rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Nakłady na nawadnianianie plantacji roślin towarowych

W pracy przedstawiono problem nakładów na nawadnianie plantacji. Podano podział kosztów nawadniania plantacji, uwzględniając koszty inwestycyjne, eksploatacyjne i technologiczne. Podano korzyści wynikające z zastosowania nawodnień. Omówiono zapotrzebowanie na wodę do nawodnień. Przedstawiono systemy nawadniające stosowane aktualnie na plantacjach towarowych – na przykładzie plantacji ziemniaka. Scharakteryzowano problemy praktyczne związane z ujęciem wody, doborem pomp oraz linią przesyłania wody. Scharakteryzowano również urządzenia deszczujące najczęściej wybierane do nawadniania plantacji ziemniaka – deszczownie szpulowe. Przedstawiono nakłady inwestycyjne na deszczownię szpulową. Omówiono przykład nawadniania plantacji o powierzchni 20 ha, podając dla niej koszty eksploatacji deszczowni.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Wykonanie przestrzennej bazy danych zlewni rzeki Białki w miejscowości Bystra Śląska

Potok Białka jest lewobrzeżnym dopływem rzeki Białej o powierzchni dorzecza
31,4 km2. W górnym jej biegu, zlewnia położona jest na południowowschodnich
stokach Beskidu Śląskiego. Celem przeprowadzonych badań było obliczenie
powierzchni zlewni górnego biegu rzeki Białki ograniczonego planowaną
zaporą. Obliczenia powierzchni dokonano automatycznie urządzeniem GPS
(GPSmap 76S firmy GARMIN) z zapisanego śladu, który przebiegał po granicach
zlewni. Granicę zlewni wyznacza linia wododziałowa przechodząca przez najwyższe
szczyty w tym regionie: Szyndzielnię (1023,0 m n.p.m), Klimczok (1117,0 m
n.p.m) i Magurę (1115,0 m n.p.m) oraz miejsce planowanej zapory zbiornika retencyjnego.
Wykonano niwelację powierzchniową fragmentu zlewni. Technologię
GPS wykorzystano do lokalizacji punktów w terenie, natomiast wysokości punktów
określano altimetrem wbudowanym w urządzeniu GPSmap 76S. Punkty zapisywano
automatycznie z interwałem czasowym co 10 sekund i odległościowym co
10 metrów.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Ocena działania przydomowej oczyszczalni ścieków z filtrem piaskowym o przepływie poziomym

Celem pracy jest ocena działania przydomowej oczyszczalni ścieków, opar-tej na filtrze piaskowym o przepływie poziomym. 
Przeprowadzono analizy fizyko-chemiczne wybranych wskaźników zanie-czyszczeń (BZT5, ChZTCr, zawiesina ogólna, fosfor ogólny) i porównano je do ak-tualnie obowiązujących wartości w ściekach oczyszczonych zawartych w Rozpo-rządzeniu Ministra Środowiska z dnia 24 lipca 2006 r. Na tej podstawie określono skuteczność usuwania zanieczyszczeń. Próby ścieków surowych, wstępnie oczysz-czonych i oczyszczonych, pobierane były od grudnia 2008 do marca 2009 roku. Analiza fizyko-chemiczna została przeprowadzona w Laboratorium Katedry Inży-nierii Sanitarnej i Gospodarki Wodnej Uniwersytetu Rolniczego im. Hugona Koł-łątaja w Krakowie. Zgromadzone wyniki badań, oraz ich analiza przeprowadzona w pracy, ukazały sprawne działanie przydomowej oczyszczalni.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Znaczenie składu granulometrycznego gleby i plonu roślin dla biomasy glonów w glebach odłogowanych

Oceniono wielkość biomasy glonów rozwijającej się na glebach odłogowanych o różnym składzie granulometrycznym (gliny, piaski gliniaste mocnne, piaski słabo gliniaste, piaski gliniaste lekkie). Badania dotyczyły powierzchni gleby 
i warstwy do głębokości 30 cm w czwartym roku odłogowania. Obiektem badań było pole pozostawione bez ingerencji człowieka i pole pielęgnowane corocznym koszeniem, gdzie rozdrobniony pokos roślin pozostawał na polu. W czwartym roku odłogowania rozmieszczenie glonów w glebie odłogu niekoszonego było bardzo słabo związane z uziarnieniem gleby. Silny wpływ struktury granulometrycznej zaznaczył się na odłogu pielęgnowanym. W glebie do głębokości 30 cm najwięcej glonów rozwijało się w na piaskach gliniastych mocnych i na piaskach słabo gliniastych. Również powierzchnię gleby najobficiej zasiedlały glony na piaskach słabo gliniastych, a poza tym na glinach lekkich.
Natomiast skład granulometryczny gleby nie wykazał wpływu na plon roślin porastających oba odłogi. Istotne różnice w biomasie glonów i plonie roślin między odłogami wskazują, że glony nie stanowią konkurencji dla roślin w zdobywaniu biogenów i zabierają z gleby tylko to co nie zostaje wykorzystane przez rośliny. Stwierdzony został wpływ wielkości plonu roślin na biomasę glonów.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Charakterystyka wybranych właściwości superabsorbentów

W pracy przedstawiono badania podstawowych właściwości wybranych
superabsorbentów. Głównym celem było określenie realnej wielkości absorpcji.
Jest to niezwykle istotne dla prawidłowego dobrania dawki superabsorbentu, która
daje oczekiwany wzrost plonów i jednocześnie jest opłacalna. Określono wpływ
uziarnienia, rodzaju superabsorbentu, temperatury oraz obecności jonów w wodzie
na wielkość i przebieg procesu absorpcji celem uzupełnienia informacji, które podają
producenci oraz autorzy prac naukowych. Szerokie spektrum zastosowania
superabsorbentów powoduje, że nie ma dokładnych danych dotyczących i ich właściwości
dla poszczególnych zastosowań.
Dla badanych absorbentów Aquasorb (3005 KS, KM i KL) uzyskano najlepsze
efekty absorpcji dla uziarnienia średniego, a nie drobnego jak podaje producent,
ze względu na tworzenie się grudek uniemożliwiających szybkie pęcznienie
drobnych cząstek – część cząstek uwięziona wewnątrz grudki w ograniczony
sposób brała udział w procesie absorpcji.
Badania przeprowadzone w wodzie demineralizowanej dla absorbentów
o podobnym uziarnieniu, ale innym składzie chemicznym - Aquaterra i Aquasorb
3005 KM wykazały, że Aquaterra ma mniejszą zdolność absorpcji w porównaniu
z Aquasorb 3005 KM. Uzyskane wartości są zgodne z informacjami podawanymi
przez producentów.
Potwierdzono, że niektóre jony mogą znacznie redukować chłonność superabsorbentów.
Badania przeprowadzono w 1% roztworze nawozu Florovit (wpływ
jonów jednowartościowych) oraz w wodzie wodociągowej (wpływ jonów dwu
i trójwartościowych). Wpływ temperatury na wielkość absorpcji jest zauważalny
jedynie w początkowej fazie badania.
Badania przeprowadzono w ramach projektu „Geokompozyty sorbujące
wodę innowacyjne technologie wspomagające wegetację roślin”, prowadzonego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka współfinansowanego
przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Poprawka do wartości podstawowej gruntu ornego, ze względu na powierzchnię mniejszą niż wzorcowa

Autor przeprowadził analizę kosztu uprawowego związanego z rozłogiem pola gruntu ornego i kosztów odpowiadających mu modeli oraz składowych tego pierwszego kosztu. Na podstawie tej analizy zdefiniował poprawkę do wartości podstawowej, ze względu na powierzchnię mniejszą niż wzorcowa. Poprawka ta odpowiada ujemnej wartości przyrostu spowodowanego małą powierzchnią. Wartość tej poprawki jest wprost proporcjonalna do analizowanego pola a odwrotnie proporcjonalna do powierzchni wzorcowej.
Poprawka ta może być wykorzystana przy wycenie gruntów rolnych
w podejściu porównawczym metodą porównywania parami.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Wpływ nawadniania podkoronowego i nawożenia mineralnego na wybrane wskaźniki żyzności gleby lekkiej użytkowanej sadowniczo. Cz.II. Odczyn gleby i zawartość wybranych makroskładników

W pracy przedstawiono wyniki dotyczące wpływu nawadniania podkoronowego i nawożenia mineralnego na odczyn gleby i zawartość wybranych makro-składników. Oba zastosowane zabiegi agrotechniczne różnicowały zawartość składników mineralnych w glebie, przyczyniając się do zmiany żyzności gleby. Zastosowane nawadnianie umożliwiało przemieszczanie się składników mineralnych w profilu glebowym, wysokie nawożenie mineralne zwiększało ich koncentrację w badanych warstwach gleby. Zarówno nawadnianie, jak i nawożenie wpływało na zmiany pH w KCL oraz zawartość mineralnych form azotu w obu warstwach gleby.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Wykorzystanie kompostowanego osadu ściekowego i ektopróchnicy leśnej do wzbogacania gleb w rocznym cyklu produkcji sadzonek sosny zwyczajnej

Badano wpływ nawożenia kompostem przygotowanym na bazie higienizowanych
osadów ściekowych z dodatkiem kory sosnowej i ściółkowania świeżą
ektopróchnicą leśną na warunki glebowe, wybrane parametry wzrostu jednorocznych
sadzonek sosny zwyczajnej oraz występowanie roztoczy (Acari) glebowych,
szczególnie mechowców (Oribatida). Badania przeprowadzono w roku 2008
w szkółce leśnej Białe Błota (Nadleśnictwo Bydgoszcz) na glebie rdzawej właściwej.
Cała powierzchnia doświadczenia była nawadniana za pomocą deszczowni stałej.
Analiza odczynu gleby w poszczególnych wariantach doświadczenia wykazała,
że zastosowanie nawożenia organicznego i ściółkowanie spowodowało
spadek pH. Zawartość fosforu przyswajalnego mieściła się w zakresie 5,51-7,64
mg P2O5 100g-1 gleby, przy czym wyższe wartości stwierdzono na poletkach nawożonych
kompostem i ściółkowanych. Podobną zależność stwierdzono w zawartości
potasu przyswajalnego. Sadzonki sosny na poletkach nawożonych kompostem
były istotnie wyższe od rosnących na poletkach z nawożeniem
mineralnym. Nawożenie organiczne zwiększyło również istotnie świeżą masę części
nadziemnych sadzonek, średnio o 79%. Przeprowadzone we wrześniu ściółkowanie
nie oddziaływało istotnie na żaden z trzech rozpatrywanych parametrów
wzrostu rocznych sadzonek. W badanych glebach w okresie wiosny odnotowano
niską i wyrównaną w poszczególnych wariantach liczebność roztoczy – 1,08-1,99
tys. osobn.· m-2. Jesienią na stanowiskach nieściółkowanych zagęszczenie tych
stawonogów nieznacznie spadło, a na ściółkowanych wzrosło dziesięciokrotnie. W obydwu terminach badań w zgrupowaniach roztoczy przeważnie dominowały
Actinedida, które stanowiły od 30 do 93% wszystkich roztoczy. Po przeprowadzeniu
ściółkowania na odpowiednich poletkach bardzo wyraźnie wzrosło zagęszczenie
i różnorodność gatunkowa saprofagicznych mechowców, wśród których dominował
kosmopolityczny i eurytopowy Tectocepheus velatus.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Analiza rozdrobnienia gruntów indywidualnych we wsiach powiatu Brzozów

W pracy przedstawiono rozmiary rozdrobnienia gruntów indywidualnych
we wsiach powiatu Brzozów na podstawie syntetycznego wskaźnika rozdrobnienia
działek ewidencyjnych. Obliczony wskaźnik rozdrobnienia dla każdej wsi pozwolił
na wydzielenie 4 typów wsi. Wydzielone typy wsi są między sobą zróżnicowane
pod względem rozdrobnienia działek, co może stanowić jedno z kryteriów
przy ustalaniu kolejności wsi do podejmowania prac scalenia i wymiany gruntów.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Wpływ zbiornika wodnego Domaniów na zmiany krajobrazu terenu przyległego

W pracy przedstawiono zmiany krajobrazu, jakie miały miejsce
w czasie budowy zbiornika wodnego Domaniów na rzece Radomce i jakie
zachodzą w okresie 4-letniej jego eksploatacji. W czasie budowy
zbiornika zmiany krajobrazu były największe. Wynikały one przede
wszystkim z kompletnej dezintegracji istniejącej infrastruktury techniczno-
społecznej, a następnie zalaniu części doliny po napełnieniu
zbiornika. Budowy zapory, częściowych obwałowań czaszy zbiornika
i nowych odcinków dróg przyzbiornikowych spowodowały niewątpliwą
antropogenizację krajobrazu, chociaż powstanie zbiornika bezsprzecznie
podniosło walory krajobrazowe omawianego terenu. Konsekwencją tego
jest wzrost frekwencji turystycznej oraz aktywności inwestycyjnej, wyrażającej
się w budownictwie mieszkaniowym i gospodarczym, realizacji
sieci wodociągowo-kanalizacyjnej, dróg oraz stacji uzdatniania wody
i oczyszczalni ścieków, które też zmieniają krajobraz. Wszystkie tego
rodzaju oddziaływania na krajobraz można nazywać pośrednimi, bo
wprawdzie wynikają one z obecności zbiornika, ale są przede wszystkim
działalnością antropogeniczną, chociaż przez zbiornik spowodowaną.
Zbiornik wodny oddziaływuje też na krajobraz w sposób bezpośredni
poprzez podniesienie się w otaczających terenach poziomu wody
gruntowej, co wpływa na skład florystyczny i stan istniejącej szaty roślinnej.
Przy najwyższym spiętrzeniu wody w zbiorniku krajobraz
zbiornikowy jest atrakcyjniejszy niż przy minimalnym, kiedy wynurzają
się na powierzchnię pewne partie dna. Niekorzystnie na krajobraz
oddziaływuje abrazja brzegu, która nastąpiła na odcinku ok. 130 m,
a korzystnie biologiczna zabudowa brzegów zbiornika.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Przechwytywanie wewnątrzgruntowego spływu wody przez wykop leśnej drogi stokowej

W pracy przedstawiono pomiary natężenia spływu wody z nawierzchni leśnej drogi stokowej, której skarpa wykopu przecięła kanał spływu wewnątrzgruntowego. Pomiary wykonano w okresach o różnych wielkościach opadów atmosferycznych, w okresie bezdeszczowym oraz w czasie roztopów wiosennych. Uzyskane wyniki ułatwiają ocenę istotności badanego problemu dla obiegu wody w zlewni, a także dla utrzymania przejezdności drogi. Częstotliwość wykonanych pomiarów pozwala prześledzić dynamikę procesu i powiązać go z charakterystyką opadu. Największe natężenia spływu zaobserwowano w czasie roztopów wiosennych oraz w czasie pierwszej doby od obfitych opadów, lecz warunkiem jest wysycenie gruntu wodą przez wcześniejsze opady. Uzyskane dane pokazują 10-krotnie większe natężenie spływu w okresie tajania śniegu nad spływem zmierzonym podczas opadu 9,8mm, oraz 200-krotną przewagę tego natężenia nad spływem zmierzonym w okresie bezdeszczowym. Części stoków górskich z gęstą siecią potoków i miejsc źródliskowych powinny być omijane w procesie projektowania i budowy sieci dróg leśnych w górach.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Scalenia gruntów jako jeden ze sposobów ograniczenia strat powodziowych

Powodzie przyczyniają się do olbrzymich zniszczeń, śmierci ludzi oraz
strat majątkowych. Od lat poszukuje się skutecznych sposobów zapobiegania tego
rodzaju kataklizmom jak i ograniczania tragicznych skutków, jakie za sobą niosą.
Istotnym krokiem w tej kwestii było przyjęcie przez Parlament Europejski i Radę,
w październiku 2007 r., Dyrektywy Powodziowej. W Polsce, jednym z wielu
działań na rzecz zapobiegania skutkom powodzi było przyjęcie w lipcu 2010 r.,
ustawy o szczególnych zasadach przygotowania do realizacji inwestycji w zakresie
budowli przeciwpowodziowych. Zalicza się do nich m.in. kanały ulgi, poldery
przeciwpowodziowe, zbiorniki retencyjne oraz wały przeciwpowodziowe. Pozyskiwanie
nieruchomości w związku z realizacją inwestycji może nastąpić zgodnie
z ustawą m.in. w drodze postępowań scaleniowych.
W opracowaniu przedstawiono teoretyczną koncepcję studium ochrony
przeciwpowodziowej na potrzeby prac scaleniowych ze wskazaniem głównych
źródeł danych przestrzennych i opisowych niezbędnych do przygotowania tego
rodzaju opracowania. Należą do nich m.in. wyniki studiów i analiz dotyczących
charakterystyki obiektu scaleniowego oraz szereg innych materiałów tematycznie
związanych z zagrożeniem powodziowym – m.in. wstępna ocena ryzyka powodziowego,
mapy zagrożenia powodziowego czy mapy ryzyka powodziowego,
których opracowanie wynika z postanowień Dyrektywy Powodziowej.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Kubaturowa infrastruktura uzdrowiskowa potencjałem turystycznym Świeradowa-Zdroju

W badaniach przedstawiono jedno z wielu dolnośląskich uzdrowisk
Świeradów-Zdrój. To małe miasto liczące 4498 stałych mieszkańców
(dane z 31.03.2011 r.), zajmujące powierzchnię 20,72 km²,
położone jest w południowo-zachodniej części województwa dolnośląskiego,
w południowej części powiatu lubańskiego, w Sudetach, na wysokości
450-710 m n.p.m. w Górach Izerskich, w dolinie rzeki Kwisy,
w tzw. Obniżeniu Świeradowskim), nieopodal Jeleniej Góry. Zwrócono
przede wszystkim uwagę na uzdrowiskowe kubaturowe obiekty, ich
formy, budulec, kolorystykę, wiek. Stanowią one niezaprzeczalny potencjał
uzdrowiskowy, będąc jednocześnie elementem potencjału turystycznego
tej miejscowości, rozwijającej zwłaszcza sporty narciarskie.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Stan techniczny sieci wodociągowych w małych wodociągach województwa małopolskiego i podkarpackiego

W pracy dokonano oceny stanu technicznego 70 sieci wodociągowych
zlokalizowanych na terenach gmin wiejskich i miejsko-wiejskich
w województwie małopolskim i podkarpackim. Z uwagi na duże zróżnicowanie
wodociągów pod względem wielkości, podzielono je na pięć
grup w zależności od liczby mieszkańców obsługiwanych przez wodociąg.
Na podstawie danych na koniec 2009 r., pochodzących z dokumentacji
eksploatacyjnych poszczególnych wodociągów, dokonano charakterystyki
wieku i struktury materiałowej sieci wodociągowych, a następnie
oceny ich stanu technicznego. W analizie poszczególnych wskaźników
sieci wodociągowych, uwzględniono ich podział strukturalny tzn. analizowano
przewody tranzytowe i magistralne, przewody rozdzielcze oraz
przyłącza wodociągowe. Dodatkowym elementem analizy było zbadanie
struktury uszkodzeń przewodów. Na podstawie przeprowadzonej analizy
stwierdzono, iż w strukturze wiekowej sieci wodociągowych dominowały
przewody w wieku do 25 lat, co po uwzględnieniu materiału
z którego zostały wykonane pozwala stwierdzić, że w większości przypadków
znajdowały się one na półmetku okresu trwałości technicznej.
Analizowane sieci wodociągowe w zdecydowanej większości wybudowano
z tworzyw termoplastycznych oraz w znacznie mniejszym procencie
ze stali. W strukturze materiałowej przewodów, z kilkuprocentowym
udziałem występowało również żeliwo i azbestocement. Intensywność uszkodzeń przewodów wodociągowych w woj. podkarpackim, w większości
przypadków była nieco niższa niż w woj. małopolskim, co świadczy
o lepszym ich stanie technicznym. Średnia intensywność uszkodzeń
poszczególnych rodzajów przewodów wodociągowych w woj. podkarpackim,
w przeciwieństwie do woj. małopolskiego, kształtowała się na
podobnym poziomie jak obliczona dla małych wodociągów średnia krajowa.
Awaryjność analizowanych przewodów (z wyjątkiem tranzytowych
i magistralnych w woj. małopolskim), spełniała wymagania standardów
europejskich Występuje ścisła zależność pomiędzy rodzajem uszkodzeń
przewodów a ich strukturą materiałową. Przewody tranzytowe, magistralne
i rozdzielcze zbudowane głównie z tworzyw termoplastycznych
najbardziej podatne były na pęknięcia i złamania, natomiast przyłącza
wodociągowe (w dużym procencie stalowe) na uszkodzenia korozyjne.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Rola lasu i zbiorników wodnych w rozwoju usług agroturystycznych

Na podstawie uzyskanych wyników badań stwierdzono, że lasy, obok zbiorników wodnych są magnesem silnie przyciągającym i pożądanym, a stworzenie dodatkowych atrakcji wokół nich łatwiejsze. Brak lub znaczne oddalenie tych zasobów od gospodarstw, wymaga od ich właścicieli już większej inicjatywy. Kreowana świadomość korzystnego wpływu środowiska naturalnego i otoczenia wsi na zdrowie człowieka rodzi podstawę do przekonania, że obszary leśne będą odgrywały coraz większą rolę w budowaniu pakietów agroturystycznych. Dostrzeżono ich pozytywną rolę na polu wychowawczym i edukacyjnym, co może skutkować kształtowaniem postaw proekologicznych wśród przebywających na wypoczynku gości.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Wpływ sytuacji synoptycznych na temperaturę powietrza w południowej części Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej

Przedmiotem podjętych badań były warunki termiczne w połudnowej części
Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej. Uznano za interesujące przeanalizowanie
wpływu sytuacji synoptycznych na wartości odchyleń temperatury powietrza
od średniej wieloletniej.
Cyrkulacja atmosferyczna w porównaniu do czynników geograficznych jest
procesem bardzo zmiennym w czasie. Stąd też, tak ważne znaczenie odgrywają
badania zmierzające do ilościowego określenia zróznicowania elementów klimatu
przy panujących sytuacjach synoptycznych.
W badaniach wykorzystano typy sytuacji synoptycznych dla Dorzecza
Górnej Wisły opracowane przez T. Niedźwiedzia oraz wyniki obserwacji temperatury
powietrza z lat 1991–2005 ze stacji meteorologicznych reprezentujących
odmienne formy terenu. Formy płaskie reprezentuje płaszczyzna w Krakowie-
Balicach, wklęsłe dno doliny w Ojcowie, natomiast wypukłe wierzchowina położona
w Garlicy Murowanej. W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono, że
na analizowanym obszarze częściej pogodę kształtowały sytuacje antycyklonalne
(56%) niż cyklonalne (44%). Najczęściej występowały typy sytuacji: Ka (13,8%),
Bc(11,8%), Wa(9,5%) i Wc(8,7%). Najrzadziej zaś notowano sytuacje Ec(1.3%)
i Cc(0,7%) oraz X (1,7%) i NEc(1,8%). Jak wykazały badania, we wszystkich porach
roku występowało duże zróżnicowanie odchyleń temperatury zarówno co do
wartości bezwzględnej jak i znaku.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Dynamika zmian stanów spiętrzenia wody w zbiorniku Domaniów w latach: 2009 – 2013

Codzienne notowania poziomu spiętrzenia wody w zbiorniku,
pozwoliły, po ich przeanalizowaniu, ustalić zależności występujące pomiędzy
opadami atmosferycznymi, a ich wielkością w danym okresie.
Stwierdzono również, ze wysokości spiętrzeń mają charakter sezonowy,
niezależnie od występujących opadów. Najwyższe spiętrzenia wody
w zbiorniku utrzymują się w sezonie wiosennym, a najniższe w sezonie jesiennym.
Wynika to głównie stąd, że na wiosenne spiętrzenia duży wpływ
wywierają też opady zimowe retencjonujące wodę w śniegu, a w okresie
przedwiośnia oraz roztopów oddające ją glebie. Niskie spiętrzenia
wody w okresie jesiennym są wynikiem silnej ewapotranspiracji okresu
późnoletniego (wrzesień), przy stosunkowo niewielkich opadach. Celem
opracowania jest zbadanie dynamiki stanów spiętrzenia wód w zbiorniku.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna