rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Praca socjalna z osobami starszymi i opieka geriatryczna jako wyzwanie współczesności

Wzrost liczby osób starszych stanowi ogromne wyzwanie dla państwa i społeczeństwa, wymuszające zasadnicze zmiany w polityce społecznej we wszystkich jej obszarach. Ponadto generuje zapotrzebowanie na usługi socjalne, medyczne i opiekę długoterminową. Wraz ze zwiększaniem się udziału osób starszych w społeczeństwie potrzebna będzie większa liczba opiekunów, niż jest obecnie. W Polsce obserwujemy znaczne rozproszenie świadczeń, co powoduje brak koordynacji opieki nad osobą starszą, która bardzo często jest pozostawiona sama wobec licznych problemów.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Współczesne wyzwania powszechnej edukacji muzycznej. Przemiany na świecie a polskie reformy

W artykule skoncentrowano się na poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie, jak obecnie powinna wyglądać powszechna edukacja muzyczna. Punktem wyjścia rozważań i tworzenia modelowych rozwiązań było założenie, że powinna ona uwzględniać przemiany edukacyjne, jakie dokonują się na świecie, wynikające z przeobrażeń kulturowych i cywilizacyjnych, poza tym powinna być głęboko osadzona we współczesnej kulturze. Podstawą autorskich myśli i budowania nowych koncepcyjnych rozwiązań są opinie ekspertów z dziedziny pedagogiki (w tym Kena Robinsona i Andreasa Schleichera) oraz założenia normatywne opracowane przez ważne europejskie instytucje (m.in. Radę Unii Europejskiej). W artykule omówiono również przemiany oświatowe, jakie dokonują się na świecie, w tym przeobrażenia w edukacji muzycznej. W końcowej części opracowania autor odwołał się do polskiej sytuacji, starając się odpowiedzieć na pytanie, co i jak należałoby zmienić, aby edukacja muzyczna pełniła ważne funkcje i odpowiadała na istotne współczesne potrzeby oraz dlaczego ostatnia reforma edukacyjna utrudnia dokonywanie pozytywnych przeobrażeń w dziedzinie oświaty.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Zagrożenie bezpieczeństwa osadzonych w przestrzeni izolacji więziennej

Pomimo wielu przeobrażeń systemowych i penitencjarnych zjawisko nieformalnej degradacji nadal występuje, a skazani poszkodowani (zdegradowani) reprezentują specyficzną grupę osób odbywających karę pozbawienia wolności. Ich specyfika wynika zarówno z tego, kim są (cech osobowości), jak i z traktowania ich przez ogół kryminalnej populacji. W artykule opisano wyniki autorskich badań na temat funkcjonowania poszkodowanych w polskich więzieniach ze szczególnym uwzględnieniem (poczucia) bezpieczeństwa. Istotne było zbadanie czynników, które owo poczucie determinują, czyli: przyczyn degradacji więziennej; relacji interpersonalnych, jakie zachodzą pomiędzy chronionymi a pozostałymi więźniami (grypsującymi i niegrypsującymi); zachowania poszkodowanych przebywających w obrębie jednego oddziału. Analiza tych czynników była podstawą do poznania osobistych odczuć zdegradowanych w zakresie poczucia bezpieczeństwa. W rezultacie badania zmierzały do zobrazowania możliwości resocjalizacyjnych osób zdegradowanych w środowisku więziennym. Przeanalizowanie sytuacji poszkodowanych, która nie jest pożądana (głównie ze względu na zagrożenie przemocą), miało na celu wypracowanie skuteczniejszych metod pracy z osobami zdegradowanymi.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Rysunek osób z niepełnosprawnością intelektualną – twórcze medium i fundament autorehabilitacji

Sztuka plastyczna posiada już swego rodzaju historię w koncepcjach kształcenia i wychowania, terapii i rehabilitacji. Przyjmuje różne funkcje od czysto utylitarnych do poznawczych i wychowawczych. Mieści się w obrębie wychowania estetycznego, wychowania przez sztukę. Wyznacza tym samym obraz osoby, która w danym systemie oddziaływania jest mniej lub bardziej twórcza i świadoma roli wartości artystycznych oraz estetycznych w życiu człowieka. Tradycyjnym jej celem jest natomiast kształcenie twórczej postawy w zakresie dyspozycji poznawczych i emocjonalnych oraz przygotowanie do aktywnego uczestnictwa w życiu kulturalnym. Kluczowym zadaniem pedagoga specjalnego pracującego z osobami z niepełnosprawnością intelektualną jest inicjowanie procesu autorehabilitacji. Istotną rolę odgrywa tutaj proces autokreacji osoby z niepełnosprawnością intelektualną, zaś jednym z możliwych oddziaływań jest twórczość plastyczna, a w szczególności działalność rysunkowa. Artykuł jest próbą pogłębionej refleksji nad charakterystyką i procesem kształtowania przestrzeni autorehabilitacyjnej na podstawie wartości rysunku jako fundamentalnego medium twórczości plastycznej. Zwrócono uwagę na podstawowe aspekty, które potwierdzają, że jednostka z niepełnosprawnością intelektualną potrafi być aktywna twórczo, a dzięki temu nadawać swoim działaniom charakter rehabilitacyjny – wzmacniać niezaburzone funkcje psychiczne, intelektualne i fizyczne, korygować nieprawidłowości rozwojowe oraz rozwijać zainteresowania i uzdolnienia.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Media społecznościowe: współczesne środowisko edukacyjne czy „cyfrowe tsunami”?

Od kilkudziesięciu lat komunikacja cyfrowa na dobre zagościła w świadomości społecznej. Początkowo traktowana była jako ciekawostka, moda, z czasem stała się trendem, aż w końcu rzeczywistością (wirtualną). W tym czasie przechodziła kolejne fazy dynamicznego rozwoju, aby osiągnąć stan, w którym dzisiejsi nastolatkowie świat wirtualny utożsamiają z naturalnym środowiskiem. Cyfrowa wymiana informacji wkroczyła do wszystkich dziedzin naszego życia, nie omijając szeroko pojętej edukacji, procesów nauczania/uczenia się, przyczyniając się do niemałej rewolucji – nie tylko tej technologicznej, ale przede wszystkim społeczno-zawodowej.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Bezrobocie wśród polskiej młodzieży i jego dynamika

Przedmiotem analizy w niniejszym artykule jest sytuacja młodych ludzi na rynku pracy. Bezrobocie w tej grupie stanowi poważny problem społeczny, uniemożliwia prawidłowe funkcjonowanie życiowe i zawodowe. W ostatnich latach bezrobocie w Polsce znacząco spadło, warto jednak zbadać, czy ta tendencja dotyczy również młodzieży. Celem opracowania jest ukazanie problematyki bezrobocia młodych osób, w tym diagnoza i ocena ich sytuacji na podstawie literatury z zakresu omawianych zagadnień oraz danych GUS. Praca zawiera analizę zjawiska bezrobocia młodych osób oraz wnioski.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Praca ludzka jako wartość moralna

Praca jest działalnością szczególnie doniosłą dla gatunku Homo sapiens, ponieważ dzięki niej zdołał się on wyodrębnić ze świata zwierzęcego oraz mógł tworzyć kolejne cywilizacje, które wskazują na jego psychofizyczny rozwój. Ale chociaż praca była decydującym czynnikiem stymulującym filogenetyczny rozwój ludzi i jest nim nadal, to jednak dostrzeżenie tego faktu stało się możliwe dopiero wówczas, gdy ludzie osiągnęli zdolność do naukowej refleksji nad pracą. Artykuł ten jest próbą skrótowego ukazania procesu kształtowania się poglądów na moralną wartość pracy ludzkiej oraz na uwarunkowania istniejących poglądów na ten temat.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Praca jako czynnik chroniący ekswięźniów przed powrotnością do przestępstwa i wykluczeniem społecznym

W artykule poruszono zagadnienie zagrożenia byłych więźniów powrotnością do przestępstwa i wykluczeniem społecznym, niedostatecznie wspomaganych instytucjonalnie i pozainstytucjonalnie w wysiłkach readaptacyjnych, zwłaszcza w zakresie poszukiwania i utrzymania stałego zatrudnienia. Autorka odnosi się do reintegracyjnego ujęcia przyczyn wykluczenia społecznego, które wiąże z koncepcją Margaret S. Archer, akcentującą morfogeniczne podejście do ludzkiego sprawstwa. Zaprezentowane w opracowaniu badania własne były ukierunkowane na rozpoznanie samooceny skazanych w roli pracownika, ich planów zatrudnieniowych po wyjściu na wolność oraz predyktorów motywacji do poszukiwania zatrudnienia. Wyniki wskazują na konieczność objęcia więźniów i byłych więźniów oddziaływaniami podnoszącymi ich samoocenę pracowniczą, poczucie sprawczości i motywację do podjęcia pracy oraz urealniającymi ich oczekiwania wobec pracodawców. W tym obszarze działania nie mniej istotne są treningi kompetencyjne w zakresie wyszukiwania ofert pracy i prowadzenia skutecznej rozmowy kwalifikacyjnej. Powinny one być realizowane jeszcze na etapie pobytu skazanych w zakładzie karnym i kontynuowane po ich wyjściu na wolność w ramach sieci wsparcia lokalnego.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wybrane funkcje wykonawcze u adolescentów uprawiających pływanie wyczynowe

Uprawianie sportu jest formą spędzania czasu wolnego wybieraną przez duże grono młodzieży. Okazuje się, że aktywność sportowa może być powiązana z kształtowaniem się niektórych funkcji poznawczych człowieka. W związku z tym celem podjętych badań była weryfikacja powiązania między wybranymi funkcjami wykonawczymi a aktywnością sportową u młodszych adolescentów. Grupę badaną stanowili 12-latkowie (N = 38, 63% stanowiły dziewczynki) uprawiający wyczynowo pływanie oraz ich rówieśnicy nieuprawiający sportu. Dokonano pomiaru takich funkcji, jak: werbalna pamięć operacyjna, tempo przetwarzania informacji i pamięć operacyjna oraz zdolność do zahamowania nawykowej reakcji. W tym celu zastosowano następujące metody: Podtest ze Skali Inteligencji Wechslera – Powtarzanie Cyfr, Test Szybkiego Nazywania oraz eksperymentalną wersję Testu Stroopa. Badania wskazały na istnienie powiązania między aktywnością sportową, jaką jest pływanie wyczynowe, a funkcjami wykonawczymi (tempo przetwarzania informacji i pamięć operacyjna). Otrzymane wyniki mają bezpośrednie przełożenie na funkcjonowanie człowieka w życiu codziennym i wskazują na możliwość stymulacji rozwoju poznawczego poprzez uprawianie sportu.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Sztuka zarządzania zasobami własnymi oraz zespołu jako metakompetencja pilota i pilota-instruktora funkcjonującego w sytuacjach trudnych i niebezpiecznych

Przedstawiona w artykule specyfika pracy współczesnego pilota i pilota-instruktora wojskowego statku powietrznego posłużyła do zwrócenia uwagi na potrzebę zaakcentowania znaczenia dla jego efektywnego działania szkoleniowego kompetencji miękkich (nietechnicznych) oraz metakompetencji.W oparciu o literaturę przedmiotu autor artykułu formułuje założenia teoretyczne dotyczące rosnącego znaczenia we współczesnych organizacjach kompetencji miękkich i metakompetencji zatrudnionych tu pracowników. Przyczyn tego można się doszukiwać m.in. w rosnącej złożoności zadań, które wykonują oni na swoich stanowiskach pracy, oraz generowania tym samym coraz częściej sytuacji trudnych i niebezpiecznych. Tak zdefiniowane wojskowe organizacje lotnicze wymagają zdaniem autora doskonalenia zatrudnionych osób w zakresie zarządzania zasobami własnymi i zespołu. Osobą, która nie tylko w lotnictwie wojskowym ma szczególny wpływ na jakość przygotowania zawodowego przyszłego personelu lotniczego (pilota wojskowego), jest pilot-instruktor. Dlatego to stanowisko pracy jest głównym przedmiotem badań własnych przeprowadzonych w reprezentatywnej dla środowiska personelu lotniczego grupie pilotów i pilotów-instruktorów wojskowych statków powietrznych.Efektem rozważań teoretycznych oraz analiz, opisu i interpretacji danych empirycznych są sformułowane wnioski, mające również charakter wskazówek praktycznych, które mogą mieć znaczenie dla procesu systematycznego doskonalenia bezpieczeństwa wykonywania zadań w powietrzu. Każda podpowiedź dotycząca doskonalenia czynnika ludzkiego jest szczególnie ważna dla współczesnego lotnictwa wojskowego, ponieważ to właśnie czynnik ludzki odpowiada dzisiaj za 70–80% niebezpiecznych zdarzeń w lotnictwie (incydentów, wypadków i katastrof).

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Dźwięk jako terapeutyczna i duchowa forma upamiętniania oraz przywracania pamięci

Ośrodek „Brama Grodzka – Teatr NN” prowadzi projekt historii mówionej, którego celem jest zbieranie relacji dotyczących m.in. przedwojennej dzielnicy żydowskiej w Lublinie. Brama Grodzka była kiedyś przejściem między chrześcijańską i żydowską częścią miasta, obecnie znajduje się w niej stała wystawa „Lublin. Pamięć miejsca”, która przedstawia życie codzienne w dzielnicy w perspektywie historycznej. Na wystawie znajdują się zdjęcia, listy, dokumenty, mapy oraz są na niej odtwarzane dźwięki. Głosy świadków, którzy przeżyli, dają żywy opis tego miejsca. Dźwięk jest nie tylko dodatkiem do dokumentów wizualnych, ale też funkcjonuje jako główne repozytorium pamięci.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Sukcesy zawodowe i profesjonalizm w doświadczeniach nauczycieli

W artykule podjęto problematykę sukcesów zawodowych i profesjonalizmu nauczycieli oraz przedstawiono zagadnienia teoretyczne stanowiące podstawę przeprowadzonych empirycznych badań jakościowych. Ponadto omówiono założenia projektu badawczego, zaprezentowano wyniki i analizę rezultatów badań dotyczących pojęcia i przejawów sukcesów zawodowych i profesjonalizmu w doświadczeniach badanych nauczycieli oraz czynników indywidualnych i zewnętrznych ułatwiających i utrudniających osiągnięcie sukcesu i profesjonalizmu.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Epistemologia wartości Maxa Schelera jako podstawa myślenia pedagogicznego

Za Janem Pawłem II (Wojtyła 1991) wielu pedagogów z kręgu myślenia chrześcijańskiego sięga dziś do aksjologii M. Schelera, w mniejszym lub większym stopniu odwołując się do źródeł tworzących w rzeczywistości fundament proponowanego przez nich systemu wychowania do wartości. Niniejszy artykuł stanowi przegląd gnozeologii aksjologicznej Schelera, ale jedynie akcentuje podstawowe wątki jego doktryny, mogące posłużyć jako podstawa do budowania założeń pedagogiki wartości.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
O doświadczaniu choroby Parkinsona. Socjologiczne spojrzenie na chorego

Z uwagi na proces starzenia się społeczeństw częstość występowania zespołów otępiennych stale wzrasta. Choroba Parkinsona jest jedną z najczęstszych chorób neurozwyrodnieniowych i dotyczy przede wszystkim pacjentów po 50. roku życia. Głównymi objawami choroby Parkinsona są zaburzenia w postaci spowolnienia ruchowego, drżenia spoczynkowego i wzmożenia napięcia mięśni typu plastycznego. Głównym celem przeprowadzonego badania było poszukiwanie odpowiedzi na pytania o indywidualny sens doświadczeń, relacje z innymi oraz zmianę zachowań ukierunkowanych na podejmowanie działań życiowych. Poszukiwano odpowiedzi na następujące pytania badawcze: Jakie znaczenie nadaje respondentka treści swoich doświadczeń? Jak reaguje na wiadomość o chorobie przewlekłej? Jak choroba zmienia życie człowieka? Jak życie z chorobą przewlekłą wpływa na tożsamość jednostki? Badanie zostało przeprowadzone w lutym 2019 r. przez autorkę artykułu za pomocą metody biograficznej i techniki wywiadu narracyjnego. Badania naukowe w zakresie nauk społecznych nad doświadczaniem chorób przewlekłych koncentrują się bezpośrednio na kluczowych graczach w służbie zdrowia – ludziach chorych. Badania nad chorobą przewlekłą ukazują, jak ludzie postrzegają siebie jako osoby przewlekle chore i jak choroba wpływa na ich życie.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Asystent osoby starszej. Konieczność kształcenia do nowej specjalności w pracy socjalnej

Obserwowana obecnie dynamika procesów demograficznych skłania do podjęcia działań, które będą sprzyjały realizacji potrzeb i oczekiwań osób starszych. Dotyczy to zarówno polityki społecznej państwa, jak i konstruowania programów edukacyjnych, które pozwolą na przygotowanie specjalistów zapobiegających ekskluzji społecznej seniorów. Nie można tego zrobić byle jak, gdyż zmiany demograficzne, których jesteśmy świadkami, implikują szereg konsekwencji ekonomicznych, społecznych, kulturowych i edukacyjnych, których elementem są osoby starsze. Stale rosnąca liczba osób w podeszłym wieku i coraz większa ich aktywność społeczna wywołały konieczność zawodowego kształcenia specjalistów w zakresie asystentury osobom starszym, pojmowanej interdyscyplinarnie, jako elementu szerzej rozumianego systemu opieki i wsparcia osób w podeszłym wieku.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Akademicka edukacja do pracy socjalnej w Polsce w perspektywie nowych wyzwań

Istnieje wiele kontrowersji wokół procesu edukacji zawodowej do obszaru działania socjalno-wychowawczego i odpowiadającego nowym wyzwaniom kształcenia kompetencji profesjonalnych pracowników socjalnych. Akademickie dyskusje dotyczą nie tylko istoty profesjonalizacji, ale i takiego przygotowania zawodowego pracowników socjalnych, które odpowiadałoby przyjętym standardom oraz indywidualnym i społecznym oczekiwaniom. Podjęty dyskurs nad edukacyjnymi dylematami akademickiej edukacji pracowników socjalnych jest próbą refleksji nad możliwymi obszarami eksploracji tego problemu oraz dylematami związanymi z kształtowaniem oczekiwanej wiedzy, umiejętności i postaw, które sprzyjałyby efektywnym działaniom profesjonalnym pracownika socjalnego.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Higiena w poglądach Romualda Pląskowskiego (1821–1896)

Romuald Pląskowski kierował wskazówki higieniczne w szczególności do kobiet. Widział w nich osoby odpowiedzialne za wychowanie zdrowotne dzieci oraz prowadzenie domu zgodnie z zasadami higieny. Autor podejmował zagadnienia związane z pielęgnacją potomstwa. Radził m.in. w kwestii kąpieli, doboru odzieży, pożywienia, snu i rozwoju fizycznego dzieci. Ponadto uświadamiał kobiety, jak powinny dbać o własne zdrowie, aby jak najdłużej się nim cieszyć, oraz wprowadzał w tajniki diety i sposoby przyrządzania posiłków. Zwracał też uwagę na wyposażenie domowej apteczki (w tym samodzielne przygotowywanie ziół i naparów) oraz podkreślał wpływ warunków mieszkaniowych na zdrowie rodziny.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Transfer emocji w translacji audiowizualnej na przykładzie polskich tłumaczeń napisowych wybranych filmów anglojęzycznych i francuskojęzycznych

Szeroki dostęp do zagranicznych produkcji filmowych w Polsce zaowocował w ostatnich latach rosnącym zapotrzebowaniem na tłumaczenia audiowizualne. Dzięki rozwojowi nowych technologii i form dystrybucji filmów oraz seriali napisy filmowe przestały być domeną kina i stały się coraz chętniej wybieraną wersją tłumaczenia filmów. Pomimo niewątpliwych zalet translację napisową cechują szczególnie restrykcyjne ograniczenia systemowe determinujące wybory translatorskie i w rezultacie kształt tekstu docelowego. Nadrzędną zasadą tłumaczeniową jest kondensacja źródłowych treści, w wyniku której wyjściowy tekst dialogów podlega znacznym reformulacjom i opuszczeniom. Ponieważ charakter postaci w filmie w dużym stopniu manifestuje się poprzez ekspresję emocji, w artykule podjęto próbę zbadania, w jaki sposób w tłumaczeniu napisowym dokonuje się transfer funkcji emotywnej źródłowych dialogów filmowych. W tym celu analizie poddano wybrane filmy anglojęzyczne i francuskojęzyczne oraz ich polskie przekłady w wersji napisowej.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Pedagogiczne elementy adaptacji (kierowanej) społeczno-zawodowej nowych pracowników

Obiektywne warunki kształcenia zawodowego w szkolnictwie i specyfika pracy zawodowej rodzą konieczność zorganizowania dla zatrudnianych osób działań adaptacyjnych. Adaptacja to intencjonalny proces edukacyjny i wychowawczy. Jest ona początkiem długiego, wieloetapowego procesu rozwoju zawodowego pracowników. Jej zakres sprowadza się do czterech obszarów działań: a) przystosowanie nowego zatrudnionego do środowiska społecznego (pracowników) zakładu pracy, b) wdrożenie go do efektywnego wykonywania pracy, c) wtajemniczanie w działalność społecznych agend (samorządu pracowniczego, związków zawodowych, kół hobbystów) zakładu pracy, d) dostosowanie do warunków organizacyjnych (pora pracy, długość czasu pobytu na stanowisku pracy, terminowość i dyscyplina pracy) wykonywanej pracy. Cechą współczesnej adaptacji jest traktowanie adaptowanych pracowników jako potencjalnej siły zdolnej do poprawy funkcjonowania i rozwoju zakładu pracy. W poszczególnych zakładach pracy należy ją rozpoczynać od opracowania zakładowego programu adaptacji, a następnie realizować ją w sposób przemyślany. Podstawową strategią adaptacji jest dokształcanie i doskonalenie zawodowe pracowników realizowane w wielu stale różnicujących się i doskonalonych formach.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Prawo do miasta i zarządzanie miejskimi przestrzeniami przez nieformalne grupy i gangi młodzieżowe w świetle koncepcji reżimów miejskich

Celem niniejszego artykułu była próba udzielenia odpowiedzi na pytanie o kwestię, którą po raz pierwszy w literaturze poruszył Henri Lefebvre, mianowicie o to, kto ma prawo do miasta. W tym celu autorka sięgnęła do teorii reżimów miejskich oraz zeszła głęboko w przestrzenie, o których oficjalne grupy interesów w mieście jeśli myślą, to jedynie w kontekście wykluczenia i pozbycia się lub w procesie gentryfikacji wykorzystania do własnych celów. Okazuje się, że oprócz tych oficjalnych grup istnieją w mieście bardzo aktywne grupy, choć ich aktywność często ma miejsce na granicy prawa lub jest z nim niezgodna. Pomimo tego faktu odgrywają one ważną rolę w rozgrywających się na terenie miast grach o wpływy oraz uważają, że mają pełne prawo do miasta, z którym się mocno utożsamiają, którego przestrzenią zarządzają i o którego przestrzeń walczą, kierując się zasadami drugiego życia miasta. Zasady te wbrew powszechnym opiniom pełnią ważną funkcję dotyczącą bezpieczeństwa miejskich przestrzeni.

Czasopismo: Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska, sectio J – Paedagogia-Psychologia
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika