rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Janusz Korczak. Między Polską a Palestyną Artykuł

W artykule o charakterze biograficznym Janusz Korczak. Między Polską a Palestyną prezentowany jest fragment życia i pracy wybitnego polskiego pedagoga i pisarza, Janusza Korczaka, w latach 30. XX wieku, kiedy starzejący się, o słabnących siłach Stary Doktor dwukrotnie wyjeżdżał do Palestyny. Przeżywał wówczas duchowy rozdźwięk związany z tożsamością narodową, gdyż – jak pisał – tak samo ważne były dla niego podopieczni Józki i Jaśki, bliski mu był zarówno kraj nad Wisłą, gdzie przeżył 60 lat, jak i wymarzona Ziemia Izraela. Wyjazdy do Ziemi Świętej przekonały go z jednej strony o „bohaterstwie pracy Żydów” na pustynnej ziemi, o „twardych prawach Mojżesza i łagodnych Chrystusa”, ale także, że jest tam „do rozpaczy obco”. A jednak, kierując się poznawczymi ambicjami, zachętami przyjaciół i narastającym antysemityzmem, Korczak – wierzący polski Żyd, udręczony warszawskim życiem, postanowił ostatecznie wybrać na stare lata pod wieloma względami obcą mu Ojczyznę, której nawet nie znał języka – ówczesną Palestynę. Spotkał go inny los – nie wyjechał na stałe i zginął na polskiej ziemi.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Koniec autentyczności? Konstrukcje pop-rzeczywistości w społeczeństwie amerykańskim

Celem artykułu jest ukazanie wpływu kultury popularnej na młode pokolenie, a także opis i analiza społecznych konstrukcji pop-rzeczywistości w Stanach Zjednoczonych. Szczególny nacisk został położony na sfery ludzkiego życia, takie jak: religia, polityka, prawo i sport. Autor porównuje społeczne konstrukcje w przeszłości i współcześnie, kiedy edukacyjne i kulturowe wartości szybko się zmieniają. Ostatecznie autor podejmuje próbę odpowiedzi na pytanie: Czy naprawdę mamy do czynienia z końcem autentyczności?

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Diagnozowanie kompetencji społecznej dzieci przedszkolnych – możliwości i ograniczenia

Artykuł traktuje o możliwościach diagnozowania kompetencji społecznej dzieci przedszkolnych. Autorka określa umiejętności społeczne, jakie składają się na kompetencję społeczną dziecka przedszkolnego, a także warunki, jakie ich badanie musi spełnić, za punkt wyjścia przyjmując analizę istniejących na gruncie pedagogiki propozycji diagnozowania kompetencji społecznej. Jedną z ważniejszych konkluzji niniejszego tekstu jest uznanie za najwłaściwszą przestrzeń badań kompetencji społecznej dzieci przedszkolnych przestrzeń zabawy.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Integracja społeczności szkolnej w kontekście zaangażowania rodziców w edukację na poziomie klas niższych

Zmiany w systemie edukacji ujawniły korzystne tendencje zachodzące w relacjach rodzice – szkoła. Działania ukierunkowane są na rodzinę, która zabiega o to, by kształcenie ich dzieci było efektywne i odbywało się w poczuciu bezpieczeństwa i wolności. Aktywne włączenie rodziców do współpracy z nauczycielami na poziomie wczesnej edukacji jest bardzo ważnym elementem w procesie przemian, jakie dokonują się w systemie oświaty. To dorośli tworzą dziecku dobre lub złe warunki rozwoju i wychowania. Dlatego współpracy z rodzicami powinna towarzyszyć troska o zaspokajanie aktualnych potrzeb i przyszłych losów dziecka. Rodzice powinni wspierać działania stymulujące wielostronny rozwój ucznia poprzez wzmożenie zaangażowania w proces pracy szkoły. Zaprezentowane badania pokazują zakres zaangażowania rodziców w proces edukacji oraz postrzeganie tego zjawiska przez nich samych.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Zabawy dzieci na wsi polskiej w II połowie XIX i na początku XX wieku w świetle literatury pamiętnikarskiej

Celem niniejszego artykułu jest próba odtworzenia specyfiki zabaw dzieci na wsi polskiej w okresie II połowy XIX i początków XX wieku. Dokonano próby prezentacji rodzajów zabaw, ich specyfiki, zasad ich organizacji, a także określenia miejsca i roli zabawy w życiu dziecka wiejskiego. Prezentowane wnioski oparto w całości na analizie materiałów pamiętnikarskich, wspomnień i biografii przedstawicieli warstwy chłopskiej.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Prekarna praca jako produkt współczesnej cywilizacji

W opracowaniu podjęto problematykę przeobrażeń współczesnego świata pracy, zwłaszcza elastycznych form zatrudnienia i organizacji pracy oraz rosnącego zapotrzebowania na pracowników portfolio. Rozważaniom poddano również rozwój tzw. „prekarnej pracy”, która stanowi bezpośrednią konsekwencję elastyczności płac, zatrudnienia i umiejętności. Ten upowszechniający się na całym świecie nowy rodzaj pracy stanowi wyzwanie dla systemu edukacji i jest powiązany z jego urynkownieniem.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Igrzyska emocji. Literackie obrazy wartości i emocji

Niniejszy artykuł jest próbą zobrazowania emocji towarzyszących śmierci i umieraniu opisanych przez Suzanne Collins w przeznaczonej dla młodzieży książce pt. Igrzyska śmierci. Tekst ma charakter interdyscyplinarny, przy czym kategorią łączącą literaturoznawstwo, pedagogikę i socjologię kultury uczyniłam społeczne odczuwanie emocji. Teksty kultury, w szczególności literatura i film, stanowią rodzaj zapośredniczonego przez język doświadczania afektywnego, czytając o autorytarnym świecie, w którym żyją bohaterowie trylogii S. Collins, młodzi ludzie przeżywają emocje, uczą się ich okazywania, radzenia sobie z nimi, co stanowi dosyć ważny element w procesie socjalizacji i edukacji. Część badawcza tekstu opiera się na jakościowej analizie Igrzysk śmierci.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Narkomania wśród polskiej młodzieży na przełomie lat 70. i 80. XX wieku

Celem artykułu jest przedstawienie specyfiki zjawiska narkomanii wśród polskiej młodzieży przełomu lat 70. i 80. XX wieku. Tekst prezentuje krótki rys historii polskiej narkomanii od lat 20. do lat 60. XX wieku. Następnie artykuł skupia się na tytułowym okresie, przybliżając czytelnikowi młodzieżowe metody narkotyzowania się, ze szczególnym naciskiem na opis sposobów odurzania się lekami oraz ogólnodostępnymi chemikaliami. Produkty, takie jak klej „Butapren” czy proszek „IXI”, w okresie PRL z powodzeniem zastępowały narkotyki. Tekst prezentuje również historię powstania tzw. „polskiej heroiny” oraz metody zwalczania narkomanii stosowane przez władze.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wirtualna koncepcja człowieka sukcesu – codzienność – rzeczywistość szkolna

Celem artykułu jest ukazanie związku pomiędzy propagowanym przez media wizerunkiem człowieka sukcesu – młodym, atrakcyjnym, spełnionym osobiście i zawodowo – a jakością jego życia. Część pierwsza pokazuje, w jaki sposób człowiek sukcesu prezentowany jest w mediach, oraz omawia, jaki wpływ na jego życie codzienne wywiera ów wizerunek. Część druga streszcza wyniki badań dotyczące zdrowia psychicznego polskiej młodzieży. Ostatnia część przedstawia rozważania na temat tego, jak szkoła mogłaby przygotować młodych ludzi do funkcjonowania we współczesnej rzeczywistości.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Metafora w dyskursie edukacyjnym

W niniejszym artykule została omówiona metafora i przeprowadzona analiza metafor w dyskursie edukacyjnym. Autorka, opierając się na założeniu o wszechobecności metafory, przyjmuje szeroką definicję pojęcia i poddaje analizie przykłady wykorzystania metafory. Metafory pojawiają się w kontekstach szkolnej codzienności: w relacjach między nauczycielami i uczniami, przekonaniach dotyczących procesu nauczania i uczenia się czy też w materiałach edukacyjnych. Zaprezentowane rozważania mają na celu przede wszystkim przypomnienie, zaakcentowanie, iż metafora posiada nieocenioną wartość heurystyczną i może odgrywać ważną rolę w edukacji. Autorka podejmuje kwestię funkcji i walorów wykorzystania metafory w edukacji, podkreślając przy tym nadużycia lub niewłaściwe użycie metafory.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Interakcje uczniów i nauczycieli w środowisku szkolnym

Interakcje uczniów i nauczycieli mają wpływ na rozwój kompetencji społecznych wychowanków, ich osiągnięcia szkolne, atmosferę w szkole, poczucie bezpieczeństwa, ale przede wszystkim determinują efektywność procesów edukacyjnych. Dlatego uzasadnione wydaje się pytanie: jak nauczyciele i uczniowie odbierają swoje wzajemne interakcje? Próbą rozpoznania sposobu definiowania wzajemnych interakcji podmiotów edukacji stały się przeprowadzone badania o charakterze jakościowym z wykorzystaniem metody projekcyjnej oraz testu zdań niedokończonych. Uzyskane dzięki nim wyniki pozwoliły na opisanie interakcji uczniów i nauczycieli, a w szczególności ich wymiaru normatywnego i teleologicznego.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Edukacja wczesnoszkolna – w stronę modelu partycypacyjnego

Dzisiejsza szkoła znalazła się w impasie, uwikłana między racjonalnością adaptacyjną i emancypacyjną. Kryzys szkolnej edukacji polega na tym, że tradycyjna formuła kształcenia już się nie sprawdza, a nowym koncepcjom brak implementacji w praktyce. Przedmiotem rozważań uczyniono model edukacji oparty na partycypacyjnym udziale uczniów klas młodszych w tworzeniu wspólnoty uczącej się. Uczenie się uczestnictwa to proces złożony, wymagający odpowiedniego klimatu społecznego oraz rozwiązań metodycznych przygotowujących do współdecydowania, współzarządzania i brania współodpowiedzialności za podejmowane działania, jak również efekty tych działań. Praca metodą projektów, sprawna komunikacja z użyciem metody dialogowej, tworzenie środowiska uczącego opartego na zasadach konstruktywizmu, samoregulacji, kontekstowości i współpracy to tylko niektóre praktyki dydaktyczne pozwalające urzeczywistnić idee partycypacji, a jednocześnie stanowiące fundament efektywnego uczenia się.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Jakość pedagogiczna środowiska dziecka w wieku przedszkolnym - wybrane zagadnienia teoretyczne i empiryczne

Jakość pedagogiczna, a mianowicie jakość środowiska edukacyjnego dziecka w wieku przedszkolnym, cechuje się wielowymiarowością. W artykule zaprezentowano wybrane aspekty teoretyczne i empiryczne tego fenomenu takie jak: terminologia, ujęcia i koncepcje, wpływ wysokiej jakości pedagogicznej na edukację ogólną i specjalną oraz dwa odmienne nurty w badaniach porównawczych. Fenomen ten może pełnić ważną rolę zarówno w pedagogice, jak i w pedagogice specjalnej, ponieważ wiąże się on z wczesną inkluzją edukacyjną i wspomaganiem rozwoju dziecka. W związku z tym jakość środowiska dziecka w okresie wczesnego dzieciństwa mogłaby zostać uznana za nowy paradygmat. Jednak w oparciu o dotychczasowe badania, trudno jest potwierdzić, że ten pogląd jest prawdziwy.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
W poszukiwaniu lepszych możliwości kształcenia dla własnego dziecka. Edukacja domowa z perspektywy rodziców

W Polsce od wielu lat obserwujemy niepokojące zmiany w edukacji szkolnej. Kolejni ministrowie edukacji, wprowadzający reformy, zamiast skoncentrować się na zmianie systemu przygotowania nauczycieli do zawodu, wprowadzają głębokie zmiany bez konsultacji ze środowiskiem. W efekcie kryzys coraz bardziej się pogłębia, a notowania szkoły i nauczycieli gwałtownie spadają, również w debatach publicznych. To wszystko przyczynia się do coraz częstszego poszukiwania przez rodziców alternatywnych możliwości kształcenia swoich dzieci. Jedną z nich jest edukacja domowa. Pierwszym zapisem prawnym, szczegółowo regulującym funkcjonowanie edukacji domowej był art. 16 ust. 8 Ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty. W przygotowanym artykule prezentujemy analizy danych dotyczące powodów wyboru edukacji domowej jako formy kształcenia dla swoich dzieci oraz spostrzegania przez nich możliwości realizowania poszczególnych zadań edukacyjnych w szkole i w trakcie edukacji domowej.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Interakcje między teorią a praktyką w problematyce badawczej pedagogiki ogólnej – studium kulturowej autonomii nauki

Namysł nad związkami między teorią a praktyką pedagogiczną, charakterem, znaczeniem i tradycją ich powiązań, pozwolił mi zbliżyć się do odpowiedzi na pytanie: czy istnieje taki rodzaj relacji między teorią a praktyką, który jednoznacznie wzmacnia autonomię pedagogiki? W jakim stosunku, w pedagogice, pozostają względem siebie kategorie otwartości i autonomii? Prezentuję przekonanie, że poczucie rozdźwięku między teorią a praktyką, może okazać się szczególnie destruktywne dla nauczycieli, pedagogów i psychologów, brzemienne w skutkach dla wychowanków, uczniów i podopiecznych oraz niekorzystne dla rozwoju tychże dziedzin życia umysłowego; dla samej teorii i samej praktyki. Celem powyższych przemyśleń było przede wszystkim: zwrócenie uwagi na to, że praktyka to nie nauka, ale teren badań i zastosowania rezultatów nauki; dostrzeżenie równoważności teorii i praktyki w ramach aksjologicznej natury człowieka i teoretyczno-praktycznej; struktury wychowania; niwelowanie skutków trzech głównych stereotypów: (bezproduktywności teorii, apoteozy praktyki, oddalenia teorii od praktyki); spojrzenie na pedagogikę ogólną jako na teorię relacji między naukowym stanem wiedzy a praktyką edukacyjną.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Co ukrywa „świat życia” akademickich pedagogów?

W „świecie życia”, a więc w uzgodnionych definicjach znaczących dla danej społeczności sytuacji, może się zawierać „ukryty program” sensów, dotyczących stosunku akademickich nauczycieli do przyszłych pedagogów. Zdystansowany, czy wręcz negatywny stosunek, do dysfunkcjonalnej edukacji i „bezsilnego” nauczyciela może być przenoszony na dwie płaszczyzny. W pierwszej – wpisywać się w przemoc symboliczną, wywieraną przez społeczeństwo na instytucje oświatowe i petryfikować poczucie bezsilności, beznadziei czy niższości u przyszłych adeptów zawodów pedagogicznych. W drugiej – zaangażowanie badawcze akademickich pedagogów, podbudowane negatywnymi założeniami, może wpływać na wyniki, kierunki podejmowanych badań, a także niską motywację do poszukiwania konstruktywnych rozwiązań.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Związek szkoły, państwa i Kościoła w ujęciu Herbarta

Zależność łącząca edukację, politykę i religię, choć o tej ostatniej mówi się i pisze w dyskursie naukowym coraz rzadziej (zresztą nie od dziś), pozostaje ciągle aktualnym problemem pedagogicznym. Na ten temat w spuściźnie pozostawionej przez współcześnie prawie zupełnie zapomnianego dziewiętnastowiecznego klasyka filozofii i pedagogiki Johanna Friedricha Herbarta (1776-1841) można znaleźć wiele rozproszonych uwag, fragmentów większych dzieł i odrębnych opracowań. Do tych ostatnich zalicza się prezentowany poniżej odczyt wygłoszony przez urodzonego w Oldenburgu myśliciela w Deutsche Gesellschaft (Towarzystwo Niemieckie) w Królewcu w 1818 roku z okazji rocznicy koronacji króla Prus Fryderyka Wilhelma III. Mimo upływu czasu przemyślenia Herbarta nie straciły nic na wartości, co więcej, mogą stanowić wzór podejścia, w którym aspektu religijnego nie wyklucza się poza nawias refleksji pedagogicznej. Celem niniejszego artykułu jest wprowadzenie w pole problemowe wyznaczone przez pedagogikę, politykę i religię. Herbart nie ukrywa, że w nowożytnym społeczeństwie wpływy państwa i Kościoła na edukację nakładają się, niekiedy między sobą konkurują, a czasami również wykluczają. W którą stronę trzeba je zwrócić, aby nie niszczyły siebie nawzajem, lecz współpracowały dla dobra i rozwoju człowieka, oto pytanie które przyświeca dywagacjom oldenburczyka. Przedłożone rozważania pochodzą z jednego z rozdziałów przygotowywanej przeze mnie rozprawy Pedagogika ogólna i religia, w której śledzę na wybranych przykładach ewolucję miejsca i roli religii w nowożytnych teoriach pedagogicznych.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Tradycyjne i nowatorskie myślenie o dziecku w poradnikach wychowawczych z okresu Drugiej Rzeczypospolitej

W okresie Drugiej Rzeczypospolitej na polskim rynku ukazało się ponad sto poradników wychowawczych dla rodziców. Reprezentowały one dwa odrębne nurty myślenia o dziecku – konserwatywne oraz nowatorskie. Pierwszy z nich przedstawiał dziecko jako istotę „niepełną”, „niedojrzałą”, pretendującą dopiero do stania się wartościowym człowiekiem – dorosłym. Głównym celem wychowania było kształtowanie moralności, a karność i dyscyplinę uważano za skuteczny środek umożliwiający jego osiągnięcie. Drugi z nurtów, wywodzący się z idei Nowego Wychowania, prezentował skrajnie odmienny sposób pojmowania dziecka i dzieciństwa. Uznano swoistość struktury psychicznej i odrębność dynamiki rozwojowej dziecka. Dzieciństwo stało się czasem wartościowym; dziecko zyskało prawo do przeżywania teraźniejszości zgodnie z indywidualnymi potrzebami i możliwościami rozwoju.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Tradycje powstania styczniowego i ich rola w wychowaniu patriotycznym młodego pokolenia (w świetle wspomnień z zaboru rosyjskiego) – w 150. rocznicę zrywu niepodległościowego z 1863 roku

Rok 2013 jest rokiem 150. rocznicy wybuchu powstania styczniowego. Wspomnienia Polaków żyjących w drugiej połowie XIX i na początku XX wieku często przesycone są fragmentami dotyczącymi tego wydarzenia – niemal w każdym z pamiętników tego okresu znajdujemy bardziej lub mniej obszerne informacje poświęcone zrywowi niepodległościowemu Polaków z 1863 roku. Przedstawione w poniższym tekście fragmenty wspomnień i pamiętników pozwalają prześledzić, w jaki sposób w rodzinach polskich kultywowano tradycje powstania styczniowego, w którym udział brali często członkowie rodzin, a także wskazać, jak patriotyczna atmosfera domów kształtowała osobowość młodego pokolenia, zwracając uwagę na sprawy narodowe i budząc wrogi stosunek do carskiej Rosji. Tradycja powstania styczniowego, jak wynika z dokonanych ustaleń, stanowiła istotny czynnik w wychowaniu patriotycznym młodego pokolenia. Rodziła szacunek dla członków rodzin – powstańców, uczyła historii narodu i rodziny, powodowała narastające często uczucia nienawiści do zaborcy. Przejawami kultywowania tejże tradycji były żywe wciąż w polskich rodzinach historie losów powstańców – uczestników walk, tajne obchody rocznic powstania, śpiewanie pieśni powstańczych, czytywanie zakazanej literatury, składanie wieńców na grobach powstańców.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Autorytet w kryzysie czy brak zapotrzebowania na autorytety? Znaczenie autorytetu dla młodzieży zaangażowanej w życie polityczne Polski

Autor w tekście podjął refleksję nad współczesnym kryzysem autorytetów. Artykuł oparty jest na przeprowadzonych wywiadach narracyjnych z młodymi ludźmi zaangażowanymi w politykę, którzy aktywnie wspierają bądź odrzucają system polityczny. Celem artykuły jest opisanie pozycji autorytetu oraz wyjaśnienie jego znaczenia w procesie socjalizacji politycznej. Autor skonstruował cztery główne typy autorytetów, do których młodzi badani najczęściej odnosili się w swoich narracjach. Wyróżnił oraz opisał autorytety: religijne, szkolne, rodzinne i polityczne.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Dialog Motywujący jako metoda działania we wczesnej interwencji profilaktycznej

Na podstawie programu wczesnej interwencji „FreD goes net” w artykule opisano metodę Dialogu Motywującego wykorzystywaną w pracy z młodzieżą wykazującą zachowania ryzykowne. Zostały zaprezentowane założenia teoretyczne, zasady i metody pracy. Autor publikacji zwraca uwagę na charakterystyczne cechy młodych ludzi w okresie dorastania i łączy je z konkretnym oddziaływaniem mającym na celu zmianę niepożądanych zachowań. Artykuł zawiera również przegląd badań dotyczących zastosowania DM w pracy z adolescentami. Badacze są zgodni co do tego, że wiele elementów DM takich jak umiejętne stosowanie technik, używanie języka zmiany, empatyczne reagowanie zgodnie z filozofią i zasadami DM jest obiecującą metodą w pracy z młodzieżą nad zmianą ryzykownych zachowań. Jednocześnie wskazują na konieczność dalszych badań.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Sieroctwo wojenne polskich dzieci (1939-1945). Zarys problematyki

Artykuł przedstawia główne tendencje w badaniach nad zagadnieniem sieroctwa wojennego polskich dzieci czasu II wojny światowej. W pierwszej części zostały ukazane trzy fazy tych badań, skupione wokół następujących tematów: dzieci – świadkowie i ofiary wojny (1944-1948), zbrodnie hitlerowskiego „aparatu śmierci” (1956-1980), sieroty wojenne – ofiary faszyzmu oraz komunizmu (po 1989). Druga część jest próbą zarysowania zbiorowego portretu dzieci – ofiar wojny. Zawiera następujące problemy: „kompleks wojenny”, trauma wojenna dzieci Holocaustu, KZ-syndrom, syndrom „tułaczego dziecka”, wychowanie komunistyczne.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Z jakich źródeł wiedzy korzysta student pedagogiki?

Tekst jest komunikatem z badań prezentującym jeden z wymiarów zaangażowania studentów w proces studiowania, jakim jest dobór oraz sposób wykorzystania określonych źródeł wiedzy przez studentów ostatniego roku studiów magisterskich na kierunku pedagogika. Problem badawczy sprowadzony został do pytania: Jaką wiedzę posiadają studenci studiów magisterskich? Odpowiedź była możliwa dzięki analizie wypowiedzi respondentów na pytania kwestionariusza ankiety, które ograniczone zostały do następujących obszarów: źródeł wiedzy, ich doboru/selekcji, jakości oraz zastosowania, czasu przeznaczonego na studiowanie wybranych źródeł wiedzy. Wnioski wskazują na niepokojące zjawiska (kultura ksero, pozorowanie studiowania, łamanie norm etycznych) i stawiają pod znakiem zapytania realne efekty kształcenia studentów. Kultura studiowania jest na niskim poziomie, w wielu przypadkach ograniczona do pozorowania, jest swoistą grą, w której liczy się tylko efekt – zaliczenie studiów. Zjawisko to niesie za sobą poważne konsekwencje natury etycznej, ale także społecznej, kulturowej.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Coaching - możliwość wykorzystania w edukacji

Niniejszy artykuł dotyczy wykorzystania metody coachingu przez nauczycieli w pracy z uczniami i ma na celu wyjaśnienie, czym jest ta metoda i jakie może znaleźć zastosowanie w edukacji. W tym celu przedstawiono zasady oraz model, dzięki któremu można przeprowadzić sesję coachingową z uczniem. Przedstawiony opis nie wyczerpuje jednak całej złożoności coachingu, a stanowi jedynie zarys zagadnienia i wstęp do szerszego poznania tejże metody.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Teoria systemów autopojetycznych Niklasa Luhmanna - między metafizyką a metabiologią

Artykuł traktuje o teorii systemów autopojetycznych niemieckiego socjologa i pedagoga Niklasa Luhmanna, obecnie jednej z najciekawszych i najbardziej nośnych odmian ogólnej teorii systemów. Luhmann ujmuje społeczeństwo nie jako zbiorowisko ludzi, lecz jako zamknięty operacyjnie proces komunikacji, co budzi niekiedy kontrowersje ze względu na radykalnie funkcjonalno-cybernetyczny charakter teorii i jej terminologię (np. człowiek jako maszyna nietrywialna). Współcześnie teoria systemów autopojetycznych jest rozwijana i modyfikowana w postaci konkretnych zastosowań dla analiz społecznych na gruncie socjologii i pedagogiki. Artykuł omawia krytycznie możliwości i sposoby działania pedagogicznego w tak specyficznie pojmowanej rzeczywistości społecznej.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika