**Dalya Qribauskayte**(Dalia Grybauskaitė) - Siyasətçi və iyul 2009-cu ildən Litva prezidenti. Litvanın ilk qadın prezidenti olan Qribauskayte, daha əvvəl xarici işlər nazirinin müavini, maliyyə nazirliyi və maliyyə proqramlaşdırma və Avropa Birliyi komissiyasının üzvü vəzifələrində çalışıb.

Həyatı
------

Dalya Qribauskayte 1 mart, 1956-cı ildə Litvanın Vilnüs şəhərində anadan olmuşdur. Leninqrad Dövlət Universitetinin ekonomika fakültəsində oxuyub. Universiteti 1983-cü ildə bitirən Qribauskayte elə o il də Vilnüsə qayıdıb. Qayıtcağın da o, Litva Elmlər Akademiyasında çox ilginc bir işə düzəlib. Bununla yanaşı, o, 1983-1990-cı illərdə Vilnüs Ali Partiya Məktəbində müəllim işləyib. Qribauskayte 1988-ci ildə Moskvada Sov.Kommunist Partiyası MK yanındakı İctimai Elmlər Akademiyasında namizədlik dissertasiyasına yiyələnib. 1990-1091-ci illərdə Vilnüs Ekonomika İnstitutunda elmi katib işləyib. 1991-1993-cü illərdə Litva Respublikasının Beynəlxalq İqtisadi Əlaqələr Nazirliyi Avropa Departamentinin müdiri işləmişdir. Qribauskayte 1991-2009-cu illərdə Avropa Birliyi Azad Ticarət Müqaviləsi qüvvəyə minəndə Litvanı təmsil edib. Yardım Koordinasiya Komitəsinə sədrlik edib. Qısa bir müddət sonra, Aİ - Litva Missiya Fövqəladə və Səlahiyyətli Naziri seçilib. Orada, Aİ Avropa Sazişi üçün əvvəl müzakirəçisi müavini və Brüssel Milli Yardım Koordinasiya nümayəndəsi kimi çalışıb.

AB-də qazandığı uğurlarına görə, "The Wall Street Journal" 2004-ci ildə Qribauskayteni Marqaret Tetçerə bənzədərək "dəmir ledi" adlandırıb. "European Voice" həftəliyi 2005-ci ildə Qribauskayteni AB büdcəsi ilə bağlı reforma çalışmalarına görə "İlin komissarı" adlandırıb. 2008-ci ildə Qribauskayte Litvada "İlin qadını" adlandırılıb. Bu, Qribauskayte Litva hökumətininin iqtisadi siyasətini kəskin tənqid etdiyi vaxtlarda olub.

Prezidentliyi
-------------

Dalya Qribauskayte 26 fevral 2009-cu ildə rəsmən prezident seçkiləri üçün namizədliyini açıqlayıb. Seçki 17 may 2009-cu il tarixində həyata keçirilib. Qribauskayte 68.18% səs ilə seçkilərdə qələbə qazanaraq yalnız Litvanın ilk qadın prezidenti deyil, prezident seçkilərində ən böyük fərqlə səs qazanan insan olub. 2014-cü ildə o, ikinci dönəm prezident seçilib.

Şəxsi həyatı
------------

Dalya Qribauskayte evli deyil. Övladı yoxdur. Əvvəllər Litvanın "sarı" mətbuatda şayiələr onun qeyri-ənənəvi seksual oriyentasiyası barədə yazırdı, o özü bu şayiələri təkzib etdi .
Karate üzrə qara kəmərə sahibdir.
Litva dili ilə yanaşı, ingilis, polyak, rus dilini bilir, həm də fransızca anlayır.

İstinadlar
----------

1. 1 2  Grybauskaitė, Dalia // Czech National Authority Database.
2. ↑  "Qadın prezidentlər - Qız qarıyan, parik taxan, əcnəbiyə ərə gedən xanım dövlət başçıları - SİYAHI". 2014-08-08 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-04-27.
3. ↑  "Arxivlənmiş surət". 2018-03-25 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-04-27.

| ⛭Litva prezidentləri |
| --- |
| Birinci respublikanın prezidentləri | Antanas Smyatona (1919—1920) • Aleksandras Stulginskis (1922—1926) • Kazis Qrinyus (1926) • Yonas Stauqaytis (s.i.) • Antanas Smyatona (1926—1940) • Antanas Merkis (s.i.) • Yonas Jyamaytis-Vitautas (1949—1954, s.i.) |
| İkinci respublikanın prezidentləri | Alqirdas Brazauskas (1992—1998) • Valdas Adamkus (1998—2003) • Rolandas Paksas (2003—2004) • Arturas Paulauskas (s.i.) • Valdas Adamkus (2004 — 2009) • Dalya Qribauskayte (2009-h.h.) |