rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Diagnostics asynchronous motor with stator winding breakdowns

Zakres stosowania maszyn asynchronicznych obecnie stale się powiększa, znajdują coraz szersze zastosowanie w elektrowniach wodnych i wiatrowych. W związku z tym rośnie też znaczenie ich bezawaryjnej eksploatacji. Dla diagnostyki i wykrywania uszkodzeń maszyn elektrycznych szczególnie przydatne są metody nie wymagające wyłączania maszyny z ruchu. Autorzy opracowali dla tego celu metodę pomiaru i analizy magnetycznego pola rozproszenia na zewnątrz silnika, które mierzy się cewką umieszczoną na zewnętrznej powierzchni kadłuba. Badania przeprowadzono na specjalnie uzwojonym silniku modelowym o mocy 4 kW, 400 V, 2p=4, mającym 36 żłobków stojana, średnicę wewnętrzną pakietu 97.5 mm, długość pakietu 105 mm. Ilość zwojów na fazę 234. Połączenie uzwojenia w gwiazdę. Silnik miał wykonane dodatkowe wyprowadzenia różnych punktów uzwojenia stojana w dwu jego fazach. Wyprowadzenia te pozwalały na realizację zwarć zwojowych na początku, w środku i na końcu fazy. Jedna z faz (bez dodatkowych wyprowadzeń) miała o 10% większą ilość zwojów. Opracowano również metodę pozwalającą wykrywanie uszkodzenia wirnika przez pomiar pola rozproszenia na zewnętrznej powierzchni kadłuba silnika. (Autorzy w omawianym artykule nie podają jednak zasady działania tej metody, ani też żadnych jej szczegółów, powołują się natomiast na swe uprzednie prace podane w spisie literatury). W artykule przedstawiono wyniki badań efektu zwarć zwojowych na początku, w środku i na końcu fazy stojana. Efekty te okazują się nieco różne. W artykule na wykresach podano pomierzone przebiegi czasowe prądów biegu jałowego w fazach i przebieg zewnętrznego pola rozproszenia silnika. Przeprowadzono częstotliwościową analizę prądów biegu jałowego trzech faz stojana i pola magnetycznego rozproszenia mierzonego cewką na kadłubie. Pomiary powtórzono na następnym silniku 4 kW, który miał również specjalne wyprowadzenia w jednej z faz. Stwierdzono znaczną deformację zewnętrznego pola rozproszenia już przy zwarciu jednego zwoju fazy. Również analiza częstotliwościowa wykazuje zwiększenie amplitud pasm sąsiadujących z częstotliwością główną (50 Hz), jak i częstotliwością obrotową (25 Hz). Przedstawiona metoda może być przydatna dla wykrywania uszkodzeń silników indukcyjnych bez potrzeby odstawiania ich z ruchu.

Czasopismo: Maszyny Elektryczne: zeszyty problemowe
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: automatyka, elektronika i elektrotechnika
Relacje rodzice-dzieci a poglądy na świat osób dorosłych

Artykuł prezentuje wyniki badań związków między postawami rodziców i klimatem rodziny a trzema aspektami światopoglądu ich dorosłych dzieci: ogólnym zaufaniem do ludzi, przekonaniem o zagrażającym otoczeniu społecznym oraz tzw. społecznym darwinizmem (przekonaniem o wyłącznie antagonistycznym charakterze relacji społecznych). Teoretycznym punktem wyjścia jest teza, że podstawą sposobu patrzenia na świat społeczny i układania sobie relacji z ludźmi jest ukształtowana w wyniku wczesnej socjalizacji mniej lub bardziej bezpieczna tożsamość (Anderson i Sabatelli, 1990, 1999). Dorosła jednostka widzi świat w tym bardziej jasnych barwach, im bardziej czuje, że może wiązać się z ludźmi bez lęku o utratę autonomii i niezależności, a to poczucie jest w dużej mierze efektem postaw rodzicielskich.
W badaniu, prowadzonym metodą indywidualnego wywiadu kwestionariuszowego, uczestniczyło 850 osób, stanowiących ogólnopolską próbę reprezentatywną dorosłych Polaków (pod względem proporcji wieku, płci, wykształcenia i miejsca zamieszkania). Do pomiaru postaw rodzicielskich matek i ojców osób badanych użyto skróconej wersji Kwestionariusza Retrospekcyjnych Postaw Rodzicielskich (KPR-Roc), autorstwa M. Plopy (2008). Klimat rodzinnego domu oceniano na skali otwartości na osoby spoza rodziny versus nieufności wobec obcych. Poglądy uczestników na świat społeczny mierzono trzema skalami: Zaufania - Nieufności, Zagrażającego Świata i Społecznego Darwinizmu, wszystkie skale wielokrotnie stosowano w innych badaniach, były trafne i rzetelne (por. Duckitt, Fisher, 2003; Skarżyńska, 2019).
Analizy wyników dowiodły znaczącej roli ogólnego klimatu rodziny a także niektórych postaw matek i ojców. Nadmierna ochrona i niekonsekwencja ze strony ojców oraz niekonsekwencja, ale i silna aprobata matek – korelowały z bardziej negatywistycznymi przekonaniami o świecie ich dorosłych dzieci.    

Czasopismo: Studia Poradoznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Sondażowe badania opinii w działalności bibliotekoznawczej

Współczesna koncepcja organizacji bibliotek, nastawiona na aktywną współpracę z użytkownikiem oraz realizowanie jego potrzeb i oczekiwań, niejednokrotnie determinuje konieczność prowadzenia przez bibliotekarzy różnego typu pomiarów i badań opinii. Wdrażanie przez biblioteki rozmaitych metod zarządzania oraz zwykła potrzeba nawiązania dialogu z czytelnikiem, poznania jego osądu i opinii, tworzą sytuację, w której nawet najmniejsze ośrodki przeprowadzają badania sondażowe. Realizacja takich badań nierzadko wiąże się z problemami metodologicznymi i obarczona jest różnorakimi błędami. W opracowaniu przedstawiono podstawowe informacje związane z sondażowymi badaniami opinii oraz wskazano literaturę szczegółowo omawiającą to zagadnienie.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Staż w Unii Europejskiej szansą na poznanie struktur organizacyjnych bibliotek

W artykule przedstawiono i porównano struktury organizacyjne i funkcjonowanie w ramach uczelni bibliotek o profilu przyrodniczym, poznanych przez autorkę dzięki programowi Erasmus, realizowanemu w ramach większego projektu Unii Europejskiej zwanego Life Long Learning (LLP). Opisane zostały biblioteki: Uniwersytetu Przyrodniczego w Wiedniu i w Pradze oraz Wydziału Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Kopenhaskiego.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Zarys działalności metodycznej bibliotek ukraińskich

W artykule przedstawiono zakres obowiązków i działań oddziałów metodycznych w bibliotekach ukraińskich. Opisane zostały poszczególne kierunki zadań, wskazówki oraz wytyczne, dotyczące przyszłości oddziałów metodycznych. Część teoretyczna uzupełniona została danymi statystycznymi dotyczącymi bibliotek na Ukrainie.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Współpraca przygraniczna bibliotek uniwersyteckich

W artykule przedstawione zostały zagadnienia związane z prowadzoną w bibliotekach uniwersyteckich działalnością na rzecz rozwoju regionu oraz gromadzeniem dokumentacji dotyczącej problematyki polsko-niemieckiej. Opisana inicjatywa obejmuje swoją działalnością Uniwersytet Europejski Viadrina we Frankfurcie nad Odrą, Collegium Polonicum w Słubicach (jednostka UAM) i Uniwersytet Zielonogórski. W oparciu o staż odbyty w bibliotece Uniwersytetu Viadrina i Collegium Polonicum naświetlona została działalność i rola, jaką zajmuje w programie Biblioteka Uniwersytetu Zielonogórskiego.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Z Erasmusem do bibliotek europejskich. Z doświadczeń Biblioteki Uniwersytetu Rzeszowskiego

W artykule przedstawiony został program Erasmus oraz możliwości, jakie oferuje studentom jak i bibliotekarzom. Opisane zostały przykłady wyjazdów pracowników Biblioteki Uniwersytetu Rzeszowskiego do państw europejskich takich jak Portugalia i Hiszpania. Artykuł stanowi charakterystykę programu, opartą o doświadczenia i relacje, jak i statystykę prowadzoną przez Bibliotekę Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Sieć Bibliotek Austriackich w Europie i w Polsce – międzynarodowa współpraca kulturalna bibliotekarzy

W artykule przedstawiono cele funkcjonowania Bibliotek Austriackich, zasady funkcjonowania oraz zakres usług, jakie oferują. Opisana została współpraca między Bibliotekami Austriackimi, która obejmuje przekazywanie przez Austrię publikacji, wspieranie inicjatyw ośrodków lokalnych dotyczących prezentacji austriackiej sztuki, kultury, myśli i tradycji, a także nauczanie języka niemieckiego i organizowanie egzaminów Östereichisches Sprachdiplom Deutsch. Artykuł podaje również rozwiązania dla usprawnienia współpracy między Bibliotekami Austriackimi.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Doradztwo zawodowe w opiniach studentów pedagogiki

W artykule wykorzystano wyniki badań dotyczących wiedzy studentów na temat doradztwa, ich oczekiwań względem usług doradczych, a także posiadanych przez nich doświadczeń. Badanie przeprowadzone zostało metodą sondażu diagnostycznego na próbie 200 studentów pedagogiki. Wyniki badań umożliwiają poznanie, w jaki sposób postrzegają oni doradztwo oraz tego, jakie kompetencje, ich zdaniem, powinien posiadać doradca. Wiedza ta może okazać się pomocna w budowaniu warsztatu pracy doradców zawodu oraz wykładowców, kształcących studentów w zakresie poradnictwa i doradztwa zawodowego.

Czasopismo: Studia Poradoznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, nauki socjologiczne
Autobiografia. Gatunek – Dyskurs – Praktyka

W „Autobiografii” będziemy śledzić, jak ewoluują stare przekazy autobiograficzne (list, autobiografia, silva rerum, dziennik, pamiętnik…); a także rejestrować to, co dzieje się z ich współczesnymi wariantami (e-mailem, blogiem, internetowym komiksem autobiograficznym, autorską stroną internetową, profilem na FB, kroniką rodzinną w sieci…). Będziemy pytać, jak te nowe formy wypowiedzi oddziałują na dotychczasowe narracje osobiste i jak modyfikują dzisiejsze sposoby ekspresji, również poprzez wprowadzanie do pisma elementów innych sztuk. Krótko rzecz ujmując – zamierzamy opisywać rozmaite warianty coraz częściej uprawianej autobiografii multimedialnej.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Semantyka „kariery” w konstruktywizmie Niklasa Luhmanna a intymistyka, biografistyka i autobiografistyka

Niklas Luhmann, opisując nowoczesne społeczeństwo funkcyjne, wskazywał, że ta sama jednostka w zależności od sytuacji komunikacyjnej i usytuowania w społeczeństwie może występować albo jako osoba, albo jako indywiduum, albo jako podmiot. Jako osoba wtedy, gdy pisze o swoim usytuowaniu w określonym systemie funkcyjnym; ten opis to kariera. Jako indywiduum wtedy, gdy pisze o swoim wykluczeniu z większości systemów funkcyjnych, o swojej jedyności i niepowtarzalności; ten opis to autobiografia. Jako podmiot wtedy, gdy pisze o uniwersalności wykluczenia, co jest równoznaczne z ponowną inkluzją; tak powstaje wyznanie.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Spłaszczenie autobiograficzne. O pewnym typie (akademickiej) lektury

Autor dokonuje analizy rozpraw akademickich, w tym szczególnie biografii pisarzy, w których wyraźnie zarysowana rola badacza i jego doświadczenia lektury stają się istotnym elementem wywodu i wpływają na sposób funkcjonowania w nim opisywanych postaci. Analiza ta opiera się na książce Partigia. Una storia della Resistenza Sergia Luzzatta, w tym szczególnie funkcji, jaką w tej rozprawie zaprojektowanej jako dekonstrukcja mitologii włoskiego ruchu oporu pełni Primo Levi – centralna postać włoskiej powojennej kultury i fundament debat nad etycznymi wątkami wojennej i powojennej tożsamości. Osią wywodu jest teza mówiąca, że czytanie książek takich jak Partigia, tj. opowieści na temat pewnego doświadczenia ujętej w formę oscylującą między narracją akademicką i autobiograficzną, wymaga uwzględnienia szczególnego trybu funkcjonowania w nich elementów narracyjnych takich jak bohaterowie (postacie) tej opowieści. Ten tryb to swoiste ich „spłaszczenie”, umożliwiające wspólnotowy kontekst opisywanego (i odczytywanego) doświadczenia, w książce Luzzatta zachodzące pomimo deklarowanego przez autora zamiaru przywrócenia mu statusu odrębnego od unieruchamiającej struktury tekstowego świadka.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Niemieckie biografie chwili (1946–1948) – próba typologii narracji

W artykule przedstawiono nieznany szerzej periodyk niemiecki wychodzący w latach 1946–1948 w Berlinie: „Monatsberichte der ehemaligen Kirchengemeinden von Landsberg (Warthe) Stadt und Land” jako świadectwo kształtowania tożsamości adaptacyjnej uchodźców – landsberczyków, którzy stracili ziemię rodzinną po II wojnie światowej w wyniku przesunięcia granic Niemiec i Polski. W omówieniu dokonano próby zdefiniowania paradygmatu narracji kulturowo zamkniętej. Na przykładzie „Monatsberichte” ukazano jeden z wariantów tej narracji, charakterystyczny dla społeczności złączonej cierpieniem, wyznawaną religią i idealizacją życia w utraconym Heimacie.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Terapia i odmowa terapii – autobiograficzne narracje „postenerdowskie” lat ostatnich. Eugen Ruge i Marion Brasch

Powieści autobiograficzne o dzieciństwie i młodości w NRD, o konfliktach międzypokoleniowych, tragediach rodzinnych, do których przyczyniły się funkcjonujące w tym społeczeństwie zakłamania i tabu, jak również o kryzysie tożsamościowym związanym ze zjednoczeniem, przeżywają w ostatnich latach okres rozkwitu, ich popularność wzrosła jeszcze od 2006 roku, po wydaniu przez Uwe Tellkampa powieści Der Turm [Wieża]. Autorka analizuje porównawczo dwie wydane w 2011 roku powieści autobiograficzne, które zyskały dużą popularność: In Zeiten des abnehmenden Lichts [W czasach ubywającego światła] Eugena Ruge, tłumacza Czechowa, syna znanego enerdowskiego historyka, który wiele lat spędził w sowieckich łagrach, oraz Ab jetzt ist Ruhe [Od teraz ma być spokój] Marion Ruge, moderatorki radiowej, córki byłego ministra kultury NRD, siostry znanych pisarzy. Autor i autorka mają korzenie wielokulturowe, są dziećmi tragicznie rozdartych komunistów, piszą z pozycji tego, który „przeżył”. Okazuje się, że powieść Ruge, brutalnie konfrontująca czytelnika z prawdą psychologiczną przedstawianych postaci, kompozycyjnie i stylistycznie nawiązuje do narracyjnych schematów mitycznych i spełnia ważną funkcję terapeutyczną. Inaczej książka Brasch, nieukładająca się w żaden mit, także w mit terapeutyczny, która jednak w przekornej, subwersywnej lekturze ujawnia interesujące podteksty.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Poradnictwo w życiu polskiego emigranta

Autorka wykorzystując imersjonistyczną koncepcję badań nad poradnictwem oraz przeprowadzając interpretację narracji współczesnych polskich emigrantów i do- kumentów autentycznych (listy emigrantów z Chłopa polskiego w Europie i w Ame- ryce – Williama Thomasa i Floriana Znanieckiego), pokazuje, jakie doświadczenia wyniesione z życia przed emigracją oraz zdobyte na emigracji są znaczące zarów- no dla znalezienia się (dawniej i dziś) w roli radzącego się, jak i podjęcia w nowo powstałym środowisku roli doradcy. Przedstawia również procesy konstruowania samorodnego, incydentalnego poradnictwa oraz sposoby, rodzaje i miejsca orga- nizowania formalnego poradnictwa w polonijnych społecznościach emigranckich. Omawia niebezpieczeństwa takich działań oraz ukazuje ich różnice i podobieństwa.

Czasopismo: Studia Poradoznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, nauki socjologiczne
Dyskrecja i obsceniczność. Prolegomena do lektur "Kronosa" Witolda Gombrowicza

Artykuł jest poświęcony nie tyle interpretacji Kronosa Witolda Gombrowicza, ile rozważaniu trudności interpretacji tej książki. Trudności te wynikają z niejasnego statusu genologicznego i ontologicznego tego tekstu, ponieważ nie jest pewne, czy jest on dziennikiem czy autobiografią, dokumentem czy literaturą. Ascetyczna poetyka wskazywałaby, że Kronos zawiera prawdę i tylko prawdę. Zdaniem autora artykułu, książka ta nie jest zbiorem czystych faktów, ale konstruktem stworzonym na pograniczu prawdy i fikcji, egzystencji i tekstów Witolda Gombrowicza. Jeśli Kronos przynosi jakieś fakty, to w każdym wypadku podlegają one interpretacji, co wyklucza ich jednoznaczność i oczywistość.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Kontrola jakości izolacji elementarnych przewodów uzwojenia prętowego stojana

Metodyka badań izolacji elementarnych przewodów nie jest jednoznacznie określona. Polskie normy w tym zakresie są liberalne i odsyłają do norm zakładowych. Izolacja przewodów jest główną przyczyną awarii maszyn, gdyż ulegając uszkodzeniu tworzy obwody pasożytnicze w których generują się dodatkowe straty mocy, zwłaszcza w miejscu zwarcia. Temperatura lokalna, powiększająca się z czasem eksploatacji, degraduje izolację zwojową i główną uzwojenia. W czasie wszystkich operacji technologicznych wykonania uzwojenia, od profilowania i izolowania pojedynczych drutów do montażu, zwłaszcza ostatnich cewek pętlicowych lub prętowych, należy prowadzić kontrolę jakości izolacji. W artykule zwrócono uwagę na badania izolacji metodą wyładowań niezupełnych /wnz/, która jest przydatna do oceny jakości wykonanego uzwojenia natomiast, z uwagi na zakłócenia jest mało przydatna do badań diagnostycznych maszyn w warunkach eksploatacyjnych. W badaniach diagnostycznych poleca się metodę prądu stałego.

Czasopismo: Maszyny Elektryczne: zeszyty problemowe
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: automatyka, elektronika i elektrotechnika
The measuring systems construction and possibilities of their software solving

Tak zwany monitoring on-line (ciągły) maszyn o strategicznym znaczeniu lub takich, których awaria spowodowałaby znaczne straty ekonomiczne jest coraz powszechniej stosowany w diagnostyce tego typu maszyn. Niniejszy artykuł koncentruje się na teorii konstrukcji systemów monitorowania. Opisano poszczególne kroki projektowania i realizacji systemów monitoringu - wybór właściwych metod monitoringu, sposoby rejestracji i archiwizacji danych, sposoby sprzęgania systemu monitoringu z monitorowanymi maszynami, Odpowiedni dobór śledzonych parametrów w celu zapewnienia skutecznego diagnozowania stanu maszyny przedstawiono na przykładzie systemu monitorowania on-line stanu technicznego transformatora mocy.

Czasopismo: Maszyny Elektryczne: zeszyty problemowe
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: automatyka, elektronika i elektrotechnika
Przeobrażenia w podejściu do kariery zawodowej przedstawicieli pokoleń współistniejących na rynku pracy

W artykule podjęto tematykę podstawowych zmian w podejściu do kariery zawodowej wybranych przedstawicieli pokoleń Baby Boomers, X, Y i Z, jednocześnie funkcjonujących na współczesnym rynku pracy. Wielopokoleniowość stawia nowe wyzwania zarówno przed organizacjami, doradcami zawodu, jak i pracownikami. W tradycyjnym podejściu do kariery obowiązywał profesjonalny system pracy, w którym wyuczony zawód najczęściej był wykonywany przez całe życie i określał tożsamość danej jednostki. Życie ludzi było raczej uporządkowane, stabilne i przewidywalne według wzorca: edukacja – praca – emerytura. Przejawem przemian współczesnego podejścia do kariery jest odejście od linearnych, ustabilizowanych, przewidywalnych i długoterminowych karier na rzecz rozwoju karier elastycznych, zmiennych, mozaikowych realizowanych w wielu organizacjach, gdzie odpowiedzialność za ich rozwój przeniesiono na pracowników „właścicieli kapitału kariery”.  Na bazie literatury przedmiotu zarówno krajowej, jak i zagranicznej oraz indywidualnych doświadczeń zdobytych w trakcie realizacji prac badawczych i projektowych, autorka prezentuje podstawowe zmiany zachodzące w podejściu do kariery zawodowej wybranych przedstawicieli pokoleń.

Czasopismo: Studia Poradoznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Teoria i praktyka poradnictwa w kształceniu pracowników socjalnych w Polsce

Tekst dotyczy historycznych i współczesnych sposobów i form kształcenia w zakresie poradnictwa (rodzinnego, zawodowego, socjalnego itp.) na kierunku „praca socjalna” w Polsce, analizowanych z punktu widzenia standardów jakości kształcenia akademickiego, w tym również wyznaczanych przez Polską Komisję Akredytacyjną, a także reform systemu pomocy społecznej. Zmiany systemu pomocy powodują, że działania pomocowe wychodzą obecnie poza czynności administracyjne, a kładą większy nacisk na bezpośrednie, specjalistyczne wsparcie rodziny w różnych zakresach jej funkcjonowania: wychowania dzieci, budowania zdrowych relacji małżeńskich, edukacji dzieci, w tym dzieci ze szczególnymi potrzebami, wsparcia osób zależnych i współuzależnionych, z niepełnosprawnościami i będących w kryzysach. Wsparcie to realizowane jest w szczególności poprzez poradnictwo specjalistyczne, będące drobnym elementem kształcenia przyszłych pracowników socjalnych na polskich uczelniach.

Czasopismo: Studia Poradoznawcze
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, nauki socjologiczne
Pamiątka

Historia rozumienia terminu w języku polskim rozpoczyna się od znaczeń synonimicznych wobec ‘pamięci’, upamiętnienia’ i ‘wspomnienia’. W ciągu stuleci zakres semantyczny stopniowo ewoluował w kierunku współczesnego uzusu, eksponującego materialne konotacje wyrazu: pamiątka oznacza rzecz, która odnosi do przeszłości. Pojmowane w ten sposób, pamiątki można podzielić na pamiątki rodzinne, pamiątki narodowe, relikwie, trofea, upominki i pamiątki turystyczne. Do tego szeregu należy włączyć – jako osobne kategorie – pamiątki medialne, które są rezultatem kommemoratywnego urzeczowienia przekazu, i pamiątki korporalne, dotyczące trwałych zmian na ciele (tatuaże, blizny itp.). Każde z tych ujęć umieszcza pamiątkę w kontekście czasu, przeszłości i pamięci. Dana rzecz może być charakteryzowana jako pamiątka tak długo, jak długo podtrzymuje emocjonalny stosunek do przeszłości. Ogólnie rzecz biorąc, pamiątki należą do porządków pamięci osobistej i zbiorowej, mogą też przemieszczać się między nimi. Znaczy to ponadto, że w odpowiednich okolicznościach pamiątki mogą wędrować z kategorii do kategorii, na przykład niektóre banalne suweniry mogą wraz z upływem czasu nabrać wartości i stać się szacownymi pamiątkami rodzinnymi; z kolei niektóre pamiątki rodzinne mogą awansować do rangi czcigodnej pamiątki narodowej.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
„Moje widzenie rzeczywistości jest nieostre”

Artykuł jest zapisem rozmowy z Katarzyną Jakubiak (ur. 1973), pisarką, tłumaczką, wykładowczynią, przeprowadzonej przez Justynę Sobolewską i Sławomira Iwasiowa w ramach Festiwalu Literatury Kobiet „Gryfia” w czerwcu 2013 roku w Szczecinie. Autorka była nominowana w tym roku do Literackiej Nagrody „Gryfia” za tom prozy Nieostre widzenia. Zarówno książka, jak i rozmowa, która toczyła się wokół poszczególnych tekstów z tego zbioru, dotyczą takich zagadnień, jak emigracyjność, literatura akademicka czy reprezentacja w utworach literackich. Pisarka, opowiadając o kolejnych etapach powstawania zbioru Nieostre widzenia, mówiła także o swoich doświadczeniach emigracyjnych, podróżach oraz pracy na uniwersytetach w Stanach Zjednoczonych i Europie. To tematyka, którą interesują się prowadzący rozmowę: Justyna Sobolewska jest uznaną krytyczką literacką, znawczynią współczesnej literatury polskiej, współpracującą z najważniejszymi mediami opiniotwórczymi (m.in. z tygodnikiem „Polityka”), natomiast Sławomir Iwasiów bada związki najnowszej prozy z takimi kategoriami, jak podróżowanie czy tożsamość.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo