rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Ojcostwo dziecka niesłyszącego z perspektywy paradygmatu ekosystemowego

Artykuł koncentruje się wokół teoretycznego ujęcia przeglądu literatury przedmiotu na temat ojcostwa dziecka niesłyszącego z perspektywy paradygmatu ekosystemowego. Zrozumienie istoty ojcostwa wymaga analizy w paradygmacie ekologicznym (uwzględniającym wpływ czynników środowiskowych: od mikro- do makrosystemowych) i w paradygmacie systemowym, w którym ważne jest poznanie sposobów i jakość interakcji między członkami rodziny a zewnętrznymi układami społecznymi. Przedstawiona analiza badań i refleksji naukowych pozwala dostrzec potrzebę udziału ojca w rozwoju psychospołecznym niesłyszącego dziecka w ciągu życia. Ponadto w kontekście podjętych rozważań można przyjąć tezę, że ojcostwo jest nie tylko czymś naturalnym dla człowieka funkcjonującego w grupie społecznej, lecz także wyrazem zrozumienia potrzeb wszystkich członków rodziny.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Badania z udziałem osób niepełnosprawnych intelektualnie. Problemy metodologiczne i etyczne

Przedmiotem artykułu jest analiza wybranych problemów natury metodologicznej oraz etycznej, jakie mogą pojawiać się w toku realizacji badań z udziałem osób z niepełnosprawnością intelektualną. Praca ma charakter przeglądowy. Omówiono w niej takie zagadnienia, jak błędy pojawiające się w badaniach typu self-report oraz związane z nimi trudności, których mogą doświadczać osoby niepełnosprawne intelektualnie; ogólne sposoby przeciwdziałania im. Wskazano na niektóre kwestie etyczne w zakresie eksploracji z udziałem przedstawicieli tej grupy, m.in. wyrażanie świadomej zgody, sposób rekrutacji respondentów.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Rysunki osób niewidomych od urodzenia i ociemniałych. Studium porównawcze

Badania zaprezentowane w niniejszym artykule dotyczą wizerunków zjawisk rzeczywistości w rysunkach osób całkowicie niewidomych (od urodzenia) i osób ociemniałych. Przedmiotem analizy  jest sprawność rysunkowa i jej rozwój. 
Badania dotyczyły wypukłych rysunków na folii dla niewidomych. Poddałam je analizie jakościowej, a narzędziem analizy stał się model wytworu plastycznego, który uwzględnia jego treść, formę oraz kreatywność. Wszystkie komponenty tworzenia zostały przeanalizowane w odniesieniu do etapów rozwoju rysunkowego według klasyfikacji rozwoju plastycznego dziecka w normie zaproponowanych przez  S. Szumana, V. Lowenfelda, W. Brittaina, oraz  G.H. Luqueta. 
Cel badań zawiera się w pytaniu, czy odmienne doświadczenia sensoryczne niewidomych od urodzenia i osób ociemniałych  ujawnią różnice w obrazowaniu obiektów rzeczywistości?

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Dynamiczny model faz zarządzania kryzysowego

Pojęcia bezpieczeństwa i zarządzania kryzysowego ewoluowały w ostatnich latach w wyniku dynamicznych zmian środowiska międzynarodowego wywołanych pojawieniem się nowych i ewolucją znanych zagrożeń. Dotychczasowy model faz zarządzania kryzysowego mimo wyraźnie podkreślanego jego dynamicznego charakteru wydaje się być nieadekwatny do istniejących potrzeb. Artykuł stanowi próbę wypracowania nowych rozwiązań w tej dziedzinie, które pozwoliłyby na lepsze odzwierciedlenie procesu zarządzania kryzysowego.

Czasopismo: DOCTRINA. Studia Społeczno-Polityczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna, nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji, nauki o zarządzaniu i jakości, nauki prawne
Miłość w służbie prawdziwych wartości w myśli i pracy pedagogicznej bł. Edmunda Bojanowskiego

Nie wystarczą nawet najlepsze studia pedagogiczne, jeżeli w procesie formowania młodego pokolenia zabraknie autentycznej miłości do wychowanka. Jest ona najskuteczniejszym narzędziem wychowawczym i włącza wychowanie w istotny nurt życia chrześcijańskiego, jakim jest realizacja miłości. Tej miłości nie można się nauczyć poprzez wykłady czy kursy, lecz trzeba ją nieustannie kształtować we własnym sercu. By wychowanie formowało zdrowe osobowości, miłość do wychowanka musi było złączona z wyznawaniem i przekazywaniem obiektywnych wartości, zakorzenionych w naturze człowieka. Dlatego za największą trudność obecnie dla pracy wychowawczej uważam panoszący się wszędzie relatywizm etyczno-moralny, negujący istnienie prawdy obiektywnej. Benedykt XVI mówił o „dyktaturze relatywizmu” we współczesnym świecie, a papież Franciszek nazwał go „rakiem społeczeństwa”. Myśl i działalność pedagogiczna bł. Edmunda Bojanowskiego (1814-1871) jawi się w tym względzie jako wzór i inspiracja dla dzisiejszej działalności wychowawczej.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Błogosławiony Edmund Bojanowski jako pedagog

Artykuł stanowi próbę odpowiedzi na pytanie: Poprzez jakie działania błogosławiony Edmund Bojanowski realizował się jako pedagog? Analizując dzieło życia Bojanowskiego autorka tekstu zastanawia się jednocześnie nad pedagogicznymi walorami oraz aktualnością jego poglądów na temat wychowania oraz inicjowanych przez niego praktyk. Zmierzając ku konkluzjom, stara się potwierdzić pedagogiczną wartość przedsięwzięć organizowanych przez Edmunda Bojanowskiego oraz możliwość ich aplikacji do realiów współczesności.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Integralne wychowanie człowieka w koncepcji pedagogicznej Edmunda Bojanowskiego

Koncepcja pedagogiczna Edmunda Bojanowskiego realizuje ideę integralnego rozwoju i wychowania człowieka od najmłodszych lat w perspektywie całego jego życia i szczęścia wiecznego. Bojanowski dostrzega wielką wagę procesu wychowania w pełnym kontekście odniesień do religii, natury oraz historii. Najwyższym celem wychowania jest integralny rozwój człowieka, czyli osiągnięcie dojrzałości ludzkiej i chrześcijańskiej. Bojanowski za podstawę wychowania przyjął biblijną koncepcję człowieka i wynikającą stąd prawdę o istocie ludzkiego życia, celu i prawach rozwoju. Wykorzystał doświadczenie dziejowe ludzkości oraz dorobek w dziedzinie filozofii, literatury i rozwijającej się pedagogiki, dobierając wszystko, co wartościowe i co odpowiednie do specyfiki rozwoju człowieka, jego natury i środowiska jego życia.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Filozoficzna interpretacja integralnej pedagogiki przedszkolnej bł. Edmunda Bojanowskiego

Nie jest możliwe „uprawianie” i rozumienie pedagogiki oraz myśli pedagogicznej bez ich odniesień do metapedagogicznych założeń, szczególnie w obszarze filozofii rozumianej jako najbardziej pierwotna refleksja nad rzeczywistością, tzn. tym, co jest. Od początku filozoficznego myślenia widoczne są dwie przeciwstawne tradycje filozoficzne: realizm i idealizm. Mają one odmienną ontologię, epistemologię, antropologię i aksjologię, które stanowią założenia (fundament) konkretnej pedagogiki oraz myśli i działania pedagogicznego. Prezentowany artykuł w sposób szkicowy ukazuje realistyczne założenia integralnej pedagogiki przedszkolnej bł. Edmunda Bojanowskiego, dzięki którym jest ona adekwatna (zgodna z rzeczywistością) i otwarta na wciąż zmieniające się czasy i wyzwania, przy równoczesnej zdolności zachowania swojej tożsamości.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Katechizm według bł. Edmunda Bojanowskiego

Artykuł jest pierwszą próbą odpowiedzi na pytania: dlaczego warto wydobyć z bogactwa spuścizny literackiej pozostawionej przez bł. E. Bojanowskiego także katechizm i jak to można zrobić, aby ubogacić współczesną literaturę pedagogiczną i katechetyczną. Analiza ilościowa i jakościowa zachowanej spuścizny autora w postaci prac, szkiców i notatek pozwala stwierdzić, że materiał, redakcje części tekstów wskazują na zamiar Bojanowskiego opracowania publikacji zwartej, zwanej katechizmem. Głównym motywem przygotowania całościowego katechizmu Edmunda Bojanowskiego jest wciąż nowatorska myśl Błogosławionego opracowania narzędzia katechetycznego dla dzieci i wychowawców wiejskich.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Skala proliferacji broni jądrowej w okresie zimnej wojny oraz jej wpływ na bezpieczeństwo międzynarodowe

Podczas zimnej wojny skonstruowanie broni nuklearnej było bardzo kosztowne, co ograniczało możliwość jej posiadania tylko do potęg gospodarczych. Pierwszymi dysponentami destrukcyjnej technologii jądrowej były Stany Zjednoczone i ZSRR. Pomimo tego, w międzyczasie amerykańsko-radzieckiego wyścigu technologii jądrowej, rola innych krajów wciąż rosła. W tym wyścigu drugiej kategorii, początkowo, na czele stała Wielka Brytania. Sytuacja ta zmieniła się, gdy do wyścigu włączył się Pekin oraz Francja. W kolejnych latach do klub atomowego dołączyły: Izrael, Indie, Pakistan i RPA a zasoby nuklearne wciąż rosły, by w 1986 roku przekroczyć poziom 65 tys. głowic. Mówi się, że to potencjał jądrowy uchronił jednak przed wzajemnym atakiem USA i Związek Radziecki, wywołując jednak wojny zastępcze, w państwach trzecich.

Czasopismo: DOCTRINA. Studia Społeczno-Polityczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Ponadczasowa wartość integralnej formacji według Edmunda Bojanowskiego

Celem artykułu autorka uczyniła próbę wydobycia ponadczasowej wartości integralnej formacji według Edmunda Bojanowskiego. W jego działalności szuka tego, co jest istotne dla współczesnych pokoleń pragnących zachować w pamięci jego edukacyjną i charyzmatyczną posługę. Przywołując to, co składa się na wartość opartej na wychowaniu formacji integralnej, odniosła się do powołanego przez Bojanowskiego Zgromadzenia Służebniczek Najświętszej Maryi Panny Niepokalanie Poczętej. Analizując ważne dla formacji zapisy I Reguły zakonnej opublikowanej 150 lat temu, autorka przedstawiła pojęcie formacji, jej zasadnicze wymiary i wybrane sposoby realizacji. Dopełnieniem analizy materiału źródłowego, czyli zasadniczo Reguły, było odniesienie się do nauczania Pawła VI i Jana Pawła II zawartego w posynodalnych adhortacjach apostolskich dotyczących formacji konsekrowanych i ich misji we współczesnym świecie. Publikację kończą wnioski i spostrzeżenia o charakterze pedagogicznym. Z pozycji teoretyka wychowania autorka w syntetyczny sposób ukazuje związek formacji z integralnym wychowaniem, osobą formatora i zadaniami ciążącymi na uczestnikach procesu formacyjnego. Zabieg ten pozwolił wydobyć i ukazać ponadczasowy walor wyjątkowego dziedzictwa edukacyjnego i formacyjnego bł. Edmunda Bojanowskiego, tkwiący w umiejętnym czytaniu znaków czasu, wielkim realizmie i otwartości na potrzeby społeczne.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wychowawca i jego rola w ujęciu Edmunda Bojanowskiego

Artykuł omawia rolę wychowawcy w myśli i działalności pedagogicznej Edmunda Bojanowskiego. Jego różnorodne publikacje ukazują, w jaki sposób wychowawca wpływał na rozwój swoich wychowanków w XIX wieku. Metody wychowawcze bł. Edmunda mogą być wzorem i inspiracją dla dzisiejszej działalności wychowawczej. Założyciel wiejskich ochronek w swojej koncepcji pedagogicznej osobom świeckim proponował różnego rodzaju inicjatywy, tj. zakładanie czytelni, szkół, szpitali, ochronek itp. W swoich projektach nakreślał wychowawcom linie edukacyjne, które przepojone były ciepłem miłości chrześcijańskiej i oświecaniem umysłu nowych pokoleń. Dzięki działalności oświatowej i charytatywnej pośród dzieci ludu wiejskiego próbował umacniać fundament ich życia, na którym opierało się późniejsze ich wychowanie i kształcenie. Najważniejszym jednak przesłaniem, jakie pozostawił swoim wychowawcom, była miłość do Pana Boga i do dziecka, która winna być głównym argumentem i pasją w pracy wychowawczej.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Osoba i myśl pedagogiczna bł. Edmunda Bojanowskiego w perspektywie współczesnych wyzwań edukacyjnych

Artykuł ukazuje system wychowawczy jednego z wybitnych polskich myślicieli i działaczy społeczno-patriotycznych XIX wieku – Edmunda Bojanowskiego, którego myśl pedagogiczna również dzisiaj nie przestaje fascynować wielu pedagogów, czyniąc z nich „artystów” w dziedzinie wychowania. Tekst wskazuje na oryginalność systemu wychowania przedszkolnego Bojanowskiego, który w swych podstawowych założeniach odwołuje się do natury, historii i religii, proponując wychowanie o charakterze integralnym i realizowane w duchu rodzinnym. Autor zwraca również uwagę na potrzebę upowszechnienia i wykorzystania propozycji wychowawczej Bojanowskiego we współczesnej edukacji, gdzie stanowić może ona niezwykle cenne „narzędzie” w procesie kształtowania u dzieci osobowości harmonijnych i odpowiedzialnych.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
„Zajmując się dziećmi” znaczy „pomyśleć o rodzinie” – realizacja myśli bł. Edmunda Bojanowskiego we współpracy z rodziną

Rodzina jest podstawową komórką społeczną, w której rodzi się i wychowuje każdy człowiek. Jej wartość jest niezaprzeczalna, a każda próba zniekształcenia tego środowiska ma negatywny wpływ na integralny rozwój nie tylko człowieka, ale i społeczeństw. Współpraca różnych środowisk w procesie wychowania stała się jednym z zagadnień, którym zajął się Edmund Bojanowski. Jego myśl o wspieraniu przez społeczeństwo małżonków i podkreślanie roli ojca i matki w kształtowaniu się osobowości małego dziecka dziś wydaje się jeszcze bardziej aktualna. Bez silnych wartości rodzinnych nie można tworzyć silnych społeczeństw, które będą służyły dobru ogółu, ale i poszczególnych osób.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Formacja religijna dziecka w ujęciu Edmunda Bojanowskiego

Wizja formacji religijnej czy też wychowania religijnego dziecka według Edmunda Bojanowskiego jest bardzo aktualna i potrzebna także we współczesnym świecie. Jego całościowe patrzenie na człowieka już od najmłodszych lat życia jest bardzo ważnym elementem wychowania. Bojanowski pozostawił bardzo szczegółowo opisane działania wychowawcze, które stanowią gotowy program formacji religijnej nie tylko w ochronkach, ale także są bardzo dobrym religijnym programem wychowawczym dla przedszkoli itp. Wychowanie religijne nie jest oderwane od codziennej rzeczywistości, ale na niej bazuje i wprowadza dziecko w konkretne sytuacje życiowe. Bojanowski pozostawił bardzo konkretne wskazania, metody i środki służące religijnemu rozwojowi dziecka.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Prospołeczny wymiar działalności Edmunda Bojanowskiego

Artykuł dotyczy prospołecznego wymiaru działalności Edmunda Bojanowskiego. Składa się z trzech części. W pierwszej omówione zostały podstawowe pojęcia – działania prospołeczne, postawy prospołeczne i wychowanie prospołeczne. Przyjmując, że prospołeczne to takie działania, które służą innym, w kolejnych częściach dokonana została analiza twórczości i działalności Bojanowskiego pod kątem tego typu aktywności. Kolejno zaprezentowane zostały działania Bojanowskiego na rzecz Ojczyzny, a także najbardziej potrzebujących w obszarze: oświaty, opieki i wychowania oraz działalności charytatywnej. Ostatnia część artykułu prezentuje działania, które podejmował Bojanowski w kierunku kształtowania postaw prospołecznych wśród ochroniarek i dzieci.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Funkcjonalność rozwiązań w trzech ustawach „warszawskich”: ustrój, podział zadań i kompetencji oraz organizacja władzy samorządowej

Trzy ustawy regulujące ustrój miasta stołecznego Warszawy, tzw. warszawskie, weszły kolejno w życie w latach 1990-2002: ustawa z dnia 18 maja 1990 r. o ustroju samorządu m.st. Warszawy, ustawa z dnia 25 marca 1994 r. o ustroju m.st. Warszawy i ustawa z dnia 15 marca 2002 r. Dwie pierwsze cechował zdecentralizowany model ustroju miasta, oparty na obligatoryjnym związku dzielnic-gmin, a potem gmin, które tworzyły Warszawę. Inaczej niż w innych miastach polskich, części składowe były jednostkami samorządu terytorialnego w rozumieniu ustawy o samorządzie terytorialnym. Natomiast trzecia ustawa odznaczała się diametralnie inną konstrukcją ustroju miasta, obowiązującą w innych dużych miastach w Polsce. Oznaczało to, że Warszawa stała się gminą będącą miastem na prawach powiatu, a jednostkami wewnętrznego podziału miasta są dzielnice m.st. Warszawy, które pełnią rolę jednostek pomocniczych gminy i nie są jednostkami samorządu terytorialnego.

Czasopismo: DOCTRINA. Studia Społeczno-Polityczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki inżynieryjno-techniczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, architektura i urbanistyka, geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna, nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji, nauki o zarządzaniu i jakości
Wychowanie patriotyczne w koncepcji Edmunda Bojanowskiego i możliwość jego zastosowania we współczesnej szkole

Artykuł porusza problem wychowania patriotycznego w działalności wychowawczej i zwraca uwagę na znaczenie patriotyzmu jako elementu wychowania. Wykazuje ponadczasowość i uniwersalność propozycji wychowawczej Edmunda Bojanowskiego oraz przedstawia możliwość zastosowania jej we współczesnej szkole.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Koncepcja ochrony bł. Edmunda Bojanowskiego

Edmund Bojanowski zbudował wizję wychowania wokół koncepcji ochrony. Ochrona ta nie jest tylko pojęciem czy instytucją, ale należy ją rozumieć jako czynność i szeroko pojętą działalność wychowawczą. Bojanowski starał się ochraniać wychowując. Swoją koncepcję oparł na filarach: natury, kultury i religii, które znajdują swoje znakomite połączenie w życiu codziennym. Niniejszy artykuł jest próbą syntetycznego ujęcia głównych założeń pedagogicznych Edmunda Bojanowskiego, ze szczególnym uwzględnieniem roli ochrony oraz wartości życia codziennego.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
„Zbudowania” jako istotny element koncepcji wychowania Edmunda Bojanowskiego

Artykuł traktuje o zbudowaniach – jednym z elementów struktury procesu wychowania w ujęciu Edmunda Bojanowskiego. Założyciel ochron wiejskich w swojej koncepcji wychowania integralnego rozumie je jako metodę prowadzenia moralnego, duchowego, religijnego, polegającą na kształtowaniu postaw dzieci przy wykorzystaniu opowiadań, pieśni, obrzędów. Chodzi o zbudowanie wychowanka od wewnątrz, pomoc w przygotowaniu do samodzielnego dobrego i odpowiedzialnego życia. Najważniejszą rolę w realizacji zbudowań pełni wychowawczyni, ochmistrzyni, która własnym przykładem życia kształtuje moralno-religijne postawy wychowanków. Naturalny związek zbudowań wewnętrznych z poezją implikuje wybór środków wychowania moralnego w postaci powiastek, pieśni i obrzędów.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Zabawa dziecka w wieku przedszkolnym w koncepcji pedagogicznej bł. Edmunda Bojanowskiego

Edmund Bojanowski w swojej koncepcji pedagogicznej podkreśla istotną rolę zabawy w kontekście wszechstronnego rozwoju dziecka. Zabawa stanowi dla dziecka formę poznawania świata i odgrywa ważną rolę w jego harmonijnym rozwoju. Zaspokaja jego istotne potrzeby rozwojowe, pobudza do zdobywania wiedzy i rozwija myślenie przyczynowo-skutkowe. Podczas zabawy dzieci nabywają wielu umiejętności i rozwijają swoje zainteresowania. Bojanowski przypisywał zabawom szczególną rolę wychowawczą. Niniejszy artykuł ukazuje rolę zabaw w procesie wychowania dziecka, a także przedstawia rodzaje i cele zabaw dziecięcych.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Troska o zachowanie rodzimej kultury i języka w pismach pedagogicznych Edmunda Bojanowskiego

Edmund Bojanowski, wielki patriota, literat i pedagog, który kochał swój naród, zabiegał o zachowanie jego kultury, starając się tymi wartościami ubogacać umysły i serca dzieci, by ochronić je poprzez wychowanie. Ważnym składnikiem dziedzictwa narodowego, które nas wyróżnia spośród innych narodów i łączy, jest język i tradycja. Wskazania Bojanowskiego dotyczące troski o zachowanie języka ojczystego, jako podstawowego wyrazu tożsamości narodowej i kulturowej, źródła wiedzy o człowieku, poznania dziejów Ojczyzny oraz odniesienie do tradycji, mogą być źródłem inspiracji dla współczesnej refleksji i praktyki pedagogicznej.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Aksjologia pedagogiczna − subdyscyplina naukowa pedagogiki (in statu nascendi)

Aksjologia pedagogiczna to subdyscyplina pedagogiki, która powstała na skrzyżowaniu dwóch dyscyplin naukowych – pedagogiki ogólnej i aksjologii. W kompendiach wiedzy i w literaturze przedmiotu niejednokrotnie bywa pomijana. Dotychczasowy dorobek naukowy aksjologii pedagogicznej jest bogaty. Wymaga on krytycznego uporządkowania i motywuje do dalszego rozwoju subdyscypliny w aspekcie poznawczym, metodologicznym, empirycznym oraz w sferze praktycznej.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Funkcje wartości w wychowaniu

Artykuł poświęcony został refleksji nad funkcjami wartości w kontekście dynamiki procesu wychowania. Ścieranie się różnorodnych poglądów filozoficznych na temat wartości w życiu człowieka rodzi na gruncie pedagogicznym konkretne, często rozbieżne koncepcje. Należy jednak pamiętać, że w centrum tych rozważań powinno zawsze stać dobro wychowanka. Dlatego nie ulega wątpliwości, że stałość systemu wartości jest gwarantem efektywności procesu wychowania prowadzącego do stawania się bardziej człowiekiem.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Przestrzeń aksjologiczna nauczania przedmiotów matematyczno-przyrodniczych w nowej Podstawie Programowej dla klas IV-VIII szkoły podstawowej

Reforma strukturalna zapoczątkowana w 2016 r. wiąże się z opracowaniem Podstawy Programowej. To ważny dokument określający wizję szkoły i procesy wychowawczo-dydaktyczne. Struktura Podstawy Programowej zawiera cele ogólne, zadania szkoły, cele kształcenia – wymagania ogólne dla poszczególnych przedmiotów wraz z treściami nauczania w formie wymagań szczegółowych. Powstaje pytanie: Jakiego rodzaju wartości stanowią przestrzeń aksjologiczną nauczania przedmiotów matematyczno-przyrodniczych? Odpowiedź na to pytanie pozwoli poszukać sposobów edukacji aksjologicznej i wychowania ku wartościom w procesie lekcyjnym.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Szanse integralnego rozwoju i wychowania dziecka w wieku wczesnoszkolnym w świetle nowej Podstawy Programowej

Według K. Ostrowskiej integralny rozwój człowieka to „całościowy zewnętrzny i wewnętrzny rozwój człowieka i przystosowanie do życia według przyjętego wzoru”. Jak pisze K. Chałas: „Ów integralny rozwój stanowi priorytetowy cel zabiegów edukacyjnych. Przez integralny rozwój człowieka będziemy rozumieć rozwój wszystkich warstw człowieka, wzajemnie ze sobą zintegrowanych i przenikających się, prowadzący w projekcie życia do pełni człowieczeństwa”.
Integralne wychowanie sprowadza się do dynamizowania równomiernego rozwoju posczególnych warstw życia i funkcjonowania człowieka, wzajemnego ich przenikania poprzez urzeczywistnianie wartości, które w naturalny sposób są „związane” z poszczególnymi warstwami: biologiczną, psychiczną, społeczno-moralną, kulturową, światopoglądową.
Powstaje więc pytanie: W jakim stopniu Podstawa Programowa dla I etapu edukacyjnego stwarza szanse integralnego rozwoju i wychowania? Odpowiedź sprowadza się do ustalenia struktur wartości zawartych w celach szkoły w zakresie edukacji wczesnoszkolnej oraz w treściach nauczania.

Czasopismo: Roczniki Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika