**Essop Pahad** (21 Junie 1939 – 6 Julie 2023) was 'n Suid-Afrikaanse politikus. Hy het van 1999 tot 2008 as die Minister in die Presidensie gedien, en was 'n vertroueling van Thabo Mbeki.

Vroeë lewe
----------

Pahad is op Schweizer-Reneke in die destydse Transvaalprovinsie gebore. Hy was 'n alumnus van beide die Universiteit van die Witwatersrand (Wits) en die Universiteit van Sussex. Hy het sy akademiese loopbaan begin met 'n Baccalaureus Artium-graad in politieke wetenskap by Wits. Aan die Universiteit van Sussex het hy 'n Meestersgraad in Afrika-politiek sowel as sy PhD in geskiedenis voltooi. Die titel van sy proefskrif was "The Development of Indian Political Movements in South Africa 1924 – 1946." Hy was die broer van Aziz Pahad.

Politieke loopbaan
------------------

Sy politieke loopbaan het in 1958 begin toe hy lid van die Transvaalse Indiese Jeugkongres geword het. In 1962 is Pahad gearresteer vir die organiseer van 'n onwettige staking, na die verbod op die African National Congress. In Desember 1964 is Pahad vir vyf jaar verban en hy het in ballingskap gegaan. Terwyl hy in ballingskap was, het Pahad meer aktief by die ANC en die SAKP betrokke geraak. Hy het die SAKP op die redaksieraad vir die World Marxist Review verteenwoordig.

### Loopbaan in die regering

Na die 1994 Suid-Afrikaanse algemene verkiesing het Pahad as die parlementêre raadgewer van die destydse adjunkpresident Thabo Mbeki gedien. Hy is na die algemene verkiesing van 1999 as die Minister in die Presidensie aangestel. In 2000 is berig dat Pahad tydens 'n geslote sitting van die ANC se bestuurskomitee probeer het om 'n ondersoek na korrupsie in die Wapentransaksie af te staak, 'n beskuldiging wat Pahad ontken het ten spyte van talle verslae tot die teendeel.

Pahad was ook betrokke by die insameling van R1,55 miljoen van korporatiewe borge om Ronald Suresh Roberts te huur om 'n biografie van die destydse president Mbeki te skryf.

Na Mbeki se bedanking as President van Suid-Afrika in September 2008, het Pahad sy bedanking as Minister ingedien.

Ná 2008
-------

Pahad was 'n lid van die reëlingskomitee van die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2010 wat in Suid-Afrika gehou is, en het in 2008 beweer dat Suid-Afrikaanse blankes wou hê dat die geleentheid 'n mislukking moes wees. 'n Onafhanklike opname deur Raad vir Geesteswetenskaplike Navorsing (RGN) het egter in Januarie 2010 berig dat Suid-Afrikaanse blankes in werklikheid die geleentheid ondersteun het.

Pahad is verfilm toe hy die troue van Vega Gupta en Aakash Jahajgarhia by Sun City bygewoon het, 'n gebeurtenis wat die sogenaamde Guptagate-skandaal in Suid-Afrika ontketen het.

Pahad was die direksievoorsitter van South Africa/Mali Timboektu Manuscripts Trust sowel as voorsitter van die raad van trustees vir die South African Democracy Education Trust, en 'n lid van die nasionale uitvoerende komitee van die African National Congress. Nadat hy die regering in 2008 verlaat het, het Pahad 'n Suid-Afrikaanse maandelikse (later kwartaallikse) joernaal met die naam *The Thinker* bekendgestel.

Sterfte en begrafnis
--------------------

Pahad is op 6 Julie 2023, in die ouderdom van 84, aan kanker oorlede en sy begrafnis is deur 'n aantal hoëprofiel ANC-figure bygewoon, insluitend die waarnemende president van Suid-Afrika, Paul Mashatile. Hy is langs Jessie Duarte en Ebrahim Ebrahim begrawe.