rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Klasyczna i nowoczesna koncepcja kultury politycznej a problem uczuć

Jednym z komponentów kultury politycznej są uczucia i emocje. W artykule poruszono problem ich wpływu na jej poziom. W tej kwestii można wyodrębnić dwie główne koncepcje: klasyczną, opartą na klasycznej koncepcji filozofii oraz nowoczesną, opartą na hasłach oświeceniowego racjonalizmu. W koncepcji klasycznej kultura polityczna wymaga, by sfera uczuć i emocji została podporządkowana rozumowi i zasadom wynikającym z rozpoznanej przez ten rozum obiektywnej prawdy. W koncepcji nowoczesnej natomiast, w związku z odrzuceniem idei obiektywnej prawdy, rozum zostaje sprowadzony do roli narzędzia zaspokajania subiektywnych i zmiennych uczuć, co może być niszczące zarówno dla osobowego rozwoju poszczególnych jednostek, jak i funkcjonowania całego państwa.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Życie „pomiędzy”. O antropologii i badaniach terenowych – rozmowa z ks. prof. Wojciechem Bębnem

Barbara Jutrzenka-Trzebiatowska talks to Wojciech Bęben about anthropology and field 
research.

Czasopismo: Etnografia. Praktyki, Teorie, Doświadczenia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii, nauki socjologiczne
Skarb wyrobów brązowych z Babina – w sprawie pewnej starej zagadki

Artykuł odnosi się do jednego zagadkowego elementu skarbu z wczesnej epoki brązu, znalezionego w 1878 roku w miejscowości Babin (daw. Babbin). Jest to niewielki przedmiot złożony z tulejki i czterech kolczastych ramion, który na podstawie analogicznego odkrycia na piemonckim stanowisku Vi1 – Emissario, można interpretować jako element wędzidła końskiego.

Czasopismo: Materiały Zachodniopomorskie
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: archeologia
Konsekwencje rewolucji energetycznej dla polityki bezpieczeństwa energetycznego Chin

Celem pracy jest przedstawienie konsekwencji rewolucji energetycznej dla polityki bezpieczeństwa energetycznego Chin. W XXI w. Chiny stały się kluczowym aktorem na międzynarodowym rynku energetycznym. Są nieodzownym źródłem popytu i finansowania dla wielu państw uzależnionych od eksportu surowców energetycznych. Efektywnie wykorzystują sektor energetyczny dla umocnienia swojej pozycji politycznej i gospodarczej w systemie międzynarodowym. Paradoksalnie, w obecnych warunkach rynkowych uzależnienie od importu ropy naftowej stanowi potencjalny atut Chin.(abstrakt oryginalny)

Czasopismo: Stosunki Międzynarodowe - International Relations
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Religijność uczniów szkół białostockich a stosunek do wybranych wartości, norm i zachowań

W niniejszym tekście opierając się na badaniach empirycznych, dokonano zidentyfikowania religijności młodzieży uczęszczającej do placówek edukacyjnych na terenie Białegostoku. W pierwszej kolejności przedstawiono jej obraz, posługując się dwoma wskaźnikami: autodeklaracją wiary i praktykami religijnymi. Zdając sobie sprawę, że takie podejście nie identyfikuje w pełni badanego fenomenu, w dalszej części tekstu postanowiono zestawić oba wskaźniki religijności z: wartościami najbardziej cenionymi przez badanych, ich opiniami na temat wybranych norm obyczajowych oraz poglądami odnoszącymi się do najczęściej praktykowanych przez uczniów zachowań ryzykownych. Dopełnienie obrazu religijności przez takie uzupełnienie pozwoli z większą wnikliwością ocenić kondycję religijności pokolenia stojącego na progu dorosłości oraz wyrobić zdanie na temat ich systemu aksjologicznego.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Główne problemy w stosunkach polsko-rosyjskich

Współczesne stosunki między Rzeczpospolitą Polską a Federacją Rosyjską kształtują się pod przemożnym wpływem doświadczeń historycznych. Polska wykorzystuje przede wszystkim złe doświadczenia, pamięć o krwawych wojnach, prześladowaniach Polaków w czasie zaborów, wojnie polsko-bolszewickiej 1920 r., napaści zbrojnej ZSRR we wrześniu 1939 r. i represjach wobec ludności na zajętych Kresach Wschodnich, w tym głównie zbrodnię katyńską, ograniczenie suwerenności w latach 1945–1989. Jest to wybieranie ze zbiorowej pamięci tylko męczeńskiej i bohaterskiej historii narodu polskiego. Spory o historię zdominowały stosunki polsko-rosyjskie w okresie po 1989 r. Drugim zasadniczym problemem spornym między Polską a Rosją są odmienne wizje bezpieczeństwa europejskiego; Polska po dołączeniu do Zachodu opowiada się za oparciem bezpieczeństwa międzynarodowego w Europie na uczestnictwie USA, poszerzaniu NATO i Unii Europejskiej na wschód, ale nie o Rosję. Natomiast Rosja domaga się zawarcia układu o bezpieczeństwie zbiorowym w Europie, a w sytuacji gdy Zachód to odrzuca, preferuje mocarstwową politykę równowagi. Trzecim ważnym problemem spornym między Polską a Rosją jest kwestia bezpieczeństwa energetycznego, które Polska chce zapewnić poprzez likwidację monopolu Rosji jako dostawcy surowców energetycznych. Autor wyciąga pesymistyczne wnioski z analizy starych i nowych problemów w stosunkach polsko-rosyjskich, wskazując na brak jednoznacznej perspektywy polepszenia tych stosunków w przyszłości. Wskazuje, że te problemy niekorzystnie wpływają na zdolność realizacji interesów Polski w stosunkach z innymi państwami, w tym z sojusznikami i partnerami z Unii Europejskiej.

Czasopismo: Stosunki Międzynarodowe - International Relations
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Nowe ruchy społeczne jako przedmiot badań socjologicznych  w ujęciu Jana Szymczyka

W artykule wskazano i omówiono główne wątki analiz ks. prof. Jana Szymczyka, dotyczące nowych ruchów społecznych, ich specyfiki i koncepcji badań, z akcentem na jego własne tezy i propozycje konceptualne oraz cechy charakterystyczne prowadzonej refleksji socjologicznej. Zaprezentowano podejmowane przez lubelskiego socjologa zagadnienia: umiejscowienia ruchów społecznych w przestrzeni demokratycznej, specyfiki i właściwości nowych ruchów społecznych i ich teoretycznego usytuowania w socjologii, typów uczestnictwa i sposobów działania oraz aksjologicznych i moralnych aspektów funkcjonowania. Ukazano przełożenie teoretycznych zainteresowań i propozycji badawczych ks. J. Szymczyka na projekty empiryczne, realizowane pod jego kierunkiem.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Status w stosunkach międzynarodowych

Status jest kategorią socjologiczną i prawną. Może łączyć się z rolą społeczną, autorytetem, prestiżem lub reputacją. Może oznaczać pozycję w strukturze społecznej, w sensie obiektywnego dostępu do pewnych zasobów, atrybutów czy cech, albo w sensie subiektywnego postrzegania i oceny danego miejsca w hierarchii społecznej. Inaczej mówiąc, status oznacza obiektywną organizację uprawnień i przywilejów jakiegoś podmiotu, nieraz gwarantowanych przez prawo lub wolę innych podmiotów, albo subiektywną świadomość uznania, prestiżu czy bycia poważanym. W stosunkach międzynarodowych status jest wyznacznikiem rangi państw w hierarchii sił. Jest funkcją kolektywnego uznania pozycji państwa. W dużej mierze ma charakter wyobrażeniowy, zależy bowiem od postrzegania czy też przypisywania go danemu państwu przez innych uczestników. W przypadku Polski status międzynarodowy jest funkcją jej potencjału, ale i zaangażowania w procesy międzynarodowe. Problemem jest uzależnienie od starych geopolitycznych koncepcji i uwarunkowań zewnętrznych, zwłaszcza tzw. pułapki silniejszego sojusznika.

Czasopismo: Stosunki Międzynarodowe - International Relations
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Polifon i gramofon – przedwojenne MP3. Urządzenia do odtwarzania muzyki w Szczecinie w 1. połowie XX wieku

W artykule podjęto próbę przedstawienia sposobów dostępu przedwojennych szczecinian do urządzeń odtwarzających muzykę oraz określenia miejsca tych urządzeń w kulturze muzycznej Szczecina schyłku XIX i 1. połowy XX stulecia, jak również ich roli w popularyzowaniu muzyki w lokalnym społeczeństwie.

Czasopismo: Materiały Zachodniopomorskie
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce
Ogrodnik w świecie demiurgów i barbarzyńców. O aksjologii posługi słowa ks. prof. Jana Szymczyka

Problematyka wartości była głównym przedmiotem zainteresowań ks. prof. Jana Szymczyka. Analizował ją zarówno w swych pracach naukowych, jak i publicystycznych. W swych książkach i artykułach naukowych charakteryzował sposoby definiowania wartości, ich hierarchie oraz relacje z motywacjami, tożsamościami społecznymi, stylami życia, a w artykułach publicystycznych opisywał sposoby manifestowania stosunku do wartości charakterystyczne dla jednostek, zbiorowości i grup społecznych. Głównym przesłaniem jego publicystyki była obrona rzeczywistości opartej na wartościach chrześcijańskich. Charakteryzował współczesne zjawiska i procesy, w których dostrzegał zagrożenia dla tradycyjnego porządku, w tym m. in. dla takich wartości jak: godność człowieka i narodu, prawda, wolność, męstwo. Opisywał przykłady naruszeń tych wartości, których dokonują przedstawiciele różnych środowisk, nie tylko politycznych, naukowych, kulturalnych czy medialnych, ale także religijnych.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Tendencje ewolucji pozimnowojennego systemu międzynarodowego i ich możliwe implikacje

Celem badawczym opracowania jest ukazanie najbardziej charakterystycznych cech systemu międzynarodowego. Zarysowane zostały najważniejsze teoretyczne i praktyczne aspekty dotyczące pojęcia i istoty systemu międzynarodowego, a także kwestie dotyczące układu sił między mocarstwami jako rdzenia każdego systemu międzynarodowego. W opracowaniu akcent został położony na ukazanie ewolucji pozimnowojennego systemu międzynarodowego w skali globalnej (globalnego systemu międzynarodowego), w tym przede wszystkim na ewolucji supermocarstwowej pozycji Stanów Zjednoczonych oraz na związanych z tym prognozach dotyczących, mniej lub bardziej prawdopodobnych, implikacji tego procesu. Teza główna opracowania zawiera się w stwierdzeniu, że pozimnowojenny system międzynarodowy, zdominowany przez supermocarstwową pozycję Stanów Zjednoczonych, stopniowo ewoluuje w kierunku systemu pounipolarnego (poamerykańskiego). Wiele wskazuje na to, że system poamerykański będzie systemem wielobiegunowym, z wieloma ośrodkami potęgi w różnych regionach świata oraz w różnych płaszczyznach stosunków międzynarodowych (kilkupoziomowa wielobiegunowość), opartym na funkcjonowaniu mocarstw regionalnych i globalnych, zróżnicowanych pod względem potęgi i siły oddziaływania na zachowania innych uczestników stosunków międzynarodowych.

Czasopismo: Stosunki Międzynarodowe - International Relations
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Znaczenie rzeźby w badaniu uzbrojenia ochronnego na terenie księstwa pomorskiego czasów nowożytnych w świetle wybranych przykładów

Tekst prezentuje wyniki analizy rzeźb z obszaru dawnego księstwa pomorskiego pod kątem przydatności w badaniach bronioznawczych. Autor podjął się oceny stopnia odwzorowania uzbrojenia ochronnego na obiektach z XVI i 1. połowy XVII wieku. W czasach nowożytnych pomorska elita używała kilku typów zbroi płytowych. Sposób ich odwzorowania był różny, nie zawsze pozwalający na ustalenie klasyfikacji. W analizowanym materiale źródłowym występują uproszczenia i antykizowanie, przez co spada poziom autentyczności przekazu. Wśród pomorskich rzeźb z początku czasów nowożytnych znajdują się takie, które przedstawiają zbroje płytowe z dużą dbałością o szczegóły. W przypadku epitafium Bogusława X z ok. 1550 roku detale zawarte na uzbrojeniu pozwalają na identyfikację autentycznej zbroi.

Czasopismo: Materiały Zachodniopomorskie
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce
Jana Szymczyka socjologia ciała i kultury fizycznej

Artykuł został podzielony na trzy części. W pierwszej omówiono humanistyczno-aksjologiczny profil socjologii w ujęciu J. Szymczyka. Zgodnie z nim wartości są ściśle powiązane z osobą ludzką: podstawowe wartości zyskują sens w odniesieniu do ludzkiego życia i tworzą dobro wspólne społeczeństwa, a zatem relatywizm moralny jest destruktywny dla kultury i porządku społecznego. Druga część artykuły przedstawiono znaczenie ciała ludzkiego, jego konsekwencje dla ludzkiego życia indywidualnego i społecznego, przekształceń społeczno-kulturowych i ekonomicznych powiązanych z pojmowaniem cielesności. W ostatniej części zaprezentowano socjologię ludzkiej aktywności fizycznej powiązanej ze sportem i turystyką. J. Szymczyk analizował w swojej socjologii strukturę i polimorficzność sportu, ale także przede wszystkim podstawowe wartości aktywności sportowej: ekonomiczne, biologiczno-witalne, etyczne, estetyczne i polityczne. Występował także przeciw dewiacjom w sporcie wyczynowym zorientowanym na bicie rekordów. Współcześnie sport jest często powiązany z posiadającymi wiele wartości turystyką i odpoczynkiem.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Aktywność uczestników procesu budowania pokoju na przykładzie Unii Europejskiej i Stanów Zjednoczonych Ameryki

Artykuł dotyczy procesu budowania pokoju w państwach po zakończeniu konfliktu. Bada podejścia do tego zagadnienia dwóch różnych podmiotów stosunków międzynarodowych – państwa i organizacji międzynarodowej. Działania Stanów Zjednoczonych Ameryki i Unii Europejskiej były przykładem zaangażowania w ten proces. Oba te podmioty posiadają niezbędne środki do skutecznego przeprowadzenia niezwykle kosztownego i długotrwałego procesu. Stany Zjednoczone, jako mocarstwo, realizują interesy w różnych regionach świata i ze względu na swoją pozycję polityczną mają wystarczające zasoby, aby aktywnie uczestniczyć w tym procesie. Istnieje jednak niebezpieczeństwo, że USA mogą realizować swoje partykularne interesy, kamuflując je narracjami dotyczącymi rozwiązywania konfliktów, obudowy państw i społeczeństw po zakończeniu konfliktu. Z kolei Unia Europejska dąży do osiągnięcia pozycji aktora globalnego w stosunkach międzynarodowych, szczególne znaczenie ma w tym względzie jej pozycja polityczna. Ponadto, jako organizacja międzynarodowa dysponująca środkami politycznymi, gospodarczymi i wojskowymi, które są w kontekście procesu budowania pokoju tak potrzebne, jest predestynowana do działania w tym obszarze.

Czasopismo: Stosunki Międzynarodowe - International Relations
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Jana Szymczyka rozumienie aksjologicznego wymiaru polskiej socjologii

Artykuł dotyczy kwestii rozumienia przez Jana Szymczyka polskiej socjologii jako osadzonej w uniwersalnych wartościach humanistycznych. Celem jego jest ukazanie wkładu Szymczyka w rozumienie dziedzictwa rodzimej socjologii w zakresie jako powiązanej z określonym systemem wartości, co wyznacza sposób identyfikowania w niej realnych problemów i poszukiwania najlepszych ich rozwiązań. Odnoszenie się do socjologii polskiej ma w pismach Szymczyka charakter świadomego zabiegu pogłębiania tradycji myślenia socjologicznego i osadzania jej w historycznych warunkach życia określonej wspólnoty. Lubelski socjolog nie czynił jednak tego w przekonaniu, że o porządku społecznym powinno się mówić w ramach socjologii narodowych, ale uznawał, że uniwersalny język naukowy wymaga osadzenia w systemie wartości właściwych dla danej wspólnoty narodowej.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Zewnętrzna ingerencja w wybory jako problem bezpieczeństwa międzynarodowego

Zasadniczym celem artykułu jest rozważenie, czy istnieją wystarczające przesłanki ku temu, aby można było postrzegać zagadnienie zewnętrznej ingerencji w wybory jako problem bezpieczeństwa międzynarodowego (w rozumieniu koncepcji politycznego wymiaru bezpieczeństwa) w odniesieniu do współczesnych realiów. Problem analizowany jest w kontekście okoliczności związanych z aktywnością podmiotów rosyjskich, towarzyszącą referendum w sprawie członkostwa Wielkiej Brytanii w Unii Europejskiej (2016 r.) oraz wyborom prezydenckim w USA (2016 r.) i we Francji (2017 r.). Pobocznym celem tekstu jest również ukazanie spectrum środków i metod wykorzystywanych do prowadzenia działań służących próbom wywarcia wpływu na wynik wyborów, ze szczególnym uwzględnieniem środków teleinformatycznych i wykorzystujących środowisko cyberprzestrzeni (w tym mediów społecznościowych), a także próba zdefiniowania kluczowych pojawiających się w tym kontekście w przestrzeni publicznej pojęć.

Czasopismo: Stosunki Międzynarodowe - International Relations
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Wartości życia codziennego a sens życia – zmienne relacje

W niniejszym artykule przedstawiono tylko wybrane zagadnienia związane z wartościami codziennymi jako celami życiowymi oraz z relacją między wartościami codziennymi a sensem życia: w makroskali (dorośli Polacy) i w mikroskali (młodzież polska). Przywołano niektóre wyniki z badań ogólnopolskich zrealizowanych głównie przez CBOS i rezultaty z wybranych badań socjologicznych zrealizowanych w środowiskach młodzieżowych. Wartością porządkującą, do pewnego stopnia dominującą nad pozostałymi, jest szczęście rodzinne i miłość. Wydaje się, że dla wielu młodych ludzi i dorosłych Polaków odnajdywany i deklarowany sens życia wiąże się z celami bliższymi, nie dosięga metafizycznej głębi ludzkiej egzystencji. Wartości afiliacyjne i potrzeby samorealizacji poprzez bezpośrednie kontakty z ludźmi w małych grupach nabierają niejednokrotnie charakteru wartości naczelnych. W sytuacji, gdy konkretne wartości wiążą się z wieloma sensami, nie jest łatwo stworzyć spójną strukturę sensu w swoim życiu.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Zespół średniowiecznych mieczy z kolekcji Muzeum Zamkowego w Malborku i Muzeum Narodowego w Szczecinie

Artykuł prezentuje wybrane znaleziska mieczy z okresu pełnego (XI–XIII wiek) i późnego (XIV–XV wiek) średniowiecza z terenów dawnego Państwa Zakonnego w Prusach, które przechowywane są obecnie w kolekcji Muzeum Zamkowego w Malborku i w innych zbiorach, a także zespół siedmiu mieczy średniowiecznych ze zbiorów Muzeum Narodowego w Szczecinie. Obok zagadnień typologicznych i chronologicznych szczególną uwagę zwrócono na kwestie znaków, inskrypcji i zdobień na mieczach. W wielu przypadkach pozwalają one na powiązanie omawianych egzemplarzy ze sferą dewocyjno-religijną, co jest szczególnie istotne w kontekście wypraw krzyżowych prowadzonych przez rycerzy zakonu niemieckiego i ich zachodnioeuropejskich gości przeciwko pogańskim Bałtom. W pracy zostały także wskazane analogie mieczy „krucjatowych” z innych części Europy. Analiza znaków na głowniach mieczowych dała podstawę do wysunięcia przypuszczeń na temat możliwych ośrodków produkcji.

Czasopismo: Materiały Zachodniopomorskie
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: archeologia, historia
Rusofobia po amerykańsku i nowa zimna wojna

Artykuł przedstawia niepokojące zjawisko rozszerzania się w publicystyce amerykańskich mass mediów fobii antyrosyjskiej zastosowanej jako narzędzie sterowania nastrojami społecznymi w celu pozyskania akceptacji opinii publicznej dla nowej agresywnej strategii zagranicznej podsuwanej administracji USA przez grupy nacisku związane z interesami specjalnymi wpływowych kręgów militarnych, gospodarczych i politycznych. Strategia ta, bazując na przesłankach ideologicznych i fałszywie pojmowanej polityce historycznej, wykorzystuje mechanizmy propagandy w celu blokowania racjonalnej debaty publicznej opartej na realistycznych kalkulacjach i ocenach politycznych. Spotkała się ona z krytyczną oceną ze strony ekspertów w zakresie stosunków międzynarodowych wywodzących się z obu stron politycznego spektrum oraz z akademickich środowisk rosjoznawczych w USA. W tekście zaprezentowane są opozycyjne wobec tej strategii opinie centrolewicowego publicysty i nestora amerykańskiej sowietologii profesora Stephena F. Cohena oraz czołowego konserwatywnego komentatora politycznego i byłego kandydata na prezydenta Patricka Buchanana. Przedstawiona jest także reakcja ekspertów z czołowych instytucji naukowych zajmujących się problematyką rosyjską oraz niektórych niezależnych krytyków społecznych. O powadze problemu świadczy zorganizowanie przez najbardziej uznany ośrodek studiów rosyjskich w USA – Instytut im. Kennana przy Woodrow Wilson International Center for Scholars – specjalnej konferencji naukowej poświęconej rusofobii.

Czasopismo: Stosunki Międzynarodowe - International Relations
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Ciało i sport w twórczości Jana Szymczyka w kontekście klasycznych i współczesnych koncepcji socjologii ciała

Celem artykułu jest przedstawienie refleksji Jana Szymczyka poświęconych ludzkiej cielesności i związkom somatyczności ze sportem i turystyką. W niektórych pismach J. Szymczyk poddaje systematycznej refleksji status ciała w ponowoczesności i prezentuje powiązania cielesności ze sportem, turystyką. Podobnie jak inni teoretycy, Szymczyk dostrzegał silne korelacje ludzkiej cielesności z formami aktywności fizycznej, takimi jak sport i turystyka. Prezentowany artykuł podejmuje próbę przedstawienia dorobku Autora właśnie w tej dziedzinie, ze szczególnym uwzględnieniem wielopłaszczyznowych zależności pomiędzy turystyką a sportem, szczególnie w przypadku turystyki kwalifikowanej. W artykule omówiono genezę rozwoju subdyscypliny socjologii ciała, determinanty jej rozwoju, przedmioty jej zainteresowania, wreszcie autorski wkład Jana Szymczyka w wykazanie związku pomiędzy sportem, turystyką a wspomnianą subdyscypliną socjologii.

Czasopismo: Zeszyty Naukowe KUL
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Reputacja jako źródło (społecznej) odpowiedzialności organizacji międzynarodowych

Prezentowany artykuł przedstawia zagadnienie, które w języku angielskim określane jest terminem accountability, a na polski tłumaczone jako „odpowiedzialność” lub „rozliczalność” organizacji międzynarodowych (OM). Najważniejszym założeniem niniejszego tekstu jest przeprowadzenie analizy pojęciowej (konceptualnej) specyficznego typu odpowiedzialności OM, jaką jest odpowiedzialność oparta na ich reputacji i klasyfikowana przez badaczy jako jeden z mechanizmów odpowiedzialności zakładającej udział (ang. participation) w ocenie działań organizacji tych podmiotów, których najbardziej dotyczą ich działania. Teoretycznym tłem dla przedstawionych w tekście rozważań są założenia społecznego konstruktywizmu podkreślające wagę znaczeń nadawanych poszczególnym pojęciom poprzez podmioty uczestniczące w interakcjach i uwydatniające proces podwójnej konstrukcji w relacji na linii podmiot–struktura. Teza artykułu zakłada, że reputacja OM determinuje sposób postrzegania na arenie międzynarodowej ich samych oraz klasyfikowania podejmowanych przez nie działań jako legitymizowane. Staje się tym samym jednym ze źródeł ich odpowiedzialności (ang. accountability). Poruszany w artykule problem wydaje się szczególnie istotny z dwóch powodów. Po pierwsze, zagadnienie odpowiedzialności jest związane ze współczesnymi wyzwaniami, przed jakimi stają OM, niejednokrotnie oskarżane o brak przejrzystości swoich działań, deficyt procedur demokratycznych etc. Po drugie, relacje międzynarodowe stały się tak skomplikowane, że nieustannie należy pytać o to, kto ponosi odpowiedzialność za niektóre działania m.in. w ramach Internet governance czy global private governance. Nie jest już także możliwe odnoszenie się do odpowiedzialności uczestników SM w kategoriach określanych przez termin responsibility sugerujący odpowiedzialność za naruszenie norm prawa międzynarodowego.

Czasopismo: Stosunki Międzynarodowe - International Relations
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji