rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Analiza ramowa w badaniu rozgrywki narracyjno-interpretacyjnej – dzienniki o zabójstwie Marka Rosiaka

Cel: opis mechanizmów ramowania, identyfikacja konkurujących ram i pomiar wyników rozgrywki narracyjno-interpretacyjnej (framing contest) na przykładzie ramowania ataku na biuro poselskie Prawa i Sprawiedliwości 19 października 2010 roku. Metody badań: interpretatywna strategia analizy ramowania polegająca na indukcyjnej, jakościowej rekonstrukcji ram z wykorzystaniem homeostatycznego modelu narracji. Przeanalizowano lokalizację ram w strukturze analizowanych tekstów i związane z nią zabiegi metakomunikacyjne (przeramowujące). Obliczono relatywną ekspozycję ram, a także jednorodność (homogeniczność) i przechylenie ramowania z wykorzystaniem wskaźnika koncentracji Herfindahla-Hirschmanna i na tej podstawie stworzono mapę wyników rozgrywki interpretacyjnej. Badaniu z zastosowaniem oprogramowania do analizy danych jakościowych MaxQDA12 poddano artykuły informacyjne czterech wiodących dzienników opublikowane w dzień po relacjonowanym incydencie. Wyniki i wnioski: analizowana rozgrywka interpretacyjna była silnie spolaryzowana. W badanym przypadku zidentyfikowano tylko dwie dominujące i jedną marginalną ramę. W artykułach informacyjnych występowała znacząca jednostronność i tendencyjność ramowania przejawiająca się wysokimi wartościami wskaźników homogeniczności i przechylenia ramowania. Tylko jeden z czterech dzienników eksponował konkurujące ramy w zbalansowany sposób. Dzienniki stosowały dwie wzorcowe strategie forsowania wybranej ramy: otwartą stronniczość („Nasz Dziennik”) i subtelną metakomunikacyjność („Gazeta Wyborcza”). Oryginalność i wartość poznawcza: zaproponowana konceptualizacja ramowania przywraca pojęciu narracyjne i metakomunikacyjne pierwiastki. Przyjęta strategia indukcyjnej rekonstrukcji ram unika powszechnego w analizie ramowej problemu niejasnego związku między ramami a materiałem empirycznym. Badanie realizuje postulat zwiększenia szczegółowości analizy ramowej poprzez redukcję jednostki kodowania do zdania. Tekst proponuje narzędzia precyzyjnego pomiaru ekspozycji ram i wizualnego mapowania rozgrywki interpretacyjnej i tendencyjności ramowania.

Czasopismo: Studia Medioznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Wizerunek i reputacja organizacji: informacyjny i zarządczy potencjał – część I

Cel i tezy: celem artykułu jest zbadanie, czy i ewentualnie pod jakimi warunkami obecnie priorytetowy cel praktyki public relations – wizerunek – może służyć założeniom teorii PR mieszczącym się w stwierdzeniu „PR funkcją zarządzania organizacją”. Teza wyjściowa zakłada, że wizerunek jako komunikacyjne medium/przekaźnik i jednocześnie przekaz muszą charakteryzować bardzo określone cechy, tak aby PR mógł być wykorzystany jako funkcja w zarządzaniu organizacją. Koncepcja/metody badań: wiedza i studia literaturowe uwzględniające pozycje polskie i obcojęzyczne, w tym własne – z obszaru PR, komunikowania oraz zarządzania. Ze względu na typ kontaktów przydatny był – z zakresu teorii komunikowania – dorobek dotyczący komunikowania publicznego i instytucjonalnego, a z możliwych komunikacyjnych aspektów interpretacji tematu – aspekt instrumentalny. Wyniki i wnioski: wnioski są zawarte w dwóch hipotezach artykułu: (1) wizerunek/reputacja może służyć realizacji przez PR funkcji zarządzania organizacją pod warunkiem zasadniczego podniesienia wartości informacyjnej, w tym nacechowania wartościami wymaganymi przez teorię zarządzania strategicznego; (2) wymagałoby to zasadniczej reorientacji praktyki PR w zakresie podstawowego celu oraz profesjonalizacji zarządzania wizerunkiem. Wartość poznawcza/oryginalność: opracowanie ukazuje nowy problem naukowy, w zakresie zarówno celu, jak i hipotez. Identyfikuje zjawiska, mechanizmy i procesy kształtujące informacyjną wartość wizerunku/reputacji, analizuje kierunki potrzebnej reorientacji praktyki PR oraz najważniejsze korzyści, jakie w procesach zarządzania może dawać wykorzystanie wizerunki/reputacji. W swym głównym przesłaniu refleksyjnie nawiązuje do dwóch najbardziej znaczących paradygmatów w teorii public relations – teorii doskonałego public relations (gdy badamy, w jakim stopniu wizerunek w swym komunikacyjnym wyrazie może być użyty w doskonaleniu zarządzania organizacją, a przez to we wzroście efektywności organizacji) oraz relacyjnego public relations (gdy proponujemy zmianę celu wizerunkowego na relacyjny jako sposób podniesienia potencjału informacyjnego wizerunku/reputacji, a także gdy identyfikujemy bezpośrednie strategiczne korzyści z dobrych relacji z otoczeniem). Co więcej, wskazany problem badawczy jest konkretnym przykładem interdyscyplinarności nauki o komunikowaniu (jako dyscypliny z pogranicza m.in. nauk ekonomicznych, a w tych ramach zarządzania, marketingu i public relations).

Czasopismo: Studia Medioznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Oglądając, słuchając, czytając – na co zwracamy uwagę? O wpływie komunikacji niewerbalnej na to, ile zapamiętujemy z przekazów, na przykładzie orędzia noworocznego

Cel: artykuł dotyczy nierozłączności komunikacji werbalnej i niewerbalnej w przekazach medialnych, szczególnie telewizyjnych. Odbiorcy czerpią informacje z przekazów medialnych na podstawie tego, co widzą i słyszą w połączeniu z treścią, jaka do nich dociera. Ich uwaga jest więc podzielona na śledzenie różnych kanałów komunikacyjnych, a to oznacza, że część informacji może zostać pominięta. Aby sprawdzić, ile informacji może pozostać niezauważonych, zostało wykonane specjalne badanie. Metody badań: do badania wykorzystano nagranie jednego z orędzi noworocznych Prezydenta RP, a więc przekazu należącego do specyficznego gatunku mowy. Badanie polegało na rozwarstwieniu przekazu, a następnie sprawdzeniu, ile informacji jest zauważanych, gdy uwaga odbiorcy skierowana jest tylko na jeden kanał komunikacyjny: (1) na kanał wizualny, bez dźwięku; (2) na kanał audialny – bez obrazu; (3) na sam tekst orędzia. Badanie zostało przeprowadzone z zastosowaniem zogniskowanego wywiadu grupowego, metody często wykorzystywanej w celu uzyskania opinii względem danej kwestii. Wyniki nie stanowią zaskoczenia – okazuje się, że czerpanie informacji z kilku kanałów równocześnie dostarcza wielu informacji, jednakże dopiero rozwarstwienie kanałów pokazuje, ile nowych informacji dociera do odbiorcy, gdy jego uwaga skierowana jest na każdy z nich oddzielnie. Oryginalność/wartość poznawcza: badanie potwierdza intuicyjne przekonanie o zachowaniu uważności w odbiorze wszelkich treści medialnych. Ponieważ publiczne wystąpienia są częstą praktyką polityków czy ekspertów, należy być skupionym, by nie ulec fałszywym informacjom, czemu może sprzyjać tzw. szum informacyjny. Badanie służy również wykazaniu dużego znaczenia retorycznej zasady decorum dla tworzenia przekazów medialnych.

Czasopismo: Studia Medioznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Status, historia, ludzie i organizacje polskiej mediolingwistyki

Celem artykułu jest opis statusu i historii badań mediolingwistycznych w Polsce. Rozważania obejmują metodologie, w tym metody stosowane przez mediolingwistów, obiekt badań mediolingwistyki (praktyki komunikacyjne w mediach masowych, nowych mediach i mediach społecznościowych) oraz przedmioty jej badań (teksty tworzące gatunki, style i dyskursy). Metody badań: artykuł ma charakter teoretyczno-metodologiczny. Wykorzystując metodę deskrypcyjno-wyjaśniającą, przedstawiono w nim zaplecze badawcze lingwistyki mediów. Wyniki i wnioski: rekonesans pozwolił stwierdzić, że mediolingwiści w Polsce korzystają z metod badawczych znanych tradycji lingwistycznej – analizy ilościowej, analizy jakościowej, analizy treści – oraz tych, które z niej wyewoluowały: językowego obrazu świata, medialnego obrazu świata, analizy i syntezy tekstologicznej, analizy i syntezy genologicznej, analizy multimodalnej, dyskursywnego obrazu świata, analizy dyskursu. W artykule postuluje się następujący profil subdyscypliny: lingwistyka mediów to językoznawczo, w tym też semiotycznie zorientowana nauka o komunikacji za pośrednictwem mediów masowych, nowych mediów i mediów społecznościowych. W konkluzji stwierdza się, że niezależnie od tempa i kierunku rozwoju mediolingwistyki to tekst, w tym tekst multimodalny, jest wyjściowym przedmiotem analizy i podstawą do syntez. Oryginalność i wartość poznawcza: artykuł ilustruje aksjomat o fundamentach dyscypliny naukowej. Powszechnie wiadomo, że naukę tworzą ludzie – zorganizowani w pewnej przestrzeni i czasie – oraz obiekty ich badań. Naukoznawstwo uznaje, że o statusie dyscypliny stanowi wypracowana przez tych ludzi i dostosowana do obiektu badań metodologia. Ta zawiera zespół sądów teoretycznych, na których opierają się skuteczne metody, prowadzące do miarodajnych wyników. Te warunki teoretyczne w artykule są odnoszone do mediolingwistyki jako subdyscypliny filologicznej. Autorka przekonuje, że teoretycznym zapleczem lingwistyki mediów winny być nie tylko semantyka kognitywna i etnolingwistyka, ale także semiotyka, prasoznawstwo, pragmalingwistyka, socjolingwistyka, genologia językoznawcza, genologia multimedialna, stylistyka interakcyjna, stylistyka multimedialna, a z nowych aktualnych na rynku naukowym: lingwistyka dyskursu, lingwistyka koloru, komunikologia.

Czasopismo: Studia Medioznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Infografika w komunikacji medycznej i naukowej w pandemii COVID-19

Pandemia COVID-19 jako naukowe i społeczne wyzwanie XXI wieku od samego początku była przedmiotem badań i analiz. W obszarze zainteresowania badaczy znalazły się także infografiki – wizualne prezentacje przekazywanej społeczeństwom informacji na temat zagrożeń wywoływanych nowym patogenem. Metoda: artykuł zawiera przegląd piśmiennictwa dotyczącego wykorzystywania infografiki w czasie pandemii, wyszukanego w naukowych bazach danych w czerwcu, lipcu i październiku 2021 r. i uzupełnionego na zasadzie kuli śnieżnej o literaturę referencyjną załączoną do wyszukanych publikacji. Uwzględniono także materiały z sieci, głównie autorstwa dziennikarzy danych. Celem przeglądu było (1) zidentyfikowanie kierunków i aspektów badań dotyczących stosowania infografiki w pandemii, (2) określenie wad i zalet jej wykorzystywania, dostrzeganych zarówno przez uczonych, jak i przez dziennikarzy danych, oraz ujawnienie trudności, jakie mają ci ostatni, dokonując wizualizacji danych, a także (3) ustalenie, czy dotychczasowa wiedza na temat stosowania infografik, zwłaszcza w ochronie zdrowia, znalazła potwierdzenie we wnioskach z badań. Wyniki i wnioski: z przeglądu piśmiennictwa poświęconego zastosowaniom infografik w pandemii wynika, że są one ważnym narzędziem wyjaśniającym, unaoczniającym treści werbalne, wzmacniającym ich zapamiętywanie. Pierwsze badania podjęte w pandemii dotyczyły skuteczności infografik jako nośnika zaleceń WHO i wykazały, że infografiki w znaczącym stopniu wpływały na zrozumienie tych zaleceń, choć nie obniżały poziomu lęku badanych. Badacze wskazywali także na konieczność poszukiwania nowych form i sposobów komunikowania wiedzy, jej wyjaśniania i upraszczania oraz sygnalizowania niepewności, przede wszystkim w formie infografik. Szczególna odpowiedzialność za komunikowanie danych w pandemii ciążyła na dziennikarzach – w obliczu niepewności nauki, kruchości nastrojów społecznych oraz manipulowania danymi przez polityków. Wartość poznawcza: artykuł pokazuje przydatność infografik jako narzędzia komunikowania nie tylko w sytuacjach kryzysowych, ale także w nauce, wskazując nowe obszary multidyscyplinarnej eksploracji naukowej wyłaniające się z badań nad infografikami (rozumienie ich przekazu, wpływ na zachowania ludzi). Szczególne wnioski z pandemii wynikają też dla dziennikarzy danych, poszukujących w środowisku big data nowych form przekazu informacji – skutecznych, wiarygodnych i zgodnych z etyką dziennikarską.

Czasopismo: Studia Medioznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Organizacja konferencji prasowych z uwzględnieniem zmian wywołanych przez pandemię COVID-19

Celem artykułu jest opis wybranych zmian, jakie dokonały się w branży public relations oraz dziennikarskiej, w tym tych, które są związane z pandemią COVID-19. W opracowaniu podjęte zostały również rozważania na temat narzędzi wykorzystywanych przez specjalistów public relations do budowania pozycji podmiotów, w których są zatrudnieni, z uwzględnieniem w szczególności media relations. Kluczowym obszarem analizy stały się jednak konferencje prasowe, które opisano nie tylko na poziomie teorii, ale także na podstawie badań przeprowadzonych wśród dziennikarzy. Koncepcja/metody badań: badanie zostało zrealizowane przez Polską Agencją Prasową oraz zespół analityków Instytutu Rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego pod kierownictwem merytorycznym autora publikacji. Przeprowadzono je w lipcu i sierpniu 2021 r. wśród dziennikarzy, których dane znajdują się w zasobach PAP. Operat badawczy stanowiło 2500 rekordów, wynikiem są 103 wypełnione ankiety. Zastosowano ilościową metodę badawczą i technikę CAWI. Wnioski: badania dowiodły, że konferencje prasowe, pomimo spadku zainteresowania tą formą kontaktów z mediami, nadal są organizowane, a podczas pandemii znaczna ich część odbywała się w sieci. Technika ta jest i nadal będzie wykorzystywana w działaniach media relations, szczególnie w celu prezentacji tematów skomplikowanych i wymagających. Oryginalność/wartość poznawcza: artykuł zawiera oryginalne wyniki badań, które dotykają tematów rzadko eksplorowanych, a także ważnych z punktu widzenia relacji, jakie zachodzą pomiędzy reprezentantami świata mediów i public relations.

Czasopismo: Studia Medioznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Wizerunek i reputacja organizacji: informacyjny i zarządczy potencjał – część II

Cel i tezy: celem artykułu jest zbadanie, czy i ewentualnie pod jakimi warunkami obecnie priorytetowy cel praktyki public relations – wizerunek – może służyć założeniom teorii PR mieszczącym się w stwierdzeniu „PR funkcją zarządzania organizacją”. Teza wyjściowa zakłada, że wizerunek jako komunikacyjne medium/przekaźnik i jednocześnie przekaz muszą charakteryzować bardzo określone cechy, tak aby PR mógł być wykorzystany jako funkcja w zarządzaniu organizacją. Koncepcja/metody badań: wiedza i studia literaturowe uwzględniające pozycje polskie i obcojęzyczne, w tym własne – z obszaru PR, komunikowania oraz zarządzania. Ze względu na typ kontaktów przydatny był – z zakresu teorii komunikowania – dorobek dotyczący komunikowania publicznego i instytucjonalnego, a z możliwych komunikacyjnych aspektów interpretacji tematu – aspekt instrumentalny. Wyniki i wnioski: wnioski są zawarte w dwóch hipotezach artykułu: (1) wizerunek/reputacja może służyć realizacji przez PR funkcji zarządzania organizacją pod warunkiem zasadniczego podniesienia wartości informacyjnej, w tym nacechowania wartościami wymaganymi przez teorię zarządzania strategicznego; (2) wymagałoby to zasadniczej reorientacji praktyki PR w zakresie podstawowego celu oraz profesjonalizacji zarządzania wizerunkiem. Wartość poznawcza/oryginalność: opracowanie ukazuje nowy problem naukowy, w zakresie zarówno celu, jak i hipotez. Identyfikuje zjawiska, mechanizmy i procesy kształtujące informacyjną wartość wizerunku/reputacji, analizuje kierunki potrzebnej reorientacji praktyki PR oraz najważniejsze korzyści, jakie w procesach zarządzania może dawać wykorzystanie wizerunki/reputacji. W swym głównym przesłaniu refleksyjnie nawiązuje do dwóch najbardziej znaczących paradygmatów w teorii public relations – teorii doskonałego public relations (gdy badamy, w jakim stopniu wizerunek w swym komunikacyjnym wyrazie może być użyty w doskonaleniu zarządzania organizacją, a przez to we wzroście efektywności organizacji) oraz relacyjnego public relations (gdy proponujemy zmianę celu wizerunkowego na relacyjny jako sposób podniesienia potencjału informacyjnego wizerunku/reputacji, a także gdy identyfikujemy bezpośrednie strategiczne korzyści z dobrych relacji z otoczeniem). Co więcej, wskazany problem badawczy jest konkretnym przykładem interdyscyplinarności nauki o komunikowaniu (jako dyscypliny z pogranicza m.in. nauk ekonomicznych, a w tych ramach zarządzania, marketingu i public relations).

Czasopismo: Studia Medioznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Młodzi dorośli między światem szkoły a światem pracy. Polityka – badania – rekomendacje

W artykule opisujemy fazę życia jednostki określaną jako czas tranzycji (przejścia). Interesuje nas ten rodzaj „przejścia”, który pojawia się na skutek decyzji młodych dorosłych o opuszczeniu świata szkoły na rzecz świata pracy. W pierwszej części uzasadniamy złożoność kontekstów interesującej nas tranzycji począwszy od cech współczesnej pracy, przez charakterystykę okresu debiutu młodych w świecie dorosłych, do wykazania zmienności natury samej tranzycji. Następnie prezentujemy syntetyczny model komparatystycznego ujęcia zróżnicowanych faz przejścia w różnych krajach OECD. Ostatnia częśc tekstu odnosi się do praktyki społecznej, ale w sposób szczególny. Prezentujemy zalecenia, jakie są przedkładane różnym krajom OECD (w tym Polski) w odniesieniu do realizowanych przez te kraje działań dotyczących faz przejścia ze szkoły do pracy.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Prawem i lewem. Kultura prawna społeczeństwa polskiego po komunizmie

Artykuł przedstawia wynika badań prowadzonych w katedrze Socjologii Obyczajów i Prawa ISNS UW nad wybranymi elementami kultury prawnej III RP. Popularna kultura prawna jest odróżniona od zawodowej kultury prawniczej, która pozostaje poza obrębem artykułu, chociaż wskazuje się na jej bezpośredni styk (prawodawcy, pochodzenie i otoczenie prawników, udział osób niebędących prawnikami w wymiarze sprawiedliwości), uniemożliwiający traktowanie kultury prawniczej jako autonomicznej. Omawiane są ogólne postawy wobec prawa w nawiązaniu do pionierskich badań Adama Podgóreckiego z 1964 roku, następnie wzory i praktyki rozwiązywania sporów. Omawiane jest ponadto instrumentalne wykorzystanie przez elity polityczne prawa jako narzędzia walki wzajemnej, a także jako środka do umocnienia przewagi politycznej tych, którzy uchwalają „swoje” prawa. Na koniec sformułowanych jest pięć wniosków ogólnych, z których najważniejszy jest ten, że w  polskiej kulturze prawnej jest powszechne zainteresowanie dochodzeniem „swojego prawa”, dochodzeniem tak prawnymi jak pozaprawnymi, a także i bezprawnymi środkami, co wiąże się z  tolerancją na podobne zachowania innych, jeśli nie zakłócają realizacji dążeń własnych.

Czasopismo: Studia Socjologiczne
Dziedziny: nauki społeczne, nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, nauki o kulturze i religii
Powinności kształcenia językowego w L1 a niektóre aspekty lingwistyki poststrukturalistycznej

Artykuł wpisuje się w dyskusję nad kształceniem językowym w L1 we współczesnej szkole. Przedstawiona w nim wizja oparta została na poststrukturalistycznych koncepcjach lingwistycznych, w których język postrzegany jest niesystemowo, nadaje mu się wymiar humanistyczny, antropologiczno-podmiotowy, kognitywny. Autorka omawia trzy propozycje dobrych praktyk jako przykłady wpisujące się w prezentowaną koncepcję dydaktyczną – w pierwszej umiejętność charakteryzowania uznana została za opowieść interpretującą siebie i świat, w drugiej ćwiczeniom słownikowo-frazeologicznym przypisana została funkcja zmiany postrzegania rzeczywistości, trzecia to próba stworzenia opartej na dorobku glottodydaktyki metodyki sprawności słuchania w L1. Wyróżniają je otwarcie na zmieniającą się pozaszkolną rzeczywistość, na nurtujące współczesność problemy, na wyzwania edukacyjne z nimi związane i na podmiot edukacji.

Czasopismo: Polonistyka. Innowacje
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, pedagogika
Kryzys społecznego zaufania do sądów

Wyniki szeregu badań sondażowych przeprowadzonych w ostatniej dekadzie, włączając w to badania Katedry Socjologii Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego w 2002 roku ukazały znaczący spadek społecznego zaufania do sądów oraz samych sędziów, pełniących główną rolę w sądowym wymierzaniu sprawiedliwości. Badania te ujawniły, że zdecydowana większość respondentów krytycznie ocenia wyroki sądów powszechnych (zarówno karnych jak cywilnych), a także wyraża przekonanie, że w sądach ludzie nie są traktowani jednakowo, a sędziowie sprzeniewierzają się zasadzie niezawisłości. Należy przy tym podkreślić, że uzyskane wyniki zasadniczo nie potwierdziły hipotezy o  wpływie osobistych kontaktów z sądem na poglądy o  funkcjonowaniu wymiaru sprawiedliwości.
Podjęta próba wyjaśnienia powodów, dla których społeczeństwo polskie przestało obdarzać sądy zaufaniem, pozwala przyjąć, że wśród przyczyn tego zjawiska znajduje się m.in. brak społecznej akceptacji dla stanowionego prawa, krytyczne nastawienie wobec państwa i  jego organów, czynniki obiektywne związane z  funkcjonowaniem sądów, w tym niedofinansowanie sądownictwa i przewlekłość w rozpoznawaniu spraw oraz krytyczne przekazy medialne. Odpowiedzi respondentów wskazują, że media są podstawowym źródłem informacji o sądach i sędziach. Wskazują również, że przekazy te nastawione są przede wszystkim na poszukiwaniu sensacyjnych i kontrowersyjnych rozstrzygnięć oraz ujawnianiu nieprawidłowości w funkcjonowaniu sądów i w zachowaniu sędziów. Efektem jest społecznie szkodliwe podważanie społecznego zaufanie do sądów. Zjawisko kształtowania przez media negatywnych opinii o sądach i  sędziach budzi również poważne zaniepokojenie samych sędziów.

Czasopismo: Studia Socjologiczne
Dziedziny: nauki społeczne, nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, nauki o kulturze i religii
Czytelnicy zaangażowani na lekcji języka polskiego

Artykuł, wychodząc od wyników badań empirycznych śledzących motywacje czytelnicze uczniów w relacji do osiągnięć edukacyjnych, analizuje właściwości zaangażowania czytelniczego. Rozpatrywane są okoliczności sprzyjające zaangażowaniu czytelniczemu jako postawie niwelującej nierówności edukacyjne. Poddane zostały dyskusji możliwe działania dydaktyczne, które pozwoliłyby na rozwijanie motywacji czytelniczych uczniów. Wśród najistotniejszych przesłanek wskazujących na okoliczności budujące taką postawę jest ciekawość, zainteresowanie czytanym tekstem oraz umiejętność czerpania satysfakcji z recepcji złożonych narracji, także fikcjonalnych. Synergia między lekturami szkolnymi i pozaszkolnymi może stanowić taką szansę. Dyskusja na lekcji języka polskiego to najlepszy sposób uruchomienia społecznego wymiaru motywacji czytelniczych – relacje rówieśnicze mogą zostać wykorzystane do budowania zaangażowania czytelniczego.

Czasopismo: Polonistyka. Innowacje
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, pedagogika
Zasada państwa prawnego jako argument przetargowy w dyskursie politycznym na temat lustracji

Konstytucyjna zasada „państwa prawnego” jest pojęciem nieostrym i ogólnikowym, co sprzyja instrumentalnemu jej użyciu w dyskursie politycznym dotyczącym lustracji, a nawet manipulacji tym pojęciem. Analiza artykułów z „Gazety Wyborczej” i „Rzeczpospolitej” (styczeń – czerwiec 2005) ukazuje, jak przedstawiciele polskich elit symbolicznych posługują się tą zasadą dla uzasadnienia, lub nie, lustracji. Koncepcja „państwa prawnego” nabiera różnych treści w zależności od kontekstu, w którym jest cytowana. Instytucjonalne pozycje przedstawicieli elit symbolicznych oraz ich kompetencja językowa – zgodnie ze spostrzeżeniami Pierre’a Bourdieu – wzmacniają moc argumentów podnoszonych w dyskusji.

Czasopismo: Studia Socjologiczne
Dziedziny: nauki społeczne, nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, nauki o kulturze i religii