rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
O ARCHAIZMACH JĘZYKOWYCH I PRAWNYCH ANACHRONIZMACH W KONSTYTUCJI KRÓLESTWA DANII

Niniejszy artykuł poddaje analizie tekst konstytucji Królestwa Danii, której treść i postać językowa bazują w dużej mierze na pierwszej duńskiej ustawie zasadniczej z 1849 roku. Badanie przebiega dwutorowo: obok uwag odnośnie języka ustawy ocenie poddano zawartośćmerytoryczną tekstu. Wnioski rozpatrywane są w odniesieniu do funkcji tekstu w ujęciu lingwistycznym oraz funkcji konstytucji w kontekście funkcji prawa. Badanie w sferze językowej wskazało na liczne archaizmy leksykalne, zawiłości składniowe i niedoskonałości stylistyczne, które w poważny sposób ograniczają percepcję tekstu konstytucji. Analiza treści wykazała, że tekst ustawy niejednokrotnie odnosi się do nieistniejącego stanu prawnego i realiów o wartościhistorycznej, a zmiany społeczno-polityczne, które nastąpiły od momentu ostatnich poprawekw 1953 roku, nie zostały uwzględnione w treści ustawy, przez co nie ujmuje ona wartości istotnych dla współczesnego społeczeństwa. Wspomniane mankamenty duńskiej konstytucji sąbezpośrednimi przyczynami osłabienia niektórych funkcji przypisanych ustawie zasadniczej. Świadomość tego faktu stała się bezpośrednim impulsem do zapoczątkowania przez duńskichparlamentarzystów ogólnospołecznej debaty na temat zrewidowania i uzupełnienia treścikonstytucji w celu przywrócenia jej pożądanych funkcji w demokratycznym państwie.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
RÓŻNICE W PROCEDURZE ROZWODOWEJ W PRAWIE JAPOŃSKIM I POLSKIM Z PUNKTU WIDZENIA PRZEKŁADU PRAWNICZEGO

 Japonia jest krajem o niskim współczynniku rozwodów. Jest to spowodowane tym, że w mentalności Japończyków głęboko zakorzenione jest pojęcie „rodu‖, który ma większe znaczenie od więzi łączącej małżonków. Jednakże wskaźnik rozwodów wzrasta z roku na rok. W Japonii, najbardzej powszechnym trybem uzyskiwania rozwodu jest rozwód za porozumieniem stron bez rozprawy sądowej. W tym przypadku, dokumenty obejmują zawiadomienie o rozwodzie, które pełni taką funkcję jak polski pozew o rozwód, oraz wyciąg z rejestru rodzinnego, który jest oficjalnym dokumentem potwierdzającym tożsamość obywatela japońskiego. Przekład tych dokumentów na język polski wymaga szczególnej uwagi ze względu na archaiczne terminy prawne oraz różnice w układzie i strukturze poszczególnych elementów polskich i japońskich dokumentówrozwodowych.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
EUROPEJSKI NAKAZ ARESZTOWANIA W POLSCE I WE WŁOSZECH

Europejski Nakaz Aresztowania (ENA) został wprowadzony w Polsce w 2004 roku, z chwilą przystąpienia naszego kraju do Unii Europejskiej. Podstawowym zadaniem ENA było uproszczenie i usprawnienie systemu przekazywania osób dzięki pominięciu złożonych procedur ekstradycyjnych pomiędzy państwami należącymi do Unii Europejskiej. Celem artykułu jest wskazanie różnic w terminologii polskiej dotyczących listy 32 przestępstw objętych ENA, zaprezentowanie listy 32 kategorii przestępstw objętych ENA dla pary językowej: polski i włoski oraz pojawiających się trudności terminologicznych w przypadku tłumaczenia ENA. W artykule przedstawiono także częstotliwość stosowania ENA przez polskie sądy w latach 2006–2008, jak również zaprezentowano trudności związane z inkorporowaniem przepisów Decyzji Ramowej z 2002 roku dotyczących ENA we Włoszech.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
Między poetyką kulturową a kulturą produkcji. Społeczny kontekst realizacji pierwszych filmów Andrzeja Wajdy

Artykuł stanowi próbę ponownego przyjrzenia się trzem pierwszym filmom Andrzeja Wajdy: Pokoleniu, Kanałowi oraz Popiołowi i diamentowi uwzględniając dokumenty archiwalne i materię produkcyjną w większym stopniu niż czynniki ściśle artystyczne i autorskie. Inspiracją są badania kultury produkcji oraz poetyka kulturowa Stephena Greenblatta. W efekcie tekst pokazuje jak wiele czynników pobocznych odgrywało decydującą rolę dla powstania danych tytułów oraz w jak wielkim stopniu filmy te były powiązane z ówczesnymi walkami o dominację kulturową. Tekst pokazuje w ten sposób wizję swoistego rozproszonego autorstwa, o mniejszym stopniu reżyserskiej kontroli względem powstającego dzieła, w również jego recepcji.

Czasopismo: Images. The International Journal of European Film, Performing Arts and Audiovisual Communication
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o sztuce
Produkcja filmowa jako kultura. O pisarstwie filmowym Edwarda Zajička

Artykuł Marka Hendrykowskiego poświęcony jest unikalnej książce i wyjątkowemu autorowi. Książka zatytułowana „Poza ekranem. Polska kinematografia w latach 1896-2005”, napisana przez Edwarda Zajička, profesora PWSFTvT w Łodzi, jest podstawową pracą w dziedzinie studiów nad filmem, bez wątpienie najbardziej wszechstronną i kompletną ksiązką na temat historii produkcji filmowej w Polsce jako specyficznej formie państwowej oraz indywidualnej aktywności. Ostatnio uaktualniona monografia zawiera wszelkie istotne informacje o polskim przemyśle filmowym i jest niezastąpionym podręcznikiem dla każdego czytelnika poszukującego informacji o nim. Książka oferuje nieoceniony zasób wiedzy i faktów, począwszy od podstaw produkcji filmowej po wnikliwe analizy setek klasycznych przykładów.

Czasopismo: Images. The International Journal of European Film, Performing Arts and Audiovisual Communication
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o sztuce
Intertekst w adaptacji filmowej

Dyskusja oraz interpretowanie adaptacji filmowej w społeczno-kulturowym odniesieniu, które jest typowym dla semiotycznej, strukturalistycznej oraz estetycznej analizy tekstu, bywa problematyczne. Nawet kino jako sztuka poddaje się zwyczajowi dyskutowania o filmowym dorobku przypisywanym lub identyfikowanym z „autorem” i kinem autorskim. Mylącym może być przecenianie i nadmierna uwaga poświęcana „wierności” adaptacji filmowej, a trafniejsze może okazać się spojrzenie zarówno na adaptowany utwór literacki, jak i jego wersję ekranową jako na połączone teksty kultury konfrontujące się wzajemnie i biorące udział w określonym dyskursie. Artykuł Marka Hendrykowskiego podnosi te kwestie, a następnie bada je w oparciu o teoretyczną podstawę, w ramach której postrzega się adaptację jako formę komunikacji oraz koncentruje się ona językowych aspektach analizy intertekstualnej adaptacji filmowej jako formy translacji kulturowej.

Czasopismo: Images. The International Journal of European Film, Performing Arts and Audiovisual Communication
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o sztuce
Studia Filmowe „Wir” i „Kronika”, czyli kilka uwag na temat produkcji filmów dokumentalnych po 1989 roku

Artykuł zawiera zarys dziejów dwóch instytucji filmowych zajmujących się produkcją filmów dokumentalnych – Studia Filmowego „Kronika” i Studia Filmowego „Wir”. Ich przykład pozwala zweryfikować ogólne stwierdzenia na temat kondycji polskiej kinematografii po 1989 roku. Omówienie kontekstu ekonomicznego, rynkowego i regulacji prawnych oraz realiów twórczości zespołowej, daje pełniejszy obraz tego, w jaki sposób producenci filmów dokumentalnych i kroniki filmowej walczyli o przetrwanie na rynku wolnych mediów. Autorka analizuje i omawia akty prawne oraz raporty finansowe, wykazując, że specyficzna sytuacja ekonomiczna i źródła finansowania "Kroniki" i "Wiru" miały bezpośredni wpływ na ilość i jakość zrealizowanych filmów dokumentalnych oraz na archiwalne notacje. Refleksje na temat warunków realizacji poszczególnych projektów obrazują strategię przetrwania instytucji nastawionych na produkcję filmów niekomercyjnych. Omówienie okoliczności upadku Studia Filmowego "Wir" oraz poszczególnych etapów komercjalizacji i prywatyzacji Studia Filmowego "Kronika", prowadzi do wniosku, że ustawa o kinematografii z 2005 roku (dająca polskiej kinematografii rewolucyjne rozwiązania w zakresie finansowania produkcji, wprowadzająca przejrzyste reguły gry pomiędzy producentami filmowymi), zawiera przepisy niekorzystne dla instytucji pozostających pod nadzorem państwowym.

Czasopismo: Images. The International Journal of European Film, Performing Arts and Audiovisual Communication
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o sztuce
Zmiany percepcji w wyniku oddziaływania nowych mediów i nowych modeli odbioru dzieła filmowego

Zmediatyzowany sposób postrzegania i sukcesywne wypełnianie naszej rzeczywistości ruchomymi obrazami mają znaczący wpływ na percepcję odbiorcy, a co za tym idzie na interpretację dzieła filmowego. Nie możemy być twórcami współczesnego kina nie rozumiejąc zmian, jakie zachodzą obecnie w widowni filmowej i audiowizualnej. Współczesna widownia stała się bardziej niż kiedykolwiek nomadyczna, a widz uczestniczy w wielkim spektaklu formującym jego tożsamość.

Czasopismo: Images. The International Journal of European Film, Performing Arts and Audiovisual Communication
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o sztuce
Dwugłos o poznańskim Studiu Filmów Animowanych

Artykuł dotyczy tego studia zarówno jako instytucji, która w ciągu trzydziestu kilku lat funkcjonowała w różnych systemach ekonomicznych i w różnych formach organizacyjno-prawnych, jak i jako zespołu twórczego, dzięki któremu powstawały i powstają filmy. Jego autorami są: Ewa Sobolewska, producent filmowy, związana ze studiem od początków jego istnienia, a od kilkunastu lat jego prezes, i Jan Zamojski, pracownik naukowy i scenarzysta, związany ze studiem jako pomysłodawca adaptacji i autor scenariuszy filmów z cyklu 14 bajek z królestwa Lailonii Leszka Kołakowskiego. Artykuł napisany jest z pozycji badań kultury produkcji, wyznaczonej przez J.T. Caldwella, przy przyjęciu tzw. perspektywy emic i wykorzystaniu narzędzia wywiadu narracyjnego. Zawiera część metodologiczną oraz wypowiedzi autorów, które powstały jako komentarze do zagadnień, jakie przedstawili sobie nawzajem. Narracje te są świadectwami wrażeń zarówno z okresu koncepcyjnego pracy nad filmem jak i z planu filmowego i zawierają także ogólniejsze autorefleksje dotyczące roli scenarzysty i roli producenta w powstawaniu filmu oraz roli poznańskiego Studia Filmów Animowanych w kulturze filmowej, w tym także w jej lokalnym wymiarze.

Czasopismo: Images. The International Journal of European Film, Performing Arts and Audiovisual Communication
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o sztuce
Autor filmowy według przepisów prawa w systemach droit d`auteur i copyright. Zarys problematyki

Celem artykułu jest zarysowanie podstawowych zagadnień prawnej problematyki autorstwa filmowego. Dla badaczy procesu produkcji filmowej niezwykle ważna jest analiza statusu i zakresu możliwości jego uczestników oraz ich pozycja w hierarchii – jednym z podstawowych źródeł przywilejów jest z kolei fakt zostania uznanym przez prawo za autora produkowanego utworu. Artykuł tłumaczy, jakie korzyści niesie ze sobą taka sytuacja, przede wszystkim jednak opisuje prawne mechanizmy przyznawania statusu „autora”. Zarysowane zostały regulacje powstałe na gruncie dwóch radykalnie odmiennych od siebie systemów – europejskiego droit d`auteur oraz amerykańskiego copyright. Pierwszy z nich w centrum stawia twórców, drugi skupia się na zapewnieniu pewności obrotu gospodarczego, przez co faktyczni autorzy zepchnięci zostają na margines (za autora uznane być może nawet studio filmowe). Artykuł zwraca uwagę na fakt, iż – zwłaszcza w przypadku copyright - rzeczywista (określana przez prawo) sytuacja twórcy może znacznie odbiegać od charakteru jego zaangażowania w powstawanie filmu. Analiza przepisów i zasad prawa jest kluczowa dla zrozumienia strukturalnych uwarunkowań działalności przemysłów filmowych i należy poświęcać jej nie mniej uwagi niż czynnikom natury społecznej, politycznej i ekonomicznej.

Czasopismo: Images. The International Journal of European Film, Performing Arts and Audiovisual Communication
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o sztuce
O PROBLEMACH TŁUMACZENIA POŚWIADCZONEGO POLSKICH DOKUMENTÓW SZKOLNYCH

Niniejszy artykuł poddaje analizie problemy tłumaczenia poświadczonego dokumentów szkolnych z języka polskiego na język niemiecki. Na wstępie podjęto próbę zdefiniowania dokumentu urzędowego oraz udzielenia odpowiedzi, czy dokumenty szkolne są także dokumentem urzędowym. Ponadto w artykule zdefiniowano, co oznacza tłumaczenie poświadczone dokumentów, i ustalono, jakie dokumenty szkolne mogą być przedmiotem tłumaczenia poświadczonego. Tłumaczenie polskich dokumentów szkolnych nie jest możliwe bez znajomości systemu edukacyjnego w Polsce. Po jego przybliżeniu omówiono szczegółowo problemy translacyjne tłumaczenia dokumentów szkolnych, na jakie może napotkać tłumacz przysięgły w swojej praktyce. Są to: przekład nazw instytucji wydających dokumenty szkolne, tytułów zawodowych, stopni oraz tytułów naukowych, skal ocen z przedmiotów nauczania oraz z zachowania, nazw przedmiotów oraz formuł poświadczających posiadane przez absolwenta wykształcenie i jego uprawnienia. Podczas tłumaczenia mogą pojawić się także problemy terminologiczne spowodowane różnicami w systemie edukacji państwa języka wyjściowego i docelowego oraz trudności z przekładem elementów brachygraficznych.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
PROBLEMATYKA PRAWNA „POŚWIADCZONEGO ODPISU” W ZAWODZIE TŁUMACZA PRZYSIĘGŁEGO – UWAGI DE LEGE LATA I DE LEGE FERENDA

Opracowanie porusza kwestię bardzo problemową w zawodzie tłumacza przysięgłego -uregulowanie prawne, interpretację oraz stosowanie uprawnienia do „sporządzania poświadczonych odpisów pism w języku obcym, sprawdzania i poświadczania odpisów pism, sporządzonych w danym języku obcym przez inne osoby” przez tłumaczy przysięgłych w Polsce. Po wprowadzeniu historycznym, przedstawiającym źródła współczesnych uregulowań tego zagadnienia, przedstawiono pojęcie „poświadczonego odpisu” w innych aktach prawnych w celu odszukania zarówno jego pierwotnego, jak i współczesnego znaczenia. Następnie porównano „poświadczony odpis” w zawodzie tłumacza przysięgłego na podstawie Ustawy o zawodzie tłumacza przysięgłego i Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie wynagrodzenia za czynności tłumacza przysięgłego oraz notariusza na podstawie Ustawy prawo o notariacie i Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej. Szeroko omówiono kwestie problematyczne dla tłumaczy przysięgłych oraz propozycje zmian i wnioski końcowe.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
FAŁSZYWI PRZYJACIELE W PRZEKŁADZIE POLSKIEJ I NIEMIECKIEJ TERMINOLOGII PRAWNEJ I PRAWNICZEJ

Terminem „fałszywi przyjaciele tłumacza” określa się jednostki leksykalne występujące w dwóch językach w identycznej lub podobnej formie graficznej i/lub fonetycznej, lecz różniące się znaczeniem. To podobieństwo formalne stwarza ryzyko ich błędnego użycia nie tylko przez osoby uczące się języka obcego, lecz także przez osoby zawodowo zajmujące się przekładem, zwłaszcza przez tłumaczy mających mniejsze doświadczenie. Fałszywi przyjaciele tłumacza stanowią szczególne niebezpieczeństwo w przekładzie tekstów z dziedziny prawa, ponieważ błędne tłumaczenie może niekiedy prowadzić do nieporozumień o daleko idących konsekwencjach, a mianowicie do błędnej interpretacji w wyniku zniekształcenia komunikatu w języku docelowym. Celem artykułu jest przedstawienie konkretnych przykładów fałszywych przyjaciół, które mogą stanowić pułapki terminologiczne dla niedoświadczonego tłumacza polskich i niemieckich specjalistycznych tekstów prawnych i prawniczych.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
UKRAIŃSKIE KARY W PRAWIE KARNYM W PRZEKŁADZIE NA JĘZYK POLSKI

Sąsiedztwo Polski i Ukrainy, rozwijająca się współpraca, również w zakresie pomocy prawnej pomiędzy organami wymiaru sprawiedliwości, powoduje rosnące zapotrzebowanie na tłumaczenia tekstów prawnych z dziedziny prawa karnego. Ze względu na brak pomocy naukowych poruszających problematykę ukraińskiej terminologii prawniczej, w tym systemu kar Ukrainy, tłumacz stoi przed trudnym wyzwaniem polegającym na badaniu aktów prawnych obu państw, ich interpretacji i wyborze ostatecznego wariantu tłumaczenia. Niniejsze opracowanie stanowi omówienie dwunastu rodzajów kar, przewidzianych w prawie karnym Ukrainy, w kontekście problematyki tłumaczenia tekstów prawnych na język polski. Zestawiając przepisy ukraińskie i polskie, dotyczące różnorodnych gałęzi prawa, wyjaśnione zostały kwestie problematyczne w procesie tłumaczenia ukraińskich terminów dotyczących kar kryminalnych, a także przedstawione zostały propozycje ich prawidłowego przekładu.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
KŁOPOTLIWE INSTYTUCJE PRAWA HISZPAŃSKIEGO I POLSKIEGO – ANALIZA PORÓWNAWCZA I TERMINOLOGICZNA

Artykuł powstał na podstawie analizy prawnoporównawczej i terminologicznej wybranych przykładów z zakresu prawa polskiego i hiszpańskiego. Celem autorki jest zastosowanie metody komparatystycznej do rozważań dotyczących ekwiwalentów polskich oraz hiszpańskich terminów i instytucji prawnych. Uwagi wstępne dotyczą miejsca badanych porządków prawnych w klasyfikacji systemów występujących na świecie. Główny wywód składa się z trzech części. Pierwsza dotyczy nazewnictwa powiązań osób fizycznych oraz prawnych z określonym obszarem prawnym. Druga odnosi się do prawa spadkowego i skupia się na teoretycznoprawnym ukształtowaniu instytucji zachowku w obu analizowanych systemach. W ostatniej części zaś autorka koncentruje się na strukturze organów spółek kapitałowych zestawiając model organizacyjny hiszpańskich i polskich spółek akcyjnych oraz spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, nawiązując do terminologii wprowadzonej przez prawo Unii Europejskiej oraz podejmując się analizy niektórych ekwiwalentów funkcjonujących w obrocie gospodarczym między Hiszpanią a Polską.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
ANALIZA PRAWNO-LINGWISTYCZNA USTAW O REJESTROWANYCH ZWIĄZKACH PARTNERSKICH W NIEMCZECH, AUSTRII I SZWAJCARII

Od 1 stycznia 2010 roku obowiązuje w Austrii nowe prawo o rejestrowanych związkach partnerskich osób tej samej płci. Jest to trzecia ustawa niemieckojęzyczna, która wprowadza nowy porządek prawny w tej dziedzinie życia społecznego w kolejnym kraju niemieckiego obszaru językowego. Celem artykułu, który z założenia jest badaniem prawnoporównawczym i wpisuje się w nurt badań komparatystyki prawniczej, będzie analiza wspomnianych aktów legislacyjnych przeprowadzana z dwóch perspektyw. Przedmiotem porównania jest nie tylko instytucja związku partnerskiego, ale również struktura przedmiotowych ustaw oraz od strony językowej: terminologia specjalistyczna odnosząca się do przedmiotu ustaw rozpatrywana również w aspekcie przekładoznawczym. Wyniki badania dostarczą odpowiedzi, na ile rozwiązania legislacyjne zaproponowane przez ustawodawców trzech krajów w podobny sposób regulują ten sam fragment rzeczywistości społecznej i mogą uchodzić za standardowe. Analiza językowa wskaże na obecność lub brak specjalnej terminologii oraz jej homogeniczność bądź narodową (regionalną) wariantywność na obszarze państw niemieckojęzycznych.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
POLISEMIA W PRZEKŁADZIE PRAWNICZYM GRECKO-POLSKIM I POLSKO-GRECKIM

Wieloznaczność terminologiczna stanowi relatywnie istotny problem w procesie przekładu, który wymaga zastosowania rozwiązania translatorskiego adekwatnego do kontekstu. Zjawisko wieloznaczności zdaje się być również nieco problematyczne do zdefiniowania przez językoznawców, którzy rozważają polisemię w kontekście homonimii i odwrotnie. Mimo dążności języka prawnego do precyzyjnego wyrażania myśli legislatora, wirtualnego autora tekstu prawnego, również i w tekstach prawnych, np. w konstytucjach i ustawach znajdują się wyrazy polisemiczne. Celem niniejszego artykułu jest opracowanie metodologii znajdowania i aplikacji adekwatnych rozwiązań translatorskich do przekładu terminów wieloznacznych polskiego i greckiego języka prawnego. Przedmiotem opracowania są terminy (wyrazy i frazy) zbudowane w oparciu o morfem rdzeniowy «πολιτ» [polit] pochodzące z prawa konstytucyjnego, administracyjnego, cywilnego obecne w greckim i polskim języku prawnym i prawniczym. W wielu opracowaniach wskazuje się na konieczność powiązania terminologii z kontekstem jako podstawy do zapewnienia właściwego ekwiwalentu translacyjnego w obrębie metodologii pragmatycznego przekładu prawniczego. Przeprowadzone badania stanowią przyczynek do rozwoju dalszych opracowań leksykograficznych w obrębie tzw. mniej popularnych języków, jakimi są język grecki i język polski. Wyniki badań mogą być aplikowane w obrębie translatoryki, glottodydaktyki oraz komparatystyki prawniczej.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
POLSKA TERMINOLOGIA PRAWA UPADŁOŚCIOWEGO W KONTEKŚCIE. PRZEKŁAD TERMINU ZARZĄDCA NA JĘZYK ANGIELSKI

Artykuł dotyczy problemów przekładu terminologii z zakresu prawa upadłościowego i naprawczego z języka polskiego na angielski. Autorka uwzględnia problem intertekstualności w przekładzie prawniczym tekstów dotyczących prawa upadłościowego. W pierwszej części zostanie przedstawiony korpus badawczy. W drugiej części, na podstawie analizy tekstów paralelnych, autorka omówi termin zarządca, którego ekwiwalenty angielskojęzyczne są uzależnione od kontekstu wynikającego z prób tworzenia jednolitych reguł oraz zapewniania normatywnych ram współpracy (przez organizacje międzynarodowe, takie jak Unia Europejska, INSOL, NATO) w transgranicznych sprawach upadłościowych w celu ułatwienia obrotu międzynarodowego. Na koniec zostanie przedstawiona wielość ekwiwalentów dla terminu zarządca w tekstach dotyczących prawa upadłościowego formułowanego w języku angielskim.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne
TEKSTY PARALELNE JAKO NARZĘDZIE POMOCNICZE PRZY SPORZĄDZANIU TŁUMACZEŃ (SPECJALISTYCZNYCH)

Niniejszy artykuł poddaje analizie tekst paralelny (równoległy) jako narzędzie pomocnicze w tłumaczeniu specjalistycznym. Przekład tekstów fachowych bez wykorzystania – w pierwszej kolejności - tekstów paralelnych, a następnie słowników, glosariuszy i innych pomocy jest praktycznie w dzisiejszych czasach nie do pomyślenia. Na wstępie zebrano i skomentowano rozmaite definicje tekstu paralelnego występujące w badaniach translatorycznych, opierając się na poglądach naukowców z Polski oraz krajów niemieckojęzycznych. W literaturze przedmiotu istnieje wiele różnych terminów określających teksty paralelne, jak np. teksty przeciwne, pośrednie, bazowe, poboczne, wzorce tekstowe. Pełnią one także różne funkcje i mogą być poddane analizie na różnych etapach. W kolejnej części artykułu przedstawiono wady i zalety przekładu (specjalistycznego) z wykorzystaniem tekstów paralelnych, a następnie omówiono na przykładzie dziedziny prawa sposoby wyszukiwania tekstów paralelnych. Natomiast w końcowej części artykułu zaprezentowano wyniki eksperymentu przeprowadzonego na potrzeby niniejszego artykułu w prywatnej szkole kształcącej tłumaczy specjalistycznych, który w pełni potwierdza zasadność użycia tekstów paralelnych w praktyce translacyjnej.

Czasopismo: Comparative Legilinguistics
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki prawne