rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Współczesne problemy eksploatacji w melioracjach

W pracy zwrócono uwagę na odpowiednie wykorzystanie urządzeń melioracyjnych, które w Polsce znajdują się na 36% powierzchni użytków rolnych. Skutki melioracji są uwarunkowane poziomem eksploatacji urządzeń, a także poziomem rolniczego użytkowania terenów. W wyniku doskonalenia procesów eksploatacyjnych użytkowania i utrzymania urządzeń melioracyjnych można nie tylko intensyfikować produkcję rolną, lecz także poprawiać jakość środowiska, m.in. przez poprawę jakości wód odpływających ze zmeliorowanych obiektów. W celu poprawy jakości środowiska proponuje się docelowo czterokrotne zwiększenie powierzchni nawadnianej, stosowanie zasobo- i energooszczędnych systemów gospodarowania wodą, zwiększenie dużej i małej retencji wodnej. Zwrócono również uwagę na potrzebę doskonalenia struktur organizacyjnych służb wodno-meliora-cyjnych i zasad finansowania kompleksowej gospodarki zasobami wodnymi w kraju.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena oddziaływania glifosatu na aktywność wybranych enzymów biorących udział w przemianach związków fosforu w glebie lekkiej

Celem pracy była ocena oddziaływania glifosatu na aktywność wybranych enzymów, biorących udział w przemianach związków fosforu w glebie: fosfomonoesterazy kwaśnej, fosfomonoesterazy zasadowej oraz pirofosfatazy nieorganicznej, zarówno w zależności od rodzaju preparatu zawierającego glifosat oraz dawki glifosatu, jak i temperatury inkubacji próbek gleby. Doświadczenie przeprowadzono na próbkach glebowych pobranych z poziomu akumulacyjno-próchniczego gleb rdzawych typowych, o składzie granulometrycznym piasku gliniastego oraz zawartości węgla organicznego 0,87%. Do części ziemistych wprowadzono wodne roztwory preparatów zawierających glifosat: Roundupu 360 SL (zawartość glifosatu w postaci soli izopropyloaminowej – 360 g·dm<sup>-3 </sup>) oraz Roundupu TransEnergy 450 SL (zawartość glifosatu w postaci soli potasowej – 450 g·dm<sup>-3 </sup>). Czynnikami zmiennymi były: ilość wprowadzonego do gleby glifosatu (0, 1, 10, 100 mg·kg<sup>-1</sup>) oraz temperatura inkubacji (przechowywania) próbek: (4, 20 i 30°C). Aktywności badanych enzymów oznaczono spektrofotometrycznie w 1., 7., 14., 28., 56. oraz 112. dniu doświadczenia. Zastosowanie glifosatu spowodowało zmiany aktywności enzymów biorących udział w przemianach związków fosforu glebie, a zaobserwowany efekt zależał zarówno od rodzaju użytego preparatu, dawki herbicydu, temperatury inkubacji, jak i terminu pomiaru. Nie można jednoznacznie wykazać oddziaływania temperatury inkubacji, dawki glifosatu oraz rodzaju preparatu na kierunek zmian aktywności enzymów uczestniczących w metabolizmie związków fosforu w glebie. Najbardziej wrażliwa na obecność glifosatu w glebie okazała się pirofosfataza nieorganiczna, a stwierdzona inhibicja jej średniej aktywności pod wpływem wszystkich dawek glifosatu występowała w temperaturach inkubacji 4 i 30°C.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Pionowa strefowość chemiczna wód podziemnych w rejonie Falent

W latach 1999–2001 w ramach projektu „Inco Copernicus” prowadzono w Falentach prace
doświadczalne nad obiegiem wody oraz biogenów w wodach podziemnych. Przygotowano
bazę pomiarową, obejmującą pełne techniczne wyposażenie na potrzeby opróbowania warstwy
wodonośnej. Wykonywano również pomiary wybranych parametrów meteorologicznych.
Badano wynoszenie substancji chemicznych ze strefy aeracji. Badania hydrogeologiczne
oparte na pomiarach w piezometrach zainstalowanych w systemie „multi-level” oraz w
mikropiezometrach wykazały dużą pionową zmienność składu chemicznego wód w pierwszej
warstwie wodonośnej oraz w pełni potwierdziły konieczność jej pionowego opróbowania.
Stwierdzono, że wraz ze wzrostem głębokości poboru prób zmniejszała się zawartość azotanów,
azotynów, sodu oraz potasu. Wraz z głębokością zwiększało się natomiast stężenie:
krzemionki, żelaza i manganu, a zatem jonów, które pojawiają się w wodzie podziemnej na
skutek długotrwałej interakcji skała–woda podziemna. Badania hydrogeochemiczne oraz badania
izotopowe wód umożliwiły podział warstwy wodonośnej na strefę wód infiltracyjnych,
strefę przejściową oraz strefę wód pochodzących z dalekich systemów krążenia.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ charakterystyk opadowych na parametry hydrogramu odpływu ze zlewni zurbanizowanej 2013

Celem artykułu była ocena wpływu charakterystyk opadowych na parametry hydrogramu odpływu ze zlewni zurbanizowanej, zlokalizowanej na terenie miasta Kielce. Do wyznaczenia hydrogramu odpływu zastosowano model hydrodynamiczny zlewni opracowany w programie SWMM. Do jego kalibracji wykorzystano wyniki badań deszczów i przepływów z lat 2009–2011. W artykule analizowano wpływ rozkładu natężenia opadu I, czasu jego trwania t<sub>d</sub> i prawdopodobieństwa przewyższenia p na parametry hydrogramu odpływu: objętość fali V<sub>c</sub>, przepływ maksymalny podczas kulminacji Q<sub>dmax</sub>, czas przyboru t<sub>p</sub>, współczynnik asymetrii rozkładu objętości ω. Wysokość opadu określono wzorem Bogdanowicz i Stachy’ego. W badaniach uwzględniono przebieg natężenia opadów opisanych rozkładem opracowanym przez SCS (ang. Soil Conservation Service) typ I, II, III, IV. Wykonane obliczenia wykazały, że wydłużenie czasu trwania deszczu powoduje zwiększenie objętości i wartości parametru kształtu fali odpływu ω, a także wydłużenie czasu przyboru (za wyjątkiem opadu opisanego rozkładem typu I o p = 50%).

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Maksymalne roczne sumy dobowe opadów o określonym prawdopodobieństwie przewyższenia na obszarze środkowej Polski na podstawie danych z wielolecia 1966–2010

Celem pracy było określenie wartości wybranych kwantyli rozkładu prawdopodobieństwa maksymalnych rocznych sum dobowych opadu i ich zmienności na obszarze środkowej Polski. Wykorzystano aktualne dane pomiarowe pochodzące z 29 stacji pomiarowych, obejmujące wielolecie 1966–2010. Przyjęto, że własności losowe maksymalnych rocznych dobowych sum opadów mogą być odwzorowane przez cztery typy rozkładów prawdopodobieństwa: Weibulla, log-gamma, gamma i log-normalny. Estymację parametrów rozkładów prawdopodobieństwa przeprowadzono metodą największej wiarygodności. Stosując kryterium Akaike, wybrano – oddzielnie dla każdej stacji – najlepiej dopasowany rozkład. Wyniki przedstawiono w postaci zestawienia tabelarycznego maksymalnych rocznych sum opadów dobowych o prawdopodobieństwie przewyższenia p = 1%, p = 10%, p = 50% dla analizowanych stacji pluwiometrycznych oraz graficznie – w postaci powierzchni pól opadu i map z izohietami wyznaczonymi dla powyższych prawdopodobieństw. Do opracowania obszarowego rozkładu wysokości opadów zastosowano zmodyfikowaną metodę interpolacyjną Sheparda. Największą obszarową zmiennością charakteryzowały się maksymalne opady dobowe o prawdopodobieństwie przewyższenia p = 1%, których sumy zmieniały się od 60,2 do 106,8 mm.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ poziomu zwierciadła wody gruntowej oraz warunków roku badań na wielkość ewapotranspiracji wierzby wiciowej (Salix viminalis L.) w świetle badań lizymetrycznych

Badano w latach 2009–2012 zależność między ewapotranspiracją wierzby wiciowej (Salix viminalis L.) a głębokością zwierciadła wody gruntowej na stacji lizymetrycznej w Falentach na czarnej ziemi zdegradowanej. Zwierciadło wody w lizymetrach w sezonie wegetacyjnym IV–X utrzymywano na stałym poziomie 30, 100 i 170 cm poniżej powierzchni gruntu. Corocznie stosowano takie same dawki nawożenia, jak w otoczeniu, tj. 50 kg N∙ha<sup>-1</sup>, 30 kg P<sub>2</sub>O<sub>5</sub>∙ha<sup>-1</sup> i 70 kg K<sub>2</sub>O∙ha<sup>-1</sup>. W lizymetrach mierzono wilgotność gleby, różnicę między warstwą wody dolanej i odlanej do podtrzymania stałego poziomu zwierciadła wody w lizymetrze oraz wysokość opadu atmosferycznego. Z równania bilansu wody obliczono wysokość ewapotranspiracji uprawy w okresach dekadowych. Badania wykazały, że na ewapotranspirację miały istotny wpływ wszystkie analizowane czynniki, tzn. głębokość zwierciadła wody gruntowej oraz warunki roku (na poziomie α = 0,05). W warunkach położenia zwierciadła wody gruntowej na głębokości 30 cm (wariant A) stwierdzono istotnie mniejszą ewapotranspirację w porównaniu z pozostałymi wariantami (B –100 cm i C – 170 cm). Nie wykazano istotnej różnicy miedzy wariantami poziomu zwierciadła wody gruntowej 100 i 170 cm. Badania wykazały, że w całym okresie badawczym miało miejsce coroczne zmniejszanie zużycia wody wierzby wiciowej w procesie ewapotranspiracji. Prawdopodobnie jednym z czynników mających wpływ na zmniejszenie corocznych wielkości ewapotranspiracji wierzby, poza czynnikami meteorologicznymi, jest wiek rośliny.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Jakość wód Raszynki i jej dopływów

Artykuł zawiera omówienie wyników analiz chemicznych prób wody Raszynki i jej dopływów wykonanych w latach 1992–1999. Badania wskazują na wzrost zanieczyszczeń wody wraz z biegiem rzeki. Jej jakość można w dużym stopniu poprawić przez oczyszczenie wód dopływających z aglomeracji raszyńskiej i z terenu Warszawy.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zróżnicowane użytkowanie łąki a jakość wód gruntowych

Celem pracy była ocena jakości wód gruntowych spod łąki o zróżnicowanym, produkcyjnym i nieprodukcyjnym użytkowaniu. Badania prowadzono na wieloletnim doświadczeniu łąkowym, usytuowanym na czarnej ziemi zdegradowanej o składzie granulometrycznym piasku gliniastego mocnego, w miejscowości Janki w woj. mazowieckim. W latach 1981–2010 doświadczenie było użytkowane produkcyjnie, a od 2011 r. – nieprodukcyjnie. Produkcyjne użytkowanie łąki polegało na mineralnym nawożeniu zróżnicowanymi dawkami azotu (120 i 240 kg N·ha<sup>-1 </sup>) w formie saletry amonowej i wapniowej oraz zbieraniu runi łąkowej w trzech pokosach w ciągu sezonu wegetacyjnego. Użytkowanie nieprodukcyjne polegało na jednorazowym koszeniu runi, zgodnie z zaleceniami pakietu rolnośrodowiskowego dla łąk ekstensywnych. Skoszoną roślinność łąkową usuwano z połowy obiektów, a na drugiej połowie ją pozostawiano. Wykazano, że nieprodukcyjne użytkowanie łąki przyczyniło się do poprawy jakości wód gruntowych, zwłaszcza do zmniejszenia w nich stężenia: N-NO<sub>3</sub>, P-PO<sub>4</sub> i Ca. Bez względu na sposób użytkowania łąki stężenie potasu w wodach gruntowych było małe, co może świadczyć o znacznej pojemności kompleksu sorpcyjnego gleby.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Właściwości kwasów huminowych gleb czarnoziemnych występujących w rejonie Kłodzka

Celem przeprowadzonych badań była charakterystyka właściwości fizykochemicznych oraz składu ilościowego i jakościowego związków próchnicznych gleb występujących w rejonie Kłodzka, a zaliczanych obecnie do czarnych ziem. Warunki fizjograficzne na tym obszarze nie wskazują na możliwość przebiegu procesu bagiennego, który warunkuje powstawanie czarnych ziem. Na podstawie badań terenowych i wyników analiz należy stwierdzić, że gleby te wykazują wiele cech wspólnych z glebami czarnoziemnymi Płaskowyżu Głubczyckiego. Potwierdza to analiza ilościowa składu frakcyjnego związków próchnicznych, jak również przeprowadzone analizy fizykochemiczne kwasów huminowych.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Dynamika występowania niżówek w rzekach górskich i wyżynnych na przykładzie Wisłoki i górnego Wieprza. Cz. 1. Sezonowość

Celem niniejszej pracy jest charakterystyka sezonowości niżówek występujących w rzekach mających zlewnie o różnych warunkach obiegu wody oraz wskazanie okresów o najwyższym stopniu zagrożenia wystąpieniem niżówki. W pracy wykorzystano wartości dobowe przepływów z okresu 01.11.1983–31.10.2013, udostępnione przez IMGW dla 7 przekrojów wodowskazowych umieszczonych na rzekach o charakterze górskim – Wisłoka i jej dopływy oraz 6 przekrojów położonych na rzekach o charakterze wyżynnym w zlewni górnego Wieprza. Do identyfikacji okresów niżówkowych wykorzystano metodę PUT (ang. Peak Under Threshold) z przepływem granicznym wynoszącym Q<sub>70%</sub>. W celu przedstawienia dynamiki sezonowej zastosowano miary sezonowości Markhama oraz analizę współczynników autokorelacji ACF z przesunięciem od 1 do 24 miesięcy. Na podstawie analizy stwierdzono przewagę niżówek w sezonie letnim. Rozkład zjawiska w ciągu roku był zorientowany sezonowo w rzekach górskich, gdzie niżówki kumulowały się głównie w drugiej połowie sezonu letniego. W rzekach wyżynnych rozkład objętości niżówek w ciągu roku był nieco bardziej wyrównany. Zarówno w przypadku rzek górskich, jak i wyżynnych zaobserwowano występowanie dwóch okresów z mniejszą liczbą niżówek (okres wiosenny – przełom marca i kwietnia oraz jesienny – październik–listopad). Zaobserwowano również większą liczbę niżówek w sezonie zimowym na obszarze wyżynnym w rzekach mających zlewnie o większej lesistości, jak też w rzekach górskich mających zlewnie o mniejszej lesistości. Analiza autokorelacji świadczy o występowaniu wyraźnych cyklów półrocznych i rocznych w kształtowania się niżówek.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ wieloletniego stosowania ścieków komunalnych na wybrane właściwości gleb pól irygacyjnych

W pracy analizowano wpływ czasu i częstości nawadniania gleb ściekami miejskimi na ich wybrane właściwości fizyczne, fizykochemiczne i chemiczne, ze szczególnym uwzględnieniem ilościowych i jakościowych zmian związków próchnicznych. Obiektem badań były gleby pól irygacyjnych wielkiej aglomeracji miejskiej. Przeprowadzone badania wykazały, że irygacja gleb ściekami miejskimi przyczyniła się do zwiększenia zawartości materii organicznej oraz składników biogennych. Zaobserwowano także wyraźną kumulację związków lipidowych i zwiększenie udziału kwasów huminowych w glebach nawadnianych najczęściej. Stwierdzono również, że częsta irygacja ściekami miejskimi gleb lekkich może przyczynić się do degradacji środowiska.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Skład mineralny frakcji iłu koloidalnego poziomu orno-próchnicznego w czarnych ziemiach wrocławskich

Badaniami objęto czarne ziemie właściwe, zbrunatniałe, wyługowane i zdegradowane zlokalizowane na południe od Wrocławia na nizinnym wododziale rzek Ślęża i Oława. Jest to rejon intensywnej gospodarki rolniczej południowo-zachodniej Polski. Celem prowadzonych badań było określenie składu jakościowego frakcji koloidalnej czarnych ziem wrocławskich, zróżnicowanych pod względem uziarnienia, właściwości powietrzno-wodnych i fizykochemicznych. Analiza składu mineralnego frakcji koloidalnej w poziomach orno-próchnicznych wykazała, że dominującym minerałem we frakcji ilastej jest illit. Stwierdzono również znaczące ilości minerałów mieszanopakietowych typu illit-smektyt oraz smektyt-illit o zróżnicowanej zawartości pakietów smektytowych. Skład jakościowy minerałów ilastych w badanych glebach został uwarunkowany procesami glebotwórczymi, właściwościami powietrzno-wodnymi oraz prowadzonymi zabiegami agrotechnicznymi. Na podstawie składu jakościowego frakcji koloidalnej analizowanej w poziomach Ap nie można jednoznacznie stwierdzić istotnych różnic między poszczególnymi podtypami.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zasobność w fosfor gleb i użyków zielonych doliny Liwca na Wysoczyźnie Siedleckiej

W pracy przedstawiono wyniki badań zawartości fosforu ogólnego oraz oznaczonego w wyciągu glebowym, ekstrahowanym 0,5 mol·dm-³ HCl (fosfor rozpuszczalny), w poziomach genetycznych 33 gleb (hydrogenicznych i napływowych) trwałych użytków zielonych, zlokalizowanych w dolinie rzeki Liwiec na Wysoczyźnie Siedleckiej. Stwierdzono zróżnicowanie fizykochemicznych i chemicznych właściwości poszczególnych typów i poziomów genetycznych badanych gleb, w tym zawartości fosforu ogólnego i rozpuszczalnego. Najbardziej zasobne w fosfor ogólny były poziomy genetyczne z morfologicznie wyróżnioną akumulacją żelaza. Ilość i udział rozpuszczalnych form fosforu zależały głównie od ogólnej zawartości fosforu w badanych glebach. Proces murszenia istotnie przyczynił się do zwiększenia zawartości fosforu ogólnego i rozpuszczalnego w masie gleby. Materiał glebowy z poziomów obejmujących rizosferę w większości przypadków zawierał dużo i bardzo dużo fosforu rozpuszczalnego.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Rola oczyszczalni hydrobotanicznych w oczyszczaniu ścieków z terenów wiejskich

Celem badań była ocena skuteczności oczyszczania ścieków bytowo-gospodarczych w małej przydomowej oczyszczalni wierzbowej oraz doczyszczania ścieków w gminnej, mechaniczno-biologicznej oczyszczalni z filtrem piaskowo-trzcinowym. Próbki ścieków do badań pobierano w okresie od maja do grudnia 2007 r. Liczebność bakterii heterotroficznych zdolnych do wzrostu w temperaturze 22°C (jtk 22°C) i 37°C (jtk 37°C) oznaczano metodą płytek lanych zgodnie z normą PN-ISO 6222. Liczebność bakterii z grupy coli (TC) oraz bakterii termotolerancyjnych (fekalnych) z grupy coli (FC) oznaczano metodą fermentacyjną probówkową zgodnie z PN-75/C-04615/05 i PN-77/C-04615/07. Liczebność paciorkowców kałowych [FS] badano metodą filtrów membranowych zgodnie z PN-82/C-04615/25 na podłożu Slanetza-Bertleya. Wykazano znaczne zmniejszenie liczebności większości badanych grup bakterii w trakcie oczyszczania ścieków metodą hydrobotaniczną. W najmniejszym stopniu zmniejszyła się liczebność paciorkowców kałowych.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Flora nasypu nieużytkowanej linii kolejowej w okolicach Sokołowa Podlaskiego

Celem pracy jest charakterystyka flory nasypu nieużytkowanej linii kolejowej w okolicach Sokołowa Podlaskiego. Badania przeprowadzono w latach 2005-2006 i 2007-2008. Wykonano 180 zdjęć fitosocjologicznych metodą Brauna-Blanqueta na trzech odcinkach badawczych. Określono przynależność fitosocjologiczną występujących gatunków roślin wg MATUSZKIEWICZA [2001]. Rozpoznane gatunki pogrupowano wg form życiowych RAUNKIAERA [1934]. Dominują gatunki synantropijne z klasy Artemisietea vulgaris. Rozpoznano pięć form życiowych roślin, tj. hemikryptofity, geofity, chamefity, terofity i fanerofity. Ekosystemy przyległe do terenu badań mają wpływ na skład gatunkowy roślin nieczynnych torów kolejowych, co potwierdzają uzyskane wyniki badań.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Polskie gospodarstwa rolne w warunkach kryzysu

W opracowaniu przeprowadzono dwie analizy, dotyczące sytuacji dochodowej i możliwości reprodukcji majątku trwałego większych towarowych gospodarstw rolnych, będących w posiadaniu osób fizycznych w sytuacji przedłużania się do 2013 r. światowego kryzysu gospodarczego. Jedna z nich polegała na porównaniu przyszłych dokonań gospodarstw o wielkości 8-16 ESU i różniących się strukturą produkcji, druga natomiast - na porównaniu przyszłych dokonań gospodarstw o tej samej strukturze produkcji, ale różniących się wielkością (8-16 i 40-100 ESU). Do osiągnięcia wyznaczonego celu wykorzystano metody modelowe. Posłużono się metodami programowania liniowego i planowania programu. Zauważono m.in., że sytuacja dochodowa gospodarstw o wielkości 8-16 ESU będzie w 2013 r. gorsza niż np. w 2005 r. Gospodarstwa o wielkości 40-100 ESU zapewnią natomiast "opłatę pracy własnej" co najmniej na poziomie parytetowym i będą dysponować środkami własnymi na inwestycje ponad poziom wyznaczony reprodukcją prostą majątku trwałego.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Specyfika sposobów gospodarowania w ekologicznym systemie produkcji w regionie pomorskim

W 2013 r. w 72 wylosowanych gospodarstwach rolnych, prowadzących produkcję rolną w systemie ekologicznym, przeprowadzono badania ankietowe metodą wywiadu bezpośredniego. Gospodarstwa były zlokalizowane w powiecie choszczeńskim w województwie zachodniopomorskim (36 gospodarstw) oraz w powiecie bytowskim w województwie pomorskim (36 gospodarstw). Badane gospodarstwa podzielono na 4 grupy obszarowe: I – do 10 ha, II – 10,01–20,00 ha, III – 20,01–50,00 ha, IV – >50,00 ha. Określono wielkość gospodarstw oraz strukturę użytków rolnych w rozbiciu na grunty orne, sady oraz trwałe użytki zielone. Przeanalizowano strukturę upraw na gruntach ornych, biorąc pod uwagę zarówno ekologiczny system produkcji, jak i dopuszczalny przez prawo równoległy system konwencjonalny. Przedmiotem analizy była również produkcja zwierzęca w badanych gospodarstwach oraz stosowane w nich nawożenie i wapnowanie ekologicznych użytków rolnych (UR), a także sprzedaż produktów z gospodarstw ekologicznych pod kątem ich statusu (produkt ekologiczny czy konwencjonalny). Stwierdzono znaczne zróżnicowanie sposobów gospodarowania w badanych gospodarstwach oraz regionalne zróżnicowanie udziału TUZ w strukturze UR oraz struktury upraw na GO. Wykazano regionalne tendencje do upraszczania produkcji na GO, zróżnicowanie nawożenia, niski stan pogłowia zwierząt, całkowity brak produkcji zwierzęcej w systemie ekologicznym oraz brak sprzedaży produktów rolnych ze statusem ekologicznym.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ spiętrzenia Odry stopniem Brzeg Dolny na przyległe prawobrzeżne tereny w rejonie Rakowa

Oddanie do użytku w 1958 r. stopnia Brzeg Dolny, piętrzącego wody Odry, spowodowało podniesienie stanów wód podziemnych na terenach przyległych do Odry powyżej stopnia. Zaprojektowany i zrealizowany system odwadniający rejon wsi Raków, w skład którego wchodziły przepompownia Uraz oraz kanał odprowadzający wody Ślęganiny do przepompowni, okazał się niewystarczający, a część terenów w rejonie Rakowa jest podtopiona i wyłączona z rolniczego użytkowania. W pracy badano wpływ spiętrzenia Odry oraz stanów wody Ślęganiny na poziom wód podziemnych. Zaproponowano system odwadniający, umożliwiający wykorzystanie terenów obecnie podtapianych. W badaniach zastosowano model matematyczny, bazujący na równaniu Boussinesqa.

Czasopismo: Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka