rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Wplyw eksploatacji wysypiska na zmiany ilosciowe i jakosciowe metali ciezkich w profilach glebowych

Obiektem badań było nieuszczelnione wysypisko odpadów komunalnych „Grundman" w Opolu, które zostało zlokalizowane w wyrobisku po odkrywkowej eksploatacji złoża margli wapnistych, a eksploatowane w latach 1945-1998.
Celem prowadzonych badań było określenie wpływu 50-cio letniej eksploatacji wysypiska na stan zanieczyszczenia gleb - rędzin czarnoziemnych, zalegających w zasięgu jego oddziaływania.
Zakres badań obejmował analizę metali ciężkich w pięciu profilach glebowych tak w zakresie ilościowym (całkowita zawartość) jak i jakościowym, tzn. podziałem ich na frakcje (sekwencyjna ekstrakcja chemiczna).
Oznaczanie ogólnej zawartości metali ciężkich wykonano wg metodyk przyjętych dla gleb mineralnych, natomiast oznaczanie jakościowe wykonano metodą sekwencyjnej ekstrakcji chemicznej według Tessiera, wydzielając pięć frakcji, z którymi związane są metale ciężkie: 
Frakcja I - metale wymienne; 
Frakcja II - metale związane z węglanami; 
Frakcja III - metale związane z tlenkami żelaza i manganu; 
Frakcja IV - metale związane z materią organiczną; 
Frakcja V - pozostałość związana z krzemianami.
Analizę wyciągów wodnych na zawartość metali ciężkich w poszczególnych frakcjach jak również ich form całkowitych przeprowadzono metodą absorpcyjnej spektrometrii atomowej.
W profilach glebowych Zn, Cu i Pb występowały w ilości powyżej zawartości uznawanych przez IUNG za naturalne (klasa I) i zadecydowały o zaliczeniu ich do klas II-IV. Najwyższe zawartości metali ciężkich (formy całkowite) oznaczono w warstwie do głębokości 30 cm. Z analizy sekwencyjnej ekstrakcji chemicznej metali ciężkich, wykonanej dla gleb z profili wynika, że występują one głównie w ok. 41% (sumarycznej zawartości frakcji I-V) w postaci związków stabilnych chemicznie i nieaktywnych biologicznie (frakcja V). W znacznej ilości bo ok. 26% i 18% (sumarycznej zawartości frakcji I-V) metale ciężkie związane są także z tlenkami żelaza i manganu oraz z substancją organiczną (frakcja III i IV). W najmniejszym stopniu, w ok. 7% (sumarycznej zawartości frakcji I-V) pierwiastki te związane są z węglanami (frakcja II) i we frakcji wymiennej (frakcja I), co oznacza, że ich dostępność dla roślin, gleb i wód będzie znacznie ograniczona.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Badanie jednostkowego oporu zaglebienia zaspolu roboczego wybieraka w slup materialu

Praca dotyczy badań jednostkowego oporu zagłębienia zespołu roboczego wybieraka dolnego w słup materiału. W czasie badań zmiennymi niezależnymi były: prędkość kątowa zespołu roboczego, rodzaj ruchu wahadłowego zespołu roboczego oraz wysokość słupa składowanego materiału w silosie wieżowym.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Miedz i cynk w glebach w rejonie polimetalicznego Zloza Zelezniak w Gorach Kaczawskich

Badano całkowite zawartości i formy Cu i Zn w glebach na obszarze 3000 ha - w rejonie mineralizacji polimetalicznej i dawnej eksploatacji górniczej wzgórza Żeleźniak w Górach Kaczawskich. Stwierdzono, że zawartości Cu i Zn w glebach silnie zależą od rodzaju skał macierzystych i są najwyższe w glebach na hałdach oraz w rejonie występowania zmineralizowanych łupków radzimowickich i porfirów, natomiast najniższe - na obszarach pokrytych osadami czerwonego spągowca oraz piaskami i żwirami plejstoceńskimi. Analiza specjacyjna Cu i Zn, przeprowadzona metodami sekwencyjnej ekstrakcji wg Zeiena i Brummera oraz BCR, w 9 próbkach z rejonu najsilniej zanieczyszczonego potwierdza silne zróżnicowanie form obu pierwiastków, zależnie od ich całkowitej zawartości w glebach i właściwości gleb. Formy rezydualne dominują w glebach o niskiej zawartości metali, natomiast nieznaczny jest ich udział w glebach silnie wzbogaconych. Cynk wykazuje znacznie większy od miedzi udział form ruchliwych.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zmiany zawartosci azotu ogolnego, azotanowego i amonowego w masie kompostow z komunalnego osadu sciekowego i wycierki ziemniaczanej podczas rozkladu

W marcu 2002 r. sporządzono komposty z komunalnego osadu ściekowego i wycierki ziemniaczanej o następującym składzie rzeczowym w przeliczeniu na suchą masę: kompost A - wycierka ziemniaczana (35%), komunalny osad ściekowy (35%), słoma żytnia (30%); kompost B - wycierka ziemniaczana (35%), komunalny osad ściekowy (35%), trociny z drzew iglastych (30%); kompost C - wycierka ziemniaczana (70%), słoma żytnia (30%); kompost D - wycierka ziemniaczana (70%), trociny z drzew iglastych (30%); kompost E - komunalny osad ściekowy (70%), słoma żytnia (30%) oraz kompost F - komunalny osad ściekowy (70%), trociny z drzew iglastych (30%).
Po 30, 60, 90,120 i 180 dniach od momentu założenia doświadczenia pobrano próbki masy kompostowej, w których oznaczono zawartość form: ogólnej, amonowej i azotanowej (V) azotu.
Uzyskane rezultaty wskazują, że najwięcej azotu ogólnego, amonowego i azotanowego(V) zawierały komposty z 70-procentowym udziałem komunalnego osadu ściekowego, a najmniej komposty z 70-procentowym udziałem wycierki ziemniaczanej. W trakcie rozkładu masy kompostowej nastąpiły straty azotu ogólnego i amonowego. Natomiast zawartość azotu azotanowego(V) w masie kompostów wskazują na to, że może ona być stale w takiej samej ilości dostępna dla roślin.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw retardantu B-Nine 85 SP na wzrost, rozwoj i walory dekoracyjne trzech japonskich heterozyjnych odmian bratka ogrodowego [Viola x wittrockiana Gams.]

W latach 1993 - 1995 przeprowadzono badania porównawcze z trzema, pochodzącymi z japońskiej firmy Sakata, odmianami heterozyjnymi bratka ogrodowego: ‘Crown Golden’, ‘Majestic Giant Scarlet Shades’ i ‘Super Majestic Giant Flame’. Oceniano wpływ retardantu B-Nine 85 SP na poszczególne cechy morfologiczne każdej z badanych odmian decydujące o ich walorach dekoracyjnych i użytkowych. Stwierdzono, że u wszystkich badanych odmian B-Nine 85 SP wpłynął korzystnie na rozkrzewianie i pokrój roślin oraz spowodował zwiększenie liczby liści. Porównując walory dekoracyjne badanych odmian stwierdzono, że odmiany ‘Majestic Giant Scarlet Shades’ i ‘Super Majestic Giant Flame’ miały bardziej zwarty pokrój oraz większe, intensywniej zielone liście zarówno w kombinacjach kontrolnych, jak i traktowanych retardantem B-Nine 85 SP.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ sposobu przechowywania na starzenie się ciętych cantedeskii (Zantedeschia aethiopica Spr.) i funkii (Hosta 'Undulata Erromena')

Materiałem roślinnym były cięte liście cantedeskii etiopskiej (Zantedeschia aethiopica Spr.) i funkii (Hosta ‘Undulata Erromena’). W doświadczeniach sprawdzono wpływ sposobu przechowywania liści przez 3 dni w obniżonej temperaturze (5±1°C): na świetle/na mokro; na świetle/na sucho; w ciemności/na mokro; w ciemności/na sucho, na pozbiorczą ich trwałość oraz na zmiany zawartości chlorofilu w trakcie starzenia. Testowane gatunki nie zareagowały na chłodzenie w temperaturze 5°C: trwałość liści przechowywanych na świetle w wodzie destylowanej była porównywalna do trwałości liści nieprzechowywanych, wstawionych bezpośrednio po zbiorze do 20±1°C. Na starzenie ciętych liści obu gatunków wpływ miał jednak sposób przechowywania w obniżonej temperaturze. Przechowywanie liści cantedeskii w ciemności, chociaż przez stosunkowo krótki okres czasu - 3 dni - przyspieszyło degradację chlorofilu i skróciło trwałość liści po zbiorze. Szczególnie widoczne skrócenie okresu dekoracyjności wystąpiło przy przechowywaniu liści w ciemności, na sucho. W ciętych liściach cantedeskii odnotowano wyraźny negatywny efekt ciemności, a w liściach funkii - suszy. Przechowywanie liści funkii na sucho zarówno w ciemności, jak i na świetle przyspieszyło degradację chlorofilu i skróciło ich pozbiorczą trwałość.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw podlozy na adaptacje mikrosadzonek Nematanthus hyb. Tropicana do warunkow szklarniowych

W doświadczeniu oceniono wpływ podłoży na adaptację mikrosadzonek Nematanthus hyb. ‘Tropicana' do warunków szklarniowych. Porównywano podłoża: substrat torfowy, torf wysoki+kompost korowy (1:1), torf wysoki+perlit (1:1), torf wysoki+piasek (1:1) i mata kokosowa. Do każdego z podłoży dodano Alcosorb-400 i Akrygel KM w ilości 0, 2, 4, 6 g/dm³ podłoża. Stwierdzono, że wzrost i rozwój roślin uzyskanych in vitro, na etapie ich adaptacji do warunków szklarniowych zależy od rodzaju zastosowanego podłoża. Efekt działania hydrożeli dodanych do podłoża zależał od jego rodzaju. Najlepsze warunki dla rozwoju systemu korzeniowego stwarzała mata kokosowa z dodatkiem 2 i 4 g Alcosorbu-400 na dm³ podłoża. Alcosorb w dawce 4 g/dm³ wpłynął na wytworzenie największej liczby pędów bocznych, a w dawce 6 g/dm³ największej liczby liści na pędzie głównym. Część nadziemną o największej świeżej masie i najdłuższym pędzie głównym otrzymano przy 2 g Akrygelu KM na dm³ maty kokosowej.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zawartość cynku, ołowiu i kadmu w profilach różnych podtypów rędzin gipsowych

Badania nad zawartością cynku, ołowiu i kadmu w różnych podtypach rędzin gipsowych Niecki Nidziańskiej przeprowadzono na materiale glebowym pobranym z 10 profilów glebowych. Zawartość badanych metali ciężkich w skałach macierzystych (gipsowych) jest zróżnicowana. W okruchach selenitu oznaczono niższe ich zawartości aniżeli w okruchach gipsu zbitego i łupkowego, co związane jest z wyższą zawartością krzemionki i iłu w tych odmianach gipsu. Oznaczona zawartość metali ciężkich mieści się w granicach (ustalonych przez IUNG) dla gleb niezanieczyszczonych tymi metalami, jednak wysokie wartości współczynników akumulacji (WA) świadczą o nagromadzeniu Zn, Pb i Cd w górnych poziomach badanych gleb, co można tłumaczyć zarówno biogeochemiczną akumulacją tych metali związaną z wysoką zawartością próchnicy, jak i antropogenicznym zanieczyszczeniem środowiska przyrodniczego w rejonie Niecki Nidziańskiej.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wzrost i kwitnienie piwonii chinskiej [Paeonia lactiflora Pall.] w pierwszym i drugim roku po podziale i przesadzeniu

Badano 54 odmiany piwonii chińskiej w pierwszym i drugim roku po podziale i przesadzeniu. Rośliny powstały w wyniku tradycyjnego podziału osobników matecznych w sierpniu 2002 roku. Na poletkach 1 m² posadzono po 4 rośliny poszczególnych odmian. Oceniono ich wzrost i kwitnienie w latach 2003 i 2004. Podział ten okazał się korzystny dla wszystkich odmian. Po dwóch latach uprawy rośliny każdej odmiany osiągnęły właściwe jej cechy.
W pierwszym roku (2003) najdłużej - 92 dni rosły odmiany ‘Avalanche’ i ‘Mlle Rousseau’, a w drugim (2004) - 106 dni - ‘Avalanche’ i ‘Mme Vatryl' oraz 105 dni - ‘Baroness Schröder’. Najwyższe i gęsto ulistnione w obydwóch latach były odmiany ‘Conquette’, ‘Dermonth’ i ‘Adolphe Rousseau’, a najniższą ‘Albert Crousse’. W 2003 roku najobficiej kwitły odmiany ‘Compt de Niepperg’ i ‘Dermonth’, a w 2004 roku ‘Lady Anna’ i ‘Jadwiga’. Największe kwiaty o średnicy przeszło 14 cm w obydwóch latach miała odmiana ‘Torpilleur’, Czas trwania kwitnienia zależał od odmiany i przebiegu pogody. W obydwóch latach do najdłużej kwitnących należała odmiana ‘Avalanche’, a do najkrócej ‘Prof. Wóycicki’. Kwitnienie wszystkich odmian trwało około 30 dni. Do uprawy w polu na kwiaty cięte można zalecać odmiany ‘Albatre’, ‘Dorchester’, ‘Empereur Nicholas’, ‘Mlle Leonie Calot’, ‘Baroness Schröder’, ‘Jadwiga’, ‘Mme Vatryl’ i ‘Ursyn Niemcewicz’.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Przydatnosc siewek brzozy brodawkowatej [Betula pendula Roth.] do rekultywacji terenow zdegradowanych

Rekultywacja zwałowisk pocynkowych ze względu na ich dużą toksyczność jest trudna i wymaga stosowania specjalnych zabiegów melioracyjnych i wysokich nakładów finansowych. Konieczne jest przeprowadzenie oceny warunków siedliskowych oraz zbadanie możliwości przystosowania się roślin do życia w tak skrajnie niekorzystnych warunkach. Wybrano do tego celu populację brzozy brodawkowatej rosnącą na zwałowisku pocynkowym Z.M. „Silesia” w Katowicach. W celu założenia doświadczenia wazonowego do laboratorium sprowadzono dwa typy odpadów: z hałdy hutniczej i poflotacyjnej. Doświadczenie obejmowało 27 doniczek; przygotowano następujące warianty podłoża dla każdego typu odpadów : I - odpady bez dodatkowych zabiegów, II - odpady przykryte 2,5 cm warstwą kompostu, III - odpady przykryte 2,5 cm warstwą ziemi inspektowej,
IV - odpady z domieszką torfu. Do wysiewu użyto nasion zebranych z drzew rosnących na hałdzie hutniczej. Do doniczek o średnicy 17 cm, na każdym wariancie podłoża wysiano w trzech powtórzeniach po 25 nasion. Dodatkowo na tych samych zasadach przygotowano wariant kontrolny z ziemią inspektową. Przed wysiewem nasiona poddano ocenie wartości siewnej. Przy likwidacji doświadczenia pod koniec sezonu wegetacyjnego siewki policzono i przeprowadzono analizy zabarwienia liści siewek oraz dokonano pomiaru ich wysokości i długości systemu korzeniowego. Wykonane doświadczenie potwierdza dobry rozwój siewek na III i IV typie podłoża.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Jakosc plonu cebuli uprawianej z dymki o roznej srednicy

Celem doświadczeń polowych przeprowadzonych w latach 1997 - 1998 była ocena plonowania cebuli uprawianej z dymki o różnej wielkości (5 - 10, 11 - 15, 16 - 20 i 21 - 25 mm średnicy). Dymka badanych odmian (Rawska i Błońska) była przechowywana w temperaturze 18-20°C. Wykazano, że z dymki o średnicy 21 - 25 mm można uzyskać cebule o największej masie i dlatego z tej dymki otrzymano największy plon ogólny i handlowy. Z sadzenia dymki o coraz większej średnicy zarejestrowano istotny wzrost plonu. Przy użyciu do sadzenia dymki dużej (o średnicy 21 - 25 mm) wzrost plonu ogólnego, w porównaniu z kombinacją sadzenia dymki małej (o średnicy 5 - 10 mm), wynosił średnio 67%.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Dynamika zmian morfologicznych koryt potoków sudeckich w zlewniach Instytutu Badawczego Leśnictwa

W pracy przedstawiono wyniki badań zmian morfologicznych w korytach potoków, prowadzonych w latach 1996-2000 w 3 zlewniach badawczych Instytutu Badawczego Leśnictwa w rejonie Szklarskiej Poręby: Czerniawki, Płóczki i Ciekonia. Przedstawiono ogólną charakterystykę hydrologiczną zlewni ze szczególnym uwzględnieniem wezbrań, które odgrywają zasadniczą rolę w procesie kształtowania koryt rzecznych. Wyniki badań wskazują, że koryta potoków charakteryzują się małym stopniem stabilności. Świadczy o tym duża dynamika zmian cech morfologicznych potoków: uziarnienia materiału korytowego, kształtu i wymiarów przekrojów poprzecznych oraz średniego poziomu dna w profilu podłużnym. Obserwowane w poszczególnych potokach wielkości zmian morfologicznych są zgodne z wartościami współczynnika stabilności według Łochtina. Wyniki badań potwierdziły, że na stabilność koryt potoków ma istotny wpływ wielkość ziaren materiału tworzącego obrukowanie dna koryta oraz stopień redukcji spadku podłużnego dna przez naturalne progi kamienne.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ nawozenia NPK, B, Cu, i ZN na plon zielonki szarłatu (Amaranthus cruentus L.) oraz jej wartość jako paszy dla kur

W doświadczeniu polowym z nawożeniem szarłatu (Amaranthus cruentus L.) dawkami 290 i 435 kg NPK·ha⁻¹ oraz borem (2 lub 4 kg B·ha⁻¹), cynkiem (5 lub 10 kg Zn·ha⁻¹) lub miedzią (5 lub 10 kg Cu·ha⁻¹) uzyskano plony zielonki wynoszące od 7,24 do 11,29 t s.m. z ha. Wzrost dawki NPK z 290 do 435 kg·ha⁻¹ zwiększył plon o 21,5%. Spośród badanych mikroelementów (B, Cu, Zn) największą efektywność plonotwórczą wykazał bor zwiększając plon suszu zielonki średnio o 15,7%.
Doświadczenie żywieniowe wykazało, że przydatność paszowa suszu nie była wyraźnie uzależniona od stosowanego nawożenia. Kury tolerują 8% dodatek suszu z liści szarłatu w mieszance paszowej, ale zużywają więcej paszy w przeliczeniu na 1 jajo przy gorszej nieśności i jakości jaj. Ponadto stwierdzono, że jaja pochodzące od tak żywionych ptaków miały słabiej zabarwione żółtka.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Oddzialywanie osadu posciekowego i wapna poflotacyjnego na sklad chemiczny owsa

W doświadczeniu wazonowym oceniono zakres i kierunek wpływu osadu pościekowego oraz wapna poflotacyjnego na zmiany w składzie chemicznym owsa zbieranego w fazie kłoszenia oraz w pełnej dojrzałości. Wyniki wskazują, że zastosowane czynniki wyraźnie wpłynęły na zmiany w składzie chemicznym analizowanej rośliny. Poziom rozpatrywanych pierwiastków (N ogółem, S ogółem, P, K, Mg, Ca) zależał także od organu i fazy, w której owies zbierano. Zastosowanie wapna poflotacyjnego widocznie zwiększyło w roślinach zawartość wapnia i magnezu, a zmniejszyło zawartość azotu, siarki i potasu. Wniesienie osadu pościekowego wpłynęło na zwiększenie zawartości fosforu, wapnia i magnezu w roślinach. Ogólnie należy stwierdzić, że obydwa czynniki doświadczalne wpłynęły korzystnie na skład chemiczny rośliny testowej.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wzrost młodych różaneczników zawsze zielonych w Arboretum Leśnym w Laskach

Oceniono wzrost 12 odmian różaneczników zawsze zielonych, których rośliny miały 6 i 7 lat, a na miejscu stałym rosły 2 i 3 lata. Rosną one w Arboretum Leśnym w Laskach koło Kępna, w południowej części Wielkopolski. Średnia temperatura roczna wynosi tam 8°C, a gleba ma odczyn bardzo kwaśny, pH = 3,8-3,9. Mikroklimat lasu sprzyja wzrostowi i rozwojowi różaneczników.
Młode, sześcio- i siedmioletnie krzewy badanych odmian różaneczników charakteryzowały się dość intensywnym wzrostem i rozwojem wegetatywnym. Najwięcej pędów w przeliczeniu na jedną roślinę rozwinęły krzewy odmiany 'Lachs- gold'. Odmiana ta ze względu na krótkie przyrosty pędów miała najładniejszy wygląd. Wraz z wiekiem najwięcej pędów przybywało krzewom odmian 'Blurettia' i 'Old Port'. Największe średnie roczne przyrosty pędów na długość osiągnęły krzewy odmiany 'America'. Dziewięć odmian rozpoczęło kwitnienie w siódmym roku życia, stosunkowo najobficiej 'Blurettia' i 'Album Novum'.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zawartość niektórych metali ciężkich w trzcinie pospolitej zastosowanej w biologicznej oczyszczalni ścieków

W latach 1997-1999 prowadzono badania w biologicznej oczyszczalni ścieków bytowo-gospodarczych. W skład oczyszczalni wchodzą 3 zbiorniki porośnięte trzciną pospolitą (Phragmites australis L.). Badania nad zawartością Pb, Cd i Ni w trzcinie prowadzono w 3 strefach zbiornika: wlotowej, środkowej i wylotowej oraz w 5 terminach zbioru (maj - wrzesień). Trzcina pospolita rosnąca w złożu zanieczyszczonym ściekami akumulowała więcej Pb, Cd i Ni w porównaniu do roślin rosnących w zbiorniku niezanieczyszczonym ściekami. Rośliny gromadziły najwięcej Pb i Cd w strefie wlotowej, a Ni w strefie środkowej zbiornika.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zawartość niektórych form potasu w glebie płowej wytworzonej z lessu w zależności od wapnowania i nawożenia mineralnego

Badania nad zawartością potasu zapasowego i przyswajalnego przeprowadzono na Podgórzu Rzeszowskim w latach 1986-1993 na stałym polu nawozowym założonym na glebie płowej wytworzonej z lessu. Gleba charakteryzowała się dużym zakwaszeniem poziomu Ap i górnej części poziomu Bt, dla których pH (w roztworze KC1 o stężeniu 1 mol·dm⁻³) wynosiła odpowiednio 3,92 i 3,89 i kwasowość hydrolityczna 48,7 i 36,0 mmo(+) ·kg⁻¹. Doświadczenie polowe obejmowało uprawę roślin w 4-letnim zmianowaniu: ziemniaki, jęczmień jary, kapusta pastewna lub słonecznik i pszenica ozima. Zastosowano zróżnicowane nawożenie mineralne NPK+Mg constans (A₁) i NPK+Mg+Ca constans. W każdym roku doświadczenia, w poziomie Ap (0-25 cm) i w poziomie Bt (26-50 cm) oznaczano K przyswajalny, metodą Egnera-Riehma. Potas rezerwowy oznaczano w latach 1986, 1989 i 1993 metodą ASA po uprzednim trawieniu gleby w stężonym HC1O₄. Wapnowanie obniżyło zawartość potasu zapasowego w poziomie Ap, a zwiększyło w poziomie Bt. Wapnowanie zwiększyło zawartość potasu przyswajalnego w poziomie Ap i Bt.
Nawożenie mineralne wpłynęło na wzrost zawartości potasu zapasowego w poziomie Ap, ą obniżyło w poziomie Bt w porównaniu do obiektu NPK. Nawożenie mineralne zwiększyło zawartość potasu przyswajalnego w poziomie Ap w obiektach nawożonych potasem w porównaniu do obiektu bez nawożenia NPK.
W 8-letnim okresie badań potas zapasowy w poziomie Ap i Bt obniżył się w większości obiektów doświadczenia NPKMg i NPKMgCa. W tym samym czasie zwiększyła się zawartość potasu przyswajalnego w poziomie Ap gleby doświadczenia NPKMg i NPKMgCa. Wapnowanie zwiększyło udział potasu przyswajalnego w potasie zapasowym w poziomie Ap i Bt gleby lessowej.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw liczby zabiegow odchwaszczajacych i opoznienia terminu pierwszego odchwaszczania na plonowanie fasoli szparagowej odmiany Saba

W badaniach polowych w latach 1996 - 1998 ocenie poddano stan zachwaszczenia poletek i plon fasoli szparagowej odmiany Saba przy zróżnicowanej liczbie zabiegów odchwaszczających (pielenie 1 - 4 krotne) oraz pod wpływem opóźnienia pierwszego odchwaszczania roślin w granicach 4 - 9 tygodni od daty siewu nasion. Uzyskane wyniki badań dowiodły, że optymalnym sposobem mechanicznego zwalczania chwastów w uprawie fasoli szparagowej, było przeprowadzenie 2-krotnego pielenia, przypadającego w okresie po 3 i 5 tygodniach od daty siewu nasion. Odchwaszczanie jednorazowe okazało się niewystarczające dla utrzymania fasoli w stanie wolnym od chwastów, zaś przy 3- i 4-krotnym zanotowano istotny, w granicach 19,7 - 22,5% spadek plonu ogólnego strąków wynikający z uszkodzeń części nadziemnej i systemu korzeniowego roślin. Opóźnienie pierwszego odchwaszczania roślin z 4 do 7 tygodni po siewie nie różnicowało w istotny sposób plonu ogólnego i handlowego strąków fasoli szparagowej. Wysoce szkodliwy okazał się natomiast wpływ opóźnienia tego pielenia do 8 i 9 tygodni od daty siewu, przy którym spadek plonu handlowego wynosił odpowiednio 37,2 i 46,2% w stosunku do obiektu najlepiej plonującego w doświadczeniu, w którym przeprowadzono 2-krotne odchwaszczanie poletek.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo