rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Wystepowanie rdzawej plamistosci miazszu bulw zaleznie od skladu granulometrycznego gleby i terminow nawadniania ziemniaka

Oceniono wpływ nawadniania ziemniaków w różnych fazach rozwoju roślin na występowanie nekrotycznych zmian w bulwach, określanych jako rdzawa plamistość miąższu. Zmiany te stanowią wadę wewnętrzną bulw, czyniąc je nieprzydatnymi do celów konsumpcyjnych oraz dla przemysłu spożywczego.
W latach 1999-2004, przeprowadzono 2 serie badań, w których uwzględniono 6 rodzajów gleb o różnym składzie granulometrycznym i następujące warianty nawadniania. W obu seriach porównywano kontrolę - tylko opady naturalne oraz dodatkowe nawadnianie stosowne w okresie wiązania bulw i ich wzrostu, a także, tylko w serii II:
- dodatkowe nawadnianie w okresie wiązania bulw,
- dodatkowe nawadnianie w okresie wzrostu bulw.
Stwierdzono, że występowanie rdzawej plamistości miąższu było istotnie uwarunkowane składem granulometrycznym gleby, a jej powstawaniu najbardziej sprzyjały gleby o składzie piasku słabogliniastego oraz gliniastego lekkiego, podścielone gliną. Nasilenie omawianej wady było też wyraźnie zróżnicowane w latach, zależne od układu temperatury gleby w okresie wiązania i wzrostu bulw. Udział bulw z rdzawą plamistością był zdecydowanie niższy wówczas, gdy zarówno w okresie tuberyzacji jak i w okresie wzrostu bulw była ona najniższa. Temperatura gleby determinowała także wpływ nawadniania na powstawanie zmian w miąższu. Wówczas, gdy temperatura w okresie wiązania bulw sprzyjała rdzawej plamistości, nawadnianie zastosowane w fazie ich wzrostu istotnie zwiększało występowanie wady. Wyższe zaopatrzenie ziemniaków w wodę tylko w okresie wiązania bulw nie miało istotnego wpływu na udział bulw z rdzawą plamistością miąższu.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Kondycjonowanie kukurydzy do produkcji bioetanolu

Wydajność produkcji bioetanolu zależy od jakości ziarna kukurydzy oraz zawartości szkodliwych dla gorzelnianych drożdży metabolitów. Niepożądane procesy mikrobiologiczne zachodzące w wilgotnym ziarnie kukurydzy powodują obniżenie wydajności alkoholu. Z tego powodu ziarno nie nadaje się do dłuższego przechowywania bez konieczności dosuszania, co powoduje wzrost kosztów i ceny surowca. W praktyce ziarno przechowywane jest w warunkach beztlenowych, w tzw. rękawach, i/lub konserwowane związkami chemicznymi, które mogą zaburzać proces technologiczny. Celem badań była ocena skuteczności preparatu ANTY-CYD, wprowadzonego metodą zamgławiania do cyklu technologicznego w przemysłowej produkcji bioetanolu z ziarna kukurydzy przechowywanego w rękawach. Metodą hodowlaną oznaczono liczebność mikrobioty ziarna kukurydzy. Równolegle oznaczono pH i suchą masę próbek. Obiecujące wyniki uzyskano, stosując zamgławianie ekologicznym preparatem ANTY-CYD. W konsekwencji uzyskano poprawę jakości surowca – wyraźne obniżenie ogólnej liczebności bakterii, dzikich drożdży i grzybów strzępkowych oraz bakterii fermentacji mlekowej i beztlenowych.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Ocena oddzialywania adiuwantow stosowanych z atrazyna na szybkosc jej zanikania w glebie i aktywnosc wybranych enzymow glebowych

W doświadczeniu laboratoryjnym badano wpływ herbicydu Gesaprim 500 FW stosowanego w kombinacji bez adiuwantu i z adiuwantami: Olemixem 84 EC i Atpolanem 80 EC na aktywność dehydrogenaz, ureazy, β-glukozydazy i reduktazy azotanowej. Badano również szybkość zanikania atrazyny w glebie. Wyniki badań wskazują, że dodatek adiuwantów do Gesaprimu 500 FW przyspieszał zanik atrazyny, zwłaszcza po zastosowaniu dawki zalecanej przez producenta na uprawy i pięciokrotnie większej. Również aktywność dehydrogenaz i reduktazy azotanowej była niższa po zastosowaniu obu adiuwantów z Gesaprimem 500 FW w porównaniu z aktywnością enzymów w glebie z dodatkiem samego herbicydu. Aktywność ureazy i β-glukozydazy po zastosowaniu samego herbicydu i herbicydu z adiuwantami była podobna.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Kwitnienie mlodych krzewow rozanecznikow rozmnozonych za pomoca szesciu typow sadzonek

W doświadczeniu wykonanym w latach 1994-1997 oceniono wczesność wejścia w okres kwitnienia różaneczników odmian: 'Cunningham's White', 'Lee's Dark Purple' i 'Nova Zembla', rozmnożonych za pomocą sześciu typów sadzonek:
I.  typowych pędowych, długości 8-15 cm z pięcioma-siedmioma liśćmi i z wegetatywnym pąkiem wierzchołkowym,
II.   typowych pędowych z wyłamanym wegetatywnym pąkiem wierzchołkowym,
III.   pędowych, długości 6,5-13,5 cm, uzyskanych poprzez odcięcie wierzchołka długości 1-1,5 cm, z wegetatywnym pąkiem wierzchołkowym,
IV.   krótkich sadzonek wierzchołkowych, czyli odcinków pędu długości 1-1,5 cm z pąkiem wegetatywnym, odciętych od sadzonek typu III,
V.   jednowęzłowych, z 2,5 cm odcinkiem pędu, z jednym liściem i pąkiem pachwinowym,
VI.   liściowych z pąkiem pachwinowym, uzyskanych poprzez odcięcie liści z pąkiem od pędu.
Rośliny uprawiano w pojemnikach w nieogrzewanym tunelu foliowym. Po pierwszym, drugim i trzecim roku uprawy oceniano wczesność wchodzenia młodych roślin w okres kwitnienia.
Najwcześniej, czyli już w pierwszym roku uprawy w okres kwitnienia weszły rośliny odmiany 'Cunningham's White', uzyskane z sadzonek wszystkich typów i 'Nova Zembla' - z pięciu pierwszych typów sadzonek. Zatem pąki kwiatostanowe wytworzyły się u nich już po 8 miesiącach, licząc od terminu sadzonkowania. W drugim i trzecim roku uprawy liczba roślin kwitnących zwiększała się. Odmiana 'Lee's Dark Purple' zaczęła kwitnąć w drugim roku uprawy.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Przydatność kwiatów ciętych wybranych odmian powojników (Clematis L.) do wykorzystania we florystyce

Materiałem roślinnym były cięte kwiaty 17 odmian i jednego gatunku powojników (Clematis L.). W doświadczeniach sprawdzono przydatność poszczególnych odmian do uprawy na kwiat cięty i określono wpływ pożywek na trwałość kwiatów po zbiorze. Wykazano, że możliwość wykorzystania powojników na kwiat cięty zależy od odmiany i rodzaju zastosowanej pożywki. Najdłuższą trwałością cechowały się kwiaty odmian z grupy botanicznych: 'Arabella' i wielkokwiatowych: 'Julka' i 'Silver Moon', których trwałość w wodzie destylowanej dochodziła do około 12 dni. Nieco krótszą trwałością (około 10 dni) odznaczały się odmiany: 'Gravetye Beauty', 'Proteus' i gatunek С. x durandii, które także z powodzeniem można polecić do uprawy na kwiat cięty. Większość badanych odmian pozytywnie reagowała na wstawienie ich do pożywki przedłużającej trwałość kwiatów. Najskuteczniejsza okazała się pożywka 8HQC z dodatkiem 2% sacharozy. Wyższe stężenia cukru powodowały przebarwienia kwiatów i skracały ich trwałość.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Bazy danych w komputerowym systemie doradztwa w produkcji trzody chlewnej

W pracy przedstawiono strukturę i zakres informacji uwzględnionych w bazach danych opracowywanego systemu doradztwa dla producentów trzody chlewnej. Bazy danych dotyczą technologii produkcji, środków technicznych do realizacji poszczególnych czynności oraz ograniczeń wynikających z warunków otoczenia w jakich realizowana bedzie produkcja.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw uwilgotnienia gleby i warunkow pogodowych na trwalosc i produkcje odmian traw pastewnych

Wyniki dotyczą czwartego roku po wysiewie, jako najbardziej typowego dla oceny przydatności gatunków i odmian traw na użytki zielone.
W badaniach uwzględniono 7 odmian 4 gatunków traw. Określano wpływ rodzaju i uwilgotnienia gleby (siedlisko polowe i łąkowe) oraz warunków pogodowych (różne lata) na produkcję ich biomasy i trwałość. Stosowano dwa rodzaje użytkowania (3 i 5 pokosów) do których dostosowano nawożenie, zwłaszcza azotowe.
Trwałość oraz plony większości gatunków i odmian były na ogół lepsze w siedlisku wilgotnym, a przebieg warunków pogodowych miał nie duży wpływ. W warunkach polowych prawdopodobnie ze względu na dużą kulturę gleby, zarówno trwałość jak i produkcja były największe, lecz reakcja poszczególnych gatunków i odmian była inna niż w warunkach siedlisk łąkowych.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Erozyjność lessów Wzgórz Trzebnickich

Celem badań było określenie wielkości wskaźnika podatności gleb na spłukiwanie powierzchniowe (K) w równaniu USLE dla lessów Wzgórz Trzebnickich. Wskaźnik K został oszacowany w oparciu o kompleksowe badania gleboznawcze i nomogram Wischmeiera i Smitha. Erozyjność lessów Wzgórz Trzebnickich została oceniona jako wysoka w oparciu o średnią oszacowaną wartość wskaźnika K: 0,66 Mg·ha·MJ⁻¹·ha⁻¹·cm⁻¹·h.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ zagęszczenia na płodność i cechy morfologiczne roślin tobołków polnych (Thlaspi arvense L.)

W celu zbadania wpływu zagęszczenia na płodność osobniczą i populacji oraz niektóre cechy morfologiczne roślin Thlaspi arvense L. przeprowadzono badania wazonowe w warunkach szklarniowych w różnych wariantach zagęszczenia. Na powierzchni 177 cm² stosowano 6 wariantów zagęszczenia (10, 15, 20, 40, 50 i 60 osobników w wazonie).
Począwszy od najniższego zagęszczenia notowano spadek płodności osobniczej aż do uzyskania stałej wartości przy zagęszczeniu 50 i 60 osobników w wazonie. Reprodukcja generatywna populacji przypadającej na jednostkę powierzchni rosła do zagęszczenia 20 osobników w wazonie, tu osiągała wartość maksymalną. Załamanie płodności populacji nastąpiło przy zagęszczeniu między 20 a 40 osobnikami w wagonie. Eksperyment wykazał, że sześciokrotny wzrost zagęszczenia (60 osobników w wazonie) w stosunku do zagęszczenia wyjściowego (10 osobników w wazonie) spowodował spadek płodności ogólnej zaledwie o 20%.
Wybrane cechy morfologiczne (liczba rozgałęzień i wysokość) w różny sposób reagowały na wzrost zagęszczenia. W miarę wzrostu zagęszczenia następowało znaczne różnicowanie wysokości osobników. Wzrost zagęszczenia powodował ponadto upraszczanie budowy pędu. Obserwowano szerszy zakres badanej cechy, jednak przeciętna liczba wytwarzanych bocznych rozgałęzień konsekwentnie malała.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wykorzystanie markerow RAPD do analizy zmian genetycznych zwiazanych z dlugotrwalym przechowywaniem i regeneracja ziarniakow zyta [Secale cereale L.]

Celem pracy była analiza zmian zachodzących na poziomie DNA w wyniku procesu długiego przechowywania ziarniaków żyta i ich późniejszej regeneracji w warunkach polowych w oparciu o markery typu RAPD. W tym celu przeanalizowano trzy populacje żyta 'Dańkowskie Złote', różniące się okresem przechowywania i liczbą cykli kolejnych regeneracji.
Izolację DNA z 75 żywych ziarniaków z każdej serii przeprowadzono przy użyciu techniki SDS. Reakcję PCR (Łańcuchowa reakcja polimerazy) prowadzono kolejno w obecności jednego z 5-ciu 10-nukleotydowych starterów. Mieszaninę reakcyjną rozdzielano elektroforetycznie na żelu agarozowym. Uzyskano łącznie dla wszystkich populacji 110 markerów RAPD. Zaobserwowano istotne statystycznie różnice w częstotliwości 50 z nich. Te różnice mogą świadczyć o zmianach w strukturze genetycznej populacji, będących efektem długotrwałego przechowywania i regeneracji ziarniaków.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Dynamika zachwaszczenia lanu zyta ozimego uprawianego w plodozmianie i monokulturze zbozowej

Ścisłe badania polowe przeprowadzono w latach 1998-2000 w GD Uhrusk, należącym do AR w Lublinie. Założono je na glebie bielicowej wytworzonej z piasków słabo gliniastych, zaliczonej do kompleksu żytniego dobrego.
Badania obejmowały zachwaszczenie łanu żyta ozimego w różnych fazach rozwojowych (strzelania w źdźbło, kłoszenia i dojrzałości woskowej ziarna) uprawianego w płodozmianach i monokulturze wielogatunkowej zbożowej na tle zróżnicowanego poziomu agrotechniki.
Chwastami dominującymi, które zasiedlały łany żyta ozimego w płodozmianach i wielogatunkowej monokulturze zbożowej były gatunki krótkotrwałe, w tym głównie: Apera spica-venti, Viola arvensis, Stellaria media, Veronica ssp., Galium aparine i stanowiły one od 78,3% do 82,8% ogólnej liczby chwastów.
Największą liczbę chwastów w łanie żyta (192,2 szt.·m⁻²) stwierdzono w fazie strzelania w źdźbło, zaś najmniejszą w okresie dojrzałości woskowej ziarna (118,1 szt.·m⁻²). Natomiast przeciwnie kształtowała się powietrznie sucha masa chwastów i najwyższe jej wartości stwierdzono w fazie kłoszenia i dojrzałości woskowej ziarna (średnio 37,9 g·m⁻² ), była ona wyższa o 37,5% w odniesieniu do fazy strzelania w źdźbło.
Wyższy poziom agrotechniki istotnie przyczynił się do obniżenia zachwaszczenia żyta ozimego, co wyraziło się zredukowaniem ponad 3-krotnym liczby chwastów i 6-krotnym ich powietrznie suchej masy.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw swiatla niebieskiego na kwitnienie chryzantemy wielkokwiatowej [Dendranthema grandiflora Tzvelev] z grupy Sombrero

Chryzantemę wielkokwiatową (Dendrantema grandiflora TZVELEV) 'Baja' z grupy Sombrero uprawiano wyłącznie w warunkach krótkiego dnia przy sztucznym świetle, którego źródłem były lampy jarzeniowe typu TLD o świetle niebieskim i dziennym - stanowiącym kontrolę. Przy obu barwach światła zastosowano trzy natężenia napromienienia kwantowego - 35, 50 i 80 µmol·m⁻²·s⁻¹. Przy świetle niebieskim rośliny kwitły wcześniej od rosnących przy świetle dziennym; przy 80 µmol·m⁻²·s⁻¹ aż o 35 dni, a przy 50 i 35 µmol·m⁻²·s⁻¹ odpowiednio o 11 i 17 dni. Światło niebieskie o najwyższym natężeniu wpłynęło, ale tylko w niewielkim stopniu na skrócenie długości pędu roślin. Chryzantemy uprawiane w warunkach światła dziennego - przy 35 µmol·m⁻²·s⁻¹ miały więcej chlorofilu w liściach niż pochodzące spod światła niebieskiego.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Bakteriologiczne badania wod powierzchniowych i odcieku w rejonie skladowiska odpadow komunalnych w Krakowie

Każde składowisko odpadów, nawet prawidłowo zaprojektowane i eksploatowane, stanowi źródło zanieczyszczenia swojego otoczenia. Bakteriologiczne badania wód potoku Malinówka i odcieku przeprowadzono w rejonie składowiska odpadów komunalnych w Krakowie. W ramach badań w wyznaczonych terminach pobierano próbki odcieków i wód powierzchniowych w otoczeniu składowiska. W wyniku prowadzonych badań mikrobiologicznych stwierdzono zmiany ilościowe i jakościowe występujących bakterii w zależności od odległości od składowiska i pory roku. Uzyskane wyniki pozwalają również na stwierdzenie, że wokół składowiska odpadów daje się zaobserwować zwiększoną liczebność mikroorganizmów występujących w środowisku wodnym. Z przeprowadzonych badań jakościowych dotyczących składu gatunkowego drobnoustrojów wynika, że wśród wyizolowanych gatunków zdecydowana większość to saprofity.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wskaźniki wykorzystania różnych cieczy użytkowych stosowanych w opryskiwaniu pszenicy ozimej

W uprawie pszenicy ozimej stosowano opryski nawozowe, ochronne i nawozowo-ochronne w następujących fazach wzrostu pszenicy: koniec krzewienia, strzelanie w źdźbło i początek kłoszenia. W badaniach określono ilość cieczy użytkowej opadłą na plantację (dawkę połową) i nierównomierność jej poprzecznego rozkładu oraz ilość cieczy zatrzymanej na roślinach (dawkę roślinną) i osiadłą na glebie (dawkę glebową). Rodzaj cieczy użytkowej i faza rozwoju roślin, w której wykonywano opryski, różnicowały wartości dawek w analizowanych układach. Średnio z badań wykorzystanie cieczy użytkowej dawki roślinnej wynosiło 56,0%, przy czym w fazie końca krzewienia było najniższe (46,8%), w fazie początku kłoszenia - najwyższe (60,8%).

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Proporcje składników mineralnych w runi łąkowej wzbogaconej kminkiem zwyczajnym (Carum carvi L.) uzyskanej z gleby mineralno-murszowej, węglanowej przy zmiennym nawożeniu azotem

W pracy przedstawiono wpływ zróżnicowanego nawożenia azotem oraz zmiennego udziału kminku zwyczajnego (Carum carvi L.) na niektóre proporcje makroelementów w runi łąkowej. Proporcje К : Ca, K : Mg i K : (Ca + Mg) w badanej runi były zbyt wąskie, zaś stosunek Ca : P zbyt szeroki, w odniesieniu do wartości optymalnych dla dobrej paszy lub dla wzrostu i rozwoju roślin, co mogło wynikać z niekorzystnych właściwości chemicznych mineralno-murszowej gleby węglanowej, na której prowadzono doświadczenie. Stwierdzono znaczne różnice proporcji makroelementów w runi zebranej w poszczególnych pokosach; najbardziej optymalnymi wartościami charakteryzował się pokos pierwszy. Dodatek do runi trawiastej kminku poprawiał omawiane proporcje, zwłaszcza stosunek K : Mg i K : (Mg + Ca), ale działanie to było najwyraźniej widoczne przy wysokich dawkach nawożenia N (160, 240 i 320 kg·ha⁻¹). Wzrastające dawki azotu powodowały zawężanie się proporcji К : Ca, a rozszerzanie się K : Mg oraz K: (Ca + Mg). Wzrastający udział kminku zwyczajnego powodował zawężanie, w kierunku wartości optymalnych) proporcji Ca : P, zaś nawożenie azotem do jej rozszerzania.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ jonów ołowiu na funkcjonowanie zegara biologicznego u Penicillium claviforme

Badano wpływ jonów ołowiu na funkcjonowanie zegara biologicznego u Penicillium claviforme. Stwierdzono, że w szerokim zakresie stężeń jony ołowiu nie wpływały znacząco na wzrost strzępek i suchą masę grzybni. Natomiast zegar biologiczny ulegał silnym zakłóceniom, okres rytmu ulegał znaczącemu wydłużeniu, z 30 godzin w kontroli do 100 w obecności jonów ołowiu. Obserwowano również zmiany morfologiczne powstających koremiów.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw nastepczy zastosowania herbicydow w uprawie podkladek na jakosc krzewow rozy odmiany "Flamingo"

W uprawie podkładek w pierwszym roku trwania doświadczenia stosowano 4 herbicydy i 2 ściółki. W drugim roku obserwowano ich wpływ następczy na jakość krzewów odmiany ‘Flamingo’. Najlepszej jakości krzewy uzyskano na poletkach na których stosowano metolachlor w dawce 1,728 kg·ha⁻¹. Najmniejszą masę krzewów obserwowano na poletkach ściółkowanych. Obserwowano korzystny wpływ następczy herbicydów na wzrost odmiany uprawnej.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Granulat torfowo mineralny - niekonwencjonalny srodek nawozowy w uprawie doniczkowych roslin ozdobnych

Odpady torfu wysokiego (pył i rozkrusz) wymieszane z nawozami mineralnymi (N, P, K, Mg i z wapnem jako środkiem neutralizującym), zgranulowane i wysuszone stają się cennym środkiem nawozowym o przedłużonym wpływie na glebę i roślinę. W przeprowadzonych badaniach porównano wpływ mieszanki torfowo-nawozowej w stanie sypkim i po zgranulowaniu na wzrost kilku gatunków doniczkowych roślin ozdobnych. Obserwacje, pomiary i dokumentację badań wykonano po 5 miesiącach uprawy. Uzyskane rezultaty wskazują, że torf granulowany z nawozami mineralnymi stanowi cenne źródło wolno działających składników pokarmowych, może być zalecany do mieszania z tradycyjną mieszanką ziemi. Stosowanie granulatu czyni zbędnym nawożenie pogłówne roślin.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zroznicowanie przestrzenne wybranych cech oceny atrakcyjnosci srodowiska przyrodniczego w Polsce

W pracy przedstawiono poziom zróżnicowania przestrzennego cech charakteryzujących atrakcyjność środowiska przyrodniczego obszarów wiejskich, takich jak: powierzchnia użytków rolnych (w ha na jednego mieszkańca), udział lasów w powierzchni ogólnej gmin, odsetki gospodarstw domowych przyłączonych do sieci wodociągowej i kanalizacyjnej oraz bezwzględną liczbę gospodarstw agroturystycznych. Zaobserwowano, że gminy o relatywnie niższym poziomie intensywności zagospodarowania obszaru - często tym samym o wysokich walorach środowiska naturalnego - są lepiej wyposażone w infrastrukturę wodno-kanalizacyjną, co sprzyja rozwojowi turystyki. Ta zaś wydaje się obecnie jednym z podstawowych kierunków aktywności gospodarczej mieszkańców wsi i wymiernym wskaźnikiem atrakcyjności środowiska.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Porównanie zmienności fenotypowej i genotypowej odmian i linii pszenicy zwyczajnej

Celem pracy była ocena zmienności genetycznej 24 odmian i zaawansowanych linii hodowlanych pszenicy zwyczajnej z zastosowaniem uproszczonej metody PstI AFLP, a także ustalenie ich powiązań z oceną 7 cech plonotwórczych. W wyniku przeprowadzonych analiz DNA z dziesięcioma starterami selekcyjnymi uzyskano 115 prążków DNA, spośród których 47 (41%) było monomorficznych, a 68 polimorficznych. Średnie podobieństwo międzyodmianowe, na podstawie wszystkich markerów, wyniosło 90% i wahało się od 80% do 95%. Analizowane genotypy różniły się najbardziej pod względem masy ziarniaków z kłosa, płodności kłoska oraz zbitości kłosa. W celu ustalenia związku ocen, bazujących na zmienności profilu DNA i cech plonotwórczych, obliczono korelację matryc podobieństwa genetycznego Dice’a i dystansów Euklidesa. Zgodnie z oczekiwaniami współczynnik korelacji Mantela pomiędzy wartościami obu matryc był ujemny i wynosił -0,151 (p = 0,108). Określono ponadto korelacje pomiędzy obecnością lub brakiem poszczególnych markerów PstI AFLP a wartościami poszczególnych cech fenotypowych. Zakres wartości uzyskanych korelacji wynosił od 0,590 do -0,502. Spośród 68 polimorficznych prążków 11 markerów było istotnie skorelowanych z analizowanymi cechami plonotwórczymi. Prezentowane badania świadczą, że generowane losowo markery DNA mogą być skorelowane zarówno negatywnie, jak i pozytywnie z cechami plonotwórczymi. Wskazuje to na konieczność preselekcji markerów DNA przy ocenie dystansu genetycznego w celu podniesienia skuteczności procesu hodowlanego.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Energetyczna efektywność produkcji biomasy wierzby systemem Eko-Salix

W pracy określono skumulowane nakłady materiałowo-energetyczne oraz wskaźnik efektywności energetycznej uprawy i produkcji zrębków wierzby w systemie Eko-Salix w 5-letniej rotacji zbioru na gruntach rolniczych nieprzydatnych pod rośliny konsumpcyjne. Skumulowane nakłady energii na uprawę wierzby i produkcję zrębków zawarte były w przedziale od 8,2 do 11,3 GJ·ha⁻¹·rok⁻¹. Zbiór maszynowy roślin wierzby generował średnio o 37% niższe nakłady materiałowo-energetyczne niż ręczny sposób zbioru roślin. Wskaźnik efektywności energetycznej produkcji zrębków wierzby wahał się od 12,3 do 21,2.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo