rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Ocena częstotliwości oraz wartości energetycznej śniadań spożywanych przez uczniów wybranych szkół podstawowych i gimnazjalnych w Pile

Celem badań była ocena częstości spożywania i wartości odżywczej pierwszych i drugich śniadań dzieci w wieku szkolnym.
Badaniami, przeprowadzonymi w maju 2008 roku, objęto 463 uczniów szkół podstawowych i gimnazjalnych wybranych
losowo z terenu miasta Piły (województwo Wielkopolskie). Analizując uzyskane wyniki stwierdzono, że większość badanych
uczniów deklarowała codzienne spożywanie pierwszego śniadania, jednak tylko połowa z nich spożywała je w domu przed
wyjściem do szkoły. Również II śniadanie spożywane było przez większość badanych dzieci. Wraz z wiekiem zmniejszał
się odsetek uczniów spożywających śniadania, wzrastał natomiast odsetek uczniów samodzielnie je przygotowujących, co
wskazuje na zmniejszenie opieki rodziców nad dorastającym dzieckiem. Wartość energetyczna spożywanych śniadań była
nieprawidłowa. Pierwsze śniadania charakteryzowały się zbyt niskim, a drugie zbyt wysokim, udziałem energii w stosunku
do całodziennego zapotrzebowania. Spożywane śniadania były nieprawidłowo zestawione i charakteryzowały się niskim
udziałem warzyw i owoców oraz mleka i jego przetworów.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Ocena wpływu wybranych czynników stylu życia na spożycie likopenu u kobiet

W pracy oszacowano spożycie likopenu metodą 4-dniowego bieżącego notowania wśród 100 kobiet w wieku 19-81 lat z województwa mazowieckiego oraz określono czynniki, które wpływają na wielkość spożycia. Badanie przeprowadzono w czerwcu - lipcu 2006 roku. Oceniono, że dzienna racja pokarmowa badanych kobiet zawierała 4,51 mg likopenu. Oceniono, iż wiek, miejsce zamieszkania, poziom wykształcenia, praca zawodowa, palenie tytoniu, spożywanie alkoholu, kawy oraz aktywność fizyczna czy wskaźnik BMI nie wpływały, w sposób istotny statystycznie, na spożycie likopenu, jednak zaobserwowano pewne zależności, tj. wyższe spożycie tego karotenoidu u osób starszych, mieszkających w miastach powyżej 100 tysięcy mieszkańców, z wyższym wykształceniem, aktywnych fizycznie oraz z niższym BMI.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Analiza powiadomień dotyczących przekroczeń dopuszczalnego poziomu histaminy na podstawie raportów RASFF

Histamina jest aminą biogenną wytwarzaną w znacznych ilościach w rybach i produktach rybnych zanieczyszczonych
bakteriami. Zawartość histaminy w rybach nie może przekraczać 200 mg/kg, ponieważ może powodować zatrucia. Dawka
powyżej 1000 mg/kg jest toksyczna, niebezpieczna dla konsumenta. Do systemu wczesnego ostrzegania o niebezpiecznej
żywności i paszach (Rapid Alert System for Food and Feed - RASFF) wpływają powiadomienia o przekroczeniach dopuszczalnego
poziomu histaminy w żywności. W latach 2003 - 2009 wpłynęło 272 powiadomień w tym 72 alarmowych i 178
informacyjnych. Wysokie zawartości histaminy przekraczające dopuszczalny limit stwierdzono: w tuńczyku ponad 40-krotne
(8299 mg/kg), koryfenie (mahi-mahi) ponad 17-krotne (3490 mg/kg), sardynkach 9-krotne (1820 mg/kg), anchovii (sardela)
8-krotne (1630 mg/kg) oraz sosie rybnym ponad 7-krotne (1467 mg/kg).

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Badania pozostałości pestycydów w żywności pochodzenia roślinnego w Polsce w latach 2004 – 2007

Państwa Członkowskie Wspólnoty Europejskiej mają obowiązek prowadzenia kontroli żywności w celu udokumentowania
i zagwarantowania jej bezpieczeństwa. W przypadku pestycydów zadania te realizowane są poprzez badania ich pozostałości
w żywności znajdującej się w obrocie w ramach urzędowej kontroli i monitoringu. W Polsce jak i w pozostałych Państwach
Członkowskich monitoring i urzędową kontrolę pozostałości pestycydów w żywności prowadzi się na zgodność z najwyższymi
dopuszczalnymi poziomami pozostałości (NDP). W latach 2004-2007 w Polsce zbadano 5340 próbek żywności, w tym
1419 próbki owoców, 2383 próbki warzyw, 561 próbek zbóż, 371 próbek żywności przetworzonej i 509 próbek artykułów
spożywczych przeznaczonych dla niemowląt i małych dzieci. W ciągu ostatnich czterech lat odnotowano przekroczenia NDP
badanych pestycydów w 116 próbkach, z czego 90% stanowiły próbki żywności pochodzenia krajowego.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Ocena diety redukujacej stosowanej przez otyle kobiety w trakcie leczenia nadmiernej masy ciala

Celem pracy była ocena realizacji zalecanej w procesie leczenia nadwagi lub otyłości diety redukcyjnej (1500 kcal) pod względem wartości kalorycznej oraz zawartości głównych składników odżywczych, witamin i biopierwiastków. Badania przeprowadzono wśród 48 otyłych kobiet. Ocenę dziennych racji pokarmowych przeprowadzono w oparciu o tygodniowy dzienniczek żywieniowy. Uzyskane wyniki uśredniono u każdego pacjenta i porównano z normami Instytutu Żywienia i Żywności w Warszawie dla osób o małej aktywności fizycznej. Stwierdzono, że średnia wartość energetyczna ocenianych jadłospisów była zgodna z zaleceniami. Jednocześnie wykazano, iż racje pokarmowe ok. 50% otyłych kobiet były wysokobiałkowe, niskotłuszczowe i nisko węglowodanowe. Biorąc pod uwagę zawartość witamin w dziennych racjach pokarmowych wykazano u większości kobiet zbyt niskie spożycie witaminy E (u 89,6% pacjentek), tiaminy (83,3%), ryboflawiny (93,7%), niacyny (60,4%), witaminy B6 (87,5%), kwasu foliowego (89,6%) oraz witaminy C (72,9%). Odnotowano, że u 47,9% kobiet spożycie witaminy A było wyższe od zalecanej normy. W diecie badanych pacjentek, w najmniejszym stopniu realizowana była norma na potas (64,6% racji poniżej normy), wapń (100%) poniżej normy), magnez (64,6% poniżej normy). Natomiast zawartość sodu i fosforu w dietach większości otyłych kobiet przekraczała normy. Zbyt niską podaż odnotowano w spożyciu żelaza (u 91,7%), cynku (u 97,9%) i miedzi (u 100%). Wydaje się, że przy dłuższym stosowaniu takich jadłospisów wskazana będzie dodatkowa indywidualna suplementacja diety.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Wykrywanie obecnosci zwiazkow rakotworczych w srodowisku ze szczegolnym uwzglednieniem testow na muszce owocowej [Drosophila melanogaster]

Praca zawiera krótki przegląd metod wykrywania związków rakotwórczych w środowisku człowieka przy podkreśleniu zalet stosowania testu mutacji i rekombinacji u muszki owocowej - Drosophila melanogaster.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne w herbatach i ich naparach

Herbata jest jednym z najczęściej spożywanych napojów w świecie. Powszechnie uważa się, że picie herbaty może być korzystne dla zdrowia. Obecne w herbatach pozostałości pewnych zanieczyszczeń mogą mieć jednak niekorzystny wpływ na zdrowie. Główne zanieczyszczenia, to metale ciężkie, fluor, pestycydy, a nawet dioksyny. Posiadające dużą powierzchnię liście herbaty mogą zostać zanieczyszczone WWA obecnymi w atmosferze. Procesy przetwórcze mogą również wprowadzać WWA do gotowego produktu. Celem pracy było określenie stopnia zanieczyszczenia herbat czarnych, zielonych, czerwonych i białych przez WWA. W trakcie badań oznaczono zawartość 23 WWA, tj 16 WWA wg EPA oraz 15 wg EU w 18 gatunkach herbat i ich naparów. Procedura analityczna została oparta na ekstrakcji heksanem WWA z suszu w łaźni ultradźwiękowej oraz ekstrakcji cykloheksanem w układzie ciecz-ciecz z naparów. Całkowita zawartość 23 WWA wyniosła w suszu od 221,9 µg/kg do 2945,5 µg/kg, w tym 2,7 µg/kg do 63,1 µg/kg benzo[a]pirenu. Pod względem średniej zawartości WWA analizowane gatunki herbat można uporządkować w następującej kolejności: herbaty czarne < herbaty czerwone< herbaty zielone< herbaty białe. Najbardziej zanieczyszczony był jednak jeden z gatunków herbat czarnych, zarówno pod względem całkowitej zawartości 23 WWA jak i poziomu BaP. Do naparów przenikało średnio 12,6% WWA zawartych w suszu. Dominowały w naparach WWA o 2, 3 i 4pierścieniach, podczas gdy bardziej toksyczne związki występowały w śladowych ilościach. Stężenie 23 WWA i BaP w naparach mieściło się w granicach od 332,5 ng/dm3 do 2245,9 ng/dm3 i 0,35 ng/dm3 do 18,7 ng/dm3.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Oznaczanie wielopierscieniowych weglowodorow aromatycznych[WWA]w trawie

Metodę chromatografii gazowej zastosowano do oznaczania zawartości fenantrenu, fluorantenu, pirenu, bezno(a)pirenu, chryzenu, benzo(g,h,i) perylenu i perylenu w materiale roślinnym

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Ocena stopnia swiezosci i przydatnosci spozywczej ryb i przetworow rybnych na podstawie zawartosci histaminy i trimetyloaminy

Oznaczono zawartość histaminy i trimetyloaminy w 3-ch gatunkach ryb morskich i w 15 rodzajach przetworów rybnych. Wykazano ilościowe i jakościowe różnice w zawartości amin zależnie od stopnia świeżości i gatunku analizowanych ryb.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Wybrane zachowania zywieniowe osob doroslych o zroznicowanym modelu zywienia

Przedmiotem pracy była analiza niektórych zachowań żywieniowych u osób
dorosłych (20–30 lat) odżywiających się w sposób tradycyjny, laktoowowegetarian
i wegan. Wykazano różnicowanie się zachowań żywieniowych u osób o odmiennym
modelu żywienia; odsetek wyborów racjonalnych wśród wegetarian był wyższy niż
u osób na diecie zwyczajowej.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Oszacowanie narażenia zdrowotnego wynikającego z poboru związków baru, boru i fluoru z wód leczniczych udostępnianych ludności miejscowej w punktach czerpalnych na terenie uzdrowiska

Oceniono skład chemiczny i sposób wykorzystania wód leczniczych ze 139 ujęć znajdujących się w 24 uzdrowiskach
sudeckich i karpackich. W 20 ujęciach spośród 29. udostępnianych dla miejscowej ludności - występują składniki naturalnego
pochodzenia potencjalnie toksyczne dla zdrowia. Są to związki boru, baru i fluoru, w stężeniach przekraczających limity
wyznaczone dla wody ogólnodostępnej. Na podstawie wielkości wskaźnika narażenia HQ oszacowano ryzyko zdrowotne tej
grupy ludzi, wynikające z długookresowego (10, 20, 30 i 70 lat) spożywania tych wód w określonych ilościach. Stwierdzono,
że istnieje duże prawdopodobieństwo występowania negatywnych skutków zdrowotnych u ludności spożywającej wody
w sposób długotrwały (powyżej 30 lat), zawierające zwłaszcza związki boru i fluoru.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Zanieczyszczenie olejow roslinnych benzo[a]pirenem

Oznaczono poziom benzo(a)pirenu w 40 próbkach olejów roślinnych pobranych
z rynku. Zbadano wpływ ogrzewania oleju w wysokiej temperaturze na jego
zawartość. Na podstawie piśmiennictwa porównano występowanie benzo(a)pirenu
w tłuszczach roślinnych w innych krajach w odniesieniu do obowiązujących wymagań
w Unii Europejskiej.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Czynniki decydujące o zakupie suplementów diety zawierających witaminy i składniki mineralne przez studentów Śląskiego Uniwersytetu Medycznego

Prawidłowo skomponowana dieta pokrywa zapotrzebowanie zdrowego, dorosłego człowieka na składniki odżywcze,
witaminy oraz składniki mineralne. Obserwuje się jednak stale rosnące spożycie suplementów diety z grupy witamin, składników
mineralnych i innych składników pokarmowych. Krajowy rynek suplementów diety zawierających witaminy i składniki
mineralne oferuje szeroką gamę produktów zróżnicowanych zarówno pod względem jakościowym jak i ilościowym. Celem
niniejszej pracy była ocena czynników, którymi kierują się studenci różnych kierunków Śląskiego Uniwersytetu Medycznego
przy zakupie preparatów witaminowo-mineralnych. Badanie ankietowe przeprowadzono w grupie 208 studentów w wieku
od 19 do 24 lat spośród których 99,5% zażywało dotychczas preparaty witaminowo-mineralne. Na podstawie uzyskanych
wyników stwierdzono, że głównymi czynnikami decydującymi o wyborze i zakupie suplementu diety przez studentów są: skład
preparatu, cena oraz wygoda jego stosowania. Internet natomiast okazał się głównym źródłem informacji o omawianych
preparatach.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Rakotwórcze działanie dymu tytoniowego

Badania epidemiologiczne i doświadczalne na zwierzętach dowodzą, że istnieją zależności typu dawka-odpowiedź
pomiędzy liczbą wypalonych papierosów i ryzykiem raka płuca, narażeniem na smołę papierosową lub dym papierosowy
i nowotworami skóry lub rakiem płaskokomórkowym tchawicy i płuc. Wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne
(PAH) oraz lotne i swoiste dla tytoniu N-nitrozoaminy są głównymi czynnikami rakotwórczymi dymu tytoniowego. Związki
te wymagają aktywacji metabolicznej z udziałem enzymów biotransformujących. Wrażliwość osobnicza na działanie
chemicznych kancerogenów jest uwarunkowana genotypowo i fenotypowo. Wartości stężeń smoły, nikotyny, tlenku węgla,
benzo[a]pirenu i N-nitrozonornikotyny w dymie papierosowym, uzyskane metodą maszynowego palenia, wyraźnie zaniżają
rzeczywiste narażenie palaczy na te substancje. Na skład chemiczny dymu papierosowego i na ryzyko nowotworowe
i poza nowotworowe istotnie wpływają: rodzaj tytoniu i jego modyfikacje oraz zawartość azotanów w tytoniu. Dodatki do
tytoniu, w tym substancje uwalniające amoniak nie wpływają na skład chemiczny dymu i jego działanie toksyczne. Filtry
papierosowe, porowatość bibułki, długość papierosa i jego obwód oraz grubość krajanki tytoniowej mają istotne znaczenie
dla chemicznego składu dymu papierosowego.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Proba zbadania wplywu dodatku jonow magnezowych na zmiany poziomu azotanow i azotynow w wybranych kiszonkach warzywnych

Sprawdzono oddziaływanie jonów magnezowych na aktywność reduktazy azotanowej kapusty głowiastej białej, a następnie zbadano ich wpływ na zmiany poziomu azotanów i azotynów w niektórych kiszonkach warzywnych. Uzyskane wyniki badań wykazały, że jony magnezowe powodowały istotny wzrost aktywności reduktazy azotanowej, a dodatek w odpowiednich ilościach chlorku magnezu do surowca w czasie przygotowywania do kiszenia spowodował istotny spadek zarówno poziomu azotanów jak i azotynów.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Wpływ bisfenolu A i skojarzonego działania bisfenolu A i promieniowania X na komórki somatyczne szpiku kostnego i wątroby myszy

Celem pracy było zbadanie wpływu bisfenolu A (BPA) i skojarzonego działania promieniowania X i BPA na komórki
somatyczne szpiku kostnego i wątroby myszy. Samce myszy szczepu Pzh: Sfis przez 8 tygodni napromieniano dawką 0,05
Gy lub podawano im bisfenol A (5 mg/kg mc, 10 mg/kg mc, 20 mg/kg mc) albo poddawano skojarzonemu działaniu obu
czynników (0,05 Gy + 5 mg/kg BPA). Próby pobierano po 24h, 1, 4 i 8 tygodniach po zakończeniu ekspozycji. Niniejsze
badania wykazały, że BPA może indukować, mierzone testem kometowym, uszkodzenia DNA w limfocytach szpiku kostnego.
Natomiast nie stwierdzono zmian w DNA w komórkach somatycznych wątroby. Po zastosowaniu obu czynników jednocześnie
zaobserwowano w obu narządach większą migrację DNA niż po podaniu samego bisfenolu A. Prawdopodobnie promieniowanie
X potęguje genotoksyczność BPA.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Sposób żywienia młodzieży akademickiej a ocena zagrożenia chorobami układu krążenia

Celem pracy była ocena sposobu żywienia oraz wykonanie wybranych pomiarów antropometrycznych w aspekcie
zagrożenia chorobami układu krążenia. Badania zostały przeprowadzone wiosną 2008 roku wśród 93 studentów SGGW, w
wieku 22-24 lata. Stwierdzono, iż badane osoby wraz z racją pokarmową dostarczały średnio 2029 kcal/osobę/dzień (86%
normy). Średnie spożycie tłuszczu ogółem wyniosło 75,2 g/osobę/dzień (33% spożytej energii), cholesterolu 304 mg/osobę/
dzień, błonnika pokarmowego 19,6 g/osobę/dzień, potasu 2996 mg/osobę/dzień (85% minimalnej normy spożycia), sodu z
produktów spożywczych 2199 mg/osobę/dzień oraz soli kuchennej po uwzględnieniu dosalania 8,8 g/osobę/dzień. W wyniku
pomiarów antropometrycznych młodzież akademicka uzyskała średnią wartość wskaźnika BMI na poziomie 22,0 kg/m2;
zawartość tłuszczu i wody w organizmie badanych osób wyniosła odpowiednio: 25,8% i 53,0%. Średnia wartość ciśnienia
krwi badanych studentów wyniosła 114/76 mm Hg, natomiast pulsu 74 uderzeń/minutę. W wyniku analiz statystycznych
stwierdzono istotnie wyższe spożycie białka wśród osób z prawidłową masą ciała (o 17%) w porównaniu do badanych z
niedowagą. Wykazano także, iż średnie spożycie błonnika pokarmowego, potasu oraz chlorku sodu wśród badanych studentów
z nadwagą i otyłością było wyższe, odpowiednio o 25%, 21,3% oraz 31,1%, w porównaniu do spożycia tych składników w
grupie osób z prawidłową masą ciała. Stwierdzono istotnie wyższą zawartość tłuszczu w organizmie (o 26,6%) oraz wyższe
skurczowe ciśnienie krwi (o 5,2%) wśród osób z BMI > 25,0 kg/m2 w porównaniu do osób z BMI = 20-24,9 kg/m2. Wykazano
występowanie dodatnich korelacji pomiędzy wartością wskaźnika BMI a zawartością tłuszczu, spożyciem błonnika
pokarmowego i potasu oraz skurczowego ciśnienie krwi wśród badanej grupy młodzieży akademickiej. Dodatnie korelacje
otrzymano również pomiędzy pomiarem skurczowego ciśnienia krwi a rozkurczowym ciśnieniem, spożyciem cholesterolu,
nasyconych kwasów tłuszczowych i podażą energii w racjach pokarmowych badanych studentów.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Współczesne poglądy na rolę przeciwutleniaczy roślinnych w profilaktyce chorób cywilizacyjnych

Omówiono rolę przeciwutleniaczy roślinnych jako potencjalnych związków odgrywających rolę w profilaktyce chorób
cywilizacyjnych. Przedstawiono mechanizm ich działania w oparciu o teorie wolnych rodników oraz umowny podział
przeciwutleniaczy na związki polifenolowe, w tym flawonoidy, kwas askorbinowy, karotenoidy i tokoferole. Opisano prawdopodobnie
dobroczynny wpływ na zdrowie człowieka resweratrolu występującego m.in. w skórce winogron czerwonych i
w winie. Wspomniano też o wątpliwościach związanych z pozytywnym oddziaływaniem przeciwutleniaczy na organizm na
przykładzie beta-karotenu w postaci suplementu diety oraz o możliwych negatywnych skutkach działania innych związków
o charakterze przeciwutleniającym. Zwrócono uwagę na ryzyko zdrowotne związane z suplementacją np. flawonoidami.
Generalnie podkreślono jednak korzyści związane z regularnym spożywaniem warzyw i produktów roślinnych zawierających
naturalne przeciwutleniacze.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Rola edukacji zdrowotnej w promowaniu koncepcji „health-related fitness”

Jednym z istotniejszych celów edukacji zdrowotnej jest ukształtowanie nawyków dbałości o pozytywne zdrowie fizyczne,
które warunkuje niskie ryzyko wystąpienia problemów zdrowotnych, szczególnie w późniejszym wieku. Dlatego ważnym
wskaźnikiem prawidłowej postawy prozdrowotnej jest utrzymywanie właściwej proporcji pomiędzy masą ciała i wysokością,
jak i utrzymywanie wskaźników dystrybucji tłuszczu (BMI, WHR) na odpowiednim poziomie. Celem pracy jest próba
syntetycznego spojrzenia na sprawność ukierunkowaną na zdrowie – jej rozwój, poziom i utrzymanie przez całe życie w
kontekście celów edukacji zdrowotnej. Wyniki badań dzieci i młodzieży oraz populacji dorosłych mężczyzn z Krakowa wskazują,
że procent dzieci o podwyższonych wartościach wskaźników (BMI, WHR) pomiędzy 8 a 19 lat ulega systematycznemu
obniżeniu w odniesieniu do norm międzynarodowych. Jednocześnie w populacji dorosłych mężczyzn drastycznie wzrasta
do niemal 50% w grupie mężczyzn po 50 r.ż.. Oznacza to, że działania edukacyjne związane z promowaniem zdrowego stylu
życia i utrzymywania odpowiedniej aktywności fizycznej nie mogą zakończyć się na etapie edukacji szkolnej, ale muszą
również trwać w okresie późniejszym.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Zawartosc azotanow w warzywach i ziemniakach 1987-1991

Oznaczono zawartość azotanów w 13075 próbek warzyw i ziemniaków. Przekroczenia dopuszczalnych poziomów azotanów zanotowano w 3,2-49,9% próbek, w zależności od gatunku warzywa. W przypadku wszystkich warzyw i ziemniaków wartość mediany zawartości azotanów nie przekraczała dopuszczalnych wartości.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Ocena sposobu żywienia studentów Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku o zróżnicowanym stopniu odżywienia

Badania przeprowadzono wśród 360 studentów UMB o zróżnicowanym stopniu odżywienia. Badania objęły 251 studentek
(46 z niedowagą, 186 z prawidłową masą ciała, 19 z nadmierną masą ciała) oraz 69 studentów (7 z niedowagą, 47
z prawidłową masą ciała, 15 z nadmierną masą ciała). Analizę ilościową całodziennych racji pokarmowych przeprowadzono
na podstawie wywiadu 24-godzinnego, obejmującego dzień poprzedzający badanie. W opracowaniu wyników wykorzystano
program komputerowy Dieta 2.0, opracowany przez Instytut Żywności i Żywienia w Warszawie. Obliczono wartość
energetyczną oraz podaż podstawowych składników odżywczych, a także błonnika i cholesterolu pokarmowego. Wyniki
przeprowadzonych badań wskazują na brak zbilansowania zawartości składników odżywczych w całodziennych racjach
pokarmowych ankietowanych studentów obu płci, niezależnie od ich stanu odżywienia. Stwierdzono zbyt niską podaż energii
w odniesieniu do zalecanych norm. Podaż węglowodanów i tłuszczów była zdecydowanie niższa od rekomendowanych
norm. Badania wykazały również niskie spożycie błonnika pokarmowego we wszystkich badanych grupach oraz wysokie
spożycie cholesterolu pokarmowego w grupie mężczyzn.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Nowe spojrzenie na problem oceny i tolerancji zwiazkow rakotworczych w zywnosci w swietle pismiennictwa

W oparciu o aktualne piśmiennictwo dokonano przeglądu na temat prób nowego podejścia do oceny związków rakotwórczych w żywności i określenia warunków koniecznej tolerancji niektórych z nich, zwłaszcza tych których praktycznie trudno uniknąć lub zastąpić bardziej bezpiecznymi i równie skutecznymi w praktycznym użyciu, bądź to w charakterze substancji dodatkowych, bądź to nieuniknionych pozostałości pestycydów, czy też zanieczyszczeń środowiskowych w żywności.

Czasopismo: Roczniki Państwowego Zakładu Higieny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu