rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Badania termowizyjne zjawisk tribologicznych w łożyskach ślizgowych

W artykule przedstawiono możliwości zastosowania termowizji w odniesieniu do badań tarciowych łożysk ślizgowych. Wykorzystując kamerę termowizyjną, przedstawiono zjawiska cieplne, jakie zachodzą podczas pracy łożysk. Przedstawiono charakterystyki obrazujące rozkład geometryczny temperatury w łożysku oraz charakterystyki czasowe przedstawiające proces nagrzewania łożyska. Analiza tych zjawisk pozwoliła na stworzenie modelu cieplnego umożliwiającego między innymi wyznaczanie współczynnika tarcia w łożysku.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Zużywanie ścierne wybranych gatunków niskowęglowych stali z borem w różnych stanach obróbki cieplnej

W ostatnich latach coraz szersze zastosowanie zyskują niskowęglowe, niskostopowe stale z borem o zwiększonej odporności na zużywanie ścierne. Stale te przy zastosowaniu zaawansowanych technologii wytwarzania osiągają bardzo dobre własności mechaniczne, przy jednocześnie umiarkowanej cenie. Stosowanie ich może przedłużyć czas eksploatacji często drogich konstrukcji, na przykład w przemyśle rolniczym i górniczym [L. 1, 2]. Dla uzyskania wysokich wartości parametrów wytrzymałościowych i odporności na ścieranie typową obróbką cieplną tych stali jest hartowanie i niskie odpuszczanie. Stale te jednak mogą być dostarczane przez producentów w różnych stanach, nieraz nieobejmujących hartowania, z sugestią przeprowadzenia obróbki przez kupującego. W artykule przedstawiono wyniki badań odporności na zużywanie ścierne oraz poddano analizie charakter zachodzącego mechanizmu zużywania na przykładzie stali B27 oraz 28MCB5 produkowanych przez liczące się w Europie koncerny hutnicze – Rautaruukki Corporation (Finlandia) i Zerneri Acciai Company (Włochy). Według producentów, stale te można stosować na okładziny, części maszyn i urządzeń, płyty krawędziowe, ostrza i łańcuchy, narzędzia, przenośniki śrubowe, płyty trudnościeralne, łopatki wentylatorów, a szczególnie w przemyśle maszyn rolniczych zarówno w częściach podlegających zużyciu, jak i elementach konstrukcyjnych [L. 3, 4].

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Właściwości samosmarnych łożysk z proszku brązu z modyfikowaną powierzchnią nanocząsteczkami smaru MoS₂

W Zakładzie Zaawansowanych Technologii Kształtowania Instytutu Obróbki Plastycznej prowadzone są prace badawcze, których celem jest opracowanie nowej technologii wytwarzania łożysk samosmarujących. W referacie przedstawiono opis technologii wytwarzania porowatych łożysk samosmarujących na osnowie proszku brązu (BROMIX) z modyfikowaną warstwą wierzchnią zawiesiną, oleju z cząstkami smaru stałego MoS₂ o wielkości nanometrycznej. Modyfikacja warstwy wierzchniej przeprowadzona została z wykorzystaniem urządzenia PC-2, zgłoszonego do ochrony własności intelektualnej przez INOP. Zaprojektowane i wykonane w Instytucie Obróbki Plastycznej w Poznaniu stanowisko do badań tribologicznych przeznaczone jest do pracy w wysokich temperaturach. Badania na tym urządzeniu mogą być realizowane przy obciążeniu normalnym do 500 N oraz temperaturze otoczenia i w temperaturze do 600°C. Przedstawione zostały wyniki badań tribologicznych wytworzonych łożysk samosmarujących z modyfikowaną warstwą wierzchnią. Najmniejszą wartość współczynnika tarcia uzyskano dla łożysk modyfikowanych zawiesiną nanocząstek MoS₂ w oleju. Przedstawiono również wyniki symulacji obciążenia układu pary trącej [L. 1, 2].

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Badania wpływu preparatu eksploatacyjnego o działaniu chemicznym na własności smarne oleju obiegowego stosowanego w silnikach okrętowych

W artykule przedstawiono wyniki badań własności smarnych oleju handlowego silnikowego Marinol RG 1240 stosowanego w bezwodzikowych silnikach okrętowych oraz modyfikowanego preparatem eksploatacyjnym o działaniu chemicznym Motor Life Professional (MLP). Badania wykonano na aparacie czterokulowym T-02 zgodnie z PN-76/C-04147. Wyznaczono następujące wskaźniki własności smarnych: obciążenie zespawania Pz, obciążenie zacierające Pt, obciążenie niezacierające Pn, wskaźnik zużycia pod obciążeniem Ih oraz graniczne obciążenie zużycia Goz. Modyfikowanie oleju preparatem eksploatacyjnym Motor Life Professional w zdecydowany sposób wpłynęło na zwiększenie odporności na zużycie i poprawę własności przeciwzatarciowych środka smarowego (wzrost Goz oraz Ih). Pozostałe wskaźniki (Pz, Pt) pozostały na tym samym lub nieco niższym poziomie (Pn).

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ modyfikacji radiacyjnej i termicznej na właściwości funkcjonalne polietylenu

W pracy przedstawiono metodę poprawy trwałości eksploatacyjnej UHMWPE przy jednoczesnym zapewnieniu wysokiej odporności oksydacyjnej polimeru. Materiał wyjściowy GUR 1050 (Poli Hi Solidur Medi TECH) został poddany sekwencyjnemu procesowi, który składał się z etapu modyfikacji radiacyjnej oraz obróbki termicznej. Ocenę skuteczności zastosowanej metody przeprowadzono za pomocą badań mikromechanicznych oraz testów tribologicznych na testerze T-01 (polimer/stop Vitalium). Stwierdzono nieznaczne zmniejszenie się charakterystyk mikromechanicznych (twardość i moduł Younga) wariantów poddanych sekwencyjnemu procesowi modyfikacji w stosunku do tylko napromieniowanych. Wyniki testów tribologicznych wykazują jednak wzrost odporności na zużycie w porównaniu z materiałem niemodyfikowanym i jej niezmienioną wartość w stosunku do polimeru napromieniowanego.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ ukształtowania struktury geometrycznej powierzchni stopu tytanu na charakterystyki tribologiczne polimeru

W pracy przedstawiono i omówiono wyniki badań mechanizmu zużycia elementów
węzła tarcia oraz czynników, które mają znaczący wpływ na ten rodzaj
destrukcji. Przedmiotem badań oraz analiz było skojarzenie materiałowe: stop
tytanu (Ti6Al4V) – polimer (Chirulen®) w węźle tarcia: płytka–trzpień. Powierzchnie
trzpieni oraz płytek zostały ukształtowane i przygotowane zgodnie
z wytycznymi norm. Badania tribologiczne przeprowadzono z użyciem tribotestera
T-17 w otoczeniu płynu Ringera. Wyznaczono charakterystyki tribologiczne,
tj. współczynnik tarcia oraz intensywność zużywania. Wyznaczono
korelację pomiędzy czynnikami technologicznymi (cechami geometrycznymi)
ukonstytuowanymi w procesie wytwarzania a charakterystykami tribologicznymi
(współczynnik tarcia, intensywność zużywania) oraz ukonstytuowaną
w trakcie eksploatacji powierzchnią (produkty zużycia).

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ temperatury spiekania na zużycie tribologiczne spieków 316L i 316L-HAp otrzymanych metodą iskrowego spiekania plazmowego

Stosowanie bezniklowej stali austenitycznej 316L na implanty układu kostno-stawowego wiąże się z wieloma problemami eksploatacyjnymi. Jednym ze
sposobów radzenia sobie z tymi ograniczeniami może być opracowanie nowych
materiałów, w tym kompozytów, z zastosowaniem metalurgii proszków.
W artykule przedstawiono wyniki badań tribologicznych spieków 316L i 316LHAp
(hydroksyapatyt, HAp) otrzymanych metodą iskrowego spiekania plazmowego
z zastosowaniem różnej temperatury spiekania. Dla stali 316L zwiększenie
temperatury spiekania z 1000 do 1100°C skutkowało pogorszeniem odporności
na zużycie. Niemniej w porównaniu z litą stalą 316L odporność na
zużycie tych materiałów była znacząco większa. Dla kompozytów 316L-HAp
zwiększenie temperatury spiekania skutkowało polepszeniem odporności na
zużycie. Zużycie kompozytu spiekanego w niższej temperaturze było porównywalne
ze zużyciem materiału referencyjnego.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Badania właściwości reologicznych smarów plastycznych zagęszczanych 12-hydroksystearynianem litu w zakresie liniowej i nieliniowej lepkoprężystości

W pracy zbadano wpływ udziału procentowego zagęszczacza litowego na właściwości reologiczne kompozycji smarowej w zakresie liniowej i nieliniowej lepkosprężystości. Podczas badań zastosowano dwa testy oscylacyjne: test przemiatania amplitudy odkształcenia oraz test przemiatania częstotliwości odkształcenia. Test przemiatania amplitudy umożliwia ocenę stabilności mikrostruktury zagęszczacza w smarze plastycznym z podziałem na obszary liniowej i nieliniowej lepkosprężystości pod wpływem siły ścinającej, przy stałej częstotliwości i zmiennej amplitudzie odkształcenia. Testu przemiatania częstotliwości używa się głównie przy małych częstotliwościach oscylacji i stałym odkształceniu w celu zbadania mikrostruktury w obszarze liniowej lepkosprężystości. Badania przeprowadzono z wykorzystaniem reometru rotacyjnego Physica Anton-Paar MCR 101 pracującego w układzie stożek-płytka.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Przyczyna przyspieszonej degradacji przekładni śrubowej tocznej

W pracy przedstawiono studium przypadku uszkodzenia węzła przekładni śrubowej tocznej pracującej w małogabarytowej maszynie roboczej. Skutkiem utraty przez ten mechanizm właściwości umożliwiających poprawną pracę była poważna awaria całego obiektu. W celu określenia przyczyn wystąpienia uszkodzenia zrealizowano szczegółowe badania materiałowe oraz podjęto próbę odtworzenia charakteru przebiegu pracy podzespołu.  W wyniku przeprowadzonych analiz struktury materiałowej oraz rozkładu twardości na przekroju elementów tocznych zidentyfikowano przegrzanie przekładni jako przyczynę zaistniałego uszkodzenia. Było ono wynikiem błędnego oszacowania intensywności zjawisk cieplnych w przekładni.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Zużycie tribologiczne skojarzenia kompozyt-kompozyt w obecności różnych materiałów ściernych

W artykule przedstawiono wyniki badań odporności na zużycie ścierne regeneracyjnych termo- i chemoutwardzalnych kompozytów metalopolimerowych oraz klasycznego skojarzenia konstrukcyjnego stal–stop łożyskowy. W badaniach zastosowano dwa rodzaje regeneracyjnych kompozytów chemoutwardzalnych, do sieciowania których zastosowano związki aminowe o zróżnicowanej budowie chemicznej i reaktywności (trietylenotetraamina oraz addukt amin alifatycznych i aromatycznych), które umożliwiły uzyskanie kompozytów o zróżnicowanych właściwościach mechanicznych. Jako materiały ścierne zastosowano elektrokorund i krzemionkę o określonym składzie chemicznym i granulometrycznym. Kompozyty chemoutwardzalne nałożone na stalową rolkę i obrobione mechanicznie na żądany wymiar współpracowały z klockiem wykonanym z brązu oraz kompozytu metalopolimerowego na osnowie termoutwardzalnej żywicy fenolowo-formaldehydowej. Badania tarciowo-zużyciowe prowadzono na maszynie tribologicznej T-07 typu rolka–klocek w styku rozłożonym w obecności materiału ściernego. Testy tribologiczne prowadzono przy prędkości 0,1 m/s i naciskach 1 MPa, nie stosując przy tym środków smarnych. Wykazano, że testowane skojarzenia, w których oba współpracujące elementy wykonane są z kompozytów polimerowych chemo- i termoutwardzalnych, charakteryzują się dużą odpornością na zużycie i mogą być z powodzeniem wykorzystane do regeneracji elementów maszyn pracujących w środowisku, w którym występują substancje ścierne.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Naprężenia stykowe przy współpracy kół zębatych z powłokami osadzonymi na sprężystym podłożu

Analizowano możliwość zastosowania teorii Hertza do przypadku styku skoncentrowanego elementów pokrytych powłoką osadzoną na sprężystym podłożu. Badano rozkład naprężeń w miejscu styku elementów, których powierzchnie zostały umocnione poprzez obróbkę powierzchniową. Gradient twardości i moduł sprężystości materiału w głąb warstwy wierzchniej wyznaczono w badaniach indentacyjnych. Na potrzeby analizy zostały wprowadzone założenia: powłoka idealnie przylega do podłoża, właściwości materiału powłoki w miejscach równo oddalonych od powierzchni są jednakowe, grubość powłoki na obydwu stykających się elementach jest jednakowa, styk odbywa się bez poślizgu. Wyniki badań dowodzą, że teorię Hertza można stosować do przypadku materiałów warstwowych poprzez połączenie rozwiązań analitycznych z eksperymentem numerycznym.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Badania zużycia płyt gumowych stosowanych na okładziny w kopalniach

W artykule przedstawiono wyniki badań tribologicznych próbek wykonanych z czterech mieszanek gumowych, które stosowane są jako okładziny np. skipów w kopalniach. Próbki poddano procesowi ścierania przy zastosowaniu luźnego ścierniwa, które przesuwało się i uderzało w powierzchnię próbek przy obrocie bębna badawczego. Do oceny wielkości zużycia gumy zastosowano metodę wagową oraz przeprowadzono analizę wyglądu powierzchni próbek przy zastosowaniu mikroskopu.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ dodatku na własności smarowe oleju bazowego SN-150

W artykule przedstawiono wyniki badań wpływu preparatu eksploatacyjnego, stanowiącego kompleks weglowodorowy tworzący jednocząsteczkową odporną na zużycie warstwę na zmianę własności smarnych oleju bazowego SN-150. Do przeprowadzania badań tribologicznych wykorzystano stanowisko badawcze zaprojektowane i wykonane na Wydziale Inżynierii Mechanicznej UTP w Bydgoszczy. Rodzaj skojarzenia próbka–przeciwpróbka: konforemne. Uzyskane wyniki wykazują niewielki wpływ dodatku eksploatacyjnego stanowiącego kompleks węglowodorowy zawartego w oleju bazowym SN-150, w badanych warunkach pracy, na zmianę parametrów Ra, Rq oraz Rpk dla prędkości obrotowej wrzeciona 500 i 1000 obr./min.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Ocena oddziaływań pomiędzy ekologicznym dodatkiem smarnym i dodatkami przeciwutleniającymi w syntetycznej bazie olejowej

Przedstawiono wyniki badań właściwości smarnych i termooksydacyjnych dwu i trójskładnikowych kompozycji smarowych na bazie syntetycznego oleju estrowego, uzupełnionych dodatkami o charakterze smarnym (PE) oraz przeciwutleniającym (naturalne tokoferole i komercyjny dodatek RC 9308). Oceny dokonanona podstawie granicznego obciążenia zużycia jako miary właściwości przeciwzużyciowych i czasu oksydacji jako miary stabilności oksydacyjnej. Stwierdzono, że pomiędzy badanymi dodatkami zachodzą oddziaływania zmieniające określone właściwości kompozycji smarowej. Pomiędzy dodatkiem smarnym (PE) i dodatkami przeciwutleniającymi występuje antagonizm działania przeciwzużyciowego (spadek wartości G<sub>oz</sub>) i synergizm niecałkowity działania przeciwutleniającego (wzrost czasu utleniania).

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Właściwości smarne oleju z alg w skojarzeniu stal–stal

Przeprowadzono badania właściwości fizykochemicznych oraz smarnych oleju uzyskanego z alg. Stwierdzono, że istotne z tribologicznego punktu widzenia właściwości fizykochemiczne oleju z alg są zbliżone do właściwości oleju rzepakowego. Oba oleje charakteryzują się podobną gęstością oraz lepkością kinematyczną i dynamiczną w temperaturze 100°C. Olej z alg wykazuje nieznacznie niższą lepkość kinematyczną i dynamiczną w temperaturach niższych od 60°C i, co za tym idzie, nieco wyższy wskaźnik lepkości. Największą różnicę pomiędzy olejami stwierdzono w zakresie podatności na termooksydację – olej z alg jest pod tym względem wyraźnie mniej odporny od rzepakowego. Olej z alg wykazuje także nieco gorsze właściwości smarne w skojarzeniu stal–stal, mierzone wielkością granicznego obciążenia zużycia oraz obciążenia zacierającego. Niemniej jednak olej z alg może potencjalnie stanowić alternatywę dla oleju rzepakowego, szczególnie w kontekście planowanego w Unii Europejskiej zakazu wykorzystywania jadalnych części roślin do innych celów niż spożywczych.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Teoretyczne i doświadczalne analizy wpływu drgań normalnych na siłę tarcia w ruchu ślizgowym

W pracy przedstawiono model obliczeniowy i stanowisko badawcze oraz wyniki wstępnych badań doświadczalnych i analiz symulacyjnych wpływu drgań normalnych do powierzchni poślizgu na siłę napędu niezbędną do wprawienia ciała w ruch ślizgowy i utrzymania tego ruchu. W modelu wykorzystano dynamiczny model tarcia Dahla. Opracowany model obliczeniowy zaimplementowano w środowisku Matlab/Simulink. Uzyskano bardzo dobrą zgodność wyników analiz symulacyjnych z wynikami badań doświadczalnych.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Ocena skuteczności napromieniowania wiązką elektronów w aspekcie podwyższania odporności na zużycie polietylenów GUR 1020 i GUR 1050 stosowanych na panewki endoprotez

W celu zwiększenia odporności polietylenu GUR 1020 i GUR 1050 na odkształcenie plastyczne i zużycie ścierne przeprowadzono modyfikację radiacyjną. Stosowano napromieniowanie elektronami o dawce 26-156 kGy. Wraz ze wzrostem dawki napromieniowania odnotowano zwiększenie twardości i modułu sprężystości podłużnej. Stwierdzono również, że GUR 1050 (o ciężarze cząsteczkowym 9,2•106 g/mol) cechuje się 1,86 razy większą odpornością na trwałą deformację. Wskazuje to na ścisły związek właściwości polimerów z ciężarem cząsteczkowym, który dla GUR 1020 wynosi 5•106 g/mol. Potwierdzenie stanowi mniejsza wartość zużycia tribologicznego GUR 1050 niż GUR 1020, która już w stanie wyjściowym polimerów przekracza 20%. Testy tribologiczne przeprowadzone na testerach T-05 i T-01 dowodzą, że napromieniowanie elektronami (6×26 kGy) obu polimerów powoduje 4-krotne zmniejszenie zużycia w stosunku do polietylenów niemodyfikowanych. Uzyskane wyniki dowodzą skuteczności modyfikacji radiacyjnej, która rokuje możliwość wydłużenia czasu użytkowania panewek endoprotez.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ warunków smarowania na zmiany struktury geometrycznej powierzchni elementów łożysk tocznych

W artykule podjęto zagadnienie eksploatacyjnej warstwy wierzchniej węzłów tocznych. Przedstawiono badania zmian struktury geometrycznej powierzchni elementów łożysk tocznych, w efekcie pracy na stanowisku, na którym węzeł trący jest modelem walcowego łożyska tocznego (STBL-02). Badania przeprowadzono na trzech grupach wałeczków łożyskowych, które pracowały w odmiennych warunkach smarowania. W konsekwencji stwierdzono istotny wpływ warunków smarowania na przebieg zmian wartości parametrów struktury geometrycznej powierzchni.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wyznaczanie współczynników pseudolepkości olejów silnikowych

Do analizy hydrodynamicznego smarowania łożysk ślizgowych olejami nienewtonowskimi o właściwościach lepkosprężystych często stosuje się równanie konstytutywne typu Rivlina-Ericksena. Podczas analizy oleju o modelu Rivlina-Ericksena niezbędna jest znajomość współczynnika lepkości η oraz współczynników pseudolepkości α, β, γ. W niniejszej pracy przedstawiono wyniki badań współczynnika lepkości dynamicznej i współczynników pseudolepkości dla kilku olejów silnikowych. Współczynniki pseudolepkości oszacowano metodą prezentowaną przez prof. K. Wierzcholskiego w publikacjach naukowych. Metoda ta polega na wyznaczeniu eksperymentalnym krzywych lepkości w szerokim zakresie prędkości ścinania. Kolejnym etapem jest opisanie tych krzywych formułą matematyczną i obliczenie pomocniczych współczynników. Ostatnim etapem jest wyznaczenie współczynników pseudolepkości z wykorzystaniem formuł podanych w literaturze przy znajomości wcześniej wyznaczonych współczynników i lepkości dynamicznej dla bardzo małych i bardzo dużych prędkości deformacji.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Badania odporności na zużycie ścierne wybranych polimerów inżynieryjnych

W artykule przedstawiono wyniki tribologicznych badań porównawczych odporności na zużywanie ścierne wybranych polimerów inżynieryjnych: PA6, PEEK, PEI, PET, PSU. Do badań wykorzystano stanowisko badawcze Tester T-07. Badania prowadzono w obecności luźnego ścierniwa, którym był elektrokorund F90, przy zachowaniu jednakowych warunków tarcia dla wszystkich badanych materiałów. W celu wyjaśnienia przyczyn różnej odporności na zużycie ścierne badanych polimerów przeprowadzono badania mikrotwardości ich powierzchni trących przed i po procesie ścierania oraz dokonano próby powiązania odporności na zużywanie ścierne poszczególnych polimerów z ich podstawowymi własnościami wytrzymałościowymi.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wymuszenia cieplne w testach tribologicznych a skuteczność działania nietoksycznych smarów plastycznych

W opracowaniu przedstawiono ocenę wpływu temperatury otoczenia na charakterystyki tribologiczne skojarzenia ciernego pracującego w obecności nietoksycznych smarów plastycznych. Oceniono stan powierzchni elementów trących skojarzenia typu kula-tarcza po testach prowadzonych przy zadanej, stałej temperaturze (20°C, 60°C, 120°C). Poza zmienną temperaturą testu pozostałe parametry były jednakowe dla wszystkich ocenianych kompozycji smarnych. Przedstawiono zależność pomiędzy temperaturą testu a współczynnika tarcia i zużycia stalowego modelowego skojarzenia typu kula-tarcza smarowanego badanymi smarami. Po testach tribologicznych oceniono wpływ wymuszeń cieplnych na zmianę odporności oksydacyjnej badanych smarów, wykorzystując różnicową kalorymetrię skaningową DSC. Na podstawie uzyskanych rezultatów oceniono skuteczność działania zastosowanych smarów plastycznych narażonych na działanie wymuszeń cieplnych w węzłach tarcia.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Metodyka prowadzenia symulacji współpracy powierzchni rzeczywistych w procesie tarcia suchego

Przedstawiono metodykę tworzenia modelu powierzchni rzeczywistych i prowadzenia symulacji ich współpracy. Przedstawiono poszczególne etapy od pomiaru i zobrazowania w układzie 3D struktury geometrycznej powierzchni poprzez zamianę otrzymanej chmury punktów ją opisującą na jej widok w programie CATIA. Następnie model ten poddano analizie w programie Abaqus dla powierzchni wzajemnie się przemieszczających. Otrzymano przykładowe rozkłady naprężeń na nierównościach wchodzących we wzajemny kontakt w procesie tarcia suchego.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ nanododatków ceramicznych na charakterystyki tribologiczne biodegradowalnych smarów plastycznych

W publikacji przedstawiono wyniki badań wpływu dodatków ceramicznych na właściwości tribologiczne wybranych kompozycji smarowych. Do modyfikacji smarów plastycznych wytworzonych na bazie mineralnej, syntetycznej oraz roślinnej i zagęszczonych stearynianem litu zastosowano płomieniową krzemionkę amorficzną AerosilŽ oraz montmorylonit jako przedstawiciel krzemianów warstwowych. Za pomocą aparatu czterokulowego wykonano testy tribologiczne dla smarów bazowych, tzn. niezawierających dodatków modyfikujących, i porównano je z wynikami uzyskanymi dla smarów plastycznych zmodyfikowanych wyżej wymienionymi dodatkami. Do oceny tych właściwości wykorzystano wyniki badań granicznego obciążenia zużycia, obciążenia zespawania, obciążenia zacierającego, granicznego obciążenia zatarcia oraz granicznego nacisku zatarcia. Na podstawie wyników badań tribologicznych wybranych kompozycji smarowych stwierdzono, że zastosowane dodatki modyfikujące w postaci krzemionki amorficznej oraz montmorylonitu korzystnie wpływają na zmianę wartości poszczególnych parametrów określających poziom właściwości smarnych badanych kompozycji smarowych.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna