**Martin Bernard** (*ing.* Bernard Martin) — Kanadalı balıqçı və ekoloq. 1999-cu ildə Ətraf Mühitin Mühafizəsi üzrə Qoldman mükafatına layiq görülüb.

Bioqrafiya
----------

Martin Nyufaundlend ştatının Petti Harbor Maddox Kouv şəhərində balıqçı ailəsində anadan olub. Ailəsi artıq dörd nəsildir ki, treska ovu ilə məşğul olmağa davam edir.

Treska ovuna qoyulan moratorium
-------------------------------

Treska ovu uzun əsrlər boyu Nyufaundlenddə həyat tərzi olmuşdur, lakin İkinci Dünya müharibəsindən sonra sənaye həddən artıq balıq ovu və ətraf mühitin deqradasiyası balıqçılıq sahəsinə ciddi ziyan vurur. Nəticədə treska balıqlarının sayı kəskin şəkildə azalır. Martin və digər balıqçılar ovların azaldığını görür və vəziyyətlə bağlı hökuməti xəbərdar edirlər. Onlar ümid edirlər ki, treska ovu kvotalarının azaldılması ovların azalmasının qarşısını almağa kömək edəcək. Onlar Petti Harbor Maddox Kouv şəhəri ətrafında qorunan balıqçılıq ərazisi qururlar və 1983-cü ildə treska balıqlarının kommersiya ovlanmasına nəzarət etmək üçün Balıqçılar Kooperativini təşkil edirlər. Bununla belə, iri şirkətlər balıq ovunda ləngiməni gec başa düşürlər və balıq ovuna davam edirlər ki, bu da sonda balıq ovunun tamamilə dayanmasına səbəb olur. Müasir balıqçılıq alətləri dəniz ekosistemi üçün xüsusilə təhlükəlidir. Martin və başqaları görülən tədbirlərin səmərəsiz olması barədə hökumətə hesabat verməyə davam edirlər.

1992-ci ildə Kanada hökuməti balıq populyasiyasının artacağı ümidi ilə kommersiya balıq ovunu qadağan edir. Kommersiya balıq ovu ilə bağlı moratoriumdan sonra Martin qeyd edir ki, bir çox istirahət balıqçıları hələ də məşğuldur və 1994-cü ildə istirahət məqsədilə balıq ovu da qadağan edilib. Treska balığının ovu ilə bağlı moratorium bir çox Nyufaundlendliləri maliyyə çətinliyi ilə üz-üzə qoyur. Martin ətraf mühitə qoyulan moratoriumun əhəmiyyətindən xəbərdar olsa da, istirahət məqsədilə balıq ovuna qoyulan qadağadan məyus olur, çünki bu ailələri və icmaları ənənəvi balıqçılıqdan imtina etməyə məcbur edir.

Ekoloji fəaliyyətlər
--------------------

Martin hələ də edilə bilən digər dəniz ekosistemlərini qorumaq məqsədi ilə öz təcrübəsi haqqında danışmağa başlayır. O, Alyaska, Nikaraqua, Yeni Zelandiya və Eritreyadakı təcrübəsini bölüşür. O, həmçinin treskanın həddindən artıq ovlanması və köhnə qərb sahili meşələrinin qırılması arasında ekosistemin pozulmasında əlaqə tapır. 1993-cü ildə o, ağacların kəsilməsinə qarşı keçirilən aksiyada iştirak etdiyi üçün Klayokot boğazı yaxınlığında həbs edilir.

O, Birləşmiş Millətlər Təşkilatı tərəfindən dəstəklənən İcmaların və Ekosistemlərin Bərpası üçün Balıqçılar Təşkilatının (FORCE) qurulmasına kömək edir. O, həmçinin Sentinel Survey ilə birlikdə fəlakətin qarşısının alına biləcəyini araşdırmaq üçün treska populyasiyalarını öyrənir. Bir il Nyufaundlend və Labrador okeanları forumunun koordinatoru olur. O, daralmalardan istifadəni açıq şəkildə tənqid edir.

1999-cu ildə Martin Qoldman Ətraf Mühit mükafatını qazanır. Ona verilən pul mükafatını balıq ovu qadağasından yaranan borcları ödəmək, dörd uşağı saxlamaq və qalan pulu xeyriyyəçilik üçün xərcləmək üçün istifadə etmək qərarına gəlir. O, pul mükafatı hesabına biznesinin inkişaf edə biləcəyinə sevinir.

2012-ci ilə qədər treska populyasiyası bərpa olunmur. Təbiət mühafizəçiləri mümkün iqtisadi nəticələrə baxmayaraq, ABŞ-nin şərq sahillərində oxşar tədbirlərin görülməsini tövsiyə edirlər. Eyni zamanda balıqçılıq bazarında treskaları xərçəngkimilər əvəz edir. Bununla belə, Kanadalı balıqçılar sabit populyasiyanı saxlamaq üçün tövsiyə olunan tutma limitlərini pozmamaq üçün daha diqqətli olurlar. Martin özü xərçəngkimiləri tutmağa başlayır. O, ümid edir ki, treska ehtiyatları yavaş-yavaş bərpa olunar.

İstinadlar
----------

1. 1 2  "Bernard Martin". Goldman Environmental Foundation (ingilis). 2021-02-11 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-04-19.
2. ↑  *Hill, Bert.* "Fisheries activist wins prestigious award". The Ottawa Citizen. 1999-04-19. 2021-04-20 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-04-19.
3. ↑  *Abel, David.* "In Canada, cod remain scarce despite ban - The Boston Globe". BostonGlobe.com (ingilis). 2012-03-04. 2015-05-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-04-19.
4. ↑  *Duffy, Andrew.* "Newfoundlands Bernard Martin, who won the $125,000". www.proquest.com (ingilis). 1999-04-20. 2021-04-20 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-04-19.
5. ↑  *Welbourn, Kathryn.* "For Newfoundland inshore fishermen like Bernard Martin,..." www.proquest.com (ingilis). 1994-04-19. 2021-04-20 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-04-19.
6. ↑  *Pitt, David E.* "U.N. SEEKS A CURE FOR FISH DEPLETION". The New York Times (ingilis). 1993-07-25. ISSN 0362-4331. 2018-01-18 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-04-20.

Həmçinin bax
------------

* Bernard Martin: 1999 Goldman Prize winner, Canada — YouTube
* 1999 Goldman Environmental Prize Ceremony: Bernard Martin — YouTube