recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Ritssluiter
Die **ritssluiter**, soms rits genoem, is 'n sluitmiddel aan klere, tasse en ander houers en is reeds in 1891 deur die Amerikaner W. Judson uitgevind. Die ritssluiter het in baie gevalle ander vasmaakmiddels, soos die hakie en ogie, knoop en knoopsgat, ensovoorts, vervang. 

Die ritssluiter is vir die eerste keer in 1893 in Chicago op die *World Columbian Exposition* deur Whitcomb L. Judson bekend gestel. Dit het toe uit 'n reeks hakies en ogies bestaan wat met 'n sluitertjie gesluit of ontsluit is. Gideon Sundback, 'n Sweedse ingenieur, het in omstreeks 1912 die Amerikaanse ontwerp verbeter deur die hakies en ogies met metaaltandjies te vervang. Die ritssluiter het toe uit twee bande bestaan met 'n ry metaaltandjies aan elk, wat deur middel van 'n skuif in- en uitmekaargedruk kon word. 

Die Amerikaanse Vloot het reeds in 1917 sy bemanning met windbestande vliegpakke met ritssluiters uitgerus. In 1924 is die metaalritssluiter deur die Switser Winterhalter tot sy huidige vorm verbeter. Laat in die 1920's en gedurende die 1930's het die ritssluiter deel geword van mans- en damesklere in die algemeen. 'n Nabootsing van die metaalritssluiter word vandag op groot skaal van nylon gemaak, en die ritssluiter word tans meer as ooit in kledingstukke en skoene gebruik. 

Ritssluiters vir tegniese doeleindes is mettertyd ook ontwikkel, onder meer vir gas- en waterdigte afsluitings. Dit word byvoorbeeld ook as afdigting in die plastiekvoerings in die olieruime van tenkskepe gebruik.

Bronnelys
---------

* Wêreldspektrum, 1982, ISBN 0908409656, volume 24, bl. 26
| **Resort Municipality of Whistler**
 |
| --- |
| **Kaart** | **Wapen** |
|  |
|  |
|  |
| **Vlag** |
|  |
|  |
|  **Land** |  Kanada |
|  **Provinsie** |  Brits-Columbië |
|  **Koördinate** | 50°7′ N, 122°57' W |
|  **Stigting** | 1914 |
|  **Inkorporasie** | 1975 |
|  **Oppervlakte:** |   |
|  - Totaal | 161,72 vk km |
|  **Hoogte bo seevlak** | 670 m |
|
|
|  **Bevolking:** |   |
|  - Totaal (2006) | 9 248 |
|  - Bevolkingsdigtheid | 55/vk km |
|  - Metropolitaanse gebied | 2 180 737 |
|  **Tydsone** | UTC -8 (Pasifiese Standaardtyd) |
|
|  **Burgemeester** | Ken Melamed |
|  **Amptelike Webwerf** | *Whistler* |
|

**Whistler** is 'n Kanadese skioord in die suidelike Pasifiese Reeks van die Kusgebergte in die provinsie Brits-Columbië, sowat 125 kilometer (78 myl) noord van Vancouver. Die nedersetting, wat as *Resort Municipality of Whistler (RMOW)* geïnkorporeer is, het 'n permanente bevolking van sowat 10 000. Daarnaas bly 'n beduidende aantal tydelike werkers, veral jongmense van buite die provinsie, onder meer uit Australië en Europa, in Whistler.

Die Whistler-Blackcomb-skigebied lok jaarliks meer as twee miljoen besoekers wat hier sport soos Alpynse ski en bergfietsry beoefen. Die skidorp Whistler is net vir voetgangers toeganklik. Sy ontwerp is met talle toekennings bekroon en word deur toonaangewende skitydskrifte sedert die middel-1990's by die voorste bestemmings in Noord-Amerika gereken.

Gedurende die Olimpiese Winterspele 2010 is die meeste Alpynse, Nordiese en slee-wedstryde in Whistler gehou, alhoewel die vrystyl- en sneeuplank-wedstryde in Cypress Mountain naby Vancouver plaasgevind het.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4278321-5
* LCCN: n87943394
* MusicBrainz: ea157e66-da75-46ab-96e4-94fd30a67a00
* NKC: ge421280
* VIAF: 233808829
* WorldCat Identities: lccn-n87943394

 |
Skotse whisky
Bottels whisky
**Whisky** (vanaf die Iers-Gaeliese woorde *uisce beatha* en ook vanaf die Skots-Gaeliese *uisge baugh*, wat albei *water van die lewe* beteken) is 'n alkoholiese drank wat gestook word van graanprodukte, veral mout. Die distillaat word dan verouder in houtbalies waarin dit sy kleur en karakter kry. Hoe langer die veroudering duur, hoe hoër is die gehalte van die eindproduk. Premium-distillate verouder dikwels twaalf of meer jare lank.

Naas die verouderingsproses word whisky volgens sy geografiese oorsprong en stookmetode gekategoriseer. Die woord **whisky** word gebruik om te verwys na die drank van Skotse oorsprong of whisky wat in oorsese lande volgens die Skotse metode gestook is (onder meer in Kanada en Japan), terwyl die woord **whiskey** verwys na die drank as dit volgens die Ierse metode gestook is (naas Ierland self hoofsaaklik in die Verenigde State).

Ierse whiskey, wat van ongeturfde mout gestook en drie keer gedistilleer word, is in die algemeen sagter, met 'n vrugtige profiel. Twee keer gedistilleerde Skotse whisky kry sy karakter onder meer deur torfrook.

Agtergrond
----------

Whisky word skoon, met water, ys, of gemeng met ander sterk of sagte dranke gedrink (van laasgenoemde is Ierse koffie 'n voorbeeld).

*Moutwhisky* word in Ierland, Skotland, Kanada en die Verenigde State van suiwer gars gemaak. In laasgenoemde twee lande word dit ook van rog vervaardig; mielies word ook in die Verenigde State in die vervaardiging daarvan gebruik.

Geskiedenis
-----------

Die eerste aanduiding van gestookte whisky kom uit die 13de eeu in China. Dit skyn dat dit aanvanklik slegs gebruik is as medisyne, in die vorm van salf of stroop. Die eerste lisensie om dit te mag produseer, is in Engeland in 1608 deur koning Jakobus I toegestaan.

Sien ook
--------

* Bourbon whiskey
* Skotse whisky
* Ierse whiskey
Die **Whitsunday-eilande** (Engels: *Whitsunday Islands* ) is 'n eilandgroep geleë aan die ooskus van Australië (Queensland), noord van die stad Mackay en ongeveer 900 km noord van Brisbane.

James Cook het deur die Whitsunday-passasie geseil voordat hy op die vasteland van Australië voet aan wal gesit het. Hy ontdek die eilande op Pinkstersondag, 'Whitsunday' in Engels; daarom noem hy die eilandgroep die Whitsundays. Slegs enkele setlaars het oor die 200 jaar hierheen gekom. Om kos aan reisigers en skipbreukelinge te voorsien, het hulle klapperbome geplant en varke vrygelaat.

Die bekendste en grootste eiland is Whitsunday-eiland, waar daar baie skilpaaie is. Daar is ook rifhaaie. Die eilandgroep is gewild onder toeriste: tussen Maart 2008 en Maart 2009 het sowat 700 000 mense die eilande besoek. Aan die oostekant word die lang Whitehaven-strand as die mooiste van die Whitsundays beskou. Vlugte na die Whitsunday-eilande maak gebruik van die lughawens van die Whitsunday Coast-lughawe naby Proserpine (Queensland) op die Australiese vasteland of die Hamilton Island-lughawe op Hamiltoneiland.

Eilande
-------

Sommige van die eilande wat tot die Whitsunday-eilandgroep behoort, is:

* Daydream-eiland
* Hamilton-eiland
* Hayman-eiland
* Longeiland
* Whitsunday-eiland

Galery
------

* Whitehavenstrand op Whitsunday-eilandWhitehavenstrand op Whitsunday-eiland
* Hillbaai, noord van WhitehavenstrandHillbaai, noord van Whitehavenstrand
* Panoramiese blik oor Whitsunday-eilandPanoramiese blik oor Whitsunday-eiland
* Planton-eilandPlanton-eiland
* Sonsondergang oor vasteland vanaf Mount Jeffreys waargeneemSonsondergang oor vasteland vanaf Mount Jeffreys waargeneem

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Nederlandse Wikipedia vertaal.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* VIAF: 235246785
* WorldCat Identities (via VIAF): 235246785

 |
Thomas Martin Lowry
**Thomas Martin Lowry** FRS (\* 26 Oktober 1874, Low Moor, Bradford, Wes-Yorkshire, Engeland - † 2 November 1936 Cambridge) was 'n Engelse skeikundige.

Hy het skeikunde gestudeer onder Henry Armstrong, 'n Engelse skeikundige wat veral in die organiese chemie belang gestel het, maar ook in die aard van ione in waterige oplossings. In 1898 het Lowry Armstrong se assistent geword. In 1898 het hy die verandering van die optiese rotasie van nitro-*d*-kamfer met die tyd waargeneem en daaraan die naam *mutasioneel* verleen. In 1906 het hy lektor in skeikunde geword by die Westminster Training College. In 1912 gaan hy na Guy's Hospital Medical School en word in 1913 die skeikunde-afdeling se direkteur en die eerste skeikundeprofessor in enige mediese skool in Londen. In 1920 word hy die eerste bekleër van 'n leerstoel in fisiese chemie van die Universiteit van Cambridge.

Hy bestudeer die optiese rotasie veroorsaak deur die suur- en basis-gekataliseerde reaksies van kamfer-derivate. Hierdie werk resulteer in 'n definisie van wat 'n suur en 'n basis is wat gebaseer is op die uitwisseling van 'n proton. Hy werk onafhanklik van die Deense navorser Johannes Nicolaus Brønsted wat 'n amper identiese definisie publiseer in dieselfde jaar (1913). Vandag word hul werk dikwels die Brønsted-Lowry-teorie genoem.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BIBSYS: 7152
* BNF: cb134861955 (data)
* GND: 117251860
* ISNI: 0000 0000 8359 2590
* LCCN: n87805187
* MGP: 141936
* NLA: 36020231
* NTA: 143161458
* SNAC: w69t4cg7
* SUDOC: 085844292
* Trove: 1188850
* VIAF: 14924521
* WorldCat Identities: lccn-n87805187

 |
**Tses** is 'n dorpie in die ǁKarasstreek in die suide van Namibië. Die dorpie het 'n bevolking van ongeveer 1 000 mense met 'n beraamde verdere 1 000 mense wat in die omliggende semi-woestynarea woon. Dit is geleë een kilometer vanaf die belangrike B1-hoofweg vanaf Windhoek na Noordoewer, regoor die afdraai na Berseba en die Brukkarosberg. Tses in Khoekhoegowab beteken "die plek van daglig".

Geskiedenis
-----------

Van 1980 tot Namibië se onafhanklikheid in 1990, was Tses deel van Namaland, 'n reserwe opsy gesit vir die Namas.

Ekonomie en Infrastruktuur
--------------------------

Die belangrikste ekonomiese aktiwiteit in hierdie gebied is vee bestaansboere. Tses het 'n algemene handelaar en 'n vulstasie. Daar is 'n halte vir passasierstreine van Windhoek na Keetmanshoop by Tses.

Een van die grootste werkgewers by Tses is Groot Glass, voorheen bekend as Tses Glass, een van die modernste glasplante in die suidelike deel van Afrika wees. Weens onduidelik finansiering is die realisering van die projek onseker. Behalwe vir 'n simboliese daad van baanbrekerswerk, is die oprigting nie tot dusver begin nie.

Politiek
--------

Tses word beheer deur 'n dorpsraad wat vanaf November 2015 vyf setels het. In die 2010 plaaslike owerheid verkiesing was daar altesaam 984 stemme in die dorp. SWAPO het met ongeveer 55% van die stemme gewen. Van die vier ander partye wat op soek was na setels, het Demokratiese Turnhalle-alliansie (DTA) ongeveer 21% van die stemme ontvang, gevolg deur Rally for Democracy and Progress (19 %), Suidwes-Afrika Nasionale Unie (SWANU, 2%) en Kongres van Demokrate (COD, 2%). Die 2015 plaaslike owerheid verkiesing SWAPO het drie setels behaal (260 stemme). Die oorblywende twee setels het na die DTA gegaan wat 156 stemme behaal het.
**Marie de France** ("Maria van Frankryk") word as die eerste Franse digteres beskou. Sy skryf haar werke in die tweede helfte van die 12de eeu, onder meer aan die hof van Hendrik van Plantagenet. Hier ontstaan ook een van haar gedigte met die aanvangsreël *Marie ai nun, si sui de France* ("My naam is Maria, ek is van Frankryk") - een van die min historiese gegewens aangaande haar persoon en lewensgeskiedenis. Die eerste verwysing na Marie de France dateer uit die tydperk omtrent 1160, die laaste uit die jaar 1215.

Een van haar werke is opgedra aan ene "koning Hendrik", 'n ander aan ene "graaf Willem". Daar word aangeneem dat dit verwysings na koning Hendrik II van Engeland en sy oudste seun, Willem graaf van Poitiers, is. Die eggenote van Hendrik II, Alienor van Akwitanië, was een van die vernaamste beskermvroue van die *troubadours* en ander kunstenaars; baie deskundigers vermoed dat Marie 'n lid van haar hofhouding was. Ander historici beweer dat die "digteres Marie de France" in waarheid Maria, prinses van Frankryk en gravin van die Champagne, die oudste dogter van Alienor, was, alhoewel hierdie stelling nog nie deur historiese feite bevestig is nie.

Aangesien Marie de France vir haar werke 'n eenvoudige, maar desondanks literêre Anglo-Normandiese taalvorm gebruik, vermoed baie historici dat sy in Normandië grootgeword het.

Haar literêre werk sluit twaalf Bretonse *lais*, gedigte wat die liefde volgens die Bretonse tradisie behandel, die *Ysopet*-fabels en die "Vagevuur van die heilige Patrick" (*Purgatorium Sancti Patricii*, Frans: *L'espurgatoire de Seint Patric*) in. Die laasgenoemde werk is 'n vertaling uit Latyns en behandel die Ierse ridder Owen se reis deur die vagevuur. Marie de France se outeurskap word egter tans bevraagteken.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BIBSYS: 90142575
* BNE: XX1077591
* BNF: cb11886884v (data)
* CANTIC: a19998570
* GND: 118577883
* ISNI: 0000 0001 2032 1459
* LCCN: n50040631
* LNB: 000161376
* MusicBrainz: 5ae8191c-5c56-4cee-a935-02e8e245db6a
* NDL: 00448837
* NKC: jn20000603894
* NLK: KAC199617728
* NLP: A16147728
* NSK: 000224591
* NTA: 068987447
* RERO: 02-A000110487
* SELIBR: 74370
* SUDOC: 084978449
* VIAF: 7178162669386855500009
* WorldCat Identities: viaf-104840688

 |
Die **Slag van Trenton** het op 26 Desember 1776 plaasgevind by Trenton, New Jersey, tydens die Amerikaanse Rewolusionêre Oorlog. Amerikaanse magte onder die leiding van George Washington het 'n deurslaggewende oorwinning behaal oor die Britse magte. Die oorwinning hier het gelei tot die oorwinning by Princeton en die uiteindelike onttrekking van die Britse Magte uit New Jersey.

Agtergrond
----------

*George Washington steek die Delawarerivier oor*, skildery deur Emanuel Leutze in 1851.
Die Britse magte was Duitse huursoldate ook bekend as Hesse. Nadat die Britse magte New York Stad beset het gedurende September 1776 en na die Slag van White Plains het George Washington teruggeval na New Jersey. Ten spyte dat hy knaend lastig geval word deur die Britte en met sy troepe wat siek word of dros slaag hy tog daarin om die Delawarerivier oor te steek na Pennsylvanië gedurende Desember. Om dit te kon doen moes hy al die bote in die omgewing opgekommandeer het wat die Britte se agtervolging vertraag en gedwing het om winterkamp op te slaan in Trenton. Washington se probleem was dat baie van sy troepe se kontrakte verval aan die einde van die jaar. Hy was ook terdeë bewus dat Philadelphia in gevaar verkeer. Sy verkenners lig hom ook in dat die Hesse verspei was in Trenton met weinige verdedigingslinies.

Die aanval
----------

Hy beplan 'n arrogante, uitdagende aanval op die Hesse. Hy verdeel sy troepe in drie dele met een groep wat die Hesse by Bordentown, suid van Trenton, moes aanval en 'n ander groep wat van die noorde moes aanval. Eersgenoemde was te laat om effektief te wees en die ander groep steek glad nie die rivier oor nie. Sy eie groep slaag egter daarin om Trenton te bereik vanaf die noorde. Hulle breek vinnig deur die heinings en verras die Hesse volkome in die oggendure van 26 Desember. Daar was 'n bietjie weerstand gebied deur die Hesse maar hulle gee egter gou oor. Washington neem 1000 van hulle gevangene en buit baie toerusting en voorraad. Die Amerikaanse troepe het moed geskep uit die oorwinning.

Bron
----

* *Collier's Encyclopedia*, Crowell-Collier Educational Corporation, Volume 22, Bladsy 467.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 7657837-9
* LCCN: sh85137295

 |
**Christoffel I** (1219 – 29 Mei 1259) was van 1252 tot 1259 koning van Denemarke. Hy was die seun van Waldemar II en sy tweede vrou, Berengária van Portugal, en die broer van Abel en Erik IV.

Abel is op 29 Junie 1252 op 33-jarige ouderdom vermoor. In dié stadium is sy seun Waldemar deur die aartsbiskop van Keulen as gyselaar gehou en Christoffel is as koning gekies. Hy is op Kersdag 1252 gekroon.

Bewind
------

Christoffel het probeer om Erik IV as heilige te laat verklaar en het Abel van die moord beskuldig. As die pous dit sou erken, sou die moord Abel se seuns van die troonopvolging uitsluit en die kroon vir Christoffel se seuns verseker. Hy het egter nie daarin geslaag nie.

Die koning het tydens die grootste deel van sy bewind teen sy vyande geveg. Deur Abel se seun, Waldemar, toe te laat om die Hertog van Suid-Jutland te word, het hy ’n burgeroorlog voorkom, maar die teiken van sameswering en verraad geword. Christoffel het ook vasgesit met die nuwe Aartsbiskop van Lund, Jacob Erlandsen, wat nou verbind was met Abel se familie. Hy het geweier om belasting te betaal en kleinboere verbied om militêre diens te doen. Hy het die koning ook uit die kerk geban om te wys hy is onversetlik. Hy het verder geweier om Christoffel se seun as troonopvolger te erken en enige biskop wat hom as koning kroon, met die ban gedreig.

Chritoffel het die biskop deur sy eie seun laat gevange neem en in die tronk gegooi. Toe hertog Waldemar sterf, het Christoffel dié se broer, Erik, probeer verhoed om sy plek in te neem. Waldemar se weduwee het toe ’n paar grawe van Noord-Duitsland oorreed om te rebelleer. In die verwarring het Christoffel na Suid-Jutland gevlug en by ’n biskop gebly. Hy is "onverwags" dood nadat hy Nagmaal gebruik het. Hy is vermoedelik vergiftigde Nagmaalwyn gegee oor sy slegte behandeling van biskop Erlendsen en sy onderdrukking van die kerk. Sy bondgenote het hom daarna *Krist-Offer* ("Christus se offer") genoem.

Huwelik en kinders
------------------

Christoffel het in 1248 getrou met Margaret Sambiria van Kassuben in Pommere, en hulle het minstens drie kinders gehad:

* Koning Erik V van Denemarke
* Matilda
* Margaret

Volgens sommige bronne het die egpaar nog twee seuns, Niels en Waldemar, gehad wat jonk dood is.
Philip du Plessis
**Philip du Plessis** (\*16 Augustus 1883, Richmond – † 1 Julie 1961) was ’n NG predikant en die skrywer van ’n boek met herinneringe oor die Anglo-Boereoorlog.

Lewe en werk
------------

Philippus Jacobus Du Plessis is op 16 Augustus 1883 op Richmond in die Oos-Kaap gebore. As agtienjarige seun sluit hy as Kaapse rebel in Januarie 1901 by die Boeremagte aan wat in die Anglo-Boereoorlog veg en hy bly tot aan die einde van die oorlog in die veld. Later bekwaam hy hom as predikant en bedien onder andere die NG gemeente van Sterkstroom van Junie 1920 tot Junie 1923, waarna hy die gemeentes van Queenstown tot 1929 en De Aar tot 1946 bedien. Hy is getroud met Martha Hester Muller. Op 1 Julie 1961 is hy oorlede.

Skryfwerk
---------

*Oomblikke van spanning* is sy oorlogsherinneringe. Hy dien vanaf Januarie 1901 in die Boerekommando’s onder kommandant Fouché in die Oostelike Provinsie in die Kaapkolonie. Hierdie vlot geskrewe boek bied waardevolle inligting oor die krygsoperasies in die Kaap en vul die skraal inligting wat oor die stryd in hierdie gebied bestaan aan. Die boek werp ook lig op die daaglikse kommandolewe en soos die titel aandui, was daar gereelde oomblikke van spanning, maar ook ’n aantal humoristiese voorvalle. Dit is veral die belangrike rol van kommandant Fouché wat hier nader belig word.

Publikasies
-----------

| Jaar | Publikasies |
| --- | --- |
| 1938 | *Oomblikke van spanning* |

Bronnelys
---------

### Boeke

* Dekker, G. *Afrikaanse Literatuurgeskiedenis.* Nasou Beperk Kaapstad Elfde druk 1970
* Kannemeyer, J.C. *Geskiedenis van die Afrikaanse literatuur 1.* Academica, Pretoria en Kaapstad Tweede druk 1984
* Schoonees, P.C. *Die prosa van die tweede Afrikaanse beweging.* J.H. de Bussy, Pretoria / Hollandsch-Afrikaansche Uitgevers Maatschappij v/h J. Dusseau & Co, Kaapstad 1939 (derde druk)

### Verwysings

1. 1 2  Geni:
Die oostelike Barnsteenroete
Die oostelike Barnsteenroete as verbinding tussen die Oosseegebied en antieke Rome
Die term **Barnsteenroete** verwys na 'n aantal antieke handelsroetes waarlangs eeue lank barnsteen en ander goedere uit die Noord- en Oosseegebied suidwaarts na die Mediterreense lande vervoer is. 

Die vrag is sowel oorland asook op belangrike waterweë soos die Wisła- en Dnjestr-riviere na bestemmings in antieke Italië, Griekeland, die Swartseegebied en Egipte vervoer. Die Egiptiese farao Toetankamen is met barnsteen as grafgifte begrawe, terwyl dit in die antieke Griekse Apollo-tempel in Delphi as offergawe gegee is. Die Duitse argeoloog Heinrich Schliemann het tydens sy uitgrawings in Mikene barnsteen naas goudskatte ontdek. Verweerde barnsteen is ook in vorstelike grafte in die Akkadiese stad Qatna gevind. Vanuit die Swartseegebied is barnsteen langs die Syroete verder ooswaarts na Asië uitgevoer.

In die tyd van die Romeinse Ryk het 'n hoofroete van die Baltiese kus in Pruise suidwaarts deur die stamgebied van die Boii in die huidige Tsjeggiese Republiek en Slowakye na Aquileia, die grootste Romeinse seehawe aan die Adriatiese Seekus (die huidige Golf van Venesië) geloop.
**Adolph Jentsch** (29 Desember 1888 – 18 April 1977 ) was een van die bekendste kunstenaars in Namibië, en dié land was ook die tema van sy kuns. Hy was egter ook een van die geïsoleerdstes, soos die naam van sy ateljee aandui: "Kluisenaarshut". Ten spyte van sy afsondering het Adolph Jentsch ’n eie, onafhanklike styl ontwikkel wat hom kenmerk as ’n meester in die uitbeelding van die Namibiese landskap. Jentsch het vroeër in olieverf gewerk, maar het later feitlik net waterverf gebruik. Sy werk het ook meer abstrak geword namate hy in jare en ervaring gevorder het. Jentsch het oor ’n uitgebreide deel van Namibië gereis en gewerk. Een van sy geliefkoosde skilderplekke was Swakopmund, waar hy sy jaarlikse vakansies deurgebring het.

Adolph Jentsch is op 29 Desember 1888 in Dresden gebore, die seun van ’n hoë amptenaar van die Lutherse kerk. Hy was van jongs af aangetrokke tot die kuns en het sy kunsonderrig aan die Staatsakademie vir Beeldende Kuns in Dresden ontvang onder leiding van bekende kunstenaars soos Max Pechstein, George Grosz, Kurt Schwitters en Lasar Segall. Onder dié leermeesters het Jentsch ’n deeglike teken- en kleurtegniek ontwikkel waaruit sy individuele styl gegroei het. Na dié opleiding het Jentsch sy studies in Frankryk voortgesit en ’n uitgebreide reis deur Europa onderneem. Hy het ’n ruk lank in Dresden en in Boheme gewerk en redelik bekend geword. Die politieke toestand in Europa en veral Duitsland gedurende die dertigerjare was gespanne en toe Jentsch in 1938 ’n uitnodiging ontvang om by ’n vriend in Namibië te gaan kuier, het hy dit aangegryp. Sedert dié "kuiertjie" het Jentsch Namibië nooit weer verlaat nie. Hy het saam met ’n egpaar Von Funcke op ’n plaas sowat 60 km vanaf Windhoek gewoon.

Jentsch was by uitstek ’n mediterende kunstenaar wat die gevoel wat ’n sekere landskap of toneel in hom opgewek het, oordra. Hy het weggeskram van die emosionele en die abstrakte en eerder gestreef na ’n soort realisme wat die uiterlike en die innerlike delikaat en rustig versoen het.

Uitstallings
------------

Keuse van uitstallings.

* 1938 Adolph Jentsch se eerste eenmanuitstalling in Suider-Afrika, Windhoek.
* 1954 Biënnale in Venesië
* 1956, 1960 & 1964 Oorseese uitstallings van Suid-Afrikaanse kuns
* 1958 Retrospektiewe tentoonstelling, Windhoek (70ste verjaardag)
* 1960 Nederland en België.
* 1960 en 1966 Republiekfest-uitstalling, Pretoria.
* 1970, 1971 Prestige-uitstalling, Pretoria Kunsmuseum

Bronnelys
---------

* *Wêreldspektrum*, Vol. 12, 195-196, ISBN 0 908409 53 2
* Brosjure van die Republiekfees 1966 • Kunsuitstallings in amptelike opdrag gereël deur die Suid-Afrikaanse Kunsvereniging

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 118557378
* ISNI: 0000 0000 6676 1743
* LCCN: no2005020529
* RKD: 221540
* ULAN: 500027108
* VIAF: 30328660
* WorldCat Identities: lccn-no2005020529

 |
Die **Garonne** ([ga.ˈʁɔn̪] in Standaardfrans, *Garona* in Oksitaans, Katalaans en Spaans) is 'n rivier wat naby die bergpiek Aneto in die Katalaanse gedeelte van die Pireneë-bergreeks ontspring, enkele kilometer deur Spanje en daarna vir die grootste deel van sy rivierloop van 647 km deur Suidwes-Frankryk vloei voordat dit in die Gironde, 'n uitgestrekte rivierdelta naby Bordeaux, met 'n ander rivier, die Dordogne, verenig en in die Atlantiese Oseaan uitmond.

Bec d'Ambès is die punt waar die Dordogne- (in die agtergrond) en Garonne-riviere saamvloei om die Gironde-rivierdelta te vorm
Die rivier het sy naam aan drie Franse départements verleen - Haute-Garonne, Lot-et-Garonne en Tarn-et-Garonne. Die grootste nedersettings, wat langs die Garonne geleë is, is Bordeaux en Toulouse. Die Garonne is die belangrikste rivier in Suidwes-Frankryk, maar nie bevaarbaar nie. 'n Ou en min gebruikte kanaal loop tussen Toulouse en Vastets langs die rivier. 'n Tweede historiese kanaal, die Canal du Midi, loop vanaf Toulouse en verbind die Garonne met die Middellandse See.

In die antieke tydperk, toe die rivier in Latyns as Garumna (so in die werke van Gaius Julius Caesar) en Garunna bekend gestaan het (afgelei van 'n plaaslike Keltiese stam, die Garumni of Garunni), het die Garonne die grens tussen Akwitanië en die res van Gallië gevorm. Tans vorm die rivier die noordelike grens van die historiese Gascogne-streek.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4086674-9
* NKC: ge672215
* SELIBR: 146559
* VIAF: 244096008
* WorldCat Identities (via VIAF): 244096008

 |
**Adolf Polydoor Herckenrath** ( Aalst, 2 Junie 1879 - Gent, 4 Julie 1958 ) was 'n Vlaamse digter, dramaturg, uitgewer en boekhandelaar. Hy het nie net roem verwerf deur sy eie werk nie, maar ook deur sy jeugvriendskap met Karel van de Woestijne, wat sy bekende *Laethemse-brieven over de lente* (1901) aan hom gerig het.

Biografie
---------

Herckenrath het vir 'n geruime tyd Germaanse filologie in Gent studeer, maar sonder om egter die kursus te voltooi, en daarna as uitgewer en boekhandelaar begin werk. Herckenrath het hierna sy eerste gedigte gepubliseer, en is aangemoedig deur Van de Woestijne in die jeugtydskrif *Alvoorder* en in September 1901 in *Van Nu en Straks*. In September 1902 aanvaar hy die hoof-redakteurskap van *Het Kunstblad*, 'n pos wat voorheen deur Van de Woestijne beklee is. In daardie jare het hy ook aan die Almanak van die studentevereniging getiteld *t Zal wel gaan* meegewerk en resensies geskryf vir die tydskrif van die *Willemsfonds* (later *De Vlaamse Gids*). 

In 1904 publiseer hy *Vlaamsche Oogst*, 'n bundel bestaande uit die werk van die digters wat betrokke was by *Van Nu en Straks*. In dieselfde jaar begin hy met 'n uitgewery. 

Hy stig in 1907 'n tydskrif onder die titel *Nieuw Leven*, wat tot 1910 verskyn. Dit was gedurende hierdie tydperk dat sy eerste bundel verskyn, getiteld *Stille festijnen* (1909). Herckenrath het die prys van die provinsie Brabant ontvang vir hierdie werk, waarin die invloed van Van De Woestijne steeds duidelik blyk. 

Hierna het hy lank nie gepubliseer nie. Sy volgende werk verskyn eers in die dertigerjare: naamlik die bundel gedigte getiteld *Van licht en schaduw* (1932). In die interbellumperiode het hy as onderwyser en bestuurslid vir die Ghent-dramaprogram gewerk. In 1938 was hy betrokke by die stigting van *Pan*, die sirkel van die Oost-Vlaamse letterkunde. 

Na nog 'n verlengde tydperk het Herckenrath in die 1940's verskeie toneelstukke gepubliseer: *Memling* (1946), *De pestilentie van Katwijk* (1947) en *Heer Halewijn* (1947). In hierdie tydperk was hy ook voorsitter van die Vereniging vir die Bevordering van die Vlaamse Boekbedryf. 

Sy *Gedichte. Een keur* verskyn in 1956. Dit is 'n bloemlesing wat deur M. Rutten saamgestel is uit die werk van Herckenrath. 

Hy is in 1958 oorlede na 'n ongeluk in sy boekwinkel in Veldstraat in Gent.

Werk
----

* Vlaamsche oogst (bloemlesing, 1904)
* Stille festijnen (1909)
* Van licht en schaduw (1932)
* Avondvlam (1940)
* Maandkalender (1945)
* Drie cantieken (1946)
* Memling (1946)
* De pestilentie van Katwijk (1949)
* Heer Halewijn (1949)

Literatuur
----------

* Bart D'HONDT, *Van Andriesschool tot Zondernaamstraat.* *Gids deur 150 jaar van die liberale lewe in Gent*, Gent, Liberal Archive / Snoeck, 2014, p.   231-232

Bronne
------

* Literair.gent.be*[dooie skakel]* [ dooie skakel ]
* Adolf Herckenrath
* Biografie en boekwinkel van Adolf Herckenrath op die webwerf van die liberale argief

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BPN: 15912537
* ISNI: 0000 0003 8537 5305
* LCCN: n84025099
* NTA: 070757704
* VIAF: 225683645
* WorldCat Identities: lccn-n84025099

 |
Die **Adolf-kurwe** is ‘n grafiek wat die gewildheid van ‘n sekere voornaam in ‘n bepaalde gebied of by ‘n sekere bevolkingsgroep oor ‘n vasgestelde tydperk uitbeeld. Groot nuusgebeure het dikwels tot gevolg dat die voornaam bekend en gewild raak en dit dan aan babas gegee word. ‘n Naam word weer ongewild as dit ‘n onaangename assosiasie oproep soos byvoorbeeld met ‘n ramp of ‘n moord.

Geskiedenis
-----------

Die aanvanklike Adolf-kurwe gee weer hoe gewild die naam Adolf (met die betekenis "edel, soos die wolf") was vir seuns wat tussen 1932 en 1945 in Duitssprekende gemeenskappe gebore is. Die grafiek weerspieël die politieke ontwikkeling in die tydperk, want toe die Nasionaal-Sosialisme al gewilder geword het, het die naam van Adolf Hitler aan popularitiet gewen. Skielik en vinnig het die gewildheid van die naam afgeneem soos die Tweede Wêreldoorlog gevorder het. Teenswoordig word die naam selde meer gegee.

Ongewild
--------

Ellen se gewildheid as meisienaam het vanaf 1997 afgeneem toe die Amerikaanse aktrise Ellen DeGeneres openlik verklaar dat sy lesbies is. Ook Monica het in dieselfde tyd as naam ongewilder geword toe die verhouding tussen Bill Clinton en Monica Lewinsky aan die lig kom. Osama was tot 2001 by sekere groepe ‘n algemene seunsnaam. Verskeie lande verbied ouers om hul seuns na Osama bin Laden of Stalin te vernoem. Orkaan Katrina het op haar beurt die meisienaam Katrina se gewildheid verminder. Caitlyn en name wat amper so klink het vanaf 2015 in populariteit gedaal omdat Caitlyn Jenner verklaar het dat sy transgender is.

Gewild
------

Seker geen Suid-Afrikaanse sportman is so dikwels vernoem as Morné du Plessis nie. In baie Afrikaanssprekende gesinne is tussen 1975 en 1990 ‘n seun genaamd Morné (met die betekenis "klein berg") gebore.

Lees ook
--------

* Genealogie
* Onomastiek

Bibliografie
------------

* bloomberg.com
* huffpost.com
* waitbutwhy.com
*Hierdie artikel gaan oor die Quartier Latin van Parys. Vir die Quartier Latin van die Kanadese stad Montreal, sien Quartier latin de Montréal.*
Université de la Sorbonne, Parys, Quartier Latin
Die bekende historiese buurt **Quartier Latin** lê in die Vyfde en Sesde Arrondissement van Parys. Dit strek van die stadswyk Saint-Germain-des-Près tot by die Jardin du Luxembourg. Die buurt kry sy naam vanweë die feit dat die Middeleeuse skole en universiteite se enigste voertaal Latyn is.

Die Quartier Latin lê op 'n terrein wat in die Romeinse tydperk die forum of stadsentrum van die antieke Lutetia is; in 1869 word tydens bouwerk in die rue Monge oorblyfsels van die Romeinse amfiteater uit die eerste eeu n.C. opgegrawe.

Die Quartier Latin is nie werklik 'n stadswyk (Frans: *quartier*) van die Franse hoofstad nie, maar 'n historiese buurt met die *Quartier de la Sorbonne* in die Vyfde Arrondissement as sy sentrum.

Koördinate: 48°51′5″N 2°20′35″O﻿ / ﻿48.85139°N 2.34306°O﻿ / 48.85139; 2.34306

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb11993254x (data)
* GND: 4502365-7
* LCCN: n97033536
* VIAF: 126838398
* WorldCat Identities: lccn-n97033536

 |
**Noah Webster** (\* 16 Oktober 1758 in West Hartford (Connecticut), † 28 April 1843 in New Haven (Connecticut), was 'n Amerikaanse leksikograaf, politieke skrywer, vertaler en uitgewer. Hy het egter veral bekendheid verwerf as spellinghervormer en skrywer van handboeke en word derhalwe ook die "Vader van Amerikaanse Geleerdheid en Opvoedkunde" genoem. 

Vyf generasies skoliere in die Verenigde State het met Webster se spelboeke geleer spel en lees, en sy naam het 'n sinoniem vir "woordeboek" geword danksy die moderne *Merriam-Webster*-woordeboek wat vir die eerste keer in 1828 as *An American Dictionary of the English Language* verskyn het. 

Webster word beskou as die vader van die Amerikaanse Taalbeweging. Webster het hom veral beywer vir 'n **Amerikaanse taal**, wat moes kom in die plek van Engels. Hy het talle werke gepubliseer om hierdie doel te probeer verwesenlik. Hierin het hy die verskille tussen **Amerikaans** en **Engels** uitgewys en hiermee gehoop om die Amerikaners daarvan te oortuig dat hulle 'n eie inheemste taal het wat baie sterk afwyk van **Britse Engels**. Webster se beroemde *Spelling Book* het dan ook wêreldbekendheid verwerf. Die Amerikaanse Taalbeweging was egter nie suksesvol nie en het teen ongeveer 1925 doodgeloop.
**Lida Botha** is ’n vryskutaktrise vir radio, televisie en die verhoog. Sy is in Namakwaland gebore en het aan die Hoërskool La Rochelle in die Paarl skoolgegaan. Ná skool het sy aan die Universiteit van Kaapstad studeer. Sy is getroud met Johan Botha. Die egpaar verskyn in talle TV- en rolprentproduksies en was by al die Afrikaanse kunstefeeste vir hul Oupa en Ouma stories bekend.

Botha het in die laat 1960's en vroeë 1970's vir die eertydse Sukovs en Swaruk gewerk. Sy was onder andere te sien as die ma in Gerben Kamper se produksie (vir Sukovs) van Chris Barnard se *Pa maak vir my ’n vlieër Pa*. In die laat 1970’s het sy ’n vryskutaktrise geword.

In 2009 het sy en Johan Botha in die TV-reeks *Oupa en Ouma sit op die stoep* gespeel wat deur Leon Kruger vir hulle geskryf en geregisseer is, gevolg deur die 2012-opvolg, *Oupa en Ouma sit op die stoep en raak romanties*, ook deur Kruger. In 2012 het hulle JohanLida Produksies gestig om met die stuk te toer onder regie van Johan.

Verhoogrolle
------------

Dit sluit in:

* *Die Van Aardes van Grootoor* (1977)
* *Info Scandals* (1977)
* *Karnaval* (1981)
* *My seuns* (1984)
* *Straties* (2004)
* *Vrededorp* (2005)
* *Faan se stasie* (2006)

Televisie
---------

Haar talle rolle sluit in:

* *Nommer asseblief*
* *Moord*
* *Arende*
* *Meester*
* *Meeulanders*
* *Manakwalanners*
* *Orion*
* *Geraldina die tweede*
* *Oupa en Ouma sit op die stoep*
* *Oupa en Ouma sit op die stoep en raak romanties*
* *Donkerland*

Rolprente
---------

* *Pad na jou hart* (2014)
* *Otherside the Silence* (2012)
* *Hoofmeisie* (2011)
* *Roepman* (2011)
* *Invictus* (2009)
* *Deadly Harvest* (2008)
* *Promised Land*
* *Die storie van Klara Viljee* (1992)
* *The Fourth Reich* (1990)
* *Fiela se kind* (1988)
* *Die Spaanse vlieg* (1978)
Die **Cinquillo** is 'n tipies Kubaanse/Karibiese ritmiese sel, wat in die Kubaanse contradanza (die habanera) en die danzón gebruik word. Dit is ook 'n algemene klokpatroonfiguur wat dwarsdeur Afrika suid van die Sahara aanwesig is. Dit bestaan uit 'n agtstenoot-, 'n sestiendenoot en 'n agtstenoot. About this sound Play (hulp·inligting) Wanneer dié ritme in 2/4-maat geplaas word, verkry dit 'n sterk gesinkopeerde karakter van die verlengde noot, wat die geartikulleerde noot op die eerste kwart van die tweede slag vervang. Cinquillo is 'n versiering van die meer basiese patroon wat as die tresillo bekend staan. Cinquillo word twee keer hier onder aangetoon. Die eerste (bo) dui bloot die nootwaardes aan; die tweede (onder) is die sogenaamde ortografiese notasie, wat die indruk van die gesinkopeerde karakter gee. 

Cinquillo in note notation

As dit deur vier ongesinkopeerde agtstenote gevolg word, staan dit as die **baqueteo** bekend. About this sound Play (hulp·inligting)Soos die clave vorm dit 'n maatpaar, gesinkopeerd en ongesinkopeerd. Die baqueteo is inderwaarheid 'n versiering van die clave omdat dit al die sleutelpatrone se slae bevat. Die baqueteo word hier onder aangetoon, met beide selle wat tot 'n enkele maat beperk is. 

'n Voorbeeld van baqueteo in populêre musiek is die inleiding van die 1994-treffer "Come Out and Play" deur die Amerikaanse punk rock-groep The Offspring.

Basiese baqueteo timbales-party. About this sound Play 
Die biguine maak van 'n cinquillo-variasie gebruik wat aan ander Karibiese genres verwant is.
**Vitesse** is 'n sokkerspan in die Nederlandse stad Arnhem wat in die Eredivisie speel. Die span se tuisveld is die GelreDome (wat 25 500 sitplekke het en 'n dak wat oor die hele stadion, insluitend die veld, kan trek).
Tans is Alexander Tsjigirinski die eienaar. Hy is 'n vriend van Roman Abramovic (die eienaar van Chelsea FC).
*Vitesse* het sterk mededinging met NEC Nijmegen en hulle derby staan as die Gelderse derby bekend.

Erelys
------

* **Kampioen Nederland**

(naaswenner (6): 1896/97, 1897/98, 1902/03, 1912/13, 1913/14, 1914/15)
* **Kampioen Eerste divisie (2)**

1976/77, 1988/89
(naaswenner (2): 1959/60, 1973/74)
* **Kampioen Tweede divisie (1)**

1965/66
* **Kampioen Oos-Nederland (7)**

1896/97, 1897/98, 1902/03, 1912/13, 1913/14, 1914/15, 1952/53
(naaswenner (5): 1922/23, 1940/41, 1943/44, 1945/46, 1949/50)
* **KNVB-Beker** 2017

(naaswenner (3): 1912, 1927, 1990)

Beroemde sokkerspelers en afrigters
-----------------------------------

### Spelers

* Matthew Amoah
* Phillip Cocu
* Darius Dhlomo
* Pierre van Hooijdonk
* Theo Janssen
* Nikos Machlas
* Roy Makaay

### Afrigters

* Leo Beenhakker
* Henk ten Cate
* Ronald Koeman
* Aad de Mos
Liefdeslotte by Magnoliadal se *intiem love bridge*
**Magnoliadal** is 'n natuurskoonpark in Bailey's Muckleneuk, Pretoria, Suid-Afrika. Die park is geleë op die skerphoek tussen Koningin Wilhelminarylaan en Charlesstraat met die Walkerspruit wat deur die park loop. Die park is omring met hoë bome en die spruit vorm 'n dam met 'n standbeeld van Peter Pan in die middel. Die Magnoliavlooimark word op die eerste Sondag van elke maand in die park gehou en gereelde *Kuns in die park* en die *Moonlight Market* verseker die volgehoue benutting van die park. Een keer per jaar kan die blomme van die Magnoliabome by die park en in Koningin Wilhelminarylaan ook besigtig word. Die park het 'n gewilde restaurant wat as Huckleberry's bekend staan.

Die Apartheidera chemiese en biologiese oorlogvoeringdeskundige, Wouter Basson, is op 29 Januarie 1997 in die park gearresteer.

Die Gautreinroete loop verby Magnoliadal op die bestaande spoorlyn langs Universiteitsweg en 'n nuwe stuk waar die spoor reguiter gemaak is.
’n Kaart wat die 16 mahajanapadas toon.
Die **mahajanapadas** (Sanskrit vir "groot ryk") was 16 koninkryke of oligargiese republieke wat van die 6de tot 4de eeu v.C. in die noordelike antieke Indië bestaan het.

Agtergrond
----------

Die 6de tot 5de eeu v.C. word dikwels beskou as ’n groot keerpunt in die vroeë geskiedenis van Indië; in dié tydperk het die eerste groot stede hier verrys ná die val van die Indusvalleibeskawing. Dit was ook die tyd van die opkoms van bewegings soos Boeddhisme en Djainisme wat die ortodokse geloof van die Vediese tydperk betwis het.

Twee van die mahajanapadas was moontlik oligargiese republieke, terwyl die ander ’n soort monargie was. Antieke Boeddhistiese tekste verwys dikwels na 16 groot koninkryke en republieke wat in ’n strook van Gandhara in die noordweste tot Anga in die oostelike deel van die Indiese subkontinent ontwikkel en floreer het. Almal het voor die opkoms van Boeddhisme in Indië al bestaan.

Oorsig
------

Die woord *maha* beteken "groot" en *janapada* letterlik "vastrapplek van ’n volk". Die vestiging van volke in die gebied het reeds sy finale stadium bereik teen die tyd van Boeddha. Die noordweste van die Indiese subkontinent was verdeel in verskeie *janapadas*, wat deur grense geskei is. Die Boeddhistiese teks *Anguttara Nikaya* gee op verskeie plekke die name van 16 groot nasies: 

1. Anga
2. Assaka (of Asmaka)
3. Avanti
4. Chedi
5. Gandhara
6. Kashi
7. Kamboja
8. Kosala
9. Kuru
10. Magadha
11. Malla
12. Machcha (of Matsya)
13. Panchala
14. Surasena
15. Vriji
16. Vatsa (of Vamsa)

Nog ’n teks, die *Digha Nikaya*, noem 12 mahajanapadas uit die boonste lys en laat 4 weg: Assaka, Avanti, Gandhara en Kamboja. Ander tekste, soos die *Chulla-Niddesa*, gee ook lyste wat effens van bogenoemde verskil.

Die *Bhagavati Sutra* van Djainisme noem 16 ander mahajanapadas:

1. Anga
2. Banga (Vanga)
3. Magadha
4. Malaya
5. Malavaka
6. Accha
7. Vaccha
8. Kochcha
9. Padha
10. Ladha
11. Bajji (Vajji)
12. Moli (Malla)
13. Kasi
14. Kosala
15. Avaha
16. Sambhuttara

Dié lys word as ’n latere en dus minder betroubare weergawe beskou.

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
Die **Walahone** was 'n adellike familie, wat veral in die 9de eeu in die Middelryn-gebied hertogelike ampte gehou het. Hul belangrikheid lê veral in hulle verwantskap met  die Robertyne, die Konradyne en die Saliërs, en hulle het as 'n skakel tussen hierdie vooraanstaande families van die middeleeue 'n rol gespeel.

In die jare 842 en 902 word hertoë met die naam Walaho genoem wat in die Nahegau, Niddagau, Speyergau en Wormsgau, ampte gehad het. Dit is egter nie bekend na hoeveel persone hier verwys word nie.

Walaho IV
---------

Die bekendste lid van die familie is Walaho IV († voor 891). Hy was met Oda, Robert III se dogter (van die Robertyne) getroud. Walaho het die opvolger van Robert (oorlede voor 834), en sy seuns, Guntram († 837) en Robert die Dapper in die Wormsgau geword, toe die laasgenoemde sy aktiwiteit na die Wes-Frankiese Koninkryk verplaas het.

'n Moontlike dogter van Walaho en Oda was Wiltrud, wat die konradynse Eberhard (oorlede 902/903) getrou het. Eberhard was graaf/hertog van die Niederlahngau en Ortenau, asook die oom van die latere Duitse koning Konrad I. 'n Dogter van Wiltrud en Eberhard is, op haar beurt, die vrou van die graaf/hertog van die Wormsgau, Werner, wat die eerste lid van die Saliërs is wat genoem word.

Walaho-Meingaud
---------------

Nog 'n Walaho word genoem in die jaar 891/902. Hy was die vader van 'n graaf Burkhard, wat in 905 vir Gisela, die weduwee van Meingaud († 892) getrou het. Meingaud was graaf/hertog in Maienfeld en in Wormsgau. Beide lande het in Burkhard se besit oorgegaan.

Stephan
-------

Uit dieselfde tydperk is nog 'n derde Walahone bekend, graaf Stephan, een van die ondersteuners van die keiser Arnolf van Karintië in Lotaringe. Hy was egter ook in die verset teen Arnolf se seun Zwentibold betrokke. Hy op 13 Augustus 900 een van diegene wat Zwentibold in 'n veldslag gedood het. Twee jaar later, einde 901, is Stephan self op 'n gewelddadige manier dood.

Verwantskap
-----------

In die algemeen word dit aanvaar dat die Walahone naby aan die familie van die Saliërs was, die presiese verwantskap/verhouding is egter nie duidelik nie. As redes word aangegee:

* Die Saliërs en die Walahone het in die dieselfde gebiede, die hertogsregte uitgeoefen
* In die jaar 900 word 'n Walaho as ab in die Saliese klooster van Hornbach genoem.
* Die Saliërs het die ampte en besittings van die Walahone oorgeneem.

Literatuur
----------

* Winfried Dotzauer: *Geschichte des Nahe-Hunsrück-Raumes von den Anfängen bis zur Französischen Revolution*, Seite 72f
* Donald C. Jackman: *The Konradiner: A Study in genealogical methodology*, 1990
* Donald C. Jackman: *Ius hereditarium Encountered, Part I: The Meingaud-Walaho Inheritance*, Archive for Medieval Prosopography, Oktober 2007, Teil II und III in Vorbereitung
* Thilo Offergeld: *Reges pueri. Das Königtum Minderjähriger im frühen Mittelalter.*
* Hermann Schreibmüller: *Die Ahnen Kaiser Konrads II. und Bischof Brunos von Würzburg*, in: *Herbiopolis Jubilans. 1200 Jahre Bistum Würzburg*, S. 201

Voetnotas
---------

1. ↑  Jackman, S. 125, vgl.
2. ↑  Baldes, zitiert in Schreibmüller, siehe Literatur
Die **Rooipendoring** (*Gymnosporia senegalensis*) - voorheen *Maytenus senegalensis* - is 'n klein boompie wat voorkom in KwaZulu-Natal en die noordelike dele van Suid-Afrika en is ook volop in die Nasionale Kruger Wildtuin, waar dit eerder as 'n struik groei. Die boom se takke is reguit en bewapen met tot 4 cm lange dorings. Die blare is blougroen en die rande is fyn getand. Die boom dra roomwit, wit of groenerige wit blomme van ongeveer 4 mm in deursnee in oorvloed. Die bloeisels val egter redelik maklik af en dan lyk dit asof confetti onder die boom gesprei is. Daarom staan die boom bekend as die *Confetti spikethorn* in Engels.

In Afrika kom die boom in Algerië, Angola, Benin, Botswana, Burkina Faso, Burundi, Demokratiese Republiek die Kongo, Djiboeti, Eswatini, Eritrea, Ethiopië, Gambië, Ghana, Guinee, Guinee-Bissau, Ivoorkus, Kameroen, Kanariese Eilande, Kenia, Malawi, Mali, Mauritanië, Marokko, Mosambiek, Namibië, Niger, Nigerië, Republiek die Kongo, Rwanda, Senegal, Sentraal-Afrikaanse Republiek, Sierra Leone, Somalië, Soedan, Tanzanië, Togo, Tsjad, Uganda, Wes-Sahara, Zambië en Zimbabwe voor.

In Asië en Europa kom die boom in Afghanistan, Indië, Iran, Jemen, Oman, Pakistan, Saoedi-Arabië en Spanje voor.

Die spesie het vier subspesies:

* *Gymnosporia senegalensis var. angustifolia* Engl. & Loes.
* *Gymnosporia senegalensis subsp. europaea* (Boiss.) Rivas Goday & Rivas Mart.
* *Gymnosporia senegalensis subsp. orientalis*
* *Gymnosporia senegalensis subsp. senegalensis*

Die boom se FSA-nommer is 402

Sien ook
--------

* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

Bronne
------

* Algemene gids tot BOME. Keith, Paul & Meg Coates Palgrave. 2000. ISBN 1-86872-527-8
* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online

|  |  |
| --- | --- |
| Taksondatabasisse | 
* Wd: Q3122680
* APDB: 78710
* EoL: 2884441
* GBIF: 3793847
* GRIN: 424718
* iNaturalist: 340106
* IPNI: 161441-1
* IUCN: 79913832
* NCBI: 256095
* Plant List: kew-2836217
* Tropicos: 6600046

 |
***Magnum Photos*** is 'n onafhanklike fotoagentskap wat as koöperasie bedryf en deur sy lede - almal fotograwe - besit word en kantore in New York, Londen, Parys en Tokio het.

Die agentskap is op 27 April 1947 deur vier fotograwe - Robert Capa, Henri Cartier-Bresson, David "Chim" Seymour en George Rodger in Parys gestig, met verdere oorspronklike aandeelhouers soos Maria Eisner en Rita Vandivert. Volgens die stigtingsverhaal het 'n bottel Franse *Magnum*-sjampanje, wat op dié aand gedrink is, as naamgewer gedien. Met die stigting van *Magnum Photos* het fotojoernaliste 'n suksesvolle poging onderneem om hul belange as houers van die kopiereg oor beeldmateriaal teenoor dagblaaie, tydskrifte en groot foto-agentskappe te beskerm.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb11870621r (data)
* GND: 2109532-2
* ISNI: 0000 0001 2369 4453
* LCCN: n82017683
* MusicBrainz: d655e60b-0a10-4d7a-a870-41bf82aaeb47
* NKC: kn20080602010
* NLG: 307816
* PIC: 10861
* SUDOC: 02646215X
* TePapa: 7156
* VIAF: 122667230
* WorldCat Identities: lccn-n82017683

 |
**Magnus I** of **Magnus die Goeie** (1024 – 25 Oktober 1047) was van 1035 tot 1047 koning van Noorweë en van 1042 tot 1047 koning van Denemarke.

Magnus was die seun van Olaf II van Noorweë, wat die Nore teen hul sin probeer kersten het. In 1028 moes Magnus saam met sy pa uit Noorweë na Kiëf-Roes vlug. In 1035, ná die dood van Knoet die Grote, het die Noorse adellikes, wat nie meer deur Denemarke regeer wou word nie, Magnus teruggeroep en is hy uitgeroep as koning van Noorweë.

Hy is daarna verkies tot koning van Denemarke ná die dood van die Deense koning Hartaknoet in 1042. Sven Estridsen het egter ook op die Deense troon aanspraak gemaak en het in opstand gekom teen Magnus. Die konflik het voortgeduur totdat Magnus se neef Harald Hardråde in 1045 uit ballingskap teruggekeer het, belaai met goud wat hy vergader het in sy tyd as huursoldaat in die Bisantynse Ryk. Magnus het Harald as ’n groot bedreiging beskou en besluit om die Noors-Deense troon met hom te deel. Die twee konings het toe saam opgeruk teen Sven Estridsen en hom uit Denemarke verdryf.

’n Jaar later, in 1047, is Magnus dood nadat hy van ’n perd afgeval het. Die omstandighede rondom sy dood is onduidelik, maar destyds is gemeen dat Harald hom vermoor het. Op sy sterfbed het Magnus sy koninkryk gedeel: Harald het die troon van Noorweë gekry en Sven het koning van Denemarke geword.

Die lyn van Olaf II het by Magnus geëindig, maar weer aan die bewind gekom toe Erik II, ’n afstammeling van Magnus se suster, koning word. Ook Jakobus I van Engeland het van Magnus afgestam.