rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Technologia geoinformacyjna i SIP – problemy i perspektywy

Ostatnie lata to czas prowadzenia naukowych i technicznych badań skupiających się na projektowaniu geoportalu w Polsce. Ze względu na brak praktyki i doświadczenia w opracowywaniu i wdrażaniu takich systemów informatycznych w skali kraju a także ze względu na fakt, że jest to przedsięwzięcie wymagające sporych nakładów pracy i czasu, konieczne jest wykonanie analizy wszystkich składników geoportalu: wykorzystywanych technologii pozyskiwania i aktualizacji danych, baz georelacyjnych oraz typów raportów dla użytkowników końcowych. W artykule pokazano wady wykorzystywanej w Systemach Informacji Przestrzennej technologii geoinformatycznej. Zwrócono także uwagę na możliwości modernizacji tej technologii i wdrażania uproszczonych metod przekazywania geoinformacji przestrzennej użytkownikom. Przedstawiono przykłady opracowanych fragmentów map topograficznych z informacjami semantycznymi, zapisanymi przy pomocy symboli SIP-alfabetu.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Georadarowa identyfikacja struktur peryglacjalnych na wysoczyznach morenowych

Zastosowanie zdjęć lotniczych do rejestracji struktur poligonalnych zostało przedstawione w wielu publikacjach z zakresu problematyki peryglacjalnej. W warunkach niedoboru wody w powierzchniowej warstwie gruntu na podstawie wyróżników glebowych i roślinnych zidentyfikowano struktury zmienności litologicznej. Na wysoczyznach morenowych poddanych procesom peryglacjalnym występują struktury sieci poligonalnych, które zostały w wyniku procesów postdepozycyjnych, głównie eolicznych i spływu powierzchniowego, wypełnione materiałem litologicznie odmiennym od odtoczenia. Zmienność litologiczna wypełnień uwidocznia ich układ przestrzenny. Te struktury peryglacjalne poddano na wybranych profilach badaniom teledetekcyjnym, georadarowym i sedymentologicznym. Analiza echogramów georadaru MALA ProEx pokazuje nieciągłości i modyfikacje sygnału radarowego, które są efektem odmienności litologicznej i zmienności stosunków wilgotnościowych w utworach budujących badane struktury. Wyniki badań pochodzące z interpretacji zdjęć lotniczych i pomiarów georadarowych dokumentują, że struktury peryglacjalne odzwierciedlają się w postaci zmiany fotofonu/barwy jak i sygnału radarowego. Profile georadarowe otwierają nowe możliwości badania struktur peryglacjalnych na obszarach młodoglacjalnych w celu pozyskania ich modelu trójwymiarowego.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wpływ terenowej wielkości piksela i szumu impulsowego na wymiar fraktalny obrazów roślinności przybrzeżnej jeziora Łuknajno

Według zaleceń Environmental Protection Agency zmiany krajobrazu ekologicznego można scharakteryzować trzema metrykami (miarami). Są nimi: miara różnorodności, miara dyspersji i wymiar fraktalny. Ta ostatnia jest szczególnie interesująca z punktu widzenia potencjalnych możliwości wykorzystania do klasyfikacji pokrycia powierzchni terenu. W przybliżeniu można przyjąć, że wymiar fraktalny charakteryzuje stopień samopodobieństwa tekstury obrazu. Dobór metod pozyskiwania danych teledetekcyjnych i obliczania wymiaru może mieć duży wpływ na jego wielkość. W pracy zastosowano do obliczania wymiaru fraktalnego tzw. „metodę graniastosłupów trójkątnych”. Do badań wykorzystano autorskie lotnicze zdjęcia panchromatyczne, barwne w barwach naturalnych i czarno-białe w podczerwieni. Zdjęcia wykonano podczas jednego lotu 17 września 2007 r. Przeanalizowano wpływ wielkości terenowej piksela na wymiar fraktalny. Badania prowadzono na zdjęciach skanowanych z różną rozdzielczością optyczną. Przeanalizowano również wpływ szumu impulsowego (defektów emulsji) na wielkość wymiaru.
Otrzymane wyniki wskazują, że oba czynniki mają wpływ na wielkość wymiaru fraktalnego. Zwiększenie terenowej wielkości piksela skutkuje zwiększeniem wymiaru fraktalnego. Ta tendencja wskazuje, że tekstury obrazów naturalnego pokrycia powierzchni Ziemi nie są „czystymi” fraktalami. Ziarnistość i szum impulsowy powodują, że tekstury prezentowane w przestrzeni 3D są bardzo szorstkie. W zastosowanej metodzie wpływ na wynik ma również dobór wymiarów okien analizujących. W przypadku obliczania lokalnych wielkości na małych powierzchniach wymiar może być obarczony dużym błędem. Wtedy należy stosować filtry usuwające szum lub wygładzające. Wiarygodne i powtarzalne wyniki można osiągnąć przestrzegając założonego standardu pozyskiwania i przygotowania danych teledetekcyjnych. Dziś standardów takich nie ma. Tworzone są ad hoc do konkretnych zadań. Badania wykazały, że wymiar fraktalny nie ma wartości absolutnych i należy traktować go relatywnie.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Automatyczne określanie średnicy pnia, podstawy korony oraz wysokości sosny zwyczajnej (Pinus Silvestris L.) na podstawie analiz chmur punktów 3D pochodzących z wielostanowiskowego naziemnego skanowania laserowego

Rozwój technologii naziemnego skanowania laserowego (TLS) w ostatnich latach spowodował jej uznanie i wdrożenie w wielu gałęziach gospodarki, w tym w leśnictwie i ochronie przyrody. Wykorzystanie chmur punktów 3D TLS w procesie inwentaryzacji drzew i drzewostanów oraz określaniu wybranych cech biometrycznych drzewa (np. średnicy pnia, wysokości drzewa, podstawy korony, liczby kształtu pnia) oraz wielkości surowca drzewnego (objętość drzew) staje się już praktyką. Wartością dodaną technologii TLS poza dokładnością samego pomiaru jest automatyzacja procesu przetwarzania chmury punktów 3D pod katem ekstrakcji wybranych cech drzew i drzewostanów. Praca prezentuje autorskie oprogramowanie (GNOM) służące do automatycznego pomiaru wybranych parametrów drzew na podstawie chmury punktów pozyskanych skanerem laserowym FARO FOCUS 3D. Dzięki opracowanym algorytmom (GNOM) określono lokalizację pni drzew na kołowej powierzchni badawczej oraz dokonano pomiarów: pierśnicy pni (d1.3), kolejnych średnic pnia na różnych wysokościach pnia, wysokości wierzchołka drzewa, podstawy korony i objętości pnia (metoda pomiaru sekcyjnego) oraz korony drzewa. Prace badawcze realizowano na terenie Nadleśnictwa Niepołomice w jednogatunkowym drzewostanie sosnowym (Pinus sylvestris L.) na powierzchni kołowej o promieniu 18.0 m w zasięgu której znajdowało się 16 sosen (14 z nich ścięto). Drzewostan w wieku 147 lat miał jednopiętrową budowę i był pozbawiony podszytu. Naziemne skanowanie laserowe przeprowadzono tuż przed pracami zrębowymi. Pierśnicę 16 sosen określono w pełni automatycznie algorytmem GNOM z błędem około +2,1% w stosunku do pomiaru referencyjnego wykonanego średnicomierzem. Średni, bezwzględny błąd pomiaru w chmurze punktów - półautomatycznymi metodami "PIXEL" (pomiędzy punktami) oraz PIPE (wpasowanie walca) w programie FARO Scene 5.x, wykazał błąd odpowiednio: 3.5% oraz 5.0%. Za referencyjną wysokość wierzchołka przyjęto pomiar taśmą mierniczą na ściętym drzewie. Średni błąd automatycznego określania wysokości drzew algorytmem GNOM na podstawie chmury punktów TLS wyniósł 6.3%, i był niewiele większy niż przy zastosowaniu manualnej metody pomiaru na przekrojach w programie TerraScan (Terrasolid; błąd ~5.6%). Pomiar wysokości podstawy korony wykazał błąd na poziomie +9,5%. Referencję w tym przypadku stanowił pomiar taśmą wykonany ściętych sosnach. Przetwarzanie chmur punktów TLS algorytmami GNOM w przypadku 16 analizowanych sosen trwało poniżej 10 min (37 sek. /drzewo). W pracy wykazano jednoznacznie przydatność technologii TLS w leśnictwie i jej wysoką dokładność przy pozyskiwaniu danych biometrycznych drzew oraz dalszą potrzebę zwiększania stopnia automatyzacji przetwarzania chmur punktów 3D pochodzących z naziemnego skanowania laserowego.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wykorzystanie wielospektralnej techniki video w rozpoznaniu środowiska naturalnego

Szerokie zastosowanie w rozpoznaniu środowiska naturalnego znalazły techniki, które pozwalają na łatwe pozyskiwanie i porównanie informacji o obiektach, zarejestrowanej w różnych zakresach promieniowania elektromagnetycznego. Najdawniejszą i najbardziej rozpowszechnioną metodą teledetekcji je s t fotografia. Daje ona stosunkowo dużo informacji o otaczającym nas środowisku, lecz w dobie wszechobecnej komputeryzacji je s t techniką zbyt powolną. Alternatywą okazuje się technika telewizyjna, a konkretnie metody utrwalania rzeczywistości przy użyciu kamer video.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Ortofotomapa w sieci – Projekt Geoportal

Analiza stanu polskiej administracji publicznej wskazuje na znaczące opóźnienia w dziedzinie zastosowania nowoczesnych technologii. Szansą na zmianę tego niekorzystnego stanu jest konsekwentna budowa społeczeństwa informacyjnego. W krajach Unii Europejskiej przedsiębiorcy już posiadają bezpośredni dostęp do informacji zarówno o nieruchomościach, jak i do pełnej informacji przestrzennej dla obszarów, które są w zasięgu ich zainteresowań inwestycyjnych. Pełna i szybka informacja o stanie prawnym nieruchomości, o jej cechach fizycznych, czy o aktualnym sposobie jej zagospodarowania ma ogromne znaczenie dla podejmowania decyzji inwestycyjnych. W Polsce informacje przestrzenne są już od dawna gromadzone m.in. w Ewidencji Gruntów i Budynków stanowiącej podstawowy element Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego. Poza małymi wyjątkami nie są one jednak powszechnie dostępne on-line ani na szczeblu lokalnym, ani na szczeblu krajowym. Polscy przedsiębiorcy nie stosują dziś na szerszą skalę nowoczesnych narzędzi wykorzystujących informację przestrzenną ze względu na ograniczony, a czasami wręcz uciążliwy dostęp do danych oraz ich fragmentaryczną, w większości analogową postać. Także jakość i pewność tych danych często pozostawia wiele do życzenia. Projekt GEOPORTAL.GOV.PL jest przedsięwzięciem wykorzystującym najnowsze zdobycze z dziedziny informatyki i telekomunikacji w celu powszechnego udostępnienia szeroko rozumianej informacji przestrzennej przez Internet. Realizacja projektu przyczyni się do rozwoju wielu płaszczyzn życia w kraju, m.in. przedsiębiorczości, konkurencyjności, innowacyjności, a w konsekwencji do rozwoju społeczeństwa informacyjnego. Celem projektu jest wytworzenie nowoczesnego, zgodnego z przygotowywaną dyrektywą INSPIRE Unii Europejskiej, dostępnego z Internetu, repozytorium cyfrowej informacji geoprzestrzennej o charakterze portalowym. System ma umożliwić przeglądanie on-line oraz odpłatne udostępnianie referencyjnych danych przestrzennych przedsiębiorcom i osobom fizycznym. W niniejszym artykule omówiono problematykę udostępniania on-line ortofotomapy będącej jednym z podstawowych elementów Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego. Przedstawiono podstawowe informacje dotyczące koncepcji projektu, założeń technicznych i organizacyjnych, przyjętych rozwiązań teleinformatycznych, proponowanej architektury systemu informatycznego oraz podstawowych funkcji systemu GEOPORTAL umożliwiających udostępnianie ortofotomapy przez Internet.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Demistyfikacja IKONOSA!

IKONOS, „komercyjny” satelita dostarczający obrazów o najwyższej obecnie rozdzielczości geometrycznej, dostępnej ogółowi użytkowników, został pomyślnie umieszczony na orbicie we wrześniu 1999 roku. Skaner IKONOSA może rejestrować obrazy powierzchni Ziemi z rozdzielczością przestrzenną 1 metra w zakresie panchromatycznym oraz 4 metrów w przypadku rejestracji wielospektralnej, przy zmiennym kącie obserwacji, z możliwością odchylania osi optycznej skanera do 60 stopni od nadiru (w dowolnym kierunku) w celu zwiększenia częstości rejestracji oraz możliwości pozyskiwania obrazów stereoskopowych. Obrazy o wysokiej rozdzielczości dostarczane przez IKONOS będą miały teoretycznie „nieograniczoną” liczbę użytkowników reprezentujących wiele dziedzin takich jak: kartografia, rolnictwo, leśnictwo oraz służb rządowych i samorządowych (administracja rządowa i samorządowa oraz służby ratownicze).Dane z IKONOSA mogą być wykorzystywane zamiast dotychczas stosowanych zdjęć lotniczych do wykonywania oraz późniejszego aktualizowania szczegółowych map całych krajów. Pozwolą one farmerom kontrolować stan zdrowotny upraw oraz szacować zbiory zwiększą dokładnością i w krótszym czasie. Dzięki nim naukowcy będą w stanie badać obszary zagrożone ekologicznie i wyznaczać trendy zmian z większą pewnością. Urzędnicy będą mogli monitorować i lepiej planować gospodarowanie przestrzenią, a urbaniści i planiści- wspierać rozwój budownictwa mieszkaniowego. Krótko mówiąc, gama zastosowań obrazów IKONOSA zależy tylko od wyobraźni.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wykorzystanie fotogrametrii i teledetekcji w zarządzaniu infrastrukturą komunikacyjną miasta

W referacie zostanie omówiona rola fotogrametrii i teledetekcji w monitorowaniu zmian w infrastrukturze drogowej jako jednego z najważniejszych elementów planu rozwoju przestrzennego miasta oraz kontroli jego realizacji na poszczególnych poziomach zarządzania. Metody fotogram etryczne i teledetekcyjne oparte na integracji różnych technik rejestracji obrazów, dostarczają szybkich i obiektywnych informacji dla zasilania baz danych dotyczących infrastruktury drogowej. Dane takie mogą być wykorzystywane jako instrument kontroli służb miejskich w kontekście bezpieczeństwa, ochrony środowiska, kontroli składowych inżynierii ruchu oraz egzekwowania opłat lokalnych. W referacie dokonano próby oceny jakościowej i ilościowej informacji pozyskiwanej metodam i fotogram etrycznym i dla zasilania baz danych komunikacyjnych w Warszawie.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Wykorzystanie wskaźnika intensywności odbicia w procesie pozyskiwania sieci drogowej z danych lidarowych

W niniejszej pracy przedstawiono technologię wykorzystania współczynnika intensywności odbicia - jednego z parametrów charakteryzujących odbicie promienia lasera w punkcie o współrzędnych (X, Y, Z). Współczynnik ten został użyty w celu wykrycia sieci dróg bez wspomagania danymi pochodzącymi z innych sensorów. Poprzez różnie dobrane przedziały wartości odpowiadające odbiciu od nawierzchni dróg wyodrębniono z chmury punktów sieć drogową (w postaci zbioru punktów), a następnie automatycznie wygenerowano jej granicę. Uzyskane wyniki zestawiono z pomiarem bezpośrednim GPS RTK pod względem ich lokalizacji poziomej, a następnie sprawdzono stopień pokrycia powierzchni drogi wygenerowanej w oparciu o intensywność sygnału lidarowego z utworzoną w oparciu o pomiar GPS.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Metoda uogólnienia danych w procesie generalizacji obiektów liniowych

W artykule omówiono metodę upraszczania linii łamanych, która spełnia warunki jednoznacznego przekształcenia geometrycznego. W tym procesie upraszczania krzywych parametry są zależne od skali mapy redagowanej (zawsze mniejszej od skali źródłowej) i najkrótszej długości trójkąta elementarnego, która (to długość) jest miarą rozpoznawalności rysunku. Metoda zapewnia w procesie upraszczania ten sam kształt krzywej z dokładnością rozpoznawalności rysunku, gdy dane są źródłowe (powoduje to większy rozstęp skal) czy już dane są przetworzone (mniejszy rozstęp skal).

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Segmentacja danych MLS z użyciem procedur Point Cloud Library

Mobilny skaning laserowy jest dynamicznie rozwijającą się technologią pomiarową, która staje się coraz bardziej powszechna w zakresie pozyskiwania trójwymiarowej informacji przestrzennej. W artykule przedstawiono wstępne wyniki segmentacji danych pozyskanych techniką MLS. Dane użyte w niniejszej pracy pozyskano w ramach pomiaru inwentaryzacyjnego infrastruktury linii kolejowej na odcinku Warszawa Zachodnia – Rembertów. Pomiar chmury punktów zrealizowano za pomocą zespołu skanerów profilowych zainstalowanych na platformie kolejowej. Proces segmentacji wykonano przy zastosowaniu narzędzi programu ‘open source’ Point Cloud Library. Wykorzystano szablony biblioteki PCL, która zawiera algorytmy segmentacji do odrębnych klasterów. Algorytmy te są najlepiej dostosowane do przetwarzania chmury punktów, składającej się z określonej liczby izolowanych przestrzennie regionów. Szablon biblioteki wykonuje ekstrakcję klastra w oparciu o dopasowanie modelu poprzez metody konsensusu próbek dla różnych parametrycznych modeli (płaszczyzny, walce, kule, linie, itp.). Większość operacji matematycznych jest realizowana na podstawie biblioteki Eigen, zbioru szablonów algebry liniowej. W niniejszym referacie przedstawiono szereg zagadnień związanych z zastosowaniem oprogramowania PCL i jego możliwościami.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Pozyskiwanie danych obrazowych w świetle XXI Kongresu MTFIT w Pekinie – 2008 r.

Referat prezentuje ocenę stanu obecnego i perspektywy rozwoju obrazowania
lotniczego i satelitarnego, sformułowaną na podstawie przebiegu XXI Kongresu
Międzynarodowego Towarzystwa Fotogrametrii i Teledetekcji (MTFiT), który odbył się w lipcu
2008 r. w Pekinie. Omawiana problematyka jest przedmiotem zainteresowania I Komisji
Technicznej MTFiT: „Pozyskiwanie danych obrazowych –sensory i platformy”.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Porównanie dokładnosci korekcji geometrycznej obrazów SPOT wykonanej przy ręcznej i automatycznej identyfikacji punktów dostosowania

Przedstawione w artykule badania dotyczą porównania dokładności korekcji geometrycznej zdjęć satelitarnych SPOT wykorzystującej ręczną identyfikację punktów z dokładnością korekcji opartej na automatycznej identyfikacji punktów dostosowania przeprowadzonej przez program TARIFA. We wszystkich przypadkach jako baza odniesienia służyła tworzona przez Spot Image baza Reference3D®. W artykule przedstawiono również podstawowe zasady działania programu TARIFA.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Dokładność NMPT tworzonego metodą automatycznego dopasowania cyfrowych zdjęć lotniczych

NMPT stanowią w bazach danych GIS coraz częściej samodzielny produkt, jak również są niezbędnymi danymi inicjalnymi do tworzenia innych produktów takich jak modele 3D miast, true-ortho czy klasyfikacja obiektowa. W niniejszym artykule prezentowane są wyniki badań praktycznych generowania NMPT na potrzeby klasyfikacji zieleni na terenach zurbanizowanych. Posiadane dane źródłowe pozwoliły na wytworzenie potrzebnego produktu zarówno stosując metodę automatycznego dopasowania cyfrowych zdjęć wykonaną kamerą Ultra Cam-D firmy Vexel, jak również poprzez przetwarzanie chmury punktów zarejestrowanych techniką lotniczego skaningu laserowego (ALS). Do utworzenia NMPT z zastosowaniem techniki automatycznego dopasowania zastosowano program Match –T DSM firmy INPHO. Program ten optymalizuje konfiguracje stereogramów z bloku wykorzystywanych zdjęć do tego procesu, co gwarantuje wysoką dokładność wysokościową wyznaczanych punktów i minimalizuje obszary martwych pól. Ocena uzyskanej dokładności wysokościowej punktów metodą matchingu została dokonana poprzez porównanie NMPT wytworzonego programem Match–T DSM z modelem wygenerowanym na podstawie danych lidarowych. Dalsze przeznaczenie tworzonego NMPT zadecydowało, że został on utworzony w siatce GRID o wymiarze oczka siatki 1m. Przy takich parametrach wyznaczono model różnicowy, który pozwolił na wyznaczenie dokładności względnej porównywanych modeli. Przeprowadzona analiza wskazuje, że generowanie NMPT techniką automatycznego dopasowania cyfrowych zdjęć jest konkurencyjne względem modeli opracowanych z chmury punktów pozyskanej techniką ALS. Dlatego też jeżeli na dany obszar terenu wykonywane są cyfrowe zdjęcia lotnicze o geometrii minimalizującej w praktyce obszary martwych pól dodatkowa rejestracja przy pomocy techniki skaningu laserowego wydaje się zbędna.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Miejsce wolnego oprogramowania w nauczaniu geoinformatyki

Artykuł opisuje możliwość zastosowania oprogramowania rozpowszechnianego na zasadach licencji GPL/LGPL do celów dydaktycznych w dziedzinach GIS. Przedstawione zostały korzyści płynące z zastąpienia oprogramowania komercyjnego darmowymi odpowiednikami opartymi na tej licencji. Przybliżono w skrócie równie_ zasady jakimi należy się kierować stosując wolne oprogramowanie, oraz wyjaśnione zostały różnice w stosowaniu licencji GPL i LGPL. Przedstawiono kilka propozycji w postaci programów na licencji GPL: GRASS, QuantumGIS, ILWIS, R i Scilab, wraz z ich ogólnym opisem zastosowania. Ponadto wskazano przykładowy zestaw ćwiczen dla studentów który można zrealizować stosując wolne oprogramowanie. Zestaw zawiera min.: komponowanie mapy tematycznej, transformacje współrzędnych, porównanie mapy topograficznej i ortofotomapy, korekcje geometrii dróg, nadanie referencji mapie rastrowej, opracowanie bazy powierzchniowej oraz analizy przestrzenne danych rastrowych i wektorowych.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Ocena możliwości wykorzystania obrazów satelitarnych systemu KH-7 do badań zmian użytkowania na terenach zurbanizowanych

W artykule przedstawiono prace, których celem była weryfikacja możliwości wykorzystania zdjęć satelitarnych systemu KH-7 w badaniach zmian użytkowania na terenach zurbanizowanych. Badania przeprowadzono na obszarze testowym zlokalizowanym w północnej części Krakowa, obejmującym zarówno tereny o charakterze wielkomiejskim jak i podmiejskim, o zróżnicowanym sposobie użytkowania. Wykorzystano w nich zdjęcie satelitarne systemu KH-7 wykonane w dniu 13 lipca 1966 oraz dwie sekcje ortofotomapy wykonanej w ramach projektu LPIS z czarno-białych zdjęć lotniczych w skali 1:13000, pochodzących z roku 2003. Fragment zdjęcia satelitarnego obejmujący obszar testowy poddano kalibracji geometrycznej metoda wielomianu drugiego stopnia oraz ortorektyfikacji z wykorzystaniem metody RPC przy zastosowaniu dziesięciu współczynników uzyskanych w oparciu o punkty dostosowania. Lepsze rezultaty uzyskano dla drugiej z metod. Następnie na drodze fotointerpretacji ortofotomapy lotniczej i satelitarnej opracowano mapy użytkowania odpowiednio dla roku 2003 i 1966. Fotointerpretacje przeprowadzono stosujac schemat klasyfikacyjny odpowiadający czwartemu poziomowi CORINE Land Cover. Mapy te pozwoliły na określenie głównych kierunków zmian, jakie zaszły na badanym obszarze. Przeprowadzone badania w pełni potwierdziły wysoka przydatność archiwalnych zdjęć satelitarnych wykonanych w trakcie realizacji programów rozpoznania obrazowego, w analizach zmian użytkowania na terenach zurbanizowanych. Dotyczy to zarówno ich pojemności informacyjnej, jak i potencjału kartometrycznego - możliwych do uzyskania parametrów dokładnościowych. Pod względem pojemności informacyjnej testowane zdjęcie systemu KH-7 uznać należy za wystarczające dla opracowań dotyczących zmian pokrycia i użytkowania terenu prowadzonych na czwartym poziomie wydzieleń CORINE Land Cover. Pod względem kartometrycznym osiągnięto dokładność położenia punktu wymagana dla ortofotomapy w skali 1:25000.

Czasopismo: Archiwum Fotogrametrii, Kartografii i Teledetekcji
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna