**Allayıaxa ulusu** (saxa Аллайыаха улууһа) — Rusiya Federasiyası, Saxa Respublikasının ərazisinə daxil olan inzibati rayon. 
İnzibati mərkəzi Çokurdax şəhər tipli qəsəbəsidir.

Coğrafiyası
-----------

Respublikanın şimal-şərqində, Şimal Qütb dairəsindən kənarda, İndigirka çayının aşağı axarında yerləşir. Şimalda Şərqi Sibir dənizi, şərqdə Aşağı Kolıma ilisi, cənub-şərqdə Orta Kolıma ulusu, cənubda Abıy ulusu, qərbdə Ust-Yana ulusu ilə həmsərhəddir. Ulusun çox hissəsi Yana-İndigirka və Kolıma ovalığında yerləşir. Cənubda - Polous silsiləsi, Ulaxan-Sis silsiləsi, şərqdə - Kondakov dağları tərəfindən əhatə olunur. Rayonun sahəsi 107,3 min km²-dir.

Böyük çaylar çoxsaylı qollara sahibdir:İndigirka, Allayıaxa, Beryolyox, Böyük Erça, Xroma, Şandrin və başqaları. Rayon çoxlu göllərə sahibdir. Bunlardan ən böyüyü Moqotoevo, Ojoqino, Bakul, Soluntax və s. göstərmək olar. 

### İqlimi

Yanvar ayının orta temperaturu -32 ilə -38 °C (-26 -36 °F), iyulun orta temperaturu şimalda +4 °C (39 °F) , cənubda + 12 °C (54 °F) arasında dəyişir.

Tarixi
------

Rayon 20 may 1931-ci ildə qurulmuşdur.

Əhalisi
-------

Milli tərkib
2010-cu il Ümumrusiya siyahıyaalmasına görə: saxalar - 39,0 %, ruslar - 31,7 %, evenlər - 20,0 %, yukagirlər - 2,56 %,ukraynalılar — 1,67 %, evenklər - 1,18 %, buryatlar - 0,92 %, çukçalar - 0,56 %, digər millətlərdən olanlar - 5,16 %.
2010-cu il siyahıyaalmasına görə, rayonun ümumi əhalisi 3050 nəfərdir. Çokurdax əhalisi isə bu sayın 77,6% -ni təşkil etmişdir.

Yerli özünü idarəetmə
---------------------

Allayıaxa ulusu ərazisinə 1 şəhər və 5 kənd inzibati vahidliyinə ümumilikdə 7 yaşayış məntəqəsi daxildir. Yaşayış məntəqələri:Vorontsovo, Nıçalax, Oyotunq, Olenoqorsk, Ruskoe-Uste, Çkalov, Çokurdax.

İqtisadiyyat
------------

Rayon iqtisadiyyatının əsasını balıqçılıq təşkil edir. Əsas fəaliyyət formaları isə şimal maralı bəsləməsi, balıqçılıq və xəz ticarətidir. Ərazidə qalay və qızıl yataqları vardır.

Polentologiya
-------------

2009-cu ildə Allayıaxa ulusunda, suyun səviyyəsindən təqribən 9 metr yüksəklikdə və sahil yamacının damından təxminən 2 metr aşağıda, 6-7 aylıq mamont qalığı tapılır. Bədənin uzunluğu 158.5 sm, hündürlüyü 60 sm, çəkisi təxminən 100 kq təşkil edir.

İstinadlar
----------

1. ↑  GEOnet Names Server. 2018.
2. ↑  26. Численность постоянного населения Российской Федерации по муниципальным образованиям на 1 января 2018 года. Rusiya Dövlət Federal Statistika Xidməti.
3. ↑  "Перепись населения 2010". 2018-10-09 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2018-09-20.. Росстат.
4. ↑  "Всё о мамонтах". 2015-09-24 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-06-25.
5. ↑  "Учёные завершили полную расшифровку генома якутского мамонта". 2020-06-26 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2020-06-25.
6. ↑  "Музей Якутии". 2016-06-03 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-05-17.

| ⛭ Saxa Respublikası |
| --- |
| Bayraq Saxa Respublikasının | **İnzibati mərkəz**: **Yakutsk**  | **Şəhərlər**: Aldan| Verxoyansk| Vilyoy| Lensk| Mirnı| Neryunqri| Nurba| Olyokminsk| Pokrovsk| Orta Kolıma| Tommot| Udaçnı| Yakutsk

---

 | Saxa Respublikasının bayrağıSaxa Respublikasının gerbi |
| **İnzibati-ərazi bölgüsü**: | **Uluslar**: Abıy| 
Aldan| 
Allayıaxa| 
Amma| 
Anabar| 
Bulun| 
Yuxarı Vilyoy|
Verxoyansk| 
Yuxarı Kolıma| 
Vilyoy| 
Qornı| 
Jıqan| 
Kobyay| 
Lena| 
Meqino-Xanqalas| 
Mirnı| 
Muoma| 
Nam| 
Neryunqri| 
Aşağı Kolıma| 
Nyurba| 
Oymyakon| 
Olyokminski| 
Olenok| 
Orta Kolıma| 
Suntar| 
Taatta| 
Tompo| 
Ust-Aldan| 
Ust-May| 
Ust-Yana| 
Xanqalas| 
Çurapçı| 
Even-Bıtantay|

---

 |
| **Məqalələr**: | Gerb | Himn | Tarix | Əhalisi | İnzibati-ərazi bölgüsü | Bayraq |