rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Aspekt behawioralny postawy młodzieży kończącej szkoły średnie wobec genetycznych modyfikacji organizmów (GMO) i żywności modyfikowanej genetycznie (GMF)

Wprowadzenie. Na postawę składa się określone zachowanie uwarunkowane z jednej strony wiedzą o danym zjawisku, a z drugiej strony indywidualnym stosunkiem emocjonalnym. Cel. W niniejszym opracowaniu zostanie przedstawiony jedynie aspekt behawioralny postawy młodzieży wobec genetycznych modyfikacji organizmów i żywności modyfikowanej genetycznie. Pozostałe aspekty tej postawy – wiedza, emocje – zostały omówione w innych opracowaniach [1, 2]. Materiał i metoda. Badania zostały przeprowadzone na próbie 500 uczniów kończących szkoły średnie z terenu województwa lubelskiego. Narzędziem badawczym był kwestionariusz ankiety. Zgromadzony materiał został poddany analizie statystycznej z wykorzystaniem pakietu SPSS. Badanie związku przeprowadzono w oparciu o zastosowanie testu Chi2, przyjmując poziom istotności p<0,05. Wyniki. Respondenci są przeciwni uprawie roślin/hodowli zwierząt GM we własnym gospodarstwie. W przypadku hodowli zwierząt we własnym gospodarstwie, respondenci są przeciwni karmieniu zwierząt hodowlanych paszą pochodzącą z roślin GM. Zdaniem respondentów, nie istnieją wyniki rzetelnych badań na temat skutków zdrowotnych spożywania GMF. Respondenci nie mają zaufania do żywności wyprodukowanej na bazie GMO. Respondenci przywiązują coraz większą wagę do zdrowego odżywiania się. Jako konsumenci żywności respondenci są skłonni zapłacić więcej za produkty spożywcze wolne od GM. Wnioski. Analiza materiału badawczego wykazała dosyć sceptyczne nastawienie młodzieży do genetycznych modyfikacji i żywności modyfikowanej genetycznie.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Wiedza pielęgniarek województwa lubelskiego i podkarpackiego w zakresie czynników ryzyka nowotworów piersi

Wstęp. Rak piersi w 2008 roku stanowił w Polsce u kobiet drugą przyczynę umieralności, a pierwszą wśród zachorowań
na nowotwory. Tak niepomyślne wyniki uwarunkowane są zbyt późnym rozpoznawaniem nowotworów piersi oraz nadal
małym odsetkiem Polek uczestniczących w populacyjnych badaniach skriningowych. Istotne znaczenie w prewencji nowotworów
piersi, prowadzącej do zmniejszania zachorowalności i umieralności, a tym samym zapobiegającej niekorzystnym
zjawiskom w obszarze zdrowia, ma aktualna wiedza dotycząca profilaktyki.
Cel pracy. Ocena poziomu wiedzy pielęgniarek w zakresie czynników ryzyka i profilaktyki nowotworów piersi.
Materiał i metody. Badania przeprowadzono metodą sondażu diagnostycznego w grupie 184 pielęgniarek województwa
lubelskiego i podkarpackiego, w latach 2009/2010. Posłużono się autorskim kwestionariuszem ankiety. Dane poddano
analizie statystycznej z zastosowaniem testu χ2 Pearsona.
Wyniki. Pielęgniarki za główne czynniki ryzyka nowotworów piersi uznały: rodzinne występowanie nowotworów piersi oraz
innych chorób nowotworowych, stosowanie leków hormonalnych, narażenie na działanie promieniowania jonizującego,
palenie tytoniu, a także wpływ środowiska. Najpopularniejszym, w opinii badanych pielęgniarek, programem profilaktycznym
była akcja Różowa wstążka, a źródłem wiedzy w zakresie zasad profilaktyki nowotworów Internet.
Wnioski. Wiedza pielęgniarek dotycząca profilaktyki nowotworów piersi powinna być na wyższym poziomie. Widoczne
różnice w wiedzy pielęgniarek dotyczącej znajomości programów profilaktycznych oraz źródeł wiedzy na temat profilaktyki
nowotworów piersi w obu województwach nie wpływają na poziom wiedzy w tym zakresie.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Wpływ reklamy na wybory zdrowotne Polaków

Wprowadzenie. Reklama jest najbardziej zauważalnym przejawem działań marketingowych i od zawsze wzbudza wśród
społeczeństwa zarówno pozytywne, jak i negatywne emocje. Ważnym aspektem współczesnej reklamy jest jej wpływ na
codzienne wybory zdrowotne ludzi.
Cel pracy. Przeprowadzono badania pilotażowe analizujące wpływ różnych form reklamy na codzienne zachowania zdrowotne
dorosłych Polaków.
Materiał i metoda. W pracy badawczej posłużono się metodą sondażu diagnostycznego z zastosowaniem techniki ankiety.
Materiał badawczy stanowiła losowo dobrana grupa 50 dorosłych Polaków w przedziale wiekowym 30–60 lat. Respondentów
z terenu miasta Nysa zapytano o wpływ reklamy na ich decyzje dotyczące zdrowego żywienia, aktywności fizycznej,
zakupu leków i suplementów diety oraz środków pielęgnacji i higieny ciała.
Wyniki. Zgromadzony w trakcie badań materiał empiryczny pozwolił na sformułowanie interesujących wniosków. Okazało
się, że 42% respondentów często kupuje różne produkty, kierując się tym, co sugeruje reklama, a najbardziej przekonywające
są dla nich wszelkiego rodzaju wizualizacje prezentowane w telewizji. Duży odsetek badanych (60%) deklaruje jednak brak
zaufania do produktów reklamowanych jako prozdrowotne. Ponadto respondenci odpowiadali, iż w przypadku problemów
zdrowotnych nie sugerują się reklamą (52%), ale korzystają z porady lekarza. Z drugiej strony na pytanie o to, czy kupują
leki reklamowane w telewizji, większość odpowiedziała, że tak (70%). Tylko 16% badanych przyznało, że nieliczne kampanie
reklamujące sport i rekreację mogą ich zachęcić do aktywności ruchowej, pozostali wykazują obojętność w tej sprawie.
Wnioski. Badania wykazały jednak dość znaczny wpływ reklamy na wiele decyzji respondentów i ten fakt należałoby
wykorzystać do promowania codziennych zachowań prozdrowotnych.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Kontrola wewnętrzna działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych w podmiotach leczniczych w świetle obowiązujących aktów prawnych

Wstęp. Zgodnie z Ustawą z 5 grudnia 2008 roku o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, na kierownikach podmiotów leczniczych lub innych osobach udzielających świadczeń zdrowotnych ciąży obowiązek prowadzenia kontroli wewnętrznej w zakresie realizacji działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych. Zasadniczym aktem prawnym regulującym zasady prowadzenia kontroli wewnętrznej jest Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 27 maja 2010 roku w sprawie zakresu, sposobu i częstotliwości prowadzenia kontroli wewnętrznej w obszarze realizacji działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych. Cel pracy. Celem niniejszego artykułu jest charakterystyka warunków prowadzenia kontroli wewnętrznej w podmiotach leczniczych od czasu wejścia w życie Rozporządzenia Ministra Zdrowia z 27 maja 2010 roku w sprawie zakresu, sposobu i częstotliwości prowadzenia kontroli wewnętrznej w obszarze realizacji działań zapobiegających szerzeniu się zakażeń i chorób zakaźnych. Opis stanu wiedzy. Jednym z najistotniejszych elementów funkcjonowania każdego podmiotu leczniczego jest sprawdzanie jego działania od wewnątrz. Kontrola wewnętrzna oznacza system mechanizmów, instrukcji i technik, których istotą jest uzyskanie informacji, czy realizowane w danej instytucji plany prowadzą do zamierzonych celów. Podsumowanie. W praktyce wprowadzenie aktów prawnych w życie wymaga zaangażowania, wiedzy i kompetencji od wszystkich osób udzielających świadczeń zdrowotnych. Należy pamiętać także, iż przepisy prawne stanowią jedynie pewne ramy dla działań, których zakres oraz szczegółowa treść powinny być ustalane przede wszystkim w oparciu o aktualną wiedzę medyczną.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Wiedza rodziców na temat alergii pokarmowej występującej u ich dzieci

Wstęp. Choroby atopowe, w tym również alergie pokarmowe, stanowią obecnie coraz większy problem zdrowotny ze
względu na ich długotrwały i nawrotowy charakter oraz możliwość powstania groźnych, nawet dla życia, powikłań narządowych.
Alergia pokarmowa pojawiająca się we wczesnym dzieciństwie jest uznawana za pierwszy sygnał potencjalnej
choroby atopowej w wieku późniejszym.
Cel pracy. Celem głównym badań była analiza wiedzy rodziców dzieci z alergią pokarmową na temat choroby ich dzieci
oraz analiza wybranych aspektów opieki nad dzieckiem z alergią pokarmową.
Materiał i metody. Zastosowaną metodą badawczą była metoda wywiadu standaryzowanego przeprowadzonego przy
użyciu autorskiej anonimowej ankiety składającej się z 21 pytań, wśród rodziców dzieci hospitalizowanych z powodu alergii
pokarmowej w Oddziale Alergologicznym Dziecięcego Szpitala Klinicznego im. Antoniego Gębali w Lublinie. Badanie
przeprowadzono od lutego do kwietnia 2013 roku. Materiałem badawczym było 100 ankiet, wypełnionych przez rodziców
dzieci (48 chłopców, 52 dziewczynki, wiek od 20 miesięcy do 18 lat) z rozpoznaną alergią pokarmową.
Wyniki i wnioski. Z analizy udzielonych odpowiedzi wynika, że większość rodziców stosuje się do zaleceń dotyczących
wprowadzania diety, ale usuwając produkty zawierające uczulający składnik, w większości nie zastępują ich innymi o podobnej
wartości odżywczej. Analizując wiedzę rodziców na temat laktozy, można stwierdzić, że jest ona bardzo niska, co
za tym idzie – mniej niż 1/5 dzieci miała wykonywany test w celu wykrycia nietolerancji laktozy. Pomimo że rodzice szybko
reagowali na objawy alergii, ich dzieci zostały wcześnie zdiagnozowane, jednak nie posiadają dostatecznej wiedzy na temat
nietolerancji i alergii pokarmowej oraz roli, jaką odgrywa w nich laktoza, a także wiedzy o nieskuteczności zastępowania
produktu wywołującego najwięcej alergii pokarmowych, czyli mleka krowiego, mlekiem kozim. Niewiele ponad połowa
badanych przekazuje informacje na temat alergii pokarmowej swoim dzieciom, ale głównymi źródłami wiedzy rodziców
na ten temat są znajomi i rodzina oraz Internet.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Źródła wiedzy na temat wirusowego zapalenia wątroby typu C i metod badań diagnostycznych

Wprowadzenie i cel pracy. Wirusowe zapalenie wątroby typu C ze względu na bezobjawowy przebieg oraz brak skutecznej
szczepionki zostało uznane przez Światową Organizację Zdrowia za jedno z największych zagrożeń epidemiologicznych.
Celem pracy jest analiza źródeł wiedzy na temat wirusowego zapalenia wątroby typu C, poznanie wiedzy grupy badanych
na temat możliwości wykrycia wirusa HCV w organizmie oraz poznanie opinii ankietowanych na temat poziomu poinformowania
populacji polskiej na temat tej choroby.
Materiał i metody. Badanie ankietowe zostało przeprowadzone wśród 115 osób zamieszkałych na terenie województwa
lubelskiego w wieku od 32 do 55 lat. Uzyskane wyniki badań zostały poddane analizie statystycznej z wykorzystaniem testu
chi-kwadrat oraz współczynnika korelacji V Cramera.
Wyniki. Zdecydowana większość badanych ma wiedzę dotyczącą możliwości wykonywania badań diagnostycznych w kierunku
zakażenia HCV. Wyniki badań wykazały, iż głównym obecnym źródłem wiedzy badanej grupy na temat wirusowego
zapalenia wątroby typu C jest telewizja. Natomiast, za wiarygodne źródło informacji respondenci uznali lekarza rodzinnego,
od którego chcieliby uzyskać informacje na ten temat. Jednocześnie ponad 80% ankietowanych przyznało, że niewiele wie
o wirusowym zapaleniu wątroby typu C.
Wnioski. Badana grupa posiada wiedzę na temat badań diagnostycznych wykrywających zakażenie HCV. Respondenci
przyznali, że ich wiedza na temat wirusowego zapalenia wątroby typu C jest niewielka oraz chcieliby dowiedzieć się na ten
temat więcej. Analiza opinii ankietowanych ustaliła, że wiarygodnym źródłem wiedzy na temat tej choroby jest personel
medyczny.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Stężenie włókien azbestu na terenie dzikich wysypisk azbestu

Wprowadzenie i cel. Wyroby zawierające azbest powinny być zabezpieczane i usuwane zgodnie ze ściśle określonymi
przepisami. Usuwaniem produktów azbestowych z terenów gospodarstw zajmują się wyspecjalizowane i zarejestrowane
ekipy. Firmy, o których mowa, odpowiedzialne są za prawidłowy demontaż, zabezpieczenie oraz przetransportowanie odpadów
azbestowych na specjalnie przystosowane składowiska. Niestety, zdarza się, że właściciele odpadów zawierających
azbest sami demontują wyroby azbestowe, narażając na niebezpieczeństwo siebie oraz innych. Odpady takie są często
składowane na terenie gospodarstw bez żadnego zabezpieczenia lub wyrzucane do środowiska naturalnego. Powstające
w ten sposób dzikie wysypiska materiałów zawierających azbest, stają się źródłem emisji do powietrza niebezpiecznych
włókien azbestu. Miejsca takie stanowią potencjalne zagrożenie dla ludzi i zwierząt. Celem pracy jest określenie stężenia
włókien azbestu na wybranych dzikich wysypiskach azbestu w powiecie lubelskim.
Materiał i metoda. Pobór prób powietrza wykonano zgodnie z Polską Normą PN-84/Z-04008.02 z uwzględnieniem specyfiki
zanieczyszczenia powietrza włóknami azbestu oraz Polską Normą PN-Z-04008–7. Oznaczenie stężenia włókien azbestu
wykonano zgodnie z Polską Normą PN-88/Z-04202/02.
Wyniki i wnioski. Podczas badań zarejestrowano wysokie stężenia respirabilnych włókien azbestu na terenie dzikich
wysypisk, wynoszące od 1837 wł/m3 do 3675 wł/m3. Świadczy to o wzmożonej emisji szkodliwych włókien do powietrza
z powierzchni materiałów zawierających azbest, które niewłaściwie usuwane i wyrzucane do środowiska naturalnego
stanowią duże zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi i zwierząt.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Przypadek dużej torbieli resztkowej żuchwy u 60-letniego pacjenta

W pracy przedstawiono przypadek 60-letniego pacjenta z dużą torbielą resztkową żuchwy leczonego chirurgicznie
w znieczuleniu ogólnym w ramach chirurgii jednego dnia. Dokumentację fotograficzną opisanego przypadku wykonano
za pomocą zestawu do makrofotografii cyfrowej. W procesie diagnostycznym wykorzystano urządzenie VELscope VX,
służące do badania autofluorescencyjnego tkanek.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Czynniki determinujące akceptację choroby przez kobiety leczone z powodu zmian patologicznych szyjki macicy

Cel pracy. Ocena stopnia akceptacji choroby u kobiet leczonych z powodu zmian patologicznych szyjki macicy oraz ustalenie, czy istnieje związek zmiennych socjodemograficznych z poziomem akceptacji. Materiał i metody. Do badania włączono 50 kobiet, które były hospitalizowane w Wojewódzkim Szpitalu Zespolonym w Toruniu i przebywały w Oddziale Klinicznym Położnictwa, Chorób Kobiecych i Ginekologii Onkologicznej. Badanie przeprowadzono za pomocą sondażu diagnostycznego; wykorzystane narzędzia badawcze to: kwestionariusz ankiety własnej konstrukcji, analiza dokumentacji medycznej oraz Skala Akceptacji Choroby (AIS – Acceptance of Illness Scale), której autorami są B.J Felton, T.A. Revenson i G.A. Hinrichsen, w adaptacji polskiej Z. Juczyńskiego. Ogólny wynik skali AIS mieści się w obszarze od 8 do 40 punktów. Im wynik jest wyższy, tym większa akceptacja swojego stanu i mniej negatywnych emocji związanych z chorobą. Za niski wynik uważa się wartości poniżej 20 punktów, wartości powyżej 30 punktów oznaczają wysoki poziom akceptacji własnego stanu chorobowego, zaś za średni wynik uważa się zakres od 20 do 30 punktów. Wyniki. Wyniki, według skali AIS, wśród badanej próby kobiet wyniosły 28,76 punktów, co świadczyło o średnim poziomie akceptacji choroby. Nie stwierdzono istotnej statystycznie różnicy między średnimi skali AIS a zmiennymi socjodemograficznymi takimi jak: wiek, wykształcenie, stan cywilny, miejsce zamieszkania i aktywność zawodowa. Wnioski. Kobiety z rozpoznaną zmianą patologiczną szyjki macicy prezentowały średni poziom akceptacji choroby, według skali AIS. Zmienne socjodemograficzne: wiek, wykształcenie, stan cywilny, miejsce zamieszkania i aktywność zawodowa nie różnicowały poziomu akceptacji choroby w badanej próbie kobiet.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Plany zawodowe i migracyjne studentów położnictwa

Wprowadzenie. Deficyt kadry medycznej w wielu krajach jest już faktem. Zjawisko to postępuje między innymi w wyniku
procesu globalizacji i umiędzynarodowienia profesji medycznych oraz na skutek starzenia się społeczeństw i wzrostu zapotrzebowania
na usługi medyczne. Jednocześnie obserwuje się niechęć młodzieży do podejmowania nauki w zawodach
medycznych, szczególnie takich, które są nisko opłacane i niedoceniane społecznie, a zarazem związane z dużą odpowiedzialnością
i koniecznością nieustającego dokształcania się (np. pielęgniarki i położne). Sytuację dodatkowo komplikuje
„drenaż kadr medycznych” – migracja profesjonalistów z krajów biedniejszych do bogatszych.
Cel. Celem pracy jest identyfikacja planów zawodowych i migracyjnych studentów położnictwa.
Materiał i metoda. Badania ankietowe przeprowadzono w 2013 roku, wśród 41 położnych, kończących studia magisterskie
na Uniwersytecie Medycznym w Lublinie.
Wyniki. Najczęstsze plany zawodowe badanych to podjęcie pracy w szpitalu (92,7%) i dokształcanie się (70,7%). Co piąta
respondentka planowała podjęcie pracy zawodowej za granicą (22,0%). Zdaniem badanych, wśród powodów skłaniających
położne do wyjazdu i pracy za granicą dominują: lepsze zarobki (100%) i wyższy standard życia (82,9%), większy komfort
wykonywanej pracy (63,4%) oraz niski status zawodu w Polsce (68,3%).
Wnioski. Migracja zarobkowa w sytuacji ankietowanych to poważna alternatywa dla pracy i kontynuowania rozwoju zawodowego
w Polsce. Jednakże zakres przygotowań do wyjazdu, jak i optymistyczne postrzeganie możliwości rozwoju zawodowego
w kraju, pozwalają przypuszczać, że faktyczna skala emigracji wśród badanych może być niższa od deklarowanej.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Palenie tytoniu wśród studentów pierwszego roku rzeszowskich uczelni

Wstęp. Uzależnienie od wyrobów tytoniowych jest poważnym problemem w skali globalnej. Jest również głównym czynnikiem ryzyka w zakresie chorób układu krążenia, nowotworów czy chorób układu oddechowego. Z badań przeprowadzonych przez WHO wynika, że na świecie z powodu chorób odtytoniowych umiera 6 mln osób, zaś w 2030 liczba ta przekroczy 8 mln. W Polsce pali papierosy 31% obywateli. Niepokoi fakt, iż po produkty tytoniowe coraz częściej sięga nie tylko młodzież szkół średnich, ale również młodzież gimnazjalna oraz ze szkół podstawowych. Zasadne wydaje się zatem poznanie zachowań ryzykownych wśród młodzieży akademickiej w zakresie używania produktów tytoniowych. Cel pracy. Celem pracy była ocena rozpowszechnienia palenia tytoniu wśród studentów pierwszego roku uczelni rzeszowskich. Materiał i metoda. Badaniami objęto ogółem 924 studentów pierwszego roku Uniwersytetu Rzeszowskiego oraz Politechniki Rzeszowskiej, studiujących na kierunkach: medycznym, humanistycznym i ścisłym. Badania przeprowadzono metodą sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem techniki ankiety. W opracowaniu statystycznym wykorzystano test niezależności chi-kwadrat. Wyniki. W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono, iż ponad połowa badanej młodzieży akademickiej (67,4%) nie paliła papierosów (kierunek medyczny 71,6%, kierunek ścisły 67,7%, kierunek humanistyczny 66,0%). Okazjonalne palenie deklarowało 14,9% ankietowanych, codzienne 11,9%, kilka razy w tygodniu 3,6% respondentów. Ankietowani studenci za najczęstszą przyczynę palenia produktów tytoniowych podawali spotkania towarzyskie (15,4%) oraz uczucie przyjemności (8,0%). Większość respondentów (84,1%) uważała, iż palenie tytoniu powoduje choroby, zaś palenie w obecności innych osób jest bardzo szkodliwe (79,8%). Badani studenci (78,5%) uznali, iż zakaz palenia w miejscach publicznych jest słuszny. Wnioski. Niniejsza praca ukazała, iż palenie produktów tytoniowych staje się coraz mniej atrakcyjne w kręgach studenckich. Ankietowana młodzież pali papierosy najczęściej podczas spotkań towarzyskich, pomimo twierdzenia, że palenie w obecności innych osób jest bardzo szkodliwe.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Ciężarne niepełnoletnie - współczesny problem bio-psycho-społeczny

Obecnie w Polsce istnieje tendencja do obniżania wieku dziewcząt zachodzących w ciążę, a tym samym zwiększa się liczba porodów u nastolatek. Przebieg ciąży u małoletnich dziewcząt może zostać zaburzony wystąpieniem różnorodnych powikłań, będących skutkiem późnego objęcia opieką medyczną czy też brakiem należytej opieki lekarskiej. Ponadto ciąża u młodocianych, z uwagi na zaistniałą nową sytuację psychologiczną i społeczną, jest rozpatrywana jako problem w aspekcie osobistym i rodzinnym. Cel. Celem badań była identyfikacja problemów bio-psycho-społecznych niepełnoletnich ciężarnych. Materiał i metody. Badania przeprowadzano w pierwszym półroczu 2011 roku wśród ciężarnych niepełnoletnich, w wybranych placówkach publicznych i niepublicznych ochrony zdrowia, w województwie lubelskim. Badanie zostało przeprowadzone metodą sondażu diagnostycznego, z zastosowaniem techniki kwestionariuszowej. Narzędzie badawcze stanowił autorski kwestionariusz ankiety, zawierający pytania dotyczące charakterystyki respondentów i przedmiotu badań, a opracowany w oparciu o pięciostopniową skalę Likerta. Wyniki i wnioski. Małoletnie dziewczęta w chwili potwierdzenia ciąży odczuwają negatywne emocje. Młodociane ciężarne posiadają pewien zasób wiedzy, odnoszący się do zachowań prozdrowotnych kobiet w ciąży. Przejawiają świadomość szkodliwego wpływu używek na stan zdrowia dziecka. Rozumieją konieczność odbywania niezbędnej konsultacji lekarskiej w przypadku zaistniałych dolegliwości. Nieletnie ciężarne znają zalecenia dotyczące racjonalnej diety kobiety ciężarnej, aktywności fizycznej w ciąży, szkodliwości używek w ciąży, jednak nie wszystkie stosują się do tych zaleceń.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu
Palenie tytoniu jako czynnik ryzyka udaru mózgu

Udar mózgu jest jedną z głównych przyczyn zgonów na świecie i główną przyczyną niesprawności wśród osób dorosłych.
Palenie papierosów jest istotnym, niezależnym i modyfikowalnym czynnikiem ryzyka udaru mózgu. Na całym świecie żyje
około 50 mln osób, które przeżyły udar, a rocznie z jego powodu umiera ponad 5 mln chorych. Ustalono, że ponad jedna
czwarta udarów mózgu może być związana z paleniem papierosów. W odniesieniu do osób niepalących największą grupę
ryzyka stanowią palacze w średnim wieku. Ryzyko względne udaru zwiększa się wraz z liczbą wypalanych papierosów,
zależy od rodzaju udaru i nie zależy wyraźnie od płci. Coraz więcej jest dowodów na to, że palenie bierne jest również
czynnikiem ryzyka udaru. Po zaprzestaniu palenia, w ciągu dwóch lat ryzyko względne udaru znacząco zmniejsza się, by
po pięciu latach osiągnąć wartość ryzyka u osób niepalących. Potwierdza to związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy
paleniem papierosów i zachorowaniem na udar. Uzależnienie od nikotyny jest groźną dla życia chorobą, której leczenie
powinni podejmować lekarze wszystkich specjalności. Neurolodzy również powinni mieć swój wkład w rozpowszechnianiu
interwencji antynikotynowych u chorych po udarze mózgu. W przypadku pacjentów po przebytym udarze mózgu konieczne
jest włączenie interwencji antynikotynowych do programów profilaktyki wtórnej i postępowania rehabilitacyjnego.
Potrzebna jest intensyfikacja działań i przyśpieszenie pożądanych zmian również w tym zakresie.

Czasopismo: Medycyna Ogólna i Nauki o Zdrowiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o zdrowiu