rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Mamo, батько! W jaki sposób przygotować się do wychowania dziecka dwujęzycznego? O bilingwizmie w środowisku polsko-ukraińskim

Od kilku lat w środowisku glottodydaktycznym toczy się dyskusja na temat braku odpowiednich pozycji książkowych stanowiących pełne kompendium wiedzy o dwujęzyczności. W związku z nasilającymi się zjawiskami migracyjnymi, rodzi się pytanie: czy można przygotować się do wychowania dziecka dwukulturowego? Celem przedstawionego artykułu jest analiza bilingwizmu w ogóle, a w środowisku polsko-ukraińskim, w szczególności. Zaprezentowane studia przypadków przyczynią się do ponownego spojrzenia na cel dwujęzyczności, strategie wychowawcze, a także, a może przede wszystkim na poszukiwanie własnej tożsamości w zglobalizowanym świecie.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Małe ojczyzny a nauczanie języka polskiego i języka słoweńskiego jako obcego – analiza podręczników

Aby móc swobodnie posługiwać się językiem obcym, należy poznać kulturę i historię, w których język ten jest osadzony. W podręcznikach do nauczania języka polskiego oraz języka słoweńskiego jako obcego przedstawione zostały nie tylko Polska i Słowenia jako takie, ale także poszczególne regiony, miasta, a w przypadku publikacji słoweńskich – nawet wsie. Autorka analizuje, w jaki sposób prezentowane są te „małe ojczyzny”, ich kultura i znaczenie dla danego kraju.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Współczesne metody kształcenia językowego na tle rozwoju koncepcji szkolnej pracy nad językiem. Część 2. Metody kształcenia sprawności językowej

Artykuł Współczesne metody kształcenia językowego na tle rozwoju koncepcji szkolnej pracy nad językiem. Część 2. Metody kształcenia sprawności językowej poświęcony jest zagadnieniom kształcenia sprawności językowej ucznia. Autorka prezentuje najpierw w zarysie rozwój koncepcji kształcenia sprawności językowej. Następnie omawia współczesne metody temu służące. Porządkuje je według strategii nauczania zaproponowanych przez Wincentego Okonia. W konkluzji zwraca uwagę na istnienie interesujących metod w teorii, które jednak ze szkodą dla ucznia nie są wykorzystywane w szkole.  
        Podsumowując rozważania o metodach kształcenia językowego, autorka zauważa kryzys teorii dydaktycznej mimo pojawiających się nowych koncepcji kształcenia. Widzi potrzebę odciążenia szkolnej nauki o języku od naukowości i wdrożenia metod kształcenia sprawności językowej istniejących w teorii dydaktycznej. Zauważa także, że metody autonomiczne dydaktyki literatury i kultury oraz metody kształcenia sprawności językowej służą integracji treści przedmiotowych.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Współczesne metody kształcenia językowego na tle rozwoju koncepcji szkolnej pracy nad językiem. Część 1. Metody w dydaktyce nauki o języku

Artykuł Współczesne metody kształcenia językowego na tle rozwoju koncepcji szkolnej pracy nad językiem. Część 1. Metody w dydaktyce nauki o języku poświęcony jest zagadnieniom szkolnej nauki o języku. Autorka prezentuje najpierw w zarysie rozwój poglądów i koncepcji nauczania języka ojczystego w szkole. Następnie omawia współczesne metody w dydaktyce nauki o języku. Porządkuje je według strategii nauczania zaproponowanych przez Wincentego Okonia. W konkluzji zwraca uwagę na niewielką liczbę metod w dydaktyce nauki o języku, brak metod autonomicznych oraz metod oddziałujących na emocje. Zauważa także wpływ ostatnich dwudziestu lat na obniżenie się nauczania w zakresie nauki o języku. Wszystko to przekłada się to na praktykę szkolną: szkolna nauka o języku jest nudna i zbyt trudna dla ucznia, a metody nauczania nie są dostosowane do jego wieku.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Weryfikacja kompetencji językowych na egzaminie maturalnym z języka polskiego, języka regionalnego, języków mniejszości narodowych i mniejszości etnicznej - analiza porównawcza

Istotę artykułu stanowi analiza porównawcza formuły kształcenia językowego na egzaminie maturalnym z języka polskiego, języka regionalnego, języków mniejszości narodowych i mniejszości etnicznych. Zestawione w tym celu zostały różne dokumenty oświatowe, w tym: podstawy programowe, informatory maturalne Centralnej Komisji Egzaminacyjnej i arkusze stanowiące fundament matury z języka ojczystego, a także innych, wchodzących w obręb rodziny języków i dialektów słowiańskich: białoruskiego, litewskiego, ukraińskiego oraz łemkowskiego i kaszubskiego. Wyniki analizy pokazały, że nadrzędnym celem szkoły jest dzisiaj doskonalenie językowej i komunikacyjnej kompetencji ucznia, a egzamin maturalny może być prócz tego odpowiedzią na potrzebę poszukiwania tożsamości regionalnej.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Komparatystyka systemów nauczania języków narodowych. Wprowadzenie

Artykuł zarysowuje główne cele projektowanej komparatystyki systemów nauczania języków ojczystych (L1) w Europie. Odwołuje się do podstawowych założeń współczesnej komparatystki literackiej i kulturowej, łączy ich zadania z narzędziami wypracowanymi przez metodykę nauczania języka polskiego. Na podstawie dokonanych w 2015 roku badań w krajach Grupy Wyszehradzkiej i w Belgradzie wskazuje cele i sposoby prowadzenia analiz porównawczych. Dyskusje aktywizowane w międzynarodowym gronie metodyków są wskazywane jako metoda, prowadząca do uzyskania niezależnego spojrzenia na zobowiązania powszechnej edukacji języków ojczystych. Komparatystyka systemów nauczania języków ojczystych umożliwia bowiem porównanie sposobów planowania statusu i korpusu języka oraz jego przyswajania (R. Phillipson) w naszym regionie Europy.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Słowo w multimediach edukacyjnych (na przykładzie programów komputerowych do nauki języka polskiego w gimnazjum i liceum)

Artykuł przedstawia wyniki analiz ośmiu programów komputerowych do nauki języka polskiego w gimnazjum i liceum. Pod uwagę wzięto m.in. ilość słowa (tekstu) w badanych multimediach, jego funkcje oraz relacje z innymi formami przekazu (obraz statyczny, obraz ruchomy, dźwięk), jak również to, czy i w jakim stopniu wykorzystano możliwości „słowa elektronicznego” (takie jego cechy, których nie posiada słowo „papierowe”).   
        Badania wykazały, że w większości programów edukacyjnych warstwa tekstowa jest dominująca, nadrzędna, niemal samowystarczalna. Inne formy przekazu były stosunkowo nieliczne i wykorzystywane głównie ornamentacyjnie. Pomoce komputerowe niewystarczająco korzystały też z niepowtarzalnych możliwości komputera i formy elektronicznej słowa (np. mobilność danych, multimedialność, hipertekstowość).

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Polonista i dynamiczna struktura ucznia

W artykule omawiam charakter relacji między uczniem a nauczycielem w perspektywie zmian kulturowych. Obecnie edukacyjny dialog pod wpływem różnych zjawisk – demokratyzacji życia społecznego, indywidualizmu w zakresie budowania tożsamości, mechanizmu transmitowania treści kulturowych – mniej zawiera w sobie elementów konfrontacyjnych, więcej zaś wspólnych dla ucznia i nauczyciela. Konsekwencją tego stanu jest potrzeba budowania od nowa zaufania między wychowankiem a wychowawcą. Nie ułatwia tego procesu organizacja edukacji w Polsce, opierająca się na konieczności testowania wiedzy i umiejętności ucznia.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Złomoty, milipanci i bubeki, czyli dlaczego warto pogłębić ogląd powieściowego słowa we "Wrońcu" Jacka Dukaja

Niniejszy tekst odnosi się do znakomitego Wrońca Jacka Dukaja. Ten współczesny pisarz w 2009 roku ogłosił drukiem książkę, która zaciekawia tematyką, doborem leksykalnych środków stylistycznych oraz perspektywą bogatego repertuaru nawiązań do różnorodnych źródeł literackich.  
        W komunikacie przyjrzałam się nie tylko treści Wrońca, ale także organizacji jego materiału językowego. Na styl artystyczny dzieła literackiego Dukaja wpłynęły między innymi gra słów i dowcip językowy, a zabiegi delimitacyjne oraz opracowanie graficzne uwypukliły znaczenie, nierzadko zakamuflowanych, wypowiedzi narratora. „Rozczytanie” tychże z kolei pomogło mi odnaleźć drugie dno powieści, a także zadać pytanie o wiek czytelnika Wrońca i o zasadność włączenia go do kanonu lektur szkolnych.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
W poszukiwaniu wartości w perspektywie kształcenia kulturowo-literackiego gimnazjalistów

Tematem rozważań jest refleksja nad obecnością wartości w świecie i edukacji młodzieży gimnazjalnej. Autorka prześledziła na wybranym materiale edukacyjnym i empirycznym, jak wygląda to w praktyce szkolnej, wśród nastolatków (13-16 lat), będących w okresie buntu i negacji wielu powszechnie uznawanych wartości. Sprawdziła, jak w świecie dominacji wartości hedonistycznych wygląda miejsce wartości moralnych. Czy młody człowiek wybiera to, co jest „miłe, łatwe i przyjemne”, czy też wykazuje aspiracje do poszukiwania tego, co wartościowe i ważne w duchowym rozwoju człowieka. Autorka skupiła się na kilku słowach-pojęciach wartościowych i wartościujących pojawiających się w edukacji gimnazjalnej, a traktowanych niszowo, jednak często pojawiających się w ocenach i wyborach uczniów. Są to: uroda, szczęście i tolerancja.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Jak mówić i czytać o Zagładzie? Metodyczne wątpliwości polonisty

Autorka artykułu „Jak mówić i czytać o Zagładzie? Metodyczne wątpliwości polonisty” rozważa możliwości mówienia o Holokauście na lekcjach języka polskiego. Wyraża obawę, że szkolne mówienie o Holokauście często sprowadza się do wyboru pewnej estetyki wzmocnionej nie do końca przemyślanymi wskazówkami metodycznymi. Autorka proponuje, aby uczenie o Holokauście na lekcjach polskiego nie było jedynie aktem przekazywania, ale przede wszystkim udostępnianiem wiedzy, i to nie spójnej wizji i gotowych odpowiedzi, ale kryzysu i milczenia. Wydaje się, że polonistyczny kod jest bezradny, uczy przecież opanowania i rozumienia tekstów kultury, stosowności i formy, a Holokaust jest historią traumy, historią braku kontroli, braku opanowania.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Metodyka niesprzyjająca rozwojowi, czyli o tym, jak "czyta się" poezję współczesną w podręcznikach do literatury i kultury na poziomie szkoły podstawowej - rozpoznanie problemu

Autor tekstu krytycznie ujmuje proponowane w podręcznikach do szkoły podstawowej do kształcenia kulturowo – literackiego sposoby metodycznego (niemetodycznego?) opracowania poezji współczesnej. Analizie poddaje przede wszystkim płaszczyznę pytań i poleceń organizujących lekturę wybranych wierszy i wskazuje najbardziej widoczne prawidłowości w zakresie projektowanych działań dydaktycznych. Wśród powszechnych i szkodliwych tendencji wskazuje zasadniczo: a. wykorzystanie poezji dla rozwijania wiedzy z zakresu gramatyki i teorii literatury; b. wyzyskanie tekstów lirycznych jako pretekstów dla działań pozaliterackich; c. infantylizowanie odbioru poważnych utworów poetyckich oraz redukowanie ich walorów myślowych i artystycznych w toku analizy uproszczonej, ukierunkowanej na szeroko pojęty instrumentalizm.  
        Puentując swoje rozważania autor formułuje kilka kluczowych, jego zdaniem, dyrektyw, które powinny wyznaczać płaszczyznę projektowania pracy nad utworami poetyckimi w podręcznikach szkolnych. Postuluje m.in. ograniczenie instrumentalizmu na rzecz kulturowej integracji, podporządkowanie poetyki i teorii literatury dążeniu do rozumienia symbolicznych i metaforycznych znaczeń wpisanych w dzieła literackie. Głosi także potrzebę wnikliwego czytania tekstu w odwołaniu do doświadczenia ucznia na drodze do rozpoznań egzystencjalnych sytuacji człowieka w świecie oraz, w związku z tym, upomina się o świadomy wybór do lektury utworów trudnych, których odbiór musi jednak zawsze łączyć się z dojrzałą metodycznie propozycją ich opracowania.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Obrazy mowy (na przykładzie poezji dwudziestowiecznej)

W prezentowanym szkicu tytułowa kategoria obraz mowy wiązana jest z jednej strony ze sposobem wykorzystaniem w poezji mowy cudzej,  poprzez którą twórca komunikuje się z czytelnikiem (przytoczonej in extenso lub poddanej transformacji – co zależy od autorskiej inwencji i celu wypowiedzi literackiej), z drugiej natomiast obraz mowy postrzegany jest jako efekt przyjętej przez autora strategii artystycznej.  
        Analizowany wiersz Wisławy Szymborskiej pozwala pokazać, jakie są konsekwencje wprowadzenia w przestrzeń tekstu poetyckiego nieliterackich gatunków mowy oraz języka zadomowionego w przestrzeni publicznej, który nabiera w poezji znaczenia naddanego. Z kolei obserwacje poczynione w toku lektury wierszy Janusza Szubera przekonują, że autor – skoncentrowany na zewnętrzności – nadaje poezji nie tyle opisowy, ile narracyjny charakter, przełamując w ten sposób subiektywizm czystej liryki. Jego poezja przekształca się w opowieść wychyloną ku światu,  staje się interesującą lekcją pamięci kulturowej oraz lekcją figur i mediów pamięci.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
"Wiersze ostatnie" Czesława Miłosza liryczną pieśnią o ludzkich sposobach doświadczania świata

Tom Wierszy ostatnich ma szczególne znaczenie w dorobku twórczym Czesława Miłosza, stanowi bowiem splot zasadniczych wątków i tematów, które artysta podejmował w ciągu swojego długiego życia. W oświetlaniu meandrów myśli noblisty pomocna stała się kategoria doświadczenia w filozoficznym ujęciu Waltera Benjamina. W artykule »Wiersze ostatnie« Czesława Miłosza liryczną pieśnią o ludzkich sposobach doświadczania świata ukazałam zatem szczególną rolę pamięci w kształtowaniu człowieczego sposobu doświadczania rzeczywistości, poeta bowiem stał na stanowisku, że kumulatywne doświadczenie stanowić może rodzaj mądrości, która przychodzi dopiero o zmierzchu. Przywołując oderwane, często sprzeczne elementy doświadczenia, włącza je w całość narracyjną. Niedoskonała pamięć jednak nie jest w stanie u kresu życia scalić wszystkiego w pełną znaczenia opowieść, niezależnie od tego, jak cenne byłoby badanie śladów przeszłości. Memoryzowaniu towarzyszy wzmożone wyczulenie na to, co przejściowe, przelotne i efemeryczne. Tomik – co podkreśliłam w swojej wypowiedzi – jest także zapisem bolesnych doznań ograniczeń fizycznych i psychicznych, które niesie ze sobą starość. Otwiera także pole na doznania metafizycznej, drugiej przestrzeni, której istnienie – wymykając się świadectwom kończącego się życia – może być jedynie bytem przeczuwanym, projektowanym, bytem, w którego istnienie artysta pragnie głęboko wierzyć. Zapis doświadczenia teraźniejszego i retrospektywnego uświadomił mistrzowi – co starałam się wyeksponować – że żadne życie nie jest wolne od paradoksów, sprzeczności, rozczarowań.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Bibliografia prac naukowych prof. dr hab. Haliny Kosętki (w wyborze)

Bibliografia wybranych publikacji autorstwa prof. dr hab. Haliny Kosętki.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Wspomnienie o śp. Halinie Kosętce

Biografia naukowa Profesor Haliny Kosętki.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
"Non omnis moriar..." - czyli wspominania serdeczne Profesor Haliny Kosętki

Wspomnienie o długoletnim pracowniku Uniwersytetu Pedagogicznego, współorganizatorce Jesiennej Szkoły Dydaktyków Literatury i języka Polskiego.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Zadania edukacji teatralnej na etapie wczesnoszkolnym i przykłady ich realizacji

Tematem artykułu jest edukacja teatralna na etapie wczesnoszkolnym. Teatr dla dzieci i teatr tworzony przez dzieci są bliskie zabawie dramowej, która jest uznawana przez psychologów za istotny czynnik rozwoju. Wszystko w zabawie, grach, teatrze tradycyjnym i symbolicznym, jest umowne. Biorąc udział w grach dramatycznych dziecko nabywa umiejętności i praktyk interpretacji treści symbolicznych obecnych w spektaklu teatralnym. Spektakl jest rozumiany jako proces tworzenia na bazie języka i komunikacji nowej wartości, dlatego połączenie głosu, gestów, pantomimy, pauzy lub ciszy kreuje formy ekspresji odpowiednie do zastosowania w procesie dydaktycznym. Nie dziwi więc, że teatr i zabawa mogą być łatwo połączone, wplecione w jedną całość. W polskim kontekście, może to być istotne dla projektowania przez nauczycieli działań teatralnych z dziećmi w myśl koncepcji Jan Dorman, który był twórcą ruchu teatralnego zwanego teatrem zabawy.  
        Słowa kluczowe: e  
         

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Trzecioklasista „wypasiony”, czyli o kształceniu kompetencji językoznawczej na pierwszym etapie edukacyjnym

Przedmiotem analizy jest kształcenie kompetencji językoznawczej na etapie edukacji wczesnoszkolnej. Autorka obserwuje trzyletnią pracę jednej klasy. Przygląda się zaproponowanym przez podręcznik zagadnieniom językowym oraz ich realizacji na lekcjach. Zwraca uwagę na niepokojącą obszerność zaproponowanych przez autorów podręczników zagadnień z gramatyki opisowej, a także brak korelacji między podręcznikami dla klas I-III a podręcznikami dla klasy IV. Zaprojektowane działania i dobór zagadnień wskazują także na pomijanie możliwości, a szczególnie ograniczeń uczniów związanych z ich rozwojem.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Logodydaktyka. Logodydaktyk. „Logodydaktyczne czytanie” literatury

Artykuł wpisuje się w nurt tzw. metodyki antropologicznej. Przedstawione zostały w nim sposoby realizowania formacyjnego wymiaru kształcenia polonistycznego poprzez wdrażanie zasad logodydaktyki, psychologicznej koncepcji rozwijanej przez Iwonę Majewską-Opiełkę, W artykule zaprezentowany został obraz „logodydaktyka”, nauczyciela, którego pracę wyznacza refleksja teleologiczna.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
„Na początku było Słowo – a na końcu Frazes”. Lekcja pisania aforyzmów w szkole ponadgimnazjalnej

Artykuł poświęcony jest metodyce kształcenia kompetencji literackich i językowych w szkole ponadgimnazjalnej. Przedmiotem opisanych działań edukacyjnych jest doskonalenie umiejętności pisania aforyzmu. Ze względu na artystyczne walory i właściwości tego gatunku, praca ma charakter twórczy. Autor korzysta z metody analizy i twórczego naśladowania wzoru, wykorzystując w swoim projekcie starannie dobrane przykłady aforyzmów, głównie z dorobku Stanisława Jerzego Leca. Poszczególnym ćwiczeniom towarzyszy refleksja teoretycznoliteracka, dydaktyczna i metajęzykowa.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika
Polonistyka gimnazjalna dziś. Perspektywa ucznia i nauczyciela

Artykuł wskazuje na zasadnicze zmiany jakie nastąpiły w sposobie kształcenia gimnazjalistów na lekcjach języka polskiego. Zaznacza kierunek kształcenia z uwzględnieniem modelu antropocentryczno-kulturowego. Analizuje wzrostowe wyniki badań polskich gimnazjalistów na tle innych krajów OECD w latach 1999-2008. Prezentuje polonistykę gimnazjalną jako ważny etap w kulturowym kształceniu uczniów.  
        Słowa kluczowe:

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia ad Didacticam Litterarum Polonarum et Linguae Polonae Pertinentia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika