Duisende Suid-Afrikaners besoek jaarliks die majestueuse **Sint Pieterskerk** (Italiaans: *Basilica Papale di San Pietro in Vaticano*) in Rome. Tegnies is die kerk binne Die Vatikaan, of Vatikaanstad, 'n klein soewereine staat waarvan die gebied bestaan uit 'n ingeslote gebied binne die stadsgebied van Rome, Italië. In Engels staan die kerk bekend as die *Basilica of St. Peter*

Imposante voorgewel van Sint Pieterskerk snags

Rede tot roem
-------------

Dit is die grootste kerk van die Christendom. Hier vind die plegtigheidseremonies van die Rooms-Katolieke Kerk plaas: kroning van die Pous, die heiligverklaring van die Rooms-Katolieke heiliges en plegtige godsdiensbyeenkomste. Dit is gevolglik een van die grootste toeriste-aantreklikheid in Rome.

### Rol in die Hervorming

Die St. Pieterskerk is egter om nog 'n rede belangrik. Die bou van die kerk het ook aanleiding gegee tot 'n gebeurtenis wat vir die hele Christelike wêreld diepgaande betekenis ingehou het, nl. die Hervorming. Om die kerk te kon bou, het die Rooms-Katolieke Kerk baie geld benodig. Dit het daartoe gelei dat die Duitse Dominikaanse monnik Johannes Tetzel (omstreeks 1465-1519) toestemming ontvang het om aflate te verkoop om geld in te samel. Dit was onder meer hierdie aflaatstelsel wat Martin Luther daartoe beweeg het om sy 95 stellinge op die deur van die Slotkerk in Wittenberg te spyker.

Die eerste planne
-----------------

Die eerste **Sint Pieterskerk** is reeds deur keiser Konstantyn die Grote gebou op die plek waar die apostel Petrus volgens oorlewering begrawe is. Hierdie kerk is in 326 ingewy en het bly staan tot 1450. Daar is toe besluit om 'n groter kerk te bou. Die drie grootste kunstenaars wat 'n aandeel gehad het in die bou van die nuwe Sint Pieterskerk is Bramante, Michelangelo en Bernini.

Panorama van St.Pieterskerkplein

Pous Julius II
--------------

Pous Julius II (1503 tot 1513) se bynaam was "Il Papa Terribile" (die verskriklike pous). Sy pontifikaat is gelukkig ook gekenmerk deur onder andere sy ambisieuse bouprojekte en die bevordering van die skone kunste.

Hy vra die Renaissance argitek Donato Bramante (ook bekend as Bramante Lazzari) om 'n nuwe kerk te ontwerp. In 1506 lê hy die fondament vir die nuwe **Sint Pieterskerk**.

Pous Leo X
----------

Verskeie argitekte, onder andere die groot skilder Raphael, word aangestel deur Pous Leo X, om aan die projek te werk na Donato Bramante se afsterwe.

Pous Paulus III
---------------

Michelangelo, een van die beroemdste kunstenaars van die Renaissance word deur Pous Paulus III aangestel om toesig te hou oor die bou van die kerk. Hy het verklaar dat hy geen betaling wou hê vir die werk nie, omdat hy dit doen "uit liefde vir God en as huldeblyk aan die apostel Petrus". Hy lewer enorme bydraes tot baie van die kunsskatte in die kerk. Sy plan was om weer Bramante se Griekse kruis te volg - die struktuur is versterk en vergroot om die koepel te steun.

Na 17 jaar is die koepelmuur van Michelangelo se koepel voltooi, maar die res het meer as 24 jaar lank onvoltooid gebly. Einde ten laaste, in 1588, het pous Sixtus V vir Giacomo della Porta aangese om Michelangelo se werk te voltooi. Sowat 800 werkers het byna twee jaar lank dag en nag gewerk en toe was die groot koepel uiteindelik gereed om met lood oorgetrek te word. Sowat dertien jaar later het pous Paulus V vir Carlo Mademo aangesê om die kerk te voltooi.

Hy het teruggekeer na Rafael se plan van 'n Latynse kruis-ontwerp met 'n lang middeskip. Mademo het die westekant van die St. Pieterskerk 'n majestueuse voorgewel gegee, maar ongelukkig belemmer dit die uitsig op die koepel. Die koepel kan dus die beste gesien word van die Vatikaanse tuine agter die kerk.

Inwyding
--------

Die kerk is in 1626 ingewy, byna 200 jaar nadat met die bouwerk daaraan begin is. Maar selfs toe was die werk nog nie voltooi nie. Gian Lorenzo Bernini is aangestel as die argitek van die St. Pieterskerk. Hy het onder andere die ovaalvormige piazza of plein ontwerp.

Sien ook
--------

* Pous Anacletus
* Pous Julius II
* Pous Leo X
* Pous Paulus III
* Vatikaanstad
* Protestantse Hervorming
* Gian Lorenzo Bernini
* Vatikaanstad

Bronnelys
---------

* Kennis, 1980, vol 3, bl. 441-443, ISBN 0 7981 0825 8