rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Analiza porównawcza zastosowania czynników R227ea i R1234ze jako płynów roboczych w elektrowni geotermalnej typu ORC

W referacie przedstawione zostały wybrane wyniki pomiarów eksperymentalnych siłowni organicznej ORC, przeprowadzonych w Katedrze Techniki Cieplnej ZUT w Szczecinie. Badania przeprowadzono dla dwóch czynników organicznych R227ea i R1234ze. Układ ORC zasilany był wodą z miejskiej sieci ciepłowniczej (SEC Szczecin), której temperatura wynosiła od 91 i 93°C. Takie parametry wody zasilającej elektrownię ORC są zbieżne z parametrami wód geotermalnych dostępnych w Polsce dla odwiertów o głębokości około 3000 m. Uzyskane wyniki były podstawą do przeprowadzenia oceny porównawczej efektywności pracy siłowni ORC z zastosowaniem dwóch różnych syntetycznych czynników organicznych. Dla układu z czynnikiem R227ea uzyskano moc 7,84 kWe i sprawność elektrowni na poziomie 4%, natomiast dla czynnika R1234ze odpowiednio 6,96 kWe i 2,77 %, przy czym należy podkreślić, że wykorzystywane w układzie turbiny są turbinami prototypowymi, zaprojektowanymi na nominalną prędkość obrotową 3000 obr/min. Obroty te uzyskano dzięki zastosowaniu rozwiązania z częściowym łukiem zasilania wynoszącym odpowiednio dla czynnika R227ea 11%, a dla R1234ze 8%. Pod względem termodynamicznym czynnik R227ea wydaje się być płynem o korzystniejszych właściwościach, natomiast rozpatrując aspekt ekologiczny czynnik R1234ze jest płynem o perspektywicznych zastosowaniach ze względu na niską wartość wskaźnika GWP =7.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wielowariantowa analiza geotermalnego systemu ciepłowniczego w Konstantynowie Łódzkim

W artykule przedstawiono informacje geologiczne i hydrogeologiczne o poziomach wód geotermalnych w rejonie miasta Konstantynów Łódzki, w aspekcie wykorzystania ich dla celów ciepłowniczych. Jako najbardziej przydatny do tych celów wytypowano zbiornik jury dolnej. Opracowany wielowariantowy model źródła energii zawierał następujące elementy: bezpośredni wymiennik ciepła geotermalnego, pompy ciepła absorpcyjne albo sprężarkowe (alternatywnie) oraz przyłącze do istniejącej sieci ciepłowniczej. Najlepszym wariantem energetycznym był wariant zakładający włączenie do systemu części odbiorców systemu ciepłowniczego miasta Łodzi. W aspekcie ekonomicznym najlepszy okazał się wariant zakładający wykorzystanie energii geotermalnej przy wspomaganiu pomp ciepła przez Konstantynów Łódzki i przejęcie części odbiorców zasilanych z miejskiej sieci ciepłowniczej poza sezonem grzewczym. Wszystkie analizowane warianty wykorzystania energii geotermalnej dla Konstantynowa Łódzkiego zakładające wykorzystanie energii geotermalnej uzyskały pozytywny efekt ekologiczny w postaci redukcji emisji zanieczyszczeń.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena stanu chemicznego wód podziemnych w zlewni potoku Łukowica

W artykule przedstawiono wyniki badań zrealizowanych na potrzeby oceny stanu chemicznego wód podziemnych na terenie zlewni potoku Łukowica, położonego w gminie Łukowica. Badania te obejmowały pobór próbek wód podziemnych i analizę fizykochemiczną. Analizy chemiczne zostały zweryfikowane poprzez obliczenie błędu analizy na podstawie bilansu jonowego. Oceny stanu chemicznego dokonano na podstawie tych danych, zgodnie z polskimi uregulowaniami prawnymi (RMŚ 2015), zarówno w ujęciu punktowym, jak i obszarowym. Wyniki badań wskazują, iż stan chemiczny wód podziemnych zlewni potoku Łukowica można uznać za dobry w ujęciu obszarowym. Ocena stanu chemicznego w ujęciu punktowym wykazała przekroczenie wartości progowych dla dobrego stanu w jednym punkcie pomiarowym.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Porównawczy obraz produktywności poziomu wodonośnego na podstawie badań zestawem sond PL i sondą MIT60 na przykładzie odwiertu geotermalnego Mszczonów IG-1

Zabieg udostępnienia poziomu wodonośnego wymaga szczególnej uwagi. Zwłaszcza, gdy wykonywany jest w starym odwiercie, którego pierwotnym celem nie było ujęcie wód termalnych. Warstwa złożowa w strefie przyodwiertowej jest zwykle uszkadzana wpływem prac wiertniczych, filtracji płuczki oraz zabiegu cementowania rur okładzinowych. Dodatkowe uszkodzenia powoduje proces udostępnienia złoża, który odbywa się poprzez perforację rur okładzinowych i zabiegi intensyfikacyjne. W artykule zaprezentowano wyniki kilkakrotnych badań produktywności odwiertu Mszczonów IG-1, przeprowadzonych z wykorzystaniem zestawu sond Production Log oraz badań stanu technicznego rur eksploatacyjnych sondą MIT60 w interwale perforacji.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Podsumowanie Projektu EOG "Energia geotermalna - podstawa niskoemisyjnego ciepłownictwa, poprawy warunków życia i zrównoważonego rozwoju – wstępne studia dla wybranych obszarów w Polsce"

Artykuł przedstawia cele, działania, wyniki, propozycje i rekomendacje predefiniowanego Projektu EOG "Energia geotermalna – podstawa niskoemisyjnego ciepłownictwa, poprawy warunków życia i zrównoważonego rozwoju – wstępne studia dla wybranych obszarów w Polsce". Stanowi podsumowanie głównego opracowania Projektu – Raportu z wizyt studyjnych. Projekt był realizowany przez międzynarodowe grono specjalistów. Z Polski były to zespoły: IGSMiE PAN (lider Projektu), Akademii Górniczo-Hutniczej im. S. Staszica w Krakowie oraz Politechniki Wrocławskiej, natomiast z zagranicy przedstawiciele światowych liderów w zakresie geotermii płytkiej – Christian Michelsen Research AS z Norwegii i głębokiej – z Krajowej Agencji Energii z Islandii (krajów Darczyńców Mechanizmu Finansowego EOG), a ponadto z Europejskiej Rady Energii Geotermalnej, eksperci i przedstawiciele miast do których adresowany był Projekt – Lądka-Zdroju, Konstantynowa Łódzkiego, Poddębic, Sochaczewa. Projekt zrealizowano w okresie od lipca do listopada 2017. Był on istotnym elementem wspierania szerszego rozwoju ciepłownictwa geotermalnego w Polsce, jednym z pierwszych projektów geotermalnych, jakie były wykonane w Polsce w ramach grantów Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Otworzył drogę do kolejnych projektów z zakresu geotermii w ramach wymienionego mechanizmu finansowego w nadchodzących latach.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Miasto i gmina Mszczonów w Projekcie GEOCOM realizowanym w ramach 7 Programu Ramowego Unii Europejskiej

Od 2010 roku miasto i gmina Mszczonów oraz Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN biorą udział w Projekcie GEOCOM pt. „Społeczności geotermalne – demonstracja kaskadowego wykorzystania energii geotermalnej w ciepłownictwie w integracji na małą skalę z innymi OZE wraz z modernizacją i opomiarowaniem”. Projekt realizowany jest przez konsorcjum siedmiu partnerów w ramach &. Programu Ramowego UE, Intelligent Energy Europe (IEE). Projekt ma na celu prezentację najlepszych dostępnych technologii w zakresie wykorzystania energii geotermalnej w integracji z innymi odnawialnymi źródłami energii oraz zastosowanie innowacyjnych środków i metod służących poprawie efektywności energetycznej. Wdrożenie (modernizacja budynków, integracja z OZE) będzie dostosowane do potrzeb istniejących systemów geotermalnych oraz odbiorców ciepła.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena stanu ilościowego wód podziemnych małych zlewni na przykładzie zlewni potoku Zawadka w gminie Dębica

Niniejszy artykuł prezentuje wyniki badań, które przeprowadzone zostały na terenie obejmującym zlewnię potoku Zawadka w gminie Dębica w południowo-wschodniej Polsce. Wyniki badań terenowych oraz analiza dostępnych danych archiwalnych pozwoliły na określenie stanu ilościowego wód podziemnych regionu. W zestawieniu wielkości zasobów dyspozycyjnych z sumą szacunkowych poborów dokonano oceny stanu ilościowego badanej zlewni. Stan ten określony został jako dobry. Ocena stanu ilościowego pozwoliła wskazać najbardziej perspektywiczny obszar w obrębie badanej zlewni na potrzeby ustalenia potencjalnej lokalizacji ujęcia wód podziemnych. Jest to północna część zlewni. Wyniki badań oraz wnioski wynikające z oceny ilościowej wskazują na użyteczność przeprowadzania tego typu ocen dla małych zlewni w obszarach górskich.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wykorzystanie energii geotermalnej pochodzącej z odwadniania zakładów górniczych, na przykładzie rozwiązań zastosowanych w SRK S.A. Zakładzie CZOK w Czeladzi

Spółka Restrukturyzacji Kopalń S.A. Zakład Centralny Zakład Odwadniania Kopalń (CZOK) z siedzibą w Czeladzi powołany został w związku z koniecznością prowadzenia odwadniania zlikwidowanych kopalń, w celu ochrony przed zatopieniem kopalń istniejących. Zakład CZOK odwadnia 15 zlikwidowanych kopalń węgla kamiennego. W 2008 roku Zakład CZOK przystąpił do projektu odzyskiwania ciepła z wód kopalnianych. W ramach projektu zdecydowano o wybudowaniu pierwszej w Polsce instalacji centralnego ogrzewania z wykorzystaniem pomp ciepła, w której źródło ciepła stanowi woda pompowana ze zlikwidowanej kopalni – w tym przypadku Kopalni „Saturn” w Czeladzi. Na realizację projektu pozyskano środki finansowe z dotacji budżetowej oraz z projektu REMINING – LOWEX, współfinansowanego przez Unię Europejską. Inwestycja obejmowała kompleksową termomodernizację budynku administracji CZOK i zastąpienie ogrzewania elektrycznego energią cieplną z wody kopalnianej.
Zastosowane przez Zakład CZOK przedsięwzięcie jest innowacyjnym i ekologicznym rozwiązaniem. Otwiera ono perspektywy jego wykorzystania w znacznie szerszej skali m.in. do ogrzewania zespołu budynków i budowli, osiedli mieszkaniowych, obiektów użyteczności publicznej itp., co wpłynie na poprawę stanu środowiska poprzez zmniejszenie emisji szkodliwych gazów do atmosfery.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Warunki geotermiczne niecki Turoszowa

W pracy przedstawiono warunki występowania wód termalnych w kopalni węgla brunatnego Turów na tle budowy geologicznej niecki żytawskiej. Przy rozpoznaniu warunków geotermalnych niecki Turoszowa najbardziej istotne jest określenie stref tektonicznych uprzywilejowanych dla drenażu wód termalnych. Występujące tu wody termalne są prawdopodobnie wodami szczelinowymi, związanymi z krystalicznym podłożem granitowym. Ich wypływy związane są z Uskokiem Głównym, który może być przedłużeniem większych stref tektonicznych o charakterze regionalnym.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Mapy potencjału geotermii niskotemperaturowej: cele opracowania, typy i przykłady z Polski i Europy

Mapy potencjału geotermii niskotemperaturowej (pot. płytkiej) stanowią nowoczesny sposób prezentacji warunków termicznych podłoża skalnego i mogą być używane, po uwzględnieniu innych uwarunkowań geologicznych i środowiskowych, jako narzędzie planistyczne dla regionalnego i lokalnego wykorzystania odnawialnych źródeł energii oraz indywidualnej oceny efektywności energetycznej pomp ciepła z otworowym wymiennikiem ciepła. Mapy geotermiczne, o charakterze jakościowym lub ilościowym (ukazujące rozkład średniej wartości przewodnictwa cieplnego skał lub wskaźnika mocy cieplnej do określonej głębokości) są powszechnie stosowane w krajach Europy zachodniej. Pierwsze przykłady ich opracowania w Polsce powinny stać się zachętą dla ich szerszego zastosowania, zwłaszcza w kontekście przygotowywania (lub zmiany) planów rozwoju OZE lub planów ochrony powietrza i zwalczania „niskiej emisji”.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Planowanie lokalizacji i optymalizacja wydajności instalacji gruntowych pomp ciepła w obiegu zamkniętym za pomocą map geotermicznych. Wyniki projektu TransGeoTherm

Artykuł prezentuje wyniki badań projektu TransGeoTherm – Energia geotermalna dla transgranicznego rozwoju regionu Nysy. Projekt pilotażowy, zrealizowanego przez Państwowy Instytut Geologiczny–Państwowy Instytut Badawczy oraz Sächsisches Landesamt für Umwelt, Landwirtschaft und Geologie. Celem projektu było wsparcie wykorzystania płytkiej, niskotemperaturowej energii geotermalnej za pomocą ogólnodostępnych map geotermicznych. Po analizie danych z 5146 otworów geologicznych i hydrogeologicznych oraz danych geofizycznych dla obszaru o powierzchni około 1000 km<sup>2</sup> położonego na pograniczu Polski i Saksonii, w rejonie Zgorzelca i Görlitz wykonano geologiczny model podłoża 3D w oprogramowaniu GOCAD® do głębokości około 200 m. W obrębie 75 jednostek wydzielonych na podstawie klasyfikacji litostratygraficznej i właściwości hydrogeologicznych obliczono wartości współczynnika przewodności cieplnej λ. W efekcie opracowano 12 map geotermicznych w cięciach głębokościowych do: 40, 70, 100 i 130 m, ukazujących rozkład przestrzenny średniej wartości współczynnika mocy cieplnej [W/m] i średniej wartości przewodności cieplnej skał λ [W/m∙K], które stanowią pomoc w lokalizacji i optymalizacji wydajności instalacji gruntowych pomp ciepła.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Studium literaturowe nad zdolnością sorpcyjną technetu-99 oraz strontu-90 w warunkach zróżnicowania fizykochemicznego osadów geologicznych

Migracja pierwiastków promieniotwórczych z warstw powierzchniowych gleby poprzez kolejne warstwy osadów geologicznych ma ogromne znaczenie ze względu na przedostawanie się potencjalnego zagrożenia radiologicznego do warstw wodonośnych, a przez to do ujęć wody pitnej i użytkowej. Obecność antropogenicznych radionuklidów w środowisku jest związana zarówno z występującymi w przeszłości awariami obiektów jądrowych, takich jak katastrofa w Czarnobylu, próbnych testów jądrowych jak i coraz częstszego wykorzystywania tych pierwiastków w przemyśle i medycynie nuklearnej. Poniższa praca ma na celu nakreślenie poprzez studium literaturowe własciwości fizykochemicznych pierwiastków strontu i technetu, w celu określenia ich potencjału sorpcyjnego do osadów geologicznych z okolic Krajowego Składowiska Odpadów Promieniotwórczych w Różanie (ok. 90 km na NE od Warszawy). Omówione zostały tutaj czynniki zewnętrzne mające wpływ na sorpcyjność danego pierwiastka, takie jak pH, rodzaj osadu geologicznego, obecność mikroflory bakteryjnej jak i innych pierwiastków w warstwie wodonośnej. Sam mechanizm sorpcji także może być różny dla różnych pierwiastków. Wyniki tej analizy posłużą w przyszłości do przygotowania eksperymentu polegającego na doświadczalnej ocenie potencjału sorpcyjnego osadów geologicznych pobranych w rejonie KSOP w Różanie, jak i czułość strontu i technetu pod względem sorpcyjności na pozostałe czynniki mogące wystąpić w badanym środowisku.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ tekstury iłołupków fliszu karpackiego na parametry deformacji

W artykule przedstawiono zagadnienie dotyczące pęcznienia utworów ilastych pochodzących z terenów osuwiskowych w rejonie budowanego zbiornika wodnego w Świnnej Porębie. Grunty te charakteryzują się laminacją, która ma wpływa na wartość parametrów deformacji, a zwłaszcza na wielkość pęcznienia. Wraz ze wzrostem pęcznienia rośnie wilgotność tych utworów, co ma wpływ na osłabienie parametrów mechanicznych i może spowodować uaktywnienie się różnorodnych procesów geodynamicznych.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Odnawialność i efektywność energetyczna pomp ciepła w świetle dyrektyw Unii Europejskiej

Artykuł prezentuje wymogi zawarte w Dyrektywie Unijnej 2009/28/WE jakie powinny spełniać systemy pomp ciepła, aby efekt ich działania mógł być zaliczony do zagospodarowania energii odnawialnej. Dyrektywa wprowadza również prawny wymóg, aby instalacje z zastosowaniem pomp ciepła były energetycznie efektywne. Jedynie pompy spełniające ww. warunki zostaną uznane jako zagospodarowujące energię z zasobów odnawialnych, której wartość będzie uwzględniana przy obliczaniu udziału energii odnawialnej w całkowitej produkcji energii brutto. W tym kontekście omówiono niektóre zagadnienia dotyczące emisyjności oraz ekonomiki eksploatacji pomp ciepła. Generalnym wnioskiem wynikającym z przedstawionych rozważań jest to, że zarówno stopień odnawialności, emisyjności jak i ekonomiki stosowania pomp ciepła jest ściśle związany z odpowiednio wysoką wartością współczynnika efektywności energetycznej COP, zależnego od warunków klimatycznych i zastosowanego źródła dolnego, jak również od współczynnika sprawności konwersji energii pierwotnej na energię elektryczną.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Badania otworowego wymiennika ciepła w aspekcie ich parametrów cieplnych na potrzeby współpracy z pompą ciepła

Pompy ciepła pozyskujące energię z płytkich systemów geotermalnych są obecnie najbardziej efektywnymi urządzeniami grzewczo-chłodzącymi. Centrum Zrównoważonego Rozwoju i Poszanowania Energii WGGiOŚ AGH w Miękini prowadzi badania w zakresie pomp ciepła oraz otworowych wymienników ciepła. W celu kompleksowej realizacji badań opracowano przenośnie urządzenie do prowadzenia testów reakcji termicznej (TRT) dla otworowych wymienników ciepła. Koncepcja urządzenia zakładała wykorzystanie dostępnych, krajowych komponentów składowych, co miało zapewnić niski koszt budowy. Test reakcji termicznej gruntu pozwala na określenie efektywnego współczynnika przewodzenia ciepła, oporu cieplnego otworowego wymiennika ciepła oraz temperatury początkowej w wymienniku. Wykonane urządzenie testowano na wymiennikach testowych w Centrum w Miękini.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena stabilności składu chemicznego wód termalnych udostępnionych odwiertami Bańska IG-1 i Bańska PGP

Wody termalne udostępnione odwiertami Bańska IG-1 i Bańska PGP-1 ujmowane są z utworów eocenu numulitowego i formacji mezozoicznych. Wody te wykorzystywane są w ciepłownictwie, balneologii i rekreacji. Analiza chemiczna wód wykonywana jest przez akredytowane laboratorium hydrogeochemiczne Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. W latach 2001-2012 zostało pobranych 55 próbek z otworu Bańska PGP-1 i 32 próbki z otworu Bańska IG-1. Mniejsza liczba analiz z odwiertu Bańska IG-1 związana jest z czasowymi zatrzymaniami eksploatacji wody. Przedstawiona w niniejszej pracy ocena stabilnooeci składu chemicznego tych wód obejmowała jony, których stężenie w badanych wodach przekraczało 20% mval/dm3. Były to jony: siarczanowy, chlorkowy, sodowy i wapniowy. Do weryfikacji rozkładu danych użyto procedury eksploracji dostępnej w programie IBM SPSS Statistics. Otrzymane wyniki przedstawiono w postaci kart kontrolnych. Analiza statystyczna pozwoliła na wyciągnięcie wniosku o zawieraniu się stężeń głównych składników w przedziale [...], co czyni je stabilnymi.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ciepłownictwo geotermalne w Niemczech

Energia geotermalna należy w Europie do bardzo perspektywicznych odnawialnych źródeł energii pod względem możliwości jej wykorzystania w ciepłownictwie i chłodnictwie. Stwierdzenie to odnosi się zarówno do płytkiej, jak i głębokiej geotermii, zwłaszcza w perspektywie wypełniania przez państwa unijne zobowiązań dotyczących udziału energii ze źródeł odnawialnych w finalnym zużyciu energii do 2020 r., a także strategii krajowych. Przykładem kraju, w którym cele te są z powodzeniem realizowane, są Niemcy - także w przypadku ciepłowniczego wykorzystania energii geotermalnej. W artykule przedstawiono główne aspekty rozwoju tego wykorzystania, wskazując m.in. na warunki złożowe, eksploatacyjne, a także sprzyjające uwarunkowania prawne i ekonomiczne.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Numeryczna symulacja procesu zapadliskowego w warunkach geologicznych i górniczych niecki bytomskiej na terenie pogórniczym płytkiej eksploatacji złóż rud metali

W pracy przedstawiono sposób symulacji numerycznej procesu zapadliskowego w warunkach geologicznych i górniczych niecki bytomskiej na obszarze Górnego Śląska. Teren ten był przedmiotem intensywnej płytkiej eksploatacji złóż rud metali do lat osiemdziesiątych XX w. oraz nadal podlega wpływom głębokiej eksploatacji pokładów węgla. Do tej pory w niektórych rejonach występują zapadliska aktywizowane głównie intensywnymi opadami atmosferycznymi, wiosennymi roztopami pokrywy śnieżnej lub eksploatacją pokładów węgla.  Przedstawiona symulacja numeryczna rozwoju strefy zniszczenia w stropie pustki składa się z czterech podstawowych etapów od redystrybucji naprężenia w wyniku wytworzenia pustki do ujawnienia się zapadliska na powierzchni terenu. Charakterystycznym i nowym rozwiązaniem jest sposób deklaracji w symulacji numerycznej kształtu strefy zniszczenia w stropie pustki i kryteriów jej propagacji ku powierzchni terenu. W symulacji procesu zapadliskowego przyjęto, że rozwój zniszczenia zachodzi wewnątrz strefy naprężenia rozciągającego i niewielkiego naprężenia ściskającego w polu naprężenia pionowego. Maksymalny zasięg strefy zniszczenia jest określony przez kształt pola naprężenia pionowego przy założeniu braku wytrzymałości na rozciąganie ośrodka. Wykonane symulacje dla budowy i właściwości górotworu charakterystycznego dla rejonu silnie zagrożonego potwierdzają możliwość wystąpienia zapadliska na powierzchni terenu. Symulacje przeprowadzono w ośrodku ciągłym sprężysto-plastycznym z osłabieniem za pomocą programu FLAC 2D v. 7.0.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wykorzystanie odnawialnych źródeł energii w powiecie nowosądeckim w latach 2006-2011

Artykuł przedstawia analizę zmian w wykorzystaniu odnawialnych źródeł energii na przestrzeni lat 2006-2011 w powiecie nowosądeckim. Dokonano charakterystyki odnawialnych źródeł energii oraz omówiono istniejące i możliwe do pozyskania w powiecie nowosądeckim zasoby poszczególnych rodzajów energii odnawialnej. Przedstawiono również przestrzenne rozmieszczenie instalacji energetyki odnawialnej na terenie omawianego powiatu.

Czasopismo: Technika Poszukiwań Geologicznych
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka