recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Twee opeenvolgende foto's van 'n sonvlam.
'n **Sonvlam** is 'n reuse ontploffing in die Son se atmosfeer wat tot 6 × 1025 joule energie kan vrystel. Wanneer soortgelyke verskynsels by ander sterre plaasvind, word die term **stervlam** gebruik.

Sonvlamme affekteer al die lae van die son se atmosfeer (die fotosfeer, korona en chromosfeer), verhit plasma tot tienmiljoene kelvin en versnel elektrone, protone en swaarde ione tot byna die spoed van lig. Hulle skep straling oor die elektromagnetiese spektrum op alle golflengtes, van radiogolwe tot gammastrale. Meeste vlamme kon in die aktiewe streke by sonvlekke plaas, waar intens magnetiese velde die fotosfeer deurdring en die korona met die binnekant van die son verbind.

Sonvlamme verkry hul energie van die skielike (minute tot tientalle minute) vrystelling van magnetiese energie wat in die korona geberg word. Indien 'n sonvlam uiters kragtig is, kan dit 'n koronale massa-uitwerping veroorsaak.

X-strale en UV-straling wat deur die sonvlamme uitgestraal word kan die Aarde se ionosfeer affekteer en langafstandradiokommunikasie ontwrig. Direkte radio-uitsraling op 'n desimetriese golflengte kan die werking van radars (en ander toestelle wat op hierdie frekwensies funksioneer) ontwrig.

Sonvlamme is vir die eerste keer in 1859 deur die Engelse sterrekundige Richard Christopher Carrington waargeneem en onafhanklik in dieselfde jaar ook deur Richard Hodgson waargeneem.

Die tyd tussen die voorkoms van sonvlamme wissel: wanneer die Son "aktief" is, kom daar etlike sonvlamme per dag voor, maar in stil periodes kan daar minder as een sonvlam per week wees. Groter vlamme is ook skaarser as klein vlamme. Sonaktiwiteit wissel met 'n 11 jaar-siklus (die sonsiklus). Tydens die hoogtepunt van hierdie siklus is daar tipies meer sonvlekke op die Son en dus ook meer sonvlamme.
| **Bozen** • **Bolzano****Balsan / Bulsan**
 |
| --- |
| **Kaart** | **Wapen** |
|  |
|  |
|  |
| **Vlag** |
|  |
|  |
|  **Land** | Vlag van Italië Italië |
|  **Administratiewe gewes** |  Trentino-Suid-Tirol |
|  **Provinsie** |  Suid-Tirol |
|  **Koördinate** | 46°30′N 11°21′O﻿ / ﻿46.500°N 11.350°O﻿ / 46.500; 11.350 |
|  **Stigting** | Omstreeks 500 v.C. |
|  **Oppervlakte:** |   |
|  - Totaal | 52,3 vk km |
|  **Hoogte bo seevlak** | 262 m |
|
|
|  **Bevolking:** |   |
|  - Totaal (31 Desember 2018) | 107 739 |
|  - Bevolkingsdigtheid | 2060/vk km |
|  **Tydsone** | UTC +1 (MET) |
|
|  **Somertyd** | UTC +2 (MEST) |
|
|  **Burgemeester** | Renzo Caramaschi |
|
|  **Amptelike Webwerf** | gemeinde.bozen.it |
|

**Bozen** of **Bolzano** (Italiaans: *Bolzano*; Duits: *Bozen*; Ladinies: *Balsan*/*Bulsan*) is die hoofstad en grootste stad van die outonome provinsie Suid-Tirol in die outonome gewes Trentino-Suid-Tirol (Italië) met 'n bevolking van 107 739 (soos op 31 Desember 2018) en 'n oppervlakte van 52,3 km². Bozen is geleë langs die Brennerroete, wat Noord- en Suid-Europa met mekaar verbind, en by die samevloeiing van die Etsch- en Eisackriviere. Die belangrikste huistale is Italiaans (73%), Duits (26,29%) en Ladinies (0,71%). As bikulturele stad met Noord-Europese en Mediterreense invloede vervul Bozen al eeue lank 'n belangrike funksie as 'n ontmoetplek vir die Duits- en Italiaanssprekende kultuur- en sakewêreld.

Bozen/Bolzano, soos gesien vanuit die weste
Nou straatjies in die historiese middestad met booggange, in Duits *Lauben* genoem - 'n argitektoniese element wat beskerming teen son en reën bied en wat die Duitssprekende gebiede van Suid-Tirol met Noord-Italiaanse nedersettings deel
Die voorstad Gries
Duits, Italiaans, Engels en Ladinies is die Vrye Universiteit Bolzano/Bozen se amptelike tale vir onderwys en kommunikasie
Bozen is een van die grootste stedelike nedersettings in die Alpegebied, setel van die Suid-Tiroolse regering en parlement, sedert 1964 biskopsetel van die nuutgestigte Rooms-Katolieke diosese Bozen-Brixen en sedert 1997 ook setel van 'n universiteit – die *Freie Universität Bozen* (met Duits, Italiaans, Engels en Ladinies as onderrigmedia). Die navorsingsaktiwiteite van die universiteit se Ladiniese afdeling fokus op Ladiniese Taalkunde (veral Ladiniese Filologie) en Meertalige Opvoedkunde.
**Bomvanaland** is 'n historiese naam vir die landstreek tussen die M'basherivier, die Mthatharivier en die see in die Transkei, Oos-Kaap. Die grootste dorp in die gebied is Elliotdale en aan die kus is die bekende oorde Koffiebaai en Gat-in-die-muur (Hole in the Wall). Die area is vernoem na die Bomvanastam wat vroeg in die 19de eeu uit Pondoland verdryf is en noord van die M'bashe gaan woon het. Tydens die Kaapse grensoorloë was die Bomvanas te swak om hulle teen die Galekas te verdedig en het die Britse owerheid om hulp genader. In Februarie 1878 is die hele kontrei aan die Kaapkolonie oorgegee en in Desember 1878 ingelyf by Tembuland as die distrik Elliotdale. Elliotdale is na die stigting van die destydse Republiek Transkei herdoop tot Xhora.

Bibliografie
------------

* Raper, P.E.: Streekname in Suid-Afrika en Suidwes. Kaapstad: Tafelberg vir die R.G.N. 1972 Naamkundereeks, nr. 1) ISBN 0-624-00182-2
* Theal, G. McC.: History of South Africa 1873 to 1884. Events in the Cape Colony from 1873 to 1877. Deel 10. Kaapstad: Struik, 1964.

Sien ook
--------

* Lys van streeksname in Suid-Afrika
**Fernando Affonso Collor de Mello** (Portugese uitspraak: [feʁˈnɐ̃du aˈfõsu ˈkɔloʁ dʒi ˈmɛlu]; gebore 12 Augustus 1949) is 'n Brasiliaanse politikus wat van 1990 tot 1992 die 32ste president van Brasilië gedien het, toe hy bedank het in 'n mislukte poging om sy vervolging deur die Brasiliaanse senaat te stop. Collor was die eerste president wat direk ná die einde van die Brasiliaanse militêre regering deur die volk verkies is. Hy het op 40-jarige ouderdom die jongste president in die Brasiliaanse geskiedenis geword. Hy het op 40-jarige ouderdom diens gedoen. Nadat hy uit die presidensie bedank het, het die saak oor aanklagte van korrupsie voortgeduur. Collor is deur die Senaat skuldig bevind en gediskwalifiseer om agt jaar (1992-2000) as verkose amp te beklee. Hy is later vrygespreek op gewone strafregtelike klagte in sy regterlike verhoor voor die hooggeregshof in Brasilië weens 'n gebrek aan geldige getuienis.

Fernando Collor is in 'n politieke gesin gebore. Hy is die seun van die voormalige senator Arnon Affonso de Farias Mello en Leda Collor (dogter van die voormalige minister van Arbeid Lindolfo Collor, gelei deur sy vader, voormalige goewerneur van Alagoas en eienaar van die Arnon de Mello-organisasie, die tak van Rede Globo in die "Collor" is 'n Portugese aanpassing van die Duitse van Koehler van sy moedervader Lindolfo Leopoldo Boeckel Collor.

Collor het sedert Februarie 2007 as Senator vir Alagoas gedien. Hy het die eerste verkiesing in 2006 gewen en is in 2014 herkies. In Augustus 2017 word Collor deur die hooggeregshof in Brasilië beskuldig dat hy tussen 2010 en 2014 ongeveer Petrobras se omkoopgeld van $ 9 miljoen aan Petrobras ontvang het. filiaal BR Verspreider.
'n **Paradigma** is 'n taalkundige term wat in sy breë sin na 'n groep woorde verwys wat op een of ander manier iets in gemeen het, of saamgegroepeer kan word, of plaasvervangers vir mekaar kan wees.

Ferdinand de Saussure het die taalkundige terme paradigma en die verwante  sintagma in sy kursus Algemene Taalwetenskap geformuleer. Hy het 'n paradigma beskryf as enige reeks taalterme of linguistiese eenhede wat op grond van onderlinge sistematiese ooreenkomste as 'n klas of 'n kategorie beskou kan word. Die ooreenkoms waarvolgens die reeks as 'n klas of kategorie beskou kan word, kan fonologies, grammatikaal, semanties, ens. van aard wees. So vorm woorde wat rym ("pak", "bak", "rak") 'n paradigma. Ook die grammatikale vorme van 'n werkwoord of verskillende woorde wat semantiese ekwivalensie vertoon ("man", "vent", "kêrel", ens.), vorm 'n paradigma.

Die konsep kan ook as volg uitgebeeld word: 

```
   1		  2		3	  4		5
```

```
↓  Die meisie	  koop		die	  lekker	appels.
   Die dogter 	  verkoop	die	  slegte	vrugte.
 →
```

Die vertikale as van hierdie reeks sinne staan bekend as die paradigmatiese as, en die horisontale as is die sintagmatiese as. Op die paradigmatiese as het elke woord verskeie assosiasies wat dit sou kon oproep. Die woorde sou elk 'n hele aantal plaasvervangers kon hê, wat die betekenis van die sin uiteindelik verander, terwyl die sin steeds grammatikaal korrek sou lees.

Woorde wat tot dieselfde paradigma behoort, kan ook bepaalde semantiese verhoudings met mekaar aangaan. Die selfstandige naamwoorde in paradigma 1 staan in 'n verhouding van sinonimie tot mekaar; die woorde in paradigma 2 en 4 staan weer in 'n verhouding van teenoorgesteldheid (antonieme); en die in paradigma 5 in 'n verhouding van hiponimie. Sinonimie en hiponimie het te make met semantiese insluiting en teenoorgesteldheid met semantiese teëstelling.
Die waterburg Trakai in die gelyknamige Litause nedersetting
Die kasteel Pfalzgrafenstein is op 'n riviereiland in die Ryn opgerig
'n **Vlakteburg** is 'n burg of kasteel wat volgens die topografiese burgtipologie in 'n vlakte of op 'n dalbodem opgerig is en veral in laaggeleë gebiede soos Denemarke, Noord-Pole, die Baltiese lande, Nederland en die Noord-Duitse Laagvlakte aangetref word. Enkele vlakteburge het temidde van bergagtige terrein ontstaan, byvoorbeeld as eilandburge wat in valleie op 'n riviereiland geleë was.

Hulle word onderskei van hoogteburge wat op 'n natuurlike heuweltop of bergpiek gebou is. Omrede 'n vlakteburg nie so maklik verdedig kon word soos 'n hoogteburg nie, is ander bouplekke gekies wat 'n strategiese voordeel vir verdedigers kon bied soos rivier- en meereilande of moerasgebiede. In gevalle waar só 'n natuurlike hindernis nie beskikbaar was nie, is dit kunsmatig geskep met die bou van watergevulde of droë slote ("gragte"), verdedigingswalle, palisadeheinings of ringmure. Om die bouterrein vir 'n burg te verhoog, is kunsmatige heuwels dikwels opgehoop. Daarnaas kon vlakteburge van torings voorsien wees.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4351719-5

 |
Die **Vleikurper** (*Tilapia sparrmanii*) is 'n wydverspreide en aanpasbare vis wat in die warmer waters van Suider-Afrika aangetref word. Hulle is plaaslik in die noordelike dele vrygelaat en word so ver noord as Namibië, Angola, Botswana en Tanzanië aangetref.

Die vis staan in Engels bekend as die *Banded tilapia* en/of die *Banded bream*.

Voorkoms
--------

Eksemplaar uit die Oranjerivier te Sendelingsdrif
'n Skets van die spesie deur Robbie N. Cada.
Die vleikurper se kop en oë is groot, die bek is klein en reguit geplaas. Hy het drie tot ses reekse fyn tande wat in die middel groter is, op albei kake. Hy het ook ‘n driehoekige keelplaat met fyn tande.

Sy rugvin is lank, hoog agter met ‘n oranje/rooi rand. Die stertvin is goed ontwikkel, effens rond, gekleurd met ‘n rooi rand. Die anale vin is goed ontwikkel met ‘n punt na agter. Die buikvinne is goed ontwikkel, maar raak nie die anale vin nie. Die borsvinne is goed ontwikkel en gekleurd.

Die vleikurper is ‘n klein vissie, sowat 15 cm in lengte (die Suid-Afrikaanse hengelrekord is sowat 0.312 kg), en sy vorm is ovaal, amper rond.

Sy kleur is donker olyfbruin, met geen oranje of rooi op sy lyf nie. Hy het agt tot nege vertikale strepe, veral in die broeityd, en ‘n kol op sy rugvin en op sy kiefdeksel. Sy skubbe is grof vir sy grootte met ‘n telling van 27-29 op die systreep.

Habitat
-------

As gevolg van hul geweldige aanpasbaarheid kom hulle in enige tipe water voor maar verkies waters met voldoende plantbeskutting.

Hulle onderneem lokale migrasies en mag skole vorm voor en tydens die eierlêtyd. Hulle waak oor die eiers, en mag mondbroeiers wees soos verskeie ander kurpersoorte.

Vleikurpers is omnivore en vreet enigiets. Die jonger vleikurpers leef op skaaldiere en inseklarwes, terwyl die volwassenes voed op land- en waterplante, organiese afval en insekte. Hulle word maklik met kunsaas aangekeer of ‘n klein hoekie met erdwurms, insekte, garnale of klein slakkies as aas.

Identifikasie
-------------

Hierdie is ‘n klein kurper en kan verwar word met ander jong kurpers; die kol op die rugvin behoort hier te help. Hy mag ook verwar word met die reënboog-kurper. Die reënboogkurper se bek sit egter skeef na bo en sy buikvinne is baie lank, dit raak maklik die anale vin.

Kyk ook
-------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons bevat media in verband met ***Tilapia sparrmanii***. |

WikispeciesWikispecies
Wikispecies het meer inligting oor: **Tilapia sparrmanii**

* Alfabetiese lys van visse
* Kurper
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

Bronne
------

* *Hengelvisse in die Caprivi.* Willem Botha. 1984.
Newtownards is 'n besige markdorp wat deur boerderygebiede omring word. Teen die agtergrond: Scrabo-toring en die waters van Strangford Lough
**Newtownards** is 'n groot nedersetting, *townland* en *civil parish* in die Noord-Ierse graafskap Down. Dit is geleë aan die mees noordelike punt van Strangford Lough, 10 myl (16 km) oos van Belfast, op die Ards-skiereiland. Newtownards, wat deur inwoners dikwels net kort Ards genoem word en deel uitmaak van die administratiewe distrik Ards and North Down, is een van die grootste nedersettings in die gebied met 'n merendeels Protestantse bevolking wat in 2015 op 28 050 beraam is.

Alhoewel die dorpsnaam se voorvoegsel insinueer dat die nedersetting in die tyd van die Kolonisasie van Ulster (*Plantation*) gevestig is, word daarna reeds in 14de eeuse dokumente verwys as *Newtown of Blaethwyc*, met Blaethwyc as die plaaslike dekenaat van die groter Anglo-Normandiese *bailiwick* of graafskap Ards. Later het groot getalle Skotse setlaars hulle hier kom vestig nadat Sir Hugh Montgomery - in sy pogings om 'n nedersetting in die graafskap Down te vestig - op Newtownards gefokus het.
Die binnekant van 'n lugbraaier.
Die Italiaanse onderneming De’Longhi bemark sy dinamiese lugbraaiers as *Multifry*. Soortgelyke toestelle word onder meer deur die Franse maatskappy Tefal vervaardig
'n **Lugbraaier** of *waaierbraaier* is 'n elektriese kombuistoestel waarin kos deur middel van warmlugsirkulasie gaargemaak word. Hul tegniese ontwerp kombineer die voordele van 'n konvensionele diepbraaier (wat 'n bros kors aan kos soos vleis en slaptjips gee) met dié van 'n konveksie-oond (waarvoor geen diepbraai-olie benodig word nie en wat geen onaangename reuke veroorsaak nie), en net soos die laasgenoemde werk 'n lugbraaier met 'n meganiese waaier wat warm lug binne 'n kookkamer gelykmatig sirkuleer - gewoonlik teen temperature van tussen 180 en 200 °C.

Lugbraaiers word as 'n gesonde alternatief tot diepbraaiers beskou, alhoewel nie alle soorte kos, wat gewoonlik in 'n diepbraaier berei kan word, ook sonder meer in 'n lugbraaier gaargemaak kan word nie. So word 'n koekpan benodig om vloeibare deeg in 'n lugbraaier te bak.

Lugbraaiers kan in drie kategorieë verdeel word:

* statiese lugbraaiers met 'n nie-roterende kookkamer,
* dinamiese lugbraaiers met 'n roterende kookkamer, en
* halogeen-oonde (waarin spesiale halogeenlampe as verwarmingselement ingespan word, met statiese of dinamiese deursigtige glaskookkamers).

Die kookkamer van 'n statiese lugbraaier is net groot genoeg om 'n diepbraaimandjie daarin te plaas. Groter hoeveelhede kos kan in dinamiese lugbraaiers berei word. Die laasgenoemdes is ook geskik vir vars gemaakte slaptjips.
Die **Ngoni** is ’n etniese groep wat in Malawi, Mosambiek, Tanzanië en Zambië in Suidoos- en Sentraal-Afrika woon. Die groep stam af van die Nguni's en Zoeloes van KwaZulu-Natal in Suid-Afrika. Die verspreiding van die Ngoni in die groot wanorde tussen 1815 en 1830 ná die Zoeloe-oorloë in laasgenoemde land het sosiale gevolge gehad tot in Malawi en Zambië.

Geskiedenis
-----------

Die magsopbou van die Zoeloes in die vroeë 19de eeu (~1815–~1840) in Suider-Afrika het baie tradisionele alliansies ontwrig. Omstreeks 1817 het die Mthethwa-alliansie, wat die Zoeloes ingesluit het, in konflik gekom met die Ndwandwe-alliansie, onder meer die Nguni's. ’n Militêre aanvoerder van laasgenoemde leër, Zwangendaba Gumbi, was die hoof van die Jele- of Gumbi-stam, wat weer deel gevorm het van die groter emaNcwangeni-alliansie in wat nou Noordoos-KwaZulu-Natal is. In 1819 het die Zoeloes onder Shaka die Ndwandwe verslaan by die uMhlathuze-rivier, naby Nkandla. Die gevolg van die oorlog was die verstrooiing van baie inheemse stamme in Suider-Afrika.

### Die lang trek noord

’n Ngoni-danser van Zambië.
In die daaropvolgende dekades het Zwangendaba ’n klein groep volgelinge noord deur Mosambiek en Zimbabwe gelei na die streek om die Viphyaplato. In dié streek, wat vandag deel is van Malawi, Zambië en Tanzanië, het hy ’n staat gestig en die plaaslike stamme oorrompel met Zoeloe-oorlogstegnieke.

Die tyd van hul trek oor die Zambezirivier word in vroeë geskrifte soms as 1825 aangegee, hoewel nou geglo word 20 November 1835 is die regte datum.

Ná Zwangendaba se dood in 1848 het onenigheid oor wie hom moes opvolg die Ngoni-volk verdeel. Hulle het eindelik sewe taamlik groot Ngoni-koninkryke in Malawi, Zambië en Tanzanië gestig.

Hoewel die Ngoni hoofsaaklik landbouers was, was beeste die belangrikste rede dat hulle noordwaarts geplunder en migreer het. Hul reputasie as vlugtelinge wat van Shaka ontsnap het, kan maklik oorbeklemtoon word; daar word geglo nie meer as 1 000 Ngoni's het die Zambezi in die 1830's oorgesteek nie. Hulle het in hul plundertogte in die noorde vroue ontvoer vir huwelike en mans om in hul leërs op te neem. Eindelik het hulle met hul oorlogvoering en organisasie ’n regeringsklas eerder as ’n etniese groep geword, en teen 1906 was min mense van suiwer Ngoni-afkoms.

Hul aansien was so groot dat 245 833 mense teen 1921 net in Njassaland beweer het hulle is lede van die stam, hoewel min van hulle die Zoeloe-dialek Chingoni kon praat.

Huidige situasie
----------------

Hoewel die Ngoni oor die algemeen ’n bepaalde identiteit as ’n volk behou het in die post-koloniale lande waar hulle gewoon het, het integrasie en ’n kultuurvermenging daartoe gelei dat hulle plaaslike tale begin praat het; deesdae word Zoeloe net in ’n paar rituele gedigte gebruik.
Dr. Gaum in 2014.
Dr. Frits Gaum en sy vrou, Henda Gaum.
**Dr. Frits (Frederik Malherbe) Gaum** (Germiston, Transvaal, 25 April 1940 - ) is 'n emeritus-predikant van die Nederduitse Gereformeerde Kerk, oudredakteur van die Kerk se amptelike mondstuk, *Kerkbode*, en 'n skrywer. 

Gaum matrikuleer aan die Hoërskool Vryburger in Primrose en studeer aan die Universiteit van Pretoria, Stellenbosch en die Oranje-Vrystaat. In 1969 behaal hy die graad D.Litt. en maak geskiedenis deurdat hy die eerste predikant van Kuruman was wat 'n doktorsgraad ontvang het. Sy proefskrif het gehandel oor die literêre gehalte van die gesange wat indertyd in gebruik was in die NG Kerk. In 1984 volg 'n M.Joernalistiek met 'n skripsie oor die eise van geslaagde kerklike joernalistiek. 

Hy bedien net twee gemeente, naamlik Kuruman (1966 tot 1969) en Wynberg (1969 tot 1971), want in laasgenoemde jaar word hy die eerste uitvoerende direkteur van Bybelkor op Wellington, wat later Bybel-Media sou word. In 1986 word hy aangestel as redakteur van die *Kerkbode* en van 1989 af was hy hoofredakteur van die NG Kerk se kerklike tydskrifte, te wete die *Kerkbode*, *Voorligter* en *Jaarboek van die Nederduitse Gereformeerde Kerke*. Van 1993 af dien hy ook as uitvoerende voorsitter van Christen-Netwerk Media. 

In die breër kerklike verband was hy van 1990 tot 1998 skriba van die Algemene Sinode van die Nederduitse Gereformeerde Kerk en moderator van die Sinode van Wes-en-Suid-Kaapland in 1995. Mettertyd is hy ingeskakel by die Groote Kerk, die gemeente waarvan die eerste redakteur van die *Kerkbode*, ds. Abraham Faure, 150 jaar tevore ook predikant was.

In 1997 was Gaum die opsteller van die NG Kerk se belydenis oor die kerk se betrokkenheid by en ondersteuning van apartheid, "Die verhaal van die NG Kerk se reis met apartheid", wat uiteindelik ook op die tafel van die Waarheid-en-versoeningskommissie beland het.

Gaum is die skrywer van etlike boeke, onder meer "Nie van hoorsê nie, Here", "Op pad met God en mense", "Lente van '66" ('n roman), "Praat verby grense" (saam met sy seun, Laurie) en "Fluit-fluit, die kerk is uit?" wat in 2012 met die Andrew Murray-prys bekroon is. Hy is die hoofredakteur van die "Christelike Kernensiklopedie", wenner van die Pieter van Drimmelen-medalje van die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns in 2009.

Hy is getroud met Henda en hulle het drie kinders, André (lid van die parlement), Laurie (predikant) en Lina (musiekdirekteur), en twee kleinkinders.

Bronne
------

* Van der Merwe, dr. Gerdrie. 1991. *Strome lewende water. Ned Geref Gemeente Kuruman 1916 - 1991*. Kuruman: Die Kerkraad.
* Olivier, André. 1998. *Bode op die spoor van die Woord. 150 jaar met Die Kerkbode*. Kaapstad: Lux Verbi.
**Friedrich Eduard Machlup** (meestal kort **Fritz Machlup** genoem; tot 1940: *Machlup-Wolf*, \* 15 Desember 1902 in Wiener Neustadt, Oostenryk-Hongarye; † 30 Januarie 1983 in Princeton, New Jersey, Verenigde State) was 'n Oostenryks-Amerikaanse ekonoom wat vanaf 1933 in die VSA werksaam was. Binne sy vakgebied was Machlup een van die eerste wetenskaplikes wat die belangrikheid van kennis as ekonomiese hulpbron teoreties beskryf het. 

Sy bydrae tot kennisekonomie, 'n destyds betreklik nuwe navorsingsgebied, is gepubliseer in sy werk *The Production and Distribution of Knowledge in the United States* (1962). Om tred te hou met wat hy beskryf het as "ontploffing van kennis" het hy in die 1980's begin met 'n hersiene nuwe uitgawe van dié werk in tien boekdele - *Knowledge: Its Creation, Distribution and Economic Significance*.

Merkwaardig naas sy akademiese aktiwiteite was sy geesdrif vir skisport. Nog op 79-jarige leeftyd het hy tydens wedstryde, waar hy met betreklik jonger mans moes meeding, twee brons-medaljes gewen.

Sien ook
--------

* Halfleeftyd van kennis
Die ou Gereformeerde kerk Randfontein se kerkgebou is ook die verenigde gemeente Wesrand s'n.
Ds. H.W. Schutte, leraar van 2012 tot hede.
Die **Gereformeerde kerk Wesrand** is ’n gemeente van die GKSA op die Wes-Randse dorp Randfontein.

Dié gemeente het in 2005 ontstaan nadat die gemeentes Randfontein (gestig in 1950) en Randfontein-Noord (van eersgenoemde afgestig in 1983) saamgesmelt het weens ’n afname in die getal Gereformeerdes op die dorp. Die saamgestelde gemeente gebruik die ou gemeente Randfontein se kerkgebou in Jakarandastraat, Homelake, Randfontein. 

Nadat die Gereformeerde kerk Randfontein op 4 Junie 1950 van die Gereformeerde kerk Krugersdorp afgestig het, is aan die begin eredienste in die saal van die Laerskool Randfontein gehou. Vir Nagmaal het die lidmate in die plaaslike NG kerk byeengekom. ’n Kerkerf is van die stadsraad bekom, maar die kerkraad was ontevrede met die ligging daarvan en het dit vir twee beter erwe verruil. Die erf langsaan is ook gekoop. Beyers Hartman het die planne vir die nuwe kerk opgestel. Binne vier jaar van die gemeente se bestaan is die kerk opgerig en op 6 Maart 1954 het ds. C.J. van Vuuren die hoeksteen gelê. Dié gebou, in die destyds so gewilde tentstyl, is op 13 Maart 1954 ingewy. 

In 1960 het Randfontein 435 en belydende en 447 dooplidmate gehad, in 1997 het die twee gemeentes se belydende lidmate saam 484 getel en die dooplidmate 171 en einde 2015 was daar 209 belydende en 36 dooplidmate in die gemeente Wesrand, vergeleke met 290 en 63 vyf jaar vantevore.

Predikante
----------

1. Rheeder, dr. Adriaan Louis, 2006 – 2011
2. Schutte, Hendrik Willem, 2012 – hede

Bronne
------

* (af)  Harris, C.T. Noëth, J.G. Sarkady, N.G. Schutte, F.M. en Van Tonder, J.M. 2010. *Van seringboom tot kerkgebou: die argitektoniese erfenis van die Gereformeerde Kerke*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
* (af)  Schalekamp, ds. M.E. (voorsitter: redaksiekommissie). 2001. *Die Almanak van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika vir die jaar 2002*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
* (af)  Van der Walt, dr. S.J. (voorsitter: deputate almanak). 1997. *Die Almanak van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika vir die jaar 1998*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
* (af)  Venter, ds. A.A. (hoofred.) 1960. *Almanak van die Gereformeerde Kerk in Suid-Afrika vir die jaar 1961*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
* (af)  Vogel, Willem (red.). 2014. *Die Almanak van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika vir die jaar 2015*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
* (af)  Vogel, Willem (red.). 2015. *Die Almanak van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika vir die jaar 2016*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
Dr. F.R.P. de Bruyn, die leraar van 1969 tot 1971.
Die **Gereformeerde kerk Zastron** was ’n gemeente van die GKSA met sy middelpunt op die Vrystaatse dorp Zastron.

Die Suidoos-Vrystaat was tradisioneel nie ’n gebied waarin Gereformeerdes wortelgeskiet het nie. Van 1902 tot 1912 was dié gebied rondom Rouxville, Zastron, Smithfield en Wepener wyke van die Gereformeerde kerke Bethulie (in die Vrystaat) en Aliwal-Noord (in die Oos-Kaap), maar die afstande het die bediening altyd bemoeilik. Gevolglik is die Gereformeerde kerk Zastron op 16 April 1916 gestig. Sowat 20 jaar later, in 1935, het die siele in dié gemeente 83 getel.

Omdat Zastron altyd ’n betreklik klein gemeente was, moes hy amper deurentyd bedieningsooreenkomste met ander gemeentes sluit, onder meer Aliwal-Noord, Reddersburg en Ladybrand. Nogtans kon die gemeente ’n mooi kerkie laat oprig in Ralphstraat in ’n eenvoudige, waardige styl wat eie is aan tallose plattelandse Gereformeerde kerkgeboue.

In 1965 het Zastron die eerste keer ’n inwonende predikant gekry in die persoon van dr. Petrus Kruger, maar ook net tot 1968 waarna hy na die Gereformeerde kerk Uitenhage vertrek het. Die gedurige wegtrek van Gereformeerdes van die platteland na die stede het die belydende lidmate teen 2000 laat afneem tot net 17 en die dooplidmate tot vyf. In 2004 het die gemeente dan ook ontbind, waarna die oorblywende lidmate ingeskakel het by Aliwal-Noord.

Predikante
----------

1. Kruger, H.F.V. 1935–1937
2. Van Wyk, R.S.J. 1938–1942
3. Venter, J.J. 1961–1963
4. Kruger, dr. Petrus, 1965 – 1968
5. De Bruyn, dr. Frans Roelof Petrus, 1969 – 1971
6. Labuschagne, F.J. 1974–1980
7. Van der Walt, S.C. 1981–1982
8. Coetzee, H.B. 1983–1988
9. Stavast, A.H. 1989–1997

Bronne
------

* Harris, C.T. Noëth, J.G. Sarkady, N.G. Schutte, F.M. en Van Tonder, J.M. 2010. *Van seringboom tot kerkgebou: die argitektoniese erfenis van die Gereformeerde Kerke*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
* Schalekamp, ds. M.E. (voorsitter: redaksiekommissie). 2001. *Die Almanak van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika vir die jaar 2002*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
* Van der Walt, dr. S.J. (voorsitter: deputate almanak). 1997. *Die Almanak van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika vir die jaar 1998*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
* Venter, ds. A.A. (hoofred.) 1960. *Almanak van die Gereformeerde Kerk in Suid-Afrika vir die jaar 1961*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
* Vogel, Willem (red.). 2014. *Die Almanak van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika vir die jaar 2015*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.

Sien ook
--------

* NG gemeente Zastron
Die **Gereformeerde kerk Zoutpansberg** was van 1859 tot 1868 ’n gemeente van die GKSA met sy middelpunt op die nedersetting Schoemansdal in die huidige provisie Limpopo.

Dis vandag onseker presies wanneer die gemeente gestig is. ’n Moontlike stigtingsdatum is wel 28 Augustus 1859, toe sewe lidmate ingeskryf is by die *Kerk van Renosterpoort, distrik Zoutpansberg*, aldus die notule van die Gereformeerde kerk Rustenburg, wat op 11 Februarie daardie jaar as die eerste in die hele Gereformeerde Kerk tot stand gekom het.

In die daaropvolgende week is 17 lidmate op Schoemansdal ingeskryf. In die week daarna is nog 10 lidmate op Renosterpoort en die volgende dag 11 lidmate op Doornbult ingeskryf. Op die vierde Algemene Kerkvergadering van die Gereformeerde Kerk is hulle as die gemeente Zoutpansberg verteenwoordig. Dis onbekend of dié gemeente sy eie kerkgebou gehad het, hoewel die regering van die ZAR in Augustus 1863 om grond op Schoemansdal vir ’n *kerkplaats* versoek is. ’n Boukommissie is ook aangewys, bestaande uit oudl. P.J.C. van Staden en broers J.H. du Plessis en N. Grobler. In 1864 is sewe standplase aan die gemeente oorgedra.

Op die Sinode van 1869 is vermeld dat die gemeente Schoemansdal deur die stryd met die plaaslike Venda uitmekaargejaag is sodat die oorblywende lidmate by die Gereformeerde kerk Waterberg (in 1858 op Nylstroom gestig) ingeskakel het. So het Zoutpansberg die eerste Gereformeerde kerk geword wat ontbind het, ruim 37 jaar voor die tweede, Holpan (in 1905).

Bronne
------

* (af)  Harris, C.T. Noëth, J.G. Sarkady, N.G. Schutte, F.M. en Van Tonder, J.M. 2010. *Van seringboom tot kerkgebou: die argitektoniese erfenis van die Gereformeerde Kerke*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
* (af)  Vogel, Willem (red.). 2015. *Die Almanak van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika vir die jaar 2016*. Potchefstroom: Administratiewe Buro.
| **The Million Dollar Homepage** |
| --- |
| Tipe webblad | Reklame |
| Taal(e) | Engels |
| Registrasie | Nee |
| Eienaar | Alex Tew |
| Outeur | Alex Tew |
| Opgerig | 26 Augustus 2005 |
| Huidige status | Aktief |
| URL |  |

**The Million Dollar Homepage** is 'n webwerf bedink deur Alex Tew, 'n student van Wiltshire, Engeland met die doel om fondse vir sy studies te bekom. Die webwerf is geloods op 26 Augustus 2005 en het teen 1 Januarie 2006 'n inkomste van ongeveer VSA$ 1 037 100 gegenereer. Dit word op 11 November 2006 as 'n 7 op Google se PageRank aangedui. Die webwerf se Alexa-ranglys was 12 675ste op 13 Oktober 2006, met die hoogste posisie 127ste.

Die indeksblad van die webwerf bestaan uit 'n 1000 x 1000-beeldelementblok (een miljoen beeldelemente - Engels: *pixels*), waarop hy grafikagebaseerde skakels vir VSA$ 1 per beeldelement, in 'n minimum van 10 by 10 blokke verkoop het. 'n Persoon wat een of meer van hierdie beeldelementblokke gekoop het kan dan 'n beeld op die blok vertoon en ook besluit watter URL daarna moet skakel sowel as watter bewoording moet verskyn indien die wyser (*cursor*) oor die beeldelemente sou beweeg. Die doel van die webwerf was om al die beeldelemente te verkoop en daarmee een miljoen dollar vir die stigter te genereer, 'n doelwit wat bereik is.

Op 1 Januarie 2006 is die laaste 1 000 beeldelemente wat beskikbaar was op eBay in 'n vendusie te koop aangebied. Die bod is op 11 Januarie toegeslaan met die hoogste bod VSA$ 38 100,00.

Ontstaan en ontwikkeling
------------------------

Tew was op soek na 'n metode om finansiering van sy studies te genereer aangesien hy 'n kursus aan die Universiteit van Nottingham wou neem. Hy het 'n idee gehad om beeldelemente te verkoop en ten spyte daarvan dat hy nie geglo het dat enigiemand dit sou wou koop nie met die plan voortgegaan aangesien hy geweet het dat hy het min het om te verloor in die proses. Hy het nie beplan om die webwerf te bemark nie en het daarop gereken dat dit deur mondelinge advertensie bekend sou word. Binne drie dae verkoop hy sy eerste 20 x 20 beeldelementeblok, aan 'n aanlynmusiekwebwerf. sedertdien met slegs 'n persvrystelling in terme van selfbemarking, het hy verskeie blokke per dag verkoop. Tot Tew se verbasing het dit slegs twee weke geneem voordat hy genoeg geld vir sy eerste jaar aan die universiteit gehad het. Op hierdie stadium het bekende webjoernale en koerante van Groot-Brittanje (soos The Daily Telegraph, The Guardian, en The Sun) gerapporteer oor sy poging en het die aantal bestellings die hoogte ingeskiet. 'n Maand na die webwerf geloods is, het hy reeds VSA $152 900 verdien.

Na-aapwebwerwe
--------------

Die konsep het gou aanleiding gegee tot honderde na-aperwebwerwe, alhoewel die oorgrote meerderheid van dié misluk het. Met die sukses behaal deur The Million Dollar Homepage is dit moontlik dat sommiges mag voortbestaan, maar dit sal waarskynlik net met bemarking kan geskied. Aangesien Tew se webwerf die eerste was, het die nuwigheidwaarde en nuuswaardigheid verseker dat dié webwerf 'n sukses is.
**Halberstadt** is 'n dorp in die Duitse deelstaat Sakse-Anhalt, en die hoofstad van die Harzdistrik. Dit is noord van die Harzberge geleë, en is bekend vir die ou stadskern wat tydens die Tweede Wêreldoorlog wel erg beskadig, maar in die daaropvolgende dekades weer herbou is.

Geografie
---------

Katedraalplein
Halberstadt is tussen die Harz aan die suidekant en die Huy-heuwels aan die noordekant geleë. Dit lê ook aan die Holtemme- en Goldbachriviere, wat albei linkersytakke van die Boderivier is. Die munisipale gebied omvat die nedersettings Aspenstedt, Athenstedt, Langenstein, Sargstedt en Ströbeck, wat almal in 2010 geïnkorporeer is. Halberstadt is die setel vir die Departement vir Publieke Bestuur van die Hochschule Harz Universiteit vir Toegepaste Studies en Navorsing.

Die dorpssentrum bevat steeds etlike belangrike historiese geboue en heelwat van die antieke dorpsuitleg. Betekenisvolle plekke in Halberstadt sluit in die Halberstadt-katedraal, die Kerk van Ons Dame (*Liebfrauenkirche*) en die Sint Martin-kerk, wat naamlik in die 12de en 13de eeue opgerig is. Halberstadt was die ligging van die vroegste gedokumeneerde installering van 'n groot en permanente pyporrel in 1361. Vergeleke met ander noord-Europese katedrale, is dié van Halberstadt merkwaardig deurdat die middeleeuse tesourie in 'n feitlik volledige toestand behoue gebly het. Onder hierdie skatte tel die oudste oorblywende tapisserieë in Europa, wat uit die 12de eeu dateer. Die dorp is ook 'n halte op die skilderagtige Duitse Houtraamroete.

Die dorp kan bereik word via die Bundesstraße 6n, 79, Bundesstraße 81, en Bundesstraße 245 federale hoofweë. Die Halberstadt-hoofstasie is 'n belangrike spoorwegaanknopingspunt op die Magdeburg–Thale en Halle–Vienenburg spoorweglyne, wat hoofsaaklik deur Transdev Sachsen-Anhalt bedien word. Halberstadt se tramwegnetwerk bedryf twee lyne.

Germania Halberstadt is 'n voetbalklub wat in Halberstadt speel.
Sir Percy Fitzpatrick en sy vrou *Lady Fitz* is by **The Lookout** langs die Sondagsrivier naby Kirkwood begrawe. Die terrein is in 1953 tot 'n nasionale gedenkwaardigheid verklaar.

The Lookout lê effens noord van Sunland, 'n nedersetting aan die pad tussen Kirkwood en Addo. Fitzpatrick het die stukkie grond op die oostelike oewer gekoop sodat sy gaste vanaf daardie uitstekende rotspunt 'n onbelemmerde en besonder wye uitsig oor die landerye en lemoenboorde in die vrugbare Sondagsriviervallei kon kry. Boonop het hy daar 'n uitkyktoring laat bou met daaromheen die inheemse plante van die gebied. In 1953 het sy skoonseun en dogter die terrein aan die staat geskenk met 'n ruim bedrag vir die instandhouding daarvan.

'n Plaat aan die toring gedenk sir Percy se seun, Percy Nugent George Fitzpatrick, wat tydens die Eerste Wêreldoorlog in Frankryk gesneuwel het.

Bibliografie
------------

* Oberholster, J.J.: Die historiese monumente van Suid-Afrika. Kaapstad: Kultuurstigting Rembrandt van Rijn vir die Raad vir Nasionale Gedenkwaardighede, 1972. ISBN 0-620-00191-7
**Religieuse en  
LaVeyaanse Satanisme**  

**Organisasies wat met Satanisme geassosieer word**  

Kerk van Satan   

Eerste Sataniese Kerk  

**Bekende figure**  

Anton LaVey | Blanche Barton | Peter H. Gilmore | Peggy Nadramia | Karla LaVey

**Verwante konsepte**  

Die Pad van die Linkerhand | Pentagonale Revisionisme | Suitheisme | Oorlewing van die Sterkste | Objektivisme | Might Is Right

**Boeke en publikasies**  

*The Satanic Bible* | *The Satanic Rituals* | *The Satanic Witch* | *The Devil's Notebook* | *Satan Speaks!* | *The Black Flame* | *The Church of Satan* | *The Secret Life of a Satanist* | *The Satanic Scriptures*

**Peter H. Gilmore** (24 Mei 1958) is in 2001 deur Magistra Blanche Barton as Hoëpriester van die Kerk van Satan benoem. Sy amptelike titel in die Kerk is *Magus Peter H. Gilmore, Hoëpriester van die Kerk van Satan*.

Peter H. Gilmore in Oktober 2007
As 'n verteenwoordiger van die Kerk van Satan het hy al verskeie kere onderhoude oor die onderwerp van Satanisme op televisie en radio gehad, onder meer op die TV-kanale The History Channel, BBC en The Sci-Fi Channel, asook in Bob Larson se Christelike radioprogram. 

In 1989 het Gilmore en sy eggenote Peggy Nadramia daarmee begin om The Black Flame, 'n Sataniese joernaal, uit te gee. Nuwe uitgawes verskyn nog steeds sporadies. In 2005 het Gilmore 'n nuwe inleiding vir Anton LaVey se Sataniese Bybel (*The Satanic Bible*) geskryf, en sy essay oor Satanisme het in die *Encyclopedia of Religion and Nature* verskyn. Op Walpurgisnacht 2007 is 'n hardeband-uitgawe van The Satanic Scriptures vrygestel, 'n nuwe boek met 'n versameling van essays en skrifte. 'n Sagteband-uitgawe sal in Oktober 2007 in die Verenigde State vrygestel word. Die werk bevat rituele soos Sataniese huwelike en begrafnisse wat vroeër nie-openbaar was en vir die eerste keer gepubliseer word.

Peter H. Gilmore is 'n musikant van beroep en tans volgens sy eie bewering werksaam as museumkurator.


|
|  |
|
| Voorafgegaan deurAnton LaVey, daarna vakant | **Hoëpriester van die Kerk van Satan**2001-huidige | Opgevolg deur**--** |
Einhard in die *Grandes Chroniques de France*, Parys, Nasionale Biblioteek van Frankryk, lat. 2813, fol. 85v A, 14de eeu (1375–1380)
**Einhard** (volgens sy eie skryfwyse *Einhart*, soms ook *Einhardt*; in Romaanse tale kom spellings soos *Eginhard*, *Eginardo* en ander met nie-gepalatiseerde g voor; \* omstreeks 770 in die Maingau-streek, † 14 Maart 840 in die klooster van Seligenstadt) was 'n Frankiese geleerde, kunsdeskundige en skrywer wat as een van die mees vooraanstaande persoonlikhede van die Karolingiese Renaissance beskou word. Sy belangrikste en bekendste werk is die *Vita Karoli Magni*, die biografie van Karel die Grote.

Einhard het sy leraar Alcuinus as hoof van Karel die Grote se hofskool opgevolg, was 'n raadgewer van Karel se seun en opvolger Lodewyk die Vrome en ab van die Sint Pieter- en Sint Bavo-kloosters te Gent, die Sint Servatius-klooster te Maastricht, die Saint Cloud-klooster naby Parys, Saint Wandrille in Normandië, Sint Johannes die Doper in Pavia, Sankt Peter in Fritzlar asook Steinbach naby Michelstadt in die Odenwald en Seligenstadt. Vanweë sy tegniese vernuf het hy in die hofskool die bynaam Bezaleël gekry - volgens die boumeester van die Joodse tabernakel (Eksodus 35, 30).

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BIBSYS: 90367978
* BNE: XX859442
* BNF: cb11930094n (data)
* BPN: 36261653
* CANTIC: a1141750x
* CiNii: DA02233702
* GND: 118529560
* ISNI: 0000 0001 2121 4444
* LCCN: n50046906
* LNB: 000121026
* NDL: 00466037
* NKC: jn19981000952
* NLA: 35765718
* NLG: 150728
* NLI: 000411264
* NLK: KAC200809319
* NLP: A12028356
* NSK: 000094595
* NTA: 071759298
* SELIBR: 184705
* SNAC: w6z0640f
* SUDOC: 027209040
* Trove: 1077446
* VIAF: 14778504
* WorldCat Identities: lccn-n50046906

 |
'n Kaart van Kilkenny
Kilkenny Castle
Kilkenny Castle, die kenmerkende simbool van 'n Middeleeuse stad
**Kilkenny**  is 'n stad in die Kilkenny County in Ierland. Dit is in die Suidoosstreek en in die provinsie Leinster geleë. Dit is op beide oewers van die Norerivier gebou. Die 2016-sensus gee die bevolking van Kilkenny as 26 512 aan. 

Kilkenny is 'n toeristebestemming, en die omgewing bevat historiese geboue soos Kilkenny Castle, St Canice Katedraal en sy ronde toring, Rothe House, Shee Alms House,  Black Abbey, St. Mary Katedraal, Kilkenny Stadsaal, St. Francis Abbey, Grace's Castle en St. John's Priory. Kilkenny is ook bekend vir sy werkswinkels vir ontwerp, die Watergate-teater, openbare tuine en museums. Jaarlikse geleenthede sluit in Kilkenny Kunstefees,  die Cat Laughs komediefees en musiek by die Kilkenny Roots Festival.

Stadstatus
----------

Amptelik bekend as die "Munisipale Distrik van Kilkenny City", het Kilkenny geen stadsraad ingevolge die Wet op Hervorming van Plaaslike Regering 2014 nie, maar dit word onder dieselfde wet 'n stad genoem.

Tradisioneel word na Kilkenny as 'n stad verwys, en dit het sy oorsprong in die plaaslike gebruik, wat voortspruit uit 'n koninklike handves wat deur koning Jakobus I van Engeland in 1609 toegestaan is.

 Kilkenny Castle
 Die Black Freren-hek, deel van die middeleeuse stadsmure

Sport
-----

### Sokker

Kilkenny City AFC het tot Januarie 2008 in die League of Ireland gespeel. Dit het by die liga as EMFA aangesluit in 1986, maar bedank ná 22 jaar uit die liga, weens "gebrek aan finansiering, swak resultate en geringe bywoning". Die klub het alles behalwe twee seisoene in die tweede vlak van die League of Ireland gespeel. Dit is verbonde aan Leinster Football Association, Football Association of Ireland en die Schoolboy's Football Association of Ireland.

### Rugby

Kilkenny RFC wat in 1885 gestig is, is 'n baie sterk en suksesvolle rugbyklub in Foulkstown aan die Waterfordweg.
 Die klub het baie spelers vir die Ierse span voorsien, waaronder Ernie Ridgeway, Bill Tector, Jack Notley, Willie Duggan, Ned Byrne, Ronan Kearney en Gary Halpin. Ian Dowling speel vir die Munster-rugbyspan en is 'n tweemalige wenner van die Europese Rugbybeker in 2006 en 2008.

Rugby word op skoolvlak deur Kilkenny College en Kilkenny Christian Brothers School (CBS) beoefen.

### Gholf

Kilkenny Gholfklub is 'n 18-putjie kampioenskapsparkbaan in die stad in die noordweste, naby die middestad. Dit het verskeie professionele kampioenskapsbyeenkomste aangebied. In 1984 en 1996 was dit die plek vir die All Ireland Mixed Foursome Finals, en in 1985 was dit gasheer vir die All Ireland Cups en Shields Finals. Dit is die hele jaar speelbaar as gevolg van sandsetperke. Die baan is meestal plat met 'n oorvloed bome.

Mount Juliet Gholbaan is 'n gholfoord naby Kilkenny in Thomastown. Jack Nicklaus het die baan ontwerp, en dit word as een van die beste bane in Ierland beskou.

### Yshokkie

Kilkenny City Storm is 'n gemengde yshokkiespan wat in 2007 gestig is  en speel in die Irish Ice Hockey Association Recreational Division League.
**George Behrman** (Worcester, Kaapland, 2 Junie 1913 – onbekend) was ’n Suid-Afrikaanse sakeman, besturende direkteur van Crown Mills Spice Works Bpk. en direkteur van verskeie maatskappye.

Behrman was die seun van L. Behrman. Nadat hy sy skoolopleiding aan die hoërskool op sy geboortedorp voltooi het, het hy sewe jaar lank gewerk by sy vader, die stigter van Worcester Gedroogde Vrugte Industrie, sodat hy die nodige ervaring en opleiding kon kry. Dié diens het hy verlaat om in Johannesburg by ’n afdeling van Crown Mills as boekhouer en reisiger aan te sluit. In 1937 het hy in vennootskap van die beherende maatskappy weggebreek. In 1948 het hy alleeneienaar van die onderneming geword, waarna dit floreer het tot ’n selfstandige maatskappy.

Behrman is op 24 Desember 1941 met Ada, dogter van W. Sacks, getroud. Een seun en een dogter is uit hul huwelik gebore. Sy liefhebberye was voetbal, tuinmaak en tennis. In die vroeë sestigerjare het die gesin by Jan Smutslaan 65, Westcliff, Johannesburg, gewoon.

Bronne
------

* (af)  (en)  Kruger, dr. D.F. 1963. *Wie is wie in Suid-Afrika*. Johannesburg: Vitae Uitgewers.
**Mpofu-natuurreservaat** is 'n natuurreservaat in die Amathole-distrik van die Oos-Kaapprovinsie, Suid-Afrika wat deur Oos-Kaapse Parkeraad bestuur word.

Mpofu is ongeveer 25 km (16 myl) noordwes van Fort Beaufort en 20 km (12 myl) wes van Balfour geleë. Dit lê op die platorand en onderste valleie van die Katberg en beslaan 7 500 ha (19 000 hektaar) met hoogtes wat wissel van 550 tot 1 384 meter (1 804 tot 4 541 voet). Die reservaat is in 1985 gestig uit grond wat gekoop is van families wat van die 1820-Setlaars afstam.

Geografie en klimaat
--------------------

Mpofu beslaan die valleie en platorande tussen die Katberg- en Amatole-bergreekse. Sommige dele van die reservaat is gevolglik op steil terrein. Die reservaat ontvang sy meeste reën tussen November en Maart en somers is warm en vogtig. Herfs en winter is hoofsaaklik droog en koel, en sneeuval kom soms voor op die omliggende bergreekse. Die natuurreservaat is, soos die res van die Oos-Kaap, in 'n malariavrye sone.

Plantegroei
-----------

Die plantegroei van die reservaat bestaan uit grasveld-, bos- en Albanie-ruigte-biome. Baie spesies flora wat in hierdie biome voorkom, is endemies aan Suid-Afrika. Bosindringing deur *Acacia karroo* is tans 'n bedreiging vir die biodiversiteit van die Mpofu-natuurreservaat.

Wild
----

Daar is 'n groot verskeidenheid soogdiere wat in die reservaat gevind word, insluitend die bedreigde witrenoster. Ander spesies sluit in Burchell-sebra, kameelperde, bosbokke, buffels, elande en rooijakkalse. Die voëllewe is ook divers, en daar is baie insek- en reptielspesies wat in die reservaat voorkom.

* 'n Witrenoster in die Mpofu-natuurreservaat'n Witrenoster in die Mpofu-natuurreservaat
* BergkwaggasBergkwaggas
* KameelperdKameelperd
* BosbokBosbok
* Kaapse BuffelKaapse Buffel
* ElandEland
* RooijakkalsRooijakkals

Aktiwiteite
-----------

Die reservaat beskik oor verskeie staproetes, insluitend die Katberg-staproete. Daar is ook voëlkyk, opvoedkundige toere en wildritte beskikbaar. Nabygeleë besienswaardighede sluit die bergdorpie, Hogsback, en Khoisan-rotskuns in Waylands in.

Bergpasse
---------

Daar is drie passe tussen die Mpofu-natuurreservaat en die Fort Fordyce-natuurreservate:

### Blinkwaterpas

Die Blinkwaterpas is 'n 19 kilometer grondpas wat noordwaarts op die Amathola-platorand oor die reservaat gaan. Die toegang tot hierdie pas is gratis, maar daar is bemande beheerpunte. Dit is die langste van die drie plaaslike passe wat die Mpofu- en Fort Fordyce-natuurreservate deurkruis. 

### Fullers Hoek-pas

Fuller's Hoekpas lê langs die R67 noordwes van Fort Beaufort binne die Fort Fordyce-natuurreservaat. Dit is 8 km lank en het baie draaie. Die pad gaan verby skaars afromontaanwoud. Sneeu val dikwels in hierdie gebied gedurende die winter.

### Bosnekpas

Die Bosnekpas is 'n 9 km grondpas. Die hoogteverskil is 418 meter en die kruin is op 'n hoogte van 1121 meter. Die pad is ontwerp met 'n 1:8-helling. Die pad is onderhewig aan verspoelings en sinkplaatvorming.
**Gerard Jacobus Combrink** is 'n Suid-Afrikaanse skrywer en is op 29 Desember 1919 gebore.

Lewe en werk
------------

Reeds as leerling lewer hy bydraes tot *Die Jongspan* en in later jare skryf hy etlike kortverhale. Hy bekwaam homself as onderwyser en gee onder andere skool aan die J.W. Luckhoff-skool op Heidelberg in die Transvaal. Hy bly in Benoni.

Skryfwerk
---------

Sy eenbedryf, "***Die put***", word opgeneem in die versamelbundel "*Debuut*", wat versorg is deur Ciska en Francois Marais. Hierin probeer 'n weduwee haar kind, wat in 'n put geval het, met behulp van 'n paar mans uithaal. Die drama ondersoek die grens tussen gesonde selfbehoud en lafhartigheid.

Hy raak veral bekend met die verhale uit die ou-Kaapse tydperk wat hy onder die skuilnaam Jacques Andrés skryf. Die Nina-reeks se hoofkarakter is Nina, wat deurmekaar raak met die Kapenaar Leo van Ronk en die sjeik Ibn el Hakam. In "***Nina die nimf en die kaptein***" ontmoet sy vir kaptein Leo van Ronk, wat selfs in Frankryk 'n draai maak om uit te vind waarom mense haar wil ontvoer. In "***Nina en die sjeik***" gaan Nina alleen na Algerië om na haar vermiste moeder gaan soek en laat vir Leo van Ronk in die Kaap agter. Hier ontmoet sy vir sjeik Ibn el Hakam en beleef verskeie avonture. In "***Nina die slavin***" word sy ontvoer en Leo van Ronk en sjeik Ibn el Hakam probeer haar kry voordat die bose comre Cotbert de Sevigné haar vermoor. Die kavalier in "***As die kavalier bemin"*** is Don Ricardo Tenorio y Silvestre, gewild onder die setlaars en bemind onder die jong meisies, maar vir vele boosdoeners ‘die uitlander’, die Spanjaard wat sake vir hulle kom omkrap.

Publikasies
-----------

**1976**

* As die kavalier bemin

**1977**

* Tropiese geweld

**1978**

* Nina die nimf en die kaptein
* Nina en die sjeik

**1979**

* Nina die slavin

Ander Verwysings
----------------

* Marais, Francois en Marais, Ciska (samestellers) "Debuut" Nasionale Boekhandel Bpk. Kaapstad Eerste uitgawe 1966