rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Parametry klasyfikacyjne stałych paliw wtórnych wytwarzanych z komunalnych osadów ściekowych

Wymagania stawiane stałym paliwom wtórnym (SRF) zostały uszczegółowione w normie PN-EN 15359:2012 opracowanej przez Europejski Komitet Normalizacyjny, dotyczącej zasad klasyfikacji oraz specyfikacji parametrów fizyczno-chemicznych tych paliw. Podstawowymi parametrami klasyfikacyjnymi stałych paliw wtórnych są wartość opałowa, zawartość chloru oraz zawartość rtęci. W pracy zwrócono szczególną uwagę na właściwości fizyczno-chemiczne oraz kierunki wykorzystania komunalnych osadów ściekowych, jako potencjalnego stałego paliwa wtórnego lub jego składnika. Przedstawiono również wyniki badań zawartości biomasy w osadach ściekowych (jako potencjalnych paliwach) w celu oceny ich biodegradowalności, z uwagi na możliwość zakwalifikowania energii pochodzącej z biomasy do energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych. Na podstawie analizy porównawczej wykazano, że komunalne osady ściekowe charakteryzują się stosunkowo małą wartością opałową oraz niewielką zawartością chloru w porównaniu do innych paliw, jednocześnie mają większą zawartość rtęci. Przeprowadzone badania wykazały, że zawartość frakcji biodegradowalnej (biomasy) w osadach ściekowych może osiągać 96% w stanie suchym i bezpopiołowym. Jest to wartość zbliżona do zawartości frakcji biodegradowalnej w typowych biopaliwach stałych.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Próba oceny przydatności małży z gatunku Unio tumidus do monitorowania obecności związków żelaza w wodzie

Obserwacja zmian zachowań małży może dostarczyć wielu informacji dotyczących jakości wody, które można wykorzystać w systemie monitoringu. W pracy podjęto próbę oceny możliwości zastosowania małży z gatunku Unio tumidus w monitoringu wody przeznaczonej do spożycia w celu detekcji nadmiernej ilości związków żelaza. Eksperyment polegał na 72-godzinnej obserwacji zachowania małży w wodzie wodociągowej o zawartości jonów żelaza około 0,04 mgFe/dm3 (praktyczny brak jonów żelaza w wodzie) oraz 0,2 mgFe/dm3 (wartość dopuszczalna w wodzie przeznaczonej do spożycia) i 1,7 mgFe/dm3 (średnia zawartość jonów żelaza w wodach głębinowych). Ocenie poddano trzy elementy zachowania małży – czas ich aktywności (czas, w którym małże filtrowały wodę) oraz częstość i średni stopień otwarcia muszli. Stwierdzono, że obecność jonów żelaza w wodzie w ilości przekraczającej wartość dopuszczalną skróciła łączny czas aktywności małż w ciągu doby o 5 godzin i zmniejszyła stopień otwarcia muszli o ponad 20%. Nie zaobserwowano zróżnicowania częstości zmian otwarcia muszli małży, co świadczy o braku oddziaływania jonów żelaza na układ nerwowy badanych osobników. Stwierdzono także brak stanów letalnych u małży, nawet przy stosunkowo dużej ilości żelaza w wodzie. Przeprowadzone badania wykazały, że małże z gatunku Unio tumidus można wykorzystywać w monitoringu wody wodociągowej do detekcji jej zanieczyszczenia związkami żelaza.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Możliwość zastosowania krigingu zwyczajnego w planowaniu przebiegu sieci wodociągowej – studium przypadku

Analiza działania sieci wodociągowej z zastosowaniem modelowania komputerowego wykorzystującego systemy geoinformacyjne (GIS) umożliwia oszacowanie skuteczności różnych wariantów inwestycyjnych. Dane wprowadzane do modelu dotyczyły fragmentu sieci wodociągowej w Warszawie, przy czym różne warianty jej rozbudowy odniesiono do obecnych danych eksploatacyjnych oraz danych o zapotrzebowaniu na wodę w perspektywie lat 2018–2025. Wykazano, że metoda krigingu zwyczajnego pozwala na uzyskanie obrazu, który dobrze oddaje zmienność rozkładu wartości ciśnienia wody w sieci, a wiarygodność uzyskanych wyników estymacji wzrasta w miarę zwiększania liczby punktów kontrolnych. Metoda krigingu pozwala również wyznaczyć obszary, w których następuje obniżenie ciśnienia wody w sieci. W związku z tym jest przydatna zarówno w ustalaniu przyczyn spadku wartości ciśnienia w sieci, jak i w rozbudowie i eksploatacji systemów wodociągowych. Zaprezentowane modele mogą znaleźć zastosowanie we wstępnym etapie projektowania sieci wodociągowej, a ich wykorzystanie może znacząco ułatwić proces projektowania, przyczyniając się tym samym do ograniczenia występowania stanów zagrożenia normalnej pracy systemu wodociągowego oraz zapewnienia poprawy sprawności jego funkcjonowania.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Możliwości wykorzystania biosurfaktantów w procesach remediacji środowiska gruntowo-wodnego

Wytwarzanie biosurfaktantów przez mikroorganizmy związane jest głównie z mechanizmem pobierania hydrofobowych substratów pokarmowych. Wykazano, że biosurfaktanty mogą z dużym powodzeniem zastępować syntetyczne środki powierzchniowo czynne nie tylko w różnych gałęziach przemysłu, medycynie i rolnictwie, ale także w dziedzinie ochrony środowiska. Podstawowe kierunki ich wykorzystania w ochronie środowiska to bioremediacja oraz procesy związane z ekstrakcją zanieczyszczeń na drodze tzw. płukania gruntu. Efektem ich działania jest wzrost rozpuszczalności węglowodorów wchodzących w skład produktów naftowych, co umożliwia ich wykorzystanie w charakterze substratu pokarmowego przez mikroorganizmy. Biosurfaktanty okazały się także przydatne w procesach usuwania z gruntu fazy gęstych niewodnych cieczy (DNAPL) na drodze przemywania. Możliwe jest także wykorzystanie biosurfaktantów anionowych do tzw. mycia gruntów skażonych pierwiastkami śladowymi. Skuteczność oczyszczania skażonych gruntów z użyciem biosurfaktantów zależy od wielu czynników biologicznych oraz fizyczno-chemicznych, związanych np. z rodzajem, stężeniem i wiekiem danego zanieczyszczenia, heterogenicznością gruntu oraz stężeniem i rodzajem zastosowanego biosurfaktantu. Z uwagi na ilość zużywanego w tych procesach związku powierzchniowo czynnego konieczne jest dalsze obniżenie kosztów produkcji biosurfaktantów.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Znaczenie procesu dezynfekcji w zapewnieniu bezpieczeństwa mikrobiologicznego wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi

Przedstawiono genezę powstania i tradycję stosowania procesu dezynfekcji w systemach uzdatniania wody. Zwrócono uwagę na złożoność i trudności metodyczne dezynfekcji, zaznaczając, że jest ona jednocześnie podstawowym celem technologii uzdatniania wody, zapewniającym jej bezpieczną jakość mikrobiologiczną. Zaprezentowano nowe podejście do procesu dezynfekcji, wynikające z rozszerzenia funkcji i celów tego procesu, jako podstawy bezpieczeństwa jakości wody przeznaczonej do spożycia. Wykazano, że dezynfekcja powinna być integralnym elementem całego systemu zaopatrzenia w wodę, obejmującego zarówno technologię uzdatniania, jak i układ dystrybucji wody. Podejście takie wynika z miejsca dezynfekcji w systemie, jako ogniwa pośredniego między układem technologicznym a siecią wodociągową. Koncepcja ta zakłada wykorzystanie dezynfekcji również jako procesu monitorującego i diagnozującego bezpieczeństwo całego systemu uzdatniania i dystrybucji wody. Zwrócono też uwagę na zadania badawcze towarzyszące projektowaniu i eksploatacji procesu dezynfekcji, w połączeniu z wiarygodną oceną biologicznej stabilności wody w sieci wodociągowej. Przeanalizowano kryteria metodyczne procesu dezynfekcji, wpływające na wybór chemicznych utleniaczy, ich dawek, czasu kontaktu, miejsc dawkowania, a także identyfikację i ograniczanie powstawania produktów ubocznych.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ wartości współczynnika współwystępowania substancji organicznych i żelaza ogólnego w wodzie podziemnej na skuteczność jej oczyszczania

Przeprowadzono badania laboratoryjne nad oczyszczaniem wody podziemnej zawierającej kompleksy żelazoorganiczne. W tym celu do oczyszczania wody zastosowano procesy utleniania (O<sub>2</sub> i KMnO<sub>4</sub>) i koagulacji (siarczan glinu i chlorek poliglinu Flokor 1,2A). Stwierdzono, że wraz ze zwiększającą się wartością współczynnika współwystępowania substancji organicznych i żelaza ogólnego w wodzie (D=[OWO]/[Fe<sub>og</sub>]) zmniejszała się skuteczność utleniania Fe(II) do Fe(III) tlenem rozpuszczonym oraz wydłużał się czas utleniania. Prawidłowości takiej nie stwierdzono stosując jako utleniacz KMnO<sub>4</sub>. Badania wykazały, że proces koagulacji istotnie zwiększył skuteczność usuwania zanieczyszczeń z wody podziemnej i skuteczność ta zależała od rodzaju utleniacza i koagulantu i zwiększała się wraz z ich dawką. Wykazano również, że w przypadku próbek wody po napowietrzaniu, znacznie różniących się wartością współczynnika D, wraz z jego wzrostem zmniejszała się skuteczność usuwania zanieczyszczeń z wody w procesie koagulacji.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Adsorpcyjne właściwości węgli aktywnych otrzymanych z mezoporowatego kopolimeru styrenowo-dwuwinylobenzenowego

Serię mezoporowatych węgli aktywnych otrzymano z kopolimerowej żywicy styrenowo-dwuwinylonenzenowej (Amberlit XAD-4, Rohm and Haas Co., USA) w wyniku jej karbonizacji w temperaturze 500oC lub 700oC, a następnie aktywacji w atmosferze CO2 w trzech temperaturach – 700oC, 750oC i 800oC, odpowiednio w ciągu 5 h, 3 h i 0,5 h. Otrzymany karbonizat oraz węgle aktywne charakteryzowały się powierzchnią właściwą w przedziale 350÷880 m2/g, objętością mikroporów 0,10÷0,32 cm3/g oraz – co najważniejsze – objętością mezoporów w przedziale od 0,56÷0,79 cm3/g. Mezoporowatość tych węgli oceniono na około 75%, co oznacza, że mezoporowata struktura żywicy przetrwała proces karbonizacji. Otrzymane węgle charakteryzowały się stosunkowo dobrymi właściwościami adsorpcyjnymi względem dwutlenku węgla (w temp. 0oC i 25oC) oraz benzenu (w temp. 20oC). Największa wartość adsorpcji CO2 w obu temperaturach wynosiła odpowiednio 2,37 mmol/g (ciśnienie 1,0 atm) i 1,38 mmol/g (ciśnienie 1,1 atm), natomiast w przypadku benzenu 8,45 mmol/g (w temp. 20oC pod ciśnieniem pary nasyconej). Szczególnie dobre właściwości adsorpcyjne dotyczyły benzenu, zatem węgle te mogą być użyteczne do adsorpcji lotnych związków organicznych.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Szacowanie wartości ładunku azotu ogólnego odprowadzanego ze zlewni rolniczych w kontekście zmian sposobu realizacji dyrektywy azotanowej

Znowelizowana ustawa Prawo Wodne wraz z „Programem działań mającym na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczeniu” została przyjęta w sierpniu 2018 r. Nowe przepisy całkowicie zmieniły sposób wdrażania dyrektywy azotanowej, uznając cały kraj jako jeden wielki obszary szczególnego narażenia (OSN). Dodatkowo wyznaczyły obszary „bieguna zimna” i „bieguna ciepła”, gdzie terminy nawożenia odpowiednio skrócono lub wydłużono. Nowe przepisy obowiązują zbyt krótko, żeby można było na podstawie danych monitoringowych odpowiedzieć na pytanie, czy są skuteczne i rzeczywiście spowodowały ograniczenie ładunku azotu wprowadzanego do wód powierzchniowych. W artykule przedstawiono możliwość wykorzystania makromodelu DNS/SWAT, jako narzędzia prognostycznego, na podstawie którego zbudowano trzy scenariusze wariantowe symulujące skutki ograniczenia lub wydłużenia okresów nawożenia w przykładowej zlewni Przymorza (rzeka Słupia, profil Charnowo). Otrzymane wyniki pozwoliły precyzyjnie określić zarówno wartości ładunku azotu ogólnego w wybranym profilu obliczeniowym, jak i przewidywany stopień jego zmniejszenia lub zwiększenia w zależności od przyjętej długości okresu nawożenia. Wyniki symulacji wykazały jednoznacznie, że bardziej restrykcyjne przepisy dotyczące okresów nawożenia wpłyną na zmniejszenie ładunku azotu w wodach powierzchniowych. Powstałe w ostatnim czasie narzędzia, takie jak Polski Atlas Natężeń Deszczów (PANDa), mogą znacząco poprawić weryfikację użytych modeli, w których moduł meteorologiczny odgrywa podstawową rolę, tak jak ma to miejsce w przypadku makromodelu DNS/SWAT przystosowanego do prowadzenia analiz jakości wód, ze szczególnym uwzględnieniem zabiegów agrotechnicznych prowadzonych w zlewni.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ bioróżnorodności środowiska wodnego na właściwości organoleptyczne wody

W pracy podjęto próbę organoleptycznej oceny jakości wody, na którą składają się smak, zapach i barwa. Wskaźniki te mają charakter niewymierny, stąd niejednokrotnie lekceważony. Na rejestrowane wrażenia zmysłowe składa się zróżnicowana grupa domieszek będących efektem procesów życiowych biocenozy wodnej. Stopień zróżnicowania i liczebność poszczególnych jej komponentów oraz warunki abiotyczne skutkują szerokim spektrum związków organicznych (ponad 2200), o zróżnicowanej strukturze chemicznej oraz właściwościach toksycznych. Niska zawartość oraz ogromna różnorodność związków stwarzają duże problemy analityczne, czego skutkiem jest istnienie procedur analitycznych jedynie dla około 20% mikrozanieczyszczeń wody. Postępująca eutrofizacja wód naturalnych oraz budowa i eksploatacja niezrównoważonych sztucznych zbiorników wodnych stanowią istotne problemy technologiczne w wykorzystywaniu ich do zaopatrzenia ludności. Obok zmienionego smaku czy zapachu w rezultacie procesów metabolicznych licznych populacji organizmów powstają różnorodne i nie do końca rozpoznane, charakteryzujące się stabilnością, substancje toksyczne (toksyny produkowane przez sinice i bruzdnice), o toksyczności porównywalnej z jadem kobry czy wielokrotnie wyższej niż cyjanek potasu. W wodzie mogą pojawiać się w rezultacie lizy komórek lub obumierania biomasy spowodowanego zabiegami technologicznymi (wstępne chlorowanie, zaleganie w postaci osadów). Mikrozanieczyszczenia organiczne pochodzenia naturalnego, pozostające w wodzie po zabiegach technologicznych, stanowią grupę prekursorów trihalometanów powstających w wyniku dezynfekcji wody chlorem. Wykazano, że pod pojęciem smaku i zapachu wody kryje się niezwykle zróżnicowana gama związków chemicznych, często niebezpiecznych dla zdrowia i życia ludzi.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Biologiczna redukcja siarczanów(VI) w ściekach z przemysłu metali nieżelaznych

Badania przeprowadzono w laboratoryjnym bioreaktorze beztlenowym z wykorzystaniem bakterii Desulfovibrio desulfuricans ATCC 29577. Warunkiem prowadzenia ciągłego procesu beztlenowej redukcji siarczanów były następujące: stosunek [ChZT]/[SO<sub>4</sub><sup>2-</sup>]≈2,0, co wymagało ciągłego zasilania układu mleczanem sodu, temperatura procesu 30 ±5ºC oraz strumień objętości ścieków doprowadzanych do bioreaktora 60 cm<sup>3</sup>/h, zapewniający ok. 7-dobowy czas przetrzymania. Stwierdzono, że proces biologicznej redukcji siarczanów w ściekach przemysłowych z zastosowaniem bakterii desulfurykacyjnych przebiegał z około 90% skutecznością. Wykazano, że obecność jonów metali śladowych (Zn, Cd, Pb) w ilości po 5,0 g/m<sup>3</sup> wpłynęła niekorzystnie na proces redukcji siarczanów i spowodowała spadek ilości powstających siarczków. Równocześnie zaobserwowano zmniejszenie zawartości jonów metali o ok. 60%.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Badania pilotowe skuteczności oczyszczania wody w procesie MIEX®DOC

Usunięcie związków organicznych z wody przeznaczonej do spożycia do jak najniższego poziomu staje się coraz pilniejszym zadaniem technologicznym, głównie z uwagi na tworzenie ubocznych produktów dezynfekcji. Obok klasycznych procesów jednostkowych, duże nadzieje stwarza nowa technologia MIEX®DOC, oparta na procesie wymiany jonowej na namagnetyzowanych żywicach anionowymiennych. Ocena przydatności tej metody wymaga w pierwszej kolejności wykonania badań technologicznych w postaci testów naczyniowych, a następnie badań pilotowych procesu. W pracy zaprezentowano wyniki badań pilotowych przeprowadzonych w marcu 2005 r. w oparciu o wodę powierzchniową z rzeki Oławy, ujmowaną na potrzeby zakładu oczyszczania wody "Mokry Dwór" we Wrocławiu. Zwrócono szczególną uwagę na zasadnicze reguły prowadzenia takich badań oraz na podstawowe parametry procesowe, jak czas kontaktu, zawartość żywicy w układzie oraz krotność wymiany objętości żywicy. Umiejętne operowanie wartościami tych parametrów pozwoliło na kształtowanie poziomu zanieczyszczenia organicznego wody oczyszczonej. Badania potwierdziły uzyskane wcześniej w testach naczyniowych dane o efektach usuwania domieszek organicznych z wody w procesie MIEX®DOC, lokując je na poziomie 50-60% usunięcia dla takich wskaźników jak barwy i absorbancja w UV oraz 40% dla rozpuszczonego węgla organicznego. Badania nie potwierdziły natomiast wniosków dotyczących nieskuteczności koagulacji w usuwaniu substancji organicznych z wody poddanej procesowi MIEX®DOC. Koagulacja, jako proces samodzielny, była zdecydowanie mniej skuteczna w usuwaniu zanieczyszczeń organicznych, niemniej w połączeniu z wymianą jonową umożliwia zwiększenie stopnia usunięcia rozpuszczonego węgla organicznego z 40% nawet do około 60%. Wykazano, że nie wyczerpuje to puli związków organicznych podatnych na usuwanie w innych procesach, jak np. sorpcji na węglu aktywnym.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Uboczne produkty dezynfekcji wody - doświadczenia ostatnich 30 lat

W pracy przeanalizowano i podsumowano 30-letnie doświadczenia technologów wody w zakresie występowania ubocznych produktów dezynfekcji. Wiedza dotycząca powstawania ubocznych produktów dezynfekcji uległa w ciągu tych 30 lat znacznemu poszerzeniu i istotnie wpłynęła na technologię oczyszczania wody. Stwierdzono, ze nie tylko chlor, ale także inne środki utleniające, takie jak ozon czy dwutlenek chloru, powodują powstawanie produktów ubocznych. W dzisiejszych technologiach oczyszczania wody dużą wagę przykłada się do usuwania substancji organicznych naturalnie występujących w ujmowanej wodzie i zrezygnowano z chloru jako wstępnego utleniacza. Zidentyfikowano już ponad 500 ubocznych produktów chlorowania, ale w literaturze ukazują się wciąż doniesienia o identyfikacji nowych (np. związki rodoorganiczne wykrywane w rejonach nadbrzeżnych). Dokładniejsze analizy prowadzą także do rewizji wcześniej przyjętych poglądów, jak to ma miejsce w stosunku do silnie mutagennego związku, hydroksyfuranonu - MX. W ostatnich latach uznano także, jak istotną rolę dla procesu biodegradacji odgrywają powstające w wodzie kwasy organiczne, jako uboczne produkty ozonowania. W dziedzinie produktów ubocznych dezynfekcji dwutlenkiem chloru wykazano, w jaki sposób może dochodzić do utraty biostabilności wody pod wpływem powstawania ubocznych produktów reakcji dwutlenku chloru z substancjami organicznymi obecnymi w dezynfekowanej wodzie. Wiedza i osiągnięcia analityczne stworzyły bazę pod regulacje prawne, które służą dzisiaj ochronie przed związkami podejrzewanymi o szkodliwe działanie na zdrowie człowieka.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena wtórnego zanieczyszczenia niestabilnej chemicznie wody w systemie dystrybucji

Brak stabilności chemicznej wody wprowadzanej do systemu dystrybucji jest przyczyną pogarszania jej jakości, w większości próbek wody nawet do poziomu ponadnormatywnego. W badaniach wykazano, że największe zmiany składu fizyczno-chemicznego wody dotyczyły zawartości żelaza ogólnego i nierozpuszczonego, a także barwy i mętności wody. Dodatkowo, wraz ze wzrostem odległości punktu poboru wody od zakładu oczyszczania wody, wzrastało zużycie chloru wolnego, co stwarzało warunki do rozwoju mikroorganizmów. Stwierdzono, że procesy zachodzące podczas transportu wody w sieci wodociągowej powodowały intensyfikację agresywności korozyjnej wody, co sprzyjało rozpuszczaniu osadów zgromadzonych w rurociągach, będących źródłem zanieczyszczenia wody głównie produktami korozji żeliwnych i stalowych przewodów wodociągowych.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Numeryczna symulacja procesu filtracji wody w warunkach zmiennej prędkości filtracji

W pracy przedstawiono popartą symulacjami numerycznymi propozycję nowego (uogólnionego) modelu dla współczynnika filtracji, będącego rozszerzeniem postaci Ivesa ,w przypadku wolno zmiennej prędkości filtracji. W analizie numerycznej, będącej podstawą uogólnienia, rozpatrzono niezależnie każdy z czynników wzoru Ivesa, jako funkcję zmiennych   i v określając jej wrażliwość na zmianę parametrów liczbowych. Na tej podstawie zespolone wartości współczynnika filtracji z klasycznego wzoru Ivesa zastąpiono przez moduł z odpowiednio określonym znakiem. W alternatywnej wersji uproszczonej wartość zespolona zastępowana była przez jej część rzeczywistą. Wyniki symulacji otrzymane przy wykorzystaniu uogólnionego współczynnika filtracji dla liniowo malejącej i rosnącej prędkości filtracji przedstawiono w postaci trójwymiarowej Uzyskane wyniki są zgodne jakościowo z pomiarowymi danymi fizycznymi i wykazują takie efekty, jak zapełnianie pojemności akumulacyjnej warstw, przesuwanie czoła filtracji, występowanie podciśnienia w złożu, relokację zanieczyszczeń. Opracowany model może być wykorzystany do projektowania stacji oczyszczania wody pracujących ze zmienną wydajnością.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wykorzystanie analizy jakości wody do oceny pracy sieci wodociągowej

W wielu małych systemach wodociągowych problemy z wtórnym zanieczyszczeniem wody w systemie dystrybucji są szczególnie uciążliwe, z uwagi na często wadliwą strukturę sieci, niekorzystną czasową strukturę poboru wody oraz brak armatury kontrolno-pomiarowej. Dane eksploatacyjne tych systemów zawierają jednak pewien zakres analiz wskaźników jakości wody, prowadzonych zarówno podczas rutynowych, obowiązkowych badań, jak i interwencyjnie, podczas kontroli i usuwania awarii sieci. Dane te mogą stanowić bardzo cenne źródło informacji, pozwalające na potwierdzenie lub odrzucenie pewnych założeń dotyczących modelu hydraulicznego i mechanizmów przemian jakościowych w systemach, gdzie inne sposoby weryfikacji są niemożliwe. W artykule przedstawiono wyniki analizy systemu wodociągowego małej miejscowości. Na podstawie minimalnego zakresu informacji dotyczących ilości wody podanej do systemu, a także danych dotyczących zakupu oraz struktury sieci, stworzono jej model hydrauliczny. Z uwagi na brak możliwości jego kalibracji, do oceny jego poprawności i stopnia zgodności z rzeczywistością wykorzystano dane analiz jakościowych wody, obejmujące zarówno analizy rutynowe, jak wyniki specjalnie zaprogramowanego systemu monitoringu punktów krytycznych.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka