rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Reakcja osób długotrwale praktykujących jogę na wysiłek fizyczny o intensywności na poziomie progu wentylacyjnego

Wstęp. Wydolność fizyczna u osób praktykujących jogę i reakcje organizmu na wysiłek fizyczny są istotnymi czynnikami determinującymi jej skuteczne uprawianie. Dlatego celem prezentowanej pracy jest określenie wydolności fizycznej osób długotrwale praktykujących jogę oraz reakcji organizmu na wysiłek fizyczny o intensywności odpowiadającej drugiemu progowi wentylacyjnemu (ATV2). Materiał i metody. W badaniach wzięło udział 12 osób (5 kobiet i 7 mężczyzn) praktykujących jogę przez wiele lat i 12 osób nietrenujących (5 kobiet i 7 mężczyzn) w podobnym wieku, stanowiących grupę kontrolną. Wszystkich badanych poddano testowi wysiłkowemu o wzrastającej intensywności na cykloergometrze, podczas którego przy obciążeniu na poziomie ATV2 mierzono: moc aerobową (P), częstość akcji serca (HR), wentylację płucną (VE), pobór tlenu (VO2), wydalanie dwutlenku węgla (VCO2), współczynnik wymiany oddechowej (RER) i równoważnik wentylacyjny tlenu (VE/VO2). Dodatkowo, VO2max and Pmax były określone. Wyniki. Badania wykazały brak różnic somatycznych pomiędzy badanymi grupami. Osiągane wartości VE, VO2 i P przy VAT2 w grupie joginów były statystycznie wyższe niż w grupie kontrolnej, przy podobnych wartościach HR i VE/VO2 w obydwu grupach. Ponadto jogini osiągnęli wyższe wartości VO2max (p<0.015) i Pmax (p<0.007) niż grupa kontrolna. Wnioski. Przeprowadzone badania wykazały, że specyficzna praktyka jogiczna aplikowana przez wiele lat w istotnym stopniu wpłynęła na zwiększenie wydolności fizycznej i odpowiedzi wentylacyjnej na zastosowany wysiłek fizyczny, nie zmieniając przy tym uwarunkowań somatycznych organizmu i sprawności układu krążenia.

Czasopismo: Polish Journal of Sports Medicine
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Ocena wpływu treningu plyometrycznego na sztywność mięśnia prostego uda u zawodników siatkówki, mierzona miotonometrem

Wstęp. Cykl rozciągnięcie – skurcz ma duże znaczenie dla efektywności ruchu, szczególnie w sporcie wyczynowym. Zdolności plyometryczne zawodnika są regulowane poprzez zdolność efektywnego wykorzystania tego cyklu. Celem pracy było określenie zmian sztywności mięśnia prostego uda u siatkarzy pod wpływem treningu plyometrycznego. Materiał i metody. W badaniu udział wzięło 7 siatkarzy. Badani wykonywali przez 2 tygodnie specjalnie przygotowany trening plyometryczny. Przed, po 1-szym i po 2-gim tygodniu treningu mierzono sztywność mięśnia prostego uda za pomocą miotonometru MyotonPro. Pomiary były prowadzone w dwóch punktach na mięśniu prostym uda w pozycji leżenia tyłem. W analizie statystycznej posłużono się testem analizy wariancji dla pomiarów powtarzanych. Wyniki. Po dwóch tygodniach treningu, dla obu mierzonych punktów zanotowano istotne statystycznie zmniejszenie sztywności mięśnia prostego uda. Po tygodniu treningu zmiana sztywności mięśnia prostego uda nie była istotna statystycznie. Wnioski. 1. Dwutygodniowy trening plyometryczny u siatkarzy wpływa istotnie na zmniejszenie sztywności mięśnia prostego uda. 2. Tydzień treningu plyometrycznego nie powoduje istotnych statystycznie zmian sztywności mięśnia prostego uda.

Czasopismo: Polish Journal of Sports Medicine
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Diagnostyka i leczenie zerwania dalszego ścięgna mięśnia dwugłowego ramienia – aktualny stan wiedzy

Uszkodzenie przyczepu dalszego ścięgna mięśnia dwugłowego ramienia jest urazem występującym wyjątkowo rzadko, co może negatywnie wpływać na szybkość jego diagnostyki oraz wybór odpowiedniego leczenia. W przypadku całkowitego zerwania ścięgna, diagnostyka opiera się przede wszystkim na badaniu klinicznym, uzupełnionym o badanie ultrasonograficzne. Badanie rezonansem magnetycznym jest z kolei wykorzystywane u pacjentów z podejrzeniem częściowego uszkodzenia ścięgna. Standardową metodą leczenia uszkodzeń jest operacyjna anatomiczna reinsercja uszkodzonego ścięgna do guzowatości kości promieniowej. Leczenie nieoperacyjne stosowane jest zazwyczaj u pacjentów w starszym wieku, o niskim poziomie aktywności fizycznej, a także u pacjentów z przeciwwskazaniami do leczenia operacyjnego. Niemniej jednak, wybór techniki operacyjnej, a także wybór odpowiedniej metody mocowania pozostaje tematem kontrowersyjnym. Wśród technik operacyjnych wyróżnia się pojedynczy lub podwójny dostęp operacyjny. Najczęściej do mocowania ścięgna wykorzystywane są kotwice lub guzik korowy (ang. cotical button). Stosowane dostępy operacyjne oraz każda z wykorzystywanych metod mocowania ścięgna jest obarczona ryzykiem powikłań pooperacyjnych, które dodatkowo zwiększa się w przypadku opóźnionego leczenia operacyjnego. W związku z tym, że uszkodzenia dalszego ścięgna mięśnia dwugłowego ramienia występują bardzo rzadko, a nieprawidłowa diagnostyka uszkodzenia i opóźnienie wdrożenia odpowiedniego leczenia operacyjnego może poważnie zaburzyć funkcję kończyny górnej, a także zwiększa ryzyko wystąpienia pooperacyjnych powikłań, właściwe byłoby zalecanie leczenia tego typu uszkodzeń w ośrodkach referencyjnych.

Czasopismo: Polish Journal of Sports Medicine
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne, nauki o kulturze fizycznej
Jak uniknąć wznowy brodawczaka odwróconego - diagnostyka, leczenie, monitorowanie w okresie pooperacyjnym – przegląd piśmiennictwa

Brodawczak odwrócony (IP - inverted papilloma) to nowotwór łagodny wywodzący się z nabłonka jam nosa i zatok przynosowych, który charakteryzuje się miejscową agresywnością objawiającą się naciekaniem kości, dużym odsetkiem wznów oraz ryzykiem transformacji w raka płaskonabłonkowego. Niemal w 25% zostaje wykryty przypadkowo w trakcie operacji chorego z powodu przewlekłego zapalenia zatok przynosowych. Czynniki ryzyka wznowy wciąż nie zostały w pełni poznane i pomimo rozwoju narzędzi diagnostycznych, jak i technik operacyjnych brodawczak odwrócony stanowi spore wyzwanie kliniczne, a pacjenci wymagają obserwacji przez cały okres życia. W celu usystematyzowania obecnej wiedzy na temat IP autorzy dokonali przeglądu literatury międzynarodowej w oparciu o bazy PubMed i ScienceDirect.

Czasopismo: Alergia Astma Immunologia - przegląd kliniczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Immunoregulacja ekspresji receptorów AP-N, DDP4 i ACE2, a podatność na infekcje koronawirusami 229E, MERS-CoV i SARS-CoV2

Podrodzina wirusów oddechowych Coronavirinae obejmuje siedem ludzkich szczepów koronawirusów (HCoV, human coronavirus), które wywołują łagodne przeziębienia (HCoV-229E, HCoV-NL63, HCoV-OC43, HCoV-HKU1) oraz ostre zapalenie płuc prowadzące często do niewydolności oddechowej, a nawet śmierci (MERS-CoV, SARS- CoV, SARS-CoV2). Ciężkie infekcje indukują silną reakcję zapalną, nasilaną przez adaptacyjny układ odpornościowy. Cztery główne szczepy koronawirusów wykorzystują metalopeptydazy powierzchniowe, jako białka receptorowe, za pośrednictwem których wnikają do komórki docelowej. Receptory wejścia dla poszczególnych koronawirusów to aminopeptydaza N (AP-N), dipeptydylopeptydaza 4 (DPP4) oraz konwertaza angiotensyny 2 (ACE2) odpowiednio dla HCoV-229E, MERS-CoV, SARS-CoV i SARS-CoV2. Ponadto pełnią one szereg fizjologicznych funkcji m.in w regulacji układu krwionośnego czy odpornościowego. U ludzi ulegają wysokiej ekspresji powierzchniowej w różnych tkankach i narządach (jelita, nerki, serce, płuca). Dodatkowo na modulację ekspresji receptorów koronawirusowych mają wpływ różne cytokiny, chemokiny oraz inne białka, a także komórki immunokompetentne. Celem pracy jest wyjaśnienie biologicznej roli białek receptorowych w regulacji układów fizjologicznych człowieka, wpływ elementów/mechanizmów układu odpornościowego, a także potencjalny wpływ glikokortykosteroidów i swoistej immunoterapii alergenowej stosowanych w leczeniu astmy i alergii na podatność na infekcję koronawirusami.

Czasopismo: Alergia Astma Immunologia - przegląd kliniczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Nadwrażliwość na heparyny – opis przypadków

Wprowadzenie: Heparyny są powszechnie stosowane jako antykoagulanty w praktyce klinicznej. Mogą one wywoływać każdy rodzaj nadwrażliwości, chociaż najczęściej występują reakcje nadwrażliwości opóźnionej. Reakcje nadwrażliwości typu natychmiastowego na heparynę są bardzo rzadkie i jak do tej pory opisano tylko kilkanaście przypadków. W niniejszej pracy opisano przypadki czterech pacjentów, u których wystąpiła nadwrażliwość na preparaty zawierające heparynę. Przedstawiono obraz kliniczny, przeprowadzoną diagnostykę i indywidualne zalecenia w razie konieczności stosowania terapii przeciwzakrzepowej. Ponadto omówiono dalsze postępowanie w przypadku stwierdzenia nadwrażliwości na heparynę.

Czasopismo: Alergia Astma Immunologia - przegląd kliniczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Budowa Centralnego Portu Komunikacyjnego - założenia i szanse powodzenia inwestycji

Decyzja o budowie Centralnego Portu Komunikacyjnego1 spotkała się ze skrajnie różnym przyjęciem. Jej zwolennicy wskazywali, że gospodarka Polski zyska nowy impuls rozwojowy. Przeciwnicy podnosili, że jest to niepotrzebny wydatek kilkudziesięciu miliardów złotych. Tymczasem przygotowania do budowy CPK ruszyły pełną parą, trwają prace nad zdefiniowaniem ostatecznych założeń oraz uporządkowaniem otoczenia inwestycji, aby budowa megalotniska mogła sprawnie przebiegać.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Dostęp do profilaktyki i leczenia otyłości dzieci i młodzieży - narastający problem, nieskuteczne działania

Profilaktyka i leczenie młodych ludzi z nadmierną masą ciała dotyczy wielu działań systemowych mających na celu edukację – propagowanie zdrowego stylu życia, w tym aktywności fizycznej oraz prawidłowych nawyków żywieniowych, a także zapewnianie dostępności świadczeń zdrowotnych w wypadku wystąpienia otyłości. Wczesna diagnoza oraz systematyczna kontrola stanu zdrowia, jak również wdrożenie indywidualnych i  kompleksowych działań leczniczych, uwzględniających profesjonalne poradnictwo żywieniowe, decyduje o skuteczności walki z tą epidemią XXI wieku. NIK sprawdziła, czy  osobom do  18. roku życia zapewnia się odpowiedni dostęp do świadczeń medycznych w tym obszarze. Jest to niezwykle istotne, gdyż obecny styl życia, szczególnie spowodowany izolacją społeczną w okresie pandemii COVID-19, dodatkowo sprzyja przyspieszeniu wzrostu masy ciała.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Sądowa kontrola wojewódzkich programów ochrony powietrza - Stan po wyroku Trybunału Konstytucyjnego

Jednym z najważniejszych narzędzi służących walce ze smogiem są programy ochrony powietrza uchwalane przez sejmiki wojewódzkie. Kontrola ich zgodności z przepisami stanowi istotny element oceny stanu prawa w tym obszarze. Dlatego warto rozważyć, jakie znaczenie miał wyrok Trybunału Konstytucyjnego, w którym TK dokonał oceny konstytucyjności przepisu regulującego uprawnienie do zaskarżania uchwał zawierających taki program. Został wydany na skutek rozstrzygnięcia skargi konstytucyjnej złożonej przez osobę kwestionującą jakość ochrony powietrza w miejscu zamieszkania.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Krytyczne badanie organizacji i funkcjonowania NOK - ramy koncepcyjne

Najwyższe organy kontroli (NOK), jako przedmiot badania, przyciągają uwagę głównie naukowców z dziedziny rachunkowości i audytu oraz prawa konstytucyjnego i  administracji publicznej. Wyniki ich  obserwacji są często publikowane w formie monografii prezentujących jeden problem w obszarze kontroli publicznej w wybranym państwie. Jednocześnie NOK rzadko są przedmiotem badań porównawczych. Może to wynikać ze stosunkowo mało rozwiniętych ram koncepcyjnych, w tym braku typologii organizacji i funkcjonowania tych podmiotów, jak sugeruje autor w artykule. Jego pierwszym celem jest analiza dostępnej typologii NOK, zaś drugim wypracowanie takiej, która umożliwi wskazanie roli najwyższych organów kontroli w systemie politycznym.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Przesłuchanie świadka na odległość - rozważania o zastosowaniu w procedurze kontrolnej NIK

Pandemia COVID-19 i  wynikające z  niej ograniczenia dotyczące m.in. przemieszczania się i kontaktów między ludźmi przyspieszyły proces transformacji cyfrowej. Możliwość realizacji niezbędnych czynności tylko w formie zdalnej pokazała jak istotne jest właściwe przygotowanie różnego rodzaju instytucji do komunikacji elektronicznej i nieprzerwanego działania również poza ich siedzibą. Równocześnie wiele podmiotów podlegających kontroli NIK dostrzega, że praca zdalna jest nie tylko środkiem koniecznym w walce z epidemią, ale  także  opłacalnym z  ekonomicznego punku widzenia. W  Izbie już dziś wiele czynności kontrolnych może odbywać się w tej formie dzięki posiadaniu przez kontrolerów bezpiecznego podpisu elektronicznego, weryfikowanego za pomocą kwalifikowanego certyfikatu. Ustawa z 23 grudnia 1994 r. o Najwyższej Izbie Kontroli określa jednak szczegółowe sposoby dokumentowania niektórych środków dowodowych, w tym zeznań świadka. Ma to wpływ na ocenę możliwości i potrzeby zastosowania rozwiązań technicznych pozwalających przesłuchać go na odległość, co jest przedmiotem niniejszego artykułu.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Nieskuteczny nadzór nad lekami - dopuszczanie, zmiany porejestracyjne i kontrola obrotu

Kupując lek zakładamy, że sprzedaż w aptece gwarantuje, iż procedura jego dopuszczania do obrotu przebiegła zgodnie z prawem, a produkt został rzetelnie przebadany. Uważamy, że jest bezpieczny i skuteczny w leczeniu określonych chorób lub w ich profilaktyce oraz wytwarzany, przechowywany i dystrybuowany w warunkach gwarantujących jego jakość. Poczucie bezpieczeństwa daje nam system nadzoru, obejmujący monitorowanie i kontrolowanie procesu dostarczania leku pacjentom. Jak w praktyce wykonywane są te zadania sprawdziła Najwyższa Izba Kontroli, podejmując kontrolę organów odpowiedzialnych za dopuszczanie do obrotu produktów leczniczych.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Odpowiedzialność za współdziałanie w popełnieniu deliktu skarbowego - uchylanie się od opodatkowania

Sprawcą czynu zabronionego polegającego na uchylaniu się od opodatkowania może być tylko osoba będąca podatnikiem. Delikt ten jest jednak często popełniany w  ramach współdziałania z  wieloma osobami tworzącymi grupę przestępczą. Powstaje wówczas problem wskazania podstaw odpowiedzialności karnej tych współdziałających, którzy nie  posiadają cechy wymaganej od  sprawcy. Przepisy prawa regulują odmiennie odpowiedzialność ekstraneusa za współdziałanie w popełnieniu deliktu skarbowego z art. 54 Kodeksu karnego skarbowego w zależności od tego, czy chodzi o popełnienie przestępstwa, czy wykroczenia. Odmienność ta dotyczy zarówno możliwych form współdziałania, jak i zakresu odpowiedzialności poszczególnych osób uczestniczących w popełnieniu czynu. Analizę przepisów poprzedza interpretacja pojęcia podmiotu czynu zabronionego z art. 54 k.k.s., z uwagi na obowiązek zgłoszenia przedmiotu opodatkowania będącego czynnością sprzeczną z prawem.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne
Przywracanie połączeń kolejowych w Dolnośląskiem - działania samorządu województwa

W  województwie dolnośląskim nierzetelnie planowano przywracanie pasażerskich połączeń kolejowych, nie uwzględniono rentowności linii komunikacyjnych, nie prowadzono odrębnych analiz opłacalności zapewnienia alternatywnych środków komunikacji. Spośród 21  linii i/lub  odcinków linii kolejowych o  długości 210,7  km, objętych procesem przejmowania od państwa, pasażerskie połączenia kolejowe reaktywowano na trzech odcinkach o łącznej długości 37,6 km, a na przejętej infrastrukturze od 2016 r. tylko na jednym odcinku. Biorąc pod uwagę dotychczasowy poziom finansowania działalności podmiotu zarządzającego publicznym transportem zbiorowym oraz szacunkowe koszty rewitalizacji jednego kilometra linii kolejowej, uruchomienie połączeń na pozostałych 173,1 km zajmie jeszcze co najmniej 52 lata.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne, nauki społeczne
Dyscypliny: inżynieria lądowa i transport, nauki o polityce i administracji
Promocja polskiej żywności za granicą - działania organów państwa

Ustalenia wcześniejszych badań1 skłoniły NIK do przeprowadzenia kontroli promocji polskiej żywności za granicą. Podjęto ją głównie na podstawie założeń określonych w Strategii promocji żywności Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, opracowanej w 2017 r. Okazała się skuteczna: w latach 2017–2020 eksport naszych artykułów rolno-spożywczych wzrósł o ponad 6 miliardów euro, czyli o ok. 22%. Jednak pełna ocena skuteczności i efektywności podejmowanych działań nie była możliwa, ponieważ Ministerstwo nie określiło mierników realizacji celów w tym obszarze.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Zbieranie i oczyszczanie ścieków komunalnych bez nadzoru - groźba dotkliwych kar finansowych ze strony UE

Przepisy Unii Europejskiej nakładają na państwa członkowskie konkretne obowiązki związane z oczyszczaniem ścieków. Polska się z nich nie wywiązuje, dlatego w lutym 2022 r. Komisja Europejska (dalej także KE, Komisja) podjęła decyzję o wniesieniu do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej także TSUE) sprawy przeciwko naszemu krajowi w związku z nieprzestrzeganiem dyrektywy dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych. Może to spowodować nałożenie kar finansowych sięgających niemal 6 mld euro. O związanym z tym zagrożeniu Izba alarmowała już w 2010 roku. Najnowsza kontrola wykazała, że mimo upływu ponad dekady, gminy najczęściej nie posiadają danych o liczbie mieszkańców korzystających z sieci kanalizacyjnej, przydomowych oczyszczalni oraz ze zbiorników bezodpływowych. Nie szacują też ilości ścieków powstających na ich terenie. Trudno w tej sytuacji planować właściwe inwestycje. Te i wiele innych nieprawidłowości stało się powodem stanowczej reakcji KE.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Metoda obwiedni danych (DEA) w kontroli wykonania zadań - pomiar wydajności

Jednym z celów kontroli wykonania zadań jest badanie i ocena wydajności procesów, programów i organizacji. Stosowana zwykle w tym celu metoda wskaźnikowa (relacja wyników do nakładów) ma jednak wiele istotnych wad i ograniczeń. Z kolei bardziej zaawansowane metody analityczne są często uznawane za zbyt skomplikowane. Autor, poza omówieniem podstawowych kwestii, w tym dotyczących definicji wydajności, skupia się na  zastosowaniu do  badania wydajności tzw. metod nieparametrycznych, a w szczególności analizy obwiedni danych (DEA). Metoda jest znana od lat w środowisku akademickim, ale wykorzystuje się ją często również do ewaluacji i benchmarkingu w biznesie oraz w sektorze publicznym. Jakkolwiek DEA jest stosowana przez niektóre instytucje audytorskie, nadal wydaje się być zbyt mało popularna w audycie i kontroli. W artykule przedstawiono istotę metody DEA, proste narzędzia służące do jej realizacji oraz przykładowe zastosowanie.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Wpływ pandemii COVID-19 na światowy handel towarowy - lata 2020–2021

W początkowym okresie pandemii sformułowano prognozy rozwoju sytuacji w światowym handlu towarowym na lata 2020–2021. Wskazywano na spodziewany głęboki spadek wymiany międzynarodowej, nasilenie protekcjonizmu handlowego w państwach, które dotkliwie odczuły skutki COVID-19, jak również na potrzebę podjęcia działań wzmacniających niezawodność światowych łańcuchów dostaw. W konsekwencji miało to prowadzić do osłabienia pozycji Chin i innych państw azjatyckich. Artykuł weryfikuje te tezy, w tym również w odniesieniu do Polski i jej miejsca w wymianie międzynarodowej.

Czasopismo: Kontrola Państwowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Wpływ bakteriofagów na aktywację nabłonka ludzkich dróg oddechowych

Bakteriofagi wykazują właściwości przeciwzapalne poprzez oddziaływanie na układ odpornościowy drogą obniżenia poziomu cytokin oraz innych mediatorów prozapalnych. Nabłonek dróg oddechowych stanowi
istotną, mechaniczną barierę obronną odporności przeciwzakaźnej. Odgrywa również kluczową rolę w kontrolowaniu wielu funkcji dróg oddechowych. Jest źródłem cytokin i mediatorów biorących udział w procesie
zapalnym. W niniejszej pracy wykazano zróżnicowany, zależny od czasu działania i stężenia bakteriofagów wpływ na syntezę kwasu 15-HETE, jak również właściwości regeneracyjne nabłonka oddechowego. Wyniki uzyskane w pracy mogą pozwolić na lepsze zrozumienie oddziaływania bakteriofagów obecnych w organizmie człowieka na procesy immunologiczne.

Czasopismo: Alergia Astma Immunologia - przegląd kliniczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Wpływ infekcji rinowirusowych oraz SARS-CoV-2 na uwalnianie czynników związanych z angiogenezą i krzepnięciem krwi w drogach oddechowych

Angiogeneza to proces tworzenia nowych naczyń z tych już istniejących. Znanych jest szereg czynników zarówno proangiogennych jak i antyangiogennych, a proporcja pomiędzy ich ekspresją decyduje o nasilaniu lub hamowaniu angiogenezy. Kaskada krzepnięcia fizjologicznie jest aktywowana wskutek urazu lub przerwania ciągłości tkanek, jednak patologiczne procesy prozakrzepowe są wywołane również przez zapalenie. Postulowane jest, że infekcje wirusowe mogą mieć działanie prozakrzepowe i mogą nasilać angiogenezę. W tym artykule przedstawiono podsumowanie ostatnich doniesień o wpływie wirusów oddechowych na angiogenezę i krzepnięcie na przykładach zakażeń HRV i SARS-CoV-2

Czasopismo: Alergia Astma Immunologia - przegląd kliniczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Powstawanie przeciwciał przeciwneutrofilowych (ANCA) w kontekście formowania zewnątrzkomórkowych sieci neutrofilowych (NETs)

Przeciwciała przeciwneutrofilowe – ANCA skierowane są przeciw składowym cytoplazmy granulocytów obojętnochłonnych, a ich obecność obserwowana jest m.in. u osób z zapaleniem małych naczyń. Przeciwciała
te zostały wykryte prawie 40 lat temu, ale mechanizmy ich powstawiania, nie są dokładnie poznane. Antygeny docelowe dla przeciwciał ANCA, takie jak mieloperoksydaza (MPO) oraz proteinaza 3 (PR3), wchodzą w skład ziarnistości znajdujących się w cytoplazmie neutrofilów. Granulocyty obojętnochłonne, pełniąc istotną rolę w nieswoistej odporności organizmu, po aktywacji mogą wyrzucać zewnątrzkomórkowe pułapki NETs, które mają zdolność do unieruchomienia i unieszkodliwienia patogenów. Wyeksponowane w NETs antygeny MPO i PR3 mogą zostać zaprezentowane komórkom układu odpornościowego i uruchomić kaskadę tworzenia autoprzeciwciał ANCA, które z kolei przyczyniają się do zapętlenia procesów autoreaktywności neutrofilów. Celem pracy było wyjaśnienie potencjalnej roli NETs w procesach powstawania przeciwciał ANCA.

Czasopismo: Alergia Astma Immunologia - przegląd kliniczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne