recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Elsevər Bəkirzadə** - Azərbaycanlı peşəkar futbolçu.

Karyerası
---------

Elsevər Bəkirzadə Zahir oğlu 1995-ci ilin 27 iyul tarixində Mingəçevir şəhərində anadan olmuşdur. Futbola 2002-ci ildə Mingəçevir Uşaq Gənclər İdman Məktəbində başlamışdır. 2002-2007-ci illərdə Mingəçevirdə futbolla məşğul olduqdan sonra, 2007-ci ildə "Qarabağ"ın aşagı yaş qruplarına qatılıb. 2009-cu ildən Qəbələ futbol Akademiyasına seçilib. "Qəbələ"nin aşağı U15 və U17 yaş qruplarında əvəzedici ve əsas heyətində mübarizə aparmışdır. 
"Qəbələ" ilə 2009-2010-cu ildə 17 yaşlıların ölkə çempionatında çempionluq ve həmçinin 2011-2012-ci illərdə "Qəbələ"nin əvəzedici heyəti ilə brünc medallara layiq görülüb. 
2014-ci ildə "Xəzər Lənkəran"a klubunda keçid edib. 2015-ci ildə "Xəzər Lənkaran"ın əsas heyəti ilə birlikdə qış təlim-məşq toplanışını keçirmək üçün Türkiyəyə yollamışdır. 
2015-ci ildə "Xəzər Lənkəran"dan ayrılaraq 1-ci Divizonda mübarizə aparan "Şəmkir" klubunda forma geyinmişdir. 2015-2016-cı ildə "Mil-Muğan", 2017 ci ildə bir müddət "Sumqayıt"ın əvəzedici heyətində forma geyinmişdir."Sumqayıt" klubunun heyətində 609 dəqiqə meydanda mübarizə aparmış, 8 qol vurmuşdur. 2018-ci ildə İsveçin 3-cü Divizion komandası olan "Liksele" komandasına keçib. Oradan da 2019-ci il Litvanın "Dziuqas" klubuna transfer olub. 2022-cü ildə "Mingəçevir" klubunda forma geyinməyə başlamışdır. 2023-cü ildə UEFA-dan məşqçilik üzrə C kateqoriyası əldə etmişdir 2023-cü ildə "Mingəçevir" klubu ilə yollarını ayıraraq karyerasına davam etmək üçün Estoniyaya köçdü.

Həmçinin bax
------------

İstinadlar
----------

1. ↑
2. ↑
3. ↑
4. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2022-05-29 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-09-25.
5. ↑
6. ↑
7. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2020-01-27 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-09-25.
8. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2018-04-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-09-25.
9. ↑
10. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2023-03-30 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-09-25.
11. ↑
12. ↑
13. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2023-09-27 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-09-27.
14. ↑
**Nikel (II) nitrat** - kimyəvi formulu Ni(NO3)2 olan qeyri-üzvi birləşmədir, nikel və nitrat turşusunun duzudur. Kristallhidratlar əmələ qətirir.

Fiziki xassələri
----------------

Nikel (II) nitrat suda, asetonitrildə və dimetilsulfoksiddə yaxşı həll olan açıq - yaşıl kristallar əmələ gətirir.Ni(NO3)2•nH2O tərkibli kristalhidratlar əmələ gətirir, burada n = 2, 4, 6 və 9-dur. Ən sabit kristalhidrat Ni(NO3)2•6 H2O, [Ni(H2O)6](NO3)2 quruluşuna malikdir – və bu kristalhidratdakı nikel ionu altı su molekulu ilə əhatə olunur və nitrat ionları ilə birbaşa kimyəvi rabitəsi yoxdur.

Alınması
--------

1. Nikel və ya nikel(II) oksidin durulaşdırılmış azot turşusunda həll edilməsi nəticəsində almaq olar:

  

2. Nikel (II) xloridin isti nitrat turşusunda həll edilməsi nəticəsində:

Kimyəvi xassələri
-----------------

1. Susuz duz qızdırıldıqda parçalanır:

  

  

2. Qələvi metal hidroksidləri ilə reaksiyaya daxil olur və nəticədə zümrüd – yaşılı rənqdə nikel(II) hidroksid alınır:

  

3. Əks halda, reaksiya ammonyakın sulu məhlulları ilə gedir, durulaşdırılmış məhlul ilə əsası nikel nitrat alınır:

  

və qatı amonyak məhlulu ilə:

  

4. Güclü oksidləşdirici maddələrlə reaksiyaya daxil olduqda, zəif reduksiyaedicidir:

Toksikliyi
----------

Bütün nitratlar kimi, oksidləşdirici maddədir və üzvi maddələrlə yanan qarışıqlar əmələ gətirir. Maddənin tozu gözləri və selikli qişanı qıcıqlandırır və allergik reaksiyalara səbəb ola bilər. Daxilə düşsə ÖD 50 siçovullar üçün 1620 mq/kq. Suda yaşayan orqanizmlər üçün zəhərlidir. Kanserogendir.

Tətbiqi
-------

Nikel (II) nitrat digər Ni birləşmələrinin və nikel tərkibli katalizatorların alınmasında, əlvan keramikada qəhvəyi rənqi almaq üçün və şüşə istehsalında şüşələrin boyanmasında istifadə olunur.

İstinadlar
----------

* Рабинович В.А. Хавин З.Я. Краткий химический справочник. - Л.: Химия, 1977. - С. 94.
* M.K.Bağıyeva. Ümumi və qeyri-üzvi kimya praktikumu. Bakı-2012.
* Лидин Р.А. и др. Химические свойства неорганических веществ: Учебное пособие для вузов. — 3-е изд. испр. — М.: Химия, 2000. — 480 с.
Vikipediyada bu ad-soyadlı digər şəxslər haqqında da məqalələr var; bax: Rafiq Nağıyev.

**Rafiq Heydər oğlu Nağıyev** ({{DVTY}} şablonu boşdur ) — Qarabağ müharibəsi iştirakçısı, 811 saylı Laçın dağ-atıcı alayının qərargah rəisi (1992–1994), mayor.

Həyatı
------

Rafiq Nağıyev 5 oktyabr 1957-ci ildə Laçın rayonunun Seyidlər kəndində anadan olub. 1963–1967-ci illərdə Seyidlər kənd ibtidai məktəbində, 1967–1973-cü illərdə Pircahan kənd orta məktəbində, 1973–1976-cı illərdə isə Şuşa Kənd Təsərrüfatı Texnikomunda təhsil alıb.

1976–1978-ci illərdə Belarusiya SSR-də sovet ordu sıralarında hərbi xidmətdə olub. 1978–1979-cu illərdə Gəncə Aliminium zavodunda operator vəzifəsində, 1980–1981-ci illərdə Laçın rayon Baytarlıq müalicəxanasında çalışıb.

1981-ci ildə Azərbaycan Pedaqoji İnstitutunun Hərbi hazırlıq fakültəsinə daxil olub, 1985-ci ildə institutu bitirib. 1985-ci ildən 1991-ci ilə qədər Laçın şəhər 1 saylı orta məktəbində hərbi rəhbər vəzifəsində çalışıb. Həmçinin 1988–1991-ci illərdə Laçın şəhərində yaradılmış Müdafiə Komitəsinin sədr müavini olub.

Qarabağ müharibəsində iştirakı
------------------------------

1 oktyabr 1991-ci ildə 01 saylı əmrlə Laçın Ərazi Özünü Müdafiə Batalyonunun qərargah rəisi, 27 mart 1992-ci ildən 15 oktyabr 1993-cü ilədək 811 saylı Laçın Dağ Atıcı Alayının qərərgah rəisi, 20 oktyabr 1993-cü ildən isə 896 saylı Cəbrayıl Alayının qərargah rəisinin döyüş hazırlığı üzrə müavini vəzifəsində fəaliyyət göstərib..

Sarıbaba dağında və Tığik kəndində keçirilən hərbi əməliyyatlarda uğur qazanmışdır.

Müharibədən sorakı fəaliyyəti
-----------------------------

1996-cı ilin yanvarından 2000-ci ilin avqustuna kimi Bakı Dövlət Universitetində hərbi kafedrada baş müəllim işləyib.

2000-ci ilin sentyabrından 2003-cü ilin iyununadək Azərbaycan Respublikası Müdafiə Nazirliyi Mülkü Müdafiə İdarəsində Əməliyyat növbətçisi vəzifəsində xidmət edib. 2003-cü ilin iyunundan yaşa görə ehtiyata buraxılıb.

Rütbələri
---------

1985-ci ildə leytenant, 1988-ci ildə baş leytenant, 11 noyabr 1991-ci və 19 yanvar 1994-cü ildə (iki dəfə) kapitan, 19 yanvar 1998-ci ildə mayor rütbəsi almışdır.

Təltifləri
----------

2021-ci ildə "Laçın" döş nişanı ilə təltif olunmuşdur.

Ailəsi
------

Ailəlidir. 3 qız övladı, 2 nəvəsi var.

İstinadlar
----------

1. ↑  Sultan Laçın. "Surət Hüseynovdan məxfi əmr gəldi…" — Qərargah rəisinin gündəliyindən Arxivləşdirilib 2020-10-31 at the Wayback Machine. **moderator.az** saytı, 12/09/2018
2. ↑  Arif Məmmədli, Ramil Cəbrayıl, Mübariz Məmmədov. "Laçının işğalı ilə bağlı həqiqətlər — Laçın alayının sabiq qərargah rəisi danışır (MÜSAHİBƏ) Arxivləşdirilib 2019-01-29 at the Wayback Machine. **karabakhmedia.az** saytı, 16–05–2017

Xarici keçidlər
---------------

* Namidə BİNGÖL, Laçında qərargah rəisi olmuş keçmiş döyüşçü 25 il əvvəlin 15 mayından danışdı: "Çingiz Mustafayevə dedim ki, bacarırsan, get çək!", **modern.az** saytı, 15.05.2017
Taqanroqda günəş saatı
**Qnomon** və ya **Günəş saatı** — Günəş mövqeyinə görə vaxt ölçən bir vasitədir. Ortaq bir üfüqi günəş dizaynında, bir barın yuxarıdan yuxarı yerləşdiyi kölgə, şaquli yerləşdirilən səthdə günün saatlarını göstərən bir kadrana düşür. Günəş göydən irəlilədikcə, çubuğun sonu saatın yaranmasına səbəb olan kölgə saatın müxtəlif saat xəttlərinə uyğun bir şəkildə hərəkət edir. Bu dizaynlarda çubuq Yerin dönmə oxuyla hizalanmalıdır. Buna görə, bu cür günəş saatı üçün doğru zamanda göstərmək üçün çubuğun maqnit şimalından çox coğrafi şimal göstərmək lazımdır. Ayrıca, çubuqların şaquli düzəndə döşəndiyi istiqamət, saatın coğrafi genişliyinə bərabər olmalıdır. Buna baxmayaraq, bu iki xüsusiyyətə malik olmayan və müxtəlif prinsiplər üzrə işləyən günəş saatlar da hazırlana bilər. Bu saatlar bir sahənin ortasında bir bar qoyaraq və hər gün gölün düşdüyünü göstərmək üçün bir kompas (hər yerdə şimal göstəricisi) istifadə edərək edilə bilər. Lakin gecə kimi buludlu günlər, bu saatı faydasız edəcək.

Qədimdə insanlar günəşi ən etibarlı saat hesab edirdilər. Biz elə indi də bəzən vaxtı bildirmək üçün"səhər","günorta","axşam" və ya "günəş batandan sonra"deyirik. Qədim misirlilər günəş çıxandan batana qədər vaxtı 12-yə bölüb hər hissəsini, isə 1 saat kimi qəbul edirdilər.

İstinadlar
----------
**Nizamnamə kapitalı**— dövlət qeydiyyatından keçmiş təşkilatın təsis sənədlərində müəyyən edilmiş məbləğdir. Nizamnamə kapitalı hüquqi şəxsin kreditorlarının maraqlarını təmin edən əmlakının minimum məbləğini müəyyən edir.

Nizamnamə kapitalının funksiyaları
----------------------------------

* Bölüşdürmə – şirkətin kimə və hansı nisbətdə məxsus olduğunu göstərir. Təsisçilərin hər biri nizamnamə kapitalına nə qədər sərmayə qoyubsa, pay da ona uyğun müəyyənləşdirilir.
* Zəmanət – şirkət iflas etdiyi təqdirdə, kreditorlar pullarının bir hissəsini geri qaytara bilirlər.
* Nüfuz – nizamnamə kapitalı nə qədər yüksək olsa, müştərilərin, maliyyə qurumlarının və biznes tərəfdaşların ona qarşı olan inamı da bir o qədər yüksək olur.

Aşağı nizamnamə kapitalı hüquqi şəxsin etibarsız olduğu demək deyil. Hətta böyük şirkətlərin belə nizamnamə kapitalı minimum olur, lakin böyük nizamnamə kapitalı kontragentin şübhəsiz etibarlı olduğunu göstərir – əgər hər hansısa iddialarınız olsa, onları nizamnamə kapitalı hesabına kompensasiya edə biləcəksiniz.

Faktları
--------

Nizamnamə kapitalının olması – şirkətin dövlət qeydiyyatı üçün əsas şərtlərdən biridir.

Nizamnamə kapitalı zamanla artırıla və ya azaldıla bilər.

Nizamnamə kapitalı təkcə pulla deyil, həm də əmlak və ya qiymətli kağızlarla artırıla bilər, lakin nizamnamə kapitalının minimum məbləği həmişə pulla ödənilir.

Qurucunun təşkilatdakı payını bağışlamaq, satmaq və miras qoymaq hüququ var. Bu cür nüanslar nizamnamədə təsvir edilir. Bundan əlavə, şirkətin qurucusu istənilən vaxt işdən çıxa və digər quruculardan payını ala bilər.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5 6  "Nizamnamə kapitalı nədir" (az.). banker.az. 2023-03-02 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2 mart 2023.
**Sulfoflüorid** – VI valentli kükürdün, oksigenin, flüorun qeyri-üzvi birləşməsidir.

Fiziki xassələri
----------------

Sulfoflüorid normal şəraitdə rəngsiz, qoxusuz qazdı. Molekulu təhrif olunmuş tetraedr konfiqurasiyasına malikdir, mərkəzdə altıvalentli kükürd atomu yerləşir.

Alınması
--------

Sulfoflüorid ilk dəfə Muassan və Lebo tərəfindən kükürd dioksidin flüorlaşdırılması yolu ilə alınıb 
və katalizator kimi qızdırılmış platin istifadə edildi, çünki otaq temperaturunda qaz halında olan flüorun kükürd dioksidi ilə qarışdırılması tez-tez partlayışlara səbəb olurdu:

Sulfoflüorid həmçinin "flüorsuz" üsulla natrium flüorosulfinatdan da əldə etmək olar, bu halda natrium flüorsulfinat əvvəlcə xlorlaşdırılır və flüoroxlorosulfuril alınır:

daha sonra 180 °C-də kalium flüorsulfinat ilə reaksiyaya daxil olur:

Çıxımı 95-98 % olmaqla sulfuril flüoru kükürd dioksidi 180 °C- də gümüş flüorla (II) flüorlaşması nəticəsində almaq olar:

Kimyəvi xassələri
-----------------

Sulfoflüorid suda həll olunur (16,5 °C-də 100 ml-ə 4,5 ml), lakin neytral və turş məhlullarda hidrolizi yavaş gedir və aşağı təzyiq altında belə məhlullardan distillə edilə bilər. 150 °C-dən yuxarı temperaturda artıq su səbəbindən hidrogen flüor və sulfat turşusuna qədər hidroliz olur. Su çatışmazlığı nəticəsində flüorsulfon turşusu əmələ gəlir:

Sulfoflüorid elektrofildir və qələvi məhlullarda sürətlə fluorsulfonata qədər hidroliz olunur:

Reaksiya nukleofilik əvəzetmə mexanizmi ilə gedir. Sulu siyanid məhlullarında sulfüril flüor sürətlə sulfata qədər hidroliz olunur.
Sulfoflüorid nukleofillərin sulu məhlulları ilə də sürətlə reaksiya daxil olur: məsələn, ammonyakla sulfurilamid əmələ gətirir:

həmçinin natrium fenolyatla:

Tətbiqi
-------

Sulfoflüorid kənd təsərrüfatında həşəratlara qarşı mübarizədə istifadə olunur. Sıxlığı havadan daha yüksək olduğuna görə qarışqalar və termitlər kimi yerin altında yaşayan həşəratlara qarşı yüksək effektivliyə malikdir.

İstinadlar
----------

* Реми Генрих. Курс неорганической химии. Том 1. /Пер. с нем. XI изд. под ред. акад. А. В. Новосёловой. Москва: Мир, 1972.

1. 1 2 3  .
**Saqirovun villası** — Rostov-na-Donu şəhərində, Puşkinskaya küçəsi ev 148 ünvanında yerləşən bina. Bina 1914-cü ildə Nikolay Elpidiforoviç Paramonovun vəsaiti hesabına inşa edilmişdir. Binanın layihəsi Leonid Feodoroviç Eberqə mənsubdur. Binada hazırda Cənub Federal Universitetinin Y. A. Jdanov adına bölgə elmi kitabxanası yerləşir. Bina neoklassizm stilində inşa edilmişdir. Federal əhəmiyyəmiyyətli arxitektur abidə kimi qorunur.

Tarixi
------

Nikolay Elpidiforoviç Paramonovun villası 1914-cü ildə inşa edilmişdir. Bina layihəsinin müəllifi Leonid Feodoroviç Eberq idi. Paramonov villada həyat yoldaşı Anna İqnateva və uşaqları ilə birlikdə yaşayırdı. 1918-ci ildə bina milliləşdirilmişdir. Bundan sonra burada bolşeviklərin dövlət nümayəndəsi otururdu. 1918-ci ilin mayında bolşeviklər Rostovdan qovulur. Bundan sonra isə burada Denikinin ordu qərargahı yerləşirdi. Elə həmin ildəcə binada yanğın baş vermişdir. Villa yalnız 1923-cü ildə təmir edilmişdir.

Binada aparılan təmirdən sonra ilk əvvəl inşaatçı klubu rolunu oynanışdır. Sonrada isə burada qan köçürmə instutu yerləşir. 1930-cu illərdə binada muzey mövcud idi.

Böyük Vətən müharibəsi zamanı bina tamamən yanmışdır. Binanın divarları və kolonnaları ciddi zərər görmüşdü. Villada 1947-ci ildə təmir işləri gerçəkləşdirməyi qərar qədul edir. Binanın bərpa işlərinə L. F. Eberq nəzarət etmişdir. Binada təmir işləri 1952-ci ildə bitmişdir. Təmirdən sonra binada Rostov Dövlət Universitetinin kitabxanası yerləşirdi.

XXI əsrin əvvəllərində bina təmirə ehtiyac duyurdu. Binanın təməlində nəmişlik meydana gəlmiş meydana gəlmişdir. Bu isə istər kitablar və istərsə binanın özü üçün böyük təhlükə törədirdi. 2005-ci ildə binanın fasadında təmir işləri aparılmışdır. Bütün binanın təmiri 2013-cü ilin payızında bitmişdir.

Arxitektura
-----------

Paramonovun villası neoklassizm stilində inşa edilmişdir. Əsas şimal fasadı simmetrik komposisiyaya sahibdir. Alt mərtəbədə müxtəlif elementlərlə bəzədilmişdir.

Mənbə
-----

* Особняк Николая Парамонова в Ростове-на-Дону

İstinadlar
----------

1. ↑  *Анастасия Быченкова.* "В центре Ростова реконструируют научную библиотеку ЮФУ". donnews.ru. 2012-10-04. 2013-12-02 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-08-11.
2. ↑  *Мария Бондаренко.* "Раритеты гниют в подвалах". Независимая газета. 2005-03-21. 2016-03-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-08-12.
3. ↑  *Анастасия Быченкова.* "В центре Ростова реконструируют научную библиотеку ЮФУ". donnews.ru. 2012-10-04. 2013-12-02 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-08-12.
Atom vaxtı-Yer geoidində vaxtın düzgün keçidinə əsaslanan yüksək dəqiqlikli zaman standartıdır. Bu Yerli vaxtın prinsipal reallaşmasıdır(dövrü zolaq sabiti istisna olmaqla). Eyni zamanda bu vaxt bütün Yer səthi üzərində Ümumdünya vaxtı üçün əsasdır.

Kvars saatı
-----------

Çoxsaylı müşahidələrlə müəyyən olunmuşdur ki, Yerin öz oxu ətrafında fırlanması bərabərsürətli deyil. Bu səbəbdən orta Günəş vaxtı da bərabərsürətlə axmır. Bəzi astronomik məsələlərin həlli üçün isə yüksək dəqiqliklə bərabərsürətlə axan vaxt sistemi tələb olunur. Bu məqsədlə kvars saatlarından istifadə olunur. Bu saatlarda kvars lövhə yüksək gərginlikli dəyişən cərəyanla sabit yüksək tezliklə rəqs etdirilir. Sonra xüsusi qurğu ilə yüksək tezlikli rəqslər kiçik tezlikli sabit rəqslərə çevrilir və bu rəqslər saatın əqrəbinə ötürülərək saniyə impusları yaradır. Kvars saatları ilə vaxtı 10−6 saniyə dəqiqliklə ölçmək olur.

Atom saniyəsi
-------------

Bəzi elmi-texniki məsələlərin həlli vaxtın 10−8 saniyə dəqiqliyi ilə ölçülməsini tələb edir. Bunun üçün sezium 133Cs izotopunun əsas səviyyəsinin ifrat incə yarım səviyyələri arasında rezonans keçidə uyğun gələn tezliyin tərs qiyməti *atom saniyəsi* qəbul edilir. Bu bir saniyədə 9192631770 rəqsə uyğun gəlir və ona əsaslanan vaxta atom vaxtı deyilir. Atom saniyəsi 1967-ci ildə beynəlxalq sistemdə vaxt vahidi kimi qəbul olunmuşdur. Vaxt sisteminin sezium etalonu bir çox astronomiya və meteorologiya mərkəzlərində saxlanılır. Astronomiya vaxtı ilə atom vaxtı arasındakı fərq çox kiçikdir. Bu fərqi nəzərə almaq üçün hər il dekabrın 31-də, bəzi illərdə dekabrın 31-də və iyunun 30-da günün axırında astronomik vaxt hesabına {\displaystyle \pm 1} saniyə düzəliş edilir və bununla Yerin öz oxu ətrafında fırlanmasının bərabərsürətli olmaması nəzərə alınır.

1. ↑  "Is the International Atomic Time TAI a coordinate time or a proper time?" Arxivləşdirilib 2015-01-18 at the Wayback Machine. Adsabs.harvard.edu. Retrieved 8 may 2013.
2. 1 2 3  C. M. Quluzadə Klassik Astronomiya "QAPP-POLİQRAF", Bakı,2004
**Əflatun Sultan oğlu Qubadov** (4 sentyabr 1968, Babaxanlı, Cəlilabad rayonu) — Azərbaycan müğənnisi.

Həyatı
------

Əflatun Qubadov 1968-ci ilin sentyabrın 4-də Azərbaycanın dilbər guşəsi olan Cəlilabad rayonunun Babaxanlı kəndində anadan olmuşdur.Valideynləri Qubadov Sultan Ağalar oğlu və Qubadova Tamamzər Qılıncxan qızıdır.7 uşaqlı ailənin 2-ci övladı olmuşdur. 1975-ci ildə Babaxanlı kənd məktəbinə getmişdir. 1985-ci ildə isə Əliqasımlı kənd orta məktəbini bitirmişdir. 1986-cı ildə hərbi xidmətə getmişdir. 1989-cu ildə Muğam kollecinə qəbul olmuşdur. Müəllimləri İslam Rzayev , Şövkət Ələkbərova , Nəriman Əliyev , Vahid Abdullayev və Qəzənfər Abbasov olmuşdur. Təhsil aldığı illərdə öz xarakteri və səs rəngi ilə seçilmiş,müəllimlərinin hörmət və diqqətini qazanmışdır. 1991-ci ildə "Muğam ifaçısı və nəzəriyyəsi" ixtisasını bitirmişdir.

1991-ci ildə ailə həyatı qurmuşdur. 2 oğlu 1 qızı və 5 nəvəsi var. Oğlu Orxan ikinci Qarabağ müharibəsində iştirak etmiş və Prezident tərəfindən müharibə veteranı adına layiq görülübdür. Övladlarınnan Həbibi Qubadzadə atasının sənətini davam etdirməkdədir.

Yaradıcılığı
------------

1988-ci ildən başlayaraq el şənliklərində edir. 1993-cü ildə ilk albomu (Bir gözələ vurulmuşam) işıq üzü görmüşdür. Bu illərdən başlayaraq Azərbaycan dövlət televiziyasında programlarda iştirak etmişdir.

Əflatun Qubadov ifaçılıqda olduğu qədər bəstəkarlıqdada bacarıqlıdır.İfa etdiyi və xalq tərəfinnən sevilən mahnıların çoxu özünə məxsusdur.

2000-ci ildə "Şahanə" instrumental ansambılını yaradıb və bu günə kimi fəaliyyət göstərir.

2004-cü ildə ilk dueti (De görüm kimin yarısan) mahnısını Aşıq Zülfiyyə İbadova ilə ifa etmişdir. Bu duet xalq tərəfinnən sevilmişdir. Bunnan sonrakı illərdədə duetlər oxumuşdur. Aşıq Telli Borçalı,Bahar Lətifqızı və Nazənin xanım duet ortaqları olmuşdur.

2009-cu ildə yerli telekanalda keçirilən və ilk dəfə təşkil olunan "Toylar Kralı" yarışmasında finalçı olmuşdur.

Son illərdə ifa etdiyi mahnılar (Ceyran amandı,Canım dədə və Nəvəcan ) Əflatun Qubadovu dahada sevdirmiş və milyonlarnan dinləyici toplamışdır.

Əflatun Qubadov vətənpərvər mahnıları ilədə sevilir. (Güclü Azərbaycan Yol gedir düz Şuşaya Ana gedək Zəngilana Cəbrayıl)

Hal hazırda sənətini davam etdirməkdədir

Albomları
---------

**1993** - *Bir gözələ vurulmuşam*

**1995** - *Ağlatma məni*

**1996** - *Gəl hardasan*

**1997** - *Düymələsin*

**1998** - *Bəyaz gülüm*

**1999** - *Sənin olsun*

**2000** - *Nə vermisən mənə dünya*

**2004** - *De görüm kimin yarısan*

**2005** - *Bu gözəli necə sevməyim*

**2006** - *Mənim gizli məhəbbətim*

**2007** - *Sən mənimsən*

**2010** - *Anama qıyma dünya*

**2015** - *Ceyran amandı*
**Alessandra Aguilar** (1 iyul 1978, Lugo, İspaniya) — İspaniyalı marafonçu. Alessandra Aguilar İspaniyanı 2008, 2012 və 2016-cı ildə Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil etdi.

Karyerası
---------

A. Aguilar London Olimpiadasında
Alessandra Aguilar birinci dəfə Olimpiya Oyunlarına 2008-ci ildə qatıldı. O, Çin Xalq Respublikasının paytaxtı Pekin şəhərində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında marafon yarışlarında qüvvəsini sınadı və məsafəni 2 saat 39 dəqiqə 29 saniyəyə qət edərək 82 marafonçu sırasında 54-cü yeri tutdu.

Alessandra Aguilar özünün ikinci Olimpiadasına 2012-ci ildə qatıldı. Böyük Britaniyanın London şəhərində keçirilən XXX Yay Olimpiya Oyunlarında Alessandra Aguilar məsafəni 2 saat 29 dəqiqə 19 saniyəyə qət edərək 26-cı yeri tutdu.

Alessandra Aguilar növbəti Olimpiya Oyunlarına 2016-cı ildə qatıldı. O, Braziliyanın Rio-de-Janeyro şəhərində baş tutan XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında marafon yarışlarında qüvvəsini sınasada, məsafəni sona gədər qət edə bilmədi.

Mənbələr
--------

### İstinadlar
**Milli Biomüxtəliflik Şəbəkəsi (Böyük Britaniya)** (MBŞ) 2000-ci ildə Birləşmiş Krallıqda yaradılmış,biomüxtəliflik haqqında məlumatı müxtəlif media vasitəsilə, o cümlədən MBŞ Atlas-ın məlumat axtarış veb-saytı vasitəsilə internetdə əldə etmək öhdəliyinə sadiq olan birgə müəssisədir.

Haqqında
--------

Böyük Britaniya və İrlandiyada 60.000-ə qədər insanın biomüxtəliflik məlumatlarını müntəzəm olaraq qeyd etdiyi təxmin edilir. Bu səylərin əksəriyyəti könüllüdür və 2000-ə yaxın milli cəmiyyət və qeyd sxemləri vasitəsilə təşkil olunur. Böyük Britaniya hökuməti öz agentlikləri vasitəsilə həmçinin biomüxtəliflik məlumatlarını toplayır və bu məlumatların birləşdirilməsi və şərhi üçün əsas elementlərdən biri Yerli Ətraf Mühitin Qeydləri Mərkəzlərinin şəbəkəsidir.

2012-ci ildə ən çox ianə toplayan Böyük Britaniyanın ən yaxşı 1000 xeyriyyə təşkilatı sırasına daxil edilmişdir.

NBN Trust
---------

NBN Trust (tərcümə: MBŞ Güvən) - Şəbəkənin qurulmasını asanlaşdıran təşkilat - biomüxtəliflik məlumatlarının toplanması, birləşdirilməsi və mübadiləsi üçün razılaşdırılmış standartları dəstəkləyir və təkmilləşdirilmiş çıxışı təşviq edir. Hazırkı tərəfdaşlıq 200-dən çox ictimai və könüllü təşkilat və fərdi üzvlərdən ibarətdir.

MBŞ Atlas hazırda 900-dən çox müxtəlif məlumat dəstindən 230 milyondan çox növ qeydinə malikdir (Sentyabr 2020). NBN Atlas-dakı məlumatlara Böyük Britaniya, Şimali İrlandiya və İnsan Adası vəhşi təbiəti ilə maraqlanan hər kəs daxil ola bilər və müxtəlif interaktiv alətlərdən istifadə etməklə paylama xəritələrinə baxmağa və məlumatların endirilməsinə imkan verdiyi üçün müxtəlif səviyyələrdə axtarış edilə bilər.. Xəritələr tarix diapazonuna görə fərdiləşdirilə bilər və növlərin paylanmasındakı dəyişiklikləri göstərə bilər.

Təşkilat hesab edir ki, vəhşi təbiət məlumatlarını rəqəmsal və mübadilə edilə bilən formada əlçatan etmək üçün alətlər təqdim etməklə və insanların ehtiyac duyduğu məlumatlara asan çıxışı təmin etməklə, təbii mühitin indi və gələcək nəsillər üçün qorunmasını təmin etmək üçün müdrik və məlumatlı qərarlar qəbul edilə bilər.

2017-ci ilin aprel ayında MBŞ Atlas MBŞ Qapısını əvəz etdi.

Xarici keçidlər
---------------

* Rəsmi vebsayt
* MBŞ Atlas

1. ↑   (#empty\_citation) "nbn.org.uk". nbn.org.uk. 2013-06-26. Retrieved 2013-07-08.
Bazel qülləsi, Centralbahnplatz 2. 1975-ci il.
 1976. 
1978.
 Bazel qülləsi — Reyn.
**Beynəlxalq hesablaşmalar bankı (BHB)** (*ing.* Bank for International Settlements (BIS)) — funksiyalarına mərkəzi banklar arasında əməkdaşlığı təşviq etmək və beynəlxalq maliyyə hesablaşmalarını asanlaşdırmaq daxil olan beynəlxalq maliyyə təşkilatı; Bundan əlavə, o, iqtisadi və monetar tədqiqatlar mərkəzidir.

Aparıcı ticarət dövlətlərinin mərkəzi bankları onun təsisçiləridir, hər biri direktorlar şurasına öz nümayəndəsini təyin edir; şura ildə ən azı on dəfə toplanır. BIS-in baş ofisi Bazeldə yerləşir.

Bankın məqsədi:

> 
> 
> …mərkəzi banklar arasında əməkdaşlığı təşviq etmək, beynəlxalq maliyyə əməliyyatları üçün yeni imkanlar yaratmaq və iştirakçı tərəflərlə müqavilələr əsasında ona həvalə edilmiş beynəlxalq ödəniş əməliyyatları üçün qəyyum və ya agent kimi çıxış etmək.
> 
> 
> — BIS Nizamnaməsinin 3-cü maddəsi

BIS-in funksiyasının bir hissəsi əsasən Beynəlxalq Valyuta Fondu tərəfindən öz üzərinə götürülmüşdür. Bu gün onun fəaliyyətinin əsasını mərkəzi banklar arasında əməkdaşlıq təşkil edir. Bundan əlavə, BIS üzv ölkələrin mərkəzi banklarına geniş çeşiddə maliyyə xidmətləri göstərir (kreditlər verir, depozitləri qəbul edir, vasitəçi və ya zamin kimi çıxış edir).

Bank nəzarəti üzrə Bazel Komitəsi 1974-cü ildə Beynəlxalq Hesablaşmalar Bankında yaradılmışdır ki, bu komitə bank tənzimlənməsini təkmilləşdirməyə yönəlmiş direktivlər və tövsiyələr hazırlayır və müxtəlif ölkələrdə maliyyə tənzimlənməsinə dair tələblərin unifikasiyası üzərində işləyir. Həmçinin BIS-in himayəsi altında Ödəniş Sistemləri Komissiyası, Qlobal Maliyyə Sabitliyi Komitəsi, Saxtakarlığa Qarşı Mübarizə Qrupu və bir sıra digər strukturlar fəaliyyət göstərir.

Beynəlxalq Hesablaşmalar Bankının özünün 116 ton qızıl ehtiyatı var (31 mart 2012-ci il tarixinə). Bundan əlavə, BIS-də 29,56 milyard dollar dəyərində qızıl var.

İstinadlar
----------

1. ↑  "BIS. Financial statements". 2013-04-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-03-26.
**G2B** (*ing.* Government to Business, *rus.* Hökumətdən biznesə) — biznesi dəstəkləmək və inkişaf etdirmək məqsədi ilə icra hakimiyyəti və kommersiya strukturları arasında onlayn qarşılıqlı əlaqə üçün proqram və aparat kompleksi. G2B sinfinə dövlət orqanlarının məlumat saytları, elektron satınalma sistemləri və s.

Məqsədi
-------

G2B-nin məqsədi biznes sürtünmələrini azaltmaq, dərhal məlumat vermək və e-biznes (XML) vasitəsilə rəqəmsal ünsiyyəti təmin etməkdir. Bundan əlavə, hökumət hesabatın özündə olan məlumatlardan təkrar istifadə etməli və kommersiya elektron əməliyyat protokolundan yararlanmalıdır.Dövlət xidmətləri aşağıdakı qruplar üzrə cəmləşmişdir: sosial xidmətlər; kommunal xidmətlər; məhkəmə xidmətləri; nəqliyyat xidmətləri; torpaq ehtiyatları; Biznes xidmətləri; maliyyə xidmətləri və s. Müəssisə ilə əlaqəli xidmətlərin hər bir klasteri üçün yuxarıda göstərilən komponentlərin hər biri.

İstinadlar
----------

1. ↑  Saugata, B. and Masud, R.R. (2007). *Implementing E-Governance Using OECD Model(Modified) and Gartner Model (Modified) Upon Agriculture of Bangladesh*. IEEE. 1-4244-1551-9/07.
2. ↑  IGI-GLOBAL What is Government-to-Business (G2B) Retrieved 27 OCT.2014
3. ↑  Bakry, S. H. "Development of e-government: a STOPE view." International Journal of 
Network Management. 2004, 14(5), 339-350.
**Papaverin- C20H21NO4**


{\displaystyle {\ce {C20H21NO4}}}

1-(3',4'-dimetoksibenzil)-6,7-dimetoksiizokinolin 

| CAS nömrəsi | 61-25-6 |
| ATC kodu | A03 AD01 |
| PubChem | 4680 |
| DrugBank | APRD00628 |

Bilinən ən güclü saya əzələ boşaldıcı maddədir. Fosfodiesteraz fermentini əngəlləyərək saya əzələləri birbaşa boşaldır. Damarların, mədə-bağırsaq və sidik sistemin saya əzələlərini boşaldaraq antispazmodik təsir göstərir. Tiryək bitkisindən (Papaver somniferum) əldə edilir.

Xəbərdarlıq
-----------

Papaverinin sistemik qan dövranı vazodilatasiya təsiri miyokarda və ya beyinə gedən qanın daha da azalmasına səbəb ola bilər (steal effect). Damar xaricinə sızan dərman irritasiya və tromboza səbəb ola bilər.

Yan təsirləri
-------------

Üzdə qızartı, başağrısı, tərləmə, mürgüləmə, hipotoniya, başdönməsi, bulanma, qəbizlik və iştahsızlıq kimi yan təsirlərlə, nadir hallarda qaraciyərdə sarılıq (gözdə və dəridə), görmə bulanıqlığı və cüt görmə, tromboz (inyeksiya yerində) kimi yan təsirlərə də səbəb ola bilər.

**Papaverin** izokinolin sinfinə aid opioid alkaloididir. O, tiryəkdə 0,5-1% nisbətində olur. İlk dəfə 1848-ci ildə Merck tərəfindən təcrid edilmişdir. Onun tam strukturu 1909-cu ildə Pictet və Gams tərəfindən sintezinin düzəldilməsiylə aydınlaşdırılmışdır. Papaverinin analjezik təsiri morfindən azdır. Öskürək yatırıcı təsiri yoxdur. Ancaq, spazmolitik təsiri vardır.
**Cessika Augusto** (8 noyabr 1981) — Portuqaliyalı marafonçu. Cessika Augusto Portuqaliyanı 2008, 2012 və 2016-cı ildə Yay Olimpiya Oyunlarında təmsil etdi. O, həmdə Avropa Çempionatlarında bir gümüş və üç bürünc medal qazanıb.

Karyerası
---------

Cessika Augusto birinci dəfə Olimpiya Oyunlarına 2008-ci ildə qatıldı. O, Çin Xalq Respublikasının paytaxtı Pekin şəhərində baş tutan XXIX Yay Olimpiya Oyunlarında 5000 metr məsafəyə qaçış yarışlarında 16:05.71 saniyəlik nəticə ilə 26-cı, 3000 metr məsafəyə maneəli qaçış yarışlarında 9:30.23 saniyəlik nəticə ilə 20-ci yeri tutdu.

Cessika Augusto özünün ikinci Olimpiadasına 2012-ci ildə qatıldı. Böyük Britaniyanın London şəhərində keçirilən XXX Yay Olimpiya Oyunlarında Cessika Augusto marafon məsafəsini 2 saat 25 dəqiqə 11 saniyəyə qət edərək 7-ci yeri tutdu.

Cessika Augusto növbəti Olimpiya Oyunlarına 2016-cı ildə qatıldı. O, Braziliyanın Rio-de-Janeyro şəhərində baş tutan XXXI Yay Olimpiya Oyunlarında marafon yarışlarında qüvvəsini sınasada, məsafəni sona gədər qət edə bilmədi.

İstinadlar
----------
**Dəməşq qapısı** — Nablus Qapısı (İvrit: שער שכם‎, Şaar Şekem; ərəbcə: باب العامود‎, Bab əl-Amud) kimi də tanınır, Qüdsün Köhnə Şəhərinin müsəlman məhəlləsinin əsas qapısıdır. Qapı şimala baxır. Şərqi Qüdsdəki Şeyx Jarah ərəb məhəlləsi ilə üzbəüz şəhərin şimal-qərb tərəfindəki divarda yerləşir. Buradan Nablus, oradan isə keçmiş dövrlərdə Suriyanın paytaxtı Dəməşqə gedən magistral yol başlayır. Ərəb adlarına gəlincə, Bab ən-Nəsr (ərəb. باب النصر‎) "Qələbə qapısı", Bab əl-Amud isə "Sütun qapısı" deməkdir. Ən erkən, 10-cu əsrdən bəri davamlı olaraq istifadə edilən sonuncu ad, Roma dövründən darvaza dizaynında bir detalın yaddaşını qoruyur.

Tarix
-----

The gate from outside the walls, 1904 - 1908Divarların xaricindəki qapı, 1904–1908
Dəməşq qapısının şimal fasadı, 1920
İndiki formada darvaza 1537-ci ildə Qanuni Sultan Süleymanın hakimiyyəti dövründə tikilmişdir, lakin Roma dövründən eyni yerdə bir darvaza olduğu bilinir.
Dəməşq qapısı iki qüllə arasında yerləşir. Onlar köhnə şəhərin müsəlman məhəlləsinin və ərəb bazarının mərkəzi girişidir. Yaffa qapısından fərqli olaraq, yuxarı qalxan pilləkənlər Dəməşq qapısına enir. Amfiteatrda yerləşən pilləkənlər 21-ci əsrin əvvəllərində Yerusəlim Şəhər İcra Hakimiyyəti tərəfindən tikilib. 1967-ci ilə qədər darvazanın üstündən qüllələr asılmışdı, lakin Altı Günlük Müharibə zamanı İçərişəhərdə və onun ətrafında gedən döyüşlər zamanı zədələnmişdi. 2011-ci ilin avqustunda İsrail Qüdsün Britaniya İmperiyasının nəzarətində olduğu XX əsrin əvvəllərindəki rəsmlər əsasında qülləni, o cümlədən boşluqlarını bərpa etdi. On bir lövbər bərpa edilmiş qülləni divara bağlayır və dörd daş blok birlikdə zirvələrlə üst hissəni təşkil edir.
Qapılar piyadaların üzünə açıqdır və avtomobillərin içəri girməsinə icazə verilmir. Cümə günü səhər namaz qılan müsəlmanların əsas axını bu qapıdan Məbəd dağına doğru gedir. Cümə axşamları və Şənbə günortadan sonra Qərb divarına gedən dua edən yəhudilər bu qapıdan istifadə edirlər. Bundan əlavə, Dəməşq qapısından xristian zəvvarlar və turistlər də istifadə edirlər..

İstinadlar
----------

1. ↑  *LaMar C. Berrett.* Discovering the World of the Bible (3rd). Cedar Fort. 1996. səh. 61. ISBN 978-0-910523-52-3.
2. ↑  *Boxerman, Aaron.* "Hundreds of Palestinians clash with police by Jerusalem's Damascus Gate". The Times of Israel. 19 April 2021. 22 April 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 12 May 2021.
3. ↑  *Mazori, Dalia.* "he:'הכתר' של שער שכם בי-ם שוחזר מחדש" ["The crown" of Damascus Gate in Jerusalem restored]. Маарив (газета) (ivrit). 2011-08-16. 2012-10-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2011-08-17. עתה, בתום עבודות שימור נרחבות, שוחזר הכתר והמבקרים יכולים ליהנות מיפי השער במלוא הדרו.
**Strategiya** (q.yun. στρατηγία, BİZİM HƏYATIMIZI BOŞ- BOŞ XƏYALLAR BİZİ ÇÜRÜDÜR BRAT😔😔

Strategiyanın seçilməsi
-----------------------

Rəhbərlik, mövcud strateji alternativlərə baxdıqdan sonra konkret strategiyaya diqqət yetirib onu seçə bilər. Strategiyanın seçilməsində məqsəd, təşkilatın (firmanın) uzunmüddətli effektiv fəaliyyətini maksimum artırmaqdır. Hər hansı konkret seçimə bağlılıq, gələcək strategiyanı məhdudlaşdıra bilər, buna görə də, qərar qəbul edərkən əsaslı tədqiqatlara və qiymətləndirməyə əsaslanmaq lazımdır. Bu zaman strateji seçməyə təsir göstərən aşağıdakı müxtəlif amillər mütləq nəzərə alınmalıdırlar: risk; təcrübə; rəqabət; vaxt.

Strateji planlaşdırma ardıcıllığı
---------------------------------

Strareji planlaşdırmanın ardıcıllıq mərhələləri aşağıdakı kimi aparılır.
Sxemdə verilmiş ardıcıllıqla müəssisənin strategiyasının müəyyənləşdirilməsi mərhələlərini izah edək:
Missiya – ali məqsəddir. Ali məqsəd 2 istiqamətə yönələ bilər: a). Istehsalla məşğul olmaq; b). Kommersiya işi ilə məşğul olmaq.

1. Məqsəd – missiyadan yaranır və onu həll etmək üçün qarşıya qoyulur.
2. Mühit – xarici və daxili təsir amilləri kimi mövcuddur.
3. Zəif və güclü amillərin tədqiqi. Hər bir müəssisə öz vəziyyətini yoxlayaraq zəif və güclü cəhətlərini aşkar edir.
4. Strateji alternativlərin təhlili.Çatışmamazlıqları aradan qaldırmaq üçün alternativ variantlar hazırlamaq və onlardan birini - ən səmərəli olanını seçmək lazımdır.
5. Strategiyanın seçilməsi.
6. Strategiyanın həyata keçirilməsi.
7. Strategiyanın qiymətləndirilməsi.

1. ↑  Ağasəf İmran, Menecment, Bakı, 2007
**Sternbergia colchiciflora** — IUCN Qırmızı Siyahısına görə növün kateqoriyası və statusu "Nəsli kəsilməyə həssas olanlar" kateqoriyasına aiddir – VU D2. Azərbaycanın nadir növüdür.

Qısa morfoloji təsviri
----------------------

Çoxillik ot bitkisidir. Soğanağı yumurtavari və ya enli –yumurtavari, qəhvəyi pərdəli qınla örtülüdür. 12-18 sm hündürlükdədir. Yarpaqları 12-14 sm uzunluğunda, 7–8 mm enində küt. Tədricən əsasından sıxılmışdır. Çiçəkyanlığının kənarı enli-xətvari, 4, 5 sm uzunluğunda, təpə hissəsi sivri, aşağıdan oyuqlu, itidir. Erkəkcik 6-7 dəfə əsnəkdən qısadır. Qutucuq 1 sm uzunluğunda, 8 mm enindədir.

Bioloji, ekoloji və fitosenoloji xüsusiyyətləri
-----------------------------------------------

Çiçəkləmə və meyvə əmələgəlmə dövrü oktyabr – noyabr aylarına təsadüf edir.Soğanaqla çoxalır. Aşağı dağ qurşağında quru, daşlı və çınqıllı yamaclarda rast gəlinir. Dekorativ bitkidir.

Yayılması
---------

 Kür-Araz ovalığı (Göyçay rayonu, Qaraməryəm və Bığır kəndlərinin ətrafı); Qobustan (Bozdağ); Böyük Qafqazın şərq hissəsi (Şamaxı ətrafı).

Sayı və tendensiyası
--------------------

Məhdud sayda bir neçə lokaliteti müşahidə olunur, azalma tendensiyası davam edir.

Məhdudlaşdırıcı amillər
-----------------------

Populyasiyanın növlərinin sayının azlığı, dekorativ əhəmiyyətinə görə əhali tərəfindən həddindən artıq toplanması, otarılma və tapdalanma. Xüsusi yaşayış mühitinə tələbkar növdür.

Mühafizə tədbirləri
-------------------

Mühafizəsi üçün xüsusi tədbirlər görülmür. Populyasiyalarının ciddi nəzarətə götürülməsi və mütəmadi monitorinqlərin aparılması.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5 6 7  Azərbaycan Respublikasının Qırmızı kitabı  Nadir və nəsli kəsilməkdə olan bitki və göbələk növləri II nəşr, Bakı-2013
2. 1 2 3 4 5 6 7  "Arxivlənmiş surət". 2021-01-24 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-12-24.
3. 1 2  Флора Азербайджана, 1952
4. 1 2  Красная книга СССР,1984
5. ↑  Azərbaycan SSR-in Qırmızı kitabı, 1989
6. ↑  Əsgərov A.M. 2005
7. ↑  Ибадлы О.В. 2005
8. ↑  Конспект флоры Кавказа, 2006
9. ↑  Məmmədov Q. Yusifov E. Xəlilov M. Kərimov V. 2012

Həmçinin bax
------------

|  |  |
| --- | --- |
| Taksoneyniləşdirmələri | 
* Wikidata: Q3608999
* Wikispecies: Sternbergia colchiciflora
* APDB: 156135
* BOLD: 413148
* EoL: 1082461
* EPPO: STBCO
* EUNIS: 185562
* FoIO: STECOL
* GBIF: 5326796
* GRIN: 35576
* iNaturalist: 338687
* IPNI: 66889-1
* NCBI: 310736
* PFI: 6979
* Plant List: kew-288134
* POWO: urn:lsid:ipni.org:names:66889-1
* Species+: 22537
* Tropicos: 1200169
* uBio: 5776129
* WCSP: 288134
* WoI: 1060
* WFO: wfo-0000740029

 |
**Nuneanqan adası** (*rus.* Нунэанган) — Sakit okeana daxil olan Berinq dənizi ərazisində yerləşən ada. Senyavin boğazında, İtırqan adasından 5 km şərqdə, Çukot yarımadasının cənub-şərq qutaracağında yerləşir. İnzibati cəhətdən Çukotka muxtar dairəsi, Providenski rayonu ərazisinə daxildir.
Ən hündür nöqtəsi 117 metrdir. Burada naviqasiya mayakı yerləşir. 

Sahil ərazisində boz və qrenlandiya balinalarının yemlənmə ərazisi yerləşir. Adada böyük bir quş bazarı vardır, 8 quş növünə aid 40 min quş burada yuva qurur.

2003-cü ildə mayakda Radioizotop termoelektrik generator quraşdırılarkən ştatdan kənar iş müəyyən edilir. Daxili süalanma konstruksiya çatışmamazlığı səbəbindən normadan 5 dəfə artıq olmuşdur. 2012-ci ildə generator ərazidən çıxarılmış və çıxdaş edilmişdir.

İstinadlar
----------

1. ↑  *Водно-болотные угодия России, т. IV, (сост. А. В. Андреев).* Arxivləşdirilib 2014-03-16 at the Wayback Machine *М.: Wetlands International, 2001, ISBN 90-5882-986-3*
2. ↑  "НКО «Белонна»". 2013-03-03 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-09-05.
**Konvertasiya** (*lat.* convertere «dəyişmək») — valyutaların bir-biri ilə mübadilə etmək qabiliyyəti.

Rezidentlər və qeyri-rezidentlər (xaricilər) onu qeyri-məhdud miqdarda başqa valyutaya və ya bank metallarına dəyişmək hüququna malik olduqda valyuta konvertasiya olunur. Bu hüquq adətən valyutanın dövriyyədə olduğu ölkənin mərkəzi bankı tərəfindən təmin edilir.

Əgər ölkədə qızıl standartı və ya bimetalizm varsa, o zaman valyutanı qızıl və ya gümüşə dəyişmək mümkündür.

Beynəlxalq valyuta bazarı valyuta mübadiləsində ən böyük sərbəstliyi təmin edir. Adətən onun üzərində dövriyyədə olan valyutalara sərbəst konvertasiya (FC) deyilir.

Bir çox ölkələrdə valyuta məhdudiyyətləri rejimləri mövcuddur - rezidentlər və/və ya qeyri-rezidentlər üçün valyuta dəyərlərinə sahiblik və/və ya əməliyyatlar üzrə məhdudiyyətlər müəyyən edilir. Konvertasiya olunmayan valyutalar yalnız buraxıldıqları ölkədə etibarlıdır. (Məsələn, GDR markası Qərbi Almaniya markasından fərqli olaraq konvertasiya edilə bilməzdi).

Konvertasiya beynəlxalq ticarəti asanlaşdırır, lakin ölkə daxilində maliyyə idarəçiliyini çətinləşdirir. Xarici valyutanın axını daxili pul emissiyasının ekvivalentinə çevrilir ki, bu da nəzarətsiz inflyasiyaya səbəb ola bilər. Digər tərəfdən, valyutanın konvertasiyası inflyasiyanın digər ölkələrə "ixrac edilməsinə" imkan verə bilər. Bunun üçün ölkə daxilində yaranan inflyasiya pul kütləsini digər ölkələrə, məsələn, aşağı faizlə kreditlər şəklində köçürmək lazımdır.

İstinadlar
----------

1. ↑  Investopedia,Currency Convertibility Arxivləşdirilib 2015-07-14 at the Wayback Machine

Ədəbiyyat
---------

* *Шмелёв Н.П.* Мировая валютная система и проблема конвертируемости рубля. М.: Международные отношения. 2006. ISBN 5-7133-1276-3.
**Nuussuaq yarımadası** (dan. Nuussuaq halvø) — Qrenlandiyanın qərbində yerləşən yarımada. İnzibati olaraq Kaasuitsup kommunasına aiddir.

Yarımada Disko körfəzinin (Baffin dənizi) suları ilə yuyulur. Təxminən 180 kilometr körfəz içərisinə uzanır. Eni isə 48 kilometdir. Disko adası yarımadanın cənub-qərbində, Sullorsuaq boğazından təxminən 12 kilometr məsafədə yerləşir. Şimal-şərqdə Uummannak adasından eni 7 kilometr olan Sarkarput boğazı ilə ayrılır. Yarımadanın şimal-şərqi Uummannak fiordu adlı fiyordlar sistemidir.

Nuussuaq yarımadası dağlıqdır. Ən yüksək nöqtəsi dəniz səviyyəsindən 2237 metr yüksəkdədir. 

Kilakitsokun arxeoloji ərazisi yarımadanın cənub-qərb ucunda tapılmışdır. Qazıntılar nəticəsi insanların 2500-800-cü illərdə burada daimi yaşadıqları göstəririr. Bu mədəniyyət öz adını sakkak olaraq alır.

Bu gün yarımadada Kaarsut (196 nəfər (2010)), Nuussuaq (202 nəfər (2015)) Niakornat (58 nəfər (2010)), Sakkak (188 nəfər (2010)) yaşayış məntəqələri yerləşir. Yarımadadan cənubda Kekertak kəndi (130 nəfər (2010)) və yarımadadan şimal Uummannaq (1282 nəfər (2013)) kəndi adada yerləşir.

* 
* 
* 
*

Mənbə
-----

* "Volcanic development in the Nuussuaq Basin, West Greenland" (danimarka). 2016-06-01 tarixində arxivləşdirilib. на сайте *geus.dk*
* *Джеймс А. Чалмерс, Т. Кристофер Р. Пулвертафт, Кристиан Маркассен, Асгер К. Педерсен.* "New structure maps over the Nuussuaq Basin, central West Greenland" (PDF) (ingilis). 2013-02-25 tarixində arxivləşdirilib (PDF). на сайте *geus.dk*

İstinadlar
----------

1. ↑  "Нууссуак" (ingilis). 2016-04-10 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-04-19.
İnsan bədənində qan damarları
**Qan damarları** — heyvanların və insanların bədənində elastik boru birləşmələri, qan və orqan vasitəsilə ritmik bir şəkildə büzülən ürək və ya pulsasiya edən damarın gücü ilə həyata keçirilir: arteriyalar, arteriollar, kapillyarlar vasitəsilə orqanlara və toxumalara, onlardan ürəyə — venalar və damarlar vasitəsilə.

Qanın hərəkətini həyata keçirən sistemə ürək, arteriyalar, venalar və kapilyarlar daxildir. İnsanda qan dövranı qapalıdır. Qanın hansı sürətlə hərəkət etməsindən asılı olmayaraq bu prosesdə əsas yeri ürəkdə əmələ gələn təzyiq, damar divarlarındakı əzələlərin ritmik təqəllüsü və bir çox xarici amillər tutur. Lakin ümumi götürdükdə qan dövranı orqanlarının fəaliyyətinə həm daxili sekresiya vəziləri, həm də sinir sistemi nəzarət edir.

Damarlar quruluşuna və funksiyalarına görə arteriyalara, venalara və kapilyarlara bölünür. Ürəkdən orqan və toxumalara qan aparan damarlara arteriyalar deyilir. Ürəkdən çıxan ən böyük damar aorta damarı adlanır. Bu damarlar bütün orqan və toxumalara getməklə onları oksigen və qida maddələri ilə təmin edir. Arteriyalar orqan və toxumalara çatdıqda daha nazik şaxələrə ayrılır ki, onlar kapilyarlar adlanır. Kapilyarların arteriyalara yaxın hissəsi arteriola adlanır. Oradakı incə deşiklərdən qandakı qida və oksigen hüceyrəarası mayeyə ötürülür. Maddələr mübadiləsi nəticəsində hüceyrədə əmələ gəlmiş çöküntü məhsulları və karbon qazı hüceyrəarası mayedən kapilyarların venulla adlanan hissəsinə yığılır, orda isə postkapilyar venalara, kiçik və böyük mənfəzli venalara, aşağı və yuxarı boş venalara və nəhayət ürəyin sağ qulaqcığına tökülür.
Qeyd etməliyik ki, qanın damar sistemi quruluşca müəyyən qədər oxşar olsa da, fərqli cəhətləri də çoxdur. Oxşar cəhətləri odur ki, həm arteriya, həm də venaların hamısı eyni saylı qatlardan ibarətdir. Xaricdən sıx birləşdirici toxuma qatı, onun altında saya əzələ qatı, daha sonra isə elastiki liflər qatı və daxili hüceyrə qatı var. Kapilyarlar isə tək qatlı yastı hüceyrələr qatından ibarətdir. Arteriya, vena və kapilyarlar qeyri-iradi olaraq fəaliyyət göstərir.
Sol qulaqcıq-mədəcik dəliyi sol qulaqcıq-mədəcik qapağı, ya **ikitaylı qapaq** (mitral qapaq) — (lat. *valva atrioventricularis sinistra s. bicuspidalis (s. mitralis)*) ilə və aorta dəliyi aorta qapağı — (lat. *valva aortae*) ilə tutulmuşdur.

İkitaylı qapaq sol qulaqcıq-mədəcik dəliyini əhatə edən lifli halqadan (lat. *anulus fibrosus*) başlayaraq vətər telləri vasitəsilə sol mədəciyin ön və yuxarı divarlarında olan məməyəbənzər əzələlərə bağlanmışdır. Bu qapaq iki taydan ibarətdir; ön tay — (lat.*cuspis anterior*) və arxa tay — (lat.*cuspis posterior*). Ön tay dal taydan böyükdür və özü də qabaqda və sağ tərəfdə yerləşərək sol qulaqcıq-mədəcik dəliyini aorta dəliyindən ayırır. Ön və dal tayların arasında bəzən əlavə kiçik taylara da təsadüf olunur.

Mənbələr
--------

* Prof. Kamil Əbdülsalam oğlu Balakişiyevin, İnsanın Normal Anatomiyası, II cild, "MAARİF" Nəşriyyatı, Bakı — 1979
* Atlas of Human Cardiac Anatomy — Endoscopic views of beating hearts — Cardiac anatomy
* Р. Д. Синельников. Атлас анатомии человека (4 тома)
* Anatomy: Embryologie [*ölü keçid*]
**Dina Qəhrəmanova** (24 avqust 1986, Bakı) — azərbaycanəsilli, Kanada qadın şahmatçısı.

Həyatı
------

İdmançı, 26 avqust 1986-cı ildə Azərbaycanın Bakı şəhərində anadan olmuşdur. Uşaqlığı Kanadanın Ontario ştatında keçib. Torontoda York Universitetində psixologiya təhsili alıb və 2009-cu ildə bakalavrı fərqlənmə dərəcəsi ilə bitirib.

O, 2002-ci ildə 1-ci Ontario Qadınlar Çempionatının və 2003-cü ildə Kanada U18 Qadın Gənclər Çempionatının qalibi oldu. 2006-cı ildə Torontoda keçirilən Kanada Qadınlar Çempionatında Dina Qəhrəmanova, özü ilə eyni xala sahib olan Nataliya Xodqariyandan sonra 2-ci yerin sahibi oldu. 2007-ci ildə Kitçenerdə keçirilən Qadınlar Çempionatında da o, yenə Nataliya Xodqariyandan sonra ikinci oldu.

2009-cu ilin avqustunda o, Nava Starr və Yuanlinq Yuanı qabaqlayaraq Ontario ştatının Kitçener şəhərində keçirilən qadınlar arasında şahmat üzrə Kanada çempionatının qalibi olub. Qələbəsinə görə o, Qadın Beynəlxalq Usta (WIM) titulunu qazandı və 2010-cu ildə Türkiyənin Antakya şəhərində qadınlar arasında şahmat üzrə dünya çempionatına vəsiqə qazandı. Lakin orada ilk raundda Nana Dzaqnidzeyə məğlub oldu.

O, Kanadanın qadınlardan ibarət milli komandasının heyətində üç Şahmat Olimpiadasında çıxış edib:

* 2002-ci ildə Bleddə ikinci lövhədə,
* 2008-ci ildə Drezdendə üçüncü lövhədə
* 2010-cu ildə Xantı-Mansiyskdə ikinci lövhədə.

Şahmat Olimpiadalarında keçirdiyi 30 oyundan 18,5 xal (+16 =5 -9; 61,7 faiz) müsbət nəticə əldə edib. 2002 Şahmat Olimpiadasında "WIM" titulunu qoruyacaq bir standarta çatdı.

O, 2011-ci ilin iyulunda, Kanada Açıq Çempionatından bəri Elo dərəcəli şahmat oyunu oynamadığı üçün Dünya Şahmat Federasiyası FIDE tərəfindən qeyri-aktiv hesab edilir.

İstinadlar
----------

1. 1 2  ratings.fide.com (ing.).
2. 1 2  *FİDE* Transfers to another chess federation in 2002. 2002.
3. 1 2  chessgames.com. 2001.
4. ↑  *FİDE* FIDE Standard Ratings as of 31 March 2021. 2021.
5. ↑  *1st Ontario Womens Championship*[*ölü keçid*] auf der Website des kanadischen Schachverbands (englisch)
6. ↑  *12th Canadian Women's Championship* Arxivləşdirilib 2020-01-29 at the Wayback Machine in The Week in Chess #584 vom 16. Januar 2006 (englisch)
7. ↑  *2007 Canadian Womens Championship*[*ölü keçid*] auf der Website des kanadischen Schachverbands (englisch)
8. ↑  *2009 Canadian Womens Zonal Ch*[*ölü keçid*] auf der Website des kanadischen Schachverbands (englisch)
9. ↑  *World Chess Championship (Women): 2010 FIDE Knockout Matches* Arxivləşdirilib 2011-12-04 at the Wayback Machine auf der Website von Mark Weeks (englisch)
10. ↑  Die Schacholympiaden Dina Kagramanovs Arxivləşdirilib 2021-04-20 at the Wayback Machine auf olimpbase.org (englisch)
11. ↑  Die Schacholympiaden Dina Kagramanovs Arxivləşdirilib 2021-04-20 at the Wayback Machine auf olimpbase.org (englisch)

Xarici keçidlər
---------------


Vikianbarda Dina Qəhrəmanova ilə əlaqəli mediafayllar var.

* Dina Kagramanov Kanada Şahmat Federasiyasının saytında (ingiliscə)

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Sosial şəbəkələrdə | Twitter |
| Tematik saytlar | 365chess · Chess DB · Chess Games · Chess Tempo · ФИДЕ |
**Tapşırıqlar zolağı** – taskbar ~ панель задач ~ görev çubuğu ~ Windows əməliyyat sistemində: ekranın aşağısında məsələlərin siyahısından ibarət üfüqi zolaq. Tapşırıqlar zolağı iş masasının yuxarı, sol və ya sağ qırağına da yerləşdirilə bilər. Açılmış hər bir proqram tapşırıqlar zolağında düymə kimi təmsil olunur və istənilən zaman həmin proqrama keçmək üçün, sadəcə, tapşırıqlar zolağındakı uyğun düyməni çıqqıldatmaq lazımdır.

**Tapşırıqların idarəolunması** — task management ~ управление задачами ~ görev yönetimi ~ kompüterdə, xüsusən çoxistifadəçi rejimində yerinə yeririlən ayrı-ayrı tapşırıqları və prosesləri izləmək və onları lazım olan resurslarla təmin etmək üçün əməliyyat sisteminin gördüyü işlər.

**Tapşırıq** – task ~ задача ~ görev ~ müstəqil element kimi yerinə yetirilən avtonom tətbiqi proqram, yaxud altproqram.

**Tapşırıqlar meneceri** – Task Manager ~ Диспетчер задач ~ Görev Yöneticisi ~ Microsoft Windows əməliyyat sistemləri ailəsində: başladılmış proseslərin və onların istifadə etdikləri resursların (status, prosessor vaxtı və sərf olunan operativ yaddaş və s.) siyahısını ekrana çıxarmaq üçün utilit. Proseslər üzərində bəzi əməliyyatlar etmək (məsələn, prosesi durdurmaq) imkanı vardır.

Ədəbiyyat
---------

* İsmayıl Calallı (Sadıqov), "İnformatika terminlərinin izahlı lüğəti", 2017, "Bakı" nəşriyyatı, 996 s.

Həmçinin bax
------------

* Kompüter qurğuları
* Kompüter proqramları
* Kompüter təhlükəsizliyi