**Adolf Abramoviç İoffe** (10 (22) oktyabr 1883, Simferopol – 17 noyabr 1927, Moskva, RSFSR, SSRİ) komunist inqlabçı, bolşevik siyasətçi, kərami siyasətçi.

Bioqrafiyası
------------

### İnqilabçı karyerası

Adolf İoffe Rusiya İmperiyası dövründə Krımda, Simferopolda varlı ailədə anadan olub. 1900-cü ildə orta məktəb illərində sosial demokrat fikirlərlə tanış oldu və 1903-cü ildə Rusiya Sosial Demokrat Fəhlə Partiyasının üzvü oldu. 1904-cü ildə həbs olunmaması üçün Bakıya göndərildi. Sonra Moskvaya göndərildi, lakin təhlükələrin davam etməsi səbəbilə xaricə getdi. 9 yanvar 1905-ci ildə "qanlı bazar" günü hadisələrindən sonra Rusiyaya qayıtdı və 1905-ci il Rusiya inqilabında fəal iştirak etdi.

1906-cı ildə sürgün edildi və 1906-cı ilin mayında yaşadığı Berlindən qovuldu. İoffü partiyadakı menşevik qrupu ilə hərəkət birgə etdi. Ancaq sonradan 1906-cı ilin mayında Vyanaya getdi və 1908–1912-ci illərdə "Pravda" qəzetində işləyən Lev Trotski ilə birlikdə çalışdı. Bu dövrdə Alfred Adler ilə birlikdə psixoanaliz və tibbi araşdırmalar etdi. Ailəsinin sərvətindən "Pravda"nı dəstəkləmək üçün istifadə etdi.

1912-ci ildə Odessaya səfəri zamanı tutuldu və 10 ay Sibirdə həbsdə qaldı.

### Diplomatik kariyerası

İoffe Tratu müqaviləsi imzalayarkən
1919–1920-ci illərdə *Əmək və Müdafiə Şurası* və Ukrayna SSR-da Xalq Komissarı vəzifələrində çalışmışdır. 1919-cu ilin martında VIII Partiya Qurultayında yenidən üzv seçilə bilmədi və bu müddətdən sonra böyük səlahiyyətlər ala bilmədi. 1920-ci ilin oktyabrında Polşa ilə atəşkəs danışıqları apardı və Estoniya, Latviya və Litva ilə sülh müqavilələri bağladı. 1921-ci ildə Sovet-Polşa müharibəsinə son qoyan Riqa müqaviləsini imzaladı.

1922-ci ilin fevralında Genuya konfransında Sovet nümayəndəsi idi. Elə həmin il konfransdakı təcrübələrindən bəhs edən qısa bir kitab nəşr etdi. 1922-ci ilin aprelində Rapallo Müqaviləsinin imzalanması zamanı Leonid Krasin və Georgi Çiçerin ilə birlikdə Sovet nümayəndə heyətində iştirak etdi. Daha sonra Çin səfiri təyin edildi. 1923-cü ildə o dövrdə kommunistlərlə əməkdaşlıq edən Sun Yatsen ilə müqavilə bağlayaraq Çin Kommunistlərinə dəstək verdi. 1923-cü ilin iyununda Yaponiyaya getdi və Sovet-Yaponiya əlaqələrini yaxşılaşdırmaq üçün danışıqlar apardı. Bu dövrdə ağır xəstəlik keçirdi və Moskvaya qayıtdı. Daha sonra 1924-cü ildə İngiltərədə Sovet nümayəndə heyətində, Avstriyada isə 1924–26 illər arasında Sovet nümayəndəsi olaraq xidmət etmişdir.

1926-cı ildə xəstəliyinin ağırlaşması nəticəsində vəzifələrini yerinə yetirə bilməyib yarı təqaüdə göndərildi.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4  Иоффе Адольф Абрамович // Большая советская энциклопедия (rus.): [в 30 т.]. / под ред. А. М. Прохоров 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия, 1969.
2. 1 2  Adolf Abramowitsch Joffe // filmportal.de. 2005.
3. 1 2  *Deutsche Nationalbibliothek* Record #120372258 // Ümumi tənzimləmə nəzarəti (GND) (alm.). 2012—2016.
4. ↑  See Albert S. Lindemann. *Esau's Tears: Modern Anti-Semitism and the Rise of the Jews*, Cambridge University Press, 1997; pg. 430.
5. ↑  *Ambassadors of the Soviet Union to Germany: Adolph Joffe, Vladimir Dekanozov, Nikolai Krestinsky, Konstantin Yurenev, Voldemar Aussem*, LLC Books, 2010.
6. ↑  Nadezhda A. Joffe, *Back in Time: My Life, My Fate, My Epoch: The Memoirs of Nadezhda A. Joffe.* Frederick S. Choate, trans. Oak Park, MI: Labor Publications, 1995; pg. 3.
7. ↑  A.A. Ioffe (V. Krymskii), *Genuezskaia Konferentsiia* (The Genoa Conference). Moscow: Krasnaia Nov', 1922.
8. ↑  See *A Brief Chronology of China Since 1915* in K. S. Karol's *China. The Other Communism*, New York, Hill and Wang, 1967, ISBN 0-8090-1344-4 (1968 pbk)
9. ↑  For a Trotskyist perspective on the impact of Joffe's visit on the Japanese Communist Party, see *The Meiji Restoration: A Bourgeois Non-Democratic Revolution* published in *Spartacist*, English edition, No. 58 Arxivləşdirilib 2018-09-27 at the Wayback Machine for 2004.