rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Organizacja systemu szkoleń strzeleckich w polskiej Policji

Policja jest jednym z organów administracji publicznej, która posiada ustawowy obowiązek zapewnienia obywatelom bezpieczeństwa, również w sposób zbrojny. W artykule zaprezentowano organizację i formę obowiązującego systemu szkoleń strzeleckich w polskiej policji. W oparciu o wyniki dotychczasowych badań, wskazano, że większe znaczenie niż indywidualne cechy osobowościowe, mają odbyte przez policjantów szkolenia i treningi. Wprowadzenie szkoleń, które odzwierciedlałyby realne sytuacje, pomogłoby podnieść poziom przygotowania policjantów do służby.

Czasopismo: Securitologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie
Edukacja dla bezpieczeństwa na polskich uniwersytetach

Formalnie nauki o bezpieczeństwie jako dyscyplina naukowa zostały zarejestrowane w Polsce w 2011 r. w nowo wyodrębnionym obszarze i nowo wyodrębnionej dziedzinie nauk społecznych, obok nauk o obronności, nauk o mediach, nauk o polityce, nauk o polityce publicznej, nauk o poznaniu i komunikacji społecznej, pedagogiki, psychologii, socjologii. Autorzy przeprowadzają krytyczną analizę i diagnozę stanu kształcenia dla bezpieczeństwa w Polsce w kontekście paradygmatów nauk o bezpieczeństwie i standardów Unii Europejskiej.

Czasopismo: Securitologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, pedagogika
Efektywna przewodność cieplna i opór termiczny otworowych wymienników ciepła o różnych konstrukcjach

Otworowe wymienniki ciepła to najlepszy sposób na pozyskanie energii zgromadzonej w górotworze niezależnie od litologii. Geotermalne pompy ciepła oparte na cieple niskotemperaturowym mogą być jedną z możliwości redukcji smogu w miastach. W zabytkowych częściach miast często nie ma odpowiednio dużego obszaru do wiercenia otworów. Jest to jeden z wielu powodów poszukiwania konstrukcji otworowych wymienników ciepła o dużej efektywności (jednostkowym transferze ciepła między nośnikiem a górotworem). Jednym ze sposobów na poprawę sprawności jest zastosowanie najbardziej wydajnej konstrukcji otworowego wymiennika ciepła. W artykule opisano badania efektywności cieplnej otworowych wymienników ciepła z wykorzystaniem testów reakcji termicznej. Badaniami objęto otworowe wymienniki ciepła należące do Laboratorium Geoenergetyki AGH oraz dwa testowe otwory o różnych konstrukcjach. Na podstawie interpretacji testów reakcji termicznej oraz wzorów empirycznych obliczono jednostkową wymianę ciepła. Opisano warunki realizacji otworowych wymienników ciepła w zabytkowych miejscowościach, przy małej powierzchni do wykonania wierceń i utrudnionym dostępie do obiektów. Warunki takie wymuszają niewielką liczbę otworowych wymienników ciepła, wobec tego ich większą głębokość, ukośny kierunek wiercenia i/lub specjalną wiertnicę do wiercenia z wnętrz obiektów.

Czasopismo: AGH Drilling, Oil, Gas
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Proces rozdrabniania w młynie kulowym opisany teorią momentów statystycznych

W artykule przedstawiono wyniki badań mających na celu eksperymentalną weryfikację modelu rozdrabniania w młynie kulowym w oparciu o teorię momentów statystycznych. Badania kruszenia materiałów skalnych o różnej twardości przeprowadzono w młynie laboratoryjnym o objętości 6 dm3 . Dla określonych odstępów czasu pobierano próbki surowca z młyna i wykonano analizy granulometryczne, określając udziały procentowe produktu. Mielono cztery rodzaje materiału skalnego: gabro, kwarcyt, sjenit i piaskowiec żelazisty. Obliczono wartości momentów zerowych, momentów centralnych oraz współczynniki spłaszczenia i asymetrii. Zbadano zależności między tymi wartościami w funkcji czasu mielenia.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
"Tu wszystko się zaczęło...". Międzywojenne Wadowice utrwalone w albumowej biografii Adama Bujaka i Michała Rożka "Wojtyła" (spojrzenie lingwokulturologa)

Artykuł jest częścią cyklu publikacji eksplorujących dziedzictwo Karola Wojtyły – papieża Jana Pawła II. Tym razem autor podejmuje próbę językowej i kulturologicznej rekonstrukcji międzywojennych Wadowic zwerbalizowanych w opracowaniu historyka sztuki Michała Rożka i fotografa Adama Bujaka. Dawne nazwy miejscowości, postacie i różne obiekty architektoniczne służą odtworzeniu atmosfery miasta, w którym dorastał kolejny następca św. Pawła.

Czasopismo: Wadoviana. Przegląd historyczno-kulturalny
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia, językoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce
Proboszczowie zebrzydowiccy w XVII i XVIII w.

Parafia św. Michała Archanioła (dawniej św. Marcina) w Zebrzydowicach koło Kalwarii Zebrzydowskiej została założona w średniowieczu na gruntach należących do Radwanitów, czyli rycerzy herbu Radwan. Do ich potomków należał wojewoda krakowski Mikołaj Zebrzydowski (1553-1620), który po reformacji przywrócił w parafii obrządek katolicki i mianował jej proboszcza, zapewniając mu odpowiednie wynagrodzenie. Odtąd księży na to stanowisko powoływali potomkowie Zebrzydowskiego, a następnie Czartoryscy z Korca, którzy odziedziczyli miasto po śmierci ostatniego Zebrzydowskiego, Michała (zm. w 1667). W artykule omówiono m.in. warunki, w jakich pracowało duchowieństwo w okresie staropolskim. Wpisy biograficzne dotyczące osiemnastu księży w Zebrzydowicach wskazują, że byli oni typowymi przedstawicielami dworu duchownego z XVII/XVIII wieku. Jednak fakt, że w tej grupie było sześciu księży ze stopniami naukowymi, z których pięciu było czynnymi wykładowcami Uniwersytetu Krakowskiego, wskazuje na pewną nieprawidłowość w ówczesnym modelu wiejskiego proboszcza.

Czasopismo: Wadoviana. Przegląd historyczno-kulturalny
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii
Takie były początki. Grupa operacyjna Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego na powiat Wadowice i losy jej funkcjonariuszy (część pierwsza - kim byli)

Mimo upływu trzydziestu lat od upadku władzy komunistycznej w Polsce nikt nie podjął się dotychczas badania nad początkami komunistycznych organów represji na Ziemi Wadowickiej, a zwłaszcza nad personaliami pierwszych funkcjonariuszy. Niniejszy artykuł jest pierwszą taką próbą, a z konieczności spowodowanej obfitością materiałów źródłowych został podzielony na dwie części. Prezentowana obecnie część pierwsza przedstawia sylwetki pierwszych pięciu ludzi wadowickiej bezpieki – Władysława Kubki, później Kubickiego, Józefa Kociuby, Franciszka Wywłoki, Mieczysława Sadowego oraz Michał Czekierdy, przybyłych do Wadowice 26 i 27 stycznia 1945 r. z Jarosławia i okolic jako grupa operacyjna Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego na Powiat Wadowice. Autor na podstawie akt personalnych przedstawił ich wyksztalcenie, zaangażowanie polityczne i społeczne oraz udział w walkach lat II wojny światowej. Zwraca uwagę niska kondycja edukacyjna i nieumiejętność poprawnego pisania w języku polskim, mimo że mieli oni ukończone od pięciu do siedmiu klas szkoły powszechnej, a jeden nawet dwie klasy gimnazjalne.
Istotnym elementem każdego z biogramów jest opis okoliczności, w jakich ludzie ci trafili w szeregi funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa. Opisana została także ich kariera w strukturach resortu bezpieczeństwa do chwili przybycia do Wadowic. Ich dalsze (poza jednym, szefem grupy W. Kubką) tragiczne losy – opisane zostaną w drugiej części artykułu.
Jako tło autor przedstawił w skróconej formie dzieje Resortu Bezpieczeństwa Publicznego do chwili przekształcenia go decyzją Józefa Stalina w Ministerstwo, a także historię zajmowania nieruchomości wykorzystywanych na potrzeby Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Wadowicach. Tylko w niewielkim zakresie wspomniana została początkowa działalność wadowickiego PUBP, która obszerniej zaprezentowana zostanie w drugiej części artykułu, w której przedstawione zostaną informacje o służbie opisanej piątki w Wadowicach i ich dalszych losach.

Czasopismo: Wadoviana. Przegląd historyczno-kulturalny
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Śmierć kapitana Cezarego Hallera

Wojna czechosłowacko-polska, która trwała 8 dni (23-30 stycznia 1919 r.), jest nadal nieznana dla większości społeczeństwa. Kpt. Cezary Haller, młodszy brat gen. Józefa Hallera, pozostaje jedną z nielicznych postaci bardziej znanych, a nawet „związanych” z tą bitwą. Okoliczności jego śmierci, mimo dostępnych dokumentów archiwalnych i omawiających je publikacji, nadal pozostają polem do spekulacji i manipulacji faktami historycznymi. Fałszywy mit powtarzany przez 100 lat o zabiciu tego polskiego oficera przez żołnierzy czechosłowackich jest częścią braku wiedzy o tej wojnie. Artykuł ten jest kolejną próbą przybliżenia czytelnikom najbardziej prawdopodobnego przebiegu bitwy pod Zebrzydowicami i Kończycami Małymi w dniu 26 stycznia 1919 r. Jest to także okazja do ponownego zwrócenia uwagi na fakt, że kpt. Cezary Halller nie został zabity, ale zginął na polu bitwy. Śmierć kpt. Cezarego Halllera stała się także ważnym symbolem walki o polskość Śląska Cieszyńskiego, a popularyzacja historii jego bohaterskiego czynu pozwoli przypomnieć sobie wielu innych, często bezimiennych bohaterów walki o niepodległość Rzeczypospolitej.

Czasopismo: Wadoviana. Przegląd historyczno-kulturalny
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
O tym, skąd się w mieście tkaczy wzięli metalowcy, i o tym, co z tego wynikło. Geneza powstania przemysłu maszynowego w Andrychowie

Artykuł opisuje fabryki w Andrychowie, które w czasie okupacji hitlerowskiej produkowały na potrzeby Wehrmachtu. O tym, jak robotnicy przymusowi zdobywali kwalifikacje w niemieckim przemyśle zbrojeniowym w nieznanych w Andrychowie zawodach tokarza, frezera czy szlifierza. Autor przedstawia jak powstał i rozwijał się przemysł maszynowy w mieście po wojnie. Zwrócono też uwagę na szkolenie robotników, techników, a nawet inżynierów, które odbywało się w Fabryce Silników Diesla Andoria.

Czasopismo: Wadoviana. Przegląd historyczno-kulturalny
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: historia, inżynieria mechaniczna
Badanie procesów łączenia włóknin bez stosowania dodatków pomocniczych dla uzyskania kompozytów filtracyjnych o wysokiej wytrzymałości

W pracy badawczej przedstawiono badania wykonane w ramach projektu badawczego RPPK.01.02.00-18- 0028/17 pt.: „Opracowanie technologii wytwarzania wysoko skutecznych kompozytów włókninowych filtropochłaniających do usuwania zanieczyszczeń z powietrza”. Zadanie obejmuje próby łączenia różnych włóknin filtracyjnych jedno i wielowarstwowych, wykonane metodami ultradźwiękowymi. W pracy określono optymalne parametry dla procesów zgrzewania różnych kompozytów włókninowych, worków i rękawów filtracyjnych. Przedstawiono wyniki i ocenę wytrzymałości połączeń pomiędzy warstwami włóknin w kompozytach. Także wyniki badania siły rozrywającej połączenia włókninowych worków i rękawów dla wykonanych układów wielowarstwowych. Ultradźwiękowa technologia zgrzewania kompozytów włókninowych, worków i rękawów filtropochłaniających jest procesem przydatnym i dającym skuteczne połączenia w przypadku syntetycznych materiałów włókninowych.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Powłoki o właściwościach samoczyszczących aplikowane na materiały tekstylne

Właściwości samoczyszczące powierzchni cieszą się dużym zainteresowaniem ze względu na szerokie możliwości ich zastosowań w różnych gałęziach przemysłu (tekstylia, budownictwo, urządzenia sanitarne, części samochodowe, panele fotowoltaiczne, urządzenia elektroniczne, lotnictwo, kosmonautyka i in.). Powierzchnie samoczyszczące mogą mieć właściwości hydrofobowe lub hydrofilowe. Samoczyszczące tekstylia umożliwiają oszczędzanie wody, środków piorących, energii i czasu. Ponadto, są odporne na przenikanie wody i kumulowanie zanieczyszczeń na ich powierzchni. Opracowano metodę modyfikacji tkaniny bawełnianej w celu nadania jej właściwości samoczyszczących. Metoda ta opiera się na aplikacji poli(dimetylosiloksanu) oraz nanometrycznego dwutlenku tytanu na tkaninę bawełnianą.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Aktywność przeciwdrobnoustrojowa tkanin bawełnianych z wykończeniem biocydowym

Celem pracy było zbadanie aktywności przeciwdrobnoustrojowej tkanin bawełnianych przeznaczonych na podszewki do obuwia. Badaniem objęto próbę kontrolną bez wykończenia przeciwdrobnoustrojowego oraz cztery próby tkaniny bawełnianej modyfikowane preparatami zawierającymi w swoim składzie środki nadające materiałom właściwości hydrofobowe i przeciwdrobnoustrojowe. Badania wykonano w odniesieniu do dwóch bakterii: Staphylococcus aureus i Escherichia coli oraz grzybów Aspergillus niger i drożdży Candida albicans. Tkaniny bawełniane modyfikowane preparatami zawierającymi Sanitized T99-19 wykazywały dobry efekt hamujący wzrost bakterii S. aureus i E. coli. Poza tym tkaniny te wykazywały średni lub dobry efekt przeciwgrzybowy wobec grzybów A. niger i drożdży C. albicans. Natomiast tkanina modyfikowana preparatem zawierającym Sanitized TH22-29 wykazała bardzo dobry efekt hamujący wzrost bakterii oraz charakteryzowała się bardzo dobrymi właściwościami przeciwgrzybowymi. Dodatek 4-5% preparatu Sanitized T99-19 lub Sanitized TH22-29 w sposób wystarczający nadaje właściwości przeciwdrobnoustrojowe tkaninom bawełnianym.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Wpływ efektu gofrowania na wybrane właściwości tkanin gofrowanych

Celem badań była ocena wpływu efektu gofrowania na wybrane właściwości tkanin gofrowanych. Badaniom poddano 9 wariantów tkanin gofrowanych bawełnianych o zróżnicowanej strukturze. Zróżnicowanie struktury uzyskano poprzez zmianę raportu pasków gofrowanych, tzn. ich szerokości oraz odległości między paskami, a także zastosowanie 3 rodzajów przędzy wątkowej. Zakres badań obejmował właściwości mechaniczne, termoizolacyjne i powierzchniowe. Przedstawione badania potwierdziły wpływ wariantu raportu pasków gofrowanych na właściwości mechaniczne i termo-izolacyjne tkanin gofrowanych bawełnianych. Wykazano również zależność pomiędzy parametrami charakteryzującymi geometryczna strukturę powierzchni tkanin gofrowanych a ich właściwościami mechanicznymi i termoizolacyjnymi.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Wybrane metody oceny kontroli jakości wyrobu gotowego

W artykule opisano metody stosowane w celach kontroli jakości produkowanych wyrobów - masek medycznych w zakładzie produkcyjnym. Jednym z rozwiązań mających na celu poprawę jakości produkowanych masek medycznych oraz nadzoru nad produkcją jest wprowadzenie tzw. naukowej organizacji pracy (NOP). W artykule omówiono ogólne zasady postępowania podczas kontroli jakościowo – pomiarowej maski medycznej typu II. W trakcie procesu kontroli jakości masek stosowano dwie metody badawcze – wizualną oraz laboratoryjną. Metody te pozwoliły na uzyskanie najbardziej miarodajnych wyników, a tym samym umożliwiły w szybki i rzetelny, ale nie skomplikowany sposób, zareagować w przypadku powstałych, widocznych uszkodzeń celem wytworzenia powtarzalnego, a jednocześnie wysokiej jakości wyrobu.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Technika skanowania 3D i jej zastosowanie w badaniach populacyjnych stóp dzieci i projektowaniu kopyt

Kopyto to narzędzie w produkcji obuwia. Dotychczas do projektowania kopyt wykorzystuje się dane uzyskane na przełomie lat 60 i 70 XX w. za pomocą pomiarów ręcznych. W ramach tej pracy przebadano przy użyciu skanera 3D grupę 461 dzieci polskich w wieku 6-10 lat. Analizowano następujące wymiary: długość stopy, szerokość i obwód przodostopia, obwód przez piętę, obwód przez podbicie. Zbadano przydatność metody skanowania stóp w badaniach populacyjnych dzieci. Uzyskane wyniki stanowią wstęp do opracowania nowego standardu dla projektowania kopyt zarówno w odniesieniu do metody przenoszenia wymiarów z badań populacyjnych na kopyto, w oparciu o dane uzyskane z badań dla wszystkich grup wielkościowych.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Włókna bambusowe jako napełniacz kompozytów polimerowych

Kompozyty polimerowe wzmocnione włóknami cieszą się szczególnym zainteresowaniem wśród naukowców ze względu na ich doskonałe właściwości mechaniczne i konstrukcyjne. W artykule dokonano szczegółowego przeglądu dostępnej literatury na temat wykorzystania włókien bambusowych w technologii przetwórstwa polimerów. Wyniki badań z przytoczonych artykułów ilustrują wpływ ilości, modyfikacji włókien bambusowych na właściwości użytkowe kompozytów na bazie termoplastów, duroplastów oraz elastomerów.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Zastosowanie olejku tymiankowego do przeciwdrobnoustrojowego wykończenia materiałów skórzanych

Olejki eteryczne ze względu na swoje właściwości przeciwdrobnoustrojowe znalazły szerokie zastosowanie w przemyśle kosmetycznym, farmaceutycznym i spożywczym. Z uwagi na powszechną dostępność olejków eterycznych, ich wysoką skuteczność przeciwdrobnoustrojową oraz bezpieczeństwo, związki te są rozpatrywane również jako zielona alternatywa dla środków ochrony garbowanej skóry. Celem pracy było wyznaczenie aktywności przeciwdrobnoustrojowej garbowanych skór bydlęcych zmodyfikowanych olejkiem tymiankowym w stężeniu 5%. Skóry modyfikowane olejkiem eterycznym wywoływały silny efekt przeciwgrzybiczy w odniesieniu do grzybów Ch. globosum oraz zadowalający lub dobry efekt przeciwbakteryjny w odniesieniu do bakterii E. coli. Zastosowanie do modyfikacji skór olejku tymiankowego w postaci 5% może być alternatywą dla biocydów stosowanych w garbarstwie. Potrzeba jednak dalszych badań m.in. w zakresie wpływu badanego olejku na jakość skór w dłuższym okresie czasu.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Wpływ obecności strużyn garbarskich na wzrost drożdży z rodziny Dipodascaceae

Głównym celem badań była analiza zmian w stężeniu aminokwasów, biomasy oraz pH w czasie hodowli drożdży z rodziny Dipodascaceae z dodatkiem strużyn garbarskich w podłożu hodowlanym. Obecność strużyn garbarskich w ilości 0,1% lub 1% w podłożu nie wywiera negatywnego wpływu na testowane mikroorganizmy. Co ciekawe, zaobserwowano niewielki przyrost biomasy. Oznacza to, że zastosowane w badaniu drożdże mogą przyswajać źródło węgla i azotu z kolagenu. Podwyższone wartości pH w podłożu, a także przyrost ilości wybranych aminokwasów w próbach właściwych wynikał z intensywnego metabolizmu mikroorganizmów. Można więc zakwalifikować drożdże z rodziny Dipodascaceae do dalszych prac związanych z przekształcaniem odpadów garbarskich w sposób biotechnologiczny.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Pomiar momentu obrotowego jako kryterium realizacji procesu granulacji talerzowej

W pracy badano zmiany momentu obrotowego podczas granulacji drobnego materiału (bentonitu odlewniczego) w granulatorach talerzowych przy zmieniających się parametrach procesowych i aparaturowych. Złoże materiału sypkiego natryskiwano w trakcie dozowania, przy stałym natężeniu przepływu cieczy Q=0,5*10-3 dm3/s za pomocą zraszacza, który zapewniał równomierne podawanie cieczy natryskowej. Proces granulacji prowadzono każdorazowo aż do całkowitego zwilżenia materiału w aparacie. Przez cały czas trwania procesu rejestrowano chwilowe wartości momentu obrotowego na wale granulatora. Momenty jednostkowe (zredukowane) M* (na jednostkę masy nasypowej) wyznaczono na podstawie zmierzonych wartości, uwzględniając moment jałowy oraz zmiany masy nasypowej w talerzu. Stwierdzono, że parametry procesu i aparatury miały istotny wpływ na funkcję M* = f(t). Wiąże się to ze zmieniającymi się właściwościami zwilżonego złoża i granulatu, od których zależy charakter ruchu złoża, a co za tym idzie moment niezbędny do pochylenia złoża i wywołania jego cyrkulacji niezbędnej do wywołania mechanizmów tworzenia i wzrostu aglomeratów.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Wpływ parametrów grawerowania laserowego na wygląd wyrobów wykonanych z różnych materiałów

Grawerowanie laserowe jest bardzo często wykorzystywane do grawerowania różnorodnych materiałów – począwszy od materiałów twardych, aż po materiały stosunkowo miękkie – i znajduje zastosowanie w wielu branżach – np. medycznej, graficznej, reklamowej i kilku innych gałęziach przemysłu. W artykule przedstawiono wyniki wpływu parametrów grawerowania laserowego (prędkość oraz moc wiązki lasera) dla różnych materiałów – skór, tworzyw sztucznych oraz materiałów drewnianych. Celem badań było wytypowanie najlepszej kombinacji parametrów grawerowania, która pod względem wyglądu estetycznego będzie najbardziej atrakcyjna dla danego materiału.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Zastosowanie w sektorze przemysłowym biokarbonizatu otrzymywanego metodami przetwarzania biomasy

Biokarbonizat, inaczej biowęgiel, jest to przetworzona biomasa otrymywana w procesach pirolizy, gazyfikacji lub pirolizy hydrotermalnej. Produkt ten jest zdecydowanie bardziej kaloryczny, łatwiejszy do transportu i magazynowania w porównaniu z wyjściową, surową biomasą. Biokarbonizat ma zastosowanie w przemyśle energetycznym, metalurgicznym, a także w bioremediacji gleby zanieczyszczonej. Aktywny biowęgiel może wykorzystywany być do usuwania niektórych związków z produktów wymagających wysokiej czystości (np. w sektorze farmaceutycznym). Ciekawym pomysłem na jego zastosowanie jest wytwarzanie, z jego udziałem, mikrobiologicznych ogniw paliwowych. Niniejszy artykuł przedstawia przegląd zastosowań przemysłowych biokarbonizatu, do którego produkcji wykorzystuje się szeroko pojętą biomasę.

Czasopismo: Technologia i Jakość Wyrobów
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Piętnastowieczne listy kandydatów do święceń z archidiecezji gnieźnieńskiej

W artykule podjęto próbę wskazania okresu, kiedy w polskiej prowincji kościelnej rozpoczęto prowadzenie rejestrów osób przyjmujących święcenia duchowne i określenia formy kancelaryjnej najstarszych wykazów. W tym celu omówiono cztery niepublikowane dotąd przekazy, które udało się zidentyfikować jako XV-wieczne listy kandydatów do święceń. Pierwszy zachował w rękopisie Biblioteki Jagiellońskiej o sygnaturze 143 III, trzy kolejne zaś odnalezione zostały w 2015 r. wśród dokumentacji konsystorza gnieźnieńskiego i przechowywane są obecnie w zbiorach Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie. Artykuł dopełnia edycja krytyczna prezentowanych wykazów.

Czasopismo: Studia Źródłoznawcze. Commentationes
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Rachunki księcia płockiego Władysława I z lat 1434–1437. Edycja źródła z odpisu ks. Władysława Mąkowskiego

Przedmiotem niniejszej edycji źródłowej jest fragment rachunków dworskich księcia płockiego Władysława I z lat 1434–1437. To jeden z niewielu przypadków zachowania się tego typu materiałów na Mazowszu. Pozwalają one poznać dwory książęce, ich członków (w szerokim rozumieniu tego określenia) oraz wydatki. Publikowane źródło dotrwało do XX w. w szczątkowej postaci, w zasobie Archiwum Diecezjalnego w Płocku. Specyfika edycji polega na tym, że podstawę wydania stanowi z konieczności kopia rachunków. Oryginał zaginął lub został zniszczony w czasie II wojny światowej, zachował się natomiast przedwojenny odpis autorstwa ks. Władysława Mąkowskiego, zawierający blisko 160 zapisek rachunkowych.

Czasopismo: Studia Źródłoznawcze. Commentationes
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia