**Şarl Mişel** (*fr.* Charles Michel; 21 dekabr 1975[…], Namür) — 2019-cu ildən Avropa Şurasının prezidenti vəzifəsini icra edən belçikalı siyasətçi. O, 2014–2019-cu illərdə Belçikanın baş naziri olub.

2007-ci ildə inkişaf əməkdaşlığı naziri və 2011-ci ilin fevralında Frankofoniya liberal İslahatçılar Hərəkatının (İH) lideri seçilənə qədər bu vəzifədə qaldı. O, İH-ni Nümayəndələr Palatasında üçüncü ən böyük partiya olduqları 2014 federal seçkilərinə apardı. Koalisiya danışıqlarından sonra Mişel MR- N-VA – OVLD – CD&amp;V hökumətinin baş naziri vəzifəsinə təsdiq edildi. O, 11 oktyabr 2014-cü ildə and içərək, 1841-ci ildə Jan-Baptist Notombdan sonra Belçikanın ən gənc baş naziri oldu.

2018-ci ilin dekabr ayında N-VA-nın kabinetdən çıxması ilə Miqrasiya üzrə Qlobal Sazişin idarə edilməsi ilə bağlı daxili fikir ayrılıqlarından sonra hökumət dağıldı. Mişel daha sonra istefa ərizəsi verdi və vəzifəsində müvəqqəti olaraq qaldı. Qısa müddət sonra 2019-cu il federal seçkilərində İH bir sıra yerləri itirdi, baxmayaraq ki, Mişel koalisiya danışıqları zamanı müvəqqəti baş nazir vəzifəsində qaldı. Federal seçkilərdən həftələr sonra, 2 iyul 2019-cu ildə Avropa Şurası Mişelin yeni prezidenti təyin edilməsinə səs verdi. O, 29 noyabr 2019-cu ildə keçirilən mərasimlə Donald Tuskdan vəzifəni qəbul edib və rəsmi olaraq 1 dekabr 2019-cu ildə səlahiyyətlərinə başlayıb. O, dövlət xidmətlərinin özəlləşdirilməsini, dövlət xərclərinin azaldılmasını, pensiya islahatını və əmək bazarının tənzimlənməsini özündə birləşdirən liberal iqtisadi siyasət həyata keçirir.

Erkən həyat və təhsil
---------------------

Şarl Mişel 21 dekabr 1975-ci ildə Valoniyanın Namür şəhərində anadan olub. O, keçmiş Avropa komissarı Lui Mişel və Martin Pyerin oğludur.

Mişel siyasi karyerasına 16 yaşında İH-na bağlı Jodon Gənc Liberal İslahatçılara qoşulduqda başladı. 1994-cü ildə 18 yaşında Vallon Brabantda əyalət məclisinə seçildi. O, 1998-ci ildə Brüssel Azad Universitetində və Amsterdam Universitetində hüquq fakültəsini bitirib, sonra Brüssel Vəkillər Kollegiyasında vəkil olub. O, doğma fransız dilindən əlavə holland və ingilis dillərini mükəmməl bilir.

Erkən siyasi karyera
--------------------

Universiteti bitirdikdən qısa müddət sonra, atası Belçikanın Daxili İşlər Naziri olarkən, Mişel liberal İH-nın qalası olan Vallon Brabantı təmsil edərək 1999-cu ildə (23 yaşında) federal Nümayəndələr Palatasına seçildi.

2000-ci ildə o, 25 yaşında Valon Hökumətində Daxili İşlər Naziri oldu və beləliklə o Belçika tarixində ən gənc regional nazir oldu. Eyni zamanda onun atası milli səviyyədə daxili işlər naziri olub. Yerli səviyyədə o, 2000-ci ildə Vavrda şəhər şurasına seçilib, 2006-cı ildə isə şəhərin meri olub.

2007-ci ilin dekabrında Mişel III Verhofstadt Hökumətində, daha sonra Leterme I, Van Rompuy I və Leterme II hökumətlərində İnkişaf Əməkdaşlıq Naziri vəzifəsində çalışıb.

2009-cu il regional seçkilərindəki zəif nəticələrdən sonra Mişel İH lideri Didye Reyndersin istefasını tələb edən qrupun bir hissəsi idi. Partiya 2010-cu il federal seçkilərində daha zəif nəticələr aldıqdan sonra Reynders istefa verdi və Mişel onun yerinə namizədliyini elan etdi. 2011-ci ilin yanvarında İH-nın prezidenti seçildi və kabinetdən istefa verdi.

Belçikanın baş naziri
---------------------

2014-cü il federal seçkilərindən sonra Mişel sonrakı koalisiya danışıqlarında həmyaradıcı oldu. Əvvəlcə CD&amp;V lideri Kris Pitersin baş nazir olacağı gözlənilirdi. Bununla belə, CD&V də Marianne Tissenin Avropa komissarı təyin edilməsində təkid etdi və İH ən mühüm iki siyasi postun bir partiya tərəfindən tutulmasına icazə verməkdən imtina etdi.

Nəhayət, tərəflər baş nazirliyin ya İH, ya da OVLD-yə gedəcəyini başa düşərək Tisseni Avropa komissarı təyin etməyə razılaşdılar. Mişel həmyaradıcı kimi xidmət etdiyi üçün növbəti hökumətə rəhbərlik etmək üçün tez bir zamanda digər partiyaların daxili dəstəyini qazandı. 7 oktyabr 2014-cü ildə dörd partiya arasında yeni hökumətin formalaşdırılması üçün ümumi razılıq əldə edildi, Mişel Baş nazir, Piters isə Baş nazirin dörd müavinindən biri kimi təklif edildi. Mişel 1841-ci ildə Jan-Batist Notombdan sonra 173 il sonra Belçikanın ən gənc baş naziri oldu və baş nazir olan ikinci frankofon liberal oldu.

2016-cı il yanvarın 1-dən "vergi dəyişikliyi" qüvvəyə minməyə başladı. Bu, sosial sığorta haqlarının azaldılması yolu ilə ən aşağı gəlir əldə edənlərin evə getmə haqqının artırılmasını əhatə edir. Gözlənilən artım 1500 avro qazanan işçi üçün xalis 80 avro, 2100 avro qazananlar üçün 70 avro, 2800 avro qazananlar üçün 60 avro təşkil edirdi. Maliyyə naziri İohan Van Overtveldt deyir ki, "vergi dəyişikliyi vergi endirimi olacaq", baxmayaraq ki, elektrik enerjisi üçün əlavə dəyər vergisi 6%-dən standart dərəcə olan 21%-ə yüksələcək və alkoqol, dizel, tütün və sərinləşdirici içkilər üçün aksiz rüsumları artacaq. Pensiya (əvvəllər işsizlərin pensiyalarını azaldan Bakel qanunu) və əmək hüququ (Piters qanunu, iş vaxtından artıq işdən, part-taym müqavilələrdən və çevik iş saatlarından istifadəni tənzimləməni ləğv edən) sahəsində də liberal istiqamət qəbul edilmişdir.

 Mişel və ABŞ dövlət katibi Con Kerri, 25 mart 2016-cı il
2018-ci ilin dekabrında Miqrasiya üzrə Qlobal Sazişin imzalanıb-imzalanmayacağı ilə bağlı siyasi böhran yarandı. Mişelin ilk olaraq Sazişi dəstəkləyən koalisiya partnyoru N-VA, ona qarşı çıxmaq üçün kursu dəyişdi, digər üç partiya isə onu dəstəkləməyə davam etdi. Mişel daha sonra CD&V, İH və OVLD-nin kompaktı dəstəklədiyi bir azlıq hökumətinin formalaşdığını elan etdi. Dekabrın 18-də o, hökumətinin istefasını krala təqdim etdi. Kral partiya liderləri ilə məsləhətləşdikdən sonra dekabrın 21-də Mişelin istefasını qəbul etdi. O, 2019-cu il federal seçkiləri və ondan sonrakı koalisiya danışıqları zamanı müvəqqəti baş nazir vəzifəsində qaldı.

Avropa Şurasının prezidenti
---------------------------

 Mişel Avropa Komissiyasının sədri Ursula fon der Leyen və ABŞ prezidenti Co Bayden ilə görüşü, iyun 2021
2 iyul 2019-cu ildə Mişel Avropa İttifaqının ən yüksək rəhbər vəzifələrindən biri olan Avropa Şurasının prezidenti seçildi.

20 iyul 2020-ci ildə Mişel, COVID-19 pandemiyasından zərər çəkmiş üzv dövlətləri dəstəkləmək üçün Yeni Nəsil Aİ-nin bərpa paketi və Aİ-nin 2021–2027 büdcəsi ilə bağlı tarixi razılaşma elan etdi.

2020-ci ilin avqustunda Mişel 1974-cü ilin iyul ayından Kiprin şimal hissəsini nəzarətdə saxlayan Türkiyə ilə münaqişələrində Yunanıstan və Kiprə "tam həmrəylik" bildirdi. Türkiyə və Yunanıstan arasında Egey mübahisəsi Ankaranın Aralıq dənizinin şərqində mübahisəli ərazilərdə qaz kəşfiyyatını bərpa etməsi ilə kəskinləşdi.

 Mişel Bakıda Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevlə görüşü, iyul 2021
27 sentyabr 2020-ci ildə Mişel Dağlıq Qarabağın mübahisəli bölgəsində hərbi əməliyyatların genişlənməsindən dərin narahatlığını ifadə edib və Ermənistan və Azərbaycanı döyüşləri dərhal dayandırmağa və sülh yolu ilə həllə doğru irəliləməyə çağırıb.

Fransa-ABŞ və Fransa-Avstraliya münasibətləri 2021-ci ilin sentyabrında ABŞ, Böyük Britaniya və Avstraliya arasında AUKUS müdafiə paktının pozulması səbəbindən bir müddət gərginlik yaşadı. Təhlükəsizlik paktı Hind-Sakit okean regionunda Çin gücünə qarşı yönəlib. Razılaşmanın bir hissəsi olaraq, ABŞ Avstraliyaya nüvə enerjisi ilə işləyən sualtı qayıqlar verməyə razılaşdı. AUKUS-a daxil olduqdan sonra Avstraliya hökuməti Fransa ilə şərti olaraq işləyən sualtı qayıqların təmin edilməsi üçün Fransa ilə bağladığı müqaviləni ləğv etdi. Von der Leyen Fransaya qarşı münasibəti "qəbuledilməz" adlandırdı və izahat tələb etdi. Aİ də Fransaya münasibəti "qəbuledilməz" adlandırıb və izahat tələb edib. Mişel ABŞ-ın "şəffaflıq və sədaqət çatışmazlığını" pisləyib.

Onun fəaliyyəti dövründə baş nazir və müxtəlif Aİ ölkələrinin diplomatları da daxil olmaqla, Mişel administrasiyasına qədər daxili narazılıqlar olub. Onun prezident kimi məsul olduğu Aİ sammitləri yaxşı təşkil olunmadığı üçün tənqid edilib. O, vəzifədə olduğu müddətdə sələfləri kimi həll yönümlü qalmaq əvəzinə Avropa Komissiyasının qərarlarına məhəl qoymadı. "Sofagate" kimi tanınan diplomatik fauxpas, komissiya sədri Ursula von der Leyen və Mişel arasında gərgin iş münasibətlərinin simvolu kimi təsvir edilmişdir.

Rusiyanın 2022-ci ilin fevralında Ukraynaya hücumundan sonra Rusiyaya qarşı sanksiyalara, sanksiyaların təsirini kompensasiya etməməsi üçün 630 milyard dollar valyuta ehtiyatı saxlayan Rusiya Mərkəzi Bankının aktivlərinin dondurulması da daxildir. Mayın 5-də Şarl Mişel dedi: "Mən tamamilə əminəm ki, bu, təkcə aktivləri dondurmaq üçün deyil, həm də onun müsadirə edilməsinə imkan yaratmaq, Ukraynanın yenidən qurulması üçün əlçatan etmək üçün son dərəcə vacibdir".

### Gürcüstanda böhran

 Gürcüstan prezidenti Salome Zurabişvili, Maya Sandu, Vladimir Zelenski və Şarl Mişel 2021-ci il Batumi konfransı zamanı.
2020-ci ildə Gürcüstanda keçirilən parlament seçkilərindən sonra Gürcüstan siyasi böhran yaşadı. Hakim "Gürcü Arzusu" partiyası qalib hesab edildi, lakin müxalifət partiyaları seçkinin qanun pozuntuları və pozuntularla keçdiyini bildirib, seçkilərin nəticələrini boykot edib və parlamentə daxil olmaqdan imtina ediblər. Gürcüstan hakimiyyəti müxalif siyasətçi, müxalif Vahid Milli Hərəkatın (VHM) sədri Nika Melianı həbs etdikdən sonra ölkənin baş naziri istefa verib və kütləvi küçə etirazları başlayıb.

2021-ci ilin martında Mişel Gürcüstana səfər edib və baş nazir İrakli Qaribaşvili ilə müxalifət arasında danışıqlarda iştirak edib. Mişel və Aİ-nin Ali Nümayəndəsi Josef Borel, isveçli diplomat Kristian Danielsonu ölkədəki siyasi böhran danışıqlarında vasitəçilik etmək üçün Aİ-nin nümayəndəsi təyin etdilər. Mişel həmçinin həmin ayın sonunda Brüsseldə Gürcüstanın baş naziri İrakli Qaribaşvili ilə görüşdü və Mişel və Aİ-nin vasitəçiliyi ilə bir neçə həftəlik vasitəçilikdən sonra saziş imzalandıqdan sonra 2021-ci ilin aprelində Tbilisidə siyasi liderlərlə görüşdü. Müqavilə beynəlxalq ictimaiyyət və Avropa-Gürcüstan İnstitutu kimi yerli vətəndaş cəmiyyəti təşkilatları tərəfindən müvəffəqiyyət kimi qarşılandı və Mişel sazişin Gürcüstanı "Avro-Atlantik gələcəyə" aparan "həqiqətən Avropa ruhunda" olduğunu qeyd edib. Daha sonra Tbilisinin ən böyük müxalifət partiyası razılaşmanı qəbul etmədi və hakim partiya ondan çıxdı.

Şəxsi həyatı
------------

Mişel və həyat yoldaşı Ameli Derbrenxeyn Mişelin iki övladı var. COVID-19 pandemiyası fonunda, cütlük Belçikaya qayıtdıqdan sonra karantindən qaçmaq üçün 2020-ci ilin avqustunda Fransada baş tutmalı olan toylarını təxirə saldılar. 2021-ci ilin oktyabrında Mişelin sözçüsü cütlüyün 2021-ci ilin yayında kiçik bir şənliklə gizli şəkildə evləndiyini təsdiqlədi.

Mişelin də əvvəlki münasibətdən bir oğlu var.

İstinadlar
----------

1. 1 2  Charles Michel // Brockhauz Ensiklopediyası (alm.). / Hrsg.: Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus, Wissen Media Verlag
2. 1 2  Charles MICHEL // Dictionnaire des Wallons (fr.). Fédération Wallonie-Bruxelles, Institut Jules-Destrée.
3. 1 2  .
4. ↑  *Dunst, Charles.* "Charles Michel to head Belgian caretaker government – POLITICO". Politico.eu. 21 December 2018. 2020-08-18 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-05-28.
5. ↑  "Charles Michel takes over from Donald Tusk as President of the European Council". General Secretariat of the Council (ingilis). Press release. 29 November 2019. 2020-06-03 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2019-11-30.
6. ↑  *eucopresident.* "It's time: I am handing over the #EUCO bell & this Twitter account to my friend @CharlesMichel. Best wishes, Mr President! Thank you all for accompanying me over the last 5 years! https://europa.eu/!Yd78Cd Don't worry, I will continue tweeting on @donaldtusk and @donaldtuskEPP" (Tweet). 29 November 2019.
7. ↑  "Charles Michel officiellement candidat à la présidence du MR". Le Vif. 13 December 2010. 1 October 2015 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.
8. ↑  "20 March 2008 – Royal Orders. Government – Dismissals – Appointments" (PDF) (holland və fransız). The Belgian Official Journal. 21 March 2008. 3–4. 12 January 2016 tarixində arxivləşdirilib (PDF). İstifadə tarixi: 30 March 2008.
9. ↑  "Michel vs. Reynders: waarom de MR elke keer wat anders zegt". De Morgen. 27 June 2014. 6 October 2014 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.
10. ↑  "Dit waren de jongste en de oudste eerste ministers van ons land" Arxivləşdirilib 2017-05-27 at the Wayback Machine. *Het Belang van Limburg*. 8 October 2014
11. ↑  "BIOGRAFIE. Charles Michel wordt jongste premier uit Belgische geschiedenis" Arxivləşdirilib 2015-06-26 at the Wayback Machine. *De Standaard*. 7 October 2014
12. ↑  "Tax shift: Charles Michel promet une hausse de 100 euros par mois dès 2016 pour les bas et moyens salaires". 2023-05-01 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-30.
13. ↑  "Le tax shift prend effet dans quelques jours: Voici quel sera l'impact sur votre salaire". 2023-05-01 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-30.
14. ↑  "Charles Michel confirme qu'il ira à Marrakech: "Je prends acte que la N-VA quitte la majorité suédoise"". Le Soir (fransız). 8 December 2018. 2023-03-28 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-12-08.
15. ↑  "Michel zet minderheidsregering zonder N-VA in de steigers". De Tijd (holland). 2018-12-08. 2023-03-28 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-12-08.
16. ↑  *News, Flanders.* "Road to minority government being paved". vrtnws.be (ingilis). 2018-12-08. 2023-03-28 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-12-08.
17. ↑  "Koning zet consultaties ook morgen nog verder: geen gesprek met Vlaams Belang". Het Laatste Nieuws (holland). 20 December 2018. 23 December 2018 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 23 December 2018.
18. ↑  "Europese knoop ontward: Charles Michel wordt voorzitter van de Europese Raad". De Standaard. 2 iyl 2019. 2019-07-02 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-30.
19. ↑  "Greek PM: "It is not possible for the EU to adopt a different stance on Belarus and another on Turkey"". Greek City Times. 20 August 2020. 19 January 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.
20. ↑  "As Greece-Turkey relations worsen, EU calls for de-escalation". The Week. 17 August 2020. 13 April 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.
21. ↑  "Armenia-Azerbaijan clashes: How the world reacted". aljazeera.com (ingilis). 27 September 2020 tarixində arxivləşdirilib.
22. 1 2  "Explainer: Why is a submarine deal sparking a diplomatic crisis?". www.aljazeera.com. 2021-12-03 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-30.
23. ↑  "EU chief: Treatment of France 'not acceptable'". CNN. 20 September 2021. 21 September 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.
24. ↑  "Aukus row: EU officials demand apology from Australia over France's treatment before trade talks". The Guardian. 21 September 2021. 21 September 2021 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.
25. ↑  "Sous-marins australiens : Ursula von der Leyen juge 'inacceptable' la façon dont la France a été traitée" [Australian submarines: Ursula von der Leyen considers the way France has been treated "unacceptable"]. Le Monde (fransız). 19 September 2021. 20 September 2021 tarixində arxivləşdirilib.
26. ↑  "EU chief Michel denounces 'lack of loyalty' by US". France24. September 20, 2021. 20 September 2021 tarixində arxivləşdirilib.
27. ↑  *Neukirch, Ralf.* "This man torpedoed Ursula von der Leyen – why?". Der Spiegel (german). Spiegel Online. 12 January 2022. 28 March 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.
28. ↑  *Pop, Valentina.* "EU leaders agree more Russia sanctions, but save some for later". Financial Times. 25 February 2022. 26 February 2022 tarixində arxivləşdirilib.
29. ↑  *Davidson, Kate; Weaver, Aubree Eliza.* "The West declares economic war on Russia". Politico. 28 February 2022. 1 March 2022 tarixində arxivləşdirilib.
30. ↑  *Kirschenbaum, J.* "Now is not the time to confiscate Russia's central bank reserves". Bruegel. 16 May 2022. 2 July 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.
31. ↑  "Germany open to Russian Central Bank asset seizure to finance Ukraine's recovery". Euractiv. 17 May 2022. 25 October 2022 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.
32. 1 2  "EU brokers deal to end political crisis in Georgia". 19 apr 2021. 2023-05-02 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-30 – www.reuters.com vasitəsilə.
33. 1 2 3 4  "„Politische Krise ist vorbei" – Präsident Michel in Georgien - Consilium". 2022-11-21 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-30.
34. ↑  "President Michel Appoints Envoy to Mediate Georgia Crisis Talks – Civil Georgia". civil.ge. 2022-10-05 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-30.
35. ↑  "'Truly European way of resolving crisis': foreign diplomats welcome agreement reached between political parties in Georgia". Agenda.ge. 2023-04-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-05-30.
36. ↑  *Rapporteur 3, E. G. I.* "EGI Statement, April 19, 2021". 19 apr 2021. 26 April 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.
37. ↑  *Neukirch, Ralf.* "This man torpedoed Ursula von der Leyen – why?". Der Spiegel (german). Spiegel Online. 12 January 2022. 28 March 2023 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 30 May 2023.Neukirch, Ralf (12 January 2022). "This man torpedoed Ursula von der Leyen – why?" Arxivləşdirilib 2023-03-28 at the Wayback Machine. *Der Spiegel* (in German). Spiegel Online.
38. ↑  Barbara Moens (August 20, 2020), Charles Michel postpones wedding to avoid quarantine Arxivləşdirilib 2023-02-03 at the Wayback Machine *Politico Europe*.
39. ↑  "Meet the EU's first lady". POLITICO (ingilis). 2021-10-19. 2023-03-23 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-02-23.
40. ↑  "Meet the EU's first lady". POLITICO (ingilis). 2021-10-19. 2023-03-23 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2023-02-23."Meet the EU's first lady" Arxivləşdirilib 2023-03-23 at the Wayback Machine. *POLITICO*. 19 October 2021. Retrieved 23 February 2023.

Xarici keçidlər
---------------

* charlesmichel.be — Şarl Mişel rəsmi saytı

| ⛭Hazırkı G7 liderləri |
| --- |
| 
* Kanada Trüdo
* Fransa Makron
* Almaniya Şolts
* İtaliya Meloni
* Yaponiya Kişida
* Böyük Britaniya Sunak
* ABŞ Bayden
* Avropa İttifaqı Mişel / fon der Leyen

 |

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Sosial şəbəkələrdə | Facebook · X |
| Foto, video və audio | Instagram · YouTube |
| Lüğətlər və ensiklopediyalar | Böyük norveç · Böyük rus · Brockhaus · Treccani · Universalis |
| 

| Normativ yoxlama |
| --- |
| BNF: 14567697c · CONOR: 299823971 · GND: 1105873587 · GTAA: 240108 · ISNI: 0000000003142363 · LCCN: no2016067616 · SUDOC: 159708095 · VIAF: 27309063 · WorldCat VIAF: 27309063 |

 |