rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Kamieniołomy surowców węglanowych w regionie świętokrzyskim przykładem korytarzy ekologicznych

Badanie malakofauny i roślinności kamieniołomów węglanowych w regionie świętokrzyskim przeprowadzono w latach 1990-2005. W artykule wyróżniono hałdy i wyrobiska wskazując na różnice warunków ekologicznych na zwałach i w wyrobiskach. Wykazano duży udział gatunków południowych. Kamieniołomy surowców węglanowych stanowią drogę migracji roślin i ślimaków. Interesującym przykładem wyjątkowych walorów przyrodnicznych historycznych terenów pogórniczych jest wzgórze Karczówka w Kielcach - teren eksploatacji galeny w utworach węglanowych. Tereny przekształcone górniczo są miejscem występowania rzadkich i zagrożonych wyginięciem gatunków roślin i ślimaków. Malakofauna przestrzeni pogórniczej stanowi obraz przeobrażeń zachodzących w środowisku przyrodniczym regionu.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena przydatności wybranych testów in situ i badań laboratoryjnych dla identyfikacji i przeciwdziałania procesom geodynamicznym

W artykule przedstawiono doświadczenia związane z wykorzystaniem różnorodnych metod badań in situ i laboratoryjnych dla określenia zasięgu, poznania genezy oraz możliwości przeciwdziałania procesom geodynamicznym. Omówiono wykorzystane przez autora metody badań, monitoringu oraz modelowania zachowania osuwisk na podstawie prac w kopalniach odkrywkowych węgla brunatnego, badań wykonywanych w Norwegii oraz w Karpatach fliszowych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zagrożenia wodne w kopalniach węgla kamiennego w Górnośląskim Zagłębiu Węglowym w dobie restrukturyzacji górnictwa

Postępujący od lat 90. proces likwidacji kopalń węgla w GZW jest przyczyną tworzenia w wyrobiskach górniczych zbiorników wodnych o pojemności każdego z nich liczonej w milionach metrów sześciennych retencjonowanej wody. Mimo obserwowanego w ostatnim dziesięcioleciu spadku liczby zdarzeń wynikających z zaistnienia zagrożenia wodnego zbiorniki wodne powstające w wyrobiskach kopalń likwidowanych stanowią i będą stanowić coraz większe zagrożenie dla aktualnie prowadzonych i planowanych robót górniczych. Ich oddziaływanie w warunkach zróżnicowanych właściwości środowiska geologicznego pociąga za sobą konieczność zmiany podejścia do oceny skali zagrożeń wodnych i ich prognozowania, co w sposób ogólny starano się przedstawić w artykule.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Eksploatacja złoża w sąsiedztwie zrobów i stref upodatnionych w świetle doświadczeń praktycznych oraz modelowania numerycznego

Na podstawie analizy dotychczasowych doświadczeń oraz wyników modelowania numerycznego przedstawiono zagadnienie zagrożenia tąpaniami i zawałami w przypadkach prowadzenia rozcinki w kierunku zrobów i stref upodatnionych

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza odporności zabytkowego kościoła p.w. św. Jerzego w Rydułtowach na obciążenia dynamiczne wywołane działalnością górniczą

W artykule przedstawiono problematykę odporności obiektów zabytkowych poddawanych obciążeniom dynamicznym wywołanych działalnością górniczą. Przeprowadzono inwentaryzację istniejących uszkodzeń kościoła p.w. św. Jerzego w Rydułtowach oraz określono stan gruntów zalegających w sąsiedztwie analizowanego obiektu. Badania materiałów archiwalnych, przeprowadzona inwentaryzacja i analiza danych dotyczących wstrząsów wysokoenergetycznych z ostatnich kilku lat, stała się podstawą do oceny odporności kościoła na przejęcie drgań wywołanych działalnością górniczą o podobnych parametrach w przyszłości.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Możliwości zastosowania siatek stalowych w warunkach zagrożeń dynamicznych

W artykule zajęto się problematyką nośności elementów i systemów obudowy w warunkach zagrożeń dynamicznych. Opisano wyniki badań stanowiskowych oraz in situ dotyczące zdolności pochłaniania energii dynamicznej zarówno przez elementy obudowy, jak i systemy obudowy (kombinacja różnych elementów). Przedstawiono także charakterystykę wysokowytrzymałej siatki stalowej typu Tecco. Wraz z kotwiami stalowymi była ona obiektem badań stanowiskowych (w Australii) jak i symulacji numerycznych (w Szwajcarii). Dotychczasowe wyniki badań zdolności siatki Tecco wskazują, że może ona pochłonąć od 33,6 kN/m2 (siatka S95/3 o średnicy drutu 3 mm) do 50 kN/m (siatka S95/4 o średnicy drutu 4 mm). Są to wartości kilkunastokrotnie większe niż uzyskano dla siatek zgrzewanych czy też ogrodzeniowych. Należy zatem rozważyć możliwość zastosowana wysokowytrzymałych siatek w wyrobiskach górniczych zagrożonych zjawiskami dynamicznymi.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zagrożenie obiektów przyszybowych deformacjami nieciągłymi typu liniowego

W artykule przedstawiono przyczyny i warunki występowania deformacji nieciągłych o charakterze liniowym w postaci progów terenowych i szczelin w obrębie filara ochronnego dla szybu. Szczególną uwagę poświecono złożonej budowie geologicznej górotworu, która wraz ze znaczną sumaryczną miąższością wybranych dotychczas pokładów węgla powoduje, że duży stopień zruszenia górotworu sprzyja generowaniu deformacyjnych nieciągłości. Obecnie brakuje podstaw teoretycznych umożliwiających ilościowy opis powstawania deformacji nieciągłych typu liniowego, jednakże dotychczasowe doświadczenia pozwalają sformułować wstępną hipotezę dotyczącą tworzenia się deformacji nieciągłych typu liniowego w rejonach wieloletniej intensywnej eksploatacji górniczej. Nieciągłości te stanowią znaczne zagrożenie dla obiektów zlokalizowanych na powierzchni terenu i powinny zasadniczo wpływać na projektowanie dalszej eksploatacji górniczej w takim rejonie.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Próba opisu zjawiska prądów wstecznych metodami CFD

W artykule podjęto próbę opisu zjawiska prądów wstecznych za pomocą metody numerycznej. Obszar przepływu tworzy upadowa o długości 150 m, nachylona pod kątem 15 stopni do poziomu. W warunkach izotermicznych strumień powietrza kierowany jest na upad. Na powierzchni spągu i stropu upadowej, na odcinku o długości 10 m przyjmowano temperaturę wyższą niż w jej pozostałej części. Rozważany problem opisany jest układem równań ciągłości, Naviera-Stokesa, energii i modelu turbulencji k-epsylon (kinetyczna energia turbulencji, szybkość dyssypacji kinetycznej energii turbulencji). Wykonano wariantowe obliczenia dla różnych temperatur ścian ogrzewanego segmentu upadowej. Analizowano obrazy pola prędkości charakteryzujące poszczególne etapy związane z tworzeniem i rozprzestrzenianiem się prądów wstecznych. Wiarygodność obliczeń numerycznych oceniono przez porównanie z publikowanymi wcześniej wynikami pomiarów. Obliczenia wykonano programem FLUENT 6.1.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza rozkładu wstrząsów górotworu w rejonie ściany B-l pokładu 403/3 w aspekcie wybranych czynników górniczych i geologicznych

W artykule przedstawiono rozkład wstrząsów w rejonie ściany B-l znajdującej się w strefie uskoków. Rejestrowane zjawiska dynamiczne pozwoliły stwierdzić, że aktywność sejsmiczna w tym rejonie przejawia się występowaniem wstrząsów eksploatacyjnych i regionalnych. Wykonana analiza stanu naprężenia i wytężenia w rejonie ściany B-l potwierdziła związek jednej grupy wstrząsów z czynnikami górniczymi, a drugiej z ruchami górotworu na na  płaszczyźnie uskoku.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Problemy zapewnienia stabilnych parametrów paliwa z odmetanowania kopalń stosowanego do silników gazowych

Gazy z odmetanowania pokładów węgla kamiennego kopalń są niskometanowymi paliwami, które mogą być wykorzystywane w różnego rodzaju instalacjach ciepłowniczo-energetycznych, np. w kotłach z palnikami gazowymi, silnikach i turbinach gazowych. Problemem utrudniającym prawidłową eksploatację takich urządzeń jest zapewnienie właściwej stabilności parametrów ilościowych i jakościowych paliwa. W artykule przedstawiono wymagania stawiane gazom z odmetanowania służącym do zasilania urządzeń energetyczno-ciepłowniczych oraz możliwości stabilizacji tych parametrów. Omówiono także na przykładzie instalacji ciepłowniczo-energetycznej spalającej gazy z odmetanowania KWK "Budryk" wpływ niestabilnych parametrów paliwa na pracę urządzeń, a także rozwiązania techniczne służące stabilizacji jakościowo-ilościowej parametrów gazów z odmetanowania.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Eksploatacja górnicza a zuskokowanie spągowej partii utworów cechsztyńskich w Kopalni "Rudna" KGHM, Polska Miedź S.A.

Występujące na granicy dolnego i górnego permu struktury tektoniczne odsłaniające się w trakcie eksploatacji polimetalicznych złóż monokliny przedsudeckiej wskazują na częste występowanie subhoryzontalnych przemieszczeń spągowej części utworów cechsztyńskich, oraz tworzą specyficzne strefy w obrębie elewacji piaskowca. Artykuł skupia się na związku zachodzącym pomiędzy tymi przesunięciami, a morfologią spągu cechsztynu w rejonie elewacji. Autorzy wskazują na związek pomiędzy podstawowymi objawami tego typu tektoniki i wykształceniem tektonicznie przeobrażonych stref oraz warunkami prowadzenia i zaburzeniami postępu robót górniczych. Rozważania te mogą mieć praktyczne zastosowanie w analizie geodynamicznej górotworu i projektowaniu robót górniczych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Deformacje powierzchni w otworowej Kopalni Soli "Barycz" w likwidacji : czy mogą jeszcze powstać zapadliska?

Otworowa eksploatacja soli prowadzona w Kopalni "Barycz" od 1924 roku spowodowała wystąpienie deformacji górotworu o charakterze ciągłym i nieciągłym (zapadliska). Od 9 lat nie jest tam prowadzona żadna eksploatacja, ale deformacje mogą przebiegać jeszcze kilkadziesiąt lat. W niektórych rejonach procesy deformacyjne są już bliskie zakończenia. W artykule omówiono przebieg procesu eksploatacji, pomiarów i dokumentowania deformacji powierzchni, prognozę deformacji końcowych (ostatecznych), różnicę pomiędzy tą prognozą a osiadaniami zaistniałymi oraz prognozę deformacji, jakie jeszcze mogą wystąpić po roku 2000. Określono rejony, gdzie wskaźniki deformacji mogą osiągać wartości charakterystyczne dla zerowej i I kategorii zabudowy powierzchni oraz takie, gdzie jeszcze mogą powstać zapadliska.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Działalność Kopalni "Konin" w aspekcie zrównoważonego rozwoju

Kopalnia "Konin" od ponad 60 lat działa w regionie konińskim, przyczyniając się do jego znaczącej roli w kraju. Działalność ta powoduje przekształcanie środowiska naturalnego z zachowaniem zasad zrównoważonego rozwoju. Konsekwencją tych działań jest konkurencyjność produkcji energii elektrycznej produkowanej na bazie węgla brunatnego.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Badania wydzielania metanu do wyrobisk chodnikowych drążonych kombajnami w pokładach węgla

W artykule scharakteryzowano źródła wydzielania metanu do wyrobiska chodnikowego. Podano zależności dzięki którym można obliczyć strumień wydzielanego metanu z urobionego węgla, powierzchni ociosów węglowych wyrobiska oraz czoła przodka. Przedstawiono wyniki pomiarów wydzielania metanu do wyrobisk drążonych kombajnami w silnie metanowych kopalniach, które były przewietrzane przy pomocy wentylacji kombinowanej (tłoczącej z krótkim lutniociągicm ssącym z zainstalowanym odpylaczem). Na podstawie tych wyników wyznaczono współczynnik charakteryzujący szybkość oddawania metanu przez węgiel z ociosu oraz intensywność wydzielania metanu q/o z odsłoniętej powierzchni calizny węglowej. Wielkość tych współczynników uzależniono od średniej metanonośnośei pokładu (stwierdzonej podczas drążenia wyrobiska). Określono również procentowy udział strefy przodkowej obejmującej długość 50 m od przodka wyrobiska w całkowitym strumieniu objętościowym metanu. Z tych badań wynika, że na tę strefę przypada około 65% całkowitego wydzielania metanu do wyrobiska.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Koncepcja rozwiązań konstrukcyjnych zabezpieczenia wyrobisk podszybia adaptowanego na potrzeby podziemnego zbiornika

Wycofane z użycia kopalniane budowle podziemne o trwałym charakterze, takie jak szyby, podszybia oraz komory zlokalizowane w skałach płonnych na podszybiu, są z reguły dla kopalni bezużyteczne, a nawet stanowią rodzaj balastu. Stan taki spowodowany jest w przeważającej mierze tym, że nie ma gotowych koncepcji zagospodarowania takich obiektów, które byłyby opracowane z kilkuletnim wyprzedzeniem przed likwidacją budowli. Uniemożliwia to w praktyce znalezienie inwestorów, którzy byliby zainteresowani przejęciem tych obiektów i wykorzystaniem dla celów komercyjnych przyczyniających się do osiągania wymiernych korzyści o charakterze gospodarczym oraz do rozwoju gospodarczego gmin górniczych. W artykule zaprezentowano kilka rozwiązań konstrukcyjnych trwałego zabezpieczenia wyrobisk podszybia dla celów podziemnego zbiornika wody z przeznaczeniem na obiekty z zakresu lokalnej energetyki.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zmiana parametrów termodynamicznych powietrza w parowniku chłodziarki górniczej z czynnikiem R407C

W pracy zamieszczono wyniki pomiarów zmian temperatury i wilgotności powietrza zachodzących w parowniku chłodziarki górniczej z czynnikiem R407C. Badaniom poddano 45 wariantów różniących się temperaturą i wilgotnością względną powietrza przed schłodzeniem oraz natężeniem jego przepływu przez parownik. W pracy przedstawiono wyniki 24 wariantów, w których parametry wlotowe powietrza są najbardziej zbliżone do rzeczywistych, występujących w wyrobiskach kopalń podziemnych. Ponadto wykorzystując równania matematycznego modelu pracy chłodziarki, wykonano numeryczne obliczenia parametrów powietrza schłodzonego i mocy cieplnej parownika dla wariantów pomiarowych, tj. przyjmując rezultaty pomiarów parametrów powietrza przed schłodzeniem jako dane wejściowe do obliczeń. Wyniki pomiarów i obliczeń zestawiono w formie tabelarycznej oraz w postaci wykresów.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena zagrożenia tąpaniami w kopalniach podziemnych uwzględniająca parametry drgań blisko ognisk wstrząsów - doświadczenia z polskich kopalń

Ocena zagrożenia tąpaniami oraz ocena stateczności wyrobisk podziemnych w kopalniach węgla wymaga znajomości nie tylko obciążeń statycznych, ale również obciążeń dynamicznych. Analiza skutków wstrząsów w kopalniach Górnośląskiego Zagłębia Węglowego w postaci różnego typu i intensywności uszkodzeń wykazała, że występowały one wówczas, gdy ogniska tych wstrząsów były zlokalizowane blisko (przeważnie do 100 m) od wyrobisk. Potwierdza to fakt, że parametry drgań w tych odległościach mają decydujące znaczenie dla zaistnienia tąpnięcia, bowiem duże wartości parametru PPV są równoznaczne z występowaniem odpowiednio dużych obciążeń dynamicznych. W artykule pokazano geofizyczne empiryczne kryterium potencjalnego zagrożenia tąpnięciem. Analizując udokumentowaną bazę 120 tąpnięć, jakie zaistniały w GZW w latach 1988-2006, dokonano weryfikacji przedstawionego kryterium, stwierdzając, że 90% wszystkich tąpnięć wystąpiło w strefie, w której prędkość drgań PPV osiągała wartości od 0,05 m/s do 1 m/s. Wyniki badań przedstawione w artykule mogą być wykorzystywane do czasoprzestrzennego projektowania eksploatacji górniczej w warunkach prognozowanej dużej sejsmiczności górotworu, jak również do racjonalnego doboru obudowy i działań profilaktycznych zabezpieczających funkcjonalność wyrobisk i przyczyniających się do poprawy poziomu bezpieczeństwa pracy.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ drenażu na efektywność odmetanowania w kopalni węgla

Odmetanowanie pokładów węgla jest prowadzone w celu zapewnienia bezpieczeństwa pracy w kopalniach węgla kamiennego, głównie w wyrobiskach eksploatacyjnych i korytarzowych. Jednym ze sposobów oceny skuteczności procesu odmetanowania pokładów węgla dla zapewnienia bezpieczeństwa pracy, jest wyznaczanie wskaźnika efektywności odmetanowania. Efektywność procesu odmetanowania jest zależna od wielu czynników naturalnych i techniczno-technologicznych. Wpływ poszczególnych czynników na proces odmetanowania jest trudny do jednoznacznego określenia i może być badany głównie statystycznie. W artykule przedstawiono badania wpływu niektórych parametrów drenażu górotworu, na efektywność odmetanowania dla wyrobisk eksploatacyjnych i korytarzowych Kopalni "Pniówek". Przeprowadzone badania statystyczne pozwoliły na wyznaczenie zależności efektywności odmetanowania od takich czynników jak: depresja w rurociągu odmetanowania i gęstość otworów drenażowych, które mogą być wykorzystane, szczególnie w pracach projektowania odmetanowania w kopalniach węgla kamiennego.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Stanowiskowe badania elementów obudów górniczych przy ich dynamicznym obciążeniu

W artykule przedstawiono wyniki badań elementów obudów górniczych o zwiększonej odporności dynamicznej, które powstały w wyniku udoskonalenia dotychczasowych konstrukcji. Zastosowanie ich przyczynia się do podniesienia poziomu bezpieczeństwa w ścianowych i korytarzowych wyrobiskach zagrożonych wstrząsami górotworu. Pokazano również dynamiczne charakterystyki pracy elementów obudów górniczych, które mają zwiększoną odporność na obciążenia dynamiczne w stosunku do rozwiązań dotychczasowych. Opisano również budowę stanowiska do badania elementów obudów górniczych przy ich dynamicznym obciążeniu. Przedstawiono jego możliwości techniczne, a także stosowaną podczas badań aparaturę pomiarowo-rejestrującą.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Odpowiedź nasypu zbrojonego geosyntetykami na obciążenia parasejsmiczne

W artykule rozważane jest zagadnienie metody obliczeń nasypu wzmocnionego geosyntetykami na obciążenia parasejsmiczne pochodzące od wstrząsów wywołanych eksploatacją górniczą. W artykule podano metodę zalecaną w normach obliczeń nasypów, opartą na koncepcji poślizgu bryły sztywnej. Na tle metody normowej w artykule przedstawiono metodę rozwiązania komputerowego. Przedstawiono rozwiązanie równania ruchu nasypu wzmocnionego geosyntetykami w postaci płaskiego stanu odkształcenia przy wymuszeniu kinematycznym jako wymuszeniu parasejsmicznym. Obliczenia przykładu wykonano przy zastosowaniu programu FLAC opartego na metodzie różnic skończonych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena wpływu na środowisko odpadów ulokowanych w wyrobiskach podziemnych kopalń w świetle modelowania hydrogeochemicznego

Odpady energetyczne ulokowane w wyrobiskach górniczych nie stanowią zagrożenia dla wód podziemnych jednak zmiana warunków hydraulicznych może zagrozić jakości wód podziemnych na skutek ługowania zawartych w odpadach składników. W analizie oddziaływania odpadów na wody podziemne wykorzystano programy do modelowania przepływu wód oraz migracji zanieczyszczeń, po stwierdzeniu, że warunki panujące w górotworze pozwalają na przyjęcie modelu filtracyjnego. Wykorzystano wyniki przeprowadzonych badań fizykochemicznych odpadów i skał oraz geochemicznych wód. Określono również parametry charakteryzujące migracje zanieczyszczeń dla odpadów i otaczającego składowisko górotworu.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza wytrzymałościowa MES spągnicy obudowy zmechanizowanej "Glinik 15/32 Poz"

W artykule przedstawiono wytrzymałościową analizę spągnicy obudowy podporowo-osłonowej zmechanizowanej "Glinik 15/32 Poz" w oparciu o metodę elementów skończonych przy użyciu pakietu NE/Nastran for Windows.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Chłonność doszczelnianych zrobów zawałowych

Zawiesiny odpadowo-wodne są od wielu lat stosowane w kopalniach węgla kamiennego, głównie w celu doszczelniania zrobów zawałowych. Projektowanie takich działań wymaga obliczania ilości potrzebnych odpadów. Ilość ta wynika z wielkości pustek międzyziarnowych gruzowiska zawałowego, nazywanego przez autorów chłonnością zrobów zawałowych. W artykule omówiono wyniki badań modelowych i technicznych wykonanych dla 38 ścian zawałowych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Modelowanie numeryczne górotworu wokół wyrobiska korytarzowego narażonego na wpływy ciśnień eksploatacyjnych

W artykule przedstawiono próbę odwzorowania za pomocą modelowania numerycznego, zachowania się górotworu wokół wyrobiska przyścianowego znajdującego się w strefie oddziaływania przesuwającego się frontu eksploatacyjnego. Próby te zostały przeprowadzone w oparciu o wybrane wyniki dołowych pomiarów konwergencji chodników przyścianowych w kopalniach węgla kamiennego.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Proces projektowania obudowy wyrobisk korytarzowych z wykorzystaniem systemu CAD

Obecnie proces projektowania obudowy wyrobisk korytarzowych staje się coraz bardziej złożony. Na taki stan rzeczy wpływają zarówno złożone sytuacje geologiczno-górnicze, w których obliczyć należy wartości obciążeń działających na obudowę, jak również duże zróżnicowanie stosowanych typów i odmian obudowy. Zadaniem projektanta jest na ogół dobranie do określonej sytuacji górniczej optymalnego rozwiązania w zakresie obudowy. Optimum doboru polega na uwzględnianiu parametrów technicznych obudowy, jak również aspektu ekonomicznego. Konstrukcja obudowy zapewniać musi funkcjonalność danego wyrobiska, bezpieczeństwo pracy, przy zachowaniu opłacalności ekonomicznej całego przedsięwzięcia. Przedstawione w artykule oprogramowanie autorskie i komercyjne wykorzystywane jest dla realizacji szeregu prac związanych z doborem obudowy do określonych warunków naturalnych. Ponadto opisane programy są niezwykle pomocne w procesie projektowania nowych rozwiązań obudowy oraz jej akcesoriów, umożliwiając między innymi optymalizację konstrukcji z jednoczesnym zachowaniem wszystkich wymogów w zakresie bezpieczeństwa.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka