recursal/SuperWikiNEXT-32B huggingface dataset:
**Koninkryk van Alanië**| 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **8ste/9de eeu – 1238/1239** |  → |

 |
|  |
| Ligging of AlaniëAlanië in 650. |
| **Hoofstad** | Magas |
| **Taal/Tale** | Osseties |
| **Regering** | Monargie |
| **Historiese tydperk** | Middeleeue |
|  - Stigting | 8ste/9de eeu |

Een van die drie oorblywende kerke van die Koninkryk van Alanië.
**Alanië** was ’n Middeleeuse koninkryk wat in die 8ste en 9de eeu oor ’n deel van die Noord-Kaukasus regeer het, tot met die verwoesting daarvan tydens die Mongoolse verowering in 1238 en 1239. Dit het die latere geskiedkundige streek Circassië en die hedendaagse Noord-Ossetië-Alanië omvat. Die Alane se hoofstad was Magas (of Ma'as) en dit het die belangrike Syroete deur die Darjalkloof beheer.

Erfenis
-------

Ná die verbrokkeling van die Sowjetunie, toe nasionalisme in die Kaukasus ’n heropbloei beleef het, het baie mense in Noord-Ossetië gevra dat die naam "Alanië" herstel word. Dit het gou gewild geraak en het herleef in die naam van bedrywe, ’n TV-kanaal, politieke en burgerorganisasies, ’n uitgewery ens. In November 1994 is "Alanië" amptelik gevoeg by die naam van die deelrepubliek (Noord-Ossetië-Alanië).
**Jules Porgès** (\* 25 Mei 1839; † 20 September 1921) was 'n Parys-gebaseerde finansier wat 'n beslissende rol by die opkoms van die Randlords gespeel het – mynboumagnate wat die diamante- en goudbedrywe in Suid-Afrika beheer het.

Lewe
----

Porgès is as Yehuda Porges in Wene gebore en grootgemaak in Praag waar sy pa as juwelier werksaam was. Porgès het hom in die vroeë 1860's in Parys gevestig, sy naam gewysig na *Jules Porgès* en hom met sy onderneming *Jules Porgès & Co.* as diamantehandelaar bekwaam.

Jules Porgès saam met sy vrou Anna en sy dogter, omstreeks 1890
Die Porgès-gesin in 1875 in die Rochefort-kasteel
Porgès het al vroeg die belangrikheid van Suid-Afrika se diamantvelde besef en in 1873 twee van sy jonger personeellede, Alfred Beit en Julius Wernher, as verteenwoordigers van sy onderneming na Suid-Afrika gestuur om diamante te koop. Wernher was baie suksesvol in die bedryf. Porgès het self in 1876 in Kimberley aangekom en hul werk voortgesit deur die konsolidasie van kleims, die finansiering van transaksies en die bemarking van stene waardeur sy onderneming *Compagnie Française de Diamant du Cap de Bonne Espérance* 'n noemenswaardige aandeel aan die Kimberley-myn verkry het. Danksy Porgès se Franse sakebetrekkinge is aandele van Suid-Afrikaanse mynboumaatskappye op die Paryse effektebeurs gehandel. In 1880 het Beit en Wernher sakevennote in *Jules Porgès & Co.* geword.

Porgès het die voordele besef wat Cecil Rhodes se pogings om mynbelange te konsolideer ingehou het en sy *Compagnie Française* in 1887 aan *De Beers Consolidated Mines* verkoop. Hy het ook 'n beslissende rol in die onderhandelinge tussen Barney Barnato en Rhodes gespeel wat Rhodes in staat gestel het om Barnato se aandele aan die Kimberley-gebaseerde *Central Mining Company* te koop.

Met die ontdekking van goud in Suid-Afrika, in Barberton en later aan die Witwatersrand, het Porgès sy aandag op die goudmynbou gevestig en aandele aan baie kleims in Johannesburg en in die omgewing gekoop en die finansiële strukture ontwikkel wat hulle ontginning moontlik gemaak het. Saam met Beit en Wernher asook ander vennote, waaronder Hermann Eckstein en Eduard Lippert, het hy die mynbou- en finansgroep *Corner House* gestig. Die maatskappy se naam was nie net 'n verwysing na die ligging van sy hoofkwartier by 'n hoek van Markplein in Johannesburg nie, maar ook 'n sinspeling op Hermann Eckstein se Duitse van wat "hoeksteen" beteken.

In 1890 het Porgès, wat 'n fortuin aan die Kaap verdien het, hom grotendeels aan sakeaktiwiteite in Suid-Afrika onttrek. Sy belange is deur *Wernher, Beit & Co.* oorgeneem.

Porgès het vir homself, sy vrou en sy dogter 'n groot kasteel in Rochefort-en-Yvelines, net buite Parys, laat bou wat egter nie voltooi is nie, en daarnaas ook 'n stadhuis in die Paryse Avenue Montaigne bewoon waar hy sy belangrike kunsversameling gehuisves het. Hy het baie van sy mede-Randlords oorleef en is in 1921 in Parys oorlede.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 124655475
* RKD: 459726
* VIAF: 35395445
* WorldCat Identities: viaf-35395445

 |
|  |
| --- |
|  |
| ***Die Skepping van Adam*** |
| **Michelangelo**, ongeveer 1511 |
| fresko, 480 × 230 cm |
| Sixtynse kapel |

***Die Skepping van Adam*** is 'n fresko deur Michelangelo op die plafon van die Sixtynse kapel in die Vatikaanstad en dateer uit ongeveer 1511. Die skildery illustreer die Bybelse verhaal uit Genesis waarin God die Vader lewe blaas in Adam, die eerste mens. Die Sixtynse plafon bevat 'n reeks skilderye wat verhale uit Genesis uitbeeld: Die Skepping van Adam is die vierde in die reeks en is laaste voltooi. Dit is vandag een van die beroemdste beelde in die wêreld.

Komposisie
----------

God word as 'n bejaarde man met 'n baard uitgebeeld en word saam met 'n aantal engele deur 'n rooi mantel omhul. Sy linkerarm is om die skouers van 'n vroulike figuur, wat dikwels (foutief) as Eva geïdentifiseer word, maar Eva is eers ná Adam geskep. Ander voer aan dat dit wel Eva is, maar dat sy saam met God in die hemel is en wag om 'n aardse vorm te kry. Nog ander stel voor dat dit Sofia is, oftewel die Wysheid in 'n vroulike vorm, vir wie God voor Adam en die aarde geskep het (sien Spreuke 8:22-31).

God strek sy regterarm uit na Adam, om hom die vonk van lewe te gee. Die twee figure se houdings vorm byna 'n spieëlbeeld, 'n verwysing na Genesis 1:27: "*En God het die mens geskape na sy beeld; na die beeld van God het Hy hom geskape*".

|  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 

|  |
| --- |
| AdamAdam
 |
| Adam
  |

|  |
| --- |
| Die handeDie hande
 |
| Die hande
  |

|  |
| --- |
| GodGod
 |
| God
  |

 |
**Niʻihau** of **Niihau** (niːhaʊ); Hawais: (ˈniʔiˈhɔu) is die kleinste van die bewoonde eilande in die Amerikaanse deelstaat Hawaii, met 'n oppervlakte van bykans 180 km². Niʻihau is 28,2 kilometer suidwes van Kauai anderkant die Kaulakahi-kanaal geleë.

Geskiedenis
-----------

Nadat die eiland in 1864 deur Elizabeth Sinclair van die Koninkryk van Hawaii gekoop is, het dit tot vandag toe in privaat besit gebly. Sinclair het Niʻihau later aan haar erfgename, die Robinson-gesin, oorgeërf. Volgens 'n besluit van die Skotsgebore eienaars is die eiland, wat goed geskik vir skaap- en veeteelt is, nie vir besoekers toeganklik nie sodat die enkele honderd bewoners van suiwer Hawais-Polinesiese afkoms hul tradisionele leefwyse en taal kon bewaar.

Huidig
------

Niʻihau word tans deur Bruce en Keith Robinson bestuur.

Heelwat oud-bewoners van Niʻihau woon nou op die naburige eiland Kauai, waar die twee broers ook groot boerderye besit. Die oud-bewoners van Niʻihau vaar gereeld ván en ná die eiland. Die familie Robinson en hul gaste vlieg per helikopter vanaf Port Allen lughawe (Kauai) na Niʻihau, waar daar op verskeie plekke helikopterplatforms gebou is. Die huise op Niʻihau bly voortbestaan in die oorspronklike toestand soos gebou in die 19de eeu. Die meeste bewoners, insluitend die familie Robinson, woon op Kauai.

Toeganklikheid
--------------

Die eiland is net toeganklik vir familielede, Amerikaanse vlootpersoneel, regeringsamptenare en uitgenooide gaste – vandaar die bynaam "Verbode Eiland". Ter finansiering van 'n reddingshelikopter het die eienaars hul beleid in 1987 ietwat verander en sedertdien mag klein toergroepe onder toesig 'n besoek aan die eiland aflê, alhoewel hulle gewoonlik nie in aanraking met die bewoners mag kom nie.

Natuur
------

Op en rondom die eiland leef heelwat wilde diere. Op die eiland kom wilde perde, wilde skape en bokke voor, en die water rondom die eiland huisves volop haaie en dolfyne.


|  |  |
| --- | --- |
| Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik vanuit die Nederlandse Wikipedia vertaal. | 

 |

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4214889-3
* LCCN: sh85091930
* VIAF: 246154582
* WorldCat Identities (via VIAF): 246154582

 |
**Helsingin Sanomat** (afgelei van Fins *Helsingin* "van Helsinki" [genitief], *sanomat* "nuus") is die grootste en invloedrykste dagblad in Finland met 'n daaglikse sirkulasie van sowat 400 000. Die koerant word na raming deur meer as driekwart van die bevolking in die metropolitaanse gebied van Helsinki en 'n kwart van alle Finne gelees.

Helsingin Sanomat se hoofkantoor in Sanomatalo, Helsinki
Die meerderheid lesers het op *Helsingin Sanomat* ingeteken sodat dié dagblad die meeste intekenaars van alle koerante het wat in die Nordiese lande uitgegee word. Met enkele uitsonderings (byvoorbeeld op die dag na Vappa of na die Midsomerfees) verskyn *Helsingin Sanomat* daagliks, op Vrydae saam met die bylae *Nyt* ("Nou") oor kuns en vermaak. Daarnaas is 'n televisiegids in *Nyt* beskikbaar. Op die eerste Sondag van elke maand verskyn die bylae *Kuukausiliite* met nuus- en fotoverslae van hoogstaande gehalte.

*Helsingin Sanomat* beskou homself as 'n onpartydige en onafhanklike dagblad. Dit is in 1889 as *Päivälehti* ("Dagblad") in die Finse hoofstad gestig en verskyn sedert 1904 onder die huidige titel. *Helsingin Sanomat* is van oudsher 'n familiebedryf wat deur die Erkko-familie, bekende Finse mediamagnate, beheer word. Die dagblad maak deel uit van hulle mediamaatskappy *Sanoma News* wat ook Finland se grootste poniekoerant, *Ilta-Sanomat*, uitgee.
**Eienskappe**| **Algemeen** |
| --- |
| Naam | Nikkel-62  |
|   |
| Protone | 28  |
| Neutrone | 34  |
| Kernspin | 0+  |
| Massa-oorskot | -66746,1 keV  |
| **Status** |
| Status | stabiel  |
| Relatiewe voorkoms | 3,6345%   |
| **Navigasie** |
| 

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| 6027Co | 6128Ni |  |
|  | {\displaystyle \nwarrow }{\displaystyle \uparrow }{\displaystyle \nearrow } |  |
|  | {\displaystyle \leftarrow }**6228Ni**{\displaystyle \rightarrow } | 6329Cu |
|  | {\displaystyle \swarrow }{\displaystyle \downarrow }{\displaystyle \searrow } |  |
|  | 6328Ni |  |

 |
| Lys van isotope |

**Nikkel-62** (Chemiese notasie: **6228Ni**) is 'n stabiele isotoop van nikkel. Hierdie nuklied het die hoogste bindingsenergie per nukleon van alle nukliede.

Nukleosintese
-------------

Saam met die ligter stabiele isotope van nikkel word hierdie nukleid in ewewigs- en kwasiewewigsprosesse tydens supernova-verbranding. Daar is twee ontploffingsprosesse wat dit vervaardig, die ontploffende silikonverbranding en die *alfa-rich freezeout*. Amper die helfte word in tipe Ia-ontploffings vervaardig, die res in tipe II.

Hierdie isotoop ontstaan egter ook in die s-proses wat voor die supernova-ontploffing in die C,O-kern of tydens die koolstofverbranding gevorm. Dit oorleef die ontploffing vorm die helfte van die totale voorkoms.

KMR
---

Die kernspin is I = 0 en dit beteken dat hierdie isotoop geen kernmagnetiese resonansie wys nie.
***Helter Skelter: The True Story of The Manson Murders*** is 'n boek van 1974 deur Vincent Bugliosi en Curt Gentry. Bugliosi was die staatsaanklaer in die 1970-verhoor van Charles Manson. Dit is sy eerstehandse weergawe van die verhale van die beskuldigdes Manson, Susan Atkins, Patricia Krenwinkel en ander lede van die bende wat hulleself die Manson-familie genoem het. Dit is die topverkoper onder misdaadboeke in die geskiedenis.

Beskrywing
----------

Die boek vertel van die ondersoek, inhegtenisneming en vervolging van Charles Manson en sy volgelinge vir die berugte moorde in 1969 van die aktrise Sharon Tate, Leno en Rosemary LaBianca en verskeie ander.

Die boek se titel kom van die apokaliptiese rasseoorlog wat Manson na bewering geglo het sou plaasvind. Die naam daarvan kom weer van die liedjie "Helter Skelter" deur die Beatles. Manson was glo veral betower deur die Beatles se *White Album*, waarop die liedjie voorkom.

Skakels
-------

* Hierdie artikel is in sy geheel of gedeeltelik uit die Engelse Wikipedia vertaal.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* VIAF: 183843548
* WorldCat Identities (via VIAF): 183843548

 |
***Die krap met die goue knypers*** (***Le Crabe aux Pinces d'Or***) is een van 'n reeks van die welbekende strokiesverhale, geskryf en geïllustreer deur die Belgiese skrywer Hergé, oor die jong held Kuifie en sy wedervaringe. Hierdie boek is die eerste een in die reeks wat die leser aan Kuifie se jarelange vriend, Kaptein Haddock voorstel.

*Die krap met die goue knypers* is die negende boek in die Kuifie-reeks. Dit is die eerste keer gepubliseer in 1941, (in Frans). Die eerste Afrikaanse uitgawe verskyn in 2005.

---

***Pretbederwerswaarskuwing***: *Die storielyn of storie se einde volg hieronder.*

---

Die storielyn
-------------

Uit die gemompel van 'n dronkie en die inligting op 'n afgeskeurde flentertjie papier – wat lyk of dit deel is van die etiket vanaf 'n ingelegde krapvleisblikke – bevind Kuifie hom op 'n skip genaamd *Karaboudjan*. Hier word hy gevange geneem deur 'n bende skurke. Hulle maak hul geld deur opium in die krapblikkies te versteek. Nadat hy uit sy toegesluite kajuit ontsnap het, ontmoet Kuifie vir Kaptein Haddock, 'n alkoholis wat heel deur die mis is oor wat sy bemanning eintlik aanvang. Hulle twee ontsnap saam in 'n roeiboot, en word deur 'n vliegtuig aangeval. Alhoewel hulle dit regkry om die vliegtuig te kaap, stort hulle daarmee neer in die Sahara-woestyn.

Hulle trek deur die woestyn en bereik eindelik 'n hawe in Marokko. Daar word die kaptein ontvoer. Kuifie bevry hom, maar hulle raak altwee beskonke van die wyndampe wat gelek het uit die wynbalies wat stukkend geskiet is in die geveg tussen hulle en die boewe. Kuifie ontdek 'n allerbelangrike leidraad – die halssnoer in die vorm van 'n krap met goue knypers – om die nek van die eienaar van die wynkelder, en besef dat dié man die leier van die dwelmsmokkelaars moet wees. Die res van die bende word gevang en is gou agter tralies.

Notas
-----

Ná sy werk aan *Koning Ottokar se septer*, het Hergé begin werk aan sy volgende verhaal, *Die land van swart goud*. Die verhaal het 'n mindere storielyn gehad: Kuifie het betrokke geraak in die konflik tussen die Jode, Arabiere en die Britse soldate in die Midde-ooste. Toe Nazi Duitsland België beset het, het hy werk aan die verhaal opgeskort en eerder die storie geskryf waaroor dié artikel handel, wat minder kontroversieel was. Kuifie-avonture gedurende die Tweede Wêreldoorlog raak onderwerpe soos wetenskaplike missies en skattejagte aan.

Bron
----

Vertaal vanaf die artikel *The Crab with the Golden Claws* op die Engelse Wikipedia.
*Gees van die dooies wat waghou* (*Manao tupapau*), deur Paul Gauguin.
Daar was ’n algemene geloof in **spoke in die Polinesiese kultuur**, en sommige geld vandag nog. Ná die dood reis iemand se spook gewoonlik na die wêreld in die lug of die onderwêreld, maar van hulle sal op die aarde agterbly. In baie Polinesiese legendes is die spoke aktief betrokke in die sake van die lewendes. Spoke kan ook siektes veroorsaak en die liggaam van gewone mense binnedring. Dit kan deur sterk medisyne weer uitgedryf word.

Spoke
-----

In gerekonstrueerde Proto-Polinesies beteken \*qaitu" die gees van ’n afgestorwene, terwyl die woord "\*tupuqa" ’n breër betekenis het, insluitende alle bonatuurlike wesens.

Van die mites wat algemeen in Polinesië voorkom, sluit die idee in dat die mens ’n dubbele siel het. Die een verlaat die mens nooit, terwyl die ander een deur towerspreuke van die liggaam geskei of weggelok kan word.

In sommige gemeenskappe dui die tatoes op ’n persoon se gesig hul kultus aan. Sommige simbole beteken die mens verkies die lugwêreld, maar voordat hy daarheen kan gaan, moet sy spook na sy volk se tuisland in die naeltjie van die wêreld gaan. Ander tatoes dui aan die spook verkies om in die onderwêreld te woon.
Die mense van Hawaii glo in *aumakua*, spoke wat in die land van die lewendes bly en oor hul voormalige families waghou.

Legendes
--------

Al die Polinesiese gemeenskappe het baie stories oor spoke of geeste wat ’n rol speel in hul tradisionele legendes. Die Amerikaanse skrywer William Drake Westervelt het 18 van hulle versamel en in *Hawaiian Legends of Ghosts and Ghost-Gods* (1915) gepubliseer.
Die legende van Pele, die Hawaise godin van vulkaanvuur, vertel hoe sy op ’n man verlief raak en toe uitvind hy is dood. Sy vind sy spook as ’n karige teenwoordigheid in ’n grot en met groot moeite gebruik sy haar magiese kragte om hom weer lewend te maak. Hy word weer vernietig, maar sy spook word weer gevind, dié keer in die vorm van ’n voël, en hy word weer lewend gemaak.

Volgens ’n ander Hawaise legende neem die priesters van ’n tempel ’n jong man gevange en offer hom aan hul god. Daarna wil hulle sy bene oneervol behandel. Die jong man se spook onthul die situasie aan sy pa in ’n droom, en hy lei sy pa om sy bene terug te kry en hulle in ’n geheime begrafnisgrot te plaas. Die spook van die jong man kon toe sonder kommer na die geesteswêreld gaan.
Voorblad c. 1600
**Die konferensie van die voëls** (Persies: منطق الطیر, ***Mantiq-ut-Ṭayr***, óf مقامات الطیور, ***Maqāmāt-ut-Ṭuyūr***) is 'n Oupersiese mistiek gedig uit 1177 van die Persiese digter Abu Hamid bin Ibrahim Abu Bakr (1145/46-ca. 1221), beter bekend onder sy penname Farid ud-Din ( Persies: فریدالدین) en Attār (Persies: عطار - die apteker)

In hierdie werk kom die voëls van die wêreld saam om op soek te gaan na die geheimsinnige hof van Simoerg, die koning van die voëls. Na 'n moeilike tog oor sewe valleie bereik 'n deel van die voëls die doel. Die voëls simboliseer dolende menslike siele.

Illustrasies
------------

Versameling by die Metropolitan Museum of Art, New York. Folio uit 'n geïllustreerde manuskrip gedateer c.1600. Skilderye deur Habiballah of Sava (aktief ongeveer 1590–1610), in ink, ondeursigtige waterverf, goud en silwer op papier, afmetings 25,4 x 11,4 cm.

* 
* 
* 
*

Bronnelys
---------

* *Gedeeltes van hierdie artikel is vertaal van die Nederlandse artikel, "De samenspraak van de vogels".*
**Die storie van Klara Viljee** is 'n Afrikaanse rolprent wat op 31 Januarie 1992 vrygestel is. Dit het R2 483 074 by die loket verdien. Die regisseur was Katinka Heyns.

Genre
-----

Die rolprent is 'n drama. Dit het geen ouderdomsperk nie, maar ouerleiding word aanbeveel.

Hoofrolspelers
--------------

* Anna-Mart van der Merwe as Klara Viljee
* Gavin van den Berg as Pietman Willemse
* Regardt van den Bergh as Dawid die skoolhoof
* Trix Pienaar as Rose
* Lida Botha as Tant Mollie
* Johan Botha as Neels
* Wilma Stockenström as Miss Lizzie Sauer

Storie
------

Die fliek speel af in die laat 1950's in 'n klein Suid-Kaapse vissersdorpie waar die hoofkarakter sukkel om haarself van haar verlede te bevry. Nadat sy haar pa en verloofde op die see verloor, besluit sy dat sy nooit weer die see wil sien nie, en bou haar huis agter 'n sandduin. Sy besluit ook om nooit weer vis te eet nie.

Verskeie jare later ontvang sy nuus wat veroorsaak dat sy die duin stukkie vir stukkie begin opgrawe en wegdra. Sy leer dat haar verloofde nog leef, maar na Kaapstad gevlug het nadat hy 'n plaaslike meisie swanger gemaak het. Die dorp se inwoners begin om hulle eie lewe te ondersoek en ondergaan sodoende 'n wonderlike vernuwing.

Sien ook
--------

* Lys van Afrikaanse rolprente
Die **Spiralia** word as 'n diereklade binne die Protostomia beskou wat 'n susterklade van die Ecdysozoa is. Oor die samestelling en die verwantskap van hierdie klade is nogtans geen algemene ooreenstemming nie. Party navorsers het Spiralia as sinoniem met Lophotrochozoa beskou, maar daar word nou gedink dat die Lophotrochozoa, waartoe die slakke en ringwurms behoort, 'n groep *binne* die Sprialia is. In 2014 het Trosten H. Struck et al. ondersoek of party eenvoudige diere soos die platwurms en die gastrotricha en gnathostomulida as 'n aparte groep (die "Platyzoa") naas die Lophotrochozoa binne die Spiralia behoort. Hulle resultate dui aan dat hierdie organismes wel binne die Spiralia behoort, maar dat "Platyzoa" parafileties sou wees.

Kladogram
---------

Hulle kladogram sien so uit:

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Protostomia | 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ecdysozoa |
|  |
| Spiralia | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Gnathifera | 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Syndermata |
|  |
|  | Gnathostomulida |
|  |

 |
|  |
| Platytrochozoa | 

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Rouphozoa | 

|  |  |
| --- | --- |
|  | Platyhelminthes |
|  |
|  | Gastrotricha |
|  |

 |
|  |
|  | Lophotrochozoa |
|  |

 |
|  |

 |
|  |

 |
|  |

Die oer-Spiralia het dalk geen coeloomholte, segmentasie of harsings gehad nie.
Die **Ford Ranger** is 'n voertuignaam wat reeds vir drie verskillende modelreekse van bakkies gebruik is deur die Ford Motormaatskappy. Oorspronklik was die naam deur die kortstondige *Edsel Ranger* gebruik, en later het dit verwys na 'n spesifieke stileringsweergawe van die Ford F-reeks wat in Noord-Amerika verkoop is tussen modeljare 1965 en 1981. 

Ford het die naam **Ranger** herontdek in 1982 vir die 1983-modeljaar van 'n kompakte bakkie vir Noord-Amerika en later dele van Suid-Amerika. Sedert 1998 het Ford begin om 'n aparte Rangermodel internasionaal te bemark. Ford het die Amerikaanse weergawe van die Ranger ontwerp en ontwikkel, en vervaardiging het in Januarie 1982 begin vir die 1983-model, totdat produksie beëindig is in Desember 2011. 

Ford het sy Noord-Amerikaanse model van 1995 uitgevoer na Latyns- en Suid-Amerikaanse lande, maar soos die vraag toegeneem het, is dit later vervaardiging in sy aanleg in Argentinië. Gedurende die 1994 tot 2010 modeljare, het Mazda ook sy kenteken op hierdie model geplaas as die Noord-Amerikaanse "B-reeks". Dit was ter vervanging van die "internasionale" weergawe van die Mazda B-reeks, wat voorheen ook in Noord-Amerika verkoop is. 

Gedurende sy 29-jaar produksielopie het die **Ranger** verskeie opgraderings ondergaan: veral die 1989-modelopkikkering, die bekendstelling van die tweedegeslagmodel vir 1993, 'n 1998 modeljaar opkikkering van dieselfde bakkie, en verskeie kleiner tweede geslag kosmetiese veranderinge in die 2001, 2004, en 2006 modeljaar. Die Latyns-en Suid-Amerikaanse weergawes is vir die 2010 model met 'n heelnuwe plaatmetaal buite bedek, terwyl die bestaande bakstruktuur behou is. 

Op 22 Desember 2011 het die laaste VSA-geboude Ranger van die St Paul, Minnesota monteerlyn afgerol.
Franse logo: *Spirou et Fantasio*
Spirou as deel van die Brusselse Strokiesprentroete op Square Sainctelette
***Spirou et Fantasio*** is 'n Belgiese strokiesverhaalreeks wat ook in die tydskrif *Journal de Spirou* verskyn en vir die eerste keer op 21 April 1938 gepubliseer is. Die reeks het tot een van die gewildste Franko-Belgiese strokiesverhale ontwikkel wat net soos "Asterix die Galliër" of "Die avonture van Kuifie" tot een van die klassieke werke van die genre behoort. In teenstelling met die laasgenoemde word daar nog steeds nuwe avonture van Spirou en Fantasio gepubliseer.

Die hooffigure van die verhale is Spirou en Fantasio, twee verslaggewers, en hul metgesel, die eekhorinkie Spip. In hul avonture, wat 'n sterk humoristiese inslag het en genres soos wetenskapsfiksie en fantasie dek, word die hooffigure gewoonlik met misdadigers, diktatore en ander mal karakters gekonfronteer.

Die reeks is in verskillende tale vertaal, waaronder Nederlands, Duits, Spaans, Katalaans, Fins, Deens, Sweeds, Noors, Serwies, Kroaties, Japannees en Viëtnamees. Slegs twee verhale, *Z comme Zorglub* en *L'ombre du Z*, het in die 1990's ook in Engels verskyn. Tans word egter weer Engelse uitgawes vir die Indiese mark uitgegee.
’n Replika van Spoetnik 1.
**Spoetnik 1** (Russies: Спутник-1; volle naam Простейший Спутник-1, Prosteisji Spoetnik-1, of **Elementêre Satelliet-1**) was die eerste satelliet wat om die Aarde gewentel het. Dit is op 4 Oktober 1957 deur die Sowjetunie in ’n ovaalvormige, lae wentelbaan geplaas en was die eerste van ’n reeks satelliete wat saam bekend staan as die Spoetnik-ruimteprogram.

’n 40 kopek-seël wat Spoetnik 1 se wentelbaan aandui.
Die onverwagte aankondiging van die Spoetnik se lansering was die begin van die Ruimtewedloop tussen die Sowjetunie en die VSA in die Koue Oorlog. Dit het ’n tydperk van nuwe politieke, militêre, tegnologiese en wetenskaplike ontwikkelings ingelui.

Spoetnik 1 het ook gehelp om die digtheid van die aarde se boonste atmosfeerlaag te bepaal deurdat die veranderinge in die satelliet se wentelbaan gemeet is. Dit het ook data verskaf van die verspreiding van radioseine in die ionosfeer. Inligting oor meteoroïede is ook na die aarde teruggesein.

Spoetnik 1 is van Terrein No. 1 by die 5de Tjoeratam-lanseersentrum (nou Baikonoer) in die Kazachstanse Sosialistiese Sowjetrepubliek gelanseer en het teen 29 000 km per uur om die aarde gewentel. Dit het 96,2 minute geneem om ’n omwenteling te voltooi en het radioseine teen 20.005 and 40.002 MHz uitgestuur, wat deur radio-amateurs dwarsoor die wêreld opgevang is. Die seine is 22 dae lank uitgestuur totdat die sender se batterye op 26 Oktober pap geword het. Die satelliet het op 4 Januarie 1958 uitgebrand toe dit die aarde se atmosfeer binnegedring het nadat dit 60 miljoen km gereis het en drie maande in sy wentelbaan was.

Die bekendstellingsdatum Van Spoetnik 1 is die begin van die ruimte-era van die mensdom, en in Rusland word dit jaarliks gevier as'n onvergeetlike Dag van Ruimtetroepe. 'n vlakte op Die oppervlak Van Pluto is vernoem na Die Eerste kunsmatige satelliet van Die Aarde.
**Karate Kallie** is 'n Afrikaanse rolprent wat op 18 September 2009 in teaters begin draai het. Die regisseur en draaiboekskrywer is Wimpie van der Merwe. Die rolprent is gebaseer op 'n kortfilm met die selfde naam wat tydens die InniBos-filmfees gewen het, en 'n gesamentlike eerste plek by die Apollo-filmfees in 2007 behaal het.

Genre
-----

Die rolprent is 'n romantiese komedie.

Hoofrolspelers
--------------

* Wynand van Vollenstee as Kallie Haasbroek
* Mike Smuts as Mike Haasbroek
* Leani Lerm as Annetjie Kotzé
* Petrus Harmse as Fritz Kotzé

Ondersteunende akteurs
----------------------

* Marga van Rooy
* Ben Kruger as Meneer Lessing
* Henriëtta Gryffenberg
* Richard van der Westhuizen
* Marhette van Huyssteen
* Soon Pretorius
* Carmilla Mosavel
* Solomon Cupido

Storielyn
---------

Die storie gaan oor 'n oorgewig 17-jarige seun wat sukkel om in sy nuwe skool aan te pas. Boonop raak hy op die skool se grootste boelie se suster verlief. Karate Kallie is 'n grapperige rolprent vir die hele gesin.

Sien ook
--------

* Lys van Afrikaanse rolprente
Pioneer 2
**Pioneer 2** (ook bekend as Able 3) was die laaste van drie ruimtetuie, as deel van die Pioneer-program wat ontwerp was om die ruimte om die Maan en tussen die Aarde en Maan te ondersoek. Die ruimtetuig is op 8 November 1958 gelanseer. Nadat die Pioneer 1-sending misluk het weens probleme met die navigasiestelsel, is die stelsel aangepas met 'n Doppler beheerstelsel vir beter akkuraatheid en om trajekfoute te verminder. Na lansering het die eerste en tweede stadiums seepglad verloop maar die derde stadium het verseg om te ontbrand wat dit onmoontlik gemaak het vir die ruimtetuig om genoegsame snelheid te kry om in 'n wentelbaan te gaan. Daar was probeer om die klein stuwers te ontbrand maar die poging het gefaal en die ruimtetuig het 'n maksimum hoogte van 1550 km bereik voordat dit na die Aarde teruggeval het en die atmosfeer by 28.7° N, 1.9° O, oor Noordwes-Afrika, binnegedring het. Daar was wel 'n klein klompie inligting versamel gedurende die kort vlug. Onder andere is bevind dat die magnetiese veld in die band om die ewenaar van die Aarde meer dig is.

Die rede vir die faling van die derde stadium om te ontbrand is nooit opgeklaar nie, maar daar is vermoed dat die ontbrandingsinstruksie vanaf die tweede stadium - wat die navigasiestelsel vir die hele stelsel huisves - nooit gegee is nie moontlik as gevolg van skade aan die elektriese verbindings gedurende die oorskakeling van stadiums.

Ruimtetuig ontwerp
------------------

Pioneer 2 (NSSDCA ID: PION2) was feitlik identies aan Pioneer 1. Dit het bestaan uit 'n dun, silindriese middel gedeelte met 'n kort, dik (16,5 cm), afgeknotte keël aan beide kante van die silinder. Die silinder was 74 cm in diameter en die afstand van die punt van die een keël tot by die punt van die ander keël was 76 cm. In die middel-as van die ruimtetuig was 'n vastestaatbrandstof vuurpylmotor van 11 kg. met die uitlaat van die motor wat uitgesteek het aan die punt van die onderste keël. Die motor was die hoof- strukturele gedeelte van die ruimtetuig. Daar was agt klein, lae-stukrag vastestaatbrandstofstuwers vir snelheidaanpassings bo-op die boonste keël, in 'n ring, aangebring. Die stuwers kon afgeskiet word na gebruik. Daar was ook 'n magnetiese dipoolantenne aan die bokant van die boonste keël. Die ruimtetuig was bedek met 'n gelamineerde plastiek. Die totale massa van die ruimtetuig na stuwerskeiding was 39,5 kg.

Die wetenskaplike instrumente aan boord het 15,6 kg geweeg en het bestaan uit 'n *Space Technology Laboratories* beeldaftasting-televisiestelsel, wat die stelsel van Pioneer 1 vervang het.
|  |
| --- |
| **Pionier-opelugmuseum** |
|  |
| Die huis by die Pionier-opelugmuseum is in 1848 gebou |
| 

---

 |
| Vorige naam | African Window |
| Plek | Pretoria; koördinate:25°44′07″S 28°18′38″O﻿ / ﻿25.73521°S 28.31059°O﻿ / -25.73521; 28.31059 |
| Land |  Suid-Afrika |
| Openingsjaar | 1975 |
| Tipe museum | Kultuurhistories |
| Webtuiste | *Pionier-opelugmuseum* |

Die **Pionier-opelugmuseum** is 'n kulturele museum by Silverton ('n oostelike voorstad van Pretoria) wat die lewenstyl van die vroeë pioniers of Voortrekkers van die vroeë 19de eeu weerspieël. Dit word gehuisves in die oudste gebou in Pretoria, die opstal wat in 1848 gebou is, en word deur Ditsong Museums van Suid-Afrika bestuur.

Museum
------

Die museum poog om besoekers die vroeë 19de eeu te laat herleef, met gidse geklee in klere van daardie tydperk. Aktiwiteite sluit in die maak van tradisionele brood en botter, asook demonstrasies van die voorlaaier ('n soort geweer). Die belangrikste besienswaardigheid is die plaasopstal wat in 1848 gebou is, en die geskiedenis van die mense wat op die oorspronklike plaas met die naam *Hartebeestpoort* gewoon het. Daar is 'n tradisionele kruietuin en 'n groentetuin waar 'n mens meer kan leer oor boererate, 'n boord, 'n wingerd en 'n gemeubileerde waenhuis uit daardie tydperk.

Die Opstal
----------

Die opstal, gebou in 1848, is die hoofgebou van die kompleks en is deur vroeë Voortrekkerpioniers gebou deur tradisionele boumetodes. Dit is die oudste mensgemaakte struktuur wat nog staan in Pretoria. Die huis is gebou van klei en plaaslike materiaal, met 'n grasdak en grondvloere, en is gemeubileer volgens die tradisionele 19de eeuse plattelandse styl.

Geskiedenis
-----------

Dawid Botha, 'n boer uit die Kaapkolonie, en sy familie, was die eerste mense om hulself te vestig op die plaas *Hartebeespoort* in 1846. Twee jaar later, in 1848, het hy die bestaande opstal gebou. Die Bothafamilie het vir 5 jaar op die plaas gewoon, todat hulle die plaas in 1851 aan 'n ene Vermeulen verkoop het. In 1874 is die plaas aan die Duitse immigrant Hans Mundt verkoop. Mundt het dit gebruik vir 'n halfwegstasie vir reisigers, aangesien die plaas geleë was op die hoofvervoerroete na Pelgrimsrus, toe die goudstormloop daarheen begin het. In 1900 is silwer op die plaas ontdek, en 'n gedeelte van die plaas is opgekoop deur die *Silver Mining Company*. In 1961 is die eiendom aan die Munisipaliteit van Silverton geskenk en in 1975 is dit as 'n museum vir die publiek geopen.

Gereelde byeenkomste
--------------------

* 'n Nuwejaarsfees word elke jaar op 1 Januarie aangebied.
* 'n Boeremark word elke Saterdag gehou.
| **Gera**
 |
| --- |
| **Kaart** | **Wapen** |
|  |
|  |
|  |
| **Vlag** |
|  |
|  |
|  **Land** |  Duitsland |
|  **Deelstaat** |  Thüringen |
|  **Koördinate** | 50°53′N 12°5′O﻿ / ﻿50.883°N 12.083°O﻿ / 50.883; 12.083 |
|  **Stigting (eerste verwysing)** | 995 |
|  **Stadstatus** | Omstreeks 1230 |
|  **Oppervlak:** |   |
|  - Totaal | 151,93 vk km |
|  **Hoogte bo seevlak** | 205 m |
|
|
|  **Bevolking:** |   |
|  - Totaal (31 Desember 2010) | 99 262 |
|  - Bevolkingsdigtheid | 653/vk km |
|  **Tydsone** | UTC +1 (MET) |
|  - Somertyd | UTC +2 |
|  **Burgemeester** | Julian Vonarb |
|  **Amptelike Webwerf** | *www.gera.de* |
|

**Gera** is 'n Duitse stad en die derde grootste nedersetting in die deelstaat Thüringen na die hoofstad Erfurt en Jena. Gera is aan die Weiße Elster-rivier geleë en vorm in administratiewe opsig 'n selfregerende munisipaliteit.

Gera het historiese belang as hoofstad van die Prinsdom van Reuss jongere lyn (1848 tot 1918) en van die Volksstaat Reuss (1918 tot 1920). Met die begin van die industrialisering in die 19de eeu het Gera 'n ekonomiese en 'n vinnige bevolkingsgroei ervaar. In die bloeityd van die tekstielbedryf was Gera en van die rykste stede in Duitsland. Met die bou van die hoofstasie het Gera 'n belangrike knooppunt vir spoorwegvervoer geword.

In die Tweede Wêreldoorlog is Gera deur lugaanvalle gedeeltelik vernietig. Ná die stigting van die Duitse Demokratiese Republiek het Gera in 1952 die hoofstad van die gelyknamige distrik geword. Met die Duitse hereniging in 1990 het Gera een van drie sentrale stede in Thüringen geword.

|  |  |
| --- | --- |
| Normdata Edit this at Wikidata | 
* GND: 4020295-1
* LCCN: n83030313
* MusicBrainz: 39863a94-a303-44b0-9759-eaf16800b812
* NARA: 10045672
* NKC: ge369067
* VIAF: 153640280
* WorldCat Identities: lccn-n83030313

 |
**Harrison Ford** (gebore op 13 Julie 1942) is ’n Amerikaanse akteur en rolprentvervaardiger. Hy is veral bekend vir sy rolle as Han Solo in die oorspronklike *Star Wars*-ruimtetrilogie en die titelkarakter van die *Indiana Jones*-franchise.

Loopbaan
--------

Ford en Chandran Rutnam op die *Indiana Jones*-stel, 1983.
Ford en sy derde vrou, Calista Flockhart, in 2009.
Ford het van die middel 1960's tot die middel 1970's ’n taamlik onsuksesvolle loopbaan in rolprente en op televisie gehad, met klein rolle waarin hy dikwels nie gepraat het nie. Die rolverdelingsdirekteur Fred Roos het vir hom ’n oudisie met George Lucas gereël vir die rol van Bob Falfa in *American Graffiti* (1973), wat hy gekry het. Nadat die regisseur Francis Ford Coppola se prent *The Godfather* ’n sukses was, het hy Ford klein rolle in *The Conversation* (1974) en *Apocalypse Now* (1979) gegee.

Ford se werk vir Lucas in *American Graffiti* het in 1977 eindelik gelei tot sy eerste groot rol, dié van Han Solo in *Star Wars* en hy het internasionaal roem behaal. In *Raiders of the Lost Ark* (1981, ’n spanpoging van George Lucas en Steven Spielberg), het Ford homself as suksesvolle akteur bewys. Hoewel Spielberg Ford van die begin af in die titelrol wou hê, was Lucas teensinnig omdat hy reeds saam met hom aan *American Graffiti* en *Star Wars* gewerk het. Hy het eindelik ingestem nadat Tom Selleck nie die rol kon aanvaar nie.

Ford is ook bekend vir sy rolle as Rick Deckardin in die neo-noir-wetenskapsfiksieprent *Blade Runner* (1982), John Book in die 1985-riller *Witness* en Jack Ryan in die aksieprente *Patriot Games* (1992) en *Clear and Present Danger* (1994). In 2015 het hy weer die rol van Han Solo vertolk in *Star Wars: The Force Awakens*.

In sy loopbaan van ses dekades was hy ook te sien in die regsdrama *Presumed Innocent* (1990), die aksieprent *The Fugitive* (1993), die politieke aksieriller *Air Force One* (1997) en die sielkundige riller *What Lies Beneath* (2000). Ford is die akteur wat die meeste geld by die loket laat inrol het: internasionaal meer as $6 miljard. As inflasie in ag geneem word, het hy in vyf van die top-30-prente in Amerika gespeel, meer as enige ander akteur/aktrise.

Ford is getroud met die aktrise Calista Flockhart, wat die titelrol gespeel het in die gewilde TV-komediedramareeks *Ally McBeal*.
Die Canon EF 16–35mm f/4L IS USM lens met sy ingeslote EW-82 kap
Die **EF 16–35mm lens** is 'n familie van professionele wyehoeklense deur Canon Inc. vervaardig. Die oorspronklike weergawe, die EF 16–35mm f/2.8 L USM, vervang die EF 17–35mm f/2.8 L USM lens, wat op sy beurt die EF 20-35 f/2.8 L lens vervang het.

Die lens het 'n EF-lenspassing om te werk met die EOS lyn van kameras. Behalwe vir die voorste element, is dit verseël teen stof en water, en beskik oor 'n diafragma wat nog steeds byna sirkelvormig is van f/2.8 tot f/5.6.

Die EF 16–35mm f/2.8 L USM is vervang deur die EF 16–35mm f/2.8 L USM II vroeg in 2007. As die belangrikste verandering het die lens 'n nuwe optiese ontwerp met 16 elemente in 12 groepe. Ander veranderinge sluit in 'n 35 g toename in massa, 'n groter 82mm filterdeursnee en 'n langer lengte.

Die model II lens het gunstige tot uitstekende resensies ontvang, en is gebruik in onafhanklike rolprente soos *Marianne* wat geskiet is met behulp van 'n Canon EOS 7D.

Die volgende lid van die familie, die EF 16–35mm f/4L IS USM, is aangekondig in Mei 2014. Terwyl dit een stop stadiger is as die ander 16–35mm weergawes, is dit die eerste L-reeks wyehoekzoem wat beeldstabilisering bied.

Onlangs het Canon aangekondig dat 'n opgegradeerde EF 16–35mm f/2.8 L III USM in Augustus 2016 sal verskyn. Canon beweer dat die Mk III weergawe meer duursaam as die Mk II weergawe is, en volgens *Digital Photography Review*, "het die Mark III duidelik verbeter op een van sy voorganger se grootste tekortkominge — swak af-van-die-middel verrigting".

Spesifikasies
-------------

| Eienskap | f/2.8L USM | f/2.8L II USM | f/4L IS USM | f/2.8L III USM |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Illustrasie→ |  |  |  |
| Sleutelfunksies |
| Volraam versoenbaar |  Ja |
| Beeldstabiliseerder |  Nee |  Ja |  Nee |
| Omgewingsverseëling |  Ja |  Ja (met 'n inskroeffilter) |  Ja |
| Ultrasoniese motor |  Ja |
| L-reeks |  Ja |
| Diffraksie Optika |  Nee |
| Tegniese data |
| Lensopening (maks–min) | f/2.8–f/22 | f/4–f/22 | f/2.8–f/22 |
| Konstruksie | 10 groepe / 14 elemente | 12 groepe / 16 elemente | 11 groepe / 16 elemente |
| Aantal diafragmalemme | 7 | 9 |
| Kortste fokusafstand | 0,28 m |
| Maks. vergroting | 0.22x | 0.23x | 0.25x |
| Horisontale sighoek | 98°–54° |
| Diagonale sighoek | 108°10'–63° |
| Vertikale sighoek | 74°10'–38° |
| Fisiese data |
| Massa | 600 g | 640 g | 615 g | 790 g |
| Maksimum diameter | 84 mm | 89 mm | 83 mm | 89 mm |
| Lengte | 103 mm | 112 mm | 114 mm | 128 mm |
| Filter diameter | 77 mm | 82 mm | 77 mm | 82 mm |
| Bybehore |
| Lenskappie | EW-83E | EW-88 | EW-82 | EW-88D |
| Kleinhandelinligting |
| Vrygestel in | September 2001 | April 2007 | Mei 2014 | Augustus 2016 |
| Tans in produksie? |  Nee |  Ja |  Ja |  Ja |
| ± Verkoopsprys in VS$ | $1,939 (230,000 jen) | $1,599 | $1,099 | $2,199 |
Die hoofingang na die Hoërskool Hangklip.
**Hoërskool Hangklip** was 'n Afrikaanse hoërskool op Queenstown, Suid-Afrika. Van 2015 af het die skool begin om dubbelmedium-onderrig graad vir graad in te voer toe die eerste Engelse gr. 8-leerders ingeskryf het. So behoort die skool teen 2019 dubbelmedium in al vyf grade te wees. 

Die skool se geskiedenis begin in 1885, 27 jaar ná die Engelse skool Queen's College, die eerste hoërskool op die dorp. Dit het ontstaan as 'n dubbelmedium-laerskool, Queen's Drive Primêre Skool. Die Afrikaanse gemeenskap het van krag tot krag gegaan en pogings aangewend om Afrikaans sy regmatige plek op die dorp te gee. Die strewe is vervul in 1947 toe Afrikaans die onderrigtaal in die hoërskool geword het onder die skoolhoof D.B. Malan. Dit is voorafgegaan deur die eerste st. 8-klas in 1942. In daardie jaar het die skool sy huidige naam gekry toe die skoolkomitee, onder leiding van ds. Pollock, besluit het om dit na die berg by die dorp te vernoem. Die skool se status is in 1945 tot dié van hoërskool verhef en in Januarie 1946 is die eerste st. 9-klas by die skool ingevoer. Die getalle het in so 'n mate toegeneem dat pogings begin het om 'n afsonderlike hoërskool te bou.

Die eerste sooi vir die nuwe hoërskool is op 15 Julie 1952 deur mev. E. Louw, lid van die skoolkomitee, gespit. Die gebou is op 20 Januarie 1954 ingewy, 'n trotse dag in die skool se geskiedenis. Teen 2014 was dit die grootste Afrikaansmediumskool in die Grens-gebied. Die skool het 'n goeie rekord in rugby en het reeds een Springbok (Chris de Wilzem, in 1956) opgelewer. Daar bestaan gesonde mededinging tussen Hangklip en die twee ander Afrikaanse skole in die Grens-gebied, Aliwal-Noord en Hoërskool Grens in Oos-Londen.
Die **Manyeleti-wildreservaat** is in die ooste van die Mpumalanga-provinsie van Suid-Afrika geleë. Die wildreservaat word bestuur deur die Mpumalanga Provinsiale Regering en beslaan meer as 22 750 ha.

Ligging
-------

Koördinate van die hek: 24°37′19″S 31°27′18″O﻿ / ﻿24.62194°S 31.45500°O﻿ / -24.62194; 31.45500

Manyeleti lê aangrensend tot die Krugerwildtuin (sonder heinings), met die Sabi Sand-wildreservaat ten suide en die Timbavati-wildreservaat in die noordweste. In Xitsonga beteken Manyeleti "plek van sterre". Gedurende die nag word die lugruim van Manyeleti oorheers deur miljarde helder sterre, vandaar die naam.

Politieke geskiedenis
---------------------

Gedurende die apartheidsjare het die sentrale regering Manyeleti aangewys as 'n wildreservaat vir eksklusiewe gebruik deur die Bantoe van die land, in die hoop dat hierdie reëling die swart Suid-Afrikaners se strewe na 'n eie wildreservaat sou bevredig. Die Tsonga-mense, wat die land voor kolonisasie bewoon het, het besoekersregte tot hierdie gebied gekry. Tans is die Tsonga-stam onder leiding van die Mnisi- en Mathebula-stamme besig om die land op te eis om met hul beeste en ander mak vee te boer. Wat 'n jammerte!
'n **Spoedvoorlegging** of **blitsvoorlegging** (Engels: *elevatorpitch*, soms ook ‘n **hysbaktoespraak** genoem), is 'n manier om 'n idee vir 'n produk, diens of projek aan te bied. Die naam weerspieël die tyd wat 'n hysbak van die onderste na die boonste verdieping neem, in ongeveer 30 sekondes tot 2 minute.

Die term is aanvanklik gebruik deur entrepreneurs wat probeer om 'n idee te kry om finansiering van 'n waagkapitalis te kry. Waagkapitaliste beoordeel die kwaliteit van 'n idee en die span op grond van die kwaliteit van die spoedvoorlegging en verwag dat die deelnemende entrepreneurs vooraf hul plan van alle onnodige idees en inligting te stroop.

Die spoedvoorlegging word nou ook vir 'n verskeidenheid doeleindes tydens netwerk skepping te gebruik. Dit kan gaan oor die verkoop van 'n produk, op soek na 'n werk, spoedafsprake of vinnig 'n duidelike punt in 'n gesprek te maak.

Noodsaaklik vir 'n spoedvoorlegging is 'n opvallende aanbieding met idees, vergelykings en voorbeelde, soos dit ook in die AIDA-model voorkom (aandag, belangstelling, begeerte, aksie). Vir 'n suksesvolle spoedvoorlegging tel nie net data en feite nie, maar dit is ook belangrik om 'n beroep op die emosies te maak.

'n Effektiewe spoedvoorlegging moet die volgende vrae beantwoord:

* Wat is die produk?
* Wat is daarin vir die koper?
* Wie is ons?

Verder is dit belangrik dat die voordrag die volgende elemente in ag neem:

* Nie-verbale kommunikasie
* Die inhoud van die toonhoogte
* Verbale kommunikasie
* Verder kan daar gefokus word op die doelwitte van die spoedvoorlegging, soos die relevante mark, die teikengroep en die uniekheid van die produk (unieke verkoopspunt), wat dit onderskei van die aanbod van die kompetisie.

Bibliografie
------------

* Pagliarini, Robert (11 Augustus 2021), *How to Write an Elevator Speech*, Attard Communications, Inc.
Die **Keurboslaan-reeks** is kosskoolverhale wat eintlik vir seuns geskryf is, maar ewe veel deur meisies geniet word. Dit is deur Stella Blakemore geskryf, onder die skuilnaam Theunis Krogh. Die verhale draai om Keurboslaan Seunsskool, 'n eksklusiewe privaatskool aan die grens van Swaziland (nou eSwatini) waarvan dr. Roelof Serfontein, 'n geniale skrywer-miljardêr, die hoof is.
Die boeke bevat talle humoristiese situasies en kattekwaad wat deur die seuns aangevang word, op 'n egte, pittige Stella Blakemore-manier beskryf.

Boeke
-----

Die Keurboslaan-reeks bestaan uit 23 boeke. In 1973 is die boeke herdruk in die Nuwe Keurboslaan-reeks, maar om praktiese redes was dit onmoontlik om al die titels te herdruk, en is sommige van hulle saamgevoeg en verkort om die nuwe reeks te vorm.

### Jong doktor Serfontein

Die eerste boek in die ou Keurboslaan-reeks. In die nuwe reeks het die eerste boek ook hierdie titel, maar dit is 'n samevoeging van die eerste en die tweede boeke in die ou reeks.
| ***Die storie van die molletjie wat wou weet wie op sy kop gedinges het*** |
| --- |
| **Oorspronklike titel** | Vom kleinen Maulwurf, der wissen wollte, wer ihm auf den Kopf gemacht hat |
| **Outeur** | Werner Holzwarth |
| **Omslagontwerper** | Wolf Erlbruch |
| **Land** | Vlag van Duitsland Duitsland |
| **Taal** | Duits |
| **Uitgewer** | Peter Hammer Verlag |
| **Uitgegee** | 1989 |
| **ISBN** | 978-3-87294-882-3 |
| Letterkunde-portaal |

**Die storie van die molletjie wat wou weet wie op sy kop gedinges het** (oorspronklik *Vom kleinen Maulwurf, der wissen wollte, wer ihm auf den Kopf gemacht hat*) is 'n prenteboek wat deur Werner Holzwarth (idee, teks) en Wolf Erlbruch (illustrasies) in 1989 uitgegee is en wat intussen 'n internasionale topverkoper geword het. Die prenteboek is in 2002 deur Linda Rode in Afrikaans vertaal en deur Human & Rousseau uitgegee.

Hierdie klassieke kinderboek is intussen in 27 verskillende tale vertaal en het wêreldwyd 'n oplaag van omtrent 1,8 miljoen bereik.

Kinders wat min met diere te doen het, leer hoe die uitwerpsels van elke dier verskillend is (of van hul eie uitwerpsel verskil). Hierdeur word die taboetema van ontlasting en uitwerpsels bespreek; die prenteboek word daarom ook gebruik by die leer van toiletetiket. Andersins kan mens ook figuurlik kyk na wraak en die hantering van ander se onredelikheid en onaangenaamheid uitgebeeld as uitwerpsel.

Opsomming
---------

Op 'n helder, sonnige môre beland 'n worsvormige mishoop op die kop van die molletjie. Hy beskou dit as 'n kwaadwillige en gemene daad. Om agter te kom wie die skuldige is, vra hy een na die ander 'n duif, 'n perd, 'n haas, 'n bok, 'n koei en 'n vark. Almal antwoord ontkennend op sy vraag of hulle op sy kop "gedinges" het. Die ontkenning word gestaaf met die woorde (en dade): „Ich, nein, wieso? Ich mach so". ("Ek, nee, waarom? Ek maak so.")

Deur die vlieë, die spesialiste van uitwerpselsake, word die mol wys wie uiteindelik verantwoordelik vir die daad is: Die hond van die slagter, genaamd „Hans-Heinerich". Wetende dat die hond reusagtig is, klim die molletjie bo-op die hondehok. Die slapende hond word dan in eie munt terugbetaal deur dieselfde daad(jie). Die molletjie keer dan selfvoldaan terug na sy gat.

Die groot vraag bly dan – het die wraak enige impak gehad?

Literatuur
----------

* Werner Holzwarth: *Vom kleinen Maulwurf, der wissen wollte, wer ihm auf den Kopf gemacht hat*. P. Hammer, 2006. ISBN 3-87294-407-X.
* Werner Holzwarth. 2002. *Die storie van die molletjie wat wou weet wie op sy kop gedinges het*, vertaal deur Linda Rode. Human & Rousseau.
* Monika Osberghaus: *Schau mal! 50 beste Bilderbücher*. dtv, München 2006, ISBN 3-423-62237-7.