recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Strand op Ischia
Kaart van die Golf van Napels
**Ischia** (Italiaanse uitspraak: [ˈiskja]) is 'n vulkaniese eiland wat geleë is in die Tirreense See. Dit lê op die noordelike einde van die Golf van Napels, omtrent 30 kilometer (19 myl) van die stad van Napels.

Dit is die grootste van die Phlegriese eilande. Die eiland is in 'n trapesoïde vorm gevorm, en beslaan rofweg 10 km (6 myl) van die ooste na die weste, en 7 km (4 myl) van die noorde na die suide. Dit het omtrent 34 km (21 myl) se seekus, en 'n oppervlakarea van 46.3 vierkante kilometer (17.9 vierkante myl). Dit bestaan omtrent geheel en al uit berge, en die hoogste piek is Berg Epomeo op 'n hoogte van 788 meter (2,585 voet. Die eiland word dig bewoon.

*Ischia* is die naam van die hoof *comune* of nedersetting van die eiland. Die ander *comuni* is Barano d'Ischia, Casamicciola Terme, Forio, Lacco Ameno en Serrara Fontana.

Ischia se hoofbedryf is toerisme, en dit fokus op warmwaterbron spas wat meestal Europese (veral Duitse) en Asiese toeriste bedien wat gretig is om die vrugte van die eiland se natuurlike vulkaniese aktiwiteite te geniet, asook die eiland se warmwaterbronne en sy vulkaniese modder.

Op 26 November 2022 het 'n massiewe grondverskuiwing Casamicciola getref, waarna Italië se Raad van Ministers 'n noodtoestand afgekondig het.  Volgens die Minister van Infrastruktuur, Matteo Salvini, het agt mense in die grondverskuiwing omgekom. 'n Gevaarlike situasie is ook waargeneem in Lacco Ameno, waar modderstortings sowat 10 geboue vernietig het en ongeveer 20 tot 30 mense in hul huise vasgekeer het.
Café Riche
**Café Riche** is op die hoek van Parlement- en WF Nkomostraat, langs Kerkplein in Pretoria geleë. Die gebou is in 1904 deur die Nederlandse argitek Frans Soff ontwerp en in 1905 gebou. Soff het ook die Vrouemonument in Bloemfontein saam met Anton van Wouw ontwerp.

Die gebou het oorspronklik bekend gestaan as die Investmentgebou, maar as gevolg van Café Riche se gewildheid het die gebou se vorige naam vergete geraak. Café Riche is een van die oudste restaurante in Pretoria.

Die gebou is ontwerp in die Art Nouveau-styl wat tussen 1894 en 1914 in Europa gewild was. Die klip-uil op die betonvoetstuk, asook die kunswerk van 'Mercurius', is albei deur Anton van Wouw ontwerp.

Die vensterrame en deure het van die Toringkerk, die tweede en laaste kerk in Kerkplein wat 'n toring gehad het, gekom.

Café Riche is as 'n Provinsiale Erfenisterrein verklaar en word ingevolge Artikel 34 van die Wet op Nasionale Erfenishulpbronne (Wet 25 van 1999) beskerm, aangesien dit ouer as 60 jaar is.

Waterprobleem
-------------

In September 2015 was daar sprake van die moontlike sluiting van Café Riche wat verband gehou het met die gebou se kelderkantore wat al meer as vyf jaar lank onder water was, omdat storm- en rioolwater as gevolg van stukkende pype daar ingespoel en opdam het. Die gebou, wat aan die Gautengse Departement van Infrastruktuurontwikkeling behoort, se fondamente het skade gely. Nuwe pompe is onder in die gebou geïnstalleer om die water uit te pomp, maar dit is ondertussen gesteel.

Fotogalery
----------

* Kunswerk van 'Mercurius'Kunswerk van 'Mercurius'
* Die klip-uilDie klip-uil
* Café Riche in die nagCafé Riche in die nag
* IngangIngang
* BinnekantBinnekant

Bronne
------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons bevat media in verband met ***Café Riche (Pretoria)***. |

* Reserve Investment Building & Cafe Riche www.artefacts.co.za; *URL besoek op 11 Januarie 2015*
---

**Ponte-toringgebou Ponte City** 
**Verdiepings**  

54 (bogronds)

---

**Voltooiing**

1976

---

**Argitekte**  

Mannie Feldman · Manfred Hermer  
 Rodney Grosskopff

---

**Opdraggewer**  

Nasou Bpk.

---

**Straatadres**

1 Lily Avenue / Lilylaan  

Berea  

Johannesburg

---

**Argitektoniese inspirasie**

Marina City Towers, Chicago

---

**Boustyl**

Brutalisme

Die **Ponte-toringgebou** (ook bekend in Engels as **Ponte City Apartments**) is 'n 54-verdieping hoë residensiële wolkekrabber in Berea, digby Hillbrow, Johannesburg, Suid-Afrika. Met 'n hoogte van 173 meter is dit tans die tweede hoogste gebou in Suid-Afrika en derde hoogste in Afrika. Die gebou in die brutalistiese styl is in 1976 voltooi en bemark as een van die beste adresse in die Goudstad. Die ses dakwoonstelle het oor wynkelders, sweetbaddens, patio's met braaiplekke en privaat uitsigdekke beskik.

Die Ponte-toringgebou in Berea, Johannesburg
Die Marina City-toringgebou in Chicago (voltooi in 1964) was die inspirasie vir Ponte City
Ponte-toringgebou in Berea, Johannesburg
Die argitek Rodney Grosskopf was 29 jaar oud toe hy die Ponte-toringgebou ontwerp het, met die Marina City-toringgebou in Chicago as sy inspirasie. Oorspronklik was hy van plan om twee Ponte-toringgeboue naas mekaar op te rig wat as 'n soort "poort tot die Goudstad" sou dien.

In 1995, toe die gebou die slagoffer geword het van stedelike verval, prostitusie en dwelmhandel, maar – voordat dit beveilig is – ook tientalle kere deur selfmoordenaars gekies is as hul finale vertrekpunt (die gebou het toe as Suid-Afrika se *Suicide Central* bekendgestaan, met 63 gedokumenteerde selfmoorde), het die vragwa- en logistiekonderneming Kempston Group die silindriese toringgebou gekoop. 'n Beplande verkoop aan en herontwikkeling deur David Selvan en Nour Addine Ayyoub is in 2008 weens die uitwerkings van die wêreldwye finansiële krisis gestaak. Woonstelle word tans teen bekostigbare pryse verhuur.

Tans dra die kroon reg rondom 'n reuse neonverligte advertensiebord, die grootste in die Suidelike Halfrond, wat Vodacom in rooi bemark (voorheen in blou), nadat dit etlike jare lank Coca-Cola in rooi vertoon het.

Vanaf 2011 het die Ponte-toringgebou 'n soort simbool vir Johannesburg se stedelike regenerasie geword nadat Kempston Group die meeste van die wolkekrabber se 54 verdiepings laat herstel het. Elke verdieping is van 2 km se nuwe elektriese drade en sanitêre pype voorsien, terwyl ook agt hysbakke in die gebou herstel is. Tans huisves die toringgebou sowat 3 000 bewoners uit die werkers- en middelklas met verskillende agtergronde, onder wie studente, jong professionele en immigrante uit Afrikalande soos Kongo, Nigerië en Zimbabwe.
**Eienskappe**| **Algemeen** |
| --- |
| Naam | Toriumchroomsilisied |
| Struktuurformule van  |
| Chemiese formule | ThCr2Si2 |
| Molêre massa | 392,192 |
| CAS-nommer |   |
| Voorkoms | Vastestof |
| **Fasegedrag**   |
| Ruimtegroep | I4/mmm   |
| Strukturbericht | D1₃ |
| Smeltpunt | >1050 °C? |
| Kookpunt |  |
| Digtheid |  |
| Oplosbaarheid |  |
| **Suur-basis eienskappe** |
| pKa |  |
| **Veiligheid** |
| Flitspunt |  |
| Tensy anders vermeld is alle data vir standaardtemperatuur en -druk toestande. |
|   |  |

**Toriumchroomsilisied** is 'n chemiese verbinding met formule ThCr2Si2

Sy kristalstruktuur is in 1965 deur Ban en Sikirica gepubliseer. Hierdie struktuur is die argetipe van die D1₃ van die strukturbericht-klassifikasie wat by ongeveer 600 sogenaamde "122"-verbindings aangetref word.

Struktuur
---------

Die struktuur kan in die I4/mmm-ruimtegroep beskryf word met die koördinate:

Th in 2*a*: (0,0,0);
Cr in 4*d*: (0,½,¼); (½,0,¼);
Si in 4*e*: (0,0,z); (0,0,z);
Die chroomatome word deur 'n tetraëder van silikonatome omring en die CrSi4-tetraëders vorm lae wat 'n deursnee van die (anti)-fluoriet-struktuur weerspieël. Hierdie lae word deur Th-lae afgewissel wat kubies deur 8 Si-atome omring word. Daar is net een vrye parameter z van die Si-atome. Dié parameter se waarde kan van verbinding tot verbinding verskil. Hierdie struktuur is 'n geordende weergawe (superstruktuur) van die Al4Ba-struktuur waarin die aluminiumatome beide die Cr- en die Si-posisies beset.

Vervaardiging
-------------

Ban en Sirikica het die verbinding as eerste vervaardig deur verhitting van saamgeperste poeiers van die elemente onder die smeltpunt. Hulle het 'n reeks nuwe verbindings gevind met formule ThM2Si2 waar M = Cr, Mn, Fe, Co, Ni en Cu wat almal dieselfde struktuurtipe gevorm het. Die eenheidselle het nogtans effens verskil.

| M | a Å | b Å | inhoud Å3 |
| --- | --- | --- | --- |
| Cr | 4,043(1) | 10,577(2) | 173 |
| Mn | 4,021(1) | 10,493(2) | 169,7 |
| Fe | 4,038(3) | 9,820(5) | 150 |
| Co | 4,015(3) | 9,760(5) | 147,5 |
| Ni | 4,076(1) | 9,551(2) | 158,8 |
| Cu | 4,104(1) | 9,864(2) | 166,1 |

Eienskappe
----------

Die groot familie van stowwe wat hierdie struktuur besit is onderwerp van intensiewe navorsing, maar oor toriumchroomsilisied self is verder min bekend, behalwe 'n kwantumeganiese berekening van sy elastiese, elektroniese en magnetiese eienskappe. Hierdie berekenings voorspel dat dit 'n metallieke geleier moet wees en dat dit 'n grondtoestand moet hê waarin die spins in anitferromagnetiese 'strepe' geordend is en daar kovalente bindings tussen Si atome moet wees.

Die chroomatome het 'n magnetiese moment van 1.20(25) μB, wat by 'n temperatuur van 1,5 K antiferromagneties georden is.
Die **Pongolapoortdam**, vroeër bekend as die **Josinidam**, is 'n dam geleë in die Pongolarivier in 'n nou kloof in die Lebomboberge, KwaZulu-Natal, Suid-Afrika. Daar is in 1963 met konstruksie begin en die dam is gedurende 1972 voltooi. Die dam het 'n bakmaat van 2 492 miljoen m3 agter 'n wal wat 89 m hoog en 515 m lank is. Die dam voer 'n besproeiingskanaalstelsel op die Makatinivlakte onder die dam. Die N2 nasionale pad gaan digby die dam verby.

Dit lê gedeeltelik in Eswatini (Swaziland) se grondgebied, en gevolglik is 'n ooreenkoms in dié verband met die buurstaat aangegaan. Die dam, wat deel uitmaak van die Pongolapoort-staatswaterskema en in 1973 teen 'n koste van ongeveer R16 miljoen voltooi is, stel besproeiingswater aan die Makatinivlakte en Eswatini beskikbaar. 

Produkte wat onder besproeiing verbou kan word, is onder meer suikerriet, lusern, koffie en piesangs. Die dam het 'n dubbelboogbetonwal met 'n kruinlengte van 515 m en 'n hoogte van 89 m. Die opvanggebied beslaan 7 831 km2 en die inhoudsvermoë is ongeveer 2 500 miljoen m3. 

'n Sluis is in die linkerkant van die damwal aangebring en 'n dubbelbaanpad is bo-or die wal gebou. Vanweë die warm, subtropiese klimaat van die omgewing moes 'n reuse verkoelingsinstallasie tydens die konstruksie van die dam opgerig word sodat die betonmengsel met ys afgekoel kon word ten einde aan die konstruksievereistes te voldoen. 

Die kanaal vertak op die regteroewer van die Pongola en voer water al langs die rivier en aan die linkeroewer van die Mkuzerivier af. Die hoofkanaal is 4,6 m diep en is ongeveer 16,8 m in deursnee aan die boonste gedeelte van die stelsel, en sowat 9,8 m in deursnee aan die onderste gedeelte daarvan.

Sien ook
--------

* Phongolo Natuurreservaat
* Lys van grootste damme in Suid-Afrika

Bronne
------

* Wêreldspektrum, 1982, ISBN 0908409648, volume 23, bl. 47
* Ensiklopedie van Suidelike Afrika, Eric Rosenthal. 1967
* Op Pad in Suid-Afrika, B.P.J. Erasmus. 1995 Bl 147 ISBN 1-86842-026-4
Die bou van die **Torquaydam** in die Oranjerivier was deel van die aanvanklike beplanning van die Oranjerivierprojek.

Die beoogde damterrein was net suid van die Torquayberg (20° 16′ suid, 23° 19′ oos), tussen Douglas en Hopetown in die Noord-Kaap en net voor die aansluiting van die Vaalrivier by die Oranjerivier. Hierdie dam met sy beplande kapasiteit van ‘n 400 miljoen m³ sou die kleinste van die drie reuse damme, die ander was die Gariepdam en die Vanderkloofdam, in die rivier wees. ‘n Kanaalstelsel sou besproeiingswater aan 23000 hektaar landbougrond noordwaarts tot in die omgewing wes van die Langberg by Witpan in die Kalahari en suidwaarts tot in die omgewing van Carnarvon verskaf. Mettertyd is afgesien van die bou van hierdie dam. Vroeg in die 21ste eeu is die terrein weer oorweeg vir die moontlike opwekking van hidroëlektrisiteit.

Bibliografie
------------

* Final Scoping Report for the Construction of the South Hydroelectric Power Site and associated infrastructure, Orange River. sahris.sahra.org.za/sites/default/files/additonaldocs/
* Stallebras, J.L.: The Orange River Development Project. In: Suid-Afrikaanse Tydskrif vir Wetenskap, Oktober 1963
* Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 8. Kaapstad: Nasou, 1973. ISBN 0-625-00324-1
* van Jaarsveld, A.Z.A.: Mont tot Mond. Noordstad, 2000. ISBN 0-620-25739-3
**Westfield Corporation** is 'n Australiese onderneming wat vanuit sy hoofkwartier in Sydney winkelsentrums in die Verenigde Koninkryk en die Verenigde State bestuur. Dit is in 2014 gevorm toe die oorspronklike Westfield Group sy belange in Noord-Amerika en Wes-Europa van sy bedrywighede in Australië en Nieu-Seeland geskei en twee onafhanklike ondernemings vir respektiewelik die Noordelike en Suidelike Halfrond gevestig het. Winkelsentrums in die twee laasgenoemde lande word tans deur die eweneens nuutgestigte *Scentre Group* bestuur.

Op 12 Desember 2017 het Westfield Corporation 'n oorname-aanbod deur die Franse onderneming *Unibail-Rodamco* ter waarde van A$32,8 miljard aanvaar - met uitsondering van Westfield Labs, die onderneming se tegnologie- en ontwerpafdeling wat sy setel in die Kaliforniese winkelsentrum *Westfield San Francisco Centre* het. Ontleders wys daarop dat die oorname met strategiese oorwegings te doen het nadat die Amerikaanse aanlynreus *Amazon.com, Inc.* laat in 2017 'n Australiese filiaal gevestig het.
Die **Baakensrivier** (Bakensrivier) mond by Gqeberha se middestad en hawe in Algoabaai uit.

Die rivier vloei vir ongeveer 23 km vanaf sy opvanggebied by Sherwood, Hunter’s Retreat en Rowallanpark deur hoofsaaklik stedelike gebied na sy mond. Meesal is dit 'n klein rustige stroompie. Naby sy mond loop dit in 'n kloof aan die suidekant van die heuwel waarop Fort Frederick lê.

Totdat die eerste VOC-skepe hier in 1690 aangedoen het, was die spruit bekend onder die Khoikhoi-naam Kragga Kama, die klipperige spruit. In 1752 kom vaandrig August Beutler hier verby en rig namens die VOC by die riviermond 'n baken op.

Mettertyd is die laaste 2 km van die stroom gekanaliseer en die klein strandmeer opgevul. In dele van die Baakensvallei is parke, sportterreine en wandelpaaie aangelê. Die Setlaarspark van 54 ha bestaan sedert 1938. Die vallei was in die jare 1867, 1897, 1908, 1968, 1981 en 2006 die toneel van ernstige vloede, oorstromings en groot skade. Op 5 Mei 1897 was die oorsaak 'n wolkbreuk by Hunter’s Retreat. Op Sondag 1 September 1968 het dit net na 8vm begin reën en binne 'n kort tydjie het meer as 560 mm geval. In die mees verwoestende vloed wat Suid-Afrika tot op daardie tydstip ervaar het, het 8 mense hul lewens verloor.

**Gqeberha** is die naam vir hierdie rivier in Xhosa. Dit klink of die woonbuurt Kabega Park dalk na hierdie rivier vernoem is.
Die resonansie tussen drie van Jupiter se grootste mane. Konjunksies word aangedui deur ’n kort verandering van kleur. Daar is twee Io-Europa-konjunksies (groen) en drie Io-Ganymede-konjunksies (grys) vir elke Europa-Ganimedes-konjunksie (magenta).
In sterrekunde vind **baanresonansie** of **wentelresonansie** plaas wanneer twee wentelende voorwerpe ’n gereelde, periodieke swaartekraginvloed op mekaar uitoefen en die verhouding tussen hul wentelperiodes deur twee klein heelgetalle uitgedruk kan word. Dit is dus die getal omwentelings wat twee liggame in dieselfde tyd doen en dit word in ’n verhouding uitgedruk, soos 2:3. Hierdeur kom twee liggame reëlmatig in dieselfde onderlinge posisies ten opsigte van mekaar (dit word konjunksies genoem) en ondervind hulle periodiek op dieselfde plek mekaar se swaartekrag. 

Die fisiese beginsel agter ’n baanresonansie stem ooreen met iemand wat ’n kind op ’n swaai stoot en die swaai met gereelde tussenposes ’n stoot gee. 

In die meeste gevalle het dit ’n "onstabiele" wisselwerking tot gevolg, waarin die liggame hul wentelbane verander totdat die resonansie nie meer bestaan nie. In sekere omstandighede is ’n resonante stelsel stabiel en aanpasbaar sodat die liggame in resonansie bly.

Voorbeelde
----------

* Die wentelperiode van Neptunus en Pluto om die Son is onderskeidelik 165 en 248 jaar, dus in ’n resonansie (verhouding) van 2:3. Hoewel hul bane mekaar kruis, is daar geen gevaar dat hulle sal bots nie omdat die baanresonansie ’n situasie in stand hou waar Pluto die baan van Neptunus net kruis wanneer Neptunus ver weg is.
* Die planete Jupiter en Saturnus wentel respektiewelik elke 11,86 en 29,46 jaar om die Son; dit is ’n verhouding van ongeveer 2:5. Dit lei daartoe dat die twee planete stelselmatige afwykings ondervind; Jupiter se wenteltyd word verleng en Saturnus s’n verkort.
* Die resonansie van 1:2:4 van Jupiter se mane Ganimedes, Europa en Io.
* Die wentelperiodes van Saturnus se mane Mimas, Enkelados, Tethis en Dione lei tot ’n resonansie van 2:3:4:6.
* Die resonansie van 2:3 tussen Pluto en Neptunus.
* Onstabiele resonansies met Saturnus se binneste mane veroorsaak gapings in Saturnus se ringe.

Die spesiale geval van ’n resonansie van 1:1 (tussen liggame met dieselfde wentelradius) bring mee dat groot liggame in die Sonnestelsel die meeste ander liggame in hul wentelbaan uitwerp; dit is deel van die proses van ’n planeet om sy wentelbaan "skoon te vee", wat gebruik word in die definisie van ’n planeet deur die Internasionale Sterrekundevereniging (IAU).
Die westelik halfrond van die Aarde word in geel aangedui.

Die **westelike halfrond** is die gedeelte van die wêreld wat wes van die nulmeridiaan en oos van die 180-grade meridiaan lê. Tussen hierdie twee meridiane word die oos-wesposisie op die aardbol in *westerlengte* aangedui. Daarteenoor word posisie in die oostelike halfrond in die aantal grade *oosterlengte* gemeet.

Veronderstel dat die Aarde in die helfte gesny word vanaf die Noordpool deur Engeland tot by die Suidpool. Die westelike halfrond is die helfte aan die westekant. Die ander kant is die oostelike halfrond.

Hoewel die meeste Europese lande tot die westerse wêreld gereken word, lê die grootste deel van hierdie kontinent in die oostelike halfrond.

Sien ook
--------

* Breedtegraad
* Internasionale datumgrens
* Lengtegraad
* Greenwich-meridiaan
* Oostelike halfrond

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons bevat media in verband met ***Maps of Earth's hemispheres***. |

| * l
* b
* w
Halfrondtes van die Aarde |
| --- |
| Noordelike Halfrond • Suidelike Halfrond • Westelike Halfrond • Oostelike Halfrond • Landhalfrond • Waterhalfrond |
*Hierdie artikel handel oor die rolprent. Vir die olikheid, sien babbelas.*

***Babalas*** (*sic*) is 'n Afrikaanse rolprent wat op 2 Augustus 2013 in Suid-Afrika vrygestel is. Die rolprent is in Johannesburg, Mabalingwe, die Kalahariwoestyn en by Emperor's Palace verfilm.

Genre
-----

Die rolprent is 'n komedie waarin drie Suid-Afrikaanse karakters, Boet, Swaer en Moegae, van die Castrol TV-advertensies weer hulle verskyning maak na 'n dekade se afwesigheid. Dit het 'n ouderdomsperk van 10T (taal).

Hoofrolspelers
--------------

* Ian Roberts as Boet
* Norman Anstey as Swaer
* Jack Parow as Neef
* Tammy-Anne Fortuin as Mia Moolman
* Hannes Muller as dr. Koegelenberg / Plank Koegelenberg / burgemeester Jaap Koegelenberg / Klasie Koegelenberg
* Wynand van Vollenstee as Theodore
* Neels van Jaarsveld as homself
* Michael de Pinna as homself
* Armon Barnard as Bernie
* Dawie Roodt as homself
* Hugh Masebenza as Pillay
* David James as dokter in kliniek
* Samela Tyelbooi as Thandi
* Riana Scholtz as tannie Bettie
* Taryn Nightingale as kykNET-vloerbestuurder
* Andrew Stock as Barman
* Rachel Monama as Rageltjie
* Ryan Dittmann as sjef
* David Ho as Ontvangspersoon
* Treasure Tshabalala as verontwaardiging kliënt
* Charlotte de Beer as Ontvangspersoon
* F.C. Hamman as (plaasvervanger) Swaer
* André Scholtz as (plaasvervanger) Boet
* Joe Mulaudzi as (plaasvervanger) Moegae

Storielyn
---------

Die pragtige Mia Moolman werk vir ’n geleentheidkoördineringsmaatskappy in Sandton en kry opdrag om ’n spoggeleentheid by Emperor’s Palace te reël, waar die suksesvolste advertensieveldtogte in die geskiedenis van Suid-Afrika vereer gaan word. Haar baas, Theodore, wat heimlik verlief is op Mia, stuur haar teen sy beterwete na die Kalahari om drie ou helde op te spoor.

Mia is totaal oorstelp toe sy die drie manne op die Kalahari Oasis se stoep aantref waar hulle steeds sit en kuier. By nadere ondersoek vind sy egter dat Boet nie daar is nie en dat Neef (Jack Parow) in sy plek waarneem. Mia verduidelik die doel van haar besoek en verneem angstig dat Boet terapie ontvang by die plaaslike kopdokter op Hotazel, want sy "varkies" het weggehardloop.

Mia het net vyf dae om die probleme op te los, maar dis 'n nagmerrie van begin tot einde soos alles verkeerdloop. Gaan sy in haar doel slaag om die manne betyds in Johannesburg te kry vir 'n TV-onderhoud en die groot aand by Emperor’s Palace?

Sien ook
--------

* Lys van Afrikaanse rolprente
**Pomare I** of **Pōmare I** (omstreeks 1753 – 3 September 1803) (ook bekend as **Tu** of **Outu**), was van 1788 tot 1791 die eerste koning van die Koninkryk Tahiti en die stigter van die Pomare-dinastie. Hy het in 1791 geabdikeer, maar sy mag tot in 1803 behou as regent tydens die heerskappy van sy minderjarige opvolger, sy seun Pomare II.

Naam
----

*Outu* is ’n fonetiese weergawe van *ʻO Tū*: die naam is Tū en die naamwoordelike predikaat ʻo, wat *dit is* beteken. In ouer geskrifte word sy van geskryf as Tunuieaiteatua, wat onsekerheid laat oor die regte uitspraak omdat lengtetekens en glottale sluitklanke gewoonlik nie in Tahitiaans geskryf word nie. In die huidige ortografie word dit geskryf as Tū-nui-ʻēʻa-i-te-atua, wat beteken Groot-Tū,-pad-na-die-god. (Tū, "om regop te staan", was ’n belangrike Tahitiaanse god).

Die van Pomare is later aangeneem. Dit beteken "hoes" (*mare*) in die nag (*pō*), ter ere van sy dogter, Teri’inavahoroa, wat in 1792 aan tering dood is.

Lewe
----

Pomare I is omstreeks 1753 op Pare gebore as die tweede oudste seun van hoofman Teu Tunuieaiteatua en sy vrou, Tetupaia-i-Hauiri. Hy het aanvanklik onder sy pa se regentskap regeer en hom op 23 November 1802 opgevolg as Ariʻi-rahi van Porionuʻu.

Hy het die titel koning aangeneem en as monarg het hy die verskillende clans van Tahiti in ’n enkele koninkryk verenig, wat bestaan het uit Tahiti self, Moorea, Mehetia en Tetiaroa. In 1788 het hy dus die eerste koning van ’n verenigde Tahiti geword. In 1791 het hy geabdikeer en is hy deur sy seun, Tū Tūnuiʻēʻaiteatua (Pomare II), opgevolg. Dié het van 1791 tot 1821 regeer; Pomare I het egter tot in 1803 die regent gebly, toe hy aan trombose oorlede is.

Hy was vier keer getroud en het drie seuns en drie dogters gehad.
Die Westelike Provinsie in Zambië
Die Distrikte van die Westelike Provinsie
Zambië se **Westelike Provinsie** is die mees suidwestelike van die land se nege provinsies en grens in die suide aan Namibië se Caprivistrook en in die weste aan Angola. Die provinsie beslaan 126 386 km2, die naasgrootste in die land en amper 17% van die totale oppervlak. Dit is net ietwat kleiner as Griekeland.

Die Westelike Provinsie het naas die Noordwestelike Provinsie die land se kleinste bevolking en ook net laasgenoemde provinsie is yler bevolk. Die bevolking per vierkante kilometer was in 2009 net 7,62, vergeleke met die landswye gemiddeld van 17,03. Die geskatte bevolking was 962 871 in 2009, 'n toename van meer as 300 000 vergeleke met die 1990-sensus.

Die hoofstad, Mongu, is met 'n geskatte inwonertal in 2009 van 66 382 die grootste nedersetting. Die enigste ander dorpe met 'n noemenswaardige bevolking, is Sesheke (30 686 volgens die 2009-skatting), Kaoma (17 380) en Senanga (11 661).

Die Westelike Provinsie het in die koloniale tydperk as die protektoraat Barotseland bekend gestaan en was enig in sy soort danksy verdrae tussen die destydse opperhoof, Lewanika, en die British South Africa Company. Dit het onder meer immigrasie na die protektoraat beperk en die "Barotse Native Government" en opperhoof mag oor alle aangeleenthede wat die inheemse bevolking raak, gegee.

Die grootste stam in die provinsie is die Lozi, wat hierheen gemigreer het uit die Luba Lunda-koninkryk (wat sy hoogtepunt in die 17de en 18de eeu bereik het) in die huidige Demokratiese Republiek van die Kongo. Enkele eeue later is die Lozi deur die Makalolo verower, wat uit Suid-Afrika voor Shaka Zulu gevlug het. Dié stam se taal, Sikololo, het die Barotse-vlaktes se omgangstaal geword en hulle kultuur leef nog vandag onder inwoners voort, hoewel die Lozi in 1864 in opstand gekom en die Makololo so te sê uitgewis het. Die Lozi se opperhoofman staan as die Litunga beken. Stamlede spits hulle veral op beesboerdery toe.
Uitsig oor die hoofuitgrawingsgebied van Göbekli Tepe.
**Göbekli Tepe** (Turks: [gœbecˈli teˈpe], "Potbelly Hill"; bekend as Girê Mirazan of Xirabreşkê in Koerdies) is 'n Neolitiese argeologiese terrein naby die stad Şanlıurfa in Suidoos-Anatolië, Turkye. Gedateer na die Pre-Pot Neolitikum, tussen ongeveer 9 500 en 8 000 vC, die terrein bestaan uit 'n aantal groot sirkelvormige strukture wat deur massiewe klippilare ondersteun word - die wêreld se oudste bekende megaliete. Baie van hierdie pilare is ryklik versier met abstrakte antropomorfiese besonderhede, kleredrag en reliëfs van wilde diere, wat argeoloë seldsame insigte oor prehistoriese godsdiens en die besondere ikonografie van die tydperk bied. Die 15 m hoë, 8 ha tell sluit ook baie kleiner reghoekige geboue, steengroewe en klipgesnyde reënbakke uit die Neolitikum in, sowel as 'n paar tenkens van bedrywigheid uit latere tydperke.

Die terrein is vir die eerste keer gebruik aan die begin van die Neolitiese tydperk, wat in Suidwes-Asië die verskyning van die oudste permanente menslike nedersettings op enige plek in die wêreld aandui. Prehistorici koppel hierdie Neolitiese Revolusie aan die koms van landbou, maar stem nie saam of boerdery mense laat vestig het of andersom nie. Göbekli Tepe, 'n monumentale kompleks wat op die bopunt van 'n rotsagtige bergtop gebou is, ver van bekende bronne van water en tot op hede geen duidelike bewyse van landbouverbouing opgelewer het nie, het 'n prominente rol in hierdie debat gespeel. Die terrein se oorspronklike ondersoeker, Duitse argeoloog Klaus Schmidt, het dit beskryf as die "wêreld se eerste tempel": 'n heiligdom wat gebruik word deur groepe nomadiese jagter-versamelaars uit 'n wye gebied, met min of geen permanente inwoners. Ander argeoloë het hierdie interpretasie uitgedaag en aangevoer dat die bewyse vir 'n gebrek aan landbou en 'n inwonende bevolking ver van voldoende was. Onlangse navorsing het ook daartoe gelei dat die huidige ondersoekers van Göbekli Tepe baie van die gevolgtrekkings wat Schmidt se interpretasie onderlê, hersien of laat vaar.

Die eerste keer opgemerk in 'n opname in 1963, is die belangrikheid van die terrein erken deur Schmidt, wat opgrawings daar gerig het vanaf 1995 tot sy dood in 2014. Sedertdien het werk voortgegaan onder die beskerming van die Istanbul Universiteit, Şanlıurfa Museum, en die Duitse Argeologiese Instituut, onder die algehele leiding van die Turkse prehistorikus Necmi Karul. Dit is in 2018 as 'n UNESCO-wêrelderfenisgebied aangewys, wat die uitstaande universele waarde daarvan erken as "een van die eerste manifestasies van mensgemaakte monumentale argitektuur". Teen 2021 is minder as 5% van die terrein opgegrawe.
**Gözleme** is 'n dun pita brood van Yufka-deeg wat gevul word met 'n gekruide vulsel en is 'n gunsteling in die Turkse kookkuns. Die deeg word gemaak van koekmeel, water en sout (sommige resepte het 'n klein bietjie gis by) en word dan in 'n bal gevorm. Na die deeg vir ongeveer 'n halfuur onder 'n klam lap gelê het, word die balle met 'n dun koekroller uitgerol tot plaatgrootte pannekoeke.

Die een helfte van die koek word dan bedek met 'n vulsel en dan word die koek toegevou en om die rande toegeknyp. Die Gözleme word sonder baie olie/vet op 'n Sac, 'n effe konvekse plaat, gebak. Tradisioneel was hulle gebak op 'n warm steen of in 'n droë pan. Na ongeveer vyf minute word die koek omgedraai en vir 'n verdere vyf minute gebak. Voor die Gözleme bedien word, word dit met 'n lagie gesmelte botter gesmeer. Die gewildste weergawe is *Peynirli Gözleme* met 'n feta kaas, spinasie en kruie vulsel. Ander vulsels wat gebruik word, is aartappels of sterk gekruide gemaalde lamsvleis. Daar is ook soet vulsels wat as nagereg bedien kan word.

* Die deeg word uitgerolDie deeg word uitgerol
* Opsit van die Vulsel (in hierdie geval Feta, Spinasie en Kruie)Opsit van die Vulsel (in hierdie geval Feta, Spinasie en Kruie)
* BakBak
Bulbjerg
**Bulbjerg** is ’n kalkklipkrans in noordelike Jutland, Denemarke, wat oor Skagerrak uitkyk. Dit is die enigste rots in Jutland en die enigste voëlkrans in Denemarke. Dit is ook die mees suidelike broeiplek van die Brandervoël. Bulbjerg is in die tradisionele Hanharred-distrik, naby Thy, geleë.

Oor die eeue heen is kalkblokke uit die krans gekap en as boumateriaal in die omliggende gebied aangewend, of tot ongebluste kalk verwerk. Besoekers het vroeër jare hul name in die kalkrots uitgekerf, waarvan dié van ’n 19de-eeuse koning vandag nog besigtig kan word. Gedurende die Tweede Wêreldoorlog het Duitse magte Bulbjerg as ’n uitkykpos gebruik; ’n klein betonverskansing is opgerig, wat deur die jare heen staande gebly het.

Skarreklit
----------

Skarreklit (regs) teen die einde van die 19de eeu
Brandervoëls te Bulbjerg
Skarreklit was ’n rotsstapel wat ongeveer 100 m vanaf Bulbjerg in die see gestaan het. Dit het tydens ’n storm in 1978 afgebreek, hoewel die rotsbodem gedurende ebgety, of wanneer die seewaters kalm is, waargeneem kan word. Die basis van die stapel het uit vuursteen bestaan, wat teen die eroderende krag van die golwe weerstand kon bied, selfs lank nadat die see die sagter kalk rondom die struktuur al weggevreet het. Volgens oorlewering sou die instorting van Skarreklit die einde van die wêreld beteken. Skarreklit is vermoedelik na die kormorant (Deens: *skarv*, Jutse streekstaal: *skar*) vernoem; *klit* beteken 'duin', en in Jutlands ook 'krans'.
Göran Liljestrand

mens| Geslag | ManlikWysig |
| Land van burgerskap | SwedeWysig |
| Gegewe naam | GöranWysig |
| Familie naam | LiljestrandWysig |
| Geboortedatum | 16 April 1886Wysig |
| Geboorteplek | Masthuggs församlingWysig |
| Sterfdatum | 16 Januarie 1968Wysig |
| Sterfplek | VästerledWysig |
| Plek begrawe | Norra begravningsplatsenWysig |
| Beroep | dokter, Farmakoloog, Universiteit onderwyser, physiologistWysig |
| Werkveld | Fisiologie, FarmakologieWysig |
| Werkgewer | Karolinska InstituteWysig |
| Politieke amp | Dosent, ProfessorWysig |
| Lid van | Royal Swedish Academy of Sciences, German Academy of Sciences Leopoldina, Nobel Committee for Physiology or Medicine, Royal Academy of Medicine of BelgiumWysig |
| Alma mater | Stockholm Universiteit, Karolinska Institute, Norra RealWysig |
| Pryse ontvang | Björkén Prize, Schmiedeberg Badge, Alvarenga prysWysig |

**Göran Liljestrand** (16 April 1886 - 16 Januarie 1968), is 'n Sweedse farmakoloog, bekend vir die ontdekking van die Euler-Liljestrand-meganisme. 

Liljestrand is in Gotenburg gebore, maar het skool by die Norra Real Skool in Stockholm voltooi, voordat hy by die Universiteitskollege van Stockholm gematrikuleer het in 1904. Hy het sy studies aan die Karolinska-instituut voortgesit, sy medisyne-kandidaatgraad in 1909 voltooi, die medisyne-lisentiatgraad in 1915 en sy doktorsgraad in 1917, dieselfde jaar word hy dosent van fisiologie by die Instituut. Hy het professorskap gehou in farmakologie en fisiologie by die Karolinska-instituut van 1927 tot 1951. 

Liljestrand is opgelei as fisioloog onder professor Jöns Johansson maar het veral bekend geword as farmakoloog en vir sy samewerking met Ulf von Euler (later Nobelpryswenner vir Geneeskunde en Fisiologie) en Yngve Zotterman. Hy was 40 jaar lank sekretaris van die Nobelprys van die Karolinska Instituut. In 1938 word hy 'n lid van die *Royal Swedish Academy of Sciences*.
’n Kunstenaarsvoorstelling van die New Horizons-sending.
**New Horizons** is 'n onbemande ruimtetuig wat op 19 Januarie 2006 gelanseer is met die doel om foto's van Pluto, sy mane en die Kuipergordel te neem. Die sending is deel van Nasa se New Frontiers-program. Die tuig is gebou deur die Johns Hopkins University Applied Physics Laboratory (APL) en Southwest Research Institute (SwRI). Alan Stern het die bouprogram gelei.

Die ruimtetuig het in die eerste deel van sy sending geslaag toe foto's op 14 Julie 2015 op ’n afstand van 12 600 km van Pluto geneem is. Dit het vier uur en 25 minute geduur vir die data om die afstand van 4,7 miljard km na die aarde af te lê. In daardie stadium was die ruimtetuig se snelheid 14 km/s. Die data is deur ’n reuseskottelantenna in Madrid, Spanje, ontvang wat deel van Nasa se kommunikasienetwerk vorm.

Datatransmissie
---------------

Heliosentriese posisies van die vyf interstellêre ruimtetuie (vierkante) en ander liggame (sirkels) tot 2020, met die datums van hul lanserings en verbyvlugte. Posisies op 1 Januarie elke jaar word aangedui, met elke vyfde jaar gemerk.  
Aansig 1 is van die ekliptiese noordpool, volgens skaal; aansig 2 tot 4 is uit ander hoeke op ’n skaal van 20%.  
Hou jou muis op die SVG-lêer oor ’n vlug- of wentelbaan om die baan en sy verwante lanserings en verbyvlugte uit te lig.
Die ruimtetuig beskik oor ’n sender van 12  watt. Dit beteken dit kan effektiewelik inligting met die krag van een LED-liggie amper 5 miljard km ver deur die Sonnestelsel stuur. Die sendspoed is pynlik stadig, gemiddeld 1 kbis per sekonde, wat tot 4 kbis kan styg in baie gunstige omstandighede. Teen dié slakkepas neem dit die tuig ongeveer drie uur om een swart-wit foto na die Aarde te stuur. Selfs as dit saamgepers word, sal dit steeds 20 minute neem om die aarde te bereik. Die hardeskyf aan boord van die tuig is vol inligting ná die besoek aan Pluto, maar dit het sowat 16 maande geduur om die Aarde te bereik.

New Horizons is steeds in die Kuipergordel, waar dit op 1 Januarie 2019 ’n verbyvlug van die voorwerp (486958) 2014 MU69 onderneem het.

Bronne
------

* 
*
***KAHLA/Thüringen Porzellan*** is 'n Duitse vervaardiger van porselein vir huishoudelike en hotelgebruik wat sy setel in die gelyknamige nedersetting in die deelstaat Thüringen het. Die onderneming se produkte word tans in 'n sestigtal lande bemark.

Geskiedenis
-----------

KAHLA-produkte word tydens 'n porseleintentoonstelling in 2014 in Hamburg vertoon
KAHLA is tans 'n familie-onderneming in besit van die Raithel-familie
*Cupit*-porseleinbeker  
*Ambiente-handelskou 2019 in Frankfurt am Main*
*Elixyr Linen & Cotton*-porseleinservies  
*Ambiente-handelskou 2019 in Frankfurt am Main*
Die onderneming is oorspronklik in 1844 deur Christian Eckardt gestig. Op 27 Augustus van dié jaar is die produksie van porselein met twintig medewerkers begin. Kahla het in die volgende dekades tot die grootste porseleinvervaardiger in Thüringen gegroei en was in 1914 reeds een van die voorste porseleinfabrieke in die Duitse Keiserryk. Die onderneming, wat as aandelemaatskappy bedryf is (*Kahlaer Porzellanwerke A.G.*), het Verder gegroei met die oorname van porseleinfabrieke in Arzberg, Schönwald en Margarethenhütte. Daarnaas is 'n vervaardiger van industriële keramiek, *Hermsdorfer Isolatoren*, by die maatskappy ingesluit. Ten spyte van 'n uitdagende markomgewing het Kahla tot een van die gewildste handelsmerke vir porselein in Duitsland ontwikkel, veral met sy tafelserviesreekse in kobaltblou asook porseleindekor met strooiblomme en uie-patrone.

Ná die Tweede Wêreldoorlog is die onderneming in die Sowjet-Russiese besettingsone van Duitsland as Sowjet-aandelemaatskappy hervestig. Op 1 Mei 1952 het dit 'n sogenaamde volkseie onderneming (VEB) in staatsbesit geword. Die onderneming is ná die politieke omwenteling in die Duitse Demokratiese Republiek in 1991 geprivatiseer, maar het reeds twee jaar later bankrot gespeel. In 1994 is die onderneming danksy die inisiatief van een van sy voormalige bestuurders, Günther Raithel, as *KAHLA/Thüringen Porzellan GmbH* herstig.

Die vervaardigingsaanlegte is gemoderniseer om twee produkreekse te produseer, *KAHLA Elegance* en *KAHLA Modern*. Die porseleinreeks *Aronda*, wat deur die ontwerper Barbara Schmidt ontwikkel is, is met sukses ter geleentheid van die huishoudelike handelskou *Ambiente* in 1994 in Frankfurt am Main bekendgestel. In die lente van 1995 is met die vervaardiging van porseleinreekse vir die professionele hotel- en restaurantmark begin. In 2000 het die Raithel-familie alle aandele, wat nog in besit van die deelstaat Thüringen was, oorgeneem. *KAHLA* word sedertdien as familie-onderneming bedryf. In Maart 2020 het die onderneming in finansiële moeilikhede beland nadat dit een van sy grootste klante verloor het. Volgens persberigte het die onderneming tegniese probleme met 'n nuwe produksielyn ervaar waarin reeds miljoene belê is. 'n Reddingsplan is in werking gestel.

Die onderneming bedryf 'n vlagskipwinkel in een van Berlyn se voorste winkelstrate, Friedrichstraße, asook 'n aanlynwinkel. Alle aanlynbestellings word deur 'n nie-winsgewende dogteronderneming gehanteer wat werkgeleenthede vir geestelik en liggaamlik gestremdes bied.
Twee eiers van dieselde legsel
Die **Blouvalk** (*Elanus caeruleus*) is 'n klein daglewende roofvoël in die familie Accipitridae. Dit is veral bekend vir sy gewoonte om oor oop grasvelde te sweef. Die spesie van Eurasië en Afrika (Engels: "Black-winged kite") word soms met die Australiese (*Elanus axillaris*) en Amerikaanse blouvalk (*Elanus leucurus* van Noord-, Sentraal- en Suid-Amerika) gekombineer, om saam 'n superspesie te vorm. Alhoewel dit hoofsaaklik op vlaktes voorkom word dit soms op grasryke hange van heuwels in die hoër geleë gebiede van Asië gesien. Blouvalke is nie migrerend nie, maar beweeg oor kort afstande in reaksie op die weer.

Beskrywing
----------

Hierdie roofvoël het lang vlerke met 'n wit, grys en swart verekleed en, soos 'n uil, oë wat vorentoe wys met rooi irisse. Die lang valkagtige vlerke strek verby die stert wanneer die blouvalk sit. Die kort en vierkantige stert is sigbaar wanneer dit vlieg. Wanneer die blouvalk sit, dikwels op drade langs die pad, is dit meestal besig om sy vlerke te beweeg en wip sy stert op en af om homself te balanseer. Die geslagte lyk eenders.

Verspreiding en habitat
-----------------------

Die blouvalk kom hoofsaaklik voor op vlaktes en in semi-woestyne in sub-Sahara Afrika en tropiese Asië, maar dit kom ook in Europa in Spanje en Portugal voor.

Gedrag en ekologie
------------------

Die nes is 'n los platform van takkies waarin 3 of 4 eiers gelê word. Die wyfie doen die meeste moeite met die bou van die nes. Die eiers is lig en roomkleurig met dieprooi kolle. Albei ouers broei, maar wanneer die kuikens uitbroei, spandeer die mannetjie meer tyd om kos te soek. Die wyfies voer aanvanklik die kuikens en jag naby die nes en sal ook voedsel van die mannetjie ontvang. Nadat die kuikens hulle vere gekry het is hulle vir 'n verdere 80 dae steeds afhanklik van hulle ouers vir kos. Aanvanklik vind die oordrag van kos by die broeiplek en later in die lug plaas.

Die blouvalk se prooi sluit sprinkane, krieke en ander groot insekte, akkedisse en knaagdiere in. Beseerde voëls, klein slange en paddas het is ook al aangeteken. Dit is op seldsame geleenthede waargeneem terwyl dit prooi in die vlug jag.

Hierdie voëls slaap kommunaal in groepe van 15 tot 35 (groter getalle in Europa) op 'n groot blaarryke boom.

Sien ook
--------

* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (gegroepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name
**R. D. Blackmore**  

**Engelse skrywer en tuinboukundige**  
  


---

**Gebore**   

7 Junie 1825   

in Longworth, Berkshire (tans Oxfordshire),  
Engeland, Groot-Brittanje

---

**Oorlede**   

20 Januarie 1900   

in Teddington, Middlesex  
Engeland, Groot-Brittanje

---

**Literêre genres**  
  

Romantiek  
  


---

**Beduidende werke**  
  

  

*Lorna Doone* (1869)  

**Richard Doddridge Blackmore** (\* 7 Junie 1825, † 20 Januarie 1900), na wie meestal verwys word as R. D. Blackmore, was een van die bekendste Engelse skrywers in die tweede helfte van die 19de eeu. Sy werke het gedurende sy literêre loopbaan aanklank by lesers dwarsoor die wêreld gevind. Sy lewendige beskrywings en verpersoonliking van die Engelse platteland het ook van kritici hoë lof ontvang. Sy goeie oog vir en sy verbondenheid met die natuur was veral merkwaardig en is as een van die opvallendste kenmerke van sy werke beskryf. Naas sy skrywersloopbaan het Blackmore hom ook as tuinboukundige bekwaam.

Blackmore, wat dikwels die "Laaste Victoriaan" genoem is, was die baanbreker vir 'n nuwe romantiese stroming in die literatuur waarby later ook Robert Louis Stevenson en ander skrywers gereken is. Met Thomas Hardy het hy 'n Wes-Engelse agtergrond gedeel, en wat Hardy vir Wessex en Sir Walter Scott vir die Skotse Hoogland gedoen het, het Blackmore vir Devon vermag. Blackmore is beskryf as "trots, skaam, swygsaam, vasberade, sagmoedig en selfgesentreerd". 

Alhoewel dit in sy leeftyd uiters gewild was, het Blackmore se literêre werk byna in vergetelheid geraak. Met uitsondering van sy roman *Lorna Doone*, wat steeds gewild is by huidige lesers, geniet die meeste van sy ander werke min aandag. Blackmore se reputasie berus vandag gevolglik veral op dié romantiese werk, ondanks die feit dat hy dit self nie as een van gunstelingromans beskou het nie.
**Gysmanshoekpas** (ook in die verlede as die **Plattekloofpas** en die **Hudsonpas** bekend), is 'n bergpas oor die Langeberge.

Tot met die opening van die Garciapas in 1879 was die Gysmanshoekpas die enigste pad in die omgewing van Riversdal oor die Langeberge na die Klein Karoo. Die trekboere was vasberade om 'n oorgang oor die Langeberge te kry en in ongeveer 1740 is die Plattekoofpas begin gebruik. Gou het dit die hoofroete tussen die Kein Karoo en die kusgebied geword. Op 'n kaart van Burchell uit 1772 word die pas reeds aangedui. Die pas is in 1841 en weer in 1860 verbeter en is daarna na die magistraat van Oudtshoorn, J. Hudson, vernoem. In 1841 is die pas herbou en effens verlê. Dit is 'n baie steil pas en loop oor 'n nek bo-op die Kanetberg, suid van die plaas Brandrivier. Ook vanaf die Karoo-kant is die opdraand lank en steil. Teenswoordig word die pad uitsluitlik gebruik deur plaaslike boere en die Departement Bosbou. By die ingang van die pas is die bouval van 'n tolhuis.

Sien ook
--------

* Lys van bergpasse in Suid-Afrika

Koördinate: 33°56′28″S 21°3′10″O﻿ / ﻿33.94111°S 21.05278°O﻿ / -33.94111; 21.05278
Die Quirinaalpaleis
Die binnehof of *Cortile interno*
Die Italiaanse staatspresident het sy eie wag, die *Corazzieri*, wat die staatshoof en die paleis beskerm. Die wagwisseling is 'n gewilde fotomotief vir toeriste
Die Amerikaanse minister van buitelandse sake (*U.S. Secretary of State*) Mike Pompeo word op 1 November 2019 deur staatspresident Sergio Mattarella begroet
Die **Quirinaalpaleis** (Italiaans: *Palazzo del Quirinale*) is die Italiaanse staatspresident se ampswoning in Rome. Die paleis, wat net soos die Piazza del Quirinale (die plein waarop dit geleë is) na die Romeinse heuwel Quirinaal vernoem is, het vanaf 1583 as somerwoning vir pous Gregorius XIII ontstaan. Om goeie redes - die 16de eeuse Vatikaan is volgens oorlewering deur malaria geteister. Die Quirinaal was 'n meer gesonde omgewing en - as 'n heuwel waar gewoonlik 'n vars bries waai - 'n gewilde toevlug tydens groot somerhitte in Rome. Dit bied panoramiese uitsigte oor die Ewige Stad, insluitende die Sint Pieterskerk. Daarnaas is pouslike konklaves hier gehou en kantore van die Kerkstaat in die paleis gehuisves. 

In 1871, toe Rome as hoofstad van die nuutgestigte Koninkryk Italië geproklameer is, is die Quirinaalpaleis deur die staat gekonfiskeer om as ampswoning van Italiaanse konings te dien. Die Rooms-Katolieke Kerk is eers met Verdrag van Laterane tussen die Heilige Stoel en die Italiaanse staat in 1929 skadeloos gestel. 
London
Die paleis met sowat 1 200 vertrekke het oor die eeue as ampswoning van dertig pouse, vier Italiaanse konings en twaalf staatspresidente gedien. Die paleis se oppervlakte is drie keer kleiner as dié van Londen se Buckingham-paleis, maar twintig keer so groot soos die Withuis in Washington, D.C.

Sedert die afskaffing van die monargie in Italië in 1946 dien die paleis as ampswoning van die Staatspresident van die Italiaanse Republiek. Die paleis se buitefasades en interieur het sedertdien grotendeels onveranderd gebly. Op vyf dae van die week mag die paleis deur die publiek besigtig word. Alle besigtigingstoere moet vooraf aanlyn bespreek word.
**Ronald David Laing** (7 Oktober 1927 - 23 Augustus 1989) was 'n omstrede Skotse psigiater wat baanbrekerswerk verrig het om die geestessiekte skisofrenie te ontleed. Sy betoog "The Divided Self" wat in 1960 verskyn het, het vir baie gewildheid gesorg onder skisofrene maar vir afkeur onder psigiaters. Deur gebruik te maak van die eksistensieel-fenomenologiese benadering het hy gehelp om die wêreld van die skisofreen aan ander bekend te maak. Laing het die manier waarop psigiatrie destyds bedryf is veroordeel en geargumenteer dat dit gehelp het om die siekte in stand te hou, en het sodoende 'n belangrike bydrae gelewer aan die antipsigiatriese beweging van die vyftigerjare wat onder andere geloods is deur persone soos Thomas Szasz en Michel Foucault.

Laing se sublieme insig in die skisofrenie het hy na eie mening te danke aan sy eie liefdelose en eensame kinderjare wat hom sy hele lewe gekwel het. In 1989 is Laing dood aan 'n hartaanval wat moontlik veroorsaak is deur sy jarelange depressie, dwelmmisbruik en alkoholisme. Hy het tennis gespeel toe dit gebeur het.
**Martin-de-Viviès** is die hoofstad van die Franse Suidelike en Antarktiese Gebiede aan die Noordkus van Amsterdameiland in die Indiese Oseaan, geleë by 37°48'S, 77°34'O. Die basis bied huisvesting aan 20 wetenskaplikes en ander personeel. Dit in gebruik sedert 1 Januarie 1981 en vervang die eerste stasie, La Roche Godon.
Wetenskaplikes en ander besoekers wat 'n jaar op die eiland spandeer staan as *les hivernants* (die oorwinteraars) bekend. Geriewe en aktiwiteite wat die lewe in die afgeleë nedersetting meer draaglik maak sluit in 'n gimnasium, 'n running track, fietse, fotografie en so nou en dan 'n pot pétanque. Om te vermy dat die kleine groepie mense wat vir lang tye met mekaar moet saam werk en leef aan "cabin fever" begin lei reël die Franse Suidelike en Antarktiese Gebiede (TAAF) owerheid jaarlikse weeklange middel-winterfeeste (Frans: *La Midwinter*) wat op 21 Junie – wintersonstilstand in die Suidelike Halfrond– op al drie TAAF wetenskaplike basisse (Amsterdam- , Crozet- en Kergueleneilande). Feesaktiwiteite sluit in: eiergooi, boogskiet, bordspeletjie, filmvertonings (16mm), verskei resiese (insluitend 'n course des garçons de café), tafeltennis, pétanque, fietsry, 'n piekniek, middeleeuse feesmaal, braai, pannekoekpartytjie, amateuraand en 'n bonfire wat as die  *Feu de la Saint-Jean à la Cale* bekend staan.

Die laboratoria op die eiland is:

* Die weerstasie
* Laboratorium vir Physiochemistry of the Atmosphere - (RACEA), wat metings van die lug op monsters vry van die besoedeling
* Die Geofiesieselaboratorium wat die aarde se magnetiese veld meet