Frank Herbert in 1978.
**Franklin Patrick Herbert** (8 Oktober 1920 – 11 Februarie 1986) was 'n Amerikaanse wetenskapfiksieskrywer wat veral bekend was vir die roman *Dune* uit 1965 en die vyf vervolgverhale daarvan. Alhoewel hy bekend geword het vir sy romans, het hy ook kortverhale geskryf en as koerantjoernalis, fotograaf, boekresensent, ekologiese konsultant en dosent gewerk.

Die *Dune* sage, wat in die verre toekoms oor millennia afspeel, ondersoek ingewikkelde temas, soos die oorlewing van die menslike spesie op die langtermyn, menslike evolusie, planetêre wetenskap en ekologie en die kruising van godsdiens, politiek, ekonomie en mag in 'n toekoms waar die mensdom lankal interstellêre reise ontwikkel en duisende wêrelde gevestig het.

*Dune* is 'n topverkoper-wetenskapfiksieroman en die reeks word algemeen beskou as een van die klassieke van die genre.

Biografie
---------

### Vroeë lewe

Frank Patrick Herbert Jr. is gebore op 8 Oktober 1920, in Tacoma, Washington, vir Frank Patrick Herbert Sr. en Eileen (née McCarthy) Herbert. Sy landelike opvoeding het behels dat hy baie van sy jeug op die Olimpiese en Kitsap-skiereiland deurgebring het. Hy was gefassineer deur boeke en kon baie van die koerant lees voor die ouderdom van vyf, het 'n uitstekende geheue en het dinge vinnig geleer. Hy het 'n vroeë belangstelling in fotografie gehad en het 'n Kodak-bokskamera op tienjarige ouderdom gekoop, 'n nuwe opvoukamera in sy vroeë tienerjare en 'n kleurfilmkamera in die middel van die 1930's. As gevolg van 'n verarmde huislike omgewing, grootliks as gevolg van die Groot Depressie, het hy die huis in 1938 verlaat om by 'n tante en oom in Salem, Oregon, te gaan woon.

### Opvoeding

Hy het vir hoërskool by Hoërskool Salem (nou Hoërskool Noord-Salem) ingeskryf, waar hy die volgende jaar gegradueer het. In 1939 het hy gelieg oor sy ouderdom om sy eerste koerantwerk by die *Glendale Star* te kry. Herbert het toe in 1940 na Salem teruggekeer waar hy vir die *Oregon Statesman*-koerant (nou *Statesman Journa*l) in 'n verskeidenheid poste gewerk het, insluitend fotograaf.

Herbert trou in 1941 met Flora Lillian Parkinson in San Pedro, Kalifornië. Hulle het een dogter gehad, Penelope (geb. 16 Februarie 1942), en is in 1943 geskei. Gedurende 1942, na die Amerikaanse toetrede tot die Tweede Wêreldoorlog, het hy vir ses maande in die Vloot se Seabees gedien as fotograaf, maar het 'n kopbesering opgedoen en 'n mediese ontslag gekry. Herbert het daarna na Portland, Oregon verhuis waar hy vir *The Oregon Journal* verslag gedoen het.

Herbert se novelle The Priests of Psi was die voorbladstorie vir die Februarie 1960-uitgawe van *Fantastic*.
Na die oorlog het Herbert die Universiteit van Washington bygewoon, waar hy Beverly Ann Stuart ontmoet het by 'n kreatiewe skryfklas in 1946. Hulle was die enigste studente wat enige werk vir publikasie verkoop het; Herbert het twee pulp-avontuurverhale aan tydskrifte verkoop, die eerste aan *Esquire* in 1945, en Stuart het 'n storie aan die tydskrif *Modern Romance* verkoop. Hulle is in 1946 in Seattle getroud en het twee seuns gehad, Brian (geb. 1947) en Bruce (1951–1993). In 1949 het Herbert en sy vrou na Kalifornië verhuis om aan die Santa Rosa *Press-Democrat* te werk. Hier het hulle bevriend geraak met die sielkundiges Ralph en Irene Slattery. Die Slatterys het Herbert bekendgestel aan die werk van verskeie denkers wat sy skryfwerk sou beïnvloed, waaronder Freud, Jung, Jaspers en Heidegger; hulle het Herbert ook vertroud gemaak met Zen Boeddhisme.

Herbert het nooit aan die universiteit gegradueer nie. Volgens sy seun Brian wou hy net studeer wat hom interesseer en het dus nie die vereiste kurrikulum voltooi nie. Hy het teruggekeer na joernalistiek en by die *Seattle Star* en die *Oregon Stateman* gewerk. Hy was 'n dekade lank 'n skrywer en redakteur vir die *San Francisco Examiner* se *California Living*-tydskrif.

### Vroeë loopbaan

In 'n 1973-onderhoud het Herbert gesê dat hy wetenskapfiksie "ongeveer tien jaar" gelees het voordat hy in die genre begin skryf het, en hy het sy gunsteling skrywers as H.G. Wells, Robert A. Heinlein, Poul Anderson en Jack Vance gelys.

Herbert se eerste wetenskapfiksieverhaal, "*Looking for Something*", is gepubliseer in die April 1952-uitgawe van *Startling Stories*, toe 'n maandelikse geredigeer deur Samuel Mines. Nog drie van sy verhale het in 1954-uitgawes van *Astounding Science Fiction* en *Amazing Stories* verskyn. Sy loopbaan as romanskrywer het in 1955 begin met die reekspublikasie van *Under Pressure in Astounding* vanaf November 1955; daarna is dit uitgereik as 'n boek deur Doubleday met die titel *The Dragon in the Sea*.  Die verhaal het gesonde verstand en waansin in die omgewing van 'n 21ste-eeuse duikboot ondersoek en wêreldwye konflikte oor olieverbruik en -produksie voorspel. Dit was 'n kritieke sukses, maar nie 'n groot kommersiële een nie. Gedurende hierdie tyd het Herbert ook gewerk as 'n toespraakskrywer vir die Republikeinse senator Guy Cordon.

### *Dune*

Die Oregon-duine naby Florence, Oregon, het gedien as 'n inspirasie vir die *Dune*-sage.
Herbert het in 1959 vir *Dune* begin navorsing doen. Hy kon hom heelhartig aan sy skryfloopbaan toewy omdat sy vrou voltyds as advertensieskrywer vir afdelingswinkels teruggekeer het werk toe en gedurende die 1960's die broodwinner geword het. Die roman *Dune* is in 1965 gepubliseer, wat aan die spits was van die *Dune*-franchise. Hy het later aan Willis E. McNelly gesê dat die roman ontstaan het toe hy opdrag gekry het om 'n tydskrifartikel te skryf oor sandduine in die Oregon-duine naby Florence, Oregon. Hy het oorbetrokken geraak en met baie meer materiaal versamel as wat nodig was vir 'n artikel. Die artikel is nooit geskryf nie, maar dit het die saadjie geplant wat na *Dune* gelei het. Nog 'n belangrike bron van inspirasie vir Dune was Herbert se ervarings met psilocybin en sy stokperdjie om sampioene te kweek, volgens mykoloog Paul Stamets se verslag.

*Dune* het ses jaar se navorsing en skryfwerk geneem om te voltooi en was baie langer as ander kommersiële wetenskapfiksie van daardie tyd. Analog (die hernoemde *Astounding*, steeds geredigeer deur John W. Campbell) het dit in twee dele gepubliseer wat uit agt aflewerings bestaan het, "*Dune World*" van Desember 1963 en "*Prophet of Dune*" in 1965.  Dit is toe deur byna twintig boekuitgewers verwerp. Een redakteur het profeties geskryf: "Ek maak dalk die fout van die dekade, maar ..."

Sterling E. Lanier, 'n redakteur van *Chilton Book Company* (hoofsaaklik bekend vir sy motorherstelhandleidings) het die *Dune-*reekse gelees en 'n $7 500 voorskot plus toekomstige tantième aangebied vir die regte om dit as 'n hardebandboek te publiseer. Herbert het baie van sy teks oorgeskryf. *Dune* was gou 'n kritieke sukses. Dit het die Nebula-toekenning vir beste roman in 1965 gewen en die Hugo-toekenning in 1966 gedeel met *...And Call Me Conrad* deur Roger Zelazny.

*Dune* was nie 'n onmiddellike topverkoper nie. Teen 1968 het Herbert $20 000 daaruit gemaak, veel meer as wat die meeste wetenskapfiksie-romans van daardie tyd opgelewer het, maar nie genoeg om hom voltyds te laat skryf nie. Die publikasie van Dune het egter wel deure vir hom oopgemaak. Hy was die *Seattle Post-Intelligencer* se onderwysskrywer van 1969 tot 1972 en dosent in algemene studies en interdissiplinêre studies aan die Universiteit van Washington (1970–1972). Hy het in 1972 in Viëtnam en Pakistan gewerk as 'n sosiale en ekologiese konsultant. In 1973 was hy regisseur-fotograaf van die televisieprogram *The Tillers*.

```
"Ek bekommer my nie oor inspirasie of so iets nie... as ek later terugkom en lees wat ek geproduseer het, kan ek nie die verskil bespeur tussen wat maklik gekom het en wanneer ek moes gaan sit en sê, "Wel, nou is dit skryftyd en nou sal ek skryf." — Frank Herbert
```

Teen die einde van 1972 het Herbert uit koerantskryf getree en 'n voltydse fiksieskrywer geword. Gedurende die 1970's en 1980's het hy aansienlike kommersiële sukses as skrywer geniet. Hy het sy tyd tussen huise in Hawaii en Washington se Olimpiese Skiereiland verdeel; sy huis in Port Townsend op die skiereiland was bedoel om 'n "ekologiese demonstrasieprojek" te wees. Gedurende hierdie tyd het hy talle boeke geskryf en ekologiese en filosofiese idees aangedryf. Hy het sy *Dune-*sage voortgesit met *Dune Messiah* (1969), *Children of Dune* (1976), *God Emperor of Dune* (1981), *Heretics of Dune* (1984) en *Chapterhouse: Dune* (1985). Herbert het beplan om 'n sewende roman te skryf om die reeks af te sluit, maar sy dood in 1986 het storielyne onopgelos gelaat.

Ander werke van Herbert sluit in *The Godmakers* (1972), *The Dosadi Experiment* (1977), *The White Plague* (1982) en die boeke wat hy in vennootskap met Bill Ransom geskryf het: *The Jesus Incident* (1979), *The Lazarus Effect* (1983) en *The Ascension Factor* (1988), wat opvolgers was van Herbert se 1966-roman *Destination: Void*. Hy het ook gehelp om die loopbaan van Terry Brooks bekend te stel met 'n baie positiewe resensie van Brooks se eerste roman, *The Sword of Shannara*, in 1977.

Bronne
------

* Allen, L. David. *Cliffs Notes on Herbert's Dune & Other Works*. Lincoln, NE: Cliffs Notes, 1975. ISBN 0-8220-1231-6
* Clarke, Jason. *SparkNotes: Dune, Frank Herbert*. New York: Spark Publishing, 2002. ISBN 1-58663-510-7
* Herbert, Brian. *Dreamer of Dune : The Biography of Frank Herbert*. New York: Tor Books, 2003. ISBN 0-7653-0646-8

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* BIBSYS: 90067971
* BNC: 000400679
* BNE: XX1145519
* BNF: cb11907313q (data)
* CANTIC: a11056472
* CiNii: DA09420016
* GND: 118897772
* IMDb: nm0378541
* ISNI: 0000 0001 2134 7853
* LCCN: n80044450
* LNB: 000125448
* MusicBrainz: 61ab2306-3f9b-431d-97b1-39868b1b351b
* NDL: 00443103
* NKC: jn19990003407
* NLA: 35188949
* NLG: 77344
* NLI: 000210511
* NLK: KAC2019F1338
* The NLP id a0000002571326 is not valid.
* NSK: 000030317
* NTA: 069650322
* PIC: 386622
* RERO: 02-A003365058
* The SBN id CFIV006318 is not valid.
* SNAC: w6z140jj
* SUDOC: 026919710
* Trove: 857712
* VIAF: 59083797
* WorldCat Identities: lccn-n80044450

 |