rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Zastosowanie metod fizycznych w celu określenia rodzaju sztucznych włókien mineralnych długotrwale użytkowanych jako izolacja termiczna

Wstęp. Do izolacji termicznej urządzeń przemysłowych są stosowane, oprócz azbestów, sztuczne włókna mineralne, także niebezpieczne dla zdrowia ludzi. Obowiązujące wartości najwyższych dopuszczalnych stężeń włókien respirabilnych dla włókien ceramicznych są dwukrotnie ostrzejsze niż dla włókien szklanych i bazaltowych (skalnych). Po wielu latach użytkowania w podwyższonych temperaturach materiały włókniste zużywają się i wymagają wymiany. Celem pracy było znalezienie cech fizycznych, pozwalających na identyfikację rodzajów zużytych włókien mineralnych, innych niż azbestowe. W piśmiennictwie brak takich danych. Materiały. Próbka warstwy włókien z izolacji rurociągu ciepłowniczego od zleceniodawcy i próbki masowe materiałów włóknistych do termoizolacji zgromadzone w Instytucie Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego (IMPiZŚ). Metody. dyfrakcja rentgenowska, mikroskopia świetlna z wykorzystaniem mikroskopu polaryzacyjnego i z kontrastem fazowym. Wyniki. W porównaniu z włóknami nowymi, długotrwałe użytkowanie w wysokiej temperaturze sztucznych włókien mineralnych zmieniło ich barwę i połysk oraz współczynnik załamania światła. Wzrosła również ich kruchość. Wnioski. Współczynnik załamania światła sztucznych włókien mineralnych pod wpływem wieloletniego dzia- łania temperatury około 500°C zwiększa się i nie jest już charakterystyczny dla danego rodzaju. Brak wyraźnych różnic we właściwościach morfologicznych i optycznych zużytych włókien ceramicznych i szklanych może uniemożliwić ich rozróżnienie, jeśli analityk nie dysponuje dużą wiedzą i doświadczeniem.

Czasopismo: Medycyna Środowiskowa - Environmental Medicine
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku, nauki medyczne, nauki o zdrowiu
Wczesne rozpoznawanie choroby Alzheimera

Wczesne i trafne rozpoznanie choroby Alzheimera, będącej najczęstszą przyczyną otępienia, ma ogromne znaczenie z uwagi na możliwość zastosowania farmakoterapii u pacjentów z otępieniem w przebiegu tego schorzenia. Niestety, obecnie proces diagnostyczny ma niekiedy charakter długotrwały, głównie ze względu na brak dostępu do specjalistów, ograniczone możliwości badań dodatkowych oraz – przede wszystkim – niedostatek wiedzy o tym schorzeniu. Zdarza się, również z powodu nietypowej manifestacji klinicznej, że ustalenie rozpoznania opóźnia się w czasie, uniemożliwiając zastosowanie interwencji farmakologicznych i pozafarmakologicznych. Uzyskanie diagnozy w okresie przedklinicznym choroby pozwala na wdrożenie metod opóźniających pojawienie się otępienia, głównie poprzez zwiększenie aktywności poznawczej i fizycznej, dbałości o stan somatyczny i psychiczny oraz zmianę sposobu odżywiania na zdrowszy. Są to jedyne modyfikowalne czynniki ryzyka rozwoju otępienia spowodowanego chorobą Alzheimera, obok uwarunkowań genetycznych, wieku, formalnej liczby lat nauki oraz przebytych schorzeń mózgu. Niniejszy artykuł prezentuje obraz kliniczny choroby Alzheimera w jej najczęstszej postaci, przebiegającej głównie z zaburzeniami pamięci epizodycznej, niemniej zawarto w nim również informacje na temat rzadkich, atypowych wariantów tego schorzenia: zaniku korowego tylnego, logopenicznej pierwotnej afazji postępującej oraz wariantów czołowego i apraktycznego. W opracowaniu przedstawiono najnowsze kryteria diagnostyczne wytyczające sposób postępowania przy rozpoznawaniu otępienia, jak również wskazówki ułatwiające diagnozę. Szczególną uwagę poświęcono roli wywiadu uzyskanego od opiekuna, czynnikom dekompensacyjnym oraz praktycznemu wykorzystaniu popularnych narzędzi oceny przesiewowej. Omówiono najczęstsze przyczyny trudności diagnostycznych z uwzględnieniem wpływu naturalnego procesu starzenia się, obciążeń somatycznych i zaburzeń nastroju na stan poznawczy.

Czasopismo: Pediatria i Medycyna Rodzinna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne
Narażenie na kadm w okresie pre- i postnatalnym – jego wpływ na płodność i na zdrowie dzieci

Rozwój cywilizacyjny, urbanizacja oraz uprzemysłowienie mogą prowadzić do znacznego zanieczyszczenia środowiska naturalnego kadmem (Cd). Autorzy zwrócili uwagę na możliwe przyczyny i skutki zanieczyszczeń środowiskowych Cd oraz ich wpływ na zdrowie człowieka, ze szczególnym uwzględnieniem populacji dzieci. Artykuł przedstawia aktualny stan wiedzy na temat prenatalnego i postnatalnego narażenia na kadm oraz jego toksycznego wpływu na funkcje rozrodcze. Omówiono działania profilaktyczne w zakresie ekspozycji na kadm w świetle zaleceńŚwiatowej Organizacji Zdrowia, rekomendacji Amerykańskiej Agencji Ochrony Środowiska oraz w kontekście realizacji celów Narodowego Programu Zdrowia.

Czasopismo: Medycyna Środowiskowa - Environmental Medicine
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku, nauki medyczne, nauki o zdrowiu
Wpływ czynników antropogenicznych na bioróżnorodność owadów

Ingerencji człowieka w naturalne środowisko przyrodnicze i podporządkowanie sobie wszystkich jej elementów najczęściej towarzyszy negatywne w skutkach zachwianie równowagi ekologicznej w przyrodzie, przekształcenie ekosystemów, wymarcie wielu gatunków pierwotnie związanych z daną niszą ekologiczną. W Polsce obszarami silnie przekształconymi są Okręgi Przemysłowe, a fragmenty obszarów o zbliżonym do pierwotnego krajobrazu można spotkać tylko w kilku miejscach w kraju. Jako czynniki antropogeniczne oddziałujące na owady najczęściej wymienia się zanieczyszczenia chemiczne atmosfery, wód i gleb. Zmiana liczebności form jasnych na korzyść ciemnych motyla bytującego na drzewach, to wynik działania zanieczyszczenia atmosfery w obszarach uprzemysłowionych. Jako skutek antropopresji można zauważyć zanikanie populacji niepylaka apollo czy wyginięcie wielu gatunków monofagicznych i oligofagicznych chrząszczy Curculionoidea. Antropopresja wyraża się także w rozprzestrzenianiu się gatunków na nowych, dotąd nie zajętych przez nie terenach: inwazja Europy przez stonkę ziemniaczaną, mrówkę faraona czy ćmę oprzędnicę jesienną. Rozwinięta inżynieria środowiskowa sprawia, że człowiek potrafi ingerować w skład gatunkowy danego ekosystemu w celu uzyskania pożądanego efektu, introdukując zupełnie nowe gatunki w ekosystemach: australijskiej biedronki w Ameryce Południowej, czy afrykańskich pszczół zabójców w Ameryce Łacińskiej, które obecnie rozprzestrzeniają się w Ameryce Północnej. Jednak najpoważniejszym wpływem człowieka na owady jest zmniejszenie się liczebności owadów zapylających: pszczoły miodnej i trzmieli. Owady te reagują zwiększoną śmiertelnością w kontakcie ze środkami ochrony roślin, w szczególności z insektycydami, co skutkuje zmniejszonymi plonami rolnymi, a bez ingerencji w poprawę jak

Czasopismo: Medycyna Środowiskowa - Environmental Medicine
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku, nauki medyczne, nauki o zdrowiu
Wpływ mikroflory jelitowej na rozwój zespołu jelita drażliwego

Mikroflora jelitowa człowieka składa się z bilionów drobnoustrojów, które uważane są za niepatogenne. Funkcją flory bakteryjnej wraz z systemem immunologicznym jest ochrona gospodarza przed kolonizacją i inwazją patogenu. Pełni także istotną funkcję metaboliczną, dostarczając środków odżywczych i witamin oraz energii poprzez rozkład węglowodanów złożonych do cukrów prostych i krótkołańcuchowych kwasów tłuszczowych (ang. short – chain fatty acids – SCFA). Zaburzenia mikroflory jelitowej są w coraz większym stopniu uznawane za waż- ny czynnik w patogenezie i patofizjologii zespołu jelita drażliwego (ZJD) (ang. IBS – irritable bowel syndrome). Jest on schorzeniem o złożonej i nieznanej etiologii, jest chorobą czynnościową, chociaż wielu badaczy zalicza ją do przewlekłych, ze względu na długotrwały przebieg i częste nawroty. ZJD charakteryzuje się znamiennymi bólami brzucha oraz zaburzeniami rytmu wypróżnień (zaparcie i /lub biegunka), przy braku patologicznych zmian organicznych. Badania ostatnich lat wskazują na znaczący wpływ mikroflory jelitowej i osi mózgowo-jelitowej w patogenezie schorzenia. Modulacja mikroflory jelitowej za pomocą probiotyków i prebiotyków oraz badania nad dotychczas nie hodującymi się in vitro bakteriami mikrobioty jelitowej, pozwolą na nowe możliwości w leczeniu pacjentów z tym zespołem. Badania mikroflory jelitowej (właściwości drobnoustrojów) są obiecującym kierunkiem, pozwalającym na dalsze poznanie i charakterystykę wielu bakterii odpowiedzialnych za patofizjologię i objawy ZJD. Jest to nadal enigmatyczna choroba o wieloczynnikowej etiopatogenezie, w której wydaje się odgrywać istotną rolę skład mikrobioty jelitowej. Badania w kierunku zastosowania probiotyków i prebiotyków w zmniejszaniu objawów chorobowych ZJD, powinny być nadal kontynuowane w badaniach klinicznych w celu uzyskania jak najlepszych rezultatów.

Czasopismo: Medycyna Środowiskowa - Environmental Medicine
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku, nauki medyczne, nauki o zdrowiu
Prozdrowotne właściwości ananasa

Ananas to jeden z najbardziej popularnych owoców tropikalnych i nieodłączny element diety wielu ludzi. Został sprowadzony do Europy przez Krzysztofa Kolumba już w 1493 roku. Od wielu lat jest ceniony ze względu na swój niepowtarzalny smak i bogactwo składników odżywczych, takich jak mikro- i makroelementy, błonnik czy liczna grupa witamin. Ananas jest owocem niskokalorycznym, a zarazem pełnowartościowym, przez co stał się częstym elementem jadłospisu osób dbających o linię. Systematyczne spożywanie ananasów pozwala prawie w całości pokryć dzienne zapotrzebowanie organizmu na witaminę C, mangan czy miedź. Badania fitochemiczne ekstraktu z liści ananasa wykazały obecność alkaloidów, flawonoidów, saponin i garbników, którym przypisuje się właściwości hipoglikemizujące oraz przeciwbólowe. W wyniku badań nad bromeliną – składnikiem ananasa o najbardziej złożonym działaniu biologicznym – odkryto jej efekty antyoksydacyjne, przeciwzapalne, wspomagające trawienie czy kardioprotekcyjne. Mnogość potencjalnych zastosowań bromeliny wspartej działaniem wielu spośród zawartych w ananasie składników pozwala nam docenić oprócz niewątpliwych walorów smakowych również inne atuty tego owocu. Ananasy nie są wyjątkiem i także w odniesieniu do nich z biegiem czasu pojawiło się wiele mitów na temat ich zbawiennego lub szkodliwego działania. Na szczęście większość z nich nigdy nie została potwierdzona w sposób naukowy i ananas nie wykazuje żadnego znanego nam negatywnego wpływu na organizm człowieka. Celem niniejszej pracy jest omówienie wartości żywieniowej ananasa i jego znaczenia w walce z chorobami.

Czasopismo: Pediatria i Medycyna Rodzinna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne
Tężyczka jako przyczyna utraty przytomności

Tężyczka to zespół objawów chorobowych związanych ze wzmożoną pobudliwością połączeń nerwowo-mięśniowych. Wyróżnia się tężyczkę jawną i utajoną. Tężyczka jawna, hipokalcemiczna, manifestuje się drętwieniem i parestezjami w zakresie ust, języka, dłoni i stóp oraz napadowymi skurczami mięśni twarzy, rąk i stóp, którym mogą towarzyszyć stany przedomdleniowe oraz omdlenia. Tężyczka utajona, normokalcemiczna, związana z hipomagnezemią lub zasadowicą, objawia się złym samopoczuciem, obniżeniem nastroju, dolegliwościami bólowymi i rozdrażnieniem. Tę postać tężyczki pozwalają rozpoznać charakterystyczne objawy neurologiczne: Chvostka, Trousseau oraz Ibrahima–Lusta. Przyczynami zaburzeń elektrolitowych, które doprowadzają do wystąpienia tężyczki, mogą być nieprawidłowo zbilansowana dieta, choroby przewodu pokarmowego, endokrynologiczne, nefrologiczne, genetyczne oraz powody jatrogenne. Napad tężyczki jawnej wymaga różnicowania z napadem padaczki. W diagnostyce różnicowej tężyczki jawnej należy również wziąć pod uwagę dławicę piersiową, napad migreny lub astmy oskrzelowej, a w przypadku tężyczki utajonej – inną przyczynę omdleń, zaburzeń lękowych lub depresyjnych. Tężyczkę rozpoznaje się na podstawie typowych objawów klinicznych, wyników badań laboratoryjnych oraz badania elektromiograficznego. W przypadku podejrzenia tężyczki utajonej przeprowadza się próby tężyczkowe. Wybór metody leczenia choroby zależy od jej przyczyny. Leczenie tężyczki utajonej polega na suplementacji magnezu i witaminy B6. W leczeniu przyczynowym tężyczki jawnej wykorzystuje się roztwory soli wapnia i magnezu. Zapobieganie napadom tężyczki opiera się na stosowaniu doustnych preparatów wapnia lub magnezu. Suplementację wapnia warto wspomóc podawaniem witaminy D. W niniejszym opracowaniu omówiono trzy przypadki kliniczne: 15-letniej dziewczynki z epizodami omdleń, 17-letniej pacjentki z zasłabnięciami, drętwieniem kończyn górnych i zaburzeniami widzenia oraz 16-letniej dziewczynki z drżeniami rąk, drętwieniami palców rąk, mimowolnymi skurczami mięśni kończyn i kołataniem serca.

Czasopismo: Pediatria i Medycyna Rodzinna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne
Autyzm – środowiskowe czynniki ryzyka

W wielu częściach świata stale wzrasta autyzm wieku dziecięcego, wywołany zaburzeniami rozwojowymi mózgu. Autyzm charakteryzuje się zaburzeniami komunikacji/interakcji społecznych oraz występowaniem powtarzalnych stereotypowych zachowań. Przyczyny tych zaburzeń nie zostały dotąd wyjaśnione. Badania doświadczalne oraz obserwacje kliniczne sugerują mechanizm neurotoksyczny wynikający z genetycznych i środowiskowych uwarunkowań. Mogą one prowadzić do rozwoju zaburzeń ze spektrum autyzmu (ASD). Wiele aktualnych badań wskazuje na to, iż perinatalne narażenie na toksyny środowiskowe może stanowić czynnik ryzyka dla ASD, pośród nich estry, bisfenol A, tetrabromobisfenol A, rozpuszczalniki, metale ciężkie, ftalany.

Czasopismo: Medycyna Środowiskowa - Environmental Medicine
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku, nauki medyczne, nauki o zdrowiu
Możliwości adaptacyjne młodzieży w wieku dorastania do funkcjonowania społecznego

Cel pracy. Celem pracy była ocena indywidualnych zdolności przystosowawczych młodzieży dorastającej do funkcjonowania społecznego. Materiał i metody. Badania prowadzone były w latach 2013–2014 wśród młodzieży szkół z terenu Sosnowca. W badaniach zastosowane zostały znormalizowane testy i kwestionariusze psychologiczne oraz kwestionariusz ogólny opracowany dla celu badania, który pozwolił uzyskać uzupełniające dane na temat badanej populacji. Wyniki. Badania pozwoliły scharakteryzować badaną populację pod kątem postaw i zachowań w odniesieniu do wybranych cech osobowości oraz czynników zewnętrznych, które mogą mieć wpływ na funkcjonowanie społeczne. Wnioski. Badana młodzież posiadała wiele możliwości adaptacyjnych sprzyjających prawidłowemu funkcjonowaniu społecznemu. Wynikały one zarówno z indywidualnych predyspozycji osobowościowych badanych osób, jak i pozytywnych oddziaływań środowiska rodzinnego i pozarodzinnego. Wyniki wskazały na dwa negatywne zjawiska mające związek z funkcjonowaniem społecznym osób dorastających tj. tendencję do zachowań agresywnych oraz alienację społeczną.

Czasopismo: Medycyna Środowiskowa - Environmental Medicine
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku, nauki medyczne, nauki o zdrowiu
Nanocząstki złota jako detektory pestycydów w żywności i wodzie pitnej

Ze względu na wysoką toksyczność i szkodliwe działanie pestycydów na zdrowie człowieka, konieczny jest stały monitoring obecności ich pozostałości w żywności i wodzie pitnej. Obecnie standardem w oznaczaniu pestycydów jest analiza instrumentalna, a przede wszystkim techniki takie jak chromatografia i spektrometria mas. Są to jednak metody drogie, wymagające użycia specjalistycznego sprzętu laboratoryjnego i przeszkolonego personelu. Ponadto niezbędne jest odpowiednie przygotowanie próbki, co znacząco wydłuża czas pomiarów. Od kilku lat na popularności zyskują detektory oparte na nanocząstkach złota metalicznego (AuNPs), które umożliwiają znacznie szybsze i mniej kosztowne oznaczenia. W pracy przedstawiono możliwości wykorzystania AuNPs w detekcji pestycydów. Opisano także metody oznaczania odpowiedzi w detektorach AuNPs, poczynając od bezpośredniej detekcji kolorymetrycznej i fluorescencyjnej, przez metody enzymatyczne i immunologiczne, kończąc na spektroskopii ramanowskiej i technikach elektrochemicznych.

Czasopismo: Medycyna Środowiskowa - Environmental Medicine
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne, nauki o zdrowiu
Wybrane polimorfizmy genu VEGF w przewlekłej chorobie nerek

WSTĘP: Poznanie złożonej etiopatogenezy przewlekłej choroby nerek (PChN) budzi nadzieje na rozwój skutecznych metod jej wczesnej diagnostyki oraz skutecznej profilaktyki i leczenia. Liczne badania dowodzą znaczenia predyspozycji genetycznej w rozwoju przewlekłego uszkodzenia nerek w przebiegu różnych chorób. Celem pracy była ocena związku wybranych polimorfizmów genu VEGF (vascular endothelial growth factor) z występowaniem przewlekłej choroby nerek. MATERIAŁ I METODY: Grupę badaną stanowiły 103 rodziny (trios): dwoje biologicznych rodziców i dziecko z PChN w stadium co najmniej trzecim, tj. z eGFR ≤ 60 ml/min/1,73 m2, na tle przewlekłego kłębuszkowego zapalenia nerek (29%) lub nefropatii śródmiąższowej (71%). W chwili badania średni wiek dzieci z PChN wynosił 15,2 roku, a średnia filtracja kłębuszkowa 28,9 ml/min/1,73 m2. U 45% chorych zastosowano leczenie zachowawcze, u pozostałych nerkozastępcze. U wszystkich badanych pobrano jednorazowo próbki krwi żylnej w celu wyizolowania materiału genetycznego i przeprowadzono genotypowanie wybranych polimorfizmów genu VEGF metodą TaqMan. Do opracowania statystycznego wyników posłużyły programy Statistica 10 i Microsoft Office Excel 2003 z wykorzystaniem testu nie-równowagi sprzężeń (transmission disequilibrium test – TDT), testu χ2 oraz estymatora Kaplana-Meiera. Za granicę istotności statystycznej przyjęto wartości p < 0,05. WYNIKI: Nie wykazano różnic w przekazywaniu alleli badanych polimorfizmów rs699947 i rs1570360 genu VEGF od rodziców do potomka z PChN. WNIOSKI: Nie stwierdzono związku polimorfizmów rs699947 i rs1570360 genu VEGF z występowaniem przewlek-łej choroby nerek w stadium ≥ 3.

Czasopismo: Annales Academiae Medicae Silesiensis
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne
Znaczenie polimorfizmu rs1137100 LEPR w rozwoju nadwagi i otyłości w badanej populacji

WSTĘP: Nadwaga i otyłość stały się w obecnych czasach poważnym problemem zdrowia publicznego. Patogenezę tych schorzeń można wiązać m.in. z hormonem tkankowym – leptyną, a także jej receptorem kodowanym przez gen LEPR. Receptor leptyny, należący do rodziny białek gp130, odgrywa ogromną rolę w ludzkim organizmie m.in. w patogenezie nadwagi i otyłości. MATERIAŁ I METODY: Badaniem objęto 510 osób. Grupę badaną podzielono na trzy grupy: kontrolną – zdrowych, z nadwagą oraz otyłością. Polimorfizm genu dla receptora leptyny K109R (rs1137100) zbadano w reakcji łańcuchowej polimerazy za pomocą aparatu 7300 Real Time PCR System (Applied Biosystems). Do genotypowania wykorzystano komplementarne do badanych alleli, fluorescencyjnie znakowane sondy TaqMan Predesigned SNP Genotyping Assay (Applied Biosystems). WYNIKI: Nie wykazano znamiennych statystycznie różnic w rozkładzie genotypów między pacjentami zdrowymi a badanymi z nadwagą i z otyłością zarówno w całej grupie, jak i w grupach kobiet i mężczyzn (p > 0,05). Częstość występowania allelu A wynosiła 76,73%, allelu G 23,27%. WNIOSKI: Brak znamiennych różnic w rozkładzie polimorfizmu rs1137100 LEPR w patogenezie nadwagi i otyłości.

Czasopismo: Annales Academiae Medicae Silesiensis
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne
Zagrożenia mikrobiologiczne w środowisku pomieszczeń

W przedstawionej pracy przedstawiono zagrożenia związane z występowaniem szkodliwych czynników biologicznych w budynkach mieszkalnych ze szczególnym uwzględnieniem syndromu chorego budynku (SBS) oraz zespołu chorób związanych z budynkiem (BRI) a pojawiających się w następstwie przebywania ludzi w nadmierniezanieczyszczonym środowisku wewnętrznym. Opisano podstawowe źródła zanieczyszczeń i problemy związane z korozją mikrobiologiczną materiałów budowlanych, metody badań powierzchni i powietrza oraz kryteria oceny stopnia zanieczyszczenia środowiska wewnętrznego.

Czasopismo: Medycyna Środowiskowa - Environmental Medicine
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku, nauki medyczne, nauki o zdrowiu
Ryzyko zdrowotne wynikające z narażenia na bioaerozol w placówkach ochrony zdrowia

Osoby pracujące w placówkach ochrony zdrowia stanowią grupę szczególnie narażoną na szereg czynników niebezpiecznych i uciążliwych, a głównymi czynnikami ryzyka są czynniki biologiczne. Do zakażenia może dojść drogą krwiopochodną, jednak ograniczenie ryzyka jest tutaj możliwe poprzez zastosowanie barier mechanicznych. W przypadku przedostawania się drobnoustrojów do powietrza i tworzeniu się bioaerozolu metody prewencji są nieco bardziej utrudnione, a problem dotyczy większej liczby pracowników oraz pozostałych osób korzystających z placówek ochrony zdrowia. Bioaerozol wnika do organizmu człowieka przez układ oddechowy, a w jego skład wchodzą głównie bakterie, grzyby, wirusy oraz inne substancje organiczne, które mogą powodować szereg niekorzystnych zjawisk zdrowotnych.

Czasopismo: Medycyna Środowiskowa - Environmental Medicine
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku, nauki medyczne, nauki o zdrowiu
Mechanizmy infekcji patogenami przenoszonymi przez kleszcze na przykładzie bakterii: Anaplasma phagocytophilum i Borrelia burgdorferi

Choroby odkleszczowe są chorobami transmisyjnymi, należącymi do grupy chorób odzwierzęcych, ale przenoszonych za pośrednictwem kleszczy. Choroby te stanowią ważny problem zarówno zdrowia publicznego, ale także problem dla grup zawodowo narażonych na ukłucia kleszczy. Ixodes ricinus jest gatunkiem kleszcza, który jest najczęstszym rezerwuarem i wektorem licznych mikroorganizmów wywołujących choroby ludzi. Przenosi on między innymi bakterie z gatunków: Anaplasma phagocytophilum i Borrelia burgdorferi. W artykule zostały omówione mechanizmy infekcji Borrelia burgdorferi i Anaplasma phagocytophilum zarówno kleszcza, ale także zwierząt i ludzi. Obydwa omawiane mikroorganizmy wykształciły wiele cech i mechanizmów przystosowawczych do środowiska, a także mechanizmów obronnych przed odpowiedzią immunologiczną organizmu. Poznanie biologii kleszczy, funkcji białek wytwarzanych przez kleszcze i patogenne mikroorganizmy stanowi klucz w opracowaniu skutecznych metod leczenia i profilaktyki boreliozy i anaplazmozy.

Czasopismo: Medycyna Środowiskowa - Environmental Medicine
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze, nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku, nauki medyczne, nauki o zdrowiu