rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Magazynowanie w górotworze ciepła pochodzącego z różnych źródeł

W artykule przedstawiono najbardziej popularne metody magazynowania energii w górotworze. Scharakteryzowano magazyny wykorzystujące otworowe wymienniki ciepła (BTES - Borehole Thermal Energy Storage) lub warstwy zawodnione (ATES - Aquifer Thermal Energy Storage). Wskazano liczne źródła zbędnej energii odpadowej w zakładach przemysłowych. Pokrótce opisano doświadczenia krajów pionierskich w dziedzinie technologii UTES (Underground Thermal Energy Storage). Autorzy udowodnili konieczność magazynowania energii, wskazali korzyści i bezpieczeństwo układów UTES oraz przedstawili jak wydział Wiertnictwa, Nafty i Gazu AGH włączył się w proces lepszego poznania i opisania zjawisk towarzyszących procesowi magazynowania energii w górotworze i jego efektywności.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ subsydiowania cen paliw na światowy rynek ropy naftowej

W Polsce ceny paliw silnikowych utrzymują się na bardzo wysokim poziomie. W swojej strukturze zawierają podatek VAT, akcyzę oraz opłatę paliwową. Ostateczna cena produktów ropopochodnych uzależniona jest od ceny zakupu ropy naftowej. Od wielu lat wartość tego surowca na światowych giełdach towarowych wykazuje bardzo silny i nieprzewidywalny wzrost. Jednak na świecie są państwa, gdzie ceny paliw silnikowych poprzez subsydiowanie utrzymane są na bardzo niskim poziomie. Do tej grupy można zaliczyć m.in. Arabii Saudyjskiej, Indii, Chinach czy Wenezueli. Celem artykułu jest ocena światowego popytu i podaży na ropę naftową, w sytuacji rezygnacji z subsydiowania detalicznych cen benzyny i olej napędowy w państwach "naftowych". Przyjęto tezę, że odejście od subsydiowania paliw silnikowych w ww. państwach może wpłynąć na zwiększenie podaży tego surowca na światowych rynkach i równolegle przyczyni się do obniżenia jego ceny.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza istniejących prognoz rozwoju konsumpcji i podaży gazu ziemnego w Polsce w świetle dostępnych prognoz Unii Europejskiej

W artykule omówiono istniejące i dostępne publicznie prognozy dotyczące podaży i popytu gazu ziemnego w Polsce w perspektywie zatwierdzonej Polityki Energetycznej Polski 2030 (PEP 2030) oraz pojawiających się estymacji możliwego wydobycia gazu z łupków w Polsce. Autorzy w artykule podnoszą, że choć strategia dywersyfikacji dostawców jest wyraźną przesłanką do zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego kraju, to mimo to rozbieżności w prognozowaniu przede wszystkim "energy mix", olbrzymi wpływ na prognozy polityki klimatycznej UE oraz brak przewidywalności co do możliwych scenariuszy rozwoju wydobycia gazu z łupków są na tyle duże, że trudno mówić o przewidywalności i stabilizacji rynku gazu w Europie. Omówione zostały także scenariusze rozwoju rynku gazu uwzględniające rozwój wytwarzania energii elektrycznej z OZE, energetykę jądrową oraz perspektywę zero energetycznego rozwoju kraju (wzrost poziomu efektywności energetycznej). Wnioskiem z artykułu jest konieczność zbudowania modelu prognostycznego dla rynku gazu ziemnego w Polsce oraz zmiana prognoz w PEP 2030.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Czynniki kształtujące ceny ropy naftowej w świecie w roku 2011

Ropa naftowa to strategiczny surowiec o ograniczonym dostępności, którego zasoby nie pozwalają na pełne zaspokojenie wszystkich zgłaszanych na nią potrzeb. Z jednej strony wynika to z nieograniczonych i stale wzrastających potrzeb paliwowych człowieka. Z drugiej, jest efektem ograniczonej ilości surowca, który może być dostarczony w danym miejscu i czasie. Należy podkreślić, że obecnie światowy bilans popytu i podaży na ropę kształtuje się na wyrównanym poziomie. Natomiast niedoskonałość konkurencji w sektorze naftowym sprawia, że jedynie groźba pojawienia się zakłóceń w dostawach tego surowca jest impulsem do wzrostu jego cen na giełdach towarowych. Celem artykułu jest identyfikacja zjawisk zachodzących w światowym otoczeniu społeczno-gospodarczym. Podejmowane działania umożliwiają określenie ich wpływu na poziom i dynamikę zmian ceny ropy naftowej w roku 2011. Artykuł kończy prognoza na lata 2012-2013.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Opcje realne - alternatywne podejście do oceny opłacalności projektów inwestycyjnych w przemyśle naftowym

W artykule omówiono kwestie związane z wykorzystaniem do oceny efektywności inwestycji w przemyśle naftowym teorii opcji realnych. Przedstawiono przykład wyceny inwestycji za pomocą opcji realnych i skonfrontowano go z analizą przeprowadzoną z wykorzystaniem tradycyjnych metod. Podejmowania decyzji inwestycyjnych to trudne, skomplikowane i odpowiedzialne zadanie. Kadra zarządzająca musi zdecydować, czy i kiedy wykonać określony ruch biznesowy, który zazwyczaj jest trudny, lub nawet niemożliwy do odwrócenia, a w każdym z takich przypadków występuje duża niepewność odnośnie jego rezultatów. Decyzje te mają bezpośredni wpływ na przepływy pieniężne generowane przez przedsiębiorstwo. Tradycyjne metody oceny opłacalności projektów inwestycyjnych, oparte na zdyskontowanych przepływach pieniężnych, posiadają szereg wad, które utrudniają prawidłową wycenę inwestycji. Jedną z najważniejszych jest statyczność, czyli brak możliwości uwzględnienia zmian wynikających z procesu decyzyjnego w trakcie trwania inwestycji. Odpowiedzią na potrzebę wykorzystania lepszych metod oceny efektywności inwestycji jest, zyskująca w ostatnich latach coraz większe uznanie w światowej ekonomice naftowej, metoda wyceny opcji realnych. Dzięki temu proces decyzyjny ma charakter ciągły, co odpowiada sytuacji rzeczywistego zarządzania projektem inwestycyjnym w przemyśle naftowym.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zaawansowany sprzęt wiertniczy zapewniający efektywne wiercenie w poszukiwaniu gazu z łupków

Od XIX wieku, kiedy po raz pierwszy wydobyto gaz ze skały łupkowej i stwierdzono jego zasoby, odwierty eksploatacyjne intensywnie poddawano opróbowaniom w celu stwierdzenia ich opłacalności i możliwości wydobywczych, głównie w zależności od stopnia zaawansowania technologicznego stosowanego sprzętu wiertniczego. Zwykle łupki charakteryzują się dość słabą przepuszczalnością, uniemożliwiającą przepływ wystarczających ilości płynu do otworu, tym samym nie stanowiąc przemysłowo opłacalnych źródeł gazu ziemnego. Z tego też powodu zarówno w Polsce jak i na świecie techniczne osiągnięcia w zakresie szczelinowania hydraulicznego doprowadziły do intensywnego rozwoju wydobycia gazu z łupków. W celu utrzymania niskich kosztów w miejscu wydobycia gazu z łupków ważne jest zachowanie niskich kosztów utrzymania sprzętu i zapewnienie optymalnych kosztów wiercenia. Należy zwrócić uwagę na podstawowy sprzęt wiertniczy, np. na górny napęd przewodu wiertniczego, automatyczne klucze, układy wyciągowe, pompy płuczkowe itp. Wydłużenie godzin pracy sprzętu powinno gwarantować nieprzerwane jego działanie do ok. 50 000 godzin bez potrzeby wykonywania prac związanych z utrzymaniem. Faktyczny czas potrzebny na wymianę zużytych części maszyn jest w sumie pomijany, przy zachowaniu niespotykanego dotąd poziomu bezpieczeństwa pracy, dzięki zastosowaniu zaawansowanych technik szybkiego zwalniania hydraulicznego. Hałas wytwarzany przez sprzęt, masa i rozmiar stopniowo zmniejszały się dzięki zastosowaniu zaawansowanych silników napędowych i przekładniowych elementów transmisyjnych. Nowe i innowacyjne konstrukcje pomp płuczkowych i głowic obrotowych przewodu wiertniczego umożliwiają zastosowanie ciśnienia do 7500 PSI. Elektronicznie sterowane automatyczne systemy wiercenia umożliwiają w pełni autonomiczne wiercenie z ciągłą, automatyczną kontrolą nacisku na świder. Podsumowując, przy zastosowaniu w pełni komponentowej technologii, całkowite koszty wiercenia spadają, umożliwiając wykonanie większej liczby otworów do produkcji gazu z łupków, co z kolei z roku na rok może zwiększać potencjał wydobywczy gazu ziemnego w Polsce i na świecie.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Nowe rozwiązanie techniczne siłownika o dużym skoku w zastosowaniu do hydraulicznych wyciągów wiertniczych

W światowym przemyśle naftowym stosuje się nadal głównie klasyczne układy wyciągowe linowe. Hydrauliczne układy wyciągowe występują głównie w małych mobilnych urządzeniach wiertniczych i mają utrwaloną pozycję. Natomiast w przypadku ciężkich urządzeń do wierceń naftowych i poszukiwawczych udział hydraulicznych wyciągów jest nieduży, ale systematycznie się zwiększa na rynku zdominowanym przez klasyczne linowe układy wyciągowe. W pracy opisano zasadę konstrukcji siłownika hydraulicznego o dużym skoku, który wykonano w postaci modelu laboratoryjnego pozwalającego na zademonstrowanie jego działania. Proponowana konstrukcja siłownika stwarza możliwości zwiększenia udźwigu wyciągów wiertniczych hydraulicznych w urządzeniach do poszukiwań i wydobycia surowców mineralnych. Siłownik ten może znaleźć zastosowanie we wszystkich maszynach i urządzeniach, w których potrzebne są siłowniki o dużym skoku i wysokiej obciążalności, a konieczna jest minimalizacja masy całej konstrukcji.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena wpływu warunków klimatycznych na bilans energetyczny górotworu na obszarze poligonu badawczego VSB - TU Ostrava

VSB - Uniwersytet Techniczny w Ostrawie posiada unikalną możliwość badania zmian temperatury w górotworze dla długotrwałego działania pomp ciepła. Nowy budynek Audytorium jest nie tylko największym obiektem w Republice Czeskiej, ale także w Europie Środkowej, ogrzewanym przez system pomp ciepła. Wraz z systemem otworów technologicznych pozyskujących ciepło z górotworu odwiercono również badawcze otwory monitorujące, które kontrolują zmiany temperatury w otaczającym górotworze podczas eksploatacji systemu grzewczego. System monitorowania zlokalizowany na obszarze działania otworów technologicznych nazywa się Dużym Poligonem Badawczym. VSB-TU posiada drugi systemu badawczego nazywany Małym Poligonem Badawczym i lokalizacją w pobliżu budynku Centrum Badań Energetycznych (CBE). Składa się ona z dwóch odwiertów technologicznych do eksploatacji energii cieplnej przy użyciu pomp ciepła i dziewięciu otworów monitorujących, położonych w pobliżu tych dwóch odwiertów. Wszystkie odwierty wykonane na terenie obu poligonów badawczych wyposażone są w czujniki, które monitorują zmiany temperatury podczas ogrzewania (pobieranie energii cieplnej z ośrodka skalnego w zimie) i chłodzenia (przekazywania energii do górotworu w okresie letnim). Głównym celem badań jest sprawdzenie funkcjonalności i wydajności całego systemu. W artykule zaprezentowano niektóre aspekty zagadnień pozyskiwania energii cieplnej z górotworu oraz wyniki uzyskanych analiz wynikających z monitoringu i pomiarów zmian temperatury w warstwach powierzchniowych górotworu do głębokości około 20 m.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Stanowisko laboratoryjne wypierania się płynów w ośrodkach porowatych w aspekcie sekwestracji CO2

W artykule przedstawiono stanowisko laboratoryjne do badania wypierania się płynów w ośrodkach porowatych pod kątem geologicznej sekwestracji CO2 w sczerpanych złożach węglowodorów. Scharakteryzowano główne elementy stanowiska tj. komorę ciśnieniową do badania próbek skalnych, układ zatłaczania gazów wyposażony w bezpulsacyjną pompę, układ pomiaru ilościowego i jakościowego wypierających się płynów oraz układ zbioru rejestracji danych. Stanowisko to umożliwia badanie różnych zjawisk fizycznych występujących przy wypieraniu się płynów w ośrodkach porowatych w szerokim zakresie ciśnień i temperatur, odwzorowujących rzeczywiste warunki panujące w złożu. W ramach kalibracji stanowiska wykonano pomiary współczynnika przepuszczalności wzorcowego rdzenia, uzyskując korelujące się wyniki.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Problemy rekonstrukcji odwiertów geotermalnych na przykładzie odwiertu Biały Dunajec PAN-1

W artykule omówiono przyczyny oraz zakres rekonstrukcji odwiertów geotermalnych, ze szczególnym uwzględnieniem korozji stalowych elementów wyposażenia wgłębnego oraz powstawania osadów solnych i polimetalicznych na ściankach rur, bądź też w skałach zbiornikowych strefy przyodwiertowej. Przeanalizowano sposób rekonstrukcji odwiertu Biały Dunajec PAN-1, spowodowanej uszkodzeniem kolumny eksploatacyjnej na skutek korozji.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Komputerowa symulacja oddziaływania kopalnianych tłoczni gazu na powietrze atmosferyczne

Podczas pracy złożowych tłoczni gazu dochodzi do emisji zanieczyszczeń pochodzących ze spalania gazu w motosprężarkach. W przypadku złego stanu technicznego pracujących urządzeń może dochodzić do przekroczeń dopuszczalnych stężeń zanieczyszczeń w atmosferze. Kluczowymi składnikami gazów spalinowych podlegającymi kontroli są tlenki azotu. W celu określenia wpływu pracy tłoczni na zanieczyszczenia atmosfery wykonuje się modelowanie rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń na skutek oddziaływania czynników atmosferycznych. W ramach pracy wykonano komputerową symulację wpływu pracy tłoczni gazu na powietrze atmosferyczne z wykorzystaniem modelu Gaussa mającą na celu określenie efektów modernizacji urządzeń. W wyniku przeprowadzonych obliczeń uzyskano rozkład stężeń NOx w powietrzu, na podstawie którego określono wpływ pracy tłoczni w różnych konfiguracjach i okresach na zanieczyszczenie atmosfery zarówno przed modernizacją jak i po niej

Czasopismo: Wiertnictwo, Nafta, Gaz
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Dobór parametrów mechanicznych urządzeń wiertniczych stosowanych w technologiach HDD

W artykule dokonano charakterystyki rozwiązań konstrukcyjnych urządzeń wiertniczych, stosowanych przy wykonywaniu horyzontalnych wierceń kierunkowych. Podano kryteria klasyfikacji urządzeń HDD oraz zaproponowano kategoryzację wiertnic. Następnie przedstawiono zasady wyznaczania minimalnej mocy urządzenia, niezbędnej do wykonania horyzontalnego przewiertu sterowanego. W tym celu dokonano analizy wpływu przebiegu osi otworu kierunkowego, warunków geologicznych oraz stosowanej technologii wiercenia na wymagane wielkości nacisku, momentu obrotowego oraz mocy, niezbędnych do realizowania procesu wiercenia. Efektem finalnym przeprowadzonych w artykule analiz było podanie zależności matematycznych, pozwalających na racjonalny dobór parametrów mechanicznych horyzontalnych wiertnic sterowanych

Czasopismo: Wiertnictwo, Nafta, Gaz
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Nowe technologie wiertnicze stosowane w wierceniach inżynieryjnych

Zapotrzebowanie na wiarygodną informację geotechniczną oraz konieczność modyfikacji właściwości gruntów stworzyły w ostatnich latach warunki do modernizacji starych oraz rozwoju nowych technik i technologii wiertniczych. W artykule przedstawiono najnowsze rozwiązania konstrukcyjne i technologiczne, stosowane obecnie na świecie w wierceniach: obrotowych, obrotowo-udarowych i udarowych, formułując kierunki ich dalszego rozwoju. W publikacji skoncentrowano się na porównaniu, niejednokrotnie całkiem odmiennych technologii, umożliwiających odwiercenie i równoczesne orurowanie otworów wiertniczych. Dokonując analizy rozkładu sił w rurach okładzinowych, sprecyzowano warunki wytrzymałościowe, pozwalające na dobór właściwości fizycznych oraz parametrów geometrycznych rur

Czasopismo: Wiertnictwo, Nafta, Gaz
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Modelowanie procesu migracji i akumulacji węglowodorów w basenie naftowym rowu lubelskiego

Z analizy ciśnień złożowych oraz zmian chemizmu wód podziemnych w utworach dewonu i karbonu rowu lubelskiego wynika, że w utworach tych występują dwa różne systemy hydrodynamiczne. Basen dewoński rowu lubelskiego jest basenem odśrodkowym (młodym), przed inwazją wód infiltracyjnych. Z punktu widzenia hydrodynamiki jest on basenem perspektywicznym dla poszukiwań węglowodorów. Natomiast basen karboński jest basenem dośrodkowym (starym). Znajduje się on w trakcie średnio zaawansowanej inwazji wód infiltracyjnych i należy do basenów mało perspektywicznych. W pracy przedstawiono wyniki hydrodynamicznego modelowania procesu migracji i akumulacji węglowodorów w basenie naftowym rowu lubelskiego. Dane dotyczące rozkładu pola hydrodynamicznego, gradientów hydraulicznych, prędkości filtracji oraz zmian chemizmu wód podziemnych posłużyły do wyznaczenia stref perspektywicznych dla występowania złóż ropy naftowej i gazu ziemnego

Czasopismo: Wiertnictwo, Nafta, Gaz
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zastosowanie sondowania statycznego w badaniach prowadzonych w PPiEZRiG Petrobaltic S.A.

Morskie badania geotechniczne są niezbędne w wypadku prowadzenia takich inwestycji, jak posadowienie platformy wiertniczej, instalacja gazociągów, kotwiczenie boi przelewowo-cumowniczej dla tankowca oraz przy projektowaniu obiektów hydrotechnicznych. Do zadań badawczych na morzu przez Petrobaltic wykorzystywany jest penetrometr Roson 10 T, instalowany na statku M/V St. Barbara. Sonda - penetrometr Roson 10 T A.P. V.d. Berg produkcji holenderskiej - umożliwia badania gruntu in situ. Metodyka badań polega na wciskaniu w grunt stożków pomiarowych, z jednoczesną cyfrową rejestracją fizykomechanicznych parametrów osadów. Sonda może być wyposażona w stożki CPT i CPTU oraz w próbnik MOSTAP-65 umożliwiający pobór prób o nienaruszonej strukturze. W trakcie badania rejestrowane są poszczególne parametry i własności gruntów. Zarejestrowane parametry pozwalają określić profil geotechniczny i nośność osadów. Urządzenie jest niezbędne w ocenie mechanicznych własności gruntów w przypadkach, gdy niemożliwe jest pobranie prób o nienaruszonej strukturze, np. z osadów piaszczystych. Artykuł zawiera opisy procesów badawczych, w których napotyka się różnego typu trudności. Autor prezentuje własne rozwiązania i doświadczenia zapobiegające awariom i błędom pomiarowym

Czasopismo: Wiertnictwo, Nafta, Gaz
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Przegląd narzędzi wiercących stosowanych do wykonywania horyzontalnych przewiertów sterowanych

W artykule przedstawiono najnowsze narzędzia wiercące stosowane przy instalacji sieci za pomocą technologii horyzontalnego przewiertu sterowanego. Opisane zostały nowe konstrukcje oraz zastosowania narzędzi wiercących do określonych warunków geologicznych. Obecnie nie ma kodyfikacji tego typu narzędzi. Dlatego też autorzy zaproponowali wytyczne umożliwiające opracowanie kodyfikacji narzędzi wiercących stosowanych przy horyzontalnych przewiertach sterowanych. Sformułowali także zalecenia dotyczące podejmowania decyzji technicznych doboru narzędzi wiercących na podstawie analizy ich zużycia.

Czasopismo: Wiertnictwo, Nafta, Gaz
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Hydrodynamiczne modelowanie basenów osadowych na przykładzie basenu permskiego monokliny przedsudeckiej

W pracy przedstawiono podstawy teoretyczne modelowania i hydrodynamicznej klasyfikacji naftowych basenów osadowych. Podstawą hydrodynamicznej klasyfikacji basenów naftowych są zjawiska różnicujące fazę płynną, a zwłaszcza zjawiska związane z ruchem płynów złożowych. Zdefiniowanie typu basenu hydrodynamicznego polega na określeniu, w jakim stadium rozwoju znajduje się on aktualnie: przed, w trakcie czy po inwazji wód filtracyjnych. Biorąc pod uwagę dane dotyczące rozkładu ciśnień złożowych, kierunków i prędkości przepływów wód podziemnych oraz właściwości płynów złożowych wydzielono trzy główne typy basenów naftowych: juwenilny (odśrodkowy), przejściowy (dośrodkowy) i dojrzały (statyczny). Zjawiska fizyczne oraz związki zachodzące pomiędzy nagromadzeniami węglowodorów a towarzyszącymi im  wodami złożowymi i ciśnieniami predysponują typ pierwszy jako najbardziej perspektywiczny, a praktycznie eliminują jako nieperspektywiczny trzeci typ basenu. Podsumowując wyniki dotychczasowych rozważań hydrodynamicznych przeprowadzonych dla basenu permskiego monokliny przedsudeckiej, można stwierdzić, że basen ten jest basenem odśrodkowym (juwenilnym) i jest on bardzo perspektywiczny.

Czasopismo: Wiertnictwo, Nafta, Gaz
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza techniczna technologii wykonania przewiertu horyzontalnego pod rzeką Uszwicą w Brzesku Okocimiu

W artykule autorzy dokonali analizy technicznej wykonania przewiertu horyzontalnego pod rzeką Uszwicą. Swoją analizę oparli na badaniach in situ mechanicznych parametrów wiercenia oraz na podstawie badań laboratoryjnych pobranych próbek. Ocenie poddano parametry mechaniczne wiercenia, zastosowane w analizowanym projekcie. Sformułowano wnioski oraz wytyczne przydatne przy projektowaniu tego typu prac.

Czasopismo: Wiertnictwo, Nafta, Gaz
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena zagrożenia gazami kopalnianymi na terenie likwidowanej kopalni KWK "Niwka-Modrzejów"

Likwidacja kopalń węgla kamiennego, a szczególnie zaprzestanie pompowania wód kopalnianych, powoduje rekonstrukcję karbońskiego piętra wodonośnego, co z kolei wiąże się z intensyfikacją dopływu gazów do strefy przypowierzchniowej (tzw. "efekt tłoka"). Zjawisko przemieszczania się gazów kopalnianych ku powierzchni w zlikwidowanych kopalniach ulega również znacznej intensyfikacji w związku z zatrzymaniem pracy wentylatorów. Zatrzymanie pracy wentylatorów przyczynia się bowiem do akumulacji gazów w wyrobiskach i zrobach poeksploatacyjnych. Metoda powierzchniowego zdjęcia geochemicznego jest szczególnie przydatna dla wykrywania migracji metanu oraz gazów toksycznych z kopalń węgla kamiennego będących w trakcie likwidacji. W artykule przedstawiono wyniki badań geochemicznych wykonanych w rejonie KWK "Niwka-Modrzejów". Uzyskane wyniki badań i ich relacje w stosunku do istniejącego modelu geologiczno-złożowego potwierdzają, że intensyfikacja przepływu gazów kopalnianych ku powierzchni odbywa się przez strefy nieciągłości tektonicznych oraz spękań i rozluźnień w górno-karbońskich skałach osadowych. Zasadniczą rolę w ograniczaniu migracji gazów kopalnianych odgrywa nadkład utworów karbonu, tzn. jego miąższość i litologia.

Czasopismo: Wiertnictwo, Nafta, Gaz
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Stosowanie nowych technik poszukiwania i eksploatacji złóż w odniesieniu do przepisów planistycznych i środowiskowych na przykładzie rud uranu i gazu łupkowego

Obowiązujące w Polsce przepisy Prawa geologicznego i górniczego, związanego ściśle z innymi ustawami z zakresu ochrony środowiska, planowania przestrzennego itp. są dostosowane do dotychczas stosowanych metod dokumentowania i eksploatacji złóż. Nowe metody dokumentowania i eksploatacji złóż jak techniki ILS w przypadku złóż uranu czy szczelinowania chemicznego w przypadku złóż gazu łupkowego, wymagają w opinii autorów daleko idącej zmiany przepisów, tak samego Prawa geologicznego i górniczego, jak i innych związanych ustaw. Bez powyższych regulacji autorzy nie widzą możliwości pozyskania kapitału międzynarodowego dla realizacji inwestycji tego typu w Polsce. Szereg propozycji zmian zostało zawarte w artykule.

Czasopismo: Wiertnictwo, Nafta, Gaz
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka