rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Potencjalne zastosowanie agonistów dopaminergicznych D2 w leczeniu VEGF-zależnych chorób oczu

Dopamina oraz agoniści receptorów dopaminergicznych D2 wykazują działanie hamujące aktywność czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego. Działanie to zostało udowodnione w wielu chorobach nowotworowych oraz w zespole hiperstymulacji jajników. Dotychczas przeprowadzone badania wskazują na potencjalne zastosowanie tych substancji również w leczeniu chorób oczu przebiegających ze zwiększonym uwalnianiem czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego, takich jak: wysiękowa postać zwyrodnienia plamki związanego z wiekiem, cukrzycowy obrzęk plamki lub proliferacyjna postać retinopatii cukrzycowej. W niniejszej pracy przedstawiono przegląd najnowszych danych literaturowych na temat potencjalnego zastosowania agonistów dopaminergicznych D2 w leczeniu chorób oczy zależnych od naczyniowo-śródbłonkowego czynnika wzrostu (VEGF)

Czasopismo: OphthaTherapy
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne, nauki farmaceutyczne
Efekty wszczepienia implantów iris-claw do komory tylnej w oczach bezsoczewkowych z niestabilną torebką – retrospektywne badanie obserwacyjne

Wprowadzenie: Implantacja soczewek iris-claw jest często stosowaną metodą korekcji bezsoczewkowości z niestabilną torebką. Celem badania była ocena wyników anatomicznych, funkcjonalnych oraz powikłań po zabiegu u pacjentów z afakią i niestabilną torebką soczewki. Materiał i metody: Do badania włączono 44 oczu (44 pacjentów). Średni wiek: 72,5 ± 20,5 lat (18-95 lat). Średni czas obserwacji: 12,11 + 6,02 miesiąca (od 1 do 24 miesięcy). W 5 oczach (11,36%) wykonano pierwotne wszczepienie implantu, w 24 oczach (54,55%) wymianę implantu tylnokomorowego na soczewkę typu iris-claw, w 15 oczach wtórne wszczepienie implantu. Wyniki: Końcowa najlepiej skorygowana ostrość wzroku była istotnie statystycznie lepsza niż przed zabiegiem (0,49 ± 0,33 vs 0,36 ± 0,26 wg Snellena), (P<0,05). W 40 oczach (90,91%) błąd refrakcji na koniec okresu obserwacji był w granicach ± 2 Dsph. Istotne powikłania pooperacyjne obejmowały: zapalenie tęczówki 2 oczu (4,55%), przemieszczenie implantu 2 oczu (4,55%), torbielowaty obrzęk plamki 6 oczu (13,64%), odwarstwienie siatkówki 2 oczu (4,55%), wylew krwi do ciała szklistego 1 oko (2,27%), zakrzep żyły środkowej siatkówki 1 oko (2,27%), zapalenie troficzne rogówki 1 oko (2,27%). Wnioski: Tylnokomorowe implanty wewnątrzgałkowe typu iris-claw mogą być stosowane w oczach z niestabilnym aparatem więzadłowym w szerokim zakresie wskazań operacyjnych, zapewniając dobry efekt anatomiczny i poprawę funkcji.

Czasopismo: OphthaTherapy
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne, nauki farmaceutyczne
Puszkin w Maskaradzie Jarosława Iwaszkiewicza – wizerunek poety

Przedmiotem artykułu jest kreacja Aleksandra Puszkina w dramacie Jarosława IwaszkiewiczaMaskarada. Analizie poddano głównie wypowiedzi samego Puszkina oraz innych postaciodnoszące się do rosyjskiego poety. Pozwoliło to pokazać, za pomocą jakich środków i w jakisposób autor dramatu tworzy zgłębiony psychologicznie portret wielkiego twórcy.

Czasopismo: Język. Religia. Tożsamość
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Profesora Stanisława Grodziskiego pielgrzymka do historii prawa – szkic naukowego (i nie tylko) portretu

Artykuł przybliża postać wielkiego krakowskiego naukowca – profesora Stanisława Grodziskiego (1929–2020). Najpierw ukazane zostało dzieciństwo i lata młodzieńcze profesora, w tym także czasy okupacji (1939–1945) oraz okres powojenny. Następnie autor przedstawił życie naukowe krakowskiego badacza. Szkic pokazał kierunki zainteresowań naukowych profesora Grodziskiego, jego dorobek naukowy, dydaktyczny, literacki i popularyzatorski, a także działalność w ramach samego Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, Polskiej Akademii Umiejętności oraz innych organizacji naukowych. W pracy przedstawiono większość pozycji naukowych Profesora z zachowaniem układu chronologicznego ich powstania.

Czasopismo: Studia z Dziejów Państwa i Prawa Polskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Kilka uwag o pozycji ustrojowej argentyńskiego Kongresu Narodowego

Treścią tych kilku krótkich refleksji zawartych w artykule jest problematyka pozycji ustrojowej argentyńskiego Kongresu Narodowego. Autor analizuje w nim te regulacje ustawy zasadniczej, które określają miejsce i rolę organu władzy ustawodawczej w ramach prezydenckiego systemu rządów. Koncentruje się przede wszystkim na ukazaniu statusu parlamentu w świetle konstytucyjnych zasad ustrojowych, a zwłaszcza zasady podziału władz. Następnie zwraca uwagę na wzajemne relacje między Kongresem Narodowym a władzą wykonawczą, które są decydujące dla faktycznego statusu parlamentu federalnego. Stara się przy tym ukazać, jaki wpływ na pozycję ustrojową Kongresu Narodowego miała rewizja konstytucji w 1994 r., której wynikiem było wprowadzenie do ustroju politycznego Argentyny pewnych elementów parlamentarnego systemu rządów.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Pozycja ustrojowa przewodniczącego na przykładzie izb Kongresu Stanów Zjednoczonych Ameryki

Niniejszy artykuł poświęcony jest w całości instytucji przewodniczącego na przykładzie Kongresu Stanów Zjednoczonych Ameryki. Urząd przewodniczącego, do którego kompetencji należy prowadzenie obrad jest charakterystyczny dla ciał o strukturze kolegialnej. Ma to zastosowanie zwłaszcza do tych z nich, których skład tworzy więcej niż kilka osób. Autor artykułu skupia się na wszystkich aspektach dotyczących tego urzędu. W pierwszej części znajduje się krótka charakterystyka modeli instytucji przewodniczącego parlamentu, a także rys historyczny tej instytucji. W dalszej części autor przedstawia pozycję ustrojową przewodniczących izb amerykańskiego parlamentu.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Wolność zgromadzeń w czasach pandemii. Doświadczenia izraelskie

Wolność zgromadzeń i swobody z nią związane, stanowią immanentną cechę współczesnych demokracji, również w stanach nadzwyczajnych. Czas pandemii uzasadnia stosowanie różnych mechanizmów ograniczania wolności i praw. Doświadczenia Izraela w tej mierze są warte omówienia, gdyż walka państwa z zagrożeniami dla zdrowia i życia obywateli rozgrywa się tam w warunkach zbliżonych do sytuacji wielu współczesnych państw – wewnętrznych kryzysów politycznych i ekonomicznych, a zwłaszcza napięć między parlamentem a władzą wykonawczą w tworzeniu prawa.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Tajemnica zawodowa adwokatów i radców prawnych jako gwarancja ochrony sfery prywatnej jednostki

Sfera prywatna jednostki podlega ochronie prawnej na gruncie przepisów Konstytucji RP z 1997 r. oraz rozwijających jej postanowienia ustaw zwykłych. Niniejsze opracowanie poświęcone zostało jednostkowemu problemowi badawczemu – analizie roli tajemnicy zawodowej oraz tajemnicy obrończej w kontekście ich znaczenia dla ochrony sfery prywatnej jednostki. Aspekt pozytywny tajemnicy zawodowej i tzw. wewnętrzny aspekt ochrony tajemnicy adwokackiej dał asumpt do rozważań nad horyzontalnym skutkiem norm konstytucyjnych dedykowanych ochronie prywatności jednostki. Aspekt negatywny tajemnicy zawodowej i jej perspektywa zewnętrzna dały impuls do badania wertykalnego skutku norm konstytucyjnych chroniących sferę prywatną podmiotów konstytucyjnych praw.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Funkcjonowanie Sądu Konstytucyjnego w Albanii jako determinant procesu akcesji z Unią Europejską

Miejsce Sądu Konstytucyjnego w systemie politycznym Albanii, znaczenie jakie przypisuje się tej instytucji, a przede wszystkim możliwości wypełniania przezeń konstytucyjnej roli stanowi przedmiot analiz podjętych w artykule. Zwraca się w nim szczególną uwagę na wpływ sposobu funkcjonowania Sądu Konstytucyjnego w kontekście europejskich aspiracji Albanii. Co więcej, w artykule akcentuje się tezę, iż dążenie Albanii do uzyskania członkostwa w Unii Europejskiej stanowiło istotny czynnik wzmacniający proces transformacji politycznej, społecznej i gospodarczej Albanii.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Regulacja stanów nadzwyczajnych w Republice Estońskiej a pandemia COVID-19

Konstytucja Republiki Estonii wyróżnia dwa rodzaje stanów nadzwyczajnych: stan wyjątkowy i stan wojenny. Zostały one skąpo unormowane na poziomie ustawy zasadniczej pozostawiając kwestie szczegółowe do regulacji ustawowej. Decyzja o wprowadzeniu stanu nadzwyczajnego wymaga współpracy parlamentu z organami władzy wykonawczej tj. prezydentem i rządem. Zagrożenie dla zdrowia i życia obywateli związane z pandemią koronawirusa nie stanowi okoliczności uzasadniającej zarządzenie stanu wyjątkowego ani tym bardziej stanu wojennego przewidzianych w §§128–129 ustawy zasadniczej. Tym samym w marcu 2020 r. władze estońskie zdecydowały o zastosowaniu mechanizmu przewidzianego w §87 Konstytucji.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Prawa człowieka w konstytucjach wybranych państw europejskich

Prawa człowieka stanowią dzisiaj istotną część regulacji konstytucyjnych w państwach europejskich. Pierwszą powszechną regulacją, opartą na zasadzie praw przysługującej każdemu obywatelowi, była francuska Deklaracja praw człowieka i obywatela z 26 sierpnia 1789 r. Przeanalizowane konstytucje Francji, Belgii, Szwajcarii, Niemiec, Austrii, Łotwy, Czech, Słowacji oraz Polski wskazują na rozwój praw jednostek poprzez poszerzanie praw jednostek od praw przysługujących obywatelom na rzecz praw przysługujących każdej osobie przebywającej na obszarze danego państwa. Oczywiście zachowane zostały także te prawa, które ze swej istoty przysługują wyłącznie obywatelom, jak np. prawa wyborcze. Współczesny katalog praw i wolności jednostek jest szeroki i rozbudowywany np. o prawo do skargi konstytucyjnej, czy prawo do czystego środowiska. Standardy praw człowieka są obecnie powszechnie uznawane, aczkolwiek nie zawsze przestrzegane. Wynika to zarówno z praktyki polityczno-prawnej, w której przestrzeń praw jednostek ulega stałemu zawężeniu m.in. z powodu zmian ideologiczno-politycznych w poszczególnych państwach, jak i wymuszanych rozwojem cywilizacyjnym i technologicznym.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Problem bezpieczeństwa w wybranych polskich konstytucjach

Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, zaś podstawą normatywną jej funkcjonowania jest akty prawny najwyższego rzędu - Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. Ustawa zasadnicza ma najwyższą rangę i moc pośród wszystkich źródeł prawa powszechnie obowiązujących. Prawodawca w ustawie zasadniczej przyznał niektórym normom status zasad konstytucyjnych, które pełnią m.in. funkcję norm programowych stanowiąc jednocześnie podstawę do interpretacji innych przepisów. Wśród zasad konstytucyjnych wyróżniony został obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa obywatelom. Artykuł w ogólnym zarysie ukazuje problem bezpieczeństwa nie tylko w aktualnie obowiązującej ustawie zasadniczej, ale także w innych, wybranych polskich konstytucjach.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Kilka uwag na temat rekonstrukcji rządu w Polsce

Artykuł dotyczy analizy aktualnych regulacji określających sposób dokonywania zmian struktury organizacyjnej i składu Rady Ministrów. W świetle Konstytucji RP z 1997 r. to Prezes Rady Ministrów jest organem odpowiedzialnym za skład i strukturę organizacyjną gabinetu oraz przydzielanie zadań ministrom na podstawie ustawy o działach administracji rządowej. Ponadto szef rządu dysponuje dużą swobodą w zakresie dokonywania rekonstrukcji personalnych i organizacyjnych rządu. Rola Sejmu w tej dziedzinie jest niewielka, jakkolwiek od zgody parlamentu zależy dokonanie nowelizacji ustawy o działach administracji rządowej.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Prawo petycji jako instrument rozwoju działalności prawodawczej Senatu

Niniejszy artykuł przedstawia zagadnienie dotyczące prawa petycji jako społecznego narzędzia oddziałującego na postępowanie ustawodawcze w Senacie. Rozważania otwiera analiza norm prawnych regulujących instytucję w przedstawionym zakresie. Zostały również sformułowane pewne propozycje zmian mające za cel poprawę jakości przebiegu petycji. Praktyka pokazuje, że ten instrument partycypacji społecznej stanowi ważne źródło inspiracji do kreowania senackiej inicjatywy ustawodawczej, jednak mógłby być jeszcze efektywniej wykorzystywany. W kontekście zasady suwerenności narodu, zasady demokratycznego państwa prawnego i dialogu społecznego niezwykle ważne jest nadanie instytucji petycji realnego kształtu oraz zapewnienie mu rzeczywistego wpływu na proces ustawodawczy.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Interwencja poselska - instytucja konieczna, zbędna czy szkodliwa? Próba udzielenia odpowiedzi

Celem artykułu jest wskazanie wątpliwości dotyczących założeń modelowych i funkcjonowania prawa do interwencji poselskiej. W ramach przyjętych w Konstytucji RP rozwiązań (obejmujących m.in. wymóg reprezentacji narodu w ramach mandatu wolnego oraz zasadę podziału władzy) wszelkie działania podejmowane przez przedstawicieli władzy w interesie indywidualnym a nie publicznym, pozwalające na ingerencję (czy nieformalne naciski) w normatywnie zdefiniowane mechanizmy lub procedury podejmowania decyzji (przez ograny władz publicznych, a tym bardziej w sferze biznesu), mogą być postrzegane jako zagrożenie dla standardów demokratycznego państwa prawa. Autorzy zarysowując potencjalne zagrożenia postulują zmiany prowadzące do ograniczenia lub zniesienia instytucji interwencji poselskiej.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
W poszukiwaniu analogii reformy Izb Ustawodawczych 1921-1935, 1997-?

Artykuł poświęcony parlamentowi w czasie obowiązywania konstytucji marcowej z 1921 r. oraz porównujący jej podobieństwa z konstytucją z 2 kwietnia 1997 r. w zakresie pozycji ustrojowej i funkcjonowania. W oparciu o przepisy obu konstytucji i praktykę autor podjął się wypowiedział się na temat istniejących analogii i ewentualnej potrzeby zmiany obecnie obowiązującej ustawy zasadniczej.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Komisje śledcze w Polsce międzywojennej

Komisje śledcze stanowią istotny element kontroli sprawowanej nad władzą wykonawczą przez parlamentarzystów. W Polsce ta instytucja ma także długą tradycję, choć kształtowaną na przestrzeni stulecia dwukrotnie od początku, w zupełnie innych warunkach ustrojowych. Nasz artykuł ma za zadanie zaprezentowanie regulacji oraz działania takich komisji w okresie przed i po uchwaleniu Konstytucji z 1921 r. Przyjrzenie się regulacjom i praktyce z okresu dwudziestolecia pozwoli na lepsze zrozumienie uregulowania i funkcjonowania komisji śledczych przewidzianych w art. 111 Konstytucji z 1997 r., powstałej – jak deklaruje jej preambuła „w nawiązaniu do najlepszych tradycji Pierwszej i Drugiej Rzeczypospolitej”.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
(Dys)proporcjonalność polskich wyborów samorządowych

Badania nad dysproporcjonalnością proporcjonalnych systemów wyborczych dowodzą, że wielkość okręgu wyborczego jest kluczową zmienną determinującą siłę odchyleń od proporcjonalności wyników wyborów. W artykule pokazane zostanie jak parametr ten wpływa na dysproporcjonalność wyborczą, wykorzystując dane z polskich wyborów samorządowych z 2018 r. Analizy dowiodą, że polski „proporcjonalny” system wyborczy do lokalnych rad prowadzi do wysoce dysproporcjonalnych rezultatów.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Parlamentarne propozycje wprowadzenia bezpośrednich wyborów starostów i marszałków województw

Spośród organów wykonawczych samorządu terytorialnego jedynie wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) wyłaniani są w wyborach bezpośrednich, podczas gdy na szczeblu powiatu i województwa mamy do czynienia z kolegialnymi zarządami, których skład obsadzany jest w sposób pośredni, przez radę powiatu i sejmik województwa. Jakkolwiek nie jest to zagadnienie podejmowane szczególnie często, w praktyce parlamentarnej pojawiały się próby wprowadzenia bezpośrednich wyborów starostów oraz marszałków województw, argumentowane potrzebą wzmocnienia stopnia społecznej legitymacji dla tych urzędów oraz zharmonizowania regulacji obowiązujących na wszystkich szczeblach samorządu. Celem artykułu uczyniono krytyczną analizę wnoszonych w tym zakresie projektów oraz udzielenie odpowiedzi na pytanie, jakie warunki powinny zostać spełnione, aby wprowadzenie zasadniczej zmiany w trybie wyłaniania starostów oraz marszałków województw mogło zostać ocenione pozytywnie.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Weryfikacja ważności wyborów ogólnokrajowych w Polsce

Artykuł poświęcony został procedurze przeprowadzania weryfikacji ważności wyborów ogólnokrajowych w Polsce. Autor zwraca uwagę na ważną rolę przypisywaną wyborom jako istotnemu elementowi sytemu demokratycznego i konieczność zachowania woli wyrażonej przez suwerena w głosowaniu. Weryfikację wyborów w Polsce przeprowadza Sąd Najwyższy, w dwustopniowej procedurze polegającej na wydawaniu opinii w sprawie wniesionych protestów wyborczych, a następnie podjęcie uchwały o ważności wyborów. Autor zwraca uwagę na wąską i formalistyczną interpretacje norm prawnych w toku wydawania uchwały o ważności wyborów.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Normatywny model weryfikacji ważności wyborów samorządowych - kilka uwag na tle praktyki orzeczniczej

Demokratyczny proces wyborczy zakłada istnienie mechanizmów służących weryfikacji ważności wyborów. W Polsce kompetencje w tym zakresie powierzone zostały sądom. Ocena prawidłowości przeprowadzenia wyborów opiera się na regułach wynikających z obowiązujących norm prawnych. Niniejsze rozważania mają na celu zrewidowanie twierdzenia, że ukształtowany przez regulacje normatywne oraz orzecznictwo sądowe model weryfikacji ważności wyborów lokalnych charakteryzuje się znacznym, być może nadmiernym, stopniem restryktywności. Rygoryzm przepisów normujących procedurę weryfikacji ważności wyborów przesądza o kierunku ich wykładni, co w praktyce oznacza wzmocnienie domniemania ważności wyborów. Analiza obowiązujących regulacji oraz wybranych orzeczeń sądowych pozwoli na sformułowanie wniosków końcowych, odnoszących się do aktualnie funkcjonującego modelu weryfikacji ważności wyborów samorządowych.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Podstawowe domniemania w procesie weryfikacji wyborów w państwie demokratycznym

Proces weryfikacji wyborów, rozumiany jako sprawdzenie prawidłowości ich przebiegu według prawnie wyznaczonych ram, jest niezbędnym elementem procedury wyborczej w państwie demokratycznym. Proces ten w stosunkowo krótkim czasie musi doprowadzić do stwierdzenia ważności lub nieważności wyborów, co ma podstawowe znaczenie dla potwierdzenia lub zaprzeczenia demokratycznej legitymacji wybranych przedstawicieli władzy. Stopień skomplikowania wyborów przekłada się przy tym na stopień skomplikowania procesu ich weryfikacji, co w celu jego uproszczenia prowadzi do wykorzystywania w nim ustanowionych prawnie domniemań. Celem tego opracowania jest teoretyczna analiza podstawowych domniemań wyborczych państw demokratycznych, tj. domniemania ważności wyborów i domniemania konstytucyjności procedury wyborczej, z uwzględnieniem niebezpieczeństw ustrojowych związanych z ich nieprawidłowym stosowaniem.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Polityka zagraniczna Rzeczypospolitej Polskiej. Rozważania na tle konstytucji marcowej oraz konstytucji z 1997 roku

Opracowanie ma na celu analizę konstytucyjnych rozwiązań dotyczących prowadzenia polityki zagranicznej przez Rzeczpospolitą Polską. Płaszczyznami rozważań będą zarówno rozwiązania, które funkcjonowały pod rządami konstytucji marcowej, jak również rozwiązania, które zostały zapisane w obowiązującej konstytucji z 1997 r. Analiza obecnych rozwiązań będzie również obejmowała kwestie związane z politykę europejską. Celem artykułu jest przedstawienie i porównanie rozwiązań zawartych w ramach konstytucji marcowej oraz konstytucji z 1997 r. Rozwiązania funkcjonujące na gruncie każdej z analizowanych konstytucji zakładają prymat jednego z organów władzy wykonawczej w zakresie prowadzenia polityki zagranicznej państwa. Przeprowadzona analiza poszczególnych rozwiązań w tym zakresie skłania do wniosku, iż ciężar prowadzenia polityki zagranicznej przez prezydenta funkcjonujący na gruncie konstytucji marcowej został przeniesiony na gruncie konstytucji z 1997 r. na rzecz Rady Ministrów oraz Prezesa Rady Ministrów.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Ku doskonaleniu ustaw - kilka uwag o rozwiązaniach instytucjonalnych w 100-lecie od uchwalenia Konstytucji marcowej

Celem opracowania jest próba przypomnienia instytucji służących doskonaleniu prawodawstwa w 100-lecie od uchwalenia Konstytucji z 17 marca 1921 r. Należały do nich, w różnej skali i uwarunkowaniach, Komisja Kodyfikacyjna, Senat, a także - Rada Prawnicza. Do refleksji nad nimi skłania setna rocznica uchwalenia Konstytucji marcowej. Instytucjom powołanym na jej podstawie wiele publikacji poświęcił nieżyjący już Profesor Jacek Czajowski; dotyczyły one zwłaszcza organizacji i funkcjonowania Senatu jako „izby refleksji i rozwagi”). W dedykowanym Jego pamięci opracowaniu nawiązujemy do tych opracowań. Omawiane rozwiązania instytucjonalne mają znaczenie nie tylko z historycznego punktu widzenia, ale także z perspektywy optymalizacji tworzonego prawa.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Dyskurs nad wprowadzeniem kontroli konstytucyjności prawa w dobie Konstytucji marcowej

Przedmiotem artykułu uczyniono rekonstrukcję rozważań nad wprowadzeniem kontroli konstytucyjności prawa w dobie Konstytucji marcowej. Podnosi się, że było to zagadnienie dostrzegalne przez uczestników stosunków prawnych i politycznych, do którego powracano w okresie jej obowiązywania, w szczególności po 1926 r. - w związku z postępującym nadużywaniem prawa i faszyzacją stosunków politycznych. Szczególną rolę w promocji znaczenia kontroli prawa dla procesu budowania państwa prawnego przypisuje się w pracy przedstawicielom doktryny prawa konstytucyjnego. Stawia się tezę, że w tym aspekcie stosunek do kontroli konstytucyjności prawa nie był politycznie indyferentny. Dowodzi się, że na jego rzecz optowały przede wszystkim formacje prawicowe, podczas gdy lewicowe były przeciwne.

Czasopismo: Przegląd Prawa Konstytucyjnego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne