**Saksoniyalı III Avqust** (pol. August III Sas; 17 oktyabr 1696[…], Drezden – 5 oktyabr 1763[…], Drezden) — 1734–1763-cü illərdə hakimiyyətdə olmuş Reç Pospolita kralı və Saksoniya kürfürstü.

II Avqustun ölümündən sonra şlyaxtanın əksəriyyəti Leşşinskini taxt-taca seçdi, lakin zadəganların bir hissəsi təkcə Avstriya və Rusiyanın Leşşinski taxtına buraxılmaması ilə bağlı bəyanatlarına deyil, həm də rus silahlı qüvvələrinə arxalanaraq Avqustu kral elan etdilər.

Tam titulu belədir: "*Allahın lütfü və xalqın iradəsi ilə Polşa kralı, Litva, Rus, Pruss, Mazov, Jemayt, Kiyev, Volın, Podolsk, Podlyaş, İnflyant, Smolensk, Severski, Çerniqov böyük knyazı, həmçinin irsi hersoq və sakson kürfürstü*".

Həyatı və hakimiyyəti
---------------------

Anası Kristian Bayreuth tərəfindən protestantizm ruhunda böyüdülən yeganə qanuni oğlu və Güclü Augustun varisi olmuşdur. 1712-ci ildə Almaniya, Fransa və İtaliyada etdiyi səyahət zamanı o, gizli şəkildə Boloniyada katolikliyi qəbul etdi, baxmayaraq ki, o, yalnız 1717-ci ildə Saksoniyada özünün tərəfdarı olduğunu açıq şəkildə etiraf etdi. Ehtimal ki, bu qərara onun Polşa tacı və Avstriya şahzadəsi ilə evlənməsi ilə bağlı fikirləri təsir edib.

1733-cü ildə atasının ölümündən sonra XV Lüdovikin Stanislav Leşçinskini yenidən Polşa taxtına yüksəltmək üçün göstərdiyi səylərə baxmayaraq, o, Polşa əyanlarının bir hissəsi tərəfindən kral elan edildi, lakin rəsmi olaraq yalnız Varşavada kral kimi tanındı. 1736-cı ildə Polşa irsi uğrunda müharibə bitdikdən sonra, atası kimi siyasi qabiliyyətlərinə malik olmasa da, o, dəbdəbə və sənətə olan həvəsini ondan miras aldı, ondan nümunə götürərək parlaq bir həyət saxladı və Drezden Qalereyasından və digər məşhur muzeylərdən rəsmlərin alınmasına külli miqdarda pul xərclədi. habelə məhkəmə kapellasının saxlanmasına dair. Dövlətin idarə edilməsi Avqusta onun ilk naziri və sevimlisi Qraf Brühlə verildi.

1734-cü il yanvarın 17-də rus ordusunun himayəsi altında Sakson partiyası azlıqda olsa da, Avqust kral elan edildi.

1741-ci ildə İspaniya, Fransa və Bavariya ilə ittifaqda Mariya Terezaya qarşı hərəkət etdi, lakin II Frederikin uğurlarından narahat olaraq, artıq 1742-ci ildə Mariya Tereza ilə ittifaqa girdi, yeni bir müharibəyə girdi, lakin 1745-ci ildə iki dəfə məğlub oldu və yalnız Drezden sülhü ilə (25 dekabr 1745) Prussiya tərəfindən işğal olunmuş ölkəsini geri aldı.

1756-cı ildə müharibənin bərpasından sonra, Avstriya ilə bağlanmış gizli müqaviləyə görə, o, yenidən Prussiya ilə müharibəyə cəlb edilmiş, lakin II Fridrix tərəfindən 17 minlik ordu ilə Pirnadakı düşərgədə qapalı qalmış, ordu isə 17000 nəfərlik ordu ilə Pirna düşərgəsində həbs edilmişdir. təslim olmaq. Avqustun özü Köniqşteynə, sonra isə Polşaya qaçdı. Yalnız Hubertusburq sülhündən sonra o, Drezdenə qayıtdı.

Ölümündən sonra Saksoniya oğlu Fridrix Kristiana miras qaldı və Reç Pospolita taxt-tacına Stanislav Avqust Ponyatovski keçdi. Frederik Kristian atasından qısa müddət sonra — 1763-cü il dekabrın 7-də öldü və onun kiçik oğlu, Saksoniyanın gələcək kralı I Frederik Avqust varis olaraq qaldı.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5 6  Август III (rus.). // *Энциклопедический словарь* / под ред. И. Е. Андреевский СПб: Брокгауз — Ефрон, 1890. Т. I. С. 70–71.
2. 1 2 3 4  August III // RKDartists (nid.).

|  |  |
| --- | --- |
|  Bu şablona bax   Tematik saytlar | MusicBrainz · RKDartists · The Peerage |
| Lüğətlər və ensiklopediyalar | Böyük katalan · Böyük norveç · Böyük rus · Allgemeine Deutsche Biographie · Britannica (11-ci) · Britannica (onlayn) · Brockhaus · Notable Names Database · Treccani · Universalis |
| Şəcərə və nekropolistika | Find a Grave · WikiTree · WeRelate |
| 

| Normativ yoxlama |
| --- |
| BNF: 125092408 · GND: 118505092 · ICCU: MUSV003151 · ISNI: 0000000121277680 · LCCN: n85330554 · NKC: mzk2008430476 · NLP: a0000001181141 · NTA: 071421831 · NUKAT: n98042489 · SUDOC: 034326294 · VIAF: 35247491 · WorldCat VIAF: 35247491 |

 |