recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Windsor-kasteel soos vanaf die "Long Walk" gesien.
Windsor-kasteel vanuit die lug.
**Windsor-kasteel** (Engels: *Windsor Castle*) in Berkshire, Engeland, is die grootste bewoonde kasteel in die wêreld. Die kasteel dateer uit die tyd van William die Veroweraar en word reeds amper 1 000 jaar bewoon. Dit beslaan ’n vloeroppervlak van sowat 44 965 vierkante meter.

Saam met Buckingham-paleis in Londen en Holyrood-paleis in Edinburg is dit een van die hoofwonings van die Britse monarg. Koningin Elizabeth II bring baie naweke in die kasteel deur en gebruik dit vir private en staatsgeleenthede.

Die meeste van die monarge van Engeland, later Groot-Brittanje en nog later die Britse Statebondsryke het ’n direkte invloed gehad op die bou en ontwikkeling van die kasteel, wat hul fort, woning, amptelike paleis en soms selfs tronk was.

Uitleg
------

Deur sy 900 jaar lange bestaan is die ontwerp van Windsor-kasteel aangepas en verander volgens die smaak, vereistes en finansies van opeenvolgende monarge. Die hooftrekke het egter min of meer dieselfde gebly en die plan hieronder is ’n nuttige gids. William die Veroweraar het die eerste houtkasteel tussen 1070 en 1086 gebou. Dit is later met stene herbou en het oor die jare al hoe belangriker geword. Koning Hendrik II het die Ronde Toring en die oorspronklike buitemuur laat bou. Tydens die bewind van koning George IV tussen 1820–1830 het die kasteel sy grootste enkele transformasie ondergaan. George, wat bekend was vir sy swierige aanbouings by Carlton House en die Royal Pavilion, het die parlement oorreed om £300 000 aan hom toe te staan vir restourasiewerk. Die argitek Jeffry Wyatville het die werk in 1824 begin. Koning George is in 1830 dood voor die restourasie voltooi is, maar dit was feitlik klaar teen die tyd dat Wyatville in 1840 dood is.

Plan van Windsor-kasteel.
**Sleutel tot die plan regs**

* A: Die Ronde Toring
* B: Die boonste binnehof, of Die Plein
* C: Die staatsale
* D: Private woondeel (kyk uit oor die oostelike terras)
* E: Suidelike vleuel (kyk uit oor die Lang Wandellaan)
* F: Die onderste binnehof
* G: Sint George-kapel
* H: Die Hoefyster
* K: Koning Henry VIII-hek (hoofingang)
* L: Die Lang Wandellaan
* M: Die Normandiese Hek
* N: Noordelike Terras
* O: Edward III-toring
* T: Die Aandkloktoring

Die besonder sigbare landmerk van die kasteel, die Ronde Toring ("A"), is eintlik allesbehalwe rond; die vorm daarvan word meegebring deur die oneweredige, maar skynbaar ronde, mensgemaakte heuwel waarop dit gebou is. Die toring skei die twee binnehowe van mekaar. Die laer binnehof (*Lower Ward*, "F") bevat Sint George-kapel ("G"), terwyl die boonste binnehof (*Upper Ward*, "B") die private woondeel ("D") en die meer formele staatsale ("C") huisves.

### Park

Die onmiddellike omgewing sluit die parkgebied en twee plase in, asook baie huise waarin hoofsaaklik werknemers bly. Die landgoed Frogmore lê ook binne die parkgebied. Frogmore House en sy tuine is op sekere dae vir die publiek oop.
Parkeerblad met die nuwe terminaal aan die linkerkant.
**Sabiha Gökçen Internasionale Lughawe** (IATA-kode: **SAW**, ICAO: **LTFJ**) is een van die twee internasionale lughawens wat Istanboel, Turkye bedien. Die fasiliteit is vernoem na Sabiha Gökçen, die eerste vroulike vegvlieënier van Turkye. Dit is geleë 35 km (22 myl) suidoos van sentrale Istanboel, aan die Asiatiese kant van die twee-kontinentale stad. Dit is gebou omdat Atatürk Internasionale Lughawe (aan die Europese kant) nie groot genoeg was om aan die groeiende passasierseise (beide plaaslik en internasionaal) te voldoen nie. Sabiha Gökçen-lughawe se internasionale terminaalkapasiteit was 3 miljoen passasiers per jaar en die binnelandse terminaalkapasiteit was 'n halfmiljoen passasiers per jaar. In Junie 2007 het die Turkse konglomeraat Limak Holding, Indië se GMR Group en Malaysia Airport Holding Berhad (MAHB) konsortium die kontrak ontvang vir die opgradering en instandhouding van die lughawe. Teen die middel-2008 het werk begin aan die opgradering van die internasionale terminaal om 25 miljoen passasiers per jaar te kan hanteer.

Die nuwe terminaal is op 31 Oktober 2009 ingewy. Sabiha Gökçenlughawe het 11.13 miljoen passasiers gehanteer in 2010, 'n 71% toename in vergelyking met 2009. Die lughawe is van plan om 25 miljoen passasiers teen 2023 te kan hanteer. In September 2010 is die lughawe bekroon as die wêreld se beste lughawe by die Wêreldkongres van Laekostelugrederye (World Low Cost Airlines Congress) in Londen.
Die **Bergenaars**, ook bekend as **Hartenaars**, was 'n bende Griekwas wat tussen 1820 en 1829 die bevolking van die hedendaagse Suid-Afrika geteister het.

Opkoms
------

Die Bergenaars was 'n splintergroep van die Griekwas van Griekwastad wat in ongeveer 1820 afgestig het. Die waarskynlikste rede hiervoor is dat hulle in opstand teen die outoritêre nuwe kaptein, Andries Waterboer, en sy afhanklikheid aan die Londense Sendinggenootskap gekom het. Hulle vestig hulself saam met 'n aantal Boesmans (San) by die Hartrivier om later die berge by Basoetoland (Lesotho) in te trek.

Terreur
-------

Die Bergenaars het geplunder en karavaantrekke, dorpies en reisende handelaars oorval. Hulle het ook Sesotho- en Tswanasprekende gemeenskappe binnegeval om vee en slawe aan blanke grensboere te verkoop. Hiervoor het hulle van perde en gewere gebruik gemaak.

In 1824 word die situasie in Griekwaland-Wes vyandiger en begin Andries Waterboer 'n verrassingsaanval teen die Bergenaars se kamp by Fauresmith, waartydens hy al 5 000 van die Bergenaars se koeie verower. Hierop val die Bergenaars Griekwastad aan, sonder sukses. Die Kaapkolonie skenk jaarliks ammunisie aan Waterboer om die Bergenaars in toom te hou. In 1827 stel Waterboer ses Bergenaar-leiers tereg, waarna die Bergenaars met meer as 'n duisend man Griekwastad beleër. Vanweë interne konflikte tussen die Bergenaars misluk die offensief egter.

Teen die einde van die dekade was die Bergenaars nie meer 'n bepalende faktor in Griekwaland-Wes gewees nie.

Literatuur
----------

* Zandberg, Jeroen G. 2005: *Rehoboth Griqua Atlas*. ISBN 90-808768-2-8.
* Rosenberg, Scott; Weisfelder, Richard F. 2013: *Historical Dictionary of Lesotho*. ISBN 978-0-8108-6795-6

Sien ook
--------

* Bergenaarspadpas, 'n bergpas noord van Witsand in die Kalahari.
**Imperial Airways** was 'n Britse kommersiële lugredery wat tussen 1924 en 1939 bestaan het en baanbrekerswerk gedoen het met die instelling van lugroetes tussen die Verenigde Koninkryk en bestemmings in vastelandse Europa asook die Britse Ryk soos Suid-Afrika, Indië en die Verre Ooste, insluitende Malaya en Hong Kong. In Oseanië is vennootskappe aangegaan met twee plaaslike lugdienste, Qantas (Queensland and Northern Territory Aerial Services Ltd) in Australië en TEAL (Tasman Empire Airways Ltd) in Nieu-Seeland.

In 1939 is Imperial Airways saamgesmelt met British Overseas Airways Corporation (BOAC) wat op sy beurt met British European Airways Corporation saamgesmelt is om die nuwe lugredery British Airways te vorm.

Geskiedenis
-----------

Met die stigting van Imperial Airways het die Britse regering in 1924 die Hambling-komitee se aanbevelings oor die toekoms van Britse lugdienste geïmplementeer. Die lugredery is op 31 Maart geïnkorporeer met die doel om 'n kommersiële Britse lugvaartbedryf te vestig, met 'n vloot van vliegtuie wat van bestaande lugrederye soos The Instone Airline Limited, The Daimler Airway, Handley Page Transport Limited en British Marine Air Navigation Co Ltd (wat destyds 'n vliegbootdiens tussen Southampton en die Kanaaleiland Guernsey bedryf het) oorgeneem is. Dié lugrederye is almal saamgesmelt tot Imperial Airways.

Die De Havilland DH34 was 'n enkelenjin-vliegtuig wat tussen 1922 en 1926 vervaardig is. Dit kon twee bemanningslede en twaalf passasiers met 'n kruissnelheid van 169 km per uur oor 'n maksimale reikafstand van byna 600 km vervoer
Met Croydon-lughawe in Suid-Londen as sy hoofbasis het Imperial Airways regeringsubsidies ter waarde van £1 miljoen ontvang wat oor 'n tydperk van tien jaar uitbetaal is met die voorwaarde dat lugroetes na bestemmings in die Britse Ryk ingestel moes word - na Suid-Afrika, Indië en uiteindelik ook Australië, aanvanklik veral om lugpos te vervoer. Sir Eric Geddes is as voorsitter aangestel.

Imperial Airways se vloot het aanvanklik uit drie Handley Page W.8bs, twee Supermarine Sea Eagles, een Vickers Vimy Commercial en sewe DH34s bestaan. Dit was almal eenvoudige vliegtuie wat gebruik kon word om Europese roetes na Parys, Zürich, Basel, Amsterdam, Hannover en Berlyn te bedien.

Die eerste vlug is op 26 April met 'n DeHavilland DH34 vanuit Croydon na Parys se Le Bourget-lughawe onderneem, met kaptein H.S. Robertson as vlieënier. Vanaf 3 Mei is daaglikse vlugte vanuit Croydon op die roetes na Brussel en Keulen aangebied. Die roete Londen (Croydon)-Amsterdam-Hannover-Berlyn is in samewerking met die Duitse lugredery Deutsche Aero-Lloyd AG vanaf 2 Junie op weekdae bedien, terwyl drie vlugte per week op die roete Londen (Croydon)-Parys-Basel-Zürich vanaf 17 Junie aangebied is.
| **Františkovy Lázně** ***Franzensbad***
 |
| --- |
| **Kaart** | **Wapen** |
|  |
|  |
|  |
| **Vlag** |
|  |
|  |
|  **Land** | Flag of the Czech Republic Tsjeggië |
|  **Historiese streek** |  Boheme |
|  **Kraj (gewes)** |  Karlovarský kraj |
|  **Okres (distrik)** | Cheb |
|  **Koördinate** | 50°7′13″N 12°21′6″O﻿ / ﻿50.12028°N 12.35167°O﻿ / 50.12028; 12.35167 |
|  **Stigting** | 1793 |
|  **Stadstatus** | 1865 |
|  **Oppervlakte:** |   |
|  - Totaal | 25,74 vk km |
|  **Hoogte bo seevlak** | 442 m |
|
|
|  **Bevolking:** |   |
|  - Totaal (2017) | 5 497 |
|  - Bevolkingsdigtheid | 213,6/vk km |
|  **Tydsone** | UTC +1 (MET) |
|  - Somertyd | UTC +2 (MEST) |
|  **Klimaat** |   |
|  - Tipe | - |
|  - Gemiddelde jaarlikse temperatuur | - |
|  - Gem. temp. Januarie/Julie | - |
|  - Gemiddelde jaarlikse neerslae | - |
|  **Burgemeester (*starosta*)** | Jan Kuchař (PRO) |
|  **Amptelike Webwerf** | *www.mufrlazne.cz/* |

**Františkovy Lázně** (Duits: *Franzensbad*) is 'n stad en hersteloord in die sogenaamde Wes-Boheemse Driehoek van Mineraal- en Warmbaddens in Tsjeggië, sowat vyf kilometer noord van Cheb (Duits: *Eger*) in die administratiewe distrik Okres Cheb, met 'n bevolking van meer as 5 500. Saam met twee ander hersteloorde en badplase, Karlovy Vary (Karlsbad) en Mariënbad, vorm Františkovy Lázně die hartland van die sogenaamde Wes-Boheemse Driehoek van Mineraal- en Warmbaddens

Die eerste verwysing na Františkovy Lázně se mineraalbronne dateer van 1502. Byna driehonderd jaar later, in 1793, is die nedersetting in die destyds Duitssprekende noordweste van Boheme gestig as Kaiser Franzensdorf. Nog in dieselfde jaar het die Loiman-badhuis ontstaan. Die nedersetting is in 1807 hernoem tot Franzensbad en het in 1865 stadstatus verwerf. Vanweë sy ryk argitektoniese erfenis – met boustyle wat van historisme tot klassisisme strek – en sy harmoniese historiese stadsbeeld, waarin die kleure geel en wit oorheers, is Františkovy Lázně in 1992 tot historiese monument verklaar.

In 2021 is Františkovy Lázně deur Unesco as wêrelderfenisgebied onder die sambreelterm "Historiese spa's van Europa" gelys, saam met Karlovy Vary en Mariënbad (albei Tsjeggië); Spa (België); Baden bei Wien (Oostenryk); Bad Ems, Baden-Baden en Bad Kissingen (Duitsland); Vichy (Frankryk); Montecatini Terme (Italië); en Bath (Verenigde Koninkryk).
**Aden Adde Internasionale Lughawe** (Somalies: *Garoonka Caalamiga Ee Aadan Cadde*, Arabies: مطار آدم عدي الدولي‎) (IATA: **MGQ**, ICAO: **HCMM**) voorheen bekend as **Mogadisjoe Internasionale Lughawe**, is ' n internasionale lughawe wat Mogadisjoe, die hoofstad van Somalië bedien. Dit is vernoem na Aden Abdullah Osman Daar, die eerste president van Somalië.

Nadat dit oorspronklik 'n beskeie-grootte lughawe was, het die fasiliteit aansienlik gegroei in die post-onafhanklikheid tydperk na talle opeenvolgende opknappingsprojekte. Met die uitbreek van die burgeroorlog in 1991 het Aden Adde Internasionaal se vlugdienste roetine-onderbrekings ervaar. Met die veiligheidsituasie in Mogadisjoe wat egter in die laat 2010–2011-tydperk aansienlik verbeter het, is grootskaalse rehabilitasie van die terrein se infrastruktuur en dienste hervat. Teen vroeg-2013 het die lughawe die meeste van sy fasiliteite herstel en verskeie nuwe kenmerke ingestel.

 Wagsaal

Opknappings
-----------

Aan die einde van 2010 is SKA Air and Logistics, 'n Doebai-gebaseerde lugvaartfirma wat in konfliksones spesialiseer, deur die Federale Oorgangsregering gekontrakteer om bedrywighede oor 'n tydperk van tien jaar by die heropende Aden Adde Internasionale Lughawe te bestuur. Die maatskappy is die taak opgelê om sekuriteitskeuring, passasiersekuriteit en terminaalbestuur te onderneem. Die Ministerie van Vervoer het die vennootskap amptelik in Mei 2011 aangekondig, met die binnelandsgeregistreerde firma SKA-Somalia wat in Julie 2011 met bedrywighede begin het.
Slawerny was algemeen in Suid-Afrika tot en met die afskaffing daarvan in 1834.

Slawerny onder die Nederlandse bewind
-------------------------------------

In 1652 vestig Jan van Riebeeck 'n verversingstasie aan die suidpunt van Afrika by, wat nou bekend staan as Kaapstad, en vra slawe aan vanaf sy Nederlandse base. Die eerste slaaf, Abraham van Batavië, kom in 1653 in die Kaap aan. Batavië was die naam van die hedendaagse Djakarta gedurende die Nederlandse Ryk. Kort na Abraham se aankoms is 'n seereis vanaf Kaapstad na Mauritius en Madagaskar onderneem om slawe vir die verversingspos daar te gaan haal.

In April 1657 was daar 10 slawe uit 'n totale bevolking van 144 mense aan die Kaap. Die slawetal het in die daaropvolgende jaar aansienlik vermeerder toe die Nederlanders 'n Portugese slaweskip met 500 Angolese slawe aan boord gekaap en in Kaapstad gaan aflaai het. Twee maande later het daar nog 228 slawe uit Guinee aangekom.

Slawerny onder die Britse bewind
--------------------------------

'n Gedenkplaat by die Saron sendingkerk in die Wes-Kaap ter nagedagtenis aan die vrystelling van die slawe.
In 1795 neem die Britte die Kaap oor en aanvaar in 1807 die wet op slawehandel. Dit is in 1808 afgedwing met 'n verbod op buitelandse slawehandel. Slawehandel is net binne die kolonie toegelaat.

Die eerste groot golf van Britse setlaars, die 1820-Setlaars, was nie toegelaat om slawe te besit nie.

Afskaffing van slawehandel
--------------------------

In 1833 is die wet op die afskaffing van slawerny by wyse van 'n koninklike bekragtiging goedgekeur. Dit het die weg gebaan vir die afskaffing van slawerny in die Britse Ryk en sy kolonies. Op 1 Augustus 1834 is alle slawe in die Britse Ryk vrygelaat, maar hulle is in die diens van hul voormalige eienaars geplaas in 'n soort van vakleerlingskap wat in twee fases ingestel is. Die eerste fase van vakleerlingskap het op 1 Augustus 1838 tot 'n einde gekom, en die finale sou op 1 Augustus 1844, ses jaar later, in werking tree.

Lees ook
--------

* Mardykers

Bibliografie
------------

* Van Bart, Marthinus: Kaap van Slawe - die Britse slawebedryf van 1562 tot 1910: met spesiale verwysing na die Kaap die Goeie Hoop vanaf 1680. Tokai: Historical Media, 2012. ISBN 978-0-9870443-2-7
| **Malagiet** |
| --- |
|    |
| Formule | Cu2(CO3)(OH)2  |
| Onsuiwerhede | Zn, Co, Ni  |
| Nickel-Strunz (10) | 5.BA.10    |
| Kleur | heldergroen, soms baie donker tot byna swart  |
| Streep | liggroen  |
| Glans | syagtig, aardagtig   |
| Hardheid | 3,5 -4 (Mohs)  |
| Digtheid | 3,6- 4.05 g/cm3  |
| **Optiese eienskappe**  |
| Dubbelbreking | tweeassig (-)  |
| RI-waardes | nα = 1,655 nβ = 1,875 nγ = 1,909   |
| **Kristallografie**  |
| Kristalsisteem | monoklinies  |
| Ruimtegroep | P21/a  |
| Nommer | 14  |
| Eenheidsel | a = 950,2 pm, b = 1197.4 pm, c = 324,0 pm, β = 98,75°  |
|  |
| \* Lys van minerale |

**Malagiet** is 'n koperhoudende mineraal met formule Cu2(CO3)(OH)2.

Asuriet en malagiet is albei die produk van supergeenaktiwiteit – d.w.s. die resultaat van oppervlakwater wat deur 'n uitloper van 'n sulfiedliggaam perkoleer om ioonryke water te produseer wat chemiese aktiwiteit onder 'n profiel bevorder. As voldoende karbonaat beskikbaar is, sal asuriet en malagiet waarskynlik neerslaan in wat bekend staan ​​as 'n sone van oksidasie, net bokant die watertafel. Die samestellings van die grondwater en die gasheergesteentes bepaal watter sekondêre minerale in so 'n oksiderende omgewing vorm. 'n Kobaltiese bruingroen malagiet is in Shaba in die Demokratiese Republiek die Kongo gemeld. Daar is 'n Mg-analoog in die vorm van pokrovskiet Mg2(CO3)(OH)2.½H2O.

Kristalstruktuur
----------------

In die struktuur van malagiet word Cu2+ oktaëdries gekoördineer deur O2- en (OH)1- in (verwronge) [CuO2(OH)4]- en [CuO4(OH)2]-oktaëders. Hierdie oktaëders is langs die rande verbind om kettings te vorm wat parallel aan die c-as loop, en dit word deur driehoekige [(CO3)2–]-groepe verbind.

Die simmetrie van malagiet is monoklinies soos asuriet s'n; maar anders as by asuriet, is duidelike kristalle skaars. Malagiet vorm slegs selde naaldvormige kristalle, wat in parallelle groepe velle vorm. Enkelkristalle kan rosette vorm. Maar malagiet is gewoonlik massief of korsvormend of vorm mammillêre of botroïdale oppervlaktes. Dit kan dik afsettings vorm met duidelike en geskakeerde bande.
| Internet- en netwerkprotokolle |
| --- |
| Toepassingvlak: | DNS  FTP  Gopher  HTTP  HTTPS  IMAP  IRC  NNTP  POP3  RTP  SIP  SMTP  SNMP  SSH  SSL  Telnet  UUCP  XMPP |
| Versendvlak: | DCCP  SCTP  TCP  UDP |
| Netwerkvlak: | ARP  ICMP  IGMP  IP(IPv4, IPv6)  RARP |
| Dataskakelvlak: | ATM  Ethernet  FDDI  PPP  Token ring  Wi-Fi |
| volgens die TCP/IP-model |

**Wi-Fi** is ’n groep radiotegnologieë wat algemeen gebruik word vir die koordlose koppeling van ’n netwerk toestelle en is op die IEEE 802.11-groep standaarde gebaseer. "Wi-Fi" is ’n handelsmerk van die Wi-Fi Alliance, wat die gebruik van die term "Wi-Fi-gesertifiseerd" beperk tot produkte wat toetse vir bedryfbaarheidsertifisering suksesvol voltooi het. Wi-Fi gebruik verskeie dele van die IEEE 802-protokolgroep en is ontwerp om glad te werk saam met die koordprotokol Ethernet.

Voorstelling van ’n toestel wat inligting koordloos na ’n ander toestel stuur om ’n dokument te druk.
Toestelle wat Wi-Fi-tegnologie kan gebruik, sluit in skootrekenaars, slimfone, tabletrekenaars, slim-TV-stelle, drukkers, digitale oudiospelers, digitale kameras, motors en hommeltuie. Versoenbare toestelle kan oor Wi-Fi met mekaar verbind word deur ’n koordlose toegangspunt sowel as gekoppelde Ethernet-toestelle, en kan gebruik word om toegang tot die internet te kry. So ’n toegangspunt (’n kuberkol of *hotspot* genoem) het ’n omvang van sowat 20 m binnenshuis en ’n groter omvang buitenshuis. ’n Wi-Fi-gebied kan so klein soos ’n enkele kamer wees wat radiogolwe blokkeer, of so groot soos verskeie vierkante kilometers deur die gebruik van talle oorvleuelende toegangspunte.

Die verskillende weergawes van Wi-Fi word deur verskeie IEEE 802.11-protokolstandaarde gespesifiseer, met die verskillende radiotegnologieë wat die omvang, golfbande en snelhede wat bereik kan word, bepaal. Wi-Fi gebruik meestal die 2,4 GHz- ultrahoë frekwensie (UHF) en 5 GHz superhoë frekwensie (SHF)-ISM-bande. Hulle is in verskillende kanale verdeel en elke kanaal kan tegelykertyd deur verskeie netwerke gedeel word. Baie algemene materiale absorbeer hierdie golflengtes, wat die omvang verder beperk, maar neig om versteurings tussen verskillende netwerke in digbewoonde gebiede te verminder. Sommige weergawes van Wi-Fi wat geskikte hardeware gebruik, kan ’n spoed van meer as 1 gigabis per sekonde bereik.

Wi-Fi is potensieel kwesbaarder vir aanvalle as koordnetwerke, want enigiemand binne die omvang van ’n netwerk met ’n koordlose beheerder kan toegang probeer kry. Wi-Fi Protected Access (WPA) is ’n groep tegnologieë wat geskep is om inligting oor Wi-Fi-verbindings te beskerm.
**Elektromiografie** is 'n ondersoektegniek wat die elektriese aktiwiteit van spiere meet. Dit word algemeen in die geneeskunde en vir sportwetenskap aangewend. Die spier se elektriese aktiwiteit word op 'n rekenaar of papier geregistreer, en word soms ook hoorbaar aangedui. So 'n grafiek heet 'n **elektromiogram** of **EMG**. Die instrument wat hiervoor gebruik word staan as 'n **elektromiograaf** bekend.

Die spieraktiwiteit word met behulp van elektrodes gemeet. Twee metodes word ingespan:

* Op die vel bokant die spier (dit is pynloos);
* Deur middel van naald-elektrodes wat in die spier ingedruk word (dit is meer akkuraat).

Elektromiografie werk op die basis dat 'n spier wat saamtrek 'n elektriese sein tydens kontraksie afgee. Hierdie seine van tussen 50 μV en 30 mV word deur die elektromiograaf opgetel. Die seine kan ontleed word om werkverrigting te meet of mediese afwykings op te spoor. Dit kan onder andere gebruik word om karpale tonnelsindroom te diagnoseer. Dit word ook gebruik om die biomeganika van menslike of dierlike beweging te analiseer.

'n EKG (elektrokardiogram) is eintlik 'n elektromiogram van die hart.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb11933862z (data)
* LCCN: sh85042194
* NKC: ph119885

 |
Die vlag van Wes-Artika
**Wes-Arktika** (amptelik die **Protektoraat van Wes-Arktika**, voorheen bekend as die **Groothertogdom van Wes-Arktika**) is 'n mikronasie wat in 2001 deur Travis McHenry gestig is. Dit maak aanspraak op die gebied bekend as Marie Byrd Land, geleë tussen die Nieu-Seelandse Antarktiese gebied en die Chileense gebied, spesifiek die gedeelte van Antarktika wat tussen 90 grade en 150 grade weslengtegraad en suid van die 60ste breedtegraad geleë is. Dit beslaan 620 000 vierkante kilometer grond, en alhoewel meer as 2 000 burgers beweer word, woon nie een van hulle binne die geëiste gebied nie. Wes-Arktika word soos al die ander mikronasies nie deur enige soewereine staat erken nie.

In 2018 het die regering van Wes-Arktika 'n ere-konsulaat in Nerja, Spanje, geopen en gaan voort om ander ere-konsulate regoor die wêreld oop te maak.

Die "Wes-Arktiese regering" het 'n Amerikaanse liefdadigheidsorganisasie gestig om bewustheid te verhoog oor die impak van klimaatsverandering op die natuurlewe van Antarktika en het ook aktief die behoefte aan 'n effektiewe wêreldwye reaksie op Covid-19-pandemie gesteun.

Die "Wes-Arktiese regering" het die "staat" Maeland in 2020 onafhanklikheid verleen en aan hulle 'n gedeelte grond aan die kusstreek van Wes-Arktika gegee.

Notas
-----

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
Die amfiprotiese eienskappe van bikarbonaat; by hoë en by lae pH vorm dit sy gekonjugeerde basis of suur
'n Chemiese molekuul of ioon word **amfiproties** genoem as dit sowel 'n proton kan afstaan as dit kan opneem. 'n Amfiprotiese molekuul of ioon word 'n **amfoliet** genoem.

Die begrip is veral belangrik in die Brønsted-Lowry-teorie van sure en basisse.

'n Goeie voorbeeld van 'n amfiprotiese molekuul is ammoniak. Dit kan as protonakseptor optree en die ammonium-ioon vorm:

{\displaystyle NH\_{3}+H^{+}\to NH\_{4}^{+}}
Maar dit kan ook as protonskenker optree, 'n proton verloor en 'n amied-ioon vorm:

{\displaystyle NH\_{3}\to NH\_{2}^{-}+H^{+}}
'n Voorbeeld van 'n amfiprotiese ioon is die waterstofkarbonaat-ioon (of bikarbonaat):

{\displaystyle H\_{2}CO\_{3}\leftrightharpoons H^{+}+HCO\_{3}^{-}\leftrightharpoons 2H^{+}+CO\_{3}^{2-}}
Die bikarbonaatioon het dus {\displaystyle H\_{2}CO\_{3}} as sy gekonjugeerde suur en {\displaystyle CO\_{3}^{2-}} as gekonjugeerde basis. 
Watter reaksie sal plaasvind hang af van die heersende pH. Koolsuur {\displaystyle H\_{2}CO\_{3}} is nie stabiel nie en ontleed in {\displaystyle CO\_{2}} en water.

Amfiproties en amfoteries
-------------------------

Die begrip is verwant aan die (ouer) begrip **amfoteries** maar nie identies nie. Amfoteries het betrekking op stowwe, nie op mulekule of ione nie, en dit vereis nie die teenwoordigheid van waterstof nie. 'n Voorbeeld is aluminiumoksied {\displaystyle Al\_{2}O\_{3}}. Amfoteries beteken dat 'n stof as suur sowel as basis kan reageer. Die stof kan 'n Lewis-suur of -basis wees.
Couscous
**Couscous** of **koeskoes** (Berberse taal: **Kseksu, seksu** of **seysu**) is grof gemaalde durumkoring (griesmeel) wat afkomstig is uit Noord-Afrika. Die griesmeel word via 'n draaitrommel omgevorm na klein bolletjies wat net soos pasta gedroog word. Dit is in verskillende mate verkrygbaar.

Voorbereiding en nuttiging
--------------------------

'n *Keskes* of couscouspan
Die maklikste en vinnigste manier om couscous te maak is deur dit in water wat plantaardige olie en sout bevat te kook. Tradisioneel word dit egter gemaak in 'n tweedelige *Keskes* (couscouspan). Hierin word die couscous gestoom, dikwels saam met verskeie groentesoorte. Dit is egter 'n tydrowende proses.

Couscous-geregte word met verskillende bestanddele gemaak, die verskil lê veral in die hoeveelheid en die soorte groente. In Tunisië word die gereg dikwels gegeur met *Harissa*-sous. In Libië word vis en garnale ook as bestanddeel in couscous-geregte gebruik. 'n Soet weergawe daarvan word met melk gemaak.

Couscous-slaai word voorberei deur die couscous in 'n mengsel bestaande uit koue water, asyn en olyfolie te dompel en dan 'n paar uur te laat staan. Verskeie bestanddele word dan bygevoeg. In Genève byvoorbeeld is "couscous fruits de mer" baie gewild.

Couscous word tradisioneel met die vingers geëet; teenswoordig word daar egter deurgaans van eetgerei gebruik gemaak omrede dit gemakliker en meer higiënies is.

Sien ook
--------

* Semolina (griesmeel)
**Maria Kliegel** (14 November 1952 -) is 'n Duitse tjellis.

Professionele loopbaan
----------------------

Kliegel is in Dillenburg, Hesse gebore. Sy het op die ouderdom van negentien jaar onder Janos Starker begin studeer. Sy het eerste prys gewen tydens die Amerikaanse Kollege Kompetisie, Eerste Duitse Musiekkompetisie en Concours Aldo Parisot, en was ook die Grand Prize wenner tydens die tweede Mstislav Rostropovich Internasionale Tjello Kompetisie in 1981.

Die Russiese komponis Alfred Schnittke het haar interpretasie van sy Eerste Concerto vir Tjello en Orkes, toe Kliegel dit in 1990 opgeneem het, as die standaard opname daarvan aanvaar. Bo en behalwe laasgenoemde, het sy ook verskeie opnames vir Naxos gemaak, insluitende concertos en ander werke deur Beethoven, Bloch, Brahms, Bruch, Dohnányi, Dvořák, Elgar, Lalo, Saint-Saëns, Sjostakowitsj, Schumann, Tavener en Tsjaikofski. Sy het ook 'n groot volume kamermusiek deur Brahms, Chopin, Demus, Gubaidulina, Kodály, Mendelssohn en Schubert opgeneem. 

Sy neem binnekort Beethoven se volledige werke vir tjello en klavier, Haydn se tjelloconcertos en Bach se solo tjello suites op. Sy het voorheen 'n Stradivarius bespeel wat bekend geword het as die *ex-Gendron*, na die bekende Franse tjellis Maurice Gendron. Sy bespeel tans 'n tjello wat deur Carlo Tononi in Venesië in c. 1730 gemaak was. Sy gee sedert 1986 meesterklasse by die Hochschule für Musik Köln.
**Louis Armstrong New Orleans Internasionale Lughawe** (Frans: *Aéroport international Louis Armstrong de La Nouvelle-Orléans*) is 'n internasionale lughawe onder Klas B-lugruim in Kenner, Jefferson Parish, Louisiana, Verenigde State. Dit word besit deur die stad New Orleans en is 18 km wes van die middestad van New Orleans. 'n Klein gedeelte van aanloopbaan 11/29 is in ongeïnkorporeerde St. Charles Parish. Armstrong Internasionaal is die primêre kommersiële lughawe vir die New Orleans-metropolitaanse gebied en suidoos Louisiana.

Die lughawe in die 1960's
Armstrong-lughawe, Junie 2007
MSY beslaan 607 hektaar grond. Op 'n gemiddelde hoogte van slegs 1,4 m bo seespieël, is MSY die derde laagste internasionale lughawe in die wêreld, net agter Lughawe Schiphol in Amsterdam, Nederland, wat 3,4 m onder seevlak is, en Atyrau Internasionale Lughawe in Kasakstan, wat 22 m onder seevlak lê.

Fasiliteite
-----------

### Terminaal

MSY het 'n enkele terminaal met drie gange en 35 hekke. Inweeg en vertrekke is op Vlak 3, TSA Sekuriteitsondersoek is op Vlak 2, en Aankomste en bagasie-afhaal is op Vlak 1. Internasionale vlugte word in Gang A verwerk, wat die lughawe se doeanefasiliteite bevat.

* **Gang A** het 6 hekke.
* **Gang B** het 14 hekke.
* **Gang C** het 15 hekke.

Statistiek
----------

### Top binnelandse bestemmings

**Besigste binnelandse roetes vanaf MSY (Junie 2022 – Mei 2023)** | Rang | Stad | Passasiers | Rederye |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | Atlanta, Georgia | 676 000 | Delta, Frontier, Southwest, Spirit |
| 2 | Houston-Intercontinental, Texas | 389 000 | Southwest, Spirit, United |
| 3 | Dallas/Fort Worth, Texas | 367 000 | American, Spirit |
| 4 | Denver, Colorado | 286 000 | Frontier, Southwest, United |
| 5 | Orlando, Florida | 271 000 | Frontier, Southwest, Spirit |
| 6 | Charlotte, Noord-Carolina | 263 000 | American |
| 7 | Dallas-Love, Texas | 256 000 | Southwest |
| 8 | Houston-Hobby, Texas | 222 000 | Southwest |
| 9 | Los Angeles, Kalifornië | 214 000 | Breeze, Delta, Southwest, Spirit |
| 10 | Fort Lauderdale, Florida | 210 000 | JetBlue, Southwest, Spirit |

### Lugdiens markaandeel

Grootste lugrederye by MSY (April 2022 – Maart 2023) | Rang | Lugdiens | Passasiers | Aandeel |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | Southwest Airlines | 4 310 000 | 35,53% |
| 2 | Delta Air Lines | 1 893 000 | 15,61% |
| 3 | American Airlines | 1 672 000 | 13,78% |
| 4 | United Airlines | 1 455 000 | 12,00% |
| 5 | Spirit Airlines | 1 389 000 | 11,45% |
|  | Ander | 1 412 000 | 11,64% |
|
Die **Lughawe Londen-Southend** (Engels: *London Southend Airport*) (IATA-kode: **SEN**, ICAO: **EGMC**) is een van ses lughawens wat Groter Londen bedien. Dit is 60 km of 42 myl oos van Londen se middestad en 2,8 km noord van Southend-on-Sea in die Rochford-distrik van die graafskap Essex geleë.

Gedurende die 1960's was Southend die derde besigste lughawe in die Verenigde Koninkryk. Vir die hoofstad Londen was dit tot en met die laat 1970's, toe dit deur Stansted verbygesteek is, die derde belangrikste lughawe.

Southend het oorspronklik vanaf 1914 as basis vir die *Royal Flying Corps* gedien. In 2008 is die lughawe deur die *Stobart Group* oorgeneem wat 'n ambisieuse ontwikkelings-, moderniserings- en uitbreidingsprogram begin het. Om Southend meer mededingend te maak, is die aanloop- en landingsbane verleng en 'n nuwe beheertoring en spoorwegstasie opgerig. Treindienste verbind Southend met die Liverpool Street-stasie in Londen se middestad.

Die tweede fase van die uitbreidingsprogram is in April 2012 goedgekeur. Dit maak voorsiening vir die uitbreiding van die terminaalgebou sodat meer veiligheidskontroles uitgevoer kan word, asook vir fasiliteite soos nuwe bagasierolbane, winkels, restaurante en 'n vertreksitkamer. Die lughawe behoort sy beplande maksimumkapasiteit van twee miljoen passasiers per jaar teen 2020 te bereik. In Oktober 2012 het die internasionale *Holiday Inn*-ketting 'n nuwe hotel naby die lughawe geopen.

In Julie 2012 het Southend naas Heathrow, Gatwick, Stansted, Luton en London City-lughawe die sesde amptelike IATA-lughawe geword wat Londen bedien.

Galery
------

* 
* 
* 
*
Prometeus se lewer word deur ’n arend geëet, Jacob Jordaens (omstreeks 1640), Wallraf-Richartz-museum in Keulen, Duitsland.
Prometeus met die arend Ethon en Atlas (Lakoniese bak, ong. 530 v.C.).
**Prometeus** of **Prometheus** (Grieks: Προμηθεύς; "voor" + "gedagte", dus "voorsorg", "voorbedagtheid") was in die Griekse mitologie uit die tweede geslag Titane. Sy tweelingbroer het die kontrasterende naam Epimeteus ("nagedagte"; "nakennis") gehad. Die twee was "verteenwoordigers van die mensdom".

Die mite
--------

Prometeus was die seun van die Titane Iapetos en Temis. Sy ander broers was Atlas en Menoitios. Hy was bekend vir sy intelligensie en daarvoor dat hy vuur van Zeus gesteel en vir die mens, met wie hy bevriend was, gegee het. Zeus het hom toe gestraf deur hom aan ’n rots in die Kaukasus vas te bind en ’n arend sy lewer te laat uiteet. Elke dag het die lewer vanweë sy onsterflikheid teruggegroei en die volgende dag het die arend dit weer geëet.

Herakles bevry Prometeus en versoen hom met Zeus, wat toe besluit om die mensdom te straf. Hy gee die kunstige Hefaistos opdrag om 'n mooi vrou te skep: haar naam was Pandora. Al die gode het gehelp om haar met gawes van die liggaam en siel uit te rus. Zeus gee haar toe 'n geslote kissie, wat alle boosheid en lyding bevat, en stuur haar na die mense.

Prometeus, die vooruitsienende, waarsku vergeefs sy broer Epimeteus, die nadenkende, daarteen om 'n geskenk van Zeus te aanvaar. Epimeteus raak verlief op Pandora se skoonheid, en neem haar as sy vrou. Pandora maak uit nuuskierigheid die kissie oop en alle pyn en lyding kom uit die kissie oor die mensdom. En so verval die mens steeds dieper in die sonde, totdat Zeus besluit om hulle deur 'n sondvloed te vernietig. Die vroom Deukalion, 'n seun van Prometeus, en sy vrou, Pirra, 'n dogter van Pandora, hoor daarvan en bou vir hulle 'n skip om die vloed vry te spring. Toe die water ná die negende dag weer daal en hulle teen die bergpiek van Parnass land, vra hulle Zeus vir nuwe mense. Hulle word die raad gegee om die bene van hul grootmoeder agter hulle te gooi. Prometeues verduidelik aan hulle die grootmoeder is die aarde en haar bene die klippe. Uit die klippe wat Deukalion agter hom gooi, kom mans, en uit die stene wat Pirra agter haar gooi, kom vroue te voorskyn. So ontstaan dan die nuwe mensegeslag.
**Eienskappe**| **Algemeen** |
| --- |
| Naam | Metanol |
| Struktuurformule vanStruktuurformule van  |  |
| Chemiese formule | CH3OH |
| Molêre massa | 32.04 g/mol |
| CAS-nommer | 67-56-1   |
| Voorkoms | kleurlose vloeistof |
| **Fasegedrag** |
| Smeltpunt | 176 K (–97 °C) |
| Kookpunt | 337.8 K (64.7 °C) |
| Digtheid | 0.7918 g/cm³  |
| Mengbaarheid | water |
| Oplosbaarheid |   |
| Viskositeit | 0.59 mPa·s teen 20 °C  |
| Henry se konstante | 2,04(12) x 10+2 [L/mol.atm] 5400 [K] |
| **Suur-basis eienskappe** |
| pKa | ~ +15.5 (H+ van -OH groep) |
| **Veiligheid** |
| Flitspunt | 11 °C  |
| Selfontbrandingspunt | 464 °C |
| Tensy anders vermeld is alle data vir standaardtemperatuur en -druk toestande. |
|   |  |

**Metanol** ook bekend as **metielalkohol** (of vroër as "houtgees"), is 'n chemiese verbinding met die chemiese formule CH3OH. Dit is die eenvoudigste alkohol en is 'n ligte, vlugtige, vlambare en giftige vloeistof met 'n kenmerkende reuk wat minder skerp en soeter is as dié van etanol. By kamertemperatuur is dit 'n polêre vloeistof wat gebruik kan word as teenvriesmiddel, oplosmiddel, brandstof en 'n middel om etanol ondrinkbaar te maak. Dit word ook gebruik in die vervaardiging van biodiesel deur middel van die transesterifikasieproses.

Vervaardiging
-------------

Die vervaardiging van metanol vereis ‘n katalisator. Van die katalisators is CuO/ZnO/Cr2O3, CuO/ZnO/Al2O3 en CuO/ZnO. Die temperatuur is gewoonlik tussen 200-350 °C en die druk tussen 40 – 250 Atm. Die chemie van die vervaardiging van metanol kan eenvoudig geskryf word as ‘n hidorgenasie van koolstofmonoksied:

{\displaystyle CO+2H\_{2}\to CH\_{3}OH}
Maar hierdie eenvoud is bedrieglik. Daar word in die chemiese nywerheid altyd ook CO₂ bygevoeg en oor die rol daarvan is geen ooreenstemming onder navorsers nie. Daar is vier belangrike reaksies:

{\displaystyle CO\_{2}+3H\_{2}\to CH\_{3}OH+H\_{2}O} CO₂- hidrogenasie
{\displaystyle CO\_{2}+H\_{2}\to CO+H\_{2}O} – watergasreaksie
{\displaystyle CO+2H\_{2}\to CH\_{3}OH} – CO – hidrogenasie
{\displaystyle 2CO\to CO\_{2}+C} – Boudouard-reaksie
Daar is wetenskaplikes wat dink dat net die CO₂- hidrogenasie tot metanol lei, maar daar is geen ooreenstemming daaroor nie. Die Boudouard-reaksie kan die katalisator vervuil, of -indien dit in die omgekeerde rigting verloop- skoonhou.

Sien ook
--------

* lys van oplosmiddels
Die **Potez 630** is 'n reeks vliegtuie wat deur Frankryk ontwikkel is en diens gedoen het tydens die Tweede Wêreldoorlog. Daar was vegters en bomwerpers. Die vliegtuig het sy nooiensvlug afgelê op 25 April 1936. Die *Potez 630* is 'n driesitplek, tweemotorige vliegtuig. Dit was 'n moderne vliegtuig vir sy tyd met terugtrekbare wiele. Die eerste 80 modelle was almal verbied om te vlieg as gevolg van motorfalings met katastrofiese gevolge. Die *Potez 630* is later afgradeer vir sekondêre diens.

Die *Potez 631* was toegerus met *Gnome-Rhône* motors en was 'n groot sukses. Daar was 200 eenhede gebou van die vliegtuig wat aan die Franse Lugmag en Franse Vloot verskaf was. Gedurende die Slag om Frankryk het *Potez 631's*, gebruik as dag-en-nagvegters, daarin geslaag om 29 Duitse vliegtuie af te skiet. Na die oorgawe van Frankryk was die vliegtuie gebruik deur Vichy-Frankryk maar was later oorgeneem deur Roemenië.

Tegniese besonderhede
---------------------

Besonderhede van die Potez 631:| Item | Statistiek |
| --- | --- |
| Aantal motore | 2 |
| Tipe motor | Skroef |
| Vervaardiger | Hispano-Suiza 14AB 14-silinder, 2 ry stermotors |
| Kraglewering per motor | 725 perdekrag |
| Vlerkspan | 16,2 m |
| Lengte | 11,07 m |
| Hoogte | 3,04 m |
| Vlerkoppervlakte | 32,7 m2 |
| Maks. opstygmassa | 3 760 kg |
| Maks. snelheid | 442 km/h |
| Operasionele hoogte | 10 000 m |
| Togafstand | 1 200 km |
| Klimvermoë | 4 000 m in 5 minute en 56 sekondes |
| Bewapening | Twee 20 mm kanonne wat vorentoe kyk,een 7,5 mm masjiengeweer agter in kajuiten vier 7,5 mm masjiengewere onder die vlerke. |

Sien ook
--------

* Lys van vegvliegtuie

Bron
----

* Crosby, Francis: *THE WORLD ENCYCLOPEDIA OF FIGHTERS & BOMBERS*. 2015. ISBN 978-1-84476-917-9
**E-handel** (**elektroniese handel**) is 'n aktiwiteit wat die elektroniese koop of verkoop van produkte deur 'n aanlyndiens of oor die Wêreldwye Web behels. Elektroniese handel sluit mobiele handel, elektroniese fondsverplasings, Wêreldwye Web- bemarking, aanlyn transaksieverwerking, elektroniese data wisseling (EDW), inventaris administrasiestelsels, en outomatiese dataversamelingstelsels in. E-handel word op sy beurt gedryf deur die tegnologiese vooruitgang van die halfgeleierindustrie, en is die grootste sektor van die elektroniese industrie.

Moderne elektroniese handel maak gewoonlik gebruik van die Wêreldwye Web, alhoewel dit ook gebruik kan maak van ander tegnologieë soos e-posse. Tipiese e-handel transaksies sluit die aankoop van aanlynboeke (soos Amazon.com) en musiekaankope in die vorm van digitale verspreiding in (soos byvoorbeeld die iTuneswinkel), en in 'n mindere mate aanlyn verkope van tuisgemaakte en/of persoonlike items soos drank en ander oortollige en/of ongewenste items. Daar is drie velde van e-handel: aanlyn kleinhandel, elektroniese bemarking, en aanlyn veilings. E-handel word ondersteun deur die elektroniese bedryf.

Sien ook
--------

* Takealot.com
* Amazon.com
Kabelspoor binne die Nasionale Dieretuin van Suid-Afrika. 
Wandelpad deur die dieretuin. 
Die Apiesrivier vloei deur die dieretuin.
'n Afrika-Savanne uitstalling. 
'n Leeukamp. 
Die sonwyser, 'n redelike nuwe toevoeging. 
Die **Nasionale Dieretuin van Suid-Afrika** in Pretoria is 'n fasiliteit van die Nasionale Navorsingstigting (NNS) waar 'n groot verskeidenheid spesies van diere aangehou word vir besoekers om te besigtig.

Die 85 ha dieretuin huisves 3117 voorbeelde van 209 soogdierspesies, 1358 voorbeelde van 202 voëlsoorte, 3871 voorbeelde van 190 visspesies, 388 voorbeelde van 4 ongewerwelde spesies, 309 voorbeelde van 93 reptielspesies, en 44 voorbeelde van 7 amfibiese spesies.

Die Nasionale Dieretuin van Suid-Afrika is die grootste dieretuin in die land en die enigste een met nasionale status. Die dieretuin word deur meer as 600 000 mense per jaar besoek. Die totale lengte van die wandelpaaie in die dieretuin is ongeveer 6 km.

Geskiedenis
-----------

Johannes Francois Celliers het die plaas *Klein Schoemansdal* by Stephanus Schoeman (Staatspresident van die ZAR) gekoop en dit na *Rus in Urbe* herdoop. In 1895 is die plaas deur die staat bekom en die dieretuin is gestig met die uitbreek van die Tweede Vryheidsoorlog in 1899. Dit het in 1916 amptelik die Nasionale Dieretuin geword.

Akwarium en reptielpark
-----------------------

'n Akwarium en reptielpark vorm ook deel van die dieretuinfasiliteit in Pretoria. Die akwarium is die grootste binnelandse see-akwarium in die land.

Fasiliteite en aktiwiteite
--------------------------

Die dieretuin beskik oor 'n kafeteria, vier kiosks, en 'n restaurant. Daar is talle piekniekplekke onder skadubome. Braaifasiliteite is beskikbaar by die piekniekarea langs die Apiesrivier asook 'n kabelspoor wat bedryf word tussen 10:00 en 16:15.

Besoektye
---------

Die dieretuin is 7 dae per week oop, elke dag van die jaar. Kaartjies word daagliks verkoop tussen 8:30 en 16:30 en die hekke sluit om 17:30.

Fotogalery
----------

* Kabel- en gholfkarretjie in die Nasionale Dieretuin van Suid-AfrikaKabel- en gholfkarretjie in die Nasionale Dieretuin van Suid-Afrika
* Pretoria se middestad vanaf die Pretoria Dieretuin gesienPretoria se middestad vanaf die Pretoria Dieretuin gesien
* Binne die voëlhokBinne die voëlhok
* Pretoria se stadshorison vanuit die voëlhok gesienPretoria se stadshorison vanuit die voëlhok gesien

Bronne
------

* "The National Zoological Gardens of South Africa" Geargiveer 13 April 2013 op Wayback Machine Besoek op 25 Junie 2014.
**Oppervlakverharding** is 'n metaalbewerkingsproses waar harder of taaier materiaal op onedel metale aangebring word. Dit word aan die basismetal gesweis, en neem gewoonlik die vorm aan van gespesialiseerde elektrodes vir boogsweis of sweisstaaf vir oksie-asetileen- en gas-wolfram-boogsweising. Termiese spuitprosesse soos hoë-snelheid suurstof-brandstof-bedekking (HVOF), wat tipies waterstof of keroseen gebruik, plasmaspuit, spuit-en-smelt ('n proses waarin aangespuite poeier of draad op die oppevlak hersmelt word on 'n digte laag te vorm), ondergedompelde boogsweis, vloeimiddel-kern-boogsweising ((FCAW), metaal-inertegas (MIG) en metaal-aktiewegas (MAG) gebruik deurlopend-gevoerde draad wat wissel in deursnee afhangende van die proses en stroom. Strookbekledingsprosesse gebruik stroke van 50 mm tot 125 mm breed met 'n dikte van 0,5 mm. Oopboogsweising gebruik 'n deurlopend gevoerde buisvormige elektrode wat vloeimiddel mag bevat.

Oppervlakverharding kan tydens produksie op 'n nuwe onderdeel aangebring word om slytasieweerstand te verhoog, of dit kan gebruik word om 'n verslete oppervlak te herstel. Oppervlakverharding deur boogsweis is 'n oppervlakbewerking om die lewensduur van industriële komponente te verleng, voorkomend op nuwe komponente, of as deel van 'n instandhoudingsprogram.[1]

As gevolg van aansienlike manktyd-besparings van masjiene en produksiekoste het daartoe gelei dat hierdie proses in baie bedrywe, byvoorbeeld staal, sement, mynbou, petrochemie, krag, suikerriet en voedsel toegepas word. Volgens die resultate van 'n eksperimentele studie was die afgeskermde metaalboogsweis- en die gasmetaalboogsweis-oppervlakverhardingprosesse effektief om die slytasie van die rysterploegskaar te verminder. Met die afgeskermde metaalboogsweis- en gasmetaal-boogsweiswerkprosesse is die lewensduur van die ploegskaar ongeveer 2 keer verleng. 

Uitgebreide navorsingswerk het gelei tot die ontwikkeling van 'n wye reeks legerings en sweisprosedures. Die optimale legeringskeuse word gemaak met inagneming van die komponent se dienstoestande en terugvoer betreffende werkverrigting

Vir elke industriële toepassing en slytasieverskynsel is daar 'n sweis-elektrode om slytasieweerstand te bied.

Oppervlakverharding kan met verskeie sweismetodes uitgevoer word:

* Beskermde metaalboogsweis
* Gasmetaalboogsweis, insluitend beide gasbeskermde en oopboogsweis
* Oksie-brandstof sweis
* Ondergedompelde boogsweis
* Elektroslak-sweis
* Plasmaboogsweis, ook genoem poeierplasmasweis
* Termiese aanspuiting
* Koue polimeerverbindings
* Laserbekleding

Algemeen toegepaste materiale sluit in kobalt-gebaseerde legerings (soos stelliet), nikkel-basis legerings, chroomkarbied-legerings en NOREM. Oppervlakverharding word soms gevolg deur warm stempeling om die onderdeel af te werk of te kleur of om aanwysings op die onderdeel aan te bring.

Sien ook
--------

* Dopverharding

Bronnelys
---------

* Pradeep GR, Ramesh A, Prasad BD. "A review paper on hardfacing processes and materials." International Journal of Engineering Science and Technology. 2010;2(11):6507-10.
**Har Bracha** (Hebreeus: הַר בְּרָכָה) is 'n Israeliese nedersetting op die suidelike rante van die Gerizim berg op 'n hoogte van 870 meter (2,850 voet) bokant seevlak, in die heuwels van Samaria. Naby die Palestynse stad Nablus. Har Bracha is vernoem na een van die twee berge in die boek Deuteronomium waarop die helfte van die twaalf stamme van Israel geklim het om seëninge uit te spreek. Die nedersetting is georganiseer as 'n gemeenskapsnedersetting en val onder die jurisdiksie van die Shomron streeksraad. In 2021 was daar 3,062 inwoners.

Har Bracha is gestig op 17 November 1982. In 1987 het 'n kerngroep van Ortodokse families gekom wat die nedersetting gestig en gevestig het. Nadat die nedersetting gestig is, is rabbijn Eliezer Melamed aangestel as die rabbijn van die nedersetting, skrywer van die reeks halachiese boeke "Pninei Halacha".

Die nedersetting het 'n laerskool vir seuns en 'n laerskool vir dogters, 'n Ortodokse hoërskool vir seuns en 'n Ortodokse hoërskool vir dogters, asook 'n "Yeshivat Hesder" (militêre Talmoedskool).

In 2011 het 'n groot groep evangeliese Christene gekom om te help met die oes van die nabygeleë wingerde, op inisiatief en met die goedkeuring van rabbijn Melamed. Sindsdien woon hulle op die westelike heuwel van die nedersetting.

Nadat verskeie honderde private huise in Har Bracha gebou is, het die gemeenskapslede besluit om met die bou van vier-, vyf- en sesverdiepinggeboue te begin. Hierdie besluit is geneem om behuising bekostigbaar te maak vir jong pare. As deel van die ontwikkeling is seun- en dogterskole saam met elf kleuterskole opgerig.
**Geoktrooieerde rekenmeester (SA)** is die titel van 'n sekere klas lede van die Suid-Afrikaanse Instituut van Geoktrooieerde Rekenmeesters (SAIGR). Dit is die hoogste professionele rekeningkundige kwalifikasie wat in Suid-Afrika behaal kan word en geregistreerde geoktrooieerde rekenmeesters mag die agtervoegsel GR(SA) by hulle titels gebruik. 

Geoktrooieerde rekenmeesters se opleiding sluit in rekeningkunde, ouditkunde, finansiële bestuur, belasting en handelsreg en hulle is gesogte werknemers in menige dissiplines van die sake- en akademiese wêreld wat dikwels topsalarisse kan beding. As gevolg van die hoë standaard van opleiding is Suid-Afrikaanse geoktrooieerde rekenmeesters ook baie gesog in die buiteland. Navorsing deur die SAIGR in 2007 het onthul dat van die 2 227 direkteure van die top 200 maatskappye op die JSE Sekuriteitebeurs, 662 (ongeveer 30%) GR(SA)'s was. Van die top 50 maatskappye se hoof- finansiële beamptes was 82% geoktrooieerde rekenmeesters en van die top 50 se hoof-uitvoerende beamptes was 22% GR's. Selfs onder die voorsitters van die top 50 was 18% geoktrooieerde rekenmeesters.

Om by die SAIGR te registreer, moet 'n voornemende GR die volgende vermag:

* 'n Sertifikaat in die Teorie van Rekeningkunde (STR) behaal. Sekere Suid-Afrikaanse universiteite is deur die SAIGR geakkrediteer om 'n STR uit te reik wanneer 'n spesifieke honneursgraad in rekeningkunde behaal word.
* Beide dele van die SAIGR kwalifiserende eksamen slaag. Deel 2 kan slegs aangepak word indien die kandidaat reeds Deel 1 geslaag het en 18 maande se opleiding as geregistreerde leerlingrekenmeester voltooi het.
* 'n Driejarige opleidingskontrak voltooi by 'n firma van geoktrooieerde rekenmeesters in openbare praktyk, of by 'n goedgekeurde maatskappy in die handel en nywerheid.

Ingevolge die huidige maatskappywet moet alle openbare- en privaatmaatskappye jaarliks geoudit word. Slegs persone wat by die Openbare Rekenmeesters- en Ouditeursraad (OROR) geregistreer is kon ingevolge die Wet op Openbare Rekenmeesters en Ouditeurs 'n statutêre oudit verrig. Slegs persone wat as geoktrooieerde rekenmeesters (SA) geregistreer is, kan by die Openbare Rekenmeesters- en Ouditeursraad registreer.

Die speelveld het van 2007 af ingrypend verander. Kandidate sal nou ingevolge die nuwe Ouditprofessiewet, wat die Wet op Openbare Rekenmeesters en Ouditeurs vervang, die kwalifiserende eksamen van die nuwe Onafhanklike Reguleringsraad vir Ouditeure (ORO) moet slaag om die statutêre ouditfunksie te mag verrig. Die akkreditasie van instellings wat voldoen aan die toelatingsvereistes tot die kwalifiserende eksamen van die ORO word nie meer net tot die SAIGR beperk nie.