rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Uzasadnienia i opinie w procesie legislacyjnym ustawy o zmianie zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych funduszach emerytalnych

Ustanowiony reformą systemu zabezpieczenia społecznego, która weszła w życia w 1999 r., system emerytalny opierał się na trzech filarach, w których gromadzone są oszczędności emerytalne Polaków. System emerytalny, jako element sektora finansów publicznych, ma znaczący wpływ na stabilność i wiarygodność gospodarki, oddziałuje na różne aspekty życia społeczno-gospodarczego kraju, a także jest potężnym zasobem środków finansowych pozostającym w gestii rządzących. Celem niniejszej pracy jest przedstawienie argumentów formułowanych przez zgłaszających projekt ustawy oraz wniosków z opinii prawnych poświęconych reformie systemu emerytalnego. Praca zawiera analizę procesu legislacyjnego, w trakcie którego została uchwalona ustawa o zmianie zasad wypłaty emerytur ze środków zgromadzonych w otwartych funduszach emerytalnych. Argumenty za zasadnością zmian przedstawiono w uzasadnieniu i opiniach sporządzonych na zlecenie Ministerstwa Finansów. Pracę wieńczy podsumowanie zawierające wnioski płynące z uzasadnienia oraz opinii prawnych.

Czasopismo: Zabezpieczenie Społeczne. Teoria, Prawo, Praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Możliwości poszerzenia wolności wyboru w polskim systemie ubezpieczenia emerytalnego

Celem przeprowadzonej w tym opracowaniu analizy było znalezienie odpowiedzi na pytanie, czy możliwe jest obecnie zwiększenie zakresu wolności wyboru w ubezpieczeniu emerytalnym w Polsce, by lepiej odpowiadał on jednemu z postulowanych przez UNDP celów rozwoju społecznego, jakim jest powiększanie zakresu wyboru przez ludzi. Rozważam kolejno: argumenty przemawiające za utrzymaniem zasady przymusu ubezpieczenia emerytalnego, powody ograniczenia swobody wyboru instytucji ubezpieczającej i możliwości wprowadzenia instytucji elastycznej emerytury. Doszedłem do wniosku, że zwiększenie zakresu wolności wyboru w ubezpieczeniu emerytalnym nie jest obecnie możliwe, a to za względu na sytuację na rynku pracy i stabilność finansową systemu ubezpieczeń emerytalnych. Pożądane jest jednak prowadzenie działań, które zwiększałyby zdolność do dokonywania wyboru tych generacji, które będą przechodzić na emeryturę za kilkadziesiąt lat.

Czasopismo: Zabezpieczenie Społeczne. Teoria, Prawo, Praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
System emerytalny w latach 2011–2014

Artykuł prezentuje uwarunkowania ekonomiczne i społeczne wprowadzenia reformy systemu emerytalnego w 1999 r., skupiając się szczególnie na kwestii finansowania, czyli wprowadzeniu elementu kapitałowego do systemu emerytalnego oraz indywidualizacji uprawnień.

Czasopismo: Zabezpieczenie Społeczne. Teoria, Prawo, Praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Gertruda Uścińska, Anna Wilmowska-Pietruszyńska (red. nauk.), Rehabilitacja zawodowa. Stan aktualny i proponowane zmiany

W omawianej publikacji przedstawione zostały analizy rozwiązań w obszarze rehabilitacji zawodowej funkcjonujące w Polsce wraz z zestawieniami rozwiązań funkcjonujących w innych krajach, a także wyniki badań empirycznych zrealizowanych w Polsce w ramach projektu badawczego.

Czasopismo: Zabezpieczenie Społeczne. Teoria, Prawo, Praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Kształtowanie systemu wartości osób uzależnionych od alkoholu w postępowaniu wykonawczym prowadzonym przez sąd opiekuńczy

Uzależnienie od alkoholu stanowi źródło zakłóceń w funkcjonowaniu rodziny. Zjawisko to w życiu rodziny powoduje jej dysfunkcjonalność. Konsekwencją tego może być wszczęcie postępowania sądowego o zobowiązanie osoby uzależnionej do poddania się obowiązkowi leczenia. Postępowanie sądowe w tym przypadku składa się z dwóch stadiów, to jest postępowania rozpoznawczego i wykonawczego. W ostatnim, z wymienionych stadiów, kształtowany jest system wartości osoby uzależnionej od alkoholu. Przedmiotem rozważań, zamieszczonych w artykule naukowym jest znaczenie czynności procesowych sądu opiekuńczego dla kształtowania tego systemu. Rozważania w treści artykułu naukowego zostały usystematyzowane według wyzwań, które stoją przed sądem opiekuńczym, przy podejmowaniu przez niego czynności procesowych. Mianowicie są nimi przesłanki zobowiązania do leczenia odwykowego osoby uzależnionej od alkoholu i ich anihilacja. Ponadto również reintegracja środowiska rodzinnego osoby uzależnionej od alkoholu, zobowiązanej do leczenia odwykowego. W rozważaniach artykułu naukowego poddano analizie rolę i zadania, które stoją przed sądem opiekuńczym w kontekście tych wyzwań.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Kto jest kim w kondominium? Chwyty perswazyjne i narzędzia… retoryczne Grzegorza Brauna

Artykuł omawia wizerunek Grzegorza Brauna w przestrzeni publicznej na bazie wypowiedzi w okresie wyborów prezydenckich i parlamentarnych w 2015 roku. Braun stał się osobą rozpoznawalną – przed wyborami znany był w stosunkowo hermetycznych kręgach, wyłącznie jako reżyser czy publicysta. Kandydat deklarował poglądy antydemokratyczne, monarchistyczne i wolnościowe, jednak – jak wykazała analiza jego wypowiedzi publicznych – daleko mu do miana populisty. Celem niniejszej pracy było również zbadanie narzędzi retorycznych i perswazyjnych, jakimi posługiwał się Braun oraz próba odpowiedzi na pytanie o rzeczywisty cel kandydatury Grzegorza Brauna.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Metafory miłości na przykładzie polskich, współczesnych utworów wokalnych

Artykuł skupia się na opisie przenośnych określeń dotyczących miłości, budowanych za pomocą trzech rodzajów metafor: orientacyjnych, ontologicznych i strukturalnych na przykładzie polskich współczesnych utworów popkultury, zgodnie z założeniami językoznawstwa kognitywnego Lakoffa i Johnsona (1980). Celem artykułu jest przedstawienie, jak często polscy artyści sięgają po tradycyjne metafory, w szczególności: MIŁOŚĆ TO WOJNA, MIŁOŚĆ TO SZALEŃSTWO, DOBRO TO GÓRA, ZŁO TO DÓŁ itd., ponieważ metafora jest ważnym narzędziem, za pomocą którego konceptualizuje się rzeczywistość.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Nastolatek jako „trudny klient” w perspektywie przedstawicieli gminnych instytucji kultury

Oferta gminnych instytucji kultury kierowana do nastolatków jest uboga i mało zróżnicowana. Młodzież charakteryzowana jest przez jej pracowników jako „trudny klient”. Przyczyną takiego stanu rzeczy jest ograniczony kontakt pracowników z osobami młodymi oraz brak komunikacji między instytucjami, które nie dzielą się doświadczeniami. Miasta położone w pobliżu stolicy muszą również walczyć z konkurencyjną ofertą wielkomiejską i ograniczeniami budżetowymi.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Niejednolita wykładnia przepisów dotyczących cywilnoprawnych roszczeń twórców oraz innych podmiotów autorsko – uprawnionych

Niejednolita wykładnia przepisów dotyczących cywilnoprawnych roszczeń twórców oraz innych podmiotów autorsko uprawnionych stanowi zagadnienie, które od lat budzi kontrowersje zarówno w orzecznictwie sądów powszechnych, jak i Sądu Najwyższego. Na przestrzeni lat judykatura wypracowała przynajmniej kilka wiodących poglądów, odnośnie sposobu, w jaki należy rozumieć dyspozycję wydania korzyści, przewidzianej w treści art. 79 ustawy prawo autorskie. Wykładnia tego przepisu ewoluowała wraz z ze zmieniającym się obrazem prawno-gospodarczej rzeczywistości, w tym zwłaszcza rosnącej rentowności wydawnictw. Pierwotnie orzecznictwo skłaniało się ku koncepcji, zgodnie z którą roszczenie autora przeciwko naruszycielowi stanowi kwotę odpowiadającą równowartości wynagrodzenia, jakie przysługiwałoby mu, gdyby doszło do zawarcia umowy. Później jednak na znaczeniu zyskał pogląd zgoła odmienny, utożsamiający rzeczone korzyści z przyrostem w majątku naruszyciela, pozostawiając jednak autorowi możliwość alternatywnego dochodzenia kwoty jego hipotetycznego wynagrodzenia. Pogląd ten rozwinął się następnie w kierunku całkowitej rezygnacji z odniesienia do potencjalnego wynagrodzenia autora, w pełni koncentrując się na zysku naruszyciela. Co ciekawe, najnowszy i współcześnie wiodący pogląd wraca do wykładni przepisu, która utożsamia korzyści z potencjalnym wynagrodzeniem autora, a konkretniej jego wielokrotnością.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Premiera „Śmierci i dziewczyny” w Teatrze Polskim: analiza dyskursu prasowego na łamach „Naszego Dziennika”

Zapowiedź planowanej premiery spektaklu „Śmierć i dziewczyna” w Teatrze Polskim we Wrocławiu wywołała medialną burzę. Kontrowersje wywołał fakt, że w przedstawieniu angaż dostali czescy aktorzy porno. Poniższy artykuł jest podjętą próbą analizy dyskursu wiadomości prasowych na temat premiery, publikowanych na łamach „Naszego Dziennika” – pisma o profilu katolicko-narodowym. Analizowane teksty odchodzą, od wzorca kanonicznego klasycznej wiadomości prasowej, w stronę nachylenia publicystycznego.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Rozważania nad zasadnością traktowania kazirodztwa jako przestępstwa

Karalność kazirodztwa w przeszłości uzasadniano przede wszystkim względami eugenicznymi. Wobec braku jakichkolwiek transparentnych badań co do istnienia wad genetycznych u dzieci pochodzących ze związków kazirodczych w większym stopniu aniżeli u innych dzieci, doktryna kryminalizację kazirodztwa uzasadnia obecnie, wskazując na obyczajowość czy ochronę rodziny. Głosy przedstawicieli prawa nie są jednak spójne i pojawiają się takie, które wskazują na pewne rozbieżności, a nawet niekonsekwencje prawodawcy. W tym kontekście coraz częściej pojawiają się głosy o dekryminalizację kazirodztwa ze względu chociażby na okoliczność, że chroni on jedynie deklarowany, a nie rzeczywisty przedmiot ochrony. Autor niniejszego opracowania pragnie zwrócić uwagę na pewne rozbieżności pomiędzy potocznym rozumieniem zakazu kazirodztwa, a zakazem, wynikającym z normy prawa karnego materialnego, by zabrać głos w dyskusji i pod wątpliwość poddać zasadność utrzymywania kryminalizacji tego przestępstwa.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Angielsko-Polskie Towarzystwo Konserwatywne i jego koncepcje uczestnictwa w emigracyjnym oraz brytyjskim życiu społeczno-politycznym w latach 1967–1976

Głównym celem artykułu jest przedstawienie koncepcji programowych Angielsko-Polskiego Towarzystwa Konserwatywnego, które funkcjonując w środowisku polskich emigrantów pragnęło czynnie włączyć się w bieg życia społeczno-politycznego Wielkiej Brytanii. Stowarzyszenie było organizacją funkcjonującą w Wielkiej Brytanii w latach 1967–1990. Zrzeszało ono w swoich szeregach Polaków oraz Brytyjczyków, którzy pragnęli działać na rzecz polskiej społeczności w oparciu o program polityczny Partii Konserwatywnej. Słowa kluczowe: Emigracja, Londyn, Partia Konserwatywna, Towarzystwo, Rzeczpospolita na Uchodźstwie

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Gaberbocchus Press – wydawnictwo emigracyjne?

Szkic Gaberbocchus Press – wydawnictwo emigracyjne? koncentruje się na działalności wydawniczej Themersonów. Autorka pyta o emigracyjność wydawnictwa, jego rolę na tle wybranych oficyn, specyfikę rozumienia edytorstwa i wyjątkowość Gaberbocchusa – wydawnictwa stworzonego przez artystów traktujących poligrafię jak sztukę (efekt spiętrzenia sztuk, sztuki w sztuce). Dowodzi, że w działalności edytorskiej Themersonów splatają się wątki uobecnione w ich wcześniejszym dorobku, a książki spod znaku Gabersmoka stanowią odzwierciedlenie wspólnej i indywidualnej, dojrzałej myśli artystycznej. 

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Granice relewancji error iuris w stosunku do cudzoziemców na gruncie karnomaterialnym

Artykuł dotyczy zagadnienia napływu imigrantów do Polski oraz ewentualnego sprawstwa przestępstw z ich udziałem. W pierwszej kolejności, autorka celem wprowadzenia przedstawia ramy norm prawa karnego materialnego, które pozwalają na wyłączenie lub złagodzenie odpowiedzialności karnej cudzoziemców. Następnie, autorka dokonuje wnikliwej charakterystyki instytucji nieświadomości bezprawności, przedstawia katalog okoliczności ją usprawiedliwiających oraz formułuje katalog przesłanek, które muszą zostać spełnione, aby możliwe było wyłączenie winy sprawcy działającego w tzw. błędzie co do prawa. Kolejna część artykułu dotyczy możliwości tzw. obrony przez kulturę w przypadku poszczególnych typów czynów zabronionych. Wnioski końcowe koncentrują się przede wszystkim na zagadnieniu testu cultural defence oraz możliwości jego zastosowania na gruncie polskiego prawa karnego materialnego.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Imigracyjna tożsamość Ameryki w zwierciadle musicalu

Niniejszy artykuł podejmuje próbę spojrzenia na motyw imigracji, obecny w kulturze Stanów Zjednoczonych, przez pryzmat wybranych dwudziestowiecznych produkcji musicalowych. Ten gatunek sceniczny i filmowy jest uznawany za reprezentatywną dla amerykańskiej kultury popularnej formę widowiskową. W XIX i XX wieku kwestia imigracji dotyczyła nie tylko sfery ekonomiczno-społecznej, ale także znajdywała swoje odzwierciedlenie w popularnych formach widowisk muzycznych takich jak minstrel shows, burleska, wodewil czy wreszcie musical. W artykule zostały przywołane takie produkcje jak Śpiewak Jazzbandu (1927), West Side Story (1957) i Hamilton (2015).

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Józef Mackiewicz pionierem polskiego myślenia ekologicznego

Celem artykułu jest analiza reportaży Józefa Mackiewicza pod kątem badań ekokrytycznych. Artykuł ten wzmiankuje o narodzinach polskiego reportażu, omawia miejsce wczesnych tekstów dziennikarskich autora w krytyce literackiej, przybliża kwestie środowiskowe i sposób, w jaki Mackiewicz wprowadza je wyrażając swoje obserwacje i myśli. W centrum jego twórczości literackiej jest przekonanie, że związek między człowiekiem a naturą jest determinowany przez kulturę będąc jednocześnie pod wpływem złego zarządzania miejscowego kierownictwa. Pragnąc polepszyć sytuację, Mackiewicz przypomina o odpowiedzialności za otaczające środowisko oraz podkreśla znaczenie obcowania z przyrodą od dzieciństwa. Takie doświadczenie wpływa na wrodzone aspiracje człowieka i jego związek z istotami żywymi, dając możliwość wzmocnić i rozwijać je przez całe życie. W dwudziestoleciu międzywojennym idee Mackiewicza były nowatorskie i perspektywiczne.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Kształcenie i doskonalenie zawodowe nauczycieli w systemie wyższych studiów zaocznych w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich w latach 70. i 80. XX wieku

Celem prezentowanego artykułu jest omówienie wybranych problemów i rozwiązań w kształceniu i doskonaleniu zawodowym nauczycieli w systemie studiów dla pracujących oraz próba ogólnej charakterystyki podstawowych tendencji i kierunków ewolucji systemu edukacji kadr pedagogicznych w PRL i ZSRR w latach 70. i 80. XX wieku. Zasady ustrojowe obu krajów, wywodzące się z teorii marksistowskiej uznającej potrzebę wszechstronnego rozwoju człowieka, za ideał nauczyciela uważały takiego pedagoga, który potrafił realizować zadania wszechstronnego wychowania i kształcenia ucznia. Taki pedagog powinien mieć wyższe wykształcenie, które mógł uzyskać także w systemie studiów zaocznych. Studia zaoczne były jednak trudną drogą do dyplomu. Wynikało to z ich specyfiki, w tym w szczególności form pracy dydaktycznej. Należy jednak stwierdzić, że studia zaoczne dla nauczycieli odegrały ważną rolę w procesie przygotowania zawodowego licznych kadr pedagogicznych zarówno w PRL jak i w ZSRR.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Między Wschodem i Zachodem: chińskie inspiracje estetyki pragmatycznej Johna Deweya

Artykuł stanowi próbę analizy amerykańskiej estetyki pragmatycznej na gruncie klasycznej filozofii chińskiej. Dokonując takiego zestawienia zakłada się tu, że to właśnie kontakty z radykalnie innymi sposobami myślenia, stosowanymi na Dalekim Wschodzie pokierowały Johna Deweya (a w efekcie także jego następców) do takich, a nie innych rozstrzygnięć. Nowe rozumienie doświadczenia estetycznego wprowadzone przez Deweya nie tylko pomogło pokonać impas w zachodniej teorii sztuki, ale stanowi także przykład pozytywnego przepracowania obcej kulturowo inspiracji. Tym samym casus XX-wiecznej estetyki może stać się modelem międzykulturowej współpracy. Słowa kluczowe:

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
O kilku zastrzeżeniach translatorskich Marka Kędzierskiego i Weroniki Giemzy skierowanych do Antoniego Libery oraz impresje z projekcji filmu Rue Samuel Beckett Marka Kędzierskiego i Piotra Dżumały

Pierwsza część prezentuje przykłady krytykowanych zabiegów translatorskich Antoniego Libery, o których wspomina Marek Kędzierski oraz Weronika Giemza, natomiast druga zdaje relację z projekcji filmu Rue de Samuel Beckett i rozmowy z jego twórcą w Narodowym Instytucie Audiowizualnym w Warszawie 10 czerwca 2016 roku. Problematyka wygnania obejmuje wiele płaszczyzn: wyrzucanie tekstu pisarza poza orbitę jego zamysłu na skutek niewłaściwego tłumaczenia, pozostawanie kobiety w cieniu alliance secrète, a także szufladkowanie pisarza przez okrojone informacje na jego temat.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Obcy wśród swoich – romantyczna biografia Wincentego Pola

Wincenty Pol przez całe życie był człowiekiem zmagającym się z brakiem zrozumienia ze strony otoczenia, przez co czuł się wyobcowany. Zarówno jego twórczość poetycka, jak również działalność naukowa nie znajdowały uznania w środowisku twórców i naukowców. Obcość nie zawsze wiąże się z przebywaniem w obcym kraju. Pol urodził się w Lublinie, ale ze wzglądu na międzynarodowe korzenie rodziców spotykał się z negatywnymi opiniami o swojej obcości. Poczucie wyalienowania było dla niego trudnym przeżyciem ze względu na wysoką wrażliwość.

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Samuel Beckett a Irlandia

Artykuł omawia wybrane zagadnienia dotyczące związków Samuela Becketta z Irlandią. Urodzony w tym kraju słynny Noblista, spędził we Francji większość swego życia twierdząc, że woli Francję w okresie wojny od Irlandii w czasie pokoju. Jego niechęć do kraju wyraziła się nie tylko tym, że go opuścił na stałe, ale również w postawie w momencie otrzymania nagrody Nobla, kiedy to kategorycznie sprzeciwił się, aby w związku z nieobecnością na uroczystości, nagrodę odebrał w jego imieniu Ambasador Irlandii, co było zwyczajową regułą. Mimo niechęci Becketta do kraju ojczystego, w jego twórczości dają się zauważyć pewne elementy irlandzkości, z których najważniejsze to upodobanie do narracji, cecha typowa dla dramaturgii irlandzkiej, postaci niektórych kobiet czy też rodzime nazwy geograficzne oraz odniesienia do tradycji kulturowych. 

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Stefan Themerson i Jankiel Adler – w poszukiwaniu tożsamości artysty

Punktem wyjścia do podjęcia tematu Stefan Themerson i Jankiel Adler  w poszukiwaniu tożsamości artysty jest książka zatytułowana Jankel Adler or an Artist Seen from One of Many Possible Angles. Bez wątpienia Themersonowie pozostawali pod dużym wrażeniem twórczości i osoby Jankiela Adlera (o czym zaświadcza m.in. fakt, że poświęcili mu pierwszą książkę wydawnictwa Gaberbocchus). Współistnienie w książce tekstu i rysunków sprawia, że oddziałuje ona podwójnie: odbiorca jest czytelnikiem i widzem jednocześnie. Głównym celem artykułu jest próba analizy i interpretacji szkicu Stefana Themersona. Polifoniczny szkic Themersona jest rodzajem genologicznego kolażu (posiada cechy opowiadania, wywiadu, recenzji), który zaprasza do podjęcia wielowątkowych rozważań. Themerson pisząc o Adlerze pisał niejako o sobie, a stawiając pytania o postawę twórczą, pytał zarazem o kondycję człowieka. Szkic odsłania poglądy na sztukę oraz postawę twórczą Adlera oraz samego Themersona. Znamiennym i ciekawym wątkiem jest także poszukiwanie przez Stefana Themersona w dziele Adlera własnej tożsamości, co uwidacznia się w złożonym pod względem formy, polifonicznym tekście autora szkicu. 

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Światowy Dzień Migranta i Uchodźcy – uchodźcy w orędziach Papieża Franciszka

Światowy Dzień Migranta i Uchodźcy obchodzony jest w Kościele od 1914 roku i został zapoczątkowany przez Piusa X. Corocznie z tej okazji kolejni papieże wygłaszają orędzia. Papież Franciszek w swoich dotychczas w swoich pięciu przemówieniach wskazał na przyczyny migracji (wojny, bieda, prześladowanie) oraz prosił wiernych i odpowiednie instytucje o pomoc migrantom i uchodźcom (pomoc w alokacji, pomoc materialną i chęć integracji). Słowa kluczowe: migranci, uchodźcy, papież Franciszek, przemówienia, pouczenie

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Wielowymiarowość dwujęzyczności dzieci (w kontekście emigracji)

Niniejszy artykuł jest próbą przedstawienia kluczowych definicji dwujęzyczności, jakie pojawiły się w dawnych i współczesnych badaniach psychologicznych i lingwistycznych nad bilingwizmem, a także przedstawienia rozmaitych form, jakie przybierać może dwujęzyczność dzieci w kontekście emigracji – w zależności od czynników kształtujących rozwój ich kompetencji w obu językach. Rodzaje bilingwizmu dziecięcego wyróżnione zostały na podstawie kryteriów (m.in. wyróżnionych przez Hamersa i Blanca), takich jak: relacje między mową a myśleniem, osiągnięty poziom kompetencji w obu językach, wiek przyswajania obu języków, kontekst nabywania języków, sposób funkcjonowania obu języków w umyśle osoby dwujęzycznej, tożsamość kulturowa, status języków w społeczeństwie, grupowość. W artykule zaprezentowany został także opis kompetencji osoby dwujęzycznej według teorii Cumminsa. 

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Życie i twórczość Bolesława Taborskiego

Autorka w swym artykule porusza zagadnienia z życia i twórczości Bolesława Taborskiego, jako poety, eseisty, teatrologa, tłumacza, ale przede wszystkim jako człowieka nieprzejednanego w walce o ideały. W swojej działalności i twórczości budował mosty pomiędzy Polska, Polonią, kulturą Polską i Brytyjską. Analiza fragmentów wybranych wierszy, poety działającego na obczyźnie, zmusza niejako do głębszej refleksji intelektualnej. Słowa kluczowe: Poeta – Bolesław Taborski, poezja na emigracji, emigracja niepodległościowa w Wielkiej Brytanii

Czasopismo: Społeczeństwo. Edukacja. Język
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia