rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
O kategorii "responsywności" władzy i o pewnym warunku responsywności władzy w Polsce

W ciągu ostatnich kilkunastu lat pojęcie responsywności (z ang. responsiveness – reaktywność, reagowanie, wyczulenia) zrobiło imponującą karierę w naukach politycznych. Kategoria ta funkcjonowała początkowo jako jedno z teoretycznych kryteriów poszerzających proceduralne rozumienie demokracji. Dziś stała się ważnym kryterium oceny jakości rządzenia. Na gruncie teorii demokracji odnosi się do zdolności elit politycznych do reagowania na nastroje i oczekiwania społeczne. Na gruncie teorii zarządzania publicznego jej wymowa jest nieco inna: opisuje ona zdolność władz publicznych do szybkiego identyﬁkowania pojawiających się problemów lub dylematów zarządzania publicznego i reagowania na nie. Ten dualny charakter pojęcia responsywności – zarazem ideologiczny i techniczny – wart jest podkreślenia. Każda z dwóch perspektyw (a jest ich więcej) ujawnia bowiem inny zestaw warunków, jakie musi spełnić administracja, aby zasłużyć na miano responsywnej. W pierwszej z nich warunkiem takim jest stała interakcja pomiędzy systemem administracji publicznej a podmiotami społeczeństwa obywatelskiego. W drugiej – sprawność i elastyczność administracji w stosowaniu instrumentów polityki publicznej, niezależnie od podstawowych założeń wyznaczających granice i naturę władzy publicznej. Niniejszy artykuł koncentruje się na pierwszej z tych perspektyw. Omawia on genezę obecnego osadzenia kategorii responsywności w debacie nad jakością rządzenia, a także wyniki badań nad stanem partnerstwa publiczno-społecznego w Polsce, traktowanego jako jeden z podstawowych warunków responsywnego państwa.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Socjologia analityczna jako uniwersalny program badawczy umożliwiający głębokie wyjaśnienie zjawisk społecznych i skuteczne projektowanie polityk publicznych

Wielość podejść teoretycznych w socjologii nie przekłada sic na moc wyjaśniającą tej dyscypliny, która często poprzestaje na opisie rzeczywistości społecznej w pewnych abstrakcyjnych kategoriach. Z krytyki tej słabości wyrasta postulat stosowania perspektywy socjologii analitycznej. Jest to program badawczy zakorzeniony w strukturalnym indywidualizmie metodologicznym. Zakłada on, że cechy zbiorowości wynikają ze złożenia cech budujących je jednostek, zakorzenionych jednak w strukturach społecznych. Ten program, w centrum uwagi stawiający pojęcie mechanizmu społecznego, umożliwia powiązanie sfery mikro- i makroaktywności człowieka i jej konsekwencji − nie tylko tych planowanych i nie tylko tych racjonalnych. Podejście socjologii analitycznej daje nadzieję na redukcję niepewności generowanej przez świat społeczny oraz jest obietnicą lepiej zbadanych i lepiej zaprojektowanych polityk publicznych.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Czym właściwie jest Kapitał w XXI wieku? Garść uwag na temat książki Thomasa Piketty’ego

Zdaniem Jánosa Kornaia, mimo niewątpliwych walorów poznawczych książki Kapitał w XXI wieku, jej autor prezentuje cząstkową, zniekształconą analizę funkcjonowania systemu kapitalistycznego, która prowadzi go do błędnych wniosków oraz do sformułowania bardzo ograniczonego repertuaru zaleceń dla polityków. Węgierski ekonomista zarzuca Thomasowi Piketty’emu przede wszystkim pominięcie takich aspektów kapitalizmu, jak: dynamika, konkurencja jako bodziec do działania, postęp techniczny i jego wpływ na kształtowanie wszystkich aspektów współczesnego życia człowieka. Kornai swoje poglądy ilustruje licznymi przykładami zaczerpniętymi z prac innych ekonomistów.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Wykorzystywanie instrumentów nadzorczych w polityce makrostabilnościowej

W artykule podkreśla się, że za ostatnimi cyklami ożywienia i spowolnienia gospodarczego w wielu krajach stoi wcześniejsze wejście banków komercyjnych na rynki kredytów hipotecznych, z których wyparły one banki hipoteczne i kasy budowlane. Doprowadziło to do powstania systemowego ryzyka będącego wynikiem sytuacji, w której długoterminowe kredyty hipoteczne finansowano stosunkowo krótkoterminowymi depozytami bankowymi. Ryzyko to nasiliło gwałtownie narastające wykorzystanie przez banki krótkoterminowego finansowania o charakterze hurtowym na globalnym międzybankowym rynku pieniężnym. Działania te wywołały w wielu krajach długotrwałe ożywienie koniunktury na rynkach kredytów hipotecznych. Tym procyklicznym zachowaniom banków nie przeciwdziałały organy nadzorcze, wychodząc z doktrynalnego założenia, że spełnienie wymogów kapitałowych przez banki (tzw. Bazylea II) wystarczy do pokrycia potencjalnych strat instytucji finansowych. Globalny kryzys bankowy dowiódł, że przekonanie to było nieuzasadnione. Doświadczenia płynące z niedawnego kryzysu przemawiają za stwierdzeniem, że organy nadzorujące powinny wykorzystywać dostępne narzędzia do przeciwdziałania procykliczności na rynku kredytów bankowych. W artykule podkreśla się, że banki centralne ze względu na swą niezależność powinny odgrywać dominującą rolę w podejmowaniu decyzji o stosowaniu odpowiednich narzędzi do zapobiegania nadmiernemu ożywieniu na tym rynku, gdyż może to prowadzić do kolejnych niestabilnych okresów boomu kredytowego.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Wsparcie współpracy sfery nauki i przedsiębiorstw jako instrument polityki innowacyjnej w Polsce

Artykuł ma na celu przedstawienie wniosków i rekomendacji dla kierunków stosowania instrumentów polityki innowacyjnej Polski wspierających współpracę sfery nauki i przedsiębiorstw. Autorzy opisują teoretyczne znaczenie współpracy nauki i biznesu dla procesu innowacyjnego i transferu technologii, a także jej pośredni wpływ na rozwój gospodarczy i konkurencyjność gospodarki narodowej. W opracowaniu wskazuje się również trudności występujące w ramach opisanej współpracy, które wynikają z jej specyficznego charakteru. Autorzy prezentują założenia i instrumenty polityki innowacyjnej Polski wspierające naukę i biznes oraz identyfikują najważniejsze problemy przy stosowaniu instrumentów polityki innowacyjnej Polski wspierających współpracę. Na podstawie wniosków płynących z dokonanej analizy formułują postulaty, których realizacja może służyć poprawie jakości współpracy sfery nauki i przedsiębiorstw.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Cykl polityk publicznych w państwie neoweberowskim

państwo neoweberowskie
model zarządzania publicznego
cykl polityk publicznych
nowe zarządzanie publiczne
współzarządzanie

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Rady społeczne i nadzorcze w opinii dyrektorów szpitali

Artykuł przedstawia wyniki badań dotyczących opinii zarządzających szpitalami na temat funkcjonowania oraz przydatności rad społecznych i nadzorczych. Wyniki te wskazują, że działalność rad nadzorczych jest przydatna dla organu właścicielskiego i samej placówki. W przypadku rad społecznych – większe korzyści uzyskuje organ właścicielski.
Szczególnie wysoko jest oceniany nadzór rad nadzorczych nad kwestiami ekonomiczno-zarządczymi. Nie wskazano na większe problemy funkcjonowania rad. Respondenci podkreślili jednak, że ich członkowie nie zawsze są przygotowani do posiedzeń i nie zawsze mają odpowiednie kwalifikacje. Zarządzający szpitalami zdecydowanie wyżej cenią sobie wkład w zarządzanie szpitalami, jaki wnoszą rady nadzorcze. W porównaniu z nimi rady społeczne zostały ocenione stosunkowo nisko.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Nieruchomości gminne w gminnych programach rozwoju w strefie zewnętrznej Szczecińskiego Obszaru Metropolitalnego

Każdy obszar metropolitalny dzieli się na centrum, czyli miasto główne, oraz strefę zewnętrzną, składającą się z gmin bezpośrednio przyległych do miasta głównego lub funkcjonalnie z nim powiązanych. Celem artykułu jest określenie, jakie miejsce gospodarowanie nieruchomościami gminnymi zajmuje w strategiach i planach rozwoju i innych dokumentach właściwych dla gmin położonych w strefie zewnętrznej Szczecińskiego Obszaru Metropolitalnego (SOM). Badaniom zostały poddane gminy wiejskie, wiejsko-miejskie oraz gminy, które nie przynależą do SOM, ale wchodzą w skład województwa zachodniopomorskiego.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Dobre rządzenie i debata publiczna

Warunkiem dobrego rządzenia jest wspólna wiedza oraz nastawiona na porozumienie debata publiczna. Wspólna wiedza to nie tylko znajomość faktów, dzięki której aktorzy społeczni mogą formułować racjonalne oceny, postulaty i roszczenia pod adresem władzy publicznej. To również wiedza o „społeczeństwie” – poglądach i dążeniach innych ludzi oraz grup społecznych, klimacie opinii publicznej czy cechach naszej wspólnoty. Kształt debaty publicznej w Polsce sprawia, że samowiedza wspólnoty społecznej nabiera charakteru samoutwierdzającej się pułapki. Wyjątkowo negatywny obraz „społeczeństwa” – roszczeniowego, przypadkowego, zacofanego oraz wyjątkowo negatywny obraz „władzy” – „skorumpowanej”, cynicznej i niekompetentnej, blokuje możliwość dialogu.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Zmiana instytucjonalna

Tekst poświęcony jest kategorii zmiany instytucjonalnej. Podjęto w nim próbę scharakteryzowania dwóch odmiennych tradycji jej wyjaśniania. W tym celu przedstawiono: rozumienie instytucji, zależności między podmiotem a instytucją, typy zmiany instytucjonalnej, mechanizmy i formy zmiany instytucjonalnej oraz jej niezamierzone konsekwencje.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Krajowa Polityka Miejska okiem politologa

Artykuł stanowi krytyczne omówienie rządowego dokumentu Krajowa Polityka Miejska (KPM 2014), podjęte z perspektywy nauk politycznych. Autor wskazuje na podstawowe wady dokumentu, związane z pominięciem istotnych działań rządu wpływających na rozwój miast, takich jak: zmiany podziału administracyjnego, tworzenie i znoszenie instytucji publicznych finansowanych z budżetu centralnego, restrukturyzacja gospodarki. Badacz przedstawia brak spójności między definicją miast jako miejsc skupienia nauki i biznesu a zaproponowaną hierarchią ośrodków miejskich, ściśle związaną z ich statusem administracyjnym (stolice województw). Opisuje próby narzucania przez rząd władzom lokalnym działań, w sferze których powinny one korzystać z właściwej samorządowi autonomii (partycypacja obywatelska, procesy suburbanizacji, rozwiązania komunikacyjne).

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Modele wielosektorowej polityki społecznej wobec ludzi starych i starości w kontekście zmiany technologicznej

Starzenie się społeczeństw stanowi wyzwanie, które wymaga horyzontalnej polityki społecznej. Polityka ta powinna uwzględniać zróżnicowanie osób starszych, a w związku z tym opracowywać i wdrażać wiele odmiennych działań skierowanych do tej grupy. Ponadto powinna zwracać uwagę na wizerunek starości w społeczeństwie. Złożoność negatywnych konsekwencji starzenia się sprawia, iż kluczowe jest wzmocnienie współpracy podmiotów publicznych, komercyjnych, pozarządowych i nieformalnych na wszystkich poziomach organizacji polityki społecznej. Niniejsze opracowanie ma na celu przybliżenie modeli wielosektorowej polityki społecznej oraz podkreślenie możliwości integracji usług społecznych. Artykuł wskazuje na szanse i zagrożenia dla tej integracji, ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień „srebrnej gospodarki”, wykluczenia cyfrowego i robotycznego. W podsumowaniu pokazano możliwości rozwoju innowacji społecznych oraz kierunki dalszych badań.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
E-czytelnictwo w Polsce – wyzwania i problemy w obszarach nowych modeli biznesowych, polityk publicznych oraz prawa autorskiego

Celem niniejszego artykułu jest analiza ekonomicznych skutków popularyzacji książek w wersji elektronicznej, obserwowanych na szeroko rozumianym rynku książki. Tekst zawiera analizę pojawiających się w tym kontekście wyzwań i problemów w trzech zasadniczych obszarach: modeli biznesowych, polityk publicznych oraz prawa autorskiego. Na tej podstawie prezentowane są strategie, które mają minimalizować negatywne efekty przemian oraz pozwolić na jak najlepsze wykorzystanie pojawiających się szans.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Instytucje publiczne i dyplomacja kulturalna. Potencjały i wyzwania

Celem artykułu jest zarysowanie najbardziej istotnych problemów i niespójności, względnie potencjałów i wyzwań polskiej dyplomacji kulturalnej. Jest ona jednym z kluczowych narzędzi polityki państwa, czymś więcej niż tylko promocją polskiej kultury. To w kulturze odnajdujemy najlepszy nośnik szeroko akceptowanych, integrujących wartości ludzkich, środki służące do zrozumienia innych. Kultura skupia aspekty życia, którym przypisujemy szczególną wartość i trwałość, których znaczenia poszukujemy. Kultura symboliczna stwarza narracje pozwalające eksponować silne strony naszego państwa i społeczeństwa, uniwersalność, ale i odmienność postaw, hierarchii wartości. Przestrzeń problemów kultury jest zatem poligonem polityk tożsamości i ich kształtowania, stanowi oczywiste krytyczne forum negocjacji i komunikowania wartości. Przedstawiane w artykule krytyczne wnioski i racjonalizacje dotyczące praktyk sektora publicznego w zakresie polskiej dyplomacji kulturalnej oparte są na jednym z pierwszych badań jakościowych w tej dziedzinie przeprowadzonych wśród ekspertów i praktyków, artystów i menadżerów kultury. Zachęca ono do kolejnych działań zmierzających do stworzenia i stałego korzystania z systemowych rozwiązań przy ocenianiu działalności instytucji publicznych odpowiedzialnych za kształtowanie wizerunku Polski poza jej granicami. Określenie deficytów i potencjału tej złożonej dziedziny, jaką jest promocja kultury polskiej i marki polskiej za granicą, są pierwszym krokiem na tej drodze.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Zapiski o teorii zarządzania wielopoziomowego w Europie

Złożoności wielopoziomowej polityki europejskiej w żaden sposób nie oddaje jakikolwiek jednowarstwowy koncept teoretyczny odnoszący się do konkurujących między sobą tendencji międzypaństwowych lub ponadnarodowych. Wręcz przeciwnie, badania empiryczne dotyczące interakcji wielopoziomowych wydają się akcentować unikatowość tego zjawiska lub kreować nowe koncepcje, które najprawdopodobniej staną się przedmiotem sporów, nawet wśród europeistów, a następnie odizolują studia europejskie od innych głównych nurtów badawczych w obszarze nauk politycznych, przede wszystkim do stosunków międzynarodowych i polityki porównawczej. Trudności tego typu utrwalą się, w sytuacji gdy znawcy tematu będą podtrzymywać swoje propozycje holistycznej koncepcji całościowo ogarniającej kompleksowość i z jej pomocą objaśniać polityki europejskiej. Sugeruje się nawet, że można wyeliminować obecne konkurowanie między sobą mało ugruntowanych i kontrowersyjnych twierdzeń uogólniających, jeśli studia europejskie zrobią użytek z mnogości prostszych koncepcji lub teorii uzupełniających, z których każda ukaże specyficzną charakterystykę lub pewien fragment interakcji wielopoziomowych – który z kolei można dostosować do innych obszarów badawczych w naukach politycznych. W artykule przedstawiono cztery modele interakcji wielopoziomowej w polityce europejskiej – „wzajemne dostosowanie”, „negocjacje międzypaństwowe”, „współdecydowanie” oraz „ukierunkowanie hierarchiczne” – oraz ukazano cechy tych modeli w odniesieniu do kryteriów zdolności rozwiązywania problemów oraz legitymizacji instytucjonalnej.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Co po socjologii?

Artykuł poświęcony jest diagnozie teoretycznej i społecznej sytuacji nauk społecznych oraz ich perspektywom. Nauki społeczne dawno już zrytualizowały odtwarzający się nieustannie "dyskurs kryzysowy". Czerpanie przez nie korzyści z ciągłego diagnozowania własnego kryzysu jest etycznie dwuznaczne. To samo dotyczy nieustannego powracania do dialektyki niezaangażowania i zaangażowania, czyli opisu i oceny. Nieuchronność zaangażowania aksjologicznego socjologii często staje się alibi dla zadowalania się tylko jego pozorami. Socjologia nie jest niewinna. Wpływa ona silnie na świadomość społeczną, dostarczając klasie średniej i elitom narzędzi samowiedzy i w rezultacie tworząc "społeczeństwo małych socjologów". Socjologia zmieniła społeczeństwo, narzuciła mu swój idiom, lecz nie bierze odpowiedzialności za konsekwencje tego faktu. Jest sceptyczna i swym sceptycyzmem zaraża społeczeństwo. Jeśli dyskurs socjologii miał pełnić funkcję terapeutyczną, to poniósł porażkę. W artykule twierdzi się, że socjologia musi przejść w fazę "postyczną", czyli przeobrazić się w coś, co nie będzie już socjologią. W związku z tym autor poddaje krytycznej ana-Ezie kilka założeń, jakie przyjmują (zwykle) nauki społeczne. Bo przyszłość nauk społecznych i przyszłość społeczeństwa są ze sobą najściślej splecione.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Dziesięć tez o modernizacji

Na pytania stawiane w socjologicznych debatach o modernizacji udzielam odpowiedzi zgodnych z przyjętą przeze mnie ogólną teorią zmian społecznych, którą nazywam teorią stawania sic społeczeństwa (Sztompka 1991, 1993, 2005). Podobne idee występują pod nazwą teorii podmiotowości (agency) czy teorii morfogenezy (Archer 1988) oraz teorii strukturacji (Giddens 2003). Dzisiaj w socjologii są dominujące. Listę postulowanych poglądów na temat modernizacji przedstawiam w formie dziesięciu tez. W konkluzji podejmuję pytanie, czy wielowymiarowość, konfliktowość i kontekstowa relatywność modernizacji pozwala w ogóle na przewidywanie przyszłości? Jak pisał Antonio Granisci, w świecie społecznym przewidywać, to znaczy działać tak, aby przewidywania się spełniły. Być może kolejna faza modernizacji oznaczać będzie twórcze spory, konflikty i walki o głębszy, humanistyczny sens jej samej.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Interwencje ukierunkowane na poprawę sytuacji zawodowej osób młodych – główne wyzwania

Celem artykułu jest krytyczna analiza założeń leżących u podstaw interwencji publicznych typu STW (school to work), ukierunkowanych na poprawę szans zatrudnieniowych i usprawnienie procesu przejścia absolwentów z systemu edukacji na rynek pracy. Szczególna uwaga została poświęcona polskiej inicjatywie w tym zakresie, mianowicie tzw. Gwarancjom dla młodzieży. W tekście założono, że skuteczność takich interwencji zależy od wielu czynników zewnętrznych o charakterze zarówno makro (np. od kondycji gospodarki, sytuacji demograficznej), jak i mikro (np. od czynników różnicujących decyzje edukacyjno-zawodowe). Autorka identyfikuje najważniejsze wyzwania, przed jakimi stają osoby wdrażające interwencję Gwarancje dla młodzieży.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Czy społeczeństwo może uczyć się z doświadczenia? Problem podmiotowości społeczeństwa

Termin „społeczeństwo” powszechnie używany jest jako podmiot różnego rodzaju twierdzeń: „społeczeństwo zmierza w stronę…”, „społeczeństwo nie ufa politykom” itp. Na poziomie teoretycznym przeważa jednak indywidualizm zarówno w wymiarze ontologicznym („społeczeństwo” jest jedynie złożeniem jednostkowych działań), jak i metodologicznym. Przy pewnej opcji teoretycznej możliwe jest jednak ujęcie społeczeństwa jako intencjonalnego, sprawczego podmiotu zdolnego do budowania struktur samowiedzy i poddającego refleksji swoje działania. W artykule dyskutowane są konsekwencje przyjęcia „nastawienia intencjonalnego” (intentional stance) w badaniu społeczeństwa.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Zarządzanie publiczne i sieci powiązań. Podstawy podejścia do rządzenia opartego na teorii sieci

W niniejszym artykule omawiamy najważniejsze koncepcje z dziedziny teorii sieci czerpiącej z dorobku wielu tradycji teoretycznych, w tym również z teorii zarządzania. Następnie objaśniamy pojęcia i aksjomaty podejścia opartego na sieci powiązań i wyrażamy opinię, że tego rodzaju ramy teoretyczne oferują poważne możliwości wyjaśniające zarówno na poziomie procesów interakcji o charakterze strategicznym, jak i na poziomie relacji instytucjonalnych. Argumentujemy, że szczególne zasoby pozostające w gestii rządu i jego unikatowa legitymacja jako rzecznika wspólnego interesu sprawiają, iż jest on znakomitym kandydatem do pełnienia funkcji zarządzającej w sieci. Rolę tę rozumiemy jako kreowanie i moderowanie procesów interakcji w obrębie sieci w sposób umożliwiający otwarte, transparentne i harmonijne rozwiązywanie problemów związanych z brakiem reprezentacji lub z niedostateczną reprezentacją interesów politycznych różnych stron.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Prawo w ponowoczesnym społeczeństwie

We współczesnym, globalizującym się społeczeństwie, określanym także jako społeczeństwo ponowoczesne, coraz trudniejsze, o ile w ogóle możliwe, staje się wykorzystanie prawa jako instrumentu rządzenia. Z jednej strony współ-
czesne społeczeństwa charakteryzuje pluralizm prawny, z drugiej zaś samo prawo traci swe tradycyjne cechy, w tym przede wszystkim traci znaczenie jego ścisły i jednokierunkowy związek z państwem narodowym. W socjologicznej 
teorii prawa podkreśla się, że prawo się autonomizuje, a podstawą jego ważności stają się jego wewnętrzne cechy systemowe, w tym jego szczególna semantyka, a nie siła państwa. Tego rodzaju teza ma dwojakie implikacje: po pierwsze, w związku z różnymi poziomami regulacji w globalizującym się i pluralistycznym społeczeństwie ponowoczesnym, wskazuje na zwiększające się wewnętrzne zróżnicowanie prawa. Po drugie, w związku z autonomizacją prawa oraz wzrostem pluralizmu systemu społecznego podkreśla się, że we współczesnym świecie prawo powinno raczej wspomagać wewnętrzne procesy samoregulacji, stwarzając im odpowiednie ramy prawne, aniżeli w nie bezpośrednio ingerować. Teorie na temat prawa w ponowoczesnym społeczeństwie są skonfrontowane z rzeczywistymi procesami i zjawiskami towarzyszącymi przemianom prawa. W konkluzji sformułowana jest konstatacja, że współczesne zarządzanie przy wykorzystaniu prawa polega na wspomaganiu wewnętrznych procesów samoregulacji, przy wzięciu pod uwagę kontekstu społecznego owych procesów.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Czy aktywna polityka rynku pracy jest skuteczna?

Artykuł prezentuje rozważania na temat skuteczności aktywnej polityki rynku pracy. Punktem wyjścia dla przeprowadzonych przez autora analiz były międzynarodowe badania empiryczne w obszarze ALMP. Pierwszym celem analizy było opisanie kierunków zmian zachodzących w polityce rynku pracy - przejścia od welfare state do welfare to work. Drugim celem było zaprezentowanie typów działań podejmowanych w ramach wdrażania ALMP w krajach UE. Trzecim - próba precyzyjnego określenia skutków wdrażanej aktywnej polityki rynku pracy oraz jej wpływu - zarówno pozytywnego, jak i negatywnego na rynek pracy.

Czasopismo: Zarządzanie Publiczne / Public Governance
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości