rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Zmienność w obrębie populacji różeńca górskiego (Rhodiola rosea L.) pod względem plonu surowca i zawartości związków biologicznie czynnych

Badana pięcioletnia populacja różeńca górskiego (Rhodiola rosea L.) charakteryzowała się znacznym zróżnicowaniem pod względem cech rozwojowych masy kłączy wykształconych przez rośliny oraz zawartością w kłączach związków biologicznie aktywnych. Powietrznie sucha masa kłączy z korzeniami z jednej rośliny wahała się od 36 do 250 g. Zawartość w surowcu dwóch najważniejszych substancji biologicznie aktywnych wahała się dla: rozawiny w granicach od 1800 do 3700, a dla salidrozydu od 130 do 1900 mg·100 g⁻¹.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Hodowla chryzantemy wielkokwiatowej na drodze mutagenezy indukowanej promieniowaniem X i gamma

Chryzantema, obok róży i gerbery, jest jedną z najpopularniejszych roślin ozdobnych na świecie. Chłonny rynek zbytu podlegający prawom mody nieustannie wykazuje zapotrzebowanie na nowe odmiany. Hodowcy podejmują wiele starań, aby zaspokoić wyraﬁnowane i często zmieniające się gusta klientów. Odmiany popularne w jednym roku są szybko zastępowane. Stąd też największym zainteresowaniem hodowców cieszą się metody pozwalające łatwo i w krótkim czasie uzyskać zmienność pojedynczych cech, jak barwa czy typ kwiatostanu, decydujących w głównej mierze o atrakcyjności nowych odmian. W porównaniu do innych metod, wymagania te najlepiej spełnia indukowana mutageneza. W pracy scharakteryzowano chryzantemę wielkokwiatową, opisano założenia i przebieg programów hodowlanych opartych na indukowaniu mutacji promieniowaniem X i gamma oraz przedstawiono najważniejsze osiągnięcia polskiej hodowli.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Reakcja roślin na nadmierne stężenie manganu w glebach. Część III. Toksyczna zawartość manganu w glebach i roślinach

Zawartość manganu w roślinach bobiku i prosa oraz koncentracja wybranych jego form rozpuszczalnych w glebach posłużyła do wyznaczenia górnego krytycznego stężenia tego pierwiastka w tkankach roślin jak i glebach. Do wyznaczenia tych progowych zawartości posłużono się indeksem tolerancji oraz równaniami regresji opisującymi zależność pomiędzy tym wskaźnikiem, a zawartością manganu w glebie i roślinie.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ auksyn, światła i wstępnej etiolacji na ukorzenianie mikrosadzonek krzewuszki (Weigela) "Bristol Ruby"

Badano wpływ IAA, IBA i NAA w stężeniach 1,0 i 5,0 mg·dm⁻³ w kombinacji ze światłem lub 7-dniową wstępną etiolacją na ukorzenianie Weigela 'Bristol Ruby' ex vitro. Pędy wykorzystane do doświadczenia uzyskano z ustabilizowanych kultur prowadzonych na zestalonej pożywce WPM.
Stwierdzono, że obecność auksyn miała korzystny wpływ na procent ukorzenionych pędów, długość korzeni oraz spowodowała zwiększenie świeżej masy korzeni zarówno na świetle, jak i po inkubacji w ciemności. Więcej ukorzenionych mikrosadzonek i korzeni z jednego pędu uzyskano w obecności IAA lub IBA w stężeniu 5,0 mg-dm-3, natomiast NAA korzystniej wpływał w stężeniu 1,0 mg·dm⁻³. Siedmiodniowa etiolacja wpłynęła korzystnie na zwiększenie liczby i świeżej masy korzeni.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Kompleksowa technologia zbioru kukurydzy na ziarno

W pracy przedstawiono kompleksową technologię zbioru i suszenia ziarna kukurydzy dla gospodarstw indywidualnych. Omówiono także wyniki badań przyjętych rozwiązań technicznych i technologicznych. Zwrócono uwagę na możliwość skrócenia czasu zbioru i automatyzacji przebiegu procesu suszenia ziarna kukurydzy.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Sorbent poliamidowy PA-6 jako komponent podlozy ogrodniczych

Na podstawie badań laboratoryjnych opracowano technologię otrzymywania na skalę przemysłową sorbentów PA-6 z odpadów włókienniczych i dziewiarskich. Sorbenty te, zastosowane jako komponenty podłoży ogrodniczych w różnych kombinacjach wpływały korzystnie na właściwości fizykochemiczne podłoży, a tym samym na ukorzenianie się i wzrost roślin testowanych.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw roznych substancji wnoszonych do gleby i sciolkowania na niektore fizyczne wlasciwosci podloza i wschody pietruszki

Wykonano dwa doświadczenia laboratoryjne, w których badano wpływ wnoszenia do gleby Solakrolu oraz ściółkowania gleby na niektóre fizyczne właściwości podłoża i wschody pietruszki w warunkach symulowanego opadu deszczu. Gleba z dodatkiem Solakrolu charakteryzowała się lepszą strukturą. Solakrol zwiększył wskaźnik strukturalności i rozpylenia gleby oraz poprawił wodoodporność agregatów glebowych. Po zastosowaniu Solakrolu odnotowano istotne zmniejszenie zwięzłości gleby w strefie kiełkowania nasion. Spośród porównywanych ściółek najmniejszą zwięzłością charakteryzowała się gleba ściółkowana korą i trocinami. W obydwu doświadczeniach deszczowanie istotnie zwiększyło zwięzłość podłoży. Nie stwierdzono istotnego wpływu Solakrolu i badanych ściółek na wschody pietruszki w warunkach laboratoryjnych. Kontynuację badań laboratoryjnych stanowiły dwa doświadczenia polowe w których stwierdzono korzystny wpływ kondycjonerów glebowych na wschody pietruszki.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zwalczanie strzygonii choinówki (Panolis flammea Schiff.) w Puszczy Zielonej, czyli rzecz o przydatności samolotu An-2R w ochronie drzewostanów

Wśród szkodników owadzich związanych z sosną zwyczajną (Pinus sylvestris L.), niebagatelne miejsce zajmuje strzygonia choinówka (Panolis flammea SCHIFF.). W roku 2001 szkodnik ten nawiedził Puszczę Zieloną w nasileniu wymagającym podjęcia zabiegów ratowniczych. Na pole walki desygnowano samolot An-2R (w wersji rolniczej z aparaturą opryskującą uzbrojoną w 10 sztuk rozpryskiwaczy rotacyjnych, tzw. atomizerów, typu AU 5000 Micronair. W korony drzew wprowadzono - w czasie 7 lotów operacyjnych, tzn. 7 h 51’ - ultramałą dawkę (0,15 dm³·ha⁻¹) preparatu Nomolt 150 SC. Uzyskana skuteczność (98,4%) określa najlepiej miejsce tego insektycydu w arsenale środków strzygoniobójczych.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ temperatury i wilgotności na przewodność cieplną buraka ćwikłowego

Badania wpływu temperatury i wilgotności na przewodność cieplną buraka ćwikłowego były prowadzone metodą liniowego źródła ciepła („gorącego drutu”) w zakresie temperatur od 20 do 90°C i wilgotności 0,2-84%. Wpływ temperatury i wilgotności na przewodność cieplną buraka ćwikłowego opisano równaniem empirycznym.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wykorzystanie grzybow drozdzopodobnych [Sporobolomyces roseus] w bioindykacji skazen chemicznych srodowiska

Grzyby drożdżopodobne (Sporobolomyces roseus) mogą być wykorzystane w bioindykacyjnej ocenie stopnia zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego. Sporobolomyces roseus występuje powszechnie w mikroflorze na powierzchni blaszek liściowych drzew, krzewów, roślin zielnych i traw. Nie jest pasożytem, a sposób zarówno odżywiania się wydzielinami liści, jak i eksponowane położenie decydują o dużej jego wrażliwości na skażenia powietrza. Zmiana odczynu (pH) powierzchni blaszek liściowych roślin oraz inne substancje toksyczne, deponowane na powierzchni liści, wpływają ograniczająco na rozwój kolonii grzyba, a w wyższych stężeniach powodują jego obumieranie. Test, oparty na liczebności kolonii Sporobolomyces roseus rozwijających się w warunkach laboratoryjnych z materiału pobranego w terenie, obrazuje aktualny stan skażenia powietrza. Badania prowadzone we Wrocławiu na materiale pobranym z liści klonów (Acer platanoides L.) wykazały duże różnice w liczbie kolonii Sporobolomyces roseus wyhodowanych w laboratorium na pożywce (YGP). Liczba kolonii grzybal uzależniona była od lokalnego stężenia dwutlenku siarki w powietrzu i ogólnego obciążenia środowiska zanieczyszczeniami przemysłowymi i komunikacyjnymi. Stwierdzono przydatność testu szczególnie w badaniach terenów o lokalnie zróżnicowanym stopniu zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Ocena zmienności genetycznej cech mutantów lędźwianu siewnego (Lathyrus sativus L.)

Materiał do badań stanowiły mutanty uzyskane działaniem chemomutagenów na nasiona lędźwianu siewnego odmian krajowych - Krab i Derek. W pracy przedstawiono zmienność genetyczną mutantów pod względem cech morfologicznych, parametrów plonowania i składu chemicznego nasion (zawartość białka, tłuszczu i skład kwasów tłuszczowych) w porównaniu do ich form wyjściowych. Uzyskane wyniki wskazują, że mutageneza może być efektywną metodą indukowania zmienności cech, czego efektem są mutanty o zmienionym morfotypie, wcześniejszym dojrzewaniu, poprawionych parametrach plonowania, podwyższonej zawartości białka, tłuszczu oraz korzystnym składzie kwasów tłuszczowych. Najbardziej obiecujące mutanty stanowić mogą interesujący materiał wyjściowy w pracach nad hodowlą lędźwianu siewnego.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw nawozenia siarka elementarna na zawartosc mikroelementow w roslinach i glebach. Cz.I. Cynk, miedz

Badania nad wpływem nawożenia siarką elementarną na zawartość miedzi i cynku w roślinach i glebie przeprowadzono w oparciu o 2-letnie doświadczenie wazonowe. Podłożem użytym w doświadczeniu były trzy gleby o zróżnicowanym składzie granulometrycznym oraz zawartości siarki ogólnej i siarczanowej.
Rośliną doświadczalną w pierwszym roku badań była gorczyca uprawiana w plonie głównym i poplonie. W drugim roku badań testowano kukurydzę w plonie głównym i grykę w poplonie. W doświadczeniu zastosowano zróżnicowane nawożenie siarką 1 g (S₁), 2 g (S₂), 3 g (S₃) na wazon w postaci nawozu Wigor S. W wyniku przeprowadzonego doświadczenia stwierdzono, że wzrastające dawki siarki przyczyniły się do zakwaszenia gleb, co powodowało wzrost zawartości i pobrania Cu i Zn przez rośliny. Zawartość i pobranie miedzi oraz cynku przez rośliny było największe na glebie bardzo lekkiej i średniej, a mniejsze na glebie ciężkiej. Zastosowane nawożenie siarką nie wpłynęło na zawartość w glebach miedzi i cynku ekstrahowanych roztworem 1 mol HCl·dm⁻³.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Efekty uprawy cykorii korzeniowej na nasiona metoda bezwysadkowa w roznych terminach siewu na tle przebiegu pogody

W trzyletnim doświadczeniu polowym badano wpływ 3 terminów siewu (25-28. VIII, 10-11. VIII i 25-27. VIII) na wzrost, przezimowanie oraz plony nasion cykorii korzeniowej uprawianej metodą bezwysadkową. W warunkach regionu środkowo-zachodniego Polski pozyskiwanie nasion cykorii tym sposobem okazało się możliwe, szczególnie w latach o dostatecznej liczbie opadów i dokonywaniu wysiewu najpóźniej do końca I dekady sierpnia.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Rozmieszczenie olowiu w profilach gleb darniowych wybranych rejonow Sudetow

Analizowano całkowitą zawartość ołowiu w profilach wietrzeniowych gleb darniowych wytworzonych z granitognejsów, łupków łyszczykowych i melafirów. Badania zlokalizowano w wybranych pasmach górskich Sudetów: Karkonoszach, Górach Suchych, Górach Bialskich, Masywie Snieżnika. Zawartość ołowiu w glebach darniowych zależała od rodzaju skały macierzystej, a jego rozmieszczenie w profilu było związane z poziomem genetycznym i ilością węgla organicznego. Nie stwierdzono zależności pomiędzy zawartością ołowiu a składem granulometrycznym porównywanych gleb. W większości gleb koncentracja ołowiu w powierzchniowych poziomach genetycznych była podwyższona, ale nie przekraczała dopuszczalnych dla tego pierwiastka wartości granicznych.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Systemy uprawy buraka cukrowego w Polsce w badaniach ankietowych

W 2012 roku przeprowadzono badania ankietowe dotyczące systemów uprawy buraka cukrowego w Polsce. Badaniami objęto cały areał uprawy tej rośliny (192 039 ha). Ankietę rozesłano do służb surowcowych wszystkich koncernów cukrowych w Polsce: Krajowa Spółka Cukrowa - 7 cukrowni, Südzucker - 5 cukrowni, Pfeifer & Langen - 3 cukrownie, Pfeifer & Langen Glinojeck - 1 cukrownia, Nordzucker - 2 cukrownie. W ankiecie wyróżniono 16 systemów uprawy. W polskiej praktyce rolniczej występuje duże zróżnicowanie systemów uprawy buraka cukrowego. Dominującym sposobem uprawy roli jest orka tradycyjna (85,9% całkowitej powierzchni plantacji), za pomocą której wprowadza się do gleby obornik (31,2%), międzyplon (15,4%) lub rezygnuje się z nawożenia naturalnego i organicznego (29,2%). Konserwujące metody uprawy buraka stosowane są średnio na 13,5% areału polskich pól. Najpopularniejszym materiałem mulczującym jest międzyplon ścierniskowy z gorczycy białej. Ten system uprawy wdrażany jest głównie w rejonach kontraktacyjnych cukrowni wielkopolskich oraz w Werbkowicach.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw wieloletniego nawozenia gnojowica, obornikiem i NPK na wlasciwosci kwasow huminowych

Badano właściwości kwasów huminowych gleb wieloletniego doświadczenia nawozowego, w którym stosowano nawożenie gnojowicą trzody chlewnej, obornikiem i NPK. Gnojowicę stosowano w dwóch dawkach: równoważnej obornikowi pod względem ilości wnoszonego azotu oraz obornikowi pod względem ilości wnoszonego węgla. Stwierdzono, że właściwości kwasów huminowych warunkowane są stosowaniem gnojowicy, a nie jej dawką.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Fitotoksyczność herbicydu Titus 25 DF dla ogórka w warunkach zasolenia

Celem pracy było określenie w jakim stopniu zasolenie podłoża modyfikuje reakcje ogórka odmiany Hela F₁ na działanie herbicydu sulfonylomocznikowego Titus 25 DF. Doświadczenia wegetacyjne prowadzono metodą kultur wodnych. Herbicyd i NaCl dodawano do pożywki. Po 7 dniach wzrostu roślin, określano długość korzeni, wysokość części nadziemnych, ich świeżą i suchą masę oraz zawartość białka całkowitego, wolnych aminokwasów i barwników fotosyntetycznych. Zasolenie podłoża nie miało istotnego wpływu na działanie herbicydu. Wzrost korzeni i części nadziemnych podobnie był hamowany w wyniku działania samego herbicydu jak i herbicydu + NaCl. Herbicyd (1 nmol・dm⁻³), NaCl oraz herbicyd (1 nmol・dm⁻³) + NaCl nie miały wpływu na zawartość wolnych aminokwasów w częściach nadziemnych i korzeniach. Natomiast sam herbicyd w stężeniu 100 nmol・dm⁻³ powodował zmniejszenie zawartości wolnych aminokwasów w częściach nadziemnych do 80% kontroli i wzrost w korzeniach do 160% kontroli.
Pod wpływem działania czynników stresowych (NaCl, herbicyd, herbicyd + NaCl) w częściach nadziemnych nastąpił spadek zawartości białka całkowitego do 80% kontroli, natomiast w korzeniach nastąpił wzrost do ok. 115% kontroli. Również w tym przypadku nie wykazano wpływu zasolenia na działanie herbicydu. Zawartość barwników fotosyntetycznych była wyższa w obecności herbicydu i NaCl niż w obecności samego herbicydu.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw warunkow glebowych na konkurencyjnosc owsa gluchego [Avena fatua L.] wobec jeczmienia jarego

Doświadczenie wazonowe założone metodą serii niezależnych realizowano w latach 2000-2001. Obsada roślin była stała i wynosiła 10 szt. na wazon. Jęczmień jary i owies głuchy (Avena fatua L.) rosły w stosunku 1 : 0, 1 : 1 oraz 0 : 1. Wysiewano je na trzech różnych glebach: lekkiej, średniej i ciężkiej. Warunki glebowe wyraźnie wpływały na rozwój i wzajemne relacje między jęczmieniem jarym i owsem głuchym. W fazie 3-4 liści nie stwierdzono istotnego wpływu rodzaju gleby na rozwój korzeni obu gatunków, natomiast wzrost części nadziemnych przebiegał najkorzystniej na ogół na glebie średniej. W końcu wegetacji najwyższą produkcyjnością odznaczał się jęczmień jary nadal na glebie średniej, natomiast owies głuchy - na glebie średniej tylko wtedy, gdy rósł samodzielnie. Gdy poddany był on konkurencji ze strony rośliny uprawnej, rozwijał się najkorzystniej na glebie lekkiej. W obecności chwastu jęczmień jary zwiększał plon ziarna i słomy, podczas gdy owies głuchy w towarzystwie rośliny uprawnej ograniczał swój rozwój i płodność. Przewaga jęczmienia jarego nad owsem głuchym była największa na glebie średniej, a najmniejsza - na glebie lekkiej.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Oddziaływanie nawożenia NPK i magnezem na zawartość mikroelementów pokarmowych (Fe, Cu, Zn i Mn) w bulwach ziemniaka

Przeprowadzone badania miały na celu ustalenie wpływu wysokości dawki NPK oraz sposobu stosowania N i Mg na zmiany koncentracji mikroelementów w bulwach ziemniaka odmiany Mila. Zostały one oparte na dwóch doświadczeniach polowych, w których stosowano wzrastające dawki NPK - N₄₀P₄₀K₆₀, N₈₀P₈₀K₁₂₀, N₁₂₀P₁₂₀K₁₈₀, N₁₆₀P₁₆₀K₂₄₀ w seriach z azotem lub magnezem dostarczanym roślinom doglebowo i dolistnie.
Nawożenie wysokimi dawkami NPK spowodowało fluktuację zawartości mikroelementów w bulwach ziemniaka. Wzrastające dawki NPK w serii z nawożeniem azotem stosowanym doglebowo zwiększyły zawartość miedzi, cynku i manganu, a obniżyły zawartość żelaza w bulwach ziemniaka. W obiektach z dolistnym nawożeniem azotem korzystne działanie nawożenia NPK zaznaczyło się w przypadku cynku i manganu. W serii z dolistnym nawożeniem azotem średnia zawartość manganu była wyższa, a cynku i żelaza niższa niż w obiektach z nawożeniem doglebowym. Wraz ze zwiększeniem dawki NPK zaznaczyła się tendencja do niewielkiego spadku koncentracji żelaza i miedzi oraz wzrostu zawartości cynku i manganu w serii z Mg stosowanym doglebowo, a także ograniczenia pobierania żelaza i zwiększenia zawartości miedzi, cynku i manganu w bulwach ziemniaka w obiektach z magnezem dostarczanym roślinom dolistnie. Nawożenie magnezem stosowane dolistnie, w porównaniu do glebowego, wpłynęło korzystnie na kształtowanie się średniej zawartości mikroelementów w bulwach ziemniaka.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Uszkodzenia zimowe a plonowanie europejskich ekotypów życicy trwałej Lolium perenne L.

Przedstawiono zróżnicowanie uszkodzeń zimowych europejskich ekotypów życicy trwałej (Lolium perenne L.) w powiązaniu z ich plonowaniem i odpornością na pleśń śniegową w warunkach szklarniowych. W 1995r. w Ogrodzie Botanicznym IHAR w Bydgoszczy, w czteropowtórzeniowym doświadczeniu założonym metodą losowanych bloków (dwa powtórzenia dla użytkowania łąkowego i dwa dla pastwiskowego), wysadzono 157 obiektów. W ZDHAR w Bartążku w warunkach szklarniowych oceniano odporność 132 badanych obiektów na pleśń śniegową. Panujące warunki pogodowe podczas zimy 1995/1996 były niesprzyjające przetrwaniu życicy trwałej. Spośród badanych ekotypów najgorzej przetrwały zimę obiekty pochodzące z Włoch, Hiszpanii i Grecji, a najlepiej ekotypy z Rumunii, Czech i Polski. Stwierdzono istotną ujemną korelację pomiędzy zimowymi uszkodzeniami, a odpornością na porażenie pleśnią śniegową badaną w warunkach szklarniowych. Uszkodzenia zimowe istotnie zróżnicowały plonowanie ekotypów życicy trwałej. Z przeprowadzonej analizy wynika, że dla części ekotypów, w późniejszych pokosach zmalał wpływ uszkodzeń zimowych na wielkość ich plonu. Spowodowane to mogło być ich późniejszą regeneracją. Znaczne zróżnicowanie ocenianych obiektów pod względem badanych cech pozwala wyodrębnić cenny materiał wyjściowy do hodowli nowych odmian.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ jodu, kobaltu, miedzi i molibdenu na wzrost i różnicowanie tkanki kalusowej mieszańców Aegilops x Triticum

Badano wpływ zwiększonych 100 i 1000-krotnie zawartości jodu, kobaltu, miedzi i molibdenu w pożywce MS na wzrost i różnicowanie tkanki kalusowej rodów mieszańcowych (Ae. juvenalis x CZR 1406) x Begra i {[(Ae. ventricosa x Grandur) x Panda] x Arda} x Arda. Tkankę kalusową otrzymano z eksplantatów liściowych mieszańców na pożywce indukcyjnej MS + 2 mg·dm⁻³ 2,4-D (kwas 2,4-dichlorofenoksyoctowy). Następnym etapem było namnożenie uzyskanego kalusa na standardowej pożywce MS oraz na pożywkach MS o zwiększonych stężeniach wybranych mikroelementów. Kultury prowadzono w fitotronie, na świetle (9 µmol·m⁻²·s⁻¹) przy 16 godz. fotoperiodzie i temperaturze 24°C. Regenerację roślin przeprowadzono na pożywce MS bez regulatorów wzrostu, zwiększając oświetlenie do 18 µmol·m⁻²·s⁻¹. Wysokie stężenia mikroelementów ograniczały przyrost świeżej masy tkanki kalusowej rodu mieszańcowego (Ae. juvenalis x CZR 1406) x Begra i stymulowały jej wzrost u rodu {[(Ae. ventricosa x Grandur) x Panda] x Arda} x Arda. W kombinacjach ze zwiększonymi stężeniami mikroelementów powstawało najczęściej mniej centrów merystematycznych, szczególnie w tkance kalusowej {[(Ae. ventricosa x Grandur) x Panda] x Arda} x Arda. Zwiększona zawartość mikroelementów w pożywce wpływała stymulująco na formowanie się korzeni u obu badanych rodów mieszańcowych. Regenerację pędów mieszańca {[(Ae. ventricosa x Grandur) x Panda] x Arda} x Arda odnotowano jedynie w kontroli i w kombinacjach z miedzią i kobaltem. Ród mieszańcowy (Ae. juvenalis x CZR 1406) x Begra zregenerował pędy jedynie w kontroli. 100 krotne zwiększenie zawartości miedzi w pożywce powodowało istotny wzrost liczby regenerujących pędów w tkance kalusowej rodu {[(Ae. ventricosa x Grandur) x Panda] x Arda} x Arda.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ zróżnicowanego nawadniania na straty węgla i azotu w glebie murszastej

W doświadczeniu terenowym (C - łąka nienawadniana, D - łąka deszczowana - 339 mm, E - łąka zatapiana - 847 mm) i w doświadczeniu laboratoryjnym (0 - bez nawadniania, I - wilgotność kapilarna, II - 615, III - 1042, IV - 1657 ml·4 kg⁻¹ gleby) zbadano wpływ wielkości dawki polewowej na straty węgla i azotu z gleby murszastej wytworzonej z piasku luźnego i słabogliniastego pochodzenia lodowcowego. Straty C i N z poziomu akumulacyjnego wzrastały wraz ze wzrostem zastosowanej dawki polewowej. Największe ilości stwierdzono w przesączach po pierwszym terminie nawadniania, niezależnie od wielkości zastosowanej dawki wody destylowanej w kolumnach glebowych (PO nr 54427). Po zakończeniu nawadniania ilość C i N w glebie, gdzie stosowano III i IV dawkę nawadniającą, była istotnie mniejsza w stosunku do pozostałych kombinacji.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo