rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Hypertonia Assessment Tool – użyteczne narzędzie do różnicowania wygórowanego napięcia mięśniowego u pacjentów pediatrycznych

Hypertonia Assessment Tool (HAT) stanowi użyteczne narzędzie do oceny i klasyfikacji wygórowanego napięcia mięśniowego, i może być stosowane podczas badania pacjentów pediatrycznych z zaburzeniami neurologicznymi. Prawidłowa ocena rodzaju hipertonii (dystonia, spastyczność, sztywność) jest kluczowa w doborze odpowiedniego leczenia i ustalania programu rehabilitacji. Celem pracy było omówienie praktycznego wykorzystania narzędzia HAT u pacjentów pediatrycznych oraz dokonanie przeglądu piśmiennictwa badań wykorzystujących to narzędzie do oceny napięcia mięśniowego. Przegląd piśmiennictwa przeprowadzono zgodnie z rekomendacjami PRISMA przeszukując medyczną bazę danych Pubmed. Uwzględniono jedynie publikacje anglojęzyczne. Zidentyfikowano 5 publikacji spełniających powyższe kryteria, oraz jeden komentarz. Autorzy włączonych badań sugerują, że HAT jest przydatne do wykrywania sztywności i spastyczności, natomiast przy dystonii zaleca się dokładniejszą analizę i modyfikację użycia tego narzędzia. HAT charakteryzuje się dobrą wiarygodnością i trafnością w identyfikacji spastyczności i braku sztywności, a także umiarkowaną dokładności rozpoznawczą w przypadku dystonii. Przedstawiony artykuł przedstawia tłumaczenie własne kwestionariusza wykorzystywanego podczas badania hipertonii oraz opis konstrukcji i zalet narzędzia. Zaleca się wykorzystywanie narzędzia HAT do oceny rodzaju podwyższonego napięcia mięśniowego u pacjentów pediatrycznych z zaburzeniami neurologicznymi.

Czasopismo: Neurologia Dziecięca
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Dysfunkcje narządu przedsionkowego u dzieci

Celem pracy jest próba znalezienia zależności pomiędzy uszkodzeniami narządu przedsionkowego u dzieci, a występowaniem objawów w postaci: zawrotów głowy i zaburzeń równowagi. Zachowanie równowagi wymaga sprawnych odruchów: przedsionkowo –ocznego i przedsionkowo-rdzeniowego. W wieku rozwojowym symptomatologia uszkodzeń błędnika będzie zależała od tego na jakim etapie rozwoju do takiego uszkodzenia dojdzie. Pacjenci z wrodzoną wadą przedsionka z reguły nie uskarżają się na zawroty głowy. Dominującym objawem u nich jest opóźnienie rozwoju sprawności motorycznych, co zazwyczaj nie jest wiązane przez lekarzy z dysfunkcją błędnika. Oczopląs samoistny jako objaw ostrego uszkodzenia przedsionka pojawia się u niemowląt i małych dzieci rzadziej niż u pacjentów starszych. Oczopląs u młodszych dzieci ma w większości przypadków charakter ukryty. Natomiast częstość występowania zawrotów głowy i zaburzeń równowagi u dzieci i młodzieży, w zależności od przyjętych definicji tych objawów, szacuje się na poziomie od 0,4% do 5,7% badanej populacji. Główną przyczyną napadowych zawrotów głowy u dzieci jest migrena i zespoły z nią związane. Sprawność błędnika można szacować próbami: fotela obrotowego, dwukaloryczną, VHIT oraz VEMP. Wszystkie testy przedsionkowe, za wyjątkiem obrotowej, wymagają minimum współpracy ze strony pacjenta. Wniosek: Niezmiernie rzadko udaje się potwierdzić, że objaw określany przez dziecko jako zawrót głowy jest spowodowany trwałym uszkodzeniem błędnika.

Czasopismo: Neurologia Dziecięca
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Asymetria mózgu jako objaw radiologiczny pomocny w dalszej diagnostyce neurologicznej - przegląd kliniczno-radiologiczny wybranych jednostek neurologicznych związanych z asymetrią budowy mózgu

Asymetria półkul mózgu jest zjawiskiem fizjologicznym, a dominacja jednej ze stron, zwłaszcza czynnościowa, jest szczególnie wyraźna w sferze funkcji poznawczych. W odróżnieniu do fizjologicznej, w patologicznej nierówności półkul mózgowych występują znaczne różnice w budowie anatomicznej i histologicznej oraz pojawiają się objawy takie jak niedowłady, napady padaczkowe, zaburzenia funkcji poznawczych czy zaburzenia ruchowe. W artykule przedstawiono wybrane zespoły powiązane z asymetrią półkul mózgu, dokonano klasyfikacji ze względu na etiologię oraz przebieg (na postępujące i niepostępujące), przedstawiono ich kliniczną oraz radiologiczną charakterystykę.

Czasopismo: Neurologia Dziecięca
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Wpływ utleniania oleju na oznaczenie zawartości tokoferoli w przemysłowych olejach roślinnych metodą chromatografii cienkowarstwowej

Badano oddziaływanie kolejnych etapów rafinacji przemysłowej oleju rzepakowego na dokładność oznaczeń tokoferoli metodą chromatografii cienkowarstwowej na tlenku glinu. Wykazano, że uzupełnienie chromatogramii cienkowarstwowej na tlenku glinu rechromatografią na silica gelu pozwala znacznie dokładniej określić zawartość tokoferoli w oleju rzepakowym z kolejnych etapów rafinacji.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Terapie genowe i genetyczne w chorobach nerwowo-mięśniowych wieku dziecięcego

Osiągnięcia genetyki, biologii molekularnej i inżynierii genetycznej zrewolucjonizowały współczesną medycynę: umożliwiły poznanie i zrozumienie genetycznego podłoża wielu chorób i utorowały drogę do poszukiwania leczenia poprzez naprawę wadliwych genów. W ostatnich latach największe sukcesy w zakresie terapii genowej i genetycznej zostały osiągnięte w chorobach nerwowo-mięśniowych wieku dziecięcego: w rdzeniowym zaniku mięśni i dystrofii mięśniowej Duchenne'a. To nowoczesne leczenie wykorzystuje różnorodne techniki takie jak: transport genów za pomocą wektorów wirusowych czy modyfikację ekspresji genów z użyciem antysensownych oligonukleotydów i "małych cząsteczek" oraz jeszcze badaną, ale bardzo obiecującą, edycję genomu z zastosowaniem systemu CRISPR-Cas9. W pracy przedstawiono przegląd: przełomowych terapii w leczeniu SMA i DMD oraz leczenia genetycznego, badanego w innych chorobach nerwowo- mięśniowych wieku dziecięcego

Czasopismo: Neurologia Dziecięca
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Doświadczenia nad płukaniem i nawilżaniem ziarna zbóż chlebowych w wodnych roztworach wybranych środków chemicznych przed przemiałem

Badania przeprowadzono w skali wielkolaboratoryjnej ustalając na ich podstawie warunki zastosowania wyników w skali przemysłowej. Do badań użyto ziarna pszenicy i żyta o różnym stopniu czystości mechanicznej i mikrobiologicznej oraz o zróżnicowanych właściwościach użytkowych. Stwierdzono dodatni wpływ kondycjonowania czynnego na pojaśnienie ziarna, mąki i chleba oraz poprawę wartości wypiekowej mąki.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Przestrzeń publiczna  jako katalizator rozwoju miasta

Realizacji polityki miejskiej współcześnie towarzyszy zaostrzenie atmosfery dyskursu, polaryzacja stanowisk oraz oddalanie się od zasad poszukiwania kompromisu. Takiemu nurtowi sprzyja przeniesienie dyskusji do sfery wirtualnej. W Internecie przestaje działać samokontrola i pozorna anonimowość likwiduje wszelkie bariery i hamulce. Te warunki powodują, że dyskusja zamiast doprowadzać do kompromisu, powoduje rozwarstwienie społeczności lokalnej na wrogie sobie grupy. Tworzenie przestrzeni publicznych w miastach, poza wieloma pozytywnymi skutkami, znanymi z literatury, może również wpłynąć korzystnie na zmianę stylu dyskusji. Celem tego artykułu jest wskazanie na dodatkową użyteczność przestrzeni publicznych w porządkowaniu dyskursu zwolenników różnych grup interesów w mieście, przyczyniając się do rozwoju miasta.

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Implementacja „żyjących fasad” na osiedlach mieszkaniowych z wielkiej płyty jako element adaptacji miast do zmian klimatu na przykładzie Warszawy

Postępujące zmiany klimatyczne negatywnie wpływają na środowisko życiowe człowieka. W przestrzeniach miejskich szczególnie uciążliwy jest wzrost temperatury powietrza, który prowadzi do coraz częstszych i intensywniejszych fal upałów. W celu dostosowania przestrzeni miejskich do nowych warunków klimatycznych konieczne jest badanie oraz realizacja działań o charakterze adaptacyjnym, takich jak rozwiązania oparte na przyrodzie (NBS – nature based solutions) – inspirowane naturą, zrównoważone oraz wydajne ekologicznie, społecznie i finansowo. W niniejszym artykule przedstawiono zastosowanie pnączy na ścianach budynków jako przykład rozwiązania opartego na przyrodzie, które prowadzi do obniżenia emperatury powietrza oraz wzrostu komfortu termicznego. Przeprowadzone badania dowodzą, że dla analizowanej przestrzeni osiedlowej w dzielnicy Warszawa-Bemowo istnieje możliwość wprowadzenia proponowanego rozwiązania oraz że jest ono akceptowane przez większość mieszkańców.

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Proteolityczne i lipolityczne zmiany w mleku surowym przechowywanym w różnych temperaturach

Surowe mleko (z jednej obory) badano w 15 seriach, w okresie zimowym i wiosennym, przetrzymując je przez trzy doby w temperaturze 5, 10 lub 15°C i badając co 24 godz. zmiany w kwasowości miareczkowej, w pH, w tzw. mianie formolowym, w zawartości amoniaku oraz rozpuszczalnych w eterze wolnych kwasów tłuszczowych. Notowane zmiany były tym silniejsze, im wyższa była temperatura oraz im dłuższy okres przechowania mleka. Wykazano, że w warunkach doświadczeń (mleko średniej jakości higienicznej) można uniknąć wyraźniejszych zmian w jakości mleka jedynie w ciągu jednodobowego przechowania mleka w temperaturze 5°C (lub niższej).

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Reologiczne studia nad pełzaniem masła

Przeprowadzono badania zależności konsystencji (reologicznych właściwości) masła w funkcji wielkości ziaren uformowanych podczas zmaślania i stopnia wygniecenia. Stwierdzono wzrost podatności na pełzanie ze wzrostem wielkości ziaren 1 stopnia wygniecenia. Zależności ujęto funkcją matematyczną.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Fosfolipidy w tłuszczu otrzymanym drogą biosyntezy z pleśni Fusarium culmorum E54

Oznaczono wpływ pewnych składników będących jedynym źródłem węgla w substancji pokarmowej na zawartość fosfolipidów w tłuszczu uzyskanym drogą biosyntezy Fusarium culmorum E54. Stwierdzono współzależność między poziomem związków fosforu i rodzajem cukru.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Wpływ reakcji przeestryfikowania na budowę glicerydów tłuszczu

Przeprowadzono przeestryfikowanie oleju rzepakowego łojem (50:50, 40:60, 30:70). Otrzymane produkty w stosunku do mieszanin tłuszczów wyjściowych charakteryzowały się znacznie niższą temperaturą topnienia (25,8°, 30,1°, 36,0°). Tłuszcze przed i po przeestryfikowaniu poddano hydrolizie lipazowej, a następnie obliczono skład ich glicerydów metodą Colemana. W rezultacie porównania otrzymanych wyników stwierdzono istotne zmiany w budowie glicerydów tłuszczów po reakcji przeestryfikowania.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Wpływ niektórych produktów węglowodanowych diety na wykorzystanie karotenu i witaminy A

W pracy niniejszej wykonano badania wpływu trzech bogatych w węglowodany produktów rynkowych: bułki pszennej, płatków ziemniaczanych oraz płatków ryżowych na żywieniowe wykorzystanie karotenu i witaminy A. Doświadczenie wykonano na rosnących szczurach. Stwierdzono wyższe wchłanianie karotenu spożywanego z dietami zawierającymi płatki ryżowe i ziemniaczane w porównaniu do diety zawierającej bułkę pszenną.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Wykorzystanie melasy buraczanej do fermentacji itakonowej

Aspergillus terreus NRRL 1960 i jego gamma-i UV mutanty nie były zdolne do produkcji kwasu itakonowego z melasy buraczanej jako surowca, z wyjątkiem jednego szczepu, otrzymanego pod wpływem działania promieni gamma. Na podłożach melasowych żaden ze szczepów nie był zdolny do wzrostu przy niskich pH.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Turbidymetryczna mikrometoda oznaczania prolamin

Opracowano szybką i prostą turbidymetryczną mikrometodę oznaczania prolamin (gliadyny, hordeiny i zeiny). Do 2 ml badanego roztworu białka o stężeniu od 10-100 μg/ml wprowadzono 7 ml 1% roztworu NaCl o pH 6,5 i 1 ml 0,1% roztworu gumy arabskiej. Zawartość probówki mieszano i po 60 min. mierzono ekstynkcję w 1 cm kuwetach przy λ = 575 mμ.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Współczynnik rozcieńczenia serum masła a konsystencja masła

Zaobserwowany systematyczny spadek twardości masła wraz ze wzrostem średnicy ziaren w momencie zakończenia zmaślania (Chwiej[1]), a jednocześnie wykazana odwrotna zależność między średnicą ziaren masła i wielkością współczynnika rozcieńczenia serum masła (Pijanowski et al. [11,12]) dało podtawę do przeprowadzenia studiów w kierunku bliższego zbadania wartości wymienionego współczynnika jako także swego rodzaju wskaźnika konsystencji masła.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Szybkość autooksydacji estrów steroli w różnych olejach

Przeprowadzono badania szybkości autooksydacji estrów steroli w różnych olejach, ze szczególnym uwzględnieniem oleju z karmazyna. Szybkości autooksydacji estrów steroli jako całości w olejach badanych przeprowadzano przez wydzielenie chromatograficzne frakcji nie utlenionej oleju, która zawierała estry steroli. Stwierdzono, że ilość frakcji nie utlenionej olejów jak i estrów steroli maleje ze stopniem utlenienia. Największą szybkość autooksydacji estrów steroli stwierdzono dla oleju z karmazyna potem słonecznikowego, sojowego i rzepakowego.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Studia nad laktazą (beta-D-galaktozydazą) i jej zastosowaniem w przemyśle spożywczym (III)

Wykonano w skali laboratoryjnej 5 serii wyrobów koncentratów ze świeżej serwatki podpuszczkowej oraz 5 serii równoległych koncentratów otrzymanych z serwatki, poddanej uprzednio hydrolizie enzymatycznej za pomocą laktazy drożdżowej. Preparat laktazowy dodawano w ilości od 0,019% do 0,133% w stosunku do serwatki, hydrolizę prowadzono w 37°C, w pH 6,30-6,61 w ciągu 30, 60 i 90 min.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Wymierne sensoryczne oznaczenie natężenia zapachu i smakowitości

Zastosowano wskaźnik rozcieńczenia do wymiernej charakterystyki aromatu i smakowitości ponad 50 surowców, wytworów i przypraw oraz do charakterystyki wpływu postępowania przerobowego i składowniczego na zmiany natężenia aromatu i smakowitości.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Studia nad laktazą (beta-D-galaktozydazą) i jej zastosowaniem w przemyśle spożywczym (II)

Przedstawiono sposób oznaczenia aktywności β-D-galaktozydazy, w którym substratem dla enzymu jest laktoza, a uwolnione w czasie 30 min hydrolizy w 40°C przy pH 6,24 cukry proste oznaczane są ilościowo metodą mikrobiologiczną za pomocą szczepu drożdży Saccharomyces carlsbergensis ATCC 9080.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Zmiany fizykochemiczne w procesie maturacji spirytusu żytniego

Badano zmiany zachodzące w czasie dojrzewania spirytusu żytniego przeznaczonego do produkcji starki. Oznaczano 14 parametrów. Określono niektóre składniki drewna dębowego jak kwasy lotne i aminokwasy, biorące udział w procesie dojrzewania.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Oksydacyjne zmiany w mleku i jego lipidach w toku trzydniowego przechowywania w stanie schłodzonym

Analizowano rezultaty uzyskiwane w próbie z kwasem 2-tiobarbiturowym na mleku świeżym i przechowywanym przez 3 dni w stanie schłodzonym do 5°C (surowym i pasteryzowanym), rezultaty tejże próby prowadzonej na czystym tłuszczu wydzielanym z mleka odpowiednio przechowywanego, zestawiając te wyniki z rezultatami oznaczeń nadtlenków w wydzielanym z mleka tłuszczu, z uwzględnieniem tempa przyrostu nadtlenków w następstwie nagrzewania tłuszczu w 112°C w ciągu 8 godzin.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Otrzymywanie skrobi termicznie zmodyfikowanej do celów hydrolizy enzymatycznej

Termicznej modyfikacji skrobi dokonano przez jej gwałtowne ogrzanie do temperatury ok. 200°C i równie gwałtowne ostudzenie. Proces ten przeprowadzono w aparaturze pneumatycznej. W wyniku obróbki termicznej otrzymano skrobię spęczniałą, ulegającą kleikowaniu w temperaturze pokojowej. Kleik otrzymany ze skrobi spęczniałej cechuje się ok. 5-krotnie niższą lepkością niż skrobia surowa.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Skład glicerydowy łoju wołowego przed i po przeestryfikowaniu

Zastosowano metodę hydrolizy lipazowej do oznaczania składu glicerydowego naturalnego i przeestryfikowanego łoju wołowego. Obliczenie składu glicerydowego przeprowadzono zgodnie z metodą Colemana. Porównując wyniki uzyskane dla wyżej wymienionych tłuszczów stwierdzono, jaki wpływ wywiera reakcja przeestryfikowania na rozmieszczenie kwasów tłuszczowych wewnątrz cząsteczki glicerydowej oraz na ogólny skład glicerydowy.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Studia nad laktazą (beta-D-galaktozydazą) i jej zastosowaniem w przemyśle spożywczym (I)

Otrzymano nieoczyszczony preparat β-D-galaktozydazy z drożdży hodowanych na serwatce i przebadano jego aktywność. Stwierdzono, że hydroliza 5% roztworu laktozy pod wpływem enzymu zachodziła najszybciej w temperaturze 34-45°C i przy pH 6,3. Preparat okazał się stosunkowo trwały przy przechowywaniu w lodówce w temperaturze 5°C.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Oddziaływanie tłuszczu zawartego w mieszance paszowej na skład kwasów tłuszczowych u jaj kurzych

Badano wpływ zawartego w diecie (6^) smalcu oraz oleju rzepakowego ciekłego i utwardzonego na skład kwasów tłuszczowych lipidów żółtka jaja kurzego. Lipidy żółtka mają charakter tłuszczu strukturalnego i rodzaj tłuszczu podanego w paszy wywiera ograniczony wpływ na jego skład jakościowy. Ilościowe różnice występują w zależności od tłuszczu paszy przede wszystkim w zawartości esencjonalnych kwasów tłuszczowych, których zawartość kształtuje się w zależności od ich podaży w pokarmie. Niestwierdzono obecności kwasu erukowego i eikozenowego w lipidach żółtka, mimo ich wysokiej podaży w paszy.

Czasopismo: Roczniki Technologii i Chemii Żywności
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Migracje wewnętrzne na pobyt stały w makroregionie południowo-zachodnim w latach 2002–2017

Głównym celem opracowania koncentruje się będzie na rozpoznaniu wartości interpretacyjnej i wnioskowej migracji wewnętrznych na pobyt stały z uwzględnieniem ich kierunku. Analizowane dane obejmują okres 2002–2017 a pochodzą z internetowej bazy danych Demografia GUS. W opracowaniu dokonano rozpoznania zjawiska migracji wychodząc od ujęcia ogółem, przez ujęcie klasyczne, ostatecznie do ukazania wielkości i kierunków przemieszczeń. Ukazując wielkość i kierunki przemieszczeń posługiwano się sumaryczną, wartością migracji w badanym okresie. Podejście to określono mianem „agregatowego”. Pozwoliło ono na identyfikację zlewni i obszarów atrakcyjności migracyjnej. Jakkolwiek obszary te są silnie zbliżone co do ich rozciągłości przestrzennej to zróżnicowane ze względu na wielkość i zasięg głównych strumieni migracji. Migracje wewnętrzne na pobyt stały jawią się jako dobry identyfikator urbanizacji stref podmiejskich i kształtowania powiązań funkcjonalnych miasto–obszar wiejski–miasto.

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Tradycje urbanizacyjne na obszarze Afryki Subsaharyjskiej

W artykule skoncentrowano się na tradycjach budowy i przestrzennej formie miast w Afryce Subsaharyjskiej w okresie przedkolonialnym oraz na przeobrażeniach miast afrykańskich, które dokonały się w czasach kolonialnych. Przypomniano najstarsze, rozwijające się przed naszą erą cywilizacje miejskie Afryki, jak Aksum i Meroe, a następnie sięgające czasów średniowiecza Wielkie Zimbabwe na południu Afryki oraz Timbuktu i Djenne w Afryce Zachodniej. Omówiono różne układy przestrzenne występujące w miastach na południe od Sahary. W okresie kolonialnym planowanie urbanistyczne podporządkowane było zasadzie segregacji przestrzennej różnych w sensie etnicznym i kulturowym grup ludności. Zwrócono uwagę na wpływ sposobu zarządzania kolonią na przestrzenną strukturę miast. Przedstawiono materiały potwierdzające fakt, że okres kolonialny był czasem przyspieszonej urbanizacji krajów afrykańskich.

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Przeobrażenia funkcjonalno-przestrzenne miast tradycyjnego regionu społeczno - ekonomicznego - wymiar teoretyczny

Pierwszym celem badania jest określenie aktualnego stanu wiedzy na temat funkcjonalno- -przestrzennych przekształceń złożonych systemów osadniczych, przede wszystkim w tradycyjnym regionie społeczno-gospodarczym. Drugim jest zaproponowanie kilku modeli (cyrkulacyjnego ujęcia przemian gospodarczych oraz urbanizacyjnych). Punktem wyjścia dla badań autora jest próba modelu pochodzenia i ewolucji bazy ekonomicznej jako kluczowego elementu zmiany w przestrzeni społeczno-gospodarczej. Zmiany gospodarcze i urbanizacja są komplementarne, odzwierciedlają zarówno dośrodkowe, jak i odśrodkowe siły warunkujące transformację całego systemu osadniczego.

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Wybrane aspekty rewitalizacji osiedla Stary Fordon w Bydgoszczy – projekty i opinie mieszkańców

Celem pracy jest ocena koncepcji rewitalizacji przestrzennej i społecznej osiedla Stary Fordon w Bydgoszczy w nawiązaniu do historii tego miejsca oraz zmian społecznych, a także ukazanie wszelkich działań, które zostały już w tym kierunku poczynione. Zakres czasowy pracy obejmuje lata 2014–2016. Główne prace polegały na kwerendzie materiałów źródłowych oraz przeprowadzeniu ankiety z mieszkańcami. W efekcie stwierdzono, że Stary Fordon to obszar o dużej wartości i potencjale, który dotyczy zarówno zasobów przestrzeni, jak i lokalnej społeczności. Ogólna ocena obecnie obowiązującej koncepcji rewitalizacji jest pozytywna. Trzeba jednak przyznać, że projekt nie spełnia wszystkich potrzeb mieszkańców. Należałoby rozwinąć przede wszystkim działania miękkie, społeczne

Czasopismo: Studia Miejskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna