**Özbəkistan Respublikasının Konstitusiyası** (özb. Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi/Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси) — Özbəkistan Respublikasının ən yüksək normativ hüquqi aktı. Konstitusiya 8 dekabr 1992-ci ildə qəbul edildi və eyni gündən qüvvəyə mindi, prezident respublikasını qurdu. Konstitusiyanın ilk nəşri 15 dekabr 1992-ci ildə Narodnoye Slovo qəzetinin 247 (438) sayında dərc edilmişdir. Mövcud Özbəkistan Respublikasının Konstitusiyası bir neçə nəşrdə yenidən nəşr olunmuşdur, mövcud 7 aprel 2017-ci il tarixlidir .

Tarixi
------

Özbəkistan SSR-nin ilk Konstitusiyası 1927-ci il 30/31 1927-ci ildə 11 iyul 1927-ci ildə nəşr olunan 2-ci Ümumbəkistan Sovetlər Konqresində qəbul edildi və 10 il qüvvədə oldu.

14 fevral 1937-ci ildə qəbul edilmiş Özbəkistan SSR Konstitusiyası 40 ildən çoxdur ki, qüvvədədir. 19 aprel 1978-ci ildə Özbəkistan SSR-in 1977-ci il SSRİ Konstitusiyası modeli əsasında hazırlanmış son Konstitusiyası qəbul edildi.

Yeni Konstitusiyanın hazırlanmasının zəruriliyi Özbəkistan SSR Ali Sovetinin 1990-cı il 20 iyun tarixində baş tutan və "Suverenlik Bəyannaməsi" nin qəbul edildiyi II sessiyasında elan edildi. İclasda Özbəkistan Prezidenti İslam Kərimovun rəhbərlik etdiyi Konstitusiya layihəsinin hazırlanması üçün 64 nəfərlik komissiyanın yaradılması barədə qərar qəbul edildi. Komissiyanın tərkibinə Ali Şuranın deputatları, Qaraqalpaqstan və bölgələrin nümayəndələri, elm adamları və mütəxəssislər daxil idi.

Konstitusiya Komissiyası 2,5 ilə yaxındır Özbəkistan Respublikası Konstitusiyasının inkişafı üzərində işləyir. 12 aprel 1991-ci il tarixində keçirilmiş Konstitusiya Komissiyasının iclasında 32 nəfərlik - aparıcı mütəxəssis və alimlərdən ibarət işçi qrupu yaradıldı. Konstitusiyanın bölmələrini hazırlamaq üçün 50 nəfərlik 6 kiçik qrup yaradıldı. 31 avqust 1991-ci ildə Özbəkistanın dövlət müstəqilliyinin elan edilməsi və bu qanuna konstitusiya statusu verilməsi ilə "Özbəkistan Respublikasının dövlət müstəqilliyinin əsasları haqqında" Qanunun qəbulu Konstitusiya Komissiyasının məsuliyyətini daha da gücləndirdi.

Konstitusiya layihəsi hazırlanarkən, konstitusiya inkişafının dünya təcrübəsi öyrənilmiş, dünyada insan hüquqları, demokratiya və qanunvericilik sahəsində qazanılan uğurlar nəzərə alınmışdır. 26 sentyabr 1992-ci ildə Özbəkistan Respublikasının Konstitusiyası layihəsi ümumxalq müzakirəsi üçün mətbuatda yayımlandı. Müzakirə təxminən iki ay davam etdi. Müzakirə zamanı irəli sürülən təkliflər əsasında düzəlişlər olan layihə 26 noyabr 1992-ci ildə mətbuatda yayımlandı. Milli müzakirə zamanı komissiya tərəfindən baxılmaq üçün qəbul edilən 6 mindən çox təklif təqdim edildi.

1992-ci ilin dekabrında baş tutan Ali Şuranın XI iclasında Özbəkistan Respublikası Konstitusiyasının qəbulu məsələsi müzakirə edildi.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| "| Vurğulanmalıdır ki, yeni Konstitusiya layihəsini hazırlayarkən Birləşmiş Millətlər Təşkilatının sənədlərini, İnsan Haqları Ümumdünya Bəyannaməsini və beynəlxalq hüquq tərəfindən tanınan digər aktları rəhbər tuturduq. Eyni zamanda, Türkiyə, Amerika Birləşmiş Ştatları, Yaponiya, Kanada, Almaniya, Fransa, Portuqaliya, İtaliya, İsveç, İspaniya və Hindistan, Pakistan, Misir kimi şərq ölkələri kimi inkişaf etmiş demokratik ülkələrin konstitusiya praktikasından da yaradıcı şəkildə istifadə etdilər.İslam Kərimov Сочинения. Т. 1, С.127 | "|

İstinadlar
----------

1. ↑  "О Порядке Введения В Действие Конституции Республики Узбекистан". 2015-01-02 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-07-29.
2. ↑  "Действующая редакция конституции республики Узбекистан от 8 апреля 2017 года". 2015-12-04 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-07-29.
3. ↑  "В Конституцию Узбекистана внесены изменения". Газета.uz. 2017-04-08. 2017-06-16 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2021-07-29.

| ⛭Özbəkistan mövzularda |
| --- |
| 
Gerb • Bayraq • Himn • Dövlət quruluşu • Konstitusiya • Parlament • İnzibati bölgü • Coğrafiya • Şəhərlər • Paytaxt • Əhali • Dillər • Tarix • İqtisadiyyat • Kənd təsərrüfatı • Energetika • Valyuta • Mədəniyyət • Din • Kinematoqraf • Ədəbiyyat • Musiqi • Bayramlar • İdman • Təhsil • Elm • Nəqliyyat • Turizm • Poçt (tarixi və markaları) • İnternet • Silahlı qüvvələr • Xarici siyasət

**Portal "Özbəkistan"**
 | Özbəkistan |