rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Uwarunkowania stosowania krigingu zwyczajnego do sporządzania map izoliniowych

W artykule zwrócono uwagę na niektóre uwarunkowania stosowania geostatystycznej procedury interpolacyjnej, krigingu zwyczajnego, przy sporządzaniu map izoliniowych. Wskazano, że skuteczność stosowania krigingu zwyczajnego do interpolacji i konstrukcji map izoliniowych zależy od wiarygodności semiwariogramów przyjmowanych do obliczeń. Scharakteryzowano ważniejsze czynniki decydujące o reprezentatywności semiwariogramów – liczebność obserwacji i sposób ich rozmieszczenia. Wyprowadzone wnioski dotyczą metodyki badania struktury zmienności złóż i wykorzystania wyników tych badań przy sporządzaniu map izoliniowych.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Metale ciężkie w kopalinach ilastych wybranych złóż Wielkopolski

W artykule przedstawiono wyniki badań koncentracji metali ciężkich w złożach kopalin ilastych w Wielkopolsce, w których eksploatowane są iły z górnej części warstw poznańskich. Analizy chemiczne wykonano z zastosowaniem metod INAA i ICP-MS. Zawartości Cu, Zn, Cd, Ni oraz Cr w badanych iłach są zgodne z typowymi zawartościami w iłach oraz z koncentracją w skorupie kontynentalnej (UCC). Koncentracje Zn, Cd, Cu i V są wyższe w drobnych frakcjach osadu (φ <2 µm i φ <0,2 µm) niż w całych próbkach. Rozmieszczenie metali w iłach pstrych oraz w drobnych frakcjach osadów jest kontrolowane głównie przez procesy wietrzenia chemicznego.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Zarys metodyki identyfikacji dawnych wyrobisk górniczych, tzw. kopanek ponaftowych, na obszarze uzdrowiska Iwonicz-Zdrój

Roboty górnicze w poszukiwaniu ropy naftowej prowadzone były na terenie Iwonicza-Zdroju już od 1860 r. Wyrobiska górnicze miały charakter studni kopanych, potocznie nazywanych przez ówczesnych górników kopanką. Kluczowym dokumentem ewidencjonującym rozmieszczenie studni kopanych jest fragment starej mapy katastralnej wykonany na pergaminie, z wyrysem działek katastralnych, z zaznaczonymi punktami lokalizacyjnymi wyrobisk górniczych. Stał się on podstawą do wyznaczenia w terenie 14 punktów badawczych. Współrzędne punktów badawczych wyznaczono techniką geodezyjnych pomiarów satelitarnych, natomiast wstępne rozpoznanie wgłębne w obszarze wyznaczonych punktów – metodą badań georadarowych. Do określenia współrzędnych geograficznych oraz prostokątnych punktów badawczych wykorzystano odbiornik satelitarny Trimble R6. Pomiar sytuacyjny i wysokościowy wykonano w terenie bardzo zróżnicowanym pod względem morfologicznym, jak również porośniętym gęstą zielenią wysoką. Zastosowana metoda pomiaru pozwoliła uzyskać współrzędne punktów badawczych ze średnim błędem położenia sytuacyjnego 1,03 m oraz ze średnim błędem położenia wysokościowego 1,62 m. Uzyskana dokładność położenia sytuacyjnego i wysokościowego spełnia kryteria oceny przydatności reprezentacji. Celem prowadzonych prac badawczych jest ocena wpływu współwystępowania źródeł węglowodorów z leczniczymi wodami mineralnymi na rozwój uzdrowiska.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Akademicka geologia inżynierska w Polsce

Akademicka geologia inżynierska w Polsce została przedstawiona na tle rozwoju 130-letniej historii światowej geologii inżynierskiej. W powojennej Polsce geologia inżynierska została utworzona w latach pięćdziesiątych na Politechnice Gdańskiej, Akademii Górniczo-Hutniczej i Uniwersytecie Warszawskim. Obecnie dyplom z geologii inżynierskiej można uzyskać tylko na Uniwersytecie Warszawskim, natomiast z hydrogeologii i geologii inżynierskiej na AGH i Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Geolodzy z dyplomem magistra geologii inżynierskiej lub magistra (inżyniera) hydrogeologii i geologii inżynierskiej w stosunku do całej grupy zawodowej geologów nie przekraczają 10%. Zakres działalności akademickiej geologii inżynierskiej w Polsce przedstawiono przede wszystkim na przykładzie Zakładu Geologii Inżynierskiej Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Poszukiwania i rozpoznawanie złóż metali w Mongolii

W latach 2007–2009 przeprowadzono w Mongolii szereg badań terenowych, mających na celu poszukiwanie złóż surowców metalicznych. Łącznie spenetrowano pięć różnych obszarów, z których jeden znajdował się na wschód od stolicy, a pozostałe w zachodniej części Centralnej Mongolii (województwo Bayankhongor). Prace polowe polegały na identyfikacji obiektów geologicznych, wstępnej weryfikacji odsłonięć przydatnych do oceny surowcowej badanych obszarów oraz na pobraniu próbek szlichowych, bruzdowych i mineralogicznych. W wielu miejscach stwierdzono obecność utlenionych minerałów miedzi, a w jednym – bogatą w siarczki wychodnię silnie okwarcowanych skał. Na obszarze oznaczonym jako M2, stwierdzono również obecność stref zawierających okruszcowanie typu Ni–Cu w serpentynitach. Analizy chemiczne potwierdziły trafność wyboru miejsc do dalszych badań. Ocenie złożowej poddano również dokumentowane wcześniej złoże W–Sn–Mo Bayantsogt-Tubszin i złoże żyłowe złota Tsagaan Tsakhir Uul.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Obszary prognostyczne kopalin pospolitych województwa śląskiego – zaplecze surowcowe czy kłopot?

W artykule zaprezentowano prognozy udokumentowania nowych złóż kopalin pospolitych w obrębie województwa śląskiego oraz możliwość ich zagospodarowania, uwzględniając ograniczenia sozologiczne i zagospodarowanie terenu oraz zapotrzebowanie na określony surowiec.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Założenia dla nowych projektów wierceń poszukiwawczo-badawczych rud metali w Polsce

W 2006 r., w Państwowym Instytucie Geologicznym, w ramach zadań statutowych, przeprowadzono analizę prac geologicznych związanych z poszukiwaniem rud metali, w celu opracowania założeń projektu wierceń poszukiwawczo-badawczych dla rozwiązania najistotniejszych zagadnień surowcowych Polski. Zaprojektowanych zostało 20 wierceń poszukiwawczo-badawczych, o całkowitym metrażu ok. 9 tys. m, w tym 12 wierceń płytkich od 70 do 300 m oraz 8 głębokich wierceń od 600 do 1200 m. Opracowano wstępne projekty wierceń poszukiwawczo-badawczych rud: (1) Au w Sudetach i na bloku przedsudeckim, (2) Cu i/lub Au w utworach cechsztyńskich w Sudetach i na peryklinie Żar, (3) Mo–Cu typu porfirowego i (4) Zn–Pb typu MVT, w strefie kontaktu bloku małopolskiego z górnośląskim oraz (5) Ti–V w rejonie Ślęży na bloku przedsudeckim. Realizacja tych projektów wierceń pozwoli zweryfikować perspektywiczność w/w obszarów pod względem surowcowym, a w przypadku uzyskania pozytywnych rezultatów będzie miała podstawowe znaczenie dla dalszych prac poszukiwawczo-dokumentacyjnych. Ponadto umożliwi rozpoznanie budowy geologicznej w tym istotnych formacji rudonośnych.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Charakterystyka i geneza złotonośnej mineralizacji arsenowo-polimetalicznej w złożu Czarnów (Sudety Zachodnie)

Szczegółowe badania geochemiczno-mineralogiczne okruszcowanych skał ze złoża w Czarnowie wykazały obecność kilku różniących się składem i teksturą złotonośnych typów rud siarczkowo-polimetalicznych, występujących w żyle kwarcowej, jak również w skałach ją otaczających (łupki, amfibolity i skały węglanowo-krzemianowe). Średnia zawartość złota w zbadanych próbkach wynosi ok. 1,1 ppm arsenu i miedzi, odpowiednio 5,6 i 0,75% (n = 47). Zakres koncentracji złota w próbkach rud siarczkowych jest od ok. 1 do 2,5 ppm (maks. 12,6 ppm), przy zawartości As 3–15% i Cu 1–4%. W masywnych rudach arsenopirytowych koncentracje As mogą osiągać ok. 20–30%. W rudach polimetalicznych udokumentowano pojedyncze wysokie koncentracje Ag (380 ppm), Bi (0,55%) i Sn (0,4%). Krystalizacja złota przebiegała w co najmniej dwóch etapach. Pierwszy związany był z precypitacją złota submikroskopowego (1 µm śred.), w paragenezie z siarczkami metali podstawowych, minerałów Bi, Au, Ag i Te oraz krystalizacją kwarcu mleczno-białego w temperaturze 250–320°C. Następny etap okruszcowania zaznaczył się precypitacją przezroczystego kwarcu, młodszej generacji kalcytu, galeny oraz różnych siarkosoli, w temperaturach od 210 do 130°C. Najmłodszy etap mineralizacji związany był z procesami hipergenicznymi, co przejawia się zastępowaniem siarczków przez minerały wtórne. Geneza okruszcowania złotonośnego w złożu związana była z co najmniej dwoma oddzielnymi procesami precypitacji kruszców z roztworów hydrotermalnych pochodnych procesom magmowo-tektonicznym w strefie kontaktu granitoidów Karkonoszy ze skałami jej wschodniej osłony metamorficznej. Źródłem arsenu, miedzi, siarki (δ S34 CDT w siarczkach w zakresie od 0,07 do 4,33‰) i innych metali były oprócz waryscyjskich granitoidów również skały związane z dolnopaleozoiczną aktywnością magmowo-wulkaniczną w jednostce Kowar-Czarnowa. Po raz pierwszy w złożu rozpoznano następujące minerały: argentyt, joseit, matyldyt, treasuryt, stannin oraz najprawdopodobniej hessyt i protojoseit.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Geologiczno-środowiskowe uwarunkowania składowania nisko- i średnioaktywnych odpadów promieniotwórczych w Polsce

Prowadzone są prace nad przygotowaniem projektu ostatecznego zamknięcia jedynego w Polsce Krajowego Składowiska Odpadów Promieniotwórczych w Różanie. Przy ciągłym dopływie odpadów radioaktywnych oraz uwzględnieniu planów rozwoju energetyki jądrowej w kraju, wytypowanie nowej lokalizacji na budowę składowiska jest przedsięwzięciem ważnym. W analizie wyboru nowego miejsca na składowanie radioaktywnych odpadów z różnych gałęzi przemysłu uwzględniane są warunki geologiczne, środowiskowe oraz społeczno-gospodarcze. W artykule przedstawiono dotychczasowe prace związane ze wskazaniem lokalizacji nowego miejsca składowania odpadów promieniotwórczych. Podano kryteria przydatności terenu do budowy takiego składowiska oraz warunki wykluczające lub ograniczające jego lokalizację.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Weryfikacja zasobów rud cynku i ołowiu w złożach Zawiercie I, Zawiercie II, Gołuchowice i Marciszów (obszar śląsko-krakowski)

Zasoby bilansowe złóż: Zawiercie I, Zawiercie II, Gołuchowice i Marciszów wynoszą obecnie ok. 50 mln Mg rudy zawierającej ok. 2,2 mln Mg cynku i ok. 0,8 mln Mg ołowiu. Do obliczeń zasobów wykorzystano archiwalne wyniki prac dokumentacyjnych, aktualne kryteria bilansowości oraz nową metodykę, tzw. promienia autokorelacji. Rudy siarczkowe Zn–Pb występują głównie w okruszcowanych utworach triasu środkowego określanych jako dolomity kruszconośne, obejmujące warstwy gogolińskie i górażdżańskie. Największe udokumentowane geologiczne zasoby bilansowe (w kat. C1 + C2) występują w złożach: Gołuchowice (ok. 28 mln Mg rudy Zn–Pb, w tym ok. 0,95 mln Mg Zn i 0,23 mln Mg Pb) i Zawiercie I (ok. 17 mln Mg rudy Zn–Pb, w tym ok. 1 mln Mg Zn i 0,4 mln Mg Pb). W złożach Zawiercie II i Marciszów zasoby rud oraz obszary złożowe uległy, w stosunku do wcześniejszych wyliczeń opartych na dawnych kryteriach i innej metodyce (tzw. wieloboków Bołdyriewa), znacznemu zmniejszeniu, głównie ze względu na zbyt słabe rozpoznanie siatką wierceń (kat. C2 + D). Obecne, zasoby niezagospodarowanych czterech złóż rejonu zawierciańskiego stanowią ok. 52,4% całkowitych zasobów rud Zn–Pb regionu śląsko-krakowskiego. Złoże Zn–Pb Gołuchowice po skreśleniu z Bilansu zasobów kopalin i wód podziemnych w 1993 r., w wyniku przeprowadzonej weryfikacji zasobów, zostało przywrócone do Bilansu w 2009 r. (wg stanu na 31.12.2008 r.).

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Pierwszy w Polsce system wczesnego ostrzegania o zagrożeniu osuwiskowym w czasie rzeczywistym na przykładzie wybranych lokalizacji w Beskidzie Niskim

W artykule zaprezentowano nowoczesny system wczesnego ostrzegania i monitoringu osuwisk, zainstalowany w Beskidzie Niskim w województwie małopolskim. System jest pierwszym tego typu w Polsce i został zbudowany w ramach programu UE Innowacyjna Gospodarka. Cztery stacje pomiarowe znajdują się ponad drogą powiatową Szymbark–Bystra. Występuje tam sześć aktywnych osuwisk o głębokości 7–20 m. Osuwiska utworzyły się w miękkoplastycznych fliszowych gruntach ilastych z przewarstwieniami piaskowców. System integruje różnego rodzaju automatyczne urządzenia pomiarowe, w tym nowoczesne czujniki do pomiarów przemieszczeń wgłębnych w trzech płaszczyznach (3D). Zawiera dwa ciągłe systemy inklinometryczne 3D do głębokości 12 i 16 m oraz urządzenie do pomiarów przemieszczeń wgłębnych w otworze wiertniczym w standardowych rurach inklinometrycznych. Wpływ warunków hydrogeologicznych na aktywację osuwisk badany jest przez trzy automatyczne rejestratory ciśnienia porowego oraz głębokości zwierciadła wód gruntowych. Warunki meteorologiczne analizowane są poprzez automatyczną stację mierzącą wielkości opadów, ciśnienia atmosferycznego, temperatury i wilgotności powietrza. System został zainstalowany w okresie maj–czerwiec 2010 r. Dane zbierane są co godzinę i przesyłane przez sieć telefonii komórkowej do internetu (częstotliwość ta może być zmieniana). Zaplanowany, 3-letni okres monitoringu powinien umożliwić poznanie zależności pomiędzy czynnikami aktywującymi badane osuwiska, a także wczesne ostrzeganie o istniejących zagrożeniach dla drogi powiatowej i nowego mostu na rzece Bystrzance.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Ocena stopnia rozpoznania i bazy zasobów surowcowych niezagospodarowanych złóż rud cynku i ołowiu obszaru górnośląskiego według nowych zasad dokumentowania

Krajowe górnictwo rud cynku i ołowiu znalazło się z początkiem XXI wieku w schyłkowym okresie swej działalności. Jedynym czynnym zakładem górniczym w obszarze górnośląskim jest obecnie kopalnia Olkusz-Pomorzany. Za możliwe do przyszłego zagospodarowania uważa się rozpoznane wierceniami peryferyjnej części rejonu olkuskiego oraz złoża rejonu zawierciańskiego. Dla oceny potencjału zasobowego złóż rezerwowych opracowano w 2006 r. nowe zasady ich dokumentowania, dostosowane do przewidywanego, gniazdowego modelu złóż. W dotychczasowych opracowaniach dokumentacyjnych zasoby złóż rud Zn–Pb liczono metodą wieloboków Bołdyriewa, a kategorię ich rozpoznania ustalano na podstawie zagęszczenia sieci otworów badawczych. Metoda ta powodowała znaczne zawyżanie zasobów nieciągłych złóż peryferyjnych. W wykonanych w latach 2007–2008 dodatkach do pierwotnych dokumentacji złóż niezagospodarowanych granice ciał rudnych wyznaczano na zasadzie ekstrapolacji informacji z otworów pozytywnych do odległości wynikającej z promienia autokorelacji (zasięgu wpływu informacji). Określono go na podstawie wyników badań nad geostatystycznym modelem zmienności rozpoznanych górniczo złóż Pomorzany i Balin-Trzebionka. Za granice ciał rudnych przyjęto okręgi o promieniach 37,5 i 75,0 m. Kategorie oszacowania zasobów ustalano w zależności od usytuowania interwałów rudnych w profilu litostratygraficznym utworów złożowych. Za zasadniczy poziom dokumentowania (DK1) uznano dolomity kruszconośne w przedziale odpowiadającym warstwom górażdżańskim. Zasoby w granicach okręgu o promieniu 37,5 m kwalifikowano w nim do kategorii C1, w promieniu do 75,0 m do kategorii C2. Zasoby usytuowane poza podstawowym poziomem rudonośnym kwalifikowano do kategorii C2 lub D, przyjmując zasięg wpływu informacji na 37,5 m. Zweryfikowane w ten sposób bilansowe zasoby rud Zn–Pb oszacowano w złożach niezagospodarowanych na ok. 66 mln Mg, co stanowi zaledwie 37% zasobów pierwotnie udokumentowanych. W analizowanych rejonach tylko złoża Gołuchowice i Laski uznać można za dostatecznie rozpoznane. W pozostałych obszarach wskazane jest wykonanie uzupełniających badań geofizycznych i wiertniczych dla uściślenia modelu budowy złóż i oceny ich wartości gospodarczej.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Metodyka badania wybranych skał Polski w warunkach wysokiego ciśnienia i temperatury

W artykule przedstawiono opis metodyki badań wytrzymałościowych skał w warunkach wysokiego ciśnienia i temperatury. Badania wytrzymałościowe prowadzono w warunkach konwencjonalnego trójosiowego ściskania z równoczesną rejestracją zmian prędkości fali ultradźwiękowej. Zestaw badawczy wykorzystywany w Zakładzie Geomechaniki UW, składający się ze sztywnej prasy wytrzymałościowej wyposażonej w komorę termociśnieniową oraz z ultradźwiękowego systemu pomiarowego, umożliwia automatyczną, zsynchronizowaną rejestrację zmian naprężenia, odkształcenia oraz prędkości fali podłużnej w próbkach skalnych poddanych ściskaniu w komorze termociśnieniowej. Dzięki zastosowaniu opisanej metodyki możliwe jest porównanie uzyskanych danych z wynikami geofizycznych badań in situ.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Badania frakcji ciężkich w świetle odbitym

Badaniom mineralogicznym poddano 12 próbek okruchowych pobranych z różnych miejsc i środowisk geologicznych. Badania potwierdziły konieczność wykorzystania metod mineralogicznych i rentgenostrukturalnych do jednoznacznej identyfikacji urozmaiconego składu frakcji ciężkich. Kompleksowa analiza mineralogiczna próbek wykazała obecność materiału frakcji ciężkiej z różnych typów skał i pozwoliła na określenie przypuszczalnego źródła minerałów kruszcowych.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Wpływ warunków geologiczno-inżynierskich na zachowanie zabytków architektury centralnej części Lwowa

Na przykładzie Lwowa przedstawiono wpływ właściwości geologiczno-inżynierskich gruntów na zachowanie trwałości wybranych obiektów zabytkowych. Głównymi czynnikami obniżającymi trwałość fundamentów są: występowanie słabego podłoża, niekorzystne warunki hydrogeologiczne, deformacje filtracyjne oraz podtopienia. Pogorszenie stanu budynków jest spowodowane zastosowaniem drewnianych fundamentów, niekorzystnym wpływem obciążeń dynamicznych, wywołanych znacznym ruchem samochodowym, oraz podtopieniami obiektów w wyniku nieszczelności kanalizacji i wodociągów.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Złoża kamieni szlachetnych i półszlachetnych Ratnapura i Meetiyagoda na tle obszarów gemmonośnych Sri Lanki – charakterystyka ogólna

Praca dotyczy charakterystyki mineralogicznej wybranych złóż kamieni szlachetnych. Wstępne badania podjęto w dwóch regionach, z uwagi na to, że obszary gemmonośne zajmują jedną czwartą terenu Sri Lanki, co stanowi fenomen mineralogiczny i geologiczny. Opisano i przedstawiono dwa złoża z centralnej (Ratnapura) i południowo-zachodniej (Meetiyagoda) części kompleksu wyżyn, biorąc pod uwagę ich ciekawy charakter mineralogiczny i stosunkowo łatwą dostępność. Złoża te przedstawiono na tle budowy geologicznej kraju obejmującej głównie skały prekambryjskie oraz trzech genetycznych typów złóż: magmowych (pegmatytowych), metamorficznych i osadowych.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Charakterystyka hydrogeochemiczna utworów triasu górnego w rejonie Woźnik (otwór badawczy K-1)

Badania dotyczyły słabo przepuszczalnych utworów triasu górnego występujących na obszarze GZWP Lubliniec-Myszków. Ocena właściwości hydrogeochemicznych tych utworów stanowi podstawę do określenia ich roli w zasilaniu i kształtowaniu chemizmu wód serii węglanowej triasu. Wykonanie otworu badawczego K-1 o głębokości 99,5 m, zlokalizowanego w Woźnikach, umożliwiło przeprowadzenie badań właściwości hydrogeochemicznych utworów triasu górnego (noryk-retyk), wykształconych głównie jako iły, iłowce i mułowce, lokalnie przewarstwionych utworami węglanowymi i piaskowcami. W profilu triasu górnego stwierdzono występowanie dwóch horyzontów wodonośnych w spękanych iłowcach przewarstwionych utworami węglanowymi i piaskowcami. W artykule przedstawiono wyniki badań wilgotności, porowatości i wyciągów wodnych z utworów triasu górnego oraz składu chemicznego i izotopowego wód podziemnych występujących w tych utworach.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku
Eksperymentalne modelowanie depozycji bursztynu w strefie przybrzeżnej basenu sedymentacyjnego

W artykule zawarto wyniki obserwacji oraz wnioski odnoszące się do eksperymentalnego modelu depozycji bursztynu w strefie brzegowej basenu sedymentacyjnego. Dotyczą one zachowania się bursztynu w środowisku wód płynących, stożka napływowego oraz określono wpływ falowania na procesy redepozycji bursztynu z uformowanych osadów deltowych. Autorzy dokonali próby odniesienia obserwacji z przeprowadzonego eksperymentu do rzeczywistych uwarunkowań geologicznych występowania bursztynu, wskazując, że wyniki badań mogą być wykorzystywane w pracach kartograficzno-poszukiwawczych.

Czasopismo: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki o ziemi i środowisku