rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Udostępnianie Atlasu Województwa Krakowskiego w sieci Internet

W artykule zamieszczono informacje na temat procedury udostępniania przestrzennej bazy danych typu GIS w sieci. Do udostępnienia wykorzystano oprogramowanie firmy Intergraph: GeoMedia Web Map. W trakcie prac badawczych podjęto próbę udostępnienia danych zgromadzonych w Komputerowym Atlasie Województwa Krakowskiego, który powstał w latach 90-tych. W artykule znajduje się krótki opis technologii udostępniania bazy danych w intemecie, charakterystyka niezbędnego oprogramowania oraz przykład możliwości wykorzystania udostępnionej bazy danych.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Podstawy technologiczne systemu internetowych pomiarów obrazów fotogrametrycznych

Referat zawiera opis założeń technologicznych przyjętych do stworzenia i wdrożenia systemu internetowych pomiarów obrazów fotogrametrycznych (SIPOF). Opis założeń prezentowanych w referacie jest podsumowaniem wyników badań uzyskanych przez autorów w ramach prac naukowych prowadzonych w Katedrze Fotogrametrii i Teledetekcji Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w  Olsztynie. 
W referacie zaprezentowane zostają warunki wstępne i podstawy technologiczne dla odejścia od stanowiskowych realizacji fotogrametrycznych (stacje robocze) na rzecz wykorzystania apletów w graficznych przeglądarkach internetowych, aplikacji dedykowanych dla Windows oraz aplikacji-midletów w urządzeniach mobilnych realizujących koncepcję rozproszonych klientów serwera fotogrametrycznego. Analizie poddane zostały możliwości wykorzystania Internetu do wprowadzenia zaawansowanych zadań fotogrametrycznych jako skutecznego wsparcia rozwiązań odwołujących się do pomiaru terenowych współrzędnych punktów i pól powierzchni.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Mapy satelitarne województwa opolskiego i dolnośląskiego

Pod koniec roku 1999 w Instytucie Geodezji i Kartografii powstały mapy satelitarne województwa opolskiego i dolnośląskiego.Na podstawie indyjskich zdjęć satelitarnych zarejestrowanych skanerem LISS-III opracowano mapy województwa opolskiego w skali 1:100 000 i 1:200 000. Kompozycje barwne utworzone z 4, 5 i 3 kanału spektralnego zostały przetworzone przy zastosowaniu metody pozwalającej na uzyskanie szczegółowego obrazu powierzchni ziemi, mimo udziału w obrazie 5-go kanału o niskiej rozdzielczości. Mapę województwa dolnośląskiego wykonano w skali 1:100 000 na podstawie pięciu scen zdjęć Landsat TM.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Filtracja zdjęć lotniczych w celu podwyższenia dokładności automatycznej aerotriangulacji cyfrowej

W referacie zostanie omówiona możliwość wykorzystania filtracji skanowanych zdjęć lotniczych i sposoby odpowiedniego wzmocnienia obrazu w celu podwyższenia dokładności automatycznej aerotriangulacji cyfrowej. Obecnie w Polsce i na świecie zdjęcia używane do aerotriangulacji nie są poddawane filtracji. W praktyce takie podejście z uwagi na niejednorodność materiału i różnice w jakości poszczególnych zdjęć od razu narzuca wyższe błędy aerotriangulacji cyfrowej. W referacie został zaprezentowany autorski sposób odpowiedniego wzmocnienia obrazu dający wzrost dokładności automatycznej aerotriangulacji cyfrowej.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Implementacja Dyrektywy INSPIRE na przykładzie internetowego serwisu „Mapa roślinności rzeczywistej Miasta Krakowa”

Społeczeństwa informacyjne krajów UE tworzą się w oparciu o: zbieranie,
przetwarzanie i udostępnianie informacji co znajduje swoje podstawy prawne we wdrażanej
dyrektywie INSPIRE (2007/2/EC). Portal „Zielony Kraków” prezentujący rezultaty 2 lat prac nad
Mapą roślinności rzeczywistej Krakowa, oparto na technologii z zakresu wolnego
oprogramowania (Open source), tj.: UMN Mapserver, PHP MapScript oraz MySQL.
Interoperacyjność „Zielonego Krakowa” zabezpieczają dostępne serwisy: WMS oraz WFS zgodne
ze standardami OGC. W realizacji projektu wykorzystano m.in.: Apache, PHP, MapServer CGI,
MapScript (CSharp, Java, PHP, Python), PHP/Mapscript, Java Rosa, GD, FreeType, GDAL/OGR
oraz MySQL. Użytkownikowi udostępniono 8 różnych warstw tematycznych (wektorowych), tj.:
wydzielenia (15.993 poligonów), obszary waloryzacji waloryzacja przyrodnicza (14.773
poligonów), stanowiska roślin chronionych (814 punktów), dzielnice miasta (18 poligonów),
obszary z nazwami lokalnymi (139 poligonów), ulice (6.592 linii), oraz warstwę wody (linie
i poligony) a także arkusze map w skali 1:10.000 (99 szt.) i 1:5.000 (325 szt.). Do wizualizacji
wykorzystano także: rastrową mapę sytuacyjno-wysokościową, ortofotomapę lotniczą (B&W)
oraz NMT (hillshade). W skład bazy tzw. multimediów zaliczyć można: 144 zdjęć cyfrowych, 101
plików PDF (kompozycje mapowe/ arkusze map) oraz 97 plików KMZ (Google Earth). Otwarcie
się Urzędu Miasta Krakowa poprzez serwis WebGIS jest niezmiernie ważnym krokiem milowym
w procesie implementacji Dyrektywy INSPIRE w Polsce.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Porównanie wpływu wybranych metod redukcji NMT w tworzeniu map zagrożenia powodziowego

Oprogramowania tworzące mapy zagrożenia związanego z kataklizmem powodzi opierają się w dużej mierze na danych o terenie w formie numerycznego modelu terenu. Produkt ten generowany jest na podstawie danych ze skaningu laserowego, który dostarcza odpowiednio dokładne, ale i ogromne zbiory danych, stwarzające problemy dla skomplikowanych obliczeń przy modelowaniu hydraulicznym. W niniejszej pracy przedstawiono wpływ redukcji NMT na określanie miejsc potencjalnego wystąpienia katastrofy powodzi poprzez tworzenie map zagrożenia powodziowego. Numeryczny model terenu obszaru testowego poddany został znaczącej redukcji wybranymi metodami, co posłużyło do późniejszych analiz związanych z jej wpływem na wielkość obszaru zagrożonego katastrofą powodzi. Celem badania jest przede wszystkim udowodnienie istnienia możliwości wykorzystania jedynie nieznacznej części informacji zawartej w NMT dla stworzenia równie wysoko dokładnych opracowań co takie, dla pozyskania których wykorzystano oryginalne dane. Wyniki doświadczenia potwierdzają przypuszczenie o niewielkich rozbieżnościach w określeniu miejsc zagrożonych powodzią pomiędzy analizami z użyciem oryginalnych danych i tych poddanych różnowariantowej redukcji.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Koncepcja technologii przetwarzania zdjęć fotogrametrycznych z wykorzystaniem lokalnych i rozległych sieci komputerowych

Autorzy artykułu próbują wskazać jeden z kierunków rozwoju fotogrametrii cyfrowej, który wynika z możliwości wykorzystania technologii wspartej na możliwościach udostępnianych przez nowoczesne sieci komputerowe. W treści artykułu opisują założenia technologii systemu przetwarzania zdjęć fotogrametrycznych opartego na relacji klient-serwer jako formę odejścia od stanowiskowego rozwiązywania zagadnień fotogrametrii cyfrowej na rzecz rozwiązań sieciowych wspartych na silnej i bezpiecznej jednostce centralnej.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Cyfrowa postać materiałów źródłowych dla automatycznego generowania numerycznego modelu terenu

Podstawowy material źródłowy dla opracowań fotogram etrycznych w technologiach cyfrowych stanowią skanowane zdjęcia lotnicze. Proces wtórnego pozyskiwania danych jakim jest zamiana postaci analogowej zdjąć lotniczych na postać cyfrową jest najważniejszą, praw dopodobnie krytyczną, choć często najm niej docenianą, procedurą w łańcuchu produkcyjnym fotogrametrii cyfrowej (Baltsavias, E). Świadomy dobór parametrów skanowania oraz strategii przetwarzania obrazu na tym etapie technologicznym zadecyduje o jakości danych cyfrowych, a w konsekwencji również o jakości produktu końcowego. W artykule zostanie przeanalizowany wpływ wybranych param etrów skanowania na jakość automatycznie wygenerowanego numerycznego modelu terenu przy użyciu fotogram etrycznej stacji cyfrowej. Do najistotniejszych parametrów procesu, w kontekście niniejszego zadania, zaliczono wybór sposobu skanowania (kanału), rozdzielczość oraz przyjęty stopień kompresji. Doświadczenia prowadzono na stacji cyfrowej ImageStation 2000, w programie ISAE (ImageStation Automatic Elevation) wykorzystując zdjęcia kolorowe w skali 1:26000 co pozwoli na zastosowanie uzyskanych wyników badań w produkcji krajowej. Wyniki przeprowadzonych eksperymentów zostaną ukazane na tle dotychczasowych doświadczeń innych autorów.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wykorzystanie technologii naziemnego skaningu laserowego w określaniu wybranych cech drzew i drzewostanów

Rozwój technologii pozyskiwania geodanych nabrał w ostatnich latach dużego tempa co skutkuje rewolucyjnymi zmianami w wielu dziedzinach gospodarki, w tym w leśnictwie, gdzie obserwuje się wdrażanie takich rozwiązań jak naziemny skaning laserowy (Terrestrial Laser Scanning; TLS). Pomiary wybranych cech drzew takich jak: wysokość, średnica, zbieżystość i objętości (miąższość grubizny) pnia są przedmiotem badań i wdrożeń. Generowane zbiory danych (chmur punktów) TLS wymagają automatycznego procesu ich przetwarzania. Prezentowana praca dotyczy zastosowania metody TLS w inwentaryzacji lasu, tj. określaniu wybranych parametrów takich jak pole przekroju pierśnicowego drzewa (g), wysokości (h) i w efekcie miąższość pnia (V). Analizie poddano drzewostan sosnowy w Nadleśnictwie Milicz (wydzielenie 236a; wiek 105 lat). Skaning przeprowadzono z 4 stanowisk stosując skaner fazowy FARO LS 880. Dane referencyjne dla średnicy pnia pozyskano tradycyjnymi instrumentami (pierśnicomierz) oraz w oparciu o lotniczy skaning laserowy dla wysokości. Testowano szereg metod i wzorów na obliczenie miąższości grubizny pni 21 drzew, tj.: metodę brył obrotowych (3 różne zestawy par przekrojów: 1.3 /6.0; 2.0/5.0 oraz 2.0/6.0 m nad gruntem) oraz pomiar sekcyjny. Obie bazują na algorytmie określania pola przekroju wycinków pnia metodą otoczki wypukłej. Za referencję przyjęto tzw. wzór empiryczny dla sosny oraz zamiennie pomiar sekcyjny TLS (długość sekcji 0.5m). Stosowano także tradycyjną metodę bazującą na tzw. tablicach miąższości drzew stojących. Wyniki wskazują, iż miąższości uzyskane metodą sekcyjnego pomiaru TLS nie różnią się istotnie statystycznie od stosowanego w praktyce leśnej wzoru empirycznego, a wartości różnic sięgają jedynie 1.5%. W przypadku wzoru na bryły obrotowe, różnice w określaniu miąższości na poziomie powierzchni sięgają od 6.1% (przekroje z wysokości: 2.0/6.0m) do 8.4% (2.0/5.0m;) powodując jej zaniżenie. Wartości maksymalne określone na poziomie pojedynczych drzew różnią się czasem aż o 38.4% (2.0/5.0), co wskazuje na zmienność geometryczną brył pni drzew. Praca potwierdziła przydatność metody pomiaru sekcyjnego TLS oraz potrzebę dalszych prac nad opracowaniem nowych standardów i parametrów w inwentaryzacji lasu oraz konieczność stosowania zautomatyzowanych procesów przetwarzania danych.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Ocena możliwości wykorzystania wysokorozdzielczych zobrazowań satelitarnych w rozpoznaniu obrazowym

Rozpoznanie obrazowe jest to całokształt przedsięwzięć mających na celu pozyskanie i zarejestrowanie dużej ilości informacji o terenie w postaci zobrazowań, których jakość i trwałość umożliwia ich przetwarzanie, interpretację, dystrybucję oraz archiwizację. Zobrazowania wykorzystywane do celów rozpoznawczych są pozyskiwane w różnym zakresie spektrum elektromagnetycznego za pomocą sensorów umieszczonych na platformach, poruszających się w przestrzeni na zróżnicowanych wysokościach. Ich wspólnym mianownikiem jest wysoka aktualność. W przeciągu ostatnich kilku lat dostępność danych obrazowych, a szczególnie wysokorozdzielczych zobrazowań pozyskiwanych z pułapu satelitarnego, znacząco wzrosła. Dlatego też potrzeba pomiaru jakości lub użyteczności obrazu ma podstawowe znaczenie dla opracowywania i działania systemów zobrazowania. Rozdzielczość jako środek do oceny jakości obrazu, mimo że jest powszechnie akceptowana, posiada znaczące niedoskonałości, ponieważ nie odnosi się bezpośrednio do możliwości interpretacji obrazu i w rezultacie może dać niejednoznaczne wyniki. Ponadto, pomiar rozdzielczości wymaga wprowadzenia specjalnie zaprojektowanych celów kontrolnych do każdego ocenianego obrazu. W celu wyeliminowania wad rozdzielczości opracowana została w latach 70-tych w USA skala możliwości interpretacji zobrazowań NIIRS. Skala NIIRS (z ang. National Imagery Interpretability Rating Scale) jest wykorzystywana przez analityków do przypisania obrazowi liczby wskazującej możliwości jego interpretacji. Możliwości interpretacji są definiowane jako miara użyteczności obrazu do analizy lub celów eksploatacji. NIIRS zapewnia ogólną skalę, która może być wykorzystywana do różnych systemów zobrazowania, daje unikalne narzędzie do obiektywnego pomiaru subiektywnej wartości charakteryzującej możliwości interpretacji obrazu. Celem artykułu jest przedstawienie możliwości oceny jakości interpretacyjnej wysokorozdzielczych danych satelitarnych w oparciu o skalę NIIRS.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Ocena wpływu rozdzielczości i metody pozyskiwania danych wysokościowych na dokładność numerycznych modeli terenu oraz modeli spadków i ekspozycji

Jednym z podstawowych i najbardziej rozpowszechnionych źródeł danych o ukształtowaniu terenu są numeryczne modele terenu (NMT). Numeryczne modele terenu są jedynie modelami rzeczywistości, a nie jej idealnym odwzorowaniem. Nieodłącznym elementem modeli terenu, podobnie jak wszystkich innych zbiorów danych przestrzennych są błędy, którymi obarczone są te dane. Istotny wpływ na dokładność NMT ma metoda pozyskiwania danych wysokościowych. Do najpowszechniej wykorzystywanych należą: metoda fotogrametryczna, poziomicowa, laserowa (LiDAR) oraz interferometryczna (InSAR). Każda z nich w odmienny sposób przekształca dane, wykorzystując różne algorytmy. Dodatkowym źródłem błędów w modelach terenu wykorzystujących zapis rastrowy jest wielkość najmniejszego pola, dla którego zapisana została określona wartość wysokości. Rozdzielczość modeli rastrowych jest jedną z głównych cech determinujących dokładność odwzorowania terenu. Celem niniejszej pracy było dokonanie oceny dokładności wybranych modeli terenu pod kątem ich przydatności w badaniach środowiska geograficznego. Analiza ta posłużyła do wykazania wpływu rozdzielczości i metod pozyskiwania danych do NMT na dokładność samego modelu terenu, jak również na obliczane na jego podstawie spadki terenu i ekspozycje. Porównane zostały modele pozyskane czterema wymienionymi wcześniej metodami. Do porównania przyjęto ponadto następujące wielkości pikseli (oczek rastra): 1, 5, 10, 25, 50 i 100 m. Największa rozdzielczość (1 m), zbliżona jest do rzeczywistej dokładności pomiarów laserowych. Najmniejsza natomiast (100 m) odpowiada w przybliżeniu rozdzielczości modelu SRTM. Taki wachlarz analizowanych rozdzielczości pozwala dosyć „płynnie” prześledzić, w jaki sposób zmienia się wielkość i charakter błędów w poszczególnych modelach. Badania zostały przeprowadzone na wybranym fragmencie 2×2 km doliny Wisły pod Toruniem.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wykorzystanie różnoskalowych zdjęć do zasilania bazy danych 3D obiektów architektonicznych

W artykule zostaną przedstawione wyniki pracy badawczej, dotyczącej wykorzystania bloku zdjęć bliskiego zasięgu, metrycznych i niemetrycznych, o znacznie zróżnicowanej skali, dla pomiaru 3D obiektu, typu ołtarz. Orientacja zewnętrzna wszystkich zdjęć została wyznaczona jednocześnie, poprzez odpowiednie wagowanie obserwacji w procesie wyrównania, realizowanym w programie Orient/Orpheus. W wyniku fotogrametrycznego pomiaru, wygenerowany został produkt wektorowy dla całego obiektu oraz numeryczne modele pokrycia obiektu (NMPO) dla jego wybranych detali. Produkty te zostały zgromadzone i zintegrowane w bazie danych 3D GIS (ArcGIS 9.2), do której jest podłączona bezpośrednio stacja fotogrametryczna Summit Evolution firmy DAT/EM. Takie rozwiązanie umożliwia prowadzenie analiz przestrzennych w bazie 3D GIS, z jednoczesnym fotogrametrycznym pomiarem uzupełniających danych na 3D modelu. Produkty te umieszczone w bazie GIS mogą posłużyć jako archiwum wiedzy dla różnych specjalistów, zajmujących się restaurowaniem zabytków. Dokładność opracowania i wieloplatformowość, a zarazem prosty dostęp przez zintegrowane oprogramowanie, pozwala między innymi na dokładne zrekonstruowanie kształtu powierzchni, grubości i rodzaju materiałów z jakich składa się obiekt.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Georeferencyjne dane obrazowe

Dane obrazowe stanowią coraz częściej podstawowe dane źródłowe zasilające bazy wielu systemów informacyjnych typu GIS. Należy jednak pamiętać, że są one pierwotnie rejestrowane w rzucie środkowym lub dynamicznym nie gwarantującym wymaganej kartometryczności odwzorowanych na obrazie obiektów. Dla uzyskania efektu rzutowania ortogonalnego zarejestrowanych na zdjęciu obiektów terenowych musimy wykonać wtórne przetwarzanie różniczkowe pierwotnych obrazów do postaci ortofotografii. Obecne technologie realizujące ten proces w sposób cyfrowy pozwalają na lokalizację każdego przetwarzanego piksela tworzonej ortofotografii w założonym układzie zewnętrznym – terenowym. W ten sposób wszystkie piksele cyfrowej ortofotografii posiadają zdefiniowaną lokalizację przestrzenną, czyli georeferencję. W artykule przedstawiono aktualny stan technologiczny w zakresie tworzenia georeferyncyjnych danych obrazowych (ortofotomapy i trueortho). Omówiono cechy geometryczne i radiometryczne tych produktów oraz ich funkcjonalność jako warstwa referencyjna w systemach GIS dla różnych typów terenów i zastosowań. Scharakteryzowano aktualny stan pokrycia ortofotomapą obszaru kraju wraz z planem jej aktualizacji do 2013 roku. Szczegółowo zaprezentowano technologię Trueortho, która powinna być preferowana dla terenów zurbanizowanych jako eliminująca martwe pola występujące na tradycyjnej ortofotomapie. Przedstawiono praktyczne rezultaty uzyskane w trakcie prowadzenia prac eksperymentalnych w ramach projektu badawczego KBN „Badanie jakości True-Ortho w aspekcie wykorzystywanych do jego generowania danych źródłowych”. W podsumowaniu publikacji podano zalecenia technologiczne i wymogi geometryczne dla danych źródłowych potrzebnych do generowania produktu typu trueortho jako produktu kartograficznego tworzącego warstwę referencyjną w systemie GIS oraz źródło pozyskiwania danych wektorowych typu 2D dla baz topograficznych i tematycznych.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Precyzyjne pomiary drgań budowli przy użyciu naziemnego radaru interferometrycznego

Monitoring długotrwałych przemieszczeń i odkształceń obiektów inżynierskich jest jednym z podstawowych zagadnień geodezji inżynieryjnej. Jednakże obiekty o wydłużonym kształcie są dodatkowo narażone na występowanie ruchów szybkozmiennych, powodowanych czynnikami atmosferycznymi, sejsmicznymi i wynikającymi z eksploatacji. Szczególnie podatne na drgania są kominy, maszty i wieże oraz przęsła i pylony mostów, zwłaszcza wiszących. Specyfika pomiaru wibracji polega na zapewnieniu odpowiedniej częstotliwości rejestracji danych, dlatego klasyczne techniki geodezyjne, wykorzystywane do pomiaru powolnych ruchów, nie znajdują zastosowania w pomiarze drgań. Ponadto, badanie kinematyki obiektu powinno cechować się wysoką dokładnością oraz możliwością uzyskania obrazu zjawiska dla całego obiektu. Rozwój nowych technologii pozwala coraz lepiej prowadzić badania dynamiki konstrukcji inżynierskich. Duże możliwości posiada naziemny radar interferometryczny, innowacyjne urządzenie, działające w oparciu o technikę skokowej modulacji częstotliwości fali oraz interferometrii mikrofalowej. Dokładność pomiaru przemieszczeń względnych przy użyciu radaru osiąga niespotykane dotychczas wartości. Dodatkowo wysoka częstotliwość rejestracji oraz duży zasięg pomiaru pozwalają zaliczyć to urządzenie do najlepszych narzędzi monitorujących drgania. Artykuł przedstawia wyniki pierwszych w Polsce pomiarów drgań, wykonanych przy użyciu naziemnego radaru interferometrycznego IBIS, będącego własnością Wydziału Geodezji Górniczej i Inżynierii Środowiska AGH w Krakowie. Uzyskane rezultaty potwierdzają efektywność omawianej technologii w monitoringu drgań. Testy wykonano na kilku obiektach mostowych oraz wieżowych.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Zastosowanie stereoortofotomapy cyfrowej do modernizacji ewidencji gruntów i budynków

Publikacja powyższa przedstawia możliwości wykorzystania stereoortofotomapy cyfrowej do modernizacji ewidencji gruntów i budynków. Badania przeprowadzone zostały na obiekcie doświadczalnym Szczyglice, położonym w gminie Zabierzów w województwie małopolskim. Dotyczyły one położenia punktów załamań granic własności i użytków gruntowych na ortofotomapie i stereoortofotomapie cyfrowej.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Przedwyrównawcze wykrywanie błędów grubych w pomiarze środków rzutu dla aerotriangulacji

Artykuł przedstawia metodę przedwyrównawczego wykrywania błędów grubych w pomiarze środków rzutu. Metoda opiera się na analizie różnic wyników dwóch niezależnych wyznaczeń: wyniku otrzymanego z wyrównania aerotriangulacji bez uwzględnienia pomiaru środków rzutu i wyniku pomiaru środków rzutu wykonanego podczas nalotu fotogrametrycznego. Technika pomiaru środków rzutu dla aerotriangulacji metodą GPS istnieje od 1993 r. i jest ciągle doskonalona w zakresie precyzji i niezawodności. W zwykłym opracowaniu faktyczna weryfikacja jakości tego pomiaru odbywa się dopiero na etapie wyrównania aerotriangulacji. Głównym celem wyrównania jest uzyskanie najbardziej prawdopodobnego wyniku, a warunkiem tego jest usunięcie z obliczeń błędów grubych. Praktyka wykazuje, że spełnienie tego warunku jest trudne, czasochłonne i nie w pełni skuteczne. Wykrycie i lokalizacja błędów grubych jest trudna ze względu na: zły podział obserwacji GPS na profile, wielokrotne błędy grube, omyłki w pomiarze GPS, czasami niewystarczający poziom niezawodności sieci. W metodzie porównywane są odległości między sąsiednimi punktami profilu z dwóch niezależnych wyznaczeń. Dodatkowo są również porównywane są przyrosty współrzędnych między sąsiednimi środkami rzutu. W metodzie, jako odstające są oznaczane te różnice, których wielkość jest większa od trzykrotnego błędu średniego tej różnicy. Metoda została przetestowana na 26 blokach, które opracowano w kraju w ciągu kilku ostatnich lat. Celem testowania było sprawdzenie wielkości i liczby pozostających w sieci błędów grubych po zastosowaniu metody. Analizę tych błędów przeprowadzono metodą data snooping W. Baardy – metodą poprawek standaryzowanych. W blokach testowych, o skali zdjęć 1:13 000, poziom wykrywalności błędów grubych w pomiarze środków rzutu wyniósł około 6 błędów średnich współrzędnej środka rzutu, a dla skali zdjęć 1:26 000 około 12 błędów średnich.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna