recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Matriekleerlinge aan die Sinenjongo Hoërskool
**Sinenjongo Hoërskool** is 'n hoërskool in Joe Slovopark, Milnerton, Kaapstad.

Geskiedenis
-----------

In 1993 het Elda Mahlentle 'n laerskool in Chukustad, 'n informele nedersetting teenoor die renperdestal in Milnerton, gestig wat na haar genoem is. Grade 1 tot 4 is almal in 'n enkele klein barak gehuisves. Teen die einde van 1994 is die skool, wat destyds uit agt houerklaskamers bestaan het, uitgebrei tot Graad 9. Die Departement van Onderwys het die skool gesubsidieer en die salarisse van tien onderwysers betaal.

In 1996 is die skool met 16 onderwysers na nuutgeboude geboue in Joe Slovo verskuif. Ná langdurige onderhandelinge is die skool in 2004 in 'n openbare skool omgeskep. Elda Mahlentle Laerskool het Sinenjongo Hoërskool en Marconi Beam Laerskool geword.

Die skool het in 2012 bekendheid verwerf deur 'n veldtog vir gratis selfoontoegang tot Wikipedia wat deur die Graad 11 A-klas georganiseer is. Victor Grigas en Charlene Music van die Wikimedia-stigting het in Mei 2013 'n besoek aan die skool gebring en 'n dokumentêr oor die veldtog verfilm.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons bevat media in verband met ***Sinenjongo High School***. |
Een van die kamers in die eerste jeugherberg ter wêreld wat in 1912 in die kasteel Altena in Duitsland gevestig is
Dankbetuigings van dwarsoor die wêreld by die standbeeld wat ter ere van Richard Schirrmann in Altena opgerig is
Moderne meubilering in 'n nuut geopende jeugherberg in Duitsland (2012)
'n Ledekaart van die *Deutsches Jugendherbergswerk (DJH)*, die sambreelorganisasie van Duitse jeugherberge, uit die jaar 1961. In die oorsprongsland van die jeugherbergkonsep word DJH-lidmaatskap steeds vereis vir verblyf in een van die jeugherberge, maar dit staan oop vir almal
'n **Jeugherberg** is - in die wyer betekenis van die term - 'n eenvoudige herberg wat goedkoop vakansieverblyf aan toeriste bied. Gaste deel kamers of oornag in groot slaapsale. In sy nouer en historiese betekenis verwys die term, wat vir die eerste keer in 1929 in Afrikaans gebruik is en via Engels (*youth hostel*) aan Duits (*Jugendherberge*) ontleen is, na 'n plek waar jongmense op 'n vakansiereis goedkoop huisvesting kan bekom. Ook hier word kamers gedeel of beddens in slaapsale beskikbaar gestel. Dikwels is daar ook familie-eenhede.

Die konsep het sy oorsprong in Duitsland waar die onderwyser Richard Schirrmann (1874−1961) op 26 Augustus 1909 die visie van bekostigbare vakansieverblyf vir jongmense gehad het nadat hy in aanraking gekom het met die *Wandervogel*, 'n groep binne die Duitse jeugbeweging van die laat 19de en vroeë 20ste eeu. Twee jaar later is dié idee in sy skool met 'n eerste provisionele herberg verwesenlik. Schirrmann het leerders op naweke op staptoere saamgeneem. Deelnemers het hul eie beddegoed saamgebring om in skole te oornag. In 1912 is die eerste permanente jeugherberg in die Duitse Ryk in die kasteel Altena in die gelyknamige nedersetting in die Sauerland, 'n streek in die huidige deelstaat Noordryn-Wesfale, gevestig. 

Danksy skenkings van stapverenigings en ontspanningsklubs, privaat weldoeners en plaaslike gemeenskappe kon steeds meer jeugherberge gevestig word. In 1932 was daar in die Duitse Ryk reeds meer as 2 000 jeugherberge waar jaarliks meer as 4,5 miljoen oornagtings geregistreer is. Die konsep het vinnig versprei na ander Europese lande. In 1932 is die eerste internasionale konferensie in die Nederlandse hoofstad Amsterdam gehou om gemeenskaplike standaarde te ontwikkel. Die Internasionale Jeugherbergfederasie is as oorkoepelende liggaam gestig.

Die federasie se opvolger en huidige sambreelorganisasie vir sowat 4 000 jeugherberge in meer as 90 lande, wat deur nasionale verenigings bestuur word en aan bepaalde standaarde moet voldoen, is *Hostelling International (HI)* wat sy setel in Welwyn Garden City, Engeland, Verenigde Koninkryk het.

Sien ook
--------

* Hostel
* Rugsaktoerisme
**Simone Lamsma** (gebore in 1985 in Leeuwarden) is 'n Nederlandse violis.

Biografie
---------

Lamsma het op 5-jarige ouderdom die viool begin studeer, en op 11-jarige ouderdom na die Verenigde Koninkryk verhuis om onder professor Hu Kun aan die *Yehudi Menuhin-skool* te studeer. Op 14-jarige ouderdom maak Simone haar professionele solo-debuut met die Noord-Nederlandse Simfonieorkes met die uitvoering van Niccolò Paganini se 1ste Vioolkonsert wat met kritiese lof deur die pers ontvang word. Sy het haar studies aan die Koninklike Akademie van Musiek in Londen voortgesit met professor Hu Kun en professor Maurice Hasson, waar sy op 19-jarige ouderdom gegradueer het met eersteklas eerbewyse. In 2019 word sy 'n genoot van die Koninklike Akademie van Musiek in Londen - 'n eer wat beperk is tot 300 voormalige Akademiestudente - en toegeken word aan musikante wat hulself in die beroep onderskei. Lamsma woon tans in Nederland, en speel die 'Mlynarski' Stradivarius (1718) wat op lening is van 'n anonieme weldoener.

Werk, pryse en eerbewyse
------------------------

Behalwe vir haar noue samewerking met Jaap van Zweden, het Lamsma saam met baie ander vooraanstaande dirigente gewerk; insluitende Vladimir Jurowski, François-Xavier Roth, Omer Meir-Wellber, Edward Gardner, Mark Wigglesworth, Kent Nagano, Neville Marriner, Mark Elder, Yannick Nézet -Séguin, Jukka-Pekka Saraste, James Gaffigan, Andrew Davis, Robert Trevino, Andrès Orozco-Estrada, Jiří Bělohlávek, Carlos Kalmar, Kirill Karabits, Stéphane Denève, Hannu Lintu, Yan Pascal Tortelier, Fabien Gabel, en Andris Poga. In 2017 is Simone se mees onlangse opname van Sjostakowitsj se vioolkonsert No. 1 en Gubaidulina se *In Tempus praesens* saam met die Nederlandse Radio-Filharmoniese Orkes onder leiding van James Gaffigan en Reinbert de Leeuw op Challenge Classics uitgereik. Die opname is ook met kritiese lof deur die pers ontvang, nes Lamsma se vorige Mendelssohn, Janáček en Schumann CD saam met die pianis Robert Kulek. Benewens haar internasionale onderskeidings, is Simone in 2010 bekroon met die nasionale Nederlandse VSCD Klassieke Musiekprys in die kategorie 'Nuwe generasie musikante' wat deur die Vereniging van Nederlandse Teaters en Konsertsale toegeken is aan kunstenaars wat opmerklike en waardevolle bydraes tot die Nederlandse klassieke musiektoneel gelewer het. In Mei 2018 is Simone deur Koning Willem-Alexander van Nederland en Koningin Máxima van Nederland uitgenooi om tydens hul amptelike staatsbesoek aan Luxemburg op te tree. Sy beskik oor 'n uitgebreide repertorium van oor die sestig vioolconcertos.

Pryse en onderskeidings
-----------------------

* Eerste prys, Nationaal Vioolconcours Oskar Back (2003)
* Eerste prys, Benjamin Britten-internasionale vioolkompetisie (2004)
* Eerste prys, Chinese Internasionale vioolkompetisie (2005)
* Silwermedalje Internasionale vioolkompetisie van Indianapolis (2006)
* VSCD Klassieke Muziekprijs in die kategorie 'Nuwe Generasie' (2010)
Jiang Zemin in 2002
**Jiang Zemin** (UK: /dʒiˈæŋ ʒeɪˈmɪn/, US: /dʒiˈɑːŋ zəˈmɪn/; 17 Augustus 1926 - 30 November 2022) was 'n Chinese politikus. Hy het van 1989 tot 2002 as sekretaris-generaal van die Kommunistiese Party van China gedien het as voorsitter van die Sentrale Militêre Kommissie van die Kommunistiese Party van China van 1989 tot 2004. Hy was president van die Volksrepubliek China van 1993 tot 2003 en Jiang was beskou as die "kern van die derde generasie" van die leiers van die Kommunistiese Party.

Jiang het onverwags aan bewind gekom as 'n 'kompromiskandidaat' na aanleiding van die Tiananmen-betogings van 1989 toe hy Zhao Ziyang as sekretaris-generaal vervang het nadat Zhao vir sy steun aan die studentebeweging ontslaan is. Met die afnemende invloed van Agt senior oud leiers as gevolg van die ouderdom en met die dood van Deng Xiaoping in 1997, het Jiang sy mag aan bewind gekonsolideer en in die negentigerjare die 'belangrikste leier' van die party en die land geword.

Aangevuur deur die suidelike toer van Deng in 1992 om die "oopstelling en hervorming" te bespoedig, stel Jiang die term "sosialistiese markekonomie" amptelik in sy toespraak tydens die 14de nasionale kongres van die Kommunistiese Party van China wat later daardie jaar gehou is, en eindig 'n periode van ideologiese onsekerheid en ekonomiese stagnasie na 1989. Onder Jiang se leiding het China aansienlike ekonomiese groei beleef met die voortsetting van hervormings, die vreedsame terugkeer van Hongkong van die Verenigde Koninkryk in 1997 en Macau van Portugal in 1999 en sy betrekkinge met die buitewêreld verbeter, terwyl die Kommunistiese Party het sy streng beheer oor die regering behou. Sy bydraes tot die partyleer, bekend as die 'Drie verteenwoordigers', is in 2002 in die party se grondwet opgeskryf. Jiang het in 2002 die pos van die Algemene Sekretaris van die Party en die Staande Komitee van die Politburo ontruim, maar het nie al sy leierskapstitels in 2005 prysgegee nie, en het tot veel later voortgegaan om sake te beïnvloed.
'n Windkragaanleg naby Frigento in Italië
Roscoe Wind Farm in West Texas
**Windenergie** is 'n vorm van kinetiese energie in die wind. Die tekort aan brandstof mag in die toekoms nuwe belangstelling wek vir die kommersiële gebruik van seilskepe, maar die ware belang van windenergie lê in die ontwikkeling van stilstaande masjinerie om dit in elektrisiteit om te sit. Die meganiese apparate om energie van die wind te verkry, word windmeulens genoem, alhoewel die anglisistiese term *aerogenerator* ook soms gebruik word. Die instrument wat gebruik word om windsnelheid te meet, word 'n anemometer genoem.

Windmeulens
-----------

Windmeulens is waarskynlik vir die eerste maal in die 7de eeu n.C. in Persië (hedendaagse Iran) gebruik om graan te maal of water te pomp. Sedert die 13de eeu het dit kenmerkend van die Europese landskap geword.

Daar word dikwels aan Nederland gedink as die land met die windmeulens, en tereg ook, aangesien daar teen die einde van die 18de eeu omtrent 20 000 windmeulens in Nederland in gebruik was. Die meeste hiervan is gebruik om water uit die laagliggende gebiede te pomp, om sodoende waardevolle grond van die see te herwin. Deesdae maak baie meer lande van windenergie gebruik, en volgens beraming was daar in 1975 reeds 150 000 klein windturbines in die VSA in gebruik.

Sien ook
--------

* Energie
* Hernieubare energie
* Windkrag
* Windkragaanleg
* Windplaas

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb11934826b (data)
* GND: 4079329-1
* LCCN: sh85146874
* NARA: 10641576
* NDL: 00575250
* NKC: ph127387

 |
Die **SS *Meliskerk*** was 'n Nederlandse vragskip wat tydens die Tweede Wêreldoorlog aan die kus van Pondoland (Transkei, Oos-Kaap) vergaan het.

Hierdie skip van 6 045 ton is in 1919 in Hamburg gebou en was eers bekend as die DADG 76 en daarna as die Cesario. Sedert 1921 was dit die eiendom van die Vereenigde Nederlandsche Stoomvaartmaatschappij se Holland Afrika Lijn. In Januarie 1943 was die skip onder kapt. B. Brouwer met 'n vrag van 11 000 ton oorlogsmateriaal bestaande o.a. uit ammunisie, tenks en drie vliegtuie, onderweg. Om Duitse duikbote te ontwyk, vaar die skip naby die kus en loop vroeg in Januarie 1943 noordoos van Port St. Johns, tussen die mondings van die Mzimvuburivier en die Mzintlavarivier, op die rotse. Die bergingspan onder leiding van kapt. Deric van Delden het daarin geslaag om slegs 500 ton van die vrag te red. Een dag net die dag se werksure het die skip weens die rowwe seetoestande ontplof. Duikers besoek die wrak weens die besondere seelewe. Teenswoordig lê dit 10 tot 15 m diep onder die see, ideaal vir duik.

Bibliografie
------------

* Turner, Malcolm: *Shipwrecks and salvage in South Africa – 1505 to the present*. Kaapstad: Struik, 1988. ISBN 0-86977-387-9
* www.wrecksite.eu
**Edgar Chagwa Lungu** (gebore op 11 November 1956) is 'n Zambiese politikus wat van Januarie 2015 tot Augustus 2021 die president van Zambië was. Onder president Michael Sata het Lungu as Minister van Justisie en Minister van Verdediging gedien. Na die dood van Sata in Oktober 2014 is Lungu as kandidaat van die regerende Patriotiese Front verkies in 'n Konvensie van die Patriotiese Front in Kabwe vir die presidensiële verkiesing in Januarie 2015, wat sou bepaal wie die res van die termyn van Sata sou uitdien. In die verkiesing het hy die opposisie-kandidaat Hakainde Hichilema net-net verslaan en op 25 Januarie 2015 die amp aanvaar.

Lungu is vir 'n volle presidensiële termyn verkies tydens die verkiesing in Augustus 2016, nadat hy Hichilema weereens naelskraaps verslaan het. Hichilema het aanvanklik die uitslag van die verkiesing betwis en 'n saak by die konstitusionele hof aanhangig gemaak om die uitslag tersyde te stel. Op 5 September het die hof die saak egter van die hand gewys. Lungu is op 13 September 2016 vir sy eerste volle termyn ingehuldig. Hy verloor die presidensiële verkiesing van 2021 vir die jarelange teenstander Hakainde Hichilema.
**Edgar** (ca. 942 – 8 Julie 975) was van 959 tot met sy dood koning van Engeland. Hy was die jongste seun van koning Edmund I en sy vrou Elfgifa van Shaftesbury.

Verdeling van Engeland
----------------------

Hy het die bynaam "die Vreedsame" gekry, maar was in werklikheid sterker en minder vreedsaam as sy broer en voorganger, Edwy. Met die hulp van aartsbiskop Odo het hy Northumbrië en Mercië in 957 van sy broer afgeneem. Dit het gelei tot ’n verdeling van die ryk in ’n poging om ’n burgeroorlog te voorkom. Hy het sy broer ná sy dood in 959 amptelik opgevolg en die ryk weer verenig.

Bewind
------

Edgar was ’n daadkragtige en bekwame koning wie se bewind deur ander Britse heersers, onder andere dié in Wallis en Skotland, erken is. Met sy Kloosterhervormingsbeweging het hy die Reël van Benediktus herstel in die land se ongedissiplineerde kloosters. Hy het Dunstan, wat later tot heilige verklaar is, aangestel as Aartsbiskop van Kantelberg. Daar word beweer dat Dunstan aanvanklik geweier het om Edgar te kroon weens sy lewenswyse – die koning het Wulfthryth, ’n non, glo ontvoer en ’n dogter, Edith, by haar gehad. Edith het later ’n non geword en is tot heilige verklaar.

Die kroning het eindelik tog in 973 plaasgevind in Bath. Edgar se vrou, Elfrida, was die eerste eggenote van ’n koning wat tot koningin van Engeland gekroon is. Dunstan het tot met Edgar se dood sy raadgewer gebly.

Dood en nalatenskap
-------------------

Edgar is op 8 Julie 975 in Winchester dood. Hy het twee seuns gehad van wie die oudste, Eduard, moontlik ’n buite-egtelike kind was. Die jongste seun was Ethelred, sy kind by Elfrida. Eduard het hom opgevolg.

Van Edgar se dood tot met die Normandiese verowering was daar nie ’n enkele troonopvolging wat nie betwis is nie. Sommige sien Edgar se dood as die begin van die einde van Angel-Saksiese Engeland: Dit is gevolg deur drie geslaagde verowerings in die 11de eeu – twee Deense en een Normandiese verowering.
**Adolarius Jacob Forster** (1739–1806) was 'n Pruisiese mineraloog en handelaar in uitstalbare mineraalmonsters. Adolarius Jacob Forster het omstreeks 1766 met mineraalmonsters begin handel dryf. Hy het 40 jaar in daardie beroep voortgegaan en wyd gereis. Hy het persele in Londen, Parys en Sint Petersburg gehad. Die Covent Garden, die winkel in Londen en een in Soho is deur sy vrou bestuur. Sy broer, Ingham Henry Forster (1725–1782) het die besigheid in Parys bestuur. Veilingskatalogusse vir verkope in Parys is deur Rome de l'Isle geskryf.

Hy was familie van Johann Georg Adam Forster en Johann Reinhold Forster en sy suster het op 16 Augustus 1768 met die Londense handelaar-natuurkundige George Humphrey by St Martin-in-the-Fields, Londen, getrou. In 1802 het Forster 'n versameling aan die museum van die St Petersburg Mynbou-instituut, onder die beskerming van die Keiser van die Hele Rusland Alexander I, verkoop.

Hy het die laaste tien jaar van sy lewe in Rusland deurgebring, en is in 1806 in St. Petersburg oorlede. Die handelaarskap is deur sy broerskind John Henry Heuland oorgeneem. 

Die mineraal forsteriet is na hom genoem.

Bronne
------

* Mineralogiese Rekord, Biografiese Argief
* Frondel, Clifford (Maart 1972). "Jacob Forster (1739-1806) and his connections with forsterite and palladium *Mineralogical Magazine*" (PDF). **38**: 545–50. Cite journal requires `|journal=` (hulp)

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 1068676388
* VIAF: 315105707
* WorldCat Identities: viaf-315105707

 |
**Velenkosini Fiki Hlabisa** (gebore op 4 Januarie 1965) is 'n Suid-Afrikaanse politikus en oud-onderwyser. Hy is in August 2019 as die nuwe nasionale leier van die Inkatha-Vryheidsparty, die vierde grootste party in Suid-Afrika, verkies. Sedert Mei 2019 dien Hlabisa as die leier van die opposisie in die KwaZulu-Natalse Provinsiale Wetgewer. Hy was voorheen die IVP se sekretaris-generaal en die burgemeester van die Groot Vyf Hlabisa Plaaslike Munisipaliteit.

Lewensloop
----------

Velenkosini Fiki Hlabisa is op 4 Januarie 1965 in Hlabisa in die destydse Natal gebore. Hy het in 1978 'n lid van die IVP se jeugtak geword. Hlabisa het in 1983 gematrikueer, waarna hy aan beide die Universiteit van Suid-Afrika en die Universiteit van Zoeloeland gestudeer het. Sy pa het in 1990 gesterf terwyl hy nog besig was om te studeer.

Hlabisa is na sy studies in 1991 as 'n onderwyser aangestel. Hy het vir vyf jaar by Hoërskool Ngebeza skoolgehou, voordat hy die pos as skoolhoof van Hoërskool Somfula aanvaar het. Hy was die skool se skoolhoof vir twee dekades.

In die munisipale verkiesing van 1995-96 is hy verkies as 'n raadslid van die Hlabisa Plaaslike Munisipaliteit. In 2011 is Hlabisa tot die pos van sekretaris-generaal van die IVP verkies. Na die munisipale verkiesing van 2016 het die raad van die nuutgestigte Groot Vyf Hlabisa Plaaslike Munisipaliteit hom as die burgemeester verkies.

In 2017 het die uitgebreide nasionale raad van die IVP hom eenparig gesteun om die volgende partyleier in 2019 te word. Hy is toe as die party se KwaZulu-Natalse premierskandidaat vir die algemene verkiesing van 2019 benoem. In die verkiesing het die IVP weer die amptelike opposisie in die provinsie geword, nadat hulle die Demokratiese Alliansie uitgestof het. By die party se kongres in Augustus 2019 is Hlabisa uiteindelik as die nuwe president van die party verkies.

Hlabisa is getroud met Thandeka Nxumalo, en hulle het drie kinders.
**Jacob Winkler Prins** (5 Februarie 1849, Tjalleberd - 25 November 1904, Keltiese See) was 'n Nederlandse digter, prosaskrywer en kunsskilder wat in sy vroeëre werke van die skuilnaam **Kaspar Brandt** gebruik gemaak het.

Lewe en werk
------------

Hy was die seun van Anthony Winkler Prins. Laasgenoemde was die samesteller van die Winkler Prins Encyclopedie, en het as predikant te Tjalleberd gedien. In 1850 het die gesin na Veendam verhuis, waar Jacob grootgeword het en die plaaslike skool bygewoon het. Na 'n paar jaar se studie in klassieke tale aan die Universiteit van Utrecht het hy in 1870, sonder dat hy 'n diploma kon verwerf, na Parys verhuis waar hy begin skilder het. Na 'n tydperk in Derbyshire in die Verenigde Koninkryk waar hy 'n onderwyser was; het hy ruim 25 jaar in Lieren by Beekbergen gewoon. In 1873 het hy in Hoenderloo met Maria Louisa Eleonora Mathilda Frackers, die huismoeder van 'n meisieskool, getrou. In Veluwe het hy hom besig gehou met ontbossing om blomme en plante te kweek; wat sy geliefde stokperdjie was. 

Winkler Prins het realistiese natuurpoësie, geïnspireer deur Shelley, geskryf, en dit gekombineer met landskapskilderkuns. Hierdie outeur-skilder, waarvoor Willem Kloos geweldige waardering gehad het, kan beskou word as 'n onafhanklike voorloper van die Tagtigers. Hy het ook romans en novelles geskryf. Daarnaas het hy letterkundige artikels in 'n verskeidenheid tydskrifte geskryf, waaronder *De Gids* en *De Nieuwe Gids*. 

'n Jaar na die dood van sy eggenote in 1901 het hy na Voorburg verhuis. Hy het in 1904 'n reis onderneem na die Verenigde State. Hy het op 13 November in New York Stad aangemeld vir die terugreis aan boord die stoomskip Saint Andrew, wat op 29 November aangedoen het in die hawe van Antwerpen - daar was egter geen teken van Winkler Prins nie. Winkler Prins het 'n seemansgraf gekry in die Keltiese See op 50° NB en 8° WL. Daar is nooit klaarheid verkry oor wat presies daar afgespeel het nie. Die gerug dat Winkler Prins na 'n geveg met 'n stokerskneg sou omkom is nooit bevestig nie, as gevolg van die feit dat die skeepsjoernaal van die Saint Andrew spoorloos verdwyn het.

Lys van werke
-------------

Onder die skuilnaam Kaspar Brandt
* *De ondermeester van Aewerd* (roman), 2 dele), 1872
* *De armband uit Japan* (roman), 1876

Onder sy eie naam
* *Ouders en kinderen* (verhale, 2 dele), 1877
* *Het koningskind* (verhale, 2 dele), 1878
* *Sonnetten*, 1885
* *Zonder sonnetten. Nieuwe gedichten*, 1886
* *Liefde's erinnering. Nieuwe gedichten en zangen*, 1887
* *Wat wij willen*, 1891
* *Tonnegoud en zoon*, 1899
* '*t Is Beatrijs* (gedichten), postuum uitgegee 1919
* *Verzamelde gedichten*, van 'n inleiding voorsien deur Joannes Reddingius, *Nederlandsche Bibliotheek der Maatschappij voor Goede en Goedkoope Lectuur, Amsterdam*, z.j. [1910], 2de druk 1929. Sien digitale weergawe.
**Veldore** (of "Field Ears" op Engels) is 'n rugby-skeidsregterskommunikasiestelsel wat in 1987 deur Troskie Neethling van Pretoria gepatenteer is tydens dr. Danie Craven se termyn as president van die destydse Suid-Afrikaanse Rugbyraad (SA Patent No 87/1987/78).

Dit stel rugbytoeskouers en TV-kykers in staat om na die gesprekvoering tussen die rugbyskeidsregter, die TV-skeidsregter en die assistent-skeidsregters te luister.

'n Piepklein tweerigting-radiomikrofoon word onder die skeidsregter se trui versteek. Die mikrofoon word aan die skeidsregter se kraag vasgeknip en 'n klein luidsprekertjie word in sy oor geplaas. Die assistent-skeidsregters dra soortgelyke toerusting. Die TV-skeidsregter sit iewers in die pawiljoen voor 'n TV-skerm vanwaar hy met die skeidsregter kan praat. Toeskouers kan klein radio-ontvangertjies aankoop om na al hierdie kommunikasie te luister.

Die heel eerste wedstryd waarin veldore gebruik is was op 26 April 1986 toe mens die skeidsregter op SAUK-TV kon hoor tydens die wedstryd tussen die All Blacks en Noord-Transvaal. Mnr. Fransie Muller van die Oostelike Provinsie was die skeidsregter.

Die veldore-konsep het wêreldwyd posgevat en die gebruik van die stelsel is deur die Internasionale Rugbyraad (IRR) goedgekeur.

Veldore help rugby-entoesiaste om presies te hoor watter beslissings deur die skeidsregter gemaak word en waarom.
Arnot is in MpumalangaArnotArnotArnot se ligging in Mpumalanga

**Arnot-kragstasie** in Mpumalanga, Suid-Afrika, is 'n steenkoolkragstasie wat deur Eskom bedryf word. Steenkool van die Arnot-steenkoolmyn voer die stasie direk.

Geskiedenis
-----------

Die bouwerk aan Arnot het in 1968 begin, hierdie opwekkingseenheid is in 1971 in gebruik geneem en die stasie was teen 1975 volledig in gebruik. Tussen 1992 en 1997 is drie van sy eenhede tydelik gesluit weens Eskom se oorskotproduksievermoë, maar dit is in Januarie 1997, November 1997 en Desember 1998 onderskeidelik weer aanlyn gebring.

Kragopwekking
-------------

Die kragopwekking is oorspronklik verskaf deur ses eenhede van 350 MW met 'n totale geïnstalleerde kapasiteit van 2 100 MW. Die turbine se maksimum deurlopende gradering is 35,60% 

Gradering van die eenhede word tans gegee as 1 x 370 MW; 1 x 390 MW; 2 x 396 MW; 2 x 400 MW vir 'n totaal van 2 352 MW geïnstalleerde kapasiteit en 2 232 MW nominale kapasiteit.

Kragverspreiding
----------------

Benewens toevoer aan die Suid-Afrikaanse kragnet, voer Arnot saam met die Camden-kragstasie ook die smelter van Mozal Aluminium in Mosambiek via 400 kV transmissielyne. Mozal verbruik ongeveer 950 MW.

Veiligheid
----------

Arnot het tweekeer NOSCAR-status van die Nasionale Beroepsveiligheidsvereniging (NOSA) ontvang.
Die Edinburg-kasteel oorheers die stad se silhoeët
**Edinburg-kasteel** (Engels: *Edinburgh Castle*) is ’n antieke vesting wat die silhoeët van Edinburg, Skotland, oorheers vanaf die vulkaniese **Castle Rock** waarop dit geleë is.

Plan van Edinburg-kasteel  

Sleutel:   

**1. Esplanade**: **A**=Grag  

**2. Onderste Wyk**: **B**=Poortkamer, **C**=Kaartjiekantoor  

**3. Middelste Wyk**: **D**=Argyle-toring, **E**=Argyle-battery, **F**=Mills Mount-battery & Eenuur-kanon, **G**=Karskure, **H**=Westelike Verdediging, **I**=Hospitaal, **J**=Butts-battery, **K**=Skotse Nasionale Oorlogsmuseum, **L**=Goewerneurshuis, **M**=Nuwe Kaserne, **N**=Militêre Gevangenis, **O**=Skotse Museum  

**4. Boonste Wyk**: **P**=Foog-poort, **Q**=Reservoirs, **R**=Mons Meg, **S**=Troeteldierbegraafplaas, **T**=Sint Margaret-kapel, **U**=Halfmaan-battery  

**5. Kroonplein**: **V**=Koninklike Paleis, **W**=Groot saal, **X**=Koningin Anne-gebou, **Y**=Skotse Nasionale Oorlogsgedenkteken
Die terrein word al sedert die 9de eeu v.C. bewoon, hoewel die aard van die vroegste nedersetting onduidelik is. ’n Koninklike kasteel staan al daar minstens sedert die bewind van David I in die 12de eeu, en dit was die terrein van ’n koninklike woning tot in 1603. As een van die belangrikste vestings in Skotland was die kasteel betrokke by baie historiese konflikte, van die Oorloë van Skotse Onafhanklikheid in die 14de eeu tot die Jakobiete-opstand van 1745. In die laat 17de eeu het dit ’n militêre basis met ’n groot garnisoen geword. Sy belangrikheid as historiese monument is in die 19de eeu besef en sedertdien is verskeie restourasieprojekte aangepak.

Weinig van die huidige geboue het voor die Lang-beleg van die 16de eeu bestaan, toe die vesting grootliks deur artillerievuur verwoes is. Die belangrikste uitsondering is Sint Margaret-kapel, die oudste gebou in Edinburg, wat uit die vroeë 12de eeu dateer. Onder die ander belangrike geboue van die kasteel is die Koninklike Paleis en die 15de-eeuse Groot Saal.

Die kasteel is nou onder toesig van Historic Scotland en is Skotland se tweede grootste toeriste-attraksie.

Die kasteel staan op die basalt-vulkaanprop van ’n uitgewerkte vulkaan wat sowat 340 miljoen jaar gelede ontstaan het, tydens die laat-Steenkooltydperk. Dit is 120 m bo seespieël. In die suide, weste en noorde word dit beskerm deur loodregte kranse wat sowat 80 m bo die omringende landskap uitstyg. Die enigste maklike toegang is dus van die oostekant af.

Die kasteel staan aan die bopunt van die Koninklike Myl, aan die westekant van Edinburg se Ou Stad. Dit word verdeel in drie dele, of wyke (Engels: *wards*), wat deur poorte geskei word.

Voor die kasteel is die lang skuins voorhof bekend as die Esplanade. Van daar kan die Halfmaan-battery gesien word met die Koninklike Paleis aan die noordekant en die hoofpoort, wat toegang tot die Onderste Wyk bied, onder.
Die gebied binne die velddiepte lyk skerp, terwyl die dele daarvoor en daaragter dof lyk.
By f/32 ding die agtergrond mee om die kyker se aandag.
By f/5.6 staan die blomme uit teen die agtergrond.
**Velddiepte** in optika, veral in fotografie, verwys na die afstand tussen die naaste en verste voorwerp op ’n beeld wat lyk of dit in fokus is. Hoewel ’n lens op ’n spesifieke tyd net op een afstand presies kan fokus, neem die skerpte van die beeld geleidelik na albei kante af sodat die dowwer dele van die beeld binne die velddiepte nie onder normale omstandighede sigbaar is nie.

Soms is dit nodig dat die hele beeld skerp moet wees en ’n groot velddiepte dus nodig is. In ander gevalle is ’n kleiner velddiepte doeltreffender omdat dit die hoofvoorwerp beklemtoon en die voor- of agtergrond verdof. In kinematografie word ’n groot velddiepte dikwels "diep fokus" genoem en ’n klein velddiepte "vlak fokus".

Faktore wat die velddiepte beïnvloed
------------------------------------

’n 35 mm-lens wat op f/11 gestel is. Die velddiepteskaal (bo) dui aan ’n voorwerp wat tussen 1 en 2 meter voor die kamer is, sal redelik skerp wees. As die lensopening op f/22 gestel was, sou alles van net meer as 0,7 meter amper tot by oneindigheid in fokus gelyk het.
Verskeie faktore soos die voorwerp, beweging, afstand tussen die kamera en voorwerp, fokuslengte, die gekose *f*-nommer en die formaatgrootte beïnvloed wanneer ’n dowwigheid merkbaar word. Die kombinasie van fokuslengte, die afstand vanaf die voorwerp en formaatgrootte bepaal die vergroting by die film/sensorvlak.

Die velddiepte word bepaal deur die vergroting van die voorwerp op die film/sensorvlak en die gekose lensopening of *f*-nommer. ’n Kleiner *f*-nommer lei tot ’n groter velddiepte en ’n groter nommer tot ’n kleiner velddiepte.

Hiperfokusafstand
-----------------

Die hiperfokusafstand is die naaste fokusafstand waarop die velddiepte tot in oneindigheid strek. Deur die kamera op die hiperfokusafstand te stel, gee die grootste moontlike velddiepte vir ’n spesifieke *f*-nommer. Deur "verder" as die hiperfokusafstand te fokus, vergroot nie die verre velddiepte nie (wat reeds tot in oneindigheid strek), maar dit verminder die velddiepte voor die voorwerp, wat lei tot ’n verkleining van die algehele velddiepte. 

As die lens ’n velddiepteskaal het, kan die hiperfokusafstand gestel word deur die oneindigheidsmerk (∞) op die afstandskaal te laat oplyn met die merk op die velddiepteskaal wat ooreenstem met die *f*-nommer wat gebruik word. As die 35 mm-lens regs dus op f/11 gestel is, kan die hiperfokusafstand verkry word deur die oneindigheidsmerk te laat oplyn met die "11" links van die indeksmerk (**|**) op die velddiepteskaal.
**Velma** (meervoud **velme**) is 'n begrip in die Venesiaanse dialek (afgelei van *melma*, modder) wat ook in die betrokke vakgebied gebruik word om te verwys na die ondiepe gedeelte van die strandmeerbodem wat gewoonlik onder water is, maar tydens laagwater te voorskyn kom. Hierdie grond is deurgaans sonder enige plantegroei (daar is wel spore van *Zostera noltii*, of klein seegras), in teenstelling met die barene wat gewoonlik slegs tydens hoogwater onder water is.

Velma ontstaan uit sediment wat meegesleur word deur see- en rivierstrome en dan op die bodem van die vlakwater afgeset word.

Vanuit 'n omgewingsoogpunt is selfs die velme besonder interessant, omdat die sterk verskille in soutgehalte en suurstof waaraan dit blootgestel word tydens eb- en vloedgety 'n omgewing skep wat selfs 'n selektiewer nis bied as die barene. Byvoorbeeld, die ondergrond (wat hoofsaaklik bestaan uit modder en sand) bied tuiste aan die borselwurms (Polychaeta) en weekdiere tydens die laaggety.


|  |  |
| --- | --- |
| Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Italiaanse Wikipedia vertaal. | 

 |
Foto van Koos de la Rey, wat op 'n stadium 'n veldkornet was.
Christiaan de Wet, ook 'n eertydse veldkornet.
Die **veldkornet** was 'n veelsydige amptenaar wat in die uitgestrekte binnelandse distrikte van Suid-Afrika sedert die Nederlandse bewind op administratiewe, regterlike en militêre gebied 'n rol gespeel het.

Aan die Kaap het die poste van veldwagmeester, kornet en vaandrig saamgesmelt tot veldkornet. Groot binnelandse distrikte is in wyke, veldkornetskappe genoem, verdeel. Die veldkornet is gewoonlik aangewys uit die vooraanstaande boere van die distrik en het meestal geen salaris vir sy werk ontvang nie, maar is vrygestel van belasting en rekognisiegeld op sy plaas.

In die VOC-tyd was sy taak om binnelandse vrede en veiligheid te verseker. Tydens die Bataafse bewind is sy pligte uitgebrei en duideliker omskryf. Met die Britse oorname is hy beskou as assistent van die landdros. In 1846 is die pos selfs tot Natal uitgebrei.

In die tyd van die Groot Trek is die veldkornet deur die burgers verkies. Toe was hy betrokke by die trekplanne en laerinrigting, handhawing van die wet en orde, verhoudinge met die bediendes en die oplos van geskille. Tydens verkiesings moes hy die landdros bystaan.

In die Boere-republieke speel die veldkornet 'n groot rol in die organisasie van die pioniersgemeenskap. Hier tree hy op as 'n soort assistent-landdros, bekendmaker van wette, vrederegter, hou toesig oor die behandeling van die gekleurde personeel op die plase, beheer die jag, is die natuur- en wildbewaarder, doen lykskouings, registreer geboortes en sterfgevalle, arresteer misdadigers en oorhandig hulle aan die landdros. As oorlog dreig, roep hy die weerbare manne op vir krygsdiens en stel die kommando saam.

Na die Tweede Vryheidsoorlog is die pos afgeskaf. So het 'n belangrike skakel tussen die bevolking op die verafgeleë plase en die regeringsinstellings verlore gegaan. Wet 16 van 1916 het alle wette met betrekking tot veldkornette herroep en is die amp vervang met vrederegters.

In 1960 het die Suid-Afrikaanse Leër die titel kortstondig laat herleef. Tot 1968 was 'n luitenant bekend as veldkornet. Ook die Voortrekker-jeugbeweging het veldkornette en veldkornetskappe geken.

Trivia
------

Genl. Koos de la Rey word op 19-jarige ouderdom die jongste veldkornet ooit.

Bibliografie
------------

* Kruger, D.W. (red.): Geskiedenis van Suid-Afrika. Kaapstad: Nasou, 1965
* Pienaar, P. de V. (red.): Kultuurgeskiedenis van die Afrikaner. Kaapstad: N.B.B. 1968
* Standard Encyclopaedia of Southern Africa, deel 4. Kaapstad: Nasou, 1971. ISBN 0-625-00320-9
* Van Jaarsveld, F.A.: Van Van Riebeeck tot Vorster 1652–1974. Johannesburg: Perskor, 1976 ISBN 0-628-00795-7
Die Inga-waterval
Die **Inga-waterval** (Rapides d’Inga) in die Kongorivier is die grootste waterval in die wêreld en het boonop die grootste potensiaal vir die opwekking van hidroëlektrisiteit in die wêreld.

Ligging
-------

Die Inga-waterval in die DRK maak die laaste deel van die Livingstone-waterval uit. Dit is geleë 140 km suidwes van Kinshasa, Brazzaville en die Malebo-poel, 50 km van die mond van die Kongorivier en 40 km noordoos van die rivierhawe Matadi en by 5° 26′ 55.81″ suid en 13° 35′ 18.1″ oos. In die omgewing van die dorpie Inga en tussen die waterval en die Rapides de Kanza maak die rivier 'n skerp draai en verdeel in honderde kleiner strome en tientalle eilande.

Waterval
--------

Die waterval bestaan uit 'n groot reeks enorme stroomversnellings waartydens die rivier 96 m val oor 'n afstand van 15 km. Gewoonlik spoel 40 000 m³ water per sekonde hier verby, maar 'n maksimum van net oor die 70 000 m³/s is al gemeet. Hier is twee groot opgaardamme met hul kragstasies om hidroëlektrisiteit op te wek. Teoreties kan hier so baie elektrisiteit opgewek word om aan die grootste deel van Afrika se behoeftes te voorsien. Uitbreiding aan die waterkragsentrales is aan die gang. Die Suid-Afrikaanse regering het ook belangstelling getoon om van hierdie elektrisiteit te koop.

Bibliografie
------------

* britannica.com
* internationalrivers.org
* media.africaportal.org
* wondermondo.com
* worldwaterfalldatabase.com
'n Voorbeeld van vlugtige ewetoeganklike geheue: DRAM-modules wat hoofsaaklik as hoofgeheue in persoonlike rekenaars, werkstasies en rekenaarbedieners gebruik word.
**Ewetoeganklike geheue** (Algemeen bekend as **RAM**) is 'n soort rekenaarstoortoestel. Tans neem dit die vorm aan van 'n geïntegreerde stroombaan wat die stoor van data moontlik maak sodat dit in enige volgorde en in 'n **eweredige** tydsinterval gelees kan word ongeag van die fisiese ligging van die data op die medium. Dit is in teenstelling met ander stoormeganismes soos magnetiese bande, magnetiese skywe en optiese skywe wat op die fisiese beweging van die medium of die skryfkop staatmaak. In hierdie toestelle neem die beweging langer as die data-oordrag self en hang die herwinningstyd af van waar die data fisies op die medium geleë is.

Die begrip word hoofsaaklik verbind met vlugtige soorte geheue (soos DRAM modules) waar die inligting verlore gaan as die krag afgeskakel word. Baie ander soorte geheue kan egter ook as ewetoeganklike geheue beskou word, insluitende die meeste ROM en 'n soorte flitsgeheue wat bekend staan as NOR-Flash.

Geskiedenis
-----------

Die eerste soort ewetoeganklike geheue was die magnetiese kerngeheue wat in 1951 ontwikkel is en in alle rekenaars gebruik is tot en met die ontwikkeling die statiese ewetoeganklike geheue op geïntegreerde stroombane in die laat 1960's en vroeë 1970's. Voor die ontwikkeling an die magnetiese kerngeheue het rekenaars relês of vakuumbuise gebruik om geheuefunksies te verrig.
In die algemeen verwys 'n **eweknienetwerk** (Engels: *peer-to-peer network* of *P2P*) na 'n rekenaarnetwerk wat nie vaste werkstasies en bedieners bevat nie, maar 'n aantal gelykwaardige rekenaars wat aanmekaar gekoppel is en terselfdertyd as 'n bediener en werkstasie dien vir ander aansluitings tot die netwerk.

Kenmerke
--------

Die eweknienetwerkmodel staan in kontras met die *werkstasie-bedienermodel*. Elke aansluiting is in staat om 'n ondersteunde oordrag te begin en te beëindig. *Eweknie-aansluitings* kan verskil in hul plaaslike opstelling, verwerkingsnelheid en bandwydte van die netwerk asook die stoorkapasiteit beskikbaar.

Uitruilnetwerke
---------------

Die term kan tegnies gesproke ook toegepas word op 'n aantal netwerktegnologieë en -programme wat gebruik maak van die model (soos byvoorbeeld die NNTP-protokol, wat gebruik word deur Usenet-nuusgroepe). Die term word dikwels gebruik om uitruilnetwerke soos Gnutella, FastTrack,WinMX, BitTorrent en EDonkey2000. Hierdie netwerke bied die moontlikheid om gratis en grotendeels anoniem lêers of dele daarvan tussen persoonlike rekenaars wat met die internet verbind is, uit te ruil. Die Engelse benaming hiervoor is *filesharing*.

Eweknienetwerke, -protokolle en -programme
------------------------------------------

Verloop van die geskatte aantal gebruikers van die gewildste drie eweknienetwerke: FastTrack-, eDonkey- en die Gnutellanetwerk, tussen Januarie 2003 en einde Mei 2006

| Netwerk/Protokol | Programme wat van die netwerk gebruik maak |
| --- | --- |
| Ares Galaxy | Ares Galaxy, Warez, Gift-Ares (prop) |
| BitTorrentnetwerk | BitTorrent, BitTorrent++, ABC,
Azureus, BitAnarch, BitComet, BitLord, BitTorrent.Net, BitTornado, MLDonkey, µTorrent, Shareaza, SimpleBT |
| Direct Connect netwerk | NeoModus Direct Connect, DC++, BCDC++, CZDC++ |
| eDonkeynetwerk | eDonkey2000, eMule, MLDonkey, Shareaza |
| FastTrack protokol | KaZaA , Grokster, iMesh, giFT, gift-fasttrack, Mammoth P2P |
| Freenet netwerk | Freenet, Frost, Entropy |
| Gnutella netwerk | Acquisition, BearShare, Gnucleus, Limewire, Morpheus, gift-gnutella (prop), Phex, Swapper, Shareaza, MLDonkey, XoloX, gtk-gnutella, GnucDNA |
| Gnutella2 | Shareaza, Gnucleus, MLDonkey, Morpheus, GnucDNA |
| MANOLITO (MP2P) netwerk | Blubster, Piolet, RockItNet |
| Napster (OpenNAP) netwerk | OpenNap, WinMX, Napigator, FileNavigator, Utatane, XNap |
| Pichat netwerk | Pichat, Pidgin, Moonchat, C4 |
| WPNP netwerk | WinMX |

Ander protokolle:

FileTopia, Mute, Waste, AntsP2P, Soulseek, Muscle (BeShare), Akamai, Alpine, Audiogalaxy netwerk, Carracho, Chord, The Circle, Dexter, EarthStation 5 netwerk, Evernet, GNUnet, Groove, Hotwire, JXTA, MojoNation, Overnet netwerk, Scribe, SongSpy netwerk, Squid, Swarmcast
Albert Wessels

mens| Geslag | ManlikWysig |
| Land van burgerskap | Suid-AfrikaWysig |
| Gegewe naam | AlbertWysig |
| Familie naam | WesselsWysig |
| Geboortedatum | 1 Oktober 1908Wysig |
| Sterfdatum | 22 Julie 1991Wysig |
| Eggenoot | Elisabeth EybersWysig |
| Taalbeheersing | EngelsWysig |
| Beroep | besigheidspersoonWysig |

**Albert Jan Jurie Wessels** (1 Oktober 1908 - 22 Julie 1991) was 'n Suid-Afrikaanse nyweraar en die stigter van Toyota Suid-Afrika.

Lewensloop
----------

In 1961, het Albert Wessels 'n permit verkry om tien Toyopet Stout-bakkies van Japan in te voer. Dit het tot die stigting van Toyota Suid-Afrika gelei, nadat die Japannese ooreengekom het dat Wessels die voertuie onder lisensie in Suid-Afrika kon produseer. Besigheid het skerp toegeneem, en die Wessels-familie het sy belange onder die sambreel van Wesco (genoteer op die JSE in 1971) en Metair (in 1949) gelys.

Hy is in 1937 met die Suid-Afrikaanse digter Elisabeth Eybers getroud, maar die egpaar - wat drie dogters en 'n seun gehad het - het in 1961 geskei. Die Albert Wessels Trust het egter steeds die Elisabeth Eybersbeurs befonds. 

Toyota-produkte was baie gewild in Suid-Afrika en in 1968 het Toyota die grootste vervaardiger van handelsvoertuie in die land geword. In dieselfde jaar is dit ook deur die Suid-Afrikaanse finansiële pers as "maatskappy van die jaar" gekies. Wessels publiseer in 1987 'n outobiografie, "Boer tot nyweraar".

Albert Wessels is in 1988 as hoof- uitvoerende beampte van Toyota Suid-Afrika deur sy seun, Bert Wessels, opgevolg; Bert het ook die maatskappy se uitvoerende voorsitter geword met sy pa se dood.
Die **McDonnell F2H Banshee** is 'n enkelsitplek, tweemotorige vegvliegtuig wat deur die Amerikaanse Vloot gebruik is. Die *Banshee* lyk baie soos die FH Phantom waarvan dit ontwikkel is, dit is groter en het kragtiger motore gehad. Die Westinghouse J34 motors het bykans dubbel die krag verskaf as die J30 motors van die FH-1. Die vliegtuig moes voldoen aan die Vloot se presiese spesifikasies vir werking op 'n vliegdekskip en moes ook oor 'n hoër maksimum snelheid beskik en beter kon klim as die FH. Die *Banshee* het in Januarie 1947 sy nooiensvlug voltooi. 

Die vloot het die vliegtuig gebruik as 'n alleweerstoestand vegvliegtuig en dit is in 1948 in diens gestel as slegs hul tweede vliegdekskip-gebaseerde vegvliegtuig na die FH. Hulle was ook in aksie in die Korea-oorlog; in die begin het hulle goed presteer maar is aan die einde van die oorlog oorskadu deur beter ontwerpte vliegtuie. Tog het hulle diens gedoen vir die vloot tot in die middel van die 1960's.

Die Koninklike Kanadese Vloot het 39 *Banshee's* gekoop tussen 1955 en 1958. Daar is in totaal 895 *F2H Banshee's* vervaardig.

Tegniese besonderhede
---------------------

Besonderhede van die McDonnell F2H-3 Banshee:| Item | Statistiek |
| --- | --- |
| Aantal motore | 2 |
| Tipe motor | Straalmotor |
| Vervaardiger | Westinghouse J34-WE-34 turbostraal |
| Kraglewering per motor | 1 474 kg stukrag |
| Vlerkspan | 12,73 m |
| Lengte | 14,68 m |
| Hoogte | 4,42 m |
| Vlerkoppervlakte | 27,31 m2 |
| Maks. opstygmassa | 11 437 kg |
| Maks. snelheid | 933 km/h |
| Operasionele hoogte | 14 205 m |
| Togafstand | 1 177 km |
| Klimvermoë | 2 743 m per minuut |
| Bewapening | Vier 20 mm kanonne
plus voorsiening vir 454 kgbomme onder die vlerke |

Sien ook
--------

* Lys van vegvliegtuie

Bron
----

* Crosby, Francis: *THE WORLD ENCYCLOPEDIA OF FIGHTERS & BOMBERS*. 2015. ISBN 978-1-84476-917-9
**Albert de Wet** is 'n Afrikaanse rock-sanger en liedjieskrywer. Hy maak sy debuut as sanger in 2005 waar hy in die RSGroentjie-kategorie van die Geraas-musiektoekennings tot finalis deurdring. Sy debuutalbum, *Dagboek Van 'n Dromer* word in 2006 op 19-jarige ouderdom vrygestel.

De Wet is in 2006 genomineer as 'n finalis in die "World song vision contest" en is ook genomineer vir die beste Afrikaans Rock-album tydens die 2007-SAMA toekennings. Hy het ook nominasies tydens Huisgenoot se Tempo-toekennings, die MK89-toekennings en die Vonk-toekennings ontvang. In 2007 stel hy sy tweede album, "*3 Jaar*" vry, en ook die album word genomineer vir 'n SAMA-toekenning as beste rock-album. Met die liedjie "*Wat het gebeur by Aliwal-Noord?*" verower hy in 2009 die VONK-toekenning vir Liedjie van die Jaar.

In Julie 2010 stel de Wet sy derde album vry: "*Die vensters na my siel*", sowel as 'n album met al sy Engelse liedjies genaamd "*Highway to your heart*". In 2011 word die album "*Die vensters na my siel*" genomineer vir 'n SAMA-toekenning in die kategorie Beste Afrikaanse Volwasse Kontemporere Album.

In Junie 2012 stel hy sy vyfde album, "*Bang vir die Donker*" vry. Hierdie album word benoem vir die 2013-Ghoema-musiekprys vir beste kontemporêre album deur 'n manlike kunstenaar.

Diskografie
-----------

* Live By Die Barnyard Teater DVD, STING MUSIEK
* Drie Jaar, 2008 STING MUSIEK
* Dagboek Van 'n Dromer DVD, 2006 STING MUSIEK
* Dagboek Van 'n Dromer, 2006 STING MUSIEK
* Die vensters na my siel, 2010 STING MUSIEK
* Highway to your heart, 2010 STING MUSIEK
* Bang vir die Donker, 2012, STING MUSIEK

Sien ook
--------

* Afrikaanse musiek
* Lys van Suid-Afrikaanse musikale kunstenaars

Verdere naleeswerk
------------------

* Musiek slaan Albert de Wet vir 'n ses*[dooie skakel]*, Beeld, 24 Junie 2008.
* Musiek borrel by dié nuweling uit, Beeld, 29 Mei 2008.
* Albert de Wet is bakgat!, Beeld, 15 Mei 2008.
* Jong sanger gee almal hoendervleis*[dooie skakel]*, Beeld, 16 November 2005.
* Belowende jonges benoem vir die eerste RSGroentjie*[dooie skakel]*, Beeld, 3 Mei 2005.
**Jaco Reinach** (Ceres, 1 Januarie 1962 – Kroonstad, 21 Januarie 1997) was 'n Springbok-rugbyspeler en -atleet.

Reinach is die laaste persoon wat Springbokkleure in atletiek én rugby kon verwerf, omdat die Springbokkleure daarna tot rugby beperk is. Hy was ten tyde van sy dood ná veertien jaar steeds die SA rekordhouer in die 400 m met ’n tyd van 45,01 sekondes, wat hy op 15 April 1983 in Bloemfontein opgestel het en het in vier rugbytoetse twee drieë gedruk. Vir die Springbokke het hy in 1986 op vleuel uitgedraf. Reinach se rekord is eers in April 2011 oortref deur die 400 m-hekkiesatleet LJ van Zyl, die voormalige Bloemfonteinse skole-atleet. Hy het die Suid-Afrikaanse senior rekordhouer in die 400 m-hekkies geword op die Geelbladsye- Tussenprovinsiale Atletiekbyeenkoms in Germiston toe hy, ook 'n oudleerling van Grey-kollege, die 400 m in 44,86 s. wen en die vinnigste oud-Grey-leerling in dié nommer in die roemryke atletiekgeskiedenis van die skool geword het. Reinach het bykans 28 jaar (April 1983) vantevore die Suid-Afrikaanse rekord in die 400  m op die Suid-Afrikaanse senior kampioenskap voor sy tuisskare in Bloemfontein opgestel.

Reinach het sy Springboktoetsdebuut op 10 Mei 1986 gemaak teen die Nieu-Seelandse Kavaliers op Nuweland in die eerste toetswedstryd waarin die Bokke aangevoer is deur Naas Botha. Die ander nuwelinge in die Springbokspan daardie dag was Uli Schmidt, Gert Smal, Christo Ferreira, Jannie Breedt en Wahl Bartmann. Op 31 Mei daardie jaar speel hy in sy vierde en laaste toets, ook teen die Nieu-Seelanders.

Reinach is op Dinsdag 21 Januarie 1997, 20 dae ná sy 35ste verjaardag, dood toe sy motor buite Kroonstad van die pad geloop en omgeslaan het. Luidens ’n berig wat die volgende dag in *Beeld* verskyn het, het die ongeluk ná 14:00 gebeur toe Reinach deur ’n plas water in die pad tussen Kroonstad en Ventersburg gery het. Die motor het vermoedelik van die pad gegly, gerol en teen ’n boom gebots. Reinach is op slag dood. Hy was na Johannesburg onderweg om sake te doen. Hy het ’n onderneming in Bloemfontein, sy tuisstad, gehad wat papier aan groothandelaars verskaf het.

Toe die ongeluk gebeur, het Reinach se vrou, Annette, hul derde seuntjie verwag. Hy is die volgende maand gebore. Sy ander twee seuns, Herman en Cobus, was destyds onderskeidelik nege en ses jaar oud. Cobus het in sy pa en oupa se spore gevolg en ook Grey-kollege se eerste vyftiental gehaal. Hy is ook oorleef deur sy ouers, dr. Herman en Petro Reinach, twee broers, Norman en Herman, en twee susters, Ronel en Monica. Cobus, wat op 7 Februarie 1990 gebore is, het in 2011 Durban toe verhuis waar hy in die koshuis van die Hoërskool Glenwood gaan woon en as rugbyafrigter vir die skool gewerk het. Hy is ’n skrumskakel vir die Haaie in die Curriebeker-, Vodacombeker- en Superrugbyreekse.

Bronne
------

* "Springbok Jaco Reinach sterf toe motor rol, boom tref", *Beeld*, 22 Januarie 1997.