recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Pythagoras se Stelling: Die som van die oppervlak van die twee vierkante op die sye *a* en *b* is gelyk aan die vierkant op die skuinssy *c*.
**Pythagoras se Stelling** is 'n wiskundige stelling wat vernoem is na die Griekse wiskundige, Pythagoras. Volgens tradisie het Pythagoras die stelling ontdek en bewys, maar die stelling se resultaat was voor Pythagoras se ontdekking aan verskeie antieke bevolkings bekend, waaronder die Egiptenare en die Indiërs. 

Die stelling is as volg:

> In enige reghoekige driehoek is die kwadraat van die lengte van die skuinssy gelyk aan die som van die kwadrate van die lengtes van die reghoekige sye.
> 
> 

Dit wil sê, gestel daar is 'n reghoekige driehoek met 'n skuinssy met 'n lengte van *c* en twee reghoekige sye met die lengtes *a* en *b*, dan kan die stelling in as die volgende vergelyking uitgedruk word: 

{\displaystyle a^{2}+b^{2}=c^{2}\,}
Of, om *c* op te los:

{\displaystyle c={\sqrt {a^{2}+b^{2}}}.\,}
Hierdie vergelyking bied 'n maklike manier om die onbekende lengte van 'n sy van 'n reghoekige driehoek uit te werk, mits die ander twee reeds bekend is.

Bewys met gelykvormige driehoeke
--------------------------------

{\displaystyle {\frac {d}{a}}={\frac {a}{c}}\quad \Rightarrow \quad d={\frac {a^{2}}{c}}\quad (1)}
{\displaystyle {\frac {e}{b}}={\frac {b}{c}}\quad \Rightarrow \quad e={\frac {b^{2}}{c}}\quad (2)}
Van die beeld {\displaystyle c=d+e\,\!}. En deur die vervanging van vergelykings (1) en (2):

{\displaystyle c={\frac {a^{2}}{c}}+{\frac {b^{2}}{c}}}
Vermenigvuldig vir c:

{\displaystyle c^{2}=a^{2}+b^{2}\,\!.}

Multidimensionele meetkunde
---------------------------

Pythagoras se stelling in drie dimensies hou verband met die diagonale AD aan die drie kante.
Pythagoras se stelling kan uitgebrei word na multidimensionele meetkunde. As 'n driedimensionele voorbeeld, kyk na die diagram aan die regterkant. Volgens Pythagoras se stelling is die lengte van diagonale 'BD' deur: 

{\displaystyle {\overline {BD}}^{\,2}={\overline {BC}}^{\,2}+{\overline {CD}}^{\,2}\ ,}
gegee hierdie drie kante 'n regte driehoek vorm. Die horisontale diagonale *BD* en die vertikale rand *AB* vorm 'n tweede reghoekige driehoek met *AD* as sy diagonaal. Volgens Pythagoras se stelling is die lengte van diagonale *AD* deur: 

{\displaystyle {\overline {AD}}^{\,2}={\overline {AB}}^{\,2}+{\overline {BD}}^{\,2}\ ,}
gegee.

As dit as 'n enkele stap gedoen word, dan

{\displaystyle {\overline {AD}}^{\,2}={\overline {AB}}^{\,2}+{\overline {BC}}^{\,2}+{\overline {CD}}^{\,2}\ .}
Hierdie resultaat is die driedimensionele uitdrukking vir die grootte van 'n vektor **v** (die diagonale AD) in terme van sy ortogonale komponente {**v**k} ( die drie wedersydse loodregte kante):

{\displaystyle \|\mathbf {v} \|^{2}=\sum \_{k=1}^{3}\|\mathbf {v} \_{k}\|^{2}.}
Hierdie proses kan uitgebrei word na arbitrêre aantal dimensies.
**Saskia Goldschmidt** (gebore in 1954 in Amsterdam) is 'n Nederlandse skryfster en romansier.

Biografie en skryfwerk
----------------------

Saskia Goldschmidt het haar debuut in 2011 gemaak met Verplicht gelukkig, portret van een familie, waarin sy ondersoek hoe die trauma van ouers wat onderhewig is aan oorlewingskuld oorgedra word aan die na-oorlogse generasie. Elsbeth Etty het oor hierdie debuut in NRC geskryf: "'n Pragtig saamgestelde en sterk geskrewe verhaal. 'n Persoonlike storie wat, ten spyte van die spesifieke konteks daarvan, tydloos is en van toepassing is op alle situasies. Pynlik bevrydend..."

Hierna volg haar eerste roman, De Hormoonfabriek. Dit is in Afrikaans vertaal deur Daniël Hugo en in Desember 2014 as Die Hormoonfabriek deur Protea Boekhuis uitgegee. Dit handel onder meer oor die liefde en venyn tussen broers, botsende belange tussen handel en wetenskap, vroulike fabriekswerkers wat met sekshormone volgestop word en testosteroongedrewe base. Die Hormoonfabriek is geïnspireer deur histories feite waarin die onderskeid tussen goed en kwaad soms vertroebel raak deur die opwinding van wetenskaplike ontdekkings. Die boek was op die lys geplaas vir die Libris Literatuurprys en is benoem vir die Euregio-prys. Vertalings daarvan het in die Verenigde State, Duitsland, Frankryk, Suid-Afrika, Engeland, Turkye en Bulgarye verskyn. 

Goldschmidt het saam met die radiovervaardiger en -skrywer Peter te Nuyl die draaiboek geskryf vir die gelyknamige twaalf en 'n halfuur lange potgooi wat op Radio 1 uitgesaai is. Filmtalents, die produksiemaatskappy van Jaques Audiard, het 'n opsie geneem op die rolprentregte daarvan.

In 2015 is De Voddenkoningin gepubliseer, waarvan die Duitse vertaling in Junie 2018 deur DTV gepubliseer is as Die Vintage Queen. Goldschmidt woon sedert 2016 op die hoogland van Groningen in 'n klein woning buite die dorp. 

Sy het ook die boek Schokland geskryf. Voordat Goldschmidt voltyds gefokus het op skryf was sy dertig jaar lank 'n dramaturg, vervaardiger en onderwyser. Sy het saamgewerk met verskeie jeugteaters en -maatskappye soos Theatergroep Wederzijds, Sonnevanck, Artemis, Dox en Wijnand Stomp. Sy het verskeie projekte saam met die choreograaf Sassan Saghar Yaghmai en Ad de Bont aangepak.

Sy was ook 'n projekbestuurder by Tropenmuseum Junior waar sy drie jaar lank 'n uitruilprojek tussen kinders van Amsterdam en Teheran organiseer het. Sy het vir twintig jaar as aktrise en mede-opleidingsbeampte vir verskeie organisasies gewerk, maar hoofsaaklik vir AMC. Goldschmidt help ook skrywers en joernaliste met die aanbied en voorbereiding van hul werk vir die auteursbond en NVJ Akademie.
**Utu-hengal** of **Oetoe-hengal** (𒀭𒌓𒃶𒅅, Dutu-ḫe2-ŋal2; ook onder andere genoem **Utu-hegal** en **Utu-Khegal**) was een van die eerste inheemse konings van Sumer ná eeue van Akkadiese en Goetese heerskappy, en het aanleiding gegee tot die stigting van die Derde Dinastie van Ur deur sy skoonseun, Ur-Nammu. In sy inskripsies is hy amptelik "koning van Uruk" genoem en daarom word hy beskou as die stigter en enigste lid van die Vyfde Dinastie van Uruk (Uruk V).

Lewe en bewind
--------------

Verskeie teorieë bestaan oor sy agtergrond. Die algemeenste een is dat hy ’n goewerneur van Uruk was wat omstreeks 2050 v.C. teen die Goetese konings in opstand gekom het. Hy het die stede van Sumer aangevoer teen die laaste Goetese koning, Tirigan. In ’n veldslag op ’n onbekende plek het Utu-Hengal geseëvier en het Tirigan terug na Goetium gevlug.

Utu-hengal se naam en titels op sy oorwinningstele: "Utu-hengal, die groot man, koning van Uruk, koning van die vier hoeke van die wêreld".
Nadat hy die Goeteërs verslaan het, het Utu-hengal hom tot koning van Sumer verklaar. In die sewende jaar van sy bewind is hy tragies dood in ’n ongeluk tydens ’n inspeksie van ’n dam. Hy is deur sy skoonseun, die goewerneur van Ur, Ur-Nammu, opgevolg as koning van Sumer. Hy was dus die enigste heerser van die Vyfde Dinastie van Uruk. Baie Sumeriërs beskou eintlik sy koningskap en Ur III as dieselfde dinastie, met Utu-hengal as stigter. 

### Titels

Op sy oorwinningstele beskryf Utu-hengal hom as:

> 
> 𒀭𒌓𒃶𒅅 / 𒍑𒆗𒂵 / 𒈗𒀕𒆠𒂵 / 𒈗𒀭𒌒𒁕 𒐉𒁀  
> 
> *Dutu-he2-gal2 / nita kal-ga / lugal unuki-ga / lugal an-ub-da limmu5-ba*  
> 
> "Utu-hengal, die groot man, koning van Uruk, koning van die vier hoeke van die wêreld"
> 
> 
> —Titels van Utu-hengal op sy oorwinningstele.

Familie
-------

Utu-hengal het ’n dogter gehad wat met Ur-Nammu getrou en die lewe aan dié se opvolger, Shulgi, geskenk het. Sy was dus deur haar huwelik verbind aan die Derde Dinastie van Ur.

Skakels
-------

* Wikimedia Commons logo Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Utu-hengal.
* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
Die Sint Nikolaas-katedraal, wat deur Mstislaf I laat bou is naby sy paleis in Novgorod.
**Mstislaf I** of **Mstislaf die Grote** (Russies: Мстислав Владимирович Великий; 1 Junie 1076 – 14 April 1132) het van 1125 tot 1132 as grootprins oor Kiëf-Roes regeer. Hy was die oudste seun van Wladimir Monomach by Gytha van Wessex. Hy kom prominent voor in die Noorse Sagas onder die naam Harald, ’n verwysing na sy oupa, Harold II van Engeland.

As sy pa se toekomstige opvolger het Mstislaf van 1088 tot 1093 in Nowgorod regeer en, ná ’n kort rukkie in Rostof, weer van 1095 tot 1117. Daarna was hy Monomach se medeheerser in Belgorod-op-die-Dnieper, en ná sy pa se dood het hy die troon van Kiëf geërf. Hy het verskeie kerke in Nowgorod laat bou, waarvan twee nog staan. Mstislaf het konstant oorlog teen ander lande gevoer. Hy was die laaste heerser van Kiëf-Roes voor die land verbrokkel het.

In 1095 is Mstislaf getroud met prinses Christine of Swede, dogter van koning Inge I van Swede. Hulle het verskeie kinders gehad, onder andere Wsewolod van Nowgorod en Pskof, Isjaslaf II van Kiëf, Rostislaf I van Kiëf en Swjatopolk van Pskof.

Christine is op 18 Januarie 1122 oorlede, en later in dié jaar is Mstislaf getroud met die dogter van Dmitri Zawiditsj, ’n adellike van Nowgorod. By haar het hy ’n seun en dogter gehad.
**Jack Mekler** (4 Maart 1932 – 1 Julie 2019) was 'n Suid-Afrikaanse maraton- en ultra-maratonatleet. Hy het sy lewe as jongmens in die Arcadia-kinderhuis in Parktown, Johannesburg deurgebring en skoolgegaan by die *Parktown Boys High School*. Hy het op die ouderdom van 13 begin hardloop.

Comrades-maraton
----------------

Hy het die Comrades-maraton vyf keer gewen sowel as ander maratons oor die wêreld heen. Hy het dit vermag in 1958, 1960, 1963, 1964 en 1968. Hy het in 1952 aan sy eerste Comrades-maraton deelgeneem. Gedurende sy eerste ses jaar as padwedloper was sy resultate wisselvallig. Na mediese toetse is 'n ystertekort by hom gediagnoseer. Met die regte dieet het sy vertonings baie beter. 

Mekler het ook die Springbokke verteenwoordig in Finland, Kanada en Engeland. Hy het in 1969 opgehou met mededingende kompetisies. 

Elke jaar word die Jackie Mekler padwedloop in Germiston oor 25 km ter ere van hom gehou.

Hy het begin werk as 'n drukkersassistent, vinnig opgang gemaak en later die besturende direkteur van Penrose Press in Johannesburg geword.

Hy word oorleef deur sy vrou, Margie, twee dogters en twee kleinkinders.

Bronne
------

* *Die man wat hom vry hardloop*. Rapport. 14 Julie 2019
Die **Duitse perdeby** (*Vespula germanica*) is 'n perdeby wat natuurlik in Europa voorkom, maar 'n indringerspesie in Suid-Afrika is. Die perdeby staan ook bekend as die *geelbaadjie-wespe* en as die *German wasp* in Engels.

Die insek se kleur is hoofsaaklik geel-en-swart en die antennas is swart. Dit trek sy pote in tydens vlug. Hulle maak hulle neste ondergronds, wat kartonagtig voorkom. Dit is 'n bedreiging vir plaaslike insekte, onder andere heuningbye.

Die aggressiewe perdeby kom in Suid-Afrika in die Wes-Kaap voor, en het al boere rondom Stellenbosch, Somerset-Wes en Franschhoek verhinder om hul oeste van vrugte en druiwe te pluk.

Bronne
------

* 
* 
* Quest - Science for South Africa. Volume 11, number 2, 2015 ISSN 1729-830X

Sien ook
--------

* Indringerspesies van Suider-Afrika

|  |  |
| --- | --- |
| Taksondatabasisse | 
* Wd: Q1130274
* BioLib: 69867
* BugGuide: 14083
* EoL: 2738663
* EPPO: VESPGE
* Fauna Europaea: 167807
* GBIF: 1311649
* iNaturalist: 126155
* ITIS: 154265
* NCBI: 30212

 |
Ligging in die Geselskapseilande.
**Maupiti** is ’n klein atol in die Benedewindse Eilande van die Geselskapseilande in Frans-Polinesië, ’n Franse oorsese gebied in die Stille Oseaan. Dit het ’n vulkaaneiland in die middel en het 1 200 bewoners wat in ’n gebied van 11 km2 woon.

Geografie
---------

Maupiti lê in die westelike Benedewindse Eilande en is die mees westelik geleë vulkaaneiland van die Geselskapseilande. Dit is 40 km wes van Bora Bora. Die sentrale eiland het ’n hoë piek van 380 m. Die strandmeer het groot, plat koraaleilande in die noorde en twee klein eilandjies aan beide kante van die koraalrifdeurgang in die suide.

In Augustus 2007 was daar sowat 1 200 bewoners.

Geskiedenis
-----------

Daar is argeologiese bewyse dat Polinesiërs al omstreeks 850 n.C. hier gewoon het. Die eerste Europeër wat dit besoek het, was die Nederlandse seevaarder Jacob Roggeveen, in 1722. Die eiland het histories sterk kulturele bande met Bora Bora.

Administrasie
-------------

Maupiti is administratief deel van die munisipaliteit Maupiti van die Benedewindse Eilande. Die hoofdorp is Vaiea.
**Dulcie Joyce Lind Howes** (3 Desember 1908 – 19 Maart 1993) was ŉ Suid-Afrikaanse ballerina en balletpionier. Tot op 16 jaar het sy balletklasse by Helen Webb ontvang waarná sy Engeland toe is en verdere opleiding by Margaret Craske, Thamar Karsavina, Ninette de Valois en Elsa Brunelleschi ontvang het. Ná voltooiing van hierdie studie het sy saam met die legendariese Anna Pavlova deur die Europese vasteland getoer. 

Ná haar terugkeer na Suid-Afrika het Dulcie Howes 'n balletskool in Rondebosch geopen. In 1932 het prof. W.H. Bell haar versoek om hoof te word van die nuwe balletdepartement van die Suid-Afrikaanse Musiekkollege, wat 'n afdeling van die Universiteit van Kaapstad was, en in dié hoedanigheid het sy balletproduksies in die Kleinteater die lig laat sien. 

Dié balletskool, met Howes aan die hoof, het begin met 60 studente, en die Universiteit van Kaapstad het die tweede plek ter wêreld geword waar 'n graad in ballet verwerf kon word. Die universiteit het ook 'n balletgeselskap tot stand gebring wat landwyd toere onderneem het. In 1949 het die gevierde Alicia Markova en Anton Dolin saam met dié geselskap gedans – ŉ aanduiding van die aansien wat die groep toe reeds geniet het. 

Dulcie Howes, wat Engeland gereeld besoek het om aanvullingskursusse te volg, het tydens die besoeke vir Sadler's Wells balletproduksies behartig. Sy het ook 'n groot rol gespeel in die Universiteit van Kaapstad se balletgeselskap ten opsigte van die bestuur, reklame, kostuums, dekor, produksie en choreografie. 

Mej. Howes het haar deur die jare onvermoeid beywer vir die bevordering van die Universiteit se balletgeselskap in die besonder en vir ballet in Suid-Afrika in die algemeen. 

Teen die middel van die vyftigerjare het sy reeds 25 ballette geskryf, waarvan haar *Vlei Legend* bekroon is. In Julie 1954 het sy 'n Sertifikaat van Verdienstelikheid en 'n geldelike toekenning ontvang "vir haar lang en uitsonderlike dienste aan die ballet".

Onder haar leiding is talle plattelandse toere onderneem en sy het ook van haar dansers oorsee gestuur om in beroemde geselskappe te dans. Verskeie studente van die balletskool het internasionaal beroemd geword en beklee tans belangrike poste op die internasionale ballettoneel: David Poole, Pamela Chrimes en John Cranko is maar drie van 'n hele aantal. 

Vroeg in die sestigerjare is die Universiteit se balletgeselskap by KRUIK (Kaaplandse Raad vir die Uitvoerende Kunste) ingelyf. Vir Dulcie Howes was dit net nog 'n stap in die rigting van 'n nasionale balletgeselskap, wat haar eintlike lewensideaal vir ballet in Suid-Afrika gebly het.

Bronnelys
---------

* Wêreldspektrum, Vol. 11, 133-144, ISBN 0 908409 52 4
'n Koppie koffie
**Drank** is 'n vloeistof wat deur mense genuttig word. Dit word deur die mond ingeneem (gedrink). Ondanks die feit dat alle drankies water bevat, word water self nie as drank geklassifiseer nie. Naas die fundamentele behoefte om vloeistowwe vir oorlewing in te neem, speel drank ook 'n groot rol in die kultuur van die menslike samelewing.

Tee is die wêreld se tweede gewildste drankie
 vrugtesap
Drankies soos tee en koffie (espresso, cappuccino, ens.) word as warmdrankies beskou. Hierdie drankies word gewoonlik met warm water, warm melk of iets soortgelyks voorberei. Daarteenoor word vrugtesap en koeldrank gewoonlik koud bedien.

Gaskoeldranke soos Coca-Cola en Creme Soda bevat koolsuurgas. Die koolsuurgas kan as borreltjies in die drank waargeneem word en verskaf 'n sprankelende tekstuur.

'n Bottel Coca-Cola
Daar word ook tussen alkoholiese en nie-alkoholiese drankies onderskei. Alkoholiese drank bevat etanol, beter bekend as alkohol (hoewel die definisie van "alkohol" ook verskeie ander verbindings omvat). Bier word al ongeveer 8 000 jaar lank deur mense genuttig. Wyn dateer terug na ongeveer 6 000 voor Christus en het waarskynlik sy oorsprong in die landgebiede wat binne die grense van Georgië en Iran val gehad.

Nie-alkoholiese drankies verwys dikwels na drank, soos bier en wyn, wat normaalweg alkohol sou bevat, maar minder as 0,5 persent alkohol volgens volume het. Die kategorie sluit drankies in waarvan die alkohol verwyder is, soos nie-alkoholiese biere en wyne.
GPS-meting in Nederland.
**Aardmeetkunde** of **geodesie** is die wetenskaplike dissipline wat veral betrekking het op die bepaling van die vorm en afmetings van die aarde, onder meer die swaartekragveld, in ’n driedimensionele en tydwisselende ruimte. Ander velde wat bestudeer word, is aardkorsbewegings, getye en poolbewegings. Hiervoor word nasionale en internasionale beheernetwerke opgestel met behulp van onder meer datum- en koördinaatstelsels.

Definisie
---------

Geodesie – van die Griekse woord γεωδαισία *geodaisia*, letterlik "verdeling van die aarde" – het veral te doen met posisionering binne die tydelik wisselende swaartekragveld. Dit het betrekking op van die meting van die aarde op ’n globale skaal tot landmeetkunde op ’n plaaslike skaal. Geodetiese operasies kan ook op ander hemelliggame in die Sonnestelsel van toepassing wees. 

Die aarde se vorm is grootliks die gevolg van sy rotasie, wat onder meer lei to sy ewenaarbult, en van die wisselwerking van geologiese prosesse soos die botsing van plate en vulkane, wat deur die aarde se swaartekragveld teengewerk word. Dit is van toepassing op die soliede oppervlak, die vloeibare oppervlak (oseane) en atmosfeer. 

Met die opkoms van ruimtevaart en GPS word geodesie al hoe belangriker.
Die **Ongersrivier** is 'n rivier van die Bo-Karoo, en 'n sytak van die Brakrivier wat naby Prieska in die Oranjerivier loop. Die Ongersrivier word soms standhoudend genoem, en na wolkbreuke is dit inderdaad 'n breë, sterk rivier. Tydens somerdroogtes is die bogrondse waterstand en -vloei egter beperk. Die rivier ontspring naby Richmond, waar die Wilgersloot en Bulbergspruit bolope daarvan is. Die Wilgersloot word deur drie fonteine gevoed, en Driefontein, die plaas waarop Richmond aangelê is, is hierna vernoem. Stroomaf word die rivier deur verskillende fonteine gevoed, wat in vroeëre tye onder riviersand verberg was, maar meer onlangs deur erosie blootgestel is. Die Ongers vloei aanvanklik noordweswaarts, verby Merriman, voor dit noord swenk en deur die Israelspoort wes van Britstown vloei. Hier word dit in die Smartt-sindikaatdam opgedam, en vloei dan sowat 50 km noordwaarts, naby Biega se Berg (1 102 m), in die Brakrivier.

Prekoloniale bewoners
---------------------

In 2015 is die skelet van 'n jagter-versamelaar in die wegkalwende rivierwal gevind. Daar word vermoed dat dit 'n laat-Steentydse graf is, wat minstens 'n paar honderd jaar oud is.

Regsaak van 1880
----------------

Toe C.J. Langenhoven op 26 April 1906 as prokureur vir verweerders in 'n waterregsaak optree, het hy aangehaal uit 'n vroeëre uitspraak in *Wiese versus Van Heerden, 1880*, wat op die Ongersrivier betrekking gehad het. Wiese van Victoria-Wes-distrik het sy stroomop-buurman vir skadevergoeding gedagvaar as sou dié Van Heerden meer as sy deel water uit die rivier onttrek het. Van Heerden het ontken dat die Ongersrivier standhoudend (d.i. "eeuwigdurend") was, maar die regter voor die rondgaande hof het bevind dat dit wel was, en ten gunse van die klaer beslis. Van Heerden het hierteen geappelleer en in die Hooggeregshof is daar dan klaring gegee oor wat presies sou geld as standhoudend aldan nie.
Die **Aiguille du Midi** is 'n rotsige voorpos van Europa se hoogste berg Mont Blanc. Die berg in die Franse gedeelte van die Mont Blanc-massief het 'n hoogte van 3 842 meter en toring sowat 2 800 meter oor die skioord Chamonix-Mont-Blanc.

Die kabelkar (Frans: *Télépherique de l'Aiguille du Midi*), wat besoekers in twee seksies – met 'n tussenstop by die stasie aan die Plan de l'Aiguille teen 'n hoogte van 2 310 meter – na die bergspits neem, is in 1955 geopen en was destyds met sy eindstasie teen 'n hoogte van 3 777 meter die hoogste ter wêreld. Ná die opening van die kabelkar van die Klein Matterhorn in Zermatt (Switserland) is dit egter nog steeds die tweede hoogste. Die bergstasie met sy uitsigpunt, restourant en kafee is een van die gewildste besienswaardighede in Chamonix. Op die bergspits is ook radio- en televisie-uitsaaigeriewe ingerig.

Aiguille du Midi (regs) en Dôme de Goûter (heel links)
Die kabelkar na die Aiguille du Midi maak deel uit van 'n reeks kabelkarre in die Mont Blanc-massief. Twee ander belangrike kabelkarre neem toeriste oor die gletser Glacier de Géant en vanuit Entrèves naby Courmayeur (Aostavallei) – met 'n tussenstop by die Refugio (berghotel) Torino (3 375 meter) na die Italiaanse Pointe Helbronner teen 'n hoogte van 3 462 meter. Die sweefspoor oor die gletser is weens die sterk winde in die gebied slegs onreëlmatig in bedryf.

Die bergstasie op die Aiguille du Midi is die uitgangspunt van 'n roete na die Mont Blanc, wat oor die berghut Refuge des Cosmiques en die Mont Maudit-bergspits lei, en van die beroemde skiroete Vallée Blanche, wat oor die gletsers Glacier de Géant en Mer de Glace tot by Montenvers en Chamonix lei. Dit is met 'n lengte van sowat 20 kilometer en 'n hoogteverskil van 2 800 meter die langste in die Alpe.

Die panorama
------------

Die bergspits van die Aiguille du Midi
Danksy die ligging teenoor die Mont Blanc en bo-oor die Vallée Blanche bied die Aiguille du Midi 'n pragtige uitsig oor die belangrikste berge met 'n hoogte van meer as 4 000 meter in Frankryk, Switserland en Italië, waaronder die Cervin, die Mont Rose, die Aiguilles de Chamonix, die Grandes Jorasses (4 208 meter), L'Aiguille Verte en die Drus, die Dôme du Goûter en natuurlik die Mont Blanc (4 810 meter).

In die weste bied die bergspits 'n asemberowende uitsig oor Chamonix en 'n aantal berggebiede, waaronder die bergmassief van die Aiguilles Rouges, die Aravis, die Chablais, die Genevois, die Jura en die Chartreuse.
**Bolandse nooi'ntjie** is die Afrikaanse weergawe van die Engelse liedjie "**Beautiful Dreamer**" deur die Amerikaanse liedjieskrywer Stephen Foster (1826-1864). Dit is as lied 109 in die FAK-sangbundel opgeneem.

Die liedjie is in Maart 1864 ná Foster se dood die eerste keer gepubliseer, deur Wm. A. Pond & Co. van New York. Volgens die titelblad van die eerste uitgawe is dit die laaste liedjie wat hy voor sy dood geskryf het. Dit is egter dalk reeds in 1862 geskryf.

Afrikaanse woorde
-----------------

> 
> Bolandse nooi'ntjie, stil is die nag,  
> 
> soet is jou rus na die lang, lange dag!  
> 
> Saans in my drome kom ek na jou,  
> 
> smagtend na lonkies uit oë so blou.  
> 
> Berge en dale kan ons nooit skei,  
> 
> want in die droomland ontmoet jy vir my.  
> 
>   
> 
> [Refrein]  
> 
> Bolandse nooi'ntjie, stil is die nag!  
> 
> Kom in my drome, o liefste, ek wag!  
> 
> Kom in my drome, o liefste, ek wag!  
> 
>   
> 
> Bolandse nooi'ntjie, sluimer nou sag,  
> 
> ver in die droomland ontmoet ons vannag,  
> 
> daar waar die blomme weelderig groei,  
> 
> daar waar die strome sag murmelend vloei.  
> 
> Soos in vergange dae weleer,  
> 
> troos ons mekaar weer met soentjies so teer.  
> 
>   
> 
> [Refrein]  
> 
> Bolandse nooi'ntjie, stil is die nag!  
> 
> Kom in my drome, o liefste, ek wag!  
> 
> Kom in my drome, o liefste, ek wag!
> 
> 
>

Engelse woorde
--------------

Stephen Foster.

> 
> Beautiful dreamer, wake unto me,  
> 
> Starlight and dewdrops are waiting for thee;  
> 
> Sounds of the rude world, heard in the day,  
> 
> Lull'd by the moonlight have all passed away!  
> 
> Beautiful dreamer, queen of my song,  
> 
> List while I woo thee with soft melody;  
> 
> Gone are the cares of life's busy throng,  
> 
> Beautiful dreamer, awake unto me!  
> 
> Beautiful dreamer, awake unto me!  
> 
>   
> 
> Beautiful dreamer, out on the sea,  
> 
> Mermaids are chanting the wild lorelei;  
> 
> Over the streamlet vapors are borne,  
> 
> Waiting to fade at the bright coming morn.  
> 
> Beautiful dreamer, beam on my heart,  
> 
> Even as the morn on the streamlet and sea;  
> 
> Then will all clouds of sorrow depart,  
> 
> Beautiful dreamer, awake unto me!  
> 
> Beautiful dreamer, awake unto me!
> 
> 
>
**Falling in Reverse** is 'n Amerikaanse musiekgroep vanuit Las Vegas, Nevada. 
Sedert hulle 'n internasionale platekontrak met Epitaph Records in 2011 onderteken het, het hulle reeds hul eerste debuutalbum, "The Drug in Me Is You", het op 26 Julie 2011, nommer # 19 op die Billboard, en verkoop en meer as 18 000 eksemplare in die eerste week van verkope.

Die huidige lede is Ronnie Radke (voorsang), Jacky Vincent (kitaar), Derek Jones (kitaar) Ryan Seaman (tromme, agtergrondsang), en Ron Ficarro (baskitaar).

Nason Schoeffler het die groep in April 2011 verlaat en is vervang deur Mika Horiuchi. Mika is later uitgeskop van die band na die skep van probleme met Radke. Die huidige baskitaarspeler, Ron Ficarro, het in Januarie 2012 by die groep aangesluit nadat die Mika Horiuchi.

Vanaf Mei 2012 Ronnie Radke het reeds Hinting op Twitter wat reeds werk op hul tweede album. Hy en sy bandmate Ron Ficarro het opgelaai foto's van hulle in die studio waar hulle werk op 'n paar nuwe liedjies.

Groepslede
----------

* Ronnie Radke – voorsangeres, pianis
* Jacky Vincent – ritmiese kitaar
* Derek Jones – hoofkitaar
* Ryan Seaman – tromme
* Ron Ficarro – baskitaar

Gewese lede
-----------

* Nason Schoeffler – baskitaar
* Mika Horiuch – baskitaar

Diskografie
-----------

* Demo (2009)
* The Drug in Me Is You (2011)
* Fashionably Late (2013)
* Just Like You (2015)
* Coming Home (2017)
|  |
| --- |
| #FFFFF0 |

'n Verwerkte ivoorstuk in Sa'dabad-paleis, Iran
**Ivoor** is 'n afwit kleur wat soos ivoor lyk, die materiaal waarvan die tande van diere (soos olifante en walrusse s'n) gemaak is. Dit het 'n baie ligte skynsel van geel.

Die eerste opgetekende gebruik van ivoor as 'n kleurnaam in Engels was in 1385.

Die kleur "ivoor" is ingesluit as een van die X11 kleure toe hulle in 1987 geformuleer is.

Kleurkoördinate
---------------

Volgens verskeie kleurskemas word **ivoor** as volg voorgestel:

| Model | Koördinate |
| --- | --- |
| *Heksadesimale kode* | #FFFFF0 |
| RGB-kleurmodel | (255, 255, 240) |
| CMYK | (0, 0, 6, 0) |
| HSV | (60°, 6%, 100%) |

Sien ook
--------

* Lys van kleure

  


| * l
* b
* w
Kleurskakerings van wit |
| --- |
| 

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Wit | Beige | Bloeiselwit | Eierdopwit | Ivoor | Linne | Navajowit | Room | Sneeu | Spookwit |  |
|   |   |   |   |   |   |   |   |   |   |  |

 |

  



|  |  |
| --- | --- |
| Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Engelse Wikipedia vertaal. | 

 |
Die **Lindy-effek** (ook bekend as **Lindy se Wet**) is 'n teoretiseerde verskynsel waarvolgens die toekomstige lewensverwagting van sommige nie-bederfbare goed, soos 'n tegnologie of 'n idee, eweredig is aan hul huidige ouderdom. Dus, die Lindy-effek stel voor hoe langer tydperk iets oorleef het om te bestaan of in die hede gebruik word, dit sal waarskynlik ook 'n langer oorblywende lewensverwagting hê. Langlewendheid impliseer 'n weerstand teen verandering, veroudering of mededinging en groter kans op voortbestaan in die toekoms. Waar die Lindy-effek van toepassing is, neem sterftesyfer mettertyd af. Wiskundig stem die Lindy-effek ooreen met lewenstye wat 'n Pareto-waarskynlikheidsverspreiding volg.

Die konsep is vernoem na Lindy's delikatesse in New York Stad, waar die konsep informeel deur komediante geteoretiseer is. Die Lindy-effek is later deur wiskundiges en statistici geteoretiseer.  Nassim Nicholas Taleb het die Lindy-effek uitgedruk in terme van "afstand vanaf 'n absorberende versperring."

Die Lindy-effek is van toepassing op "nie-bederfbare" items, dié wat nie 'n "onvermydelike vervaldatum" het nie.Mense is byvoorbeeld verganklik: die meeste mense leef vir ongeveer 80 jaar. Die Lindy-effek is dus nie van toepassing op individuele menslike lewensduur nie: dit is onwaarskynlik dat 'n 5-jarige mens binne die volgende 5 jaar sal sterf, maar dit is baie waarskynlik dat 'n 70-jarige mens binne die volgende 70 sal sterf jaar, terwyl die Lindy-effek sou voorspel dat dit gelyke waarskynlikheid het.
**Eva Maria Duarte de Perón** (Los Toldos, 7 Mei 1919 - Buenos Aires, 26 Julie 1952) was die tweede eggenoot van die Argentynse president Juan Perón (1895-1974). Sy was gevolglik van 1946 tot haar dood in 1952 die eerste dame van Argentinië. Alhoewel sy nie tot enige politieke posisie verkies is nie, het sy 'n groot invloed op regeringsbeleid gehad. Sy het talle bewonderaars onder armes en die werkersklas gehad, wat belangrik vir haar man se magsposisie was. Kort voor haar dood het die kongres haar as die *Geestelike Leier van die Nasie* aangewys. Sy word liefkosend *Evita* genoem (die Spaanse verkleiningsvorm, soortgelyk aan die Afrikaanse *Evatjie*). Die tipiese beeld van haar tydens toesprake was met die hare in 'n bolla en die gebalde vuis voor 'n mikrofoon.

Beknopte biografie
------------------

Evita (Eva Duarte de Perón)
Borsbeeld van Evita Peron in La Plata
Eva Maria Ibarguren is op 7 Mei 1919 in die dorpie Los Toldos in die provinsie Buenos Aires gebore. Sy was die vyfde kind van Juan Duarte (1872-1926) en Juana Ibarguren (1894-1971). In 1934, op 15-jarige ouderdom, trek sy na die hoofstad om 'n loopbaan as 'n verhoog-, radio-, en filmaktrise te begin. Sy ontmoet kolonel Juan Perón op 22 Januarie 1944 tydens 'n liefdadigheidsfunksie by die Luna Park-stadion ten behoewe van die slagoffers van 'n aardbewing in San Juan. Hulle is die daaropvolgende jaar getroud en Juan Perón is in 1946 tot president van Argentinië verkies.

Oor die volgende ses jaar het sy een van die magtigste vroue in Argentinië geword. Sy het die Eva Perón-stigting opgerig om hulp aan behoeftiges te verleen. Die vereniging het huise en skole gebou en mediese sorg aan arm mense beskikbaar gestel. Sy het ook die vroue-afdeling van die Peronistiese beweging gestig. Dit was die eerste politieke vrouebeweging in Argentinië gewees.

In 1951 wou sy die adjunkpresident word, maar die militêre leiers, maatskaplike elite en haar eie eggenoot oortuig haar om van haar planne af te sien. In plaas daarvan word die titel 'Geestelike Leier van die Nasie' in 1952 aan haar toegeken.

Sy is tydens 'n histerektomie in November 1951 met kanker gediagnoseer. Dokters is gevra om dit stil te hou sodat dit nie die presidensiële veldtog negatief beïnvloed nie. Sy sterf op 26 Julie 1952 op 33-jarige ouderdom aan servikale kanker, waarna haar liggaam gebalsem is. Nadat haar man se regering omver gewerp is, het haar liggaam vir 20 jaar weggeraak. Dit is later in Italië gevind, na Argentinië teruggeneem, en saam met haar man begrawe nadat hy in 1974 oorlede is.

Die musiekrolprent, *Evita* (1996) is op haar lewe gebaseer. Madonna het die hoofrol vertolk.
**Cream tea**  

'**n Tradisionele ligte maaltyd in die Verenigde Koninkryk**  
  

**Cream tea** (ook bekend as **Devonshire tea**, **Devon cream tea** of **Cornish cream tea**) is 'n ligte maaltyd van tee, *scones* ('n soort soetgebak), *clotted cream* ('n soort dik room) en konfyt wat in die Verenigde Koninkryk (veral in Suidwes-Engeland) en die res van die Gemenebes van Nasies tradisioneel in die namiddag bedien word.

*Cream tea* is 'n variant van die *Afternoon* of *Low tea* wat oorspronklik in 'n sitkamer op lae tafels (soos byvoorbeeld koffietafels) naas 'n sofa bedien is. Dit moenie verwar word met *High tea* nie, 'n warm maaltyd wat tradisioneel tussen vyf en sewe uur saans bedien word.

Geskiedenis
-----------

Die benaming *Devonshire tea* het sy oorsprong in die Engelse graafskap Devon (Devonshire) waar dit as plaaslike spesialiteit beslkou word. Die presiese oorsprong van *cream tea* is egter omstrede. Volgens historiese oorlewerings kan die tradisie van 'n ligte maaltyd met brood, room en konfyt na die Tavistock-abdy in 11de eeuse Devon teruggevoer word.
Die **Skim-spinnekopbos** (*Serruria rebeloi*) is 'n blomdraende struik wat tot die genus *Serruria* behoort en deel van die fynbos vorm. Die plant is endemies aan die Wes-Kaap en kom in die Akkedisberg en Bredasdorpberge voor. Die struik is platterig en word net 20 cm hoog en blom van September tot Oktober

Vuur vernietig die plant maar die sade oorleef. Twee maande nadat dit geblom het, val die vrugte af en miere versprei die sade. Hulle stoor die sade in hul neste. Die plant is eenslagtig. Bestuiwing vind plaas deur die werking van insekte. Die plant groei in sanderige grond op hoogtes van 200 m.

Hierdie plant is seldsaam en is eers in die vroeë 2000's ontdek as deel van Protea-atlasprojek. In Engels staan dit as die *Clandestine Spiderhead* bekend.

Galery
------

* 
* 
* 
*

Bronne
------

* REDLIST Sanbi
* Biodiversityexplorer
* Protea Atlas
* Plants of the World Online

|  |  |
| --- | --- |
| Taksondatabasisse | 
* Wd: Q18082237
* GBIF: 3997306
* iNaturalist: 594477
* IPNI: 1012797-1
* IUCN: 157994122
* Plant List: kew-2600638

 |
Die Seeligereffek verhelder die gebied op die Maan om Buzz Aldrin se skaduwee.
Die **Seeligereffek** (Engels: *opposition surge*) is die verheldering van ’n rowwe oppervlak wanneer dit van reg agter die waarnemer verlig word. Die term word algemeen in die sterrekunde gebruik, waar dit verwys na die skielike merkbare toename in helderheid van ’n hemelliggaam soos ’n planeet, maan of komeet wanneer sy fasehoek van waarneming naby aan nul grade kom. Dit is genoem na die Duitse sterrekundige Hugo von Seeliger, wat baanbrekerswerk op dié gebied gedoen het.

Oorsig
------

Die asteroïde 1 Ceres, afgeneem deur die Dawn-ruimtetuig toe sy fasehoek onderskeidelik 0°, 7° en 33° was. Die linkerkantse foto, by 0°, wys hoeveel helderder die voorwerp is vanweë die Seeligereffek.
Die fasehoek word gedefinieer as die hoek tussen die waarnemer, die waargenome voorwerp en die ligbron. In die geval van die Sonnestelsel is die ligbron gewoonlik die Son en die waarnemer staan op die Aarde. By ’n fasehoek van 0° is die Son reg agter die waarnemer en die waargenome voorwerp reg voor hom, en is laasgenoemde ten volle verlig.

Namate die fasehoek van die verligte voorwerp afneem, raak die voorwerp vinnig helderder. Dit is hoofsaaklik vanweë die groter oppervlakte wat verlig word, maar ook deels vanweë die intrinsieke helderheid van die deel wat deur die Son verlig word. Dit word beïnvloed deur faktore soos die hoek waarteen die weerkaatste lig waargeneem word. 

Om dié rede is die Maan met volmaan meer as twee keer so helder as met eerste en derde kwartier, hoewel dit lyk of die deel wat verlig word, twee keer so groot is.

Skakels
-------

* Wikimedia Commons het meer media in die kategorie Seeligereffek.

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
*Hierdie artikel handel oor die voormalige privaat botaniese tuin in Kaapstad. Vir die stad in Duitsland, sien Ludwigsburg, Duitsland.*
Die Ludwigsburg-tuin in 1834, deur John Herschel
Carl Ferdinand Heinrich Ludwig
**Ludwigsburg** was in die eerste helfte van die 19de eeu 'n wêreldbekende privaat botaniese tuin in Kaapstad.

**Carl Ferdinand Heinrich Ludwig** (\* Duitsland, 1784 – † Rondebosch, 1847), later bekend as **baron Carl von Ludwig**, was 'n apteker, sakeman, wetenskaplike, plantkundige, tuinboukundige en versamelaar. Hy versamel byna alle flora en fauna wat in die buiteland onbekend was: inheemse plante, sade, insekte, voëls, reptiele, soogdiere, skulpe, minerale en klippe. En hy het meer as 1 600 spesies uit Europa, die Amerikas en Australië ingevoer: bome, struike, bolle, vrugtebome, allerlei groentesoorte en ander landbougewasse. Ook is die eerste jakaranda deur hom hier geplant en waarskynlik ook allerhande plante wat hier mettertyd indringerplante geword het.

Einde 1829 het hy drie acre grond in Kloofstraat in Tamboerskloof (Kaapstad) gekoop en met die hulp agtereenvolgens van F.E. Leibold, James Bowie en Thomas Draper tot 'n botaniese tuin bekend as Ludwigsburg ontwikkel. Geleerdes van oor die hele wêreld heen het Von Ludwig in sy tuin kom besoek om die unieke Suid-Afrikaanse flora te bestudeer. Op sekere dae is die inwoners van die stad in die tuin verwelkom. Vanaf 1828 stuur Von Ludwig verskeie male kosbare vragte inheemse plante na museums in Duitsland. Vir sy werk het twee universiteite hom met eredoktorsgrade vereer en is hy uiteindelik selfs tot die adelstand verhef.

Na Von Ludwig se dood is die tuin tevergeefs aan die staat te koop aangebied. Die uiteindelike eienaar het die plante stuk-stuk verkoop en het die tuin verval. 'n Fontein, 'n stuk tuinmuur en waarskynlik 'n paar bome is die enigste oorblyfsels wat ons aan hierdie besondere Suid-Afrikaanse wetenskaplike en tuin herinner.

Lees ook
--------

* Arderne-tuin

Bibliografie
------------

* Esterhuyse, Neels en Jutta von Breitenbach en Hermien Söhnge: Remarkable trees of South Africa. Kaapstad: Briza-publikasies, 2001. ISBN 978-1-875093-28-1
* Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 11. Kaapstad: Nasou, 1975. ISBN 0-625-00327-6
Die **seekoet** is een van drie spesies van die alkfamilie (familie *Alcidae*) wat van die ander verskil deurdat hulle spits snawels het teenoor die ander se kort en dik snawels. Die spesies is die gewone seekoet (*Uria aalge*), die dikbekseekoet (*Uria lomvia*) en die swartseekoet (*Cepphus grylle*).

*Alcidae*
Al drie broei, soos die meeste ander lede van die alkfamilie, langs die kuste van die Noord-Atlantiese Oseaan, hoewel hulle soms verder suid tot in Portugal aangetref word. Seekoete, papegaaiduikers en alke (die alkfamilie) is in baie opsigte die noordelike teenhanger van die pikkewyne van die Suidelike Halfrond. Die seekoete en ander alkagtiges kan egter vlieg, terwyl pikkewyne nie kan vlieg nie.

Seekoete bring 'n groot deel van hul lewe in die see deur en kan baie goed duik en swem. In die broeityd vorm hulle groot kolonies van tot honderdduisende voëls langs die rotsagtige kuste van die Noord-Atlantiese Oseaan en bou hul neste op dun rotslyste. Hulle is baie gebiedsgebonde en keer jaarliks na dieselfde plek terug om te broei.

Geen twee eiers van seekoete is presies dieselfde kleur nie, sodat seekoete hul eiers tussen die duisende ander eiers kan uitken. Die kuikens groei baie vinnig nadat hulle uitgebroei het en na drie weke word hulle donsvere vervang deur ’n tussenveredrag.

Daarna fladder en val hulle af in die see, waar hulle saam met hul ouers na die diepsee toe swem. Op hierdie manier kom hulle weg van hul belangrikste vyande, die seemeeue. Kort daarna verveer hulle weer 'n keer om hul volwasse veredrag te verkry, en leer hulle vlieg. Wanneer hulle volwasse is, keer die jonges terug na dieselfde gebied om self te broei.

Bron
----

* Wêreldspektrum, 1982, ISBN 0-908409-66-4, volume 25, bl. 53
**Stilbaai**, ook bekend as die *Baai van die slapende skoonheid*, is 'n dorp langs die suidelike kus van Suid-Afrika, tussen Riversdale en Albertinia, 26 km van die N2 nasionale hoofweg, en ongeveer 4 ure se motorrit vanaf Kaapstad. Dit word met die N2 verbind met die R305-streeksroete. Dit is deel van die Hessequa-munisipaliteit in die Wes-Kaapprovinsie. Die strand by Lappiesbaai is as 'n blouvlagstrand gesertifiseer en bevat ook die sogenaamde *Preekstoel*, 'n kenmerkende rots wat uit die sand steek. Die Goukourivier verdeel die dorp in twee, naamlik Stilbaai-oos en Stilbaai-wes, met die hawe geleë op die westelike oewer. Die rivier kan vir ongeveer 15 km bevaar word.

Groot-Jongensfontein is ongeveer 10 km suidwes.

Geskiedenis
-----------

Die eerste erwe is in 1894 uitgemeet. In 1930 is die twee dele met 'n pont verbind wat later in 1955 met 'n brug vervang is.

Wapen
-----

Stilbaai se munisipale raad het in 1975 'n wapen by die Buro vir Heraldiek geregistreer : *In silwer, 'n golwende dwarsbalk van blou vergesel in die skildhoof van 'n skulp en in die skildvoet van 'n anker, alles rooi, die anker gekabel van swart; die skild aan weerskante rond uitgesny van blou, elk belaai met 'n regop swemmende vis van goud*. Die helmteken was 'n seilboot, en die wapenspreuk "Otium maritimum".

Klimaat
-------

Stilbaai het 'n matige klimaat en die gebied kry bykans eweveel reën in al vier seisoene, met hoogtepunte wat bereik word in herfs en lente.

Temperatuur wissel gemiddeld tussen 20° en 28° Celsius in die somer en tussen 12° en 20° Celsius in die winter. Die reënval is gemiddeld 639,2 mm per jaar.

Natuurreservate
---------------

Stilbaai het 'n aantal natuurreservate. Aan die oostekant is Pauline Bohnen-natuurreservaat, 'n groot reservaat met verskeie staproetes. Die Skulpiesbaai-natuurreservaat is naby die hawe geleë en strek tot by die Noordkapperpunt-visvywers. Die Geelkrants-natuurreservaat is langs die "Preekstoel" geleë.

Oorlede
-------

* Gerrit Viljoen (2009), voormalige kabinetsminister en lid van die destydse Nasionale Party.

Sien ook
--------

* Gereformeerde kerk Stilbaai
* Ystervarkpuntvuurtoring
* Lys van dorpe in Suid-Afrika

|  |  |
| --- | --- |
| Stilbaai, gesien vanaf die uitsigpunt bokant die hawe | Stilbaai, met die NG Kerk in Stilbaai-Wes, uitsig na die ooste |
| Element | radius (Å) |
| --- | --- |
| Waterstof | 1.20 |
| Koolstof | 1.7 |
| Stikstof | 1.55 |
| Suurstof | 1.52 |
| Fluoor | 1.35 |
| Fosfor | 1.9 |
| Swael | 1.85 |
| Chloor | 1.8 |
| Koper | 1.4 |

Die **Van der Waals-radius** van 'n atoom is die radius van 'n denkbeeldige harde sfeer wat gebruik word om die atoom te modelleer vir baie doeleindes. Van der Waals-radiusse word bepaal deur metings te neem van die spasiëring tussen die atoompare van onverbonde atome in kristalle.

Die Van der Waals-radius is vernoem na Johannes Diderik van der Waals, wenner van die 1910 Nobelprys vir Fisika.

Ware gasse gedra hulle nie presies soos voorspel word nie. In sommige gevalle is die afwyking baie groot. Ideale gasse kan byvoorbeeld nooit vloeistowwe of vastestowwe word nie, ongeag van hoeveel hulle verkoel of saamgepers word. Modifikasies tot die ideale gaswet, {\displaystyle P{\tilde {V}}=nRT}, is daarom voorgestel. Die Van der Waals-toestandsvegelykings is veral nuttig: {\displaystyle \left(P+a({\frac {n}{\tilde {V}}}){^{2}}\right)({\tilde {V}}-nb)=nRT}, waar a en b verstelbare parameters is wat deur eksperimentele metings op werklike gasse bepaal word. Hierdie waardes wissel van gas tot gas.

Die Van der Waals-vergelyking het ook 'n mikroskopiese interpretasie. Molekules het 'n invloed op mekaar. Die deeltjies stoot mekaar sterk af op klein afstande, trek mekaar ligtelik aan op gemiddelde afstande en die aantrekkingskrag verdwyn op langer afstande. Die ideale gaswet moet hersien word as afstotende en aantrekkingskragte in ag geneem word.
Die doel van die **Stigting Studiefonds vir Suid-Afrikaanse Studente** (SSF) is om die kulturele bande tussen Nederland en Suid-Afrika in stand te hou en te bevorder.

Deur die toeken van studiebeurse in die taal- en letterkunde en die geesteswetenskappe maak die fonds dit moontlik vir jong en skrander Suid-Afrikaanse M.A.- en D. Phil.-studente om uitruilprogramme tussen Suid-Afrikaanse en Nederlandse universiteite by te woon en toegang te kry tot hoëvlak-onderrig en -navorsing in Nederland. Die SSF maak ook reistoelaes vir navorsingsbesoeke en die bywoon van kongresse en kursusse. Genl. J.B.M. Hertzog het in 1889 met 'n beurs van die SSF in Amsterdam studeer. Die administrasie van die fonds is gevestig in die Suid-Afrika Huis in Amsterdam.

Op 5 Oktober 1885 het die Nederlands-Zuid-Afrikaanse Vereniging besluit om die SSF onder prof. C. Bellaar Spruijt (1842–1901) in die lewe te roep met Wessel Louis as die verteenwoordiger in die Zuid-Afrikaansche Republiek. Gedurende die eerste 50 jaar van die bestaan van die SSF is die studie van 376 Suid-Afrikaners in Nederland ondersteun.

Lees ook
--------

* Van Ewijck-stigting
* Algemeen Nederlands Verbond

Bibliografie
------------

* www.studiefonds-za-studenten.nl
* www.zuidafrikahuis.nl
* www.anv.nl
Uitsig oor Dyrhólaey
Vuurtoring van Dyrhólaey
Vuurtoring van Dyrhólaey
Dyrhólaey
Uitsig oor die weste. Die Eyjafjallajökull, die 284 meter hoë Pétursey en ’n deel van die Mýrdalsjökull (regs) kan maklik uitgeken word
**Dyrhólaey** (120 m bo seespieël), voorheen bekend as Cape Portland onder die Engelse seelui, is ’n klein tufsteen-skiereiland of kaap wat naby Vír í Myrdal aan die suidkus van Ysland geleë is. Dit was voorheen ’n eiland wat uit vulkaniese aktiwiteit ontstaan het; so ’n verskynsel staan onder die Yslanders bekend as "eyja", wat "eiland" beteken.

Tans is dit nie meer ’n eiland nie, maar was wel vroeër tydens die kolonisering van Ysland. Met die laaste Ystydperk was Ysland geheel en al met ys oordek en is deur die geweldige druk letterlik die grond in gedruk. Met die ys wat verdwyn het, het die druk afgeneem en deur isostatiese kragte word Ysland weer al hoe hoër boontoe gedruk. Om hierdie rede was Dyrhólaey met die kolonisering nog ’n eiland, maar is vandag ’n krans.

Die uitsig van daarbo af is baie interessant: na die noordekant kan die gletser Mýrdalsjökul besigtig word. Aan die oostekant verrys swart lawasuile van die Reynisdranger uit die see, terwyl aan die beweste van die uitkykpunt, na Selfloss se kant, as die weer dit toelaat, die hele kuslyn besigtig kan word. Regvoor die skiereiland is ’n reusagtige swart lawaboog wat in die see staan. Vandaar die pleknaam, wat beteken: "heuweleiland met die deurgaatjie".

In die somer broei die papegaaiduikers op die kranshange van Dyrhólaey. Sedert 1978 is dit as ’n bewarea verklaar. Daar word beweer dat die kunsvlieënier, Tomme Tailer, onderdeur Dyrhólaey se boog gevlieg het.

In 1910 is daar ’n vuurtoring op Dyrhólaey opgerig en is in 1927 vervang.
**Stilte** is ’n Afrikaanse rolprent wat op 12 Oktober 2012 vrygestel is. Die rolprent is ’n inspirerende, menslike drama van ’n jong vrou se reis van smart tot vreugde en haar terugkeer tot geloof. Dit speel af in die pragtige, tydlose landskap van Oudtshoorn.

Genre
-----

Die rolprent is ’n drama. Dit het ’n ouderdomsperk van 10-jaar.

Hoofrolspelers
--------------

* Angelique Pretorius as Antoinette van Wyk
* André Frauenstein as Pieter
* Chris de Clerq as Oom Hans
* Chanté Hinds as Tannie Dorrette
* Altus Theart as Deon Rockledge
* Deon Coetzee as Anton van Wyk

Storielyn
---------

Antoinette van Wyk het alles om voor te lewe. Sy is jonk, mooi en ’n talentvolle sangeres. Sy is op die rand van die verwesenliking van haar drome, wanneer ’n verskriklike tragedie haar tref. In ’n geweldadige aanval in hulle huis, sterf albei haar ouers en word sy vir dood agtergelaat. Sy oorleef die beproewing en besluit om op die plaas van haar oom en tante in Oudtshoorn te gaan herstel.

Stilte is die storie van haar pad na heling. Dit is nie ’n maklike reis nie: Getraumatiseerd deur haar beproewing, weier sy om te praat, laat staan nog om weer te ​​sing. Die dokters sê daar is fisies niks fout met haar nie, maar Antoinette verkies om deur middel van ’n notaboek te kommunikeer. Dit is ’n konstante bron van hartseer, veral vir haar tante wat desperaat is om Antoinette weer gelukkig te sien.

Een Sondag tydens die oggenddiens storm Antoinette uit die kerk. Buite word sy deur die jong pastoor, Pieter, gekonfronteer. Hy is nie ’n gewone pastoor nie. Hy is in sy middel twintigs en ​​het ’n lus vir die lewe en om ander te help.

Na ’n emosionele ineenstorting stem sy in om Pieter oor haar probleme te gaan sien en in ’n emosionele oomblik is haar eerste woorde dat sy haar geloof in alles verloor het, insluitende God. Pieter is verbaas dat sy kan praat! Antoinette laat hom belowe dat hy nie aan haar oom en tante sal sê dat sy wel kan praat nie.

Haar ouers se moordenaars word gevang en sy moet terugkeer na die stad toe om hulle te gaan uitken. Sy wil nie gaan nie, maar Pieter sê dit is ’n noodsaaklike stap vir haar in die afsluiting van hierdie verskriklike hoofstuk in haar lewe. Hy stem in om haar te vergesel en te ondersteun. Dit is op hierdie reis na die groot stad dat haar en Pieter se verhouding verdiep. Terug in Johannesburg, maak dit uiteindelik vir haar sin dat haar lewe vir ’n rede gespaar is. Sy besluit om weer te sing en haar gewildheid te gebruik om ’n groter invloed op die groeiende spook van misdaad te hê.

Sien ook
--------

* Lys van Afrikaanse rolprente