rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Ludwik Rydygier (1850–1920) a otorynolaryngologia. Część II Dokonania kliniczne

Ludwik Rydygier (1850–1920), jeden z najwybitniejszych chirurgów polskich, szczególnie zasłużony w chirurgii przewodu pokarmowego, zajmował się także chorobami wchodzącymi w zakres rynolaryngologii, m.in.: twardzielą nosa, promienicą, nowotworami górnych dróg oddechowych, zapaleniem migdałków podniebiennych. Wykonywał tracheotomie, operował przetokę tchawiczo-przełykową, usuwał ciała obce dolnych dróg oddechowych. Właściwie ocenił rolę wprowadzonej do lecznictwa przez Roberta Kocha tuberkuliny, stosowanej m.in. w leczeniu gruźlicy krtani.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
COVID-19 – aktualne dane kliniczne i przegląd zaleceń dla lekarzy otorynolaryngologów i stomatologów

Mimo wielokierunkowych działań w sferze polityki, ochrony zdrowia i ograniczania bezpośrednich kontaktów międzyludzkich do minimum, pandemia Covid-19 objęła cały świat, a liczba przypadków tej choroby wzrasta wykładniczo. Świadczy to o niezwykłej powadze sytuacji. Lekarze i inni specjaliści w zakresie ochrony zdrowia są i będą na pierwszej linii walki z pandemią, stanowiąc przy tym grupę najbardziej narażoną na zakażenia. Infekcja wirusem SARS-CoV-2 dotyczy pacjentów w każdym wieku, przy czym mediana wieku chorych wynosi 49–59 lat. Do najczęstszych dolegliwości u osób z Covid-19 należą: gorączka, kaszel z odkrztuszaniem wydzieliny, duszność oraz uczucie ogólnego osłabienia i bóle mięśniowe. W przebiegu Covid-19 dochodzi do zapalenia płuc, które w ok. 20% przypadków ma umiarkowanie ciężki przebieg z zaburzeniami oddechowymi. Istotne z punktu widzenia otorynolaryngologów są także doniesienia o zaburzeniach węchu i smaku, które są stwierdzane u 30% pacjentów. Potwierdzeniem zakażenia SARS-CoV-2 u pacjentów z objawowym lub epidemiologicznym podejrzeniem Covid-19 są testy genetyczne RT-PCR. Materiał biologiczny pobiera się najczęściej z nosa lub nosogardła. Postępowanie w przypadkach Covid-19 jest objawowe, gdyż nie ma obecnie specyficznego leku pozwalającego na wyleczenie. Szczególnie duże ryzyko zakażenia istnieje u lekarzy zajmujących się regionem górnych dróg oddechowych i początkowego odcinka drogi oddechowej. Mało objawowe pierwsze stadia choroby przy dużej zakaźności powodują, że w czasie trwania pandemii planowe badania i zabiegi powinny być ograniczone. Podczas badania pacjentów lub ich leczenia wskazane jest stosowanie osobistego wyposażenia zabezpieczającego, zmniejszając ryzyko przypadkowego zakażenia zespołu leczącego. Przy leczeniu osób z potwierdzoną infekcją SARS-CoV-2 lub wymagających natychmiastowego leczenia, bez możliwości ustalenia czynników epidemiologicznych Covid-19, pełne osobiste wyposażenie zabezpieczające jest konieczne.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
The Front Runner Patricii Nell Warren. Coming out, czyli zwycięstwo i koniec tragedii

W niniejszym artykule chciałbym przybliżyć czytelnikom nieznaną w naszym regionie anglojęzyczną twórczość Patricii Nell Warren na przykładzie jej najbardziej znanego utworu The Front Runner (1974), powieści, w której autorka porusza kwestie homofobii i mizoginii w sporcie, jak również różne doświadczenia ujawniania homo-seksualnej orientacji dwóch pokoleń mężczyzn. Biorąc pod uwagę koncepcję potrójnej mimesis Paula Ricoeura, skupię się na relacji między własnym doświadczeniem autorki a narracyjną problematyką powieści, jak również wieloznaczną recepcją utworu wśród przedstawicieli społeczności LGBTQ+. Pragnę pokazać, że w kontekście amerykańskim The Front Runner może pełnić rolę tekstu kultury i medium pamięci, a dla nowych europejskich czytelników stanowić potencjalne źródło pamięci protetycznej, dostarczające literacką reprezentację doświadczenia ujawnienia orientacji homoseksualnej i zmieniających się postaw społecznych wobec niebinarnych ról płciowych i nieheteroseksualności zaraz po zamieszkach w Stonewall i przed epidemią AIDS. Pragnę też zauważyć, że zapoznanie polskich czytelników z prozą Warren może stać się impulsem do queerowej reinterpretacji wcześniejszej poezji autorki Tragedii pszczół.

Czasopismo: InterAlia: Pismo poświęcone studiom queer
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Zapatrywanie Józefa Franka (1771–1842), profesora Uniwersytetu Wileńskiego, na niektóre choroby otolaryngologiczne

Na wstępie szeroko zaprezentowano drogi zawodowe i naukowe Johanna Petera Franka (1745–1821) i jego syna Józefa Franka (1771–1842), lekarzy pochodzenia niemieckiego i austriackiego. Przedstawiono ich wkład do medycyny wileńskiej. Kolejno szczegółowo zanalizowano dokonania Józefa Franka na Uniwersytecie Wileńskim, zwłaszcza w chorobach wewnętrznych, zasługi dla powstania Wileńskiego Towarzystwa Lekarskiego, pierwszego lekarskiego towarzystwa na ziemiach polskich. Omówiono także jego ciekawe osiągnięcia w otiatrii i leczenia błonicy

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Efekty stosowania propofolu i deksmetomidyny w trakcie wideoendoskopii snu: porównawcze badanie z Ukrainy

Wstęp: Chrapanie i zespół obturacyjnego bezdechu sennego (OBS) to problemy, które powodują duże obciążenie społeczno- -ekonomiczne. Według statystyk, w ogólnej populacji świata chrapanie stwierdza się u 44% mężczyzn i 28% kobiet w wieku od 30 do 60 lat. Do leczenia tego schorzenia stosuje się kilka głównych metod, w tym uwulopalatofaryngoplastykę z wycięciem migdałków lub bez. Przygotowanie do tej procedury obejmuje wideoendoskopię podczas snu. Obecnie podczas tego badania używa się głównie dwóch środków – propofolu i deksmedetomidyny, które wykazują swoją skuteczność. Niemniej jednak nadal nie ma zgody, który z nich jest bezpieczniejszy i lepszy. Materiał i metody: W badaniu wzięło udział 50 osób w wieku od 18 do 62 lat z historią chrapania i OBS, wcześniej niekwalifikujących się lub niewrażliwych na terapię CPAP, przygotowujących się tym samym do leczenia operacyjnego wspomnianych zaburzeń. Wszyscy pacjenci zostali losowo przydzieleni do dwóch grup badanych: grupy 1. z propofolem jako środkiem uspokajającym i grupy 2. z zastosowaniem deksmedetomidyny. Każdy zabieg został podzielony na trzy okresy: (1) wstępne testy wykonywane przed wstrzyknięciem środków nasennych, (2) sedację i (3) odzyskanie przytomności. W każdym okresie zmierzono parametry, takie jak: wentylacja minutowa, częstość oddechów, wysycenie tlenem, stężenie we krwi środka nasennego, wskaźnik BIS. Analiza statystyczna została przeprowadzona na IBM SPSS Statistics v. 22. Wyniki: Skala OAA/S wykazała, że czas powrotu świadomości po sedacji był dłuższy dla deksmedetomidyny niż dla propofolu: odpowiednio 38 ± 10 min i 27 ± 3 min (wartość p = 0,305, co oznacza brak statystycznie istotnej różnicy między grupami). Na podstawie monitorowania krążenia i częstości oddechu stwierdzono, że akcja serca miała tendencję do zmniejszania się podczas sedacji deksmedetomidyną i zwiększania podczas infuzji propofolu. Ciśnienie krwi miało tendencję do spadku w obu grupach, bardziej w przypadku deksmedetomidyny. W okresie po sedacji w grupie propofolu ciśnienie tętnicze stabilizowało się szybciej niż w grupie deksmedetomidyny, ale nie stwierdzono istotności statystycznej. Wnioski: Zgodnie z wynikami badań, nie stwierdzono istotnej statystycznie różnicy między grupami stosującymi propofol lub deksmedetomidynę. Jednak w tym artykule opisano małą serię przypadków, dlatego do wyjaśnienia tego problemu potrzebne są obszerne badania kliniczne.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Biologia molekularna nerwiaków osłonkowych z uwzględnieniem zmian genetycznych i epigenetycznych

Wprowadzenie: Nerwiaki osłonkowe nerwu przedsionkowego (VS) są łagodnymi guzami rozwijającymi się z wytwarzających mielinę komórek Schwanna, otaczających gałązki przedsionkowe nerwu słuchowego. Ogromna większość z nich występuje sporadycznie, a niewielka część jest związana z neurofibromatozą typu 2 (NF2). Większość VS charakteryzuje się powolnym wzrostem, jednak niektóre: posiadają torbielowatą strukturę, wykazują szybkie tempo wzrostu, większą ilość porażeń nerwu twarzowego oraz mogą prowadzić do kompresji pnia mózgu. Inaktywacja genu supresorowego NF2, zwanego także genem merliny, jest uważana za główną przyczynę występowania VS, zarówno sporadycznych, jak i związanych z NF2. Cel: W poniższej pracy przedstawiamy obecny stan wiedzy na temat biologii molekularnej VS, w tym: informacje dotyczące aberracji genetycznych i epigenetycznych, zmiany ekspresji genów oraz specyficznych profili ekspresji mikroRNA.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Wady wrodzone ucha wewnętrznego – klasyfikacja, przegląd, problemy kliniczne

Wprowadzenie: U części pacjentów z głębokim niedosłuchem odbiorczym stwierdzane są wady ucha wewnętrznego. Początkowo uważano je za przeciwskazanie do wszczepienia implantu ślimakowego. Jednakże wraz z rozwojem chirurgii i technologii implantów ślimakowych możliwe stało się leczenie również tej grupy pacjentów. Wszczepienie implantu w przypadku wad ucha wewnętrznego może jednak wiązać się z wieloma trudnościami chirurgicznymi i możliwymi komplikacjami. Cel: Celem pracy jest przedstawienie: (1) współczesnej klasyfikacji wad ucha wewnętrznego, (2) problemów chirurgicznych i klinicznych związanych z poszczególnymi wadami, a także (3) przypadków wad ucha wewnętrznego stwierdzonych w ośrodkach autorów. Materiał i metody: Ze 111 dzieci kwalifikowanych do wszczepienia implantu ślimakowego w trzech ośrodkach klinicznych wyłoniono grupę pacjentów, u których stwierdzono wady ucha wewnętrznego. Przeanalizowano: badania obrazowe pacjentów wykonane przed założeniem implantu, badania słuchu, protokoły operacyjne ze wszczepienia implantu ślimakowego, wyniki pomiarów śródoperacyjnych oraz śródoperacyjne badania obrazowe. Omówiono klasyfikację wad ucha wewnętrznego uznawaną obecnie za wiodącą. Wyniki: U 19/111 (17%) dzieci stwierdzono duże wady ucha wewnętrznego w 35 uszach. U 13/19 (68%) pacjentów wada była obustronna i symetryczna, u 6/19 (32%) pacjentów zaobserwowano inne wady w uchu prawym i lewym lub wadę jednostronną. Stwierdzono wszystkie z głównych wad wyróżnionych w klasyfikacji, poza resztkową otocystą. Najczęstsze z nich to: hipoplazja ślimaka, niepełny podział ślimaka i poszerzony wodociąg przedsionka. Dyskusja: Duże wady wrodzone ucha wewnętrznego są istotnym problemem diagnostycznym i klinicznym u dzieci kwalifikowanych do wszczepienia implantu ślimakowego. Mogą one uniemożliwiać bądź znacząco utrudniać wszczepienie implantu ślimakowego i opiekę pooperacyjną. Duże wady stwierdzane są w badaniach obrazowych nawet u od 20 do 30% pacjentów z głębokim niedosłuchem.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Trenowanie siebie – trenowanie sobą. Sport w teoriach i praktykach intymistycznych

Autor przygląda się akademickim narracjom sportowym tworzonym przez badaczy go uprawiających jako działalności redefiniującej własne granice poznania. Dowodzi, że tak zaprojektowana praktyka epistemologiczna pozwala negocjować warunki narzucane przez logikę kapitalistyczną.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Dyletant, amator, błazen – postacie pojęciowe humanisty

Artykuł poświęcony jest trzem postaciom pojęciowym (Giles Deleuze, Félix Guattari) współczesnego humanisty – amatora, dyletanta i błazna – z których dwie pierwsze wyprowadzone są z noszących czytelne ślady autobiograficzności esejów takich autorów, jak Krzysztof Czyżewski, Marcin Król czy Leopold Tyrmand, a następnie usytuowane zostają w kontekście toczącego się obecnie sporu o stan i pożądaną postać humanistyki. Przy próbie włączenia do tego sporu również figury błazna artykuł sygnalizuje trzy momenty złożonej dialektyki współczesnego błazeństwa intelektualnego: jego specyficzną strategię medialną, dwuznaczną relację z władzą, a w końcu szczególny sposób myślenia i zaangażowania związanego z dekonstrukcją Jacques’a Derridy (Michał Paweł Markowski, Tadeusz Sławek).

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Intymistyczny charakter autoetnografii na przykładzie badań sportowych doświadczeń

Celem artykułu jest odpowiedź na pytanie, czy i na ile autoetnografia może zostać potraktowana jako rodzaj literatury intymistycznej. Artykuł składa się z trzech części. Pierwsza z nich przedstawia autoetnografię, łączącą w sobie elementy autobiografii i etnografii, jako zyskującą na popularności praktykę badawczą. Druga część opisuje, w jaki sposób autoetnografia wykorzystywana jest w badaniach dotyczących uprawiania sportu i ucieleśnionych doświadczeń. Trzecia część natomiast prezentuje wybrane fragmenty osobistych narracji ukazujących intymistyczny charakter autoetnografii. Przeprowadzony przegląd literatury prowadzi do konkluzji, że choć autoetnografia różni się od form autobiograficznych, podobnie jak one zabiera czytelnika w prywatny czy intymny świat autora-badacza.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
40-lecie (1980–2020) powstania Sekcji Onkologicznej Polskiego Towarzystwa Otorynolaryngologów Chirurgów Głowy i Szyi

Sekcja Onkologiczna Polskiego Towarzystwa Otorynolaryngologów Chirurgów Głowy i Szyi jest jedną z najstarszych sekcji PTOL-u. Została ona powołana uchwałą Walnego Zebrania PTOL-u w Poznaniu 22 września 1980 r. na wniosek prof. Stanisława Iwankiewicza, który został jej Przewodniczącym. 12 grudnia 1981 r. we Wrocławiu odbyła się I Konferencja Sekcji; jej tematem był rak krtani. W ciągu 40-lecia istnienia Sekcja Onkologiczna zorganizowała 3 konferencje i 17 sympozjów, przynosząc tym chlubę całemu Towarzystwu, propagowała najnowsze trendy naukowe w podejściu do nowotworów głowy i szyi. Wraz z rozwojem nauk podstawowych, badań genetycznych, molekularnych oraz nowych metod diagnostycznych i leczniczych, tematyka spotkań stopniowo rozszerzała się, obejmując nowe działy i zagadnienia w onkologii laryngologicznej.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Ciało i duch. Glosa do paraleli dzienników Zofii Nałkowskiej i Marii Dąbrowskiej

Artykuł wprowadza w problematykę porównawczą między dziennikami Zofii Nałkowskiej i Marii Dąbrowskiej, koncentrując się na jednym tylko aspekcie tej bogatej paraleli, jakim jest stosunek obu diarystek do ciała. Odmienność obu kobiecych natur znajduje potwierdzenie także w tematyce i stylu ich zapisów codziennych, w których z jednej strony (Nałkowska) mamy wyraźnie widoczne związki między dbałością o ciało i jego kulturowy wizerunek a tożsamością autorki, ze strony drugiej (Dąbrowska) spotykamy zdecydowaną przewagę w eksponowaniu wartości duchowych nad fizycznymi.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Zasady kwalifikacji i leczenia chirurgicznego w obrębie nosa i zatok przynosowych w dobie koronawirusa

Wstęp: Pandemia COVID-19 jest jednym z największych wyzwań współczesnej medycyny. Pomimo wdrożonych restrykcji społecznych i gospodarczych, sytuacja epidemiologiczna wciąż pozostaje dynamiczna. Otolaryngolodzy, a w szczególności rynolodzy, stanowią grupę lekarzy szczególnie narażonych na zakażenie SARS-CoV-2. W celu ograniczenia rozprzestrzeniania się wirusa, należy wdrożyć procedury minimalizujące ryzyko zakażenia personelu medycznego oraz pacjentów. Ze względu na miejsce bytowania wirusa, bardzo istotne jest to w odniesieniu do procedur i operacji rynologicznych. Wnioski: Autorzy dokonali przeglądu piśmiennictwa dotyczącego podejmowanego tematu oraz przedstawili skuteczne metody zmniejszające prawdopodobieństwo transmisji wirusa podczas operacji nosa i zatok przynosowych stosowane w naszym ośrodku. Ważne jest, aby ograniczenia związane z pandemią nie wpływały na czas trwania diagnostyki i rozpoczęcia leczenia onkologicznego. Ze względu na czas pojawiania się objawów, nowotwory regionu nosa i zatok przynosowych są wykrywane stosunkowo późno, zaś dalsze opóźnienia rozpoczęcia procesu terapeutycznego mogą działać wyjątkowo niekorzystnie. Uważamy, że obecnie operacje rynologiczne, szczególnie u osób o nieznanym statusie epidemiologicznym, powinny być ograniczone do niezbędnego minimum – stanów zagrażających życiu oraz resekcji nowotworów złośliwych. Nawet w tych przypadkach konieczne jest jednak ścisłe przestrzeganie procedur zmniejszających ryzyko transmisji wirusa. Mamy nadzieję, że wprowadzenie wskazówek przedstawionych w poniższej pracy pomoże w walce zarówno z obecnie panującą pandemią, jak i jej kolejnymi falami.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Zaburzenia połykania u pacjentów po całkowitym usunięciu krtani: postępowanie diagnostyczno-terapeutyczne

Zaburzenia połykania występują u 10–89% chorych po całkowitym usunięciu krtani; w większym odsetku u pacjentów leczonych uzupełniającą radioterapią. Mechanizm zaburzeń związany jest ze zmianami anatomicznymi po operacji (zakres operacji) lub powikłaniami terapii adiuwantowej (kserostomia, neuropatia, obrzęk tkanek itp.). Powyższe zmiany prowadzą do: obniżenie ruchomości ścian bocznych gardła i retrakcji języka, pojawienia się ruchów pompujących języka, obniżenia odruchu do połykania, osłabienia otwarcia górnego zwieracza przełyku, skurczu mięśnia pierścienno-gardłowego, włóknienia tkanek, powstania pseudouchyłka gardła itp. W efekcie dochodzi do: regurgitacji treści pokarmowych do nosa i jamy ustnej, ich zalegania na poziomie gardła środkowego i dolnego, wydłużenia transportu bolusa. W przypadku powstania przetoki tchawiczo-przełykowej może dochodzić do aspiracji treści pokarmowych. Powyższe zmiany znacznie obniżają jakość życia chorych po operacji. Protokół diagnostyczny obejmuje: zebranie wywiadu (pomocne bywają kwestionariusze, np.: EAT 10, SSQ, MDADI, DHI), wykonanie oceny klinicznej połykania oraz badań instrumentalnych: przede wszystkim wideofluoroskopii, ale także badania endoskopowego połykania. W wybranych przypadkach konieczne jest wykonanie manometrii wieloczęstotliwościowej. Wśród metod leczenia można wyróżnić: metody chirurgiczne (np.: dylatacja balonem górnego zwieracza przełyku, miotomia mięśnia pierścienno-gardłowego, neurektomia splotu gardłowego, usunięcie pseudouchyłka gardła), metody zachowawcze (np.: ostrzyknięcie toksyną botulinową zwieracza górnego przełyku, rehabilitacja logopedyczna, leczenie żywieniowe) oraz metody wspomagające (np. konsultacja psychologa, fizjoterapeuty, dietetyka klinicznego). Wybór konkretnego sposobu leczenia powinien być poprzedzony procesem diagnostycznym, w którym zostanie ustalony mechanizm zaburzeń czynnościowych związanych z tworzeniem głosu i połykaniem.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Donosowa próba prowokacyjna z alergenem – istotne narzędzie diagnostyki rynologicznej

Donosowa próba prowokacyjna z alergenem (DPPA) jest metodą wykorzystywaną w diagnostyce nieżytów nosa. Podstawowe zastosowanie DPPA polega na potwierdzeniu alergii na określony alergen wziewny. DPPA odtwarza reakcję alergiczną błony śluzowej nosa w wystandaryzowanych i kontrolowanych warunkach, pojawiającą się po bezpośrednim podaniu donosowym alergenu. Jako jedyna ze stosowanych metod oceny stopnia alergizacji, naśladuje naturalną odpowiedź organizmu na czynnik uczulający w fazie wczesnej i późnej reakcji alergicznej. Wykorzystywana jest w diagnostyce przewlekłego, zawodowego i lokalnego nieżytu nosa oraz diagnostyce różnicowej nieżytów nosa i objawów ocznych. Określa, w warunkach zbliżonych do naturalnej ekspozycji, związki pomiędzy alergenem a objawami, szczególnie w przypadku trudności w interpretacji wyników testów skórnych i stężenia swoistych IgE w surowicy krwi. Jest niezwykle cennym narzędziem w ustalaniu wskazań do immunoterapii i doboru alergenów do odczulania. Służy także jako metoda monitorowania skuteczności leczenia: immunoterapii i farmakoterapii. W celach naukowych DPPA wykorzystywana jest do badania mechanizmów reakcji alergicznej oraz wpływu różnych czynników na jej przebieg. Uważa się ją za bezpieczną, ale wymagającą odpowiedniego instrumentarium i wykwalifikowanego personelu.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Konfesje o „niedoczynie”. Analiza modalności (auto)biografii polskich piłkarzy urodzonych w latach siedemdziesiątych

Polscy piłkarze urodzeni w latach siedemdziesiątych to zbiorowość szczególna, doświadczająca w swojej sportowej biografii pełni przemian społeczno-ustrojowych zachodzących w kraju. Okres transformacji stanowił ważne tło ich wyborów życiowych, w tym przede wszystkim rodzinnych i zawodowych. Artykuł jest próbą analizy wybranych wątków ich książkowych (auto)biografii. Skupia się jednak na tych ich aspektach, które mają charakter intymny, tj. doświadczeniach, więzi, stanie ducha i ciała. Jego celem jest zatem wskazanie modalności pojawiających się w narracjach dotyczących życia piłkarzy (rodzinne, koleżeńskie, zawodowe itd.). Artykuł oparty został na analizie wszystkich ośmiu wydanych w Polsce (i spełniających przyjęte kryteria) książek.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Neurootologiczne postacie boreliozy

Wstęp: Liczba zachorowań na choroby odkleszczowe w Polsce i Europie narasta, co wiązane jest z postępującym ociepleniem klimatu, sprzyjającym rozwojowi kleszczy. Borelioza to najczęstsza krętkowica występująca w USA i Europie. Z powodu potencjalnie poważnych powikłań i braku swoistej profilaktyki, niezwykle ważna jest czujność diagnostyczna, pozwalająca na wczesne postawienie rozpoznania i wdrożenie leczenia. Głównym wektorem transmitującym patogen jest kleszcz z gatunku Ixodex ricinus. Rząd Kleszczy (Ixodida) należy do pajęczaków z podgromady roztoczy. Naturalnym rezerwuarem B. burgdorferi są małe i średniej wielkości ssaki oraz ptaki. Około ¾ chorych na boreliozę zgłasza dolegliwości i prezentuje objawy chorobowe w obrębie głowy i szyi. Są one różnorodne i mogą występować we wszystkich stadiach choroby. Należą do nich: bóle głowy, ból i sztywność karku, bóle gardła, zawroty głowy, limfadenopatia szyjna, otalgia, szum uszny, nagły niedosłuch, niedowłady mięśni mimicznych. Mimo wielu publikacji dotyczących neurologicznych manifestacji boreliozy kwestią pozostającą nadal do wyjaśnienia jest lokalizacja uszkodzeń w przebiegu drogi słuchowej oraz w obrębie układu równowagi. Część przypadków zaburzeń słuchu może wynikać z uszkodzeń centralnych, a część z obwodowych. Cel: Artykuł przedstawia przegląd doniesień dotyczących przebiegu i manifestacji klinicznej boreliozy.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Nauczanie otorynolaryngologii na Uniwersytecie Warszawskim w latach 1920–1939

Wstęp: Przed powstaniem Katedry i Kliniki Otorynolaryngologii działalność naukową i zawodową w tej dziedzinie prowadzono na innych oddziałach specjalistycznych, w tym również internistycznych i chirurgicznych, a także w: ambulatoriach przyszpitalnych, lecznicach i gabinetach zajmujących się chorobami uszu, nosa i krtani. W działalność tę angażowali się przede wszystkim pasjonaci otorynolaryngologii. Katedra Otorynolaryngologii na Uniwersytecie Warszawskim utworzona została 1 czerwca 1920 r., natomiast otwarcie Kliniki odbyło się 15 stycznia 1921 r. przy ul. Elektoralnej 12. Cel: W niniejszej pracy omówiono naukę studentów otorynolaryngologii w nowo otwartej Katedrze i Klinice, uwzględniając możliwości kadrowe, lokalowe, pomoce naukowe oraz wydawane w owym czasie ustawy.

Czasopismo: Polski Przegląd Otorynolaryngologiczny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne