rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Podatek od towarów i usług w sprawozdaniach budżetowych jednostek samorządu terytorialnego

Artykuł konfrontuje kwestie organizacyjne centralizacji rozliczeń VAT w jednostkach samorządu terytorialnego z ustawową zasadą ich gospodarki finansowej. Jednostki samorządu terytorialnego, mając swobodę w zakresie organizacji rozliczeń VAT, wspierają się wytycznymi Ministerstwa Finansów. Według tych wytycznych wpływy podatku od towarów i usług w formie zapłaty za świadczone usługi otrzymywanych od kontrahentów samorządowych jednostek budżetowych nie stanowią dochodu budżetowego. Podporządkowując się wytycznym, jednostki samorządu terytorialnego ewidencjonują te środki finansowe, nie budżetując ich. W konsekwencji nie wykazują tych wpływów w sprawozdaniu budżetowym Rb-27S. Autor artykułu przekonuje, że taki sposób rozliczania wpływów nie jest zgodny z zasadami gospodarki finansowej jednostek budżetowych wyrażonymi w ustawie o finansach publicznych i podważa wiarygodność sprawozdań budżetowych.

Czasopismo: Optimum. Economic Studies
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Wydatki inwestycyjne województw samorządowych po wprowadzeniu indywidualnego wskaźnika zadłużenia

Określenie dopuszczalnego poziomu zadłużenia jest ważną kwestią dla każdej jednostki samorządu terytorialnego w Polsce, a jej ranga jeszcze rośnie, jeśli samorząd odczuwa silną presję na dbanie o rozwój obszaru, na którym funkcjonuje, borykając się równocześnie z niedostatkiem dochodów. Taka sytuacja dotyczy większości województw samorządowych, które spośród wszystkich szczebli struktury samorządowej są najbardziej skupione na finansowaniu rozwoju (o czym świadczy relacja wydatków inwestycyjnych do wydatków ogółem), dysponując równocześnie bardzo ograniczoną samodzielnością finansową. Celem artykułu jest zbadanie zmian poziomu zadłużenia oraz wydatków inwestycyjnych województw samorządowych w trzyletnim okresie obowiązywania indywidualnego wskaźnika zadłużenia w porównaniu z okresem przed jego wprowadzeniem. Badania wskazują na wyraźny spadek zarówno nominalny, jak i udziału w strukturze wydatków inwestycyjnych w przypadku województw samorządowych. Nie może być on jednak wiązany jedynie z wprowadzeniem indywidualnego wskaźnika zadłużenia. Na tę sytuację złożyło się m.in. rozpoczęcie nowego okresu budżetowania w Unii Europejskiej.

Czasopismo: Optimum. Economic Studies
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Dobro odbiorcy usług psychologicznych a odbiorca tych usług. „Co” i „czy” definiować?

Artykuł Dobro odbiorcy w kodeksach etyczno-zawodowych psychologów prowokuje do refleksji nad zmianami w sposobie rozumienia przez psychologów dobra człowieka oraz nad znaczeniem tego faktu. Celem tego komentarza jest próba wskazania na potencjalne ryzyko związane z próbą jednoznacznego zdefiniowania dobra odbiorcy usług psychologicznych. Przyjmując za obowiązującym w Polsce Kodeksem Etyczno-Zawodowym Psychologa, że naczelną wartością w pracy psychologa (również tego, który będzie autorem uzupełnień aktualnej kodyfikacji) jest dobro drugiego człowieka, podsumowaniem komentarza jest refleksja: czy – dla dobra odbiorcy usług psychologicznych – istotniejsza od precyzyjnego zdefiniowania przez psychologów („dawców” tych usług) pojęcia dobra nie będzie koncentracja psychologów na adekwatnym rozpoznaniu natury podmiotu tego dobra?

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Alokacja funduszy unijnych a wydatki inwestycyjne gmin

Artykuł ma na celu wykazanie, jaki jest wpływ pozyskiwania funduszy unijnych na aktywność inwestycyjną gmin. W wielu z nich niedorozwój podstawowej infrastruktury technicznej nadal stanowi zasadniczą barierę rozwojową i dlatego wymaga dalszych nakładów finansowych. Dla wielu samorządów pozyskanie dotacji unijnych jest szansą na przyspieszenie procesów rozwoju i niwelowania ilościowej i jakościowej luki infrastrukturalnej.

Czasopismo: Optimum. Economic Studies
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
O dwóch rodzajach „odbiorców” działań zawodowych podejmowanych przez psychologów

W artykule Autor wprowadza rozróżnienie dwóch rodzajów odbiorców: osoby (instytucje) poszukujące pomocy u psychologa profesjonalisty oraz psychologowie profesjonaliści, którzy – aby ich pomoc była etyczna i skuteczna – korzystają z wyników pracy (naukowych teorii i metod badawczych) psychologów badaczy. Artykuł akcentuje rolę świadomości metodologicznej (równie ważnej co świadomość etyczna). Myślą przewodnią artykułu jest teza Roberta Rosenthala: „Zła nauka rodzi złą etykę” („Bad science makes for bad ethics”).

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Dobro odbiorcy w kodeksach etyczno-zawodowych psychologów - głos w dyskusji

Punktem wyjścia dla sformułowanych uwag w moim wystąpieniu jest artykuł Katarzyny Sikory, otwierający dyskusję na tematy etyczne związane z zawodem psychologa. Sam artykuł jest, w mojej ocenie, solidnym przedstawieniem tej problematyki na łamach kodeksów zarówno międzynarodowych, jak i krajowych. Moje uwagi na tym tle dotyczą sytuacji w Polsce. Charakteryzują ją jako daleko posuniętą dezintegrację polskich psychologów, spowodowaną słabością Polskiego Towarzystwa Psychologicznego (PTP) oraz nieuwzględnianiem kulturowego zakotwiczenia większości oddziaływań stosowanych w pracy psychologów. Ta druga uwaga dotyczy zarówno nieuwzględniania kulturowej odmienności odbiorców, jak i kulturowego zakotwiczenia importowanych do kraju produktów.

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Polityka innowacyjna w procesie transformacji w Polsce: czy skuteczna?

Głównym celem artykułu jest analiza publicznej polityki innowacyjnej w Polsce w ćwierćwieczu 1990-2015 wraz z próbą oceny skuteczności tej polityki. Omówione są tutaj takie zagadnienia, jak: podstawy współczesnej polityki innowacyjnej, instrumenty polityki innowacyjnej, polityka innowacyjna w Polsce w latach 1990-2015, przyczyny stagnacji innowacyjnej oraz aktualne wyzwania. Nie można, niestety, dać pozytywnej odpowiedzi na pytanie zawarte w tytule.

Czasopismo: Optimum. Economic Studies
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Rozwój transportu drogowego w państwach położonych wzdłuż międzynarodowej trasy Via Carpatia

W opracowaniu została przeprowadzona analiza transportu drogowego w państwach, przez obszar których przebiega międzynarodowa droga Via Carpatia. Głównym cel artykułu było uszeregowanie poszczególnych państw pod względem poziomu rozwoju transportu drogowego. Stanowiło to punkt wyjścia do dyskusji o potencjalnych obszarach oddziaływania drogowego korytarza transportowego Via Carpatia. W artykule hipoteza została sformułowana w sposób następujący: państwa położone wzdłuż międzynarodowej trasy Via Carpatia charakteryzują się zróżnicowanym poziomem rozwoju transportu drogowego. W celu weryfikacji hipotezy została wykorzystana metoda taksonomicznej miary rozwoju Z. Hellwiga. Do pozostałych zastosowanych metod badawczych należą statystyka opisowa oraz metody tabelarycznej i opisowej prezentacji wyników. Efektem przeprowadzonej analizy było wskazanie państw, które mogą najwięcej zyskać z realizacji badanego międzynarodowego korytarza transportowego. Potencjalne oddziaływanie badanej drogi zależeć będzie od poziomu rozwoju transportu drogowego, a, jak zostało podkreślone w artykule, państwa położone wzdłuż międzynarodowej drogi Via Carpatia nie stanowią jednolitego obszaru pod względem poziomu rozwoju transportu drogowego.

Czasopismo: Optimum. Economic Studies
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Dobro odbiorcy w kodeksach etyczno-zawodowych psychologów

Poszanowanie dobra odbiorcy, podstawowy standard etyczny psychologii, pojawia się w niemal wszystkich kodeksach etyczno-zawodowych. Norma ta nie jest wystarczająco precyzyjnie sformułowana, jej zaplecze filozoficzne jest nieokreślone, a status raczej aspiracyjny niż regulacyjny. Celem artykułu jest przedstawienie zmian, jakim ulegało rozumienie normy poszanowania dobra odbiorcy w procesie rozwoju kodyfikacji etyczno-zawodowych w psychologii: od roku 1952 (pierwszy kodeks Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego) do roku 2008 (Universal Declaration of Ethical Principles for Psychologists). Proces ten określić można jako stopniowe odchodzenie od zachodniego absolutystycznego etnocentryzmu w kierunku uniwersalizacji zasad etyczno-zawodowych, opartej na poszanowaniu zarówno wspólnej ludzkiej godności, jak i różnic międzykulturowych.

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Odpowiedź na polemikę

W dyskusji nad moim artykułem pojawiło się kilka ważnych kwestii. Pomimo różnic poglądów, uczestnicy dyskusji byli zgodni co do tego, że chociaż zdefiniowanie dobra odbiorcy ma zasadnicze znaczenie dla etyki zawodu, to jednak ważniejsze jest budowanie poczucia tożsamości zawodowej psychologów i podejmowanie wysiłków w kierunku jak najlepszego poznania osoby odbiorcy. Istotną kwestią wydaje się podjęcie refleksji nad wzajemnymi relacjami psychologów badaczy i psychologów praktyków w kontekście dobra odbiorcy. W odpowiedzi staram się wskazać możliwe kierunki dalszego namysłu w tym obszarze.

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Dobro czy dobrostan osoby z głęboką niepełnosprawnością sprzężoną?

Artykuł odnosi się do problemu dobra osoby, która jest odbiorcą działań zawodowych psychologa, jako naczelnej zasady oceny etycznej takich działań. W tekście akcent jest położony na dwie ważne kwestie związane z powyższym zagadnieniem: adekwatność pojęcia odbiorcy czynności podejmowanych przez psychologa oraz porównanie wartości kategorii dobra i dobrostanu w analizie etycznej oddziaływań psychologicznych. W artykule podkreślona została wartość pojęcia odbiorcy działań psychologa, która staje się szczególnie widoczna w odniesieniu do sytuacji pracy na rzecz osób z różnymi rodzajami niepełnosprawności oraz ich rodzin, a także teza większej wartości kategorii dobra w analizie etycznej działań zawodowych psychologa.

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Czy można zdefiniować „dobro” klienta psychologa?

W tekście polemiki z Katarzyną Sikorą zwrócono uwagę na potrzebę dopracowania terminu odnoszącego się do osoby/osób, z którymi pracuje psycholog; nieadekwatne i mylące jest sprowadzenie wszystkich do pojęcia „odbiorców”. W części rozważań „dobra klienta” przedstawiono stanowisko, iż właściwym przedmiotem debaty psychologów powinny być te wartości zawodu psychologa, które faktycznie pozwalają realizować „dobro klienta”. Brak możliwości zdefiniowania tego pojęcia oraz jego wartościujący charakter oznacza być może potrzebę rezygnacji z umieszczania go w kodeksach etycznych psychologów.

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Kim jest psycholog wśród ludzi? Na marginesie artykułu Katarzyny Sikory

Uzasadnione jest stawiane przez Katarzynę Sikorę pytanie o koncepcję dobra, jaka leży u podstaw kodeksów etyczno-zawodowych psychologa. Prowadzi ono do rozważań o naturze dobra, które jednakże przy tworzeniu i posługiwaniu się kodeksami nie zajmują szczególnie ich autorów. Mają oni bowiem na uwadze raczej praktyczne regulacje rozmaitych rodzajów postępowania zawodowego, jakie z doświadczenia okazują się niezbędne dla utrzymania członków profesji w ramach obowiązującego etosu zawodu i standardów jego wiedzy i umiejętności. Dobro, jakim odbiorca usług psychologicznych powinien się cieszyć, a psycholog na jego rzecz ma działać, wciąż pozostaje niedookreślone. Widać to przez porównanie do innych zawodów, bogatych w treść aksjologiczną, takich jak zawody medyczne czy prawnicze. Dobro w postaci zdrowia lub cieszenia się prawami w społeczeństwie, które stanowi o tej aksjologicznej treści w tamtych zawodach, jest nieuchwytne w przypadku zawodu psychologa. Z tych treści aksjologicznych wypływa i fundament zyskuje etyka zawodów medycznych czy też prawniczych. Psychologowie nie mają takiego fundamentu, a przynajmniej nie mają jasnego i wyraźnego jego wskazania. Proponuje się integralność osobową jako ten rodzaj dobra, o jakie dla odbiorców swych usług troszczyć się powinni psychologowie, wykonując swój zawód.

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Komentarz do artykułu Katarzyny Sikory

W swoim artykule Katarzyna Sikora przedstawia dobrze uzasadnione ujęcie znaczenia troski o dobro klienta oraz sposoby, w jakich pojęcie to jest uwzględniane w kodeksach etycznych psychologów i deklaracjach zasad etycznych w psychologii. Artykuł ukazuje, że odzwierciedleniem istoty postępowania zgodnego z etyką zawodową bywają dylematy moralne i że dobro klienta jest zwykle bardziej związane z wartościami aspiracyjnymi niż ze standardami normatywnymi. Autorka analizuje pojęcie dobra klienta w kodeksach etyczno-zawodowych jako powiązane bardziej z pojęciami korzyści i dobrostanu psychicznego niż z filozoficznymi koncepcjami dobra i zła. W artykule wskazano, że kodeksy etyczne powinny być tworzone lokalnie, gdyż każdej zasadzie trzeba nadać kształt kulturowy w ramach danego społeczeństwa; w tym miejscu Autorka odnotowuje ważną kwestię wpływów europejskich i północnoamerykańskich w aktualnych psychologicznych kodeksach etyczno-zawodowych na całym świecie. Jest w nim również mowa o wyzwaniu, jakie stanowi uniwersalizacja zasad etycznych, a także o perspektywach stworzenia wspólnej podstawy dla kodeksów etycznych w wielokulturowym kontekście. Wspomniany jest Meta-Kodeks Etyczny, przyjęty przez Europejską Federację Towarzystw Psychologicznych w roku 1995, który można również powiązać z „Protokołem porozumienia na rzecz zasad etycznych w praktyce zawodowej psychologów w państwach Mercosur i krajach stowarzyszonych”, podpisanym w Ameryce Południowej w roku 1997, który utrzymany był w tym samym duchu i zawierał podobne zasady. W artykule została też wspomniana Powszechna Deklaracja Zasad Etycznych Psychologów (The Universal Declaration of Ethical Principles for Psychologists, UDEPP), uchwalona w 2008 r., jej związek z prawami człowieka oraz możliwość uniwersalizacji etyki z uwzględnieniem różnic międzykulturowych. Omawiając ten proces, Autorka zwraca uwagę, że dla właściwego zrozumienia zasady troski należy uwzględnić nie tylko zasadę primum non nocere, lecz także zasadę maksymalizacji dobra klienta poprzez uszanowanie jego praw i godności zarówno w ich aspekcie indywidualnym, jak i społecznym.

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Wpływ wag w metodzie topsis na długość trasy pokonywanej przez magazyniera w zależności od rozmiaru zamówienia

Cel – zbadanie wpływu przyjętego systemu wag w metodzie TOPSIS podczas wyboru lokalizacji na długość trasy pokonywanej przez magazyniera podczas procesu kompletacji produktów w zależności od rozmiaru zamówienia. Metodologia badania – Gdy przedsiębiorstwo stosuje przechowywanie współdzielone, wybór lokalizacji, z której zamówiony produkt będzie pobrany jest jednym z ważniejszych problemów w procesie kompletacji. Dla każdego produktu lokalizacja może być wybrana na podstawie jednego lub kilku kryteriów. W artykule zostały wykorzystane trzy kryteria, dla których za pomocą metody TOPSIS została zbudowana miara syntetyczna, mierząca poziom atrakcyjności każdej lokalizacji. Zastosowano siedem kombinacji wag. Po wyborze lokalizacji, za pomocą heurystyki s-shape, została wyznaczona trasa, którą musi pokonać magazynier. Powyższa analiza została przeprowadzona dla trzech rozmiarów pojedynczego zamówienia, w którym było 10, 20 oraz 30 produktów. Zbadano po 20 zleceń dla wielkości pojedynczego zamówienia wynoszących 10 i 20 różnych produktów oraz 15 zleceń dla zamówień 30-elementowych, a różnice pomiędzy otrzymanymi wynikami dla każdej wielkości zamówienia zostały zbadane za pomocą jednoczynnikowej analizy wariancji. Wynik – Dla zamówień 10- i 20-elementowych występowały istotne różnice w średnich długościach trasy pokonywanej przez magazyniera, natomiast w przypadku zamówień 30-elementowych różnice nie były istotne statystycznie. W analizowanym przypadku opłacało się nadać dużą wagę kryterium, które preferuje te lokalizacje blisko których są inne kompletowane produkty. Oryginalność/Wartość – wykorzystanie metod wielokryterialnego podejmowania decyzji w wyborze lokalizacji podczas procesu kompletacji produktów i zastosowanie ich dla rzeczywistych danych w przedsiębiorstwie zajmującym się dystrybucją narzędzi i odzieży roboczej.

Czasopismo: Optimum. Economic Studies
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Współczesne wyzwania ekologiczne – w kierunku homo oecologicus?

Celem artykułu jest wskazanie, że „zrównoważona przyszłość”, jako efekt realizacji koncepcji zrównoważonego rozwoju, nie jest realna w obliczu skali i tempa przeobrażeń w środowisku. Trwałości ekosystemów, tak poważnie naruszonych, nie uda się przywrócić bez zmiany obecnych wzorców produkcji i konsumpcji. Szerzenie idei społecznej odpowiedzialności biznesu i konsumpcji zrównoważonej opartej na proekologicznych stylach życia może stanowić punkt wyjścia w procesie kreowania pozytywnych zmian w relacji człowiek – środowisko. Niemniej jednak warunkiem pozytywnych zmian jest ugruntowanie tzw. głębszej świadomości ekologicznej, której istotą jest, odmienny od współcześnie akceptowanego, paradygmat rozumienia świata przyrody oraz miejsca i roli człowieka w środowisku.

Czasopismo: Optimum. Economic Studies
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Prowzrostowe i nieprowzrostowe wydatki sektora finansów publicznych  w Polsce na tle krajów Unii Europejskiej

Celem artykułu było wyodrębnienie prowzrostowych, neutralnych i nieprowzrostowych grup wydatków sektora finansów publicznych, a także dokonanie analizy porównawczej ich aktualnej struktury oraz dynamiki w latach ubiegłych w Polsce na tle innych krajów Unii Europejskiej. Badanie dotyczyło 28 krajów dla okresu 1996-2015. Podział na prowzrostowe i nieprowzrostowe wydatki publiczne został oparty na dostępnej literatury przedmiotu oraz estymacji za pomocą modelu z efektami stałymi. Przegląd przytoczonej literatury nie dał jednoznacznej odpowiedzi na to, które z grup wydatków publicznych mają charakter prowzrostowy, wobec czego przyjęto pewne upraszczające założenia, bazując na wynikach modelu z efektami stałymi. Na podstawie przeprowadzonej estymacji do grup wydatków prowzrostowych zaliczono: usługi ogólnopaństwowe, obronę narodową, bezpieczeństwo i porządek publiczny oraz sprawy gospodarcze, natomiast nieprowzrostowymi grupami wydatków okazały się: ochrona środowiska, rekreacja, kultura i religia oraz ochrona socjalna. Ustalone kryterium wyodrębnienia wydatków publicznych stanowiło podstawę do weryfikacji hipotezy o wypieraniu prowzrostowych wydatków publicznych przez nieprowzrostowe. Ustalono, że od 2011 roku w Polsce wydatki nieprowzrostowe zaczęły wypierać
prowzrostowe.

Czasopismo: Optimum. Economic Studies
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Wpływ podatku od niektórych instytucji finansowych na zachowania  banków komercyjnych w Polsce

Celem niniejszego opracowania jest przedstawienie reakcji banków komercyjnych na wprowadzenie podatku bankowego w Polsce oraz analiza dochodów budżetu państwa z tego tytułu w kontekście realizacji funkcji fiskalnej. Metodologia badania – realizacja celu wymagała przeprowadzenia analizy zmian w strukturze aktywów banków komercyjnych działających w Polsce oraz kształtowania się wysokości dochodów budżetu państwa z tytułu podatku bankowego. Materiał źródłowy stanowiły dane statystyczne pochodzące z Ministerstwa Finansów, Komisji Nadzoru Finansowego oraz regulacje prawne dotyczące podatku od niektórych instytucji finansowych. Wynik – przeprowadzone badania jednoznacznie pokazują, że banki komercyjne zareagowały na wprowadzenie nowej daniny, dokonując zmian w strukturze posiadanych aktywów, które ostatecznie doprowadziły do obniżenia podstawy opodatkowania. Wyniki analizy wskazują również, że należy negatywnie ocenić realizację funkcji fiskalnej podatku od niektórych instytucji finansowych. Oryginalność/wartość – podatek bankowy jest nowo wprowadzoną daniną obowiązującą w Polsce, co uzasadnia konieczność jego zbadania, w szczególności w sytuacji realizacji funkcji fiskalnej.

Czasopismo: Optimum. Economic Studies
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Struktura wewnętrzna polskiej adaptacji Skali Przekonań Postkrytycznych

Hutsebaut i współpracownicy (1996, 2000; Fontaine i in., 2003) skonstruowali Skalę Przekonań Postkrytycznych (PCBS) do pomiaru dwóch wymiarów: Włączenie vs Wykluczenie transcendencji oraz Interpretacja literalna vs symboliczna, za pomocą których Wulff (1991) opisał podejścia do religii. W prezentowanym artykule przedstawiono analizy struktury wewnętrznej polskiej adaptacji PCBS. Rezultaty uzyskane w 10 próbach (N = 1775) sugerują, że wewnętrzna struktura polskiej wersji częściowo odzwierciedla założoną strukturę teoretyczną PCBS. Ponadto w artykule przedstawiono wyniki analizy głównych składowych oraz analizę rzetelności podskal PCBS w badanych grupach.

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Taksonomiczna analiza zróżnicowania rozwoju rynku pracy na Litwie w latach 2004-2014

W opracowaniu podjęto próbę oceny zróżnicowania rozwoju rynku pracy w poszczególnych okręgach Litwy w latach 2004-2014. Prezentowane w artykule badanie składa się z dwóch etapów. Na pierwszym z nich dokonano analizy sytuacji na rynku pracy okręgów Litwy w latach 2004-2014. Stosując syntetyczny wskaźnik rynku pracy, wyznaczono rankingi okręgów Litwy oraz dokonano porównania zróżnicowania rozwoju rynku pracy w okręgach Litwy w badanym okresie. Na drugim etapie za pomocą metody porządkowania nieliniowego Warda wyodrębniono jednorodne grupy okręgów ze względu na podobną sytuację na rynku pracy. W latach 2004-2014 zaobserwowano wzrost międzyregionalnego zróżnicowania rozwoju rynku pracy okręgów Litwy. Najlepszą sytuację na rynku pracy w tym okresie odnotowano w okręgach: wileńskim, kowieńskim i kłajpedzkim. Wykorzystano dane Departamentu Statystyki Litwy.

Czasopismo: Optimum. Economic Studies
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse
Granice duchowości - perspektywa druga - Kwestionariusz Sfery Duchowej

Badanie duchowej sfery człowieka nastręcza wiele problemów metodologicznych. Do tej pory znacznie łatwiej było badać religijność mającą więcej jednoznacznych, udokumentowanych wskaźników behawioralnych. Mimo to badacze podejmują próby empirycznego ujęcia fenomenu duchowości. Artykuł stanowi opis procesu konstruowania oraz parametrów Kwestionariusza Sfery Duchowości (KSD), który powstał w rezultacie przeprowadzenia trzyletnich badań kobiet i mężczyzn (N = 1381). Wyniki uzyskane za pomocą KSD ujawniają oczekiwane, pozytywne korelacje z uznanymi miarami zjawisk pokrewnych – religijności, otwartości na doświadczenia itd., co może świadczyć o dużej trafności narzędzia. Metoda okazała się narzędziem stabilnym czasowo oraz rzetelnym, mającym cztery wiązki charakteryzujące: (1) Stan Sfery Duchowej, (2) Dynamikę Sfery Duchowej, (3) Aduchowość oraz (4) Brak Relacji z Siłą Wyższą. KSD stanowi efektywne rozwiązanie pomiarowe, zwłaszcza dla osób dorosłych (powyżej 30 roku życia). W połączeniu z metodami funkcjonującymi w nauce dopełnia obrazu duchowości opisem jakościowym.

Czasopismo: Roczniki Psychologiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia