recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Die **Corniese rex** (Engels: *Cornish Rex*) is ’n katras met geen hare behalwe die eerste laag donshare naaste aan die vel nie. Die meeste ander katte het drie soorte hare: die boonste dekhare wat sowat 5 cm lank is by korthaarkatte en sowat 10 cm by langhaarkatte, ’n middelste laag en ’n onderste laag wat baie sag en donsig en sowat 1 cm lank is. Die Corniese rex het net die onderlaag. Die krul in die pels word veroorsaak deur ’n ander mutasie en geen as by die Devon rex.

Geskiedenis
-----------

Die Corniese rex is ’n genetiese mutasie wat ontstaan het uit ’n werpsel wat in die 1950's op ’n plaas in Cornwall, Brittanje, gebore is. Een van hulle het ’n besonder sagte en krullerige pels gehad. Hy was die eerste Corniese rex. Hy is met sy ma gepaar en nog twee soortgelyke katjies is gebore. Die mannetjie het ’n dogter gehad wat na Amerika gebring en met ’n Siamese kat gekruis is – dit gee hulle hul lang sterte en groot ore.

Die Devon rex lyk dieselfde, maar het ’n kort boonste haarlaag en verloor sy hare. Kruisteling tussen die twee rasse word nie toegelaat nie en sal nie lei tot ’n kat met kort krulhare nie. Nog ’n ras sonder hare is die Sphynx, wat geen hare het nie, maar dit kan ’n laag donse hê.

Beskrywing
----------

Een dag oue Corniese rex-katjies
Sy sagte, fyn pels beteken dat die Corniese rex geskik is vir binnenshuise, warm toestande. Hulle kan hipotermie kry as hulle in die winter lank buite bly. Hul liggaamstemperatuur is effens hoër as ander katte s’n (38 ºC) en hulle is geneig om by warm plekke rond te hang soos gloeilampe, rekenaarmonitors en lampe. Sommige het ook ’n kaasagtige reuk wat eie aan die ras is – dit is afkomstig van reukkliere in die pote.

Die katte is geneig om deur hul lewe spelerig te bly. Sommige gaan haal goed wat ’n mens vir hulle gooi, jaag ander troeteldiere en doen akrobatiese spronge. Hulle is avontuurlustig, nuuskierig en intelligent.

Hulle het ’n verskeidenheid kleure en patrone, onder meer wit, swart, sjokolade, oranje, blou, lila en room, asook alle vorme van strepe, tweekleurig, skilpaddop en kleurpunte.

Sien ook
--------

Lys van katrasse
Die **baardsuikerbos** (*Protea neriifolia*) is 'n blomdraende boom wat hoort tot die bekende Protea genus. Die plant is endemies aan Suid-Afrika. Dit kom oor 'n wye gebied voor, van die Hottentots-Hollandberge tot die Riviersonderendberge en van die Langeberg tot Groot-Winterhoekberge en die Elandsberg, Rooiberg, Kammanassieberge, Potberg, Tulbagh en Ceres. Die spesie is deel van die fynbos-bioom. Die struik groei regop, word 3.0 m hoog en blom van Februarie tot November.

Vuur vernietig die plant maar die sade oorleef. Die saad word geberg in 'n doppie en deur die wind versprei. Die plant is eenslagtig. Bestuiwing vind plaas deur die werking van voëls. Die plant groei hoofsaaklik in sandsteengrond, soms ook in granietgrond op hoogtes van 0 - 1 300 m.

Die boom se FSA-nommer is 93.1. In Engels staan dit as die *Narrow-leaf protea* bekend.

Galery
------

* 
* 
* 
* 
*

Sien ook
--------

* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome
* Lys van proteaspesies

Bronne
------

* PlantZAfrica
* Biodiversityexplorer
* Protea Atlas
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online
Ligging van die Midde-Ooste, soms ook Morgenland genoem.
Met **Morgenland** of **Môreland** word daar verwys na die wêrelddeel wat in die rigting van die opkomende son geleë is, soos beskou vanuit Europa in 'n (Suid-)Oostelike rigting.
Dit verwys spesifiek na die Midde-Ooste, hoewel ouer definisies ook die Verre Ooste insluit. Die teenoorgestelde van Morgenland is Awendland.

Tradisioneel het baie plekke die *loop* van die Son as hulpmiddel in geografiese oriëntering gebruik. Dit kan gesien word in die Griekse naam Ἀνατολή (Anatol) *opkoms* wat as sinoniem gebruik is vir die oosliggende gebiede (daaruit word die Turkse naam Anatolië afgelei). Ook in verlatynse woorde word die vakterme Orient (oriens, opkomende/opgaande) en Occident gebruik om geografiese inligting te spesifiseer. 
In Duits word die term ingevoer deur Martin Luther, wat in sy Bybelvertaling van Matthéüs "Die Wyse Manne uit die Morgenland" (van die Griekse Anatole) letterlik vertaal.

In 1932 gebruik Hermann Hesse die term in sy roman "Morgenlandfahrt" (*Reis na Morgenland*) binne 'n kulturele konteks. Vandag word Morgenland en Orient selde gebruik; *Midde-Ooste* is meer algemeen in omloop.

Sien ook
--------

* *Land van die rysende (opkomende) son* (Japan)

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4075699-3

 |
**Michael Blake** (1951-) ’n Suid-Afrikaanse pianis en komponis wat homself ná ’n internasionale loopbaan vir die bevordering van eietydse musiek beywer. Hy begin die *New Music*-konsertreeks (1998), die *New Music Indaba*-musiekfees (2000), asook die *Growing Composers Project* en die *Bow Project*, wat opdragwerk vir uitvoering aan swart komponiste bied. Blake het wêreldwyd erkenning vir sy eie komposisies (in verskeie genres) ontvang en was instrumenteel in Suid-Afrika se hertoetrede tot die Internasionale Vereniging vir Kontemporêre Musiek. Sy werk is op 20ste-eeuse musiek gebaseer, maar ook sterk deur Afrika-musiek beïnvloed.

Lewensloop
----------

Blake is in 1951 in Kaapstad gebore, het op 9 klavierlesse begin neem, en het kort daarna begin komponeer. Hy het BMus aan die Universiteit van die Witwatersrand in Johannesburg studeer. In 1977 loods hy die eerste *New Music*-konsertreeks by die Markteater in Johannesburg met sy ensemble *Moonchild*. Hy verlaat Suid-Afrika egter in dieselfde jaar om diensplig te ontduik.

In Londen studeer hy MMus en doseer hy aan die Goldsmiths College van by die Universiteit van Londen. Hy keer in 1998 na Suid-Afrika terug en gevestig hom in Grahamstad, waar hy komposisie doseer en direkteur is van die jaarlikse *New Music Indaba*, 'n fees van kontemporêre musiek.

In 1999, op die vergadering van die Internasionale Vereniging vir Kontemporêre Musiek wat in Boekarest gehou is, het Blake 'n suksesvolle bod vir Suid-Afrika se hertoetrede tot die vereniging gemaak. Hy was 'n stigterslid en voorsitter van die Suid-Afrikaanse afﬁliaal, *NewMusicSA*, en het ook daarna op die direksie gedien.
Die **babako** (*Carica pentagona*) is 'n subtropiese boom wat geplant word vir sy buitengewone vrugte. Dit is nou verwant aan die papaja (*Carica papaya*).

Boom
----

Dit het sy oorsprong in die hoë Andes van Ecuador in Suid-Amerika. Waarskynlik is dit 'n kruising tussen 'n manlike plant van die *Vasconcellea stipulata* (*Carica stipulata*, Toronche) en 'n vroulike plant van die bergpapaja (*Vasconcellea cundinamarcensis*, *Carica pubescens*). Dit kom voor in warmer rypvrye streke en selfs bo 2 000 m bo seevlak. 'n Sagte subtropiese klimaat is uiters geskik, maar dit groei ook goed in gematigde temperature. Die eksotiese palmagtige vorm skep 'n tropiese voorkoms. Dit aard goed in groot potte binnenshuis. Die boom kan tot 5 m hoog word, het min takke en lewe 'n jaar of agt. Voortplanting geskied slegs deur steggies.

Vrugte
------

Babakovrugte in Madagaskar
Die babako word aangeplant vir sy eetbare vrugte. Elke boom dra aan sy stam ongeveer 20 vrugte en meer per jaar en die gemiddelde gewig van een so 'n vrug is so een kilogram. Hulle word amper dwarsdeur die jaar een op 'n slag ryp. Dan is hulle goudgeel. Die vrugte ontwikkel sonder bestuiwing en bevat geen pitte nie. Hulle is langwerpig, gemiddeld 'n 20 cm lank en is vyfhoekig (vandaar die naam *C. pentagona*). Dus is dit stervormig as dit gesny word. Skimmel kom selde op die vrugte voor. En as dit wel daarop voorkom, versprei dit stadig. Sonder verkoeling het die vrug 'n rakleeftyd van 'n maand en met verkoeling twee maande. Slegs in Nieu-Seeland en die Laeveld is die babako op klein skaal kommersieel aangeplant.

Gebruik
-------

Die babako het 'n vars vlesige vrug met 'n suikerinhoud van slegs 6%. Dit word vars geëet, insluitende sy sagte vel. Veral in vrugteslaai en in vrugtesap word dit gebruik. Dit kan gedroog en gekook word en tot konfyt en atjar verwerk word. Weens die hoë vlak van papeïen in die vrug kan dit as vleisversagter gebruik word. Babako help die spysvertering by die mens aan. Die unieke suurderige smaak en geur laat dink aan 'n mengsel van papaja, aarbeie, pynappel en kiwi.

Let wel
-------

Babako moet nie verwar word met babala nie.

Bibliografie
------------

* Ensikopedie van die wêreld, deel 18. Stellenbosch: Albertyn, 1993. ISBN 0-949948-43-8
* strangewonderfulthings.com
* www.katedry.czu.cz
In teenstelling met chemiese verwering, waar die mineralogie van die gesteente verander, breek **meganiese verwering** die gesteentes in kleiner gedeeltes op sonder dat die mineralogie verander.

Meganiese verwering kan plaasvind d.m.v. prosesse soos vrieswerking (waar temperatuurverskille die gesteente laat swel en krimp, en sodoende a.g.v differensiële uitsetting laat breek), biologiese werking (bv. waar groeiende wortels die gesteentes kraak), drukverligting (waar gesteentes naby die oppervlak a.g.v. drukverligting breek, swaartekrag (kranse wat onder hulle eie gewig meegee), wind, riviere of branders (hoë energie omgewings wat die gesteentes stukkend breek), biologiese werking (wortels wat rotse stukkend breek). In die geval van erosie, word die materiaal verwyder, maar in die proses vind verwering ook plaas. Dit is belangrik om te besef dat verwering moet plaasvind voor erosie kan plaasvind, en dat beide prosesse gelyk kan plaasvind.

Meganiese verwering a.g.v. vrieswerking.

Faktore wat tipe verwering bepaal of beïnvloed
----------------------------------------------

Daar is 'n verskeidenheid faktore wat bepaal watter tipe verwering plaasvind, asook die tempo van verwering.

* Klimaat
* Tipe gesteente / Mineralogie
* Topografie
* Biologiese werking
* Erosie
Koördinate: 51°26′N 4°55′E﻿ / ﻿51.433°N 4.917°O﻿ / 51.433; 4.917Die dorp **Baarle** bestaan wettig uit twee dorpe - die Nederlandse dorp **Baarle-Nassau** en die Belgiese dorp **Baarle-Hertog**. Die platteland rondom die dorp lê in Nederland. Die stad Baarle-Hertog bestaan uit 16 enklawe van Belgiese grondgebied binne-in Nederland. Binne hierdie Belgiese enklawe is daar nog sewe enklawe wat Nederlandse grondgebied is.

Gedurende die twaalfde eeu was die gebied 'n moeras. In 1198 dra Hendrik I, die Hertog van Brabant, 'n deel van die land oor na Godfried van Schoten, die Heer van Breda. Hendrik behou die lande wat hom huurgeld betaal. Die gebied wat deur Hendrik behou is, is deesdae 'n gedeelte van België. Die gebied wat aan Gotfried oorgedra is, is deesdae 'n gedeelte van Nederland.  Willem-Alexander, koning van Nederland is deesdae die "Heer van Breda". Die titel "Hertog van Brabant" is deesdae die titel van die vermoedelik Belgiese troonopvolger. 

Grens buite die toeristekantoor
Beide Baarle-Hertog en Baarle-Nassau het hul eie burgemeester. Albei het 'n eie verkose stadsraad, hul eie polisiekantoor en hul eie kerk. Die twee stadsrade kan in sommige gebiede saamwerk. Hulle het 'n gesamentlike raad opgestel om onder andere elektrisiteit, water en gasvoorraad, instandhouding van snelweë en vullisverwydering te voorsien.

Albei rade befonds ook 'n gesamentlike kultuursentrum met 'n gekombineerde biblioteek. Die kultuursentrum het twee amptelike ingange. Die internasionale grens gaan deur die gebou. Die Nederlandse ingang is by Pastoor de Katerstraat 7 en die Belgiese ingang is by Pastoor de Katerstraat 5. Die toeristekantoor is verbonde aan albei die Nederlandse as die Belgiese toeristerade.. 

Die Nederlandse handelswet is van toepassing in die Nederlandse dele van die stad en Belgiese handelswette is van toepassing op die Belgiese dele. Verskille in die wette het smokkel aangemoedig. Na die Tweede Wêreldoorlog het baie mense botter uit Nederland na België gesmokkel. In hedendaagse tye koop baie mense vuurwerke in België en smokkel dit na Nederland.

Vir mense om te weet in watter land hulle woon, vereis plaaslike wette dat elke huis sy nasionale kleure op die huisnommerplaat vertoon.
Cornelius Jansen van Rensburg besig om AfriForum se takke toe te spreek tydens die 2015 Nasionale Takkongres te Klein Kariba.Cornelius Jansen van Rensburg besig om AfriForum se takke toe te spreek tydens die 2015 Nasionale Takkongres te Klein Kariba.
**Cornelius Jansen van Rensburg**, gebore op 26 September 1982.

Onderrig
--------

Cornelius het in Witrivier, Mpumalanga, grootgeword. Hy matrikuleer in 2000 aan die Hoërskool Rob Ferreira, waarna hy aan die Universiteit van Pretoria B.Com Beleggingsbestuur gaan studeer en in 2003 graadvang. Verder verwerf Cornelius ook 'n M.Com in Finansiële Bestuur in 2009. In 2014 verwerf Cornelius 'n MBA kwalifikasie by die Gordon Institute of Business Science.

Politieke betrokkenheid
-----------------------

Tydens sy studies raak Cornelius aktief betrokke by die kampus se studentepolitiek, gevolglik word hy in 2004 verkies as TUKS-studenteraadvoorsitter. Hier tydens het Cornelius verskeie veldtogte gelei vir behoud van Afrikaans en ontwikkeling van ander Afrika tale as onderrig medium aan die UP en ander histories Afrikaanse Universiteite.

In 2006, op die ouderdom van 23, word hy verkies as stadsraadslid in Pretoria vir die Vryheidsfront Plus. Hy was ook vir ’n geruime tyd jeugleier van die party maar het in 2009 weens ideologiese verskille bedank en is opgevolg deur Jan van Niekerk.

Loopbaan
--------

Na afloop van sy voltydse studies is Cornelius werksaam in die finansiële bedryf tot en met 2010.

Hy het tussen 2010 en 2017 vir AfriForum gewerk, eers as hoof van die Gemeenskapsake-afdeling en daarna as adjunk uitvoerende hoof. In 2013 was Cornelius bykomend aangestel as uitvoerende hoof van Sakeliga (voorheen AfriSake). Onder hierdie vaandel het op inisiatiewe vir die behoud van eiendomsreg en die vryemarkstelsel in Suid-Afrika gefokus.

Ander
-----

Cornelius dien as raadslid op verskeie direksies en trusts, en is medestigter van Midway Care Centre, 'n Alzheimer- en Dementia-versorgingsentrum.
Die **baardskeerder-spinnekoppe** (*Solifugae*) is 'n orde van geleedpotige, spinnekopagtige (*Arachnida*) diere, wat ook onder andere haarskeerders, jagspinnekoppe en rooiromanne genoem word. Hulle is egter nie regte spinnekoppe nie. Die orde omvat meer as 1 000 spesies in ongeveer 153 genera.

Die diertjies kom in warm, droë en by voorkeur woestynagtige gebiede voor, op alle kontinente behalwe Australië en Antarktika. Hulle word veral in Noord-Afrika en die Midde-Ooste aangetref. Hulle vreet termiete, sprinkane, allerlei insekte, maar ook klein knaagdiere, akkedisse, slange en voëltjies.

Die grootste spesies word (met pote ingesluit) 12-15 cm groot. Hulle het 'n geniepsige byt, maar is normaalweg nie gevaarlik vir mense nie. Hulle hardloop soms agter mens se skaduwee aan, wat die indruk skep dat hulle jou jaag.

'n Mannetjie naby Uniondale in die Wes-Kaap.
Baardskeerdersbos in die Rooi-Strandveld van die Overberg in die Wes-Kaap is waarskynlik na hierdie diere genoem.

Die kaaktasters lyk soos die ledemate, maar daar is 'n klewerige gedeelte aan die voorpunt, wat gebruik word om die prooi mee te vang. Hulle is aktiewe roofdiere en hul dieet kan selfs klein gewerweldes insluit. 

Die prooi word met behulp van die kaaktasters gevang en dan met die kloukake doodgedruk en stukkend geskeur. Hulle oë is goed ontwikkel en daar is slegs twee aanwesig, terwyl die hele liggaam met tashare bedek is. 

Gaswisseling geskied deur ŉ goed ontwikkelde stel tragea. Paring geskied wanneer die mannetjie die wyfie bespring en dan in 'n passiewe toestand teen die grond vasdruk. Die kloukake word gebruik om die sperma na die wyfie se geslagsopening te bring.

Bron
----

* Wêreldspektrum, 1982, ISBN 0908409676, volume 26, bl. 97
| Periode/sisteem | Epog/serie | Tydsnede/etage | M. jaar gelede |
| --- | --- | --- | --- |
| Karboon | Mississippium | Tournaisium | **jonger** |
| Devoon | Laat | Famennium | 372,2–358,9 |
| Frasnium | 382,7–372,2 |
| Middel | Givetium | 387,7–382,7 |
| Eifelium | 393,3–387,7 |
| Vroeg | Emsium | 407,6–393,3 |
| Pragium | 410,8–407,6 |
| Lochkovium | 419,2–410,8 |
| Siluur | Pridolium | geen gedef. | **ouer** |
| Die verdeling van die Devoon (IKS). |

Die **Givetium** is ’n chronostratigrafiese etage sowel as ’n geologiese tydsnede in onderskeidelik die sisteem en periode Devoon. Dit verwys dus na ’n tydperk sowel as die gesteentes wat in dié tydperk gevorm het. 

Die Givetium was van sowat 387,7 tot 382,7 miljoen jaar gelede. Dit is voorafgegaan deur die Eifelium-etage/tydsnede en gevolg deur die Frasnium.

Naam en definisie
-----------------

Die etage is genoem na die Franse stad Givet. Die basis van die Givetium word gedefinieer deur die eerste voorkoms van die Conodonta *Polygnathus hemiansatus* en die bokant deur die eerste voorkoms van die Conodonta *Ancyrodella rotundiloba*. Die tipeligging vir die basis is naby Tafilalt in Marokko.

Bronne
------

1. ↑  Gradstein *et al.* (2012)

* (en) Gradstein, F.M.; Ogg, J.G.; Schmitz, M.D. & Ogg, G.M.; **2012**: *A Geologic Time Scale 2012*, Elsevier, ISBN 0444594256.
* (en) Walliser, O.H.; Bultynck, P.;, Weddige, K.; Becker, R.T. & House, M.R.; 1995: *Definition of the Eifelian-Givetian Stage Boundary*, Episodes **18(3)**, p. 107–115.
’n Kunstenaarsvoorstelling van ’n akkresieskyf (blou) om die kompakte komponent van ’n X-straaldubbelster wat gevoed word deur die begeleidende ster (geel).
’n **Akkresieskyf** of **aangroeiskyf** is ’n skyf om ’n swaar hemelliggaam waarin gas en stof uit die omgewing ophoop. Dit word veral waargeneem by swartkolke, neutronsterre en witdwerge.

Werking
-------

Omdat dié materie altyd ’n hoekmomentum het, sal dit nie direk op ’n swartkolk of ster val nie, maar eers in ’n plat, draaiende skyf om die hemelliggaam versamel. Die materie in die binneste dele van die skyf word deur swaartekrag en wrywing verhit tot miljoene kelvin en kan ook elektromagnetiese straling soos infrarooi- en X-strale uitstuur.

Akkresieskywe word ook waargeneem by X-straaldubbelsterre, waar gas van die begeleidende ster oorstroom na die kompakte komponent.

Akkresieskywe by stervorming
----------------------------

Ook wanneer ’n gaswolk saamgepers word tot ’n ster, vorm ’n akkresieskyf, wat ’n protoplanetêre skyf genoem word. Dié skywe is nie so warm as by byvoorbeeld ’n swartkolk nie.

Deur ’n proses wat nog nie heeltemal verstaan word nie, word ’n deel van dié akkresieskyf vervolgens weer na buite gedryf, waarna die temperatuur daal en ’n groot deel van die hoekmomentum van die sametrekkende ster op dié uitgedrewe massa oorgedra word. Wanneer die temperatuur in dele van die skyf voldoende gedaal het, vorm kristalle van nikkelyster, silikate en ys, wat protoplanete vorm.

As die akkresieskyf besonder baie materie bevat, kan ’n dubbelster vorm.
Die dinastie het sy naam ontleen aan die kasteel Nassau wat vanaf 1159 as sy setel gedien het
Die **Huis van Nassau** is 'n oorspronklik Duitse adellike familie wat wyd vertak het tot 'n dinastie van Europese formaat. Die oorspronge van die Huis van Nassau strek terug tot in die 11de eeu toe hulle hul verskyning gemaak het as grawe van Laurenburg aan die Lahn (tans in die Duitse deelstaat Rynland-Palts geleë). Uit hul geledere het die Romeins-Duitse koning Adolf van Nassau gekom.

Twee adellike huise, wat vandag in Europa regeer (die Nederlandse koningshuis en die groothertoglike huis van Luxemburg), het as vroulike hooflinies eweneens voortgespruit uit die Huis van Nassau, met Hendrik II, graaf van Nassau (omstreeks 1190 tot 1247/50) as gemeenskaplike stamvader.

Met Willem van Oranje het 'n agnaat van die Huis van Nassau tussen 1689 en 1702 as koning oor Engeland, Skotland en Ierland geregeer. Daarnaas het die hertoë van die Duitse Hertogdom Nassau tussen 1806 en 1866 uit hul geledere gekom.
Morgenster-sendingstasie is in ZimbabweMorgensterMorgensterLigging van die Morgenster-sendingstasie in Zimbabwe
**Morgenster** onder beheer van die Reformed Church of Zimbabwe is een van die bekendste sendingstasies in Afrika.

Ligging
-------

Dit lê in Masjonaland, slegs 'n 7 km suidoos van die argeologiese terrein bekend as die Zimbabwe-ruïnes (Groot-Zimbabwe), 35 km suidoos van Masvingo (voorheen bekend as Fort Victoria) en oos van Bulawayo. Dit is by die koördinate 20° 18′ 26″ suid en 30° 55′ 52.32″ oos en 1 219 m bo seevlak.

Instellings
-----------

Hierdie sendingstasie word as 'n model voorgehou vir sendelinge en sendinggenootskappe. Dit beskik oor 'n hospitaal, lasaret, laer- en hoërskool, geriewe vir die opleiding van verpleegsters, onderwysers, evangeliste (sedert 1925), dowes, blindes, doofstommes en dominees (sedert 1936). Selfs tersiêre onderrig in samewerking met die Universiteit van Stellenbosch word aangebied. 'n Drukpers op die perseel voorsien baie van die onderrigmateriaal. Die oorspronklike sendingpos het metterjare in 'n dorpie ontwikkel.

Geskiedenis
-----------

Andries Adriaan (Andrew) Louw (1862–1956) het op 9 September 1891 by Mugabe se berg in Banyailand (nou Masjonaland) aangekom en namens die N.G. Kerk met sendingwerk daar begin. Hy en sy vrou Cini Malan ('n ouer suster van D.F. Malan) het 'n handleiding vir en 'n woordeboek in die Chikaranga-taal saamgestel en die Bybel in daardie taal vertaal. Later het dr. John Helm by hulle aangesluit en 'n hospitaal vir melaatses opgerig. Alhoewel die N.G. kerk in 1977 alle sendingwerk en eiendomme in Masjonaland aan die Reformed Church of Zimbabwe oorgedra het, ondersteun verskeie N.G. gemeentes in Suid-Afrika die werk daar deur die Morgenster Vennootskap en die Henry Murray Gedenkfonds.

Besienswaardighede
------------------

* By die ingang tot die sendingstasie staan twee unieke vingerrotse van graniet en vorm so 'n natuurlike baken.
* In 1941 het die goewerneur van Suid-Rhodesië, sir Herbert Stanley, op die terrein 'n brons plaat onthul om die 50-jarige bestaan van die sendingstasie te herdenk.
* Ds. A.A. Louw het in dieselfde jaar 'n 3 m hoë "kers" wat met elektrisiteit werk onthul om die Bybelvertaling te vier.

Bibliografie
------------

* Clements, Frank: This is our land. Salisbury: Baobab Books, 1964.
* Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 7. Kaapstad: Nasou, 1972. ISBN 0-625-00323-3
* www.rhodesianstudycircle.org.uk

Koördinate: 20°18′26″S 30°55′52.32″O﻿ / ﻿20.30722°S 30.9312000°O﻿ / -20.30722; 30.9312000
Die **Spadereën** (algemeen bekend as die **Blourokke**) is ‘n internasionale geloofsgemeenskap in die Evangeliese Pinkster tradisie en is die enigste kerkgenootskap wat in Suid-Afrika ontstaan het.

Agtergrond
----------

In die 16de eeu het die Wederdopers (ook bekend as die Anabaptiste) ‘n sterk godsdiensgroepering in Europa geword. Die Apostoliese Geloofsending (die AGS) in Suid-Afrika handhaaf nagenoeg dieselfde denkbeelde. Afsplinterings van die AGS is die Volle Evangelie Kerk (was nooit ń afsplintering van die A.G.S. nie maar ń same smelting van twee afsonderlike sending organisasies in die 1920's en later ook in genootskap met die "Church of God" in Thenessee VSA in die 1950's daarom het die volle naam vandag: Die Volle Evangelie Kerk van God.) en die Spadereën. Op hul beurt het die Lede in Christus-kerk weer van laasgenoemde afgeskei.

Stigting
--------

Hierdie Christelike gemeenskap is in 1927 in Benoni gestig toe Martha Maria Fraser ‘n besondere geestelike belewing ondervind het. Sy en ‘n groep medegelowiges het in hulleself die eerste druppels van die laat reën van die Heilige Gees gesien. Hulle het hulle naam ontleen aan ‘n ou Nederlandse vertaling van Sag. 10 vers 1: 

```
            "Begeert van den Heer regen, ten tijde des **spaden regens**; 
             de Heer maakt de weêrlichten; 
             en hij zal hun genoeg geven voor ieder kruid op het veld."
```

Geloofsoortuigings
------------------

Kenmerke van hierdie kerk is die doop deur onderdompeling, die "spreek in tale" en die verklaring daarvan en die opvallende ligblou rokke van die vroulike lidmate. Wat leerstellings betref, is daar weinig verskil met die van ander Pinksterkerke. Die verskil lê eerder in die groter of minder klem wat op sekere geloofskwessies gelê word.

Verspreiding
------------

Die kerk se hoofsentrum in Suid-Afrika is die Jatniël-kompleks by Benoni. Jatniël is ‘n dorpie vir lidmate van die kerk en hier word ook die kweekskool gehuisves. Soortgelyke kerkdorpies is in in ander provinsies en in Duitsland en Switserland gestig. Ook in Namibië, Zimbabwe en Australië woon lidmate. In Suid-Afrika is daar vroeg in die 21ste eeu ‘n 15 000 aanhangers van die Spadereën.

Bibliografie
------------

* 
* www.discerningtheworld.com
* www.litnet.co.za/spade-ren-sending-blourokke/
* www.spadereen.org.za
**Stephen Gary Wozniak** (11 Augustus 1950) is 'n Amerikaanse ingenieur. Op 1 April 1976 stig hy die rekenaaronderneming Apple Inc. saam met Steve Jobs en Ronald Wayne. Sy bynaam is **Woz**.

Biografie
---------

Wozniak is Pools-Amerikaans en is gebore as die oudste van die drie kinders van die Amerikaanse ingenieur Jerry Wozniak (wat by Lockheed gewerk het) en Margaret Kern. Hy het in Sunnyvale grootgeword en Steve Jobs op hoërskool ontmoet. Hulle word daar as tegnologie verslaafdes (*nerds*) beskou omdat hulle albei baie geïnteresseerd was in elektronika. Wozniak het onder meer 'n toestel gemaak om gratis oproepe in 'n publieke telefoonhokkie, 'n sogenaamde blou boks, te maak.

Na hoërskool het hulle albei vir rekenaarondernemings in Silicon Valley gaan werk: Wozniak by Hewlett-Packard en Jobs by Atari. Hulle het kontak behou en intussen het Wozniak sy graad in rekenaaringenieurswese aan die Universiteit van Kalifornië, Berkeley ontvang.

Wozniak was die maatskappy se tegnikus in die vroeë dae van Apple. Hy was verantwoordelik vir die eerste weergawes van die bedryfstelsel en hardeware van die Apple I en die beroemde Apple II, die eerste regte persoonlike rekenaar wat tot en met die koms van die Commodore 64 die suksesvolste rekenaar was.

Wozniak is ook die stigter van die US Festival, wat in 1982 en 1983 gehou is.

Wozniak het Apple in 1983 verlaat (maar het 'n groot aandeelhouer gebly) en daarna 'n paar jaar as laerskoolonderwyser gewerk. Hy word uitgebeeld in die film *Pirates of Silicon Valley* in 1999, waarin hy die verteller is en gespeel word deur die akteur Joey Slotnick.
Toringblokke van Prospect Hall noord van die Blue Lagoon
**Durban-Noord** is 'n woongebied geleë net noord van Durban in die eThekwini Metropolitaanse Munisipaliteit, geskep in 2000, wat insluit die Groter Durbangebied in KwaZulu-Natal, Suid-Afrika. Dit lê tussen die N2-deurpad en die ooskus, met die Umgenirivier wat die suidelike grens vorm. Sy residensiële voorstede is 'n paar van Durban se mees welgestelde en elite buurte, wat hul stamboom gehandhaaf het sedert voor-apartheidsdae. Dit word omring deur La Lucia in die noorde.

Voorstede
---------

Briardene, Red Hill en Glen Anil is die belangrikste industriële gebiede. Sy residensiële voorstede sluit in Glen Anil, Glen Ashley, Glen Heuwels, Park Hill, Umgenipark, Avoca, Kenville en die Seekoeimeer. Chris Haniweg is die belangrikste industriële deurroete deur Durban-Noord, aangrensend aan Briardene en Glen Anil se industriële gebiede.

Die M12 Kenneth Kaundaweg/Umhlanga Rocksrylaan verbind die westelike voorstede van Durban-Noord met Umhlangarif. Die Ruth First-snelweg (M4) verbind Durban-Noord na die stad en Umhlanga Rocks langs die kus. Virginia Lughawe is geleë langs die noordelike kuslyn.

### Ontspanningsgeriewe en natuurreservate

Durban-Noord se strande, insluitend Beachwood, Virginia en Glenashleystrande en Dave se strand strek van die Umgeniriviermond tot by die voorstad Glenashley. Die Beachwood Mangroves Natuurreservaat bewaar die kuslyn noord van Blue Lagoon.

Die Umgeniriviervoëlpark is geleë op die oewer van die Umgenirivier in Umgeni Park. Die Virginia-bosnatuurreservaat is geleë in die voorstad van Virginia, terwyl Seaton Park Natuurreservaat te vinde is in Park Hill. Durban-Noord het 'n munisipale swembad en 'n aantal van die parke word versorg deur die Ethekwini munisipaliteit, met inbegrip van die Durban-Noord Japannese Tuine.
**Charles Rennie Mackintosh**  
  

  

**Skotse argitek en kunstenaar**  
  


---

**Skool**  

*Glasgow School* / *Jugendstil*  
  


---

**Beduidende projekte en werke**  
  

   

Kelvingrove-kunsmuseum in Glasgow   
  


---

**Ontwerpkuns**  
  

  

*Room de Luxe*, *Willows Tea Room*

**Charles Rennie Mackintosh** (\* 7 Junie 1868 in Glasgow; † 10 Desember 1928 in Londen) was 'n Skotse argitek, binnenshuise ontwerper, kunshandwerker, ontwerper, grafiese kunstenaar en skilder. Saam met sy vrou Margaret McDonald Mackintosh, haar suster Frances MacDonald McNair en James Herbert McNair het hy die kunsgroep *The Four* gestig wat onder meer beslissende invloed op die *Glasgow School* uitgeoefen het.

Wesfasade van die Mackintosh-gebou en Glasgowse kunsskool met Japannees-geïnspireerde geometriese vensters
Eetkamer in die "Huis vir 'n kunsliefhebber" (*House for an art lover*), Glasgow
In Glasgow en Skotland het Mackintosh, soos elders in die Verenigde Koninkryk, in sy leeftyd nouliks erkenning geniet as kunstenaar nie. Dit was vastelandse Europeërs, en hier veral Weense kuns- en ontwerpkringe, wat sy talent raakgesien het. Weense studente het Mackintosh in 'n blomversierde wa deur die stad gery toe hy saam met sy eggenoot Margaret McDonald in 1900 besoek aan die Oostenryks-Hongaarse hoofstad gebring het om 'n uitstalling van sy werk ter geleentheid van die *VI. Secessions-Ausstellung* by te woon.

Oostenrykers was sodoende dekades vroeër bewus van die betekenis van Mackintosh se kunstenaarskap. Vandag word hy, ook en veral in sy geboortestad, vereer as een van die leidende persoonlikhede van die laat 19de eeuse *Art Nouveau*- of *Jugendstil*-beweging wat sy invloed ook op moderne ontwerp laat geld het. Hy word daarnaas as 'n invloedryke voorloper van die *Modern Art*-kunsstyl beskou. Sy buitengewone stoelontwerpe met hul kenmerkende rugleunings is in rolprente soos *Blade Runner*, televisiereekse soos *Doctor Who* asook Madonna se videosnit vir die treffer *Express Yourself* gebruik.

Mackintosh se argitektoniese meesterwerk, die *Glasgow School of Art (GSA)* (intussen ook bekend as Mackintosh-gebou), het sedert die 19de eeu as 'n eersterangse kunsskool gedien wat in die middel van die GSA se kampus op Garnethill geleë was. Mackintosh, wat sy akademiese graad hier verwerf het, het die opgedrag gekry om 'n nuwe hoofgebou vir die kunsskool te ontwerp wat in twee fases tussen 1897 en 1909 ontstaan het. Die gebou met buitengewone stylelemente, waaronder vensters wat volgens die Japannese Sjogoen-styl ontwerp is ('n huldeblyk aan Glasgow se uitgebreide handelsbetrekkinge met Japan in die laat 19de eeu), het lesingsale, biblioteek asook studente en akademiese personeel se privaat woonvertrekke gehuisves. Die Mackintosh-gebou is in Mei 2014 deur 'n brand ernstig beskadig. Terwyl restorasiewerk nog aan die gang was, het die historiese kunsskool in 'n Tweede verwoestende brand in Junie 2018 tot op die grond afgebrand.
Kaptein **Jacobus Johannes Naudé** (8 Januarie 1876 - ) was 'n spioen vir die Boere tydens die Tweede Vryheidsoorlog. Hy is in Smithfield gebore. Hy het bekendheid verwerf na sy spioenasie bedrywighede bekend geword het na die oorlog. G.D. Scholtz het 'n boek oor sy ervaringe geskryf: *N DOODSGEVAAR: die oorlogservarings van Kapt. J. J. Naudé*.

Naudé se ouers was Burgert Adriaan Naudé en Hester Cecelia van den Berg. Hy het as jong seun saam met sy ouers na Johannesburg getrek en later na Rustenburg. Hy het deelgeneem aan die ZAR se aksie teen die Hananwa in 1894 asook die Jameson-inval in 1895. Daarna het hy na Pretoria verhuis waar hy gewerk en studeer het. 

Toe die Tweede Vryheidsoorlog uitbreek is hy na die Natal-front hy waar aanvanklik in die ambulans afdeling gewerk het. Hy het geveg in die Slag van Willow Grange en die Slag van Colenso. Hy het later diens gedoen in die Oranje Vrystaat. Net voor die val van Pretoria het genl. Louis Botha hom gevra om aan te bly en 'n spioenasie netwerk op die been te bring. Hy het dit gedoen en inligting soos die roosters van die treine was belangrik.

Tydens die Verdrag van Vereeniging was hy een van die ses persone wat teen vredesluiting gestem het.

Bronne
------

* Geargiveer 26 Junie 2019 op Wayback Machine
* *The War Reporter*. J.E.H. Grobler. Jonathan Ball Publishers. 2004. ISBN 978-1-86842-186-2
Die Hilandar-klooster.
Herstelwerk aan die klooster ná die groot brand in 2004.
Die Ikoon van Drie Hande.
Die **Hilandar-klooster** (Grieks: Μονή Χιλανδαρίου; Serwies: Манастир Хиландар, *Manastir Hilandar* of *Chilandar*) is ’n klooster van die Serwies-Ortodokse Kerk op Berg Athos in Griekeland. Dit is in 1198 gestig deur die eerste Serwiese aartsbiskop, sint Sava, en sy pa, grootprins Stefan Nemanja (wat later ’n monnik daar geword het onder die naam "Simeon"). Die Moeder van God deur haar Ikoon van Drie Hande word as die abdis beskou. Daar is tans 45 werkende monnike.

Geskiedenis
-----------

Die naam "Hilandar" kom van die woord *chelandion*, ’n soort Bisantynse transportskip, waarvan die skipper ’n *helandaris* genoem is. Die antieke sel Helandaris is deur keiser Alexios III Angelos (1195–1203) aan die Serwiërs geskenk.

Nadat Serwië en Bulgarye onder Ottomaanse heerskappy gekom het, het minder Serwiese en meer Bulgaarse monnike na Berg Athos gekom. Van die 17de tot 19de eeu was daar hoofsaaklik Bulgaarse monnike in die klooster. In 1913 was daar egter weer baie Serwiërs en die *protos* (hoof van die kloosters) was Serwies.

Op 4 Maart 2004 was daar ’n groot brand in die Hilandar-klooster wat sowat die helfte van die bemuurde kompleks verwoes het. Die biblioteek en die klooster se talle historiese ikone is nie beskadig nie.

Kultuurskatte
-------------

Onder die talle relieke en ander heilige voorwerpe in die klooster is die ikoon van die Teotokos "van die Akatistos", waarvan die feesdag 12 Januarie volgens die Juliaanse kalender is. Volgens die Gregoriaanse kalender is dit 25 Januarie.

Nog ’n ikoon wat wonderwerke bewerkstellig, is die Teotokos "van Drie Hande" (Grieks: *Tricherusa*; Serwies: Тројеручица). Dit word verbind met die heling van Johannes van Damaskus. Hy het omstreeks 717 ’n monnik in ’n klooster buite Jerusalem geword en die ikoon aan dié klooster gegee. Dit is later aan sint Sava gegee, wat dit aan die Hilandar geskenk het. Die ikoon het twee feesdae: 28 Junie (Nuwe Styl: 11 Julie) en 12 Julie (25 Julie).

Die Hilandar se biblioteek bevat 181 Griekse en 809 Slawiese manuskripte, asook sowat 20 000 gedrukte boeke. Twee Middeleeuse Bulgaarse handveste, die Virgino- en die Oryahov-handves, is in die biblioteek gevind. Ook keiser Dusan se swaard is in die klooster se besit.

Sien ook
--------

* Berg Athos
Die Ku Klux Klan se kenteken.
Die **Ku Klux Klan** (ook soms *Klu Klux Klan*, *Klan* of *KKK* genoem) was die benaming van 'n aantal geheime blanke organisasies in die Verenigde State van Amerika. Hierdie organisasies het 'n homogene Amerikaanse bevolking voorgestaan en het bekend geraak vir hulle rassistiese geweld teen anderskleuriges.

Beginjare
---------

Lede van die Ku Klux Klan masjeer in 1928 in Pennsylvania Avenue in Washington, D.C.
Die eerste KKK-beweging van die 1860's het 'n gewelddadige rol teen Afro-Amerikaners in die Suide van Amerika tydens die land se Rekonstruksie Era gespeel. Dit is gestig in reaksie op die afskaffing van slawerny aan die einde van die Amerikaanse Burgeroorlog. Lede het hulle eie wit kostuums, mantels, maskers, en keëlvormige hoede gemaak om vrees in te boesem en hulle eie identiteit te verdoesel. Die beweging het egter teen die laat 1860's doodgeloop.

Tweede beweging
---------------

Die KKK verbrand 'n kruis.
Die tweede beweging was 'n omstrede landswye organisasie in die 1920's. Hulle het die meeste van die gebruike en tradisies van die eerste beweging behou. Enige wit man van protestantse oortuigings kon daarby aansluit. Hulle het standaard wit kostuums gebruik wat hulle ontvang het as hulle by die organisasie aansluit. Hierdie beweging was bekend vir hulle massa parades en die brand van kruise.

Derde beweging
--------------

Die derde beweging ontstaan na afloop van die Tweede Wêreldoorlog in verset teen die Amerikaanse Beweging vir Burgerregte. In 1954 besluit die Amerikaanse Hooggeregshof dat dit ongrondwetlik is om kinders op grond van ras toegang tot sekere skole te weier. Na die uitspraak het verskeie onafhanklike KKK-groepe aanvalle op Afro-Amerikaners uitgevoer.

In die somer van 1964 het Edgar Killen drie Afro-Amerikaners wat aan die Amerikaanse Beweging vir Burgerregte deelgeneem het vermoor. Hy word egter in 1967 deur 'n blanke jurie vrygespreek. In 1988 word 'n rolprent genaamd *Mississippi Burning* oor die gebeure vrygestel. Hy is in 2005 herverhoor (teen die tyd was hy reeds 80 jaar oud) en vir 160 jaar gevangenisstraf gevonnis.

Tans bestaan die KKK uit klein onbeduidende groepies wat nog die naam gebruik, maar geen werklike invloed uitoefen nie. Na raming het die KKK in 2012 tussen 5 000 en 8 000 lede gehad.
| Cyrilliese letter Ѵ |
| --- |
|  |
| **Cyrilliese alfabet** |
| А | Б | В | Г | Ґ | Д | Ђ |
| Ѓ | Е | Ё | Є | Ж | Ѕ | З |
| И | І | Ї | Й | Ј | К | Л |
| Љ | М | Н | Њ | О | П | Р |
| С | Т | Ћ | Ќ | У | Ў | Ф |
| Х | Ц | Ч | Џ | Ш | Щ | Ъ |
| Ы | Ь | Э | Ю | Я |   |   |
| **Ou letters** |
| Ҁ | Ѹ | Ѡ | Ѻ | Ѿ | Ѣ | Ꙗ |   |
| Ѥ | Ѧ | Ѫ | Ѩ | Ѭ | Ѯ | Ѱ |
| Ѵ | Ѷ | Ѳ |   |   |   |   |

**Ѵ** (kleinletter: **ѵ**) of "izjitsa" is ’n letter van die Ou Cyrilliese alfabet wat nog net in Kerkslawies gebruik word. Dit is van die Griekse letter ipsilon (Υ, υ) afgelei.

Dit is meestal gebruik vir die klanke /i/ of /v/, nes die moderne letters И en В onderskeidelik, in woorde wat uit Grieks of via Grieks uit ander tale oorgeneem is. Dit het ook die syfer 400 voorgestel.

Kerkslawiese geskrifte gebruik steeds die letter. Met ’n klem op is dit ’n klinker en word dit as /i/ uitgespreek; sonder ’n klem op is dit ’n konsonant en word dit as /v/ uitgespreek. Onbeklemtoonde /i/-izjitsas word met ’n spesiale diakritiese teken, ’n "kendema", gemerk wat soos ’n dubbele klemteken of twee punte lyk: Ѷ ѷ.
**J.A. Lückhoff** (1908–1975) was die skrywer van die gewilde reeks jeugboeke oor "*Die vistermanne*".

Lewe en werk
------------

Ds. A.D. Lückhoff, J.A. Lückhoff se vader.
Johann Anton Lückhoff is op 22 Augustus 1908 op Durbanville naby Kaapstad gebore Sy vader, ds. A.D. Lückhoff, wat in 1874 in die pastorie op Colesberg gebore is terwyl sy vader, ds. Anton Daniël Lückhoff, leraar van die NG gemeente Colesberg was, was predikant van die NG gemeente Darling. In 1916 word sy ds. Lückhoff aangestel as Algemene Sekretaris van die Armesorg van die Kaapse Kerk en die gesin verhuis na Stellenbosch. Hier kry Anton sy skoolopleiding. Na matriek studeer hy verder aan die Universiteit van Stellenbosch, waar hy ’n B.Com.-graad behaal en hom ook bekwaam as onderwyser. In 1932 begin hy onderwys gee op Lady Grey, waarna hy onderwysposte beklee op Parow, aan die Hoërskool Nassau in Mowbray, Clanwilliam en dan aan die Hoër Volkskool, Graaff-Reinet. Hy is getroud met Corrie Visser van Porterville en hulle het drie kinders. Die seuns August en Abraham is albei predikante, terwyl die dogter Cecilia ’n onderwyseres is. Hy is oorlede op 23 Junie 1975.

Skryfwerk
---------

Benewens ’n paar artikels in koerante en tydskrifte skryf hy nie eintlik nie. Een van sy seuns moedig hom egter aan om te probeer. Hy skryf dan die gewilde jeugreeks oor "***Die vistermanne***", waarin drie seuns gereeld speurder speel. Vir volwassenes skryf hy die roman "***Die wit slavin***", wat in die Eike-romanreeks uitgegee word.

Publikasies
-----------

| Jaar | Publikasies |
| --- | --- |
| 1961 | Die vistermanne |
|  | Die vistermanne strand |
| 1963 | Die vistermanne seil |
| 1965 | Die wit slavin |
| 1968 | Die vistermanne duik |
| 1971 | Die vistermanne speur |

Bronnelys
---------

* Kannemeyer, J.C. "Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 2" Academica, Pretoria, Kaapstad en Johannesburg Eerste uitgawe Eerste druk 1983

### Internet

* Worldcat:

### Ongepubliseerde dokumente

* Nasionale Afrikaanse Letterkundige Museum en Navorsingsentrum (NALN) Bloemfontein "Lückhoff, Johann Anton – Biografie"

### Ander verwysings

1. ↑  Lewensbesonderhede volgens die ongepubliseerde biografiese skets in NALN se besit.
**Jacopo Bellini** (gebore c. 1400, Venesië; sterf c. 1470, Venesië) was ‘n skilder wat die beginsels van die vroeë Florentynse Renaissance kuns aan Venesië bekendgestel het. Hy was opgelei onder die Umbriese kunstenaar, Gentile da Fabriano, en in 1423 het hy sy meester na Florence begelei. Daar het die vooruitgang wat gemaak was in getrouheid aan die natuur en die bemeestering van klassieke grasie, deur meesters soos Donatello, Ghiberti, Masaccio en Paolo Uccello, verdere inspirasie aan Jacopo gegee.

Teen 1429 het Jacopo homself in Venesië gevestig as die stad se belangrikste skilder. Die gebruikmaking van goue pigment in werke soos sy "Madonna" (c. 1438; Accademia, Venesië) toon dat Jacopo elemente behou het wat afkomstig was van Bisantynse kuns, terwyl die Kind se ryk kleed en die gepatroonde agtergrond van engele sy voortgesette belangstelling in die hoër dekoratiewe styl waarin hy opgelei was - wat op konvensionele wyse na verwys word as Internasionale Goties - getoon het.

Die modellering van die figure, die selfversekerde voorstelling van die voue van die gewaad, en die akkurate perspektief, toon ‘n uitstekende begrip van die progressiewe kuns van 15de-eeuse Florence. In die lewensgrootte "Kruisiging" (Museo di Castelvecchio, Verona) voldoen die yl en somber toneel streng aan die Florentynse Renaissance styl van Masaccio, en repudieer dit die ryk kleure en hoflike grasie van Bellini se vroeëre bekende werke.

Meer belangrik as Bellini se skilderye is egter sy twee boeke van tekeninge (c. 1450). Die Louvre in Parys en die Britse Museum in Londen besit elk een van hierdie sketsboeke. Die tekeninge bevat ‘n groot variëteit tonele, en kunstenaars het dit tot diep in die 16de eeu as modelle vir komposisie gebruik. In tekeninge soos die "Nativity," die "Flagellation," en "St. John the Baptist Preaching," het Jacopo ge-eksperimenteer met linieêre perspektief en was hy van die eerstes om figure te maak wat in spasie verklein is, met die gebruikmaking van reëls van perspektief wat vroeër net toegepas is tot uitbeeldings van argitektuur. Die "Kruisiging" (Britse Museum, Londen) is een van Jacopo se mees gewaagde komposisionele eksperimente. Moontlik vir die heel eerste keer in kuns, word die drie kruise gesien teen ‘n hoek, in stede van, van voor af, soos die gewoonte was. Die soldate se rûe is gedraai na die kyker, wat ‘n spontaneïteit en onmiddellikheid verleen aan die werk wat skaar was in Italiaanse kuns van die tyd. Jacopo se beduidende invloed op Venesiaanse kuns was verhoog deur die werk van sy seuns Gentile en Giovanni, en veral sy skoonseun, Andrea Mantegna, wat almal prominente skilders in die omgewing van Venesië was.
**Johannes Jacobus Krüger** is ’n Afrikaanse skrywer van Bloemfontein.

Skryfwerk
---------

"*Danster en sy Sleepsel*" is ’n roman oor die San Danster se lewe wat handel oor ’n tyd, ’n groep mense en rasseverhoudings wat vir altyd verby is. Danster trek met sy gesin van Katrivier na die Hantam en word skaapwagter op die plaas van baas Apie van Rietvlei. Op tradisionele paternalistiese wyse word Danster uitgebeeld as ’n onbeskaafde mens wat dagga rook en sy plig verwaarloos as die baas nie daar is nie, maar terselfdertyd al sy skape op die naam ken en ’n uitgebreide kennis van die natuur en die diere besit. Hy het ook allerhande bygelowe, maar onder die leiding van die baas kom hy tog geleidelik tot bekering. Die ernstige en humoristiese tonele in die boek word goed afgewissel.

Hy skryf verskeie boeke vir die jeug in die "*Kennis vir almal*"-reeks. Dit sluit in "*Fratse met wilde diere*", ’n meer realistiese uitbeelding van die diere op populêr-wetenskaplike lees geskoei, "*Donse*", "*Die ruggraat-kamp*", "*Oerwoud-reuse*", "*Reptiel-petaljes*", "*Slagtande*", "*Veldworstelaars*" en "*Die wildkamp*".

Publikasies
-----------

| Jaar | Publikasies |
| --- | --- |
| 1939 | Danster en sy Sleepsel |
| 1940 | Fratse met wilde diere |
| 1943 | Donse |
|  | Die ruggraat-kamp |
| 1944 | Oerwoud-reuse |
|  | Reptiel-petaljes |
| 1950 | Slagtande |
|  | Veldworstelaars |
|  | Die wildkamp |

Bronnelys
---------

### Boeke

* Beukes, Gerhard J. en Lategan, F.V. "Skrywers en rigtings" J.L. van Schaik Bpk. Pretoria Eerste uitgawe 1952
* Dekker, G. "Afrikaanse Literatuurgeskiedenis" Nasou Beperk Kaapstad Elfde druk 1970
* Nienaber, P.J. et al "Perspektief en Profiel" Afrikaanse Pers-Boekhandel Johannesburg Derde hersiene uitgawe 1969
* Van Coller, H.P. (red.) "Perspektief en Profiel Deel I" J.L. van Schaik-Uitgewers Pretoria Eerste uitgawe 1998

### Tydskrifte en koerante

* Krüger, J.J. "’n Skrywer se verweer" "Die Vaderland" 29 Desember 1939

### Internet

* Worldcat:

### Resensies

1. ↑  Anoniem "Die Burger" 13 Januarie 1940
2. ↑  Schoonees, P.C. "Die Huisgenoot" 4 Mei 1951
**Canterbury of New Zealand** (bloot na verwys as **Canterbury**) is 'n Nieu-Seelandse sporttoerustingvervaardiger wat hul op rugby fokus. Die maatskappy het sy oorsprong in die Canterbury-streek in Nieu-Seeland.

Canterbury of New Zealand is in 1904 gestig en vervaardig kledingstukke in Canterbury, Nieu-Seeland. Die handelsmerk se byskrif is *"Committed To The Game"*. Sy logo is die silhoeët van drie Kiwivoëls wat die letters CCC skep; die voorletters van die Canterbury Clothing Company en verteenwoordigend van die drie mense wat die maatskappy gestig het.

Die hoofkantoor is in Avondale, Auckland, Nieu-Seeland; die globale hoofkwartier is geleë in Stockport, VK; met satellietkantore in Sydney en Brisbane, Australië.

Rugbyprodukte wat deur Canterbury vervaardig word, sluit in trui-uniforms, beskerming (kopbeskermers en mondskerms), stewels en balle. Die maatskappy vervaardig ook gemaklike klere (kortbroeke, t-hemde, polohemde, broeke, baadjies, kappietruie, sokkies), en bykomstighede (sakke, rugsakke, hoede en serpe).

Geskiedenis
-----------

Canterbury of New Zealand is in 1904 gestig deur drie Engelse immigrante, John Lane, Pringle Walker en Alfred Rudkin. Canterbury het aanvanklik uniforms vir die Nieu-Seelandse en Australiese leërs tydens die Eerste Wêreldoorlog te maak. Later is die handelsmerk genader om rugbydrag vir die All Blacks te vervaardig.

In 2006 het Canterbury sy Suid-Afrikaanse bedrywighede verkoop aan die beleggingsgroep House of Monatic, wat Canterbury Suid-Afrika gestig het om hierdie bedrywighede onder lisensie te bedryf.

Borgskappe
----------

Die maatskappy borg talle nasionale en plaaslike spanne in rugby sowel as krieket.
Canaletto: *Bacino di San Marco op Hemelvaartsdag*.  
In die voorwoord tot sy reisgids *Venice for Pleasure* het Links opgemerk:  
 *...this is for the most part a book about the outsides of buildings, seldom about their contents. It is about Venice, the city, not about its possessions, and very little about its people*.
**Joseph Gluckstein Links OBE** (1904–1997) was 'n Britse pelshandelaar, kunshistorikus, reis- en misdaadfiksieskrywer van Joods-Hongaarse afkoms wat - as outodidak - bekendheid verwerf het met sy gedetailleerde kennis van en publikasies oor die werk van die Venesiaanse skilder Canaletto en *Venice for Pleasure*, 'n reisgids wat beskrywings lewer vir aanbevole staptoere deur Venesië. In die gids het Links hom beperk tot die beskrywing van fisiese besonderhede wat oor die eeue heen grotendeels onveranderd gebly het, en so kan die boekie, wat in 1966 gepubliseer is, ook in die 21ste eeu steeds van nut wees vir die toeris. Net klein wysigings moes aangebring word sedert die eerste uitgawe verskyn het. Links het hom, wat illustrasies betref, beperk tot historiese skilderye, tekeninge en foto's. Die werk is ingesluit in James Mustich se lys van *1,000 Books to Read Before You Die*.

J.G. Links was getroud met Mary Lutyens (1908–1999), die vierde en jongste dogter van die Britse argitek Edwin Lutyens.