Die **Alban Berg Kwartet** (Alban Berg Quartett) was 'n strykkwartet wat in Wene, Oostenryk in 1971 gestig is en vernoem is na die komponis Alban Berg.

Lede
----

| Tydperk | 1ste viool | 2de viool | Altviool | Tjello |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1971–1978 | Günter Pichler | Klaus Maetzl † 2016 | Hatto Beyerle | Valentin Erben |
| 1978–1981 | Gerhard Schulz (violis) |
| 1981–2005 | Thomas Kakuska † 2005 |
| 2005–2008 | Isabel Charisius |

Stigting en vroeë jare
----------------------

Die Berg Kwartet was in 1970 gestig deur vier jong professors van die Weense Akademie van Musiek, en het sy eerste uitvoering gemaak in die *Wien Konzerthaus* in die herfs van 1971. Die weduwee van die komponis Alban Berg, Helene, het 'n vroeëre private konsert bygewoon, waarna sy haar toestemming verleen dat die kwartet haar man se naam kon gebruik.

Loopbaan
--------

Die Kwartet se repertorium het rondom die Weense klassieke stukke gesentreer, maar met 'n ernstige klem op die 20ste eeu. Dit was die verklaarde doelwit van die kwartet om ten minste een moderne stuk in elke uitvoering in te sluit. Hulle repertorium het gestrek van die Vroeë Klassiek Stukke, Romantiese musiek, tot die musiek van die Tweede Weense Skool (Alban Berg, Arnold Schoenberg, Anton Webern), Béla Bartók. Hulle het ook baie van die werke van hedendaagse komponiste gespeel. Hierdie benadering het uiting gevind in die persoonlike verklarings deur komponiste soos Witold Lutosławski en Luciano Berio, ten opsigte waarvan Lutosławski gesê het: "Ek is persoonlik die Alban Berg Kwartet verskuldig vir 'n onvergeetlike geleentheid. Hulle het laas jaar in Wene my kwartet op so 'n wyse gespeel dat dit waarskynlik nooit weer geëwenaar sal word nie." 

Na 'n uitnodiging deur Walter Levin (stigter van die LaSalle Kwartet) het die ABK vir die grootste deel van die betrokke jaar intensiewe studies in die VSA onderneem. Die hooffokus van hul aktiwiteite in Europa sou voortaan jaarlikse konsertsiklusse by die *Wiener Konzerthaus*, by Londen se Koningin Elizabeth-saal, die Frankfurt *Alte Oper*, die *Théâtre des Champs Elysées* in Parys, die Filharmoniese-saal in Cologne, en die *Zurich Opera* word, sowel as gereelde konserte by die grootste sale en liggings van regoor die wêreld (soos o.a La Scala, Concertgebow Amsterdam, Berliner Philharmoniker, Carnegie Hall, *Teatro Colón*, die Suntory-saal ens.) en al die grootste musiekfeeste soos die *Berliner Festspiele* (*Berliner Festwochen*), die Edinburgh-fees, *IRCAM* in die *Pompidou-sentrum, die* Maggio Musicale Fiorentino*, en die* Salzburg-fees. Die ABK is 'n erelid van die Wiener Konzerthaus en Assosiaat Kunstenaar van die *Royal Festival Hall*, Londen.

Opnames
-------

Opnames was 'n belangrike deel van die werk van die Alban Berg Kwartet. Van die kwartet (ABK) se mees bekendste projekte is die volledige strykkwartette deur Beethoven (EMI, waarvan meer as 'n miljoen eksemplare verkoop is), Brahms (Teldec en EMI), die laaste Mozart Kwartette (Teldec en EMI) en die laat werke van Schubert. Hulle repertorium op plaat het egter ook verder gestrek na die werke van Schumann, Janácek, Strawinski, Berg, Webern, Bartók, von Einem, Lutosławski, Rihm, Berio, Roman Haubenstock-Ramati tot Alfred Schnittke en nog vele meer. Baie van die laasgenoemde kontemporêre komoponiste het spesiaal werke geskryf wat gewy was aan die ABK. Nadat EMI 'n lewendige opname van hul 1985 Carnegie Hall debuut vrygestel het, het die kwartet vir die laaste twintig jaar van sy bestaan verkies om lewendige opnames te maak. Tussen die opnames was —na hul oorspronklike ateljee-Beethoven siklus van die laat 70s en vroeë 80s—'n nuwe Beethoven Strykkwartet siklus wat lewendig opgeneem is by die Konzerthaus tydens die Wene-fees in 1989 en wat gevolglik op CD, video, en DVD vrygestel was. Die ABK het kamermusiek opgeneem saam met van die beste soliste van hul era, insluitende die klavierkwintette van Robert Schumann (met Philippe Entremont), Schubert en Brahms (met Elisabeth Leonskaja) en Dvoràk (met Rudolf Buchbinder), die Schubert strykkwintette (met Heinrich Schiff), die Brahms klarinetkwintet (met Sabine Meyer), en die Mozart klavierkwartette en die klavierkwintet rangskikking van die concerto KV 414 (met Alfred Brendel). Die ABK het vir hul menigte opnames meer as dertig internasionale pryse gewen, soos o.a. die *Grand Prix du Disque*, die *Deutscher Schallplattenpreis*, die Japannese Grand Prix, die *Edison-toekenning* en die *Gramophone-toekenning* Die ABK het ook gereeld saamgewerk met bekende en gerekende persoonlikhede soos Maurizio Pollini, András Schiff, en Tabea Zimmermann.

Wêreldeerstes
-------------

Die komponiste wat strykkwartette vir die Alban Berg Kwartet geskryf het, sluit in, in chronologiese volgorde, Fritz Leitermeyer, Erich Urbanner (Kwartette No. 1 en 4), Roman Haubenstock-Ramati (Kwartette Nos.1 en 2), Gottfried von Einem (Kwartet No.1), Wolfgang Rihm (Kwartet No.4 en "Dodemis vir Thomas"), Alfred Schnittke (Kwartet No.4), Zbigniew Bargielski ("Les temps ardente"), Luciano Berio ("Notturno"), en Kurt Schwertsik ("Adieu Satie").

Onderrig
--------

Die lede van die kwartet het van 1993 tot 2012 ter opvolging van die Amadeus Kwartet klas gegee by die Cologne Konservatoria. Kwartette wat saam met die Alban Berg Kwartet studeer het sluit in die *Cuarteto Casals*, die *Schumann Quartett*, die Amber Kwartet (Sjina), die Fauré Kwartet, die Aviv Kwartet, die Aron kwartett, die Amaryllis Kwartet, en veral die Belcea Kwartet, en die Artemis Kwartet.

Aftrede
-------

Thomas Kakuska het in 2005 aan kanker beswyk. Ter nakoming van sy wense het die kwartet voortgegaan om uitvoerings te gee saam met Isabel Charisius, sy student. Maar soos die tjellis Valentin Erben opgemerk het, "Daar is 'n groot skeur in ons harte" en gevolglik het die kwartet tog in 2008 afgetree. Die konsert in memoriam Thomas Kakuska in die Wiener Konzerthaus se Großer Saal het die mees luisterryke persoonlikhede van klassieke musiek bevat, insluitende 'n orkes van vriende en studente van die kwartet. Tussen hulle was Angelika Kirchschlager, Elisabeth Leonskaja, Erwin Arditti, Magdalena Kožená, Thomas Quasthoff, Helmut Deutsch, Alois Posch, Heinrich Schiff, en Simon Rattle; die orkes was gedirigeer deur Claudio Abbado. Na 'n wêreldwye afskeidstoer in Julie 2008, het die kwartet sy loopbaan beëindig.

Literatuur en rolprente
-----------------------

* *DIE ZEIT Klassik-Edition v.16 | Alban Berg Quartett.* Die Zeit, Hamburg 2006, ISBN 3-47602216-1.
* Dieter Rexroth, Rainer Wilker (Redakteure): *Ludwig van Beethoven. The String Quartets. Alban Berg Quartet* Alter Oper, Frankfurt, Cologne Filharmoniese Orkes, en Berliner Festspiele, 1987.
* Franz Schubert: "Death and the Maiden" (met Dietrich Fischer-Dieskau) geregisseer deur Bruno Monsaingeon (EMI Records)
* "The Alban Berg Quartett in Sint Petersburg 1991" Unitel Classica