rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Rola szkodliwego oprogramowania w geopolityce

Ilość zagrożeń teleinformatycznych w świecie wzrasta dynamicznie wraz z
upowszechnianiem wykorzystania systemów komputerowych w kolejnych obszarach
ludzkiej aktywności. Współczesne państwa w znacznym stopniu zależne są od
szybkiego dostępu do informacji uwzględniając także ich przechowywanie,
przetwarzanie oraz przesyłanie, co sprawia, że obszar ten stał się elementem gry
geopolitycznej. Społeczeństwa oraz powoływane przez nie organy i instytucje
powszechnie wspomagają się rozwiązaniami komputerowymi. Obecnie komputer
zaliczany jest do typowego wyposażenia gospodarstw domowych. Należy do tego
doliczyć także skomputeryzowane urządzenia zaliczane do szeroko rozumianej
elektroniki użytkowej. Analogicznie w sferze publicznej komputery i urządzenia
skomputeryzowane stały się powszechne. Zagrożenia teleinformatyczne, takie jak
szkodliwe oprogramowanie, w tym wirusy i robaki komputerowe, jak również ataki
DoS/DDoS, kradzieże, podmiana i uszkadzanie danych jak również celowe
uszkodzenia systemów komputerowych należy współcześnie zaliczyć do katalogu metod
i środków rywalizacji w środowisku międzynarodowym. Właściwymi dla nauk
społecznych, w tym nauk o bezpieczeństwie metodami analizy i krytyki literatury
przedmiotu, metodą historyczną i metodą obserwacyjną dokonano selekcji oraz analizy
wydarzeń świadczących o wykorzystaniu szkodliwego oprogramowania w geopolityce
w przeszłości. Wskazano przykłady wykorzystania poszczególnych zagrożeń
teleinformatycznych w rywalizacji międzynarodowej. Omówiono przebieg i skutki
zastosowania szkodliwego oprogramowania, ataków DoS/DDoS oraz kradzieży
danych wskazując współczesne metody i środki zabezpieczania przed omawianymi
zagrożeniami. Określono także zakres i potencjalne znaczenie zagrożeń
teleinformatycznych w geopolityce w przyszłości.

Czasopismo: Przegląd Geopolityczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Ku budowie nowych Niemiec – państwo i jego idea w doktrynie socjalizmu narodowego Ottona Strassera

Otton Strasser był przywódcą lewicowej frakcji NSDAP. W 1930 roku w skutek różnic doktrynalnych oraz powstałych na tym tle konfliktów personalnych opuścił partię. Wraz ze swoimi zwolennikami założył Czarny Front. Opracował doktrynę narodowego socjalizmu odmienną od rasistowskich wizji zwolenników Hitlera. Chciał zbudować silne, organiczne, socjalistyczne Niemcy oparte na dumie narodowej i regionalnej. Federalne państwo będące jednym z liderów zjednoczonej, narodowej Europy.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Podstawy motywacji osiągnięć fachowca turystyki

W artykule rozpatruje się wpływ motywacji osiągnięć człowieka, w tym fachowca turystyki, na odpowiednie formy ludzkiego zachowania, wyróżniając dwie główne grupy motywów. Pierwsza odnosi się do osiągnięcia prawidłowego rozwiązania problemu, tworzenia odpowiedniego zachowania sytuacyjnego. Druga wiąże się z koniecznością zachowania godności, samooceny spowodowanej opinią innych. Motywacja osiągnięć przewiduje istnienie poczucia związku między własnymi działaniami i ich skutkami, wzięcie odpowiedzialności za swoją przyszłość. Najważniejszym elementem motywacji osiągnięć jest zaufanie. Człowiek, który wierzy w siebie, jest zdolny do podołać wszystkim trudnościom i osiągać konkretne cele. Głównymi składnikami osiągnięć motywacyjnych są: konkretne cele; świadoma potrzeba osiągnięć, aspiracje w zakresie wiedzy o rzeczywistych warunkach pracy, znalezienie sposobów współpracy ze współczesnymi pracodawcami, nowoczesna wiedza, umiejętności i kompetencje. Podstawą motywacji osiągnięć współczesnego człowieka jest: samodoskonalenie, zdolność do podejmowania ryzyka, gotowość do zrównoważonego rozwoju w kontekście zmian społeczno-gospodarczych

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Wizualna filozofia. Doświadczenie liminalne w „Szalonym Piotrusiu” Godarda

„Szalonemu Piotrusiowi” Jeana-Luca Godarda warto się przyjrzeć, odwołując się do terminu liminalności, stosowanego przez Victora Turnera. Film zrealizowany został w 1965 roku, a zatem wpisuje się w nurt Francuskiej Nowej Fali. Najistotniejsza w konstrukcji dzieł kina francuskiego tego okresu była nowatorska forma. Charakteryzuje ją odmienny styl kadrowania, sposób montażu, używanie trzęsącej się kamery „z ręki” czy rezygnacja ze sztucznego oświetlenia na rzecz naturalnego. Artykuł analizuje film Godarda odwołując się do antropologicznych teorii rytuałów przejścia w kulturze.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Aplikacja kategorii sensu do pedagogiki w wymiarze teoretycznym i praktycznym

Kultura dostarcza pewnych koncepcji filozoficznych stanowiących podbudowę życia godziwego, podsuwa rozwiązania podstawowych problemów egzystencjalnych, ustanawia społeczne mechanizmy ich podtrzymywania. Stanowią one układ odniesienia zarówno dla społecznego, jak i indywidualnego życia. Typ ładu społecznego, w którym przebiega egzystencja człowieka, odgrywa znaczącą rolę w procesie kształtowania przez niego własnego życia i własnej w nim tożsamości, gdyż stanowi ramy zakreślające kontekst rozumienia świata przeżywanego i działania w nim, ale zawsze poprzez odnalezienia sensu życia. Treścią wystąpienia będzie aplikacja kategorii sensu do pedagogiki w jej wymiarze teoretycznym i praktycznym i próba odpowiedzi na pytania: jak zagadnienie kształtowania sensu życia ożywić w życiu społecznym, w wychowaniu, w edukacji, w myśleniu pedagogicznym, jak pomóc ludziom wchodzić na drogę, która nie prowadzi do nicości, lecz ku pełni bytu i życia

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Pomiar postępu a introspekcja w głąb procesu słuchania w jęz. angielskim

Celem niniejszego artykułu jest wskazanie na skomplikowany statystycznie proces badania postępu u studentów poddanych instruktażowi oraz refleksyjnej introspekcji i praktyce w aktywizacji strategii myślowych w procesie rozumienia ze słuchu. Badanie miało na celu zweryfikowanie hipotez dotyczących efektywności tejże formy treningu. Studium odbyło się wśród studentów filologii angielskiej na podstawie dwóch prób statystycznych, składających się z testów wstępnych i końcowych wykonanych w pierwszej próbie w przedziale dwóch semestrów studiów, a w drugiej - w odstępie 4-semestrów. Analiza statystyczna dotyczyła zestawienia wyników testów między mniej i bardziej efektywnymi słuchaczami wyłonionymi względem wyników po pre-teście. W drugiej części artykułu ma miejsce porównanie dwóch form ewaluacji: względem treści, ukierunkowanej na produkt, oraz bardziej pożądanej w nauczaniu – ewaluacji strategii, koncentrującej się na procesie myślowym

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Konflikt i przemoc w koncepcjach polityki Chantal Mouffe oraz Carla Schmitta

Konflikt i przemoc są obecne w literaturze nauk o polityce już od dawna. Do grona postaci, które się tymi fenomenami zajmowały zaliczyć należy również Chantal Mouffe oraz Carla Schmitta. W ramach artykułu przedstawione zostały koncepcje polityki autorstwa Mouffe i Schmitta oparte na istnieniu relacji wróg-przyjaciel. Autor tekstu skupia się na różnicach pomiędzy omawianymi wizjami polityki ale także określa podobieństwa, które zbliżają propozycje obu autorów. Punktem wyjścia dla obu koncepcji jest krytyka liberalizmu i procesu „depolityzacji” jaki nastąpił w XX wieku. Główne różnice pomiędzy opisywanymi teoriami można sprowadzić do dwóch określeń: antagonizmu i agonizmu. Antagonizm Carla Schmitta uznaje, że wróg może zostać zniszczony, agonizm Mouffe jest z kolei bardziej umiarkowany. Mouffe akceptuje zjawisko konfliktu w demokracji z zastrzeżeniem, że jest on wyrazem rywalizacji pomiędzy adwersarzami nie zaś wojną pomiędzy wrogami. Obie koncepcje polityki uznają jednak konflikt za naturalny element polityki.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Spostrzeganie błędów wychowawczych nauczycieli przez uczniów szkoły średniej

Problem błędu wychowawczego w literaturze nie jest problemem nowym, a niektóre zjawiska negatywne powtarzają się na przestrzeni wieków. Zjawisko błędu ze względu na swe rozmaite uwikłania – psychologiczne, społeczne i normatywne jest trudne do jednoznacznego określenia. Błędy w wychowaniu (sytuacyjne i postawy) mogą przyjmować różne charakterystyki, a ich źródła powstawania są złożone i mają najczęściej charakter wewnętrzny lub zewnętrzny. Konsekwencje błędnych zachowań wychowawcy wyznaczane są bezpośrednio przez ich rodzaj, jednak prawie zawsze sytuacja błędu powoduje zmiany w strukturach poznawczych, w strukturze emocji i w strukturze „ja”. Kryteria diagnostyczne błędów w wychowaniu muszą być relatywizowane społecznie, kulturowo i osobistymi doświadczeniami podmiotów interakcji wychowawczej. Problem badawczy badań własnych dotyczył częstości występowania błędów w wychowaniu popełnianych przez nauczyciela w opinii uczniów szkół średnich.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Kartoteki haseł wzorcowych – wyzwanie czy konieczność? (na przykładzie integracji KHW z Nukat w Bibliotece PWSZ w Tarnowie)

Celem artykułu jest próba zaprezentowania znaczenia stosowania w bibliotekach kartotek haseł wzorcowych. W opracowaniu poddano analizie proces integracji lokalnych kartotek wzorcowych z kartotekami centralnymi prowadzonymi przez Centrum NUKAT. Omówienia dokonano na przykładzie integracji kartotek w bibliotece uczelnianej Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Tarnowie. W podsumowaniu skonfrontowano ewentualne trudności związane ze stosowaniem kartotek wzorcowych z wymiernymi korzyściami, które integracja kartotek może przynieść

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Specyfika rozwoju zawodowego kobiet w Policji – rola płci w strukturach dyspozycyjnych

Niniejszy artykuł został poświęcony specyfice rozwoju zawodowego kobiet policjantek. Artykuł przedstawia charakterystykę kobiet w policji z perspektywy zmian, zachodzących na gruncie ustrojowym i społecznym. Przedstawiono programy, powstałe na rzecz zwalczania dyskryminacji w służbach mundurowych. Artykuł zawiera również opis kobiety, jako jednostki rynku pracy.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Wykorzystanie humoru w socjoterapii

Artykuł rozwija temat obecności humoru w pracy wychowawczej i terapeutycznej. Autorki omawiają korzyści wynikające z operowania humorem, rozpatrując poczucie humoru jako ważną kompetencję skutecznego socjoterapeuty. Świadome tego, że humor jest jedną z fundamentalnych zasad budowania pozytywnych relacji społecznych, wspominają także o granicach jego stosowania czy wręcz negatywnych konotacjach. Humor traktowany jest jako sprawność wymagająca nieustannej praktyki

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Gangnam Style jako satyryczne narzędzie komentowania problematycznych kwestii

Gangnam Style bezprecedensowo ośmiesza egoizm, konsumpcjonizm i życie w luksusie, łamiąc społeczno-kulturowe normy. Parodie teledysku, głównie z regionu Bliskiego Wschodu, stanowią kreatywną formę wyrażania frustracji dotyczącej religii, społeczeństwa i polityki. Teledysk sprzyja nierespektowaniu tabu, zachęca do krytykowania i ośmieszania konkretnych osób i nieodpowiednich zachowań.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Płock chce być smart. Idea inteligentnego miasta

Tematyka smart city to obecnie jedno z najczęściej poruszanych zagadnień podczas dyskusji dotyczącej zarządzania miastem. Celem artykułu jest przedstawienie kluczowych założeń oraz możliwości wykorzystania koncepcji smart city w polskich realiach na przykładzie miasta Płocka. W artykule autorzy zaprezentowali ideę inteligentnego miasta oraz korzyści i zagrożenia, jakie płyną z jej wdrożenia. Ponadto, na podstawie krytycznej analizy dokumentów oraz obserwacji autorzy dokonali oceny działań podejmowanych w Płocku i wskazali na elementy, które świadczą o jego inteligentnym zarządzaniu.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Dyrektor publicznej placówki oświatowej: pedagog, menager czy zakładnik systemu?

Wstąpienie Polski do Unii Europejskiej wymusiło dostosowanie aktów prawnych szeregu instytucji publicznych do wymagań wspólnoty. Dotyczy to także regulacji prawnych związanych z systemem oświaty. Życie jednak pokazuje, że nie w każdym przypadku udało nam się dokonać na czas zmian, zapobiegając korupcjogennym i patologicznym mechanizmom społecznym. Wewnętrzna krytyka systemu edukacji nijak się ma do absolwentów polskich szkół średnich i uczelni wyższych, którzy doskonale radzą sobie na europejskim rynku pracy, a w wielu przypadkach są poszukiwani jako świetni fachowcy, wypierając przedstawicieli innych nacji. Zmieniająca się europejska rzeczywistość wymusza eksperymentowanie i wprowadzanie nowatorskich rozwiązań dających nadzieję na poprawę efektywności kształcenia młodego pokolenia. Bywa jednak i tak, że nowych rozwiązań nie toleruje środowisko nauczycieli nazbyt wiekowych, skostniałych, zadufanych w sobie oraz organy prowadzące placówki oświatowe, dla których zmiany zaburzają patologiczne układy charakteryzujące władze lokalne. Wieloaspektowe wyzwania dotyczą kształcenia młodych pokoleń ludzi odnajdujących się w bardzo skomplikowanej rzeczywistości społecznej. Są to wyzwania współczesnej pedeutologii oraz pedagogów i dyrektorów – menagerów placówek edukacyjnych. Przyszłość polskiej edukacji zależy od nauczycieli kreatywnych, zdolnych, odpowiedzialnych, nie bojących się wyzwań, wybieranych do zawodu na podstawie uczciwej procedury konkursowej. Jest to możliwe tylko wtedy, kiedy będzie społeczna aprobata proponowanych zmian ustawodawczych

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Doświadczenie przeżyte czy rytualne wdrożenie. Propozycja edukacji religijnej w epoce ponowoczesnej

Autor artykułu przedstawia warianty nowego rozumienia wychowania religijnego w epoce ponowoczesnej. Próbuje to uczynić z perspektywy historycznej i współczesnej, wskazując na fałszywe z gruntu i nieuzasadnione alternatywne myślenie o religii i wychowaniu jako rozwoju człowieka. Wychowanie religijne określane jest w artykule jako wychowanie wychodzące od człowieka i zorientowane na człowieka, czyli takie, w którym centralnym momentem procesu wychowawczego jest człowiek jako osoba. Tak rozumiane wychowanie religijne daje szansę, zdaniem autora na jego integralny rozwój. Artykuł dowodzi, że wychowanie religijne najpełniej realizuje rozwój osobowy człowieka połączony z pozytywną koncepcją jego wolności i z określonym wyobrażeniem dobra. Są to bez wątpienia czynniki warunkujące nie tylko możliwość określania własnej tożsamości, ale również umożliwiające pokonanie postmodernistycznych (ponowoczesnych) ambiwalencji rzeczywistości otaczającej współczesnego człowieka.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
„Skok w dorosłość”

Niniejszy artykuł traktuje o zmianie hierarchii wartości młodych ludzi związanej z ich dojrzewaniem. Skok w dorosłość to osiąganie dojrzałości płciowej, fizycznej, psychicznej, prawnej i głównie społecznej. Przewartościowanie hierarchii wartości wyznawanej przez młodych ludzi związane z ich dojrzewaniem, a więc skokiem w dorosłość, zbadano na przykładzie wybranych grup społecznych tj. licealistów i studentów. Analizę porównawczą przeprowadzono na podstawie badań dotyczących stosunku do wartości przeprowadzonych wśród płockiej młodzieży licealnej (647 badanych licealistów w 2006 roku) oraz w grupie studentów PWSZ w Płocku (137 studentów w roku 2016). Na podstawie przeprowadzonych badań wykazano, że wartości allocentryczne i prospołeczne są niezmiennie priorytetowe niezależnie od wieku rozwojowego badanych. Osiąganie dojrzałości przewartościowuje hierarchię pozostałych badanych wartości. Wraz z osiąganiem dojrzałości społecznej wartości związane z pracą i edukacją dominują u studentów nad przyjemnościowymi – ważnymi dla licealistów. Interesujące są szczegółowe analizy stosunku do poszczególnych wartości zmieniające się wraz z wiekiem ankietowanych. Nastąpił wyraźny wzrost aprobaty dla wartości obywatelskich, edukacyjnych, rodzinnych, związanych z pracą, z władzą wśród studentów w porównaniu do licealistów, spadek ocen nastąpił dla wartości przyjemnościowych i materialnych. Najmniejsza różnica, w opiniach licealistów i studentów, wystąpiła w wartościach allocentrycznych, prospołecznych i kulturalnych. Czynnikami determinującymi rozkład odpowiedzi były: wiek badanych, a więc etap osiągniętej dojrzałości oraz w przypadku licealistów, dodatkowo, profil ich klasy.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Modyfikowanie symboliki w przestrzeni publicznej na przykładzie działań wobec pomników komunistycznych w Polsce po 1989 r.

Artykuł jest rezultatem szerszych badań nad stosunkiem do symboli upadłej dyktatury, pozostających w przestrzeni publicznej po wprowadzeniu demokracji. Na podstawie szerokiej kwerendy przypadków rozmaitego traktowania takich pamiątek przeszłości w postkomunistycznej Polsce, wyselekcjonowane zostały te najlepiej oddające rozmaite aspekty tego zjawiska. Posłużyły one wskazaniu typów działań zachodzących wokół pomników oraz rodzajów aktorów politycznych angażujących się w ten proces. Tekst stanowi element badań empirycznych prowadzonych w ujęciu międzynarodowym, których ostatecznym celem jest usystematyzowanie tego tematu i jego syntetyczne, komparatystyczne opracowanie

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Kształtowanie obrazu macierzyństwa przez nastoletnie matki. Perspektywa społeczno-psychologiczna

Macierzyństwo to jedno z ważniejszych zadań życiowych, które realizują kobiety na różnych etapach swojego życia. Znacząco wpływa na zmiany, które zachodzą w kobiecie. Niewątpliwie kształtuje ono obraz własnej osoby, a także obraz siebie w roli matki. Macierzyństwo nie jest prostym zadaniem – zwłaszcza dla nastoletniej dziewczyny. Zmusza ono za każdym razem do przeorganizowania dotychczasowego sposobu życia. W wieku nastoletnim młoda dziewczyna stoi przed zadaniami, które wiążą się ściśle z jej wiekiem rozwojowym, tzn. uczęszczaniem do szkoły, zawieraniem przyjaźni, rozwijaniem zainteresowań. Stając się matką, zmuszona zostaje ona do podjęcia się realizacji zadań życiowych, które przypisane są kobietom dorosłym, czyli rodzenie i wychowanie dzieci. Niniejszy artykuł prezentuje wyniki badań, które charakteryzują czynniki determinujące znaczenie przedwczesnego macierzyństwa. Ukazuje jak wpływ różnych zmiennych oddziałuje na kształtowanie pozytywnego bądź negatywnego obrazu macierzyństwa młodej kobiety

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
W kierunku integralnego wychowania człowieka. Propozycja Anselma Grüna

Znalezienie odpowiedniej formuły wychowania to wysiłek badaczy, którym zależy na rozwoju i dobru człowieka. Pojęcie integralności w pedagogice otwiera możliwości wkładu w proces wychowania dorobku przedstawicieli różnych dyscyplin. Propozycja Anselma Grüna, niemieckiego mnicha i pisarza, stwarza taką możliwość. Poszukiwanie odpowiedzi na pytanie o integralność ludzkiego jestestwa stało się początkiem pomysłu na sposób prowadzenia człowieka. Celem opracowania jest próba aplikacji jego poglądów do współczesnej pedagogiki w jej wymiarze teoretycznym i praktycznym.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Razem czy osobno? Instytucjonalizacja etnicznych podmiotów politycznych w Galicji Habsburskiej na przełomie XIX I XX wieku

Obiektem badań, podejmowanych w artykulie, stały się procesy polityczne, zachodzące w Galicji Habsburskiej, związane z konsolidacją państwa oraz wspólnot etnicznych i wyznaniowych, tworzenie przez te ostatnie podmiotów politycznych, których działalność – w celu ochrony praw i interesów grup – określała specyfikę oraz tendencję w uprawianiu polityki publicznej. Ukraińska, polska, żydowska, niemiecka wspólnoty w Galicji były jednymi z największych w Imperium Habsburgów i stały się aktywnymi uczestnikami stosunków międzyetnicznych na obszarze Imperium. Analiza polityki narodowościowej tego okresu świadczy o tym, że w większości wypadków pojawienie się instytucji politycznych badanych wspólnot stało się źródłem konstruktywnego tworzenia państwowości, postępu, unowocześnienia społeczeństwa według zasad demokratycznych oraz jego awansu kulturowego. Zawarte w artykule tezy oraz uogólnienia badawcze mogą slużyć rozbudzeniu dyskusji toczonej w gronie współczesnych historyków i politologów dt. kwestii uwrażliwienia na etniczne odmienności, widoczne w procesie budowy i rozwoju form życia narodów Galicji Habsburskiej na przełomie XIX i XX w. Zaprezentowane ustalenia mogą stanowić również narzędzie służące celom praktycznym, m.in. wykorzystaniu zastosowaniu doświadczeń współistnienia międzyetnicznego w zamkniętej przestrzeni geograficznej i przenesieniu tych doświadczeń poza wymiar lokalny na przestrzeń regionalną, subregionalną i międzynarodową.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Kompetencje nauczyciela w kontekście kształcenia

W artykule poruszono sprawy związane z procesem kształcenia, który realizowany jest różnymi sposobami i za pomocą rozmaitych środków dydaktycznych. Umiejętność rozpoznawania potrzeb uczniów oraz zdolność do współpracy w relacjach międzyludzkich wiążą się z kompetencjami wychowawczymi i społecznymi. Nauczyciel powinien dysponować wiedzą na temat istoty zasad, metod i form realizacji procesu kształcenia oraz powinien zorganizować warunki do samodzielnego zdobywania wiedzy, tak by wykorzystać inicjatywę młodzieży do samodzielnych poszukiwań w gąszczu wielu aktualnie dostępnych źródeł

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika
Troska o poczucie własnej wartości dzieci w rzeczywistości szkolnej – wymiar teoretyczny i praktyczne implikacje

John Rawls (uważany za jednego z ważniejszych teoretyków społecznego porządku w XX wieku) wśród „wszelkich społecznych wartości” wskazał poczucie własnej wartości, które uznał za jedno z głównych zadań dobrze urządzonego społeczeństwa. Wysokie poczucie własnej wartości bywa utożsamiane przez badaczy z dobrostanem, zgodnie z założeniem, że zadowolenie z siebie to jeden z ważnych – być może najważniejszy – składników zadowolenia z życia. Budowanie poczucia własnej wartości uczniów stanowić powinno znaczący obszar pracy szkoły i rodziny. W niniejszym artykule przedstawiono istotę tego pojęcia, mechanizmy regulujące poczucie własnej wartości oraz sposoby jego wzmacniania

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki socjologiczne, pedagogika