rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Niedostosowanie społeczne nieletnich – przyczyny, skutki, profilaktyka

W artykule przedstawiono zjawisko niedostosowania społecznego osób nieletnich. Rozpoczynając analizę pojęcia, podkreślono jego złożoność, jak również różnorodność podejść i rozmaitych koncepcji w zależności od płaszczyzny badawczej. Zaprezentowano szereg definicji opisujących niedostosowanie społeczne. Poruszona została problematyka przyczyn niedostosowania społecznego, wynikających z uwarunkowań środowiska rodzinnego, szkolnego i społecznego. Opisano zachowania ryzykowne, które determinują powstawanie niedostosowania społecznego, oraz omówiono objawy niedostosowania społecznego, wraz z etapami wykolejenia społecznego, jak również realne skutki powstałego zjawiska. Zagadnienie profilaktyki i zapobiegania niedostosowaniu społecznemu młodzieży znalazło swoje odzwierciedlenie w treści artykułu poprzez podział działań profilaktycznych, jak i strategie ukierunkowane na pomoc jednostce społecznej. Wskazano też metody i środki twórczej resocjalizacji w celu kształtowania i formowania dojrzałej osobowości u młodego człowieka.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wolontariat w procesie resocjalizacji w Zakładach Karnych

Artykuł dotyczy możliwości wykorzystania wolontariatu jako narzędzia zmiany postaw osadzonych. Składa się z czterech części. W pierwszej zostały omówione podstawowe informacje dotyczące wolontariatu w Polsce, jego założenia oraz unormowania prawne, w drugiej – założenia działalności resocjalizacyjnej w środowisku zamkniętym. Części trzecia i czwarta prezentują doświadczenia związane z realizacją programów wolontarystycznych w Zakładach Karnych w Polsce. Trzecia omawia wybrane programy zaangażowania wolontariuszy w zakładach karnych, natomiast czwarta jest analizą działalności osadzonych jako wolontariuszy.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Zarys współczesnej koncepcji resocjalizacji – metodyka i ogólne zasady

Nie istnieją uniwersalne i bezwzględnie skuteczne metody resocjalizacji zarówno w odniesieniu do dorosłych sprawców przestępstw, przebywających w zakładach karnych, jak i młodych osób sprawiających problemy wychowawcze. Postępowanie resocjalizacyjne powinno mocno akcentować konieczność działań kreacyjnych, związanych z rozwojowym potencjałem jednostki. Metodyka resocjalizacji stanowi zbiór zasad i reguł procesu wychowawczo-korekcyjnego, związany z dorosłymi sprawcami przestępstw, a także dziećmi i młodzieżą niedostosowaną społecznie lub zagrożoną takim niedostosowaniem, w kontekście uwarunkowań osobowościowych i środowiskowych. Metodyka pracy resocjalizacyjnej mocno powiązana jest z wieloma dyscyplinami nauki, takimi jak psychologia, socjologia, medycyna i prawo. Integralną częścią metodycznego podejścia do resocjalizacji jest przestrzeganie fundamentalnych zasad wychowania resocjalizującego.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Pomoc osobom opuszczającym więzienia – propozycje rozwiązań systemowych w zakresie wsparcia skazanych

W artykule podjęto próbę udowodnienia tezy o konieczności projektowania takich rozwiązań, które uwzględniają zarówno działania skierowane bezpośrednio do samego skazanego (wzmacniające jego zasoby wewnętrzne), jak również postępowania obejmujące systemowe rozwiązania i udział społeczeństwa (zasoby zewnętrzne). Zwrócono uwagę na potrzebę wzmacniania polityki redystrybucji i uznania. Podkreślono konieczność uwzględniania podmiotowej perspektywy w pracy z osobami z przeszłością przestępczą.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Powstanie grupy w aspekcie oddziaływań wychowawczo-trenerskich. Szkic z zakresu praktyki pedagogicznej

Proces resocjalizacji opiera się na dwóch podstawowych metodach oddziaływania na jednostkę. Pierwszą z nich jest oddziaływanie oparte na bezpośredniej relacji wychowawcy z wychowankiem. Drugą metodą jest praca opierająca się na grupie społecznej. Niniejszy tekst jest próbą podsumowania praktyki pedagogicznej i zestawienia jej z wymaganiami teoretycznymi. Przedmiotem analizy jest dynamika powstania grupy i pogłębiony proces jej tworzenia. Przedstawione zostały czynniki sprzyjające procesowi powstania grupy oraz podstawowe metody jej pozytywnego tworzenia. Grupa w procesie resocjalizacji jest najważniejszym instrumentem oddziaływań socjoterapeutycznych. Umiejętne sterowanie jej powstaniem i dynamiką zmian jest gwarantem sukcesu resocjalizacji w przypadku nieletnich. Umiejętne sterowanie jej pracą powoduje, że resocjalizacja przenosi się z zewnętrznych nakazów na wewnętrzne normy i wartości zarówno jednostek, jak i całej społeczności. Praca włożona w umiejętne zbudowanie i uruchomienie procesów grupowych jest bardziej efektywna w kontekście czasu niż bezpośredni nadzór wychowawczy.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Prekursorskie formy kształcenia w warunkach instytucji totalnej

W artykule ujęto funkcjonowanie jednostki w warunkach instytucji totalnej na przykładzie więzienia, ze szczególnym uwzględnieniem jej udziału w procesie nauczania i samokształcenia się. Omówiono usankcjonowane obecnie przez ustawodawcę dostępne formy nauczania w warunkach odbywania kary oraz stan podmiotowy i przedmiotowy struktury więziennej oświaty. Szczególny akcent położono na omówienie uczestnictwa grupy skazanych w studiach wyższych na poziomie licencjatu/inżyniera w ramach dwóch projektów realizowanych w Areszcie Śledczym w Radomiu i Areszcie Śledczym w Lublinie. Przedstawiono zarys problematyki eksperymentu, za jaki należy uznać taką formę edukacji skazanych, oraz wynikające z procesu i jego realizacji wartości adaptowane przez osoby biorące w nim udział.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Ewolucja doktryny ochronnej – wymuszona zewnętrznie konieczność czy świadomy proces humanizacji

Tematem artykułu jest analiza ewolucji doktryny systemu penitencjarnego w kontekście przemian ustrojowych, jakie zaszły w Polsce na początku lat dziewięćdziesiątych. W szczególności autor zwraca uwagę na fakt, że wprowadzane zmiany powinny uwzględniać dwutorowy charakter systemu penitencjarnego, który obejmuje dwie grupy podmiotów: osoby osadzone oraz osoby nadzorujące. W artykule odwołano się do założeń współczesnej doktryny penitencjarnej, która kładzie nacisk na humanitaryzm w odniesieniu do osób osadzonych, co znajduje odzwierciedlenie w doborze oraz przeszkoleniu kadry penitencjarnej. Autor skonfrontował założenia teoretycznie z realiami okresu przemian ustrojowych w Polsce na początku lat dziewięćdziesiątych: istotną redukcją w zasobach kadrowych, ograniczeniami finansowymi, zmianami w strukturze przestępczości oraz odbiorem społecznym służby więziennictwa.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Neuroedukacja a niespecyficzne problemy w nauce dzieci i dorosłych

Neuroedukacja wykorzystuje techniki treningu na poziomie neuronalnym w celu skutecznej stymulacji mózgu w procesie uczenia się zarówno dzieci, jak i dorosłych, osób zdrowych i z niepełnosprawnościami. W artykule zaprezentowano własne wyniki i wnioski dwu cykli treningowych (8-letnie dziecko i 56-letni dorosły) z wykorzystaniem metod: neurofeedbacku, audioterapii, kynoterapii oraz ćwiczeń integracji międzypółkulowej. Metody te okazały się atrakcyjne dla trenujących w każdym wieku, nie wymagały od terapeuty odwoływania się do doświadczeń człowieka, zmiany jego przekonań. Efekty neurotreningu miały na celu wspieranie pracy mózgu, poprawę uwagi słuchowej, wyników uczenia się, pamięci oraz radzenie sobie w sytuacjach stresogennych.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Resocjalizacyjne konteksty kształcenia zawodowego skazanych, czyli kilka słów o wzbudzaniu w skazanym woli współdziałania w kształtowaniu jego społecznie pożądanej postawy

Celem artykułu jest przedstawienie problematyki nauczania osadzonych w jednostkach penitencjarnych jako czynnika ich resocjalizacji, a także ukazanie potencjału i możliwości Służby Więziennej w kształceniu osób pozbawionych wolności. W dobie rosnących wymagań rynku pracy w zakresie poziomu wykształcenia nauczanie skazanych w jednostkach penitencjarnych jest nieodzowne i ma ogromne znaczenie. Bez wykształcenia, przygotowania zawodowego, rekwalifikacji zawodowej readaptacja osadzonych jest bardzo utrudniona. Gotowość do podjęcia aktywności w celu zdobycia nowych umiejętności pozwalających na utrzymanie zatrudnienia świadczy o pewnej elastyczności jednostki i jest pozytywnym prognostykiem readaptacji społecznej, co bezsprzecznie wpisuje się w cel wykonywania kary pozbawienia wolności.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Pogranicze polsko-rosyjskie jako bezpieczna przestrzeń życia człowieka

Niniejszy artykuł jest próbą ukazania bezpiecznej przestrzeni życia człowieka na pograniczu polsko-rosyjskim. Autor opracowania poprzez badania chce zwrócić uwagę na uwarunkowania, jakie rządzą życiem mieszkańców pogranicza polsko-rosyjskiego. Wśród wielu podziałów barier dokonywanych z punktu widzenia ich funkcji na szczególną uwagę zasługują te, które uwzględniają aspekt rozwoju społeczno-gospodarczego. Wyróżnić można tu bariery typu naturalnego oraz zespół barier charakteryzujących strukturę danego terytorium (przygranicze polsko-rosyjskie), czyli demograficzne, kulturowe, ekonomiczne, organizacyjne i strukturalne. W zakresie lokalnego bezpieczeństwa społecznego (bezpieczeństwa przygranicza) dominującą rolę odgrywa administracja publiczna (rządowa
i samorządowa). Wynika to z zadań państwa i funkcji publicznych podmiotów, które nie konkurują ze sobą gospodarczo i nie są nastawione na zysk. Istotne znaczenie dla rozwoju lokalnego bezpieczeństwa społecznego w Polsce miały zmiany w systemie administracji publicznej, w tym szczególnie utworzenie samorządu terytorialnego. Model systemu obejmuje sferę wewnętrzną funkcjonowania państwa. Pozwala ustalić, jak funkcjonuje system bezpieczeństwa i poszczególne jego elementy (co i kto o czym decyduje) oraz pozwala na: określenie systemu kierowania bezpieczeństwem społecznym, koordynację elementów wykonawczych systemu bezpieczeństwa, charakteru oddziaływań otoczenia na system, wskazanie regulacji prawnych określających organizację i funkcjonowanie systemu, oddziaływanie systemu na zagrożenia.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Możliwości pracy z osobami wykluczonymi społecznie w inkluzyjno-katalaktycznym modelu w procesie reintegracji społecznej

Za zintegrowany można uznać ten system społeczny, w którym cele wyznaczane przez daną kulturę są w pełni akceptowane przez jednostki i osiągane za pomocą społecznie uznanych, zinstytucjonalizowanych środków z uwzględnieniem pracy określonych grup specjalistów. Wysoki poziom integracji społecznej charakteryzuje się intensywnością kontaktów między członkami danej zbiorowości, układem trwałych więzi społecznych spajających jednostki i grupy oraz ukształtowaną świadomością identyfikacji i łączności między nimi. Programy profilaktyczne, readaptacyjne, reintegracyjne lub doskonalące funkcjonowanie systemu społecznego dla określonej grupy czy środowiska społecznego powinny wychodzić od najniższego poziomu, czyli konkretnych osób uwikłanych w problemy społeczne i społeczeństwa, aby zmienić ich sposób myślenia i wartościowania, wzajemnego funkcjonowania i uczestnictwa w danym systemie. Przekształcenie sposobów działania jednostki lub grupy może wynikać z przemiany wewnętrznej lub oznaczać zewnętrzne dostosowanie się do zmienionych warunków działania, nie naruszając w istotny sposób dotychczasowego kształtu struktury wewnętrznej podmiotu. Obie możliwości, tzn. zmiana zachowania wynikająca ze zmiany wartości i poglądów oraz instrumentalna zmiana zachowań przy utrzymaniu dotychczasowych wartości i przekonań, wyznaczają dwa krańce kontinuum adaptacji społecznej, w tym również readaptacji społecznej jako ponownego przystosowania jednostki będącej w izolacji do pełnego samodzielnego, aktywnego i wartościowego życia według warunków i zasad społeczno-moralnych panujących w środowisku lokalnym. Działania reintegracyjne, w tym również samopomocowe, mają na celu odbudowanie i podtrzymywanie umiejętności uczestniczenia w życiu społeczności lokalnej i przyjęciu nowych, akceptowanych ról społecznych w miejscu pracy, zamieszkania lub pobytu na zasadzie wymiany dóbr materialnych i niematerialnych. Wymiana społeczna oparta na odpowiedzialności za drugiego człowieka, zaufaniu, prawie do wyboru i zaciągania zobowiązań stanowi szansę dla wykluczonych społecznie w odnajdywaniu własnych zasobów i potencjałów w warunkach środowiska otwartego. W myśl catallaxy bycie członkiem społeczeństwa oznacza nie tylko ekonomiczną wymianę poprzez wytwarzanie określonych dóbr, ale także przyjmowanie do społeczności jako pełnoprawnego obywatela i podejmowanie ważnych i odpowiedzialnych zadań w społeczności.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Współczesne problemy resocjalizacji

Zagadnienia dotyczące współczesnych problemów resocjalizacji wskazują, że proces resocjalizacji jest bardzo złożony. Czynniki egzogenne i endogenne w dużym stopniu utrudniają podejmowanie działań zmierzających do ponownej socjalizacji osób dotychczas niedostosowanych społecznie. Podkreślić należy, że mimo to resocjalizacja się odbywa i niejednokrotnie przynosi pożądane efekty. Osoby resocjalizujące dokładają wszelkich starań, by pomimo utrudnień, osoby, które są poddawane działaniom resocjalizacyjnym zrozumiały, że tylko życie zgodne z normami prawnymi prowadzi do rozwoju, zadowolenia i sukcesów.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Rodziny dysfunkcyjne w pracy asystenta rodziny

Poważnym problemem współczesnej rodziny jest jej dysfunkcyjność. Składają się na nią zaburzenia procesów naruszające struktury więzi rodzinnych, co za tym idzie trudności w wypełnianiu prawidłowych jej funkcji. Rodziny przeżywające trudne problemy i nie umiejące sobie z nimi poradzić potrzebują pomocy. W takich sytuacjach powołany zostaje asystent rodziny, który wchodzi w jej życie i zapoznając się z jej sytuacją, opracowuje indywidualny plan pracy, mający na celu pomoc, wsparcie i usamodzielnienie podopiecznych.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Uwarunkowania i trudności kształcenia zawodowego więźniów w Polsce

Niniejszy artykuł dotyczy uwarunkowań i trudności kształcenia zawodowego osób osadzonych/więźniów w Polsce. Skoncentrowano się na takich kwestiach, jak uwarunkowania kształcenia zawodowego, podstawy prawne kształcenia zawodowego więźniów, możliwości kształcenia zawodowego przewidziane dla więźniów, a także warunki kształcenia zawodowego przewidziane dla więźniów oraz trudności w kształceniu zawodowym więźniów. Kształcenie zawodowe osób osadzonych jest w Polsce niezwykle ważną kwestią, dotyczącą zagadnienia ogólnego kształcenia zawodowego. Wsparcie w pozytywnej readaptacji zawodowej osób osadzonych to istotny temat, który skłania do dyskusji społecznej, czy na pewno w tym zakresie nie ma żadnych trudności, na które mogą natrafić więźniowie. Wszystkie organizacje, które świadczą pomoc w kwestii osób wykluczonych społecznie (także tych zagrożonych), czyli również osób osadzonych, wykonują wiele zadań, które mają na celu wsparcie tych osób w odniesieniu sukcesu w obszarze zawodowym. Cały ogólny system pomocy więźniom tworzą: kuratorzy, Służba Więzienna, różne instytucje pomocy społecznej.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Akulturalizm kary śmierci w świetle pedagogiki i teologii

Życie ludzkie jest najwyższą wartością w hierarchii dóbr chronionych prawem, zarówno z perspektywy pojedynczego człowieka, jak i całego społeczeństwa, a równocześnie stanowi warunek skorzystania z innych dóbr. Dla jego ochrony nie powinny mieć znaczenia obowiązujący system prawny, religijny, wyznawany światopogląd czy możliwe różnice kulturowe, gdyż prawo do życia przysługuje każdej istocie ludzkiej (nawet przestępcy) z samego faktu bycia człowiekiem. Życie stanowi bowiem jedyne, niepowtarzalne i nieodtwarzalne dobro człowieka. Bez życia nie możemy mówić o człowieku, a bez człowieka wszystko, co ma ludzki charakter, traci sens na zasadzie contradicto in adiecto. Każda istota ludzka ma przyrodzone prawo do życia. Prawo to powinna ochraniać ustawa. Nikt nie może być arbitralnie pozbawiony życia.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Problematyka przestępczości i więziennictwo w pracach dyplomowych studentów Wyższej Szkoły Bezpieczeństwa i Ochrony im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Warszawie w latach 2007-2017

Celem autora jest ukazanie skali zainteresowania studentów problematyką przestępczości oraz zagadnieniami więziennictwa przy przygotowywaniu prac dyplomowych licencjackich i magisterskich w Wyższej Szkole Bezpieczeństwa i Ochrony im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Warszawie od początków jej funkcjonowania (2005) do ubiegłego roku (2018). Artykuł powstał na podstawie dokumentacji wewnętrznej uczelni, przechowywanej w dziekanatach oraz w archiwum. Zakres problemowy prac dotyczących przestępczości i systemu penitencjarnego był bardzo zróżnicowany. Jest on odbiciem głównych zjawisk w wymiarze historycznym i współczesnym. Autor podaje i omawia przykłady tematów.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Problem przemocy w środowisku rodzinnym jako źródło zagrożenia egzystencji człowieka

Zagadnienie przemocy w środowisku rodzinnym jest bez wątpienia znane. Szybki rozwój mass mediów dostarcza ułamkowej wiedzy na ten temat. W XXI wieku nadal można się spotkać z pewnymi stereotypami dotyczącymi tego zjawiska. Bardzo często doprowadzają one do ukrywania przez rodzinę problemu przemocy. Osoby z zewnątrz również wolą się nie angażować w pomoc poszkodowanym. Dzieje się tak przez błędne przekonania, że jest to prywatna sprawa każdej rodziny. Wielu ludzi uważa agresję, przemoc oraz brutalne zachowania za występujące tylko i wyłącznie w rodzinach patologicznych, którym nie da się pomóc, ponieważ ich sposób funkcjonowania i postępowania jest kontynuowany z pokolenia na pokolenie, a agresywne zachowanie odziedziczyli w genach. Zdarza się też, że osoby z zewnątrz krytykują ofiary, twierdząc, że same doprowadziły do tego zjawiska, akceptując problem oraz nie podejmując starań, aby uwolnić się od władzy tyrana. Przemoc może dotyczyć każdej rodziny oraz występować w wyższych klasach społecznych. Zarówno sprawcy, jak i ofiary mogą być ludźmi inteligentnymi, po wyższych studniach, pracującymi w dobrze prosperujących firmach. Bez wątpienia jest to zjawisko, które może dotknąć każdego człowieka. Dlatego bardzo ważne jest, aby podjąć walkę z istniejącymi stereotypami. Nie jest to jednak łatwe, gdyż społeczeństwo często nie wie, że zjawisko przemocy w środowisku rodzinnym jest wspólnym problemem. Przejawy agresji nie tylko psują relacje rodzinne, społeczne, lecz także powodują duże zagrożenie dla zdrowia psychicznego i fizycznego jednostki ludzkiej. Mogą nieodwracalne zmienić człowieka, jak również zaburzać całą dotychczasową egzystencję.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Obraz rodziny dysfunkcyjnej w opiniach skazanych recydywistów penitencjarnych

W artykule podjęto próbę ukazania wybranych konsekwencji dorastania w dysfunkcyjnym środowisku rodzinnym. W wypowiedziach osadzonych recydywistów penitencjarnych na temat funkcjonowania ich rodzin macierzystych wybrzmiewa potwierdzenie poglądu, iż ludzkie zachowania determinowane są w znacznej mierze przez czynniki środowiskowe, wśród których szczególną rolę odgrywa środowisko rodzinne.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Uwarunkowania zachowań suicydalnych adolescentów – na podstawie przeglądu wybranych badań

Tekst dotyczy uwarunkowań zachowań suicydalnych adolescentów. Na podstawie przeglądu (wybranych) badań dokonano weryfikacji czynników tzw. ryzyka, które w znacznym stopniu oddziałują na młodzież. Poszukiwania uwarunkowań zachowań suicydalnych prowadzone były wokół czynników ryzyka związanych z rodziną i jej sytuacją/problemami, tkwiących w jednostce oraz związanych ze środowiskiem społecznym. Całość opracowania kończy podsumowanie wraz z wnioskami dla praktyki.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Narkomania jako czynnik kryminogenny

Zjawisko zjawiska przestępczości narkotykowej staje się coraz bardziej powszechne w środowisku lokalnym. Jego zasięg, różnorodność i konsekwencje powodują, że należy je traktować jako poważnie zagrożenie. Skala prezentowanej patologii społecznej jest bardzo szeroka. Przestępczość powiązana ze środkami psychoaktywnymi jest coraz większym zagrożeniem dla społeczeństwa nie tylko ze strony narkomanii, lecz także związanego z tym zjawiskiem łamania prawnych i społecznych norm. Artykuł poświęcony jest problemowi narkomanii w Polsce, głównie przedstawia kryminogenny charakter narkomanii (przestępczość narkotykową). Porusza zagadnienie przestępczość zorganizowanej, czyli narkobiznesu, jak również ukazuje skalę i dynamikę opisywanego zjawiska.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Relacja resocjalizacyjna i jej znaczenie w narracji wychowawców zakładu karnego

Celem artykułu jest zaprezentowanie stanowiska wychowawców Służby Więziennej na temat znaczenia relacji z osadzonymi dla optymalizacji prowadzonych działań naprawczych. Artykuł składa się z dwóch głównych części. W pierwszej przedstawione zostały założenia teoretyczne dotyczące kategorii „relacji wychowawczej” H. Nohla, które następnie zostały odniesione do specyfiki środowiska resocjalizacyjnego. Wynikiem tego działania jest przedstawienie teoretycznych podstaw „relacji resocjalizacyjnej” oraz jej zoperacjonalizowanych obszarów. W drugiej części artykułu zostały zaprezentowane wyniki przeprowadzonych badań oraz wnioski i postulaty pedagogiczne.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Podstawowe czynniki wpływające na funkcjonowanie systemu readaptacji społecznej skazanych – diagnoza i rozwój

Zmieniający się obraz polityki karnej Państwa i wiodąca w niej rola kar alternatywnych wobec kary pozbawienia wolności, tj. kary grzywny oraz ograniczenia wolności, przy jednoczesnym ograniczeniu funkcji wychowawczo-resocjalizacyjnej kuratora sądowego, prowadzą niepostrzeżenie do ewolucji jego zadań. Jednocześnie rosną oczekiwania w zakresie podniesienia skuteczności działań mających na celu pomoc skazanemu opuszczającemu jednostkę penitencjarną w społecznej readaptacji, która zazwyczaj postrzegana jest przez pryzmat świadczeń i usług o charakterze wspierającym, materialnym lub administracyjnym. Dostrzegając te zjawiska, autor artykułu prezentuje systemowe podejście do readaptacji społecznej skazanych oparte na nowym, hybrydalnym modelu przygotowania skazanego do życia na wolności. System opierający się na wzajemnej wiedzy o sobie jego uczestników jest nieskomplikowany, zrozumiały i winien być powszechny. Centralną w nim rolę upatruje w instytucji kuratora sądowego, którego zadania nie zostały precyzyjnie określone przepisami prawa. Jednocześnie wskazano na możliwości, jakie daje obserwacja funkcjonującego systemu pod względem jego skuteczności, która może być wykorzystywana w prognozie powrotności do przestępstwa sprawców objętych jego oddziaływaniami.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika