rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Wirkungen des Mindestlohns oder im Dschungel der Elastizitäten

W niniejszej pracy omówione zostaną założenia wprowadzonej przez rząd płacy minimalnej, z punktu widzenia narzędzi teorii mikroekonomii. Wskazane zostaną możliwe różne efekty jej oddziaływania na gospodarkę. Z zaprezentowanych w artykule rozważań jasno wynika, że jak do tej pory brak nam wiedzy empirycznej, by możliwie wiarygodnie prognozować wpływ płacy minimalnej na funkcjonowanie wielu obszarów gospodarczych. Możliwe jest jedynie wytyczenie prognozy kierunku rozwoju.
 

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Ewolucja usztywnienia nowoczesnych mostów wiszących

Historia nowoczesnych mostów wiszących notuje kilka ewolucyjnych zwrotów, które wpłynęły na rozwój i innowacje techniczne związane z mostownictwem. W ciągu ostatnich 200 lat można było zaobserwować parę takich istotnych reorientacji projektowych, m.in. zastąpienie płytowych łańcuchów wiązkami drutu, wprowadzenie głębokich usztywnień ustroju nośnego czy integracja kratownicowych dźwigarów z pomostem drogowym.

Czasopismo: Nowoczesne Budownictwo Inżynieryjne
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Metody opracowywania historycznych materiałów gwarowych na przykładzie ankiet Georga Wenkera

W artykule przedstawiono ogólną charakterystykę ankiet Georga Wenkera do Niemieckiego atlasu językowego zapisanych w językach słowiańskich (ankiety czeskie, łużyckie, kaszubskie, polskie) i metody ich opracowywania. Szczegółowiej omówiono materiały z Mazur wschodnich (m.in. cechy fonetyczne, leksykę). W tekście wskazano na znaczenie ankiet w odtwarzaniu dawnego systemu gwarowego oraz badaniu zmian językowych, szczególnie na obszarach pogranicznych. Zwrócono również uwagę na wykorzystanie ankiet jako źródła informacji o dawnych zwyczajach, strojach ludowych, praktykach religijnych.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Archaiczność polszczyzny południowokresowej. Zagadnienia teoretyczno-metodologiczne

W artykule został omówiony problem archaiczności polszczyzny południowokresowej. Przedstawiono podstawy teoretyczne zagadnienia archaiczności odmian terytorialnych języka (teoria falowa J. Schmidta, poglądy neolingwisty włoskiego M. G. Bartoliego). Zreferowano wyniki badań autorów polskich na temat archaizmów i innowacji w kontekście centrum i peryferii językowych: T. Milewskiego, Z. Stiebera, H. Popowskiej-Taborskiej. Na tym tle przedstawiono cechy archaiczne polszczyzny południowokresowej w odniesieniu do XVII–XVIII wieku. Zwrócono uwagę na problemy metodologiczne oraz interpretacyjne dotyczące funkcjonowania archaizmów w tej odmianie języka (konieczność zastosowania metod językoznawstwa konfrontatywnego oraz historyczno-porównawczego, trudność w odróżnieniu archaizmu od zapożyczenia).

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Słownictwo polskie w gwarach rosyjskich (na podstawie materiałów Словаря русских народных говоров)

Na podstawie materiałów pierwszych tomów Słownika rosyjskich gwar ludowych w artykule dokonano analizy rosyjskiego słownictwa gwarowego, które prawdopodobnie powstało na skutek oddziaływania języka polskiego. Główne uzasadnienie kwalifikacji rosyjkiego wyrazu gwarowego jako ewentualnej pożyczki z polszczyzny stanowi jego lokalizacja: Smoleńszczyzna, Litwa, Łotwa i niektóre inne regiony. Analizowane są poszczególne części mowy i klasy leksykalno-semantyczne wyrazów samodzielnych.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Badanie pola tematycznego z zakresu stroju ludowego na podstawie danych z Korpusu Spiskiego

Celem artykułu jest omówienie leksyki z zakresu stroju ludowego, utrzymującej się współcześnie w mowie mieszkańców Spisza. Powszechnie wiadomo, że archaiczne nazwy zanikają wraz z wymieraniem tradycyjnych form życia wiejskiego, a ich miejsce zastępują nowe, ogólne określenia. Dane do badania pola tematycznego pochodzą z Korpusu Spiskiego. Otrzymane wyniki stanowią zbiór ok. 150 nazw elementów stroju ludowego. W opisie stosuje się podział na makro- i mikropola w obrębie stroju męskiego oraz kobiecego. Leksyka zróżnicowana jest pod względem formalnym, semantycznym, geograficznym oraz frekwencyjnym.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Synonimia słowotwórcza przymiotników w gwarach – wybrane problemy interpretacyjne

Autor prezentuje wybrane problemy analizy odprzymiotnikowych derywatów, które wchodzą w relacje synonimii słowotwórczej. Na przykładzie występujących w gwarach Polski centralnej przymiotników ekspresywnych oraz oznaczających intensyfikację cechy lub jej osłabienie omawia trudności związane z interpretacją znaczenia derywatów oraz funkcji formantów, które je tworzą. Przymiotniki oznaczające wysoki stopień natężenia danej cechy tworzą szeregi synonimów bliskoznacznych, których formanty, pełnią różną funkcję – ekspresywną (np. -uchny, -uśki, -utki, -usi, -usieńki) oraz wzmacniającą i wyolbrzymiającą nazywaną cechę (np. -chny, -achny, -alachny, -aśny, -aśki). Szczególną uwagę zwraca się na kontekst, który odgrywa podstawową rolę w prawidłowym odczytaniu znaczenia przymiotników o znaczeniu cechy niepełnej. Jest on podstawowym narzędziem selekcji materiału, w którym te same formanty (np. -awy, przy-, przy-/-awy) tworzą derywaty wskazujące na osłabienie cechy podstawowej oraz jej nadmiar.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Zanikanie formantów rodzinnych w gwarach a nietypowe problemy badawcze współczesnej dialektologii (na przykładzie wsi poddukielskich w Beskidzie Niskim)

Przedmiotem artykułu są nietypowe problemy badawcze, na które od przełomu wieków XX i XXI natrafiają współcześni badacze języka mówionego wsi. W opisie przemian językowych społeczności wiejskich muszą oni bowiem uwzględniać zarówno przeobrażenia dokonujące się w gwarach, jak i w języku ogólnopolskim, ponieważ przedmiotem ich analiz staje się substandard wiejski, dodatkowo nieustannie modyfikowany przez polszczyznę medialną i wzorce angloamerykańskie. Nietypowe problemy badawcze pokazuję na przykładzie zanikających „formantów rodzinnych”, czyli przyrostków służących w gwarach do tworzenia nazw żon, synów i córek, zebranych we wsiach poddukielskich w Beskidzie Niskim. Materiał obejmujący cały wiek XX i początek wieku XXI zawiera też przykłady wskazujące na zjawisko odfleksyjniania imion i nazwisk w substandardzie wiejskim w strukturach składniowych typu: imię + od + gen. sg. nazwiska // imienia // przezwiska ojca lub matki.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Badania leksyki gwarowej w dobie przemian i globalizacji

Główny cel artykułu stanowi próba zarysowania problemów związanych z gromadzeniem leksyki gwarowej w dobie przemian językowo-kulturowych i globalizacji. W opracowaniu wykorzystano m.in. wnioski z eksploracji terenowej, którą autor prowadzi od roku 2011 w gminie Wręczyca Wielka na północy województwa śląskiego w powiecie kłobuckim. W pierwszej części tekstu omówiono pokrótce wpływ przemian cywilizacyjno-kulturowych i procesów globalizacyjnych na słownictwo mieszkańców współczesnej wsi. Przybliżono także specyfikę badań terenowych z pierwszej połowy XX w. W drugiej części przedstawiono natomiast trudności, na jakie napotyka współczesny badacz gwar. Zaproponowano również kilka rozwiązań metodologicznych, które mogą ułatwić gromadzenie materiału leksykalnego.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Rzeczownik hasen i formacje pochodne w gwarze Bugaja na Pogórzu na tle innych gwar

Celem artykułu jest przedstawienie rzeczownika hasen / hasyn / hasynt, czasownika hasnować i jego derywatów prefiksalnych funkcjonujących w gwarze Bugaja na Pogórzu (gm. Biecz, pow. Gorlice). Czasownik hasnować ‘zyskiwać, przynosić korzyść, pożytek’ – derywat od słowacyzmu pochodzenia węgierskiego hasen ‘zysk, korzyść, pożytek’ (przez niektórych uznawanego za bezpośredni hungaryzm) – w gwarze okolic Biecza zyskał nowe znaczenie ‘trwonić, marnować’, wykazując się łączliwością leksykalną z określeniami dóbr materialnych, pieniędzy, majątku itp. W artykule przedstawiono stan udokumentowania leksykograficznego omawianej grupy wyrazów, ich zasięg terytorialny, etymologię, znaczenia i hipotezę dotyczącą przyczyn zmian semantycznych.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Dialektologiczne badania terenowe na podstawie kolekcji muzealnej jako metoda budowania nowych kontekstów kulturowych

Dialektologiczne badania terenowe w areałach charakteryzujących się skomplikowaną sytuacją socjolingwistyczną wymagają od eksploratora wiedzy także historycznej i etnograficznej. W artykule została przedstawiona metoda badań kontaktów językowych na pograniczu w oparciu o materiały archiwalne i obiekty muzealne. Korzystając z tej metody, badacz otrzymuje możliwość odczytania nowych kontekstów kulturowych, pozyskania nowego materiału gwarowego, a nawet łatwiejszego nawiązania kontaktu z informatorami. Metoda ta pozwala także spojrzeć na muzealia jako pomocne instrumentarium w dialektologicznych badaniach terenowych, a nie wyłącznie „martwą” materię.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
O gwarowej artystycznej metaforze niekonwencjonalnej na przykładzie poezji Podhala

W gwarowej poezji Podhala obok nurtu ludowego wyodrębnił się także nurt zindywidualizowanej liryki, prezentującej subiektywną wizję świata, przefiltrowaną przez wrażliwość poety. Teksty należące do tego nurtu cechuje niekonwencjonalna metaforyka, polegająca na zastosowaniu figur stylistycznych świadomie i twórczo modyfikujących konwencje ludowego stylu artystycznego lub też inspirujących się innymi wzorcami. Celem niniejszego artykułu jest analiza czterech przykładów niekonwencjonalnych metafor gwarowych o różnym stopniu złożoności. Wszystkie zostały zaczerpnięte z tekstów współczesnych poetów Podhala. W nawiązaniu do interakcyjnej teorii metafory M. Blacka zostaną omówione przekształcenia semantyczne, którym poddano poszczególne wyrażenia gwarowe w celu wydobycia z nich nowych znaczeń.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Kalki semantyczne, strukturalne i kolokacyjne z języka rosyjskiego w gwarach polskich na terenie Rosji

W artykule przedstawiono rozważania dotyczące systemu leksykalnego polskich gwar przesiedleńczych w Rosji, który uległ silnemu wpływowi dominującego języka ich otoczenia. Autor omawia zagadnienia związane z wyodrębnieniem semantycznych i strukturalnych kalk w tych gwarach i w szczególności z rozróżnieniem kalk i adaptowanych zapożyczeń z języka rosyjskiego. Te problemy powstają na skutek bliskiej pokrewności kontaktujących się słowiańskich odmian językowych. W celu rozwiązania części tych problemów, uwzględniając fakt, że w wielu przypadkach kalki i/lub adaptowane zapożyczenia używane są w ściśle określonych kolokacjach, w artykule zaproponowano wprowadzenie pojęcia „kalki kolokacyjne”, które, zdaniem autora, pozwala na adekwatny opis badanych zjawisk.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Klasyfikacja słownictwa z zakresu pola WYPOSAŻENIE I WYSTRÓJ WNĘTRZ

Artykuł przedstawia podział słownictwa z zakresu pola semantyczno-tematycznego WYPOSAŻENIE I WYSTRÓJ WNĘTRZ. We wstępie autorka odnosi się do klasyfikacji innych badaczy (Andrzeja Markowskiego, Barbary Batko-Tokarz, a także Anny Piotrowicz i Małgorzaty Witaszek-Samborskiej), a następnie prezentuje własną propozycję podziału na podpola. Poszczególne podpola zobrazowane są przykładowymi leksemami zgromadzonymi na terenie powiatu poddębickiego.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Wykładniki ekwiwalencji w wybranych inwentarzach z XVIII wieku

Artykuł przedstawia wykładniki ekwiwalencji, za pomocą których jest ona w tekście ustanawiana. Będziemy rozważać relację wewnątrzsystemową, w obrębie jednego języka, na boku pozostawiając ekwiwalencję w przekładzie. Ekwiwalencja to relacja semantyczna łącząca co najmniej dwa elementy (ekwiwalenty). Ekwiwalenty są równoważne w danym tekście, tj. mają wspólny referent (np. Jankesi = Amerykanie), i mogą przyjmować formę pojedynczych wyrazów lub dłuższych fraz (np. Japonia = Kraj Kwitnącej Wiśni). Ekwiwalencja może być przydatna dla dialektologa, ponieważ może służyć w tekście do zestawiania jednostek literackich i gwarowych. Wyróżniono środki składniowe, interpunkcyjne i leksykalne.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Teksty urzędowe autorstwa mieszkańców wsi jako materiał do badania ich kompetencji komunikacyjnych – problemy i wyzwania metodologiczne

Przeobrażenia kulturowe i cywilizacyjne współczesnej wsi powodują konieczność interdyscyplinarnych badań umożliwiających uchwycenie i opis tych zmian. Badaniom poddawano dotąd niemal wyłącznie język mówiony jako podstawowy i zwykle jedyny kod komunikacji mieszkańców wsi, którzy teksty pisane tworzą rzadko, głównie w kontaktach z urzędem. Teksty takie dają więc rzadką okazję wglądu w ich kompetencje komunikacyjne, tekstotwórcze, stylistyczne, w stosowane przez nich strategie perswazyjne. Pokazują też, na ile gwara odzwierciedla się w ich tekstach pisanych. Potencjał takich tekstów potwierdziły badania podań do małopolskich ośrodków pomocy społecznej. Poddanie analizie materiału z innych obszarów Polski pozwoliłoby wysnuć ogólniejsze wnioski na temat stylu urzędowego mieszkańców wsi.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Gwarowa etykieta językowa i religia

W artykule podjęto próbę przedstawienia zależności pomiędzy licznie obecnymi w gwarze modlitewnymi formułami codziennej etykiety a tradycyjną chłopską religijnością i osadzonymi w niej: modelem wiejskiej grzeczności oraz systemem wartości i norm obyczajowych. Jak dowodzą analizy wybranych formuł grzecznościowych (quasi-religijnego powitania, pożegnania, powitania przy pracy i jedzeniu posiłków), mają one początek w kulturowym mechanizmie religijnej aksjologizacji rozmaitych sfer życia, skryptów, gestów kultury, oraz w sakralizacji pracy na roli i wszystkich obszarów związanej z nią aktywności człowieka. Należą one jednocześnie do kultury „dobrego słowa”, traktującej życzenie jako realny dar, zapewniający odbiorcy, z pomocą Boga, pomyślność, zdrowie i szczęście we wszelkich okolicznościach życia prywatnego i społecznego (nie wyłączając jedzenia i spożywania alkoholu). Artykuł reprezentuje antropologiczno-kulturowy nurt badań w dialektologii.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Ikonografia w słowniku gwarowym

W związku z szybkim zanikaniem wiejskiej kultury materialnej opisy językowe artefaktów stają się coraz trudniejsze. Istotnym elementem dopełniającym takie opisy staje się w tej sytuacji ikonografia. Ikonografia jest więc w słowniku gwarowym:1) dopełnieniem definicji;2) szansą weryfikacji definicji;3) pomocą w poprawnym ustawieniu ekspozycji etnograficznych;4) środkiem przedstawienia specyfiki etnograficznej w danym regionie;5) uzupełnieniem opisu etnologicznego;6) środkiem przedstawienia relacji między elementami składowymi artefaktu złożonego konstrukcyjnie.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Hasło w słowniku gwarowym – problem metodologiczny współczesnej dialektologii

Przedmiotem rozważań są problemy metodologiczne związane z wartością naukową i poznawczą hasła słownikowego, rozpatrywane w aspekcie praktycznej użyteczności słowników gwarowych regionalnych i lokalnych oraz ich przydatności w dialogu pokoleń i promocji regionu. Istotą hasła słownikowego jest zarówno liczba i układ poszczególnych jego segmentów składowych, ich reprezentatywność i możliwość oddziaływania, jak i włączenie do słownika mapy i ilustracji, zarezerwowanych jeszcze do niedawna dla innych publikacji. Mapa i ilustracja powinny zostać wkomponowane w hasło, zgodnie z założeniem pozwalającym na pełne wykorzystanie informacji geograficznych, a jednocześnie na uchwycenie miejsca danego leksemu w strukturze gwarowej regionu z wszechstronną wizualizacją desygnatu.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Wielkopolskie Słowniki Regionalne – założenia leksykograficzne serii

Gwary wielkopolskie są najsłabiej udokumentowane leksykograficznie, toteż proponowana seria Wielkopolskie Słowniki Regionalne jest próbą nadrobienia tych zaległości. Ze względu na ograniczoną liczebność zespołu dialektologów (tylko 3 osoby) zdecydowano, że współpracować będziemy z różnymi środowiskami lokalnymi, szczególnie ze szkołami. Eksploracja terenowa o wyraźnym założeniu leksykograficznym zawężona jest do wybranego pola tematycznego, a specjalny kwestionariusz zawiera 600–800 specjalnie skonstruowanych pytań prowokujących rozmówców do dłuższych wypowiedzi; pożądane też są fotografie omawianych desygnatów. Identyczne tematycznie słowniki mają być przygotowane dla kilku regionów Wielkopolski – w zamierzeniu ma ich być 4–5 – co w dalszej perspektywie stwarza możliwości analiz komparatystycznych. Dopuszczamy ponadto możliwość zestawiania podobnych słowników także z różnych dialektów polskich jak i w kontekście slawistycznym. Słowniki mają mieć charakter popularnonaukowy, przez co rezygnujemy z zamieszczania informacji gramatycznych, etymologii itp. Wartość naukową dodatkowo akcentuje obecność jednostek leksykalnych istotnych w badaniach lingwistycznych, zarówno dotyczących języka polskiego jak i niektórych zależności slawistycznych. Przestrzegana jest zasada synchronii – podajemy datę rejestracji materiału w terenie, charakterystykę współczesnego stanu gwary oraz szkic o historii terenu i współpracującej szkoły.

Czasopismo: Gwary Dziś
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo
Polityka transportowa jako narzędzie kształtowania zagospodarowania przestrzennego i systemów transportowych w wielkich miastach kanadyjskich

W artykule przedstawiono działania w zakresie polityki transportowej w wielkich miastach kanadyjskich: Montrealu, Toronto i Vancouver. Polityka transportowa powinna integrować rozwój zagospodarowania przestrzennego i systemów transportu, które są równocześnie elementem zagospodarowania przestrzennego, a także to zagospodarowanie kształtują. Znacząca rola, w kontekście deklarowanej zasady zrównoważonego rozwoju, przypada rozwojowi alternatywnych form transportu publicznego i rowerowi. Na skutek dużego zatłoczenia miast ruchem samochodowym występuje tendencja do znaczącego wykorzystania różnych form szybkiego transportu zbiorowego, który trwale zmienia podział zadań przewozowych oraz zmniejsza uciążliwość środowiskową ruchu miejskiego, a także obniża transportochłonność struktur przestrzennych obszarów zurbanizowanych. W artykule przedstawione zostały również wnioski możliwe do wdrożenia w warunkach polskich.

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Powiązania funkcjonalne dużego miasta i aglomeracji z otoczeniem regionalnym w kontekście dostępności przestrzennej (przykład Szczecina)

Rozwój współczesnych regionów jest wielorako uwarunkowany. Wiąże się on w  znacznej mierze (zwłaszcza w krajach postsocjalistycznych) z procesem globalizacji gospodarki oraz metropolizacji. Ogólnie przyjmuje się, że istnieje wyraźny związek między poziomem rozwoju gospodarczego a jakością infrastruktury transportowej i działalnością transportową niezależnie od skali. W wyniku procesów związanych z metropolizacją kształtuje się nowy typ relacji między dużymi, prężnie rozwijającymi się ośrodkami miejskimi a otaczającym je regionem. Podczas gdy duże miasta mogą rozwijać się niezależnie od silnych związków z bezpośrednim zapleczem, funkcjonowanie regionu i kształtowanie rozwoju regionalnego bez współdziałania z ośrodkiem centralnym jest niemożliwe. Przykład Szczecina jest dość złożony ze względu na położenie – blisko granicy polsko-niemieckiej oraz w bliskim sąsiedztwie dobrze rozwiniętych krajów skandynawskich. Fakt ten wpływa zarówno pozytywnie, jak i  negatywnie na rozwój samego Szczecina i  jego pozycję w  szeroko rozumianym regionie. Przez Szczecin przebiegają ważne szlaki transportowe wiodące przez region, a samo miasto stanowi węzeł komunikacyjny o znaczeniu krajowym i europejskim. Przedstawione w artykule podejście polega na wskazaniu powiązań pomiędzy siecią transportu drogowego a kierunkami rozwoju obszarów o zróżnicowanej dostępności komunikacyjnej względem centrum rozwoju, jakim jest Szczecin. W analizie wykorzystano zatrudnienie  podstawowych działach gospodarki oraz wyniki modelowania dojazdów do pracy.

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Inwestycje z zakresu transportu zbiorowego w Poznaniu w kontekście realizacji założeń polityki transportowej miasta oraz perspektywicznych priorytetów w przestrzennym rozwoju Poznania

Artykuł przedstawia zrealizowane w Poznaniu inwestycje z zakresu publicznego transportu zbiorowego w kontekście realizacji założeń polityki transportowej miasta (1999), a także podjęte działania zmierzające do integracji komunikacji publicznej na obszarze aglomeracji poznańskiej oraz plany inwestycyjne dotyczące budowy nowych tras tramwajowych w Poznaniu.

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Transport pasażerski jako element powiązań funkcjonalnych wewnątrz miasta oraz ze strefą podmiejską na przykładzie Wrocławia

Coraz bardziej złożone struktury miejskie wymuszają zmiany oraz permanentny rozwój transportu pasażerskiego. Transport ten zapewnia skomunikowanie poszczególnych jednostek urbanistycznych zarówno w ujęciu wewnątrzmiejskim, jak również ze strefą podmiejską największych polskich miast. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie, w jaki sposób kształtuje się system transportu pasażerskiego w obrębie granic administracyjnych Wrocławia i jego strefy podmiejskiej. Analizie podlegają kierunki oraz natężenie połączeń, rynek przewoźników oraz powiązania systemu transportowego z innymi elementami struktury miejskiej. W nawiązaniu do projektu przedstawiona została sytuacja dotycząca najnowszych zrealizowanych i planowanych projektów inwestycyjnych dotyczących infrastruktury transportu pasażerskiego.

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Idea zrównoważonego transportu a kształt polityki transportowej w polskich miastach

Przedmiotem artykułu jest analiza teoretycznej i praktycznej polityki transportowej trzech polskich miast (Krakowa, Poznania i Wrocławia). Autor stwierdza, że zawartość strategii transportowych jest zbieżna z postulatami koncepcji zrównoważonego transportu w miastach. W dalszej części tekstu przytacza jednak wyniki badań, które pokazują, że dotychczasowa działalność samorządów nie przyczyniła się do zmniejszenia udziału komunikacji indywidualnej w ogólnej liczbie miejskich podróży. Na końcu autor wskazuje potencjalne przyczyny takiego stanu rzeczy, zauważając, że mogą one zależeć zarówno od charakteru inwestycji (niezgodny z założeniami strategii), uwarunkowań kulturowych, liberalnej polityki przestrzennej, regulacji prawnych, jak i od niedostatecznej ilości środków finansowych.

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna