recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Die Oslofjord
Kaart van die Oslofjord
Die **Oslofjord** (Noors: *Oslofjorden*) is 'n fjord in Suid-Noorweë wat ondanks sy benaming in geologiese opsig eerder as 'n slenk beskou moet word wat vanaf die kontinentale plaat van Afrika oor die Middellandse See en die Rhônevallei tot by die Bo-Rynslenk loop en van hier verder noordwaarts oor die Oslofjord tot by die Mjøsameer strek.

Die fjord strek oor 'n lengte van sowat 100 kilometer in suid-noordelike rigting en verskaf seetoegang aan die Noorse hoofstad Oslo wat aan sy noordelike ent geleë is. Naby Langesund in die suide gaan die Oslofjord oor na die Skagerrak.

Die fjord se omgewing met sy talle natuurlike hawens en sytakke was reeds in die Ystertydperk 'n geskikte gebied vir die stigting van menslike nedersettings. Die vroegste spore van menslike gemeenskappe dateer selfs uit die Jongsteentydperk. Tydens die oorgang van die Wiking-tydperk na die vroeë Middeleeue omstreeks 1000 het die handelsposte en klein groepe van plase tot stedelike nedersettings begin ontwikkel. Sarpsborg in die ooste en Tønsberg aan die wesoewer is die oudste stede in die gebied.

Aangesien die seevlak in hierdie periode as gevolg van die postglasiale Skandinawiese landopheffing sowat vier meter hoër as vandag was, lê 'n groot aantal van hierdie plekke tans enkele kilometer van die Oslofjord se huidige oewer af. Ander stede soos Oslo en Tønsberg is om militêr-strategiese of kommersiële redes eers in hierdie tydperk gestig.

Die Oslofjord, soos gesien vanuit die bergspits Ekeberg in die gelyknamige Oslose voorstad
Die Oslofjord en die landskap aan sy weerskante het tydens die Middeleeue as *Vik(in)* of *Fold(in)* bekend gestaan; die benaming *Fold* het in die name van die *fylkes* (provinsies) Østfold en Vestfold bewaar gebly.

Die gebied verteenwoordig vandag die demografiese swaartepunt van Noorweë (en die snelste groeiende stedelike gebied in Skandinawië) - sowat veertig persent van die Noorse bevolking woon sowat een uur per motor van die Oslofjord af, en ook veertig persent van alle Noorse werkgeleenthede is hier gekonsentreer. Die Oslofjord vorm sodoende 'n beduidende waterweg vir 'n groot aantal vrag- en passasierskepe, maar is daarnaas ook 'n gewilde ontspanningsgebied vir baaiers en watersportgeesdriftiges.

Die E6-snelweg, wat vanuit die Suid-Sweedse stad Malmö tot by Oslo loop en met sy grotendeels vier lane in Noorweë tot 'n tolpad uitgebou is, is die beduidendste grootpad in die gebied. Daarnaas is tussen Drøbak en Storsand ook 'n padtonnel onder die Oslofjord gebou. Die veerboot *Bastøfergen* verbind daarnaas die stede Moss en Horten met mekaar.
**Osman I** (Ottomaanse Turks: عثمان بن أرطغرل, moderne Turks: I.Osman; 1258–1326) was die leier van die Ottomaanse Turke. Hy was die stigter van die Huis van Osman en die grondlegger van die Ottomaanse Ryk. Die ryk sou langer as ses eeue bestaan.

Osman (sy naam is die Turkse ekwivalent van die Moslemse naam Oethman) het sy eie klein koninkryk van die Seldjoekse Turke in 1299 onafhanklik verklaar. Die weswaartse stukrag van die Moongolse inval het talle Moslems na Osman se prinsdom Anatolië gedryf. Toe die Bisantynse Ryk, die oostelike tak van die Romeinse Ryk, begin verval, het die Ottomaanse Ryk sy plek ingeneem.

Oorsprong van die ryk
---------------------

Die Ottomaanse Ryk onder Osman I
Ertuğrul, Osman se pa, het met die Turkse Kayi-stam van die Mongole weggevlug na Anatolië. Hy het trou gesweer aan sultan Kayqubad I van die Seldjoekse Sultanaat van Rûm, wat hom toestemming gegee het om ’n emiraat te stig en dit uit te brei as hy kon ten koste van die naburige Bisantynse provinsies. Die ligging was gunstig, aangesien die Bisantynse Ryk in die weste aan die agteruitgang was en Moslems in die ooste onder die Seldjoekse Turke versplinter was weens die Mongoolse aggressie en interne twis.

Osman het sy pa in 1281 opgevolg na dié se dood. Sy ryk het gegroei vanweë soldate wat van oor die hele Moslem-wêreld gekom het om teen die verswakkende Bisantynse Ryk te veg asook Turkse stamme wat van die Mongole gevlug het. Onder Osman se sterk leierskap het hierdie groepe ’n formidabele mag geword en die fondamente van die ryk is gou gelê. Osman het sy oog gehad op die Bisantynse Ryk en het die laaste 26 jaar van sy lewe bestee om dele daarvan te verower.

Sy laaste veldtog was teen die Bisantyne van die stad Bursa. Hoewel hy nie self aan die oorlog deelgeneem het nie, was die oorwinning oor Bursa baie belangrik vir die Turke, want dit het as basis gedien van waar hulle teen Konstantinopel geveg het.
Die jaar **0** word nie in die Gregoriaanse kalender of sy voorganger, die Juliaanse kalender, gebruik nie. Dit is egter vir die kalender ISO 8601:2004 en vir astronomiese jaarnommering gedefinieer, waar dit ooreenstem met die Gregoriaanse jaar 1 v.C. Die jaar daarvoor word -1 genoem, wat ooreenstem met die Gregoriaanse jaar 2 v.C. Positiewe jare stem ooreen met Gregoriaanse jare ná Christus; die jaar 1 dui dus op 1 n.C.

Die jaar 0 kom ook in Boeddhistiese en Hindoekalenders voor.

Astronomiese jaartelling
------------------------

In sterrekunde is dit algemeen om vir die jaar 1 n.C. en later die Anno Domini-telling te gebruik, wat dieselfde as die Algemene Jaartelling (AJ) is. Maar die onderbreking tussen 1 n.C. en 1 v.C. maak dit moeilik om antieke en moderne datums te vergelyk. Die nommer 0 word dus toegeken aan die jaar voor 1 n.C. -1 aan die jaar daarvoor, ensovoorts.

Die letters "n.C.", "v.C.", "AJ" of "VHJ" (voor die Huidige Jaartelling) word weggelaat. Die jaar 1 v.C. in die historiese jaartelling is dus gelyk aan 0 in die astronomiese telling, 2 v.C. is gelyk aan -1, ensovoorts. Posotiewe jare stem ooreen met die datums ná Christus en word soms voorafgegaan deur die plusteken (+). Dié manier van jare aandui is in 1740 deur die sterrekundige Jacques Cassini in omloop gebring.

### ISO 8601

ISO 8601:2004 (en voorheen ISO 8601:2000, maar nie ISO 8601:1988 nie) gebruik die astronomiese jaartelling in sy dataverwysingstelsels. Die "basiese" formaat vir die jaar 0 is 0000, wat ooreenstem met die historiese jaar 1 v.C. Verskeie "uitgebreide" formate is moontlik: -0000 en +0000, sowel as weergawes met vyf of ses syfers. Vroeëre jare is negatiewe jare met vier, vyf of ses syfers, wat ’n waarde het van een minder as die ooreenstemmende jaar v.C. Dus is 0001 = 2 v.C.

Suid-Asiatiese kalenders
------------------------

Alle eras wat vir Boeddhistiese en Hindoekalenders gebruik word, begin met die jaar 0. Al hierdie kalenders gebruik verstreke of volledige jare, terwyl die meeste kalenders lopende jare gebruik. ’n Volledige jaar het nog nie verstryk vir enige datum in die aanvanklike jaar van die era nie en die nommer 1 kan dus nie gebruik word nie. Die eerste jaar van die era word dus as 0 aangedui om te wys die era is minder as ’n jaar oud. Dit stem ooreen met die gebruik om mense se ouderdom aan te dui – kinders word nie 1 voordat die eerste jaar sedert hulle geboorte verstryk het nie (met die verskil dat hulle ouderdom in maande aangedui word, soos 6 maande, en nie met 0 nie). Dieselfde beginsel geld vir tyd op ’n 24-uur-horlosie: tydens die eerste uur van die dag word die tyd wat verstreke is, aangedui as 0 uur *n* minute.

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
Witlof of sigorei is ´n voorbeeld van 'n plant met 'n penwortel
'n **Penwortel** is 'n sterk hoofwortel wat by meeste plante voorkom. Dit groei reguit na benede.

By boomsoorte soos denne, eikebome en es anker die wortel die boom en verseker dit dat die plant water en voedingstowwe uit die dieper grondlae kan trek. Ander plante vorm 'n sterk, verdikte penwortel vir die berging van voedsel. Penwortels kom voor by eenjarige en meerjarige plante. Afhangende van die plantsoort kan die vorm van die wortel baie verskil. Die wortel kan van kort tot baie lank wees. Dit kan rond, konies of silindervormig wees. 

'n Aantal penwortels word as voedsel vir mens of dier gebruik. Voorbeelde hiervan is wortels en beetsoorte. In verdikte wortels kan belangrike voedingstowwe voorkom soos sukrose (in suikerbeet) en inulien en fruktose (in sigorei). 

By 'n aantal plantsoorte, soos die perdeblom, kan 'n stuk van die penwortel 'n nuwe plant vorm. Die plant kan homself dus so vermeerder.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Penwortel van 'n jong boom |

Bronne
------

* Van der Schyff, H.P.: Algemene Plantkunde, 5de Uitgawe, J.L. van Schaik, 1987.
* ISBN 0-627-01347-3
**Dona Anabrug**|  |
| Amptelike naam | *Ponte Dona Ana* |
| Oorspan | Zambezirivier |
| Ligging | Vila de Sena en Mutararain Mosambiek |
| Ontwerp | Edgar Cardoso |
| Langste spanwydte | 33 van 80 m elk7 van 50 m elk |
| Totale lengte | 3 670 m |
| Koördinate | 17°26′21″S 35°03′41″E﻿ / ﻿17.43917°S 35.06139°O﻿ / -17.43917; 35.06139 |

Die **Dona Anabrug** is ‘n brug oor die Zambezirivier in Mosambiek. Dit is deel van die spoornetwerk in Oos-Afrika en gee aan Malawi toegang tot ‘n hawe by die see.

Ligging
-------

Die brug lê afgeleë. Dit verbind Vila de Sena (soms Senna) op die suidelike oewer van die Zambesi in die Sofala-provinsie met Mutarara op die noordoewer in die Tete-provinsie. Dit is by die koördinate 17° 26′ 21″ suid en 35° 3′ 41″ oos. Vanaf die Beirahawe loop die spoorlyn noordwaarts en by Mutarara swaai ‘n tak noordwes na die steenkoolvelde by Moatize. Noordwaarts gaan die ander tak verder na Nsanje aan die Shirerivier, Blantyre en die gebied om die Malawimeer.

Brug
----

Die staalbrug is 3,67 km lank en bestaan uit 33 oorspannings van 80 m elk en 7 oorspannings van 50 m elk. Nadat skeepsverkeer op die Shirerivier en die Zambesi en die gebruik van ‘n pont allerhande probleme veroorsaak het, het die Portugese koloniale owerheid tussen 1930 en 1934 hierdie spoorbrug geskik vir treine op Kaapspoor, laat bou. Dit is ontwerp deur Edgar Cardoso, gebou deur die firma Cleveland Bridge & Engineering van Darlington in Engeland en opgerig deur G.A. Hodson. Op daardie stadium was dit een van die langste spoorbrûe in die wêreld en die langste spoorbrug in Afrika.

Latere verloop
--------------

Tydens die Mosambiekse burgeroorlog in die 1980’s is die brug deur RENAMO ernstig beskadig. Met Amerikaanse finansiële steun is die brug in 1995 herstel en omskep in ‘n enkelbaanpadbrug. In Oktober 2006 is dit egter vir alle verkeer gesluit en is ingrypende herstelwerk onderneem. Na die ingebruikname van die nuwe Armando Emilio Guebuza-brug stroomaf by Caia is die brug in Mei 2009 weer vir treinverkeer geopen en as padbrug gesluit. Na opgradering van die voetgangerlaan aan die brug in 2017 word dit daagliks deur ‘n 3000 stappers gebruik.

Ander brûe
----------

Die Zambesi word deur weinig brûe oorkruis. Die bekendstes is die Kazungulabrug, Victoria-watervalbrug, Chirundubrug, Otto Beit-brug, pad oor die wal van die Karibadam, Samora Machelbrug, Kassuende-brug en die Armando Emilio Guabuza-brug.
**James Masango** is 'n Suid-Afrikaanse politikus en lid van die opposisieparty, die Demokratiese Alliansie (DA). Hy dien tans in die nasionale leierskap as ondervoorsitter van die Federale Raad. Masango is die voormalige leier van die opposisie in die provinsiale wetgewer in Mpumalanga, en was voorheen ook 'n lid van die Nasionale Vergadering van Suid-Afrika (LP), waar hy as voorsitter van die koukus gedien het.

Agtergrond
----------

Masango se visie vir Suid-Afrika is 'n nie-rassige en 'n volwaardige demokratiese land waar alle Suid-Afrikaners gelyk is en die geleentheid het om die talent wat ons het op 'n gelyke veld te ondersoek. Deursettingsvermoë en die fokus op sy doelstellings het hom gemaak wat hy vandag is en hy is trots op sy prestasies.

Politieke loopbaan
------------------

Masango het in 1994 by die klein Demokratiese Party aangesluit. Hy was 'n wyksraadslid in die Govan Mbeki-munisipaliteit voordat hy in 2004 verkies is vir die hernoemde DA. Masango het in die portefeuljekomitees Sport en Ontspanning en Behuising gedien, en was die skadu-adjunkminister van verdediging en militêre veterane.  Masango is in 2009 herkies tot die parlement en is aangestel as die adjunk-skaduminister van openbare werke. Hy is in 2012 opgevolg deur Anchen Dreyer. Hy dien ook as voorsitter van die DA-koukus. Na 'n periode in die Mpumalanga provinsiale wetgewer is hy in 2014 terug na die Nasionale Vergadering en dien hy tussen 2014 en 2015 as die skaduminister van openbare werke.

Hy het die pos van provinsiale leier vir drie jaar beklee, voordat hy in 2018 opsy gestaan het ten gunste van Jane Sithole, maar het voortgegaan as DA-leier in die Wetgewer tot die verkiesing in 2019. Masango het daarna uit die politiek getree, maar het aan die einde van 2020 teruggekeer na aktiewe partywerk en op die verkiesingskongres van die party in Oktober onbestrede gestaan vir een van die twee ondervoorsitters van die Federale Raad. Hy beklee die pos sedert 1 November 2020. 

In Januarie 2021 is Masango ingesweer as 'n PR-raadslid in die Govan Mbeki Plaaslike Munisipaliteit, waar hy weereens die DA verteenwoordig.
Die **Internasionale Statistiese Klassifikasie van Siektes en Verwante Gesondheidsprobleme**, gewoonlik afgekort as die **Internasionale Klassifikasie van Siektes**, is die internasionale "standaard-diagnosehandleiding vir epidemiologie, gesondheidsbestuur en kliniese doeleindes". Die Engelse naam is *International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems*, of kortweg *International Classification of Diseases* (**ICD**).

Die ICD word bygewerk deur die Wêreldgesondheidsorganisasie (WGO), die gesondheidsowerheid in die Verenigde Nasies-stelsel. Dit is ontwerp as ’n klassifikasiestelsel vir gesondheidsorg. Dit sorteer gesondheidstoestande saam in generiese kategorieë saam met spesifieke variasies en ken aan elk ’n kode toe van tot ses karakters. Groot kategorieë sluit dus ’n stel ooreenstemmende siektes in.

Die drie jongste uitgawes van die ICD is:

ICD-11
------

Werk het in 2007 begin en dit is in Mei 2019 aanvaar.

ICD-10
------

Werk het in 1983 begin en dit is in Mei 1990 aanvaar.

ICD-9
-----

Dit is tussen 30 September en 6 Oktober 1975 opgestel.
'n Vereenvoudigde voorstelling van die westelike deel van Pangea.
Die **Wilsonsiklus** of **superkontinentsiklus** is in plaattektoniek die herhalende siklus waardeur die kontinente eers bymekaarkom en een superkontinent vorm en dan weer in fragmente opbreek. Die fragmente kom eindelik weer bymekaar en vorm 'n nuwe superkontinent. Daar is al voorgestel dat die Wilsonsiklus op Aarde sowat 3 miljard jaar gelede, in die Argeïese Eon, begin het.

Die siklus is genoem na die Kanadese geofisikus John Tuzo Wilson (1908-1993), wat opgelet het die oseaankors is oor die algemeen veel jonger as die kontinentale kors. Hy het daaruit afgelei dat die oseaanbodem 'n kort lewensduur het in vergelyking met dié van die kontinente. Die oseaankors word telkens van voor af gevorm terwyl dit op ander plekke vernietig word, en so hernu dit homself voortdurend.

Invloed op die seevlak
----------------------

Die Wilsonsiklus het 'n belangrike invloed op die seevlak. In tye waarin 'n superkontinent opbreek, sal baie nuwe oseaankors gevorm word en sal die totale oppervlak van die mid-oseaanriwwe styg. Jong, relatief warm oseaankors het 'n kleiner digtheid as ou, relatief koel oseaankors. Daarom sal jong oseaankors nie so diep in die aardmantel wegsink nie, wat tot gevolg sal hê dat die oseane vlakker is. Groter dele van die kontinente sal dus onder water wees.

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Nederlandse Wikipedia vertaal.
Vereenvoudigde aansig van 'n kunsmatige neurale netwerk
'n **Neurale netwerk** is 'n netwerk van biologiese neurone, of, in 'n moderne sin, 'n kunsmatige neurale netwerk, saamgestel uit kunsmatige neurone of nodusse. Dus, 'n neurale netwerk is óf 'n biologiese neurale netwerk, wat uit biologiese neurone bestaan, óf 'n kunsmatige neurale netwerk, wat gebruik word om kunsmatige intelligensie (KI) probleme op te los. Die verbindings van die biologiese neuron word in kunsmatige neurale netwerke gemodelleer as gewigte tussen nodusse. 'n Positiewe gewig weerspieël 'n opwindende verband, terwyl negatiewe waardes inhiberende verbindings beteken. Alle insette word deur 'n gewig gewysig en opgesom. Daar word na hierdie aktiwiteit verwys as 'n lineêre kombinasie. Laastens beheer 'n aktiveringsfunksie die amplitude van die uitset. Byvoorbeeld, 'n aanvaarbare uitset reeks is gewoonlik tussen 0 en 1, of dit kan −1 en 1 wees.

Hierdie kunsmatige netwerke kan gebruik word vir voorspellende modellering, aanpasbare beheer en toepassings waar hulle via 'n datastel opgelei kan word. Selfleer wat uit ervaring voortspruit, kan binne netwerke plaasvind, wat gevolgtrekkings kan maak uit 'n komplekse en oënskynlik onverwante stel inligting.
**James Leonard Brierley Smith**, (26 Oktober 1897 – 7 Januarie 1968), meer bekend **J.L.B. Smith**, was 'n Suid-Afrikaanse igtioloog, organiese skeikundige en professor. Hy het bekend geword toe hy die selakant geïdentifiseer het. Daar is vroeër geglo dat die Selakant reeds uitgesterf het. Hy het verskeie publikasies die lig laat sien waarvan *SMITHS' SEA FISHES* die bekendste is.

Biografie
---------

Smith verwerf 'n meesters in chemie aan die Universiteit Stellenbosch en 'n doktoraal in filosofie aan die Universiteit van Cambridge. Met sy terugkeer na Suid-Afrika doseer hy aan die Rhodes-universiteit in Grahamstad in die Oos-Kaap.

Sy belangstelling in igtiologie ontstaan tydens ‘n strandvakansie, waar hy as gevolg van swak gesondheid ontspan het.

Latimer met die selakant wat sy ontdek het.
In 1938 hoor Smith dat Marjorie Courtenay-Latimer ‘n selakant gevind het. Hy ondersoek die vis in Februarie 1939, waarna hy dit identifiseer. Die vis is na die ontdekker daarvan vernoem, *Latimeria*.

Smith het saam met sy vrou aan die boek *Sea Fishes of South Africa* (1949) gewerk, waarna verskeie ander titels tot in 1968 verskyn het.

In 1968 pleeg Smith na 'n lang tydperk van siekte selfmoord deur sianied te neem. Sy vrou het later die JLB Smith Instituut vir Igtiologie in Grahamstad gestig.

Boeke
-----

* *Sea Fishes of South Africa* (met Margaret M. Smith, wat ook meeste illustrasie geteken het), Central News Agency Ltd, 1949
* *Old Fourlegs - The Story of the Coelacanth*, Longmans & Green, 1956
* *The fishes of the Seychelles* (met Margaret M. Smith), Rhodes Universiteit, 1963
* *Fishes of the Tsitsikama Coastal National Park* (met Margaret M. Smith), National Board of Trustees, 1966
* High Tid*e, Books of Africa, 1968*
* *Our Fishes* (met Margaret M. Smith), Voortrekkerpers, 1968
Embleem van die Ossewabrandwag
Dr. Hans van Rensburg (staande, derde van links) en lede van die Ossewabrandwag se Transvaalse beheerraad. Voor: N.J.R. Roets, J.P.S. Rossouw, M.S.F. Grobler, P. Bothma, G.J. Puren. Staande: Onbekend, Louis Botha, Hans van Rensburg, onbekend, M.C. Eloff, adv. J.D. Jerling, Hendrik Neethling, onbekend, onbekend, ds. S.J. Stander (van Hartebeestfontein), kapt. Henri Slegtkamp (van Spioenkop), G. Opperman.
Die Gemaskerde Wonder, die rofstoeier Johannes van der Walt, was 'n hoofgeneraal in die OB.
Die **Ossewabrandwag** (afgekort as **OB**) was 'n nasionalistiese Afrikaner-organisasie in Suid-Afrika wat in die konsistorie van die Tweetoringkerk in Bloemfontein op 4 Februarie 1939 gestig is met dr. J.F.J. (Hans) van Rensburg aan die stuur daarvan. Dit is gestig met die doel om groeiende Afrikanernasionalisme te verteenwoordig wat versterk is deur die simboliese Trek van 1938 ter eeufeesviering van die Groot Trek. Die OB het noue bande gehad met dr. D.F. Malan se Herenigde Nasionale Party en die Afrikaner Broederbond en het spoedig ontwikkel van 'n kulturele organisasie na 'n hoogs gemotiveerde politieke stem. Teen 1941 het die organisasie reeds ongeveer 350 000 lede gehad.

Die Ossewabrandwag het Suid-Afrikaanse deelname aan die Tweede Wêreldoorlog aan die kant van die Verenigde Koninkryk teengestaan weens die Boere se stryd teen die einste Britte in die Eerste- (1880-1881) en Tweede Vryheidsoorloë (1899-1902). Die OB was ook van mening dat die Duitser nie die vyand van die Afrikaner is nie. 'n Meer aktiewe groep nl. die Stormjaers is as integrale deel van die OB gestig.
Baie lede van die OB is deur die loop van die Tweede Wêreldoorlog geïnterneer nadat dade van sabotasie gepleeg is om te verhoed dat Suid-Afrika aan die kant van Brittanje moes veg. In die interneringskamp te Koffiefontein het die latere Eerste Minister en President, John Vorster, bevriend geraak met generaal Hendrik van den Berg, latere hoof van die Buro vir Staatsveiligheid.

In September 1942 is die OB deur generaal Jan Smuts verbied en het die organisasie ondergronds gegaan. Daar is geen aanduiding beskikbaar dat die OB formeel ontbind het nie, maar voor 1960 het die organisasie reeds ophou bestaan as 'n samehangende organisasie.

Bibliografie
------------

* Terblanche, H.O.: John Vorster - OB-generaal en Afrikanervegeter. Roodepoort: CUM-boeke, 1983. ISBN 0-86984-413-X
’n Priester van die Kloosterkerk van Na'akueto La'ab met ’n uitbeelding van die legende van konings.
**Na'akueto La'ab** was *negus* (koning) van Ethiopië en lid van die Zagwe-dinastie. Die Ethiopiese historikus Taddesse Tamrat meen hy was die seun van Kedoes Harbe. Volgens die Brits-Ethiopiese akademikus Richard Pankhurst het hy die kerk laat bou wat in ’n grot sowat ’n halwe dag se reis van die dorp Lalibela geleë is. Volgens een manuskrip het hy 40 jaar lank regeer, maar dit is ’n agterdogwekkende ronde getal.

’n Hagiografie van Na'akueto La'ab wat in die 17de eeu geskryf is, bestaan nog. Volgens Huntingford lui die dokument dat Zagwe-mag tot in Gojjam gestrek het en dat die koning twee kerke laat bou het.

Volgens tradisie het koningin Maskal Kibra haar man, koning Lalibela, oorreed om in Na'akueto La'ab se guns te abdikeer, maar hom 18 maande later oorreed om die troon terug te neem. Tamrat glo egter nie Lalibela se heerskappy het so vreedsaam tot ’n einde gekom nie. Hy meen die tradisie laat ’n tydperk weg toe Na'akueto La'ab in staat was om steun te werf en die troon vir ’n kort rukkie oor te neem, totdat Jetbarak sy pa se troon teruggeneem het.

Skakels
-------

* *The Dictionary of Ethiopian Biography*: Nä'akweto-Lä-'Ab

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
**Surveyor 6** was die sesde ruimtetuig van die Amerikaanse onbemande Surveyor-program wat op die oppervlakte van die Maan geland het. Surveyor 6 het op *Sinus Medii* geland. Altesaam 30 027 foto's is na die Aarde versend.

Hierdie ruimtetuig was die vierde van die Surveyor-reeks wat 'n suksesvolle sagte landing op die Maan gedoen het, televisiefoto's na die landing verkry het, die oorvloed van die chemiese elemente in die maangrond bepaal het, landingsdinamikadata verkry het, termiese en radarreflektiwiteitsdata verkry het en 'n Vernier-enjinerosie-eksperiment uitgevoer het. Surveyor 6 was feitlik identies aan Surveyor 5, hierdie ruimtetuig het 'n televisiekamera, 'n klein staafmagneet (wat aan een voetstuk vasgemaak was) en 'n alfa-verstrooiingsinstrument sowel as die nodige ingenieurstoerusting gedra. Dit het op 10 November 1967 in *Sinus Medii* geland, 0,49 grade in breedtegraad en 1,40 grade W lengtegraad (selenografiese koördinate) – die middelpunt van die Maan se sigbare halfrond. Die ruimtetuig het alle beplande doelwitte bereik. Die suksesvolle voltooiing van hierdie sending het voldoen aan die Surveyor-program se verpligting teenoor die Apollo-program. Op 24 November 1967 is die ruimtetuig vir die twee weke lange maannag gesluit. Kontak is op 14 Desember 1967 gemaak, maar geen bruikbare data is verkry nie.

Maangrondopnames is met behulp van fotografiese en alfadeeltjie-terugstrooimetodes voltooi. 'n Soortgelyke instrument, die APXS, is aan boord van verskeie Mars-missies gebruik.

In 'n verdere toets van ruimtetegnologie is Surveyor 6 se enjins weer aangeskakel en vir 2,5 sekondes ontbrand om die eerste maan-opstyging op 17 November om 10:32 UTC te toets. Dit het 700 N se stukrag ontwikkel en het die voertuig 4 m van die maanoppervlak opgelig. Nadat dit 2,5 m beweeg het, het die ruimtetuig weer suksesvol sag geland en voortgegaan om te funksioneer soos ontwerp.

Surveyor 6 het naby die impakplek van Surveyor 4, wat 'n paar maande vroeër in Julie 1967 hier neergestort het, geland.

Notas
-----

|  |  |
| --- | --- |
| Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Engelse Wikipedia vertaal. | 

Klik vir info oor hierdie sjabloon.
 |

| * l
* b
* w
Surveyor-program |
| --- |
| 
* Surveyor 1
* Surveyor 2
* Surveyor 3
* Surveyor 4
* Surveyor 5
* Surveyor 6
* Surveyor 7

 |
**James Lawrence Levine** (\* 23 Junie 1943 – 9 Maart 2021) was 'n Amerikaanse dirigent en pianis. Hy is veral bekend as gewese musikale direkteur van die Metropolitan Opera (the "Met"). Hy het veertig jaar lank die pos beklee (1976–2016). Sy pos by, en alle verbindinge met, die Metropolitan Opera, is formeel beëindig op 12 Maart 2018 as gevolg van beweringe van seksuele wangedrag, wat Levine ontken.

Levine het talle opnames, sowel as televisie- en radioprogramme, met die Met gemaak. Levine het ook leiersposisies by die *Ravinia-fees*, die München Filharmoniese Orkes en die Boston Simfonieorkes gehou. In 1980 het hy die *Lindemann Young Artists Development Program* gestig en het dikwels belowende sangers, dirigente en musikante vir professionele loopbane opgelei.

Nadat hy 'n gesondheidsverwante pouse van byna twee jaar (2011 tot 2013) geneem het, het Levine as die Met se voltydse musiekdirekteur na die 2015/16-seisoen afgetree as Musiekdirekteur Emeritus.

Op 2 Desember 2017 het The New York Times 'n voorbladartikel gepubliseer waarin gedetailleerde beweringe van seksuele mishandeling deur vier mans in hul 40's tot 60's teen Levine gemaak is. Die volgende dag het die Met Levine geskors en sy toekomstige geskeduleerde verskynings gekanselleer. Die Ravinia-fees het ook al hul bande met Levine beëindig, so ook die Boston Simfonieorkes (BSO), wat aangekondig het dat Levine nooit weer in diens geneem sal word of gekontrakteer sal word deur die BSO nie. Na 'n ondersoek wat in Maart 2018 beëindig is het die Met, nadat geloofwaardige bewyse gevind is, hul kontrak met Levine beëindig oor "seksuele misbruik en teisterende gedrag".
**Suryavarman I** (Khmer: សូរ្យវរ្ម័នទី១) was van 1006 tot 1050 koning van die Khmer-ryk.:134–135 Hy het die mag van koning Udayadityavarman I afgeneem deur sy leërs omstreeks 1002 te verslaan. Ná ’n uitgerekte oorlog teen Udayadityavarman se toekomstige opvolger, Jayaviravarman, het Suryavarman I in 1010 die allleenmag oorgeneem. Hy was ’n Mahayana-Boeddhis:134 wat ook die groeiende Theravada-Boeddhisme in die Khmer-ryk verdra het.

Bewind
------

Suryavarman het omstreeks 1012 diplomatieke betrekking met die Chola-dinastie van Suid-Indië aangeknoop:136 en blykbaar die magtige Chola-keiser se hulp gevra teen die Tambralinga-koninkryk. Nadat Tambralinga daarvan uitgevind het, het hulle die Srivijaya-koning se hulp gevra. Dit het daartoe gelei dat Chola en Srivijiya slaags geraak het. Die daaropvolgende oorlog het geëindig met ’n oorwinning vir Chola en die Khmer-ryk en groot verliese vir die ander kant.

Suryavarman se bewind het sowat 40 jaar geduur en hy het ’n groot deel daarvan bestee om dit te verdedig. Hy het ook in dié tyd sy ryk uitgebrei. Al was hy ’n Boeddhis, het hy mense ook toegelaat om Hindoeïsme te beoefen. Sy paleis was in die omgewing van Angkor Thom, en hy was die eerste Khmer-heerser wat sy paleis met ’n muur omring het.

Hy het moontlik begin bou aan Preah Khan Kompong Svay en het Banteay Srei, Wat Ek Phnom en Phnom Chisor uitgebrei.:95–96 Hy het ook verskeie ander tempels laat bou en met bouwerk aan die tweede Angkor-reservoir, die Wes-Baray, begin.:371 Dit is die grootste reservoir wat behoue gebly het. 

Suryavarman I is in 1050 dood en het die postume naam Nirvanapada gekry ("die koning wat na nirvana gegaan het"). Hy is opgevolg deur sy seuns, Udayadityavarman II, wat omstreeks 1066 dood is, en Harshavarman III. Laasgenoemde het die stryd teen interne opstande en Champa voortgesit tot met sy dood in 1080.
**Sadeness (Part I)** is die eerste enkelsnit van die groep Enigma uit 1990. Die snit was die eerste van vier enkelsnitte afkomstig van die album *MCMXC a.D.*. Die snit word meteens die suksesvolste treffer van die groep. In vier-en-twintig lande behaal dit die no.1-ranglys, waaronder Suid-Afrika.

Sadeness gaan oor die seksuele verlange van Markies de Sade, vandaar die naam *Sadeness*, as woordspeling van die Engelse woord *sadness*. Na *Sadeness* kom *Mea Culpa (Part II)*, 'n soort opvolg, al was hierdie snit minder gewild as *Sadeness* self.

Musiekvideo
-----------

In die musiekvideo is 'n geleerde te sien, miskien 'n verwysing na die markies, wat aan die slaap val in sy kamer terwyl hy skryf. Dan het hy 'n fantastiese, verligtende droom; hy loop deur 'n ruïne van 'n katedraal en kom daarna by 'n deur, waarskynlik die "verbode deur", as daar na die albumkonsep gekyk word. Agter die deur staan 'n mooi jong vrou, wat die liriek van die musiek na hom fluister: *Sade, dis-moi. Sade, donne-moi.* (vertaal: *Sade, vertel my. Sade, gee my*). Die man draai dan om en wil vlug, maar deur sy verlange word hy deur die deur teruggesuig. Op daardie oomblik word die man wakker, waarna die lied eindig.
**Sadiola** is 'n kommune en klein dorpie, ongeveer 70 km suid van Kayes in die westelike gedeelte van Mali, in Wes-Afrika. Twee groot oopgroefgoudmyne is hier geleë, die Sadiola Hill-goudmyn en die Yatela-goudmyn. Volgens die 2009-sensus woon 39 305 mense hier.

Natuur en Omgewing
------------------

Die natuur in hierdie omgewing het 'n monsoontipe klimaat. Vanaf ongeveer Mei tot Augustus is die jaarlikse reënseisoen, waartydens die reënval tot 1500 mm oor 'n tydperk van drie tot vier maande kan wees, met temperature wat rondom die middel dertigs wissel, met 100% humiditeit. Vanaf ongeveer September tot middel Januarie is die "koeler" seisoen (geen reënval nie), met gematigde temperature wat wissel van 15° tot 30 °C. Vanaf Januarie tot April begin die warm seisoen, met temperature wat wissel vanaf 40° tot 50 °C, ook met geen reënval nie. Dus duur die droë seisoen vir 'n tydperk van 8 tot 9 maande per jaar.

Bekende landmerke in die omgewing is die eskarp, die Senegalrivier, en die Gouina-waterval in die Senegalrivier.

Geskiedenis
-----------

Die dorpie was een van 'n klomp klein inheemse dorpies in die streek, maar word onderskei van die res deurdat dit in bo-op 'n goudertsafsetting geleë is. Primitiewe vorms van mynbou het in hierdie area voorgekom, wat moontlik die ontstaan van Sadiola beteken het.
Die huidige twee groot oopgroefmyne in die omgewing word deur AngloGold Ashanti bestuur, maar gesamentlik besit deur AngloGold Ashanti, Iamgold en die Maliese regering.

Sadiola was vroeër bo-op 'n koppie (Sadiola Hill) geleë, wat bo-op die hoofgoudafsetting gelê het. Toe mynbou daar begin het, is die dorpie 'n paar kilometer verder hervestig, om grootskaalse gemeganiseerde mynbou moontlik te maak. Met die aanvang van moderne mynbou het mense van ver af begin instroom, en 'n ontploffing in die bevolkingsgetal veroorsaak.

Taal
----

Die tale wat hier gepraat word is hoofsaaklik Bambara, Malinque, en Frans. Alhoewel Frans die amptelike landstaal is, is dit egter die meeste inwoners se twee of derde taal.
Die **snelheid** van 'n liggaam verwys na die tempo waarteen die posisie van die liggaam verander, met inbegrip van die rigting waarin dié verandering plaasvind. Dit kan ook beskryf word as die verplasing van die liggaam in 'n gegewe tydinterval, weereens met inbegrip van die rigting van die begin- na die eindpunt.

Snelheid is naamlik 'n vektorhoeveelheid waarvan die rigting 'n inherente aspek vorm. In 'n driedimensionale ruimte word dit gevolglik deur 'n driedimensionale vektor (essensieel drie geordende getalle) weergegee, wat opgestel kan word nadat 'n Cartesiese assestelsel gekies is. Die absolute waarde (of grootte) van hierdie snelheid lewer die liggaam se **spoed**, wat met 'n enkele getal, of skalaarhoeveelheid, aangedui kan word. Die spoed is gevolglik nie rigtingafhanklik nie, en 'n assestelsel is oorbodig by die beskrywing daarvan.

Tensy daar 'n krag op die liggaam uitgeoefen word sal die snelheid van die liggaam onveranderd bly, soos bepaal deur Newton se eerste wet: die wet van traagheid. Beide die spoed en bewegingsrigting bly gevolglik konstant tot welke tyd 'n krag op die liggaam inwerk, wanneer Newton se tweede wet in werking tree.

Berekening
----------

Wiskundig word snelheid as volg gedefinieer: {\displaystyle v={\frac {\Delta x}{\Delta t}}}  

Waar {\displaystyle \Delta x} die verplasing verteenwoordig en {\displaystyle \Delta t} die verlope tyd verteenwoordig.

Snelheid kan gesien word as die eerste afgeleide, volgens tyd ({\displaystyle t}), van posisie ({\displaystyle x}) of die integraal van versnelling (*a*):

* {\displaystyle v={\frac {dx}{dt}}}
* {\displaystyle v=\int \_{a}^{b}a\,dt}

Snelheid vs spoed
-----------------

Streng gesproke is daar 'n verskil tussen snelheid en spoed. Kyk na die definisies van snelheid en spoed hieronder en ook verplasing en afstand:

Snelheid = Verplasing / Tyd
Spoed = Afstand / Tyd

Kyk ook
-------

* Spoed
* Versnelling
* Terminale snelheid
Kapel se binnekant
Die **Ossuarium van Sedlec** (Tsjeggies: *Kostnice v Sedlci*; Duits: *Sedletz-Beinhaus*) is 'n Rooms-Katolieke kapel, geleë by die begrafplaas van die Kerk vir alle Heiliges (Tsjeggies: *Hřbitovní kostel Všech Svatých*), deel van die voormalige Sedlec-abdy in Sedlec, 'n voorstad. van Kutná Hora in die Tsjeggiese Republiek. Die ossuarium bevat na raming die geraamtes van tussen 40 000 en 70 000 mense, wie se bene in baie gevalle kunstig gerangskik is om versierings en meubels vir die kapel te vorm. Die ossuarium is een van die mees besoekte toeriste-aantreklikhede van die Tsjeggiese Republiek en lok jaarliks meer as 200 000 besoekers.

Vier klokvormige heuwels beslaan die hoeke van die kapel. 'n Kandelaar van bene, wat ten minste een van elke been in die menslike liggaam bevat, hang van die middel van die naaf met kranse van skedels wat die kelder drapeer. Ander werke sluit in steunstukke en monstranse langs die altaar, 'n wapen van die Huis van Schwarzenberg, en die handtekening van František Rint, ook in been uitgebeeld, op die muur naby die ingang.

Saam met Sedlec Abbey en die res van die Kutná Hora-stadsentrum, is dit in 1995 as 'n UNESCO-wêrelderfenisgebied gelys vanweë sy unieke Barok-argitektuur.

Geskiedenis
-----------

Kapel buitekant
In 1278 is Hendrik, die abt van die Cisterciënser-klooster in Sedlec, deur koning Otakar II van Bohemië na die Heilige Land gestuur. Hy het teruggekeer met 'n klein hoeveelheid grond wat hy van Golgota verwyder het en dit oor die abdybegraafplaas gestrooi. Die woord van hierdie vrome daad het gou versprei en die begraafplaas in Sedlec het 'n begeerlike begraafplaas regdeur Sentraal-Europa geword.

In die middel van die 14de eeu, tydens die Swart Dood, en na die Hussiete-oorloë in die vroeë 15de eeu, is baie duisende in die abdy-begraafplaas begrawe, so dit moes aansienlik vergroot word.

Omstreeks 1400 is 'n Gotiese kerk in die middel van die begraafplaas gebou met 'n gewelfde boonste vlak en 'n onderste kapel om gebruik te word as 'n ossuarium vir die massagrafte wat tydens konstruksie opgegrawe is, of bloot bestem vir sloping om plek te maak vir nuwe begrafnisse.

Na 1511 is die taak om geraamtes op te grawe en hul bene in die kapel te stapel aan 'n halfblinde monnik van die orde gegee.

Tussen 1703 en 1710 is 'n nuwe ingang gebou om die voormuur, wat na buite geleun het, te ondersteun, en die boonste kapel is herbou. Hierdie werk, in die Tsjeggiese Barokstyl, is ontwerp deur Jan Santini Aichel.

In 1870 is František Rint, 'n houtsnyer, in diens van die Schwarzenberg-familie om die beenhope in orde te bring, wat 'n makabere resultaat opgelewer het. Die handtekening van Rint, ook in been uitgevoer, verskyn op die muur naby die ingang van die kapel.

Galery
------

* The Sedlec Ossuary
* Handtekening van F. Rint vertoon met bene
* Nany skoot van 'n versiering
* Schwarzenberg familiewapen gemaak met bene
* Kandelaar gemaak van skedels en bene
* Munte gelos as 'n offer
Die *J. Wellington Wimpy* karakter uit die Popeye tekenfilm.
**Wimpy** is 'n restaurantgroep wat hoofsaaklik kitskos soos hamburgers, slaptjips en melkskommels verkoop.

Geskiedenis
-----------

Die Wimpy-handelsmerk is in die 1950's geskep in die Verenigde Koninkryk. Die naam is geïnspireer deur die J. Wellington Wimpy-karakter wat deur Elzie Crisler Segar geskep is en in die Popeye-tekenfilms verskyn het.

Wimpy se eerste restaurant in Suid-Afrika het in 1967 in Durban oopgemaak.

Op 27 Februarie 2007 het *Famous Brands* (wat die Wimpy-konsessieonderneming in Suid-Afrika besit) aangekondig dat hulle Wimpy VK gekoop het.

Internasionale takke
--------------------

Wimpy het takke in die volgende lande:

Vlag van Bangladesj Bangladesj, Vlag van Botswana Botswana, Vlag van Siprus Ciprus, Vlag van Egipte Egipte,  
Vlag van Republiek Ierland Ierland, Vlag van Indië Indië, Vlag van Kenia Kenia, Vlag van Colombia Kolombië,  
Vlag van Koeweit Koeweit, Vlag van Namibië Namibië, Vlag van Nieu-Seeland Nieu-Seeland, Vlag van Nepal Nepal,  
Vlag van Libanon Libanon, Vlag van Saoedi-Arabië Saoedi-Arabië, Vlag van Suid-Afrika Suid-Afrika, Vlag van Verenigde Koninkryk Verenigde Koninkryk en Vlag van Zambië Zambië.

'n Wimpy in Koeweit

Sien ook
--------

* Lys van vername restaurante in Suid-Afrika
In die stratosfeer van die atmosfeer word die **osoonlaag** aangetref. Die osoonlaag is veronderstel om reg oor die wêreld dieselfde digtheid te hê, maar weens besoedeling en ander faktore, het daar 'n gat in die osoonlaag ontstaan. Dit is 'n wêreldwye probleem.

Wêreldwyd is die klimaat besig om te verander. Die poolys smelt, wat 'n styging in die seevlak veroorsaak. Boere se oeste word vernietig weens te veel reën. Dit lei tot 'n afname in voedselproduksie, wat lei tot 'n vermindering in bevolkingsgroei. Toerisme lei ook onder die "gat". Die afname in reënval beïnvloed watervalle, damme en riviere. Dit lei tot 'n afname in toeriste wat sulke gebiede besoek. Dié aspek benadeel ook die ekonomie van die land.

Impak op mense en diere
-----------------------

Die mens het 'n groter kans om velkanker op te doen as gevolg van die hoeveelheid UV-strale wat die aarde bereik. 'n Afname in fitoplankton lei tot 'n afname in seelewe. Vis-etende diere se voedsel word daarmee uit hulle bekke geneem.

Moontlike oplossings
--------------------

Produksie van chloorfluoorkoolstowwe is reeds in 1997 verbied. Ongelukkig neem hierdie gasse 100 jaar om te verdwyn. Die gasse sal dus vir dekades nog die osoonlaag vernietig.

Petroleum word meer "atmosfeervriendelik" gemaak, asook vele ander, soos aerosol-reukweerders.

Vordering van oplossings:

1. Chloorfluoorkoolstowwe is reeds verban
2. Osoonvriendelike produkte is reeds beskikbaar
3. Petroleum is meer osoonvriendelik

|  |  |
| --- | --- |
|  | Wikimedia Commons bevat media in verband met ***Ozone layer***. |

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BNE: XX545363
* BNF: cb122513315 (data)
* GND: 4130365-9
* LCCN: sh88004695
* NARA: 10643008
* NDL: 00576770
* NKC: ph123891
* SUDOC: 031265022

 |
Die **Geelstert-nooientjie** (*Pomacentrus trichrourus*) is 'n vis wat voorkom in die westelike Indiese Oseaan, die Rooisee, Oman en aan die kus van Oos-Afrika suidwaarts tot by die noorde van KwaZulu-Natal. In Engels staan die vis bekend as die *Yellowtail damsel*.

Identifikasie
-------------

Die vis word tot 10cm lank en die lyf is nou en slank. Die volwasse visse is swartgrys en die skubbe het donker rante. Die kleur van die stertvin kan varieer en kan ook wit wees tot deursigtig tot geel of grys.

Die onvolwasse vis is donkerblou en die skubbe het ook donker rante. 'n Bou *oor* kol kan voorkom en daar is soms ook 'n swart kol agter die dorsale vin. Die kleur van die stertvin mag varieer tussen geografiese areas. In Suid-Afrika is hulle driekleurig: die basis is swart, word meer geel en het 'n blougrys rant. In ander streke is die stertvin meer wit.

Die visse leef in rots kusareas en aflandige koraalriwwe in water wat 1 tot 30m diep is. Die visse bly altyd naby skeure en grotte in die riwwe. Hulle is gewoonlik alleenlopend en vreet alge en bodem ongewerweldes.

Hierdie spesie is skaars en sku.

Sien ook
--------

* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies

Bron
----

* *The Reef Guide: Fishes, corals, nudibranchs & other invertebrates: East & South Coasts of Southern Africa.* Dennis King & Valda Fraser. Struik Nature. 2014 ISBN 978-1-77584-018-3
Die **Geelstompie** (*Mimetes palustris*) is 'n blomdraende struik wat tot die genus *Mimetes* behoort en deel van die fynbos vorm. Die plant is endemies aan die Wes-Kaap en kom slegs in die Kleinrivierberge tussen Hermanus en Stanford voor. Die struik is regop en word 1 m hoog en blom regdeur die jaar maar die meeste blomme verskyn van Julie tot November.

'n Brand vernietig die plant maar die sade oorleef. Twee tot ses maande nadat dit geblom het, val die vrugte af en miere versprei die sade. Hulle stoor die sade in hul neste. Die plant is tweeslagtig. Bestuiwing vind plaas deur die werking van voëls. Die plant groei op moerasagtige, klam hellings op hoogtes van 600- 900 m.

In Engels staan dit as die *Cryptic Pagoda* bekend.

Bronne
------

* REDLIST Sanbi
* Biodiversityexplorer
* Protea Atlas
* Plants of the World Online

|  |  |
| --- | --- |
| Taksondatabasisse | 
* Wd: Q18073115
* GBIF: 5636306
* iNaturalist: 590022
* IPNI: 705239-1
* IUCN: 113181099
* Plant List: tro-26500326
* Tropicos: 26500326

 |
Die **geelstreepboskruiper** (*Phyllastrephus flavostriatus*) is 'n gelokaliseerde algemene standvoël in woude se middelstrata en blaredak. Die voël staan ook bekend as die *Geelstreeptiptol* en in Engels as die *Yellow-streaked bulbul*. Die spesie kom voor in verskeie Afromontane woudkolle aan die oostekant van Suid-Afrika, en noordwaarts in soortgelyke Afromontane bergwoude.

Voorkoms
--------

Die voël is 18 tot 20 cm lank en weeg 22 tot 38 gram. Die borskant is lig en die snawel lank en dun. Die dowwe geel borsstrepe is net van naby en in goeie lig sigbaar. Die oë wissel van wit tot grysbruin.

Identifikasie
-------------

Die voël is aansienlik groter as die kleinboskruiper maar word die beste uitgeken aan sy manier van vreet: hy kruip teen takke op, pik insekte van blare af en flits aanhoudend een vlerk op 'n slag.

Hulle kom in groepe van vyf tot ses voor, en roep gereeld.

Sien ook
--------

* Alfabetiese lys van Suid-Afrikaanse voëls
* Lys van Suid-Afrikaanse voëls (Groepeer)
* Lys van Suider-Afrikaanse voëls volgens wetenskaplike name

Bron
----

* *Sasol Voëls van Suider-Afrika.* Struik Nature. Vierde Uitgawe 2011. ISBN 978-1-77007-926-7

|  |  |
| --- | --- |
| Taksondatabasisse | 
* Wd: Q1589185
* ADW: Phyllastrephus\_flavostriatus
* Avibase: 651384DFF48E4F6B
* eBird: yesbul1
* GBIF: 2486089
* iNaturalist: 14570
* ITIS: 562069
* IUCN: 22730603
* NCBI: 59968
* Xeno-canto: Phyllastrephus-flavostriatus

 |
'n **Reeks van fotografie** verwys na 'n vorm van uitdrukking in fotografie, wat 'n reeks van fotografiese opnames behels of 'n reeks foto's kombineer. 

Animasie van 'n galoppende perd deur Muybridge.

Geskiedenis
-----------

Tydens die ontwikkeling van fotografie in die 1870's tot 1880's word die eerste *oomblik of die oomblik van foto's* moontlik, om ook as 'n reeks gekombineer te word. Vir hierdie *reeks* word ook die term *chronofotografie* (χρόνος: Grieks vir "tyd") gebruik. Eadweard Muybridge het in 1872 vir Leland Stanford die fases van beweging van 'n galoppende perd gefotografeer. Eers met 12, toe 24 en uiteindelik met 36 gesinchroniseerde kameras, waarin die eerste reeks van foto's in die enger sin na vore gekom het. Muybridge het sy werk in die uitgawes van *Animal Locomotion* en *The Human Figure in Motion* gepubliseer, uitsluitlik saamgestel uit die beelde van die reeks foto's wat geneem is.

Verdere destydse pioniers in die ontwikkeling van bewegende-beeld-fotografie was Étienne-Jules Marey, en die uitvinder van die brandpuntsluiter Ottomar Anschütz. Hierdie vroeë reeks van opnames was ook fundamenteel in die ontwikkeling van fotografiese film.

Beeldreeks van verskeie beelde
------------------------------

*Woman Walking Downstairs* in *The Human Figure in Motion*. 'n Reeks geïnspireer deur Marcel Duchamp.

Sportfotografie
---------------

In sportfotografie word meestal van sportkameras met 'n hoë raamspoed (5 tot 10 foto's per sekonde) gebruik gemaak om "die regte oomblik" in beeld vas te vang. Gewoonlik word daar slegs een beeld van hierdie reeks gepubliseer.

* 
* 
* 
* 
* 
* 

  


|  Fotografie |
| --- |
| Beeldsensor
• Beligting
• Daguerreotipe
• Digitale kamera
• Donkerkamer
• EF-lenspassing
• Enkellensreflekskamera
• F-nommer
• Film
• Filmspoed
• Fokus
• Fokusafstand
• Intreepupil
• Kamera
• Lensopening
• Lensopeningprioriteit
• Pentaprisma
• Professionele videokamera
• Reël van derdes
• RGB-kleurmodel
• Sluiterprioriteit
• Sluiterspoed
• Telefotolens
• Veelvoudige beligting
• Velddiepte
• Wyehoeklens
Geomerking
• Groepering
• Holografie
• Natuurfotografie
• Selfie
• Snelreeksfotografie
• Wildfotografie
35 mm ekwivalente fokuslengte
• CMYK-kleurmodel
• Kleurtemperatuur
• Rooi-oogeffek
• Swart-en-wit
• Zoemlens |
| *Wysig hierdie sjabloon* |


|  |  |
| --- | --- |
| Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Duitse Wikipedia vertaal. | 

Klik vir info oor hierdie sjabloon.
 |
**Oslo-lughawe** (Noors: ***Oslo Lufthavn***; IATA: OSL, ICAO: ENGM, oorspronklik bekend as **Lughawe Oslo-Gardermoen**) is die grootste lughawe in Noorweë wat sowat 45 km noord van Oslo in Gardermoen, 'n buurt in die munisipaliteit Ullensaker, geleë is. Die lughawe is op 8 Oktober 1998 geopen – een dag nadat Oslo se vroeëre internasionale lughawe, Fornebu in Bærum, sy deure gesluit het. Die lughawe word deur *Oslo Lufthavn AS* bestuur, met uitsondering van die militêre deel wat deur die Noorse Lugmag (*Luftforsvaret*) beheer word.

'n Nagaansig van die lughawe
Oslo-lughawe - een van die modernstes in Europa wat daarnaas deur die *Association of European Airlines* ook reeds vier keer as die mees stiptelike Europese lughawe aangewys is - is nie net die belangrikste spilpunt vir internasionale lugverkeer na en vanaf Noorweë nie, maar met naastenby 27,5 miljoen passasiers, wat in 2017 gehanteer is, ook die tweede grootste lughawe in Noord-Europa na Kopenhagen-lughawe. In vergelyking met ander Skandinawiese lughawens het Oslo-lughawe die meeste passasiers op binnelandse vlugte gehanteer (naastenby 10,5 miljoen in 2013), terwyl dit met 12,5 miljoen internasionale passasiers in dié jaar die vierde belangrikste Noord-Europese lughawe ná Kopenhagen, Stockholm-Arlanda en Helsinki-Vantaa was.

Die lughawe dien as spilpunt vir *Norwegian Air Shuttle*, *SAS* en *Widerøe*. Saam met ander lugrederye bied hierdie drie lugdienste vlugte op sowat 30 binnelandse en 110 internasionale roetes. Alhoewel Oslo-lughawe se roetenetwerk tans hoofsaaklik Europese bestemmings insluit, is daar ook regstreekse vlugte na enkele Asiatiese, Noord-Afrikaanse en Noord-Amerikaanse stede aan.

Die lughawe beskik oor twee aanloop- en landingsbane met 'n lengte van respektiewelik 3 600 m en 2 950 m. Om die lughawe se kapasiteit te vergroot, is in 2011 met die bou van 'n nuwe terminaal begin. Die eerste boufase, wat Oslo-lughawe se kapasiteit tot jaarliks 28 miljoen passasiers vergroot, is in 2017 voltooi. Ná 'n verdere boufase sal die lughawe vanaf 2020 sowat 35 miljoen passasiers per jaar kan hanteer.