**Hacı-Murad Muquyev** (3 aprel 1893, Çernoyarskaya[d], Terek vilayəti – 3 noyabr 1968, Moskva) — sovet yazıçısı.

Bioqrafiyası
------------

Hacı-Murad Muquyev Çernoyarskaya kəndində bir osetin-kazak ailəsində anadan olmuşdur. Tiflisdə realnı və ticarət məktəbində oxuyur. Sonra hərbi süvari məktəbinə daxil olur və 1914-cü ildə orabı bitirir. Yasavul rütbəsi ilə Birinci Dünya müharibəsinin Qafqaz və İran cəbhələrində iştirak etmişdir.

1917-ci ilin sentyabrından 1918-ci ilin iyununadək Aleksey Gegeçkorinin Qırmızı Qvardiya dəstəsinin hərbi mütəxəssisi olur. 1918-ci ildə gələcək yazıçı Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası üzvlüyünə qəbul edilir.

Vətəndaş müharibəsi zamanı Qırmızı Orduda xidmət edir. 1918-ci ilin iyunundan 1919-cu ilin fevralınadək Qorsk Atçılıq Diviziyasının dəstə komandiri olur. 1919-cu ilin mart-sentyabr aylarında XI Ordunun təbliğat şöbəsinin müdiri, 1919-cu ilin sentyabrından 1920-ci ilin sentyabrınadək XI Ordunun qərargahının siyasi agentliyinin və kəşfiyyatının rəhbəri olur. 1920-ci ilin yanvarında Kizlyar rayonu istiqamətində yaralanır. 1920-ci ilin sentyabrından 1921-ci ilin mayınadək Qafqaz Cəbhəsi qərargahının kəşfiyyat rəisi işləyir. May 1921 və noyabr 1923-cü illər arası Xüsusi Qafqaz Ordusunun hərbi kəşfiyyat agenti olur. 1923-cü ilin noyabrından 1924-cü ilin dekabrınadək Batumi istehkam rayonunun kəşfiyyat rəisi vəzifəsini icra edir.

1924-cü ilin dekabrında ordudan tərxis edilir. Mədəni-maarif müəssisələrində çalışır. 1941-ci ildən Yazıçılar Birliyinin üzv olur.

Böyük Vətən müharibəsinin iştirakçısı olur. 1941-ci ilin iyun-sentyabr aylarında Hərbi Dəniz Qüvvələrinin 62-ci Döyüş Aviasiya Briqadasının qəzetinin təlimatçısı işləyir. Krımın müdafiəsində iştirak edir. Sonra Qərb və Stalinqrad cəbhələrində vuruşur. 14 yanvar 1943-cü ildə sol çiynindən ağır yaralanır. 1944-cü ilin martına qədər Qırmızı Ordu Dəniz Muzeyinin ikinci şöbəsinin müdiri olaraq xidmət edir. 1944-cü ilin mart ayından Donanmanın Dəniz Nəşriyyatında ədəbi məsləhətçi işləyir. 1945-ci ilin dekabrında polkovnik-leytenant rütbəsi ilə ordudan tərxis edilir.

3 noyabr 1968-ci ildə Moskvada vəfat edir. Moskvadakı Donskoye qəbiristanlığında dəfn edilir.

Yaradıcılığı
------------

Yazıçı yaradıcılıq karyerası ərzində yüzdən çox əsər ərsəyə gətirçişdir: şeirlər, hekayələr, oçerklər, məqalələr. Şimali Qafqaz dağlılarından bəhs edən "Vəhşi Terek" romanının müəllifidir. Müəllif əsərlərində Vətəndaş və Böyük Vətən müharibəsi mövzusuna toxunur. "Dəclə sahillərinə" hekayəsində, yazarın özünün də iştirak etdiyi 1916-cı ildə Bağdada qarşı kazak kampaniyası təsvir edilmişdir.

Yazıçının bəzi əsərlərində detektiv komponenti vardır. "Xanım Barkın kuklası" hekayəsi, bəzi baxışlara görə bu janra daxha yaxındır.

Mükafatlar
----------

"Şərəf nişanı" ordeni (05/03/1963);

"Döyüş xidmətlərinə görə" medalı (30.04.1945);

digər medallar

İstinadlar
----------

1. ↑  Мугуев Хаджи-Мурат Магометович на сайте Яндекс-книги[*ölü keçid*]
2. ↑  "Мугуев Хаджи-Мурат Магометович на сайте «Осетия и осетины»". 2021-02-28 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-18.
3. ↑  "Наградной лист на сайте "Подвиг народа"". 2021-10-18 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-10-18.