rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Struktura rodziny a proces niedostosowania społecznego nieletnich

W artykule zaprezentowano wyniki badań dotyczących funkcjonowania adolescentów z rodzin pełnych i rozbitych oraz przedstawiono ich związek z wybranymi symptomamidemoralizacji. Dokonano przeglądu badań międzynarodowych na temat zależności pomiędzy niedostosowaniem społecznym a sytuacją i strukturą rodziny oraz przedstawiono dotychczasowe ustalenia empiryczne w tym temacie. Podjęte rozważania pokazują jednoznacznie, że efektywna prewencja niedostosowania społecznego jest ściśle związana ze strategią systemowego wsparcia rodziny przy aktywnym współuczestnictwie sądu rodzinnego i kuratorskiej służby sądowej.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Obraz macierzyństwa uwięzionych kobiet a ich wczesnosocjalizacyjne doświadczenia życia rodzinnego

Osadzanie przestępczych kobiet wraz z ich małoletnimi dziećmi w polskiej zinstytucjonalizowanej praktyce punitywnej, mimo jej zaawansowanej już historii, budzi w dalszymciągu mniej lub bardziej zasadne wątpliwości co do jej walorów resocjalizacyjnych dla osadzonych kobiet i konsekwencji socjalizacyjnych ponoszonych przez ich małoletnie dzieci przebywające kilka lat w środowisku więziennym wraz z matkami. Nie jest to środowisko dla matek i ich dzieci identyczne, nie jest ono nawet uciążliwe w sensie doświadczania przez nie owych restrykcyjnych warunków, wszakże czynione w tych warunkach w zasadzie godne akceptacji starania opiekuńcze i socjalizacyjne nie zawsze skutkują pomyślnie dla nich w fazie postpenitencjarnej. W niniejszym artykule autorka podejmuje próbę ukazania owych warunków, a zwłaszcza dokonuje charakterystyki przebywających w nich kobiet – aktywnie spełniających wobec swoich dzieci funkcje macierzyńskie w trakcie pobytu w zakładzie karnym i zbyt często tylko w tym czasie i w tych warunkach.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Satysfakcja z pracy i poczucie sensu pracy u więźniów

Praca to jeden z najważniejszych czynników resocjalizacji. Rozwija i kształtuje właściwe prospołeczne postawy więźniów. Stanowi narzędzie reedukacji i działań na rzecz zapobiegania powrotności do przestępstwa. Wysoki poziom poczucia sensu pracy prowadzi do zwiększenia satysfakcji i zaangażowania więźniów. Pomaga również w odnalezieniu się na rynku pracy po zakończeniu odbywania kary pozbawienia wolności. W badaniach uczestniczyło 198 pracujących osadzonych przebywających w Areszcie Śledczym w Lublinie.  zastosowano kwestionariusz WAMI M. Steger’a, Skalę Satysfakcji z Pracy A. Zalewskiej oraz kwestionariusz autorski. Zbadano, czy istnieje związek między satysfakcją z pracy a poczuciem sensu pracy, a także jakie są deklaracje dotyczące zamiaru podjęcia pracy po odbyciu kary pozbawienia wolności. Więźniowie z wyższym osobistym poczuciem sensu pracy odczuwają większą satysfakcję z pracy, a także częściej chcą działać dla dobra społecznego, budują bardziej realistyczne plany wolnościowe, odczuwają mniejsze obawy przed odnalezieniem się na rynku pracy po zakończeniu odbywania kary. Odpłatność za pracę więźniów wpływa na poziom odczuwanej z niej satysfakcji. Wysokie poczucie sensu pracy i zadowolenia z możliwości jej wykonywania wśród pracujących więźniów są istotnym elementem warunkującym zaangażowanie osadzonych w proces resocjalizacji.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Bezpieczeństwo skazanych kobiet w jednostkach penitencjarnych

Bezpieczeństwo jest jedną z najważniejszych potrzeb jakie człowiek musi sobie zapewnić. Zostało to dobrze ujęte w teorii hierarchii potrzeb A. Maslowa. Sam termin bezpieczeństwa jest definiowany na gruncie nauk o bezpieczeństwie. Pojęcie Human Security dotyczy poziomu bezpieczeństwa każdej osoby. Właśnie pod tym względem może być rozpatrywanyw naukach społecznych, w tym również na płaszczyźnie resocjalizacji. Z tego względu bezpieczeństwo dotyczy takich kwestii, jak: socjalizacja, kontrola społeczna, które to bezpośredniowpływają na proces zmian dokonywanych w okresie odbywania kary pozbawienia wolności. Badania własne dotyczące poczucia stopnia bezpieczeństwa wśród kobiet przebywającychw zakładzie karnym łamią powszechnie występujący stereotyp, że w placówkach penitencjarnych często dochodzi do aktów przemocy. W przypadku wielu kobiet takie uczucie zachodzipo raz pierwszy, co wiąże się z deprywacją tej potrzeby w codziennym życiu. Wzmocnienie poczucia bezpieczeństwa w placówkach poprzez edukację oraz motywowanie i kontrolowanie funkcjonariuszy straży więziennej powoduje, że przeprowadzony proces resocjalizacji (w niektórych przypadkach socjalizacji), prowadzi do wytworzenia się potrzeby bezpieczeństwawśród kobiet odbywających karę pozbawienia wolności. Przedstawione ujęcie poruszanych kwestii odbywa się na polu nauk o resocjalizacji, chociaż w licznych przypadkach posługujesię terminami wywodzącymi się z nauk o bezpieczeństwie.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Skuteczność odbytego dozoru elektronicznego w opinii skazanych mężczyzn

W literaturze przedmiotu podkreśla się, że odbywanie kary pozbawienia wolności nie jest skutecznym sposobem zapobiegania kolejnym przestępstwom dokonywanym przez byłych osadzonych. Dlatego poszukuje się alternatyw dla kary izolacyjnej, wśród których wskazuje się objęcie sprawcy dozorem elektronicznym. O ile dość jasne są przepisy prawne dotyczące tego rozwiązania, o tyle nadal niewiele jest danych dotyczących jego skutków. W związku z tym podjęto badania, których celem było poznanie opinii mężczyzn odbywających karę pozbawienia wolności na temat skuteczności dozoru, jakim byli objęci w przeszłości. W badaniu wykorzystano metodę sondażu diagnostycznego i zastosowano kwestionariusz ankiety własnego autorstwa. Uczestniczyło w nim 229 mężczyzn, którzy objęci byli dozorem elektronicznym, a w czasie badania przebywali w warunkach izolacji penitencjarnej. Uzyskane wyniki potwierdzają przewagę pozytywnych opinii skazanych na temat odbytego dozoru. Ta subiektywna ocena nie do końca pokrywa się jednak z obiektywną, dokonywaną w perspektywie powrotności do przestępstwa i stosunkowo niewielkiej uciążliwości SDE traktowanego jako kara. Wyniki badania skłaniają do refleksji nad przeprowadzaniem szczegółowej diagnozy oskarżonych poprzedzającej decyzję sądu o objęciu ich dozorem elektronicznym.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Proces resocjalizacji penitencjarnej w doświadczeniach byłych skazanych

Prezentowane w opracowaniu treści są fragmentem szerzej zakrojonych badań prowadzonych przez autorkę nt. efektywności oddziaływań resocjalizacyjnych wybranych zakładów karnych na terenie naszego kraju.W tym opracowaniu wykorzystano wyniki związane z zewnętrzną efektywnością oddziaływań resocjalizacyjnych, w których dużo miejsca poświęcono rekonstrukcji doświadczeń byłych skazanych dokonanych przy zastosowaniu otwartych wywiadów pogłębionych. W przeprowadzonych analizach chodziło o uzyskanie odpowiedzina następujące pytanie: Jakim czynnikom w doświadczaniu izolacji penitencjarnej i osiąganiu powodzenia w resocjalizacji przypisują byli skazani największe znaczenie? Na tak zarysowany obszar eksploracji badawczej składały się dwa pola badawcze skoncentrowane wokół nadawania znaczeń warunkom odbywania kary pozbawienia wolności orazrelacjom interpersonalnym skazanych. Badania dostarczyły bogatego materiału empirycznego pokazującego wielość a czasami również odmienność znaczeń związanych z doświadczaniem izolacji penitencjarnej. Największe jednak znaczenie nadali badani dobrym relacjom z rodziną i innymi najbliższymi osobami a także cechom charakteru przejawiających się w dużej odporności na stres i trudne warunki izolacji penitencjarnej. Mimo że uzyskane rezultaty badawcze ograniczone są doborem próby i nie upoważniają do szerszych uogólnień, to jednak pokazują – wbrew obiegowym opiniom – że resocjalizacja penitencjarna to nie samo zło, to również proces, mający pozytywne aspekty, które z całą pewnością należy odnajdywać i oczywiście rozwijać.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Rodzina i społeczność lokalna jako agendy kontroli bezpośredniej oraz pośredniej w profilaktyce zachowań przestępczych

W  tekście omówiono teorię kontroli społecznej na przykładzie kontroli rodzicielskiej oraz sposobów konformizowania swoich członków przez społeczność lokalną. Obie instytucje socjalizacji wymuszają porządek (ład) społeczny za pomocą dwóch form kontroli: bezpośredniej (zewnętrzne sankcje) oraz pośredniej (więź społeczna). W tekście dowodzi się, że umiarkowany poziom kontroli jest wyraźnym czynnikiem chroniącym przed przestępczością.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Znaczenie zasobów w przystosowaniu osobistym osób przyjmujących leki bez recepty

Przyjmowanie leków bez recepty stało się w Polsce powszechnym zjawiskiem. Co piąta osoba używa ich niezgodnie z zaleceniami, niejednokrotnie przekraczając dopuszczalnedawki. Problem ten dotyczy różnych grup społecznych i zawodowych. Nie zawsze wiąże się to jednak z uzależnieniem i może doprowadzić do strat na wielu różnych obszarach. Bezwątpienia poszukiwanie psychologicznych powiązań, stanowiących o potrzebie sięgania po lekarstwa bez zalecenia lekarskiego staje się pierwszoplanowe. Teoria Zachowania Zasobów Stevana E. Hobfolla (COR) może stanowić alternatywną koncepcję rozumienia zjawiska używania leków bez recepty. Teoria ta opiera się na założeniu, że aktywność człowieka jest skoncentrowana na zdobywaniu, utrzymywaniu i ochronie zasobów. Ich zdobywanie lub utrata ma fundamentalne znaczenie dla jakości życia i stanowi źródło motywacji do określonego zachowania. Z perspektywy COR utrata zasobów lub brak możliwości ich pozyskania może tłumaczyć wysoki odsetek osób używających leki bez zalecenia lekarskiego. Głównym celem pracy jest uzyskanie odpowiedzi na pytanie, jakie funkcje spełnia dystrybucja zasobów w kształtowaniu przystosowania osobistego. Ponadto równie ważne jest rozstrzygnięcie, jakie istnieją zależności pomiędzy czynnikami psychospołecznymi a przystosowaniem osobistym u osób przyjmujących leki bez recepty.
Materiał i metody: Badania miały charakter poprzeczny. Zastosowano kwestionariuszowe badania 300 osób używających leki bez zalecenia lekarskiego. Wykorzystano do tego Kwestionariusz Oceny Zachowania Zasobów S.E. Hobfolla (COR-E), Test Zdań Niedokończonych (RISB) J. Rottera, Inwentarz Depresji Beck’a (BDI) oraz Wielowymiarową Skalę Spostrzegania Wsparcia Społecznego (MSPSS) G. Zimeta.
Wyniki: Modelowanie równań strukturalnych wskazało na przyczynową relację pomiędzy zyskiem w zasobach a przystosowaniem osobistym (p = 0,001) jak i utraty zasobów i przystosowania osobistego (p = 0,003). Powiększająca się pula posiadanych zasobów oraz mniejsze doświadczanie ich utraty są predyktorami przystosowania. Potwierdzona została hipoteza mówiąca, że proces pozytywnej adaptacji u osób przyjmujących leki bez recepty zależy od dystrybucji zasobów.
Wnioski: Osoby przyjmujące leki bez recepty w sytuacji doświadczania utraty zasobów przejawiają symptomy nieprzystosowania osobistego. Umiejętność właściwego przystosowania siędo zmieniających się warunków życia i radzenia sobie z problemami zależy przede wszystkim od możliwości pozyskiwania zasobów.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Rozwój potraumatyczny u pacjentów z doświadczeniem psychozy podlegających detencji

Praca dotyczy czynników osobowościowych i sytuacyjnych związanych ze wzrostem potraumatycznym u osób chorujących na schizofrenię, które doświadczyły różnego rodzajusytuacji traumatycznych. Grupą badaną były osoby, które popełniły czyn zabroniony i przebywały na detencji (N = 30), a grupą kontrolną pacjenci hospitalizowani w oddziale dziennymrehabilitacji psychiatrycznej (N = 30). Do pomiaru zmiennych użyto: Inwentarza Osobowości NEO-FFI, Inwentarza Potraumatycznego Rozwoju, Kwestionariusza zmiennych społeczno-demograficznych oraz skali BPRS. Grupa badana uzyskała średnio wyższe wyniki w poziomie wzrostu potraumatycznego niż grupa kontrolna. W grupie kontrolnej osoby uzyskały wyższe wyniki w poziomie neurotyczności, z kolei osoby z grupy badanej w poziomie ekstrawersji. Najczęściej wskazywanym wydarzeniem traumatycznym w obu grupach było doświadczenieprzewlekłej choroby.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Adaptacja do izolacji więziennej Przegląd koncepcji

Artykuł ma charakter przeglądowy. Zaprezentowane i  omówione zostały koncepcje (w tym typologie) adaptacji do izolacji więziennej, które pojawiły się w  literaturze na przestrzeni lat, a dokładnie: Leona Rabinowicza, Władimira Pirożkowa, Donalda Clemmera, Greshama Sykesa, Ervinga Goffmana, Johna Irwina, Stanley’a Cohena i  Laurie’go Taylora, Roy’a Kinga i Kennetha Elliota oraz Bena Crewe. Autor wyjaśnia kontekst, w jakim powstały, przedstawia ich wady i zalety oraz rozważa kwestię uniwersalności każdej z nich.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Deprywacyjny charakter organizacji wolnego czasu w więzieniu

Artykuł poddaje refleksji specyfikę form spędzania czasu przez więźniów we współczesnych zakładach karnych. Autorzy poddali analizie sposoby zagospodarowania czasu wolnego w  wybranym zakładzie karnym. W  szczególności skupiono uwagę na tych formach aktywności, które sprzyjają szeroko pojętemu rozwojowi osobowościowemu i  przyczyniają się do tego, że pobyt w  zakładzie karnym jest czasem straconym. Uwzględniając opinie skazanych na temat konsekwencji wynikających z różnych form spędzania czasu, odniesiono się do ich potrzeb związanych z podtrzymywaniem związków w ramach struktury ja–świat, koniecznych do prawidłowego, psychofizjologicznego funkcjonowania osobowości. Słowa kluczowe: zakład karny, czas stracony, czas pozytywnie wykorzystany, formy aktywności skazanych, rzeczywistość penitencjarna.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Zadania diagnostyczne kuratora sądowego – teoria i praktyka

Artykuł prezentuje konteksty teoretyczne współczesnych podejść do diagnozy resocjalizacyjnej – od diagnozy nozologicznej do ujęć akcentujących aktywność badanego inspirowanych koncepcjami humanistycznymi. Scharakteryzowano aktualne zadania diagnostyczne kuratora sądowego w  obszarze oczekiwań, możliwości realizacji i  warsztatu. Dokonano również krytycznego przeglądu technik szacowania ryzyka przestępczości, zwracając uwagę na zakres ich wykorzystania i  ograniczenia metodologiczne. Zaproponowano również kierunki dalszych poszukiwań dotyczące ekonomicznych i rzetelnych technik diagnostycznych użytecznych w praktyce kuratora sądowego.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Model instytucji nadzoru prewencyjnego w systemie zadań profilaktycznych kuratorów dla dorosłych

Instytucja nadzoru prewencyjnego bazuje na znanych rozwiązaniach obecnych w obowiązującym prawie. W zamyśle jest to środek oddziaływania pozakarnego, który mógłby być stosowany przez sądy rodzinne w  sytuacji wystąpienia przemocy w  rodzinie. Nadzór ten nakładany byłby na osoby stosujące przemoc, wobec których działania podjęte przez grupy robocze Lokalnych Zespołów Interdyscyplinarnych byłyby nieskuteczne, a jej zachowania nie wypełniałyby znamion przestępstwa z użyciem przemocy popełnionego na szkodę najbliższych osób. Środek ten miałby na celu dodatkowo wzmocnienie oddziaływań podejmowanych przez członków wspomnianych grup roboczych. Wykonywany byłby przez kuratorów dla dorosłych, którzy są podmiotem wyspecjalizowanym w  pracy z  osobami dorosłymi występującymi przeciwko obowiązującemu porządkowi prawnemu. Instytucja ta poszerza katalog uprawnień kuratora sądowego dla dorosłych. Jednocześnie jest nowym rozwiązaniem, które daje nowe możliwości walki z przemocą w rodzinie.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Podejście skoncentrowane na rozwiązaniach. Próba adaptacji metody do procesu resocjalizacji

Poszukując odpowiedzi na podstawowe pytanie „co działa w resocjalizacji”, uwaga teoretyków i praktyków kierowana jest na nurt evidence-based practice. Dotychczas wypracowane modelowe rozwiązania poddawane są coraz bardziej rzetelnym analizom badawczym służącym ocenie ich skuteczności i  efektywności. Wśród licznych propozycji warte uwagi jest podejście skoncentrowane na rozwiązaniach, które czerpie zarówno z  teorii systemów rodzinnych, jak i  konstrukcjonizmu społecznego, a  także z  dorobku Miltona Ericksona. Celem niniejszego artykułu jest przybliżenie założeń podejścia skoncentrowanego na rozwiązaniach oraz ukazanie możliwości jego wykorzystania w  pracy resocjalizacyjnej z  przestępcami. Przywołane wyniki badań wskazują na pozytywny wpływ oddziaływań skoncentrowanych na rozwiązaniach na zmianę zachowań problemowych, inspirując do dalszych analiz zwłaszcza na gruncie polskiej resocjalizacji, by poszerzać ofertę kierowaną do przestępców o  programy o udowodnionej skuteczności.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Przestępcy w oparach więziennej imaginacji – codzienny żywot „cwaniaka”

Artykuł jest zogniskowany na ukazaniu podkulturowego świata osób uwięzionych, z  uwzględnieniem skazanych „cwaniaków”. Wkroczenie na ścieżkę przestępstwa, a  następnie ulokowanie człowieka w  przestrzeni inkarcerowanej zaprezentowano w  optyce wychowania i socjalizacji, jako istotnych procesów rozwoju człowieka. Więzienie, to instytucja w której tysiące osób pozbawionych wolności kreuje „drugie życie”, nadając mu różnorakie oblicza i  wymiary. Podkulturowe zależności w  instytucji penitencjarnej odbierać winno się jako immanentną właściwość tego środowiska, które to zależności nie są jednolite w  swej treści, a  ich modyfikacja jest w  istocie rzeczy naturalną konsekwencją dynamiki rozwoju społecznego.

Czasopismo: Resocjalizacja Polska
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Klaster jako forma współpracy bibliotek. Przykład Klastra Bibliotek Bi@lskich

W artykule przedstawiono definicje i typologie klastrów. Opisana została geneza podjętej inicjatywy budowania lokalnego klastra nauki i kultury. Omówione zostały cele i założenia projektu oraz plany rozwoju i przyszłej współpracy pomiędzy tworzącymi go bibliotekami, a także bibliotekami i ich otoczeniem zewnętrznym. W końcowej części artykułu scharakteryzowana została informacyjno-edukacyjna platforma Klastra Bibliotek Bi@lskich.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Konsorcja biblioteczne

W artykule przedstawiono próbę oceny działalności współczesnych konsorcjów bibliotecznych w kraju i za granicą. W szczególności uwzględnione zostały zalety konsorcjów, ich wady, problemy, a także prognozy na przyszłość.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Budowanie wizerunku biblioteki

W dobie rosnącej konkurencji, zauważalnej również w sektorach kultury i nauki, coraz więcej instytucji decyduje się na stosowanie narzędzi marketingowych, mających na celu korzystne zaprezentowanie społeczeństwu ich działalności oraz oferty usługowej. Również biblioteki starają się wykorzystywać bogate instrumentarium, które oferuje zarządzanie strategiczne i marketingowe. Wśród wielu wyzwań stojących przed bibliotekarzami, coraz częściej dostrzegana jest konieczność kreowania pozytywnego wizerunku biblioteki, który byłby spójny z jej założeniami programowymi oraz wizją działalności i jednocześnie zapewniał rozpoznawalność oraz służył budowaniu więzi społecznych z otoczeniem zewnętrznym. W artykule przedstawiono podstawowe informacje związane z budowaniem wizerunku biblioteki. Zamieszczono również wykaz literatury, której przeczytanie umożliwi pogłębienie wiedzy z tego zakresu.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Biblioteki w Albanii i Kosowie

W artykule omówiono historię oraz współczesną działalność różnych typów bibliotek w Albanii i Kosowie. Szczególną uwagę zwrócono na funkcjonowanie bibliotek narodowych, komputeryzację procesów bibliotecznych, projekty digitalizacyjne i prawo biblioteczne.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Organizacja bibliotecznych izb muzealnych na terenie Polski

W artykule, na podstawie zgromadzonych materiałów źródłowych, przedstawiono wstępną listę oddziałów muzealnych działających w przestrzeni bibliotecznej w Polsce. Dokonano przeglądu kierunków działań w zakresie rozwoju oferty muzealnej, zwracając uwagę na wykorzystanie technologii informacyjno-komunikacyjnych w udostępnianiu i prezentacji zgromadzonych zbiorów, rozwój oferty edukacyjnej oraz nawiązywanie współpracy z innymi instytucjami.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Fotograf w bibliotece. Rola przekazu wizualnego w promowaniu kultury

Autorzy artykułu pragną poruszyć kilka istotnych zagadnień związanych z obecnością fotografii w życiu biblioteki, jako instytucji upowszechniającej wiedzę o kulturze, literaturze oraz działalności naukowej. Pragną przyjrzeć się pewnym strategiom związanym z wytwarzaniem i upowszechnianiem fotografii oraz ich wpływowi na kształtowanie się społeczeństwa opartego na wiedzy.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Baza Tez-MeSH jako efektywne narzędzie do opracowania rzeczowego i wyszukiwania informacji z zakresu medycyny i nauk pokrewnych

W artykule omówiono bazę Tez-MeSH, która jest polską wersją amerykańskiego języka informacyjno-wyszukiwawczego (Medical Subject Headings, MeSH) prowadzonego przez Narodową Bibliotekę Medycyny Stanów Zjednoczonych (U.S. National Library of Medicine, NLM). Zawiera terminologię z zakresu medycyny, nauk pokrewnych oraz organizacji ochrony zdrowia. W Polsce baza jest prowadzona od 1978 r. przez Główną Bibliotekę Lekarską (GBL), początkowo udostępniana w formie drukowanej a później elektronicznej. Od 2006 r. funkcjonuje w wersji on-line i mogą z niej korzystać bezpłatnie wszystkie zainteresowane uczelnie oraz inne instytucje, po wcześniejszym podpisaniu umowy. W GBL baza wykorzystywana jest do sporządzania opisów treściowych piśmiennictwa zakwalifikowanego do Polskiej Bibliografii Lekarskiej (PBL) oraz służy jako narzędzie wyszukiwawcze przy tematycznych zestawieniach literatury. Korzysta z niej również wiele bibliotek przy opracowywaniu zbiorów własnych. Pod koniec każdego roku jest aktualizowana do nowej wersji źródłowej MeSH, tłumaczona oraz implementowana do Polskiej Bibliografii Lekarskiej. W 2011 r. została przyjęta do bazy multitezaurusa prowadzonej przez NLM. Od 2019 r. GBL udostępnia hasła z Tez-MeSH również w formacie wymiennym MARC21 w celu ułatwienia użytkownikom opracowywania zbiorów własnych.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach
Platforma MOST Wiedzy jako przykład narzędzia wspierającego zarządzanie informacją w środowisku naukowym

Platforma MOST Wiedzy, tworzona na Politechnice Gdańskiej, integruje wiele informacji o środowisku naukowym. Użytkownik znajdzie tam: wyniki badań, dane dotyczące projektów, informacje o laboratoriach i aparaturze badawczej oraz wiele innych zasobów ze wszystkich dziedzin nauki. Dodatkowym atutem MOSTU Wiedzy jest możliwość założenia przez naukowców indywidualnych profili – gromadzących informacje o różnych aspektach ich działalności naukowej. Jest tam również miejsce na repozytorium pełnych tekstów publikacji naukowych. Z tych dokumentów każdy użytkownik Internetu może korzystać, w zakresie dopuszczonym przez prawo autorskie. W artykule zaprezentowano możliwości tego narzędzia, umożliwiającego skuteczniejsze zarządzanie różnymi kategoriami informacji.

Czasopismo: Zarządzanie Biblioteką
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o komunikacji społecznej i mediach