rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Wiedza finansowa a świadomość ryzyka towarzyszącego decyzjom emerytalnym Polaków w świetle wyników badań własnych

Celem artykułu jest diagnoza poziomu wiedzy Polaków w obszarze zagadnień emerytalnych oraz ocena świadomości ryzyka, które towarzyszy podejmowanym przez nich decyzjom emerytalnym. W ramach hipotezy badawczej przyjęto, że im wyższy poziom wiedzy Polaków w obszarze zagadnień emerytalnych, tym bardziej są świadomi ryzyka, które towarzyszy podejmowanym przez nich decyzjom emerytalnym. Osiągnięciu wyznaczonego celu oraz weryfikacji postawionej hipotezy podporządkowano układ artykułu oraz wykorzystane metody badawcze, obejmujące: krytyczną analizę literatury przedmiotu, metody statystyczne, opisowe oraz metodę sondażu diagnostycznego. Niezbędne do dokonania analiz dane empiryczne pochodzą z ogólnopolskich badań ankietowych zrealizowanych we wrześniu 2019 r. metodą CAWI (Computer Assisted Web Interview) na reprezentatywnej próbie 818 osób. Analiza i interpretacja zebranego materiału badawczego pozwoliły na potwierdzenie przyjętej hipotezy badawczej.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Problemy ubezpieczenia społecznego zleceniobiorców – wybrane zagadnienia

Przedmiotem artykułu są problemy związane z ubezpieczeniem społecznym osób wykonujących pracę na podstawie umów o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o umowie zlecenia, zwanych na gruncie ubezpieczeń społecznych zleceniobiorcami. Sytuacja faktyczna zleceniobiorców jest zbliżona do sytuacji pracowników, niemniej istnieją pewne odrębności pomiędzy tymi dwiema grupami, które uzasadniają odmienne ukształtowanie zasad ubezpieczenia społecznego. W artykule przeprowadzono analizę obowiązujących regulacji prawnych i orzecznictwa sądowego na tle różnych sytuacji faktycznych. Przedstawione są również propozycje zmian legislacyjnych w zakresie ubezpieczenia społecznego zleceniobiorców.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawach polskich emerytur i rent wydane w latach 2004–2018

Od daty akcesji Polski do Unii Europejskiej (1 maja 2004 r.) minęło 15 lat. W tym czasie Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał kilka ważnych orzeczeń w sprawach polskich emerytur i rent. W publikacji przeanalizowano wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie Stefana Czerwińskiego (C-517/16) oraz wcześniejsze wyroki dotyczące polskich emerytur i rent. Głównym celem niniejszego opracowania jest zaprezentowanie argumentacji Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w omawianych sprawach oraz wskazanie, w jakim zakresie argumentacja ta w przyszłości może mieć znaczenie w postępowaniach prejudycjalnych w innych sprawach.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Czy imigranci pomogą rozwiązać problem demografi czny na rynkach pracy w Unii Europejskiej? Analiza polityki imigracyjnej na przykładzie polityki niemieckiej wobec uchodźców po 2015 roku

Imigracja uważana jest za jeden ze sposobów łagodzenia konsekwencji problemów demograficznych. Celem niniejszego tekstu jest odpowiedź na pytanie, jak działania w obszarze polityki rynku pracy mogą wykorzystać potencjał uchodźców oraz osób ubiegających się o ochronę międzynarodową. Jak pokazują liczne badania, uchodźcy napotykają różne problemy oraz bariery związane z podejmowaniem aktywności zawodowej. Z danych Eurostatu wynika, że potrzeba ok. 10 lat, żeby osoby te osiągnęły zbliżony poziom zatrudnienia do ludności kraju przyjmującego. Pojawia się zatem pytanie, czy masowy napływ uchodźców w 2015 r. z Syrii, Afganistanu i Iraku może być szansą dla rynków pracy państw członkowskich zmagających się z deficytami
pracowników. Przykład działań niemieckich pokazuje, że skala problemów wynikających ze zmian demograficznych jest tak intensywna, że wszystkie kategorie cudzoziemców stanowią cenny zasób na rynku pracy. Potrzeba jednak skoordynowanych działań prowadzących do skutecznej efektywnej integracji ekonomicznej z krajem przyjmującym.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Prawo przysługujące upadłemu z ubezpieczenia społecznego jako prawo niezbywalne i niewchodzące w skład masy upadłości

Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą podlegają ubezpieczeniom społecznym i są
płatnikami tych składek, a więc są zobowiązane do zapłaty składek na ubezpieczenie społeczne
na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Jako przedsiębiorcy mogą być postawione w stan
upadłości. Z chwilą ogłoszenia upadłości ich majątek, zarówno istniejący w chwili upadłości, jak
i nabyty w toku postępowania upadłościowego, z mocy prawa wchodzi w skład masy upadłości,
którą zarządza syndyk. Upadły przedsiębiorca, który jest w relacji wobec Zakładu ubezpieczonym,
może mieć równolegle ustalone prawo do świadczenia emerytalnego lub rentowego. ZUS
występuje wówczas w podwójnej roli: wierzyciela oraz zobowiązanego. Przedmiotem artykułu
jest omówienie relacji zachodzących pomiędzy Zakładem Ubezpieczeń Społecznych w roli wierzyciela
wobec masy upadłości reprezentowanej przez syndyka oraz ZUS (organem rentowym)
jako zobowiązanym wobec świadczeniobiorcy do wypłaty świadczenia z ubezpieczenia społecznego.
Omówiony zostanie problem świadczenia wypłacanego ubezpieczonemu w trakcie
trwania postępowania upadłościowego, w kontekście tego, czy stanowi ono majątek wchodzący
w skład masy upadłości.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Realizacja funkcji ubezpieczeń emerytalnych wobec przemian rynku pracy

Podstawową funkcją systemu emerytalnego jest, co do zasady, zabezpieczenie ubezpieczonych
przed ubóstwem na starość oraz najlepsze możliwe zrównanie dochodów w produkcyjnym
i poprodukcyjnym okresie życia jednostki. Dotychczas funkcja ta była realizowana dzięki gwarancjom
państwa, wspartym na zasadzie solidaryzmu. Przemiany demograficzne, transformacja
rynku pracy (odejście w latach 90. od zasady pełnego zatrudnienia), zmniejszenie wpływów ze
składek do Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz wzrastające transfery środków publicznych,
służące realizacji zobowiązań systemu, zwłaszcza wobec emerytów, stanowiły podstawowe
przesłanki do przeprowadzenia reformy ubezpieczeń społecznych w Polsce. Zmiany objęły
przede wszystkim system emerytalny, jako podstawowe źródło generowania kosztów. Głównym
celem reformy było wskazanie innego niż budżet państwa źródła finansowania świadczeń.
Reforma systemu emerytalnego z 1999 r. zapoczątkowała wycofywanie się państwa z jego
funkcji społecznych w zakresie ubezpieczeń społecznych. Zreformowany system, oparty o zdefiniowaną
składkę, przeniósł, w znacznej mierze, odpowiedzialność za zagwarantowanie dochodów
na starość na samych ubezpieczonych. Przezorność jednostki i zdolność planowania
przyszłości stały się podstawą zreformowanego systemu, a przyszłe świadczenie zostało silnie
uzależnione od jak najdłuższych okresów odprowadzania składek oraz jak najkrótszego okresu
pobierania świadczenia w przyszłości. Wobec obecnej i prognozowanej sytuacji demograficznej
Polski oraz konsekwencji, jakie dla przyszłych emerytów niesie obecny rynek pracy (okresowe
lub długotrwałe bezrobocie oraz coraz powszechniejsze formy zatrudnienia niestanowiące tytułu
do ubezpieczenia społecznego, tj. niedające prawa do emerytury w przyszłości), nie jest
oczywiste, że zreformowany system jest przygotowany do realizacji swojej podstawowej funkcji
– zabezpieczenia emerytów przed ubóstwem.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Wybrane problemy ubezpieczenia społecznego z tytułu niezdolności do pracy z powodu choroby

Ubezpieczenie chorobowe wchodzi w skład powszechnego systemu ubezpieczeń społecznych, który stanowi wyraz realizacji obowiązków nakładanych na ustawodawcę w art. 67 Konstytucji RP. Ubezpieczenie chorobowe chroni na wypadek ziszczenia się określonych ryzyk socjalnych. Przedmiot niniejszego opracowania stanowi ryzyko niezdolności do pracy z powodu choroby. Omówiona została kwestia podlegania ubezpieczeniu chorobowemu, która jest przedmiotem regulacji ustawy systemowej (obowiązek i dobrowolność ubezpieczenia). Problematyka przedstawiona w artykule obejmuje kwestie związane z zasiłkiem chorobowym. Poruszony został aspekt tzw. okresu wyczekiwania jako warunku nabycia prawa do tego świadczenia, a także kwesti a utraty prawa do zasiłku w kontekście art. 17 ustawy zasiłkowej.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Doświadczenia Szwecji w przyjmowaniu uchodźców

Artykuł opisuje doświadczenia Szwecji w przyjmowaniu uchodźców – kraj ten w większym stopniu niż pozostałe państwa członkowskie Unii Europejskiej wziął na siebie odpowiedzialność za zapewnienie uchodźcom schronienia. Podczas gdy niektóre kraje europejskie, w tym Polska, odmówiły przyjęcia uchodźców w ogóle bądź zgodziły się jedynie na przyjęcie niewielkiej ich liczby, Szwecja – jako kraj szczycący się gościnnością wobec imigrantów – otworzyła się na przybyszów spoza Europy. Jednocześnie jednak poniosła koszty tej niepopularnej w Europie postawy.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Zrównanie świadczeń, dochodów, okoliczności i zdarzeń w świetle rozporządzenia UE nr 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

Artykuł dotyczy charakterystyki techniki zrównania świadczeń, dochodów, okoliczności i zdarzeń. Technika ta ma szerokie zastosowanie na gruncie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 883/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Wynika ona z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości, które zyskało odzwierciedlenie w art. 5 rozporządzenia. Co ważne, technikę zrównania należy odróżnić od techniki sumowania okresów. Należy również zakreślić ramy stosowania techniki zrównania z wyłączeniem obszaru ustalania ustawodawstwa właściwego. Stosowanie techniki zrównania wymaga przeprowadzenia testu proporcjonalności oraz testu adekwatności zrównywanych zdarzeń, okoliczności, dochodów lub świadczeń. Według autora art. 5 omawianego rozporządzenia wymaga zmiany, aby uwzględniał w większym stopniu zrównania systemowe i terytorialne między państwami członkowskimi UE, konieczne do zapewnienia skutecznej realizacji praw podmiotowych migrantów oraz realizacji zasady niedyskryminacji.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Kierunki modyfikacji niektórych elementów systemu ubezpieczenia społecznego rolników w Polsce w świetle doświadczeń wybranych krajów europejskich

Artykuł podejmuje problematykę funkcjonowania systemu ubezpieczenia społecznego rolników w Polsce. Problem badawczy obejmuje określenie kierunku, w jakim powinny zmierzać zmiany w zakresie funkcjonowania tego systemu w kontekście doświadczeń wybranych państw Unii Europejskiej. Struktura opracowania jest pochodną przyjętych celów badawczych. Poza wstępem, w którym uzasadniono motywy podjęcia tematu, obejmuje on trzy części, w ramach których: 1) dokonano charakterystyki systemu ubezpieczenia społecznego rolników w Polsce oraz zidentyfikowano kluczowe obszary wymagające modyfi kacji; 2) przeprowadzono przegląd zasad funkcjonowania systemów ubezpieczenia społecznego rolników w wybranych państwach Unii Europejskiej; 3) określono wyzwania stojące przed systemem ubezpieczenia społecznego rolników Polsce. Ponadto w zakończeniu sformułowane zostały ogólne postulaty w zakresie kierunków reform systemu ubezpieczenia społecznego rolników. Do najważniejszych wniosków płynących z przeprowadzonych rozważań należy stwierdzenie, zgodnie z którym właściwym kierunkiem zmian w polskim systemie ubezpieczenia społecznego rolników jest jego gruntowna reforma, niezakładająca jednak likwidacji KRUS. Podkreślono również, że reforma systemu rolniczego musi być przeprowadzona w sposób przemyślany i ostrożny, z uwzględnieniem specyfiki polskiej wsi oraz ubezpieczeniowego i socjalnego charakteru tego systemu.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Polskie i niemieckie perspektywy swobody przepływu pracowników i prawa do zabezpieczenia społecznego. Problemy delegowania. Problemy opieki długoterminowej

19 czerwca odbyła się w Warszawie konferencja naukowa zorganizowana w ramach międzynarodowego
projektu Free Movement of Workers and Social Security Coordination (FreSsco), nadzorowanego
przez Komisję Europejską i koordynowanego oraz wykonywanego przez Uniwersytet
w Gandawie. Spotkanie poświęcone było problematyce stosowania regulacji dotyczących swobody
przemieszczania się polskich obywateli po terytorium Unii Europejskiej oraz koordynacji
systemów zabezpieczenia społecznego ze szczególnym uwzględnieniem kwestii delegowania
oraz opieki długoterminowej.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Materialnoprawny wpływ koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w UE na krajowe instytucje prawne zabezpieczenia społecznego

Celem niniejszej publikacji jest udowodnienie hipotezy, że unijne przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego mają skutki nie tylko koordynujące, lecz także materialnoprawne dla krajowych systemów zabezpieczenia społecznego. Przy projektowaniu regulacji prawnych na etapie praw legislacyjnych dotyczących krajowego ustawodawstwa polskiego (lub innego państwa członkowskiego UE) konieczne jest więc uwzględnienie skutków dla krajowego systemu zastosowania unijnych przepisów prawnych o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego – nie tylko w aspekcie koordynowania systemów, lecz także wpływu zastosowania tych unijnych przepisów na materialnoprawne elementy instytucji prawnych regulowanych prawem krajowym. W konsekwencji przy projektowaniu zmian legislacyjnych dotyczących krajowych instytucji zabezpieczenia społecznego przeprowadzana powinna być analiza skutków zastosowania prawa Unii Europejskiej na projektowane instytucje prawne (zmieniane regulacje).

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Popularyzowanie wiedzy o ubezpieczeniach społecznych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych

W artykule podjęto problematykę popularyzacji wiedzy o ubezpieczeniach społecznych w Polsce, którą jako swoje zadanie ustawowe realizuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Odniesiono się do defi nicji ‘popularyzacji wiedzy’ i przeanalizowano działania Zakładu – ich
zakres, grupy docelowe, narzędzia, kanały dotarcia. Opisano także przygotowane przez ZUS projekty edukacyjne dla szkół (gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych 1), włącznie z wynikami ich pilotażu – opiniami uczniów i nauczycieli wskazującymi na konieczność wprowadzenia tej tematyki do programów nauczania w szkołach i na uczelniach w szerszym wymiarze. Pokazano
wyzwania dla Zakładu w tym zakresie – wynikające ze skali zadania z jednej, a możliwości tej instytucji z drugiej strony. Podjęto także kwestię szerszego włączenia się instytucji państwa w proces budowy kapitału społecznego i zaufania do instytucji publicznych, jak również edukacji w zakresie odpowiedzialności obywateli za wspólnotę, w której żyją, przede wszystkim w kontekście ubezpieczenia się od ryzyk życiowych i odpowiedzialności indywidualnej za swoją przyszłość. Trzeba bowiem wziąć pod uwagę, że składki na ubezpieczenia społeczne często postrzegane są jako (kolejna) danina na rzecz państwa, a nie jako własne ubezpieczenie, co wskazuje, że w społeczeństwie brakuje wiedzy na temat istoty i zasad funkcjonowania ubezpieczeń społecznych. ZUS, jako jedna z niewielu instytucji, wychodzi temu naprzeciw – prowadzi wiele różnorodnych działań edukacyjnych, a także kompleksowych, tematycznych kampanii informacyjnych.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Rola przymusu w ubezpieczeniach społecznych

Autor stawia tezę, że bez przymusu ubezpieczenia społeczne nie mogłyby ani powstać, ani funkcjonować, ani też gwarantować świadczeń na przyszłość. Dobrowolność w ubezpieczeniu społecznym ma charakter uzupełniający i powiększa tym samym w sposób nieznaczny zakres podmiotowy ubezpieczeń społecznych ponad stałą wspólnotę ubezpieczeniową. Przymus należy bowiem do głównych atrybutów systemu ubezpieczeń społecznych jako jego cecha ekonomiczna i utrwalona w prawie.
Celem artykułu jest określenie, czym jest przymus ubezpieczeniowy oraz jaką pełni funkcję w ubezpieczeniach społecznych. Odpowiedzi na to pytanie sięgać będą do problemów fundamentalnych ubezpieczeń społecznych, a odkrywanie zależności przymusu od podstawowych kategorii konstrukcyjnych ubezpieczeń społecznych wskazywać będzie na skuteczność poboru składki w systemie ubezpieczeń społecznych. Autor wskazuje prawną, psychologiczną i ekonomiczną rolę przymusu.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Koncepcja krajowej instytucji pieniądza elektronicznego wspierającej zadania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

W artykule przedstawiono koncepcję krajowej instytucji pieniądza elektronicznego, która
mogłaby wspierać zadania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) w zakresie płatności.
ZUS dzięki działalności podległej instytucji powinien osiągnąć następujące efekty:
– zaoferowanie świadczeniobiorcom korzyści społecznych (zmniejszenie skali wykluczenia
finansowego) i stricte finansowych, które przejawią się m.in. w większej funkcjonalności legitymacji
emeryta i rencisty (funkcja bezgotówkowego instrumentu płatniczego) i możliwości
skorzystania z podstawowych usług płatniczych w ramach elektronicznej portmonetki,
– retencja środków pieniężnych w ZUS i efektywniejsze zarządzanie przepływem strumieni
finansowych, skutkujące oszczędnościami w funkcjonowaniu ZUS oraz pośrednimi dochodami
odsetkowymi i kapitałowymi,
– zmniejszenie kosztów obsługi gotówkowej ZUS (szacowanych na ok. 200 mln zł rocznie),
– promocja obrotu bezgotówkowego iwspieranie w tym zakresie Narodowego Banku Polskiego
(NBP) oraz Koalicji na Rzecz Obrotu Bezgotówkowego i Mikropłatności,
– zapewnienie zgodności z wymogami SEPA (Jednolitego Obszaru Płatności w Euro),
– wspieranie działalności rządu, Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Ministerstwa
Rozwoju i Ministerstwa Finansów w tworzeniu transparentnego systemu finansowego
przyjaznego obywatelom i przynoszącego korzyści finansowe państwu.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Świadomość ryzyka społecznego jako podstawa wiedzy o systemie ubezpieczeń społecznych

Artykuł poświęcony jest pojęciom ryzyka socjalnego i ryzyka społecznego, a przede wszystkim świadomości ryzyka społecznego. Ma ona zasadnicze znaczenie w racjonalizowaniu polityki społecznej, a w jej ramach przede wszystkim polityki zabezpieczenia społecznego. Sprawne funkcjonowanie systemu ubezpieczeń społecznych musi się z kolei odnosić do katalogu ryzyk społecznych i ubezpieczeniowych zasad organizacji wspólnot ryzyka. Zdaniem autora badania podejmowane w celu opisu i wyjaśnienia stosunku do ubezpieczeń społecznych mają zmierzać do ustalenia nie tylko opinii na temat obciążeń składkowych na te ubezpieczenia, skali zadowolenia z ewentualnie otrzymywanych świadczeń z tych ubezpieczeń i zaufania do instytucji z nimi kojarzonej. Efektem tych badań powinna być także diagnoza stosunku społeczeństwa do idei i reguł ubezpieczenia społecznego, a zwłaszcza rozpoznanie stopnia zrozumienia konieczności odwoływania się w systemie ubezpieczeń społecznych równocześnie do pojęcia ryzyka społecznego, do ubezpieczeniowej wspólnoty ryzyka i do solidaryzmu. Ważna jest zatem również odpowiedź na pytanie o możliwość ukierunkowania edukacji i komunikacji społecznej obejmującej ten ważny obszar kształtowania stosunków społecznych, jakim jest zapewnienie bezpieczeństwa socjalnego.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Edukacja ubezpieczeniowa młodzieży ponadgimnazjalnej w systemie szkolnym i poza nim

Rozważania na temat edukacji ubezpieczeniowej w Polsce na poziomie szkoły ponadgimnazjalnej należy rozpocząć od określenia elementów i cech dobrej edukacji. Nie jest to łatwe zadanie, gdyż rozległość pojęć związanych z edukacją i czynników na nią wpływających jest tak duża, że zaistnienie ich wszystkich w jednym czasie jest właściwie niemożliwe. Nie oznacza to jednak, że nie należy dążyć do ideału. Polski system oświaty ma wiele cech dobrej edukacji, choć nie jest wolny od zaniedbań i błędów.
Tematem tego opracowania jest miejsce edukacji ubezpieczeniowej wśród treści nauczania wskazanych w podstawie programowej kształcenia ogólnego i kształcenia w zawodach. Autorka wskazała oczekiwane efekty w procesie kształcenia, które obejmują wiedzę, umiejętności i postawy uczniów. Opisała również, w jaki sposób w edukację młodzieży w zakresie ubezpieczeń włączają się różne instytucje publiczne i prywatne. Autorka omówiła przykłady takich przedsięwzięć, ich formy, cele oraz zakres.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Rozwój instytucjonalnego wsparcia dla uchodźców w Europie w XX w. a kryzys migracyjny po 2014 r.

Artykuł stanowi próbę odpowiedzi na pytanie, czy zbudowany w XX w. system instytucjonalno-
-prawny jest skuteczny w obliczu zjawiska współczesnych dynamicznych migracji do państw
członkowskich Unii Europejskiej. W pierwszej części artykułu autorka przytacza przebieg
budowy systemu wsparcia dla uchodźców w dwudziestowiecznej Europie oraz wskazuje przyczyny
powstania poszczególnych instytucji wspierających uchodźców. W następnej kolejności
analizie zostaje poddane zjawisko dynamicznych migracji wywołanych konfl iktem syryjskim,
a określanych mianem „kryzysu uchodźczego”. Autorka opisuje jego przebieg, dynamikę i skalę.
W ostatniej części tekstu znajduje się próba odpowiedzi na pytanie badawcze w kontekście
przebiegu zmian w polityce migracyjnej UE i działań, które zostały podjęte w ciągu ostatnich
dwóch lat.

Czasopismo: Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki prawne