rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Kierunki zagospodarowania odpadów z tworzyw sztucznych w dobie COVID-19

Pojawienie się i szybkie rozprzestrzenienie na cały świat wirusa SARS-CoV-2 spowodowało gwałtowny wzrost produkcji odpadów z tworzyw sztucznych. Największy wzrost zapotrzebowania odnotowano w odniesieniu do środków ochrony osobistej ze względu na fakt, że wiele krajów nakazało ich noszenie w przestrzeni publicznej. W czasie pandemii zwiększyła się również produkcja jednorazowych opakowań żywnościowych. Naukowcy zauważają, że z powodu niewłaściwego gospodarowania odpadami z tworzyw sztucznych oraz usuwania środków ochrony osobistej (SOI) zwiększy się zanieczyszczenie środowiska. Należy wdrożyć racjonalne metody zagospodarowania i przetwarzania odpadów z tworzyw sztucznych, które powstały w czasie pandemii SARS-CoV-2, w taki sposób, aby nie zagrażały środowisku naturalnemu ani zdrowiu ludzkiemu. W niniejszym artykule zaproponowano metodę termicznego przetwarzania wskazanych odpadów, a mianowicie pirolizę, która może zastąpić składowanie oraz spalanie. Metoda ta umożliwia nie tylko skuteczną neutralizację odpadów niebezpiecznych, ale — co jest szczególnie istotne — prowadzi do powstania wartościowych produktów.

Czasopismo: Gospodarka Materiałowa i Logistyka
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria materiałowa
Orientacja rynkowa jako determinanta kształtowania i rozwoju koncepcji logistyki

Przedsiębiorstwa stale poszukują sposobów tworzenia i utrzymywania przewagi konkurencyjnej. W budowaniu tej przewagi istotną rolę odgrywa koncepcja logistyki. Kształtowanie i rozwój koncepcji logistyki pozostają pod wpływem różnych czynników, wśród których ważne miejsce zajmuje orientacja rynkowa. Celem artykułu jest przedstawienie uwarunkowań oraz najważniejszych kierunków oddziaływania orientacji rynkowej na kształtowanie i rozwój koncepcji logistyki. W artykule przedstawiono w szczególności: (1) istotę i podstawowe wyznaczniki orientacji rynkowej, (2) podstawowe determinanty orientacji rynkowej, (3) orientację rynkową przedsiębiorstwa na tle innych koncepcji biznesowych wyrażających podejście przedsiębiorstwa do rynku, (4) relacje orientacji rynkowej oraz koncepcji marketingowej, (5) najważniejsze metody pomiaru orientacji rynkowej, a także (6) przejawy oddziaływania orientacji rynkowej na kształtowanie i rozwój koncepcji.

Czasopismo: Gospodarka Materiałowa i Logistyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Indeks wydajności logistycznej jako miernik pozycji Polski w międzynarodowym systemie logistycznym

Wzrost znaczenia logistyki w procesach gospodarczych w ciągu ostatnich lat istotnie wpłynął na postrzeganie szeroko definiowanego systemu transportowego i jego sprawności jako elementu systemu logistycznego, z wykorzystaniem którego realizowane są procesy w łańcuchach dostaw czy też rozbudowywane są sieci logistyczne. Syntetyczną miarą efektywności logistycznej gospodarek stał się LPI — indeks wydajności logistycznej stworzony przez Bank Światowy. Ma on na celu między innymi wskazanie, jak branża TSL (transport–spedycja– –logistyka) wpływa na gospodarkę poszczególnych regionów, w tym jak silnie jest związana z rozwojem handlu i dywersyfikacją eksportu, i jak na rozwój regionalny wpływają umiędzynarodowione procesy logistyczne. Biorąc pod uwagę metodykę jego tworzenia oraz badaną grupę docelową, a także jego cykliczność i niezmienność danych wejściowych oraz możliwość porównań, należy wskazać, iż jest on odzwierciedleniem sytuacji i tendencji w sektorze TSL na świecie. Celem artykułu jest wskazanie możliwości wykorzystania potencjału logistycznego Polski (ocenianego na podstawie LPI), warunkowanego między innymi położeniem geograficznym, jako istotnego czynnika rozbudowy oraz lokalizowania inwestycji z zakresu infrastruktury logistycznej (liniowej i punktowej). Jednocześnie, analizując dane zawarte we wskaźniku, wskazano, w jaki sposób na przestrzeni lat zmieniała się pozycja Polski w kontekście rozwoju rynku TSL. Badania oparto na wartościach wskaźnika publikowanych w latach 2007–2018. W ramach rozważań dokonano interpretacji poszczególnych elementów wskaźnika, wykorzystując analizę komparatywną oraz wskazując rekomendacje i wnioski dotyczące znaczenia zmian wartości i pozycji w rankingu LPI dla Polski.

Czasopismo: Gospodarka Materiałowa i Logistyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Zastosowanie sztucznej inteligencji i zrównoważonych finansów łańcucha dostaw w obsłudze logistycznej omnichannel

Przedsiębiorstwa, dążąc do maksymalizacji efektywności funkcjonowania łańcucha dostaw, powinny zmierzać do jego zrównoważenia. Jednak bardzo często dużą barierą dla przedsiębiorstw jest przestrzeganie praktyk zrównoważonego rozwoju przy jednoczesnym zapewnieniu lepszych wyników finansowych. W ostatnich latach wzrosło także znaczenie nowoczesnych rozwiązań zgodnych z ideą zrównoważonego rozwoju i wykorzystujących sztuczną inteligencję do poprawy wydajności zarządzania łańcuchem dostaw. Dlatego w artykule przyjęto dwa cele. Pierwszy, natury teoretycznej, polega na określeniu możliwości wsparcia wdrożenia i rozwoju zarządzania zrównoważonym łańcuchem dostaw przy zastosowaniu technologii sztucznej inteligencji. Drugi, natury praktycznej, dotyczy przedstawienia sposobów poprawy finansów łańcucha dostaw z wykorzystaniem nowoczesnych rozwiązań do zarządzania nimi, czyli SSCM (sustainable supply chain management, zarządzanie zrównoważonym łańcuchem dostaw) i AI (artificial intelligence, sztuczna inteligencja), na przykładzie polskiej firmy odzieżowej stosującej omnichannel. We wnioskach ze studium przypadku stwierdzono, że wdrażając sztuczną inteligencję, liderzy łańcucha dostaw mogą z większą łatwością poprawić wszystkie kluczowe wymiary zrównoważonego rozwoju, zwłaszcza w obszarze strategicznym, poprzez wzmocnienie partnerstwa i współpracy z dostawcami oferującymi materiały o wartości dodanej, które gwarantują przewagę konkurencyjną.

Czasopismo: Gospodarka Materiałowa i Logistyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o zarządzaniu i jakości
Analiza wypadkowości w transporcie i gospodarce magazynowej w aspekcie poprawy bezpieczeństwa pracy

Artykuł ma charakter teoretyczno-praktyczny z analizą statystyczną. W opracowaniu przedstawiono problematykę występowania zdarzeń wypadkowych zarejestrowanych dla działalności transportowej i gospodarki magazynowej w Polsce w latach 2014–2019 (analiza sześcioletnia). Przeprowadzona analiza obejmowała wyznaczenie wskaźników wypadkowości: częstości i ciężkości następstw. Analizie poddano także cechy demograficzne osób poszkodowanych, takie jak: płeć, wiek, staż pracy. Na podstawie przeprowadzonych analiz dokonano oceny bezpieczeństwa pracy w zakresie działalności transportowej i gospodarki magazynowej. Przeprowadzone badania pozwoliły na określenie grup pracowniczych najczęściej ulegających wypadkom przy pracy. Celem opracowania była ocena bezpieczeństwa pracy w zakresie działalności transportowej i gospodarki magazynowej ze szczególnym uwzględnieniem i wskazaniem grup zawodowych, na które należy zwracać szczególną uwagę podczas szkoleń w obszarze budowania świadomości bezpiecznych zachowań w miejscu pracy. Identyfikacja grup zawodowych, w których najczęściej rejestruje się wypadki, i zastosowanie skutecznej profilaktyki ochronnej, szkoleniowej może przekładać się na poprawę bezpieczeństwa pracy.

Czasopismo: Gospodarka Materiałowa i Logistyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o zarządzaniu i jakości
Sposoby pomocy psychologiczno-pedagogicznej dzieciom z zaburzeniami zachowania i emocji

Artykuł dotyczy problematyki zaburzeń zachowania i emocji u dzieci i młodzieży oraz pomocy psychologiczno-pedagogicznej udzielanej w szkole w świetle aktualnych przepisów prawa. Zaburzenia zachowania i emocji mogą prowadzić do niedostosowania społecznego, dlatego tak ważne jest rozpoznawanie trudności i deficytów u dzieci i młodzieży, a potem adekwatne działania nauczycieli oraz specjalistów poprzez zastosowanie odpowiednich form pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Zjawisko cyberprzemocy w kontekście bezpieczeństwa dzieci w sieci

Artykuł podejmuje problematykę cyberprzemocy jako zjawiska coraz bardziej powszechnego, ze względu na łatwy dostęp do nowoczesnych technologii informacyjnych i komunikacyjnych, również wśród dzieci i młodzieży. Mylne wyobrażenie, że w sieci jest się anonimowym i bezkarnym, powoduje szereg zachowań, które są nieprzyzwoite, obsceniczne i często niezgodne z obowiązującym prawem. Okazuje się jednak, że ofiary cyberprzemocy są chronione przez prawo, a cyberprzestępcy ponoszą konsekwencje za swoje czyny. Taka sytuacja to jednak ostateczność, dlatego tak ważna jest profilaktyka i uświadamianie nawet najmłodszych dzieci, gdyż skutki cyberprzemocy mogą być ogromne, przejawiające się w problemach natury emocjonalnej i psychicznej, a nawet poważniejsze, prowadzące do wykluczenia, depresji i samobójstw.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Errata do artykułu „Alergia na izotiazolinony w ostatnich latach” (Med. Pr. 2020;71(5):603–611)

Oryginalna wersja artykułu jest dostępna pod adresem: https://doi.org/10.13075/mp.5893.01037.

Czasopismo: Medycyna Pracy
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Trudności diagnostyczne i analiza prawna potencjalnych roszczeń wobec lekarza medycyny pracy na przykładzie nierozpoznanego naczyniakomięsaka serca

Przedstawiono przypadek nagłego zgonu w miejscu pracy 56-letniej kobiety, którego przyczyną był rzadki pierwotny guz serca. Rodzina zmarłej złożyła doniesienie do prokuratury, sugerując udział osób trzecich w spowodowaniu zgonu lub nieprawidłowości w badaniu lekarskim poprzedzającym zgon. Przedstawiono przegląd dostępnych w bazach elektronicznych (m.in. Web of Science i PubMed) informacji klinicznych dotyczących naczyniakomięsaka serca przydatnych w praktyce lekarza medycyny pracy oraz analizę prawną potencjalnych roszczeń w stosunku do lekarza medycyny pracy w przypadku nierozpoznania nowotworu.

Czasopismo: Medycyna Pracy
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Nowe zagrożenie zawodowe i środowiskowe – nanoplastik

Problemy wynikające z gromadzenia się w środowisku plastikowych odpadów stały się globalne. Apele o zaprzestanie wykorzystywania jednorazowych słomek do napojów czy plastikowych sztućców nie pojawiły się bez powodu – rocznie produkuje się 320 mln ton wyrobów plastikowych, z których 40% to przedmioty jednorazowego użytku. Coraz więcej państw i prywatnych przedsiębiorstw rezygnuje z przedmiotów plastikowych na rzecz ich biodegradowalnych zamienników, np. tekturowych słomek do napojów. W środowisku plastikowe odpady podlegają wielu oddziaływaniom fizykochemicznym oraz biodegradacji, w której biorą udział bakterie. Bytując na odpadach syntetycznych, powodują zmniejszenie ich rozmiarów i zwiększają ich dyspersję w środowisku. Małe, niewidoczne gołym okiem cząstki plastiku noszą nazwę nanoplastiku. Nanoplastik nie jest obojętny dla organizmów żywych. Z uwagi na swoje rozmiary jest pobierany wraz z pokarmem przez zwierzęta i przekazywany w łańcuchu troficznym. Zdolność nanoplastiku do przenikania barier organizmu indukuje efekty biologiczne o rozmaitych skutkach. Wiele ośrodków prowadzi badania na temat nanoplastiku, jednak ich wyniki wciąż stanowią ułamek danych potrzebnych do jednoznacznego wnioskowania o jego wpływie na organizmy żywe. Brakuje także danych dotyczących bezpośredniego narażenia na zanieczyszczenie nanoplastikiem w miejscach pracy, szkołach i miejscach użyteczności publicznej, norm opisujących dopuszczalne stężenie nanoplastiku w produktach spożywczych i wodzie pitnej oraz badań in vitro na nanocząstkach innych niż polistyrenu. Uzupełnienie dostępnych danych pozwoli obiektywnie ocenić zagrożenia płynące ze strony ekspozycji organizmów na nanoplastik. Med. Pr. 2020;71(6):743–756

Czasopismo: Medycyna Pracy
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Zabawy fundamentalne i ich wielki wpływ na potencjał rozwojowy dziecka

Obowiązkiem rodziców i nauczycieli jest świadome, konsekwentne i efektywne spędzanie czasu z dziećmi w taki sposób, aby rozwijały się wszechstronnie i harmonijnie. Zabawy fundamentalne są doskonałym programem, aby podpowiadać i prowadzić rodziców i nauczycieli od zabawy do zabawy. Zabawa jest słowem kluczowym. Dzieci w zabawie liczą, uczą się mówić, rozdzielają role, trenują swoje emocje, trenują zachowania społeczne. Zabawy fundamentalne podpowiadają, jak świadomie budować różne kompetencje dziecka, jak wyostrzać i korzystać ze wszystkich zmysłów, jak uczyć bogatego słownictwa, jak uczyć liczenia, a wszystko to w sposób przyjemny, miły i taki, aby efektywnie przygotować dziecko do przyszłego życia. Teoria zabaw fundamentalnych niesie ze sobą wielki potencjał rozwojowy.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Pomoc psychologiczno-pedagogiczna jako wsparcie potencjału rozwojowego dziecka

Artykuł podejmuje problematykę zagadnień dotyczących organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w placówce oświatowej. Przedstawiono w nim podstawowe założenia rozporządzenia w sprawie pomocy psychologiczno-pedagogicznej dla ucznia, zasady organizacji pomocy psychologiczno-pedagogicznej w szkole ogólnodostępnej, rolę dyrektora oraz wychowawcy i nauczycieli w tym zakresie, a także formy pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Istotę działań pomocowych stanowi właściwa i wieloaspektowa diagnoza dziecka, rozpoznanie jego indywidualnych potrzeb rozwojowych i edukacyjnych, możliwości psychofizycznych i czynników środowiskowych warunkujących jego funkcjonowanie, a także zaspokajanie potrzeb dziecka.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Mobbing i bullying w szkole

Współczesny świat pomimo wszechobecnego postępu i rozwoju często określany jest mianem dżungli, w której może przetrwać tylko najsilniejszy. Przemoc, agresja, okrucieństwo, prześladowanie, znęcanie się, krzywdzenie, maltretowanie, manipulacja – określenia można mnożyć – stały się wręcz nieodłącznymi komponentami życia codziennego, obecnego w szeroko rozumianych kontaktach międzyludzkich. Takie formy zachowań nieobce są także instytucjom edukacyjnym: szkołom oraz placówkom opiekuńczo-wychowawczym.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Bullying – przemoc rówieśnicza

Obserwując zachowania młodzieży szkolnej, chciałoby się zadać pytanie, dlaczego zjawisko przemocy jest tak powszechne i z jakiego powodu tak trudno jest je wyeliminować? Niektórzy badacze problemu twierdzą, że taka strategia jest korzystna ewolucyjnie. Osobniki nie giną w walce, nie toczą bojów, tylko są „pokojowo” eliminowane ze stada, natomiast osobnik alfa ustala zasady. Hierarchia jest jasna, wszyscy wiedzą, kogo słuchać, nie budzą się niepotrzebne emocje, oszczędzana jest energia stada. W szkole mamy do czynienia z agresywnymi zachowaniami nakierowanymi na osoby słabsze fizycznie i emocjonalnie. Z jakiego powodu tak się dzieje? Otóż w strukturach zhierarchizowanych, a taką jest szkoła, na stosunkowo niewielkiej przestrzeni przebywa dużo uczniów. Można zauważyć wyłanianie się typów silniejszych, bardziej agresywnych, dominujących. Mówimy o nich jako o typie alfa (prześladowca). Te same struktury wyznaczają również osobnika omega (ofiarę). Taki podział z góry naznacza, kto jest prześladowcą, a kto prześladowanym. Z sytuacjami takimi mamy do czynienia zarówno w szkole, w pracy, w więziennictwie i w wojsku. Obserwujemy podobne sytuacje w naszym środowisku. W nowej klasie dość szybko zarysowuje się podział na grupy: tych lepiej/gorzej ubranych, sytuowanych i całą resztę. Gdzieś na samym dole tej hierarchii odnajdziemy pojedyncze osoby, z którymi jakoś nikt nie spieszy się do rozmowy, które często siedzą w ławce same, są pomijane w wyborach szkolnych, do różnych grup zadaniowych. Bywa i tak, że osoba taka jest poszturchiwana, przezywana, wyśmiewana podczas odpowiedzi, niezależnie od tego, co powie. Oczywiście nie od razu jest to zauważalne, gdyż sprawa narasta stopniowo. Ofiary często nie skarżą się, tylko próbują sobie same poradzić. Niekiedy kończy się to dla nich tragicznie. Panaceum na takie sytuacje szkolne powinna być odpowiednia profilaktyka zakładająca przeciwdziałanie przemocy w szkole oraz pomoc ofiarom i prześladowcom.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Wybrane cechy skóry dłoni diagnostów laboratoryjnych

WstępDługotrwała ekspozycja skóry na mokre środowisko pracy i środki dezynfekcyjne powoduje uszkodzenie bariery naskórkowej, co zaburza jej funkcje ochronne oraz sprzyja rozwojowi dermatoz. Czynniki te występują w pracy diagnosty laboratoryjnego. Celem niniejszej pracy była analiza wybranych cech skóry i zmian skórnych rąk u diagnostów laboratoryjnych.Materiał i metodyW badaniu wzięło udział 50 diagnostów zatrudnionych w jednym z krakowskich laboratoriów. Z badanymi przeprowadzono wywiad oraz oceniono pH ich skóry i jej nawilżenie. Pomiary wykonano na stronie grzbietowej ręki dominującej za pomocą urządzeń SKIN-ph-Meter<sup>®</sup> PH 905 i Corneometer<sup>®</sup> CM 825.WynikiUzyskane wartości nawilżenia skóry odpowiadały skórze suchej lub bardzo suchej, a odczyny pH skóry mieściły się w granicach normy. Nie udało się wskazać korelacji między pH skóry a ocenianymi cechami (stażem pracy, liczbą godzin spędzanych w rękawiczkach ochronnych w ciągu doby, liczbą epizodów mycia rąk w ciągu dnia). Wydaje się, że stan nawilżenia skóry dodatnio koreluje z czasem noszenia rękawiczek. Stosowanie preparatów nawilżających dłonie po każdym umyciu wiązało się z nawilżeniem skóry.WnioskiW dobie pandemii COVID-19 ta grupa zawodowa została poddana ogromnym wyzwaniom, a stresory psychiczne i fizyczne (w tym mokre środowisko pracy) będą źródłem przyszłych chorób zawodowych w badanej grupie. Med. Pr. 2020;71(6):725–734

Czasopismo: Medycyna Pracy
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Oznaczanie 1-chloro-2,3-epoksypropanu dla potrzeb oceny środowiska pracy

Wstęp1-Chloro-2,3-epoksypropan (ECH), znany jako epichlorohydryna, to bezbarwna ciecz stosowana do produkcji m.in. żywic epoksydowych, gliceryny syntetycznej, elastomerów, eterów glicydylowych, środków powierzchniowo czynnych i żywic poliamidowo-epichlorohydrynowych. Może powodować raka. Celem niniejszej pracy było opracowanie nowej metody oznaczania ECH, która umożliwi oznaczanie jej stężeń w powietrzu na stanowiskach pracy, w zakresie 1/10–2 wartości najwyższego dopuszczalnego stężenia (NDS).Materiał i metodyW artykule przedstawiono metodę oznaczania ECH w powietrzu na stanowiskach pracy z zastosowaniem chromatografu gazowego sprzężonego ze spektrometrem mas. Polega ona na adsorpcji ECH na węglu aktywnym, ekstrakcji substancji acetonem i analizie chromatograficznej uzyskanego roztworu.WynikiMetoda pozwala oznaczyć ECH w zakresie stężeń 0,1–2 mg/m<sup>3</sup>. Granica wykrywalności wynosi 0,24 μg/m<sup>3</sup>, a granica oznaczalności (LOQ) – 0,71 μg/m<sup>3</sup>.WnioskiMetoda charakteryzuje się dobrą precyzją i dokładnością, spełnia wymagania europejskiej normy PN-EN 482 i może być stosowana przez laboratoria higieny pracy do pomiaru stężeń ECH w powietrzu na stanowiskach pracy w celu oceny narażenia pracowników na tę substancję. Med. Pr. 2020;71(6):715–723

Czasopismo: Medycyna Pracy
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Funkcjonowanie instrumentów ochrony i form wsparcia osób dotkniętych przemocą w rodzinie. Skala problemu przemocy domowej w województwie podkarpackim

W ostatnich latach w Polsce szczególnie częsty jest problem przemocy domowej. Jest on o tyle trudny do rozwiązania, że wymaga współpracy zarówno ofiary, jak i sprawcy przemocy z podmiotami współrealizującymi program przeciwdziałania temu zjawisku. Istotne jest z punktu widzenia prowadzonych działań, ustawiczne rozpowszechnianie i aktualizowanie w środowisku lokalnym informacji o instytucjach i organizacjach udzielających pomocy osobom uwikłanym w problem przemocy oraz stała weryfikacja skuteczności i jakości podejmowanych zadań.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Przejawy przemocy domowej w Polsce

W artykule zwrócono uwagę na zjawisko przemocy domowej. Podkreślono, iż przemoc w rodzinie stanowi jeden z poważniejszych problemów współczesnych państw na całym świecie, a przeciwdziałanie temu zjawisku powinno zajmować priorytetowe miejsce wśród zadań organów państwa. Zaznaczono też, że głównymi źródłami danych, na temat rozmiarów zjawiska przemocy w rodzinie, są policyjne statystyki, które odnoszą się do zgłoszonych przypadków oraz postępowań, które zakończono w określonych sprawach. Przedstawiono również analizę danych, dotyczących realizacji przez policję procedury „Niebieskiej Karty” w 2019 roku. Policja bowiem, obok przedstawicieli jednostek organizacyjnych pomocy społecznej, oświaty i ochrony zdrowia, gminnych komisji rozwiązywania problemów alkoholowych, została zobowiązana do podejmowania działań na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia
Zjawisko przemocy w rodzinach 500+

Przemoc jest uwarunkowana wieloaspektowo, istnieje też wiele teorii socjologicznych, będących koncepcjami tłumaczenia przemocy domowej. Jest przejawem patologii i dysfunkcji życia rodzinnego, przybiera różne formy i rodzaje, a znamiennymi jej cechami są cykliczność występowania i napędzające ją mechanizmy określające relacje między sprawcą a ofiarą. Ofiarami przemocy w rodzinie są zarówno kobiety, jak i mężczyźni, dzieci oraz osoby starsze. Wyznacznikami, kto jest ofiarą, a kto sprawcą są przewaga siły i dominacja nad słabszymi. Zasadniczym celem opracowania jest zaprezentowanie przeprowadzonych badań na sprawdzalność teorii dostępności zasobów Williama Goode’a (1971 r.), potwierdzających związek między posiadanymi zasobami materialnymi, a przede wszystkim ich brakiem – np. z powodu utraty pracy przez sprawcę, a stosowaniem przez nich przemocy wobec swoich żon, jak również potwierdzenie istnienia zależności między nadużywaniem alkoholu a stosowaną przemocą w rodzinie, zwłaszcza w rodzinach pobierających świadczenie wychowawcze 500+.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, psychologia
Przeciwdziałanie agresji i przemocy na drodze sztuk walki

Autor przedstawia perspektywę społeczno-kulturową uczenia się agresji i przemocy z głównym odniesieniem do kultury sportowej. Problemy agresji i destrukcyjności analizowane są w świetle koncepcji Aronsona, Fromma i innych teoretyków. Ukazano też historyczną perspektywę brutalizacji sportu i instytucjonalnej tego akceptacji. Podjęto dyskusję dotyczącą trafności eksplikacji zjawiska agresji. Od teorii ludzkiej destrukcyjności Ericha Fromma autor przechodzi do jej aplikacji – propozycji przeciwdziałania agresywności z wykorzystaniem środków kultury fizycznej. Otóż „Humanistyczna Teoria Sztuk Walki”, komplementarna wobec koncepcji Fromma, i same umiejętnie nauczane sztuki walki w ich tradycyjnej postaci są drogami przeciwdziałania agresywności i dobrym sposobem profilaktyki przemocy.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
O przemocy i sztukach walki – wywiad z profesorem Wojciechem Cynarskim (światowej sławy mistrzem sztuk walki, naukowcem i pedagogiem)

Walka nie musi kojarzyć się jedynie z brutalnością i przemocą. Może być szlachetną sztuką zwalczania wszelkiego zła, drogą do rozwoju wartościowych cech charakteru, formą skutecznej obrony wielu wartości.

Czasopismo: Edukacja • Terapia • Opieka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika, psychologia