|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Faşizm**
Faşizmin simvolu sayılan fassiyalı qartal motiviFaşizmin simvolu sayılan fassiyalı qartal motivi

 **Əlaqəli mövzular**

|  |
| --- |
| Millətçilik  Vətənpərvərlik  Totalitarizm  Militarizm  Şovinizm  Rasizm  Antikommunizm  Anti-kapitalizm  Populizm  Korporatizm  İrredentizm  Üçüncü yol  Sosial darvinizm |



**İstiqamətlər**

|  |
| --- |
| İtalyan faşizmi  Nasizm  Falangizm  Avstriya Faşizmi  Peronizm  Reksizm  Yapon millətçiliyi  Yeni Dövlət  Neofaşizm  Neonasizm |



 **Doktrinalar**

|  |
| --- |
| *Faşizmin Doktrinası*  *Mein Kampf* |



 **Təşkilatlar**

|  |
| --- |
| **Partiyalar**
Milli Faşist Partiyası 
Cumhuriyyətçi Faşist Partiyası
Nasional Sosialist Alman Fəhlə Partiyası 
Ustaji 
Dəmir qvardiya 
 ·  
**Silahlı birləşmələr**
Qara köynəklilər 
Sturmabteilung 
Schutzstaffel 
Hitlerjugend 
Gestapo 
 ·  
**Mətbuat-yayım orqanları**
*Il Popolo d'Italia* 
*Völkischer Beobachter* |



 **Faşist liderlər**

|  |
| --- |
| * Benito Mussolini
* Adolf Hitler
* Fransisko Franko
* İon Antonesku
* Antoniu Salazar
* Xuan Peron
* Ante Paveliç
 |



 **Faşist dövlətlər**

|  |
| --- |
|  Üçüncü Reyx 
 İtaliya Sosial Respublikası 
 Franko İspaniyası 
 Antonesku Rumıniyası 
 Böyük Albaniya 
 Xorvatiya Müstəqil Dövləti |
|

* bax
* müzakirə
* redaktə
 |

İtaliyada faşizm bayrağı
**Faşist mübarizə dəstələrinin ittifaqı (İtaliya mübarizə ittifaqı)** — 1919-cu ildə Mussolini tərəfindən yaradılan siyasi təşkilat. 1921-ci ildə bu təşkilat Milli Faşist Partiyasına çevrilmişdi. Təşkilatın qərargahı Milan şəhərində yerləşirdi.

İtaliya Birinci dünya müharibəsindən qalib dövlətlər sırasında çıxmışdı. Lakin ölkə xeyli zəifləmişdi. Çünki müharibəyə girərkən nəzərdə tutduqlarına nail olmamışdı. Müharibə başa çatdıqdan sonra ölkədə sosial ziddiyətlər daha da kəskinləşmişdi. Hakim dairələrin müəyyən hissəsi isə narazı xalqın çıxışlarının qarşını güc yolu ilə almaq təklifini irəli sürürdü. Bu məqsədlə xüsusi dəstələr yaradıldı. Bu dəstələrdən biri 1919-cu ildə Milan şəhərində Benito Mussolini tərəfindən yaradılmış "Faşist mübarizə dəstələrinin ittifaqı" idi. Bu təşkilatın bir çox şəhərlərdə yerli bölmələri yaradılmışdı. Belə bölmələrə faşio deyirdilər. "Faşio" sözünün italyanca mənası "dəstə", "birləşmə", "qrup" deməkdir. Təşkilatın proqramının əsasını üç başlıca ideya təşkil edirdi: əməkdaşlıq, onu təmin edən güclü dövlət hakimiyyəti, millətçilik ("Millər hər şeydən üstündür").

Bu təşkilatın üzvləri üzərində sarı və qırmızı xətlər olan qara köynəklər geyinirdilər. Bu rənglər qədim Romanın simvolu sayılırdı. Bu təşkilatın əsas mübarizə hədəfləri kommunistlər, kapitalistlər və sıravi üsyançılar idi.

Konqreslər
----------

* I konqres, Florensiya, 9 — 10 oktyabr 1919-cu il
* II konqres, Milan, 24 — 25 may 1920-ci il
* III konqres, Roma, 7 — 10 noyabr 1921-ci il

Sənədlər
--------

"Faşist mübarizə dəstələrinin ittifaqı"nın 1919-cu ilin 6 may tarixində "Il Popolo d’Italia" qəzetində çap olunan manifensti. (italyanca)

Mənbə
-----

* Pier Milsa, Serj Berşteyn (1980). Le fascisme italien, 1919—1945. París: Le Seuil.
* Ən yeni tarix. Ümumtəhsil məktəblərinin 11-ci sinfi üçün dərslik. Bakı: Çaşıoğlu, 2010. - 128 səh.