rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Plakiety wotywne z kościoła pw. Wszystkich Świętych w Białej koło Trzcianki

Artykuł omawia krótką historię wsi i kościoła pw. Wszystkich Świętych w Białej koło Trzcianki oraz zabytkowe srebrne wota (zespół jedenastu plakiet), które znajdowały się w kościele w Białej w 1956 r. Do dzisiaj ocalało tylko pięć srebrnych wot. Dwa inne wota znane są tylko z fotografii. Umieszczenie wot przy obrazie Matki Boskiej z Dzieciątkiem na bocznym, nieistniejącym już, ołtarzu było dowodem szczególnego kultu, jakim darzono ten obraz. Wieszając przy tym obrazie wota, umieszczono tam także dwie plakiety związane z kultem świętego Izydora Oracza, którego bractwo istniało przy kościele w Białej od 1645 r., a obraz z jego podobizną do lat 70. XX w. wieńczył jeden z bocznych ołtarzy z obrazem zmartwychwstania Jezusa z XVI w. Plakiety bialskie prezentują zróżnicowany poziom artystyczny, od dwóch plakiet wykonanych przez wybitnego złotnika gdańskiego N. Schlaubitza do plakiet autorstwa prowincjonalnych rzemieślników, którym jednakże nie można odmówić szczególnego uroku. Ta uwaga odnosi się do plakiety ze sceną ślubu NMP ze świętym Józefem.

Czasopismo: Rocznik Skrzatuski
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Ambony protestanckie w gotyckich kościołach w Osiekach i Suchej Koszalińskiej

Pomorskie kościoły łączą elementy tradycji średniowiecznego gotyku i wyposażenia z epoki reformacji luterańskiej. Takie przykłady znajdujemy w dwóch świątyniach, których historia wyposażenia są bardzo rzadkie, lecz zachowały się stosunkowo liczne elementy protestanckiej sztuki sakralnej. Szczególną uwagę przyciągają dwie ambony znajdujące się na nowym szlaku turystycznym między Darłowem i Sianowem. Kazalnica osiecka należy do rodziny późnorenesansowych ambon (ok. 1660) o strukturze architektonicznej z dekoracją figuralną, a czasem malarską. Ciekawostką są tutaj inskrypcje o konwencji chronostychonów, które kodują informacje chronologiczne w zapisie liter jako cyfr rzymskich. Niestety, podczas ostatnich prac konserwatorskich nie skorzystano z informacji z opublikowanej przed II wojną światową kroniki parafialnej. Nie odtworzono udokumentowanych sentencji biblijnych umieszczonych pierwotnie pod parapetem balustrady i w płycinach pod figurami apostołów. Jeszcze bardziej zakorzeniona w tradycji skrypturystycznej jest ambona rokokowa (1729) w Suchej Koszalińskiej. Tutaj dekorację baldachimu i kosza ambony stanowi kilkanaście medalionów z cytatami biblijnymi, które w całości wyrażają program ideowy zakorzeniony w księgach prorockich i apostolskich. Jedyną figurą jest wizerunek Chrystusa Zbawiciela Świata, a na podniebiu baldachimu mamy wyobrażenie gołębicy Ducha Świętego. Obie ambony zasługują na uwagę historyków sztuki i liturgii, a po koniecznych pracach konserwatorskich mogą stać się atrakcją turystyczną mikroregionu nadmorskiego.

Czasopismo: Rocznik Skrzatuski
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Formacja i działalność Karmelitanek Bosych w Bornem Sulinowie

W artykule omówiono zasady i etapy formacji obowiązujące w Klasztorze pw. Maryi Matki Pojednania Mniszek Bosych Zakonu NMP z Góry Karmel w Bornem Sulinowie. Karmel wybrał, podobnie jak 33 z 36 klasztorów polskich prowincji, tekst Konstytucji zatwierdzonych przez Stolicę Apostolską w 1991 r. Przepisy zawarte w Konstytucjach uszczegóławiają i doprecyzowują zasady zawarte w Zwyczajniku. Została również zaprezentowana działalność mniszek w Kościele lokalnym oraz działalność literacka.

Czasopismo: Rocznik Skrzatuski
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Komitet Pomocy Osobom Pozbawionym Wolności i Ich Rodzinom w diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej

Wprowadzenie stanu wojennego 13 grudnia 1981 r. zapoczątkowało masowe represje i internowanie osób należących do solidarności. Kościół od samego początku stanął w obronie pokrzywdzonych i ich rodzin. Została zorganizowana pomoc. 17 grudnia 1981 r. prymas Józef Glemp powołał do istnienia Prymasowski Komitet Pomocy Osobom Pozbawionym Wolności i Ich Rodzinom. Dzieło to stało się podstawą i wzorem tworzenia na terytorium naszego kraju polskich arcybiskupich i biskupich komitetów pomocy. Autorka artykułu przybliżyła czytelnikowi, jak działała pomoc zorganizowana w prymasowskim komitecie, gdzie zaangażowane były osoby duchowne i świeckie. Autorka przedstawiła postać biskupa Czesława Domina zaangażowanego przy pracy rozdzielania darów żywnościowych oraz leków otrzymywanych drogą morską z krajów zachodnich. W dalszej części artykułu przedstawiona została postać biskupa Ignacego Jeża oraz jego działalność dla pokrzywdzonych na terenie diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej. Omówiono również struktury organizacyjne utworzonego Biskupiego Komitetu Pomocy Osobom Pozbawionym Wolności i Ich Rodzinom w Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej.

Czasopismo: Rocznik Skrzatuski
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Obraz Stolicy Apostolskiej i papieży na łamach Głosu Pomorza i Głosu Koszalińskiego w latach 1972–1989

Prasa, jako środek masowego przekazu wiadomości i określonych treści ideowo-wychowawczych, miała podnosić poziom świadomości społecznej ludności, jej kultury i wiedzy, w tym o religii i Kościele katolickim, w duchu panującej ideologii. Obraz Stolicy Apostolskiej i papieży z lat 1972–1989 wyłaniający się z omawianych tekstów ukazuje te podmioty jako instytucje polityczne. W tym czasie z wystąpień publicznych papieży i przedstawicieli Kurii Rzymskiej dobierano, cytowano, a nawet parafrazowano w artykułach prasowych słowa tak, by były zbieżne z poglądami PZPR lub służyły jej propagandzie. Na poziomie zwłaszcza najwyższej hierarchii upatrywano sojuszników, próbując też przedstawiać ich w ten sposób. Analiza tekstów poświęconych Kościołowi pozwalała wskazać, że Kościół traktowany był jako zbyt poważna i niezależna siła, by krytykować go otwarcie. Dlatego, zwłaszcza w latach 80., przyjęto perspektywę dialogu z Kościołem. W krytyce zaś Kościół bywał przedstawiany w opozycji do państwa komunistycznego, a dotyczyło to m.in. hierarchii wartości, praw społecznych, odniesienia do państw o innych ustrojach politycznych.

Czasopismo: Rocznik Skrzatuski
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Ze zbioru kazań skrzatuskich – Kazanie na IX niedzielę po Zesłaniu Ducha Świętego (Dom. IX. p: P.)

Artykuł jest kontynuacją publikacji tekstów kazań (homilii), prawdopodobnie z XIX w., znajdujących się w zasobie Archiwum Diecezji Koszalińsko-Kołobrzeskiej. Wcześniejsze opracowania znajdują się w archiwalnych numerach Rocznika Skrzatuskiego. Homilia zatytułowana Dom. IX p: P. odnosi się w do perykopy ewangelicznej Łk 19,41–47b., która w Mszale Rzymskim Piusa V przeznaczona jest na niedzielę IX po uroczystości Zesłania Ducha Świętego. Zwięzłość treści, potoczny styl pisania (interpunkcja oparta głównie o przecinki), prostota języka zaczerpniętego z Biblii i z codziennego doświadczenia słuchaczy świadczą o tym, że mamy do czynienia ze szkicem kaznodziejskim. Interpretując znaczenie obrazu Jezusa płaczącego nad Jerozolimą, kaznodzieja widzi w nim opis stanu duszy zamkniętej na łaskę Boga. Człowiek niezdolny do osiągnięcia swojego ostatecznego przeznaczenia bez pomocy Boga jednak odrzuca Jego dobroć. Dokonuje jeszcze gorszego przestępstwa, gdyż marnuje przelaną Krew Boga. Opłakany stan duszy można naprawić przez posłuszeństwo dobrym natchnieniom (Ducha Świętego). Smutny los mieszkańców Jerozolimy, nad którymi Jezus zapłakał, ma być na zawsze przestrogą, aby nie popełniać tego samego błędu. A godność dziecka (syna) Bożego i współdziedzica Jezusa Chrystusa w wieczności ma być zachętą do podjęcia nawrócenia.

Czasopismo: Rocznik Skrzatuski
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Czy mariologiczna interpretacja postaci kobiety w Ap 12 jest nadal aktualna?

Prezentowany artykuł stawia pytanie o aktualność mariologicznej interpretacji postaci Kobiety z Ap 12. W artykule wykazano, że mariologiczne rozumienie Ap 12 wynika wprost z samego tekstu biblijnego. Nie jest to jednak jedyne rozumienie, jakie można dostrzec w tym fragmencie. Postać Kobiety może być także interpretowana kolektywnie – jako figura Izraela, ludu wybranego ST, która daje światu Mesjasza, a następnie schodzi ze sceny historii zbawienia. Kobieta w Ap 12 pełni podwójną rolę. W aspekcie zbiorowym uosabia ona lud Izraela oczekujący na Mesjasza. W aspekcie indywidualnym, który jest podporządkowany zbiorowemu, mamy tu odwołanie do postaci Maryi.

Czasopismo: Rocznik Skrzatuski
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Św. Józef – Patron Kościoła powszechnego w wybranych dokumentach Stolicy Apostolskiej

8 grudnia 2020 r. z okazji 150. rocznicy ogłoszenia przez bł. Piusa IX św. Józefa Patronem Kościoła katolickiego Ojciec święty Franciszek opublikował list apostolski o św. Józefie pt. Patris Corde i ogłosił w całym Kościele Rok św. Józefa od 8 grudnia 2020 r. do 8 grudnia 2021 r. Artykuł przedstawia obecność świętego Józefa – Patrona Kościoła w nauczaniu papieży (oprócz Benedykta XVI), począwszy od Piusa IX, który 8 grudnia 1870 r. oddał Kościół pod opiekę Cieśli z Nazaretu, Oblubieńca Maryi Panny, Opiekuna Syna Bożego. Dekretem Qemadmodum Deus, korzystając z wielowiekowej tradycji pobożnościowej i teologicznej w Kościele katolickim, Pius IX położył podwaliny pod dalszy rozwój nauczania Magisterium o św. Józefie. Wszyscy papieże zgodnie potwierdzają, że argumentem za ogłoszeniem św. Józefa Patronem Kościoła było sprawowanie posługi opiekuna Świętej Rodziny, małżeństwo z Maryją i czuwanie nad bezpieczeństwem i wychowaniem Syna Bożego. Święta Rodzina z Nazaretu już zawierała w sobie zaczątki Kościoła, zatem patronat nad nim jest dla św. Józefa przedłużeniem misji otrzymanej od Boga wobec Jezusa Chrystusa, Głowy Kościoła i Maryi, Jego Matki. Misja św. Józefa nie kończy się na ziemi, ale trwa w niebie przez całe dzieje Kościoła.

Czasopismo: Rocznik Skrzatuski
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Góra Boga: Synaj i/lub Horeb?

W artykule prezentowana i uzasadniana jest teza zaproponowana przez Wolfganga Oswalda, według której tradycja o górze Boga (Horeb, Synaj) stanowi reminiscencję tradycji o Syjonie. Chronologiczna kolejność nazw w ramach rozwoju tej tradycji jest następująca: „góra Boga/JHWH”; „Horeb” – jako pierwotny appleativus „pustkowie, ruina” w nawiązaniu do zburzonej świątyni; Synaj – symboliczne odzwierciedlenie realiów obowiązujących w ponownie funkcjo¬nującym już sanktuarium w Jerozolimie.

Czasopismo: Rocznik Skrzatuski
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
„System edukacji” jako pomnik funkcjonalizmu w dyskursie oświatowym

Tematem artykułu jest pojęcie systemu edukacji – jego pochodzenie i związki z konkretnym nurtem myśli naukowej, jakim jest funkcjonalizm. „System edukacji”, ten kluczowy dla oświaty w Polsce termin, jest nasycony treściami, które coraz słabiej korespondują z potrzebami i oczekiwaniami społecznymi. Autorka przeprowadza ogólną analizę tych treści, odwołując się do wybranych nurtów myśli pedagogicznej i wskazując na pułapki, które czyhają w dyskursie edukacyjnym na bezrefleksyjnych uczestników.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
O byciu nauczycielem – między tragizmem roli a szczelinami emancypacji

Byciu nauczycielem towarzyszy doświadczenie nieuchronnej ambiwalencji, charakterystyczne dla kondycji człowieka w ogóle. W przypadku nauczyciela jest ono związane z jego funkcjonowaniem między dwoma dyskursami – z jednej strony dyskursem reprodukcji kulturowej, który domaga się od nauczyciela tego, aby przekazywał swoim uczniom wypracowany przez pokolenia zasób kulturowy i kształtował ich tożsamość zgodnie ze społecznie akceptowanymi wzorcami. Z drugiej strony – dyskursem pajdocentrycznym, według którego powinien on tworzyć warunki swobodnego rozwoju dziecka w poszanowaniu jego autonomii. Problem jednak w tym, że obydwa zadania stojące przed nauczycielem stanowią elementy odmiennych, ale społecznie konstruowanych dyskursów – obydwa zatem są zewnętrznie narzucanymi składowymi roli nauczyciela. W kontekście współczesnej kultury neoliberalnej przestały one jednak funkcjonować jako alternatywne wzorce roli nauczyciela, a zostały połączone dzięki scentrowaniu wszystkich potencjalnych celów rozwojowych jednostki do działalności wolnorynkowej. W tej rekonfiguracji widzę możliwość postrzegania nauczyciela analogicznie do postaci bohaterów antycznych tragedii, którzy wplątani są w starcie sił ich przerastających, których wpływu nie da się uniknąć. Heroizm postaci nauczyciela lokuję natomiast w jej niezłomności w dążeniu do prawdy o świecie i własnej w nim egzystencji.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Postawy nauczycieli wobec swej roli zawodowej w świetle wybranych koncepcji teoretycznych

Celem pracy jest ukazanie standardu pełnienia roli nauczyciela w świetle wybranych koncepcji jego funkcjonowania w zawodzie oraz teorii osobowości człowieka. Do oceny standardu (sposobu) pełnienia roli nauczyciela wykorzystano koncepcję Krzysztofa Rubachy, według której rola ta rozciąga się między dwoma biegunami: adaptacyjnym (przedmiotowym) oraz heurystycznym (podmiotowym). Uzyskane wyniki przedstawiono w kontekście trzech typów racjonalności poznawczej człowieka: instrumentalnej, praktycznej i emancypacyjnej oraz z perspektywy podmiotowego sposobu bycia w świecie: bycie autonomicznym podmiotem, bycie w roli, bycie bezrefleksyjnym i trzech rodzajów tożsamości: anomijnej, tożsamości roli oraz tożsamości autonomicznego „Ja”. Interpretacji wyników dokonano też w świetle transgresyjnej koncepcji osobowości człowieka Józefa Kozieleckiego. Wyniki badań pokazują, że większość nauczycieli prezentuje adaptacyjny standard funkcjonowania w zawodzie.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
„Przeciw szkolnemu etatyzmowi”. Ocena ingerencji państwa w edukację (w okresie III Rzeczypospolitej) w polskiej publicystyce konserwatywnej

Celem artykułu jest ukazanie poglądów przeciwników ingerencji państwa w szkolnictwo, wywodzących się ze środowisk konserwatywnych. Analizie poddano wypowiedzi przedstawiane w prasie i na witrynach internetowych. W przekonaniu konserwatystów przymus kształcenia oraz centralistycznie ustalane ideały wychowawcze i treści kształcenia naruszały autonomię podstawowej wspólnoty wychowawczej, jaką stanowiła rodzina. Wskazywano także, że szkolnictwo było wykorzystywane przez rządzących do manipulowania społeczeństwem, narzucania własnej – partyjnej wizji świata. Konserwatyści opowiadają się za prywatyzacją szkolnictwa, która doprowadziłaby do jego pluralizacji, rozwoju szkół o zróżnicowanym charakterze ideowym. Umożliwiałoby to rodzicom wybór szkoły zgodnej z ich światopoglądem.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
O „upedagogicznianiu” szkoły poprzez akademicki dyskurs edukacyjny. Ku autoetnografii

Tekst dotyczy doświadczanej przez Autorkę i jej kolegów – akademickich pedagogów – niepokoju związanego z niemożnością wyjścia w pracy edukacyjnej z nauczycielami poza pełną napięcia relację między teorią a praktyką. O ile bowiem 20 lat temu rejestrowany już wcześniej rozdźwięk między naukowym dyskursem dydaktycznym a codziennością szkoły mógł być i był interpretowany w kategoriach dziedzictwa komunizmu i instrumentalnie wykorzystywanego w tym systemie scjentyzmu, to dziś, wobec europeizacji dyskursu nauczania (polityka całożyciowego uczenia się, międzynarodowe programy badawcze i rozwojowe, wymiana nauczycieli i studentów) prowokować do ponownego namysłu muszą empiryczne rozpoznania pozoru odejścia w praktyce szkolnej od quasi-tradycyjnego modelu przekazu (kultury, wiedzy, ideologii) w kierunku nauczania skupionego na wykorzystywaniu komunikacyjnej przestrzeni w szkole dla wspomagania indywidualnych i kolektywnych wzorów uczenia się. Podejmując pytanie o mechanizmy niewidoczności w praktyce szkolnej szerokich, bo kreowanych także poza psychologią, teorii uczenia się i, co więcej, formalnego i oddolnego wsparcia redefinicji szkolnego nauczania ze strony oficjalnej politykipaństwa (np. w sferze szkolnego oceniania czy uczenia przez projekty, Autorka przyjęła perspektywę tzw. nauki zaangażowanej (pierwszoosobową formułę badań w działaniu oraz autoetnografię), którą potraktowała nie tylko jako strategię badania, pisania i metody łączącej to, co autobiograficzne i osobiste z tym, co kulturowe i społeczne, ale także teoretyczną podstawę uwrażliwienia na aspekty polityczne.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Edukacja dwujęzyczna dla rozwoju językowego dzieci Głuchych w kontekście założeń edukacji międzykulturowej

Przygotowany artykuł zawiera analizę zagadnień, znajdujących się w nurcie pedagogiki międzykulturowej, m.in. pojęć wielokulturowości i międzykulturowości, kreowania tożsamości w kontekście wielokulturowości oraz edukacji wielo- i międzykulturowej. Przedstawiono w nim również sytuację osób z uszkodzonym narządem słuchu oraz tworzoną przez nich kulturę, której podstawę stanowi odmienny od dominującego sposób komunikowania, czyli język migowy, w relacji z kulturą grupy dominującej, jaką stanowią osoby w pełni sprawne, posługujące się językiem fonicznym. Współwystępowanie na tym samym terytorium odmiennych, nierównorzędnych kultur wywołuje konsekwencje dla edukacji dziecka niesłyszącego, na które odpowiedzią może być realizowana metodą nauczania bilingwalnego jako rozwiązanie, pozwalające na swobodny rozwój (szczególnie językowy), a także przekaz norm i wartości właściwych dla kultury mniejszościowej oraz nabywanie treści uniwersalnych w sposób adekwatny do potrzeb wychowanków.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Irlandzkie programy edukacyjne zapobiegające wykluczeniu

Artykuł jest syntetyczną relacją z badań nad irlandzkimi edukacyjnymi programami pomocowymi i składa się z dwóch części. Część pierwsza zawiera opis beneficjentów, do których adresowane są programy, jak również przedstawia ich położenie w odniesieniu do tej samej grupy społecznej w Polsce. Pokrótce opisana jest również historia irlandzkich edukacyjnych programów pomocowych, w sposób szczegółowy program DEIS, który jest aktualnym instrumentem polityki, skierowanym na przeciwdziałanie zjawisku edukacyjnych nierówności. Druga część artykułu skupia się na zdefiniowaniu zjawiska, któremu programy pomocowe próbują przeciwdziałać. Autor przybliża zagadnienia reprodukcji kulturowej i kolonizacji habitusów, szukając odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób połączyć dwa odmienne światy w jednym polu szkoły, unikając przy tym kolonizacji grup podrzędnych. W rezultacie, następuje próba analizy opisywanego zjawiska z perspektywy pedagogiki krytycznej.
 

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Ocena dystansu społecznego wobec przejawów dyskryminacji w deklaracjach studentów

W pracy zaprezentowano wyniki z badania, którego celem była ocena dystansu społecznego wobec przejawów dyskryminacji w deklaracjach studentów I i II roku kierunku Wychowania Fizycznego (studia licencjackie). Do realizacji tego celu wykorzystano polską wersję kwestionariusza „Dystans społeczny – DS”, opracowanego na podstawie oryginalnej skali dystansu społecznego Bogardusa. Okazało się, że badani studenci najmniejszy dystans społeczny deklarowali wobec katolików (M = 2,03, SD = 1,76 – kategoria „wyznawcy religii”), a największy wobec Romów (Cyganów) (M = 5,36, SD = 1,99 – kategoria „osoby z określonej grupy etnicznej i regionalnej”). Różnica pomiędzy średnimi ocen dystansu społecznego deklarowanymi wobec gejów przez badanych zróżnicowanych ze względu na płeć okazała się istotna statystycznie na poziomie p < 0,05. Średnia ocena dystansu społecznego w deklaracjach studentów okazała się wyższa od średniej oceny dystansu społecznego deklarowanego przez studentki.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Polska jako miejsce studiowania w doświadczeniach studentów zagranicznych

Celem niniejszego tekstu jest rekonstrukcja oraz analiza znaczeń nadawanych Polsce jako miejscu studiowania przez studentów zagranicznych. Artykuł prezentuje wyniki badania zrealizowanego w ramach projektu „Learning in transnational environment”. W ramach projektu przeprowadzone zostały wywiady fenomenograficzne ze studentami zagranicznymi, studiującymi w Polsce w roku akademickim 2014/2015. W artykule przytoczone zostają najczęściej pojawiające się znaczenia nadawane Polsce, a także ich interpretacja. W końcowej części artykułu przedstawiona zostaje, odnosząca się do otrzymanych wyników, koncepcja globalnych miejscprzejściowych.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Prospektywna analiza systemu edukacji i metod ewaluacji kwalifikacji zawodowych ratowników medycznych

Zawód ratownika medycznego istnieje w Polsce od ponad 20 lat i stanowi obecnie filar Systemu Państwowego Ratownictwa Medycznego. Ratownicy medyczni powinni posiadać wysokie kwalifikacje w prowadzeniu medycznych czynności ratunkowych. W pracy przedstawiono dotychczasowy, dwutorowy system edukacji na poziomie dwuletnich szkół medycznych oraz trzyletnich studiów licencjackich. Podjęto także próbę oceny pierwszego w Polsce ujednoliconego egzaminu zawodowego, wdrożonego przez Centralną Komisję Egzaminacyjną. Obecnie, rynek pracy w państwowych jednostkach ratownictwa jest wysycony, a ratownicy medyczni kształcą się wyłącznie na poziomie studiów pierwszego stopnia. W aktualnym stanie prawnym brakuje standaryzacji egzaminu dyplomowego z ratownictwa. Projekt Państwowego Egzaminu Ratownictwa Medycznego, będący w fazie konsultacji społecznych, przedstawia ogólne założenia, stanowiące podstawę do dalszej dyskusji. Autorzy proponują zatem zmiany systemu ewaluacji ratowników medycznych na podstawie doświadczeń własnych oraz przykładów funkcjonujących na świecie.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Refleksje nauczyciela w rozpoznawaniu sytuacji szkolnej młodzieży szkół zawodowych

Definiowanie sytuacji społecznej człowieka zawiera w sobie szerokie spektrum obszarów jego życia. Szczególnie dla pedagogów, nauczycieli-wychowawców podstawę do pracy wychowawczej i edukacyjnej stanowi sytuacja szkolna dzieci i młodzieży. Poza rolą ucznia w szkole, rozpoznaniu podlegać powinny różne układy społeczne w środowisku pozaszkolnym. Ze względów proceduralnych, diagnoza potrzeb uczniów prowadzona jest w zakresie wąskim lub problemowym. Do przyczyn działań, niekiedy iluzorycznych w procesie diagnozowania, zaliczyć należy wielość etapów edukacyjnych, co w konsekwencji powoduje w praktyce niemożność prowadzenia diagnozy kompleksowej, zindywidualizowanej i pełnej. Ponadto, zwiększające się wymagania dydaktyczne, egzaminacyjne oraz coraz szersze angażowanie nauczycieli w procesy biurokratyczne, czas na bezpośredni kontakt z uczniem zostaje skrócony. Poza sytuacją związaną z nauką i szkołą, uczniowie borykają się też z wieloma innymi problemami, w tym z warunkami materialno-bytowymi rodziny. Do szczególnych przypadków, gdzie spotkać się można z działaniami pozornymi w procesie wychowania i kształcenia, należą zasadnicze szkoły zawodowe. Na tym etapie kształcenia procesy wychowawcze, w tym podnoszenie kompetencji społecznych uczniów, są dalece ograniczone, na co wskazują przeprowadzone badania wśród uczniów jednej z zasadniczych szkół zawodowych. Dlatego przywołana potrzeba diagnozy skoncentrowanej na całokształcie życia ucznia powinna nastąpić już w pierwszym etapie kształcenia. Zaniedbania na tym obszarze cechuje określona dynamika, a utrwalane bywają nieodwracalne. Jakość uwarunkowań instytucjonalnych szkoły oraz wpływów środowisk okołoszkolnych w całokształcie oddziaływań pozytywnych i negatywnych tworzą fakty i mity sytuacji szkolnej dzieci i młodzieży.

Czasopismo: Forum Oświatowe
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika