**Mark Sinclair** (gebore 18 Julie 1967), beter bekend onder sy verhoognaam, **Vin Diesel**, is 'n Amerikaanse akteur, vervaardiger, regisseur en draaiboekskrywer. Hy is bekend vir sy rol as Dominic Toretto in die *The Fast & the Furious*-filmreeks en Richard B. Riddick in die *The Chronicles of Riddick*-reeks. Hy was ook 'n vervaardiger van albei se opvolgreekse.

Diesel het ook in films soos *xXx* (2002) en *Find Me Guilty* (2006) gespeel. Sy stem is in *The Iron Gaint* (1999), die videospeletjieweergawes van die *The Chronicles of Riddick*-franchise, en *Guardians of the Galaxy* (2014) gebruik. Hy het die kortfilm Multi-Facial geskryf, dit geregisseer, vervaardig en ook die hoofrol daarin vertolk. Hy is die stigter van die produksiemaatskappye One Race Films, Racetrack Records en Tigon Studios.

Vroeë lewe
----------

Diesel en sy tweelingbroer, Paul, is in Alameda County, Kalifornië, gebore. Hul moeder, Delora Sherleen (Sinclair) Vincent, is 'n astroloog. Volgens Diesel is hy "van dubbelsinnige etnisiteit". Sy moeder is onder meer van Engelse, Duitse en Skotse afkoms. Hy het nooit sy biologiese vader ontmoet nie, en het gesê "volgens my moeder is ek verbind aan baie verskillende kulture". Diesel self identifiseer as "beslis 'n persoon van kleur". Hy is in New York deur sy moeder en stiefpa, Irving H. Vincent, 'n waarnemende instrukteur en teaterbestuurder, grootgemaak.

Diesel het sy verhoogdebuut op die ouderdom van sewe gemaak toe hy in die kinderkonsert *Dinosaur Door* verskyn wat deur Barbara Garson geskryf is. Dit is deur Theater for the New City aangebied. Dit is nadat hy, sy broer en 'n paar vriende by die teater ingebreek het met die doel om dit te vandaliseer. Hulle is gekeer deur die teater se artistieke direkteur, Kristal Veld, wat aangebied het om hulle rolle in die komende vertoning te gee in plaas daarvan om die polisie te bel. Diesel het by die teater betrokke gebly en die stad se Hunter College bygewoon, waar sy studie in kreatiewe skryfwerk gelei het tot die skryf van draaiboeke. Hy het homself beskou as 'n akteur met "vele fasette" as gevolg van probleme in die verlede om rolle te kry weens sy gemengde afkoms.

Loopbaan
--------

### 1990's

Diesel in 2009 op die première vir *Fast & Furious*.
Diesel se eerste rol was 'n kort verskyning sonder krediet in *Awakenings* (1990). Hy het die kortfilm Multi-Facial (1994) geskryf, dit geregisseer, vervaardig en ook die hoofrol daarin vertolk. Dit was ’n kort halfoutobiografiese film oor 'n sukkelende akteur wat in die oudisieproses verstrengel raak. Die film is in 1995 op die Cannes-rolprentfees vertoon. Sy eerste vollengteprent was *Strays* (1997), 'n stedelike drama waarin hy die rol van 'n bendeleier speel wie se liefde vir 'n vrou hom inspireer om te probeer verander. Die prent, wat deur Diesel geskryf, geregisseer en vervaardig is, is gekies vir kompetisie op die Sundance-fees van 1997 en dit het gelei tot 'n kontrak met MTV om dit in 'n reeks te omskep. Hy is daarna gekies vir Steven Spielberg se Oscar-bekroonde film *Saving Private Ryan* van 1997. In 1999 was hy die stem van die titelkarakter in die animasieprent *The Iron Giant*.

### 2000's

*Fast Five*-akteurs saam met Natalie Morales vir NBC se *Today*.
Diesel het 'n belangrike rol in die dramariller *Boiler Room* (2000) gespeel. Se medesterre was Giovanni Ribisi en Ben Affleck. Hy het sy deurbraak later daardie jaar gemaak in die hoofrol van die anti-held Riddick in die wetenskapsfiksiefilm *Pitch Black*. Diesel het aksieheldstatus bereik met sy treffers The Fast & the Furious (2001) en xXx (2002).[*verwysing benodig*]

Filmografie
-----------

| Jaar | Titel | Rol | Notas |
| --- | --- | --- | --- |
| 1990 | *Awakenings* | Oppasser | Geen krediet |
| 1994 | *Multi-Facial* | Mike | Kortfilm
Skrywer, vervaardiger, regisseur |
| 1997 | *Strays* | Rick | Skrywer, vervaardiger, regisseur |
| 1998 | *Saving Private Ryan* | Weerman Adrian Caparzo |  |
| 1999 | *The Iron Giant* | Titelrol | Stem |
| 2000 | *Boiler Room* | Chris Varick |  |
| *Pitch Black* | Richard B. Riddick |  |
| 2001 | *The Fast & the Furious* | Dominic Toretto |  |
| *Knockaround Guys* | Taylor Reese |  |
| 2002 | *xXx* | Xander Cage | Uitvoerende vervaardiger |
| 2003 | *A Man Apart* | Sean Vetter | Vervaardiger |
| 2004 | *The Chronicles of Riddick* | Richard B. Riddick |
| *The Chronicles of Riddick: Dark Fury* | Stem |
| 2005 | *The Pacifier* | Luitenant Shane Wolfe |  |
| 2006 | *Find Me Guilty* | Jack DiNorscio |  |
| *The Fast & the Furious: Tokyo Drift* | Dominic Toretto | Geen krediet |
| 2008 | *Babylon A.D.* | Hugo Cornelius Toorop |  |
| 2009 | *Los Bandoleros* | Dominic Toretto | Kortfilm
Skrywer, vervaardiger, regisseur |
| *Fast & Furious* | Vervaardiger |
| 2011 | *Fast Five* |
| 2013 | *Fast & Furious 6* |
| *Riddick: Blindsided* | Richard B. Riddick | Kortfilm
Stem |
| *Riddick* | Richard B. Riddick | Vervaardiger |
| 2014 | *Guardians of the Galaxy* | Groot | Stem |
| *Life is a Dream* | Uitvoerende vervaardiger |  |
| 2015 | *Furious 7* | Dominic Toretto | Vervaardiger |
| *The Last Witch Hunter* | Kaulder |
| 2016 | *Billy Lynn's Long Halftime Walk* | Shroom |  |
| 2017 | *xXx: The Return of Xander Cage* | Xander Cage | Vervaardiger |
| *Fast 8* | Dominic Toretto |
| *Guardians of the Galaxy Vol. 2* | Groot | Stem |