան, Ե. 1965;
* Атаян Р. A. Армянские композиторы, Ер. 1956;
* Ерканян В.С. Армянская культура в 1800–1917 гг. / Пер. с арм. К.С. Худавердяна. Ер. 1985.

İstinadlar
----------


1. 1 2 3  Маилјан, Антон Серҝејевич // Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасы: [10 ҹилддә ]. VI ҹилд: Куба—Мисир. Бакы: Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасынын Баш Редаксијасы. Баш редактор: Ҹ. Б. Гулијев. 1982. С. 303.
2. 1 2  Ermənistan Sovet Ensiklopediyası (erməni). С. VII. Yerevan: ESE-nın Baş Redaksiyası. 1981. səh. 200. 2021-06-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-12.
3. 1 2  Музыкальная энциклопедия (rus). Т. 3. Москва: Сов. энциклопедия. 1976. səh. 394–395. 2022-02-12 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2022-02-12.