recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
Kajapoetolie in 'n deursigtige glasbottel.
Die kajapoetboom *(Melaleuca leucadendra)*
**Kajapoetolie** is 'n vlugtige olie met sterk antiseptiese eienskappe. Weens die antibakteriese werking is dit 'n bestanddeel in verskeie preparate soos salwe en rome teen spierpyn en neusontstuwingsmiddels. In sekere geneesmiddels teen vissiektes is dit 'n bestanddeel. Ook word dit benut as geurstof in parfuum en in insekwerende middels. In Suid-Afrika word kajapoetolie beskou as een van die Hollandse medisyne.

Hierdie olie is 'n kleurlose tot groengeel helder vloeistof met 'n sterk eukaliptusagtige geur. Dit word verkry deur die distillering van jong blare en takkies van die kajapoetboom (*Melaleuca leucadendra*, ook genoem Melaleuca cajaputi). Sy verspreidingsgebied is die Indonesiese argipel, die Maleise skiereiland, die Solomonseilande en die noordelike deel van Australië. Die eiland Sulawesi is die grootste produsent.

Die bekende teeboomolie word vervaardig uit Melaleuca alternifolia.

Bronne
------

* Green, Lawrence G.: In the land of afternoon. Kaapstad: Timmins, 1949.
* de.wikipedia.org
* nl.wikipedia.org
**Adriaan** (Russies: Адриан, gebore **Andrei**, Андрей; 2 Oktober 1627 - 16 Oktober 1700) was die tiende Russies-Ortodokse patriarg van Moskou en die hele Rusland, die laaste een voor die Russiese Rewolusie van 1917. 

Adriaan het die aandag getrek van patriarg Joachim toe hy nog die ab van die Tsjoedof-klooster was. In 1686 het Joachim hom aangestel as aartsbiskop van Kazan en Swijazjsk. Op 24 Augustus 1690 is Adriaan gekies om Joachim te vervang. Hy was ’n streng aanhanger van tradisionele norme en het Pieter die Grote se hervormings, soos die verpligte skeer van baarde, teengestaan. Hul verhouding was gespanne, maar tog moes hy van Pieter se kritiek aanvaar oor tekortkominge in die Kerk.

Ná Adriaan se dood in 1700 het die tsaar ’n verbod geplaas op die verkiesing van ’n opvolger. Stefan Jaworski het waargeneem as locum tenens (tussentydse plaasvervanger) totdat die tsaar die patriargaat in 1721 afgeskaf en vervang het met die Heiligste Regerende Sinode met ’n aartsbiskop aan die hoof. Die patriargaat is eers weer in 1917 herstel.

| * l
* b
* w
   Russies-Ortodokse patriarge van Moskou en die hele Rusland |
| --- |
| 1589-1721 | 
* St. Job
* Ignatius *(nie erken deur die Russies-Ortodokse Kerk)*
* St. Hermogenes
* Filaret
* Joasaf I
* Josef
* Nikon
* Pitirim *(locum tenens)*
* Joasaf II
* Pitirim
* Joachim
* Adriaan
* Stefan Jaworski *(locum tenens)*

 |
| 1721-1917 | 
* *Heiligste Regerende Sinode*

 |
| 1917-hede | 
* St. Tichon
* Pieter van Kroetitsi *(locum tenens)*
* Sergius
* Aleksi I
* Pimen
* Aleksi II
* Kirill

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* ISNI: 0000 0000 6141 3184
* LCCN: n87919796
* VIAF: 28604230
* WorldCat Identities: lccn-n87919796

 |
Die **Armstrong Whitworth Siskin** was 'n dubbeldekker vegvliegtuig wat tussen die twee Wêreldoorloë in bedryf was. Die vliegtuig het in Mei 1924 sy nooiensvlug voltooi. Die ontwerp van die vliegtuig is gebaseer op die *Siddeley-Deasy S.R.2 Siskin* wat deur Armstrong Whitworth gebou was in 1919; die vliegtuig was hoofsaaklik van hout gemaak. Die Britse Lugministrie wou egter net tenvolle metaal vliegtuie bestel en die *Siskin* was herontwerp. Nommer 41 Eskader was in Mei 1924 met die *Siskin III* toegerus te Northolt. Die *Siskin III* was die Britse Lugmag se eerste tenvolle metaal vliegtuig.

Daar was 465 *Siskin III's'* gebou waarvan sommige na Estonië en Kanada uitgevoer is. Die *Siskin IIIA* was toegerus met die nuwe *Armstrong Siddeley Jaguar IV* enjin en het in Oktober 1925 sy verskyning gemaak. Elf Britse Eskaders was met die vliegtuig toegerus vanaf September 1926. Die Britse Eskaders het die pioneerwerk ten opsigte van kunsvlieëry met dié gedoen. Die laaste *Sisken* van die Britse Lugmag was in Oktober 1932 onttrek terwyl sommige van die Kanadese vliegtuie eers in 1939 met die *Hawker Hurricane* vervang was.

Tegniese besonderhede
---------------------

Besonderhede van die Armstrong Whitworth Siskin IIIA:| Item | Statistiek |
| --- | --- |
| Aantal motore | 1 |
| Tipe motor | Skroef |
| Vervaardiger | Armstrong Siddeley Jaguar IV stermotor |
| Kraglewering per motor | 385 perdekrag |
| Vlerkspan | 10,11 m |
| Lengte | 7,72 m |
| Hoogte | 3,1 m |
| Vlerkoppervlakte | 27,22 m2 |
| Maks. opstygmassa | 1,366 kg |
| Maks. snelheid | 251 km/h |
| Operasionele hoogte | 8 230 m |
| Togafstand | Een uur en 12 minute teen topsnelheid |
| Klimvermoë | 3,050 m in ses minute en 20 sekondes |
| Bewapening | Twee gesinchroniseerde 7,7 mm Vickers-masjiengewere voor. |

Sien ook
--------

* Lys van vegvliegtuie

Bron
----

* Crosby, Francis: *THE WORLD ENCYCLOPEDIA OF FIGHTERS & BOMBERS*. 2015. ISBN 978-1-84476-917-9
Die *Fliegender Hamburger*
Die „Fliegende Hamburger" is in 2006 met 'n posseël vereer
**DR 877**, in die omgangstaal algemeen bekend as **Fliegender Hamburger** ("Vlieënde Hamburger"), was 'n dieselaangedrewe tweeledige spoorwa wat deur die *Deutsche Reichsbahn-Gesellschaft* (die spoorwegmaatskappy van die Duitse Ryk) vanaf 1933 op die roete tussen Berlyn en Hamburg gebruik is. Dit was die eerste stroombelynde trein wat vir 'n gereelde diens gebruik en van 'n verbrandingsenjin-spoorwa (oorspronklik DR 877, later modelreeks VT 04.0 van die Federale Duitse Spoorweë *Deutsche Bundesbahn*) voorsien is. Die spoorwa is in 1931 deur die *Waggon- und Maschinenbau AG* in Görlitz ontwerp en vervaardig.

Die trein het oor 98 sitplekke in twee ruim tweedeklas-kompartemente en 'n verversingslokaal met vier sitplekke beskik. Om hul eksklusiwiteit te beklemtoon was die spoorwaens net soos die bekende *Rheingold*-sneltrein room- en perskleurig. 

Die gereelde treindiens is op 15 Mei 1933 tussen die Berlynse stasie Lehrter Bahnhof en Hamburg se hoofstasie in bedryf gestel. Die afstand tussen dié twee stasies (286 kilometer) is in 'n reistyd van slegs 138 minute afgelê - 'n rekord wat eers 64 jaar later in Mei 1997 deur 'n ICE-hoëspoedtrein van die *Deutsche Bahn AG* (die huidige Duitse spoorwegmaatskappy) gebreek is.

Die Fliegende Hamburger is as prototipe vir 'n aantal soortgelyke sneltreindienste gebruik wat Berlyn voor die Tweede Wêreldoorlog met ander Duitse metropole soos Keulen, Frankfurt am Main, München en Stuttgart, asook Leipzig met Wesermünde (Bremerhaven) en Keulen verbind het. Vanweë die tekort aan dieselbrandstof, wat oorwegend vir militêre doeleindes benodig is, is die sneltreindienste gedurende die oorlog gestaak. Een van die dieselwaens word vandag in die Duitse Vervoermuseum in Neurenberg vertoon.

Tot en met 15 Desember 2002 het 'n ICE-hoëspoedtreindiens tussen Berlyn en Hamburg die tradisionele naam *Fliegender Hamburger* gedra.
**DJK Germania Gladbeck**|  |
| **Volledige naam** | Deutsche JugendkraftGermania Gladbeck 1923 e.V. |
| **Stigtingsdatum** | 1923 |
| **Tuisveld** | Stadion Gladbeck,  Gladbeck |
| **Kapasiteit** | 37 612 |
| **Kompetisie** | Verbandsliga 2 Wesfale |
|

**DJK Germania Gladbeck** is 'n sportklub uit Gladbeck in die deelstaat Noord-Rynland-Wesfale in Duitsland, veral bekend vir sy sokkerafdeling. Behalwe sokker, het die klub ook afdelings vir handbal, budo en tafeltennis.

Die klub is al in 1923 gestig, maar het vir die grootste deel van sy geskiedenis 'n lae profiel gehad in die skadu van klubs soos *Sportclub Preußen Gladbeck* (vandag *SG Preußen Gladbeck 1910/29 e.V.*) en veral *Sportfreunde Gladbeck* (vandag *FC Gladbeck*), wat tussen 1957 en 1963 op die tweede vlak van die Duitse sokkerstruktuur meegeding het. Die klub is in 1934 ontbind deur die Nazi's, maar is weer heropgerig in 1945.

Vandag is Germania die topklub in Gladbeck en speel in die *Stadion Gladbeck*, 'n historiese monument, wat aan die stad behoort. Die klub se tradisionele tuisveld is die *Sportplatz am Krusenkamp* met 'n kapasiteit van 2 000. Die klub se grootste prestasie was om na die Oberliga Wesfale te promoveer in 2007.

Onlangse ligaposisionering
--------------------------

|  |
| --- |
| * 2002-03 (VII) Bezirksliga 12 Wesfale 1ste
* 2003-04 (VI) Landesliga 4 Wesfale 1ste
* 2004-05 (V) Verbandsliga 2 Wesfale 4de
* 2005-06 (V) Verbandsliga 1 Wesfale 12de
* 2006-07 (V) Verbandsliga 2 Wesfale 2de
* 2007-08 (IV) Oberliga Wesfale
* 2008-09 (VI) Verbandsliga 2 Wesfale
 |
Die **Armeense kalender** is 'n kalender wat van Armeense syfers gebruik maak. Die kalender begin in 552 n.C. en merk die begin van die Armeense tydperk. 

Datums word aangedui deur die letters ԹՎ (wat beteken: in die jaar) gevolg deur een tot vier letters vanuit die Armeense alfabet, waarvan elk vir een Armeense syfer staan. Om dit in standaard jare te vertaal, tel eenvoudig **551** by. As voorbeeld, as jy die inskripsie **ԹՎ ՈՀԳ** sien, kyk in die tabel hieronder en bereken die jaar as 600+70+3+**551**= die jaar 1224.

  


Armeense syfers| Armeens | Transliterasie | Arabies |
| --- | --- | --- |
| Ա | A | 1 |
| Բ | B | 2 |
| Գ | G | 3 |
| Դ | D | 4 |
| Ե | E | 5 |
| Զ | Z | 6 |
| Է | E | 7 |
| Ը | Ě | 8 |
| Թ | T‘ | 9 |
| Ժ | Ž | 10 |
| Ի | I | 20 |
| Լ | L | 30 |
| Խ | X | 40 |
| Ծ | C | 50 |
| Կ | K | 60 |
| Հ | H | 70 |
| Ձ | J | 80 |
| Ղ | Ł | 90 |
| Ճ | Č | 100 |
| Մ | M | 200 |
| Յ | Y | 300 |
| Ն | N | 400 |
| Շ | Š | 500 |
| Ո | O | 600 |
| Չ | Č‘ | 700 |
| Պ | P | 800 |
| Ջ | J | 900 |
| Ռ | Ṙ | 1000 |
| Ս | S | 2000 |
| Վ | V | 3000 |
| Տ | T | 4000 |
| Ր | R | 5000 |
| Ց | C‘ | 6000 |
| Ւ | W | 7000 |
| Փ | P‘ | 8000 |
| Ք | K‘ | 9000 |
|
'n Elliptiese Keplerwentelbaan met 'n eksentrisiteit van 0,7, 'n paraboliese Keplerwentelbaan en 'n hiperboliese Keplerwentelbaan met 'n eksentrisiteit van 1,3.
In hemelmeganika is 'n **Keplerwentelbaan** die beweging van een liggaam relatief tot 'n ander, soos 'n ellips, parabool of hiperbool, wat 'n tweedimensionele wentelvlak vorm in 'n driedimensionele ruimte. Dit is genoem na die Duitse sterrekundige Johannes Kepler. Al het hy die wette geskep uit sy waarnemings, kon hy nooit 'n teorie ontwikkel om dié bewegings te verduidelik nie.

'n Keplerwentelbaan kan ook 'n reguit lyn vorm. Net die puntagtige gravitasionele aantrekkingskrag van twee liggame word in ag geneem, sonder versteurings vanweë gravitasiewisselwerkings met ander liggame, atmosferiese sleurkrag, die stralingsdruk, 'n niesferiese sentrale liggaam, ensovoorts. As 'n teorie in klassieke meganika neem dit ook nie die uitwerking van algemene relatiwiteit in ag nie. 

In die meeste toepassings is daar 'n groot sentrale liggaam, waarvan die massamiddelpunt dié van die hele stelsel is. Die wentelbane van twee liggame van min of meer dieselfde massa kan beskryf word as Keplerwentelbane om hulle gesamentlike massamiddelpunt, of hulle barisentrum.

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
Die **Armeense Sosialistiese Sowjetrepubliek** (Armeens: Հայկական ՍովետականՍոցիալիստական Հանրապետություն, Haikakan Sowetakan Sotsialistakan Hanrapetoetjoen; Russies: Армянская Советская Социалистическая Республика, Armjanskaja Sowjetskaja Sotsialistitsjeskaja Respoeblika), ook bekend as die Armeense SSR, was die kleinste en - met sowat 90 persent Armeniërs in 1987 - etnies mees homogene van die republieke van die Sowjetunie. Dit het ontstaan toe die Kommunistiese Party van Armenië op 29 November 1920 beheer oor die land oorgeneem het. Later is die naam verander na die Armeense Sosialistiese Sowjetrepubliek.

Van 1828 tot met die Oktoberrewolusie in 1917 was Armenië deel van die destydse Russiese Ryk. Onder Sowjet-beheer is dit van ’n groot landbouland omskep in ’n belangrike nywerheidsentrum. Op 23 Augustus 1990 is dit hernoem tot die Republiek van Armenië, maar dit het deel van die Sowjetunie gebly tot met dié se verbrokkeling in 1991.

Naas sy etniese homogeniteit, wat ná die vlug van die meeste etniese Azerbeidjanners tussen 1988 en 1990 nog toegeneem het, het die Armeense SSR nog in twee belangrike opsigte van ander Sowjetrepublieke verskil. Kenmerkend was enersyds die hoë vlak van opleiding, wat ook in die Stalinistiese tydperk met sy suiwerings steeds gehandhaaf is, en die buite-proporsionele persentasie van Armeense geleerdes in die Sowjet-wetenskap, terwyl Armeniërs andersyds ook steeds noue bande met die Armeense diaspora in die buiteland gehandhaaf het sodat 'n bestendige toevloei van westerse literatuur en gedagtes van die Armeense SSR die mees kosmopolitiese en westers-gesinde Sowjetrepubliek gemaak het.
**Arnaldur Indriðason** (\* 28 Januarie 1961 in Reykjavik) is 'n Yslandse skrywer van speurverhale. Hy het in 1996 'n graad in geskiedenis aan die Universiteit van Ysland verwerf en was later vir 'n langer tydperk as joernalis en filmkritikus vir die dagblad *Morgunblaðið* werksaam.

Literêre werke
--------------

Arnaldur Indriðason het tot dusver elf romans geskryf wat in 26 lande vrygestel en in tale soos Duits, Noors, Deens, Sweeds, Fins, Engels, Nederlands, Tsjeggies, Spaans, Portugees en Frans vertaal is. Die meeste van Indriðason se speurverhale handel om kommissaris Erlendur Sveinsson en sy kollegas van die Reykjavikse polisiekantoor, en met die derde roman in hierdie reeks, *Mýrin*, het Indriðason internasionale bekendheid verwerf.

*Mýrin* handel om 'n verkragting wat eers ná enkele jare aan die lig kom toe die dader in misterieuse omstandighede vermoor word. Die outeur het in hierdie boek 'n aktuele en emosionele onderwerp aangespreek aangesien die versameling van genetiese gegewens van Yslandse burgers in 'n databank en erflike siektes 'n sentrale rol in die boek speel.

*Mýrin* (Engelse titel: *Jar City*) is in 2006 deur die regisseur Baltasar Kormákur met Ingvar Eggert Sigurðsson in die hoofrol verfilm. Die film is met die hoofprys van die 42ste Filmfees van Karlovy Vary (Karlsbad) in die Tsjeggiese Republiek bekroon.

Slegs twee van Indriðason se werke val nie in die speurverhaal-kategorie nie en kan eerder as rillerromans beskryf word. *Napóleonsskjölin* handel om 'n politieke intrige van die Amerikaanse geheimediens in Ysland - spore van 'n vliegtuig lei tot die gletser Vatnajökull. *Bettý* is die verhaal van 'n *femme fatale*, 'n beeldskone jong dame wat as 'n verleidster optree en alles doen om haar doelwit te bereik. Die geslaagde verrassingseffek in die middel van die boek herinner aan die einde van *The Sixth Sense*. Die twee romans was blykbaar minder aantreklik vir lesers van Indriðason se speurverhale en het dan ook byvoorbeeld in Duitsland slegs as sagtebande verskyn.

### Die kommissaris Erlendur Sveinsson-reeks

1. *Synir Duftsins* (1997)
2. *Dauðarósir* (1998)
3. *Mýrin* (2000)
4. *Grafarþögn* (2001)
5. *Röddin* (2002)
6. *Kleifarvatn* (2004)
7. *Vetrarborgin* (2005)
8. *Harðskafi* (2007)

### Ander romans

* *Napóleonsskjölin* (1999)
* *Bettý* (2003)
* *Konungsbók* (2006)

Literêre toekennings
--------------------

* 2002: *Glasnyckel* vir *Mýrin*
* 2003: *Glasnyckel* vir *Grafarþögn*
* 2005: *Gold Dagger Award* vir *Silence of the Grave* (Engelse vertaling van *Grafarþögn*)
* 2005: Sweedse Speurverhaalprys vir *Änglarösten* (Sweedse vertaling van *Röddin*)
* 2007: Filmprys van die 42ste Internasionale Filmfees van Karlovy Vary vir *Mýrin (Jar City)*
* 2007: *Grand prix de littérature policière‎* in die Internasionale Kategorie vir *La voix* (Franse vertaling van *Röddin*)
**Patriarg Nikon** (Russies: Ни́кон; Oudslawies: Нїконъ) is op 7 Mei 1605 gebore as **Nikita Minin** (Никита Минин) en was ’n Russiese geestelike. Hy was van 1652 tot 1666 die sewende patriarg van die Russies-Ortodokse Kerk. In 1667 het hy ’n skeuring (Russies: раскол; *raskol*) in die kerk gebring met sy hervormings.

Agtergrond
----------

In 987 het grootprins Wladimir I van Kiëf die Christelike geloof aanvaar nadat die Oosters-Ortodokse gebruike van die Bisantynse kerk hom beïndruk het. Rusland het die dienste, evangelie, sakramente en rites van die Ortodokse Kerk aangeneem. 

Teen die middel van die 17de eeu het Griekse en Russiese kerkamptenare, insluitend patriarg Nikon, agtergekom daar is verskille tussen gebruike in die Russiese en die res van die Ortodokse kerke. Hulle het tot die gevolgtrekking gekom dat die Russiese Kerk rites ontwikkel het wat verskil van die oorspronklike Ortodokse Kerk.

Skeuring
--------

Nikon, wat ondersteun is deur tsaar Aleksei, wat van 1645 tot 1676 regeer het, het in 1652 ’n sinode saamgestel om Russiese en Griekse liturgiese boeke met mekaar te vergelyk. In 1666 het ’n tweede sinode van patriarge en biskoppe die hervormings bekragtig. 

’n Skeuring het gevolg en dit was die ontstaan van die *Raskolniki*, wat later bekend geraak het as die Ougelowiges. Onder leiding van aartspriester Awwakoem Petrof (1620 of 1621 tot 1682) het die Ougelowiges alle kerkhervormings in die openbaar verwerp. Die aktiefste lede is gearresteer en verskeie van hulle, onder andere aartspriester Awwakoem, is in 1682 tereggestel.

In onguns
---------

Nadat die verhouding tussen patriarg Nikon en tsaar Aleksei versleg het, het Nikon Moskou verlaat en gedink die tsaar sou hom bedink en Nikon vra om weer patriarg te word. Dit het egter nie gebeur nie en eindelik is Nikon op die konsilie van 1666-1667 van sy amp onthef en verban. 

Patriarg Nikon is steeds ’n omstrede persoon. Hy word deur sommige beskou as die oorsaak van die skeuring in die Russies-Ortodokse Kerk, terwyl ander meen hy is onregverdig behandel en hom loof vir sy politieke insig en daadkrag.

Sien ook
--------

* Ougelowiges
Die SS *Lusitania*
Die **SS *Lusitania*** was 'n Portugese passasierskip wat op 18 April 1911 by Kaappunt in Suid-Afrika op die rotse geloop het. Omdat die wrak op 'n diepte van byna 40 m lê, is dit 'n gewilde uitdaging vir ervare duikers.

Die stoomskip van 5557 ton met 'n staalromp en twee skroewe is in 1906 deur Sir Raylton Dixon & Co gebou vir Empreza Nacional de Navogacas van Lissabon. Dit was een van die grootste Portugese skepe van sy tyd. Op 15 April 1911 het die skip die hawe van Lourenco Marques (vandag Maputo) verlaat op pad na Lissabon. Aan boord was 800 passasiers en bemanning onder bevel van kapt. Faria. In 'n kalm see, maar weens digte mis en 'n sterk seestroom tref die skip om middernag van 18 April die Bellowsrots op 'n afstand van maar net 4 km van die vuurtoring.

Slegs 8 opvarendes het die ramp nie oorleef nie. Enkele dae later het die *Lusitania* van die Bellowsrots afgegly en in die diepte verdwyn. Die wrak is 'n gewilde skubaduikplek, alhoewel teen 33 to 40 meter 'n bietje diep vir die meeste sportduikers.

Kaart van die wrak van die SS *Lusitania*
Die gevolg van hierdie skeepsramp was die bou van die aansienlik laer Kaappuntvuurtoring (Kaap Maclear).

Sien ook
--------

* Skeepsrampe aan die Suid-Afrikaanse kus‎

Bronne
------

* Burman, Jose: Strange shipwrecks of the southern seas. Kaapstad: Struik, 1968.
* Turner, Malcolm: Shipwrecks and salvage in South Africa – 1505 to the present. Kaapstad: Struik, 1988. ISBN 0-86977-387-9
Leidende aanwyser

stand van sake, Ekonomiese konsep, statistiek, tegniese standaard| Subklas van | indeks nommer, aanwyser, indeksWysig |
| Faset van | ekonomieWysig |

'n **Leidende aanwyser** is 'n ekonomiese veranderlike waarvan die draaipunte die ekonomie se draaipunte voorafgaan. Indien die aandelebeurs as 'n leidende aanwyser van ekonomiese aktiwiteit gesien word, sal die aandelebeurs gewoonlik 'n boonste draaipunt (of piek) bereik voordat ekonomiese groei 'n piek bereik (dieselfde beginsel geld vir 'n onderste draaipunt (of trog). 'n Leidende aanwyser word dus vir vooruitskatting van die sakesiklus (oftewel, die konjunktuur) gebruik. Die Suid-Afrikaanse Reserwebank stel 'n gesamentlike indeks van leidende aanwysers saam om die rigting van ekonomiese aktiwiteit te voorspel.

Finansiële veranderlikes, soos die geldvoorraad, wisselkoers en rentekoers is gewilde leidende aanwysers in die sakewêreld. Navorsing bevestig dat daar aansienlike inligting in Suid-Afrikaanse finansiële veranderlikes vervat is sover dit die toekomstige stand van die ekonomie aangaan. Dit is egter belangrik dat geen enkele finansiële veranderlike die draaipunte in die Suid-Afrikaanse sakesiklus konsekwent korrek voorspel nie en dat dit beter is om na 'n verskeidenheid van aanwysers te kyk.
**SN 1572** was 'n supernova (ontploffende ster) wat in die jaar 1572 gesien is. Dit is in die Kassiopeia-konstellasie waargeneem. SN 1572 word ook *Tycho se ster* of *Tycho se supernova* genoem, omdat Tycho Brahe dit bestudeer en beskryf het. Die supernova het in November 1572 verskyn en kon tot in 1574 gesien word. Dit was een van slegs 'n handvol supernovas wat sonder teleskope waargeneem is.

Die supernova is waarskynlik eerste deur Wolfgang Schuler op 6 November 1572 ongeveer 7°,7 noord van die ster *α Cassiopeiae* opgemerk. Die Deense sterrekundige Tycho Brahe sien die "nuwe ster" op 11 November en merk dat dit helderder as al die andere sterre is, helderder as Sirius en selfs helderder as Jupiter. Die maksimum helderheid van die supernova was ongeveer dieselfde as vir Venus, met 'n magnitude van ongeveer -4. Dit kon vir twee weke lank in die dag met die blote oog gesien word.

Aan die einde van November begin die ster se helderheid afneem en verander die kleur daarvan van wit na oranje-rooi. Die helderheid het bestendig by afgeneem, maar was tot Maart 1574 met die blote oog sigbaar. In totaal is die ster vir sowat 16 maande gesien.

In 1573 skryf Brahe 'n boek, *De Stella Nova*, oor die "Nuwe Ster". Volgens akkurate waarnemings wat hy gemaak het was dit waarskynlik 'n tipe Ia-supernova gewees.
Halowentelbaan


Poolaansig.

Ewenaaraansig.

Animasie van SOHO se wentelbaan  
      Aarde ·       SOHO

Halowentelbane kom voor om die L1-, L2- of L3-punte (nie op diagram aangetoon nie).
'n **Halowentelbaan** is 'n periodieke, driedimensionele wentelbaan naby een die Lagrange-punte L1, L2 of L3 van 'n stelsel met twee wentelende liggame. Hoewel 'n Langrange-punt net 'n punt in die leë ruimte is, kan iets in 'n wentelbaan daarom beweeg. Dit is die gevolg van die swaartekragaantrekking wat die twee liggame op 'n ruimtetuig of ander liggaam het.

Halowentelbane bestaan in enige wentelende stelsel met drie liggame, waarin die satelliet die derde liggaam is: stelsels soos die Son en Aarde of die Aarde en Maan. Omdat halowentelbane onstabiel is en 'n satelliet dus uit die wentelbaan kan beweeg, moet 'n kunsmatige mag op die satelliet uitgeoefen word om dit in sy wentelbaan te hou. 

Die meeste kunsmatige satelliete in halowentelbane is wetenskaplike instrumente, soos ruimteteleskope.

Wanneer ander invloede afwesig is, is wentelbane om die Lagrange-punte L4 en L5 dinamies stabiel, solank die verhouding van die twee hoofliggame se massa groter as 25 is. Die natuurlike dinamika hou die satelliet in die omgewing van die Lagrange-punt sonder dat 'n kunsmatige aanpassing nodig is, selfs wanneer die ewewig effens versteur word.

Die wentelbane kan egter deur ander groot voorwerpe versteur word. Wentelbane by die Aarde-Maan-stelsel se L4- en L5-punt kan net 'n paar miljoen jaar duur in plaas van miljarde jare weens versteurings deur die planete.

Definisie en geskiedenis
------------------------

Die Amerikaanse sterrekundige Robert W. Farquhar het die term "halo" in 1966 die eerste keer gebruik vir wentelbane by L2 wat periodiek gemaak word met behulp van korreksievuurpyle. Farquhar het voorbrand gemaak vir die gebruik van so 'n wentelbaan by die Aarde en Maan se L2-punt as 'n kommunikasiestasie vir 'n Apollo-sending na die ver kant van die Maan. 

'n Satelliet in dié posisie sou voortdurend van die Aarde én van die Maan se ver kant gesien kon word. Dit het op die ou end nooit gebeur nie, want al die Apollo-sendings was na die naby kant van die maan.

Die eerste sending wat 'n halowentelbaan gebruik het, was ISEE-3, 'n gesamentlike projek van Nasa en ESA wat in 1978 lanseer is. Dit het jare lank om die Son en Aarde se L1-punt gewentel. Nog 'n gesamentlike projek, om die Son te bestudeer, SOHO (*Solar and Heliospheric Observatory*), het in 1996 by die Son en Aarde se L1-punt aangekom. Dit het 'n soortgelyke wentelbaan as ISEE-3 gebruik.

In Mei 2018 is Farquhar se oorspronklike idee verwesenlik toe China 'n kommunikasiestasie, Queqiao, in 'n halowentelbaan om die Aarde en Maan se L2-punt gestuur het. Op 3 Januarie 2019 het die ruimtetuig Chang'e 4 aan die ver kant van die Maan geland en die Queqiao-stasie vir sy kommunikasie met die Aarde gebruik.

Die James Webb-ruimteteleskoop het in Januarie 2022 in 'n halowentelbaan om die Son en Aarde se L2-punt gegaan, waar dit volgens beplanning sowat 10 jaar sal bly.

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.
Oranjegeklede betogers kom op 22 November 2004 op die Onafhanklikheidsplein in Kijif bymekaar.
Die **Oranje Rewolusie** (Oekraïens: Помаранчева революція) was 'n reeks betogings en politieke gebeure wat van einde November 2004 tot Januarie 2005 in Oekraïne plaasgevind het in die onmiddellike nasleep van die afloopstemming van die Oekraïense presidensiële verkiesing van 2004 wat na bewering deur massiewe korrupsie, intimidasie en verkiesingsbedrog gekenmerk is. Kijif, die Oekraïense hoofstad, was die fokuspunt van die beweging se veldtog van burgerlike verset, met duisende betogers wat daagliks betoog het. Landwyd is die rewolusie beklemtoon deur 'n reeks dade van burgerlike ongehoorsaamheid, betogings en algemene stakings wat deur die opposisiebeweging georganiseer is.

Die betogings is aangespoor deur verslae van verskeie binnelandse en buitelandse verkiesingsmonitors sowel as die wydverspreide openbare persepsie dat die uitslag van die afloopstemming van 21 November 2004, tussen die leidende kandidate Wiktor Joesjtsjenko en Wiktor Janoekowitsj, deur die owerhede gemanipuleer is ten gunste van laasgenoemde. Die landwye betogings het geslaag toe die uitslag van die oorspronklike verkiesing nietig verklaar is en 'n herstemming deur Oekraïne se Hooggeregshof vir 26 Desember 2004 gelas is. Onder intensiewe ondersoek deur plaaslike en internasionale waarnemers, is die tweede afloop as "vry en regverdig" verklaar. Die finale uitslae het 'n duidelike oorwinning getoon vir Joesjtsjenko, wat sowat 52% van die stemme gekry het, vergeleke met Janoekowitsj se 45%. Joesjtsjenko is as die amptelike wenner aangewys en met sy inhuldiging op 23 Januarie 2005 in Kijif het die Oranje Rewolusie geëindig. In die daaropvolgende jare het die Oranje Rewolusie 'n negatiewe konnotasie onder pro-regeringskringe in Belarus en Rusland gehad.

In die presidensiële verkiesing van 2010 het Janoekowitsj Joesjtsjenko se opvolger as president van Oekraïne geword nadat die sentrale verkiesingskommissie en internasionale waarnemers verklaar het dat die presidensiële verkiesing regverdig plaasgevind het. Janoekowitsj is vier jaar later uit sy magsposisie gedryf ná die Euromaidan-botsings in Februarie 2014 op Kijif se Onafhanklikheidsplein. Anders as die bloedlose Oranje Rewolusie, het hierdie betogings tot meer as 100 sterftes gelei, meestal tussen 18 en 20 Februarie 2014.
**Petrus Bosman** (1928–2008) was ’n Suid-Afrikaans balletdanser, choreograaf en hulpdirigent wat in Engeland, Frankryk en die VSA gewerk het. Hy was die eerste danser wat as solis by die Royal Ballet aangestel is, sonder dat hy in dié akademie geskool is. Hy was vir 18 jaar lank ’n lid van dié geselskap. Hy het talle liefdadigheidsgalas by die Royal Opera House (Covent Garden) aangebied en is deur koningin Elizabeth II daarvoor vereer.

Lewensloop
----------

Jan Petrus Bosman is in 1928 op Kuilsrivier van 'n Afrikaanse gesin gebore. Hy was familie van die bekroonde skrywer, Herman Charles Bosman (1905–1951). As tiener het hy vir klasse aan die Universiteit van Kaapstad se Balletskool ingeskryf, waar hy onder Dulcie Howes en Cecily Robinson opgelei is. In 1949 (op 21 jarige ouderdom) is hy na Londen om sy studies onder Anna Northcote (ook bekend as Anna Severskaya) voort te sit.

In 1951 sluit hy by die *London Festival Ballet* aan waar hy die volgende agt jaar in stede regoor Engeland dans. In 1959 sluit hy by die Royal Ballet aan, waar hy 18 jaar lank werksaam was. Gedurende die tyd besoek hy Suid-Afrika 'n paar keer vir plaaslike opvoerings.

Bosman het meestal teenoor die ballerina Merle Park gedans. Hy word veral onthou vir sy vertolking van een van die Lelike Susters teenoor Frederick Ashton in Aspoestertjie.

In 1977 verhuis hy na die VSA, waar hy tot in 2006 by verskillende geselskappe as répétiteur en choreograaf gewerk het. Hy is op 19 Julie 2008 in Indianapolis oorlede.
*Cornelis Tromp* deur Abraham Evertsz. van Westerveld (ca. 1666). Tromp word uitgebeeld in 'n Roomse gewaad. Sy orangistiese simpatieë word uitgebeeld deur die kleur van sy mantel.
Die **Orangisme** of **prinsgesindheid** was 'n politieke stroming in die Nederlandse Republiek (1588-1795). Die prinsgesindes (Pro-prins stroming) het gedurende hierdie tydperk in opposisie gestaan teen die staatsgesindes (Pro-republikeinse stroming). Orangiste het die prinse van Oranje as stadhouers ('n posisie wat deur lede van die Huis van Oranje gehou is) en militêre bevelvoerders van die Republiek ondersteun as 'n teenwig teenoor die mag van die Regente. 

Hierdie tweeledigheid in die jong republiek kan gesien word as 'n politieke voortsetting van die stryd tussen Remonstrante (Pro-republikeinse stroming of staatsgesindes) en Teen-Remonstrante (prinsgesindes) tydens die Twaalfjarige Verposing van die Tagtigjarige Oorlog. Die Remonstrante was republikeine, en het meer klem gelê op verdraagsaamheid; hulle het byvoorbeeld 'n losser interpretasie van die Bybel voorgestaan en nie in uitverkiesing geglo nie. Die Remonstrante (Pro-republikeinse stroming of staatsgesindes) is gelei deur mans soos Johan van Oldenbarnevelt. As teenstander van Oldenbarnevelt het prins Maurits van Oranje by die Teen-Remonstrante (Pro-prins stroming of prinsgesindes oftewel teen-betogers) aangesluit wat hom ondersteun het in sy eise vir 'n Nederlandse stadhouer. 

Burgeroorlog het selfs op 'n tyd gedreig. Die staatsgesindes is gekenmerk deur omsigtigheid - veral in alle sake wat die handel kan benadeel - die beweging het sy ondersteuners veral in die regerende klas en Regente gehad. Raadspensioenaris Johan de Witt was die leier van die staatsgesindes/pro-republikeine. Dit was de Witt (en sy geesverwant Cromwell) wat in 1654 tydens die vrede met Engeland 'n geheime Akte van Seclusie laat opneem het wat die Republiek verbied het om 'n lid van die Huis van Oranje as stadhouer aan te stel. De Witt het toe die sewe "Provinsies" onder druk geplaas om hierdie akte te onderteken. Die prinsgesindes is gelei deur die stadhouer en leiers soos Cornelis Tromp. Hulle het 'n belangrike rol gespeel in die uitsetting van die De Witt-broers. Op 20 Augustus 1672 het dit gelei tot die georganiseerde moord op die De Witt-broers. Hulle is ge-lynch op die Groene Zoodje naby die Haagse Binnenhof.

Literatuur
----------

* BAARTMANS, *Alexander Philip van der Capellen (1745-1787). De tragische lotgevallen van een dienaar van prins Willem V*, Hilversum, Verloren,
* KOENE, *Oranjeman Suideras (1743-1811). Een leven zo nder toegeeflijkheid*, Hilversum, Verloren,
* Laurien HANSMA, *Oranje driften*, Hilversum, Verloren, 2019.

Sien ook
--------

* Huis van Oranje
* Stadhouer
* Remonstrante
* Regente
* Sinode van Dordrecht
Rjazjenka
**Rjazjenka** (Oekraïens пряжене молоко of ря́жанка, Russies ряженка) is 'n soort suurmelk met 'n vetgehalte tussen 3 en 8 persent wat met Streptococcus thermophilus gefermenteer word. Sy kenmerkende bruinerige kleur ontstaan tydens die karameliseringsproses, die sogenaamde Maillard-reaksie. Daar word egter ook produkte aangebied wat met gekarameliseerde suikerstroop gekleur is. 

Rjazjenka staan as Oekraïne se nasionale drank bekend, maar word ook in aangrensende lande soos Rusland en Estland vervaardig. As gevolg van Oos-Europese immigrasie het dit lankal ook ingang gevind tot lande soos Duitsland.

Geskiedenis
-----------

Rjazjenka is tradisioneel deur boere gemaak wat die hitte van hul steenoonde ook ná die broodbak wou gebruik. So het hulle klein potte, sogenaamde *gletsjiks*, met 'n mengsel van melk en room verhit tot net onder kookpunt (90 °C) en hulle dan in die oond geplaas. Op die volgende dag is jogurtkulture bygevoeg en die melk teen sowat 40 °C gefermenteer. Ná 'n dag of so teen relatief hoë temperatuur is die melk meestal met 'n bruinerige kors oordek, maar het in elk geval danksy die karameliseringsproses 'n geel of bruinerige kleur. Dit word vervolgens geroer en kan onmiddellik geniet of eers in die koelkas geplaas word.

Rjazjenka het 'n romerige tekstuur en die milde smaak van suurmelk. Net soos gekookte of gepasteuriseerde melk is dit vry van bakterieë en ensieme en mag sodoende tot veertig ure lank ten kamertemperatuur bewaar word. Tuisgemaakte rjazjenka word vir 'n verskeidenheid resepte soos koeke en terte, pasteie en beskuite gebruik. Vandag word rjazjenka ook industrieel geprosesseer.
**Martie van den Heever** (\*21 April 1904, Dewetsdorp –† Desember 1960, Johannesburg) het boeke onder die skuilnaam Annette Terblanche geskryf. Sy was die vrou van die skrywer C.M. van den Heever.

Lewe en werk
------------

Die Bloemfonteinse Normaalkollege, 1907.
### Herkoms en vroeë lewe

Martha Maria Klopper is op 21 April 1904 op Dewetsdorp in die Vrystaat gebore Sy begin met haar skoolopleiding op haar geboortedorp en matrikuleer dan aan die Oranje Meisieskool in Bloemfontein. Daarna studeer sy verder aan die Grey-universiteitskollege en die Bloemfonteinse Normaalkollege. Ná kwalifikasie gee sy onderwys op verskeie Vrystaatse dorpe.

### Huwelik met C.M. van den Heever en betrokkenheid by Afrikaans

Op 5 Julie 192trou sy met Christiaan Maurits van den Heever, die bekende digter en skrywer. Sy vergesel hom in 1928 na Nederland, waar hy sy studies aan die Universiteit van Utrecht voortgesit het. Na hulle terugkeer na Suid-Afrika in 1931 woon hulle in Bloemfontein, waar haar man ’n pos as lektor aan die universiteit beklee. Wanneer hy aangestel word as professor aan die Universiteit van die Witwatersrand trek hulle in 1932 na Johannesburg. Hier stig sy in 1933 die Afrikaanse Dameskring, waarvan sy ook as voorsitter optree. In 1940 stig sy die Maria van Riebeeck-klub, die eerste vroueklub in Johannesburg. Daar is in hierdie tyd weens die depressie baie hulpbehoewende Afrikanergesinne in Johannesburg en hierdie klub stig dan die Help die Kind-fonds, wat later ’n volwaardige liefdadigheidsvereniging word Sy stig in 1939 die vroueblad *Die moderne vrou*, wat later by *Die Brandwag* ingelyf word, waarvan sy die eerste redaktrise was.

### Sterfte

Sy is in Desember 1960 in Johannesburg oorlede.

Skryfwerk
---------

Onder haar eie naam en die skuilnaam Lydia skryf sy artikels en kortverhale in tydskrifte. Dit is egter onder die skuilnaam Annette Terblanche dat sy bekendheid verwerf en onder andere die jeugverhaal *Die kinders van Bergkom* laat publiseer. Baie bekend is ook haar boek oor etiket, *Beskaafde maniere* en die biografie oor *Emily Hobhouse*, beide ook as Annette Terblanche.

Publikasies
-----------

| Jaar | Publikasies |
| --- | --- |
| 1945 | *Beskaafde maniere* |
| 1946 | *Die kinders van Bergkom* |
| 1948 | *Emily Hobhouse* |
**Kaikhosru Shapurji Sorabji** (gebore as **Leon Dudley Sorabji**; 14 Augustus 1892 – 15 Oktober 1988) was 'n Engelse komponis, musiekkritikus, pianis en skrywer. Hy was een van die 20ste eeu se mees produktiewe komponiste vir die klavier.

As 'n komponis en pianis was Sorabji in groot mate selfgeleerd, en hy het homself reeds vroeg in sy loopbaan gedistansieer van die hoofstrome van kontemporêre musiek. Hy het 'n baie idiosinkratiese musikale styl ontwikkel, met die styl se wortels wat vervat was in komponiste so divers soos *Busoni*, Claude Debussy, en *Szymanowski*. Hy het groot dele van die gevestigde en kontemporêre repertoire verwerp.

As 'n teësinnige en huiwerige opvoerder, het Sorabji slegs 'n paar van sy werke tussen 1920 en 1936 in die openbaar gespeel. Hy het daarna opvoerings van sy werke "verban" tot 1976. Aangesien baie min van sy werke gedurende diè jare gepubliseer was, het hy hoofsaaklik in die openbare oog gebly deur die skryf van essays en musiekkritiek. 

Die belangrikste van diè letterkunde is sy boeke *Around Music* en *Mi contra fa: The Immoralisings of a Machiavellian Musician*. Hy het 'n geneigdheid tot afsondering gehad, en in die 1950's het hy van Londen na die dorpie *Corfe Castle*, Dorset, getrek, waar hy die res van sy lewe in relatiewe stilte en afsondering spandeer het.

Sorabji se musiek word gekarakteriseer deur die frekwente gebruik van poliritmes, die ingewikkelde jukstaposisie van tonale en atonale elemente, en baie ornamentasie. Baie van sy werke bevat afdelings wat sterk kontrasterende benaderings tot musikale argitektuur aanwend; sommige van hulle gebruik Barok vorms, terwyl andere weer *nie-tematies* is.

Sy musikale werke bestaan uit meer as 100 komposisies, wat strek van die aforistiese werke tot werke wat verskeie ure duur. Die meeste is vir klaviersolo, of bevat 'n belangrike deel vir die klavier. Hy met egter ook gekomponeer vir orkes, kamermusiekgroepe, die orrel en ander instrumente. As gevolg hiervan is Sorabji al beskryf as 'n afstammeling van die tradisie van komponis-pianiste soos Frédéric Chopin, Franz Liszt, en Charles-Valentin Alkan.

Notas
-----


|  |  |
| --- | --- |
| Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Engelse Wikipedia vertaal. | 

 |
Anne van Rooy.
**Anna Francina van Rooy** (ook genoem Anne Françoise, gebore Holsters, Brussel, België, 31 Desember 1834 – Steynsburg, Kaapkolonie, 28 Augustus 1904) was die stammoeder van die Van Rooy-familie in Suid-Afrika en ’n weldoener van die Gereformeerde Kerk. 

Anne Holsters se vader was Charles Holsters en haar moeder Petronella de Gieter. Ná haar huwelik met Johannes Cornelis van Rooy (ook Jean Corneille) van Rooy, van 's Hertogenbosch, Nederland, vertrek hulle op 24 Oktober 1857 in geselskap van (die latere ds.) Jan de Ridder en J.M. Maury met die seilboot Karel August na Suid-Afrika waar hulle op 26 Januarie 1858 by Port Elizabeth aan wal gestap het. Onderweg is die tweede seuntjie van die egpaar Van Rooy, Antoine Charles Auguste (Charles), gebore. Die gesin het hulle in die Noordoos-Kaap gaan vestig en die voorouers van talryke Van Rooys in Suid-Afrika geword. 

Ná sewentien jaar van plaasskoollewe in die distrikte Colesberg, Burgersdorp, Cradock en Middelburg, Kaap, het meester Van Rooy in die pas aangelegde dorpie Steynsburg in 'n CNO-skooltjie onderrig gegee. As gevolg van die seën wat op 'n sakeonderneming gerus het, kon die weduwee-moeder in 1915 £1000 aan die nuwe CNO-skool skenk. Ná die Anglo-Boereoorlog het sy meegehelp om arm gemeentes weer op die been te bring. 

Tant Anne was 'n eerwaardige dame wat haar woord oor enige onderwerp van betekenis kon doen. Die nakomelinge van haar 10 kinders was vurige voorstanders van die beginsel van Christelik-nasionale onderwys.

Haar kinders was:

1. Henri Charles (gebore 22 Desember 1855)
2. Antoine Charles Auguste (Charles) (gebore 24 November 1857)
3. Sen. Johannes Cornelis (Jan) (gebore 23 Julie 1859)
4. Clara Petronella (gebore 5 Februarie 1861)
5. Anne Lucia (Annie) (gebore 11 Mei 1863)
6. Willem Izaak (gebore 24 Oktober 1865) (oupa van die aktrise Marga van Rooy)
7. Jacobus Alberts (Koos) (gebore 9 Augustus 1868)
8. Pauline Johanna (gebore 10 Oktober 1870)
9. Frederica (gebore 4 Julie 1873)
10. Gertruida Adriana (eggenote van dr. Flippie Snyman) (gebore 21 Mei 1876)

Sien ook
--------

* Brechtje van Rooy (née Postma)

Bronnelys
---------

* (af)  Die Gereformeerde Vroueblad. 1959. *Die Gereformeerde vrou 1859-1959*. Potchefstroom: Potchefstroom Herald.
* Die familie van Rooy in Suid-Afrika
**Anneline Kriel** (gebore 1955) is 'n Suid-Afrikaanse model, aktrise en skoonheidskoningin. Sy het in 1974 op 19-jarige ouderdom Mej. Wêreld geword nadat die Verenigde Koninkryk se Helen Morgan bedank het net vier dae ná haar kroning. Anneline was Suid-Afrika se tweede Mej. Wêreld naas Penny Coelen-Rey. 

Sy het in verskeie Afrikaanse produksies gespeel, asook in die internasionale rolprent *Kill and Kill Again*.

Loopbaan
--------

Anneline was net 19 jaar oud toe sy Mej. Wêreld 1974 word. Dit was ’n onstuimige tyd in Suid-Afrika se geskiedenis omdat die land toenemend geboikot is. Die blonde Anneline is dus soms oorsee as die gesig van apartheid-Suid-Afrika uitgebeeld en state soos die Verenigde Koninkryk en Australië het geweier om haar te verwelkom op haar wêreldtoer as Mej. Wêreld. In Suid-Afrika is haar kroning egter deur baie positief ontvang.

In 1981 het sy die pop-enkelsnit *He Took Off My Romeos* uitgereik.

Persoonlike lewe
----------------

Anneline het grootgeword op die myndorp Witbank. In Maart 1976 was sy in ’n skandaal betrokke weens naakfoto's wat uitgelek en in die *Sunday Times* van Suid-Afrika verskyn het. Roy Hilligenn, Mnr. Suid-Afrika van 1943, 1944, 1946 en 1976, en Mnr. Amerika van 1951, het die foto's geneem en vir R100 000 aan ’n Britse koerant verkoop. Dit het haar gewys waar sy met vakansie kaal sonbrand saam met haar destydse kêrel, Richard Loring, en Hilligenn en sy gesin.

Sy het in 1980 met die hotelmagnaat Sol Kerzner getrou. Hulle is vyf jaar later geskei. Sy het in Switserland die Joodse geloof aangeneem en is in 1989 met die miljoenêr-perdeteler Phil Tucker getroud. Hulle het twee dogters, Tayla en Witney, gehad. Anneline het in 1994 aansoek om ’n egskeiding gedoen en was in 2000 in ’n toesigstryd met Tucker gewikkel.

Sy is later met Peter Bacon, ’n hoofbestuurder en voormalige protégé van Kerzner, getroud.

Filmografie
-----------

Rolprent| Jaar | Titel | Rol | Notas |
| --- | --- | --- | --- |
| 1975 | *Somer* |  |  |
| 1978 | *Someone Like You* |  |  |
| 1981 | *Kill and Kill Again* | Kandy Kane |  |
| 1985 | *Van der Merwe PI* |  |  |
| 1990 | *Reason to Die* | Lena |  |
|
Dood van Sokrates
**Die Dertig** (Grieks: οι Τριάκοντα) is die tradisionele benaming vir 'n groep van 30 anti-demokratiese, Spartaans-gesinde Atheense burgers wat in 404 v.C. in Athene die mag na 'n rewolusie en 'n leierskapskrisis bekom het. Dit volg na die einde van die Peloponnesiese oorlog, wat 'n groot nederlaag vir Athene was.

Die Dertig bekom die steun van 3000 oligargies-gesinde, ryk medeburgers, wie die enigste persone was wat in die tyd hul volle burgerregte behou het. Ander inwoners wat politieke regte gehad het, het dit verloor. Hierdie gebeur met die ooglopende goedkeuring van die Spartaanse besetters, in wie se belang sodanige owerheidsreëling was.

Met die hulp van die Spartaanse besettingstroepe voer hulle 'n skrikbewind in Athene uit. Hulle het veral gefokus op mense met demokratiese simpatieë, maar ook op die eiendom van sommige ryk Atheners en Metoike (inwoners van elders met regte), van wie daar meer as 1500 doodgemaak is.

Aanvanklik is Theramenes die leier van die Dertig, maar weens sy gematigdheid kom hy spoedig in konflik met Critias, wie 'n meer ongenaakbare benadering voorstaan. Hy veroordeel Theramenes ter dood in 'n skynverhoor en voer daarna ongestoord die bloedige onderdrukking van die demokrate verder uit. Reeds vroeg in 403 v.C. kom die Dertig tot 'n val, en kon die demokrasie in Athene herstel word, o.a. deur het optrede van Thrasybulus.

'n Aantal lede van die Dertig en hul simpatiseerders (Charmides) was gespreksgenote van Sokrates, wie onder andere sy afkeur aan die uiterstes van demokrasie bekendgemaak het. Sokrates word daardeur meer en meer verdag by die demokrate. Dit lei uiteindelik tot 'n hofsaak, veroordeling en teregstelling van Sokrates.

Bron
----

* Hierdie artikel is vertaal van die Nederlandse Wikipedia
Karel, Hertog van Orléans wat 'n eerbetoning van 'n vasal ontvang
Die **Armagnac** party was 'n vername groepering in die Franse politiek en oorlogvoering tydens die Honderdjarige Oorlog. Die Armagnacs was in 'n jare lange stryd gewikkel met die Boergondiërs. Die vyandskap het sy oorsprong in 'n ou vete tussen die Hertog van Orléans en die Hertog van Boergondië. Die Armagnacs was bondgenote van Karel, Hertog van Orléans teen Jan sonder Vrees, die Hertog van Boergondië nadat Lodewyk van Valois, Hertog van Orléans, Karel se vader, op bevel van die Hertog van Boergondië vermoor is in 1407. Die suide en weste van Frankryk was oorwegend Armagnac gesind terwyl die noorde en ooste Boergondies was. 

Die party se naam is afkomstig van Karel se skoonvader Bernard VII, Graaf van Armagnac, wat die hertog tydens sy jeug gelei het en finansiering en Gaskonse troepe verskaf het wat Parys beleër het voor hulle by Saint Cloud verslaan is. Later is Jan sonder Vrees na sy gebied in die ooste teruggestuur en Bernard van Armagnac het in Parys agtergebly. Hy is in 1418 in 'n sluipmoord doodgemaak.

Sporadiese gevegte het vir 'n aantal jare tussen die Armagnacs en Boergondiërs voortgeduur. Die Boergondiërs het hulle by die Engelse aangesluit in 1419 en die Armagnacs het betrokke geraak by die saak van Karel VII. Die faksie stryd was teen die tyd skaars onderskeibaar van die Koninklike stryd tussen die Franse en Engelse monargieë. Die terme het in gebruik gebly tot dit deur Karel VII verbied is na aan die einde van die Honderdjarige Oorlog as deel van 'n poging om die wonde tussen die groepe te heel.

Kyk ook
-------

Boergondiërs (party)
Monument op Fort Zeelandia, op 8 Desember 2009 deur president Ronald Venetiaan onthul.
Die **Desember-moorde** in Suriname, wat op 8 Desember 1982 plaasgevind het, word beskou as 'n keerpunt in die geskiedenis van Suriname. 'n Derde van die Surinaamse bevolking het hierna na Nederland gevlug en vorm tans 'n belangrike minderheid in die Nederlandse samelewing. Gedurende die Desember-moorde is 15 joernaliste, akademici en arbeidsleiers wat teen die militêre bewind in Suriname gekant was in Paramaribo vermoor. Die militêre bewind het agterna laat blyk dat die oorledenes doodgeskiet is terwyl hulle van die owerhede gevlug het, maar die omstandighede is nie heeltemal duidelik nie.

Die Desember-moorde het tot internasionale protes teen die regering van Dési Bouterse gelei en Nederland, die voormalige koloniale moondheid, het ontwikkelingshulp gestaak. Niemand is ooit voor die hof gedaag oor die moorde nie, selfs nie nadat die militêre diktatorskap beëindig is nie.

Die vyftien slagoffers
----------------------

Die persone wat in die Desember-moorde omgekom het, is die volgende:

* John Baboeram, prokureur
* Bram Behr, joernalis
* Cyrill Daal, vakbondleier
* Kenneth Gonçalves, prokureur
* Eddy Hoost, prokureur
* André Kamperveen, joernalis
* Gerard Leckie, akademikus
* Sugrim Oemrawsingh, akademikus
* Lesley Rahman, joernalis
* Surendre Rambocus, militêre leier
* Harold Riedewald, prokureur
* Jiwansingh Sheombar, militêre leier
* Jozef Slagveer, joernalis
* Robby Sohansingh, besigheidsman
* Frank Wijngaarde, joernalis

Die verdagtes
-------------

Die persone wat van die moord verdink word sluit in:

* Errol Alibux
* Dick de Bie
* Etienne Boerenveen
* Desi Bouterse
* Benny Brondenstein
* Winston Caldeira
* Wim Carbière
* Steven Dendoe
* Iwan Dijksteel
* Roy Esajas
* Ernst Gefferie
* Arthy Gorré
* John Hardjoprajitno
* Orlando Heidanus
* Kenneth Kempes
* Iwan Krolis
* Lucien Lewis
* Harvey Naarendorp
* John Nelom
* Edgar Ritfeld
* Ruben Rozendaal
* Badrissein Sital
* Jimmy Stolk
* Imro Themen
* Marcel Zeeuw