rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Produkcja podmiotów homonormatywnych? Dyskurs rynkowy wokół regulacji prawnej związków partnerskich w Polsce i małżeństw jednopłciowych w Stanach Zjednoczonych w 2013 roku

Czy wolny rynek może mieć potencjał emancypacyjny dla osób niewpisujących się w tradycyjny wzorzec ról genderowych? W niniejszym artykule przyjrzę się dwóm debatom: wokół legalizacji związków partnerskich w Polsce oraz tej dotyczącej małżeństw jednopłciowych w Stanach Zjednoczonych w kontekście wpływu, jaki dyskurs wolnorynkowy może mieć na współczesne obywatelstwo seksualne. Wielkomiejska homonorma-tyw¬ność jest jednym z produktów kapitalistycznej gospodarki, gdzie terminy takie jak „klasa kreatywna”, „tole¬ran¬cja” i „różnorodność” stanowią komponenty globalnej produkcji ekskluzywnej tożsamości homo¬nor-matyw¬nej.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Wymiary intymności w związkach nieheteronormatywnych

Prezentowany artykuł definiuje i opisuje intymność jako społeczne zjawisko późnej nowoczesności. Jest to próba prezentacji różnych koncepcji i teorii intymności mieszczących się w publicznej i akademickiej debacie. W literaturze poświęconej tematowi intymności w wielu przypadkach z góry zakłada się, że jest ona domeną związków heteronormatywnych. Główna część artykułu poświęcona jest jakościowej analizie empirycznej doświadczania intymności w związkach nieheteronormatywnych

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Od kampowej burleski do (post)konstruktywistycznego performansu. O sposobach noszenia sztucznej szczęki w poezji Mirona Białoszewskiego

Współczesny „zwrot materialistyczny” skłania do ponownego przemyślenia potencjału gender i queer studies poprzez konfrontowanie ich zakresu z refleksją nad tym, co rzeczywiste i namacalne. Dotyczy to zwłaszcza podejścia do problemu ciała zanurzonego w empirii choroby, a już zwłaszcza niepełnosprawnego, które wy¬maga przeszczepu lub noszenia protezy. Bywa ono bowiem ujmowane jako znak podmiotowości „w ruchu”, zawsze gotowej na tożsamościowe „złożenie” oraz relacyjne stawanie-się-z-innym. Uzupełniane poprzez sub¬stytuty niepełnosprawne ciało przestaje w ten sposób podlegać reżimom wiedzy/władzy, zyskując w zamian nowy polityczny potencjał, który daje się odczytać w porządku subwersji i emancypacji. Szkoła sztucznych zębów (1978) Mirona Białoszewskiego wydaje się syntezą queerowych antycypacji poety oraz jego wyprze¬dzających epokę zainteresowań sferą ciała postludzkiego. Opisywane w utworze kłopoty użytkownika protezy obejmują bowiem namysł nad zarówno zdyskursywizowaną, jak i oporną wobec władzy dyskursu stroną materialnej rzeczywistości. Noszenie sztucznej szczęki ujawnia więc w utworze kulisy „teatru ról spo¬łecznych”, sposoby kreowania normatywnej tożsamości człowieka jako twórcy, partnera seksualnego, uczes¬tnika życia codziennego. Staje się jednak także pretekstem dla bardziej fundamentalnych, ontolo¬gicz¬nych rozpoznań – do kwestionowania granicy między podmiotem i przedmiotem, a zwłaszcza między biolo¬gicznym istnieniem oraz jego technologicznym przedłużeniem. Niepiękne, niesprawne i coraz bardziej nie-ludzkie ciało zdradza tu dzięki protezie swój kolejny po queerowaniu, performatywny aspekt, mocno zako¬rzeniony w feno¬menie dys¬ponujących sprawczością realiów. U Białoszewskiego otwiera to pod¬miot na hybry¬dyczną egzys¬tencję, będącą już zawsze skutkiem pozostawania-w-relacji oraz nieustannych negocjacji z dyk¬tującymi warunki rzeczami. Poetycki namysł nad taką nieesencjalną tożsamością zdecy¬dowanie wykra¬cza tym samym poza ramy poststrukturalistycznego paradygmatu. Obraz współkonsty¬tuującego się z protezą człowie¬ka moż¬na by już raczej umieścić w perspektywie poszukiwań wyprzedzających posthumanizm.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
„Wschód będzie tym wszystkim, czym Zachód nie jest” – o japońskich wolnościach i zniewoleniach z perspektywy queer

Niniejszy artykuł stanowi próbę ujęcia strategii życiowych i praktyk językowych osób nie hetero¬norma¬tyw-nych, funkcjonujących w japońskim społeczeństwie, w perspektywie koncepcji queerowych, a zatem przy naś¬wietleniu nie tyle historycznych kontekstów czy genealogii, ile oporu wobec japońskich i zachodnich idei już niehegemonicznych, jednak wciąż służących dominacji opresyjnego patriarchatu.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Powieść jako krytyczna teoria homoseksualności. Na podstawie kilku tekstów francuskich z drugiej połowy XIX wieku

Artykuł odnosi się do tradycji analizowania relacji pomiędzy literaturą a dyskursami konceptualnymi, która zakłada, że powieść może być traktowana jako szczególny rodzaj teorii. Na podstawi przykładów z kilku powieści francuskich z drugiej połowy XIX w. autor analizuje krytyczny potencjał powieści polemizujących z naukowymi teoriami homoseksualności. Jednakże analiza ujawnia również anty-krytyczny potencjał powieści. Autor przekonuje, iż powieść realizuje swój krytyczny potencjał, gdy homoseksualność staje się tematem dialogu. Dialogiczny charakter teorii powieściowych odróżnia je od monologicznych teorii naukowych.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Mężczyźni z niepełnosprawnością fizyczną jako klienci agencji towarzyskich. Perspektywa pracownic seksualnych

Choć w ostatnich latach naukowcy coraz częściej poruszają w badaniach empirycznych temat seksualności osób niepełnosprawnych, potoczna wiedza na ten temat pozostaje fragmentaryczna oraz przepełniona ste-reotypami. Sposoby zaspokajania przez osoby niepełnosprawne potrzeb w tym zakresie objęte są tabu, szczególnie, jeśli wiążą się z innymi stabuizowanymi sferami, np. komercyjnymi usługami seksualnymi. Tymczasem osoby niepełnosprawne stanowią jedną z kategorii klientów odwiedzających pracowników seksu¬alnych. W rezultacie mamy do czynienia ze specyficzną sytuacją, w której osoby społecznie spychane na margines (pracownicy seksualni) spotykają się z niepełnosprawnymi klientami, którzy nie tylko są społecznie wykluczani, ale także w powszechnym rozumieniu pozbawieni potrzeb seksualnych. Artykuł przedstawia perspektywę kobiet świadczących usługi seksualne w agencjach towarzyskich, które spotkały się z niepełno¬sprawnymi klientami. Prezentuje sposób, w jaki postrzegały one potrzeby seksualne u tej kategorii mężczyzn oraz jak definiowały swoją rolę w ich zaspokojeniu. Przedstawia także sposoby postrzegania przez pracownice seksualne ciała niepełnosprawnych mężczyzn, co przekładało się na gotowość przyjęcia ich w roli klientów. Dane empiryczne będące podstawą artykułu pochodzą z wywiadów swobodnych z pracownicami agencji towarzyskich przeprowadzonych w ramach projektu dotyczącego sytuacji pracy kobiet w agencjach. Zostały one poddane analizie za pomocą procedur analitycznych metodologii teorii ugruntowanej.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
„Układ limfatyczny demokratycznej metropolii”: Seksualność a przestrzeń miejska w Nowym Jorku ery AIDS

Artykuł analizuje zmieniający się charakter przestrzeni miejskiej Nowego Jorku w latach 80. I 90. XX w. przez pryzmat lefebvrowskiej idei prawa do miasta. Poświecony jest on zanikaniu kultury seksu publicznego w kon¬tek¬ście działań rewitalizacyjnych miasta. Te zakorzenione w neoliberalnym paradygmacie działania, w połą¬cze¬¬niu z wybuchem epidemii AIDS, falą bezdomności i intensyfikacją nastojów homofobicznych, godziły w postulaty sprawiedliwości społecznej wysuwane przez ruch na rzecz emancypacji osób homoseksualnych. Władze miasta stopniowo delegitymizowały nienormatywne formy pożądania, zamykając dostęp do łaźni, nabrzeżnych mol, czy likwidację lokali wokół Times Square oferujących usługi seksualne. Wywłaszczanie osób nieheteronormatywnych i nosicieli HIV szło w parze z zanikaniem miejsc kluczowych dla artykulacji alter¬na¬tywnych kontrpubliczności, prowadząc do napięć i konfliktów w obrębie lokalnej społeczności. Wprawdzie straty, jakie poniosła kultura publicznego seksu, są nieodwracalne, lecz niedawne oddolne działania mło¬dzie¬ży LGBTQ, odwołującej się do idei prawa do miasta, wpłynęły mobilizująco na członków rozproszonej kontr¬publiczności queerowej, a ich działania przełożyły się na korzystne rozstrzygnięcia w sprawie korzystania ze zrewitalizowanych przestrzeni publicznych.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Drag kings – kamp czy zaangażowanie polityczne? Analiza zjawiska drag na przykładzie polskich drag kingów

Niniejsza praca koncentruje się wokół tematyki występów drag kingowych. Autorka próbuje odpowiedzieć w niej na pytanie, czym jest występ drag kings – zabawą, kampem, czy może zaangażowaniem politycznym. W części pierwszej zarysowane zostały konteksty teoretyczne badanego zjawiska, a także przedstawiono wyniki dotychczasowych badań. Druga część artykułu zawiera prezentację wyników badań własnych. Badania prowadzone były metodą etnograficzną, a użyte techniki to wywiad pogłębiony oraz analiza treści. Przeprowadzone zostały 4 wywiady z przedstawicielkami polskiej sceny drag kingowej, natomiast analizie treści zostały poddane nagrania 55 występów. Wyniki badań pozwalają sądzić, że choć polityczność jest mocno osadzona w występach drag kingowych, to jednak nie jest to jedyna kategoria, jaką można owe występy opisać.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Gonzalo przeciwko Tomaszowi, czyli słów kilka o Trans-Atlantyku

Tematem tego eseju jest polskość w specyficznym - bo moim własnym - ujęciu. Opiszę w nim to, co mnie jako Polkę najbardziej boli i dotyka, to, co dopiero przeze mnie (z ducha Gombrowicza) naród współtworzy, a nawet (a jakże!) naród przekracza. W przemowie do „Trans-Atlantyku” Witold Gombrowicz napisał: „...przezwyciężyć polskość. Rozluźnić to nasze poddanie się Polsce! Oderwać się choć trochę! Powstać z klęczek! Ujawnić, zalegalizować ten drugi biegun odczuwania, który każe jednostce bronić się przed narodem, jak przed każdą zbiorową przemocą. Uzyskać – to najważniejsze – swobodę wobec formy polskiej, będąc Polakiem być jednak kimś obszerniejszym i wyższym od Polaka! Oto - kontrabanda ideowa Trans-Atlantyku. Szłoby tu zatem o bardzo daleko posuniętą rewizję naszego stosunku do narodu – tak krańcową, że mogłaby zupełnie przeinaczyć nasze samopoczucie i wyzwolić energie, które by może w ostatecznym rezultacie i narodowi się przydały. Rewizję, notabene, o charakterze uniwersalnym – gdyż to samo zaproponowałbym ludziom innych narodów, bo problem dotyczy nie stosunku Polaka do Polski, ale człowieka do narodu”. W innej przedmowie do tej książki pisarz zauważa: „Bo przecież Polska składa się z Polaków... Cóż wart jest naród złożony z ludzi sfałszowanych i zredukowanych? Z ludzi, którzy nie mogą pozwolić sobie na żaden szczerszy, swobodniejszy odruch z obawy, by im się ten naród nie rozpadł?”. Dlatego właśnie pozwolę sobie na niezwykle wąskie potraktowanie tematu, które wydaje mi się ważne, a podczas rozmów o twórczości Gombrowicza jakoś w naszym kraju umyka. Tematem tego eseju będzie bowiem przede wszystkim homofobia, nasza własna i polska.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Czy onanista to też Polak? Debata o masturbacji 1993-1994

W 1993 r. Mariusz Szczygieł opublikował w Gazecie Wyborczej artykuł pt. „Onanizm polski” poświęcony kwestii masturbacji w Polsce, w którym nawiązywał do Manifestu onanistycznego. Wal pókiś młody Artura „Cezara” Krasickiego, będącego satyryczną obroną masturbacji. Artykuł ten wzbudził wiele kontrowersji. Czytelnicy i czytelniczki w geście niezadowolenia wraz z listami do redakcji odsyłały zakupione numeru gazety. W Gazecie Wyborczej i nie tylko pojawiły się artykuły krytykujące Szczygła i Krasickiego. Wpływowe katolickie autorki, a zarazem lekarki - Kinga Wiśniewska-Roszkowska i Wanda Półtawska, mieszając dyskursy: nauki, medycyny, psychologii i religii katolickiej, udowadniały, że masturbacja jest zboczeniem i stanowi zagrożenie dla narodu polskiego. Niniejszy artykuł analizuje teksty Szczygła i Krasickiego, jak również reakcje na nie oraz osadza całość w kontekście debaty dotyczącej kwestii kulturowego i seksualnego obywatelstwa, która przetoczyła się we wczesnych latach 90., zaraz po upadku realnego socjalizmu w Polsce. Autorka utrzymuje, że teksty konstruujące onanizm jako zdrową i normalną praktykę spotkały się z tak ostrą reakcją nie tylko dlatego, że powszechnie uważano, że masturbacja nie powinna być tematem poruszanym w gazecie, ale również dlatego, że Szczygieł i Krasicki, promując nieheteroseksualny, nienastawiony na reprodukcję seks, zdestabilizowali heteronormatywną koncepcję obywatelstwa (katoliccy autorzy zakładali, że tylko pary małżeńskie z dziećmi oraz wszyscy ci, którzy dążą do uzyskania takiego statusu, mogą być nazywani Polakami). Z perspektywy czasu można by rzec, że Szczygieł, Krasicki oraz wszystkie osoby, które angażowały się na przestrzeni lat w walkę o seksualne oraz reprodukcyjne prawa, przyczyniły się do przynajmniej częściowej redefinicji kulturowego obywatelstwa w Polsce.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Romans czy rodzina? Małżeństwo urfi a wyobrażenia o nim zachodnich turystek w Egipcie

Małżeństwo nieoficjalne (ar. zawadż urfi) jest innowacją stosowaną przede wszystkim w Egipcie. Wobec wysokiego kosztu zawarcia związku małżeńskiego, urfi pełni funkcję instrumentalną – legitymizując związek religijnie – a zarazem jest krokiem do zawarcia prawdziwego (oficjalnego) związku małżeńskiego. Instytucja urfi została zaadaptowana w ciągu ostatnich kilkunastu lat w kontaktach między turystkami a lokalnymi mężczyznami, w ramach tzw. turystyki erotycznej czy romansu. Artykuł analizuje sposoby rozumienia i postrzegania małżeństwa urfi przez zachodnie turystki. Materiałem źródłowym są wypowiedzi kobiet na forach internetowych, poświęconych turystycznym kontaktom intymnym pomiędzy Europejkami a Arabami. Wyszczególniono kilka rodzajów narracji, wskazujących na takie aspekty jak potencjał seksualny partnera, urfi jako narzędzie dyskredytujące zachodnie kobiety, legitymację dla uprawiania seksu, oraz nieczyste intencje habiba. Motywy rodzinne mają w przedmiotowym dyskursie znaczenie minimalne, co podkreśla instrumentalny charakter relacji.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
The Lolita Effect in the Media

Artykuł prezentuje efekt Lolity w przestrzeni medialnej – jest to zjawisko materializowania kobiecego piękna w jego niedojrzałości w bezpośredniej treści przekazów medialnych . W dyskursie teoretycznym zawarto przekonanie, iż dominująca tendencja do eksponowania dojrzewających dziewcząt w celu zwiększenia zysków komercyjnych jest niewłaściwa. Przedstawiając sumarycznie poszczególne pozycje z literatury krajowej i zagranicznej, w szczególności publikację M.G. Durhama The Lolita Effect. The Media Sexualization of Young Girls and What You Can Do About It (New York 2005), autorka artykułu zwraca uwagę na niektóre mity prezentowane w mediach jako restrykcyjne spojrzenie na kobiecą seksualność, pozostające zarazem w ostrym kontraście ze zdrową, rzeczową i progresywną wizją seksualną.

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Linguistica
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Similari%es and Differences between Social Networking Services in Poland and Slovakia

Artykuł koncentruje się na rozwoju serwisów społecznościowych w dwóch krajach: na Słowacji i w Polsce, i ma charakter badania empirycznego z perspektywy porównawczej. Główna część artykułu obejmuje szerokie badanie wykonane wśród studentów słowackich i polskich uczelni. Na wstępie autorzy starają się krótko zanalizować rolę serwisu społecznościowego Facebook. com – jako najważniejszego gracza globalnego w dziedzinie serwisów społecznościowych. Korzystając z danych statystycznych, prezentują aktualny rozwój tego serwisu i porównują go z najpopularniejszymi serwisami lokalnymi, zarówno na Słowacji (z usługą o nazwie Pokec.sk), jak i w Polsce (Nasza-klasa.pl).

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Linguistica
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Nieokreśloność gatunkowa i rozbieżność interpretacji: postmodernistyczne spojrzenie na Salome Oscara Wilde’a

Oscar Wilde. Mistrz ciętej riposty i błyskotliwego aforyzmu a jednocześnie przenikliwy obserwator
wyższej klasy społeczeństwa wiktoriańskiego. W swojej twórczości wielokrotnie krytykuje
społeczeństwo brytyjskiego dekadentyzmu, jednak nigdy w sposób oczywisty. Najlep-szym tego przykładem jest sztuka Salomé, przez wielu krytyków traktowana jako dramat czy też
klasyczna tragedia, będąca jednak zawoalowaną drwiną a nawet metaforą zdegenerowanych
wyższych sfer brytyjskiego fi n de siècle. Autor celowo defamiliaryzuje sztukę poprzez osadzenie
akcji w czasach biblĳ nych w celu nie tylko spotęgowania jej odbioru, ale także zapobiegnięcia
automatyzacji percypowania. Dzięki temu Salomé jest nie tylko głównym obrazem archetypu
femme fatale czyli kobiety fatalnej, ale staje się także samoświadomym i samorefl eksyjnym satyrycznym
krytycyzmem. Jednakże taka interpretacja możliwa jest tylko przy postmodernistycznym
spojrzeniu na teorię parodii i autoironii reprezentowaną m.in. przez Lindę Hutcheon czy
Michele Hannoosh

Czasopismo: Ogrody Nauk i Sztuk
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce, nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Krytyka sarmackiego ucztowania oparta na fragmentach tekstów literackich i piśmienniczych autorów dawnych

Niniejszy artykuł obejmuje problematykę z zakresu odwzorowania w literaturze aspektów kultury dawnej. Wybranym elementem jest problem zbytkowności uczt w czasach baroku. Referat wskazuje na różnorodne źródła zamiłowania do wystawnych przyjęć w dobie sarmackiej (jak wpływy obce czy wzorce estetyczne), wygląd stołów i przebieg biesiad oraz dalekosiężność skutków ucztowania. Ukazuje m.in. drogę magnaterii i bogatszej szlachty do ruiny finansowej, na którą składały się nazbyt kosztownie zastawione stoły, umiłowanie dekoracyjności i ceremoniału. 
Tę rujnującą finansowo i moralnie skłonność stanów wyższych krytycznie komentowali już autorzy ówcześnie żyjący. Nie oszczędzano ujawniających się wówczas przywar, jak pijaństwa, lekkomyślności czy krótkowzroczności. Artykuł ujmuje też fragmenty tekstów będących świadectwem nieuświadamiania sobie powagi problemu wśród samych ucztujących, a doskonale obrazujących sensualno-kulinarny aspekt kultury naszych przodków.

Czasopismo: Ogrody Nauk i Sztuk
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce, nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Echa lektury poezji Johna Keatsa w twórczości wybranych prerafaelitów

Cel badań. Celem przeprowadzonej analizy było dostrzeżenie i zdefiniowanie zróżnicowanego charakteru relacji pomiędzy poezją Johna Keatsa i malarstwem dwóch przedstawicieli Bractwa Prerafaelitów: Sir Johna Everetta Millais’a i Williama Holmana Hunta.
Metoda. Jako przedmiot badań obrane zostały dwa poematy Keatsa (Isabella or the pot of basil, nietłumaczony na język polski, oraz The Eve of St. Agnes, przetłumaczony przez Zofię Kierszys) oraz cztery obrazy odnoszące się do ich treści (Sir J. E. Millais’aIsabellai The Eve of Saint Agnes oraz W. H. Hunta, Isabella and the pot of basil i The Eve of St. Agnes). Przeanalizowana została warstwa ikonograficzna oraz symboliczna obrazów, a one same zostały podzielone ze względu na relację z literackim pierwowzorem na portrety, mające na celu oddanie emocji jednostki oraz złożone sceny zbiorowe, próbujące opowiedzieć całą historię od strony narracyjnej. 
Wyniki. Przeprowadzona analiza pozwoliła zauważyć, że zarówno jeden, jak i drugi ze wspomnianych Prerafaelitów próbował podejść do interpretacji poematów Keatsa z dwóch odmiennych stron : obydwaj stworzyli zarówno sceny mające na celu przedstawienie opisywanej historii w sposób syntetyczny, jak i portrety skupiające się na emocjach jednostki i/lub niedopowiedzianej warstwie poematu. 
Wnioski. Z analizy wynikło, że podejście Prerafaelitów do poezji Keatsa bywało różne (dominowały dwa typy przedstawień), aczkolwiek we wszystkich przypadkach można im jednakowo zarzucić modyfikowanie twórczości literackiej na własne potrzeby. Malarze inspirowali się twórczością poety, chcąc stworzyć innymi środkami działa dorównujące jego utworom, widzieli w nim jednak głównie estetę, tak więc, umyślnie bądź nie, spłycali niekiedy jego dzieła.

Czasopismo: Ogrody Nauk i Sztuk
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce, nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Język jako element podstawowy narodowej tożsamości na przykładzie serbsko-chorwackiego obszaru językowego

Rozpad Jugosławii w latach dziewięćdziesiątych XX w. ujawnił siłę antagonizmów narodowych, które wyraziły się także w odrzuceniu wspólnego języka (jakim był utworzony w połowie XIX w. w wyniku standaryzacji spokrewnionych dialektów język serbsko-chorwacki), jako formy serbskiej dominacji i konstytuowania odrębnych języków – chorwackiego, bośniackiego i czarnogórskiego. Tematem artykułu jest zagadnienie odrębności językowej Serbów, Chorwatów, Bośniaków i Czarnogórców, traktowanej jako element budowania ich narodowej tożsamości oraz wynikająca z tych dążeń polityka językowa poszczególnych państw.

Czasopismo: Ogrody Nauk i Sztuk
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce, nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
„Ojcowskim sercem i słowem” - instrukcja wychowawcza autorstwa Hieronima Floriana Radziwiłła

Hieronim Florian Radziwiłł był XVIII-wiecznym magnatem, który żenił się trzykrotnie. W oczekiwaniu na upragnionego dziedzica napisał instrukcję wychowawczą pt.: „Edukacja, którą, gdy mi Bóg wszechmogący pozwoli mieć dziadki, dać myślę”. Instrukcja liczyła 67 punktów w których książę opisał i wyłożył swoje metody wychowawcze. Pomimo, że miejscami może wydawać się ona nadto surowa, przy każdym punkcie zostało zamieszczone uzasadnienie, które wyjaśnia czytelnikowi poglądy magnata. Nie sposób odrzucić racjonalności wyjaśnień i argumentów, którymi poszczególne punkty pisma zostały opatrzone.

Czasopismo: Ogrody Nauk i Sztuk
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce, nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia