recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Die huidige Porseleintoring.
Die **Porseleintoring van Nanjing**, wat deel van die voormalige **Bao'en-tempel** was, is ’n historiese terrein in Nanjing, China. Dit was ’n Chinese pagoda wat in die 15de eeu tydens die Ming-dinastie gebou is, maar is in die 19de eeu feitlik heeltemal vernietig tydens die Taiping-rebellie. ’n Moderne replika staan vandag op sy plek.

In 2010 het Wang Jianlin, ’n Chinese sakeman, ’n miljard joean ($156 miljoen) aan Nanjing geskenk vir die herbou van die toring. Dit is volgens berigte die grootste enkele persoonlike skenking nog in China. Die moderne toring en omringende park is in Desember 2015 vir die publiek oopgestel.

Geskiedenis
-----------


|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  |  |  |
| Oorspronklike blokke van die toring se deur; dit is gelas en nou in die Nanjing-museum te sien. |

Die Porseleintoring van Nanjing is tydens die bewind van keiser Yongle (1402-1424) ontwerp, kort voordat dit in die vroeë 15de eeu gebou is. Dit is die eerste keer deur die Westerse wêreld ontdek toe Europese reisigers dit besoek; hulle het dit soms gelys as een van die Sewe Wonders van die Wêreld. Hierna is die toring deur plaaslike inwoners sowel as ander kulture oor die wêreld heen as ’n nasionale skat beskou.

In 1801 is die toring deur weerlig getref en die boonste vier verdiepings is afgeslaan, maar dit is gou gerestoureer. Die boek *The Closing Events of the Campaign in China* van 1843 bevat ’n gedetailleerde beskrywing van die toring soos dit in die vroeë 1840's gelyk het. In die 1850's het die Taiping-rebellie in China Nanjing bereik en rebelle het die stad oorgeneem. Hulle het Boeddhistiese beelde verwoes en die binnetrap vernietig om te keer dat die Qing-vyand dit vir waarneming kon gebruik. In 1856 het die Taiping die toring heeltemal vernietig.

Oorblyfsels van die toring is hierna in ander geboue gebruik, terwyl die terrein leeg gestaan het.

Beskrywing
----------

Die toring was agthoekig met ’n basis van sowat 30 m in deursnee. Toe dit gebou is, was dit een van die grootste geboue in China – dit was 79 m hoog en het nege verdiepings gehad asook ’n spiraaltrap in die middel met 184 treetjies. Op die dak was ’n goue pynappel. 

Die toring is van wit porseleinstene gebou wat glo bedags die son se strale weerkaats het, en snags is dit verlig met tot 140 lampe. Glasuur en klipwerk is in die porselein ingewerk en het ’n mengsel van groen, geel, bruin en wit ontwerpe aan die kante van die toring gevorm. Dit het diere, blomme en landskappe ingesluit. Die toring is ook met talle Boeddhistiese beelde versier.
Tribune Tower
**Tribune Tower** is 'n wolkekrabber in 425 North Michigan Avenue in Chicago (Illinois, Verenigde State). Die gebou in die Neogotiese styl is in die tydperk tussen 1923 en 1925 opgerig en huisves onder meer die hoofkwartier van die invloedryke dagblad *Chicago Tribune* en die ateljee van die radiostasie *WGN Radio*. Die wolkekrabber, wat deur Raymond Hood en John Mead Howell ontwerp is, het 'n hoogte van 141 meter en toon sekere ooreenkomste met die katedraal van Rouen se *Tour de Beurre* ("botter-toring") in Normandië (Frankryk) en die toring van die katedraal in Mechelen (Vlaandere, België).

Geskiedenis
-----------

Die dagblad *Chicago Tribune* het in 1922 'n internasionale ontwerpkompetisie vir sy nuwe hoofkwartier met 'n prysgeld van VSA-$ 50 000 vir die "pragtigste en mees opvallende gebou ter wêreld" aangebied. Die kompetisie het groot publisiteit in die media verkry, en die meer as 260 inskrywings, wat ontvang is, word as 'n unieke wentelpunt in die geskiedenis van die Amerikaanse argitektuur beskou.

Die Neo-Gotiese ontwerp van die New Yorkse argitekte Howells & Hood (John Mead Howells en Raymond Hood) met steunbere bo-op was die wenner. Soos by Hood se ander projekte is die beeldhouwerk en versierings deur die Amerikaanse kunstenaar Rene Paul Chambellan uitgevoer.

Op 11 April 2006 is die *McCormick Tribune Freedom Museum*, wat twee verdiepings beslaan, in die gebou geopen.

Argitektuur
-----------

Versierings oor die hoofingang
Die Tribune Tower is 'n beton-staalraamwerk-ontwerp, met fasades wat van Indiana-kalksteen in verskillende skakerings van grys gemaak is, en die totale boukoste het VSA-$ 8 miljoen beloop. Vertikale steunbere, wat van die massiewe blok van laer verdiepings na bowe loop, skep die optiese indruk dat die wolkekrabber hoër sou verrys as oor 36 verdiepings. Die argitektoniese besonderhede van die wolkekrabber word snags deur vloedligte verlig.

Die gebou pronk met grappige verwysings na die twee argitekte – reliëfs naby die hoofingang wat Robin Hood (Raymond Hood) en 'n huilende hond (John Mead Howells) uitbeeld.

Nog voor die oprigting van die wolkekrabber het die Chicago Tribune se korrespondente op versoek van die uitgewer, kolonel Robert R. McCormick, rotse en bakstene van historiese besienswaardighede van dwarsoor die wêreld saamgebring. Baie van hierdie stene is by die bou van die laer verdiepings gebruik en van 'n inskrif voorsien wat na hulle geografiese oorspronge verwys.

Die 136 fragmente sluit stene van die katedrale van Trondheim (Noorweë) en Parys (Notre-Dame), Taj Mahal (Indië), die Groot Muur van China, Abraham Lincoln se graf, die Groot Piramide, Alamo, die Berlynse Muur en ander in. Een van die laaste byvoegings was 'n stukkie staal van die New Yorkse Wêreldhandelsentrum se bouvalle.

Rene Paul Chambellan se bydraes sluit 'n aantal geutspuite en die beroemde Aesopus-reliëf oor die hoofingang in. Een van die geutspuite, 'n padda, is 'n grappige verwysing na Chambellan en sy Franse afkoms.
Die opdeling van Oostenryk-Hongarye na die Eerste Wêreldoorlog
Vergelyking tussen die Koningryk van Hongarye voor die Eerste Wêreldoorlog en die onafhanklike Hongarye in 1920
Die **Verdrag van Trianon** is op 4 Junie 1920 tussen Hongarye en die oorwinnaars van die Eerste Wêreldoorlog gesluit. Die koninkryk van Hongarye is vervolgens in vyf lande verdeel en verloor twee-derdes van sy grondgebied en een-derde van sy bevolking.

Die verdrag is vernoem na die Grand Trianon-paleis in Versailles, Frankryk, waar dit onderteken is. Die Hongaarse delegasie, onder leiding van graaf Albert Apponyi, het homself op moeilike onderhandelings voorberei, maar het gou agtergekom dat daar niks is om te onderhandel nie. Hongarye moes uiteindelik die geallieerde vredesvoorwaardes sonder noemenswaardige aanpassings aanvaar.

Die land word gereduseer tot slegs 29% van sy oorspronklike grondgebied:

* Hulle moes Zevenburgen (Transsylvanië), die oostelike helfte van die Banaat en die gebiede rondom die stede Satu Mare (Szatmárnémeti) en Oradea (Nagyvárad) aan Roemenië afstaan.
* Opper-Hongarye, bestaande uit die latere Slowakye en Karpato-Roethenië (Kárpátalja) gaan na Tsjeggo-Slowakye.
* Die koninkryk van die Serwiërs, Kroate en Slowene, die latere Joego-Slawië, kry die Vojvodina, waaronder die westelike helfte van die Banaat, voorts Kroasië, wat voorheen 'n semi-outonome deel van Transleithanië was, en nog enkele kleinere gebiede ten noorde daarvan: Prekmurje (Muravidék), Međimurje (Muraköz) en die Baranya-driehoek.
* Oostenryk kry ten slotte 'n strook wat later die Burgenland sou heet.

Die grootste deel van die verlore gebiede is nie deur etniese Hongare bewoon nie, maar deur voormalige minderhede, waarvan die Slowake, Roemene en Suid-Slawiërs hulle nasionale aspirasies kon verwesenlik. Deur die eensydige manier waarop die grense bepaald is, is ongeveer 3,3 miljoen Hongare uiteindelik van hulle moederland geskei.
**Braun GmbH** is 'n Duitse vervaardiger van elektriese huishoudelike toestelle wat sy tegniese hoofkwartier in Kronberg im Taunus in die deelstaat Hesse het. As handelsmerk word Braun veral verbind met sy baanbrekende, hoogs moderne industriële ontwerpkuns en tegnologiese vernuwing - twee velde waarin die onderneming 'n leidende rol op die wêreldmark gespeel het.

Dit was Braun se ontwerperspan wat aan baie elektriese toestelle eers hul moderne vorm gegee het. So was hulle rigtingwysend vir 'n hele bedryf met hul eie vormtaal van funksionele en eenvoudige, dog estetiese, gesofistikeerde en perfekte produkontwerpe wat van hoëtroustelle tot haardroërs en skeerapparate gestrek het.

Die Duitse aandelemaatskappy Braun AG is in 1967 aan die Amerikaanse onderneming The Gillette Company verkoop wat op sy beurt in 2005 deur die Amerikaanse maatskappy Procter & Gamble oorgeneem is. Die Italiaanse onderneming De'Longhi Appliances S.r.l is lisensiehouer van die Braun-handelsmerk. Die Suid-Afrikaanse Braun-filiaal Braun Household Limited is in Maraisburg, Florida, Gauteng gesetel.

Braun GmbH spits sy bedrywighede tans op kombuistoestelle en produkte vir liggaamsversorging (waaronder elektriese haarverwyderaars, elektriese tandeborsels, skeerapparate en haardroërs) toe wat in vyf aanlegte in Duitsland, Ierland en die Volksrepubliek China vervaardig word.
Blomme
Die **breekhout** (*Alberta magna*) is 'n struik of klein boom wat floreer aan die kus maar glad nie groei in die binneland of droë toestande nie. Die breekhout is endemies aan Suid-Afrika. Dit kom veral in die ekostreek AT1012 (die rivierklowe van Maputa- tot Pondoland) voor. Dit is die immergroen woude en bosryke klowe in KwaZulu-Natal en suidwaarts tot by Oos-Londen. Op die SANBI-rooilys word dit as *byna bedreig* (NT) gelys. Dit is veral omdat in die graslande wat die rivierklowe onring te dikwels in die brand gesteek word. Daar word ook deur sangomas boombas geoes, maar dit is minder belangrik. In gebiede waar daar minder veldbrande veroorsaak word, is hierdie boom een van die eerste wat die graslande koloniseer. Op die IUBN-rooilys word dit steeds as *veilig* gelys.

Die blomme is rooi tot karmosynkleurig en buisvormig wat tot 3 cm lank word. Hulle word in digte hofies gedra. Die vrugte het twee vlerkies van tot 2 cm lank. Die vrugte word ook rooi tot skarlakenrooi van kleur. Die boom se FSA-nommer is 701.

Sien ook
--------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons bevat media in verband met ***Alberta magna***. |

* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

Bronne
------

* Algemene gids tot BOME. Keith, Paul & Meg Coates Palgrave. 2000. ISBN 1-86872-527-8
* Plants of the World Online

|  |  |
| --- | --- |
| Taksondatabasisse | 
* Wd: Q1387478
* ARKive: alberta-magna
* EoL: 1108528
* EPPO: ABZMA
* GBIF: 2903813
* iNaturalist: 189108
* IPNI: 742988-1
* IUCN: 34934
* NCBI: 73951
* Plant List: kew-5681
* Tropicos: 27904398
* WCSP: 5681

 |
Die afdelingswinkel *Stockmann* in Helsinki, Finland
'n **Afdelingswinkel** is 'n kleinhandelbesigheid wat 'n wye verskeidenheid van algemene verbruikersware soos klere, huisraad, meubels en huishoudelike toestelle aanbied. Gewoonlik kan klante tussen verskillende handelsname en prysvlakke kies. Afdelingswinkels word in groot geboue met meerdere verdiepings gehuisves wat oop staan vir die publiek en waar die wye reeks produkkategorieë in afdelings (van daar die naam *afdelingswinkel*) vertoon en verkoop word.

Produkkategorieë, wat in 'n afdelingswinkel aangebied word, varieer grootliks en kan naas algemene verbruikersware en klere ook kos, boeke, juweliersware, verbruikerselektronika, skryfbehoeftes, fototoerusting, speelgoed, kosmetika, tuinware, sporttoerusting, selfdoentoerusting, dierbehoeftes en ander insluit.

Sekere afdelingswinkels kan verder gekategoriseer word as afslagwinkels, terwyl hipermarkte en ander groot kleinhandelbesighede soos winkelsentrums tot die moderne ekwivalente van historiese afdelingswinkels ontwikkel het. Die meeste afdelingswinkels word deur groot nasionale of internasionale kettingondernemings bedryf. Ander is onafhanklike besighede of konsessiesake.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb119344894 (data)
* GND: 4273408-3
* HDS: 014037
* LCCN: sh85037015
* NDL: 005638389
* NKC: ph123552

 |
**Herman Schutte** is op 25 Desember 1761 in Bremen, Duitsland gebore en het op 25 Oktober 1844 in Swellendam gesterf. Hy is op 3 Julie 1796 met Christina Voges getroud en hulle het 5 kinders gehad. Hy was 'n boukontrakteur en argitek wat vir 7 jaar by 'n argitek in Hannover, Duitsland in diens was voor hy by die VOC aangesluit het en op 23 November 1789 uit Texel, Nederland aanboord die skip Governeur-generaal Maatsuyker vertrek het en op 2 April 1790 in Kaapstad aangekom het.

In Suid-Afrika het hy op Robbeneiland as klipkapper in die steengroewe gewerk. Hy verloor egter sy linkerhand en linkeroog in 'n rotsstorting en word hy op 27 Maart 1792 uit die Kompanjie ontslaan. Hy werk daarna as boukontrakteur aan talle geboue in Kaapstad insluitend die Kasteel, die Vrymesselaarslosie De Goede Hoop, en die Groenpuntvuurtoring wat ook deur hom ontwerp is, die St. George-katedraal, en die Groote Kerk. Hy het ook die Nieuwe Kerk, Kaapstad, wat later weer gesloop is, en die Woutersen-grafkelder by Groenpunt ontwerp en gebou. Buite Kaapstad was hy verantwoordelik vir die ontwerp van die NG Kerk in George.
Bladsy van die Koefiese Koran van Samarkand met die soera "Die Profete". Laat 8ste - vroeë 9de eeu. Metropolitan-kunsmuseum.
***Al-Anbiyâ’*** (Arabies: الأنبياء, "**Die Profete**") is die 21ste soera, of hoofstuk, van die Koran. Dit bevat 112 ajat, of verse, en is vermoedelik in Mekka aan Mohammed geopenbaar.

Dit gaan hoofsaaklik oor die profete van die verlede, wat dieselfde geloof as Mohammed gepredik het.

Historiese konteks
------------------

Moslems glo dié soera is in die tweede Mekkaanse tydperk geopenbaar. In die verse is talle oproepings van vroeëre Joods-Christelike profete. Dit integreer Mohammed se profetiese sending in 'n groter godsdienstige raamwerk en verbreed dus die horisonne van beide die Koran en Islam as 'n godsdiensbeweging. Die soera is tematies en stilisties tipies van die tweede Mekkaanse tydperk. Die verse identifiseer die godsdienstige werksaamheid van Mohammed deur hom in verband te bring met vroeëre Joods-Christelike figure en gedeelde leerstellings te illustreer soos die Oordeelsdag, die lot van die gelowiges en ongelowiges, en die genade van God. Soera 21 het 'n driedelige samestelling en naspeurbare ringstruktuur, waarin die weg van openbaring 'n kring voltooi deur die opeenvolging van die drie onderskeidelike dele.

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Vorige soera:**Ta-Ha** | **Die Koran** | Volgende soera:**Al-Hadj** |
| Soera Al-Anbiya |
| 1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114 |

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4468151-3
* LCCN: n93067576
* SUDOC: 241037441
* TDVİA: enbiya-suresi
* VIAF: 217034361
* WorldCat Identities (via VIAF): 217034361

 |
Die **Al-Azhar-universiteit** (Arabies: جامعة الأزهر (الشريف), [ˈɡæmʕet elˈʔɑzhɑɾ eʃʃæˈɾiːf], "die (eerbare) Universiteit van Al-Azhar") in Kaïro word in die Arabiessprekende wêreld as die eerste universiteit beskou.

Hierdie universiteit is formeel in 988 gestig toe 'n teologiese fakulteit uit die Al-Azhar-moskee ontwikkel. Dit is nou die mees vooraanstaande universiteit vir onderwys in die Islamitiese teologie, die sjaria-wette en die Arabiese taal. Hierdie is die belangrikste kweekskool vir Soennietiese Islam-geestelikes en die grootste gesaghebbendes oor die sjaria is hier gevestig.

Na 'n periode van verval, is die onderwys aan al-Azhar sedert 1905 herhaaldelik gemoderniseer. Aan die begin van die 21ste eeu het die universiteit 'n 300 000 studente van oor die hele wêreld en 19 000 akademiese personeellede in 81 fakulteite gehad. Tans word onderrig verskaf in natuurwetenskappe, tegnologie, sakewetenskapppe, geesteswetenskappe, joernalistiek, kuns, landbou en moderne tale. Studente is nie meer verplig om godsdienswetenskap te bestudeer nie. In die 1960’s het die staat die universiteit oorgeneem en kort daarna is begin om onderrig te gee in geneeskunde en ingenieurswese. Vanaf 1962 is vroue as studente toegelaat.

Waarskynlik verwys die naam van die universiteit na Fatimah, 'n dogter van die profeet Mohammed. Sy het bekendgestaan as "al-Zahra", die Skitterende.

Bibliografie
------------

* britannica.com
* timeshighereducation.com
* topuniversities.com

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNF: cb125101045 (data)
* GND: 10018559-9
* ISNI: 0000 0001 2155 6022
* LCCN: n81103247
* NKC: kn20070727008
* SUDOC: 027786951
* TDVİA: ezher
* VIAF: 129017410
* WorldCat Identities: lccn-n81103247

 |
Die IMAX-logo.
**IMAX** is ’n stelsel hoëresolusiekameras, -filmformate, -projektors en -teaters wat daarvoor bekend is dat hulle baie groot skerms gebruik met ’n aspekverhouding van 1,4:1, asook steil stadiontipe sitplekvloere. Graeme Ferguson, Roman Kroitor, Robert Kerr en William C. Shaw was die medestigters van wat die IMAX Corporation sou word (dit is in September 1967 as Multiscreen Corporation, Limited gestig). Hulle het die eerste IMAX-projeksiestandaarde in die laat 1960's tot vroeë 1970's in Kanada begin.

’n IMAX-projektor met ’n horisotale filmspoel.
Anders as gewone projektors word die film horisontaal gewys sodat die beeld se breedte groter is as die breedte van die film. Toe IMAX bekend gestel is, was dit ’n radikale verandering in die rolprentbedryf. Die effens geboë skerm was sewe verdiepings hoog (~23 m, met die hoogste een wat byna 36 m hoog was.) Die steilte van die sitplekvloer en ’n klankstelsel wat die stelsels in die gewone teaters van destyds ver oortref het, het gesorg vir ’n kykervaring soos min. 

In die dekades daarna het IMAX ontwikkel om stereoskopiese "3D"-rolprente te vertoon, wat in Januarie 1998 ingestel is, en daarna digitale rolprente. Van Mei 1991 af is ’n liggamlike ervaring in sommige teaters bygevoeg deur die sitplekke op bewegende platforms soos dié van ’n pretparkrit te monteer. Beeldgehalte is egter ingeboet met die oorskakeling na digitaal. Op die groot skerms was dié verlies aan beeldgehalte baie duideliker, en baie teaters is toe gebou met aansienlik kleiner skerms, maar steeds onder die handelsnaam IMAX. Dit is deur sommige mense as negatief ervaar, want die onderskeid is nie aan die publiek bekend gemaak nie. IMAX se kleinste skerm was selfs net ’n tiende van die grootste een, en steeds het hulle dieselfde handelsnaam gebruik.

Sedert 2002 is ’n paar rolprente na die IMAX-formaat omgeskakel om in IMAX-teaters vertoon te word, en sommige is (gedeeltelik) deur IMAX geskiet. Teen laat 2017 was daar 1 302 IMAX-teaters in 75 lande, waarvan minder as ’n kwart die vermoë gehad het om 70 mm-film te vertoon teen die resolusie van die groot formaat soos dit oorspronklik beplan is.

IMAX-teaters
------------

* Die eerste IMAX-teater, in Toronto, Kanada
* Jakarta, Indonesië
* Myrtle Beach, Suid-Carolina
* Chattanooga, Tennessee.
* Londen, Brittanje
* Sacramento, Kalifornië.
* Warschau, Pole.
* Eilat, Israel
* Boekarest, Roemenië
* Melbourne, Australië
* San Antonio, Texas
* Dayton, Ohio
* Glasgow, Skotland
* Tampa, Florida
**Towerkrag** in die okkultisme is die vermoë om toegang te kry tot die een of ander bonatuurlike krag wat nie normaalweg beskou word as 'n menslike vermoë nie. Met towerkrag probeer iemand om die natuur te onderwerp aan die wil van die mens en dit word gedefinieer as: "Die kuns en wetenskap om verandering te bewerkstellig in samewerking met wilskrag". Metodes en tegnieke word ondersoek wat lei tot bewustelike evolusie deur die rig van energie en om bewustelik toegang te kry tot vermoëns soos intuïsie, inspirasie en kreatiewe verbeelding. 

Die idee van towerkuns is dat die wêreld bestaan uit subtiele energie wat gerig kan word om verandering te bewerkstellig. 'n Groot fokus word dus geplaas op die gedissiplineerde ontwikkeling van verstand, wilskrag en bewussynsvlakke. Towerkuns vereis as basis 'n gebalanseerde lewe met 'n stabiele en geïntegreerde karakter. 'n Groot klem word dus geplaas op die ontwikkeling van 'n individu. 

Towerkrag gaan baiemaal gepaard met rituele, simboliek asook towerspreuke om die towerkragte te manipuleer.

Voorbeelde van towerkrag is:

* Astrale projeksie
* Onsigbaarheid
* Om deur vaste strukture te beweeg.
* Telepatie
* Telekinese
* Die beweeg van voorwerpe sonder om fisiek daaraan te raak.
* Die vermoë om met diere te kommunikeer
* Die heling van siektes
* Vormverandering
* Alchemie

Towerkuns word onderskei van kulkuns, wat te doen het met oëverblindery waardeur die towenaar die gehoor mislei met goed beplande truuks. Kulkuns word gewoonlik as vermaak aangebied.
**إمارة نجد**  
 **Emiraat Nadjd**| 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **1824 – 1891** |  |

 |
|  |
| Ligging of Emiraat Nadjd |
| **Hoofstad** | Riaad |
| **Taal/Tale** | Arabies |
| **Godsdiens** | Islam |
| **Regering** | Monargie |
| **Emir** | Toerki ibn Abdallah ibn Mohammad (eerste) Abdoel Rahman bin Faisal (laaste) |
| **Historiese tydperk** | 19de eeu |
|  - Gevestig | 1824 |
|  - Ontbind | 1891 |

Die **emiraat Nadjd** (Arabies: إمارة نجد) was die naam van die **tweede Saoediese staat**, wat van 1824 tot 1891 bestaan het. Dit het hoofsaaklik bestaan uit die sentrale deel van wat vandag Saoedi-Arabië is. 

Die Tweede Saoediese staat is gestig nadat die Ottomaanse Ryk die eerste Saoediese staat in die Ottomaans-Saoediese Oorlog (1811-1818) tot ’n val gebring het.

Met die tweede Saoediese staat is die mag van die Huis van Saoed herstel. Die verowering van Riaad word algemeen beskou as die stigting van die staat. Die land is gekenmerk deur verskeie interne konflikte in die Saoedi-familie en dit het eindelik tot die val van die emiraat gelei. Dit is in 1891 deur die Huis van Rasjid verower.

Sien ook
--------

* Eerste Saoediese staat
* Saoedi-Arabië

Bronne
------

* Hierdie artikel is vertaal uit die Nederlandse Wikipedia
IKSU sport
IKSU Spa
**IKSU** (*Idrottsklubben Studenterna i Umeå*) is 'n sportklub en nie-winsgewende organisasie in die Sweedse stad Umeå. Die klub het twee fasiliteite, naamlik "IKSU sport" by die kampus van die Universiteit van Umeå en "IKSU spa" in Umedalen. Dit het 18 000 lede en is daarom een van die land se grootste sportklubs.

Geskiedenis
-----------

Die organisasie is op 5 Mei 1959 gestig as *Umeå Studenters Idrottsförening* (USIF). In 1960 is dit na sy huidige naam, *Idrottsklubben Studenterna i Umeå* (IKSU) vernoem. Die eerste binnenshuise arena is in 1983 geopen en sedertdien is dit verskeie kere uitgebrei. *IKSU spa* is in 2003 geopen. Die *Brännbollscupen* word jaarliks georganiseer. Die eerste toernooi is in 1974 aangebied en sedert 1997 het dit wêreldbeker-status. In 2009 het hulle SEK 87 miljoen wins getoon en 70 werknemers gehad.

Afdelings
---------

* Ski
* Basketbal
* Beachvolleybal
* Brännboll
* Fitness
* Buitensport
* Hardloop
* Floorball
* Kendo
* Klimsport
* Langlaufen
* Martial arts
* Multisport
* Squash
* Vlugbal
* Swem
**Club 8** is 'n Sweedse musiekgroep wat in 1995 deur Karolina Komstedt (van die groep Poprace) en Johan Angergård (van Acid House Kings en Poprace) gevorm is en wat by vorming 'n platekontrak met Spaanse uitgewery Siesta onderteken het. Hulle het 'n enkelspeler, "Me Too", en 'n album, *Nouvelle*, op Siesta uitgereik voordat hulle na ander plateëtikette oorbeweeg het. Op hierdie punt in hul loopbaan het hulle 'n styl kategoriseerbaar as anorakpop besit en was invloede van Sarah Records-musiekgroepe, Jim Ruiz en The Smiths duidelik.

Hul tweede album, *The Friend I Once Had*, en 'n enkelspeler, "Missing You", is in 1998 vrygestel. "Missing You" was 'n nagklub- en radiotreffer in Spanje en het 'n kollege-gunsteling in die VSA geword. Die groep het regstreekse optredes begin uitvoer, en hul eerste konsert was in New York Stad by die College Music Journal-byeenkoms in 1999. Die groep se klank het 'n meer bossa nova- en dansgeörienteerde rigting begin inneem.

Met die groep se volgehoue strewe na verandering en verbetering het hul musikale rigting met die uitreik van die derde en selfgetitelde album in 2001 weer eens van koers verander. *Club 8* is 'n rustige en ontspannende album en is met Portishead en Air vergelyk en by die vrystelling as triphop beskryf.

In die noordelike halfrond se herfs van 2001 het die groep die beroemde Summersound-ateljees beset om liedjies te skryf en met verskillende klanke te eksperimenteer. Dub, C-86, triphop, chillout, 80's en bossa nova is gemeng, maar die kenmerkende Skandinawiese melankoliese popmelodieë was steeds deurgaans die fokus van die album. Die album is getiteld *Spring Came, Rain Fell* en is in 2002 vrygestel.

In 2002 het Club 8 aan die opvolg vir *Spring Came, Rain Fell* begin werk. Die resultaat was *Strangely Beautiful*, wat nommer-18 op die CMJ-trefferlyste in die VSA bereik het. Die groep het vir die eerste keer sedert 1999 'n enkelspeler met 'n gepaardgaande musiekvideo vanaf die album vrygestel. Die baan "Saturday Night Engine" is met vyf ander eksklusiewe snitte as 'n enkelspeler in die noordelike halfrond se lente van 2003 uitgereik. Die video het die sestiende plek op die Up North-trefferlys op MTV Nordic bereik.

Ná *Strangely Beautiful* het Johan Angergård die groep The Legends gevorm en drie albums met hulle opgeneem in die tydperk van 2004 tot 2006. Hy het ook 'n album met Acid House Kings in 2005 opgeneem. Ná 'n hiaat wat in 2003 aangevang het, het Club 8 hul sesde ateljeealbum, getiteld *The Boy who Couldn't Stop Dreaming*, in 2007 onder Labrador se etiket vrygestel.

Diskografie
-----------

### Albums

* *Nouvelle* (1996)
* *The Friend I Once Had* (1998)
* *Club 8* (2001)
* *Spring Came, Rain Fell* (2002)
* *Strangely Beautiful* (2003)
* *The Boy Who Couldn't Stop Dreaming* (2007)

### EPs & enkelspelers

* *Me Too* (1995)
* *Missing You* (1998)
* *Missing You: The Remixes* (1999)
* *Love In December* (2002)
* *Summer Songs* (2002)
* *Saturday Night Engine* (2003)
* *Heaven* (2007)
* *Jesus, walk with me* (2008)
**Clive Bruce** is 'n Suid-Afrikaanse country-sanger en stiefkind van Virginia Lee. Hy maak sy eerste opnames as agtergrondsanger en baskitaarspeler in die 1960's. Later bemeester hy die klawerbord, tromme, kitaar en ander instrumente. In 1971 bereik hy die nommer een posisie op LM Radio se treffersparade, asook die 11de plek op die SA Top-20 Treffersparade met *Sally Sunshine*. In 1981 bereik sy treffer *If You’ve Got Nothing On Tonight* die 16de plek op die treffersparade en in 1996 behaal sy album *One Last Kiss* goue status. Hy was ook die eerste stem van 'Sarel Seemonster' op die Afrikaanse TV-program *Wielie Walie* gewees.

In 1985 word hy genader om die TV-reeks *Sing Country* op TV4 aan te bied. Hierdie program is in die Zillertal-restaurant in Pretoria opgeneem en vir 5 jaar laat op Sondagaande uitgesaai. Die program het hom die bynaam *Midnight Cowboy* besorg. Daarna was hy van 1993 tot 1996 die aanbieder van die musiekvideo-versoek-program *Rewind* gewees.

Tydens die Aardklop-kunstefees van 2002 in Potchefstroom ontvang Bruce 'n platinum-toekenning van sy platemaatskappy, Select, vir die verkope van meer as 75 000 eenhede van sy drie albums *One Last Kiss*, *Just One More Dans* en *My God Loves Me*.

Diskografie
-----------

* Because he lives, 2010
* Grootste Treffers en Country Gunstelinge, 2008
* Die Kitaar Dans Lekker, 2006/2008
* Tie a Yellow Ribon, 2006
* Wil jy weer dans, 2002
* Clive Bruce Sings The Hits of Don Williams, 2001
* All The Wrong Reasons, 2000
* Euro Country, 1999
* Golden Country Hits Vol. 2, 1999
* My God Loves Me, 1998
* Greatest Hits, 1998
* River Of Tears, 1997
* Just One More Dance, 1996
* One Last Kiss, 1996
* Written On The Wind
* Tips Of My fingers
* Sally Sunshine
* Ruby
* Like An Eagle
* Forget Me Not
* Country Style Rock

Sien ook
--------

* Lys van Suid-Afrikaanse musikale kunstenaars
**Port Elizabeth-Suidwes** was 'n kiesafdeling van die Suid-Afrikaanse Volksraad vanaf die eerste algemene verkiesing op 15 September 1910 ná Uniewording op 31 Mei daardie jaar.

In die eerste verkiesing hier is die Unionisteparty se James Searl onbestrede verkies, maar hy bly net Volksraadslid tot 23 November 1914. Geen tussenverkiesing is gehou voor die algemene verkiesing op 20 Oktober 1915 nie toe sir William Macintosh, ook 'n Unionis, met 'n meerderheid van 1 259 teen die Arbeidersparty se A.J.C. Webb wen, wat net 596 stemme kon kry, of skaars 'n kwart van die uitgebragte stemme. Hy behou die setel in 1920 se algemene verkiesing, dog met 'n kleiner meerderheid van 1 002, weer teen Webb. Nadat die Unioniste en die Suid-Afrikaanse Party in November 1920 saamsmelt, staan Macintosh in 1921 se verkiesing as S.A.P.-kandidaat en wen teen die Arbeidersparty se W.W. Jennings met 'n meerderheid van 1 330 stemme.

Port Elizabeth-Suidwes hou ná net vier algemene verkiesings op bestaan, want in 1924 se verkiesing is daar in Port Elizabeth die kiesafdelings Port Elizabeth-Suid en Port Elizabeth-Sentraal. Macintosh wen nog in 1924 en 1929 in Port Elizabeth-Suid, maar bly net tot 29 November 1929 Volksraadslid.

Sien ook
--------

* Algoa (kiesafdeling)
* Newton Park (kiesafdeling)
* Port Elizabeth-Distrik (kiesafdeling)
* Port Elizabeth-Noord (kiesafdeling)
* Port Elizabeth-Sentraal (kiesafdeling)
* Port Elizabeth-Suid (kiesafdeling)
* Port Elizabeth-Wes (kiesafdeling)
* Walmer (kiesafdeling)

Bronne
------

* Potgieter, D.J. (ed.) 1972. *Standard Encyclopaedia of Southern Africa*. Cape Town: Nasionale Opvoedkundige Uitgewery (Nasou).
* Schoeman, B.M. 1977. *Parlementêre verkiesings in Suid-Afrika 1910-1976*. Pretoria: Aktuele Publikasies.
**Port Elizabeth-Wes** was 'n kiesafdeling in Port Elizabeth vir verkiesings van die Suid-Afrikaanse Volksraad sowel as Kaapland se Provinsiale Raad. 

Port Elizabeth het van 1910 af, toe die eerste algemene verkiesing ná Uniewording gehou is, twee kiesafdelings gehad, naamlik Port Elizabeth-Sentraal en Port Elizabeth-Suidwes. In 1924 word Suidwes verander na Port Elizabeth-Suid en in 1929 kom Port Elizabeth-Noord by. Met die groei van die stad, neem ook die kiesafdelings toe, sodat Port Elizabeth-Distrik in 1938 die vierde kiesafdeling in die stad word. 

Vir die verkiesing van 1953 verdwyn Port Elizabeth-Distrik en verskyn Port Elizabeth-Wes die eerste keer met dieselfde Volksraadslid, G.N. Hayward van die Verenigde Party, wat Distrik vanaf 1938 verteenwoordig het, wat ook in Port Elizabeth-Wes wen en wel met 'n meerderheid van 6 328 teen C.A. Els van die Nasionale Party. In 1958 word Myburgh Streicher van die Verenigde Party onbestrede verkies.

Port Elizabeth-Wes stem dan ook oorweldigend teen republiekwording in die volkstemming in 1960 toe 3 926 kiesers ten gunste van 'n republiek is en 10 009 daarteen. Met 14 734 was Port Elizabeth-Wes destyds die grootste kiesafdeling in Kaapland en die vierde grootste in die land. Streicher word in 1961 onbestrede verkies, maar voor die algemene verkiesing van 1966 kry Port Elizabeth 'n vyfde kiesafdeling by. Port Elizabeth-Wes en -Suid verval, maar Algoa, Newton Park (wat min of meer met die ou Wes ooreenstem) en Walmer kom by die oudste kiesafdeling, Port Elizabeth-Sentraal (1910), asook Port Elizabeth-Noord, wat reeds in 1929 geskep is.

Sien ook
--------

* Algoa (kiesafdeling)
* Newton Park (kiesafdeling)
* Port Elizabeth-Distrik (kiesafdeling)
* Port Elizabeth-Noord (kiesafdeling)
* Port Elizabeth-Sentraal (kiesafdeling)
* Port Elizabeth-Suid (kiesafdeling)
* Port Elizabeth-Suidwes (kiesafdeling)
* Walmer (kiesafdeling)

Bronne
------

* Potgieter, D.J. (ed.) 1972. *Standard Encyclopaedia of Southern Africa*. Cape Town: Nasionale Opvoedkundige Uitgewery (Nasou).
* Schoeman, B.M. 1977. *Parlementêre verkiesings in Suid-Afrika 1910-1976*. Pretoria: Aktuele Publikasies.
**Nadezhda Sergeevna Kalugina** (21 Januarie 1930 – 7 April 1990) was 'n Russiese entomoloog.

Loopbaan
--------

Laboratorium van Artropode, Paleontologiese Instituut (1981) - Dr. Nadezhda Kalugina is heel regs in die voorste ry.
Sy het reg studeer by die Staatsuniversiteit van Moskou, maar na een jaar het sy oorgeskakel na biologie. Sy het in 1954 gegradueer.

In 1960 verdedig sy haar proefskrif oor *The Systematics and Biology of the Chironomids of the Uchinsky Reservoir (Diptera, Chironomidae)*.

Na haar nagraadse studies het sy voortgegaan om 'n gesogte posisie van die Nematocera Diptera-kurator in die Zoologiese Museum van die Staatsuniversiteit van Moskou (1957-1964) te behaal. Daarna het sy as hidrobioloog by die Moskou-akwakulturele-melioratiewe stasie van die Landbou Akademie van Timiryazev, Moskou, en in die Instituut vir Genetika, Sowjet-Akademie vir Wetenskap, gewerk.

Van 1971 tot haar voortydige dood in 1990, het sy as 'n navorser in die Boris Roddendorf laboratorium van Artropode gewerk by die Paleontologiese Instituut Akademie van Wetenskap in Moskou.

Ter ere van Kalugina word die fossiele spesie *Ugolyakia kaluginae* na haar vernoem.

Sy het 48 wetenskaplike referate geskryf.
Toxandrië in 'n kaart van Sentraal-Europa (919-1125).
**Toxandrië** (*Texandrië*, soms ook *Taxandria*) is die klassieke naam van 'n gebied tussen die Maas- en die Skelderiviere in die huidige Nederland en België. Die naam is warksynlik afgelei van die Latynse woord *Taxus* (taksishout). Die gebied kom grootliks ooreen met die voormalige stamgebied van die Eburone. Daar word gemeen dat Eburone beteken 'taksis boere' (eibe = taksis + boere). Die Saliese Franke wat hulle in die 4de eeu daar gevestig het, het bekend geword as die Toxandriërs. Hierdie stamme het geboorte gegee aan die Merowingiese dinastie van die Frankiese Ryk, wat oor groot dele van Wes-Europa sou heers insluitend die moderne Frankryk.

In hierdie tydperk is talle sogenaamde *barbaarse stamme* wat tydens die Volksverhuising uit Skandinawië getrek het die naam Germaane (Latyn *Germanicus*) deur die Romeine gegee. Teen die 1ste eeu v.C. het die Germane reeds uitgestrekte dele van sentraal en westelike Europa beset.

As gevolg van die voortdurende strooptogte wat die stamme uitgevoer het, het hulle in aparte stamme verdeel en na verskillende gebiede getrek. In die middel van die 3de eeu het twee lede van die stamkonfederasie wat as die Franke bekend gestaan het, die Saliërs en die Ripuariërs, die Romeinse Ryk begin binnedring in die omgewing van Mainz maar is gou deur Keiser Probus teruggedryf. Ondanks die terugslag het die skuiwe teen die steeds Romeinse heersers wat al hoe meer aan die agteruitgaan was gelei tot 'n vredesverdrag met Keiser Julian in 358. In terme van die verdrag is Toxandrië aan die Saliërs oorhandig Romeinse bondgenote geword en troepe vir die keiserlike leër verskaf. Hierdie entente sou vorm gee aan beide die Saliese taal en reg wat gelei het tot die 6de eeuse Saliese Reg wat in Latyn verwoord is. Die Ripuariërs het in 'n strook tussen die Ryn en die Maas gaan woon en het soos die ander migrerende stamme nie 'n permanente alliansie met die Saliërs in Toxandrië gevrom nie.

In die jare wat sou volg het die Toxandriërs nie aangehou om gesamentlik van een plek na die ander te trek soos die ander Germaanse stamme nie, maar het begin om hulle grondgebied uit te brei. Die Romeine is gou weer aangeval met die opkoms van die eerste sterk leier Merovech, na wie die Merovingiese dinastie sou vernoem word. Vernaamlik sy seun, Childeric I het verder ooreenkomste aangegaan wat die Franke se grondgebied uitgebrei het terwyl hulle die Romeine gehelp het om verskeie invallers in die omgewing van Orléans en Angers te verdryf. In die jare wat daarop gevolg het, het Childeric se seun Clovis I ontluik as die dominante mag wat die Frankiese stamme sou verenig en dele van hedendaagse Duitsland tot sy koninkryk sou toevoeg en vorm sou gee aan wat hedendaagse Frankryk sou word.
**Emma Bekker** is 'n Suid-Afrikaanse skrywer. Sy word in Bulawayo in Zimbabwe, Newcastle en Standerton groot. Daarna studeer aan die Universiteit van Pretoria. Van 1995 tot 2004 werk sy as televisieteksskrywer en televisieregisseur vir Kappenbekker Films, waarna sy haar eie masseerterapiesaak, *The Body Sculpting Studio*, bedryf. Sy woon saam met haar gesin in Johannesburg.

Skryfwerk
---------

Sy skryf etlike kabarettekste, voordat sy met die digbundel "***Skryn***" debuteer. Die titel verwys na 'n mooi afgewerkte kissie waarin juwele en ander kosbaarhede bewaar kan word, terwyl die werkwoord die betekenis het van pyn intens te ervaar. In die bundel is die musikaliteit van die gedigte opvallend, met vele wat refreine bevat met 'n opvallende ritme. "*Nagvangs*" is 'n gedig oor ernstige siekte, waarin die grillerige surrealistiese beelding en die naasbestaan van 'n hospitaalsaal en 'n plaasdam aanduidend is van tegniese vernuf. "*Die digter as masseuse*" beïndruk met vindingryke beelding, terwyl "*Jozi-blues*" 'n loflied is aan Johannesburg en 'n antwoord aan sy kritici. In 2020 word haar gedigte ‘Vir Astor’ en ‘Hoe 'n kind leer loop’ in *Vers en vrou* opgeneem.

Publikasies
-----------

* **2015** Skryn
'n Satellietfoto van Skotland en die noorde van Ierland wys Dál Riata se gebiedsomvang (aangedui met skakering)
**Dál Riata** (dikwels ook gespel as **Dál Riada** of **Dalriada** [dælˈriːədə], "die mense of volk van Riata") was 'n Gaeliese koninkryk wat aan weerskante van die Noordkanaal tussen die eilande Groot-Brittanje en Ierland geleë was en dele van Wes-Skotland en Noordoos-Ierland ingesluit het. In sy bloeitydperk tussen die laat 6de en vroeë 7de eeu het Dál Riata oor die huidige Argyll in Skotland, die noorde van die graafskap Antrim in die Ierse provinsie Ulster asook dele van die Binne-Hebride gestrek. Sy hoofstad was die heuwelfort Dunadd in Argyll. Die term Dál Riata kan sowel na die koninkryk asook sy bewoners verwys. Volgens die nouer etniese definisie word sprekers van Gaelies, wat die westelike deel van Skotland (Argyll en Bute) bewoon en na hulself en hul Ierse bure as *Góidil* verwys het, Dál Riata genoem.

Argyll - wat as die "oostelike provinsie van die Gael" vertaal kan word - het reeds vroeër danksy sterk immigrasie uit die noorde van Ierland onder Ierse invloed gekom. Onlangse argeologiese navorsing staaf nie die teorie waarvolgens Skotland se Keltiese beskawing van Ierse oorsprong is nie. 'n Alternatiewe hipotese is dat Ierland en Skotland 'n gemeenskaplike Keltiese beskawing gedeel het.

Oorspronklik is na die Ierse bevolking as *Scoti* of Skotte verwys - 'n pejoratiewe Romeinse term vir Keltiese seerowers. Omstreeks 500 n.C. het die heerserfamilie van die Ierse gedeelte van Dál Riata hulle in Skotland gevestig en Dunadd en Dunolly tot sy hoofnedersettings uitgebou. Die Ierse Dál Riata het sy oorspronklike karakter en politieke invloed geleidelik kwytgeraak, veral na Wiking-invalle in die vroeë 9de eeu, terwyl die Skotse Dál Riata verskeie kere deur Piktiese aanvallers bedreig is. Teen die middel van die 9de eeu het Dál Riata se koning Kenneth I MacAlpin Pikte en Scoti in 'n gemeenskaplike koninkryk verenig wat voortaan as Skotland bekendgestaan het. 

Skots-Gaelies word deur sommige navorsers as die taalkundige erfenis van Dál Riata in Skotland beskou. Volgens hierdie hipotese het die Ierse taal, wat deur Ierse immigrante na Argyll geneem is, vervolgens oor groot dele van Skotland versprei om hier tot 'n selfstandige sustertaal van Iers te ontwikkel. Ander geleerdes verwerp die migrasie-teorie weens die gebrek aan ooreenkomstige argeologiese vondse en neem aan dat Gaelies reeds in die eerste millennium v.C. as die hooftaal van Skotland in gebiede wes van Druim nAlban gevestig is.
**Pick n Pay** is die tweede grootste supermarkkettingwinkelgroep in Suid-Afrika, gestig in 1967. Daar is ook takke in ander streke van Suider-Afrika, soos Botswana, Mosambiek, Zambië, Zimbabwe, Lesotho, Namibië en Mauritius; en daar is beplan om nog een te open in Malawi. Die stigter van die ketting was Jack Goldin, wat in Obeliai Litaue gebore is, maar na Suid-Afrika gevlug het toe die Nazi's sy dorp binnegeval het. Raymond Ackerman het aanvanklik drie Pick n Pay supermarkte (in Kaapstad) van Goldin gekoop, en die groep oor dekades reusagtig uitgebrei. Hy het as uitvoerende voorsitter gedien tot en met sy aftrede in 2010. Sy oudste seun, Gareth, is die huidige voorsitter.

Ander supermarkkettings in Suid-Afrika wat deel vorm van die Pick n Paygroep is die Score supermarkte en Boxer. Pick n Pay is egter tans besig met die omskakeling van Score supermarkte na Pick n Pay franchises. Hierdie inisiatief vorm die kern van Pick n Pay se ekonomiese bemagtigingskema.

As gevolg van 'n afname in wins, het die maatskappy sy werkersvakbonde in Julie 2011 ingelig dat hy 3 137 van sy 36 673 personeellede sou aflê.

Herposisionering
----------------

Die Pick n Pay-merk, wat grootliks onveranderd gebly het sedert die 1970's, is in November 2007 herontwerp. Die maatskappy het aangekondig dat 'n merktransformasie sou plaasvind in die vorm van 'n handelsmerkherontwerp, nuwe uniforms, advertensieveldtogte, en die slagspreuk "Geïnspireer deur Jou". Hierdie herposisionering van die ikoniese Pick n Pay merk het gelei tot die verdwyning van die apostroof wat voor die "n" verskyn het.

Winkelsoorte
------------

* Pick n Pay Supermarkte
* Pick n Pay Familie
* Pick n Pay Liquor
* Pick n Pay Clothing
* Pick n Pay Hyper
* Pick n Pay Express
* Pick n Pay Pharmacy (ingesluit in sommige supermarkte en hipermarkte)
* Pick n Pay Mini Market
* Pick n Pay Mini-winkels
Die **Piedmont**-platogebied
**Piedmont** is 'n platogebied in die oostelike Verenigde State wat tussen die Atlantiese Kusvlakte en die oostelike bergreekse van die Appalache lê. Die wydte van die plato wissel van 'n nou strepie noord van die Delawarerivier tot by 475 kilometer (300 myl) in die deelstaat Noord-Carolina. In hierdie deelstaat word die Piedmontstreek in drie groot metropolitaanse gebiede verdeel: Die Piedmont-Triade, Metrolina en die Navorsings-Driehoek (*Research Triangle*), wat almal deel uitmaak van die sogenaamde Piedmont-Halfmaan (*Piedmont Crescent*).

Die oppervlakreliëf van Piedmont word deur heuwelagtige berge gekenmerk, met hoogtes tussen 50 meter (80 voet) en 300 meter (1000 voet) bo seevlak. Sy geologiese struktuur is baie ingewikkeld, aangesien hier talle rotsformasies uit verskillende tydperke en materiale vermeng het. Die Piedmontstreek is in wese die kern van 'n ou bergreeks langs die kus, wat tot by sy huidige lae reliëf verweer het. In die suidooste word Piedmont deur rooi klei gekenmerk, wat met yster deurspek is. Hierdie kleigrond is uit die rotsige ondergrond verweer en deur baie dekades se ongeskikte landboumetodes blootgelê. Die sogenaamde Cecil-grondtipe is kenmerkend vir die gebied.

Piedmont maak in geologiese opsig deel uit van die Appalache-reeks en bestaan uit harde paleosoïese en mesosoïese gesteentes, waarin riviere nouliks ingesny het. As gevolg is daar talle watervalle en stroomversnellings, wat die ou waterweë van die vroeë setlaars onderbreek en die stigting van nedersettings by hierdie eindpunte bevorder het. 

Die naam Piedmont is afgelei van die Italiaanse Piëmontstreek (Italiaans: *Piemonte*), wat letterlik "aan die voet van die berge" beteken en na sy geografiese ligging verwys - 'n vlakte, wat deur die Alpe omring word.

Kultuurgeskiedenis: musiek
--------------------------

Die Piedmontstreek is nou verbonde aan die blues-musiekstyl, wat hier in die vroeë 19de eeu ontstaan het. Die meeste bluesmusikante uit Piedmont het uit Virginië, die twee Carolinas en Georgia gekom. Gedurende die Groot Migrasie het baie Swart Amerikaners hulle in Piedmont gevestig. Weens die Appalache, wat as 'n soort geografiese versperring ervaar is, het baie Swartes nie verder na die landelike gebiede oorkant die berge getrek nie en in stede gebly, waar hulle met 'n breër spektrum van musiekstyle kennis gemaak het as byvoorbeeld in die Mississippidelta. Die Piedmont-blues is dus deur Blanke musiekstyle soos ragtime, country en popmusiek beïnvloed, wat die bluesstyle van ander gebiede nouliks geraak het.
Die **Swartbergsuikerbos** (*Protea montana*) is 'n blomdraende struik wat aan die bekende Proteagenus behoort. Die plant is endemies aan Suid-Afrika en kom voor in die Swartberg en Kammanassieberge waar dit deel van die fynbos-bioom is. Die struik vorm digte, lae matte tot 4 m in deursnee en blom hoofsaaklik van Februarie tot Junie.

Die plant vrek in 'n brand maar die sade oorleef. Die saad word geberg in 'n doppie, na twee jaar vrygelaat en deur die wind versprei. Die plant is eenslagtig. Bestuiwing vind plaas deur die werking van knaagdiere. Die plant groei op die steil, boonste berghellings op hoogtes van 1 600 - 2 000 m. 

In Engels staan dit as die *Swartberg sugarbush* bekend.

Galery
------

* 
* 
* 
*

Sien ook
--------

* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome
* Lys van proteaspesies

Bronne
------

* REDLIST Sanbi
* Protea Atlas
* Plants of the World Online

|  |  |
| --- | --- |
| Taksondatabasisse | 
* Wd: Q14725751
* GBIF: 5637125
* iNaturalist: 592524
* IPNI: 705959-1
* IUCN: 113210805
* NCBI: 273583
* Plant List: tro-26500485
* Tropicos: 26500485

 |
'n Toneel in die kamp by Swartbooisdrift tydens die repatriasie van die nasate van die Dorslandtrekkers in 1928. Die Uniale regering het die meeste van die mense in die noorde van Suidwes help vestig.
**Swartbooisdrift** is 'n klein nedersetting in die Kunene-streek in die noorde van Namibië. Dit is geleë op die oewer van die Kunenerivier aan die Angolese grens en op die ondergeskikte pad D3700. Swartbooisdrift is deel van die Epupa-kiesafdeling. Sowat 150 tot 300 halfnomadiese lede van die Hererostam Himba woon hier, na gelang van die seisoen.

Die nedersetting is genoem na Petrus Swartbooi, een van die stamkapteins van die Swartbooi-Nama wat die gebied in die 1890's geplunder het.

Swartbooisdrift het geskiedkundige betekenis omdat dit hier was dat die Dorslandtrekkers die Kunene in 1881 oorgesteek het om Angola binne te gaan. In 1928 is 'n tydelik kamp hier opgerig toe sowat 1 900 nasate van die trekkers na die Unie van Suid-Afrika en veral Suidwes-Afrika gerepatrieer is. Ter herdenking aan die trekkers is 'n Dorslandtrek-gedenkteken op 'n koppie by die nedersetting opgerig.

Swartbooisdrift was die administratiewe sentrum van Kaokoland van 1925 tot 1939, waarna die beheer van die gebied verplaas is na Ohopoho, die teenswoordige Opuwo. Destyds was hier 'n polisiekantoor. Van 1939 tot 1942 was die nedersetting een van etlike wagposte in die maandaatgebied wat opgerig is by vlak gedeeltes van die Kunene om die verspreiding van miltvuur te voorkom.

Vandag is Swartbooisdrift 'n arm nedersetting met toegang tot nóg krag nóg skoon water. Hier is wel 'n kliniek en skool. Inwoners lewe van bestaansbeesboerdery. Oos van die nedersetting is 'n sodalietmyn.
Die **Swarthaak** (*Senegalia mellifera*) is 'n algemene doringboom in Afrika. Die naam *mellifera* verwys na die boom se soetgeurige bloeisels en heuning. Die hout word pikswart as dit geolie word. Die boom staan in Engels as die *Blackthorn* bekend. Dit is gelys as nie bedreigd. In Suid-Afrika is die plant inheems in Gauteng, Limpopo, Noord-Kaap, Noordwes en die Vrystaat. Buite Suid-Afrika is die boom inheems in Angola, Botswana, Djiboeti, Egipte, Eritrea, Eswatini, Ethiopië, Jemen, Kenia, Mosambiek, Namibië, Saoedi-Arabië, Somalië, Soedan, Tanzanië, Tsjad, Uganda, Zambië en Zimbabwe.

Die boom se FSA-nommer is 176.

Verspreiding
------------

Die Swarthaak kom in die droë gebiede van Afrika en die Arabiese Skiereiland voor.

Eienskappe
----------

Die Swarthaak kan as 'n meerstammige bos van tot sewe meter hoog met 'n min of meer tregtervormige kroon groei, of as 'n boom met 'n enkele stam wat tot nege meter hoog kan word. Dit kan 'n ondeurdringbare bos vorm. In sommige dele van Afrika word dit as 'n indringer beskou omdat dit landbougrond kan binnedring en oor groot gebiede kan versprei.

Gebruike
--------

Bloeiwyses
In Afrika word die boom vir omheining, veevoer en die bou van hutte gebruik. Dit blomme is 'n bron van nektar vir heuning-produserende bye. Die hout is ook gesog vir brandstof en die maak van houtskool.

Dieregebruike
-------------

Die boom is 'n belangrike voedselbron vir beeste en wilde diere, veral in die droë gebiede van Afrika. Die blare en jong takke is besonder voedsaam en bevat 'n hoë persentasie proteïene. Die blomme word dikwels deur koedoes gevreet. Diere soos olifante, swartrenosters, kameelperde en elande vreet graag die blare.

Subspesies
----------

* *Senegalia mellifera subsp. detinens* (Burch.) Kyal. & Boatwr.
* *Senegalia mellifera subsp. mellifera*

Sien ook
--------

* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse bome

Bronne
------

* REDLIST Sanbi
* Plants of the World Online