**Salam Müqtədir oğlu Aydınbəyov** (1912, Bakı – oktyabr 1967, Bakı) — Azərbaycan-sovet dövlət xadimi və alimi, Azərbaycan SSR ticarət naziri (1953–1954), Dağıstan MSSR Nazirlər Sovetinin sədri (1948–1951)

Həyatı
------

Salam Aydınbəyov 1912-ci ildə inqilabçı Müqtədir Aydınbəyov ailəsində anadan olmuşdur. Atası inqilabi fəaliyyətinə görə əksinqilabçılar tərəfindən öldürülmüş, anasının himayəsində böyümüş və dövlət təqaüdü almışdır. 1926-cı ildə Zaqafqaziya Dəmir Yolu Azərbaycan SSR Yalama stansiyası natamam orta məktəbinin 5-ci sinfini bitirmişdir. 1927–1931-ci illərdə Dağıstan MSSR-in Dərbənd şəhərində əvvəlcə ikinci dərəcəli orta məktəbdə, sonra pedaqoji texnikumda təhsilini başa çatdırmış, orta pedaqoji təhsil işçisi diplomu almışdır.

Salam Aydınbəyov 1931-ci ilin sentyabrından 1932-ci ilin sentyabrınadək Yalama dəmir yolu natamam orta məktəbində müəllim işləmişdir. 1932-ci ilin sentyabrından 1935-ci ilin iyul ayınadək Bakı şəhərində Ali Kənd Təsərrüfatı Məktəbində oxumuş, təhsilini başa vurduqdan sonra, 1936-cı il sentyabr ayınadək Quba Kənd Təsərrüfatı Texnikumunda iqtisadiyyat fənni üzrə müəllim işləmişdir.

1936-cı ilin sentyabrından 1937-ci ilin noyabrınadək Dağıstan MSSR Axtı rayon Xalq Maarif Şöbəsinin müdiri vəzifəsində çalışmışdır. 1937-ci ildən 1939-cu ilin may ayınadək ÜİLKGİ Dağıstan Vilayət Komitəsində tələbə-gənclər şöbəsinin müdiri işləmişdir. Sonra Azərbaycan K(b)P MK-ya müraciət etməsi ilə əlaqədar Dağıstan Vilayət Partiya Komitəsinin qərarı ilə işindən azad olunaraq Bakıya göndərilmişdir. 1939-cu ilin oktyabrından Azərbaycan K(b)P MK-nın kadrlar şöbəsinin təlimatçısı vəzifəsində çalışmışdır.

1942-ci ildə Moskvada Ali Partiya Məktəbini bitirərək Bakıya qayıdan Salam Aydınbəyov Azərbaycan K(b)P MK-nın kadrlar şöbəsinin mətbuat və nəşriyyat üzrə bölməsinin müdiri vəzifəsinə yüksəlmişdir. Bir aydan sonra həmin vəzifədən azad edilmiş, Azərbaycan K(b)P Xaçmaz Rayon Komitəsinin birinci katibi təyin edilmişdir. 1942-ci ilin sentyabr ayında Dağıstana Əziz Əliyevin sərəncamına ezam olunanadək bu vəzifədə çalışmışdır. ÜİK(b)P MK yanında Ali Partiya Məktəbini[ru] bitirdikdən sonra 1946-cı ildə ÜİK(b)P Dağıstan Vilayət Komitəsinin katibi seçilmiş, 1948-ci ildən 1951-ci ilədək isə Dağıstan MSSR Nazirlər Sovetinin sədri vəzifəsində işləmişdir.

1951-ci ildə Salam Aydınbəyov Azərbaycana qayıtmış, Azərbaycan KP MK-da şöbə müdirinin müavini, sonra isə Azərbaycan SSR ticarət naziri vəzifələrində çalışmışdır. 1954-cü ildək həyatının sonunadək Azərbaycan Tibb İnstitutunun siyasi iqtisad kafedrasının müdiri olmuşdur. Siyasi iqtisada dair 40-dan artıq elmi əsər, o cümlədən iki monoqrafiyanın müəllifidir.

Salam Aydınbəyov 1925-ci ildən ÜİLKGİ-nin, 1939-cu ildən ÜİK(b)P-nin üzvü olmuşdur. 2-ci çağırış Dağıstan MSSR Ali Sovetinin, 3-cü çağırış SSRİ Ali Sovetinin deputatı seçilmişdir. "Lenin", "Qırmızı əmək bayrağı" ordenləri və medallarla təltif edilmişdir.

Salam Aydınbəyov 1967-ci ildə Bakıda vəfat etmişdir. Fəxri Xiyabanda dəfn olunmuşdur.

İstinadlar
----------

1. 1 2 3 4 5  *Teyyub Qurban.* Mir Cəfər Bağırov və Teymur Quliyev // "Ekspress" qəzeti. 17–19 avqust 2013. S. 15.
2. 1 2 3  Салам Мүгтәдирович Ајдынбәјов // Коммунист. № 247 (13635). 19 октјабр 1967-ҹи ил. С. 4.
3. ↑  Журнал «Возрождение» (rus). № 6 (Лезгины). 2000. С. 28–29.
4. ↑  Aydınbəyov Salam Müqtədir oğlu // Fəxri Xiyaban. Bakı: Heydər Əliyev Fondu. 2007. səh. 23.

Xarici keçidlər
---------------

* "Salam M Aydinbeyov" (ingilis). Find a Grave. 2022-12-13 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 13 dekabr 2022.
* "Айдинбеков Салам Мухтадирович". knowbysight.info (rus). Справочник по истории Коммунистической партии и Советского Союза (1898–1991). 2023-03-24 tarixində arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 13 dekabr 2022.


| ⛭Xaçmaz rayonunun rəhbərləri |
| --- |
| Azərbaycan SSR | 

|  |  |
| --- | --- |
| Rayon Partiya Komitəsininbirinci katibləri | 
* Salam Aydınbəyov (1942)
* Əhməd Rəhimli (1949–1951)
* Nemət Abdullayev (1951–1953)
* Əmin Hidayətov (1953–)
* Nemət Abdullayev (1965–197?)
* Aslan Nəsibov (1975–1983)
* Zakir Abdullayev (1983–)
* Rəfayel Məcidov (1987–1988)
* Çingiz Fərəcov (1988–1989)
* Aslan Süleymanov (1989–1990)

 |
| Rayon Xalq Deputatları Sovetiİcraiyyə Komitəsinin sədrləri | 
* Aslan Süleymanov (1977–1980)
* Aslan Süleymanov (1990–1995)

 |

 |
| AzərbaycanRespublikası | 

|  |  |
| --- | --- |
| Rayon Sovetinin sədrləri | 
* Aslan Süleymanov (1990–1995)

 |
| Rayon İcra Hakimiyyətibaşçıları | 
* Rəfail Hüseynov (–1992)
* Müqəddəs Mehdiyev (1992–1993)
* Rafiq Niftəliyev (1993–2002)
* Əbülfəz Hüseynov (2002–2004)
* Şəmsəddin Xanbabayev (2004–2019)
* Elnur Rzayev (2019–)

 |

 |
| *Qeyd 1: Xaçmaz rayonu 1930-cu ildə olunmuşdur. 4 yanvar 1963-cü ildə Xaçmaz rayonu ləğv edilmiş, ərazisi Quba rayonu və Qusar rayonuna verilmişdir. 6 yanvar 1965-ci ildə Xaçmaz rayonu yenidən müstəqil rayon olaraq təşkil edilmişdir.Qeyd 2: Xalq Deputatları Soveti 1977-ci ilədək Zəhmətkeş Deputatları Soveti adlanmışdır.* |