rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Zróżnicowanie lokalnej polityki podatkowej gmin województwa małopolskiego

Przedmiot badań: Przedmiotem badań jest realizowana polityka podatkowa gmin i czynniki ją kształtujące. Badania zagraniczne potwierdziły, że podatki lokalne są zróżnicowane w zależności od wysokości lokalnej bazy podatkowej. Stąd też uwaga autorki koncentruje się głównie na rozpoznaniu zależności pomiędzy kondycją finansową jednostki samorządowej a przyjętą polityką podatkową władz gminnych. 
Cel badawczy: Celem artykułu jest ocena polityki podatkowej w poszczególnych typach gmin w zależności od sytuacji finansowej, na przykładzie województwa małopolskiego. 
Metoda badawcza: W artykule dokonano przeglądu literatury w zakresie lokalnej polityki podatkowej i czynników ją różnicujących. Zastosowano metodę unitaryzacji zerowanej służącą analizie danych pochodzących ze sprawozdań budżetowych JST. 
Wyniki: Analiza danych potwierdziła występowanie zależności pomiędzy kondycją finansową gminy i polityką podatkową władz lokalnych. Wyższe podatki zazwyczaj uchwalane były w gminach najbiedniejszych, prawdopodobnie zbyt biednych, by móc zrezygnować z części potencjalnych dochodów podatkowych. Wysokie podatki występowały również w jednostkach o najlepszej kondycji finansowej położonych w pobliżu aglomeracji krakowskiej, gdzie możliwości ponoszenia ciężarów podatkowych były wyższe. 
 

Czasopismo: Studia Prawno-Ekonomiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne, ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Kilka uwag na temat możliwości ustalenia wysokości kosztów procesu karnego w Polsce w drodze wnioskowania statystycznego

Przedmiot badań: Przedmiot badań stanowią szacunki kosztów procesu karnego w Polsce przy użyciu dostępnych danych zastanych i ankietowych. 
Cel badawczy: Celem artykułu jest próba empirycznej odpowiedzi na kilka ważkich pytań związanych z możliwością pomiaru wysokości kosztów procesu karnego w polskim sądownictwie. 
Metoda badawcza: Do realizacji celu badawczego wykorzystano dane zastane z oficjalnych raportów księgowych, prowadzonych na szczeblu wybranych sądów, oraz podjęto starania o ich zaczerpnięcie ze źródeł bezpośrednio afiliowanych przy Ministerstwie Sprawiedliwości. Wysiłki te nie doprowadziły do oczekiwanych efektów; jedynym źródłem informacji w w/w obszarze okazała się baza danych utworzona na potrzeby realizacji grantu NCN nr 2015/19/B/HS5/01217 „Koszty procesu karnego w świetle ekonomicznej analizy prawa”, kierowanego przez dr hab. Dobrosławę Szumiło-Kulczycką, prof. UJ. Informacje zawarte w tej bazie posłużyły do sformułowania kilku hipotez badawczych – poniżej intencjonalnie przedstawionych w formule pytań – których weryfikacji dokonano za pomocą adekwatnych narzędzi statystyki matematycznej (testdwóch średnich, metoda ANOVA, test wielu proporcji). 
Wyniki: Pomimo że utworzona baza danych stanowi bezprecedensowe i najpełniejsze źródło wiedzy w zakresie ilościowych, kosztowych aspektów procesu karnego w Polsce, to jednak próba generalizacji wniosków, które mogłyby być sformułowane na jej podstawie na populację wszystkich sądów w Polsce, musi być bardzo ostrożna. W świetle przeprowadzonego w tym artykule badania zgromadzone w bazie dane nie mogą być bowiem uznane za w pełni reprezentatywne. Ponadto – warunkowo względem wniosku poprzedzającego – zróżnicowanie przedmiotowe spraw karnych nie tłumaczy w sposób jednoznaczny różnic w kosztach procesu karnego.

Czasopismo: Studia Prawno-Ekonomiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki prawne, nauki o zarządzaniu i jakości, nauki o polityce i administracji
Luka podatkowa w podatku akcyzowym od wyrobów tytoniowych w Polsce w 2019 roku

Przedmiot badań: Przedmiot badań stanowi podatek akcyzowy od wyrobów tytoniowych w Polsce. Znaczenie fiskalne tego podatku skłania do analizy jego stosowania, a zatem oszacowania wysokości luki podatkowej w tym obszarze. 
Cel badawczy: Celem artykułu jest oszacowanie wielkości luki podatkowej w podatku akcyzowym od wyrobów tytoniowych w Polsce w roku 2019. 
Metoda badawcza: Wielkość luki podatkowej szacowana jest w oparciu o dane ankietowe zgromadzone w raportach: Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) oraz Głównego Inspektoratu Sanitarnego (GIS). Jest to jedna z alternatywnych metod w stosunku do najczęściej używanej metody top-down. 
Wyniki: Z przeprowadzonych szacunków wynika, że luka podatkowa w podatku akcyzowym od wyrobów tytoniowych w Polsce w 2019 r. wyniosła niecałe 2,5 mld zł (11,8% dochodów podatkowych z akcyzy od wyrobów tytoniowych). 
 

Czasopismo: Studia Prawno-Ekonomiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne, ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości, nauki o polityce i administracji
Atrakcyjność sektora TSL na rynku pracy w Polsce

Przedmiot badań: W artykule zaprezentowano problematykę atrakcyjności sektora Transport, Spedycja, Logistyka (TSL) na rynku pracy w Polsce. Sektor ten uważany jest za jeden z najważniejszych sektorów usługowych polskiej gospodarki o dużym potencjale rozwojowym. W sektorach usługowych zasoby ludzkie są podstawowym warunkiem funkcjonowania i rozwoju przedsiębiorstw. Dlatego zwrócono uwagę na jedno z podstawowych zagrożeń, jakie dotyczy tego sektora – niedobór pracowników. 
Cel badawczy: Celem artykułu jest ocena atrakcyjności sektora TSL na rynku pracy w Polsce poprzez analizę poziomu oferowanych wynagrodzeń oraz z uwagi na specyfikę pracy – wskaźnika wypadkowości. 
Metoda badawcza: W artykule wykorzystano przegląd literatury przedmiotu oraz badania typu desk research, w których odwołano się do danych GUS dotyczących przedsiębiorstw zaliczanych do sekcji H – Transport i gospodarka magazynowa (wg PKD 2007) oraz raportów instytucji badawczych. W analizie obejmującej szereg czasowy 2004–2019 wykorzystano wybrane metody z zakresu statystyki opisowej. 
Wyniki: Wyniki analizy podstawowych czynników wpływających na ocenę atrakcyjności pracy przez potencjalnych pracowników – przeciętnego wynagrodzenia oraz wypadkowości – nie są korzystne dla badanego sektora. Wpływa to na obserwowany już od kilku lat poważny i pogłębiający się niedobór pracowników.
 

Czasopismo: Studia Prawno-Ekonomiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne, ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki o zarządzaniu i jakości
Cudzoziemcy w Polsce na tle kryzysu migracyjnego w Europie

Kryzys migracyjny w Europie uwidocznił kwestie obecności cudzoziemców w Polsce, ich pobytu, adaptacji, ale również zwiększył obawy związane z bezpieczeństwem. Polska staje się coraz bardziej popularnym krajem wśród imigrantów z państw trzecich. Sytuację migracyjna w Polsce kształtuje zwiększony napływ obywateli Ukrainy. W latach 2009–2015 o udzielenie ochrony międzynarodowej starało się ponad 61 tys. cudzoziemców, z czego większości to obywatele Rosji. Na polskim rynku pracy najliczniejszą grupę wśród obywateli spoza Unii Europejskiej stanowią migranci z Ukrainy.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Smog zagrożeniem bezpieczeństwa zdrowotnego w Polsce

Artykuł przedstawia problem zanieczyszczeniem powietrza w Polsce i zagrożenie dla bezpieczeństwa zdrowotnego, jakie niesie smog. Wskazane zostały przyczyny i główne czynniki wpływające na zanieczyszczenie powietrza, a także dokonano analizy stanu jakości powietrza w Polsce na tle krajów Unii Europejskiej. Ukazano również skutki zdrowotne oddziaływania szkodliwych dla człowieka czynników emitowanych do atmosfery.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Historia wykorzystania bezzałogowych statków powietrznych

We współczesnych konfliktach zbrojnych coraz częściej wykorzystuje się nowoczesne technologie. Jednym z przykładów nowych środków prowadzenia działań wojennych, stanowiących istotny element automatyzacji i robotyzacji pola walki, są bezzałogowe statki powietrzne. W artykule przedstawiono genezę powstania latających maszyn bezzałogowych, ze szczególnym uwzględnieniem projektów z przełomu XIX i XX wieku. Ponadto scharakteryzowano najbardziej popularne drony z początku XXI wieku, które w istotny sposób zmieniły postrzeganie omawianej technologii. W dalszej kolejności omówione zostały plany związane z zastosowaniem w przyszłości urządzeń nowej generacji. Artykuł kończą wnioski stanowiące punkt wyjścia do dalszych badań nad bezzałogowymi statkami powietrznymi w kontekście bezpieczeństwa międzynarodowego.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Znaczenie ataszatów wojskowych we współczesnej polityce zagranicznej Rzeczypospolitej Polskiej

Celem artykułu jest określenie roli ataszatów obrony (wojskowych) we współczesnej polityce zagranicznej Polski w zakresie obronności i bezpieczeństwa państwa. Na wstępie zostały przedstawione podstawy prawne (międzynarodowe i krajowe), zasady oraz struktura działalności wojskowych placówek dyplomatycznych. Attaché obrony stoi „na pierwej linii frontu”, reprezentując swój kraj za granicą i odpowiada za współpracę dwustronną między państwami. Nie jest łatwo nim zostać, liczą się kompetencje, wysokie kwalifikacje oraz znajomość języków obcych. Chcąc rozumieć specyfikę zadań i funkcji „dyplomatów w mundurach”, autorka przeprowadziła wywiady z osobami bezpośrednio zaangażowanymi w tworzenie dyplomacji wojskowej RP. Jest to rozwijająca się dziedzina dyplomacji, a jej rola polega na dostarczaniu decydentom politycznym wszechstronnej wiedzy z miejsca pobytu attaché o wszystkich aspektach – od militarnego, poprzez polityczny, ekonomiczny, społeczny, aż po kulturalny i medialny – mogących wpływać na kształt bezpieczeństwa państwa.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Wspólny kompleksowy plan działania z 2015 r. w sprawie irańskiego programu nuklearnego – perspektywa Izraela

Porozumienie zawarte w 2015 r. pod nazwą Joint Comprehensive Plan of Action (JCPOA) pomiędzy Iranem a pięcioma stałymi członkami Rady Bezpieczeństwa ONZ, Niemcami oraz Unią Europejską stanowiło wydarzenie o historycznym znaczeniu. Na jego podstawie irański program nuklearny poddano kontroli Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej i nałożono na niego znaczne ograniczenia, w zamian za zniesienie przez państwa zachodnie sankcji gospodarczych. Porozumienie wywołało kontrowersje na całym świecie – ze szczególnie ostrą reakcją spotkało się ze strony Arabii Saudyjskiej (wspieranej przez inne państwa Zatoki Perskiej z wyjątkiem Kataru) oraz Izraela. Celem artykułu jest analiza przyczyn takiego podejścia Izraela do irańskich ambicji nuklearnych, stosunek tego państwa do JCPOA oraz działania dyplomatyczne Izraelczyków, nakierowane na storpedowanie porozumienia. Ocenie poddano także możliwości ewentualnego wyprzedzającego ataku Izraela na irańskie ośrodki nuklearne oraz zasadność takiego działania.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Brexit i jego konsekwencje dla Wspólnej Polityki Bezpieczeństwa i Obrony Unii Europejskiej

Artykuł jest próbą analizy konsekwencji Brexitu dla Wspólnej Polityki Bezpieczeństwa i Obrony Unii Europejskiej. Dokonano w nim syntezy kluczowych wydarzeń w procesie integracji w obszarze bezpieczeństwa i obrony UE, a także oceny dotychczasowego zaangażowania Wielkiej Brytanii w te działania. Artykuł kończy się nakreśleniem możliwych kierunków zmian w ramach WPBiO.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Edukacja dla bezpieczeństwa w polskiej szkole

W poniższym tekście podjęto próbę spojrzenia na problematykę edukacji dla bezpieczeństwa realizowaną w środowisku szkolnym. Wyjaśniono, czym jest bezpieczeństwo w ujęciu wartości edukacyjnej, oraz przedstawiono zarys historyczny kształtowania się przedmiotu edukacja dla bezpieczeństwa. Zebrano podstawowe treści i cele kształcenia realizowane w polskiej szkole wraz z uwzględnieniem zmian, jakie wprowadza reforma edukacji ogłoszona w 2016 r. W ostatniej części wskazano potrzeby, oczekiwania i możliwości doskonalenia w odniesieniu do edukacji dla bezpieczeństwa. Głównym celem rozważań jest identyfikacja obszarów edukacji na rzecz bezpieczeństwa podejmowanych w polskich szkołach.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Bezpieczeństwo międzynarodowe w latach 60. XX wieku a próby modyfikacji organów dowodzenia siłami zbrojnymi państw stron Układu Warszawskiego

Problem bezpieczeństwa jest niezwykle ważny. Znany psycholog Abraham Harold Maslow, przygotowując tzw. hierarchię potrzeb człowieka, potrzebę bezpieczeństwa umieścił na drugim miejscu, tuż po potrzebach fizjologicznych. Także Roman Kuźniar w sposób jednoznaczny określa pozycję bezpieczeństwa wśród potrzeb człowiek, stwierdzając, że: „Jest ono pierwotną, egzystencjalną potrzebą jednostek, grup społecznych, wreszcie państw”. Natomiast szwajcarski politolog Daniel Frei, wygenerował model wyjaśniania bezpieczeństwa oparty na czterech punktach: 1. stan braku bezpieczeństwa jest wówczas, gdy występuje duże rzeczywiste zagrożenie, a postrzeganie zagrożenia jest prawidłowe; 2. stan obsesji występuje wówczas wtedy, gdy nieznaczne zagrożenie jest postrzegane jako duże; 3. stan fałszywego bezpieczeństwa ma miejsce wówczas, gdy zagrożenie zewnętrzne jest poważne, a postrzegane bywa jako niewielkie; 4. stan bezpieczeństwa występuje wtedy, gdy zagrożenie zewnętrzne jest nieznaczne, a jego postrzeganie prawidłowe. Zaprezentowane definicje dotyczą kwestii tzw. bezpieczeństwa państwa, ale biorąc pod uwagę szersze ujęcie, dotyczące obszaru bezpieczeństwa międzynarodowego, można uznać, że bezpieczeństwo międzynarodowe jest pojęciem szerszym od narodowego (często mówi się o kompilacji co najmniej dwóch bezpieczeństw narodowych), gdyż dotyka problematyki bezpieczeństwa kilku, kilkunastu lub kilkudziesięciu państw, w skali mikro, makro lub globalnej. Bardzo trafną definicję przedstawił Czesław Mojsiewicz: „bezpieczeństwo międzynarodowe – to układ stosunków międzynarodowych zapewniający wspólne bezpieczeństwo państw tworzących system międzynarodowy”. W ciągu dwóch dekad od zakończeniu II wojny światowej co jakiś czas świat był poddawany zawirowaniom polityczno-militarnym, których skutkami były konflikty zbrojne. Niektóre z nich stawały się bardzo niebezpieczne dla świata, gdyż istniało duże prawdopodobieństwo ich eskalacji, a co najgorsze, mogły przerodzić się w konflikt zbrojny z wykorzystaniem broni jądrowej. Dziś, z perspektywy czasu, możemy powiedzieć, że dzięki zaangażowaniu się w pokojowe ich rozwiązanie Organizacji Narodów Zjednoczonych oraz USA i ZSRR udało się uniknąć najstraszniejszej wojny – wojny nuklearnej. A ona, jak przysłowiowy miecz Damoklesa, wciąż wisiała (niestety wisi) nad światem, od wprowadzenia broni jądrowej do arsenałów przez „głównych graczy” na arenie międzynarodowej – USA i ZSRR, a później Francji i Wielkiej Brytanii. Prezentowany artykuł przedstawia najważniejsze wydarzenia na arenie międzynarodowej w latach 60. XX wieku, które stanowiły zagrożenie dla bezpieczeństwa międzynarodowego oraz uruchomiły dyskusję nad zmianami w systemie dowodzenia Siłami Zbrojnymi Układu Warszawskiego.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Obrona cywilna w wymiarze międzynarodowym na przykładzie Międzynarodowej Organizacji Obrony Cywilnej (ICDO) – geneza i działalność

Organizacje międzynarodowe, w tym organizacje rządowe i pozarządowe, są jednym z podmiotów stosunków międzynarodowych. Ochrona cywilów przed katastrofami naturalnymi, konfliktami zbrojnymi oraz pomoc humanitarna wpisuje się w działalność m.in. United Nations Disaster Assessment and Coordination (UNDAC) – mechanizm ekspercki Narodów Zjednoczonych ds. oceny i koordynacji działań w przypadku wystąpienia kryzysów humanitarnych, katastrof naturalnych lub spowodowanych przez człowieka. Jest on zapleczem eksperckim Biura ds. Koordynacji Pomocy Humanitarnej ONZ (OCHA). Inną instytucją zajmującą się obroną cywilną w ramach Unii Europejskiej jest Dyrekcja Generalna ds. Pomocy Humanitarnej i Ochrony Ludności (ECHO). Celem niniejszego artykułu jest zwrócenie uwagi na genezę i działalność Międzynarodowej Organizacji Obrony Cywilnej (International Civil Defence Organisation – ICDO) z siedzibą w Szwajcarii, która od początku swojej aktywności zorientowana była na pomoc ludności cywilnej w wypadku konfliktów zbrojnych, a obecnie także w przypadku katastrof naturalnych. Ponadto przeanalizowane zostaną cele i działalność ICDO w czterech obszarach: budowania potencjału narodowego (national capacity building), współpracy międzynarodowej (international cooperation), działalności humanitarnej (humanitarian projects) oraz aspekty dotyczące świadomości i gotowości (awarness and preparedness). Określone zostaną także wyzwania stojące przed tego typu organizacją.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
System bezpieczeństwa cybernetycznego państw europejskich. Analiza porównawcza

Zapewnienie bezpieczeństwa cybernetycznego jest obecnie jednym z najistotniejszych zadań państwa. Specyfika zagrożeń w infosferze powoduje, że niemożliwa jest pełna ochrona zasobów cybernetycznych państwa i obywatela. Realne jest natomiast stworzenie systemu ochrony, skoncentrowanego na niwelowaniu możliwości skutecznego ataku na systemy i sieci IT. Przyjąć więc należy, że rozwiązania wdrażane przez państwa nie zapewniają pełnego bezpieczeństwa cybernetycznego, jednak decydują o jego poziomie. Zasadne jest zatem wskazanie cech charakterystycznych narodowych systemów ochrony cybernetycznej jako rozwiązań ukazujących sposób reakcji państwa na tego typu zagrożenia, zwłaszcza w kontekście uwarunkowań, jakie determinują sposób jego budowy i funkcjonowania.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Rozwiązania organizacyjno-metodologiczne, miejsce, funkcje i charakter Strategicznej Koncepcji Bezpieczeństwa Morskiego Rzeczypospolitej Polskiej

Polska niemal zawsze zorientowana była bardziej na ląd, niż na morze. Przez wiele lat – w odróżnieniu od innych państw morskich – nie potrafiliśmy dostrzec szans i potencjału, jakie stwarzało nadmorskie położenie naszego państwa. W treści obecnie obowiązujących dokumentów strategicznych w Polsce również nie ma należytych odniesień do bezpieczeństwa morskiego. W artykule zaprezentowano miejsce, funkcje i charakter wyjątkowego dokumentu poświęconego bezpieczeństwu morskiemu: Strategiczna Koncepcja Bezpieczeństwa Morskiego RP. Autor przedstawia również zastosowane podczas prac rozwiązania organizacyjno-metodologiczne, a także katalog postulatów i rekomendacji, które mogą poprawić skuteczność procesu opracowywania i wdrażania analogicznych koncepcji w dziedzinie bezpieczeństwa narodowego w przyszłości.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Afgańska Policja Państwowa jako organ bezpieczeństwa państwa. Uwarunkowania i determinanty jej funkcjonowania

W artykule przedstawiono i przeanalizowano główne problemy występujące w Afgańskiej Policji Państwowej. Wśród nich należy wymienić złe zarządzanie, słabe wyszkolenie i wyekwipowanie, zmilitaryzowany charakter, ograniczoną lojalność funkcjonariuszy, nadużywanie przez nich przemocy i łamanie prawa, korupcję i problemy w finansowaniu, nierówności, dyskryminację i inne. W artykule dokonano niezbędnych ocen i wskazano kierunki koniecznych zmian. Główną tezą artykułu jest stwierdzenie, że ze względu na powyższe problemy afgańska policja nie jest w stanie prawidłowo wykonywać powierzonych jej zadań, głównie tych o charakterze stricte policyjnym. Podstawową metodą badawczą wykorzystaną podczas pisania artykułu jest analiza źródeł tekstowych.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki o bezpieczeństwie
Klasa językowa o cienkich ścianach na przykładzie italki.com – portalu wymiany tandemowej „język za język”

W artykule zawarto rozważania dotyczące problemu modernizacji polskiej szkoły w kontekście zmian społecznych zachodzących po nowoczesności. Jako element wspomnianej modernizacji proponuje się model klasy językowej o cienkich ścianach: środowiska edukacyjnego opartego na filozofii współuczenia się oraz współdzielenia kapitału symbolicznego i społecznego. W opracowaniu przedstawiono możliwości stworzenia takiej klasy, odwołując się do wyników badania eksploracyjnego przeprowadzonego między kwietniem a czerwcem 2015 r. w portalu społecznościowym italki.com, służącym do wymian tandemowych „język za język”. Badanie opierało się przede wszystkim na wieloaspektowej obserwacji prowadzonej podczas udziału autorki tekstu w licznych wymianach językowych w opisywanym portalu oraz na wynikach miniankiety i wywiadów z dziesięciorgiem uczestników tandemowej edukacji językowej w tym portalu.

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Kulturowe konteksty koncepcji lifelong learning

W artykule analizowane są uwarunkowania ekonomiczne, społeczne i kulturowe, które przyczyniły się do wygenerowania idei całożyciowego uczenia się ludzi dorosłych i jej wpływ na sferę edukacji zawodowej i pracy. Autor jest zdania, że gwałtowne zmiany w gospodarce i turbulencje na rynku zatrudnienia każą zastanawiać się, czy tradycyjny model edukacji zawodowej, w którym kształcenie poprzedza podjęcie pracy, jest jeszcze do utrzymania. Być może dotychczasową relację: „najpierw edukacja, potem praca” należałoby zastąpić rozwiązaniem: „najpierw praca, potem edukacja”. Obserwowana dynamika ponowoczesności dostarcza argumentów na rzecz takiej zmiany.

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Miejsce i pamięć. W poszukiwaniu przesłanek badań biograficznych

Poniższe opracowanie przedstawia próbę namysłu nad kategoriami „miejsca” i „pamięci” oraz ich obecności w badaniach biograficznych. Punkt wyjścia niniejszych rozważań stanowi praca P. Connertona zatytułowana How Modernity Forgets (Connerton 2009) oraz koncepcja „miejsc pamięci” P. Nory (Nora 2009). Rozpoznanie powyższych kategorii poprzedzone zostanie wnikliwszym przyjrzeniem się znaczeniu samego miejsca jako nośnika pamięci. Przywołane zostaną także inne istotne dla zrozumienia tej tematyki terminy, takie jak miejsce pamięci, zwrot przestrzenny (spatial turn) oraz pamięć miejsca (place memory).

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne