**Artur Oneqqer** (*fr.* aʁtyʁ ɔnɛɡɛːʁ; 10 mart 1892[…], Havr – 27 noyabr 1955[…], Paris) fransız mənşəli isveçrəli bəstəkardır. Həyatının böyük hissəsini Parisdə keçirib. Oneqqer Altılıq qrupunun bir üzvü idi. Fransız musiqisinə önəmli töhfələri olmuşdur.

Bioqrafiya
----------

10 mart 1892 tarixində, Fransanın Havr şəhərində anadan oldu. Anasının təşəbbüsü ilə musiqiyə yönəldi. 1910-cu ildə Sürix Konservatoriyasına girdi. 1911-ci ildə isə Paris Konservatoriyasında təhsil almağa başladı. Paris Konservatoriyasında olan Çarlz Uidordan bəstəkarlıq və orkestr rəhbərliyi dərsləri alaraq öz musiqi biliyini artırdı. Məşhur musiqi bəstəkarlarından biri olan İohann Sebastyan Baxı gənciliyindən bəri özünə nümunə götürmüşdür. 1917-ci ildə Niqamon Nəğməsi adlı əsərində Straussun təsirində qaldı.

1919-cu ildə Les Six adlı qrupun quruluşunda önəmli qatqısı oldu. 1921-ci ildə Le Roi David (Kral David) adlı oratoriosu ilə məşhurlaşdı və musiqili səhnə əsərləri bəstələməyə başladı. Daha sonra Judith, Phaedre, Antigone adlı oratorioları bəstələdi. Bəstələdiyi bu əsərlərin ortaq xüsusiyyəti səhnəyə istiqamətli olmasıdır. Bəstələdiyi bu əsərlər ilk opera olaraq düşünülsə də daha sonra oratorio olaraq səsləndirilmişdir. 1924-cü ildə ilk dəfə Parisdə şərh edilən Pacific 231 adlı əsəriylə böyük bir müvəffəqiyyət qazanmışdır. "Pacific 231"də saatda 160 km sürətlə getməkdə olan 300 tonluq bir lokomotivin relslərdə yaratdığı fiziki gücü eşitdirmək məqsəd qoyulmuşdur. Ənənəvi orkestr çalğı­ları üçün yazılan bu əsər çalğıların çıxartdığı mexaniki və uyğun olmayan səslər sayəsində vizual və eşitmə olaraq izahat sərgiləmişdir.

27 noyabr 1955 tarixində Parisdə ölmüşdür.

Vacib kompozisiyalar
--------------------

Oneqqer[*ölü keçid*] 1996 ilindəki bir 20 İsveçrə frankı üzərində.
* **Orkestr Musiqisi:**

**Simfoniya :**
1930 : **H 75** *C-dəki ilk simfoniya*
1941 : **H 153** *İkinci simfoniya* (Symphony for Strings)
1946 : **H 186** *Üçüncü Simfoniya* (*Symphonie Liturgique*)
1946 : **H 191** *A-dakı ilk simfoniya (Deliciae basiliensis)*
1950 : **H 202** *D-dəki beşinci simfoniya* (*Di tre re*)
**Simfonik Hərəkətlər :**
1923 : **H 53** *Pacific 231* (Simfonik Hərəkətlər No. 1)
1928 : **H 67** *Rugby* (Simfonik Hərəkətlər No. 2)
1933 : **H 83** *Simfonik Hərəkətlər No. 3*
**Concerto:**
1929 : **H 72** *Concerto for cello and orchestra in C major* (Cello Concerto)
1948 : **H 196** *Concerto da camera (Oneqqer)*
**Digər:**
1917 : **H 16** *Le chant de Nigamon*
1920 : **H 31** *Pastorale d'été*
1923 : **H 47** *Chant de joie* (Sevinc Nəğməsi)
1951 : **H 204** *Monopartita*
* **Oratoriolar:**

1921 : **H 37** *Le roi David* (Kral David)
1935 : **H 99** *Jeanne d'Arc au bûcher*
1938 : **H 131** *La danse des morts*, (The Dance of the Dead)
1953 : **H 212** *Une cantate de Noël* (A Christmas Cantata)
* **Operalar:**

1903 : **H** *Philippa*
1904 : **H** *Sigismond*, lost
1907 : **H** *La Esmeralda*, after Victor Hugo's *Notre-Dame de Paris*, unfinished and unpublished
1918 : **H** *La mort de sainte Alméenne*
1925 : **H** *Judith*
1927 : **H 65** *Antigone*
1925 : **H** *L'Aiglon*, co-written with Jacques Ibert; libretto for acts 2–4 by H. Cain, after E. Rostand, libretto for acts 1 and 5 by Ibert, Opéra de Monte-Carlo, 10 March 1937
* **Operettalar:**

1930 : **H** *Les aventures du roi Pausole*
1931 : **H** *La belle de Moudon*
1937 : **H** *Les petites cardinal*
* **Baletlər:**

1918 : **H 19** *Le dit des jeux du monde*
1921 : **H 38** *Horace victorieux*
* **Salon musiqisi:**

1917 : **H 15** *String Quartet No. 1* C-də
1935 : **H 103** *String Quartet No. 2* D-də
1937 : **H 114** *String Quartet No. 3* E-də
1945 : **H 181** *Paduana* Cello solo
1947 : **H 193** *Intrada* C trompet ve piano

Mənbə
-----

* Honegger's biographer was Marcel Landowski, the French composer and arts administrator, who was greatly influenced by Honegger. His biography appeared in 1978 although it has yet to be translated into English.
* *Arthur Honegger* by Harry Halbreich, translated into English by Roger Nichols. Considers both Honegger's life and works. With the cooperation of Honegger's daughter Pascale, Halbreich has fully documented Honegger's life since childhood. All works are treated, more significant ones analyzed in detail. (1999).
* Geoffry Spratt. "Honegger, Arthur." Grove Music Online.

Xarici keçidlər
---------------

* Site Arthur Honegger – The official site on the composer; bilingual (French and English)
* Unlocking the Mystery of Honegger
* [1] Performance of Honegger Cello Concerto by Julian Lloyd Webber and Yan Pascal Tortelier
* Cello Concerto Review
* Drama lírico Bíblico, Judith (audio online y descarga).
* Arthur Honegger Arxivləşdirilib 2013-08-20 at the Wayback Machine – biography of the composer
* František Sláma (musician) Archive Arxivləşdirilib 2019-09-14 at the Wayback Machine. More on the history of the Czech Philharmonic between the 1940s and the 1980s: *Conductors*

İstinadlar
----------

1. 1 2  .
2. ↑  .
3. 1 2  *Bibliothèque nationale de France* BnF identifikatoru (fr.): açıq məlumat platforması. 2011.
4. ↑  Arthur Honegger // Encyclopædia Britannica (ing.).
5. 1 2 3  Онеггер Артюр // Большая советская энциклопедия (rus.): [в 30 т.]. / под ред. А. М. Прохоров 3-е изд. Москва: Советская энциклопедия, 1969.
6. 1 2  Archivio Storico Ricordi. 1808.