recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**İlişdin** — 1898-ci ildə çəkilmiş qısametrajlı bədii film.

Məzmun
------

Kinosüjetdə Bakı şəhər bağında baş vermiş məzəli əhvalat öz əksini tapır. 

Bakı. Şəhər bağı. Əlində günəş çətiri tutmuş zadəgan xanım gəlib skamyalardan birində oturur. Arxadan xanıma yaxınlaşan bir cibgir ehmallıca onun qolundan salladığı əl çantasından pulu götürmək istərkən möhkəm və ağır bir əl oğrunun qolundan yapışır. Bunu gözləməyən cibgir gözləri qorxudan bərəlmiş halda dönüb onu yaxalayan adama yazıq-yazıq baxır. Jandarm özündən razı halda gülümsəyir və cibgirə deyir: İlişdin.

Film haqqında
-------------

Kinosüjet Bakıda V.İ.Vasilyev-Vyatskinin teatr-sirkində avqustun 2-də axşam saat 21.00-da ayrıca proqramla nümayiş etdirilmişdir.

"İlişdin" kinosüjeti ilə Azərbaycan bədii kinosunun əsası qoyulmuşdur.

Kinolent barədə məlumat "Kaspi qəzeti"ndə verilmişdir.

Kinosüjet "Canlı fotoşəkillər" kolleksiyası adı altında 1900-cü ildə Parisdə Ümumdünya sərgisində böyük uğurla nümayiş etdirilmişdir. Nümayiş etdirilən süjetlər arasında "Bibiheybətdə neft fontanı yanğını", "Əlahəzrət Buxara əmirinin "Veliki knyaz Aleksey" paroxodunda yolasalma mərasimi", "Qafqaz rəqsi, "1898-ci il avqustun 4-də Balaxanıda neft fontanı" kinosüjetləri də var idi. Bunları izləyən Lümyer qardaşları onlardan bir neçəsini almış və öz kolleksiyalarına daxil etmişlər. Sonradan həmin kinosüjetlər Paris kinoarxivinə təhvil verilmiş və bu günə kimi orada qorunub saxlanılır.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Aleksandr Mişon
**Quruluşçu rejissor:** Aleksandr Mişon
**Quruluşçu operator:** Aleksandr Mişon

İstinadlar
----------

1. ↑  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu. Filmlərin izahlı kataloqu: 1898-2002. 2cilddə. 1-ci cild. Bakı: Nağıl evi, 2003.
2. ↑   İlk Azərbaycan filmləri: ["İlişdin", "Qafqaz rəqsi", "Arvad"] //Ekran efir.- 2008.- 1 avqust.- S. 19.

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 12.
* Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007.- səh. 812.
* Aydın Kazımzadə. "Bu belə olub". [Azərbaycan kinosu - 110] //"Cinema News" jurnalı.- 2008.- iyun.- səh. 10-11.
**Kleopatra** 1963-cü ildə Amerika-Britaniya müştərək istehsalı olan tarixi epik filmdir. Onun əsl adı Cleopatradır.

Baş rolları Elizabeth Taylor, Richard Burton, Rex Harrison, Roddy McDowall və Martin Landau kimi aktyorlar canlandıran filmin rejissorluğuna Ruben Mamoulian başlamış, lakin işdən qovulduğu zaman yerinə gələn Cozef L. Mankievic filmin çəkilişlərini başa çatdırmışdır. Darryl F. Zanuck da ona çəkilişlərdə qeyri-rəsmi köməklik edib. Mankiewicz həmçinin Ranald MacDougall və Sidney Buchman ilə birlikdə filmin ssenarisini yazmışdır. Ssenari yazarkən Plutarx, Suetonius və Appian kimi Qədim Yunan və Roma tarixçilərinin əsərlərindən və Karlo Mario Franzeronun "Kleopatranın zamanı və həyatı" kitabından istifadə edilmişdir.

Filmdə Qədim Misirin əfsanəvi kraliçası Kleopatranın (VII Kleopatra) eramızdan əvvəl 48-ci ildə Romanın ekspansionist ambisiyalarına müqaviməti və əvvəlcə onu Qədim Misir taxtına çıxaran Qay Yuli Sezarla, sonra isə onun Romaya qarşı üsyan edən generalı Mark Antoni ilə yaşamış olduğu eşq macərası haqqında epik dildə danışılır. Misirin gənc kraliçası Kleopatranın dramatik hekayəsi kinonun ilk illərindən bəri dəfələrlə kinoteatr ekranlarına gətirilib.

O dövrün bir çox digər məşhur filmlərinin istehsalında olduğu kimi, bu filmdə 65 mm-lik geniş formatlı neqativdə çəkilmiş və həm 70 mm, həm də 35 mm nəşrlərdə yayılmışdır. Geniş ekranlı sistemin daha təkmilləşdirilmiş yüksək dəqiqlikli versiyası olan Todd-AO sistemi ilə çəkilən filmdə DeLuxe rəng sistemindən istifadə edilib. Bu sistemin bir xüsusiyyəti olaraq, səs sistemi 70 mm-lik nəşrlərdə 6 kanallı olmuşdur. Filmin Oskarlı kadrlarını Leon Şamroy çəkib. Filmin musiqisi daha əvvəl Spartak (1960) üçün musiqi bəstələyən Aleks Norta məxsusdur.

Çəkilişləri 3 il çəkən filmə 1963-cü ilin pulu ilə 44 milyon dollar xərclənibsə, bu məbləğ 2008-ci ildə 300 milyon dollara bərabərdir. Uzun müddət davam edən bu dramatik, epik film, müxtəlif uydurma versiyalara görə 3,5 ilə 5,5 saat arasında çəkir. Hətta illər sonra TRT televiziyasında nümayiş olunanda da iki hissəyə bölünərək iki gün dalbadal göstərilmişdir.

"Kleopatra" 9 nominasiya üzrə Oskar mükafatına namizəd olmuş və "ən yaxşı operator işi", "ən yaxşı xüsusi effektlər", "ən yaxşı dekorasiya" və "ən yaxşı kostyum" daxil olmaqla dörd Oskar mükafatını qazanıb.

İstinadlar
----------

1. ↑  .
2. ↑  The American Film Institute Catalog of Motion Pictures.
3. 1 2  BFI Film & TV Database.
4. ↑  Česko-Slovenská filmová databáze (çeş.). 2001.
**Novruzəli Orucov** — Azərbaycan Respublikası Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidməti rəisinin sabiq müavini, general-mayor

Həyatı
------

Orucov Novruzəli Hüseyn oğlu 1962-ci ildə Ucar rayonunda anadan olub. Ucar şəhərindəki 2 nömrəli orta məktəbdə təhsil alıb.

1969-cu ildə, 6 yaşında ikən atasını itirib. Zaqafqaziya Hərbi Dairəsində — Gürcüstanın Qori şəhərində kiçik tank komandirləri kursunu bitirib.

Sonra Axalkələkdəki 13-cü qvardiya diviziyasında kiçik tank komandiri kimi müddətli həqiqi hərbi xidmət keçib.

Hərbi xidmət zamanı göstərdiyi şücaətə görə "Döyüş xidmətlərinə görə" medalı ilə təltif olunub. Hərbi xidməti bitirdikdən sonra bir müddət zavodda fəhlə işləyib. Daha sonra Xarkov Ali Hərbi Tank Komandirləri məktəbinə qəbul olunub.

Sovet ordusunun Macarıstandakı hərbi birləşməsində 1 il kəşfiyyat taqımının komandiri, sonra isə müvafiq olaraq tank taqımının və bölüyünün komandiri vəzifələrində çalışıb.

Azərbaycana 1991-ci ildə gələn N. Orucov bir müddət Salyan Rayon Hərbi Komissarının müavini vəzifəsində çalışıb.

Qazax rayonunun müdafiəsində, həmçinin Füzulidə tank taborunun komandiri kimi döyüşlərdə iştirak edib.

N. Orucov 2007–2012-ci illərdə KHVTİC Respublika Şurasının sədri vəzifəsində çalışıb.

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 13 mart 2010-cu il tarixli Sərəncamı ilə general-mayor hərbi rütbəsi verilib.

2012-ci ilin may ayından Azərbaycan Respublikası Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidməti rəisinin müavinidir.

11 iyul 2017-ci il Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Sərancamı ilə Novruzəli Hüseyn oğlu Orucov Azərbaycan Respublikasının Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidməti rəisinin həqiqi hərbi xidmətə çağırış üzrə müavini – Həqiqi hərbi xidmətə çağırış baş idarəsinin rəisi vəzifəsindən azad edilmişdir.

İstinadlar
----------

* General Novruzəli Orucov yeni vəzifəyə təyin edildi Arxivləşdirilib 2012-05-23 at the Wayback Machine
* General Novruzəli Orucov tutduğu vəzifədən azad edilmişdir.
Məzmun
------

Bizi əhatə edən canlı təbiətə diqqət və qayğı göstərmək hər birimizin müqəddəs borcudur. Bu fikir filmin əsasını təşkil edir. Və burada dostluğun böyük gücündən söhbət gedir.

Film haqqında
-------------

Film mətnsizdir.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Nəriman Süleymanov
**Rejissor:** Hafiz Əkbərov
**Quruluşçu rəssam:** Elçin Axundov
**Operator:** Antonina Korotnitskaya
**Bəstəkar:** Ramiz Mirişli
**Səs operatoru:** Kamal Seyidov
**Multiplikasiya rəssamı:** Gülşən Quliyeva, Yuri Meşşeryakov, Vaqif Məmmədov, Rauf Dadaşov, Vahid Talıbov
**Rejissor assistenti:** Sima Qurbanova
**Operator assistenti:** Ramiz Ağayev
**Montaj edən:** Esmira İsmayılova
**Redaktor:** Ədhəm Qulubəyov
**Filmin direktoru:** Aydın Abdullayev

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 258-263.

Xarici keçidlər
---------------

* Filmi izlə
1985-ci ildən bəzi məhsulların (23 mal qrupu) Avropa Birliyi ölkələrində satıla bilməsi üçün CE standartları tətbiq edilməyə başlanmışdır.

Bu kəlmə Conformité Européenne sözlərinin baş hərfindən əldə edilmiş və Fransız mənşəli sözdür. CE AB ölkələrində məhsullara sərbəst satılma, idxal və ixrac edilmə haqqı verməkdədir. Digər bir deyişlə məhsullar üçün pasport funksiyasını qazandıran bu işarə məhsulun keyfiyyətli olması mənasına gəlməməlidir. Əsas anlamı ətraf mühitə zərərli olmayan, insan və digər canlı organizminə zərər verməyən və nəzarətdən keçmiş məhsul kimi başa düşülən işarə istehsalçı firmaların özü tərəfindən etiketlənə bilməkdədir. Ancaq, daha sonra məhsulun üzərindəki CE işarəsinin standartlara uyğun olmadığı, yani malın gərəkli xüsusiyyətləri daşımadığı aşkarlandığı təqdirdə istehsalçı firma Avropa Məhkəməsinə dəvət olunmaqdadır. Saxtakarlığa yol verdiyi təsbit olunan istehsalçıya təzminat davası açılaraq ən sərt halda AB bazarında bir daha məhsul satması qadağan edilməkdədir.

Üçüncü dünya ölkələri olaraq tanınan az inkişaf etmiş ölkələr isə AB bazarına məhsul satmaq üçün bu standartlara əməl etmək məcburiyyətindədir. Eyni zamanda 3-cü dünya ölkələrindən məhsul idxal edildiyi təqdirdə məsuliyyəti idxalçı ölkə daşımaqda və o məhsulun standartlara uyğun olub-olmadığına nazarət etməlidir.

Bəzən firmalar tərəfindən məhsulların üzərindəki CE sertifikatı heç bir standart tətbiq edilmədən vurulması ilə bərabər, bəzən də bir sıra istehsalçı firmalar gərəksiz bəhanə ilə özlərinə bəraət qazandırmağa çalışmaqdadır. Məsələn, Çin öz məhsulları üzərinə eyni ölçüdə və eyni şəkilli etiket vuraraq AB bazarına ixrac etməyə başlaması bir müddət sonra narazılıqlara səbəb olmuşdur. Çünki, standartlara uyğun olmayan bu məhsulların üzərindəki CE etiketi qanunsuz idi. Ancaq, Çin istehsalçı firmaları CE etiketinə"China Export" (Çin İxrac Malı) şəklində açıqlıq gətirərək özlərinə bəraət qazandırmağa çalışmışlar.

İstinadlar
----------

* Məhsulların Üzərindəki CE İşarəsinin Anlamı Nədir?  Arxivləşdirilib 2016-10-21 at the Wayback Machine
***Ağıllı köməkçilər*** filmi rejissor Əli Musayev tərəfindən 1960-cı ildə çəkilmişdir. Film "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Film neft sənayesində avtomatika və telemexanikadan istifadə edilməsi probleminə həsr olunmuşdur. Filmdə bu müasir texnikanın təcrübədə tətbiq edilməsi, yeddiillik planın yerinə yetirilməsində alim və mühəndislərin mühüm töhfələri göstərilmişdir.

Məzmun
------

Film neft sənayesində avtomatika və telemexanikadan istifadə edilməsi probleminə həsr olunmuşdur. Filmdə bu müasir texnikanın təcrübədə tətbiq edilməsi, yeddiillik planın yerinə yetirilməsində alim və mühəndislərin mühüm töhfələri göstərilmişdir.

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

Ssenari müəllifi: Ədhəm Qulubəyov  

Rejissor: Əli Musayev  

Operator: Vladimir Konyagin

İstinadlar
----------

1. ↑  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898–2002)). Bakı: 2003, səh.72

Mənbə
-----

Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923–2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 170–179.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1960-cı ilin Azərbaycan filmləri  

1960-cı illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Kosmos** — 2009-cu ildə çəkilən, Türkiyə və Bolqarıstanın birgə istehsalı olan film.

Məzmunu
-------

Son illərin ən gözəl art xauslarından biri. Reha Erdemin illərdən sonra böyük kinoya qayıtması həqiqətən əla alındı. "Həyat var" filminin ardınca "Kosmos" filmi ilə nəyə qadir olduğunu bir daha sübut etdi.

Filmin xronometrajı 122 dəqiqə olsa da, hadisələr bir göz qırpımında, həm də qarışıq şəkildə cərəyan edir. Utopik bir film də adlandırmaq olar "Kosmos"u. Reha Erdemin bu filmi kinomanlara Paolo Pazolininin "Teorema"sını, Trierin "Doqvill"ini xatırladacaq. İndi isə bir az ətraflı...
Dağları aşaraq təngnəfəs bir nəfər kəndə doğru qaçır. Bu zaman çaya düşən bir uşaq görünür. Həmin bir nəfər bu uşağı xilas edir. Uşağın bacısı isə qardaşının çayda boğulduğuna əmin olduğundan bu naməlum insanın qardaşını diriltməsini, bu insanın şəfalı olması xəbərini verir atasına. Və beləliklə naməlum, özünü Kosmos kimi təqdim edən qonaq sərhəddə yerləşən kiçik bir kəndin sevimlisinə çevrilir. Bir-birinin ardınca xəstəliyi olan insanlara şəfa verən Kosmosu heç vaxt yemək yeyərkən, yatarkən görmək mümkün deyil. Qidası ancaq bol şəkər və çaydı. O asanlıqla yüksək ağaclara dırmaşa, ən nazik budaqlarında rahatlıqla otura bilir. Xilas etdiyi uşağın bacısı ilə isə aralarında mənəvi bağlılıq yaranır. Bir-birilərini quş səsləri çıxararaq axtarır və heyvanlar kimi oynayırlar. Kəndin hər insanı onu tanıyır və bu çox kiçik kənd get-gedə onu sıxmağa başlayır. Kömək etdiyi insanlarda axtardığı sevgini görmür. Özünü Allah qonağı adlandırsa da insanlar onunla ünsiyyətdən, onu anlamaqdan qaçırlar. Beləliklə anlaşılmazlıqlar yaranır və bu anlaşılmazlıqlar dözülməz həddə çatmağa doğru gedir.

Kosmos obrazında Reha Erdemin nəyi və ya kimi anlatmaq istədiyi tam açıqlanmır. Ən maraqlısı odur ki, rejissor bu filmdə Freyd və Nitşe fəlsəfəsini ortaq nöqtəyə gətirib Kosmosun obrazı ilə. Sevginin hər şeyə qadir olmasını anlatmağa çalışan qəhrəman həm də insanın heyvandan fərqini tapmaqda acizdir. Yəni demək olmaz ki, Kosmos necə bir insandır. Yaxşı ya pis. Onda bu xüsusiyyətlər yoxdur. Haradan gəldiyi məlum deyil, hara gedəcəyi də bilinmir. Tərki dünya bir halı var və asanlıqla hər kəsin rəğbətini qazana bilir. Film olduqca gözəl alınıb. Təsadüfi deyil ki, 2009-cu il "Antalya film festivalı"nda film "Ən yaxşı film", "Ən yaxşı rejissor", "Ən yaxşı görüntü rəhbəri", "Özəl jüri mükafatı" nominasiyalarında laureat oldu. Bundan başqa daha 3 beynəlxalq film festivallarında qalib oldu. Bir maraqlı faktı da nəzərinizə çatdırım ki, filmdə "Daşlı qala" mahnısından elə azəricə istifadə olunub. Əgər qarlı qış, uzun və qarmaqarışıq art xaus həvəskarısınızsa, bu film izlənməsi gərəkən ekran əsəridir.

Aktyorlar/aktrisalar
--------------------

* Sermet Yeşil — Kosmos
* Türkü Turan — Neptun
* Hakan Altuntaş — Yəhya
* Sencar Sağdıç — Tahir
* Korel Kubilay — Baldız
* Saygın Soysal — İmza Karşıtı Genç
* Serkan Keskin — Kahveci
* Akın Anlı — İlhan
* Cüneyt Yalaz — Yüzbaşı
* Suat Oktay Şenocak — Kəndli-1
* Asil Büyüközçelik — Kəndli-2
* Nadir Sarıbacak — Kəndli-3
* Murat Deniz — Kəndli-4
***Akvarium*** filmi rejissor Firəngiz Qurbanova tərəfindən 1983-cü ildə çəkilmişdir. Film "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Kinolentdə təbiətin mühafizəsi məsələsinə toxunulmuşdur. Burada həyat uğrunda mübarizə və insan kədəri məharətlə verilən təsvir vasitələri ilə öz həllini tapmışdır. Uşaq rolunda Əmir Tağıyev çəkilib. 1984-cü ildə Murmanskda təbiətin mühafizəsi və onun ehtiyatlarından səmərəli istifadə edilməsi haqqında sənədli və elmi-kütləvi filmlərin II Ümumrusiya müsabiqəsində filmə münsiflər heyətinin Diplomu və RSFSR Dövlət Kinematoqrafiya Komitəsinin Fəxri Fərmanı verilmişdir.

Məzmun
------

"Akvarium" poetik applikasiya filmidir. Film istər ideya-bədii dəyərinə, istərsə də rənglərin seçilməsinə görə maraq doğurur. Kinolentdə təbiətin mühafizəsi məsələsinə toxunulmuşdur. Burada həyat uğrunda mübarizə və insan kədəri məharətlə verilən təsvir vasitələri ilə öz həllini tapmışdır.

Mükafatlar
----------

1984-cü ildə Murmanskda təbiətin mühafizəsi və onun ehtiyatlarından səmərəli istifadə edilməsi haqqında sənədli və elmi-kütləvi filmlərin II Ümumrusiya müsabiqəsində filmə münsiflər heyətinin Diplomu və RSFSR Dövlət Kinematoqrafiya Komitəsinin Fəxri Fərmanı verilmişdir.

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

Ssenari müəllifi: Çingiz Hüseynov  

Rejissor: Firəngiz Qurbanova  

Operator: Ramiz Ağayev  

Rəssam: Firəngiz Qurbanova  

Bəstəkar: Əli Babayev

Rolda
-----

Əmir Tağıyev — uşaq

İstinadlar
----------

1. 1 2  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 1 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh.198

Mənbə
-----

* Xamis Muradov. Kinofabrikdən başlanan yol. Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 5.
* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 314-315.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1983-cü ilin Azərbaycan filmləri  

1980-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Cercobodanidae** (*lat.* Cercobodanidae) — İbtidailərə daxil olan tipdir.

Tipin xarakterik əlamətləri
---------------------------

Bədən forması dəyişkəndir. İki qamçısı var. Biri qabağa, o biri arxaya yönəlib. Nüvəsi birdir, bədəninin ön hissəsində yerləşir. Bazal cisimlərlə nüvə arasında fibrillyar konusun olması səciyyəvidir. Sista əmələ gətirir. Çoxalması qeyri-cinsi yolla gedir. Çox vaxt şaxələnən psevdopodiyalar əmələ gətirir. Psevdopodiyaların köməyilə qidalanır. Yığılıb-açılan vakuolu bir, nadir hallarda bir neçə olur.

* Azərbaycanda Cercobodo agilis Lemm. C.bodo Lemmer, C.crassicauda Lemm. C.radiatus Lemm. növləri Şirvan çölünün boz, Lənkəran təbii vilayətinin sarı, Dağlıq Qarabağın şabalıdı torpaqlarında; C. Longicauda Senn. Cercobodo sp. növləri isə Lənkəran təbii vilayətininin sarı torpaqlarında tapılmışdır.

Ədəbiyyat
---------

1. Azərbaycanın heyvanlar aləmi. I cild. Bakı, Elm, 2002, 268 s.

İstinadlar
----------

1. ↑  Azərbaycanın heyvanlar aləmi. I cild. Bakı, Elm, 2002, 268 s.
**King Uncle** (mənası Kral əmi) Rakeş Roşanın rejissorluq etdiyi hind filmidir. Filmin əsas rollarında Şahrux Xan, Ceki Şrof və Anu Aqarval yer almışdır. Filmin orijinal versiyası hindi dilindədir.

Mövzusu
-------

Aşok Bansal (Ceki Şrof) uşaqlığı travmatik keçən bu insan öz yanındakılara belə pulun hər şeydən vacib olduğunu öyrədən şəxsdir. Aşok kasıb insanlara nifrət edər, buna görə də yoxsulluqdan çıxmaq üçün ağır şəraitdə işləməyə başlayar. Sərvət əldə etmə prosesində kiçik qardaşı Anil (Şahrux Xan) və bacısı Sunitadan (Nivedita Saraf) ibarət olan ailəsinə biganə yanaşar. Qardaşının başqa bir biznesmen ilə evləndirməsinə baxmayaraq Sunita Aşokun menecerinə (Vivek Vasvani) aşiqdir. Anil qardaşının bu həyat tərzinə qarşı çıxar və Kavita (Naqma) ilə evlənmək üçün evi tərk edər.

Uşaqlara pis davranan yetimxanadan olan Munna (Puca Ruparel) Aşokun həyatına daxil olandan sonra onun həyatını sonsuzadək dəyişdirər. Başlanğıcda Aşok üçün baş bəlası olar. Aşok onu yetimxanaya qaytarar, amma yenə onun üçün darıxdığını hiss edər. Sonradan ailənin əhəmiyyətini dərk edərək və onuda öz ailəsinə qəbul edər. Bacısını pis niyyətli ərindən xilas edər və qardaşından da üzr istəyər, onların hər ikisini evə gətirər.

Rollarda
--------

| Aktyor / Aktrisa | Rolu |
| --- | --- |
| Şahrux Xan | Anil Bansal |
| Ceki Şrof | Aşok Bansal |
| Anu Aqarval | Fenni Fernando |
| Pareş Raval | Pratab |
| Deven Verma | Kərim |
| Naqma | Kavita |
| Puca Ruparel | Munna |
| Susmita Mukherci | Şanti |
| Dineş Hinqo | Çunilal |
| Dalip Tahil | Pradip Malik |

Musiqi
------

| # | Ad | Müğənni |
| --- | --- | --- |
| 1 | "Akkad Bakkad Bombay Bo" | Sudeş Bhosle, Alka Yaqnik |
| 2 | "Dil Mane Jise Wohi Apna" | Kumar Sanu |
| 3 | "Dil Mane Jise Wohi Apna" | Sudeş Bhosle, Aşa Bhosle |
| 4 | "Hum Rahe Na Rahe Yahan Par" | Sadhana Sarqam |
| 5 | "Is Jahan Ki Nahin Hain" | Nitin Mukeş, Lata Manqeşkar |
| 6 | "Khush Rahne Ko Zaroori" | Vinod Rathod, Nitin Mukeş, Alka Yaqnik, Sadhana Sarqam |
| 7 | "Parody" | Sudesh Bhosle, Sapna Mukherci |
| 8 | "Tare Aasman Ke Dharti Pe" | Sadhana Sarqam |

Məlumatlar
----------

* Filmin baş roluna Amitabh Baççan dəvət olunmuşdu. Ancaq o bu təklifi rədd etmişdir.
* Film musiqili Amerikan filmi olan Enni filminin əsasında çəkilmişdir.

Xarici keçidlər
---------------

* **King Uncle** IMDB səhifəsi
**Valdes yarımadası** (*isp.* Península Valdés) — Argentinanın Atlantik okean sahillərində yerləşən yarımadası. Sahəsi — 3625 km² təşkil edir. Yarımada materiklə Karlos-Ameqino

bərzəği ilə birləşir. Şimalda San-Xose, cənubda isə Qolfo-Nuevo körfəzləri onun sahillərini yuyur. Yarımadanın böyük hissəsi məskunlaşılmanışdır. Bir sıra duzlu göllərə malikdir. Onlardan biri 40 metr dəniz səviyyəsindən aşağıda yerləşir. Bu Cənubi Amerikanın ən çökək yeridir.

1999-ci ildən yarımada özünün zəngin bitki örtüyünə görə UNESCO Ümumdünya İrsi siyahısına daxil edilmişdir.

Yarımadanın sahillərində çoxlu sayda dəniz canlıları yaşayır. Bunlara misal kimi Cənub dəniz fili (*Mirounga leonina*) və Qulaqlı suitini göstərmək olar. Nueva körfəzində (Golfo Nuevo) Cənub balinası (Eubalaena australis), həmcinin balinaların digər növlərinə rast gəlinir. Körfəz suları açıq okeanda sakitliyi və suyunun istiliyinə görə seçildiyindən burada Kosa kimi canlıları cəlb edir. Quruda isə Nandu, Quanako, Mara (Pataqoniya dovşanı olaraq adlandırılır) kimi canlılara rast gəlinir.
1958 və 1960 cı illərdə yarımadanın cənubunda Qolfo-Nuevo körfəzində Argentina ordusu tərəfindən nəməlum sualtı obyeklər aşkarlanmışdır. Belə bir fikir söyləmilir ki, bu ya ABŞ ya da SSRİ hərbi qüvvələrinə məxsus sualtıqayıqlardır.

İatinadlar
----------

1. ↑  "Submarinos extranjeros en la Patagonia argentina" (ispan). El Snorkel. 2013-01-06. 2013-08-13 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-08-09.
2. ↑  "SUBMARINO DESCONOCIDO EN GOLFO NUEVO" (ispan). Historia y Arqueologia Marítima. 2013-08-13 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2013-08-09.

| ⛭Argentinada yerləşən UNESCO-nun ümumdünya irsi obyektləri |
| --- |
|  | Los Qlasiares Milli Parkı  • Quaranada İezuit missiyası  • San İqnasio Mini  • Santa Anna İezuit missiyası  • Nuestra Senyora de Loreto və Santa María la Mayor  • İquasu Milli Parkı  • Kueva de las Manos  • Valdes yarımadası  • İsçiqualasto əyalət parkı və Talampaya Milli Parkı  • Kordovadakı İezuit məhəlləsi  • Kebrada-de-Umauaka  • İnklərin yol sistemi  • Los Alerses Milli Parkı  • Le Korbyuzenin memarlıq irsi  • Kurutçet evi |  |
| **Commons page Vikianbar kateqoriyası** •
**Category Kateqoriya** |
Məzmun
------

Kinolentdə çətin həyat sınaqları qarşısında qalıb sıxılan, çıxış yolu axtarıb tapmağa çalışan adamların taleyindən söhbət açılır.

Film haqqında
-------------

Filmin rus variantı Mərkəzi televiziya (Moskva) ilə nümayiş etdirilmişdir.

Film italyan yazıçısı Alberto Moravianın hekayəsi əsasında ekranlaşdırılmışdır.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Quruluşçu rejissor:** Rauf Kazımovski
**Ssenari müəllifi:** Rauf Kazımovski
**Quruluşçu operator:** Karlen Orucov
**Quruluşçu rəssam:** Habil Kazımov
**Musiqi Tərtibatı:** German Krupkin
**Səs rejissoru:** Sabir Əliyev
**Əsərin müəllifi:** Alberto Moravia
### Rollarda

Həsənağa Salayev (azərbaycanca variantında)
Ətayə Əliyeva (azərbaycanca variantında)
Konstantin Adamov (rusca variantında)
Rahilə Ginzburq (rusca variantında)

Mənbə
-----

* "Humay"ın laureatları. [Onların arasında mərhum televiziya rejissoru Rauf Kazımovskinin də adı vardır] //Xalq.- 2002.- 3 dekabr.
***Alqışlar, alqışlar...*** — rejissor Viktor Buturlinin 1984-cü ildə çəkdiyi film. Əsas rolları Lüdmila Qurçenko və Oleq Tabakov ifa edirlər.

Məzmun
------

Valeriya Qonçorava estrada artistidir. Bir gün əlinə bir ssenari keçir. O, filmdə çəkilmək üçün daima rejissoru izləyir və sonda rejissor onu kinoprob etmək qərarına gəlir. Problarda aktrisanın istedadı üzə çıxdıqca rejissor baş rolun ifaçısını tapdığını zənn edir. Lakin əksinə Valeriya bu problarda başa düşür ki, dramatik rol onluq deyil.

Rollarda
--------

Lüdmila Qurçenko — Valeriya Qonçarova  

Oleq Tabakov — Sergey Şevtsov  

Olqa Volkova — Polina  

Aleksandr Filippenko — Vadim  

Karina Morits — Alyona  

Aleksandr Şirvindt — İqor  

Tatyana Parkina — Ninoçka

Həmçinin bax
------------

* Rusiya filmlərinin siyahısı

Xarici keçid
------------

* Filmi izlə (azərbaycan dilində)

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Tematik saytlar | AllMovie · Česko-Slovenská filmová databáze · IMDb |
**Şamlar nekropolu** — Şahbuz rayonunda, Şamlar yaşayış yerinin şimal-şərqində dəmir dövrünə aid arxeoloji abidə.

Şimal-qərbdən və şimal-şərqdən hündür dağlarla, cənub-şərqdən isə quru çay vadisi ilə əhatələnir. Yerli əhali arasında "Mehbalı yeri", "Dölçək" adları ilə də tanınır. Nekropolun aşağı hissəsində sel sularının açdığı yarğanda boz rəngli gil qablar tapılmışdır. Qazıntı zamanı nekropoldan üç bütöv gil qab aşkara çıxarılmışdır. Onlardan biri kasa tipli, qara rəngli iri qab olub, xaricdən yüngülcə cilalanmış, gövdəsi qabarıq zolaqla əhatələnmişdir. Qablar (xüsusilə piyalələr) kiçik həcmli olub qabarıq gövdəlidir; üzərində çəhrayı ləkələr var. Tapıntılar tipoloji cəhətdən Şamlar yaşayış yerindən toplanmış gil məmulatı ilə oxşardır. Abidənin e.ə. X–IX əsrlərə aid olması ehtimal edilir.

İstinadlar
----------

1. ↑  Naxçıvan Abidələri Ensklopediya
2. ↑  Novruzlu Ə. İ. Baxşəliyev. V. Şahbuz bölgəsinin arxeoloji abidələri. 1992.
3. ↑  Naxçıvan ensiklopediyası: 2 cilddə /II cild.- Təkmilləşmiş və yenidən işlənmiş II nəşri.- Naxçıvan: Naxçıvan Ensiklopediyası, 2005.- 380 s.
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Alisa möcüzələr ölkəsində (dəqiqləşdirmə).

**Alisa Möcüzələr Ölkəsində** — rejissor Luis Kerroll tərəfindən 1949-cu ildə mövzusu hazırlanan və ingilis kökənli rejissor Dallas Bauer tərəfindən ərsəyə gətirilən, orijinalı fransız dilində çəkilmiş fentezi janrda film.

Möcüzələr Ölkəsi adlanan xəyali məkanın əksər iştirakçıları çoxkadrlı animasiya texnologiyasından istifadə edilərək Lu Banin tərəfindən kuklalarla yaradılmışdır. Filmdəki digər canlı aktyorların hamısı canlı çəkiliş səhnələrində görünür. Ancaq onlar yalnız Möcüzələr Ölkəsi simvollarını və İngiltərədə səhnələrin hazırlanması zamanı bir neçə əsas çəkiliş epizodlarını səsləndirirlər.

Digər canlı aktyorlardan Pamela Braun Harts kraliçası kimi çıxış edir. Filmin çəkilişlərində 20 yaşında olan Kerol Marş müəllif tərəfindən 7 yaşında təsvir edilir.

Yayımı
------

Harts kraliçası obrazı Kraliça Viktoriyanın şanına təhqir olaraq qəbul edildiyi üçün İngiltərədəki yayımına qadağa qoyuldu.

Bununla yanaşı film Volt Disney studiyası ilə hüquqi anlaşılmazlıqlar səbəbindən ABŞ kino səhnələrində ön planda mövqe tuta bilmədi. Disney filmin ingilis versiyasının ABŞ-də yayımlanmasının qarşısını almaq məqsədi ilə məhkəməyə müraciət etdi və mühakimənin gedişatına "Time" jurnalında geniş yer verildi. Yayımçı şirkət isə öz növbəsində Disneyi filmin orijinal versiyasının süjet xəttindən istifadə etməkdə ittiham etdi.
**"12 süvari"** — ABŞ filmi.

Süjet xətti
-----------

2001-ci ilin 11 sentyabr hadisələri insanların yaddaşına həmişəlik həkk olunacaq. Həmin gün ABŞ tarixində ən dəhşətli faciə baş verdi və bu hadisə çox sayda insan həyatına son qoyan terror aktı kimi yadda qalacaq. ABŞ hökuməti terrorçularla mübarizəyə özünün ən peşəkar hərbi hissəsini yollayır. Onların məqsədi bu hadisəni törədən terror təşkilatının üzvlərini məhv etməkdir. 12 nəfərdən ibarət xüsusi təyinatlı əl-Qaidə təşkilatının üzvlərini tapmaq üçün düşmən ərazisinə yollanır. İşlərinin peşəkarları kimi onlar dəfələrlə çətin vəziyyətdən çıxaraq məqsədlərinə qarşı addımlayırlar. Lakin getdikcə missiyanın müsbət sonluğu bütün qrup üzvlərinə inanılmaz kimi görünür. Onlar real təhlükələrlə rastlaşandan sonra riskləri başa düşüb evə bir də qayıtmayacaqlarını dərk edir, amma buna baxmayaraq tapşırığı sona çatdırmağı qərara alırlar. Çox böyük çətinliklər və itkilər hesabına olsa da, onlar Tangit dərəsini keçib, Məzari-Şərif Talibandan təmizləyib şəhəri ələ keçirirlər.

İstinadlar
----------

Xarici keçidlər
---------------
**Bloom** -Cizgi qəhrəmanı.

**Yaşı**-Winx club-a qatılanda 16 yaşı var. Fəsil 1-də 16,fəsil 2-də 17,fəsil 3-də 18 və fəsil 4-də 19 yaşı,5-də 20,6-da 21,7-də 22 yaşı var

**Gücü**-Magix-nın ən güclü sehrinə Əjdər oduna malik olan qızdır.Od gücündən istifadə dir. Sonradan od qoruyucu pərisi olur.

**Ölkəsi**-Dünyadan Alfea-ya gəldiyi bilinsədə əslində öksəsi Dominodur(Sparks).

**Sevgilisi**-Sky.

**Pixie-si (mini pərisi)**-Lockette-dir.

Otağını yığışdırmağa nifrət edir. Blum problemləri, məktəb ilə bağlı öhdəlikləri,dostları və xəyalları ilə dünyadakı hər hansı bir gənc qızdan fəqsizdir.

Hər gün səssiz, sakit keçməkdə olan yaşantısını sevməkdə,digər tərəfdən cadulu yerlərdən və sehirli varlıqlardan ibarət bambaşqa bir dünyanın varlığını xəyal etməkdədir.

Blum ürəyinin dərinliyində xəyallarının gerçəyə çevriləbiləcəyini xəyal etməkdədir.Əslində çox keçmədən özündə onu çox xüsusi bir qıza çevirəbiləcək olan böyük bir enerji olduğunu öyrənəcəkdir.
Blum-un taleyi özünün fikirləşəbiləcəyindən çox daha fərqli və həyəcan vericidir.

Xoşladıqları
------------

Sehirli dünyalar,sehirli varlıqlar ilə əlaqəli şeylər.

Güclü tərəfləri
---------------

Başqalarını düşünnən, müstəqil və doğuşdan lider ruhlu.

Zəif tərəfləri
--------------

Səbirsiz,inatcı,pəri mənşəyi ilə bağlı şübhələrinə görə bir az da etibarsız.

* Blum Magic Winx gücü.Blum Magic Winx gücü.
* Blum Charmix gücü.Blum Charmix gücü.
* Blum enchantix gücü.Blum enchantix gücü.
* Blum believix gücü.Blum believix gücü.

Gücləri
-------

Magic Winx-Fəsil 1-də olan güc.
Charmix-Fəsil 2-də olan güc.
Enchantix -Fəsil 3-də olan güc.
Believix gücü-Fəsil 4-də olan güc.
Harmonix,sirenix gücü fəsil 5-də olan güc.
Bloomix, mythix - 6-cı fəsildə olan güc
Butterflix- 7-ci fəsildə olan güc

Həmçinin bax
------------

* Lockette
* Winx club
***Analar və laylalar*** qısametrajlı cizgi televiziya filmi rejissor Vaqif Behbudov tərəfindən 1991-ci ildə çəkilmişdir. Film "Azərbaycantelefilm"də istehsal edilmişdir. Kukla filmidir. Körpələr təbiətin hədiyyəsidir. Ananın beşik başında oturub oxuması xeyir haqqında ilk söhbətidir. Uşaqların hamısı analar üçün eynidir.

Məzmun
------

Kukla filmidir. Körpələr təbiətin hədiyyəsidir. Ananın beşik başında oturub oxuması xeyir haqqında ilk söhbətidir. Uşaqların hamısı analar üçün eynidir.

Cizgi filmi bəşəriyyətin yaranışından üzü bəri dünyada var olan, əbədi yaşayan ana məhəbbətinə, övlada olan sevgiyə ucaldılmış abidədir. Turac, qurbağa, delfin, kirpi, canavar və ən nəhayət, insan hərəsi öz dilində balasının şirin yuxuya getməsi üçün laylasını deyir. Bu laylaların hər birində övlada, balaya ananın əbədi məhəbbəti bulaq kimi çağlayır.

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

Ssenari müəllifi: Teymur Elçin  

Rejissor: Vaqif Behbudov  

Operator: Vaqif Behbudov  

Rəssam: Vaqif Məmmədov  

Bəstəkar: Ramiz Mirişli

Mahnıları ifa edir: Flora Kərimova

Rollarda
--------

Nərgiz Cəlilova — ana  

Fikrət Hüseynov — Aydın

İstinadlar
----------

1. ↑  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 1 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 212
2. ↑  *Esmira Fuad.* "Göydən endim ağappaq…" (az.). Xalq cəbhəsi. 26 avqust 2016. 2016-08-27 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-11-17.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1991-ci ilin Azərbaycan filmləri  

1990-cı illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Şah Əhməd Maraşı** və ya **Şah Əhməd Mərəşi** — bir tərəfi Səfəvi sülaləsindən olan zadəgan. Əfqan işğalı zamanı özünü hökmdar elan etmişdir. O, Mirzə Seyid Hüseyni Maraşı adı ilə Mirzə Əbül Qasım Hüseyni Maraşinin oğlu kimi dünyaya gəlmişdir.

Maraşı ailəsinə mənsub olmuşdur. Ana xətti ilə Səfəvi sülaləsindən olan bu ailədən II Süleyman da qısamüddətlik şah olmuşdur. Onun anası Səfəvi şahı I Süleymanın qızı idi.

Həyatı
------

1722-ci ildə Mir Mahmud Hotaki imperiyanın paytaxtı İsfahanı ələ keçirərək özünü şah elan etdi. Paytaxtdan qaçmağı bacarmış şahzadə olan Təhmasib Mirzə də buna cavab olaraq qanuni varis kimi irəli verilərək şah elan edildi. Səfəvi sülaləsinin zəifləməsindən, əfqan işğalından qaynaqlanan qarışıqlıqdan Şah Əhməd Maraşı yararlandı.

Əhməd Maraşı II Təhmasibin şimalda Nadir xanla birlikdə ruslara, əfqanlara və osmanlılara qarşı mübarizə aparmasından istifadə edərək 1726-cı ildə imperiyanın cənub torpaqlarında Maraşı-Səfəvi zadəganları tərəfindən şah elan edildi. Bu zamana qədər o, artıq Fars və Kirman əyalətlərini əfqan qüvvələrindən ələ keçirməyi bacarmışdı. Şah elan edilmə isə, Kirmanın ələ keçirilməsindən sonra - 8 noyabr 1726-cı ildə baş tutdu. Bu zamanlama ideal zamanlama idi, çünki Hotakilər rəqibləri ilə döyüşməklə birlikdə həm də daxildə də parçalanmışdılar. Lakin Şah Əhməd Maraşı ələ keçirdiyi yerlərdə öz hakimiyyətini möhkəmləndirə bilmədi və 1728-ci ildə Əşrəf Gilzay tərəfindən məğlub edildi. Əsir düşən Şah Əhməd Maraşı 1728-ci ilin avqustunda Qul-e Xvacu məntəqəsi yaxınlığından axan Rud-e Zayande çayı sahilində edam edildi.

Soyu
----

Əhməd Mərəşənin aid olduğu Əl-Xəlifə ailəsi Mərəşilər soyunun bir tirəsi idi. Mazandaranda (bir müddət Mazandaran bu ailə tərəfindən idarə edilmişdir) məskunlaşan bu ailənin soyu ərəblərə, daha dəqiqi isə i İmam Zeynül-Abidinin törmələrindən olan Əli əl Mərəşə qədər uzanırdı. I Abbasın anası Məhdi Ülyə da bu ailə qohum idi. Bu soyun nümayəndələri bu gün də İran, İraq, Kəşmir və Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində yaşayırlar.

Həmçinin bax
------------

* Mərəşilər
* Mirzə Seyid Həsən
* Xəlifə sultan əl-Hüseyni

İstinadlar
----------

1. ↑  *The Royal Ark.* "The Safawi Dynasty-GENEALOGY". www.royalark.net. 2022-01-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22 iyul 2022.
2. ↑  *Willem Floor.* A Note on The Grand Vizierate in Seventeenth Century Persia. Harrassowitz Verlag. 2005. səh. 435–481.
3. ↑  "SHAH AHMAD MARASHI". www.peoplepill.com. 2022-07-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22 iyul 2022.
4. ↑  "SHAH AHMAD MARASHI DEFINITION". www.encyclo.co.uk. İstifadə tarixi: 22 iyul 2022.
5. ↑  "Marʿas̲h̲is". referenceworks.brillonline.com. 2012. 2022-07-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 22 iyul 2022.
**Bədən Kütləsinin göstərici** (*BKİ*) - insan bədəninin çəkisini qiymətləndirmək üçün ölçü ədədidir.
O belçikalı alim Adolf Ketle tərəfindən yaradılmışdır. Köklük bütün dünyada bir problem olduğu zamanda, bu ölçü ədədində hər şeydən oncə insanları onları gözləyən təhlükədən xəbərdar etmək və qorumaq üçün istifadə edilir.

BKI bu düsturla tapılır:

{\displaystyle I={\frac {m}{h^{2}}}},

burada:

* m — bədənin kütləsi, kq,
* h — insanın boyu, m,

ölçü vahidi kimi kq/m2 alınır.

Normal çəkiyə malik adamlar üçün Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı işlədiyi qaydaya əsasən 18,50 kq/m² və 24,99 kq/m² arasında yerləşən BKİ qiyməti normal, 30 kq/m²-dan artıq qiymətə malik şəxslərin isə müalicəyə ehtiyacı olması göstərilri.

Çəki sinifləşdirilməsi aşağıdakı cədvəldə verilmişdir:

| Kateqoriya | BÇİ (kq/m²) |  |
| --- | --- | --- |
| Həddən artıq arıq | < 16,00 | < 18,50 Həddən artıq arıq |
| Orta səviyyəli arıq | 16,00 – 16,99 |
| Yüngül səviyyədə arıq | 17,00 – 18,49 |
| Normal çəki | 18,50 – 24,99 |  |
| Aşağı səviyyəli köklük | 25,00 – 29,99 | ≥ 25 Kök |
| I dərəcəli köklük | 30,00 – 34,99 | ≥ 30 Köklük |
| II dərəcəli köklük | 35,00 – 39,99 |
| III dərəcəli köklük | ≥ 40,00 |

  

BÇİ-nin cədvəldə verilən qiymətlərini interpretasiya edən zaman şəxsin yaşı da nəzərə alınmalıdır.

Yaşdan asılı olan normal çəki:

| Yaş  (İllər) | BÇİ-normal qiymət  (kq/m²) |
| --- | --- |
| 19 – 24 | 19 – 24 |
| 25 – 34 | 20 – 25 |
| 35 – 44 | 21 – 26 |
| 45 – 54 | 22 – 27 |
| 55 – 64 | 23 – 28 |
| > 64 | 24 – 29 |

Xarici keçidlər
---------------

* BÇİ kalkulyatoru
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Arazın o tayında.

**Arazın o tayında** tammetrajlı sənədli filmi rejissor Esfir Şub tərəfindən 1947-ci ildə çəkilmişdir. Film Bakı Kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Tammetrajlı publisistik film 1945-1946-cı illərdə Güney Azərbaycanda baş verən hadisələri ekranda canlandırır.

Məzmun
------

Tammetrajlı publisistik film 1945-1946-cı illərdə Güney Azərbaycanda baş verən hadisələri ekranda canlandırır. Filmdə Güney Azərbaycanda müxtəlif illərdə çəkilmiş zəngin kinomateriallardan istifadə edilmişdir.

Film burada xalqın öz azadlıq və müstəqilliyi uğrunda apardığı mübarizəni, ölkədə gedən demokratik hərəkatı tərənnüm edir, filmdə öz xalqına qəlbən bağlı olan adamlar- Şeyx Xiyabanı, Səttar xan, Bağır xan, Pişəvəri, Qulam Yəhya və başqaları haqqında söhbət açılır.

Coşub daşan, gur Araz çayı çox hadisələrin şahidi olub, başı qarlı Savalan dağı, çiçəkləyən meyvə bağları, tarixi memarlıq abidələri, milli-azadlıq hərəkatı döyüşçülərinin qərargahına çevrilmiş uzaq dağ yerləri, qayaüstü təsvirlər Güney Azərbaycanının koloritli obrazını yaradır.

Film haqqında
-------------

Filmi montaj etmək üçün operator Muxtar Dadaşov o vaxt məşhur montajçı və rejissor olan Esfir Şubu dəvət etmişdi. Esfir Şub İranda çəkilişlərdə iştirak etməmişdi, yalnız çəkilmiş materiallara quruluş vermişdi. Sonralar Esfir Şub titrlərdə rejissor olaraq Muxtar Dadaşovun da adının yazılmasını təklif etsə də M.Dadaşov imtina etdi.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi:** Esfir Şub
**Rejissor:** Esfir Şub
**Operator:** Muxtar Dadaşov, Seyfulla Bədəlov
**Bəstəkar:** Niyazi

İstinadlar
----------

1. 1 2 3  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 51
2. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2021-02-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-01-15.

Mənbə
-----

* Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 80; 109-113.
* Azərbaycan Milli Ensiklopediyası: Azərbaycan. Ramiz Məmmədov. Kino. Azərbaycan Milli Ensiklopediyası Elmi Mərkəzi, 2007.- səh. 813.
**"Qara qağayı"** (*rus.* Чёрная чайка) — rejissor Qriqori Koltunovun filmi.

Məzmun
------

İnqilabdan sonra Kuba ərazisində dinc əhalidən balıqçılar normal yaşayışa qayıtmağa çalışırlar. Lakin inqilabın düşmənləri bu rayona təxribatçı dəstələr göndərirlər. Onlar dinc əhalini öldürürlər.

Hadisələrin mərkəzində xəyalpərəst balaca Manolonun həyatı durur.

Kubanın ərazisində köçəri sirk çıxış edir. Onlar öz çıxışlarını kəndlərdə təşkil edirlər. Orada sərrast zərbə endirən nişançı snayper var. Nəticədə elə onun düşmən təxribatçısı olduğu bilinir.

Film haqqında
-------------

* Film Qriqori Koltunovun kinoda rejissor debütüdür.

Filmin heyəti
-------------

### Film üzərində işləyənlər

**Ssenari müəllifi :** Qriqori Koltunov
**Quruluşçu rejissor :** Qriqori Koltunov
**Quruluşçu operator :** Dmitri Mesxiyev
**Quruluşçu rəssam :** İsaak Kaplan
**Bəstəkar :** Antonio Spadavekkia
**Səs operatoru :** Nikolay Kosarev
**Rejissor :** A. Sokolov
**Operator :** A. Çeçulin
**Qrim rəssamı :** V. Ulyanov
**Rejissor assistentləri :** A. Bryanseva, K. Kresniski
**Quraşdırılmış səhnələrin operatoru:** M. Pokrovski
**Quraşdırılmış səhnələrin rəssamı:** A. Sidorov
**Montaj :** İ. Qolovko, Y. Orlova
**Redaktor :** Y. İlmas
**Baş məsləhətçi :** Y. Paporov
**Filmin direktorları :** Y. Coroqov, Mark Rıss
### Rollarda

Ceyhun Mirzəyev – Manolo
Nikolay Volkov – Manuel
Yuliya Sevela – Mariya
Aleksey Loktev – Ramon
Anatoli Adoskin – Antonio
Sergey Yurski – Xose Gielmatel
İqor Dmitriyev – yaralı
Səidə Dadaşova (II) – Pançita
Viktoriya Vika – Silviya
Anatoli Podşivalov – Sardinka
Valentin Yefimov – Fransisko
Manana Abazadze
V. Konge
Y. Litvinenko
Y. Matveyev
Roberto Rivas
Ben-Salem
Lelita Baras
Q. Botvinnik
Emmanuil Geller
Frank Qud
A. Ejkina
Z. Zanoni
Tito Knyazov
Y. Çernovolenko
M. Çubinidze
D. Şanşiaşvili

Mənbə
-----

* Кино: Энциклопедический словарь / Гл. ред. С. И. Юткевич; Редкол.: Ю. С. Афанасьев, В. Е. Баскаков, И. В. Вайсфельд и др. — Москва: Советская энциклопедия, 1987. — стр. 266.

Xarici keçidlər
---------------

* *"Qara qağayı"* — Internet Movie Database saytında.
**Qozbel dağ** (*ing.* Brokeback Mountain) — amerikan yazıçısı Enni Pru tərəfindən yazılmış və ilk dəfə 1997-ci ildə The New Yorker tərəfindən nəşr edilmiş hekayə. Ssenari müəllifləri Larri Mak Mörtri və Diana Ossana hekayənin məzmununu adaptə edərək 2005-ci ildə eyniadlı filmin çəkilişlərinə başlamışdılar. Hekayə həmçinin kitab formasında da satışa buraxılmışdı.

Məzmun
------

Vayominq, 1960-cı illər. Gənc oğlanlar Ennis Del Mar və Cek Tvist ştatın ayrı-ayrı uzaq yerlərində, kasıb rançoda böyüyüblər və mövsümi iş üçün müraciət edərkən tanış olurlar. Onları yaşayış evlərindən uzaqda yerləşən Qozbel dağ ətrafında, yay otlaqlarında qoyunları otarmaq üçün işə dəvət edirlər. Bir gün axşam, xeyli viski içib bir az sərxoş olduqdan sonra, onlar soyuq havadan qorunmaq üçün palatkada birgə gecələməyə qərar verirlər. Gecə onlar cinsi əlaqəyə girirlər və bununla onların romantik əlaqələri başlayır.

Ədəbi forma
-----------

Qozbel dağ hekayəsi "hər bir şey bilən" yazıçı tərəfindən yazılıb. Hekayə realistik tonlarda, tez-tez baş qəhrəmanlar tərəfindən istifadə edilən metafor, dərin emosiya hissləri ilə birgə dialoqla səciyyələnir.

Həmçinin bax
------------

* Qozbel dağ (film, 2005)
* Brokeback Mountain: Original Motion Picture Soundtrack

İstinadlar
----------

1. ↑  "Brokeback Mountain: Story to Screenplay (Trade Paperback)". Scribner. 2008-05-18 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2007-07-24.
2. ↑  "Brokeback Mountain: Story to Screenplay (Hardcover)". Scribner. 2008-05-18 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2007-07-24.
**Kiborqlar** — Donetsk hava limanında döyüşlər haqqında, Donbassda silahlı münaqişələr əsnasında Axtem Seytablayevin rəhbərliyi ilə bədii film. Film Natalya Vorojbitin orijinal ssenarisinə görə çəkilib. Film Ukraynanın Dövlət Komitəsinin 8-ci seçmə müsabiqəsinin qaliblərindən biridir və filmin 50% -i üçün 24 milyon qrivna dövlət maliyyə dəstəyi əldə edib. Filmin ümumi dəyəri təxminən 48 milyon qrivnadır. filmin premyerası 2017-ci il dekabrın 6-da Ukrayna Silahlı Qüvvələri Günündə keçirilib.

Çəkilişlər
----------

Çəkilişlər 9 fevral 2017-ci ildə başladı. Çəkiliş meydanı Kiyevin Kryukovşina kəndində yerləşir. Materiallardan bəziləri Çerniqov bölgəsində çəkilmişdir: tank döyüşlərinin səhnələri Qonçarov test sahəsində çəkilmişdir. Ssenarinin məsləhətçisi, Donetsk hava limanının müdafiəsində iştirak edən Ukrayna əsgərlərindən biri olan Kirill Nedrya idi("Dosent").

Süjet
-----

Film, 2014-cü ilin sentyabr ayında bir iki həftəlik xəbərdarlıq öhdəliyinin hekayəsini izah edir. Ukrayna hərbi qrupu əvvəlcə Donetsk hava limanının köhnə terminalının zədələnmiş binasına gəlib. Məşhur musiqiçi və nüfuzlu valideynlərin oğlu olan könüllü olaraq müharibəyə gizli şəkildə qaçdı. O, bu müharibədə onun rolunun nə olacağını anlamağa çalışır.

Rollarda
--------

Filmin çəkilişindən əvvəl, rejissor Axtem Seyitablayev 2017-ci ilin fevralında "Major", "Serpene", "Kılavuz", "Şənbə", "Mars" və "Köhnə" çağırışları ilə bandada altı əsas simvol olacağını bildirdi. 2017-ci ilin avqustunda keçirilən müsahibədə Seyitablayev bildirib ki, filmdə yalnız beş qəhrəman var.

Mənbə
-----

1. Arxivləşdirilib 2018-06-17 at the Wayback Machine
2. 

1. ↑  Cyborgs: Heroes Never Die (2017): Release Info (ing.). 1990.
2. ↑  Cyborgs: Heroes Never Die (ing.). 1990.
***Astana*** qısametrajlı sənədli filmi rejissor Tofiq Mütəllimov tərəfindən 1988-ci ildə çəkilmişdir. Film "Azərbaycanfilm" kinostudiyasında istehsal edilmişdir. Filmin mövzusu adamlarımızın, xüsusilə gənclərimizin sağlam tərbiyəsinə və bu işdə mövcud olan bir sıra mühüm probelmlərə həsr olunmuşdur.

Məzmun
------

Filmin mövzusu adamlarımızın, xüsusilə gənclərimizin sağlam tərbiyəsinə və bu işdə mövcud olan bir sıra mühüm probelmlərə həsr olunmuşdur. Filmin mərkəzində əsas etibarilə bir sıra səbəblər üzündən həyatda büdrəyən, bəzən də özündən asılı olmayaraq cinayət məsuliyyətinə cəlb olunan, nəhayət, öz yaramaz hərəkətləri üçün vicdan əzabı çəkən adamlar durur. Belə ki, onların əksəriyyəti həbs cəzasını çəkib yenidən həyata qayıdarkən, hamı kimi sağlam əxlaqla əmək sahəsində özlərini doğrultmağa çalışır. Vaxtilə buraxdıqları səhvi düzəltməyə, mənəvi cəhətdən pak, əsil insan kimi yaşamağa cəhd göstərirlər. Lakin buna baxmayaraq belə adamlar bəzən həyatda çətin maneələrlə qarşılaşırlar. Həbsdən qayıdan adamlara soyuq münasibət bəslənilir, onlara etinasızlıq göstərilir, etibar olunmur. Bütün bu mənfi münasibətlər filmdə tənqid edilməklə, adamlarımıza müsbət, insani hisslər aşılanır.

Filmin üzərində işləyənlər
--------------------------

Ssenari müəllifi: Mirzəağa Mirmövsümov  

Rejissor: Tofiq Mütəllimov  

Operator: Azər Salayev

İstinadlar
----------

1. ↑  Aydın Kazımzadə. Azərbaycan kinosu — 2 (filmlərin izahlı kataloqu (1898-2002)). Bakı: 2003, səh. 264

Mənbə
-----

Azərbaycan Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi. C.Cabbarlı adına "Azərbaycanfilm" kinostudiyası. Aydın Kazımzadə. Bizim "Azərbaycanfilm". 1923-2003-cü illər. Bakı: Mütərcim, 2004.- səh. 357.

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

1988-ci ilin Azərbaycan filmləri  

1980-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı
**Just Cause əməliyyatı** — 20 dekabr 1989-cu ildə ABŞ-nin Panamaya hücümu. İşğal ərzində Panamanın de-fakto lideri Manuel Noryeqa amerikalı hərbçilər tərəfindən əsir götürülərək ABŞ-yə aparılmış, onun yerinə Guilermo Endara Qalimani vəzifəyə təyin olunmuşdur. İşğaldan sonra Milli Müdafiə Qüvvələri ( *Fuerzas Armadas de Panama*) dağıdılıb.

Əmaliyyatın gedişi
------------------

15 dekabr 1989 ildə Manuel Noryeqa Panama parlamentində çıxış edərkən ABŞ-la müharibə şəraitində olduğunu bildirdi. 17-18 dekabr 1989-cu ildə Corc Herbert Uoker Buş Doğru İş (İngiliscə: Just Cause) Əməliyyatı keçirməyi qərara aldı. 20 dekabr gecə saat 2 də Əməliyyat başladı. Səhərə Panamada yerləşən iki hərbi baza ABŞ-nin əlinə keçdi. Hərbi bazalar müqaviməti dayandırsalarda Panama hələdə müqavimət göstərirdi. 25 dekabrın səhəri müqavimət dayandırıldı və "Just Cause" əməliyyatı uğurla başa çatdı. Rəsmi məlumata görə əməliyyat zamanı Panamanın 400 vətandaşı həlak olub.

İtkilər
-------

ABŞ ordusunun itkiləri 23 ölü, 324 yaralı olaraq hesablanmışdır, Panama tərəfinin itkiləri barədə isə dəqiq məlumat yoxdur. Amerikan təxminlərinə görə Noryeqaya bağlı qüvvələr bu əməliyyatda 205 nəfər itki vermişdir. Rəsmi Pentaqon açıqlamasına görə əməliyyat ərzində 510 nəfər panamalı mülki vətəndaş həlak olub.

Reaksiyalar
-----------

ABŞ-nin Panamanı işğal etməsi Kolumbiya xaricində qalan bütün Latın Amerikası ölkələri tərəfindən qınandı. Bu əməliyyat SSRİ və Çin tərəfindən də qınandı.

Mənbə
-----

* "Just Cause" ABŞ-nin Panamaya qarşı hərbi əməliyyatı Arxivləşdirilib 2012-01-15 at the Wayback Machine
Bu adın digər istifadə formaları üçün bax: Atəşgah (dəqiqləşdirmə).

***Atəşgah*** qısametrajlı sənədli televiziya filmi rejissor Nazim Rza İsrafiloğlu tərəfindən 2001-ci ildə çəkilmişdir. Azərbaycan televiziyasında istehsal edilmişdir. Film tarix boyu atəşpərəstlərin məbədi olan və deyilənə görə Hindistandan gəlmiş tacirlər tərəfindən inşa edilən Suraxanı rayonu ərazisində yerləşən Atəşgah haqqındadır.

Məzmun
------

Film tarix boyu atəşpərəstlərin məbədi olan və deyilənə görə Hindistandan gəlmiş tacirlər tərəfindən inşa edilən Suraxanı rayonu ərazisində yerləşən Atəşgah haqqındadır.

Atəşgahı ziyarət edənlərdən biri də məşhur fransız yazıçısı Aleksandr Düma idi. 1859-cu ildə nəşr etdirdiyi "Qafqaza Səyahət" əsərində gördüklərini o belə təsvir edirdi: "Yüzlərcə əyri-üyrü deşikdən alov havaya püskürürdü. Külək onu şiddətləndirir, atır-tutur, əyir-düzəldir, yerlə-yeksan edir, göylərə qaldırırdı.

Film üzərində işləyənlər
------------------------

Ssenari müəllifi: Nazim Rza İsrafiloğlu  

Rejissor: Nazim Rza İsrafiloğlu  

Operator: Nəriman Şıxəliyev

Həmçinin bax
------------

Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

2001-ci ilin Azərbaycan filmləri  

2000-ci illər Azərbaycan filmlərinin siyahısı  

Atəşgah