rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Stratyfikacja warunków higrotermicznych nad ekosystemem trawiastym w terenie otwartym i na granicy lasu

Praca jest analizą mikroklimatu obszaru łąkowego, w obrębie Stacji Dydaktyczno-Badawczej w Bałdach, zlokalizowanej na Pojezierzu Olsztyńskim. Badania zrealizowano w oparciu o zasoby użytków zielonych stacji, przeznaczane przede wszystkim na wypas bydła w okresie od pierwszej dekady maja do końca października. W celu sprawdzenia wskaźników termicznych i wilgotnościowych wykonano obserwacje temperatury powietrza i wilgotności względnej na 6-ciu wysokościach: 0,05 m; 0,5 m; 1,0 m; 1,5 m; 2,0 m; 3,0 m; 4,0 m w dwóch wybranych punktach. Zostały one zlokalizowane nad ekosystemem trawiastym w terenie otwartym i na granicy z lasem. Dane o temperaturze powie-trza były zapisywane z częstotliwością 5-cio minutową w dwóch seriach pomiarowych: wiosną i jesienią, każdorazowo przez pięć dni. W wyniku pomiarów otrzymano unikalne rozkłady dobowe i godzinowe na poszczególnych wysokościach, które świadczą o znacznym zróżnicowaniu mikroklimatycznym poszczególnych punktów.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wielkość i kształt jako cechy rozdzielcze nasion dębu szypułkowego (Quercus robur L.)

Uzyskanie kwalifikowanego materiału siewnego wymaga wykonania szeregu czynności fizycznych, mających źródło w znajomości praw rządzących procesami rozdzielczymi. Podstawą ich są różnice w niektórych właściwościach fizyko-mechanicznych pomiędzy poszczególnymi składnikami mieszanin ziarnistych. Znajomości takiej wymaga ponadto konstruowanie podzespołów maszyn i urządzeń do uszlachetniania materiału siewnego oraz efektywna eksploatacja czyszczalni i sortowników mechanicznych oraz innych maszyn do obróbki nasion. Zarówno współczesne jak i dawne konstrukcje separatorów są oparte na doświadczeniu praktyków, a nie teoretycznych koncepcjach mających źródło w gruntownej znajomości agrofizyki nasion. Ze względu na powyższe niezbędna jest szczegółowa analiza cech rozdzielczych dębu, uwzględniająca także cechy nie wykorzystywane w leśnictwie do tej pory, a które powinny być wzięte pod uwagę w konstrukcji przyszłościowych rozdzielaczy uniwersalnych. Mechaniczna separacja nasion wymaga znajomości ich podstawowych parametrów geometrycznych, w tym wielkości i kształtu. Pomiary wspomnianych parametrów wykonano korzystając z komputerowej analizy obrazów nasion, uzyskanych z aparatu cyfrowego. Celem pracy była analiza wielkości i kształtu żołędzi dębu szypułkowego (Quercus robur L.) opisana współczynnikami kształtu, z uwzględnieniem przynależności do klas żywotności. Przyjęto klasyfikację nasion na 3 frakcje pomiarowe, biorąc za podstawę rozwój zarodka oraz szacowaną na tej podstawie spodziewaną zdolność kiełkowania nasion. Wyniki badań wykazały, że cechy geometryczne żołędzi nie mogą być uznane za cechy rozdzielcze, zatem nie ma możliwości przeprowadzenia procesu separacji w oparciu o wielkość nasion. Podczas badań zaobserwowano także, że tradycyjny sposób suszenia żołędzi, celem przygotowania do przechowywania, nie umożliwia uzyskania jednorodnej wilgotności końcowej. Jedynie nasiona żywotne o dużych zarodkach wykazują właściwą wilgotność, znacząco wyższą od pozostałych. Stanowi to zapewne jedną z przyczyn spadku zdolności kiełkowania nasion w trakcie przechowywania.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ terminu siewu na plonowanie i wartość odżywczą ziela bazylii pospolitej (Ocimum basilicum L.)

Bazylia pospolita (Ocimum basilicum L.) jest rośliną jednoroczną, z rodziny ja-snotowatych (Lamiaceae), której świeże i suszone ziele stosowane jest w przemyśle kosmetycznym, farmakologicznym, perfumeryjnym oraz w gastronomii. Jako gatunek pochodzący z klimatu ciepłego ma wysokie wymagania termiczne. Zapobiegając działaniu niskiej temperatury, szczególnie w okresie wiosennych przymrozków, bazylię pospolitą uprawia się z rozsady, jednak należy ustalić optymalny termin wysiewu nasion, dla uzyskania odpowiedniej jakości i wielkości plonu surowca przyprawowego. W tym celu w latach 2010-2012 przeprowadzono doświadczenie polowe w układzie losowanych podbloków w trzech powtórzeniach. W szklarni wysiano nasiona czterech ekotypów bazylii pospolitej (zielonolistnej, czerwonolistnej, cynamonowej oraz cytrynowej) w dwóch terminach (30 marca i 14 kwietnia). Badaniu poddano plon świeżego i suchego ziela bazylii pospolitej, a następnie przeprowadzono ocenę składu chemicznego świeżego surowca przyprawowego, określając w nim zawartość: suchej masy, kwasu L-askorbinowego, cukrów ogółem i redukujących. Analizując wyniki badań wykazano, że uprawiane eko-typy Ocimum basilicum L. istotnie różnicowały wielkość plonu oraz skład ziela. Największym średnim plonem w toku trzyletnich badań charakteryzowała się bazylia cynamonowa, zaś najmniejszy średni plon ziela pozyskano z bazylii czerwonolistnej, której surowiec przyprawowy zawierał najmniej suchej masy, kwasu L-askorbinowego oraz cukrów ogółem. Najwięcej suchej masy oraz kwasu L-askorbino-wego zawierała bazylia zielonolistna, zaś największą zawartością cukrów ogółem charakteryzował się surowiec przyprawowy bazylii cynamonowej. Największą zawartością cukrów redukujących odznaczała się bazylia pospolita cytrynowa, a najmniejszą – bazylia zielonolistna. Analiza terminu siewu nasion w drugim oraz trzecim roku badań wykazała, iż wcześniejszy termin siewu istotnie zwiększał wielkość plonu oraz zawartość cukrów ogółem.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Charakterystyka właściwości fizycznych nasion marchwi i pietruszki po zbiorze kombajnowym

Przygotowanie wartościowego i kwalifikowanego materiału siewnego marchwi i pietruszki wymaga wiedzy z zakresu podstawowych właściwości fizycznych nasion gatunku podstawowego oraz pozostałych komponentów mieszaniny ziarnistej (zanieczyszczenia, nasiona innych gatunków roślin itp.). Znajomość cech fizycznych nasion wymagana jest ponadto przy doborze i ustalaniu parametrów techniczno-technologicznych procesów czyszczenia i separacji czy innych zabiegów ukierunkowanych na uszlachetnianie materiału siewnego. W pracy zestawiono i porównano wybraną grupę właściwości fizycznych oraz skład granulometryczny nasion marchwi i pietruszki pozyskanych w zbiorze kombajnowym. Wykazano zróżnicowanie niektórych cech fizycznych nasion marchwi i pietruszki, przy czym dotyczyło to głównie charakterystyk masowych (gęstość w stanie zsypu i gęstość utrzęsiona) oraz wymiarów geometrycznych najbardziej licznych i reprezentatywnych frakcji wymiarowych. Analiza składu granulometrycznego nasion obu warzyw, przeprowadzona równolegle na przesiewaczu sitowym i wibracyjnym, wykazała, że najbardziej liczną i reprezentacyjną z punktu widzenia wartości siewnej grupą były nasiona marchwi o wymiarach 1,3, 1,5 i 1,7 mm. Łączna ilość tych trzech frakcji stanowiła około 78% ogółu oczyszczonych wcześniej nasion. W przypadku nasion pietruszki najbardziej liczną grupę stanowiły nasiona o wymiarach. 1,1 i 1,3 mm, a ich sumaryczny udział w ogólnej masie nasion wyniósł około 84,46.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Ocena zawartości metali ciężkich i aktywności katalazy w glebach otuliny Roztoczańskiego Parku Narodowego

Celem pracy była ocena zawartości całkowitej wybranych metali ciężkich (Pb, Zn i Cu) oraz aktywności katalazy w poziomach genetycznych profili gleb lekkich (gleb rdzawych) położonych na terenie otuliny Roztoczańskiego Parku Narodowego. Zgodnie z polskimi ustaleniami normatywnymi w glebach obszaru badań nie stwierdzono przekroczenia wartości dopuszczalnych stężeń Pb, Zn i Cu. Uzyskane wyniki badań świadczą jednak o akumulacji oznaczonych metali w poziomach wierzchnich (Ap) w odniesieniu do poziomów skał macierzystych (C). Próby gleby świeżej cechowały się większą aktywnością katalazy niż gleby wysuszonej. Aktywność tego enzymu była największa w poziomie Ap i malała wraz z głębokością w profilu glebowym. Stwierdzono, że zawartość całkowita metali ciężkich w analizowanych glebach była istotnie skorelowana z właściwościami chemicznymi (pH, zawartością węgla organicznego i pojemnością sorpcyjną) oraz aktywnością katalazy w glebie świeżej i wysuszonej.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ podłoża popieczarkowego uzupełnionego mineralnie na plon biomasy i białka kupkówki pospolitej

Doświadczenie miało na celu określenie wpływu podłoża popieczarkowego i mineralnego nawożenia azotem i potasem na plon suchej masy i białka kupkówki pospolitej (Dac-tylis glomerata L.). Trzyletni eksperyment polowy, w układzie całkowicie losowym, przeprowadzono na glebie o składzie granulometrycznym piasku gliniastego lekkiego. Badanymi materiałami orga-nicznymi były przefermentowany obornik bydlęcy oraz podłoże po uprawie pieczarki. Zastosowane w doświadczeniu podłoże popieczarkowe było zasobniejsze w suchą masę i azot ogółem, mniej zasobne w węgiel organiczny, fosfor i potas ogółem w porównaniu do obornika bydlęcego. Naj-większy sumaryczny plon biomasy i białka kupkówki pospolitej w każdym roku badań zanotowano na obiekcie z podłożem popieczarkowym i większą dawką mineralnego N i K.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Porównanie oddziaływania selenu na aktywność peroksydazową gleby skażonej olejem napędowym lub przepracowanym olejem silnikowym

W pracy przedstawiono wyniki oddziaływania oleju napędowego, przepracowanego
oleju silnikowego oraz selenu (IV i VI), na aktywność peroksydazową gleby. Doświadczenie
przeprowadzono w warunkach laboratoryjnych na piasku gliniastym o zawartości węgla organicznego
8,7 g·kgˉ¹. Do próbek gleby wprowadzono w różnych kombinacjach kwas selenowy (IV) lub kwas
selenowy (VI) (ilość dodanego Se wynosiła 0,05 mmol·kgˉ¹) oraz przepracowany olej silnikowy lub olej
napędowy w ilościach 2, 10 i 50 g·kgˉ¹. Wszystkie próbki doprowadzono do 60% maksymalnej pojemności
wodnej i przechowywano w szklanych pojemnikach typu twist, w stałej temperaturze 20°C. Aktywność
peroksydaz oznaczono spektrofotometrycznie w 1., 7., 14., 28., 56. i 112. dniu doświadczenia.
Skażenie gleby olejem napędowym oraz przepracowanym olejem silnikowym spowodowało stymulację
aktywności peroksydaz. Wprowadzenie selenu do gleby nieskażonej substancjami ropopochodnymi
wywołało zmiany aktywności peroksydaz. Jedynie dodatek selenu VI do gleby zawierającej olej napędowy
w dawce 2 g·kgˉ¹ spowodował istotny wzrost średniej aktywności peroksydaz glebowych.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ szerokości próbki i kształtu cząstek na charakterystyki jednoosiowego ściskania złoża materiału sypkiego

Celem prezentowanego projektu było badanie związku przebiegu testu jednoosiowego ściskania złoża materiału sypkiego z kształtem cząstek i szerokością prostopadłościennej komory pomiarowej. Komora miała wysokość i głębokość 0,12 m oraz szerokość (drugi wymiar poziomy) nastawny w zakresie 0 do 0,12 m. Wykonano pomiary laboratoryjne jednoosiowego ściskania na złożach bliskich kształtu sferycznego nasion grochu oraz wyraźnie niesferycznych nasion fasoli. Otrzymano wartości ilorazu naporu dla nasion fasoli w przybliżeniu 0,5, zaś dla grochu niższe, w przybliżeniu równe 0,4. Podobne tendencje były obserwowane wcześniej w badaniach nasion rzepaku i pszenicy. Wykonano symulacje numeryczne eksperymentów laboratoryjnych w złożu kul oraz zlepków trzech kul modelujących cząstki wydłużone. Analizowano przebiegi charakterystyk ilorazu naporu k od naporu pionowego. Testy numeryczne potwierdziły tendencje obserwowane w eksperymentach. Iloraz naporu w przypadku cząstek kulistych szybko rósł ze wzrostem szerokości próbki do około 2 wymiarów cząstki, po przekroczeniu tego wymiaru zmiany były niewielkie. W złożach cząstek niekulistych iloraz naporu był wyższy już w wąskich próbkach przy czym iloraz naporu rósł ze wzrostem współczynnika wydłużenia. Tak w pomiarach laboratoryjnych, jak i w symulacjach obserwowano silne fluktuacje obciążenia pionowego związane ze zmianami sieci kontaktów.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Lepkość pozorna wodnych zawiesin pełnoziarnowej mąki jęczmiennej o zróżnicowanej zawartości błonnika pokarmowego

W pracy przedstawiono wyniki pomiarów lepkości pozornej wodnych zawiesin
pełnoziarnowych mąk jęczmiennych. W badaniach wykorzystano mąkę pełnoziarnową otrzymaną w wyniku przemiału laboratoryjnego 6 odmian jęczmienia o zróżnicowanej zawartości błonnika
pokarmowego i jego składników, w tym frakcji rozpuszczalnej (1-3) (1-4) β-D glukanów. Badania
reologiczne przeprowadzono stosując 10 i 15% stężenia zawiesin mąki jęczmiennej, zmienny czas
stabilizacji zawiesin (0,5-4 h) oraz zmienny gradient prędkości ścinania (200-1200 s-1). W badaniach
zastosowano reometr rotacyjny o współosiowym układzie cylindrów – Mettler Rheomat RM 180.
Wodne zawiesiny pełnoziarnowej mąki jęczmiennej wykazywały cechy cieczy pseudoplastycznej,
odnotowano także wzrost lepkości pozornej w czasie stabilizacji zawiesin. Przeprowadzona analiza
korelacji (Pearsona, p≤0,05) pomiędzy zawartością frakcji błonnika pokarmowego, a lepkością pozorną zawiesin wykazała, że lepkość pozorna zawiesin w największym stopniu skorelowana była
z zawartością rozpuszczalnej frakcji błonnika pokarmowego (SDF), natomiast w mniejszym stopniu
z zawartością (1→3) (1→4) β-D-glukanów.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ warunków hydrotermicznych na plonowanie pszenicy jarej w środkowo-wschodniej Polsce (1975-2005)

Celem pracy jest ocena wpływu warunków hydrotermicznych na plonowanie pszenicy jarej w warunkach produkcyjnych środkowo-wschodniej Polski. Dane meteorologiczne zostały udostępnione przez Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej w Warszawie. Drugą grupę danych stanowiły plony pszenicy jarej, pochodzące z opracowań publikowanych przez Główny Urząd Statystyczny. Warunki hydrotermiczne określono na podstawie współczynnika Sielianinowa. Zależność między plonowaniem pszenicy jarej od wartości analizowanego współczynnika zbadano na podstawie modelu regresji wielokrotnej liniowej, z zastosowaniem procedury krokowej doboru zmiennych. Obniżające się wartości współczynnika Sielianinowa w kwietniu sprzyjały plonowaniu pszenicy jarej, a w czerwcu powodowały obniżenie plonu ziarna tej rośliny. Równania regresji pozwoliły wyjaśnić zmienność plonowania pszenicy jarej od 25 do 53%.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Koncentraty białek serwatkowych i preparaty serwatkowo-tłuszczowe jako zamienniki mleka w proszku w lodach nisko zamrożonych

Przeprowadzono badania dotyczące możliwości zastąpienia w lodach nisko zamrożonych 50% mleka pełnego w proszku koncentratami białek serwatkowych i preparatami ser-watkowo-tłuszczowymi. Lody oceniono organoleptycznie oraz oznaczano w nich zawartość suchej masy, zawartość tłuszczu, a także kwasowość, topliwość, puszystość (stopień napowietrzenia), twardość mieszanki lodziarskiej oraz twardość lodów. W lodach zawierających preparaty serwatkowo-tłuszczowe z olejem palmowym wyczuwalny był niezbyt intensywny obcy posmak ,czego nie stwier-dzono, gdy składnikiem tych preparatów był olej kokosowy. Lody wyprodukowane z użyciem prepa-ratów serwatkowo-tłuszczowych charakteryzowały się dużą topliwością i wysoką puszystością. Spośród ocenianych preparatów najlepsze efekty uzyskano, gdy zastosowano koncentrat białek serwatkowych o 80% zawartości białka. Lody te odznaczały się najlepszymi cechami organoleptycznymi, pomimo stosunkowo niskiej zawartości tłuszczu oraz najmniejszą topliwością.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ aktywności wody na sypkość mleka w proszku o różnym składzie surowcowym

W pracy przedstawiono wpływ aktywności wody i składu surowcowego na sypkość modyfikowanego mleka w proszku. Badane materiały sypkie były zróżnicowane pod względem zawartości laktozy (21-57,8%). Analizowane mieszaniny nawilżano do aktywności wody 0,1; 0,2; 0,5 i 0,9. Oznaczono następujące właściwości fizyczne: zawartość i aktywność wody, średni wymiar cząstek, gęstość nasypową, współczynnik Hausnera i Carra, czas wysypu, kąt nasypu oraz kąt zsypu z powierzchni stalowej i szklanej. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono istotny wpływ aktywności wody i składu surowcowego na sypkość modyfikowanego mleka w proszku. Badane modyfikowane mleko w proszku było zróżnicowanie pod względem rozmiaru cząstek, gęstości nasypowej oraz sypkości. Nawilżanie materiału do aktywności wody 0,2 (aglomeracja); 0,5 i 0,9 powodowało poprawę sypkości, wzrost wymiaru cząstek oraz obniżenie gęstości nasypowej modyfikowanego mleka w proszku.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ odmiany i warunków pogodowych okresu wegetacji na zawartość wybranych składników odżywczych i antyżywieniowych w bulwach ziemniaka

Celem badań polowych przeprowadzonych w latach 2011-2013 było określenie
zawartości skrobi, witaminy C, białka ogólnego oraz azotanów i glikoalkaloidów w bulwach
kilku odmian ziemniaka (średnio wczesne – Gawin, Legenda, Stasia, średnio późna – Gustaw)
z uwzględnieniem warunków pogodowych w latach. Oceniono udział genotypu i warunków wegetacji
na zmienność składu chemicznego bulw ziemniaka. Badania przeprowadzono na glebie lekkiej
(piasek gliniasty), nawożonej organicznie słomą i międzyplonem gorczycy białej. Nawożenie mineralne
stosowano w dawkach: 100 kg N·ha–1, 17,5 kg P·ha–1, 99,6 kg K·ha–1. Lata 2011 i 2013 były
niekorzystne, a 2012 rok korzystny pod względem układu warunków pogodowych w okresie wegetacji
roślin. Wysoką zawartość składników odżywczych oraz niską antyżywieniowych uzyskano
w 2012 roku. W 2011 roku stwierdzono istotnie najmniejszy poziom azotanów w bulwach. W 2013
roku uzyskano istotnie największą zawartość azotanów oraz istotnie najmniejszy poziom skrobi
i witaminy C w bulwach. Największy poziom skrobi w bulwach oznaczono u odmiany Gawin,
witaminy C u odmiany Gustaw, a białka u odmiany Legenda. Najmniej azotanów w bulwach kumulowała
odmiana Gawin, a glikoalkaloidów odmiana Legenda. Zawartość skrobi i glikoalkaloidów
determinowane były głównie czynnikiem genetycznym, poziom azotanów warunkami pogodowymi
w okresie wegetacji, a białko i witamina C współdziałaniem odmian i lat

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Stabilność rekonstytuowanych emulsji z dodatkiem skrobi typu OSA

Zbadano stabilność rekonstytuowanych emulsji z dodatkiem modyfikowanej
skrobi typu OSA i porównano ze stabilnością emulsji pierwotnych. Analizowano wpływ ciśnienia
homogenizacji emulsji pierwotnej i udziału fazy tłuszczowej na stabilność emulsji, jak również na
efektywność mikrokapsułkowania i wybrane właściwości użytkowe proszków otrzymywanych
w wyniku suszenia rozpyłowego. Wykreślono profile stabilności emulsji przy zastosowaniu aparatu
Turbiscan Lab® Expert. W wyniku suszenia rozpyłowego emulsji oleju rzepakowego z udziałem
skrobi OSA otrzymano drobnoziarniste proszki, o słabej sypkości, niezbyt łatwo odtwarzalne
w wodzie. Zmienny udział fazy olejowej miał wpływ na ilość tłuszczu wolnego na powierzchni
cząstek i efektywność mikrokapsułkowania oleju, ale nie powodował istotnych zmian w wartościach
współczynników sypkości oraz zwilżalności i dyspergowalności proszku w wodzie. Zawartość
wolnego tłuszczu na powierzchni cząstek proszków zmniejszała się wraz ze zwiększeniem
ciśnienia homogenizacji, niezależnie od proporcji składników emulsji. Stabilność emulsji sproszkowanych
po odtworzeniu w wodzie nie różniła się istotnie w porównaniu do emulsji wyjściowych
przed suszeniem. Stabilność emulsji polepszała się wraz ze zwiększeniem ciśnienia homogenizacji,
zwłaszcza w przypadku emulsji o najniższym udziale fazy olejowej. Zastosowane w badaniach
parametry homogenizacji ciśnieniowej pozwoliły uzyskać dostatecznie małe wymiary kuleczek
tłuszczowych, gwarantujące stabilność emulsji pierwotnej i rekonstytuowanej oraz efektywne mikrokapsułkowanie,
gdy udział fazy tłuszczowej był na poziomie 20 i 40%.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Współzależności między cechami fizycznymi nasion jodły pospolitej

Z doniesień literaturowych wynika, że na tempo i efektywność kiełkowania
nasion w dużym stopniu wpływa ich masa. Jednak ze względu na trudność przeprowadzenia na dużą
skalę kalibracji nasion pod względem ich masy poszukuje się cech silnie z nią powiązanych, które
w zastępstwie można wykorzystać przy separacji materiału nasiennego. W związku z tym celem pracy
jest wyznaczenie zakresu zmienności podstawowych cech fizycznych nasion jodły pospolitej oraz
określenie współzależności między tymi cechami w aspekcie wykorzystania uzyskanych informacji
przy planowaniu i realizacji procesów sortowania nasion tego gatunku. Badaniami objęto 5 partii
nasion, które pozyskano z polskich drzewostanów w regionie nasiennym Jd62. Dokonano pomiarów
prędkości krytycznej unoszenia, grubości, szerokości, długości, kąta tarcia zewnętrznego i masy
każdego nasiona. Na podstawie tych cech obliczono geometryczną średnicę zastępczą, wskaźnik
proporcji wymiarów, wskaźnik sferyczności oraz gęstość nasion. Stwierdzono, że cechami rozdzielczymi,
które można wykorzystać przy kalibracji nasion jodły pospolitej pod względem ich masy
w kolejności malejącego związku korelacyjnego są: grubość, długość, prędkość krytyczna unoszenia,
szerokość, gęstość oraz kąt tarcia zewnętrznego. W procesie uszlachetniania analizowanego materiału
nasiennego powinno się stosować przede wszystkim separatory sitowe z sitami o otworach podłużnych,
wyposażone w przynajmniej dwa sita: o wymiarze roboczym ≠3,5 mm i ≠2,25 mm. Dzięki
takiemu zestawowi sit z materiału nasiennego będzie można wyodrębnić nasiona bezwartościowe
oraz wydzielić frakcję nasion najbardziej dorodnych, którą ze względu na potencjalnie najwyższą
zdolność kiełkowania można przeznaczyć do prowadzenia siewu punktowego lub obsiewania pojedynczych
kaset i bloków styropianowych przy produkcji tzw. sadzonek z bryłką.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wpływ przedsiewnej stymulacji magnetycznej na kiełkowanie ziarniaków różnych odmian pszenicy jarej

Pięć odmian pszenicy jarej (Banti, Łagwa, Parabola, Hewilla i Żura) poddano przedsiewnemu oddziaływaniu zmiennego pola magnetycznego. Zastosowano dwie dawki ekspozycyjne D1 = 21,50 kJm-3s (30 mT, 30 s) oraz D2 – 7,16 kJm-3s (30 mT, 10 s). Kinetykę kiełkowania mierzono co 1 godzinę za pomocą elektronicznego kiełkownika opracowanego i wykonanego w Katedrze Fizyki Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie. Następnie opisano je za pomocą funkcji logistycznej. Dane doświadczalne pozwoliły stwierdzić, że ziarniaki każdej odmiany pszenicy reagują indywidualnie na zastosowane pole magnetyczne. Na obie dawki ekspozycyjne pozytywnie reagowały ziarniaki dwóch odmian (Banti i Łagwa). Dla pozostałych ziarniaków (odmiany: Hewilla, Parabola i Żura) wpływ pozytywny był tylko dla dawki D1. Najlepiej pozytywnie na pole magnetyczne reagowały ziarniaki odmiany Banti, a najgorzej ziarniaki odmiany Hewilla i Parabola. Wyniki  kinetyki kiełkowania potwierdziły obliczone dla poszczególnych odmian parametry krzywej logistycznej.

Czasopismo: Acta Agrophysica
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo