rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Czy schizofrenia jest chorobą neuodegeneracyjną, czy neurorozwojową?

Zgodnie z teorią neurorozwojową etiologiczne i patologiczne czynniki choroby występują na długo przed jej objawami. Przerwanie prawidłowego przebiegu rozwoju neuronalnego powoduje zaburzenia ich funkcji oraz sieci neuronalnej, a po okresie latencji doprowadza do klinicznej manifestacji objawów. W chorobach neurodegeneracyjnych specyficzny patofizjologiczny proces, najczęściej uwarunkowany genetycznie, uszkadza selektywnie „wrażliwą” populację neuronów i wywołuje symptomy i zmiany neuropatologiczne. Przebieg w czasie i natura tych dysfunkcji zależy od nałożenia się procesu chorobowego na normalny proces rozwojowy i dojrzewania, a także od indywidualnej plastyczności i procesów kompensacyjnych w OUN. Schizofrenia spełnia niektóre z tych kryteriów, lecz nie mieści się w wąskiej definicji chorób neurodegeneracyjnych. Nie stwierdzono do tej pory zmian histopatologicznych, immunocytochemicznych pozwalających identyfikować schorzenie. Jednak już w okresie I epizodu większość chorych ma cechy klinicznej deterioracji, po czym u wielu z nich stan stabilizuje się na pewnym poziomie funkcjonowania poznawczego i społecznego, natomiast u części pacjentów nasilenie choroby i dysfunkcje poznawcze stopniowo postępują. Progresja procesu schizofrenicznego znajduje także odbicie w ewolucji objawów w miarę przebiegu choroby, zmianach biochemicznych, anatomicznych w OUN. Obecnie nie można odrzucić hipotezy neurodegeneracyjnej schizofrenii. Może się okazać prawdziwa tylko u części chorych ze specyficznym przebiegiem choroby, a w niektórych przypadkach neurodegeneracja może nakładać się na zaburzenia neurorozwojowe.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Metody badań i oceny stateczności – wyzwania i trendy: Katedra Geomechaniki, Budownictwa i Geotechniki na 100-lecie AGH

W artykule przedstawiono problematykę oceny stateczności skarp i zboczy. Przybliżono rozwój prac badawczych realizowanych
w Katedrze Geomechaniki, Budownictwa i Geotechniki w tym zakresie. Zaprezentowano wybrane przykłady prac badawczych
koncentrujących się na ocenie stateczności zboczy wyrobisk odkrywkowych. Wskazano wyzwania i trendy w metodach oceny
stateczności.

Czasopismo: Przegląd Górniczy
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena zachowań i postaw związanych z zaburzeniami jedzenia w grupie uczennic drugich klas łódzkich gimnazjów

W związku z niepokojącymi danymi dotyczącymi stale rosnącej liczby zachorowań na zaburzenia odżywiania w 2003 roku został wprowadzony program oceny nasilenia zachowań i postaw związanych z zaburzeniami jedzenia wśród adolescentek – uczennic drugich klas szkół gimnazjalnych w Łodzi. Programem została objęta grupa łącznie 611 dziewcząt. Autorzy artykułu prezentują, omawiają i oszacowują skalę zjawiska oraz dokonują porównania uzyskanych wyników z danymi z Kliniki Psychiatrii Dzieci i Młodzieży IPIN w Warszawie oraz z badaniami własnymi dr Anny Dunajskiej z tutejszej Kliniki. Grupa uczennic gimnazjów różniła się istotnie od pacjentek z jadłowstrętem psychicznym w zakresie wszystkich analizowanych skal. W badanej grupie aż 17% dziewcząt miało wyniki równe bądź wyższe od średniej uzyskanej przez chore z jadłowstrętem psychicznym w skali „Dążenie do szczupłości”. Nie zaobserwowano istotnych różnic między uczennicami szkół łódzkich i warszawskich w zakresie skal: „Dążenie do szczupłości”, „Bulimia”, „Świadomość bodźców interoceptywnych”. W związku z dużym rozpowszechnieniem zachowań i postaw związanych z zaburzeniami jedzenia, co potwierdzają wyniki skali DdS omawianego w pracy badania, można zalecać wykonywanie regularnych badań przesiewowych oraz prowadzenie działań edukacyjnych w młodszych grupach wiekowych – kiedy kształtuje się poczucie własnej wartości i tożsamości związanej z płcią.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Badania rodzinno-genetyczne i badania funkcji poznawczych w chorobie afektywnej dwubiegunowej: związek z efektem profilaktycznym węglanu litu

Choroba afektywna dwubiegunowa charakteryzuje się nawracającymi epizodami afektywnymi, depresyjnymi i maniakalnymi. Jej rozpowszechnienie po uwzględnieniu występowania stanów hipomaniakalnych o różnym nasileniu może sięgać 5% populacji. Udział czynników genetycznych w etiopatogenezie tej choroby jest znaczny. Zostało to wykazane na podstawie badań rodzinnych, badań bliźniąt oraz badań adopcyjnych. Badania genetyczno-molekularne wykonywane metodą analizy sprzężeń i analizy genu kandydującego pozwalają na ustalenie roli poszczególnych genów w patogenezie tego schorzenia. Podstawowymi preparatami stosowanymi w chorobie afektywnej dwubiegunowej są leki normotymiczne, z których najważniejszymi są sole litu. Mechanizm działania litu wiąże się głównie z jego wpływem na przekaźnictwo wewnątrzkomórkowe i stymulację procesów neuroplastyczności. U pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową występują zaburzenia funkcji poznawczych, zwłaszcza w okresie ostrego epizodu choroby. Leki psychotropowe, w tym również leki normotymiczne (np. sole litu) mają na te funkcje wpływ. Wysunięto hipotezę, że długotrwałe stosowanie litu może zapobiegać zaburzeniom neurokognitywnym w starszym wieku. Grupa pacjentów ze znakomitym efektem profilaktycznym litu może stanowić endofenotyp kliniczny do badań genetyczno-molekularnych choroby afektywnej dwubiegunowej. W ostatnim okresie pojawiły się prace wskazujące na różnice w zakresie osobowości, profilu afektywnego i funkcji poznawczych u potomstwa osób cierpiących na zaburzenia afektywne, u których występuje dobry lub słaby efekt terapeutyczny węglanu litu. W ośrodku poznańskim planujemy ocenę kliniczną funkcji poznawczych oraz badania genetyczno-molekularne u potomstwa pacjentów z chorobą afektywną dwubiegunową z różnym działaniem profilaktycznym węglanu litu.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Gamma-hydroksymaślan (GHB) – „narkotyk gwałtu”

W ostatnich latach zarówno w Stanach Zjednoczonych, jak i w Europie Zachodniej odnotowuje się coraz więcej przypadków przestępstw seksualnych dokonanych po podaniu ofierze „narkotyków gwałtu”, w tym GHB, czyli kwasu gamma-hydroksymasłowego. Substancje te są najczęściej bez wiedzy i zgody kobiet dosypywane im do drinków w klubach i dyskotekach. GHB to związek bezbarwny, bez zapachu i smaku. Wywołuje stan częściowej lub całkowitej utraty przytomności i niezdolności do podejmowania decyzji. Osoba po zażyciu środka staje się zupełnie bezradna i może być obiektem działań przestępczych, np. kradzieży lub gwałtu, praktycznie bez możliwości podjęcia obrony. Związek ten wywołuje również okresową utratę pamięci, dlatego zatrzymanie i skazanie sprawców działań przestępczych dokonywanych przy użyciu GHB jest bardzo trudne. Gamma-hydroksymaślan (GHB) jest naturalnie występującym w organizmie ludzkim związkiem czterowęglowym o budowie przypominającej GABA. Klasyfikowany jest jako neurotransmiter w ośrodkowym układzie nerwowym. Preparat wykorzystywany był w anestezjologii. GHB ani żadnego z jego metabolitów nie można wykryć za pomocą standardowych testów na obecność narkotyków. Materiałem biologicznym pozwalającym na stwierdzenie preparatu w organizmie jest mocz, ślina, krew i włosy. Stany przedawkowania powinny być diagnozowane i leczone na oddział ach ostrych zatruć. Nadużycie bowiem powoduje najczęściej depresję centralnego układu nerwowego oraz depresję oddechową. Niekiedy jednak może wystąpić pobudzenie i agresja. Długotrwałe zażywanie GHB prowadzi do powstania tolerancji i uzależnienia. Z powodu wprowadzenia w wielu krajach zakazu sprzedaży GHB obserwuje się częstsze wykorzystywanie jego analogów przez sprawców przestępstw na tle seksualnym. Związki te, podobne pod względem budowy chemicznej, wywołują zbliżone efekty biologiczne w organizmie człowieka.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Analiza rozkładu szkód górniczych po wysokoenergetycznych wstrząsach z dnia 21 kwietnia 2011 r. i 7 czerwca 2013 r. w kopalni „Rydułtowy-Anna" na tle lokalnej tektoniki

W artykule przeprowadzono statystyczną analizę szkód górniczych, które powstały w wyniku wstrząsów w dniach 21 kwietnia 2011 roku i 7 czerwca 2013 roku w KWK „Rydułtowy-Anna" w powiązaniu z lokalną tektoniką. Badaniami objęto okres od 2006 roku i do szczegółowej analizy wybrano wyżej wymienione wstrząsy, w wyniku których powstało najwięcej szkód górniczych. Obydwa wstrząsy miały charakter regionalny i objęły swoim zasięgiem znaczny obszar. Statyczna analiza wykazała, że dominującym kierunkiem lokalnej tektoniki szkód górniczych w obu przypadkach, czyli powstałych po wstrząsach w dniach 21 kwietnia 2011 roku i 7 czerwca 2013 roku, jest kierunek zbliżony do równoleżnikowego. Jak wykazała przeprowadzona w niniejszym artykule statystyczna analiza azymutów uskoków w rejonu KWK „Rydułtowy-Anna" jest to kierunek zbliżony do kierunku lokalnej tektoniki.

Czasopismo: Przegląd Górniczy
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ryzyko powikłań krwotocznych związane ze stosowaniem selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny

W ostatnim dwudziestoleciu nastąpił znaczny postęp w psychofarmakoterapii zaburzeń depresyjnych. Wynaleziono i wprowadzono do terapii nowe leki i grupy leków przeciwdepresyjnych, w tym selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny – SSRI, skuteczne w leczeniu depresji i, jak wynikało z przeprowadzonych badań, charakteryzujące się większym bezpieczeństwem w porównaniu z wcześniej stosowanymi preparatami, np. trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi – TLPD. Lepsza tolerancja i mniejsza liczba objawów niepożądanych sprawiły, że SSRI zaczęto często stosować zarówno w leczeniu szpitalnym, jak i ambulatoryjnym, przez specjalistów, a także przez lekarzy pracujących w ramach podstawowej opieki zdrowotnej. Już po wprowadzeniu ich na rynek pojawiły się liczne doniesienia kazuistyczne oraz badania obserwacyjne wiążące występowanie różnego rodzaju krwawień ze stosowaniem SSRI. Wśród powikłań krwotocznych opisywano drobne podbiegnięcia krwawe, wybroczyny, poważne krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego, układu moczowo-płciowego, krwawienia wewnątrzczaszkowe oraz wzmożone krwawienia podczas zabiegów operacyjnych. Serotonina jest jednym z promotorów agregacji płytek i odgrywa istotną rolę we wstępnej fazie aktywacji trombocytów – procesie nazywanym zmianą kształtu płytek. SSRI hamują wychwyt krążącej we krwi serotoniny i zmniejszają jej wewnątrzpłytkowe zasoby, co powoduje zaburzenia agregacji i upośledzenie pierwotnej hemostazy. Autorzy dokonali przeglądu dostępnego piśmiennictwa na temat ryzyka krwawień związanego ze stosowaniem SSRI, opisali mechanizm powstawania i prawdopodobieństwo jego wystąpienia, wyszczególnili grupy pacjentów o podwyższonym ryzyku krwawień oraz przedstawili praktyczne wskazówki odnośnie do postępowania z chorymi należącymi do grup ryzyka, którzy wymagają leczenia przeciwdepresyjnego.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Opis dwóch przypadków intoksykacji najprawdopodobniej gamma-hydroksymaślanem – GHB

Autorzy przedstawili opisy coraz częstszych intoksykacji gamma-hydroksymaślanem –GHB, u dwóch pacjentek, u których już wcześniej występowały zaburzenia psychiczne oraz stosowano leczenie lekami psychotropowymi. Intoksykacje GHB nierzadko są prowokowane przez osoby z zewnątrz w celu wykorzystania występujących podczas ich przebiegu zaburzeń umożliwiających dokonanie wykorzystania seksualnego. Opisane pacjentki nie miały świadomości, że przyjmują GHB. Niepokojące jest również, że w żadnym z opisanych przypadków nie rozpoznano, ani nie podejrzewano podczas kierowania do szpitala intoksykacji GHB. W związku z tym nie wykonano wcześniej zalecanych w takich sytuacjach badań: obdukcji stanu somatycznego, badania ginekologicznego, oznaczenia przeciwciał HIV, testu ciążowego. Intoksykacje GHB u pacjentek, które już wcześniej wykazują zaburzenia psychiczne lub neurologiczne, przyjmują z tego powodu leki psychotropowe lub też inne substancje psychoaktywne, mogą przebiegać w sposób zagrażający ich życiu, w związku z czym konieczne jest edukowanie tej grupy chorych na temat możliwości wystąpienia tego typu intoksykacji w określonych sytuacjach oraz ich różnorodnych, często bardzo poważnych konsekwencji.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Zakończenie dyskusji z panem profesorem Romanem Magdą, zapoczątkowanej jego artykułem w Przeglądzie Górniczym 8/2016 – kontynuowanej w zeszycie 11/2016 oraz 1/2017

Kontynuując wymianę poglądów z profesorem Romanem Magdą, autor ustosunkował się do trzech problemów: wkładu Katedry
AGH Ekonomiki i Zarządzania w Przemyśle do dydaktyki i badań naukowych; zasadności stosowania w górnictwie specjalności:
inżynieria produkcji oraz stosowania w analityce kosztów produkcji górniczej – podziału kosztów na stałe i zmienne.
W zakończeniu – autor zaapelował do inżynierów górniczych o szerszą wymianę poglądów w trybie POLEMIKI – DYSKUSJE.

Czasopismo: Przegląd Górniczy
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Problematyka zagrożenia tąpaniami i bezpieczeństwa pracy w działalności naukowo-badawczej Katedry Górnictwa Podziemnego AGH

W artykule przedstawiono wybrane elementy problematyki naukowo-badawczej realizowanej w Pracowni Bezpieczeństwa
Pracy i Zagrożeń Naturalnych w Górnictwie, funkcjonującej w strukturze Katedry Górnictwa Podziemnego. Przytoczono krótką
charakterystykę oraz przykładowe rezultaty badań w zakresie zagadnień związanych z zagrożeniem tąpaniami, kształtowaniem
warunków bhp na stanowiskach pracy i monitoringiem parametrów jego środowiska, ze wskazaniem na aplikacyjność rozwiązań
w aspekcie dążenia do poprawy poziomu bezpieczeństwa podziemnych robót górniczych. Wobec istotnej roli edukacji
w kształtowaniu i promowaniu kultury bezpieczeństwa pracy zaprezentowano zarys informacji dotyczących kształcenia i oferty
studiów podyplomowych w zakresie bhp prowadzonych w ramach Wydział Górnictwa i Geoinżynierii.

Czasopismo: Przegląd Górniczy
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Kryzys Europy – kryzys sprawstwa

W artykule stawiam tezę, że źródłem niepokojów, które trawią Europę,
jest kryzys sprawstwa. Za Alainem Touraine’em i Josephem E.
Stiglitzem staram się pokazać, że jednym z ważniejszych źródeł kryzysu
sprawstwa są nierówności ekonomiczne i kapitalizm finansowy.
Twierdzę także, że remedium na kryzys są działania mające na celu
przywrócenie sprawstwa jak największej liczbie aktorów.

Czasopismo: Internetowy Magazyn Filozoficzny Hybris
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia
Czyn czy słowo - co leży u podstaw filozofii pierwszej?

W niniejszym tekście porównuję filozofię bytową, której modelowym
 przykładem jest filozofia Arystotelesa, z filozofią czynu zaproponowaną
 przez Stanisława Brzozowskiego. Te dwie konstrukcje różnią się co do
 punktu wyjścia rozważań. Pierwsza z nich obiera słowo jako początek,
 druga zaś czyn. W tekście starałem się pokazać kontrast między tymi
 stanowiskami i konsekwencje w uprawianiu filozofii wypływające z
 przyjętych założeń. Omawiam różnice pomiędzy filozofią zajmującą się
 przedmiotami świata rzeczy, obecnie stającą się metanauką, a filozofią
 kultury, która zajmuje się podmiotem i historycznie stworzonym przez
 pracujące pokolenia światem ludzkiego doświadczenia. Zaznaczenie tej
 różnicy jest niezbędne jeśli chcemy postawić filozoficzne pytanie o
 kryzys kultury.

Czasopismo: Internetowy Magazyn Filozoficzny Hybris
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia
Dysfunkcje poznawcze w zaburzeniu obsesyjno-kompulsyjnym

W zespole obsesyjno-kompulsyjnym stwierdza się liczne dysfunkcje poznawcze, głównie w zakresie uwagi, orientacji przestrzennej, koordynacji wzrokowo-ruchowej, inicjacji ruchu, pamięci (głównie przestrzennej), a także funkcji czołowych, takich jak pamięć operacyjna i funkcje wykonawcze, oraz aktywacji półkulowej. Deficyty te stanowią odzwierciedlenie anomalii w zakresie poszczególnych struktur mózgu oraz połączeń neuronalnych pomiędzy nimi, do których może dojść już we wczesnym okresie rozwoju mózgu, wskutek działania niekorzystnych czynników, takich jak zakażenie paciorkowcowe (PANDAS). Wyniki współczesnych badań neuroobrazowych wskazują, że za niektóre objawy psychopatologiczne i dysfunkcje poznawcze odpowiadają zaburzenia czynności kręgu neuronalnego łączącego orbitofrontalną część kory mózgowej oraz jądra podstawy mózgu. Badania neuropsychologiczne wskazują na różny stopień dysfunkcji poznawczych u poszczególnych chorych z zespołem obsesyjno-kompulsyjnym: u niektórych mają one niewielkie, a u innych znaczne nasilenie. Chociaż we wczesnych etapach choroby z reguły nie obserwuje się globalnego upośledzenia czynności poznawczych, w okresie tym najczęściej stwierdza się już deficyty wybiórcze. Wraz z czasem trwania choroby niektóre zaburzenia poznawcze mogą się nasilać. We wczesnej fazie choroby najsilniej wyrażone deficyty poznawcze występują u tych chorych, u których stwierdza się tzw. miękkie objawy neurologiczne, będące odzwierciedleniem nieprawidłowości strukturalnych i czynnościowych mózgu. Może to się wiązać z gorszymi rezultatami leczenia farmakologicznego i psychoterapeutycznego.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Dziecko maltretowane inaczej

Wstęp: Artykuł nie podejmuje zagadnień maltretowania fizycznego czy seksualnego, analizuje natomiast wpływ czynników, które pozornie nie powinny mieć wpływu na zachowanie dziecka. Badaniem objęto dzieci ze „zwykłych” rodzin, a często także z rodzin „idealnych”, u których stwierdza się zaburzenia zachowania lub zaburzenia zachowania i emocji. Analizie poddano nasilenia zaburzeń zachowania od takich czynników, jak: wymagania stawiane dziecku, pozycja dziecka w rodzinie, wykształcenie rodziców, wpływ rodziny wielopokoleniowej. Materiał i metoda: W badaniu uczestniczyło 91 rodzin, które zgłaszały się z dziećmi przejawiającymi zaburzenia zachowania lub zaburzenia zachowania i emocji, w wieku od trzech do osiemnastu lat, obu płci. Rozpoznanie stawiano na podstawie kryteriów ICD-10. Pacjenci nie wykazywali jakichkolwiek symptomów innej choroby psychicznej lub choroby somatycznej, które mogły mieć wpływ na zachowanie dziecka. Wyłączono także dzieci z domów dziecka, ze względu na brak zgody opiekuna prawnego, oraz dzieci, których rodzice nie wyrazili zgody na uczestnictwo w ankiecie. W badaniu posługiwano się własnym kwestionariuszem, utworzonym na podstawie typowo zadawanych pytań w trakcie badania psychiatrycznego. Wyniki: Dla wszystkich badanych cech uzyskano korelacje bliskie 0,5. Z uzyskanego materiału wynika, że mniejsze nasilenie zaburzeń zachowania i emocji stwierdza się u dzieci: obarczonych obowiązkami, dzieci najstarszych, wychowywanych w rodzinie wielopokoleniowej, w rodzinach o niższym statusie ekonomicznym. Natomiast większe nasilenie zachowań patologicznych obserwowane jest u dzieci: w rodzinach o wyższym statusie ekonomicznym, rodziców z wykształceniem średnim lub wyższym. Wnioski: Zachowanie dziecka kształtowane jest głównie przez środowisko. Obarczenie dziecka obowiązkami redukuje zachowania patologiczne, zaś stały nadzór przyczynia się do jego lepszego zachowania. Wyższy status społeczno-ekonomiczny rodziny jest czynnikiem wyższego ryzyka wystąpienia zaburzeń zachowania u dziecka. Wychowywanie dziecka jest bardzo trudną pracą, do której wszystkim brakuje profesjonalnego przygotowania. Nawet jeśli nie wiemy, jak postępować z dzieckiem w niektórych sytuacjach, zawsze starajmy się poświęcić mu czas. Sukces rodziców na polu zawodowym, okupiony bywa porażką na polu rodzinnym.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia
Rzym, Europa, świat – prawo rzymskie jako ratio scripta

Wśród historyków prawa istnieje przeświadczenie, że w Europie istnieje dość jednolita tradycja prawna. To przekonanie o jednolitości tradycji wynika z badań nad recepcją prawa rzymskiego przez różne kraje Europy i przyjęcie prawa rzymskiego jako podstawy dla prawa kanonicznego. Prawo rzymskie uważane jest zatem za faktyczny, historyczny fundament różnych porządków prawnych. W tym sensie, prawo rzymskie przejmuje funkcję, przypisywaną mu już w średniowieczu, ratio scripta, zbliżoną w treści do funkcji prawa natury. Co więcej, odwoływanie się do jednolitej tradycji prawnej, prowadzić może do wyrażania anachronicznych opinii o sytuacji politycznej w Europie. W artykule stawiam tezę, że prawo rzymskie nie powinno stanowić odpowiedniego punktu odniesienia dla budowania porządku prawnego w Europie, mimo oczywistych powodów, dla których mogłoby nim być.

Czasopismo: Internetowy Magazyn Filozoficzny Hybris
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia
Rola wybranych czynników oreksygenicznych: oreksyny A (OXA), oreksyny B (OXB), greliny (GRE) i anoreksygenicznych: leptyny (LEP) w kontroli homeostazy organizmu w warunkach fizjologii

Z homeostazą ustroju nierozłącznie związane jest pojęcie głodu i sytości. Neurofizjologia ośrodków mózgowych kontrolujących przyjmowanie pokarmu w zasadzie została ustalona, nadal jednak odkrywane są kolejne peptydy, które odgrywają znaczącą rolę zarówno w odżywianiu, jak i w zachowaniach związanych z jedzeniem. Aby poznać mechanizmy związane z głodem i sytością działające w zaburzeniach odżywiania, należy zrozumieć fizjologiczną rolę peptydów biorących udział w tej regulacji. Celem pracy jest przedstawienie roli peptydów oreksygenicznych: oreksyny A (OXA), oreksyny B (OXB), greliny (GRE) i peptydu anoreksygenicznego – leptyny (LEP) w przedmiocie ich budowy, lokalizacji i funkcji w ustroju, jak również mechanizmów molekularnego działania oraz prześledzenie procesu kontroli homeostazy w warunkach fizjologii. Dane przedstawione w niniejszej pracy obligują do wysunięcia wniosków, iż współdziałanie peptydów oreksygenicznych i anoreksygenicznych warunkuje homeostazę organizmu poprzez kontrolę głodu i sytości, a wydzielanie greliny i leptyny w ustroju odbywa się na zasadzie ujemnego sprzężenia zwrotnego.

Czasopismo: Psychiatria i Psychologia Kliniczna
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne, psychologia