**Kral Sarayı Kazertada** (it. Reggia di Caserta) — Neapol Krallığının Burbones üçün keçmiş kral iqamətgahı idi. XVIII əsrdə Avropada yüksələn ən geniş saray və bəlkə də ən geniş quruluş hesab edilirdi. 1996-cı ildə Caserta Sarayı Ümumdünya İrs Siyahısına daxil edildi.

Tarixi
------

Sarayın inşasına 1752-ci ildə Napoli kralı VII Çarlz (İspaniyanın kralı III Çarlz) üçün başlanılıb. Kral binanın memarı Luigi Vanvitelli ilə yaxından əməkdaşlıq edirdi. Ancaq heç vaxt Krallıq Sarayında yatmazdı. Çünki 1759-cu ildə İspaniya kralı olmaq üçün tacından istefa etmişdi. Layihə sarayın inşasını bitirməsi üçün kralın üçüncü oğlu və varisi IV Ferdinand təhvil verildi. Memar Vanvitelli 1773-cü ildə vəfat etdi. Tikintini oğlu Karlo Vinvitelli 1780-ci ildə ölümünə qədər davam etdirdi. Bina bitdikdə 1200 otaq, iki düzünə göstərişli salon və kral teatrı vardı. Caserta xalqının ərazisi yeni bir saray sahəsinin tədarükü üçün 10 km ətrafa genişləndirildi. San Leucio kurortundakı ipək fabriki nəhəng bir park sahəsindəki malikanəyə çevrildi. 20 km uzunluğundakı monumental küçə Neapoldakı sarayla bağlanmalı idi, amma bu heç vaxt reallaşmadı. 

Binalar, bağlar və San Leucio memarlıq kompleksi ilə birlikdə 1997-ci ildə UNESCO nun Ümumdünya İrsi elan edildi.

Tac otağı.

Görüntüsü
---------

Saray 247 x 184 m ölçüyə sahib olan düzbucaqlıdır. Dörd tərəfdən dörd daxili həyətyanı formalı, hər biri 3,800 m²-dən çox olan iki ortoqonal qol ilə bağlanır. Versal Sarayından ilhamlanan binalar arasında Kazerta sarayı orijinala ən yaxın olan tikilidir. Saray, Bourbon monarxiyasının əzəmətini və görkəmini göstərmək üçün tikilmiş və çeşmələr üçün böyük su kəməri tikilmişdir. 116 pilləli kütləvi daş bloklardan ibarət olan əsas pilləkən mərmərdən inşa edilib. Bu pilləkən 25 kral mənzilinə aparır Bu otaqları ziyarət edərkən San-Karlodan sonra modelləşdirilən və demək olar ki, zinət əşyasını xatırladan teatr otağı mütləq görülməlidir.
Saray Neapol Körfəzinin hücumlarına məruz qaldığından şahın qorunması üçün sarayın içərisinə hərbi kazarmalar yerləşdirilib. 

Akteon heykəltəraşlıq qrupu
Saray bağı sahəsi 120 hektar olan saray bağı barok üslubuna nümunədir. Versal Sarayından ilham alan bağ, üstün keyfiyyətə və gözəlliyə malikdir. Süni çeşmələr və şəlalələr olan uzun bir yol olan bağ sarayın arxasından başlayır. Yuxarıda 1780-ci ildə Carlo Vanvitelli və Con Graeferin hazırladığı İngilis bağçası var. Saxta, qədim xarabalıqlar və kiçik bir göl ilə bəzədilmiş bu bağ istirahət üçün idealdır. Hər biri bir hövzəni dolduran süni çeşmələr və üfüqə aparan böyük düz kanallarla dəstəklənir. Bu bulaqlardan və şəlalələrdən bəziləri: Diana və Actaeon Bulağı, Venera və Adonis Bulağı, Dolphins Bulağı, Aeolus Bulağı və Ceres Bulağı.

İstinadlar
----------

1. ↑  "World Heritage List Caserta" (PDF) (*türk.* ). unesco.org. 30 May 2004 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 14 noyabr 2019.
2. ↑  *Federica Giulia Sacchi.* "7 THINGS TO KNOW ABOUT THE ROYAL PALACE OF CASERTA" (*ing.* ). blog.musement.com. 14 May 2019. 16 November 2019 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 noyabr 2019.
3. ↑  ""18-ci əsrdə yerləşən Caserta'dakı Kral Sarayı, Park, Vanvitelli'nin Akvedesi və San Leucio Kompleksi ilə."" (*türk.* ). unesco.org. 20 aprel 2015. 2020-08-07 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 14 noyabr 2019.
4. ↑  "Caserta Royal Palace and Park, Italy" (*ing.* ). visitworldheritage.com. 2019-11-16 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 noyabr 2019.
5. ↑  "Kazerta Sarayı" (*türk.* ). maximiles.com. 2019-11-16 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 16 noyabr 2019.

Xarici keçidlər
---------------

* Kazerta kral sarayı, İtaliya
* Kazerta və Neapolın kral sarayı
* Kazerta kral sarayı - İtaliya, 2-ci hissə