recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Roeland Anthonie Kollewijn** (Amersfoort, 30 Maart 1857 — Helmond, 7 Februarie 1942) was 'n Nederlandse taalkundige. Hy het beroemd, selfs berug, geword vir sy artikel van 1891 oor *Onze lastige spelling*.

Die spellingsvoorstelle van Kollewijn het later die basis van die Afrikaanse spelling gevorm. Baie van sy voorgestelde vereenvoudigings is intussen ook in die amptelike Nederlandse spelling opgeneem, soos *mensen wensen boze preken* in plaas van die destydse *menschen wenschen booze preeken*. Ook *alfabet*, *ether* en *rachitis* in plaas van *alphabet*, *aether* en *rhachitis* kom uit Kollewijn se voorstelle, sowel as die weglating van die verbuigings: *de boeken van die aardige kleine jongen* in plaas van *de boeken van dien aardigen kleinen jongen*.

Voorstelle van Kollewijn wat nie die Nederlandse spelling gehaal het nie, maar wel die Afrikaanse, is die uitgange *-ies* (as vervanging van *-isch* met die onuitgesproke *ch*) en *-lik* (in plaas van *-lijk* en analoog aan *-lig*). Verder, in sy eie woorde: 'Ook schrijve men *tans*, *altans*, *tee* (sonder *h*), *ert* (sonder *w*), *besje* (sonder *t*).'

Vir die spelling van basterwoorde het hy baie wysigings voorgestel, waarvan sommige wel in gebruik geneem is. Daar was 'n tyd gewees toe die Nederlandse spelling vir leenwoorde uit 'n voorkeurspelling en in baie gevalle ook 'n toegelate alternatiewe spelling bestaan het, maar hierdie tendens het vanaf 1996 verander. Die alternatiewe vorm was baie keer kollewijniaans en was in sommige kringe volop in gebruik gewees. Ook in Vlaandere word baie minder van die voorkeursspelling gebruik gemaak en dus baie meer kollewijniaans gespel, as in Nederland. In Suid-Afrika word hierdie spelling - met goedkeuring vanuit Nederland en Vlaandere - in 1905 selfs amptelik ingevoer. Hierdie spelling vorm tans een van die vyf grondbeginsels van Afrikaans, wat dikwels foneties gespel word.

Wie die spelling van Kollewijn in gebruik wil sien, lees byvoorbeeld Paul Van Ostaijen in die oorspronklike versies ("verzies").
Roelof Botha in September 2010
**Roelof F. Botha**  (gebore op 19 September 1973) is 'n Suid-Afrikaanse aktuaris, waagkapitalis en direkteur van maatskappye.

Botha is 'n vennoot by Sequoia Capital en dien tans in die direksies van MongoDB, Jawbone, Eventbrite, Evernote, Bird, Ethos, Mahalo, Natera, Nimbula, Square, Tokbox, Tumblr, Weebly, Unity, Whisper en Xoom. Hy werk ook saam met AssureRX, FutureAdvisor, Instagram, Mixpanel en MuSigma. Hy het voorheen in die direksie van Meebo en YouTube gedien voordat hulle deur Google aangekoop is.

Op Forbes se Midas-lys, 'n jaarlikse ranglys van waagkapitaalprofessionele spelers, beklee hy die 22ste plek in 2008 en 26ste in 2009. Hy is 'n gereelde lid van die Midas-lys en het in 2018 voortgegaan om na die nommer 14 op te beweeg.

Onderwys en loopbaan
--------------------

Botha is gebore in Pretoria, Suid-Afrika, en op die ouderdom van ses het hy saam met sy ouers na Kaapstad verhuis. Hy het in Houtbaai grootgeword en aan die Hoërskool Jan van Riebeeck skool gegaan. Botha het 'n BSc in Aktuariële Wetenskap, Ekonomie en Statistiek aan die Universiteit van Kaapstad behaal, en in 1996 gegradueer met die hoogste GPA in die geskiedenis van die program. Botha het van Augustus 1996 tot Junie 1998 as 'n bedryfsontleder by McKinsey & Co. Johannesburg gewerk. Hy het daarna na die Verenigde State verhuis, waar hy van 1998 tot 2000 die Stanford University Graduate School of Business gestudeer het en 'n MBA behaal het, waar hy was die Henry Ford II-Geleerde as Stanford GSB-valedictorian.
In 2000, voor sy studies aan Stanford, word Botha direkteur van korporatiewe ontwikkeling vir PayPal. Hy is aangestel as vise-president van finansies en is in September 2001 as finansiële hoof aangestel. Botha was 28 toe PayPal in Februarie 2002 'n openbare maatskappy geword het. Die maatskappy is in Oktober 2002 aan eBay verkoop. Botha het in Januarie 2003 by Sequoia Capital aangesluit.
By Sequoia het Botha toesig gehou oor die onderneming se belegging in onder meer YouTube, Instagram en Square. Hy het ook gehelp om die verkryging van Xoom deur PayPal te beplan. In 2017 het Botha die hoofverantwoordelikheid vir Sequoia se Amerikaanse bedrywighede oorgeneem van Jim Goetz.

Familie
-------

Botha se vader, ook met die naam Roelof, is 'n ekonoom. Sy oupa was Pik Botha, 'n Suid-Afrikaanse politikus wat meer as 'n dekade as die minister van buitelandse sake gedien het voordat hy gehelp het met die aftakeling van apartheid en in die kabinet van Nelson Mandela gedien het. Sy oom was die rockmusikant Piet Botha.
Hooffasade van die Lugmagakademie
Die **Meksikaanse Lugmag** (**FAM** ; Spaans : *Fuerza Aérea Mexicana*) is die primêre lugdienstak van die Meksikaanse Weermag. Dit is 'n onderdeel van die Meksikaanse Leër en is afhanklik van die Nasionale Verdedigingsekretariaat (SEDENA). Die doel van die FAM is om die integriteit, onafhanklikheid en soewereiniteit van Meksiko te verdedig. Die hulptake sluit in interne veiligheid, hulp met openbare werke en bestuur van natuurrampe. Sedert Desember 2017 is die bevelvoerder Miguel Enrique Vallín Osuna.

'n Nasionale bevelvoerder in opdrag van die Sekretaris van Nasionale Verdediging is in beheer van die Meksikaanse Lugmag. Die tweede in bevel is die stafhoof van die lugmag, wat toesig hou oor 'n adjunkhoof van operasies en 'n adjunkhoof van bestuur. Die lugmag verdeel die land se grondgebied in vier streke: Noordwes (Mexicali, Baja California), Noordoos ( Chihuahua, Chihuahua), Sentraal (Meksikostad) en Suidoos (Tuxtla Gutiérrez, Chiapas); elke streek is onder bevel van 'n generaal. Die streekhoofkwartier is verantwoordelik vir 18 lugmagbase regoor die land.

* Meksikaanse Lugmag se Presidensiële Boeing 787 land
* 'n Eurocopter EC225 op die internasionale lughawe in Meksiko-stad
* 'n Bell 412EP van die Meksikaanse Lugmag
* Fuerza Aerea Mexicana C-130
* 'n Meksikaanse Lugmag F-5 Tiger II wat naby die Popocatépetl-vulkaan vlieg
Die migrasies van die Teutone en die Kimbers  
 Kimbriese en Teutoonse neerlae  
 Kimbriese en Teutoonse seges.
"Die Teutoonse vroue verdedig die Wafort", (1882) deur Heinrich Leutemann.
Die Romeinse Ryk onder Hadrianus (regeer 117-138 n.C.), met die ligging van die Germaanse stam Teutone aangedui, in hul oorspronklike tuiste in die noorde van die Jutland-skiereiland
Die **Teutone** (van Proto-Germaans \**Þeudanōz*) word genoem as 'n Germaanse stam deur Griekse en Romeinse skrywers, veral Strabo en Marcus Velleius Paterculus, en dan meestal in noue verband met die Kimbers, wat dalk Galliërs of Germane was. Volgens Ptolemeus se kaart het hulle in Jutland gewoon, in ooreenstemming met Pomponius Mela, wat hulle in Skandinawië (Codanonia) geplaas het. Sekere geleerdes het voorgestel dat hulle hul naam verleen het aan die streek Thy (Ou Noors: *Thiuthæ sysæl*) in Noord-Denemarke.

Reeds voor 100 v.C. het vele Teutone, soos ook die Kimbers, suid- en weswaarts migreer na die Donauvallei, waar hulle met die uitbreidende Romeinse Republiek in aanraking gekom het. Tydens die laat 2de eeu v.C. het die Teutone en Kimbers volgens verslae weswaarts deur Gallië getrek, en Romeinse Italië aangeval. Ná beslissende seges oor die Romeine by die Slag van Noreia en van Arausio het die Kimbers en Teutone van mekaar geskei, waarna hulle in onderskeidelik 102 v.C. en 101 v.C. deur Gaius Marius verslaan is. Dit het 'n einde gebring aan die Kimbriese Oorlog. Die Teutone het hul neerlaag gely by die Slag van Aquae Sextiae, naby die hedendaagse Aix-en-Provence, en hul koning, Teutobod, is gevange geneem.

Die term "Teutoons" is soms gebruik as 'n omvattende verwysing na die Germaanse volke.

Massaselfmoord van Teutoonse vroue in die aangesig van slawerny
---------------------------------------------------------------

Tydens die laat 2de eeu v.C. het die Teutone volgens verslae saam met hul bure, die Kimbers, 'n suidwaartse trektog deur Gallië onderneem en Romeinse Italië aangeval. Ná verskeie seges vir die invallende magte, is die Kimbers en Teutone in 102 v.C. verslaan deur Gaius Marius by die Slag van Aquae Sextiae naby die hedendaagse Aix-en-Provence, en hul koning, Teutobod, is gevange geneem. Die gevange vroue het 'n massaselfmoord uitgevoer, wat in Romeinse legendes as Germaanse heroïsme opgeneem is: Volgens die voorwaardes van die oorgawe sou 300 van hul getroude vroue aan die Romeine oorgelewer word. Toe die Teutoonse gades van hierdie bepaling verneem, het hulle eers die konsul gesmeek om afgesonder te word vir diens in die tempels van Ceres en Venus. Toe hulle versoek misluk en hulle weggeneem word, het hulle eers hul kinders om die lewe gebring en is hulle die volgende dag almal dood aangetref in mekaar se arms nadat hulle mekaar in die nag verwurg het.

Bron
----

* Fick, August, Alf Torp en Hjalmar Falk: *Vergleichendes Wörterbuch der Indogermanischen Sprachen*. Deel 3, Wortschatz der Germanischen Spracheinheit. 4de oplaag (Göttingen: Vandenhoeck en Ruprecht), 1909.
Die **Groot-Visrivier** (*groot* genoem om dit van die Visrivier in Namibië te onderskei) is 'n rivier wat deur die Oos-Kaapprovinsie van Suid-Afrika vloei. Die Portugese seevaarders het die rivier *Rio de Infante* gedoop en dit het as die *Oub* (Vis) bekend gestaan onder die plaaslike Khoikhoi. Die Groot-Vispuntvuurtoring‎ staan by die monding van die rivier. Die rivier word gevoed deur die Grootbrakrivier, die Tarka-, die Koonap-, die Baviaans-, die Klein-Vis- en die Katriviere. Naby sy seemonding sluit die Kaprivier ook van regs aan.

Rol in die geskiedenis van Suid-Afrika
--------------------------------------

Gedurende die 19de eeu het die rivier die grens van die Kaapkolonie gevorm en hewige gevegte het hier gewoed tydens die Grensoorloë van 1779 tot 1878 tussen die inheemse Xhosa-nasie aan die een kant en die Voortrekkerboere en die 1820-Setlaars uit Engeland aan die anderkant. In 1835 is die Fingostam toegelaat om hulle op die rivieroewer te vestig. Onder die apartheidstelsel het die laer gedeeltes van die rivier die westelike grens van die Ciskei-tuisland gevorm.

Oranjerivierprojek
------------------

Die rivier vloei normaalweg die hele jaar lank op natuurlike wyse al is die oorsprong van die rivier in 'n droë gebied en die vloei kan redelik traag wees sonder die eb en vloei van die seegety. Water van die Oranjerivierstelsel kan egter nou gebruik word om die rivier se loop tydens droë tye aan te vul. In die 1970's het die Oranjerivierprojek water van die Oranjerivier, deur die Groot-Visrivier, vir landbou- en nywerheidsgebruik na die Oos-Kaap gebring. Die tonnel wat hiervoor gebou is was 'n reuse ingenieursonderneming. Die inlaat tot die tonnel is by Oviston ('n akroniem vir Oranje-Vis-Tonnel). Oviston is aan die suidoostelike oewer van die Gariepdam.

Visrivier-Sondagsrivieroordragskema
-----------------------------------

Water oorgedra vanaf die Oranjerivier na die Groot-Visrivier via die Oranje-Visriviertonnel word weggekeer by die Elansdriftkeerwal in 'n kanaal wat vir 65 km saam met steil hellings kronkel en uitmond in die Klein-Visrivier. Die kanaal vloei deur die Cookhousetonnel van 13,1 km wat deur die Bosberg sny tussen Cookhouse en Somerset-Oos. Die water vloei vir 40 km in die Klein-Visrivier tot by die De Mistkraalkeerwal. Hier word die water uitgekeer in die Skoenmakerskanaal (vermoë 22 m³/s) wat uiteindelik uitmond in die Volkerspruit wat op sy beurt na die Darlingtondam in die Sondagsrivier vloei.

Algemeen
--------

Cradock is 'n belangrike dorp waardeur die Groot-Visrivier vloei. Die kusgebied tussen Port Elizabeth en die Groot-Visrivier staan bekend as die Sonskynkus.

Ondanks die rivier se naam vind hengel slegs in die dele naby die see plaas en is dit hoofsaaklik vir ontspanningsdoeleiendes. Die rivier is 'n getyrivier vir ongeveer 20 km. 'n Gewilde kanobyeenkoms, die Visrivier-kanomaraton, vind jaarliks tussen die Grassridgedam en Cradock plaas.

Kyk ook
-------

* Dassiedeur
* Osnekspruit

Bronne
------

* Logie, Bartle: Water in the wilderness - a journey down the Great Fish River. Port Elizabeth: Bluecliff Publishing,2006. ISBN 0-620-36163-8
'n **Joert** is 'n tradisionele ronde tent wat hoofsaaklik gebruik word vir bewoning deur nomades, wat skape, bokke, kamele en/of perde aanhou, en wat in die koue, droë steppestreke van Sentraal-Asië woon. Joerts word ook gesien aan die buitewyke van stede in Mongolië en in meer bergagtige gebiede in Kirgisië.

Die woord "joert" is afgelei van die Russiese *joerta* en *joert* word ook die meeste buite Rusland gebruik, omdat die Russe in die verlede baie Sentraal-Asiatiese gebiede regeer het. Die Russe het die woord uit 'n Turkse taal geleen. Voorheen is die joert in Russies *kibitka* genoem.

Plaaslike name isː

* In Afghanistan en Pakistan: *kherga/jirga* of *ooee*
* Kasaks: *kiyiz üy* ("huidenhuis")
* Kirgisies: *öy* of *boizoi* ("grys huis")
* Mongools: *ger*
* Toevaans: *ög*

Die woord joert in moderne Turks is meer sinoniem met "tuisland" as met die tent.

Die woord 'horde' vir swerwende (krygs)volke, soos die Goue Horde, is afgelei van die woord *orda* vir die tentkampe wat met joerts gebou is.
**Ptolemeus IV Philopator** (bewind: 221–205 v.C.) was die vierde koning van Antieke Egipte se Ptolemeïese Ryk. Hy was die seun van Ptolemeus III Euergetes en sy vrou, Berenike II, en het in 221 v.C. aan die bewind gekom. Hy was met Arsinoe III getroud.

Die verval van die Ptolemeïese Ryk het tydens sy bewind begin. Hy is deur ander mans en vroue oorheers wat regeer het nes hulle wou. Eiebelang het sy ministers daartoe gelei om invalle van buite af te keer en die noordelike grense vir die res van Ptolemeus se bewind vas te stel.

Philopator was geneig tot orgastiese vorms van godsdiens en letterkundige liefhebbery, en het ’n tempel vir Homeros laat bou. Hy is omstreeks 220 v.C. getroud met sy suster, Arsinoe III, maar is oorheers deur sy minnares, Agathoclea.

Bronne
------

* Clayton, Peter A. (2006). *Chronicles of the Pharaohs: the reign-by-reign record of the rulers and dynasties of ancient Egypt*. Thames & Hudson. ISBN 0-500-28628-0.
* Hierdie artikel is vertaal uit die Engelse Wikipedia

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 118641794
* LCCN: no2003046116
* The NLP id a0000002840505 is not valid.
* SUDOC: 196448921
* VIAF: 2154849
* WorldCat Identities: lccn-no2003046116

 |
**Eienskappe**| **Algemeen** |
| --- |
| Naam | Platinumdisulfied |
| Struktuurformule vanStruktuurformule van  |
| Chemiese formule | PtS2 |
| Molêre massa | 259,2 [g/mol]  |
| CAS-nommer | 12038-21-0   |
| Voorkoms | grys of swart; plaatjies met metaalglans |
| **Fasegedrag**   |
| Selkonstantes | 354,3pm; 504,0pm   |
| Ruimtegroep | P3m1  |
| Nommer | 164   |
| Strukturbericht | C6 |
| Smeltpunt | 225-250 °C (ontbind) |
| Kookpunt |  |
| Digtheid | 7,83 [g/cm3] |
| Oplosbaarheid | onoplosbaar |
| **Suur-basis eienskappe** |
| pKa |  |
| **Veiligheid** |
| Flitspunt |  |
| Tensy anders vermeld is alle data vir standaardtemperatuur en -druk toestande. |
|   |  |
| Portaal  Chemie |

**Platinumdisulfied** of **platinum(IV)sulfied** is 'n verbinding van platinum met swael met formule PtS2. Die oksidasietoestand van platinum kan as 4+ beskou word.

Die stof is 'n halfgeleier met 'n klein bandgaping van 0,25 eV.

Kristalstruktuur
----------------

Platinumdisulfied kristalliseer in die trigonale kadmiumjodied-struktuur, wat C6 genoem word in die strukturbericht-klassifikasie.  (Soms word dit ook die kadmiumhidroksied of magnesiumhidroksied-struktuur genoem.)

Chemiese eienskappe
-------------------

Die stof is eers verkry deur ammoniumheksachloroplatinaat met swael te verhit. Dit kan ook uit die elemente verkry word en kristalle kan gegroei word met chemiese damptransport.

Fisiese eienskappe
------------------

Die stof het 'n gelaagde struktuur met lae wat net deur vanderwaalskragte by mekaar gehou word. Nes grafiet kan hierdie verbinding in dunne lae afgeskilfer word. Kwantummeganiese berekenings toon egter dat die elektriese eienskappe afhanklik is van die aantal lae waaruit die kristal bestaan. 'n Monolaag se bandgaping is 1,78 eV. Die grootte van hierdie belangrike parameter is ook afhanklik van 'n opgelegde meganiese spanning of 'n elektriese veld. Dit open die moontlikheid om die bandgaping te stuur.
Skoolvormende kommandowurms in Tanzanië
Bestryding in Zambië
Die **kommandowurm** (*Spodoptera exempta* Walker, Lepidoptera: Noctuidae) is 'n motsoort wat inheem is aan Afrika. Dit is 'n besonder skadelike plaag, wat in staat is om hele aanplantings van gesaaides in 'n kwessie van weke uit te wis. Die larwe voed op alle soorte grasse, vroeë stadia van graansoorte, bv. mielies, rys, koring, gars, sorghum, suikerriet, en by geleentheid kokosneut. Die kommandowurm ontleen sy naam aan hul gewoonte om in groot getalle uit grasveld na gesaaides te "marsjeer".

Biologie
--------

Hulle neig om in die reënseisoen in baie hoë digthede voor te kom, veral in die naloop van langdurige droogtes. Tydens die lang droëseisoen in Oos-Afrika is hul bevolkingsdigtheid baie laag. Omdat groot uitbrake nooit in die droëseisoen waargeneem word nie, staan dit as die "buite-seisoen" bekend onder diegene wat hulle moniteer.
*Spodoptera exempta* se motstadium lewe ongeveer 10 dae. Die wyfie kan 'n maksimum van sowat 1 000 eiers in haar leeftyd lê. Die ivoorkleurige legsels van kommandowurmmotte word in groepies op blare geplaas. Die eiers broei in 2 tot 5 dae uit. Die ses ruspestadia word in 2 tot 3 weke voltooi. Die ruspes word in twee morfologies onderskeibare vorme aangetref: 'n "skoolvormende" tipe, wat swart is met geel strepe, en 'n alleenlopende vorm, wat bruin of groen is. Die morfologiese vorm word bepaal deur digtheid, en skoolvorming vind plaas by hoër digthede. Nietemin vertoon kommandowurms nie die ware swermgedrag van byvoorbeeld sprinkane nie, en dit is slegs die skoolvormende tipe wat vir uitbrake verantwoordelik is. Oor die algemeen word kommandowurms nie deur landbouers opgemerk voordat die ruspes 10 dae oud is, en van groen na swart verander het nie. In die laaste stadium grawe die larwe 2 tot 3 cm die grond in om te pupeer. Volwassenes kom na 7 tot 10 dae te voorskyn. Die motte migreer oor tiene, en waarskynlik oor honderde kilometers tussen hulle pupeerplekke en oviposisie-liggings. Die waarneming dat uitbrake skielik kan plaasvind in gebiede wat vir etlike maande vry van die plaag was, het die hipotese laat ontstaan dat die motte wel oor honderde kilometer kan migreer. Getuienis wat hierdie hipotese ondersteun, sluit in:

1. uitbrake wat geografies afgewissel word met intervalle van een generasie;
2. uitbrake wat dikwels deur hoë vangste van motte voorafgegaan word, wat verder met konvergensie van wind verbind kan word;
3. resultate van isoënsiem-ontleding wat aandui dat die kommandowurmbevolkings van Kenia, Tanzanië en Zimbabwe dikwels kruisteel;
4. laboratoriumtoetse wat aandui dat die motte vlieënd kan bly vir etlike ure;
5. resultate van merk- en vangstudies, en radarnasporing wat dui op langafstand- en windafmigrasie deur kommandowurmmotte. Jahn (1995) bevat verdere inligting.

Die spesie is ook teenwoordig in Jemen, sekere Stille Oseaan-eilande, en dele van Australië.
**Eochaid** (volle naam: **Eochaid mac Run**; omstreeks 860 – ná 889) was moontlik van 878 tot 889 koning van Skotland. Hy was ’n seun van Run, koning van Strathclyde, en sy ma kon ’n dogter gewees het van Kenneth MacAlpin. Hy het vermoedelik saam met Giric regeer.

Bewyse van Eochaid se bewind word in die Kronieke van die Konings van Alba gevind, waar gesê word: 

> *En Eochodius, seun van Run, koning van die Britte, kleinseun van Kenneth deur sy dogter, het 11 jaar lank regeer; hoewel ander sê Ciricium (Giric), die seun van iemand anders, het in dié tyd regeer, want hy het Eochaid se pleegpa en beskermer geword.*
> 
> 
> *En in sy tweede jaar het Aed, seun van Niall, gesterf.*
> 
> 
> *En in sy negende jaar, op die dag van sint Cirici (Cyrus), het ’n sonsverduistering plaasgevind. Eochaid en sy pleegpa is toe uit die koninkryk verban.*
> 
> 
> 

Dit is min af meer al wat bekend is van Eochaid se bewind. Die dood van Aed, seun van Niall Caille, word geraam op 20 November 879 en die sonsverduistering op 16 Junie 885. Die woorde "ander sê" dui daarop dat daar in dié tyd al verwarring oor Eochaid was. 

Sommige weergawes van die Kronieke van die Konings van Alba sluit Eochaid uit, en die Duan Albanach laat hom en Giric albei uit (Áed word gevolg deur Donald II, seun van Konstantyn I). Die Duan sluit egter ook sommige vroeëre konings uit en dit is nie seker of dit per ongeluk of met opset is nie. Sommige geleerdes meen Giric het wel regeer, maar nie Eochaid nie. Laasgenoemde se inskrywing in die Kronieke kan byvoorbeeld verwyder word sonder dat dit aan die leesbaarheid verskil maak, maar nie Giric s’n nie – dit noem Giric se naamdag as die dag waarop die sonsverduistering plaasgevind het.

Daar is dus geen konsensus oor of Eochaid koning van Skotland, koning van Strathclyde of glad nie koning was nie.

Bronne
------

* Dumville, David, Kronieke van die Konings van Alba in Simon Taylor (red.), *Kings, clerics and chronicles in Scotland 500–1297.* Fourt Courts Press, Dublin, 2000. ISBN 1-85182-516-9
* Duncan, A.A.M. *The Kingship of the Scots 842–1292: Succession and Independence.* Edinburgh University Press, Edinburg, 2002. ISBN 0-7486-1626-8
* Hudson, Benjamin T. *The Prophecy of Berchán: Irish and Scottish High-Kings of the Early Middle Ages.* Greenwood, Londen, 1996.
* Smyth, Alfred P. *Warlords and Holy Men: Scotland AD 80–1000.* E.J. Arnold, Londen, 1984 (deur Edinburgh UP herdruk). ISBN 0-7486-0100-7
**Vivian Frederick Maynard FitzSimons** (gebore in 1901 in Pietermaritzburg – 1975) was 'n Suid-Afrikaanse herpetoloog wat later as direkteur van die Transvaalse museum aangestel is.

Hy het aktief bygedra tot die versameling van plante vir die "Nasionale Herbarium" wat nou deel is van die "*South African National Biodiversity Institute*" by die Pretoria Nasionale Botaniese Tuine. In 1937 het hy, saam met Anna Amelia Obermeyer, van die eerste plantmonsters vanuit die Oostelike Hooglande van Rhodesië versamel.

Tesame met with Charles Koch het hulle die *Namib Desert Research Institute* in Gobabeb gevestig.

Die FitzSimons-familie
----------------------

Vivian FitzSimons kom uit 'n gesin van natuurkundiges, sy pa, Frederick William FitzSimons, en sy ma Patricia Henrietta (née Russell) het albei in 1881 uit Ierland na Suid-Afrika verhuis.

Sy broer was Desmond Charles FitzSimons, wat in 1939 die *Fitzsimons Snake Park* in Durban geopen het. Hy was ook 'n bekende verspreider van teengifmiddels.

Vivian FitzSimons was op skool aan die Hoërskool Grey in Port Elizabeth.
**Amateurpornografie** is ’n soort pornografie deur modelle of akteurs wat nie betaal word vir hul werk nie. Werklikheidspornografie daarenteen is professionele porno wat die styl van amateurpornografie naboots. Amateurporno is al een van die winsgewendste en langdurige pornografiese genres genoem.

Geskiedenis
-----------

### Foto's

Die bekendstelling van Polaroid-kameras in die 1960's het ware amateurs toegelaat om pornografiese foto's te neem sonder om hulle na ’n ontwikkelaar hoef te stuur wat hulle kon rapporteer vir die oortreding van onwelvoeglikheidswette. Een van die grootste toenames van amateurpornografie het plaasgevind met die ontdekking van die internet, fotoskandeerders, digitale kameras en meer onlangs die kamerafoon. Dit het mense in staat gestel om privaat foto's te neem en dit feitlik onmiddellik te deel, sonder duur verspreidingskoste, en dit het gelei tot ’n toename in die verskeidenheid en gehalte van materiaal. Daar is al beweer dit het in die interneteeu sosiaal meer aanvaarbaar geword om amateurpornografie te maak en kyk.

Sedert die 1990's word pornografiefoto's gedeel en uitgeruil deur aanlyn dienste soos America Online (AOL). Fotodeelwebtuistes soos Flickr en sosiale media soos MySpace word ook gebruik om amateurfoto's te deel – soms naakfoto's, maar ook harde pornografie. ’n Meer private manier van foto's deel is deur Yahoo of Google waar dit in privaat groepe kan geskied waartoe net lede toegang het.

Deesdae is ’n groot bron van kommer kinders en tieners wat, onbewus van die gevare, hul kamerafoon gebruik om foto's en video's te neem wat dan onder hul vriende versprei word. Foto's wat net bedoel is om tussen paartjies gedeel te word, kan nou oor die hele wêreld versprei word.

Amateur-pornografie het ook die opkoms van sterseksvideo's tot gevolg gehad, met sterre soos Pamela Anderson, Paris Hilton en Kim Kardashian. Die toename van gratis "tube"-webtuistes vir amateurpornografie het ook daartoe gelei dat tuisgemaakte video's oor verskeie webtuistes op die internet versprei kan word.

### Seksstories

Die internet het ook die skryf van seksstories gewild gemaak; dit is baie makliker om te skep as foto's en video's. Van die vroeë 1990's af versprei amateurs hul stories deur groepe soos alt.sex.stories. Terwyl die meeste kommersiële webtuistes geld vra vir beelde, kan stories gewoonlik gratis gelees word en word dit deur opspringkassies en advertensies gefinansier. Sulke webtuistes sluit in Literotica, True Dirty Stories en Lust Library.
**Sint Christopher** (?–251 n.C.; Latyn: *Christophorus*; Grieks: *Χριστόφορος*, "Christus-draer") was die man wat Jesus glo oor ’n rivier gedra en daarom die beskermheilige van reisigers geword het. Hy is 'n heilige in die Rooms-Katolieke Kerk en die Oosters-Ortodokse Kerk.

Sint Christopher met die kop van 'n hond.
Christopher word as 'n belangrike heilige beskou wat in talle lande en tydperke vereer is (of steeds vereer word). Sy naamdag is 24 Julie (vóór die Tweede Vatikaanse Konsilie val sy naamdag op 25 Julie, maar omdat dit ook die naamdag van die apostel Jacobus is, is St. Christopherdag een dag aangeskuif). In die Ortodokse Kerk val sy feesdag op 9 Mei. In die Oosters-Ortodokse tradisie word hy dikwels as 'n reus met 'n hondekop uitgebeeld.

In die Middeleeue was Christopher een van die *Veertien Noodhelpers* of *Heilige Helpers*, wat in 'n noodgeval as groep aangeroep kon word. Hy sou mense teen peste en 'n onvoorsiene dood beskerm (met ander woorde, om te sterwe sonder om die laaste sakramente te ontvang). Vanweë die kort lewensverwagting van mense in daai tyd was afdrukke en beelde van die draer van Christus in die laat Middeleeue op markpleine, in huise en in kerke te vind. Een van hierdie afdrukke (die sogenaamde *Buxheimer Christophorus* in Manchester) dra die opskrif *Christofori faciem die quacumque tueris Illa nempe die morte male non morieris* (Afrikaans: 'Op elke dag wat jy die gelaat van Christopher aanskou, sal jy sekerlik nie 'n kwade dood sterf nie').

Sint Christopher is die beskermheilige van reisigers, almal wat die pad aandurf, skrynwerkers, skilders, pelgrims, vrugtehandelaars, boekbinders, skatgrawers, boogskutters, hoedemakers, tuiniers en kinders. Hy beskerm mense teen besmetlike siektes, onverwagte dood, die pes, droogte, onweer, hael, watersnood, vuurrampe, oogsiektes en selfs tandpyn.

Die enige St. Christopher-katedraal ter wêreld is in die stad Roermond, waar 'n beeld van hom met Christus op sy skouer die katedraal versier. In die stad Schagen is 'n St. Christopherkerk. Die kerk is deur A. Tepe ontwerp en in 1883 gebou.
Camelot, soos deur Gustave Doré verbeeld.
Koning Arthur in Camelot, *Romance de Saint Graal*, Robert de Borron.
**Camelot** (soms as *Camelat* geskryf) is volgens ou legendes die kasteel waar Koning Arthur en sy ridders gewoon het. In fiksie oor die Middeleeue regeer Arthur vanaf Camelot oor Skotland en hou hy feeste by sy ronde tafel. Die ronde tafel, wat geen bene of kop het nie, simboliseer goeie koningskap, omdat elke ridder wat daar sit 'n gelyke plek gehad het. Baie interessant is die posisie wat Arthur by die Tafelronde inneem: hy is die *primus inter pares*, die eerste onder gelykes. 

Die ligging van Camelot is onbekend en dit is nie duidelik of die plek ooit bestaan het nie. Sommige mense glo dit was in Somerset, in die suidweste van Engeland gewees. In die literatuur staan dit as ’n beeldskone, magiese en vreedsame plek bekend.

Deesdae word daar dikwels aangeneem dat Camelot die enigste legendariese skuiling van koning Arthur was. In Middeleeuse tekste sou sy kasteel in 'n ander stad wees, moontlik in Carleon. Camelot word vir die eerste keer in reël 34 van Chrétien de Troyes se *Lancelot* genoem (12de eeu). Camelot kom egter nie in alle manuskripte van die tyd voor nie. In *Vulgate Cycle* (13de eeu) word Camelot die belangrikste woonplek van Arthur genoem.

Sir Lancelot en koningin Guinevere se liefdesverhouding het Camelot uiteindelik in 'n burgeroorlog gedompel, wat tot die plek se ondergang gelei het.

In Afrikaans bestaan daar verskeie oorvertellings van die Artus- of Arthur-legendes. Die volledigste is dié deur die bekende skrywer André P. Brink, wat onder die titel *Koning Arthur en sy Ridders van die Ronde Tafel* in 1968 gepubliseer is.

Camelot in moderne kultuur
--------------------------

* *The Lady of Shalott* (gedig, 1832) en *The Lady of Shalott* (skildery, 1888) is hierop gebaseer
* *Camelot*, 'n mus
* iekblyspel oor die legende, oorspronklik uit 1960
* *Camelot*, 'n Amerikaanse film uit 1967, op die musiekblyspel gebaseer
* Die koninkryk Camelot kom gereeld in seisoen 5 van die fantasiereeks *Once Upon a Time* voor.

Sien ook
--------

* Tradisionele literatuur
* Heilige Graal
* Shangri-La
* Eden
* Paradys
* Eldorado
* Utopie

Bron
----

* KENNIS,  vol 6, 1980, bl. 1049-1051, ISBN 0 7981 0828 2
*Die Vernietiging van die Leviatan*, deur Gustave Doré (1865).
Die **Leviatan** of **leviatan** (Hebreeus: לִוְיָתָן, *Līvyāṯān*) is 'n seemonster wat in die teologie en mitologie voorkom. Daar word in verskeie Bybelboeke van die Ou Testament na hom verwys, soos Psalms, Job en Jesaja. Die Leviatan is dikwels 'n verpersoonliking van chaos en dreig om die veroordeeldes ná hulle dood te eet. Op die einde word hy vernietig. Christelike teoloë vereenselwig hom met die doodsonde afguns.

Die Leviatan in Job is 'n weerspieëling van die ouer, Kanaänitiese Lotan, 'n oermonster wat deur die god Baäl Hadad verslaan word. Parallelle met die rol van die Mesopotamiese Tiamat, wat deur Mardoek verslaan word, word al lank in vergelykende mitologie getrek, asook met drake en slange in ander wêreldverhale, soos Indra wat Vrtra of Thor wat Jörmungandr verslaan. Leviatan dien ook in die Hebreeuse Bybel as 'n metafoor vir 'n magtige vyand, veral Babilon (Jesaja 27:1). 

Sommige 19de-eeuse geleerdes het die Leviatan vertolk as 'n verwysing na groot waterdiere, soos die krokodil. Die woord is later vir 'n groot walvis gebruik, en later vir 'n seemonster in die algemeen.

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb158409298 (data)
* GND: 1237790182
* LCCN: sh85076328
* NKC: ph1008914

 |
|  |  |
| --- | --- |
|  | Hierdie artikel bevat nie ’n bronnelys nie, wat beteken dat die inhoud nie geverifieer kan word nie. Enige bevraagtekende inligting mag dus ook mettertyd verwyder word. Help Wikipedia deur betroubare bronne tot die artikel by te voeg.
 |

’n Voorstelling van die geologiese tydskaal.
**Geochronologie** is die absolute datering van gesteentes, fossiele en afsettingss, waarby ’n ouderdom binne ’n bepaalde foutspeling bepaal word. Die doel is onder meer die opstel van die geologiese tydskaal. Om dit te bereik, word ’n aantal verskillende wetenskaplike metodes gebruik.

Geochronologie verskil van stratigrafie, waarby rotslae aan ’n bepaalde tydvak toegeken word deur die beskrywing en vergelyking van fossiele (biostratigrafie), die beskrywing van rotslae (litostratigrafie) of die meet van die paleomagnetiese rigting in gesteentes (magnetostratigrafie). Al hierdie vorme van stratigrafie gee nie ’n absolute ouderdom aan gesteentes nie, maar plaas dit in ’n bepaalde interval op ’n stratigrafiese kolom.

Geochronologie is die een belangrike onderdeel van chronostratigrafie, waarby rotslae in volgorde van (verkieslik absolute) ouderdom gerangskik word.

Geochronologiese eenhede
------------------------

Geochronologiese eenhede of tydperke is tydsintervalle wat ooreenstem met chronostratigrafiese eenhede.

Van groot tot klein is die belangrikste eenhede: eon, era, periode, epog en tydsnede. Dié eenhede het meestal dieselfde naam as die ooreenstemmende chronostratigrafiese eenhede en dit kan lei tot verwarring. So kan met "die Devoon" sowel die tydperk (’n periode uit die geochronologie) as die gesteentes wat in dié tyd afgeset het (’n sisteem uit die chronostratigrafie) bedoel word.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4020199-5
* NKC: ph120502

 |
Die reënboogvlag.
**Gay Pride**, **LGBT Pride** of net **pride** is die positiewe standpunt teen diskriminasie en geweld van lesbiese, gay, biseksuele en transgender mense (LGBT) om hul waardigheid en gelyke regte te bevorder, hul sigbaarheid as ’n sosiale groep te verhoog, hul gemeenskap te versterk en seksuele diversiteit en genderverskeidenheid te vier. *Pride*, of trots, as teenpool vir skaamte en sosiale stigma, is die oorheersende beskouing wat die meeste LGBT-regtebewegings dwarsoor die wêreld ten doel het. Die woord "Pride" word gebruik in LGBT-organisasies, -stigtings, -tydskrifte, -boektitels en selfs ’n TV-stasie en die Pride Library in Ontario, VSA.

Pride-gebeure wissel van ernstig tot feestelik en word gewoonlik gehou in die LGBT Pride-maand, wat die Stonewall-onluste gedenk, of enige ander belangrike tyd in ’n land se LGBT-geskiedenis, soos die Moskouse Pride in Mei om Rusland se dekriminalisering van homoseksualiteit in 1993 te vier. Sommige vierings sluit parades, optogte, gemeenskapsdae en groot feeste in wat weke kan duur. 

Algemene Pride-simbole is die reënboogvlag, die Griekse letter lambda (λ), die pienk driehoek en swart driehoek. Laasgenoemde twee is ’n heraanwending van die skande-lapelwapens van Nazi-konsentrasiekampe.

Sien ook
--------

1. Gay Pride-vlag van Suid-Afrika
| **Tetra-ourikupried** |
| --- |
|    |
| Formule | AuCu  |
| Nickel-Strunz (10) | 1.AA.10b    |
| Kleur | goudgeel  |
| Glans | metallies  |
| Hardheid | 4,5 (Mohs)  |
| Digtheid | 14,67 g/cm3  |
| Transparansie | opaak  |
| Ruimtegroep | I4/mmm  |
| Strukturbericht-kode | L1ₒ  |
| Nommer | 123  |
| Eenheidsel | a = 280,0; c = 367,0 pm  |
|   |
| Struktuur in pseudo-kubiese weergawe (Sien teks) |
| \* Lys van minerale |
| Portaal  Geologie |

**Tetra-ourikupried** is 'n gedeë legering van goud en koper wat as mineraal gevind word. Dit het die algemene chemiese formule AuCu of CuAu.

Dit word op verskeie plekke in die wêreld aangetref. In Suid-Afrika kom dit in die Palaboramyn in Phalaborwa en op die Mooihoekplaas in Burgersfort voor, albei in Limpopo.

Dit is die eerste keer ontdek in platinumhoudende ultrabasiese gesteentes in die Sardala-gebied van Xinjiang, China. Tetra-ourikupried is die enigste mineraalspesie wat goud bevat maar ook 'n verhoogde vlak van Pt toon, soos in die geval van 'n ofioliet-geassosieerde plaser by Bolshoy Khailyk, westelike Sayans, Rusland. Tetra-ourikupried kan soveel as ~30 mol% van 'n "PtCu"-komponent inkorporeer, klaarblyklik sonder noemenswaardige verandering van die eenheidsel.

Kristalstruktuur
----------------

Tetra-ourikupried kristalliseer in 'n tetragonale struktuur. Dit is 'n geordende weergawe van die A1-struktuur van die strukturbericht-klassifikasie wat koper en goud gemeen het. Die ordening kan pseudokubies weergegee word as 'n afwisseling in lae soos in die beeld hiernaas, maar dit is nie die kleinste primitiewe sel nie. 'n Kleiner sel kan gekies word deur die a- en b-asse 45° te draai en (½½0) en (½½0) as nuwe asse te kies. Hierdie nuwe tetragonale sel het die helfte van die pseudokubiese sel se inhoud. Hierdie tetragonale struktuur is die argetipe van die L10-struktuur van die strukturbericht-klassifikasie. Daar is heelparty legerings wat hierdie struktuur besit, soos FePt, (Ni,Fe)Pt, (Cu,Fe)Pt, AgTi, AlTi, BiLi, BiNa, CoPt, FePd, FePt, GaTi, HgPt, HgTi, HgZr, InPu, IrMn, IrNb, IrV, MnNi, MnPt, MnRh, NiPt, PtV, PtZn, en RhTl.

As legering van koper en goud kan tetra-ourikupried geskryf word as AuxCu\_{−1xSjabloon:Preview warning} met x= 0,5. Daar is twee ander minerale in die Au-Cu-stelsel, bogdanoviet met x≈0,75 en ourikupried met x≈0,25. Hulle het albei 'n L12-struktuur. Teen hoër temperature verloor hierdie stowwe hul orde en kry dit 'n wanordelike A1-struktuur met 'n volledige reeks mengkistalle (vaste oplossings) van x=0 tot x=1.
***Orania*** is'n 2012 Duitse dokumentêr geskryf en geregisseer deur Tobias Lindner. Die film bied 'n insig in die sosiale omstandighede in die Afrikaner-dorp Orania in die Noord-Kaap, Suid-Afrika. Die film ondersoek kulturele identiteit en die lyn tussen selfbeskikking en diskriminasie. Op 12 April 2012 is die lokprent vrygestel. Die rolprent het sy bekendstelling op 28 September 2012 by die Raindance Film Festival in Londen beleef. Daar het die dokumentêr meegeding in die kategorie *Beste Dokumentêr*.

Sinopsis
--------

In die dorpie Orania vorm 800 Afrikaners 'n onafhanklike gemeenskap. Hul dorp is private eiendom (gekoop in 1990) en hulle leef onafhanklik van multikulturele Suid-Afrika. Die afskaffing van apartheid, die verhoging van misdaadvlakke, werkloosheid en sosiale druk het gelei tot 'n klein migrasiegolf na die dorp. In Orania fokus die inwoners op die behoud van hul gedeelde kultuur. Die inwoners bly in die dorp vanweë hul kulturele ideale of vir die dorp se veiligheid en geleenthede, en ander bly uit desperaatheid.
**Steekmuggies** (*Culicidae*) is 'n familie van muggies (suborde *Nematocera*) wat tot die orde van tweevlerkiges (*Diptera*) behoort. Spesies in die familie word dikwels **muskiete** genoem. Die wyfies suig bloed met hul monddele, hulle het nie 'n angel nie en behoort streng gesproke eerder bytmuggies genoem te word.

Daar is duisende bytende spesies. Die wyfies benodig die bloed vir die ontwikkeling van hul eiers. Die meeste van die spesies is snags bedrywig. Die berugste spesie is die malariamuskiet. Die Asiatiese tiermuskiet (*Stegomyia albopicta*) is ook gevaarlik omdat hulle ernstige siektes versprei, insluitende Wes-Nylsiekte, Japannese enkefalitis en geelkoors. Hierdie muggies lewe 40 tot 50 dae en lê verskeie kere gedurende hul lewe eiertjies.

Steekmugies maak 'n zoemgeluid wat gehoor kan word soos die muggies nader kom. Dit het deels te maak met die voortplanting van die muggies. Hulle lewe in die donker en kan mekaar nie maklik sien nie. Muggies gebruik daarom klank om mekaar in die donker te vind. Slegs die (bytende) wyfies maak zoemgeluide, wat deur die geveerde antennas van die mannetjies opgevang word. Elke soort produseer 'n effense ander klank, sodat mannetjies nie met wyfies van 'n ander spesie paar nie.

Steekmuggies kom oor die hele wêreld, met uitsondering van die heel koudste gebiede voor (soos om die pole). Die verspreidingsgebied van baie spesies word as gevolg van die verwarming van die Aarde al hoe groter. Hulle is wêreldwyd vir die dood van 1 uit elke 17 mense verantwoordelik. Jaarliks word ongeveer 700 miljoen mense met siektes wat deur steekmuggies versprei word besmet.

Steekmuggies gebruik sig, maar is hoofsaaklik op geure en temperatuurverskille aangewese om hul gashere op te spoor. Die meeste muggies (soos die *Culex pipiens*) byt soogdiere en voëls, wat eers visueel opgespoor word. Muskiete is aangepas om stowwe wat deur diere uitgeskei word waar te neem. Na raming word sowat 300 tot 400 verskillende stowwe deur menslike sweet uitgeskei, en sowat 100 verskillende stowwe deur uitaseming.
**Huawei** (Vereenvoudigde Chinees: 华为) is 'n Chinese multinasionale korporasie wat IT-infrastruktuur bestuur, telekommunikasietoerusting vervaardig en telekommunikasiedienste verskaf. Die maatskappy is in 1987 gestig en is geleë in Shenzhen, naby Hongkong. Huawei was in 2020 49ste (2014: 228) onder die grootste maatskappye ter wêreld gemeet aan inkomste volgens die Fortune Global 500-lys.

Uitspraak
---------

In Chinees word die naam Huawei volgens die pinyin-uitspraak uitgespreek: in Westerse tale klink dit iets soos *hwaa·weej*. In Nederlands word die uitspraak *hoe-a-wei* ook dikwels gebruik.

Geskiedenis
-----------

Ren Zhengfei, 'n voormalige Volksbevrydingsleër (*Chinese People's Army*) ingenieur, het Huawei in 1987 gestig om korporatiewe telefoonsentrales te vervaardig. Huawei het aanvanklik hoofsaaklik telefoonsentraletoerusting uit Hongkong verkoop, maar Huawei het vinnig tot 'n dominante speler in China en later op die wêreldmark gegroei. Sedert 2012 kon Huawei homself die grootste verskaffer van telekommunikasienetwerke ter wêreld noem, 'n posisie wat hy by die Sweedse Ericsson oorgeneem het.

Aandeelhouers
-------------

Huawei is nie 'n beursgenoteerde maatskappy nie. Die maatskappy word besit deur Huawei Investment & Holding Co. Ltd. en ongeveer 104 000 Huawei-werknemers het ten minste een aandeel in hierdie beheermaatskappy. Behalwe die werknemers is daar geen ander aandeelhouers nie. Hulle kies 'n komitee van verteenwoordigers van 105 persone wat op hul beurt die bestuur en toesighoudende raad aanstel.

Die maatskappy het self nog nooit aandele aangebied nie. Boonop is min bekend oor die presiese werksmetodes van die 'komitee van verteenwoordigers'. Dit bly vir buitestanders 'n raaisel oor wie presies die maatskappy beheer. Gedeeltelike staatsbesit kan ook nie uitgesluit word nie.

Aktiwiteite
-----------

Aanvanklik het die maatskappy hoofsaaklik op die sakemark gekonsentreer. Huawei verskaf volledige netwerke vir telekommunikasie, insluitend 5G- netwerke. Die maatskappy het die afgelope jare ook toenemend op die verbruikersmark gefokus. Die reeks tablette, slimfone en mobiele internetprodukte word steeds uitgebrei. In 2019 is ongeveer 55% van omset behaal deur die verkoop van produkte en dienste aan privaat individue, met verkope aan besigheidskliënte ongeveer 45%. Huawei het in 2015 vir die eerste keer meer as 100 miljoen slimfone verkoop. Teen 2019 het dit gegroei tot 240 miljoen eenhede wat onder die Huawei- en Honor- handelsname verkoop is. Huawei het dus 'n wêreldmarkaandeel van 17,6% gehad.
**Diskriminasie** is die proses om onbillike of benadeelde onderskeid tussen mense te maak op grond van die groepe, klasse of ander kategorieë waaraan hulle behoort of waargeneem word om te behoort, soos ras, geslag, ouderdom, godsdiens, fisiese aantreklikheid of seksuele oriëntasie. Diskriminasie lei tipies daartoe dat groepe onregverdig behandel word op grond van waargenome statusse gebaseer op etniese, rasse, geslag of godsdienstige kategorieë. Dit behels dat lede van een groep geleenthede of voorregte ontneem word wat vir lede van 'n ander groep beskikbaar is.

Diskriminerende tradisies, beleide, idees, praktyke en wette bestaan in baie lande en instellings in alle dele van die wêreld, insluitend sommige waar sulke diskriminasie algemeen afgekeur word. Op sommige plekke is teenmaatreëls soos kwotas gebruik om die balans reg te stel ten gunste van diegene wat glo huidige of vorige slagoffers van diskriminasie is. Hierdie pogings is dikwels met omstredenheid ontmoet, en is soms omgekeerde diskriminasie genoem.

Etimologie
----------

Die term diskrimineer het in die vroeë 17de eeu in die Engelse taal verskyn. Dit is van die Latynse *discriminat-* 'onderskei tussen', van die werkwoord *discriminare*, van *discrimen* 'onderskeid', van die werkwoord *discernere* (wat ooreenstem met "om te onderskei"). Sedert die Amerikaanse Burgeroorlog het die term "diskriminasie" oor die algemeen ontwikkel in Amerikaanse Engelse gebruik as 'n begrip van benadeelde behandeling van 'n individu wat uitsluitlik op hul ras gebaseer is, later veralgemeen as lidmaatskap in 'n sekere sosiaal ongewenste groep of sosiale kategorie. Voordat hierdie sin van die woord byna universeel geword het, was dit 'n sinoniem vir onderskeidingsvermoë, takt en kultuur soos in "smaak en diskriminasie", oor die algemeen 'n lofwaardige eienskap; om te "diskrimineer teen" om algemeen afgemaak te word.
Die merinoramstandbeeld (2024) in die tuin van Overberg Agri, Bredasdorp.
Nabyskoot
Die **standbeeld van 'n merinoram** by die landboukoöperasie in Bredasdorp gedenk die vestiging van die merinobedryf in Suid-Afrika op die plaas Zoetendalsvallei buite die dorp en erken die wolbedryf se bydrae tot die ekonomie van die Overberg. Die beeldhouer was P. Minnaar en dit is op 20 Oktober 1978 deur P.W. van Rooyen onthul.

Soos voorheen aangedui op 'n plaat aan die linkervleuel van die siersteenmuur was die donateurs vir die oprigting van die beeld die Nasionale Wolkwekersvereniging van Suid-Afrika, die Merino Stoettelersvereniging van Suid-Afrika en die Bredasdorp-Napierse Koöperasie Beperk (BNK).

Michiel van Breda, die stigter van die dorp, het die grondslag vir die merinobedryf op sy plaas gelê. In 1996 word die streek internasionaal hoog vir sy wol en skaapvleis geag en lewer toe die derde meeste wol in die land.

Die standbeeld is in 2017, ná omtrent 40 jaar op die voetstuk voor die gebouekompleks van *Overberg Agri* in Swellendamweg in Bredasdorp, elders heen verskuif. As gevolg van die groot vlaag diefstalverwante sake, en vrees vir vandalisme, is besluit om die merinoramstandbeeld eerder staan te maak in die voorportaal van die hoofgebou van *Overberg Agri*, agter slot en grendel. Sedertdien is die beeld in die tuin van die Overberg Agri-kompleks by 'n fontein monteer.

Galery
------

* Bredasdorp se merinoram-standbeeld: "Draer van die goue vag". (2010)Bredasdorp se merinoram-standbeeld: "Draer van die goue vag". (2010)
* Vooraansig. (2010)Vooraansig. (2010)

Trivia
------

In Australië is daar glo 'n standbeeld van 'n merino wat 15 m hoog is en 97 ton weeg.
**Stéphane Richard** (Bordeaux, 24 Augustus 1961) is 'n Franse entrepreneur.

Hy is 'n Franse sakeman wat sedert 2011 die pos van uitvoerende hoof en president van die wêreldwye selfoonnetwerk Orange beklee. In Desember 2021 het hy bedank uit beide die posisies van president en HUB van die groep en sal teen 31 Januarie 2022 vervang word.

Beroep
------

Richard, die seun van 'n myningenieur en kleinseun van 'n herder, is op 24 Augustus 1961 in Caudéran in die Gironde-departement van Akwitanië (suidwes-Frankryk) gebore. Hy studeer aan HEC Paris en aan die *École nationale d'administration* in Straatsburg.

Richard het sy fortuin gemaak deur betrokkenheid by die hefboom-uitkoop van Nexity, 'n eiendomsontwikkelingsfiliaal van *Compagnie Générale des Eaux*, die groep waarby hy in 1992 aangesluit het.

Van 2007 tot 2009 was Richard stafhoof van Christine Lagarde, destyds Franse minister van ekonomie, nywerheid en indiensneming.

Richard het in September 2009 by Orange aangesluit en adjunk- besturende direkteur geword. Hy is aangestel as HUB van Orange S.A. op 1 Maart 2011. In 2019 het Oranje gestem om sy mandaat te hernu. Richard, 'n gewilde uitvoerende hoof, word erken vir die verbetering van inkomste en markaandeel in die mededingende Franse telekommunikasiemark en met die herstel van betrekkinge met vakbonde nadat 'n vlaag selfmoorde die maatskappy geruk het.

Aan die einde van 2021 het Richard sy voorneme aangekondig om vir 'n vierde termyn in sy pos te bly nadat sy termyn in Mei 2022 verstryk het. Toe hy 'n jaar opgeskorte tronkstraf opgelê is in 'n bedrogsaak in Frankryk wat nie aan die maatskappy verbonde is nie, ingehandig sy bedanking in November 2021.

In November 2021 is hy skuldig bevind aan medepligtigheid aan bedrog en misbruik van openbare fondse in die Crédit Lyonnais-arbitrasiesaak en het aangekondig dat hy as uitvoerende hoof van Orange.