rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Funkcjonowanie dziecka z zespołem Aspergera w szkole ogólnodostępnej – studium przypadku

Artykuł prezentuje indywidualny przypadek ucznia – dziecka z zespołem Aspergera. Pojęcie to odnosi się zwykle do osób o przeciętnej inteligencji i dobrych umiejętnościach językowych. Zespół Aspergera czy autyzm wysokofunkcjonujący nie jest jednostką diagnostyczną, ale terminem jeszcze używanym przez część lekarzy, psychologów, pedagogów. Obecnie uznaje się, że nie ma praktycznie żadnej różnicy między zespołem Aspergera a autyzmem osób wysokofunkcjonujących i oba terminy mogą być w praktyce klinicznej używane zamiennie. W tekście poruszane są również zagadnienia dotyczące zainteresowań i ograniczeń osób z ZA.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Znaczenie relacji w rodzinach nauczycieli w kontekście oceniania uczniów

Ocena to istotny element funkcjonowania ucznia w placówce, jak i sposób na opanowanie grupy przez nauczyciela. Na aspekty oceniania ucznia przez nauczyciela ma wpływ wiele czynników, w tym między innymi: jego własne doświadczenia z bycia ocenianym w rodzinie. Starałem się wskazać w moich badaniach, jak ważne są czynniki zewnętrzne, atmosfera domu rodzinnego. W określeniu relacji rodzinnych nauczycieli wykorzystałem spłaszczoną skalę Kazimierza Kotlarskiego. Odniosłem się też do określonej placówki szkolnej – czy w zależności od typu placówki, w jakiej uczy nauczyciel, zmienia się sposób oceniania przez nauczycieli.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wybrane aspekty funkcjonowania dziecka zdolnego w pieczy zastępczej

Artykuł prezentuje wyniki badań dotyczących funkcjonowania dzieci zdolnych w pieczy zastępczej w trzech województwach wschodniej Polski, przy czym analizom poddano zarówno dzieci o zdolnościach ogólnych, jak i kierunkowych. Celem badań było zidentyfikowanie czynników mogących mieć wpływ na rozwój zdolności podopiecznych. Badania prowadzono od kwietnia do grudnia 2018 roku – zbadano zainteresowania wychowanków pieczy zastępczej, określono specyfikę funkcjonowania zdolnych wychowanków w środowiskach zastępczych. Zbieranie danych rozłożono na dwie fazy, w pierwszej fazie (badania sondażowe) wykorzystano kwestionariusz ankiety dla podopiecznych (10 lat i powyżej), analizę dokumentów i wywiad z dyrektorem placówki. W drugiej fazie na podstawie kryteriów psychopedagogicznych, tj. nominacje rodzicielskie (w tym wypadku nominacje wychowawców); autonominacje; uczestnictwo w konkursach i zawodach; posiadane zainteresowania i ich rozwijanie wyłoniono przypadki zdolnych podopiecznych i przeprowadzono wywiady jakościowe na ich temat. Badania pozwoliły na określenie problemów związanych z funkcjonowaniem społecznym zdolnych podopiecznych w środowisku pieczy zastępczej oraz przybliżyły rodzaje wsparcia oferowanego im przez to środowisko.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wczesna diagnoza umiejętności dzieci w zakresie czytania i pisania szansą na udaną edukację szkolną

Czytanie i pisanie to podstawowe umiejętności, które gwarantują dziecku uczenie się. Dlatego ważne jest, aby te umiejętności dziecko opanowało w najwyższym stopniu. Niestety nie wszystkie dzieci potrafią sprostać wymaganiom w zakresie nauki czytania i pisania. Pojawiają się problemy o różnym nasileniu i zasięgu, uwarunkowane różnymi zaburzeniami i czynnikami. Dzieci, które w przyszłości mogą mieć problemy z nauką czytania i pisania, można dostrzec już w przedszkolu. Dlatego celem przeprowadzonych badań było zdiagnozowanie wśród dzieci uczęszczających do przedszkoli w wieku 5-6 lat ryzyka dysleksji. Badaniem objęto 150 dzieci z 6 przedszkoli na terenie powiatu bialskiego w woj. lubelskim. Wyniki badań pokazały, że w badanej grupie występują dzieci ryzyka dysleksji. Najczęściej przejawy tego zaburzenia występowały w sferze motoryki małej, uwagi, orientacji i funkcji słuchowych. Dane z przeprowadzonych wywiadów z nauczycielkami pracującymi z dziećmi pokazały potrzebę podjęcia jak najszybciej indywidualnych działań terapeutycznych, które pomogą w zmniejszeniu opóźnień rozwojowych i ułatwią dzieciom uczenie się w szkole podstawowej.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Rozwój grafomotoryki jako istotny aspekt osiągania dojrzałości dziecka do nauki Diagnoza i terapia z zastosowaniem autorskiego narzędzia "Kwestionariusz grafomotoryczny"

Poniższy artykuł dotyczy wskazania źródeł przyczyn problemów grafomotorycznych u dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Rozwój grafomotoryki stanowi istotny aspekt rozwoju dziecka i jest związany z fazami rozwoju postrzegania wzrokowego, słuchowego, kinestetycznego, lokomocji, postawy ciała, zabawy, języka, ruchu. Zatem ma ogromne znaczenie dla integralnego rozwoju dziecka i jest ważnym aspektem przy określaniu stopnia dojrzałości do uczenia się, w tym również osiągnięcia umiejętności płynnego, samodzielnego pisania (Wieczór, 2019a). W pierwszej części przedstawiono zarys rozwoju umiejętności małej motoryki oraz rodzaje chwytów. W dalszej części zwrócono uwagę na znaczenie poziomu napięcia mięśniowego w rozwoju motoryki i grafomotoryki. Zaprezentowano przebieg i wyniki badań własnych dotyczących zależności poziomu grafomotycznego u dzieci z postawą ciała, napięciem posturalnym, propriocepcją, sprawnością obręczy barkowej. Badania wykazały ścisłą relację. Wartością przeprowadzonych badań i rezultatem ich rzetelnej interpretacji jest opracowanie indywidualnych strategii terapeutycznych w celu usprawnienia, przywrócenia funkcji czy optymalizacji napięcia.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Pedagodzy na rynku pracy w świetle badań losów absolwentów

Autorki podjęły temat losów zawodowych absolwentek i absolwentów kierunku pedagogika (2018 rok) Akademii Pomorskiej w Słupsku. W swoich rozważaniach rozpoczynają od przytoczenia definicji profesji pedagogicznej oraz uwarunkowań pracy pedagoga. Przedstawiono również problematykę efektów uczenia się, w odniesieniu do trzech wymiarów: wiedzy, umiejętności oraz kompetencji. Wstęp teoretyczny stanowi tło do opisanych badań. W celu znalezienia odpowiedzi na główne pytanie badawcze, mianowicie: „jakie związki ujawniają się pomiędzy zaplanowanymi efektami uczenia się a losami zawodowymi absolwentek i absolwentów?”– zastosowano metodę w postaci sondażu ankietowego. Duże znaczenie przypisano także kwestii ekonomicznych losów absolwentek i absolwentów. W tym celu zinterpretowano dane Ogólnopolskiego Systemu Monitorowania Ekonomicznych Losów Absolwentów Szkół Wyższych.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
O uczelni wyższej jako ratunku dla upadającego miasta – na przykładzie Grudziądza

W tekście przedstawiona jest sytuacja społeczna, ekonomiczna i edukacyjna Grudziądza - stutysięcznego miasta leżącego w północnej Polsce. Miasta wyjątkowego ze względu na swoją burzliwą historię – od sukcesu i boomu gospodarczego, po spektakularną i dotkliwą zapaść. Sytuacja miasta opisana jest w szerokim kontekście socjologiczno-pedagogicznym. Autorzy stawiają tezę, że jedną z przyczyn katastrofalnej sytuacji Grudziądza jest brak obecności w niej uczelni wyższej. Powołując się na zebrane dane pochodzące z badań nad pejzażem edukacyjnym regionu oraz na dane statystyczne Głównego Urzędu Statystycznego, autorzy udowadniają, że brak uczelni wyższej jest nie tylko skutkiem upadku miasta, ale również jednym ze sposobów na jego ratunek. Cierpliwa i konsekwentna praca na rzecz stworzenia w Grudziądzu uczelni wyższej, która powoli i mozolnie będzie budować swój prestiż i zaufanie w społeczności lokalnej wydaje się jedną z najlepszych dróg wiodących ku poprawie. Silniejszy ośrodek akademicki da szanse młodzieży na pozostanie w mieście, a co za tym idzie szansę na poprawę wskaźników społecznych i gospodarczych.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Symbol jako kategoria dydaktyczna. Hermeneutyczna idea badawcza

Celem artykułu jest ukazanie, że symbol jest ważną kategorią dydaktyczną w zakresie kształcenia humanistycznego. Przedstawiono rekapitulacje dociekań teoretycznych oraz kwestie metodologiczne wraz z wynikami badań. W ramach projektu doktorskiego dokonano rekonstrukcji dwóch dróg nadawania znaczeń: hermeneutyczno-ontologicznej i semiotyczno-komunikacyjnej. Oznacza to przyjęcie dwóch odrębnych konstruktów symbolu. Pierwszy ma wymiar ontologiczny i charakteryzuje się pewnym ograniczeniem. To znaczy symbol jest czymś innym niż znak, posiada wewnętrzne znaczenie (wewnętrzne nadznaczenie, oddziałuje sam z siebie). Drugi ma wymiar komunikacyjny i charakteryzuje się atrybucją znaczeń. Badanie symbolu jako kategorii dydaktycznej było realizowane poprzez aranżowanie indywidualnego i grupowego procesu dydaktycznego. Zdecydowano się na aranżację procesów dydaktycznych w formie częściowo standaryzowanych wywiadów indywidualnych (SSI) oraz zogniskowanych wywiadów grupowych (FGI). Wybór taki jest uzasadniony wyróżnieniem dwóch zasadniczych aspektów rozumienia symbolu, a mianowicie hermeneutyczno-ontologicznego (SSI) oraz semiotyczno-komunikacyjnego (FGI). Zabieg taki pozwolił na analizowanie procesu interpretacji w odmiennych aranżacjach dydaktycznych. Wyznaczono możliwość przejścia od badań hermeneutycznych w rozumieniu nauk humanistycznych do badań o charakterze empirycznym.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Przeciążenie informacyjne wyzwaniem dla edukacji doby cyfrowej

W niniejszym artykule autor skupił się na zagadnieniu przeciążenia informacyjnego oraz skutków jego występowania. Na wstępie zostało zanalizowane zjawisko pod kątem historycznym i semantycznym. Autorzy nie są natomiast do końca zgodni co do samego nazewnictwa, często stosując zamiennie przeciążenie informacyjne z nadmiarowością informacji, czy też syndromem zmęczenia informacyjnego, jednak nie zawsze charakteryzując omawiane zagadnienie. Z przeprowadzonych analiz wynika, że przeciążenie informacyjne jest efektem nadmiaru docierających do człowieka informacji, z którymi jego mózg nie jest w stanie sobie poradzić. W przypadku permanentnego przeciążenia człowiek narażony jest na wiele schorzeń, wśród których wymienić należy chociażby stres informacyjny, którego efektem zazwyczaj jest depresja. Zatem niezmiernie ważną rolę w przygotowaniu młodego człowieka do funkcjonowania w tak trudnych czasach odgrywa szkoła, która powinna nauczyć jak poruszać się w infosferze, aby nie doświadczyć omawianego zjawiska.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Zaangażowanie społeczne nauczycieli w obliczu kultury nieufności

Celem artykułu jest analiza i opis zaangażowania społecznego nauczycieli w obliczu panującej kultury nieufności. W pierwszej części opracowania omówiono problem zaufania i nieufności wraz z ich znaczeniem i rolą dla funkcjonowania jednostek w społeczeństwie. W kolejnej części przedstawiono przykładowe oddolne formy działań podejmowanych przez środowisko nauczycieli na rzecz poprawy jakości oświaty. W podsumowaniu zawarto uwagi dotyczące konsekwencji funkcjonowania w kulturze nieufności. Zwrócono uwagę, iż pomimo wielu trudności zawodowych nauczyciele dowiedli, że nie odrzucają możliwości partycypacji społecznej, chętnie angażują się w oddolne, apolityczne inicjatywy, potrafią się solidaryzować i dążyć do osiągnięcia wyznaczonych celów. Przy konsekwentnych i zdeterminowanych działaniach z czasem mogą stać się nośnikiem zmian społecznych.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
W kręgu rozważań o etyce zawodowej pedagogów specjalnych

Kwestie etyki zawodowej nauczycieli, wychowawców, pedagogów mimo tego, że stanowiły przedmiot naukowych rozważań, to jednak nie zawsze miały charakter pogłębiony. Obecnie na nowo powraca pytanie o charakter i postać tej etyki. Dotyczy to również etyki zawodowej pedagoga specjalnego. Istotne jest to z uwagi na specyficzny charakter jego aktywności zawodowej. Ta specyfika dotyczy przede wszystkim podmiotu edukacji, jakim jest człowiek niepełnosprawny (z niepełnosprawnością, nierzadko niepełnosprawnościami). Bez względu jednak na to, czy etyka zawodowa pedagoga specjalnego będzie etyką kodeksową, czy też przyjmie postać niesformalizowaną, niezbędna jest szeroko zakrojona dyskusja oscylująca wokół problemów etycznych tej kategorii społeczno-zawodowej.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
„Świat życia” i „Mała ojczyzna” jako obszary procesów edukacyjnych

Przedmiotem rozważań zawartych w niniejszym opracowaniu są refleksje na temat kontekstów edukacyjnych związanych z kategoriami „świata życia” i „małej ojczyzny”. Zdaniem autora potrzeba refleksji w tym obszarze wynika przede wszystkim z faktu, że odczłowieczanie życia ludzkiego staje się coraz bardziej widoczne w wyniku przemożnego wpływu cywilizacji technologicznej i strukturalnej przemocy. Pewną szansą powrotu do ludzkiej egzystencji lub zatrzymania tych niekorzystnych procesów i zjawisk wychowawczych może być życie w lokalnych społecznościach, które w naturalny sposób dbały o realizację podstawowych wartości, takich jak: pomoc i wsparcie, tolerancja, podmiotowość więzi i komunikacja, troska o słabych i niepełnosprawnych, współpraca, dążenie do poprawy środowiska własnego życia, przestrzeganie zasad demokratycznego uczestnictwa itp. Tak rozumiane procesy wychowawcze w naturalnym środowisku życia są bliskie pedagogice społecznej jako dyscyplinie, której celem jest właśnie aktywizacja naturalnych środowisk wychowawczych poprzez stymulowanie i rozwój istniejących sił społecznych. Zdaniem autora przykładem takiego środowiska edukacyjnego może być społeczność akademicka, zarówno ze względu na statutowe funkcje dydaktyczne, jakie pełnią uczelnie, jak i fakt częstego lokowania go na jasno określonym terenie. Między innymi z tych powodów można analizować środowiska akademickie jako pewien świat życia i małą ojczyznę, której istotą jest świadomość współistnienia, współrozwoju, współpracy, wspólnych działań czy wspólnie rozwiązywanych problemów służących realizacji podstawowych wartości. Czy jednak w obliczu różnych zagrożeń społecznych i cywilizacyjnych można dziś powrócić do koncepcji małej ojczyzny w kampusach akademickich?

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Czułam się bardzo samotna w każdym razie… Portrety nauczycielskiej samotności

Autorka charakteryzuje biografie zawodowe początkujących nauczycieli. W odwołaniu do przeprowadzonych badań jakościowych omawia różne wymiary doświadczanej przez nauczycieli samotności w radzeniu sobie z wymaganiami zawodu. Wywód ilustruje narracjami nauczycieli.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Subiektywna recenzja filmów fabularnych o szkole

Prezentuję recenzje kilku filmów fabularnych, w których akcja rozgrywa się na terenie szkoły lub w związku ze szkołą. Bohaterami są uczniowie oraz nauczyciele, a ich życie koncentruje się wokół tej instytucji. Analiza filmów jest potrzebna ze względu na fakt, że są one elementem popkultury, wywierają tym samym wpływ na widzów. Moją intencją jest wskazanie kilku pozycji, które uważam za wartościowe.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Rozwijanie dyspozycji do myślenia krytycznego w warunkach akademickich

W artykule przedstawiono znaczenie myślenia krytycznego oraz opisano różne sposoby jego rozumienia. Omówione zostały wybrane bariery utrudniające rozwijanie myślenia krytycznego oraz sposoby radzenia sobie z trudnościami. Celem artykułu jest zainspirowanie nauczycieli akademickich do samodzielnego lub we współpracy ze studentami rozwijania myślenia krytycznego poprzez pokazanie, jak myśleć o myśleniu krytycznym i w jaki sposób można poprawiać tę umiejętność, pracując jednocześnie na rzecz rozwijania rozumowania i wnioskowania. Zwrócono także uwagę na rolę ochronną myślenia krytycznego przed uproszczeniami i manipulacjami oraz jego rolę wspierającą podczas podejmowania decyzji i selekcji informacji.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Przestępstwa udaremniania lub utrudniania wykonania rozstrzygnięcia urzędowego w prawie czechosłowackim, słowackim i czeskim na tle rozwiązań polskich. Część pierwsza

W artykule przedstawiono rozwiązania prawnokarne dotyczące udaremniania lub utrudniania wykonania różnego rodzaju rozstrzygnięć urzędowych obowiązujące dawniej w Czechosłowacji oraz obecnie w Słowacji i Czechach. Uwagi te stanowią wprowadzenie do rozważań, które zostaną zawarte w drugiej części opracowania.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio G (Ius)
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Instytucja Rady Państwa oraz jej zadania z zakresu bezpieczeństwa w okresie Polski Ludowej

Rada Państwa była kolegialnym organem nadzorczym władzy państwowej w latach 1947–1989 i odgrywała ważną rolę w dobie Polski Ludowej. Funkcjonowała w ramach systemu jednolitości władzy państwowej. Pod koniec lat 80. rola Rady Państwa wyraźnie słabła, czego efektem było zniesienie tego organu w 1989 r., a następnie zastąpienie go jednoosobową głową państwa. W artykule opisano m.in. usytuowanie ustrojowe Rady Państwa oraz jej zadania szczególnie z zakresu bezpieczeństwa w okresie, w którym pełniła swoje funkcje, a także wskazano jej znaczenie w 1981 r. związane z wprowadzeniem stanu wojennego w Polsce. Uwagę zwrócono również na zagadnienie stanów nadzwyczajnych, ponieważ zgodnie z Konstytucją PRL Rada Państwa była upoważniona do podejmowania decyzji o wprowadzeniu stanu wojennego.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio G (Ius)
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Recenzja: Małgorzata Gałązka, Prawnokarne granice nowatorskiej interwencji medycznej, Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin 2019, ss. 855

Niniejszy tekst jest recenzją monografii poświęconej prawnokarnym granicom nowatorskiej interwencji medycznej. Tytułowe pojęcie nowatorskiej interwencji medycznej obejmuje różnego rodzaju odziaływania medyczne na człowieka, które wkraczają w jego integralność fizyczną lub psychiczną oraz cechują się nowością względem dotychczasowego stanu wiedzy i praktyki medycznej. Dla nowatorskiej interwencji medycznej charakterystyczne jest także to, że nie jest ona wystarczająco wypróbowana bądź też – niezależnie od stopnia jej wypróbowania – ukierunkowuje się ją na poszerzenie wiedzy medycznej.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio G (Ius)
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Glosa do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 października 2020 r. (II SA/Lu 782/19, LEX nr 3088379)

Glosowany wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie dotyczy sposobu ustalania wysokości opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód – wód opadowych i roztopowych. W tym kontekście na uwagę i komentarz zasługują dwa elementy tego orzeczenia: 1) sposób ustalania wysokości opłaty wynikający z przepisów prawa materialnego; 2) sposób ustalenia okoliczności faktycznych niezbędnych do wydania decyzji w przedmiocie opłaty w nawiązaniu do zasady prawdy obiektywnej wynikającej z art. 7 k.p.a. W glosie dokonano wykładni przepisów prawa materialnego – art. 272 ust. 5 Prawa wodnego, w wyniku której stwierdzono, że nie można stosować tej samej metody do obliczania opłaty stałej i opłaty zmiennej, skoro z woli ustawodawcy są to dwie różne co do istoty składowe ogólnej opłaty, a kluczowy składnik determinujący ich wysokość jest zupełnie inny. Odniesiono się do również do tej części uzasadnienia komentowanego wyroku, w którym Sąd stwierdził konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego i sięgnięcia do środków dowodowych, o których mowa w art. 75 § 1 k.p.a., w tym przede wszystkim dowodu z danych meteorologicznych pozyskanych z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio G (Ius)
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Wezwanie dłużnika do zapłaty i pisemne oświadczenie dłużnika o uznaniu długu jako podstawy wydania nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym

Celem opracowania jest wykładnia pojęć wezwania do zapłaty i uznania długu, które mogą determinować wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym. W komentarzu wskazano elementy konieczne, które muszą się znaleźć w wyżej wskazanych dokumentach, aby warunkować wydanie takiego orzeczenia. Poprzez silny związek postępowania cywilnego z prawem cywilnym autor odwołuje się również do poglądów zbudowanych na kanwie prawa materialnego, konfrontując je z celem i przepisami postępowania nakazowego. W konkluzji podnosi, że wezwaniem do zapłaty jest każdy dokument, z którego można odczytać wolę wierzyciela, aby dłużnik świadczenie spełnił, uznanie długu natomiast może stanowić zarówno umowa uznania, ugoda, jak i oświadczenie wiedzy dłużnika co do istnienia konkretnego długu w określonej wysokości.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio G (Ius)
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Świadczenia na rzecz wojska w czasie pokoju w okresie II Rzeczypospolitej na przykładzie obowiązku dostarczania mechanicznych środków przewozowych

Celem badawczym artykułu jest analiza zagadnień związanych z systemem świadczeń publicznych na rzecz wojska w okresie pokoju na przykładzie obowiązującego w II Rzeczypospolitej obowiązku dostarczania dla wojska mechanicznych środków przewozowych (samochodów, motocykli i rowerów). Konstytucyjny obowiązek świadczeń rzeczowych na rzecz wojska w okresie pokoju służył głównie celom zaopatrzeniowym, szkoleniowym (ćwiczeń wojskowych) czy kwalifikacji wojskowej (rozumianej jako całokształt przedsięwzięć mających na celu ustalenie zdolności do czynnej służby wojskowej). Autor dokonuje analizy międzywojennego ustawodawstwa w tym zakresie na tle ówczesnej sytuacji ekonomicznej, gospodarczej i politycznej państwa polskiego.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio G (Ius)
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Zdrowizm. O nierównym traktowaniu w stosunkach pracy ze względu na tzw. zdrowy styl życia

Praktyki składające się na zdrowy styl życia znajdują w Polsce coraz większą społeczną aprobatę. Aktywność fizyczna, dbanie o wagę, zdrowy wygląd, dieta czy niepalenie papierosów stają się wyznacznikami stylu życia i źródłem społecznej stygmatyzacji. Równocześnie wzrasta zainteresowanie pracodawców związkiem między zdrowiem pracowników, ich stylem życia i stosowanymi przez nich praktykami zdrowotnymi a bezpieczeństwem i produktywnością pracowników oraz renomą przedsiębiorcy. Dynamika obu tych fenomenów krzyżuje się w stosunkach pracy i może oznaczać definiowanie przez pracodawców wymagań co do stanowisk pracy poprzez ich odniesienie do kryteriów związanych z tzw. zdrowym stylem życia. W artykule wskazano, że takie kryteria odnoszące się do zdrowia i wyglądu mogą zostać uznane za dozwolone kryteria różnicujące przy podejmowaniu przez pracodawcę rozstrzygnięć dotyczących zatrudnienia pod warunkiem, że są one obiektywnie uzasadnione charakterem obowiązków i sposobem ich wykonywania, a do tego stopień spełnienia tych kryteriów pozostaje zależny od pracownika.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio G (Ius)
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne