rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
KS. STANISŁAW OLEJNIK JAKO ŚWIADEK HISTORII TEOLOGII MORALNEJ

Jako uczestnik wydarzeń i kronikarz oraz interpretator rozwoju teologii mo- ralnej, ks. Olejnik jest szczególnym świadkiem historii teologii moralnej w Polsce. Zaangażowanie Profesora w prace naukową i dydaktyczną prowadzoną na kilku uczelniach, jego udział w pracach Sekcji Polskich Teologów Moralistów i Mię- dzynarodowej Komisji Teologicznej oraz w redakcjach czasopism teologicznych i osiągnięcia w dziedzinie promowania młodych naukowców są ważnym czynni- kiem w panoramie teologii moralnej w Polsce. Ks. Olejnik jest świadkiem historii, gdyż tworzył dzieje polskiej moralistyki w stopniu przewyższającym wielu innych naukowców. Istotnym elementem aktywnego świadczenia o przeszłości teologii moralnej są liczne publikacje, gdzie Ksiądz Profesor omawia uwarunkowania dwudziestego wieku oraz prezentuje swój wkład w rozwój tej dyscypliny. W tym zakresie na szczególną uwagę zasługuje jego wspomnieniowa książka Takie to były czasy, tacy to byli ludzie. Karty dziennika.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
PROBLEMATYKA SUMIENIA W WYBRANYCH PUBLIKACJACH KS. PROF. STANISŁAWA OLEJNIKA

Problematyka sumienia zajmowała ważne miejsce w twórczości naukowej ks. prof. Stanisława Olejnika. Pojawiła się już w pierwszych jego publikacjach i pozostała ciągle powracającym przedmiotem refleksji. Artykuł przypomina doko- nania na tym polu zwracając uwagę że ks. prof. Olejnik czerpał zarówno z bogatej tradycji refleksji nad sumieniem, jak i poznawał, krytycznie oceniał i wykorzysty- wał ujęcia współczesne. Odważnie polemizował z poglądami błędnymi, a nawet wrogimi chrześcijańskiej wizji człowieka i jego sumienia. Nade wszystko cierpliwie wyjaśniał stanowisko etyki katolickiej. W trosce o czytelników nieustannie dopra- cowywał całościowe religijnomoralne ujęcie tematu sumienia. Odwoływał się do nauczania Kościoła, ale proponował także uniwersalne, humanistyczne spojrzenie, które przedstawił m.in. w ramach refleksji nad etyką lekarską.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Wskazania katechetyczne w dokumentach papieskich w pierwszej połowie XX wieku

W pierwszej połowie XX wieku widoczny jest wzrost zainteresowania papieży sprawami katechezy. Dotyczyło to zarówno płaszczyzny doktrynalnej, jak i organizacyjnej. Papieże tego okresu Pius X, Benedykt XV, Pius XI i Pius XII mieli na tym polu wielkie zasługi. W wydanych dokumentach wskazywali na prymat katechezy pośród różnych form apostolatu, dokonali reorganizacji katechezy parafialnej, uporządkowali prawodawstwo kościelne związane z katechezą, zabiegali
o lepsze przygotowanie katechetów do pracy katechetycznej, utworzyli urzędy katechetyczne centralne i diecezjalne, wprowadzili wykłady z katechetyki w seminariach duchownych. Ich wskazania katechetyczne wyznaczały pewne wspólne ramy dla pracy katechetycznej i stały się obligatoryjne w całym Kościele. Chociaż w poszczególnych diecezjach były wprowadzane z różnym natężeniem, to nie zmienia to jednak faktu, że stanowiły one pewien punkt odniesienia dla spraw związanych z katechizacją i wyznaczały kierunek wszelkich działań katechetycznych w parafii i szkole aż do Vaticanum II.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
INTERDYSCYPLINARNE ASPEKTY TEOLOGICZNEJ OBRONY RODZINY

Zwracając uwagę na interdyscyplinarne aspekty w dyskursie o współczesnym kryzysie rodziny, autor artykułu odwołuje się zarówno do świadomości współ- czesnych rodziców, jak i dorobku naukowego S. Olejnika, najwybitniejszego te- ologa moralisty w Polsce w drugiej połowie XX w. Profesor od początku swojej działalności naukowej miał świadomość konieczności dialogu teologii moralnej nie tylko z innymi naukami teologicznymi, ale także z wynikami współczesnych nauk o człowieku.
        W artykule akcentuje się zbieżność potrójnej perspektywy badawczej w teologii i psychologii Ph. Zimbardo. W teologii mówi się o statusie ontologicznym pod- miotów życia rodzinnego, współczesnych uwarunkowaniach relacji małżeńskiej oraz kościelnej strategii obrony rodziny. Ph. Zimbardo, opisując kryzys ojcostwa, bada behawioralny kontekst jednostki i jej cechy, analizuje sytuację związaną z konkretnym społecznym i fizycznym środowiskiem oraz odsłania układ sił, który tworzy, podtrzymuje i modyfikuje sytuację.
        Taki kontekst badawczy pozwala autorowi artykułu uwzględnić osobową naturę kobiet i mężczyzn jako podmiotów życia rodzinnego, krytycznie podejść do redukcjonistycznego opisu sytuacji rodziny przez współczesne nauki oraz uwypuklić eklezjalny charakter układu sił, tworzących strategię obrony rodziny.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
ODPOWIEDZIALNOŚĆ KOŚCIOŁA ZA DAR ZBAWIENIA

Zrozumienie zbawczej misji Kościoła wymaga odkrycia potrójnej prawdy o Kościele jako tajemnicy, wspólnocie i misji. Kościół-tajemnica wyrasta z misji zbawczej Trójcy Świętej, ale także sam jest owocem zbawienia. Kościół-wspólnota odsłania prawdę o budowaniu wspólnoty kościelnej dzięki temu, że zbawczy dar komunii Osób Boskich spotyka się z moralnym wysiłkiem człowieka. Kościół-misja odnosi się zaś do nakazu Jezusa Chrystusa, by Jego dzieło zbawienia było kontynu- owane, oczywiście mocą obecnego w Kościele Trójjedynego Boga. Kościół jest nie tylko wspólnotą zbawionych w Chrystusie, ale także nadprzyrodzonym miejscem udzielania innym zbawczej łaski Chrystusa-Zbawiciela. Dzięki trynitarnej komunii Ojca, Syna i Ducha Świętego Kościół jest narzędziem zbawienia człowieka.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
UNIWERSYTETY A KULTUROWA JEDNOŚĆ EUROPY

Cel uniwersytetu – cel wiedzy naukowej nie zawiera się w niej samej, gdyż pozostaje ona w służbie człowieka: człowieka-osoby i całej ludzkości, człowieka pojmowanego jako rodzaj ludzki, odznaczający się cechą jemu tylko właściwą: obecnością ducha i wiedzy, świadomości i woli – oraz zdolnością działania świa- domego i wolnego. Nauka nie może twierdzić ani sądzić o sobie, że jest neutralna wobec człowieka: jest bowiem darem pochodzącym z Wysoka i zarazem zdobyczą niestrudzonego ducha, który poszukuje i znajduje, wyjaśnia i porządkuje. Nauka prowadzi do wyzwolenia i wywyższenia człowieka.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
MIŁOŚĆ MISJĄ RODZINY. REFLEKSJE NA KANWIE OBRAD VIII MIĘDZYNARODOWEGO KONGRESU RODZIN W FILADELFII

We wrześniu 2015 roku w ramach VIII Światowego Spotkania Rodzin odbył się w Filadelfii Międzynarodowy Kongres Rodzin pod hasłem „Miłość jest naszą misją: rodzina pełnią życia”. Pragnieniem organizatorów było, aby to spotkanie przyniosło wspaniałe owoce polegające na odnowieniu życia poszczególnych osób oraz całych rodzin. Uczestnicy omówili trudności, z jakimi borykają się rodziny w dzisiejszym zlaicyzowanym świecie i wskazali, że rozwiązanie ich nie jest możliwe bez zwrócenia się ku Bogu. Podkreślili znaczenie właściwego przeży- wania relacji w życiu rodzinnym, ponieważ Bóg stworzył człowieka do życia we wspólnocie miłości. Proklamowano chrześcijańską wizję małżeństwa i rodziny. Przesłaniem kongresu była myśl, że rodzina żyje pełnią życia wtedy, gdy kocha, ponieważ jej misją jest miłość.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
OBRAZ ŚMIERCI CZŁOWIEKA W POSOBOROWEJ LITURGII

W analizowanych tekstach śmierć człowieka ukazywana jest w powiązaniu ze zbawczymi wydarzeniami Chrystusa, z Jego Misterium Paschalnym, z prawdą o Bożym miłosierdziu, a także z chrześcijańską nadzieją życia wiecznego. Bóg, który wskrzesił z martwych Chrystusa, pragnie bowiem dla grzesznika życia, a nie śmierci.
        Teksty liturgii za zmarłych stanowią świadectwo wiary Kościoła w życie wieczne, którego fundamentem jest Jezus Chrystus w misterium Śmierci i Zmar- twychwstania. Od chwili chrztu wierzący są w to misterium włączeni, ono towa- rzyszy ich całemu ziemskiemu życiu aż po dzień śmierci. Do tego faktu nawiązuje także Liturgia Godzin za zmarłych. Kościół otacza zmarłych modlitwą, sprawuje w ich intencji Eucharystię, która głosi śmierć Pana żyjącego: „Ilekroć bowiem spożywacie ten chleb albo pijecie kielich, śmierć Pańską głosicie, aż przyjdzie”. Godne spożywanie Chleba i picie Kielicha jest głoszeniem śmierci Pana, dziś żyjącego, aż powtórnie przyjdzie. Pogłębianie tej więzi dokonuje się poprzez Eucharystię, będącą najdobitniejszym świadectwem miłości Boga do człowieka, ucieleśnionej w Chrystusie.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
ODDZIAŁYWANIE HELLENIZMU NA JUDAIZM

Hellenizacja judaizmu jest zjawiskiem, które pojawiło się wraz z nastaniem hellenizmu. Hellenizm określony został jako wynik oddziaływania wielu kultur, zwłaszcza azjatyckich, na rodzimą kulturę grecką, helleńską. Kontakt między Grecją a wieloma kulturami istniał już wcześniej. Podobnie istniał kontakt Izra- ela z wieloma kulturami. Nasilenie oddziaływania nastąpiło w czasach niewoli Babilońskiej. Dla Grecji całkowicie nowy etap rozpoczęły wyprawy Aleksandra Macedońskiego. Wcześniej kontakt Narodu Wybranego z grecką filozofią i mitologią był nieznaczny. Od IV wieku przed Chrystusem oddziaływanie kultury greckiej na judaizm ogarnęło wszelkie dziedziny życia. Nikły strumyk przemienił się w potop. Jednocześnie zmieniło się natężenie oddziaływania i jego jakość. Przyczyna jednego i drugiego była ta sama. Początek zależności politycznej narodu Izraelskiego od Grecji zbiegł się z początkiem przemiany helleńskości w hellenizm.
        Wpływ hellenizmu na judaizm był wieloraki, ale w istotnej dziedzinie, w wie- rze, niczego nie zmienił. Przekład Biblii na język grecki, pisanie ksiąg biblijnych w języku greckim, mówienie w tym języku i życie w środowisku tworzonym przez Greków, nie zmieniło biblijnego sposobu myślenia i nie zniekształciło objawionej treści.
        Judaizm nie miał większego wpływu na kulturę grecką. Kultura żydowska została przyjęta przez Greków dopiero wraz z percepcją chrześcijaństwa.
         

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Personalizm chrześcijański św. Jana Pawła II

Personalizm chrześcijański, który polega na afirmowaniu Osobowego Boga i nienaruszalnej godności osoby ludzkiej wyznacza prymat osoby przed rzeczą, więcej być przed więcej mieć, etyki przed techniką, wymiaru moralnego przed wymiarem ekonomicznym, pracy przed kapitałem i miłosierdzia przed sprawiedliwością. Według Jana Pawła II godność osoby ludzkiej stanowi wartość transcendentną, którą uznają wszyscy szczerze poszukujący prawdy. Dlatego każdy system, według którego stosunki społeczne byłyby całkowicie określane przez czynniki ekonomiczne, jest sprzeczny z naturą osoby ludzkiej i jej czynów”.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Sakramenty w ujęciu szesnastowiecznych reformatorów

Przedstawione powyżej rozumienie pojęcia sakramentu i ujęcie
chrztu oraz Eucharystii przez M. Lutra, H. Zwinglego i J. Kalwina przez wierność zasadzie sola scriptura i korzystaniu z tradycji ukazało ich mocne i słabe strony. Skłaniali się ku tradycji ze względu na brak zdecydowania na radykalne i szybkie zmiany, co można zaobserwować u Zwinglego. Po drugie, gdy w grę wchodziły bardziej palące problemy, a sprawy związane z obrzędami i praktyką Kościoła nie wyraźnie występujące
w Piśmie mogły pozostać w gestii celebransa. Interesujących nas reformatorów odróżniał od siebie pogląd interpretacji fragmentów biblijnych odnoszących się do sakramentów, a także rozumienie ich znaczenia. Główną troską była integralność Ewangelii podczas celebracji każdego z sakramentów. Wszyscy oni cenili miejsce głoszenia Słowa, ponieważ sakrament oparty na przekazie biblijnym nie mógł być sprawowany bez zrozumienia. Z tego względu wierzący powinni mieć świadomość związku sakramentu ze swoją wiarą i życiem oraz uwierzyć, że przekazują one prawdę Ewangelii temu, który je przyjmuje. W chrzcie świętym oraz w Eucharystii sakramenty potwierdzają postawę wierzącego jako tego, który stoi przed Bogiem, oczyszczony przez Krew Chrystusa
i dzięki jedności z Nim przyjęty do Jego Królestwa.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Przesłanie ostatnich słów Matatiasza (1Mch 2,49b-68)

Mowa Mataiasza, która zawiera ostatnie jego słowa wypowiedziane przed śmiercią, posiada charakter testamentu, zawierającego w sobie zarówno duchowe przesłanie, jak i konkretne wskazówki, dotyczące kontynuacji rozpoczętego przez Matatiasza dzieła. Mowa ta jest kompozycją literacką autora 1Mch, który redagując jej treść, bardzo mocno nawiązywał do starotestamentalnej tradycji Biblii hebrajskiej (słownictwo,
frazeologia, postacie wybitnych przodków, wątki historyczne).
Na podstawie przeprowadzonych analiz można stwierdzić, że Matatiasz został wykreowany na wzór patriarchów, czy też wielkich przywódców narodu. Jak wynika z treści mowy, głównym jej przesłaniem było wezwanie Matatiasza skierowane do swoich synów, aby byli wierni Prawu i aby bronili je przed łamaniem jego nakazów. W tym celu w mowie zostały przywołane przykłady sławnych „mężów i ojców” Izraela, aby
rozważanie ich życia było inspiracją do działania braci Machabejskich. Jak podkreślił autor 1Mch, główną nagrodą, jaka miała czekać Machabeuszy za wierne wypełnianie i strzeżenie nakazów Prawa, było osiągnięcie wielkiej chwały oraz imienia, które miało być wiecznie wspominane.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Świętość według bł. Jakuba Alberionego

Osoby święte mają według ks. Alberionego święty umysł, świętą
wolę i święte serce. Dobrowolnie nie dopuszczą się grzechu ani w myślach, ani w słowach i czynach, ani w uczuciach. Tym samym zachowują dziewictwo w pełnym tego słowa znaczeniu: w odniesieniu do ciała, ale przede wszystkim w odniesieniu do ducha. Należą do Boga całym umysłem, całą wolą i całym sercem, poświęcając Mu wszystkie siły. Świętość odnawia ludzkie władze duchowe i integruje je w Bogu. Ksiądz Alberione przypomina, że według Bożego zamysłu władze duchowe pierwotnie stanowiły w człowieku integralną całość: „Rozum
miał kierować sercem, a serce miało rozjaśniać miłością rozum;
wola po pokonaniu przeszkód namiętności i umocnieniu przez rozum miała czynić dobro – oto jedność”. Jedność tę rozbił grzech: kierując umysł, wolę i serce człowieka przeciw Bogu, zakłócił naturalny porządek w ludzkim wnętrzu. Ksiądz Alberione twierdzi, że grzech niszcząc duchowo człowieka, czyni go niezdolnym nie tylko do udziału w świętości Boga, ale nawet do wiary w Boga. Grzech jest „grobem wiary”, gdyż „jak człowiek swawolny, który nienawidzi cnoty i znajduje przyjemność
w tarzaniu się w błocie, może znieść w swoim wnętrzu głos, co przypomina mu ciągle, że te rzeczy nie są dozwolone przez Boga, który pewnego dnia będzie surowo sądził każdego z nas i że ogniem wiecznym zostaną poskromione niegodziwe przyjemności tego świata?”. Najpierw pojawia się grzech, czyli zepsucie umysłu, woli i serca, potem utrata wiary. Jej odrodzenie dokonuje się, według bł. Jakuba Alberionego, dopiero przez uświęcenie tych trzech władz duchowych człowieka. To swoiste sprzężenie zwrotne między świętością i wiarą prowadzi do
wniosku, że w życiu doczesnym świętość jest, podobnie jak wiara, zadatkiem naszego życia wiecznego.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Kara doczesna w perspektywie Bożego miłosierdzia

Jedną z trudności nasuwających się przy szukaniu odpowiedzi na pytanie, jakie jest znaczenie kary doczesnej za grzechy, pozostaje bliski związek tego problemu z pytaniem o sens cierpienia w ogóle. Celem niniejszego artykułu nie było jednak szukanie odpowiedzi na pytanie o znaczenie cierpienia, ale na specyficzny jego zakres związany z karą doczesną za grzechy, w kontekście Bożej sprawiedliwości i miłosierdzia. Poszukiwania teologiczne pozwoliły wykazać, że jedną z odsłon miłosierdzia Bożego w życiu człowieka jest doczesna kara za grzechy. Wynika ona zarówno z Bożej sprawiedliwości, jak i z Bożego miłosierdzia. Ponieważ Bóg jest sprawiedliwy, jest także wierny swojej miłości do człowieka, zatem zawsze otwiera nowe perspektywy powrotu człowieka do wierności przymierzu. Sprawiedliwość zatem przejawia się w miłosierdziu, a miłosierdzie nie boi się posłużyć karą doczesną, byle by ocalić człowieka nie tylko na chwilę, ale na całą wieczność. 
        Bóg jest dobry. Jest sprawiedliwy i miłosierny. Sprowadza sprawiedliwą karę doczesną, ale nie ma ona charakteru niszczącego człowieka, tylko zadanie przestrzeżenia człowieka przed śmiercią grzechu (zob. Rz 6, 23) lub sprowadzenia go z powrotem na drogę wierności przymierzu z Bogiem przez nawrócenie (zob. Ez 18, 32), lub też wychowanie go do życia zgodnego z warunkami przymierza (Ap 3, 19). Miłosierdzie Boże nie sprzeciwia się w żaden sposób Bożej sprawiedliwości i nie oznacza, że Bóg rezygnuje z karcenia tych, których kocha. Przeciwnie – kara pojawia się właśnie dlatego, że Bóg okazuje człowiekowi swoje miłosierdzie.      

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Troska Benedykta XVI o kapłanów jako szafarzy sakramentu miłosierdzia

Ogłaszając Nadzwyczajny Jubileusz Miłosierdzia papież Franciszek wzywał, by na nowo postawić w centrum sakrament pokuty i pojednania. Zadanie to powierzył w szczególności spowiednikom. Od ich permanentnej formacji, zależeć będzie w dużej mierze realizacja tego zadania. Niniejszy artykuł przypomina najważniejsze działania na tym polu, które podjął papież Benedykt XVI. Najpierw autor podkreśla rolę dorocznych spotkań papieża z Penitencjarią Apostolską. Następnie wskazuje na wypowiedzi z Roku Kapłańskiego. Na koniec omawia najważniejsze wskazania dokumentu Kongregacji ds. Duchowieństwa Kapłan – szafarz miłosierdzia Bożego.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Święty Józef – biblijny wzór ojca adopcyjnego

Wskazując świętego Józefa jako wzór ojca adopcyjnego niech podsumowaniem będzie świadectwo adopcyjnego współczesnego ojca – Gérarda, który mówi: „Podobnie jak święty Józef , kiedy Maryja prosiła go o przyjęcie syna poczętego z Ducha świętego, a więc prosiła o zrezygnowanie z pragnienia bycia biologicznym ojcem, ja także przeżyłem ten trudny do zaakceptowania dla mężczyzny wybór, kiedy wraz z Irène zdaliśmy sobie sprawę, że nasze małżeństwo nie może mieć dzieci. Głęboko wierzę, że Pan wybrał nas, Irène i mnie do adopcji dzieci i że to on, Stwórca wybrał nam dzieci dla nas, z ufnością, że będziemy mogli uzdrowić je poprzez miłość z cierpienia związanego z porzuceniem. Ufność w Panu jest cnotą, jaką odkrywam u świętego Józefa, adopcyjnego ojca, który zawierzył Bogu oddając swoje życie i mówiąc «tak» Bogu, który poprosił go o uznanie syna nie z jego ciała i o przyjęcie Maryi jako małżonki i matki Mesjasza. Dla mnie, bycie adopcyjnym ojcem na obraz świętego Józefa jest mocą kochania dzieci, jakie zostały nam powierzone, patrzenia na nie poza sposobem patrzenia na dziecko, które jest «inne», tak, aby je kochać sercem jako dar od Boga, nie żałując braku naturalnego ojcostwa. W szkole świętego Józefa nauczyłem się akceptowania roszczeń dziecka, które poszukuje swego pochodzenia, swych korzeni i które nie rozumie dlaczego jego matka i ojciec je opuścili, oraz nauczyłem się umiejętności uznawania tego za słuszne i naturalne bez odczuwania jakiegokolwiek żalu. święty Józef reprezentuje dla mnie bezinteresowną miłość rodzicielską, dawaną w pełny sposób dla dobra dziecka poprzez świadectwo życia prostego, trudnego i prawego. Jest on także przykładem ojca, który przygotowuje dziecko do odnalezienia przez nie swojej autonomii, co pomoże mu później w opuszczeniu ogniska domowego i który wie, że nasze dzieci do nas nie należą. Nie oddzielam nigdy Józefa od Rodziny świętej, która jest nieocenionym darem naszego Boga”

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Tajemnica miłosierdzia Bożego w ujęciu św. Zygmunta Szczęsnego Felińskiego

Arcybiskup Warszawy Zygmunt Szczęsny Feliński wielokrotnie podejmował problematykę miłosierdzia Bożego. Wskazywał  na liczne teksty Pisma Świętego, w którym odsłania się prawda o tym Bożym przymiocie.  W tajemnicy Wcielenia i Odkupienia można dostrzec wielki dar miłosierdzia Pana, który staje się dla człowieka niewyczerpanym źródłem światła i siły. Miłosierdzie Boże odsłania się w posłannictwie Kościoła przede wszystkim  w darze sakramentów i Boskiej nauki, ale także w wielowiekowej, kreatywnej, pełnej poświęcenia działalności odpowiadającej na różnorodne potrzeby człowieka.  Szczególnie uprzywilejowane miejsce działania miłosierdzia Bożego stanowi sakrament pokuty będący ratunkiem dla grzesznika i okazją spotkania z lekarzem i duchowym przewodnikiem. Feliński dostrzega działanie miłosierdzia Bożego w historii naszego narodu, przede wszystkim w procesie moralno-religijnego odrodzenia dokonującego się w trudnym czasie niewoli. Ufność Bożemu miłosierdziu nabiera szczególnego znaczenia podczas przeżywanych trudności i niepowodzeń, stanowiąc zachętę do wytrwałej modlitwy za siebie i innych oraz chroniąc przed rozpaczą i skupieniem na sobie i swoich problemach.
        Istnieje pewien związek między apostołką Bożego Miłosierdzia siostrą Faustyną Kowalską a Zygmuntem Felińskim. Biskup sprowadził do Warszawy siostry Matki Bożej Miłosierdzia i ofiarował im dom. W tym miejscu będzie zdobywała formację zakonną przyszła święta. Zygmunt Feliński w niektórych wystąpieniach rosyjskiego zaborcy dostrzega niebezpieczeństwo manipulacji orędziem o Bożym miłosierdziu, próbę wykorzystania go do pomniejszania i usprawiedliwiania ludzkich zbrodni. Ostrzega, że człowiek niestety jest zdolny do odrzucenia wielkiego daru miłosierdzia Bożego w życiu doczesnym i wiecznym.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Motyw woli Bożej w Dzienniczku św. Faustyny Kowalskiej

Wola Boża jest rzadziej przywoływanym przymiotem Bożym niż miłosierdzie. Motyw woli Bożej znalazł jednak swoje miejsce w duchowych zapiskach św. Faustyny Kowalskiej. W Dzienniczku zostało zawarte głębokie bogactwo treści poruszające to teologiczne zagadnienie. Okazuje się, iż siostra Kowalska, nie tylko przekazała orędzie o Bożym miłosierdziu, ale była głęboko zafascynowana wolą Boga. Od najmłodszych lat szukała jej i wiernie ją wypełniała. Dzień po dniu odkrywała jak wielką ma ona wartość i jak koniecznym jest jej poznawanie. Pod okiem Maryi i Jezusa Faustyna przechodziła wszystkie etapy uczenia się woli Bożej, aż do całkowitego zjednoczenia się z nią. Wypełnianie pragnień i postanowień Bożych, bo tak rozumiała ona to pojęcie, stało się dla niej celem jej istnienia. święta z Łagiewnik pojmowała wolę Bożą jako skarb, który został dany ludzkości z powodu wielkiego Bożego miłosierdzia. Apostołka Bożego miłosierdzia odkrywała, że wola Boża musi się pełnić, gdyż Bóg nie może przestać kochać.

Czasopismo: Studia Theologica Varsaviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii