rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Analiza zjawiska kontaktu dzieci i młodzieży z pornografią w świetle teorii oraz dotychczasowych wyników badań

Treści pornograficzne, czyli takie, które mają jawnie seksualny charakter i których nadrzędnym celem jest wywołanie przynajmniej u części odbiorców podniecenia seksualnego, w założeniu są kierowane do grona osób dorosłych. Jak jednak wskazują wyniki licznych polskich i światowych badań prowadzanych wśród najmłodszych, znaczna część dzieci i młodzieży już na dość wczesnym etapie rozwoju styka się z tego rodzaju materiałami. Jedną z przyczyn takiego stanu rzeczy jest łatwy dostęp do pornografii w internecie. Opisany fenomen rodzi pytania o konsekwencje i wpływ takich doświadczeń na rozwój psychoseksualny młodego człowieka. Rzetelna analiza prezentowanego problemu wydaje się jednym z kluczowych elementów w projektowaniu szeroko rozumianych działań profilaktycznych i edukacyjnych skierowanych do dzieci i młodzieży.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Zachowania trudne dzieci autystycznych – sposoby przezwyciężania

W artykule przybliżono pojęcie agresji w kontekście historycznym oraz pochylono się nad pojęciem zachowania trudne, które jest częściej stosowane przy opisywaniu zachowań dzieci autystycznych. Wyodrębniono pięć typów zachowań trudnych. Następnie przedstawiono dwie hipotezy wyjaśniające ich powstawanie i podtrzymywanie. Opierając się na powyższym podziale, scharakteryzowano zachowania trudne i przedstawiono strategie ich przezwyciężania, kiedy dziecko zachowuje się niebezpiecznie lub agresywnie, na przykładzie systemów żetonowych i ośmiostopniowego programu wyznaczania granic, będącego częścią metody Floortime.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Inspirujące praktyki w zakresie wczesnej interwencji i profilaktyki w działaniach na rzecz rodziny i wsparcia dla rodziców w Europie

10 października 2012 roku, w czasie Konferencji „Think Parents!” organizowanej przez Holenderski Instytut Młodzieży w Hadze, sieć Eurochild zaprezentowała Kompendium inspirujących praktyk w zakresie wczesnej interwencji i profilaktyki w działaniach na rzecz rodziny i rodzicielstwa. Dokument to owoc pięciu lat wzajemnej nauki i konsultacji w ramach tematycznej grupy roboczej Eurochild ds. wsparcia rodziny i rodzicielstwa. Kompendium jest zbiorem 12 szczegółowych studiów przypadków świadczeń w zakresie wczesnej interwencji i profilaktyki. Opisane inicjatywy są przykładem rozwiązań, które sprawdziły się na gruncie europejskim i niosą ze sobą olbrzymi potencjał tworzenia nowych, innowacyjnych i efektywnych kosztowo metod umacniania dzieci i rodzin.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Analiza ewaluacji wybranych programów profilaktycznych wykorzystywania seksualnego dzieci

W artykule zaprezentowano ewaluacje wybranych programów profilaktycznych wykorzystywania seksualnego dzieci z krajów anglosaskich. Na podstawie przeglądu piśmiennictwa przedstawiono najważniejsze elementy programów prewencyjnych, które wpływają na ich efektywność. Celem artykułu było podkreślenie wagi działań prewencyjnych, które realnie podnoszą wiedzę i wzmacniają umiejętności dzieci z zakresu reagowania na niepokojące zachowania o charakterze seksualnym.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Przemoc i wykorzystywanie seksualne dzieci w praktyce zawodowej ratowników medycznych

Ratownicy medyczni to pracownicy ochrony zdrowia stojący na pierwszej linii kontaktu pacjenta z personelem medycznym, na co dzień stykający się z sytuacjami trudnymi, wymagającymi szybkiej interwencji medycznej, często z dala od placówek ochrony zdrowia i przy ograniczonych możliwościach diagnostycznych. Doświadczenia ratowników pracujących w systemie Państwowego Ratownictwa Medycznego obejmują kontakt z dziećmi, co do których zachodzi podejrzenie, że są ofiarami przemocy, w tym krzywdzenia na tle seksualnym. Artykuł stanowi próbę analizy wiedzy i deklarowanych umiejętności ratowników w zakresie rozpoznawania tego rodzaju sytuacji i sposobów reagowania na podejrzenie krzywdzenia dziecka. Na podstawie zebranego materiału badawczego przedstawiono najczęściej wskazywane przez ratowników objawy stosowania przemocy, w tym seksualnej, wobec dziecka i wskazano sposoby postępowania zespołów ratownictwa medycznego w sytuacji powzięcia takiego podejrzenia. Ratownicy medyczni sygnalizują znaczący niedostatek wiedzy w omawianym zakresie, który wywołuje m.in. obawy co do słuszności podejrzeń i w efekcie wysoki odsetek zaniechań ich zgłaszania.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Kogo zobaczę w lustrze? – psychodynamiczna psychoterapia dzieci i młodzieży, które doświadczyły przemocy seksualnej

Celem artykułu jest opisanie zjawisk pojawiających się w relacji terapeutycznej w pracy z dziećmi i nastolatkami, które doświadczyły molestowania seksualnego. Autorka podkreśla znaczenie utrzymania przez terapeutę tzw. funkcji refleksyjnej przez analizę własnego przeciwprzeniesienia. Dziecko, które było ofiarą przemocy nie ma słów, by przekazać swoje przeżycia, przekazuje je zachowaniem, zabawą, przez budowanie relacji z terapeutą. Rozgrywanie przeżyć, które może uwalniać dziecko od napięcia, skazuje je na kolejne trudności i cierpienie, czasem poczucie niezrozumienia lub odrzucenia w relacjach. Dziecko wykorzystywane – szczególnie przez bliskiego dorosłego –
może czuć się bardzo skrzywdzone, ale jednocześnie może również identyfikować się ze sprawcą, który jako jedyny mógł pełnić wobec niego funkcje opiekuńcze. Te identyfikacje
stają się sposobem wchodzenia przez dziecko w jego kolejne relacje i przeżywania samego siebie, co ilustrują przedstawione w artykule przykłady kliniczne. W procesie psychoterapii czynniki, takie jak analiza relacji przeniesieniowo – przeciwprzeniesieniowej, możliwość podzielenia się swoimi myślami w obecności rozumiejącego drugiego, poznanie słów na określenie wewnętrznego napięcia stają się potencjałem
dalszego rozwoju dziecka, pomagając mu przerwać błędne koła odreagowań i wchodzenia w relacje jako ofiara, ale też i sprawca.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Traumatyczne przeżycia matki ciężarnej a zdrowie jej dziecka

Na psychikę i zdrowie dziecka wpływa wiele czynników, w tym stan psychiczny matki w czasie ciąży. Traumatyczne przeżycia ciężarnej wpływają na rozwój mózgu płodu, powodując hamowanie neurogenezy, atrofię neuronów hipokampa i kory przedczołowej, przerost jąder migdałowatych, zaburzenia w synapsach, zaburzenia plastyczności mózgu i wiele innych zmian. Silny, przewlekły stres podczas ciąży może być przyczyną poronienia, porodu przedwczesnego lub niskiej masy urodzeniowej dziecka. Zmiany w ośrodkowym układzie nerwowym mogą spowodować także depresję, choroby psychiczne, różne choroby somatyczne i zaburzenia osobowości. Od czasu, kiedy mamy do dyspozycji badania neuroobrazowe mózgu, możemy już opierać się nie tylko na badaniach eksperymentalnych w stresie u zwierząt, ale także badać przeżycia traumatyczne u ludzi w czasie rzeczywistym. W ciągu ostatniej dekady badania neuroobrazowe, genetyczne i epigenetyczne zmieniły nasz pogląd na temat traumy i przewlekłego stresu. Głębokie przeżycia psychiczne mogą uczynić życie nieznośnym. Wiedząc jednak o tym, jakie mechanizmy kierują naszym życiem, potrafimy w wielu przypadkach przeciwdziałać ich następstwom lub starać się naprawić to, co zostało zniszczone nie z naszej winy. Wpływ na nasze funkcjonowanie i zdrowie sięga bowiem znacznie głębiej, sięga nawet do przeżyć naszych przodków. Jest to związane z dziedziczeniem epigenetycznym i tzw. Pamięcią komórkową. Negatywne emocje mogą doprowadzić do poważnych konsekwencji. Na szczęście możemy wzbudzić w sobie pozytywne emocje, których dobroczynny wpływ jest nie do przecenienia. Świadoma kontrola naszych myśli i emocji, ustawiczne życzliwe podejście do osób bliskich i obcych powoduje znaczące, korzystne zmiany w mózgu, które również możemy zarejestrować przy użyciu badań neuroobrazowych. Potrafimy wtedy stwierdzić nawet powstawanie nowych neuronów w mózgu, w obliczu czego powiedzenie „miłość buduje” nabiera nowego znaczenia.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Czynniki ryzyka oraz konsekwencje zachowań samobójczych z uwzględnieniem problematyki samobójstw dzieci i młodzieży

Na świecie każdego roku popełnia samobójstwo ponad 800 000 osób – średnio jedna osoba co 40 sekund. W Polsce samobójstwa są drugą – po wypadkach – przyczyną zgonów wśród dzieci i młodzieży. Podłożem decyzji samobójczych jest wiele współwystępujących czynników m.in. demograficznych, społeczno-ekonomicznych, psychologicznych, chorobowych czy biologicznych. Wydarzenia i sytuacje, które przez dorosłego nie byłyby traktowane jako problemy, dla młodych osób mogą być nie do rozwiązania. Zwiększenie świadomości społecznej na temat tego, jak wiele różnych czynników może wpływać na podjęcie decyzji o samobójstwie, może mieć przełożenie na uwrażliwienie ludzi na problemy innych. Koszty zachowań samobójczych dla jednostek, ich rodzin i społeczeństwa powodują, że samobójstwo jest poważnym problemem dla zdrowia jednostki, ale również dla zdrowia publicznego.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Familienzentren (ośrodki rodzinne) w kraju związkowym Nadrenia Północna–Westfalia (NRW), Niemcy

W 2006 roku rząd kraju związkowego Nadrenia Północna–Westfalia rozpoczął stopniowy proces przekształcania 9 000 istniejących ośrodków opiekuńczo–edukacyjnych dla dzieci w certyfikowane ośrodki rodzinne, których do roku 2012 miało powstać 3 000. Familienzentren (ośrodki rodzinne) pełnią rolę punktów łącznikowych gromadzących różne dostępne lokalnie usługi na rzecz dziecka i rodziny rozwijające umiejętności rodzicielskie i sprzyjające godzeniu życia zawodowego i rodzinnego. Przekształcenie przebiega na zasadzie kontroli wyników, proces certyfikacyjny nakłada ścisłe uregulowania na działalność ośrodków, a ośrodek może funkcjonować pod nazwą Familienzentrum NRW jeśli otrzymał znak jakości będący wynikiem zewnętrznej ewaluacji. Przekłada się to także na prawo do wsparcia finansowego. 
Organizacja zgłaszająca: Uniwersytet Duisburg–Essen, Niemcy.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Dom Rodziców, Brest, Francja

Dom Rodziców to nowy typ wsparcia edukacyjnego dla rodzin zamieszkałych w Breście i jego okolicach, w północno–zachodnim rejonie Francji. Dom powstał w 2009 roku i jest otwarty dla wszystkich rodziców potrzebujących pomocy, wsparcia czy wysłuchania, w tym także dla tych znajdujących się w najtrudniejszych sytuacjach życiowych. Profesjonaliści nie serwują tam teorii dotyczących wychowywania dzieci, ale proponują schemat rodzicielstwa, którego celem jest umożliwienie rodzicom stworzenia dzieciom odpowiednich warunków życia i właściwej stymulacji. Projekt skupia się na wczesnej interwencji i profilaktyce, wykorzystując kompetencje rodziców i zachęcając do solidarności społecznej. Partnerami i interesariuszami projektu są władze lokalne i miejscowe organizacje.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Trauma rozwojowa u dzieci – perspektywa neurorozwojowa

Zakłócenia procesu rozwoju w okresie prenatalnym mogą doprowadzić do wrodzonych i nabytych dysfunkcji ośrodkowego układu nerwowego oraz zaburzeń neurorozwojowych, takich jak opóźniony lub zaburzony rozwój mowy, niedojrzałość
neuromotoryczna (dysfunkcje rozwoju odruchowości), zaburzenia przetwarzania sensorycznego, dysfunkcje przetwarzania słuchowego, zaburzenia z grupy FASD, całościowe zaburzenia rozwoju, nadpobudliwość psychoruchowa, zaburzenia uwagi, swoiste zaburzenia umiejętności szkolnych, swoiste zaburzenia koordynacji ruchowej oraz dyspraksja. Traumatyzujące wydarzenia, takie jak odrzucenie, porzucenie, zaniedbanie, zerwanie więzi biologicznej, powodują trwale skutki w neurofizjologicznym rozwoju dziecka. U dzieci doświadczających wczesnej traumy dochodzi do dysregulacji osi przysadka-podwzgórze-nadnercza w postaci większej reaktywności lub ciągłego reagowania. Rozregulowane, nietypowo reagujące na bodźce niemowlęta i dzieci stanowią duże wyzwanie dla opiekunów, którzy nie rozumieją ich reakcji i nie potrafią się do nich odpowiednio dostroić, przez co mogą powodować kolejne traumy (o charakterze traumy relacyjnej), co nasila rozregulowanie dziecka. Autorki przedstawiają mechanizmy i długofalowe skutki traumy rozwojowej, koncentrując się głównie na obszarze rozwoju sensomotorycznego.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Przestępstwa na szkodę dzieci

Celem niniejszego opracowania jest scharakteryzowanie przestępczości na szkodę małoletnich w Polsce. Przedstawiono w nim najważniejsze definicje związane z czynami na szkodę dzieci, a także statystyki skazań za ich popełnienie. W opracowaniu omówiono także zagadnienia związane z udziałem dziecka w postępowaniu karnym, zwłaszcza z jego przesłuchaniem oraz reprezentacją jego interesów.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Porwania rodzicielskie w świetle polskiego orzecznictwa karnego w ujęciu prawnym i kryminologicznym (na podstawie badań aktowych)

Niniejsze opracowanie jest pokłosiem badań akt spraw sądowych rozpoznanych na podstawie art. 211 Kodeksu karnego (kk; określającego przestępstwo uprowadzenia lub zatrzymania małoletniego), w których sprawcą występku był rodzic porwanego dziecka. Analiza akt pozwoliła osiągnąć główne założenia towarzyszące realizacji prac badawczych nad tytułową problematyką, a mianowicie poznanie prawnej i kryminologicznej perspektywy przestępstwa porwania rodzicielskiego oraz wyrosłego na jego gruncie orzecznictwa karnego. Aspekty te posłużyły za punkt wyjścia niniejszego artykułu, którego zasadniczym celem jest przedstawienie wyników badań aktowych w zakresie sądowej reakcji na porwania rodzicielskie oraz wyeksponowanie tendencji orzeczniczych w sprawach rozpoznawanych na podstawie przepisu art. 211 kk.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Empatia i jej znaczenie w rodzicielstwie zastępczym – ujęcie teoretyczne

Celem artykułu jest spojrzenie na obraz empatii i tego, w jaki sposób jest ona interpretowana i rozumiana zarówno przez różnych badaczy, jak i praktyków, którzy koncentrują swoją uwagę na jej genezie, oraz pokazanie znaczenia i roli empatii w opiece zastępczej. Artykuł ten jest próbą poszukania odpowiedzi, czym tak naprawdę jest empatia i co ze sobą niesie w aspekcie opieki nad dzieckiem.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Stoiska Rodzicielskie, Flandria i Bruksela, Belgia

Stoiska Rodzicielskie (ang. Parenting Shop) powstały na terenie Flandrii i Brukseli na mocy Aktu Parlamentu Flamandzkiego z 13 lipca 2007 r. Dla flamandzkiego rządu ważna zasadą jest prawo każdego rodzica do wsparcia we wszystkich aspektach związanych z rodzicielstwem. Stoiska Rodzicielskie pozwalają wielu organizacjom jednocześnie świadczyć skoordynowane i wszechstronne usługi na rzecz wszystkich rodziców. Ich celem jest rozwój kompetencji i potencjału osób wypełniających role rodzicielskie, redukowanie napięć i problemów oraz wzmacnianie sieci wsparcia społecznego wokół rodziców i dzieci. Na terenie Flandrii i Brukseli funkcjonują obecnie 24 Stoiska Rodzicielskie.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Program Chronimy Dzieci jako przykład działań na rzecz ochrony dzieci przed przemocą w polskich szkołach i przedszkolach. Raport z badań

Od 2014 roku w ramach rządowego programu „Bezpieczna i przyjazna szkoła” Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę (dawniej Fundacja Dzieci Niczyje) realizuje program Chronimy Dzieci, którego celem jest ochrona dzieci przed przemocą ze strony dorosłych oraz rówieśników. Diagnoza potrzeb placówek edukacyjnych w zakresie spełniania przez nie standardów ochrony dzieci przed krzywdzeniem pokazała, że wiele rozwiązań nie jest w nich realizowanych, chociaż uznawane są one powszechnie za ważne. Badanie opinii placówek realizujących program umożliwiło poznanie ich doświadczeń i wskazało na poprawę ich funkcjonowania w zakresie ochrony dzieci przed krzywdzeniem.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Udział dzieci w postępowaniu o ograniczenie władzy rodzicielskiej – raport z badań aktowych

W artykule przedstawiono wyniki badań aktowych dotyczących udziału małoletnich w postępowaniu o ograniczenie władzy rodzicielskiej. Badania zostały przeprowadzone przez Fundację Dzieci Niczyje w 2015 i 2016 r. w czterech wybranych sądach rejonowych. Ich celem było zbadanie, jak w tego typu sprawach realizowane jest prawo dziecka do wyrażenia opinii we własnej sprawie.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Skuteczność działań marketingowych wykorzystujących seksualizację wizerunku dziewczynek w promowaniu produktów dla dzieci

Przejawy seksualizacji można zaobserwować w wielu obszarach codziennego życia. Mimo że społeczne konsekwencje seksualizacji oraz jej wpływ na rozwój dzieci i młodzieży są szeroko dyskutowane w piśmiennictwie, przekazy zawierające zseksualizowane treści coraz częściej są kierowane bezpośrednio do dzieci. Mogą to być np. zabawki, ubrania, teledyski czy przekazy marketingowe mające zachęcić do zakupu określonego produktu czy wyboru danej marki. W artykule przedstawiono wyniki badania, które miało zweryfikować, czy przekaz marketingowy wykorzystujący seksualizację wizerunku dziewczynki faktycznie skutecznie promuje produkty dla dzieci. Innymi słowy, czy dzieci – oraz ich matki, które podejmują decyzje o zakupie – chętniej wybierają produkty promowane w ten sposób Uzyskano wyniki wskazujące, że seksualizacja wizerunku dziewczynki nie jest skuteczną strategią promowania produktu dla dzieci. Uzasadniając swój wybór, matki najczęściej odwoływały się do cech opakowania, a córki – do cech modelki widocznej na zdjęciu.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Edukacja seksualna osób ze spektrum autyzmu i osób z niepełnosprawnością intelektualną

Ze względu na sytuację polityczną i społeczną ostatnie lata to czas niepewności wokół zagadnienia edukacji seksualnej dzieci oraz młodzieży. Unikanie jej realizacji uwidacznia się w pracy z młodzieżą pełnosprawną, jednak w jeszcze większym stopniu jest obserwowane w terapii i edukacji osób z niepełnosprawnością intelektualną, niepełnosprawnością sprzężoną i zaburzeniami ze spektrum autyzmu. Takie działania są szkodliwe, bowiem osoby te są w większym stopniu narażone na wykorzystanie seksualne, a pozbawione edukacji seksualnej mogą wchodzić w rolę sprawców przemocy seksualnej lub podejmować ryzykowne i problemowe zachowania o charakterze seksualnym. Artykuł prezentuje czynniki związane z określoną niepełnosprawnością lub neuroróżnorodnością, które powinny zostać uwzględnione w planowaniu edukacji seksualnej. Omawia także prawne i organizacyjne aspekty realizacji edukacji seksualnej w polskich placówkach, z uwzględnieniem roli osób ją realizujących.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Przemoc rówieśnicza i uczniowie ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi – uwarunkowania i propozycje rozwiązań profilaktycznych

Artykuł zawiera uzasadnienia działań profilaktycznych i zaradczych oraz propozycje rozwiązań w obszarze przemocy rówieśniczej (bullyingu), w którą zaangażowani są uczniowie z tzw. specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, przede wszystkim z niepełnosprawnością. W świetle badań grupa ta jest bardziej narażona na ryzyko stania się ofiarą szeroko rozumianej agresji rówieśniczej i wykluczenia. W wielu sytuacjach czynniki związane z ryzykiem wiktymizacyjnym tej grupy uczniów prowadzą do zaangażowania się w roli sprawcy. Sytuację komplikują: brak populacyjnych badań pokazujących
rzeczywistą skalę zjawiska w podgrupach wyróżnionych ze względu na typ specjalnych potrzeb edukacyjnych, mało zidentyfikowanych przykładów tzw. dobrych praktyk w obszarze zapobiegania i radzenia sobie z omawianym zjawiskiem oraz nisko oceniane, przez samych nauczycieli, własne kompetencje do pracy z takimi uczniami.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Rola superwizji w profilaktyce krzywdzenia dzieci

Artykuł stanowi praktyczną ilustrację wspierającej roli superwizji stosowanej w publicznym systemie pomocy w profilaktyce krzywdzenia dzieci. Autorzy przedstawiają przykład kliniczny poprzedzony kilkoma uwagami dotyczącymi ogólnego znaczenia superwizji w obszarze pomocy psychologicznej oraz krótkim przeglądem badań dotyczących superwizji, zwłaszcza w publicznych systemach wspierania dzieci. Według autorów zewnętrzna pozycja superwizora pozwala w refleksyjny sposób przyjrzeć się sytuacji dziecka z kilku perspektyw jednocześnie, co umożliwia zaplanowanie skuteczniejszych i lepiej dopasowanych interwencji służących dziecku i ochronie jego bezpieczeństwa.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia
Oswajanie z przemijaniem – temat śmierci we współczesnej literaturze dla dzieci. Terapeutyczne walory wybranych powieści

Autorkę tekstu interesuje literatura kierowana do najmłodszych czytelników poruszająca trudny, nie tylko dla młodego odbiorcy, temat śmierci. W artykule przeprowadzono analizę książek, w których dziecko zderza się ze śmiercią najbliższych mu osób – rodziców: Nieba za domem Gaute Heivolla, Dziewczynki z parku Barbary Kosmowskiej i Ogrodu. Dobrej opowieści na wielki smutek Georga Maaga. Wybrana literatura pełni funkcję terapeutyczną u dzieci borykających się ze stratą ukochanej mamy czy ukochanego taty. Pomaga dzieciom zaakceptować to, co się wydarzyło, a efekt fabuły wzmacniają odpowiednie ilustracje. Analizowane utwory, mimo danych wzorów postępowania po odejściu rodzica, umożliwiają dziecku samodzielne odkrycie sposobu prowadzącego do pokonania lęku związanego ze stratą i ukojenia smutku.

Czasopismo: Dziecko krzywdzone. Teoria, badania, praktyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika, psychologia