rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Natężenie regulacji nastroju ćwiczących sztuki i sporty walki na tle osób nietrenujących walki wręcz

Cel badań. Celem badań była analiza natężenia regulacji nastroju ćwiczących sztuki i sporty walki na tle osób nietrenujących walki wręcz. Materiał i metody. Badania przeprowadzono w Jastrzębiu-Zdroju i Wodzisławiu Śląskim wśród 108 respondentów podzielonych na dwie grupy: trenującą (N = 52) i porównawczą (N = 56). W analizach posłużono się metodą sondażu diagnostycznego. Zastosowano standaryzowane narzędzie badawcze – Skale Regulacji Nastroju. Rozważań dokonano, uwzględniając przynależność do grupy (trenującej i referencyjnej), płeć oraz wiek. Wyniki. Wykazano statystyczną istotność różnic w odniesieniu do Skali Obniżania Nastroju (p < 0,0001) oraz Skali Podwyższania Nastroju (p < 0,0003) między respondentami z grupy trenującej i referencyjnej. W obu wypadkach większe natężenie regulacji nastroju zaobserwowano u ćwiczących sztuki i sporty walki. Pod względem płci stwierdzono statystycznie istotne różnice w stosunku do Skali Obniżania Nastroju oraz Skali Podwyższania Nastroju. W każdym wypadku uzyskano p < 0,0001. Większe skłonności regulacji nastroju wykazano u kobiet. Nie zaobserwowano zależności między wiekiem a zmiennymi zależnymi. Wyniki Skali Podwyższania Nastroju były statystycznie istotnie wyższe niż Skali Obniżania Nastroju (p < 0,0001). Wnioski. W kolejnych badaniach zasadne byłoby uwzględnienie problematyki stylu radzenia sobie ze stresem oraz zagadnień sprawczości i wspólnotowości. Warto dokonać także podziału respondentów na ćwiczących rekreacyjnie oraz wyczynowo. Istotne byłyby rozważania w zależności od stażu i stopnia szkoleniowego. Pozwoliłoby to na rozbudowanie projektu badawczego i przeprowadzenie bardziej szczegółowych analiz.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Przerwa w wykonywaniu zawodu fizjoterapeuty

Zawód fizjoterapeuty został uregulowany w nowej Ustawie z dnia 25 września 2015 r. o zawodzie fizjoterapeuty. Ustanowiono w niej obowiązek poinformowania samorządu zawodowego o zamiarze powrotu do wykonywania zawodu fizjoterapeuty po dłuższej przerwie i obowiązek odbycia dodatkowego szkolenia. Taka regulacja może oddziaływać na swobodę wykonywania zawodu fizjoterapeuty. W związku z tym należy ustalić wpływ powyższych obowiązków na prawo do wykonywania zawodu i zadania organu samorządu zawodowego decydującego o szczegółowych warunkach obowiązkowego szkolenia.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Sport i turystyka w działalności Związku Harcerstwa Polskiego w województwie wołyńskim w latach 1921–1939

Cel badań. Celem badań było przedstawienie sportu i turystyki w działalności Związku Harcerstwa Polskiego w województwie wołyńskim w latach 1921–1939. Związek Harcerstwa Polskiego był jedną z najprężniej działających polskich organizacji na Wołyniu. Materiał i metody. Wykorzystano źródła archiwalne oraz literaturę odnoszącą się głównie do dziejów wychowania fizycznego i sportu na Wołyniu i w Polsce w okresie dwudziestolecia międzywojennego, a także literaturę dotyczącą dziejów harcerstwa. Zastosowano metodę analizy źródeł historycznych, metodę syntezy, dedukcji i indukcji. Wyniki. W pracy ukazano działalność Związku Harcerstwa Polskiego w województwie wołyńskim w okresie międzywojennym. Przedstawiono struktury organizacyjne harcerstwa polskiego na Wołyniu wraz z infrastrukturą. Wśród różnych rodzajów działalności harcerze uprawiali też sport i turystykę. Podejmowali również próby zdobywania odznak sportowych. Wnioski. Związek Harcerstwa Polskiego wniósł znaczny wkład w rozwój sportu i turystyki na Wołyniu. Spośród dyscyplin sportu największą popularnością cieszyły się gry sportowe, sporty wodne oraz strzelectwo. Dość istotny był udział harcerstwa województwa wołyńskiego w zdobywaniu Państwowej Odznaki Sportowej, Odznaki Strzeleckiej i Odznaki Łuczniczej.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Ocena zmian w makrootoczeniu funkcjonowania współczesnego biznesu turystycznego

Działalność podmiotów rynku turystycznego determinują czynniki płynące z otoczenia zewnętrznego: kulturowo-społecznego, polityczno-prawnego, makroekonomicznego, technologicznego, związanego ze zmianami w strukturze podaży i konsumpcji. Szczególnym, ponieważ najtrudniejszym do przewidzenia, czynnikiem funkcjonowania biznesu turystycznego są także zjawiska kryzysowe (klęski żywiołowe, działania terrorystyczne, katastrofy przemysłowe, epidemie i pandemie) mające miejsce w różnych regionach świata (destynacjach turystycznych), a wpływające na działalność przedsiębiorstw turystycznych w krajach emisji turystycznej. Współcześnie biznes turystyczny narażony jest na coraz częstsze zmiany wynikające z wymienionych uwarunkowań. Utrudnia to podejmowanie decyzji biznesowych, zwłaszcza w krótkim, średnim i długim horyzoncie czasowym. Istotną dla podmiotów rynku turystycznego grupą zagadnień są kwestie prawne, związane ze zmianą systemu regulacji. Celem artykułu jest klasyfikacja czynników zewnętrznych (makrootoczenia) determinujących funkcjonowanie przedsiębiorstw turystycznych oraz próba oceny kierunków ich zmian na wybrane aspekty działalności przedsiębiorstwa w wymiarach operacyjnym, taktycznym i strategicznym.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Narzędzia wdrażania zasad turystyki zrównoważonej na obszarach górskich

Turystyka zrównoważona jest takim sposobem zarządzania gospodarką turystyczną, dzięki któremu działalność ta nie powoduje strat ani nieodwracalnych zmian w środowisku przyrodniczym, a jednocześnie przynosi korzyści zarówno turystom, jak i społecznościom przyjmującym turystów, a także podmiotom świadczącym usługi turystyczne. Szczególnie podatne na antropopresję są obszary górskie, będące jednocześnie terenami wyjątkowo atrakcyjnymi pod względem turystycznym, a przykłady negatywnego wpływu zagospodarowania turystycznego i rekreacyjnego na obszary górskie są bardzo liczne. Celem artykułu jest przegląd stosowanych obecnie koncepcji i narzędzi wdrażania zasad turystyki zrównoważonej na obszarach górskich oraz przedstawienie, jakie implikacje dla zagospodarowania turystycznego i aktywności ruchowej na obszarach górskich wynikają z założeń i wytycznych turystyki zrównoważonej. Za punkt wyjścia do analiz przyjęto cele turystyki zrównoważonej UNWTO: realizm ekonomiczny, lokalny dobrobyt, jakość zatrudnienia, równość społeczną, satysfakcję odwiedzających, lokalną kontrolę rozwoju, pomyślność wspólnoty, bogactwo kulturowe, fizyczną integralność, różnorodność biologiczną, efektywność w użytkowaniu zasobów naturalnych oraz czystość środowiska.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Działania organizacji pozarządowych i inicjatywy lokalnE jako narzędzia wspierania prozdrowotnego stylu życia

Cel badań. Celem badań było zweryfikowanie roli i działań organizacji pozarządowych oraz inicjatyw oddolnych w obszarze promowania kultury fizycznej. Badania były realizowane w ramach DM-19 oraz DS.-267. Materiał i metody. Badaniami objęto 15 stowarzyszeń i fundacji (w tym organizacji o zasięgu ogólnopolskim), działających w obszarze kultury fizycznej. Posłużono się w nich metodą sondażu diagnostycznego. Dokonano analizy dokumentacji działań realizowanych w ramach inicjatyw oddolnych. Wyniki. Głównym obszarem działalności badanych stowarzyszeń i fundacji była szeroko rozumiana kultura fizyczna. Podmioty te regularnie ubiegają się o dofinansowanie, deklarując, że mają one duże znaczenie dla osób objętych działaniem danej organizacji – wspomagają ich aktywność zarówno fizyczną, jak i społeczną. Inicjatywy oddolne są coraz bardziej popularną formą działania na rzecz społeczności lokalnych, także w obszarze kultury fizycznej. Wnioski. Organizacje deklarują podejmowanie działań ukierunkowanych na edukację i promowanie aktywności fizycznej. Podkreślają istotne znaczenie swojej działalności w realizacji zadań zlecanych przez organy samorządowe i rządowe. W ramach inicjatyw oddolnych coraz więcej składanych jest projektów, nadal niestety małe jest zaangażowanie społeczności lokalnych w głosowanie nad nimi.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Sport i kultura fizyczna w obradach i aktach ustawodawczych polskiego parlamentu w latach 1989–2011

Cel badań. Celem badań jest przedstawienie dorobku ustawodawczego dotyczącego sportu przed transformacją ustrojową, w okresie transformacji i po niej. Materiał i metody. W pracy zastosowano głównie metodę monograficzną, metodę ustalania faktów historycznych oraz metodę indukcyjną i dedukcyjną. Wyniki. Aktywność parlamentarna Sejmu IV i V kadencji była niewielka, nie przyniosła w dziedzinie sportu żadnych ważnych zmian. Większość projektów ustaw nie doszła nawet do trzeciego czytania. Wśród parlamentarzystów brak było zgodnego, konsekwentnego i spójnego działania. Nie było też porozumienia ze stroną rządową w wielu kwestiach. Nie wykorzystano w pełni możliwości legislacyjnych. Wnioski. Rozwój kultury fizycznej, w tym sportu, zależy znacząco od usytuowania zarządzania sprawami sportu w strukturach administracji rządowej, a także od tego, jakie są struktury organizacyjne zarządzania sportem. Parlamentarzyści Sejmu III kadencji nie wypracowali właściwego sposobu, aby skutecznie zwiększać finansowanie sportu. Brak aktywności ustawodawczej spowodował zastój w rozwoju kultury fizycznej w trakcie trwania III, IV i V kadencji sejmowej. Nadal widoczny był wpływ poprzedniego systemu.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Bariery uczestnictwa w surwiwalu jako jednym z typów zajęć outdoor

Cel badań. Celem ogólnym badań było poznanie uwarunkowań uczestnictwa w surwiwalu jako formie działalności turystyczno-rekreacyjnej oraz określenie ich wpływu na rozpoczęcie i kontynuację aktywności surwiwalowej. W prezentowanym artykule autor skupił się na jednym z celów szczegółowych badań, jakim było poznanie barier uprawiania surwiwalu oraz ich znaczenie w zależności od wybranych zmiennych społeczno-demograficznych i doświadczenia w tym zakresie. Materiał i metody. Badania przeprowadzono przy użyciu samodzielnie przygotowanego kwestionariusza ankiety. Podstawę opracowania stanowiły opinie 594 respondentów. Badano uczestników  wybranych imprez surwiwalowych (wybranych członków stowarzyszeń i organizacji surwiwalowych oraz zarejestrowanych członków serwisów zajmujących się tematyką surwiwalu). Wyniki. Najliczniejsza grupa badanych za największą barierę uznała brak czasu wynikający z obowiązków zawodowych, szkolnych oraz rodzinnych. Indeks braku czasu uzyskał najwyższy wynik wśród sześcioczynnikowej skali barier. Barierami mającymi związek z płcią okazały się koszty, które istotnie większe znaczenie miały dla kobiet niż dla mężczyzn. Dla ogółu badanych (niezależnie od płci) stwierdzono wysoko istotną korelację ujemną pomiędzy barierą izolacja społeczna a wiekiem. Wnioski. Surwiwal jest silnie determinowany budżetem czasu wolnego, który związany jest ze średnim czasem trwania wszystkich zajęć w ciągu doby i w konsekwencji dostępnością czasu wolnego przeznaczonego na rekreację, a także dostępnością terenów uprawiania. Znaczącą barierę stanowi problem ze znalezieniem innych osób podzielających zainteresowanie surwiwalem. Koszty zakupu sprzętu i ekwipunku nie stanowiły istotnej przeszkody w podjęciu aktywności.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Motywy i bariery uczestnictwa kobiet w zajęciach fitnessu

Cel badań. Celem badań było dokonanie diagnozy motywów, jakimi kierują się kobiety uczestniczące w zajęciach ruchowych w fitness klubach oraz postrzeganych przez nie barier takiego uczestnictwa. Materiał i metody. W badaniach wzięło udział 95 kobiet w wieku 37,40 ± 12,15 roku. Zastosowano metodę sondażową jako narzędzia, wykorzystując Inwentarz Motywacji do Ćwiczeń Fizycznych EMI-2 w adaptacji Zając oraz kwestionariusz barier ćwiczeń fizycznych własnego autorstwa. Wyniki. Najsilniej odczuwaną barierą okazał się brak czasu 2,81 (± 1,35). Bardzo rzadko do rzadko odczuwane były bariery fizyczne (M = 1,59 ± 0,85) i motywacyjne (M = 1,56 ± 1,19). Wśród motywów podejmowania ćwiczeń dominowały: „pozytywne zdrowie” oraz „rewitalizacja”, natomiast motywami, które najsłabiej kierowały zachowaniami kobiet były: „rywalizacja” i „zyskiwanie uznania społecznego”. Wnioski. (1) Z powodu „braku czasu” strategie postępowania nakierowane na kształtowanie umiejętności zarządzania czasem powinny stanowić element działań wspierających uczestniczki zajęć w fitness klubach. (2) W hierarchii motywów, którymi kierują się kobiety uczęszczające na zajęcia fitnessu, najwyższą pozycję zajmowały motywy zdrowotne. (3) Ze względu na mniejszy udział motywów wewnętrznych należy dążyć do maksymalizacji takich doświadczeń osób ćwiczących, jak radość i satysfakcja płynące z samej aktywności.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Profil umiejętności – narzędzie do pracy mentalnej w sporcie

Butler i Hardy zaprezentowali profil umiejętności (ang. performance profile) jako narzędzie pomagające w zrozumieniu sportowców i ich postrzegania własnych umiejętności. Metoda ta, oparta na Teorii Konstruktów Osobistych (Kelly, 1955), ma przede wszystkim zwiększać samoświadomość zawodników w odniesieniu do ich przygotowania startowego, ale także pomagać trenerom w zrozumieniu sportowców. Po ponad 25 latach stosowania profilu umiejętności przez zarówno badaczy, jak i praktyków, narzędzie to okazało się metodą o znacznie szerszym zastosowaniu. W pracy zaprezentowano idee profilu umiejętności wraz z opisem oryginalnej instrukcji stosowanej przez Butlera i Hardy’ego. Przedstawiono podstawy teoretyczne tego narzędzia oraz ukazano jego wszechstronność poprzez wskazanie możliwości stosowania tej metody zarówno z zawodnikami, trenerami, jak i drużynami. Ponadto praca ukazuje potencjalne korzyści płynące z wykorzystania tego narzędzia w przygotowaniu sportowym poprzez prezentację dotychczasowych wyników badań z użyciem profilu.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Postawa nadmiernie wymagająca i niekonsekwentna rodziców a lęk i poczucie własnej skuteczności u zawodników w sporcie kwalifikowanym

Cel badań. Powodzenie w sporcie oraz postawa wobec uprawianej dyscypliny zależą od środowiska rodzinnego. Rodzice uczą dziecko właściwych postaw i motywują do podejmowania kolejnych wyzwań. Celem pracy było sprawdzenie różnic międzypłciowych w retrospektywnej ocenie postaw rodzicielskich, lęku i poczucia własnej skuteczności u zawodników w sporcie kwalifikowanym. Kolejny cel stanowiło określenie, czy istnieją u tych zawodników korelacje pomiędzy retrospektywną oceną postaw rodzicielskich a lękiem i poczuciem własnej skuteczności. Materiał i metody. Grupa badana obejmowała 53 zawodniczki i 46 zawodników AZS AWF Warszawa. Uczestników proszono o wypełnienie 3 kwestionariuszy (KPR-Roc, STAI, GSES). Na podstawie uzyskanych wyników przeprowadzono porównanie oraz wyznaczono korelacje. Wyniki. Zaobserwowano istotne różnice międzypłciowe w zakresie skali Ojciec – postawa nadmiernie ochraniająca (p < 0,05), lęku jako cechy (p < 0,05) i poczucia własnej skuteczności (p < 0,05). Wystąpił też ujemny związek między postawą akceptacji u matki a lękiem jako stanem (p < 0,05) oraz między postawą autonomii u matki a lękiem jako stanem (p < 0,05) w grupie kobiet. Postawa niekonsekwentna ojca była dodatnio związana z lękiem jako cechą (p < 0,05). Postawa niekonsekwentna matki korelowała z lękiem jako stanem (p < 0,01) i lękiem jako cechą (p < 0,05). Stwierdzono ujemną korelację postawy autonomii ojca z lękiem jako cechą (p < 0,01). Wnioski. Zawodniczki praktycznie nie różniły się od zawodników w sporcie kwalifikowanym pod względem oceny retrospektywnej postaw rodzicielskich, występowały natomiast różnice w skali lęku jako cechy i w poczuciu własnej skuteczności. Postawa nadmiernie wymagająca oraz niekonsekwentna rodziców korelowały z lękiem dodatnio, natomiast postawa autonomii i akceptacji – ujemnie.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Samoocena kompetencji sportowych a psychofizyczne możliwości zawodnika w grze zespołowej

Cel badań. Celem pracy jest opisanie związków miedzy samowiedzą (normatywną i autonomiczną) a cechami temperamentu i motywacją osiągnięć gracza w zespole. Materiał i metody. Przebadano 44 graczy piłki siatkowej, uczniów Szkoły Mistrzostwa Sportowego, w przedziale wiekowym 15–17 lat (16,4 ± 2,6 roku) i średnim stażu zawodniczym 5,4 ± 2,7 roku. Zastosowano Kwestionariusz Temperamentu „Formalna Charakterystyka Zachowania” (FCZ-KT) Zawadzkiego i Strelaua, Skalę MOS (eksp.) do pomiaru motywacji osiągnięć sportowych, Skale Samoocen Normatywnych i Autonomicznych. Wyniki. Wszystkie miary samoocen autonomicznych okazały się wyższe od samoocen normatywnych. Niezależnie od tego jak zawodnik oceniał swoje zdolności predyspozycje sportowe, szanse sukcesu, jego wysiłek treningowy był stałą zbliżoną do maksymalnego. Samoocena atrakcyjności fizycznej nie ma związku z ocenami pozostałych atrybutów autonomicznych czy normatywnych. Wnioski. Najbardziej miarodajnym nośnikiem informacji o psychicznych możliwościach zawodnika jest samoocena relatywna w obszarze pewności i zaufania do siebie – związana z parametrami emocjonalnego funkcjonowania zawodnika, odpornością na stres, zdolnością do rozładowywania stanów emocjonalnych oraz motywacją osiągnięć.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Pozycja sportu w systemach politycznych współczesnego świata

Celem pracy jest ukazanie pozycji sportu w systemach politycznych współczesnego świata, a właściwie w jego dwóch skrajnych formach, a mianowicie w autorytaryzmie i totalitaryzmie oraz w liberalnej demokracji. Do osiągnięcia tego celu wykorzystano trzy podstawowe teorie nauk społecznych, takie jak funkcjonalizm strukturalny, symboliczny interakcjonizm, ale także teorię konfliktu społecznego. Zastosowano takie metody badawcze, jak idiograficzna i nomotetyczna, a także indukcyjna i dedukcyjna. W systemach autorytarnych i totalitarnych sport jest wykorzystywany w sposób instrumentalny i służy celom tyrana lub reżimu, które mają charakter propagandowo-polityczny i militarno-utylitarny. W systemach tych sport służy realizacji celów despoty i konformistycznie zorientowanych jego popleczników. W liberalnych demokracjach sport widowiskowy rozwija się z woli społeczeństwa, które jest suwerenem i określa jego status, niezależnie od tego, czy jego rozwój jest stymulowany wsparciem administracji rządowej i samorządowej, czy aktywnością wolnych obywateli na wolnym rynku. Wszystko to powoduje, że wzory aktywnego wypoczynku i sportowego stylu życia są tworzone na masową skalę, ale istnieje również potrzeba konsumpcji sportowej, która wynika z charakteru społeczeństwa (post)nowoczesnego, zorientowanego na realizację wartości hedonistycznych z domieszką ekstremalnych doświadczeń emocjonalnych.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Ekspansja systemu

Artykuł ten traktuje system edukacyjny jako część systemu społeczno-gospodarczego i wykazuje, że ten drugi narzuca (w Polsce) swoją logikę, a mianowicie trendy marketyzacji oraz biurokratyzacji wszelkich działań. W związku z tym reformy jakiegokolwiek podsystemu – np. edukacyjnego – stają się faktycznie kontr-reformami, skoro służą tym głównym trendom.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Wielki renesans tradycji Szlaku Jedwabnego: prespektywa Chin i Azji Centralnej

Szlak Jedwabny – ze swoimi mechanizmami wymiany  towarowej, interakcją  kulturową oraz mobilnością kupców i innych wędrowców na historycznej trasie - stał się niezwykłym fenomenem w procesie tworzenia się naszej cywilizacji. Przez około 17 wieków Szlak Jedwabny spajał i wiązał kulturowo społeczeństwa Azji i Europy. Efekty tych procesów trwają do dziś. W przekształcającym się współcześnie układzie sił na świecie idea „Nowego Szlaku Jedwabnego”  nabrała – aczkolwiek w różnych wersjach interpretacyjnych - znaczenia globalnego, między innymi  jako szczególny, inspirujący wzorzec dla pokojowej współpracy partnerów. 
Pod hasłami „Nowego Szlaku Jedwabnego” rozwijają się obecnie różne inicjatywy, a nawet polityka „miękkiej” ekspansji ze strony wielkich mocarstw światowych.  Inicjatywy Nowego Szlaku tworzą się również w krajach Dalekiego Wschodu (Japonia, Korea Płd.), oraz w krajach rosnącej w znaczeniu Azji Centralnej. 
Czy historyczny Szlak Jedwabny ma szanse stać się szczególną tradycją kulturową, która pomoże ukształtować  współczesny, globalnie istotny region o własnej tożsamości, czy dawna tradycja pomaga kształtować dzień dzisiejszy i tworzyć jutro tamtejszych wspólnot? We współczesnej aktywności gospodarczej kluczowych krajów dawnego Szlaku, takich jak Chiny i kraje Azji Centralnej, na których koncentruje się niniejszy artykuł, przenikają się relacje historyczne i tradycja ze składnikami nowymi.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Modele otwartej komunikacji naukowej: znaczenie dla konkurencyjności w układzie międzynarodowym

W niniejszym artykule poruszone zostały zagadnienia dotyczące ruchu otwartego dostępu do treści naukowych. Głównym celem autorów było uwidocznienie wzrastającej popularności tego modelu na świecie oraz pozytywów płynących z jego wprowadzenia. Zjawisko prywatyzacji wiedzy oraz polityka komercjalizacji wszystkich aspektów funkcjonowania świata naukowego stoi w sprzeczności z podstawowymi założeniami o naturze wiedzy (dobro niekonkurencyjne, niewyłączające i nietransparentne). Pomijanie znaczenia swobodnej cyrkulacji wiedzy i roli tego zjawiska w procesach tworzenia wiedzy może prowadzić do spadku jakości obecnej i przyszłej nauki w Polsce. Polscy naukowcy dzięki aktywnemu wspieraniu idei otwartego dostępu ma szanse nie tylko pozytywnie wpłynąć na jakość nauki i kształcenia, ale również 
wpisać się w ogólnoświatowy trend nowego myślenia o nauce i jej roli w życiu społecznym.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji