rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Globalne implikacje polityki „America First” USA dla współpracy Niemiec z Rosją w drugiej dekadzie XXI wieku

Artykuł przedstawia globalne implikacje polityki administracji Donalda Trumpa „America First” (2017) oraz ich znaczenie dla relacji Niemiec z Rosją. Koncentruje się on na trzech problemach merytorycznych: istota strategii „America First” administracji prezydenta USA Donalda Trumpa; tendencje i wyzwania ewolucji polityki Niemiec wobec Rosji; implikacje globalne polityki „America First” USA dla współpracy Niemiec z Rosją. Dla współpracy Niemiec z Rosją najistotniejsze znaczenie mają następujące implikacje polityki „America First”: wymiar, zakres oraz przyszłość współpracy Niemiec z Rosją w kontekście kryzysu ukraińskiego; kontrowersje wokół dostaw rosyjskiego gazu ziemnego do Niemiec; wyzwania wymiany handlowej z Rosją z uwagi na jej nowy wymiar współpracy z Chinami; stanowisko Niemiec wobec finansowania NATO oraz działania na rzecz bezpieczeństwa i rozbrojenia międzynarodowego. Implikacje powyższe powodują napięcia i kontrowersje między USA a RFN w płaszczyznach polityczno-prawnej, gospodarczej, wojskowej, co przekłada się na stan nastrojów i zachowań społecznych.

Czasopismo: Krakowskie Studia Międzynarodowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji
Jeszcze raz o obywatelskim nieposłuszeństwie – interpretacje, spory wokół pojęcia

Pojęcie obywatelskiego nieposłuszeństwa wiąże się tradycyjnie z postacią Henry`ego Davida
Thorea, którego słynny esej z 1848 roku pt. Resitance to Civil Government, stał się inspiracją dla
rozwoju współczesnej refl eksji nad obywatelskim nieposłuszeństwem, a także źródłem nieustannych
poszukiwań jego istoty. Rozważania nad nieposłuszeństwem obywatelskim prowadzili też
Hannah Arendt, a także John Rawls, Joseph Ratz oraz Ronald Dworkin. Stworzone przez tych autorów
defi nicje obywatelskiego nieposłuszeństwa zawierają pewien katalog cech składających się na
to pojęcie. Najważniejszymi spośród nich są zakaz stosowania przemocy oraz gotowość poddania
się karze. Na gruncie polskim problematyka ta omawiana była przez Andrzeja Rzeplińskiego, Ewę
Łętowską, a ostatnio przez Artura Szutę i Michała Rocha Kaczmarczyka. W historii Polski symbolem
obywatelskiego nieposłuszeństwa jest Tadeusz Rejtan. Ostatnio działania wykazujące cechy
obywatelskiego nieposłuszeństwa podejmują Obywatele RP. Obywatelskie nieposłuszeństwo może
być mylone z takimi pojęciami jak prawo do oporu, sprzeciw sumienia lub nieposłuszeństwo rewolucyjne. Niezależnie od wielu kontrowersji związanych z samym pojęciem, nie ma wątpliwości,
że instytucja ta ma do spełnienia szereg bardzo pozytywnych ról. Pozwala na zainicjowanie niezależnej,
niekontrolowanej przez władzę dyskusji. Zapewnia partycypację polityczną oraz stwarza
warunki sprzyjające możliwości oddziaływania na władzę. Odgrywa też niebagatelną funkcję
informacyjną. Ale przede wszystkim przyczynia się do rozwoju społeczeństwa obywatelskiego.

Czasopismo: Krakowskie Studia Międzynarodowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji
Administracja celna w Unii Europejskiej – wspólna czy 28 różnych?

1 lipca 2018 roku przypada 50. rocznica powstania unii celnej w Unii Europejskiej, a tym samym rocznica funkcjonowania unijnego systemu celnego – składającego się z 28 administracji celnych. Administracje celne państw członkowskich, wykonując swoje zadania, muszą działać sprawnie i skutecznie, szybko reagować na wszelkie potrzeby wynikające ze zmiany otoczenia celnego i winny to robić tak, jakby tworzyły jeden podmiot – jedną administrację. Odpowiedź na pytanie, czy i na ile działania administracji celnych Unii Europejskiej zostały ujednolicone tak, aby można było mówić w praktyce o jednej, a nie o 28 różnych służbach celnych, jest celem artykułu. Przeprowadzone rozważania pozwoliły wysunąć wniosek, że w przyszłości nie będzie jednej administracji celnej na poziomie wyłącznie Unii Europejskiej – nadal będą funkcjonować służby celne poszczególnych państw członkowskich, z nieco różniącymi się strukturami organizacyjnymi, ale pełniącymi takie same funkcje i działającymi w oparciu o zharmonizowane prawo celne. Ważnym jest jednak, by różnice w ich funkcjonowaniu były jak najmniejsze i temu służą działania podejmowane w ostatnich latach przez Unię Europejską.

Czasopismo: Krakowskie Studia Międzynarodowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji
Niedobór wody i żywności na Bliskim Wschodzie i w Afryce Północnej a perspektywy współpracy regionalnej

Bliski Wschód i Afryka Północna to region, który boryka się z poważnymi problemami rozwojowymi. Ich przyczyną w dużej mierze są zjawiska naturalne, o których mówi się coraz częściej jako o nowym paradygmacie rozwoju regionu. Wskazuje się także na konieczność zacieśnienia współpracy regionalnej w celu ograniczenia negatywnych skutków tych zjawisk. Jednym z nich jest niedobór wody, który rzutuje negatywnie na możliwości produkcji żywności i rolnictwo, będące głównym zajęciem ludności regionu. Sytuacja w zakresie dostępu do wody pogarsza się w następstwie ocieplania się klimatu, podnoszenia się poziomu morza i zmniejszania się ilości opadów atmosferycznych. Dodatkowym czynnikiem jest spodziewane podwojenie się liczby mieszkańców regionu MENA do 2050 r., co spowoduje wzrost zapotrzebowania na wodę. Dostęp do jej zasobów stał się narzędziem polityki, a także przyczyną konﬂ iktów oraz wojen. Najtrudniejsza sytuacja pod tym względem jest w basenie Tygrysu i Eufratu oraz Nilu. Pozytywną odpowiedzią na problem niedoboru wody jest kooperacja państw Rady Współpracy Zatoki (GCC) w pozyskiwaniu wody pitnej z wody morskiej oraz bardziej racjonalne jej wykorzystanie w drodze recyklingu.

Czasopismo: Krakowskie Studia Międzynarodowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji
Regionalna obrona terytorialna – możliwości i szanse współpracy

Autor przedstawia doktrynalne podstawy prowadzenia współpracy międzynarodowej przez Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej. Opisuje obecne formaty współpracy politycznej, takie jak Grupa Wyszehradzka, Trójkąt Weimarski czy PESCO, oraz przedstawia formaty współpracy wojskowej w ramach Stowarzyszenia FINABEL czy Dowództwa Operacji Specjalnych NATO. Na tej bazie prezentuje szczegóły powstania idei spotkania w ramach regionalnej inicjatywy dowódców formacji terytorialnych, jej główne obszary zadaniowe i możliwości dalszego rozwoju.

Czasopismo: Krakowskie Studia Międzynarodowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji
Financial Action Task Force (FATF) – koncert mocarstw finansowych?

Grupa Zadaniowa ds. Przeciwdziałania Praniu Pieniędzy (FATF) jest istotnym elementem w systemie regulacyjnym międzynarodowych stosunków gospodarczych. Grupę można scharakteryzować jako współczesny sektorowy odpowiednik XIX-wiecznego koncertu mocarstw. Pięć cech tego ostatniego – 1) szczególna rola wielkich mocarstw; 2) półotwarty charakter; 3) cel, jakim było służenie interesom członków; 4) dopuszczenie ingerencji w sprawy państw trzecich; 5) ograniczona instytucjonalizacja – odpowiadają również charakterystyce FATF. Artykuł omawia liczne podobieństwa oraz pewne różnice między obydwoma systemami. Ogólny wniosek brzmi, że mimo pewnych niedostatków, model działalności FATF, przypominający koncert mocarstw, jest skutecznym i wydajnym narzędziem zwalczania przestępczości i terroryzmu. Jest zatem użyteczny dla całej społeczności międzynarodowej.

Czasopismo: Krakowskie Studia Międzynarodowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji
Kobiety i wojna. Genderowy wymiar konfliktu syryjskiego

Przez długi czas kobiece doświadczenie pozostawało niewidzialne w analizach konfl iktów militarnych.
Ostatnio się to zmienia i temat ten coraz częściej jest obecny zarówno w pracach naukowych,
jak i debacie publicznej. Wojna doświadcza kobiety inaczej niż mężczyzn. Co jednak oznacza dla
kobiet? Pierwsza część artykułu jest wprowadzeniem do analizy genderowego wymiaru wojny.
Druga – to opis kobiecych doświadczeń związanych z konfl iktem syryjskim. Traktujemy go szerzej,
nie tylko jak wojnę, która ma miejsce w granicach Syrii, ale jako kluczowy czynnik destabilizacji
w regionie.

Czasopismo: Krakowskie Studia Międzynarodowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o polityce i administracji
Culture industries w kreowaniu konkurencyjności miast w Polsce w latach 2009 – 2011

W artykule dokonano wyjaśnienia tytułowych culture industries w myśl autorskiej definicji przemysłów kultury. Zarysowano również współczesne postrzeganie zależności między ekonomią (gospodarką) a kulturą. Następnie przedstawiono metodykę oraz przebieg procesu badawczego konkurencyjności miast kreatywnych według autorskiego narzędzia badawczego – Indeksu Konkurencyjności Miast Kreatywnych. Artykuł kończy przedstawienie wyników – rankingu miast kreatywnych oraz charakterystyka wspomnianego Indeksu.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Zatrudnienie w działalności badawczo-rozwojowej w wybranych krajach Unii Europejskiej i świata

Celem artykułu jest określenie wpływu poszczególnych czynników na zróżnicowanie krajów pod względem wielkości zatrudnienia w działalności badawczo-rozwojowej w stosunku do liczebności ich populacji. W pracy przeanalizowano dwa takie czynniki: udział liczby zatrudnionych w B+R w całkowitej liczbie pracujących (tj. czynnik obrazujący znaczenie przypisywane badaniom i rozwojowi w rozpatrywanym kraju) oraz relację liczby pracujących do liczby mieszkańców w wieku 15 lat i więcej (tj. wskaźnik zatrudnienia). Do oceny wpływu odchyleń wymienionych czynników na odchylenie wielkości zatrudnienia w działalności badawczo-rozwojowej w przeliczeniu na mieszkańca wykorzystano metodę logarytmiczną. Analiza przyczynowa pozwoliła odpowiedzieć na pytanie, jak w dwudziestu sześciu wybranych krajach Unii Europejskiej i świata poszczególne czynniki wpływają na badaną zmienną, a zatem jaki jest kierunek i siła ich oddziaływania. Wyniki otrzymane dla Polski porównano z tymi uzyskanymi dla pozostałych krajów objętych analizą i na tej podstawie wyciągnięto wnioski końcowe.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Wykształcenie konsumentów żywności ekologicznej z województwa podkarpackiego a czynniki wpływające na jej zakup

Celem pracy była próba określenia czynników wyboru żywności ekologicznej w opinii konsumentów z województwa podkarpackiego w zależności od ich poziomu wykształcenia. Badania przeprowadzone zostały za pomocą kwestionariusza ankiety w II kwartale 2015 roku, na terenie województwa podkarpackiego wśród 308 konsumentów żywności ekologicznej. Stwierdzono, że konsumenci z wykształceniem wyższym w większym stopniu postrzegali żywność ekologiczną w kategorii żywności gwarantującej bezpieczeństwo zdrowotne oraz są bardziej otwarci na poszukiwanie nowych produktów. Natomiast respondenci posiadający wykształcenie średnie charakteryzowali się najdłuższym stażem zakupu żywności ekologicznej. Największy odsetek badanych z wykształceniem zawodowym  spośród pozostałych respondentów zaopatrywał się w taką żywność co najmniej raz w tygodniu i przeznaczał na nią kwotę ponad 201 zł miesięcznie. W grupie tej także przeważał pogląd, iż koniecznym jest poszerzenie dotychczasowego asortymentu żywności ekologicznej o nowe produkty. Najczęstszą barierą ograniczającą zakup żywności ekologicznej była nadal zbyt wysoka jej cena.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Straty i marnotrawstwo w łańcuchu dostaw żywności – propedeutyka problemu

Marnotrawstwo żywności to problem, który nabiera szczególnego znaczenia w XXI wieku. Jak wynika z danych Banków Żywności co roku na świecie marnuje się 1,3 mld ton jedzenia. Stanowi to 1/3 wyprodukowanej żywności. W Europie jest to niemal 100 mln ton, a w samej Polsce prawie 9 mln ton rocznie [Banki Żywności 2016]. Dane dotyczące Europy nie obejmują strat w rolnictwie oraz rybołówstwie, czyli w rzeczywistości wartość ta może być znacznie większa. Z drugiej strony w krajach Afryki Subsaharyjskiej i Azji skala marnotrawstwa jest zdecydowanie niższa, a pomimo to występuje tu chroniczny problem niedożywienia, czy wręcz głodu. Jak donosi UNICEF niedożywienie jest przyczyną śmierci ponad 5 milionów dzieci rocznie [UNICEF 2016]. Dlatego konieczne jest opracowanie strategii skutecznej walki z tym zjawiskiem. Takie próby podejmuje Unia Europejska, która zwróciła uwagę na problem w strategii „Europa 2020”, a w roku 2011 Parlament Europejski wydał rezolucję „Jak uniknąć marnotrawienia żywości: strategia na rzecz poprawy wydajności łańcucha żywnościowego w UE” [Parlament Europejski 2011]. Jednocześnie duża część mieszkańców UE (w tym Polaków) deklaruje, że nie są świadomi sytuacji, nie zauważają kampanii informacyjnych i programów, które mają na celu zmniejszenie marnotrawstwa żywności [Federacja Polskich Banków Żywności 2013, s. 10]. Walkę z problemem XXI wieku należy zatem rozpocząć od podstaw, od budowania świadomości poszczególnych gospodarstw domowych oraz przedsiębiorstw wytwarzających i prowadzących obrót żywnością. Celem niniejszego artykułu jest wskazanie na problem marnotrawstwa żywności, jego przyczyny i przejawy, a także określenie możliwych strategii przeciwdziałania temu zjawisku. Metody badawcze zastosowane w pracy to krytyczna analiza literatury przedmiotu i metaanaliza z elementami wnioskowania dedukcyjnego, przy wykorzystaniu dostępnej literatury przedmiotu i raportów.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Dysproporcje w wynagrodzeniach kobiet i mężczyzn pracujących w sektorze opieki zdrowotnej w Polsce w latach 2004-2012

Statystyki Eurostatu wskazują, że w Europie obserwuje się istotną różnicę w wynagrodzeniach kobiet i mężczyzn. Sięga ona średnio 16% na terenie całej UE (Raport EPSU, 2013, s. 3). W Polsce kwestia zróżnicowania wynagrodzeń między kobietami, a mężczyznami jest istotnym tematem społecznej dyskusji. Na świecie coraz częściej zwraca się uwagę na dysproporcję płciową, czego wynikiem są prowadzone liczne statystyki dotyczące występujących różnic. Pomimo tego, w dalszym ciągu brakuje publikacji przedstawiających sytuację i analizujących przyczyny dysproporcji płacy między kobietami, a mężczyznami wykonującymi zawód lekarza, pielęgniarki i położnej w Polsce. Instytucją, która udostępnia wyniki m in. rocznego poziomu wynagrodzeń jest Główny Urząd Statystyczny (GUS). W oparciu o statystyki GUS z lat 2004-2012 zbadano różnice w wynagrodzeniach między kobietami, a mężczyznami wykonującymi zawód lekarza, pielęgniarki i położnej w Polsce. Metodą badawczą użytą w artykule była analiza regresji wynagrodzeń kobiet i mężczyzn pracujących w sektorze ochrony zdrowia. W badaniu uwzględniono następujące zmienne: płeć, wiek, staż pracy, sektor i wielkość miejsca pracy. W artykule poddano weryfikacji hipotezę badawczą, stanowiącą iż w latach 2004-2012 płeć była czynnikiem najsilniej różnicującym wynagrodzenia między kobietami, a mężczyznami pracującymi w ochronie zdrowia w Polsce.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Finanse publiczne Rumunii w trakcie i po kryzysie gospodarczym 2008-2009

Celem niniejszego artykułu jest zaprezentowanie problemów gospodarki Rumunii podczas kryzysu ekonomicznego 2008-2009. Na wstępie przedstawiono definicje związane z finansami publicznymi i kryzysem gospodarczym oraz krótki opis sytuacji ekonomicznej Rumunii. Następnie przeprowadzona jest głębsza analiza przyczyn i objawów recesji w kraju, a także perspektyw dalszego rozwoju. Sytuację finansową Rumunii, jej Produkt Krajowy Brutto i aktywność gospodarczą ukazano w szerszym europejskim kontekście. Praca stanowi przegląd materiałów źródłowych Narodowego Banku Rumunii i innych instytucji, a także wybranej literatury przedmiotu i własnych opinii autora.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Ewolucja przekształceń organizacyjnych w sektorze rolno - spożywczym

Celem artykułu było zbadanie w jaki sposób struktury jednostek organizacyjnych w sektorze rolno-spożywczym kształtowały się na przestrzeni wieków i w jaki sposób wstąpienie Polski do Unii Europejskiej wpłynęło na ich funkcjonowanie. Dokonując przydatności struktur organizacyjnych oceniono także stopień konkurencyjności sektora rolnego.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Rynek konkurencyjny i źródła jego przewagi w subsektorze elektroenergetycznym

Subsektor elektroenergetyczny w obszarze konkurencyjności jest znacznie zróżnicowany w zależności od obszaru, który badamy. Wytwarzanie energii, przesył czy też obszar dystrybucji posiadają całkiem odmienną charakterystykę konkurencyjności, niż takie obszary jak obrót energią elektryczną. W obszarze wytwarzania przewagę konkurencyjną buduje m.in.: umiejętne poruszanie się na rynku paliw oraz celowe inwestycje wpływające na sprawność i efektywność urządzeń. W obszarze dystrybucji, mimo naturalnego monopolu, pojawiają się na rynku także takie OSD-n, które dynamicznie odbierają udziały w rynku nowobudowanych przyłączeń. Obszar obrotu można z powodzeniem porównać do innych segmentów rynku konkurencyjnego, gdzie występuje sprzedaż masowa usług i produktów.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Kapitał jako podstawowy zasób przemysłu spożywczego w latach 2008-2013

Niniejsze opracowanie stanowi próbę oceny kapitału jako podstawowego zasobu przemysłu spożywczego w Polsce w latach 2008-2013. Opisano w nim zmianę koniunktury rolno-przemysłowej, znaczenie kapitału, strukturę kapitałową, a także pozycję przedsiębiorstw przemysłu spożywczego notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. Kondycja finansowa przemysłu spożywczego jest zależna od racjonalnego zagospodarowania środków finansowych, które można je w różnoraki sposób zainwestować, a tym samym powiększyć kapitał. Ukazano, że stosunkowo dobra sytuacja przemysłu spożywczego wynika między innymi z tego, iż przedsiębiorstwa przemysłu spożywczego wykazują jedne z najlepszych wyników ekonomicznych w kraju. Zaprezentowano wartość produkcji sprzedanej, która z roku na rok odnotowuje coraz lepsze wyniki. Nakłady inwestycyjne również odnotowały wzrost, najlepszymi obszarami w Polsce według zagranicznych inwestorów są województwa w centrum kraju, a także południowo- zachodnie. Badane dane świadczą, że stan finansowy firm przemysłu spożywczego poprawia się dzięki lepszej płynności finansowej oraz mniejszej stopie zobowiązań. Potencjał polskich firm przemysłu spożywczego jest ogromny. Artykuł kończą wnioski dotyczące obecnego stanu polskiego przemysłu spożywczego oraz prognozę wyników finansowych na najbliższe lata.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Cenowe konsekwencje zróżnicowania rozwoju regionalnego w Polsce

Potencjał gospodarczy poszczególnych regionów Polski jest różny. Każdy region charakteryzuje się indywidualną specyfiką. Wykorzystanie specyficznego charakteru danego regionu stanowi ważny element zarządzania krajem jako całością oraz poszczególnymi regionami. Występujące nierówności w rozwoju gospodarczym mogą być przyczyną wielu niekorzystnych zjawisk, jak chociażby migracja wewnętrzna czy marginalizacja regionalna. Nadmierne nierówności cenowe i dochodowe mogą w konsekwencji osłabiać wzrost gospodarczy całego kraju. Dla spójności całego państwa korzystne jest, aby dysproporcje pomiędzy poszczególnymi regionami nie były zbyt duże. W opracowaniu podjęto próbę określenia konsekwencji cenowych zróżnicowania rozwoju regionalnego w Polsce. W analizie korzystano ze współczynnika zmienności, współczynnika korelacji, współczynnika regresji i średniookresowego tempa. Zauważa się, że poszczególne regiony różnią się stopniem rozwoju, dynamiką wzrostu gospodarczego oraz poziomem wynagrodzeń. Natomiast znacznie mniej zróżnicowane są ceny.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Mechanizmy ustalania cen produktów na rynku farmaceutycznym

Rynek farmaceutyczny cechuje się istnieniem regulacji państwowych ograniczających jego swobodę rynkową i jest jednym z najszybciej rozwijających się sektorów gospodarki na całym świecie.

Czynniki, które mają realny wpływ na ustalanie cen leków można pogrupować na trzy kategorie: czynniki medyczne, czynniki ekonomiczne, czynniki polityczne i środowiskowe. W grupie czynników medycznych wyróżnić można ochronę patentową, koszt wytworzenia leku oraz wartość leku. Do czynników ekonomicznych, biorących pod uwagę aspekt konkurencyjności rynkowej firm, zalicza się: wielkość producenta, charakter firmy - czy jest to jednostka badawcza czy firma farmaceutyczna, zwrot z inwestycji - efektywność wykorzystania nakładów w celu osiągnięcia zysków (return on investment, ROI), rentowność podmiotu. Pozostała grupa czynników (środowiskowe oraz polityczne) odnoszą się głównie do krajowych regulacji prawnych. Związane są m.in. z systemem rejestracji dopuszczenia do obrotu, czy systemem refundacyjnym, który określa czy i w jaki sposób leki są finansowane ze środków publicznych.

Przynależność do Unii Europejskiej wymusza na wszystkich państwach członkowskich, podejmowanie decyzji refundacyjnych według tak zwanej dyrektywy przejrzystości. Związana jest ona z obowiązkiem uzasadniania podjętych decyzji oraz powoływaniu się na obiektywnych przesłankach. Agencja Oceny Technologii Medycznej formułując rekomendacje bierze pod uwagę czynniki tj. korzyści terapeutyczne, korzyści dla pacjenta, opłacalność, wpływ na budżet.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Identyfikacja opcji polityki gospodarczej i ich związku z inflacją i bezrobociem

Zmiana ustroju gospodarczego po 1990 r. niosła ze sobą wiele wahań w otoczeniu makroekonomicznym. Artykuł dotyczy dwóch nieodzownych zjawisk zachodzących w gospodarce wolnorynkowej, jakimi są inflacja i bezrobocie. Obszar badań artykułu dotyczy przemian procesu inflacji oraz wahań poziomu bezrobocia w warunkach różnych opcji polityki gospodarczej. Polityka gospodarcza prowadzona po części przez Bank Centralny i przez rząd, może za pomocą narzędzi oddziaływać na kształtowanie się poziomu inflacji i bezrobocia. Do tych narzędzi należą m.in. stopy procentowe i deficyt budżetowy. Metodologia badań opiera się na modelu wahadła. Polityka gospodarcza została wyznaczona jako syntetyczny wskaźnik wypadkowej dwóch polityk – monetarnej i fiskalnej. Przy pomocy modelu wahadła ustalono, jaki charakter miała prowadzona polityka monetarna i fiskalna oraz jak finalnie kształtowała się polityka gospodarcza. Przez dominację opcji którejś z polityk rozumie się, iż w czasie cykli koniunkturalnych poziom stopy inflacji lub deficytu wahał się silniej w celu stabilizacji gospodarczej. Jednym z etapów badań było przeanalizowanie prowadzonej polityki monetarnej i wykazanie czy istnieje związek pomiędzy kształtowaniem się stóp procentowych a kształtowaniem się stopy inflacji. W podobny sposób przeanalizowana została polityka fiskalna. W artykule podjęto próbę ustalenia, czy prowadzona polityka gospodarcza była słuszna i racjonalna, oraz czy miała faktyczny wpływ na sytuację gospodarczą i w jakim stopniu.

Czasopismo: Progress in Economic Sciences
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse