rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Dwie wersje „Pieśni historycznej…”: kult ikony Matki Boskiej Ladeńskiej na tle kultu ikony Matki Boskiej Żyrowickiej

Artykuł jest poświęcony ikonie Matki Bożej Ladeńskiej (inne nazwy – Ladańska, Ladzieńska) z bazyliańskiego monasteru w Małych Ladach położonych niedaleko Mińska (Białoruś), otoczonej kultem lokalnym od czasu powstania w 1 poł. XVIII do 1. poł. XX w. Ikona była kopią ikony Matki Boskiej Żyrowickiej i jej kult był pochodną kultu bardziej czczonej ikony Żyrowickiej, nasilonego po jej koronacji w 1730 r. oraz przypadkowym odsłonięciem jej kopii w cerkwi św. Sergiusza i Bachusa w Rzymie podczas remontu w 1718 r. Oba te motywy odcisnęły się w historii ikony z Lad. Najwcześniejsze wiadomości legendarne o powstaniu kultu ikony są zapisane w dwóch wierszach z 1744 r. zachowane w rękopisemnym zbiorze tekstów religijnych, dodane w aneksach do artykułu.

Czasopismo: Liturgia Sacra. Liturgia - Musica - Ars
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Sienieńscy herbu Dębno (lubelska gałąź rodu) w XVI i XVII wieku

Znana, senatorska rodzina Sienieńskich herbu Dębno nie doczekała się dotąd rzetelnego opracowania genealogicznego. Nieliczne próby przedstawienia genealogii tego rodu należy uznać za nieudane, pełno w nich bowiem różnego rodzaju błędów i przekłamań. W artykule, napisanym na podstawie zakrojonych na szeroką skalę badań archiwalnych, przedstawiono genealogię i dzieje najmniej znanej, lubelskiej linii Sienieńskich. Autor zidentyfikował i opisał dzieje życia kilkudziesięciu potomków Wiktoryna Sienieńskiego (zm. p. 1556). Skorygował i uzupełnił dane biograficzne dwóch przedstawicieli tej linii, którzy doczekali się biogramów w Polskim słowniku biograficznym – kasztelana lubelskiego Zbigniewa (zm. 1633) i tytularnego biskupa maronickiego Dominika (zm. 1743). Drobiazgowo prześledził zawierane przez Sienieńskich związki małżeńskie. Przedstawił też ich sytuację majątkową, jak również najważniejsze fakty z życia najbardziej znaczących przedstawicieli tej linii rodu. Zawarł również kilka uwag bardziej ogólnej natury. Zwrócił uwagę na fakt, że apogeum świetności Sienieńskich z Lubelskiego przypadło na pierwszą połowę XVII w. W drugiej połowie tego stulecia nastąpiło zaś gwałtowne załamanie ich znaczenia i pozycji. Podział dóbr między dziewięciu żyjących w tym czasie mężczyzn doprowadził bowiem do ich relatywnego zubożenia. Sienieńscy stopniowo tracili też swoje posiadłości. Pod koniec XVII w. nie byli już właścicielami żadnego majątku w Lubelskiem.

Czasopismo: Przegląd Nauk Historycznych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Nieznane źródło do dziejów parafii w Małogoszczu (inwentarz kościelny z 1786 roku)

Parafia pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Małogoszczu (woj. świętokrzyskie) należy do najstarszych na terenie diecezji kieleckiej. Została erygowana w pierwszej połowie XII stulecia, a w 1342 r. hojnie uposażona przez Kazimierza Wielkiego. Od początku XIV w. wchodziła w skład archidiakonatu kurzelowskiego archidiecezji gnieźnieńskiej, trzy stulecia później stała się zaś siedzibą dekanatu. Pierwszy, drewniany kościół parafialny został spalony przez Tatarów w 1259 r. O drugim niewiele wiadomo. Obecna, murowana świątynia została wzniesiona pod koniec XVI w. w stylu renesansowym przez ks. Jakuba Biedę Chrostkowica. Z fundacji tego duchownego powstały w Małogoszczu także dwa inne kościoły: filialny pw. św. Stanisława na wzgórzu Babinek (obecnie cmentarny, w ruinie) i szpitalny pw. św. Krzyża (niezachowany).
Podstawę edycji źródła (zamieszczonego na końcu artykułu) stanowi inwentarz plebanii z 1786 r., przechowywany w zbiorach Archiwum Diecezjalnego w Kielcach. Rękopis ten nie był wcześniej publikowany ani wyzyskiwany przez historyków. Opisano w nim plebanię, folwark, zabudowania gospodarcze, browar, dwie karczmy, wyszczególniono żywy i martwy inwentarz. Źródło to w istotny sposób wzbogaca naszą wiedzę o parafii małogoskiej w czasach staropolskich.

Czasopismo: Przegląd Nauk Historycznych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii
Kilka uwag w kwestii nowych hipotez na temat stanu zdrowia Gajusza Juliusza Cezara

Gajuszowi Juliuszowi Cezarowi poświęcono niezliczoną liczbę prac. Wszystkie aspekty życia wodza budziły zainteresowanie badaczy. Informacje na temat stanu zdrowia słynnego polityka przekazali m.in. Swetoniusz, Pliniusz Starszy, Appian z Aleksandrii, Plutarch z Cheronei czy Kasjusz Dion. Zachowane relacje są mocno fragmentaryczne, a ich autorzy nie byli medykami, co znacząco wpływa na jakość przekazu. Niemniej opisane przez antycznych pisarzy objawy jasno wskazują na problemy zdrowotne, z którymi musiał się borykać Cezar. Fragmentaryczność opisów oraz brak materiału kostnego uniemożliwiają jednoznaczne określenie, na jaką chorobę cierpiał słynny polityk. Z tego powodu powstał szereg hipotez dotyczących przyczyn opisywanych w źródłach ataków. Wśród najpopularniejszych wymieniano epilepsję, chorobę Meniera, guz mózgu, neurosyfilis, zakażenie pasożytami czy chorobę Hartnupów. W ostatnich latach wspominano także o celiakii. Ze względu na brak możliwości przebadania „pacjenta” wszystkie pozostają w sferze hipotez niemniej obecnie. Biorąc pod uwagę objawy zaobserwowane u Cezara, najbardziej prawdopodobną chorobą wydaje się guz mózgu lub seria mikroudarów. Niezwykle ciekawą i prawdopodobną opcją wydaje się choroba Hartnupów, ale ze względu na jej dziedziczny charakter problem należy przebadać i omówić szerzej, uwzględniając cały ród Juliuszów.

Czasopismo: Przegląd Nauk Historycznych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Występowanie i zwalczanie chorób zakaźnych na ziemiach polskich w 1807 roku

W 1807 r. największe zagrożenia zdrowotne dla żołnierzy i ludności cywilnej wynikały z prowadzonej wojny. Dlatego zwiększoną zapadalność i śmiertelność zauważamy na bezpośrednim zapleczu armii francuskiej i polskiej walczących na Pomorzu. Natomiast nie były to zagrożenia na skalę spotykaną wcześniej, kiedy trzeba było się borykać z epidemiami dżumy, jak również później, w warunkach epidemii cholery. Zagrożenia zdrowotne mobilizowały władze i środowisko lekarskie do działania. Wydane wówczas zarządzenia i podjęte wysiłki organizacyjne kierowane były zarówno na doraźne zwalczanie i zapobieganie chorobom, jak i tworzenie zrębów przyszłych stosunków sanitarno-zdrowotnych.

Czasopismo: Przegląd Nauk Historycznych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Adam Honory Kirkor i gazeta „Nowoje Wriemia” – nieznana karta polsko-rosyjskiej historii intelektualnej

Artykuł traktuje o największym przedsięwzięciu wydawniczym Adama Honorego Kirkora (1818/1819–1886) – ogólnorosyjskiej gazecie codziennej „Nowoje Wriemia”. Tytuł nieodmiennie kojarzony z nacjonalizmem rosyjskim był w swoich początkach (1868–1871) organem prasowym służącym porozumieniu polsko-rosyjskiemu po powstaniu styczniowym. Liczne prace o wydawcy-redaktorze dziennika niewiele uwagi poświęcają petersburskiemu okresowi jego biografii, a już całkowicie rezygnują z omówienia politycznego dzieła życia A.H. Kirkora. Artykuł jest pierwszą próbą uzupełnienia tej luki. Autorzy wpisują powstanie i funkcjonowanie gazety „Nowoje Wriemia” w kontekst debat o przemianach w Imperium Rosyjskim „epoki wielkich reform” (lata sześćdziesiąte i siedemdziesiąte XIX w.). Transformacja struktur społecznych i dojrzewająca myśl nacjonalistyczna to centralne zagadnienia publicystyki tamtego czasu; stosunek do tych zjawisk określał identyfikację ideową poszczególnych organów prasowych. „Nowoje Wriemia” wpisywało się w nurt tzw. partii arystokratycznej, broniącej zastanej hierarchii społecznej (z typową dla niej dominacją warstw uprzywilejowanych) i sprzeciwiającej się polityce rusyfikacji zachodnich peryferii imperium pod płaszczykiem haseł egalitarystycznych. W artykule przedstawiono programowe wystąpienia dziennika w zestawieniu z wystąpieniami gazety „Wiest’ ”, będącej tubą propagandową partii arystokratycznej. Przywołano argumenty, jakimi posługiwali się przeciwnicy A.H. Kirkora: zarówno konserwatyści, jak i liberałowie. Wreszcie dokonano weryfikacji prezentowanych na łamach gazety poglądów z opiniami A.H. Kirkora, formułowanymi (anonimowo i pod nazwiskiem) w popetersburskim okresie jego życia. Bazą źródłową artykułu są roczniki gazet „Wiest’”, „Nowoje Wriemia”, „Wiestnik Zapadnoj Rossii” i „Gołos”, a także niewykorzystywane dotąd materiały ze spuścizny A.H. Kirkora w Bibliotece Jagiellońskiej.

Czasopismo: Przegląd Nauk Historycznych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Polskie ugrupowania polityczne wobec postaw młodzieży Królestwa Kongresowego w okresie rewolucji 1905 r., strajku szkolnego i bojkotu szkół rosyjskich

W artykule została podjęta próba odpowiedzi na pytania o miejsce, jakie postawy i aktywność dorastającego w Królestwie Polskim pokolenia zajmowały w refleksji i działaniach polskich elit politycznych, skupionych w ugrupowaniach i środowiskach, funkcjonujących na ziemiach polskich w pierwszych kilkunastu latach XX stulecia – w okresie wyznaczonym w Kongresówce przez wybuch rewolucji 1905 r. i strajku szkolnego oraz wygaśnięcie programowego bojkotu szkoły rosyjskiej. W tekście Czytelnik znajdzie odpowiedzi na dwa zasadnicze pytania: jak partie polityczne odnosiły się do postaw i publicznej aktywności tego młodego pokolenia, oceniały jego dojrzałość polityczną, a także wartość i skuteczność działań podejmowanych przez młodzież? Jakie miejsce dla przedstawicieli młodej generacji przewidywali politycy we własnych stronnictwach i jaką rolę im przeznaczali? Przedmiotem powyższych analiz stały się wystąpienia publiczne i prasa najważniejszych spośród ówczesnych polskich ugrupowań politycznych: Narodowej Demokracji, Polskiej Partii Socjalistycznej (PPS), Socjaldemokracji Królestwa Polskiego i Litwy (SDKPiL) oraz środowisk konserwatywnych. Na podstawie badań wypada stwierdzić, iż konserwatyści potępiali „niedojrzałych” przedstawicieli młodego pokolenia Królestwa Polskiego, uczestniczących w strajku i bojkocie szkoły rosyjskiej, pozostając przeciwnikami idei rewolucji. Narodowcy widzieli w strajku przejaw „nierozumnego” buntu wobec „realistycznej” polityki. Socjaliści i radykalni ludowcy pozytywnie oceniali zaktywizowanie się polityczne młodej generacji. Charakterystyczna, odmienna w stosunku do innych ugrupowań na lewicy, była natomiast dogmatyczna postawa SDKPiL. Partia ta popierała zaangażowanie młodzieży w walce „na ulicach” o zwycięstwo rewolucji, natomiast strajk szkolny traktowała jako godny uwagi, gdy wzmagał „rewolucyjne wrzenie” i wtedy, gdy młodzież podnosiła hasła socjalne. Socjaldemokracja przeciwstawiała się natomiast późniejszemu bojkotowi, podejmowanemu w imię haseł narodowych i oświatowych, gdy opadła fala rewolucyjnych wystąpień – mogącemu sprzyjać sympatiom młodych, kierowanym ku innym polskim ugrupowaniom politycznym.

Czasopismo: Przegląd Nauk Historycznych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
"Historiae" Grzegorza z Tours jako źródło informacji o diecie mieszkańców VI-wiecznej Galii

Artykuł skupia się na przedstawieniu fragmentów głównego dzieła historycznego napisanego przez Grzegorza, biskupa Tours, w których mowa jest o pożywieniu i napojach w diecie współczesnych mu mieszkańców Galii. Autor poświęcił najwięcej miejsca jadłospisowi elity państwa Franków: rodzin królewskich, biskupów i świeckich możnych. Prócz tego podał garść informacji o tym, czym żywili się ludzie stroniący w imię poświęcenia dla Boga od uciech stołu. Dieta pozostałych ludzi interesowała go tylko, gdy dotyczyło to skrajnych zachowań w obliczu klęski głodu.
Przekaz zawarty w Historiae został przez nas ukazany na tle fragmentów innych źródeł z epoki późnego antyku i wczesnego średniowiecza, które przybliżają gastronomiczne realia tamtych czasów i stanowią odniesienie dla wiadomości podanych przez Grzegorza z Tours. Duże znaczenie miał tu korpus pism medycznych autorstwa Galena, Orybazjusza, Aecjusza oraz szczególnie bliskiego geograficznie i czasowo Grzegorzowi Antimusa. Ważne były też pisma Sydoniusza Apolinarego i Wenancjusza Fortunata. Pozostałe źródła (patrystyczne, kulinarne, historiograficzne etc.) miały dla nas mniejsze znaczenie, choć uzupełniały rekonstruowaną w artykule rzeczywistość.
Na podstawie analizy wykorzystanych dzieł można wysnuć wniosek, że mimo głębokich, wielowymiarowych przemian, jakie nastąpiły między V a VI stuleciem na terenach określanych jako Galia, w wyżywieniu zamieszkujących je ludzi nie zaszły większe zmiany. Zasób produktów (zarówno tych, dostępnych elitom, jak i reszcie społeczeństwa), uzyskiwanych z nich potraw i zwyczajów żywieniowych pozostał bardzo zbliżony. Nie oznacza to, że ludność germańska nie wpłynęła w żaden sposób na kulturę żywieniową VI-wiecznej Galii. Źródła potwierdzają ślady takiego wpływu, jednak w tej dziedzinie życia nie był on wielki. Na podstawie zachowanych traktatów – a Historiae Grzegorza z Tours są jednym z kluczowych świadectw tego zjawiska – można więc mówić o przetrwaniu (i dalszym trwaniu) późnoantycznych tradycji kulinarnych w państwie Franków.

Czasopismo: Przegląd Nauk Historycznych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Baldwin z Boulogne w opinii Anny Komneny na kartach "Aleksjady"

Artykuł porusza kwestię opinii Anny Komneny o Baldwinie z Boulogne w jej Aleksjadzie. Córka Aleksego I reprezentuje bizantyński ogląd świata, w którym pod koniec XI w. coraz większą i widoczniejszą rolę zaczęli odgrywać Łacinnicy, zwłaszcza w związku z rodzącym się od 1095 r. ruchem krucjatowym. Istotne okazało się wciągnięcie państw frankijskich powstałych w Outremer w orbitę cesarskiej polityki. Bizantyńskiej uwadze nie uszedł Baldwin z Boulogne, hrabia Edessy od 1097 r., który w 1100 r. koronował się na pierwszego łacińskiego króla Jerozolimy. Czterokrotne pojawia się w Aleksjadzie, dając możliwość sformułowania jego oceny na kartach dzieła. W artykule została przedstawiona teza, że Anna Komnena nie prezentuje go jako pierwszoplanowej postaci w swoim utworze. Baldwin z Boulogne odgrywa raczej skromną i marginalną rolę, związaną bądź to z potrzebami narracyjnymi, bądź też w związku z bizantyńskimi zabiegami politycznymi, mającymi na celu odzyskanie Antiochii z rąk Normanów. Pozwala to przypuszczać, że z punktu widzenia Konstantynopola nie był on szczególnie ważnym graczem na scenie politycznej, zarówno w czasie I krucjaty, jak i nawet po wyborze na króla Jerozolimy. Baldwin wyłania się z kart Aleksjady jako postać o dwóch obliczach: z jednej strony jest dobrym, energicznym dowódcą, charakteryzującym się sprytem i szerszą myślą strategiczną, a z drugiej to chciwy barbarzyńca, ponoszący jednak porażki militarne. Jego przedstawienie nie odbiega więc znacząco od ogólnego wyobrażenia Łacinników w Bizancjum w XII w.

Czasopismo: Przegląd Nauk Historycznych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
O Leoncjuszu i jego zmaganiach o cesarski tron w latach 484–488. Raz jeszcze

Artykuł poświęcony jest uzurpatorowi Leoncjuszowi, który w 484 r. wystąpił przeciw cesarzowi Zenonowi. Urodził się on zapewne w rodzinie należącej do kręgów prowincjonalnej arystokracji, co umożliwiło mu odebranie dobrego wykształcenia. Co do pochodzenia etnicznego, to wbrew dość powszechnej w nauce opinii, że pochodził z Izaurii, trzeba wskazać, że równie dobrze można uznać, że wywodził się z Syrii (o czym bezpośrednio mówi Teofanes). Co do pełnienia przez niego stanowiska magister militum per Thracias, to wydaje się, że mógł je sprawować w latach 478–482 (nie ma pewności, że był nim w 484 r.). Najpewniej znał się w otoczeniu Illusa jeszcze przed 481/482 r. i z nim wyruszył na Wschód, gdy ten przejmował stanowisko magister militum i pozostał u jego boku do 484 r., kiedy wybuchł otwarty konflikt z Zenonem. Leoncjusz został proklamowany cesarzem, ponieważ Illus nie chciał nim zostać. Wydaje się, że ten ostatni cenił Leoncjusza i darzył go zaufaniem.
Po chwili triumfu w dniu cesarskiej koronacji (19 lipca 484 r.) Leoncjusz raptem w dwa miesiące później – po klęsce sił dowodzonych przez Illusa w bitwie z siłami cesarskimi – musiał schronić się w twierdzy Papyrion, w której spędził około czterech lat, czekając na śmierć. Ta ostatnia spotkała go z rąk cesarskich żołnierzy w 488 r.

Czasopismo: Przegląd Nauk Historycznych
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Litewskie Rzymsko-Katolickie Stowarzyszenie Sług im. Św. Zyty w Wilnie (1912-1940)

W niniejszej publikacji przedstawiono działalność Litewskiego Rzymsko-Katolickiego Stowarzyszenia Sług św. Zyty, które w pierwszej połowie XX wieku zajmowało znaczące miejsce w życiu społeczności litewskiej w Wilnie. Stowarzyszenie prowadziło schronisko dla poszukujących pracy służących Litwinek, pośredniczyło w znalezieniu pracy, organizowało kursy czytania, pisania i katechizmu, urządzało zebrania połączone z odczytami, śpiewem ludowych pieśni litewskich, przedstawieniami scenicznymi i tańcami, pilnowało, żeby członkinie nie zaniedbywały spraw religijnych. Oprócz tych aspektów pozytywnych w jego działalności miały miejsce także zjawiska negatywne jak angażowanie politycznie niewyrobionych członkiń do rozgrywek politycznych oraz wpajanie im wrogości do polskości.

Czasopismo: Zagadnienia społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Kompetencje organów administracji publicznej  w zakresie obronności państwa  na poziomie województwa

Materiał jest poświęcony kompetencjom, jakie posiadają w województwie zasadnicze organy administracji publicznej w realizacji zadań na rzecz obronności. W odniesieniu do po-szczególnych aktów prawnych autorzy przedstawiają zwłaszcza kompetencje wojewody, który na zarządzanym przez niego terytorium posiada uprawnienia do koordynowania wszelkich działań w sferze militarnej (poza sprawami operacyjnego użycia Sił Zbrojnych RP) oraz niemilitarnej na rzecz obronności. Ważną rolę w tym zakresie odgrywa także dążenie do nadania tym działaniom wymiaru praktycznego. Przyjęcie w Polsce zasadniczego dokumentu strategicznego – Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju do roku 2020 (z perspektywą do 2030 r.), a przede wszystkim określenie w niej celów działania, kierunków interwencji oraz programów powoduje, że działania poszczególnych instytucji w różnych obszarach – także obronności – są spójne i adekwatne do zidentyfikowanych zagrożeń, wyzwań oraz potrzeb.

Czasopismo: Zagadnienia społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Zjawisko stalkingu. Możliwości prawnokarnej reakcji na zachowania stalkera

Etiologia cyberprzestępczości ma charakter złożony i wielowymiarowy a ponadto zależy od wpływu kultury masowej zmieniającej się w perspektywie upowszechniania IT i niekontro-lowanego korzystania z nowych mediów. Dynamiczny rozwój Internetu spowodował, że cyberprzestrzeń stała się obszarem intensywnych działań stalkerów. W przepisach Kodeksu Karne-go, ustawodawca określił dolegliwości karne związane z czynem zabronionym jakim jest stalking i cyberstalking. Celem przedstawionych rozważań było ustalenie czy normy prawne są wystarczające do zwalczania tego zjawiska w przestrzeni społecznej. Artykuł omawia stalking jako przestępstwo oraz kary jakie grożą za jego popełnienie w Polsce i wybranych krajach europejskich. W publikacji zawarto także najważniejsze tezy dotyczące powodów wzrostu liczby przestępstw związanych z nękaniem, ich rozmiary, tendencje oraz sposoby zapobiegania zjawisku.

Czasopismo: Zagadnienia społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie
Analiza czynnikowa i ocena właściwości psychometrycznych Kwestionariusza PORV (Obszary Problemowe Relacji z Rodzicami)

Celem badania była ocena właściwości psychometrycznych kwestionariusza PORV (autorów Naništová & Blažová, 2018). PORV (pol. Obszary problemowe relacji z rodzicami, slo.  Problémové oblasti rodinných vzťahov), to kwestionariusz (30 pytań) z 5-punktową skalą Likerta, odwzorowujący obszary problemowe, typowe dla młodzieży zgodnie z koncepcją Townsenda. W badaniu wzięło udział 257 studentów (93 chłopców i 164 dziewcząt) w wieku 13-19 lat. Obliczenia statystyczne wykazały wysoką rzetelność narzędzia, współczynnik α Cronbacha dla wyniku ogólnego wyniósł 0,895. W analizie czynnikowej wyodrębniono 4 czynniki, wyjaśniające 61% całkowitej wariancji.

Czasopismo: Zagadnienia społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Wybrane korelaty motywacji osiągnięć uczniów Liceum Ogólnokształcącego

Motywacja osiągnięć dotyczy kariery zawodowej, stawiania i osiągania celów, procesu uczenia się. Jest niezwykle istotna w dobie olbrzymiego postępu technologicznego, zmuszającego jednostki do rozwoju i pogłębiania umiejętności. W artykule przedstawiono badania dotyczące różnic motywacji osiągnięć uczniów liceum ogólnokształcącego ze względu na wybór profilu kształcenia i wykształcenie rodziców oraz związku motywacji osiągnięć uczniów z określonymi czynnikami. Badania wykazały m.in., że im wyższa zgodność kierunku kształcenia z zainteresowaniami, większe zadowolenie z wyboru kierunku kształcenia oraz większa zgodność kierunku kształcenia z planami na przyszłość, tym większa wiara w sukces, zapał do nauki, ukierunkowanie na cel i wysiłek kompensacyjny. Otrzymane rezultaty mogą wspierać skuteczne projektowanie procesu dydaktycznego tak, by uczniowie osiągali lepsze wyniki i w przyszłości byli lepszymi pracownikami.

Czasopismo: Zagadnienia społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Etyka zawodowa policjanta. Część I. Wprowadzenie do badań

Etyka zawodowa policjanta stanowi pewien zbiór zasad moralnych, obejmujących zarówno powszechnie obowiązujące w określonej epoce i społeczeństwie, jak i wynikające ze specyfiki wykonywanego zawodu. W myśl zasad etycznych, których głównym postulatem jest poszanowanie godności ludzkiej w każdej sytuacji i w stosunku do każdego, etyka, nie powinna być dla policjanta tylko dodatkiem, lecz wyrazem jego odpowiedzialności wobec człowieka i za człowieka. Celem artykułu jest pokazanie aspektów etycznych Policji w Polsce oraz procesu kształtowania się zasad etyki oraz ich znajomości w organach policyjnych i w świadomości policjantów. Problematyka ta została ujęta w wymiarze historycznym, a także współczesnym z wyraźnym uwzględnieniem nowej filozofia działania – Community Policing.

Czasopismo: Zagadnienia społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie
Współczesne wyzwania edukacji dla bezpieczeństwa

Punktem wyjścia do rozważań o współczesnych zagadnieniach edukacji dla bezpieczeństwa jest przybliżenie najważniejszych definicji takich, jak: bezpieczeństwo, wyzwania, zagrożenia, edukacja, etyka w bezpieczeństwie. Następnie zaprezentowane są współczesne zagrożenia państwa według kryterium przedmiotowego. W dalszej kolejności został położony szczególny akcent na etyczny wymiar edukacji dla bezpieczeństwa – oparty na uniwersalnych wartościach (filarach). Zawarte są także praktyczne zagadnienia edukowania dla bezpieczeństwa w polskim systemie oświaty – ujęte w trzy cykle – mające doprowadzić do odpowiednich postaw obronnych, patriotycznych i obywatelskich.

Czasopismo: Zagadnienia społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie