rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Czynniki warunkujące zmienność składu fazy gazowej składowiska odpadów komunalnych w Otwocku

Badania prowadzone na zrekultywowanym składowisku odpadów komunalnych w Otwocku wykazały aktywność procesów związanych z biochemicznymi przemianami substancji organicznej. Jednym z produktów tych przemian jest mieszanina gazów, określana jako gaz składowiskowy. Prace badawcze prowadzono w celu identyfikacji czynników decydujących o czasowym i przestrzennym zróżnicowaniu składu fazy gazowej składowiska. Uzyskane wyniki pomiarów tlenu, dwutlenku węgla i siarkowodoru analizowane na tle warunków klimatycznych wskazują, że produkcja biogazu składowiskowego zależy głównie od stosunków wilgotnościowych panujących w bryle składowanych odpadów. Istotne znaczenie mają także temperatura i odczyn środowiska oraz skład zdeponowanego materiału.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Poziomy megasporowe epikontynentalnych utworów triasu i jury w Polsce – podsumowanie

Praca stanowi podsumowanie wyników wieloletnich badań nad rozmieszczeniem megaspor w epikontynentalnych utworach triasu i jury dolnej na Niżu Polskim. W materiale pochodzącym z kilkuset otworów, położonych na obszarze Polski pozakarpackiej, wydzielono 11 zespołów megasporowych o randze poziomów zespołowych, skorelowanych ze standardowym podziałem stratygraficznym. Poziomy te mogą być zastosowane w biostratygrafii utworów triasu i jury dolnej nie tylko na obszarze Polski, lecz także do szerszych porównań w skali europejskiej i światowej jako poziomy standardowe.Wydzielone poziomy megasporowe powiązano z poziomami miosporowymi triasu i jury dolnej, wyróżnianymi na obszarze Polski. Dane miosporowe, a także ostatnio przeprowadzone wysokorozdzielcze badania chemostratygraficzne przyczyniły się do uzyskania dodatkowych uściśleń wiekowych wyróżnionych poziomów megasporowych. Megaspory są także ważnym wskaźnikiem paleoklimatycznym.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Ocena odpływu podpowierzchniowego w rejonie Hornsundu (SW Spitsbergen)

Na podstawie wyników badań hydrogeologicznych przeprowadzonych w rejonie Hornsundu (SW Spitsbergen) określono średnią wielkość odpływu całkowitego Q = 3,346 m3/s. Pomiary prowadzono w strefie wybrzeża Morza Grenlandzkiego o powierzchni 49,95 km2, ograniczonego lodowcami Werenskiolda i Hansa w sezonach letnich 2005–2007. Na odpływ całkowity składają się odpływy: rzeczny (3,008 m3/s) i podpowierzchniowy (0,338 m3/s). Składowe odpływu są formowane w głównej mierze przez wody pochodzące z topniejących lodowców i wieloletniej zmarzliny oraz drugorzędnie z wód opadowych.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Koncepcja interaktywnej bazy polskich publikacji hydrogeologicznych – zakres projektu oraz perspektywy rozwoju

Celem projektu Polskie Publikacje Hydrogeologiczne (PPH) jest stworzenie bazy dotychczas opublikowanych artykułów – w szczególności tych, które dotychczas nie posiadają swoich wersji elektronicznych. Projekt PPH to rozwinięcie stworzonej na Wydziale Nauk Geograficznych i Geologicznych Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu bazy artykułów zawartych w piętnastu tomach wydawanych w ramach Sympozjum „Współczesne Problemy Hydrogeologii” w latach 1980–2011. Aplikacja Polskie Publikacje Hydrogeologiczne (PPH) tworzona na potrzeby bazy publikacji umożliwia przeszukiwanie zawartości bazy według autora/ów publikacji, tytułu publikacji, roku, tomu oraz wyszukiwanie słów kluczowych oraz nazwisk autorów bezpośrednio w samej treści artykułu. Ta ostatnia funkcja umożliwia również przeszukiwanie publikacji według liczby cytowań oraz tworzenie zestawień statystycznych, np. liczby publikacji w poszczególnych grupach tematycznych z dziedziny hydrogeologii. Po wykonanej kwerendzie użytkownik może pobrać interesujące go artykuły w formie plików PDF.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Doliny rzeczne i pradoliny jako odrębne systemy wodonośne w badaniach i dokumentowaniu hydrogeologicznym

Doliny rzeczne i pradoliny wykazują odrębność hydrostrukturalną, hydrodynamiczną oraz jakościową wód w stosunku do jednostek hydrogeologicznych w obrębie przyległych wysoczyzn. Wyróżnia je silna więź z wodami powierzchniowymi rzek i drenaż regionalny poziomów wodonośnych. Ocena zasobów wód podziemnych tych jednostek ma wielokryteriowy charakter i wymaga uwzględnienia zasilania z wód powierzchniowych i wpływu ich na ekosystemy lądowe zależne od wód podziemnych. Szczegółowe badania hydrogeologiczne dolin rzecznych nie są możliwe w przyjętym aktualnie standardzie realizowanych ocen zasobów dyspozycyjnych w układzie zlewniowym bez ich wyodrębnienia jako podsystemów, na co wskazują wykonane badania pradolin w regionie wodnym Warty.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Perm i trias przedgórza Karpat polskich

W artykule przedstawiono rozwój geologiczny utworów permu i triasu, budowę geologiczną ich podłoża oraz analizę geologiczną przedgórnojurajskiej powierzchni erozyjnej. Badaniami objęto cały obszar występowania utworów permu i triasu na przedgórzu Karpat polskich, od Suchej Beskidzkiej na zachodzie, Buska–Pacanowa na północy, do rejonu Rzeszowa na wschodzie. Określono szczegółowo obszary występowania utworów permu dolnego i górnego, pstrego piaskowca, wapienia muszlowego oraz kajpru dolnego i środkowego. Przedstawiono litologię i litostratygrafię opisanych kompleksów oraz ich zasięgi i rozprzestrzenienie na obszarze przedgórza Karpat, w powiązaniu z procesami tektoniczno-erozyjnymi.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Zanieczyszczenie środowiska gruntowo-wodnego metalami ciężkimi w rejonie dawnej huty Aleksandra w Kielcach

W dzielnicy Białogon, znajdującej się w południowej części Kielc, w strefie ochronnej największego komunalnego ujęcia wody od około 200 lat funkcjonuje przemysł metalowy. Przeprowadzone badania gleb wykazały występowanie w nich podwyższonych zawartości pierwiastków śladowych (głównie: Zn, Pb, Cu, Cr). Warunki środowiskowe nie sprzyjają jednak ich wymywaniu i dalszej migracji z wodą do wód podziemnych. Środowisko glebowe jest słabo kwaśne i obojętne, a w głębszych węglanowych ośrodkach skalnych odczyn wody jest jeszcze wyższy (pH 7–8). Sprawia to, że zanieczyszczenia nie przemieszczają się i nie powodują pogorszenia jakości wody w studniach położonych w sąsiedztwie komunalnego ujęcia wód podziemnych. Zanieczyszczenie gleb cynkiem i ołowiem nie przekracza wartości dopuszczalnych dla gleb użytkowanych rolniczo. Zawartość cynku i ołowiu w badanych próbkach gleb wynosi: Zn 24,4–1646,0 mg/kg; Pb 12,5–1904,0 mg/kg. Zawartość w próbkach gleby chromu, miedzi, kadmu, manganu i niklu była niższa od wartości dopuszczalnych. Zawartość badanych metali w wodach podziemnych dotychczas nie przekroczyła dopuszczalnych stężeń dla wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Systemy krążenia wód podziemnych w rejonie Zalewu Kamieńskiego, Pomorze Zachodnie

Systemy krążenia wód podziemnych w rejonie Zalewu Kamieńskiego zależą od budowy geologicznej, ukształtowania terenu a także ascenzji solanek i ingresji wód morskich. Do obliczenia czasu przepływu wody w rozpatrywanych warstwach w ośrodku o znanej porowatości aktywnej posłużono się programem TFS opracowanym przez K. Burzyńskiego. Model przepływu wód podziemnych opracowano dla przekroju hydrogeologicznego wzdłuż linii Międzywodzie–Kamień Pomorski–Golczewo. Czasy przepływu i wymiany wód podziemnych obliczono dla dwóch przypadków, pierwszy dla okresu przed transgresją litorynową (7500 lat temu) oraz drugi – dla współczesnych warunków przepływu wód podziemnych. Czas wymiany wód podziemnych w rejonie Zalewu Kamieńskiego jest obecnie prawie dwa razy dłuższy niż przed tą transgresją.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Wpływ renaturalizacji doliny Leniwej Obry na środowisko wodne według badań modelowych

Obszar badań jest zlokalizowany w zachodniej Polsce, w dolinie Leniwej Obry, będącej lewym dopływem Obrzycy. Jest to rzeka typowo nizinna i na skutek zabiegów melioracyjnych z rzeki meandrującej została zamieniona w prosty kanał, a zwierciadło wody obniżone o 1–2 m. Model numeryczny został skonstruowany dla obszaru samej doliny wraz z obszarami przyległymi, stanowiącymi rejony zasilania wód podziemnych. Celem było odwzorowanie aktualnych warunków hydrodynamicznych, a następnie wykonanie symulacji dla różnych wariantów planowanej renaturalizacji, związanej ze spiętrzeniem cieku. Zaobserwowano jedynie niewielkie zmiany położenia zwierciadła wód podziemnych pierwszego poziomu wodonośnego.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Warunki krążenia wód w Jednolitej Części Wód Podziemnych nr 141

Celem prac badawczych było opracowanie modelu numerycznego warunków hydrogeologicznych Jednolitych Części Wód Podziemnych (JCWPd) nr 139, 140 i 141. Obszar badań jest położony w południowej części województwa opolskiego i w województwie śląskim, w pobliżu granicy Polski i Republiki Czeskiej. Poziomy wodonośne występują w utworach czwartorzędu, neogenu, kredy i karbonu. Model numeryczny obszaru badań został podzielony na bloki obliczeniowe o wymiarach 120 × 100 m, zawierające się w 453 kolumnach, 360 wierszach i 8 warstwach. Warstwy o numerach I–VI wyznaczono w utworach czwartorzędu, warstwę nr VII – w utworach neogenu, natomiast warstwę VIII – w utworach karbonu. Na podstawie przeprowadzonych badań modelowych oszacowano odpływ wód podziemnych z obszaru JCWPd nr 141 na 1154 m3/d. Średnia wartość infiltracji wynosi 46,5 mm/a, czyli 6,5% wartości średniego opadu z wielolecia 2006–2010. Moduł zasilania JCWPd nr 141 jest równy 1,49 l/s/km2. Sumaryczny przepływ transgraniczny z Czech wynosi 4331,87 m3/d i następuje z obszarów bilansowych zlewni Hrozowej i zlewni Psiny. Określono kierunki przepływu wód w poszczególnych warstwach modelu. W warstwach modelu I–VI oraz w zachodniej części warstwy modelu VIII przepływy są determinowane siecią rzeczną. We wschodniej części VIII warstwy modelu odpływ wód podziemnych następuje w kierunku Górnośląskiego Zagłębia Węglowego.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Oprogramowanie do interpolacji i wizualizacji przestrzennej budowy systemu wodonośnego

W artykule omówiono i porównano funkcjonalność dwóch komercyjnych programów geologicznych: HydroGeo Builder (SWS) oraz GDM (BRGM). Artykuł jest adresowany do hydrogeologów praktyków, którzy posługują się komercyjnym oprogramowaniem w celu wspomagania wykonywanych przez siebie analiz i ekspertyz dotyczących rzeczywistych systemów hydrogeologicznych. Skupiono się na określeniu nakładów pracy niezbędnych do utworzenia przestrzennej reprezentacji systemu hydrogeologicznego (tworzenie powierzchni rozdzielających warstwy wodonośne i warstwy słabo przepuszczalne modelu koncepcyjnego) oraz na atrakcyjnej wizualizacji wyników. W omawianym artykule posłużono się danymi pozyskanymi dla modelu ustalającego zasoby dyspozycyjne wód podziemnych zlewni rzeki Białej Przemszy i Przemszy. Przedstawiono etapy prac przy tworzeniu powierzchni modelu koncepcyjnego przy wykorzystaniu bazy danych Bank Hydro. Jest to najczęściej wykorzystywana baza danych w Polsce, zawierająca informacje o profilach litostratygraficznych odwiertów, udostępniana przez Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy. Przedstawiono również możliwość wizualizacji powierzchni geologicznych w celu bieżącej weryfikacji poprawności, podczas procesu ich tworzenia oraz możliwości wizualizacji wyniku końcowego. W artykule wskazano różnice w sposobie stosowania obu programów. Nie wskazano jednoznacznie przewagi jednego programu nad drugim, z punktu widzenia funkcjonalności oprogramowania. Starano się wskazać użyteczne aspekty wykorzystania każdego z nich oraz trudności, jakie hydrogeolog może napotkać przy ich użytkowaniu.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Badania modelowe do analizy zasobów i obszaru ochronnego GZWP 208 Biskupiec

Model matematyczny zbiornika GZWP 208 Biskupiec wykonano w celu oszacowania jego zasobów oraz weryfikacji granic i obszarów ochronnych. Powierzchnia modelowanego obszaru jest 2,5 razy większa niż sam zbiornik. Dzięki temu uwzględniono główne bazy drenażu, jakimi są głęboko wcięte jeziora: Dadaj, Tejstymy, Gieladzkie i Lampackie, a które znajdują się poza obszarem GZWP 208. Wyniki obliczeń potwierdziły, że zbiornik Biskupiec stanowi obszar zasilania dla sąsiednich terenów, wody odpływają głównie w kierunku północnym, a także na wschód i zachód, w mniejszym stopniu na południe. Ponieważ zbiornik nie jest zasilany lateralnie, nie ma potrzeby wyznaczania obszaru ochronnego poza jego granicami. Moduł zasobów dyspozycyjnych oszacowano na 7,5 m3/h/km2.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Analiza geologiczno-inżynierska dna polskiej części Morza Bałtyckiego

Autorzy przedstawiają analizę geologiczno-inżynierską dna polskiej części Morza Bałtyckiego opartą na szczegółowych studiach map geologicznych dna Bałtyku w skali 1:200 000, wynikach szczegółowych badań geologiczno-inżynierskich wybranych fragmentów dna morskiego i badań geologiczno-inżynierskich strefy brzegowej Pomorza Zachodniego. Na tej podstawie autorzy przedstawiają jednostki geologiczno-inżynierskie dna polskiej części Morza Bałtyckiego. W analizie pod uwagę wzięto określone kryteria geologiczne, takie jak rodzaj, geneza i wiek osadów, a w spośród kryteriów geotechnicznych następujące parametry: stopień zagęszczenia (ID), stopień plastyczności (IL), kąt tarcia wewnętrznego (Φ), kohezja (c), wytrzymałość na ściskanie (Rc), wytrzymałość na ścinanie (τf) oraz edometryczny moduł ściśliwości pierwotnej (Mo). Przeanalizowano również ukształtowanie dna morskiego i wyszczególniono następujące typy morfologiczne dna wraz z określonymi sygnaturami liczbowymi: 1 – dno płaskie, 2 – dno mało pochylone, 3 – dno pochylone, 4 – dno bardzo pochylone, 5 – dno mało strome, 6 – dno strome i 7 – dno bardzo strome.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Mineralogia odpadów po flotacji rud miedzi oraz możliwość ich rolniczego zastosowania

W pracy przedstawiono skład mineralny osadów po flotacji rud miedzi, które mogą znaleźć zastosowanie jako domieszki kontrolujące kwasowość gleb oraz źródło mikroelementów dla roślin. Wśród minerałów kruszcowych miedzi stwierdzono siarczki zawierające miedź i ołów: kowelin, chalkozyn, chalkopiryt, galenę; węglany miedzi i ołowiu: malachit i cerusyt oraz siarczki i tlenki żelaza: piryt, markasyt, hematyt i getyt. Frakcje ziarnowe powyżej 0,016 mm cechują się występowaniem miedzi rodzimej, przeobrażonej w kupryt, podczas gdy drobne frakcje ziarnowe są zdominowane udziałem malachitu. Doświadczenie z glebą kwaśną oraz rośliną testową (żyto zwyczajne – Secale cereale) wykazało, że osady poflotacyjne mogą być stosowane do regulowania odczynu gleby. Około 85% metali pobranych przez rośliny znajdowało się w ich korzeniach. Osady poflotacyjne, które zastosowane były jako gleby, powinny być przeznaczone raczej na uprawę roślin przemysłowych niż konsumpcyjnych.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Kamień w architekturze Lublina na przestrzeni wieków

W artykule przedstawiono wyniki inwentaryzacji skał użytych w architekturze i budownictwie Lublina, ze szczególnym uwzględnieniem centrum miasta, w skład którego wchodzą wzgórza Zamkowe i Staromiejskie oraz dzielnice Czwartek, Żmigród, Góra Białkowska i Śródmieście. Z obserwacji terenowych wynika, że w najstarszych, średniowiecznych budowlach dominuje kamień miejscowy, głównie opoki kredy górnej i paleogenu, stosowany prawie wyłącznie jako materiał konstrukcyjny, przy akcesorycznym udziale wapieni sprowadzanych z innych rejonów środkowej i południowej Polski. W budownictwie z okresu zaborów stosowano miejscową opokę oraz narzutniaki skandynawskie, w okresie międzywojennym chętnie sięgano po skały pochodzące ze środkowej Polski, zaś w okresie PRL – z Dolnego Śląska. Obecnie coraz częściej stosuje się zagraniczny materiał importowany, chociaż nadal, ze względów ekonomicznych, dominują dolnośląskie i świętokrzyskie surowce. Współcześnie zanikają niestety przykłady stosowania bruku z narzutniaków, powszechnie wymieniane na kostkę cementową, a wiele budynków zbudowanych z opoki znajduje się w stanie ruiny lub jest pokrywana energooszczędnymi tynkami.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Występowanie i zasoby perspektywiczne rud niklu w Polsce

W Polsce jedynym jak dotychczas udokumentowanym złożem niklu jest, zaniechane w 1983 r., złoże saprolitowe w Szklarach na Dolnym Śląsku. Udokumentowane zasoby bilansowe (w kat. B i c1) wynoszą tu około 117 tys. Mg niklu metalicznego przy zawartości brzeżnej ni w rudzie 0,7%. Jednak złóż rud krzemianowych niklu zalegających w niewielkich i odizolowanych gniazdach można spodziewać się wokół bloku gnejsowego gór sowich. Zasoby prognostyczne rud niklu, występujących w tych zwietrzelinach serpentynitowych, wynoszą szacunkowo około 25 tys. Mg niklu. Postępy hydrometalurgii rud wietrzeniowych ni oraz wysokie i stabilne ceny niklu pozwalają brać pod uwagę koncentracje tego metalu w rudzie już na poziomie <0,5% Ni. Dlatego wraz z intensyfikacją poszukiwań można oczekiwać przyrostu zasobów perspektywicznych niklu o co najmniej kilkadziesiąt tysięcy ton Ni ze złóż typu saprolitowego występujących w zwietrzelinach serpentynitowych na masywach Szklar, Braszowic–Brzeźnicy i Gogołów–Jordanowa. Ponadto przeprowadzenie weryfikacji pozabilansowych rud niklu, według nowych kryteriów bilansowości, powinno dodatkowo wpłynąć na zwiększenie zasobów niklu w Polsce. Innym źródłem niklu jest cechsztyńska formacja miedzionośna, z której corocznie odzyskiwane jest około 2 tys. Mg siarczanu Ni podczas przeróbki technologicznej. Dlatego wraz z dokumentowaniem nowych zasobów cechsztyńskich rud Cu-Ag na monoklinie przedsudeckiej należy również oczekiwać przyrostu zasobów niklu, jako pierwiastka współwystępującego w tych złożach. Ponadto istnieją przesłanki dla wystąpień hipotetycznych magmowych złóż Ni-Cu typu likwacyjnego związanych z wystąpieniami ultrazasadowych kumulatów sekwencji ofiolitowej w masywach Gogołów–Jordanów, Braszowice–Brzeźnica i Nowa Ruda.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Wpływ przekształceń polityczno-gospodarczych na poziom eksploatacji węgla kamiennego w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym do roku 1914

W artykule przedstawiono rozwój wydobycia węgla kamiennego w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym (GZW) od 1769 do 1914 r. (początki eksploatacji węgla na tym obszarze są datowane na 1751 r.), dokonując podziału poziomu wydobycia na poszczególne okręgi (górnośląski, dąbrowski i krakowski) z uwzględnieniem okresów oraz przyczyn stagnacji i spadku wydobycia. Tłem, na jakim ukazano poziom produkcji węgla kamiennego w GZW, są przekształcenia własnościowe. Przedstawiono charakterystykę głównych podmiotów będących właścicielami w branży węgla kamiennego w omawianym okresie.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Wpływ wykształcenia wapieni Lotus Beige na stan ich zachowania w wybranych obiektach Krakowa

W artykule przedstawiono charakterystykę litologiczną wapieni tureckich Lotus Beige, które od kilkunastu lat są stosowane w renowacji obiektów historycznych oraz w obecnym budownictwie Krakowa. Ulegają one jednak destrukcji, co pokazano na przykładzie trzech miejsc ich zastosowania. W celu stwierdzenia zmian, jakie powstały na powierzchni i wewnątrz wapieni, wykonano szczegółowe badania makroskopowe, w mikroskopie optycznym i w skaningowym mikroskopie elektronowym (SEM) oraz analizę EDS. Wskazano tę odmianę wapienia, która zachowuje się najlepiej w polskim klimacie oraz przedstawiono warunki, jakie muszą być spełnione do jej długotrwałego użytkowania.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Saga rodu Zuberów

Artykuł obejmuje krótkie biografie trzech wybitnych polskich geologów, naukowców, podróżników i patriotów z rodziny Zuberów – Rudolfa, Stanisława i Andrzeja, czyli ojca, syna i wnuka. Głównym przedmiotem zainteresowania oraz zajęciem Rudolfa było poszukiwanie ropy naftowej. Jego doświadczenia były znaczące dla wielu krajów i przyczyniły się do rozwoju przemysłu naftowego. W trakcie swoich ekspedycji badawczych prowadził prace na wszystkich kontynentach, oprócz Australii. Odkrył również w Krynicy unikatową wodę – szczawę chlorkową, zaliczaną dziś do najsilniejszych szczaw w Europie. Jest także autorem fundamentalnego dzieła Flisz i nafta, będącego jedną z klasycznych prac geologicznych epoki. Jego syn Stanisław rozpoczął karierę zawodową od uczestnictwa w poszukiwaniach ropy naftowej w Baku (Azerbejdżan) i na Wschodnim Kaukazie. Prowadząc prace poszukiwawcze w Albanii, przyczynił się do odkrycia największych złóż ropy naftowej w tym kraju – Kuçova–Lushnja, Murriz–Pekisht oraz Patos–Cakran–Selenica. Jest obecnie uważany w Albanii za „ojca nowoczesnej geologii". Andrzej Zuber, syn Kazimierza, brata Stanisława oraz wnuk Rudolfa był również zaangażowany w wiele przedsięwzięć poza granicami kraju – Kenia, Brazylia, Meksyk, Tajlandia, Indie. Jego główne zainteresowania naukowe były związane z badaniami znaczników środowiskowych wód zwykłych, mineralnych i termalnych. Wśród wielu problemów hydrogeologicznych, jakimi zajmował się Andrzej Zuber, poczesne miejsce zajmuje określenie genezy i obszarów zasilania wód mineralnych Krynicy. Można to uznać za kontynuację prac dziadka Rudolfa. Historia zatoczyła krąg.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku