rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Praca byłych osadzonych – możliwości i ograniczenia

Praca jest jedną z podstawowych form aktywności dorosłego człowieka. Jest pojęciem uniwersalnym, wieloznacznym i w bardzo różny sposób interpretowanym. Ważna jest praca w zakładach karnych, jeszcze przed opuszczeniem murów więzienia. Umożliwia ona uzyskanie korzyści materialnych potrzebnych podczas pobytu w zakładzie karnym, ale także przygotowanie osadzonych do życia na wolności. W praktyce penitencjarnej wielokrotnie realizowane są programy promujące zatrudnienie i przygotowanie skazanych do realiów życia na wolności. Posiadanie pracy przez byłych osadzonych jest dla nich często jedyną szansą powrotu do społeczeństwa. Sprzyja temu pomoc udzielana skazanemu jeszcze podczas pobytu w zakładzie karnym oraz bezpośrednio po jego opuszczeniu. Osoby opuszczające zakłady karne napotykają szereg trudności, w tym między innymi związane z poszukiwaniem i uzyskiwaniem pracy. Trudności w znalezieniu zatrudnienia spowodowane są często niechęcią i nieufnością pracodawców spowodowanymi przeszłością kryminalną byłych więźniów. Niechęć ta wynika też z tego, że byli osadzeni często mają niskie kwalifikacje, nie są także nieprzyzwyczajeni do systematycznej i rzetelnej pracy. Wielu autorów wskazuje na potrzebę budowania sieci współpracy ukierunkowanej na pomoc i wsparcie osób powracających z zakładów karnych.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Pedagogical and educational activities of front-line police officers – district officers through the prism of results of nationwide research 2019–2020

W artykule autorki poszukują odpowiedzi na postawione pytania w ramach realizowanego przez siebie ogólnopolskiego projektu. Projekt realizowany był w dwóch edycjach (w 2017 i 2019 r.). Badania były przeprowadzane dwukrotnie na całej populacji dzielnicowych w Polsce. Projekt był elementem kampanii prowadzonej pod patronatem MSWiA pt. „Dzielnicowy bliżej Nas” i zakładał promocję nowej formuły pełnienia służby dzielnicowych. Autorki promują koncepcję dzielnicowego streetworkera. W artykule odpowiadają między innymi na pytania czy rolą dzielnicowego powinno być realizowanie zadań w zakresie profilaktyki społecznej oraz jakie czynniki utrudniają dzielnicowym pracę w zakresie profilaktyki społecznej.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Kara chłosty w społeczeństwie Singapuru Sądowy i szkolny wymiar kar cielesnych

Celem artykułu jest podjęcie dyskusji nad stosowaną w Singapurze karą chłosty z perspektywy osoby z „zewnątrz”. Zwrócono uwagę na zrozumienie zjawiska, w tym przeszłości kolonialnej, ale również zakorzenionych w kulturze wartości z uwzględnieniem przyszłych potrzeb kraju. W przyjętym podejściu wyłaniają się napięcia pokonywane przez silną orientację na przestrzeganie norm prawnych. Analizie poddano sądowy i szkolny wymiar kary chłosty jako kary zasadniczej, by na ich przykładzie rozpoznać społeczne znaczenie kar cielesnych i ich siłę. W tym przypadku również akceptację dla kar cielesnych w rodzinie jako elementu dyscypliny i oddziaływań wychowawczych. Argumenty i dowody przedstawione w artykule opierają się głównie na przeglądzie literatury przedmiotu, rezultatów badań prowadzonych w tym obszarze, analizie dokumentów źródłowych oraz nagłaśnianych medialnie artykułów prasowych i wypowiedzi na portalach społecznościowych.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Psychopatia – specyficzne zaburzenie osobowości – kryteria diagnostyczne i ujęcie teoretyczne

Osoby o osobowości psychopatycznej należą do bardzo złożonych przypadków ze względu na trudność pojęcia, jakim jest psychopatia, a także na problemy związane z ich diagnostyką oraz resocjalizacją. Psychopatia stanowi specyficzną podkategorię zaburzeń osobowości, ciężkie zaburzenie struktury charakteru oraz sposobu zachowania. Terapia osób wykazujących cechy osobowości psychopatycznej nie jest zadaniem łatwym do wykonania. W literaturze przedmiotowej przeważa pesymizm jeśli chodzi o skuteczność terapii tej grupy osób. Psychopatia jest tym zaburzeniem osobowości, które w bardzo ograniczonym stopniu wykazuje podatność na zmianę terapeutyczną. W artykule wyjaśniono pojęcia związane z dyssocjalnymi zaburzeniami osobowości w kontekście międzynarodowej klasyfikacji chorób oraz problemów zdrowotnych. Przedstawiono zagadnienia diagnozy zaburzeń osobowościowych oraz pojęcie psychopatii wraz z ewentualnymi przyczynami jej występowania. Na końcu przedstawiono formy terapii stosowane w przypadku osób wykazujących cechy osobowości psychopatycznej, ich efektywność oraz najistotniejsze czynniki hamujące ten proces.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Na mapie rodzicielskich doświadczeń: matki i ojcowie osób z etykietą dewianta

Artykuł poświęcony jest problemom rodziców osób skazanych oraz takich, którzy borykają się z problemami uzależnienia od alkoholu czy narkotyków. Wspólnym doświadczeniem rodziców jest to, że z powodu łamania norm obyczajowych i prawnych ich dorosłe dzieci oznaczone są etykietą dewianta. Rodzice, którzy podejmują działania na rzecz pomocy i wsparcia dziecka w zmaganiu się z konsekwencjami dewiacyjnej aktywności, znajdują się w szczególnej sytuacji. Analizy naukowe poświęcone wyłącznie problemom takich rodzicom należą do rzadkości. W artykule prześledzę dotychczasowe wyniki badań i wykażę, że chociaż podstawowe problemy wszystkich członków rodzin więźniów czy osób z problemem uzależnienia są uniwersalne, to istnieją takie, które odnoszą się wyłącznie do rodziców. Jest to podawanie przez otoczenie w wątpliwość kompetencji rodzicielskich i przypisywanie winy matkom za problemy dziecka oraz pozbawienie moralnego prawa do przeżywania straty i rozłąki z dzieckiem, które trafiło do więzienia lub zniknęło z życia rodziców z powodu uzależnienia. Ponadto uwagę zwracają silne napięcia w obrębie roli rodzicielskiej z powodu kolizji systemu wyznawanych wartości i doznawanych emocji.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Ladette i antyspołeczne zachowania dziewcząt i młodych kobiet

Celem artykułu jest rekonstrukcja niezwykle interesującego, z punktu widzenia zarówno współczesnej resocjalizacji, jak i studiów nad kobiecością/męskością, zjawiska wyłaniania się nowego typu tożsamości dziewcząt – działających na granicy prawa i często przekraczających ją. Określana jest ona mianem „ladette”, stanowiącej opozycję do skromnej, grzecznej i przeznaczonej do pełnienia tradycyjnych ról kobiecych dziewczyny z przeszłości. Nawiązuje ona do subkultury lads (chuliganów), kontestujących naukę, praktykujących hedonistyczne formy zachowania, takie jak: dobra zabawa, spożywanie alkoholu, a także działania o charakterze destrukcyjnym i uprzedmiotawianie kobiet. W tekście podjęto próbę wielokontekstowej analizy kultury ladette, w sposób oczywisty uwikłaną kontrowersyjnie w proces emancypacji kobiet, w kontekście ich antyspołecznych zachowań.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Trajektoria kostki cukru – przestrzeń transformacji w powieści Etüden im Schnee Yoko Tawady

Niniejszy artykuł stanowi filologiczną analizę zjawisk liminalnych i transformacji w drugim rozdziale powieści Yoko Tawady Etüden im Schnee [Etiudy w śniegu]. Celem zaprezentowanego w tekście badania jest prześledzenie wielowymiarowego uwikłania Etüden im Schnee w intertekstualnej przestrzeni „pomiędzy”, w której konstytuują się nienormatywne możliwości istnienia pomiędzy dominacją świata wewnętrznego i zewnętrznego, jak również ludzkiego i zwierzęcego. W procesie eksploracji tej przestrzeni zostały zastosowane poststrukturalne i postkolonialne metody badawcze.

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Heinrich Böll: Wybór pism. Red. Bruno Arich-Gerz i Paweł Piszczatowski. Kraków: Wydawnictwo Eperons-Ostrogi, 2017: 225 s.

Heinrich Böll: Wybór pism. Red. Bruno Arich-Gerz i Paweł Piszczatowski. Kraków: Wydawnictwo Eperons-Ostrogi, 2017: 225 s.

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Na marginesie recepcji literatury RFN… Polski odbiór Heinza Piontka

Dla Heinza Piontka (1925–2003), niemieckiego pisarza pochodzącego ze Śląska, okres największego zainteresowania trwał od lat 50. do 80. XX stulecia. Po początkowych sukcesach, odnoszonych zwłaszcza w poezji, stawiano go pośród najciekawszych zjawisk w literaturze Republiki Federalnej Niemiec. Jednak pod koniec życia znalazł się na marginesie życia literackiego i stopniowo popadł w zapomnienie. Mimo że jego teksty były tłumaczone na wiele języków obcych, on sam nigdy nie został szerzej przyswojony w Polsce. Przez wiele dziesięcioleci jedyną książką Piontka wydaną w polskim przekładzie był tom opowiadań Gorące kasztany (1966). Artykuł przedstawia polską recepcję tego pisarza od jej początków w latach 60. XX wieku do chwili obecnej. Rozpoczęta obiecująco prezentacja tego twórcy w Polsce mieści rozproszone przeważnie w prasie oraz paru antologiach przekłady jego liryki i nielicznych utworów prozą, obejmując ponadto dotyczące go szkice, recenzje, artykuły, obecność w skryptach uniwersyteckich, podręcznikach historii literatury niemieckiej i słownikach pisarzy, a w ostatnich dekadach również poświęcone mu prace naukowe (w tym monografie książkowe) polskich germanistów.

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Las w literaturze niemieckiej na Górnym Śląsku. Przechadzka

Inspiracją do powstania niniejszego artykułu była refleksja, iż mimo przekształceń, jakie dokonały się w przestrzeni Górnego Śląska przede wszystkim w nowym milenium, region ten wciąż jeszcze postrzegany jest przez pryzmat przemysłu, zaś w jego percepcji dominuje w sensie dosłownym i metaforycznym czarna barwa. Autorka artykułu stara się przełamać ten stereotypowy obraz, dokonując przeglądu wybranych leśnych krajobrazów regionu utrwalonych na kartach literatury niemieckiej inspirowanej regionalnym kolorytem.

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
O chwalebnej matce, Janie bez brody i ślepej królewnie, czyli Bettiny von Arnim światy wyimaginowane

Przedmiotem artykułu są trzy baśnie Bettiny von Arnim: Der Königssohn [Królewski syn], Die blinde Königstochter [Ślepa królewna] oraz Hans ohne Bart [Jan bez brody]. Wymienione teksty są badane pod kątem ich poetyki oraz zakorzenienia w światopoglądzie romantycznym. Ponadto na przykładzie baśni Der Königssohn zostaje podjęta próba interpretacji feministycznej, podczas gdy Hans ohne Bart jest odczytywany z wykorzystaniem instrumentarium psychoanalitycznego.

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Tłumaczenie poezji w tandemie. Komentarz do przekładów wierszy Wacława Rolicza-Liedera na język niemiecki

Autor prezentuje tłumaczenia wierszy Wacława Rolicza-Liedera na niemiecki jako przykład tłumaczenia poezji w tandemie. Udowadnia przy pomocy materiałów archiwalnych, że Rolicz-Lieder jest współautorem przekładów, których autorstwo przypisywano wcześniej wyłącznie Georgemu.

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Ondyny i meluzyny we współczesnej niemieckojęzycznej literaturze kobiet (Bachmann, Neuwirth, Frischmuth)

Artykuł jest próbą genderowego odczytania motywu ondyny i meluzyny w trzech tekstach autorstwa współczesnych pisarek austriackich: Ingeborg Bachmann (Ondyna odchodzi), Barbary Neuwirth (Nimm diese Rosen, Schöne) oraz Barbary Frischmuth (Otter). We wstępie autorka artykułu przybliża kontekst mitologiczny i literacki, w jakim motyw ów funkcjonuje, by następnie na tym tle umiejscowić analizy wymienionych wyżej utworów. Nie mniej ważne jest pytanie o feministyczną progresywność badanych tekstów: wychodząc z założenia, że utwór Bachmann odznacza się myśleniem (pre)feministycznym, autorka sytuuje w jego kontekście teksty Neuwirth i Frischmuth, powstałe kilkadziesiąt lat później.

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
K. Ruchniewicz (red.), P. Przybyła, D. Wojtaszyn (współpraca): Filologia trudnego sąsiedztwa. Tom studiów dedykowany Prof. Markowi Zyburze w 60-lecie urodzin. Wrocław: Quaestio, Centrum Studiów Niem. i Europ. im. Willy’ego Brandta Uniw. Wroc.,2017: 388 s.

Krzysztof Ruchniewicz (red.), Piotr Przybyła, Dariusz Wojtaszyn (współpraca): Filologia trudnego sąsiedztwa. Tom studiów dedykowany Profesorowi Markowi Zyburze w 60-lecie urodzin. Wrocław: Quaestio, Centrum Studiów Niemieckich i Europejskich im. Willy’ego Brandta Uniwersytetu Wrocławskiego, 2017: 388 s.

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Recenzja na wskroś subiektywna Pozdrawiam i przepraszam Fredrika Backmana, czyli dlaczego warto czasami czytać książki dla dzieci i młodzieży. Fredrik Backman: Pozdrawiam i przepraszam. Przekł. Magdalena Greczichen. Katowice: Sonia Draga, 2017: 456 s.

Fredrik Backman: Pozdrawiam i przepraszam. Przekł. Magdalena Greczichen. Katowice: Sonia Draga, 2017: 456 s. - recenzja publikacji.

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Magdalena Abraham-Diefenbach: Pałace i koszary. Kino w podzielonych miastach nad Odrą i Nysą Łużycką. Wrocław: Atut, 2016: 432 s.

Magdalena Abraham-Diefenbach: Pałace i koszary. Kino w podzielonych miastach nad Odrą i Nysą Łużycką. Wrocław: Atut, 2016: 432 s. - recenzja publikacji

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Johann Wolfgang von Goethe: Baśń. Das Märchen. Wydanie polskie i niemieckie. Przekł. Krystyna Krzemień-Ojak, wstęp Wojciech Kunicki, pod red. Jarosława Ławskiego. Białystok: Wydawnictwo Alter Studio, 2015: 154 s.

Johann Wolfgang von Goethe: Baśń. Das Märchen. Wydanie polskie i niemieckie. Przekł. Krystyna Krzemień-Ojak, wstęp Wojciech Kunicki, pod red. Jarosława Ławskiego. Białystok: Wydawnictwo Alter Studio, 2015: 154 s. - recenzja publikacji

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Norbert Morciniec: Historia języka niemieckiego. Wrocław: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Filologicznej we Wrocławiu, 2015: 265 s.

Norbert Morciniec: Historia języka niemieckiego. Wrocław: Wydawnictwo Wyższej Szkoły Filologicznej we Wrocławiu, 2015: 265 s. - recenzja publikacji

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Demokracja i grzeczność we współczesnym języku szwedzkim

Autor artykułu stawia sobie za cel omówienie pojęcia demokracji językowej oraz przedstawienie kilku znaczących przejawów grzeczności językowej we współczesnym języku szwedzkim. Zjawisko demokracji językowej zostało zobrazowane na przykładzie formuł powitań i pożegnań oraz form adresatywnych w języku szwedzkim. Pojęcie grzeczności językowej zanalizowano na przykładzie użycia form trybu rozkazującego i jego ekwiwalentów oraz na formach podziękowań.
Zaprezentowane w artykule zjawiska językowe świadczą jednoznacznie o stawianej tezie o istnieniu demokracji językowej w języku szwedzkim, a zarazem są jednoznacznie interpretowane jako zachowania grzecznościowe i grzeczne. Oba te zjawiska winny być uwzględniane przez obcokrajowców w kontaktach prywatnych ale i służbowych. Ich użycie świadczy o dobrej znajomości języka, kultury, zwyczajów i obyczajów danego społeczeństwa i pociąga za sobą akceptację, uznanie i odpowiednie pozytywne traktowanie ze strony rodzimych użytkowników języka.

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Sztuka i artysta według Rainera Marii Rilkego

Pytania dotyczące istoty sztuki, powinności artysty oraz zasad procesu twórczego nurtowały wielu twórców okresu modernizmu. Urodzony w Pradze niemieckojęzyczny poeta Rainer Maria Rilke (1875–1926) zmagał się z nimi przez całe życie. Analizując twórczość poetycką, prozatorską, eseistyczną, ale także dzienniki czykorespondencję poety, autorka artykułu stara się odpowiedzieć na pytanie, jak i czy zmieniał się obraz artysty i sztuki u Rilkego. Za przełomowy należy uznać tom zatytułowany Nowe wiersze z roku 1907, od którego Rilke zaczyna tworzyć tzw. poetykę rzeczy (Dingdichtung). Artysta przestaje być prorokiem, twórcą prawie równym Bogu. Jego zadaniem jest teraz służba sztuce nawet za cenę cierpienia i samotności, choroby i obłędu. Dzieło stworzone przez takiego artystę jest w pełni autonomiczne, samodzielne i pozwala na zbliżenie się do istoty rzeczy. Z kolei w konstrukcji powieści pt. Zapiski Maltego Lauridsa Brigge doszukać się można analogii do procesu twórczego. Na zakończenie pojawia się pytanie: na ile Rilke i jego rozumienie sztuki i powinności artysty wpisują się w proces mitologizacji artysty, którego apogeum przypada na przełom wieku XIX i XX?

Czasopismo: Wortfolge. Szyk Słów
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: językoznawstwo, literaturoznawstwo
Kilka uwag o symbolice masońskiej

Symbolika masońska różni się od tradycyjnej symboliki, ponieważ jest zarezerwowana przede wszystkim dla wtajemniczonych. Wśród prac na ten temat wyróżnia się m.in. Symbolika masońska trzeciego tysiąclecia Irène Mainguy, publikacja przedstawiana w niniejszym artykule. Książka pozwala zapoznać się z poszczególnymi pojęciami, usystematyzować wiedzę teoretyczną i empiryczną na temat symboliki i jej ewolucji oraz znaleźć informację o wszystkich stopniach lożowych w historii Ars Regia. Symbolika masońska ewoluuje i przenika dziedziny oraz obszary związane m.in. z życiem codziennym. Niektóre symbole kojarzy każdy z nas, znaczenie innych nadal pozostaje tajemnicą.

Czasopismo: Biblioteka
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Znowu razem, czyli o trzech woluminach z księgozbioru Andrzeja Frycza Modrzewskiego we flamandzkich oprawach plakietowych. Znalezisko ze zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej w Uppsali i Biblioteki Uniwersyteckiej w Poznaniu

W trakcie prac nad rekonstrukcją księgozbioru kolegium jezuitów w Poznaniu uwagę zwróciły trzy woluminy w charakterystycznych flamandzkich oprawach plakietowych. Oprawy wykonano w Leuven, w warsztatach introligatorskich monogramistów „IP” (Jacob Pandelaert?) oraz „IB” (Jacob Bathen). Dwa woluminy znajdują się obecnie w Bibliotece Uniwersyteckiej w Uppsali, a jeden w Bibliotece Uniwersyteckiej w Poznaniu. To klocki introligatorskie zawierające łącznie 11 dzieł. W artykule opisano historię tych trzech woluminów. Dzięki analizie licznych not marginalnych ustalono, że pierwszym właścicielem ksiąg był pisarz, humanista i reformator Andrzej Frycz Modrzewski (ca 1503–1572). Zakupił je w Leuven najpewniej we wrześniu 1549 roku. Później księgi trafiły w ręce Stanisława Karnkowskiego (1520–1603), który przekazał je poznańskim jezuitom. Artykuł wzbogaca wiedzę o prywatnym księgozbiorze Modrzewskiego. Wśród odnalezionych dzieł na szczególną uwagę zasługują świadomie zebrane przez Modrzewskiego edycje prac Piotra Ramusa (Pierre’a de la Ramée) i Joachima Periona.

Czasopismo: Biblioteka
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Bibliotekarski wielobój

Bibliotekarstwo to nadal profesja, lecz niejednolita. Spoiwem ogólnym jest wiedza zawodowa, a naczelną powinnością: mediacja w komunikacji; obecnie – wielosemiotycznej. W zmodyfikowanej kontynuacji zadań pozostaje wspieranie wiedzy, informacji, edukacji oraz rekreacji. Obsługa nadal powinna być darmowa. Zadania zaś gruntownie znowelizowane to wspieranie intelektualizacji oraz społecznej integracji.Klamrą spinającą zawodową sprawność jest znajomość składników i procesów bibliotecznego zaplecza – w szczególności zasoboznawstwo, jak również umiejętności indeksacyjne i bibliograficzne oraz biegłość usługodawcza. Konieczne jest także świadomościowe nastawienie na wielokierunkową współpracę międzybiblioteczną. W stosunkowo nowym obszarze zawodowych wymagań mieści się jeszcze konstruowanie bezpośredniej oferty ponadusługowej oraz działanie na rzecz integracji otaczających środowisk.Modelowa koncepcja zawodowej biegłości powinna zakładać jej dwupoziomową strukturę. Na podstawowym poziomie pierwszym mieszczą się kwalifikacje i umiejętności uniwersalne, obligatoryjne w tej profesji dla wszystkich. Na poziomie wyższym lokuje się wielozakresowa specjalizacja. W wariantywnym zestawieniu już to kategorialna bądź procesualna albo przedmiotowa – z możliwością nałożenia się niektórych na siebie. Intensywnie realizowana automatyzacja różnych procesów bibliotecznych stwarza określone szanse, ale i zagrożenia.O przyszłości bibliotek i bibliotekarskiego zawodu rozstrzygną ogólnospołeczna użyteczność bibliotek, zachowanie ich instytucjonalnego charakteru oraz jakość zawodowego kształcenia. W Polsce wszystkie te czynniki podlegają destrukcji. Przetrwanie więc i rozwój bibliotekarstwa oraz bibliotekarskiej profesji w Polsce wymagają aktywnych przedsięwzięć bibliotecznej kadry. Ale nic takiego nie ma miejsca.

Czasopismo: Biblioteka
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Zuzanna Ginczanka w archiwach i bibliotekach

Artykuł omawia najważniejsze dokumenty związane z osobą i twórczością Zuzanny Ginczanki, zebrane w archiwach i bibliotekach: zarówno spuściznę poetki, jak i materiały wytworzone w miejscach i przez instytucje, z którymi była związana. Największa część spuścizny znajduje się w Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza w Warszawie, w tym młodzieńcze rękopisy, będące podstawą prac edytorskich. Zbiory warszawskiego muzeum i problemy edytorskie związane z rękopisami Ginczanki (i pierwodrukami jej wierszy oraz edycjami tej twórczości z lat 1953 i 1980) zostały omówione w pierwszych dwóch częściach tekstu. Następnie autorka opisała domniemaną historię rękopisu Ginczanki znalezionego w 2018 roku w Bibliotece Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, wskazała materiały archiwalne do biografii poetki (w tym odnalezione w 2020 roku dokumenty złożone przez Zuzannę Gincburg w Wyższej Szkole Dziennikarskiej w Warszawie w roku 1935) oraz zasygnalizowała problem zaginionego rękopisu ostatniego wiersza poetki.

Czasopismo: Biblioteka
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Autonomia terytorialna mniejszości narodowych. Ujęcie komparatystyczne na przykładzie Mjanmy, Panamy i Boliwii

W artykule dokonano przeglądu polityki państw w stosunku do mniejszości narodowościowych i procesów nadawania im autonomii terytorialnej na przykładzie trzech krajów zróżnicowanych pod względem położenia geograficznego, odmiennych dziejów i zróżnicowanych struktur narodowych. Do analizy wybrano Mjanmę, Panamę i Boliwię. We wszystkich tych państwach zastosowano bolszewicką praktykę wydzielania obszarów autonomicznych zgodnie z rozmieszczeniem poszczególnych narodów, co – jak pokazuje praktyka – prowadzi zazwyczaj do dezintegracji państw. Dwa spośród analizowanych państw weszły już na drogę dezintegracji.

Czasopismo: Rozwój Regionalny i Polityka Regionalna
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna