recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Aktrisa (dəqiqləşdirmə).

**Aktrisa** filmi rejissor Rövşən İsax tərəfindən 2011-ci ildə ekranlaşdırılmışdır. Film Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin sifarişilə "Pozitiv Mediya" Prodüser Mərkəzində istehsal edilmişdir. Kriminal-dram janrında çəkilmiş filmdə bir-birinin ardınca törədilmiş 3 qətl hadisəsindən bəhs edilir. Filmdə əsas rolları Fuad Poladov, Alesa Kaçer, İlham Hüseynov, Rövşən İsax və Şövqi Hüseynov ifa edirlər.

Məzmun
------

Kriminal-dram janrında çəkilmiş filmdə bir-birinin ardınca törədilmiş 3 qətl hadisəsindən bəhs edilir. Peşəkar müstəntiq Eldar Əfəndiyev *(Rövşən İsax)* inanır ki, bu qətllərin üstünün açılması bir şifrənin tapılmasından asılıdır.

Bankir Vaqif Fətəliyev *(Fuad Poladov)* öz bağ evində qətlə yetirilir. Araşdırma zamanı bir-birinin ardınca daha iki qətl hadisəsi baş verir və bunlar qatilin tapılmasını daha da çətinləşdirir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Rejissor:** Rövşən İsax
**Əsər müəllifi:** İlqar Fəhmi
**Ssenari müəllifi:** İlqar Fəhmi, Rövşən İsax
**Operator:** Rövşən Quliyev
**Rəssam:** Mustafa Mustafayev
**Geyim rəssamı:** Gülnarə Xəlilova
**Bəstəkar:** Vasif Arifoğlu, Nazim Əhmədov
### Rollarda

Fuad Poladov — Vaqif Fətəliyev
Alesa Kaçer — Lalə Fətəliyeva
İlham Hüseynov — Rüfət Hüseynzadə
Rövşən İsax — Eldar Əfəndiyev
Şövqi Hüseynov — Murad Babayev
Rəşad Səfərov — Səməd Orucov
Məlahət Əhmədova — qulluqçu Zəhra Həsənova
Hicran Nəsirova — aşpaz Xədicə Qulamova
Salam İsmayılov — bağban Kərim Həsənov
Aydın Əliyev — kriminalist
Elay Xasıyev — Süleyman
Günel Məmmədova — Rəna
Natella Kərimova — katibə
Elnar Qarayev — əməliyyatçı
Yuri Baliyev — baş prokuror
Vaqif Şərifov — mühasib
Gülnarə Xəlilova — televiziya aparıcısı

İstinadlar
----------

1. ↑  Hüsniyyə. "Aktrisa" təqdim olundu: [Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin sifarişi ilə "Pozitiv Media" prodüser mərkəzində istehsal olunmuş eyni adlı film rejissor Rövşən İsaxın quruluşunda] //525-ci qəzet.- 2011.- 8 mart.- S. 7.
2. ↑  ""Aktrisa" filminin təqdimatı olacaq". ANSPRESS.[*ölü keçid*]

Mənbə
-----

* Xəlilzadə, F. "Hörümçək toru"nun sirri: Yeni filmlər: [Teatr Xadimlər İttifaqında quruluşçu rejissoru Rövşən İsax olan "Aktrisa" bədii filminin təqdimat mərasimi keçirildi] //Azərbaycan.- 2011.- 12 mart.- S. 7.
* Zümrüd. "Aktrisa" bədii filminin təqdimatı: [Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin sifarişi ilə "Pozitiv Media" prodüser mərkəzində istehsal olunmuş eyni adlı film rejissor Rövşən İsaxın quruluşunda] //Səs.- 2011.- 4 mart.- S. 12.
* Məlikov, A. "Aktrisa"nın zühuru: [ssenari müəllifi İlqar Fəhmi, rejissoru Rövşən İsax olan eyni adlı film haqqında] //Pəncərə mədəniyyətə baxış.- 2011.- № 26.- S. 88-93.
**Anakapa** (*ing.* Anacapa) — Kaliforniyanın qərb sahilindən təxminən 23 km məsafədə yerləşən kiçik uzunsov formaya malik vulkanik ada. Ada Kanal Adaları qrupuna aiddir və Çannel Adaları Milli Parkının bir hissəsidir. Anakapa adı bölgədə ispan mənşəli olmayan yeganə adadır. Ada 3 hissədən (şərqi, mərkəzi və qərbi Anakapa) ibarətdir və 2,95 km² əraziyə malikdir. Adanın şərq hissəsində 2000-ci il siyahıyaalınmasına əsasən üç gözətçi tərəfindən idarə olunan Milli Parkın Ziyarətçi Stansiyası var. Bundan əlavə Anakapa Mayakı burada yerləşir.

Qalereya
--------

* Şəkillər
* Qərbi və mərkəzi Anakapa (şərqdən görünüşü)Qərbi və mərkəzi Anakapa (şərqdən görünüşü)
* Anakapa mayakıAnakapa mayakı
* Anakapa tağıAnakapa tağı
* Mayak və gözətçi stansiyası ilə Şərqi Anakapa.Mayak və gözətçi stansiyası ilə Şərqi Anakapa.

Mənbə
-----


Vikianbarda Anakapa ilə əlaqəli mediafayllar var.

* Channel Islands National Park
* Channel Islands National Marine Sanctuary
* Anacapa Island Site with Photos and History
* Winfield Scott History
* Anacapa Island Restoration Blog
* Volunteer on Anacapa Island!
**Erisioni** — Gürcüstan Respublikasının akademik mahnı və rəqs ansamblı.

Erisioni 1885-ci ildə yaradılıb. Mövcud olduğu müddət ərzində bu ansambl dünyanın bir çox ölkələrində gürcü unikal folklorunu böyük uğurla nümayiş etdirmişdir. O, fövqəladə uğura 1999-cu ildə Amerika və Fransa həmkarları ilə birlikdə nail olub. Ansambl tərəfindən dünya şou proqramları arasına asanlıqla daxil olan yeni şou-proqram yaradılıb. ABŞ-da "Tamara haqqında Əfsanə", Avropada "Gürcü Əfsanəsi", Asiyada "Tufan haqqında Əfsanə", Moskvada "Günəşli Gürcüstan haqqında Nağıl" kimi müxtəlif şoular ansambl tərəfindən nümayiş etdirilib. 2008-ci ildə Kiyevdə "Gürcü Xezinesi" adlı yeni şounun premyerası olub.

Hazırda ansambla Gürcüstanın xalq artisti, dövlət mükafatı və Şota Rustaveli adına mükafatın laureatı Camal Çkuaseli rəhbərlik edir. Ansamblın baş xoreoqrafı Gürcüstanın xalq artisti, dövlət mükafatı və Şota Rustaveli adına mükafatın laureatı Revaz Çoxonelidzedir.


Vikianbarda Erisioni ilə əlaqəli mediafayllar var.
Məzmun
------

Film Azərbaycan Ümummilli Lideri Heydər Əliyevin 95 illik yubileyinə həsr olunub. Filmdə taleyinə Ulu Öndərlə görüşmək imkanı düşən sadə xalq nümayəndələrinin maraqlı xatirələri və bununla bağlı olduqca maraqlı arxiv materialları əks olunub. Film Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Yanında Qeyri -Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurasının sifarişi ilə hazırlanıb.

Filmin yaradıcı heyəti
----------------------

Bədii rəhbər və ssenari müəllifi: Eldar İsgəndərzadə
Rejissor: Vasif Məmmədzadə
Operator: Elşən Rafiqoğlu
Səs operatoru: Yaşar Əliyev
Səs rejissoru: Orxan Rəcəbli
Filmi səsləndirdi: Nurəddin Mehdixanlı, xalq artisti
Montaj rejissoru: İsmayıl Musayev
Assistent: İbrahim Ağazadə
Aparıcı prodüser: Mehman Məmmədov
Baş prodüser: Rauf Rəcəbov

Filmdə iştirak edənlər
----------------------

Amil Həsənoğlu — Prezident təqaüdçüsü.
Roza Tağıyeva — Xalq artisti.
Həsrət Əsədov — əmək adamı.
Tuqay Rzayev — məcburi köçkün.
Aygün Rzayeva — məcburi köçkün.
Xanış Şahiyev — sadə zəhmət adamı.
Güləli Fərziyev — ehtiyatda olan zabit.
Turanə Məmmədova — Şəki Tibb kollecinin məzunu.

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Yanında Qeyri -Hökumət Təşkilatlarına Dövlət Dəstəyi Şurası.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı

Xarici keçid
------------
**Əliqulu xan** (vəfatı 1667) — Səfəvi məmuru, qulam və ardıcıl üç Səfəvi şahı olan I Şah Səfi (1629-1642), II Şah Abbas (1642-1666) və Şah Süleyman Səfəvinin (1666-1694) dövründə xidmət etmiş gürcü mənşəli yüksək dərəcəli hərbi komandir.

Saakadze nəslinin nümayəndəsi olan Bican bəy Saakadzenin oğlu, Rüstəm xan (vəfatı 1644) və İsa xanın (vəfatı 1654) qardaşı idi. Əlli il sürən "əlamətdar karyerası" ilə tanınan Əliqulu bəy gələcəkdə xan, kansler / baş ədliyyə (*divanbəyi*), baş komandan (*sepahsalar*) və Təbriz bəylərbəyliyinin bəylərbəyi kimi yüksək vəzifələri tutdu.

1654-cü ildə Əliqulu xan o zamankı şah II Abbasın lehinə dəstək oldu. Babası I Şah Abbasdan (1588-1629) sonra ən bacarıqlı Səfəvi hökmdarı olduğu bilinən II Abbas Səfinin hakimiyyətindən sonra ortaya çıxan bir çox məsələdə, o cümlədən hərbi idarədə təsiri oldu. Əsgərlərin şikayətlərindən sonra Əliqulu xanın davranışı II Abbas tərəfindən araşdırıldı,nəticədə o, vəzifəsindən uzaqlaşdırıldı. Sonralar II Abbasın oğlu və varisi Süleyman I hakimiyyəti dövründə Əliqulu xanın fəaliyyəti bərpa edildi, Süleyman isə onu *sepahsalar* olaraq təyin etdi.

Mənbələr
--------

* *Floor, Willem.* Safavid Government Institutions. Costa Mesa, California: Mazda Publishers. 2001. 18, 21, 209. ISBN 978-1568591353.
* *Floor, Willem M.* Titles and Emoluments in Safavid Iran: A Third Manual of Safavid Administration, by Mirza Naqi Nasiri. Washington, DC: Mage Publishers. 2008. səh. 156. ISBN 978-1933823232.
* *Maeda, Hirotake.* "On the Ethno-Social Background of Four Gholām Families from Georgia in Safavid Iran". Studia Iranica (32). 2003: 1–278.
* *Matthee, Rudi.* GEORGIA vii. Georgians in the Safavid Administration // Encyclopaedia Iranica, Vol. X, Fasc. 5. 2001. 493–496.
Şişbaşlı eliya-(lat. Aelia acuminata L.) Buğumayaqlılar tipinin Yarımsərtqanadlılar və ya Taxtabitilər dəstəsinə aid olan növ

Xarici quruluşu
---------------

Bədəni uzunsov olub, öndən üçbucaq şəklindədir. Bel qabağı eninə basıqdır. Uzununa 3 ədəd qabırğa şəkilli çıxıntı uzanır. Rəngi bozumtul – sarıdır. Xortumu dal ayaqlarının əsasına kimi uzanır. Orta və dal budlarının qurtaracağına yaxın yerində iki qara nöqtə vardır. Uzunluğu 7–10 mm-dir.

Həyat tərzi
-----------

Bu növ Azərbaycan şəraitində bağlarda, meşələrdə, kolluqlarda, taxıl zəmiərinə yaxın olan müxtəlif bitki topalarının altında və bəzən də biçilmiş sahələrdə, küləş və s. bitki töküntülərinin altında qışlayır. Havanın orta temperaturu 10 – 120 olduqda bunlar qışlama yerlərindən çıxır, vəhşi, mədəni və digər dənli bitkilərlə qidalanır. Bunların qışlamadan çıxma dövrü martın ikinci ongünlüyünün başlanğıcında olur. Bu taxtabiti aprel və may aylarında bir dəfədə 12 ədəd, mövsümdə isə cəmi 60 – 70 yumurta qoyur. Bunlar öz yumurtalarını əksərən taxılların torpağa yaxın gövdəsi üzərinə və yarpağın gövdəyə birləşən yerinə qoyurlar. Yumurtanın inkişafı 7 – 10 gün davam edir. Yumurtadan çıxan sürfələr I yaşdan sonra fəallaşır. Dənli bitkilərin üzərinə yayılaraq yarpaq, əksər hallarda isə sünbüllər üzərində qidalanır. Şişbaşlı eliyanın yumurtalarını təbii şəraitdə onundüşməni olan yumurtayeyən minici kütləvi surətdə yoluxdurur və məhv edir. Şişbaşlı eliyanın sürfələri öz inkişafı dövründə 5 dəfə qabıq dəyişir və 35 – 40 gündən sonra qanadlı formaya keçir. Bu növ Azərbaycan şəraitində ildə bir nəsil verir. Məhsul yığılandan sonra yeni nəslin fərdləri qişlama yerlərinə uçur və qışlamaya hazırlaşır.

Yayılması
---------

Azərbaycanın düzən, dağətəyi və dağlıq rayonlarında geniş yayılmış növdür.

İstinadlar
----------

Həmçinin bax
------------
**Lineer motor** – xətti mator ya da xəttli hərəkətli motordur, statoru və rotoru "açıq" olan bir elektrik matoru.

Haqqında
--------

Bu səbəblə fırlanma anı yaratmaq yerinə uzunluğu boyunca xətti güc istehsal edir. Ancaq bütün lineer matorlar düz deyildir. Lineer matorun aktiv bölümünün sonu vardır, halbuki ənənəvi elektrik matorlarında döngə davamlıdır.
İş rejimi, qüvvə cərəyanı və maqnit sahəsi tətbiq edilən hissədə xətti olaraq mütənasib olduğu Lorentz tipli mator kimidir.( F= IL x B )
Lineer mator ən çox həssaslığı yüksək olan mühəndislik tətbiqlərində istifadə olunur.Eyni zamanda xüsusi elmi konfranslar və mühəndisliyə aid dərs kitabları ilə inkişaf edən tətbiqi tədqiqat sahəsidir.
Lineer matorun, aşağı və yuxarı sürətli 2 sinifə bölünməklə bir çox dizaynları hazırlanmışdır. Aşağı sürətli lineer matorlar, maqlev qatarlarına və digər yerdən gedən nəqliyyat tətbiqlərinə uyğundur. Yüksək sürətli lineer matorlar qısadır və misal olaraq rulon silahda olduğu kimi çox yüksək sürətə çatmaq üçün nəzərdə tutulmuşdur.

Yüksək sürətli lineer matorlar hiper sürətli təsir tətqiqatlarında silah və ya kosmik gəmi hərəkəti üçün kütlə sürücüssü olaraq istifadə edilir. Bunlar adətən, hava boşluğunun bir tərəfində aktiv üç fazalı soyunma və digər tərəfində passiv bir keçirici nömrə nişanı olan AC lineer induksiya matoru (LM) dizaynındadır. Ancaq birbaşa cərəyan homopolyar lineer matoru Elektromaqnit top olaraq yüksək sürətli başqa bir xətti mühərrik dizaynındadır.

Aşağı sürətli, yüksək sürətli və yüksək güclü matorlar isə hava boşluğunun bir tərəfində aktiv sarğı və digər tərəfində bir sıra alternativ qütblü maqnitləri olan Lineer Sinxron Mator (LSM) dizaynındadır. MAqnitlər daimi maqnit və ya elektromaqnit ola bilərlər. Nümunə olaraq Şanxay Maqlev qatarının matoru LSM-dir.

Həmçinin bax
------------

* Avtomatlaşdırma
* Avtomatik layihələndirmə sistemləri

İstinadlar
----------

1. ↑  "Linear Motors". engineering.com. 30 Ekim 2021 tarixində arxivləşdirilib.
2. ↑  "Linear Synchronous Motors: Transportation and Automation Systems, Second Edition". isbnsearch.org. 30 Ekim 2021 tarixində arxivləşdirilib.

Xarici keçidlər
---------------

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Lüğətlər və ensiklopediyalar | Böyük rus · Britannica (onlayn) |
| Normativ yoxlama | GND: 1052559506 · LNB: 000325647 · Microsoft: 46150780 · NDL: 00569502 |

* Design equations, spreadsheet, and drawings
* Motor torque calculation
* Overview of Electromagnetic Guns


Vikianbarda Lineer motor ilə əlaqəli mediafayllar var.
**1001-ci qastrol** filmi rejissor Oqtay Mirqasımov tərəfindən 1974-cü ildə ekranlaşdırılmışdır. Film "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Film-revyuda belə bir fikir yürüdülür ki, əsl istedadı məhv etmək mümkün deyil. Əksinə, əgər sənin səsin yoxdursa, əlin heç yana çata bilməyəcəkdir. Filmdə əsas rolları Rəşid Behbudov, İnarə Quliyeva, İnna Leşşinskaya, Liya Eliava və Mavr Pyasetski ifa edirlər.

Məzmun
------

Musiqili film görkəmli Azərbaycan müğənnisi, SSRİ xalq artisti, dünya şöhrətli sənətkar Rəşid Behbudovun təşəbbüsü və iştirakı ilə Azərbaycan Dövlət Mahnı Teatrının yaradılması haqqında əyləncəli əhvalatlarla dolu kinohekayədir. Burada film üçün xüsusi musiqi proqramı tərtib olunmuş, o cümlədən qəflətən var-dövlət sahibi olan Məşədinin məzəli, Dərvişin qeyri-adi mahnıları Rəşid Behbudovun ifasında səslənmişdir.

...Müğənni Eldarın (*Rəşid Behbudov*) gözəl səsi var. Yüngül şöhrət ardınca qaçan istedadsız Qaranəfəsin (*Rəsmi Cəbrayılov*) isə ona paxıllığı tutur. Buna görə də öz dəstəsi ilə onu hər addımda təqib edir, çıxışlarına maneçilik törətməyə çalışır. Lakin digər detektiv filmlərdə olduğu kimi, burada da əhvalat yaxşı sonluqla başa çatır.

Filmdə belə bir fikir yürüdülür ki, əsl istedadı məhv etmək mümkün deyil. Əksinə, əgər sənin səsin yoxdursa, əlin heç yana çata bilməyəcəkdir.

Filmin heyəti
-------------

### Filmin üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Vaqif Səmədoğlu, Oqtay Mirqasımov
**Rejissor:** Oqtay Mirqasımov
**Operator:** Rafiq Qəmbərov
**Rəssam:** Rafiz İsmayılov
**Bəstəkar:** Rafiq Babayev
### Rollarda

Rəşid Behbudov — Eldar Əliyev
İnarə Quliyeva — İradə
İnna Leşşinskaya — Beba
Liya Eliava — Şirin xanım
Mavr Pyasetski — Pertsimmer
Rafiq Babayev — Tofiq
Rəsmi Cəbrayılov — Qaranəfəs
Adil İsgəndərov — Əliqafa
Rafiq Əzimov — Qaqaş
Adil İsmayılov — Yatağan
Nəsibə Zeynalova — Şərəbanı nənə
Eldar Əliyev — rejissor
### Filmi səsləndirənlər

Şahmar Ələkbərov — rejissor (Eldar Əliyev) (titrlərdə yoxdur)
Rasim Balayev — Eldar (Rəşid Behbudov) (titrlərdə yoxdur)
Şəfiqə Məmmədova — Leyla (titrlərdə yoxdur)

İstinadlar
----------

1. 1 2 3  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 1 (filmlərin izahlı kataloqu (1898–2002)). Bakı: 2003, səh. 82-83

Həmçinin bax
------------

| ⛭Oqtay Mirqasımovun filmləri |
| --- |
|  1001-ci qastrol (film, 1974)  •  Anlamaq istəyirəm (film, 1980)  •  Gümüşü furqon (film, 1982)  •  Cin mikrorayonda (film, 1985)
 Şeytan göz qabağında (film, 1987)  •  Ovsunçu (film, 2002)  •  Günaydın, mələyim! (film, 2008)  •  Qisas almadan ölmə. Keçmişdən məktublar (film, 2014) |
**Dirgen üsyanı** və ya **Qara Qartal üsyanı** – hal-hazırkı Tatarıstanın şərqi və Başqırdıstanın qərbində yerləşən bölgədə müharibə kommunizmi siyasətinə qarşı Yaşıl Ordu qrupları tərəfindən reallaşdırılan üsyan.

Haqqında
--------

Üsyan 4 fevral 1920-ci ildə Ufa quberniyasına bağlı Yanqa Yelan kəndində başlamışdır. Kəndlilərin artıq olan ərzaqlarının müsadirə edilməsinə qarşı çıxılması nəticəsində toqquşmalar yaşandı. Kəndlilər məhsullarını verməyi rədd etdilər və müsadirə bölmələrinə aid əsgərləri (prodotryad) üsyançılardan bəzilərini həbs etdilər. Bundan sonra meydana çıxan hadisələrdə kəndlilər bəzi prodotryad üzvlərini öldürdülər və üsyan dalğasını başlatdılar. 9 fevralda Minzele komitə rəhbəri və Zey mili rəisi üsyançılar tərəfindən öldürüldü. 10 fevralda kəndlilər Zeydəki Sovet təmsilçisini də öldürdülər. Üsyan Ufa quberniyasına bağlı Belebey, Kazan valiliyinə bağlı Çistopolski uyezdi və Samara quberniyasına bağlı Buqulminski uyezdinə də yayıldı. Üsyançıların liderinin adı I Milovanov idi. Qrupun şüarları "Rədd olsun kommunistlər və vətəndaş müharibəsi, yaşasın müəssislər məclisi!"

Qara Qartal ikaraq da anılan kəndli üsyançıların sayı get-gedə artdı. Üsyançı sayı qaynaqlarda 26.000–50.000 arası dəyişir. Üsyançılar üsyana adını verın dirgenlər ilə birlikdə balta və bellərlə silahlanmışdılar. Çekaya bağlı bölmələr hücum edən kəndlilərə qarşı ağır mexaniki silahlar və toplardan istifadə etdilər. Tezliklə üsyan hərəkatı qonşu Ufa əyalətinin Belebeyevski, Birsky və Ufa mahallarına, eləcə də Kazan və Samara əyalətlərinə bitişik olan rayonlara yayıldı. Üsyançıların əsas hissəsi 26 min nəfərə yaxın olan başqırd və tatar kəndliləri idi. Hərəkətdə Rus, Alman və Latviya kəndlərinin sakinləri də fəal iştirak edirdi. Liderlər kəndlilərdən kənarda qaldı və tədricən qiyam daha mütəşəkkil oldu. Üsyançılar "Qara Qartalın Xalq Ordusu" na səfərbərlik elan etdilər. Üsyançılar əsasən meydança, balta, piketlərlə silahlanmışdılar; təxminən 1200 tüfəng, bir neçə pulemyot var idi. Üsyançılar, sovet hakimiyyətinin liderlərini tarlada qida məhsullarına qarşı vəhşicəsinə əzdilər. Martın ortasına qədər davam edən üsyanda minlərlə üsyançı öldürüldü və yüzlərlə kənd məhv edildi. Təxminən 800 sovet əsgər və 3.000-dən çox kəndli yaralandı.

İstinadlar
----------

1. ↑  Сәнәкчеләр фетнәсе. Tatar ensiklopediyası. 1921.
2. ↑  *Nicolas Werth, Karel Bartošek, Jean-Louis Panné.* The Black Book of Communism: Crimes, Terror, Repression. Harvard University Press. 1999. səh. 865. ISBN 0-674-07608-7.
3. ↑  *Кульшарипов.* Башкирская энциклопедия. Ufa. 2015. səh. 27. ISBN 978-5-88185-306-8.
*"Dairə, üçbucaq və kvadrat"*.
**Senqay Qibon** (仙厓義梵?, 1750[…], Mino[d], Gifu prefekturası – 1837[…], Fukuoka) – Yaponiya rəssamı və xəttatı. Onun əsərləri üçün yumor və satira səciyyəvidir.

Həyatı
------

Senqay Qibon 1750-ci ildə Yaponiyanın Mino əyalətində doğulmuşdur. O, 11 yaşında Rinzay sektasının keşişi olmuş və özünə buddist ad olaraq Qibon adını seçmişdir. 50 il keşişlik etdikdən sonra 1811-ci ildə Hakatada yerləşən Şofuku məbədinin 123-cü abbatı vəzifəsini tərk etmişdir.

Senqay həyatının son 26 ilində müəllimlik, rəssamlıq və xəttatlıqla məşğul olmuşdur. Onun mürəkkəblə çəkdiyi işlər ciddi sənət kimi olunmaya bilər. Bir çox şəxs onu ziyarət edərək ondan fırça işi istəyirdilər və Senqay onların xahişini yerinə yetirirdi. Onun əsərləri Daruma və Kannon kimi buddist fiqurlara həsr olunmaqla yanaşı, mənzərə, çiçək, bitki və heyvan kimi mövzuları əhatə etmişdir. Onun əsərlərində söz oyunları və zarafatlar yer alırdı. Ən məşhur əsəri *"Dairə, üçbucaq və kvadrat"* hesab olunur. Bu əsərdə mürəkkəbin müxtəlif tonlarından istifa etmiş, sürətli və həlledici fırça zərbələrindən yararlanmışdır.

Əsərlərinin böyük hissəsi Tokioda yerləşən İdemitsu İncəsənət Qalereyasında sərgilənir.

Qeydlər
-------

1. ↑  Müasir Gifu prefekturası.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4  *Bibliothèque nationale de France* BnF identifikatoru (fr.): açıq məlumat platforması. 2011.
2. 1 2 3 4  Sengai // Union List of Artist Names (ing.).
3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13  Kodansha Encyclopedia of Japan

Ədəbiyyat
---------

* Kodansha Encyclopedia of Japan (ingiliscə). VII cild (Sake–Temm). Tokio: Kodansha. 1983. səh. 63. ISBN 0-87011-627-4. İstifadə tarixi: 1 yanvar 2023.
***Ani zərbə*** (*ing.* Sudden Impact) filmi rejissor Klint İstvud tərəfindən 1983-cü ildə ekranlaşdırılmışdır. Məşhur "Çirkin Harri"nin yeni macəralarıdır. Detektiv Harri Kallahan bu dəfə müəmmalı qətl işini araşdırır. Filmdə əsas rolları Klint İstvud, Sondra Lok, Pet Hinql, Bredford Dillman, Pol Dreyk və Odri Ninen ifa edirlər.

Məzmun
------

Detektiv Harri Kallahan müəmmalı qətl işini araşdırır. Onun bu araşdırması San-Fransisko merinin ürəyincə deyil. Harri qətlin qurbanlarından birinin izilə San-Paulo şəhərinə gəlir. O, burada seriyalı qatil Cennifer Spenserin izinə düşür. Bu qadın onu və kiçik bacısını vaxtilə zorlayan kişiləri öldürür. Lakin, bu işi araşdıran Harrini San-Paulo polisi də narazılıqla qarşılayır və hər vəchlə onun şəhəri tərk etməsini istəyirlər...

Rollarda
--------

Klint İstvud- Harri Kallahan  

Sondra Lok — Cennifer Spenser  

Pet Hinql — kapitan Cenninqs  

Bredford Dillman — kapitan Briqqs  

Pol Dreyk — Mik  

Odri Ninen — Rey Parkins

İstinadlar
----------

1. 1 2 3  *Canby, Vincent.* "Sudden Impact (1983) FILM: 'IMPACT,' WITH CLINT EASTWOOD". The New York Times. December 9, 1983. April 20, 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: May 10, 2017.
2. ↑  IMDb (ing.). 1990.

Həmçinin bax
------------

ABŞ filmlərinin siyahısı

Xarici keçidlər
---------------

Filmi izlə (azərbaycan dilində)  

IMDB
**Aramızdakı dağlar** (*ing.* The Mountain Between Us) — İdahodakı qar fırtınası səbəbindən bir çox insan ilə birlikldə jurnalist Aleks Martin və cərrah Ben Bass hava limanında qalırlar. Cərrah Benin təcili əməliyyatı, Aleks Martinin isə toyu var. Onlar şəxsi təyyarə tutaraq Nyu-Yorka tez çatmaq istəsələr də, təyyarə yolda qəzaya uğrayır. Təyyarə qəzasından can qutarmış Ben və Aleks ucqar dağların sərt şəraitində sağ qala bilmək üçün ortaq dil tapmalıdırlar. Heç kəsin onlarına imdadına yetişməyəcəyini anladıqda onlar yüzlərlə kilometrlik təhlükəli yola düşməli olurlar. Bu iki şəxs onlara kömək gəlməyəcəyini başa düşdükdən sonra təhlükəli və uzun bir yola çıxmağa məcbur olurlar. Ben və Aleksin sağ qalmaq uğrunda mübarizələri onların bir-birilərinə bağlanmasına səbəb olur.

Məzmun
------

Ben və Aleks təyyarə qəzasından sonra düşdükləri ekstremal vəziyyətdən xilas olmaq üçün bir-biriləri ilə anlaşmalıdırlar. Bu iki şəxs onlara kömək gəlməyəcəyini başa düşdükdən sonra təhlükəli və uzun bir yola çıxmağa məcbur olurlar. Ben və Aleksin sağ qalmaq uğrunda mübarizələri onların bir-birilərinə bağlanmasına səbəb olur.

İstinadlar
----------

1. ↑  IMDb (ing.). 1990.
2. 1 2  "The Mountain Between Us (2017)". Box Office Mojo. May 2, 2019 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: February 8, 2018.
3. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2018-07-21 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-07-18.
4. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2019-06-18 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-07-18.
5. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2018-07-10 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-07-18.

Xarici keçidlər
---------------

* Rəsmi sayt
* Vikianbar Vikianbarda **Aramızdakı dağlar** ilə əlaqəli mediafayllar var.
**Azadlıq meydanı** (*qaz.* Тәуелсіздік алаңы) — Qazaxıstanın paytaxtı Astananın əsas meydanı.

.

Yerləşməsi
----------

Azadlıq meydanı Astananın Almatı rayonunda yerləşir. Tauelsizdik prospekti boyunca cənub-cənub-qərbdən şimal-şimal-şərqə uzanan şəklində müntəzəm bir düzbucaqlıdır. Eninə istiqamətdə meydan Baytursınov və Najimedenov küçələri ilə məhdudlaşır.

Memarlıq ansamblı
-----------------

Meydanın mərkəzində Qazaxıstanın azadlığı və çiçəklənməsinin rəmzi olan "Qazax eli" abidəsi vardır. Paytaxtın mərkəzində Azadlıq meydanında yerləşən "Qazax Eli" ("Qazax xalqı") abidəsi Astana şəhərinin və bütün Qazaxıstanın kifayət qədər yeni bir memarlıq əlamətidir. Ağ mərmərdən dördbucaqlı bir təməl üzərində quraşdırılmış bir işıq sütunu ilə təmsil olunur, burada hər tərəfdə müstəqil Qazaxıstan Respublikasının formalaşmasının əsas hadisələrini əks etdirən barelyeflər əks olunur. Bu quruluşun hündürlüyü 91 metrdir ki, bu da 1991-ci ildə ölkənin müstəqilliyi ilə əlaqələndirilir. Qazax Eli abidəsi yalnız suverenliyin simvolu deyil. Həm də ənənəvi mədəniyyət və tarixi əks etdirir və üstündə oturan müqəddəs Simurq quşu Qazaxıstanın davamlı böyüməyə, inkişafa və irəliləməyə meyllərini təcəssüm etdirir

Aşağıdakı obyektlər kvadratın ətrafında (saat istiqamətində) yerləşir:

Xəzrət Sultan məscidi;

Qazaxıstan Milli İncəsənət Universiteti;

Dünya Divarı;

İstiqlal Sarayı;

Qazaxıstan Respublikasının Milli Muzeyi;

Sülh və Razılaşma Sarayı və Prezident Parkı.

Tədbirlər
---------

Meydan 2009-cu ildə mərkəzi obyekti olan "Qazax eli" abidəsinin inşası ilə eyni vaxtda meydana çıxır. Abidənin ətrafında bir neçə heykəltəraşlıq qrupu və fəvvarələr yerləşir.

2015-ci ilin sentyabr ayında meydanda Qazax xanlığının yaranmasının 550-ci ildönümü münasibətilə bayram tədbirləri keçirilir. Bayramlar zamanı meydan tarixi bir kəndə çevrilir.

Azadlıq Meydanında Vətən Müdafiəçisi Günü və Konstitusiya Günü münasibətilə hərbi paradlar keçirilir. 7 may 2015-ci il tarixində Qələbənin 70-ci ildönümünə həsr olunmuş parad zamanı Zəfər bayrağının bənzərinin meydana gətirilməsi mərasimi keçirilir.

Meydan Novruz münasibətilə bayram tədbirlərinin keçirildiyi məkandır. Yeni il üçün meydanda bir buz şəhərciyi qurulur.

İstinadlar
----------

1. ↑  "Как Астана готовилась к Новому году 20 лет назад - видео". Sputnik Казахстан (rus). 2020-12-30. 2021-04-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-04-10.
2. ↑  "Площадь Независимости. Нур-Султан (Астана), Казахстан". Яндекс.Карты (rus). 2021-04-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-04-10.
***Aşiqlər*** qısametrajlı sənədli-bədii televiziya filmi rejissor Rafiq Dadaşov tərəfindən 2008-ci ildə çəkilmişdir. Azərbaycan televiziyasında istehsal edilmişdir. Bədii-sənədli estetika əsasında çəkilən film Qarabağın və Azərbaycanın bu guşəsi ilə bağlı olan Cavanşirlər nəslinin 3 övladının — XVIII əsrdə yaşamış Məhəmməd bəy Aşiq, XIX əsrdə yaşamış Əbdüssəməd bəy Aşiq və XX əsrdə yaşamış Xosrov bəy Cavanşirin taleyi haqqındadır. Bədii səhnələrdə əsas rolları Vaqif Şərifov, Elşən Rüstəmov, Şövqi Hüseynov və Vüqar Məmmədəliyev ifa edirlər

Məzmun
------

Bədii-sənədli estetika əsasında çəkilən film Qarabağın və Azərbaycanın bu guşəsi ilə bağlı olan Cavanşirlər nəslinin 3 övladının — XVIII əsrdə yaşamış Məhəmməd bəy Aşiq, XIX əsrdə yaşamış Əbdüssəməd bəy Aşiq və XX əsrdə yaşamış Xosrov bəy Cavanşirin taleyi haqqındadır. Öz dövrlərinin nüfuzlu şair və ictimai xadimi olan bu 3 şəxsiyyət rus və sovet imperiyaları vaxtında təqib və repressiyaya məruz qalmışdır.

Film haqqında
-------------

Filmin ssenarisi Azad Qaradərəlinin "Aşiqlər" kitabının motivləri əsasında yazılmışdır.

Film üzərində işləyənlər
------------------------

Əsərin müəllifi: Azad Qaradərəli  

Ssenari müəllifi: Camal Yusifzadə, Azad Qaradərəli  

Rejissor: Rafiq Dadaşov  

Operator: Adil Abbasov

Rollarda
--------

Vaqif Şərifov — Feyzulla Qasımzadə  

Elşən Rüstəmov — Xosrov bəy Cavanşir  

Şövqi Hüseynov — NKVD işçisi  

Vüqar Məmmədəliyev — yalançı şahid  

Elrada Ələkbərova — Xosrovun sevgilisi  

Sadiq Bayramov

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

2008-ci ilin Azərbaycan filmləri  

2000-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Bolşoy Roq**, **Bolşoy Roq axarı** — Rostov vilayəti ərazisindən axan çay. Aksay çayının sağ qolunu təşkil edir (Don çayı) Çayın uzunluği 18 kilometrdir. Ümumi mayilliliyi 101,8 metrdir. Sahilində ən böyük yaşayış məntəqəsi Aksay şəhəridir (36 134, 2010). Çsy üzərində 4 avtomobil və 1 dəmiryol körpüsü vardır.

Çay sistemi: **Bolşoy Roq** → Aksay → Don.

Axını
-----

Çay öz başlanğıcını Don avtomagistralı yaxınlığından, Krasnı Kolos qəsəbəsindən 700 m cənubdan götürür. İlk 1,2 km məsafəni qərb-cənub-qərb istiqamətində axır. Sonrakı axar isə cənub istiqamətindədir. Çayın mənsəbi Aksay şəhərinin mərkəzindən 2,7 km, Rostov-na-Donu şəhər mərkəzindən isə 14,4 km aralıda yerləşir. Çayın bütün hövzəsi Rostov vilayətinin Aksay rayonu ərazisində yerləşir

Hövzəsi
-------

Çayın axdığı hövzəsi boyunca əsasən kənd təsərüfatı müəssisələri yerləşir. Sahillərinin böyük hissəsində bağ və üzümlüklər, yaşayış sahələri yerləşir. 
Hövzəsində həmdə qəbiristanlıq yerləşir. Çayın qolları:

* **Bolşaya Loq**
	+ Kamıxa axarı — (sol)
	+ Dubovaya axarı — (sağ)
	+ Muxina axarı — (sağ)

Yaşayış məntəqələri
-------------------

Çay hövzəsi boyunca yerləşən yaşayış məntəqələri:

* Bolşoy Loq xutoru.
* Berdanosovka mikrorayonu.

Su hövzəsinə həmdə Aksay şəhərinin qəsəbələr daxildir: Aqlos, Muskatnı, Opıtnı, Rossiyski və Stepnoy.

İstinadlar
----------

1. ↑  Перечень водных объектов (рек, водотоков), полностью расположенных на территории Ростовской области, подлежащих региональному государственному контролю и надзору за их использованием и охраной[*ölü keçid*]
2. ↑  "Численность населения Российской Федерации по городам, поселкам городского типа и районам на 1 января 2010 года". 2011-08-21 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-04-08.
3. ↑  Карта Аксайского района, 11 ВКЧ, Ростов-на-Дону, 2005 год
***Ata*** qısametrajlı sənədli filmi rejissor Ayaz Salayev tərəfindən 1988-ci ildə çəkilmişdir. Film "Debüt" Yaradıcılıq Birliyində istehsal edilmişdir. Filmdə görkəmli maarifçi və xeyriyyəçi, Bakı milyonçusu, kapitalist Hacı Zeynalabdin Tağıyevin qızı Sara xanımın acınacaqlı taleyi fonunda keçmişimizə nəzər salınır, ədalətin qələbəsinə, haqqın zəfər çalacağına inam motivləri əks etdirilir.

Məzmun
------

Publisistik araşdırmalar üzərində qurulmuş film bədii və sənədli kinonun sintezindən ibarət olan, bu günümüzlə səsləşən ekran əsəridir. Filmdə görkəmli maarifçi və xeyriyyəçi, Bakı milyonçusu, kapitalist Hacı Zeynalabdin Tağıyevin qızı Sara xanımın acınacaqlı taleyi fonunda keçmişimizə nəzər salınır, ədalətin qələbəsinə, haqqın zəfər çalacağına inam motivləri əks etdirilir.

Kinolentdə atasının maarifçilik fəaliyyəti ilə bağlı söhbətlər qızının xatirələri əsasında qurulmuşdur.

Festival və mükafatlar
----------------------

* 1991-ci ildə Bakıda Azərbaycan filmlərinin I festival-müsabiqəsində film ən yaxşı debütə görə mükafat və prizə layiq görülmüşdür.
* 1992-ci ildə film kinorejissor Arif Babayev adına Respublika "Bilik" Maarifçilik Cəmiyyətinin Diplomuna layiq görülmüşdür.

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

Ssenari müəllifi: Ayaz Salayev  

Rejissor: Ayaz Salayev  

Operator: Yuri Varnovski

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898–2002)). Bakı: 2003, səh. 264

Mənbə
-----

Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C. Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 320–321.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1988-ci ilin Azərbaycan filmləri  

1980-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
***Avtomobildən qorun*** qısametrajlı sənədli televiziya filmi rejissor Arif Qazıyev tərəfindən 1974-cü ildə çəkilmişdir. Film "Azərbaycantelefilm"də istehsal edilmişdir.

Məzmun
------

Oğlanın yol hərəkəti qaydalarını pozmasının bədbəxt hadisə ilə nəticələnməsi filmin əsas süjet xəttini təşkil edir. Burada hər bir piyada tərəfindən küçə hərəkəti qaydalarına ciddi riayət edilməsinin vacibliyi haqqında danışılır. Professor Talışinski ilə müsahibə küçə hərəkəti qaydalarının pozulmasının acı nəticəsini əyani şəkildə nümayiş etdirir. Burada Respublika Dövlət Avtomobil Müfəttişliyinin rəisi Hüseynov qaydanı pozanlarla mübarizə tədbirlərindən və müfəttişliyin işindən söhbət açır.

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

Rejissor: Arif Qazıyev  

Operator: Vaqif Həsənov

İstinadlar
----------

1. ↑  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 162

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1974-cü ilin Azərbaycan filmləri  

1970-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Bitkilərin işıq rejimi** - müxtəlif bitki növlərində müxtəlif formada özünü göstərir.

Ümumi məlumat
-------------

Müxtəlif bitkilərin işıq rejimi müxtəlif formada özünü göstərməkdədir. Belə ki, mezofit bitkilərin yarpaqları kserofitlərə nisbətən az şüaəksetdirmə qabiliyyətinə malikdir və nazik mezofit yarpaqlar görünən günəş şüalarının 20-40%-ni özündən keçirir. Kserofitlərin qalın yarpaqları praktiki olaraq işıq keçirmir.

Bitkilərin işıq rejimini şəraitinə görə
---------------------------------------

Bitkilər işıq rejimi şəraitinə tələbatına görə aşağıdakı ekoloji qruplara bölünür:

Thymian (*Adi timus*)
1. Heliofitlər və ya işıqsevən bitkilər-buraya açıq sahələrin, daim işıqlanan yerlərin (savanna, səhra) bitkiləri daxildir. İşıqsevən bitkilərin normal böyüməsi üçün intensiv günəş radiasiyası, yaxud süni radiasiya tələb olunur. İşıqsevən bitkilərə bağayarpağı, suzanbağı, kəklikotu, günəbaxan, pambıq, qarğıdalı, kalış, şam ağacı, safora, akasiya, palıd, saqqız ağacı, dağdağan, badam, məryəmnoxudu və s. daxildir. İşıqsevən bitkilər bir sıra anatomik, morfoloji və fizioloji xüsusiyyətlərə malikdir: nisbətən qalın yarpağının sütunlu və süngər parenximinin hüceyrələrində 50-300 xırda xloroplast olur. Fotosintezin və tənəffüs intensivliyinin yüksək olması işıqsevən bitkilərin xarakterik fizioloji xüsusiyyətləridir.

2. Ssiofitlər və ya kölgəsevər bitkilər–kölgəli meşələrin alt yarusunun, mağara və dərin suların bitkiləri aiddir. Bu bitkilər düz günəş şüalarının güclü işıqlanmasına pis tab gətirir. Şimal enliyarpaqlı və tünd iynəyarpaqlı meşələrin sıx çətri cəmi 1-2% FAR keçirə bilərək onun spektral tərkibini dəyişir. Bu meşələrin ssiofitlərindən yaşıl mamırları, adi dovşan kələmi və armudgülünü misal göstərmək olar. Ssiofitlər heliofitlərə nisbətən yarpaqlarında az quru maddə saxlayır, hüceyrə şirəsinin qatılığı da aşağıdır, bunlarda xlorofil də az olur. Kölgəsevən ağaclara küknar, ürəkyarpaq cökə, fıstıq, qaraçöhrə və b. göstərmək olar.

3. Kölgəyə davamlı bitkilər-bu və ya digər dərəcədə kölgələnməyə dözür, işıqda da yaxşı bitir: bu bitkilər işıqlanma şəraitinin dəyişməsilə özünü dəyişdirə bilir. Bu qrupa bəzi çəmən bitkiləri, meşəaltı otlar və kollar, meşə talalarında, kənarlarında, qırıntı sahələrində bitən bitkiləri aid etmək olar.

Xarici keçidlər
---------------

* Bitkilər ücün əlverişli mühit amillərini

Həmçinin bax
------------

* İşıqsevən bitkilər
* Bitkilər

İstinadlar
----------

1. ↑  Məmmədov Q.Ş. Xəlilov M.Y. Ekologiya və ətraf mühitin mühafizəsi, Bakı;2005
Orion bürcü
**Orion** Hayk(*lat.* *Orion*) — ekvatorial bürc. Ovçu olaraqda adı bilinir. Ən parlaq ulduzu 2.2 vizual ulduz ölçülüdür. Bütün ölkələrdən görünür.

Tez-tez "Ovçu" olaraq adlandırılan Orion, göy ekvatorunda yerləşən və bütün dünyada görünən görkəmli bir bürcdür. Gecə səmasında ən böyük, ən dəbdəbəli və ən tanınan bürclərdən biridir. Adı Yunan mifologiyasında bir ovçu olan Orion'a aiddir. Orion şimal-qərbdən Toros, cənub-qərbdən Eridanus, cənubdan Lepus, şərqdən Monoceros və şimal-şərqdən Əkizlər ilə həmsərhəddir. 594 kvadrat dərəcəni əhatə edən Orion, ölçüsü 88 bürcdən iyirmi altıncı yeri tutur. Eugène Delporte tərəfindən 1930-cu ildə qurulan bürc sərhədləri 26 tərəfin çoxbucağı ilə müəyyən edilmişdir. Orionun yeddi ən parlaq ulduzu gecə səmasında fərqli bir saat şüşəsi şəkilli asterizm və ya naxış meydana gətirir. Dörd ulduz — Rigel, Betelgeuse, Bellatrix və Saiph, ortasında Orion'un Belt-Alnitak, Alnilam və Mintaka'nın üç ulduzu olan böyük təxminən düzbucaqlı bir forma meydana gətirir. 'Kəmər' dən enmək, üç ulduzdan ibarət olan kiçik bir xəttdir (ortası əslində bir ulduz deyil, Orion Dumanıdır), ovçunun 'qılıncı' olaraq bilinir. Ulduzların çoxu kəmər və qılınc ulduzları Orion OB1 Dərnəyini meydana gətirən parlaq isti mavi supergiantlardır. Demək olar ki Ekvador xətti kəmər ulduzuna paralel keçir.

İstinadlar
----------

1. ↑  .

| ⛭Müasir 88 bürc |
| --- |
| Andromeda  •
Arabaçı  •
Balıqlar  •
Balina  •
Boyakar  •
Böyük Ayı  •
Böyük Köpək   •
Buğa  •
Buqələmun  •
Canavar  •
Cənnət Quşu  •
Cənub Balığı  •
Cənub Hidrası  •
Cənub Xaçı  •
Cənub Tacı  •
Cənub Üçbucağı  •
Delfin  •
Dolça  •
Dovşan  •
Durna  •
Eridan  •
Əjdaha  •
Əkizlər  •
Əqrəb  •
Feniks  •
Göyərçin  •
Göyərtə  •
Günyə  •
Herkules  •
Heykəltəraş  •
Hidra  •
Hindi  •
Xərçəng  •
İlan  •
İlandaşıyan  •
İskənə  •
Kasa  •
Kassiopeya  •
Kərtənkələ  •
Kiçik At  •
Kiçik Ayı  •
Kiçik Köpək  •
Kiçik Şir  •
Kiçik Tülkü  •
Kil  •
Kompas  •
Qalxan  •
Qarğa  •
Qartal  •
Qız  •
Qızıl balıq  •
Qoç  •
Qu quşu  •
Qurbangah  •
Lira  •
Masa  •
Mikroskop  •
Milçək  •
Naxırçı  •
Nasos  •
Oğlaq  •
Orion  •
Ox  •
Oxatan  •
Oktant  •
Peqas  •
Persey  •
Pərgar  •
Saat  •
Sefey  •
Sekstant  •
Sentavr  •
Soba  •
Şəbəkə  •
Şimal Tacı  •
Şir  •
Tazılar  •
Teleskop  •
Təkbuynuz  •
Tərəzi  •
Tovuz  •
Tukan  •
Uçan Balıq  •
Üçbucaq  •
Vaşaq  •
Veronikanın Saçları  •
Yelkən  •
Zürafə |


|  |  |
| --- | --- |
|  | ***Astronomiya** ilə əlaqədar bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyanı zənginləşdirin.* |
**Təchizat zənciri** (*ing.* Supply Chain) — bir məhsul və ya xidməti təchizatçıdan müştəriyə çatdırmaq üçün qurulmuş təşkilatlar, insanlar, texnologiya, müxtəlif fəaliyyətlər, informasiya və resurslar sistemidir. Təchizat zənciri fəaliyyətləri təbii ehtiyatların, xammalın və komponentlərin hazır məhsula çevrilməsini təşkil edir.

Təchizat Zəncirinin İdarəolunması
---------------------------------

Satınalma və tədarük, istehsal və logistika fəaliyyətlərinin planlaşdırılması və idarə olunmasını əhatə edir. Ən vacibi isə, buraya təchizatçılar, potensial tərəfdaşlar, vasitəçilər, üçüncü-tərəf xidmət təminatçıları və müştərilərlə koordinasiya və tərəfdaşlıq əlaqələri daxildir. Bu da şirkət daxilində və şirkətlər arasında tələb və təklifin tənzimlənməsinə yardım edir. Bu baxımdan TZİ biznesin əsas iş funksiyalarını və proseslərini birləşdirən, onların vahid və səmərəli şəkildə fəaliyyətlərini təmin edən bir mexanizmdir. Biznes funksiyaları dedikdə bir şirkətin fəaliyyəti üçün lazım olan bütün proseslər nəzərdə tutulur. Məsələn, TZİ birbaşa olaraq istehsalat və logistika proseslərinə nəzarət edir; marketinq, satış, məhsul dizaynı, maliyyə və informasiya texnologiyaları proseslərinin fəaliyyətlərini isə koordinasiya edir.

Təchizat zəncirinin əsas məqsədi minimum inventarla tələb və təklif arasında uyğunluq qurmaqdır. Əgər tələb təklifədn çox olarsa onda inventarlar bitəcək və şirkət bazarın tələbatını qarşılaya bilməyəcək. Bu halda müştərilər narazı olacaq. Əgər tələb təklifdən az olarsa, bu zaman inventarlar artacaq. Bu da nağd pulun anbarda istifadəsiz inventar kimi qalması deməkdir. Beləliklə, şirkətin likvidliyi azalacaq və maliyyə xərcləri artacaq.

Təchizat zəncirini optimallaşdırmaq üçün müxtəlik üsullardan istifadə olunur. Şirkətlərin böyüklüyündən, xammal və məhsulların növündən asılı olaraq fərqli yanaşmalar ola bilər. Hal-hazırda beynəlxalq praktikada ən çox işlənən üsullar bunlardır:

§ Strateji satınalma – ucuz xammal və işçi qüvvəsi olan ölkələrdəki şirkətlərlə əməkdaşlıq. Məsələn bütün dünya üzrə satılan kompüterlərin böyük əksəriyyəti Çində istehsal olunur.

§ Just in Time – (azn.– məhz zamanında) Yaponiyada inkişaf etdirilmiş bu üsul şirkətlərin inventarlarını azaltmaq üçün istifadə edilir. Əsas məqsəd istafədə olunacaq xammalın tam zamanında (istehsal olunan gündə) çatdırılmasıdır. Beləliklə, şirkət heç inventar saxlamı olmur. Məsələn, kompüter istehsalçısı Dell bu metoddan istifadə edərək bir çox müvəffəqiyyətlər qazanmışdır.

§ Logistika optimallaşdırılması – çatdırılma yollarının analizi, konteyner tutumunun maximum istifadəsi və s. bu kimi üsulların tətbiqi üçün uyğun proqramlardan istafadə edərək.
Məzmun
------

Televiziya tamaşasının heyəti
-----------------------------

### Televiziya tamaşasının üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifləri:** Zəminə Hacıyeva, Fuad Hacıyev
**Quruluşçu rejissor:** Ramiz Həsənoğlu
**Quruluşçu operator:** Eldar Məmmədov
**Bəstəkar:** Rauf Hacıyev
**Musiqi rəhbəri:** Cavanşir Cəfərov
**Rəqslərin quruluşu:** Vitali Axundov, German Utkin
**Şeirlərin müəllifi:** İlyas Tapdıq
**Konsertmeyster:** R.Astvasaturov
**Vokalçılar:** Z.Quliyeva, A.Əliyeva, Elxan Əhədzadə
### Rollarda

Yaşar Nuri — Əli bəy
Rəfael Dadaşov — Həmid
Rafiq Əzimov — Mirzə İsmayıl
Zemfira Nərimanova — Rəna
Gülşən Qurbanova — Pəri
Cahangir Novruzov — Salman bəy
Ağaxan Salmanov — Bayram bəy
Telman Adıgözəlov — rəqs müəllimi
Hacı İsmayılov — Gülbala
Zərnigar Ağakişiyeva — Firuzə
Səidə Quliyeva — Reyhan
Firuz Xudaverdiyev — Əşrəf
Mətanət Atakişiyeva — Rənanın rəfiqəsi
Natəvan Qasımova — Rənanın rəfiqəsi
Dilarə Abbasova — Rənanın rəfiqəsi
Fərqanə Aslanova — Rənanın rəfiqəsi

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
**Genealogiya Rodney See** (2 oktyabr 1966, San-Fransisko, Kaliforniya – 23 oktyabr 2000, Liverpul)— Amerikalı peşəkar güləşçi, O, Yaponiyada peşəkar sumo güləşində ən yüksək rütbəyə istinad edən Yokozuna rinq adı altında güləşib. Ümumdünya Güləş Federasiyasında (WWF) döyüşdüyü vaxtlarla məşhur idi. O, ikiqat dünya çempionu olub .

Peşəkar güləş karyerası
-----------------------

### Erkən karyera (1984–1992)

O, 12 avqust 1987-ci ildə Jim Crockett Promotions üçün birdəfəlik çıxış etdi , ev şousunda Ron Simmons ilə qarşılaşdı .

### Dünya Güləş Federasiyası (1992–1998)

Cənab Fuji tərəfindən idarə olunan Yokozuna 31 oktyabr 1992-ci ildə Superstars nəşrində Yaponiya bayrağı altında yarışan stereotipik sumo güləşçisi kimi təqdim edildi. O, cıxdığı döyüşlərə paltar əvəzinə mavaşi geyinirdi , lakin bel paltarının altından uzun tayt da var idi. Monday Night Raw tarixində ilk matçda rəqibi olan Koko B. Ware-ni məğlub edərək növbəti tura keçə bildi.

### Müstəqil dövr (1998–1999)

WWF karyerasını bitirdikdən sonra o, müxtəlif müstəqil promosyonlarda çıxış etdi. 1998-ci ildə Merilend Çempionatında güləşdi. Baxış başına ödənişli tədbirdə Yokozuna King Kong Bundy ilə qarşılaşmalı idi. Bununla belə, Digər əsas yarışda Cim Neidhartla qarşılaşmalı olan Ceyk Roberts rinqə sərxoş vəziyyətdə çıxdığı üçün yarışdan uzaqlaşdırıldı və nəticələri ləğv edildi.

Ölüm səbəbi
-----------

23 oktyabr 2000-ci ildə, 34-cü ad günündən üç həftə sonra, Anoaʻi İngiltərədə All Star Wrestling üçün güləş turunda olarkən Liverpulun Paradise küçəsindəki Moat House otelindəki otağında ağ ciyərin ödemindən öldü. O zamanlar onun ürək çatışmazlığından və ya infarktdan öldüyü geniş yayılmışdı, lakin sonradan ağciyərlərində maye tıxanmasının şiddətli əlamətləri tapıldıqdan sonra bu xəbərlərin yanlış olduğu müəyyən edildi.

Nailiyyətləri
-------------

* **Pro Wrestling Illustrated**

1. İlin ən təkmil güləşçisi (1993)
2. PWI onu 1993-cü ildə PWI 500 — də 500 ən yaxşı tək güləşçi arasında 5-ci yeri tutdu
3. PWI onu 2003-cü ildə "PWI İlləri"ndə 500 ən yaxşı tək güləşçi arasında 145-ci yerə layiq gördü

* **Universal Güləş Assosiasiyası**

1. UWA Dünya Trios Çempionatı (1 dəfə) – Fatu və Samoa Savage ilə

* **Dünya Güləş Federasiyası/WWE**

1. WWF Çempionatı (2 dəfə)
2. WWF Tag Team Championship (2 dəfə) – Owen Hart ilə [1] [5]
3. Royal Rumble (1993)
4. WWE Şöhrət Zalı (2012-ci il)

İstinadlar
----------

1. ↑  Yokozuna Arxivləşdirilib 2023-03-15 at the Wayback Machine  (ing.)
2. ↑  10 fastest rises to the WWE World Heavyweight Title[*ölü keçid*]  (ing.)
**Eurocopter Tiger** - Almaniya və Fransa müştərək istehsalı olan hücum vertolyotudur. 1990-cı illərin başlarında iki ölkənin əməkdaşlığı sayəsində **Tiger** layihəsinin konstruksiyasına başlanıldı. Aerospatiale və DaimlerChrysler Aerospace AG DASA firmalarının helikopter hissələrinin birləşdirilməsi sayəsində Eurocopter şirkəti formalaşdırıldı. Sonra şirkət Airbus Helicopters tərəfindən satın alınmışdır. Avropanın iki önəmli ölkəsinin bütün texnoloji biliklərinin və güclərinin bu helikopter üzərində cəmləşdirilməsi, vəzifə məsuliyyətinin fərqliliklərindən yaranan çoxməqsədli istifadəyə uyğun olaraq konstruksiya edilməsini təmin etmişdir və helikopteri müasir tələblərə cavab verən səviyyəyə çatdırmağı bacarmışdır.

Bu helikopterin satın alınması ATAK layihəsi ilə Türkiyə Ordusunun da gündəmindəydi. Tiger helikopterinin hər bir helikopterinə düşən maliyyə xərclərinin yüksək olması və ən önəmlisi Erməni soyqırımının Fransa Senatı tərəfindən tanınması səbəbi ilə Türkiyə A-129 Mangusta helikopterlərini almağı seçmişdir. Ayrıca olaraq AH-1 Kobra helikopterlərinin burun qismində olan 20 mm-lik topun **Tiger** helikopterlərində istəyə görə olması da, ayrıca bir problem olmuşdur.

İstifadəçilər
-------------

Eurocopter Tiger helikopterinin hal-hazırkı istifadəçilər mavi rəngdə göstərilmişdir.
Eurocopter Tiger helikopteri

İstinadlar
----------

1. ↑  World Air Forces 2014. 2014.
2. ↑  World Air Forces 2008. 2008.

| ⛭Airbus təyyarələri |
| --- |
| Təyyarələr | 

|  |  |
| --- | --- |
| **Mülki** | 
* A220
* A300
* A300 Beluga
* A310
* A320 family (A318 /

A319 / 
A320 / 
A321)
* A320neo family
* A330
* A330neo
* A330 Beluga XL
* A340
* A350 XWB
* A380
* Airbus Corporate Jets
* E-Fan
* E-Fan X
* NSR
* Thor

 |
| **Hərbi** | 
* A310 MRTT
* CC-150 Polaris
* A330 MRTT
* A400M
* C212
* CN235
* C295
* HC-144
* Mako/HEAT
* KC-45
* Eurofighter Typhoon

 |

 |
| Helikopterlər | 

|  |  |
| --- | --- |
| **Mülki** | 
* BK 117
* CityAirbus
* EC120 (H120)
* EC130 (H130)
* EC135 (H135)
* EC145 (H145)
* EC155 (H155)
* H160
* EC175 (H175)
* EC225 (H225)
* AS332 (H215)
* AS350 (H125)
* AS355
* SA/AS365
* X3 (experimental)
* X6

 |
| **Hərbi** | 
* AS532
* AS550 (H125M)/AS555
* AS565
* EC635 (H135M)
* EC645 (H145M)
* EC665
* EC725 (H225M)
* HH/MH-65
* NH90
* UH-72
* VSR700

 |

 |
**Zoğala nekropolu I** — Culfa rayonunda, Milax kəndindən şimal-şərqdə, I Zoğala yaşayış yerinin yaxınlığında son orta əsrlərə aid arxeoloji abidə.

Ərazisi şimal qərb və cənub şərqdə dərin dərə ilə məhdudlaşır. Nekropoldakı qəbirlər q.-ş. istiqamətindədir. Heç birinin başdaşı saxlanılmamışdır. Abidənin IV–VII əsrlərə aid olması ehtimal edilir.

**Zoğala nekrapolu II** — Culfa rayonunda, Zoğalaçayın sağ sahilində, yaşayış yerinin yaxınlığında arxeoloji abidə. Qəbirlər yanlarda iri sal daşlardan qurulmuşdur. Bəzi qəbirlərin üzərində üst daşlarına rast gəlinir. Onların yan daşları torpağın aşınması nəticəsində üzə çıxmış, bəziləri qazılıb dağıdılmışdır. Qəbirlər müxtəlif istiqamətlərə yönəldilmiş vəziyyətdədir. Qərb-şərq istiqamətində olan qəbirlərdən birinin uzunluğu 1,3 m, eni 0,7 m idi. Qəbir kamerası baş və ayaqda bir, yanlarda bir neçə yastı sal daşla qurulmuşdu. Nekropolu I–VII əsrlərə aid etmək olar.

Mənbə
-----

* Naxçıvan abidələri ensiklopediyası. Naxçıvan 2008
**Sağ qalmış** (*ing.* The Revenant) — Alexandro Qonzales İnyarritunun rejissoru olduğu, 2016-cı ildə ekranlara çıxan həyəcanlı sağ qalma filmi. Ssenari Maykl Punkenin 2002-ci ildə nəşr olunan eyni adlı romanından uyğunlaşdırılaraq rejissor və ssenarist Mark L. Smit tərəfindən yazılıb. Film sərhəd sakini Hyu Qlassın həyatından götürülmüşdür. Filmdə bir çox ulduz oyunçular yer alır.

Filmin hazırlanması 2001-ci il avqustda Akiva Qoldsmanın filmin istehsalı məqsədilə Punkenin əl yazması mətnini etməsi ilə başlayır. Əslində filmə Park Chan-wook tərəfindən rejissorluq edilməsi və Samuel L. Cakson-un baş rolu oynaması düşünülmüşdü, amma sonra Con Hillcoat və Kristian Balet ilə görüşlər keçirildi, lakin iki operator da layihəni buraxdı və İnyarritunun rejissor olacağı açıqlandı.2014-cü ildə çəkilişə lazımlı bir neçə gecikmədən sonra rejissor işlərə başlanılmasını və Leonardo DiKaprionun baş rolda oynamasını təsdiq etdi. Əsas çəkilişlər 2014-cü ilin oktyabrında başladı və 2015-ci ilin avqustunda başa çatdı.

Mövzu
-----

1823-cü ildə xəz ovçusu Hyu Qlass kürk axtarışında olarkən ayılar tərəfindən vəhşicəsinə hücuma məruz qalır və yaralanır. Yoldaşlarından Con Fitskerald Qlass gənc yarı Qırmızıdərili oğlunu öldürərkən özünü də soyur və öldürülür, amma Qlass həyatda qalır və 200 milə qədər gedib özünə xəyanət edəni tapmaq və oğlunun intiqamını almaq üçün axtarışa gedir.

Aktyorlar
---------

* Leonardo DiKaprio — *Hyu Qlass*, 1820-ci illərdə ayı hücumundan sonra səyyah yoldaşları tərəfindən öldürülmək istəyən və intiqam axtarışı içində olan sərhəd sakini.
* Tom Hardi — *Con Fitskerald*, borclarından qaçan xəz ovçusu və qatil.
* Domhnall Qlison — *Endryu Henri*
* Vill Pulter — *Cim Bridger*
* Kristoffer Coner — *Mörfi*
* Bred Karter — *Conni*

Leonardo DiKaprio Stiv Cobsun həyatını izah edən eyni adlı filmdə Cobsu oynamaq üçün təklif alıb, amma bu film üçün təklifi rədd etdi. Tom Hardi 2017-ci ildə keçirilməsi gözlənilən Splinter Cell filmində bir əsgəri oynamaq istədiyi üçün ssenari oxumadığını bildirib, amma Leonardo DiKaprio Tom Hardinin ssenarini oxuması üçün onu məcbur etdi və Hardi ssenarinin yarısını oxuduqdan sonra rolu qəbul etdi.Leonardo DiKaprio, Tom Hardi və Lukas Haas üçlüyü Başlanğıc filmindən sonra təkrar bu filmdə bir araya gəldi. Bu film DiKaprio-nun 9-cu dəfə bir bioqrafik xarakteri canlandırdığı filmdir.

Həmçinin bax
------------

* Başlanğıc (film, 2010)
* Leonardo DiKaprio

1. ↑  .
2. ↑  .
3. 1 2 3  film-dienst (alm.). 1947. ISSN 0720-0781
4. 1 2  .
5. 1 2  .
6. ↑  .
7. ↑  .
8. ↑  Filmstarts (alm.).
9. 1 2 3  .
10. ↑  IMDb (ing.). 1990.
11. ↑  .