rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Innowacyjność w roli uniwersalnej kompetencji upowszechniania postępu cywilizacyjnego

W artykule postuluje się zmianę paradygmatu myślenia o innowacyjności. U podstaw leży założenie, że dominujące obecnie technocentryczne podejście do innowacyjności wyrasta z kreatywności indywidualistycznej. Sprawia, że innowacyjny potencjał usieciowionej gospodarki i społeczeństwa informacyjnego nie jest należycie wykorzystywany, dla harmonizowania rozwoju technologii z rozwojem pozostałych sfer bytu ludzkiego. Zdaniem autorki upowszechnienie kompetencji innowacyjnych jest ograniczone opóźnieniami w dostosowaniach instytucjonalnych do wyzwań i zagrożeń globalizacji liberalizacji i technocentrycznej kultury epoki informacjonizmu. Przezwyciężeniu tych zagrożeń mogłoby służyć zintegrowane podejście do innowacyjności, które dowartościowuje podmiotową rolę jednostki w procesie innowacyjnym. W tym też kontekście ujmuje instytucje jako podsystem współzależnych kompleksów i sił napędowych lub barier zachowań innowacyjnych. Takie podejście otwiera perspektywę uczynienia z innowacyjności uniwersalnej kompetencji i wykorzystywanie jej w upowszechnianiu postępu cywilizacyjnego.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Świat po I dekadzie XXI wieku. Czas na państwo socjalne

W publikacji przedstawiono opinię o źródłach, naturze i skutkach kryzysu, w jakim znalazł się światowy system ekonomiczny i finansowy. Opinię udokumentowano danymi ze znanych raportów. Zgodnie z główną tezą artykułu mechanizmy systemu ekonomicznego i finansowego w formach i modelu, jakie po zakończeniu „zimnej wojny” pod wpływem Stanów Zjednoczonych zostały przyjęte prawie na całym świecie są przyczyną długotrwałego kryzysu i stagnacji. Wzrost liczby ludności, wyczerpywanie się zasobów naturalnych, postępująca dewastacja środowiska w połączeniu z brakiem mechanizmów podejmowania działań o wymiarze globalnym, wskazują na nową, dramatycznie trudną sytuację, w której znalazła się ludzkość. Pozostawienie mechanizmów systemu ekonomicznego i finansowego w obecnym stanie, z ideą zysku i pomnażania pieniędzy jako naczelną zasadą ludzkiej działalności, prowadzi nas krok po kroku w stronę katastrofy i globalnego konfliktu. Przemodelowanie systemu i postawienie na pierwszym miejscu konieczności zapewnienia godziwych warunków życia zamieszkujących Ziemię społeczeństw jest warunkiem, spełnienie którego może nas od katastrofy uchronić.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Przewidywanie w naukach ekonomicznych

W dwuczęściowym artykule omówione są podstawowe zagadnienia z zakresu przewidywania w naukach ekonomicznych. Przedmiotem rozważań w niniejszej części pierwszej są najważniejsze podstawowe pojęcia oraz prognozowanie na podstawie modeli statystycznych, modeli trendu oraz liniowych, jedno- i wielorównaniowych modeli ekonometrycznych.
Zdarzenia są skutkiem autonomicznych albo wtórnych działań przyrody albo człowieka (grupy osób, społeczeństwa). Ze zdarzeniami nierozłącznie związana jest niepewność, którą można ograniczać, podejmując rozmaite działania. Ich efektem jest przekształcanie niepewności w ryzyko. Ważnym sposobem tego przekształcania jest przewidywanie, w którym stosuje się metody heurystyczne bądź modele matematyczne, statystyczne lub ekonometryczne, wykorzystując, w większym albo mniejszym stopniu, wiedzę dotyczącą przeszłości.
Prognozowanie na podstawie modeli statystycznych polega na ekstrapolowaniu zaobserwowanych w przeszłości: poziomu zmiennej, jej dynamiki albo współzależności z inną zmienną. Metody te cechuje relatywna prostota, która, z reguły, okupiona jest ich niską jakością prognostyczną.
Prognozowanie na podstawie modeli ekonometrycznych zwykle rozpoczyna się od ustalenia wielkości błędu prognozy ex ante. Jeśli są one akceptowalne, sporządza się prognozę, podobnie jak w przypadku modeli statystycznych, podstawiając do poszczególnych równań wartości prognozowane odpowiednich zmiennych objaśniających. Modele ekonometryczne są jednak znacznie bardziej rozbudowane. W rezultacie, znacznie większy jest koszt związany z nakładami sił i środków. Dzięki temu mają one, na ogół, znacznie większą zdolność prognostyczną.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Uwagi polemiczne

Wypowiedź ta przedstawia uwagi polemiczne do tez na posiedzenie Komitetu Prognoz „Polska 2000 Plus” na temat „Edukacja w Polsce: Diagnoza, modele, prognozy”.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Wykorzstanie controllingu do oceny przyszłych zagrożeń gospodarczych

Duża dynamika otoczenia przedsiębiorstw oraz wzrost konkurencyjności na rynku zmuszają kierownictwo do stosowania takich instrumentów zarządzania, które wspomagają sprawny przebieg procesów gospodarczych i przyczyniają się do skutecznego osiągania założonych celów. Odpowiedzią na takie zapotrzebowanie stał się controlling, który spełnia postulaty ukierunkowania systemu zarządzania na szybkie reagowania na zmiany zachodzące w otoczeniu przedsiębiorstwa (Nowak 2011, s. 11). Zarządzanie jednostką gospodarczą jest procesem złożonym składającym się ze wszystkich aspektów jej działalności, a także ściśle uzależnionym od jej specyfiki. Controlling, który jako instrument zarządzania ukierunkowany jest na kierowanie podmiotem gospodarczym, z punktu widzenia jego określonych celów zarówno operacyjnych jak i strategicznych, może być metodą na zapewnienie przedsiębiorstwu właściwego funkcjonowania zarówno w każdych warunkach.
Controlling ukierunkowany jest na sterowanie działaniami w przyszłości, które powinny zapewnić długotrwałą egzystencję firmie i zachowanie miejsc
pracy (Siekierski 2010 s. 10). Controlling można określić jako swojego rodzaju drogowskaz dla kierownictwa w zarządzaniu podmiotem gospodarczym, wskazujący kierunek działania.
Celem artykułu jest przedstawienie controllingu, jego wybranych narzędzi jako metodę oceniającą przyszłe zagrożenia gospodarcze. Rozwiązania zostały opracowane na podstawie literatury przedmiotu. Artykuł stanowi podstawę do przeprowadzenia dalszych badań w zakresie szeroko rozumianego controllingu, w szczególności określenia wpływu wyboru odpowiednich narzędzi do oceny przyszłych zagrożeń gospodarczych. Zastosowaną metodologię badawczą można ogólnie ująć jako studium literatury, mające na celu ustalenie stanu wiedzy a zarazem niewiedzy określonej dziedziny naukowej, stanowiąc podstawę do dalszych badań.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Główne zagrożenia dla Polski w wymiarze wewnętrznym

Artykuł przedstawia przegląd zagrożeń dla Polski w wymiarze wewnętrznym, analizując zagrożenia w dziedzinie społecznej, gospodarczej, ochronnej oraz obronnej. Podkreślone jest, że można wręcz mówić o coraz dokuczliwszych „klęskach żywiołowych w sferze społecznej”.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
O edukacji z perspektywy teorii i praktyki akademickiej i oświatowej (Głos w dyskusji)

Koncepcje reformowania edukacji w Polsce nie mogą czynić punktem wyjścia tradycyjnych wyobrażeń o przyszłości opartych na wizjach inspirowanych przez hasła solidaryzmu z lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych XX wieku. Ich punktem wyjścia powinny być procesy różnicowania interesów i dążeń zachodzące w środowiskach zaangażowanych z różnych względów w modelowanie procesów edukacyjnych. Decydujące są tutaj postawy osób edukowanych, na które w coraz większym stopniu wpływ wywierają: świadomość braku związku między edukacją i przyszłą sytuacją życiową, oraz poczucie wspólnoty pokoleniowej. Wśród organizatorów procesów edukacyjnych dominują natomiast tendencje do maksymalizacji zysku i ograniczenia wydatków. Przyszłość edukacji nie może być projektowana bez odniesienia się w punkcie wyjścia do tych dwu najważniejszych determinant.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Konflikty określają zagrożenia

Artykuł ten, oparty o wystąpienie na konferencji „Zagrożenia globalne barierami rozwoju”, przedstawia listę siedmiu konfliktów o zasięgu globalnym, z których wynikają zagrożenia dla świata i Polski.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Stosunki państwo - Kościół w dwudziestoleciu III RP i w perspektywie następnych dekad

Relacje kościelno-państwowe po 1989 r. były efektem przyjętej przez nowe demokratyczne elity koncepcji niekonfliktowej koegzystencji z Kościołem i restytucji jego materialnej bazy. Katolicyzm polski umocnił swą pozycję instytucjonalną i pozostał, mimo pewnych wahań, znaczącą siłą wpływu społecznego i politycznego. Nadal wywiera przemożny wpływ kulturowy. Z drugiej strony postępują oddolne przejawy sekularyzacji towarzyszące w Europie systemowi demokratycznemu i mechanizmom rynkowym. W perspektywie nadchodzących dekad nie należy się spodziewać radykalnej zmiany tego paradygmatu.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Słabości sektora innowacyjnego a edukacja w Polsce

Artykuł omawia najpierw pojęcie sektora innowacyjnego i jego rozumienie jako triady, potrójnej helisy, następnie podstawowe przyczyny słabości sektora innowacyjnego w Polsce. Omówione są też zmiany sektora innowacyjnego wniesione przez rewolucje informacyjną, rozróżnienie innowacji przełomowych i powszednich wraz z różnicami dynamiki ich penetracji społecznej, rozróżnienie innowacyjności i kreatywności wraz z różnym pojmowaniem źródeł kreatywności, wreszcie wnioski co do stymulacji kreatywności poprzez kształcenie oraz ogólne wnioski dla Polski.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Kryzys uczenia się - czy problem współczesnej edukacji? Głos w dyskusji

Wypowiedź ta zwraca uwagę, że samo pojęcie uczenia się zmienia swe znaczenie wraz z rewolucją informacyjną.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Popyt jako instrument kształtowania porządku świata

Wraz z przejściem od gospodarki industrialnej do gospodarki postindustrialnej, większość z istniejących wcześniej barier gospodarczych straciło na znaczeniu. Dotyczy to w szczególności popytu, który może stać się narzędziem budowania ładu i urządzania świata, pod warunkiem rozbudowy różnych metod jego kształtowania. Ważna jest przy tym w szczególności kategoria popytu ciągnionego.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Identyfikacja zagrożeń globalnych dla bezpieczeństwa międzynarodowego

Artykuł przedstawia przegląd i identyfikację zagrożeń globalnych z perspektywy bezpieczeństwa międzynarodowego; do zagrożeń takich zalicza proliferację broni masowego rażenia, terroryzm oraz cyberzagrożenia. Artykuł omawia też wyzwania, które– inaczej niż zagrożenia – stwarzane są raczej przez partnerów i sojuszników niż przez przeciwników.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Nauka dla życia w stanie zmian i ryzyka

W wyniku rewolucji naukowo-technicznej, w tym organizacyjnej, XX wieku, a także znacznego, wraz z tym, wzrostu zużywania zasobów życia – naturalnych i przyrodniczych - oraz liczebności ludzkiej populacji, światowa społeczność znalazła się w jakościowo nowej sytuacji: w Stanie Zmian i Ryzyka (SZiR). Towarzyszący temu radykalny wzrost tempa zmian w wewnętrznych i zewnętrznych uwarunkowaniach życia Człowieka, w połączeniu ze znacznym wzrostem organizacyjnej bezwładności, spowodował konieczność opanowania, z pomocą nauki, umiejętności wyprzedzającego nadchodzące zmiany w tych uwarunkowaniach podejmowania działań, względem nich, adaptacyjnych, Bezwzględny brak możliwości w pełni skutecznego prognozowania tych zmian i skutków działań adaptacyjnych, powoduje ponadto konieczność budowy rezerw zasobów intelektualno-materialnych „na wszelki wypadek” - dla eliminowania zagrożeń odpowiednio wcześnie nie rozpoznanych lub będących skutkiem błędów adaptacyjnych. 
SZiR stawia jakościowo nowe wymagania odnośnie metod i zakresu rozwoju nauki i, z jej pomocą - techniki. Szczególnym zadaniem staje się konieczność opanowania umiejętności eliminowania negatywnych konsekwencji coraz szybciej współcześnie – zwłaszcza wraz z rozwojem nauki i techniki - postępującej moralnej destrukcji form życia do niedawna poprawnych, lecz już niezgodnych z nowymi jego uwarunkowaniami.  
W świetle systemowych badań istoty kryzysu globalnego oraz uwarunkowań trwałego rozwoju (sustainable development) światowej społeczności istnieje konieczność dostosowania metod rozwoju społeczno-gospodarczego do jakościowo nowych wymogów życia wspomaganego wysoko rozwiniętą nauką i techniką. W świetle tych badań obecny kryzys jawi się jako kryzys strukturalny i cywilizacyjny. Jest on spowodowany niedostosowaniem światowej społeczności do życia w SZiR. Istotnym warunkiem jego przezwyciężenia jest radykalne zwiększenie informacyjnej sprawności oraz sztuczną inteligencją wspomaganej poznawczo-innowacyjnej aktywności twórczej. Wymaga to odrzucenia socjal-darwinistycznego egoizmu na rzecz ekohumanizmu.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Ochrona przyrodniczych procesów usług środowiska w perspektywie ekonomii zrównoważonego rozwoju

Celem niniejszej pracy jest analiza ochrony przyrodniczych procesów usług środowiska (świadczeń ekosystemów, ang. ecosystem services) jako elementu kapitału naturalnego (ang. natural capital) w perspektywie tworzącej się ekonomii zrównoważonego rozwoju (ang. economics of sustainable development). Jego realizacja wymaga analizy procesów kształtowania się i założeń ekonomii zrównoważonego rozwoju, istoty kapitału naturalnego, a także teoretycznych filarów ochrony przyrodniczych procesów usług środowiska. Przyrodnicze procesy usług środowiska wymagają pogłębionych i poszerzonych badań jako element kapitału naturalnego. Dotychczasowe teorie w zakresie ekonomiczno-ekologicznym w zdecydowanej większości były budowane w oparciu o elementy zasobów i walorów środowiska przyrodniczego. Ponadto intensyfikacja międzynarodowych i krajowych badań nad kategorią usług środowiska jednoznacznie uwidacznia konieczność zwrócenia uwagi na ich ekologiczne podstawy, które stanowią przyrodnicze procesy w ekosystemach.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Koniec epoki

Widmo krąży po planecie – widmo Internetu. Wszystkie potęgi starego świata połączyły się do świętej nagonki przeciw temu widmu. 
Po nieznacznej modyfikacji, pierwsze słowa MANIFESTU KOMUNISTYCZNEGO [1] zaczynają brzmieć niepokojąco współcześnie. Baza i nadbudowa znów się rozmijają, cyfrowym społeczeństwem próbują zarządzać prawa oraz instytucje z epoki węgla i stali. Jeśli dodać eksplozję demograficzną i malejące zapotrzebowanie na pracę, mamy obraz uderzająco podobny do tego z czasów rewolucji przemysłowej.
Tylko czekać, aż ktoś przypomni ostatnie słowa MANIFESTU, i zawoła: Internauci wszystkich krajów, łączcie się!

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Najważniejsze zagrożenia dla Polski

Artykuł ten, oparty o wystąpienie na konferencji „Zagrożenia globalne barierami rozwoju”, przedstawia listę oraz krótką charakterystykę najważniejszych zagrożeń dla Polski zaczynając od zagrożeń wewnętrznych a kończąc na zewnętrznych. Artykuł zwraca też uwagę na ogólny niedostatek myśli strategicznej w Polsce. Jednym z wniosków jest powtórzenie dawnego postulatu Komitetu Prognoz PAN o powołanie instytutu badań strategicznych.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Siła i słabości szkolnictwa wyższego w Polsce

W artykule przedstawiono udokumentowaną opinię o stanie systemu edukacji w Polsce. Oceniono pozycję Polski na tle innych krajów w oparciu
o analizę indeksów narodowego potencjału intelektualnego. Wykazano stan niedofinansowania systemu kształcenia i skutki chronicznego niedofinansowania obszaru nauki. Pokazano ocenę stanu kadry nauczycieli akademickich, wpływ przeciążenia obowiązkami akademickimi na jakość kształcenia, brak jakiejkolwiek polityki rekrutacyjnej. W podsumowaniu zwrócono uwagę na konieczność podjęcia działań naprawczych.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Rola megatrendów w przewidywaniu przyszłości

Megatrendy, jako zjawiska analizowane w długim okresie są obarczone ryzykiem błędu. W obecnych czasach, charakteryzujących się dużą zmiennością oraz kryzysami przewidywanie trendów w perspektywie kilkunastoletniej wydawało się być mało adekwatnym. Jednakże nadal jest ono zasadnym zarówno z punktu widzenia państwa jak i przedsiębiorstwa. Wynika to z ich dużej przydatności do określania przyszłych potrzeb społecznych a tym samym kierunków modernizacji państwa i rozwoju innowacyjności. Informacje uzyskiwane na podstawie analizy megatrendu mogą być przydatne w wielu sferach działalności, np. projektowaniu produktów, produkcji, marketingu, usługach i transporcie. Prawidłowe zdefiniowanie megatrendu oraz jego opisanie z uwzględnieniem otoczenia i kontekstu kulturowego daje szansę na trafną analizę jego przebiegu w przyszłości. Jednakże zawsze należy pamiętać, że trend może ulec zmianie. Z tego powodu wskazany jest okresowy monitoring otoczenia, a w szczególności czynników wchodzących w interakcję z badanym zjawiskiem.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Media i dziennikarstwo w społeczeństwie sektaklu

Coraz bardziej oczywista staje się mediatyzacja - w szerokim sensie nasycenia mediami - wszelkich sektorów życia społecznego, a w szczególności polityki. Jednocześnie media - w dawnym znaczeniu mediów masowego rozpowszechniania - coraz bardziej się tabloidyzują, to znaczy ulegają wzorom wykształconym przez dzienniki zwane tabloidami dla swej specyficznej formy i zawartości. Jedną z ich cech była obrazowość, w przenośnym sensie języka, a w dosłownym - licznych dużych fotografii i grafik, a także wielkich, krzyczących nagłówków w tytułach. Oczywista jest obrazowość telewizji, ale i w niej jako medium w istocie rozrywkowego (wzorem jest tu film) następuje kontaminacja tabloidalnym stylem i obrazem wszelkich produkcji, w tym tradycyjnie politycznych i dziennikarskich. W rezultacie w pewnym sensie możemy mówić o obrazowej sferze publicznej, a więc i społeczeństwie spektaklu, w którym dominują obrazy i język obrazowy kosztem idei i słowa analitycznego. Następuje zmiana orientacji dziennikarskiej - miejsce publicysty zajmuje dziennikarski omnibus i showman (showperson), albo, jak go chętnie nazywał Ryszard Kapuściński, media worker. Czy możliwa jest zmiana tego trendu, jakie czynniki mogą tu pomóc, to kwestia do dalszych dyskusji.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Warunki trwałego, zrównoważonego rozwoju ludzkości

Wychodząc z definicji zrównoważonego i trwałego rozwoju przedstawiono krytykę obecnie dominujących w świecie procesów społecznych i ekonomicznych, które prowadząc do wyczerpywania się zasobów naturalnych i degradacji środowiska nie zapewniają niezbędnych minimalnych warunków życia zarówno współczesnemu pokoleniu jak i przyszłym pokoleniom. Pomimo ogromnego wzrostu produkcji populacja ludzi niekorzystająca z dobrodziejstwa takiego rozwoju rośnie. Przyczyna takiego stanu rzeczy jest osłabienie zapoczątkowane przez Reagana i Thatcher reprezentacji związków zawodowych z jednej strony oraz powstania korporacji ponadnarodowych, często posiadających większy potencjał ekonomiczny od pojedynczych państw, z drugiej strony. To spowodowało zachwianie równowagi pomiędzy światem pracy i kapitałem. Na to nałożyła się deregulacja rynków kapitałowych, co pozwala na prowadzenie spekulacji kapitałowych, na niespotykaną w dzisiejszych czasach skalę i w konsekwencji do przejmowania ogromnych środków bez tworzenia dóbr. Dlatego też za niezbędne dla trwałego rozwoju cywilizacji ludzkiej należy uznać powrót do paradygmatów sprawiedliwości wśród i międzygeneracyjnej bezpośrednio wynikających z idei zrównoważonego rozwoju jako czynników determinujących funkcjonowanie systemów społeczno-politycznych.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Nowe uwarunkowania rozwoju gospodarki światowej do 2026 r. związane z kryzysem finansowym i starzeniem się społeczeństw wielu krajów świata

Kryzys finansowy stworzył nowe uwarunkowania dla rozwoju gospodarki światowej do 2025 r. Powstała luka we wzroście dochodu narodowego, gdyż niemal wszystkie kraje świata szybciej rozwinięte miały od 2007 r. do 2009 r. ujemne tempo wzrostu. Kryzys zmniejszył zasoby finansowe, zwłaszcza kapitalizację rynkową oraz rynek nieruchomości. Zwiększyły się nierównowagi finansowe w wielu dziedzinach gospodarki. OECD opracowało scenariusz prognostyczny do 2026 r., uwzględniający dochodzenie do równowagi finansowej aktualizowany w opracowaniach co 6 miesięcy. Uwzględnia on także zmianę sytuacji demograficznej, szybkie starzenie się społeczeństw. Duże znaczenie w jego realizacji będą miały zasoby finansowe. Podjęto próbę ich zidentyfikowania, zwłaszcza zasobów finansowych służących celom emerytalnym. Zwiększenie równowagi finansowej jest możliwe, ale okupione one będzie zmniejszeniem tempa wzrostu dochodu narodowego w krajach szybciej rozwiniętych.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Metodologia badań nad zagrożeniami globalnymi

Artykuł ten to skrót wystąpienia na konferencji „Zagrożenia globalne barierami rozwoju”. Przedstawia on najpierw podstawy metodologii interdyscyplinarnych
badań naukowych, a następnie – metodologii badań zagrożeń globalnych.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Polska w 2050 r. - Wyzwania na drodze do przyspieszenia

Polska coraz częściej jest charakteryzowana jako kraj wysokorozwinięty, jednakże istnieje szereg wyzwań mogących zepchnąć ją z obranej ścieżki rozwoju. Z tego powodu zasadnym jest analizowanie scenariuszy przyszłości. Badanie uwarunkowań wskazuje, że w wielu przypadkach mogą pojawić się istotne zagrożenia. Zalicza się do nich m.in. niekorzystną sytuację demograficzną oraz strukturę polskiej gospodarki (np. mało wydolne rolnictwo, niski udział sektora high-tech, itp.). 
Ponadto ważnym czynnikiem określającym pozycję kraju jest otoczenie zewnętrzne, zwłaszcza członkostwo w Unii Europejskiej. Jest ono istotne ze względu na trudną sytuację polityczną i gospodarczą, zwłaszcza w strefie euro. Dlatego też, wszystkie przedstawione scenariusze rozwoju Unii Europejskiej zakładają, że najbliższe czterdziestolecie będzie okresem spadku znaczenia Europy na rynkach światowych. Ewolucja Unii Europejskiej będzie zależeć m.in. od poziomu rozszerzenia integracji, oficjalnego wprowadzenia wielu prędkości współpracy oraz skłonności do jej pogłębiania.
Polska powinna dostosowywać swoją politykę do działań podejmowanych w Europie. Jednakże wiele inicjatyw jest niezależnych od sytuacji międzynarodowej. Pierwszoplanowym działaniem jest zdefiniowanie, w polskich warunkach, pojęcia rozwój i na tej podstawie zbudowanie
jego długoterminowej wizji. Chodzi tu przede wszystkim o określenie warunków sprzyjających koniunkturze. Należą do nich m.in. zmiany kulturowe
i edukacyjne zmierzające do: zwiększenia aktywności Polaków, proinnowacyjnego podejścia do świata, wzrostu możliwości pracy zespołowej,
a zwłaszcza do wypracowania nawyku uczenia się przez całe życie.

Czasopismo: Przyszłość. Świat-Europa-Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji