rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Nowe stanowiska źródeł z martwicami wapiennymi na obszarze Beskidu Małego

W artykule przedstawiono charakterystykę hydrograficzno-hydrochemiczną źródeł z wytraceniami martwic wapiennych położonych na obszarze Beskidu Małego. Źródła tego typu wraz z charakterystycznymi zbiorowiskami Cratoneurion commutati zaliczone zostały do siedlisk przyrodniczych o znaczeniu priorytetowym (kod Natura 2000: 7220). Wykazano, że depozycja martwic wapiennych zachodzi w źródłach o zróżnicowanej mineralizacji wód. Ma ona również charakter okresowy, przypada głównie na lato.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Badania ścieków poudojowych w wybranych gospodarstwach rolnych województwa podlaskiego

Analiza literatury i prasy branżowej wykazała, że ścieki poudojowe nie są dostatecznie poznane i scharakteryzowane co do ich ilości i jakości. Przeprowadzono badania ankietowe na grupie 100 rolników – producentów mleka na temat gospodarki ściekami poudojowymi. W kilku wybranych gospodarstwach województwa podlaskiego przeprowadzono badania ścieków poudojowych w różnych systemach ich produkcji i oczyszczania. W pobranych próbkach oznaczono zawartość: ChZT, BZT<sub>5</sub>, zawiesiny ogólnej, azotu ogólnego, azotu amonowego, azotu azotanowego, fosforu całkowitego, fosforanów oraz pH. W wyniku badań ustalono, iż rolnicy w swoich gospodarstwach nie kontrolują ilości i jakości odprowadzanych ścieków poudojowych. Ilość i jakość tych ścieków są zależne od zastosowanego systemu dojenia. Substancje chemiczne zużyte do mycia urządzeń do dojenia mają duży wpływ na pH ścieków i mogą powodować powstawanie ścieków o charakterze kwaśnym lub zasadowym.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Istota i zadania inżynierii ekologicznej (ekoinżynierii)

Inżynieria Ekologiczna zdecydowano wznowić treść tematu „Istota i zadania inżynierii ekologicznej” zamieszczonego w materiałach seminarium naukowego „Inżynieria środowiska rolniczego” (Lublin 1996), a także przedstawić najważniejsze dokonania PTIE oraz wynikające z nich wnioski. Inżynieria ekologiczna to teoretyczna i stosowana wiedza z wielu dziedzin nauki i techniki, stanowiąca podstawę racjonalnego użytkowania i ochrony środowiska przyrodniczego oraz naturalnych i antropogenicznych zasobów. Służy ona ekologicznemu rozwojowi cywilizacji. Zręby inżynierii ekologicznej są najstarszymi (obok medycyny) dziedzinami nauki i techniki. Po wznowionym tekście omówiono wiodące działania i dokonania Polskiego Towarzystwa Inżynierii Ekologicznej w latach 1990–2014.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena stanu roślinności na zielonych ścianach z wykorzystaniem metod teledetekcyjnych

Badania nad możliwością wykorzystania metod teledetekcyjnych w celu oceny stanu roślinności na zielonych ścianach wykonano na modelach doświadczalnych w latach 2010–2011. Analizowano dwa modele różniące się pomiędzy sobą podłożem wegetacyjnym: model retencyjny (MR I) z substratem glebowym oraz model ekonomiczny (ME II) z filcem hydroponicznym. W poszczególnych panelach posadzono rośliny reprezentujące krzewy, byliny oraz trawy. Łącznie na modelach doświadczalnych zastosowano 60 gatunków roślin dobranych w zależności od wystawy ścian. Ocenę kondycji roślin wykonano na podstawie prowadzonych obserwacji terenowych oraz analizy znormalizowanego wskaźnika roślinności NDVI (ang. Normalized Difference Vegetation Index). Stwierdzono, że roślinność na modelu retencyjnym (MR I) posiada znacznie wyższe wartości wskaźnika NDVI w porównaniu z modelem ekonomicznym (ME II). Porównanie procentowego pokrycia paneli modelu retencyjnego (MR I) i ekonomicznego (ME II) przez roślinny wykonano poprzez oddzielenie płaszczyzny tła od powierzchni roślin, ustalając jako kryterium podziału wskaźnik NDVI z przedziału od -1 do 0,2. Wykazano wyraźny kontrast pomiędzy stopniem pokrycia na badanych modelach na poszczególnych elewacjach. Na modelu retencyjnym (MR I) pokrycie paneli roślinami było znacznie większe niż na modelu ekonomicznym (ME II), gdzie rozwój roślin był ograniczony. Rozwój roślinności na modelu retencyjnym (MR I) z wykorzystaniem substratu glebowego w panelach roślinnych był prawidłowy co wskazuje na możliwość stosowania tego typu rozwiązań w warunkach klimatycznych Dolnego Śląska. Roślinność na modelu ekonomicznym (ME II) charakteryzuje gorszy rozwój w całym okresie wegetacyjnym, dlatego też nie jest on zalecany. Badania wykazały, że możliwa jest ocena stanu roślinności na zielonych ścianach z wykorzystaniem metod teledetekcyjnych bazujących na zmodyfikowanym sprzęcie fotograficznym.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena możliwości rolniczego wykorzystania osadów ściekowych pochodzących z oczyszczalni ścieków w Olecku

W Krajowym Planie Gospodarki Odpadami (KPGO 2014) jedną z zalecanych metod odzysku jest wykorzystanie osadów ściekowych na cele rolnicze lub do rekultywacji terenów. Osady o dużej zawartości substancji organicznych, mikroelementów i związków biogennych mają walory glebotwórcze oraz nawozowe. W planie założono, że do 2020 r. ok. 30% ilości wytworzonych osadów ściekowych będzie wykorzystanych rolniczo, a 15% będzie stosowanych przy rekultywacji terenów. Przed wprowadzeniem osadów do gruntu należy spełnić wymogi bezpieczeństwa sanitarnego, a także chemicznego, m.in. dzięki zastosowaniu procesu autotermicznej tlenowej stabilizacji osadów ściekowych (ATSO). Przedstawiony w pracy proces przyczynił się do higienizacji osadów oraz ograniczenia zawartości metali ciężkich w ściekach pochodzących z oczyszczalni ścieków w Olecku. Uzyskany po higenizacji osad ściekowy charakteryzował się małą zawartością metali ciężkich, a także pozbawiony był mikroorganizmów. Stwierdzono ponadto dużą zawartość fosforu oraz wapnia. Istnieje zatem możliwość wykorzystania badanego osadu w rolnictwie.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Urządzenia melioracyjne ich stan techniczny i rola w ekoinżynierii i ochronie środowiska obszarów rolniczych województwa podlaskiego

W pracy przedstawiono stan melioracji wodnych na użytkach rolnych województwa podlaskiego. Aktualnie w województwie urządzenia melioracyjne występują na powierzchni ok. 360 tys. ha, co stanowi ok 30% całkowitej powierzchni użytków rolnych. Najwięcej urządzeń melioracji wodnych szczegółowych występuje na użytkach zielonych i na gruntach ornych dobrych klas. Stan urządzeń melioracyjnych szczegółowych jest słaby : nie pozwalają one na sprawne regulowanie uwilgotnienia w glebach. Zły stan techniczny urządzeń melioracyjnych szczegółowych wynika z braku systematycznej ich konserwacji i niewłaściwej eksploatacji, a także zaniechania użytkowania gruntów ornych i trwałych użytków zielonych. Właściwie eksploatowane i konserwowane rowy melioracyjne i budowle na obiektach zmeliorowanych, pozwalają na poprawę jakości środowiska przyrodniczego na obszarach wiejskich.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Selektywna zbiórka odpadów komunalnych w aspekcie wiedzy i partycypacji społecznej

Praca prezentuje stan wiedzy i stopień zaangażowania mieszkańców Darłowa w proces segregacji odpadów komunalnych. Oceny dokonano w oparciu o ankietyzację lokalnej społeczności, która została podzielona na 100 osobowe grupy w zależności od wieku oraz wykształcenia. Z uzyskanych danych wynika, że mieszkańcy wykazują zadawalający stan wiedzy na temat konieczności selekcjonowania odpadów oraz poprawnie wyróżniają ich pod-stawowe frakcje takie jak papier, szkło, metale czy tworzywa sztuczne. Spośród ankietowanych grup, najmłodsza, reprezentowana przez młodzież w wieku 18–25 lat ujawniła najmniejszą wiedzę i aktywność w realizacji procesu selekcjonowania odpadów. Uzyskane wyniki z ankiet wskazują na zadawalająca formę informacji mieszkańców o zasadach segregacji przez lokalne samorządy, aczkolwiek prowadzoną w niezbyt precyzyjny sposób.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Usuwanie biomasy z oczek wodnych i małych zbiorników naturalnych przy użyciu filtrów włókninowych

Małe zbiorniki, np. oczka wodne, pełnią w środowisku wiele funkcji, między innymi biocenotycznych, hydrologicznych, klimatycznych, sozologicznych, krajobrazowych oraz estetycznych. Ze względu na małe rozmiary, zbiorniki te charakteryzują się dużą wrażliwością na czynniki zewnętrzne i wewnętrzne, stanowią też często naturalny odbiornik zanieczyszczeń. Filtry włókninowe są od kilkunastu lat badane pod kątem oczyszczania ścieków bytowych podczyszczonych w osadniku gnilnym. Celem badań było zweryfikowanie możliwości zasto-sowania tego typu filtrów do oczyszczania wody w naturalnych, małych zbiornikach. Skuteczność działania filtrów testowano na wodzie pochodzącej z oczka wodnego, charakteryzującej się wysokim stężeniem biogenów i intensywnym zakwitem fitoplanktonu. Badania prowadzono na trzech filtrach (cztery warstwy geowłókniny TS 20). Mierzono podstawowe wskaźniki jakości wody: zawiesinę ogólną, mętność, ChZT i BZT5, temperaturę, pH i tlen rozpuszczony. Uzyskane wyniki badań można uznać za satysfakcjonujące w zakresie oczyszczania mechanicznego (usuwanie mętności i zawiesiny ogólnej). Ważnym pozytywnym efektem działania filtrów jest natlenianie oczyszczanej wody, co ma szczególne znaczenie dla ryb.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Agroekologiczne i plonotwórcze działanie wapnowania gleb

Ekologiczne i plonotwórcze znaczenie wapnowania gleb rozpoznano i ceniono w rolnictwie od dawna, toteż stanowi ono bardzo istotny element racjonalnej agrotechniki. W rolnictwie polskim dopiero pod koniec lat sześćdziesiątych ostatniego stulecia stosowano około 100 kg CaO na hektar w kraju. W roku 1975 średnie krajowe zużycie CaO wyniosło 120,8 kg/ha, ale wahało się od 23,2 kg/ha w województwie częstochowskim do 428 kg w województwie opolskim. Największe zużycie CaO (202 kg/ha) zarejestrowano w 1989 roku, ale międzywojewódzkie różnice mieściły się w przedziale od 43 kg/ha w województwie krakowskim do 424 kg/ha w słupskim. W roku gospodarczym 1995/1996 nastąpił raptowny spadek krajowego zużycia CaO (o około 40 kg/ha), który postępował do roku 2004/2005. Kolejny, około 60% spadek zużycia CaO w kg/ha zarejestrowano w latach 2009/2010 –2011/2012. Według spisu rolnego 2010 r. krajowe zużycie CaO wyniosło 40,5 kg UR w dobrej kulturze, ale tylko 10,4 kg w województwie świętokrzyskim i 12,9 kg w małopolskim. Plony 4 zbóż oraz rzepaku i rzepiku w latach 1975–1998 synchronizowały wyraźnie ze zużyciem wapna nawozowego w latach 1975–1998. Nie stwierdzono natomiast wyraźnej zależności wielkości plonów od wskaźnika waloryzacji rolniczej przestrzeni produkcyjnej. Analogiczną synchronizację plonów rzepaku i rzepiku ze zużyciem CaO/ha stwierdzono w latach 1999–2012. Malejące zużycie CaO począwszy od 1995 do 2013 roku stanowi poważne zagrożenie ekologicznych i plonotwórczych właściwości środowiska glebowego. Zjawisko to będzie się nasilało, także w miarę malejącego nawożenia organicznego (obornika, nawozu zielonego, kompostu). Ponadto dla ekologicznych i produkcyjnych funkcji gleb użytkowanych rolniczo szkodliwe jest postępujące wyprowadza- nie niejadalnych i niepaszowych części roślin z agrosystemu. Dotyczy to zwłaszcza uprawy roślin na potrzeby energetyczne, a także energetycznego spalania słomy.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ intensywnych opadów deszczu na wymywanie substancji biogennych ze zlewni rolniczej

W pracy przedstawiono wyniki pomiarów wielkości opadów atmosferycznych, natężenia przepływu oraz stężenia azotanów, fosforanów i jonów amonowych w wodach niewielkiego cieku w krajobrazie rolniczym w okolicach Białegostoku. Stwierdzono, że występowanie gwałtownych opadów deszczu może przyczynić się do pogorszenia jakości wód cieku w krajobrazie rolniczym. Stężenie substancji rozpuszczonych rośnie w trakcie zwiększonego natężenia przepływu wody w cieku, a maleje w trakcie niskich stanów wody. Podczas półrocza letniego w 2009 r. wody niewielkiego cieku transportowały około 365 kg ładunku azotanów, 12 kg jonów amonowych i około 5 kg fosforanów. Natomiast w roku 2010 w miesiącach maj – wrzesień, w wodzie cieku odnotowano około 1139 kg ładunku azotanów, 8 kg jonów amonowych i około 19 kg fosforanów. W związku z tym wezbrania wywołane opadami deszczu są okresem intensywnego wymywania biogenów.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena wpływu przydomowych oczyszczalni ścieków z drenażem rozsączającym na jakość wód podziemnych w studniach kopanych i głębinowych

W pracy przedstawiono ocenę wpływu przydomowych oczyszczalni ścieków z drenażem rozsączającym na jakość wód podziemnych w studniach kopanych i głębinowych w miejscowości Kwasówka w gminie Drelów (woj. lubelskie). Na badanym obszarze nie ma sieci kanalizacyjnej i wodociągowej, a ludność miejscowa korzysta ze studni kopanych lub głębinowych. Ścieki powstające w gospodarstwach domowych trafiają do zbiorników bezodpływowych lub przydomowych oczyszczalni ścieków z drenażem rozsączającym. Badania jakości wód podziemnych ze studni wykonywano w 2013 r. W ramach badań wykonano 4 serie analiz, podczas których określano: twardość ogólną, pH oraz przewodność elektrolityczną, jak również zawartość NO<sub>3</sub>, NO<sub>2</sub>, NH<sub>4</sub>, Cl, SO<sub>4</sub>, Fe, Mn oraz bakterii z grupy coli i coli typu kałowego, bakterii mezofilnych i psychrofilnych. Z badań wynika, że wody ze studni głębinowych są w znacznym stopniu zanieczyszczone żelazem, ponadto w kilku studniach kopanych odnotowano przekroczenie dopuszczalnych stężeń amoniaku, azotanów, manganu i siarczanów. Badania mikrobiologiczne wskazują na wyraźne zanieczyszczenie analizowanych wód studziennych ściekami bytowymi. Należy niezwłocznie podjąć działania mające na celu poprawę jakości wód użytkowanych przez mieszkańców miejscowości Kwasówka.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Biowęgiel jako materiał pomocniczy w procesie produkcji biogazu

Biowęgiel z uwagi na swoje właściwości fizyko-chemiczne może znaleźć zastosowanie w wielu obszarach inżynierii i ochrony środowiska. Ostatnie doniesienia literaturowe podają, że biowęgiel może być również wykorzystywany do zwiększenia efektywności produkcji biogazu. O jego przydatności decydują m.in. takie właściwości jak stabilność pod względem chemicznym, rozwinięta powierzchnia właściwa, mikroporowatość oraz obecność grup funkcyjnych. Wyniki nielicznych prac badawczych wskazują, że biowęgiel może przyczyniać się do wzrostu tempa mineralizacji materii organicznej i produkcji metanu. Z uwagi na relatywnie wysoki koszt biowęgla wskazuje się na przyjęcie kompleksowego rozwiązania w produkcji biogazu zakładającego zastosowanie biowęgla do: (1) pozyskiwania biomasy do produkcji biogazu (dodatek do paszy i ściółki, polepszacz do gleb), (2) przygotowania wsadu do procesu fermentacji (dodatek do wsadu), (3) zaszczepiania wsadu w procesie fermentacji (nośnik mikroorganizmów), (4) oczyszczania biogazu (absorbent zanieczyszczeń), (5) oczyszczania frakcji ciekłej pofermentu (sorbent), (6) zagospodarowanie frakcji stałej pofermentu (substrat do produkcji biowęgla). Jednakże dostępne w literaturze wyniki prac badawczych wymagają dalszych badań i weryfikacji w warunkach rzeczywistych oraz poznania i wyjaśnienia wpływu biowęgla i jego właściwości na dynamikę przebiegu procesu fermentacji metanowej.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena możliwości podniesienia poziomu wód gruntowych poniżej stopnia piętrzącego Malczyce

Eksploatacja nowobudowanego stopnia wodnego Malczyce spowoduje podział przyległej doliny na dwie strefy – powyżej stopnia woda będzie infiltrować na teren doliny, a w strefie poniżej Odra będzie miała nadal charakter drenujący. Pobranie wody z górnego stanowiska stopnia umożliwi poprawę warunków wodnych na terenach położonych poniżej spiętrzenia. Na prawym brzegu, na wysokości stopnia, zaprojektowany został zbiornik wyrównawczy, z którego woda pobierana będzie m.in. na potrzeby nawadniania lasów a także do zasilania górnego odcinka cieku Młynna-Brzeźnica oraz obszarów wykorzystywanych rolniczo znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie cieku. W pracy przeanalizowano wpływ podniesienia poziomów wody w rzece Młynna-Brzeźnica na zmianę poziomu wód gruntowych w strefie przyległej do cieku. Za pomocą obliczeń analitycznych określono poziomy wód gruntowych przy odpowiednich stanach wody w rzece i na tej podstawie określono przyrosty poziomów wód gruntowych w stosunku do stanu wyjściowego, za jaki uznano poziom wód pomierzonych we wrześniu 2013 r. Wyznaczono również zasięgi skutecznego oddziaływania cieku Młynna-Brzeźnica w warunkach zasilania go wodą z górnego stanowiska Odry przy natężeniu przepływu 0,1 i 0,5 m3∙s1.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Badania właściwości betonu wyprodukowanego z dodakiem popiołu lotnego

Dbałość o środowisko zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju wprowadza możliwość i potrzebę stosowania recyklingu odpadów. Największe możliwości ponownego zagospoda¬rowania popiołów lotnych ma sektor budowlany – branża materiały budowlane. W artykule przedstawiono wyniki badań właściwości (konsystencji, nasiąkliwości, wodoszczelności oraz wytrzymałości na ściskanie po 28 dniach dojrzewania) betonów zwykłych oraz betonów zawierających w swoim składzie maksymalną ilość popiołów lotnych. Prowadzone badania wykazały przydatność popiołu lotnego jako surowca do produkcji betonów.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Klasyfikacja toksyczności ścieków szpitalnych w odniesieniu do kryteriów ich szkodliwości względem biocenoz wodnych

W celu określenia potencjału toksykologicznego, a tym samym prognozowania skutków jakie może wywołać depozycja nieoczyszczonych lub też niedostatecznie oczyszczonych ścieków szpitalnych względem biocenoz zasiedlających akweny wodne stanowiące odbiorniki ścieków po procesie oczyszczania, przeprowadzono analizę ekotoksykologiczną. Badania przeprowadzono na rzeczywistych próbkach ścieków szpitalnych. Zakres analizy ekotoksykologicznej obejmował przeprowadzenie następujących testów: testy immobilizacji skorupiaków Daphnia magna, test przeżywalności skorupiaków z gatunku Thamnocephalus platyourus oraz Artemia salina, a także test inhibicji wzrostu kolonii orzęsków Tetrahymena termophila. W ramach każdego testu, w oparciu o wyniki cząstkowe wyznaczono wartości wskaźników ekotoksykologicznych EC <sub>50</sub> (ang. effect concentration), które następnie przekształcono na jednostki toksyczności TU (ang. Toxic Unit) na podstawie których dokonano klasyfikacji toksyczności analizowanych próbek ścieków. W ramach przeprowadzonych badań, próbki ścieków szpitalnych sklasyfikowane zostały jako medium charakteryzującego się ostrą toksycznością. Z przeprowadzonych badań wynika, że ścieki szpitalne stanowią poważne zagrożenie względem organizmów zasiedlających ekosystemy wodne, a ich niedostateczne oczyszczenie lub też niekontrolowany zrzut do środowiska może wywołać katastrofalne skutki względem organizmów zasiedlających narażoną biocenozę.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza frakcji ChZT w procesach mechaniczno-biologicznego oczyszczania ścieków

Celem badań było wyznaczenie frakcji ChZT w ściekach surowych i ich zmian w ściekach po procesach oczyszczania. Badania prowadzono w oczyszczalni ścieków w Białymstoku o RLM>100000. W ściekach surowych w najwyższych stężeniach występowały frakcje w zawiesinie organicznej wolno biodegradowalnej XS (303,7 mg O<sub>2</sub>/l) oraz związki organiczne rozpuszczone łatwo biodegradowalne SS (263 mg O<sub>2</sub>/l). W niższych ilościach były frakcje nierozkładalne rozpuszczone i w zawiesinie SI (56 mg O<sub>2</sub>/l) oraz XI (101,2 mg O<sub>2</sub>/l). Prawie 80% ChZT całkowitego stanowiły frakcje biologicznie rozkładalne (SS+XS). W ściekach oczyszczonych w najwyższym stężeniu występowała frakcja rozpuszczona niebiodegradowalna SI (56 mg O<sub>2</sub>/l). Przepływ ścieków przez elementy oczyszczalni spowodował całkowite usunięcie frakcji biologiczne rozkładalnej rozpuszczonej SS. Ponad 94,5% ChZT całkowitego w ściekach oczyszczonych stanowiły frakcje biologicznie nierozkładalne (SI+XI). Ponadto na podstawie przeprowadzonej analizy badań stwierdzono następującą skuteczność usuwania zanieczyszczeń: BZT5 – 99,4%, ChZT – 92,9%, azot ogólny – 93,4%, fosfor ogólny – 92%. Po oczyszczeniu ścieków azot amonowy został całkowicie usunięty natomiast stężenie azotanów wzrosło do 4,6 mgN/dm<sup>3</sup>.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wspomaganie denitryfikacji w czterostopniowym biologicznym złożu obrotowym

Celem badań było określenie stopnia wykorzystania substratu organicznego w procesie denitryfikacji z udziałem błony biologicznej w laboratoryjnym modelu czterostopniowego biologicznego złoża obrotowego. Zanurzenie tarcz wynosiło 40%. Jako substrat organiczny zastosowano kwas octowy, wprowadzany do czwartego (ostatniego) stopnia złoża. Obserwowano wykorzystanie substratu dla 2 i 24h. Dla krótszego czasu zanotowano usunięcie 37,9±1,8 mgN·m<sup>-2</sup> przy jednoczesnym wykorzystaniu 499,9±33,2 mgO<sub>2</sub>·m<sup>-2</sup> związków organicznych. Wydłużenie czasu gwarantowało wyższą efektywność denitryfikacji. Stosunek wykorzystanego substratu organicznego do ilości usuniętego azotu wynosił 13:1 i 21:1 odpowiednio dla 2 i 24h.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Pola irygacyjne Osobowice – historia i teraźniejszość

Pola irygacyjne Osobowice pełniły przez przeszło 100 lat funkcję naturalnej oczyszczalni ścieków wrocławskiej aglomeracji miejskiej. Obiekt ten położony jest na Równinie Wrocławskiej, w północnej części Wrocławia – pomiędzy korytami dwóch rzek: Odry i Widawy. Początki funkcjonowania oczyszczalni sięgają lat 80. XIX w. – powierzchnia pól irygowanych zajmowała wtedy około 560 ha. Z czasem obszar ten ulegał systematycznemu powiększaniu, prawie do 1300 ha. W związku z uruchomieniem (i modernizacją w 2012 r.) Wrocławskiej Oczyszczalni Ścieków na Janówku, udział pól irygowanych w procesie oczyszczania ścieków ulegał systematycznemu zmniejszaniu – zarówno pod względem ilości ścieków, jak i powierzchni zalewanej. Eksploatację pól zakończono ostatecznie w roku 2013. W znacznej części powierzchni obszar ten stanowi obecnie użytek ekologiczny, w związku z występowaniem na tym obszarze bogatej fauny i flory. W pracy przedstawiono historię obiektu, szczegóły jego funkcjonowania i gospodarki wodnej w trakcie eksploatacji a także obecny stan pól, głównie pod kątem wód gruntowych, które po zakończeniu zasilania tego terenu ściekami obniżyły się wyraźnie na znacznej jego części.

Czasopismo: Inżynieria Ekologiczna
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka