**Mango Groove** is 'n Afro-pop musiekgroep wat in 1984 in Johannesburg, Suid-Afrika gestig is. Die groep se hoofsanger is Claire Johnston. Hulle het reeds meer as 700,000 albums net in Suid-Afrika alleen verkoop, meestal met populêre treffers soos "*Dance Some More*", "*Special Star*", "*Hometalk*" en "*Nice To See You*".

Sedert hul stigting het die groep ses ateljee-albums en talle enkelsnitte vrygestel. Hul mees onlangse album, 2016 se *Faces to the Sun*, was meer as vier jaar in wording.

Geskiedenis
-----------

### Stigting

Mango Groove het in 1984 in Johannesburg gestig. Drie van die vier stigterslede—John Leyden, Andy Craggs en Bertrand Mouton—was groeplede in 'n "wit middelklas-punkgroep" genaamd Pett Frog, terwyl hulle studente aan die Universiteit van die Witwatersrand was. In 1984 het die drie jong mans die kwela-musikant "Big Voice" Jack Lerole by die Gallo Records-gebou in Johannesburg ontmoet. In die laat 1950's het Lerole 'n kwela-groep genaamd Elias and His Zig-Zag Jive Flutes gelei. John Leyden was versot op Suid-Afrikaanse jazz van hierdie era. Lerole se reputasie het hom voorafgegaan. Hy en die lede van Pett Frog het saam geoefen, en 'n nuwe band het begin vorm aanneem. Die groep se naam is tydens aandete uitgevind: 'n woordspeling op die frase "*Man, go groove*!".

### Evolusie

In Mango Groove se vroeë dae het musikante gekom en gegaan terwyl die groep in 'n samehangende geheel ontwikkel het. Leyden was die enigste stigterslid wat sedert die begin aangebly het, maar die volle ledetal het uiteindelik tot 11 lede gestyg. Alan Lazar, 'n komponis en verwerker wat die orkes se klawerbordspeler geword het, verduidelik dat 'n groot orkes met uiteenlopende musikale elemente 'n verskeidenheid verwerkings moontlik maak. Vir die grootste deel van die groep se geskiedenis bestaan dit uit vier sangers, hoof- en baskitaar, 'n koperblaasafdeling, tromme, klawerborde en die penniefluitjie. (Die penniefluitjie is die sentrale instrument in kwela-musiek—'n Suider-Afrikaanse styl wat Mango Groove se klank sterk beïnvloed het.) Die hoofsanger Claire Johnston se sopraan word aangevul deur die agtergrondsangers Beulah Hashe, Marilyn Nokwe en Phumzile Ntuli.

Kitaarspeler en jarelange lid George Lewis het in 1984 aangesluit. Hy, John Leyden, Kevin Botha, Jack Lerole en Simon "Mahlathini" Nkabinde het saam "Dance Some More" geskryf, wat die eerste liedjie was wat Mango Groove opgeneem het. Die groep het nog nie hul sangers gevind nie, en hierdie seminale opname is deur Jack Lerole en die Mahotella Queens gelei. Johnston het aangesluit toe sy 17 was. Sy het destyds stemonderrig van Eve Boswell ontvang. Bertrand Moulton het Boswell in 1984 gebel en haar gevra om haar beste vroulike sangeres te verwys, en sy het Claire Johnston aanbeveel. Leyden het Johnston vir die eerste keer in Rosebank, 'n voorstad van Johannesburg, ontmoet. Sy het vir hom 'n paar bande van haar sang gespeel, en het die groep gaan sien optree. "Ek was geboei, want ek het nog nooit iets soos Mango Groove gehoor nie." Na 'n maand met geen woord van die groep nie, het Johnston 'n telefoonoproep van Leyden ontvang wat gevra het of sy kon repeteer vir 'n vertoning wat twee aande later bespreek is.

Toe Johnston van die hoërskool gegradueer het, het sy – soos Leyden, Craggs en Moulton voor haar – by die Universiteit van die Witwatersrand ingeskryf. Sy het 'n Baccalaureus Artium-graad voltooi terwyl sy saam met die groep getoer het. Sy en John Leyden is in 1999 getroud, en is meer as 'n dekade later geskei.

Die groep se eerste ateljee-opname saam met Claire Johnston was "*Two Hearts*", wat hulle as 'n enkelsnit in 1985 vrygestel het. Die groep het op hierdie tydstip sewe lede gehad: John Leyden (baskitaar), Sarah Pontin (alt-sax en klarinet), Banza Kgasoane (trompet), Mickey Vilakazi (tromboon), Sipho Bhengu (tenoor-sax) en George Lewis (kitaar). Agter op die platebaadjie was 'n verkoopspraatjie wat potensiële luisteraars aan die groep en hul etos voorgestel het. Nicholas Hauser, wat die kopie geskryf het, het "*Two Hearts*" beskryf as 'n "*beatbox township wals*" wat musiek van verskillende tradisies meng. Die groep se eerste treffer het in 1987 gekom: "*Move Up*", wat op 7-duim-plaat vrygestel is in 'n uitgawe van 4 000, het nommer een op die Capital Radio-trefferparade bereik.

Van die ander voormalige lede van die groep is die tromspeler Peter Cohen, die trompetspeler Banza Kgasoane, die komponis/klawerbordspeler Alan Lazar, die penniefluiter Kelly Petlane, die klawerbordspeler Les Blumberg en die trombonis Mickey Vilakazi. Voor sy werk by Mango Groove, was Cohen medestigter van die Suid-Afrikaanse pop-rockgroep Bright Blue; hy het later by Freshlyground (gest. 2003) aangesluit, 'n sespersoon-fusie-ensemble wat met Mango Groove vergelyk is.

Die altsaksofonis en klarinetspeler Sarah Pontin het die groep in 1986 verlaat. Mduduzi Magwaza het uiteindelik haar plek op die altsaksofoon ingeneem; hy speel ook die penniefluitjie.

Alan Lazar het aangesluit as Mango Groove se klawerbordspeler nie lank na die groep se stigting nie. Hy het sommige van hul eerste liedjies saam geskryf, insluitend die 1985-enkelsnit "*Two Hearts*". In die middel-1990's het hy begin om partiture vir film en televisie te vervaardig, en het 'n beurs van die Verenigde State se Fulbright Foreign Student Program gewen. Nadat hy 'n Meestersgraad in Beeldende Kunste aan die USC School of Cinema-Television in 1997 verwerf het, het hy hom in die VSA gevestig en sy loopbaan in die Groter Los Angeles-gebied voortgesit.

"Big Mickey" Vilakazi, 'n veteraan uit die Tweede Wêreldoorlog, was ook 'n vroeë lid van die groep. Hy was 65 toe hy aangesluit het; John Leyden het onthou dat toe Vilakazi in Junie 1988 gesterf het, dit vir 'n tyd lank gelyk het of die groep dalk sou opbreek.

Mango se jarelange trompetspeler, Banza Kgasoane, is op 9 Desember 2015 op 65-jarige ouderdom oorlede. By die begrafnisdiens in Alexandra het Claire Johnston, John Leyden en ander musikante by Kgasoane se seun Moshe op die verhoog aangesluit om 'n huldeblyk aan Banza op te voer. Moshe het, soos sy vader, die trompet gespeel; hy tree op as Mo-T saam met die groep Mi Casa. Op 21 Desember het Suid-Afrika se Minister van Kuns en Kultuur Nathi Mthethwa Kgasoane gedenk in 'n persverklaring wat deur die Departement uitgereik is.

Lede
----

* Claire Johnston – hoofsanger
* Sipho Bhengu – tenoor saxofoon, stem
* Beulah Hashe – stem
* Banza Kgasoane – trompet
* Alan Lazar – sleutelbord, klavier
* George Lewis – kitaar
* John Leyden – baskitaar
* Marilyn Nokwe – stem
* Mduduzi Magwaza – alto saxofoon, fluit
* Phumzile Ntuli – stem
* Gavin Stevens – dromme, perkussie

Diskografie
-----------

### Albums

* *Mango Groove* (1989)
* *Hometalk* (1990)
* *Another Country* (1993)
* *The Best of Mango Groove* (1994)
* *Eat a Mango* (1995)
* *Dance Sum More... All the Hits So Far* (1996)
* *The Best of Mango Groove* (2000) – verskil van die 1994-uitgawe
* *The Ultimate Collection* (2003)
* *Moments Away: Love Songs and Lullabies 1990-2006* (2006)
* *The Essential Mango Groove* (Dubbel CD - 2008)
* *Bang The Drum* (2009)
* *Faces to the Sun* (2016)

### Enkelspelers

* "Two Hearts" (1986)
* "Love is the Hardest Part" (1986)
* "We are the Party" (1986)
* "Do You Dream Of Me?" (1987)
* "Move Up" (1987)
* "Dance Sum More" (1989)
* "Hellfire" (1989)
* "Special Star" (1989)
* "Too Many Tears" (1989)
* "Pennywhistle" (1990)
* "Hometalk" (1991)
* "Island Boy" (1991)
* "Moments Away" (1991)
* "Nice To See You" (1993)
* "Keep On Dancing" (1993)
* "Another Country" (1993)
* "Tropical Rain" (1993)
* "Eat A Mango" (1995)
* "The Lion Sleeps Tonight" (1995)
* "New World (Beneath Our Feet)" (1995)
* "Tom Hark" (1996)
* "Let Your Heart Speak" (1996)
* "Southern Sky" (2007)

Sien ook
--------

* Lys van Suid-Afrikaanse musiekgroepe