**Neal Town Stephenson** (gebore 31 Oktober 1959) is 'n Amerikaanse skrywer en rekenaarspeletjie ontwerper, bekend vir sy werke van spekulatiewe fiksie.

Sy romans is geklassifiseer as wetenskapfiksie, historiese fiksie, "cyber punk", "postcyberpunk", en barok.

Stephenson se werk ondersoek vakke soos wiskunde, kriptografie, taalwetenskappe, filosofie, geldeenheid, en die geskiedenis van wetenskap. Hy skryf ook nie-fiksie artikels oor tegnologie in publikasies soos *Wired*.

Vroeë lewe
----------

Gebore op 31 Oktober 1959, in Fort Meade, Maryland, Stephenson kom uit 'n familie van ingenieurs en wetenskaplikes; sy pa is 'n professor in elektriese ingenieurswese terwyl sy oupa aan vaderskant was 'n fisika-professor was. Sy ma het in 'n biochemie-laboratorium gewerk, en haar pa was 'n biochemie-professor. Stephenson se gesin het in 1960 na Champaign-Urbana, Illinois, verhuis en toe in 1966 na Ames, Iowa. Hy het in 1977 aan Ames Hoërskool gegradueer.

Stephenson het aan die Universiteit van Boston gestudeer en het eers in fisika gespesialiseer, toe oorgeskakel na geografie nadat hy gevind het dat dit hom in staat sou stel om meer tyd op die universiteit se hoofraam te spandeer. Hy gradueer in 1981 met 'n B.A. in geografie en met fisika as byvak. Sedert 1984 woon Stephenson meestal in die Stille Oseaan Noordwes en woon tans in Seattle saam met sy gesin.

Skryfwerk
---------

Stephenson bespreek *Anathem* by MIT in 2008.
Stephenson se eerste roman, *The Big U*, gepubliseer in 1984, is 'n satiriese benadering van die lewe by die American Megaversity, 'n groot, flou en vervreemdende navorsingsuniversiteit wat deur chaotiese onluste geteister word. Sy volgende roman, *Zodiac* (1988), is 'n riller wat 'n radikale omgewingskundige volg in sy stryd teen korporatiewe besoedelaars. Nie een van die romans het baie kritiese aandag getrek met die eerste publikasie nie, maar het bekommernisse vertoon dat Stephenson verder in sy latere werke sou ontwikkel.

Stephenson se deurbraak het in 1992 gekom met *Snow Crash*, 'n kuberpunk- of post-kuberpunk-roman wat memetika, rekenaarvirusse en ander hoëtegnologie-temas met Sumeriese mitologie saamsmelt, tesame met 'n sosiologiese ekstrapolasie van uiterste *laissez-faire*-kapitalisme en kollektivisme. Stephenson op hierdie tydstip sou later deur Mike Godwin beskryf word as "'n effense, beskeie voorgraadse student tipe wie se sagpraat gedrag geen duidelike aanduiding gegee het dat hy die maniese apoteose van kuberpunk wetenskapfiksie geskryf het nie." In 1994, Stephenson het saam met sy oom, J. Frederick George, 'n politieke riller, *Interface*, onder die pennaam "Stephen Bury" uitgee; hulle het dit in 1996 gevolg met *The Cobweb*.

Stephenson se volgende solo-roman, wat in 1995 gepubliseer is, was *The Diamond Age: or A Young Lady's Illustrated Primer*. Die intrige behels 'n wapen wat in 'n karakter se skedel ingeplant is, byna onbeperkte replikators vir alles van matrasse tot kos, slimpapier, en lug- en bloed-saniterende nanobotte. Dit speel af in 'n wêreld met 'n neo-Victoriaanse sosiale struktuur.

Dit is gevolg deur *Cryptonomicon* in 1999, 'n roman wat konsepte insluit wat wissel van Alan Turing se navorsing oor kodebreking en kriptografie tydens die Tweede Wêreldoorlog, tot 'n moderne poging om 'n datatoevlugsoord op te rig. In 2013 het *Cryptonomicon* die Prometheus Hall of Fame-toekenning gewen.

*The Baroque Cycle* is 'n reeks historiese romans wat in die 17de en 18de eeue afspeel, en is in sekere opsigte 'n voorloper van *Cryptonomicon*. Dit is oorspronklik in drie volumes van twee of drie boeke elk gepubliseer – *Quicksilver* (2003), *The Confusion*, (2004) en *The System of the World* (2004) – maar is daarna as agt afsonderlike boeke heruitgegee: *Quicksilver, King of the Vagabonds , Odalisque, Bonanza, Juncto, Solomon's Gold, Currency,* en *System of the World*. (Die titels en presiese uiteensetting verskil in verskillende markte.) *The System of the World* het die Prometheus-toekenning in 2005 gewen.

Hierna het Stephenson *Anathem* (2008) geskryf, 'n lang en gedetailleerde roman van spekulatiewe fiksie. Dit speel af in 'n aardse wêreld, handel oor metafisika, en verwys sterk na Antieke Griekse filosofie. *Anathem* het die Locus-toekenning vir beste wetenskapfiksieroman in 2009 gewen.

In Mei 2010 het die Subutai Corporation, waarvan Stephenson as voorsitter aangewys is, die vervaardiging aangekondig van 'n eksperimentele multimedia-fiksieprojek genaamd *The Mongoliad*, wat gesentreer was op 'n vertelling geskryf deur Stephenson en ander spekulatiewe fiksie-outeurs.

Stephenson se roman *REAMDE* is op 20 September 2011 vrygestel. Die titel is 'n toneelstuk op die algemene lêernaam README. Hierdie riller, wat in die hede afspeel, sentreer rondom 'n groep MMORPG-ontwikkelaars wat vasgevang is in die middel van Chinese kubermisdadigers, Islamitiese terroriste en Russiese mafia.

Op 7 Augustus 2012 het Stephenson 'n versameling essays en ander voorheen gepubliseerde fiksie vrygestel met die titel *Some Remarks: Essays and Other Writing*. Hierdie versameling bevat ook 'n nuwe essay en 'n kortverhaal wat spesifiek vir hierdie bundel geskep is.

Aan die einde van 2013 het Stephenson verklaar dat hy besig was met 'n multi-volume werk van historiese romans wat "baie te doen sou hê met wetenskaplike en tegnologiese temas en hoe dit in wisselwerking met die karakters en beskawing gedurende 'n bepaalde tydperk van die geskiedenis is". Hy het verwag dat die eerste twee volumes in die middel tot laat 2014 vrygestel sou word. Hy het egter omtrent dieselfde tyd sy aandag verskuif na 'n wetenskapfiksie-roman, *Seveneves*, wat ongeveer 'n jaar later voltooi is en in Mei 2015 gepubliseer is. Op 8 Junie 2016 is planne aangekondig om *Seveneves* vir die skerm aan te pas.

In Mei 2016, as deel van 'n videobespreking met Bill Gates, het Stephenson onthul dat hy pas die manuskrip ingedien het vir 'n nuwe historiese roman - "'n tydreisboek" - saamgeskryf met Nicole Galland, een van sy *The Mongoliad* mede-outeurs.  Dit is vrygestel as *The Rise and Fall of D.O.D.O.* op 13 Junie 2017.

In Junie 2019 sy roman *Val; of, Dodge in Hell* is gepubliseer. Dit is 'n naby-toekomstige roman wat die oplaai van gedagtes in die wolk ondersoek, en bevat karakters uit 2011 se *Reamde*, 1999 se *Cryptonomicon*, en ander boeke.

*Termination Shock*, gepubliseer in November 2021, is 'n klimaatfiksie-roman oor sonkrag-geo-ingenieurswese.

Bibliografie
------------

### Romans

* *The Big U* (1984)
* *Zodiac* (1988)
* *Snow Crash* (1992)
* *Interface* (1994) met J. Frederick George
* *The Diamond Age: or A Young Lady's Illustrated Primer* (1995)
* *The Cobweb* (1996) met J. Frederick George, as "Stephen Bury"
* *Cryptonomicon* (1999)
* *Quicksilver* (2003)
* *The Confusion* (2004)
* *The System of the World* (2004)
* *Anathem* (2008)
* *The Mongoliad* (2010–2012)
* *Reamde* (2011)
* *Seveneves* (2015)
* *The Rise and Fall of D.O.D.O.* (2017) met Nicole Galland
* *Fall; or, Dodge in Hell* (2019)
* *New Found Land: The Long Haul* (2021) met Austin Grossman en Sean Stewart.
* *Termination Shock* (2021)