recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Oscar II** (Oscar Fredrik, 21 Januarie 1829 - 8 Desember 1907) was van 1872 tot met sy dood in 1907 koning van Swede en van 1872 tot 1905 koning van Noorweë.

Oscar was die seun van koning Oscar I en sy vrou, Josephine van Leuchtenberg. Hy het die Sweedse en Noorweegse troon bestyg ná die dood van sy oudste broer, Charles, in 1872. Oscar II het regeer in 'n tyd toe albei lande industrialisasie en vinnige tegnologiese vooruitgang ondergaan het. 

Die Unie van Swede en Noorweë het geleidelik agteruitgegaan, en dit het gelei tot die ontbinding daarvan in 1905. In 1905 het die Noorweegse troon gegaan aan prins Carl van Denemarke onder die troonnaam Haakon VII. Toe Oscar in 1907 sterf, is hy in Swede deur sy oudste seun, Gustaf V, opgevolg.

Oscar II is die grootoupagrootjie aan vaderskant van koning Carl XVI Gustaf van Swede. Koningin Margrethe II van Denemarke is 'n afstammeling van hom deur sy seun Gustaf V. Ook koning Harald V van Noorweë; Filip van België en Henri, groothertog van Luxemburg, is afstammelinge van Oscar II.

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BIBSYS: 90370786
* BNF: cb12418885p (data)
* GND: 101463111
* ISNI: 0000 0000 6128 4570
* KulturNav: c381054b-c91e-4c08-be4c-8a0bbae05a50
* LCCN: n80166882
* MusicBrainz: 6acbb1dd-395a-4865-b83e-621328d64bba
* NARA: 10569955
* NLI: 000433703
* NLP: A26132072
* NTA: 126909350
* RERO: 02-A012322553
* SELIBR: 196272
* SUDOC: 033309736
* VIAF: 45613338
* WorldCat Identities: lccn-n80166882

 |
Boulders, naby Simonstad.
’n Brilpikkewyn by Boulders.
**Boulders** is ’n beskutte strand wat uit inhamme van granietrotse (*boulders*) bestaan, vandaar die naam. Dit is naby Simonstad op die Kaapse Skiereiland geleë. Dit is ’n gewilde toeriste-aantrekking danksy ’n kolonie brilpikkewyne wat in 1982 daar nesgemaak het. Boulders is deel van die Tafelberg Nasionale Park.

Hierdie pikkewyne word net aan die kuslyn van Suider-Afrika aangetref (in Suid-Afrika en Namibië). Hulle is op die punt om uit te sterf en daarom is hulle onder beskerming van Kaapse Natuurbewaring.

Hoewel dit in ’n woongebied geleë is, is hierdie strand een van die min plekke waar hierdie kwesbare voëls, *Spheniscus demersus*, van naby gesien kan word terwyl hulle vrylik in ’n beskermde natuuromgewing rondloop. Van net twee broeipare in 1982 het die kolonie aangegroei tot sowat 3 000 voëls. 

Die gebied word begrens deur inheemse bosse aan die een kant en die helder water van Valsbaai aan die ander. Dit bestaan uit verskeie klein, beskutte baaie, wat gedeeltelik omring word deur granietrotse van 540 miljoen jaar oud.
*Moenie verwar word met die besprekings- en hoofkantoor van SANParke, wat ook **Groenkloof** genoem word, nie.*

Die **Groenkloof-natuurreservaat** is 'n natuurreservaat in Groenkloof, Pretoria. President Paul Kruger het die gebied op 25 Februarie 1895 as 'n beskermde gebied verklaar, die eerste van sy soort in Afrika. Die hoofdoel was om die skaam en skugter oorbietjie, wat daar voorgekom het, en ander wild teen jagters te beskerm. Die reservaat was egter vir baie jare lank verhuur vir eksotiese plantasies, om hout en papier te voorsien. 'n Gedenkmuur kan gesien word langs die ruïnes van die opstal van 'n vroeë pionier Cornelius Bronkhorst wat rondom 1839 hier gewoon het.

Die reservaat word omring deur Christina de Witlaan en Nelson Mandelarylaan, wat dit skei van die Voortrekkermonument en Klapperkop-natuurreservaat. Hierdie reservate beslaan 'n totaal van 1 400 ha bankenveldplantegroei wat bedreig word in Gauteng. Toegang vir dagbesoekers is vanaf 5:30 tot 19:00 in die somer, en 7:00 tot 18:00 in die winter.

Plantegroei
-----------

Die reservaat is geherproklameer in 1994 en die plantasies is verwyder sodat die natuurlike plantegroei kon herstel. Oop grasveld kom langs die Apiesriviervallei en die hoër plato voor. Inheemse bome soos witstinkhout, gewone haakdoring, bergkaree, fluweelboswilg, gewone drolpeer en deurmekaarbos kom voor op die heuwels en in die vallei.

Oornaghut op die staproete
Kameelperdkoei

Dierelewe
---------

Die reservaat is tans vol sebras, blesbokke, rooibokke, koedoes, blouwildebeeste, swartwitpense, rooihartbeeste, kameelperde en volstruise. Rooijakkalse, gewone duikers en klipdassies kom ook voor. Voëls sluit tarentale, bosveldfisante en bospatryse in.

Noemenswaardige ongewerweldes wat in die reservaat voorkom sluit in Gunning se skerpioen (*Hadogenes gunningi*), bobbejaanspinnekop, vioolspinnekop (*L. speluncarum*) wat endemies is aan die grotte van die Pretoria-omgewing, en die Calommata transvaalica, wat bedreig word deur verstedeliking in Gauteng.

Fasiliteite en aktiwiteite
--------------------------

Toegangsgelde verskil afhangende van die aktiwiteit en die aantal persone. Die reservaat is baie gewild onder fietsryers en daar is 'n 20 km bergfietsroete. Die drie staproetes word aangewys as die rooi (1.3/3.5 km), wit (3,7 km) en geel (10,5 km) roetes. Stappers kan 'n oornaghut bespreek. Veldryers kan 14 km se 4x4-roetes verken, terwyl wild ook gesien kan word op die 5 km motorroete. Begeleide perderitte en ponieritte vir kinders word ook aangebied. Daar is twee piekniekareas, genaamd Meriting en Mashupeng, en 'n lapa wat vir aandfunksies gehuur kan word.

Fotogalery
----------

* Boloop van die Apiesrivier.Boloop van die Apiesrivier.
* Die Meriting-piekniekplek.Die Meriting-piekniekplek.
* 'n Witborskatakoeroe in die Groenkloof-natuurreservaat.'n Witborskatakoeroe in die Groenkloof-natuurreservaat.
* 'n Kameelperdkoei in die reservaat.'n Kameelperdkoei in die reservaat.
Die **botterpit** of **nar(r)a** (*Acanthosicyos horridus* Welw. ex Hook.f ) is 'n plant wat wydverspreid en inheems is aan Namibië. In Suid-Afrika is sy status nie goed bekend nie. Die laaste melding stam uit 1925. Op die SANBI-rooilys is dit as *Nie voldoende inligting nie* (DDD) gelys. Die moontlike voorkomsgebied binne Suid-Afrika lê in streke wat nie toeganklik is nie omrede daar diamante gevind word, met afgesperde mynbou. Die plant groei veral in dié gebied van die Namib wat deur oggendmis bevog word. In die gebied rondom Walvisbaai en Swakopmund neem die populasie af, veral weens onttrekking van grondwater. Na goeie reën is die plant volop in die Kalahari van Namibië. Die plant is afhanklik van grondwater en dra by tot die duine se stabilisering.

Dit is 'n groot en doringagtige plant wat 'n spanspekagtige vrug voortbring. Die vrug en sy sade is 'n belangrike voedsel vir die Topnaar-mense van Namibië.

Die Topnaar-naam *!nara* is verwant aan die woord *!na* wat *genoeg* beteken, en dit gee aan hoe belangrik hierdie plant vir die Topnaarvolk is. Dit is reeds seker 8 000 jaar in gebruik. Botterpitte kan gebruik word soos amandels in gebak, olie, lyfroom ens. en van die vrugvleis word *hoagaribeb* gemaak deur dit te kook.

Dit is gladnie 'n vetplant nie en is blaarloos met 'n groen stam, wat vir sy fotosintese sorg. *A. horridus* is die enigste lid van die *Cucurbitaceae* wat aan die uiterse woestynklimaat van die Namib aangepas het en die gebrek van blare is een van sy aanpassings. Dit is 'n C3-plant. Die stamme kan meters lank word en is dikwels met sand bedek. Hulle het 'n deursnee met 15 groewe wat langs die stam loop. Die plant versamel sand rondom en vorm so 'n heuweltjie. Net die stingels wat bo die sand steek het dorings wat as 'n skroef op die tak groei. Die wortels kan tot 100 m diep groei en versamel grondwater van ondergrondse riviere soos die Kuisebrivier.

Fotogalery
----------

* 
* 
* 
*
Die kerkgebou, begin 2018. Ds. J.S. Krige het die hoeksteen op 7 Augustus 1948 gelê. Die argitek was Hendrik Vermooten.
Ds. M.W. Retief.
Die NG kerk Daspoort, soos dit gelyk het in 1951.
Ds. F.L. Cloete, van 1948 tot 1950 eerste medeleraar.
Ds. F.C. Bezuidenhout, leraar van 1970 tot 1977.
Die **NG gemeente Daspoort** is ’n gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in Pretoria. Met sy stigting was dit slegs die vierde gemeente van die NG Kerk in die stad, maar nadat Eloffsdal in September 2011 met Eloffsdal-Wes en Magaliesfort saamgesmelt het, het dit die derde oudste NG gemeente in Pretoria geword.

Stigting
--------

Die gemeente Daspoort is op 24 Februarie 1922 van Eloffsdal afgestig. Dit was die eerste dogter wat laasgenoemde afgegee het. In Oktober van dieselfde jaar is ds. J.S. Krige beroep wat toe reisende sekretaris van die Strewersvereniging was. Hy is as eerste leraar van die gemeente in 1923 bevestig. Ds. H.S. Bosman, van die Pretoriase moedergemeente het die bevestigingsrede gehou. Die nuwe leraar en sy vrou het dadelik begin kennis maak met die gemeente, maar daar was nie 'n ryding nie en hulle moes loop. Later het hulle met 'n perdekarretjie gery, en eindelik is 'n Fordjie gekoop vir £87. 

Die finansiële toestand van die gemeente was van die begin af baie benard. Dit het baie jare lank maar 'n gedurige stryd gekos om die gemeente finansieel kop bo water te hou. Vanaf 1937 het dit egter baie beter gegaan. Later is daartoe oorgegaan om hulp vir die leraar te kry. As hulppredikers in die gemeente het tydelik diens gedoen prop. J.N. Botha, prop. A.J. Minnaar en ook oefenaar H. Senekal.

Kerkbou
-------

Intussen is ook voortgegaan met die insameling van 'n boufonds vir 'n nuwe kerk, en is 'n tweede pastorie gebou. In die begin van 1948 is ds. F.L. Cloete bevestig as medeleraar. Nadat ds. Krige 26 jaar lank die gemeente getrou en met seën bearbei het, het hy 'n beroep na Germiston aanvaar. In Oktober van dieselfde jaar is dr. M.W. Retief as medeleraar bevestig, en in April 1949 is die nuwe kerk ingewy.

Groei
-----

Die gemeente wat afgestig is met 'n ledetal van ongeveer 450, het by hierdie tyd gegroei tot ongeveer 2 500. Gevolglik is oorgegaan tot die afstigting van twee dogter-gemeentes: Booysen en Wonderboompoort. Kort daarna het ds. Cloete 'n beroep aangeneem na Amsterdam. Die geestelike opbou van die gemeente en die afbetaal van die kerkskuld was destyds die lidmate en kerkraad se belangrikste take.

Enkele leraars
--------------

* Johannes Stefanus Krige, 1923 - 1949
* Frans Lodewyk Cloete, 1948 - 1950 (eerste medeleraar)
* Dr. Malcolm Wilhelm Retief, Oktober 1949 - 1963
* Fredrik Cornelius Bezuidenhout, 1970 - 1977

Bronne
------

* (af)  Olivier, ds. P.L. (samesteller), *Ons gemeentelike feesalbum*. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers, 1952.

Sien ook
--------

* NG gemeente Booysen, afgestig in 1950
* Gereformeerde kerk Daspoort
Die **Silwermyn-natuurreservaat** vorm deel van die Tafelberg Nasionale Park in Kaapstad, Suid-Afrika. Dit beslaan dele van die bergreeks van die Kaapse Skiereiland van Kalkbaaiberge tot by Constantiaberg. Hierdie gebied is 'n belangrike bewaringsgebied vir die inheemse fynbos.

Ou Kaapse Weg loop deur die reservaat en verdeel dit in 'n noordelike en suidelike deel. Die Silwermyn-reservoir op die noordelike deel is gebou in 1898 om water te voorsien aan Kaapstad. Die Suid-Afrikaanse Vloot se hoofkwartiere is op die lae hange van Silwermynberg.

Die laaste van die dennebome wat vroeër hier voorgekom het, is uitgehaal na 'n groot vuur in die gebied in 2000. Die Silwermynrivier, wat begin in die reservaat en tot by Clovelly loop, is die enigste rivier in die Kaapse Skiereiland waarvan die hele loop nêrens deur 'n ontwikkelde gebied gaan nie.

Die gebied is gewild vir stap, piekniek en bergfietsry. Daar is sandsteengrotte in die reservaat en rotsklimroetes op Muizenberg.

ECHELON
-------

Silwermyn is 'n voormalige stasie vir die versameling van inligting vir, onder andere, 'n projek genaamd ECHELON. Echelon was 'n hoogs geheime wêreldwye projek bedryf deur die Amerikaanse weermag. Die stasie is in 1969 gebou toe daar steeds groot samewerking was tussen die voormalige Suid-Afrikaanse regering en die VSA.

Silwermyn is strategies geplaas om 'n reuse deel van die Indiese en Atlantiese Oseaan te dek. Dit was veral bemoeid met inligting oor Russiese skepe en duikbote.

### Foto's

Soos gebruiklik met die Nasionale Sekuriteitsagentskap (NSA) van die VSA is daar geen bordjies of enige tekens van identifikasie by die antennes nie.

* Antenna 1Antenna 1
* Antenne 1-wagtoring se fondasieAntenne 1-wagtoring se fondasie
* Hek na die Antenne 1-kompleksHek na die Antenne 1-kompleks
* Antenne 1 deur die draadAntenne 1 deur die draad
* Antenne 2 deur die draadAntenne 2 deur die draad
* Antenne 3 deur die draadAntenne 3 deur die draad
* Antenne 3 & 4-beheerbunkerAntenne 3 & 4-beheerbunker
* Antenne 4 deur die draadAntenne 4 deur die draad

Bronne
------

* *Silvermine Nature Reserve* by die Engelse Wikipedia
* *"National Security Agency"*
* *The U.S. Intelligence Community Geargiveer 27 September 2007 op Wayback Machine* (hoofstuk 12), Jeffrey T. Richelson, New York, Ballinger, 1989

  


| Vlag van Suid-Afrika | Provinsie Wes-Kaap |
| --- | --- |
| **Hoofstad:** | Kaapstad |
| **Streke:** | Kaapse Skiereiland | Kaapse Wynlande | Sentraal Karoo | Overberg | Tuinroete | Weskus |
| **Grootste stede en dorpe:** | Kaapstad | George | Mosselbaai | Knysna | Oudtshoorn | Paarl | Robertson | Stellenbosch | Swellendam | Vredenburg | Worcester |
| **Munisipaliteite:** | 
Beaufort-Wes |
Bergrivier |
Bitou |
Breedevallei |
Kaap Agulhas |
Cederberg |
Drakenstein |
George |
Hessequa |
Kaapstad |
Kannaland |
Knysna |
Laingsburg |
Langeberg |
Matzikama |
Mosselbaai |
Oudtshoorn |
Overberg |
Overstrand |
Prins Albert |
Saldanhabaai |
Sentraal Karoo |
Stellenbosch |
Swartland |
Swellendam |
Theewaterskloof |
Tuinroete |
Weskus |
Witzenberg |
Die laaste Smuts-kabinet (1948). Van links staan Sidney Waterson (LV vir Claremont van 1943 tot 1953 en daarna vir Constantia van 1953 tot 1970), Pieter van der Byl (LV vir Groenpunt van 1948 tot 1966), H.G. Lawrence, James Mushet, genl. Jan Smuts, A.G.F. Clarkson, H. Gluckman, JGN Strauss, Colin Steyn en voor Jannie Hofmeyr.
**Groenpunt** was 'n kiesafdeling tussen Seepunt en Kaapstad-Tuine in Kaapstad vanaf die 1943-verkiesing tot in 1994.

In die eerste verkiesing in Groenpunt word die Verenigde Party se Robert Walter Bowen onbestrede verkies. Hy was toe reeds van 1929 af LV vir Kaapstad-Sentraal, maar dié kiesafdeling het in die slag gebly met die herafbakening voor die 1943-verkiesing. In 1948 word hy weer onbestrede verkies en sluit sy 19 jaar lange loopbaan as LV af op 27 Junie 1948 (waarskynlik met sy dood of so nie omdat hy bedank het sodat die oudminister maj. Pieter van der Byl 'n setel kon hê), skaars 'n maand na die 1948-verkiesing. In die tussenverkiesing op 8 Oktober 1948 word maj. Pieter van der Byl onbestrede verkies. Hy was toe reeds van 1929 af LV vir Bredasdorp, maar is in die verkiesing op 28 Mei 1948 met 259 stemme deur die Nasionale Party se kandidaat verslaan. Van der Byl word in 1953 weer onbestrede verkies, die vierde kiesstryd waarin Groenpunt se kiesers nie gestem het nie. 

Ook in 1958 word Van der Byl onbestrede verkies en drie jaar later, in die volkstemming oor republiekwording van 1960, verwerp die kiesers van Groenpunt die idee oorweldigend met 9 018 nee-stemme en net 1 784 ja-stemme. In 1961 se algemene verkiesing word Van der Byl die vierde keer agtereenvolgens onbestrede verkies. Hy bedank egter op 29 Maart 1966 uit die politiek en in die verkiesing later daardie jaar staan die onafhanklike L.D. Botes teen die Verenigde Party se Lionel Garner Murray, wat met 'n meerderheid van 4 149 stemme verkies word. Die Progressiewe Party waag in 1970 die eerste keer sy kans in Groenpunt, maar J.W. Wilson verloor met 4 232 stemme teen Murray. 

Toe die Progressiewe Party se Colin Eglin in 1974 se algemene verkiesing in die aanliggende Seepunt slaag, bly Groenpunt 'n veilige V.P.-vesting en Murray word die derde keer verkies, dié keer met 'n meerderheid van 3 751 teen die P.P. se M.C.M. Kooy.

Sien ook
--------

Bellville, Claremont, Constantia, De Kuilen, Durbanville, Groote Schuur, Kaapse Vlakte, Kaapstad-Hawe, Kaapstad-Kasteel, Kaapstad-Sentraal, Kaapstad-Tuine, Liesbeek, Maitland, Mowbray, Nuweland, Parow, Pinelands, Rondebosch, Seepunt, Simonstad, Soutrivier, Suid-Skiereiland, Tygervallei, Vasco, Woodstock, Wynberg

Bronne
------

* Potgieter, D.J. (ed.) 1972. *Standard Encyclopaedia of Southern Africa*. Cape Town: Nasionale Opvoedkundige Uitgewery (Nasou).
* Schoeman, B.M. 1977. *Parlementêre verkiesings in Suid-Afrika 1910-1976*. Pretoria: Aktuele Publikasies.
Die **Groenmamba** (*Dendroaspis angusticeps*) is 'n slang wat in die kusstreke van Suider-Oos-Afrika voorkom. Die slang leef in bome en word dikwels vir 'n boomslang aangesien. In Suid-Afrika kom hulle veral in KwaZulu-Natal voor.

Voorkoms
--------

Die jong slange is blougroen en volwasse slange is heldergroen met 'n ligter pens. Die slang word 1,8–2,5 m lank. Hierdie mamba is kleiner, skuwer en minder aggressief as die swartmamba. 

Die kleur van die volwasse slang wissel van heldergroen tot geelgroen, terwyl jong diere blouerig-groen is. Sy gif is nie heeltemal so gevaarlik soos dié van die swartmamba nie en hy is minder geneig om aan te val. Groenmambas is feitlik uitsluitend boomlewend en word selde buite dig beboste, klam gebiede aangetref. Sy prooi bestaan uit voëls, klein boomlewende diere en eiers.

Die wyfie lê haar eiers in hol boomstamme of op die grond tussen blare en gras. In Wes-Afrika word 2 ander mambaspesies aangetref, naamlik Jameson se mamba (*Dendroaspis jamesonii*) en die westelike groenmamba (*Dendroaspis viridis*). Eersgenoemde is olyfgroen of swarterig en laasgenoemde groen-en-geel gespikkel. Albei is boomlewend en kom hoofsaaklik in woude voor.

Gif
---

Groenmamba in aanhouding
Die gif is senuvergiftend. Die slagoffer moet onmiddellik behandel word anders sterf hy weens verlamming en versmoring. 'n Teengif is beskikbaar.

Sien ook
--------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons bevat media in verband met ***Dendroaspis angusticeps***. |

* Alfabetiese lys van slange

Bron
----

* Die Suid-Afrikaanse Gids- feite en wenke. Isabel Uys. 2009 ISBN 978-1-86919-324-9
Die **Kawasaki Ki-61** was 'n enkelsitplek, monovlerk Japannese vegvliegtuig wat tydens die Tweede Wêreldoorlog diens gedoen het. Die vliegtuig het 'n omwenteling in Japannese vliegtuigontwerp teweeg gebring. Die standaard op daardie stadium was lugverkoelde stermotors, maar die Ki-61 was toegerus met 'n inlynvloeistofverkoelde Daimler-Benz 601A motor, gebou onder lisensie. Die vliegtuig was gebou vir spoed. Toe die Geallieerdes die vliegtuig die eerste keer teëkom, het hulle gedink dat dit 'n Duitse of Italiaanse vliegtuig moet wees wat onder lisensie gebou is. Die Geallieerdes het die bynaam *Tony* vir die vliegtuig gegee. 

'n Ki-61 van die 149ste eskader, gefotografeer in Ashiya na die oorlog.

Die rede vir die drastiese verandering was dat dr. Richard Vogt vanaf 1923 tot 1933 vir Kawasaki gewerk het as ontwerphoof. Hy is in 1933 terug na Duitsland waar hy by *Blohm und Voss* dieselfde pos gevul het tydens die Tweede Wêreldoorlog. Kawasaki was daarna nog lank beïnvloed deur sy werk.

Die Ki-61 was in diens vanaf Augustus 1942 tot aan die einde van die oorlog, maar het dit algaande al hoe meer verouder geraak.

Tegniese besonderhede
---------------------

Besonderhede van die Kawasaki Ki-61:| Item | Statistiek |
| --- | --- |
| Aantal motore | 1 |
| Tipe motor | Skroef |
| Vervaardiger | Kawasaki Ha-40 V-12vloeistofverkoelde motor |
| Kraglewering per motor | 1 175 perdekrag |
| Vlerkspan | 12,0 m |
| Lengte | 8,95 m |
| Hoogte | 3,7 m |
| Vlerkoppervlakte | 20,0 m2 |
| Maks. opstygmassa | 3 470 kg |
| Maksimumsnelheid | 560 km/h |
| Operasionele hoogte | 10 000 m |
| Togafstand | 1 900 km |
| Klimvermoë | 675 m per minuut |
| Bewapening | Twee 12.7 mm masjiengewere bo motor
twee 20 mm kanonne in die vlerke |

Sien ook
--------

* Lys van vegvliegtuie

Bron
----

* Crosby, Francis: *THE WORLD ENCYCLOPEDIA OF FIGHTERS & BOMBERS*. 2015. ISBN 978-1-84476-917-9
Die **Polar-orbiting Operational Environmental Satellite** is 'n konstellasie van weersatelliete in polêre wentelbane rondom die Aarde. Dit is 'n gesamentlike poging tussen die Nasionale Oseaniese en Atmosferiese Administrasie (NOAA) en die Europese Organisasie vir die Ontginning van Meteorologiese Satelliete (EUMETSAT). Ruimtetuie vir die projek word deur NASA en die Europese Ruimte-Agentskap voorsien. NASA se Goddard Space Flight Center hou toesig oor die vervaardiging, integrasie en die toets van die NASA-voorsiene TIROS-satelliete. Die lansering van die eerste poolomwentelende weersatelliete, in 'n poging om die akkuraatheid en detail van weeranalise en -vooruitskatting te verbeter, het begin met FL. TIROS 1 (Televisie-infrarooiwaarnemingsatelliet) op 1 April 1960.

Daaglikse globale dekking
-------------------------

Elke satelliet wentel daagliks ongeveer 14,1 keer om die Aarde. Aangesien die aantal omwentelinge nie 'n heelgetal is nie, herhaal die grondspore nie op 'n daaglikse basis nie. Die konstellasie bevat beide oggend- en middagsatelliete wat globale dekking vier keer per dag verskaf.
Die **Kawanishi N1K** was 'n Japannese vegvliegtuig wat tydens die Tweede Wêreldoorlog diens gedoen het. Die vliegtuig was aanvanklik ontwikkel as 'n vliegboot, die *N1K1*. Die *N1K2* landvliegtuig is uit die vliegboot ontwikkel. Die vliegtuig is tydens die laaste jaar van die oorlog in diens gestel oor die hele Stille Oseaan-front. Produksie van die vliegtuig was in die wiele gery deur bomaanvalle van Boeing B-29 Superfortress-bomwerpers op die Japannese hoofeiland; tog is 1 400 gebou. Die vliegtuig kon meer as sy man staan teen die Geallieerdes se vegters.

Beweegbaarheid van die vliegtuig was drasties verbeter deur outomatiese gevegsflappe aan die vlerke aan te bring wat meer drakrag tot gevolg gehad het. Die enigste swakheid van die vliegtuig was sy onvermoë om op werklike hoë hoogtes die B-29's te kan aanval.

Die eerste modelle het slegte uitsig gehad omrede die vlerke in die middel van die romp gemonteer was; as gevolg van die vliegtuig se vliegboot oorsprong. Dit het ook veroorsaak dat die onderstel onbetroubaar was. Toe die *N1K2-J* weergawe verskyn het was die uitsig en onderstel probleme opgelos omrede die vlerke tot onder die romp laat sak is. Hierdie prototipe het in Desember 1943 sy nooiensvlug voltooi. Die *N1K2-J* kon in die helfte van die tyd van die vorige modelle gebou word.

Tegniese besonderhede
---------------------

Besonderhede van die Kawanishi N1K:| Item | Statistiek |
| --- | --- |
| Aantal motore | 1 |
| Tipe motor | Skroef |
| Vervaardiger | Nakajima NK9H Homare 21 stermotor |
| Kraglewering per motor | 1 990 perdekrag |
| Vlerkspan | 12,0 m |
| Lengte | 9,35 m |
| Hoogte | 3,96 m |
| Vlerkoppervlakte | 23,5 m2 |
| Maks. opstygmassa | 4 860 kg |
| Maksimumsnelheid | 595 km/h |
| Operasionele hoogte | 10 760 m |
| Togafstand | 2 335 km |
| Klimvermoë | 1 000 m per minuut |
| Bewapening | Vier 20,00 mm kanonne in vlerke
twee 250 kg bomme onder die vlerke |

Sien ook
--------

* Lys van vegvliegtuie

Bron
----

* Crosby, Francis: *THE WORLD ENCYCLOPEDIA OF FIGHTERS & BOMBERS*. 2015. ISBN 978-1-84476-917-9
Ds. Thomas Arnoldus Theron, eerste leraar van 1946 - 1950.
Die geskiedenis van die **NG gemeente Mufulira** in die destydse Noord-Rhodesië kan teruggevoer word tot 1934 toe dr. M.W. Retief as medeleraar van die NG gemeente Nkana met werkkring Mufulira aangestel is.

Daar is eers net elke eerste Sondag van die maand 'n diens gehou op Mufulira. Op 17 Oktober 1942 is die hoeksteen van die latere kerksaal deur ds. Retief gelê. Die dienste op die eerste Sondag het voortgegaan en op die ander Sondae het 'n ouderling 'n diens in die aand waargeneem. 

In 1944 is dr. Retief op Nkana deur ds. D.J. Redelinghuys opgevolg, wat 'n tyd lank 'n hulpprediker, prop. Viviers, se hulp met as standplaas Mufulira gehad het. Op 15 September 1945 vergader die ringskommissie van die Ring van Bulawayo, in daardie stadium die enigste in die huidige Zambië en Zimbabwe, en besluit om Mufulira saam met Chingola tot onafhanklike gemeente binne die Vrystaatse Kerk af te stig. In 1946 ontvang die gemeente sy eerste leraar, ds. T.A. Theron. Hy het die gemeente tot 1950 bearbei en is toe, ná Chingola tien maande lank vakant was, daarheen as die gemeente se eerste leraar. 

Mufulira het 'n bruidskat van £500 aan NG gemeente Chingola met daardie gemeente se afstigting in 1950 geskenk. Die tweede leraar, ds. P.J. Meiring, is op 17 Maart 1950 deur die gemeente ontvang.

Mufulira is omstreeks 1970 by die NG gemeente Nkana ingelyf, ná 'n drastiese afname in die getal Afrikaners in die land ná onafhanklikheid.

Enkele leraars
--------------

* Thomas Arnoldus Theron, 1946 - 1950.
* Dr. Philippus Josua Meiring, 1951 - 1954.
* Cornelius Uys Lourens Fick, 1954 - 1958.
* Daniël Christiaan Esterhuyse, 1954 - 1959.

Sien ook
--------

* NG Kerk in Zambië
* Sinode van Midde-Afrika

Bronne
------

* Olivier, ds. P.L. *Ons gemeentelike feesalbum*. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers, 1952.
* Gaum, dr. Frits (red.), *Jaarboek van die Nederduitse Gereformeerde Kerke 1990*, Pretoria: Tydskriftemaatskappy van die Nederduitse Gereformeerde Kerk, 1989.
Die **NG Gemeente Napier** is die 36ste oudste bestaande gemeente in die hele Kerk en die 25ste oudste in die Sinode van Wes-Kaapland.

Die gemeente se kerkgebou is deur Wynand Louw ontwerp.
Die gemeente is op 26 Januarie 1848 gestig, maar reeds sedert 1838 is verskeie pogings aangewend om tot ’n afsonderlike gemeente gevorm te word. Die Goewerneur, sir George Thomas Napier, was die saak van die inwoners van Napier en omstreke goedgesind, en het selfs so ver gegaan om die Ring van Swellendam te gelas om in 1842 ’n buitengewone Ringsvergadering te hou om die stigting van ’n gemeente te Napier kerklik deur te voer. Die Goewerneur het selfs in sy opdrag aan die Ring as predikant van die nuwe gemeente ds. P.B. Borcherds genoem.

Die Ring het egter, ten spyte van die feitlike bevel van die Goewerneur, met een teenstem (dié van ds. H.A. Moorrees) teen die gevraagde stigting besluit. In 1847 het Napier hom eindelik op die Sinode beroep. Sy versoek is verwys na ’n kommissie. Die advies van die kommissie was eenparig teen die stigting van die gemeente, maar die Sinode "besloot. .. dat het verzoek der memorialisten zal worden toegestaan".

Die eerste leraar van die gemeente, ds. A.M.G. Kuys, is op 19 September 1852 bevestig. Nêrens is ’n aanduiding dat hy deur die gemeente beroep is nie. In die Julie-uitgawe van De Kerkbode (1852) verskyn egter ’n beriggie: "De Weleerw. Heer A.M.G. Kuys is door Sijne Edelheid den Luit. Gouverneur aangesteld tot Predikant te Napier." Sy salaris was slegs £100 per jaar. Ruim 10 jaar het hy die belange van die gemeente met groot ywer en toewyding behartig.
Die gemeente het in 1854 besluit om die ou kerkgebou te vergroot en op 19 Augustus 1857 is die vergrote gebou toe ingewy. Nadat die nuwe kerk, ontwerp deur Wynand Louw, in 1928 voltooi is, is dit ingerig as kerksaal.

Ds. C.T. Scholtz was die tweede leraar. In Julie 1863 is hy bevestig en het hy sy emeritaat in 1889 onder tragiese omstandighede aanvaar. Sy bediening was nie baie vrugbaar nie. Met die koms van die derde leraar het ’n nuwe tydperk – ’n tydperk van bloei op geestelike sowel as op tydelike gebied – vir die gemeente aangebreek. Langer as 35 jaar het die gemeente van Napier die voorreg gehad om voordeel te trek van die geloof, toewyding en liefde van ds. A. Brink Cilliers.

Sy opvolger, dr. C.C. Nepgen, is op 28 November 1925 bevestig. Die gemeente het dus in die eerste eeu van sy bestaan net vier predikante gehad. Gedurende die dienstyd van dr. Nepgen is onder meer ’n nuwe kerk – een van die sierlikste in die land – ’n nuwe pastorie en groot moderne koshuise deur die gemeente opgerig. Ook is ’n sterk opvoedingsfonds, wat teen 1951 reeds meer as £5 000 beloop het, in die lewe geroep.

Bronne
------

* (nl)  Maeder, ds. G.A. en Zinn, Christian. 1917. *Ons Kerk Album*. Kaapstad: Ons Kerk Album Maatschappij Bpkt.
* (af)  Olivier, ds. P.L. (samesteller), 1952. *Ons gemeentelike feesalbum*. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers.
Uzi-submasjiengeweer in die Polisiemuseum in Tampere, Finland.
Die **Uzi** (Hebreeus: עוזי, geromaniseer: Ūzi; amptelik onthul as UZI) is 'n familie van Israeliese oopkamer, terugskop-aangedrewe submasjiengewere en masjienpistole wat deur majoor Uziel "Uzi" Gal ontwerp is in die laat 1940's, kort na die stigting van die staat Israel. Dit is een van die eerste wapens wat 'n teleskopiese kamerontwerp bevat, wat dit moontlik maak om die magasyn in die pistoolgreep vir 'n korter wapen te plaas.

Die Uzi-prototipe is in 1950 voltooi. Dit is vir die eerste keer in 1954 aan die Israeliese Verdedigingsmagte (IDF) se spesiale magte bekendgestel, en die wapen is twee jaar later vir algemene gebruik aangewend. Die IDF het Uzi's aan reserwe troepe, offisiere, artillerietroepe en tenkspanne verskaf, sowel as 'n frontliniewapen vir elite ligte infanterie-aanvalsmagte.

Die Uzi is na meer as 90 lande uitgevoer. Oor sy leeftyd is dit deur Israel Military Industries, FN Herstal en ander vervaardigers vervaardig. Van die 1960's tot die 1980's is meer Uzi-submasjiengewere aan meer militêre, wetstoepassings- en sekuriteitsmarkte verkoop as enige ander submasjiengeweer wat ooit gemaak is.
Ds. L.W. Lemkuhl, van 1941 tot 1945 die eerste leraar van Omaruru.
Ds. P. de Vos Grobbelaar, leraar van 1954 tot 1956, hy was vroeër onder meer leraar van die NG gemeente Jamestown (1933-'38), die NG gemeente Rondebosch (1938-'41) en die NG gemeente Bloemfontein-Noord (1946-'51). Hy was in 1991 met die gemeente Rondebosch se eeufeesviering die oudste oorlewende leraar wat dit kon bywoon.
Ds. A.J. Stals, leraar van 1949 tot 1953. Sy eerste gemeente was Douglas in 1921. Hy tree in 1960 af as leraar van die NG gemeente Leipoldtville, sy sesde gemeente.
Die **NG gemeente Omaruru** is feitlik die oudste dogter van die NG gemeente Otjiwarongo (vroeër Moria), waaruit al die gemeentes noord en wes van die Namibiese hoofstad Windhoek mettertyd regstreeks of onregstreeks ontstaan het. Omaruru stig op 1 Maart 1941 af van Otjiwarongo met Omaruru, Karibib, Usakos, Swakopmund, Walvisbaai en Kalkfeld as vernaamste sentrums. Die gemeente was steeds onhanteerbaar groot en so stig NG gemeente Usakos (Walvisbaai-Swakopmund) in 1946 af.

Omaruru is op die oewers van die boomryke en waterryke Omarururivier geleë en naby die romantiese en skouspelagtige Omarurukoppie. Nadat ds. Ignatius C. Schutte van Otjiwarongo die jong gemeente 'n tyd lank as konsulent bedien het, is ds. L.W. Lehmkuhl op 30 Augustus 1941 as eerste leraar bevestig. Ná 'n vrugbare bediening van byna drie jaar is aan hom op 24 Junie 1944 demissie verleen en is hy opgevolg deur ds. G.P. du Toit, wat op 10 Februarie 1945 hier georden is en tot 19 Maart 1949 in die gemeente gearbei het.

Ná 'n vakature van ongeveer ses maande is die volgende leraar, ds. A.J. Stals, van 12 Oktober 1929 tot 1935 die eerste leraar van die NG gemeente Warmbad in die suide van Namibië, op 10 September 1949 op Omaruru bevestig. Vir die eerste maal kon die gemeente in Augustus 1950 van 'n eie pastorie in besit neem. Op Omaruru en Kalkfeld het die gemeente 'n doelmatige kerksaal opgerig en later ook op Karibib, wat altyd deel sou bly van Omaruru se gemeente, al is die dorpie 65 km van Omaruru geleë, twee keer verder as van Usakos.

Hoewel Omaruru 'n geweldige uitgestrekte gemeente is, was die ledetal nooit groot nie omdat dit oorspronklik 'n byna oorwegend Duitse gemeenskap was, en later weens die gedurige ontvolking van die platteland. In 1985 het die gemeente nog 318 belydende lidmate gehad, maar teen 2012 slegs 158. Die NG gemeente Usakos, wat uiteindelik Walvisbaai en Swakopmund as dogtergemeentes moes afstaan, het in dieselfde tydperk afgeneem van 231 belydende lidmate tot net 97.

Enkele leraars
--------------

* Louis Wessels Lemkuhl, 1941–1944
* George Philip du Toit, 10 Februarie 1945 – 1949
* Albert Jacobus Stals, 1949–1953
* Pieter de Vos Grobbelaar, 1954–1956
* Wynand Arnoldus Pretorius, 26 Januarie 1957 – ?
* Bennie Meyer, 19 Augustus 1967–1972

Bronne
------

* Olivier, ds. P.L. (samesteller). 1952. *Ons gemeentelike feesalbum*. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-Uitgewers.

Sien ook
--------

* Gereformeerde kerk Erongo
Die **NG gemeente Naboomspruit** is 'n gemeente in Noordelike Sinode op die gelyknamige dorp.

Die dorp Mookgophong (vroeër Naboomspruit) lê tussen Modimolle (Nylstroom) en Mokopane (Potgietersrus) op die grootpad van Pretoria na Zimbabwe en aan die kant van die bekende Springbok-lakte. Jare lank is die kerklike gemeenskap soos ’n bal tussen die gemeentes Waterberg, Pietpotgietersrust en Waterberg-Noord rondgeslinger.

Aangesien hierdie randeier nie alte veel kerklike hitte van een van die moeders ontvang het nie, is aan die begin van 1939 heil gesoek in afstigting. Maklik het dit nie gegaan nie, want die dogter moes sonder bruidskat haar huishouding begin. Gelukkig het ’n paar vêrsiende lidmate – die broeders J.K.G. van Zyl sr. J. Malan en J. du Preez – reeds voor die afstigting voorsorg getref vir ’n plek van aanbidding deur die enigste saal op die dorp vir £250 aan te koop. Hierdie saal is jare lank as kerkgebou gebruik.

Dr. F.D. Moorrees het gedurende November 1939 as eerste leraar na die gemeente gekom. Aangesien daar geen pastorie was nie en ook weinig geld in die kas, is gereël dat die leraar voorlopig gratis losies deur die lidmate aangebied moes word. Gou het die leraar egter ’n vaste verblyfplek by mnr. en mev. Zerbst gevind. Hulle het ’n rondawel laat bou wat vir die volgende drie jaar as studeerkamer en pastorie diens gedoen het.

Persone wat in daardie beginjare die gemeentelike juk saam met die leraar op hulle skouers geneem het, was om Hennie Cloete (koster), mev. Zerbst (orreliste) en mnr. Zerbst (scriba-kassier). Gedurende 1944 het dr. Moorrees vir ’n jaar as kapelaan na Noord-Afrika gegaan. In sy plek het ds. G.C. van Rooyen, vroeër van Durban, waargeneem.

Pas ná sy terugkeer het dr. Moorrees ’n aanstelling aan die Suid-Afrikaanse Bybelvereniging (SABV) aanvaar, sodat die gemeente vir die eerste maal herderloos gelaat is. Hierna het die gemeente lang vakatures en snelle verwisseling van leraars ondervind. Dr. Moorrees is opgevolg deur ds. C.J.P. Bornman, wat nie volle twee jaar gebly het nie. Ná hom het ds. Norval Geldenhuys die herderstaf opgeneem, maar weens verswakte gesondheid moes hy ná ’n kortstondige dog uiters vrugbare bediening van skaars vyftien maande die gemeente verlaat. Daarna het ook hy in diens van die SABV getree.

Gedurende Augustus 1949 is ds. Z.J. van Zyl hier bevestig. In 1952 het *Ons gemeentelike feesalbum* berig: "Op elke gebied het die gemeente sedert sy stigting gevorder: Die getal lidmate het van 500 tot 850 toegeneem; finansieel is ons selfstandig; ’n eie sendinggemeente is afgestig; ons beskik oor twee ruim kerksale (Naboomspruit en Roedtan), benewens ons pastorie en ander boupersele, terwyl daar reeds oor die £4 000 in hande is vir die bou van ons nuwe kerk."

Ds. Z.J. van Zyl het die kerkgebou se hoeksteen op 18 September 1954 gelê. Die bouheer was F.P. van Heerden, wat die kerkgebou dus bes moontlik ook ontwerp het.

Bron
----

* Olivier, ds. P.L. 1952. *Ons gemeentelike feesalbum*. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers.
Vickers Valiant

Avro Vulcan

Handley Page Victor

**V-bomwerpers** was drie Britse bomwerpers, die Avro Vulcan, die Handley Page Victor en die Vickers Valiant wat amper dieselfde tyd in diens gestel is om kernwapens te dra en te dien as afskrikmiddel teen die Sowjetunie. Hulle het die rol vervul van 1955 tot 1968. Die *Vickers Valiant* het eerste gevlieg in 1951 en is in diens gestel in 1955, die *Avro Vulcan* het die eerste keer in 1952 gevlieg en is in diens gestel in 1956 en die *Handley Page Victor* het die eerste keer gevlieg in 1952 en in diens gestel in 1958. Hierdie vliegtuie het ook as die *V-mag* bekend gestaan en sy hoogtepunt bereik in Junie 1964 toe daar 50 *Valiants*, 70 *Vulcans* en 39 *Victors* in diens was.

Die V-bomwerpers het al die skroefaangedrewe bomwerpers soos die Avro Lincoln en Boeing B-29 Superfortress (geleen van Amerika) vervang.

Al drie die bomwerpers was ontwerp om Brittanje se eerste atoombom, die *Blue Danube*, 'n vryval bom, te kan dra. Die bom was alreeds beskikbaar in November 1953 maar dit was eers in 1955 dat die Britse Lugmag oor 'n operasionele eskader, 138 Eskader, beskik het wat die bom kon dra. Alhoewel die Canberra reeds sedert 1951 in diens was, was sy bomlaai te klein vir die *Blue Danube*.

Dit is verbasend dat dit slegs negejaar geneem het vir die straalaangedrewe kernkrag bomwerpers om eskader diens te kan doen.

Bron
----

* Crosby, Francis: *THE WORLD ENCYCLOPEDIA OF FIGHTERS & BOMBERS*. 2015. ISBN 978-1-84476-917-9
| Periode/sisteem | Epog/serie | Tydsnede/etage | M. jaar gelede |
| --- | --- | --- | --- |
| Neogeen | Mioseen | Aquitanium | **jonger** |
| Paleogeen | Oligoseen | Chattium | 23,03–28,1 |
| Rupelium | 28,1–33,9 |
| Eoseen | Priabonium | 33,9–38,0 |
| Bartonium | 38,0–41,3 |
| Lutetium | 41,3–47,8 |
| Ipresium | 47,8–56,0 |
| Paleoseen | Tanetium | 56,0–59,2 |
| Selandium | 59,2–61,6 |
| Danium | 61,6–66,0 |
| Kryt | Laat | Maastricht | **ouer** |
| Die verdeling van die Paleogeen (IKS). |

Die **Rupelium** is ’n chronostratigrafiese etage sowel as geologiese tydsnede van onderskeidelik die sisteem en periode Paleogeen (serie/epog Oligoseen). Dit verwys dus na ’n tydperk sowel as die gesteentes wat in dié tydperk gevorm het. 

Die tydperk was van sowat 33,9 tot 28,1 miljoen jaar gelede. Dit is voorafgegaan deur die Priabonium en gevolg deur die Chattium.

Naam en definisie
-----------------

Die Rupelium is in 1850 deur die Belgiese geoloog André Dumont genoem na die rivier Rupel, ’n sytak van die Schelde. 

Die basis van die etage word gedefinieer deur die uitsterwing van die Foraminifera *Hantkenina* en die bokant deur die laaste voorkoms van die Foraminifera *Chiloguembelina*.

Bronne
------

* (en)  Gradstein, F.M.; Ogg, J.G.; Schmitz, M.D. & Ogg, G.M.; **2012**: *A Geologic Time Scale 2012*, Elsevier, ISBN 0444594256.
Tipografiese punt van Nicolai
**Christoph Friedrich Nicolai**, soms ook *Nickolai* (\* 18 Maart 1733; † 8 Januarie 1811 in Berlyn), was 'n Duitse skrywer, publisis, boekhandelaar, kritikus, outeur van romans en reisverhale, streekshistorikus, leidende persoonlikheid van die Berlynse Verligting, vriend en aanhanger van filosowe soos Gotthold Ephraim Lessing, Carl Friedrich Zelters en Moses Mendelssohn en teenstander van Immanuel Kant en Johann Gottlieb Fichte.

Nicolai was die seun van 'n boekhandelaar uit Halle wat hom in die vroeë 18de eeu in Berlyn gevestig het en bekendheid verwerf het as stigter van die *Nicolaische Buchhandlung*, 'n boekwinkel wat steeds bestaan. As 'n jong uitgewer het hy die destydse generasie van intellektueles soos Lessing en die Joodse filosoof Mendelssohn bevorder wat van Berlyn vanaf 1750 'n leidende sentrum van die Verligting gemaak het.

Nicolai het voordeel getrek uit die verslapping van sensuur in Pruise en 'n verskeidenheid boeke en tydskrifte uitgegee wat van Berlyn 'n leidende sentrum van die Duitse uitgewerybedryf gemaak het, waaronder 110 uitgawes van sy tydskrif *Allgemeine deutsche Bibliothek* wat vanaf 1765 as die belangrikste publikasie van die Duitse Verligting gepubliseer is en waarin – met uitsondering van Johann Wolfgang von Goethe – die werke van alle belangrike destydse skrywers verskyn het.

Nicolai was die voorsitter van wetenskaplike en literêre debatte en verenigings soos die *Montagsklub*, terwyl sy boekwinkel in Brüderstraße 13 tot 'n kulturele sentrum van die Koninkryk Pruise ontwikkel het. Literêre en filosofiese salons en tydskrifte het 'n aktiewe rol in die groeiende nasionale Duitse beweging gespeel waarin die politieke aspirasies van die verligte burgery verwesenlik is.

Nicolai het daarnaas beduidende bydraes tot die ontwikkeling van die Duitse toneelkuns en taal gelewer. So het hy 'n inisiatief van die akteur Franz Schuch gesteun wat in 1764 die eerste Duitssprekende teater in Berlyn ingewy het – in 'n tyd toe die Duitse taal in Pruise deur die frankofiele heerser en koninklike hof algemeen geringgeskat is. As patriot en pragmatiese verligte het Nicolai in 1786 een van die vroegste en belangrikste werke oor die geskiedenis van Berlyn en Potsdam gepubliseer, die *Beschreibung der königlichen Residenzstädte Berlin und Potsdam, aller daselbst befindlichen Merkwürdigkeiten, und der umliegenden Gegend* – die eerste topografie wat aan wetenskaplike vereistes voldoen het en van 'n breedvoerige historiese inleiding oor die demografiese ontwikkeling en die ekonomiese opswaai in Pruise voorsien is.
**Rich Froning junior** (gebore 21 Julie 1987) is ’n professionele Amerikaanse CrossFit-atleet van Cookeville, Tennessee. Hy is die eerste man ter wêreld wat die CrossFit Spele vier keer (2011, 2012, 2013 en 2014) agtereenvolgens gewen het. Ná sy uittrede uit die individuele kompetesie in 2015, het hy voortgegaan om die spankompetisie in 2015, 2016 en in 2018 saam met sy CrossFit Mayhem-atlete te wen.

Die 31-jarige Froning het na raming reeds $ 1, 050, 000 se prysgeld met sy CrossFit-seges ingepalm, terwyl hy ook borgskappe van Reebok, Oakley en Rogue Fitness geniet.

Vroeë lewe
----------

Froning is in Mount Clemens, Michigan gebore, maar sy gesin het kort daarna na Cookeville getrek. Op skool was ’n kranige sportman en hy het met ’n bofbalsportbeurs aan die Walters State Community College studeer. Hy het egter sy belowende bofballoopbaan een kant toe geskuif om as brandweerman by die Cookeville Brandweerstasie te begin werk.

CrossFit Spele
--------------

Froning het sy debuut by die CrossFit Spele in 2010 gemaak, waar hy tweede agter Graham Holmberg klaargemaak het. Froning het vir ’n groot gedeelte van die kampioenskap voorgeloop, maar sy touklimvaardighede het hom in die steek gelaat en vir Holmberg die opening gegee waarvoor hy gewag het.

In die daaropvolgende jaar was Froning weer ’n krag waarmee daar rekening gehou moet word en hy het die kampioenskap nie net in dié jaar gewen nie, maar ook in 2012, 2013 en in 2014. Van 2012 – 2014 het hy nie net die Spele gewen nie, maar hy het ook die voorafgaande Ope en Streekskampioenskap gewen.

In 2015 het hy uit die individuele kompetisie getree om saam met sy CrossFit Mayhem-atlete aan die spantoernooie deel te neem. Mayhem het terstond die spankompetisie in 2015, 2016 en in 2018 gewen, terwyl hulle in 2017 die silwer medalje ingepalm het.

Froning se vertonings by die CrossFit Spele
-------------------------------------------

Rich Froning in aksie by die ope-lug swemafdeling.
* 2010: Tweede (individuele kompetisie)
* 2011: Eerste (individuele kompetisie)
* 2013: Eerste (individuele kompetisie)
* 2014: Eerste (individuele kompetisie)
* 2015: Eerste (spankompetisie saam met CrossFit Mayhem)
* 2016: Eerste (spankompetisie saam met CrossFit Mayhem)
* 2017: Tweede (spankompetisie saam met CrossFit Mayhem)
* 2018: Eerste (spankompetisie saam met CrossFit Mayhem)
**Frederik Christoffel Hendrik "Frik" du Preez** (gebore 28 November 1935) is 'n voormalige Suid-Afrikaanse rugbyspeler wat Noord-Transvaal en die Springbokke verteenwoordig het. Hy is op 'n plaas naby Rustenburg gebore en het by Hoërskool Parys in Parys (Oranje-Vrystaat) skoolgegaan. Du Preez het meestal in die flank- of slotposisies gespeel. 

Du Preez het sy toetsbuiging vir die Springbokke op 7 Januarie 1961 in die flankposisie teen Engeland op Twickenham gemaak. Hy speel sy laaste toets op 7 Augustus 1971 op die ouderdom van 35 as 'n slot teen Australië op die Sydney-krieketveld. 

Du Preez was 'n uitstekende veelsydige rugbyspeler, en soos die Australiese slot John Eales was hy daardie seldsame verskynsel: 'n slot wat pale toe kon skop en selfs skepskop. Alhoewel hy nie besonder lank was nie, was hy 'n toring van krag in die lynstaan. Boonop het hy fantastiese spoed en fyn hardloopvaardighede met bal in die hand gehad, soos hy gewys het in die drie wat hy in 1968 teen die Britse Leeusgedruk het.

As 'n uitdrukking van die agting wat hy deur Suid-Afrikaanse rugbyliefhebbers geniet, is Du Preez aangewys as die land se rugbyspeler van die 20ste eeu.

Persoonlik lewe
---------------

Hy het skoolgegaan aan die Hoërskole Standerton en Parys. Hy het in die Lugmag begin werk en later in die Bray-omgewing geboer.

Provinsiale loopbaan
--------------------

Hy het sy provinsiale rugby vir die destydse Noord-Transvaal as flank en slot gespeel.

Internasionale loopbaan
-----------------------

Sy internasionale rugbyloopbaan het vanaf 1960 tot 1971 gestrek. Hy verteenwoordig Suid-Afrika in 38 toetse, 'n Suid-Afrikaanse rekord vir daardie tyd. Hy het een toetsdrie gedruk.
**Friedrich Ludwig Schröder** (gebore op 3 November 1744, Schwerin, Mecklenburg [nou in Duitsland, sterf op 3 September 1816, Rellingen) was ‘n Duitse akteur, teaterbestuurder en dramaturg wat die toneelstukke van William Shakespeare bekendgestel het aan Duitse verhoë.
Schröder se ouers was legendariese figure van die Duitse toneel; sy stiefpa, Konrad Ernst Ackermann, was ‘n briljante en geliefde komiese akteur, en sy moeder was die luisterryke aktrise Sophie Schröder. Friedrich se ware inspirasie was egter afkomstig van Konrad Ekhof, wat in 1764 aangesluit het by Ackermann se geselskap.

In 1771 het Schröder die bestuurder van die Hamburg Nasionale Teater geword waar hy vir nege jaar aangebly het en homself gevestig het as die leidende Duitse akteur van die era. Hoogtepunte van sy eerste Hamburgse tydperk was sy Shakespeareiaanse produksies waarin hy die rol van Hamlet, die spook van Hamlet se vader, sowel as Iago, Shylock, Lear, Falstaff en Macbeth gespeel het. Hy het ook die vroeë dramas van Goethe - Götz von Berlichingen, Clavigo, en Stella – en die toneelstukke van sulke Shakespeare-geïnspireerde Sturm und Drang dramaturge soos Friedrich Maximilian von Klinger en Heinrich Leopold Wagner, aan Hamburgse gehore bekendgestel. Hy het van Engeland Edward Moore se ‘’Gamester’’ en George Lillo se ‘’London Merchant’’ ingevoer.

Schröder het Hamburg in 1780 verlaat en vier jaar by die Weense Burgtheater spandeer waar hy die ensemble akteurspel gevestig het waarvoor die geselskap later bekend sou word. Hy was weer van 1785 tot 1798 direkteur van die Hamburg Nasionale Teater, waar hy baie van die toneelstukke geproduseer het wat hy in Wene geskryf het.
| **Friedrichstadt**
 |
| --- |
| **Kaart** | **Wapen** |
|  |
|  |
|  |
|  |
|  |
|  |
|  **Land** |  Duitsland |
|  **Deelstaat** |  Sleeswyk-Holstein |
|  **Koördinate** | 54°23′N 9°05′O﻿ / ﻿54.383°N 9.083°O﻿ / 54.383; 9.083 |
|  **Stigting** | 1620/1624 |
|  **Stadstatus** | 1620/1624 |
|  **Oppervlakte:** |   |
|  - Totaal | 4,03 vk km |
|  **Hoogte bo seevlak** | 2 m |
|
|
|  **Bevolking:** |   |
|  - Totaal (31 Desember 2008) | 2 416 |
|  - Bevolkingsdigtheid | 600/vk km |
|  **Tydsone** | UTC +1 (MET) |
|  - Somertyd | UTC +2 |
|
|  **Klimaat** |   |
|  - Tipe | Gematigde seeklimaat |
|  - Gemiddelde jaarlikse temperatuur | - °C |
|  - Gem. temp. Januarie/Julie | - °C |
|  - Gemiddelde jaarlikse neerslae | - mm |
|  **Burgemeester** | Peter Hofmann |
|  **Amptelike Webwerf** | *friedrichstadt.de* |
|

**Friedrichstadt** (Deens: *Frederiksstad*, Noord-Fries: *Fräärstää*, Nederduits: *Friesstadt*, *Frieestadt*, Nederlands: *Frederikstad aan de Eider*) is 'n stad en herstellingsoord in die distrik Nordfriesland van die Noord-Duitse deelstaat Sleeswyk-Holstein.

Die stad, wat tussen die Eider- en Treene-riviere geleë is, is in 1621 deur die Gottorfse hertog Frederik III gestig en tans 'n beduidende kulturele monument. Hertog Frederik III het Friedrichstadt, wat na homself vernoem is, as 'n handelstad beplan en Nederlandse burgers, waaronder veral die Remonstrante wat aan godsdienstige vervolging blootgestel was, uitgenooi om hulle in die nuwe nedersetting te vestig. Vanweë die geloofsvryheid, wat aan burgers toegestaan is, het ook aanhangers van baie ander religieuse groeperings hulle in die stad gevestig sodat Friedrichstadt as 'n "stad van verdraagsaamheid" bekend gestaan het. Tans is nog vyf godsdienstige gemeenskappe aktief.

Friedrichstadt se boukuns toon nog steeds sterk Nederlandse invloede, met talle geboue wat in die styl van die Nederlandse Baksteenrenaissance ontwerp is, asook gragte. Toerisme is 'n beduidende bron van inkomste.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4018600-3
* LCCN: n96031223
* NKC: ge731573
* VIAF: 129170600
* WorldCat Identities: lccn-n96031223

 |