rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Rola technologii informacyjno-telekomunikacyjnych w działaniach psychologicznych

W artykule omówiono problemy dotyczące nowych zagrożeń dla bezpieczeństwa międzynarodowego.
Rozwój cywilizacyjny oraz powstawanie nowych zagrożeń powodują transformację
struktur działań psychologicznych we wszystkich państwach NATO. Największe struktury w NATO
w tym zakresie posiadają USA, Niemcy, a także Polska oraz Wielka Brytania. Aktualnie wszystkie
misje pokojowe, humanitarne, kryzysowe czy militarne, realizowane pod auspicjami ONZ oraz
NATO są zabezpieczane przez struktury działań psychologicznych. Struktury dysponują najnowocześniejszymi
środkami oddziaływania, wykorzystując nowoczesne technologie informacyjno-telekomunikacyjne.
Oddziaływanie na zachowania (postawy) odbiorców, przyczynia się do osiągnięcia
zakładanych celów politycznych, ekonomicznych czy militarnych prowadzonych misji.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Zadłużenie publiczne w Polsce w kontekście kryzysu demograficznego

Gospodarka Polski znajduje się w otoczeniu państw, z którymi wchodzi w stosunki produk-cyjne. Poprzez ten fakt ulega wpływom, a zwłaszcza recesji, która ogarnęła również kraje UE. Słabość gospodarki polskiej wynika między innymi z wysokiego i trwającego od końcowych lat ubiegłego wieku bezrobocia. Polska, podobnie jak wiele innych państw, zezwala na coroczny deficyt budżetowy, który z kolei kreuje rosnący dług publiczny. Niska kondycja gospodarki gene-ruje niską wydajność pracy, niskie wynagrodzenia i w efekcie niski popyt. Efektem tego jest mię-dzy innymi fala emigracji w poszukiwaniu pracy i szans na lepsze życie. Staje się to problemem dla obecnej i przyszłej gospodarki. Struktura wiekowa ludności kształtuje się w sposób niekorzystny dla produkcji, ponieważ ubywa ludności w wieku mobilnym do pracy, a przybywa osób w wieku emerytalnym. Jednocześnie zmniejsza się grupa ludności w wieku przedprodukcyj-nym. Przewidywany ubytek ok. 8 mln ludności do 2050 r. wpłynie na rozwój materialny i regres kulturalny naszego państwa. Można zauważyć równocześnie pewne atuty naszej gospodarki, ale wykorzystanie ich wymaga nakładów inwestycyjnych, które trudno jest wygenerować w okresie spowolnienia gospodarczego. W skrajnym przypadku można skłaniać się do katastroficznych wizji przyszłości Polaków. Na pytanie o możliwości naszej gospodarki można powiedzieć, że istnieją, bo jest potencjał w postaci kapitału ludzkiego i rzeczowego. Z kolei przedstawione dane ekonomiczne świadczą o tym, że wysokość zadłużenia publicznego jak na polskie warunki potencjału gospodarczego w dobie kryzysu, a więc w stosunku do możliwości spłaty jest zbyt wysoka, tym bardziej że pojawiają się w publicznych mediach różne wielkości długu publicznego. Problemem w naszym kraju jest zmotywowanie zasobu ludzkiego, tak aby wywołać skutki płyną-ce z synergii działania.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Sprawiedliwe opodatkowanie dochodów przedsiębiorstw jako determinanta wzrostu gospodarczego

W artykule podjęto próbę wykazania, że obecnie stosowane rozwiązania z zakresu opodatkowania
dochodów przedsiębiorstw wymagają gruntownej reformy. Zidentyfikowano główne
problemy świadczące o niedostosowaniu systemu opodatkowania do zmieniających się warunków
gospodarowania. Pierwszy z nich to utrata treści ekonomicznej przez kategorię dochodu do opodatkowania,
który jest już w dużym stopniu kategorią techniczną i nie obrazuje wartości rzeczywistych
nadwyżek ekonomicznych wypracowanych przez przedsiębiorstwo. Kolejna kwestia to
nadmierne przywiązanie do teorii zdolności płatniczej (stanowiącej o nieekwiwalentnym charakterze
podatku), co umożliwia na przykład prowadzenie przez globalne korporacje rabunkowej eksploatacji
krajów uboższych bez ponoszenia na ich rzecz ciężarów podatkowych. System opodatkowania
przedsiębiorstw jest nie tylko nieadekwatny do zmieniających się warunków ekonomicznych,
ale także niespójny z teorią tego podatku. To powoduje, że ta danina nie może być uznana za
sprawiedliwą i promującą wzrost gospodarczy. W artykule wysunięto postulaty, które mogłyby
stać się podstawą opracowania nowych, bardziej sprawiedliwych rozwiązań. Są to przede wszystkim:
oparcie podstawy opodatkowania w większym stopniu na kategorii zysku księgowego oraz
wprowadzenie częściowo ekwiwalentnego podatku dochodowego (gdzie podstawą opodatkowania
mógłby być wykorzystywany przez jednostkę kapitał). Podatek ten stanowiłby wynagrodzenie
przedsiębiorstwa za korzystanie z szeroko rozumianej infrastruktury technicznej i instytucjonalnej
finansowanej ze środków publicznych.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Informacja w społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstwa

Informacja jest dziś traktowana jako jeden z najważniejszych zasobów z zakresu zarządzania przedsiębiorstwem. Posiadanie właściwego zasobu informacji determinuje zbudowanie wzajem-nego zaufania w relacjach z wewnętrznym i zewnętrznym otoczeniem przedsiębiorstwa. Wymaga to stworzenia długofalowej strategii pozyskiwania informacji, wykorzystującej jej określone właściwości (cechy, parametry). Zapewnienie skuteczności zarządzania wymaga stworzenia warunków do sprawnego pozyskiwania, gromadzenia, interpretowania, przetwarzania i transmito-wania informacji.
Podejmowane działania, związane z pozyskiwaniem informacji, wpisują się w charakterystykę odpowiedzialności społecznej. Efektywne konkurowanie w coraz większym stopniu zależne jest od posiadanych zasobów informacyjnych i sposobu zarządzania nimi. Informacja traktowana jest jako wymierna wartość decydująca o pozycji konkurencyjnej przedsiębiorstwa.Odpowiedzialność społeczna przedsiębiorstwa oparta jest na założeniu dobrowolności podej¬mowania działań, pozwalających na uzyskanie równowagi między ekonomicznym, ekologicznym i społecznym wymiarem funkcjonowania przedsiębiorstwa.
W warunkach takich rola menedżera sprowadza się do obsługi posiadanych informacji oraz możliwości wykorzystania ich specyficznych cech, zależnych od rodzaju informacji. W opracowaniu wskazano na znaczenie informacji dla zapewnienia możliwości funkcjonowania organizacji, zgodnego z ideą odpowiedzialności społecznej. Przyjęto, że posiadanie właściwej informacji winno być traktowane jako determinanta jej rozwoju.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Motywacyjne aspekty nierówności dochodowych

Celem artykułu jest przedstawienie wpływu nierówności dochodowych na poziom i strukturę motywacji. Rozważania opierają się o podział motywacji na wewnętrzną i zewnętrzną oraz na koncepcji ukrytych kosztów bodźców zewnętrznych polegających na wypychaniu motywacji wewnętrznej. Po przedstawieniu głównych tez teorii wypychania motywacji wewnętrznej w arty-kule wykazano przesłanki sugerujące, że nierówności dochodowe mogą powodować zarówno pozytywne, jak i negatywne zmiany w poziomie i strukturze motywacji, co uznano za jeden z argumen-tów uzasadniających słuszność podziału nierówności na frustrujące i aktywizujące. Nierówności docho-dowe uznano za silne bodźce zewnętrzne do działania mającego na celu zwiększanie dochodu, co sta-nowi ich aktywizującą funkcję. Jednak działania motywowane zewnętrznie nakierowane są głównie na cel i nagrodę zewnętrzną, a nie na działanie per se. Dlatego nierówności dochodowe mogą powodować także negatywne konsekwencje, takie jak pogoń za nieuzasadnionymi korzyściami, bylejakość czy pracę ukierunkowaną na wskaźniki zamiast realnych wyników.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Niewykorzystane zasoby ludzkie na krajowym rynku pracy w kontekście nierówności społeczno-gospodarczych

Celem opracowania jest wskazanie na problem niepełnego wykorzystania zasobów ludzkich w Polsce jako konsekwencji pogłębiających się nierówności społecznych i gospodarczych, których źródeł należy doszukiwać się między innymi w istocie relacji: nierówności – sprawiedliwość społeczna. Cele szczegółowe koncentrują się na:
1. określeniu istoty nierówności i kapitału ludzkiego – z wykorzystaniem literatury przedmiotu,
2. wskazaniu na nierówności jako istotnego źródła niewykorzystania posiadanych na krajowym rynku pracy zasobów kapitału ludzkiego – z wykorzystaniem literatury przedmiotu,
3. prezentacji zidentyfikowanych obszarów nierówności społeczno-gospodarczych w Polsce – z wykorzystaniem metody dokumentacyjnej,
4. prezentacji wyników badań wskazujących na skalę niewykorzystania zasobów ludzkich – z wykorzystaniem metody dokumentacyjnej.
W części pierwszej opracowania przedstawiono zagadnienia teoretyczne dotyczące kapitału ludzkiego oraz sposobów jego pomiaru jako istotnego elementu szacowania niewykorzystania zasobów ludzkich. Następnie zaprezentowano teoretyczne refleksje na temat nierówności, spra-wiedliwości oraz równości społecznej. W kolejnej części opracowania wykorzystano metodę dokumentacyjną i zaprezentowano analizę wybranych wyników badań przedstawionych w rapor-cie Diagnoza społeczna 2011. Warunki i jakość życia Polaków, odnoszących się do obszarów nierówności w Polsce. Następnie skoncentrowano się na niewykorzystanych zasobach ludzkich w Polsce, bazując na rezultatach badań przeprowadzonych w ramach projektu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości we współpracy z Uniwersytetem Jagiellońskim pt. Bilans Kapitału Ludzkiego. Całość zamyka syntetyczne podsumowanie prowadzonych rozważań.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Dług publiczny Polski – cele w średnim i długim horyzoncie

Dług publiczny stwarza obecnie (2018 r.) wiele istotnych problemów w finansach Polski. Obejmują one: nadmierny poziom zadłużenia, a zwłaszcza zadłużenia zagranicznego (wg rezydencji), wysoki poziom rentowności długu (wskutek niskiego ratingu), znaczny deficyt sektora finansów publicznych, a zwłaszcza rządu centralnego, oraz pozostawanie poza strefą euro. Sytuacja ta ma wiele negatywów: permanentne napięcie w finansach publicznych, ograniczenie pola manewru w budżecie państwa oraz niedostateczny poziom oszczędności krajowych. Konieczne są działania na rzecz usunięcia tych negatywów; w obszarze długu publicznego dotyczy to m.in.: modernizacji zarządzania i strategii długu.
Podstawowe kierunki poprawy stanu zadłużenia muszą obejmować:
• opracowanie średnio- i długofalowej strategii długu nakierowanej na (m.in.) podniesienie ratingu o dwa stopnie i obniżającej trwale relację koszty obsługi/PKB poniżej 1,5%; docelowo osiągnięcie co najmniej trzeciego poziomu (w S&P) i kosztów nieprzekraczających 0,5% PKB; realizacja strategii musi być monitorowana, a odstępstwa korygowane,
• nowelizację ustawodawstwa dot. długu publicznego w kierunku stałej, trwałej poprawy sytuacji, z uwzględnieniem wymogów paktu fiskalnego,
• konsekwentne wywiązywanie się z wymogów procedury nadmiernego deficytu oraz rekomendacji KE w przypadku przekroczenia poziomów deficytu i długu (3% i 60%),
• działania na rzecz wysokiej dynamiki: wzrostu ekonomicznego i inwestycji zagranicznych oraz możliwie najszybsze przystąpienie do strefy euro,
• usunięcie zagrożeń wiążących się z praworządnością i poprawę pozycji w rankingu korupcyjności; ponadto konstruktywne współdziałanie z instytucjami międzynarodowymi, a przede wszystkim organami UE, zgodnie z duchem i literą prawa.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Instytucje a akumulacja kapitału rzeczowego we współczesnej gospodarce

Możliwość kreowania wysokiego tempa wzrostu gospodarczego zależy od zdolności krajów do osiągania odpowiednio wysokiego tempa powiększania kapitału. W gospodarce współczesnej obserwowane są olbrzymie dysproporcje w rozmiarach akumulacji kapitału rzeczowego dokonywanych przez poszczególne kraje. Na początku XXI wieku akumulacja brutto kapitału na jednego aktywnego zawodowo była prawie 60 razy większa w Ameryce Północnej niż w Afryce Subsaharyskiej. Również wysoki współczynnik Giniego jest potwierdzeniem tego zróżnicowania. Dla nakładów kapitału do zasobów pracy w gospodarce światowej kształtuje się on na poziomie około 60%. W artykule zadano zatem pytanie o źródła różnic w rozmiarach tworzonego kapitału rze-czowego. Celem podjętych badań jest przeprowadzenie analizy oddziaływania instytucji na akumulację kapitału rzeczowego, a w tym wyjaśnienie różnic w rozmiarach tworzonego kapitału w skali globalnej. W artykule wykorzystano kilka mierników stosowanych w ocenie jakości instytucji: Economic Freedom of the World (Fraser Institute), Worldwide Governance Indicators – Government Effectiveness, Rule of Law (World Bank) oraz Freedom in the World – Political Rights, Civil Liberties (Freedom House). Zmienność nakładów kapitałowych może być w dużym stopniu wyjaśniona różnicami w systemach instytucjonalnych (nawet do prawie 80%). Wzrost sprawności funkcjonowania instytucji (i tym samym poprawa wskaźników ich jakości) wydatnie zwiększa rozmiary akumulacji kapitału. Ład instytucjonalny osiągany dzięki stworzeniu odpowiednich instytucji, a także ich współdziałaniu w danej przestrzeni staje się podstawowym warunkiem wysokiej efek-tywności funkcjonowania podmiotów i całej gospodarki, kreowania dużych przyrostów potencjału wytwórczego oraz zmian strukturalnych sprzyjających dalszemu rozwojowi.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Źródła nierówności społecznych i ich oddziaływanie na rynek pracy w świetle prac Zygmunta Baumana

W artykule zostały przedstawione poglądy socjologa Zygmunta Baumana na temat nierów-ności społecznych. W swoich pracach Bauman wymienia kilka źródeł nierówności społecznych. Bazuje na kontraście pomiędzy „twardą” i „płynną” fazą nowoczesności. Według Bauman nie-równości społeczne wynikają z trzech zjawisk: tworzenia ładu społecznego, rozwoju gospodarcze-go i globalizacji. W „twardej” nowoczesności bezrobotni byli siłą rezerwą dla gospodarki. W dobie „płynnej” nowoczesności urzeczywistniła się idea zbędności. Co więcej, znalezienie się w sytuacji wykluczenia niemal całkowicie uniemożliwia powrót do pełnego funkcjonowania w społeczeń-stwie. Bauman nazywa osoby wykluczonych „ludźmi-odpadami”. Wzrost gospodarczy również znacznie przyczynił się do wykluczania całych grup osób. Większość prac przejmują maszyny, a ludzie stają się zbędni. Na wzrost liczby osób wykluczonych ma wpływ także zjawisko globali-zacji. W zglobalizowanym świecie, nastąpiło oderwanie władzy od kapitału. Lokalne samorządy nie mają wpływu na gospodarkę światową. Efektem jest to, że politycy nie są w stanie rozwiązać narastających problemów nierówności (np. ubóstwo, wzrost przestępczości). Bauman wprowadza również nową kategorię wykluczonych nazwaną przez niego „stratami ubocznymi”. Ostatnim elementem w twórczości Baumana dotykającym nierówności społecznych jest pogłębiająca się coraz bardziej polaryzacja bogactwa i ubóstwa.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Wykluczenie cyfrowe w Polsce

Artykuł „Wykluczenie cyfrowe w Polsce” opisuje kwestie związane ze społecznymi aspektami technologii komunikacyjno-informacyjnych (ICT), a przede wszystkim ma na celu przybliżenie poszczególnych problemów związanych ze zjawiskiem zawartym w tytule. W artykule przed-stawione zostały wybrane aspekty dotyczące problemu podziałów cyfrowych w Polsce. Zdefinio-wany został problem wykluczenia cyfrowego, a także w oparciu o przytaczane dane opisane zostały poszczególne kwestie z nim związane.
Artykuł przedstawia pokrótce przyczyny, oraz konsekwencje wykluczenia cyfrowego. Na-stępnie pokazuje skalę tego zjawiska w Polsce w oparciu o dane zaczerpnięte z różnych źródeł. Zaprezentowane zostały wyniki badań m.in. Centrum Badania Opinii Społecznej (CBOS), a także Głównego Urzędu Statystycznego (pochodzące z raportu „Diagnoza społeczna” 2011). Dane te ukazują skalę wykluczenia cyfrowego i przedstawiają ten problem z uwzględnieniem różnych czynników struktury społeczno-demograficznej. Wyróżnione zostały m.in. wiek, wykształcenie, zamożność, płeć badanych. Uwzględniona została również sytuacja osób niepełnosprawnych. W artykule opisane zostały również wybrane sposoby przeciwdziałania zjawisku wykluczenia cyfro-wego w Polsce.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Kształtowanie wydatków na opiekę zdrowotną jako problem społeczno-ekonomiczny

W opracowaniu zaprezentowano problemy dotyczące finansowania opieki zdrowotnej.
Przedstawiono źródła finansowania systemów opieki zdrowotnej na świecie, ze szczególnym
uwzględnieniem systemu funkcjonującego w Polsce. W opracowaniu omówiono kluczowe kwestie
związane z wydatkowaniem środków finansowych, których rozwiązanie może się przyczynić do
poprawy ogólnego stanu zdrowia pacjentów. Poruszono także problem pomiaru efektywności
wydatków poniesionych na ochronę zdrowia. Jednocześnie zwrócono uwagę na zjawiska naruszające
stabilność systemów opieki zdrowotnej, których eliminacja prawdopodobnie przyczyniłaby
się do bardziej racjonalnego wykorzystania ograniczonych funduszy będących w dyspozycji jednostek
służby zdrowia.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Zmiany wydatków konsumpcyjnych rolniczych gospodarstw domowych w latach 1993–2013

W gospodarstwach rolników dostarczających środki dla domowników, realizowany jest dochód w ramach różnych czynności produkcyjnych gospodarstw domowych, których głównym źródłem utrzymania jest praca w gospodarstwie rolnym. Źródłem utrzymania mogą być również środki finansowe z innych źródeł, takich jak podejmowanie zatrudnienia poza własnym gospodarstwem. Niezależnie od typu gospodarstwa domowego kwota dochodu uzyskanego przez gospodarstwo domowe jest głównym czynnikiem wpływającym, na jakość życia oraz stopień zaspokojenia potrzeb konsumpcyjnych swoich członków. Gospodarstwa domowe, których głównym źródłem utrzymania jest praca w rolnictwie to grupa konsumentów o ogromnym potencjale. Zmiany, jakie zaszły w rolnictwie w analizowanym okresie związanym ze zmianą kierunku, specjalizacji i intensyfikacji produkcji przy-czyniły się do wzrostu dochodów. Analizując strukturę dochodów i wydatków gospodarstw domowych rolników w latach 1993–2013, możemy zauważyć, że wraz ze wzrostem dochodów do dyspozycji udział wydatków na podstawowe dobra konsumpcyjne (takie jak żywność, ubrania, mieszkania) maleje w całkowitych wydatkach. Zaobserwowano w tym samym czasie zwiększenie odsetka wydatków na rekreację i kulturę oraz hoteli i restauracji, a także wydatków na zdrowie. W roku 2013, który był określany jako rok spowolnienia gospodarczego, w rolniczych gospodarstwach domowych wstąpiła nadwyżka dochodów nad wydatkami tych gospodarstw wynosząca 47,3%.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Nierówności ekonomiczne i kapitał ludzki z perspektywy polskich obszarów przyrodniczo cennych

W opracowaniu podjęto problematykę odnoszącą się do dwóch kategorii istotnych z punktu
widzenia ekonomii rozwoju, tj. nierówności ekonomicznych i kapitału ludzkiego. Artykuł składa
się z dwóch zasadniczych części. Część pierwsza prezentuje nierówności ekonomiczne i kapitał
ludzki w ujęciu teoretycznym. Druga, opracowana w oparciu o wyniki badań własnych, ma charakter
studium przypadku, gdzie na przykładzie wybranej gminy starano się rozpoznać lokalny
kapitał ludzki jako czynnik ograniczania nierówności ekonomicznych na obszarach o cennych
walorach przyrodniczych.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Globalizacja a możliwości rozwoju regionów

Współczesny świat podlega nieustannym zmianom. Zmiany te mają charakter dynamiczny
pod wpływem zachodzących procesów. Są to procesy: społeczne, gospodarcze, polityczne i kulturowe,
z których każdy jest poddawany działaniu procesu globalizacji.
Globalizacja to proces zacieśniania się więzów współzależności, w szczególności pomiędzy
przedsiębiorstwami globalnymi oraz proces zwiększania dynamiki międzynarodowych przepływów
gospodarczych i wzrostu współzależności państw i rynków.
Procesy globalizacji bardzo silnie oddziałują na poszczególne regiony kraju.
Integracja regionalna przybiera postać mniej lub bardziej ścisłych i zinstytucjonalizowanych
związków, charakteryzuje się wzajemnym przeplataniem współpracy gospodarczej.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Możliwości rozwoju pogranicza polsko-słowackiego

Regiony graniczne UE zaliczane są do obszarów problemowych, posiadających niskie wskaźniki rozwoju społeczno-gospodarczego, które wynikają ze złożonych uwarunkowań i specyfiki ich terytorium. Jednym z nich jest pogranicze polsko-słowackie posiadające liczne ograniczenia natury środowiskowej warunkowane położeniem na obszarze Karpat Wschodnich. Zmniejszeniu stopnia peryferyjności obszarów przygranicznych służą programy współpracy transgranicznej UE wspierające lokalne inicjatywy rozwojowe. Wpisują się one w realizację głównego celu, jakim jest poprawa spójności terytorialnej, społecznej i gospodarczej UE. Celem opracowania jest określenie możliwości rozwoju - w kontekście zmian społeczno-gospodarczych - obszarów przygranicznych  woj. podkarpackiego, które ze względu na swą specyfikę środowiskową wymagają poszukiwania narzędzi wspierających ich konkurencyjność i zapewniających zrównoważony rozwój. Trwałe efekty podejmowanych działań może zapewnić współpraca różnych środowisk z włączeniem lokalnych społeczności oraz wykorzystanie właściwości i zasobów regionu.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Ocena sytuacji finansowej sektora instytucji rządowych i samorządowych w Polsce

Sytuacja finansów publicznych zarówno w kraju, jak i na świecie jest niestabilna. Oceniając sytuację finansową sektora publicznego w Polsce należy pamiętać, że nie jest on jednolity – pod koniec XX w. został wprowadzony w Polsce trójstopniowy, oparty na niezależności każdego szczebla, podział administracyjny.
Jednostkami zasadniczego trójstopniowego podziału administracyjnego są: gminy (jako pod-stawowa jednostka samorządu terytorialnego w Polsce), powiaty (w tym grodzkie, zwane także miastami na prawach powiatu) i województwa, które różnią się pomiędzy sobą kompetencjami, ale także źródłami i wysokością dochodów.
Finanse stanowią kluczowy obszar dla zarządzających jednostkami samorządu terytorialnego ze względu na szeroki wachlarz zadań publicznych, wykonywanych przez sektor samorządowy, na których realizację niezbędne są adekwatne środki finansowe.
Do zakresu zadań sektora samorządowego należy wiele obszarów o kluczowym znaczeniu dla społeczności lokalnych (m.in. oświata, służba zdrowia, opieka społeczna), w których dane przedstawione w tym artykule odpowiadają głównym pozycjom dochodów i wydatków sektora instytucji rządowych i samorządowych zestawianych na podstawie europejskiego systemu rachun-ków narodowych (ESA 95). Efektywność systemu finansów to takie ukształtowanie wydatków publicznych, które przy ich danym poziomie pozwala osiągać maksymalną użyteczność społeczną.
Zakres sektora finansów publicznych i sposób gospodarowania środkami finansowymi nie są obojętne zarówno z punktu widzenia całej gospodarki, jak i zaspokojenia potrzeb społecznych. Jednocześnie zjawisko stałego wzrostu wydatków publicznych, w tym również na szczeblu samo-rządów, spowodowało zainteresowanie przyczynami tego wzrostu oraz poszukiwanie zwiększenia efektywności finansów publicznych.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne