rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Scenariusze Wspólnej Polityki Rolnej po 2020 roku

Dynamiczny charakter zmian w otoczeniu rolnictwa oraz różne wizje polityki rolnej w krajach członkowskich Unii Europejskiej powodują, że na ogół kształt wspólnej polityki rolnej jest wypadkową wielu sił i czynników. Mają one zarówno charakter egzogeniczny, związany z sytuacją na rynkach światowych, polityką gospodarczą w skali globalnej i w skali Unii Europejskiej, a także endogeniczny, w związku z przemianami w sektorze rolnictwa i w jego bezpośrednim otoczeniu. W aktualnie trwającej dyskusji na temat przeglądu WPR ujawniło się wiele kontrowersyjnych zagadnień i poglądów, które będą wpływać na ostateczny kształt WPR w kolejnej perspektywie budżetowej po 2020 roku. Celem niniejszego opracowania jest krytyczny przegląd ewolucji polityki rolnej oraz określenie możliwych scenariuszy jej zmian w nowej perspektywie budżetowej po 2020 roku. Przystępując do przedstawienia możliwych scenariuszy przyszłej polityki rolnej, autorzy zwracają uwagę na pewne dylematy jej kształtowania, takie jak m.in: przewidywany wzrost globalnego popytu na żywność, ograniczanie poziomu intensywności produkcji w UE, racjonalność poziomu i alokacji wsparcia, problem kapitalizacji subsydiów w cenach ziemi, sprzeczne cele WPR, zróżnicowane oczekiwania krajów członkowskich czy konsekwencje brexitu dla WPR w kolejnej perspektywie budżetowej. Zasadnicze reformy WPR dokonały się w latach 90. XX wieku w reakcji na presję międzynarodową i wyniki negocjacji GATT, a później WTO. Obecna reforma WPR musi zmierzyć się z innego rodzaju siłami zewnętrznymi, takimi jak kryzys strefy euro, ruchy dezintegracyjne (brexit) oraz integracyjne w strefie euro, napływ emigrantów, zagrożenie terroryzmem, a także pogłębiające się niekorzystne zmiany klimatyczne. Autorzy, na podstawie przeglądu literatury i własnych przemyśleń, przedstawiają sześć możliwych scenariuszy rozwoju WPR po 2020 roku. Z dużym prawdopodobieństwem można przyjąć, że kształt przyszłej WPR będzie wynikiem politycznego kompromisu między krajami członkowskimi, co może wskazywać, że w najbliższej perspektywie budżetowej nie dokonają się radykalne zmiany WPR. W dłuższej perspektywie polityka rolna będzie poddawana kolejnym przeobrażeniom wymuszonym między innymi prawdopodobną rewolucją technologiczną, w obliczu której staje rolnictwo XXI wieku, zmianami demograficznymi na wsi, zmianami klimatu czy też potrzebą wspierania rozwoju obszarów wiejskich z uwzględnieniem ich różnorodności w krajach członkowskich.

Czasopismo: Zagadnienia Ekonomiki Rolnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ rozdysponowania zasobu własności rolnej skarbu państwa na strukturę gospodarstw rolnych w latach 1996-2010

W rezultacie „pierwotnego” rozdysponowania Zasobu WRSP (lata 1992-1996), znaczącej zmianie uległa struktura gospodarstw pod względem własnościowym, prawno-organizacyjnym i obszarowym. Zmiany te wyraźnie odbiegały jednak od przyjętych założeń. Podstawowy cel przyspieszenia przemian własnościowych, a więc poprawa struktury agrarnej istniejących indywidualnych gospodarstw rolnych, został zrealizowany w niewielkim stopniu. Powstała natomiast znacząca grupa „wielkoobszarowych” gospodarstw osób fizycznych i prywatnych osób prawnych. W związku z tym w polityce rolnej coraz wyraźniej widoczna była tendencja do podejmowania działań zmierzających do korekty tej struktury. W opracowaniu podjęta została próba oceny efektów tych działań. Przeprowadzone analizy wskazują, że działania te nie przyniosły znaczących efektów. Wpływ rozdysponowania Zasobu na strukturę gospodarstw rolnych po 1996 r. był już niewielki i sukcesywnie malejący.
W okresie przedakcesyjnym zmiany w strukturze gospodarstw były kontynuacją tendencji widocznych w latach 1992-1996. Także w okresie poakcesyjnym działania Agencji nie miały większego wpływu na powiększanie gospodarstw osób fizycznych 1-100 ha, w tym gospodarstw 20-100 ha, a więc silnych gospodarstw rodzinnych. Zmiany w tej grupie gospodarstw zachodziły przede wszystkim pod wpływem likwidacji gospodarstw małych obszarowo, działów rodzinnych, prywatnego obrotu ziemią i dzierżaw od innych podmiotów niż AWRSP (ANR ). Natomiast działania Agencji, w szczególności w oparciu o ustawowe zapisy w zakresie przeciwdziałania nadmiernej koncentracji gruntów rolnych z 2003 r., polegające na rozdysponowaniu „wtórnym” gruntów SP, miały znaczący wpływ na rozwój grupy gospodarstw osób fizycznych 100 ha i więcej i jej strukturę, zwłaszcza na przyspieszenie rozwoju grupy 100-300 ha i zahamowanie rozwoju grupy gospodarstw 500 ha i więcej. Zmiany te były w znacznej części efektem dostosowywania się gospodarstw osób fizycznych do górnej granicy obszarowej gospodarstw rodzinnych, określonej przez ustawodawcę na 300 ha UR.

Czasopismo: Zagadnienia Ekonomiki Rolnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Bezpieczeństwo żywności a jednostka w teorii ekonomii

W artykule podjęto próbę określenia podstawy teoretycznej zjawiska, jakim jest bezpieczeństwo żywności. Z reguły bezpieczeństwo żywności odnosi się do dwóch zasadniczych obszarów, tj. obecności substancji obcych w żywności, zwykle w niej nie występujących oraz fałszowania żywności. Pierwszy obszar zagadnień określa bezpieczeństwo zdrowotne żywności, drugi jej bezpieczeństwo ekonomiczne. W centrum przeprowadzonej analizy stoi „jednostka”, której status jest określany bardzo różnie w poszczególnych teoriach ekonomicznych. W rozważaniach porównano podejście do roli i charakteru jednostki we wszystkich podstawowych szkołach ekonomicznych, odnoszących się do tych spraw, począwszy od szkoły klasycznej liberalnej przez szkołę keynesowską, schumpeterowską do (neo)instytucjonalnej oraz szkoły behawioralnej. W konkluzji autor dochodzi do wniosku, że tym, co najpełniej wyjaśnia zachowanie jednostki w jej aktywności rynkowej w zakresie bezpieczeństwa żywności, jest podejście zawarte w kanonie szkoły neoklasycznej. W zakończeniu sformułowane zostały warunki niezbędne do zapewnienia konsumentom pożądanego stanu bezpieczeństwa żywności.

Czasopismo: Zagadnienia Ekonomiki Rolnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Opłacalność substytucji nawozów mineralnych środkami ochrony roślin w procesie produkcji roślinnej

W opracowaniu dokonano ekonomicznej oceny opłacalności substytucji czynników zmiennych, tj. nawozów mineralnych (SE295) środkami ochrony roślin (SE300) w procesie produkcji roślinnej towarowych gospodarstw rolnych w Polsce.
Podstawą analizy był model funkcji produkcji Cobba-Douglasa ukierunkowany na analizę substytucji czynników. W roku 2010 badana próba liczyła 8 583, a w 2011 – 8 378 towarowych gospodarstw rolnych.
Z ekonomicznego punktu widzenia korzystne dla poprawy efektywności produkcji roślinnej w towarowych gospodarstwach rolnych było zastępowanie nawożenia mineralnego środkami ochrony roślin. W roku 2010 było to wynikiem trzykrotnie wyższej (3,01) stopy transformacji czynnika środków ochrony roślin w bioprodukt roślinny. W roku 2011 ten stosunek wynosił 2,65 na korzyść środków ochrony roślin. Im większa różnica między tymi stopami, tym wyższa jest ekonomiczna efektywność substytucji między substytutami.

Czasopismo: Zagadnienia Ekonomiki Rolnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Potencjał sektora rolno-spożywczego w wybranych krajach Wspólnoty Niepodległych Państw

Od początku lat 90. XX wieku niektóre kraje WNP¹ (Armenia, Azerbejdżan, Białoruś, Gruzja, Kazachstan, Mołdawia, Rosja i Ukraina) podlegają procesowi transformacji od gospodarki centralnie planowanej do gospodarki rynkowej. Niektóre wśród tych krajów mają znacznych rozmiarów sektor rolny. Kraje takie jak Rosja lub Ukraina odgrywają ważną rolę na światowych
rynkach. Artykuł ma na celu pokazanie niewykorzystanego potencjału sektora rolnego tych krajów. W szczególności dotyczy to lepszego zrozumienia problemów związanych z działalnością rolniczą w wybranych krajach WNP. Artykuł zawiera wyniki krajowych raportów oraz przekrojowych analiz SWOT dotyczących działalności i potencjału rozwojowego sektora rolno-spożywczego, które uzupełniono o oceny ekspertów.

Czasopismo: Zagadnienia Ekonomiki Rolnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
'Opera florae' - przygotowanie modeli botanicznych dla potrzeb ekspozycji przyrodniczych

Tworzenie modeli botanicznych dla potrzeb ekspozycji przyrodniczych znalazło już swe konkretne zastosowanie np. w kilku parkach narodowych. Izby edukacji leśnej w nadleśnictwach mogą być także miejscem, gdzie w sposób profesjonalny prezentuje się całe zbiorowiska roślin leśnych. Umiejętność wykonywania przez dzieci modeli kwiatów może być przy okazji ciekawą formą edukacji przyrodniczo-leśnej.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Zwiazki miedzy nauka a ochrona przyrody. Czy lesnicy znaja ekologie?

Wrelacjach między nauką a ochroną przyrody zasadniczym problemem jest brak odpowiedniego przepływu informacji, skutkujący między innymi brakiem rozeznania ludzi zajmujących się realizacją ochroną przyrody we współczesnym stanie wiedzy. Dotyczy to również środowiska leśników. Z jednej strony obserwujemy wyraźną tendencję w kierunku „ekologizacji” gospodarki leśnej, a opinia publiczna jest przekonana o wysokich kompetencjach leśników w zakresie ekologii. Z drugiej strony, wiedza w zakresie teorii ekologicznej w środowisku leśników bywa mocno nieaktualna, a sposób posługiwania się terminologią ekologiczną w wielu przypadkach jest typowy raczej dla amatorów, niż dla profesjonalistów. Bezpośrednie śledzenie zmian zachodzących w nauce byłoby bardzo trudne; warto zatem zadbać przynajmniej o to, aby dyskusje toczone ze środowiskiem ekologów były wykorzystywane przez leśników do aktualizowania własnej znajomości ekologii.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Europejskie inicjatywy w zakresie edukacji przyrodniczo-lesnej

Komunikat Komisji Europejskiej w sprawie planu działań dotyczącego gospodarki leśnej EU to pięcioletni plan działań, obejmujący zestaw działań, które KE proponuje realizować wspólnie z państwami członkowskimi. KE proponuje m.in. wspieranie działań edukacyjnych i informacyjnych w zakresie ochrony środowiska oraz udoskonalenie wymiany informacji i komunikacji. Forest Communicators Network zostało utworzone i działa w ramach Komitetu Drzewnego UNECE oraz Europejskiej Komisji Leśnej FAO. Jest to zespół specjalistów zajmujących się komunikacją społeczną w leśnictwie i sektorze leśnym.Wramach FCN wydzielono podgrupę (Forest Pedagogics) zajmującą się edukacja przyrodniczo-leśną, której celem jest utworzenie na poziomie europejskim podstaw dla edukacji przyrodniczoleśnej opartej na przykładach najlepszych praktyk, wspólnych zasadach oraz jakościowych standardach. W czerwcu 2008 r. odbył się trzeci Europejski Kongres Edukacji Leśnej (European Forest Pedagogics Convention), na którym dyskutowano m.in. na temat ustalania przyszłych celów grupy Forest Pedagogics, edukacji przyrodniczo-leśnej widzianej z perspektywy właściciela lasu, wzajemnych relacji między edukacją leśną a edukacją dla zrównoważonego rozwoju.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Typy turystow w Swietokrzyskim Parku Narodowym

Wyznaczenie typów turystów odwiedzających Świętokrzyski Park Narodowy (ŚPN) oparto na danych ankietowych zebranych od 552 respondentów w latach 2005-2007. Założono, że typ turysty określony jest przez jego przygotowanie merytoryczne oraz motywację, a także przez korzyści z uprawiania turystyki na obszarze przyrodniczym i opinie o przygotowaniu odwiedzanego parku narodowego do turystyki. Wzięto pod uwagę dwie grupy zmiennych opisujących turystów w momencie rozpoczęcia wizyty w parku: zmienne dotyczące wykorzystanych źródeł informacji o terenie oraz zmienne charakteryzujące motywację do odwiedzenia parku narodowego. Kolejne dwie grupy zmiennych określały wpływ pobytu w parku na odwiedzających, zakładając, że atrakcyjność turystyczna parku postrzegana jest w różny sposób. Utworzono zatem dwa ciągi zmiennych, z których jeden opisywał „plusy” – korzyści odniesione poprzez uprawianie turystyki w kontakcie z unikatowym dziedzictwem przyrody i kultury w Świętokrzyskim Parku Narodowym, drugi „minusy” – braki w zagospodarowaniu turystycznym parku. Ciągi danych zerojedynkowych zanalizowano posługując się wektorową analizą macierzy. Wyodrębniono kilka składowych (na ogół trzy, a w przypadku motywacji cztery), które posłużyły do opisania typów turystów czy aktywności turystycznych.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Las i gospodarka lesna w zasiegu oddzialywania miast w Polsce

W Polsce lasy w miastach i wokół miast obejmują 651 483 ha będących w zarządzie Lasów Państwowych i 21 173 ha będących własnością gmin, co stanowi to odpowiednio 7,22 i 0,23% ogólnej powierzchni lasów w Polsce. Zgodnie z Ustawą o lasach z 1991 r. lasy w zasięgu oddziaływania miast uznawane są za ochronne. W kolejnych Instrukcjach urządzania lasu (1957, 1970, 1980, 1994, 2003) pojawiały się różne kategorie lasów ochronnych, zaś w Zasadach hodowli lasu (2003) pisze się o strefach zagospodarowania rekreacyjnego. Problemem lasów w miastach jest fakt, że mogą one należeć do różnych właścicieli (Skarbu Państwa, gmin i osób prywatnych). Pełnią one jednak wiele funkcji, przede wszystkim pozaprodukcyjnych, wśród których można mówić o funkcjach rekreacyjnych, wypoczynkowych, edukacyjnych, zdrowotnych, klimatycznych, filtracyjnych, krajobrazowych, przyrodniczych, ochronnych. Produkcja drewna (funkcja produkcyjna) ma raczej niewielkie znaczenie. Lasy rosnące w zasięgu miast odgrywają także istotną rolę w przestrzeni kraju. Od początku lat dziewięćdziesiątych pisze się o lasach w zasięgu aglomeracji, wyróżnianych w ramach tzw. jednostek przestrzennych leśnictwa. Część z tych lasów rosła także w granicach obszarów problemowych leśnictwa. Lasy w zasięgu miast stanowią istotny element przestrzeni przyrodniczej i krajobrazowej, w której granica las – miasto ulega coraz bardziej zatarciu. Rodzi to różnego rodzaju konfliktowe i problemowe sytuacje, które nie zawsze są możliwe do rozwiązania przez administracje zarządzające lasami. Szczególnie dotyczy to lasów komunalnych administrowanych przez władze miejskie, które nie mają do dyspozycji zbyt wielu narzędzi prawnych (zapisów w ustawach, instrukcji, zasad i zarządzeń) do prowadzenia gospodarki leśnej.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
'Big brother' w lesie? Filmowe metody podgladania przyrody

Pierwsze filmy przyrodnicze powstały w latach trzydziestych ubiegłego wieku. Pionierzy tego gatunku szukali i wypracowali niektóre, stosowane i dziś, metody podglądania świata przyrody. By sfilmować naturalne zachowanie zwierząt należy ukryć kamerę i operatora (zdjęcia „ukrytą kamerą”). W tym celu buduje się kryjówki upodabniane do obiektów naturalnych, a także używa teleobiektywów. Przyrodę można obserwować także z bardzo bliska (zdjęcia makro), gdy filmujemy bohaterów niewielkich rozmiarów. Technika filmowa pozwalana na pokazanie zjawisk przyrody w innej skali czasowej – przyspieszanie procesów (zdjęcia poklatkowe), a także zwalnianie (zdjęcia rapidowe). W epoce filmu na taśmie 35 lub 16 mm stosowanie tych metod wymagało posiadania dość drogiego oprzyrządowania. Obecnie w dobie cyfrowych technik zapisu obrazu i dźwięku większość, nawet amatorskich, kamer wideo umożliwia stosowanie tych technik zdjęciowych. Powstały nowe możliwości podglądania przyrody w zakresach fal świetlnych niewidzialnych dla człowieka np. w podczerwieni, co pozwala filmować w całkowitej ciemności. Nie bez znaczenia jest również znaczna automatyzacja i miniaturyzacja sprzętu co sprzyja coraz wszechstronniejszemu poznawaniu świata przyrody.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Wykorzystanie metody TDR do ciaglego pomiaru zmian warunkow wilgotnosciowych i termicznych w profilu glebowym

W opracowaniu przedstawiono wyniki weryfikacji przyjętych równań kalibracyjnych sond TDR poprzez wyznaczenie zależności regresyjnej wyników pomiarów wilgotności metodą TDR z oznaczeniami wilgotności metodą grawimetryczną uznaną za standard. W latach 2005-2006 przeprowadzono badania terenowe ciągłego pomiaru wilgotności gleby na różnych głębokościach profilu glebowego oraz temperatury gleby. Otrzymane wyniki przedstawiono w formie wykresów zmiany uwilgotnienia gleby, na które dodatkowo nałożono wyniki pomiarów występujących w tym czasie opadów deszczu. Na podstawie analizy uzyskanych wyników można stwierdzić, że zastosowana w badaniach reflektometryczna metoda oznaczania wilgotności (TDR), cechowała się wysoką dokładnością i powtarzalnością pomiarów w zakresie badanej wilgotności gleby zmodyfikowanej dodatkiem hydrożelu. W pełni zautomatyzowany pomiar umożliwia zastosowanie techniki TDR do ciągłych pomiarów wilgotności gleby, zarówno w warunkach laboratoryjnych, jak i polowych.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Mozliwosci wykorzystania strony internetowej nadlesnictwa w edukacji lesnej

W marcu 2006 roku w Nadleśnictwie Gryfino została uruchomiona strona internetowa, na łamach której prezentowana jest całość zagadnień związanych z prowadzoną edukacją przyrodniczo-leśną. Pod adresem www.glinna.pl zapoznać można się z posiadaną przez nadleśnictwo bazą dydaktyczną, odbyć wirtualną wędrówkę ścieżką edukacyjną rozwiązując przy okazji zadania i quizy dotyczące prezentowanej na trasie tematyki. Od początku funkcjonowania strony odwiedziło ją blisko 6000 osób. Jej obecność w sieci usprawniła zdecydowanie przepływ informacji, stając się jednocześnie doskonałym forum do wymiany doświadczeń, pomysłów i spostrzeżeń dotyczących edukacji i naszego leśnego podwórka. Cieszy nas fakt, iż pobyt w wirtualnym lesie wpływa na wzrost frekwencji uczestników zajęć i osób odwiedzających nas we własnym zakresie.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Teledetekcyjne narzedzia w badaniach roslinnosci wysokopiennej do oceny warunkow przeplywu na terenach zalewowych

Wpracy przedstawiono wyniki badań struktury krzewów wierzby. Badane krzewy rosły w dolinie rzeki Barycz. W badaniach wykorzystano technikę zdjęć hemisferycznych, urządzenie LAI 2000 oraz skaning laserowy. Naziemny skaning laserowy wykonano za pomocą skanera FARO LS 880. Badania wykonano w okresie letnim 2008 r. Porównano wskaźniki oceny struktury krzewów pomierzone za pomocą obu urządzeń. Uzyskano informacje o gęstości struktury krzewów oraz udziale ulistnienia w analizie ażurowości roślin. Dane te posłużyły do oceny współczynników oporów przepływu wywołanych obecnością roślin.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Rezerwat 'Niebieskie Zrodla' jako atrakcja turystyczna

Krajobrazowy Rezerwat Przyrody „Niebieskie Źródła” położony jest w dolinie rzeki Pilicy w południowo-wschodniej części Tomaszowa Mazowieckiego. Został utworzony w celu zachowania unikalnych w tej części kraju źródeł krasowych oraz towarzyszącej im roślinności i awifauny. Rezerwat „Niebieskie Źródła” jest obiektem o dużych wartościach przyrodniczych i atrakcyjnym turystycznie. Ma on szczególne znaczenie dla mieszkańców Tomaszowa i okolic. Jest miejscem wypoczynku i rekreacji oraz elementem estetyzującym miasto. Największą atrakcją są wywierzyska, znajdujące się w rezerwacie. Rezerwat spełnia także ważną rolę przyrodniczą jako ostoja bogatej awifauny, mogącej być zarówno dużą atrakcją dla turystów jak i przyczynkiem do propagowania edukacji przyrodniczej. Niedostateczna promocja Rezerwatu Niebieskie Źródła powoduje postrzeganie go głównie jako atrakcji lokalnej.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Ruch turystyczny w Swietokrzyskim Parku Narodowym

Badania ruchu turystycznego w Świętokrzyskim Parku Narodowym zainicjowano w 2006 r. Bezpośrednim powodem były uroczystości tysiąclecia życia monastycznego na Świętym Krzyżu. Dokonano liczenia wszystkich odwiedzających z podziałem na płeć, wiek i czas wejścia, na turystów indywidualnych, przybywających w grupach i wycieczkach oraz poruszających się jedną z trzech dostępnych dróg. Kilkadziesiąt osób udzieliło odpowiedzi na pytania ankietowe. W tym samym roku badania przeprowadzono jeszcze dwukrotnie, a następnie – według podobnej procedury, obejmującej dzień powszedni, sobotę i niedzielę – w 2007, 2008 i 2009 r.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Chrzaszcze Insecta, Coleoptera - jako wskaznik naturalnosci drzewostanow

Niemal w każdej ze 102 rodzin chrząszczy występujących w naszym kraju, można odszukać gatunki zasiedlające lasy. Jednak nie wszystkie z tych, które żyją w tym środowisku można nazwać gatunkami leśnymi. Pośród chrząszczy leśnych, czyli występujących niemal wyłącznie w lasach, można wyróżnić gatunki pospolicie spotykane, o szerokim spektrum rozwojowym. Gatunki takie znajdują odpowiednie miejsca do rozwoju nie tylko w drzewostanach zbliżonych do naturalnych, ale i w wielu innych drzewostanach, różnorako przekształconych działalnością człowieka.Inną grupą są chrząszcze zwykle bardzo rzadko spotykane, wymagające do rozwoju wielkoobszarowych kompleksów leśnych. Wielkość powierzchni leśnych, bardzo często warunkuje występowanie specyficznych mikrośrodowisk, w których wymieniona grupa znajduje odpowiednie warunki do rozwoju. Gatunki takie są często nazywane reliktami lasów pierwotnych czy naturalnych. Występowanie gatunków reliktowych świadczy o stosunkowo niewielkim przekształceniu przez człowieka pierwotnego środowiska leśnego. W naszym kraju część leśnych chrząszczy, uważanych za relikty dawnych puszcz, jest objęta ochroną gatunkową (20 gat.). Inna część figuruje w Polskiej Czerwonej Księdze Zwierząt – Bezkręgowce (14 gat.). W sumie oficjalnie mowa jest o 34 gatunkach. W wyniku intensywnych badań w całej Europie, w ostatnich 30-tu latach, bionomia wielu gatunków chrząszczy została wyjaśniona, a wynikiem tego poznania jest z roku na rok powiększająca się lista gatunków reliktowych. W niniejszym referacie postanowiono przedstawić niektóre, wybrane gatunki chrząszczy jako elementy wskazujące na określone cechy pierwotności drzewostanu, w którym występują.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne