rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Postulaty Konwencji ONZ dotyczące praw osób niepełnosprawnych w wymiarze edukacji jako wyznacznik przygotowania dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością do życia samodzielnego, godnego, wartościowego w dorosłości

Współczesna rzeczywistość społeczna oraz aktualny poziom rozwoju nauki i techniki stawia przed systemem edukacji coraz to nowe wyzwania i zadania. Realizacja tych nowych zadań nie tylko powinna odzwierciedlać osiągnięcia obecnego poziomu współczesnej cywilizacji, ale przede wszystkim korespondować z humanistycznym podejściem do każdej osoby ludzkiej, bez względu na jej sytuację socjalną czy somatyczną. Oznacza to, że wszyscy ludzie, w tym ludzie z niepełnosprawnością, posiadają niezbywalne prawa do rozwoju i edukacji, która może i powinna zabezpieczyć realizację zarówno podstawowych, jak i ogólnoludzkich potrzeb nie tylko w perspektywie teraźniejszości, ale przede wszystkim w przyszłości. Wiele szans na równość i dostęp do kształcenia na zasadach poszanowania identyczności praw otwierają postulaty wskazane w Konwencji o prawach osób niepełnosprawnych ONZ (2006), szczególnie w artykule 24, skoncentrowanym na kwestii edukacji. Dlatego przed nowoczesnym, uwzględniającym cywilizacyjne novum systemem kształcenia dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością pojawia się wyzwanie i zadanie przygotowania uczniów z niepełnosprawnością do życia autonomicznego, godnego, wartościowego, pozbawionego stygmatu niepełnej sprawności psychofizycznej i/lub społecznej.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wychowanie zdrowotne i higiena dzieci i młodzieży w świetle poradników dla rodziców z lat 1850-1970 – zarys problematyki

Przedmiotem analiz uczyniono problematykę wychowania zdrowotnego i higieny dzieci i młodzieży w świetle poradników z lat 1850-1970. Celem podjętych badań jest próba odtworzenia, systematyki, a przede wszystkim ukazania ewolucji porad i wskazówek ze wskazanego zakresu w ponadstuletnim okresie rozwoju literatury poradnikowej. Podstawą źródłową analizowanej problematyki uczynione zostaną poradniki wychowawcze oraz higieniczne dla rodziców, wychowawców oraz opiekunów dzieci i młodzieży okresu zaborów, II RP oraz PRL. Zamieszczane w tym okresie na stronach poradników informacje i porady obrazują przemiany w postrzeganiu i rozumieniu zasad higieny, troski o zdrowie i propagowania zdrowego stylu życia dzieci i młodzieży, będących konsekwencją zmian na polu nauk medycznych, higienicznych oraz pedagogicznych.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Ewaluacja – badanie nie do końca (za)stosowane

Celem artykułu jest pokazanie złożonej zależności ewaluacji edukacyjnej od stosowanych badań ewaluacyjnych w pedagogice. Przedmiotem analizy są efekty metaewaluacji procesu ewaluacji wewnętrznej nazwanej Fotoewaluacją społecznej architektury szkoły. Opis doświadczeń poczyniony z perspektywy „krytycznego przyjaciela ewaluacji” (zgromadzonych przez autora w trakcie wdrażania Systemu Ewaluacji Oświaty), jest punktem wyjścia dla określenia dylematów oraz perspektyw rozwojowych ewaluacji edukacyjnych w Polsce.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Marc-Antoine Jullien de Paris - od utopii heroicznej do pedagogiki porównawczej

Przedmiotem artykułu jest postać Marca-Antoine’a Julliena de Paris, ojca pedagogiki porównawczej, w kontekście jego biografii politycznej i pedagogicznej. Praca składa się z ośmiu części: 1) Nieruchomy poruszyciel komparatystyki, 2) Zdobywszy Bastylię…, 3) Powabność utopii, 4) Sperare non destiti, 5) Instytut w Yverdon, 6) Pedagogika porównawcza, 7) Krytyka Jullienowskiej nauki o wychowaniu oraz 8) Pewien zupełnie zapomniany francuski pedagog. Załączony został również pełen wykaz prac Marca-Antoine’a Julliena de Paris w języku francuskim. W artykule ukazano ewolucję jego poglądów – od republikańskich tradycji rodzinnych, edukacji, pełnego pasji zaangażowania w Rewolucję 1789 roku w Paryżu, karierę polityczną u boku Robespierre’a, nagłe aresztowanie i zwątpienie w metody rewolucyjnej realizacji utopii heroicznej – społeczeństwa ludzi wolnych, równych i bratnich, zwrot ku poszukiwaniu spełniania tych idei przez wychowanie Nowego Człowieka. Poczesne miejsce zajmuje aspekt pedagogiczny: współpraca z Pestalozzim i von Fallenbergiem, pobyt w Instytucie w Yverdon, poszukiwanie pewnego narzędzia budowania i doskonalenia struktur i treści oświatowych i wreszcie stworzenie podwalin pod nową dziedzinę pedagogiki: komparatystykę. Praca zawiera także krytykę koncepcji pedagogicznych Marca-Antoine’a Julliena de Paris oraz krótką deskrypcję stanu jego współczesnej recepcji i statusu naukowego.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Twórcze i refleksyjne kształcenie pedagogów

Celem artykułu jest przedstawienie zagadnień związanych z refleksyjnym paradygmatem kształcenia nauczycieli. Autorka na początku przybliża kategorię twórczości i refleksyjności, a następnie odnosi je do współczesnych standardów kształcenia pedagogów. W artykule uwypuklona została rola uczelni wyższych w promowaniu twórczości i refleksyjności, a także korzyści dla praktyki edukacyjnej wynikające z kształcenia refleksyjnego.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Street Fashion of Japan jako próba konstruowania tożsamości młodzieży japońskiej

Młodość jest fazą życia, w której podejmowane są liczne próby poszukiwania i konstruowania tożsamości. Konstrukcje tożsamości w czasach ponowoczesnych charakteryzują się ogromnym zróżnicowaniem, zmiennością i ulotnością. Celem artykułu jest przedstawienie interesujących „eksperymentów” młodych Japończyków wokół tożsamości, których wyrazem jest specyficzny styl ubierania się nazywany japońską modą uliczną. Prezentacja młodzieżowych kreacji umieszczona została w realiach społecznych i kulturowych Japonii.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Konstruowanie wiedzy naukowej o fenomenie ludzkiej płci

Artykuł stanowi próbę zwrócenia uwagi na specyfikę naukowego dyskursu płci. Wychodząc z założenia, iż stanowi on jeden ze sposobów konstruowania typowo polskiej rzeczywistości płci, przedstawiam występujące w jego ramach perspektywy, typowe dla nich sposoby spostrzegania płci oraz wynikające z takiego stanu rzeczy konsekwencje.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Dojrzałość osobowa jako „oferta analityczna” w badaniach socjalizacji zawodowej nauczycieli

Kategoria rozwoju zawodowego nauczycieli jest kluczową dla teorii i badań pedeutologicznych. Jej związanie z biurokratycznym modelem awansu zawodowego spowodowało ograniczenie jej pola analitycznego, stopniowo przekształcając ją w stereotyp niezdolny do objaśniania złożonego i dynamicznego świata szkoły i nauczycieli. Celem artykułu jest wskazanie obszarów niefunkcjonalności kategorii rozwój zawodowy nauczyciela (w znaczeniu, jaki nadała jej reforma oświaty) identyfikowanych w badaniach socjalizacji zawodowej nauczycieli oraz namysł nad możliwością wzbogacenia języka pedeutologii o kategorię dojrzałości, przekraczającą dotychczasowy kontekst teoretyczny w badaniach pedeutologicznych.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wybrane determinanty doświadczania pracy zawodowej przez socjoterapeutów

Celem badań było ustalenie, jakie czynniki z obszarów 1) doświadczenia zawodowego, 2) obciążenia pracą oraz 3) grup aktywowanych czynników pomocowych mają znaczenie dla doświadczanych emocji w pracy zawodowej (emocje pozytywne i negatywne) oraz nadziei na sukces zawodowy w pracy socjoterapeutycznej z grupą dzieci i młodzieży. Istotnym predyktorem uczuć negatywnych u socjoterapeutów było dostrzeganie większej liczby problemów psychopatologicznych w rodzinie wspomaganych oraz mała liczba szkoleń. Z kolei istotnymi predyktorami emocji pozytywnych u socjoterapeutów były: wysokie poczucie kompetencji, krótszy staż pracy i większy zakres obowiązków. Jeśli chodzi o przekonania o własnej skuteczności zawodowej (nadziei na sukces), znaleziono dwa istotne predyktory. Predyktorem nadziei na sukces (oraz siły woli w szczególności) okazało się poczucie kompetencji, a predyktorem samej nadziei na sukces – użycie czynników pomocowych z grupy A (ukierunkowanych na aktywność terapeuty jako dostarczyciela pomocy) i C (ukierunkowanych na aktywność grupy i jej terapeutyczny potencjał).

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Przemiany seksualności nastolatków

Tekst artykułu składa się z dwóch części. W części I omówiona jest ewolucja postaw społecznych wobec seksualności w ciągu XX wieku. Opisane są przemiany, jakie zaszły na przełomie wieków, np. emancypacja kobiet w sferze seksualnej. Wspomniane są również takie współczesne zagadnienia seksualne, jak: gender, homoseksualizm, transseksualizm. Część II charakteryzuje seksualność nastolatków: rozwój seksualny, aktywność seksualną, postawy wobec seksu. Część II zawiera także przedstawienie badań Zbigniewa Izdebskiego ze studium badawczego Seksualność Polaków na początku XXI wieku. Badania te zostały przeprowadzone metodą sondażu diagnostycznego przy użyciu ankiety i mają na celu przedstawienie życia seksualnego współczesnych nastolatków. Izdebski pyta młodych ludzi m.in. o wiek inicjacji seksualnej, stosowane środki antykoncepcyjne, stosunek do homoseksualizmu i płatnych usług seksualnych. Bada także stosunek młodzieży do norm obyczajowych. Z badań wynika, iż młodzież coraz szybciej uzyskuje fizyczną dojrzałość seksualną, a co za tym idzie – szybciej rozpoczyna życie seksualne. Nie jest to jednak związane z dojrzałością emocjonalną, która jest osiągana znacznie później. Skala zachowań ryzykownych podejmowanych przez nastolatków w obszarze seksualności jest duża. Najczęstszym błędem jest nieprawidłowy dobór metody antykoncepcji – dużo młodych ludzi zadeklarowało, że stosują stosunek przerywany, który nie jest metodą zabezpieczającą, ani przed niechcianą ciążą, ani przed chorobami wenerycznymi. Tekst ma na celu pokazanie jak niebezpieczne mogą być współczesne przemiany seksualności w odniesieniu do młodych, niedojrzałych jeszcze ludzi. Pokazuje, iż młodzi ludzie, choć prawie dorośli, potrzebują wskazówek i porad ludzi dojrzalszych, którzy mają więcej doświadczenia w kwestiach związanych z seksem i związkami uczuciowymi. Artykuł ten pokazuje, że w szkołach niezbędna jest dobrze przygotowana edukacja seksualna prowadzona przez odpowiednio przygotowanych do tego pedagogów.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
O synergii nauki, humanistyki i etyki, czyli o współczesnych zwrotach badawczych jako źródłach zmian w badaniach pedagogicznych

Celem artykułu jest analiza znaczenia współczesnych zwrotów badawczych, zachodzących w szeroko rozumianych naukach humanistyczno-społecznych, dla uprawiania badań pedagogicznych. A dokładniej, celem rozważań jest nie tylko wskazanie roli zwrotów badawczych w uprawianiu praktyki badawczej pedagogów, ale także w budowaniu świadomości epistemologiczno-metodologicznej badaczy. Przy czym treść artykułu odniesiona została do najbardziej znaczących we współczesnej humanistyce1 zwrotów badawczych i przyjęto, że odwołanie się do nich otwiera nowe pola badawcze oraz perspektywy interpretacji zjawisk pedagogicznych, wzmacnia tożsamość pedagogiki, staje się kwintesencją akademickiego uprawiania tej dyscypliny jako nauki humanistycznej (mimo obowiązującej obecnie klasyfikacji).

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Motywy stosowania iCT w praktyce zawodowej nauczycieli (doniesienie z badań)

Celem artykułu jest przedstawienie fragmentu badań diagnostyczno-korelacyjnych o charakterze ilościowo-jakościowym, ustalających kompetencje informacyjne nauczycieli w zakresie wykorzystywania metod i narzędzi ICT w kontekście nowych trendów technologicznych i towarzyszącym im przemianom cywilizacyjnym. Rozważane zagadnienia poszukują odpowiedzi na pytania określające motywy, dla których nauczyciele w swojej praktyce zawodowej wykorzystują narzędzia ICT. Podkreśla przedmiotowe i podmiotowe uwarunkowania konstruujące okoliczności, w których nauczyciele podejmują działania na rzecz stosowania ICT w procesie dydaktyczno-wychowawczym.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Władza w dziecięcych grupach rówieśniczych w perspektywie foucaultowskiej

Modernistyczne podejście do rozumienia dzieciństwa jest kwestionowane od kilku dekad przez zwolenników idei postmodernistycznych, a zwłaszcza feministycznej perspektywy poststrukturalnej. Podważają oni wiele uniwersalnych ‘prawd’ o ‘dziecku’ ustanowionych zgodnie z tradycją modernistyczną. Perspektywy postmodernistyczne i poststrukturalna znajdujące zastosowanie w odniesieniu do wielu aspektów badań nad dzieciństwem czerpią inspiracje z prac M. Foucaulta. Autorka w swoim artykule najpierw zarysowuje postmodernistyczne spojrzenie na dzieciństwo, następnie zwięźle omawia zasadnicze tezy Foucaultowskiej teorii władzy i w końcu próbuje pokazać, jak władza przenika dziecięce interakcje, wyraża się w języku i wpływa na dziecięce doświadczania.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Style wychowania w rodzinie pochodzenia w percepcji młodzieży gimnazjalnej i ich znaczenie rozwojowe - próba teoretycznej i empirycznej egzemplifikacji

Autorki dokonują teoretycznej i empirycznej analizy stylów wychowania w rodzinie, uwzględniając ich charakterystykę i konsekwencje rozwojowe. Badania empiryczne prowadzone były wśród adolescentów (młodzieży gimnazjalnej) i dotyczyły percepcji stylów wychowania preferowanych przez rodziców (ujęcie subiektywne). Stwierdzono, że w rodzinach badanej młodzieży dominują: styl demokratyczny oraz liberalny kochający, zaś rzadko występują style: autokratyczny i liberalny niekochający. Potwierdzono także, że role rodzicielskie (matki i ojca) różnicują preferowane style wychowania: matki częściej preferują styl demokratyczny oraz liberalny kochający, zaś ojcowie – liberalny niekochający. Nie stwierdzono różnic determinowanych rolą rodzicielską w zakresie stylu autokratycznego. Analizy potwierdziły wysoki poziom zgodności stylów wychowania preferowanych przez rodziców, co najsilniej ujawnia się w odniesieniu do stylu demokratycznego i liberalnego niekochającego, nieco słabiej w odniesieniu do stylu autokratycznego, zaś największa niezgodność wystąpiła w stylu liberalnym kochającym.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Edukacja religijna w systemie edukacyjnym Niemiec (na przykładzie Bawarii)

Stan katechizacji i obecność religii w szkole związana jest z charakterem relacji Państwo - Kościół. Pytać więc można, czy państwo świeckie, jakim są Niemcy, gwarantuje zapisaną w konstytucji wolność religijną rozumianą jako prawo każdego obywatela do zdobywania wiedzy religijnej? Kraje związkowe Republiki Federalnej Niemiec posiadają szeroką autonomię w zakresie wewnętrznym i w obszarze prawa międzynarodowego publicznego. Stąd podejmując się rozprawy nad edukacją religijną, formami jej obowiązkowości, gwarancjami prawnymi, zakresem kształcenia czy pozycją nauczyciela religii, zawężyłam swoje zainteresowania do Bawarii. Choć nie jest ona państwem wyznaniowym i nie wiąże się z żadną religią, kościelne i państwowe regulacje prawne wyraźnie wskazują na to, iż nauka religii w szkołach publicznych leży we wspólnym interesie zarówno Państwa, jak i Kościoła. Pytając o zakres edukacji religijnej i obowiązujące programy nauczania religii w szkołach publicznych, znajdujemy potwierdzenie, iż nadzór tu pełni zarówno Kościół, dbając o dydaktyczno-merytoryczną poprawność katechezy, jak i władze państwowe, czuwające nad konstytucjonalnością programów i tekstów. Niemcy funkcjonują w systemie dwóch religii, muszą zatem siłą rzeczy tworzyć warunki do dokonywania przez młodego człowieka wyboru w procesie edukacji. Stąd też specyficzny charakter nauki religii, jej zakres, forma i obowiązkowość.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Obraz dziecka w perspektywie historyczno-porównawczej. Przeszłość we współczesności, współczesność w przeszłości

W artykule przedstawiono problem obrazu (sposobu postrzegania) dziecka w kulturze średniowiecznej z perspektywy dwóch wybranych sposobów postrzegania dziecka obecnych we współczesności. Są nimi romantyczna idea dziecka oraz idea dziecka jako nie-dorosłego. Umiejscowienie badanego problemu w perspektywie porównawczej miało dać odpowiedź na dwa pytania. Pierwsze dotyczy kwestii obecności w kulturze i społeczeństwie okresu średniowiecza, pojmowania dziecka jako istoty różnej od dorosłego. Drugie zaś, zakładając pozytywną odpowiedź na pierwsze pytanie, dotyczy właściwych dla kultury średniowiecznej treści wypełniających owe dwa sposoby postrzegania dzieci, ich podobieństw i różnic w stosunku do współczesności. Należy też podkreślić, że omawiane dwa obrazy dziecka nie wyczerpują wszystkich sposobów jego postrzegania obecnych w średniowieczu. Epokę tę cechuje także wspólna z współczesnością, różnorodność i złożoność sposobów postrzegania dziecka, których nie można zawężać, jak niekiedy się to próbuje, do jednego tylko modelu.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Reprezentacje kompetencji nauczycieli w indywidualnych doświadczeniach edukacyjnych kandydatów na nauczycieli

W artykule przedstawiono wyniki wstępnej analizy jakościowej doświadczeń edukacyjnych studentów i studentek kierunków nauczycielskich. Przedmiotem analizy były pisemne wypowiedzi badanych na temat istotnych kompetencji ich własnych nauczycieli na wcześniejszych etapach kształcenia oraz ich deficytów, przejawianych w postaci konkretnych zachowań obserwowanych, doświadczanych, docenianych lub kwestionowanych. Ich celem było znalezienie odpowiedzi na główne pytanie badawcze, dotyczące jakości znaczeń nadawanych poszczególnym kompetencjom nauczycieli lub ich deficytom, w kontekście kształtowania się profesjonalizmu zawodowego. W kategorii kompetencji bazowych najwyżej cenione okazały się kompetencje merytoryczne połączone ze sprawnościami metodycznymi oraz interpersonalne w zakresie kształtowania pozytywnych relacji z uczniami i indywidualizowania oddziaływań. W obszarze braków kompetencyjnych dominowały metodyczne w tym informatyczne, relacyjne i merytoryczne w zróżnicowanych konfiguracjach wskazywanych egzemplifikacji.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Budowanie wiedzy o młodzieży w dyskursie normatywnym

Celem mojego artykułu jest próba odpowiedzi na pytanie, jakie dyskursy obecne są w wiedzy o młodzieży. Przegląd literatury prowadzi do wniosku, że wiedza ta budowana jest głównie w ramach dyskursu normatywnego na płaszczyźnie epistemologicznej, w którym funkcjonowanie społeczne jest wartościowane na postawie norm, a tym samym wyznaczonych powinności.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Style uczenia się uczniów w klasach I-III

Artykuł stanowi komunikat z badań pracy licencjackiej. Celem pracy było poznanie deklaracji uczniów klas I-III na temat prezentowanych przez nich stylów uczenia się. Cel zrealizowano za pomocą przeprowadzonego badania metodą sondażu diagnostycznego. Zastosowana technika ankiety pozwoliła rozpoznać preferowane style uczenia się badanych oraz odpowiedzieć na postawione problemy badawcze dotyczące występowania stylów uczenia się wśród uczniów. Zastosowano zmienne zależne i niezależne. Artykuł prezentuje przegląd wybranych zagadnień dotyczących stylów uczenia się. Nakreśla rodzaje, charakterystykę stylów uczenia się oraz ukazuje drogę rozpoznania własnego stylu uczenia się oraz znaczenie stylu uczenia się dla organizowania środowiska edukacyjnego. Dzięki analizie materiału empirycznego sformułowano wnioski, które mogą być użyteczne dla rodziców i nauczycieli w celu udoskonalenia procesu uczenia. Badania mogą przyczynić się do zwiększenia efektywności procesu uczenia się uczniów.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Poziom zadowolenia u skazanych odbywających karę pozbawienia wolności w zakładach karnych na terenie Polski

W pracy dokonano analizy poziomu zadowolenia z życia skazanych odbywających karę pozbawienia wolności z zakładach karnych na terenie Polski. Do przeprowadzenia badania wykorzystano Kwestionariusz Zadowolenia z życia autorstwa J. Chodkiewicza. dodatkowo zamieszczono pytania odnośnie: płci, wieku, wykształcenia, bycia osobą nie karaną lub skazaną. Na podstawie danych uzyskanych od respondentów stwierdzono, iż występują różnice w poziomie zadowolenia z życia między osobami skazanymi odbywającymi karę pozbawienia wolności a osobami nie karanymi. Średni poziom zadowolenia z obszarów obejmujących kwestie materialne i sferę seksualną (praca, finanse, zdrowie, seksualność) jest wyższy u mężczyzn w porównaniu do kobiet. Średni poziom zadowolenia z obszarów obejmujących stosunki interpersonalne (dzieci, moja osoba, krewni, związek) jest wyższy u kobiet w porównaniu do mężczyzn.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Systematyzacja teoretycznych ujęć animacji społecznej

Animacja społeczna jest procesem wyróżniającym się złożonym społecznym kontekstem. Przede wszystkim, stanowi ona czynnik ułatwiający komunikację społeczną i redukujący społeczne konflikty. Poprawia klimat społeczny, a w konsekwencji wpływa na efektywniejsze zaspokojenie aspiracji zarówno jednostek, jak i grup społecznych (społeczności lokalnych). Ponadto, umożliwia przystosowanie jednostek i grup do rozmaitych zmian (kulturalnych, socjalnych, technicznych, ekonomicznych). Prezentowany artykuł stanowi próbę przedstawienia zasadniczych aspektów rozstrzygnięć teoretycznych oraz kwestii praktycznych dotyczących animacji społecznej. Znaczna część pracy poświęcona została także osobie animatora i jego roli w procesie animacji. W dalszej kolejności scharakteryzowane zostały między innymi zasady rządzące procesem animacji i funkcje, jakie owa animacja winna spełniać. Całość zamyka analiza podstawowych barier i trudności typowych dla działań animacyjnych.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Rodzina w doświadczeniach młodzieży gimnazjalnej w kontekście przemian rodziny współczesnej – refleksja teoretyczna i empiryczne egzemplifikacje

Autorki dokonują analizy struktury środowiska rodzinnego jako podstawowej agendy socjalizująco-wychowawczej, w ujęciu teoretycznym i empirycznym. Przedstawiają jej znaczenie dla rozwoju młodego pokolenia, wskazując na podstawowe mechanizmy (społeczno-kulturowe i psychologiczne) decydujące o jej funkcjach. Analiza rodziny dokonywana jest z perspektywy systemowej. Przedstawiają wyniki badań prowadzone wśród młodzieży gimnazjalnej, dotyczące percepcji rodziny pochodzenia – przypisywanych przez młodzież cechach i zachowaniach rodziców. Analiza wykazała dominację prawidłowej struktury rodzinnej, zaś dominujące typy rodziny wskazujące na jej dysfunkcjonalność to kolejno: rodzina nadopiekuńcza, władzy, uwikłana i chaotyczna. Stwierdzono także rozbieżność w zakresie poszczególnych typów rodzin: matki istotnie częściej przejawiają cechy właściwe dla rodziny prawidłowej i nadopiekuńczej; ojcowie – rodziny chaotycznej.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Kompetencje społeczne w obliczu przemian społeczno-gospodarczych

Artykuł zwraca uwagę na szczególne znaczenie kompetencji społecznych w kontekście przemian społeczno-gospodarczych. Posiadanie kompetencji społecznych w procesie trwającej globalizacji jest niezwykle istotne nie tylko w punktu widzenia prawidłowego funkcjonowania jednostki w społeczeństwie, ale również z myślą o rozwoju całej społeczności Unii Europejskiej.

Czasopismo: Przegląd Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika