rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Metody badania reaktywności węgla w procesach spalania i zgazowania

Światowa produkcja energii elektrycznej bazuje na zastosowaniu paliw stałych, płynnych i gazowych. W Polsce, zajmującej czołowe miejsce pod względem produkcji węgla kamiennego w Europie, 65% zapotrzebowania energetycznego zaspokajane jest z wykorzystaniem tego właśnie surowca. Węgiel kamienny poddawany jest przeróbce głównie w procesach spalania i zgazowania. Na całym świecie nieustannie dąży się do udoskonalania technologii wytwarzania energii elektrycznej przez poprawę sprawności instalacji przemysłowych, przy jednoczesnym uwzględnieniu aspektów środowiskowych, takich jak na przykład redukcja zanieczyszczeń powietrza w wyniku minimalizacji emisji gazów cieplarnianych, powstających w procesie spalania. Głównym produktem procesu zgazowania węgla jest gaz syntezowy, znajdujący wiele zastosowań przemysłowych, zwłaszcza w syntezie chemicznej (w ubiegłym stuleciu była to głównie synteza produktów chemicznych do wytwarzania paliw silnikowych). Zarówno w przypadku spalania, jak i zgazowania węgla, pierwszym etapem procesu jest, trwająca ułamki sekundy, piroliza, czyli proces termicznego rozkładu węgla, której produktami są średniokaloryczny gaz, ciekłe węglowodory oraz stała pozostałość - karbonizat. Jednym z parametrów charakteryzujących węgiel oraz powstający w wyniku jego pirolizy karbonizat, pod względem efektywności zastosowań w procesach przemysłowych, jest reaktywność. Określa ona zdolność węgla lub produktów jego przetwórstwa do przemian termochemicznych w procesach spalania bądź zgazowania i jest zależna od wielu czynników, między innymi od: zawartości części lotnych, popiołów, stopnia uwęglenia wyjściowego węgla oraz warunków przeobrażeń fizykochemicznych, jakim podlega węgiel podczas pirolizy. Brak jest obecnie znormalizowanych metod badania reaktywności węgla lub otrzymanych z niego karbonizatów z uwagi na różnorodność warunków prowadzenia procesów i stosowanych metod zgazowania i spalania węgla oraz brak prostej metodyki laboratoryjnej. W artykule, na podstawie danych literaturowych, opisano metody badania reaktywności węgli lub karbonizatów z zastosowaniem: analizatorów termograwimetrycznych (TGA), reaktorów DTR (Field's Drop Tube Reactor), reaktorów ze złożem stałym (Fixed Bed Reactor), reaktorów ze złożem fluidalnym (Fluidized Bed Reactor - FBR), bomb kalorymetrycznych, reaktorów WRB (Wire Mesh Reactor) oraz reaktorów HRR (Hot Rod Reactor), ze wskazaniem zalet i wad każdej z nich.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Przykładowy przebieg wytwarzania obudowy połączeń wyrobisk korytarzowych

Szkieletowa obudowa odgałęzień i skrzyżowań stanowi rozwiązanie alternatywne typowej, "palmowej" obudowy połączeń wyrobisk, której podstawowym elementem są odrzwia normowe nieznacznie zmodyfikowane. Rozwiązanie tradycyjne, z pozoru tańsze, pochłania znaczne koszty pośrednie związane przede wszystkim z wykonywaniem ogromnych zbędnych wyłomów w stropie. Znaczna szerokość wyrobiska w miejscu wlotu do odgałęziających się wyrobisk, połączona z łukowym kształtem przekroju poprzecznego odgałęzienia powoduje dużą jego wysokość. Wolne przestrzenie przy stropie stwarzają lokalne zakłócenia w systemie wentylacji, a w niektórych przypadkach mogą być miejscem gromadzenia się metanu. Ponadto, duże gabaryty odrzwi i związana z tym mniejsza ich nośność powodują konieczność zastosowania małych podziałek obudowy łukowej. Należy także wspomnieć, że w przypadku niektórych geometrii połączeń wyrobisk, zastosowanie takiego rozwiązania jest absolutnie niemożliwe. Natomiast w przypadku obudowy szkieletowej uzyskuje się konstrukcję zwartą, zaprojektowaną i wykonaną dla konkretnego połączenia wyrobisk Jest ona każdorazowo dostosowywana zarówno pod względem kształtu, wymaganych gabarytów, jak również parametrów wytrzymałościowo-nośnościowych. Artykuł został napisany na podstawie referatu [8] wygłoszonego w 2003 roku na sympozjum zorganizowanym przez Hutę Łabędy SA. Tematyka sympozjum poruszała wybrane zagadnienia z zakresu stosowania stalowych obudów chodnikowych. W artykule przedstawiono cały proces wytwarzania obudowy odgałęzień i skrzyżowań typu szkieletowego. Proces ten dzieli się na dwie zasadnicze części -projektowanie i wykonywanie. Szczególną uwagę poświęcono szeroko rozumianym zagadnieniom projektowania. Pierwszym etapem, podobnie jak w każdym etapie wytwarzania, jest jednoznaczne określenie założeń. Na ich podstawie możliwe jest opracowanie kilku koncepcji obudowy, a następnie wybór rozwiązania optymalnego ze względu na przyjęte kryteria. W dalszej kolejności następuje etap konstruowania uzupełniany licznymi analizami wytrzymałościowymi. Wynikiem jest najpierw trójwymiarowy szkic konstrukcji, a po ostatecznej weryfikacji dokumentacja rysunkowa, która po dokładnym sprawdzeniu jest przekazywana do producenta obudowy. Przebieg całego procesu prześledzono na przykładzie oryginalnej obudowy skrzyżowania łączącego chodnik E-06 i wnękę z pochylnią B-C-02 w kopalni "Murcki".

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Organizacja awaryjnego oświetlenia w kopalniach metanowych

Stosowanie oświetlenia elektrycznego wyrobisk podziemnych i stanowisk pracy w kopalniach metanowych ograniczone jest wymaganiami bezpieczeństwa przeciwwybuchowego. Z godnie z prze-pisami eksploatacyjnymi w przypadku stwierdzenia w wyrobisku podziemnym zawartości metanu powyżej 2% należy niezwłocznie wyłączyć sieć elektryczną, unieruchomić maszyny i urządzenia oraz wycofać ludzi z zagrożonych wyrobisk. Wymaganie to dotyczy również oświetlenia roboczego na podziemnych stanowiskach pracy i dróg ewakuacyjnych. Wyłączenie zasilania powoduje wyłączenie oświetlenia, w tym także wskazującego kierunki dróg ewakuacyjnych. Ewakuacja załogi w takich sytuacjach możliwa jest jedynie przy oświetleniu dostarczanym przez osobiste lampy nahełmowe pracowników. W sytuacjach awaryjnych bierne wskaźniki dróg ewakuacyjnych, wykonane z materiałów odblaskowych, często nie spełniają oczekiwań, gdyż wymagają oświetlenia odrębnym źródłem światła pobudzającym odbicie, przy czym emitowane przez nie światło odbite jest często zbyt słabo widoczne, zwłaszcza w wyrobisku zapylonym lub zadymionym. Przedstawiono koncepcję awaryjnego oświetlenia w kopalniach metanowych, przeprowadzono analizę systemu awaryjnego oświetlenia z wykorzystaniem drabinkowej i szeregowej konfiguracji pod kontem spełnienia wymagań energetycznych dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 94/9/WE (ATEX 100A). Omówiono aspekty realizacji technicznej drabinkowej i szeregowej konfiguracji takiego systemu. Ustalono, że diody LED, ze względu swoje parametry techniczne i niezawodnościowe, znakomicie nadają się do realizacji awaryjnego oświetlenia wyrobisk podziemnych i stanowisk pracy w kopalniach metanowych.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Odpadowe wapno pokarbidowe jako składnik hydromieszanin lokowanych w pustkach poeksploatacyjnych na dole kopalń

W artykule scharakteryzowano wapno pokarbidowe z uwagi na możliwości jego zastosowania jako składnika hydromieszanin podsadzkowych. Badaniom poddano zarówno wapno pokarbidowe otrzymane podczas produkcji acetylenu z karbidu krajowego, jak i karbidu zagranicznego. Stwierdzono znaczące różnice w ich właściwościach. Dotyczyło to składu ziarnowego oraz zawartości wody. Scharakteryzowa-no także krótko stosowane do otrzymywania hydromieszanin odpady poflotacyjne i popioły lotne zawierające produkt odsiarczania i bez tych produktów, a także stosowane do otrzymywania hydromie-szanin wody dołowe. Stwierdzono, że opuszczające proces produkcji acetylenu wapno pokarbidowe jest nasycone gazami toksycznymi, a przede wszystkim fosforowodorem, amoniakiem i acetylenem. Omówiono sposoby usuwania z wapna pokarbidowego tych gazów, które mogą skażać środowisko pracy. Wykazano, że obecność wapna pokarbidowego w hydromieszaninach może powodować takie skutki, jak zmniejszenie zawartości chromu sześciowartościowego skażającego wody kopalniane oraz wpływać korzystnie na właściwości technologiczne tych mieszanin, szczególnie na możliwość zestalania się części stałych i kinetykę tego procesu. Większość efektów zaobserwowanych jako skutek obecności w hydromieszaninach wapna pokarbidowego i ich rozmiar uzależnione są zarówno od rodzaju wapna pokarbidowego, jak i jakości pozostałych składników hydromieszanin.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza segregacji surowców wtórnych w mieście i gminie Jaworzno

W artykule omówiono stosunek mieszkańców do segregacji odpadów i rodzaje odpadów najczęściej segregowanych. Uwzględniono wiek, płeć oraz wykształcenie mieszkańców. Próbę oceny gospodarki odpadami przedstawiono na przykładzie gminy i miasta Jaworzno.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Kompleksowa metoda kontroli stężenia struktur azbestowych w powietrzu. Cz. 1: Opis metody

Publikacja zawiera opis kompleksowej metody kontroli stężeń struktur azbestowych w powietrzu. Omówiono w niej: sposób lokalizacji punktów pobierania próbek, pobieranie próbek z powietrza i przygotowanie próbek do analizy, identyfikację struktur na podstawie cech morfologicznych, chemicznych, strukturalnych (długości l, średnicy d, l/d i ich rodzaju), zliczanie struktur w próbce i wyznaczanie ich liczby w określonej objętości powietrza.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Poziom przyzwolenia górników na wydłużenie wieku emerytalnego

W artykule przedstawiono wyniki badań sondujących opinie dotyczące przechodzenia górników na wcześniejsze emerytury. Przeprowadzony wśród tej grupy zawodowej sondaż wskazał, iż nie ma powszechnego przyzwolenia na wprowadzenie zmian w obowiązujących warunkach, uprawniających do przechodzenia na górniczą emeryturę. W opinii górników za zachowaniem status quo przemawiają w szczególności ciężkie i szkodliwe warunki, w jakich wykonują swoją pracę, a także jej fizyczna trudność oraz ponoszone ryzyko wypadkowe i chorobowe. Zdecydowane poparcie górników dla zachowania przez nich prawa do wcześniejszej emerytury, wiąże się z odczuwanym znacznym poziomem zadowolenia ze sposobu, w jaki działa system ubezpieczeń emerytalnych górników. Badani górnicy w większości aprobują warunki przechodzenia na wcześniejsze emerytury stawiane przez ustawodawcę. Jednocześnie nie dają przyzwolenia na zmianę obowiązującej granicy prawnej wieku emerytalnego.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Działalność jednostek wojskowych w obliczu wymagań ochrony środowiska

Rozwój militarny sił zbrojnych, ciągłe zwiększanie ilości i jakości zadań wykonywanych, zwłaszcza na rzecz polskich kontyngentów wojskowych, stawia przed dowódcami konieczność nie tylko stałego doskonalenia umiejętności podległych żołnierzy, ale także wprowadzania nowych rozwiązań i technologii w dziedzinie ochrony środowiska. Trudność tego zadania polega przede wszystkim na pogodzeniu ze sobą priorytetowej dla żołnierzy realizacji poleceń przełożonych, z troską o ochronę środowiska, nawet w warunkach zagrożenia, jakim są misje międzynarodowe. Rola edukacji ekologicznej pozwala na realizowanie zadań z troską o właściwe zabezpieczenie środowiska i jest integralnym elementem szkolenia na każdym etapie drogi służbowej każdego żołnierza. Można prognozować, że w najbliższych latach negatywne oddziaływanie na środowisko naturalne wszelkich działań prowadzonych przez siły zbrojne, będzie się znacznie zmniejszać.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Obserwacje zmian ekshalacji radonu w rekultywowanym osadniku kopalnianych wód dołowych

W artykule przedstawiono wyniki pomiarów ekshalacji 222Rn z osadów dennych likwidowanego osadnika wód dołowych. Badania prowadzono podczas wszystkich etapów likwidacji, tj. od osuszania, poprzez przykrywanie warstwami uszczelniającymi, aż po działania agrotechniczne i nasadzeniowe. Wyniki badań wykazały, że wykonana rekultywacja osadnika zaowocowała obniżeniem ekshalacji radonu do wartości typowych dla terenów naturalnych. Stwierdzono jednocześnie, iż w przypadkach uszkodzenia lub rozszczelnienia warstw przykrywających osady denne, dojdzie do wzmożonej ekshalacji radonu.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Badania procesu zgazowania węgla kamiennego w obecności K2CO3

Technologie zgazowania węgla są technologiami dojrzałymi, które znajdują zastosowanie w przemyśle. W dalszym ciągu prowadzone są jednak prace nad rozwojem nowych i doskonaleniem już istniejących rozwiązań technologicznych w tym zakresie. Liczne prace badawcze poświęcono zastosowaniu katalizatorów w omawianym procesie. W niniejszej pracy przedstawiono wyniki badań eksperymentalnych procesu zgazowania parą wodną węgla z dodatkiem K2CO3 jako katalizatora procesu w laboratoryjnej instalacji z reaktorem ze złożem stałym. Badaniom poddano węgiel pochodzący z kopalni "Szczygłowice" z pokładu 405/1. Przeprowadzono dwie serie eksperymentów. W pierwszej z nich zgazowywano węgiel bez dodatku katalizatora w temperaturze 700, 800 i 900¯C. Objętość produkowanego gazu w temperaturze 900¯C była około 20% większa, niż objętość gazu otrzymanego w procesie zgazowania w temperaturze 700¯C. W drugiej serii eksperymentów węgiel zgazowywano z dodatkiem 5, 7,5, 10, 12,5, 15, 17,5, 20 i 22,5% wag. K2CO3 w temperaturze 700¯C. Przy zastosowaniu powyżej 10% wag. K2CO3 zaobserwowano wzrost ilości produkowanego gazu w procesie oraz zmiany w jego składzie. Jako optymalną ilość katalizatora określono 15% wag. K2CO3, dla którego otrzymano objętość gazu, porównywalną z objętością uzyskaną w temperaturze 900¯C bez dodatku katalizatora.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Nowy przetwornik drgań - metoda badań, właściwości metrologiczne

Częstym skutkiem oddziaływania drgań mechanicznych na ludzi, uczestniczących w realizacji wielu procesów technologicznych, jest choroba zawodowa zwana zespołem wibracyjnym. Dotyczy to przede wszystkim przypadków, w których drgania przenoszone są do kończyn górnych pracowników obsługujących narzędzia ręczne o napędzie pneumatycznym i spalinowym. Zagrożenia człowieka w środowisku pracy, potwierdzone corocznymi raportami na temat zapadalności na choroby zawodowe wymagają systematycznych badań obejmujących pomiary parametrów drgań i, na ich podstawie, oszacowania stanu oddziaływania drgań na konkretnego pracownika Międzynarodowe i krajowe dokumenty normalizacyjne precyzują, miedzy innymi prawidłową, z uwagi na transmisję drgań do organizmu człowieka, lokalizację przetwornika dla tych pomiarów -w miejscu kontaktu rąk pracownika z drgającą powierzchnią. Brak odpowiednich przetworników pomiarowych uniemożliwia jednak taki pomiar i sprawia, że w praktyce powszechnie stosuje się metodę zastępczą, tj. pomiar obok rąk pracownika, sankcjonowaną co prawda przez przepisy metodyczne, będącą jednak odstępstwem, fałszującym w-pewnym stopniu wyniki pomiarów. W artykule przedstawiono wyniki kolejnego etapu badań, prowadzonych w celu opracowania metody pomiaru drgań w miejscu kontaktu rąk człowieka, odpowiadającej wymaganiom zawartym w krajowych i międzynarodowych dokumentach normalizacyjnych. Przedmiotem tego etapu badań był prototyp trójosiowego piezoelektrycznego przetwornika drgań, oznaczonego roboczym symbolem A3R firmy EMSON-MAT, skonstruowany specjalnie dla tego typu pomiarów. Z uwagi na specyficzny kształt przetwornika, zakres badań obejmował, opracowanie sposobu mocowania przetwornika do wzorcowego źródła drgań oraz pomiar parametrów metrologicznych przetwornika i określenie ich zgodności z wymaganiami zawartymi w przepisach metrologicznych. W ramach pomiarów parametrów metrologicznych wyznaczono czułości znamionowe, zmierzono charakterystyki przetwarzania i charakterystyki częstotliwościowe oraz wyznaczono, w ograniczonym zakresie, względne czułości poprzeczne przetwornika. Wyniki pomiarów zaprezentowano w formie tabel i wykresów. W wyniku badań stwierdzono, że prototypowy przetwornik drgań A3R spełnia wymagania metrologiczne ustalone w przepisach metrologicznych o piezoelektrycznych użytkowych przetwornikach drgań. Pozytywne wyniki pozwalają na kontynuację badań porównawczych dwóch sposobów lokalizacji miejsca pomiaru drgań - dotychczas stosowanego w praktyce, obok rak pracownika oraz nowego, w miejscu kontaktu rąk pracownika z drgającą powierzchnią, w warunkach symulujących pomiary na stanowisku pracy, na którym drgania są przenoszone do organizmu człowieka przez kończyny górne.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Samozagrzewanie produktów ścierania okładek gumowych taśm przenośnikowych

Praktyka ubiegłych lat wykazała, że przenośniki taśmowe stanowią jedną z głównych przyczyn pożarów egzogenicznych w kopalniach. Główny element przenośnika - taśma przenośnikowa - może być zarówno przyczyną pożaru, jak i powodem jego rozprzestrzeniania się. Aby zminimalizować to niebezpieczeństwo, w górnictwie podziemnym stosuje się wyłącznie trudno palne taśmy przenośnikowe. Pomimo tego, jak również stosowania wielu dodatkowych środków bezpieczeństwa, zidentyfikowane zostało nowe zagrożenie związane z pracą przenośników, polegające na tworzeniu się, a następnie samozagrzewaniu produktów ścierania bieżników taśm przenośnikowych. Ściery z bieżników taśm przenośnikowych, w warunkach pracy pod ziemią, powstają najczęściej na skutek tarcia, co powoduje podwyższenie ich temperatury już podczas samego procesu ich powstawania. Zważywszy na konieczność ciągłego przewietrzania chodników kopalnianych, związaną z wymuszonym ruchem powietrza wokół nagrzanego ścieru, niebezpieczeństwo zaistnienia gwałtownej reakcji z wydzieleniem ciepła jest duże. Dotychczas nie stwierdzono zapalenia się ścierów gumowych płomieniem, zaobserwowano jednak występowanie wysokiej temperatury, do której nagrzewały się ściery (ok. 600 &deg;C). Ze względu na fakt, że w warunkach naturalnych następuje bezpośredni kontakt rozgrzanego ścieru z węglem, istnieje poważne niebezpieczeństwo powstania pożaru. Przedstawione w artykule badania stanowią próbę wyjaśnienia zjawiska samozagrzewania produktów ścierania bieżników gumowych taśm przenośnikowych. Omówiono wyniki analizy termicznej (DTA) oraz badań samozagrzewania ścierów trzech rodzajów mieszanek gumowych stosowanych do produkcji taśm przenośnikowych. Dowiedziono istotnego wpływu rozdrobnienia materiału używanego na bieżniki taśm na jego skłonność do samozagrzewania (niezależnie od zastosowanych środków uniepahuających). Ponadto, określono wpływ temperatury otoczenia oraz atmosfery na przebieg zjawiska samozagrzewania ścierów gumowych oraz wyznaczono parametry krytyczne samozagrzewania. Temperatura krytyczna ścierów okładek gumowych taśm przenośnikowych oznaczona według normy PN-93/G-04558 wynosi: mieszanka MK (kauczuk chloroprenowy) 225 &deg;C, mieszanka GB (kauczuk nitrylowy) 215 &deg;C, mieszanka PZ (kauczuk butadienowo-styrenowy) 225 &deg;C. Badania temperatury krytycznej wykonano, stosując trzy różne szybkości przepływu powietrza (10,25, 40 dm3/h). Wykazano możliwość zagrożenia pożarowego wynikającego ze skłonności do samozagrzewania produktów ścierania okładek taśm przenośnikowych stosowanych w kopalniach węgla kamiennego.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zastosowanie metody płytkiej refrakcji sejsmicznej do określania własności fizycznych warstw czwartorzędowych

Metodę płytkiej refrakcji stosuje się standardowo do obliczania granic litologicznych. W artykule przedstawiono możliwość jej dodatkowego wykorzystania do obliczania stałych materiałowych. Na podstawie wykonanych badań obliczono dynamiczne moduły sprężystości dla utworów czwartorzędowych, wykształconych w postaci piasków (suchych i zawodnionych), gliny i iłu. Najmniejsze wartości prędkości propagacji fal sejsmicznych stwierdzono w piaskach suchych (VP-Ą\Q m/s, V, = 280 m/s), te same piaski ale zawodnione (poniżej poziomu zwierciadła wód gruntowych) charakteryzowały się prędkościami: Vf = 1600-2000 m/s, V, = 500-600 m/s. Nieco większe prędkości (w stosunku do suchych piasków) zanotowano w przypadku glin: Vp = 700 m/s, V, = 500 m/s.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ nierówności sztywnego prowadzenia naczyń na zmianę obciążeń lin wyciągowych - metodyka badań, wyposażenie aparaturowe

W praktyce kontrola i diagnostyka wyciągów szybowych polega przede wszystkim na badaniu prostoliniowości torów prowadzenia naczyń, w celu określenia miejsc w szybach, w których występują nierówności tych torów. Badania zmian obciążeń lin wyciągowych prowadzone są w ograniczony sposób z uwagi na brak dostępnej aparatury badawczej. Nie wykonywano dotychczas równoczesnych badań prostoliniowości torów prowadzenia naczyń i zmian obciążeń lin wyciągowych nośnych, które umożliwiałyby ustalenie współzależności miedzy tymi zmianami. W artykule przedstawiono dotychczas stosowane sposoby obliczania zmiany obciążeń lin wyciągowych, przyczyny powstawania nierówności torów prowadzenia naczyń i metodę kontroli tych nierówności. Stosowane dotychczas układy do pomiaru obciążeń lin wyciągowych są układami stacjonarnymi przystosowanymi do badań w konkretnym wyciągu szybowym. Zaprezentowane urządzenie do pomiaru obciążeń lin wyciągowych opracowano w GIG i będzie ono wykorzystane do badań przemysłowych. Opracowana metodyka pomiarów umożliwi weryfikację teoretycznych zależności, co będzie stanowiło następny etap prac badawczych.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zanieczyszczenie fosforem: bariera dla poprawy stanu ekologicznego rzek na Górnym Śląsku

W artykule przeanalizowano problem zanieczyszczenia fosforem rzek w wysoko zurbanizowanej części województwa śląskiego. Stwierdzono, że pomimo znacznej rozbudowy i modernizacji komunalnych systemów oczyszczania ścieków, w ostatnim dziesięcioleciu nie nastąpiła znacząca poprawa jakości wód, a stężenie fosforu ogólnego kilkukrotnie przewyższa progowe wartości limitujące możliwość osiągnięcia dobrego stanu ekologicznego w rozumieniu Ramowej Dyrektywy Wodnej. Wysunięto hipotezę, w myśl której, osiągnięcie znaczącej poprawy jest możliwe pod warunkiem wprowadzenia systemów doczyszczania ścieków oraz wprowadzenia w poszczególnych zlewniach lokalnych rozwiązań technicznych i przestrzennych ograniczających zanieczyszczanie fosforem przez spływ powierzchniowy z terenów zurbanizowanych.

Czasopismo: Prace Naukowe GIG. Górnictwo i Środowisko / Główny Instytut Górnictwa
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka