rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Wplyw dodatku wodorotlenku sodu lub wapnia do kiszonek z koniczyny czerwonej na poziom niektorych wskaznikow biochemicznych w surowicy krwi owiec

Określono wskaźniki biochemiczne w surowicy krwi owiec, żywionych sianem lub kiszonką ze świeżej lub podsuszonej koniczyny czerwonej. Kiszonkę ze świeżej koniczyny neutralizowano wodorotlenkiem sodu lub wapnia. Stwierdzono, że wskaźniki biochemiczne w surowicy krwi owiec żywionych sianem lub różnymi kiszonkami z koniczyny czerwonej mieściły się w granicach przyjętych norm fizjologicznych. Ponadto wnioskowano, że stosowane roztwory NaOH lub Ca(OH)₂ do kiszonek z koniczyny czerwonej w warunkach doświadczenia są bezpiecznym zabiegiem w odniesieniu do jego wpływu na kształtowanie się wskaźników biochemicznych surowicy krwi owiec, ale jest równocześnie zabiegiem nieuzasadnionym ekonomicznie.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw wlasciwosci podloza i regulatora wzrostu na ukorzenianie sie niecierpka nowogwinejskiego

W przeprowadzonych badaniach określono wpływ właściwości podłoża na ukorzenianie się sadzonek niecierpka nowogwinejskiego New Guinea Impatiens (NGI) i jego cechy morfologiczne. W tym celu założono doświadczenie wazonowe trzy-czynnikowe metodą kompletnej randomizacji, gdzie pierwszym czynnikiem było podłoże (kombinacje: 1 - torf, 2 - 1/2 torf + 1/2 piasek, 3 - 1/2 torf + 1/2 perlit), drugim czynnikiem - ukorzenianie (A - bez ukorzeniacza, B - z ukorzeniaczem) a trzecim czynnikiem juwenilność (a - juwenilne, b - niejuwenilne). Uzyskane wyniki poddano weryfikacji statystycznej. Okazało się, że rośliny niecierpka rosnące w podłożu torfowym uzyskały najwyższe parametry badanych cech morfologicznych. Na wytworzone cechy morfologiczne roślin główny wpływ miały właściwości chemiczne, ze szczególnym uwzględnieniem wartości pH, które w podłożu torfowym było najwłaściwsze.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Przydatnosc testu biologicznego Daphnia do oceny zyznosci wod posciekowych w zbiorniku retencyjnym nr II Zakladow Chemicznych Police

Badano możliwość zastosowania biologicznego testu z użyciem Daphnia magna (Cladocera) do określenia żyzności oczyszczonego ścieku w zbiorniku retencyjnym Z.Ch. „POLICE”. Równolegle z testami biologicznymi określano zawartość w badanej wodzie najważniejszych biogenów (PO₄, P ogólny, NO₃, N ogólny). Próby pobierano przy dopływie ścieku i odpływie do Kanału Jasienickiego, od kwietnia do listopada 1999 r. Łącznie, z każdego stanowiska, pobrano po 11 prób. Stwierdzono, że tylko w czterech przypadkach wysokie lub niskie przyrosty D. magna w teście pokrywały się z odpowiednimi stężeniami biogenów. W pozostałych przypadkach nie stwierdzono podobnych prawidłowości.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw niektorych wlasciwosci gleby na zawartosc form rozpuszczalnych i calkowitych Zn, Cu, i Mn w glebach wojewodztwa dolnoslaskiego

W opracowaniu przedstawiono kształtowanie się zawartości rozpuszczalnych (w 1 mol HCl-dm-3) i całkowitych (w wodzie królewskiej) form cynku, miedzi i manganu w próbkach gleb ornych oraz próbkach gleb trwałych użytków zielonych, z poziomów powierzchniowych, w oparciu o niektóre ich właściwości, tj. odczyn, kategorię agronomiczną i zawartość próchnicy. Badane gleby orne w większości (60%) należały do III i IV kategorii agronomicznej, a ich odczyn w przewadze (70%) wykazywał wartości pH < 6,5. Pod względem zawartości próchnicy były glebami mineralnymi (80%). Oznaczone formy mikroelementów wykazywały między sobą wysokie współczynniki korelacji, wynoszące odpowiednio dla gleb ornych Rzn = 0,72, Rcu = 0,96 i Rmn = 0,79, a dla gleb użytków zielonych Rzn = 0,98, Rcu = 0,84 i Rmn= 0,92. Udział form rozpuszczalnych w całkowitej zawartości składników wykazywał znaczne rozpiętości (od 4,1 do 99,1%). Średni udział form rozpuszczalnych Zn, Cu i Mn wynoszący odpowiednio 29,5, 40,9 i 45,8% w glebach ornych był nieznacznie niższy od średnich dla gleb użytków zielonych - 33,3, 42,4 i 56,8%. Analizą statystyczną wykazano istotny wpływ odczynu gleby, zawartości próchnicy i kategorii agronomicznej na procentowy udział form rozpuszczalnych w całkowitej zawartości mikroelementów w glebach ornych. W przypadku pH i próchnicy statystycznie udowodniona zależność miała charakter dodatni, natomiast wpływ kategorii gleby na poziom procentowego udziału rozpuszczalnego cynku i manganu przyjmował wartości ujemne. W glebach użytków zielonych stwierdzono jedynie statystycznie udowodniony dodatni wpływ kategorii gleby na procentowy udział form rozpuszczalnych Cu i Mn w całkowitej zawartości składników.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Aktywnosc biochemiczna i wybrane wlasciwosci chemiczne osadu sciekowego w warunkach dwuletniej transformacji roslinnej

Dwuletnimi badaniami objęto poletka osadu ścieków komunalno-przemysłowych transformowane przy udziale roślin (ślazowiec pensylwański, kilka gatunków i form wikliny) oraz poletka bez obsady roślinnej. W próbkach osadu określano aktywność biochemiczną (oddychanie, amonifikacja, nitryfikacja, fosfataza kwaśna, proteaza, ureaza) oraz niektóre właściwości chemiczne (frakcje węgla wydzielone 0,1 mol Na₄P₂O₇·dm⁻³ + 0,1 mol NaOH·dm⁻³, kwasy huminowe i fulwowe, fosfor ogółem i przyswajalny). Stwierdzono, że analizowane właściwości biochemiczne i chemiczne osadu kształtowały się we wszystkich poletkach podobnie, nie wykazując zależności od gatunku lub formy obsady roślinnej. Poziom niektórych parametrów biochemicznych i chemicznych podlegał jednak czynnikowi czasu i obniżał się w miarę jego upływu. Nie odnotowano w dwuletnim okresie wyraźnej humifikacji materii organicznej osadu.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw wielkosci i struktury produkcji na koszty mechanizacji i naklady robocizny

Opracowano możliwe do zastosowania warianty mechanizacji produkcji zwierzęcej i wyliczono koszty mechanizacji i nakłady robocizny.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zagrozenia srodowiska w rejonie skladowiska pomiotu kurzego

Prowadzono badania właściwości gleb oraz chemizmu wód drenarskich, gruntowych i powierzchniowych na obszarze przylegającym do składowiska pomiotu kurzego. Stwierdzono, że jego lokalizacja na zboczu oraz niewłaściwe uszczelnienie są przyczynami eutrofizacji wód. W glebie terenów przyległych do składowiska zachodzą zmiany właściwości fizykochemicznych i chemicznych, wyrażające się wzrostem próchniczności gleb, zasobności w makro- i mikroelementy oraz bardzo wysoką zasobnością form przyswajalnych potasu, powodujące zachwianie równowagi w kompleksie sorpcyjnym.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wplyw skladowiska odpadow w Czmoniu na przylegle grunty uprawne

Celem badań była ocena wpływu składowiska odpadów na obniżkę plonowania bądź całkowity zanik roślin w pasie gleb uprawnych przyległych do zwałowiska. Przebadano podstawowe właściwości fizyczne i chemiczne wraz z zawartością metali ciężkich oraz wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych. Stwierdzono, że analizowane gleby nie są skażone pierwiastkami śladowymi i innymi organicznymi ksenobiotykami, natomiast wykazują średnie zasolenie, powodujące straty w plonach roślin. Stan ten jest konsekwencją przedostania się do wierzchnich partii gleb silnie zasolonych wycieków ze składowiska, które nastąpiły w 1999 roku.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wzrost i plonowanie nowych odmian wiśni w pierwszych pięciu latach po posadzeniu

Wzrost i plonowanie 'Łutówki' jako kontroli i czterech nowych odmian wiśni na dwóch podkładkach był obserwowany w doświadczeniu przeprowadzonym w latach 1996-2001. Wzrost drzew został przedstawiony na podstawie powierzchni przekroju poprzecznego pnia. Wzrost odmian: 'Ametyst', 'Dradem', 'Diament' i 'Agat' był silniejszy niż odmiany kontrolnej 'Łutówka'. Wszystkie odmiany rosły silniej na podkładce F 12/1 w porównaniu do podkładki czereśni ptasiej. Łączny plon owoców był oszacowany dla wszystkich odmian w okresie pięciu lat. Plon odmiany 'Diament' na obu podkładkach i odmiany 'Dradem' na czereśni ptasiej był wyższy od plonów odmiany 'Łutówka'. Odmiana 'Ametyst' na podkładce F 12/1 i odmiana 'Agat' na obu podkładkach miały plony niższe niż odmiana kontrolna. Dodatkowo obserwowano średnią masę jednego owocu i smak owoców wszystkich odmian. Odmiana 'Dradem' miała największą średnią masę owocu, a odmiana 'Agat' najmniejszą. Owoce odmiany 'Dradem' były najsmaczniejsze.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Sklad frakcyjny glebowej substancji organicznej w warunkach stosowania odpadow organicznych

Badano wpływ stosowania odpadów organicznych na skład frakcyjny substancji organicznej w glebie lekkiej. Badania wykonano w oparciu o doświadczenie polowe założone na glebie o składzie granulometrycznym piasku gliniastego lekkiego. Schemat doświadczenia obejmował 3 bloki, w których wyodrębniono losowo 6 obiektów: obiekt kontrolny bez nawożenia (0), nawożenie mineralne NPK (NPK), obornik, słoma + azot mineralny, słoma + wywar gorzelniany melasowy, wywar gorzelniany melasowy. Skład frakcyjny glebowej substancji organicznej oznaczono metodą Kononowej-Bielczikowej. Stwierdzono, że zastosowane odpady wpływały na zmniejszenie udziału frakcji ruchomych i zwiększenie udziału humin w glebowej substancji organicznej. Poprawa ocenianych wskaźników jakościowych glebowej substancji organicznej była największa w warunkach stosowania obornika i słomy z azotem mineralnym.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zawartosc i sklad frakcyjny prochnicy gleby lekkiej w zroznicowanych plodozmianach

Doświadczenie polowe wykonano na glebach płowych typowych zakwalifikowanych do gleb lekkich, zawierających poniżej 20% frakcji spławialnej. Zmianowanie rozpoczynały buraki cukrowe na oborniku (w dawce 20 t·ha⁻¹), po nich uprawiano pszenicę ozimą, która była przedplonem roślin w prowadzonych eksperymentach. Obiektami eksperymentu były łubin żółty (Lupinus luteus L.) i seradela (Ornithopus sativus Roth.) uprawiane na zielonkę i nasiona dokarmianie dolistnie borem, miedzią, manganem i molibdenem.
Materia organiczna jest jednym z najważniejszych czynników decydujących o żyzności gleby, stąd dla pełnej charakterystyki oddziaływania uprawy i nawożenia łubinu i seradeli badano ich wpływ na skład i jakość materii organicznej. Rośliny motylkowate nawożone mikroelementami powodowały korzystne zmiany jakości próchnicy, podobne do zmian obserwowanych przez innych autorów w glebach nawożonych obornikiem.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wlasciwosci wodne gleby antropogenicznej rekultywowanej osadem sciekowym

Przeprowadzono badania właściwości wodnych gleby antropogenicznej o niewykształconym profilu, rekultywowanej osadem ściekowym na terenie po kopalni siarki. W celu zapełnienia niecek osiadania, zastosowano odpad z flotacji siarki rodzimej, zwany wapnem poflotacyjnym. Jako źródło substancji organicznej użyto osad ściekowy z miejskiej oczyszczalni. Próbki do badań pobrano w 1998 roku z pola, na którym w 1994 roku zastosowano na poletkach doświadczalnych różne dawki osadu ściekowego (0, 100, 200, 300, 400 i 500 m³·ha⁻¹). Oceniając właściwości wodne badanej gleby, należy stwierdzić, że najkorzystniej kształtują się one tam, gdzie zastosowano średnią dawkę osadów ściekowych - 200 m³·ha⁻¹. Na poletku tym wysokiej połowej pojemności wodnej towarzyszyły bowiem niskie wilgotności silnego i całkowitego zahamowania wzrostu roślin oraz trwałego więdnięcia.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Ocena wspolzaleznosci miedzy zawartoscia Mn i Zn w wyciagu 0,01 mol CaCl2 dm-3 z gleby i ich zawartoscia w roslinnosci lakowej I-go pokosu

Badania prowadzono na trzech wieloletnich doświadczeniach łąkowych w miejscowościach: Janki, Laszczki i Falenty koło Warszawy, nawożonych zróżnicowanymi dawkami nawozów mineralnych (NPK) i mineralno-organicznych oraz na tle następczego wpływu wapna węglanowego. Statystycznie istotną współzależność między Mn i Zn w wyciągu 0,01 mol CaCl₂·dm⁻³ z gleby, a ich zawartością i w roślinności łąkowej otrzymano na doświadczeniu w Jankach i Laszczkach po zastosowaniu saletry wapniowej. Otrzymane współzależności mogą wskazywać na istnienie równowagi jonowej między Mn i Zn w wyciągu 0,01 mol CaCl₂·dm⁻³ z gleby, a ich zawartością w roślinności łąkowej I-go pokosu.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Metodyka okreslania wartosci technologicznej i jakosci konsumpcyjnej ziemniaka

O przydatności ziemniaków do zużytkowania w danym kierunku przetwarzania decyduje wartość technologiczna, natomiast o przydatności ziemniaków do bezpośredniej konsumpcji - jakość konsumpcyjna. Niezależnie od kierunku zużytkowania (konsumpcja, przetwórstwo spożywcze i przemysłowe) ziemniak powinien sprostać ogólnym wymaganiom, (tj. wygląd zewnętrzny, zawartość zanieczyszczeń mineralnych, wielkość bulw, itp.) oraz charakteryzować się odpowiednim składem chemicznym, np. zawartość suchej masy, skrobi, cukrów redukujących i ogółem, witaminy C, białka ogółem, niskiej zawartości substancji antyżywieniowych, itp.
Analiza składu chemicznego ziemniaków może być przeprowadzona zarówno metodami tradycyjnymi jak i nowoczesnymi (stosowanymi w specjalistycznych laboratoriach). Coraz częściej także zakłady przetwórcze są wyposażone w nowoczesną aparaturę umożliwiającą zastosowanie metod dokładnych i szybkich, precyzyjnie określających jakość ziemniaków i wytworzonych z nich produktów.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Struktura i właściwości rekonstytucyjne suszonego ziemniaka

W pracy prowadzono badania rehydracji suszonego ziemniaka w temperaturach 4, 25 i 60°C. Stwierdzono, że temperatura procesu rehydracji wpływa na przebieg rehydracji. Zwiększenie temperatury procesu powoduje wzrost przyrostu masy próbki oraz ilości wchłoniętej wody. Natomiast dyfuzja rozpuszczalnych składników suchej substancji z materiału do wody jest w małym stopniu zależna od temperatury rehydracji. Im wyższa temperatura tym większe ubytki suchej substancji, ale różnice są na poziomie 1-2%. Badając preparaty mikroskopowe tkanki ziemniaka nie zaobserwowano znacznych zmian w strukturze badanego materiału wynikających ze zmiany temperatury rehydracji w zakresie 4-60°C. Stwierdzono jednak, że proces suszenia i rehydracji powoduje nieodwracalne zmiany w budowie wewnętrznej materiału roślinnego.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zastosowanie agrokartonu w produkcji rolniczej i ogrodniczej

Agrokarton stosowany do matowania gleb, wytworzony z naturalnych materiałów (celuloza i torf) ogranicza zachwaszczenie gleb oraz poprawia właściwości fizyczne gleb. Po zakończeniu sezonu wegetacyjnego ulega łatwo rozkładowi wzbogacając glebę w materię organiczną. Stosowanie Agrokartonu jest efektywne ekonomicznie i korzystne dla ochrony środowiska glebowego.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Ocena czystosci mikrobiologicznej powietrza w rejonie oddzialywania oczszczalni sciekow w Chociwlu

W prezentowanej pracy oceniano stopień zanieczyszczenia mikrobiologicznego powietrza w strefie emisji mechaniczno-biologicznej oczyszczalni ścieków w Chociwlu k/Stargardu Szczecińskiego.
Próbki powietrza atmosferycznego do badań pobierano w 8 punktach pomiarowych zlokalizowanych na obszarze oczyszczalni ścieków i w odległości do 120 m od „biobloków”. Pomiary wykonywano w latach 2005 - 2006. Próby powietrza do badań mikrobiologicznych pobierano metodę sedymentacyjną. W ramach badań oznaczano ogólną liczebność bakterii, promieniowców, bakterii Pseudomonas fluorescens oraz liczebność grzybów. Stopień zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego oceniano w oparciu o Polskie Normy - PN-89/Z04111/02 i 03. Dodatkowo określano liczebność bakterii Escherichia coli. Wszystkie oznaczenia wykonywano w trzech powtórzeniach. Oceniając wpływ oczyszczalni ścieków na mikrobiologiczną jakość powietrza atmosferycznego stwierdzono, że liczebność badanych grup drobnoustrojów zmieniała się w czasie i w przestrzeni. Pod względem bakteriologicznym powietrze na terenie oczyszczalni oraz na obszarze wokół obiektu określono jako silnie zanieczyszczone, przy czym istotny wpływ na ocenę miała stosunkowo wysoka - w porównaniu z normą - liczebność promieniowców (średnio 276 jtk w 1 m³ powietrza przy komorach napowietrzania i 178 jtk·m⁻³ w odległości do 120 m.). Oznaczona w badaniach liczebność grzybów klasyfikowała powietrze jako wolne od zanieczyszczeń, niezagrażające człowiekowi i środowisku naturalnemu (niezależnie od pory roku i odległości od źródła emisji). Obecność bakterii Escherichia coli, uważanych za wskaźnik zanieczyszczenia sanitarnego powietrza, stwierdzono jedynie na terenie oczyszczalni ścieków, wokół emitorów bioaerozoli.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Chemiczna specjacja cynku w profilach wybranych gleb uprawnych Kujaw

Celem badań było określenie zawartości, rozmieszczenia i chemicznej specjacji cynku w 3 profilach czarnych ziem uprawnych Kujaw intensywnie użytkowanych rolniczo.
Stwierdzono, że zawartość Zn całkowitego kształtuje się w zakresie od 17,4 mg-kg⁻¹ do 51,7 mg-kg⁻¹ i jest największa w poziomach Ap i Aa.
Zawartości Zn oznaczone w roztworze DTPA stanowiły od 0,9 do 11,5% zawartości całkowitej i były najwyższe w poziomach powierzchniowych, a najniższe w skale macierzystej badanych czarnych ziem.
Analiza sekwencyjna wykazała niewielkie ilości form mobilnych tego pierwiastka. Znaczny jest udział cynku tworzącego połączenia z materią organiczną i tlenkami żelaza. Najwięcej cynku występuje w formie rezydualnej, co stanowi do 93,8% całkowitej zawartości pierwiastka.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Ocena efektywnosci nawozenia kompostami z odpadow zielonych na podstawie plonowania, skladu chemicznego i wykorzystania skladnikow pokarmowych przez owies. Czesc II. Zawartosc i pobranie Ca, Mg, Na

Nawożenie kompostami z odpadów zielonych nie spowodowało istotnego zwiększenia zawartości wapnia, sodu i magnezu w biomasie owsa. Analizując wartość uzyskanej biomasy owsa pod kątem przydatności paszowej należy stwierdzić niską zawartość badanych pierwiastków. Stosunkowo mała wartość stosunku Ca: Mg świadczy, że analizowana biomasa owsa (ziarno) zawierała za mało wapnia w stosunku do magnezu.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wybrane problemy wiejskich oczyszczalni sciekow na przykladzie obiektu w Tereszpolu

W pracy przedstawiono wybrane problemy wiejskiej oczyszczalni ścieków, po przekazaniu jej do eksploatacji, na przykładzie obiektu w Tereszpolu. Przeprowadzone badania dotyczyły zmian ilości oczyszczanych ścieków w zakresie od 20 do 120 m³·d⁻¹, zmian ich stężeń oraz nierównomierności dostaw ścieków dowożonych w stosunku do ogólnej ilości ścieków. Otrzymane wyniki wskazują na podwyższone stężenie zanieczyszczeń w ściekach surowych, bez względu na ich ilość. Powodem tego może być duży udział ścieków dowożonych (około 80%). Przy niewielkiej ilości ścieków 20 m³·d⁻¹ stężenia azotu amonowego, azotu ogólnego i fosforu ogólnego w ściekach po oczyszczalni przekraczają dopuszczalne wielkości. Stałe koszty eksploatacji oczyszczalni w około 80% uzależnione są od kosztów jej obsługi, natomiast koszty zmienne w największym stopniu uzależnione są od zużycia energii elektrycznej. Z badań wynika, że koszty eksploatacji oczyszczalni ściśle uzależnione są od ilości oczyszczanych ścieków. Przy 20 m³·d⁻¹ koszt oczyszczania 1 m³ wynosił 11,58 PLN, natomiast przy 120 m³·d⁻¹ - 2,44 PLN. Zatem im większa jest ilość ścieków, tym niższy jest koszt ich oczyszczania. Z przeprowadzonych badań wynika, że należy dążyć do pełnego obciążenia ściekami do zaprojektowanej przepustowości, co wpływa na zmniejszenie kosztów eksploatacji.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zróżnicowanie morfologiczne i chemiczne cząbru górskiego (Satureja montana L.)

Porównano 7 populacji cząbru górskiego pod względem cech morfologicznych i składu chemicznego surowca. Różniły się one wysokością roślin, kształtem i barwą liści, barwą kwiatów oraz masą ziela. W zielu badanych populacji zawartość olejku eterycznego wynosiła od 0,1% do 2,5%. Nie stwierdzono istotnych różnic w zawartości garbników i kwasów polifenolowych.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Nawozy organiczno-mineralne jako materialy do detoksykacji gleb

W warunkach doświadczeń polowych badano wpływ nawozów organiczno- mineralnych otrzymanych na bazie węgla brunatnego na przyswajalność metali ciężkich dla roślin na glebach skażonych. Doświadczenia były zlokalizowane w dwóch miejscowościach województwa katowickiego. Schemat doświadczenia obejmował 5 wariantów: 1. Kontrola, 2. Plonofoska W, 3. Plonofoska J, 4. Rekulter, 5. NPK (mocznik, superfosfat potrójny, sól potasowa). Jako rośliny testowe stosowano burak ćwikłowy, marchew, pietruszkę i sałatę. Z przeprowadzonych badań wynika, że plon warzyw uwarunkowany był lokalizacją doświadczenia, gatunkiem oraz nawożeniem, a w mniejszym stopniu rodzajem nawozu. Nawozy organiczno-mineralne w porównaniu z nawozami mineralnymi dawały porównywalny efekt plonotwórczy. Nawożenie, bez względu na jego rodzaj, powodowało generalnie wzrost zawartości badanych metali w warzywach. Najwyższe zawartości metali zarejestrowano w warzywach uprawianych na obiektach nawożonych nawozami mineralnymi. Otrzymane wyniki pozwalają stwierdzić, że w rejonach zanieczyszczonych metalami ciężkimi nawozy organiczno-mineralne będą korzystniejszą formą nawozów ze względu na ich detoksykacyjne właściwości w stosunku do metali ciężkich. Problem ten jednak wymaga dalszych szczegółowych badań dotyczących czynników determinujących następcze działanie niekonwencjonalnych nawozów otrzymanych na bazie węgla brunatnego na przyswajalność kadmu, ołowiu i cynku dla roślin.

Czasopismo: Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo