recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Die Suidelike Verenigde State, soos hulle deur die Amerikaanse Sensusburo gedefinieer word
Die Diep Suide roep beelde op van 'n idilliese, betowerde wêreld van plantasies, elegante leefstyle en feeste, maar ook van sy ondergang: Oak Valley-plantasie buite Vacherie, Louisiana
Die **Suidelike Verenigde State** - dikwels ook die **Suidstate**, **Suidelike State**, die **Amerikaanse Suide**, **Dixie**, **Dixieland** of net die **Suide** genoem - is 'n streek van die Verenigde State van Amerika (VSA). As 'n hoofsaaklik kulturele en historiese konsep dek die Amerikaanse Suide nie juis die geografiese suide van die land nie, maar eerder 'n gebied in die suidooste van die VSA wat sowat 1 200 myl weswaarts vanaf die Atlantiese Oseaan strek. So word die deelstate Arizona en Nieu-Meksiko ongeag hul ligging in die suidelike deel van die land nouliks by die Suidelike Verenigde State gereken nie, terwyl Wes-Virginië, wat in 1861 van die deelstaat Virginië afgestig het, wél as deel van die Suide beskou word.

Sommige wetenskaplikes het afwykende definies vir die Amerikaanse Suide ontwikkel wat nie noodwendig met deelstaatgrense ooreenstem nie. In elk geval vorm die Amerikaanse Suidstate een van die grootste streke en landskappe van die VSA wat tydens 'n groot deel van die 19de en 20ste eeu afgesny was van die hoofstroomontwikkelinge in die Amerikaanse kulturele en ekonomiese lewe. Interessant genoeg het die unieke karakter van die Amerikaanse Suide, waarmee hy algemeen geassosieer word, eers in die 19de eeu ontwikkel, ofskoon die Suide reeds vanaf die Britse koloniale tydperk sowel in ekonomiese asook politieke opsig as 'n streek uit eie reg beskou is.

Die koloniale boukuns, stadsuitleg, algemene materiële kultuur en selfs die eetgewoontes van sy bewoners is oorspronklik uit Europa oorgeplant en het nog tot in die vroeë 19de eeu nouliks verskil van dié in die Amerikaanse Noorde. Eers toe die samelewing in die Noordstate ekonomies en kultureel geïndustrialiseer is, het Noorde en Suide uiteenlopende paaie begin volg waardeur die Suidstate hul eie kulturele identiteit ontwikkel het. Hierdie sigbare kulturele verskil het uit tradisies voortgespruit waaraan die Suide vasgehou het terwyl hulle elders in die Unie as verouderd beskou is en in vergetelheid geraak het.

Bepalende faktore by die uiteenlopende kulturele, maatskaplike en ekonomiese ontwikkeling in die Suidstate was die monokultuur-verbouing van tabak, katoen, rys en ander gewasse, afhangende van die substreek, in 'n plantasiestelsel (veral in die mees suidelike deelstate, die "Deep South"); die etniese samestelling met 'n groot persentasie Afro-Amerikaners, van wie honderdduisende as slawe aangehou is; wydverspreide armoede wat maatskaplike, ekonomiese en tegnologiese vooruitgang teengewerk het; en die maatskaplike en ekonomiese isolasie ná die Amerikaanse Burgeroorlog.
**Eienskappe**| **Algemeen** |
| --- |
| Naam | Bariumoksied  |
| IUSTC-naam | Bariumoksied |
| Struktuurformule vanStruktuurformule van  |  |
| Chemiese formule | BaO |
| Molêre massa | 153,33 [g/mol] |
| CAS-nommer | 1304-28-5   |
| Voorkoms | wit tot geel vastestof |
| **Fasegedrag**   |
| Selkonstantes | a=552pm; c=684,2(5)pm   |
| Ruimtegroep | Fm3m  |
| Nommer | 225   |
| Strukturbericht | B1 |
| Smeltpunt | 1923 °C  |
| Kookpunt | ~2000 °C  |
| Digtheid | 5,7 g/cm3 |
| Oplosbaarheid | reageer met water en los op; 38 [g/L]  |
| Brekingsindeks | 2,06 |
| **Suur-basis eienskappe** |
| pKa |  |
| **Veiligheid** |
| Flitspunt | nie-brandbaar  |
| LD50 | 50 [mg/kg] (rot; oraal)  |
| Tensy anders vermeld is alle data vir standaardtemperatuur en -druk toestande. |
|   |  |
| Portaal  Chemie |

**Bariumoksied** is 'n verbinding van barium met suurstof met die formule BaO

Kristalstruktuur
----------------

Bariumoksied kistalliseer met die haliet-struktuur, wat die B1-struktuur van die strukturbericht-klassifikasie is.

Chemiese eienskappe
-------------------

Bariumoksied, ook bekend as baria, is 'n geelwit higroskopiese nie-vlambare materiaal. 

Dit kan verkry word deur bariumnitraat te verhit:

{\displaystyle 2Ba(NO\_{3})\_{2}\xrightarrow {hitte} 2BaO+4NO\_{2}\uparrow +O\_{2}\uparrow }
'n Ander metode is om bariumkarbonaat te kalsineer:

{\displaystyle BaCO\_{3}\xrightarrow {hitte} BaO+CO\_{2}\uparrow }
Om te verhoed dat bariumperoksied gevorm word, word dikwels koolstof bygevoeg, maar dit gee 'n swart produk. 

Bariumoksied is 'n sterk Lewisbasis wat heftig met sure kan reageer.

Gebruike
--------

Dit word gebruik as 'n deklaag vir warm katodes, in katodestraalbuise, en in die vervaardiging van sekere soorte glas, soos optiese kroonglas.

Dit word ook as alternatief vir lood(II)oksied in die produksie van optiese kroonglas gebruik vanweë bariumoksied se hoë bydrae tot die brekingsindeks van glas.
Ander gebruike sluit in:

* 'n etoksileringskatalisator in die reaksie tussen alkohole en etileenoksied
* 'n droogmiddel vir die droog van gasse en oplosmiddels. Dit het 'n bykomende voordeel dat dit nie met vog swel of nat en taai word nie.
In die spermatosoa (ook bekend as sperm/spermselle) van baie diere, is die **akrosoom** die organel wat ontwikkel oor die voorste helfte van die sperm se kop. Dit is n dop-agtige struktuur wat ontwikkel van die Golgi-apparaat. Akrosoomvorming is afgehandel gedurende ontwikkeling in die testes. In soogdiere in die infraklas Eutheria, bevat die akrosoom sekere verterings ensieme (insluitende hialuronidase en akrosien).  Hierdie ensieme word vrygestel wanneer die sperm in die omgewing van die eiersel kom, en breek die buitenste membraan van die ovum, genaamd die zona pellucida af, wat die haploïede selkern in die sperm toelaat om saam te smelt met die haploïede kern van die ovum.

'n Sekere persentasie van sperme verloor hul akrosoom sonder chemiese stimulasie vanaf die ovum. In so geval word dit n "spontane akrosoomreaksie" genoem, en so sel is nie in staat om die eiersel te bevrug nie. Sommige sperme verloor ook hul akrosoom spontaan wanneer hulle doodgaan. Albei hierdie weergawes van die spontane akrosoomreaksie moet in ag geneem word wanneer die persentasie akrosoom-intakte selle geevalueer word. Hierdie evaluasie kan op verskeie maniere gebeur, waarvan fluoresensiemikroskopie en floeisitometrie twee populêre metodes is. 

Menslike sperm

Sien ook
--------

* Akrosoomreaksie
* Kapasitasie

Bronne
------

1. ↑  "acrosome definition - Dictionary - MSN Encarta". Geargiveer vanaf die oorspronklike op 31 Oktober 2009. Besoek op 15 Augustus 2007.

Sjabloon:Organelle
**Harley-Davidson, Inc.** (**H-D**, of bloot **Harley**) is 'n Amerikaanse motorfietsvervaardiger met sy hoofkwartier in Milwaukee, Wisconsin, Verenigde State. Dit is in 1903 gestig en is een van twee groot Amerikaanse motorfietsvervaardigers wat die Groot Depressie saam met sy historiese mededinger, Indian Motorcycles, oorleef het. Die maatskappy het talle eienaarskapreëlings, filiaalreëlings, tydperke van swak ekonomiese gesondheid en produkkwaliteit, en intense wêreldwye mededinging oorleef om een van die wêreld se grootste motorfietsvervaardigers te word en 'n ikoniese handelsmerk wat wyd bekend is vir sy lojale aanhang.. Daar is eienaarklubs en geleenthede wêreldwyd, sowel as 'n maatskappy-geborgde, handelsmerk-gefokusde museum.

Harley-Davidson is bekend vir 'n styl van aanpassing wat aanleiding gegee het tot die chopper-motorfietsstyl. Die maatskappy het tradisioneel swaargewig, lugverkoelde padmotorfietse met enjinverplasings groter as 700 cc bemark, maar dit het sy aanbiedinge uitgebrei om meer kontemporêre VRSC (2002) en middelgewig straat (2014) platforms in te sluit.

Harley-Davidson vervaardig sy motorfietse by fabrieke in York, Pennsylvania; Menomonee Falls, Wisconsin; Tomahawk, Wisconsin; Manaus, Brasilië; en Rayong, Thailand. Die maatskappy bemark sy produkte wêreldwyd, en lisensieer en bemark ook handelsware onder die Harley-Davidson-handelsmerk, onder andere klere, huisdekor en ornamente, bykomstighede, speelgoed, skaalmodelle van sy motorfietse, en videospeletjies gebaseer op sy motorfietsreeks en die gemeenskap .
Die **Junior Stadsraad van Pretoria** is 'n nie-winsgewende jeugorganisasie wat in die jaar 1979, die Verenigde Nasies se *Internasionale Jaar van die Kind* gestig is. Twee verteenwoordigers van verskeie hoërskole regoor Pretoria, een in graad 10 en een in graad 11, dien op die raad.

Vyf ampsdraers word aan die begin van 'n termyn demokraties deur die lede verkies, naamlik: 'n *Junior Burgemeester*, *Junior Onder-Burgemeester*, *Sekretaresse*, *Stadsklerk* (Tesourier) en PRO. Die oorblywende lede dien op die 5 hoofkomitees, naamlik: *Kultuur*, *Sport*, *Vitae*, *Jeug* en *Kuns*. Elkeen van die 5 komitees verkies dan hul eie voorsitter, onder-voorsitter en sekretaresse. Hulle vergader op 'n maandelikse basis in die Stadsaal van Pretoria.

Binne die komitees word byeenkomste gereël met die doelwit om die jeug van Pretoria te verenig en om geld vir liefdadigheid in te samel.

Missie
------

Die Junior Stadsraad se missie is:

*Om die Junior Stadsraad van Pretoria en ons visie te bemark en projekte te organiseer wat die jeug bind en so fondse in te samel vir liefdadigheid met 'n positiewe gesindheid en deursettingsvermoë.*

Visie
-----

Die Junior Stadsraad se visie is:

*Ons visie as die Junior Stadsraad van Pretoria is om die veelsydige jeug te verteenwoordig en te verenig. Ons mik om die grense tussen die verskillende hoërskole in Pretoria af te breek en om die samewerking tussen die leerders van hierdie gerespekteerde skole aan te moedig.*

Projekte
--------

Projekte wat vir die 2010/2011 termyn geïdentifiseer is:

* **Algemene Kennis Vasvra** *(Vitae)*
* **"Touch" Rugbydag** *(Sport)*
* **"Fun Run"** *(Sport)*
* **Mnr en Mej Junior Stadsraad kompetisie** *(Kultuur)*
* **Mnr en Mej Junior Stadsraad Popster kompetisie** *(Kultuur)*
* **Talentkompetisie** *(Kuns)*
* **Literatuurkompetisie** *(Vitae)*
* **Kunskompetisie** *(Kuns)*
* **Jeugbal** *(Jeug)*
* **Gholfdag** *(Hele raad)*
* **Junior Burgemeesterstee** *(Hele raad)*
* **KREEF**(**K**lere, **R**okkies **E**n **E**nige **F**rokkies)**-dag** (Graad 10-raad)

Alle winste word deur die termyn bymekaar gemaak en word aan verkose liefdadigheidsorganisasies geskenk.

Ampsdraers 2010/2011
--------------------

Junior Stadsraad van Pretoria Ampsdraers van 2010/2011 termyn saam Mev. Linda Oberholzer (beskermer)
Die ampsdraers vir die 2010/2011 termyn is:

**Junior Burgemeester**

Jo-Mari Kock (Hoërskool Zwartkop)
**Junior Onder-Burgemeester**

Jason Oberholster (Hoërskool Garsfontein)
**Sekretaresse**

Francin Steinmann (Hoërskool Oos-Moot)
**Stadsklerk**

Benevolance Masetla (Hoërskool Uitsig)
**Openbare skakelbeampte**

Gunther Muller (Hoërskool Wonderboom).

Ampsdraers 2011/2012
--------------------

Die ampsdraers vir die 2011/2012 termyn is:

**Junior Burgemeester**

Clarindi Greeff (Afrikaans Hoër Meisieskool Pretoria)
**Junior Onder-Burgemeester**

Andrè Swanepoel (Hoërskool Menlopark)
**Sekretaresse**

Danny Bezuidenhout (Hoërskool Oos-Moot)
**Stadsklerk**

Fransis Nyambi (Hoërskool Akasia)
**Openbare skakelbeampte**

Keith Smook (Hoërskool Sutherland)
**Stephen Harry Eyssen** (23 Mei 1890 – 11 April 1981) was 'n bekende Suid-Afrikaanse bariton en komponis. Hy is op 23 Mei 1890 op Montagu in Kaapland gebore en het aan die Universiteit van Stellenbosch in die wetenskap gestudeer. Terselfdertyd het hy hom egter ook op die studie van musiekteorie, sang, orrel en klavier toegelê.

Eyssen word vandag beskou as 'n komponis wat baanbrekerswerk ten opsigte van die Afrikaanse lied gedoen het. In hierdie opsig word sy bekende Segelied (1914), wat onder meer in 1975 tydens die Afrikaanse Taalfees en die inwyding van die Afrikaanse Taalmonument by die Paarl uitgevoer is, as 'n mylpaal beskou. Hy is ook die komponis van Uit die Chaos van die Eeue (1931) en het 'n belangrike bydrae gelewer as mederedakteur van die FAK Volksangbundel (1937). Sy Ons Boerwording 1486–1949, 'n "geskiedkundige sangbeeld" vir soliste, koor en orkes op  werke.

Daarbenewens is Bede vir elke Dag (vir koor en klavier, op sy eie teks), Bybelkantate (vir koor en klavier of orrel), Fugit Imago (vir stem en klavier, op 'n teks van D.F. Malherbe) en Gebed (vir koor en klavier, op 'n teks van J.H. Pienaar) werke van belang. Stephen Eyssen was 'n groot krieketgeesdriftige en het 'n groot bydrae gelewer tot die vertaling van krieketterme in Afrikaans. Stephen Eyssen is op 11 April 1981 oorlede.

Bron
----

* Malan, Jacques: Segelied - Die Lewe en Werk van Stephen Harry Eyssen. In: Lantern. Tydskrif virKennis, Kuns en Kultuur. Jaargang 31, nr. 3, Julie 1982
* *Wêreldspektrum*, 1982, ISBN 0-908409-45-1 band
**Hypsipyle** (Grieks: Ὑψιπύλη) is 'n figuur uit die Griekse mitologie. Sy was die dogter van die koning van Lemnos, Toas, en Murina. Die erkenning tussen ma en seuns is deur die "Goue wingerdstok", 'n geskenk van Dionisos aan sy seun Toas, vergemaklik. Hy het dit vir sy kleinkinders gegee as bewys van hul afkoms op hulle soektog na hulle ma.

Omdat Afrodite van mening was dat haar heiligdomme op Lemnos verwaarloos is, het sy al die vroue van die eiland, met 'n slegte mondreuk gestraf. As gevolg hiervan het hulle mans hulle vermy en hulle eerder met hulle Thraciese slavinne vermaak. Die jaloerse vroue het toe een nag al die manlike inwoners van die eiland doodgemaak. Slegs Toas, wat deur sy dogter Hypsipyle weggesteek is, het oorleef. Hypsipyle het toe koningin van die eiland geword.

Kort ná die slagting het die Argonoute op pad na Kolchis op die eiland gerus en 'n paar maande by die vroue van die eiland deurgebring. Hul leier, Jason, het Hypsipyle swanger gemaak en belowe ewige trou belowe. Hypsipyle het die lewe aan die tweeling Euneos en Deipulos geskenk. Jason het hom egter uit die voete gemaak en het sy belofte vergeet.

Toe die vroue van Lemnos ontdek dat Hypsipyle haar vader se lewe gered het, het hulle hul koningin en die tweeling van die eiland af verdryf. Hulle is deur seerowers gevange geneem en aan Lukurgos, die koning van Nemea, verkoop. Hypsipyle is toe met die opvoeding van die kroonprins Ofeltes (soms ook Archemoros genoem) toevertrou.

Toe die Sewe teen Thebe deur Nemea kom, het Hypsipyle hulle 'n fontein gaan wys en die kind Ofeltes sonder toesig gelos. Ofeltes is toe deur 'n slang gebyt en het gesterf. Adrastos het Hypsipyle toe teen die wraak van Lukurgos beskerm.

Bronne
------

* Euripides *Hypsipyle* (onvolledig)
* Ovidius, *Heroides* 6
* Apollonius Rhodius, *Argonoute,* Ek, 609-909
* Statius *Thebaid* 5
* *Biblioteek van Apollodorus* ek,IX,17; III,4
* Hyginus *Fabels,* 15, 74, 254, 273
* Dante Alighieri: Goddelike Komedie, Inferno, canto 18

Literatuur
----------

* Karl Kerényi: *Die mitologie van die Grieke – Die gode en die mens stories*, dtv, München 1994. ISBN 3-423-30030-2
* Michael Gee en John Hazel: *ensiklopedie van die antieke mites en karakters*. dtv, München 2004. ISBN 3-423-32508-9
* Robert von Ranke-Grafte: *die Griekse mitologie – bronne en interpretasie*. Park straat pers, Hamburg, 2001. ISBN 3-499-55404-6
* Dietrich Ebener: Griekse bundel, volume III. Aufbau-Verlag, 1981, p. 482

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb16932423d (data)
* GND: 132380633
* SUDOC: 110291271
* VIAF: 55306066
* WorldCat Identities: viaf-55306066

 |
Hypsipyle red Toas (seun van Dionusos)

**Toas** (Grieks: Θόας, *die Vinnige*), die seun van Dionusos en Ariadne, was 'n koning van Lemnos in die Griekse mitologie. Hy was die vader van Hypsipyle en die broer van Stafulos, Enopion en Peparetos.

Toas was 'n generaal van Radamantos. Vir sy getroue dienste het Radamantos die eiland Lemnos aan hom geskenk. Toas is die stigter van die stad Lemnos (Murina), en ook die eerste koning van die eiland. Sy vrou se naam was Murina, en hy is die vader van Hypsipyle. Toe die vroue van Lemnos al die mans op die eiland doodmaak, het Hypsipyle haar vader gespaar. Volgens die legende het sy hom weggesteek, maar die vroue van Lemnos het hom gevind en doodgemaak. As straf het hulle Hypsipyle aan Lukurgos verkoop. Nog 'n weergawe van die legende lui dat Hypsipyle haar vader in 'n boks weggesteek het wat sy toe in die see gegooi het. Die vissers van die eiland Enoe het hom gered en na hulle eiland gebring. Daar het hy met die nimf Enoe getrou en die vader van Sikinos geword. 'n Derde weergawe van die legende berig dat hy by Chios, die eiland van sy broer, Enopion, uitgekom het en toe oor daardie eiland geregeer het.

Van sy vader Dionusus, het hy 'n heilige kleed en twee silwerbekers ontvang. Hy het hulle aan sy dogter nagelaat.

Bronne
------

* *Biblioteek van Apollodorus*, 1, 114 - 115; 3, 65; 4, 9.
* Apollonios van Rhodes, *Argonautica*, 1, 609; 1, 708 - 717; 1, 774; 4, 421.
* Diodorus, *Bibliotheca historica*, 5, 79, 2.
* Herodotus, *Geskiedenis*, 6, 138.
* Homer, *Ilias*, 14, 222.
* Hyginus Mythographus, *Fabulae*, 15; 74; 254.
* Quintus van Smirna, *die post-homerica*, 4, 365.
* Ovidius, *Heroides*, 103; 129; 151.
* Ovidius, *Metamorphoses*, 13, 399.
* Publius Papinius Statius, *Thebaid*, 5, 39; 5, 265; 5; 486.
‘n **Kabouter** is ‘n mitologiese figuur in die Germaanse volkskultuur.

Volkskultuur
------------

**Kabouters** is bonatuurlike wesens wat in die folklore van verskillende Europese kulture voorkom. Hulle is vrolik, behulpsaam, wys en naïef. Snags help hulle die mens deur ongesiens onafgehandelde takies te voltooi. Gewoonlik woon hulle naby aan mense en is goedgesind teenoor hulle, maar kwaadaardige kabouters kan ook voorkom. Kabouters kan toor. Hulle praat met plante en diere en woon tussen die dakbalke van geboue. In die teenswoordige volksgeloof het kabouters uitgesterf. Hulle kom nog slegs in sprokies en as tuinkabouters voor.

Voorkoms
--------

Dwergies lyk altyd asof hulle baie oud is. Hulle is baie klein van gestalte en sterk en beskik oor die vermoë om hulself onsigbaar te maak. Gewoonlik word hulle uitgebeeld met ronde wange, ‘n boeppens, ‘n rooi neus en ‘n welige baard. Daarby dra hulle rooi (en soms bruin) klere, ‘n rooi puntmus, stewels en ‘n breë gordel. Vroue dra rokke.

Lees ook
--------

* djin
* draak
* dwerg (mitologie)
* elf (mitologie)
* fee
* heks
* meermin
* monster
* nimf
* reus
* trol
* vampier
* watermeid
* weerwolf
* zombie

Bibliografie
------------

* van Reeth, Adelaïde: Ensiklopedie van die mitologie. Kaapstad: Vlaeberg, 1994. ISBN 0-947461-57-4


|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb124021586 (data)
* GND: 4482327-7
* LCCN: sh86006658

 |
**Erzincan** is 'n stad in die ooste van Turkye. Die stad het 'n bevolking van 160 780 in 2020 gehad met 'n oppervlakte van 11 903 km². Erzincan is tans die hoofstad van die Erzincan-provinsie in Anatolië. Die stad het 'n universiteit, die Erzincan Binali Yıldırım Universiteit.

Nabygeleë stede sluit in Erzurum, Sivas, Tunceli, Bingöl, Elâzığ, Malatya, Gümüşhane, Bayburt, en Giresun. Die stad huisves 'n meerderheid Soenni-Turke met beduidende Alevi Zaza en Alevi Koerdiese minderhede.

Geskiedenis
-----------

**Acilisene**, die antieke stad wat nou Erzincan is, was die plek van die Vrede van Acilisene waardeur in 387 n.C. Armenië in twee vasale state verdeel is, 'n kleiner een wat afhanklik was van die Bisantynse Ryk en 'n groter een wat afhanklik was van Persië.

Aardbewing
----------

Die stad is heeltemal verwoes deur 'n groot aardbewing op 27 Desember 1939. Die opeenvolging van sewe gewelddadige skokke, die grootste van 7,8 op die skaal, was die sterkste wat Turkye in die onlangse geskiedenis getref het. In die eerste fase van die aardbewing is ongeveer 8 000 mense dood. Die volgende dag is berig dat die dodetal tot 20 000 gestyg het. Noodlenigingsoperasies het begin. Teen die einde van die jaar het 32 962 gesterf weens meer aardbewings en verskeie oorstromings. Die skade aan die stad Erzincan was so groot dat die ou terrein heeltemal verlaat is en 'n nuwe stad 'n entjie verder in die noorde gestig is.

Klimaat
-------

Erzincan het 'n kontinentale klimaat met koue, sneeuvolle winters en warm, droë somers. Lente is die natste seisoen, terwyl die somer die droogste is. Die laagste temperatuur wat aangeteken is, was −32,5 °C in Januarie 1950. Die hoogste temperatuur wat aangeteken is, was 40,6 °C in Julie 2000. Die swaarste sneeuval wat aangeteken is, was 74 cm in Februarie 1950.

Galery
------

* Yedigöller, letterlik "sewe mere" in TurksYedigöller, letterlik "sewe mere" in Turks
* Druiweverbouing in ErzincanDruiweverbouing in Erzincan
* 'n Historiese herberg in Erzincan'n Historiese herberg in Erzincan

* Natuurlike watervalleNatuurlike watervalle
'n **Legering** (of **allooi**) is 'n kombinasie, hetsy in oplossing of verbinding van twee of meer elemente waarvan ten minste een 'n metaal is en waar die resulterende materiaal metaaleienskappe het. 'n Legering met twee komponente word 'n binêre legering genoem; een met drie 'n ternêre legering; een met vier 'n kwarternêre legering. Die resultaat is 'n metaalagtige stof met eienskappe wat verskil van die komponente.

Legerings word gewoonlik ontwerp om eienskappe te hê wat meer wenslik is as dié van hulle komponente alleen. Staal is byvoorbeeld sterker as yster, een van die hoofbestanddele daarvan, en geelkoper is meer duursaam as koper, maar baie meer aantreklik as sink.

Anders as suiwer metale, het baie legerings nie 'n enkele smeltpunt nie. In plaas daarvan het hulle 'n smeltreeks waar die materiaal bestaan uit 'n mengsel van vastestof- en vloeistoffases. Die temperatuur waarby die smelting begin word die solidus genoem en waar die smeltproses volledig voltooi is, die liquidus. Spesiale legerings met 'n enkele smeltpunt kan egter ook ontwerp word en hulle word eutektiese mengsels genoem. Ander legerings bestaan uit net een intermetaalverbinding.

Somtyds word daar bloot na 'n legering verwys met die naam van die basismetaal, soos in die geval van 14 karaat (58%) goud wat 'n legering van goud met ander elemente is. Dieselfde geld vir silwer wat in juweliersware gebruik word en aluminium wat struktureel aangewend word.

Bekende legerings sluit in:

* amalgaam
* geelkoper
* brons
* duralumin
* elektrum
* edeltin (pewter)
* soldeersel
* vlekvrye staal
* staal

Sien ook
--------

* metallurgie
**Dirk Jordaan** is ’n Afrikaanse joernalis en skrywer.

Lewe en werk
------------

Dirk Jordaan is op 18 Februarie 1963 op Vryheid gebore. In 1980 matrikuleer hy aan die Hoërskool Vryheid en na sy verpligte militêre diensplig studeer hy verder aan die Potchefstroomse Universiteit vir Christelike Hoër Onderwys. Hier behaal hy in 1986 sy B.A.-graad in Kommunikasiekunde, waarna hy by die redaksie van *Beeld* in Johannesburg aansluit. Later word hy senior assistent-redakteur. Hy bly in Rietfontein in Pretoria.

Skryfwerk
---------

Sy roman "*Die jakkalssomer*" is in 2007 ’n finalis in *Insig* en Sanlam se Groot Romanwedstryd en dit is ook ’n finalis vir ’n ATKV-Veertjie-toekenning in die afdeling spanningslektuur. Hierin volg polisiekaptein Div Pelser van die Nasionale Vervolgingsgesag die spoor van vier lyke wat lank na hulle dood in ’n vlak graf in die Oos-Kaap gekry word. Die soektog is na Die Jakkals wat vir die moorde verantwoordelik is en Div se lewe is sommer gou in gevaar. In sy speurtog word die wêreld van Suid-Afrika onder apartheid en kort daarna oopgevlek. Die boek getuig van deeglike navorsing en ’n indringende waarnemingsvermoë. *Arendsnes*" is ’n misdaadriller wat worstel met die vraag of dit eties korrek is om die reg in eie hande te neem wanneer ’n gebrekkige regstelsel jou in die steek laat. Kalvyn Botha is ’n oudsoldaat en veiligheidskonsultant wat alleen met sy hond op ’n kleinhoewe buite Pretoria woon. Hy is klaarblyklik betrokke by ’n reeks moorde van misdadigers soos rowers en kapers wat weggekom het omdat die vervolging slordig hanteer is. Dit is egter duidelik dat hy nie alleen werk nie. Luitenant Lydia Stander van die Valke se afdeling vir prioriteitsmisdaad kom op die verdagtes se spoor, maar sy sukkel self om haar te handhaaf in ’n mans-gedomineerde beroep. Die spore loop deur Suid-Afrika, Mosambiek tot in die Kongo en die spanning word deurgaans styf getrek.

Publikasies
-----------

| Jaar | Publikasies |
| --- | --- |
| 2007 | Die jakkalssomer |
| 2012 | Arendsnes |

Bronnelys
---------

### Tydskrifte en koerante

* Bloemhof, François "Twee nuwelinge versterk plaaslik groeiende genre" "Rapport" 30 September 2007
* Prins, Jo "Op die jakkals se spoor" "By" 8 September 2007

### Internet

* Hambidge, Joan LitNet:

### Resensies

1. ↑  Bloemhof, Francois "Rapport" 30 September 2007
2. ↑  Van Zyl, Irna "Boeke-Insig" no. 1 Lente 2007
3. ↑  Viljoen, Louise "Beeld" 15 Oktober 2007
4. ↑  Breytenbach, Malene "Rapport" 4 November 2012
5. ↑  Erskine, Marion Maandblad Zuid-Afrika: http://www.maandbladzuidafrika.nl/node/84
6. ↑  Geldenhuys, Nico "Beeld" 22 Oktober 2012
**Stanley John (Bertie) Reed** (19 Januarie 1943 - 18 Desember 2006) was ’n Suid-Afrikaanse seiljagvaarder. Hy is in Port Elizabeth, Suid-Afrika, gebore en het in sy seilloopbaan van 20 jaar meer as 170 000 seemyl tydens wedvaarte afgelê, waarvan meer as 100 000 seemyl as alleenvaarder. 

Sy alleenvaartloopbaan het in alle êrens begin toe hy in 1982 die eerste BOC-alleenvaart om die wêreld op voorgee wen en tweede oor die eindstreep was op die *Altech Voortrekker*-seiljag. Dit het hom 170 dae, 16 uur en 51 minute geneem om die roete te voltooi teen ’n gemiddelde spoed van 6,61 knope. Dit was ’n nuwe rekord vir seiljagte kleiner as 15,5 meter en het die vorige rekord van 224 dae deur David Scott-Cowper op *Outward Bound* verbeter.

Reed word ook veral onthou vir die manier waarop hy sy landgenoot John Martin in ’n hewige storm naby die Suidpool gaan red het nadat Martin se boot ’n ysberg getref het. Vir sy reddingspoging is Reed destyds deur oudpresident F.W. de Klerk vereer vir sy uitsonderlike seemanskap, dapperheid en sportmanskap.

In 1991 het Reed die eerste Suid-Afrikaner geword wat drie keer alleen om die wêreld geseil het. Op 17 Desember 2006 is hy in die VSA vereer in die heldesaal van die seilmuseum in Newport, Rhode Island.

Bertie is in 1968 met Pat getroud en hulle het vier kinders gehad. Hy is op 18 Desember 2006 aan kanker oorlede.
'n **Vlekvrye staal** (ook bekend as roesvrye staal) is 'n yster-gebaseerde legering wat 'n minimum van ongeveer 11% chroom bevat (die minimum hoeveelheid wat nodig is om roesvorming van te verhoed). Min vlekvrye stale bevat meer as 30 persent chroom of minder as 50% yster. Hierdie stale bereik hul roesvrye kenmerk deur die vorming van 'n dun, onsigbare en vasklewende chroomoksied-ryke oppervlakfilm. Die oksied heel homself voordurend in die teenwoordigheid van suurstof. Ander elemente wat bygevoeg word om sekere karakteristieke te verbeter, sluit in nikkel, koper, aluminium, silikon, niobium, stikstof, swael en selenium. Koolstof is normaal teenwoordig in hoeveelhede wat strek van minder as 0.03% tot meer as 1% in sekere martensitiese grade.

Met enkele uitsonderings kan vlekvrye stale met konvensionele metodes deur middel van tegnieke soos giet, wals, smee, dieptrek en poeiermetallurgie gevorm word. Fabrisering geskied deur masjinering en laswerk is moontlik met sweis-, hardsoldeer-, soldeer- en plak-tegnieke. Vlekvrye staal kan ook gebruik word as 'n bekleding vir gewone koolstof of lae-legeerde stale, sowel as op sekere nie-ystermetale en legerings.

**Designasie en klassifikasie van vlekvrye stale**

Die drie-syfer designasies van die AISI (*American Iron and Steel Institute*) word algemeen in die wêreld gebruik. Die 200 en 300 reekse dui austenitiese stale aan, terwyl die 400 reeks martensitiese en dupleks-stale aanndui. Verandering in die samestelling word deur een- en tweeletter agtervoegsels aangedui.
Vlekvrye staal kan verdeel word in 5 families waarvan 4 gebaseer word op 'n karakteristieke kristallografiese of mikrostruktuur van die familie. So word onderskei tussen Austenitiese, Ferritiese, Martensitiese en Dupleks vlekvrye stale, plus ‘n vyfde familie, Presipitasie-verhardbare (PH-) stale, waar die onderskeidende kenmerk die hittebehandeling is wat gebruik word, eerder as die mikrostruktuur.
'n **Intermetaalverbinding** is 'n chemiese verbinding tussen twee (of meer) metale. 'n Goeie voorbeeld is 'n Lavesfase soos MgZn2. 

Die grens tussen die begripe legering en intermetaalverbinding is nogtans nie altyd duidelik nie. Legerings is gewoonlik vaste oplossings en bestaan uit mengkristalle. In die ideale geval is dit ewekansige mengsels van metale, waarin deur isomorfiese vervanging die elementêre kristalstruktuur van een van die samestellende elemente aangeneem word. 'n Goeie voorbeeld is elektrum wat 'n vaste oplossing van silwer en goud is. Hierdie twee metale is isomorfies: hulle het dieselfde struktuur en die vervanging kan oor die hele gebied van 0%-100% plaasvind. Hierdie volledige mengbaarheid is egter 'n groot uitsondering. Die oplosbaarheid is gewoonlik beperk, soms baie beperk.

Intermetaalverbindings is in die ideale geval verbindings met 'n gedefinieerde stoigiometrie en ander kristalstruktuur, met spesifieke plekke toegeken vir die atome van elke samestellende element.

Isomorfiese vervanging kan egter ook in intermetaalverbindings aangetref word en die stoichiometrie kan baie van die ideale waardes afwyk, veral teen hoër temperature. Dit is daarom dikwels beter om oor fases te praat as oor verbindings. 'n intermetaalverbinding bestaan uit een fase met een bepaalde kristalstruktuur. Legerings bestaan dikwels uit meer as een fase en is dan fasemengsels in plaas van net een vaste oplossing.
| **Município de Guarulhos**
 |
| --- |
| **Kaart** | **Wapen** |
|  |
|  |
|  |
| **Vlag** |
|  |
|  |
|  **Land** |  Brasilië |
|  **Deelstaat** |  São Paulo |
|  **Koördinate** | 23°27′S 46°31′W﻿ / ﻿23.450°S 46.517°W﻿ / -23.450; -46.517Koördinate: 23°27′S 46°31′W﻿ / ﻿23.450°S 46.517°W﻿ / -23.450; -46.517 |
|  **Stigting** | 8 Desember 1560 |
|  **Oppervlakte:** |   |
|  - Totaal | 318,014 vk km |
|  **Hoogte bo seevlak** | 759 m |
|
|
|  **Bevolking:** |   |
|  - Totaal (2009) | 1 299 283 |
|  - Bevolkingsdigtheid | 4 022,4/vk km |
|  **Tydsone** | UTC -2 |
|  - Somertyd | UTC -3 |
|  **Prefek** | Gustavo Henric Costa (PSB) |
|  **Amptelike Webwerf** | *guarulhos.sp.gov.br* |
|

**Guarulhos** is die tweede grootste stad in die Brasiliaanse deelstaat São Paulo en 'n voorstad van die gelyknamige metropool met 'n oppervlakte van 318,014 vierkante kilometer en 'n bevolking van 1,3 miljoen mense in 2009. Dit is die twaalfde grootste geïnkorporeerde nedersetting in die land, beskik oor 'n universiteit, die Universidade Guarulhos, en is die setel van die Rooms-Katolieke diosese Guarulhos.

Guarulhos maak deel uit van die metropolitaanse gebied van São Paulo en grens in die suide en weste aan hierdie stad, in die noorde aan Mairiporã, Nazaré Paulista en Santa Isabel en in die ooste aan Arujá en Itaquaquecetuba. Die internasionale lughawe van São Paulo-Guarulhos (GRU), die grootste in Suid-Amerika, is in die stadsgebied van Guarulhos geleë.

Die naam is aan die inheemse Tupí-taal ontleen en beteken letterlik "eters" of "dikbuike" - 'n verwysing na die oorspronklike bewoners van die gebied.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 16086122-6
* MusicBrainz: 38052c9b-6877-4ee4-a741-b4d589e67f90
* VIAF: 146163703
* WorldCat Identities (via VIAF): 146163703

 |
Die **kapibara** (*Hydrochoerus hydrochaeris*), ook genoem die **watervark**, is 'n semi-waterliewende, plantetende soogdier. Dit is die wêreld se grootse knaagdier. Die kapibara is endemies aan die grootste deel van die tropiese en matige gebiede van Suid-Amerika, oos van die Andes. Die dier is ook na noord-sentraal Florida en moontlik ander subtropiese dele van die Verenigde State ingevoer.

'n Vroutjie-kapibara saam met haar suigelinge
Die skelet van 'n kapibara
Die kapibara is die enigste lewende lid van die familie, *Hydrochoeridae*. Sommige wetenskaplikes beskou wel die dwergras, *Hydrochoerus isthmius*, as 'n geldige spesie. Die dwergkapibara is ongeveer die helfte so groot as 'n normale kapibara.

Die naam, "kapibara", is afkomstig van die Ou-Tupi woord, *kaapĩ ûara* ("gras-eter") of moontlik van die Guarani woord, *kapiÿva*, wat "meester van die grasse" beteken. In Afrikaans word daar soms na die dier verwys as die "watervark", 'n letterlike vertaling van die spesie se Latynse naam.

Volwasse kapibaras is tussen 105 tot 135 cm lank en weeg tussen 35 en 65 kg. Behalwe vir hulle grootte, kan die voorkoms van die kapibara wel vergelyk word met dié van 'n marmotjie. Hulle is uitstekende swemmers en hulle pote het gedeeltelike swemvliese. Hulle voorpote het vier tone en hulle agter pote het drie tone elk.

Kapibaras spandeer die groot dele van hulle lewe in die water: hulle paar in die water en gebruik die water ook om te skuil van roofdiere soos anakondas, poemas, jaguars en ook mense jagters, deur vir etlike minute onder die water te bly. Hulle kan selfs onderwater slaap deur slegs hulle neuse bo die water te laat uitsteek vir vars lug.

Die diere behoort oor die algemeen tot troppe, alhoewel hulle soms in pare of enkellopend aangetref word. Die mannetjies het 'n klier op hul neuse wat 'n vloeibare feromoon vrystel. Tydens die paartyd vryf hulle die klier aan omliggende plante en blare in die hoop om 'n vroutjie aan te trek. Wanneer hulle nie in die water is nie, word hulle in en om rivierbeddings aangetref. Hulle eet soggens en saans en hul dieet bestaan hoofsaaklik uit rivierplante, soos moerasgras, en bas.

Jong kapibaras is aansienlik ligter van kleur as die volwasse kapibaras.
'n Tipiese blou poolnagskemering in Longyearbyen, Svalbard, Noorweë.

'n Poolnag en Aurora australis by die Suidpool, Antarktika.

'n Poolnag in Narjan-Mar, Rusland.

'n **Poolnag** is 'n verskynsel in die noordelikste en suidelikste poolstreke waar die nag langer as 24 uur duur. Dit gebeur net binne die poolsirkels. Die teenoorgestelde verskynsel, 'n pooldag of middernagson, kom voor wanneer die Son langer as 24 uur bo die horison bly.

Beskrywing
----------

"Nag" word verstaan as wanneer die Son onder die horison is. Omdat die atmosfeer sonlig breek, is die pooldag langer as die poolnag en is die gebied wat deur die poolnag geraak word, effens kleiner as die gebied van die middernagson. Wanneer dit nag in die Arktiese Sirkel is, is dit dag in die Antarktiese Sirkel, en omgekeerd.

Enige planeet met 'n groot genoeg ashelling wat aansienlik meer in verhouding met sy ster roteer as waarteen dit om die ster wentel (en sonder enige sinchroniese omwenteling tussen die twee) sal dieselfde verskynsel ervaar ('n nag wat langer as een rotasietydperk duur).

Vir streke binne die poolsirkels wissel die maksimum tyd wanneer die Son heeltemal onder die horison is, van nul tot 'n paar dae in vergelyking met 179 dae by die pole. Nie dié hele tyd word as poolnag geklassifiseer nie, omdat sonlig vanweë ligbreking sigbaar kan wees. Die tyd by die pole wanneer enige deel van die Son bo die horison is, is 186 dae. Dié syfers is gemiddelde tye: Die elliptiese vorm van die Aarde se wentelbaan veroorsaak dat die Son by die Suidpool 'n week langer onder die horison is as by die Noordpool.

Sien ook
--------

* Middernagson

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
**Paul Gustave Doré** (6 Januarie 1832 – 23 Januarie 1883) was 'n Franse visuele kunstenaar, graveur en illustreerder.

Lewensiklus
-----------

Hy is in Straatsburg gebore en het sy eerste geïllustreerde verhaal op die ouderdom van vyftien gepubliseer. Hy het 'n boekillustreerder in Parys geword, waar hy onder andere tekeninge vir die werke van Rabelais, Balzac en Dante verskaf het. In 1853 is hy gevra om die werke van Lord Byron te illustreer. Dit is gevolg deur ander werk vir Britse uitgewers, insluitend 'n nuwe geïllustreerde Engelse Bybel. Hy het ook 'n groot uitgawe van Edgar Allan Poe se *The Raven* geïllustreer.

Doré se Engelse Bybel (1865) was 'n groot sukses, en in 1867 het hy 'n belangrike uitstalling van sy werk in Londen gehou. Dit het gelei tot die stigting van die Doré-galery in New Bond Street.

In 1869 het Blanchard Jerrold, die seun van Douglas William Jerrold, voorgestel dat hulle saamwerk om 'n uitgebreide portret van Londen te vervaardig. Jerrold het met hierdie idee vorendag gekom deur *The Microcosm of London*, wat in 1808 deur Rudolph Ackermann, William Pyne en Thomas Rowlandson gemaak is.

Doré het aangemeld vir 'n vyfjaarprojek by die uitgewer *Grant & Co*, wat beteken het dat hy drie maande per jaar in Londen sou bly. Hy het 'n groot bedrag geld (£ 10 000 per jaar) vir sy werk ontvang. Die boek *London: A Pilgrimage*, met 180 gravures, is in 1872 gepubliseer.

Alhoewel hierdie boek 'n kommersiële sukses was, het nie baie kritici van die werk gehou nie. Dit het gelyk of verskeie kritici dit irriterend vind dat Doré armoede in Londen in sy werk blootgelê het. Hy is daarvan beskuldig dat hy tonele opgemaak het in plaas daarvan om die werklikheid uit te beeld.

*Londen: A Pilgrimage* was 'n finansiële sukses en Doré het kommissies van ander Britse uitgewers ontvang. Sy latere werk het *Paradise Lost* deur Milton, *Idylls of the King* deur Alfred Tennyson, *The Works of Thomas Hood* en *The Devine Comedy* ingesluit. Sy werk het ook in *Illustrated London News* verskyn. Doré het voortgegaan om boeke te illustreer tot sy dood in Parys in 1883. Hy is by die Père-Lachaise-begraafplaas begrawe.
**Pará** (Portugese uitspraak: *[paˈɾa]*) is die tweede grootste ten opsigte van oppervlakte van die 26 state in Brasilië. Pará se hoofstad en grootste stad, Belém, het 'n bevolking van 1 437 600 in 2010 gehad.

Oorsprong van die naam
----------------------

Die woord pará het sy oorsprong in die Tupí-taal en beteken "rivier-see". Die naam van die staat kom van die rivier met dieselfde naam; die Parárivier is een van die sytakke van die Amasone-rivier in die staat.

Geskiedenis
-----------

In 1500 was die Spaanse navigator Vicente Yañez Pinzón die eerste Europeër wat die monding van die Amasone-rivier opgevaar het. Op 26 Augustus 1542 bereik die Spanjaard Francisco de Orellana die monding van die Amasone-rivier, waterweg langs die rivier van Quito, Ecuador. Op 28 Oktober 1637 het die Portugese Pedro Teixeira Belem verlaat en na Quito vertrek: tydens die ekspedisie het hy 'n landmerk geplaas in die samevloeiing van Napo en Aguarico, aan die huidige grens tussen Ecuador en Peru, die grond het na Portugal, en later na Brasilië gegaan, om die grootste deel van die Amasone te besit, insluitend die hele Pará se huidige gebied.

Demografie
----------

### Etniese groepe in 2007

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Etniese groep** | **Persent** | **Bevolking** |
|
| Bruin | 69,9% | 4 988 000 |
| Wit | 23,0% | 1 641 000 |
| Swart | 6,6% | 470 000 |
| Ander | 0,5% | 35 000 |

Ekonomie
--------

Die dienstesektor is die grootste komponent van die BBP op 40,9%, gevolg deur die industriële sektor op 36,3%. Die landbou verteenwoordig 22,8% van die BBP (2004). Pará voer ystererts 31,1% uit, aluminium 22,2%, hout 13,5%, ertse van aluminium 8,3%, ander ertse 7,9% (2002), wat 1,8% van die Brasiliaanse ekonomie verteenwoordig (2005).

Die mynbousektor verteenwoordig 14% van die bruto binnelandse produk (BBP) van die staat en is hoofsaaklik afkomstig van die myn van yster, bauxiet, mangaan, kalksteen en tin, sowel as goud, tot onlangs uit een van die grootste myne van die afgelope tyd geskiedenis: Serra Pelada. Die ekonomie van Pará is ook gebaseer op landbou en veeteel. Danksy die ryk grond en die belangrike hidrografiese stelsel is bote die belangrikste vervoermiddel in die streek. Guaraná, 'n boom waaruit 'n poeier geproduseer word en as 'n stimulant gebruik word, en annatto-sade, 'n vrug wat gebruik word vir kook, as sonskerm en vir ontrekking van kleurstof. Marajó - die grootste eiland in die fluviale maritieme wêreld, met 'n oppervlakte van 50 000 km2. Die gebied het een van die grootste myngebiede in die land, in die Carajás-berge, 'n mynprovinsie waar die Ferro Carajás-projek gebaseer is, van Companhia Vale do Rio Doce. Die kompleks het in 2007 296 miljoen ton ystererts geproduseer, en die produk word na baie lande uitgevoer, waaronder Japan, Duitsland, Italië, Frankryk en Spanje.
**Joris van Spilbergen** (\*Antwerpen, gedoop 2 November 1568 - †Bergen op Zoom, voor 15 Januarie 1620) was ‘n Nederlandse seevaarder en ondekkingsreisiger wat die Kaap die Goeie Hoop in 1601 besoek het.

Sy reise
--------

In 1598 is Van Spilbergen betrokke by die verowering van die eiland Príncipe. Twee jaar later is hy op ‘n verkenningsreis na Brasilië. Op 5 Mei 1601 vertrek as hy as die admiraal van ‘n vloot bestaande uit die skepe Ram, Schaap en Lam na Indië, Ceylon, Atjeh, Sumatra en omgewing. In 1604 is hy terug in Nederland en publiseer sy *Historiael journael*. Onder Jacob van Heemskerk neem hy in 1607 met die skip Aeolus deel aan die Slag by Gibraltar teen die Spaanse vloot. In 1614 vaar hy as admiraal van ‘n vloot van vyf skepe vir die VOC rondom die wêreld. Hy vaar deur die Straat van Magellaan en besoek o.a. Chili, Peru, Filippyne, Ternate, Bantam, Java en Malakka. Terug in Nederland publiseer hy sy reisjoernale en landkaarte. Die bekendste daarvan is *Oost ende West-Indische spiegel der nieuwe navigatie, waarin vertoond wordt de eerste reize gedaan door Joris van Spilbergen, admiraal van deze vloot; in wat manier hij de wereld omgezeild heeft.* Dit is in 1619 gepubliseer en daarna vertaal in Latyn, Frans, Duits en Engels.

Suider-Afrika
-------------

Toe Van Spilbergen in 1601 op pad is na Java en Sumatra kom hy aan die Weskus van die suidelike deel van Afrika verby ‘n baai wat hy aansien vir die baai wat in 1503 deur António de Saldanha besoek is. Hy noem dit derhale Saldanhabaai. Ook sien hy in die baai ‘n aantal klein eilande, nl. Schaapeneiland, Malgaseiland, Meeuweneiland, Markus, Jutteneiland en Vondeling, bevolk deur robbe en voëls. Effens verder op die reis land hy en sy matrose op Ilha Branca, die Wit Eiland. Hy noem dit Eilzabeth-eiland, en teenswoordidg bekend as Dasseneiland. Op daardie eiland tref hy ‘n graf aan van ‘n Deense kaptein wat daar gesterf het toe sy skip in ‘n storm daar moes skuil. Op 3 Desember is hy in die baai aan die voet van Tafelberg en noem die baai Tafelbaai. Die eiland in die baai, vandag bekend as Robbeneiland, vernoem hy na sy moeder Cornelia. Van Spilbergen se vloot het soos baie ander voor hom ‘n groot aantal skeurbuikpasiënte aan boord gehad. Aan wal is enkele tente opgeslaan waarin die siekes verpleeg kon word en grondwalle aangelê as beskerming teen eventuele aanvalle deur die Strandlopers. In die weke aan die Kaap kom sy matrose af op die Soutrivier en Van Spilbergen noem dit die Jacquelinerivier. Jan van Riebeeck het blykbaar oor ‘n kopie van Van Spilbergen se ‘’Historiael journael" beskik wat geraadpleeg is te voorbereiding van ‘n verkenningstog in November 1652 na St. Helenabaai, Sladanhabaai, die eilande aan die weskus en omgewing.

Bibliografie
------------

* de Wet, Con en Leon Hattingh en Jan Visagie: Die VOC aan die Kaap, 1652-1795. Pretoria: Protea, 2016. ISBN 978-1-4853-0019-9
* Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 11. Kaapstad: Nasou, 1975. ISBN 0-625-00327-6
Auferstanden aus Ruinen
Standbeeld van Johannes R. Becher deur Fritz Cremer in Berlyn
**Auferstanden aus Ruinen** ("Herrys uit die ruïnes") was tot die Duitse hereniging in 1990 die volkslied van die Duitse Demokratiese Republiek. Die teks is geskryf deur Johannes R. Becher, terwyl Hanns Eisler die melodie gekomponeer het. Die teks van die volkslied is sedert die sewentigerjare om ideologiese redes nie meer gesing nie, aangesien dit die reël *Deutschland einig Vaterland* ("Duitsland, verenigde vaderland") bevat en die DDR-bewind die amptelike beleid van twee Duitse state gevolg het – met twee verskillende politieke en ekonomiese stelsels wat as onversoenbaar beskou is.

Lirieke
-------

1. Strophe

Auferstanden aus Ruinen

Und der Zukunft zugewandt,

Lass uns dir zum Guten dienen,

Deutschland, einig Vaterland.

Alte Not gilt es zu zwingen,

Und wir zwingen sie vereint,

Denn es muss uns doch gelingen,

Dass die Sonne schön wie nie

|: Über Deutschland scheint. :|

2. Strophe

Glück und Frieden sei beschieden

Deutschland, unserm Vaterland.

Alle Welt sehnt sich nach Frieden,

Reicht den Völkern eure Hand.

Wenn wir brüderlich uns einen,

Schlagen wir des Volkes Feind!

Lasst das Licht des Friedens scheinen,

Dass nie eine Mutter mehr

|: Ihren Sohn beweint. :|

3. Strophe

Lasst uns pflügen, lasst uns bauen,

Lernt und schafft wie nie zuvor,

Und der eignen Kraft vertrauend,

Steigt ein frei Geschlecht empor.

Deutsche Jugend, bestes Streben

Unsres Volks in dir vereint,

Wirst du Deutschlands neues Leben,

Und die Sonne schön wie nie

|: Über Deutschland scheint. :|
Sy vrou, Juana María de los Dolores de León Smith.
Sir **Harry George Wakelyn Smith** (Cambridgeshire, 28 Junie 1787 - 12 Oktober 1860) was 'n Britse goewerneur en hoë kommissaris.

Hy neem van 1808 af aan verskeie veldslae deel en word in 1829 aangestel as waarnemende kwartiermeester aan die Kaap. In 1835 speel hy 'n leiersrol in die Sesde Grensoorlog en is in bevel van die patrollie wat Hintsa laat sneuwel. In 1840 verlaat hy Suid-Afrika en word adjunk-generaal van 'n Britse leër in Indië. Hy keer egter op 1 Desember 1847 terug as goewerneur en hoë kommissaris en proklameer Kaffrarië op 23 Desember tot Britse gebied. Die jaar daarop besoek hy die gebied noord van die Oranjerivier en verklaar op 3 Februarie 1848 die gebied tussen die Oranje- en Vaalrivier tot Britse gebied en verslaan die Boere by Boomplaats. Op 14 Maart 1849 kondig hy regulasies aan vir die regering van die Oranjerivier-Soewereiniteit. Hy word op 31 Maart 1852 opgevolg deur sir George Cathcart en kom op 1 Junie van daardie jaar in Engeland aan, waar hy agt jaar later sterf.

Nalatenskap
-----------

Dorpe soos Harrismith en Smithfield in die Vrystaat is na hom genoem, Fauresmith na hom en ds. P.E. Faure en Ladismith in die Wes-Kaap en Ladysmith in KwaZulu-Natal na sy vrou.

Die dorp Aliwal-Noord het ook sy stigting en naam te danke aan sir Harry Smith, wat in 1846 'n veldslag te Aliwal in Indië gewen het.

Lees ook
--------

* Lys van kommandeurs en goewerneurs van die Kaapkolonie
* Makana Botaniese Tuin
* Spanspek
* Whittlesea

Bronne
------

* Albertyn, C.F. dr. (hoofred.). 1972. *Die Afrikaanse Kinderensiklopedie*. Kaapstad: Nasou.
* Raper, P.E. 1987. *Dictionary of South African Place Names*. Johannesburg and Cape Town: Lowry Publishers.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNE: XX4735214
* GND: 122100891
* ISNI: 0000 0000 7735 2267
* LCCN: n85260917
* NTA: 149319568
* SNAC: w6vb15w4
* VIAF: 30410556
* WorldCat Identities: lccn-n85260917

 |