rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Obudowa tubingowa szybów w LGOM : przyczyny uszkodzeń obudowy, stosowana profilaktyka zapobiegania uszkodzeniom oraz metody napraw

Na terenie kopalń LGOM funkcjonuje obecnie 29 szybów. We wszystkich z nich na odcinku utworów trzeciorzędu oraz górnych warstw pstrego piaskowca funkcjonuje obudowa tubingowa. Obudowa ta pomimo wielu niepodważalnych zalet ulega obecnie stopniowej destrukcji wskutek przejmowania przez nią znaczących deformacji górotworu, będących konsekwencją wpływów od prowadzonej eksploatacji złoża. Występujące uszkodzenia dotyczą kolumn tubingowych szybów najstarszych (okres funkcjonowania ponad 35 lat) o średnicy 6,0 m, ze szczelinami pikotażowymi. Uszkodzeniom o charakterze kompresyjnym ulegają przede wszystkim segmenty tubingowe zabudowane na szczelinach pikotażowych. Podstawową metodą naprawy uszkodzonych segmentów tubingowych jest ich wzmocnienie poprzez wbudowywanie w przestrzenie międzyżebrowe indywidualnie dopasowywanych, żeliwnych wkładek wzmacniających o różnorodnej konstrukcji, zależnej od charakteru uszkodzenia. Obecnie, wobec coraz większej skali oddziaływania eksploatacji na obudowy szybów, istotnego znaczenia nabierają działania profilaktyczne mające na celu ograniczenie ich skutków na obudowie. Pierwszym kierunkiem podejmowanych działań jest dobór odpowiedniego systemu eksploatacji złoża w bezpośrednim sąsiedztwie granic filarów ochronnych, tak by ograniczyć do minimum wpływy z nią związane. Drugi kierunek działań to przygotowanie kolumny tubingowej na bezpieczne przejmowanie wpływów od prowadzonej eksploatacji. I tu realizuje się działania idące w kierunku wzmocnienia lub upodatnienia kolumny tubingowej w rejonach szczelin pikotażowych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Budownictwo tunelowe, przejścia podziemne i parkingi w Krakowie dziś i w przyszłości

Kraków w ostatnich latach stał się miejscem budowy wielkich przedsięwzięć drogowych, których projekty sięgają lat 70. i 80. Znikły wokół przebudowanego Dworca Głównego obiekty nieprzynoszące chluby miastu, a w ich miejsce powstało Krakowskie Centrum Komunikacyjne z tunelami podziemnymi dla ruchu kołowego i szynowego. Polityka inwestycyjna miasta zmierza do radykalnej poprawy sytuacji drogowej poprzez realizację nowych tras komunikacyjnych i przebudowę istniejących układów komunikacyjnych włącznie z budową tuneli. Elementem poprawiającym miejską sieć drogową są budowane przejścia oraz parkingi podziemne. Realizowane inwestycje poprawią stan powietrza atmosferycznego oraz klimat akustyczny w ciągu głównych ulic Krakowa.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza stateczności zboczy drugiej kwatery nowego składowiska odpadów komunalnych w Zakopanem

Niniejszy artykuł jest kontynuacją prac związanych ze składowiskiem odpadów komunalnych w Zakopanem. Pierwsza praca dotyczyła przyczyn uszkodzenia wału oporowego kwatery pierwszej i zawierała propozycje naprawy. W artykule opisano proces weryfikacji projektu dotyczącego kwatery drugiej składowiska. Praca ukazuje współpracę pomiędzy projektantem a jednostką naukowo-badawczą, która ma na celu optymalizację projektu konstrukcji geoinżynierskiej, tak by nie dopuścić do sytuacji niebezpiecznej dla środowiska naturalnego i użytkowników składowiska odpadów komunalnych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Badania geofizyczne w rozpoznaniu warunków geotechnicznych budowy tuneli

Wybór optymalnej trasy i konstrukcji tunelu wymaga rozpoznania geotechnicznego stosunkowo dużego obszaru jego potencjalnej lokalizacji. Rozpoznanie takie jest możliwe do wykonania odpowiednio dobranym zestawem metod geofizycznych. W rozpoznaniu geofizycznym masywów fliszowych, budujących południową część obszaru Polski, najbardziej efektywne okazały się badania sejsmiczne i elektrooporowe. Badania te umożliwiają rozpoznanie podstawowych charakterystyk fliszu, tzn. jego litologii i tektoniki. Liczne badania geofizyczne wykonane na terenie Karpat fliszowych dla potrzeb geotechniki wykazały również, że parametry geofizyczne charakteryzujące flisz, tzn. prędkość fal sejsmicznych i oporność elektryczna, są wystarczające do opisu jego właściwości geotechnicznych wyrażonych klasą geotechniczną. Formułę na określenie geofizycznego wskaźnika klasyfikacji geotechnicznej, nazwanego KFG, określono metodami statystyki matematycznej w taki sposób, aby był on równoważny liczbie klasyfikacyjnej RMR Z.T. Bieniawskiego. Wskaźnik KFG z powodzeniem zastosowano do wyboru tras i techniki drążenia sztolni hydrotechnicznych. Zastosowano go również do rozpoznania tras tuneli komunikacyjnych projektowanych w Karpatach fliszowych. Metody sejsmiczna i elektrooporowa okazały się również skuteczne w rozpoznaniu osadów wodno-lodowcowych występujących wzdłuż trasy tunelu projektowanego w Gdańsku.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Koncepcja nowej obudowy szybów górniczych głębionych w sztucznie zamrożonym górotworze

Stosowanie w budownictwie nowych materiałów o znacznie zwiększonej wytrzymałości oraz zmniejszonym współczynniku przewodzenia ciepła jest powszechne. Przynosi wiele korzyści ekonomicznych i pośrednio ekologicznych. Wprowadzenie materiałów nowej generacji do budownictwa podziemnego może również w znaczący sposób wpłynąć na zmiany w konstrukcji obudów wyrobisk przynosząc określone korzyści. Artykuł prezentuje koncepcję nowej obudowy szybów wykonywanych w warunkach sztucznego zamrożenia górotworu. Istota pomysłu polega na zastosowaniu nowych materiałów o wyższych niż dotychczas wytrzymałościach i znacząco niższym współczynniku przewodzenia ciepła w miejsce zwykłych betonów żwirowych. Mniejszy strumień ciepła przechodzącego przez obudowę pozwoli na podwyższenie temperatury w przodku szybowym powyżej zera, czyli poprawi komfort pracującej w nim załogi i jednocześnie pozwoli zmniejszyć intensywność mrożenia biernego. Idea obudów o większym oporze cieplnym może być zastosowana również do obniżenia strumienia ciepła wypływającego z górotworu do powietrza wentylacyjnego, prowadząca do oszczędności w stosowaniu klimatyzacji.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Możliwości wykorzystania pomiarów inklinometrycznych do oceny stateczności skarp

Znaczenie bezpieczeństwa skarp dla życia ludzkiego i dla gospodarki powoduje, że obiekty te obejmuje się bieżącą kontrolą (monitoringiem), wykonywaną m.in. przy użyciu pomiarów inklinometrycznych. W celu pełnego wykorzystania wyników pomiarów bardzo ważna jest ich prawidłowa interpretacja. Podstawę do analizy stanowi przebieg przemieszczeń poziomych osi otworu inklinometrycznego uzyskany z pomiarów. Na podstawie przeprowadzonych badań opracowano dwie metody szacowania stateczności skarpy (zbocza): metodę redukcji wartości współczynnika sprężystości gruntu oraz metodę analizy stanu wytężenia górotworu w osi otworu inklinometrycznego i jego związku ze statecznością skarpy. Uzyskana w ten sposób krytyczna wartość przemieszczenia poziomego jest miarodajna przy ocenie stateczności skarpy (zbocza) w oparciu o wyniki pomiarów inklinometrycznych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ochrona unikatowego ekosystemu oraz ograniczenia w zagospodarowaniu Podziemi Tarnogórsko-Bytomskich

Podziemia Tarnogórsko-Bytomskie to rozległy i skomplikowany system wyrobisk, będących wynikiem kilkusetletniej (od XII wieku) eksploatacji górniczej rud metali. Łączna długość chodników, komór i wybierek wynosi ponad 300 km -jest to jeden z największych systemów podziemnych na świecie. Jest on połączony z powierzchnią ziemi pięcioma sztolniami odwadniającymi oraz licznymi szybami i odsłonięciami w okolicznych kamieniołomach. W ciągu kilkuset lat w podziemnym systemie wytworzył się unikatowy mikroklimat oraz różnorodna szata naciekowa. Z uwagi na dogodne warunki osiedliły się tutaj nietoperze, wykorzystując ten labirynt jako miejsce zimowej hibernacji oraz schronienie w okresie letnim. Wśród nietoperzy doliczono się ośmiu gatunków. Występuje tu m.in. nocek duży (Myotis myotis) oraz gacek brunatny (Plecotus auritus), dla którego jest to największe zimowisko w Europie.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Problemy nośności stalowej obudowy odrzwiowej wyrobisk korytarzowych użytkowanych w długim okresie

Ponad 90% wyrobisk korytarzowych w kopalniach węgla kamiennego wykonanych jest w obudowie stalowej. Obudowa ta często poddana jest intensywnym, agresywnym wpływom środowiska kopalnianego, powodując powolny spadek nośności konstrukcji. W artykule na tle geomechanicznych i technicznych problemów utrzymania stateczności stalowej obudowy odrzwiowej wyrobisk korytarzowych użytkowanych w długim okresie przedstawiono wyniki badań in situ korozji stalowych odrzwi obudowy ŁP. Na podstawie wyników przeprowadzonych badań przedstawiono charakterystyczne cechy procesu korozji oraz ich wpływ na nośność konstrukcji.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ prędkości ścinania na kształtowanie się parametrów wytrzymałościowych gruntów z obszaru karpackiego

W artykule przedstawiono wyniki badań wytrzymałości na ścinanie gruntów spoistych pochodzących z sąsiedztwa obszarów osuwiskowych w Chalakówce (Pogórze Wielickie), Krynicy (Beskid Sądecki), Ropicy Polskiej (Beskid Mały) i Targanic (Beskid Mały). Celem pracy było określenie wpływu prędkości ścinania na wartości maksymalnych i minimalnych parametrów wytrzymałościowych badanych gruntów. Badania przeprowadzono w aparacie bezpośredniego ścinania produkcji o wymiarach skrzynki 60x60 mm na materiale pozbawionym ziaren grubszych od 2 mm. Próbki formowano bezpośrednio w skrzynce aparatu przy wilgotności naturalnej i ścinano przy trzech prędkościach 0,1; 1,0 i 10 mm/min. Każda próbka była ścinana 3-krotnie do uzyskania odkształceń względnych 20%, a w trakcie badań woda miała możliwość penetracji w obręb płaszczyzny ścięcia. Wykazano, że zawodnienie wytworzonej w trakcie ścinania gruntów powierzchni poślizgu prowadzi do zmniejszenia ich początkowej wytrzymałości na ścinanie w skrajnych przypadkach nawet o 80%. Istotnym czynnikiem wpływającym na kształtowanie się oporu na ścinanie gruntów jest prędkość odkształceń. Większe wartości maksymalnego oporu na ścinaniu badanych gruntów otrzymano przy większych prędkościach ścinania. Z kolei w zakresie dużych odkształceń mniejsze wartości wytrzymałości na ścinanie odnotowano przy większych prędkościach ścinania.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Doświadczalne badania energii kruszenia (na przykładzie modelowej kruszarki dźwigniowej Blake'a)

Problem określania energii należy do jednych z głównych i nierozwiązanym w pełni problemem mechaniki kruszenia. Jest to konsekwencją wielkiej złożoności procesów rozdrabniania (kruszenia i mielenia). W tej sytuacji wiarygodną metodą wyznaczania tej wielkości pozostają badania doświadczalne procesów elementarnych i maszynowych. Przedmiotem pracy jest wyznaczanie energii globalnej i jej składowych - energii nieodwracalnej i sprężystej - w procesach kruszenia dwóch skał krajowych w kruszarce dźwigniowej Blake'a. Podstawę obliczeń stanowiły zależności: siła w przedniej płycie rozporowej i jej przemieszczenie, tzw. pętle pola pracy. Otrzymano nieznane dotąd wyniki o istotnym znaczeniu poznawczym i praktycznym.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ właściwości iłu na parametry wytrzymałościowe w warstwie gruntu mineralnego przykrycia składowiska odpadów

Artykuł podejmuje zagadnienie analizy parametrów wytrzymałościowych warstwy przykrywającej składowisko odpadów przemysłowych. W skład wielowarstwowego przekrycia zalicza się, oprócz warstw drenażu i warstw geosyntetyków, warstwę iłu z podsypką piaskową nazwana warstwą "konstrukcyjną", która ma za zadanie przekrycie masywu odpadów oraz "unieszkodliwienie" lokalnych jego osiadań. Problem projektowania materiału mineralnego tej warstwy sprowadza się do dobrania odpowiedniego procentu zawartości iłu oraz wartości wilgotności (optymalnej) aby uzyskać jak najwyższe parametry wytrzymałościowe: a) maksymalną wytrzymałość na rozciąganie i b) maksymalną wytrzymałość na ścinanie. Parametry te powinny być zachowane przez określony czas od zamknięcia składowiska.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Stałe paliwa wtórne

Paliwo z odpadów (RDF) lub stałe paliwo odnawialne (RDF) jest paliwem wyprodukowanym w procesie rozdrobnienia i wysuszenia stałych odpadów komunalnych (MSW) w konwertorze lub autoklawie pod ciśnieniem pary. Stałe paliwo alternatywne składa się głównie ze składników węglonośnych odpadów komunalnych, takich jak plastiki i frakcja biodegradowalna. Korzystne jest usytuowanie instalacji produkującej paliwa alternatywne w pobliżu źródła odpadów komunalnych podobnie jak, wykorzystywane opcjonalne, instalacje do spalania odpadów komunalnych są lokowane niedaleko od źródła odpadów. W odróżnieniu spalania odpadów produkowanie z odpadów paliwa alternatywnego umożliwia spełnienie wymogów normy CEN/343 ANAS. Wytwarzanie paliw alternatywnych z mieszanych lub segregowanych frakcji odpadów komunalnych pozwala zwiększyć udział energii odnawialnej w ogólnej produkcji energii. Propozycja alternatywnych sposobów przeróbki odpadów, innych niż ich spalanie, obejmuje produkcję paliwa alternatywnego i jego współspalanie w kotłach fluidalnych jest rozwiązaniem przyjaznym dla środowiska, efektywnym energetycznie opłacalnym, możliwym do zrealizowania w krótkim czasie oraz efektywnym technicznie.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zastosowanie wyników testu CPT do oceny nośności pala

Artykuł podejmuje zagadnienie projektowania fundamentów palowych na podstawie wyników badań polowych wykonanych sondą statyczną CPT. Podstawowymi wynikami badań sondy statycznej CPT jest wartość oporu na stożku q/c oraz tarcie na tulei ciernej f/s. Obecnie problemem badawczym jest poszukiwanie zależności między wynikami badań CPT a nośnością pojedynczego pala na siłę osiową, która składa się z nośności podstawy pala i nośności pobocznicy pala. W artykule przedstawiono najnowsze wyniki prac w tym zakresie. Przedstawiono też wyniki nośności pala wg Eurokodu 7 i propozycji Purdue University w USA.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Monitoring konstrukcji ziemnych przy zastosowaniu rozłożonych przestrzennie światłowodowych sensorów optycznych, zintegrowanych w geosyntetykach

W nowoczesnych konstrukcjach ziemnych (nasypy drogowe i kolejowe, tamy i zapory), do powszechnego sposobu postępowania należy umieszczanie wewnątrz tych konstrukcji geosyntetyków w postaci tkanin i siatek. Te geosyntetyczne materiały działają jako filtry oraz elementy wzmocnienia i drenażu. Są one również adaptowane do zbrojenia konstrukcji ziemnych i zapobiegania erozji powierzchniowej. Przez integrację sensorów w geotekstyliach można zrealizować "inteligentne" techniczne tekstylia. Takie multifunkcjonalne techniczne tekstylia potrafią współoddziałowywać z ich środowiskiem oraz odczytywać różne wielkości pomiarowe jak temperatura, naprężenie i parametry chemiczne, które to pozwalają wykryć i zlokalizować w czasie rzeczywistym obecność uszkodzeń i zniszczeń. W porównaniu z tradycyjnymi systemami pomiarowymi (ciśnieniomierze, piezometry i inklinometry umożliwiające tylko pomiary punktowe) właśnie to światłowodowe sensory optyczne są dopasowane do wspomnianych celów monitoringu rozłożonego przestrzennie. Te bardzo cienkie światłowody optyczne o średnicy mniejszej niż 1 mm mogą mieć zastosowanie jako sensory działające w silnych polach elektromagnetycznych, w "surowych", wybuchowych i chemicznie trujących środowiskach oraz podczas wpływu jonizującego promieniowania. Rozłożone przestrzennie światłowodowe sensory optyczne bazują na efekcie rozproszenia Brillouin w światłowodach szklanych oraz na optycznej reflektrometrii w dziedzinie czasu (OTDR) w światłowodach polimerowych. Publikacja ta stanowi przegląd inowacyjnych, światłowodowych sensorów optycznych zintegrowanych w geosyntetykach, oraz prezentuje wyniki ich testów w terenie.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ konstrukcji obudowy tunelu o przekroju kołowym na wartość współczynnika podatności podłoża

Istnienie odporu sprężystego górotworu znacznie zwiększa nośność obudowy, dlatego należy uwzględnić jego wpływ w obliczeniach sił wewnętrznych obudowy tunelu. Przy projektowaniu obudowy konstruktor napotyka problem, w jaki sposób konstrukcja tej obudowy wpływa na wartość współczynnika podatności podłoża. W artykule przedstawiono wyniki obliczeń współczynnika podatności podłoża C dla różnych typów obudowy tunelu o przekroju kołowym. Wykazano, w jaki sposób konstrukcja obudowy wpływa na wartość tego współczynnika.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena zależności między parametrami skał stropowych i spągowych na przykładzie wybranego rejonu kopalni "Rudna"

W pracy przeanalizowano relacje między parametrami skał stropowych i spągowych na podstawie dokumentacji z siedmiu otworów w rejonie XIX kopalni "Rudna". Ocenę oparto na analizie statystycznej wartości sześciu parametrów górotworu w wybranym rejonie górniczym, stosując jednoczynnikową analizę wariancji. Czynnikiem klasyfikującym był podział na strop, wyrobisko i spąg. Pokazano, które parametry charakteryzują się większą jednorodnością i w jakim stopniu zależą od miejsca pobrania prób.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Nośności odrzwi wybranych obudów łukowych

Przeprowadzone na 66 modelach badania numeryczne pozwoliły na określenie sposobu wyznaczania nośności odrzwi stalowych obudów łukowych. Przedstawiono wyniki obliczeń numerycznych dla trzech rodzajów kształtowników: V21, V25 i V29, oraz trzech typów odrzwi obudowy: ŁP8, ŁP9 i ŁP10. Każdy z modeli obudowy, oprócz obciążeń czynnych, został poddany czterem obciążeniom biernym, mającym za zadanie modelowanie oddziaływania górotworu na obudowę. W pracy zwrócono także uwagę na fakt, że pełne wykorzystanie nośności odrzwi obudowy uwarunkowane jest nie tylko wartością nośności łuków obudowy, za którą odpowiedzialna jest granica plastyczności stali, z której zostały one wykonane, ale zależy ono w równej mierze od wartości nośności złączy elementów odrzwi.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ocena niezawodności żelbetowej kratownicy na podstawie ograniczonej liczby danych doświadczalnych

W artykule podano metodę oceny niezawodności żelbetowych konstrukcji prętowych na podstawie ograniczonej liczby danych doświadczalnych. Zaproponowano sposób obliczenia niezawodności metodą Monte Carlo pod warunkiem, że w żadnym z badań liczbowych nie osiągnięto stanu granicznego, co świadczy o wysokim poziomie niezawodności konstrukcji. Jest to możliwe w dwóch przypadkach: jeżeli w metodzie Monte Carlo przyjęto rzeczywiste parametry konstrukcji i nie ma możliwości otrzymania dużej liczby w odniesieniu do konkretnego rozkładu prawdopodobieństwa, a także ich parametrów; przy wysokim poziomie niezawodności konstrukcji. W tym przypadku zaproponowano, by wprowadzić parametry bezwymiarowe, które charakteryzują względną wielkość "nieosiągnięcia" stanu krytycznego każdego z elementów konstrukcji podczas każdej iteracji; połączyć wszystkie parametry bezwymiarowe do jednego całokształtu bez względu na pochodzenie; oszacować histogramy i aproksymować odpowiednim rozkładem. Dzięki temu można obliczyć powierzchnię pod ujemną częścią wykresu, która będzie prawdopodobieństwem zniszczenia.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ sposobu likwidacji szybu na zagrożenie powierzchni w jego otoczeniu

Wraz z zaprzestaniem eksploatacji w kopalni i związaną z tym likwidacją wyrobisk udostępniających przestaje istnieć możliwość jakiejkolwiek kontroli stanu ich obudowy. Tym samym pojawia się problem określenia długotrwałej ich stateczności w warunkach oddziaływania procesów geologii dynamicznej i ich trwałego zabezpieczenia, takiego by w dowolnej perspektywie czasu nie stwarzały zagrożenia dla powierzchni. Trudno oszacować zachodzące w górotworze zmiany, których skutki dla powierzchni, w postaci zapadlisk, mogą pojawić się nawet po upływie dziesiątków czy setek lat. W pracy przedstawiono bardzo ciekawe wyniki obserwacji i prac zabezpieczających wokół zlikwidowanego szybu w Bochum - Wattenscheid, w pobliżu którego po prawie stu latach powstały groźne i bardzo rozległe zapadliska, pomimo przeprowadzenia wcześniej w jego zasypie odpowiednich zabiegów zabezpieczających. Wyniki pracy winny być przestrogą dla wszystkich instytucji zajmujących się obecnie likwidacją szybów oraz dla projektujących wykorzystanie terenu wokół zlikwidowanych szybów.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zabezpieczenie Centralnej Pompowni Bolko przed skutkami eksploatacji głębokiej pod miastem Bytom

Nakładające się na siebie w niecce bytomskiej obszary górnicze starych kopalń rud cynku i ołowiu oraz eksploatowanych obecnie kopalń węgla kamiennego są powodem znacznych komplikacji związanych z likwidacją zagrożenia wodnego w tym rejonie. Znaczne dopływu wód triasowych wymagają stałego pompowania w celu ochrony zarówno czynnych pól eksploatacyjnych kopalń węgla, jak też samej powierzchni znacznie obniżonego terenu okolic Bytomia. Eksploatacja pokładu 510 przez kopalnię "Centrum" pod czynną Pompownią Centralną przy szybie "Bolko" stworzyła dla niej określone zagrożenie. Przedmiotem niniejszej pracy jest analiza potencjalnego zagrożenia oraz sposób jego likwidacji przez zaprojektowanie i wykonanie odpowiedniego zabezpieczenia infrastruktury górniczej i mechanicznej pompowni.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka