**Paul Qaskoyn** (Paul John Gascoigne; 27 may 1967[…], Qeytsxed[d]) — Keçmiş ingilis futbolçusudur .**Gazza** ləqəbi ilə də tanınan Qaskoyn futboldan kənar həyatı ilə də diqqət çəkib.

Uşaqlığı
--------

Qaskoyn ailədə dördüncü övlad olaraq dünyaya gəlib. Qaskoyn dörd yaşında futbol oynamağa başlayıb və səkkiz yaşında məktəb komandasında oynamağa başladı. O , Ipswich Town FC,Midlsbro FK və Southampton ilə sınaqlarda uğursuz oldu. Ancaq 1980-ci ildə Nyukasl Yunayted FK ilə müqavilə imzaladı və o,1983-cü ildən komandanın gənclərdən ibarət heyətində oynamağa başlayıb. Elə bu dövrdə Qazza ləqəbini qazanıb.

Karyerası
---------

### Nyukasl Yunayted FK illəri və Milli komanda ilə ilk matçları

1984–1985 mövsümündə Gazza Nyukasl Yunayted FK gənclər komandasının kapitanı idi və həmin mövsüm FA Gənclər Kubokunu qazandı.13 aprel 1985-ci ildə Nyukasl — QPR matçında ilk dəfə əvəzedici kimi meydana çıxdı. Qısa müddət sonra o, ilk peşəkar müqaviləsini imzaladı və o, ilk qolunu 1985–1986 mövsümündə Oksford Yunayted- ə qarşı vurur və həmin mövsümdə Nyukasl 11-ci yeri tutdu və Gazza ilk dəfə bir jurnalın üz qabığında göründü.

1987–1988 mövsümündə ilin ən yaxşı gənc oyunçusu mükafatını qazandı. Nyukaslda olduğu müddətdə 107 oyunda iştirak edib və 25 qol vurub. İlk seçimi Liverpool idi, lakin heç bir təklif gəlmədi, daha sonra "Mançester Yunayted"in baş məşqçisi Aleks Ferqyusona söz versədə, İngiltərənin transfer rekordu olan "Tottenhem Hotspur" a keçdi. O, ilk dəfə 1988-ci ildə milliyə çağırılıb. Qazza İngiltərəni dünya çempionatına aparacaq matçların çoxunda iştirak edib.

### 1990 İtaliya Dünya Kuboku

İngiltərənin birinci pillədə yer aldığı qrupda ilk 3 matçda meydana çıxan Qazza assist edib. Daha sonra sıralanma matçında əlavə vaxtda komandasına cərimə zərbəsi vurub. Cərimə zərbəsi vuruldu və matç İngiltərənin 1:0 hesablı qələbəsi ilə başa çatdı. 1/4 finalda Kamerunla qarşılaşan İngiltərə Qaskoynun səbəb olduğu penalti qolunu buraxıb. Son on dəqiqədə 2:1 hesabı ilə uduzan İngiltərə Qazza-nın səyi və gözəl ötürmələri sayəsində səfərbər oldu və əlavə vaxtda Kamerunu mübarizədən kənarlaşdırdı. İngiltərə yarımfinalda Qərbi Almaniya ilə qoşalaşmışdı. Qarşılaşma yenidən əlavə vaxta gedib. Əlavə vaxtda kobud oyuna görə ikinci sarı vərəqəsini alan Qazza oyundan kənarlaşdırılır və bu məqamda göz yaşlarını saxlaya bilməyir. Qarşılaşmada Qərbi Almaniya penaltilər seriyasında qalib gəlir və turnirdən sonra hazırlanan siyahılarda Qazza öz yerini tutub.

### Tottenham Hotspur illəri

Onun Tottenham illərində Qaskoyn qorxulu müdafiəçi və uğurlu dubl-krosçuya çevrilmişdi. Ancaq eyni zamanda onun aqressiv davranışları da üzə çıxdı. O, Tottenhamdakı ilk mövsümünü altıncı, ikinci mövsümünü isə üçüncü bitirdi. O, iki mövsümdə meydana çıxdığı 75 matçda 14 qol vurub. 1990–1991 mövsümündə komanda İngiltərə Kubokunu qazandı. Final matçı öncəsi "Latsio" ilə müqavilə imzalayan Qazza final matçında rəqiblərinə qarşı sərt tullanaraq reaksiya göstərib. O, elə həmin qarşılaşmada zədələnərək kubok mərasimini xəstəxanadan izləməli olub. O, 1991–1992 mövsümündə bu zədə səbəbindən ümumiyyətlə oynaya bilməyib.

### Latsio illəri

1992-ci ildə zədə dövründən sonra ilk Latsio matçı böyük maraq doğurduğu üçün İtaliyada və İngiltərədə televiziyada yayımlandı. Latsiodakı ilk mövsümündə ardıcıl oynamadı.1993-cü ildə aldığı zədə səbəbindən 1994–1995-ci il mövsümünün çox hissəsində iştirak edə bilmədi.1994-cü il dünya çempionatında-da iştirak edə bilmədi. İtaliyadakı o qədər də parlaq olmayan illərdə 47 matçda 6 qol vurub.

### Rangers F. C illəri

1995-ci ildə Gazza Reyncers ilə müqavilə imzaladı. O, öz performansı ilə köhnə günlərə yaxın bir oyun oynayırdı. Həmin mövsüm çempionluq üçün çox vacib olan "Aberdin"lə matçda 1:0 hesabı ilə uduzsalar da, Qaskoyn het-trik edib və "Reyncers"ə qalib gəlib. Həmin mövsümün unudulmaz anlarından biri də hakimin sarı vərəqəni atması və Qazzanın onu tapıb hakimə sarı vərəqə göstərməsi oldu. Onlar 1995–1996-cı il mövsümündə Şotlandiya liqası çempionluğunu və Şotlandiya kubokunu qazanıblar. Qaskoyn ilin oyunçusu seçilib. Növbəti mövsüm Reyncers Şotlandiya liqasının çempionu oldu və həmçinin Liqa Kubokunu qazandı.1997–1998-ci il mövsümündə İRA-dan aldığı təhlükə ilə bağlı problemlər yaşadı.

### 1996 Britaniya Avropa Çempionatı

1996-cı il Avropa çempionatında Qazza yenidən İngiltərə millisində mühüm rol oynadı. İlk oyunda əvəzedici heyətdə olsa da, Şotlandiya ilə ikinci görüşdə turnirin ən yaxşı qolu seçilən qolu vurub. Üçüncü matçda, Hollandiya matçında o, iki məhsuldar ötürmə edib və komandanı 4–1 hesablı qələbəyə gətirib çıxarıb. İngiltərə növbəti mərhələdə İspaniyanı penaltilərlə mübarizədən kənarlaşdırıb və yarımfinalda yenidən Almaniya ilə qarşılaşıb. Almaniya matçında o, məhsuldar ötürmə etsə-də, matç yenidən əlavə vaxta gedib. Qızıl qola layiq görülən əlavə vaxtda o, düymlər ərzində qol vurmayan zərbə vurdu. İngiltərə 1990-cı il Dünya Çempionatında olduğu kimi penaltilərlə Almaniya tərəfindən mübarizədən kənarlaşdırıldı və Qaskoyn yenə göz yaşlarını saxlaya bilmədi.

### Futbol həyatının sonu

1998-ci ildə İngiltərə 1. Liqada Midlsbroya keçdi. Yeddi oyun keçirməsinə baxmayaraq, komanda 1-ci olub. O, liqada ikinci yeri tutdu və Premyer Liqaya çıxmasına kömək etdi. Daha sonra iki mövsüm Evertonda və bir mövsüm Burnley-də oynadı.2002-ci ildə Amerikanın DC United klubu ilə məşq etsə-də, anlaşa bilməyib. 2003-cü ildə Çinin "Qansu Tianma" komandası ilə menecer və məşqçi kimi müqavilə imzalasa-da, SARS virusunun yayılması səbəbindən 4 oyun keçirib,2 qol vurduqdan sonra müqaviləni ləğv edib.2004-cü ildə Boston United- də 5 oyun keçirdikdən sonra o, menecer olmaq üçün futbolu tərk etdi.

İdarəetmə dövrü
---------------

Məşqçilik məşğələsindən sonra o, iki ay Portuqaliyanın yeni komandası Algarve United-də menecer-oyunçu kimi məşq etdi, lakin heç vaxt peşəkar müqavilə imzalamadı amma o,2005-ci ildə Kettering Town ilə müqavilə imzalayır və 39 günlük menecer işlədikdən sonra klubdan qovulub. Bir müddət alkoqol və narkotik müalicəsi aldıqdan sonra adanın həvəskar komandalarından biri olan Garforth Townun meneceri oldu.

son dövrlər
-----------

Gascoigne 2004-cü ildə "Qazza: Mənim hekayəm" və 2006-cı ildə "Qazza olmaq: Cinlərimlə mübarizə" adlı iki avtobioqrafiya kitabı nəşr etdi.o,2008-ci ildə nümayişi gözlənilən ".69" adlı elmi fantastika filmində rol alıb.

İstinadlar
----------

1. ↑  .
2. 1 2  .
3. 1 2  Paul Gascoigne // Transfermarkt (çd.). 2000.
4. 1 2  England Football Online (ing.). 1999.