rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Ocena odporności powłok na bazie DLC na doraźne uszkodzenie w warunkach tarcia ślizgowego ze smarowaniem wodą i solą fizjologiczną

W ramach programu badawczego właściwości tribologicznych cienkich powłok ceramicznych na bazie DLC (Diamond – Like – Carbon) wykorzystywanych w konforemnych skojarzeniach ślizgowych wykonano testy odporności na zużycie. Jako obszar docelowy wykorzystania badań w technice przyjęto łożyska ślizgowe smarowane wodą oraz zastosowania biomedyczne. Ze względu na te założenia wykorzystano jako podłoże stal nierdzewną ulepszaną cieplnie, a jako środki smarowe zastosowano wodę destylowaną oraz sól fizjologiczną do wlewów dożylnych. Do badań wykorzystano dwie odmiany powłoki – niemodyfikowane DLC oraz DLC modyfikowane domieszką wolframu. W trakcie opisywanych badań wykonano serię testów w celu wyznaczenia granicznych warunków wymuszenia, zdefiniowanego jako średnie naciski powierzchniowe oraz prędkość ślizgania, po przekroczeniu których następuje gwałtowne zniszczenie powłoki. Na podstawie wyników pomiarów opracowano aproksymowane charakterystyki granicznych wymuszeń w układzie p – v oraz pokrewnych dla badanych materiałów, smarów i zakresu parametrów wymuszenia.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Modelowanie zjawisk cieplnych w procesie tarcia łożyska ślizgowego

Badania termowizyjne umożliwiają precyzyjne zlokalizowanie wadliwie funkcjonujących
elementów maszyn i urządzeń. Szczególnie ma to znaczenie
w elementach węzłów łożyskowych maszyn, w których względny ruch obrotowy
powoduje wydzielanie znacznej ilości ciepła. W opracowaniu przedstawiono
możliwości zastosowania termowizji do monitorowania zjawisk zachodzących
podczas procesu tarcia. Dla realizacji założonych celów pracy zaprezentowano
zbudowane, oryginalne stanowisko diagnostyczne, umożliwiające przeprowadzenie
badań oraz rejestracji i zapisu rozkładu temperatury w łożyskach
ślizgowych. W pracy zamieszczono wyniki badań w postaci termogramów dla łożyska pracującego pod obciążeniem i nieobciążonego. Zestawiono wyniki
testów porównawczych dla łożyska badanego w obecności oleju jako środka
smarnego o klasyfikacji lepkości VG46 oraz tarcia technicznie suchego. Do
analizy rozkładu temperatur wykorzystano program komputerowy FLIR QuickReport
oraz sformułowano wnioski z pracy.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Quasi-elektroreologiczne właściwości wybranych silnikowych olejów bazowych

W artykule przedstawiono wyniki badań wpływu zewnętrznego stałego pola elektrycznego na moment hamujący w układzie: wirujący wał–olej–uszczelnienie wargowe. W badaniach używano bazowych olejów silnikowych syntetycznych: glikol polialkilenowy (polyalkylene glycol = PAG) i polialfaolefina (polyalphaolefin = PAO) oraz dodatków uszlachetniających: przeciwzużyciowy (AW) i modyfikator tarcia (FM). Doświadczenia te prowadzono dla różnych temperatur czystych olejów bazowych i ich mieszanin z dodatkami AW i FM.
Właściwości elektroreologiczne bazowych olejów i ich mieszanin z ww. dodatkami AW i FM wyznaczono na stanowisku składającym się z reometru pracującego w układzie obracająca się tarcza–płyta i z przystawki umożliwiającej wytworzenie stałego pola elektrycznego między tarczą i płytą.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ wody na właściwości tarciowe powłok do regeneracji podeszew

W pracy przedstawiono metodykę oraz wyniki badań tarciowych kompozytów
przeznaczonych do regeneracji spodów obuwia, wykonanych z żywicy poliuretanowej
napełnianej i sadzą, granulatem szklanym, miałem węglowym, garnetem
oraz elektrokorundem. Kompozyty podczas testów współpracowały z próbką
wykonaną z Al2O3, która zastępowała materiał posadzkowy. Badania przeprowadzono
w warunkach tarcia technicznie suchego oraz w obecności wody. Analiza wyników badań pozwoliła na stwierdzenie, że najodpowiedniejszym
kompozytem do regeneracji warstw podeszew obuwia jest kompozyt z dodatkiem
sadzy, który posiada najwyższy współczynnik tarcia zarówno w warunkach
tarcia technicznie suchego, jak i obecności wody.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Tribologiczne badania wieloskładnikowego kompozytu na osnowie polioksymetylenu podczas tarcia ze stalą

W artykule przedstawiono wyniki badań dotyczące wpływu nacisku jednostkowego p, prędkości ślizgania v i parametru chropowatości Ra stalowego przeciwelementu na tribologiczne właściwości wieloskładnikowego kompozytu na osnowie polioksymetylenu (POM). Badany kompozyt zawierał: 60% obj. POM + 12% obj. proszku PTFE + 20% obj. proszku brązu + 8% obj. wypełniacza szklanego (50% włókien szklanych i 50% mikrokulek szklanych). Badania tribologiczne realizowano na tribometrze typu "pin on disk" w zmiennych warunkach wymuszeń procesu tarcia technicznie suchego po stali. Jako wielkości wyjściowe w badaniach przyjęto: intensywność zużycia liniowego Ih , współczynnik tarcia ž oraz końcową temperaturę badanych par trących Tt. W realizacji tych badań wykorzystano plan rotalny eksperymentu na 5 poziomach dla 3 zmiennych. Na podstawie wyników badań wyznaczono wielowymiarowe funkcji regresji (o postaci wielomianu drugiego stopnia), które umożliwiły opracowanie charakterystyk tribologicznych w postaci wykresów przestrzennych i warstwicowych. Przeprowadzone badania wykazały istotny wpływ wartości przyjętych wielkości wejściowych na właściwości tribologiczne badanego skojarzenia ślizgowego. Opracowane charakterystyki tribologiczne mogą być pomocne w optymalnym kształtowaniu cech geometrycznych węzłów ślizgowych wykorzystujących badane skojarzenie i w określaniu ich granicznych warunków eksploatacji.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ obciążenia i prędkości obrotowej na zużycie stali bainitycznej w skojarzeniu ślizgowym na stanowisku Amslera

Podjęcie problemu zastosowania stali bainitycznej do produkcji szyn kolejowych oraz w jakich warunkach mają być one eksploatowane nie jest łatwym zadaniem. W związku z tym w ramach pracy przeprowadzono badania tribologiczne (na stanowisku Amslera) oraz metalograficzne i profilografometryczne śladów współpracy. Określono wpływ wybranych parametrów eksploatacji, tj. obciążenia (Q) i prędkości obrotowej na zużycie i współczynnik tarcia stali o strukturze bainitycznej w skojarzeniu ślizgowym.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Analizy porównawcze wpływu drgań stycznych poprzecznych i wzdłużnych na siłę tarcia w ruchu ślizgowym

W pracy przedstawiono oryginalny model obliczeniowy do analizy wpływu drgań stycznych poprzecznych na siłę tarcia w ruchu ślizgowym. Model ten oprogramowano w środowisku Matlab/Simulink i wykorzystano w obliczeniach symulacyjnych zmian siły tarcia pod wpływem drgań wymuszonych podłoża. Podobne analizy przeprowadzono przy wymuszeniu w kierunku zgodnym z kierunkiem realizowanego przesuwu. Uzyskano bardzo dobrą zgodność z wynikami badań doświadczalnych.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Ocena odporności na utlenianie oraz właściwości smarnych kompozycji oleju roślinnego

Zbadano odporność oksydacyjną oraz właściwości smarne stabilizowanego oleju rzepakowego. Do oceny odporności na utlenianie przygotowanych kompozycji olejowych wykorzystano metodę DSC – skaningową kalorymetrię różnicową oraz test PetroOxy. W wyniku przeprowadzonych testów utleniania stwierdzono poprawę odporności oksydacyjnej oleju rzepakowego stabilizowanego olejem z ostropestu plamistego oraz naturalnymi przeciwutleniaczami. Testy tribologiczne prowadzono na aparacie czterokulowym wg metody standardowej, jak również zmodyfikowanej w warunkach zacierania.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Metoda badania kinetyki zużywania przekładni ślimakowej ze ślimakiem Archimedesa

W oparciu o metodę autorską badania kinetyki zużywania materiałów przy tarciu ślizgowym przedstawiono metodę oszacowania trwałości zużyciowej przekładni ślimakowych ze ślimakiem Archimedesa. Ustalono postać funkcji zużycia liniowego zębów ślimacznicy w wybranych punktach przyporu. Na podstawie rozwiązania numerycznego określono charakter zależności resursu przekładni od zużycia.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Właściwości powłok wielowarstwowych o różnej grubości warstw Ti/TiN

W artykule przedstawiono wyniki badań strukturalnych (TEM) oraz pomiaru mikrotwardości i adhezji do podłoża metodą zarysowania wielowarstwowych powłok Ti/TiN wytworzonych metodą ablacji laserowej (PLD – Pulsed Laser Deposition). Badano powłoki Ti/TiN o okresie multiwarstwy z zakresu 32–500 nm, o równych grubościach podwarstw oraz o różnym stosunku grubości TiN do Ti. Analizowano wpływ liczby granic rozdziału na właściwości mikromechaniczne multiwarstwy. Wyniki badań wskazują na silną zależność twardości od liczby granic rozdziału. Zmniejszanie okresu powłoki wielowarstwowej Ti/TiN z 500 do 62 nm powoduje jej utwardzenie. Natomiast dla okresu 31 nm obserwowano drastyczny spadek twardości i odporności na zarysowanie. Dalsze utwardzenie multiwarstw można uzyskać zwiększając udział fazy ceramicznej w powłoce wielowarstwowej. Twardość powłoki 8xTi/TiN o stosunku grubości 4:1-TiN/Ti jest równa twardości pojedynczej powłoki TiN, natomiast obciążenie krytyczne jest ponad 2-krotnie wyższe.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ kieszeni smarowych na zatarcie pary ciernej stal-brąz

W referacie przedstawiono przykładowe powierzchnie cylindryczne z kieszeniami smarowymi wykonane w Katedrze Technologii Maszyn i Organizacji Produkcji Politechniki Rzeszowskiej oraz zaprezentowano możliwości poprawy odporności na zatarcie węzłów ślizgowych typu stal–brąz z wykonanymi mikrozasobnikami smaru. Stwierdzono, że istnieje możliwość zwiększenia drogi tarcia do zatarcia pary ciernej zawierającej próbkę z kieszeniami smarowymi w porównaniu z węzłem posiadającym panewkę gładką (tradycyjną).

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Dynamiczne modele tarcia w analizach wpływu drgań kontaktowych stycznych na siłę tarcia w ruchu ślizgowym

Wyjaśnienie mechanizmu obniżenia siły napędu pod wpływem drgań kontaktowych stycznych, niezbędnej do wywołania i podtrzymania ruchu ślizgowego, wymaga analizy zmian siły tarcia powodowanych tymi drganiami. W pracy przedstawiono wyniki takich analiz przeprowadzonych w środowisku Matlab-Simulink przy wykorzystaniu dynamicznych modeli tarcia Dahla i Duponta. Uzyskane wyniki porównano z wynikami badań doświadczalnych oraz z wynikami odpowiednich analiz przeprowadzonych przy wykorzystaniu klasycznego modelu tarcia Coulomba.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Zużycie stali 100Cr6 określane jej twardością i parametrami wymuszeń w warunkach smarowania olejem Transol 150 z dodatkiem 3% MoS2

W pracy przedstawiono badania tribologiczne, które przeprowadzono planowanym eksperymentem wykorzystując plan rotalny dla trzech zmiennych niezależnych, tj. nacisku pH, prędkości poślizgu v i twardości kulek H ze stali 100Cr6. Przyjęty zakres twardości (24–62 HRC) odzwierciedla cały zakres twardości stosowanych w budowie przekładni zębatych. Za wielkość wyjściową (kryterialną) eksperymentu przyjęto zużycie kulek określone średnicą śladu wytarcia nieruchomych kulek. Zużycie to mierzono po drodze tarcia s = 33,4 m. Kompozycję smarową przygotowywano mieszając 3% MoS2 (określane wagowo) z olejem Transol 150. Testy prowadzono na aparacie czterokulowym. Do matematycznego opisu zależności pomiędzy wielkościami wejściowymi i wyjściowymi, zmierzonymi podczas eksperymentu zastosowano analizę regresji. Jako funkcji aproksymującej wyniki badań przyjęto wielomian drugiego stopnia ze współdziałaniem pierwszego rzędu. Opracowano funkcję zużycia d = f(pH, v, H) dla skojarzeń ślizgowych pracujących przy styku skoncentrowanym punktowym. Zauważono istotny wpływ twardości na zużycie kulek. Stwierdzono, że związek ten nie jest jednoznaczny ale ściśle uzależniony od charakteru parametrów wymuszeń. Powiązanie twardości z wymuszeniami zewnętrznymi pozwoliło zaobserwować, że otrzymana funkcja d = f(pH, v, H) nie jest monotoniczna, lecz posiada ekstremum.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Współczynnik restytucji prędkości cząstek podczas zderzenia z łopatkami młyna wirnikowego

W pracy zaproponowano, aby wpływ rzeczywistych warunków na restytucję prędkości k uwzględnić za pomocą współczynnika β jako υ" = υ'k/β. Warunkami tymi są: cząstka nie ma kształtu kulistego i jest zaburzony przepływ w strumieniu. Oszacowano wartość współczynnika β dla młyna z dwoma wirnikami i pięcioma rzędami łopatek.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Zwiększenie trwałości rolek do formowania rur

Przemysł wytwarzania rur stosuje różne metody i techniki ich produkcji, jednak
formowanie rur stalowych ze szwem ma największe osiągnięcia na rynku. Podstawowe
narzędzie do ich formowania, czyli rolki są tradycyjnie wykonywane
ze stali narzędziowych o wysokiej zawartości chromu, na przykład stali narzędziowej
D2. Jednak jakość rur nowej generacji wykonywanych ze stali o wyższej
wytrzymałości i twardości wymaga zastosowania nowych materiałów przewyższających właściwości mechaniczne stali D2. Zaistniała więc konieczność
zmian technologii, przeprojektowania narzędzi, przebadania nowych materiałów
i opracowania odpowiedniej obróbki cieplnej, zapewniając im dłuższą
żywotność i zmniejszenie przestojów w celu spełnienia oczekiwań produkcyjnych.
W niniejszym projekcie zostały przeanalizowane i ocenione najlepsze
opcje przedstawione na rynku narzędzi do pracy na zimno w celu zwiększenia
żywotności istniejących narzędzi (stal D2).
Ocenę przeprowadzono w warunkach laboratoryjnych zbliżonych maksymalnie
do parametrów produkcyjnych. Wykorzystano tester do badań tribologicznych
(T-05) i wykonano badania dynamiczne (próba Charpy'ego). Wykazano
przydatność nowych materiałów i możliwość uzyskania oszczędności.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Własności tribologiczne aluminium otrzymanego na drodze konsolidacji plastycznej proszków

W artykule przedstawiono wyniki badań właściwości tribologicznych aluminium Al99,7 wytwarzanego na drodze konsolidacji plastycznej szybko krystalizowanych proszków. Uzyskane wyniki odniesiono do litego aluminium w tym samym gatunku. Badanie odporności na zużycie ścierne oraz wyznaczenie współczynnika tarcia przeprowadzono z zastosowaniem testera T-05. Testy prowadzono przy ruchu postępowym w styku ślizgowym, w warunkach tarcia technicznie suchego oraz z użyciem środka smarnego (smar OCG 1000) na początku procesu. Zastosowano przeciwpróbkę ze stali łożyskowej 100 Cr6 oraz dla porównania ze stopu 7075.
 Uzyskane wyniki wskazują na znacznie większe zużycie materiałów poddanych badaniom w warunkach tarcia technicznie suchego w porównaniu z tarciem z zastosowaniem smaru OCG 1000. Również zastosowanie przeciwpróbki ze stopu 7075 skutkowało większym zużyciem zarówno materiału próbki, jak i przeciwpróbki.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Badania procesów zachodzących w sprzęgłach stosowanych w przekładniach zębatych power shift podczas sprzężenia ciernego

Elementy sprzęgieł przekładni zębatych power shift, a w szczególności tarcze sprzęgłowe powinny charakteryzować się dużą odpornością na zużywanie tribologiczne oraz wysokim współczynnikiem tarcia. Od wymienionych cech tarcz sprzęgłowych w dużym stopniu zależy trwałość i niezawodność zestawów sprzęgłowych, a w związku z tym kompletnej przekładni zębatej power shift stosowanej w układzie napędowym maszyn roboczych.
W prezentowanej pracy przedstawiono analizę tribologiczną tarcz sprzęgłowych stosowanych w budowie przekładni zębatych power shift. W każdym przypadku zmiany przełożenia przekładni zachodzi rozprzężenie oraz sprzężenie cierne między tarczami, które jest określane jako faza przejściowa będąca równocześnie najtrudniejszym okresem pracy dla całego układu napędowego maszyny roboczej.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Statyczno-kinetyczne charakterystyki tarcia kompozytów polimerowych przeznaczonych do regeneracji prowadnic obrabiarek

W artykule przedstawiono wyniki badań współczynnika tarcia statycznego i kinetycznego chemoutwardzalnych kompozytów metalopolimerowych na osnowie  żywicy  epoksydowej,  przeznaczonych  do  regeneracji  układów prowadnicowych obrabiarek skrawających. Badaniom poddano serię kompozytów o różnych składach jakościowych i ilościowych. Podstawowym napełniaczem proszkowym kompozytów był proszek żelaza otrzymywany metodą redukcji o określonym składzie chemicznym i granulometrycznym. Jako modyfikatory tarcia zastosowano smary stałe o spójności anizotropowej (grafit i dwusiarczek molibdenu) w układzie pojedynczym i binarnym. Do sieciowania kompozytów zastosowano poliaminę alifatyczną (trietylenotetraaminę). Współczynnik tarcia spoczynkowego i ruchowego wyznaczono na specjalistycznym stanowisku z układem przystosowanym do badania tarcia ślizgowego w ruchu posuwisto-zwrotnym, typowym dla układów prowadnicowych. Pomiary wykonano przy różnych naciskach jednostkowych (0,5; 1,0; 1,5 i 2,0 MPa), przy smarowaniu olejem maszynowym. Zbadano wpływ rodzaju dodatków niskotarciowych oraz obciążenia modelowego węzła tarcia na zmiany współczynnika tarcia statycznego i kinetycznego kompozytów metalopolimerowych w skojarzeniu ze stalą. Wyznaczono również statyczno-dynamiczne charakterystyki tarcia skojarzenia: stal-stal. Na podstawie analizy otrzymanych wyników badań stwierdzono, że różnica w wielkości współczynnika tarcia statycznego i kinetycznego zależy istotnie od składu kompozytu polimerowego. Najmniejsza podatność na występowanie efektu stick-slip wykazuje kompozyt zawierający binarny zestaw wewnętrznych smarów stałych o spójności anizotropowej.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Diagnostyka intensywności zużycia oleju silnikowego w czasie eksploatacji

Praca zawiera wyniki badań właściwości eksploatacyjnych oleju silnikowego w kontekście jego diagnostyki. Badania obejmują lepkość kinematyczną oraz zmiany absorbancji w spektometrii w podczerwieni IR. Próbki oleju do badań były pobierane z silnika spalinowego podczas jego eksploatacji.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Kinetyka erozyjnego zużywania powłok epoksydowych starzonych klimatycznie

Badano kinetykę zużywania erozyjnego powłok epoksydowych, uprzednio starzonych klimatycznie. Maksymalny okres starzenia wynosił 3 lata. Badania procesu zużywania erozyjnego powłok epoksydowych przeprowadzono za pomocą urządzenia opisanego w normie PN-76/C-81516. Do oceny intensywności erozyjnego zużywania powłoki epoksydowej przyjęto kryterium I, wyrażające stosunek grubości (G) powłoki do całkowitej masy (M), swobodnie spadających cząstek elektrokorundu granulowanego, powodujących ubytek powłoki w obszarze jej kontaktu z cząstkami erozyjnymi. Powłokę uważano za całkowicie zużytą w przypadku, gdy ubytek erozyjny powłoki spowodował odsłonięcie fragmentu powierzchni stalowego podłoża w kształcie elipsy, której mniejsza średnica wynosiła d = 3,6 ± 0,1 mm. Starzenie powłok epoksydowych pod wpływem czynników klimatycznych spowodowało destrukcję ich warstw powierzchniowych. W wyniku czego postępujące zanikanie adhezji między powłokotwórczą żywicą epoksydową a powierzchnią cząstek pigmentów oraz napełniaczy, przyczyniło się do uwalniania składników powłoki z jej powierzchniowych warstw. Skutkowało to zmniejszeniem twardości oraz wzrostem chropowatości powierzchni powłok. Miało to wpływ na znaczne obniżenie ich połysku. Ponadto powodowało systematyczne obniżanie grubości powłok wraz z wydłużaniem okresu ich starzenia. Obserwowano progresywną destrukcję powierzchni starzonych klimatycznie powłok epoksydowych. Wpłynęło to na zwiększanie intensywności erozyjnego zużywania powłok w miarę upływu okresu ich starzenia. Po trzech latach klimatycznego starzenia powłok epoksydowych, intensywność zużywania erozyjnego badanych powłok wzrosła bowiem ponad trzykrotnie.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Charakterystyki tribologiczne niektórych smarów plastycznych poddanych ugniataniu w obecności wody

W publikacji przedstawiono charakterystyki tribologiczne syntetycznych smarów plastycznych o zróżnicowanym składzie ilościowym i jakościowym fazy zdyspergowanej, poddanych przedłużonemu ugniataniu w obecności wody. Wykonano testy tribologiczne opracowanych smarów plastycznych, określające właściwości przeciwzatarciowe i przeciwzużyciowe, wyznaczając graniczne obciążenie zużycia Goz, obciążenie zacierające Pt, graniczne obciążenie zatarcia Poz oraz graniczny nacisk zatarcia poz. Wykonano także badania fizykochemiczne określające odporność mechaniczną smaru plastycznego i przeprowadzono analizę wpływu tych zmian na jego właściwości tribologiczne. Na podstawie wyników badań fizykochemicznych i tribologicznych badanych smarów plastycznych stwierdzono, iż w wyniku działania sił ścinających pod wpływem przedłużonego ugniatania i obecności wody oraz w warunkach eksploatacji w łożysku, zmiana struktury smaru na bazie pochodnej wapniowej kwasu tłuszczowego, objawiająca się jego zdecydowanym zagęszczeniem, nie wpływa na obniżenie właściwości smarnych. Natomiast smar zagęszczony litową pochodną kwasu tłuszczowego, badany w takich samych warunkach, ulega rozrzedzeniu, a jego skuteczność smarowa maleje.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ przedłużonego ugniatania w obecności wody na właściwości tribologiczne smarów plastycznych z organicznym i mineralnym dodatkiem smarowym

W publikacji przedstawiono charakterystyki tribologiczne syntetycznych smarów plastycznych, zawierających mineralne i organiczne dodatki smarowe, po przedłużonym ugniataniu w obecności wody. Badane smary skomponowano na bazie oleju parafinowego, zagęszczonego stearynianem litu z teflonem oraz talkiem jako dodatki smarowe. Określono właściwości przeciwzatarciowe i przeciwzużyciowe opracowanych smarów plastycznych przed i po ugniataniu w obecności wody, wyznaczając na aparacie czterokulowym graniczne obciążenie zużycia Goz, obciążenie zespawania Pz, obciążenie zacierające Pt, graniczne obciążenie zatarcia Poz oraz graniczny nacisk zatarcia poz. Smary poddane przedłużonemu ugniataniu w obecności wody, niezależnie od rodzaju dodatku smarowego, w warunkach zacierania wpływały na obniżenie trwałości węzła tarcia. Natomiast smar nieugniatany, bez dodatku wody, z mineralnym dodatkiem smarowym charakteryzował się większą skutecznością przeciwzatarciową niż smar z syntetycznym dodatkiem organicznym, co potwierdziła wyższa wartość granicznego nacisku zatarcia i obciążenia zacierającego. Stwierdzono także, że wzrostowi penetracji smarów po przedłużonym ugniataniu, w stosunku do penetracji smarów nieugniatanych, bez wody, odpowiada pogorszenie parametrów tribologicznych. Badania te przeprowadzono dla określenia właściwości smarów w warunkach działania obciążeń mechanicznych i wody, często występujących w przemyśle spożywczym podczas eksploatacji maszyn w procesach produkcji żywności.

Czasopismo: Tribologia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna