rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Metoda instrumentalizacji dzwiekowej zajec w izbie edukacyjnej z wykorzystaniem gry na rogu mysliwskim

Sygnały myśliwskie są odwieczną tradycją i czynnikiem kulturotwórczym. Często to właśnie sygnały skupiają leśników, myśliwych i uczniów szkół leśnych na wielu spotkaniach. Są dla nich hobby, wewnętrzną potrzebą i zadaniem jakie stawia otoczenie. Towarzyszą naszym przygodom łowieckim, od wieków grane na polowaniach, a obecnie nawet na międzynarodowych spotkaniach leśnych czy biologicznych. Symbol rogu myśliwskiego spotkamy niemal w każdej broszurze i książce łowieckiej. Niemało jest emblematów, proporczyków i zdjęć z tym znakiem. Wszystkie wyżej wymienione fakty świadczą o tym, że sygnały myśliwskie są dziś powszechnie stosowane. Muzyka i ściśle z nią związana pieśń myśliwska powinna szczególnie dzisiaj być wizytówką łowiectwa w coraz szerszych kręgach społeczeństwa, któremu myśliwy kojarzy się wyłącznie z zabijaniem zwierząt. Niech bogata i różnorodna sygnalistyka z całym jej kunsztem pozwoli na przełamanie wielu nieprawdziwych stereotypów i większą popularyzację myślistwa. Róg myśliwski nie musi rozbrzmiewać wyłącznie na polowaniach. Jest doskonałym instrumentem, który można wykorzystać podczas zajęć edukacyjnych niekoniecznie w lesie. Ma on swoje zastosowanie w każdej grupie wiekowej, od najmłodszych, którzy naśladują wygrywane na rogu zwierzęta, po najstarszych, którzy wsłuchując się w sygnały potrafią opowiedzieć historię danego zwierzęcia oraz z fascynacją słuchają o zachowaniu się tych zwierząt w naturalnym środowisku, jak również o tradycjach myśliwskich. Ten niepozorny blaszany instrument jest również doskonałym „narzędziem edukacyjnym” podczas spotkań z niewidomymi.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Technologie geomatyczne w analizach zjawisk wodnych na przykladzie LKP 'Sudety Zachodnie'

W latach 2007–2008 dla obszaru Leśnego Kompleksu Promocyjnego Sudety Zachodnie (Nadleśnictwo Szklarska Poręba i Nadleśnictwo Świeradów), w ramach projektu „Koordynacyjne Centrum Edukacji i Promocji Przyrodniczo-Leśnej w Świeradowie Zdroju”, realizowanego ze środków UE (InterReg IIIA) oraz Lasów Państwowych, wykonano szereg prac mających na celu rozbudowę istniejącego systemu informacji przestrzennej. Zastosowane nowoczesne technologie geomatyczne pozwoliły na uzyskanie m.in. wysokorozdzielczej ortofotomapy, numerycznego modelu terenu i numerycznego modelu pokrycia terenu oraz szczegółowej ewidencji sieci dróg. Wszystkie powstające w ramach projektu opracowania są zgodne ze standardem Leśnej Mapy Numerycznej. Dla ortofotomapy przyjęto rozdzielczość terenową nie gorszą niż 15 cm, z geokodowaniem w obowiązujących układach współrzędnych geograficznych (PUWG 1992, 2000, Kronsztad 1986). W tym celu wykonane zostały cyfrowe zdjęcia lotnicze o pikselu 14 cm, z rejestracją kanałów R, G, B i NIR oraz pokryciu stereoskopowym. Podstawą do opracowania numerycznego modelu terenu i numerycznego modelu pokrycia terenu stał się lotniczy skaning laserowy o rozdzielczość 4 pkt/m2. Uzyskane materiały pozwoliły na opracowanie fotorealistycznego modelu terenu, w którym zintegrowano cyfrową ortofotomapę ze skaningiem laserowym. Przy inwentaryzacji sieci dróg (z uwzględnieniem całego pasa drogi) założono m.in., że osie dróg (poprzez pomiar współrzędnych x, y) wyznaczane będą w interwałach nie większych niż 8 m, a dopuszczalny błąd pomiaru współrzędnych wyniesie nie więcej niż 1 m. Do tego celu zastosowano technologię mobilnego kartowania (Mobile Mapping System). Zasilenie opisanymi materiałami, istniejącego już od roku 2007, systemu informacji przestrzennej nadleśnictw sudeckich umożliwiło wykonanie szeregu analiz i prognoz. Niniejsza praca przedstawia symulacje zagrożenia powodziowego dla wybranych terenów z obszaru Nadleśnictwa Świeradów. W tym celu zinwentaryzowano wszystkie cieki wodne oraz tzw. stare rowy melioracyjne (głównie dla terenu Rezerwatu Torfowiska Doliny Izery oraz jego sąsiedztwa), a następnie dokonano korekty ich przebiegu na warstwach Leśnej Mapy Numerycznej. W symulacji zagrożenia powodziowego uwzględniono również szkody już powstałe na analizowanym obszarze w ostatnich latach. Dane te pozwoliły także na zaprojektowanie nowego szlaku turystycznego, głownie w kontekście zagrożenia erozją (osuwiska skarp w miejscach intensywnie penetrowanych przez turystów). Do analiz wykorzystano m.in. oprogramowanie ArcGIS (ESRI) oraz Quick Terrain Modeler (Applied Imagery).

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Zbiorniki ramienicowe i dystroficzne - cechy diagnostyczne w swietle programu Natura 2000 i przykladow z Lasow Pilskich

Na podstawie badań własnych przeprowadzonych w latach 2000-2007 na terenie Lasów Pilskich (RDLP Piła) i danych literaturowych przedyskutowano problemy identyfikacji siedlisk Natura 2000 – zbiorników ramienicowych (3140) i dystroficznych (3160). Zwrócono uwagę na szeroki aspekt występowania ramienic oraz kryterium florystyczne, będące podstawą identyfikacji siedlisk 3140. W przypadku zbiorników dystroficznych (3160) stwierdzono, że podstawą identyfikacji winno być kryterium hydrochemiczne i stwierdzenie zachodzenia procesu dystrofizacji, jako warunku ich funkcjonowania. Kryterium florystyczne w dla identyfikacji zbiorników dystroficznych powinno mieć charakter jedynie wstępnej diagnozy. Na przykładach z Lasów Pilskich zaprezentowano klasyczne postaci omawianych siedlisk oraz trudniejsze do identyfikacji, podlegające alloiotrofizacji, jeziora ramienicowe otoczone torfowiskami mszarnymi. Zwrócono uwagę na rzadki przykład jeziora źródliskowego z przylegającymi mszarami. Podkreślono, że omawiane siedliska są ostojami cennych roślin Natura 2000 (jak Aldrovanda vesiculosa, Elisma natans, Liparis loeselii i Najas flexilis) oraz innych rzadkich w Polsce i regionie Lasów Pilskich.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Rola Lasow Panstwowych w propagowaniu turystyki przyrodniczo-lesnej

W zarządzie PGL Lasy Państwowe pozostaje prawie 7,5 miliona hektarów lasów, tj. około 1/4 powierzchni kraju bardzo atrakcyjnej turystycznie, co wynika z faktu przedstawiania przez nie przyjaznego, niezdegradowanego środowiska, bardzo zróżnicowanego krajobrazowo i przyrodniczo. Oferta skierowana do turystów jest niezwykle bogata i różnorodna. Dla ich potrzeb wyznaczone zostały szlaki piesze, rowerowe, konne, wodne i narciarskie. Lasy Państwowe udostępniły także swoją bazę noclegową. Co roku aktualizowany jest „Leśny Przewodnik Turystyczny”. Dodatkowo prowadzona jest na dużą skalę edukacja leśna społeczeństwa w licznych ośrodkach i punktach edukacyjnych. Działalność turystyczna i edukacyjna LP niesie ze sobą również realne zagrożenia i problemy. Pomimo znacznych nakładów finansowych ponoszonych każdego roku przez PGL LP na rozwój i utrzymanie bazy turystycznej, bardzo istotnym problemem jest brak wystarczających środków na utrzymanie, konserwację i remonty już istniejących obiektów. Olbrzymim problemem jest także zanieczyszczanie polskich lasów przez samych odwiedzających.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Przemiany gorskich zbiorowisk lesnych Polski w holocenie na podstawie badan palinologicznych

Analiza palinologiczna jest jedną z podstawowych metod badań utworów torfowych i jeziornych. Analiza kolejnych warstw osadów daje możliwość śledzenia zmian, jakim ulegała szata roślinna obszaru w czasie, w którym się tworzyły. W przypadku torfowisk gór Polski badania te dają możliwość prześledzenia przemian górskich zbiorowisk leśnych od momentu ustąpienia ostatniego zlodowacenia. W Karkonoszach i Tatrach, gdzie wykształciły się lokalne zlodowacenia górskie, odtworzyć można również kształtowanie się pięter roślinnych. Badania palinologiczne torfowisk powinny poprzedzać planowanie monitoringu i jakichkolwiek działań ochronnych na tych cennych ekosystemach.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Praktycznie o malej retencji wodnej w Nadlesnictwie Kaliska

W latach 80. XX wieku zniknęło około 100 ha śródleśnych jezior, oczek wodnych i bagien z drzewostanów Nadleśnictwa Kaliska położonych na wielkim polu sandrowym pozostawionym po ostatnim zlodowaceniu. W tym czasie nie dociekano przyczyn tego zjawiska. Późniejsza analiza możliwych przyczyn zniknięcia wody wskazuje na melioracje gruntów rolnych przyległych do lasów, poszukiwania złóż metodą echo-sejsmiczną i niekorzystne zmiany klimatyczne. Odtworzenie wód powierzchniowych i przywrócenie właściwego poziomu wód gruntowych możliwe było dzięki kanałowi czarnowodzkiemu, który w połowie XIX wieku został wybudowany na tym terenie z rozkazu króla Prus Fryderyka Wilhelma IV. Doprowadzenie wody do wyschniętych zbiorników pozwoliło na przywrócenie w nich życia biologicznego i zwiększenie bioróżnorodności. Wzrosła też produkcyjność drzewostanów i ich odporność. W efekcie można było, w oparciu o odtworzone zbiorniki wodne, rozpocząć restytucję cisa pospolitego i wprowadzać na znacznie większej powierzchni gatunki liściaste, tak pożądane w tutejszych monolitach sosnowych.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Niektore obszary lesne o specjalnym przeznaczeniu [funkcjach] w ujeciu historycznym

Las w życiu człowieka zawsze pełnił wiele funkcji. Początkowo był miejscem egzystencji, w miarę rozwoju cywilizacyjnego stawał się źródłem dochodów. Obecnie racjonalne zagospodarowanie i ochrona ma zapewnić jego trwałość. Funkcje lasu są związane z działalnością człowieka na określonych obszarach. Początkowo wydzielano tereny, gdzie można było pozyskiwać określone użytki (polować na zwierzynę, zbierać zioła, runo leśne – jagody i grzyby, drewno na opał, hodować pszczoły, wypasać zwierzęta domowe itp.). Wraz z rozwojem cywilizacji, gdy las stał się dobrem dochodowym jego eksploatacja przebiegała bardzo intensywnie. Znaczne obszary zostały wylesione, co negatywnie zaczęło wpływać na środowisko. Wówczas zaczęto wydzielać pewne tereny leśne, które miały pełnić nowe – ochronne funkcje. W pracy przedstawiono niektóre z funkcji pełnionych przez lasy na przestrzeni kilku wieków ich eksploatacji i zagospodarowania. Wraz z postrzeganiem roli lasu dla środowiska i życia człowieka zaczęto wydzielać obszary, którym przydzielano określone funkcje związane z użytkowaniem (kiedy lesistość była jeszcze znaczna, a las zaczął przynosić wymierne korzyści) lub ochroną (na obszarach o niskiej lesistości, gdzie obecność lasu łagodziła negatywne wpływy czynników klimatycznych).

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Lesny obszar funkcjonalny Puszcza Kozienicka

W pracy podjęto próbę ustalenia liczby i powierzchni kompleksów leśnych położnych na terenie Puszczy Kozienickiej. Zadanie to wykonano dla obszaru puszczy w jej granicach historycznych oraz w granicach projektowanego Leśnego Obszaru Funkcjonalnego Puszcza Kozienicka, który powinien być uznany za jej obszar współczesny. Powierzchnię ogólną obszaru historycznego określono na 1185 km2, a współczesnego na 648 km2, zaś lesistość odpowiednio 33,6 i 53,3%. Powierzchnia lasów na wymienionych obszarach wynosi odpowiednio 398 i 345 km2. Liczba kompleksów leśnych (obiektów o powierzchni powyżej 0,10 ha), przy założeniu, że jeden od drugiego leży – w wymiarze terenowym – w odległości 50 i więcej metrów w granicach historycznych Puszczy Kozienickiej wynosi 497, a na obszarze uznanym za Puszczę w granicach współczesnych – 190.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Las i woda - wybrane zagadnienia

Nauka zajmująca się wodą to hydrologia. Wynika to z etymologicznej budowy tego słowa (z greckiego): hydor – woda i logos – słowo. Przedmiotem badań hydrologii jest hydrosfera – przestrzeń na Ziemi, w której występuje woda. Hydrologia jest nauką interdyscyplinarną. W szczególności hydrologia leśna jako hydrologia ekosystemu leśnego. Zmiany klimatyczne naturalne i antropogeniczne są przyczyną niekorzystnych zmian stosunków wodnych. Analiza składowych bilansu wodnego dla danej zlewni pozwala ocenić owe stosunki wodne. Las stanowi swoisty niesterowalny zbiornik retencyjny. Metody badań w hydrologii leśnej obejmująw zasadzie dwa zagadnienia: kształtowania się bilansu wodnego zbiorowisk leśnych oraz odpływu wody z lasu. Docelowym zadaniem w hydrologii jest opracowanie modelu zlewni bazującego na opisie w formie równań matematycznych odnoszących się bezpośrednio fizycznej lub chemicznej istoty stosownych procesów. Zadania hydrologii leśnej, które mogę znaleźć szybkie zastosowanie w praktyce to: ocena potencjalnych zdolności retencyjnych w kompleksach leśnych, prognoza zmian w stosunkach wodnych wynikających ze zmian klimatycznych, przebudowy drzewostanów, zagospodarowania technicznego, klęsk żywiołowych, opisanie relacji pomiędzy cechami biometrycznymi drzewostanów a składowymi bilansu wodnego, oszacowanie wpływu infrastruktury technicznej na środowisko wodne w lasach.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Fortyfikacje nowozytne jako atrakcja turystyczna obszarow lesnych

Niniejszy artykuł poświęcony jest możliwościom turystycznego zagospodarowania i wykorzystania licznych obiektów fortyfikacji nowożytnej, znajdujących się na terenach leśnych. W oparciu o wybrane przykłady zaprezentowano w nim spektrum dotychczas podejmowanych przez nadleśnictwa działań, mających na celu turystyczną adaptację umocnień. Przedstawiono także modelową koncepcję terenowych tras turystycznych po fortyfikacjach. Całość uzupełniono autorskimi wnioskami na temat szeroko rozumianych korzyści z turystycznego wykorzystania umocnień oraz ich wpływu na kształtowanie konkurencyjności turystycznej obszaru ich położenia.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Ochrona przyrody i leśnej różnorodności biologicznej w Lasach Państwowych z perspektywy pracowników urzędów gminnych, powiatowych i wojewódzkich

W 2013 roku przeprowadzono badania ankietowe wśród pracowników
urzędów gminnych, powiatowych i wojewódzkich, zajmujących się
najczęściej ochroną środowiska, ochroną przyrody, lasami tudzież zagospodarowaniem
przestrzennym. Respondenci przedstawili planowane działania
(do 2030 roku) w zakresie strategicznych dokumentów gmin, powiatów
i województw odnośnie do ochrony przyrody i leśnej różnorodności biologicznej
w Lasach Państwowych. Odpowiedzi zakwalifi kowano do następujących
głównych haseł (tab. 1): respektowanie/realizacja zaleceń ochrony przyrody na
chronionych obszarach; ochrona i wzrost/przywracanie różnorodności biologicznej
na obszarach cennych przyrodniczo, w tym w ekosystemach leśnych
(dwa najczęściej wskazane hasła na wszystkich szczeblach administracji);
zwiększanie obszaru objętego ochroną przyrody; ochrona krajobrazu; utrzymywanie,
odtwarzanie i tworzenie korytarzy ekologicznych; przeprowadzenie
inwentaryzacji/waloryzacji przyrodniczej (to hasło i poprzednie częściej zgłaszane
na poziomie województwa, niż powiatu czy gminy); ochrona strefy ekotonowej/
strefy przylegającej do lasu. Stwierdzono znaczne różnice przedstawionych
zapisów pod względem ich profesjonalizmu i zgodności z aktualnymi
trendami w szeroko pojętej ochronie ekosystemów leśnych.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Konstruowanie wystawy na bazie fotografii przyrodniczej

Centrum Edukacji Przyrodniczo-Ekologicznej w Ogrodzie Botanicznym CZRB PAN w Warszawie poza warsztatami, szkoleniami czy kursami organizuje także co roku od 6 do 10 wystaw. Staramy się, by co najmniej jedna lub dwie z nich były adresowane do jak najszerszej publiczności. Konstrukcja takich prezentacji oparta jest na kilku podstawowych założeniach wynikających z wiedzy o ich odbiorze, zbieranych i weryfikowanych na przestrzeni wielu lat. Najważniejsze z nich to: ilość informacji towarzyszącej obiektom nie powinna przekraczać 20% zawartości całej wystawy; wystawa nie może być jednorodna co oznacza, że jeśli przykładowo eksponujemy fotografie, to towarzyszą im inne obiekty (np. żywe rośliny, minerały itd.) wzbogacające wątki, które chcemy dla zaciekawienia publiczności wyodrębnić; w części opisowej (plakaty informacyjne, podpisy wybranych zdjęć itd.) nie przepisujemy książek czy podręczników (choćby najlepszych), a temat wystawy staramy się połączyć z elementami życia codziennego i (lub) powszechnie znanymi faktami.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Rola rezerwatow przyrody w Lasach Panstwowych w utrzymaniu zasobow wody

Rezerwaty przyrody są – obok użytków ekologicznych, lasów wodochronnych i programów małej retencji – jednym z ważnych ogniw w zachowaniu zasobów wody w Lasach Państwowych. Około 6,5% powierzchni rezerwatów zajmują wody (w postaci akwenów lub cieków), około 7,4% – bagna i torfowiska, a ok. 15,1% – podmokłe bory i lasy. Stanowi to łącznie prawie 30 tys. ha, zgrupowane głównie w rezerwatach leśnych, torfowiskowych, faunistycznych i krajobrazowych. Większość tej powierzchni podlega ochronie czynnej, przy czym zabiegi ochronne zrealizowane w analizowanym roku dotyczyły zarówno siedlisk hydrogenicznych, będących przedmiotem ochrony w danym rezerwacie, jak i tych, które są tylko jednym z typów środowisk w nim występujących. Należałoby jednak przyjrzeć się efektywności ochrony wodnych i podmokłych siedlisk przyrodniczych, gdyż w pewnych przypadkach zastosowane reżimy i metody ochrony odbiegają od zalecanych standardów.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Zastosowanie elektronicznych urzadzen multimedialnych w edukacji lesnej

Edukacja interaktywna z powodzeniem wykorzystująca najnowocześniejsze osiągnięcia technologii informacyjnej. W niniejszym tekście chcemy zaprezentować rozwiązania, ułatwiające samodzielne zwiedzanie wystaw, poznawanie przedstawianych tam eksponatów oraz prowadzenie lekcji z zakresu edukacji leśnej. Jednym z takich rozwiązań są interaktywne tablice informacyjne mające możliwość odtwarzania zapisanych w ich pamięci dowolnych ścieżek dźwiękowych zawierających: tekst,muzykę, głosy zwierząt itp. Użytkownik w sposób aktywny uczestniczy w wyborze interesującego go tematu, np. obiektu turystyczno-przyrodniczego. Tego typu tablice informacyjne doskonale sprawdzają się na ścieżkach przyrodniczych oraz ścieżkach dydaktycznych, na szlakach turystycznych, w ośrodkach edukacji leśnej, w izbach pamięci, w muzeach czy też w punktach informacji turystycznej. Są one dużo tańsze od oferowanych powszechnie kiosków multimedialnych, a w większości sytuacji ich potencjał jest wystarczający do zaprezentowania danego zagadnienia oraz przekazania pożądanej wiedzy. Informacje dotyczące naszych tablic możecie Państwo znaleźć na stronach internetowych: www.interaktywnetablice.pl. Zapraszamy do współpracy.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Zmiany powierzchni i poziomu lustra wody jeziora Kaminsko [Nadlesnictwo Doswiadczalne Zielonka] na przestrzeni ostatnich 150 lat

W XX wieku powierzchnia wszystkich jezior w Polsce zmalała o około 44 proc. Takie tempo zanikania śródlądowych zbiorników wodnych notuje się od około 160 lat, a proces ten staje się coraz szybszy (Miller 2003). W Jeziorze Kamińsko (woj. wielkopolskie, gm. Murowana Goślina) od lat 70. XX w. do 2000 r. poziom lustra wody obniżył się o 2,4 m. Uważa się, że zjawisko wahań zwierciadła wody ma w tym przypadku związek z czynnikami naturalnymi i antropogenicznymi. Do czynników naturalnych zalicza się zmiany wielkości opadu atmosferycznego, odpływ powierzchniowy i odpływ gruntowy z jeziora, a także zmiany ewapotranspiracji terenowej wywołanej zalesieniem terenów rolniczych. Wśród czynników antropogenicznych znajduje się eksploatacja wód podziemnych i obiekty hydrotechniczne wywołujące zmianę przepływu wód powierzchniowych i podziemnych (Olejniczak 2003). Z punktu widzenia gospodarki leśnej szczególnie istotne jest stwierdzenie dotyczące związku pomiędzy zalesianiem gruntów porolnych, a obniżaniem się poziomu lustra wody w jeziorze. W pracy podjęto dyskusję na ten temat, śledząc zmiany powierzchniowe Jeziora Kamińsko oraz przyległych lasów na przestrzeni ostatnich 150 lat, i porównując je z innymi zbiornikami wodnymi oraz terenami leśnymi Nadleśnictwa Doświadczalnego Zielonka.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Turystyka dla wybranych - mozliwosci wypoczynku osob z dysfunkcja wzroku na terenie polskich parkow narodowych

W celu określenia stopnia dostępności oferty wypoczynkowej parków narodowych dla osób z dysfunkcją wzroku przeprowadzono badanie z wykorzystaniem autorskiego kwestionariusza oceny. Ocenie poddano proces dostosowywania parku do potrzeb osób niepełnosprawnych oraz stopień dostosowania obiektu dla osób z uszkodzonym narządem wzroku. Badania prowadzono w 2009 r., kwestionariusze wysłano do 23 parków narodowych, zwrot uzyskano z 14 obiektów. Wyniki badań wskazują, iż prace modernizacyjne z uwzględnieniem potrzeb niepełnosprawnych przeprowadzono w trzynastu obiektach, największe ograniczenie do dalszych działań stanowią bariery finansowe, najczęściej zaś parki dostosowuje się do wymagań osób niepełnosprawnych ruchowo. Obecnie bezpieczny i komfortowy wypoczynek osób z dysfunkcją wzroku na terenie parków nie jest możliwy, największe przeszkody stanowią: niedostosowanie parkingów i środków transportu, brak wyróżniania elementów z tła, a także ograniczony przekaz informacyjny.

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne
Srodlesne zrodliska - problemy waloryzacji i ochrony na przykladzie regionu lodzkiego

Region łódzki wyróżnia się w Polsce środkowej względnie dużą koncentracją obszarów źródliskowych. Bogactwo rodzajów wypływów oraz związanych z nimi procesów hydrologicznych dają możliwość prześledzenia całej różnorodności szaty roślinnej tych obiektów. Badania dowodzą, że źródliska w krajobrazie leśnym są ostoją chronionych i zagrożonych składników flory, w tym gatunków górskich. Śródleśne nisze źródliskowe w regionie łódzkim są ponadto miejscem występowania trzech typów siedlisk przyrodniczych Natura 2000: łęgów (91E0), grądów (9170) i źródlisk wapiennych ze zbiorowiskami Cratoneurion commutati (7220). Zagrożenia źródlisk związane są przede wszystkim z różnorodnymi przejawami antropopresji. Poza mechanicznymi zagrożeniami zmieniającymi głównie wygląd nisz, znaczny wpływ na ich stan mają zmiany składu chemicznego wód oraz zaburzenia stosunków wodnych. Najskuteczniejszą metodą ochrony źródlisk śródleśnych jest ich bierna ochrona konserwatorska. Źródliska śródleśne w regionie łódzkim są obecnie chronione w 14 rezerwatach przyrody. Ze względu na istotne walory szaty roślinnej i krajobrazu na tę formę ochrony zasługują ponadto: Źródła Ciosenki (Nadl. Grotniki), Źródła Kamionki (Nadl. Brzeziny), Źródła Ceteńki (Nadl. Opoczno) i Źródliska Borowiny (Nadl. Bełchatów).

Czasopismo: Studia i Materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: nauki leśne