rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Wybrane funkcje wykonawcze u dzieci z ADHD w młodszym wieku szkolnym

Celem badań było ustalenie, czy w młodszym wieku szkolnym efektywność pracy funkcji wykonawczych różni dzieci z ADHD od dzieci z grupy kontrolnej. Istotne było także sprawdzenie, w jakim stopniu uzasadnione jest stosowanie metod diagnostycznych oceniających funkcje wykonawcze wobec dzieci w młodszym wieku szkolnym. Analizowano elastyczność poznawczą, zdolność podtrzymywania nastawienia, podatność na interferencję i zdolność planowania. Zastosowano metody oceny neuropsychologicznej, najczęściej wykorzystywane do charakterystyki funkcji wykonawczych: Test Sortowania Kart z Wisconsin, zadanie interferencji na podstawie testu interferencji Stroopa, zadanie fluencji werbalnej i Test Wieży Londyńskiej. W badaniach wzięło udział 50 dzieci w wieku 7-10 lat, w tym 25 dzieci z nadpobudliwością psychoruchową o typie mieszanym i 25 dzieci z grupy kontrolnej. W każdej grupie było 23 chłopców i 2 dziewczynki. Średni wiek w grupie kryterialnej wynosił 8 lat i 10 miesięcy (SD=10 mies.), a w grupie kontrolnej 8 lat i 6 miesięcy (SD=11 mies.). Zgodnie z uzyskanymi wynikami u dzieci z ADHD w młodszym wieku szkolnym nie obserwuje się szerokiego spektrum deficytów funkcji wykonawczych, co prawdopodobnie wiąże się z niedojrzałością procesów wykonawczych u wszystkich dzieci w tym wieku. Stwierdzono jedynie trudności w hamowaniu reakcji, monitorowaniu czynności i w zdolności uwagi wykonawczej do intencjonalnego kierowania wysiłkiem umysłowym w zależności od wymagań zadania. W badaniach dzieci z ADHD w młodszym wieku szkolnym zastosowanie testów i prób neuropsychologicznych przeznaczonych do oceny funkcji wykonawczych jest uzasadnione jedynie w ograniczonym zakresie. Nie różnicują one istotnie dzieci z ADHD i dzieci bez zaburzenia, zatem wyniki mogą mieć wartość głównie deskryptywną, a nie wyjaśniającą.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Charakterystyka wybranych zjawisk atmosferycznych w Łodzi w latach 1951-1992

Celem artykułu jest przedstawienie rocznych i wieloletnich przebiegów wybranych zjawisk atmosferycznych (rosy, szronu, szadzi, gołoledzi, mgły, gradu, burzy) na stacji Lódź-Lublinek w okresie 1951-1992.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Konsekwencje zmiany lokalizacji stacji meteorologicznej w Kielcach

Określono wielkość zmian w przebiegu rocznym temperatury powietrza i opadów atmo-sferycznych związanych z przeniesieniem stacji meteorologicznej Kielce do miejscowości Suk ów (6 km od granic miasta). Jako punkt odniesienia wykorzystano dane ze stacji Bodzentyn. Na nowej stacji wartości średniej rocznej temperatury są niższe o O,2°C, a średnia roczna suma opadów o 12,7 mm w stosunku do wartości oczekiwanych na zlikwidowanej stacji Kielce. Przeniesienie stacji poza miasto spowodowało zaniżenie opadów i temperatury powietrza w półroczu chłodnym (wrzesień-marzec). Serie danych miesięcznych temperatury powietrza ze stacji Kielce (1955--1974) i Kielce-Suków (1975--1994) traktowane łącznie można uznać za jednorodne z wyjątkiem stycznia i czerwca.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Bilans cieplny człowieka w mieście (na przykładzie Supraśla)

Wyniki badań wykonanych na podstawie danych z 28 czerwca 1994 r. użyto w celu przedstawienia wpływu klimatu miejskiego małego miasta Supraśl (północno-wschodnia Polska) na wymianę ciepła z ciałem człowieka. Rozważano strukturę bilansu cieplnego, jak również saldo wymiany ciepła.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Specyfikacja interakcji wychowawczej matek dzieci z ADHD

Celem badania było określenie specyfiki przebiegu procesu wychowawczego u matek dzieci z diagnozą nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD). Jego podstawę teoretyczną stanowią koncepcja Barkleya, wnioski, jakie wypływają z interakcyjnego modelu opisującego proces wychowawczy, oraz wyniki badań nad dziećmi „trudnymi” przeprowadzonych w tym modelu. Schemat poznawczy matki, dotyczący przebiegu procesu interakcji z dzieckiem, badano pod względem reprezentacji dziecka, strategii udzielania pomocy, oczekiwań dotyczących samodzielności oraz skuteczności transmisji kompetencji w zakresie funkcji wykonawczych (których prawidłowy rozwój u dziecka jest niezbędny do sprawowania samokontroli nad zachowaniem). Zostały do tego wykorzystane dwie techniki użyte w poprzednich badaniach (Ziątek – narzędzie do pomiaru oczekiwanego poziomu samodzielności i Kwiatkowskiej – narzędzie do pomiaru strategii udzielania pomocy), jak również stworzona na potrzeby tych badań metoda diagnozy procesu uczenia funkcji wykonawczych (wg teorii Barkleya). Wyniki badań wskazują na występowanie różnic w matczynych reprezentacjach procesu interakcji wychowawczej. Matki dzieci z ADHD są bardziej skoncentrowane na negatywnych cechach dziecka, nie uczą swoich dzieci hamowania behawioralnego w sposób efektywny i tym samym nieświadomie przyczyniają się do pogłębienia deficytów wynikających z zaburzeń neurorozwojowych dziecka, a ich wysokie oczekiwania wobec samodzielności przybierają postać braku kontroli nad dzieckiem.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Wieloletnie zróżnicowanie liczby dni mroźnych i bardzo mroźnych w Krakowie i Pradze

Opracowanie zawiera próbę oceny zmienności dni mroźnych (t,.,,,,<O°C) i dni bardzo mroźnych (t,.,,,,< -10°C) w Krakowie i Pradze w okresie 1845/46-1995/96 w zależności od czynników cyrkulacji atmosferycznej. Współczynnik korelacji dla liczby dni mroźnych w Krakowie i Pradze jest wyższy niż ten sam współczynnik dla liczby dni bardzo mroźnych. Dni mrożnei bardzo mrożne pojawiają się najczęściej w czasie występowania wyżu i klina wyżowego w Europie Środkowej, jak również wyżu nad Skandynawią. Ostatnio istnieje tendencja spadkowa w występowaniu obu tych typów dni, co jest wynikiem cyrkulacji atmosferycznej i czynników antropogenicznych.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Czy impulsywność w ADHD ma komponenty temperamentalne?

Celem badań była odpowiedź na pytanie o różnice w typach temperamentu między dziećmi z diagnozą ADHD a ich kolegami bez zdiagnozowanych deficytów rozwojowych, jak również stwierdzenie, czy profil temperamentu dzieci nadpobudliwych cechuje specyficzna konfiguracja cech. Materiał i metoda: Grupę eksperymentalną stanowiło 63 dzieci z diagnozą ADHD (32 dziewczynki i 31 chłopców). Grupa kontrolna składała się z dzieci bez zdiagnozowanych deficytów rozwojowych (37 dziewczynek i 30 chłopców), dobranych adekwatne do grupy badanej pod względem wieku (grupa kontrolna w wieku M=11,5; SD=0,9; dzieci z ADHD w wieku M=11,6; SD=0,4). Profil temperamentu oceniono przy pomocy Kwestionariusza Temperamentu EAS-C Bussa i Plomina w polskiej adaptacji Oniszczenki (1997) w wersji ocenianej przez rodziców i nauczycieli. Natężenie objawów kryterialnych dla ADHD określono za pomocą Kwestionariusza do diagnozy ADHD i zaburzeń zachowania Wolańczyka i Kołakowskiego (2005). Wyniki: Wykazano istnienie korelatów między nasileniem objawów ADHD a specyficznym profilem temperamentalnym dziecka. W przypadku dzieci nadpobudliwych nauczyciele istotnie wyżej szacowali nieśmiałość (t=-5,2; p=0,000), z kolei rodzice – emocjonalność (t=5,1; p=0,000). W obu badanych grupach poziom aktywności oceniany był jako przeciętny i wysoki (6.-7. sten). Okazało się, iż cechą, która różnicuje profil temperamentu dzieci z obu grup, jest emocjonalność – wyższy poziom tej cechy wskazywali zarówno rodzice (t=8,6; p=0,000), jak i nauczyciele (t=6,4; p=0,000). W aspekcie związku poszczególnych cech temperamentu z wymiarami kryterialnymi ADHD potwierdzono zależność emocjonalności z impulsywnością (r=3,4; p=0,008) i nadruchliwością (r=3,5; p=0,007) w ocenie rodziców oraz z impulsywnością (r=3,6; p=0,004) w percepcji nauczycieli. Ponadto nauczyciele podkreślali związek towarzyskości z nieuwagą (r=4,3; p=0,001). Wnioski: Natężenie objawów nadpobudliwości psychoruchowej ma związek z konfiguracją cech temperamentu u dzieci. Dzieci nadpobudliwe psychoruchowo cechuje specyficzny profil temperamentalny.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Wpływ sytuacji synoptycznych na występowanie letnich opadów atmosferycznych w warunkach miejskich (Katowice) i na przedpolu Beskidu Śląskiego (Aleksandrowice)

Dokonano analizy wpływu sytuacji synoptycznych na pojawianie się letnich opadów atmosferycznych. Średni dobowy opad w całym wieloleciu 1966-1996 i w poszczególnych sezonach tego wielolecia nie jest doskonałą charakterystyką synoptyczno-klimatologiczną. W artykule określono również prawdopodobieństwo wystąpienia dni z opadem ~ 0,1 mm i ~ 10,0 mm dla całego okresu i dla poszczególnych sezonów. Dane pochodzą z serii pomiarów opadów w Katowicach i Aleksandrowicach.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Wieloletnia zmienność pokrywy śnieżnej w Krakowie na tle zmian w obszarach podmiejskich

Analiza pokrywy śnieżnej w Krakowie w okresie 1921/22-1996/97 wykazała istnienie ujemnego trendu liczby dni z pokrywą śnieŻllą i brak wyrażnych tendencji w przypadku maksymalnych grubości i sum grubości pokrywy śnieżnej w sezonach zimowych. Stwierdzono wyraŻlly spadek wartości liczbowych charakterystyk pokrywy śnieżnej w Krakowie od początku lat sześćdziesiątych. Badano szeregi czasowe pokrywy śnieżnej dla kilku stacji zamiejskich pracujących w tym okresie. Dla pięciu, z sześciu wziętych pod uwagę, stacji spadek wartości maksymalnych grubości pokrywy śnieżnej okazał się wolniejszy niż obserwowanych w centrum Krakowa.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Warunki anemometryczne w niektórych formach zabudowy miejskiej (na przykładzie Warszawy)

W opracowaniu wyróżniono formy zabudowy, które charakteryzują się niższą średnią prędkością wiatru (zabudowa socrealistyczna i XIX-wieczna) oraz formy wyróżniające się wyższą prędkością wiatru niż teren otwarty (nowe osiedla i rozległe place).

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Zmienność warunków termicznych wybranych miast Polski

Opracowanie przedstawia fluktuacje średniej maksymalnej i minimalnej temperatury powietrza w dwóch punktach pomiarowych w Krakowie i w Warszawie (centrum miasta, obszar zamiejski). Zmienność średnich temperatur w stosunku do miesięcznych, maksymalnych i minimalnych wartości przebadano dla pór roku zdefiniowanych w sposób standardowy: zima (grudzień-luty) i lato (czerwieo-sierpień). Przy analizie zmienności wyeliminowano krótkotrwałe fluktuacje poprzez wygładzenie z zastosowaniem metody średnich ruchomych 5-letnich.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Psychoterapia ADHD

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej jest jedną z najczęstszych pediatrycznych, neurologicznych i psychiatrycznych przypadłości u dzieci. Większość wytycznych dotyczących postępowania w ADHD sugeruje zastosowanie metod niefarmakologicznych, a dopiero gdy te okażą się nieskuteczne, rozważenie dołączenia leczenia farmakologicznego. Jednak badania pokazują, że w przypadku zarówno skrajnie nasilonego obrazu klinicznego ADHD, jak i towarzyszących zaburzeń zachowania (zaburzenie opozycyjno-buntownicze i poważne zaburzenia zachowania według DSM-IV-TR) leczenie farmakologiczne powinno być włączane równocześnie z innymi metodami terapeutycznymi. W ostatnich dwudziestu latach w leczeniu ADHD stosowano wiele metod niefarmakologicznych: terapię indywidualną, grupową, diety restrykcyjne lub suplementacyjne, EEG biofeedback, treningi uwagi, jednak tylko jedna z nich – samodzielnie lub w połączeniu z farmakoterapią – ma potwierdzoną krótkoterminową skuteczność w leczeniu ADHD: behawioralna modyfikacja zachowań. Podobne interwencje powinny być również przeprowadzane w środowisku szkolnym. W chwili obecnej w Polsce – tak jak i w europejskich wytycznych – zaleca się kompleksowe leczenie ADHD, w którym jednym z elementów może być leczenie farmakologiczne. W artykule omówiono kolejne metody, które powinny znaleźć się w takim programie terapeutycznym, poczynając od psychoedukacji pacjenta i rodziny (pacjent oraz rodzice powinni usłyszeć, jaka jest specyfika ADHD, w szczególności uzyskać informacje o trzech osiowych grupach objawów, etiologii, przebiegu, rokowaniu i planowanym leczeniu; wiedza rodziców, opiekunów, członków rodzin i nauczycieli na temat zaburzenia pozwala wdrażać odpowiednie elementy pomocy nadpobudliwemu dziecku, ale także bardzo często zdejmuje z niego „winę za objawy”), edukacji i motywowaniu nastolatka do leczenia, a kończąc na dołączaniu specyficznych rodzajów psychoterapii w zależności od rodzaju dodatkowych problemów pacjenta (np. trening zastępowania agresji, uczenie umiejętności społecznych, terapia poznawczo-behawioralna).

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Alaska jako przykład obszaru recepcji turystycznej

Stan Alaska położony jest na północnym-zachodzie Ameryki Północnej. Zajmuje on 1 717 854 km2 powierzchni, którą zamieszkuje 731 449 mieszkańców (2012 r.). Gęstość zaludnienia jest niewielka i wynosi zaledwie 0,5 os/km2. Wpływ na tę sytuację mają przede wszystkim stosunkowo niekorzystne warunki naturalne, z których najważniejszy wpływ mają warunki klimatyczne, wieloletnia zmarzlina i ukształtowanie terenu. Różnorodność krajobrazu będąca efektem ogromnego zróżnicowania form rzeźby, zdecydowała, iż na terenie Alaski utworzono 8 parków narodowych (Denali National Park, Gates of the Arctic National Park, Glacier Bay National Park, Katmai National Park, Kenai Fjords National Park, Kobuk Valley National Park, Lake Clark National Park, Wrangell‒St. Elias National Park), utworzono pomniki narodowe oraz obszary o niższej randze ochrony. Każdy z tych obszarów stanowi magnes przyciągający rzesze turystów z USA i z całego świata, gdyż znajdują się tu niepowtarzalne formy krajobrazu, jak lodowce, aktywne wulkany, fiordy, wysokie góry. Obszary te mają ogromne znacze-nie dla rozwoju turystyki w USA, a tym samym dla gospodarki. Rocznie tylko Alaskę odwiedza ok. 2 mln osób.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Genetyczne podłoże współwystępowania ADHD i dysleksji rozwojowej

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ADHD) i dysleksja rozwojowa (RD) należą do najczęściej diagnozowanych zaburzeń rozwojowych dzieci w wieku szkolnym. Dane dotyczące częstości występowania obu tych zaburzeń wskazują, że ponad 10% uczniów dotkniętych jest przynajmniej jednym z nich, 25-40% osób z ADHD ma również symptomy dysleksji, a 15-40% osób z dysleksją rozwojową przejawia zachowania diagnostyczne charakterystyczne dla nadpobudliwości psychoruchowej. Istnieje wiele konkurencyjnych hipotez tłumaczących współwystępowanie zaburzeń. Najpopularniejsze koncepcje współwystępowania tych zaburzeń to: koncepcja objawów fenotypowych, nielosowego doboru, poznawczego podtypu ADHD oraz zbliżonej etiologii. Jako że w obu zaburzeniach niezwykle istotną rolę odgrywają czynniki genetyczne, stosunkowo często obserwowane ich współwystępowanie można tłumaczyć po części także wspólnym podłożem genetycznym. Przesłankami poszukiwania wspólnych wpływów genetycznych są też liczne badania wskazujące na występowanie podobnych deficytów neuropoznawczych w obu zaburzeniach. Wyniki badań bliźniąt potwierdzają tę koncepcję, niemniej stopień, w jakim wpływy genetyczne warunkujące oba deficyty rozwojowe się pokrywają, pozostaje sprawą dyskusyjną. Ustalenie konkretnych wariantów genetycznego ryzyka jest o tyle trudne, że dla obu zaburzeń zasadniczo przyjmuje się model dziedziczenia poligenowego. Jak dotąd dwa regiony chromosomalne: 6p i 15q dostarczają najwięcej obiecujących danych w badaniach genetycznych podstaw współwystępowania dysleksji i ADHD.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Struktura i znaczenie terenów zieleni w Łodzi na tle dużych ośrodków miejskich w Polsce

Artykuł dotyczy określenia roli w strukturze miasta oraz wszechstronnego znaczenia terenów zieleni w podziale na podstawowe kategorie. W pracy wskazano mnogość funkcji niektórych obiektów oraz skalę ich oddziaływania w przestrzeni. Główną część stanowi analiza porównawcza udziału powierzchni zajmowanej przez poszczególne rodzaje terenów zieleni w ogólnej powierzchni wybranych dużych miast w Polsce z uwzględnieniem zmian jakie zaszły w okresie ostatnich kilkunastu lat. Zwrócono także uwagę na problemy związane z pielęgnacją i dostępnością terenów zieleni. Wyniki analizy wykazały, iż Łódź jest jednym z najbardziej „zielonych” miast w Polsce, a niektóre kategorie terenów zieleni odgrywają szczególną rolę w ekologii miasta i gospodarce przestrzennej.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Strefa krawędziowa Wzniesień Łódzkich w świetle wybranych metod GIS

W artykule przedstawiono próby zastosowania wybranych metod GIS do weryfikacji i wizualizacji koncepcji paleogeomorfologicznej H. Klatkowej (1965, 1972, 1996). Prze-prowadzone prace potwierdziły istnienie stopni krawędziowych w obrazie morfome-trycznym obszaru, a także ukazały dużą precyzję wykonania archiwalnych materiałów kartograficznych. Badania wykazują również, że numeryczny model terenu SRTM3, oprócz zastosowań wizualizacyjnych, może również służyć w pewnym zakresie do analiz geomorfometrycznych.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Czego dowiedzieliśmy się o ADHD dzięki czynnościowym badaniom neuroobrazowym?

Czynnościowe badania neuroobrazowe dostarczają informacji o aktywności metabolicznej i przewodzeniu neuronalnym. W ocenie aktywności mózgu u osób z ADHD (attention-deficit/hyperactivity disorder, ADHD) stosowano różne techniki. Przeprowadzono badania w spoczynku i podczas wykonywania testów poznawczych. Celem pracy jest przegląd literatury na temat wyników badań neuroobrazowych w ADHD, szczególnie z wykorzystaniem czynnościowego rezonansu magnetycznego, tomografii emisji pozytronowej, tomografii pojedynczego fotonu. Za pomocą różnorodnych technik czynnościowego obrazowania stosowanych podczas zadań behawioralnych lub u osób z uszkodzeniem funkcji można uzyskać informacje nie tylko o roli obszarów mózgu, ale i o dotychczas nieznanych strategiach zachowania i funkcji poznawczych. Osłabione zdolności przystosowawcze we włączaniu poszczególnych regionów mózgu i związane z tym trudności adaptacyjne do nowych wymagań poznawczych wymuszają większy wysiłek podczas procesów przetwarzania. Zawarte w artykule informacje sugerują, że ADHD charakteryzuje się osłabioną aktywnością neuronalną oraz nadaktywnością – zwłaszcza tych obszarów mózgu, które mogą pełnić rolę kompensującą i wyrównującą utrudnione funkcjonowanie osób z ADHD. Głównym podłożem ADHD mogą być nieprawidłowości w aktywności połączeń korowo-prążkowiowych, niemniej jednak jest coraz więcej danych o zaburzeniach w innych lokalizacjach, takich jak móżdżek i płaty ciemieniowe u osób z ADHD. Potrzebne są dalsze badania czynnościowe w celu wyjaśnienia roli innych regionów poza siecią połączeń czołowo-prążkowiowych w patofizjologii ADHD.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Wpływ warunków atmosferycznych na zdarzenia drogowe na przykładzie województwa łódzkiego

W niniejszym artykule zaprezentowano wpływ zjawisk atmosferycznych na zdarze-nia drogowe w województwie łódzkim w latach 2007‒2011. Dane, które posłużyły do analizy pochodzą ze strony internetowej www.ncdc.noaa.gov i odnoszą się do stacji Łódź-Lublinek, gdyż jest ona uznawana za najbardziej reprezentatywną dla całego województwa. Dane dotyczące liczby wypadków i kolizji pochodzą z bazy Komendy Powiatowej Policji w Zgierzu. Analiza ukazała, że w badanym pięcioleciu niesprzyjające warunki meteorologiczne odpowiadały za niewielki procent wypadków i kolizji. Wysoka liczba zdarzeń drogowych wystąpiła w dniach ze znaczną zmianą średniego dobowego ciśnienia atmosferycznego oraz kiedy pojawiły się opady deszczu i deszczu ze śniegiem, przede wszystkim po dłuższym okresie bezopadowym. Wszystkie minima wystąpiły w dzień wolny od pracy, a więc sprzyjało im niewielkie natężenie ruchu drogowego. Trudno jest jednoznacznie stwierdzić, które z elementów biometeorologicznych będą bezwzględnie odpowiadać za wzrost liczby zdarzeń drogowych, ponieważ do wypadków i kolizji dochodzi na skutek złożoności wielu procesów. Jest to także zmienność natężenia ruchu drogowego, stan techniczny pojazdu, nadmierna prędkość, nieudzielenie pierwszeństwa przejazdu i inne.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica Physica
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Czego dowiedzieliśmy się o ADHD dzięki strukturalnym badaniom neuroobrazowym?

Zaburzenie hiperkinetyczne (attention-deficit/hyperactivity disorder, ADHD) należy do najczęściej obserwowanych zaburzeń behawioralnych okresu dzieciństwa. Może być rozpatrywane jako zróżnicowane zaburzenie rozwojowe, charakteryzujące się różnorodną ekspresją kliniczną, u podłoża którego leżą różne czynniki prowadzące do dysfunkcji systemu nerwowego. Badania neuroobrazowe u pacjentów z zaburzeniami psychicznymi wieku rozwojowego przyczyniają się do przybliżenia wyjaśnienia patofizjologii zaburzeń psychicznych u dzieci. W ostatnich latach obserwuje się znaczący wzrost częstości wykorzystania techniki neuroobrazowania do identyfikacji odchyleń w mózgu dzieci z zaburzeniem hiperkinetycznym. Strukturalne badania neuroobrazowe pokazują nieprawidłowości w okolicach mózgu i sieci połączeń kluczowych, które mogą być podłożem objawów ADHD, takich jak zaburzenia uwagi i behawioralne. Wyniki tych badań sugerują dysfunkcje połączeń czołowo-podkorowych jako podłoże patofizjologii ADHD. Obecnie wzrasta liczba doniesień o roli innych regionów mózgu, takich jak móżdżek, płaty ciemieniowe i skroniowe w etiologii tego zaburzenia. Wskazuje się głównie na deficyty we wspomnianych regionach, spadek objętości. Niektóre prace mówią o powiększeniu części obszarów mózgu jako kompensacji obserwowanych deficytów. Odkładając na bok brak jednoznacznych wyników uzyskanych za pomocą neuroobrazowania, należy zastanowić się nad ich interpretacją.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia