rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
(Nie)kwestionowana rola pedeutologii w kształceniu przyszłych nauczycieli religii

Na wstępną formację nauczycieli religii składają się różne obszary kształcenia teologicznego, humanistycznego, pedagogicznego i katechetycznego. W celu uzyskania kwalifikacji do nauczania religii studenci teologii są zobowiązani do przyswajania wiedzy z obszaru pedagogiki, dydaktyki, psychologii oraz kształtowania umiejętności praktycznych i rozwijania kompetencji społecznych. Wśród tak ogólnie określonych zagadnień na uwagę zasługuje wiedza o nauczycielu.
Analizy podjęte w niniejszym artykule zmierzały do ukazania – w oparciu o regulacje prawne, literaturę i katechetyczne dokumenty Kościoła – niepodważalnej roli pedeutologii w kształceniu przyszłych nauczycieli religii. Zauważono, że zakładana w standardach kształcenia pedagogicznego wieloaspektowa wiedza o nauczycielu, różnych koncepcjach kształcenia nauczycieli, uwarunkowaniach społeczno-kulturowych pracy nauczycielskiej i o wielorakich wymiarach aktywności edukacyjnej koresponduje ze wskazaniami zawartymi w dokumentach Kościoła. Co więcej, pozwala na lepsze rozumienie własnej roli zawodowej i etycznego wymiaru pracy dydaktyczno-wychowawczej i opiekuńczej. Sprzyja też kształtowaniu wśród przyszłych nauczycieli religii odpowiedzialności za innych, a zwłaszcza za uczniów. Dążąc do realizacji tych celów warto we wstępnej formacji zwracać uwagę na właściwe rozumienie szczegółowych kwestii z zakresu pedeutologii oraz rozwijanie umiejętności twórczego myślenia i działania w różnych sytuacjach edukacyjnych. Preferuje się przy tym formy i metody oparte na dialogu i współpracy w zespole. Aktywizują one przyszłych nauczycieli religII, wzmacniając dążenie do osiągnięcia dojrzałości wychowawczej i własnego stylu katechizowania.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wielokulturowość a tożsamość

W opracowanym zagadnieniu, które dotyczyło związków pomiędzy wielokulturowością a tożsamością, po zaprezentowaniu wymiarów, ideologii oraz praktycznej strony pluralizmu kulturowego, przedstawiono tożsamość (jednym z ważnych jej elementów jest religia), jako dużą wartość dla społeczeństwa żyjącego zwłaszcza w środowisku europejskim. Te zaś przemyślenia, poparte nabytymi już doświadczeniami, szczególnie z Francji, Belgii i Niemiec, doprowadziły do stwierdzenia, że pluralizm kulturowy jest pewną wartością, ale stawiane są mu określone wymagania, szczególnie dotyczące jego ideologii. Nie może nią być ani monizm dominujący, ani monizm hybrydowy. Nie do przyjęcia jest również mieszanie kultur. Ponadto pewne społeczności, jak np. muzułmanie, nie są w stanie się zintegrować ze społeczeństwem o wartościach chrześcijańskich. Ponadto tworzą grupy zamknięte nie poddające się żadnej kontroli ze strony władz porządkowych, co sprzyja różnego rodzaju przestępczości. Taki zaś stan, według zasady „pars pro toto”, powoduje, że obciąża się całą określoną społeczność i początkowe pozytywne nastawienia do niej zamienia się na izolację. Zatem – skoro nie sprawdziły się dotychczasowe rozwiązania, nie należy uporczywie trwać nadal przy nich, ale szukać nowych, które nie niszczą tożsamości społeczeństw zasiedziałych.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Zadania katechezy przygotowującej do sakramentu małżeństwa w świetle adhortacji „Amoris laetitia”

Niniejszy artykuł jest próbą odpowiedzi na apel Ojca Świętego Franciszka, wyrażony w adhortacji Amoris laetitia, wzywający do lepszego przygotowania młodych ludzi do zawarcia sakramentu małżeństwa. Ukazanym problemem jest odpowiedź na pytanie o najważniejsze zadania, jakie powinno wypełniać przygotowanie do małżeństwa, żeby było jak najbardziej skuteczne, czyli owocowało świadomością znaczenia tego sakramentu, akceptacją wszystkich jego przymiotów, ważnym i godziwym przyjęciem sakramentu małżeństwa, a następnie pogłębianiem relacji z Bogiem i małżonkiem przez całe życie. Do głównych zadań formacji do sakramentu małżeństwa, odczytanych z adhortacji Amoris laetitia i poddanych analizie w tym artykule, należą następujące: głoszenie kerygmatu chrześcijańskiego, troska o czystość, promocja małżeństwa i rodziny, ukazywanie wartości małżeńskiej płodności oraz mistagogia do sakramentu małżeństwa.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Zmiany w strukturach agrarnych w państwach Unii Europejskiej po 2003 roku z podkreśleniem przypadku Polski

W niniejszym opracowaniu podjęty został problem kształtowania się struktur agrarnych w państwach członkowskich Unii Europejskiej z wyróżnieniem przypadku Polski. Zwrócono przede wszystkim uwagę, iż pomimo założenia o dominującej roli rodzinnego charakteru gospodarstw rolnych w UE, struktury agrarne charakteryzują się znaczną różnorodnością. Jednocześnie tendencje do ich ujednolicenia nie występują, a zróżnicowanie jest utrzymywane między innymi dzięki różnorodności instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej. W strukturze agrarnej w Polsce następuje przede wszystkim polaryzacja gospodarstw rolnych, polegająca na równoległym powstawaniu gospodarstw wielkoobszarowych oraz podmiotów o małej powierzchni, a proces ten prawdopodobnie będzie się nasilał w związku z rosnącym zapotrzebowaniem na pozaprodukcyjne funkcje rolnictwa i obszarów wiejskich.

Czasopismo: Krakowskie Studia Małopolskie
Dziedziny: nauki rolnicze, nauki społeczne
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo, nauki o polityce i administracji
Teologalne wychowanie w katechezie

Wychowanie chrześcijańskie winno koncentrować się na trzech podstawowych wartościach. Musi ono być wychowaniem do wiary, nadziei i miłości. Należy doprowadzić wychowanka do poznania Jezusa Chrystusa i do nawiązania z Nim relacji osobowej, a także nauczyć go rozumieć i kochać Kościół. Wiara w życiu chrześcijanina nierozłącznie związana jest z nadzieją. Człowiek wierzący nie tylko koncentruje się na życiu doczesnym, ale czyni to życie środkiem do osiągnięcia wiecznego szczęścia. Prawdziwym źródłem chrześcijańskiej nadziei jest Eucharystia. Wychowanie do wiary i nadziei znajduje konkretne potwierdzenie w czynach miłości. Osoba wychowana do miłości potrafi dzielić się nią z bliźnimi, nawet za cenę rezygnacji z siebie.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Szkolne koła biblijne

Autor podejmuje pytanie o możliwość wypracowania modelu i programu zajęć pozalekcyjnych, których przedmiotem byłoby Pismo Święte. Odpowiedź na to pytanie, udzielona w artykule, obejmuje następujące kwestie: adresaci tego rodzaju zajęć, relacja szkolnych kół biblijnych do katechezy szkolnej i katechezy parafialnej, cel stawiany takim zajęciom oraz formy zajęć realizowanych w ramach takiego koła. Poszukiwanie odpowiedzi zmierza do zaproponowania programu zajęć dla szkolnych kół biblijnych.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Działalność naukowo-dydaktyczna księdza Tadeusza Śmiecha

Ks. Tadeusz Śmiech urodził się 27 października 1952 roku w Tempoczowie na terenie obecnego wojewódzctwa świętokrzyskiego, dawniej kieleckiego. Jego rodzicami byli ojciec Józef oraz matka Adela. Po ukończeniu szkoły podstawowej, a następnie liceum wstąpił do Wyższego Seminarium Duchownego w Kielcach. Po otrzymaniu święceń pracował w duszpasterstwie. Następnie odbył specjalistyczne studia we Francji oraz na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Był pracownikiem Kurii Diecezjalnej w Kielcach oraz WSD, dyrektorem Referatu Katechetycznego. Znany jest jako autor programu oraz podręczników do katechezy, formator wielu pokoleń katechetów. Działalność naukowa ks. dr. Tadeusza Śmiecha dotyczyła przede wszystkim katechizacji. Skupiał wokół siebie ludzi, którzy podobnie jak on katechizację pojmowali jako pełną zaangażowania służbę Ewangelii. Ludziom, z nim współpracującym, zależało, by katechizacja była przeprowadzana w diecezji jak najlepiej. Bezustanne spotkania, prowadzone rozmowy i konsultacje owocowały konkretnymi katechetycznymi dziełami. Po zakończeniu pracy w Kurii diecezjalnej w Kielcach był duszpasterzem Polonii we Francji, następnie proboszczem polskiej parafii w Lyonie. Jawi się jako niestrudzony w swej działalności duszpasterskiej oraz dydaktycznej polegającej na ciągłym czuwaniu nad dziełem katechizacji.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Życie i poglądy pedagogiczne profesora Mieczysława Łobockiego

Celem artykułu jest ukazanie sylwetki Profesora Mieczysława Łobockiego, który zajmuje szczególne miejsce w dziejach lubelskiej pedagogiki. Zainteresowania naukowe Profesora koncentrowały się głównie wokół zagadnień z teorii i metodyki wychowania. W swoich licznych publikacjach z tego zakresu łączył psychologię społeczną o humanistycznej orientacji z personalizmem chrześcijańskim starając się nasycać wychowanie najwyższymi wartościami moralnymi. Takie same wartości wyznawał w życiu. Był bowiem człowiekiem niebywale wrażliwym, empatycznym, uczciwym, pomocnym i bardzo skromnym.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wartości w życiu i spuściźnie pedagogicznej Janusza Korczaka

Dążeniem wychowania moralnego jest kształtowanie w dzieciach i młodzieży systemu wartości zgodnego z powszechną wizją podmiotowego traktowania każdego człowieka, z kanonami pomocnymi w odróżnianiu dobra od zła oraz z wartościami uniwersalnymi takimi, jak: szacunek, uczciwość, odwaga, altruizm czy odpowiedzialność.
Ważne jest zatem nie tyle dostarczanie wiedzy o wartościach moralnych i o odpowiadających im normach i zasadach postępowania, ale także rozwijanie pewnego rodzaju wrażliwości moralnej poprzez m.in. dawanie przykładu postępowania moralnego. Celem artykułu jest zaprezentowanie sylwetki Janusza Korczaka w kontekście głoszonych i prezentowanych wartości, jako wzoru osobowego godnego naśladowania i miana autorytetu moralnego.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Towarzyszenie osobie z autyzmem w jej rozwoju emocjonalnym

Istotnym elementem obrazu klinicznego zaburzeń ze spektrum autyzmu są trudności przetwarzania informacji społeczno-emocjonalnych oraz odpowiedniego reagowania na sygnały o znaczeniu emocjonalnym. Dotychczasowe badania wskazują, że na poziomie fizjologicznym reakcje emocjonalne osób z autyzmem są mało zaburzone, a głównym problemem jest uświadomienie sobie i zinterpretowanie tego, co się przeżywa. Wyniki prezentowanych w literaturze przedmiotu badań dotyczących rozpoznawania emocji na podstawie wyrazu twarzy nie są jednoznaczne. Artykuł przedstawia wybrane aspekty rozwoju emocjonalnego dziecka z autyzmem, których znajomość jest niezbędna w prowadzeniu kompleksowej terapii oraz wskazuje metody, dzięki którym tenże rozwój może następować.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
„Nowe nowe media” a katecheza Kościoła

Współczesny świat korzysta z mass mediów na skalę niespotykaną. Każda kultura i każde społeczeństwo przeniknięte jest medialną rzeczywistością. Media kształtują w wielu ludziach obraz świata inny od tego, jaki on jest w rzeczywistości. Poważnym zagrożeniem ze strony mediów jest rozluźnianie związków wspólnotowych między ludźmi. Człowiek, zakorzeniony w wirtualnym świecie, nie ma poczucia wspólnoty i życia dla i we wspólnocie. Budowanie poczucia wspólnoty jest jednym z ważnych zadań stojących przed Kościołem. Zajmując się mediami, Kościół nie wskazuje na ich negatywny obraz, lecz zaleca by kierujący mediami posługiwali się kryteriami moralnymi, odnoszącymi się wobec drugiego człowieka, dla jego dobra. Niewątpliwie przed katechezą Kościoła stoi poważne zadanie, jakim jest budowanie poczucia wspólnoty w człowieku, który korzystając z mediów rozluźnia swoją obecność we wspólnocie. Świat medialny, w szczególności mediów elektronicznych, stanowi ogromną przestrzeń do ewangelizacji i katechizacji, jaką może wykonać Kościół.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Nadzieje i obawy studentów ukraińskich podejmujących studia w Polsce

Coraz większa liczba studentów ukraińskich na polskich uczelniach skłania do przyjrzenia się ich oczekiwaniom i postawom. W tym celu zostały przeprowadzone badania za pomocą ankiety skonstruowanej przez autorów artykułu. Dotyczyła ona nadziei i obaw studentów ukraińskich rozpoczynających naukę w Polsce w odniesieniu do zdobywanego wykształcenia, relacji z innymi osobami – większości obcokrajowcami, deklarowanych wartości, stopnia opanowania języka polskiego oraz bardziej odległych planów życiowych. W artykule starano się również uwypuklić psychologiczny aspekt nadziei i obaw oraz zwrócić uwagę na wychowawcze i edukacyjne znaczenie nadziei.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Młodzież pogranicza a modernizacja peryferii

Artykuł prezentuje wyniki badań nad młodzieżą pogranicza. Wyniki badań wskazują, że maturzyści posiadają cechy osobowości nowoczesnej. Jej wskaźnikami są wysokie aspiracje edukacyjne, zawodowe, optymizm, mobilność i przystosowanie do zmian. Należy zakładać, że młodzież w przyszłości przyczyni się do modernizacji pogranicza i dzięki jej działaniom pogranicze będzie dążyć do nowoczesności.

Czasopismo: Krakowskie Studia Małopolskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Informatyzacja polskiej wsi czynnikiem rozwoju obszarów wiejskich

Mając na uwadze rozwój społeczno-ekonomiczny obszarów wiejskich należy rozwijać działania w dziedzinie przyspieszenia procesu informacyjnej aktywizacji społeczności wiejskich. W Polsce obserwuje się duże zróżnicowanie w zakresie wyposażenia gospodarstw domowych w urządzenia umożliwiające dostępu do Internetu. Stopniowo rozszerza się obszar wykorzystania nowoczesnych technologii nie tylko w dużych miastach, ale także na obszarach wiejskich, w agrobiznesie, produkcji rolniczej i gospodarstwach rolniczych. Należy zatem podjąć budowę wiejskich centrów teleinformatycznych, których działalność informacyjne przyczyni się do pobudzenia przedsiębiorczości i rozwoju cywilizacyjnego środowisk lokalnych.

Czasopismo: Krakowskie Studia Małopolskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Socjologiczne aspekty badania świadomości ekologicznej

Poziom świadomości ekologicznej w Polsce uznawany jest za jeden z najniższych w Europie. Wynika to z braku oceny istniejącej sytuacji oraz faktu, że większość społeczeństwa nie widzi konieczności osobistego zaangażowania w tę problematykę. Nierzadko odpowiedzialność za stan przyrody zrzucana jest głównie na: naukowców, polityków czy ruchy ekologiczne. Tak więc znajomość stanu świadomości ekologicznej społeczeństwa odgrywa ważną rolę w programowaniu polityki ekologicznej państwa i wyborze narzędzi jej praktycznej realizacji.

Czasopismo: Krakowskie Studia Małopolskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Wykorzystanie komputerów i Internetu w gospodarstwach rolnych w podregionie krakowsko-tarnowskim

W artykule przedstawiono wyniki badań ankietowych przeprowadzonych w 2010 roku, w 58 indywidualnych gospodarstwach rolnych w wybranym podregionie województwa małopolskiego. Określono poziom komputeryzacji tych gospodarstw. Ponad połowa respondentów uważa, że komputery są już powszechne na wsi. Wśród ankietowanych 76% posiada komputer, z czego 80% tej grupy ma dostęp do Internetu. Rolnicy planujący unowocześnienie gospodarstwa biorą pod uwagę zakup komputera lub specjalistycznego oprogramowania, a także podłączenie do Internetu. Na rynku istnieje szereg programów stworzonych z myślą o potrzebach rolników, jednak tylko 12% badanych gospodarstw z nich korzysta.

Czasopismo: Krakowskie Studia Małopolskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Wpływ wybranych programów WPR na przemiany agrarne

W pracy podjęto próbę oceny wpływu wybranych programów Wspólnej Polityki Rolnej na przemiany agrarne w Polsce. Analizę przeprowadzono w oparciu o dostępną literaturę, opracowania wewnętrzne i opracowania własne. Zaprezentowane wyniki świadczą o znacznym wpływie WPR na kształtowanie struktury agrarnej, szczególnie tam, gdzie widoczne jest wzmacniające zróżnicowanie sytuacji ekonomicznej gospodarstw.

Czasopismo: Krakowskie Studia Małopolskie
Dziedziny: nauki społeczne, nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, rolnictwo i ogrodnictwo
Teologia miłosierdzia Bożego według bulli Misericordiae vultus papieża Franciszka

W bulli Misericordiae vultus papież Franciszek zachęca do zastanowienia się nad znaczeniem miłosierdzia Boga w ludzkich dziejach i do praktykowania chrześcijańskiego miłosierdzia w życiu. Zgodnie z papieską zachętą artykuł podejmuje refleksję nad treścią pojęcia Bożego miłosierdzia. Skupia się na tych jego aspektach, które okazały się podstawowe w papieskiej bulli. Przeprowadzone analizy dokonane są z perspektywy teologicznej, stanowią więc próbę interpretacji, uzasadniania i systematyzacji treści zawartych w papieskich wypowiedziach o miłosierdziu. Koncentrują się na trzech głównych tematach obecnych w papieskim rozważaniu: miłosierdzie Boga rozpatrywane jest w aspekcie trynitologicznym, chrystologicznym i eklezjologicznym. Miłosierdzie wypływa z wewnętrznego życia Trójjedynego Boga przenikniętego miłością. Skierowana do człowieka i świata miłość Boga doświadczana jest w dziejach zbawienia jako miłosierdzie zaradzające najgłębszym potrzebom człowieka dotkniętego grzechem. Boskie miłosierdzie osiągnęło pełny i doskonały kształt w nauczaniu i działalności Jezusa Chrystusa, szczególnie w Jego krzyżu i zmartwychwstaniu, które były ostatecznym przezwyciężeniem ludzkiego grzechu. Miłosierdzie Boga trwa w Kościele i przez Kościół dociera do świata. Kościół tym bardziej jest Chrystusowy, im więcej jest w nim miłosierdzia Boga. Nauczanie o miłosierdziu Bożym, a przede wszystkim świadczenie miłosierdzia potrzebującym jest – według papieża Franciszka – kryterium wiarygodności Kościoła wobec świata.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Miłosierdzie w funkcji eklezjotwórczej

Celem artykułu jest ukazanie miłosierdzia w funkcji eklezjotwórczej. Przeprowadzone analizy pozwalają stwierdzić, że miłosierdzie stanowi o tożsamości Kościoła, gdyż warunkuje jego zaistnienie, decyduje o jego kształcie na przestrzeni historii oraz świadczy o jego  wiarygodności.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Święty Kościół grzesznych chrześcijan

Pojawiające się w mediach informacje o przewinieniach duchownych katolickich, bez uwzględniania analogicznych czynów świeckich chrześcijan, implikują zakwestionowanie roszczenia Kościoła do świętości oraz domaganie się wykluczenia z niego grzesznika. W artykule ukazano teologiczne, czyli pierwotne rozumienie świętości Kościoła, która polega na obecności w nim Chrystusa i Jego łaski dla uświęcania grzeszników. Wymóg wysokiego etycznego postępowania chrześcijan stanowi dopiero konsekwencję łaski chrztu, i – w swoim realizmie – oznacza wzrost w łasce, ale także i stałe nawracanie się. Fundamentalność tego chrzcielnego związku z Kościołem trwa pomimo grzechu ochrzczonych, implikuje ona jednak postawę ich stałego nawracania się. Określenie „grzeszny Kościół” nie wyklucza jego świętości, gdyż wyraża ono prawdę, że – podobnie jak Chrystus – jest on realnie obciążony i dźwiga winy swoich członków. Pochodną historycznego wymiaru Kościoła jest stała i regularna konieczność weryfikacji i odnowy jego struktur pod kątem ich owocności pastoralnej.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Z metaeklezjologii

Metaeklezjologia to pojęcie analogiczne do terminu „metateologia” oznaczające metateoretyczną charakterystykę eklezjologii. Metaeklezjologia – tak jak metateologia – może być zewnętrzna lub wewnętrzna. Niniejszy artykuł jest próbą budowania wewnętrznej metaeklezjologii katolickiej odwołującej się do dorobku lubelskich metodologów nauki (A. Bronk, S. Majdański, S. Kamiński), lubelskich metodologów teologii (Cz.S. Bartnik, M. Rusecki) i innych metodologów teologii (A. Dulles, B. Mondin, A. Kolping, H. Seweryniak, A.A. Napiórkowski). Niniejszy artykuł obejmuje następujące zagadnienia: nowe elementy w problematyce eklezjologicznej, rodzaje eklezjologii i nurty eklezjologiczne, modele Kościoła (instytucjonalny, mistycznej komunii, sakramentalny, kerygmatyczny, sługi, wspólnoty uczniów, znaku sprzeciwu). W zakończeniu znajduje się kilka ogólnych wniosków o stanie współczesnej eklezjologii katolickiej.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Sobór Watykański II w piśmiennictwie łotewskim

W pierwszej części artykułu została krótko przedstawiona sytuacja historyczna od XIII w., kiedy to na terytorium Łotwy przybyli chrześcijańscy misjonarze, aż do 1962 r., kiedy to rozpoczął się Sobór Watykański II. Pozostałe dwie części artykułu stanowi prasowy przekaz od Soboru Watykańskiego II w czasach imperium radzieckiego oraz w niepodległej Łotwie.
Kiedy rozpoczął się Sobór Watykański II, terytorium Łotwy znajdowało się pod okupacją radziecką. Z tego powodu przebieg soboru, a także idee zawarte w jego dokumentach, które powinny być wprowadzane także w życie Kościoła na Łotwie, pozostawały albo w ogóle nieznane, albo dostęp do nich był utrudniony. Jednak – pomimo trudności – w czwartej i piątej sesji soborowej brał udział ks. Julians Vaivods, który w owym czasie został też konsekrowany na jedynego biskupa na terytorium Łotwy. Analizując radziecką prasę z tego czasu, należy stwierdzić, że dla komunistycznych ideologów interesującą wydała się otwartość ówczesnego Kościoła na świat i prezentowana przez niego myśl społeczna. Według nich Kościół próbował w ten sposób modernizować się i rozwijać swój chrześcijański socjalizm.
Po odzyskaniu niepodległości w 1991 r. Kościół na Łotwie stopniowo zaczął rozwijać się. Pojawiły się istotne publikacje dotyczące soboru, które dotykały najistotniejszych zagadnień. Praca w tej dziedzinie nadal jest na Łotwie kontynuowana. Dokumenty Soboru Watykańskiego II w języku łotewskim jeszcze oczekują na pełne wydanie, co stanowi trudność dla wiernych w zapoznaniu się z tymi tekstami i w pełnym zrozumieniu ducha soborowego, a także we wprowadzeniu ich w życie.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne