rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Tworzenie warunków do rozwoju terenów wiejskich poprzez scalanie gruntów – aspekt teoretyczny

W artykule przedstawiono znaczenie scaleń gruntów w rozwoju
obszarów wiejskich. Sytuacja na polskiej wsi pogarsza się, szczególnie
wobec akcesu naszego kraju do Unii Europejskiej. Wzrasta dysproporcja
między obszarami wiejskimi a zurbanizowanymi. Znaczna część infrastruktury
wiejskiej ulega wyraźnemu pogorszeniu. Wieś staje się mniej
atrakcyjnym miejscem do życia. Szkoły i inne obiekty użyteczności publicznej,
a także ośrodki kultury są zaniedbywane. Drogi są w złym stanie,
infrastruktura techniczna często zawodzi lub jej brak, a system
komunikacji i mediów jest niewystarczający w stosunku do potrzeb
mieszkańców. Występuje duże bezrobocie, a migracja ludności wiejskiej
do miast powoduje wyraźne obniżenie i starzenie się populacji na terenach
wiejskich. Rolnictwo ze zbyt małą liczbą gospodarstw wielkoobszarowych,
produkujących na większą skalę i za dużą liczbę gospodarstw
za małych (mikrofarm), cierpi na brak gospodarstw rodzinnych, które
dzięki swej komercyjności i konkurencyjności odnalazłyby swe miejsce
na rynkach dzisiejszej Europy. Aby zaradzić takiej niepokojącej sytuacji
na terenach wiejskich, niezbędne są projekty i programy rozwoju obszarów
wiejskich. Takie właśnie inicjatywy, które miałyby podnosić poziom
życia na wsi muszą odnosić się do poprawy warunków w wielu dziedzinach.
Przede wszystkim powinny dotyczyć produkcji rolnej, zatrudnienia,
infrastruktury technicznej i społecznej, mieszkalnictwa oraz ochrony
zasobów naturalnych. Podniesienie atrakcyjności terenów wiejskich
poprzez zintegrowany rozwój poszczególnych sfer życia mieszkańców
wsi zapewnią całościowe, wielodyscyplinarne i wielosektorowe przedsięwzięcia
planistyczne. Scalenie gruntów może być wykorzystane jako
efektywne narzędzie wspomagające realizację takich właśnie projektów
odnowy i rozwoju wsi.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Renaturyzacja rzek i dolin

Renaturyzacja to przywrócenie rzece, uprzednio uregulowanej
stanu zbliżonego do naturalnego (istniejącego przed regulacją lub występującego
w naturze). Rzeki i doliny traciły swą naturalność z różnych
przyczyn. Najczęściej było to związane z radykalnymi przekształceniami
w wyniku regulacji, w tym prostowaniem koryt, zwiększaniem spadku,
ujednolicaniem kształtów i wymiarów przekrojów poprzecznych, likwidacja
nieregularności brzegów i dna, niszczenie ekotonów, odcięcie połączeń
starorzeczy z korytem głównym, ograniczenie zasięgu i czasu
trwania zalewów dolinowych. Silny wpływ ma również odprowadzanie
wód zanieczyszczonych.
Renaturyzacja jest na ogół procesem długotrwałym, w skład którego
wchodzą różnego rodzaju przedsięwzięcia techniczne oraz samoistne
przekształcenia wód i związanych z nimi terenów, tzn. realizowane
przez samą naturę. Pełne przywrócenie naturalności jest w praktyce
niemożliwe. Działania renaturyzacyjne mogą być realizowane w korycie
rzeki, w strefie brzegowej na obszarze doliny oraz na dopływach
i w zlewni. Podjęcie renaturyzacji powinno być poprzedzone rozpoznaniem,
obejmującym zarówno problemy hydrologiczne, hydrauliczne, jak
i przyrodnicze. Renaturyzacja rzek napotyka na różne i liczne trudności
i ograniczenia. Jako najważniejsze z nich można wskazać pełnienie
funkcji gospodarczych, ograniczenia techniczne, uwarunkowania własnościowe.
W wyniku renaturyzacji może powstać stan, który w przeszłości
był na tyle dokuczliwy, że spowodował podjęcie określonych
regulacyjnych.
W wielu krajach europejskich podjęto działania systemowe w celu
przywracania rzekom stanu zbliżonego do naturalnego. Stworzono ogólnokrajowe
lub regionalne programy renaturyzacji. W Polsce, realizowano
przeważnie niewielkie zadania, polegające np. na połączeniu pojedynczego
starorzecza z uregulowanym korytem rzeki, oczyszczanie
starych wód, odtworzenie mokrych biotopów w lasach. Mają one jednak wyraźnie charakter rozwojowy, a najszerszy zakres działań renaturyzacyjnych planowany jest na terenie Biebrzańskiego Parku Narodowego.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Benchmarking ekologiczny w robotach wodnych

W pracy przeprowadzono rozważania na temat możliwości wykorzystania
benchmarkingu do doskonalenia wykonawstwa robót konserwacyjnych pod kątem
ochrony flory i fauny koryt cieków. Metoda ta, stosowana w technice i w biznesie,
w wielu przypadkach przyniosła korzystne efekty. W wykonawstwie robót wodnych
i wodno-melioracyjnych nie była dotychczas wykorzystywana. Istotnym zadaniem
w robotach konserwacyjnych na ciekach jest skuteczna ochrona biocenozy
koryta cieku. Źródłem trudności w tym zakresie jest niepowtarzalność warunków
wykonawstwa robót oraz różnorodność zbiorowisk roślinnych i zwierzęcych
w dnie, na skarpach i w strefie przybrzeżnej koryta cieku. Działania proekologiczne,
polegające na prowadzeniu analiz ryzyka ekologicznego, odpowiednim doborze
terminów wykonania robót, stosowaniu przemiennych schematów technologicznych,
wykorzystaniu odpowiednich maszyn i osprzętów roboczych są
właściwe dla jednych organizmów, a niewystarczające dla innych. W pracy wykazano
to na przykładzie sześciu bezkręgowców wodnych – rurecznika pospolitego
(Tubifex tubifex), błotniarki pospolitej (Galba palustris), kiełża zdrojowego
(Gammarus pulex), ośliczki wodnej (Asellus aquaticus), bagiennika żółtorogiego
(Limnophilus flavicornis) oraz jętki pospolitej (Ephemera vulgata). W przypadku
trzech spośród nich – rurecznika pospolitego, błotniarki pospolitej oraz bagiennika
żółtorogiego zastosowane rozwiązania proekologiczne były odpowiednie, natomiast
w przypadku kiełża zdrojowego, ośliczki wodnej i jętki pospolitej nie przyniosły
spodziewanych efektów. Aby ograniczyć liczbę takich niekorzystnych
przypadków, należy w dalszym ciągu poszukiwać rozwiązań technicznych, które
mogłyby być zastosowane w wykonawstwie robót. Odpowiednim narzędziem do
tego celu jest, benchmarking, czyli naśladowanie dobrych wzorów.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Zmiany klimatyczne w Puszczy Zielonka od 1848 roku

Jednym z najistotniejszych problemów we współczesnej klimatologii jest zagadnienie ocieplania klimatu. Chociaż nie udowodnione po za wszelką wątpliwość, wiele czynników świadczy o zmianie klimatu w przeciągu ostatniego krótkiego okresu czasu. Prezentowane w literaturze przedmiotu stanowiska są bardzo różnorodne - od skrajnych poglądów,przewidujących katastrofalne skutki do 
w wielu regionach świata do oceny, że „problem zmian klimatu został wyolbrzymiony ponad wszelkie proporcje".
Puszcza Zielonka położona jest w środkowej części dorzecza Warty, 
w centralnej części Wielkopolski. Krajobraz jest typu młodoglacjalnego. Dominującą formą terenu Puszczy są wysoczyzny płaskie i faliste. Wierzchnie warstwy skalne stanowią głównie piaski i żwiry. Dominującym gatunkiem drzewiastym jest sosna oraz dąb. Przeważające siedliska to: bór mieszany świeży, bór świeży, bór wilgotny oraz ols.Klimat w Puszczy Zielonka wykazuje stosunkowo dużą stacjonarność. Opady atmosferyczne w latach 1848-2008 nie wykazują istotnych statystycznie zmian na poziomie istotności α=0,05. Zarówno dla poszczególnych miesięcy I-XII, jak i półroczy zimowych, letnich, okresów wegetacyjnych i lat hydrologicznych zmiany nie są istotne statystycznie. Występują jednak wyraźne okresowości sum rocznych opadów atmosferycznych, dominują okresowości 
10,0- 7,0- i 6,7-letnie. Wartości prawdopodobieństwa wraz z wyższymi dla sum rocznych opadów atmosferycznych mają krótkie - do 3 lat, sekwencje zbliżonych wartości. Temperatury powietrza w ww. okresie wykazują dodatnie, statystycznie istotne (dla α=0,05), trendy czasowe dla marca, maja, listopada i grudnia. Natomiast dla pozostałych miesięcy stosowne trendy nie są istotne statystycznie. Trendy czasowe średnich temperatur powietrza dla półroczy zimowych, okresów wegetacyjnych i lat hydrologicznych są dodatnie i istotne statystycznie na poziomie istotności jw. Natomiast dla półroczy letnich trend jest nieistotny statystycznie. Podobnie jak opady atmosferyczne, średnie roczne temperatury powietrza wykazują wyraźne kilkuletnie okresowości - dominują cykle 7,6- 5,7- i 5,5-letnie. Wartości prawdopodobieństwa wraz z wyższymi dla średnich rocznych temperatur powietrza, podobnie jak opady atmosferyczne, mają krótkie - do 3 lat, sekwencje zbliżonych wartości.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Zmiany stężeń fosforu ogólnego w odpływach z kolejnych stopni złoża roślinno-gruntowego

W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczących zmian stężeń fosforu ogólnego na odpływie z kolejnych złóż gruntowo-roślinnej oczyszczalni w Paszkowie. Analizowano ścieki bytowe wprowadzane na cztery złoża pracujące w technologii constucted wetland. Złoża zaprojektowano z poziomym przepływem podpowierzchniowym w konfiguracji mieszanej (szeregowo - równoległej). Ocenie poddano skład ścieków bytowych wprowadzanych na złoża jak również skład fizyko-chemiczny odpływów. Badania prowadzono w okresie VII 2008 - III 2011. Stwierdzono średnią skuteczność pracy obiektu dla fosforu ogólnego na poziomie 40,0 %, przy czym najwyższe roczne efekty pracy obserwowano dla złoża 1. Średnie stężenie fosforu ogólnego w ściekach odprowadzanych do odbiornika wynosiło 4,4 mgP∙dm-3. Ze względu na warunki jakim powinien odpowiadać odpływ z oczyszczalni dla RLM < 2000, oczyszczalnia spełniała warunki jedynie dla wartości BZT5 i ChZT. W przypadku zawiesiny przekroczenia dopuszczalnych norm obserwowano przez cały okres badawczy.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Zróżnicowanie hydromorfologiczne rzeki górskiej a bogactwo gatunkowe i liczebność ichtiofauny

W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat koryto Czarnego Dunajca uległo
w wielu odcinkach znacznemu przekształceniu w wyniku jego regulacji i wcięcia
się rzeki. W rezultacie współczesna rzeka cechuje się, zwłaszcza w swym środkowym
biegu, dużym zróżnicowaniem morfologii oraz charakteru utrzymania koryta.
Dla 12 przekrojów jedno- do czteronurtowych dokonano hydromorfologicznej
oceny rzeki i ocenę tę skonfrontowano z liczbą gatunków i okazów ryb stwierdzonych
w tych przekrojach metodą elektropołowu. Na podstawie pomiarów wykonanych
co 1 m w korycie(tach) małej wody, dla każdego przekroju określono
także zróżnicowanie głębokości i prędkości wody oraz średniej średnicy
powierzchniowego materiału dennego. Ocena hydromorfologicznej jakości rzeki
w badanych przekrojach wynosiła 1,08–3,96, przy czym przekroje o wielonurtowym
układzie koryta z dużym udziałem kęp określono jako naturalne, a przekroje
uregulowane przyporządkowano do klasy 4. Zwiększaniu się liczby koryt małej
wody towarzyszył wzrost zróżnicowania głębokości i prędkości wody oraz średniej
średnicy materiału dennego. W przekrojach jednonurtowych stwierdzono tylko
2 gatunki i średnio 13 okazów ryb, natomiast w przekrojach czteronurtowych
3–4 gatunki i średnio 82 okazy ryb. Analiza wyników pokazała, że liczba gatunków
i okazów ryb wzrasta liniowo wraz ze zwiększaniem się liczby koryt małej
wody oraz zróżnicowania głębokości w przekroju i wykładniczo w miarę wzrostu
hydromorfologicznej jakości rzeki. Przedstawione badania pokazały, że uproszczenie
układu koryta rzeki górskiej w wyniku antropopresji oraz spowodowane
nim pogorszenie się hydromorfologicznej jakości rzeki znajduje odzwierciedlenie
w zubożeniu zespołów ichtiofauny. Wskazuje to, iż uzyskanie poprawy ekologicznego
stanu rzeki, którego przejawem jest liczebność i zróżnicowanie ichtiofauny, będzie wymagało zwiększenia morfologicznego zróżnicowania jej koryta i poprawy hydromorfologicznej jakości rzeki.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Oddziaływanie autostrady na grunty rolne na przykładzie odcinka autostrady A4 Bratkowice–Mrowla

Opracowana uproszczona metoda szacowania oddziaływania autostrady na
grunty rolne pozwala na określenie wszystkich strat związanych z kierunkami tego
oddziaływania. Podstawą dla ustalenia strat jest analiza zmienności użytkowania
gruntów i klas bonitacyjnych oraz rozmieszczenia dróg dojazdowych do gruntów
wzdłuż osi projektowanej autostrady. Przyjętą miarą wielokierunkowego oddziaływania
autostrady na grunty rolne jest określona zmiana wartości gruntów, przy
której wyznaczeniu uwzględniono jedynie zróżnicowanie ich przydatności do produkcji
rolniczej. Wartość ta, jest więc miernikiem przydatności gruntów do produkcji
rolniczej.
Opracowana metoda określania oddziaływania autostrady na grunty rolne
jest przedstawiona na przykładzie projektowanego odcinka autostrady A–4 między
Tarnowem a Rzeszowem o długości 10,834 km biegnącego przez wsie Bratkowice
i Mrowla. Są to tereny położone w województwie Podkarpackim.
Budowa jednego kilometra rozpatrywanego odcinka autostrady spowoduje
obniżenie wartości gruntów rolnych wynoszące 1724 jednostki zbożowej. Przejmowanie
gruntów pod budowę autostrady oraz negatywne jej oddziaływanie
obejmuje około 69 % całkowitej utraty wartości gruntów rolnych. Pozostałe 31%
utraty wartości gruntów wiąże się z przyrostem transportu i pogorszeniem rozłogu
działek.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Zastosowanie kamery niemetrycznej do modelowania obiektów małej architektury

Techniki trójwymiarowe stosowane są do wizualizacji obiektów architektonicznych
z powodzeniem od wielu lat. Zmieniają się jedynie narzędzia pozwalające
na pozyskanie informacji o obiektach, jak również umożliwiające tworzenie
samych modeli 3D tych obiektów.
Publikacja wykazuje możliwość zastosowania zdjęć wykonanych kamerą
niemetryczną do tworzenia trójwymiarowego modelu obiektu małej architektury,
którym była krakowska kapliczka. Model ten został pozyskany dwiema zupełnie
różnymi metodami. Skupiono się na przedstawieniu zarówno skomplikowanej
metody fotogrametrycznej, jak i stosunkowo prostej metody wykorzystującej dostępne
i łatwe w obsłudze narzędzie Freeware. Pierwsza z metod wymagała dostosowania
kamery niemetrycznej do pomiaru fotogrametrycznego. Wiązało się to z
przeprowadzeniem samokalibracji kamery niemetrycznej, a następnie wykonanie
za jej pomocą zdjęć metrycznych i ich opracowanie na autografie cyfrowym VSD.
Pozwoliło to na pozyskanie w ten sposób w pełni metrycznego modelu opracowywanego
obiektu. Druga metoda, bazowała na wykonaniu tą samą kamerą narożnych
zdjęć kapliczki, a następnie przeprowadzenia na ich podstawie modelowania
w jednym z darmowo dostępnych w Internecie programów. W publikacji
porównano obydwie metody oraz scharakteryzowano pozyskane za ich pomocą
modele 3D kapliczki wskazując równocześnie na możliwości ich wykorzystania w
różnorodnych opracowaniach.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Opracowanie metody oraz zasad ewidencji dróg gminnych w świetle nowych przepisów ustawowych

Wprowadzenie w roku 2005 nowych przepisów dotyczących ewidencji
dróg nakłada na Gminne Jednostki Samorządu Terytorialnego obowiązek zakładania
i prowadzenia Książek Dróg. Przepisy te ustalają nowy zakres i zasady prowadzenia
ewidencji dróg publicznych i obiektów mostowych. W zasadniczy sposób
zmieniają one zakres i stopień szczegółowości opisywania danych składających
się na ewidencję drogi w stosunku do dotychczasowych ewidencji. Informacje te
dotyczą między innymi: barier i ekranów, zatok i przystanków autobusowych,
zjazdów i obiektów przydrożnych itp. Ze względu na stopień szczegółowości
Książek Dróg, jedną z bardziej pracochłonnych, ale i najważniejszych faz w trakcie
procesu zakładania, prowadzenia i wykorzystania praktycznego ewidencji jest
faza zbierania danych o parametrach technicznych drogi.
W pracy przedstawiono metodę gromadzenia i archiwizacji danych o parametrach
technicznych odcinka drogi z wykorzystaniem technologii GPS i oprogramowania
GIS, SIP. Opracowana metoda pozwala w prosty i szybki sposób przy
użyciu funkcji programu MapSource pozyskać niezbędne informacje o charakterze
przestrzennym zebrane za pomocą urządzenia GPS, a następnie przetworzyć je do
wymaganego formatu postaci tabelarycznej. Opracowanie zawiera szczegółowe
dane procesu zakładania książki drogi i porusza kilka problematycznych kwestii
nieujętych w objaśnieniach do ustawy. Niezależnie od danych atrybutowych
w ewidencji wymagane są schematy odcinków dróg oraz model sieci drogowej
w obrębie inwentaryzowanej drogi. Integralną częścią opracowania jest wprowadzenie
numeracji dróg zgodnie z wymogami rozporządzenia dotyczącego sposobu
numeracji i ewidencji dróg

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Oddziaływanie zbiornika wodnego Domaniów na poziom wody w studniach znajdujących się w jego otoczeniu

W roku 2001 od napełnienia zbiornika Domaniów, do roku 2008 
prowadzono systematyczne pomiary poziomu wód gruntowych w 16 
studniach kopanych, występujących w sąsiedztwie zbiornika. Oprócz pomiarów dekadowych, wykonane też były pomiary po wystąpieniu większych opadów, które też przyczyniały się do podnoszenia poziomu wody 
w badanych studniach. Stwierdzono, że stan poziomu wody w studniach 
skorelowany był najbardziej z wysokością spiętrzenia wody w zbiorniku. 
Im wyższe było spiętrzenie wody w zbiorniku, tym wyższe były poziomy wód w studniach. Następowało to jednak z niewielkim przesunięciem 
w czasie. To samo miało miejsce przy obniżeniu spiętrzenia wody w zbiorniku z tym jednak, że w studniach poziomy wód gruntowych obniżały się 
jeszcze wolniej.
Zawsze też w
studniach poziomy wód utrzymywały się wyżej 
niż w zbiorniku, co w
najwyższym stopniu wynika z ukształtowania się 
krzywej depresji.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Zmiany użytkowania przestrzeni wiejskiej w Polsce

Przedstawiono analizę odnośnie ustalenia kierunku i zakresu zmian wykorzystania przestrzeni wiejskiej Polsce oraz wskazanie działań minimalizujących zmniejszanie się użytków rolnych i gruntów ornych na glebach lepszych.
Badania prowadzono na poziomie:
•krajowym – na bazie danych CORINE Land Cover z roku 1990, 
2000 i 2006 oraz na podstawie danych GUS z ostatnich 40 lat,
•regionalnym – na bazie danych województw: podlaskiego 
i warmińsko-mazurskiego,
•gminnym – na bazie danych z 3 gmin z województw: małopolskiego, lubuskiego i lubelskiego,
Wyniki badań pozwalają na wyciągnięcie następujących wniosków:
•Według danych CORINE Land Cover corocznie zmiany użytkowania przestrzeni w Polsce są na powierzchni po około 25 
tys. ha, tj. po około 0,08-0,1% powierzchni ogólnej. 
•Stwierdzono, w ostatnim 40-leciu, malejące tempo przeznaczania gruntów użytkowanych rolniczo na cele pozarolnicze, 
natomiast rosnące odnośnie udziału gruntów o największej 
przydatności rolniczej – klasy I-III.
•Systematycznie zmniejszała się przestrzeń rolnicza, a w niej 
udział gruntów ornych i użytków zielonych, głównie na rzecz 
leśnictwa, terenów zabudowanych, terenów komunikacyjnych 
i wód. W gminach typowo rolniczych zmiany nie przekraczały 
3,0-3,2% ogólnej powierzchni w okresie 30-letnim, a w gminach o dużym zróżnicowaniu warunków przyrodniczych lub 
będących w oddziaływaniu przemysłu lub miast obejmowały 
co najmniej 9% powierzchni.
•Dla zmniejszenia tempa ubytku gruntów rolniczych na cele 
pozarolnicze należy zmiany wykorzystania przestrzeni dokonywać według planów zagospodarowania przestrzennego oraz 
zwiększyć opłaty za wyłączenie gruntów ustalane ustawowo.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Charakterystyczne parametry do opisu gęstości roślin w korytach rzecznych

W pracy zamieszczono przegląd wybranych, najczęściej spotykanych w literaturze,
parametrów do opisu gęstości roślin w korytach rzecznych Gęstość roślin jest
jednym z parametrów, które mają istotny wpływ na oddziaływanie zbiorowisk
roślinnych na warunki przepływu w korytach rzecznych. W obliczeniach hydraulicznych
zachodzi konieczność matematycznego opisu geometrycznych cech przeszkód
roślinnych. Publikowane w literaturze formuły obliczeniowe do wyznaczania
oporów przepływu, spiętrzenia wegetacyjnego zwierciadła wody, bądź
przepustowości koryt naturalnych zawierają wiele, różnego rodzaju parametrów
charakteryzujących strukturę geometryczną roślin. Artykuł zawiera zestawienie
najważniejszych parametrów do opisu gęstości roślin.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Kopalnie w krajobrazie powiatu strzelińskiego – złoża, zasoby i eksploatacja surowców naturalnych

W pracy przedstawiono rozmieszczenie i zasoby złóż surowców naturalnych
oraz wielkość wydobycia kopalin w powiecie strzelińskim. W powiecie występują
granitoidy, granitognejsy, gnejsy, bazalty, łupki krystaliczne, kwarcyty,
łupki kwarcytowe, amfibolity, marmury, iły, gliny, utwory piaszczysto żwirowe.
Udokumentowane zasoby surowców naturalnych powiatu strzelińskiego kształtują
się na poziomie 283 481 000 ton, gdzie w latach 1999-2009 wydobyto łącznie
8 625 000 ton. W powiecie dominują złoża kopalin pospolitych, stanowiących
96,7% udokumentowanych zasobów. Najbogatszą pod względem zasobów jest
gmina Strzelin. W gminie Przeworno występuje najwięcej złóż kopalin podstawowych.
W latach 2003-2008 odnotowano ponad 6. krotny wzrost wydobycia, co
wpłynęło na wzrost presji sektora wydobywczego na środowisko, krajobraz i warunki
życia mieszkańców.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Badania wielofunkcyjnego rozwoju obszarów wiejskich województwa świętokrzyskiego

Wielofunkcyjność jest pojęciem szerokim, obejmuje bowiem między
innymi rozwój lokalny, przedsiębiorczość planowanie długoterminowe,
zróżnicowanie rolnictwa, poprawę zasobów demograficznych.
Problemy wielofunkcyjnego rozwoju obszarów wiejskich muszą być zatem
traktowane kompleksowo.
W pracy przedstawiono wyniki badań dotyczące zróżnicowania
wielofunkcyjnego rozwoju obszarów wiejskich województwa świętokrzyskiego,
które obejmowały 97 gmin.
Poziom rozwoju wielofunkcyjnego badanych obiektów przedstawiono
w postaci syntetycznego wskaźnika rozwoju opracowanego przez
Hellwiga, który został obliczony na podstawie 15 zmiennych, charakteryzujących
wielofunkcyjność. wartość obliczonego wskaźnika syntetycznego
zawierała się w przedziale od 0,3055 (gmina Masłów) do – 0,0155
(gmina Bliżyn). Zaznaczyć należy, iż wskaźnik jest tak skonstruowany,
że jego wartość wynosi od 0 do 1. W niektórych przypadkach, np. znacznej
różnicy w rozwoju niektórych obiektów, jego wartość może przyjmować
wartości mniejsze od 0.
Przeprowadzono klasyfikację badanych gmin ze względu na poziom
wielofunkcyjności, wykorzystując w tym celu metodę Warda.
Utworzony na podstawie tej metody diagram połączeń pozwolił na wydzielenie
czterech klas gmin.

Czasopismo: Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna