rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Ochrona wartości przestrzennych i kulturowych Śródmieścia Lublina poprzez zachowanie modernistycznego gmachu Powszechnego Domu Towarowego w Lublinie

Artykuł porusza kwestię ochrony wartości przestrzennych i kulturowych Śródmieścia Lublina. Analiza kompozycyjna oraz funkcjonalna istniejącej zabudowy uwzględniającej modernistyczny gmach Powszechnego Domu Towarowego skłania do dyskusji na temat konieczności ingerencji we wskazaną tkankę miejską. Wartość „dodana”, efekt synergii, objawia się w efektach uzyskanych poprzez zachowanie istniejącej zabudowy, nadanie jej nowej wartości użytkowej przy poszanowaniu i uwydatnieniu wzajemnych relacji pomiędzy pierwotną funkcją,estetyką i kompozycją przestrzenną. Tadeusz Witkowski projektując w 1959 roku Powszechny Dom Towarowy (PDT) zmierzył się z lokalizacją wielkopowierzchniowej funkcji handlowej w ścisłym Centrum miasta Lublin. Wyczucie przez architekta kompozycji bryły, zrozumienie przestrzeni i zachowanie skali otaczającej zabudowy przyczyniło się do podkreślenia wartościowych osi widokowych i kompozycyjnych. W 2010 r. spółka inwestorska, właściciel budynku PDT, przedstawiła plan wyburzenia modernistycznego gmachu i powstania w tym miejscu nowoczesnej galerii handlowej. Dyskusja na temat przyszłości spuścizny Witkowskiego podzieliła środowisko lubelskich architektów. Jedną z form sprzeciwu i jego argumentacji były Warsztaty „Reaktywacja”, które odbyły się przy współpracy „Modernizmu w Lublinie” (inicjatywa mgr inż. arch. Marcina Semeniuka) oraz Studenckiego Koła Naukowego Architektury Współczesnej Politechniki Lubelskiej w 2015r. [1]. Młodzi architekci i studenci opracowali koncepcję adaptacji budynku PDT uwzględniające uatrakcyjnienie funkcji handlowej oraz wprowadzenie nowych, nastawionych na potrzeby i rozwój mieszkańców Lublina. Bazę koncepcji stanowił projekt Tadeusza Witkowskiego, który został rozbudowany zgodnie z wytycznymi uchwalonego dla tego obszaru Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego [2]. Omówione zagadnienia związane z problematyką ochrony, analizą wartości przestrzennej i kulturowej oraz udział inicjatyw społecznych w dialogu na temat przyszłości Powszechnego Domu Towarowego w Lublinie są rozpatrywane przez autora jako działania, których efektem jest synergia na kilku płaszczyznach.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Ocena standardu komunalnego budownictwa mieszkaniowego w małym mieście na przykładzie Twardogóry i Chocianowa

Stan zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej zależy od polityki miasta w zakresie kształtowania zasobu komunalnego. Jest to zauważalne w porównaniu dostępności i standardu technicznego budynków. Autorka w niniejszym artykule analizuje kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy i zestawia je ze szczegółową oceną stanu zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej w wybranych małych miastach do 10.000 mieszkańców: Chocianowie i Twardogórze (zlokalizowanych w woj. dolnośląskim) – miastach prezentujących strategię utrzymania dużego zasobu mieszkaniowego, a przez to kontroli nad kształtowaniem zabudowy. Artykuł prezentuje jeden z etapów realizowanego projektu badawczego – szczegółowa inwentaryzacja mienia komunalnego i analiza dokumentów planistycznych w 2 małych miastach o zbliżonej polityce mieszkaniowej, liczbie ludności, bez wpływu miasta metropolitalnego – który ma na celu próbę stworzenia optymalnego modelu zagospodarowania komunalnych terenów mieszkaniowych w śródmieściach małych miast do 10.000 mieszkańców w województwie dolnośląskim.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Modernistyczne Osiedla Lubelskie będące odpowiedzią na rosnące zapotrzebowania mieszkańców – aspekt synergii

W Lublinie w wyniku zniszczeń wojennych i dużego zwiększenia gęstości zaludnienia, nastąpiła potrzeba wybudowania nowych osiedli mieszkaniowych. Szukano rozwiązania, które w możliwie najkrótszym czasie odpowie na nagłe zapotrzebowanie mieszkaniowe społeczności. Rozwiązaniem problemu okazała się między innymi Lubelska Spółdzielnia Mieszkaniowa (LSM), która składa się z siedmiu modernistycznych osiedli wielkopłytowych o unikalnych układach i podziale funkcji. W artykule podjęto próbę scharakteryzowania wybranych osiedli, porównania ich między sobą jak i podsumowania zalet oraz wad tak ukształtowanych układów urbanistycznych.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Ocena budownictwa wielkopłytowego przez pryzmat rynku nieruchomości

W artykule opisano wyniki analizy lubelskiego rynku lokali mieszkalnych położonych w budynkach wielkopłytowych na tle pozostałych lokali w analogicznym wieku. Analizą objęto zmienne w czasie ceny jednostkowe lokali mieszkalnych (z okresu lat 2005-2013), położonych w budynkach wielorodzinnych, których rok zakończenia budowy zawierał się w przedziale lat 1962-1991 a konstrukcja stanowiła wariant budownictwa wielkopłytowego lub innego. Analizę porównawczą przeprowadzono odrębnie dla wydzielonych stref oraz dla miasta Lublin. Zestawienie transakcji w skali całego miasta wykazało, że w większości porównywanych okresów wyższe pozostawały średnie ceny jednostkowe lokali mieszkalnych, w budynkach z tzw. wielkiej płyty. w okresie roku 2004 oraz w latach 2011-2013 (osobno w poszczególnych latach) średnie ceny jednostkowe lokali mieszkalnych w budynkach z tzw. wielkiej płyty były natomiast niższe niż średnie ceny lokali pozostałych. Statystyczna istotność różnic pomiędzy średnimi w równoległych podgrupach (budynki z wielkiej płyty/budynki zrealizowane w pozostałych technologiach) została wykazana testem t-studenta. Porównanie wykazało niewielkie zróżnicowanie obu segmentów, dowodząc że rynek odmiennie niż konstruktorzy ocenia użyteczność i bezpieczeństwo budynków zrealizowanych w technologii wielkiej płyty.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Przyczyny realizowania niskoenergochłonnych domów na terenach wiejskich

W artykule na wstępie wyjaśniono pojęcie budownictwa niskoenergochłonnego i istotę jego realizowania na terenach wiejskich. Wyszczególniono podstawowe przyczyny wznoszenia domów niskoenergochłonnych, takie jak: ochronę środowiska przyrodniczego terenów wiejskich, m.in. poprzez ekologiczne rodzinne gospodarstwa rolne, zmniejszenie kosztów ogrzewania domów wiejskich usytuowanych w otwartym krajobrazie, głównie rodzin rolniczych oraz możliwość wykorzystania niekonwencjonalnych źródeł energii, wspomagających często zawodny, nieefektywny i drogi dla konsumentów system zasilania w konwencjonalny nośnik energii.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Wpływ temperatury zbrojenia na sztywność belek żelbetowych w warunkach pożarowych

W referacie przedstawiono analizę w zakresie wpływu wysokiej temperatury na belki z ogrzewaną strefą rozciąganą. Badania w wysokiej temperaturze przeprowadzono pod działaniem stałego obciążenia, wynoszącego 50 albo 70% siły niszczącej, zapewniającego stałą wartość momentu zginającego w środkowej ogrzewanej części belki. Zbadano belki o dwóch stopniach zbrojenia: 0,44 albo 1,13%. W sumie rozpatrzono cztery serie belek, po trzy w każdej serii (12 elementów). W referacie przeanalizowano względne obniżenie sztywności przekroju belek w zależności od temperatury zbrojenia. Sztywności uzyskane eksperymentalnie, obliczone dwoma sposobami (pomiar maksymalnego ugięcia elementu lub pomiar ugięć w trzech punktach badanego odcinka) porównano z wynikami obliczeń przeprowadzonych według wymagań Eurokodu. Z przeprowadzonej analizy wynika, iż obniżenie sztywności elementu obliczone na podstawie wymagań Eurokodu jest nieco większe od określonego eksperymentalnie.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Analiza działania wiatru na układ budynek z rusztowaniem

W niniejszej pracy podjęto próbę określenia wpływu wiatru na układ budynek z rusztowaniem. Analizę przeprowadzono na podstawie symulacji komputerowych w programie ANSYS FLUENT, z wykorzystaniem modelu turbulencji przepływu RNG k-ε. Obliczenia wykonano w przepływie dwuwymiarowym, dla przypadku budynku o przekroju prostokątnym. Zamodelowano opływ samego budynku oraz budynku z rusztowaniem ustawionym przy dłuższej ze ścian, przy czterech różnych kątach natarcia wiatru: 0°, 45°, i 90° 135°. Otrzymane wyniki przedstawiono w postaci wykresów ciśnień na ścianach modelu oraz rozkładów prędkości w domenie i porównano je do zaleceń normowych dotyczących rusztowań. Uzyskane rezultaty wskazują, że opływ rzeczywisty wokół układu budynku z rusztowaniem jest dużo bardziej skomplikowany niż opływ normowy. Oddziaływanie wiatru może powodować siły wywołujące momenty skręcające rusztowanie i w związku z tym prowadzić do zawalenia się rusztowania.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Fabryka zbrojeniowa Dynamit Aktien Gesellschaft w Krzystkowicach (Christianstadt). Historia do napisania od nowa

W województwie lubuskim znajduje się duża ilość zabytkowych obiektów fortyfikacyjnych oraz związanych z przemysłem zbrojeniowym. Zbudowane w pierwszej połowie XX w., w konstrukcji betonowej, utraciły swoje pierwotne funkcje i charakter. Niezagospodarowane ulegają powolnemu niszczeniu. Jednym z nich jest tzw. „Fabryka Dynamitu”, zespół ok. 300 budowli rozrzuconych na porośniętym lasem terenie o powierzchni 35 km², niedaleko Nowogrodu Bobrzańskiego, ok. 20 km na południe od Zielonej Góry. Część z nich po II wojnie światowej została wysadzona w powietrze. Jednak wiele z nich do dzisiaj zachowało się w dobrym stanie technicznym. Nie powstały dotychczas poważniejsze, kompleksowe opracowania dotyczące „Fabryki Dynamitu” w Krzystkowicach, zarówno historyczne jak i architektoniczne czy urbanistyczne. Nie ma również pomysłu dotyczącego możliwości i sposobu adaptacji reliktów fabryki dla współczesnych celów. W artykule podjęto próbę opisu tego wielkiego kompleksu fabrycznego. Wskazano również na wyjątkowość tego zespołu budowli nie tylko w skali województwa ale w skali regionu. Powinien powstać kompleksowy program adaptacji, modernizacji i nowego, racjonalnego zagospodarowania reliktów fabryki. Wokół takiego programu można skupić, zarówno krajowe jak i europejskie, jednostki naukowe, pracownie architektoniczno-urbanistyczne, uczelnie, jednostki samorządowe i wiele innych. Fabryka zbrojeniowa Dynamit Aktien Gesellschaft w Krzystkowicach (Christianstadt) czeka na ponowne, tym razem pokojowe wykorzystanie.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Kopuły historyczne a metody konserwacji drewna

W artykule zestawiono różne rozwiązania systemów konstrukcyjnych historycznych kopuł z drewna litego układając je w typologiczny szereg obejmujący kopuły o rozpiętości od kilku do 67,0 metrów średnicy rzutu poziomego. Wiele z nich uległo zniszczeniu w pożarach wywołanych wojnami lub przez ludzką ignorancję. O trwałości drewna w konstrukcji decydują również metody konserwacji, w które coraz częściej wkraczają współczesne materiały i technologie. Wykorzystując analogię budowy drewna do kompozytów włóknistych omówiono zmniejszenie nośności ściskanych prętów z drewna z powodu uszkodzenia komórek miękiszowych (jako lepko-sprężystej matrycy) na skutek zastosowania niewłaściwych metod i preparatów w konserwacji. Sformułowano kryterium wyboru materiałów termoizolacyjnych wbudowywanych w bliskim sąsiedztwie drewna. Zarekomendowano materiały o stałym współczynniku  w przedziale naturalnych zmian wilgotności stropów i dachów. Materiały o pełnych, nie nasiąkliwych włóknach, takie jak wełna mineralna i wata szklana nie spełniają tego kryterium.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Myśleć, budować, pamiętać – kreacje architektoniczne i krajobrazowe „ku pamięci”. Studium przypadku restrukturyzacji terenów dawnego arsenału królewskiego w Londynie

W artykule naświetlono, jak obecnie ujmuje się pod względem architektonicznym i krajobrazowym kwestie związane z przeszłością, a w szczególności, jakie znaczenie ma autentyzm obiektu lub miejsca, kontekst oraz jak wpływa na kształtowanie architektoniczne opisane przez Lva Manovicha „poszerzanie rzeczywistości”. W niniejszym tekście nawiązano do wybranych koncepcji socjologicznych: Manovicha, Goffmana, Nory, Baumana, zwracając tym samym uwagę na rozproszenie przedmiotowego zagadnienia na inne dziedziny nauki. Na podstawie przedstawionego paradygmatu przestrzeni scenografi cznej przeprowadzono studium restrukturyzacji terenów dawnego, królewskiego arsenału w Woolwich, w Londynie, który obrazuje współczesne problemy ochrony dziedzictwa.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Wernakularna, czyli jaka? Uwagi semantyczne na marginesie tematu konferencji

Terminu vernacular użyto w stosunku do sztuki i architektury po raz pierwszy w połowie XIX wieku w Anglii. Od czasu pierwszego Kongresu Architektury Wernakularnej w Płowdiw w 1975 roku sformułowano wiele definicji architektury wernakularnej. Nie opisują one jednak wyczerpująco tego pojęcia. Rozbieżności w interpretacji widać również przy próbach tłumaczenia zakorzenionego w języku angielskim, wywodzącego się z łaciny terminu. Wydaje się, że właściwego znaczenia pojęcia architektura wernakularna należy szukać w warstwie lingwistycznej – w etymologii i semantyce. W niektórych opracowaniach podejmujących temat architektury wernakularnej znajdują się odniesienia do źródłosłowu – pierwotnego łacińskiego terminu verna. Słowo to określało niewolnika urodzonego w domu pana. Istota pojęcia ujawnia się w obrazie niewolnika urodzonego w domu pana – dobrze znanego, zżytego z domownikami, zaufanego, bliskiego, a przy tym pozbawionego znaczenia (twarzy?), w cieniu, „niewidzialnego”, nie współtworzącego obrazu domu i rodziny. Można powiedzieć, że architektura wernakularna „nie przegląda się w lustrze”, jej atrybutem jest samo-nie-świadomość. Architektura pozostaje wernakularna – anonimowa, codzienna, zaspakajająca najważniejsze potrzeby, doskonalona z pokolenia na pokolenie w rozpoznawanych przez użytkowników wzorach – dopóki nie ulegnie pokusie interpretowania wyrafinowanych, modnych wzorów architektury monumentalnej; dopóki nie stanie do rywalizacji w dążeniu do wyróżnienia się. I być może właśnie w tym sensie jest architekturą bez architekta.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Analiza skuteczności przepon wykonywanych metodami iniekcji chemicznej w murach z opoki wapnistej. Część II. Wykonywanie i badanie skuteczności przepon chemicznych w murach z opoki

Uzyskane pozytywne wyniki hydrofobizacji opoki i zaprawy wapiennej pozwoliły na rozszerzenia zakresu badań. Zdecydowano o przeprowadzeniu prób wykonania przepony metodą iniekcji w murach. Ze względu na trudność przeprowadzenia badań polowych zdecydowano o wzniesieniu murów w laboratorium. Po okresie sezonowania w trzech murach badawczych wykonano trzy warianty przepon chemicznych. Do iniekcji użyto preparatu wyselekcjonowanego w pierwszym etapie badań. Kolejnym etapem było sprawdzenie skuteczności wytworzonych przepon.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Właściwości cementów popiołowo – żużlowych o nienormowym składzie, zawierających popiół lotny wapienny

W pracy zaprezentowano wyniki badań właściwości cementów popiołowo - żużlowych o nienormowym składzie. Stosowano popiół lotny wapienny w postaci naturalnej (nieprzetworzonej) i aktywowany przez przemiał. Stwierdzono, że popiół lotny wapienny, obok granulowanego żużla wielkopiecowego, może być składnikiem cementów o niskiej zawartości klinkieru portlandzkiego (ok. 40%). Cementy te, w porównaniu do cementu portlandzkiego CEM I, charakteryzują się niskim ciepłem hydratacji i opóźnionym początkiem czasu wiązania, oraz niekorzystnym wpływem na konsystencję zapraw i jej utrzymanie w czasie. Wytwarzanie cementów popiołowo–żużlowych jest możliwe w klasie wytrzymałości 32,5 N gdy składnikiem jest popiół wapienny w stanie naturalnym oraz w klasach 32,5 N, 32,5 R oraz 42,5 N gdy stosowany jest popiół zmielony. Popiół poddany aktywacji przez przemiał charakteryzuje się wyższą aktywnością.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Czynniki wpływające na izolacyjność akustyczną w budynkach wielkoplytowych

Na izolacyjność akustyczną w budynkach wpływa wiele czynników związanych z drogami przenikania dźwięku między pomieszczeniami. Należą do nich tzw. droga bezpośrednia zależna od izolacyjności akustycznej przegród rozdzielających dane pomieszczenia, materiałowe drogi przenoszenia bocznego oraz powietrzne drogi pośrednie wynikające z transmisji dźwięku przez wszelkiego rodzaju nieszczelności oraz dodatkowe kanały (np. instalacyjne) łączące pomieszczenia. W referacie przeanalizowano wpływ tych czynników na izolacyjność akustyczną w budynkach mieszkalnych wielkopłytowych. Uwzględniono przy tym szczególnie te czynniki, które są charakterystyczne dla budownictwa prefabrykowanego. W referacie wykorzystano wyniki badań laboratoryjnych i terenowych przeprowadzonych przez Zakład Akustyki w latach 1975-85.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Problematyka konserwatorska zabytkowej stolarki drzwiowej i okiennej na wybranych przykładach z Muzeum Wsi Lubelskiej

Drzwi i okna wykonane z drewna w chałupach na Lubelszczyźnie oprócz zużycia eksploatacyjnego i zniszczeń materiału, ulegały również przeróbkom, naprawom a zwłaszcza wielokrotnym przemalowaniom. Poza tym jako elementy mniej trwałe od budynku, były wymieniane podczas różnego rodzaju przebudów, a zawłaszcza podczas przeróbek okien pojedynczych na podwójne i skrzydeł drzwiowych na drzwi z ościeżnicami. Zdania konserwatorskie w tej dziedzinie to oprócz zbadania i ustalenia form historycznych stolarki, polegają na konserwacji stolarki drzwi i okien oraz jej inwentaryzacji i zabezpieczeniu na czas rozbiórki i przeniesienia na teren Muzeum. Prace dotyczą głównie naprawy uszkodzeń i wzmocnienia konstrukcji, oczyszczenia z nawarstwień farby i konserwacji powierzchni.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Dobór elementów deskowania ścian z uwzględnieniem kryteriów ekonomicznych

Racjonalne planowanie deskowania konstrukcji (dobór systemu, zaprojektowanie układu elementów) wpływa na koszty wykonania obiektów realizowanych w technologii monolitycznej. Istotny udział w strukturze kosztów stanowią koszty dzierżawy elementów systemu, a przede wszystkim robocizny przy ich montażu i demontażu. W artykule jest rozważany problem ustalania planu zadeskowania ścian kondygnacji obiektów w aspekcie minimalizacji ww. kosztów. Opracowano model matematyczny zagadnienia projektowania układu tarcz oraz rozwiązano przykład jego rozwiązania dla dwóch kryteriów optymalizacji.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Nośność wyboczeniowa żeber wzmacniających ściany stalowego silosu na zboże

Siły południkowe w silosie stalowym, którego ściany są wykonane z blachy profilowanej poziomo są przenoszone przez żebra pionowe. Elementy te są zazwyczaj wykonywane z cienkościennych kształtowników zimnogiętych wrażliwych na miejscową utratę stateczności. W pracy przedstawiono numeryczną procedurę oszacowania nośności wyboczeniowej rodziny żeber wykonanych z blach o różnej grubości. Uwzględniono imperfekcje w postaci pierwszej formy wyboczenia i amplitudach do wartości 4t włącznie. Wyniki porównano z bardzo zachowawczymi wartościami nośności wyboczeniowej takich elementów proponowanymi w zapisach normy PN-EN1993-4-1.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Konserwacja zachowawcza a trwałość budowli drewnianych

W pracy zaprezentowano główne problemy związane z trwałością budowli drewnianych w kontekście biokorozji. Wymieniono czynniki biokorozji występujące w architekturze drewnianej oraz ich zależność od warunków klimatycznych. Wskazano główne czynniki wpływające na wielowiekową trwałość budowli historycznych, w tym dobór materiałów. Dokonano przeglądu rozwiązań konstrukcyjnych przyczyniających się do zwiększenia trwałości obiektów, zarówno tych wyrosłych z tradycji ciesielskiej, jak i współcześnie stosowanych zabiegów konserwatorskich.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Optymalna wysokość wolnopodpartej żelbetowej belki prefabrykowanej o przekroju prostokątnym

Praca dotyczy optymalnego kształtowania wolnopodpartych prefabrykowanych belek żelbetowych. W artykule skupiono się na optymalnym doborze wysokości przekroju poprzecznego przy ustalonej długości, szerokości, stopniu zbrojenia elementu oraz przy określonych obciążeniach zewnętrznych. Dzięki zastosowaniu metody gradientowo-iteracyjnej możliwe było przeprowadzenie wielokrotnych obliczeń optymalizacyjnych. Na podstawie uzyskanych wyników sformułowano praktyczne zalecenia doboru wysokości belek żelbetowych.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Dom z kuczką jako znak dziedzictwa żydowskiego. Zagadnienia ochrony

Krajobraz kulturowy polskich miast i miasteczek obfituje w objawy dawnej współegzystencji kultur i religii. Jednym ze znaków tej wielokulturowości jest istnienie do dzisiejszego dnia, przy wielu budynkach mieszkalnych, żydowskich kuczek. Wyznawcy judaizmu spędzali w nich 7 dni jesiennego święta Sukoth. Na skutek uwarunkowań klimatycznych i kulturowych kuczki z Polsce przybrały formę, drewnianych lub murowanych, zabudowanych balkonów, loggii lub ganków. Ich charakterystyczną cechą był otwierany dach. Klapy w dachach kuczek często podnoszono za pomocą mechanizmów, będących wytworami ludowej inżynierii i pomysłowości rzemieślników. Nierzadko zewnętrzne ściany szałasu otrzymywały bogatą dekorację. Obecny stan zachowania kuczek – jednego z nierozerwalnych składników krajobrazu kulturowego polskich miast, jest zazwyczaj bardzo zły. Wobec zagrożeń dla trwania kuczek jako składnika polskiego dziedzictwa kulturowego, należy pobudzać i wykorzystać już istniejące zainteresowanie społeczne. Konieczne jest inicjowanie działań mających na celu opracowania naukowo-historyczne, inwentaryzację, dokumentację, wzmocnienie ochrony prawnej oraz uświadamianie samorządów lokalnych, właścicieli i zarządców nieruchomości.

Czasopismo: Budownictwo i Architektura
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka