rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Płeć kulturowa jako kategoria historyczna. Relacje między medyczną koncepcją ciała a pojęciem płci kulturowej

Gender as the historical category: Relations between the medical conception of the body and the notion of genderThe article touches on the relation between gender and the medical conception of the body in the context of historical changes. The oldest European conception of gender was linked to ontic inequality, which corresponded to one-gender idea of the body in medicine. From the eighteenth century on, the medical conception of the body started to change, and the idea of two-gender body started spreading. The body of women started to be perceived as the different “other.” That change was accompanied by social and cultural shift and one of its consequences was the emergence of women’s group identity. The latest medical idea is personalized medicine, and the body is an element of the culture of individualization. Judging by the recent changes in the medical conception of the body, we are probably witnessing a change in the idea of gender – namely its dispersion. Płeć kulturowa jako kategoria historyczna. Relacje między medyczną koncepcją ciała a pojęciem płci kulturowejArtykuł dotyczy relacji pomiędzy pojęciem płci kulturowej a medyczną koncepcją ciała w kontekście zmian historycznych. Najstarsza w kulturze europejskiej koncepcja płci kulturowej wiązana była z nierównością ontyczną, co odpowiadało jednopłciowej koncepcji ciała w medycynie. Zmiana zaczęła następować od osiemnastego wieku, gdy w medycynie zaczęła się rozpowszechniać koncepcja ciała dwupłciowego, w którym kobiece ciało było traktowane jako inne. Tej zmianie towarzyszyły szerokie zmiany społeczne oraz w konsekwencji powstanie grupowej tożsamości kobiet. Najnowsze koncepcje medycyny personalizowanej wskazują na indywidualizację ciała. Towarzyszy temu zmiana kulturowa polegająca na coraz wyraźniejszym akcentowaniu indywidualności ciała. Przyjmując za punkty wyjścia zmiany pojmowania ciała w medycynie, prawdopodobnie jesteśmy świadkami zmiany pojęcia płci kulturowej – jej rozproszenia.

Czasopismo: Adeptus
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Wpływ mediów społecznościowych na komunikację naukową: strategie przeciwników GMO na Facebooku

The influence of the social media on science communication: strategies of GMO opponents on FacebookThe aim of the article is to discuss a growing role of the social media in science communication. Unlike in traditional mass media – TV, radio, press – the Web 2.0 tools allow to convey a much wider representation of opinions on science and technology, including those opposing or questioning the mainstream research. This paper presents the strategies of communication used by one of the biggest Polish anti-GMO groups on Facebook (“GMO To Nie To”) to raise their arguments and gain public support. It concludes that the use of new communication tools such as the social media introduces inevitable changes in the dynamic of science communication, which opens new research opportunities. Wpływ mediów społecznościowych na komunikację naukową: strategie przeciwników GMO na FacebookuCelem artykułu jest wskazanie na rosnącą rolę mediów społecznościowych w komunikacji naukowej. W przeciwieństwie do mediów tradycyjnych – telewizji, radia i prasy – narzędzia, jakie oferuje Web 2.0, pozwalają na reprezentację daleko bardziej różnorodnych opinii na temat nauki i technologii, również tych, które przeciwstawiają się powszechnie uznawanym wynikom badań lub je kwestionują. W dalszej części artykułu wskazane zostały strategie komunikacyjne największej na polskim Facebooku grupy skupiającej przeciwników GMO („GMO To Nie To”), stosowane, by zyskać wsparcie dla swoich racji i argumentów. Artykuł kończy się konkluzją, że wykorzystanie nowych narzędzi komunikacyjnych, np. mediów społecznościowych, wprowadza nieuchronne zmiany w dynamice komunikacji naukowej, co otwiera jednocześnie nowe możliwości badawcze.

Czasopismo: Adeptus
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Czeska koncepcja zdrady jako element mitu monachijskiego

The Czech concept of betrayal as an element of the Munich mythThis article explores the cultural significance of the “Munich myth”, focusing on the concept of “Western betrayal” and its connotations associated with the idea of destiny and sacrifice. It also examines how the myth influenced the formation of Czech national identity, especially during and shortly after the Second World War. Opening with an analysis of a poem by František Halas written in the midst of the Munich Conference, it also reviews a number of writings which increased the popularity of the ideas of betrayal and sacrifice and, as a result, have made them synonymous with the “Czech fate”: excerpts from the memoirs of Zdeněk Štĕpánek and Edvard Beneš, essays by Karel Kosík and Milan Kundera, and Bedřich Fučík’s literary criticism. The article concludes with a discussion of the key findings of the book Mnichovský komplex (The Munich Complex) by Jan Tesař, a polemic study discrediting and deconstructing the myth of the “Munich betrayal”. Czeska koncepcja zdrady jako element mitu monachijskiegoArtykuł dotyczy fenomenów kulturowych zawartych w micie monachijskim, szczególnie takich, jak koncepcja zdrady i powiązane z nią konotacje (figura ofiary, losu, teatralizacja życia społecznego). Przedstawia także proces formowania się wojennej oraz powojennej czeskiej tożsamości narodowej pod wpływem tego mitu. W artykule poddano analizie wiersze Františka Halasa z okresu wydarzeń monachijskich, a także te fragmenty wspomnień (Zdenĕk Štĕpánek, Edvard Beneš), eseistyki (Karel Kosík, Milan Kundera) i krytyki literackiej (Bedřich Fučík), które przyczyniły się do rozpowszechnienia koncepcji zdrady i ofiary jako czynnika konstytuującego „czeski los”. Artykuł kończy prezentacja najważniejszych tez zawartych w książce pt. Monachijski kompleks autorstwa Jana Tesařa o charakterze polemicznym i dekonstrukcyjnym wobec mitu „zdrady monachijskiej”.

Czasopismo: Adeptus
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Oblicza wojny w kontekście teorii mediów Marshalla McLuhana

Faces of war in the context of Marshall McLuhan's media theoryThe article shows how Marshall McLuhan’s media theory is used to analyze photographs taken with an iPhone. The reflections were inspired by the blog of the Canadian photographer Rita Leistner, who participated in the media project aimed at familiarizing American soldiers’ families and friends with everyday life of the military contingent in Afghanistan. Leistner, for the first time in her career, used a smartphone instead of professional photographic equipment. Her decision was motivated by the need to edit photographs easily and publish them quickly on the Internet. The result of her work was a blog, titled Looking for Marshall McLuhan in Afghanistan. To describe her photographs, Leistner uses selected concepts defined by McLuhan in the second half of the 20th century: probe, extension of man or figure-background dichotomy. In consequence, the technological face of war can be better understood by the viewers of the materials she prepared. Oblicza wojny w kontekście teorii mediów Marshalla McLuhanaW artykule przedstawiono sposób wykorzystania teorii mediów Marshalla McLuhana do analizy zdjęć wykonanych iPhone’em. Inspiracją do tych rozważań jest blog kanadyjskiej fotografki Rity Leistner, uczestniczki projektu medialnego, którego celem było zapoznanie rodzin i przyjaciół amerykańskich żołnierzy z codziennym życiem wojskowego kontyngentu w Afganistanie. Leistner, po raz pierwszy w karierze, używała smartfonu zamiast profesjonalnego sprzętu fotograficznego. Wynikało to z konieczności łatwego edytowania zdjęć i ich szybkiego umieszczania w internecie. Efektem tej pracy jest blog zatytułowany Looking for Marshall McLuhan in Afghanistan. Aby opisać swoje fotografie, Leistner użyła bowiem wybranych koncepcji sformułowanych przez kanadyjskiego myśliciela w drugiej połowie XX wieku: sondy, przedłużenia człowieka czy dychotomii figura/tło. Dzięki temu zabiegowi odbiorcy jej fotografii mogą lepiej zrozumieć technologiczny i medialny wymiar wojny.

Czasopismo: Adeptus
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Media masowe wobec biedy w Polsce

The mass media on poverty in PolandThe main goal of this article is to present how poverty is depicted by the Polish mass media (in the press, television, radio, film) and what empowering ways there are of illuminating problems of people living in poverty. The perspectives of journalists and the researchers of poverty and the mass media are all taken into consideration. Media masowe wobec biedy w Polsce Celem artykułu jest przedstawienie, jak jest pokazywana bieda w różnych środkach masowego przekazu (w prasie, telewizji, radiu, filmie) w Polsce oraz jakie są sposoby upodmiotawiającego opisu problemów ludzi żyjących w ubóstwie. Artykuł ma charakter przeglądowy i uwzględnia zarówno perspektywę dziennikarzy, jak i badaczy ubóstwa oraz mediów.

Czasopismo: Adeptus
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Sztuki graficzne. Z okazji odbyć się mającej wystawy grafiki oryginalnej w Borysławiu

Reprint of a text by E. Menar, “Sztuki graficzne. Z okazji odbyć się mającej wystawy grafiki oryginalnej w Borysławiu,” published in the periodical Świt. Organ urzędników naftowych w Borysławiu (1921, no. 5, p. 2-4).

Czasopismo: Schulz/Forum
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce
La Polonia nelle opere letterarie di Giacomo Casanova

Polska w dziełach literackich Giacoma Casanovy
        Streszczenie
        Niniejszy artykuł stanowi analizę części dzieła literackiego Giacoma Casanovy, w którejpojawia się Polska. Wenecki uwodziciel miał okazję gościć w państwie polskim przez kilkamiesięcy, zanim zniknęło ono w następstwie rozbiorów. Owe doświadczenie opisał szerokow swoich wspomnieniach pt. Histoire de ma vie, jak również w Il Duello, kronice zdarzenia,które przytrafiło się mu z księciem Branickim i które zmusiło go najpierw do pojedynkuz księciem, a później do opuszczenia kraju. Znajomości zawarte na terenie Rzeczypospolitejzachęciły Casanovę do napisania Istoria delle turbolenze della Polonia, historycznego traktatuo kraju; dzieło jednak zostało nieukończone, co było powodem gorzkiej polemiki. Dziękiwnikliwemu obserwatorowi możemy uzyskać cenne uwagi nie tylko dotyczące charakteruautora, ale również Polski tamtych czasów. Informacje te w większości przypadków mająswoje odzwierciedlenie w dowodach historycznych i ukazują nam piękny portret ówczesnegospołeczeństwa polskiego.
        Słowa kluczowe: Giacomo Casanova, Giacomo Casanova w Polsce, Histoire de ma vie, Istoriadelle turbolenze della Polonia
         
        Poland in the literary works of Giacomo Casanova
        Abstract
        The present article contains an analysis of Giacomo Casanova’s literary work, in which Polandappears. The Venetian seducer had stayed in Poland for several months before the countrydisappeared due to partitions. He described his experience in memoirs entitled Histoire dema vie, as well as in libretto Il Duello which chronicles an incident involving duke Branickiand which forced him to first duel the duke and later to leave the country. ConnectionsCasanova made in Poland stimulated him to write Istoria delle turbolenze della Polonia,a historical treatise about the country. However it was never finished which resulted in bitterdispute. Thanks to the soul of inquisitive observer we are given remarks concerning not onlythe author’s character but also those on Poland of that time. Said information is most oftenreflected by historical evidence and give us a perfect picture of Polish society of that period.
        Keywords: Giacomo Casanova, Giacomo Casanova in Poland, Histoire de ma vie, Istoria delleturbolenze della Polonia

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Historicolitteraria
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce
"Goffred – Gerusalemme Liberata" XII 59–68. Un'analisi stilistica

"Goffred – Gerusalemme Liberata" XII 59–68. Interpretacja stylistyczna
        Artykuł skupia się na ściśle stylistycznej analizie epizodu śmierci Kloryndy z Jerozolimywyzwolonej w tłumaczeniu Piotra Kochanowskiego.Riccardo Picchio w 1977 r. opublikował nowatorski artykuł z punktu widzenia metodologicznego,pozostawiając na boku rozpowszechnione aż dotąd podejście do interpretacji polskiejwersji tego poematu, a mianowicie podejście za mocno uwarunkowane stosunkiem pomiędzydwoma tekstami, Tassa i Kochanowskiego. Włoski badacz postarał się przedstawićw nowym świetle arcydzieło polskiego poety: zamiast podkreślić domniemane usterki jegotłumaczenia, Picchio udowodnił, że bardzo często Kochanowski nie przełożył Tassa wedługnaszych oczekiwań nie z tego powodu, że nie umiał dorównać Tassowskiemu mistrzostwu,a raczej dlatego, że miał inne zamiary co do ogólnej koncepcji swojego poematu.Także w przypadku epizodu śmierci Kloryndy okazuje się, że poeta unikał najwyraźniejszychcech stylistycznych tekstu Tassa (ciągła i prawie obsesyjna obecność krwi oraz seksualnośćbohaterki), aby przedstawić czytelnikom raczej grę Losu/Szczęścia z postaciami, przedewszystkim z Tankredem, który walczy, nie będąc tego świadom, ze swoją ukochaną i w końcują zabija.
        Słowa kluczowe: Piotr Kochanowski, Tasso, Gerusalemme Liberata, Goffred, Klorynda,Tankred, stylistyka
         
        "Goffred – Gerusalemme Liberata" XII 59–68. A stylistical interpretationand some methodological observations
        Abstract
        The article focuses on the strictly stylistic analysis of the episode of Clorinda’s death inGerusalemme Liberata translated by Piotr Kochanowski.In 1977 Riccardo Picchio published an article that was innovative from the methodologicalpoint of view, leaving behind the prevalent approach to interpretation of Polish version ofthe poem, i.e. an approach too strongly conditioned by the relationship between two texts –Tasso’s and Kochanowski’s. Italian researcher attempted at presenting the masterpiece of thePolish poet in a new light: instead of highlighting the alleged faults of the translation, Picchioproved that Kochanowski did not translate Tasso according to our expectations most oftennot because he could not achieve Tasso’s perfection, but rather because he had a differentplan for a general concept of his poem.In the case of the episode of Clorinda’s death it turns out that the poet avoided the mostdistinct stylistic features of Tasso’s text (constant and almost obsessive presence of blood and the sexuality of the character). It was done to present to the readers the way Fate/Luckplays with the characters, most notably with Tancredi who, unknown to him, fights with hislove and finally kills her.
        Keywords: Piotr Kochanowski, Tasso, Gerusalemme Liberata, Goffred, Clorinda, Tancredi, stylistic

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Historicolitteraria
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce
Charles Swann e Athos Fadigati: la figura dell'ebreo e dell'innamorato in Proust e Bassani

Charles Swann i Athos Fadigati: postać Żyda i kochanka w utworach Prousta i Bassaniego
        Streszczenie
        Celem badań jest znalezienie związków pomiędzy cyklem Marcela Prousta W poszukiwaniustraconego czasu i Powieścią ferraryjską Giorgia Bassaniego. Analiza sposobu, w jaki autorzykonstruują postać Żyda, została przeprowadzona w świetle refleksji Giacoma Debenedettiegoi Hannah Arendt poświęconych naturze tożsamości żydowskiej. W opowiadaniu BassaniegoZłote okulary w szczególny sposób uczuciowość i pozycja społeczna homoseksualisty AthosaFadigatiego znajdują analogię w figurze Charlesa Swanna, ,,światowego Żyda”. W tej perspektywieProust staje się świadkiem zmiany, obserwatorem początku procesu prowadzącegodo powstania obozów zagłady, elementów rzeczywistości, z którą Bassani musi siękonfrontować.
        Słowa kluczowe: Marcel Proust, Giorgio Bassani, Charles Swann, Żyd, kochanek, homoseksualista,sprawa Dreyfusa
         
        Charles Swann and Athos Fadigati: the figure of the Jew and the lover in Proust and Bassani
        Abstract
        The aim of the research is to find a link between Recherche of Marcel Proust and GiorgioBassani’s Novel of Ferrara, analyzing the way both of them construct the figure of a Jew, inthe light of Giacomo Debenedetti’s and Hannah Arendt’s position related to Jewish identity.Giorgio Bassani’s novel The Gold Rimmed Spectacles has been chosen because Athos Fadigati,a homosexual, and Charles Swann, a Juif mondain, demonstrate some similarities in termsof sensitivity and their social position. Here Proust witnesses a change, the beginning ofa process leading to extermination camps: the reality Bassani must confront.
        Keywords: Marcel Proust, Giorgio Bassani, Charles Swann, Jew, lover, homosexual, theDreyfus affair

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Historicolitteraria
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce
Nad memuarami w dawnej Rzeczypospolitej

Nad memuarami w dawnej Rzeczypospolitej

Czasopismo: Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Historicolitteraria
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce
Bezpieczeństwo energetyczne Polski w latach 2010–2016 w świetle prostego modelu importu netto

Zagadnienia związane z rynkiem energii są istotnym elementem polityki gospodarczej każdego kraju. Jednym z nich jest kwestia bezpieczeństwa energetycznego. Studia literaturowe wskazują na bogactwo wysiłków definiujących to zjawisko. Przedmiotem szczególnej analizy w tekście jest jego klasyczne ujęcie, w którego centrum zainteresowania znajdują się szoki cenowe na rynkach paliw. Z powodu silnego uzależnienia Polski od importowanych paliw (ropy naftowej i gazu ziemnego) zasadne wydaje się podjęcie badania, którego celem byłoby określenie wpływu zmian cen importowanych surowców na PKB. Analiza obejmuje lata 2010–2016, a w badaniu korzysta się z prostego modelu importu netto autorstwa Banku Światowego. Przeprowadzona analiza pokazuje, że każdy okres wzrostu cen energii na rynkach międzynarodowych wiązał się z pogorszeniem terms of trade (towarowych), zaś spadek – z ich poprawą. Dlatego spadek terms of trade dla Polski w latach 2010–2014 przełożył się na spadek PKB o 0,1–0,2%.

Czasopismo: Ekonomia Międzynarodowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Działalność w sieci franchisingowej a rozwój przedsiębiorczości w dobie globalizacji

Dzisiejsze społeczeństwo charakteryzuje się wysokim stopniem przedsiębiorczości, a rządy propagują postawy przedsiębiorcze i zachęcają obywateli do otwierania własnych działalności. W zglobalizowanym i wysoce konkurencyjnym świecie pojedynczy przedsiębiorca napotyka jednak wiele trudności w otwieraniu i prowadzeniu własnego biznesu. Franchising jest dobrym rozwiązaniem ułatwiającym prowadzenie działalności, co pozytywnie wpływa na rozwój przedsiębiorczości.

Czasopismo: Ekonomia Międzynarodowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Rusnano i Skolkovo – czołowe rosyjskie przedsięwzięcia na drodze do innowacji

W artykule zaprezentowano zagadnienia związane z rozwojem rosyjskiej gospodarki opartej na innowacji, a także rolę, jaką odgrywa państwo we wspieraniu rozwoju innowacji. Dokonano tego na przykładzie dwóch inicjatyw: Skolkovo i Rusnano, a także przeprowadzono próbną ocenę efektywności tych działań.

Czasopismo: Ekonomia Międzynarodowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Problem deficit bias a skuteczność unijnych reguł fiskalnych

Celem niniejszego artykułu jest przeanalizowanie stopnia przestrzegania przez 15 krajów UE reguł fiskalnych zawartych w pakcie stabilności i wzrostu w latach 1999–2015 i ewolucji tych reguł od początku ich sformułowania. Analiza stopnia wypełniania poszczególnych reguł prowadzi do wniosku, że na nieskuteczność reguł w eliminowaniu zjawiska deficit bias rzutują w dużej mierze ich błędy konstrukcyjne. W trakcie całego analizowanego okresu, a zwłaszcza okresu przedkryzysowego, można było stwierdzić, że limity określone przez reguły nie były przestrzegane, właściwie przez cały analizowany okres nie prowadziły do antycyklicznej polityki fiskalnej, a po kryzysie nie były wystarczająco elastyczne. Prowadzi to do konkluzji, że reguły fiskalne nie są najlepszym środkiem do walki ze zjawiskiem deficit bias w Unii Europejskiej.

Czasopismo: Ekonomia Międzynarodowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Trendy rozwojowe franchisingu w Polsce i Europie

Franchising stał się jedną z najpopularniejszych form rozwoju przedsiębiorstw. Dynamiczny proces globalizacji wymaga internacjonalizacji przedsiębiorstw. Okazuje się, że ta forma rozwoju jest koncepcją pozwalającą osiągnąć przewagę konkurencyjną na rynku lokalnym i globalnym. Równocześnie także sama idea franchisingu z biegiem lat ulegała ciągłym przemianom. Celem tej pracy jest przedstawienie bieżących trendów rozwojowych franchisingu w Polsce i Europie na podstawie dostępnej literatury przedmiotu oraz danych rynkowych. Jednocześnie praca ta ma za zadanie wspomóc wysiłki naukowe podejmowane w celu analizy zjawiska franchisingu i zachodzących w nim przemian na tle procesów globalizacyjnych.

Czasopismo: Ekonomia Międzynarodowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Regionalne porozumienia handlowe w świetle regulacji Światowej Organizacji Handlu

Integracja gospodarcza jest bez wątpienia jednym z najbardziej powszechnych zjawisk we współczesnej gospodarce światowej. Świadczy o tym fakt, że trudno wskazać kraj nienależący do co najmniej jednego ugrupowania integracyjnego. W artykule przedstawiono sposób, w jaki ewoluował regionalizm handlowy w kontekście regulacji Światowej Organizacji Handlu (WTO), oraz rolę tej organizacji w rozwoju regionalnych porozumień handlowych.

Czasopismo: Ekonomia Międzynarodowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Przemysł meblarski w Polsce i jego międzynarodowa pozycja konkurencyjna

Zagadnienie międzynarodowej konkurencyjności ma kluczowe znaczenie we współczesnej gospodarce światowej. Przy tym coraz większą popularność zyskuje przekonanie, że o konkurencyjności gospodarki narodowej decydują jej poszczególne sektory, które tę konkurencyjność kształtują. Celem artykułu jest określenie pozycji konkurencyjnej polskiego przemysłu meblarskiego za pomocą analizy statystycznej. Przeprowadzone badania wskazują, że Polska jest jednym z najszybciej rozwijających się pod względem poziomu produkcji rynków meblarskich w Unii Europejskiej. Potencjał produkcyjny branży sytuuje Polskę na wysokiej pozycji zarówno wśród producentów, jak i eksporterów. Ponadto zagregowane dane potwierdzają poprawę pozycji konkurencyjnej polskiej branży meblarskiej w badanym okresie.

Czasopismo: Ekonomia Międzynarodowa
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości