| **Mannheim**
 |
| --- |
| **Kaart** | **Wapen** |
|  |
|  |
|  |
| **Vlag** |
|  |
|  |
|  **Land** | Vlag van Duitsland Duitsland |
|  **Deelstaat** |  Baden-Württemberg |
|  **Koördinate** | 49°29′N 8°28′O﻿ / ﻿49.483°N 8.467°O﻿ / 49.483; 8.467 |
|  **Stigting (eerste verwysing)** | 766 |
|  **Stadstatus** | 24 Januarie 1607 |
|  **Oppervlakte:** |   |
|  - Totaal | 144,96 vk km |
|  **Hoogte bo seevlak** | 97 m |
|
|
|  **Bevolking:** |   |
|  - Totaal (31 Desember 2011) | 291 458 |
|  - Bevolkingsdigtheid | 2 011/vk km |
|  **Tydsone** | UTC +1 (MET) |
|  - Somertyd | UTC +2 (MEST) |
|  **Burgemeester** | Peter Kurz (SPD) |
|  **Amptelike Webwerf** | *mannheim.de* |
|

Die universiteitstad **Mannheim** is met ongeveer 291 000 inwoners die tweede grootste stad van die Duitse deelstaat Baden-Württemberg. Hierdie voormalige setel (1720-1778) van die historiese Rynlandse Keurvorstedom ((de) *Kurpfalz*) is die ekonomiese en kulturele sentrum van die Rhein-Neckar Europese Metropoolarea.

Mannheim word slegs deur die Ryn-rivier van sy susterstad Ludwigshafen am Rhein (165 000 inwoners) in die Duitse deelstaat Rynland-Palts geskei.

Die eerste skriftelike verwysing van Mannheim kom voor in die Kodeks van Lorsch vauit die jaar 766. Mannheim het in 1607 die stadsregte ontvang nadat keurvors Friedrich IV van die Palts die hoeksteen tot die bou van die vesting Friedrichsburg gelê het. Die stadsuitleg van die binnestad, met sy kenmerklike skaakbordpatroon, het tot vandag toe behoue gebly en word a.g.v. die kwadratiese vorm van die straatblokke die Kwadratestad genoem.

Sedert 1896 is Mannheim 'n beduidende handelstad en belangrike verkeersknoop tussen Frankfurt am Main en Stuttgart, onder andere met die tweede grootste spoorwegstasie in Duitsland, die lughawe *City-Airport* en een van die belangrikste binnelandse hawens in Europa.

'n Paar belangrike uitvindings het in Mannheim onststaan. Hier bou Karl Drais in 1817 die eerste twee-wiel "loopmasjien" (voorganger vir 'n trapfiets), in 1886 vaar die eerste motor van Carl Benz oor die strate en in 1921 volg die eerste *Lanz Bulldog*-trekker vanuit die *Heinrich Lanz AG*-fabriek. Die Mannheimer Julius Hatry ontwikkel in 1929 die eerste vuurpyl-aangedrewe vliegtuig ter wêreld.

'n Andere bynaam vir Mannheim is Schiller-stad, na die digter Friedrich Schiller, wat in Mannheim sy deurbraak gemaak het.

Geografie
---------

Infrastruktuur van Mannheim
Mannheim lê in die noordelike Bo-Ryngebied aan die mondings van die Ryn- en Neckar-riviere. Die voorstede verdeel hulself aan weerskante van die Neckar, aan die regterkant van die Ryn.

Die stad is geleë in die Europese metropoolgebied Ryn-Neckar-Driehoek, 'n woongebied van 2,35 milloen inwoners, wat tesame met dele van Suid-Hesse en die Rynland-paltse Voorpalts ((de) *Vorderpfalz*) in Baden-Württemberg, die stede Mannheim en Heidelberg sowel as die westelike en suidelike munisipaliteite van die Ryn-Neckar-Kreis bevat.

Groter stede in die area is Frankfurt am Main, ongeveer 70 km noordwaarts, Karlsruhe, ongeveer 50 km suidweswaarts en Stuttgart, ongeveer 135 km suid-ooswaarts.

### Klimaat

In Mannheim heers 'n baie gematigde klimaat. Die Duitse weerdiens se weerstasie in Mannheim-Vogelstang meet tussen die jare 1971 en 2000 'n deursnittemperatuur van 10,5 °C per jaar. Die warmste maand is Julie met gemiddeld 19,9 °C, terwyl Januarie met 1,8 °C die koudste is. Temperature oor 30 °C is nie ongewoon in die somer nie. Die hoogste waarde nog, 39,0 °C, word op 8 Augustus 2003 gemeet. 
Opvallend is die geringe reën en sneeuneerslae in Mannheim. In die loop van 'n jaar val gemiddeld net 668 mm reën. Julie is ook die natste maand in Mannheim.

### Inwonerontwikkeling

In 1896 oorskry die aantal inwoners in Mannheim die 100 000-grens en word die nedersetting as 'n stad beskou. In 1905 bevat die stad meer as 160 000 inwoners wat homself teen 1961 verdubbel. In 1970 bereik die bevolkingstal sy hoogtepunt van ongeveer 330 000 inwoners. Verlies deur migrasie sowel as 'n negatiewe bevolkingsaanwas veroorsaak dat hierdie getal afneem tot ongeveer 295 000 in 1986. Sedertdien styg die bevolking weer met ongeveer 5% tot 309 795.

Teen 31 Desember 2006 tel die aantal buitelanders as 19,3 % van die bevolking, altesaam 62 727 mense uit 161 nasionaliteite, van wie 21 171 uit EU-lande kom. Ongeveer 96 000 van die inwoners is immigrante of uit families van immigrante. Die grootste groepe is Turke (19 609), Italianers (8 205), Pole (3 906), Serwiërs (3 279), Grieke (2 751), Kroate (2 724), Spanjaarde (1 331) en Bosniake (1 326).

### Stadsgebiede

Die stadsgebied van Mannheim is in sewentien stadsdele, waarvan ses in die stadsentrum geleë is, opgedeel. Die verdelings is:

Innenstadt / Jungbusch, Neckarstadt-West, Neckarstadt-Ost / Wohlgelegen, Schwetzingerstadt / Oststadt, Lindenhof, Sandhofen, Schönau, Waldhof,
Neuostheim/Neuhermsheim, Seckenheim, Friedrichsfeld, Käfertal, Vogelstang, Wallstadt, Feudenheim, Neckarau en Rheinau. 

### Besienswaardighede

Die voorhof van die Mannheim paleis, nou deel van die Mannheim Universiteit.
* Die **Mannheim-paleis** is tydens die heerskappye van die keurvorste Karl Philipp en Karl Theodor in drie bou-periodes tussen 1720 en 1760 in Mannheim gebou en was die amptelike woning van die keurvorste van die Pfalz van 1720 tot 1777.
* Die **Mannheim-watertoring** is die bekendste landmerk van Mannheim. Die watertoring is volgens die planne van die argitek Gustav Halmhuber tussen die jare 1886 en 1889 gebou. Die toring, met 'n hoogte van 60 m en 'n deursnit van 19 m, het tot die jaar 2000 as 'n water-reservoir vir die voorsiening van drinkwater aan Mannheim gedien.

Sien ook
--------

* Bertha Benz Gedenkroete