rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
“Gdy ręka gmatwała linie w kształt Trynitarskiej Bramy”, , czyli o rysunkach Józefa Czechowicza

Wśród spuścizny Józefa Czechowicza odnajdujemy, obok rękopisów czy rzeczy osobistych, także rysunki poety. Zachowało się ich dwadzieścia pięć z lat 1925-1929. Przechowywane w kilku miejscach do dziś nie wzbudziły zainteresowania i nie zostały opracowane. Wykonywane najczęściej piórem i atramentem pojawiają się na rękopisach utworów, towarzyszą korespondencji poety, są pracami egzaminacyjnymi, lub występują niezależnie.
Najliczniejszą grupę stanowią ilustracje wierszy. Zachodzi w nich bardzo ścisły, a zarazem prosty związek między tekstem a elementem graficznym, który nawiązuje do treści lub stylistyki wiersza. Ilustrowane są bądź poszczególne strofki bądź cały wiersz.
Drugą ciekawą grupą są rysunki z korespondencji poety. Wśród nich na uwagę zasługują zwłaszcza własnoręcznie wykonane przez Czechowicza karty pocztowe.
Interesujące są też szkice związane z pedagogiczną pracą poety.
Rysunki poety cechuje wyrobiony zmysł plastyczny swoboda linii, prawidłowość proporcji, dobra kompozycja pewna finezja i humor. Mówią one dużo o Czechowiczu poecie i człowieku. Mogą stanowić ciekawe zarzewie badań nad autoilustracją w literaturze.

Czasopismo: Roczniki Humanistyczne
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o sztuce
Glosa do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 17 maja 2017 r. (IV KK 145/17)

Glosa dotyczy rozróżnienia między zniszczeniem a uszkodzeniem rzeczy. Autor podziela pogląd Sądu Najwyższego, że rozróżnienie to ma istotne znaczenie dla oceny odpowiedzialności sprawcy. Uważa jednak, że przyjęte przez Sąd Najwyższy kryterium tego rozróżnienia nie jest właściwe. Różnica między zniszczeniem a uszkodzeniem rzeczy tkwi nie w tym, czy możliwe jest korzystanie z rzeczy, ale w tym, czy rzecz została pozbawiona cech rzeczy danego rodzaju, czy nie.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Glosa do uchwały Sądu Najwyższego z 13 maja 2015 r., III CZP 19/15, LEX nr 1679823

Przedmiotem glosy jest uchwała Sądu Najwyższego z 13 maja 2015 r. (III CZP 19/15), w której Sąd Najwyższy stwierdził, że „przedstawiciel ustawowy małoletniego dziecka może udzielić pełnomocnictwa do złożenia oświadczenia o wyrażeniu zgody przewidzianej w art. 34 ust. 3 ustawy z dnia 5 grudnia  1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty (jedn. tekst: Dz. U. z 2015 r. poz. 464)”. Sąd Najwyższy za bezwzględnie niedopuszczalne uznał udzielenie przez rodziców pełnomocnictwa ogólnego do wykonywania wszystkich czynności z zakresu władzy rodzicielskiej. Autorka, aprobując co do zasady zajęte przez Sąd Najwyższy stanowisko, analizuje związane z nim szczegółowe zagadnienia, pominięte przez Sąd Najwyższy, skupiając się na wymogach, jakie powinna spełniać osoba pełniąca funkcję pełnomocnika, a także na kwalifikacji udzielenia analizowanego pełnomocnictwa jako istotnej sprawy dziecka. Zdaniem autorki udzielenie pełnomocnictwa do wyrażenia zgody  powinno być stosowane w sytuacjach zupełnie wyjątkowych, przy uwzględnieniu zastrzeżeń, wynikających z prawa cywilnego i medycznego.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Droit Moral, które nie ma nic wspólnego z moralnością, czyli o autorskich prawach osobistych w systemie prawa francuskiego

Francja uchodzi za kolebkę powstania praw autorskich w kontynentalnym systemie prawnym. Już w czasach Wielkiej Rewolucji Francuskiej można odnaleźć początki koncepcji ideologicznych mających za przedmiot ochronę interesów niemajątkowych twórcy. Znaczącą rolę w zakresie kształtowania regulacji prawnych mających za przedmiot ochronę praw autorskich odegrało orzecznictwo. Konieczność rozstrzygania sporów dotyczących ochrony autorskich praw niemajątkowych przy braku podstaw normatywnych dla rozstrzygania tych sporów stała się przyczyną dla stworzenia regulacji prawnych w tym zakresie. Aktualnie normatywne źródło regulujące sposób ochrony autorskich praw niemajątkowych we Francji stanowi głównie kodeks własności intelektualnej oraz w pewnym zakresie również kodeks cywilny. Na podstawie analizy wskazanych w zdaniu poprzednim ustaw sformułować można ogólny wniosek, iż podstawę dla osobistych uprawnień autora stanowi w prawie francuskim uznanie niepodzielności osoby twórcy i jego dzieła. Ustawodawca francuski w treści przepisów kodeksu własności intelektualnej wskazuje na cechy praw autorskich oraz na narzędzia prawne służące ochronie tych praw. Szczególnej ochronie prawo francuskie poddaje prawo do zachowania integralności utworu oraz prawo do ujawnienia dzieła nad czym pochyla się autor niniejszego opracowania.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Przemoc wśród osób starszych a sumienie jej sprawców - aspekt etyczny i społeczno-prawny

Prezentowany artykuł podejmuje tematykę sumienia osoby starszej, sprawcy przemocy. Uwaga skupiona jest na aspektach etycznych i społeczno-prawnych. Podstawę źródłową stanowią poglądy etyków, socjologów prawa oraz filozofów. Teoretyczne ujęcie sumienia sprawcy przemocy podparte jest odwołaniami do badań dotyczących przemocy, zrealizowanych w trzech domach pomocy społecznej województwa podlaskiego oraz badań prowadzonych w ramach projektów międzynarodowych, których celem była diagnoza oraz poprawa działań interwencyjnych w przypadkach przemocy względem starszych kobiet ze strony męża. 

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Efektywność egzekucji administracyjnej w Polsce w latach 2010-2014

Efektywność postępowania egzekucyjnego jest ważna z punktu widzenia dochodów budżetowych zarówno państwa jak i poszczególnych szczebli samorządu terytorialnego. Wymuszenie wykonania obowiązków podatkowych zapobiega nieuczciwości w zakresie realizacji nałożonych przez państwo i działające w jego imieniu organy administracji publicznej obowiązków, a także przeświadczeniu o braku konieczności podporządkowania się prawu. Celem opracowania jest przedstawienie efektywności należności podatkowych i niepodatkowych. Autor analizując pozyskane dane wskazuje na trudności w efektywnym egzekwowaniu należności przez organy egzekucyjne. W rozważaniach oprócz przedstawienia „ułomności” przepisów regulujących postępowanie egzekucyjne zostały również poruszone kwestie bierności wierzycieli. Przedstawione dane świadczą o niskiej świadomości wierzycieli o możliwych formach współpracy z organami egzekucyjnymi oraz o możliwościach zabezpieczenia należności i niskiej efektywności ich wykorzystania. Wnioski wyciągnięte przez autora pokrywają się z tymi, które wynikają z informacji pokontrolnych przeprowadzonych przez NIK. W treści opracowania wyniki analizy tekstów prawnych i przedstawionych danych zostały w niektórych miejscach wzbogacone o uwagi wynikające z praktyki zawodowej autora jako byłego pracownika organu egzekucyjnego.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Znaczenie międzynarodowego prawa humanitarnego w zwalczaniu powstania w świetle wybranych populacjocentrycznych doktryn przeciwpowstańczych

W realizacji przyjętej przez państwa zachodnie tzw. populacjocentrycznej strategii zwalczania powstania (counterinsurgency, COIN) niezwykle istotną rolę odgrywa międzynarodowe prawo humanitarne (MPH), przestrzeganie i stosowanie tego prawa jest bowiem jednym z gwarantów osiągnięcia sukcesu w populacjocentrycznych operacjach przeciwpowstańczych – zdobyciu poparcia ludności, co pozwala na odcięcie powstańców od pomocy udzielanej przez tę ludność i ostateczne stłumienie powstania. Dlatego w doktrynach przeciwpowstańczych takich państw, jak Wielka Brytania i Stany Zjednoczone, a także w doktrynie COIN przyjętej przez NATO, obowiązek poszanowania i przestrzegania prawa humanitarnego stanowi czynnik niezbędny w każdym działaniu, w którym prawo to może znaleźć zastosowanie (np. podczas akcji zbrojnej przeciw powstańcom czy w przypadku ich schwytania). Każda z tych doktryn zawiera więc postanowienia dotyczące zasad i norm MPH, choć doktryny te różnią się między sobą szczegółowością odniesień do MPH, nie wszystkie też zagadnienia wchodzące w zakres regulacji tego prawa zostały w doktrynach poruszone.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Wyłączenie członka Polskiej Komisji Akredytacyjnej

Nad systemem jakości kształcenia w szkolnictwie wyższym czuwa Polska Komisja Akredytacyjna. Wpisuje się w strukturę organizacyjną europejskich instytucji akredytacyjnych. Jest niezależna w swoim działaniu, nie podlega nadzorowi organów państwowych. Ma charakter środowiskowy. Wydaje opinie i oceny dotyczące jakości kształcenia w szkołach wyższych, a jej uchwały mają charakter niepodważalny. Działalność Komisji zakotwiczona jest w dwóch zasadach: obiektywizmu i bezstronności.
Polska Komisja Akredytacyjna nie jest organem administracyjnym, a jej czynności nie podlegają przepisom Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednakże dla zachowania obiektywizmu i bezstronności w pracach Komisji, Kodeks postępowania administracyjnego ma zastosowanie w odniesieniu do wyłączenia członka (członków) Komisji. Sytuacje, które wymuszają takie wyłączenie to: zatrudnienie w kontrolowanej uczelni samego członka Komisji, zatrudnienie osoby pozostającej z nim w określonym stosunku bliskości, powołanie członka Komisji w charakterze eksperta, wykluczenie dualizmu ról procesowych (jednoczesne występowanie w roli eksperta i członka Komisji) oraz konieczność zmiany składu osobowego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy dotyczącej oceny Komisji. O wyłączeniu członka Komisji postanawia jej przewodniczący, którego czynność w tym zakresie jest odformalizowana i nie stanowi aktu administracyjnego.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Kształtowanie się jednolitego systemu oświaty w II Rzeczypospolitej

W artykule poruszono tematykę unifikacji systemu oświaty w Polsce po odzyskaniu niepodległości w 1918 r. Przedstawiono krótko ustrój szkolnictwa na ziemiach poszczególnych zaborców, a następnie zaprezentowano kolejno uchwalane akty prawne, mające na celu ujednolicenie oświaty w Rzeczypospolitej. Niewątpliwie najwięcej uwagi poświęcono ustawie z 11 marca 1932 r. o ustroju szkolnictwa, której uchwalenie było momentem przełomowym w rozwoju oświaty w dwudziestoleciu międzywojennym. Do 1932 r. prawo oświatowe tworzyły pojedyncze ustawy przedwojenne, obowiązujące na określonym obszarze, ustawy obejmujące tylko nieliczne dziedziny szkolnictwa oraz rozporządzenia i zarządzenia Ministra Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, które wydawane były doraźnie i w samym założeniu miały charakter tymczasowy. W tym między innymi Przepisy tymczasowe o szkołach elementarnych w Królestwie Polskim z 1917 r., Dekret o obowiązku szkolnym z 1919 r. czy dwie ustawy z 1922 r. – o zakładaniu i utrzymywaniu publicznych szkół powszechnych oraz o budowie publicznych szkół powszechnych.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Charakter prawny klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania

Klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania jest narzędziem administracji skarbowej, służącym przeciwdziałaniu aktywności podatnika, podejmującego nielegalne próby zmniejszenia ciężaru podatkowego. Zadaniem autora było przedstawienie charakteru prawnego wprowadzonych w lipcu 2016 roku przepisów dotyczących klauzuli oraz możliwych, negatywnych skutków jakie wywołają w kontekście ochrony interesu podatnika. W wyniku podjętych badań przyjęto, że wspomniana klauzula pełni funkcję prewencyjną, sankcyjną i fiskalną. Wprowadzone przepisy dotyczące unikania opodatkowania mogą przynieść pozytywny rezultat jeśli wydawane opinie zabezpieczające oraz prowadzone w sprawie przez Ministra Finansów postępowania nie będą naruszały ustawowych praw i obowiązków podatnika. Istnieje jednak obawa, że wprowadzenie ww. klauzuli uniemożliwi stosowanie legalnych metod zmniejszania obciążenia podatkowego i wpłynie negatywnie na swobodę kształtowania przez strony stosunku prawnego. Jako wniosek de lege ferenda uznano potrzebę zmian legislacyjnych w zakresie art. 119 lit. za i 119 lit. zd Ordynacji podatkowej, co ma umożliwić zachowanie jednolitego stanowiska Ministra Finansów wydającego opinie zabezpieczające w podobnych sprawach.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Zasady prawa budowlanego

Tematyka zasad prawa budowlanego stanowi punkt wyjścia do szczegółowych rozważań, związanych z treścią poszczególnych przepisów prawnych oraz prawidłowością rozstrzygnięć zapadających w procesie budowlanym. Wyodrębnienie zasad prawa budowlanego ma na celu nie tylko oddziaływanie na zachowanie określonych podmiotów w kierunku podjęcia określonych zachowań, ale co warto zauważyć, zasady te służą do wprowadzenia określonych wartości, które są przedmiotem szczególnej ochrony w procesie budowlanym.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Dysfunkcje polskiego prawa i kierunki jego doskonalenia na etapie procesu ustawodawczego

Artykuł podejmuje dwa główne zagadnienia. Pierwszym są dysfunkcje prawa, drugim możlie kierunki jego doskonalenia, w zakresie procesu ustawodawczego. Wady polskiego prawa są różne. Należą do nich między innymi  inflacja prawa, jego mała czytelność, brak jasnych podstaw aksjologicznych, transgresja rozumiana jako przekraczanie obszarów materialnych przez akty prawne usytuowane na różnych poziomach w hierarchii aktów prawnych. Mankamentami prawa są również jego zbyt częste zmiany oraz nadmierna instrumentalizacja. Dlatego istnieje potrzeba usprawnienia procesu ustawodawczego. Wydaje się, że zmiany powinny odpowiadać kilku podstawowym hasłom. Każde z nich zawiera oczywiście wiele pomniejszych elementów, które także powinny być przedmiotem ewentualnych korekt. Są nimi kierunkowe wskazania:  1) proces ustawodawczy powinien być bardziej racjonalny; 2) proces ustawodawczy powinien być bardziej profesjonalny; 3) proces ustawodawczy powinien być bardziej uspołeczniony; 4) proces ustawodawczy powinien być bardziej kontrolowany i 5) proces ustawodawczy powinien być bardziej  efektywny.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Formuła zastępstwa głowy państwa w świetle art. 57 niemieckiej ustawy zasadniczej

Artykuł dotyczy zagadnienia instytucji zastępstwa Prezydenta Republiki Federalnej Niemiec. Pierwsza jego część zawiera krótki opis rozwiązań regulujących te kwestie w okresie obowiązywania Konstytucji Republiki Weimarskiej z 1919 r. Dopiero na tak zarysowanym tle prezentowane są uregulowania współczesne. Pojawiają się tu takie wątki jak: 1) pozycja ustrojowa prezydenckiego zastępcy, 2) przeszkody w sprawowaniu urzędu przez prezydenta, 3) ramy temporalne wykonywania zastępstwa. W swoich dociekaniach autor stawia tezę, że obecny model zastępstwa funkcjonujący w Niemczech jest wyraźnie niedoregulowany, co w praktyce ustrojowej może rodzić poważne problemy interpretacyjne.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Działania edukacyjno-informacyjne Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej jako element budowania konkurencji w sektorze telekomunikacyjnym

Artykuł przedstawia podejmowane przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej działania edukacyjno-informacyjne, które mają na celu powiększenie świadomości konsumentów oraz wypracowanie prokonkurencyjnych postaw wśród dostawców usług telekomunikacyjnych. Szczegółowo opisane zostały takie inicjatywy jak Program certyfikacji usług telekomunikacyjnych, który jest realizowany w pięciu kategoriach oraz Centrum Informacji Konsumenckiej obejmujące stronę internetową i infolinię konsumencką.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Demoralizacja jako pojęcie kontrowersyjne. Uwagi na tle ustawy o postępowaniu w sprawach nieletnich

Stwierdzenie przejawów demoralizacji stanowi jedną z podstaw interwencji sądu rodzinnego, jaką przewidziano w ustawie o postępowaniu w sprawach nieletnich. Pomimo doniosłości tego pojęcia dla procesu stosowania niniejszej regulacji prawnej, ustawodawca nie zdefiniował wprost czym jest demoralizacja, poprzestając jedynie na przykładowym wyliczeniu nagannych zachowań nieletniego, mogących świadczyć o zaistnieniu tej przesłanki. Z przeprowadzonych analiz wynika, że pojęcie to jest wprawdzie niedoskonałe z teoretycznego punktu widzenia, ale jednocześnie – z perspektywy praktyki – pozostaje ono ujęciem najbardziej operatywnym.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Agencje antykorupcyjne na świecie – problemy prawne i organizacyjne

Tworzenie niezależnych agencji, biur lub komisji antykorupcyjnych staje się częstą praktyką stosowaną przez państwa zmierzającą do kompleksowej walki z korupcją. Tego rodzaju rozwiązania instytucjonalne wprowadziło wiele państw w Europie, Afryce, Azji i Ameryce, również w Polsce utworzono antykorupcyjną agencję pod nazwą Centralne Biuro Antykorupcyjne. Na potrzebę tworzenia agencji antykorupcyjnych zwrócono również uwagę na płaszczyźnie międzynarodowej. Szereg konwencji dotyczących zapobiegania i zwalczania korupcji zobowiązuje strony do tworzenia odpowiedniego organu lub organów, których głównym celem będzie zapobieganie i zwalczanie korupcji.
W opracowaniu dokonano przeglądu rozwiązań instytucjonalnych przyjmowanych w różnych państwach, zwracając szczególną uwagę na wiodące w świecie agencje antykorupcyjne (w Hong Kongu, Singapurze i Australii) oraz na te państwa, które wg indeksu percepcji korupcji szacującego ogólny poziom korupcji w państwie nie osiągnęły najwyższych wyników, by wykazać, że instytucje takie per se nie likwidują korupcji. Istotną rolę bowiem odgrywa wiele innych czynników, w szczególności trójwymiarowa strategia: wykrywania, zapobiegania i edukacji społecznej.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Służebność w Hetmanacie a prawo rzymskie

Jednym z okresów historii narodu ukraińskiego jest okres Hetmańszczyzny, kiedy to naród ukraiński próbował wywalczyć niepodległość i oddzielić się od Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Obowiązywały wówczas różne źródła prawa: Statut Litewski z 1588 roku, zbiory prawa magdeburskiego, akty prawne Hetmana, prawo ukraińskie zwyczajowe i prawodawstwo rosyjskie. Ze względu na brak jednolitości w uregulowaniu podobnych stosunków prawnych, nastąpiła potrzeba kodyfikacji prawa. Wynikiem pracy komisji był akt zatytułowany Prawa, według których sądzi się naród małorosyjski. Wśród służebności Prawa wskazują kilka służebności gruntowych i jedną osobistą - prawo użytkowania. Normy o prawie przejścia po cudzym gruncie były bezpośrednio zapożyczone ze Statutu Litewskiego z 1588 roku. Prawa po raz pierwszy w historii ukraińskiego prawa regulują zagadnienie służebności gruntów miejskich. W Hetmanacie istniały następujące służebności: prawo przejścia po cudzym gruncie, prawo zakazujące wznoszenia budynku ponad określoną wysokość, prawo żądania, aby sąsiad w jakikolwiek sposób nie przeszkadzał dostępowi do światła, prawo do odprowadzania deszczówki na grunt służebny za zgodą sąsiada, prawo wpuszczania poszczególnych belek w ścianę sąsiada, użytkowanie.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Dziecko zeznaje – różne kraje, różne ujęcia

Z dozą przekonania należy wskazać, iż dobro dziecko powinno być priorytetem we wszystkich ustawodawstwach. Z tego względu wszystkie państwa świata powinny zapewnić, by ich ustawodawstwo było skonstruowane w sposób, który chroni bezbronne podmioty ochrony, czyli dzieci. Stres u dziecka może być spowodowany wieloma czynnikami. Do jednych z nich zaliczyć można sytuację, w której dziecko jest świadkiem w sądzie. Niektóre dzieci dobrze sobie radzą z tą nową sytuacją, niektóre z kolei mogą odczuwać dyskomfort. Dlatego kwestia ochrony dziecka (w skład której wchodzą różne aspekty), powinna być priorytetem. Celem niniejszego artykułu jest zaprezentowanie regulacji dotyczących tych kwestii w wybranych państwach z poszczególnych kontynentów. Artykuł prezentuje ustawodawstwo takich krajów, jak: Polska, Japonia, Malezja, RPA, Kenia, Nowa Zelandia, Jamajka, Tuvalu, Stany Zjednoczone, w zakresie problematyki dotyczącej zeznań dziecka. Bez wątpienia stwierdzić należy, iż w ustawodawstwie poszczególnych krajów odnaleźć można zarówno wiele punktów zbieżnych, jak i różnic.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Zabronione zachowania męża pokrzywdzonego cudzołóstwem „Pasterz” Hermasa a lex Iulia de adulteriis

Analizie poddane zostały fragmenty „Pasterza” Hermasa oraz wyimki z „regulacji julijskich”, wyinterpretowane ze źródeł jurydycznych pochodzących z Digestów justyniańskich, przede wszystkim z tytułu Ad legem Iuliam de adulteriis coërcendis (D. 48, 5), celem ustalenia ewentualnych podobieństw i rozbieżności w zakresie odpowiedzialności męża pokrzywdzonego cudzołóstwem, tolerującego naruszenie obowiązku wierności. Badania skoncentrowane zostały na strukturze grzesznych, przestępnych zachowań męża cudzołożnicy, warunkach wykluczających grzeszność i przestępność oraz na zakazie zawierania ponownego związku małżeńskiego, związanym z cudzołóstwem.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Zasady ogólne administracyjnego postępowania egzekucyjnego

Przedmiotem badań w niniejszym opracowaniu były zasady charakterystyczne dla postępowania egzekucyjnego. Są to zasady wynikające wprost z przepisów ustawy egzekucyjnej i obowiązujące tylko w postępowaniu przymusowym. Analiza zasad ogólnych postępowania egzekucyjnego pozwala stwierdzić, że nie mają one tylko cech wytycznych pozostawionych bez sankcji procesowych. Są one normami prawa, których naruszenie wywołuje określone skutki prawne dla wszystkich uczestników postępowania. Ich ocena dokonywana jest przez uczestników postępowania i sądy administracyjne z takim skutkiem prawnym, jak naruszenie jakiegokolwiek przepisu prawa materialnego. W ramach omawiania każdej z zasad starano się w sposób syntetyczny ująć ich najważniejsze elementy ze szczególnym uwzględnieniem ochrony osoby zobowiązanego.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Pojęcie i cel kary w kościele. Rys historyczno-prawny

Kościołowi przysługuje własne, wrodzone i niezależne od jakiejkolwiek władzy ludzkiej prawo karania podległych sobie wiernych. Ci, którym przysługuje to prawo, powinni jednak pamiętać, że na pierwszym miejscu są oni pasterzami swojej owczarni, a nie sędziami wymierzającymi karę. Stąd zastosowanie sankcji karnej stanowi ostateczność, gdy nie skutkują inne środki, o czym przypomina prawodawca kodeksowy z 1917 roku. Karą nazywamy reakcję na zachowanie się człowieka wykraczającego przeciwko obowiązującym nakazom lub zakazom. Kara ze swej natury powinna być dolegliwością materialną lub duchową. Powinna być cierpieniem odczuwalnym zmysłami przez przestępcę lub pozbawiać go jakiegoś wymiernego dobra, na przykład życia, wolności, własności określonych uprawnień duchowych lub przywilejów w grupie społecznej. Kolejno kara powinna być wymierzona sprawcy jedynie przez prawowitą władzę (np. kościelną), której podlega. Kara może być zaaplikowana jedynie za przestępstwo dokonane, albowiem kara z natury swej jest odwetem nałożonym na sprawcę przez społeczność ludzką za zburzenie porządku prawnego. Skoro nie zaistniało przestępstwo, nie zaistniał również tytuł prawny do wymierzenia tej kary. Pojęcie kary byłoby niepełne, jeśli poprzestalibyśmy na ustaleniu, czym ona jest, pomijając zagadnienie jej celowości. Zapewne to należy do filozofii kary i daje nam odpowiedź na pytanie, dlaczego istnieje kara i jakie jest jej uzasadnienie. Należy podkreślić, że cel kary usprawiedliwia jej stosowanie i bez wątpienia uprawnia Kościół, lub państwo, do jej wymiaru. W dziejach prawa kanonicznego odnajdujemy różne cele karania w Kościele. Dekret Gracjana, opierając się na nauce św. Augustyna, podkreślał, że kara ma uzasadnienie o tyle, o ile przyczynia się do poprawy przestępcy i innych ludzi. Wydaje się więc celowym przybliżenie tych historyczno-prawnych zagadnień wskazanych w temacie niniejszego artykułu.

Czasopismo: Studia Prawnicze KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne