recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Die **Groot Chinese Hongersnood** was die tydperk van 1959 tot 1961 in die Volksrepubliek China wat gekenmerk is deur ’n wydverspreide hongersnood. Slegte weer en die beleidrigtings van die Chinese leier Mao Zedong het onder meer tot die drie jaar van hongersnood bygedra. 

Volgens regeringstatistieke is die totale sterftesyfer 15 miljoen mense. Die historikus Frank Dikotter, wat spesiale toegang tot Chinese argiefmateriaal gehad het, raam daar was tussen 1958 en 1962 minstens 45 miljoen voortydige sterfgevalle, hoewel almal nie weens verhongering was nie.

Oorsake
-------

Die Groot Chinese Hongersnood is deur ’n kombinasie van faktore veroorsaak, soos weerstoestande, sosiale druk, ekonomiese wanbestuur en radikale veranderings in landboumetodes deur middel van regereringsregulasies.

Die ringmossie (*Passer montanus* ) was die opmerklikste teiken in die veldtog teen voëls.
Mao, voorsitter van die Kommunistiese Party van China, het drastiese veranderings in boerdery ingestel met sy Groot Sprong Voorwaarts, ’n ekonomiese en sosiale veldtog wat ten doel gehad het om die landbou-ekonomie in ’n sosialistiese gemeenskap te verander deur middel van vinnige industrialisering en kollektivisering. Dié wat hulle nie daarby neergelê het nie is vervolg.

Tydens die Groot Sprong Voorwaarts is yster en staal geïdentifiseer as sleutelvereistes vir ekonomiese vooruitgang. Miljoene kleinboere het opdrag gekry om met die vervaardiging van yster en staal uit te help eerder as om op boerdery te konsentreer.

Benewens die Groot Sprong, het die regering ook boerderymetodes verander, soos om saailinge nader aan mekaar te plant, wat daartoe gelei het dat plante mekaar verdring het; om dieper te ploeg, tot op ’n diepte van 1-2 m in plaas van 15-20 cm, wat tot gevolg gehad het dat nuttelose klippe, grond en sand die boonste lae grond minder vrugbaar gemaak het; en om mossies en ander voëls wat gewasse eet dood te maak, waarna die landerye deur insekte oorgeneem is.

In 1960 het ’n geraamde 60% van landbougrond in Noord-China absoluut geen reën gekry nie. Volgens die Encyclopædia Britannica is die abnormale weer gevolg deur droogtes en vloede. Dit sluit in 760 mm reën in Hongkong binne vyf dae in Junie 1959, wat deel was van ’n patroon oor die hele Suid-China.

Weens hierdie faktore het graanproduksie in China in 1959 met 15% gedaal. Teen 1960 was die produksie 70% van dié van 1958. Daar was geen herstel nie tot in 1962, toe die Groot Sprong Voorwaarts geëindig het.
'n Poolse banneling. 19de eeuse illustrasie
Poolse emigrante in België. 19de eeuse illustrasie
Die term **Groot Emigrasie** verwys na die emigrasie van Poolse elites ná die November-opstand van 1830. Hierdie opstand teen die Russiese oorheersing is veral deur die adel en dele van die Poolse bourgeoisie gesteun, terwyl die oorgrote meerderheid van die stedelike bevolking asook die onvrye boere nie daarby betrokke was nie. Die Poolse elites het destyds in reaksie teen die politieke situasie in Pole ná die Poolse Delinge gekom waardeur die gebied van die Pools-Litause Gemenebes tussen die Russiese Ryk, die Koninkryk Pruise en die Habsburgse monargie in Oostenryk opgedeel is.

Reeds vanaf die laat 18de eeu het 'n beduidende deel van die Poolse elites na die buiteland begin emigreer om hier 'n nasionale beweging te organiseer. Ná 1831 het die sentrum van Poolse politieke aktiwiteite volledig na die buiteland en vanaf die 1840's ook na die Pruisiese deelgebied verskuif. Die term "Groot Emigrasie" het hierby nie soseer na die getalle Pole in ballingskap verwys nie (hul aantal word op sowat 9 000 beraam), maar eerder na die belangrike rol wat hulle in die geskiedenis van die Poolse nasie gespeel het. Die ballinge was oorwegend adellikes wat deel uitgemaak het van die November-opstand se politieke en militêre leierskap, maar ook bekende persoonlikhede uit die Poolse kulturele en geestelike lewe soos die digters Adam Mickiewicz en Juliusz Słowacki (1809-1849), die komponis Frédéric (Pools *Fryderyk*) Chopin en die geskiedkundige Joachim Lelewel.

Die meeste Poolse bannelinge het hulle in Frankryk gevestig. Baie van hulle het later aan die Poolse rewolusies van die jare 1846 en 1848 deelgeneem of waardevolle bystand aan die rewolusionêres verleen, maar ook in ander lande by die rewolusionêre bewegings van 1848 betrokke geraak soos byvoorbeeld in Frankryk, in die klein prinsdomme van Duitsland en Italië, in Oostenryk, Hongarye en die Donou-prinsdomme Wallachië en Moldawië en in die Suid-Amerikaanse lande Argentinië en Uruguay, uiteindelik ook by die Krimoorlog.

Die mislukte rewolusie van 1848 en die Januarie-opstand van 1863-1864 het tot nuwe emigrasiegolwe gelei. Daar was egter ook Poolse emigrante wat hul lewensdoeleindes net in die buiteland kon bereik of deur beperkings genoodsaak was om hul beroepsloopbaan in die buiteland te volg soos Maria Curie-Skłodowska wat vanweë haar geslag en anti-Poolse sanksies nie tot Russiese universiteite toegelaat is nie. Sy het dus besluit om by Franse universeite aansoek om toelating te doen.
Die **Sutlej** of **Satluj** (Chinees: 朗钦藏布, pinyin: *Lăngqīn Zàngbù*; Hindi: सतलुज; Oerdoe: درياۓ ستلُج; Pandjabi: ਸਤਲੁਜ; Sanskrit: शतद्रुम, *shatadrum*; Tibettaans: གླང་ཆེན་གཙང་པོ, *Langqên Zangbo*) is die grootste sytak van die Indus. Dié rivier, met 'n lengte van 1 400 km (900 myl), is die langste van die Indus se vyf sytakke in die streek Punjab (Pandjabi: پنجاب, letterlik: "land van vyf riviere").

Die Sutlej in Kinnaur, Himachal Pradesh, Indië
Die Sutlej in Rupnagar, Punjab, Indië
Die Sutlej ontspring uit die Rakshastalmeer in die Chinese outonome gewes Tibet binne die Himalaja, net noord van die grens tot Nepal en net wes van die Brahmaputra se bron, naby die berg Kailash. Hier word dié rivier in Tibettaans གླང་ཆེན་གཙང་པོ *Langqên Zangbo* en in Chinees 朗钦藏布 *Lăngqīn Zàngbù* genoem. Aansluitend vloei dié rivier in 'n noordwestelike rigting en bereik die grens tot die Indiese deelstaat Himachal Pradesh. Hier vloei die Sutlej in 'n westelike rigting en bereik die deelstaat Punjab. Net suid van Amritsar en Lahore vorm dié rivier vir sowat 100 km die grens tussen Indië en Pakistan en vloei aansluitend in 'n suidwestelike rigting deur Bahawalpur. Sowat 60 km verder suidwes vloei die Sutlej en die Chenab saam, om die Panjnad te vorm. Die Panjnad (Oerdoe/Pandjabi: پنجند, *panj* = "vyf, *nadi* = "rivier"), met 'n lengte van 71 km, versamel al die water van die Punjab se vyf groot riviere en mond in die Indus uit.
|  |
| --- |
| **Lantianmens** |
| 'n Beeld van die fossiel. |
| 

---

 |
| Algemene naam | Lantianmens |
| Spesie | *Homo erectus lantianensis* |
| Ouderdom | 684 000 - 1,65 miljoen |
| Plek ontdek | Gongwangling en Chenchiawo, Lantian, China |
| Datum ontdek | 1963, '64 |

Die **Lantianmens** (Chinees: 蓝田 of 藍田, *Lántián rén*) of ***Homo erectus lantianensis*** is 'n subspesie van *Homo erectus* wat bekend is van 'n feitlik volledige kakebeen wat in 1963 by die dorpie Chenchiawo (陈家窝) ontdek is, en 'n gedeeltelike skedel van Gongwangling (公王岭) wat in 1964 ontdek is. Die terreine is in die Lantianstreek op die Loesplato van China geleë.

Geskiedenis
-----------

Eersgenoemde fossiel dateer van ongeveer 710 000 tot 684 000 jaar gelede en laasgenoemde van 1,65 miljoen tot 1,59 miljoen jaar gelede. Dit beteken die Lantianmens is die tweede oudste goed bevestigde *H. erectus* buite Afrika (naas *H. e. georgicus*) en die oudste in Oos-Asië. Die fossiele is in 1964 die eerste keer beskryf deur Woo Ju-Kan, wat die subspesie beskou het as 'n voorouer van die Pekingmens (*H. e. pekinensis*).

Nes die Pekingmens het die Lantianmens 'n swaar wenkbrourif, 'n agteruitstrekkende voorkop en uiters verdikte bene. Die skedel is klein en word nouer agter die oë. Die tande is proporsioneel groot in vergelyking met dié van ander Asiatiese *H. erectus*. Die breinvolume van die Gongwangling-skedel is sowat 780 cc, soortgelyk aan dié van argaïese mense in Afrika uit dié tyd, maar baie kleiner as dié van latere Asiatiese *H. erectus* en moderne mense.

Die Lantianmens se steengereedskap was hoofsaaklik swaardiensgereedskap soos slaan- en skraapinstrumente, handbyle, pikke en vleisbyle. Laasgenoemde drie is tipies van die Acheuleennywerheid, waarvan tekens gewoonlik net op terreine in Afrika en Wes-Asië aangetref word. Dit lyk of die Acheuleen hier langer geduur het as elders.

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
Justinianus I
Die **Justiniaanse Dinastie** is ’n familie wat van 518 tot 602 oor die Bisantynse Ryk regeer het. Die stigter is Justinus I en die laaste keiser van die dinastie was Mauricius. 

Justinus I was ’n offisier onder keiser Anastasius I van die Thraciese Dinastie en is deur die leër en volk verkies ná laasgenoemde se dood.
Hy is opgevolg deur sy susterskind Justinianus I. Hy was een van die belangrikste figure van die Laat Oudheid. Sy bewind het ’n onderskeid gebring in die geskiedenis van die Oos-Romeinse Ryk. Sy administrasie het ’n uitwerking gehad ver buite sy tyd en grense.

Hy is opgevolg deur sy susterskind Justinus II. Dié het kranksinnig geword en was in 573–574 onder die regentskap van sy vrou, Sophia, en in 574–578 onder die regentskap van Tiberius II Konstantyn, wat hom opgevolg het.

Tiberius het heelwat suksesse teen die ryk se vyande behaal en die ryk uitgebrei. Hy het sy skoonseun Mauricius as sy opvolger aangewys voor sy dood weens sleg voorbereide of met opset vergiftigde kos.

Mauricius het die langdurende Romeins-Persiese Oorlog met ’n oorwinning beëindig. Die ryk se oostelike grens is uitgebrei en vir die eerste keer in byna twee eeue hoef die Romeine nie meer aan die Perse elke jaar duisende ponde goud as belasting te betaal het nie. Ook die Aware is teruggedryf tot anderkant die Donou-rivier. Hy het ook die keiser se houvas op die westelike Mediterreense gebied gevestig. 

Sy bewind is gekenmerk deur finansiële probleme en byna konstante oorlogvoering. In 602 het ’n ontevrede generaal, Phokas, sy bewind omvergewerp en self keiser geword. Dié gebeure het rampspoedig vir die ryk blyk te wees: dit het ’n vernietigende oorlog met die Perse tot gevolg gehad wat albei ryke verswak het voor die Moslem-invalle.

Keisers van die Justiniaanse Dinastie
-------------------------------------

* Justinus I
* Justinianus I
* Justinus II
* Tiberius II Konstantyn
* Mauricius
'n Tuisgemaakte vlamkoek wat pas uit die oond gekom het en reg is om te eet.
'n Vlamkoek met crème fraîche, uie en spek.
**Vlamkoek** (Frans: **tarte flambée**, Elsasser Duits: **Flammekueche**, Duits: **Flammkuchen** of **Flammenkuchen**) is een van die bekendste gastronomiese spesialiteite van die Elsas in die ooste van Frankryk, en die naburige Palts en Baden in Duitsland.

Volgens legende is die dis geskep deur Elsas boere wat die gebruik gehad het om een keer per week brood te bak. 'n Vlamkoek is dan gebruik om die hitte van die bakoond te toets en die ergste hitte van die oond te laat verminder. Wanneer die oond op sy warmste was is die oond ideaal vir die bak van vlamkoek. Die kole word eenkant geskuif en die koek is in die middel van die oond geplaas waar dit in die intense hitte vir 12 tot 15 minute gebak word. As die brood te gou donker geword het moes daar gewag word met die insteek van brood in die oond totdat dit effens afgekoel het. As dit 'n langer baktyd benodig moes die oond warmer gemaak word. Die korsie wat gevorm word tydens die bak van die vlamkoek word byna deur die vlamme gebrand. Die naam vlamkoek kom dan ook van die bakmetode.

Die dis word gemaak van 'n dun brooddeeg wat uitgerol word om 'n sirkel of reghoek te vorm. Dit word bedek met crème fraîche, uie en spek. Dit lyk ongeveer soos 'n dun pizza wanneer dit gereed is. In sommige dele van Elsas word die crème fraîche vervang met *fromage blanc*, of half *fromage blanc* en half crème fraîche.

Soortgelyke koeke uit uitgerolde swartbrooddeeg kom in verskeie ander streke voor. In die ooste van Württemberg word dit as *Hitzkuchen* met aartappelpuree, Grieben en uieringe bedek. In Hohenlohe en Franken word die koek as *Blootz* of *Blaatz* aangedui. Daar word ook soet *Blechkuchen* soos *Zwetschgenblootz* gemaak. In dele van Hessen word soortgelyke koeke *Ploatz* of *Bloads* genoem. In Oberswabe heet gedekte dun ronde plat koeke *Dinnete*. Op die Fildern word die koeke kleiner en langer en word dit Deie genoem.

Vroeër is vlamkoek op bakdag met sop vir middagete geëet. Vandag word dit per geleentheid as plaaslike spesialiteit by dorpsgeeste geëet. Elsas vlamkoek word in die gastronomiebedryf op houtborde voorgesit. Gevriesde vlamkoeke kan reeds vir 'n aantal jare in supermarkte gekoop word, insluitende 'n soet variasie met appelskyfies, kaneel en suiker. Alle variëteite word oondwarm met die hand geëet. As 'n mens vlamkoek in 'n restaurant bestel hou die kelner gewoonlik aan om vlamkoeke te bring totdat 'n mens aandui dat jy nou genoeg gehad het.
*Hierdie artikel handel oor die park in Manhattan. Vir die gebou in Perth, sien Central Park (gebou).*

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| **Central Park** in die middel van Manhattan. |

Central Park in New York Stad (suidwaarts, vanaf die middel van die park tot by die Empire State-gebou aan die bokant.
**Central Park** is 'n openbare park in die hartjie van Manhattan in New York Stad. Dit bevat onder andere damme, 'n kasteel, ’n dieretuin, konsertverhoog en opelugteater, waar Shakespeare-dramas in die somer opgevoer word. Ongeveer 35 miljoen mense besoek die park jaarliks, wat dit die mees besoekte park in die VSA maak.

Die langwerpige park strek oor 4 kilometer van 59ste tot 110de Straat en het 'n totale oppervlakte van 341 hektaar. Dit het 16 jaar geneem om die park aan te lê, waartydens nagenoeg 500 000 bome en plante geplant is. In 1965 is die park amptelik as 'n historiese monument en in 1974 as 'n stedelike monument verklaar. Die park word deur die *Central Park Conservancy*, 'n organisasie sonder winsoogmerk, in samewerking met die New York Stad se *Department of Parks and Recreation*, bestuur.

Die park is deur Frederick Law Olmsted en Calvert Vaux ontwerp. Hoewel dele van die park natuurlik lyk, is dit volledig deur mensehande aangelê. Dit bevat verskeie ontwerpte mere, 'n uitgebreide net van wandelpaaie, twee ysskaatsbane, 'n roeidam, 'n dierebegraafplaas, oop grasgebiede (wat vir die beoefening van verskillende sporte en ligte weiding benut word) en talle speelruimtes. Die park is 'n veelbesoekte rusplek vir trekvoëls en daarom ook gewild onder voëlkykers. Die 10 kilometer pad om die park is gewild onder drawwers, fietsryers en skaatsplankryers, veral oor naweke en na 19:00 saans, as die motorverkeer uit die park verban word.

* Een van die talle brûe in Central Park.Een van die talle brûe in Central Park.
* Central Park vanuit die lug gesien.Central Park vanuit die lug gesien.
* Belvedere-kasteelBelvedere-kasteel
* 'n Bofbalbaan in die park.

Sien ook
--------

* Metropolitan Museum of Art, museum aan die oostekant van die park.
* Cleopatra se Naald
Central Park
**Central Park** is 'n 51 vloer wolkekrabber in Perth, Wes-Australië. Die gebou se hoogte gemeet vanaf sy basis op St Georges Terrace tot by sy dak is 226 m en tot by die bopunt van sy radiomas is 249 m hoog.

Met voltooiing in 1992 was die gebou die hoogste in Perth, maar die gebou is verbygesteek nadat die 270 m hoë BHP Tower in 2012 voltooi is. Die gebou is tans die sewende hoogste gebou in Australië.

Ontwerp
-------

Twee van die driehoekige vleuls van die toring, met balke bo elkeen wat stabiliteit aan die struktuur verleen.
Central Park was die vierde en grootste stadium van die argitekte Forbes & Fritzhardinge se plan vir die omliggende kommersiële streek, wat die AMP-gebou, die Commonwealth Bank-gebou en die Wesley Centre ingesluit het. Die ontwerp van die toring is verskeie kere verander om aan te pas by veranderde konsessies wat mettertyd toegestaan is.

Die toring is uiteindelik gebou as 'n saamgestelde staal-en-betonraam met 'n betonkern wat vooraf gespan is en verstewig word met balke aan die bokant van die toring. Toe die gebou voltooi was, was dit een van die hoogste geboue wat hierdie tegniek gebruik het in Australië.

Die gebruik van 'n dienskern struktuur vir die gebou het die aantal interne pilare wat benodig was verminder met slegs twee op die grootste vloere, wat die bruikbare spasie grootliks vermeerder het. Die deursnee van die pilare vir die toring is gemaak van saamgestelde staal en beton en binne 'n permanente vormwerk van Spiroduct buise omhul. Die voorafgegote betonvloere is ondersteun met brandbestande staalbalke en is in plek bedek met 'n deklaag.
**Waldrada** († 9 April na 869) was 'n byvrou van die Frankiese koning Lotharius II van Lotaringe.

Sy stam uit 'n adellike familie van die Maas-Moesel-streek.

Lothar se huwelik (855) met Theutberga het kinderloos gebly. Van 857 tot sy dood in 869 probeer Lothar onsuksesvol om van Theutberga te skei, om sodoende 'n geldige huwelik met Waldrada te kan sluit. Die egskeiding is in besonder deur Pous Nicolaas I verwerp. Nicolaas I het die konsilie ontbind wat hom ten gunste van die egskeiding uitgespreek het, die lede ge-ekskommuniseer en die besluite van die konsilie nietig verklaar. 'n Beleg van Rome deur die Karolingers het ook nie sy besluit verander nie.

Lothar II en Waldrada het saam vier kinders gehad:

* Hugo (\* 855/860; † na 900), Hertog in Elsas
* Gisela van Nivelles (\* 860/865; † 907), Abdis van Nivelles en Fosses
* Berta van Lotringe (863-925), Gravin van Arles en markgavin van Tuszië
* Ermengard († 6 Augustus in 895/898), non

Na Lothar se dood, het Waldrada in die klooster van Remiremont ingetree, waar sy ook later begrawe is.

Literatuur
----------

* Reinhold Rau (Hrsg.): *Quellen zur Karolingischen Reichsgeschichte*. Wissenschaftliche Buchgesellschaft, Darmstadt 1961/62 (lateinisch/deutsch; Meer inligting oor Waldrada in die *Annales Xantenses* en die *Annales Bertiniani*).
* Bernd Schneidmüller: *Waldrada.* In: *Lexikon des Mittelalters* (LexMA). Band 8, LexMA-Verlag, München 1997, ISBN 3-89659-908-9, Sp. 1958–1959.
**Eienskappe**| **Algemeen** |
| --- |
| Naam | Chloraat   |
|  |   |
| Termochemiese radius | 2,08(19) Å  |

'n Chloraat is 'n sout wat die ClO−3-ioon bevat, wat die suurres van chloorsuur HClO3 is.

Chlorate is baie sterk oksideerders en die oksidasietoestand van die sentrale chlooratoom is 5+ (V). Chlorate is baie goed oplosbaar in water. Litiumchloraat het 'n oplosbaarheid van 313,5 g sout in 100 g water, wat 'n verhouding van 1,6 watermolekule per chloraat verteenwoordig.

Vervaardiging
-------------

Natriumchloraat is 'n produk van die elektrolise van pekel. Die energie wat vereis word om chloraat te vervaarding is 16,14e\_6 kcal/ton (~74,7 kJ/g) natriumchloraat. Die totale reaksie kan geskryf word as:

{\displaystyle NaCl+3H\_{2}O\to NaClO\_{3}+3H\_{2}}
Die reaksie is endotermies en die spanning vir termoneutrale elektrolise (waarby geen warmte gevorm sou word nie) is 1,62 V. In die praktyk word egter gewoonlik 'n spanning van 2,75-3.5V aangelê. Die temperatuur word gewoonlik op 80 °C gehou, anders word die hipochloriet wat aanvanklik vorm nie in chloraat omgesit nie. Hierdie reaksie is taamlik stadig. Die suurgraad moet beheer word en die suiwerheid van die pekel is ook belangrik. Die aanwesigheid van lig en onsuiwerhede soos Ir, Co, Ni, Cu, Fe en Mn kan parasitêre prosesse soos die ontleding van hipochloriet en die vorming van suurstof veroorsaak, wat die effektiwiteit van die hele proses benadeel. 

Ongeveer 2% word op indirekte wyse vervaardig deur die reaksie:

{\displaystyle 3Cl\_{2}+6NaOH\to NaClO\_{3}+5NaOH+3H\_{2}O}

Geskiedenis
-----------

Hierdie elektrosintese is die eerste keer deur Hinsinger en Berzelius in 1802 uitgevoer, en deur Watt gepatenteer in 1851. Die eerste chloraatfabriek is in 1886 in Villers-St. Sepulchre in Switserland gebou.

Gebruik
-------

Natriumchloraat {\displaystyle NaClO\_{3}} word veral in die papierindustrie gebruik (94%) om ClO2 te vervaardig wat as bleikmiddel gebruik word. Ander gebruike is in die landbou om katoen te ontloof, as plantgifstof, 'n oksidant in uraanverryking en in die produksie van ammoniumchloraat {\displaystyle NH\_{4}ClO\_{3}} wat vir vuurpylaandrywing gebruik word.

Vuurhoutjies se kop bevat kaliumchloraat {\displaystyle KClO\_{3}}.

Onderrig
--------

'n Demonstrasie van kaliumchloraat wat met suiker reageer
In skole en universiteite word kaliumchloraat soms vir 'n demonstrasie van 'n eksotermiese reaksie gebruik. 'n Klein hoeveelheid word in 'n wye reageerbuis geplaas en skuins in 'n klamp geplaas met 'n bunserbrander daaronder. 'n Gummibear word later in die gesmelte kaliumchloraat gegooi wat tot 'n heftige oksidasiereaksie lei en baie pers lig veroorsaak (die kleur van kaliumatome wat in 'n vlam aangeslaan word). Aan die einde van die reaksie ontstaan baie rook en 'n reuk van verbrande karamel. Die eksperiment moet in 'n dampkas opgestel word om nie die laboratorium se brandalarm in werking te stel nie.
Patrick Hughes: *Vanishing Venice*
**Patrick Hughes** (\* 20 Oktober 1939 in Birmingham, Engeland) is 'n Britse kunstenaar wat hom veral met optiese en visuele illusies, die wetenskap van waarneming en die karakter van kunstenaarsvoorstellings besig hou. Hughes, wat 'n graad by die Graham Day-kollege in Leeds verwerf en vervolgens 'n tyd lank as dosent aan die Leeds-kunskollege werksaam was voordat hy vir 'n loopbaan as kunstenaar gekies het, het baie van sy werke vanuit 'n omgekeerde perspektief (*reverspective*) geskep - as optiese illusies op 'n driedimensionele oppervlak waarby juis dié dele van 'n beeld, wat fisies die naaste lê, vir die waarnemer lyk asof hulle veraf is.

Die eerste uitstalling van Hughes se werke is in 1961 gereël. Drie jaar later het *Sticking-out Room*, sy eerste *reverspective*, ontstaan. Sedert 1970 word sy werke in samewerking met die kunsgalery *Angela Flowers Gallery* (tans *Flowers Gallery*) vertoon. Hughes het drie boeke oor die visuele en verbale retoriek van die paradoks en die oksimoron geskryf en saamgestel.
Walliese tradisies in Rawson.
Die **Walliese gemeenskap in Argentinië** (Wallies: *Y Wladfa* [ə ˈwlɑːdfa], letterlik: "Die kolonie") het ontstaan deur immigrasie wat in 1865 hoofsaaklik aan die kus van die Chubut-provinsie in die verre suidelike deel van Patagonië, Argentinië, begin het.

In die 19de en vroeë 20ste eeue het die Argentynse regering immigrasie van Europeërs aangemoedig om die land buite die gebied Buenos Aires te bevolk. Tussen 1856 en 1875 is ten minste 34 immigrante-nedersettings van verskeie nasionaliteite tussen Santa Fe en Entre Rios gevestig. Benewens die hoof-Walliese kolonie in Chubut is 'n kleiner kolonie in Santa Fe gevestig deur 44 Walliesers wat Chubut verlaat het. Nog 'n groep het hulle in Coronel Suárez in die suidelike deel van die provinsie Buenos Aires gevestig.

Teen die vroeë 21ste eeu het die Wallies-Argentynse gemeenskap ongeveer 72 685 getel. Volgens Chubut se eie skatting is die aantal Wallies-sprekers ongeveer 1 500 terwyl ander skattings die getal so hoog as 5 000 stel.

Sien ook
--------

* Afrikaners in Argentinië
**Paul Lückhoff** is ’n Suid-Afrikaanse akteur van die verhoog, televisie en rolprente. Hy was lid van Swaruk en Sukovs voordat hy in 1981 by Kruik aangesluit het. In 1982 het hy vryskutwerk begin doen.

Hy is veral bekend vir sy rol van Saul in Dalene Matthee se *Kringe in ’n Bos*. Ander belangrike rolle was Elias in *Fiela se Kind*, die kultusleier Menasse in die sepie *Egoli – Plek van Goud* en Pop Benade in die rolprentweergawe van *Triomf*.

Loopbaan
--------

Op die verhoog het hy opgetree in *’n Stryd met Engele*, *Atlantis! Atlantis!*, *Die Vasvat van ’n Feeks*, *Die Leeu in die Winter*, *Ek, Anna van Wyk*, *Die Koggelaar*, *Die Groot Wit Roos* en *Not With My Gun*.

Op televisie was Lückhoff in *Arsenaal* (seisoen 1), oom Wimpie du Toit in *Binnelanders* (seisoene 8 tot 15), Felix Venter in *Hopeville* (seisoen 1), Dirk in *Onder Draai die Duiwel Rond* (seisoen 2) en Doc Botha in *Plek van die Vleisvreters* (seisoen 1).

Sy rolprentrolle sluit in generaal Andries Cronjé in *Verraaiers*, Frik de Klerk in *Platteland*, Harry Gouws in *Stargazer*, Felix Venter in *Hopeville* en Pietman in *Broer Matie*.

Pryse
-----

Lückhoff het ’n Dalro-prys gewen vir beste manlike byspeler in die toneelstuk *Die Leeu in die Winter*.
**Waldimar Pelser** (gebore in Kaapstad, 15 April 1978) is sedert 1 Junie 2013 redakteur van die Afrikaanse Sondagkoerant *Rapport*.

Pelser het in 1996 aan die Paul Roos Gimnasium op Stellenbosch gematrikuleer. In 1999 behaal hy die graad B.A. Regte aan die Universiteit Stellenbosch met regte, filosofie en politieke wetenskap as hoofvakke, en in 2001 B.Phil. Joernalistiek aan dieselfde instelling. Daarna behaal hy in 2002 die graad M.Phil in Joernalistiek aan die Universiteit Stellenbosch en in 2004 'n M.Phil. in ontwikkelingstudies aan die Universiteit van Oxford, waar hy met ’n Rhodes-beurs studeer het. 

Sy eerste aanstelling was as verslaggewer by *Die Burger* in Kaapstad (Januarie 2001 tot Junie 2002), waartydens hy onder meer Suid-Kaapse korrespondent was in George. Van 2004 tot 2007 was hy ’n senior verslaggewer by die Johannesburgse dagblad *Beeld*. In 2007 gaan werk hy in Media24 se kantoor in Lagos, Nigerië, as Wes-Afrika-korrespondent en bly daar tot in 2008. Sy volgende aanstelling was as nuusredakteur by *Beeld* in Johannesburg, waar hy vertoef van 2009 tot 2011. In die loop van 2011 word hy redakteur van die kortstondige nuustydskrif *NuusNow/NewsNow*. Kort voor dié tydskrif se sluiting word hy by *Rapport* aangestel as senior adjunkredakteur. Hy het Bokkie Gerber in 2013 as redakteur opgevolg. Hy is die aanbieder van die politieke program KN Verslag In Gesprek op kykNET, waarna hy in 2022 aangestel is as die Besturende Direkteur van kykNET.

Bronne
------

* (en)  Who’s Who Southern Africa Geargiveer 17 Augustus 2016 op Wayback Machine. URL besoek op 12 Mei 2016.
Walentin Serof - selfportret  
Olie op doek, 1880's
**Walentin Alexandrowitsj Serof** (Russies: Валентин Александрович Серов; wetenskaplike transliterasie: *Valentin Aleksandrovič Serov*; Sint Petersburg, 19 Januarie 1865 − Moskou, 5 Desember 1911) was 'n Russiese skilder, grafikus en portretskilder. Hy word as een van die verteenwoordigers van Russiese Jugendstil- of Art Nouveau-skilderkuns beskou. Nogtans het sy skilderstyle 'n wye spektrum gedek wat van ligte impressionistiese skilderye tot donker simbolisme gestrek het.

Serof is in Sint Petersburg gebore as seun van die komponis Alexander Serof en sy vrou Walentina Bergman, 'n komponis van Duits-Joodse en Engelse afkoms. Serof het sy opleiding in Parys en Moskou onder Ilja Repin begin en onder Pavel Kristjakof tussen 1880 en 1885 aan die Sint Petersburgse Kunsakademie voltooi. Sy vroeë kreatiwiteit is aangwakker deur Repin se realistiese kuns en Kristjakof se streng opvoedkundige raamwerk. Daarnaas het die skilderkuns van ou meesters, wat Serof in Russiese en Wes-Europese musea kon bewonder, sy vriendskapsbande met Michail Wroebel en - op 'n latere tydstip - Konstantin Korowin sterk invloed uitgeoefen op die jong skilder, net soos die kreatiewe atmosfeer in die kunstenaarskolonie Abramtsewo waarmee hy 'n noue band gehandhaaf het.

Gedurende die laaste kulturele bloeitydperk in die Tsareryk in die twee dekades voor die Eerste Wêreldoorlog, die sogenaamde Silwer Tydperk, was Serof 'n gewilde portretskilder vir die boonste lae van die Russiese samelewing in Moskou en Sint Petersburg. Die lang lys van persoonlikhede, wat deur Serof geportretteer is, sluit welvarende burgers, adellikes en die Tsaregesin in.

Walentin Serof was lid van die Peredwisjniki, 'n groep van Sint Petersburgse kunstenaars wat uit protes teen die beperkings van die Keiserlike Kunsakademie in die Newa-metropool 'n genootskap van rondtrekkende skilders gestig het en met hul uitstallings dwarsoor Rusland toegang tot die kunste vir breë lae van die bevolking verskaf het, en *Mir iskoesstwa* («Wêreld van kuns»), die ballet-impresario Sergei Diaghilev se kunsbeweging rondom die gelyknamige kunstydskrif.
**Waldemar I** of **Waldemar die Grote** (14 Januarie 1131 – 12 Mei 1182) was van 1157 tot 1182 koning van Denemarke. Hy was die seun van Knoet Lavard, die oudste seun van koning Erik I en ’n gewilde prins. Sy pa is net ’n paar dae voor sy geboorte vermoor. Sy ma, Ingeborg, die dogter van Mstislaf I van Kiëf-Roes, het hom na sy oupa, Wladimir Monomach van Kiëf-Roes, genoem.

Toe Waldemar 16 jaar oud was, het koning Erik III in 1146 geabdikeer en ’n burgeroorlog het uitgebreek. Die magnate van Jutland het Knoet V as koning gekies, maar Sven III het in Seeland regeer.

Bewind
------

’n Duitse koninklike intervensie het Sven "eerste koning" gemaak met Knoet as medeheerser. In 1154 is Sven se bewind saam deur Knoet en Waldemar omvergewerp. Ná ’n paar jaar in ballingskap het Sven in 1157 met Duitse hulp daarin geslaag om ’n driedubbele verdeling van die koninkryk af te dwing met homself as heerser in Skone.

Op ’n banket (die sogenaamde "Bloedfees" by Roskilde) in 1157 het Sven glo probeer om sy twee teenstanders uit die weg te ruim. Knoet is dood en Waldemar het na Jutland ontsnap. Op 23 Oktober het Waldemar Sven by die Slag van die Grathe-vlakte verslaan. Waldemar het toe die enigste koning van Denemarke geword.

Waldemar het die verwoeste Denemarke weer opgebou. Die land het sy hoogtepunt bereik onder sy tweede oudste seun, Waldemar II.

Huwelik en kinders
------------------

Waldemar het met Sofia van Minsk, die halfsuster van Knoet V, getrou. Hulle het agt kinders gehad, onder andere twee latere Deense konings, Knoet VI en Waldemar II.
**Hohentwiel** (afgelei van Kelties *twiel* "rots") is 'n berg en oorspronklike vulkaankeël met 'n hoogte van 686 meter bo seevlak in die Hegau, 'n landskap wes van die Bodenmeer in die deelstaat Baden-Württemberg (Duitsland).

Geskiedenis
-----------

Die Kelte was die eerste setlaars wat hulle op die Hohentwiel gevestig het. Die eerste verwysing na 'n versterking op die bergpiek dateer uit 912. Die vesting Hohentwiel strek oor meer as nege hektaar en is die grootste bouval van 'n Middeleeuse kasteel in Duitsland.

Geologie
--------

Die Hohentwiel is die oorblyfsel van 'n vulkaan, wat sowat 10 miljoen jaar gelede aktief was. Die sagter gesteentes is eers gedurende die Ystyd- en die Warmtydperke, wat daarop gevolg het, deur gletsers en erosie verwyder. Hierdie proses het uiteindelik die uitgewerkte vulkaan se kraterpyp blootgelê.

Op die windwaartse westelike kant van die Ryngletser het die ou laag van tufsteen bewaar gebly. Die fonolietrots is deurtrek van talle natroliet-are. Hierdie mineraal is wêreldwyd net op die Hohentwiel en twee nabygeleë berge, Hohenkrähen en Mägdeberg, te vinde.

Fauna en flora
--------------

Die Hohentwiel
Die Hohentwiel is 'n natuurbewaringsgebied en 'n *Bannwald* ('n woud waarin nie gejag mag word nie). Die bouvalle, tuine en weivelde is 'n habitat vir bedreigde dier- en plantspesies. Sommige van die plantspesies het hulle oorsprong in die Middeleeuse burgtuin en het tot vandag bewaar gebly of selfs in die omgewing uitgebrei, soos byvoorbeeld die hysop (*Hyssopus officinalis*). Die herkoms van die Sjinese prei (*Allium ramosum*), wat onlangs in die rotse begin uitbrei het, is onbekend.
Die **gewone tarentaal** (*Numida meleagris*) is die bekendste van die tarentaalfamilie, *Numididae*. Dit is 'n waaksame voël wat in troppe rondloop en goed kan vlieg, maar hulle sal eerder weghardloop as om weg te vlieg.

Verspreiding
------------

'n Trop gewone tarentale by Chudopwatergat, Nasionale Etoshawildtuin, Namibië. Let op fratagtige neusklappies, digte veervlekke en sterk helmkromming by hierdie ras.
Die gewone tarentaal se eiers.
Die tarentaal is 'n algemene jagvoël en kom wyd verspreid in Afrika suid van die Sahara en Suid-Afrika voor. Hulle word tussen digte bosse vanaf die Oos-Kaap noordwaarts aangetref. 'n Verwante spesie, die kuifkoptarentaal, is 'n tropiese bewoner van KwaZulu-Natal en die Krugerwildtuin. Daar is ook populasies in die Wes-Indies en die suide van beide Frankryk en Engeland.

Tarentaalvleis is ook nou vrylik beskikbaar in Britse supermarkte en word deur Gressingham Foods versprei. Die tarentale wat nou kommersieel verkrygbaar is, word grotendeels in Engeland geteel.

Voorkoms
--------

Die amper kaal nek en plomp, wit-gespikkelde lyf op swart-grys vere is goed bekend in Suid-Afrika. Dit is 'n groot (60–68 cm) voël met 'n ronde liggaam en 'n klein kop.

Dieet
-----

Tarentale eet sade, wurms en insekte in bosagtige streke.

Ander name
----------

Van die streeksname vir die voël sluit in: bankrotvoël, kewerkonstabel, bylkop, poelpetaat, droëkopvoël en belhoender.

* Afrikaanse naam: Tarentaal
* Wetenskaplike naam: *Numida meleagris*
* Engelse naam: Helmeted guineafowl
* Nederlandse naam: Parelhoen
* Portugese naam: Galinha-d'angola

Sien ook
--------

* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

Bronne
------

* Rosenthal, Eric (red.). *Ensiklopedie van Suidelike Afrika*. Londen en New York: Frederick Warne & Kie Bpk.
Die **Lockheed Martin F-117 Nighthawk** is 'n Amerikaanse bomwerper en grondaanvalsvliegtuig. Daar word verkeerdelik na hom verwys as 'n *stealth fighter*. Dit is die wêreld se eerste vliegtuig wat ontwerp is met lae radarsigbaarheid en verrassingstegnologie. Die *Nighthawk* kan ongemerk hoërisikoareas binnedring en dan met groot presisie lasergeleide missiele afvuur teen vyandelike teikens. Lockheed het die *Nighthawk* ontwikkel nadat hulle reeds in 1975 begin met die ontwikkeling van verrassingstegnologie. Ontwikkeling het in 1978 begin en die prototipe het sy nooiensvlug op 18 Junie 1981 onderneem. Die vliegtuig is eers in 1988 amptelik aan die publiek bekend gestel.

Die eerste F-117A is in 1982 afgelewer. Die Amerikaanse Lugmag se *Air Combat Command* se eerste eenheid wat met die *Nighthawk* toegerus was is die 4450ste Taktiese groep. Hulle was operasioneel in Oktober 1983. Die laaste van die bestelling van 59 vliegtuie is in Julie 1990 afgelewer. *Lockheed* het ook vyf toetsvliegtuie gebou.

Verrassingstegnologie
---------------------

Alle oppervlaktes en rantprofiele is geoptimaliseer om vyandelike radar in noubandstrale te reflekteer, weg vanaf die vyandelike radar se basis. Alle deure en openinge se voorste en agterste rante is saagtandvormig. Die vliegtuig is hoofsaaklik van aluminium vervaardig met titaan wat gebruik is vir die motors en gasuitlate van die motors. Die buitenste oppervlakte is bedek met radarabsorberende materiaal.

Die vliegtuig gebruik ook nie radar vir navigasiedoeleindes of om wapens te gelei nie. Dit gebruik 'n vorentoe gerigte infrarooi en ondertoe gerigte laserstelsel, verskaf deur Raytheon.

Die F-117A word aangedryf deur twee lae-verbyvloei *General Electric* F404-GE-F1D2 turbowaaiermotors. Die reghoekige luginlate weerskante van die vliegtuig het roosters wat bedek is met radarabsorberende materiaal. Die wye en plat struktuur van die motoruitlate verminder die kans dat infrarooi- en radartoestelle dit kan bespeur. Die twee groot stertvinne lê skuins na buite om 'n obstruksie te vorm vir infrarooi en radartoestelle wat die uitlaatgasse kan bespeur.

Voor 'n vlug word alle missiedata afgelaai na 'n IBM AP-102 missiebeheerrekenaar wat geïntegreer word met die navigasie- en vlugbeheerstelsels; dit verskaf 'n ten volle geoutomatiseerde vlugbestuurstelsel. Nadat die vliegtuig opgestyg het neem die beheerstelsel beheer oor en die vlieënier neem eers weer beheer oor wanneer die teiken fisies gesien kan word.
Locomotion No. 1 in die *National Railway Museum*
**Locomotion No. 1** (aanvanklik *Active* genoem) is 'n eertydse Britse stoomlokomotief wat vir die *Stockton and Darlington Railway* gebou is. Die stoomlokomotief is in 1825 deur George en Robert Stephenson se maatskappy, *Robert Stephenson and Company* vervaardig. Dit is op 27 September tydens die opening van *Stockton & Darlington Railway* gebruik, en was derhalwe die eerste stoomlokomotief wat 'n passasierstrein op 'n spoor getrek het.

Op 1 Julie 1828 het die lokomotief se ketel by Aycliffe Lane-stasie ontplof, waartydens die bestuurder gesterf het. Soos die tegnologie gevorder het, het die ontwerp gou verouderd geraak. Locomotion No. 1 is herbou en was tot 1841 in diens, waarna dit deur 'n lokomotief met 'n stilstaande enjin vervang is.

Die lokomotief word tans in Darlington se *Railway Centre and Museum* uitgestal. Die Beamish Museum het 'n werkende replika van die lokomotief.

Fotogalery
----------

* Die no. 1 lokomotief, genaamd 'Locomotion', vir die Stockton & Darlington Railway.Die no. 1 lokomotief, genaamd 'Locomotion', vir die Stockton & Darlington Railway.
* Locomotion No. 1 word in Darlington tentoongestel, vanuit 'n vakansie-sketsboek, 1892.Locomotion No. 1 word in Darlington tentoongestel, vanuit 'n vakansie-sketsboek, 1892.
* Replika van die lokomotief.Replika van die lokomotief.
Die **Lockheed F-94 Starfire** is 'n eerste generasie Amerikaanse vegvliegtuig aangedryf deur 'n straalmotor. Nadat die Sowjetunie hulle eerste kernwapen ontplof het, het die Verenigde State onmiddellik begin om 'n reeks onderskepping vliegtuie ontwikkel om die verwagte Sowjet bomwerpers te onderskep en vernietig. Sommige is oor 'n lang tyd ontwikkel, ander soos die *Starfire* was gehaas na die produksielyn om gapings te vul.

Die tandem sitplek F-94 was een van die eerste straalvliegtuie wat met radar toegerus was. Daar was uiteindelik 24 Eskaders van die *US Air Defence Command* (wat op 21 Maart 1946 gestig is) toegerus met die vliegtuig. Die F-94 was ontwikkel van die Lockheed T-33 Shooting Star en gewapen met vier 12.7 mm masjiengewere.

Prototipe YF-94 het op 16 April 1949 sy nooiensvlug voltooi met eerste produksie modelle wat reeds aan die einde van die jaar uitgerol is. Hulle was op 'n drie minute bystand geplaas deur *Air Defence Command* om vyandelike vliegtuie te onderskep. Omrede die radarstelsel op daardie stadium 427 kg geweeg het was die vliegtuig toegerus met 'n nabrander om vinnig genoeg te kan opstyg.

Daar was 853 F-94's gebou en modelle A en B het 'n aktiewe rol gespeel tydens die Korea-oorlog hoofsaaklik op nag missies. As gevolg van die radar was die vliegtuig aanvanklik verbied om oor vyandelike gebiede te vlieg. Later was die beperking opgehef en het die F-94 vyandelike vliegtuie afgeskiet, hoofsaaklik snags, as gevolg van die radar.

Model C was die eerste wat *Starfire* genoem was, dit het oor 'n kragtiger motor beskik (met gevolglike hoër top snelheid), dunner vlerke, swiep stertvlerk, die romp was langer en nuwe onderskepping radar. Dit was ook bewapen met 24 ongeleide missiele wat in die vlerke gedra word. Maar soos die volgende geslag onderskeppings vliegtuie beskikbaar geword het is die F-94 uitfaseer en aan diens onttrek in 1958.

Tegniese besonderhede
---------------------

F-94 FA-356

Besonderhede van die Lockheed F-94 Starfire:| Item | Statistiek |
| --- | --- |
| Aantal motore | 1 |
| Tipe motor | Straalmotor |
| Vervaardiger | Pratt & Whitney J48-P-5 tubostraal met nabrander |
| Kraglewering per motor | 3 969 kg stukrag |
| Vlerkspan | 12,93 m |
| Lengte | 13,56 m |
| Hoogte | 4,55 m |
| Vlerkoppervlakte | 31,4 m2 |
| Maks. opstygmassa | 10 977 kg |
| Maks. snelheid | 941 km/h |
| Operasionele hoogte | 15 665m |
| Togafstand | 1 930km |
| Klimvermoë | 2 430 m per minuut |
| Bewapening | 24 x 69.85 mm missiele |

Sien ook
--------

* Lys van vegvliegtuie

Bron
----

* Crosby, Francis: *THE WORLD ENCYCLOPEDIA OF FIGHTERS & BOMBERS*. 2015. ISBN 978-1-84476-917-9
Die **Shanganirivier** in Zimbabwe is 'n boloop van die Zambezirivier.

Die rivier ontspring noordoos van Fort Rixon (noordoos van Bulawayo) en 16 km suidwes van die dorp Shangani (noordwes van Gweru). Dit is by 19° 57′ suid en 29° 23′ 50″ oos en op 'n hoogte van 1500 m bo seespieël. Daarna vloei die rivier noordweswaarts deur die gebied wes van Gweru en Kwekwe en die provinsies Midlands, Matabeleland-Suid en Matabeleland-Noord. Die Vungurivier sluit uit die suidooste, die Gwerurivier uit die noorde en die Kanarivier uit die ooste by die Shanganirivier aan voordat dit self by 18° 30′ 42 suid en 27° 11′ 15″ oos by die Gwayirivier aansluit. Saam met sy takriviere het die Shangani 'n opvanggebied van meer as 10 000 km².

In 1893 was die omgewing van die rivier die terrein van hewige botsings tussen die inheemse bevolking en die magte van die British South Africa Company. Op 25 Oktober was daar gevegte waarin baie Britse setlaars gesneuwel het. Maj. Allan Wilson (Skotland, 1856) en sy Shangani-patrollie is op 4 Desember deur die Matabele in 'n hinderlaag gelei. Al 34 lede van die verkennerskorps het omgekom. Die Allan Wilson-gedenkteken staan op 'n afgeleë plek langs die rivier.

Bibliografie
------------

* afrika21.africa
* zimfieldguide.com

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* VIAF: 315139500
* WorldCat Identities (via VIAF): 315139500

 |
**Natalie Wood** (gebore as **Natalia Nicholevna Zacharenko**; 20 Julie 1938 – 29 November 1981) was ’n Amerikaanse aktrise wat veral bekend was vir haar rolle in *Miracle on 34th Street*, *Splendor in the Grass*, *Rebel Without a Cause* en *West Side Story*. 

Sy het in 1981 tydens die maak van die prent *Brainstorm* onder onbepaalde omstandighede verdrink.

Loopbaan
--------

Wood het as kind in rolprente gespeel en as jong volwassene ’n suksesvolle aktrise geword; sy het drie benoemings vir ’n Oscar gekry voordat sy 25 jaar oud was.

Sy was op vierjarige ouderdom in haar eerste prent, en op agt was sy in die klassieke Kersprent *Miracle on 34th Street*. As tiener het haar spel in *Rebel Without a Cause* (1955) haar ’n Oscar-benoeming in die sak gebring. Sy was ook in die musiekprente *West Side Story* (1961) en *Gypsy* (1962), en het Oscar-benoemings gekry vir haar spel in *Splendor in the Grass* (1961) en *Love with the Proper Stranger* (1963). 

Sy het hierna vir ’n ruk nie toneelgespeel nie en het haar kinders in dié tyd grootgemaak. Sy is twee keer met die akteur Robert Wagner getroud en een keer met die vervaardiger Richard Gregson. Sy het by elk ’n dogter gehad.

Wood het in verskeie televisieproduksies gespeel, onder meer die minireeks *From Here to Eternity* (1979), waarvoor sy ’n Golden Globe gewen het.

Verdrinking
-----------

Wood en haar man Robert Wagner in 1975.
Tydens die maak van haar laaste rolprent, *Brainstorm*, het Wood verdrink terwyl sy saam met Wagner en haar medester in *Brainstorm* Christopher Walken op ’n naweekvaart na Santa Catalina-eiland, Kalifornië, was. Baie feite oor haar dood is onbekend omdat niemand erken het dat hulle haar net voor haar dood gesien het nie. Wood se lyk is op die oggend van 29 November 1981 ’n ent van die boot af gekry. Volgens Wagner was Wood nie in hul bed toe hy gaan slaap het nie. Die lykskouingsverslag het gemeld Wood het kneusmerke aan haar lyf en arms gehad, sowel as ’n skaafwond aan haar linkerwang.

Later, in sy boek *Pieces of My Heart*, het Wagner erken hulle het ’n rusie gehad voor sy verdwyn het. Volgens die lykskouingsverslag was Wood se alkoholinhoud 0,14% en spore van twee soorte medikasie is in haar bloed gevind: ’n pil teen bewegingsiekte en ’n pynpil wat die uitwerking van alkohol verhoog. Daar is bevind haar dood was ’n ongeluk; sy het waarskynlik gegly en in die water geval.

Die saak is in November 2011 heropen nadat die kaptein van die boot, Dennis Davern, in die openbaar gesê het hy het tydens die nadoodse ondersoek vir die polisie gejok en dat die paartjie die aand baklei het; hy het beweer Wagner was vir haar dood verantwoordelik.

Ná ’n ondersoek van nege maande het die mediese hoofondersoeker van Los Angeles die doodsertifikaat aangepas van "verdrinking deur ’n ongeluk" tot "verdrinking en ander onbepaalde faktore". Die aangepaste dokument sluit ’n verklaring in dat die omstandighede waaronder Wood in die water beland het, "nie duidelik vasgestel is nie". Speuders het die lykskouerskantoor opdrag gegee om nie die saak te bespreek of kommentaar te lewer nie.

Wagner het enige aandeel in Wood se dood ontken.
'n Vereenvoudigde illustrasie van die parallaks van 'n voorwerp teen 'n verafgeleë agtergrond vanweë 'n verandering in perspektief. Gesien van gesigshoek A af, lyk dit of die voorwerp voor die blou blok is. Gesien van gesigshoek B af, lyk dit of die voorwerp na voor die rooi blok "geskuif" het.
'n Animasie wat parallaks illustreer. Terwyl die gesigshoek heen en weer beweeg, lyk dit of die agterste voorwerpe stadiger as die voorste voorwerpe beweeg.
**Parallaks**, ook bekend as **verskilsig**, is die verandering van die skynbare posisie van 'n voorwerp gesien vanuit twee verskillende gesigshoeke en word gemeet deur die hellingshoek tussen die twee gesigslyne te meet. Die term is afgelei van die Griekse woord παράλλαξις (*parallaksis*), wat "verandering" beteken. Nabygeleë voorwerpe het 'n groter parallaks as voorwerpe verder weg as dit uit twee verskillende gesigshoeke beskou word en parallaks kan dus gebruik word om afstand te bepaal.

Sterrekundiges gebruik die beginsel van parallaks om die afstand van hemelliggame soos die Son, maan en die sterre te meet (kyk ook Astrofisika). So het die Hipparcos-satelliet die parallaks van meer as 100 000 nabygeleë sterre gemeet. Dit verskaf 'n basis vir die meet van ander hemelliggame se afstand. Die term "parallaks" is hier die hellingshoek tussen twee verskillende gesigslyne na 'n ster. Die afstand van 'n ster is die omgekeerde van die parallaks. Die parallaks van Alpha Centauri is byvoorbeeld 0,76 en daarom is sy afstand 1 ÷ 0,76 = 1,316, of 1,32 parsek.

Parallaks beïnvloed ook optiese instrumente soos verkykers, mikroskope en tweelensreflekskameras wat uit effens verskillende gesigshoeke na 'n voorwerp kyk. 'n Eenvoudige voorbeeld van parallaks in die alledaagse lewe is die naald van 'n spoedmeter. As die bestuurder daarna kyk, kan die naald op byvoorbeeld presies 120 km/h lê, maar vir die voorste passasier, wat uit 'n ander hoek na die meter kyk, kan dit lyk of die naald 'n ander spoed aandui.

Baie diere, ook mense, het twee oë met oorvleuelende gesigsvelde wat parallaks gebruik om 'n persepsie van diepte te kry; die proses is bekend as stereopse. Sommige diere gebruik "bewegingsparallaks" deur te beweeg of die kop te beweeg om verskillende gesigshoeke te kry. 'n Duif (wat nie oorvleuelende sig het en dus nie van stereopse gebruik kan maak nie) beweeg hul koppe op en af om diepte te sien.