rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Nośniki pamięci mniejszości żydowskiej w procesie przekształcania w dziedzictwo. Studium przypadku Trójmiasta

Pamięć zbiorowa utrwalona w krajobrazie może stać się źródłem zasobów dla tworzenia współczesnego dziedzictwa kulturowego obszaru miejskiego. W przypadku gdy unicestwiona zostaje społeczność, zamieszkująca dane terytorium, proces ten może zostać podjęty przez współczesnych mieszkańców. Celem artykułu jest ocena stopnia zachowania i przekształcenia w miejsca pamięci potencjalnych nośników pamięci na obszarze trzech powiatów grodzkich wchodzących w skład Trójmiasta. Badania oparto o metody analizy literatury, lokalnych mediów, wybranych mediów społecznościowych oraz źródeł informacji turystycznej, których rezultaty zweryfikowano następnie w badaniach terenowych. Wyniki wskazują na różny przebieg procesu wytwarzania i zachowania materialnych nośników pamięci o historii Żydów w trzech miastach. Fazę identyfikacji zasobów uznano za zrealizowaną, podczas gdy faza transformacji w postaci nadawania nośnikom znaczeń poprzez upamiętnienia i organizację wydarzeń ma bardzo ograniczony zasięg. Próba oceny fazy inkorporacji, czyli przyznania im rangi dziedzictwa pozwoliła stwierdzić, że proces ten zaczął się dopiero i dotyczy jedynie pojedynczych nośników.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Rekonstrukcja krajobrazu Doliny Wodącej w starszej epoce kamienia (Wyżyna Krakowsko-Wieluńska)

W artykule dokonano rekonstrukcji elementów krajobrazu Doliny Wodącej (rzeźby terenu, gleb, wód, szaty roślinnej, zwierząt oraz człowieka) w paleolicie środkowym i górnym (starsza epoka kamienia), który nawiązuje do plejstocenu (tj. od czasu zlodowaceń środkowopolskich do schyłku zlodowacenia północnopolskiego). W pracy bazowano na wynikach interdyscyplinarnych badań osadów Jaskini na Biśniku (uchodzi za jedno z najlepiej zbadanych i najstarszych stanowisk archeologicznych w Polsce), w których wystąpiły zabytki paleolityczne (warstwy 17-4).

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Mapa nazw zabytkowych jako forma ochrony dziedzictwa kulturowego. Przykład Pojezierza Wałeckiego

W artykule przedstawiono okoliczności podjęcia badań oraz cele projektu „Przywracanie zabytkowych polskich nazw za pomocą map (na przykładzie Pojezierza Wałeckiego)”. Opisano również sposoby pozyskiwania nazw oraz metodykę opracowywania map nazw zabytkowych. Nazwy zbierane były na trzy sposoby: w archiwach, z map oraz w terenie. Na podstawie tych danych powstały wykazy obiektów z zabytkową nazwą oraz ich prezentacja graficzna na papierowych mapach. Digitalizacja oraz utworzenie bazy danych w systemie informacji geograficznej (GIS) umożliwiło opracowanie 17 arkuszy mapy zabytkowego nazewnictwa polskiego na Pojezierzu Wałeckim. Mapa ta ma być formą upowszechniania nazw na badanym obszarze oraz uświadamiać lokalną społeczność o zanikaniu nazw ze słowiańskim źródłosłowem. Nazwy te powinny zostać przywrócone w świadomości społecznej, gdyż są elementem dziedzictwa kulturowego tego regionu.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
O wzajemnych relacjach przestrzeni i krajobrazu kulturowego. Rozważania wstępne

Artykuł podejmuje problematykę wzajemnych relacji przestrzeni, krajobrazu i środowiska kulturowego w naukach geograficznych. Rozważa wzajemne związki między tymi pojęciami. W nauce nie istnieje jeden ogólny i powszechnie rozumiany typ przestrzeni, i podobnie – nie jest przyjmowana jedna definicja krajobrazu. Dlatego autorka rozważa odpowiedzi na pytanie m.in. o to, czy może istnieć przestrzeń geograficzna bez krajobrazu i czy krajobraz może istnieć poza przestrzenią, a także czy „inne” przestrzenie mają „swoje” krajobrazy? Autorka odnosi się przed wszystkim do przestrzeni fizycznej i jej wielu podtypów oraz pięciu podstawowych podjeść badawczych do krajobrazu kulturowego. Proponuje także własne określenie środowiska kulturowego. Zauważa także problem cyberprzestrzeni i krajobrazów wirtualnych. Artykuł ma charakter polemiczny i z założenia ma posłużyć zaktywizowaniu naukowej dyskusji nad tymi ważnymi w geografii pojęciami.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Wybrane problemy zarządzania krajobrazem kulturowym na tle przemian funkcjonalno ‐ przestrzennych uzdrowiska Konstancin – Jeziorna

Konstancin – Jeziorna to miasto położone 20 km na południe od centrum Warszawy, które liczy ok. 16,5 tys. ludności. Mieszkańcom stolicy miejscowość ta kojarzy się przede wszystkim z położoną w parku tężnią solankową oraz z wytwornymi willami otoczonymi lasami. W skali województwa mazowieckiego miasto wyróżnia się tym, że jako jedyne ma status uzdrowiska (od 1967 r.). Jeszcze w latach osiemdziesiątych XX w. miasto było znane przede wszystkim z produkcji artykułów papierniczych. Ówczesne Warszawskie Zakłady Papiernicze, stanowiły jedno z podstawowych miejsc pracy dla mieszkańców miasta i okolic. Równie ważne dla miasta były i nadal pozostają liczne placówki opieki zdrowotnej i rehabilitacyjnej. Obecnie Konstancin – Jeziorna to przede wszystkim modne miejsce zamieszkania znanych oraz zamożnych osób. Przedmiotem artykułu jest identyfikacja problemów w zarządzaniu krajobrazem kulturowym i sposoby ich rozwiązywania. Wśród czynników, które decydują o skali problemów są uwarunkowania lokalne w tym rozbieżności pomiędzy prawnymi formami ochrony: uzdrowiska, przyrody i dóbr kultury oraz jedne z najwyższych w kraju wartość nieruchomości, bardzo duża presja inwestycyjna, silny opór mieszkańców przeciwko nowej zabudowie, rozproszenie układu funkcjonalno – przestrzennego i brak planów miejscowych, bądź ich dezaktualizacja.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Wpływ obiektów kultu religijnego i elementów małej architektury sakralnej na strukturę przestrzenną i tożsamość krajobrazu

Przedmiotem rozważań artykułu jest krajobraz kulturowy miasta oraz wpływ religii chrześcijańskiej (Kościoła Rzymskokatolickiego) na ten krajobraz. W artykule przedstawiono rezultaty badań własnych, których celem było określenie wpływu obiektów sakralnych i elementów małej architektury sakralnej na strukturę przestrzenną i tożsamość krajobrazu południowej Warszawy. Badania obejmowały: analizę okresu, okoliczności powstania i zasięgu parafii oraz wyboru lokalizacji kościołów, określenie układu krajobrazowego i struktury przestrzennej parafii oraz ocenę znaczenia krajobrazowego zespołów kościelnych jako dominant krajobrazowych. Badania pokazały, że wpływ architektury sakralnej na strukturę przestrzenną i tożsamość krajobrazu jest nadal czytelny.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Modelowanie 3D zasięgu i pola widoku przy wykorzystaniu zdjęć lotniczych

Artykuł ukazuje możliwość wykorzystania współczesnych i archiwalnych stereoskopowych zdjęć lotniczych w modelowaniu 3D zasięgu i pola widoku. Do identyfikacji elementów struktury krajobrazu modyfikujących zasięg i pole widoku zastosowano numeryczny model pokrycia terenu (DSM). Stworzono go na podstawie zdjęć lotniczych, wykorzystując stację fotogrametryczną DEPHOS. Modelowanie zasięgu widoku oparto o dwa modele pokrycia terenu w zależności od odległości od pozycji obserwatora znajdującego się na drodze. Badając widoczność w małej odległości od obserwatora zastosowano DSM o dużej rozdzielczości, a w dalszej odległości od obserwatora – DSM o mniejszej dokładności, co wydatnie usprawniło przetwarzanie danych i zmniejszyło czas przeprowadzania analiz. Uzyskane wyniki badań potwierdzają konieczność uwzględniania pokrycia terenu w analizie zasięgu i pola widoku, szczególnie zadrzewień i zabudowy. Opisana procedura może być pomocna w ilościowym ustaleniu stopnia zakrycia krajobrazu, a zatem może stanowić jeden z elementów obiektywnej oceny atrakcyjności wizualnej krajobrazu. Pozwala wyodrębnić na potrzeby waloryzacji krajobrazu fragmenty obszaru realnie przez niego postrzegane i oceniane.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Przydrożne obiekty sakralne w gminie Mełgiew (woj. Lubelskie) – analiza kulturowo-krajobrazowa

Ważnym elementem polskiego krajobrazu są przydrożne obiekty sakralne. Pełniąc od wieków funkcje religijne, kulturowe i krajobrazowe stają się obecnie często zapomnianym elementem przestrzeni. Podlegają procesom starzenia, niszczenia a nawet dewastacji przez co ich znaczenie w krajobrazie maleje. Badania przeprowadzone na terenie gminy Mełgiew w województwie lubelskim mają charakter inwentaryzacyjny. Określają stan istniejący i sposób zachowania przydrożnych obiektów sakralnych. Wskazują obiekty najcenniejsze pod względem historycznym, kutrowym i krajobrazowym. Wynikiem analiz jest waloryzacja przydrożnych krzyży, kapliczek, figur i mogił w odniesieniu do krajobrazu gminy, który ulega szybkim zamianom przestrzennym.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Zmiany krajobrazów doliny Małej Wisły w obrębie Kotliny Oświęcimskiej przez wezbrania powodziowe w XVIII-XX wieku

Ukształtowanie doliny Małej Wisły umożliwiło już w późnym średniowieczu jej zagospodarowanie. We wczesnym etapie budowano liczne młynówki, a w XVI – XVII wieku system stawów hodowlanych, które aż do czasów współczesnych stanowią charakterystyczną cechę krajobrazu doliny. Jednak liczne wezbrania powodziowe nawiedzające od wieków dolinę Małej Wisły niszczyły stawy i zasypywały lub zmieniały bieg koryt młynówek. Jak wynika z archiwalnych zapisów oraz szkiców i map topograficznych, po powodziach ponownie odbudowywano stawy, lecz najczęściej zmieniano ich kształty, powierzchnie i układ grobli. Powodowało to wyraźne zmiany w krajobrazie doliny. Aż do końca XIX wieku wezbrania powodziowe w znaczący sposób zmieniały krajobraz opisywanej części doliny. W czasach współczesnych powodzie nie powodują już trwałych zmian w dolinie, bowiem wybudowanie zbiornika wodnego w Goczałkowicach spowodowało obniżenie wysokości kulminacji fal wezbraniowych.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Współczesne wykorzystanie obiektów sakralnych Pragi

Zabytki sakralne Pragi stanowią ważny element wpisany w krajobraz tego miasta. Są one świadectwem wielu wydarzeń historycznych, często burzliwych w dziejach państwa. Wielokrotnie przyczynę takich wydarzeń stanowiło tło religijne, czego przykładem były wojny husyckie w latach 1419-1434, uważane za pierwszą wojnę religijną w Czechach, czy wojna trzydziestoletnia w latach 1618-1648. Także działalność reformatorska, polityka i rządy panujących ówcześnie dynastii przyczyniły się do postrzegania religii przez mieszkańców miasta i budowania obiektów kultu religijnego. Wyjątkowy splot wydarzeń, jaki towarzyszył Czechom od chwili powstania ich państwa sprawił, że w stolicy Republiki Czeskiej zachowały się unikalne obiekty reprezentujące wszystkie style architektoniczne, w większości w niezmienionym stanie. Obiekty te cechują obecnie zróżnicowane funkcje takie jak sakralne, turystyczne, historyczne, kulturowe i oświatowe. Niektóre z obiektów zatraciły swoja pierwotną funkcję sakralną na rzecz galerii, wystaw, koncertów muzyki organowej i poważnej, a także festiwali muzycznych.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Właściwości pokrywy glebowej jako narzędzie regionalizacji

Gleba jest elementem środowiska geograficznego, który z punktu widzenia ekologicznego i paleogeograficznego uważany jest za jego zwierciadło, w którym odbija się zarówno historia rozwoju krajobrazu danego regionu, jak i efekty współczesnych procesów środowiskotwórczych i antropogenicznych. Wśród komponentów środowiska przyrodniczego odgrywa ona szczególną rolę, będąc bardzo aktywnym i kreatywnym jego elementem. Celem niniejszego artykułu jest przedstawienie gleby jako potencjalnego narzędzia regionalizacji fizycznogeograficznej. Omówione zostały w nim zarówno specyficzne cechy pokrywy glebowej jako podstawy wydzielenia regionów, jak również kryteria regionalizacji samej mozaiki gleb opartej na przestrzennej zmienności jej właściwości i charakterystyk.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Genius loci, jako potencjalne źródło inspiracji dla kształtowania krajobrazu

Genius loci w istotny sposób wpływa na jakość życia społeczności z nim związanej, wzbogaca sferę duchową człowieka, potęguje jego wrażliwość artystyczną, możliwości intelektualne i twórcze. W konsekwencji stanowi potencjalne źródło inspiracji dla kształtowania krajobrazu. Miejsca „obdarzone duchem” pełnią rolę punktów orientacji, według których ludzie biorą przestrzeń w swe posiadanie. Są one wyznacznikiem kultury regionu. Warunkiem zaistnienia tychże miejsc jest niezwykłość, wyrazistość, łatwa identyfikowalność, moc wywoływania bogactwa przeżyć, przesycenie istotnymi treściami, sięgającymi istoty ludzkich potrzeb i odczuć. Fakt istnienia zjawiska zwanego duchem miejsca, obliguje nas do jego zachowania; ocalenia zarówno tego, co współtworzy ową indywidualną, unikalną jakość, jak i całego kontekstu. Jest rzeczą konieczną nie tylko ochrona miejsc obdarzonych szczególną atmosferą, lecz także ich tworzenie.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Mapy na kartkach pocztowych jako źródło informacji o krajobrazie

Kartki pocztowe są istotnym elementem ikonografii turystycznej, ale stosunkowo rzadko stanowią przedmiot badań naukowych. Oprócz zdjęć i rysunków na pocztówkach umieszcza się również mapy i nawiązujące do nich obrazy. To szczególne źródło kartograficzne wydaje się stanowić ważny zasób informacji o krajobrazie. Na podstawie analizy treści grupy współczesnych map opublikowanych w formie kart pocztowych omówiono przedstawiono charakter zawartych na nich informacji o krajobrazie oraz zaproponowano typologię tego typu obrazów kartograficznych.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Przemiany przestrzeni sakralnej Lublina – historia zapisana w kulturowym krajobrazie miasta

W opracowaniu zostały przedstawione zależności pomiędzy historią miasta Lublina a zmianami w przestrzeni sakralnej miasta. Przestrzeń ta, jako jeden z elementów krajobrazu kulturowego jest ciągłym zapisem rozgrywających się w niej zdarzeń, związanych ze wszystkimi aspektami życia człowieka. Pojedyncze zdarzenia lub dłuższe przemiany historyczne również zaznaczają się w przestrzeni, między innymi za pomocą elementów religijnych. Dlatego też przestrzeń sakralna, na równi ze świeckimi elementami krajobrazów kulturowych, jest świadkiem i wyrazicielem naszej przeszłości. W artykule zaprezentowano wybrane elementy przestrzeni sakralnej Lublina, miasta o niezwykle bogatej historii, ściśle powiązanej z dziejami Polski. Przedstawione miejsca i obiekty sakralne pojawiały się w mieście w różnych okresach jego rozwoju i były świadectwem lub symbolem rozmaitych zdarzeń historycznych. Ze względu na wiodącą pozycję Kościoła rzymskokatolickiego wśród wyznań Lublina, ukazano przede wszystkim obiekty związane z tym Kościołem. Ponadto, zaprezentowano miejsca kultu innych religii, których obecność wyraźnie zaznaczyła się w dziejach miasta.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Potencjał geoturystyczny nieczynnych kamieniołomów Czarnorzecko-Strzyżowskiego Parku Krajobrazowego

Powstanie i rozwój geoturystyki jest wynikiem ogromnego zainteresowania turystycznego obiektami geologicznymi. Należą do nich również obiekty dziedzictwa górniczego, które do niedawna pozostawały niedocenionym elementem środowiska. W pracy podjęto próbę oceny potencjału geoturystycznego pięciu nieczynnych kamieniołomów Czarnorzecko-Strzyżowskiego Parku Krajobrazowego na Podkarpaciu. Przy charakterystyce obiektów skupiono się na ich walorach przyrodniczych, geologicznych i krajobrazowych oraz na stopniu zagospodarowania turystycznego. Przedstawiono również możliwości wykorzystania badanych stanowisk oraz propozycje ich udostępnienia dla celów geoturystyki. Stwierdzono, że nieczynne kamieniołomy Czarnorzecko-Strzyżowskiego Parku Krajobrazowego prezentują wysokie walory przyrodnicze, geologiczne i krajobrazowe. Potencjał geoturystyczny tych obiektów oceniono na średni (Odrzykoń, Kobyle, Herby) lub wysoki (Wojkówka, Góra Chełm), co w pełni uzasadnia ich wykorzystanie w rozwoju geoturystyki na tym terenie.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Próba oceny dostępności komunikacyjnej wybranych obiektów kultury materialnej i terenów rekreacyjnych Wrocławia dla mieszkańców obszarów podmiejskich

W artykule dokonano próby oceny dostępności komunikacyjnej wybranych obiektów kultury materialnej oraz terenów i obiektów rekreacyjnych Wrocławia dla mieszkańców powiatu wrocław-skiego. Do analizy wybrano cenione obiekty kultury materialnej, takie jak Ostrów Tumski, Rynek czy Hala Stulecia, które jednocześnie są architektonicznymi dominantami krajobrazowymi, oraz popularne obiekty i tereny rekreacyjne, takie jak Aquapark, ZOO, Ogród Botaniczny czy Hala Orbita. Dostępność komunikacyjną dla osób korzystających z komunikacji indywidualnej (samochodu) zanalizowano pod względem dostępności czasowej i odległości do wybranych obiektów. Dla osób korzystających z komunikacji publicznej zanalizowano w kontekście dostępności tych środków w danej gminie oraz czasu dojazdu do centrum Wrocławia.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Krajobraz kulturowy jako walor turystyczny

Termin „krajobraz” po raz pierwszy pojawił się w języku niemieckim już w VIII w. i oznaczał przestrzeń oraz ludność ją zamieszkującą. Stopniowo stawał się bardziej potoczny, by w XVI w. stać się już pojęciem używanym w celu opisania charakterystycznych cech określonej przestrzeni. Dopiero w wieku XVIII nadano słowu „krajobraz” znaczenie specjalistyczne, zwłaszcza w naukach geograficznych. Ustalono wtedy, że krajobraz to widok lub sceneria widziana z jednego miejsca i będąca odzwierciedleniem jakiegoś fragmentu powierzchni ziemi. Inni badacze wyróżnili strefy przyrodnicze, będące w pewnym sensie rodzajami krajobrazu, które dla potrzeb nauk geograficznych są badane nie tylko z punktu widzenia walorów przyrodniczych, ale również przez pryzmat materialnej oraz duchowej działalności człowieka. Założenia krajobrazowe stanowią kompleksy atrakcyjne pod względem charakterystycznego typu jak i formy czy też stylu krajobrazu. Wszystko to pozostaje w ścisłym związku z waloryzacją tworzoną na potrzeby kreowania produktu turystycznego.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Pejzaż kulturowy w urbanistyce – udział spoleczenstwa w procesie dycyzyjnym

Wiele lat życia spędziłem we Francji, skoncentrowany na sprawach Polski i Polaków. W Grenoble, gdzie zapisywaliśmy kalendarium stanu wojennego i w Lille, gdzie byłem, w latach 1991‐1995, konsulem generalnym Rzeczypospolitej i gdzie osiadłem z rodziną, uczestnicząc w czynnych datąd środowiskach polonijnych. Przez przeszło 30 lat obserwowałem codzienność francuskiej demokracji, a prowadzenie ankiet publicznych daje mi wciąż nowe okazje przyjrzenia się problematyce prywatno‐publicznej, którą znamiennie komplikuje coraz bardziej obecna perspektywa ekologiczna. Obecna tak bardzo, że stwierdzając, iż : walory środowiska, a w tym wartości krajobrazowe są dobrem publicznym i nie mogą być skutecznie chronione, ksztaltowane i pomnażane bez przyzwolenia ze strony społeczeństwa i bez społecznego udziału, Komisja Krajobrazu Kulturowego Polskiego Towarzystwa Geograficznego i Instytut Architektury Krajobrazu Politechniki Krakowskiej postanowiły nadać refleksji o tym społecznym udziale rangę dzisiejszej konferencji. W ten sposób moja osobista dawność spotyka się znowu ze sprawami Polski i Polaków, a to wielki powód do zadowolenia. Tematem Konferencji jest zarządzanie krajobrazem. W roku 1869, przyswajając polszczyźnie formułę Humboldta, w tekście pt. Północny wschód Europy ‐ Obrazy z życia i natury, Wincenty Pol mówił o widokach natury i o ścisłym związku człowieka z naturą1. W moim artykule przedstawię nie przeczuwany przez pisarza wymiar tego związku: bezpośredni udział ludzi w decyzjach o kształcie i o wartościach ich otoczenia. Mowa będzie o ankietach publicznych, czyli o procedurach, w których czynnie uczestniczą obywatele, i w których uwzględniane są warunki życia wspólnoty i potrzeby każdego jej uczestnika.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Zagospodarowanie przestrzenne wsi w pracach Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu

W artykule zaprezentowano metodę opracowania planu rozwoju miejscowości, który wykonano dla 58 wsi leżących na terenie województwa opolskiego, w okresie od 2003 do 2008 roku. Prace prowadzone były przez naukowców i studentów w ramach Programu Odnowy Wsi. W 2008 roku wykonano badania (analizy i zestawienia) dotyczące stopnia wykorzystania przekazanych opracowań. W tym celu w urzędach gmin przeprowadzono ankiety, a we wsiach wykonano wizje lokalne. Celem prac było określenie wpływu zrealizowanych opracowań na wygląd poszczególnych miejscowości a także na samych mieszkańców. Z przeprowadzonych ankiet i wywiadów wynika, że największe znaczenie dla poszczególnych miejscowości miał bezpośredni kontakt z osobami wykonującymi opracowania, oraz to że mieszkańcy dowiadywali się o unikatowych wartościach kulturowych, często bagatelizowanych, jakimi dysponują poszczególne wsie.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Różnorodność wysp krajobrazowych w krajobrazie rolniczym Równiny Nowogardzkiej i Goleniowskiej

Liczba typów wysp krajobrazowych na obszarach rolniczych uzależniona jest od szeregu czynników, m. in.: rzeźby terenu, powierzchni i rozmieszczenia gruntów ornych oraz intensywności ich użytkowania. Istotnym czynnikiem funkcjonalności struktury krajobrazu rolniczego jest stopień fragmentacji użytków, oraz wzajemne położenie w przestrzeni wysp krajobrazowych. Badaniami objęto fragmenty rolniczych krajobrazów na obszarach równinnych Polski północno-zachodniej. Przeanalizowano zróżnicowanie i trwałość m.in.: śródpolnych oczek wodnych, zadrzewień i alei na wybranych poligonach badawczych Równin: Nowogardzkiej i Goleniowskiej. Na badanym obszarze presja rolnicza spowodowała zanik lub przekształcenie znacznej części wysp krajobrazowych. Większa różnorodność elementów przyrodniczych oraz brak barier spowodowały, że na terenie Równiny Nowogardzkiej zaobserwowano liczniejsze i bardziej bogate florystycznie i fitosocjologicznie wyspy krajobrazowe.

Czasopismo: Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka