rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Implementacja procesów biznesowych w technologiach smart cities

Celem artykułu jest prezentacja wyników badań nad opracowaniem metody implementowania procesów biznesowych w systemach Smart Cities. Metoda została opracowana w trakcie badań prowadzonych w ramach budowy systemu Smart Cities dla Gdańska i bazuje na podstawowych mechanizmach zarządzania projektami wytwórczymi (czerpiąc z dobrych praktyk m.in. metodyki RUP) oraz zasadach biznesowo zorientowanego wytwarzania, gdzie rola modelowania procesów biznesowych jest kluczowa dla implementacji funkcjonalności systemów informatycznych.

Czasopismo: Przedsiębiorstwo we współczesnej gospodarce - teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki o zarządzaniu i jakości
Metoda projektowania systemów smart cities bazowana na case based reasoning

Celem artykułu jest prezentacja wyników badań nad opracowaniem metody projektowania systemów Smart Cities. Metoda ta bazuje na analizie przypadków projektowania systemów Smart Cities w miastach, wyborze spełniającego wymagania zdecydowanego na wdrożenie ośrodka i zastosowaniu. Do budowy proponowanej metody projektowania  wykorzystano Case Based Reasoning oraz mechanizmy konwersji procesów i ról projektowych do procesów zunifikowanych RUP. Warunkiem stosowania proponowanej metody  jest wiedza kierującego przedsięwzięciem o wysokopoziomowej architekturze systemu Smart Cities oraz stosowanych ramach projektowych. Autorzy posiadając wiedzę o takiej architekturze, a także o środowiskach projektowych implementujących modele KPI, proponują rozwiązanie generyczne, które mogą być wykorzystywane dla dowolnych środowisk i architektur systemów.

Czasopismo: Przedsiębiorstwo we współczesnej gospodarce - teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki o zarządzaniu i jakości
Model szyny integracyjnej danych i ontologii procesów smart cities

W artykule przedstawiono propozycję modelu szyny integracyjnej wykorzystywanego w projektowaniu architektur systemów Smart Cities. Model takiej szyny staje się niezbędny przy projektowaniu architektur wysokopoziomowych (ang. high level architecture), w ramach których procesy silosowe organizacji powinny być widziane z pespektywy jej ontologii. Aby taka szyna mogła być wykorzystywana przez dowolne miasta zaproponowano rozwiązanie generyczne, które może być implementowane w całości lub części w zależności od wymagań miast stawianych w stosunku do konstrukcji takich szyn. Artykuł został podzielony na cztery główne części. W części pierwszej został przedstawiony model procesów projektowania architektury wysokopoziomowej z wykorzystaniem ontologii i szyny integracyjnej danych, który jest uogólnieniem doświadczeń autorów wyniesiony z procesów projektowania systemów Smart Cities. Część druga zawiera opis środowiska wytwarzania systemów Smart Cities zobrazowany dwoma wytycznymi oraz procesami implementacji tych wytycznych. W części trzeciej wyodrębniono dwie składowe stanu tego środowiska: szynę integracyjną danych oraz ontologię procesów miasta dla zobrazowania sposobu projektowania systemów Smart Cities i pokazania procesów przenikania się danych i ontologii procesów miasta w budowie architektury wysokopoziomowej. Część czwarta zawiera opis zastosowania proponowanego modelu do budowy wspólnej szyny integracyjnej danych i ontologii. Artykuł podsumowują rekomendacje dotyczące możliwości zastosowania proponowanego modelu.

Czasopismo: Przedsiębiorstwo we współczesnej gospodarce - teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki o zarządzaniu i jakości
Ontologia języka wzorców projektowych dla systemów Smart Cities

W artykule przedstawiono definicję języka wzorów projektowych Smart Cities w postaci ontologii. Jako, że wdrażanie rozwiązania Smart City jest trudne, drogie i ściśle związane z problematyką dotyczącą danego miasta, wiedza nabywana podczas pojedynczego wdrożenia jest wiedzą niezwykle cenną. Zdefiniowany przez nas język wspiera zarządzanie ww. wiedzą, jako że pozwala na ekspresję rozwiązania, które bazując na najlepszych praktykach zapisanych w postaci wzorców projektowych, jest jednocześnie dostosowane do wymagań miasta dążącego do wdrożenia rozwiązania Smart City. Formalna/ontologiczna struktura tego języka pozwala z kolei na automatyczne dowodzenie właściwości zapisanego tak rozwiązania. Ta ostatnia właściwość wprowadzonego języka jest niezwykle istotna w procesie podejmowania decyzji o wyborze danego rozwiązania przez odpowiednie władze. Praca została podzielona na pięć głównych części. W części pierwszej omawiamy problematykę wdrażania szyny integracyjnej na przykładzie IOC. W kolejnej części mówimy o zasadności zastosowania technologii semantycznych w celu rozszerzenia spektrum potencjalnych wdrożeń. Dalej mówimy o stworzonej przez nas, ontologicznej implementacji języka wzorców Smart-City – języka, który pozwala zapisywać zarówno wymagania, jak i walidować rozwiązania w nim specyfikowane. Przedstawiamy również przykładowe użycie, które służy nam jednocześnie jako walidacja języka w warunkach rzeczywistych. W ostatniej części dyskutujemy pewne aspekty języka wzorców i możliwe drogi rozwoju związanych z nim badań.

Czasopismo: Przedsiębiorstwo we współczesnej gospodarce - teoria i praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji, nauki o zarządzaniu i jakości
Uwagi o spadku podaży pracy w Polsce

Projekcje ludnościowe dla Polski wskazują na nieuchronny spadek liczby ludności i przyśpieszenie procesu starzenia populacji, a także zmniejszanie się potencjalnych zasobów pracy i ich starzenie się. Jak pokazano, nieunikniony jest w związku z tym również spadek i starzenie się podaży pracy - niepewność dotyczy tylko tempa i skali tych zmian. W artykule dyskutowane jest lepsze wykorzystanie malejących zasobów pracy oraz potencjalne rezerwy podaży pracy wynikające z relatywnie niskiej aktywności zawodowej w Polsce. Za pomocą rachunków symulacyjnych dokonano również oceny wpływu wzrostu aktywności zawodowej różnych grup ludności według płci i wieku na przyszłą liczbę aktywnych zawodowo. Pokazano, że brak jakichkolwiek działań w kierunku aktywizacji osób pozostających poza rynkiem pracy (stała aktywność według wieku i płci na poziomie z 2018 r.), oznacza zmniejszenie się zasobu pracy o 15% w ciągu następnych 20 lat, o 24% do roku 2050 i o 33% do 2070 r. oraz spadek współczynnika aktywności zawodowej o 10 pkt. proc. w perspektywie następnych trzech dekad. Gdyby aktywność według wieku i płci w Polsce mogła wzrosnąć do najwyższych poziomów obserwowanych w krajach Unii Europejskiej w 2018 r., współczynnik aktywności ogółem byłby o 15 pkt. proc. wyższy niż faktycznie odnotowany w 2018 r. i nie obniżyłby się do odnotowanego poziomu do 2070 r. pomimo niekorzystnych (i nieuchronnych) zmian wielkości i struktury wieku populacji. Faktyczne rezerwy podaży pracy w 2018 r. wynosiły prawie 5 mln osób (29% liczby aktywnych zawodowo). Właściwe rozpoznanie powodów pozostawania biernym zawodowo, zróżnicowanych według płci i wieku, może dostarczać wskazówek co do koniecznych instrumentów polityki społecznej, które umożliwiłyby ich wykorzystanie.

Czasopismo: Studia Demograficzne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Pieniężne instrumenty polityki rodzinnej a dzietność i aktywność zawodowa kobiet

Dzietność poniżej prostej zastępowalności pokoleń występująca w krajach rozwiniętych, a zwłaszcza niska dzietność utrzymująca się w wielu z nich, stanowi ważną przesłankę dyskusji o rozwiązaniach polityki rodzinnej wspierających wzrost dzietności. Jednym z narzędzi polityki rodzinnej są zasiłki na dzieci. Artykuł podejmuje próbę przeglądu  skuteczności różnych form świadczeń pieniężnych na dzieci zarówno w odniesieniu do dzietności jak i pracy zawodowej kobiet. Zwrócono też uwagę na inne efekty, w tym związane z dobrostanem dzieci. Wyniki prowadzą do wniosku, zgodnego z ustaleniami innych analiz porównawczych, że wpływ na dzietność tych świadczeń jest zależny od kontekstu instytucjonalnego, w  jakim są wdrażane. Zwraca też uwagę na konieczność rozpatrywania zasiłków wraz z innymi instrumentami polityki rodzinnej.

Czasopismo: Studia Demograficzne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Zapomniany geniusz. Prof. Marian Mazur i jego szkoła cybernetyki

Prof. Marian Mazur (1909–1983) był inżynierem elektrykiem, specjalistą w zakresie elektrotermii oraz twórcą polskiej szkoły cybernetyki. Jest autorem dwóch pionierskich w skali światowej teorii: Cybernetycznej teorii układów samodzielnych (1966) i Jakościowej teorii informacji (1970). W pracy Cybernetyka i charakter (1976) odniósł teorię systemów autonomicznych (tj. takich, które mają zdolność sterowania i przeciwstawiania się utracie tej zdolności) do człowieka będącego przykładem systemu autonomicznego i zdefiniował jego charakter jako zespół sztywnych parametrów sterowniczych. Parametry te nie poddają się wpływom otoczenia, z wyjątkiem oddziaływań niszczących. Oznacza to, że charakter człowieka jest nieprzerabialny, a w konflikcie charakteru z sytuacją należy zmienić sytuację. Jest to podejście odmienne od przyjętego w psychologii. Analizując sposoby przetwarzania przez system autonomiczny materii, energii i informacji, Marian Mazur wyodrębnił pięć rodzajów ludzkich charakterów, porządkując je w kolejności od przewagi rozpraszania nad gromadzeniem do ich gromadzenia. Znajomość zasad rządzących postępowaniem każdego z charakterów pozwala przewidzieć zachowanie ludzi o danym charakterze w każdej sytuacji i umożliwia wskazanie im takiego obszaru działalności, w którym będą odnosić największe sukcesy. Cybernetyczna teoria charakterów ma zatem szerokie możliwości stosowania jej w oświacie, psychologii oraz teorii organizacji i zarządzania jako metoda ułatwiająca podejmowanie decyzji optymalnych.

Czasopismo: e-mentor. Czasopismo naukowe Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: informatyka
Nauczyciele akademiccy wobec kryzysowej edukacji zdalnej

Edukacja zdalna realizowana w czasach kryzysu, wprowadzana w sposób nagły, bez uprzedniego przygotowania nauczycieli akademickich i uczelni, stanowiła dla wszystkich wykładowców nowe, nierzadko trudne doświadczenie. Konieczność korzystania z własnego sprzętu i domowego dostępu do internetu oraz brak czasu na przygotowanie realizowanych zajęć adekwatnie do wymogów technicznych i merytorycznych dydaktyki zdalnej sprawiły, że jakość edukacji uzależniona była od kompetencji i pomysłowości poszczególnych wykładowców. Proces nauczania utrudniał także brak gotowości studentów do podjęcia nauki w trybie zdalnym. Doświadczenia związane z kryzysową edukacją zdalną stały się udziałem nauczycieli akademickich większości uczelni, w których dotychczas taki tryb nauczania stanowił niewielki procent aktywności dydaktycznej. Celem podjętych w tym artykule analiz było poznanie i porównanie doświadczeń związanych z kryzysową edukacją zdalną zdobytych przez nauczycieli akademickich z dwóch uczelni, polskiej i ukraińskiej.

Czasopismo: e-mentor. Czasopismo naukowe Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Z badań nad procesem studiowania - analiza portfolio

Z dotychczasowych badań autorki nad procesem studiowania wynika potrzeba poszukiwania rozwiązań dydaktycznych prowadzących do doskonalenia studiowania młodzieży. W opracowaniu zaprezentowano jedno z rozwiązań, które może prowadzić do optymalizacji procesu studiowania, jakim jest realizacja przedmiotu „Efektywne studiowanie”, a przede wszystkim tworzenie portfolio przez studentów na podstawie własnych obserwacji. W artykule dokonano analizy głównego elementu tworzonego przez studentów portfolio, jakim jest projekt doskonalenia procesu studiowania. Głównym problemem badawczym było pytanie: jakie zmiany planują podjąć studenci, aby udoskonalić swój proces studiowania? Uczestnictwo studentów w realizacji przedmiotu fakultatywnego i tworzenie portfolio było okazją do zastanowienia się, obserwacji i analizy własnego procesu studiowania. Wykorzystana metoda indywidualnych przypadków i technika analizy dokumentu (portfolio) pozwoliła poznać zmiany, jakie postanawiają wprowadzić studenci do własnego procesu uczenia się.

Czasopismo: e-mentor. Czasopismo naukowe Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Projekt Sur(vir)val: czynniki przetrwania przedsiębiorstw w warunkach koronakryzysu

W obliczu nagłych zjawisk kryzysowych kadra zarządzająca często działa w pośpiechu i podejmuje nieplanowane decyzje w celu ochrony przedsiębiorstwa przed negatywnymi skutkami kryzysu. Również kryzys związany z wybuchem epidemii koronawirusa i zamknięciem większości sektorów zmusił przedsiębiorstwa do poszukiwania szybkich sposobów radzenia sobie w trudnym czasie. Artykuł przedstawia badania dotyczące pierwszych reakcji i decyzji menedżerskich podjętych po zamknięciu polskiej gospodarki, ze wskazaniem, które z nich okazały się najbardziej istotne dla przetrwania przedsiębiorstw. Na początku opracowania zaprezentowano podstawy teoretyczne, w których opisano, jakie działania podejmowane były w przedsiębiorstwach na świecie w czasie poprzednich kryzysów. Pozwoliło to na zidentyfikowanie listy najczęstszych decyzji i przygotowanie kwestionariusza. Następnie przedstawiono wyniki badań ankietowych przeprowadzonych wśród kadry zarządzającej 178 przedsiębiorstw w Polsce wskazujących, jakie decyzje były podejmowane najczęściej i które z nich postrzegano jako warunkujące przetrwanie.

Czasopismo: e-mentor. Czasopismo naukowe Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Przygotowanie polskich przedsiębiorstw do świadczenia pracy zdalnej w okresie pandemii COVID-19

Celem niniejszego opracowania jest ocena gotowości polskich przedsiębiorstw do przyjmowania świadczenia pracy w formie zdalnej w okresie pandemii COVID-19. Bezprecedensowe wyzwanie, jakim jest pandemia COVID-19, wymagało wdrożenia zwinnych zachowań oraz wykorzystania dynamicznych zdolności w celu dostosowania się do nowych uwarunkowań, czyli sprawnego przystosowania się do zmieniających warunków otoczenia poprzez rekonfigurację portfela zasobów. W artykule omówiono koncepcję zwinnych zachowań w kontekście wprowadzenia systemu pracy zdalnej w okresie pandemii COVID-19. Badania wykazały, że generalnie polscy pracodawcy są przygotowani na odbiór pracy świadczonej zdalnie, lecz lepiej spisały się przedsiębiorstwa prywatne niż publiczne oraz te z udziałem kapitału zagranicznego niż te z wyłącznie polskim kapitałem.

Czasopismo: e-mentor. Czasopismo naukowe Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Uwagi o urodzeniach i niskiej dzietności w Polsce oraz polityce rodzinnej wspierającej prokreację

Utrzymująca się dzietność poniżej zastępowalności pokoleń w wielu krajach rozwiniętych wpływa na spadek dynamiki liczby ludności, prowadząc na ogół do zmniejszania się populacji. Zmieniają się też trwale struktury wieku ludności, w wyniku czego następuje naruszenie proporcji pomiędzy kolejnymi generacjami (dzieci, dorosłych, osób starszych). Wspieranie prokreacji stało się zatem coraz mocniej podkreślanym celem polityki rodzinnej. W artykule omówiono sytuację w Polsce rozpatrywaną zarówno od strony zmian liczby urodzeń i dzietności, jak i od strony reformowania polityki rodzinnej w kontekście wspierania prokreacji. Podjęta próba oceny, czy zmiany polityki rodzinnej w Polsce w ostatniej dekadzie mogą być uznane za sprzyjające odnowie demograficznej, odwołuje się do licznych prac porównawczych mówiących o wpływie określonych instrumentów na dzietność. W podsumowaniu stwierdzono jednak, iż jedynie odpowiednie monitorowanie zmian zachowań dotyczących rodziny i prokreacji na podstawie badań specjalnych pozwala na określenie w dłuższej perspektywie czasowej skutków polityki rodzinnej dla odnowy demograficznej.

Czasopismo: Studia Demograficzne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna, nauki socjologiczne
Wpływ czasu pracy na zdrowie – podejścia badawcze i studium przypadku Francji

W ostatnich dziesięcioleciach powstało wiele publikacji, w których badano zależność pomiędzy czasem pracy a zdrowiem. Dostępne źródła charakteryzują różne podejścia metodologiczne i odmienną perspektywę badawczą, a prezentowane wnioski nie były dotychczas jednoznaczne. Literatura odnosi się zarówno do bezpośrednich badań nad wpływem czasu pracy na zdrowie, jak i do opisów szerszych zjawisk, pośrednio związanych z opisywanym zagadnieniem. W większości analiz przedstawionych w publikacjach z zakresu wpływu czasu pracy na zdrowie zmagano się z potencjalnym obciążeniem próby oraz problemem odwrotnej przyczynowości wpływu czasu pracy na zdrowie. Ze względu na reformę prawa pracy we Francji, polegającą na skróceniu czasu pracy przy utrzymaniu stałych dochodów, analiza wpływu czasu pracy na zdrowie – przeprowadzona na przykładzie tego kraju – pozwoliła pokonać trudności przedstawiane w publikacjach z omawianego obszaru. Wykazano, że skrócenie czasu pracy pozytywnie wpłynęło na stan zdrowia Francuzów.

Czasopismo: Studia Demograficzne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Podział obowiązków w gospodarstwach domowych w Polsce: analiza sezonowości pracy domowej i zawodowej

W artykule przedstawiono analizę podziału zajęć w gospodarstwie domowym związanych z pracą zawodową i nieodpłatną pracą domową wykonywaną przez kobiety i mężczyzn w Polsce, przy wykorzystaniu danych badania Budżet czasu ludności 2013. Rozkład zajęć scharakteryzowano poprzez odsetek osób zaangażowanych w realizację danej czynności o określonej porze. Dobowy rozkład zajęć analizowano w układzie dni tygodnia i poszczególnych miesięcy dla różnych grup gospodarstw domowych. Wyniki potwierdziły słuszność hipotezy głoszącej, iż kobiety w Polsce – niezależnie od rodzaju głównego źródła utrzymania gospodarstwa domowego – są podwójnie obciążone obowiązkami, co wynika z asymetrii według płci w wykonywaniu nieodpłatnej pracy domowej. Pokazano także, jak typ rodziny biologicznej różnicuje rozkłady wybranych aktywności kobiet i mężczyzn.

Czasopismo: Studia Demograficzne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Efektywne zarządzanie innowacyjnością pracowniczą w czasach COVID-19, czyli jak w kryzysie wzmocnić potencjał innowacyjny członków organizacji

Zaangażowanie pracowników w procesy innowacji jest postrzegane jako coraz bardziej istotny czynnik przewagi konkurencyjnej firm, w miarę jak narasta tempo zmian rynkowych i trudności w ich przewidywaniu. Jednak tworzenie i wspieranie innowacji stanowi niezwykle trudne zadanie w kontekście zarządzania zespołem jednostek twórczych, a zatem działających i myślących niezależnie i krytycznie. Autorki dokonały przeglądu literatury teoretycznej oraz aktualnych wyników badań empirycznych, odnosząc się do zagadnień związanych z indywidualnymi i organizacyjnymi uwarunkowaniami innowacyjności pracowników organizacji. Wskazały też na czynniki wpływające na efektywność korzystania z twórczego potencjału pracowników. Sytuacja pandemii stanowi silny bodziec do wprowadzenia szeregu zmian w firmach, w tym do przemyślenia na nowo sposobów organizacji pracy, metod zarządzania zasobami ludzkimi oraz procesami innowacji. Korzystanie z innowacyjnego potencjału pracowników jest obecnie dla wielu organizacji szansą na przetrwanie. Z drugiej strony następujące aktualnie dynamiczne zmiany środowiska pracy, związane przede wszystkim z rozpowszechnieniem pracy zdalnej i technologii cyfrowych, mogą powodować utrudnienia dla kreatywności zatrudnionych. Przegląd literatury w zakresie innowacyjności pracowniczej, szczególnie w kontekście pandemii, stanowi punkt wyjścia do badań własnych, dotyczących uwarunkowań innowacyjności pracowniczej i przebiegu procesów innowacji w organizacjach. Wyniki badawcze staną się tematem kolejnych opracowań.

Czasopismo: e-mentor. Czasopismo naukowe Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Zastosowanie metody AHP do tworzenia rankingu kryteriów oceny wiarygodności witryn internetowych

Wiedza w zakresie pozyskiwania, oceny i efektywnego wykorzystania informacji jest niezbędna nie tylko uczniom, studentom i nauczycielom (w tym akademickim), ale także projektantom i twórcom witryn oraz dostawcom treści internetowych. W szczególności dotyczy to możliwości oceny wiarygodności witryn internetowych. Problemem jest nie tylko wybór odpowiednich kategorii i kryteriów tej oceny, ale także uwzględnienie wszystkich tych kryteriów w końcowej ocenie. Celem artykułu jest ustalenie rankingu ważności kryteriów oceny wiarygodności witryn internetowych z punktu widzenia ekspertów. Wymagało to udzielenia odpowiedzi na następujące pytania: - Jak stworzyć ramy oceny wiarygodności witryn? - Którą z metod oceny wielokryterialnej wybrać do oceny ważności kryteriów? - Które z kryteriów oceny wiarygodności witryn należy uznać za najważniejsze? Do oceny ważności kryteriów zastosowano metodę AHP (Analytic Hierarchy Process) Saaty’ego. Wynikiem tych badań jest ustalenie rankingu ważności dla zestawu wybranych 21 kryteriów oceny wiarygodności witryn. Okazało się, że w ocenie ekspertów na czele rankingu znalazły się Jakość informacji oraz Autentyczność operatora. Natomiast takie kryteria jak Funkcjonalność, Wydajność i przejrzystość witryn oraz ich Wygląd i struktura mają drugorzędne znaczenie. Współczesna witryna internetowa musi bowiem reprezentować już pewien odpowiednio wysoki poziom swojej budowy i działa w ramach infrastruktury, a zatem z tej racji powinna być niezawodna, funkcjonalna, wydajna i przejrzysta. Dlatego wymienione kryteria w opinii ekspertów stają się obecnie mniej ważne.

Czasopismo: e-mentor. Czasopismo naukowe Szkoły Głównej Handlowej w Warszawie
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: informatyka
Pomiar rektangularyzacji krzywej przeżycia – stan wiedzy i analiza wyników

Artykuł powstał w wyniku metodologicznego przeglądu literatury dotyczącej zjawisk kompresji umieralności i rektangularyzacji krzywej przeżycia. Praca ma na celu identyfikację obecnego stanu wiedzy (kluczowych definicji, dostępnych narzędzi pomiaru) oraz analizę badań empirycznych przeprowadzonych dotychczas dla krajów europejskich. Metoda gromadzenia i analizy literatury naukowej została precyzyjnie opisana dla łatwiejszego zrozumienia uzyskanej syntezy wiedzy oraz potencjalnego ulepszenia dalszych badań. Pierwsza część artykułu uwzględnia definicję rektangularyzacji krzywej przeżycia i jej wymiarów oraz powiązaną terminologię. Następnie opisano 26 miar i wskaźników zjawiska wyszukanych w dotychczasowej literaturze naukowej i zestawiono je w tabeli porównawczej. Wreszcie, przedstawiono wyniki przeglądu badań empirycznych dla 11 krajów europejskich: Szwecji, Francji, Szwajcarii, Wielkiej Brytanii, Holandii, Włoch, Finlandii, Danii, Norwegii, Hiszpanii i Polski. Analiza pokazała, iż empiryczne zastosowanie miar rektangularyzacji jest wciąż rzadkie, a część narzędzi pomiaru dedykowanych zjawisku jest sformułowana wyłącznie teoretycznie. Ponadto, w badaniach tych reprezentacja niektórych krajów w Europie jest znikoma. Rezultatem niniejszego przeglądu literatury jest wskazanie luk badawczych oraz interesujących kierunków dalszych badań.

Czasopismo: Studia Demograficzne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna