recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Adiabene** (van die Griekse Ἀδιαβηνή, self afgelei van die Antieke Siriese *Ḥaḏy’aḇ* of *Ḥḏay’aḇ*) was ’n antieke koninkryk in Assirië. Sy hoofstad was Arbela (die hedendaagse Arbil in Irak).

Sy heersers het hulle in die 1ste eeu n.C. tot die Judaïsme bekeer. Koningin Helena (in Joodse bronne bekend as Heleni HaMalka) het na Jerusalem getrek waar sy paleise vir haar en haar seuns, Izates bar Monobaz en Monobaz II, laat bou het. Volgens die Talmoed het beide Helena en Monobaz groot bedrae aan die Tempel van Jerusalem geskenk.

Geskiedenis
-----------

In antieke tye was Adiabene ’n integrale deel van Assirië. Onder die Persiese konings was dit blykbaar ’n ruk lank ’n leenstaat van die Persiese Ryk. Later kon hulle ook ’n leenstaat van die Masedoniese en Seleukidiese Ryk gewees het. Dit het later een van die koninkryke van die Partiese Ryk geword.

Ondanks die verowering van Partië deur die Sassanidiese Ryk in 224 het die feodale dinastieë lojaal aan die Parte gebly en die Sassaniede se inval van Adiabene teengestaan. As gevolg hiervan en van godsdienstige verskille is Adiabene nooit as ’n integrale deel van Iran beskou nie, al is dit eeue lank deur die Sassaniede beheer.

Toe die Romeinse Ryk in die 4de eeu Christene word, het Adiabene, wie se inwoners Assiriese Christene was, Rome se kant gekies teen die Sassaniede, wat Zoroastrisme aangehang het. Adiabene het egter deel van die Sassanidiese Ryk gebly tot met die Islamitiese verowering van Persië.
**The Sims 3** is 'n videospeletjie en die vervolg op The Sims 2. Dié derde spel in die Sims-reeks deur Maxis en Electronic Arts is in Junie 2009 vrygestel. 'n Mac-weergawe is saam met die PR-weergawe uitgereik.

In The Sims 3 sal die buurt nie meer opgedeel word in erwe nie, maar die karakters sal vrylik kan rondbeweeg. Al die Sims word ook terselfdertyd ouer, ongeag met watter familie die speler speel. Punte kan verdien word deur klein gebeurtenisse soos tande borsel of groot gebeurtenisse soos troues. Die behoeftes is so aangepas dat die speler eerder op sosiale situasies en verhoudings kan konsentreer as op die behoeftes van die Sims.

Daar is twaalf loopbane in die spel en elke loopbaan het ’n spesifieke gebou in die buurt. Die speler kan dus ’n Sim volg na die gebou waar hy werk, maar kan nie in die gebou ingaan nie.

Sims kan nou geskep word wat heel anders lyk as in The Sims 2. Hulle kan maer of vet wees, kort of lank, en die liggaamsdele kan apart gekies word. Die speler kan ook die velkleur na hartelus verander en hoef nie meer uit net vier kleure te kies nie.

In die vorige spel was daar 20 karaktertrekke; in die nuwe spel is daar 80, soos sleg, humoristies, charismaties, eensaam, onhandig, atleties, hardkoppig, gelukkig, ens.
|  |  |
| --- | --- |
|  | **Hierdie artikel moet skoongemaak of andersins verbeter word.**Hierdie artikel voldoen nie tans aan die hoë gehaltestandaarde waarna Wikipedia streef nie. Voel vry om self in te spring en verbeterings te maak, en verwyder hierdie kennisgewing ná die tyd. Vir meer hulp, sien die redigeringshulp. Daar is moontlik kommentaar in die artikel of op die besprekingsblad oor wat verbeter moet word. |

**Mohammed Namadi Sambo** (gebore 2 Augustus 1954) is 'n Nigeriese politikus en die voormalige Adjunkpresident van Nigerië. Hy is ingesweer as adjunkpresident op 19 Mei 2010. Hy het 'n opleiding as argitek gevolg en is 'n alumnus van die Ahmadu Bello Universiteit in Zaria.

Vroeë lewe, onderwys, en vroeë loopbaan
---------------------------------------

Mohammed Namadi Sambo is gebore op 2 Augustus 1954 in Zaria, Kaduna Staat, Nigerië. Hy het die Baptist Laerskool bygewoon in Kakuri, Kaduna voor die bywoning van Kobi Primêre Skool in Bauchi en Dorpsskool No 1 in Zaria. Van 1967 tot 1971, het hy Regering Sekondêre Skool bygewoon het, nou Alhuda-Huda College, in Zaria. Hy het die Skool vir Basiese Studies aan die Universiteit van Ahmadu Bello, Zaria in 1972, waarna hy toelating verkry tot die Departement Argitektuur van die Universiteit van Ahmadu Bello, Zaria, waar hy in 1976 gradueer met 'n Baccalaureus-graad met Honneurs. B. Sc. (Hons). Hy het ook 'n meestersgraad (M. Sc.) Arch.

Sambo dien met die Oyo Staat Ministerie van Werke en Behuising vir die National Youth Service Corps tot Augustus 1979. In 1988 is hy aangestel as Kommissaris van Werke, Vervoer en Behuising, Kaduna. In 1990 het Namadi Sambo die diens van die Kaduna staatsregering verlaat en het hy na die privaatpraktyk teruggekeer.

Goewerneur van Kaduna Staat
---------------------------

In Mei 2007 aanvaar Mohammed Namadi Sambo die goewerneurskap van Kaduna Staat,Nigerië. Sy termyn het op 18 Mei 2010 geëindig.
Sambo het as Goewerneur van Kaduna 'n 11-punt-agenda gehad wat fokus op die bemagtiging van die jeug en die vroue van die gemeenskap en ook op die sekuriteit vir die staat. Terwyl hy nog dien as goewerneur, is hy deur die president van Nigerië gekies om sy adjunk te word.

Vise-president
--------------

Na aanleiding van die dood van President Umaru Yar'Adua, het Goodluck Jonathan president geword. Jonathan het Sambo as adjunkpresident van die Federale Republiek van Nigerië benoem. Die amptelike korrespondensie vir die nominasie van Sambo vir dié posisie is deur die Nasionale Vergadering op Vrydag 15 Mei 2010 ontvang.

Op 18 Mei 2010, het die Nasionale Vergadering president Goodluck Jonathan se nominasie vir die posisie goedgekeur.

Op 19 Mei 2010, is Namadi Sambo formeel ingesweer as die adjunkpresident van die Federale Republiek van Nigerië.
**The Sims** is ’n strategie/simulasie-spel van Maxis. Nes ander speletjies deur Maxis, soos SimCity, beskik die speler oor ’n virtuele wêreld.

In plaas daarvan om ’n spel te wen of verloor, bepaal die speler die aksies van die karakters, of Sims. Sims het wel ’n "vrye wil" en hoewel die speler hom of haar iets kan laat doen, kan die karakter besluit om eers iets anders te doen of om die opdrag te ignoreer. Die speler besluit hoeveel tyd die Sim moet bestee aan verskillende aktiwiteite, soos lees, kook, redeneer, ens. Daar moet ook in die karakter se basiese behoeftes voorsien word, soos slaap, eet en persoonlike higiëne anders kan die Sim depressief raak, weier om te reageer of selfs doodgaan.

The Sims gebruik ’n kombinasie van 3D- en 2D-tegnieke. Die Sims self is 3D, terwyl die huise en voorwerpe 2D is.

Die karakters het agt behoeftes en dit kan gesien word deur die kleur op ’n kleurbalk. Hoe groener die balk, hoe gelukkiger is die Sim; hoe rooier die balk hoe ongelukkiger is hy of sy.

Die behoeftes is as volg (Afrikaans tussen hakies):

* Hunger (Honger)
* Energy (Energie)
* Comfort (Gemak)
* Fun (Plesier)
* Hygiene (Higiëne)
* Social (Sosiaal)
* Bladder (Blaas)
* Room (Omgewing)

Op ’n balk kan gesien word hoe goed een Sim met ’n ander oor die weg kom (met ’n punt van -100 tot +100). Deur te gesels en saam pret te hê, kry hulle punte by en kan later selfs op ’n ander Sim verlief raak. Hulle kan ook vriende of kwaaivriende maak.

In September 2004 is The Sims 2 uitgereik, waarin die hele omgewing 3D is. ’n Ander toevoeging tot die spel was die moontlikheid om kinders te laat opgroei tot volwassenes, Sims te laat ouer word, naweke vir kinders en vakansiedae vir volwassenes. ’n "Wensmeter" is ook bygevoeg waarmee begeertes en vrese vervul kan word. Sims kan belonings kry as baie van hul wense vervul word.

’n Derde spel in die reeks, The Sims 3, word in Junie 2009 uitgereik nadat dit aanvanklik vir Februarie 2009 beplan is. Daarin sal die buurt nie meer opgedeel word in erwe nie, maar die karakters sal vrylik kan rondbeweeg. Die behoeftes is so aangepas dat die speler eerder op sosiale situasies en verhoudings sal kan konsentreer as op die behoeftes van die Sims. Sims sal ook geskep kan word wat heel anders lyk as in The Sims 2. Hulle kan maer of vet wees, kort of lank, en die liggaamsdele kan apart gekies word. Die speler kan ook die velkleur na hartelus verander.
**Nakkie Die Nar** is 'n Afrikaanse liedjie.

Lirieke
-------

Daar in die Heidelberg kontrei woon ‘n goeie vriend van my  

Die kinders noem hom Nakkie die Nar  

Met al die sêgoed wat hy het is hy ‘n bondeltjie vol pret  

Sy kulkunsies stuur kinders in die war  

Nakkie die Nar  

Nakkie die Nar  

Die kinders lag vir wat jy is en doen  

Vir jou klere blink en bont  

En die witkring om jou mond  

En voete flenter voor uit elke skoen  

Hi die hi  

Hi die hou  

Dis jou manier om kleinmensies te groet  

Hi die hi (Hi die hi)  

Hi die hou (Hi die hou)  

Die kinders lag maar luister ewe soet  

Robbie sy robot is gebou van draad karton en tou,  

Sy pittighede wys hy’s wêreld wys  

En as sy liggies flits en draai laat hy kinders kekkelkraai  

Want Robbie soek ‘n meisie om te kys  

Nakkie die Nar  

Nakkie die Nar  

Die kinders lag vir wat jy is en doen  

Vir jou klere blink en bont  

En die witkring om jou mond  

En voete flenter voor uit elke skoen  

Nakkie ou maat  

Ek wou nog vra  

Word jy soms ook kwaad  

Moet jy elke dag jou masker dra?  

Nakkie die Nar  

Nakkie die Nar  

Die kinders lag vir wat jy is en doen  

Vir jou klere blink en bont  

En die witkring om jou mond  

En voete flenter voor uit elke skoen  

Hi die hi (Hi die hi)  

Hi die hou (Hi die hou)  

Dis jou manier om kleinmensies te groet  

Hi die hi (Hi die hi)  

Hi die hou (Hi die hou)  

Die kinders lag maar luister ewe soet  

Nakkie die Nar  

Nakkie die Nar  

Nakkie die Nar  

Nakkie Nakkie Nakkie Nakkie Nakkie Nakkie Nakkie die Nar
Ds. J. Oglethorpe is op 14 Julie 1951 as Rensburg se eerste leraar bevestig.
Die **NG gemeente Rensburg** is 'n gemeente van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in die gelyknamige woonbuurt by Heidelberg, Gauteng. Dit is deel van die Ring van Heidelberg, wat ressorteer onder die Hoëveldse Sinode.

Die gemeente was vroeër deel van die histories belangrike Heidelberg, Transvaal, en is op 16 Mei 1950 onder die naam Rensburgdorp daarvan afgestig. Die eerste leraar, ds. J. Oglethorpe, is drie weke ná die afstigting beroep en op 14 Julie deur ds. P.J. Viljoen van Heidelberg in sy amp bevestig. Die bruidskat van die moedergemeente het 'n sierlike kerksaal ingesluit, wat so gebou is dat dit moontlik later in 'n kerk verander kon word. 

Die ledetal van die gemeente was 'n jaar of wat ná die stigting 860, van wie die grootste deel arm mense was. Meestal was hulle bouers, padwerkers, mynwerkers en pensioentrekkers. Hier was ook twee groot industrieskole (nywerheidskole) waarheen veral seuns uit swak huislike omgewings en uit weeshuise gekom het. 

Die eerste Dankoffer van die gemeente het alreeds die mooi som van £1150 ingebring. Die kerkraad het besluit om 'n gemeenskapsaal op te rig. Dit sou die eerste van sy soort op die dorp wees. Daar is 'n begin gemaak met sendingwerk in die plaaslike township en alhoewel die aanvoorwerk nie baie bemoedigend was nie, is tog geglo dat die seën van die Here daarop sou rus. 

In 1970 het die belydende lidmate 602 getel, in 1990 was dit 959, maar teen 2020 het dit teruggesak tot 603.

Bron
----

* (af)  Olivier, ds. P.L. (samesteller), *Ons gemeentelike feesalbum*. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers, 1952.
Ds. D.T. van Loggerenberg het die hoeksteen van die kerkgebou op 3 Junie 1972 gelê.
Ds. J.W. Dednam, leraar van 1943 tot 1947.
Ds. J.T. Jordaan, leraar van 1951 af.
Die **NG gemeente Premiermyn** is ’n gemeente in die Nederduitse Gereformeerde Kerk se Oostelike Sinode met sy middelpunt op die dorp Cullinan in Gauteng, 30 km oos van Pretoria.

Stigting
--------

Hierdie gemeente is in 1920 van die gemeente Erasmus afgestig, maar die notule van die stigtingsvergadering het verlore geraak. Die hoeksteenlegging van die kerkgebou is in Oktober 1910 deur sir. T.M. Cullinan waargeneem, na wie die dorpie genoem is.

Op 'n kerkraadsvergadering gehou op 10 April 1920 is ds. D.A. Malan beroep as die eerste leraar van die gemeente. Vir 'n tydperk van ses jaar arbei hy hier met groot ywer. Die gemeente bly daarna vakant en op 19 Februarie 1927 word ds. R.D. Rens hier bevestig, en hy arbei in die gemeente tot 29 Februarie 1932.

Groot depressie
---------------

Kort ná die vertrek van ds. Rens het die eerste tekens van die depressie verskyn, met die gevolg dat die diamantmark in duie gestort het. Die De Beers-maatskappy, eienaars van die Premiermyn, is genoodsaak om die myn te sluit en die werknemers af te dank. Van die ongeveer 600 huisgesinne het slegs 15 of 20 agtergebly. Vanselfsprekend 'n uiters moeilike tydperk vir die gemeente, maar ofskoon dit 'n baie taai stryd was, wou hulle nie weer by die moedergemeente aansluit nie. 

Gedurende hierdie tyd is waardevolle dienste aan die gemeente bewys deur persone soos eerw. Endemann, di. Weiss en Gerryts, wat nieteenstaande hul eie groot gemeentes, tog nog hier ook kon help.

Herlewing
---------

Die uitbreek van die Tweede Wêreldoorlog het 'n herlewing gebring as gevolg van groot militêre kampe wat hier opgerig is. Nadat die gemeente vir 11 jaar en ses maande jaar vakant was, kon hulle weer op 14 Augustus 1943 vir ds. J.W. Dednam as eie leraar verwelkom. 

Op 18 Januarie 1947 vertrek ds. Dednam en word hy deur ds. L. de Clercq opgevolg. Die ledetal van die gemeente het vinnig begin daal met die beëindiging van die oorlog, maar gedurende 1947 word met bouwerk aan die Premiermyn begin en 'n vinnige groei van die ledetal vind plaas. Ds. L. de Clercq vertrek op 28 Januarie 1951 en word deur ds. J.T. Jordaan opgevolg. Die gemeente het in sy tyd bestaan uit 629 lidmate, en het vinnig gegroei namate meer uitbreidings hier plaasgevind het. 

Ook op die gebied van die sending is destyds goeie vordering gemaak. Die gemeente het 'n evangelis gehad wat 'n taamlik uitgestrekte sendingwerkkring bearbei het.

Bronne
------

* Olivier, ds. P.L. (samesteller), *Ons gemeentelike feesalbum*. Kaapstad en Pretoria: N.G. Kerk-uitgewers, 1952.

Sien ook
--------

* Gereformeerde kerk Cullinan
'n Elektriese figuursaag
Battery-aangedrewe figuursaag
T-skaglemme
'n **Figuursaag** bestaan uit 'n elektriese motor wat 'n resiprokerende saaglem aandryf.

'n Saag met 'n skuinsfunksie aan die voetplaat laat toe vir die saag van hoeke tot 45 grade relatief tot die normale vertikale slag, vir die sny van skuinsvlakke vir 'n verstekvoeg.

Lemme
-----

Daar is 2 hooftipes lempassings in gebruik. Die ouer tipe gebruik 'n skroef om die lem vas te hou; by die nuwer tipe skuif die lem slegs in die passtuk in.

'n Wye verskeidenheid van lemvorme word gebruik, insluitend:

* verskillende "tande per duim" (dus growwer of fyner)
* 'n lemrand vir die sny van sagte materiaal
* geknakte lemme om terugslag van die lem te voorkom, dit laat gladde saag toe
* dun lemme laat die saag van skerper kurwes toe.
* drukslaglemme om skade aan die bo-oppervlak te verhoed.

Beheerbaarheid
--------------

Beheer is 'n probleem met dekopeersae. Die lemme is klein, swak en geensins ondersteun aan die onderkant nie. Goeie sny beheer vereis die teenwoordigheid van lemrollers, wat die lem in lyn hou net bo die voetplaat. Om 'n figuursaag te lei op 'n geboë snit, moet dit gestuur word (draai) en nie geforseer word om sywaarts te skuif nie. Die gebruik van skerp lemme is ook belangrik om 'n hoëgehalte snit te verkry.
'n Freatiese uitbarsting: 1. waterdampwolk, 2.  magmabuis, 3. lae lawa en as, 4. stratum, 5. watertafel, 6. ontploffing, 7. magmakamer.
'n **Freatiese uitbarsting**, ook 'n **freatiese ontploffing** genoem, kom voor wanneer magma in 'n vulkaan grond- of oppervlakwater verhit. 

'n Freatiese uitbarsting in 1980 op die kruin van Mount Saint Helens, Washington.

Beskrywing
----------

Die uiterse temperatuur van die magma in 'n vulkaan (tussen sowat 500 en 1 170 °C) veroorsaak die feitlik onmiddellike verdamping van water in stoom, wat lei tot die ontploffing van stoom, water, as, gesteente en vulkaanbomme.

Op Mount Saint Helens in die staat Washington het honderde stoomontploffings die Pliniese uitbarsting van die vulkaan in 1980 voorafgegaan.

As gesmelte lawa teenwoordig is, word dit geklassifiseer as 'n **freatomagmatiese uitbarsting**. 'n Soortgelyke, maar minder intense voorval kan 'n moddervulkaan veroorsaak.

Freatiese ontploffings sluit gewoonlik stoom en rotsstukke in; vloeibare lawa is ongewoon. Die temperatuur van die fragmente kan wissel tussen koud en gloeiend. Sulke uitbarstings skep soms breë, lae kraters bekend as *maars*. Freatiese uitbarstings kan gepaardgaan met die vrystelling van koolstofdioksied of waterstofsulfied. Genoeg van eersgenoemde kan 'n mens laat versmoor en laasgenoemde is 'n algemene gif. 

'n Uitbarsting in 1979 op die eiland Java het 140 mense gedood, die meeste deur middel van giftige gasse.

Skakels
-------

* Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Freatiese uitbarsting.

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
’n Houtmodel van ’n dienskneg uit die 11de tot 12de Dinastie.
Die **12de Dinastie** van Antieke Egipte (ook **Dinastie XII** geskryf) is omstreeks 1976 v.C. gestig deur Amenemhat I, die adviseur van die laaste koning van die 11de Dinastie. Hy het die hoofstad van Thebe na Memphis geskuif waar hy ’n nuwe stad met die naam "Amenemhat-itj-tawy" ("Amenemhat, die veroweraar van die Twee Lande"), of kortweg Itjtawy, laat bou het.

Die 12de Dinastie word saam met die 11de, 13de en 14de Dinastie beskou as die Middelryk van Egipte.

Heersers
--------

Bekende farao's van die 12de Dinastie was:


|  Farao |  Horusnaam |  Bewind |  Hoofstad |  Graftombe |
| --- | --- | --- | --- | --- |
|  |
|
| Amenemhat I | Sehetepibre | 1991-1962 v.C. | Itjtawy | Piramide by Lisjt |
| Senoesret I (Sesostris I) | Cheperkare | 1971-1926 v.C. | Itjtawy | Piramide by Lisjt |
| Amenemhat II | Noebkhaoere | 1929-1895 v.C. | Itjtawy | Wit Piramide |
| Senoesret II (Sesostris II) | Chacheperre | 1897-1878 v.C. | Itjtawy | Piramide by el-Lahoen |
| Senoesret III (Sesostris III) | Chakaoere | 1878-1839 v.C. | Itjtawy | Piramide by Dahsjoer |
| Amenemhat III | Nimaatre | 1860-1814 v.C. | Itjtawy | Piramide by Dahsjoer |
| Amenemhat IV | Maacheroere | 1815-1806 v.C. | Itjtawy |  |
| Koningin Sobekneferoe | Sobekkare | 1806 v.C. | Itjtawy |  |

Egiptoloë beskou die 12de Dinastie as die hoogtepunt van die Middelryk. Die volgorde van sy heersers is bekend uit verskeie bronne: twee lyste in tempels by Abydos en een by Saqqara, sowel as Manetho se werk.

In dié tyd is ’n paar letterkundige werke geskryf wat tydens die hele Egiptiese geskiedenis bekend sou bly, soos die verhaal van Sinuhe en van Wenamun. Die beeldhoukuns in dié tyd was ook besonder realisties en die piramides van die dinastie se farao's is gebou by Dahsjoer, Lisjt, Hawara en el-Lahoen.

Tydlyn
------
**Norman Simons**, soms ook bekend as  **Avzal**, is ’n Suid-Afrikaanse reeksmoordenaar en verkragter wat in 1995 aan een moord en ontvoering skuldig bevind is: dié van die 10-jarige Elroy van Rooy van die Strand, Wes-Kaap. Hy is tot 35 jaar tronkstraf gevonnis (25 jaar vir moord en 10 jaar vir ontvoering). Hy is ook bekend as die **Stasiemoordenaar**.

Biografie
---------

Simons was intelligent, het klassieke musiek gespeel en sewe tale gepraat, benewens Engels en Afrikaans ook Xhosa en Frans. Hy was ’n graad 5-onderwyser in Mitchells Plain. Sy slagoffers was almal jong seuns tussen 9 en 13 jaar oud.

Daar word geglo Simons het sy sporadiese moorde in September 1986 begin. Hy is nege jaar later, in April 1995, aangekeer. Hy het sy bynaam gekry toe dit duidelik word hy het sy slagoffers van treinstasies af weggelok, nes die Sowjet-reeksmoordenaar die "Slagter van Rostof".

Simons het sy slagoffers verkrag en gesodomiseer voordat hy hulle verwurg het. Hulle is in vlak grafte gevind met hul gesig na onder en hul arms agter hul rug vasgemaak. Hul onderklere was soms om hul nek; dit is vermoedelik gebruik as ’n knelverband. Handgeskrewe notas is ook langs die lyke gevind. Dit lyk of Simons se verhouding met sy ouer stiefbroer ’n groot invloed op sy optrede gehad het. Simons het beweer sy broer het hom verkrag en gesodomiseer toe hy jonk was. Hy het ook gesê hy "hoor stemme" van sy broer wat hom opdrag gee om te moor. Die broer, ’n alkoholis en Rastafariër, is in 1991 vermoor.

Simons is aangekla van net een moord en ontvoering. Sy hofsaak het drie maande geduur, waarna hy skuldig bevind en gevonnis is. Hy het in 1998 appèl aangeteken teen sy vonnis, maar dit het nie geslaag nie.

In 2005 is ’n geregtelike ondersoek begin na die dood van die ander slagoffers. Drie jaar later was daar nog geen antwoorde nie. Streekslanddros Marelize Rolle het op 9 Desember 2008 gesê sy glo prima facie-getuienis wys Simons was moontlik vir nog minstens ses van die ander moorde verantwoordelik. Omdat so ’n lang tyd verloop het, is hy nie daarvoor vervolg nie.

Norman Simons het hom in 1993 tot die Islam bekeer en die naam Avzal aangeneem, maar in 1994 weer ’n Christen geword.

Sien ook
--------

* Lys van Suid-Afrikaanse reeksmoordenaars
**Norn** is 'n uitgestorwe Noord-Germaanse of Skandinawiese taal wat op die Shetland- en Orkney-eilande en in Caithness op die vasteland van Skotland gepraat is. Nadat die eilande in die vyftiende eeu deur Noorweë aan Skotland teruggegee is, is die gebruik van die taal deur die regering en die Kerk van Skotland (die nasionale kerk) ontmoedig en is dit deur Skots vervang.

Dit is onseker presies wanneer Norn uitgesterf het. Die laaste rekords oor Nornsprekers dateer uit die negentiende eeu, maar dit is moontlik dat die taal reeds in die agtiende eeu uitgesterf het. Brokstukke van die taal en leenwoorde is in die Skotse taal aangeneem en bly tot vandag deel van die spreektaal.

Dialekte van Norn is ook op die vasteland van Skotland gepraat – byvoorbeeld in Caithness – maar dié het uitgesterf self voordat Norn op die Orkney-eilande en Shetland-eilande verdwyn het. Sommige akademici verwys dus ook na "Caithness Norn", maar ander stem nie saam nie. Daar is veel minder oor "Caithness Norn" bekend as oor die Orkney-eilande en Shetland-eilande se taalvariëteite. Baie min geskrifte in Norn bestaan vandag. Geskrifte wat wel nog bestaan sluit in 'n weergawe van die Onse Vader, ballades, amptelike dokumente en verskeie rune-inskrifte.

Bibliografie
------------

* Barnes, Michael P. "Orkney and Shetland Norn". In *Language in the British Isles*, ed. Peter Trudgill, 352-66. Cambridge: Cambridge University Press, 1984.
* Barnes, Michael P. *The Norn Language of Orkney & Shetland*. Lerwick: Shetland Times 1998. ISBN 1-898852-29-4
* Jakobsen, Jakob. *An Etymological Dictionary of the Norn Language in Shetland*. 2 vols. London/Copenhagen: David Nutt/Vilhelm Prior, 1928-32 (reprinted 1985).
* Low, George. *A Tour through the Islands of Orkney and Schetland*. Kirkwall: William Peace, 1879.
* Marwick, Hugh. *The Orkney Norn*. London: Oxford University Press, 1929.
* Rendboe, Laurits. "The Lord's Prayer in Orkney and Shetland Norn 1-2". *North-Western European Language Evolution* 14 (1989): 77-112 and 15 (1990): 49-111.
* Wallace, James. *An Account of the Islands of Orkney*. London: Jacob Tonson, 1700.
**Abdoellah I bin Al-Hoessein** (Arabies: عبد الله الأول بن الحسين, *Abd Allāh Al-Awal ibn Al-Husayn*, Februarie 1882 - 20 Julie 1951) was van 1921 tot met sy sluipmoord in 1951 die heerser van Jordanië en sy voorgangerstaat, Transjordanië. Hy was van 11 April 1921 tot 25 Mei 1946 emir van Transjordanië onder ’n Britse mandaat en van 25 Mei 1946 tot sy dood koning van ’n onafhanklike staat. Volgens Abdoellah was hy ’n afstammeling van Mohammed omdat hy lid was van die Hasjemitiese familie.

Lewe
----

Abdoellah is in Mekka, Hedjaz, gebore as die tweede oudste van die drie seuns van Hoessein bin Ali, sjarief van Mekka, en sy eerste vrou, Abdijja bint Abdoellah. Hy het sy opvoeding in Istanboel en Hedjaz ontvang. Van 1909 tot 1914 het hy Mekka in die Ottomaanse regering verteenwoordig, maar het hom tydens die Eerste Wêreldoorlog by die Britte geskaar. Tussen 1916 en 1918 het hy ’n sleutelrol gespeel in die beplanning van die Arabiese opstand teen die Ottomaanse heerskappy wat deur sy pa, sjarief Hoessein, gelei is. Hy het persoonlik guerrilla-aanvalle op garnisoene gelei.

Abdoellah het in April 1921 die emir geword van Transjordanië, wat hy op eie inisiatief gestig het, en in 1948 koning van die opvolgerstaat, Jordanië, nadat dit onafhanklik geword het. Hy het geheers tot in 1951, toe hy in Jerusalem in ’n sluipmoordaanval dood is terwyl hy die Vrydaggebed in die Al-Aqsa-moskee bygewoon het. Hy is vermoor deur ’n Palestyn wat bang was die koning sou vrede met Israel sluit. Hy is deur sy oudste seun, Talal, opgevolg.
**Normandiet** is 'n bros oranje-bruin sorosilikaatmineraal wat in 1997 deur Charles Normand (gebore 1963), van Montreal, ontdek is. Normandiet kom voor in Khibiny Massif, Kola, Rusland; in Pourette-steengroef, Mont-Saint-Hilaire, Quebec (tiperende voorkoms) en Tenerife, Kanariese Eilande. Dit word aangetref in nefelien siëniet en miarolitiese holtes in nefelien siëniet, geassosieer met nefelien, albiet, mikroklien, aegirien, natroliet, katapleiiet, kupletskiet, eudialiet, cancriniet, villiaumiet, rinkiet en donnayiet-(Y).

Normandiet het 'n chemiese formule van NaCa (Mn2 +, Fe2 +) (Ti, Nb, Zr) Si2O7 (O, F) 2. Dit kristalliseer in die monokliniese prismatiese kristalstelsel. Dit kom voor as deursigtige tot deurskynende oranje-bruin aggregate van sub-paralelle naaldvormige kristalle van tot 10 mm lank, en as kolle geel, veselagtige kristalle. Dit het 'n wit tot baie liggeel streep en glasagtige glans. Dit is bros, met duidelike {100} en {001} splytings, en 'n konchoidale breking. Dit het 'n relatiewe dightheid van 3,48 tot 3,5, 'n Mohs-hardheid van 5 tot 6 en brekingsindekswaardes van nα = 1.743, nβ = 1.785 en nγ = 1.810. Dit is vernoem na Charles Normand (gebore 1963), 'n Kanadese geoloog.

Sien ook
--------

* Mineraal
* Relatiewe digtheid
* Mohs se hardheidskaal
*Hierdie artikel handel oor die hawestad in Kroasië. Vir Botswana se geldeenheid sien Botswana pula.*

| **Pula**
 |
| --- |
| **Kaart** | **Wapen** |
|  |
|  |
|  |
| **Vlag** |
|  |
|  |
|  **Land** |  Kroasië |
|  **Provinsie** |  Istrië |
|  **Koördinate** | 44°52′N 13°51′O﻿ / ﻿44.867°N 13.850°O﻿ / 44.867; 13.850 |
|  **Stigting** | 45 v.C. |
|  **Oppervlakte:** |   |
|  - Totaal | 51,65 vk km |
|  **Hoogte bo seevlak** | 30 m |
|
|
|  **Bevolking:** |   |
|  - Totaal (2019) | 57 460 |
|  - Bevolkingsdigtheid | 1 100/vk km |
|  **Tydsone** | UTC +1 (MET) |
|  - Somertyd | UTC +2 (MEST) |
|  **Burgemeester** | Boris Miletić (IDS) |
|  **Amptelike webwerf** | *pula.hr* Geargiveer 8 Maart 2017 op Wayback Machine |

Die hawe van Pula
Die Arena van Pula
Tempel van Augustus
**Pula** (Italiaans: **Pola**) is 'n hawestad in die weste van Kroasië langs die Middellandse See. Tot en met 1797 was die stad 'n Venesiaanse besitting en het daarna onder Habsburgs-Oostenrykse bewind gekom. In 1918, ná die Eerste Wêreldoorlog, is Pula weer by Italië ingelyf. Ná die Tweede Wêreldoorlog is die stad by Joego-Slawië ingelyf. Sedert 1991 is die stad in Kroasië geleë nadat dié land sy onafhanklikheid verkry het. In 1946 was nog 90% van die bewoners etniese Italianers, maar die meeste van hulle het na Italië geëmigreer.

Ekonomie
--------

Skeepsbou is die belangrikste industrie en Pula is die tuiste van Uljanik en Tehnomont, twee groot skeepsbouwerwe.

### Toerisme

Toerisme vorm 'n baie belangrike deel van die ekonomie: die stad het baie ou Romeinse geboue en 'n warm klimaat met 'n groot strand.

Sien ook
--------

* 2Cellos
* Juraj Dobrila-Universiteit van Pula
**Albert Coates** (1882–1953) was ’n Russiesgebore Britse en later Suid-Afrikaanse dirigent en komponis. Tussen 1910 en 1917 was hy dirigent van die Mariinskiteater in Sint Petersburg. In 1919 sluit hy hom by die Londense Simfonieorkes aan, waar hy onder meer die Wêreldpremiére van Gustav Holst se volledige *Planets Suite* en die hersiene weergawe van Vaughan Williams se *A London Sympony* dirigeer. Nadat hy met die Suid-Afrikaanse sangeres Vera de Villiers getrou het, emigreer hulle in 1945 na Suid-Afrika. Hy het nege operas gekomponeer. Die laaste, *Van Hanks and the Devil*, is die eerste keer in 1952, ten tyde van die Van Riebeeck-fees, opgevoer.

Lewensloop
----------

Albert Henry Coates is op 23 April 1882 in Sint Petersburg in Rusland gebore. Hy was die jongste van sewe kinders van 'n Engelse pa en Russiese ma.

Hy studeer aan die konservatorium in Leipzig, waar sy grootste onderwyser Arthur Nikisch was. Hy het by die operahuis in Dresden gewerk en 'n dirigent in Sint Petersburg se Mariinskiteater geword. Ná die Russiese Rewolusie en die Eerste Wêreldoorlog kon hy in April 1919 uit Rusland ontsnap.

In 1914 tree hy vir die eerste keer by die Royal Opera House (Covent Garden) op, waar hy Richard Wagner se *Tristan und Isolde* dirigeer. Hy was 'n energieke man wat die gehoor aan musiek voorgestel het wat hulle nie vantevore gehoor het nie, veral deur Russiese komponiste soos Alexander Scriabin, maar ook Engelse musiek deur Ralph Vaughan Williams, Arnold Bax en Gustav Holst.

In die 1920's en vroeë 1930's het hy dikwels saam met die Londense Simfonieorkes gewerk. Hy het kort na die bekendstelling van die grammofoon opnames gemaak. Dit sluit in *Scriabin's Poème de l'Extase* en stukke van Wagner se *Der Ring des Nibelungen* en in 1925 Beethoven se volledige *Simfonie Nr. 9*. Hy was ook die dirigent vir die eerste opname van Rachmaninoff se *Klavierkonsert Nr. 3*, met Vladimir Horowitz as solis.

In 1925 het hy die eerste verhoogoptrede van Rimsky-Korsakov se opera, *The Legend of the Invisible City of Kitezh and the Maiden Fevroniya*, buite Rusland aangebied.

Hy het verskeie werke gekomponeer, waaronder operas en 'n simfoniese toondig, *The Eagle*, ter nagedagtenis aan sy voormalige onderwyser, Artur Nikisch. Die toondig is in 1925 in Leeds opgevoer. In 1946 het hy hom in Milnerton, Kaapstad gevestig, waar hy op 11 Desember 1953 oorlede is.
**Abdülhamid I**, **Abdul Hamid I** of **Abd Al-Hamid I** (Ottomaanse Turks: عبد الحميد اول, moderne Turks: I.Abdülhamit; 20 Maart 1725 – 7 April 1789) was van 1774 tot 1789 sultan van die Ottomaanse Ryk. Hy was ook bekend as **die Dienskneg van God**.

Hy was die seun van sultan Ahmet III en die jonger broer van Mustafa III, wat hy opgevolg het. Hy was die grootste deel van sy eerste 43 jaar, tydens die bewind van sy neefs Mahmoed I en Osman III en sy broer Mustafa III in eensame aanhouding in die kafes soos wat die tradisie was. Dit het hom baie oplettend gemaak oor sake van die staat en die planne van sy raadgewers. Hy was egter ook baie godsdienstig en van nature ’n passifis.

Die staatskis was beroerd toe hy sultan word, maar hy is in oorloë gedwing en minder as ’n jaar ná sy troonbestyging het die Turke ’n groot nederlaag gely in die Slag van Kozluja. ’n Vernederende vredesverdrag is op 21 Julie 1774 gesluit.

Ondanks sy nederlae is Abdülhamid beskou as die mees grasieuse van die Ottomaanse sultans. Hy was so godsdienstig dat hy ’n *veli* ("heilige") genoem is. Hy het die militêre en die onderwysstelsel verbeter. In 1787 het die Ottomaanse Ryk weer oorlog teen Rusland verklaar. In die volgende jaar het Oostenryk by Rusland aangesluit. Swede en Pruise het die Turke se kant gekies, maar het geen hulp verskaf nie. Eindelik het die Turke die oorlog in 1788 verloor.

Abdülhamid is vier maande later op 64-jarige ouderdom dood. Hy het sewe seuns gehad: Mustafa IV, Mahmoed II, Moerad, Noesret, Mehmet, Ahmet en Süleyman.

Hierdie artikel is vertaal vanuit die Engelse Wikipedia

| * l
* b
* w
Ottomaanse sultans volgens tydperk |
| --- |
| Opgang (1299-1453) | 
* Osman I
* Orhan
* Murat I
* Bajezid I
* (Tussenregering)
* Mehmet I
* Murat II
* Mehmet II

 |  |
| Groei (1453–1683) | 
* Bajezid II
* Selim I
* Süleyman die Manjifieke
* Selim II
* Murat III
* Mehmet III
* Ahmet I
* Mustafa I
* Osman II
* Murat IV
* Ibrahim
* Mehmet IV

 |
| Stagnasie (1683–1827)  | 
* Süleyman II
* Ahmet II
* Mustafa II
* Ahmet III
* Mahmoed I
* Osman III
* Mustafa III
* Abdülhamid I
* Selim III
* Mustafa IV
* Mahmoed II

 |
| Verval (1828–1908) | 
* Abdülmecid I
* Abdülaziz
* Murat V
* Abdülhamid II

 |
| Ondergang (1908–1923) | 
* Mehmet V
* Mehmet VI
* Abdülmecid II

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb162958803 (data)
* GND: 101068638
* ISNI: 0000 0000 6120 7006
* LCCN: no2003069983
* NLP: A37230682
* NTA: 310468590
* SUDOC: 072310065
* TDVİA: abdulhamid-i
* VIAF: 47121472
* WorldCat Identities: lccn-no2003069983

 |
Abbie Park Ferguson was die Vrouesendingbond se eerste sekretaresse, van 1889 tot 1914.
Die Hugenote-kollege se hoofgebou is tydens Abbie Park Ferguson se rektorskap in gebruik geneem.
**Abbie Park Ferguson** (Whateley, Massachusetts, 4 April 1837 - Wellington, 23 Maart 1919) was 'n baanbreker op die gebied van onderwys vir dogters en vroue in Suid-Afrika, en veral op die Bolandse dorp Wellington.

Sy was die dogter van 'n Skotse predikant in die Kongregasionalistiese Kerk in Whateley in die deelstaat Massachusetts. Haar ma het uit 'n puriteinse huis gekom. Sy behaal haar onderwysgraad in 1865 aan die Mount Holyoke-seminarie in die VSA. Hoewel sy onderwys in New Haven gaan gee het, wou sy eintlik sendingwerk gaan doen, veral onder die minderbevoorregtes. Ná twee jaar gaan studeer sy verder in Europa waar sy haar M.A. behaal. 

Ferguson keer terug na New Haven en begin 'n projek vir straatkinders saam met die Metodistekerk. Tydens 'n besoek aan haar alma mater kom 'n brief aan van dokter Andrew Murray waarin hy vra vir onderwyseresse om 'n inrigting geskoei op Mount Holyoke te begin.

Aan die einde van 1873 kom sy in die geselskap van Anna Bliss in Suid-Afrika aan en was van die opening op 19 Januarie 1874 verbonde aan die Hugenote-seminarie op Wellington. Hulle is albei op 5 Oktober 1874 as lidmate van die plaaslike NG gemeente opgeneem. Mej. Ferguson was 37 jaar lank aan die Hugenote-seminarie en -kollege werksaam, waarvan die laaste 11 jaar as rektor, en het dit uitgebou tot 'n opleidingsinstelling wat die rol van die vrou in die kerk en samelewing ingrypend verander het.

Bronne
------

* Gaum, dr. Frits (hoofred.) 2008. *Christelike Kernensiklopedie*. Wellington: Lux Verbi.BM.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* LCCN: no00027480
* SNAC: w6cc8pp9
* VIAF: 24140079
* WorldCat Identities: lccn-no00027480

 |
Abdy van Ganagobie

Abdy| Land | FrankrykWysig |
| Geleë in administratiewe eenheid | GanagobieWysig |
| Bisdom | Bisdom DigneWysig |
| Geografiese ligging | 43°59′52″N 5°54′29″EWysig |
| Ligging van hoofkantoor | GanagobieWysig |
| Religieuse orde | BenedictinesWysig |
| Boustyl | Romanesque architectureWysig |
| Erfenisbenaming | monument historique classé, monument historique classé, monument historique classé, monument historique classéWysig |
| Street address | RN 100Wysig |

Die **abdy van Ganagobie** is 'n Benediktynse adby in Ganagobie in die departement van Alpes-de-Haute-Provence, Frankryk. Dit is deel van die Solesmes-gemeente van die Benediktynse Konfederasie en as sodanig fokus op die Gregoriaanse dreunsang.

'n Kluniak Kloosterorde
-----------------------

Die eerste fondament wat op hierdie afgeleë en bergagtige terrein verskyn, dateer uit die 9de of 10de eeu. Onder die eerste dokumentêre rekords is 'n bul van Pous Stefanus VIII in 939 wat die besittings van Kluny Klooster bevestig, onder hulle was ook die abdy by Ganagobie. Dit was in 1789 onderdruk onder die Ancien Régime en verkoop in 1791 gedurende die verloop van die Franse Rewolusie, nadat groot dele van die geboue gesloop is.

Geskenk aan Marseilles Kloosterorde
-----------------------------------

In 1865 het die Benediktyne van Solesmes onder Dom Prosper Guéranger die Kloosterorde van St Madeleine in Marseilles, of Marseilles Kloosterordegestig. In 1891 het Comte de Malijay, teen daardie tyd die eienaar van die kloosterorde eiendom by Ganagobie, 'n geskenk van darvan gemaak aan die Marseilles Priory. In die loop van herstel werk op die nuwe eiendom, was belangrike middeleeuse mosaïek ontdek in 1898.

'n Afhanklikheid van Hautecombe Klooster
----------------------------------------

In 1901 was die gemeenskap by Marseille gedwing deur die Vereniging Wette om Frankryk te verlaat. Hulle het skuiling in Italië geneem, en het nie terugkeer tot 1922, toe hulle by Hautecombe Klooster gebly, waarvan Ganagobie van toe af 'n kloosterorde, van net een of twee monnike.

'n Benediktynse Klooster
------------------------

In 1987, ná dekades van herstel werk, het die hele gemeenskap van Hautecombe besluit om te skuif na Ganagobie, wat hulle gedoen het in 1992.

Bronne
------

* Ganagobie Klooster amptelike webwerf Geargiveer 6 Februarie 2011 op Wayback Machine

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb12941774j (data)
* ISNI: 0000 0001 0657 0088
* LCCN: n78010603
* SUDOC: 179036076
* VIAF: 124028301
* WorldCat Identities: lccn-n78010603

 |
'n Kunstenaarsvoorstelling van Galileo by die maan Io, met Jupiter op die agtergrond.
**Galileo** was 'n Amerikaanse ruimtetuig wat die planeet Jupiter en sy mane en ander liggame van die Sonnestelsel bestudeer het. Dit is genoem na die Italiaanse sterrekundige Galileo Galilei en het bestaan uit 'n wentel- en atmosferiese ondersoektuig. Die tuie het op 7 Desember 1995 by Jupiter aangekom ná verbyvlugte van Venus en die Aarde vir 'n swaartekragslinger. Dit was die eerste ruimtetuig wat in 'n wentelbaan om Jupiter gegaan het.

Die Jet Propulsion Laboratory het die Galileo gebou en die Galileo-program vir Nasa bestuur. Toe dit gelanseer is, het die wentel- en ondersoektuig saam 'n massa van 2 562 kg gehad en was hulle 6,15 m hoog.

Ondersoektuig
-------------

Die atmosferiese ondersoektuig het 339 kg geweeg en was 86 cm hoog. Die wetenskaplike instrumente is deur die tuig se hitteskild teen uiterse hitte en druk beskerm terwyl dit teen sowat 48 km/s in Jupiter se atmosfeer ingevlieg het. Die temperatuur het tot sowat 16 000 °C gestyg.

Dit het die atmosfeer 150 km ver binnegedring en 57,6 minute lank data versamel voordat die sein verloor is. Dit het daarna gesmelt en waarskynlik verdamp.

Sending
-------

Galileo het sewe jaar om Jupiter gewentel en verskeie kere by al sy mane van Galilei en Amaltea verbygevlieg. Dit het ook in 1994 die botsing van komeet Shoemaker-Levy 9 teen Jupiter waargeneem, en was in die ideale posisie om dit te sien.

Ondanks probleme met die antenne het Galileo sowat 14 000 foto's geneem. Dit het Jupiter bestudeer van Desember 1995 tot September 2003 en het in dié tyd 'n skat van nuwe inligting versamel. Data het onthul waterstof maak sowat 90% van Jupiter se atmosfeer uit. Die tuig het eindelik, nes die verkenningstuig, verdamp.

Skakels
-------

* Wikimedia Commons logo Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Galileo-ruimtesending.
* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4292796-1

 |
Shawarma-vleis braai op 'n spit
**Shawarma** (/ʃəˈwɑːrmə/; Arabies: شاورما‎) is 'n gewilde Midde-Oosterse gereg wat bestaan uit vleis wat in dun skyfies gesny is, in 'n keëlagtige vorm gestapel en op 'n stadig-draaiende vertikale spit of rotisserie gerooster word. Dit was oorspronklik gemaak met lam of skaapvleis, maar word nou ook van hoender, kalkoen, beesvleis of kalfsvleis gemaak.  Dun skywe word van die gaar oppervlak afgekerf terwyl dit voortdurend roteer. Shawarma is een van die wêreld se gewildste straatkosse, veral in Egipte, die lande van die Levant, die Arabiese Skiereiland en die res van die Midde-Ooste.

Etimologie
----------

*Shawarma* is 'n Arabiese weergawe van die Turks *çevirme*, verwysend na die draai van die rotisserie.

Voorbereiding
-------------

Shawarma word berei uit dun snitte gesoute gemarineerde lam, skaap, kalfsvleis, beesvleis, hoender of kalkoen. Die rou snye word sowat 60 cm hoog op 'n staalpen gestapel. Stukke vet kan by die stapel gevoeg word om ekstra sappigheid en geur te verleen. 'n Gemotoriseerde spit draai die stapel vleis stadig voor 'n elektriese of gasaangedrewe verhittingselement, wat die buitenste laag voortdurend rooster. Skaafsels word van die roterende stapel afgesny vir bediening, gewoonlik met 'n lang plat mes.

Speserye kan komyn, kardamom, kaneel, borrie en paprika insluit. Shawarma word gewoonlik as 'n toebroodjie of wrap bedien, in 'n platbrood soos pita of laffa. In die Midde-Ooste word hoendershawarma tipies bedien met knoffelsous, aartappelskyfies en piekels. In Sirië en Libanon hang die knoffelsous wat saam met die toebroodjie bedien word van die vleis af. Die sous bekend as *Toum* of *Toumie* wat gemaak word van knoffel, groente-olie, suurlemoen en eierwit of stysel word gewoonlik saam met 'n hoendershawarma bedien. Aan die ander kant word die sous wat bekend staan as *Tarator* wat gemaak word uit knoffel, Tahinisous, suurlemoen en water saam met beesshawarma bedien.

In Israel word die meeste shawarma gemaak van donkervleiskalkoen en word gewoonlik saam met tahinisous bedien omdat die bediening van jogurtsous saam met vleis die Joodse dieetbeperking om nie melk en vleis saam te eet, sou oortree. Dit word dikwels versier met blokkies tamaties, komkommers en uie, ingelegde groente, hummus, tahini of *amba* mangosous. Sommige restaurante bied bykomend geroosterde soetrissies, eiervrug of aartappelskyfies aan.

Galery
------

* Shawarma in lavashShawarma in lavash
* Gemengde shawarmaGemengde shawarma
* Sny en voorbereidingSny en voorbereiding
***Noot vir Noot*** is 'n Afrikaanse musikale televisievasvraekompetiesie uitgesaai op SABC2. Dit is die oudste aaneenlopende televisiereeks in Suid-Afrika. Die huidige aanbieder is Emo Adams. Die eerste episode is in 1991 uitgesaai en is vir 18 jaar lank tot en met 27 Januarie 2019 aangebied deur Johan Stemmet. Die produksiemaatskappy is Stemmburg Televisie, vernoem na sy stigters Stemmet en die voormalige musiekleier Johan van Rensburg.

Die produsente het sedert 2004 die basiese programformaat op 'n jaarlikse landwyd toer geneem. 'n Bordspelweergawe van die vertoning is ook beskikbaar.

Noemenswaardige wenners in die verlede sluit Zelda Meyer (die onoorwonne kampioen) en Daantjie Badenhorst in. Die formaat van die program is aangepas om die eerste blinde deelnemer, Ferdinand Venter, in te sluit. *Noot vir Noot* se 600ste episode is in 2014 uitgesaai.

Programformaat
--------------

Daar is vier deelnemers in elke aflewering. 'n Aantal musikale leidrade word voorgedoen en moet geïdentifiseer word. Die eerste episode word gevolg deur semi-finale en 'n finale episode. Elke episode eindig met die optrede van 'n gaskunstenaar.

Die musiek op *Noot vir Noot* is histories uitgevoer deur die regstreekse musiekgroep *Die Musiekfabriek*, wat tot 2012 gelei is deur medestigter van die program, Johan van Rensburg. *Noot vir Noot* het in Desember 2010 *Potpourri* geopen met die gewildste medley's uit die afgelope seisoene.

### Orkes

Die orkeslede tydens reeks 41 was:

* Jaconell Mouton (klawerborde en orkesleier)
* Riaan van Rensburg (slagwerk)
* David Klassen (tromme)
* Luke van der Merwe (kitaar)
* Annelene Malan (baskitaar)
* Nathan Smith (kitaar)
|  |  |
| --- | --- |
|  | **Hierdie artikel moet skoongemaak of andersins verbeter word.**Hierdie artikel voldoen nie tans aan die hoë gehaltestandaarde waarna Wikipedia streef nie. Voel vry om self in te spring en verbeterings te maak, en verwyder hierdie kennisgewing ná die tyd. Vir meer hulp, sien die redigeringshulp. Daar is moontlik kommentaar in die artikel of op die besprekingsblad oor wat verbeter moet word. |


Om die jaarlikse vervoerkapasiteit tot 110 miljard kubieke meter te verdubbel, is 'n nuwe pyplyn, **Nord Stream 2**, tans in aanbou. Die Russiese Federasie gee voorkeur aan pyplyne in die Oossee nadat Oekraïne pogings aangewend het om landpyplyne as politieke en ekonomiese drukmiddel te misbruik. Nadat Oekraïne saam met Pole lobbiewerk in Washington gedoen het om die projek te dwarsboom, het die Verenigde State - wat met sy eie vloeibare gasuitvoere tans nie met die Russiese Federasie kan meeding nie - sanksies teen ondernemings ingestel wat by Nord Stream 2 betrokke is, onder meer met spesiale skepe wat gaspype onderwater kan aanlê. Toe hierdie sanksies ingestel is, was die tot dusver voltooide gedeelte van die pyplyn nog sowat 150 km van die Duitse kus af.

As rede word aangevoer dat Duitsland op grootskaalse gasuitvoere aangewese is en sodoende kwesbaar sal wees vir politieke druk uit Moskou as die Russiese markaandeel verhoog word. Ontleders wys egter daarop dat Rusland self aangewese is op buitelandse valuta wat met gasuitvoere verdien kan word en in die verlede altyd 'n betroubare handelsvennoot was, selfs op die hoogtepunt van die Koue Oorlog.

Terwyl Moskou teensanksies aangekondig het, word die voltooiing van Nord Stream 2 met enkele maande vertraag voordat 'n alternatiewe oplossing gevind kan word - deur middel van 'n Russiese skip wat uit die Verre Ooste na die Oossee gestuur sal word, of deur die aankoop van nuwe vaartuie in Asië. Blykbaar verkies *Gazprom* om Nord Stream 2 self te voltooi. Tans beskik die Russiese Federasie oor twee skepe wat teoreties gebruik kan word om die pyplyn te voltooi. Nogtans is daar tegniese en logistieke kwessies. So moet op een van die twee vaartuie, *Fortuna*, vooraf nog 'n posisioneringstelsel geïnstalleer word. Die tweede skip, die *Akademik Cherski*, het in Januarie 2020 nog in 'n Russiese Stille Oseaanhawe voor anker gelê. Die vaart na die Oossee sal enkele weke neem.
Die **Fokker D.VII** was 'n dubbeldekker, enkelsitplek vegvliegtuig wat deur Duitsland gebruik is tydens die Eerste Wêreldoorlog. Die vliegtuig was ontwerp deur Reinhold Platz van *Fokker-Flugzeugwerke*. Daar was ongeveer 3,300 van die vliegtuie vervaardig in die tweede helfte van 1918. Dit was 'n puik vliegtuig wat homself gou bewys het. Na die vredesluiting op 11 November 1918 het die Geallieerdes geëis dat alle *Fokker D.VII* vliegtuie aan hulle oorhandig word.

Die eerste toetsvlug is onderneem deur Manfred von Richthofen die beroemde Duitse bobaasvlieënier. In April 1918 is die vliegtuig in diens gestel met *Jagdgeschwader 1*, Richthofen se ou eenheid wat op daardie stadium onder die leiding was van Herman Goering na Richthofen se dood. Die *D.VII* was gewild onder die vlieëniers omrede dit maklik was om te vlieg. Die Duitse vlieëniers het baie Geallieerde vliegtuie afgeskiet in 'n kort tydperk. Duitsland se eerste ware vloot vegvliegtuig eenheid, *Marine-Feld-Geschwader*, was eers in Mei 1917 gevorm en toegerus met die *D.VII*. Op 12 Augustus 1917 het hulle 19 Britse vliegtuie afgeskiet sonder enige verliese. Die enigste Geallieerde vliegtuige wat kon meeding met die *D.VII* was die Sopwith Camel en die SPAD S.XIII.

Toe die oorlog tot 'n einde kom op 11 November 1918 was daar reeds 'n 1,000 van die *D.VII* gebou. Die *Fokker*-maatskappy, wat aan die Nederlander, Anthony Fokker behoort het, het na die oorlog van die *D.VII's* as onderdele na Nederland gesmokkel waar hy voortgegaan het om hulle te vervaardig. Die Nederlandse Lugmag het na die oorlog voortgegaan om *D.VII's* te gebruik; tewens dit was gebruik tot in die laat 1920's in Nederlands Oos-Indies. Voormalige Duitse *D.VII's* is ook deur ander Europese lugmagte gebruik.

Tegniese besonderhede
---------------------

Fokker D.VII

Besonderhede van die Fokker D.VII:| Item | Statistiek |
| --- | --- |
| Aantal motore | 1 |
| Tipe motor | Skroef |
| Vervaardiger | BMW 6-silinder inlyn suiermotor. |
| Kraglewering per motor | 185 perdekrag |
| Vlerkspan | 8,9 m |
| Lengte | 6.95 m |
| Hoogte | 2,75 m |
| Vlerkoppervlakte | 20,5 m2 |
| Maks. opstygmassa | 880 kg |
| Maksimum snelheid | 200 km/h |
| Operasionele hoogte | 7 000 m |
| Togafstand | 1,5 uur |
| Klimvermoë | 5 000 m in 16 minute |
| Bewapening | Twee gesinchroniseerde 7,92 mm masjiengewere |

Sien ook
--------

* Lys van vegvliegtuie

Bron
----

* Crosby, Francis: *THE WORLD ENCYCLOPEDIA OF FIGHTERS & BOMBERS*. 2015. ISBN 978-1-84476-917-9

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 7500606-6
* LCCN: sh2004004952

 |