rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Z Mierosławskim „wojowałem troszkę”

Artykuł poświęcony jest relacjom pomiędzy Cyprianem Norwidem a generałem Ludwikiem Mierosławskim, uczestnikiem powstań narodowych, dyktatorem powstania styczniowego, działaczem emigracyjnym. Autor przedstawia ich kontakty osobiste oraz opinie Norwida zawarte w jego twórczości literackiej, w listach i publicystyce. Opinie te były niejednoznaczne, oprócz akceptacji dla demokratycznych haseł głoszonych przez generała pojawiają się wypowiedzi krytyczne. Doceniając Mierosławskiego jako militarystę, człowieka czynu zdolnego do prowadzenia polityki zmierzającej do przeobrażenia świadomości społeczeństwa polskiego w świadomość umożliwiającą zbudowanie nowoczesnego państwa, poeta oczekiwał podporządkowania działalności Mierosławskiego nadrzędnej idei, która, wypływając z podstaw chrześcijańskich, wskazałaby drogę do odzyskania niepodległości. Domagał się od Mierosławskiego uznania prymatu myśli nad czynem, wykorzystania publicystyki do kształtowania opinii publicznej zarówno polskiej, jak i europejskiej, a także – działań zmierzających do zaniechania politycznych rozłamów w środowisku emigracyjnym.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
O zwielokrotnionym spektaklu w Tyrteju-Za kulisami Cypriana Norwida

Przedmiot analizy w niniejszym artykule stanowi podwójnie rozumiana kategoria teatralności, która organizuje Norwidowską refleksję w dyptyku dramatycznym Tyrtej-Za kulisami. W tekście wskazano wpływ kontaktów Norwida ze sceną na kształtowanie teatralności w analizowanych dramatach. Swoje doświadczenia teatralne zapisywał poeta w tekstach krytycznych, utworach artystycznych, a także transponował je na obrazy i szkice. Artykuł przedstawia dwie propozycje lektury Tyrteja i Za kulisami. Pierwsza opiera się na założeniu, że przedstawione zdarzenia mają realistyczną motywację, ponieważ rozgrywają się w przestrzeniach dziewiętnastowiecznych teatrów warszawskich oraz europejskich. Druga polega na interpretacji metaforycznych i parabolicznych sensów wpisanych w dyptyk, ze szczególnym uwzględnieniem fragmentów Dedykacji.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Postęp i myśl krytyczna u Norwida i Piotra Ławrowa

Polski późny romantyk Cyprian Norwid i rosyjski filozof i socjolog Piotr Ławrow spotkali się jako emigranci w Paryżu lat siedemdziesiątych XIX wieku. Szanowali się wzajemnie, choć mieli wykluczające się na pierwszy rzut oka światopoglądy (ale łączyło ich niezadowolenie z politycznego status quo). Ławrow był ateistą i uważał, że w epoce naukowego postępu religia stanowi czynnik „reakcyjny”, hamujący dalszą emancypację jednostki (choć wcześniej spełniła pozytywną rolę). Norwid uważał zaś, że postęp bez zakorzenienia w chrześcijańskim sacrum zawęża ideę człowieczeństwa, redukując ją do „fizjologicznego” determinizmu. Artykuł pokazuje współczesne konteksty sporu między polskim katolikiem a ateistycznym Rosjaninem i poświęca sporo uwagi negatywnym konsekwencjom wąskiej postawy scentystycznej (odrzuconym zresztą przez Ławrowa), np. relacji między ówczesnymi badaniami antropologicznymi a teoriami rasowymi.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Spór o filozofię szaty. Cyprian Norwid a Thomas Carlyle

Stosunek Cypriana Norwida do wyłożonej przez Thomasa Carlyle’a w powieści Sartor Resartus filozofii szaty może co prawda wydawać się wyłącznie przedmiotem spekulacji, jednak nie ulega wątpliwości, że z Carlyle’em autor Vade-mecum zetknąć się musiał (o czym zaświadczają jego wykłady o Juliuszu Słowackim). W niniejszym studium kreślę dwa obszary możliwej intertekstualnej wspólnoty motywów Norwida z filozofią oraz legendą życia Carlyle’a: jedną wyznacza poemat Promethidion oraz fragment dialogu Wiesław mogący stanowić formę polemiki poety z Carlyle’owską filozofią szaty; drugą natomiast określa Tajemnica lorda Singelworth, w której sylwetka i postawa życiowa tytułowego bohatera noweli mogłyby zdradzać ekstrawagancje samego Carlyle’a (domniemanie wzmacnia fakt śmierci Carlyle’a w 1881 r., a więc w czasie pisania tzw. nowel włoskich).

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Zeszyt z Norwidem na okładce. Notatki o obecności Cypriana Norwida w tomikach Kochanka Norwida i Nie dam ci siebie w żadnej postaci Eugeniusza Tkaczyszyna-Dyckiego

Problematyka artykułu dotyczy związków poezji Eugeniusza Tkaczyszyna-Dyckiego z twórczością Cypriana Norwida. Autor tekstu śledzi Norwidowskie tropy w wierszach współczesnego poety i próbuje odsłonić ich znaczenia. Analizie i interpretacji zostają poddane wiersze z tomików Kochanka Norwida (2014) oraz Nie dam ci siebie w żadnej postaci (2016), w których odwołania do Norwida są częste i widoczne. Badacz dowodzi, że twórczość Cypriana Norwida miała istotny wpływ na kształt poetyckiej tożsamości Tkaczyszna-Dyckiego, a pojawiające się nawiązania wynikają nie tylko z twórczej strategii, ale z wyjątkowego, wypływającego z biografii, doświadczenia spotkania z Poetą.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Świat wzniosłych uczuć i dobrych manier, czyli Norwidowskie prawo inwersji

Artykuł stanowi przede wszystkim propozycję nowego odczytania Tajemnicy lorda Singelworth w kontekście Norwidowskiej antropologii z jednej, a tła historyczno-kulturowego z drugiej strony. Rozumienie „czystości” przez Norwida, niewolne od inspiracji ewangelicznych, wchodzi w ciekawe zależności z realiami, w których przyszło funkcjonować nie tylko samemu poecie, ale też bohaterowi jego zagadkowej noweli. Odczytanie Tajemnicy lorda Singelworth skupia się wokół obrazu lotu balonem, z którego lord – wedle tej interpretacji, nieodosobnionej zresztą w norwidologii – zrzuca papier zawierający treść natury fizjologicznej. Scena ta umieszczona zostaje w kontekście innych literackich lotów balonem, a także – w związku z ekscentrycznym zachowaniem lorda – skonfrontowana z manifestacjami dziwności, jakie w Paryżu XIX wieku urządzał przyjaciel Baudelaire’a, Philoxène Boyer. Singelworth wypada zatem na jednego z ciekawych dziwaków literatury dziewiętnastowiecznej. Jednocześnie pozostaje jedną z figur, w związku z którymi przywołać można – wyprowadzone w artykule – norwidowskie prawo inwersji.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Kolumna na Placu Vendôme a przemijająca postać świata starożytnego Rzymu w pismach Cypriana Norwida

Artykuł przedstawia motyw kolumny triumfalnej w utworach Norwida: Vendôme, Odpowiedź do Włoch… (Fraszka), Szczesna. Inspiracji do zadania pytania o funkcje kolumny i jej symboliczną siłę nośną dostarczyła Estetyka Georga Wilhelma Friedricha Hegla, a także fragment Epimenidesa: „Kolumn wiele, […] Zbłąkanych kolumn wiele, gmachu gdzieś szukało – ”. W myśli Norwida wieczną chwałę zyskuje nie ten, kto stanął na szczycie kolumny triumfalnej – bo taki posąg łatwo może obrócić się w pył, o czym przekonują dzieje pomników m.in. starożytnych wodzów i Napoleona, lecz ten, kto zbliżył się do „Przedwiecznego” fizyczną śmiercią. „Moc” jest tą wartością, która nieodwołalnie jest związana z kolumną triumfalną, lecz musi wznieść się do innego wymiaru niż tylko siła fizyczna. W artykule przypomniano także koncepcję Paryża jako „nowego Rzymu”, ożywioną w XIX wieku.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Z krakowskich zbiorów: dwa szkice ołówkowe Norwida

Artykuł prezentuje dwa rysunki: Odpoczynek podczas ucieczki do Egiptu i Starzec z laską i dwie siedzące postaci, które zostaną włączone do rejestru spuścizny plastycznej Cypriana Norwida. Autorka omawia kwestie proweniencyjne i tematykę przedstawień oraz stara się wpisać szkice w kontekst wczesnej twórczości autora Solo, pomieszczonej na kartach jego szkicowników oraz Albumu berlińskiego.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Niepublikowana podobizna oryginału aktu urodzenia Cypriana Norwida

Artykuł prezentuje dotychczas niepublikowany oryginał aktu urodzenia Cypriana Norwida, pochodzący z akt parafii w Dąbrówce. Autor analizuje treść dokumentów archiwalnych i pism samego Norwida, w których poeta nawiązuje do daty swego urodzenia. Sięga również do ustaleń Zenona Przesmyckiego oraz Juliusza Wiktora Gomulickiego.  

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Kaaba versus Ringtheater – kościół świętego Krzyża – warszawski pogrom Żydów. Dwa światy i trzy tragedie w Modlitwie (1882) Cypriana Norwida

Przedmiotem artykułu jest Modlitwa, prozatorski drobiazg w późnej twórczości Cypriana Norwida. Jedna fraza z tekstu: „pod wrażeniem Teatru wiedeńskiego” pozwala w islamsko-‑arabskim kostiumie dostrzec odniesienie fabuły oraz innych składników utworu do trzech tragicznych zdarzeń rzeczywistych, bezpośrednio poprzedzających czas jego powstania (w styczniu 1882 r.). Wydarzeniami tymi są (w kolejności chronologicznej): pożar wiedeń-skiego Ringtheater w dniu 8 grudnia 1881 r. oraz dwie tragedie warszawskie – panika w kościele Świętego Krzyża podczas mszy świętej bożonarodzeniowej 25 grudnia i częściowo związany z nią trzydniowy pogrom ludności żydowskiej 25-27 grudnia tegoż roku. Odsłonięcie sugerowanych przez Norwida kontekstów pozwala odczytywać Modlitwę jako przypowieść, która przez krytykę zeświecczenia ludzi współczesnych wskazuje im drogę ku Bogu i pełni modlitwy.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Ubi defuit orbis… – wokół motta do Spartakusa

Artykuł dotyczy źródeł łacińskiego cytatu ubi defuit orbis, które Cyprian Norwid uczynił mottem do wiersza Spartakus. Autorzy wskazują, że przywołana przez Norwida fraza jest częścią inskrypcji, którą francuski podróżnik i komediopisarz Jean-François Regnard wraz ze swoimi towarzyszami wyrył w skale podczas podróży po Laponii. Najprawdopodobniej dzięki Voyage de Laponie Regnarda epigramat ten stał się znany w kulturze europejskiej: cytował go Ignacy Krasicki w pracy O rymotwórstwie i rymotwórcach, następnie Victor Hugo przywołał frazę ubi defuit orbis w utworze Katedra Marii Panny w Paryżu. Wydaje się bardzo prawdopodobne, że Norwid zaczerpnął tę frazę właśnie z powieści Hugo. W artykule zostały omówione wskazane źródła, a także znaczenie motta ubi defuit orbis dla interpretacji wiersza Norwida.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Norwid i Edmund Chojecki-podróżnik

Jedną z ważniejszych osób w gronie znajomych Norwida, już w latach warszawskich, a później paryskich, był pisarz Edmund Chojecki (Charles Edmond). Ich przyjaźń zawiązała się w Warszawie w latach czterdziestych XIX wieku i trwała przez całe życie (przynajmniej do lat siedemdziesiątych), choć jej zachowane ślady epistolarne są nieliczne. Przedmiotem szkicu są relacje podróżnicze Chojeckiego i ich inspirujący wpływ na Norwida: wycieczka Edmunda z hr. Branickim na Krym (Wspomnienia z podróży po Krymie, Warszawa 1845), podróż do mórz północnych z ks. Napoleonem (Voyage dans les mers du Nord, Paris 1857), pobyt Chojeckiego w Egipcie na przełomie lat 1850/1851 i wreszcie jego udział w organizacji ekspozycji egipskiej (w charakterze komisarza generalnego) na Wystawie Światowej w Paryżu w roku 1867 (L’Égypte à l’Exposition universelle de 1867, Paris 1867). Najważniejszym owocem tej inspiracji jest dramat Kleopatra i Cezar Norwida oraz jego zbiór rysunków egipskich w Albumie Orbis (I).

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
W orkiestrze czy solo? Norwid w paryskiej pracowni Juliusza Kossaka

Artykuł dotyczy relacji Cypriana Norwida ze środowiskiem polskich malarzy skupionych ok. połowy XIX wieku wokół paryskiej pracowni Juliusza Kossaka. Punktem wyjścia jest humorystyczny rysunek Kossaka Orkiestra artystów, na którym Norwid został przedstawiony tyłem do widza, z lirą u boku, wśród innych malarzy – członków orkiestry, zajętych grą na różnych instrumentach. Na podstawie tej kompozycji, ilustrującej anegdotę z życia kolonii polskich artystów, oraz innych przekazów z epoki autorka nakreśla sytuację społeczno-bytową malarzy, umiejscawiając na tym tle sylwetkę twórcy litografii Solo. Wskazując na wspólnotę emigracyjnych doświadczeń, podkreśla zarazem odrębność sytuacji Norwida, wynikającą zarówno z cech osobowościowych, jak i z profilu jego twórczości, łączącej dwie dziedziny: literaturę oraz sztuki plastyczne, a nadto silnie osadzonej w refleksji teoretycznej.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Zbliżenie dwóch gigantów: Norwid i Dostojewski

Omówienie, niepozbawione akcentów osobistych, książkowej wersji rozprawy doktorskiej Ewangeliny Skalińskiej, poświęconej Norwidowi i Dostojewskiemu. Autor omawia trójdzielną kompozycję rozprawy, zwracając uwagę na brawurowość analizy porównawczej Assunty Norwida i Łagodnej Dostojewskiego. Wskazuje też na otwartość zaprezentowanego projektu badawczego. Na zasadzie pars pro toto omówiona została paralela dwóch tekstów „londyńskich” – Larwy Norwida i Zimowych notatek z lata Dostojewskiego. W zakończeniu mowa jest o inspirującej roli książki – wypełnia ona istotną lukę oraz wyznacza horyzont dalszych prac komparatystycznych.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
W szklanej kuli tradycji

Artykuł jest recenzją książki Agaty Seweryn Pomiędzy światami. Studia z literatury oświecenia i romantyzmu. Autorka omawia kompozycję książki oraz szczegółowiej przygląda się problemom badawczym w niej poruszonym. Zamieszczone w publikacji studia komentuje jako interesujące propozycje uzupełnień interpretacyjnych wybranych wierszy i dzieł romantycznych. Zwraca uwagę na te aspekty, które odsłaniają tkwiące w utworach a nie wystarczająco dotąd opisane bogactwo. Wprowadzają je odniesienia do tradycji barokowej i refleksja nad poetyką normatywną i retoryką.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Porównywanie nieporównywalnego

Omawiana książka wpisuje się w otwartą od ponad dwudziestu lat dyskusję o nowoczesności i komparatystyce u Norwida. Publikację stworzyli norwidolodzy polscy, z czego połowa artykułów wyszła spod pióra naukowców z Uniwersytetu Jagiellońskiego. W omawianym tomie nie ma przeważającej metody – dominuje tematyka nowoczesności i przełomu epok. Z komparatystyki sensu stricto pozostają pogranicza sztuk: muzyki i opery, sztuk plastycznych, refleksji konceptualnej i problematyka przekładowa.

Czasopismo: Studia Norwidiana
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Optymalizacja kosztów w obliczu transformacji produkcji – ocena w sektorze technicznych środków transportu rolniczego

W praktyce niska świadomość dotycząca kosztów utrudnia skuteczną analizę i podejmowanie decyzji optymalizacyjnych. Kluczowa jest zatem odpowiedź na pytanie (cel główny): jakie działania w obliczu transformacji produkcji sprzyjać będą optymalizacji kosztów, a co za tym idzie - które z wymienionych powinni podejmować polscy producenci części i podzespołów technicznych środków transportu rolniczego? Osiągnięcie celu głównego wymagało sformułowania i zrealizowania celów cząstkowych, do których autorzy zaliczają: (1) podkreślenie znaczenia kosztów z perspektywy transformacji produkcji (warstwa teoretyczna); (2) opracowanie modelu badawczego w postaci arkusza oceny będącego wypadkową eksploracji piśmiennictwa oraz badania zrealizowanego wśród celowo dobranych ekspertów (warstwa teoretyczno-projektowa). Skonkretyzowane działania nadały właściwy kierunek dalszym pracom badawczym (weryfikacja empiryczna), co pozwoliło na opiniowanie wśród przedsiębiorstw (ocena istotności). Słowa kluczowe: optymalizacja produkcji, koszty wytwarzania, fabryka przyszłości, zaawansowana produkcja.

Czasopismo: Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Analiza kształtowania się cen wybranych surowców w okresie pandemii COVID-19

Artykuł jest poświęcony kształtowaniu się cen wybranych surowców w okresie styczeń 2018-kwiecień 2022. Najważniejse cele opracowania stanowią analiza wzrostu cen na rynkach surowcowo-rolnych, która jest obserwowana od połowy 2020 r., oraz wykazanie znaczącego zwiększenia się ich niestabilności. Z okresu badawczego wyodrębniono dwa podokresy: lata 2018-2019 oraz 2020-2021, i obliczono dla nich podstawowe miary ryzyka, którymi są: wariancje, odchylenia standardowe i współczynniki zmienności. Duży wzrost tych parametrów dotyczący wszystkich analizowanych surowców (ropa naftowa typu Brent, gaz ziemny na rynku zachodnioeuropejskim) oraz wybranych indeksów rynków towarowych jednoznacznie potwierdzają istotny wzrost fluktuacji cenowych na tych rynkach. Opracowanie powstało na podstawie wybranych pozycji literatury poświęconych tematyce rynków surowcowo-rolnych oraz publicznie dostępnych danych źródłowych pochodzących przede wszystkim z Międzynarodowego Funduszu Walutowego. W artykule zastosowano metodę badań nazywaną analizą danych wtórnych (desk research) oraz analizę wybranej literatury przedmiotu. Słowa kluczowe: ceny surowców, giełdy towarowe, pandemia COVID-19.

Czasopismo: Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
CIT minimalny – pułapka czy motywacja dla nierentownych przedsiębiorstw?

Celem opracowania jest przedstawienie koncepcji i mechanizmu działania podatku minimalnego CIT oraz dokonanie oceny potencjalnych skutków wprowadzonej regulacji. Autor stawia hipotezę, iż podatek minimalny CIT w swojej obecnej formie nie spełnia zakładanego zasadniczego celu głoszonego przez ustawodawcę, tj. ograniczenia luki CIT generowanej przez międzynarodowe korporacje. W celu przeprowadzenia analizy zastosowano metody: analizy aktów prawnych oraz analizy literatury. Efektem przeprowadzonej oceny jest sformułowany wniosek de lege ferenda - ustawodawca powinien znowelizować ustawę o CIT i usunąć nową daninę z polskiego systemu podatkowego. W opracowaniu dokonana została ocena nowej daniny pod kątem osiągnięcia zakładanych przez ustawodawcę celów oraz wskazano na jej potencjalne skutki dla polskich przedsiębiorstw.

Czasopismo: Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Wpływ funduszu leśnego na rozwój sylwanoturystyki w Puszczy Białowieskiej

Fundusz Leśny został utworzony w celu umożliwienia prowadzenia gospodarki leśnej przez nadleśnictwa, w których koszty są wyższe od osiąganych przychodów. Jego zadaniem jest wyrównywanie niedoborów finansowych w nadleśnictwach deficytowych. Lasy Państwowe prowadzą działalność na zasadzie samodzielności finansowej i pokrywają koszty z własnych przychodów. Celem artykułu jest analiza wykorzystania środków pozyskanych z Funduszu Leśnego w nadleśnictwach Białowieża, Browsk i Hajnówka na rozwój sylwanoturystyki w Puszczy Białowieskiej (PB). W badaniach użyto metody sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem ankiety badawczej i wywiadu bezpośredniego, literatury specjalistycznej oraz sprawozdań finansowo-gospodarczych za lata 2020-2021. Badane nadleśnictwa przeznaczyły najwięcej środków na budowę ścieżek pieszych i rowerowych, wykonanie tablic promujących PB, remont dróg dojazdowych do ,,miejsc mocy”, edukację przyrodniczo-leśną oraz inne usługi związane z ruchem turystycznym na obszarze badanych nadleśnictw.

Czasopismo: Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Rynek motoryzacyjny w Polsce w latach 2015-2020

Celem artykułu jest ocena kondycji sektora motoryzacyjnego w Polsce. Podstawowym problemem badawczym było wskazanie barier rozwoju rynku motoryzacyjnego. Analizie zostały poddane lata 2015-2020. Dane zbierane są co rok. W toku badań ustalono, że rynek motoryzacyjny jest obszarem nieustannie rozwijającym się. Wśród barier rozwoju należy wymienić kryzys na rynku półprzewodników, odejście od silników spalinowych oraz sytuacje losowe, takie jak wojna czy pandemia. W latach 2015-2020 liderem sprzedaży samochodów osobowych była marka Skoda. Z kolei największą sprzedaż samochodów ciężarowych odnotował Fiat.

Czasopismo: Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Faktury ustrukturyzowane w obrocie gospodarczym. korzyści i wyzwania dla przedsiębiorców

Kolejnym etapem procesu cyfryzacji gospodarki i uszczelniania systemu podatkowego w Polsce jest wprowadzenie przez MF, za pośrednictwem portalu KSeF, faktur ustrukturyzowanych. Używanie nowego systemu od 1.01.2022 r. jest dobrowolne, ale od 1.01.2024 r. e-faktury będą rozwiązaniem obligatoryjnym. Celem badań jest analiza stanu prawnego oraz identyfikacja korzyści i utrudnień dotyczących stosowania e-faktur w obrocie gospodarczym. Do podstawowych korzyści wynikających z wdrożenia nowego systemu należą: automatyzacja procesów fakturowania i księgowania czy zwolnienie podatników z obowiązku archiwizowania faktur. Oprócz korzyści podatnicy wskazują również na szereg wyzwań związanych z nowym obowiązkiem, takich jak: opracowanie nowych procedur związanych z wystawianiem i otrzymywaniem e-faktur czy brak możliwości poprawek w procesie fakturowania. Dostosowanie organizacji do wymogów KSeF, w opinii podatników, jest jednym z największych cyfrowych wyzwań w polskim systemie podatkowym. Słowa kluczowe: faktura ustrukturyzowana, Krajowy System e-Faktur, korzyści i wyzwania wprowadzenia e-faktur, struktura logiczna e-faktury.

Czasopismo: Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Opieka pielęgniarska nad pacjentem hospitalizowanym z powodu schizofrenii paranoidalnej

Wstęp. Schizofrenia jest przewlekłą, nawrotową chorobą psychiczną. Jest to choroba ludzi młodych, rozpoczyna się między 20. a 30. r.ż. Najczęstszą postacią jest schizofrenia paranoidalna, w której głównie występują objawy wytwórcze, takie jak omamy i urojenia. Osoba cierpiąca na schizofrenię paranoidalną niekoniecznie sprawia wrażenie chorej psychicznie, do momentu, aż wystąpią u niej objawy paranoidalne. 
Cel pracy. Ukazanie problemów pielęgnacyjnych u chorego cierpiącego na schizofrenie paranoidalną. 
Materiał i metody. Opieką pielęgnacyjną został objęty 25-letni mężczyzna, który trafił do szpitala psychiatrycznego w trybie nagłym, z rozpoznaniem schizofrenii paranoidalnej. Informacje na jego temat pochodzą z analizy dokumentacji medycznej, wnikliwej obserwacji chorego oraz wywiadu przeprowadzonego z mężczyzną i rodziną. 
Wyniki. Problemy pielęgnacyjne, które występują u pacjenta cierpiącego na schizofrenię paranoidalną, przejawiają się jako: występowanie omamów i urojeń, zachowania agresywne, wycofanie z kontaktów społecznych, spowolnienie ruchowe utrudniające codzienne funkcjonowanie oraz występowanie objawów ubocznych leków przeciwpsychotycznych (sztywność mięśniowa). 
Wnioski. Pacjent chory na schizofrenię paranoidalną wymaga holistycznej oraz kompleksowej opieki. Oznacza to, że chory zostaje objęty całościowym nadzorem. Dotyczy to sfery psychofizycznej dodatkowo biorąc pod uwagę środowisko, w jakim funkcjonuje. Leczy się całego człowieka nie tylko chorobę.

Czasopismo: Współczesne Pielęgniarstwo i Ochrona Zdrowia
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu