rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Cechy pedagogicznego dialogu oraz etapy ich uczenia się. Odniesienie do relacji: nauczyciel - uczeń

Autorka przedstawia cechy dialogu pedagogicznego jako odmiany dialogu ogólnoludzkiego. Wyodrębnia kolejno cztery, które – według niej – umożliwiają nauczycielowi nawiązanie dialogicznej relacji z uczniem. Są to: „przydawanie się komuś”, „zdawanie sprawy”, „potwierdzanie” oraz „świadomość korzeni i odmienności”. Podczas ich omawiania Autorka korzysta z kilku kontekstów filozoficzno-teoretycznych: przykładu relacji „przydawania się” w sytuacji psychoterapeutycznej, etymologii pojęcia „relacja”, filozofii dialogu Martina Bubera, starochińskiej koncepcji Yin i Yang oraz m.in. psychosomatycznych zaburzeń rozwoju.
W praktyce wymienione cechy pedagogicznego dialogu mają być reprezentowane poprzez osobowość i postawę nauczyciela. Autorka zwraca jednakże uwagę na potrzebę ich uczenia się w odwrotnej kolejności aniżeli przedstawiona. Argumentuje to wzajemnym warunkowaniem się poszczególnych cech.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Poziom rozwoju rozumowania moralnego w świetle badań metodą Lawrence’a Kolberga

W artykule podjęto problematykę rozwoju rozumowania moralnego w okresie wczesnej dorosłości na podstawie teorii rozwoju rozumowania moralnego L. Kohlberga. Rozważania koncentrują się wokół pytania dotyczącego poziomu rozwoju rozumowania moralnego w okresie wczesnej dorosłości oraz zmian w poziomie rozwoju rozumowania moralnego mających miejsce w owym okresie. Rozważania teoretyczne wzbogacone są o wyniki i analizę badań własnych nad rozwojem rozumowania moralnego studentów pedagogiki Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Sprawozdanie z III Transdyscyplinarnego Seminarium Badań Jakościowych

Przedstawiony przeze mnie tekst stanowi relację z przebiegu III Transdyscyplinarnego Sympozjum Badań Jakościowych, które odbyło się w dniach 8-10 września 2014 roku w Zielonej Górze. Było to trzecie z cyklu sympozjów poświęconych badaniom jakościowym. Głównym celem tych spotkań badaczy jest popularyzacja strategii badań jakościowych jako niezbędnych i równowartościowych z badaniami w strategii ilościowej w dążeniu do odkrywania prawdy o otaczającej nas rzeczywistości. Cykl sympozjów stanowi okazję do wymiany doświadczeń na polu badań prowadzonych nie tylko w strategii jakościowej, ale również łączenia różnych strategii i metod.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Edukacja w warunkach zróżnicowania kulturowego

Przedmiotem artykułu jest edukacja w środowiskach zróżnicowanych kulturowo. W koncepcjach tego rodzaju edukacji za najistotniejsze autor uznaje następujące kategorie pojęciowe: Inni i Obcy, wielokulturowość, międzykulturowość, pogranicze kulturowe oraz edukacja wielokulturowa, międzykulturowa, regionalna i obywatelska.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Emocje doświadczane przez pacjentów i ich rodziny w interakcjach z lekarzami. Analiza wypowiedzi użytkowników forów internetowych dotyczących raka piersi

Wzrost przeciętnej długości życia oraz rosnąca liczba chorób cywilizacyjnych sprawiają, że coraz więcej ludzi zmuszonych jest do systematycznego kontaktu z pracownikami służby zdrowia. Jakie emocje są następstwem interakcji z lekarzami? Autorka dokonuje analizy wypowiedzi użytkowników forów internetowych dotyczących raka piersi. Odwołuje się do socjologicznej koncepcji strukturalnej: teorii władzy-statusu autorstwa Theodore’a Kempera.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Od wiedzy do działania: praca zawodowa w doświadczeniach początkujących nauczycieli edukacji przedszkolnej

Rozpoczynanie pracy zawodowej to etap ważny dla formowania się tożsamości zawodowej, konstruowania wiedzy, rozwijania umiejętności niezbędnych w zawodzie oraz budowania relacji interpersonalnych w nowym kontekście społecznym. Treść artykułu odnosi się do problematyki ram interpretacyjnych, w których początkujący nauczyciel przedszkola umieszcza własną praktykę pedagogiczną; odwołując się do osobistych przekonań na temat działalności profesjonalnej, buduje obraz samego siebie. W celu analizy doświadczeń gromadzonych na etapie startu zawodowego odwołano się do kategorii pracy zawodowej ujmowanej z perspektywy personalnej. Przyjęto, że praca zawodowa to zasób interakcyjny. Poszukiwano odpowiedzi na pytanie, jakie znaczenia nadają pracy początkujący nauczyciele przedszkola, mówiąc o niej w kontekście własnej codziennej aktywności zawodowej. Materiał empiryczny pochodzi z wywiadów swobodnych przeprowadzonych z 14 początkującymi nauczycielkami przedszkola. W analizie pokazano subiektywną perspektywę oglądu efektów pracy pozytywnie wartościowanych, zdarzeń uznawanych za ważne dla własnego rozwoju zawodowego oraz sposobu spostrzegania siebie jako pracownika.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Koncepcje antropocenu i kapitalocenu a ekopedagogika

Wobec kryzysu współczesnej ekopedagogiki, której dorobek wydaje się niewystarczający do przezwyciężenia trwającego kryzysu ekologicznego, artykuł próbuje poddać pod rozważania teoretyczne dwie koncepcje z innych nauk. Mowa o geologicznej konpcecji antropocenu oraz ekologiczno-społeczno-ekonomicznej koncepcji kapitalocenu. W tej pierwszej znaleźć można podłoże do systemowych rozważań na temat roli człowieka w ekosystemie globalnym, zaś w tej drugiej podłoże do krytycznego przewartościowania podstawowych założeń ekopedagogiki, rozumianej jako „zielona” gałąź pedagogiki krytycznej, kontestującej kształt współczesnego systemu społeczno-gospodarczego (kapitalizmu).

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Dzieciństwo galicyjskie na początku XX wieku w świetle chłopskiej literatury pamiętnikarskiej

Chłopska literatura pamiętnikarska jest cennym dokumentem przemian, które następowały na przestrzeni lat w galicyjskich wsiach. Opisy wiejskiego życia i obyczajów są źródłem wiedzy o ówczesnej kulturze, świadomości narodowej, życiu duchowym ludności. Jako szczególnie cenne uznać można między innymi publikacje pisarzy ludowych: Romana Turka, Walentego Kunysza, Jana Stryczka i innych. W swoich pracach zamieszczają oni wspomnienia sięgające najmłodszych lat, dając tym samym wyobrażenie galicyjskiego dzieciństwa z początków XX wieku. Nakreślony w artykule obraz dzieciństwa, w świetle wspomnień różnych autorów, rysuje się ponuro i smutno. Już od najwcześniejszych lat galicyjskie dzieci chłopskie musiały ciężko pracować w gospodarstwie, często były niedożywione, brudne, chore, bez możliwości systematycznej edukacji. Dzieci szybko wkraczały w świat dorosłych z wszystkimi jego troskami, kłopotami, a czasem i okrucieństwem. Dzieciństwo nie trwało czasami długo, bo wcześnie kończyła je śmierć, z różnych powodów. Bogata literatura pamiętnikarska doskonale przybliża specyfikę galicyjskiego dzieciństwa.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wiedza o potrzebach psychicznych małych dzieci w opinii dwóch pokoleń rodziców

Prezentowany artykuł zawiera dane pochodzące z badania dwóch pokoleń rodziców (z początku i końca XX wieku) na temat ich wiedzy o potrzebach psychicznych małych dzieci oraz sposobach zaspokajania tych potrzeb w codziennych sytuacjach. Na podstawie przeprowadzonego badania wykazano, że starsi rodzice z początku wieku gorzej rozpoznawali adekwatne do wieku kompetencje rozwojowe dziecka oraz mieli inne priorytety, jeśli chodzi o spostrzeganie i realizację potrzeb małego dziecka w codziennych sytuacjach. W opinii rodziców tego pokolenia, najważniejsze było zaspokojenie potrzeb bezpieczeństwa i karmienia. Wśród stwierdzeń podkreślanych przez te osoby dominowały: dbanie o to, aby maleństwo nie zrobiło sobie krzywdy i pilnowanie regularnego spożywania posiłków przez dzieci. Natomiast rodzice młodszego pokolenia deklarowali, iż więcej czasu poświęcają na organizację czasu wolnego i zabawę z dzieckiem. W czynnościach zabawowych również uwidoczniły się różnice międzypokoleniowe. Starsze pokolenie rodziców preferowało sytuacje jasno określone w zabawie z małym dzieckiem, takie jak, wydawanie precyzyjnych poleceń, natomiast rodzice z końca wieku częściej demonstrowali dziecku, jak należy posługiwać się zabawkami, ustalali z dzieckiem sekwencję działań w zabawie, podpowiadali mu lub poprawiali je – wskazując najlepsze sposoby wykorzystania zabawek.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wpływ metod aktywizujących na kompetencje społeczne dzieci w wieku przedszkolnym

Autorka zajęła się problemem wpływu metod aktywizujących na kompetencje społeczne dzieci w wieku przedszkolnym. W swoich rozważaniach rozpoczyna od przytoczenia definicji kompetencji społecznych i charakterystyki teorii konstruktywistycznej, która stanowi fundament rozwoju aktywizującej strategii kształcenia. Ten wstęp teoretyczny stanowi tło dla opisanych badań, w których wzięły udział dzieci 5- i 6-letnie uczęszczające do jednego z przedszkoli w województwie śląskim. W celu znalezienia odpowiedzi na główne pytanie badawcze, mianowicie: „czy i jaki jest wpływ metod aktywizujących na kompetencje społeczne dzieci w wieku przedszkolnym?” przeprowadzono eksperyment typu ex-post-facto. W badaniach eksperymentalnych wzięły udział dwie grupy. Tylko w jednej z nich wprowadzono czynnik eksperymentalny w postaci serii zajęć prowadzonych metodami aktywizującymi. Wyniki przeprowadzonych eksploracji potwierdzają hipotezę, że metody aktywizujące mają znaczny udział w kształtowaniu kompetencji społecznych dzieci i sprzyjają ogólnemu procesowi uspołecznienia.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Postśmiech, postpamięć i postprawda a edukacja do (post)pamięci

Autor przedstawia okoliczności uwikłania zjawisk postśmiechu, postprawdy i postpamięci we współczesnej edukacji. Wypowiedź jest przyczynkiem do dyskusji o przygotowaniu nauczycieli do edukacji o miejscach pamięci. W nawiązaniu do sondażu przeprowadzonego wśród studentów i nauczycieli oraz wyników badań dotyczących uczestnictwa uczniów w zajęciach organizowanych w placówkach muzealnych byłych hitlerowskich obozów koncentracyjnych, autor przedstawia założenia pedagogiki pamięci oraz wyzwania stojące przed osobami zajmującymi się realizacją zajęć w jej duchu. Artykuł zawiera również studium zjawiska postśmiechu dotyczącego drugiej wojny światowej i okupacji, wraz z przykładami komicznych dzieł sztuki literackiej, filmowej i dowcipów. Autor zwraca szczególną uwagę na kontrowersyjne treści komiczne dotyczące wojny i okupacji oraz ich recepcję przez uczniów.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Lepiej nie mówić. O edukacji seksualnej w Polsce

Przedmiotem rozważań zawartych w niniejszym artykule jest edukacja seksualna oraz związane z nią kontrowersje. Autorka przygląda się różnicom między wypracowanymi przez Światową Organizację Zdrowia rekomendacjami dla nauczycieli edukujących dzieci i młodzież w zakresie seksualności człowieka a sposobem realizacji w polskich szkołach przedmiotu „wychowanie do życia w rodzinie”. Korzystając z podziału na trzy typy edukacji seksualnej, autorka przybliża zalety podejścia holistycznego, postulującego zarówno wczesny wiek rozpoczęcia edukacji w tym zakresie, jak i zapewnienie dzieciom i młodym osobom nieuprzedzonych, bezstronnych i zgodnych z aktualnym stanem wiedzy informacji dotyczące wszystkich obszarów seksualności człowieka.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Jaka edukacja wobec kryzysu kultury? Między ideologią a filozofią osobistych znaczeń

Współczesność, będąca konsekwencją procesów społeczno-kulturowych zmian, które skutkują stanem określanym jako kryzys kultury, staje się inspiracją do stawiania pytań, także pytań o edukację i jej przyszłość. Myślenie o przyszłości edukacji kieruje namysł nad ową kategorią od jej rozumienia współczesnego ku przeszłości, gdzie uwidacznia się obecność dwóch innych towarzyszących jej kategorii: ideologii oraz filozofii. Ukazany zostaje status filozofii w relacji z ideologią autorytarną oraz nieautorytarną, a także krótka charakterystyka filozofii edukacji określanych w literaturze jako nieautorytarne, a więc: progresywizmu i rekonstrukcjonizmu. Wysunięty zostaje także postulat swego rodzaju postawy w edukacji, któremu autorka niejako sama ulega. Artykuł stanowi bowiem jedynie pewną egzemplifikację możliwej interpretacji tytułowego pytania, interpretacji nieuchronnie obarczonej subiektywizmem, uwieńczonej filozofią osobistych znaczeń.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Dojrzałość do macierzyństwa nastoletnich matek w perspektywie psychospołecznej

Macierzyństwo jest posłannictwem i zadaniem rozwojowym kobiety. Uznawane jest za jedno z ważniejszych zadań życiowych, które realizują kobiety na różnych etapach swojego życia. Macierzyństwo nie tylko znacząco wpływa na życie matki, ale także powoduje wiele zmian na różnych płaszczyznach jej funkcjonowania: emocjonalnej, społecznej, poznawczej, a także fizycznej. Macierzyństwo nie jest łatwym zadaniem, zwłaszcza gdy jest realizowane przez nastoletnie matki. Celem niniejszego artykułu jest próba ukazania istotnych czynników, warunkujących dojrzałość nastolatki do podjęcia się tej ważnej roli życiowej, jaką jest rola matki. Autorka publikacji chciałaby pokazać, że macierzyństwo nieletnich, mimo iż należy je uznać za kryzys życiowy, krytyczne wydarzenie w życiu młodej dziewczyny, może być dla niej także szansą rozwoju, pozytywnie wpływającą na jej dojrzałość.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
„Dzieciństwo moich dzieci” Teresy Górskiej – nieznany przyczynek do dziejów rodziny ziemiańskiej na Pomorzu

Dzieciństwo moich dzieci to niepublikowane do tej pory wspomnienia Teresy z Plater Zyberków Górskiej (1898-1990), żony Jana Górskiego – współwłaściciela majątku ziemskiego Kamienica w powiecie tucholskim. Obejmują lata 1928-1934. Spisane zostały w latach 1978-1980. Stanowią unikalne źródło badawczopoznawcze dotyczące dziejów rodzin ziemiańskich na Pomorzu w okresie dwudziestolecia międzywojennego. Autorka głównymi bohaterami zapisków czyni swoje dzieci (Krystynę i Jerzego) utrwalając dla potomnych ich pierwsze lata życia. Przywołuje zabawne sytuacje związane z pierwszymi krokami, wypowiadanymi słowami, ciekawymi zapytaniami, jak również towarzyszącymi wychowaniu troskami, dylematami, obawami. Swoje i męża „dojrzewanie” do rodzicielstwa ukazuje na szerszym, społeczno-gospodarczo-kulturowym, tle ówczesnej pomorskiej rzeczywistości. Dzieciństwo moich dzieci to nie tylko źródło poznania przeszłości, to także dokument stanowiący ważny przyczynek do podejmowania działań edukacyjnych i animacyjnych w środowisku lokalnym, których celem jest budowanie tożsamości miejsca, jednostek i społeczności.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Kształcenie religijne w interesie publicznym. Perspektywa pedagogiki ogólnej

W artykule rozważono kształcenie religijne jako formę kształcenia ogólnego i jego miejsce w systemie oświaty publicznej z perspektywy pedagogiki ogólnej. Artykuł składa się z czterech części. Najpierw autor przedstawił trzy przykłady obrazujące podejście pedagogów akademickich do religii i kształcenia religijnego, które zostały zaczerpnięte z powojennych dziejów pedagogiki w Polsce. W drugiej części zaprezentował ideę powszechnej edukacji ogólnokształcącej i wyjaśnił interes publiczny związany z koncepcją kształcenia ogólnego. Na tym tle w kolejnej części zademonstrował proces historyczny, który doprowadził do zmarginalizowania problematyki kształcenia ogólnego we współczesnej polskiej pedagogice ogólnej. Na zakończenie sformułował wobec pedagogiki ogólnej trzy dezyderaty wynikające z uznania kształcenia religijnego jako formy kształcenia ogólnego.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Uniwersytet Humboldta czy wyższa szkoła zawodowa? - o potrzebie znalezienia równowagi między kształceniem akademickim i zawodowym. Egzemplifikacja niemiecka

Artykuł stanowi próbę rekonstrukcji binarnego systemu kształcenia na poziomie wyższym w Republice Federalnej Niemiec. Odwołując się do idei Humboldta, starałam się zrekonstruować kondycję i wyzwania stojące przed współczesnym uniwersytetem. Na tle przemian współczesnego uniwersytetu podjęłam również próbę odpowiedzi na pytanie, czy funkcjonowanie wyższych szkół zawodowych (Fachhochschule) i uniwersytetów w N iemczech oparte jest na współistnieniu czy na konkurencji. Artykuł stanowi również próbę podjęcia odpowiedzi na pytanie, czy polskie szkolnictwo wyższe przygotowuje do pracy zawodowej. Jednocześnie bazując na myśli przewodniej Humboldta, starałam się również odpowiedzieć na pytanie, czy w Polsce istnieje wyraźny podział szkolnictwa wyższego na zawodowe i akademickie. Liczne raporty (m.in. UNDP, OECD) wskazują bowiem, iż polskie szkoły nie przygotowują do przyszłej pracy zawodowej. Przywołując egzemplifikację niemiecką starałam się ukazać możliwy scenariusz rozwoju szkolnictwa wyższego w Polsce z uwzględnieniem podziału na kształcenie zawodowe i akademickie.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Co uczniowie klas IV, V i VI chcieliby zmienić w swojej klasie? Swobodne wypowiedzi uczniów jako podstawa do wnioskowania o warunkach rozwoju psychospołecznego uczniów w relacjach z rówieśnikami

Celem artykułu jest charakterystyka społecznego kontekstu rozwoju psychospołecznego w klasach czwartych, piątych i szóstych szkoły podstawowej, jaki tworzą sobie nawzajem uczniowie. Punktem odniesienia do jego oceny jest poczucie bezpieczeństwa, kontaktu emocjonalnego i więzi, autonomii i sprawstwa oraz poczucie wsparcia i bycia docenianym. Wnioskowanie przeprowadzono na podstawie analizy treści swobodnych, anonimowych wypowiedzi uczniów. Dotyczyły one pożądanych przez nich zmian w klasie szkolnej i traktowania ich przez rówieśników. Dane pochodzą z badań przeprowadzonych metodą sondażu diagnostycznego na re- prezentatywnej grupie dla uczniów klas IV, V i VI szkół podstawowych w Bydgoszczy w roku szkolnym 2015/2016 wybranej na drodze losowania warstwowego. Trzy grupy szkół wyodrębniono na podstawie średnich wyników uzyskiwanych w nich przez uczniów w sprawdzianach na zakończenie klasy VI przeprowadzanych przez Centralną Komisję Egzaminacyjną w ciągu ostatnich trzech lat poprzedzających badanie. Pozwoliło to kontrolować pośrednio znaczenie statusu socjoekonomicznego rodziny pochodzenia. Analizowano też rolę płci i klasy, do której uczęszczali badani. Na pytanie otwarte odpowiedziało 301 badanych (1/3 z 901 uczniów, którzy wypełnili skategoryzowaną ankietę dotyczącą relacji z rówieśnikami). Uzyskane wyniki prowadzą do wniosku, że kontekst społeczny w klasie szkolnej może utrudniać rozwój psychospołeczny około 1/3 uczniów. Częściej ma to miejsce w szkołach o przewadze dzieci z niskim SES oraz w klasach młodszych. Zagrożone jest przede wszystkim poczucie bezpieczeństwa, dobrego kontaktu emocjonalnego i więzi z powodu agresji, zwłaszcza fizycznej. Płeć różnicuje istotnie tylko częstotliwość formułowania życzeń dotyczących wzrostu więzi w klasie i wykluczenia z klasy uczniów agresywnych i zakłócających porządek na lekcjach. Chłopcy istotnie częściej niż dziewczęta wyrażają życzenie usunięcia z klasy pojedynczych osób.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Odyseja myśli poszukującej „życia utkanego z refleksyjności nad marzeniami”

Tekst jest metateoretyczną próbą analizy pracy O uniwersalizmie (nie)dokończenia. Edukacyjne (nie)miejsca i (nie)ślady, poświęconej fenomenowi marzeń, oraz umiejscowienia jej autorskiej konceptualizacji w kontekście współczesnych tendencji, zarówno tych o charakterze społecznym i kulturowym, jak i tych związanych z przedmiotowym polem badań samych nauk społecznych i humanistycznych. Fenomen marzeń jest bowiem czymś specyficznie ludzkim, jest immanentną częścią egzystencji człowieka i w ten sposób określa swoistość i osobliwość ludzkiej egzystencji. Kluczem do odczytania sensu i znaczenia tak ujmowanego fenomenu marzeń jest heurystyczna kategoria „(nie)dokończenia czasoprzestrzeni biograficznej” oraz imaginarium „(geo)poetyki marzeń”, które wpisują się w strategię badań jakościowych tego, co ma charakter egzystencjalnych imponderabiliów.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Studium przypadku w badaniach nad edukacją. Istota i paleta zastosowań

Zadaniem, jakie postawił sobie autor tego artykułu, jest analiza dylematów metodologicznych, z którymi trzeba się zmierzyć w trakcie projektowania badań pedagogicznych prowadzonych w ramach strategii studium przypadku. Prezentowane treści odnoszą się do pytania, w jaki sposób przyjmowane przez badaczy założenia ontologiczne i epistemologiczne odkreślają sposób definiowania przypadku, jego granice oraz myślenie o doborze metod. Drugą warstwą tekstu jest pytanie o naukowy status studium przypadku oraz relacje między teorią naukową a praktyką badawczą.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Spór wokół dysleksji

Autorka, mając na uwadze wielość definicji dysleksji, typologii i teorii związanych z jej etiologią, podejmuje jednak próbę przedstawienia dysleksji w kontrowersyjnych ujęciach, ukazując niejednoznaczności wokół tego zjawiska. Zwraca również uwagę, iż wielość poglądów na temat dysleksji oraz polaryzacja opinii i postrzegania tego zaburzenia świadczyć mogą o dużym zainteresowaniu tym zjawiskiem zarówno w środowisku związanym, jak i niezwiązanym naukowo z tą problematyką. Dysleksja jest interesującym obszarem badawczym, a ze względu na jego złożoność można ją rozpatrywać nie tylko w oczywistych dla badacza kategoriach psychologicznych czy pedagogicznych, ale także socjologicznych, ekonomicznych, a nawet marketingowych. Ukazane kontrowersje i niejednoznaczności w postrzeganiu zjawiska dysleksji świadczą o potrzebie prowadzenia badań i dalszej debaty nad jej znaczeniem dla procesów edukacyjnych.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
„Zanim rozpocznie się szkoła…” – wyobrażenia studentów wczesnej edukacji o pracy nauczyciela – wychowawcy uczniów pierwszej klasy

Wspieranie rozwoju dzieci to jedno z najważniejszych zadań nauczyciela – wychowawcy. Artykuł prezentuje wyobrażenia studentów wczesnej edukacji o pracy nauczyciela – wychowawcy uczniów klasy pierwszej. Podstawą analizy są narracje – listy (21) studentów do rodziców przyszłych uczniów. Wyodrębniono cztery wątki tematyczne: I. Zasady, wartości, II. Współpraca, III. Wymagania, IV. Sposoby pracy i dokonano analizy jakościowej uzyskanego materiału badawczego. Na zakończenie sformułowano wnioski.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Świat dzieci w ich wypowiedziach na łamach „Płomyczka” z okresu PRL

„Płomyczek” z okresu PRL jako czasopismo dla dzieci wykorzystywany był jako pomoc dydaktyczna, także w realizacji ówczesnych programów ideowo-wychowawczych. W latach 60., 70. i 80. „Płomyczek” dzięki rozbudowanym działom korespondencji miał przynosić swoim odbiorcom dziecięcy opis rzeczywistości. Nie przypadkiem jednak okazywał się on doskonale zgodny z tym światem, który chcieli przekazać dzieciom dorośli. Fakt, iż były to listy pisane przez dzieci, miał legitymizować zawarte w nich treści w odbiorze ich rówieśników. Listy dzieci do „Płomyczka” bez wątpienia pokazują, że problemy i zainteresowania dzieci pozostają niezmienne: fascynuje je otaczający świat, chcą dowiedzieć się wszystkiego o rodzinie, swojej okolicy, przyrodzie, historii. Z drugiej strony wypowiedzi dzieci pozwalają na odczytanie obrazu kultury oficjalnej tamtego okresu.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika