rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Zastosowanie procesu wymiany jonowej do usuwania naturalnych substancji organicznych z wody

Omówiono zastosowanie procesu wymiany jonowej do usuwania z wody naturalnych makrocząsteczek organicznych. Możliwość ta wynika z faktu, iż znaczna część naturalnych substancji organicznych ma charakter makroanionów i stąd mogą być one usuwane na żywicach anionowymiennych. Także frakcja związków organicznych pozbawiona ładunku elektrycznego może zostać usunięta z wody wyniku adsorpcji na jonitach. Wykazano, że o skuteczności usuwania naturalnych substancji organicznych decydują m.in. właściwości fizyczno-chemiczne oczyszczanej wody, właściwości stosowanej żywicy oraz sposób realizacji procesu wymiany jonowej. Korzyści wynikające z wykorzystania wymiany jonowej do usuwania makrocząsteczek organicznych z wody to – oprócz bardzo wysokiej skuteczności – także minimalne wtórne zanieczyszczenie wody oraz bardzo niewielkie ilości odpadów wymagających zagospodarowania. Dodatkowo, coraz częstsze stosowanie tej techniki w układach oczyszczania wody wynika z faktu, iż koszty inwestycyjne i eksploatacyjne procesu wymiany jonowej są porównywalne do kosztów równie skutecznych metod oczyszczania wody ze związków organicznych, np. nanofiltracji lub adsorpcji na węglu aktywnym.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Badania autoaktywacji materiałów filtracyjnych dwutlenkiem manganu na przykładzie chalcedonitu

Przedstawiono algorytm badania podatności materiałów filtracyjnych, ze szczególnym uwzględnieniem chalcedonitu, na autoaktywację dwutlenkiem manganu. Algorytm ten może służyć do opracowania planu badań przedprojektowych na potrzeby zakładów oczyszczania wód podziemnych. Proponowana metodyka została zweryfikowana w badaniach doświadczalnych odżelaziania i odmanganiania wód podziemnych, prowadzonych w złożu chalcedonitowym i porównawczo w złożach kwarcowych i antracytowo-kwarcowych. Wyznaczone zgodnie z opracowaną metodą charakterystyki technologiczne złoża chalcedonitowego, kwarcowego i antracytowo-kwarcowego, uzyskane w takich samych warunkach badawczych, pozwoliły porównać proces autoaktywacji tych złóż dwutlenkiem manganu i wykazać wyraźną przewagę złoża chalcedonitowego nad złożami kwarcowym i antracytowo-kwarcowym w procesie odżelaziania i odmanganiania wody.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Selektywność adsorpcji CO2/N2 na nanoporowatych węglach aktywnych

Niektóre polimery, w tym polimery odpadowe, mogą być bardzo dobrymi prekursorami do otrzymywania porowatych węgli aktywnych. W pracy przedstawiono wyniki badania adsorpcji CO2 i N2 w przedziale temperatur od 0C do 60C pod ciśnieniem 0,005÷1,2 bar (w przypadku CO2) i 0,001÷1,2 bar (w przypadku N2) na jednym mezoporowatym i pięciu mikroporowatych węglach aktywnych otrzymanych z polimerów. Izotermy adsorpcji CO2 i N2 aproksymowano za pomocą równania wirialego i wyznaczono wartości jego współczynników. Na podstawie wartości pierwszego wirialnego współczynnika wyznaczono stałe Henry’go adsorpcji CO2 i N2 w przedziale temperatur od 0C do 60C, które następnie zastosowano do obliczenia selektywności adsorpcji CO2 względem N2 na badanych węglach. Stwierdzono, że wartości stałej Henry’ego adsorpcji CO2 były o rząd wielkości większe od wartości stałej Henry’ego adsorpcji N2. Duża wartość wyznaczonej na podstawie tych stałych selektywności adsorpcji CO2 w stosunku do N2 wskazuje na znacznie silniejsze oddziaływanie CO2 niż N2 z powierzchnią węgla aktywnego. Oznacza to, że badane nanoporowate materiały węglowe mogą być z powodzeniem stosowane do adsorpcji CO2, w tym także do adsorpcji CO2 ze strumienia gazów spalinowych zawierających między innymi azot.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Weryfikacja założeń do projektu modernizacji małej oczyszczalni ścieków z uwzględnieniem nowej interpretacji wymagań prawnych

Zgodnie z obowiązującą interpretacją przepisów dotyczących warunków odprowadzania ścieków do środowiska, usuwanie związków biogennych nie jest wymagane w przypadku oczyszczalni ścieków o przepustowości do 10 tys. mieszkańców równoważnych. Sformułowane ostatnio zastrzeżenia Komisji Europejskiej podważają tą interpretację zwracając uwagę, że uregulowania te powinny dotyczyć wielkości aglomeracji, w której zlokalizowana jest oczyszczalnia, a nie przepustowości samej oczyszczalni. Może to skutkować koniecznością przeprowadzenia pilnej modernizacji takich oczyszczalni w celu dostosowania ich technologii do usuwania związków azotu i fosforu. Problem ten w najbliższej przyszłości może dotyczyć kilkuset małych i średnich oczyszczalni ścieków w Polsce. W artykule przedstawiono przebieg i wyniki badań mających na celu weryfikację założeń do projektu modernizacji przykładowej oczyszczalni ścieków. Wykorzystanie symulacji komputerowej do tego celu pozwoliło zarówno zweryfikować przyjęte założenia projektowe, jak również określić zalecane wartości parametrów eksploatacyjnych oczyszczalni. Wykazano także możliwość osiągnięcia w badanej oczyszczalni założonych efektów technologicznych z uwzględnieniem nowej interpretacji przepisów prawnych.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ warunków meteorologicznych na zanie-czyszczenie powietrza wielopierścieniowymi węglowodorami aromatycznymi zawartymi w pyle zawieszonym na terenie pozamiejskim

Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA) w Polsce emitowane są do atmosfery przede wszystkim z sektora komunalnego, transportu oraz przemysłu i energetyki. WWA znajdujące się w powietrzu atmosferycznym są przenoszone na dalekie odległości, a ich zawartość na danym obszarze zależy przede wszystkim od rozmiaru emisji i warunków meteorologicznych. W pracy dokonano oceny stopnia zanieczyszczenia powietrza pyłem i związanymi z nim WWA na obszarze pozamiejskim w regionie Polski północno-wschodniej (Puszcza Borecka). Analizie poddano wpływ warunków meteorologicznych na obserwowane ilości WWA w powietrzu atmosferycznym w latach 2008–2012, w ujęciu rocznym i sezonowym. Statystycznie istotne wyniki korelacji zawartości WWA w powietrzu z parametrami meteorologicznymi uzyskano w przypadku temperatury, natężenia całkowitego promieniowania słonecznego oraz usłonecznienia i parowania. Stwierdzono, że w ciepłym półroczu większy wpływ na zawartość WWA w powietrzu miała temperatura i wysokość opadów, zaś w chłodnym – natężenie promieniowania, usłonecznienie i parowanie.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Modelowanie symulacyjne zmian zawartości chloru w wodzie wodociągowej w warunkach eksploatacyjnych wybranego systemu dystrybucji

Modele symulacyjne (Epanet, Piccolo, Mike Net, WaterCad) są powszechnymi narzędziami analitycznymi, które umożliwiają badania różnych scenariuszy eksploatacyjnych systemów zaopatrzenia w wodę. Są one wykorzystywane między innymi do szacowania wartości parametrów hydraulicznych pracy sieci wodociągowej w zmiennych stanach zapotrzebowania na wodę. Modele hydrauliczne są również używane do modelowania zmian jakości wody, których zakres w dużej mierze zależy od warunków hydraulicznych pracy systemu wodociągowego. W artykule przedstawiono wyniki symulacji zaniku chloru według trzech scenariuszy pracy systemu zaopatrzenia w wodę, obejmujących minimalne, średnie i maksymalne zapotrzebowanie na wodę w 2017 r. Wyniki symulacji wykorzystano do zbudowania statystycznego modelu zmian zawartości chloru wolnego w wodzie wodociągowej, biorąc pod uwagę odległość od punktu wprowadzenia chloru, prędkość przepływu wody i szybkość zaniku chloru w strumieniu transportowanej wody. Zbudowany model wykazał, że warunki hydrauliczne pracy systemu wodociągowego miały duży wpływ na jakość transportowanej wody, podczas gdy wpływ współczynnika zaniku chloru był zdecydowanie mniejszy. Stwierdzono, że korzystne warunki hydrauliczne, z uwagi na jakość wody wodociągowej, wystąpiły przy przepływie wody w sieci z prędkością powyżej 0,5 m/s.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Badania kinetyczne adsorpcji wybranych barwników z roztworów wodnych na nanoporowatych węglach aktywnych otrzymanych z prekursorów polimerowych

Badano kinetykę adsorpcji wybranych barwników (oranż kwasowy 7, oranż kwasowy 52 i błękit zasadowy 9) z roztworów wodnych na trzech porowatych adsorbentach. Dwa z nich stanowiły proszkowe węgle otrzymane laboratoryjnie z prekursorów polimerowych, natomiast trzeci – zastosowany w celach porównawczych – był handlowym węglem aktywnym firmy Chemviron Carbon. Pierwszy adsorbent laboratoryjny był węglem aktywnym ze znaczną objętością mikroporów, otrzymanym z sulfonowej żywicy styrenowo-dwuwinylobenzenowej. Drugi był natomiast uporządkowanym mezoporowatym węglem otrzymanym z żywicy fenolowo-formaldehydowej metodą miękkiego odwzorowania. Do opisu kinetyki procesu adsorpcji barwników wykorzystano równania pseudo I i pseudo II rzędu. Stwierdzono, że adsorpcja wybranych barwników na badanych węglach aktywnych przebiegała zgodnie z modelem pseudo II rzędu, o czym świadczyły wartości współczynnika korelacji bliskie 1. Wykazano, że kinetyka adsorpcji na poszczególnych węglach różniła się istotnie – stan równowagi adsorpcyjnej osiągany był najszybciej (kilka minut) na węglu aktywnym z sulfonowej żywicy styrenowo-dwuwinylobenzenowej, natomiast najwolniej (kilka godzin) na węglu handlowym. Badane węgle także istotnie różniły się pojemnością adsorpcyjną – najlepszą charakteryzował się węgiel aktywny otrzymany z sulfonowej żywicy styrenowo-dwuwinylobenzenowej. Wymagana dawka tego węgla w celu usunięcia 100% barwnika z roztworu o stężeniu 150 mg/dm3 wynosiła 400 mg/dm3, natomiast w przypadku pozostałych dwóch węgli była pięciokrotnie większa.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Możliwość wykorzystania biomasy mikroglonów w procesie wzbogacania biogazu

W warunkach laboratoryjnych badano skuteczność wzbogacania biogazu produkowanego w reaktorze beztlenowym z pełnym wymieszaniem (CSTR) z wykorzystaniem kultury mikroglonów. Określono także wpływ tego zabiegu technologicznego na wydajność produkcji biomasy mikroglonów w zamkniętym fotobioreaktorze. W eksperymencie zastosowano mieszaną kulturę mikroglonów, w skład której wchodziły Chlorella sp. (90%) i Scenedesmus sp. (10%) oraz wykorzystano biogaz pochodzący z procesu fermentacji ścieków mleczarskich. W pierwszym wariancie badań zastosowano surowy biogaz, natomiast w drugim biogaz wstępnie odsiarczony. Na podstawie przeprowadzonych prac eksperymentalnych stwierdzono, że biomasa mikroglonów zasilana odsiarczonym biogazem wykazywała większą skuteczność usuwania CO2 w porównaniu z układem technologicznym zasilanym surowym biogazem. Największą szybkość przyrostu biomasy mikroglonów oraz największą końcową zawartość biomasy stwierdzono w układzie zasilanym odsiarczonym biogazem. W tym wariancie technologicznym stwierdzono również najwydajniejsze wykorzystanie substancji biogennych z roztworu hodowlanego. Stwierdzono, że zastosowanie biomasy mikroglonów do biosekwestracji CO2 i wzbogacania biogazu wpływało także na zwiększenie zawartości tlenu w biogazie.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wiązanie dwutlenku węgla w złożu dolomitu częściowo zdekarbonizowanego

W pracy przeprowadzono badania kinetyki wiązania dwutlenku węgla podczas filtracji wody przez złoże dolomitu częściowo zdekarbonizowanego w temperaturach 750 st.C, 800 st.C i 850 st.C. Wykazano, że reaktywność dolomitu z dwutlenkiem węgla rośnie wraz ze wzrostem pH i maleje wraz ze wzrostem prędkości filtracji. Udział wapnia i magnezu w twardości ogólnej wody zależy od warunków prażenia dolomitu. W wodzie przefiltrowanej przez złoże dolomitu, w którym węglan magnezu był częściowo zdekarbonizowany (temp. prażenia 750 st.C i 850 st.C) dominowała twardość wapniowa, natomiast w przypadku dolomitu prażonego w temp. 800st.C uzyskano zawartość związków wapnia i magnezu zbliżoną do równomolowej. Stwierdzono, że kinetyka reakcji składników złoża z dwutlenkiem węgla ograniczona jest stanem równowagi węglanowo-wapniowej w wypadku rozpuszczania węglanu wapnia oraz wysoką reaktywnością tlenku magnezu, zależną tylko od dawki dwutlenku węgla.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wykorzystanie licznika cząstek do kontroli pracy filtrów pospiesznych przy zmianie rodzaju koagulantu

Proces filtracji pospiesznej w większości zakładów oczyszczania wody stosujących koagulację objętościową jest ostatnim elementem ciągu technologicznego odpowiadającym za skuteczność separacji zawiesin pokoagulacyjnych. Na sprawność tego procesu wpływa wiele czynników, takich jak warunki prowadzenia procesu koagulacji poprzedzającego filtrację (dawka koagulantu i pH oczyszczanej wody), wielkość powstających agregatów pokoagulacyjnych oraz skuteczność separacyjna złoża filtracyjnego. W artykule przedstawiono wyniki badań przeprowadzonych w układzie filtrów technicznych nad wpływem zmiany rodzaju koagulantu na warunki pracy filtrów pospiesznych oraz skuteczność ich działania. Do realizacji tego celu wykorzystano system analizy pracy filtrów (APF – active power filter) oparty na licznikach cząstek stałych mierzących obecność zawiesin w filtracie. Wykazano, że zmiana koagulantu na reagent o większym stopniu polimeryzacji powoduje niebezpieczeństwo pogorszenia jakości filtratu na skutek pojawienia się znacznych ilości cząstek produktów hydrolizy koagulantu. Wyniki badań mogą być wykorzystane do weryfikacji procedur pracy i płukania złóż filtrów pospiesznych w celu minimalizacji niebezpieczeństwa przedostawania się do filtratu zbyt dużej liczby cząstek zawiesin pokoagulacyjnych, a także mikroorganizmów. Wprowadzenie licznika cząstek do kontroli jakości filtratu jest szczególnie zalecane w układach technologicznych, w których stosuje się koagulanty wstępnie zhydrolizowane. Urządzenia te pozwalają w sposób pośredni zidentyfikować problemy z doborem wymaganej dawki koagulantu i zweryfikować skuteczność stosowanych w tym celu procedur.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Modelowanie zmian zawartości chlorków w wodzie w procesie infiltracji

Na przykładzie ujęcia infiltracyjnego w Legnicy (Przybków) przedstawiono modele zmian zawartości chlorków w wodzie w procesie infiltracji. W tym celu zbudowano modele ARIMA szeregów czasowych zawartości chlorków wodzie infiltracyjnej w studni zbiorczej. Skonstruowano również równanie regresji zawartości chlorków w wodzie infiltracyjnej ze studni zbiorczej w zależności od ich zawartości w wodach Kaczawy oraz zależnie od wysokości opadów atmosferycznych w rejonie Legnicy. Otrzymana postać regresji pozwoliła wnioskować, że opóźnienie transportowe dla chlorków w wodzie ze studni zbiorczej wynosi około 42 dób. Zaprezentowane w pracy modele zastosowano do prognozowania zawartości chlorków w ujmowanej wodzie infiltracyjnej.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza kosztów naprawy uszkodzeń przewodów wodociągowych we Wrocławiu

Znajomość i możliwość prognozowania kosztów naprawy uszkodzeń przewodów wodociągowych może być przydatna w praktyce m.in. do planowania, z kilkuletnim wyprzedzeniem, środków finansowych na naprawę sieci oraz do podejmowania optymalnych decyzji w zakresie eksploatacji i modernizacji sieci wodociągowej z uwzględnieniem rachunku ekonomicznego. Przedstawiona w pracy analiza obejmowała jednostkowe koszty naprawy uszkodzeń przewodów magistralnych i rozdzielczych (o średnicach 80-1200 mm) we Wrocławiu w 1993 r., 1996 r. i 1999 r. Zbadano i określono korelacje między kosztem naprawy a rodzajem uszkodzenia, średnicą i głębokością ułożenia rurociągów, korelacje między kosztem naprawy a rodzajem uszkodzenia armatury (zasuw i hydrantów) sieci wodociągowej oraz tendencje zmian kosztów naprawy poszczególnych rodzajów uszkodzeń rurociągów i armatury w czasie badań, z uwzględnieniem zmiany wskaźników cen (inflacji). Wykazano, że jednostkowe koszty naprawy uszkodzeń zależały przede wszystkim od średnicy przewodów (rosły wraz ze wzrostem średnicy) oraz od rodzaju uszkodzeń rurociągów i armatury. Największe koszty są w przypadku naprawy pęknięć podłużnych rur. Stwierdzono ponadto, że kilkakrotny wzrost jednostkowych kosztów naprawy w okresie prowadzonych badań spowodowany był w dużej mierze bardzo wysoką inflacją w Polsce w latach 90. Na przykładzie systemów wodociągowych kilku miast (wykorzystując także wyniki badań wskaźników uszkodzeń sieci), wykazano, że zmniejszenie ciśnienia o 10-40% oraz jego wahań dobowych w badanych systemach  spowodowało spadek intensywności uszkodzeń rurociągów o 30-58% oraz średnich rocznych wskaźników kosztów naprawy o 42-58%.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Optymalizacja parametrów eksploatacyjnych separatorów substancji ropopochodnych typu TBF

W pracy omówiono problematykę modernizacji hydraulicznej separatorów substancji ropopochodnych, zintegrowanych z osadnikiem oraz bocznym bądź centralnym kanałem obejściowym komory koalescencyjnej (wewnątrz separatora). Opracowano modele hydrauliczne działania tych urządzeń ze swobodnym i zatopionym odpływem ścieków z komory osadnika przez boczny przelew do kanału obejściowego oraz dławionym odpływem ścieków za pomocą kolan syfonowych bądź króćców rurowych z zaworami pływakowymi. Określono średnice, jak też podano minimalne (wymagane) oraz stałe spadki dna kanałów dopływowych i odpływowych dla separatorów ścieków, po uprzednich zmianach średnic rur odpływowych i kolan syfonowych, a także wysokości i długości krawędzi przelewowych. Wykonane obliczenia potwierdziły zakładany rozdział przepływów ścieków wewnątrz analizowanych urządzeń, zarówno przy przepływie nominalnym jak i maksymalnym.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza chwilowych natężeń deszczów miarodajnych we Wrocławiu

W pracy przedstawiono sposób konwersji pluwiogramów do postaci plików numerycznych oraz oryginalną metodę numerycznego wyszukiwania deszczy o maksymalnych chwilowych natężeniach i różnym czasie trwania. Opracowaniu poddano dane o opadach pochodzące z lat 1975-2002 z Obserwatorium Agro- i Hydrometeorologii Akademii Rolniczej we Wrocławiu (Swojec). Na ich podstawie uzyskano formuły do obliczeń natężeń deszczów miarodajnych w funkcji czasu ich trwania dla wartości prawdopodobieństw 10%, 20%, 50% i 100%. Wykazano, że dla potrzeb hydrologii miejskiej istnieje konieczność opracowania formuł do określania natężeń deszczów miarodajnych o charakterze lokalnym.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Morfologia i właściwości adsorpcyjne mezoporowatych węgli z nanocząstkami srebra

Z powodzeniem zsyntezowano, metodą miękkiego odwzorowania, mezoporowate węgle zwierające nanocząstki srebra wykorzystując rezorcynol i formaldehyd, jako prekursory węglowe, oraz kopolimer trójblokowy Lutrol F127 (EO101PO56EO101), jako miękką matrycę. Nanocząstki srebra o wymiarach ok. 90 nm, w dwóch różnych ilościach (10% wag. i 20% wag.) wprowadzono do matrycy węglowej. Ostateczne kompozytowe materiały węglowo-srebrowe charakteryzowały się dużą powierzchnią właściwą (ok. 650 m2/g) oraz dużą całkowitą objętością porów (ok. 0,55 cm3/g), w której udział objętości mezoporów wynosił ok. 70%. Funkcje rozkładu objętości porów wykazały obecność mikro-porów o wymiarach ok. 2 nm i mezoporów o wymiarach ok. 6 nm. Zdjęcia ze skaningowej mokroskopii elektronowej wskazały heterogeniczność wymiarów nanocząstek srebra zawartych w strukturze węglowej kompozytów węglowo-srebrowych. Stwierdzono występowanie zarówno pojedynczych, jak i zaglomerowanych nanocząstek srebra o różnych kształtach i wymiarach od 50 nm do kilkuset nanometrów. Wykazano, że dobrze rozwinięta struktura porowata kompozytowych materiałów węglowych z osadzonymi w nich nanocząstkami srebra stwarza realną możliwość ich wykorzystania w wielu procesach katalitycznych i adsorpcyjnych, ze szczególnym uwzględnieniem procesów uzdatniania wody.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zawartość związków metali ciężkich w osadach dennych Kłodnicy

Przedstawiono wyniki badania zmian zawartości metali (Zn, Pb, Cu, Ni, Cr, Cd, Mn, Fe) w osadach dennych Kłodnicy (Górny Śląsk) w latach 2004 i 2006. W odniesieniu do klasyfikacji LAWA stwierdzono, że zawartość niklu i chromu w osadach nie przekraczała wartości tła geochemicznego. Zawartość ołowiu, miedzi i cynku wskazywała na umiarkowane zanieczyszczenie, natomiast zawartość kadmu klasyfikowała osady denne jako mocno zanieczyszczone. Zaobserwowano także wzrost zawartości żelaza i manganu w osadach dennych, spowodowany dopływem ścieków z terenu kopalń węgla kamiennego. Wskazuje to na konieczność ograniczenia niekorzystnego wpływu przemysłu wydobywczego na stan czystości rzeki. Stwierdzono wzrost zawartości kadmu w 2006 r. w porównaniu do 2004 r., co może oznaczać jego większą kumulację w organizmach roślinnych i zwierzęcych. Przeprowadzone badania wskazują na celowość objęcia zmian zawartości metali ciężkich w osadach dennych Kłodnicy stałą kontrolą analityczną.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Usuwanie frakcji ogólnego węgla organicznego z wody powierzchniowej w procesie koagulacji

Problem skutecznego usuwania substancji organicznych z wód powierzchniowych jest ważnym elementem technologii oczyszczania, w których do tego celu powszechnie stosuje się proces koagulacji. Wśród wielu czynników współdecydujących o przydatności koagulacji do usuwania substancji organicznych, bardzo istotne znaczenie mają rodzaj i forma występowania tych zanieczyszczeń w oczyszczanej wodzie. W artykule omówiono usuwanie ogólnego węgla organicznego oraz jego biodegradowalnych i refrakcyjnych frakcji z wody powierzchniowej w procesie koagulacji objętościowej chlorkiem poliglinu (PAX-XL3) i sedymentacji. Skuteczność obu procesów jednostkowych potraktowano łącznie, jako skuteczność koagulacji. Analiza wyników badań przeprowadzonych w skali technicznej wykazała, że o ilości usuniętych substancji organicznych, poza ich rodzajem, decydowała głównie ich początkowa zawartość w oczyszczanej wodzie, a w wypadku OWO, RWO i NBRWO także (chociaż w mniejszym stopniu) dawka koagulantu. Wykazano, że ilość usuniętych substancji organicznych malała zgodnie z szeregiem: delta[OWO]>delta[RWO]>delta[NBRWO]>delta[NWO]>delta[BRWO]>delta[PWO], przy czym stopień usunięcia frakcji biodegradowalnych z oczyszczanej wody był niewystarczający w aspekcie jej biologicznej stabilności.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka