*Hierdie bladsy handel oor die esoteriese begrip van energie, vir die wetenskaplike begrip sien Energie*

|  |
| --- |
| Hierdie artikel is deel van 'n reeks oor |
| Alternatiewe medisyne, pseudomedisyne en skynwetenskappe |
|  |
| 
**Algemene inligting**

* Alternatiewe medisyne
* Bewysgebaseerde medisyne
* Biologiese geloofwaardigheid
* Energie (esoteries)
	+ Energiemedisyne
* Geskiedenis van geneespraktyk in Suid-Afrika
* Holistiese genesing
* Kwaksalwery
* Pseudowetenskap
* Skeptiese beweging
* Terminologie van alternatiewe medisyne

 |
| 
**Skynmedisyne en skynwetenskap**

* Akudruk
* Akupunktuur
* Aromaterapie
* Bevrydingsterapie
* Biologiese ritme
* Byeterapie
* Chiropraktyk
	+ Vertebrale subluksasie
* Dhyana
* DMSO
* Eugenetika
* Frenologie
* Fisionomie
* Gefasiliteerde kommunikasie
* Geheue van water
* Genesingsmasjiene
	+ PRK-1U
* Goop
* Hologram-armband
* Homeopatie
* Joga
* Kankerbehandeling
* Kolonreiniging
	+ Chloordioksied
	+ Koffie-enema
* Koronavirus-2019-behandeling
	+ Hidroksichlorokien
* Kristalgenesing
* Magneetterapie
* Naturopatie
* Ontgifting
	+ Ontgiftingsvoetbad
* Ourikulêre terapie
* Plat Aarde
* Refleksologie
* Reiki
* Slangolie
* Spontane menslike verbranding
* Talassoterapie
* Urineterapie

 |
| 
**Samesweringsteorieë**

* Entstofhuiwering
* GGO-samesweringsteorieë
* Groot Farmasie
* MIV/vigsontkenning

 |
| 
**Persoonlikhede**

* Steve Jobs
* Paul E. Marik
* Kary Mullis
* Luc Montagnier
* Tim Noakes
* Gwyneth Paltrow
* Rupert Sheldrake
* Oprah Winfrey

 |
| 
**Tradisionele medisyne**

* Ayurveda
* Boereraat
	+ Hollandse medisyne
* Geloofsgenesing
* Chinese medisyne
	+ Gua sha
	+ Qi
* Tradisionele Afrika-medisyne

 |
| 
**Diagnose**

* Elektrosensitiwiteit
* Signatuurleer

 |
| s • b • w |

Voorstanders en beoefenaars van verskillende esoteriese vorms van spiritualiteit en alternatiewe medisyne verwys na 'n verskeidenheid beweerde ervarings en verskynsels as gevolg van **"energie"** of **"krag"** wat nie gemeet kan word nie en dus onderskei word van die wetenskaplike vorm van energie. Daar bestaan geen wetenskaplike bewyse vir die bestaan van sulke energie nie en wetenskaplikes en opvoedkundiges kritiseer die gebruik van die term "energie" om die idees te beskryf as die bekendmaking en promosie van 'n wanopvatting.

Terapieë wat voorgee om onbekende energieë te gebruik, aan te pas of te manipuleer, is dus een van die mees omstrede van alle aanvullende en alternatiewe medisyne. Eise wat verband hou met energieterapieë is meestal anekdoties, eerder as gebaseer op herhaalbare empiriese bewyse.

Geskiedenis
-----------

Die vermeende "energieveld "rondom 'n blaar, soos gesien deur Kirlian-fotografie
Konsepte soos "lewenskrag", "*qi*" en "*élan vital*" bestaan al lank al en het na vore gekom uit die debat oor vitalisme in die 18de en 19de eeu met Mesmer en die se "dieremagnetisme". Hulle is in die 20ste eeu steeds deur sommige denkers en beoefenaars in die moderne New Age-beweging bespreek.

Met die bestudeering van embriologie en ontwikkelingsbiologie deur bioloë, veral voor die ontdekking van gene, is 'n verskeidenheid kragte voorgestel om hul waarnemings te verduidelik. Die Duitse bioloog Hans Driesch het *entelechy* ('n tipe krag wat 'n verstand gehad het) voorgestel, 'n energie wat volgens hom organiese prosesse beheer het. Sulke idees is egter gediskredieteer en die moderne wetenskap het die poging om esoteriese energieke eienskappe aan die lewe te koppel laat vaar.

Dit is nie die wetenskaplike konsep van energie waarna verwys word in die konteks van spiritualiteit en alternatiewe medisyne nie. Soos Brian Dunning, Amerikaanse wetenskap- en skeptisisme-skrywer, skryf:

> 
> Dit is al wat energie is: 'n meting van werkvermoë. Maar in die populêre kultuur het "energie" op een of ander manier 'n selfstandige naamwoord geword. Daar word dikwels van "energie" gepraat asof dit iets op sigself is, soos 'n gebied met gloeiende krag, wat gestoor en gebruik kan word. Hier is 'n goeie toets. As jy die woord "energie" hoor, vervang dan die frase "meetbare werksvermoë". Is die gebruik nog sinvol? Onthou, energie self is nie die ding wat gemeet word nie: energie is die meting van verrigte werk of potensiaal ... Hierdie New Age-konsep van die liggaam met 'n "energieveld" is dus noodlottig gedoem. Daar bestaan ​​nie iets soos 'n energieveld nie; dit is twee nie-verwante begrippe.
> 
> 
> 

Ten spyte van die gebrek aan wetenskaplike ondersteuning, het geestelike skrywers en denkers idees oor energie gehandhaaf en voortgegaan om dit as nuttige allegorieë of as feit te bevorder. Die veld van energie-medisyne is voornemens om energie te manipuleer, maar daar is geen geloofwaardige bewyse om dit te ondersteun nie.

Die konsep van "*qi*" (energie) kom dwarsdeur die tradisionele Oos-Asiatiese kultuur voor, soos in die kuns van feng shui en Chinese vegkuns. *Qi*-filosofie sluit ook die begrip "negatiewe *qi*" in, wat gewoonlik verstaan ​​word as die bekendstelling van negatiewe buie soos vrees of meer gematigde uitdrukkings soos sosiale angs of ongemaklikheid. Die vermyding of minimalisering van hierdie negatiewe *qi* deur rangskikking van fisiese voorwerpe in vermeende mistieke of belangrike patrone is 'n hoof fokus van feng shui. Die tradisionele verduideliking van hoe akupunktuur werk sê dat dit deur die sirkulasie van *qi* deur 'n netwerk van meridiane "vloei" en kan gemanipuleer word.

Plekke
------

Daar is verskillende terreine wat as heilig beskou word en waar mense van verskillende geloofstelsels die ervaaring het dat hulle 'n sterk godsdienstige of geestelike gehalte het, wat dui op die voorstelling van 'n goddelikheid, of 'n "energie" wat vir dié mense belangrik is. Die idee dat 'n soort "negatiewe energie" verantwoordelik is vir die skep of lok van spoke of demone kom voor in die hedendaagse paranormale kultuur en geloof, soos geïllustreer in TV-programme soos *Paranormal State* en *Ghost Hunters*. Daar is geen wetenskaplike bewyse van enige van hierdie beweerings nie.

In Suid-Afrika
--------------

Sedert 2008 is Suid-Afrikaanse tradisionele en alternatiewe genesers professionele status verleen binne die Suid-Afrikaanse mediese stelsel. Daar is verskeie webwerwe wat besighede adverteer wat een of ander vorm van "energiegenesing" aanbied, waarvan verskeie pseudowetenskaplike praktyke insluit, waaronder Reiki, kristalgenesing, "harmoniserende frekwensies" en "energiekinesiologie". Mediese fondse bied dikwels 'n vorm van holistiese behandeling aan, maar verwys nie na spesifieke aspekte soos energiegenesing nie.