rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Transformacja kultury wyborczej na Ukrainie: od praktyk autorytarnych do modelu demokratycznego

Autorzy przeprowadzają analizę transformacji kultury wyborczej na Ukrainie od praktyk autorytarnych do modelu demokratycznego. Korzystanie z reguł metodologicznych współczesnej nauki politycznej, ukształtowanych w angielsko-amerykańskim dyskursie politologicznym, umożliwiły uzasadnienie tego, że zmiany w kulturze wyborczej Ukrainy w kierunku demokratyzacji stały się możliwe w latach 2014–2018. W tym procesie istotną rolę pełniły również czynniki o charakterze cywilizacyjnym. Europejskie stałe cywilizacyjne w postaci tradycji historycznych, wartości kulturowe oraz cechy mentalności mają istotny wpływ na preferencje elektoralne wyborców. Właśnie one kształtują wybór określonego rodzaju narodowego lidera politycznego, który współcześnie ostatecznie uzyskał cechy polityka europejskiego. Jednocześnie pewne archetypy świadomości politycznej Ukraińców – etatyzm, kolektywizm, radykalizm polityczny, uwidoczniają się w ich kulturze wyborczej w postaci orientacji na partię władzy, które z pewnym stopniu hamują ostatecznie zadomowienie się modelu demokratycznego kultury wyborczej na Ukrainie.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Teorie naukowe dotyczące powstania bractw cerkiewnych na terenie Rzeczypospolitej Obojga Narodów w XV–XVI wieku

W artykule przeanalizowano dyskusję naukową trwającą od połowy XIX w. do chwili obecnej, dotyczącą powstania bractw cerkiewnych. Autor omówił teorie wyjaśniające genezę bractw cerkiewnych w Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Artykuł odpowiada na pytanie dotyczące pojawienia się pierwszych bractw na terenie metropolii kijowskiej. Analizę teorii naukowych poparto literaturą ukraińskich, rosyjskich i polskich historyków Cerkwi prawosławnej. W artykule opracowano i zdefiniowano teorie: miłości chrześcijańskiej, bratczyn, bractw miodowych, cechów zachodnioeuropejskich oraz powstanie bractw na wzór podobnych organizacji w Kościele rzymskokatolickim. Dodatkowo autor zdefiniował i wyjaśnił termin „bractwo cerkiewne”.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Polityka zagraniczna Polski wobec Rosji po aneksji Krymu

Celem niniejszego opracowania jest poszerzenie wiedzy na temat uwarunkowań, priorytetów i efektywności polskiej polityki zagranicznej prowadzonej wobec Federacji Rosyjskiej. Po 2014 r. politykę tę charakteryzuje klasyczny dylemat bezpieczeństwa, w którym kontynuacja agresywnej polityki Rosji na Ukrainie wywoływała potrzebę zwiększenia potencjału obronnego państwa polskiego. Aneksja Krymu przez Federację Rosyjską w marcu 2014 r. przyczyniła się do zmian w polskiej polityce bezpieczeństwa, polityce gospodarczej (w tym w energetyce) oraz w zakresie kontaktów społecznych ukierunkowanych na ograniczenie relacji z Rosją.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Manewry wojskowe jako forma demonstracji siły militarnej Federacji Rosyjskiej w Europie

Zwycięstwo Federacji Rosyjskiej w wojnie ze stosunkowo słabą pod względem posiadanego potencjału militarnego Gruzją w sierpniu 2008 r. wręcz obnażyło wiele wad armii. Sytuacja ta wymusiła podjęcie w 2009 r. reformy sił zbrojnych. Jednym z jej założeń było podniesienie możliwości bojowych armii przez prowadzenie niemal „permanentnego” szkolenia żołnierzy w warunkach odzwierciedlających potencjalne warunki działań zbrojnych. Uwzględniając skalę i charakter prowadzonych manewrów wojskowych, w tym corocznych strategicznych ćwiczeń, jak również innych form aktywności, szczególnie niezapowiedzianych inspekcji, znacząco wykraczały one poza płaszczyznę wojskową. Wzrost zdolności oraz inicjatywy Federacji do podejmowania szerszych działań wojskowych bez wyraźnego ostrzeżenia stanowi zagrożenie dla utrzymania bezpieczeństwa i stabilności na Obszarze Transatlantyckim. Zostały one „zaprezentowane” podczas aneksji Krymu w Donbasie, a później w operacji w Syrii. W konsekwencji relacje Rosji z Zachodem uległy stopniowo znacznemu pogorszeniu, aż do poziomu określanego jako „nowa zimna wojna”. W porównaniu do wojny z Gruzją w roku 2008 nastąpił znaczący wzrost możliwości bojowych Armii Federacji Rosyjskiej, a także sprawności dowodzenia i koordynacji działań dużych mieszanych ugrupowań wojsk. Siły zbrojne oraz inne struktury siłowe Rosji są przygotowane do szybkiego przejścia ze stanu pokoju do stanu wojny, w przypadku pojawienia się zagrożenia lub też podjęcia decyzji przez ośrodek władzy. Ponadto szybkość i sprawność prowadzenia operacji militarnych, w tym na poziomie strategicznym, znacząco może niwelować przewagę potencjału militarnego w wymiarze sił konwencjonalnych Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Od Mykoły Chwylowego do Tarasa Prochaśki: europejskie wartości Ukrainy w wizji współczesnych ukraińskich pisarzy

W artykule przedstawiono pogląd, że we współczesnej ukraińskiej literaturze temat Europy, Europejczyków czy europejskości, posiada całkiem nie centralne co prawda, ale i nie peryferyjne miejsce. Najprawdopodobniej ten temat jest logicznie zakorzeniony w tekstach literackich, co więcej przypomina filozoficzne rozważania nad teraźniejszym i przyszłym losem Ukrainy, jest poszukiwaniem mianowania Ukrainy we współczesnym świecie i współczesnej kulturze. Autor starał się udowodnić, że europejskie wartości Ukrainy w utworach współczesnej literatury tylko pod pewnymi warunkami mogą kształtować podstawy moralne i obyczajowość swoich odbiorców. Autor wysnuł wnioski, że wartości europejskie według współczesnych ukraińskich pisarzy łączą się również z treścią utworów, w szczególności zaś tych, które malują obraz człowieka i jego kraju, prezentują ich najróżniejsze problemy, przedstawiają ich losy i sytuacje życiowe lub polityczne.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Pojęcie, specyfika i uwarunkowania partii władzy w Federacji Rosyjskiej

Partie władzy powstały na potrzeby lidera politycznego lub grupy ludzi związanych z funkcjonującym aparatem państwowym. Nadrzędnym celem partii władzy jest instytucjonalizacja zaplecza politycznego obozu rządzącego. Partie władzy w Rosji stały się częścią systemu politycznego tego państwa. Funkcjonowanie tych partii poważnie ogranicza możliwości rozwoju pluralizmu politycznego i rywalizacji wyborczej. Funkcje partii rządzącej od lat 90. XX wieku skupiały się na rekrutacji elit politycznych. Partia władzy Jedna Rosja wygrywa obecnie kolejne wybory, wykazuje wewnętrzną spójność, maksymalizuje swoje zasoby i potencjał polityczny. Partia władzy kontroluje proces legislacyjny i skutecznie wpływa na politykę państwa.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Mniejszość żydowska w myśli politycznej Wincentego Witosa

Wincenty Witos (1874–1945) był ideologiem, politykiem, mężem stanu, wójtem gminy Wierzchosławice, posłem do galicyjskiego Sejmu Krajowego we Lwowie, posłem do austriackiej Rady Państwa w Wiedniu, a w Polsce niepodległej posłem do Sejmu Ustawodawczego, Sejmu I i II kadencji, trzykrotnym Prezesem Rady Ministrów. Odegrał szczególną rolę w dziejach politycznych Polski.Wincenty Witos zajmował niechętne stanowisko wobec mniejszości żydowskiej. Wynikało ono z zaszłości historycznych i problemów gospodarczych. Mimo uprzedzeń W. Witos, stając na czele Rządu Obrony Narodowej, podejmował działania mające na celu zażegnanie wystąpień antyżydowskich. Pomimo spełnienia niewielkiej liczby postulatów ludności żydowskiej, należy podkreślić, że po raz pierwszy opracowano konkretne rozwiązania. Drugi gabinet W. Witosa i jego współpraca z endecją doprowadziły do akceptacji niektórych poglądów antyżydowskich narodowców. Nieprzychylny stosunek do Żydów W. Witos uzasadniał nielojalną postawą wobec państwa oraz brakiem perspektyw na asymilację. Należy podkreślić, że deklaracje W. Witosa zamieszczane na łamach prasy w wystąpieniach sejmowych, a także spisane w memuarach nie wykazywały silnych tendencji antysemickich. W poglądach W. Witosa był zakorzeniony przede wszystkim konflikt interesów między Polakami i Żydami. Potępiał ekscesy antysemickie i podkreślał, że przemoc nie stanowi rozwiązania kwestii żydowskiej w Polsce. Rozwiązaniem problemu miało być przeprowadzenie niezbędnych reform gospodarczych.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Instrument militarny w polityce Federacji Rosyjskiej wobec Ukrainy

Instrument militarny nabiera coraz większego znaczenia w polityce Federacji Rosyjskiej wobec Ukrainy. Rosja dąży do zwiększenia potencjału militarnego Floty Czarnomorskiej oraz w Południowym OW. W interesie Federacji Rosyjskiej leży utrzymanie obecności wojskowej na terytorium Ukrainy, która ma na celu, z jednej strony, zachowanie jej we własnej strefie wpływów. W tym wypadku może także wystąpić bezpośrednie zaangażowanie w walkach oddziałów wojskowych Rosji po stronie separatystów. Natomiast z drugiej strony, ma to na celu znaczące ograniczenie możliwości integracji ze strukturami Zachodu, szczególnie Sojuszu Północnoatlantyckiego. Dwie formy, tj. odstraszanie potencjałem militarnym oraz demonstracja siły militarnej, mają na celu ostrzeżenie oraz powstrzymywanie innych państw, szczególnie Zachodu, aby nie angażowały się pośrednio lub bezpośrednio w rozwój wydarzeń na Ukrainie. Ponadto w interesie Rosji leży funkcjonowanie w „nieformalnych” powiązaniach z przedsiębiorstwami, które nie mają swoich odpowiedników w WPK Federacji Rosyjskiej. W tym wypadku należy się spodziewać, że sytuacja ta będzie trwała do czasu odtworzenia lub zbudowania własnego potencjału wytwórczego.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Perspektywa członkostwa Białorusi w Światowej Organizacji Handlu

Celem artykułu jest próba odpowiedzi na pytanie, czy Białoruś może się stać członkiem Światowej Organizacji Handlu (World Trade Organization – WTO). Ukazano znaczenie stale rozszerzającej się organizacji WTO we współczesnym świecie oraz bariery stojące na drodze członkostwu Białorusi w niej, a także skutki możliwej akcesji. Przedstawiono także drogę Białorusi do członkostwa WTO oraz osiągnięcia przybliżające to państwo do akcesji. Zdaniem autora, pomimo wprowadzonych zmian liberalizujących gospodarkę, w przewidywalnej przyszłości Białoruś ma niewielkie szanse na członkostwo w WTO. Należy stwierdzić, że na drodze do tego istnieje wiele barier, które utrudniają lub wręcz uniemożliwiają temu państwu członkostwo. Na przeszkodzie akcesji stoi przede wszystkim nieefektywny model gospodarczy (centralne sterowanie), brak niezbędnych reform liberalizacyjnych oraz zaniechanie prywatyzacji. Brak istotnych zmian w białoruskiej gospodarce powoduje piętrzenie się problemów wynikających ze wzrostu kryzysu i narastającego niezadowolenia społecznego. W artykule analizie poddano również konsekwencje dla Białorusi wynikające z faktu, że do WTO przystąpiła Rosja. Jak wskazano, zmusiło to pozostałych członków Unii Celnej Białorusi, Rosji i Kazachstanu do automatycznego zastosowania się do liberalizacji handlu prowadzonego przez Rosję zgodnie z zobowiązaniami wynikającymi z członkostwa w WTO. Białoruś jest narażona na negatywne skutki przystąpienia Rosji do WTO, nie otrzymując przy tym w zamian żadnych korzyści. Jednym z głównych problemów jest jakościowa słabość białoruskich towarów, niebędących w stanie rywalizować z towarami zagranicznymi. Ponadto technologiczne zapóźnienie pogłębia niewydolność gospodarczego modelu państwa, uniemożliwiając akcesję do WTO.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Rosyjska obecność militarna oraz dyplomacja rosyjska w kontekście konfliktu na wschodzie Ukrainy

Od początku wydarzeń na Majdanie Niepodległości w listopadzie 2013 r. przywódcy Federacji Rosyjskiej wzywali przedstawicieli Zachodu, aby nie angażowali się oni się w sprawy wewnętrzne Ukrainy, a pozwoliły Ukraińcom samym rozwiązać swoje problemy. W praktyce sami Rosjanie bardzo poważnie wpłynęli na przebieg wydarzeń na Ukrainie. Przedstawiciele rosyjskich służb specjalnych uczestniczyli w planowaniu operacji przeciwko zwolennikom integracji europejskiej. Kreml, jak otwarcie oświadczył Władimir Putin, zorganizował wywiezienie z Ukrainy Wiktora Janukowycza. Jeszcze aktywniej i jawniej działała Moskwa nieco później na Krymie i Donbasie. W artykule przedstawiono analizę stopnia zaangażowania strony rosyjskiej w wydarzeniach na wyżej wymienionych terenach od lutego do sierpnia 2014 r.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Aktualność wschodnich koncepcji Jerzego Giedroycia

Jerzy Giedroyc wydawał miesięcznik „Kultura” w latach 1947–2000 w Maisons Laffitte pod Paryżem. Stopniowo „Kultura” stawała się specyficznym ośrodkiem politycznym opartym na publicystyce takich autorów, jak: Juliusz Mieroszewski, Bohdan Osadczuk, Leopold Unger. Mieroszewski był twórcą tzw. koncepcji wschodniej, zakładającej dobrosąsiedzkie stosunki suwerennej Polski z niepodległymi państwami: Ukrainą, Litwą, Białorusią, które wyłonią się wskutek rozpadu ZSRR. Koncepcja ta zrodziła się już w latach 50. XX wieku, a termin ULB został użyty po raz pierwszy w 1973 roku. Oddziaływanie przez publicystykę polegało na przekonaniu opinii publicznej do racjonalizacji sporów historycznych i uznania aspiracji niepodległościowych narodów tworzących w przeszłości Rzeczpospolitą. Po przemianach geopolitycznych i ustrojowych w Europie u schyłku XX wieku uznano, że koncepcja wschodnia „Kultury” ma wymiar aktualny i może stanowić podstawę działań politycznych. Polska jako lider tych zmian przejmowała funkcję orędownika Ukrainy w Unii Europejskiej. Splot okoliczności wewnętrznych (walka polityczna w Ukrainie) i zewnętrznych (przemiany w UE, zmiana priorytetów) spowodował, że Ukraina nie została członkiem UE, mimo zweryfikowanego potencjału społecznego. Koncepcja wschodnia „Kultury” stanowiła jednak mocną przesłankę za uznaniem niepodległości Ukrainy i wsparciem podczas pomarańczowej rewolucji. Dwutorowe działania Giedroycia w sferze kształtowania poglądów politycznych i zmiany stereotypów spowodowały, że bardzo dobrze funkcjonuje współpraca naukowa, kulturalna i społeczna. Rozwija się współpraca w regionach pogranicznych. Fundacje i organizacje pozarządowe prowadzą wspólne inicjatywy na rzecz społeczeństwa obywatelskiego.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Polityka reform wyborczych na Ukrainie w latach 1990–2014

W artykule przedstawiono problemy reform wyborczych na Ukrainie w latach 1990–2014. Ukraina przez zastosowanie różnych systemów  wyborczych stała się swego rodzaju poligonem w polityce wyborczej. Reformy te charakteryzowały się wysoką częstotliwością zmian oraz instrumentalnym podejściem do realizowanych celów. Ukraińska demokratyzacja systemu politycznego wiązała się z recepcją proporcjonalnego systemu wyborczego.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Życie polityczne mniejszości żydowskiej na Kresach Północno-Wschodnich Rzeczypospolitej Polskiej w okresie międzywojennym. Zarys problematyki

W okresie dwudziestolecia międzywojennego na Kresach Północno-Wschodnich RP funkcjonowały liczne ugrupowania żydowskie, reprezentujące różnorodne kierunki polityczne i ideowe, od ortodoksów poczynając, przez ugrupowania syjonistyczne i tzw. „folkistów”, na socjalistach kończąc. Partie żydowskie prężnie i aktywnie działały na ziemiach kresowych. Cechą wspólną, charakterystyczną dla wszystkich ugrupowań żydowskich było przeciwstawianie się próbom dyskryminacji z pobudek narodowych i religijnych. Działacze żydowscy aktywnie występowali z interwencjami w sprawach społeczności żydowskiej do władz lokalnych, uczestniczyli w pracach samorządów oraz przedstawiali postulaty na forum parlamentarnym.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Narodowość i język w monarchii austro-węgierskiej

Przed I wojną światową monarchia austro-węgierska była jednym z największych państw Europy, które zamieszkiwało kilkanaście grup etnicznych i w którym posługiwano się kilkoma językami. Jednym z wyzwań dla niej po „obudzeniu narodowym” pod wpływem Wiosny Ludów i zmianach w społeczeństwie była kwestia językowa. Przez długi czas myśliciele polityczni różnych narodowości występowali z rozmaitymi propozycjami zreformowania monarchii, aby utrzymać ją w całości i zadowolić wszystkich. Utrzymanie tego heterogenicznego tworu przez wytworzenie pewnej równowagi sił z uwzględnieniem aspiracji różnych grup językowych było bardzo trudne. W części „austriackiej” monarchii rządy były oparte na pluralistycznej polityce etnicznej, wzmacniającej, a nie osłabiającej stabilność polityczną. W części „węgierskiej”, pomimo głoszonych zasad daleko posuniętej tolerancji, w obawie przed majoryzacją przez elementy słowiańskie i rumuńskie prowadzono „madziaryzację”, która spychała rolę języków regionalnych do znaczenia lokalnych narzeczy. Błędną politykę językową i narodowościową Węgry przypłaciły utratą dwóch trzecich swojej powierzchni. Jakkolwiek przy wszystkich swych wadach monarchia stanowiła jednak pierwszy model szerszego „domu europejskiego” w czasach nowożytnych. Stara Austria może być przykładem zarówno słusznych, jak i błędnych prób podejścia do rozwiązywania problemów społecznych, etnicznych czy wyznaniowych oraz stanowi niewyczerpalny materiał do badań naukowych.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
Pochodzenie i charakter dzisiejszej niestabilności na Ukrainie

Dzisiejsze wydarzenia na Ukrainie oraz reakcja na nie świata cywilizowanego pobudziły autorów artykułu do poszukiwania odpowiedzi na pytanie retoryczne: Dlaczego Ukraińcy dotychczas nie mogą w należyty sposób ukształtować swojej państwowości, mimo że próbowano to niejednokrotnie uczynić? Autorzy postawili sobie za cel nie przeprowadzać analizy przebiegu wydarzeń teraźniejszych lub wcześniejszych, a spróbować przestudiować myśl naukową Ukrainy w zakresie poszukiwania odpowiedzi na palącą kwestię: Dlaczego?W przeszłości, a współcześnie jeszcze częściej, problem ten podejmowany jest tak w środowisku naukowym, jak i w całym społeczeństwie. Autorzy dla przykładu wybrali niektóre pozycje druków badawczo-dokumentalnych, aby wyjaśnić pochodzenie dzisiejszych zjawisk nurtujących społeczeństwo ukraińskie.

Czasopismo: Wschód Europy. Studia humanistyczno-społeczne
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o kulturze i religii, nauki o bezpieczeństwie, nauki o komunikacji społecznej i mediach, nauki o polityce i administracji
From Exotic Setting to Familiar Themes. Perceptions of Serbs in Poland in the Nineteenth and the First Half of the Twentieth Century

Artykuł podejmuje temat wiedzy o Serbii i Serbach w Polsce na przełomie XIX i XX wieku. Wiedza ta została zrekonstruowana na podstawie opisów podróży, wspomnień, notatek publikowanych zarówno w ówczesnej prasie, jak i książkach. Zebrane materiały pozwalają zaobserwować ewolucję w przedstawianiu Serbów. Pierwsze relacje można zaliczyć do przedstawień egzotyki w nurcie orientalizacji Bałkanów, jednak z czasem pojawiają się nowe motywy podkreślające pewne podobieństwa między Polakami i Serbami, np. historię, słowiańskie pochodzenie oraz specyficzne wojownicze cechy charakteru. Celem artykułu jest przybliżenie współczesnemu odbiorcy nieznanych ówczesnych obrazów i percepcji Serbów w polskiej prasie.

Czasopismo: Łódzkie Studia Etnograficzne
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce
„Kiedy umierał griot, ludzie mówili, że spaliła się biblioteka”. Justyna Badji rozmawia z Ablaye’m Badji o senegalskich strażnikach tradycji

Tekst jest zapisem rozmowy z Ablaye’m Badji – muzykiem urodzonym w senegalskiej rodzinie griotów, wokalistą i multiinstrumentalistą grającym na tradycyjnych instrumentach. Głównym wątkiem jest postać griota – opowiadacza historii, muzyka, bajarza, który dba o pielęgnowanie tradycji oralnej. Grioci wywodzą się z terenów obecnego Mali, Gwinei i Senegalu. Cieszą się szczególną estymą w społeczeństwie Afryki Zachodniej, którą zawdzięczają mądrości oraz dbałości o tradycję i kulturę. Rozmowa dotyczy także różnic pomiędzy muzyką poszczególnych grup etnicznych i sposobem jej odbioru, także poza Afryką.

Czasopismo: Łódzkie Studia Etnograficzne
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo, nauki o kulturze i religii, nauki o sztuce