rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Zawartość fosforu, potasu i wapnia w ziarnie wybranych odmian owsa siewnego

Wstęp. Produkty zbożowe odgrywają niezastąpioną rolę jako źródło soli mineralnych. Ziarno obłuszczone jest około 50% uboższe
w popiół od całego ziarna. Najwięcej związków mineralnych jest obecnych w zarodku i warstwie peryferyjnej ziarna. Owies
siewny od stuleci był ważnym zbożem paszowym w rolnictwie oraz składnikiem diety ludzi ubogich.
Dużym postępem genetycznym było wyhodowanie nagoziarnistej formy owsa siewnego.
Bardzo korzystne cechy użytkowe owsa nagoziarnistego dają szansę produkcji żywności o wysokiej jakości biologicznej i pełnowartościowej
paszy dla zwierząt w gospodarstwach ekologicznych.
Cel badań. Celem niniejszej pracy było zbadanie wpływu zróżnicowanej ilości wysiewu na gromadzenie wybranych składników
– fosforu, potasu i wapnia w ziarnie owsa odmian oplewionych i nagoziarnistych.
Materiał i metoda. W latach 2005-2007 przeprowadzono doświadczenie polowe. W każdym roku przed założeniem doświadczenia
pobierano średnie próby glebowe w celu oznaczenia składu granulometrycznego, przyswajalnych form fosforu, potasu
i magnezu, odczynu gleby oraz zawartości próchnicy. Wyniki badań opracowano statystyczne za pomocą analizy wariancji
w poszczególnych latach badań i jako syntezę 3-letnią. Do szczegółowego porównania średnich wyliczono najmniejsze istotne
różnice (NIR) na podstawie testu Tukeya, przy poziomie istotności α = 0,05.
Wyniki badań. Zawartość potasu w ziarnie różnicowały warunki pogodowe w latach badań, gęstość siewu i odmiany. Stwierdzono
również współdziałanie lat z gęstością siewu, co świadczy o tym, że zawartość potasu w kolejnych latach badań zmieniała
się w zależności od gęstości siewu. Zawartość fosforu w ziarnie owsa zmieniała się w zależności od warunków pogodowych oraz
czynników doświadczenia, tj. stosowanych gęstości siewu i odmian. Wzrost zagęszczenia siewu powodował zmniejszanie zawartości
fosforu w ziarnie owsa. Zawartość wapnia w ziarnie owsa zależała od przebiegu pogody w latach badań, gęstości siewu i odmian.
Zawartość wapnia w ziarnie odmian nieoplewionych różniła się istotnie w porównaniu do odmian oplewionych.
Podsumowanie. W przeprowadzonych badaniach największy udział w składzie popiołu ma potas, na drugim miejscu znajduje
się fosfor, najmniej zaś jest wapnia. Odmiany oplewione zgromadziły więcej potasu w porównaniu do odmian nagoziarnistych

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Zaburzenia depresyjne z ewolucyjnego punktu widzenia

Epizod depresyjny stanowi częste zaburzenie zdrowia psychicznego. Jednak zgodnie z teoriami ewolucji cechy wpływające negatywnie na dostosowanie są usuwane z populacji przez selekcję naturalną, czego w przypadku epizodu depresyjnego się nie obserwuje. W celu wyjaśnienia tego paradoksu zaproponowano ewolucjonistyczne hipotezy depresji: • hipotezę immunologiczną (epizod depresyjny jako przedłużona reakcja na infekcję); • hipotezę przywiązania (objawy depresyjne przypominają zachowanie dziecka odłączonego od matki); • hipotezę pozycji społecznej (osobnikom o niskiej pozycji społecznej nie opłaca się konkurować z dominującymi); • hipotezę nawigacji społecznej (objawy depresyjne pełnią funkcję ruminacji – osoba depresyjna intensywnie myśli nad rozwiązaniem swoich problemów – oraz funkcję motywacji społecznej – są ukierunkowane na uzyskanie pomocy); • hipotezę motywacyjną (duża depresja jest nieadaptacyjna, ale lęk przed nią może chronić przed niebezpieczeństwem, podobnie jak ból ostrzega przed urazem). Pewne sformułowania zawarte w powyższych hipotezach pozostają w sprzeczności ze współczesną syntezą ewolucyjną, m.in. opisują strategie ewolucyjnie niestabilne. Sytuacja ta prowokuje pytania: Jeśli objawy depresyjne stanowią część ludzkiej natury i zwiększają dostosowanie, to czy powinny być leczone? Która z przedstawionych hipotez jest poprawna? Po pierwsze, nawet gdy dana cecha jest naturalna i poprawia dostosowanie, nie musi polepszać stanu klinicznego ani dobrostanu pacjenta. Co więcej, to, że „coś jest”, nie oznacza, że „coś musi być”. W odpowiedzi na drugie pytanie proponuje się mechanizm preadaptacji, w którym dana adaptacja może ulec zmianie, by wypełniać nową funkcję. Objawy depresyjne mogły się pojawić jako część odpowiedzi na infekcję bądź odłączenie dziecka od matki i – w miarę rozwoju społecznego grup ludzkich – zaadaptować się do pełnienia innych funkcji.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Woda jako potencjalne źródło zarażenia ludzi i zwierząt pierwotniakami z rodzajów Cryptosporidium i Giardia

Pierwotniaki z rodzaju Cryptosporidium i Giardia to pasożyty przewodu pokarmowego ludzi i zwierząt. Są kosmopolityczne, występują we wszystkich krajach świata. Odgrywają istotną rolę w rozprzestrzenianiu się chorób przenoszonych przez wodę. Pierwotniaki
te przedostają się do wody na skutek jej zanieczyszczenia odchodami ludzkimi i zwierzęcymi, ściekami, osadami ściekowymi.
Monitorowanie źródeł zanieczyszczenia wody pozwala zapobiegać wodnopochodnym epidemiom dotyczących wody pitnej
oraz zbiorników wodnych wykorzystywanych do celów rekreacyjnych. W Polsce badania nad występowaniem Cryptosporidium
spp. i Giardia spp. w środowisku prowadzone są od dwudziestu lat. Wysokie skażenie Cryptosporydium stwierdza się w wodach
powierzchniowych (83%), niższy odsetek prób pozytywnych stwierdza się w wodzie wstępnie uzdatnionej (13%) i kranowej
(22%). W odniesieniu do Giardia zanieczyszczenie wód powierzchniowych wynosi 57% i jest znacznie niższe niż w przypadku
Cryptosporidium. Natomiast w przypadku wody wstępnie uzdatnionej i kranowej jest identyczne jak w przypadku Cryptosporidium.
Zarażenia pasożytniczymi pierwotniakami są często problemem niedocenianym przez lekarzy. Niedobory w ogólnie dostępnych
informacjach, trudności w interpretacji wyników badań, brak dostatecznych standardów diagnostycznych powodują obniżone
zainteresowanie tą grupą patogenów, które odgrywają istotną rolę w rozprzestrzenianiu chorób przenoszonych przez wodę.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Środki ochrony roślin a zdrowie rolników – biomarkery oraz możliwości ich wykorzystania do oceny ekspozycji na pestycydy

Pestycydy to substancje syntetyczne lub naturalne stosowane do zwalczania organizmów szkodliwych lub niepożądanych. Wśród
obecnie stosowanych insektycydów najbardziej niebezpieczne, ze względu na ryzyko ostrych zatruć, są związki fosforoorganiczne.
Jednak także długotrwała ekspozycja na toksyczne działanie pestycydów w najbliższym otoczeniu lub środowisku pracy niesie ze
sobą ryzyko zdrowotne. Stopień narażenia środowiskowego i zawodowego na działanie insektycydów fosfoorganicznych może
być monitorowany za pomocą biologicznych wskaźników oceniających ekspozycję, ryzyko zdrowotne czy osobniczą wrażliwość
na toksyczne działanie tych pestycydów. Praca przedstawia najczęściej stosowane biomarkery wczesnych skutków biologicznych
ekspozycji na pestycydy fosfoorganiczne, ze szczególnym naciskiem na genotoksyczne skutki powodowane narażeniem na te
związki. Podsumowuje również możliwości i ograniczenia, jakie posiadają biomarkery wykorzystywane do oceny i identyfi kacji
ekspozycji środowiskowej/zawodowej na działanie pestycydów.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Występowanie Clostridium tetani w środowisku hodowlanym koni

Wstęp. W dobie propagowania aktywnego wypoczynku zagrożenie zakażenia tężcem u ludzi mających kontakt z końmi przez
uprawianie sportów jeździeckich lub choćby rekreacyjnie nie budzi wątpliwości. Przeprowadzone w niniejszej pracy badania nad
izolacją toksyno twórczych szczepów Clostridium tetani z otocznia koni potwierdziły aktualne niebezpieczeństwo zachorowania
na tężec u ludzi i zwierząt.
Cel badań. Celem badań była próba wyizolowania Clostridium teteani z otoczenia hodowlanego koni.
Materiał badań. Badania przeprowadzono w 2 ośrodkach hodowli koni i 1 prywatnym ośrodku jeździeckim. Materiał badawczy stanowiło po 8 próbek: siana i owsa, kurzu stajennego, kału, ściółki i gleby. W każdym z ośrodków pobrano próby wg tego
samego schematu. Z każdych 8 prób z poszczególnych obiektów stworzono po 1 próbie zbiorczej, którą traktowano jako próbę
reprezentatywną.
Wyniki. Kolonie bakteryjne charakteryzujące się cechami typowymi dla Clostridium tetani wyizolowano z prób: kału, ściółki, kurzu
i paszy. Bakterii takich nie wyhodowano z wierzchnich warstw gleby okresowo lub stale znajdujących się pod wpływem działania
promieni słonecznych. W oparciu o uzyskane wyniki badań stwierdzono, że materiał biologiczny środowiska hodowlanego koni
zawierał bakterie Cl. tetani, przez co stanowił zagrożenie dla zdrowia i życia zwierząt oraz ludzi.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Przegląd w pełni strukturalizowanych narzędzi do oceny zaburzeń psychicznych w populacji dzieci i młodzieży

W pełni strukturalizowane kwestionariusze pozwalają na badanie większości zaburzeń psychicznych występujących w populacji pacjentów małoletnich. Badanie jest możliwe do wykonania w stosunkowo krótkim czasie oraz nie wymaga obecności specjalisty w dziedzinie psychiatrii dzieci i młodzieży. Ze względu na możliwość przeprowadzania wywiadów przez odpowiednio przeszkolonych ankieterów narzędzia te stosuje się głównie w badaniach obejmujących duże grupy. Niemniej jednak wywiady strukturalizowane są także coraz częściej używane w praktyce klinicznej. Artykuł stanowi przegląd aktualnie dostępnych kwestionariuszy w pełni strukturalizowanych przeznaczonych do badania dzieci i młodzieży; uwzględniają one większość zaburzeń psychicznych występujących w tej grupie wiekowej. Przedstawiono trzy kwestionariusze: Mały Międzynarodowy Kwestionariusz Neuropsychiatryczny dla Dzieci i Młodzieży, Diagnostic Interview Schedule for Children oraz Children’s Interview for Psychiatric Syndromes. Przegląd uwzględnia wykaz zaburzeń psychicznych wziętych pod uwagę w każdym kwestionariuszu, grupę wiekową, czas przeprowadzania badania i szkolenia ankieterów, pokrewne wersje kwestionariuszy i dostępność wersji językowych. Zestawienie kwestionariuszy ułatwia wstępne zapoznanie się z istniejącymi narzędziami. Do tej pory powstała polska wersja tylko jednego z nich – Małego Międzynarodowego Kwestionariusza dla Dzieci i Młodzieży. Pozostałych narzędzi nie przetłumaczono i nie przystosowano do warunków polskich, nie ma więc niestety możliwości ich użycia w codziennej praktyce naukowej i klinicznej w naszym kraju.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Nawozy sztuczne, azotyny, a nowotwory złośliwe

Azot jest jednym z najważniejszych pierwiastków w przyrodzie, będąc głównym składnikiem atmosfery oraz składnikiem budulcowym DNA i białek wszystkich organizmów.
Zawartość związków azotowych w glebie decyduje o jej żyzności. Dlatego więc związki azotu są szeroko stosowane w postaci
sztucznych nawozów w celu zwiększenia plonów. Nadmiar zastosowanych nawozów, nie zbilansowany z intensywnością produkcji
roślinnej, może stać się źródłem zanieczyszczenia azotanami wód powierzchownych oraz żywności.
Związki azotu stosowane są również jako konserwanty żywności, zapobiegające rozwojowi bakterii jadu kiełbasianego (peklowanie). Podczas przetwarzania konserwowanych produktów azotany wchodzą w reakcję z zawartymi w mięsie aminami tworząc
karcinogenne nitrozoaminy. Opisuje się związek nitrozoamin z rozwojem nowotworów przewodu pokarmowego (rak żołądka,
rak jelita grubego, rak przełyku). Sygnalizowana jest również obecność w nawozach sztucznych soli metali ciężkich (ołów, arsen,
kadm), które między innymi, mają wpływ na rozwój nowotworów przewodu pokarmowego i układu moczowego.
Przedstawiono pokrótce sytuację epidemiologiczną i czynniki etiologiczne nowotworów żołądka, jelita grubego i przełyku.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Wstępne wyniki badań seroepidemiologicznych i klinicznych w kierunku gorączki Q u osób zawodowo narażonych

Gorączka Q (febris Q, coxiellosis) jest występującą globalnie chorobą ludzi i wielu gatunków zwierząt. Wywołuje ją, namnażająca
się wewnątrzkomórkowo, bakteria Coxiella burnetii (rząd Legionellales), wytwarzająca spory – wyjątkowo wytrzymałe na działanie
czynników fi zyko-chemicznych. W Polsce, jako choroba ludzi, znana jest od 1956 roku, zaś najczęstszym źródłem zakażenia dla
ludzi są: zakażone bydło i owce oraz skażone środowisko bytowania tych zwierząt. Wycinkowo jedynie rozpoznana epidemiologicznie i sporadycznie diagnozowana u ludzi, występuje niewątpliwie na terenie całego kraju. Ofi cjalnie zgłaszane przypadki
u ludzi, odzwierciedlają (według szacunku jednego z nas, jedynie około 1% przypadków klinicznych u ludzi w Polsce). Motywem
przedstawionych poniżej badań, były 3 ogniska epizootyczno-epidemiczne, które pojawiły się latem i wczesną jesienią 2008 roku,
na pograniczu województw lubelskiego i podkarpackiego, zrazu u krów mlecznych i wtórnie, u ludzi z grup narażenia zawodowego.
W pracy przedstawiono wstępne wyniki badań w kierunku gorączki Q u osób zawodowo narażonych. Przebadano serologicznie
grupę 135 osób. W celu wykazania obecności przeciwciał IgG zastosowano metodę immunofl uorescencji pośredniej (IFA) w fazie
I i II oraz metodę odczynu wiązania dopełniacza (OWD) w fazie II.
Przedstawione wyniki traktujemy jako wstępne, zaś badania kontynuujemy wespół z Laboratorium Diagnostyki Serologicznej
Państwowego Instytutu Weterynaryjnego – Państwowego Instytutu Badawczego w Puławach, której kierownikiem jest dr wet.
Krzysztof Niemczuk, uczestnik wspólnego Grantu, oraz z oddziałami obserwacyjno-zakaźnymi w Biłgoraju i Dębicy i Narodowym
Instytutem Zdrowia Publicznego-Państwowym Zakładem Higieny

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Czy szpital psychiatryczny jest (nadal) instytucją totalną?

Pół wieku temu Erving Goffman sformułował koncepcję szpitala psychiatrycznego jako instytucji totalnej. Zdaniem badacza w miejscu tym personel w pełni panuje nad pacjentem: jego czasem, życiem prywatnym, możliwością poruszania się. Szpital psychiatryczny to miejsce szczególne. Na jego terenie leczone są schorzenia, których objawów często nie potrafimy dostrzec i właściwie ocenić. Jest to również placówka unikalna pod kątem prawnym. Do oddziału psychiatrycznego – w pewnych okolicznościach – można przyjąć pacjenta bez jego zgody; można tam także zastosować przymus bezpośredni. W Polsce od 20 lat funkcjonuje ustawa o ochronie zdrowia psychicznego, której zapisy stoją na straży praw człowieka chorego/zaburzonego psychicznie. Celem ustawy było wprowadzenie standardów broniących praw i wolności pacjenta oddziału psychiatrycznego. W dokumencie uwzględniono ponadto zasady stosowania przymusu bezpośredniego wobec osób leczonych na oddziałach psychiatrycznych i pensjonariuszy domów pomocy społecznej, zasady przymusowego przyjęcia pacjenta do szpitala psychiatrycznego, zasady ochrony praw pacjenta szpitala psychiatrycznego (w tym kompetencje sądu opiekuńczego i Rzecznika Praw Pacjenta Szpitala Psychiatrycznego) oraz zasady dotyczące tajemnicy informacji związanych z pacjentem doświadczającym zaburzeń psychicznych. Warto rozważyć, czy pojawienie się podobnych dokumentów sprawia, że szpital psychiatryczny traci charakter totalny. Być może kluczowe są raczej elementy promujące konkretne formy relacji między personelem a pacjentem. Jakie zatem aspekty prawno-społeczne powinna uwzględniać odpowiedzialna polityka ochrony zdrowia psychicznego?

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Współczesne trendy usuwania tłuszczu z żywności w aspekcie zdrowej diety człowieka

Wstęp. W przemyśle mięsnym od wielu lat stosowane są różnego rodzaju dodatki oraz zamienniki tłuszczu. Poza głównym celem
jakim jest redukcja tłuszczu obniżają również zawartość cholesterolu oraz wartość kaloryczną, dobrze wiążą wodę dzięki czemu
powodują poprawienie tekstury gotowego wyrobu. Przeprowadzone badania miały na celu zbadanie czystości mikrobiologicznej
w kiełbasach drobnorozdrobnionych, typu „parówka” z dodatkiem ośmiu różnych dodatków pełniących funkcję zamienników
tłuszczu. Oznaczano liczbę drobnoustrojów mezofi nych, drożdży i pleśni oraz bakterii kwaszących typu mlekowego.
Materiał i Metody. Produkty przeznaczone do badań otrzymano według standardowej receptury. Jako próbę kontrolną przyjęto
dodatek hydrolizatu białka sojowego, powszechnie stosowanego przy produkcji tego typu wyrobów. Natomiast jako pozostałe
zamienniki stosowano: mączkę owsianą, gryczaną, kukurydzianą, ziemniaczaną, chitozan grzybowy, mączkę chleba świętojańskiego, mączkę z pszenicy durum. Badania czystości mikrobiologicznej dokonano bezpośrednio po procesie, po 2 i 4 tygodniowym
przechowywaniu w temperaturze 5°C. Badania mikrobiologiczne wykonano według PN-A-82055-1 „Mięso i przetwory mięsne.
Badania mikrobiologiczne”.
Wyniki. Czystość mikrobiologiczna badanych kiełbas dla wszystkich dodatków mieściła się w dopuszczalnej normie (do 100).
Wnioski. W przypadku chitozanu i mąki gryczanej w miarę wydłużania okresu przechowywania liczba drobnoustrojów malała,
co jest spowodowane właściwościami przeciwutleniającymi badanych dodatków. Podobną cechę posiada również mączka chleba
świętojańskiego, lecz wydłużenie czasu przechowywania do 4 tygodni spowodowało już ponowne namnażanie drobnoustrojów.
W przypadku pozostałych dodatków wydłużenie czasu przechowywania wpływało na wzrost ilości drobnoustrojów.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Rolnictwo ekologiczne a jakość wody

W rolnictwie ekologicznym ingerencja człowieka jest ograniczona do niezbędnego minimum.
Ten sposób gospodarowania jest alternatywą dla rolnictwa konwencjonalnego, a głównym celem jest wytwarzanie żywności
o wysokich walorach odżywczych, tzw. „zdrowej żywności”. Zachowana równowaga ekologiczna, zrównoważona produkcja
roślinna i zwierzęca w gospodarstwach, zapewnia samowystarczalność w zakresie produkcji paszy dla zwierząt, oraz nawozów
(naturalnych) dla upraw rolnych. Zwierzęta gospodarskie powinny być hodowane bez użycia antybiotyków, hormonów i innych
substancji niezgodnych z ich naturalnymi potrzebami, powinny mieć zapewniony dobrostan, odpowiednią powierzchnię w pomieszczeniach, dostęp do wybiegów, pastwisk, czystej wody itp.
Rolnictwo ekologiczne nie powinno stanowić zagrożenia dla środowiska, powinno natomiast podejmować działania na rzecz
jego ochrony. Gospodarowanie zasobami naturalnymi (np. wody) powinno odbywać się z poszanowaniem praw przyrody.
Rolnictwo ekologiczne minimalizuje ryzyko eutrofi zacji zbiorników wodnych, (nadmiernego rozwoju glonów) powodowanej
wymywaniem z gleby składników nawozów sztucznych, co w efekcie sprzyja równowadze biologicznej w biotopie wodnym,
dobremu rozwojowi wodnych roślin i zwierząt. Jednak ekologiczny system gospodarowania może negatywnie wpływać na
bakteriologiczną czystość zasobów wody, (podstawowymi nawozami stosowanymi w tym systemie są nawozy naturalne: takie
jak gnój, gnojowica, woda gnojna, oraz mniej groźne kompost i nawozy zielone).
Dlatego w celu ochrony zasobów wody bardzo ważne jest: właściwe postępowanie z nawozami naturalnymi oraz właściwa
gospodarka ściekami bytowymi, budowanie dobrej jakości (szczelne) szamb, ubikacji ziemnych z właściwym usytuowaniem
(z zachowaniem stref ochronnych).

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Środowiskowe zagrożenia biologiczne dla kobiet ciężarnych – występowanie i profilaktyka

Toxoplasma gondii, Listeria monocytogenes i Borrelia burgdorferi należą do istotnych środowiskowych zagrożeń biologicznych dla
kobiet ciężarnych i ich dzieci.
Toksoplazmoza jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych zakażeń pasożytniczych człowieka. Dane Światowej Organizacji
Zdrowia wskazują, iż zakażenie T. gondii obejmuje około 1/3 ludności świata. Zakażenie T. gondii jest rozpowszechnione na całym
świecie wśród ludzi i zwierząt (szczury, psy, koty, bydło, owce, kury, świnie). W populacji ludzkiej częstość zakażenia waha się
zależnie od klimatu, sposobu odżywiania oraz warunków sanitarno-epidemiologicznych od 5 do 90%.
Listerioza jest chorobą wywołaną zakażeniem przez wszechobecną Gram-dodatnią pałeczkę Listeria monocytogenes (wywołującą hemolizę), chorobotwórczą dla wielu gatunków zwierząt. Najczęściej objawowa listerioza występuje u płodów (rozsiana
niemowlęca postać listeriozy), u noworodków i u pacjentów z obniżoną odpornością.
Borelioza występuje na całym świecie. Do infekcji dochodzi w wyniku ukąszenia przez kleszcza z rodzaju Ixodes, zakażonego
patogennymi krętkami.
W artykule przedstawiono epidemiologię powyższych zakażeń w tym przede wszystkim źródła infekcji oraz potencjalne negatywne skutki infekcji dla kobiet ciężarnych, płodów i dzieci. Omówiono również właściwe zachowania sanitarno-higieniczne
umożliwiające zapobieganie tym zakażeniom. We wszystkich przedstawionych infekcjach najbardziej skuteczna jest bowiem
profi laktyka, polegająca na niedopuszczeniu do wystąpienia zakażenia.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Narażenie pracowników fermy zwierząt futerkowych na aerozol biologiczny

Wstęp. Postępujący rozwój przemysłu i transportu, a także powstawanie większych obszarów zurbanizowanych powoduje
niestety koncentrację źródeł emisji zanieczyszczeń powietrza na stosunkowo niewielkich przestrzeniach, do których zaliczają
się duże ośrodki hodowli i fermy zwierząt. Do powietrza są wprowadzane znaczne ilości szkodliwych zanieczyszczeń, takich jak:
związki organiczne, związki nieorganiczne azotu, siarki, węgla i inne, a także pyły, i drobnoustroje m.in. bakterie i grzyby.
Cel badań. Celem badań była ocena stopnia zanieczyszczenia powietrza oraz narażenia pracowników fermy mięsożernych
zwierząt futerkowych na aerozol biologiczny.
Materiał i metody. Badania mikrobiologicznego zanieczyszczenia powietrza wewnątrz pomieszczeń fermowych tj. pomieszczenia socjalne i kuchnia paszowa prowadzono w 5 cyklach miesięcznych w dwóch powtórzeniach, w godzinach rannych (na
przełomie marca, kwietnia, czerwca, listopada i grudnia). Uzyskiwane wartości aerozolu biologicznego porównywano do tła fermy.
Jednocześnie prowadzono pomiar podstawowych parametrów mikroklimatycznych (ruch powietrza, temperatura, wilgotność
względna).
Wyniki badań. Analiza materiału pozyskanego w budynkach socjalnych pracowników fermy wykazała średnią koncentrację
ogólnej liczby bakterii na poziomie 1,3 × 103 CFU/m3
, zaś w powietrzu kuchni paszowej na poziomie 1,7 × 103 CFU/m3
. Ogólna zawartość grzybów w powietrzu wewnętrznym pomieszczeń uśredniona dla całego okresu badawczego wynosiła 1,2 × 103
 i była
zbliżona do koncentracji bioaerozolu w kuchni paszowej (1,4 × 103 CFU/m3
). W okresie jesienno-zimowym stwierdzano wyraźny
wzrost stężenia aerozolu bakteryjnego i grzybowego wewnątrz badanych pomieszczeń.
Podsumowanie. W pomieszczeniach socjalnych fermy zwierząt futerkowych nie odnotowano przekroczeń poziomów aerozolu
biologicznego uznawanych za niebezpieczne dla zdrowia. Stwierdzone stężenia bioaerozoli na stanowiskach pracy mogą stanowić niebezpieczeństwo w przypadku nieprzestrzegania przepisów BHP, gdyż w prowadzonych badaniach nie uwzględniono
przynależności bioaerozoli do poszczególnych grup zagrożenia.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu