**Mavi (göy) bildirçin** və ya **Afrika mavi bildirçin**  ( ***Synoicus adansonii*** ) - Cənubda Afrikada rast gəlinən Phasianidae fəsiləsinə aid quş növü.

Taksonomiya
-----------

Mavi bildirçin 1851-ci ildə Jules Verreaux və Edouard Verreaux tərəfindən *Coturnix adansonii* kimi təsvir edilmişdir Fransız təbiətşünası Mişel Adansonun adını daşıyır.  Növün mürəkkəb taksonomik tarixi olub, *Coturnix*, sonra *Synoicus*, sonra *Excalfactoria* cinsinə təsnif edilir. Filogenetik dəlillər onun geniş *Synoicus-* a aid olduğunu təsdiqləyir ki, kral bildirçinlə ( *S. chinensis* ) yanaşı, Qar Dağları bildirçinləri ( *S. monorthonyx* ) və qəhvəyi bildirçinlər də ( *S. ypsilophorus* ) daxildir. BOK Dünya Quş Siyahısı və *Dünya Quşlarının Təlimatları* indi onu *Synoicusda* yerləşdirir. Bəzən padşah bildirçin alt növü hesab edilən növ monotipikdir .

Yayılma və yaşayış yeri
-----------------------

Bu növə böyük səharadan cənubda Afrikada rast gəlinir.  Sierra Leonedən Efiopiyaya, cənubdan Zambiyaya və şərqdən Keniyaya qədər uzanır.  Mavi bildirçin yaşayış yeri quru ərazilərə meyl edir. Əsasən otlaqlarda və tarlalarda məskunlaşan bu quşlar adətən çayların və ya digər su hövzələrinin yaxınlığında yaşayırlar.

Görünüşü və bədən quruluşu
--------------------------

Mavi bildirçinlər adətən uzunluğu 14–16.5 santimetrdir və 43–44 qram ağırlıqları arasında rast gəlinir.  Ayaqları sarıdır, gözlərin rəngi yetkinlik yaşına çatmayanlarda qəhvəyidən damazlıq erkəklərdə isə qırmızıya qədər dəyişir.   Erkək lələyi əsasən tünd-göy rəngdədir, qanadlarında qırmızı ləkələr var.  Erkəyin qara dimdiyi,  qəhvəyi başı,  və qara-ağ boğazı var.  Həmçinin sinə hissəsində ağ ləkə var. Uçuş lələkləri qəhvəyi rəngdədir. Dişinin alnı, başının və boynunun yanları və ətrafı narıncı rəngdədir. Onun tacı qəhvəyi, qara ləkələrlədən ibarətdir.  Həmdə dişinin dimdiyi qəhvəyi rəngdədir. Onun alt hissələri tünd rəngli, qara çubuqlu, yuxarı hissələrində isə qara və qırmızı ləkələr və zolaqlar var. Yeniyetməlirin hamısı dişi cinsə daha çox bənzəyir.

Davranış
--------

Mavi bildirçin köçəridir, yağışlı mövsümlərin əvvəlində və quru mövsümün əvvəlində bölgələrini dəyişir.  Mavi bildirçinlər toxumları, yarpaqları, həşəratları və mollyuskaları yeyir.  Səsi bir fit kimidir, *kew kew yew*.  Həm də qızaranda fit ilə *tir-tir-tir* verir.  Mavi bildirçin monoqamdır. Yuva sıyrıqdır. Yumurtalarını adətən yağışlı mövsümün əvvəlində qoyulur.  Bir bala verən zamankı dövründə 3-dən 9-a qədər zeytun-qəhvəyi yumurta qoyulur. Yumurtalarda qırmızı və bənövşəyi rəngli çillər var. Dişi tərəfindən təxminən 16 gün inkubasiya edilir.  Cücələr erkən yaşdadırlar .

Artım Statusu
-------------

Mavi bildirçin geniş çeşidə malikdir və sabit populyasiya tendensiyası kimi görünür. IUCN( Qırmızı )Siyahısında təhlükə altında olan növləri ən az risk daşıyan növlər siyahısına salmışdır.

İstinadlar
----------

1. 1 2  BirdLife International (2016). "*Synoicus adansonii*". *IUCN Red List of Threatened Species*. **2016**: e.T22678971A92796857. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T22678971A92796857.en. Retrieved 17 November 2021.
2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11  *McGowan, Phil; Madge, Steve.* Pheasants, Partridges & Grouse: Including buttonquails, sandgrouse and allies. Bloomsbury. 2010. səh. 244. ISBN 9781408135655.
3. ↑  *Jobling, James A.* Helm Dictionary of Scientific Bird Names. Bloomsbury. 2010. səh. 31. ISBN 9781408133262.
4. 1 2 3 4 5 6  *Pappas, J.* "*Coturnix adansonii*". Animal Diversity Web. İstifadə tarixi: 30 October 2016.
5. 1 2 3  *Redman, Nigel; Stevenson, Terry; Fanshawe, John.* Birds of the Horn of Africa: Ethiopia, Eritrea, Djibouti, Somalia and Socotra. Bloomsbury. 2010. səh. 130. ISBN 9781408135761.

Xarici linklər
--------------

* Mavi bildirçin - Cənubi Afrika Quşları Atlasında növlər mətni

|  |  |
| --- | --- |
| Taksoneyniləşdirmələri | 
* Wikidata: Q1123824
* Wikispecies: Synoicus adansonii
* ADW: Coturnix\_adansonii
* Euring: 31560
* GBIF: 2474138
* IRMNG: 10961623
* ITIS: 553874

 |