rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Postępowanie pojednawcze a mediacja w indywidualnych sprawach z zakresu prawa pracy

Wśród procedur o charakterze polubownym co do możliwości rozwiązania indywidualnych spraw z zakresu prawa pracy można wyróżnić dwa podstawowe rodzaje, czyli sądowy i pozasądowy. Pomiędzy tymi dwoma skrajnymi rodzajami wyróżniamy również rodzaj mieszany, czyli sądowo-pozasądowy, do którego zaliczymy procedurę mediacyjną z art. 1831-18315 k.p.c. Celem artykułu jest ukazanie różnic i podobieństw postępowania pojednawczego i mediacji jako dwóch polubownych rodzajów rozwiązywania indywidualnych spraw z zakresu prawa pracy, czyli sądowego i sądowo-pozasądowego.

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Ugoda mediacyjna w zakresie roszczeń nieobjętych przedmiotem sporu – uwagi na tle nowelizacji kodeksu postępowania cywilnego z 9 marca 2023 r.

Dopuszczalność zawarcia ugody przed mediatorem w sprawie ze skierowania sądu w zakresie roszczeń nieobjętych pozwem budzi spory w orzecznictwie i judykaturze. W założeniu projektodawcy wprowadzone w art. 18313 § 2 k.p.c. zmiany, wprost dopuszczające objęcie ugodą także innych spraw między stronami, miały rozwiązać ów problem. Niestety, ustawodawca, przewidując możliwość zawarcia ugody przed mediatorem w sprawie ze skierowania sądu w zakresie szerszym niż przedmiot sporu, całkowicie pominął relację dodanej regulacji do innych norm, w tym wynikających z art. 321 § 1 k.p.c. oraz określających właściwość sądu. Celem niniejszego opracowania jest analiza wprowadzonych zmian z punktu widzenia powyższych przepisów oraz próba znalezienia odpowiedzi na rodzące się na tym tle pytania. Podjęcie pracy nad niniejszym zagadnieniem uzasadnione było wagą tematu dla praktyki oraz koniecznością odniesienia się do wprowadzonych zmian, które, wobec uchwalenia ustawy dnia 9 marca 2023 r., nie doczekały się jeszcze analizy w literaturze

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Problemy postępowania odwoławczego w sprawach dyscyplinarnych żołnierzy w perspektywie ustawy o obronie Ojczyzny

Celem artykułu jest przedstawienie problematyki postępowania odwoławczego w ramach postępowań dyscyplinarnych żołnierzy. Zostały przeanalizowane w nim aspekt proceduralny oraz aspekt temporalny. Autorka poddaje analizie w przedmiotowym opracowaniu także kwestie rodzajów orzeczeń wydawanych w postępowaniu odwoławczym

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Odpowiedzialność dyscyplinarna sędziów Trybunału Konstytucyjnego w polskim porządku prawnym – część ii

Artykuł poświęcono problematyce odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów Trybunału Konstytucyjnego w polskim porządku prawnym. W drugiej części opracowania omówiono zakres przedmiotowy i podmiotowy odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów Trybunału. W tym zakresie w artykule rozważono w szczególności ustawowe znamiona przewinienia dyscyplinarnego jak również granice temporalne odpowiedzialności dyscyplinarnej sędziów Trybunału. W drugiej części opracowania analizie poddano także przebieg postępowania dyscyplinarnego oraz przedstawiono wnioski i postulaty de lege ferenda wynikające z obu części publikacji.

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Upływ czasu a gwarancje przestrzegania norm procesowych w ogólnym postępowaniu administracyjnym

Kwestia upływu czasu i jego wpływu na akt administracyjny ma niezwykle istotne znaczenie dla prawa administracyjnego. Zagadnienie to związane jest z trwałością decyzji administracyjnej, którą organ administracji publicznej określa prawa i obowiązki indywidualnych podmiotów w konkretnych sprawach. W doktrynie prawa administracyjnego pod pojęciem decyzji prawidłowej przyjmuje się decyzję, która spełnia wszystkie wymagane przepisami prawa warunki, w tym została wydana z zachowaniem norm procesowych. Gwarancję przestrzegania norm prawa procesowego stanowi instytucja wznowienia postępowania administracyjnego, której konstrukcja oparta została na terminach procesowych i materialnych. Terminach procesowych, które determinują możliwość wszczęcia samego postępowania, oraz materialnych, które warunkują eliminację z obrotu prawnego ostatecznej decyzji wydanej z naruszeniem norm prawa procesowego. Artykuł przedstawia problematykę wskazanych terminów oraz problemy z nimi związane.

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Zasady postępowania w sprawie ze skargi konstytucyjnej

Skarga konstytucyjna została wprowadzona do polskiego porządku prawnego wraz z wejściem w życie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku. Zgodnie z wolą ustrojodawcy polski model skargi konstytucyjnej został ukształtowany jako wąski, zarówno w sferze zakresu przedmiotowego, obejmującego z założenia akty normatywne, jak i zakresu udzielanej skarżącemu ochrony skargowej, która ma ograniczony charakter. W doktrynie słusznie podkreśla się przy tym, że Konstytucja RP stosunkowo szeroko ujęła system wolności i praw jednostki, nadając im tym samym rangę konstytucyjnych praw podstawowych. Efektywna realizacja owych praw uzależniona jest od zapewnienia skutecznych środków ich ochrony Wśród tych ostatnich na pierwszy plan wysuwa się skarga konstytucyjna jako szczególny, pozainstancyjny i pozasądowy środek ochrony prawnej, otwierający jednostce dostęp do Trybunału Konstytucyjnego. Do zasad determinujących przedmiotowe postępowanie przed TK zaliczamy zasadę prawa obywateli do sądu, zasadę prawdy materialnej, zasadę równości, zasadę dyspozycyjności, zasadę legalności konstytucyjnej, zasadę kontradyktoryjności, zasadę jawności postępowania, zasadę kolegialności, zasadę bezpośredniości, zasadę ustności, zasadę koncentracji materiału dowodowego, wreszcie zasadę formalizmu procesowego.

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Przypadki przestępstw popełnianych przez osoby chorujące na schizofrenię – próba przybliżenia problemu

W artykule przedstawiono szczegółowo kwestię przestępczych czynów karalnych w przebiegu ciężkiej, zwłaszcza nieleczonej schizofrenii. Świadomość psychiatryczna i prawna jest wśród ekspertów wysoka, natomiast w szerokich kręgach społeczeństwa nadal funkcjonują stereotypy i mity krzywdzące spokojne osoby ze schizofrenią, których jest więcej niż agresywnych. Podobnie, jak wśród zdrowych, czyli znormalizowanych psychicznie, występują przestępstwa, tak i w populacji schizofreników, którzy stanowią zaledwie 1% społeczeństwa, statystycznie zdarzają się przypadki agresji. Najczęściej chorzy popełniają czyny zabronione po samodzielnym odstawieniu leczenia farmakologicznego, które według zgodnej opinii psychiatrów powinno stanowić podstawę terapii tego schorzenia. Również bardzo często rodziny i znajomi schizofrenicznych osób negują biologiczną naturę schizofrenii i namawiają do odstawienia lub zmniejszenia dawek leków, co w większości przypadków kończy się zaostrzeniem, a nawet pełnoobjaowowym nawrotem. Chory, który pod wpływem najczęściej słyszanych w głowie szeptów i „głosów” (omamy słuchowe, najczęstszy omam w schizofrenii), które nakazują mu zabicie siebie i/lub kogoś, często w ogóle nie jest poczytalny, kierują nim rozkazujące głosy i nie może trafić do więzienia, gdzie jego stan psychiczny jeszcze by się pogorszył. Przymusowe leczenie jest jedynym stosowanym w takim przypadku zabezpieczeniem życia i zdrowia zarówno chorego/chorej, jak i osób z otoczenia. Jedyną drogą do zapobiegania przestępstwom w schizofrenii, zwłaszcza tym najcięższym (mord, gwałt, rozbój), jest psychoedukacja społeczeństwa w zakresie podstawowej wiedzy z psychopatologii i nabranie zdrowego nawyku nie bycia obojętnym, lecz reagowania na wszelkie niepokojące sygnały

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Tajemnica dziennikarska i jej ochrona w prawie polskim – zagadnienia wybrane

W dzisiejszym świecie środki społecznego przekazu odgrywają istotną rolę w kształtowaniu rzeczywistości. W społeczeństwach demokratycznych pełnią one również funkcję swoistego rodzaju kontrolera życia publicznego. Naczelnym zadaniem dziennikarza jest służba społeczeństwu i państwu. Na dziennikarzach ciąży szczególny obowiązek działania zgodnie z etyką zawodową i zasadami współżycia społecznego, zgodnie z zasadami określonymi przepisami prawa. Przy wykonywaniu zawodu dziennikarze korzystają z ochrony prawnej, mającej służyć zapewnieniu obywatelom pełnego, konstytucyjnego prawa do informacji i krytyki publicznej. Jednakże korzystanie z prawa do wolnego wyrażania opinii, wolności posiadania poglądów oraz otrzymywania i przekazywania informacji i idei – bez ingerencji władz publicznych – zgodnie ze standardami europejskimi, nie ma charakteru absolutnego. Istotnym czynnikiem wolności wypowiedzi i niezależności prasy, kreującym w społeczeństwie obraz dziennikarza jako zawodu zaufania społecznego, jest prawna ochrona dziennikarskiej tajemnicy zawodowej. Niniejszy artykuł podejmuje próbę przedstawienia aktualnych poglądów doktryny i judykatury w zakresie przyjętych zasad ochrony tajemnicy dziennikarskiej w polskim porządku prawnym, ze szczególnym uwzględnieniem zakazów dowodowych wynikających z norm ujętych w art. 180 k.p.k.

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Zasady powierzania samorządowej jednostce obsługującej zadań związanych ochroną danych osobowych

Celem opracowania jest analiza zasad powierzania samorządowej jednostce obsługującej zadań związanych ze świadczeniem usług obejmujących ochronę danych osobowych. Potrzeba rozważań w tej kwestii wynika z faktu, iż jednostki samorządu terytorialnego mogą w zależności od swoich potrzeb w sposób swobodny dostosowywać zakres wspólnej obsługi świadczonej przez jednostki obsługujące. Przykładowy katalog rodzaju zadań, które mogą zostać objęte wspólną obsługą, umożliwia bieżące kreowanie rozwiązań stanowiących odpowiedź na nowe zjawiska i potrzeby pojawiające się w administracji samorządowej, w tym rozwiązania techniczne. Znajduje to potwierdzenie w użytym przez ustawodawcę w ustawach samorządowych zwrocie „w szczególności”. Należy przyjąć, iż zakres wspólnej obsługi zapewnianej przez samorządowe jednostki obsługujące ma charakter otwarty, a zatem umożliwia również powierzenie temu podmiotowi zadań z zakresu ochrony danych osobowych, których administratorami lub przetwarzającymi są jednostki obsługiwane.

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Zebranie wiejskie jako organ administracji publicznej

Przedmiotem niniejszego artykułu jest problematyka dotycząca zebrania wiejskiego jako organu administracji publicznej. Na początku opracowanie zwraca uwagę na genezę instytucji prawnej zebrania wiejskiego w świetle rozwoju samorządu terytorialnego. Następnie tekst omawia organizację oraz kompetencje zebrania wiejskiego. Wymienione zagadnienia normatywne opierają się na analizie literatury prawniczej, aktów normatywnych oraz orzecznictwa sądowo-administracyjnego. W dalszej części opracowanie przedstawia zebranie wiejskie jako przykład władzy wykonawczej. Wymieniona teza w doktrynie prawniczej może wzbudzać wiele kontrowersji. Podstawą tych rozważań jest koncepcja rozdziału władzy znajdująca się u podstaw idei państwa prawnego. Tekst zawiera krótkie podsumowanie. Artykuł wykorzystuje następujące metody badawcze: dogmatyczną, historyczno-doktrynalną, prawno-porównawczą oraz dedukcyjną.

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Sędziowie w wyścigu z czasem. Uwagi wybrane w świetle badań empirycznych

W tekście prezentowane są rozważania odnoszące się do rozpoznawania spraw bez zbędnej zwłoki z perspektywy wypowiedzi przedstawianych przez sędziów, które zgromadzono w toku prowadzonych badań empirycznych. Artykuł stanowi głos w dyskusji, przybliżając niektóre uwagi sędziów. Autorka, prowadząc wywiady z sędziami i gromadząc ankiety wypełnione przez sędziów, zebrała szereg spostrzeżeń odnoszących się do czasu rozpoznawania spraw. W tekście ukazano, że sędziowie często zwracają uwagę na problem znacznego obciążenia pracą, co przejawia się również w odczuwaniu przez nich różnego rodzaju emocji. Sędziowie akcentowali przy tym odczuwanie emocji pozytywnych, gdy sprawy udawało się rozstrzygnąć szybciej - dzięki ugodowej postawie stron procesu, a także emocji negatywnych – gdy strony podejmują działania ukierunkowane na przedłużanie postępowań. W tekście analizuje się również znaczenie odpowiedniego przygotowania sędziego do wydania rozstrzygnięcia. Sędziowie niejednokrotnie deklarowali, że odpowiedni namysł jest im potrzebny do wydania orzeczenia i często wolą wstrzymać się z wydaniem decyzji, aby nie podejmować jej w pośpiechu, pod wpływem silnych emocji. W tekście ukazano również, że z perspektywy sędziów istotne jest też latami gromadzone doświadczenie, które może być bardzo pomocne przy orzekaniu

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Status prawny albańskiej Wysokiej Rady Prokuratury w świetle reformy konstytucyjnej z 2016 roku

Artykuł stanowi próbę analizy pozycji ustrojowej Wysokiej Rady Prokuratury w systemie konstytucyjnym Albanii ukształtowanej w wyniku reformy konstytucyjnej z 2016 roku. Autor niniejszego artykułu analizuje regulacje Konstytucji Republiki Albanii i ustawodawstwa zwykłego, które określają miejsce i rolę Rady Prokuratury w ramach albańskiego systemu ustrojowego. Koncentruje się na ukazaniu statusu prawnego rady prokuratury, zwraca uwagę na jej skład i kompetencje, które są decydujące dla faktycznego ustalenia gwarancji niezależności prokuratury w Albanii. Przyjęte rozwiązania prowadzą do wniosku, że jest to organ wyspecjalizowany o charakterze mieszanym, którego działania mają na celu zagwarantowanie niezależności prokuratorom.

Czasopismo: Roczniki Administracji i Prawa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Anna Mostowska – preromantyczna protofeministka

Anna Mostowska należy do grona mniej znanych, wręcz zapomnianych polskich pisarek, której twórczość powstawała w pierwszej dekadzie XIX w. Jej biografia zasługuje na przypomnienie i rozpowszechnienie – jako preromantycznej protofeministki, znacznie wyprzedzającej czasy, w których żyła. Była nonkonformistką, kobietą niezależną, która w 1804 r. po rozwodzie z drugim mężem, Tadeuszem Mostowskim, postanowiła usamodzielnić się finansowo i zaczęła parać się pisaniem. W swoich czasach była jedną z nielicznych kobiet uczonych, literatek, bywalczyń w artystycznych sferach. Ponadto nie pełniła ról kulturowo-społecznych przypisanych ówczesnym kobietom – była sawantką, mecenasem sztuki, malarką, pisarką oraz tłumaczką.

Czasopismo: Czasopismo Naukowe Instytutu Studiów Kobiecych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
„Zwierciadło” i tematyka reportaży jako pomysł badawczy

W czasie popaździernikowej odwilży w polskiej prasie pojawiły się nowe tematy, dotyczące problemów życia społeczeństwa. Bohaterkami reportaży „Zwierciadła” były kobiety skrzywdzone i okaleczone nieszczęśliwą miłością, matki oddające dzieci pod opiekę państwa, dzieciobójczynie. Reportaże ujawniały nie tylko problemy kobiet, ale też ukazywały nietolerancję środowiska o skostniałych normach obyczajowych i brak skutecznego systemu pomocy samotnym matkom.

Czasopismo: Czasopismo Naukowe Instytutu Studiów Kobiecych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Obrazy kobiet na łamach prasy dla kobiet w latach 1944–1975

Celem artykułu było ukazanie wybranych składnikowych społecznych obrazów i ich odzwierciedlenia w prasie dla kobiet w Polsce w latach 1944–1975. Prasa dla kobiet stanowiła istotny segment produkcji wydawniczej, w której uwzględniono periodyki adresowane do kobiet. Prezentowała wartości państwowe. W przekazie prasowym kobiety w PRL były prężne, zintegrowane, silnie oddziałujące na otoczenie i rodzinę. Na ich całościowy obraz składały się obrazy cząstkowe: personalne. Z nich wynikało wyobrażenie Matki-Polki, przodownicy pracy, feministki realizujących zadania państwowe.

Czasopismo: Czasopismo Naukowe Instytutu Studiów Kobiecych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Propaganda w Polskiej Kronice Filmowej

Polska Kronika Filmowa była medium partyjnym, które na przestrzeni 50 lat działalności miało za zadanie pełnienie funkcji o charakterze propagandowym, poznawczym oraz ludycznym. Kontrolowana przez instytucje cenzorskie sięgała po przeróżne środki manipulacyjne mające na celu odpowiednie przekazanie informacji bądź relacjonowanie wydarzeń politycznych, społecznych, sportowych, a także kulturalnych. Stosowanie różnego rodzaju mechanizmów perswazji językowej, dobór odpowiedniego, nacechowanego emocjonalnie słownictwa, sugestywne ukazywanie przedmiotów bądź zdarzeń czy też stosowanie dyrektyw to tylko niektóre z zabiegów podejmowanych przez zespół redaktorski Kroniki. Wszystko to, by sprostać zadaniu połączenia zawartych w okólnikach z instrukcjami cenzorskimi wytycznych, a jednocześnie sprawienia, by odbiór ich magazynu filmowego dla przeciętnego widza był czymś przyjemnym, pożytecznym oraz kształcącym.
Celem artykułu jest ukazanie procesu nasilania bądź łagodzenia mechanizmów propagandowych w realizacji Polskiej Kroniki Filmowej, a także wskazanie, które z podejmowanych przy tworzeniu Kroniki przez zespół redaktorski środków miały za zadanie wpłynąć na percepcję widza.

Czasopismo: Czasopismo Naukowe Instytutu Studiów Kobiecych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Miasto Kirkenes jako stolica Regionu Barentsa i symbol rosyjsko-norweskiej współpracy transgranicznej

Niniejsza praca poświęcona jest niewielkiemu norweskiemu wielokulturowemu miastu Kirkenes, które za sprawą swojej historii i położenia geograficznego stało się symbolem norwesko-rosyjskiej współpracy transgranicznej. Tekst poświęcony jest historii arktycznej miejscowości oraz początkom, idei i realizacji współpracy w Regionie Barentsa, która została zainicjowana właśnie tam w 1993 r., a także roli, jaką przygraniczne miasto odgrywa w norwesko-rosyjskich relacjach dwustronnych.

Czasopismo: Cywilizacja i Polityka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna, nauki o polityce i administracji
O podziałach we współczesnej Ukrainie

Celem artykułu jest poszerzenie rozważań na temat wieloaspektowych podziałów na Ukrainie. Autorka zwraca uwagę, że eksperci problematyki zadają pytania, co oznacza „wschód” i „zachód” Ukrainy? Odwołuje się również do podziałów etnicznych, językowych i kulturowych, w końcu traktuje o podziałach politycznych na Ukrainie. Wskazuje także, że podziały w społeczeństwie ukraińskim dotyczą wzajemnego postrzegania się narodów ukraińskiego i rosyjskiego. W końcowych fragmentach rozważań konstatuje, że jedne podziały pogłębiają drugie, czyniąc polaryzację Ukrainy poważnym problemem. Analizując wieloaspektowe podziały, dochodzi do wniosku, że bez desowietyzacji, państwo „nie wybije” się z autorytarnej drogi rozwoju i nie dokona skutecznej modernizacji.

Czasopismo: Cywilizacja i Polityka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Problemy narodowościowo-religijne Iraku w XXI wieku

Obalenie w 2003 r. reżimu Saddama Husajna w Iraku przyczyniło się do daleko idących zmian wewnątrz tego państwa, co ma też swoje przełożenie na cały region Bliskiego Wschodu. W Iraku zmienił się ustrój, następnie doprowadzono do demokratycznych wyborów parlamentarnych, prezydentem został Kurd – Dżalal Talabani (obecnie prezydentem jest kurdyjski polityk Fuad Masum Haurami), a w 2005 r. przyjęto nową konstytucję. Długotrwała obecność wojsk USA i ich koalicjantów (w latach 2003–2011) stała się zarzewiem konfliktu z radykalnymi ugrupowaniami muzułmańskimi, które nierzadko inspirowane i wspierane z zewnątrz uzyskały możliwość bezpośredniej konfrontacji z siłami amerykańskimi, brytyjskimi, a także polskimi. Intensywnie rozwijające się irackie grupy zbrojne i milicje zaczęły wchodzić także w konflikt między sobą. Determinowała to nakładająca się na siebie mozaika narodowościowa i religijna, gdzie obok siebie żyją Arabowie i Kurdowie; chrześcijanie, muzułmanie, a także inne grupy narodowościowo-religijne, jak Jazydzi, Asyryjczycy, Ormianie, Turkmeni, Mandejczycy czy Szabakowie. W okresie tak głębokich zmian czynnik narodowościowy i religijny wzmagał animozje i prowadził do ostrych sporów i konfliktów. Trudno było zatem spodziewać się, że w przypadku Iraku będzie inaczej. Konflikty, jakie pojawiły się od 2003 r. trwają do dzisiaj. Ogromne straty poniosła ludność cywilna, która stała się ofiarą czystek i często była zmuszana do ucieczki. W latach 2003–2011 ponad 2 mln Irakijczyków opuściło swój kraj i udało się do państw sąsiednich. Sytuacja wciąż jest trudna, a kroki podejmowane przez państwo na rzecz poprawy bezpieczeństwa i rozwiązania problemu uchodźców nie przyniosły oczekiwanych rezultatów. Celem artykułu jest zaprezentowanie sytuacji w Iraku po 2003 r. z uwzględnieniem wielu czynników, składających się na rozmaite problemy grup narodowościowo-religijnych tego państwa, które ucierpiały w wyniku trwających tam permanentnie konfliktów i walk zbrojnych. W pierwszej kolejności dokonano charakterystyki etniczno-religijnej Iraku, następnie zaś opisano sytuację polityczną w Iraku od 2003 r. z uwzględnieniem kontekstu narodowościowo-religijnego, co zostało przedstawione na wybranych przykładach mniejszości Jazydów, Mandejczyków i Szabaków.

Czasopismo: Cywilizacja i Polityka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Młoda polska emigracja do Holandii

Współczesne życie polonijne jest trudne do zdefiniowania, ponieważ ma na nie wpływ różnorodność zjawisk i procesów globalizacyjnych kształtujących rzeczywistość kulturową i cywilizacyjną. Polonia współcześnie stała się częścią globalnego społeczeństwa obywatelskiego. We współczesnym obrazie Polonii holenderskiej zaobserwować można przedstawicieli specyficznych fal wychodźczych. Młoda polska emigracja zarobkowa przybywa do Holandii albo przez agencje pracy, gdzie głównie zatrudniona jest w rolnictwie, budownictwie bądź na własną rękę. W opinii przeciętnych Holendrów Polacy postrzegani są jako: pijacy, źle parkujący, niemówiący w języku niderlandzkim, zabierający pracę miejscowym. Według badań to sceptyczne podejście do Polaków ma 30% obywateli holenderskich. Według danych z 2014 r. Polacy stanowią 28% ogółu obywateli Unii Europejskiej pracujących w Niderlandach.

Czasopismo: Cywilizacja i Polityka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna, nauki o polityce i administracji
Migracje Polaków do Szwecji po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej w 2004 roku

Migracje ludności uznać należy za jedną z fundamentalnych wartości życia kulturowo-cywilizacyjnego, kształtującą nową rzeczywistość społeczną świata. W przestrzeni powiązanej strukturą Unii Europejskiej zauważyć można dwa odmienne zjawiska związane z migracją: dążenie do wcielenia w życie zasady swobodnego przepływu osób oraz zjawisko stosowania przez wiele państw ograniczeń dotyczących imigrantów. Szwecja wyróżnia się na tle innych państw europejskich przychylnością dla ludności napływowej. Królestwo Szwecji postrzega się jako kraj otwarty na imigrację, gdzie polityka migracyjna i integracyjna oparta została na zasadach równości, solidarności, współpracy i konsensusu. Liczba Polaków w tym kraju jest już trzecią największą liczbą cudzoziemców, ulegając zwiększeniu zwłaszcza po wstąpieniu Polski do UE. Praca zarobkowa jest głównym celem migracji obywateli polskich do Szwecji, jednakże kraj ten jest również coraz częściej wybierany przez młodych ludzi jako miejsce do zdobycia wykształcenia, zwłaszcza wyższego.

Czasopismo: Cywilizacja i Polityka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna, nauki o polityce i administracji