rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Guggul - roślinne panaceum z Indii

Guggul jest oleożywicą otrzymywaną głównie z dwóch gatunków roślin: Commiphora wightii oraz Boswellia serrata z rodziny Osoczynowatych (Burseraceae). Oba te gatunki występują naturalnie na terenie Indii. Guggul jest surowcem, który przez wieki był stosowany w tradycyjnej medycynie indyjskiej (ajurwedzie) do leczenia takich schorzeń jak: reumatyzm, stany zapalne, dna moczanowa, otyłość czy zaburzenia profilu lipidowego. Oleożywica pozyskiwana z C. wightii jest mieszaniną różnych grup związków chemicznych, takich jak: olejek eteryczny zawierający monoterpeny i seskwiterpeny, diterpeny, triterpeny, steroidy, kwasy fenolowe, lignany, guggultetrole, węglowodany i aminokwasy. Z kolei surowiec pozyskiwany z B. serrata składa się z żywicy zawierającej głównie tetra- i pentacykliczne kwasy triterpenowe, frakcji hydrofilowej i olejku eterycznego będącego mieszaniną terpenów. Dzięki bogactwu składu chemicznego guggul wykazuje różne efekty biologiczne. Surowiec ten wpływa na metabolizm lipidów i glukozy, endogenne receptory hormonalne, mediatory procesu zapalnego czy funkcjonowanie tarczycy. Ponadto wykazuje on aktywność przeciwnowotworową, przeciwbakteryjną, hepato-, neuro- i kardioprotekcyjną. Dzięki swojemu potencjałowi leczniczemu, guggul coraz częściej pojawia się jako składnik suplementów diety. Celem niniejszej pracy jest przedstawienie aktualnego stanu wiedzy na temat oleożywicy guggul, charakterystyki gatunków roślin, z których jest pozyskiwana, jej składu chemicznego, aktywności biologicznej oraz form i bezpieczeństwa stosowania tego surowca roślinnego.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
Automatyczna klasyfikacja komórek rozmazu krwi obwodowej na przykładzie zatrucia ołowiem

Pierwsze objawy pacjenta po zatruciu metalami ciężkimi są najczęściej nieswoiste, dlatego ich diagnostyka jest zadaniem wymagającym specjalistycznej wiedzy i doświadczenia. Nieprawidłowa diagnoza może prowadzić do nieodwracalnych zmian w stanie zdrowia pacjenta. Jednym z metali ciężkich, którym zatrucie wiąże się z nieswoistymi objawami, a może prowadzić do poważnych zaburzeń neurologicznych i hematologicznych jest ołów. Ołów jest metalem ciężkim powszechnie występującym w przemyśle i produkcji. W 2017 roku zatrucie tym metalem było przyczyną ponad miliona zgonów na świecie. Z powodu nieswoistych objawów zatrucie ołowiem często jest diagnozowane nieprawidłowo i zbyt późno. Zatrucie metalami ciężkimi może prowadzić do zaburzeń hematopoezy i pojawienia się w rozmazach krwi i szpiku kostnego komórek atypowych, w związku z czym badaniem niosącym istotną informację w diagnostyce zatrucia jest ocena komórek w rozmazach. Analiza rozmazu manualnego polega na ocenie preparatu przy użyciu mikroskopu optycznego oraz szczegółowej interpretacji obrazu mikroskopowego wykonywanej przez wykwalifikowany personel. Automatyzacja tego procesu pozwoliłaby na ograniczenie ryzyka pomyłki spowodowanej błędem ludzkim oraz rozwiązanie problemu braku doświadczonego personelu. Najpopularniejszym podejściem wykorzystywanym w automatyzacji mikroskopowego badania rozmazu jest tradycyjne uczenie maszynowe. Metoda ta, składa się z kilku etapów: zbieranie obrazów mikroskopowych i ich wstępna obróbka, wyodrębnienie komórek oraz ich charakterystycznych cech, a następnie klasyfikacja na rodzaje, artefakty i komórki atypowe. W pracy opisano aktualnie proponowane sposoby automatyzacji badania rozmazu krwi obwodowej i szpiku kostnego, wykorzystujące tradycyjne metody uczenia maszynowego. Przeprowadzono przegląd metod uczenia maszynowego, skupiając się na przedstawieniu algorytmu postępowania w konstrukcji automatycznych klasyfikatorów komórek krwi.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
Czy nieprawidłowości w aptekach ogólnodostępnych stwierdzone podczas kontroli Inspekcji Farmaceutycznej mogą być miarą jakości usług farmaceutycznych? cz.1. Analiza ogólna

W Polsce nadzór nad jakością i obrotem produktami leczniczymi sprawuje Państwowa Inspekcja Farmaceutyczna. Podstawowym celem jej działań jest zabezpieczenie interesu społecznego w zakresie bezpieczeństwa zdrowia i życia ludzi stosujących leki nabywane m.in. w aptekach. W pracy zaproponowano nowe rozwiązanie możliwości oceny jakości usług farmaceutycznych świadczonych w aptekach ogólnodostępnych z wykorzystaniem kontroli prowadzonych przez Inspekcję Farmaceutyczną. Materiał badawczy stanowią dane otrzymane z wojewódzkich inspektoratów farmaceutycznych dotyczące: liczby przeprowadzonych kontroli oraz wykrytych nieprawidłowości w okresie od 1 stycznia 2015r. do 30 czerwca 2016r. Badanie przeprowadzono w 2016 r. wśród wszystkich 16 wojewódzkich inspektoratów. W 2015r. zrealizowano 3988 kontroli aptek ogólnodostępnych. W tym czasie w Polsce funkcjonowało 13 469 aptek ogólnodostępnych a zatrudnionych było 134 inspektorów. Miesięcznie jeden inspektor średnio przeprowadził 2,5 kontrole aptek, co prognozuje częstotliwość kontroli pojedynczej apteki średnio co ok. 3,5 roku. Wyliczenia częstotliwości kontroli aptek ogólnodostępnych przypadające na jednego inspektora nie odnoszą się do innych placówek nadzorowanych przez ten urząd. Liczba inspektorów w stosunku do liczby podmiotów gospodarczych oraz zadań jakie narzuca na inspekcję ustawodawstwo, jest niewystarczająca, co przekłada się na częstotliwość kontroli każdej apteki. Częstotliwość kontroli może mieć bezpośredni wpływ na jakość usług świadczonych przez apteki, gdyż każda kontrola ma za zadanie eliminować popełniane błędy. Można wysunąć hipotezę, że im rzadziej kontrolowany jest podmiot, w którym stwierdzono nieprawidłowości w jego funkcjonowaniu, tym łatwiej może dochodzić do utrwalenie działań nieprawidłowych i braku możliwości usunięcia ich z codziennej praktyki aptekarskiej. Utrwalenie nieprawidłowości może prowadzić do świadczenia usług farmaceutycznych o niskiej jakości.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
Piękno w tabletce – wiedza społeczeństwa na temat nutraceutyków

PRZEDMIOT BADAŃ: Nutrikosmetyki zawierają związki witaminowe, mineralne i biologicznie aktywne, które wpływają korzystnie na wygląd skóry, paznokci i włosów. Stale rosnąca konsumpcja suplementów diety, w tym preparatów poprawiających kondycję skóry włosów i paznokci sprzyja powstawaniu nowych preparatów, jednak nie zwiększa to świadomości społeczeństwa w zakresie stosowanych produktów. CEL BADAŃ: Celem badania była weryfikacja wiedzy pacjentów na temat zażywanych suplementów diety, ze szczególnym uwzględnieniem preparatów poprawiających kondycję skóry, włosów i paznokci, a także określenie czynników, determinujących wybór określonego preparatu. MATERIAŁY I METODY: Badanie prowadzono od grudnia 2019 do kwietnia 2020 roku z udziałem losowej grupy 170 respondentów, za pomocą autorskiego, anonimowego kwestionariusza zawierającego 33 pytania. WYNIKI: Na podstawie uzyskanych wyników można stwierdzić, iż 95% respondentów zna definicję suplementu diety, jednak tylko 46,5% ankietowanych wie, że są one przeznaczone dla osób zdrowych, 1/3 respondentów podczas wyboru preparatu nie zwraca uwagi czy jest on lekiem czy suplementem diety, a 40% badanych nie ma świadomości różnic wynikających z odmiennej rejestracji obu preparatów. Ponad 70% badanych kupuje suplementy diety w aptece, jednak z fachowej porady farmaceuty korzysta jedynie ¼ respondentów. Niemal 40% ankietowanych stosuje jednocześnie dwa lub więcej suplementów diety, nie będąc świadomymi możliwości przedawkowania substancji czynnych zawartych w przyjmowanych preparatach. Jedynie połowa badanych jest zadowolona z efektów osiągniętych dzięki stosowaniu suplementów diety poprawiających kondycję skóry, włosów i paznokci. WNIOSKI: Respondenci posiadają podstawową wiedzę na temat stosowanych suplementów diety, jednak konieczna jest stała edukacja społeczeństwa w zakresie specjalistycznej wiedzy dotyczącej jakości i sposobu przyjmowania suplementów diety.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
Niechirurgiczne metody opóźniające procesy starzenia się skóry.

Starzenie się organizmu jest procesem genetycznie zaprogramowanym, szczególnie w aspekcie żywotności komórek i liczby ich podziałów. Wprowadza ono niekorzystne zmiany w funkcjonowaniu narządów oraz w wyglądzie zewnętrznym organizmu, zwłaszcza widocznym na skórze. Zmarszczki, przebarwienia i utrata owalu twarzy mogą wpływać na obniżenie jakości codziennego życia i zaburzyć relacje społeczne jednostki. W celu utrzymania korzystnego wyglądu, odmłodzenia oraz spowolnienia procesów starzenia się skóry wykorzystywane są zarówno chirurgiczne jak i niechirurgiczne zabiegi estetyczne. Z roku na rok zwiększa się zainteresowanie społeczeństwa stosowaniem innowacyjnych zabiegów anti-aging, umożliwiających zachowanie młodzieńczego wyglądu przez okres dłuższy niż wynika to z fizjologicznego cyklu życia. Niechirurgiczne zabiegi estetyczne, opóźniające procesy starzenia się skóry, aktywują naturalne mechanizmy odnowy komórek przyspieszając ich metabolizm oraz stymulując syntezę fibroblastów do produkcji kolagenu, który stanowi główny budulec skóry. Do najbardziej efektywnych zabiegów obecnie zalicza się lifting nićmi polidioksanowymi, regenerację skóry osoczem bogatopłytkowym, mezoterapię mikroigłową i igłową, lifting plasmage oraz zabiegi dermabrazji i mikrodermabrazji skojarzone z eksfoliacją chemiczną. Profesjonalne i systematyczne pobudzanie komórek pozwala wydłużyć oraz przywracać korzystny wygląd skóry we wszystkich jej warstwach. Zabiegi z wykorzystaniem nici polidioksanowych przywracają zaburzony owal twarzy i unoszą skórę w okolicach oczu. Procedura z użyciem osocza bogatopłytkowego aktywuje czynniki wzrostu komórek, usprawniając procesy regeneracyjne skóry dojrzałej. Niechirurgiczny lifting twarzy zwany plasmage, umożliwia odparowanie nadmiaru tkanki w celu redukcji i likwidacji zmarszczek oraz opadających powiek. Różnego typu zabiegi mezoterapii wpływają na przebudowę struktury skóry, redukcję drobnych zmarszczek.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
Personalizacja – przyszłość medycznych konopi?

Żyjemy w erze personalizacji. Zewsząd atakują nas personalizowane reklamy, proponuje się nam dostosowane do naszych wymagań plany treningowe i dietę. Nie inaczej jest w medycynie. Medycyna spersonalizowana oferuje zindywidualizowane podejście do specyficznych potrzeb i objawów każdego pacjenta. Jak w świetle tej koncepcji rysuje się przyszłość konopi medycznych? W końcu stosowanie „medycznej marihuany”, choć budzi wiele kontrowersji, jest częścią współczesnej medycyny. Podejście w myśl zasady: „jeden rozmiar dla wszystkich” nie sprawdza się w przypadku terapii konopiami leczniczymi. Konopie siewne (Cannabis sativa L.) stanowią złożony lek roślinny, do tej pory zidentyfikowano i wyizolowano ponad 500 obecnych w nich związków – nie tylko kannabinoidów, ale również m.in. terpenów i flawonoidów. Mogą one między sobą oddziaływać, wywołując tzw. „efekt entourage”. Interakcje te odpowiadają za specyficzne działanie różnych odmian konopi. Wybór odpowiedniego produktu stanowi ogromne wyzwanie. Na świecie opracowuje się platformy wykorzystujące obszerne zbiory danych i sztuczną inteligencję, które pozwalają na opracowanie spersonalizowanych terapii opartych na kannabinoidach m.in. dla pacjentów z chorobą nowotworową. Istnieje jednak ryzyko nadużyć w tym zakresie. Ponieważ rynek medycznych konopi nadal ewoluuje, wszyscy powinniśmy dążyć do tego, aby lek był dostosowany pod kątem bezpieczeństwa i profilu terapeutycznego dla jak największej rzeszy potrzebujących go pacjentów.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
Zastosowanie probiotyków w profilaktyce oraz leczeniu raka żołądka i raka jelita grubego

Mikrobiota przewodu pokarmowego jest modyfikowana przez wiele czynników, w tym styl życia, leczenie farmakologiczne oraz zabiegi chirurgiczne. Dysbioza jelitowa, czyli zaburzenia w składzie i aktywności mikrobioty, może wystąpić w przebiegu chorób nowotworowych. U pacjentów z rakiem jelita grubego obserwuje się zwiększone ilości bakterii – Fusobacterium nucleatum, Bacteroides fragilis, Enterococcus faecalis, Streptococcus bovis oraz Peptostreptococcus anaerobius. Największym karcynogenem raka żołądka jest Helicobacter pylori. Bakteria ta powoduje zapalenie błony śluzowej żołądka prowadząc do jej atrofii, a następnie do rozwinięcia nowotworu. Obecnie znanych jest kilka metod terapeutycznych modyfikujących mikrobiotę przewodu pokarmowego, w tym podaż szczepów probiotycznych, prebiotyków oraz synbiotyków. Probiotyki mogą być stosowane w profilaktyce oraz leczeniu raka żołądka i jelita grubego, co zostało potwierdzone w badaniach in vivo oraz in vitro. Według najnowszych doniesień, probiotyki są skuteczne w zmniejszeniu częstości występowania biegunki będącej skutkiem ubocznym żywienia enteralnego. Dotychczasowe badania potwierdzają także, że szczepy probiotyczne nie mogą być stosowane jako jedyny czynnik eradykacyjny Helicobacter pylori, ale stanowią terapię uzupełniającą podczas standardowego leczenia oraz redukują działania niepożądane antybiotykoterapii. Z kolei u chorych z rakiem jelita grubego probiotyki zmniejszają ryzyko rozwinięcia infekcji pooperacyjnych, bólów brzucha i biegunki związanej z radioterapią. Podsumowując, należy podkreślić, że probiotyki mają zastosowanie na etapie profilaktyki chorób nowotworowych, a także mogą znacząco poprawić wyniki standardowego leczenia przeciwnowotworowego.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
XIV Przegląd Prac Magisterskich z Zakresu Historii Farmacji

The text presents the 14th Review of Master's Theses in History of Pharmacy (year 2018) 17 stycznia 2020 r. w siedzibie Polskiego Towarzystwa Farmaceutycznego w Warszawie odbył się XIV Przegląd Prac Magisterskich z Zakresu Historii Farmacji. Przegląd został zorganizowany przez Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne – Ogólnopolską Sekcję Historii Farmacji oraz Instytut Historii Nauki im. L. i A. Birkenmajerów PAN. Spotkanie poprowadziła dr hab. Anna Trojanowska z Instytutu Historii Nauki PAN. Dr Elżbieta Rutkowska – sekretarz Ogólnopolskiej Sekcji Historii Farmacji PTFarm odpowiadała za stronę organizacyjną Przeglądu. Od kilku lat zainteresowanie Przeglądem niepokojąco się zmniejsza. Tegoroczne spotkanie wypadło bardzo skromnie, na zaprezentowanie swoich prac zdecydowały się tylko dwie osoby, choć początkowo zgłoszeń było więcej. Mgr Karolina Anna Duda przedstawiła pracę: Umieralność niemowląt w XIX w. Analiza przyczyn i próby przeciwdziałania w świetle wybranych tytułów polskiej prasy lekarskiej z lat 1801-1914 (praca została wykonana w Zakładzie Humanistycznych Nauk Wydziału Farmaceutycznego Uniwersytetu Medycznego im. Piastów Śląskich we Wrocławiu pod opieką naukowa prof. dr hab. Bożeny Płonki-Syroki). Przystępując do omówienia swego tematu, mgr Duda wyjaśniła, że współczynnik umieralności niemowląt jest wskaźnikiem charakteryzującym rozwój cywilizacyjny populacji, a w XIX w. większość państw europejskich zmagała się z bardzo wysokim poziomem tego współczynnika. Od początku XIX w. lekarze zaczęli badać tę niepokojącą tendencję. Autorka przeanalizowała materiały opublikowane na łamach czasopism z zaboru rosyjskiego („Dziennik Zdrowia dla Wszystkich Stanów”, „Tygodnik Lekarski”, „Pamiętnik Towarzystwa Lekarskiego Warszawskiego” oraz „Gazetę Lekarską”), austriackiego („Dwutygodnik Medycyny Publicznej” oraz „Przegląd Lekarski”) i pruskiego („Nowiny Lekarskie”) pod kątem wskazanych przez lekarzy przyczyn i sposobów zapobiegania umieralności niemowląt. Wśród wymienianych przyczyn znalazły się: choroby zakaźne, choroby układu oddechowego i przewodu pokarmowego, niewłaściwe żywienie niemowląt, wypadki oraz brak dostępu do fachowej opieki medycznej. Lekarze podejmowali próby walki z problemem polegające na leczeniu występujących chorób, zachęcaniu matek do karmienia piersią czy wprowadzeniu szczepień ochronnych.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
„Konopie medyczne” – kompendium wiedzy farmaceuty

Rok 2019 był przełomowy w kwestii dostępności ziela konopi dla polskich pacjentów. Po trzech miesiącach od zarejestrowania na rynek trafił pierwszy preparat suszu konopi. Fakt ten stworzył nowe możliwości terapii dla pacjentów. Postawił również nowe wyzwania dla farmaceutów. O niegasnącym zainteresowaniu terapeutycznego zastosowania Cannabis sativa świadczy ogromna ilość publikacji dotyczących farmakologicznych właściwości składników konopi oraz bardzo licznie prowadzone badania kliniczne. Celem pracy było przybliżenie praktycznych aspektów obecności suszu konopnego w polskich aptekach.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
Zmiana kategorii dostępności produktów leczniczych na polskim rynku farmaceutycznym

W ostatnim czasie obserwujemy, że na rynku farmaceutycznym coraz więcej produktów leczniczych - będących dostępnych dotychczas na receptę - trafia do sprzedaży odręcznej. Stwarza to możliwość reklamy produktu, co przekłada się na wzrost sprzedaży i korzyści finansowe dla producenta. Zwiększenie dostępności leków OTC sprzyja samoleczeniu pacjentów, a jednocześnie pozwala na obniżenie publicznych wydatków na ochronę zdrowia w Polsce. Przez switch (ang. zmieniać) rozumie się zmianę kategorii dostępności produktu leczniczego z Rp na OTC. Akty prawne regulują sposób kwalifikacji produktów leczniczych do danej kategorii dostępności. Kategoria dostępności produktu leczniczego jest określona w pozwoleniu na dopuszczenie do obrotu. Podmiot odpowiedzialny może złożyć wniosek o zmianę kategorii dostępności produktu leczniczego do Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych. W ostatnich latach kilkanaście produktów leczniczych Rp zmieniło swoją kategorię dostępności na OTC. Switch produktów leczniczych nierzadko budzi obawy i kontrowersje w środowisku lekarzy i farmaceutów. Każdy produkt leczniczy wykazuje działania niepożądane oraz może wchodzić w interakcje z żywnością oraz innymi stosowanymi przez pacjenta lekami. Zwiększona dostępność produktu poprzez zmianę kategorii dostępności na OTC może zwiększyć ryzyko nadużywania leku przez pacjentów. Pojawia się również ryzyko użycia leku niezgodnie ze wskazaniem terapeutycznym bądź ryzyko stosowania produktu przez zbyt długi okres czasu. Nad zasadnością użycia danego produktu OTC powinien czuwać farmaceuta wydający lek z apteki. Możliwość wykupywania produktów leczniczych bez recepty lekarskiej pozwala zmniejszyć publiczne wydatki na ochronę zdrowia w Polsce. Jednak niezbędnym elementem odpowiedzialnego samoleczenia jest edukacja zdrowotna pacjentów, w którą powinni być zaangażowani zarówno lekarze jak i farmaceuci.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
Wykorzystanie spektroskopii osłabionego całkowitego odbicia w podczerwieni (ATR-FTIR) w ocenie interakcji chemicznych gabapentyny z wybranymi substancjami pomocniczymi

Ocena zgodności chemicznej substancji czynnej (ang. Active Pharmaceutical Ingredient, API) z substancjami pomocniczymi jest jednym z podstawowych badań na etapie opracowywania nowej formulacji farmaceutycznej. Interakcje pomiędzy API a pozostałymi składnikami postaci leku mogą istotnie wpływać m.in. na rozpuszczalność, biodostępność oraz właściwości farmakologiczne substancji czynnej, a w konsekwencji rzutować na skuteczność i bezpieczeństwo farmakoterapii. Pomimo wymogów przeprowadzania badań niezgodności, wciąż brakuje konkretnych wytycznych precyzujących metodologię oraz warunki wykonywania tego typu analiz. Celem pracy była ocena przydatności metody spektroskopii osłabionego całkowitego odbicia w zakresie podczerwieni (ang. Attenuated Total Reflactance Spectroscopy, ATR-FTIR) w monitorowaniu zmian zachodzących w strukturze cząsteczki gabapentyny w wyniku interakcji chemicznych z substancjami pomocniczymi. Analizie poddano próbki równowagowych, dwuskładnikowych mieszanin gabapentyny z wybranymi substancjami pomocniczymi. Widma IR zarejestrowano w zakresie liczb falowych od 4000 cm-1 do 600 cm-1 bezpośrednio po wykonaniu próbek, a także po ich 5-dniowej ekspozycji na temperaturę 50°C. Zarejestrowana zmiana położenia i intensywności pasm absorpcji, zanik pasm lub pojawienie się nowych pasm absorpcji w widmie IR wskazuje na wystąpienie interakcji chemicznych między gabapentyną a wybranymi substancjami pomocniczymi. Wykazano użyteczność metody ATR-FTIR jako szybkiej nieinwazyjnej techniki przesiewowej, przydatnej we wstępnej ocenie interakcji chemicznych gabapentyny z substancjami pomocniczymi. W celu pełnej oceny interakcji chemicznych wskazane byłoby przeprowadzenie dalszych badań z zastosowaniem technik komplementarnych, jak np. spektroskopia ramanowska, analiza chromatograficzna czy różnicowa kalorymetria skaningowa.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
Rola preparatów osłonowych w farmakoterapii – ocena świadomości pacjentów

PRZEDMIOT BADAŃ: Stosowanie każdego rodzaju leków wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych. W świetle rosnącego spożycia leków przeciwbólowych i antybiotyków konieczne staje się stosowanie właściwych strategii ochronnych, zapobiegających ubocznym skutkom działania tych leków. CEL BADAŃ: Celem pracy jest zbadanie wiedzy pacjentów na temat preparatów osłonowych, w szczególności leków zmniejszających produkcję kwasu solnego z grupy inhibitorów pompy protonowej oraz probiotyków. MATERIAŁ I METODY: Badanie przeprowadzono od października 2018 do lutego 2019 na losowej grupie 582 mieszkańców Polski za pomocą autorskiego, anonimowego kwestionariusza ankiety. Analizę statystyczną zebranego materiału, wykonano za pomocą programu Microsoft Excel 2010. WYNIKI: W badaniu 94,5% ankietowanych zadeklarowało, że rozumie pojęcie preparatu osłonowego. Duży odsetek grupy badanej wiąże je jedynie z antybiotykoterapią, nie mając świadomości szerszego znaczenia tego pojęcia. 82,0% respondentów uważa, że zna pojęcie probiotyku, jednak aż 64,6% z nich niewłaściwie zastosowałoby probiotyk jako osłonę żołądka. Niespełna 50,0% osób ma świadomość konieczności ochrony żołądka przy przewlekłej terapii lekami z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych. WNIOSKI: Przeprowadzone badanie wykazało, że ankietowani posiadają podstawową wiedzę na temat preparatów osłonowych jednak nie jest ona wystarczająca, by w każdym przypadku zapewnić bezpieczeństwo i skuteczność terapii. Konieczne jest zatem edukacja pacjentów poprzez wdrożenie szeroko dyskutowanej obecnie Opieki Farmaceutycznej.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne
Trudności w sporządzaniu recepturowych kropli do oczu z cyklosporyną A

Cyklosporyna A jest skuteczna w leczeniu wielu chorób oczu, takich jak choroby immunologiczne i zapalne rogówki, spojówki czy naczyniówki. Jest również stosowana w zapobieganiu odrzucenia przeszczepu rogówki i leczeniu zespołu suchego oka. Preferowane jest miejscowe podanie cyklosporyny bezpośrednio do oka, by zmniejszyć ryzyko wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych. Ze względu na ograniczoną dostępność gotowych kropli do oczu z cyklosporyną, zwłaszcza w wyższym stężeniu (0,5-2%), w aptekach szpitalnych i ogólnodostępnych sporządzane są recepturowe krople do oczu z wykorzystaniem roztworu do wstrzykiwań lub roztworu doustnego jako źródła cyklosporyny. Niniejszy artykuł stanowi przegląd różnych metod sporządzania recepturowych kropli do oczu z preparatów handlowych cyklosporyny, z omówieniem ich zalet i ograniczeń, jak również zawiera wskazówki dotyczące właściwego postępowania przy sporządzaniu takich kropli.

Czasopismo: Farmacja Polska
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne