rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Cechy krajobrazu kulturowego a zapisy miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego na przykładzie Łomży

Na przykładzie Łomży przedstawiono analizę szczegółowości zapisów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w kontekście ochrony zabytków, dziedzictwa kulturowego i obszarów chronionych. Charakterystyka uchwał miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz konfrontacja przepisów prawa lokalnego zdefiniowanych w planie miejscowym ze stanem istniejącym przyczynią się  do określenia stopnia ochrony i zachowania krajobrazu kulturowego w gospodarce przestrzennej.

Czasopismo: Problemy Rozwoju Miast
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Monitorowanie lokalnego programu rewitalizacji dla miasta Bydgoszczy

W artykule omówiony został system monitorowania Lokalnego programu rewitalizacji dla Miasta Bydgoszczy na lata 2007-2015 (LPR-B). 
System monitorowania LPR-B został tak zaprojektowany, aby można było kontrolować postęp realizacji programu oraz poszczególnych projektów wpisanych do programu, monitorować wpływ realizacji projektów na obszar poddany rewitalizacji oraz monitorować zmiany zachodzące na terenie Bydgoszczy, które dotyczą rewitalizacji. 
Autorka opisuje system monitorowania programu, w tym wdrażania LPR-B na podstawie wskaźników, realizacji projektów wpisanych do LPR-B, finansów LPR-B, wdrażania LPR-B na podstawie  waloryzacji budynków i budowli. W artykule omówiono wszystkie składowe systemu monitorowania LPR-B oraz zaprezentowano przykłady ilustrujące cały proces.

Czasopismo: Problemy Rozwoju Miast
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Gentryfikacja miast

W artykule przedstawiono ewolucje pojęcia gentryfikacja w literaturze światowej, wskazano główne typy gentryfikacji. W zwiazku z licznymi związkami gentryfikacji z innymi procesami odnowy miast, a w szczególności z rewitalizacja przestrzeni miejskiej, wskazano główne cechy wyróżniajace gentryfikacje sposród procesów odnowy miast oraz przedstawiono ja jako element strategii polityki miejskiej. W ostatniej części artykułu omówiono charakterystyczne cechy procesów gentryfikacji w miastach polskich.

Czasopismo: Problemy Rozwoju Miast
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Rola miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w procesie rewitalizacji miast na przykładzie metropolii Poznań

Rewitalizacja jest jednym z największych wyzwań stojących przed miastami w Polsce. Mimo to przez długie lata nie została uchwalona ustawa regulująca zasady odnowy zdegradowanych obszarów. W tej sytuacji kluczową rolę w zakresie polityki rewitalizacyjnej, obok często opracowywanych programów rewitalizacji, odgrywały miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego (MPZP). Łączne sporządzanie miejscowych planów i programów rewitalizacji pozwalało nadać formę prawną działaniom służącym odnowie zdegradowanych obszarów i w rezultacie utrwalić nowy standard przestrzennego zagospodarowania rewitalizowanego obszaru. Nowe regulacje prawne umacniają to przekonanie. Ustawa z dnia 9 października 2015 r. o rewitalizacji stworzyła nowe narzędzie planistyczne – miejscowy plan rewitalizacji (MPR), który stanowi specjalną formę MPZP. Przykład metropolii Poznań wskazuje jednak, że samorządy lokalne w niewielkim stopniu wykorzystują miejscowe plany do działań rewitalizacyjnych. Jest to po części konsekwencja rozdzielenia odpowiedzialności za rewitalizację i planowanie przestrzenne w strukturach urzędów miast i gmin. Barierę stanowi również długi okres sporządzania miejscowych planów, który zniechęca samorządy do uruchamiania procedury planistycznej. W niektórych przypadkach odnotowano także opór mieszkańców przed uregulowaniem rozwiązań planistycznych na obszarze zdegradowanym. Należy mieć obawę, że podobne problemy będą się wiązać z MPR.

Czasopismo: Problemy Rozwoju Miast
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Z badań ankietowych na rewitalizowanych obszarach Poznania

W artykule przedstawiono wyniki sondażowych badań ankietowych
przeprowadzonych na wybranych fragmentach obszarów objętych Miejskim Programem Rewitalizacji w Poznaniu. Zakres badań dotyczył postrzegania przez mieszkańców zaobserwowanych zmian i efektów rewitalizacji.

Czasopismo: Problemy Rozwoju Miast
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Postrzeganie ludzi starszych w opinii abiturientów z Pułtuska

Starość jako naturalna fala życia następująca po młodości i dojrzałości wieńczy dynamiczny proces starzenia się osób. Nazywana końcowym etapem życia, zwykle utożsamiana jest ze spadkiem wydolności organizmu, utratą mobilności, osłabieniem sił, ograniczeniem zdolności przystosowania się do wszelkich zmian, samotnością, koniecznością korzystania z pomocy innych, a czasem nawet funkcjonowaniem na marginesie życia społecznego. Taki obraz starości wydaje się mało optymistyczny, tym bardziej że mimo nieuchronnego procesu starości osoby w tym wieku potrafią być również bardzo aktywne w przestrzeni społecznej i prezentować przyjazny obraz spokojnej starości. Niniejszy artykuł jest próbą ukazania, w jaki sposób młodzież maturalna postrzega osoby starsze w środowisku swojego zamieszkania. W tym celu opisano krótki zarys teoretycznych podstaw o starości, przedstawiono notę metodologiczną oraz analizę przeprowadzonych badań z uwzględnieniem wniosków zamieszczonych w zakończeniu niniejszego artykułu.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Uwagi o genezie polskiej polityki społecznej – perspektywa krakowska

Polityka społeczna w sensie praktycznym oznacza działalność państwa, samorządów i organizacji pozarządowych lub innych organizacji, której celem jest wyrównywanie drastycznych różnic socjalnych między obywatelami, dawanie im równych szans rozwoju i asekurowanie ich przed skutkami ryzyka socjalnego. Z kolei polityka społeczna w sensie teoretycznym to nauka o praktycznej polityce społecznej. Geneza polskiej polityki społecznej rozważana jest w kontekście przypadającej w 2018 roku setnej rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości. Prezentowany szkic obejmuje kształtowanie się tej polityki w teorii i praktyce, ze szczególnym uwzględnieniem środowiska krakowskiego. Na treść artykułu składają się punkty o następujących tytułach: 1. Wokół rozumienia polityki społecznej; 2. W Krakowie u progu niepodległości; 3. Początki nauki o polityce społecznej; 4. Katolicyzm społeczny i myśl liberalna w Krakowie; 5. Konkluzja – pytanie o antropologię. Wśród krakowskich reprezentantów chrześciańskiej myśli społecznej, wpisującącej się w naukę o polityce społecznej, zostali odnotowani ks. Kazimierz Zimmermann (1874–1925) i ks. Jan Piwowarczyk (1889–1959). Natomiat wybrani przedstawiciele myśli liberalnej to: Ferdynand Zweig (1896–1988) i Adam Heydel (1893–1941). Kraków ma również wspaniałe osiągnięcia na polu realizacji zadań, które należą do praktycznej polityki społecznej. U jej genezy znajdują się m.in. inicjatywy księcia biskupa Adama Sapiehy (twórcy Krakowskiego Biskupiego Komitetu Pomocy dla Dotkniętych Klęską Wojny) czy św. brata Alberta – Adama Chmielowskiego (świadczącego pomoc ubogim).

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Media – edukator i nauczyciel wiary. Ewangelizacja w świecie ekspozycji medialnych

Ewangelizacja w świecie ekspozycji medialnych. „Cyfrowi tubylcy” zwani pokoleniem multitasking czy „generacją Z”, składają swój świat z tysiąca puzzli. A to nie wystarczy, aby poznać tajemnicę człowieka, spotkać się z kulturą, odkryć wielkie tradycje oraz zasmakować wiary w osobowego Boga. Niektórym złudnie się wydaje, że wystarczy jeden klik i odczytanie 140 znaków, aby osiągnąć wiedzę, poznać prawdę czy dotknąć sedna sprawy. Ten tekst ma posłużyć praktycznemu odkryciu zasady, że media są w ostatecznym rozrachunku bardziej zdobyczą ludzką niż technologiczną. Używanie mediów tradycyjnych i nowoczesnych może stać się dla człowieka drogą do pogłębienia siebie i znalezienia śladów Stwórcy. Takie kompetencje można nabyć przy udziale świadomych rodziców, inspirujących nauczycieli, katechetów, animatorów wspólnot. Oni wskażą inspiracje płynące z doświadczenia wiary w kontekście zdobyczy komunikacyjnych najnowszej generacji. Prawdziwa nauka wiary prowadzi do poznania Boga, rozróżnienia, co dobre, a co złe w kontekście współczesnym. Kompetentny nauczyciel wiary odkrywa przed młodym wartości najdonioślejsze: miłość, życie, rodzinę, prawdę w kontekście Ewangelii, a czyni to, niejednokrotnie używając nowego języka i nowych narzędzi przekazu.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Integrująca rola dochodzenia do porozumienia w teorii działania komunikacyjnego Jürgena Habermasa

Jürgen Habermas, doceniając, rolę epoki oświecenia jednocześnie zdawał sobie sprawę z trudności, z którymi musi zmierzyć się odziedziczony po niej prymat racjonalności. Niewystarczalność jej instrumentalnego rozumienia doprowadziła niemieckiego filozofa do sformułowania teorii działania komunikacyjnego. W niej to dochodzenie do porozumienia stało się podstawą działania, zastępując i uzupełniając Weberowską koncepcję działania. Co więcej, to właśnie w języku, a właściwie w całym procesie komunikacji ujawniła się złożoność społecznej rzeczywistości. Waga tych teoretycznych rozważań została przez samego Habermasa ukazana w refleksji bioetycznej, dotyczącej głównie zagadnienia eugeniki.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Zmarli i Facebook. Wirtualna społeczność żałoby

W tej postępującej wirtualizacji przyszedł czas także na sferę związaną ze śmiercią, która w naturalny sposób dołączyła do cyberrzeczywistości, kształtującej nowy wymiar praktyk upamiętniająco-żałobnych obecnych w kulturze funeralnej. Internet stał się nie tylko nośnikiem pamięci, ale także miejscem kreowania jej nowych form. W artykule podjęto próbę zidentyfikowania i ogólnej charakterystyki przejawów aktywności polskich użytkowników portalu Facebook związanej z pamięcią o bliskich zmarłych, w kontekście możliwości udostępnianych przez sam portal. Metodologia pracy objęła analizę literatury przedmiotu oraz przegląd portalu z perspektywy medioznawczej, bez uwzględnienia perspektywy religijnej.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Praca i duchowość

Artykuł podejmuje zagadnienie, na które jako na bardzo istotne wskazuje bł. Jan Paweł II w encyklice Laborem exercens. Ten obszerny temat został przedstawiony z uwzględnieniem kilku punktów. Zwrócono uwagę na pracę jako na rzeczywistość wielowymiarową, wieloznaczną. Następnie podjęte zostało zagadnienie relacji między pracą oraz grzechem i jego negatywnymi konsekwencjami. Jest to między innymi związane z błędnym, rozpowszechnionym przekonaniem, że w rozumieniu chrześcijańskim praca stanowi karę za grzech, jest jego skutkiem. Tymczasem przede wszystkim mamy tutaj do czynienia z danym przez Boga aspektem ludzkiego podobieństwa do Niego oraz skutecznym narzędziem zbawienia. Kolejny blok tematyczny dotyczy rozumienia i przeżywania pracy jako udziału w dziele Boga, który stwarza (creatio prima et continua). Następnie zostały przedstawione związki pracy z Chrystusem, z dziełem zbawienia, które On realizuje, w tym przeżywanie pracy jako udziału w Jego krzyżu i pracy związanej z Jego zmartwychwstaniem. Podjęto także wątek eschatologicznego znaczenia pracy, jej powiązań z wieczną pełnią życia jako nadaniem doskonałości aktywności zbawionych (creatio nova).

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Telewizja i film – kanały komunikacji i ewangelizacji w świetle wybranych dokumentów Kościoła katolickiego

W odniesieniu zarówno do filmu, jak i do telewizji stosunek Kościoła katolickiego zmieniał się – od negatywnego po pozytywny. Początkowa fascynacja filmem Leona XIII przerodziła się z czasem w niechęć i wrogość: film odciągał ludzi od Kościoła i wypierał z ich umysłów pierwiastki religijne. Przełomem była postawa Piusa XII, który nie zmienił merytorycznie katolickiej nauki o mediach, ale zmienił ton nauczania i spojrzenie na media. Pierwsza transmisja telewizyjna po II wojnie światowej miała miejsce we Francji w 1948 roku. Po tym wydarzeniu Kościół zaproponował swoje rozwiązania dotyczące przygotowania przekazów medialnych, formacji twórców i edukację odbiorców mediów. Artykuł jest syntetycznym ujęciem założeń co do stosowania, roli i korzystania z telewizji i filmu w misji Kościoła. W tym celu zostały przeanalizowane najważniejsze dokumenty Kościoła na temat mediów, opublikowane po soborze watykańskim II, oraz orędzia papieskie publikowane na Światowe Dni Środków Społecznego Przekazu.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Św. Wincenty à Paulo – formator diecezjalnego duchowieństwa dla dobra społeczności

Św. Wincenty à Paulo odkrył w sobie powołanie do ewangelizacji biednych, ale uświadamiał sobie też potrzebę poważnej pracy nad duchowością duchowieństwa, by w ten sposób dało odpowiedź na swoje powołanie i współpracowało przy odnowie Kościoła Bożego. W niniejszym artykule chcę przedstawić kolejny szkic o Wincentym à Paulo jako formatorze duchowieństwa, co zwykle pozostaje w cieniu, gdyż św. Wincenty wszedł wcześniej do historii jako wielki organizator i realizator dzieła miłosierdzia we Francji w XVII wieku oraz jako patron ubogich. Korzystałem wyłącznie z hiszpańskich źródeł i chcę przedstawić świętego jako człowieka zaangażowanego w dzieło reformy duchowieństwa, która miała wpływ nie tylko na Kościół w XVII-wiecznej Francji, ale także na wiele pokoleń księży w Europie, aż do dziś, na całym świecie, gdzie misjonarze św. Wincentego poświęcają się pracy budowania kleru diecezjalnego.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Kodeksy etyki a regulacje prawne

Kodeksy etyki określają koronne wartości i zasady, które regulują działalność różnych organizacji z branży reklamowej. Jest kilka organizacji zaangażowanych w podnoszenie standardów etycznych w Polsce, tworzących m.in. zasady norm etycznych w polskiej reklamie, ale autorka skoncentruje się na przykładzie Kodeksu Etyki Reklamy, promowanego przez Związek Stowarzyszeń Rada Reklamy. Analizując sformułowania zawarte w tym kodeksie, nietrudno zauważyć, że stanowią one w dużej mierze powtórzenie treści ustaw, dlatego autorka postara się odpowiedzieć na następujące pytania: Czy regulacje prawne zawarte w kodeksie stanowią dodatkową wartość w interpretacji przepisów prawa i czy formułowanie norm etycznych w polskiej reklamie ma, prócz wartości wizerunkowej, uzasadnienie?

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Strategia zaciemniania jako odpowiedź na cyfrową inwigilację

Strategia zaciemniania jako odpowiedź na cyfrową inwigilację. Użytkownicy korzystający z mediów cyfrowych stopniowo tracą swoją prywatność. Przedsiębiorstwa internetowe i rządy państw wykorzystują nowe technologie do śledzenia ludzi. Nie jest możliwe uchronienie się przed inwigilacją. Zwykli użytkownicy nie poradzą sobie w konfrontacji z gigantami internetowymi i państwami. Helen Nissenbaum i Finn Brunton proponują obronę przed dominacją silnych. Przedstawiają strategię zaciemniania, czyli taką aktywność podczas korzystania z mediów cyfrowych, która nie pozwoli na zebranie prawdziwych informacji o użytkowniku, ponieważ wokół niego zostanie stworzony szum informacyjny. Celem artykułu jest pokazanie przykładów cyfrowej inwigilacji i przedstawienie odpowiedzi na tę inwigilację, czyli strategii zaciemniania.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Funkcje przedsiębiorstw medialnych w świetle odpowiedzialności

Funkcje przedsiębiorstw medialnych w świetle odpowiedzialności. Przedsiębiorstwa medialne różnią się od innych przedsiębiorstw specyfiką misji społecznej. Przedsiębiorstwa medialne są producentami nie tylko dóbr materialnych, ale również i dóbr kulturowych. Należy je postrzegać zarówno jako przedsięwzięcie gospodarcze (komercyjne) nastawione na zapewnienie zysku ich właścicielom, tworzenie miejsc pracy, przyczynianie się do rozwoju gospodarczego i polepszenia standardu życia, ale także jako instytucje społeczno-kulturowe, ważne dla ogólnego rozwoju poszczególnych jednostek i całej społeczności, w której działają. W niniejszym artykule spróbuję określić funkcje gospodarcze i funkcje społeczno-kulturowe, jakie mają do zrealizowania przedsiębiorstwa medialne.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Świat wartości prawnych w mediach

Świat wartości prawnych w mediach. Przedmiotem uwagi w niniejszym artykule jest medialny przekaz wartości prawnych. Autorka zaproponowała analizę dyskursu publicznego wokół prawnych wartości normatywnych i prawnych wartości postulatywnych, będących przedmiotem interpretacji w obiegu społecznym oraz w reprezentacji, ocenie i kierowaniu opinią publiczną na ich temat w mediach. W artykule przedstawiła zatem trzy sposoby istnienia wartości, twierdząc, że wartości ustanowione obowiązują w świecie rzeczywistym przy ocenie faktów, ale w mediach są reprezentowane przez nadawców w kontekście demokracji liberalnej, elitystycznej lub uczestniczącej i deliberacyjnej, co umożliwia odbiorcom wybór opcji z jaką mogą się utożsamiać.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Mass media i prawda w orędziach papieża Pawła VI na Światowy Dzień Środków Społecznego Przekazu

Mass media i prawda w orędziach papieża Pawła VI na Światowy Dzień Środków Społecznego Przekazu. Papież Paweł VI rozpoczął publikację orędzi na Światowe Dni Środków Społecznego Przekazu, w których wkazywał na podstawowe wymiary aksjologiczne i ewangelizacyjne komunikacji społecznej. Relacje między prawdą i mediami stanowią istotę wiarygodności i prawdziwości przekazów medialnych w przestrzeni publicznej. Celem niniejszego artykułu jest pokazanie prawdy jako fundamentu funkcjonowania mediów w orędziach papieża Pawła VI na Światowy Dzień Środków Społecznego Przekazu

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Świadomość działania jako podstawa etycznego wartościowania

Świadomość działania jako podstawa etycznego wartościowania. Racjonalność człowieka jest fundamentem etyki mediów, zarówno jako punkt wyjścia, jak i jako podstawowe kryterium wartościowania. Jeśli wartościowanie etyczne ma być prawdziwe, autentyczne, słuszne i odpowiedzialne, to musi się oprzeć na pewnym i trwałym fundamencie prawdy o człowieku. Czyn człowieka jest działaniem świadomym i wolnym. Dlatego też wymiar moralny mediów oraz etos medialny są ugruntowane i uwarunkowane świadomością i wolnością działania człowieka. Artykuł niniejszy jest próbą pokazania świadomości działania jako podstawy i kontekstu etycznego wartościowania ludzkich działań medialnych.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Rola rodziny i Kościoła w wychowaniu religijno-moralnym osób niepełnosprawnych intelektualnie

Fundamentalną rolę w życiu każdego człowieka pełni wychowanie religijne i moralne. Wychowaniem tym objęte są także osoby z niepełnosprawnością intelektualną. Wielkie zadanie spoczywa tu na tych, którzy mają bliski kontakt z osobami niepełnosprawnymi, szczególnie na najbliższej rodzinie. Na niej spoczywa wielka odpowiedzialność za rozwój tych osób, w tym także odpowiedzialność za ich wychowanie. Wychowanie religijno-moralne osób z upośledzeniem umysłowym jest także obowiązkiem Kościoła, który dąży do kształtowania każdej osoby ludzkiej, mając na względzie jej cel ostateczny. Dlatego celem niniejszej publikacji jest ukazanie roli rodziny i Kościoła w procesie wychowania religijno-moralnego osób niepełnosprawnych intelektualnie.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika
Rewolucja, status quo czy chaos – społeczeństwa wybranych krajów arabskich cztery lata po Arabskiej Wiośnie

Powstania arabskie zwane Arabską Wiosną były z początku odbierane jako wydarzenia niosące nadzieję na trwałe demokratyczne zmiany na Bliskim Wschodzie. Pokojowe protesty przyniosły w styczniu i lutym 2011 roku szybkie i bezkrwawe obalenie prezydenta Tunezji Zine El Abedine Ben Alego i wieloletniego autokratycznego przywódcy Egiptu – Hosniego Mubaraka. Pod koniec roku dzięki pomocy amerykańskiego lotnictwa kolejny dyktator – Muammar Kadafi – stracił władzę w Libii. Zmiany społeczne rozpoczęły się niemal natychmiast – zniesienie cenzury, wolność słowa i wolne wybory były ich najwyraźniejszymi sygnałami. W 2012 roku wszystkie trzy kraje miały nowe parlamenty i prezydentów. Szybko okazało się jednak, że demokracja jest dla wszystkich – także dla fundamentalnych ruchów islamskich, które w ciemiężonych wcześniej społeczeństwach zdobyły pełnię władzy. Zamiast stabilizacji przyszedł chaos i kolejny bunt – liberalni aktywiści, którzy doprowadzili do rewolucji, rozpoczęli ponownie walkę – tym razem o to, by ich kraje nie przerodziły się z autokracji w teokrację. W 2014 roku do władzy w Egipcie ponownie doszli przedstawiciele obalonej w 2011 roku armii, w Tunezji morduje się liderów opozycji demokratycznej a w Libii obowiązuje islamskie prawo szariatu. Świat obserwuje zaś, czy „Klasa 2011”, która rozpoczęła falę powstań na Bliskim Wschodzie, rzeczywiście zmieni kraje regionu i ostatecznie odniesie sukces w kreowaniu społeczeństwa obywatelskiego. Artykuł analizuje zmiany zachodzące w społeczeństwach Bliskiego Wschodu w latach 2011–2013. Badania oparte są na analizie zawartości mediów – amerykańskiego wydania magazynu „Time”.

Czasopismo: Studia Socialia Cracoviensia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki socjologiczne, pedagogika