rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Kształtowanie empatii i uczuć moralnych u dzieci w wieku przedszkolnym metodami dramy

Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie koncepcji M.L. Hoffmana dotyczącej powiązania empatii z uniwersalnymi etapami rozwoju moralnego, koncentrującej się wokół rozwoju kształtowania się poczucia winy i internalizacji moralnej. Hoffman twierdzi, że rozwój poznawczy jest ściśle związany z rozwojem empatii, a w szczególności rozwojem uczuć moralnych. Przetwarzanie semantyczne wymaga większych umiejętności niż mimikra, kojarzenie czy warunkowanie. Przyjmowanie ról zapewnia zastępcze doświadczenie emocjonalne poprzez postawienie się w sytuacji kogoś innego. Procesem społeczno-kognitywnym, który wskazuje na to, że dana osoba potrafi się wczuć w myśli, uczucia i intencje innej osoby, jest właśnie umiejętność przyjęcia roli. Aktywność w zabawie oparta jest na obserwacji prawdziwego życia (kultury), a jej scenariusze pomagają w poznaniu socjokulturowych konwencji. Drama w edukacji oferuje dzieciom możliwość rozumienia i rozpoznawania emocji i stanów mentalnych innych ludzi, co sprzyja rozwojowi empatii i uczuć moralnych. Szczególna wartość dramy polega na tym, że jest pomocna w rozwijaniu teorii umysłu, uczy dzieci narracji i dialogowania, co sprawia, że zabawa nabiera nowych znaczeń.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Twórczość pedagogiczna nauczycieli jako wyzwanie cywilizacyjne XXI wieku

Recenzja książki: 
Marzenna Magda-Adamowicz, Twórczość pedagogiczna nauczycieli w kontekście systemowym. Źródła, koncepcja  i identyfikacje, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2015.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Wprowadzenie

Zebranie w niniejszym tomie teksty są jedynie przyczynkiem do ukazania stanu badań nad rozwojem pedagogiki przedszkolnej. Autorzy tekstów skupili się głównie na zagadnieniach rozwoju polskiej pedagogiki przedszkolnej, jednak w niektórych opracowaniach pojawiają się wątki pedagogiki na świecie. Problem rozwoju pedagogiki przedszkolnej wymaga dalszych badań, w szczególności przygotowania opracowań poświęconych twórcom tej subdyscypliny.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Od gier terenowych po larpy, czyli pedagogika przygody w procesie edukacji i socjalizacji odbiorców w różnych grupach wiekowych

Tekst ma na celu prezentację doświadczeń zebranych podczas realizacji modułu fakultatywnego pt. Pedagogika przygody, w którym uczestniczyli studenci pedagogiki na Wydziale Pedagogiki i Psychologii Uniwersytetu Śląskiego. Zaprezentowane zostaną również wyniki pilotażowych badań ankietowych dotyczących pedagogiki przygody i gier terenowych, przeprowadzonych wśród studentów. W tekście znajdzie się także odniesienie do metody pracy o nazwie live action role-playing (larp). Zaprezentowane zostaną wyniki badań pilotażowych z zastosowaniem larpów, przeprowadzonych w klasie pierwszej szkoły podstawowej w Piekarach Śląskich. Głównym celem badań była weryfikacja założenia, że gra fabularna w postaci live action role-playing, oparta na autorskim scenariuszu, wpływa na integracje dzieci w wieku wczesnoszkolnym. Zastosowano metodę quasi-eksperymentu pedagogicznego oraz studium przypadku. Podjęte działania polegały na poprowadzeniu larpa z grupą dzieci, które są na etapie wzajemnego poznawania się. Zastosowano technikę obserwacji skategoryzowanej. Studium przypadku zostało uzupełnione swobodną rozmową z poszczególnymi dziećmi. Do przeprowadzenia badań skonstruowano autorskie narzędzie pt. Arkusz obserwacji integracji grupowej oraz autorski scenariusz live action role-playing pt. W Baśniowej Krainie. Na podstawie przeprowadzonych badań można stwierdzić, że live action role-playing w pracy z grupą pomagają odpowiednio zbudować jej strukturę i wspierają kształtowanie się pozytywnych relacji w grupie. Larp umożliwia przeżywanie, doświadczenie i poznanie, co z kolei pozwoliło uczestnikom gry zacieśnić istniejące między nimi relacje.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Koncepcje, podejścia i metody nauczania języka obcego dzieci

Szeroko pojęta metodyka nauczania języków obcych obejmuje swym zakresem zarówno stosowane podczas zajęć metody, techniki, środki i zasady nauczania, jak również kompetencje nauczycielskie oraz konieczność uwzględnienia właściwości i cech rozwojowych uczniów oraz czynników różnic indywidualnych. Metody pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym oraz kwestia doboru adekwatnych komponentów kształcenia językowego opierają się na obserwacji i analizie potrzeb, potencjału i zainteresowań dzieci, czyli muszą być dostosowane do ich możliwości. Poniższy artykuł ma na celu prezentację wybranych metody i podejść, których elementy, techniki i ćwiczenia z powodzeniem możemy stosować w nauczaniu języka obcego najmłodszych. Zarówno rekomendacje Rady Europy i Unii Europejskiej, jak również tendencje w metodyce nauczania języków obcych na pierwszych szczeblach edukacji podkreślają również uwrażliwianie dziecka na język obcy, pobudzenie jego zainteresowania nauką języka i wykształcenie zachowania sprzyjającego jego przyswajaniu i nauce.  Z poniższego przeglądu literatury przedmiotu wynika, że nie ma jednej, uniwersalnej metody nauczania języków obcych, czy też zestawu technik i strategii nauczania, które mogłyby zapewnić sukces wszystkim uczniom, gdyż każdy z nich dysponuje innym zakresem doświadczenia, wiedzy i umiejętności, inne są jego zainteresowania, cechy osobowości, style i strategie uczenia się. Rola doboru odpowiedniej metody nauczania jest kluczowa w procesie dydaktyczno-wychowawczym, zatem najbardziej słusznym wydaje się podejście eklektyczne w celu usprawnienia tego procesu i uzyskania przez uczniów optymalnych wyników w nauce.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Autonomia poznawcza dziecka w koncepcji Marii Montessori – współczesne (re)interpretacje

Artykuł jest teoretyczną analizą montessoriańskiej koncepcji autonomii (samodzielności) poznawczej dziecka, rozumianej jako stopniowe zdobywanie kontroli nad własnym uczeniem się, budowanie zdolności do regulowania jego przebiegu i oceny efektów. Głównym celem jest ukazanie potencjału poznawczego zawartego w myśli pedagogicznej Marii Montessori, głębi jej koncepcji pedagogicznej, a zarazem zaskakującej aktualności założeń, które znajdują potwierdzenie w wynikach współczesnych badań nad uczeniem się. W pierwszej części tekstu ukazano uczenie się jako proces konstruktywistyczny, oparty na zdolności do samodyscypliny, wewnętrznego regulowania własnych impulsów, poddawania ich świadomej kontroli. W drugiej części artykułu ukazano współczesne interpretacje koncepcji M. Montessori, dokonywane przez badaczy i nauczycieli praktyków, pod wpływem najnowszych badań psychologicznych. Przedstawiona tu ewolucja poglądów nauczycieli charakteryzuje się z jednej strony dbałością o „czystość” montessoriańskiej idei, z drugiej zaś krytyczną refleksją nad własną praktyką edukacyjną i odkrywaniem w niej idei i problemów, które – choć nienazwane – tkwią głęboko zakorzenione w przygotowanym do samodzielnego uczenia się otoczeniu klasy Montessori.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Kształtowanie kluczowych kompetencji nauczycieli edukacji elementarnej – raport z badań

Celem artykułu jest zaprezentowanie badań pilotażowych przeprowadzonych wśród studentów drugiego roku studiów niestacjonarnych i stacjonarnych kierunku pedagogika ze specjalnością edukacja przedszkolna i wczesnoszkolna oraz studentów pierwszego roku uczestniczących w projekcie zatytułowanym: „Eksperymentalny program kształcenia nauczycieli przedszkoli i edukacji wczesnoszkolnej w AIK”. Projekt ten jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego, który ma na celu podniesienie kompetencji osób uczestniczących w edukacji na poziomie wyższym, odpowiadających potrzebom gospodarki, rynku pracy i społeczeństwa, poprzez opracowanie i wdrożenie innowacyjnego programu kształcenia nauczycieli wczesnej edukacji. Badania diagnostyczno-weryfikacyjne zostały przeprowadzone w czerwcu 2019 roku. Studenci oceniali swoje kluczowe kompetencje, które uzyskali w trakcie procesu kształcenia. W celu ich porównania zastosowano Test U Manna-Withneya. Analiza wyników badań pozwala na ocenę realizowanych programów, które są podstawą do opracowania nowego modelu kształcenia kluczowych kompetencji nauczycieli edukacji elementarnej. W artykule przedstawiono założenia programu kształcenia nauczycieli, podstawy metodologiczne przeprowadzonych badań oraz analizę zgromadzonych wyników badań.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Dlaczego w przedszkolach Montessori dzieci pracują, a nie bawią się?

Zabawa i praca są, obok nauki, dwiema podstawowymi formami działalności ludzkiej. Zabawa jest nie tylko podstawową formą aktywności małego dziecka, ale też organizacji procesu wychowawczego w przedszkolu. Dlatego celem artykułu jest udzielenie odpowiedzi na pytanie, dlaczego Maria Montessori nazywa działalność dziecka pracą, a nie zabawą. Wyjaśnienie tego zagadnienia jest realizowane w dwóch etapach. Pierwszy to przegląd literatury, na podstawie której sformułowano najważniejsze kwestie współczesnego rozumienia pojęć zabawy i pracy. Drugi to analiza poglądów M. Montessori i porównanie ich z założeniami dotyczącymi zabawy i pracy. Praca dziecka według M. Montessori prowadzi do jego samodzielności, pozwala na budowanie więzi z innymi oraz na odkrywanie i nadawanie sensu swojemu działaniu, jak i przedmiotom znajdującym się w najbliższym otoczeniu. Intencją M. Montessori było dowartościowanie działania dziecka, które sprzyja holistycznemu i integralnemu rozwojowi. Jej poglądy można uznać za zbieżne ze współczesnymi koncepcjami edukacji dziecka, stawiającymi na podmiotowość. Włoszka tworzy odpowiednio przygotowane otoczenie do tego, by dziecko mogło dokonywać wyboru własnej aktywności, która została nazwana pracą.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Rozwijanie umiejętności STEM w przedszkolu. Możliwości i wyzwania z perspektywy przyszłych nauczycieli

Prezentowany artykuł został opracowany w ramach projektu „Erasmus+ KLab4Kids”. Jego głównym celem jest przybliżenie czytelnikom idei edukacji STEM, wyjaśnienie jej interdyscyplinarnego charakteru jak tzw. „metadyscypliny”, a także ukazanie możliwości jej odniesienia do wieku przedszkolnego. Tekst składa się z trzech części. W części teoretycznej zwrócono uwagę na ponadprzedmiotowy/interdyscyplinarny charakter umiejętności STEM, dokonano przeglądu dostępnych w literaturze klasyfikacji tych umiejętności i zaproponowano listę tych umiejętności STEM-owych, które mogą i powinny być skutecznie rozwijane już w wieku przedszkolnym. W drugiej, empirycznej części tekstu, założenia teoretyczne zostały zestawione z wynikami badań sondażowych przeprowadzonych wśród przyszłych nauczycieli – studentów pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej. Omówiono tu wiedzę i poglądy przyszłych nauczycieli na temat istoty i celów edukacji STEM, możliwości jej prowadzenia na zajęciach przedszkolnych, dostrzegane przez badanych bariery, wyzwania i potrzeby w tym zakresie. W podsumowaniu artykułu zwrócono uwagę na wyzwania, jakie stoją przed nauczycielami, aby mogli oni sprostać wymaganiom współczesnego procesu edukacji uwzględniającego kompetencje niezbędne w XXI wieku.   Badania przeprowadzone w ramach programu Erasmus +, projekt „Kitchen Lab for Kids”, numer grantu: 2018-1-PL01-KA201-050857  Artykuł sfinansowany ze środków EU. Wsparcie Komisji Europejskiej dla produkcji tej publikacji nie stanowi poparcia dla treści, które odzwierciedlają jedynie poglądy autorów, a Komisja nie może zostać pociągnięta do odpowiedzialności za jakiekolwiek wykorzystanie informacji w niej zawartych.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Twórczość nauczyciela-wychowawcy jako istotny warunek procesu równania szans w dostępie do kształcenia dziecka z rodziny ubogiej

Rodziny biedne stanowią często środowiska socjalnie i kulturowo zaniedbane, będące obszarami społecznego ryzyka, charakteryzujące się poważnymi objawami dysfunkcjonalności i niewydolności wychowawczej. Dzieci z takich rodzin mają na ogół bardzo ubogi kontakt z dziedzictwem kulturalnym i intelektualnym, napotykają na liczne bariery w dostępie do edukacji, są narażone na dziedziczenie subkultury ubóstwa. Zachodzi więc pilna potrzeba działań mających na celu troskę o los dzieci marginalizowanych z powodu biedy rodziny. Ogromną rolę w tego typu przedsięwzięciach odgrywa środowisko szkolne, będące podstawowym ogniwem edukacji młodych pokoleń. To na nim przede wszystkim spoczywa obowiązek rozbudzania aktywności życiowej, kształtowania zaradności społecznej oraz motywowania pokrzywdzonych przez los do kreowania wartościowego stylu życia, jawiącego się jako szansa awansu społecznego oraz przepustka do lepszego życia. Te trudne i złożone wyzwania edukacyjne generują szczególną potrzebę kształtowania postaw twórczych osób zajmujących się procesami wychowania i edukacji, ponieważ tylko oni są w stanie rozwinąć takie same postawy u swoich wychowanków i wyposażyć ich w potencjał do samodzielnego kształtowania swojego życia i wyrwania się z subkultury ubóstwa materialnego.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Teatr i dziecko jako osoba

Teatr dla dzieci i młodzieży powinien wspierać odbiorcę w jego indywidualnym rozwoju oraz przygotowywać inteligentną i otwartą publiczność w przyszłości. Staje się to szczególnie ważne w świetle zagrożeń współczesnego świata związanych z unifikacją i cybernetyzacją ludzkich społeczeństw. Teatr powiązany z dzieckiem ma dwie odmienne formy: teatr dla dzieci i teatr dziecięcy. Pierwszy z nich jest tworzony przez dorosłych zawodowych artystów dla młodych odbiorców. Sztuka traktowana jest jako źródło wiedzy o kulturze, cywilizacji i kondycji ludzkiej. Jest częścią sztuki dla dziecka. Teatr dziecięcy jest tworzony przez dzieci. Najważniejszy jest tu sam proces twórczy, nie spektakl. Dlatego teatr dziecięcy jest częścią pedagogiki. Tekst prezentuje (w czterech przykładach) realizację koncepcji „teatru interaktywnego”, który rozumiany jest jako działania teatralne włączające widzów w akcję w znacznie większym stopniu niż czyni się to w tradycyjnym teatrze.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Zasada partnerstwa edukacyjnego w edukacji wczesnoszkolnej

Wśród zasad ukierunkowujących działalność dydaktyczno-wychowawczą nauczyciela z uczniami oraz ustalających reguły tej działalności istotną rolę przypisuje się zasadzie partnerstwa edukacyjnego, opartej na wspólnocie wzajemnego oddziaływania na siebie trzech podmiotów edukacyjnych: uczniów – nauczycieli – rodziców, na wzajemnych relacjach, wielokierunkowej komunikacji, interakcjach, którym towarzyszą negocjacje, na aktywności wychowawczo-dydaktycznej i społeczno-kulturowej oraz na ich psychokulturowym podejściu do nauczania, uczenia się i wychowania jako interaktywnym procesie. Zasada partnerstwa edukacyjnego polega na realizacji wspólnego celu, na wielostronnych relacjach, dobrowolności, równości, pomocy i odpowiedzialności, wymaga także określenia obowiązków, obszarów oraz ram podejmowanej współpracy. W niniejszym artykule zaprezentowano pojęcia: partnerstwa i zasady partnerstwa edukacyjnego, skupiając się na idei i sferze uspołecznienia wczesnej edukacji dziecka w różnych środowiskach. Przedstawiono partnerstwo edukacyjne w świetle paradygmatu humanistycznego, kryteria i formy współpracy z rodzicami i interesariuszami, fundamentalne wymiary partnerstwa oraz typy i warunki współdziałania rodziny, szkoły i społeczności lokalnej. Dalej dokonano charakterystyki trzech wartościowych koncepcji partnerstwa edukacyjnego Marii Mendel – Przezroczystej szkoły, Interprofesjonalnej wspólnoty oraz Szkoły elastycznej, stanowiących podstawę do podjęcia dyskursu pedagogicznego. Szczególną uwagę zwrócono na sposoby realizacji tej zasady w praktyce edukacyjnej, której wdrożenie w dobie tak dynamicznych przeobrażeń wcale nie jest łatwe. Oprócz pozytywnych aspektów zastosowania tej zasady w pracy z dziećmi podkreślono szeroko pojęte włączanie rodziców w środowisko szkolne oraz wskazano na konflikty i trudności w nawiązywaniu relacji partnerskich.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Realizacja podmiotowości we współpracy z rodzicami w montessoriańskich przedszkolach publicznych i niepublicznych – raport z badań

Przedmiotem przeprowadzonych badań była realizacja idei podmiotowego traktowania rodziców dzieci uczęszczających do przedszkoli publicznych i niepublicznych opartych na koncepcji pedagogicznej M. Montessori. Ich celem było zdiagnozowanie aktualnej sytuacji dotyczącej współpracy przedszkola z rodzicami w wymiarze instrumentalnym i decyzyjnym oraz przepływu informacji. Problemem głównym stało się pytanie: W jaki sposób montessoriańskie przedszkola publiczne i niepubliczne realizują podmiotowe podejście we współpracy z rodzicami dzieci? Pytanie to zostało uszczegółowione o kwestię: oceny form i sposobów komunikowania się z rodzicami przez nauczycieli, możliwości współuczestnictwa decyzyjnego i instrumentalnego. W celu zebrania opinii rodziców zastosowano sondaż diagnostyczny z techniką ankiety. Badaniami objęto rodziców dzieci, które uczęszczały do przedszkola przynajmniej przez jeden rok, w czterech celowo wybranych placówkach wychowania przedszkolnego, realizujących koncepcję edukacyjną opracowaną przez M. Montessori. Wśród nich były dwie placówki niepubliczne i dwie publiczne z trzech miast: z Krakowa, Białegostoku i Tychów. Badania zostały przeprowadzone w roku szkolnym 2014/2015. Otrzymane wyniki wskazują, że w badanych przedszkolach realizowane są kryteria partycypacji rodziców w pracy placówek. Są oni informowani o koncepcji filozoficznej, pedagogicznej i organizacyjnej przedszkola. Pozytywnie ocenili przepływ informacji na temat rozwoju dzieci. Kwestia współdecydowania o pracy przedszkola jest regulowana statutem przedszkola. W niektórych sprawach nauczyciele powinni bardziej konsultować się z rodzicami oraz uświadamiać ich o swoich działaniach wychowawczych w celu wypracowania jednolitego oddziaływania na dziecko i budowania zaufania.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Piłka czy gramofon? Zabawka edukacyjna na wystawie gier i zabawek na Dynasach w Warszawie w 1902 roku w świetle ówczesnej prasy

Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie zabawek edukacyjnych prezentowanych w dziale specjalnym na wystawie gier i zabawek dziecięcych w Warszawie na Dynasach w 1902 roku. Aby odpowiedzieć na pytanie dotyczące kryteriów doboru zabawek przez komisję pedagogiczną, a także na to, w jakim świetle pracę gremium przybliżono warszawiakom, poddano analizie badawczej materiał prasowy z roku 1902, ograniczając się do trzech miesięcy: września (przed rozpoczęciem wystawy), przełomu września i października (czas trwania wystawy) oraz przełomu października i listopada (po zakończeniu wystawy). Za źródło posłużyły takie czasopisma, jak: „Gazeta Rzemieślnicza”, „Kurier Warszawski”, „Moje Pisemko”, „Przegląd Tygodniowy Życia Społecznego, Literatury i Sztuk Pięknych”, „Przyjaciel Dzieci”, „Tygodnik Ilustrowany”, „Ziarno”. W artykule opisano miejsce wystawy oraz poszczególne jej działy, przedstawiono także skład komisji pedagogicznej i jej zadania. Trzon opracowania stanowi opis wybranych przez członków komisji zabawek uznanych przez nich za edukacyjne. W pracy zaprezentowano także kryteria, którymi się kierowała komisja, a także opinie o niej oraz dokonanych przez nią wyborach, które przebijają się w rubrykach warszawskich gazet z 1902 roku.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia
Wstęp

Współczesna cywilizacja stanowi system różnorodnych połączeń i wzajemnie na siebie oddziałujących powiązań o zasięgu nie tylko lokalnym, ale dokonującym się na zdecydowanie szerszą skalę. Żaden z procesów występujących w jednym państwie nie dotyczy tylko jego terytorium, lecz wywiera wpływ na inne społeczeństwa. Sytuacja taka została określona mianem globalizacji, przyczyniającej się do wizji świata jednego i ujednoliconego. Zbyszko Melosik, analizując powyższe zjawisko, ukazuje jego dwa aspekty. Pierwszy, o pozytywnym zabarwieniu, wskazuje na równouprawnienie narodów oraz wzrost wrażliwości na różnice kulturowe. Z procesem globalizacji współwystępuje zjawisko wielokulturowości, świadomości różnorodności kulturowej, która powinna prowadzić do zaakceptowania odmienności i integracji. Natomiast drugi koncentruje się na ukazaniu negatywnych atrybutów globalizacji – dominacji jednych społeczeństw nad drugimi, rozpowszechnieniu kulturowych standardów Zachodu, homogenizacji świata czy braku zrozumienia odmienności kulturowej .
Zarysowane wyżej dwie perspektywy patrzenia na proces globalizacji wskazują, jak zasadnicza jest edukacja dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. W dynamicznie zmieniającym się świecie dziecko powinno odnaleźć i skonstruować własną tożsamość z jej odrębnością kulturową, a równocześnie asertywnie akceptować i szanować poglądy drugiego człowieka. Narastająca fala migracji, łatwość nawiązywania kontaktów, szybkość komunikacji, koegzystencja różnych kultur na jednym obszarze wskazują, że zjawisko wielokulturowości będzie przybierać na sile. Edukacja musi odpowiedzieć na kwestie współzależności i współistnienia różnych kultur, ale nie w perspektywie problemu, lecz wyzwania. Dlatego aktualny numer kwartalnika „Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce” przedstawia artykuły dotyczące tematu Wielokulturowość jako model edukacji otwartej.
Autorzy tekstów zabierają głos w dyskusji nad procesem wielokulturowości, prezentując różne jej ujęcia. W numerze znajdziemy praktyczne rozwiązania dotyczące edukacji międzykulturowej dzieci w wieku wczesnoszkolnym, postulujące wykorzystanie w jej toku rozmaitych praktyk, np. storytelling. Natomiast rozważania teoretyczne ukazują trudności edukacji elementarnej w środowisku osób niesłyszących, a także w społeczności mniejszości etnicznych – Kaszubów. Całość numeru została dopełniona interesującymi wynikami badań własnych.

Czasopismo: Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, pedagogika, psychologia