rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Media cyfrowe jako źródło przemian relacji rodzinnych

W artykule przedstawiono rolę mediów cyfrowych w życiu codziennym człowieka oraz ich wpływ na kształtowanie jego postaw oraz zachowania. Zwrócono uwagę na szczególną rolę jaką w relacjach rodzinnych odgrywa powszechne korzystanie ze współczesnych technologii komunikacji. Podkreślono jak bardzo zmieniły się relacje pomiędzy rodzicami i dziećmi w wyniku gwałtownie rozwijającej się techniki telefonów komórkowych i najnowszej ich wersji w postaci smarfonów. Dzięki smartfonom jest możliwy powszechny dostęp do Internetu, który jest źródłem zarówno informacji jak również pozwala wykorzystać różne komunikatory do wzajemnych kontaktów. Ten szeroko pojęty dostęp do środowiska cyfrowego ma bardzo pozytywne znaczenie w naszym życiu codziennym, niestety niesie również pewne zagrożenia wynikające przede wszystkim z bezkrytycznego korzystania z zasobów Internetu. Artykuł zawiera ponadto wyniki własnych badań statystycznych dotyczących wpływu Internetu na relacje rodzinne, które przeprowadziła autorka w rejonie Iwano Frankiwska na Ukrainie.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Słuchanie jako (nie)kompetencja dziecka w młodszym wieku szkolnym w kontekście współczesnych paradygmatów uczenia się

Jedną z podstawowych kompetencji komunikacyjnych i sprawności językowych, umożliwiających właściwe funkcjonowanie dziecka w środowisku społecznym i edukacyjnym jest słuchanie. Kompetencji tej, w zależności od modelu edukacji, przypisuje się różne znaczenie i każdy z nich preferuje określone formy słuchania. Celem artykułu jest ukazanie potrzeby kształtowania i rozwijania umiejętności efektywnego słuchania w procesie kształcenia dzieci w młodszym wieku szkolnym z uznaniem przez nauczycieli istoty relacji pedagogicznej jako interakcji podmiotowej. Dokonano analizy czynników warunkujących efektywne słuchanie rozumiane, z jednej strony jako kompetencja warunkująca komunikację interpersonalną, z drugiej zaś jako umiejętność, której cele powiązane są z wykonywaniem złożonych operacji intelektualnych, badanych wskaźnikami kompetencji samodzielnego uczenia się.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Poczucie koherencji i style radzenia sobie ze stresem u młodzieży wychowywanej w placówkach opiekuńczo-wychowawczych i w domach rodzinnych

Wstęp: Artykuł dotyczy poczucia koherencji i stylów radzenia sobie ze stresem w grupie adolescentów wychowywanych w domach dziecka i w domach rodzinnych. W pierwszej części zaprezentowano krótką charakterystykę funkcjonowania młodzieży z placówek opiekuńczo-wychowawczych. Opisano funkcje domów dziecka i domów rodzinnych. Przybliżono zagadnienie poczucia koherencji i radzenia sobie ze stresem w badaniach nad młodzieżą. Metoda: Porównano poziom poczucia koherencji oraz strategii radzenia sobie ze stresem u młodzieży wychowywanej w domach dziecka i w domach rodzinnych. Z wykorzystaniem kwestionariuszy SOC-29 i CISS przebadano grupę 90 nastolatków w wieku 15-19 lat. Pośród respondentów znalazło się 40 adolescentów wychowywanych w domach dziecka i 50 adolescentów wychowywanych w domach rodzinnych. Wyniki: W grupie młodzieży wychowywanej w domach dziecka zaobserwowano ujemne zależności pomiędzy poczuciem zrozumiałości a stylem skoncentrowanym na unikaniu i poszukiwaniem kontaktów towarzyskich. W grupie młodzieży wychowywanej w domach rodzinnych zaobserwowano ujemną zależność pomiędzy poczuciem koherencji, poczuciem zrozumiałości i zaradności a stylem skoncentrowanym na emocjach oraz dodatnią zależność pomiędzy poczuciem zrozumiałości i stylem skoncentrowanym na zadaniu. Poziom zaradności okazał się istotnie wyższy w grupie młodzieży wychowywanej w domach rodzinnych, w porównaniu do adolescentów wychowywanych w domach dziecka. Młodzież wychowywana w domach rodzinnych istotnie częściej, niż ich rówieśnicy z domów dziecka, wykorzystuje strategie skoncentrowane na zadaniu. Młodzież wychowująca się w domach dziecka i posiadająca kontakt z rodzinami własnymi istotnie częściej, w porównaniu do nastolatków wychowujących się w domach dziecka i nie posiadających kontaktu z rodzinami własnymi, wykorzystuje strategie skoncentrowane na unikaniu oraz poszukiwaniu kontaktów towarzyskich. Wnioski: Występują różnice w zakresie natężenia poziomu poczucia koherencji oraz stosowania adaptacyjnych strategii radzenia sobie ze stresem w grupie młodzieży z domów dziecka i domów rodzinnych. Kontakty z rodziną pochodzenia powodują u młodzieży z domów dziecka nasilenie częstości korzystania z dysfunkcyjnych strategii radzenia sobie ze stresem.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Stres zawodowy oraz sposoby radzenia sobie z tym zjawiskiem w opinii studentów pedagogiki

Wzrost zainteresowania naukowców problematyką stresu zawodowego wskazuje na istotnie narastające nasilenie tego zjawiska na całym świecie. Liczne badania donoszą, że z uwagi na specyfikę doświadczanych źródeł stresu wpływających na wypalenie w zawodzie szczególnie narażeni są pracownicy sektora usług społecznych. Do tej grupy, obok pielęgniarek lekarzy, terapeutów, policjantów, zalicza się nauczycieli. Aktualna sytuacja polityczno-społeczna naszego kraju, w szczególności upolitycznienie oświaty, wprowadzane radykalne reformy, a z tym związane dodatkowe obowiązki i zadania, wymogi permanentnego podnoszenia kwalifikacji i samodoskonalenia zawodowego bez wątpienia nasilają stopień niezadowolenia coraz większego grona pedagogów. Artykuł poświęcony jest badaniom jakościowym pozwalającym na poznanie opinii studentów pedagogiki na temat stresogennych czynników pracy w zawodzie nauczyciela oraz sposobów radzenia sobie ze zjawiskiem stresu organizacyjnego. Otrzymane wyniki wskazują, że respondenci upatrują źródła stresu zawodowego w różnorodnych czynnikach związanych ze środowiskiem pracy, reformą oświaty oraz sytuacją społeczno-polityczną. Przede wszystkim wiążą je ze zbyt niskim prestiżem zawodu nauczyciela oraz nieadekwatnymi do wykonywanej pracy zarobkami, zmianami związanymi z reformowaniem systemu oświaty, a co za tym idzie nowymi zadaniami, obowiązkami, a także niejasnościami roli zawodowej oraz niepewnością zatrudnienia. Stresogenne są także problematyczne zachowania uczniów, brak motywacji do nauki i związane z tym problemy wychowawcze. Poza tym często wymieniane były niewłaściwe postawy rodzicielskie, zwłaszcza roszczeniowe oraz niechęć i brak współpracy rodziców ze szkołą. Czynniki stresu stanowią również: przeciążenie pracą i związana z tym biurokracja, niesprzyjające warunki pracy oraz trudności związane z rozwojem zawodowym. Biorąc pod uwagę strategie radzenia sobie ze stresem, przyszli pedagodzy proponują zaradcze aktywności, a więc poszukiwanie informacji oraz bezpośrednie działania służące pomyślnemu rozwiązaniu problemu. Ponadto, wybierają strategie sprzyjające regulacji emocji i napięcia. Wnioski z badań napawają optymizmem z uwagi na umiejętność stosowania przez studentów pedagogiki adaptacyjnych strategii radzenia sobie w przestrzeni relacji i wzajemnej komunikacji interpersonalnej między nauczycielem a jego uczniami, co jest szczególnie pożądane w zawodzie pedagoga. Co więcej, zdolność do zdystansowania się i uwolnienia od stresu sprzyja racjonalnemu myśleniu i jakości pracy, w tym jakże ważnym społecznie zawodzie.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Telefon komórkowy – towarzysz życia dzieci i młodzieży

Telefon komórkowy stał się nieodłącznym „towarzyszem życia” oraz przyczyną pojawienia się nowych form zachowań ludzi oraz nowych sposobów komunikowania się mających wpływ na życie społeczne. Nie ulega wątpliwości, że korzyści płynące z posiadania i używania telefonu komórkowego są bardzo duże, ale należy również pamiętać o zagrożeniach, które wynikają z faktu niewłaściwego posługiwania się tym urządzeniem, zwłaszcza przez dzieci i młodzież. W publikacji skoncentrowano się na nadmiernym korzystaniu z telefonów komórkowych oraz ich wpływie na młodego człowieka. Poddano analizie interpretacje definicji uzależnienia oraz wskazano na telefon komórkowy jako źródło uzależnienia psychicznego. Ukazano rodzaje uzależnień od telefonu oraz typowe cechy zachowania osoby uzależnionej. Artykuł stanowi próbę zasygnalizowania skutków niewłaściwego korzystania z telefonów komórkowych (fonoholizmu) przez dzieci i młodzież oraz osoby dorosłe. W końcowej części artykułu przedstawiono refleksję uczennicy na temat fonoholizmu i jego wpływu na młodego człowieka.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Krytyczne myślenie (nie)dostępne uczniom edukacji wczesnoszkolnej?

Współczesny świat potrzebuje ludzi myślących i to myślących krytycznie, potrafiących dobrze funkcjonować w szybko zmieniającej się rzeczywistości. By wykształcić takich ludzi, należy ich edukację rozpocząć jak najwcześniej, najlepiej już na etapie wczesnoszkolnym. Czy uczniowie tego etapu zdolni są do myślenia krytycznego? W artykule zaprezentowane są wyniki badań nad rozwijaniem krytycznego myślenia uczniów III klasy szkoły podstawowej. Uczniowie z klasy eksperymentalnej podczas badań wstępnych nie wykazali się wysokimi kompetencjami matematycznymi związanymi z umiejętnością rozwiązywania zadań nietypowych, a tym samym nie wykazali się umiejętnością krytycznego myślenia. W trakcie zajęć eksperymentalnych eksperymentator cały czas prowokował uczniów do myślenia, wykorzystując przy tym zadania nietypowe z deficytem lub sprzecznością danych, z niejednoznacznym rozwiązaniem lub o treści nierealistycznej (bezsensowne życiowo). W efekcie tych zabiegów w badaniach końcowych uczniowie krytycznie analizowali treść zadań oraz dane i byli przy tym refleksyjni: dostrzegali niedobór danych, dostrzegali sprzeczność danych, dostrzegali niejednoznaczność i poszukiwali wszelkich możliwości rozwiązania, dostrzegali brak realizmu, uzupełniali brakujące, korygowali sprzeczne i urealniali nierzeczywiste dane. Myślenie krytyczne jest zatem dostępne uczniom edukacji wczesnoszkolnej. Jedynie trzeba im na nie pozwolić.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Gry komputerowe a agresywność i agresja/zachowania agresywne dzieci i młodzieży. Przyczynek do psychopedagogicznej analizy problemu

W artykule podjęto problem (teoretycznych) zależności pomiędzy graniem w (agresjogenne) gry komputerowe a agresywnością i agresją/zachowaniami agresywnymi dzieci i młodzieży w kontekście teorii społecznego uczenia się Alberta Bandury oraz ich empirycznym opisem na podstawie metaanalizy/analizy danych zastanych stanu (wybranych) badań problemu (ze względu na dostępne źródła oraz przyjętą logikę analizy niniejszy tekst stanowi przyczynek do psychopedagogicznej analizy problemu). Autor wychodzi od skrótowego omówienia istoty teorii społecznego uczenia się Alberta Bandury, następnie poruszony zostaje problem roli aktywności ludycznej i gier komputerowych w życiu (współczesnego) człowieka. W dalszej kolejności zarysowany zostaje problem zależności pomiędzy grami komputerowymi a agresywnością i agresją/zachowaniami agresywnymi oraz zaprezentowane zostają autorskie modele teoretyczne zależności pomiędzy graniem w agresjogenne gry komputerowe a innymi sytuacjami agresjogennymi i zachowaniami agresywnymi. Na zakończenie przedstawiona zostaje metanaliza/analiza danych zastanych dotycząca stanu (wybranych) badań tytułowego problemu i na jej podstawie zostają wyciągnięte odnośne wnioski końcowe w ramach podsumowania.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Postrzeganie samodzielności przez uczniów klas trzecich uczących się według koncepcji Planu Daltońskiego

Głównym zadaniem szkoły jest wspomaganie dziecka w jego wszechstronnym rozwoju. Realizacja tego zadania wymaga indywidualnego podejścia do ucznia, uwzględnienia jego możliwości, zainteresowań, tempa rozwoju i aktywności poznawczej. Chcąc sprostać tym wymaganiom, nauczyciele poszukują rozwiązań organizacyjnych umożliwiających indywidualizację procesu dydaktycznego. Jedną z tych koncepcji, do której sięgają jest Plan Daltoński ponieważ wśród wielu jego zalet jest nastawienie na indywidualne potrzeby dziecka. Zapewnia on rzeczywiste indywidualizowanie procesu kształcenia prowadząc do samodzielnego uczenia się dzieci, co gwarantuje pomyślność uczniów w całożyciowym uczeniu się. W niniejszym artykule przedstawiono wyniki badania postrzegania samodzielności przez uczniów, którym stwarzano możliwości jej rozwijania. Dla samodzielności uczniów znaczące jest to, w jaki sposób nauczyciele określają możliwości samodzielności uczniów. To nastawienie nauczycieli może sprzyjać lub hamować naturalne dążenie dzieci do rozwijania samodzielności w różnych jej płaszczyznach. Artykuł zwraca uwagę na rolę przygotowania nauczyciela do realizacji koncepcji pedagogicznych, ponieważ realizowana powierzchownie, bez dogłębnego, szerokiego rozumienia jej zasad nie będzie przynosiła spodziewanych efektów.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Poziom odczuwanego stresu i czynniki stresogenne w pracy nauczyciela przedszkola

Zawód nauczyciela przedszkola ze względu na wykonywanie złożonych zadań w obrębie funkcji dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej, należy do szczególnie stresogennych. Aby poznać problematykę stresu tej grupy zawodowej, podjęto badania mające na celu udzielenie odpowiedzi na pytania: Jaki jest poziom stresu nauczycieli w zależności od stażu pracy pedagogicznej oraz jakie czynniki są przyczyną stresu. Badaniami z wykorzystaniem metody sondażu diagnostycznego objęto 440 respondentek o różnym stażu pracy zawodowej. Badania wykazały, że ponadprzeciętnego poziomu stresu doświadcza 35% nauczycielek. Wielkość stresu jest indywidualnie zróżnicowana, a sposób jego przeżywania uzależniony jest od wielu czynników, które są postrzegane jako szczególnie obciążające i trudne do przezwyciężenia. Mają one związek m.in. z presją czasu, uciążliwościami fizycznymi, poczuciem niedostatku nagród, pełnieniem funkcji dydaktyczne i wychowawczej. Nauczycieli stresuje duży nakład pracy poza godzinami spędzonymi z dziećmi, niedocenianie zawodu, brak czasu na wspomaganie rozwoju dzieci wymagających szczególnej troski i wyrównywanie ich niedoborów, przebywanie w ustawicznym hałasie.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Prawa dzieci z niepełnosprawnością w Polsce

W artykule zwrócono uwagę na sytuację prawną (dotyczącą zdolności do czynności prawnych a także ustalania statusu niepełnosprawności dziecka do lat 16 i stopnia niepełnosprawności u dzieci w wieku 16–18 lat) oraz sytuację społeczną dzieci z niepełnosprawnością. Dokonano przeglądu najważniejszych, z perspektywy praw dzieci z niepełnosprawnością, międzynarodowych aktów prawnych, w których uznaje się dzieci z niepełnosprawnością za grupę szczególnego ryzyka, osoby które napotykają w swoim funkcjonowaniu na wiele barier, są marginalizowane i zagrożone wykluczeniem. W odniesieniu do dzieci z niepełnosprawnością najważniejszym celem, określonym w aktach dotyczących praw człowieka i praw dziecka, jest włączanie ich do życia społecznego/uczestnictwa społecznego i dbanie o ich interesy i dobro zgodnie z zasadą indywidualizacji, niedyskryminacji i równości szans. Dziecko z niepełnosprawnością powinno być traktowane jako podmiot oddziaływań wychowawczych, opiekuńczych i edukacyjnych, z uznaniem jego praw, z poszanowaniem jego godności, indywidualności i możliwością korzystania z odpowiedzialnego, dbającego o jego interes przedstawiciela – rodzica, bądź opiekuna. Przywołano akty prawne polskie dotyczące praw dzieci z niepełnosprawnością, z uwzględnieniem prawa do edukacji tych dzieci. Dokonano analizy wybranych kwestii dotyczących edukacji dzieci z niepełnosprawnością. W artykule wymieniono działania, które Rzecznik Praw Dziecka podjął w 2017 r. na rzecz w ochrony praw dzieci z niepełnosprawnością, w szczególności ich prawa do życia i ochrony zdrowia, prawa do wychowania w rodzinie, prawa do godziwych warunków socjalnych, prawa do nauki, prawa do ochrony przed przemocą, okrucieństwem, wyzyskiem, demoralizacją, zaniedbaniem oraz innym złym traktowaniem. Przedstawiono zadania Pełnomocnika Rządu do spraw Równego Traktowania i Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczące ochrony praw dzieci z niepełnosprawnością.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Potencjał edukacyjny książek obrazkowych na przykładzie realizacji warsztatów językowo-czytelniczych w ramach projektu „ZA PROGIEM” – wyprawy odkrywców

Treść opracowania stanowi analiza książek obrazkowych wykorzystanych podczas warsztatów Słowami o obrazach – obrazem o słowach, realizowanych w ramach projektu Power: „ZA PROGIEM” – wyprawy odkrywców, przez Zakład Pedagogiki Przedszkolnej UMCS w Lublinie oraz relacja z ich przebiegu. Starano się ukazać znaczenie książki obrazkowej w kształtowaniu czytelnictwa dzieci, ale także zilustrować, jak wykorzystać książkę obrazkową w działaniach dydaktyczno-wychowawczych związanych z rozwijaniem języka, kompetencji intelektualnych i wizualnych dzieci. Opracowanie zmierza także do udowodnienia, że sztuka książki jest terenem fascynującym dzieci, a wykorzystana w przemyślany sposób przez nauczyciela, może stać się wyrazem realnego ich uczestniczenia w kulturze wysokiej, zwłaszcza czytelniczej.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Cyberprzestrzeń wyzwaniem dla działalności opiekuńczo-wychowawczej

Cyberprzestrzeń, podobnie jak światy wirtualne są nowym środowiskiem, tworzonym przez najnowsze media cyfrowe i technologie informacyjno-komunikacyjne. One też po raz pierwszy w historii świata i ewolucji człowieka, na niezwykłą skalę i z wielką dynamiką wzbogacają realną przestrzeń publiczną, a jednocześnie w olbrzymim tempie diametralnie zmieniają funkcjonowanie każdego człowieka, zwłaszcza młodego pokolenia. Ta nowa przestrzeń stanowi też niewątpliwie wiele wyzwań. Przedmiotem analiz w publikacji uczyniono następujące zagadnienia: 1. Cyberprzestrzeń a działalność opiekuńczo-wychowawcza 2. Fale rozwoju społeczno-informacyjnego oraz przemiany w edukacji i komunikacji 3. Aktywności nastolatków w sieci 4. Koncepcje teoretyczne przedmiotu analiz 5. Nowe szanse i tendencje rozwojowe kształcenia 6. Próba klasyfikacji nowych zagrożeń cyberprzestrzeni

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Pedagogiczne działania asystenta rodziny skierowane do dzieci i młodzieży

Jednym z nowych zawodów wprowadzonych do polskiego systemu wsparcia rodziny, mogących realizować pracę socjalno-wychowawczą, obok pracownika socjalnego i pedagoga szkolnego, jest asystent rodziny. Celem pracy asystenta jest osiągnięcie przez rodzinę podstawowego poziomu stabilności życiowej, która umożliwi jej wychowywanie dzieci. Podstawowym zadaniem asystenta jest wspieranie rodziców w prawidłowym wypełnianiu przez nich funkcji opiekuńczo-wychowawczej. Do innych zadań należą między innymi: pomoc rodzinie w rozwiązywaniu problemów socjalnych, psychologicznych, wychowawczych, w aktywizacji społecznej i zawodowej oraz motywowanie rodziców i dzieci do skorzystania z innych form pomocy i integracji. Asystent rodziny prowadzi pracę skierowaną do całej rodziny, do rodziców i do dzieci. W niniejszym artykule zostały zaprezentowane przykłady działań opiekuńczo-wychowawczych realizowanych przez asystenta rodziny wycelowane do dzieci i młodzieży.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Wagary jako obszar edukacyjnych bezdroży

Problem wagarowania uczniów we współczesnej szkole to częste zjawisko, które prowadzi do niepowodzeń uczniów w nauce. Wagary przyczyniają się nie tylko do obniżenia osiągnięć ucznia w szkole, ale również do pogłębienia istniejących trudności. W artykule ukazano terminy pokrewne wagarowania, ich typologię, uwarunkowania i konsekwencje. W oparciu o wyniki badań omówiono skalę tego zjawiska. Zaproponowano także sposoby zapobiegania wagarowaniu szkolnemu.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Zagrożenia cyberprzestrzeni u młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną

W prezentowanym artykule przedstawiono uzasadnienie potrzeby podjęcia tematu nowych mediów w kontekście użytkowania przez młodzież z niepełnosprawnością intelektualną. Przedstawiono genezę zagadnienia cyberprzestrzeni i skutków nieodpowiedniego korzystania z technologii cyfrowych. W dalszej części zaprezentowano kategorie czynników szkodliwych w obszarze cyberprzestrzeni związaną z użytkowaniem przez dzieci i młodzież z niepełnosprawnością intelektualną. Digitalizacja cyberprzestrzeni przyczyniła się do rozwoju cyberbullyingu. Nie ma skutecznej metody, aby uchronić dzieci i młodzież z niepełnosprawnością intelektualną przed stycznością z cyberzagrożeniami. Tylko rozsądne użytkowanie nowych mediów to najważniejsze zadanie dla pedagogów i rodziców młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Zaangażowanie w działalność wolontariatu a sprawczość, wspólnotowość oraz etyka

Celem prezentowanego badania było sprawdzenie, czy istnieje związek między zaangażowaniem w działalność wolontariatu a poziomem wspólnotowości, sprawczości oraz stopniem poparcia kodów etycznych. Pytania badawcze dotyczyły tego, czy osoby zaangażowane w działalność wolontariatu (w porównaniu z niezaangażowanymi) charakteryzuje, z jednej strony, wyższe natężenie sprawczości i wspólnotowości, z drugiej zaś, wyższy poziom deklarowanego poparcia kodów etycznych (etyki autonomii, dobra powszechnego, godności i kolektywizmu). W poszukiwaniu odpowiedzi przeprowadzono badanie, w którym wzięło udział 37 osób zaangażowanych w działalność wolontariatu hospicyjnego (w tym 19 kobiet) i 34 osoby nie będące wolontariuszami (w tym 18 kobiet). Wyniki badania przemawiają za istnieniem zakładanego związku w przypadku sprawczości i wspólnotowości. Co do kodów etycznych, otrzymane wyniki nie dostarczyły dowodów na istnienie relacji między stopniem ich poparcia a działaniem w wolontariacie. Rezultaty prezentowanego badania skłaniają do wniosku, że bezinteresowne działanie na rzecz bliźniego wiąże się z wysokim poziomem sprawczości i wspólnotowości, a nie z samym tylko wysokim poziomem etycznym. Stąd postulat dla praktyki pedagogicznej, by kształtować i rozwijać u dzieci i młodzieży poczucie sprawczości i wspólnotowości.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Agresywność, agresja, przemoc, bullying i cyberbullying jako problemy opiekuńczo-wychowawcze XXI wieku

W artykule podjęto problem typizacyjnego ujęcia i rozróżnienia tytułowych zjawisk jako swoistych „problemów opiekuńczo-wychowawczych XXI wieku”. Autor wychodzi od rozważań na temat podstawowych przyczyn agresywności i agresji ludzkiej, następnie dokonuje skrótowej analizy i charakterystyki zjawisk/pojęć agresywności, agresji i przemoc, koncentrując się na relatywnie szczegółowej analizie i opisie dręczenia/tyranizowania szkolnego (bullyingu) i cyberprzemocy (cyberbullying) jako nowych i swoistych „problemów opiekuńczo-wychowawczych XXI wieku”. Na zakończenie prezentuje zaś wnioski z przeprowadzonej analizy.

Czasopismo: Problemy Opiekuńczo-Wychowawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika