rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Grzegorza Królikiewicza dzieło, mitologie i racjonalizacje

Tekst poświęcony jest polskiemu artyście, reżyserowi filmowemu i pedagogowi, Grzegorzowi Królikiewiczowi (1939–2017). W niniejszym studium przypadku autor podejmuje kwestię całościowej spuścizny twórcy, osadzając ją w ramach koncepcji osobowości twórczej. Wiodącym pojęciem teoretycznym dla socjologicznego studium postawy artysty jest mitologia artystyczna. W postawie twórczej Grzegorza Królikiewicza autor dostrzega innowatora sztuki filmowej, historiozofa i proroka, reformatora społecznego, ale przede wszystkim „człowieka współczującego” ludziom biednym, upokorzonym, przegranym. W analizie dorobku artysty-pedagoga (wykładowcy PWSFTviT) bierze pod uwagę jego dorobek twórczy w postaci filmów i widowisk, osobiste wyznania i teksty krytyczne reżysera, a ponadto wybrane teksty filmoznawcze. Łącznie jest to 8 filmów fabularnych, 37 dokumentów filmowych, 21 spektakli telewizyjnych, ponadto 10 sztuk teatralnych i 10 książek – studiów teoretycznych.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Rozmowa Władysława Broniewskiego z Historią. Mity i role artysty w symbolicznym imaginarium Polski

Artykuł dotyczy życia i twórczości Władysława Broniewskiego, poety, którego głos silnie zaznaczył się w historii Polski okresu międzywojennego i czasów PRL. Ukazuje rolę artysty i różne funkcje jego poezji w dwudziestoleciu międzywojennym oraz w następnych latach – podczas II wojny światowej oraz w nowym krajobrazie społecznym PRL, aż po współczesność. Powikłana droga twórcza i życiowa Broniewskiego omówiona została w szerokim kontekście mitów artystycznych.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Wartości relewantne w społecznym świecie aktorów polskich publicznych teatrów dramatycznych – w świetle wybranych ujęć typologicznych

Celem artykułu jest analiza wypowiedzi aktorów polskich publicznych teatrów dramatycznych mająca prowadzić do rekonstrukcji systemu aksjologicznego ukierunkowującego ich działania. Ramy teoretyczne wyznacza typologia wartości zaproponowana przez przedstawiciela fenomenologii Maxa Schelera (wartości hedonistyczne, witalne, duchowe – poznawcze, estetyczne i moralne – oraz religijne) (Scheler 2004; Tatarkiewicz 1990: 219). Leon Dyczewski rozwinął typologię Schelera, dodając jeszcze wartości materialne i wartości socjocentryczne (Dyczewski 2009: 193). Takie tematyczne uporządkowanie pozwoliło mi na wskazanie wartości istotnych zarówno w życiu osobistym, jak i zawodowym polskich artystów teatralnych. Wykorzystałam zarówno źródła zastane (opublikowane wywiady dziennikarskie z aktorami i reżyserami), jak i wywołane (przeprowadzone przeze mnie wywiady swobodne z polskimi aktorami).

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Interpretacja sytuacji ekonomicznej artystów współczesnych w Polsce w świetle koncepcji anomii i dewiacji społecznej

Przenikanie się świata artystycznego z innymi światami go otaczającymi, szczególnie ze światem wolnorynkowej gospodarki, może powodować anomię i sprzyjać zachowaniom dewiacyjnym. Tekst, w oparciu o typologię mitów związanych z artystami, omawia obszary społecznego ich funkcjonowania, w których zaszły najdalej posunięte zmiany. Odwołując się do teorii dewiacji w interpretatywnym ujęciu Howarda S. Beckera, próbuje wykazać zmienność w czasie i względność dewiacyjności świata artystycznego, a sięgając po Mertonowskie typy idealnego przystosowania, obrazuje sposoby funkcjonowania artystów w bieżącej rzeczywistości społeczno-gospodarczej.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Wartości moralne osób pozbawionych wolności

W socjologicznych badaniach przeobrażeń moralnych społeczeństwa polskiego pomija
się grupę osób pozbawionych wolności. Powodem tego jest być może przypuszczenie, że są
to ludzie zdemoralizowani, a więc odrzucający wszystkie lub większość wartości moralnych społeczeństwa.
Efektem
tego jest sytuacja niezdiagnozowania współczesnych wartości moralnych osób
odbywających karę pozbawienia wolności. Dlatego celem artykułu było zbadanie wartości moralnych
tej
grupy
ludzi.
Za
ramy
teoretyczne
rozważań
przyjęto
koncepcję
ładu
moralnego
przybierającego
postać
prospołeczności.
Składają
się
na
nią
trzy
wymiary:
moralność
indywidualna
(normy
osobiste),
moralność
interpersonalna
(motywy
postępowania
moralnego)
i
moralność
obywatelska.
Badanie
zrealizowano
w
grupie
100
mężczyzn
odbywających
karę
pozbawienia
wolności
w
Zakładzie
Karnym
w
Płocku,
w
sierpniu
2013
r.
Analiza
wyników
badań
ukazuje
zróżnicowanie
wartości
moralnych
w
grupie
osób
pozbawionych
wolności.
Potwierdziły
się
częściowo
przypuszczenia
wyrażone
w
hipotezach
badawczych,
że
na
poziom
werbalizowanych
(realizowanych)
wartości
moralnych
więźniów
ma
wpływ
wcześniejsza
karalność
oraz
stosunek
do
zasad
subkultury
przestępczej.
W
świetle przeprowadzonych badań przypuszczenie, że więźniowie są to ludzie zdemoralizowani,
a więc odrzucający wszystkie lub większość wartości i norm moralnych społeczeństwa jest nieuzasadnione

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Normy i wartości subkultury punk w Polsce

W artykule rozważam problem norm i wartości, jakimi kierują się obecnie przedstawiciele
subkultury
punk.
Chcąc
uchwycić
przemianę,
jakiej
uległy
subkultury,
wyszedłem
z
baumanowskiej
koncepcji ponowoczesności. Przedstawiam obraz współczesnych punków z punktu
widzenia Davida Muggletona, twórcy pojęcia „postsubkutury”, oraz staram się udowodnić, że zaproponowana
przez niego koncepcja zbyt krytycznie i jednostronnie postrzega problem współczesnych
grup o charakterze subkulturowym. Proponuję, aby analiza zjawiska subkultury punk
uwzględniała pojęcie „ekskorporacji” Johna Fiske oraz „taktyk” i „strategii” działania opisywanych
przez Michela de Certeau.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Relacje społeczne ludzi starszych w środowisku zamieszkania – aspekty teoretyczne i empiryczne

Punktem wyjścia analiz jest teza T. Parsonsa o strukturalnej izolacji
osób w wieku emerytalnym od więzi zawodowych, lokalnych i rodzinnych. Zjawisko
należy do najpoważniejszych zagrożeń dla jakości życia ludzi starszych. W części
teoretycznej tekstu analizowany jest wpływ relacji z rodziną i przyjaciółmi na jakość
życia ludzi starszych. Relacje społeczne są ujmowane jako źródło wsparcia w trudnych
sytuacjach życiowych. Autor przytacza wyniki badań psychologicznych,
gerontologicznych i epidemiologicznych, by wyeksponować potencjał jaki tkwi
w sieciach relacji społecznych seniorów. W świetle badań psycho-gerontologicznych
silnymi predykatorami jakości życia w wieku starszym są relacje z rodziną i przyjaciółmi.
Podstawą analiz empirycznych są wyniki dwóch badań realizowanych na Śląsku
(Polsenior i projekt realizowany w osiedlu patronackim Zandka w Zabrzu), które
dowodzą, że seniorzy obawiają się izolacji w swoim środowisku zamieszkania, że dużą
wagę przywiązują do dobrego sąsiedztwa i oczekują wsparcia od swoich rodzin.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Sprawiedliwość i struktura społeczna - jak uzasadnić nierówność

Rozważania dotyczące struktury społecznej, czy to na gruncie filozofii czy realnej (empirycznej) nauki o społeczeństwie, często poza zwykłym opisem, wyjaśnieniem funkcjonalnym czy genetycznym, zawierają także sądy wartościujące i normatywne. Znaczna część myślicieli 
społecznych odnosi się bowiem do problematyki oceny zastanej struktury bądź wskazywania kierunków, w jakich powinna być ona przekształcana. Właściwa struktura społeczna ma gwarantować szczęście jednostki bądź przynajmniej godne życie oraz ład całego społeczeństwa. Nie dziwi 
więc fakt, iż dla wielu różnie postrzegających rzeczywistość społeczną myślicieli, jak chociażby 
dla Platona, Arystotelesa, Marksa, Parsonsa i wielu innych, była to kwestia fundamentalna. Poza 
namysłem naukowym wskazana problematyka poruszała poznawczo i zmuszała do działania także 
„zwykłych” ludzi. Struktura społeczna (również dzisiaj), szczególnie w swym aspekcie dystrybucyjnym, jawi się wielu (w oglądzie potocznym) jako manifestacja niesprawiedliwości, jako przejaw często niesłusznych podziałów na bogatych i biednych, uprzywilejowanych i bez przywilejów, 
posiadających władzę i bez władzy. Krytycznie oceniany jest także sposób wykorzystywania tych 
różnych form kapitału. 
W poniższym artykule przedstawione zostaną wybrane elementy myśli społecznej dotyczące 
legitymizacji bądź negacji zasadności występowania wyraźnych podziałów strukturalnych. W artykule przedstawiony zostanie także fundamentalny dla rozważań „strukturalnych” podział na dystrybucyjne i relacyjne rozumienie struktury społecznej.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Kuchenne rewolucje, czyli polityczny projekt Anthony’ego Giddensa

Tekst proponuje przyjrzenie się koncepcji przemian intymności Anthony’ego Giddensa z kilku różnych perspektyw: teorii demokratyzacji, socjologii miłości, teorii feministycznych oraz socjologii rodziny. W Przemianach intymności przedstawia on z jednej strony opis zachodzącej społecznej zmiany, z drugiej – apel o przyłączenie się do niej. Propozycję tę poddaje się w tekście analizie, na tle innych teorii formułowanych przez socjologów zajmujących się zmianą społeczną w dziedzinie relacji płci: Manuela Castellsa, Rolanda Ingleharta i Pippy Norris, a także z perspektywy socjologii polityki i myśli feministycznej. Staram się też zarysować powiązania między koncepcją Giddensa a dotychczasowymi podejściami badawczymi, zwłaszcza na gruncie polskim, i ewentualne dalsze kierunki, w jakich pod jego wpływem mogą się one rozwijać.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Rodziny z wyboru. Homoseksualny związek jako współczesna alternatywa rodziny – analiza zjawiska

Przedmiotem zainteresowania w artykule uczyniono rodzinę homoseksualną jako alternatywę dla tradycyjnej rodziny. Zaproponowane w pierwszej części tekstu analizy koncentrują się na okolicznościach związanych z pojawieniem się tej formy rodziny w społeczeństwach zachodnich oraz w Polsce. Analizy te dokonane zostały w perspektywie przemiany stylów życia, seksualności oraz relacji między parterami jako uwarunkowań pojawienia się tematyki homorodzin w dyskursie publicznym. Uzupełnieniem tych rozważań są wyniki autorskich badań jakościowych, których celem było odwzorowanie i zrekonstruowanie życia codziennego badanych rodzin homoseksualnych. Badania realizowano techniką swobodnego wywiadu pogłębionego z członkami trzech rodzin jednopłciowych. Z badań wynika, że ich uczestnicy nie oczekiwali akceptacji wybranego przez siebie modelu rodziny; twierdzili, że ich związki nie odbiegają w sposób znaczący od innych modeli życia rodzinnego. Badani skupiali się przede wszystkim na budowaniu wzajemnej więzi z dziećmi, wychowywaniu potomstwa oraz codziennej egzystencji.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Władza i przeciwwładza a nowe media. Dyskurs polityczny i jego aktorzy

Podstawowym  celem  artykułu  jest  próba  empirycznej  weryfikacji  tez  Ulricha  Becka  dotyczących  kształtowania  się  i  wzrastania  sił  nazywanych  przez  niego  przeciwwładzą, szczególnie w dobie nowych mediów. Pojawienie się nowych mediów, zwłaszcza Internetu 
oraz jego wpływu na media tradycyjne (m.in.: interaktywizacja, fragmentaryzacja) odcisnęło piętno 
na całej sferze komunikacji politycznej. Z jednej strony umożliwiło dotychczasowym aktorom (politykom, dziennikarzom) korzystanie z nowych kanałów komunikacyjnych, z drugiej zaś otworzyło 
pole debaty publicznej dla nowych aktorów (blogerów, ruchów społecznych, obywateli). W swoim 
tekście będę starała się odpowiedzieć na pytanie, czy „nowe media” dają asumpt do rozwoju mechanizmów przeciwwładzy w globalnym i lokalnym świecie, czy też są teoretyczną utopią, narzędziem 
o ograniczonym wpływie na władzę? W tym kontekście chciałabym przyjrzeć się polskim doświadczeniom m.in. w sprawie ACTA, ruchowi „Obywatele Nauki” czy ruchowi „Matek I kwartału”.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Bezpieczeństwo narodowe zracjonalizowane? Refleksyjne wyznaczanie granic polityczności.

Celem artykułu jest analiza sprzeczności między politycznością kwestii bezpieczeństwa narodowego a jej racjonalizacją, związaną przede wszystkim z procesem modernizacji 
refleksyjnej i transformacją w społeczeństwo (światowego) ryzyka. Przyjęta tu perspektywa teoretyczna składa się z trzech komponentów. Są nimi: teoria modernizacji refleksyjnej (A. Giddens, 
U. Beck, S. Lash), teoria polityczności Ch. Mouffe (jako kontynuacja klasycznej teorii C. Schmitta), 
a także adaptowane na potrzeby socjologii teorie bezpieczeństwa. Rozważania podejmuję w czterech krokach: analizując istotę polityczności bezpieczeństwa narodowego; wskazując na konflikty 
wokół bezpieczeństwa (agonistyczne i antagonistyczne, wewnętrzne i zewnętrzne, a także refleksywne samozagrożenia); identyfikując aktorów późnej nowoczesności relewantnych dla problematyki bezpieczeństwa; wskazując na kulturowe uwarunkowania mechanizmów wyznaczania granic 
polityczności. Artykuł kończę podsumowaniem.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Definiowanie i problematyzowanie "racjonalności" świata pracy w refleksyjnej nowoczesności. Przypadek audycji radiowej "Ekonomia, Kapitał, Gospodarka"

Tekst poświęcony jest: a) prezentacji znaczenia terminu „racjonalność” wraz 
z konsekwencjami jego rozumienia dla życia społecznego w dobie refleksyjności instytucjonalnej; 
b) krótkiemu wprowadzeniu w problemy władzy wynikające ze „stosunków definiowania”; c) ana-
lizie przypadku regularnie nadawanej audycji radiowej z udziałem elit symbolicznych/eksperckich 
będącej ilustracją problemu stosunków definiowania jako stosunków władzy: decydowania o tym, 
kto, w jakich okolicznościach i na jakich warunkach może liczyć na pracę, w jakim zakresie powinien oczekiwać bezpieczeństwa, kto jest sprawcą bądź współsprawcą różnego rodzaju ryzyk itp.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Perspektywa neoinstytucjonalna w analizach przebiegu karier politycznych

Celem artykułu jest przedstawienie propozycji wielowymiarowego spojrzenia 
na przebieg karier politycznych z wykorzystaniem perspektywy neoinstytucjonalnej. istnieje zgoda 
co do tego, że to instytucje warunkują sposób uprawiania polityki. od ich kształtu, szczegółowych formalnych uregulowań oraz procedur uzależnione są wyniki politycznej konkurencji. 
Efektywne wykorzystywanie instytucji i struktur politycznych daje niektórym jednostkom szansę 
na intencjonalne i wysoce przemyślane związanie swoich karier zawodowych ze światem polityki. 
W wyniku wyborów parlamentarnych w Polsce w latach 1989–2007 ponad trzysta osób otrzymało mandat posła lub senatora przynajmniej trzykrotnie. Świadczy to o istnieniu kategorii polityków zawodowych, którzy wielokrotnie, skutecznie wykorzystali dostępne im narzędzia, aby móc 
uczestniczyć w podejmowaniu decyzji politycznych w długiej perspektywie czasowej. Nie sposób 
jednak wyjaśnić trajektorii ich karier bez odwołania się do wyższego poziomu analizy – elementów 
systemu politycznego (wyborczego i partyjnego). Z drugiej strony wyjaśnienia dotyczące funkcjonowania systemu politycznego, pozbawione elementu opisu ścieżek karier polityków zawodowych, 
nie są w stanie wyjaśnić sposobów funkcjonowania systemu partyjnego oraz wyborczego.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Nowe formy – stare normy o debacie publicznej dzisiaj. Recenzja książki Agnieszki Kampki, Debata publiczna. Zmiany społecznych norm komunikacji, Oficyna Naukowa, Warszawa 2014 (230 stron)

Recenzja książki Agnieszki Kampki, Debata publiczna. Zmiany społecznych norm komunikacji, Oficyna Naukowa, Warszawa 2014 (230 stron)

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Społeczne światy dojrzałych kobiet. Recenzja książki Beaty Trzop, Dojrzałe, spełnione, niezależne…? Kobiety 50+ w socjologicznym zwierciadle, Wydawnictwo Elipsa, Warszawa 2013 (404 strony)

Recenzja książki Beaty Trzop, Dojrzałe, spełnione, niezależne…? Kobiety 50+ w socjologicznym zwierciadle, Wydawnictwo Elipsa, Warszawa 2013 (404 strony)

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Dwa światy, dwie narracje. Retoryka tygodników opinii "W Sieci" i "Polityka".

Artykuł odnosi się do problemu nowych podziałów społecznych będących konsekwencją strategii dyskursywnych elit symbolicznych. W tekście zaprezentowano wyniki analizy 
retorycznej tekstów dwóch tygodników opinii – „Polityka” i „W Sieci”. Celem badania było ustalenie dominujących narracji w retoryce tygodników oraz opisanie dyskursu na poziomie językowym. 
Istotne było stwierdzenie, na ile proponowane opisy rzeczywistości różnią się od siebie i czy może 
to w konsekwencji prowadzić do trwałych podziałów między środowiskami związanymi z badany-
mi tygodnikami. W tekście przyjęto również założenie, że współczesny dyskurs polityczny odbywa się w formule rytualnego chaosu, nie pozwalając tym samym elitom symbolicznym na negocjowanie sensów i celów politycznych stawianych zarówno przed rządzącymi, jak i społeczeństwem.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Wpływ płci na relacje konfliktu między życiem osobistym i zawodowym z zadowoleniem z pracy i zadowoleniem z małżeństwa

Problematyka konfliktu między życiem osobistym i zawodowym należy do chętnie podejmowanych tematów badań. W tym artykule zamierzano sprawdzić, w jaki sposób konflikt między tymi sferami wpływa na emocjonalny i poznawczy wymiar zadowolenia z pracy oraz zadowolenia z małżeństwa, a także czy płeć biologiczna jest moderatorem tych relacji. Badaniu poddano 218 kobiet i 218 mężczyzn z zastosowaniem następujących technik badawczych: Konflikty: Praca– Rodzina i Rodzina–Praca (P–R/R–P), Skala Afektu w Pracy (JAS), Arkusz Opisu Pracy (AOP) oraz Kwestionariusz Komunikacji Małżeńskiej (KKM). Otrzymane wyniki wskazują, że na zadowolenie z pracy i z małżeństwa wpływa zarówno konflikt P–R, jak i konflikt R–P. Płeć biologiczna moderuje tylko oddziaływanie konfliktu R–P na zadowolenie z przełożonych oraz konfliktu P–R na zaangażowanie partnera. Negatywny związek konfliktów z zadowoleniem z pracy i ze związku rodzi potrzebę inwestowania w programy zrównoważonego wzajemnego oddziaływania pracy i rodziny, bez konieczności ich różnicowania z uwagi na płeć.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Władza w intymnych związkach heteroseksualnych refleksja nad badaniem władzy w kontekście równości płci

Artykuł podejmuje refleksję nad badaniem relacji władzy w intymnych związkach heteroseksualnych w kontekście równości płci. Punktem wyjścia jest propozycja opisu dynamiki władzy sformułowana przez Ronalda E. Cromwella i Davida H. Olsona, uwzględniająca jej trzy wymiary: podstawy, procesy i efekty. Tekst jest próbą uzupełnienia tej klasycznej już na gruncie socjologii rodziny propozycji o perspektywę płci społeczno-kulturowej. Celem proponowanych w tekście analiz jest pokazanie, że normy dotyczące ról kobiet i mężczyzn, a także bazujące na nich ideologie płci partnerów mają wpływ na każdy wymiar władzy w związku, modyfikując znaczenie tych wymiarów. Proponowane rozważania stanowią próbę odpowiedzi na pytanie: w jaki sposób płeć społeczno-kulturowa kształtuje relacje władzy w heteroseksualnych związkach intymnych? Efektem tych rozważań jest zaproponowany model teoretyczny do badania relacji władzy w związkach heteroseksualnych.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Rodzina a kariera zawodowa – dylematy współczesnych młodych kobiet

Przedmiotem zainteresowania jest konflikt ról doświadczany przez współczesne kobiety i dylematy z nim związane. Celem badań, których wyniki prezentowane są w artykule, była odpowiedź na pytanie: jak młode kobiety na początku swego dorosłego życia wyobrażają sobie swoje funkcjonowanie pomiędzy rolą rodzinną i zawodową? Badania sondażowe na grupie 120 kobiet w wieku 23–26 lat zrealizowano techniką ankiety zawierającej zarówno pytania zamknięte, jak i otwarte. Z przeprowadzonych badań wynika, że większość badanych chce realizować się w sferze zawodowej i traktuje prace zawodową jako nadrzędną w danym momencie biograficznym. Prawie połowa jest skłonna odroczyć plany rodzicielskie na rzecz awansu zawodowego. Badane kobiety mają dylematy w kwestii godzenia ze sobą roli rodzinnej i zawodowej. Mimo że praca jest dla respondentek bardzo ważna, ponad połowa z nich w sytuacji konfliktu ról wybrałaby rodzinę, kosztem rozwoju zawodowego.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Między lokalnością a wspólnotowością, czyli o wspólnototwórczych właściwościach scen miejskich

 Artykuł podejmuje problem procesów emergencji, reprodukcji i rekonstrukcji wspólnot lokalnych oraz relacji między wspólnotowością i lokalnością w kształtowaniu społeczności lokalnych we współczesnych miastach. Wychodząc od omówienia nurtu środowiskowego i psychospołecznego w analizie społeczności lokalnych oraz ich ewolucji w kierunku koncepcji nowej lokalności i nowej wspólnotowości, artykuł wskazuje na swoistą przepaść w analizowaniu zjawisk wspólnotowych we współczesnych miastach między tymi dwoma podejściami, a tym samym podkreśla konieczność reintegracji obu aspektów dla lepszego zrozumienia miejskich procesów wspólnototwórczych. Zaproponowana zostaje koncepcja scen miejskich jako wartościowego konceptualnie pola dla eksploracji tych procesów, w których przenikają się zjawiska z zakresu nowej lokalności, jak i nowej wspólnotowości. W konkluzji sformułowana zostaje koncepcja lokalnej struktury możliwości społeczno-kulturowych. Tym samym artykuł udziela odpowiedzi na pytanie o istotę mechanizmów kulturowych, za pomocą których praktyki kulturowe strukturują terytorialne całości społeczne.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Cudzoziemcy we Wrocławiu

Artykuł podnosi problem zwiększonej różnorodności kulturowej mieszkańców Wrocławia, która jest rezultatem intensywnej migracji do miasta obywateli innych państw. Dla większości mieszkańców Wrocławia doświadczanie kulturowej i etnicznej różnorodności jest nowym doświadczeniem, zapoczątkowanym w latach 90. XX wieku. Na podstawie danych empirycznych staramy się zaprezentować opinie obcokrajowców o ich relacjach z polskimi mieszkańcami Wrocławia, jak również stosunek polskich mieszkańców Wrocławia do obcokrajowców, którzy coraz liczniej zamieszkują Wrocław. W świetle danych empirycznych, danych wtórnych i przeglądu literatury można postawić tezę o transformacji względnie jednorodnej etnicznie i kulturalnie społeczności Wrocławia w wielokulturową społeczność charakteryzującą się zarówno pozytywnymi, jak i negatywnymi konsekwencjami owej wielokulturowości.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Sociologica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne