rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Eter pentabromobifenylowy (mieszanina izomerów) – metoda oznaczania

Metodę stosuje się do oznaczania stężeń eterów pentabromobifenylowych w powietrzu na stanowi-skach pracy. Metoda polega na zatrzymaniu aerozolu eterów pentabromobifenylowych na filtrze z włókna szklanego oraz żywicy XAD-2, ekstrakcji toluenem i analizie chromatograficznej otrzymanego roztworu. Oznaczalność metody wynosi 0,01 mg/m3 (dla próbki o objętości 100 l).

Czasopismo: Podstawy i Metody Oceny Środowiska Pracy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Toluilenodiizocyjanian : oznaczanie izomerów toluilenodiizocyjanianu metodą wysokosprawnej chromatografii cieczowej

Toluilenodiizocyjanian (TDI) stosowany w przemyśle występuje w postaci bezbarwnej lub jasnożółtej cieczy o ostrym zapachu i stanowi mieszaninę dwóch izomerów – diizocyjanianu tolueno-2,4-diylu (2,4-TDI) oraz diizocyjanianu tolueno-2,6-diylu (2,6-TDI). Związki te są stosowane jako monomery do produkcji tworzyw poliuretanowych i wykorzystywane w takich gałęziach przemysłu, jak: budownictwo, przemysł meblarski, samochodowy, stoczniowy czy chemiczny. Narażenie na izocyjaniany może powodować silne podrażnienia: błon śluzowych górnych i dolnych dróg oddechowych oraz oczu, a także ataki astmy oskrzelowej. Celem pracy było opracowanie odpowiednio czułej metody oznaczania izomerów toluilenodiizocyjanianu w powietrzu na stanowiskach pracy w zakresie od 1/10 do 2 wartości najwyższego dopuszczalnego stężenia (NDS), zgodnie z wymaganiami zawartymi w normie europejskiej PN-EN 482:2012. Badania wykonano przy zastosowaniu chromatografu cieczowego Waters Alliance z detektorem spektrofluorymetrycznym i kolumny Supelcosil RP-Amide 150 x 2,1 mm o uziarnieniu 5 µm. Metoda polega na: zatrzymaniu obecnych w powietrzu izomerów toluilenodiizocyjanianu na filtrze z włókna szklanego nasączonego roztworem 1-(2-pyridylo)piperazyny (1,2-PP), ekstrakcji powstałych pochodnych za pomocą mieszaniny acetonitrylu i dimetylosulfotlenku oraz chromatograficznym oznaczeniu stężeń badanych związków. Średnia wartość współczynnika odzysku (dla trzech stężeń) dla diizocyjanianu tolueno-2,4-diylu (2,4-TDI) i diizocyjanianu tolueno-2,6-diylu (2,6-TDI) wynosi odpowiednio: 103,4 i 101,8%. Zależność wskazań detektora spektrofluorymetrycznego od analizowanych stężeń izomerów toluilenodiizocyjanianu ma charakter liniowy (r = 0,999) w zakresie stężeń 0,028 ÷ 2,8 µg/2 ml (0,00014 ÷ 0,014 mg/m3 dla próbki powietrza 200 l). Granica oznaczania ilościowego dla di-izocyjanianu tolueno-2,4-diylu i diizocyjanianu tolueno-2,6-diylu wynosi odpowiednio: 0,0006 i 0,0003 μg/ml. Opisana w niniejszym artykule metoda pozwala na selektywne oznaczanie izomerów toluilenodiizocyjanianu w obecności innych diizocyjanianów. Zapisana w formie przepisu analitycznego metoda oznaczania izomerów toluilenodiizocyjanianu spełnia wymagania zawarte w normie europejskiej PN-EN 482:2012 pod kątem czułości oznaczeń, precyzji i dokładności. Opracowana metoda oznaczania izomerów toluilenodiizocyjanianu w powietrzu na stanowiskach pracy została zapisana w postaci procedury analitycznej, którą zamieszczono w załączniku.

Czasopismo: Podstawy i Metody Oceny Środowiska Pracy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Udział bakterii w tworzeniu osadów wewnątrz wodociągu stalowego: badania z użyciem dyfrakcji rentgenowskiej

Badania dotyczące korozji wzbudzonej przez mikroorganizmy (ang. Microbiologically Influenced Corrosion; MIC) wewnątrz różnych rurociągów, w tym wodociągów obejmują głównie próbki uwodnione. Interesującą alternatywą mogłoby być wykorzystanie osadów naturalnie odwodnionych do określenia udziału biofilmów w MIC. Można by uniknąć konieczności użycia metod hodowlanych lub innych skomplikowanych metod badawczych. Dodatkowo, badania wykazujące udział MIC w powstaniu naturalnie odwodnionych osadów umożliwiłyby wyeliminowanie wielu problemów związanych z przechowywaniem próbek osadów/produktów korozji, także MIC. Istnieją już doniesienia literaturowe wskazujące na możliwość określenia rodzaju mechanizmu korozji, a także typu bakterii uczestniczących w MIC na podstawie obecności charakterystycznych faz krystalicznych w produktach korozji. Celem pracy było zbadanie możliwości udziału mikroorganizmów w korozji rury stalowej, będącej elementem układu dystrybucji wody pitnej, na podstawie analizy zarówno jakościowej, jak i ilościowej naturalnie odwodnionych osadów utworzonych w jej wnętrzu. W badaniach wykorzystano dyfrakcję rentgenowską jako technikę, która umożliwia identyfikację faz krystalicznych substancji stałych. Na podstawie obecności faz krystalicznych charakterystycznych dla poszczególnych mechanizmów MIC oraz ich zawartości w analizowanych próbkach ustalono, że do korozji badanej rury stalowej mogły przyczynić się bakterie redukujące siarczany oraz bakterie utleniające żelazo.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Czy potrafimy bezpiecznie stosować chemikalia?

Na podstawie raportu opisywanego można również stwierdzić, że wiele symboli ostrzegawczych (piktogramów), zarówno starych jak i nowych, wprowadzonych na mocy rozporządzenia CLP, znajdujących się na opakowaniach produktów chemicznych, nie jest powszechnie znana. Lektura całego raportu daje obraz poziomu wiedzy, a tym samym pokazuje kierunki działania, jakie powinny podjąć państwa członkowskie i ich organy oraz organizacje doradcze i pozarządowe, aby zwiększać poziom wiedzy konsumentów, a tym samym zapewnić bezpieczne stosowanie chemikaliów powszechnego użytku. Takie działania nie tylko powinny przyczynić się do zmniejszenia zagrożenia dla zdrowia, ale również dla środowiska.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Inżynier technologii chemicznej, czyli kto?

Przedstawiono zawód inżynier technologii chemicznej. Stwierdzono brak standardu kwalifikacji zawodowych w polskim prawodawstwie. Zaprezentowano dostępne katalogi zadań zawodowych i przeanalizowano internetowe oferty pracy. Zestawiono dane o kształceniu inżyniera technologii chemicznej w ramach edukacji formalnej.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Efektywność wybranych koalescencyjnych separatorów substancji ropopochodnych na terenie aglomeracji miejskiej

W pracy przedstawiono wyniki badań prób ścieków deszczowych
po separatorach znajdujących się na terenie miasta, które
są wprowadzane do rzeki Biała i jej dopływów przepływających
przez miasto. W badanych ściekach deszczowych określono
zawartość zawiesiny ogólnej, biochemiczne zapotrzebowanie
na tlen (BZT5), chemiczne zapotrzebowanie na tlen (ChZT), pH
i zawartość substancji ropopochodnych w przeliczeniu na indeks
oleju mineralnego.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Kompozyty, biokompozyty i nanokompozyty polimerowe. Otrzymywanie, skład, właściwości i kierunki zastosowań

Kompozyty polimerowe, to nowoczesne materiały wieloskładnikowe, wśród których ostatnio, ze względu na swoje unikatowe właściwości, największym zainteresowaniem cieszą się nanokompozyty oraz biokompozyty. W prezentowanej pracy, na tle ogólnej charakterystyki kompozytowych materiałów polimerowych, przedstawiono wybrane badania prowadzone na Wydziale Chemii Uniwersytetu Opolskiego z zakresu otrzymywania i charakterystyki kompozytów poliolefinowych z udziałem różnych (nano)napełniaczy, zarówno nieorganicznych jak i pochodzących z odnawialnych źródeł roślinnych.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Blaski i cienie nowej ustawy o odpadach

Przybliżono nową ustawę o odpadach (Dz.U. z 2013 r., poz.21), która wprowadza zmiany w dotychczasowych przepisach prawnych w gospodarce odpadami. Omówiono obowiązki w gospodarce odpadami, produkty uboczne, możliwości utraty statusu odpadów, wymagania ogólne dotyczące gospodarki odpadami i niektóre przepisy końcowe i dostosowujące.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Wpływ metody wytwarzania membran polimerowych na właściwości elektrolitów żelowych do akumulatorów litowo-jonowych

W artykule przedstawiono wyniki prowadzonych prac badawczych dotyczących wpływu metody wytwarzania membran polimerowych na właściwości fizyczne i elektrochemiczne żelowych elektrolitów polimerowych do akumulatorów litowo-jonowych. Prowadzone prace pozwoliły na określenie najbardziej optymalnej metody wytwarzania membran do żelowych elektrolitów polimerowych o zadowalających parametrach elektrochemicznych przy jednoczesnym wyeliminowaniu zagrażających zdrowiu i środowisku rozpuszczalników.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Środowisko jako całość w podejściu zintegrowanym - aspekt ochrony gleb

Omówiono nowe wymagania wynikające z dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/75/UE z 24 listopada 2010 r. w sprawie emisji przemysłowych, stanowiącej nowelizację dyrektywy IPPC. Dotyczą one m.in. kwestii zapobiegania zanieczyszczeniom gleby i wód podziemnych. Biorąc je pod uwagę, a także obowiązujące w Polsce przepisy w zakresie ochrony gleb oraz przedłożony przez KE projekt dyrektywy ustanawiającej ramy dla ochrony gleb i zmieniającej dyrektywę 2004/35/WE, niezbędna jest poważna debata na temat rozwiązań systemowych w zakresie ochrony gleb w Polsce.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Spalanie odpadów-konieczność, czy optymalne rozwiązanie?

Omówiono problem, jakim dla współczesnej cywilizacji stały się odpady oraz metody stosowane dla rozwiązania tego problemu. Dokładniej omówiono rozwiązania związane z pozyskiwaniem z odpadów paliw i energii. W warunkach Polski dominować będzie spalanie odpadów, czyli pozyskiwanie ich wartości kalorycznej. Jeśli w skomplikowany układ samorządów, wynajmowanych przez nie firm, składowisk i spalarni wejdą środowiska chemiczne, możliwe będzie przejście do innych technik termicznego unieszkodliwiania odpadów z wytwarzaniem zarówno energii, jak i paliw oraz surowców chemicznych. Pirolityczna obróbka odpadów biologicznych stwarza szanse na zmniejszenie stężenia dwutlenku węgla w atmosferze.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Ocena zawartości smektytu w niektórych ceramicznych surowcach ilastych na podstawie spektrofotometrycznych badań sorpcyjnych

Przedmiotem badań była ocena zawartości smektytu w wybranych
iłach krakowieckich, stanowiących podstawowy surowiec przemysłu
ceramiki budowlanej w południowo-wschodniej Polsce. Badania te
przeprowadzono stosując głównie spektrofotometryczne metody
sorpcyjne przy użyciu trietylenotetraaminy miedzi (II) (TETA Cu(II))
oraz błękitu metylenowego. Uzyskane wyniki różniły się względem
siebie, a różnice w oznaczeniach dochodziły do 6%. Stwierdzono,
że bardziej dokładną ocenę zawartości smektytu uzyskuje się przy
zastosowaniu sorpcji jonowymiennej kompleksu miedzi. Badane iły
charakteryzują się zmienną zawartością tego minerału mieszczącą
się w przedziale 13 – 20%. W celu weryfikacji wyników oznaczeń
wykonano również analizy: rentgenograficzną i składu ziarnowego.
Podwyższona zawartość chlorytu w badanych próbkach i częściowa
koincydencja jego najbardziej diagnostycznego, niskokątowego refleksu
14 Å z refleksem smektytu 12,5÷15 Å uniemożliwiła jednak
jednoznaczne oszacowanie udziału tego drugiego minerału.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Zastosowanie QRA (Quantive Risk Assessment) w praktyce ochrony środowiska w Europie i USA

W artykule omówiono zastosowanie i użyteczność narzędzi -oceny/analizy ryzyka wraz z zarządzaniem ryzykiem - służących do minimalizacji zagrożeń dla życia i zdrowia ludzkiego oraz dla ekosystemów, stosowanych przy postępowaniu z zanieczyszczeniami środowiska. Quantitative Risk Assessment (QRA) - Ilościowa Ocena Ryzyka. QRA ma w szczególności zastosowanie przy oczyszczaniu terenów zanieczyszczonych i rewitalizacji obszarów po długim wykorzystaniu przemysłowym. Podano przykłady  zastosowania QRA w praktyce.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Izomery a zapach czyli nos jako stereochemik

Nasz zmysł powonienia jest w stanie rozpoznać wiele zapachów, które pozornie są bardzo do siebie podobne. Dzięki temu, że receptory węchowe są w pewien sposób selektywne możliwe jest ozróżnienie zapachów zarówno enancjomerycznych par lotnych substancji jak i innych stereoizomerów. W niniejszej pracy przedstawione zostały różnice i podobieństwa właściwości pachowych
izomerów przestrzennych. Przedstawione związki charakteryzują się odmiennym zapachem oraz intensywnością ale są również takie, gdzie zmiana dotyczy tylko jednej z tych cech.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Ocena bezpieczeństwa chemicznego w rozporządzeniu REACH jako element identyfikacji i kontroli ryzyka stwarzanego przez substancje chemiczne

W publikacji omówiono trzy zasadnicze etapy procesu oceny
bezpieczeństwa chemicznego: ocenę zagrożeń, ocenę narażenia
oraz charakterystykę ryzyka. W ramach oceny zagrożeń podano
i omówiono m.in. poziomy progowe narażenia uznawane za bezpieczne.
Przy dyskusji dotyczącej oceny narażenia omówiono rolę
scenariuszy narażenia oraz sposób dochodzenia do rzeczywistych
poziomów narażenia człowieka oraz przewidywanego stężenia
w środowisku jako wartości odniesienia do poziomów progowych
nie powodujących szkodliwych skutków. Następnie przedyskutowano
sposób przeprowadzania charakterystyki ryzyka oraz cykliczne
dochodzenie do akceptowalnego poziomu ryzyka, a co za tym
idzie, do opracowania ostatecznego scenariusza narażenia, który
ma służyć dalszym użytkownikom w łańcuchu dostaw do stworzenia
warunków bezpiecznego postępowania z substancją.
W publikacji wykorzystano elementy „Poradnika dotyczącego
wymagań w zakresie informacji i oceny bezpieczeństwa chemicznego”
 oraz „Poradnika w pigułce – Ocena bezpieczeństwa chemicznego”.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Bakteriofagi – nanocząstki o szerokich zastosowaniach

Bakteriofagi są wirusami infekującymi wybiórczo komórki bakteryjne.
Zainfekowana bakteria może ulec lizie uwalniając wiriony
potomne, wraz z którymi uwalniane są do środowiska fragmenty
ściany komórkowej bakterii np. lipopolisacharydy (endotoksyny; pirogeny).
Istotnym aspektem przygotowania preparatów bakteriofagowych
jest standaryzacja procedur ich wytwarzania i przechowywania,
między innymi spełnienie szeregu wymagań dotyczących
apirogenności. Opracowanie przedstawia historię odkrycia bakteriofagów,
potencjalne zastosowania terapeutyczne oraz metody
oczyszczania preparatów.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Kwasy tłuszczowe w olejach roślinnych i ich znaczenie w kosmetyce

Wśród preparatów pielęgnacyjnych duże znaczenie mają te, które zawierają lipidy działające okluzyjnie na naskórek, hamujące transepidermalną utratę wody a także wspomagające syntezę lipidów. Do ważnych lipidów należą kwasy tłuszczowe, a w szczególności niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe, zaangażowane w tworzenie prawidłowego cementu międzykomórkowego. Omówione kwasy tłuszczowe występujące w olejach roślinnych oraz ich
znaczenie w kosmetyce.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Wykorzystanie technik UV-Vis oraz IR dla celów identyfikacji leków w porowatych nośnikach

W ostatnim czasie jako obiecujące nośniki substancji biologiczno czynnych rozważane są materiały porowate. W pracy przedstawiono krzemianowe struktury typu SBA-15 modyfikowane niobem oraz grupami organicznymi jako potencjalne nośniki leku - ibuprofenu. Omówiono zastosowanie metod spektroskopii FT-IR oraz UV-Vis ciała stałego dla potwierdzenia obecność leku w materiale. Dodatkowo poprzez spektrofotometryczny pomiar zawartości leku w buforze opracowany został profil uwalniania ibuprofenu z nośnika, w określonych odstępach czasu.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Wpływ elektrolitów wodnych na pojemność kondensatora elektrochemicznego

W pracy poddano analizie wpływ elektrolitów wodnych na pojemności kondensatorów elektrochemicznych – na przykładzie dwóch węgli aktywnych (CA i Norit GSX) oraz nanorurek węglowych. Najlepsze parametry pojemnościowe wykazał węgiel CA (2300 m<sup>2</sup>/g), osiągając najwyższe wartości pojemności w roztworze 1M Na<sub>2</sub>SO<sub>3</sub>, pomimo mniejszego przewodnictwa w porównaniu z 1M H<sub>2</sub>SO<sub>4</sub> i 6M KOH. Zależności takiej nie zaobserwowano dla węgla Norit GSX, ani nanorurek węglowych. Świadczyć to może o tym, że struktura porów węgla CA jest najbardziej odpowiednia do tego rodzaju elektrolitu.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Wykorzystanie reaktora fluidalnego do syntezy 2,6-dimetylofenolu

Prace badawcze dotyczyły otrzymywania i przetestowania katalizatorów do syntezy 2,6-dimetylofenolu, które mogłyby pracować jako złoże fluidalne. Zsyntezowano tlenek krzemu, na który nanoszono w różnych wariantach tlenki: żelaza(III), magnezu(II), chromu(III) i miedzi(II). Ponadto przebadano katalizator TZC-3/1 produkowany przez Grupę Azoty S.A. Tlenek krzemu z naniesionym na powierzchnię tlenkiem magnezu umożliwił prawie 100% przereagowanie fenolu w temp. 733K, przy selektywności w stosunku do 2,6-dimetylofenolu bliskiej 60%. Podobny stopień przereagowania fenolu otrzymano dla katalizatora przemysłowego TZC-3/1, ale jego selektywność względem 2,6-dimetylofenolu wynosi 90%. Wyniki eksperymentów wskazują, że najlepszym spośród badanych katalizatorów jest przemysłowy katalizator TZC-3/1 pozwalający otrzymać najlepsze wyniki w najniższej temperaturze.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Badanie stężenia kwasu mlekowego, otrzymanego w procesie fermentacji mlekowej laktozy, zawartej w serwatce poprodukcyjnej przy udziale Lactobacillus

Serwatka kwaśna jest groźnym ekologicznie odpadem, będącym
produktem ubocznym powstającym w przemyśle mleczarskim.
Z uwagi na wysoką zawartość laktozy, odpad ten może być
wykorzystywany jako surowiec w procesie fermentacji mlekowej,
w którym ulega dalszej przemianie do kwasu mlekowego,
przy udziale bakterii fermentacji mlekowej. Niniejsza publikacja
stanowi przegląd literaturowy dotyczący procesu fermentacji
mlekowej oraz opis badań własnych nad efektywnością procesu
fermentacji mlekowej laktozy, pozyskanej z serwatki poprodukcyjnej,
do kwasu mlekowego.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Algi – przyszłość z morza

Algi są organizmami fotosyntetyzującymi, prokariotycznymi albo
eukariotycznymi. Ich komórki zawierają aminokwasy, witaminy,
składniki mineralne, NNKT, aosainę,polifenole, kwasy o silnym działaniu
nawilżającym i pobudzające krążenie krwi polisacharydy, a także β-
karoten i karotenoidy. Ze względu na swój bogaty skład chemiczny,
biomasa glonów znalazła zastosowanie w przemyśle spożywczym,
farmaceutycznym i kosmetycznym. Preparaty z alg, stosowane jako
suplementy diety i składniki środków upiększających, cechuje wysoka
czystość chemiczna i efektywność działania. Do najlepiej poznanych
polisacharydów alg należą: agar oraz alginian. Ponadto, prowadzone są
badania dotyczące zastosowania alg jako źródła alternatywnej energii
w postaci biopaliw, a także w procesie oczyszczania ścieków.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Właściwości mechaniczne i termiczne nanokompozytów P(MAA-co-MMA)/PVP/MWNT

Sieci poli(kwasu metakrylowego-metakrylanu metylu) (P(MAA-co-MMA) zostały otrzymane na drodze kopolimeryzacji wolnorodnikowej w obecności liniowego poli(N-winylo-2-pirolidonu) (PVP) i wielościennych nanorurek węglowych (MWNT) tj. nanokompozytów P(MAA-co-MMA)/PVP/MWNT. Sprawdzono wpływ MWNT na właściwości mechaniczne i termiczne nanokompozytów P(MAA-co-MMA)/PVP/MWNT. Stwierdzono, że MWNT może zapewnić znaczną poprawę właściwości mechanicznych nanokompozytów P(MAA-co-MMA)/PVP/MWNT. Analiza termiczna wykazała, że widoczna poprawa stabilności termicznej dla nanokompozytów P(MAA-co-MMA)/PVP/MWNT występuje wraz ze zwiększającą się zawartością MWNT.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Bezpośrednia synteza azydków i tioli organicznych pochodnych glikolu etylenowego w zmodyfikowanej reakcji Appela

Klasyczną metodę konwersji alkoholi pierwszorzędowych
w odpowiednie halogenki alkilowe z użyciem trifenylofosfiny
oraz tetrahalogenometanu, tzw. reakcję Appela, zaadoptowano
do bezpośredniej syntezy terminalnych tioli i azydków organicznych
pochodnych glikolu etylenowego oraz jego siarkowego
analogu. W kluczowym etapie opisanej procedury one-pot,
otrzymane in situ, w reakcji z N-bromosukcynimidem (NBS), odpowiednie
dibromopochodne zostały przekształcone w związki
docelowe w reakcji z nukleofilem siarkowym lub azotowym. Wybrane
diazydki wykorzystano w syntezie nowych układów makrocyklicznych,
które przetestowano pod kątem ich właściwości
kompleksotwórczych.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Wybrane wyniki I półrocza 2016 r. w Polsce, przemyśle i „chemii” oraz w pozostałych krajach

Za GUS, który ogłosił pierwsze, jeszcze niepełne dane nt. gospodarki
Polski w I półroczu 2016, podano wyciąg najważniejszych
statystyk, dotyczących szczególnie przemysłu chemicznego, jednak
na tle sytuacji ogólnokrajowej i w innych działach przemysłu. Zaprezentowano
zatrudnienie i płace w przemyśle – stan 30.06. 2016
na tle sytuacji w 2015 r.; pokazano produkcję sprzedaną Przemysłu
w I półroczu 2016 (na tle I półrocza 2015) oraz wielkości produkcji
ważniejszych chemikaliów i pokrewnych w tym czasie. Na zakończenie
zestawiono dane statystyczne dotyczące wyników uzyskanych
przez inne kraje, głównie z UE.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Celulaza immobilizowana na kopolimerach N-winyloformamidu: Wpływ immobilizacji na aktywność katalityczną enzymu

Badano wpływ immobilizacji celulazy z Aspergillus sp EC 3.2.1.4. na aktywność katalityczną w reakcji enzymatycznej hydrolizy celulozy. Celulazę immobilizowano na hydrofilowych polimerowych nośnikach z grupami formamidowymi i pierwszorzędowymi grupami aminowymi. Nośniki syntezowano w procesie wolnorodnikowej kopolimeryzacji strąceniowej N-winyloformamidu (NVF) z diwinylobenzenem (DVB). Reaktywne pierwszorzędowe grupy aminowe w kopolimerze generowano na drodze reakcji hydrolizy w środowisku alkalicznym. Celulazę immobilizowano kowalencyjnie za pośrednictwem aldehydu glutarowego (GA) na nośniku z grupami aminowymi lub adsorbowano na nośniku z grupami formamidowymi. Otrzymane heterogeniczne biokatalizatory testowano w reakcji hydrolizy celulozy mikrokrystalicznej. Stwierdzono, że aktywność celulazy immobilizowanej na obu badanych nośnikach była większa niż dla enzymu w stanie natywnym.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna
Poważne awarie przemysłowe w przemyśle nawozowym – na przykładzie awarii w Tuluzie

Azotan amonu jest jednym z najlepszych nawozów mineralnych, jednak ze względu na swoje właściwości wybuchowe jest także substancją niebezpieczną. W artykule opisano przebieg i skutki poważnej awarii przemysłowej, która miała miejsce w zakładach AZF w Tuluzie, 21 września 2001 r. W wyniku wybuchu ok. 400 ton saletry amonowej zginęło 30 osób, a 2250 zostało rannych. Straty oszacowano na 1,5 mld EUR. Zdarzenie to miało wpływ na zmianę przepisów dotyczących przeciwdziałania poważnym awariom przemysłowym – Dyrektywy Seveso II.

Czasopismo: Chemik
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria chemiczna