**Laçın ərazi özünümüdafiə batalyonu** (kiril qraf. Лачын әрази өзүнүмүдафиә баталјону) və ya qısaca **Laçın batalyonu** — Qarabağ müharibəsində Laçın rayonu ərazisində təşkil olunmuş yerli ərazi özünümüdafiə batalyonu.

De-yure 1 oktyabr 1991-ci il tarixindən 27 mart 1992-ci il tarixinə kimi mövcud olmuş batalyonun komandiri Arif Paşa, qərargah rəisi Rafiq Nağıyev olub.

27 mart 1992-ci il tarixində Laçın ərazi özünümüdafiə batalyonunun bazasında birbaşa Müdafiə Nazirliyinə tabe olan 811 saylı Laçın əlahiddə dağ-atıcı alayı yaradılıb.

Yaranması
---------

1980-ci illərin sonlarından başlayaraq ermənilər Laçının kəndlərinə xırda hücumlar edib, yollara primitiv üsullarla hazırlanmış minalar basdırırdılar. Həmin vaxtlar rayon ərazisinin mühafizəsini təşkil edən Laçın rayon polisinin sayı yetərli olmadığından rayon rəhbərliyi *Müdafiə Komitəsi* yaradır. *Müdafiə Komitəsi*nə rayon rəhbərliyinin göstərişi ilə inzibati bina, nəqliyyat və telefon vasitələri verilir. Beləliklə ilk Laçın könüllüləri polislə birgə sərhəd kəndlərdə yerləşən məntəqələrdə keşik çəkməyə başlayırlar.

1991-ci ilin sentyabr ayının sonlarında milli ordunun yaranacağı ilə bağlı söz-söhbətlərin ardınca Bakıdan cəbhə zonasında yerləşən rayonlardan bir neçə nəfərin seçilib Bakıya göndərilməsi göstərişi gəlir. Bakıda hərbi şəxslər tərəfindən o şəxslərin arasından rayonlarda yaranacaq özünümüdafiə batalyonlarına komandirlər müəyyənləşdirilir. Laçın rayonundan Bakıya getmiş *Laçın rayon partiya komitəsi*nin katibi Aydın Abbasovla Arif Paşayevin arasından isə Arif Paşayev *Laçın özünümüdafiə batalyonu*nun komandiri seçilir. Arif Paşayev 1989-cu ilin sonlarından Azərbaycan Xalq Cəbhəsinin Laçın rayon şöbəsinin sədri olub.

Arif Paşayev rayona qayıtdıqdan sonra *İcraiyyə Komitəsi*nin sessiyası keçirilir. Arif Paşayev *İcraiyyə Komitəsi*nin sessiyasında da Laçında yaranacaq *Ərazi Müdafiə batalyonu*nun komandiri vəzifəsinə təsdiqlənir. Sessiyada qrafik əsasında oktyabr ayının 1-dən 4-nə zabit kontingenti formalaşması, 4-dən 8-nə kimi əsgərlərin toplanması və müəyyən təlimlərin keçirilməsi, oktyabr ayının 9-da isə *Laçın ərazi özünümüdafiə batalyonu*nun yaranması barədə raport verilməsi tövsiyə olunur. 28 sentyabr 1991-ci il tarixində Laçın rayonunda səfərbərlik elan olunur. Tövsiyəyə uyğun olaraq oktyabr ayının 1-i 4-ü arası zabit heyəti təyin olunur. Arif Paşayevin 1 saylı əmri ilə Rafiq Nağıyev qərargah rəisi təyin olunur.

Şəxsi heyətin sayı
------------------

İlk vaxtlar 250 nəfərdən ibarət olan batalyonun şəxsi heyətinin sayı 1991-ci ilin dekabr ayında 800 nəfərə çatmış, 1992-ci ilin mart ayında isə 1000 nəfərdən çox olmuşdur. Batalyon komandiri Arif Paşanın bildirdiyinə görə Laçın rayonunda 28 sentyabr 1991-ci il tarixində səfərbərlik elan olunandan sonra 10 oktyabr 1991-ci il tarixində 500 nəfər sırada olub. 15 oktyabr 1991-ci il 560 nəfərlik andiçmə mərasimi keçirilib.

Həmçinin bax
------------

* 811 saylı Laçın dağ-atıcı alayı - batalyonun bazasında yaradılmış hərbi hissə
* Arif Paşa - batalyon komandiri
* Rafiq Nağıyev - batalyonun qərargah rəisi

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5 6 7  *Rafiq Nağıyev.* www.qlobal.az "Laçın niyə işğal olundu- Xəyanət, Xaos, yoxsa.?! - Sabiq qərargah rəisi danışır (MÜSAHİBƏ)" (#bad\_url). Qlobal.az. 15/05/2017. 30 noyabr 2017-ci il tarixində arxivləşdirilib. (az.)
2. 1 2 3 4  *Arif Paşa.* www.hafta.az ""MTN-dən qaçırılmağımızda gizli nüanslar var..."" (#bad\_url). Hafta.az. 05/12/2013. (az.)