rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Jak jeździć na nartach. Autobiografizm w przestrzeni literacko-naukowej Kacpra Bartczaka

W pierwszej części artykułu omówiono specyfikę twórczości Kacpra Bartczaka, wynikającą ze współzależności między działalnościami poetycką, literaturoznawczą oraz translatorską. Jednocześnie zasygnalizowane zostają powody braku zainteresowania krytyki kwestią autobiografizmu u tego twórcy. Druga część, skupiona na analizie porównawczej dwóch wersji fragmentu eseju Zamiast wstępu. Prawo wiersza oraz wiersza W miłości mam wstęp do organizmu ojca z tomu Naworadiowa (2019), pokazuje, że celem włączania przez Bartczaka materiału autobiograficznego do tekstów nie jest wskazanie na biograficzną podszewkę tej twórczości, lecz umożliwienie odmiennego kontaktu z własną biografią, pozwalającego wypracować nowe techniki czy formy pisania.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
„Mówiący po hebrajsku”. Autobiografizm George’a Steinera

Tekst stanowi próbę przedstawienia (krypto)autobiograficznych fragmentów w twórczości George’a Steinera. Oparty jest na założeniu, że pochodzenie i doświadczenia intelektualisty silnie, choć niejawnie, rzutowały na jego działalność naukową. Co za tym idzie, w tekście zostają prześledzone wątki z życia Steinera rezonujące w jego rozstrzygnięciach literaturoznawczych oraz filozoficznych.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Origami z paru wzmianek. Przyczynek do analizy autobiografizmu Stefana Żółkiewskiego

Artykuł poświęcony jest autobiografizmowi w pismach Stefana Żółkiewskiego. Z uwagi na brak autobiografii w sensie ścisłym, autor tekstu decyduje się na analizę materiałów archiwalnych, przedmów i wywiadów, które spełniają warunek paktu autobiograficznego Lejeune’a. Analiza skupia się, w zgodzie z tytułową metaforą, na załamaniach widocznych w materiale, by zwrócić uwagę na warunki, w których pojawia się silna konstrukcja własnego „ja” w tekście. Autor stara się wykazać, że cechą konstytutywną autobiografizmu w pisarstwie Żółkiewskiego jest silne ukontekstowienie w biografiach środowiskowych.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Trans-krypcje. Subwersywna gra z transmemuarem Paula B. Preciady, Susan Faludi i Maggie Nelson

W artykule przybliżona została kolejna, po autofikcjach i autoreportażach, życiopisarska strategia – autoteoria. Definiowana jako połączenie autobiograficznych zapisków z piśmiennictwem naukowym lub filozoficznym, może przybierać formę memuaru z przypisami. Autorka przedstawia założenia autoteorii na przykładzie Testo ćpuna Paula B. Preciady, Argonautów Maggie Nelson oraz W ciemni Susan Faludi, pokazując, że mają one potencjał subwersywny – w tym wypadku jest to gatunkowa subwersja transmemuaru. Nawiązując do zaproponowanej przez Małgorzatę Czermińską koncepcji „trójkąta autobiograficznego”, autorka stawia tezę, że sytuują się one w obszarze wyzwania.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Dlaczego (auto)biografie? Literatura dokumentu osobistego kiedyś i dziś

Niniejszy tekst jest przeglądem sposobów definiowania autobiografii i biografii oraz ukazywania specyfiki każdego z gatunków pisarstwa osobistego. Owe przypomnienia służą wskazaniu punktów stycznych, a także eksponowaniu wzajemnych zależności pomiędzy pokrewnymi tekstami. Teorie (auto)biograficzne, np. Małgorzaty Czermińskiej, Phillipe’a Lejeune’a, Georga Mischa, połączone z teoretycznymi ujęciami biografii Jerzego Jarniewicza, Lucyny Marzec, Michała Pawła Markowskiego, uzupełnione o komponent genderowy, niepomijające również specyfiki listów jako gatunku mocniej związanego z autobiograficznością niż biograficznością, posłużyły do wskazania powodów stałej atrakcyjności literatury dokumentu osobistego. Ponadto, dzięki uwzględnieniu narracyjnych teorii tożsamości, spróbowano scharakteryzować możliwe konstrukcje podmiotu (auto)biograficznego. Tekst jest fragmentem wykładu inauguracyjnego wygłoszonego podczas otwarcia Pracowni Badań Biografii i Autobiografii na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Co warto widzieć na pierwszy rzut oka? Zarys praktyki dydaktycznej Franciszki Themerson w latach 1963–1968

W artykule zarysowuję pięcioletni okres w życiu Franciszki Themerson, w którym awangardystka była wykładowczynią dwóch uczelni wyższych w Wielkiej Brytanii: Wimbledon School of Art (1963–1968) oraz Bath Academy of Art (1967–1968). Opisuję praktykę dydaktyczną malarki, skupiając uwagę na analizie materialnego efektu tych działań w postaci jednego z wydań czasopisma „It’s”. Przybliżenie eksperymentu edytorskiego zrealizowanego przez studentów pod kierunkiem plastyczki ma na celu ukazanie relacji pomiędzy praktykami: artystyczną, wydawniczą i dydaktyczną Themerson.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Autopatografia jako przestrzeń „spotkania troski”. O realizacji postulatów medycyny narracyjnej w Mięchu Anety Żukowskiej

Niniejszy tekst dotyczy autopatografii jako upodmiatawiającej praktyki, która – zgodnie z rozpoznaniami Arthura Franka o przejściu od nowoczesnego do ponowoczesnego doświadczenia choroby – pozwala pacjentom przejąć kontrolę nad narracją o własnym doświadczeniu. Opowieści chorych jawią się nie tylko jako artykulacja negatywnego doświadczenia maladycznego, lecz również jako przestrzeń nawiązywania dialogu między pacjentem a lekarzem. W artykule zostają przywołane autopatografie Anatole’a Broyarda oraz Anety Żukowskiej jako teksty, w których potrzeba takiego dialogu zostaje zasygnalizowana oraz spełniona. Książka Żukowskiej jest analizowana jako przykład realizacji sformułowanych przez Ritę Charon postulatów medycyny narracyjnej oraz zaproponowanej przez Sarah L. Jain polityki elegijnej, które to koncepcje niosą potencjał zreformowania systemu opieki medycznej oraz detabuizacji doświadczenia maladycznego.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
„Ustawiania” odbioru dzieła na przykładzie wybranych prezentacji niemieckiego wydania powieści Artura Daniela Liskowackiego

Celem artykułu jest omówienie wybranych prezentacji niemieckojęzycznego przekładu powieści Artura Daniela Liskowackiego. W szkicu przeanalizowano wydawnicze strategie przedstawiania utworu w Niemczech oraz przeanalizowano opinię o powieści ukazaną w magazynie internetowym poświęconym książkom publikowanym w niemieckim kręgu językowym. Zaproponowano również wprowadzenie określeń precyzujących role współtwórców życia literackiego, którzy mają wpływ na opinię czytelników o utworze literackim. Omówiono wybrane działania „ustawiaczy” niemieckiego tłumaczenia Eine kleine oraz zasygnalizowano różnice w niemieckim i polskim „ustawianiu” powieści w przestrzeni medialnej.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: literaturoznawstwo
Diagnostyka molekularna w biologii i medycynie

W ostatnim dziesięcioleciu rozwój i wdrożenie technik molekularnych zrewolucjonizowało diagnostykę i monitorowanie chorób człowieka. Techniki badań kwasów nukleinowych, takie jak genotypowanie DNA mikroorganizmów, analiza polimorfizmu fragmentów restrykcyjnych (RFLP) i reakcja łańcuchowa polimerazy (PCR) przyczyniają się do stałego postępu w laboratoriach diagnostyki medycznej. Analiza sekwencji amplifikowanych fragmentów DNA umożliwia lepszą identyfikację patogenów, wykrywanie zmutowanych genów a także prognozowanie określonych chorób.

Czasopismo: Wiadomości Parazytologiczne
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki biologiczne
Intymna historia humanistyki

Autor przedstawia źródła przeciwstawiania pisarstwa naukowego pisarstwu autobiograficznemu i literackiemu. Przywołując wybrane przykłady współczesnych autobiografii polskich uczonych, zarysowuje projekt intymnej historii humanistyki oparty na równouprawnieniu tekstów autobiograficznych w rozpatrywaniu dorobku naukowców. Podstawowym celem tego projektu jest uzupełnienie historii humanistyki o osobistą perspektywę badaczek i badaczy.

Czasopismo: Autobiografia Literatura Kultura Media
Dziedziny: nauki społeczne, nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach, literaturoznawstwo
Oczekiwania nauczycieli i rodziców  wobec nauczyciela edukacji wczesnoszkolnej

Zaprezentowany artykuł porusza problematykę oczekiwań nauczycieli i rodziców wobec nauczyciela edukacji wczesnoszkolnej. Ze względu na fakt, iż nauczyciel klas
I–III odgrywa jedną z ważniejszych ról w procesie dydaktyczno-wychowawczo-opiekuńczym oczekiwania wobec niego są wysokie. Artykuł ma charakter teoretyczno-
-badawczy. Wyniki badań przeprowadzonych wśród 43 nauczycieli i 54 rodziców wskazują na znaczne rozbieżności w oczekiwaniach obu tych grup wobec nauczyciela.
Dla rodziców istotnymi cechami nauczyciela są: wykształcenie, przyjazne nastawienie do ucznia. Dla nauczycieli: stanowczość i konsekwencja oraz stosunek do wykonywanych obowiązków.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
(Nie)sprawiedliwe narzędzia – pisanie bluszczowe

W tekście przedstawiono autoetnograficzną reakcję na wyniki ankiety, w której pytano nauczycieli akademickich o poczucie sprawiedliwości dotyczące narzędzi
zaproponowanych przez uczelnie podczas epidemii COVID-19. Analiza 118 odpowiedzi oraz ich uzasadnień wskazuje, że dla 77% z nich narzędzia zaproponowane
podczas pandemii COVID-19 są sprawiedliwe, a dla 23% niesprawiedliwe. Ponadto respondenci kwestionowali zasadność pytania o sprawiedliwość w odniesieniu do
cyfrowych narzędzi. Powyższe wyniki stanowią na gruncie autoetnografii katalizator refleksji dotyczących wyobrażeń autora o podejmowanym temacie badań i relacji
ludzi ze sztuczną inteligencją (AI). W wyniku przeprowadzonej analizy postulowane jest posługiwanie się dychotomią: „sprawiedliwe/niesprawiedliwe” względem narzędzi cyfrowych używanych podczas kształcenia.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Na styku animal studies i nauk o wychowaniu

Celem artykułu jest określenie wspólnej perspektywy w obszarze animal studies i nauk o wychowaniu. Tematyka wzajemnych relacji człowieka z innymi formami
życia występującymi na naszej planecie jest niezwykle wartościowa dla namysłu pedagogicznego, w ramach którego nadal występuje pewnego rodzaju niedosyt na
poziomie merytorycznym i etycznym. Dzieje się tak, ponieważ świat przyrodniczy, a w nim zwierzęta, przedstawiany jest zazwyczaj w ramach antropocentrycznej
perspektywy, jako mniej znaczący, gorszy, nieistotny, przede wszystkim zależny od znaczeń, jakie nadają mu ludzie. Poszukiwanie wspólnego styku animal studies i pedagogiki ma na celu zaakcentowanie kontekstu empatii, kategorii wspólnotowości oraz problematyki wzajemnej współzależności. Styk ten przyjmuje formę konkretnej
propozycji etycznej, której bazą jest założenie równości wszystkich bytów w perspektywie życia. W artykule przedstawione zostały najważniejsze koncepcje, definicje,
rozwiązania oraz dyskusje tworzące ramy teoretyczne zarówno dla pedagogiki, jak i animal studies. Ponadto ukazano możliwość poszerzenia tych dwóch dyscyplin
naukowych o zagadnienia związane z posthumanizmem oraz humanitaryzmem międzygatunkowym.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Doświadczenia emancypacyjne nauczycielek wiejskich  w perspektywie filozofii egzystencjalnej  Simone de Beauvoir

W artykule prezentuję wyniki badań, których celem było poznanie doświadczeń emancypacyjnych nauczycielek pracujących w wiejskich szkołach podstawowych, aby
przeanalizować, zinterpretować i wyjaśnić źródła opresji i sposoby jej pokonywania lub osłabiania, a w efekcie wspieranie tej grupy zawodowej w osiąganiu autonomii
w poszczególnych wymiarach jej egzystencji. Perspektywę teoretyczną przeprowadzonych badań stanowiły przede wszystkim egzystencjalne tezy Simone de Beauvoir zawarte w rozprawie Druga płeć oraz The Ethics of Ambiguity, a także w jej powieściach, esejach i pamiętnikach. Badania, przeprowadzone przy użyciu metody wywiadu narracyjnego Fritza Schützego, wykazały, że na doświadczaną w polu ekonomicznym, społeczno-kulturowym, historycznym oraz osobistym opresję uczestniczki reagują w sposób niejednoznaczny: godzą się na opresję w określonych obszarach, w innych natomiast walczą o osiąganie nowych praw i pól wolności, przyczyniając się do swojego podmiotowego wyzwolenia, a także emancypacji poprzez edukację uczniów i uczennic.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Mechanizm systematyzujący i hipersystematyzujący  osób z autystycznego spektrum w teorii wynalazczości  „jeżeli-i-to” Simona Barona-Cohena  – konteksty edukacyjne

Treść artykułu jest oparta na najnowszej teorii ludzkiej wynalazczości, autorstwa Simona Barona-Cohena (2021). Autor jest przekonany, że osoby ze spektrum autyzmu
posiadają wyspecjalizowane, systematyzujące umysły. Nadaje im nazwę „urodzeni poszukiwacze wzorów”. Tworzą oni fundament dla ludzkiej cywilizacji, wykazując
się „umiłowaniem logiki” (Baron-Cohen, 2021, s. 15). Precyzja i skłonność do klasyfikowania u takich osób wynika z potrzeby zrozumienia otaczającej rzeczywistości
w procesie odmiennej preferencji do uczenia się. Badacz przeformułował sposób rozumienia autystycznego spektrum w naukach społecznych i humanistycznych, osadzając go w koncepcji neuroróżnorodności. Simon Baron-Cohen zainicjował debatę nad zmianą sposobu myślenia jako elementu przejścia z medyczno-diagnostycznego rozumienia autystycznego spektrum, jako zaburzenia, niepełnosprawności na rzecz wyspecjalizowanej wyjątkowości w sposobie interpretacji rzeczywistości, dostrzegalnej u osób ze spektrum autyzmu.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wokół uniwersyteckich kół naukowych  – przegląd pojęć i możliwości

Celem tekstu jest przedstawienie refleksji dotyczącej udziału kół naukowych w uniwersyteckiej rzeczywistości, ze szczególnym uwzględnieniem współpracy ze środowiskiem lokalnym oraz współpracy międzyinstytucjonalnej na różnych poziomach. Artykuł ma charakter przeglądowy, sygnalizujący zagadnienia, które warto pogłębić w kolejnych analizach. Po wskazaniu na uniwersytecką misję podkreślona zostaje rola kół naukowych. Stanowią one bowiem ważną przestrzeń rozwoju nie tylko dla studentek i studentów, ale także dla samej uczelni i społeczności lokalnej.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
McLuhan, cyborgi i trzecie ucho Stelarca. Opowieść o (nie)doskonałym ciele i potrzebie, by usłyszeć więcej

Celem artykułu jest przedstawienie przedłużeń ciała służących wzmocnieniu słuchu, a tym samym zwiększenia zakresu słyszenia. Koncepcja ta wydaje się nam interesującym przykładem tego, w jaki sposób, dzięki różnym urządzeniom technicznym, przekształcane jest ludzkie ciało tak, by wzmocnić lub „naprawić” jego funkcje. Punktem wyjścia naszych rozważań jest teoria mediów Marshalla McLuhana, a zwłaszcza jego koncepcja przedłużeń ciała. Jako przykłady takich działań chcemy przedstawić artystyczne projekty Stelarca i Neila Harbissona, które wkraczając śmiało na pole medycyny i inżynierii, poszerzają znaczenie tego, co rozumiemy przez przedłużenie zmysłu słuchu.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Socjologiczne i psychologiczne aspekty funkcjonowania zespołów rockowych

Powiedzieć, że zespół muzyczny to grupa wykonawców wspólnie grających muzykę to nie powiedzieć nic. Tak jak poszukiwacze skarbów, gdzie jeden zna miejsce, drugi wie jak założyć szalunki, a trzeci umie ocenić i odróżnić minerały od kamieni szlachetnych, tak w grupie muzycznej każdy jest inny i niezbędny zarazem. Od ich wzajemnych relacji, uczuć, myśli, słów i możliwości zależy, czy skarb zostanie odnaleziony, jakie ofiary poniosą po drodze i czy ich własne ego nie przerośnie ich samych. Jeżeli wszystko pójdzie dobrze, to złota muzyka pozostanie po nich na wiele lat, a może nawet pójść w pokolenia. Tylko pytanie, jak nie zerwać więzi? Jak pozostać sobą? Jak się nie zagubić i jak odnaleźć…?

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
O spotkaniu czułego odbiorcy z czułym narratorem, czyli opowieść o książce Czuły narrator Olgi Tokarczuk

Narracja tego tekstu skoncentrowana jest wokół opisu wrażeń, przeżyć i refleksji płynących z lektury książki Czuły narrator Olgi Tokarczuk. Książka ta nie jest zwykłym tekstem literackim, jest swoistym zapisem artystycznego credo pisarki, a jednocześnie manifestem głoszącym pewne potrzebne i rewolucyjne zarazem idee, skłaniające nie tylko do głębszych rozważań nad losem człowieka i świata, ale i prowokujących do działań w celu ich urzeczywistnienia. Stąd i tekst nie przybiera postaci klasycznej recenzji, a jest raczej opowieścią o spotkaniu czułej odbiorczyni z czułą narracją
prowadzoną przez autorkę książki. W opisie relacji z tego spotkania podjęte zostały wątki mi najbliższe (wybrane i najważniejsze), które wciąż rezonują u mnie jako zaangażowanej czytelniczki

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Jak tworzyć historie/idee, obok których nie będzie można przejść obojętnie?

Celem tekstu jest prezentacja głównych wątków i idei zawartych w książce Przyczepne historie. Dlaczego niektóre treści przykuwają uwagę, a inne zostają zapomniane, które mogą być pomocne przy konstruowaniu badań naukowych oraz pisaniu tekstów – raportów z badań czy esejów naukowych.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Anim(al)izacja i pedagogie Bestii. Pedagogika krytyczna w 2050 roku

Tekst stanowi zapis, jaki odnalazł autor podczas wyprawy w przyszłość. Została ona zainspirowana konferencją dotyczącą edukacji w 2050 roku. Wykorzystując tajemne techniki nie-nauki udało się przeniknąć do świata, którego nie ma. Sam autor niewiele z tej podróży pamięta. Pozostały tylko porwane obrazy i ten kawałek papieru ze spisaną przez kogoś opowieścią. Dlaczego akurat ten fragment się ostał nie wiadomo. Tak samo jak nie wiadomo, jaka ręka go spisała. Mogłaby być to ręka samego autora. Ale nie jest on pewien. W każdym razie przepisał to, co zostało, dodał kilka przypisów. Zapytany o cel, jaki mu przyświecał odpowiada, że chodziło, by wypowiedzieć coś na konferencji. Poza tym, traktuje ten tekst jako interwencje. Po coś go zabrał. Tam, gdzie był. A może nawet spisał/zapisał/napisał. Myśli, że może być to wiadomość z przyszłości, która nie nadejdzie.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Opowieść o tym, jak się stałem politycznym aktywistą

Zamierzam opowiedzieć o tym, w jaki sposób stałem się politycznym aktywistą. Co spowodowało, że wyszedłem na ulicę, a więc naruszyłem pewne taboo: zaangażowania politycznego? Stawiam tezę, że w obecnym systemie politycznym zohydza się udział w życiu politycznym, tak aby pozostało to domeną wąskiej i stałej grupy obywateli, którzy czerpią w ten sposób zyski (w różnych wymiarach) kosztem reszty społeczeństwa. Mówię/piszę o tym, jak wchodziłem w interakcjami z innymi mieszkańcami Szczecina i czym to doświadczenie dla mnie było. Nie zamierzam nikogo przekonywać do tzw. „mojej opcji politycznej”. Ja przekonuję do tego, że należy się zaangażować, że to jest etap do pełni człowieczeństwa.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Opowiadanie obrazem: autorski plakat społeczny

Celem artykułu jest przybliżenie założeń teoretycznych zjawiska, które określić można jako „plakat społeczny”. W pierwszej części pracy opisuję początki, źródła oraz historyczny kontekst powstania i funkcjonowania tzw. Polskiej Szkoły Plakatu, która na przełomie kilku dekad XX wieku budowała znaczenie plakatu, nie tylko jako dzieła artystycznego (z wyraźnie widoczną funkcją estetyczną), ale również jako wytworu o silnym oddziaływaniu społecznym. Druga część tekstu ma zdecydowanie bardziej osobisty charakter. Przedstawiam w niej tematykę swoich plakatów oraz zdarzenia i impulsy, które skłoniły mnie do jej podjęcia. Decydującymi elementami w doborze tematów jest dla mnie społeczeństwo i zachodzące w nim zmiany. A plakat to, moim zdaniem, najbardziej ludzka forma przekazu myśli w przestrzeni miejskiej, będąca jednocześnie ważnym głosem w „walce ulicznej”.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Opowieść o ludziach, którym zatrzęsła się ziemia

Akcja Wisła to wydarzenie w historii powojennej Polski wyjątkowe. Z różnych powodów. Na pewno jednym z nich jest fakt, że wciąż rany po tych wydarzeniach się nie zabliźniły i nie sposób rozmawiać o tym, co stało się w Bieszczadach w drugiej połowie lat 40. ubiegłego wieku w sposób pozbawiony emocji. Niniejsza opowieść nie jest opowieścią historyczną, ale opowieścią o opowieści. Mówiąc precyzyjniej, jest opowieścią o pisaniu książki opartej na opowieściach. Odsłania to wszystko, czego normalnie czytelnik książki nie widzi. Bohaterami książki byli przesiedleńcy w ramach Akcji Wisła, ich indywidualne historie, wrażenia odczucia i problemy, jakie spotkały ich na Ziemiach Odzyskanych. Bohaterem niniejszej opowieści jest autor książki wraz z jego przeżyciami. Opisana poniżej opowieść nie jest faktograficzna, choć wszystkie wydarzenia są autentyczne. Posiada jednak pewne zamierzone odstępstwa, aby lepiej budować emocje u odbiorcy. Czy stanowi zatem dopełnienie książki z historiami przesiedleńców? Na to pytanie każdy będzie musiał odpowiedzieć samodzielnie.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Droga, której nie znamy – opowieści uchodźcze

Prezentowana opowieść, którą Czytelniczka i Czytelnik znajdą w tekście (gdy ja, badaczka, zamilknę), pochodzi z wywiadów zebranych w czasie badań prowadzonych przeze mnie w Holandii w 2013 roku. Wybrany wówczas problem badawczy – zagadnienie tożsamości Tamilów ze Sri Lanki w Holandii – postanowiłam eksplorować posługując się zmodyfikowaną wersją metody biograficznej, która coraz częściej wykorzystywana jest w badaniach socjologicznych. Taki model analizy jest dziś również częsty w studiach nad procesami migracji, a zwłaszcza w badaniach problemu uchodźstwa. Posługując się tą metodą przedstawiam w części analitycznej cykl życia
uchodźcy oparty na schemacie rytuałów przejścia Arnolda van Gennepa. Wykorzystuję więc model zaczerpnięty z badań antropologicznych, a mianowicie schemat przechodzenia przez jednostki przez określone stadia w swoim rozwoju i w procesie społecznego funkcjonowania. Po pierwszej części, gdzie w zarysie prezentuję metodologię badania oraz główne założenia teoretyczne, zamieszcza pierwszoosobową narrację jednej z osób, która ze Sri Lanki wyjechała, a jej życie splecione było nierozerwalnie z tamtejszą prawie 30-letnią wojną domową.

Czasopismo: Parezja. Czasopismo Forum Młodych Pedagogów przy Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika