recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
China se M2 geldvoorraad in vergelyking met die VSA se M2 geldvoorraad.
Die **geldvoorraad** is die totale hoeveelheid geld wat op enige gegewe tydstip binne 'n ekonomie of monetêre sone sirkuleer. Prosesse wat die geldvoorraad verhoog word geldskepping genoem; die omgekeerde word geldvernietiging genoem. Geldskepping word deur banke uitgevoer wanneer hulle krediet verleen; geldvernietiging gebeur as huishoudings en nie-bankinstellings hul skuld by banke afbetaal.

Daar is verskeie maniere om "geld" te definieer, maar standaardmaatstawwe sluit alle geldeenhede in omloop en deposito's by banke in. Geldvoorraaddata word gereeld opgespoor en gepubliseer, gewoonlik deur regerings of sentrale banke. Beide die openbare en private sektore monitor veranderinge in die geldvoorraad vir hul impak op prysvlakke, inflasie en die sakesiklus.

Agtergrond
----------

Daar is verskeie maniere om "geld" te definieer, maar standaardmaatstawwe sluit gewoonlik geldeenheid in omloop (dws fisiese kontant) en opvraagdeposito's (deposante se maklik toeganklike bates in die boeke van finansiële instellings) in. Die sentrale bank van 'n land kan 'n definisie gebruik van wat wettige betaalmiddel vir sy doeleindes is. 

Die verband tussen geld en pryse is histories geassosieer met die hoeveelheidsteorie van geld. Daar is 'n paar empiriese bewyse van 'n direkte verband tussen die groei van die geldvoorraad en langtermyn-prysinflasie, ten minste vir vinnige toenames in die hoeveelheid geld in die ekonomie. Byvoorbeeld, 'n land soos Zimbabwe wat uiters vinnige toenames in sy geldvoorraad gesien het, het ook uiters vinnige stygings in pryse gesien (hiperinflasie). Dit is een rede vir die afhanklikheid van monetêre beleid as 'n manier om inflasie te beheer.

Onderverdeling
--------------

Die geldvoorraad word gewoonlik in verskeie versamelings verdeel, elk aangedui met die letter M (geld): 

* **M0** : Die monetêre basis of basisgeld; die totale bedrag geld (munte en banknote) en reserwes wat banke by 'n sentrale bank hou. In moderne monetêre stelsels skep slegs die sentrale bank basisgeld.

* **M1** : Smal of sosiale geldvoorraad, bestaande uit geld (munte en banknote), in soverre dit buite banke in omloop is, en boekgeld, insluitend elektroniese geld. M1 bevat ook onmiddellik beskikbare spaarsaldo's.

* **M2** : "Intermediêre geldvoorraad"; M1 plus korttermyndeposito's met 'n vervaldatum van tot twee jaar, sowel as deposito's aflosbaar met kennisgewing van tot drie maande.

* **M3** : Breë geldvoorraad; M2 plus repo's, geldmarkfondsaandele en korttermynskuldsekuriteite met vervaldatums tot twee jaar.

Daar moet kennis geneem word dat die definisies nie heeltemal ondubbelsinnig is nie. Verskillende sentrale banke gebruik effens verskillende beskrywings, waardeur veral langertermynbesparings in M2 of in M3 geplaas kan word. M3 is die belangrikste geldvoorraad vir die bepaling van geldgroei.
*Aäron met sy dooie seuns* uitgebeeld op die groot Knesset-menorah as simbool vir die Halacha.
In die Ou Testament van die Bybel is **Abihu** die tweede seun van Aäron.

Etimologie
----------

"אֲבִיהוּא" is ´n Hebreeuse voornaam (Foneties "ǎvîhû", Duits "Abihu", Afrikaans "Abihu"). Die betekenis van hierdie naam kan soos volg omskryf word: 'God is die Vader, wat by die geboorte bygestaan het". Soortgelyke Hebreeuse name is Elihu (אֱלִיהוּא 'älîhû' "God is Hy") en Jehu (יֵהוּא jehû "Jahwe is Hy").

Die naam "Abihu" word in die Septuaginta as αβιουδ *Abiud* , in die Vulgata as *Abiu* ,en in die "Samaritaanse Pentateug" as "Ābiyyu" weergegee.

Bybelse verhaal
---------------

Abihu is die tweede seun van Aäron en Eliseba, die dogter van Amminadab. Volgens Ex 6: 23 is sy broers Nadab, Eleasar en Itamar. In Ex 24: 1-9 het Abihu, sy broer Nadab en sewentig van die oudstes vir Moses en Aäron na die berg Sinai begelei waar die Here die verbond met Israel gesluit het. In Ex 28: 1 bepaal die Here dat Abihu, sy vader en sy broers die priesteramp moet bedien. In Lev 10: 1 bring hy en sy broer Nadab ´n "vreemde vuur" voor die aangesig van die Here "wat hy hulle nie beveel het nie". Daarom word hulle verteer deur die vuur "wat van die aangesig van die Here uitgegaan het" en "het hulle gesterwe voor die aangesig van die Here". Volgens Num 3: 4 sterf hulle kinderloos en word die priesterramp deur hulle broers hulle broers Eleasar en Itamar oorgeneem.

Literatuur
----------

* Die Bybel (1953-vertaling in Afrikaans)
* Reinhard Achenbach "Abihu". In: Michaela Bauks, Klaus Koenen, Stefan Alkier (Hrsg.): *Das wissenschaftliche Bibellexikon im Internet* (WiBiLex), Stuttgart 2006 ff.
* Art. אֲבִיהוּא, In: Wilhelm Gesenius: *Hebräisches und Aramäisches Handwörterbuch über das Alte Testament*, 18. Aufl. 2013, S. 5.
* Martin Noth: *Die israelitischen Personennamen im Rahmen der gemeinsemitischen Namengebung*, Stuttgart: Kohlhammer, 1928, S. 143.234.
* Hans Rechenmacher: *Althebräische Personennamen*, Münster 2012, S. 109.

Sien ook
--------

* Lys van persone in die Bybel
Die **Fokker D.XXI** was 'n vegvliegtuig wat deur *Fokker* gebou is vir die *Militaire Luchtvaart van het Koninklijk Nederlandsch-Indisch Leger (ML-KNIL)*. Dit het die standaardvegter geword vir drie lande: Nederland, Finland en Denemarke. Die eerste van die Nederlandse Lugmag se vliegtuie het in mid-1938 gevlieg en was almal vroeg in September 1938 afgelewer. Toe Duitsland Nederland binnegeval het in Mei 1940, het Nederland oor 28 *Fokker D.XXI's* beskik. In die vyf dae voor Nederland oorgegee het, het die Nederlandse vlieëniers teen 'n oormag geveg. Op 10 Mei het hulle 37 *Junkers Ju 52* vragvliegtuie op een oggend vernietig. Die vlieëniers het aangehou veg totdat hulle ammunisie opgeraak het.

Finland het die vliegtuig onder lisensie vervaardig vanaf 1939 tot 1944. Sommige van die modelle is verander om die *Pratt and Whitney Twin Wasp Junior* motor van 825 perdekrag of die *Bristol Peagsus* motor te kan gebruik. By al die Finse vliegtuie was vier masjiengewere in die vlerke gemonteer. Hulle was ook toegerus met ski's in die winter.

Denemarke het beide Nederlands- en Deensvervaardigde vliegtuie gebruik.

Tegniese besonderhede
---------------------

Besonderhede van die Fokker D.XXI:| Item | Statistiek |
| --- | --- |
| Aantal motore | 1 |
| Tipe motor | Skroef |
| Vervaardiger | Bristol Mercury VII 9-silinder, stermotor |
| Kraglewering per motor | 830 perdekrag |
| Vlerkspan | 11,0 m |
| Lengte | 8,2 m |
| Hoogte | 2,95 m |
| Vlerkoppervlakte | 16,72 m2 |
| Maks. opstygmassa | 2 050 kg |
| Maks. snelheid | 460 km/h |
| Operasionele hoogte | 11 000 m |
| Togafstand | 950 km |
| Klimvermoë | 3 000 m in 3½ minute |
| Bewapening | Vier 7,9 mm masjiengewere: 2 in vlerke en 2 bo motor |

Sien ook
--------

* Lys van vegvliegtuie

Bron
----

* Crosby, Francis: *THE WORLD ENCYCLOPEDIA OF FIGHTERS & BOMBERS*. 2015. ISBN 978-1-84476-917-9
Die kasteel van Koningsberg omstreeks 1900
Die domkerk van Koningsberg
**Koningsberg** (Duits amptelik tot en met 1936 *Königsberg i. Pr.*, daarna tot en met 1946 *Königsberg (Pr)*, tans **Kaliningrad**), gestig in 1255 , het tussen 1457 en 1945 as hoofstad en kulturele en ekonomiese sentrum van die oostelike Pruise gedien. Die stad is in die Samland geleë, naby die Oosseekus en tussen die strandmere Wisla-haf en Koerse Haf.

Die stad het sy naam aan die Duitse Orde te danke wat sy Ordenskasteel aan die Pregelmonding ter ere van die kruisvaartleier koning Ottokar II Přemysl (Ottokar II van Boheme) *Königsberg* ("Koningsberg") genoem het. Nadat die Orde se maarskalk reeds vanaf 1330 in Koningsberg gesetel was, het sy kasteel ná die val van die Ordenskasteel Marienburg ook as setel van die Orde se hoogmeester gedien.

Ná 1525 het die stad deel uitgemaak van die Hertogdom Pruise. Die eerste koning van Pruise, Frederik I (*Friedrich I.*), het homself in 1701 in die Koningsbergse kasteel gekroon. Vanaf 1773 was Koningsberg die hoofstad van die provinsie Oos-Pruise. Die befaamde filosoof Immanuel Kant het sy lewe lank in sy geboortestad Koningsberg gebly.

Koningsberg was eeue lank die geestelike en kulturele sentrum van Pruise. Met die bou van die *Preußische Ostbahn*, 'n spoorwegverbinding wat die ooste van Pruise vanaf die middel van die 19de eeu met ander gebiede verbind het, is Koningsberg uiteindelik deur Berlyn verbygesteek. Die laaste kroningsplegtigheid in Koningsberg het in 1861 plaasgevind.

Ingevolge die bepalings van die Verdrag van Versailles is Oos-Pruise deur die Poolse korridor van die orige Duitse Ryksgebied afgesny. Tot die einde van die Tweede Wêreldoorlog was Koningsberg die mees oostelike van Duitsland se groot stede. Vanweë sy afgeleë ligging is Koningsberg tydens die oorlog jare lank nie deur lugaanvalle geraak nie. In laat Augustus 1944, toe die oorlog reeds beslis was, het die Britse *Royal Air Force* Koningsberg aangeval om sy militêre vermoë te demonstreer. Ná twee nagtelike lugaanvalle het die stad dae lank gebrand. Dit is later in die Slag van Koningsberg tussen 6 en 9 April 1945 volledig vernietig. Die meeste van die meer as 100 000 Duitse bewoners, wat in April 1945 nog aangebly het (veral bejaardes, vroue en kinders), het later van honger, aan siektes en deur geweldpleging van die Rooi Leër gesterf.

Die aantal Duitse inwoners het in Desember 1945 nog 20 000 beloop. In Oktober 1947 het die Sowjetleier Josef Stalin die bevel gegee om hulle te deporteer. In die volgende jaar is hulle na die Sowjet-besettingsone (die latere Duitse Demokratiese Republiek) vervoer.

Koningsberg, wat in Russies tradisioneel *Кёнигсберг (Kjonigsberg)* genoem is, is in 1946 hernoem tot *Kaliningrad*.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons bevat media in verband met ***Königsberg***. |

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* VIAF: 154153242
* WorldCat Identities: viaf-154153242

 |
Die **Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren** (afgekort tot **KANTL**) is 'n wetenskaplike genootskap wat sedert 1886 die Nederlandse taal en Nederlandse letterkunde bestudeer en stimuleer. Die Akademie reik jaarliks 'n literêre- en wetenskaplike prys ten bedrae van 5000 euro elk uit.

Geskiedenis
-----------

In 1886 word die **Koninklijke Vlaamsche Academie voor Taal- en Letterkunde** opgerig. Dit was die eerste amptelike Belgiese instelling wat Nederlands op 'n wetenskaplike wyse bestudeer het. Tydens die oprigting van die akademie is die akademie ook gelas om die letterkunde in die volkstaal te bevorder en inisiatiewe vir die ontwikkeling van die wetenskappe in Nederlands te koördineer. Hiermee beweeg die akademie effens buite die mandaat wat deur sy naam voorgestel word.

In 1924 is regspersoonlikheid aan die instelling toegeken. In 1938 word die Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten (Vlaamse Academie voor Letteren, Wetenschappen en Schone Kunsten) en die Koninklijke Academie voor Geneeskunde van België (Vlaamse Academie voor Geneeskunde) gestig. Die Akademie bestaan sedert 1939 uit 30 gewone- en 25 buitelandse erelede.

Die Akademie speel 'n belangrike rol in Vlaamse ontvoogding en versterk die Vlaamse Beweging op kulturele en intellektuele vlak. Wat die politiek betref het die Akademie nog altyd 'n neutraale standpunt gehandhaaf. In 1972 word die instelling herdoop tot die *Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal- en Letterkunde* (KANTL), Tydens die tweede staatshervorming in 1980 is bevoegdheid oor die Akademie oorgedra aan die Vlaamse Gemeenskap, waarmee dit 'n selfstandige en ongebonde Vlaamse owerheidsinstelling geword het. Die Cultuurraad voor de Nederlandse Cultuurgemeenschap het ook 'n dekreet aangeneem waarin onder meer voorsien word dat die Akademie die Vlaamse regering adviseer.

In 2018 word die Akademie se naam vereenvoudig tot *Koninklijke Academie voor Nederlandse Taal en Letteren*, met behoud van die akroniem KANTL. Met ingang 2018 kan daar 'n maksimum van 40 lede en 'n onbepaalde aantal erelede wees.
**Fodor's** [ˈfoʊdərz] is die wêreld se grootste uitgewery van Engelstalige reis- en toerisme-inligting, en die eerste uitgewery wat reisgidse op 'n relatief professionele manier begin publiseer het. *Fodor's Travel* en *Fodors.com* is tans afdelings van *Random House, Inc.*

Geskiedenis
-----------

Die stigter van *Fodor's*, Eugene Fodor, was 'n gesoute reisiger wat die reisgidse van sy tyd as vervelende versamelings van verouderde feite en getalle ervaar het. Hy het besluit om hierdie tekortkominge in 'n reisgids oor Europa aan te spreek. *On the Continent - The Entertaining Travel Annual* is in 1936 deur Francis Aldor se Londen-gebaseerde uitgewery *Aldor Publications* gepubliseer.

Hierdie reisgids het meer inligting vir toeriste verskaf as die destyds gebruiklike lyste van hotelle en aantreklikhede. Dit is nie net jaarliks hersien nie, maar het - naas inligting oor die plaaslike bewoners en hul kultuur - ook praktiese wenke soos aanbevole fooitjies bevat. In sy inleiding het Fodor geskryf: "Rome behels nie net uitstekende monumente nie, maar ook Italianers."

Die baanbrekende werk het groot sukses in die Verenigde Koninkryk en die Verenigde State behaal. die uitgewery *Fodor's Modern Guides, Inc.* is in 1949 in Parys gestig, en een jaar later is die gidse deur *David McKay Company* uitgegee. *McKay* is in 1986 aan *Random House, Inc.* verkoop.

In 1996 het *Fodor's* sy webtuiste *fodors.com* geloods wat op toerisme-inligting fokus. Dit is in 2004 vir 'n *Webby Award* genomineer. Fodor's het tot dusver meer as 440 reisgidse oor meer as 300 reisbestemmings in altesaam veertien reekse gepubliseer. Meer as 700 permanente skrywers en navorsers verskaf plaaslike inligting van dwarsoor die wêreld.

Penguin Random House het in 2016 bekend gemaak dat Fodor's aan die Amerikaanse onderneming *Internet Brands* verkoop is word wat hom op nuwe media toespits en sy setel in El Segundo naby Los Angeles, Kalifornië het. Alhoewel die handelsmerk en alle inhoud van Fodor's deur *Internet Brands* oorgeneem is, sal fisiese reisgidse ook in die toekoms deur *Penguin Random House* gedruk en versprei word.
'n **Tussenganger** is 'n derde party wat bemiddelingsdienste aan twee handelspartye bied. Die tussenganger tree op as 'n geleibuis vir goedere of dienste wat deur 'n verskaffer aan 'n verbruiker gelewer word. Die tussenganger bied dus toegevoegde waarde aan die transaksie wat dalk nie deur direkte handel moontlik kan wees nie.

Algemene gebruik sluit die versekerings- en finansiële diensbedryf in waar bv. verbandmakelaars, versekeringsmakelaars en finansiële adviseurs bemiddelingsdienste vir die verskaffing van finansiële produkte soos verbandlenings, versekering en beleggingsprodukte bied.

In die reg kan tussengangers kommunikasie tussen 'n kwetsbare getuie, die beskuldigde en hofpersoneel bevorder om die beste getuienis te verkry en om te verseker dat alle partye 'n regverdige verhoor kry.

In ruilhandel is die tussenganger 'n persoon of groep wat waardevolle handelsartikels bewaar totdat dit benodig word, die handelspartye of ander beskikbare plek het om dit te ontvang en te bewaar, of totdat ander voorwaardes nagekom is. In 'n wyer perspektief kan 'n tussenganger 'n persoon of organisasie wees wat 'n kontrak tussen twee partye bewerkstellig.

Die Internet is besig om 'n deursigtige bewustheid te skep oor die gevare en geleenthede om tussengangers in baie nywerhede te outomatiseer.

Soorte
------

Tussengangers kan as handels- of rekenmeestertussengangers geklassifiseer word.
Bailey en Bakos (1997) het 'n getal gevallestudies ontleed en vier rolle van elektroniese tussengangers geïdentifiseer, nl. dié van die versameling van inligting, die wek van vertroue, fasilitering en passing.
Elande by 'n suipplek.
**Tussen-die-Riviere** is 'n wildreservaat wat ingewig lê tussen die Oranjerivier en die Caledonrivier in die Suid-Vrystaat van Suid-Afrika. Die reservaat is 10 km oos van die dorp Bethulie, wes van Smithfield en Aliwal-Noord, 22 000 hektaar groot en die ingangshek is by 30°28′13″S 26°06′49″O﻿ / ﻿30.47024°S 26.11366°O﻿ / -30.47024; 26.11366.

Dit is 'n maklik-bereikbare reservaat in 'n malaria-vrye gebied. Die reservaat verskaf nege grasbedekte self-sorg chalets vir toeriste wat tussen lae koppies geleë is, en vyf oornaghutte vir jagekspedisies.

Die reservaat beskik oor 'n groot verskeidenheid vrylopende wildsoorte: 

Duikers, 
steenbokke, 
rooihartbeeste, 
elande, 

* Gemsbokke,Gemsbokke,
* bontkwaggas,bontkwaggas,
* koedoes,koedoes,
* swartwildebeeste enswartwildebeeste en
* witrenosters is weer in die reservaat vrygelaat.witrenosters is weer in die reservaat vrygelaat.
* Springbokke,Springbokke,
* rooiribbokkerooiribbokke
* blesbokkeblesbokke
* volstruise en baie ander dierelewe.volstruise en baie ander dierelewe.

Die reservaat beskik oor 120 km se grondpaaie as wildkykroetes en besoekers kom meestal vanaf omliggende streke, asook Colesberg en Bloemfontein.
**Alfred Bernhard Nobel** (geb. 21 Oktober 1833 in Stockholm, Swede – † 10 Desember, 1896, Sanremo, Italië) was 'n Sweedse chemikus, ingenieur, uitvinder, wapenvervaardiger en die uitvinder van dinamiet. Hy was die eienaar van Bofors, wat hy van ’n produsent van hoofsaaklik yster en staal tot 'n vername wapenvervaardiger uitgebou het. In sy testament het hy bepaal dat sy beduidende fortuin gebruik moes word om die Nobelpryse tot stand te bring. Die sintetiese element nobelium is ook na hom genoem.

Biografie
---------

Nobel was die derde seun van Emmanuel Nobel (1801-1872) en Ahlsell Nobel (1805-1889). Sy vader het uit 'n baie arm boerefamilie gekom, maar deur harde werk as militêre ingenieur roem verwerf.

**Alfred Nobel** is op 21 Oktober 1833 gebore. In 1842 het hy en sy gesin na Sint Petersburg verhuis waar sy pa (die uitvinder van laaghout) 'n seemyn-fabriek gestig het. Alfred het daar chemie gestudeer onder leiding van prof. Nikolay Zinin. In 1859 is die bestuur van die fabriek aan die tweede seun, Ludvig Nobel (1831-1888), toevertrou wat dit baie uitgebrei het.

Alfred het met sy pa na Swede teruggekeer nadat die familiesaak bankrot gespeel het en hom aan die studie van plofstowwe gewy, veral die veilige vervaardiging van nitrogliserien (wat in 1847 deur Ascanio Sobrero uitgevind is, een van sy medestudente aan die Universiteit van Torino). Verskeie ontploffings het plaasgevind by die fabriek op die landgoed Heleneborg in Stockholm, Swede, wat aan die familie behoort het; een van die ontploffings, in 1864, het tot die dood van Alfred se jonger broer Emil en verskeie ander werkers gelei. 'n Maand later het Emmanuel Nobel 'n beroerte gekry en verlam geraak.

Dinamiet
--------

Uiteindelik, in 1866-1867, het Alfred Nobel die probleem rakende die beveiliging van die plofstof opgelos. Aangesien nitrogliserien 'n hoogs onstabiele vloeistof is, het hy sekere absorberende materiaal daarby gevoeg en sodoende die veilige berging en vervoer daarvan moontlik gemaak. Om die mengsel te laat ontplof, het egter 'n spesiale slagdoppie vereis. Die nuwe vorm van nitrogliserien is dinamiet ('krag' in Grieks: *dynamis*) genoem.

Nobelprys
---------

Die grondslag van die Nobelprys is in 1895 gelê toe Alfred Nobel sy testament geskryf en die meeste van sy besittings vir die stigting daarvan nagelaat het. Sedert 1901 het die prys mans en vroue vereer vir hul uitstaande bydraes tot die fisika, chemie, geneeskunde, literatuur en vir vredeswerk.

Die plofstof dinamiet het aan sy uitvinder 'n fortuin besorg. Deur die Nobelpryse wat toegeken moes word, onder meer vir die bevordering van vrede, het die man wat een van die dodelikste oorlogswapens uitgevind het, gehoop om 'n bydrae te lewer tot internasionale vrede en begrip.

Hoewel Nobel ongetroud gebly het, het sy biograwe aangedui dat hy in sy lewe minstens drie liefdesverhoudings gehad het.

Sien ook
--------

* Nobelprys
* Nobelprys vir Chemie
* Nobelprys vir fisika
* Nobelprys vir Fisiologie of Geneeskunde
* Nobelprys vir Letterkunde
* Nobelprys vir Vrede
* Nobelium

Bron
----

* KENNIS,  vol 7, 1980, bl. 1278, ISBN 0 7981 0829 0
**Algebra**, of **stelkunde**, is die afdeling van wiskunde waar simbole gebruik word om strukture te beskryf en die verhoudings daartussen aan te dui. Klassieke algebra het uit die algemene metode van die oplos van vergelykings gekom. Hierin kom getalle en simbole voor wat bewerk word met maal, deel, optel en aftrek, asook ander bewerkings soos magte en magswortels. Die Noorse wiskundige Niels Henrik Abel bewys egter in 1824 dat polinome met graad vyf of hoër nie deur eksplisiete formules opgelos kan word nie. Moderne algebra ontwikkel dus sedert die negentiende eeu uit klassieke algebra en fokus eerder op abstrakte algebraïese strukture as op die oplos van voorgenoemde verhoudings. Algebra word algemeen as die "taal van wiskunde" beskryf, alhoewel daardie vae eretitel netsowel die velde van logika of selfs algemene filosofie beskore kon wees.

Geskiedenis
-----------

Die geskiedenis van algebra het begin in Egipte en Babilonië, waar mense geleer het om lineêre (soos {\displaystyle ax=b}) en kwadratiese (soos {\displaystyle ax^{2}+bx=c} vergelykings, asook intermediêre vergelykings soos {\displaystyle x^{2}+y^{2}=z^{2}}, waar 'n paar onbekendes voorkom, op te los.

Hierdie manier van werk het 'n lang ruk so gebly tot in die tyd van Islam. Islamiese mense het algebra beskryf as die wetenskap vir vervanging en balansering en dit is hoogswaarskynlik hoe rekenkunde sy verskyning gemaak het. Die Islam woord vir algebra is al-jabru. In die negende eeu het Arabiese wiskundige al-Khwarizmi een van die eerste Arabiese vergelykings geskryf. Hy het die wette van algebra so goed ontleed dat hy 'n baie ingewikkelde vergelyking soos om {\displaystyle x},{\displaystyle y} en {\displaystyle z} te vind om die volgende te balanseer: {\displaystyle x+y+z=10}, {\displaystyle x^{2}+y^{2}=z^{2}}, en {\displaystyle xz=y^{2}}.

Kyk ook
-------

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons bevat media in verband met ***Algebra***. |

* Lineêre algebra
* Lineêre vergelyking
* Kwadratiese vergelyking
* Derdegraadse vergelyking
* Faktorisasie

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNE: XX527665
* BNF: cb119308580 (data)
* GND: 4001156-2
* LCCN: sh85003425
* NDL: 00561221
* NKC: ph114025
* NLI: 000642157

 |
Ligstrale word deur ’n lens gebuig.
Die **fokusafstand** (Engels: *focal length*) van ’n optiese stelsel is die afstand tussen die lens en die punt waar eweredige inkomende ligstrale byeenkom nadat dit deur die lens gebuig is. Dié punt word die brandpunt of fokus van die lens genoem en word met die letter **F** aangedui in die figuur hiernaas. Die fokusafstand word met ***f*** aangedui. ’n Stelsel met ’n korter fokusafstand het groter optiese krag as een met ’n lang fokusafstand; dit buig die ligstrale meer en laat hulle op ’n korter afstand fokus.

Meestal in fotografie en altyd in teleskopie, waar die voorwerp ver weg is, lei ’n langer fokusafstand (laer optiese krag) tot ’n groter vergroting en ’n kleiner gesigshoek; daarenteen word ’n korter fokusafstand of groter optiese krag verbind met ’n groter gesigshoek.

In fotografie
-------------


28 mm-lens

50 mm-lens

70 mm-lens

210 mm-lens

’n Voorbeeld van hoe lense met verskillende fokusafstande die gesingshoek beïnvloed. Die foto's is van dieselfde plek af met ’n 35 mm-kamera geneem.

Die fokusafstand van kameras word gewoonlik in millimeter (mm) aangedui, maar sommige ouer lense is in sentimeter (cm) of duim gemerk.

Die fokusafstand bepaal hoe groot die lens verafgeleë voorwerpe uitbeeld. ’n Lens met ’n fokusafstand van omtrent so lank as die diagonale lengte van die film of sensor word beskou as ’n "normale lens" omdat dit ’n normale perspektief van die toneel gee. Vir 35 mm-kameras is die diagonale lengte van die film 43 mm en ’n tipiese "normale" lens het ’n fokusafstand van 50 mm. ’n Lens met ’n korter fokusafstand as normaalweg word dikwels ’n wyehoeklens genoem (35 mm en korter vir 35 mm-kameras), terwyl lense met ’n baie lang fokusafstand dikwels ’n telefotolens genoem word (85 mm en langer vir 35 mm-kameras).
Werkloses neem deel aan 'n optog tydens die Groot Depressie.
'n **Algemene versadiging** is die makroekonomiese begrip van 'n oorvloed van aanbod in vergelyking met vraag, veral wanneer daar 'n oormaat van produksie in alle areas van produksie is in vergelyking met die hulpbronne wat beskikbaar is om hierdie produksie te koop. Hierdie verskynsel kom tydens algemene resessies of depressies voor met voortslepende ondergebruikmaking van hulpbronne, bv. in werkloosheid en ydel fabrieke. Die Groot Depressie word oor die algemeen as die grondvormlike voorbeeld van 'n algemene versadiging geag.

Die term dateer uit die laat 18de eeu toe die klassieke ekonomie as 'n denkrigting in aanvang was, en daar word lank reeds gedebateer oor die bestaan en oorsake van en oplossings vir 'n algemene versadiging. Sommige klassieke en nieuklassieke ekonome voer aan dat algemene versadigings nie bestaan nie, en dat ydel produksie die gevolg is van die wanaanwysing van hulpbronne tussen ekonomiese sektore. Ander noem die gereelde ekonomiese krisisse van die ekonomiese siklus as voorbeelde van 'n algemene versadiging. Hulle stel verskeie oorsake voor en skryf verskillende oplossings voor, meestal fiskale stimulus. Fiskale stimulus is 'n oplossing wat in die 19de en 20ste eeue deur onderverbruiksekonome voorgestaan is, en in die laat 20ste eeu en 21ste eeu deur Keynesianisme en verwante ekonomiese denkrigtings.

Daar word 'n onderskeid getref tussen diegene wat 'n algemene versadiging as 'n aanbodkwessie beskryf en dit oorproduksie noem, en diegene wat dit as 'n vraagkwessie beskryf en dit onderverbruik noem. Sommige sien dit as 'n kombinasie van die twee, soos Jean Charles Léonard de Sismond, een van die vroegste moderne teoretici in die veld van die ekonomiese siklus.

Sien ook
--------

* Keynesianisme
Alfredo Perl tydens die *Rheingau Musik-fees*
**Alfredo Perl** (gebore in Santiago de Chile in 1965) is 'n Chileens-Duitse klassiek pianis en dirigent, wat die bekendste is in die Verenigde Koninkryk, Australië and Duitsland. Hy is bekend om sy uitvoerings van Beethoven se sonates. Hy dien tans as die dirigent van die Detmold Kamerorkes.

Biografie
---------

Perl het vanaf 'n jong ouderdom die klavier begin speel. Hy het by die Chileense Nasionale Konservatoria onder Carlos Botto Vallarino, en later onder Günter Ludwig in Duitsland en Maria Curcio in Londen studeer. Sedertdien het Perl saam met Mitsuko Uchida, Pierre-Laurent Aimard, Martha Argerich en Daniel Barenboim gewerk. Hy het in 1992 sy buiging in die Internasionale Klavierreeks by die Koningin Elizabeth-saal in Londen gemaak. Perl het sedertdien by verskeie luisterryke liggings in die Verenigde Koninkryk gespeel. Van belang is sy uitvoerings van Beethoven se werke by die Wigmore Hall en 'n Chopin uitvoering by die Hopetoun Huis in Edinburgh in 2003. Ander noemenswaardige liggings waar Perl verskyn het sluit Wene se Musikverein, Praag se Rudolfinum, München se Herkulessaal, Osaka se Izumi-saal en Buenos Aires se Teatro Colón en die Groot Saal van die Moskouse Konservatoria, in .

Hy het pryse in Japan, Italië, Oostenryk en sy vaderland Chile gewen en het op 'n toer gegaan en al Beethoven se 32 sonates gespeel, welke hy ook opgeneem het. Perl het ook solo werke deur Schumann, Liszt en Busoni opgeneem, en concertos deur Grieg, Szymanowski en Liszt. Hy is 'n bekroonde pianis in 'n aantal lande, insluitende die Verenigde Koninkryk, Australië, Duitsland en Rusland, en het reeds saam met verskeie orkeste opgetree, insluitende die Londen Simfonieorkes, die Koninklike Filharmoniese Orkes, die BBC Simfonieorkes, die Sydney Simfonieorkes en die Melbourne Simfonieorkes. Sy spel is noemenswaardig vir die delikaatheid, elegansie en gevoelswaarde daarvan.Die *The Age* koerant in Melbourne het geskryf, "[die] Chileense pianis Alfredo Perl versprei effektiewelik die musiek se elegansie. Sy interpretasie was nie geforseer tydens die cadenza (kadens) materiaal van die werk óf die hoofliggaam daarvan nie...die hoogtepunt van die konsert".

Perl dien tans as die dirigent van die Detmold Kamerorkes, en woon reeds vir 'n aansienlike tydperk in beide München en Hamburg. Hy het ook as lid van die beoordelingspaneel tydens verskeie klavierkompetisies gedien, soos bv. die 2009 *Bonn Beethoven Kompetisie en die 2010* Skotse Internasionale Klavierkompetisie*.*
**Charlottenburg-kasteel**  

**in Charlottenburg**   
  

Berlyn,  Duitsland  


---

**Ontstaantyd**  

1695-1713  


---

**Boustyle**  

Barok en Rokoko

---

**Argitek**  

Johann Arnold Nering (1659-1695)

---

**Bestuur deur**  

*Stiftung Preußische Schlösser und Gärten Berlin-Brandenburg*

---

**Webtuiste**  

Charlottenburg-kasteel

Die **Charlottenburg-kasteel** (Duits: *Schloss Charlottenburg*) is die grootste kasteel in Berlyn en die enigste koninklike paleis in die Duitse hoofstad wat nog uit die tyd van die Hohenzollern-dinastie dateer. Die kasteel is in die gelyknamige stadsdeel van die administratiewe distrik Charlottenburg-Wilmersdorf geleë.

Die kasteel het teen die einde van die 17de eeu ontstaan en is in die volgende eeu grootliks uitgebrei, met eksotiese binneversierings in die Barok- en Rokoko-style. Aan die kasteel se agterkant is 'n uitgestrekte formele tuin aangelê wat deur 'n bosgebied omring word. Hier het 'n belvedere, 'n mausoleum, 'n teater en 'n pawiljoen ontstaan. Die kasteel is gedurende die Tweede Wêreldoorlog ernstig beskadig, maar later heropgebou. Die kasteel en sy tuin is een van Berlyn se vernaamste toeriste-aantreklikhede.
Kaart wat die ligging van Gallia Cisalpina aandui
**Gallia Cisalpina** (Latyn vir "Gallië duskant die Alpe") of **Cisalpynse Gallië** was 'n provinsie van die Romeinse Republiek in die grondgebied van moderne Noordelike Italië (insluitend Emilia-Romagna, Friuli-Venezia Giulia, Ligurië, Lombardye, Piëmont, Trentino-Alto Adige/Suid-Tirol en Veneto). Soms is daar ook na die gebied as **Gallia Citerior** (Herwaarts Gallië), **Provincia Ariminum**, of **Gallia Togata** (Toga-draende Gallië, wat dui op die gebied se vroeë Romanisering) verwys. **Gallia Transpadana** het verwys na die deel van Gallia Cisalpina tussen die Po en die Alpe. Die provinsie is uit Mutina (vandag Modena) regeer, waar magte onder Spartacus in 73 v.C. die legioen van Gaius Cassius Longinus, die provinsiale goewerneur, verslaan het.

Die Rubiconriver het die suidelike grens met die werklike Italië aangedui, en dit was met die kruising van die rivier in 49 v.C. wat Julius Caesar, met sy oorloggeharde legioene na die verowering van Gallië, die Romeinse Republiek in burgeroorlog gedompel het wat uiteindelik gelei het tot die daarstel van die Romeinse Ryk as 'n soort monargistiese militêre diktatuur.

Die provinsie is in Italië opgeneem in ongeveer 43–42 v.C. as deel van Keiser Augustus se "Italisifering" program tydens die Tweede Triumviraat. Die einde van die *provincia* het 'n nuwe administratiewe wet of *lex* vereis waarvan die kontemporêre titel egter onbekend is. Die dele daarvan wat op 'n bronstablet gegraveer is wat in die museum by Parma bewaar word is geheel en al met die regterlike gesag bemoei; die lex stel twee *viri* en vier *viri juri dicundo* aan. Die lex verwys ook na 'n Prefek of Mutina. Vergilius is in *Gallia Cisalpina* gebore en is die beroemdste seun van die provinsie.
John Dalton (1766 - 1844)
Die **dalton** (simbool: Da) is ’n standaardeenheid van massa op ’n atomiese of molekulêre skaal en is aangewys as die "dalton" ter ere van John Dalton wat die eerste keer 'n atoomteorie voorgestel het. Dit is nie ’n SI-eenheid nie, maar omdat atoommassas baie klein is, is ’n spesiale eenheid daarvoor geskep. Dit word gedefinieer as 1⁄12 van die massa van ’n ongebonde neutrale atoom van koolstof-12, en volgens die 9de uitgawe van die SI-brosjure het dit ’n waarde van 1,66053906660(50)×10−27 kg.

Volgens die 8ste uitgawe van die SI-brosjure was die name "dalton" en "**verenigde atoommassaeenheid**" alternatiewe vir dieselfde hoeveelheid, maar in die 9de uitgawe, wat veranderinge in die definisies van die kilogram, ampere, kelvin en mol weerspieël, is die naam "verenigde atoommassaeenheid" na 'n voetnoot verwys.

Een dalton is min of meer die massa van een nukleon (óf ’n enkele proton óf ’n enkele neutron) en is numeries gelyk aan 1 g/mol.

Die atoommassaeenheid, met die afkorting ame of amu (van die Engels "*atomic mass unit*") en sonder die "verenigde" vooraan, is tegnies ’n verouderde term wat op suurstof gebaseer was en reeds in 1961 vervang is. Sommige bronne gebruik egter steeds die afkorting amu, maar dit verwys eintlik na u (dus gebaseer op koolstof-12).
**Galvarino** (sterf 30 November 1557) was 'n bekende Mapuche-kryger gedurende die vroeë tydvak van die Arauco-oorlog in Suid-Amerika. Op 8 November 1557 het Galvarino aan die slag van Lagunillas teen die Spaanse goewerneur García Hurtado de Mendoza deelgeneem. Hy en een honderd en vyftig ander Mapuche is deur die Spanjaarde gevange geneem.

As straf vir die opstand word van die gevangenes veroordeel tot die amputasie van hul regterhand en neus. In die geval van leiers, soos hoofman Galvarino, word beide hul hande geamputeer. Hierdie gevangenes word daarna vrygelaat as waarskuwing aan die res van die Mapuche om die weerstand te staak. Mendoza het gehoop dat die Mapuche se militêre leier, generaal Caupolicán, hierdeur geïntimideer sou word om die stryd te laat vaar.

Na sy terugkeer verskyn hy voor Caupolicán en die oorlogsraad. Hy doen 'n oproep vir weerwraak en verskerpte weerstand teen die Spanjaarde. Hy word vereer vir sy dapperheid en benoem as aanvoerder van 'n eenheid. Messe word aan sy stompies geheg en hy het by die veldtog teen die Spanjaarde aangesluit. Gedurende die slag van Millarapue op 30 November 1557 het sy eenheid teen dié van Mendoza te staan gekom. Die slag word deur die Spanjaarde gewen. Drieduisend Indiane sterf en meer as agthonderd word gevange geneem, waaronder Galvarino. Mendoza het hom ter dood veroordeel en hom deur honde laat verskeur.

Bronne
------

* Jerónimo de Vivar, *Crónica y relación copiosa y verdadera de los reinos de Chile* (Kroniek en oorvloedige en ware verhouding van die koninkryke van Chili) ARTEHISTORIA REVISTA DIGITAL; Crónicas de América (aanlyn in Spaans) Capítulo CXXXII, CXXXIII
* Pedro Mariño de Lobera, *Crónica del Reino de Chile, escrita por el capitán Pedro Mariño de Lobera....reducido a nuevo método y estilo por el Padre Bartolomé de Escobar*. Edición digital a partir de Crónicas del Reino de Chile Madrid, Atlas, 1960, bl. 227-562, (Biblioteca de Autores Españoles; 569-575). Biblioteca Virtual Miguel de Cervantes (aanlyn in Spaans) Libro 2, Capítulo II, III, IV
Glastonbury Tor
Die bouvalle van die St. Michael's-toring
**Glastonbury Tor** (Kelties: *Twr Avallach*; *Tor* beteken "berg", "aarde", "koniese heuwel") is 'n 158 meter hoë heuwel naby Glastonbury, Engeland. 

Sy twee opvallende kenmerke is die unieke ligging temidde 'n vlakte, die Somerset Meadows, 'n vroeëre moerasland wat drooggelê is om as landbougebied te dien en deel uitmaak van die Somerset Levels, en die daklose bouvalle van die St. Michael's-toring wat daarop opgerig is. Die plek word tans deur die *National Trust* bestuur.

*Tor* is 'n plaaslike term van Keltiese herkoms wat na 'n heuwelpiek verwys. Glastonbury Tor het vroeër soos 'n eiland bo die moerasgebied uitgesteek, maar dit is tans eerder 'n skiereiland wat aan drie kante deur die Brue-rivier begrens word. In 1892 is die oorblyfsels van Glastonbury Lake Village naby die heuwel ontdek. Hulle het die argeologiese bewys gelewer dat daar tussen 300 en 200 v.C. 'n Ystertyd-nedersetting bestaan het wat as eiland in die moerasgebied maklik verdedig kon word. Aardwalle en Romeinse oorblyfsels getuig van latere bewoners. Die Keltiese Britte het na die plek blykbaar as *Ynys yr Afalon* ("Eiland van Avalon") verwys, en vir sommige is Glastonbury Tor inderdaad die legendariese Avalon van koning Artus.

Die hellings van Glastonbury Tor lyk asoof daar terrasse aangelê is. Vir sommige is hierdie terrasse die oorblyfsels van 'n ou heilige doolhof wat moontlik in die Jong-Steentydperk ontstaan het, terwyl ander deskundiges aanneem dat die terrasse deur generasies van weidende diere gevorm is - 'n natuurlike verskynsel wat teen talle grasbedekte hellings waargeneem kan word mits hulle as weivelde gebruik word.

'n Namaaksel van Glastonbury Tor is vir die openingseremonie van die Olimpiese Somerspele 2012 in Londen gebruik. Hier is onder meer die vlae van deelnemerstate geplaas.
Koninklike Lyfwag in Kopenhagen
**Die Koninklike Lyfwagte** ((da) *Den Kongelige Livgarde*) is ’n leërregiment van die Deense Weermag wat in 1658 deur Koning Frederik III op die been gebring is. 
Dit verrig twee take: eerstens dien dit as ’n frontlinie-gevegseenheid en tweedens as ’n wag/seremoniële eenheid vir die Deense monargie. Die Koninklike Lyfwagte bied beskerming as wagte by die Amalienborgpaleis, Kastellet (’n deel van die ou verskansing van Kopenhagen), Rosenborgkasteel/garnisoen van die Lyfwagte in Kopenhagen en die garnisoen in Høvelte. By geleentheid sal daar ook wag gehou word by Frederiksborg-paleis, Marselisborgpaleis, Gråstenpaleis, Christiansborgpaleis en ander plekke binne die Deense koninkryk. 
Die uniform wat die Koninklike Lyfwagte dra terwyl hulle in diens is, is donkerblou. Die volle mondering stem baie ooreen met dié van die Lyfwag te Voet-regimente van die Britse Weermag: ’n skarlakenrooi soldatebaadjie, blou broek en ’n beervelhooftooisel met die regiment se baretkenteken op (die son en Koninklike Wapenskild), saam met die simboliese infanteriesabel, wat deel is van die buit uit die Eerste Sleeswykoorlog (1848-1850) en oorspronklik ’n Franse infanteriesabel was.
Gedurende sy diens in die Deense Koninklike Lyfwagte het Kroonprins Frederik ’n Sersantrang beklee.
Die **koningluislang** (*Python regius*), ook genoem die **balluislang**, is 'n luislangsoort wat inheems is aan Wes- en Sentraal-Afrika, waar dit in grasvelde, struike en oop woude woon. Dit word as die minste kommer op die IUBN-rooilys gelys vanweë die wye verspreiding daarvan. Dit word bedreig deur die jag vir sy vleis en vir die internasionale handel in troeteldiere. Hierdie nie-giftige konstriktor is die kleinste van die Afrikaanse luislange en groei tot 'n maksimumlengte van 182 cm (72 duim of ses voet). Die Engelse naam *ball python* verwys na die slang se neiging om in 'n bal te krul as dit gestres of bang is.

Die balluislang is swart of donkerbruin met ligbruin vlekke aan die agterkant en sye. Die wit of roombuik is versprei met swart merke. Dit is 'n bonkige slang met 'n relatiewe klein kop en gladde skubbe.

Beide geslagte het pelviese spore aan beide kante van die anus. Gedurende kopulasie gebruik mannetjies hierdie spore om die wyfie vas te hou.

Verspreiding en habitat
-----------------------

Die koningluislang is afkomstig van Wes-Afrika suid van die Sahara, Senegal, Mali, Guinee-Bissau, Guinee, Sierra Leone, Liberië, Ivoorkus, Ghana, Benin en Nigerië deur Kameroen, Tsjad en die Sentraal-Afrikaanse Republiek tot Soedan en Uganda. Dit verkies grasvelde, savanne en ylbeboste gebiede.

Gedrag en ekologie
------------------

Hierdie aardse spesie is bekend vir sy verdedigingstrategie wat behels dat dit in 'n stywe bal oprol as dit bedreig word, met sy kop en nek in die middel weggesteek. In hierdie toestand kan dit letterlik rondgerol word. Sy gunstige toevlugsoorde sluit in gate van soogdiere en ander ondergrondse wegkruipplekke, waar dit ook in somerslaap gaan. In gevangenskap word hulle as goeie troeteldiere beskou, met hul relatiewe klein grootte en rustige aard wat dit maklik hanteerbaar maak. Mannetjies is geneig om meer semi-boomgedrag te openbaar, terwyl wyfies na grondgedrag neig.

### Dieet

Die dieet van die balluislang in die natuur bestaan meestal uit klein soogdiere soos knaagdiere, skeerbekmuise en voëls. Jong luislange van minder as 70 cm voed veral op klein voëltjies. Balluislange langer as 100 cm prooi veral op klein soogdiere. Mannetjies prooi meer gereeld op voëls, en wyfies meer gereeld op soogdiere.

Wyfies is ovipaar en lê drie tot 11 taamlike groot, leeragtige eiers. Die eiers broei na 55 tot 60 dae uit. Jong luislangetjies bereik seksuele volwassenheid op 11–18 maande, en wyfies op 20–36 maande. Die versorging van die eiers word beëindig sodra dit uitgebroei het, en die wyfie laat die nageslag oor om vir hulself te sorg.

* Clown balluislangClown balluislang
* wat lyk soos 'n piesangbotter Clown balluislangwat lyk soos 'n piesangbotter Clown balluislang
* Tiger skaduwee balluislangTiger skaduwee balluislang
* "Spied" balluislang, 'n kombinasie van die spinnekop en kaal vorms"Spied" balluislang, 'n kombinasie van die spinnekop en kaal vorms
* 'n Albino koningluislang'n Albino koningluislang
* Eiers van 'n koningluislang word kunsmatig bebroeiEiers van 'n koningluislang word kunsmatig bebroei
Die **Koninklike Australiese Lugmag**, amptelik die **Royal Australian Air Force** (afgekort **RAAF**), gevorm in Maart 1921, is die luggevegstak van die Australiese Weermag. Dit hou die eer as die tweede oudste lugmag ter wêreld, wat as die *Australian Flying Corps* (AFC) gevorm is op 22 Oktober 1912. Die RAAF bied ondersteuning oor 'n spektrum van bedrywighede soos lugsuperioriteit, presisieslaankrag, intelligensie, toesig en verkenning, lugmobiliteit en humanitêre ondersteuning.

Die RAAF het aan meeste van die groot konflikte van die 20ste eeu deelgeneem. Gedurende die Tweede Wêreldoorlog het 'n aantal RAAF-bomwerpers, vegters, verkennings- en ander eskaders aanvanklik in Brittanje gedien, en/of die *Desert Air Force* geleë in Noord-Afrika en die Middellandse See, terwyl die meerderheid later hoofsaaklik ontplooi is in die Suidwes-Stille Oseaangebied. 

Duisende Australiërs het ook in ander Statebondslugmagte in Europa gedien. Teen die einde van die oorlog was 'n totaal van 216 900 mans en vroue in diens van die RAAF, van wie 10 562 tydens aksie gesneuwel het.
Die sianobakterie-alge-mat in ’n sout meer aan die Witsee.
’n **Mikrobiese mat** is ’n plaat mikroörganismes, hoofsaaklik bakterieë en archaea, wat uit verskeie lae bestaan. Dit groei aan skeidingsvlakke tussen verskillende soorte materiaal, gewoonlik aan onderwater- of klam oppervlakke, hoewel ’n paar in woestyne oorleef. Hulle kom voor in omgewings wat in temperatuur wissel van -40 °C tot 120 °C. Sommige word aangetref as endosimbiote van diere.

Beskrywing
----------

Hoewel hulle hoogstens ’n paar sentimeter dik is, skep mikrobiese matte ’n groot verskeidenheid interne chemiese omgewings – en daarom bestaan hulle gewoonlik uit lae mikroörganismes wat kan teer op die oorheersende chemikalieë op hul vlak of dit minstens kan verdra, en hulle bestaan gewoonlik uit naby verwante spesies. In klam toestand word matte gewoonlik bymekaargehou deur slymerige stowwe wat die organismes afskei. In sommige gevalle vorm sommige van die organismes ineengestrengelde webbe van filamente wat die mat sterker maak. Die bekendste fisiese vorms is plat matte en bonkige pilare wat stromatoliete genoem word, maar daar is ook ronde vorms.

Mikrobiese matte is die vroegste lewensvorm op aarde waarvoor daar goeie fossiele bewyse bestaan, van 3,5 biljoen jaar gelede af, en is die belangrikste lede en handhawers van die planeet se ekostelsels. Hulle het oorspronklik op hidrotermiese openinge staatgemaak vir energie en chemiese "kos", maar die ontwikkeling van fotosintese het matte in staat gestel om buite dié omgewings te leef deur ’n meer beskikbare energiebron, sonlig, te gebruik. Die laaste en belangrikste fase van hierdie bevryding was die ontwikkeling van suurstofvervaardigende fotosintese, want die belangrikste chemiese bestanddele hiervoor is koolstofdioksied en water.

As gevolg hiervan het mikrobiese matte begin om die atmosfeer te vervaardig soos ons dit vandag ken en waarin vrye suurstof ’n lewensbelangrike komponent is. In dieselfde tyd was hulle waarskynlik ook die geboorteplek van die meer ingewikkelde eukarioottipe sel, waaruit alle meersellige organismes saamgestel is. Mikrobiese matte was volop aan die vlak seebodem tot met die Kambriese substraat-rewolusie, toe diere wat in vlak water voorgekom het, hul grawevermoëns verbeter het. Hulle het dus die oppervlakke van die matte opgebreek en water met suurstof in die dieper lae laat instroom. Die suurstofonverdraagsame mikroörganismes wat daar voorgekom het, is so vergiftig. Hoewel die rewolusie matte van vlak seë se sagte bodems verdryf het, floreer hulle nog in baie omgewings waar grawe beperk of onmoontlik is, soos rotsagtige seebodems en aan die kus, uiters sout lagunes en die bodem van die diep oseane.
Die **Koninklike Thaise Weermag** (Thai: กองทัพไทย; Kong Thap Thai) is die naam van die weermag van die Koninkryk Thailand. Dit bestaan uit die volgende takke:

* Koninklike Thaise Leër
* Koninklike Thaise Vloot
* Koninklike Thaise Lugmag

Die Hoof van die Thai Weermag (จอมทัพไทย; RTGS: Chom Thap Thai) is die koning van Thailand, maar hierdie posisie is slegs simbolies. Die gewapende magte word oënskynlik bestuur deur die Ministerie van Verdediging van Thailand, wat gelei word deur die minister van verdediging ('n lid van die Kabinet van Thailand) en onder bevel van die Koninklike Thaise Weermag se hoofkantoor, wat op sy beurt onder leiding van die Hoof van die Verdedigingsmag van Thailand staan. Die opperbevelvoerder van die Koninklike Thaise Leër word beskou as die magtigste posisie in die Koninklike Thaise Weermag.

Die Koninklike Thaise Weermagdag word op 18 Januarie gevier ter herdenking van die oorwinning van koning Naresuan die Grote in die stryd teen die kroonprins van Birma in 1593.
**Ann Radcliffe**  

**Engelse skrywer**  
  


---

**Gebore**   

9 Julie 1764   

in Holborn, Londen, Engeland,  
 Groot-Brittanje

---

**Oorlede**   

7 Februarie 1823   

in Londen, Engeland  
 Groot-Brittanje

---

**Literêre stroming**  

Romantiek, Gotiese roman  
  


---

**Bekende werke**  
  

*The Castles of Athlin and Dunbayne*  
*A Sicilian Romance*  
*The Romance of the Forest*  
*The Mysteries of Udolpho*  
*The Italian*  
*Gaston de Blondeville*

**Ann Radcliffe** (\* 9 Julie 1764 as *Ann Ward*; † 7 Februarie 1823) was 'n Engelse skrywer en baanbreker vir die Gotiese roman. Haar literêre styl was romanties wat haar aanskoulike en kleurryke beskrywings van landskapstonele betref, maar die Gotiese element skyn deur in haar gebruik van bonatuurlike verskynsels. Haar besondere literêre tegniek was die uiteindelike verklaring van skynbaar onverklaarbare verskynsels - iets waarmee sy in die 1790's 'n belangrike bydrae tot die aanvaarding van die Gotiese roman as literêre genre gelewer het.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BIBSYS: 90390993
* BNE: XX1642397
* BNF: cb11920978p (data)
* CANTIC: a11286301
* CiNii: DA01648928
* GND: 118597590
* ISNI: 0000 0001 1067 4293
* LCCN: n79056784
* LNB: 000052727
* NDL: 00453572
* NKC: jn20000604548
* NLA: 36532106
* NLG: 121497
* NLK: KAC201803085
* NLP: A11810816
* NSK: 000193297
* NTA: 070320578
* RERO: 02-A026446766
* The SBN id CFIV112561 is not valid.
* SELIBR: 208785
* SNAC: w6gb2pn5
* SUDOC: 027087476
* Trove: 1276492
* VIAF: 64010774
* WorldCat Identities: lccn-n79056784

 |