**Nieu-Seeland Rugby** (Engels: *New Zealand Rugby*, afgekort "NZR"), tot 2013 bekend as die **Nieu-Seelandse Rugbyvoetbalunie** (Engels: *New Zealand Rugby Football Union*, afgekort "NZRFU"), is die bestuursliggaam wat rugby en sewesrugby in Nieu-Seeland beheer. Die beheerliggaam is in 1892 gestig en in Wellington gesetel. Sedert 1949 verteenwoordig dit Nieu-Seeland by Wêreldrugby en sedert 2000 ook by Oseanië Rugby ("OR").

Geskiedenis
-----------

Nieu-Seeland Rugby is op 16 April 1892 gestig as die **Nieu-Seelandse Rugbyvoetbalunie** (*New Zealand Rugby Football Union*, *NZRFU*), twaalf jaar ná die eerste provinsiale rugbyunies in Nieu-Seeland. In 1949 het die Nieu-Seelandse beheerliggaam saam met sy Australiese en Suid-Afrikaanse eweknieë volle lede geword van die Internasionale Rugbyvoetbalraad (IRVR; nou Wêreldrugby) wat voorheen slegs uit verteenwoordigers uit Engeland, Ierland, Skotland en Walliese Rugbyunie bestaan het. Daarbenewens was die Nieu-Seelandse beheerliggaam in 2000 ’n stigtingslid van die Vereniging van Oseaniese Rugbyunies (*Federation of Oceania Rugby Unions*, FORU; nou Oseanië Rugby). Dit het in 2006 die woord "Voetbal" uit sy naam geskrap. Die handelsnaam *New Zealand Rugby* is in 2013 goedgekeur. Dit is wettiglik ’n geregistreerde vereniging met die naam *New Zealand Rugby Union Incorporated*.

Taak
----

Die organisasie se hoofdoelstellings, soos daargestel in die NZR se grondwet, is om rugby in die hele Nieu-Seeland te bevorder en te ontwikkel; die reëling en deelname aan wedstryde en toere in Nieu-Seeland en oorsee; die verteenwoordiging van Nieu-Seeland by Wêreldrugby; Nieu-Seelandse verteenwoordigende spanne saam te stel en te bestuur; en die aanmoediging van deelname aan die sport. NZR se hoofkantoor is geleë in Wellington, met ’n kantoor in Auckland.

Nieu-Seeland Rugby organiseer verskeie nasionale spanne, insluitend Nieu-Seeland se nasionale seniormansrugbyspan (die All Blacks), vroue en jeug. Naas die amptelike nasionale span roep NZR ook ander keurspanne byeen. Daarbenewens bestuur die beheerliggaam kinder- en jeugrugby in Nieu-Seeland. Kinders en jongmense word reeds op skool aan rugby bekend gestel en na gelang van hul belangstelling en talent begin hul met hul afrigting. Die talentvolste spelers op skoolvlak word vir die skoolspan *NZ Schools* gekeur. Die volgende vlak op pad na die nasionale span All Blacks is die o/20-nasionale span wat aan die Wêreldrugby o/20-kampioenskap deelneem. Naas hierdie span vir ’n bepaalde ouderdomsgroep hou NZR ook toesig oor spanne wat volgens spesiale kriteria saamgestel word. Die *Junior All Blacks* is, ten spyte van hul naam, geen nasionale span vir jongmense nie, maar die tweede span vir opkomende (toekomstige) All Blacks. Tydens toere van ander spanne deur Nieu-Seeland speel die besoekers gewoonlik ook teen die Nieu-Seeland Māori. ’n Speler moet oor ’n Māori-afkoms beskik om vir hierdie span in aanmerking te kan kom. Die span *Heartland XV* bestaan uit amateurspelers. Die *All Blacks Sevens* is die Nieu-Seelandse sewesrugbyspan en hulle neem aan internasionale toernooie soos Wêreldrugby se Sewesreeks, Sewesrugbywêreldbeker, Olimpiese Somerspele en Statebondspele deel. Hulle bestuur saam met die Argentynse Rugbyunie, Rugby Australia en die Suid-Afrikaanse Rugbyunie as ’n gesamentlike onderneming SANZAAR, die beheerliggaam van beide Superrugby en Die Rugbykampioenskap, die vernaamste rugbytoernooie in die Suidelike Halfrond. Nieu-Seeland Rugby hou ook toesig oor sewesrugby in Nieu-Seeland en aangesien dit ’n Olimpiese sportsoort is, werk hulle met die Nieu-Seelandse Nasionale Olimpiese Komitee saam.

Die beheerliggaam reël ook die plaaslike kompetisies. Op ’n nasionale vlak is klubs net in ’n plaaslike opsig belangrik. Die 26 plaaslike beheerliggame (17 op die Noordeiland en nege op die Suideiland), wat elkeen met ’n keurspan aan die professionele liga, die Mitre 10-beker, of die semi-professionele Heartland-kampioenskap deelneem, is belangriker. Bo die nasionale kampioenskap word jaarliks saam met spanne uit Australië en een elk uit beide Fidji en die Stille Oseaan-eilande (feitlik die Cookeilande, Fidji, Samoa en Tonga) die internasionale Superrugbytoernooi beslis. Aangesien die seisoene min oorvleuel word talle spelers in al drie ligas ingespan.

Volgens NZR se beginsels moet ’n speler vir ’n plaaslike span in die ITM-beker of Superrugby speel om in aanmerking vir die All Blacks te kan kom. Indien ’n speler in die buiteland speel, mag hy nie vir die All Blacks uitdraf nie. As gevolg van hierdie regulasie, wat ander vername rugbylande nie het nie, bly die beste spelers vir enkele jare in Nieu-Seeland en hulle kondig dan hul uittrede uit die nasionale span aan, om aansluitend in die finansieel sterkste rugbyligas ter wêreld (die Engelse Premierskap of die Franse Top 14) te gaan speel.

Nieu-Seeland Rugby organiseer ook gereeld internasionale toernooie. Die Nieu-Seelandse en Australiese rugbyunies was toonaangewend by die invoering van die rugbywêreldbekertoernooi, waarvolgens beide Nieu-Seeland en Australië die eerste Rugbywêreldbeker 1987 aangebied het. Daarbenewens is die Rugbywêreldbeker 2011 in Nieu-Seeland (alleenlik) beslis. Daarbenewens word die Nieu-Seeland Sewes jaarliks in Nieu-Seeland beslis.

Bestuur
-------

’n Kaart van die Nieu-Seelandse plaaslike beheerliggame en sy spanne
Nieu-Seeland Rugby bestaan uit 26 plaaslike beheerliggame (17 op die Noordeiland en nege op die Suideiland) wat elkeen met ’n keurspan aan die professionele liga, die Mitre 10-beker, of die halfprofessionele Heartland-kampioenskap deelneem.

|  |  |
| --- | --- |
| *Noordeiland* | *Suideiland* |
|
| * Auckland
* Bay of Plenty
* Counties Manukau
* East Coast
* Hawke’s Bay
* Horowhenua-Kapiti
* King Country
* Manawatu
* North Harbour
* Northland
* Poverty Bay
* Taranaki
* Thames Valley
* Waikato
* Wairarapa Bush
* Wanganui
* Wellington
 | * Buller
* Canterbury
* Middel-Canterbury
* Noord-Otago
* Otago
* Suid-Canterbury
* Southland
* Tasman
* West Coast
 |

Sien ook
--------

* Nieu-Seeland Krieket