rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Wpływ pandemii COVID-19 na regulację działalności młodzieżowych rad w Polsce oraz ocena przyjętych rozwiązań

Młodzieżowe rady przy jednostkach samorządu terytorialnego działają praktycznie od 1990 r. Dopiero jednak od 2001 r. funkcjonuje podstawa prawna umożliwiająca powołanie takich organów, ale przez 20 lat pozostawała niezmieniona. Pandemia COVID-19 znacząco ograniczyła możliwość funkcjonowania młodzieżowych rad, które zmagały się z wieloma problemami (np. w wielu przypadkach kończyły się kadencje tych organów, a nie powoływano nowych). W rezultacie ustawodawca zajął się ustawową regulacją instytucji młodzieżowej rady i przyjął rządowy projekt ustawy (Dz. U. 2021 poz. 1038). W związku z tym autor starał się zbadać wpływ pandemii COVID-19 na liczbę funkcjonujących młodzieżowych rad. Ponadto przeanalizował najważniejsze rozwiązania zawarte w ustawie. Ostatecznie pozytywnie ocenił działania ustawodawcy, jednakże zwrócił uwagę na jego niezrozumiałe decyzje oraz na zdecydowany spadek liczby młodzieżowych rad między marcem 2020 r. a wrześniem 2021 r. Obecnie widoczna jest tendencja wzrostowa.

Czasopismo: Studia z Polityki Publicznej
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Artyści współcześni nadal niewidoczni. Konsekwencje braku efektywnej polityki publicznej wobec twórców sztuki w latach 2020-2021

Doświadczenie związane z pandemią COVID-19 uwidoczniło m.in. braki w politykach publicznych w Polsce. Według autora artykułu do polityk publicznych można zaliczyć również działania władzy wobec artystów. W tekście zdiagnozowany został status artystów jako grupy docelowej polityki publicznej w systemie demokratycznym. Opisano proces tworzenia regulacji prawnych statusu artysty zawodowego w Polsce. Przedmiotem szczegółowej analizy stały się decyzje rządu Rzeczypospolitej Polskiej dotyczące artystów podejmowane w latach 2020-2021. Problemy techniczne, formalne i medialne władz z dystrybucją środków pomocowych dla artystów w Polsce są wiązane z brakiem prawnej definicji artysty w polskim systemie ubezpieczeń społecznych, a szerzej - w politykach publicznych. Wobec nieukończenia prac legislacyjnych dotyczących statusu artysty przed wystąpieniem 5. fali pandemii COVID-19 przewidywane jest ponowne wystąpienie problemów w zarządzaniu pomocą publiczną dla artystów w Polsce.

Czasopismo: Studia z Polityki Publicznej
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
I Wrocławski Panel Obywatelski jako przykład zastosowania praktyki deliberacyjnej

W niniejszym artykule prezentowane są konkluzje z obserwacji I-go Wrocławskiego Panelu Obywatelskiego, przeprowadzonego w 2020 roku. Analizę rozpoczyna umiejscowienie Panelu w kontekście współczesnej literatury na temat deliberacji. Następnie przypadek ten poddany jest analizie empirycznej bazującej na obserwacji jawnej nieuczestniczącej, analizie dokumentów oraz wywiadów z uczestnikami i uczestniczkami. Analiza wykazuje mocne i słabe strony Panelu, co prowadzi do wniosków, że chociaż jest to obiecująca metoda zwiększania partycypacji obywatelskiej w procesie podejmowania decyzji, to wiąże się z licznymi wyzwaniami związanymi z planowaniem, organizacją i moderacją zarówno edukacyjnego, jak i deliberacyjnego aspektu tej procedury.

Czasopismo: Studia z Polityki Publicznej
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Instytucje ramowe. Publiczne instytucje kultury jako katalizator metagovernance w polityce kulturalnej

Wzrost złożoności świata społecznego wymusza przemiany polityki publicznej, której przedstawiciele starają się dostosować ją do dynamicznie zmieniającej się rzeczywistości. Powszechną formą tej adaptacji wydaje się wdrażanie nowych technik zarządczych zgodnych z modelem metagovernance. Zakłada on m.in. uzupełnienie istniejących modeli zarządzania publicznego o horyzontalne sieci interesariuszy polityki publicznej, ale też oparcie polityki na trzech zasadach - wymaganej różnorodności, wymaganej refleksyjności i postawy ironicznej. Publiczne instytucje kultury nazywane instytucjami ramowymi wspierają wdrażanie nowych technik zarządczych przede wszystkim poprzez tworzenie nowych sieci interesariuszy polityki kulturalnej i wsparcie już istniejących. Niniejszy opis instytucji powstał na podstawie wywiadów indywidualnych z osobami zaangażowanymi w tworzenie polityki publicznej w obszarze kultury zrealizowanych w drugiej połowie 2018 r.

Czasopismo: Studia z Polityki Publicznej
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Kierunki polityki przestrzennej miast w Polsce a pandemia SARS-CoV-2. Perspektywa medyczna i przestrzenna

Celem artykułu jest wskazanie, w jaki sposób pandemia SARS-CoV-2 może determinować kluczowe kierunki polityki przestrzennej miast w Polsce. Przeanalizowano: wytyczne związane z medycznym punktem widzenia (w zakresie priorytetów polityki zdrowotnej) oraz główne tezy międzynarodowej dyskusji naukowej na temat zmian miejskich polityk przestrzennych. Na podstawie powyższej analizy, a także wskazanych aktualnych rozwiązań planistycznych w Polsce zostały opracowane rekomendacje dotyczące kierunkowych zagadnień polityki przestrzennej miast. W artykule określono, w jakim zakresie w polskich realiach jest możliwa realizacja poszczególnych postulatów. Opracowane w taki sposób rekomendacje zachowają wymiar uniwersalny - możliwy do odniesienia do większości dokumentów rozwojowych i przestrzennych polskich miast (w szczególności strategii rozwoju oraz studiów uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego). Istotnym wkładem autorów artykułu będzie również próba interdyscyplinarnego ujęcia perspektywy medycznej i urbanistycznej oraz przełożenie jej na konkretne postulaty.

Czasopismo: Studia z Polityki Publicznej
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Wpływ nawożenia mineralnego i organicznego na plonowanie i jakość nasion bobiku

Doświadczenia polowe zakładano jesienią w latach 2011–2015 r. w RZD Grabów (51°23’N; 21°38’E) w układzie bloków losowanych (split-block), w 4 powtórzeniach. W doświad- czeniu oceniano następujące sposoby nawożenia bobiku: A – bez nawożenia, B – nawożenie mineralne (N 20–30, P2 O5 40–60, K2O 90–150 kg·ha-1 ), C – słoma, D – słoma + nawożenie mineralne (N 35–45, P2 O5 25–47, K2O 76–144 kg·ha-1 ), E – międzyplon (gor- czyca biała), F – międzyplon (gorczyca biała) + nawożenie mine- ralne (N 20–30, P2 O5 40–60, K2O 70–150 kg·ha-1 ). Na wszystkich obiektach zastosowano MgO w dawce od 40 do 80 kg·ha-1 . Dawki nawożenia azotem (saletra amonowa), fosforem (superfosfat po- trójny) i potasem (sól potasowa) ustalono na podstawie wyników analiz glebowych wykonanych wiosną, przed siewem bobiku. Do nawożenia bobiku zastosowano słomę z pszenicy ozimej. Zastosowanie nawożenia organicznego z aplikacją wiosną pełnego nawożenia mineralnego wpływało korzystnie na plon nasion i białka bobiku, liczbę strąków i nasion oraz masę nasion na roślinie, powodowało zwiększenie zawartości popiołu, stosun- kowo słabo oddziaływało na zawartość białka, włókna i makro- elementów (fosfor i potas) oraz masę 1000 nasion i liczbę nasion w strąku. Przyoranie całej biomasy międzyplonu lub zastoso- wanie słomy wpływało korzystnie za zawartość Corg. w warstwie ornej przed siewem bobiku, a aplikacja nawożenia mineralnego powodowała szybszy jej rozkład. Na koncentrację P i K w glebie, na której był uprawiany bobik, mały wpływ miało zastosowanie słomy lub wysiew gorczycy białej, natomiast nawożenie mine- ralne przed siewem wpływało korzystnie na zasobność warstwy ornej w oba makroskładniki.

Czasopismo: Polish Journal of Agronomy
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Biologia i znaczenie krytoryjka olchowca Cryptorhynchus lapathi (L.) (Coleoptera: Curculionidae) w uprawach wierzby i topoli – przegląd piśmiennictwa

Nowe możliwości wykorzystania wierzby i topoli, szczególnie w przemyśle energetycznym i celulozowym, prowa- dzą do wzrostu zainteresowania ich produkcją, a więc również czynnikami ją ograniczającymi. Celem opracowania było zebra- nie danych dotyczących krytoryjka olchowca – jednego z naj- groźniejszych szkodników wierzby i topoli, z literatury polskiej i zagranicznej. Omówiono rozmieszczenie geograficzne i sie- dliska zajmowane przez krytoryjka, a także jego rośliny żywi- cielskie. Opisano poszczególne stadia rozwojowe: jajo, larwę, poczwarkę i owada doskonałego. Omówiono cykl rozwojowy i czynniki wpływające na jego przebieg. Podano sposób żero- wania i związany z nim zakres szkód powodowanych w upra- wach przez larwy i chrząszcze. Przedstawiono wykorzystywane dotychczas sposoby kontroli liczebności i zwalczania szkodnika, a także wymieniono jego wrogów naturalnych z różnych grup systematycznych. W podsumowaniu zdefiniowano tematykę wy- magającą dalszych badań w odniesieniu do obecnych uwarunko- wań ekonomicznych i środowiskowych.

Czasopismo: Polish Journal of Agronomy
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Przekształcenia gruntów użytkowanych rolniczo w Polsce po 2010 roku – przyczyny, tendencje, zagrożenia

Dynamiczne zmiany prawne związane ze złagodze- niem dotychczasowej ochrony dóbr przyrodniczych, praw wła- sności oraz uwarunkowania mikro- i makroekonomiczne niosą za sobą ryzyko utraty podstawowych zasobów nieodnawialnych, ja- kimi są gleby. Artykuł prezentuje podstawowe analizy statystycz- ne zmian powierzchni gruntów ze szczególnym uwzględnieniem gleb użytkowanych rolniczo na tle zmian głównych wskaźników ekonomicznych. Wizualizacji zmian dokonano z użyciem opro- gramowania typu GIS. Przedstawiono je na tle aktualnego stanu prawnego obowiązującego w Polsce oraz literatury. Celem pra- cy, poza przedstawieniem tendencji przekształceń od 2010 roku, było określenie najistotniejszych zjawisk ekonomicznych i ewen- tualnych zagrożeń dla krajowych zasobów glebowych. Zasoby te są nie tylko podstawą zapewnienia właściwej gospodarki żywno- ściowej kraju, ale również źródłem różnorodności biologicznej, krajobrazowej i kulturowej. Przeprowadzone analizy jednoznacz- nie wskazują na spadek powierzchni gruntów ornych i użytków zielonych we wszystkich województwach (według danych geo- dezyjnych) dla badanego okresu. Spadek ten zachodzi między innymi na rzecz obszarów zabudowy mieszkaniowej i przemy- słowej, których powierzchnia uległa zwiększeniu we wszystkich województwach. Wzrost cen gruntów ornych zarówno w bada- nym okresie, jak i przewidywany w najbliższej przyszłości może przyczynić się do dalszego wzrostu popytu na grunty użytkowane rolniczo. Ostatnie zmiany prawne utrudniające nabywanie ziemi rolnej mogą jednak w znacznym stopniu ograniczyć trend wzro- stowy.

Czasopismo: Polish Journal of Agronomy
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Problem rozłogu gruntów gospodarstw rolnych o większej powierzchni

Rozłóg gruntów to układ gruntów gospodarstwa rol-nego w stosunku do zagrody – siedliska, na którym znajdują siębudynki mieszkalne i gospodarcze.Jest on w kraju bardzo zróżnicowany. Według danych Agen-cji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 2013 roku, śred-nia powierzchnia gospodarstwa rodzinnego w Polsce, uwzględ-niająca grunty własne i dzierżawione, jest dość duża i wynosiok. 16 ha. Występuje jednak znaczne zróżnicowanie powierzchni– od poniżej 5 ha średnio w gminie na południu i południowymwschodzie do powyżej 25 ha na północy i zachodzie Polski. Zróż-nicowane przestrzennie są też potrzeby scalania gruntów. W krajuoszacowano je łącznie na 7,1 mln ha, w tym w trybie pilnym napoziome 1,4 mln ha. Największe potrzeby występują w południo-wej, południowo-wschodniej i centralnej części, z powodu małejpowierzchni działek i dużego ich rozproszenia. Znaczne potrzebywystępują też w pozostałych częściach kraju, z powodu znaczne-go rozproszenia działek.do lat 80. minionego stulecia prace scaleniowe wykonywanona co najmniej 100 tys. ha rocznie, następnie corocznie tempospadało, aż do ok. 10 tys. ha/rok w ostatnich latach. Obszar sca-lenia obejmuje najczęściej jedną, rzadziej dwie wsie, a bardzorzadko powierzchnię większą. gospodarstwa większe obszarowo– powyżej 15 ha użytków rolnych – zazwyczaj posiadają do 50%gruntów w innych wsiach. Tych działek, o najgorszym rozłogu,proces scaleniowy nie obejmuje.Wyniki badań Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznaw-stwa – Państwowego Instytutu Badawczego w Puławach pozwa-lają stwierdzić, że scalanie przybliża grunty o 250–350 metrów,tj. o 17–30% w stosunku do oddalenia przedscaleniowego. Takieprzybliżenie przyczynia się do wzrostu dochodu gospodarstwo 13–20%. Zmniejszenie oddalenia oraz poprawa parametrów:wielkości i kształtu działek, pozwala na zwrot poniesionych kosz-tów w okresie 5–10 lat, oczywiście pod warunkiem, że gospodar-stwa posiadają wszystkie grunty na obszarze objętym scaleniem.Natomiast gospodarstwa większe obszarowo, uwzględniając ichcałą powierzchnię, mogą uzyskać zaledwie połowę ww. efek

Czasopismo: Polish Journal of Agronomy
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ dwuskładnikowych nawozów mineralnych na zasobność gleby po uprawie buraka cukrowego

Zróżnicowanie jakości, oferowanych na rynku nawozów dwuskładnikowych różnych producentów polskich i zagranicznych uzasadnia prowadzenie badań dotyczących ich oddziaływania na rośliny i glebę. Celem badań była ocena wpływu rodzaju i dawki mineralnych nawozów dwuskładnikowych na zawartość makroskładników w glebie po uprawie buraka cukrowego. Doświadczenie prowadzono w latach 2014–2017 w miejscowości Lipnik. Rośliną doświadczalną był burak cukrowy odmiany Natura KWS. Dwuczynnikowe doświadczenie polowe przeprowadzono w układzie losowanych bloków. I czynnikiem było pochodzenie dwuskładnikowego nawozu mineralnego (N – 18%, P2O5 – 46%): produkcji rosyjskiej, litewskiej i polskiej (POLIDAP®). II czynnikiem była dawka nawożenia fosforem oraz azotem: minimalna, optymalna, maksymalna – odpowiednio 1,0, 2,0 i 3,0 dt nawozu dwuskładnikowego na hektar. Zastosowano nawożenie potasowe w ilości odpowiednio: 1,25, 2,50 i 3,75 dt na hektar w postaci chlorku potasu. W kolejnych latach (2015, 2016 i 2017 r.) realizacji doświadczenia podczas uprawy buraka cukrowego wykonano te same zabiegi agrotechniczne. Nawożenie nawozami dwuskładnikowymi produkcji rosyjskiej i litewskiej nie spowodowało zmiany odczynu gleby. Zastosowanie POLIDAPU® spowodowało istotny spadek pH gleby. Po zastosowaniu nawozu rosyjskiego zasobność gleby w fosfor pozostała na poziomie średnim. W obiektach z nawozami produkcji litewskiej i polskiej zawartość fosforu przyswajalnego w glebie oceniono jako wysoką. Kolejne dawki nawozów powodowały wzrost zawartości fosforu przyswajalnego w glebie, o 12,9, 15,5 i 20,5%, i nie był on proporcjonalny. W doświadczeniu nie stwierdzono zróżnicowanego działania nawozów dwuskładnikowych produkcji: rosyjskiej, litewskiej i polskiej na zawartość w glebie wymiennego magnezu.

Czasopismo: Polish Journal of Agronomy
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Kompleksowe urządzanie obszarów wiejskich jako szansa dla rozwoju wsi

Dotychczas w Polsce proces gospodarowania przestrzenią wiejską dokonywany jest w wersji realizacji poszczególnych elementów odrębnie; oddzielnie dokonywane jest scalanie gruntów, zalesianie gruntów porolnych, melioracje wodne z budową lokalnych zbiorników wodnych, zadania ochrony środowiska, odnowy wsi i inne. W krajach tzw. „starej Unii” zadania te realizowane są od wielu lat łącznie, jako kompleksowe urządzanie obszarów wiejskich. W opracowaniu wykorzystano wyniki wieloletnich badań prowadzonych w Instytucie Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa (IUNG) w Puławach i na Uniwersytecie Rolniczym (UR) w Krakowie oraz doświadczenia autorów nabyte w trakcie wieloletniej współpracy międzynarodowej i krajowej z administracją rządową i samorządową, w zakresie urządzania obszarów wiejskich, ze szczególnym uwzględnieniem problematyki scalania gruntów. Wyniki przeprowadzonych badań i uzyskane doświadczenia dowodzą, że w procesie klasycznych scaleń następuje poprawa rozłogów, natomiast nie dochodzi do zmiany sposobu wykorzystania przestrzeni. Konieczne jest wprowadzenie do praktyki biur geodezji i terenów rolnych szerokich postępowań dla tzw. kompleksowego urządzania obszarów wiejskich, zamiast scalania gruntów, które obejmowałoby działania umożliwiające zrównoważony rozwój przestrzenny i strukturalny gmin wiejskich oraz rozwiązanie występujących lokalnie problemów. Ustawa o scalaniu i wymianie gruntów powinna być w trybie pilnym zastąpiona ustawą o kompleksowym scalaniu gruntów, której mechanizm będzie kreował rozwój obszarów wiejskich do 2020 roku, a od 2021 roku ustawą o urządzaniu obszarów wiejskich.

Czasopismo: Polish Journal of Agronomy
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Reakcja odmian żyta na warunki glebowe

W literaturze brak informacji o zróżnicowaniu wpły- wu jakości gleby na najnowsze odmiany żyta. Celem przepro- wadzonych doświadczeń z żytem ozimym było zbadanie reakcji jego odmian (wyrażonej plonem ziarna) na warunki glebowe (kompleks glebowo-rolniczy, klasa bonitacyjna gleby, pH gleby). Bazę wynikową stanowiła seria doświadczeń odmianowych Po- rejestrowego Doświadczalnictwa Odmianowego COBORU, pro- wadzonych we wszystkich rejonach Polski w latach 2005–2012. Badano 10 odmian żyta: Bellami F1, Brasetto F1, Gonello F1, Minello F1 i Visello F1 (odmiany mieszańcowe) oraz Bosmo, Dańkowskie Diament, Domir, Herakles i Stanko (odmiany po- pulacyjne). Doświadczenia były zakładane na glebach należą- cych do czterech kompleksów glebowo-rolniczych: pszennego dobrego, żytniego bardzo dobrego, żytniego dobrego i żytniego słabego; do klas bonitacyjnych gleby: IIIa, IIIb, IVa, IVb i V; w warunkach pH gleby od 4,5 do 6,1. Największe plony ziarna żyta ozimego (średnio dla odmian) uzyskano na glebach kom- pleksu pszennego dobrego. Plony mniejsze o 2,0% otrzymano na glebach kompleksu żytniego b. dobrego, o 10,2% na glebach kompleksu żytniego dobrego, a o 15,9% na glebach kompleksu żytniego słabego. Zniżki plonu na stopniowo gorszych komplek- sach glebowo-rolniczych były podobne jak na kolejno słabszych klasach gleb. Uwzględnione w badaniach odmiany wykazywały niejednakowe zniżki plonu ziarna przy ich uprawie w gorszych warunkach glebowych. Największe zmniejszenie plonów na gle- bach kompleksów żytnich w stosunku do kompleksu pszenne- go dobrego wystąpiło u odmian: Dańkowskie Diament, Domir i Visello F1. Najmniejsze zniżki plonu ziarna przy uprawie na glebach kompleksów żytnich w odniesieniu do gleb kompleksu pszennego stwierdzono u odmian: Bellami F1, Gonello F1 i He- rakles. Większą tolerancję na uprawę w warunkach niższego pH gleby wykazały odmiany Domir i Bosmo.

Czasopismo: Polish Journal of Agronomy
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ warunków glebowych na plony ziarna odmian jęczmienia ozimego

Celem przeprowadzonych badań z jęczmieniem ozi- mym było określenie reakcji odmian jęczmienia ozimego (wy- rażonej plonem ziarna) na warunki glebowe (kompleks glebo- wo-rolniczy, klasa bonitacyjna gleby, pH gleby). W literaturze brakuje informacji o reakcji odmian jęczmienia ozimego na pogarszającą się jakość gleby. Bazę wynikową stanowiła seria doświadczeń odmianowych Porejestrowego Doświadczalnictwa Odmianowego COBORU, we wszystkich rejonach Polski, w latach 2005–2012. Badano 10 odmian jęczmienia ozimego: Amarena, Epoque, Fridericus, Karakan, Lomerit, Maybrit, Mer- lot, Nickela, Rosita i Scarpia. Doświadczenia były prowadzone na trzech kompleksach glebowo-rolniczych: pszennym dobrym, żytnim bardzo dobrym i żytnim dobrym; na klasach bonitacyj- nych gleby: II, IIIa, IIIb i IVa; w warunkach pH gleby od 5,0 do 6,7. Największy plon ziarna jęczmienia ozimego (średnio dla odmian) uzyskano na glebach kompleksu pszennego dobrego. mniejszy o 9,2% na glebach kompleksu żytniego bardzo dobre- go, a mniejszy o 16,8% na glebach kompleksu żytniego dobre- go. Zniżki plonu na stopniowo gorszych kompleksach glebowo- -rolniczych były podobne jak na kolejno słabszych klasach gleb. Uwzględnione w badaniach odmiany wykazywały niejednakowe zniżki plonu ziarna przy ich uprawie w gorszych warunkach glebowych. Największy spadek plonu na glebach kompleksów żytnich w relacji do kompleksu pszennego dobrego wystąpił u odmian: Maybrit, Nickela i Fridericus. najmniejsze zniżki plo- nu ziarna przy uprawie na glebach kompleksów żytnich stwierdzono u odmian: Epoque, Amarena i Scarpia. Spośród badanych odmian najbardziej tolerancyjne na uprawę w warunkach niższe- go pH gleby (5,0–5,5) były: Amarena, Epoque, Scarpia i Rosita.

Czasopismo: Polish Journal of Agronomy
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zmiany zawartości azotu mineralnego w glebie mineralnej pod mieszanką pastwiskową w różnych stanowiskach

Zmiany zawartości azotu mineralnego badano wiosną i jesienią w latach 2004–2007 w glebie mineralnej (płowa typo- wa i czarna ziemia zdegradowana) pod mieszanką pastwiskową w warstwach 0–30, 30–60 i 60–90 cm, w różnych stanowiskach. W doświadczeniu założonym na obiektach produkcyjnych wy- siano mieszankę motylkowato-trawiastą z 20% udziałem koni- czyny białej w trzech stanowiskach: po ziemniaku uprawianym na oborniku, na użytku przemiennym po jęczmieniu jarym uprawianym po trawach pastewnych, na łące odnowionej meto- dą pełnej uprawy. Ruń pastwiskowa w stanowisku po ziemnia- ku na oborniku odznaczała się istotnie większym plonowaniem i większym udziałem koniczyny białej niż na użytku przemiennym i obiekcie łąkowym. Formy azotu mineralnego oznaczono meto- dą CFA z detekcją spektrofotometryczną. Zawartość azotu mine- ralnego i jego form (N-NO 3 i N-NH 4) w glebie ulegała większym zmianom w pierwszym roku badań, zwłaszcza w stanowisku po ziemniaku i w siedlisku łąkowym. Zmiany zawartości N mineral- nego były zapewne związane z mineralizacją materii organicznej pochodzącej z obornika i starej darni łąkowej. Większe zasoby azotu występowały w glebie łąkowej niż w gruntach ornych. We wszystkich stanowiskach zasoby N mineralnego oraz jego straty w okresie jesienno-zimowym były na ogół małe i potencjalnie nie stwarzały zagrożenia dla czystości wód gruntowych. Najza- sobniejsza w azot mineralny była warstwa orna gleby (0–30 cm).

Czasopismo: Polish Journal of Agronomy
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Plonowanie odmian pszenicy jarej w zależności od warunków glebowych

Celem przeprowadzonych badań było ustalenie reakcji (wyrażonej plonem ziarna) 10 odmian pszenicy jarej na jakość gleby (kompleks glebowo-rolniczy, klasa bonitacyjna gleby, pH gleby). W literaturze brakuje informacji na ten temat. Badania nad pszenicą jarą prowadzono na bazie serii doświadczeń odmianowych Porejestrowego Doświadczalnictwa Odmianowego w ra- mach COBORU, we wszystkich rejonach Polski, w latach 2005– 2012. Uwzględniono 10 odmian pszenicy jarej: Bombona, Bryza, Hewilla, Monsun, Nawra, Parabola, Trappe, Tybalt, Zadra i Żura. Doświadczenia były zakładane na czterech kompleksach glebo- wo-rolniczych: pszennym bardzo dobrym, pszennym dobrym, żytnim bardzo dobrym i żytnim dobrym; na klasach gleby: II, IIIa, IIIb i IVa; w warunkach odczynu obojętnego i lekko kwaśnego (pH gleby od 5,0 do 7,3). Najwyższe plony ziarna (średnio z odmian) uzyskano na glebach kompleksu pszennego bardzo dobrego, a o 5% niższe na glebach kompleksu pszennego dobrego. W porównaniu z kompleksem pszennym bardzo dobrym na glebach kompleksu żytniego bardzo dobrego otrzymano plony niższe o 16%, a na glebach kompleksu żytniego dobrego – niższe o 21%. Ba- dane odmiany pszenicy wykazywały niejednakowe spadki plonu ziarna przy ich uprawie w gorszych warunkach glebowych. Największe zmniejszenie plonów na glebach kompleksów żytnich w stosunku do kompleksu pszennego bardzo dobrego stwierdzono u odmian: Bryza, Tybalt, Nawra i Żura. Najmniejszymi spadkami plonu ziarna przy uprawie w gorszych warunkach glebo- wych charakteryzowały się odmiany Hewilla i Trappe.

Czasopismo: Polish Journal of Agronomy
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo