rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Zmiany użytkowania zlewni Ciemnej (Trzemnej) (południowa Wielkopolska)

W pracy dokonano analizy zmian użytkowania zlewni Ciemnej (Trzemnej), w okresie około stu lat. Dominującą formą użytkowania terenu w obu przekrojach czasowych (koniec XIX i koniec XX wieku) były użytki rolnicze. Sytuacja ta jest typowa dla większości małych rzek położonych na obszarze Wielkopolski i Kujaw, a jest konsekwencja wielowiekowych wylesień na tych terenach. Poszczególne formy użytkowania terenu sukcesywnie zmieniały swój udział w ogólnej powierzchni zlewni co było konsekwencją rozwoju cywilizacyjnego. Odmienny charakter miały zmiany elementów hydrograficznych, gdzie na przełomie lat ’60 i ’70 XX wieku w krótkim czasie powstał sztuczny zbiornik retencyjny zmieniający całkowicie dotychczasowe warunki hydrologiczne.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Istotne procesy zagrażające bezpieczeństwu zbiorników wodnych

Zbiorniki wodne (zaporowe) zmieniają reżim hydrologiczny rzek. W wyniku spiętrzenia następuje w zbiorniku zwiększenie masy wody oraz zmniejszenie prędkości jej przepływu, co powoduje wyraźną segregację ziarnową transportowanego rumowiska w czaszy. W polskich zbiornikach zaporowych można zgromadzić zaledwie ok. 6% (w krajach sąsiedzkich 10-12%) objętości wody rocznie odpływającej głównie do Bałtyku. Łączna pojemność zbiorników retencyjnych w Polsce wynosi 3522,0 mln m3. Wszystkie budowle hydrotechniczne, które służą do stałego lub okresowego magazynowania, piętrzenia i transportowania wody, są narażone na uszkodzenia i katastrofy. Podstawowe przyczyny uszkodzeń zapór to: brak dostatecznej znajomości zjawisk przyrodniczych i właściwości materiałów i podłoża, błędy techniczne popełniane na etapie wykonawstwa, nieprawidłowa eksploatacja budowli. Nadmierna filtracja ustalona pod budowlami piętrzącymi i wokół ich przyczółków oraz przez zapory betonowe i ziemne często zagraża bezpieczeństwu zbiorników wodnych (m.in. erozja wgłębna w czaszy zbiornika i poniżej zapory). Do procesów mających wpływ na bezpieczeństwo zbiorników wodnych należą: niewłaściwa praca urządzeń hydrotechnicznych, nierównomierne osiadanie budowli, nadmierne obniżanie poziomu wody dolnej (niżówki) oraz pulsacyjne oddziaływanie przepływającej wody.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Funkcje stawu parkowego w Lewikowie

Staw parkowy o powierzchni 0.72 ha w Lewkowie zlokalizowany jest na obszarze zlewni rzeki Niedźwiada, lewobrzeżnego dopływu rzeki Ołobok. Zasilanie stawu parkowego realizowane jest rowem odwadniającym tereny podmokłe od strony zachodniej (Michałków) dopływającym do rzeki Niedźwiada. Staw parkowy jest elementem krajobrazu i "regulatorem" stosunków wodnych w parku o powierzchni ok. 5.6 ha. W nieznacznym stopniu łagodzi przepływ fali powodziowej. System nawodnień terenów przyległych do stawu w parku krajobrazowym jest realizowany metodą podsiąkową. Nad stawem i w jego sąsiedztwie utrzymywany jest specyficzny mikroklimat, korzystnie oddziałujący na środowisko przyrodnicze.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Powodzie w rejonie ujścia rzeki Swędrni do Prosny

Powodzie w Kaliszu są następstwem wezbrań wód w rzece Prośnie (długość 216.8 km, powierzchnia zlewni 4924.7 km2) oraz dopływających do niej rzek: Pokrzywnicy (długość 36.1 km, powierzchnia zlewni 234.4 km2), Trojanówki (długość 27.0 km, powierzchnia zlewni 230.6 km2) łączącej się z rzeką Pokrzywnicą pod Trojanowem (około 300 m przed zbiornikiem Pokrzywnica), Swędrni (długość 27.4 km, powierzchnia zlewni 544.0 km2), Piwonii i Krępicy. Ostatnie powodzie w Kaliszu (1985 r. - Qmax=179m3/s; 1997 r. - Qmax=104m3/s; 2010 r.- Qmax=125m3/s) spowodowane były obfitymi i długotrwałymi opadami deszczu. W celu zmniejszenia w przyszłości negatywnych skutków powodzi dla miasta Kalisza należy podjąć działania zmierzające do czynnej ochrony przeciwpowodziowej (w tym realizacja budowy planowanego zbiornika retencyjnego Wielowieś Klasztorna, oraz rozważyć wybudowanie zbiorników suchych i polderów z zamknięciami) oraz ochrony biernej (wały przeciwpowodziowe, zbiorniki suche i poldery bez zamknięć, uregulowane rzeki). Ponadto należy podjąć działania w kierunku zwiększenia retencji naturalnej (leśnej, glebowej, koryt rzecznych itp.) w zlewni rzeki Prosny oraz w zlewniach cząstkowych rzek.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Poprawa warunków ergonomicznych powietrza w przemyśle spożywczym

Czynnikami mającymi negatywny wpływ na samopoczucie ludzi to przede wszystkim: czystość  i świeżość powietrza, temperatura i wilgotność powietrza, także podwyższone stężenia zanieczyszczeń gazowych (chemicznych), pyłowych i mikrobiologicznych. Miarą czystości powietrza i świeżości jest stopień zanieczyszczenia pyłami, gazami oraz zapachami pochodzącymi z procesów technologicznych. Temperatura panująca w pomieszczeniu klimatyzowanym (chłodzonym) nie może się różnić znacznie od temperatury zewnętrznej ze względu na ograniczoną zdolność szybkiej aklimatyzacji organizmu ludzkiego. Wilgotność względna powietrza w granicach 35-60% ma niewielki wpływ na odczucia cieplne człowieka. W przemyśle spożywczym w pomieszczeniach, w których występuje znaczny stopień zanieczyszczenia pyłami, gazami i parami, zjonizowanym powietrzem oraz zapachami pochodzącymi z procesów technologicznych wymagane jest 100% powietrza zewnętrznego (świeżego) przy zachowaniu właściwej ilości wymian powietrza.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Poprawa stanu mikrobiologicznego powietrza w przemyśle spożywczym

Wentylacja w przemyśle spożywczym w sensie technicznym jest to wymiana powietrza w pomieszczeniach w celu usunięcia zbędnego ciepła i poprawienia stanu mikrobiologicznego. Skażenia mikrobiologiczne urządzeń technologicznych oraz urządzeń i instalacji m. in. wentylacyjno - klimatyzacyjnych, mają wpływ na rozwój bakterii chorobotwórczych. Zarazki przyczepiają się do cząstek pyłu znajdującego się w powietrzu, dlatego obserwuje się wzrost liczby zarazków wraz ze wzrostem zapylenia. Urządzenia wentylacyjne (klimatyzatory) mogą przenosić różne bakterie chorobotwórcze np. powodujące zapalenie płuc (choroba legionistów). Powstawanie punktu rosy, przy stosunkowo wysokiej temperaturze i wilgotności względnej, może przyczynić się z dużym prawdopodobieństwem do pogorszenia się warunków mikrobiologicznych (mogą wystąpić tzw. zarodki kondensacji). W przemyśle spożywczym występują często zanieczyszczenia w postaci substancji zapachowych pochodzących z procesów technologicznych. W ostatnim czasie szerokie zastosowanie znalazły przewody tekstylne wykonane z tkaniny poliestrowej spełniające także funkcję filtrów powietrza. Niezależnie od poprawy rozwiązań technologicznych należy likwidować pierwotne i wtórne skażenia mikrobiologiczne poprzez zastosowanie: wysokosprawnych filtrów powietrza, czyszczenia i dezynfekcji instalacji wentylacyjnej, lamp bakteriobójczych.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Sprawność użytkowania systemu przygotowania ciepłej wody

Jedną z przyczyn powodującą wzrost zapotrzebowania energetycznego dla instalacji ciepłej wody jest wadliwa praca instalacji cyrkulacyjnej. Wskutek wadliwej pracy następuje zwiększenie strat wody wodociągowej i energii cieplnej czego przyczyną jest nadmierne "spuszczanie" ciepłej wody aż do momentu uzyskania przez odbiorcę wymaganej temperatury. Ma to miejsce szczególnie w godzinach nocnych, kiedy nie ma rozbioru ciepłej wody. W dzisiejszych czasach, gdzie głównie nacisk kładzie się na oszczędną pracę instalacji, należy poszukiwać energooszczędnych rozwiązań.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zastosowanie obliczeń CFD do doboru pojemności stabilizatora temperatury ciepłej wody w węzłach ciepłowniczych

W artykule zostały zaprezentowane możliwości wykorzystania symulacji komputerowych opartych na obliczeniach CFD (Computational Fluid Dynamics) w celu doboru pojemności uśredniającej dla stabilizatorów w układach ciepłej wody przygotowywanej w węzłach ciepłowniczych. Za wymiennikami ciepłej wody może dojść do wahańń temperatury. Wskutek występujęcych wahań temperatury do odbiorców może dopływać woda o temperaturze niższej niż normatywna (min. 55 C) i co jest bezpośrednią przyczyną większego zużywania wody na potrzeby instalacji c.w. Zastosowanie stabilizatora o odpowiedniej pojemności uśredniającej niweluje wahania temperatury i pozwala na utrzymanie stałej wartości temperatury ciepłej wody. W dostępnej literaturze brak jest wytycznych dla projektowania pojemności uśredniającej w zależności od liczby mieszkańców w budynkach wielorodzinnych.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Kaliski węzeł wodny

Kaliski Węzeł Wodny (KWW) tworzy rzeka Prosna ze swym głównym nurtem przepływającym przez centrum Kalisza wraz z dopływami: prawostronnymi – Pokrzywnicą i Swędrnią; lewostronnymi – Piwonką i Krępicą oraz kanałami: Rypinkowskim i Bernardyńskim. Topniejący śnieg i intensywne deszcze zasilające w wodę rzeki, wpływają na krótkotrwałe wysokie stany wody w ciekach. Zasoby wód powierzchniowych w południowej i południowo – wschodniej Wielkopolsce ocenia się jako najniższe w kraju. Podstawowym zadaniem Kaliskiego Węzła Wodnego ( w tym budowli wodnych) jest złagodzenie (spłaszczenie) fal powodziowych a szczególnie w okresie wystąpienia tzw. wody stuletniej o przepływie 219 m3/s.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Stateczność zboczy w dolinie rzeki Krępicy

W praktyce inżynierskiej w pobliżu wyerodowanego wąwozu w dolinie rzeki Krępicy mogą wystąpić osuwiska i zsuwy zboczy naturalnych lub sztucznych (skarp), w przypadku, gdy w zboczu lub skarpie siły ścinające przekroczą wytrzymałość gruntu na ścinanie. Osuwisko (usuwisko) może wystąpić w następstwie obsunięcia się gruntu w dół wzdłuż krzywoliniowej powierzchni poślizgu (powierzchnia odłamu lub ześlizgu). Na terenie zbocza północnego przyległego do wyerodowanej doliny rzeki Krępicy występują zasadniczo trzeciorzędowe iły pstre, tzw. poznańskie. W dolinie rzeki w pobliżu strumienia wyróżnić można piaski gliniaste, gliny piaszczyste oraz iły pstre zbudowane ze średnio zagęszczonych piasków drobnych, zalegają również soczewki namułów organicznych. O stabilności nasypów w dolinie rzeki Krepiny w znacznym stopniu decydują wody opadowe, zawieszone w gruntach słabo przepuszczalnych, które występują w postaci sączeń. W Przypadku podpiętrzania wód spowodowanego pojawieniem się fali wezbraniowej (powodziowej) a zarazem skutkującego podtopieniem zboczy wynikłym utrudnieniem w odbiorze (odpływie) wód gruntowych swobodnie przesączających się przez skarpę zbocza ku drenującej rzece Krępicy, może rozpocząć się powolny proces powstawania osuwiska (usuwiska).

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Uwarunkowania dotyczące stosowania nawilżania powietrza w układach klimatyzacyjnych w przemyśle spożywczym

Nawilżanie powietrza w centralach klimatyzacyjnych odbywa się przez bezpośredni wtrysk pary wodnej lub także bezpośredni kontakt powietrza z wodą w aparatach kontaktowych zwanych komorami zraszania lub komorami o powierzchniach zraszanych. Wilgotność powietrza wpływa na warunki komfortu cieplnego człowieka. Wilgotność względna powietrza w granicach 30-60% ma niewielki wpływ na odczucia cieplne człowieka. Przy wilgotności względnej powyżej 70% para wodna może lekko wykraplać się na zimnych przegrodach. Skażenia mikrobiologiczne w zależności m.in. od wilgotności powietrza urządzeń technologicznych i instalacjach m.in. klimatyzacyjnych mają wpływ na rozwój bakterii chorobotwórczych. Pomijając aspekty ekonomiczne, nawilżanie parą powietrza w centralach klimatyzacyjnych ma znacznie wiele zalet w porównaniu do nawilżania wodą. Nawilżanie wodą powietrza nawiewanego przez urządzenie klimatyzacyjne nie jest sterylne (nie należy stosować w niektórych procesach technologicznych produkcji żywności) w przeciwieństwie do nawilżania parą wodną.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Prognozowany wpływ projektowanej biogazowi rolniczej w Złotnikach Małych k/Kalisza na glebę oraz wodę gruntową i powierzchniową

Planowana biogazownia rolnicza o mocy elektrycznej około 1.2 MW z możliwością rozbudowy do 1,9 MW, przewidywana jest w miejscowości Złotniki Małe KkKalisza. Powierzchnia terenu przewidzianego pod inwestycje wynosi około 2,58ha. Podstawową działalnością planowanej biogazowi będzie skojarzenie technologii produkcji energii elektrycznej i cieplnej w agregatach kogeneracyjnych. Do produkcji biogazu tj. niezbędnego paliwa wykorzystana będzie fermentacja metanowa związków organicznych. Podstawowym wsadem będzie mieszanina kiszonki roślinnej oraz gnojowicy. Poziom wody gruntowej płytko zalegającej (0,69 - 0,94 m. p.p.t.) na terenie przeznaczonym pod budowę biogazowni, jest ściśle powiązany z poziomem wody (wodostanem) w rzece Bawół.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Azbest w instalacjach : wentylacyjnych oraz innych sanitarnych

W niedalekiej przeszłości do połączeń instalacji wentylacyjnych (w innych instalacjach sanitarnych np. odpylających - przewody, kształtki) stosowane były uszczelki azbestowe lub materiały pochodne zawierające azbest. Dopuszczalne stężenie pyłu azbestu w powietrzu atmosferycznym w Polsce wynosi 1000 włókien na 1m3 powietrza w pomiarach 24-godzinnych. W następstwie drgań (wibracji) kanałów wentylacyjnych dochodzi do ścierania uszczelek znajdujących się w połączeniach zawierających azbest, a poprzez to uaktywnienie się pyłów azbestowych i transportowanych przewodami nawiewnymi do nawiewników powietrza, dostarczając je do miejsc przeznaczenia (pomieszczeń). Chorobotwórcze oddziaływanie azbestu jest wynikiem wdychania włókien zawieszonych w powietrzu. Unieszkodliwienie źródeł emisji pyłu azbestowego sprowadza się do wymiany tychże uszczelek znajdujących się w połączeniach kształtek wentylacyjnych (instalacjach sanitarnych) wraz z dezynfekcją instalacji wentylacyjnej.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ zbiornika zaporowego Gołuchów na mikroklimat w zlewni ciemnej ( trzewnej ), lewobrzeżnym dopływie Prosny

Zbiornik retencyjny Gołuchów (powierzchnia 51,5 ha, pojemność max. 1,385 mln m3) w zlewni rzeki Ciemnej (Trzemnej) będącej lewobrzeżnym dopływem Prosny, przyczynia się do wyrównywania temperatury poprzez zmniejszenie amplitudy temperatur skrajnych i przez opóźnianie zmian temperatury powietrza w otoczeniu zbiornika. Nad zbiornikiem Gołuchów i w jego otoczeniu w okresie badanym (2005-2006 r.), w czasie zimy wzrosła średnio minimalna temperatura powietrza o 0,35 °C (0,60 °C)     i równocześnie zmalała średnio wilgotność względna powietrza o 0,85 %. Natomiast w okresie lata spadła średnia maksymalna temperatura powietrza średnio o 1,45 °C (0,9-2,0 °C) z równoczesnym wzrostem wilgotności względnej powietrza średnio o 5,45% (3,5%-7,4%). W następstwie powyższego powstał specyficzny mikroklimat (ustrój termiczny powietrza) nad zbiornikiem i nad terenami przyległymi (stwierdzono oddziaływanie na odległość 0,8÷1,2 km). Przyrost prędkości wiatru nad zbiornikiem ("po długości" 2,8 km) wynosił średnio od 4,1% do 8,5% i wpłynął na mikroklimat nad akwenem oraz przyczynił się do występowania zjawiska bryzy wodnej i cyrkulacji wód w akwenie.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Uszkodzenia powierzchni betonowych budowli hydrotechnicznych zbiornika retencyjnego Pokrzywnica

Beton z racji swej zasadowości (wartość współczynnika pH ? 12) stanowi warstwę ochronną stali zbrojeniowej przed korozją. W wyniku szkodliwego wpływu wody, dwutlenku węgla oraz soli, odczyn alkaiczny ulega obniżeniu. Przy wartości pH=10 (11) beton wykazuje tylko niewielką lub w ogóle żadną aktywność korozyjną stali zbrojeniowej. Zwiększenie się objętości korodującej stali zbrojeniowej (pęcznienie) w następstwie utraty alkaiczności betonu nazywamy karbonatyzacją betonu. W oparciu o wyniki badań stopnia karbonatyzacji betonu elementów żelbetowych zbiornika retencyjnego do głębokości 2,5 cm stwierdzono początek procesu karbonatyzacji szczególnie w strefie falowania wody oraz częściowo w strefie powyżej maksymalnego poziomu piętrzenia wody. Na stopień karbonatyzacji elementów żelbetowych budowli hydrotechnicznych ma istotny wpływ pH wody (śr. pH wody zretencjonowanej w zbiorniku wynosiło od 7,6 - 7,9).

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocalić od zapomnienia bł. Ks. Józefa Kurzawę syna ziemi kaliskiej

Ks. Józef Kurzawa urodził się 6 stycznia 1910r. w Świerczynie k. Kalisza w dawnej parafii Giżyce, a obecnie parafii Brzeziny. Ukończył w latach 1922-1928 Państwowe Gimnazjum Humanistyczne im. Adama Asnyka w Kaliszu należąc do Sodalicji Mariańskiej i Bratniaka. Po maturze w 1931r. ukończył Szkołę Podchorążych Rezerwy Piechoty w Jarocinie. W tym samym roku wstąpił do Seminarium Duchownego we Włocławku, otrzymując w dniu 14 czerwca 1936r. święcenia kapłańskie. Następnie 1 sierpnia objął funkcję wikariusza parafii Osięciny znajdującej się pomiędzy Inowrocławiem i Włocławkiem oraz został prefektem miejscowej szkoły. Po północy 24 maja 1940 roku został wraz z ks. proboszczem Wincentym Matuszewskim w bestialski sposób zamordowany przez niemieckich oprawców przy drodze do Witowa. W przekonaniu ludności, śmierć ks. Kurzawy i ks. Matuszewskiego była m.in. aktem zemsty za zorganizowanie procesji Bożego Ciała. Ks. proboszcz Wincenty Matuszewski usilnie prosił ks. Józefa Kurzawę, by ratował swoje młode życie poprzez opuszczenie Osięcin z czego ks. Józef nie skorzystał. Gdy prowadzono ich na męczeńską śmierć, ks. Józef zasłaniał sędziwego proboszcza sobą przed uderzeniami oprawców mówiąc „Ja ciebie ojcze nie zostawię”. W dniu 13 czerwca 1999 roku Ojciec Święty Jan Paweł II wyniósł na ołtarze 108 męczenników z okresu II Wojny Światowej, wśród których znaleźli się ks. proboszcz Wincenty Matuszewski i ks. wikariusz Józef Kurzawa.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ niezrekultywowanego składowiska odpadów z przemysłu spożywczego w Tłokini Kościelnej k/Kalisza na środowisko

Składowisko odpadów poprodukcyjnych pochodzących z przemysłu spożywczego zlokali-zowane jest w Tłokini Kościelnej k/Kalisza w zlewniach cząstkowych rzek: Pokrzywnicy i Swędrni. Istnieje uzasadniona obawa co do wpływu niezrekultywowanego składowiska odpadów poprodukcyjnych na pogorszenie jakości wód powierzchniowych w rzece Swędrni i Pokrzywnicy oraz retencjonowanych w zbiorniku zaporowym Pokrzywnica (Szałe) i wód podziemnych wysokiej ochrony „Głównego zbiornika wód podziemnych nr 311”. Ponadto zasolone wody gruntowe pochodzące ze składowiska odpadów, niekorzystnie oddziaływują na budowle podziemne (fundamenty, sieci inżynieryjne, budowle hydrotechniczne i wod¬no – melioracyjne). Składowisko odpadów poprodukcyjnych w Tłokini Kościelnej należy zrekultywować zgodnie z obowiązującymi przepisami i sztuką inżynierską.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zanik jezior okolic Gardei (Pojezierze Iławskie)

Jeziora należą do jednych z najmniej trwałych elementów przyrody nieożywionej w środowisku. Od momentu powstania podlegają ciągłej ewolucji, która zmierza ostatecznie do ich zaniku. Tempo i skala tego procesu są zróżnicowane i zależą od splotu czynników naturalnych (np. fluktuacje klimatyczne) jak i sztucznych (antropopresja). W pracy w oparciu o kartograficzną metodę badania zmian środowiska przedstawiono sytuację dotycząca sześciu jezior na Pojezierzu Iławskim, które w okresie kilkudziesięciu lat przestały całkowicie istnieć. Za fakt ten odpowiedzialne są głównie przeprowadzone prace melioracyjne, które spowodowały obniżenie poziomu wody a tym samym zanik jezior.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zasoby wodne Polski i świata

Woda jest jednym z zasobów naturalnych determinujących rozwój społeczno - gospodarczy i jest niezastąpionym i równorzędnym czynnikiem życia każdego organizmu. Ilość wody w Polsce przypadająca na jednego mieszkańca wynosi około 1600 m3, co stawia nas dopiero na 22 miejscu w Europie (średnio w Europie to ok. 4900 m3). Zasoby wodne w Polsce pochodzą głównie z opadów atmosferycznych, które cechuje znaczne zróżnicowanie  w czasie i przestrzeni. Ciepło wody jest powoli oddawane, dlatego też akweny wodne gromadzą znaczne jego ilości. Środowisko przyrodnicze stanowi całokształt otaczających nas elementów ze sobą nawzajem powiązanych (warunki: przyrodnicze, atmosferyczne, hydrologiczne, litologiczne, a także społeczne, kulturowe i ekonomiczne).

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Teoretyczna ocena zwiększenia retencji wodnej na przykładzie jeziora Włókna

Ewolucja jezior prowadzi do zmniejszania jednej z ich głównych cech, jaką jest zdolność retencjonowania wody. Ta szczególna właściwość jezior ma duże znaczenie zarówno dla środowiska naturalnego jak i działalności gospodarczej człowieka. W pracy na wybranym przykładzie jeziora z terenu Wielkopolski, określono możliwość wzrostu zasobów wodnych przy teoretycznie założonych podpiętrzeniach zwierciadła wody o 1 m. W przyszłości wykonanie tego typu prac może okazać się konieczne, aby w pełni utrzymać korzyści wynikające z obecności jezior w środowisku, a wstępna ocena możliwości zwiększenia zasobów wodnych powinna stanowić punkt wyjścia dla bardziej szczegółowych, często kosztownych działań administracyjno-terenowych.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe. Inżynieria Lądowa i Wodna w Kształtowaniu Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka