recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Sybrandis (Sibrand) Abbema** (Vianen, provinsie Suid-Holland, Nederland, 17 Junie 1637 — Maarssen, provinsie Utrecht, Nedederland, 4 Junie 1684) was 'n kommissaris van die VOC.

Abbema was die seun van ds. Fredericus Abbema (oorlede 1659), predikant van Polsbroek, Moordrecht en Vianen en eweneens die seun van 'n predikant, Fredericus Abbema. Abbema se vader vertrek in 1655 met die Arnhem na Oos-Indië. Hoewel die skip Tafelbaai binnevaar, kon Abbema weens stormagtige weer (24 Oktober 1655) nie land om in die Fort de Goede Hoop te preek nie. Op 14 Februarie 1656 bereik hy Batavia, gaan na Ambon, maar word in September 1656 na Ternate beroep waar hy in Julie 1659 sterf. Twee van Abbema se susters trou in die Ooste met hoë VOC-amptenare, en een van hulle, Elisabeth, weduwee van die landvoog van Ambon, tree in die huwelik met Joan Maetsuycker (1606-1678), die alombekende goewerneur-generaal van Nederlands-Oos-Indië. Sy sterf ná 'n moeilike huwelik met die prikkelbare en opvlieënde Maetsuycker in November 1674 in Batavia, maar Abbema vorder intussen vinnig in die Kompanjiesdiens, veral ná sy suster se huwelik met Maetsuycker. 

Op Ambon word hy onderkoopman en in 1662 word hy hoof van Poeloe Ai (Banda), waar hy in 1665 koopmansrang kry. Met 180 soldate neem hy op 11 Desember 1666 die eilandjie Poeloe Run van die Engelse af, en die jaar daarop word hy tot sekunde van Banda en opperkoopman bevorder. Van 16 Junie 1669 dien hy in Batavia waar hy op 15 Oktober 1669 verlof kry om te repatrieer. In die retoervloot onder Mattheus van den Brouck waarmee Abbema na Patria reis, dien hy as skout-by-nag. Tydens die verblyf aan die Kaap (9 Februarie tot 14 Maart 1670), woon hy uit hoofde van sy rang die vergaderings van die politieke raad by.

Vier jaar later gaan hy weer na die Ooste. As raad-extraordinaris van Indië vertrek hy met drie skepe van Texel, vertoef gedurende Mei 1674 aan die Kaap waar hy weer die sittings van die politieke raad bywoon, en bereik Batavia op 27 Julie 1674 met 'n vloot wat sedert sy vertrek van die Kaap tot 13 skepe aangegroei het. Abbema word in 1676 direkteur van Soerat, maar ontvang in 1678 sy ontslag in omstandighede wat verband hou met die vervanging van 'n aantal lede van die raad van Indië in wie die Here XVII vertroue verloor het.

As vermoënde man vertrek Abbema op 5 Desember 1679 uit Batavia as raad-extraordinaris van Indië en admiraal van die retoervloot na Patria. Hy besoek onderweg die Kaap as kommissaris van 20 Februarie tot 27 Maart 1680 en stel voor sy vertrek 'n instruksie op vir die kommandeur Simon van der Stel (wat net enkele maande tevore diens aan die Kaap aanvaar het) waarin hy hom onder meer opdra om die vrye ingesetenes met alle denkbare middele te help, selfs al sou die Kompanjie daardeur ook 'n weinig skade ly, en veral die landbouers soveel moontlik aan te moedig om genoeg graan vir die koloniste, die garnisoen, die slawe en die verbyvarende Kompanjieskepe te verbou.

Uit Abbema se huwelik met Catharina Burgers is vyf kinders gebore.

Bronne
------

* De Kock, W.J. (hoofred.). 1968. *Suid-Afrikaanse Biografiese Woordeboek*, deel I. Kaapstad: Nasionale Boekhandel Beperk.
"Swinging London": Carnaby Street in Soho in 1966  
Foto: The National Archives UK
**Swinging London** is 'n sambreelterm wat gebruik word om na verskillende aspekte van Londen se kulturele lewe en modewêreld te verwys soos dit gedurende die 1960's ontwikkel en gefloreer het.

Die meeste verskynsels, wat daarmee verbind word, was jeuggedrewe, waarby die klemtoon op alles geval het wat destyds as nuut en modern ervaar is. Ná jare vol ontberings - kos en verbruiksgoedere was in die Verenigde Koninkryk ook ná die einde van die Tweede Wêreldoorlog nog jare lank gerantsoeneer - het die Britse ekonomie in die sestigerjare stewig herstel en ook vir die werkersklas het loonvlakke merkbaar gestyg. Politieke veranderinge en sosiale vooruitgang het aanleiding tot 'n golf van optimisme, maar ook hedonisme gegee.

Die eerste breedvoerige beskrywing van kulturele ontwikkelinge in die Britse hoofstad, wat as "Swinging London" omskryf is, is in die Amerikaanse nuustydskrif *Time Magazine* se uitgawe van 15 April 1966 gepubliseer.
**Switserse Frans** (Frans: *français de Suisse*) is die naam wat vir die Switserse variant van die Franse taal gebruik word. Switserse Frans word hoofsaaklik in die weste van die land, die sogenaamde Romandie, gepraat. Switserse Frans moenie verwar word met Frankoprovensaals of Retoromaans, twee Romaanse tale wat ook in Switserland gepraat word. 

Die verskille tussen Switserse en Paryse Frans is klein en hoofsaaklik beperk tot die woordeskat en 'n aantal wendings. 'n Spreker van Switserse Frans het geen moeite om 'n Franse spreker te verstaan nie, en Franse sou in Switserland net 'n beperkte aantal vreemde woorde teenkom. Die verskille is dus kleiner as dié tussen Switserse Duits en Standaardduits, alhoewel daar vroeër 'n aantal Switserse dialekte van Frans in Romandie bestaan het. Hulle het egter almal uitgesterf.

Daar bestaan geen Switserse Standaardfrans nie; die verskillende kantons (en soms ook stede) het almal hul eie woordeskat, wat dikwels aan die plaaslike dialekte of Duits, die meerderheidstaal van Switserland, ontleen is.

Baie van die verskille tussen Switserse Frans en Frans kan toegeskryf word aan die verskillende administratiewe en politieke stelsels van die twee lande. Die term kanton byvoorbeeld verskil in betekenis, en terwyl Franse 'n posbus *boîte postale (BP)* noem, verwys die Switsers na 'n *case postale (CP)*.

Belgiese, Kanadese en Switserse Frans toon 'n aantal ooreenkomste, soos in die geval van die telwoorde *septante* ("sewentig", Frans: *soixante-dix* of letterlik "sestig-tien") en *nonante* ("negentig", Frans: *quatre-vingts-dix*, letterlik "vier twintigs en tien"). *Huitante* en *octante* ("tagtig") word soms in plaas van die Franse *quatre-vingts* (letterlik: "vier twintigs") gebruik, veral in die kantons Vaud, Valais en Fribourg.

Belge en Switsers gebruik ook die woorde *déjeuner* ("ontbyt") en *dîner* ("middagete") in hulle oorspronklike betekenis, terwyl hulle in Frankryk na die middag- en aandete verwys.

| * l
* b
* w
 Tale van Switserland |
| --- |
| Amptelike tale | 
* Duits
* Frans
* Italiaans
* Romansch

 |
| Belangrike dialekte | 
* Arpitaans
* Lombardies
* Romani
* Switserduits

 |
| Gebaretale | 
* Switserduitse gebaretaal
* Franse gebaretaal
* Italiaanse gebaretaal

 |
Rayleigh-verstrooiing veroorsaak die rooierige lug tydens sonsondergang.
Hierdie grafiek toon die sterker verstrooiing van blou lig relatief teenoor rooi lig in die atmosfeer.
**Rayleigh-verstrooiing** is die verstrooiing van lig deur deeltjies wat kleiner is as die golflengte van lig. Die verskynsel is vernoem na Lord Rayleigh, wie dit oospronklik verklaar het. Rayleigh-verstrooiing vind plaas wanneer lig deur 'n deursigtige vloeistof of vastestof beweeg, maar kan die beste waargeneem word in die teenwoordigheid van gasse. Dit is ook as gevolg van Rayleigh-verstrooiing in die atmosfeer dat die lug blou voorkom.

Die hoeveelheid Rayleigh-verstrooiing vir 'n ligstraal is afhanklik van die grootte van die deeltjies en die golflengte van die lig. Die golflente-afhanklikheid is besonder sterk: die hoeveelheid verstrooide lig is omgekeerd eweredig aan die vierde mag van die golflengte (dus, die golflengte4). Die formule van die verstrooiingskoëffisiënt is:

{\displaystyle k\_{s}={\frac {2\pi ^{6}}{3}}n\left({\frac {m^{2}-1}{m^{2}+2}}\right)^{2}{\frac {d^{5}}{\lambda ^{4}}}}
Met *n* as die aantal deeltjies van die diameter, *d*; *m* is die brekingsindeks; en λ is die golflengte van die straling.

Die sterk golflengte-afhanklikheid sorg ook daarvoor dat blou lig meer verstrooi word as rooi lig: blou lig se golflengte is ongeveer twee keer so kort as dié van rooi lig en dus word blou lig sestien maal beter verstrooi as rooi lig. Dit het tot gevolg dat 'n mens in die atmosfeer 'n klein deel blou lig van alle kante kan sien, terwyl die res van die sonlig hoofsaaklik uit die rigting van die son blyk te kom.

'n Belangrike uitsondering kan waargeneem word tydens sonop en sonsondergang, wanneer die sonlig 'n groter afstand deur die atmosfeer moet aflê voordat dit die waarnemer bereik. Die ekstra afstand deur die atmosfeer veroorsaak meer bykomende verstrooiing van blou as bykomende verstrooiing van rooi lig. Die gevolg is dat meer blou lig en ander korter golflengte liggolwe die ruimte in weerkaats word en 'n duidelike rooi skynsel dus in die hemel in die rigting van die son waargeneem kan word. In 'n verswakte vorm van die effek veroorsaak die verswakking van blou lig vir 'n geelkleurige son oordag, omdat net klein hoeveelhede van die blou lig uit die son se wit lig weg van die waarnemer verstrooi word.

Wanneer die deeltjies groter is as die golflengte van lig, is die mate van verstrooiing nie meer afhanklik van die golflengte nie. Sulke verskynsels kan die lig dus nie in verskillende kleure skei nie. Dit kan gesien word in 'n wolk (die waterdruppels is groter as die golflengte van lig) wat in die dag wit voorkom. Ander voorbeelde sluit in suiker, tafelsout en melk.

Rayleigh-verstrooiing is *elastiese* verstrooiing. Dat wil sê dat in die verstrooiingsproses die energie van die foton nie gewysig word nie. Daar is ook inelastiese verstrooiing (Raman-verstrooiing) waarin die foton energie verloor of wen. Raman-verstrooiing is baie swakker en kan net waargeneem word wanneer die sterker Rayleigh-komponent geblokkeer word.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4177106-0

 |
| **Cartagena de Indias**
 |
| --- |
| **Kaart** | **Wapen** |
|  |
|  |
|  |
| **Vlag** |
|  |
|  |
|  **Land** |  Colombia |
|  **Departamento** |  Bolívar |
|  **Streek** |  Karibies |
|  **Koördinate** | 10°24′N 75°30′W﻿ / ﻿10.400°N 75.500°W﻿ / 10.400; -75.500 |
|  **Gestig op** | 1 Junie 1533 |
|  **Oppervlakte:** |   |
|  - Totaal | 709,1 vk km |
|  **Hoogte bo seevlak** | 2 m |
|
|
|  **Bevolking:** |   |
|  - Totaal (2011) | 955 250 |
|  - Bevolkingsdigtheid | 1 347/vk km |
|  **Tydsone** | UTC -5 |
|
|  **Burgemeester** | Campo Elías Terán |
|  **Amptelike Webwerf** | *cartagena.gov.co* |
|

**Cartagena** (Spaans: *Cartagena de Indias*, "Cartagena van Wes-Indië") is 'n stad in die noordooste van Colombia aan die kus van die Karibiese See suidwes van Barranquilla en die monding van die Río Magdalena. Die stad is op 1 Junie 1533 deur Spaanse conquistadores gestig en is ná Cartagena in Spanje genoem. Cartagena is die hoofstad van die departamento Bolívar en die vyfde grootste stad van Colombia. Die historiese stadskern van Cartagena is in 1984 deur UNESCO as wêrelderfenisgebied gelys.

Geskiedenis
-----------

Die Engelse aanval onder Edward Vernon op Cartagena in 1741
Die stad is op 1 Junie 1533 deur Pedro de Heredia gestig en het gou na Meksikostad die tweede belangrikste stad in die Nuwe Wêreld geword. Die stad was goed verdedig met 29 forte en dik mure van 40-voet. Ten spyte daarvan is die stad aangeval deur Franse magte in 1544 en ook deur Francis Drake in 1585 wat die stad beset het en dit teruggee het nadat 'n som geld aan hom betaal is. In 1697 het die Franse die stad oorgeneem en dit verlaat nadat $5 000 000 betaal is. In 1741 het die Engelse admiraal Edward Vernon egter nie daarin geslaag om die stad te beset nie.

Dit was die eerste stad wat sy onafhanklikheid van Nieu-Granada verklaar het. Simón Bolívar het die stad ook gebruik as basis om Venezuela te bevry. Die seerowers van Barataria, onder leiding van Jean Lafitte wat Britse en Spaanse skepe geteiken het, het sy basis hier gehad. Die stad het daarna in die hande van die Spaanse generaal Pablo Morilla geval; as gevolg van hulle hardkoppige weerstand en wrede straf het die stad die bynaam *Heroic City* verwerf. In 1821 is die stad weer bevry en by Groot-Colombia ingelyf.

Bron
----

* *Collier's Encyclopedia*, Crowell-Collier Educational Corporation, Volume 20, Bladsy 485.
**Swjatopolk I** of **Swjatopolk die Vervloekte** (Russies: Святополк Окаянный; omstreeks 980 – 1019) het van 1015 tot 1019 as grootprins oor Kiëf-Roes regeer. Sy ma was ’n Griekse non wat deur Swjatoslaf I uit Bulgarye ontvoer is en getroud was met Jaropolk I. Sy pa was waarskynlik Wladimir I, wat Jaropolk se weduwee verkrag het nadat hy Jaropolk laat vermoor het. Wladimir het gereël dat Swjatopolk met ’n Poolse prinses trou om hom uit die stryd om die troonopvolging te hou. Dit het misluk toe Swjatopolk se skoonpa Kiëf aanval. Wladimir het Swjatopolk toe gevange laat neem.

Aan die einde van sy lewe het Wladimir sy ryk onder sy twaalf seuns verdeel. Hy is op 15 Julie 1015 in Berestowo dood terwyl hy op pad was na Nowgorod.

Bewind
------

Ná Wladimir se dood het Swjatopolk, sy "oudste seun", vir hom die troon van Kiëf toegeëien. Toe die Kiëfse bevolking hom nie steun nie, het hy geskenke onder hulle uitgedeel. Toe dit nie slaag nie, het hy sy grootste mededingers, sy twee "broers" Boris en Gleb, laat vermoor – hulle is later nes Wladimir en Olga tot heiliges verklaar.

Toe Swjatopolk se jongste broer, Jaroslaf, die prins van Nowgorod, die nuus van die moord kry, het hy teen Swjatopolk opgeruk. Die verslane Swjatopolk het na Pole gevlug. Hy het egter teruggekeer, Jaroslaf met die hulp van sy skoonpa verslaan en Kiëf in 1017 beleër. Jaroslaf het hom egter weer aangeval en verslaan. Swjatopolk moes vlug, maar het Jaroslaf weer eens aangeval. Hy is egter weer verslaan en is onderweg na Pole dood.
**Maurice Béjart** is die skuilnaam waaronder die Fransman **Maurice Jean Berger** (1 Januarie 1927 – 22 November 2007) as danser en choreograaf gewerk het. Sy styl bestaan uit 'n kombinasie van klassieke ballettegniek, moderne jazz, akrobatiek en Oosterse motiewe. Hy het 'n belangrike bydrae gelewer tot die ontwikkeling van totale teater, waarin dans, musiek, sang, mimiek en die gesproke woord in groot mate saamgaan. Hy het sowat sewentig ballette geskep.

Lewe
----

Maurice Jean Berger is op 1 Januarie 1927 in Marseille gebore. Nadat hy sy balletopleiding aan die balletskool van die Opera van Marseille ontvang het, het hy tot 1945 by dié balletgeselskap gedans. Daarna het hy in Parys onder Léo Staats en Ljoebov Egorova gestudeer. Die balletpedagoog madame Rosanne het 'n groot invloed op hom uitgeoefen. Van 1947 tot 1949 was Béjart aan Roland Petit se balletgeselskap verbonde; van 1949 tot 1950 was hy hoofdanser van die International Ballet in Londen, en van 1951 tot 1952 gaskunstenaar by die Koninklike Sweedse Balletgeselskap. In 1954 het Béjart saam met die resensent Jean Laurent die Ballets de I'Etoile gestig, en dit in 1957 tot Ballet Théâtre de Paris herdoop. Vir hierdie geselskap het hy ook sy eerste bekende werk, *Symphonie pour un homme seul* (1955), geskep. Ná die geweldige sukses van sy ballet *Le sacre du printemps* in 1959 in Brussel, is hy in dieselfde jaar daar aangestel as direkteur van die balletgeselskap verbonde aan die Koninklike Muntskouburg, wat sedertdien die Ballet du XXme Siécle heet.

Werke
-----

By die Ballet du XXme Siécle het Béjart se balletloopbaan sy toppunt bereik, en die geselskap se repertoire bestaan hoofsaaklik uit sy werke. Die bekendste hiervan is *Boléro*, 1960 (Ravel), *Les noces*, 1962 (Strawinski), *IXme symphonie*, 1964 (Beethoven), *Romeo et Julliette*, 1966 (Berlioz), *Messe pour le temps present*, 1967 (Henry), *Bhakti*, 1968 (Hindoemusiek), *Nomos alpha*, 1969 (Xenakis), *Le chant du compagnon errant*, 1971 (Mahier), en *Nizjinski clown de Dieu*, 1971 (Henry, Tsjaikofski). Die Grand Prix National de la Musique, 'n Belgiese onderskeiding, is in 1970 aan Béjart toegeken.

Bronnelys
---------

* *Wêreldspektrum*, Vol. 3, 10-11, ISBN 0 908409 44 3
**Zubin Mehta** (\* 29 April 1936 – ) is 'n Indiese dirigent van Westerse en Oosterse klassieke musiek. Hy is tans Musiekdirekteur van die Israel Filharmoniese Orkes (IPO), en Emeritusdirigent van die Los Angeles Filharmoniese Orkes.

Mehta se vader was die stigter van die Bombaai Simfonieorkes en Mehta het sy vroegste musikale opvoeding by sy vader ontvang. Op ouderdom 18 het hy ingeskryf by die Weense Staatsmusiekakademie, van waar hy na drie jaar as 'n dirigent gegradueer het. Hy het internasionale kompetisies begin wen, en het die Koninklike Liverpool Filharmoniese Orkes op die ouderdom van 21 gedirigeer. In die 1960's het Mehta baie ondervinding opgedoen deur in te staan vir gevierde maestros dwarsoor die wêreld.

Mehta was vanaf 1961 tot 1967 Musikale Direkteur van die Montreal Simfonieorkes; asook Musiekdirekteur van die Los Angeles Filharmoniese Orkes vanaf 1962 tot 1978. So het hy die jongste musiekdirekteur ooit van enige groot Noord-Amerikaanse orkes geword. Hy is in 1969 aangestel as Musiekadviseur by die Israel Filharmoniese Orkes en in 1981 het Mehta die orkes se permanente Musiekdirekteur geword. Van 1978 tot 1991 was hy Musiekdirekteur van die New York Filharmoniese Orkes. Sedert 1985 was hy ook hoofdirigent van die *Maggio Musicale Fiorentino* in Florence, Italië.

Mehta was ook deel van *The Trout*, Christopher Nupen se rolprent oor 'n opvoering van Schubert se Forelkwintet deur Jacqueline du Pré, Daniel Barenboim, Itzhak Perlman en Pinchas Zukerman op 30 Augustus 1969 by die Queen Elizabeth Saal in Londen, wat die maatstaf van die klassieke musiekuitsaaiwese geword het. Die rolprent is in 'n enkele week in Augustus 1969 geskiet. *The Trout* is waarskynlik die klassieke musiekrolprent wat die meeste uitgesaai is. The Trout het ook die TZ Rose in 1973 gewen.

Mehta is 'n ereburger van beide Florence en Tel Aviv, en is in 1997 'n erelid van die Weense Staatsopera gemaak en van die Beierse Staatsopera in 2006.

Onlangs het Mehta verskeie toere met die Beierse Staatsopera onderneem en 'n besige skedule gehad van gasopvoerings as dirigent. In Desember 2006 het hy die *Eerbewys van die Kennedy-sentrum* ontvang en Oktober 2008 was hy deur die Japannese Imperiale Familie vereer met die "Praemium Imperiale". In 2016 is Mehta aangestel as ere-dirigent van die *Teatro San Carlo*, Napels.
**Sergei Vasilievich Rachmaninoff** (Russies: Серге́й Васи́льевич Рахма́нинов; IFA: [sʲɪrˈɡʲej rɐxˈmanʲɪnəf]; 1 April 1873 – 28 Maart 1943) was 'n Russiese pianis, komponis, en orkesleier van die laat romantiektydperk.

Sergei Wasiljewitsj Rachmaninof (1873- 1943) is op Oneg, naby Nowgorod, gebore. Hy was die seun van 'n kaptein van die Keiserlike Wag en 'n afstammeling van ŉ adellike en gegoede familie. As jeugdige het hy 4 jaar lank in Moskou by sy leermeester, Nikolai Sverof, gaan woon. 

As student het hy die opera *Aleko* en die klavierstukke Opus 3, wat die beroemde Prelude in C-kruis-mineur bevat, gekomponeer. Sverof se streng dissipline oor die jong Rachmaninof het meegebring dat hy een van die grootste klaviervirtuose van die 20e eeu geword het. Die eerste uitvoering van sy Tweede Klavierkonsert in C-mineur in Moskou in 1901 was 'n groot sukses. 

In 1906 het hy en sy gesin in Dresden gaan woon, waar hy die Tweede Simfonie (1907), die simfoniese gedig *Die eiland van die dood* (1909) en die Derde Klavierkonsert in D-mineur (1909) gekomponeer het. Laasgenoemde werk het hy spesiaal vir sy eerste konsertreis in die VSA geskryf. Van 1910 tot 1917 het Rachmaninof weer in Moskou gaan woon, waar hy dikwels simfoniekonserte gedirigeer het. 

Die belangrikste werk van sy tweede verblyf in Moskou was sy koorsimfonie, *Die klokke*. Die revolusie van 1917 het hom in so 'n mate van sy land vervreem, dat hy en sy gesin Rusland verlaat en hulle permanent in die VSA gevestig het. 

Die kwarteeu wat hy in die VSA gewoon het, is hoofsaaklik aan konsertreise daar en in Europa gewy. Die enigste belangrike komposisies uit hierdie tydperk is die *Rapsodie op 'n tema van Paganini* (1934) en die Derde Simfonie (1936). Tydens 'n konsertreis het hy skielik siek geword en op 28 Maart 1943 is hy in Kalifornië oorlede.

Waardering
----------

Rachmaninof was die gewildste komponis van die 20e eeu,[*verwysing benodig*] 'n begaafde dirigent en die verstommendste pianis van sy tyd. Hy was die laaste komponis in die Russiese Romantiese tradisie. Sy komposisies bevat meesleurende melodieë en groot dinamiese kontraste, en daar is tans nuwe belangstelling in sy musiek.

Sien ook
--------

* Lys van komponiste
**Debenhams plc** is 'n Britse multinasionale kleinhandelketting wat afdelingswinkels in die Verenigde Koninkryk en Ierland en konsessiewinkels in ander lande bedryf. Die onderneming het sy oorsprong in 'n enkele winkel wat in die 18de eeu in Londen gevestig is en het intussen tot 'n handelsreus met 178 winkels op die Britse Eilande en in Denemarke gegroei waar onder meer klere, huishoudelike ware en meubels verkoop word. 'n Eie reeks ontwerpersklere is in 1993 onder die handelsmerk *Designers at Debenhams* ingevoer.

Debenhams, wat sy hoofkwartier in Regent's Place in die Londense Borough of Camden het, word op die Londense Effektebeurs genoteer waar dit deel uitmaak van die FTSE 250-indeks. Naas sy Ierse dogtermaatskappy bedryf Debenhams ook die Deense afdelingswinkelketting *Magasin du Nord*.

Nadat Britse media in 2018 reeds oor Debenhams se toekoms gespekuleer het, het die onderneming met £491 miljoen voor belasting die grootse verlies in sy geskiedenis aangeteken. Debenhams het die sluiting van sowat vyftig winkels met die moontlike verlies van 4 000 werkgeleenthede aangekondig. Op 9 April 2019 het die onderneming bekendgemaak dat dit onder finansiële administrasie geplaas is nadat sy skuldlas tot meer as £600 miljoen gestyg het.

Krediteurs het Debenhams se voorgestelde herstruktureringsplan in Mei 2019 goedgekeur. Die plan maak voorsiening vir die sluiting van 22 winkels en onderhandelinge met verhuurders om laer huurgelde vir die ander filiale.
**Jan Bruijns** (ook bekend as **Jan Bruyns** en **Jan Bruijn**) is 'n Suid-Afrikaanse akteur. Hy is bekend vir sy baritonstem en kragtige spel in die 1950’s op die verhoog in ondermeer W.A. de Klerk se *Die jaar van die vuuros* (onder regie van Hermien Dommisse) en Jean Racine se *Andromache* (onder regie van Aletta Gericke). Hy was in meer as 30 Afrikaanse rolprente te sien, waaronder Doodkry is min (1961) en *Die rebel* (1976). Hy het ook vir die radio gespeel.

Verhoogwerk
-----------

Bruijns sluit by die Kaapstadse Afrikaanse Toneelvereniging (K.A.T.) aan waar hy in September 1944 die eenbedryf *Plaas Toe* deur Andries de Klerk opvoer. Sy eerste groot rol was in 1944 in *Paastyd* deur Strindberg. In dieselfde jaar speel hy Mat Burke in O’Neill se drama *Anna Christie*. Hy speel ook in 1945 vir K.A.T. in *Liefdesvuur* deur Herman Sudermann, toe in *The Boy David* deur sir James Barrie vir die Kaapstadse Reps (*Repertory Theatre Society*). In 1946 speel hy prof. Henk Johannsen in *Die Dae van Jou Lewe* deur W.A. de Klerk.

Nadat hy na Johannesburg trek, speel hy vir die Johannesburgse Afrikaanse Amateur Toneelspelers (JAATS) in *Die Gebreekte Kruik*. Sy eenbedryf, *Die Simbool*, is by die FATSA-fees van 1948 opgevoer, waarvan hy die regisseur was en ook 'n rol in gespeel het. Daarna speel hy in *Die Barretts van Wimpolestraat* vir JAATS, asook in *Gif en Oujongnooiens* as Mortimer Brewster. Die Volksteater nooi hom in hierdie rol vir hulle produksie van *G en O*. *Andromache* (Racine), onder regie van Aletta Gericke volg in 1949, en vroeg in 1950, *Die Vader*, deur Strindberg. Hy speel voorts Banquo in die NTO-produksie (Nasionale Toneelorganisasie) van Macbeth en die generaal in *Die Jaar van die Vuuros* (ook vir NTO).

Filmografie
-----------

* *Babel a Sodome* (TV-fliek), 1990
* Die Groen Faktor, 1984
* Bosveldhotel, die moevie, 1982 as Joop van Rensburg
* *Burning Rubber*, 1981 as Manney
* Rienie, 1980 as Dr. Henk Weyers
* *Pour tout l'or du Transvaal* (TV mini-reeks), 1979 as Abraham
* *Zulu Dawn*, 1979 as Ouer Boer
* Plekkie in die son, 1979 as Oom Jan
* Die Rebel, 1976
* Die Ridder van die Grootpad, 1976
* 'n Beeld vir Jeannie, 1976 as Tom Schlebusch
* *e'Lollipop*, 1975 as Oom Koos
* Jakkalsdraai se Mense, 1975
* Ter wille van Christine, 1975
* Geluksdal, 1974 as Koos Conradie
* Die Wit Sluier, 1973 as Prof. Klaus Schillinger.
* Dirkie, 1970 as kolonel
* *Farewell Johnny*, 1970 as Linda se pa
* *Seven Against the Sun*, 1964 as O.C.
* *Rider in the Night*, 1963
* Voor sononder, 1962 as Piet le Roux
* As Ons Twee Eers Getroud is!, 1962
* *The Hellions*, 1961 as Jan Pretorius
* Doodkry is Min, 1961
* Fratse in die Vloot, 1958
* Die Bosvelder, 1958
* Dis Lekker om te Lewe, 1957 as Sersant-Majoor
* Donker Afrika, 1957
* Paul Krüger, 1956 as Andries Pretorius/M.W. Pretorius
* 'n Plan is 'n Boerdery, 1954
* Kom saam vanaand!, 1949 as Mnr. Bekker
By ‘n bron by **Zuurbekom** (Suurbekom) is ‘n pompstasie van Rand Water vir die verskaffing van water vir huishoudelike en nywerheidsgebruik. Dit het voorheen ‘n groot deel van Johannesburg van water voorsien.

Ligging
-------

Die bron is by 26° 18′ 4″ suid en 27° 48′ 49″ oos. Dit is naby die spoorweghalte Waterworks en die oorsprong van die Kliprivier, Gauteng, aan die westekant van die Klipriviersberg, tussen Soweto en Westonaria, noordwes van Lenasia en ongeveer 20km suidwes van die middestad van Johannesburg.

Bron
----

Die presiese boorplek in die dolomietrotse is reeds in 1895 deur die geoloog dr. David Draper aangewys en in 1899 is op daardie plek die pompstasie deur Barney Barnato se *Johannesburg Waterworks Estate and Exploration Co. Ltd.* gebou. Dit is later deur die Randse Waterraad oorgeneem. Hierdie was die eerste betroubare standhoudende watertoevoer aan die sentrale Witwatersrand. Daardeur is die chroniese watertekort beëindig wat tot op daardie tydstip die openbare gesondheid benadeel het en die ontwikkeling van die dorpe en goudmyne gestrem het. Elke dag sedert 1899 is ‘n 27 miljoen liter water van ‘n besonder goeie gehalte hier uit die dolomietlae gepomp. Dit was nooit nodig om die water te filtreer nie. Die bron word nou nie meer gebruik nie en die pompstasie is tot ‘n gedenkwaardigheid verklaar.

Lees ook
--------

* Albionbron
* Gerhardminnebron
* Oog van Kuruman
* Schoonspruitoog
* Warmwaterbronne van Suid-Afrika

Bibliografie
------------

* artefacts, co.za
* McCarthy, T.S. en V. Arnold, J. Venter en W.N. Ellery: The collapse of Johannesburg’s Klip River wetland. In: South African Journal of Science. www.scielo.org.za
**James Trevor "Jamie" Oliver**, MBE (\* 27 Mei 1975) is 'n Engelse meestersjef, restaurateur en mediapersoonlikheid wat internasionale bekendheid verwerf het met sy televisieprogramme oor kosmaak (waaronder *The Naked Chef* wat vanaf 1999 uitgesaai is, en *Jamie Oliver's Food Revolution* van 2010), 'n wye reeks kookboeke. In 2005 het hy 'n wêreldwye veldtog vir verbeterde kosmaakopleiding en gesonde skooletes gedoen.

Lewe
----

Jamie Oliver in 2008
Sy restourant, Fifteen
Jamie Oliver is in die dorp Clavering in die Engelse graafskap Essex gebore en grootgemaak waar sy ouers, Trevor en Sally Oliver, sedert 1976 die restourant *The Cricketers* bedryf en hom vertroud gemaak het met die kuns van kosmaak. In die restourant se kombuis het Jamie sy sakgeld verdien en kort voor lank dieselfde passie vir gesonde kos as sy ouers getoon.

Op die ouderdom van sestien het hy sy opleiding as kok by die spysenierskollege *Westminster Catering College* begin en daarna praktiese ervaring in Frankryk en in verskeie befaamde Engelse restourante opgedoen. Gedurende sy werk in een van dié eetplekke, die *River Café* in Fulham, Londen, het hy in 'n dokumentêre program verskyn en vervolgens bekendheid as aanbieder van die televisieprogram *The Naked Chef* verwerf waarin hy 'n eenvoudige manier van kosbereiding met basiese bestanddele verduidelik het.

In 2002 het Oliver in Londen 'n stigting, die *Fifteen Foundation*, in die lewe geroep wat met sy opleidingsprogramme benadeelde jeugdiges die kans gee om 'n loopbaan in die restourantbedryf te volg. Suksesvolle kandidate word in Oliver se restourant *Fifteen* opgelei. Die sukses van dié projek, wat in die televisieprogram *Jamie's Kitchen* gedokumenteer is, het Oliver aangespoor om die program in die hele Verenigde Koninkryk en in oorsese lande uit te brei.

In Junie 2003 het Oliver 'n MBE ontvang vir sy dienste in die gasvryheidsbedryf.

As mediapersoonlikheid en sjef het hy 'n verskeidenheid kookboeke gepubliseer. Sy eie reeks kookware in samewerking met die Franse vervaardiger *Tefal* geloods en sy eie restourante geopen. In 2005 het Oliver 'n veldtog begin vir gesonde skooletes in die Verenigde Koninkryk en die Verenigde State beywer. As gevolg daarvan het die Britse regering ook belowe om die kwessie aan te spreek.

Die eerste *Jamie's Italian*-restaurant op die vasteland van Afrika open sy deure in 2016 in Melrose Arch, Johannesburg.

Persoonlik lewe
---------------

In Julie 2000 het Oliver getrou met Juliette Norton. Hulle het vyf kinders: Poppy Honey Rosie (gebore Maart 2002), Daisy Boo Pamela (gebore April 2003), Petal Blossom Rainbow (gebore April 2009), Buddy Bear Maurice (gebore September 2010) and River Rocket Blue Dallas (gebore Augustus 2016).

Kookboeke
---------

Jamie Oliver het 'n aantal kookboeke geskryf:

* *Jamie's America*
* *Jamie's ministry of food*
* *Jamie At Home*
* *Cook With Jamie*
* *Jamie's Little Book Of Big Treats*
* *Jamie's Italy*
* *Jamie's Dinners*
* *Jamie's Kitchen*
* *The Naked Chef*
* *Happy Days with the Naked Chef*
* *Return of the Naked Chef*
* *Jamie in 30 minutes*
* *Jamie in 15 minutes*
* *Save with Jamie*
* *Jamie's Comfort Food*
'n **Konfederasie** (Latyn: *confoederatio* = *con + federare* van *foedus* verbond) is 'n verbond tussen state soos die Switserse Konfederasie van vroeër.

By ’n federasie staan deelstate onder gesag van ’n federale regering en 'n federale *grondwet*. By ’n konfederasie word soewereine state saamgebind deur ’n *verdrag* (en nie 'n grondwet nie). By ’n konfederale staatsvorm kan die saambindende *verdrag* ook maklik opgesê word. Switserland was voorheen ’n konfederasie, maar is tans ’n federasie. Die huidige Europese Unie is ’n voorbeeld van ’n konfederale staatsvorm.

Lys van Konfederasies
---------------------

* Afrika-unie
* Benelux (Konfederasie uit België, Luxemburg en Nederland)
* Europese Unie
* Franse Unie (1946–1958)
* Gekonfedereerde State van Amerika (1861–1865)
* Republiek van die Sewe Verenigde Nederlande (1581–1795)
* Senegambië (1982–1989)
* Serwië en Montenegro (2003–2006)
* Switserland (tot 1848)
* Tsjeggo-Slowakye (1938–1939 en 1969–1992)
* Verenigde State van Amerika (tot 1787)

Bronne
------

* HAT Verklarende Handwoordeboek Van Die Afrikaanse Taal (F.F. Odendahl/R.H. Gouws) Kaapstad 2005
* Wikipedia Nederlands
*Gaudeamus igitur*.
"**Gaudeamus igitur (Kom nou, kêrels)**" is die verwerkte Afrikaanse weergawe van ’n bekende Latynse studentelied uit die Middeleeue. Dit is as lied 234 in die FAK-sangbundel opgeneem.

Woorde
------

> 
> Gaudeamus, igitur,  
> 
> juvenes dum sumus;  
> 
> gaudeamus, igitur,  
> 
> juvenes dum sumus;  
> 
> post jucundam juventutem,  
> 
> post molestam senectutem  
> 
> nos habebit humus,  
> 
> nos habebit humus.  
> 
>   
> 
> Kom nou, kêrels, laat ons sing,  
> 
> skuif die boeke nou opsy!  
> 
> Kom nou, kêrels, laat ons sing,  
> 
> skuif die boeke nou opsy!  
> 
> Al die bitter jer'miades,  
> 
> al die skandes en die skades  
> 
> van die bloktyd is verby,  
> 
> van die bloktyd is verby.  
> 
>   
> 
> Vivat Academia!  
> 
> Vivant professores!  
> 
> Vivat Academia!  
> 
> Vivant professores!  
> 
> Vivat membrum quodlibet!  
> 
> Vivant membra quaelibet,  
> 
> semper sint in flore,  
> 
> sember sint in flore!  
> 
>   
> 
> Jonkheid is die hoogste deug:  
> 
> drink die warme lewenswyn,  
> 
> jonkheid is die hoogste deug:  
> 
> drink die warme lewenswyn,  
> 
> soos die voëltjies in die velde,  
> 
> soos die blomme ongemelde  
> 
> vreugde vind in sonneskyn,  
> 
> vreugde vind in sonneskyn.
> 
> 
>

Geskiedenis
-----------

Die Latynse lied is bekend as "**Gaudeamus Igitur**" ("So Kom Ons Wees Verheug") of "**De Brevitate Vitae**" ("Oor die Kortheid van die Lewe"). Dit word in die Westerse wêreld hoofsaaklik op universiteite se gradeplegtighede gesing. Ondanks die feit dat dit ’n amptelike lied vir sulke geleenthede is, is dit ’n vrolike, lighartige komposisie wat die draak steek met die universiteitslewe. Dit het vermoedelik sy oorsprong in ’n Latynse manuskrip uit 1287. Dit word by baie universiteite as ’n drinklied gesing en is die amptelike lied van die Internasionale Universiteitsportfederasie.

Die lied gaan oor die drinkchaos van die studentelewe terwyl dit terselfdertyd die wete erken dat almal eendag sal doodgaan. Daar is humoristiese en ironiese verwysings na die dood en na seks (die woord *membrum*, "lid", kan nes die Engelse woord *member* ook na die penis verwys).
Stigting ZASM (**Zuid-Afrikaansche Stichting Moederland**) is 'n Nederlandse organisasie met as doelstelling die bevordering van die Nederlandse kulturele en ekonomiese belange in Suid-Afrika. Om die doel te bereik het die vereniging 'n kultuursentrum in Suid-Afrika Huis in Amsterdam met 'n uitgebreide biblioteek en argief. Voorts steun dit onder andere die Maandblad Zuid-Afrika, die Nederlands-Zuid-Afrikaanse Vereniging (NZAV), die Suid-Afrikaans Instituut, Huis der Nederlanden (SASNEV) in Pinelands (Kaapstad), Afrikaanse kultuuraktiwiteite in Nederland, die professoraat in Afrikaans aan die Universiteit van Amsterdam en die Groot Woordeboek Afrikaans en Nederlands (algemeen bekend as ANNA).

Nederlandse beleggers het teen die einde van die 19de eeu geld verskaf vir die oprigting van die Nederlands-Zuid-Afrikaansche Spoorwegmaatschappij (NZASM) (Nederlands-Suid-Afrikaanse Spoorwegmaatskappy) en die bou van die spoorlyn van Pretoria na Lourenco Marques (Maputo). Toe die Boere die Tweede Vryheidsoorlog verloor, is aan die aandeelhouers 'n skadevergoeding uitbetaal. Met die een miljoen gulden wat na die likwidasie van die NZASM oorgebly het, is in 1908 die Vereeniging ZASM (vanaf 1969 Stigting ZASM) opgerig. In 1923 koop die organisasie Suid-Afrika Huis. Die Stigting hou die dialoog tussen Nederland en Suid-Afrika in die apartheidsjare aan die gang ten spyte van die oorheersende gevoel in Nederland om Suid-Afrika te boikot.
**Jan Buys** (5 September 1909 – 1985) was 'n Suid-Afrikaanse skilder wat veral bekendheid verwerf het vir sy landskapskilderye van Suid-Afrikaanse tonele.

Buys is in Rotterdam in Nederland gebore, kom in 1948 na Suid-Afrika. Sy opleiding ontvang hy van 1928 tot 1932 aan die Rotterdamse Kunsakademie en daarna in Heidelberg in Duitsland. Van 1933 tot 1939 neem hy deel aan verskeie uitstallings in Nederland (Rotterdam, Amsterdam, ’s-Gravenhage, Middelburg) en selfs Parys. Tydens die Tweede Wêreldoorlog werk hy in die argief in Rotterdam en maak historiese tekeninge van die gebombardeerde stad.

Sy werk is beïnvloed deur Nederlandse en Vlaamse meesters en deur die Italianer Amedeo Modigliani. Die landskappe herinner aan Vlaamse ekspressioniste. Buys word beskryf as die skilder van die nostalgie.

In 1949 hou Buys ’n uitstalling in Johannesburg en tot 1972 hou hy verskeie uitstallings oor die hele Suid-Afrika (Pretoria, Kaapstad, Durban) tot in Namibië (Windhoek en Tsumeb) en weer in Nederland. Sy skilderye is te siene in in o.a. die Nasionale Kunsmuseum en die Jan van Riebeeck-skool in Kaapstad, Kimberley se William Humphreys-kunsmuseum, die Tegniese Kollege in Kroonstad, Bloemfontein, Graaff-Reinet en Rotterdam se munisipaliteit.

Buys sterf in 1985 in Johannesburg.

Bronne
------

* art-archives-southafrica.ch
* Brosjure van die Republiekfees 1966 • Kunsuitstallings in amptelike opdrag gereël deur die Suid-Afrikaanse Kunsvereniging
* Hahndick, Herman J.: Jan Buys – painter of paradise. Lantern, tydskrif vir volksopvoeding. Jaargang 2, no.1, Augustus 1952.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* RKD: 14561

 |
Die Kongregasionalistiese kerk, Seepunt, ontwerp deur John Parker. Sir J.H. de Villiers het die hoeksteen op 6 Maart 1896 gelê.
Johannesburg se eerste Kongregasionalistiese kerk was op die hoek van End- en Breestraat en is in 1895 voltooi.
'n Kongregasionalistiese kerk in Massachusetts.
Die **Kongregasionalistiese Kerk** is 'n kerkgroepering wat spruit uit die puriteine van die sewentiende eeu.

Die Kongregasionaliste het sterk klem geplaas op die selfstandigheid en individualiteit van plaaslike gemeentes en het stukrag gekry nadat die Britse parlement in 1646 die Westminster-konfessie aanvaar het. Tydens Oliver Cromwell se bewind het hulle 'n vastrapplek in die Britse kerklike samelewing gekry.

Die groepering se leer is in die Savoy-verklaring van 1658 uiteengesit en daarin word die Westminster-konfessie merendeels aanvaar, buiten die afdeling oor kerklike regering en sinodes. Die kerk is na die Verenigde State van Amerika gebring deur puriteinse lidmate. Hulle verdraagsame en onafhanklike ingesteldheid het later 'n belangrike invloed op die Amerikaanse Vryheidsverklaring (1776) uitgeoefen.

Suider-Afrika
-------------

Die Verenigde Kongregasionalistiese Kerk van Suider-Afrika het eers in 1967 tot stand gekom, maar kan sy oorsprong meer as 200 jaar terugspeur tot by die aankoms van die eerste personeel van die Londense Sendinggenootskap. Die lidmate tel sowat 300 000, wat verdeel is in meer as 350 gemeentes in vyf lande.

### Johannesburg

Die eerste Kongregasionalistiese kerk in Johannesburg was op die hoek van End- en Breestraat, waar die argitek Frank Emley ’n lidmaat was, hoewel R. Howden die gebou ontwerp het. Die hoeksteen is op 14 Julie 1895 deur die mynkommissaris, J.L. van der Merwe, gelê.

Die eerste Kongregasionalistiese eredienste is in ’n bousel van hout en yster op Von Brandisplein deur eerw. F.J. Ecclestone waargeneem. Op 25 April 1889 is die kerk geskuif na Richard Currie se veilingskamers in Commissionerstraat, en later na die Vrymesselaarsaal in Jeppestraat, voor die nuwe kerk eindelik laat in 1895 betrek kon word. 

Tien jaar later het, is die Musiekskool oorkant die straat in Endstraat opgerig na die ontwerp van sir Herbert Bakerm en die Caledoniese Klub, wat agter die kerk gebou is. ’n Orrelkamer is in 1913 aangebou. Die kerk is later gesloop om plek te maak vir ’n kantoorgebou. Die Kaledoniese Klub het in die jongste jare afgebrand en is toe gesloop.

Bronne
------

* Gaum, Frits (hoofred.). 2008. *Christelike Kernensiklopedie*. Wellington: Lux Verbi.BM.
Ludwig Alberti, landdros van Uitenhage, het hierdie skildery gemaak van die verdrywing van sowat 20 000 Xhosas uit die Zuurveld en terug oor die Groot-Visrivier tydens die Vierde Grensoorlog.
**Zuurveld** was die ou, Hollandse benaming van die hedendaagse distrik *Albanie* in die Oos-Kaap. 

Daar is verskeie verklarings vir die naam "Albany", maar die mees waarskynlike is dat genl. Jacob Cuyler, landdros van Uitenhage, dit in 1814 vernoem het na sy geboortestad in die Amerikaanse deelstaat New York, Albany, waar sy vader burgemeester was. Die nuwe naam is in 'n regeringsadvertensie van 7 Januarie 1814 afgekondig, waarin gestaan het: "*Notice is hereby given that His Excellency the Governor and Commander-in-Chief has been pleased to direct that that part of the district of Uitenhage formerly called Zuurveld shall in future be known and called by the name Albany. Castle of Good Hope, January 7th, 1814, by Command of His Excellency the Governor. H. Alexander, Secretary.*"

Sien ook
--------

* Lys van streeksname in Suid-Afrika
* Eerste Grensoorlog
* Tweede Grensoorlog
* Derde Grensoorlog
* Vierde Grensoorlog

Bronne
------

* Nienaber, P.J. 1963. *Suid-Afrikaanse pleknaamwoordeboek, deel 1*. Kaapstad, Johannesburg: Suid-Afrikaanse Boeksentrum.
* Raper, P.E. 1987. *A Dictionary of South African Place Names*. Johannesburg: Lowry Publishers.
* Rosenthal, Eric. 1978. *Encyclopaedia of Southern Africa*. Kaapstad en Johannesburg: Juta and Company Limited.
Ds. Jan Coetzee staan regs op dié foto van die vierdejaars van 1954 van die Teologiese Skool Potchefstroom. Voor (van links): P.C. Kruger, C.J. Malan, J.A. Jooste, N.J. Grobler. Agter (van links): N. Malan en N.J.P. Coetzee.
Ds. **Johannes Petrus Coetzee** (noemnaam **Jan**, Pretoria, 27 Junie 1931 – 24 Julie 2005) was tussen 1955 en 1999 predikant in twee gemeentes van die Gereformeerde Kerk.

Ds. Jan Coetzee was die seun van M.J. Coetzee. Hy het sy opleiding aan Hoërskool Nylstroom en die PU vir CHO en Teologiese Skool Potchefstroom ontvang waar hy in 1954 saam met nog vyf studente afstudeer het. Ná universiteit is hy na sy eerste gemeente, Bethal beroep en in 1955 daar bevestig. Op Bethal het hy gedien in die plaaslike kultuurvereniging asmede die musiekvereniging. Van daar is hy in 1963 na Pretoria-Meintjeskop, waar hy die volgens 36 jaar sou bly tot hy sy emeritaat in 1999 aanvaar het toe hy reeds nagenoeg 68 jaar oud was. ’n Lang aftrede is hom nie gegun nie, want in Julie 2005 is hy in die ouderdom van 74 jaar oorlede.

Bron
----

* (af)  (en)  Kruger, dr. D.F. 1963. *Wie is wie in Suid-Afrika*. Johannesburg: Vitae Uitgewers.
Setels in die provinsiale wetgewer na die Mei 2019-verkiesing:██ ANC: 37 setels ██ DA: 20 setels██ EFF: 11 setels ██ VF Plus: 3 setels ██ IVP : 1 setel ██  ACDP : 1 setel 
Johannesburgse stadsaal wat die wetgewer huisves
Die **Gauteng provinsiale wetgewer** is die primêre wetgewende liggaam van Gauteng. Dit het 'n eenkamersamestelling en verkies die premier en die uitvoerende raad uit die lede van die leierparty of koalisie in die wetgewer.

Bevoegdhede
-----------

Die Gauteng provinsiale wetgewer kies die premier van Gauteng, die provinsiale hoof- uitvoerende beampte van Gauteng. Die wetgewer kan die premier dwing om te bedank deur 'n mosie van wantroue in te stel. Alhoewel die uitvoerende raad deur die premier gekies word, kan die wetgewer 'n mosie van wantroue aanneem om die premier te dwing om die samestelling van die raad te verander. Die wetgewer stel ook die Gauteng afgevaardigdes aan by die Nasionale Raad van Provinsies, wat afgevaardigdes aan partye toeken in verhouding tot die aantal setels wat elke party in die wetgewer beklee.

Die wetgewer het die mag om wetgewing uit te voer op verskeie terreine wat in die nasionale grondwet gespesifiseer is; op sommige terreine word die wetgewende mag met die nasionale parlement gedeel, terwyl dit op ander terreine uitsluitlik vir Gauteng gereserveer is. Die velde sluit gesondheid, onderwys (behalwe universiteite), landbou, behuising, beskerming van die omgewing en ontwikkelingsbeplanning in.

Die wetgewer hou toesig oor die administrasie van die provinsiale regering van Gauteng, en die premier en die lede van die uitvoerende raad moet aan die wetgewer verslag doen oor die uitvoering van hul verantwoordelikhede. Die wetgewer bestuur ook die finansies van die provinsiale regering deur middel van die bewillingswetsontwerpe wat Gauteng se provinsiale begroting bepaal.

Verkiesing
----------

Die provinsiale wetgewer bestaan ​​uit 73 lede wat deur 'n stelsel van proporsionele verteenwoordiging van die partylys met geslote lyste verkies word. Die mees onlangse verkiesing is op 8 Mei 2019 gehou.

Ampsdraers
----------

Die speaker is die politieke hoof van die wetgewer en word bygestaan deur 'n adjunk-speaker. Die huidige speaker is Ntombi Lentheng Mekgwe, en die adjunk-speaker is Nomvuyo Mhlakaza-Manamela; hulle is albei lede van die African National Congress.

Sedert 21 Mei 2014 is die premier van Gauteng David Makhura van die African National Congress, terwyl Solly Msimanga, (Demokratiese Alliansie), die leier van die opposisie is.
Die **verdampingswarmte** is 'n fisiese eienskap van 'n stof. Dit word gedefinieer as die warmte wat per eenheidsmassa van 'n stof geabsorbeer moet word om 'n hoeveelheid van 'n stof (vloeistof of vastestof) geheel en al te laat verdamp. In die termodinamika word dit gewoonlik by konstante druk getabelleer as die **verdampingsentalpie ΔvapH~~o~~**

Die kookpunt van die stof is afhanklik van die verdampingswarmte en van die omgewingsdruk. Daarom moet die temperatuur en druk van die proses vermeld word wanneer 'n waarde weergegee word. In die literatuur word die verdampingswarmte by 1 bar of 1 atm dikwels aangegee met die plimsolsuperskipt (~~o~~).

Die verdampingswarmte word dikwels uitgedruk as kJ/mol 'n Ander eenheid wat ook gebruik word is kJ/kg. BTU/lb kan veral in Amerikaanse tegniese publikasies nog gevind word. Verdamping is die teenoorgestelde proses as kondensasie en daar kan ook gepraat word van **kondensasiewarmte**. Laasgenoemde se waarde is dan ook dieselfde as eersgenoemde en word gedefinieer as die hoeveelheid warmte per eenheidsmassa wat vrygestel moet word om 'n sekere hoeveelheid van 'n stof in sy geheel te laat kondenseer.

Water se verdampingswarmte is ongeveer 2 260 kJ/kg of dan 40,8 kJ/mol. Die latente 
verdampingswarmte van water is hoog: vyf keer die energie wat benodig word om water vanaf 0 tot 100 grade Celsius te verhit.

Sien ook
--------

* Smeltingswarmte
Self-voltooi, 'n toepassing van AJAX.
**AJAX** (Engels vir *Asynchronous Javascript And XML*) is 'n tegnologie wat gebruik word vir die ontwerp van interaktiewe webbladsye waarin gegewens asinchroon van 'n webbediener afgelaai kan word sonder dat die bladsy in sy geheel herlaai hoef te word. So 'n AJAX-bladsy kan vergelyk word met 'n applikasie wat in die webblaaier self hardloop. Die term, AJAX, is op 18 Februarie 2005 deur Jesse James Garrett bekendgestel en word deur groot maatskappye soos Google en Amazon erken.

Deur gebruik te maak van XMLHttpRequest hoef die webbladsy nie opnuut verfris te word om nuwe inhoud te kry nie. *Google Suggest* stel byvoorbeeld by elke sleuteldruk 'n nuwe reeks soekterme voor sonder dat mens die bladsy hoef te herlaai. Wikipedia se soekfunksie maak ook van die konsep gebruik en soekresultate word al voorgestel nadat slegs 'n paar karakters getik is. 

**AJAX** is 'n manier om interaktiewe webapplikasies te ontwikkel deur 'n kombinasie van die volgende tegnieke te gebruik:

* XHTML en CSS vir die presentasie volgens die W3C standaard.
* Die Document Object Model vir die dinamiese vertoning van inligting en vir interaksie.
* XML en XSLT vir die opstel, aanpassing en vervoer van gegewens. In sommige gevalle word dit vervang deur JSON (JavaScript Object Notation).
* Die XMLHttpRequest-objek vir asinchrone kommunikasie met die bediener.
* JavaScript om alles aan mekaar te bind.

Die skriptale waaruit AJAX saamgestel is bestaan al jare lank. AJAX, as 'n kombinasie van hierdie tale word moontlik met die koms van die XMLHttpRequest-objek (soos eerste ingevoer deur Microsoft in Internet Explorer 5) en die moontlikheid om die HTML-DOM-model te gebruik in Javascript (W3C-aanbeveling van 1998).

Die konsep dat 'n bladsy nie verfris hoef te word nie is ook nie nuut nie. Dit kon byvoorbeeld al met behulp van 'n versteekte HTML raam (HTML hidden frame) gedoen word. Daarteen was die grootste probleem dat data nie maklik tussen bladsye uitgeruil kon word nie. Die probleem is egter met die koms van AJAX opgelos, wat AJAX so gewild maak.

Ontwikkelingshulpmiddels
------------------------

Verskeie groepe het hulpmiddels ontwikkel om die skryf van AJAX-applikasies te vergemaklik. Byvoorbeeld, Microsoft het "ASP.NET AJAX" () (kodenaam Atlas) ontwikkel as 'n plugin vir Visual Studio en Google het die Google Web Toolkit () ontwikkel.
Daar is ook 'n groot aantal oopbron biblioteke en hulpmiddels beskikbaar, onder andere Scriptaculous (), DWR (), jQuery () en MooTools ().

Sien ook
--------

* JavaScript
* XMLHTTP
* XML-RPC
* JSON (JavaScript Object Notation)
Die uitgawe van Vrydag 23 Mei 1930
***Komsomolskaja Prawda*** (Russies: Комсомо́льская пра́вда; letterlik "Komsomol-waarheid") is ’n dagkoerant in ponieformaat wat op 13 Maart 1925 gestig is.

In die tyd van die Sowjetunie was die *Komsomolskaja Prawda* die spreekbuis van die Kommunistiese jeugliga, die Komsomol. Dit was dus gerig op jongmense tussen die ouderdomme van 14 en 28 en het aanvanklik gefokus op wetenskap en avontuur, terwyl dit die waardes van die Kommunistiese Party van die Sowjetunie aan jongmense geleer het.

Ná die verbrokkeling van die Sowjetunie in 1991 het die koerant ’n algemene Russiese dagblad geword. Dit word tans besit deur Media Partner, wat op sy beurt behoort aan die ECN-groep, ’n energiemaatskappy onder Grigori Berezkin, wat noue bande met Gazprom het. Die koerant se sirkulasie was op sy hoogste in 1990, toe byna 22 miljoen eksemplare daagliks verkoop is. Dit is tans die koerant met die hoogste verkoopsyfer in Rusland, met ’n daaglikse omset van 700 000 tot 3,1 miljoen.

Uitgawes
--------

Benewens die Russiese uitgawe, wat uit streekuitgawes bestaan, is daar ander uitgawes in GOS-lande soos *Komsomolskaja Prawda w Ukraine* (Ukraïne), *Komsomolskaja Prawda w Beloroessii* (Belarus) en *Komsomolskaja Prawda w Moldowe* (Moldowa). Daar is ook ’n Europese uitgawe, *Komsomolskaja Prawda w Ewrope*) vir Russiessprekende toeriste. ’n Baltiese weergawe kan gevind word in Estland, Letland, Litaue en Finland.