rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Skuteczny przekaz informacji. Współczesne zagrożenia i wyzwania

Moc obliczeniowa komputerów w ostatnich dziesięcioleciach systematycznie wzrastała. Wraz z jej zwiększaniem rosną zasoby gromadzonych zbiorów i przesyłanych danych. Duże zbiory informacji wymuszają konieczność ich selekcji ze strony nadawcy. Jednocześnie nie jest możliwy odbiór wszystkich generowanych informacji. W artykule przedstawiono zagrożenia związane z bezkrytycznym odbiorem informacji dotyczących zagadnień ekonomicznych i społecznych. Szczególnie pomocne w przekazie informacji kierowanych do masowego odbiorcy mogą być metody graficznej prezentacji danych. Współczesne programy komputerowe umożliwiają opracowanie prezentacji graficznych, które poprzez interakcję z użytkownikiem mogą przyczynić się do skutecznego przekazania istotnych informacji w zakresie zagadnień społeczno-ekonomicznych.

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Porównanie generatorów liczb pseudolosowych

Losowanie prób w badaniach statystycznych i w obliczeniach numerycznych, jak również symulacyjne badanie modeli probabilistycznych właściwie we
wszystkich dziedzinach wiedzy wymagają wyposażenia komputera w generatory liczb
pseudolosowych. Głównym celem pracy jest porównanie generatorów liczb pseudolosowych normalnych na podstawie ich analizy dokonanej za pomocą różnego rodzaju kryteriów. Zbadano właściwości 12 generatorów liczb pseudolosowych o rozkładzie normalnym. Zaproponowano rozszerzenie rodziny generatorów o dwa tzw. generatory aplikacyjne oraz przyjęcie nowego podejścia do sprawdzania jakości generatorów. Przedstawiono
narzędzie przygotowane w języku C++ oraz w języku Visual Basic for Application (VBA)
do prowadzenia samodzielnych badań z użyciem generatorów. Symulacje Monte Carlo
przeprowadzono w języku C++, a obliczenia wykonano w edytorze VBA przy użyciu arkusza kalkulacyjnego Microsoft Excel 2016. Analiza uzyskanych wyników wskazuje, że
najlepsze właściwości mają generatory: MP Monty Pythona, R, Biegun oraz Ziggurat.
Najmniej użyteczne okazują się generatory: BM Boxa-Mullera, Wallace’a, Iloraz oraz
Excel.

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Zmiany w ujmowaniu zobowiązań emerytalno-rentowych w rachunkach narodowych

W artykule opisano zmiany rozwiązań w ujmowaniu nabytych uprawnień emerytalno-rentowych w ramach ubezpieczeń społecznych w rachunkach narodowych. Omówiono zasady obowiązujące do września 2014 r. oraz nowe wytyczne zawarte w Systemie Rachunków Narodowych (SNA 2008) i Europejskim Systemie Rachunków Narodowych i Regionalnych (ESA 2010). Wskazano różnice między systemami oraz przedstawiono rozwiązania europejskie. Podano argumenty, które przesądziły o nie włączeniu zobowiązań emerytalnych niekapitałowych publicznych systemów emerytalnych do statystyki opracowywanej na potrzeby procedury nadmiernego deficytu.

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Metodologia rachunku produktywności KLEMS i jego implementacja w warunkach polskich

W artykule omówiono pochodzenie i status rachunku produktywności KLEMS. Podano szczegóły metodologiczne rachunku, przedstawiono jego międzynarodowy kontekst oraz aspekty implementacyjne w warunkach polskich. Wskazano, że rachunek ten jest prowadzony w GUS. Opisano dostępność danych wykorzystywanych do rachunku w Polsce oraz zaprezentowano metodę uwzględnienia w tych rachunkach pracy i kapitału.

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Demograficzny obraz ziem polskich w przededniu I wojny światowej

W 2018 r. Główny Urząd Statystyczny, wydawca roczników statystycznych, obchodził setną rocznicę powstania. W niniejszym artykule przedstawiono zawartość książki będącej bezpośrednim poprzednikiem roczników statystycznych – wydanej
w 1915 r. Statystyki Polski autorstwa Adama Krzyżanowskiego i Kazimierza Władysława
Kumanieckiego, wybitnych statystyków i ekonomistów polskich. Celem artykułu jest prezentacja sytuacji demograficznej na ziemiach polskich w przededniu wybuchu I wojny
światowej, co zapoczątkowuje analizę procesu odzyskania niepodległości prowadzoną
przez pryzmat sytuacji demograficznej i społeczno-gospodarczej kraju. Przedstawiono
liczbę ludności zamieszkującej poszczególne dzielnice ziem polskich ok. 1910 r., szacunki dotyczące liczby ludności polskiej na tych ziemiach oraz dane o skali emigracji i ruchu
naturalnego ludności historycznych ziem polskich. Informacje te stanowią przyczynek do
poznania historii odrodzenia niepodległości Polski oraz historii statystyki polskiej.

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Zróżnicowanie krajów pod względem udziału krajowej wartości dodanej w eksporcie

Powstanie globalnych łańcuchów wartości sprawiło, że pomiar korzyści
z handlu zagranicznego nie może ograniczać się do pomiaru strumieni handlu czy też ich
struktury. Celem artykułu jest przedstawienie zróżnicowania krajów pod względem udziału
krajowej wartości dodanej w eksporcie brutto. W badaniu posłużono się analizą skupień
szeregów czasowych. Dane obejmujące okres 2005–2016 zaczerpnięto z najnowszej bazy
TiVA (Trade in Value Added) z grudnia 2018 r. Otrzymano cztery skupienia krajów.
W skupieniu o najwyższych wartościach udziału krajowej wartości dodanej w eksporcie
znalazły się gospodarki bogate w zasoby naturalne (m.in. Arabia Saudyjska, Rosja, kraje
Ameryki Południowej), mające duży rynek wewnętrzny oraz zaangażowane w zaawansowane technologicznie procesy wytwórcze/usługi o wysokim nasyceniu wiedzą (m.in. USA,
Japonia, Wielka Brytania). W grupie o najniższym udziale krajowej wartości dodanej
w eksporcie (nieprzekraczającym 50%) znalazły się małe i otwarte gospodarki europejskie
– Luksemburg i Malta.

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Metafory informacyjne

Termin informacja jest znany od wieków, wciąż jednak nie wyjaśniono
w pełni jego znaczenia. W literaturze można znaleźć wiele definicji i interpretacji tego
pojęcia, ale żadnej z nich nie sposób uznać ani za wyczerpującą, ani za powszechnie
satysfakcjonującą. Dlatego kwestia rozumienia informacji i sposobów dosięgnięcia jej
sedna pozostaje nadal otwarta. Jednym z podejść do tego problemu jest posłużenie się
środkami pomocniczymi, a spośród nich metaforami, które – choć nie zastąpią definicji –
pozwalają pośrednio uchwycić sens omawianego terminu.
Celem artykułu jest pokazanie roli metafor w wyjaśnieniu niektórych cech i funkcji informacji przez analogię do innych pojęć, znanych z życia codziennego. Metafory tego
rodzaju określa się mianem metafor informacyjnych. W artykule przytoczono kilka ich
przykładów.

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Wkład polskiej myśli statystycznej w rozwój światowej statystyki

Celem artykułu jest przedstawienie dorobku wybranych przedstawicieli
polskiej statystyki, w tym jej prekursorów, którzy wnieśli znaczący wkład w rozwój statystyki jako dyscypliny naukowej o wszechstronnych zastosowaniach w wielu dziedzinach
badań. Intencją autorów jest podkreślenie wartości tego dorobku w przekonaniu o jego
doniosłym znaczeniu naukowym oraz silnym oddziaływaniu na rozwój zastosowań metod
statystycznych w innych dyscyplinach. Artykuł opiera się na trzech tezach, dotyczących:
po pierwsze, roli statystyki jako koronnej dyscypliny w procesach interdyscyplinaryzacji
nauk empirycznych, po drugie, zróżnicowania warunków, w jakich rozwijała się polska
myśl statystyczna (m.in. pod zaborami), i po trzecie, wpływu tej myśli na kształt współczesnej statystyki

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Tajemnica statystyczna jako element ochrony konstytucyjnego prawa do prywatności

Tajemnica statystyczna, jako jedna z tajemnic prawnie chronionych,
jest częścią ustrojowej architektury prawnej mającej na celu koherentne zabezpieczenie
prawa do prywatności jednostek przy jednoczesnym uwzględnieniu potrzeb publicznych
w zakresie gromadzenia danych dla statystyki publicznej. Ta sfera normatywna wymaga
zatem wypracowania rozsądnego kompromisu między uzasadnionym interesem publicznym a interesem prywatnym. W artykule analizowane są wybrane aspekty tajemnicy
statystycznej jako instrumentu realizacji konstytucyjnego prawa do ochrony prywatności
osób fizycznych uczestniczących w badaniach statystycznych. Celem pracy jest ukazanie, w jakim stopniu proces gromadzenia danych statystycznych określony w ustawie
o statystyce publicznej stanowi uprawnioną i prawnie dozwoloną ingerencję w sferę konstytucyjnych wolności i praw osób fizycznych. Analiza regulacji prawa międzynarodowego
i prawa polskiego prowadzi do wniosku, że tajemnica statystyczna pełni funkcje ochronne
wobec prawa do prywatności osób fizycznych zagwarantowanego w art. 47 Konstytucji RP.

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Ocena sytuacji młodzieży na rynku pracy w regionach przygranicznych – podejście hybrydowe

Celem badania jest pomiar zakresu i stopnia zróżnicowania sytuacji
młodzieży na rynku pracy w przygranicznych regionach Polski, Czech i Niemiec w latach
2010 i 2018 z wykorzystaniem sześciu zmiennych metrycznych. Zastosowano podejście
hybrydowe, polegające na skalowaniu wielowymiarowym w przestrzeni dwuwymiarowej
i przeprowadzeniu porządkowania liniowego. Syntetycznej oceny zmian sytuacji młodzieży na rynku pracy badanych regionów dokonano z wykorzystaniem miary agregatowej
i dekompozycji Theila. Źródło danych stanowiła baza Eurostatu – REGIO. Z analiz wynika, że sytuacja młodzieży na rynku pracy we wszystkich badanych regionach znacznie
się poprawiła. Polskie regiony przygraniczne są w gorszej sytuacji niż regiony niemieckie
i czeskie oraz znacznie zróżnicowane w tym zakresie, przy czym należy podkreślić, że
w badanym okresie stopień międzyregionalnych dysproporcji się zmniejszył.

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Problematyka praworządności w teorii prawa Kazimierza Opałka

Przedmiotem opracowania przygotowanego 100 rocznicę urodzin Profesora Kazimierza Opałka jest problematyka praworządności w opublikowanych przezeń pracach. W toku prowadzonych rozważań poddano analizie charakterystyki praworządności, podziały praworządności oraz problem gwarancji praworządności, tak jak one były rozumiane przez Opałka. Szczególną uwagę zwrócono na podjęty przezeń problem ograniczenia konstytucyjnych praw i wolności na mocy przepisów rangi ustawowej. Nadto porównano stanowisko teoretycznoprawne Kazimierza Opałka z poglądami Józefa Nowackiego. Podkreślono, że w pracach tych autorów można znaleźć zarówno miejsca wspólne, ale i pewne istotne różnice. Na zakończenie wskazano, że Opałek już w latach pięćdziesiątych XX w., podejmując problem sporu o pojęcie praworządności, odnosił prowadzone analizy do koncepcji niemieckich oraz angielskich. Przeprowadzone przezeń analizy pojęciowe pomimo upływu czasu nie straciły swojej aktualności, a przyszłe pokolenia naukowców będą przez lata do nich powracać.

Czasopismo: Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne, nauki socjologiczne
Wpływ organów administracji wymiaru sprawiedliwości na postępowanie dyscyplinarne w sądownictwie administracyjnym

Niniejszy artykuł dotyczy wpływu organów administracji wymiaru sprawiedliwości na postępowanie dyscyplinarne sędziów sądów administracyjnych. Problem ten ma kluczowe znaczenie w zakresie badań nad nadzorem administracyjnym nad sądami i sędziami postępowaniem. W tym zakresie najistotniejsze znaczenie ma ochrona niezawisłości sędziowskiej. W artykule omawia się problem wpływu Prezesa NSA, prezesów sądów I instancji oraz Krajowej Rady Sądownictwa na postępowanie dyscyplinarne sędziów sądów administracyjnych i asesorów sądowych. Zwraca się uwagę na wady i zalety obowiązujących rozwiązań prawnych. Należy przy tym podkreślić, że w sądach administracyjnych funkcjonuje odmienna od sądownictwa podległego nadzorowi judykacyjnemu SN, struktura sądownictwa dyscyplinarnego. Sądem dyscyplinarnym w sprawach dyscyplinarnych sędziów sądów administracyjnych i asesorów sądowych jest Naczelny Sąd Administracyjny. W artykule omawia się najistotniejsze cechy tego rozwiązania, zwłaszcza zalety braku istotnego wpływu Ministra Sprawiedliwości na to postępowanie.

Czasopismo: Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne, nauki socjologiczne
Instytucja pytań prejudycjalnych do Trybunału Sprawiedliwości w praktyce Sądu Najwyższego RP

Artykuł w sposób kompleksowy i syntetyczny analizuje instytucję pytań prejudycjalnych do Trybunału Sprawiedliwości z perspektywy Sądu Najwyższego RP jako sądu unijnego. Przedstawia okoliczności wpływające na wykonywanie przez SN obowiązku kierowania pytań do TS z punktu widzenia krajowego orzecznictwa ze szczególnym uwzględnieniem zastosowania doktryn acte eclaire i acte clair. Uwzględnienia specyfikę różnych postępowań toczących się przed SN oraz różnych źródeł prawa unijnego. Prezentuje cele zadawanych pytań, przedmiot, sposób formułowania i uzasadniania. Odrębny fragment poświęcono wykonywaniu wyroków TS wydanych w odpowiedzi na pytania prejudycjalne SN z punktu widzenia zasad stosowania prawa unijnego przez sądy krajowe (prounijna wykładnia, bezpośredni skutek oraz pierwszeństwo).

Czasopismo: Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne, nauki socjologiczne
Status prawny oskarżyciela w postępowaniu przed Trybunałem Stanu

Celem artykułu jest zrekonstruowanie norm prawnych regulujących status prawny oskarżyciela w postępowaniu przed Trybunałem Stanu, co ma pozwolić na określenie charakteru prawnego tej funkcji, a także jego kompetencji procesowych oraz zasad jego wyboru i okoliczności skutkujących wygaśnięciem jego mandatu. Przeprowadzone analizy dotyczące charakteru prawnego funkcji oskarżyciela prowadzą do sformułowania wniosku, że w postępowaniu przed Trybunałem Stanu działa on we własnym imieniu, a zatem nie jest przedstawicielem procesowym parlamentu. Jednocześnie jednak jego funkcja nie jest samoistna, a organ, który go powołał, sprawuje nad nim ogólną kontrolę. Autor stwierdza, że do oskarżyciela stosuje się co do zasady wszystkie normy Kodeksu postępowania karnego dotyczące oskarżyciela publicznego. Wykluczone jest jednak cofnięcie przez niego oskarżenia, co pozostaje w gestii parlamentu. Analizy dotyczące wyboru oskarżyciela pozwoliły na sformułowanie wniosku, że decyzja w tej sprawie podejmowana jest niezależnie od samego oskarżenia, a Konstytucja nie wymaga podjęcia uchwały w tym zakresie bezwzględną lub kwalifikowaną większością głosów. W odniesieniu do wygaśnięcia funkcji oskarżyciela autor stawia między innymi tezę o możliwości odwołania go w każdym czasie przez parlament. Artykuł wieńczą rozważania dotyczące oceny regulacji ustawowych odnoszących się do badanego zagadnienia.

Czasopismo: Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne, nauki socjologiczne
Instytucja ławników Sądu Najwyższego

Podejmowanie prób ścigania przestępstw bez udziału społeczeństwa musi zakończyć się fiaskiem (Stanisław Waltoś). Ustawa z 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (t.jedn.: Dz. U. 2019, poz. 825), która wprowadziła do orzekania w Sądzie Najwyższym sędziów społecznych, weszła w życie 3 kwietnia 2018 r. Ławnicy SN, mają orzekać w sprawach rozpoznawanych w drugiej instancji w Izbie Dyscyplinarnej oraz w sprawach wywołanych wniesieniem skargi nadzwyczajnej. Wprowadzone zmiany zdają się, prima facie, realizować wyrażoną w art. 182 Konstytucji RP zasadę udziału czynnika społecznego w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości. W istocie mają charakter pozornie przełomowy, a zarazem niosą szereg zagrożeń dla prawidłowego funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Budzi wątpliwości powierzenie orzekania w sprawach rozpatrywanych w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej (o znacznym stopniu prawnej zawiłości) sędziom faktu. Nadto udział ławników w składach sądów odwoławczych jest rozwiązaniem nieznanym polskiemu systemowi prawnemu. Nie można stracić z pola widzenia nagłego zwrotu preferencji aksjologicznych ustawodawcy, który nowelizując k.p.k. w 2006 r. (Dz. U. Nr 89, poz. 556 ze zm.) jednoznacznie krytycznie wypowiedział się o instytucji ławników, wskazując na potrzebę profesjonalizacji sądownictwa. 

Czasopismo: Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne, nauki socjologiczne
Odszkodowawczy charakter wynagrodzenia za służebność przesyłu

Rozważania przeprowadzone w niniejszym opracowaniu wskazują, że wynagrodzenie za służebność przesyłu ma charakter odszkodowawczy, a zatem pokrywa uszczerbki doznane przez właściciela nieruchomości w związku z ustanowioną służebnością. Powyższa teza prowadzi w konsekwencji do wniosku, że w większości przypadków zapłata wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu czyni niezasadnym wystąpienie z roszczeniem odszkodowawczym za szkodę związaną z posadowieniem i istnieniem urządzeń na nieruchomości, o ile doznany uszczerbek jest bezpośrednim i typowym skutkiem ustanowienia służebności przesyłu. Jedynie w szczególnych okolicznościach osobie poszkodowanej przysługiwałoby roszczenie o naprawienie szkody zgodnie z deliktową podstawą odpowiedzialności, gdy doznany uszczerbek majątkowy nie należy do typowych konsekwencji budowy bądź istnienia urządzeń przesyłowych na cudzej nieruchomości (np. w co do szkody doznanej w związku z awarią urządzeń), a nadto w zakresie uszczerbków doznanych poza pasem służebności. Przeprowadzone rozważania pozwalają także uznać za błędną praktykę domagania się odszkodowania – ponad kwotę ustalonego wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu – za uszczerbki związane ze spadkiem wartości nieruchomości obciążonej.

Czasopismo: Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne, nauki socjologiczne
Następstwa zmiany sposobu korzystania z nieruchomości oddanej w użytkowanie wieczyste wbrew celowi ustalonemu w treści tej umowy oraz przeznaczeniu gruntu wynikającym z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego

Poniższy tekst podejmuje dwa zagadnienia. Po pierwsze, koncentruje się na ocenie legalności zmiany treści użytkowania wieczystego przez faktyczne działanie użytkownika wieczystego ze szczególnym uwzględnieniem postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Rozważania rozpoczyna kwalifikacja prawna celu i jego znaczenia dla treści użytkowania wieczystego, co stanowi punkt odniesienia dalszych analiz. Starano się tu wykazać, że faktyczne działanie użytkownika wieczystego nie jest zdarzeniem modyfikującym treść użytkowania wieczystego, ale przesłanką aktualizującą kompetencje stosownych organów do dokonania zmian w treści tego stosunku prawnego. Podejmowane w tej kwestii czynności prawne muszą dla swojej ważności być zgodne z powszechnie obowiązującym prawem, a w szczególności z odpowiednim planem zagospodarowania przestrzennego. Po drugie, starano się wskazać zakres prawnie dopuszczalnych reakcji właściciela gruntu przeciwko zachowaniu użytkownika wieczystego, zmierzających do zmiany tego stosunku prawnego. Przeanalizowano możliwe do wystąpienia warianty, począwszy od rozwiązania umowy po jej zmianę. Zaproponowano także sposoby rozstrzygania spraw spornych, w których sprzeczność zachowania użytkownika wieczystego z analizowanymi standardami nie przybierają oczywistego charakteru.

Czasopismo: Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne, nauki socjologiczne
Konkurencja w sektorze bankowym w Rosji

W Rosji istnieje prawie pół tysiąca banków, ale czy oznacza to, że sektor bankowy jest w tym kraju konkurencyjny? Celem badania jest ustalenie stopnia konkurencji w sektorze bankowym w Rosji w kontekście podjętych reform zmierzających do
wzmocnienia kapitałowego i ograniczenia liczebności banków. Analizę obejmującą lata
2010–2015 oparto na sprawozdaniach finansowych banków (bilansach oraz rachunkach
zysków i strat) zaczerpniętych z BankScope. Zbadano wskaźniki koncentracji i obliczono
niestrukturalne miary konkurencji oraz porównano konkurencję na rynku usług bankowych w Rosji z gospodarkami wschodzącymi o podobnej wielkości: Brazylią, Indiami
i Chinami. Zastosowane niestrukturalne miary konkurencji (statystyka H, indeks Lernera
czy wskaźnik Boone’a) pokazują, że konkurencję na rynku usług bankowych w Rosji
można określić mianem monopolistycznej. Struktury rynku usług bankowych w pozostałych krajach również odpowiadają konkurencji monopolistycznej, przy czym są bardziej
konkurencyjne niż w Rosji.

Czasopismo: Wiadomości Statystyczne. The Polish Statistician
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Krótkie odstępy czasu jako warunek czynu ciągłego

O czynie ciągłym mowa jest w art. 12 ustawy z 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny. W przepisie tym wskazano warunki, jakie muszą być spełnione, żeby czyn ciągły zaistniał. Jednym z tych warunków są krótkie odstępy czasu. W Kodeksie karnym brak jednak definicji legalnej tego pojęcia, co pociąga za sobą liczne spory i kontrowersje odnośnie do tego, jak powinno być ono rozumiane. Niektóre z podnoszonych przez przedstawicieli doktryny wątpliwości zostały zaprezentowane w tym artykule. Dotyczą one między innymi tego, czy krótkie odstępy czasu powinny wystąpić pomiędzy pierwszym a ostatnim zachowaniem składającym się na czyn ciągły czy też może pomiędzy kolejnymi zachowaniami, a także jaki okres uznać można za krótki odstęp czasu. Autorka przedstawia również własne stanowisko w najważniejszych kwestiach, które dotyczą omawianej problematyki.

Czasopismo: Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne, nauki socjologiczne
Publiczne prezentowanie zdjęć martwych płodów jako wybryk zakłócenia spokoju i porządku publicznego bądź wywołania zgorszenia (art. 51 § 1 Kodeksu wykroczeń)

Celem artykułu jest wykazanie możliwości i trafności kwalifikowania z art. 51 § 1 Kodeksu wykroczeń zachowań działaczy pro-life rozmieszczających w przestrzeni publicznej zdjęcia martwych ludzkich płodów. W tym celu posłużono się wykładnią językową, historyczną, historyczną celowościową, prawnoporównawczą oraz systemową. Wykazano, że prezentowanie na ulicach, placach, parkingach, billboardach barwnych, nieraz wielkoformatowych zdjęć zakrwawionych (czasem rozczłonkowanych) ludzkich płodów narusza spokój publiczny, wywołuje zgorszenie, a nawet może zakłócać porządek publiczny. Zachowanie działaczy pro-life realizuje również znamię wybryku. We wskazanych przestrzeniach publicznych nie jest w Polsce przyjęte, nie jest zgodne ze zwyczajami i zwykłymi normami ludzkiego współżycia narzucanie odbioru zdjęć zakrwawionych, porozrywanych ludzkich zwłok. Dla pociągnięcia do odpowiedzialności wystarczająca jest umyślność zachowania działaczy pro-life w stosunku do podejmowanych działań. Natomiast opisane w art. 51 § 1 k.w. skutki nie muszą być objęte umyślnością, wystarczy, że osoby te przewidują albo chociaż mogły przewidzieć, że ich akcje zakłócą spokój lub porządek publiczny albo wywołają zgorszenie. Dla zastosowania art. 51 § 1 k.w. wystarczy również stwierdzenie zakłócenia spokoju lub porządku publicznego albo wywołanie zgorszenia po stronie choćby jednej osoby.

Czasopismo: Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne, nauki socjologiczne