rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Polskie mleczarstwo w warunkach globalizacji

Przedstawiono stan polskiego mleczarstwa w kontekście uregulowań Wspólnej Polityki Rolnej (WPR) i globalizacji rynków. Odejście od systemu kwotowania mleka po 201S roku i liberalizacja handlu stawia nowe wyzwania przed krajami UE. Bez przyspieszenia koncentracji w chowie bydła i dalszej konsolidacji w przetwórstwie trudno będzie polskiemu mleczarstwu utrzymać konkurencyjność swoich wyrobów. Wprowadzony system kwotowania zafunkcjonował prawidłowo, gdyż spowodował wycofanie się z branży małych gospodarstw, stabilizację rynku i wzrost cen mleka w skupie.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Szacunki kosztów procesu ﬁskalnego podatku rolnego

Przedstawiono wyniki badań dotyczących kosztów procesu fiskalnego podatku rolnego na
przykładzie gminy wiejskiej położonej w województwie zachodniopomorskim. Do określenia kosztów
procesu fiskalnego wykorzystano kategorie kosztów wymiaru i poboru podatku rolnego oraz ich relacje
do wpływów z tytułu podatku rolnego. Na przykładzie analizowanej gminy potwierdzono występujące w
literaturze przedmiotu twierdzenie o stopniu fiskalizmu na poziomie około 10%. Teza ta potwierdziła się w
analizowanej gminie, w której wskaźnik fiskalizmu nie przekroczył poziomu 10%, a istotnymi czynnikami
kształtującymi efektywność procesu fiskalnego były m.in.: niskie wpływy z podatku rolnego, wydatki o
charakterze rzeczowym, wykorzystywanie ulg i zwolnień podatkowych

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Opłacalność produkcji buraka cukrowego w pierwszych trzech latach reformy rynku cukru (na przykładzie wybranego gospodarstwa)

Na przykładzie wybranego gospodarstwa rolnego przedstawiono zmiany w wartości kosztów bezpośrednich, produkcji oraz nadwyżki bezpośredniej w produkcji buraka cukrowego w pierwszych trzech latach reformy rynku cukru w UE. Koszty bezpośrednie wzrosły w tym okresie o I5 ,6%, a wartość nadwyżki bezpośredniej obniżyła się o połowę.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Konkurencyjność polskich gospodarstw rolniczych

Przedstawiono wyniki badań dotyczących konkurencyjności polskich gospodarstw wybranych typów rolniczych na tle analogicznych grup gospodarstw węgierskich i niemieckich. Podstawę badań stanowiły gospodarstwa objęte Systemem FADN w latach 2006-2010. Wykazano, że zdolności rozwojowe i jednocześnie konkurencyjne mają polskie gospodarstwa o odpowiedniej wielkości ekonomicznej. Minimalna wielkość ekonomiczna gospodarstw roślinnych (typ 13 i 14) i sadowniczych (typ 32) wynosiła powyżej 8 ESU, gospodarstw warzywniczych, mlecznych i bydlęcych - powyżej 16 ESU, natomiast trzodowych - powyżej 40 ESU.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Porównanie opłacalności produkcji rzepaku ozimego w gospodarstwie rolnym w trzech kolejnych latach uprawy

Celem badań było rozpoznanie opłacalności produkcji w trzech kolejnych sezonach wegetacyjnych.
Dane pochodziły z gospodarstwa rolnego specjalizującego się w produkcji rzepaku ozimego. Plon nasion
rzepaku w 2011 roku ukształtował się na poziomie 2,10 t/ha, w 2012 roku wynosił 4,00 t/ha, a w 2013 roku
4,11 t/ha. Przychód w badanych okresach wynosił od 5478,8 do 8878,3 zł/ha, a duża zmienność przychodu
była uwarunkowana ceną uzyskaną w poszczególnych latach badań za jednostkę produkcji. Największy
udział w strukturze poniesionych kosztów stanowiły koszty nawozów (41 i 47%).

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Energochłonność produkcji sorgo na cele energetyczne - analiza regionalna

Celem pracy była analiza nakładów energetycznych ponoszonych w uprawie, zakiszaniu i transporcie
kiszonki z sorgo do biogazowni. Dane pozyskano z kart technologicznych opracowanych dla modelowych
gospodarstw rolnych produkujących rośliny na cele energetyczne, zlokalizowanych w 5 makroregionach.
Stwierdzono, że najniższą energochłonnością cechowała się produkcja w gospodarstwach o powierzchni
130 ha UR, zarówno w przeliczeniu na 1 ha uprawy, jak i 1 tonę uzyskanej kiszonki. W przypadku analizy
regionalnej stwierdzono, że głównym determinantem poziomu nakładów energetycznych były uzyskiwane
plony. Regiony uzyskujące najwyższe plony sorgo miały najwyższe nakłady energetyczne na 1 ha uprawy,
ale najniższą energochłonność po przeliczeniu na 1 tonę uzyskanej kiszonki.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Struktura obszarowa a techniczna modernizacja gospodarstw rolnych

Przeanalizowano wpływ wielkości obszarowej gospodarstw rolnych na techniczną modernizację, dofi nansowaną
ze środków UE. Występuje problem z dofi nansowaniem zakupu maszyn rolniczych o większych parametrach
technicznych (głównie mocy), gdyż stosunkowo niewielka powierzchnia UR ogranicza ich racjonalne wykorzystanie.
Przy ocenie stopnia wykorzystania maszyn rolniczych powinno się stosować wskaźniki pozwalające uwzględnić
specyfi kę danego obszaru. Aktualnie empiryczna ocena wniosków inwestycyjnych określa jedynie wydajność teoretyczną
maszyny, bez porównania do warunków polowych.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Przestrzenne zróżnicowanie pozyskiwania środków unijnych na modernizację gospodarstw rolnych w województwie wielkopolskim

Zaprezentowano ocenę aktywności rolników z województwa wielkopolskiego w pozyskiwaniu
środków pomocowych UE na rozwój gospodarstw rolnych na przykładzie działania „Modernizacja gospodarstw
rolnych”. Aktywność rolników w pozyskiwaniu środków na rozwój gospodarstw rolnych w ujęciu
powiatowym jest zróżnicowana. Ważnym czynnikiem zróżnicowania aktywności rolników w pozyskiwaniu
środków jest rozdrobnienie gospodarstw rolnych, bowiem implikuje ono zazwyczaj ich słabą siłę ekonomiczną
i tym samym ogranicza możliwości dalszego rozwoju. Wprowadzenie możliwości zespołowego ubiegania
się o wsparcie dla potencjalnych beneficjentów – rolników prowadzących mniejsze gospodarstwa rolne,
może stanowić impuls rozwoju dla wielu gospodarstw rolnych w Polsce.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Znaczenie systemu ochrony oznaczeń geograficznych i nazw pochodzenia produktów rolnych oraz artykułów spożywczych w Unii Europejskiej

System ochrony nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych produktów rolnych i artykułów spożywczych jest jednym z założeń II filaru wspólnej polityki rolnej. Przyczynia się on do dywersyfikacji zatrudnienia na obszarach wiejskich, stwarza na wsi pozarolnicze źródła utrzymania, zwiększa dochody producentów rolnych w szczególności na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oraz zapobiega wyludnianiu się tych terenów. Za sprawą systemu ochrony produktów regionalnych chroni się także dziedzictwo kulturowe wsi, co w dużym stopniu przyczynia się do zwiększenia atrakcyjności terenów wiejskich, do rozwoju agroturystyki, a także ochrony środowiska w skali lokalnej. Głównym celem artykułu jest próba przedstawienia znaczenia ochrony nazw pochodzenia i oznaczeń geograficznych produktów rolnych i artykułów spożywczych w Unii Europejskiej. Wykorzystano podstawową literaturę związaną z problemem, rozporządzenia Komisji Europejskiej oraz informacje dostępne na stronach internetowych. W artykule wykorzystano metodę opisową i porównawczą.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zróżnicowanie przestrzenne wniosków złożonych w ramach działania PROW 2007-2013 "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw"

W odniesieniu do województw oraz 314 biur powiatowych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
(ARiMR) w Polsce przeprowadzono analizę przestrzenną wniosków złożonych w ramach działania PROW 2007-2013
„Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw”. Wykorzystano trzy wskaźniki przedstawiające liczbę wniosków w przeliczeniu
na 1000 mieszkańców obszarów wiejskich oraz udziały w ogólnej liczbie podmiotów gospodarczych według rejestru
REGON i w ogólnej liczbie gospodarstw rolnych. Wykazano silne zróżnicowanie przestrzenne tego działania PROW,
związane z oddziaływaniem uwarunkowań przyrodniczych i pozaprzyrodniczych (historycznych i urbanizacyjnych).

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Znaczenie przedsiębiorczości kapitału ludzkiego w rozwoju obszarów ONW Podkarpacia

Przedstawiono znaczenie rozwoju przedsiębiorczości w gminach górskich i nizinnych zakwalifikowanych do obszarów o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) województwa podkarpackiego oraz opinie właścicieli przedsiębiorstw prowadzących swoją działalność w tych gminach na temat wpływu specyficznych czynników na możliwości rozwoju społeczno-gospodarczego.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Przestrzenne zróżnicowanie cenności ekologicznej obszarów wiejskich województwa lubelskiego

Celem badań była analiza przestrzennego zróżnicowania cenności ekologicznej obszarów wiejskich
w województwie lubelskim na potrzeby planowania kierunków rozwoju najcenniejszych ekologicznie
obszarów. Analizy przeprowadzono dla gmin wiejskich (171) i obszarów wiejskich gmin miejsko-wiejskich
(22) województwa. Ocenę cenności ekologicznej gmin uzależniono od rodzaju formy użytkowania ziemi,
zanieczyszczenia środowiska i stopnia zdegradowania poszczególnych elementów środowiska oraz stopnia
zachowania naturalnych elementów środowiska. W ocenie poziomu cenności ekologicznej posłużono się
wskaźnikiem Perkala.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zastosowanie metody ANP do wyboru pakietu rolnośrodowiskowego w wybranym gospodarstwie

Przedstawiono przykład wykorzystania Analitycznego Procesu Sieciowego do wyboru pakietu rolno-
środowiskowego w wybranym gospodarstwie rolnym. Procedura ta należy do grupy wielokryterialnych metod
wspomagających podejmowanie złożonych decyzji, jednak znajduje również zastosowanie w innych obszarach.
Zbudowano dwa główne modele, w kontekście których dokonano wielu porównań elementów składowych parami.
Były to modele ANP „korzyści” i „kosztów”. W ramach każdego z nich wyróżniono po cztery klastry, a te
z kolei zbudowane zostały z subkryteriów. Najistotniejszym klastrem były rozpatrywane alternatywnie pakiety.
Na podstawie otrzymanych wyników stwierdzono, że do najważniejszych subkryteriów należą: wysokie
wymogi, mniejsze nakłady czasu i pracy oraz brak kolidacji z dotychczasowym systemem gospodarowania.
Wariant, który uzyskał najwyższą wagę w rozpatrywanym przykładzie, to ochrona gleb i wód. Natomiast
najmniej korzystne z punktu widzenia decydenta okazałoby się wdrożenie rolnictwa ekologicznego.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Działalność ośrodków doradztwa rolniczego w procesie integracji poziomej w rolnictwie w opinii członków grup producentów rolnych

. Celem badań było poznanie opinii rolników na temat przydatności informacji z zakresu zakładania
i funkcjonowania grup producentów rolnych uzyskanych przez nich w trakcie szkoleń oraz poziomu wiedzy
doradców zatrudnionych w ośrodkach doradztwa rolniczego w tym zakresie. Badania zostały przeprowadzone
w 2009 roku wśród 307 członków grup producentów rolnych z województw kujawsko-pomorskiego oraz
dolnośląskiego. Z analizy danych wynika, że respondenci wysoko oceniali wiedzę doradców, a informacje
od nich pozyskane pomogły respondentom w podjęciu decyzji o przystąpieniu do grupy producentów.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zmiany na wiejskim rynku pracy po integracji Polski z Unią Europejską

Przedstawiono zmiany na wiejskim rynku pracy po integracji Polski z Unią Europejską. Analizę przeprowadzono na podstawie danych pochodzących z Badań Aktywności Ekonomicznej Ludności Polski realizowanych przez GUS w II kwartale 2004 i IV kwartale 2008 roku. Przedstawione wyniki badań wskazują na korzystne zmiany zachodzące w obszarze zatrudnienia i bezrobocia wiejskiego, wynikające z dostępu Polski do funduszy unijnych, a także z otwarcia rynków pracy przez niektóre kraje dawnej „piętnastki”.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zróżnicowanie działań ekologizacyjnych w przedsiębiorstwach mleczarskich w zależności od ich wielkości

W opracowaniu przedstawiono zróżnicowanie działań prośrodowiskowych przedsiębiorstw mleczarskich w
zależności od poziomu zatrudnienia w tych jednostkach. Analizę oparto na badaniach ankietowych przeprowadzonych
w 2008 roku, skierowanych do jednostek posiadających powyżej 9 osób zatrudnionych. Ustalono główne powody
podejmowania działań prośrodowiskowych. Badane przedsiębiorstwa określiły rodzaj wdrożonych działań prośrodowiskowych
oraz sposoby ograniczania zużycia wody, metody minimalizacji ilości powstających w procesie produkcji
odpadów i emisji gazów do atmosfery. Wykazano, że największe zaangażowanie w procesie ekologizacji dotyczy gospodarki
wodno-ściekowej, a najmniej działań przedsiębiorstwa wdrażają w zakresie ochrony powietrza atmosferycznego.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Uwarunkowania rozwoju przedsiębiorstw z sektora małych i średnich przedsiębiorstw

Celem badań była próba identyfikacji wewnętrznych i zewnętrznych uwarunkowań kształtowania
pozycji konkurencyjnej, a tym samym podstaw rozwoju małych podmiotów gospodarczych. Badania przeprowadzono
na próbie 102 mikro- i małych przedsiębiorstw działających w otoczeniu wiejskim i małomiasteczkowym.
Zdaniem przedsiębiorców najważniejszym czynnikiem zewnętrznym warunkującym rozwój
działalności jest stabilizacja makroekonomiczna, rozmiary popytu (poziom dochodów) ludności, a także
wsparcie ze strony administracji samorządu terytorialnego. Za najważniejsze źródło konkurencyjności przedsiębiorcy
uznali jakość produktów i usług. Na jej zapewnienie najczęściej przeznaczali nakłady inwestycyjne.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Ekonomiczne uwarunkowania uprawy oraz wykorzystania na cele paszowe roślin strączkowych uprawianych w Polsce

Przeprowadzono porównawczą analizę efektów ekonomicznych wykorzystania na cele paszowe rodzimych
roślin strączkowych uprawianych w Polsce. Porównano opłacalności uprawy grochu z pszenicą ozimą na glebach dobrych
oraz na glebach słabszych łubinu żółtego z żytem ozimym. Przeprowadzono również porównanie kosztów 1 kg białka w
mieszankach paszowych dla trzody chlewnej oraz drobiu, w oparciu o śrutę sojową oraz o zwiększony udział rodzimych
roślin strączkowych, tym samym zmniejszając udział śruty sojowej. Na podstawie analizy kosztów białka w mieszankach
pasz treściwych stwierdzono, iż cena 1 kg białka w oparciu o zwiększony udział rodzimych roślin strączkowych, jest niż-
sza średnio o ok. 5% niż mieszanek opartych w głównej mierze o śrutę sojową. Analiza efektów ekonomicznych uprawy
rodzimych roślin strączkowych wykazała, iż uprawa grochu na glebach dobrych jest mniej opłacalna niż uprawa pszenicy.
Natomiast alternatywą na glebach słabych dla żyta ozimego może być łubin żółty, ale jedynie przy plonach wysokości
18 dt/ha i 23 dt/ha.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Ocena kosztów mechanizacji na przykładzie wybranych gospodarstw rodzinnych

Celem badań było określenie kosztów eksploatacji ciągników i maszyn w wybranych gospodarstwach
rolnych Lubelszczyzny na podstawie danych zebranych w 60 gospodarstwach badanych w latach
2010 i 2011. Obiekty podzielono na cztery grupy obszarowe i dla każdej z nich opracowano gospodarstwo
modelowe. Do określenia wykorzystania maszyn zastosowano metodę współczynnikową, a następnie wyliczono
ich jednostkowe koszty eksploatacji. Stwierdzono, że z uwagi na ograniczone roczne wykorzystanie
maszyn koszty jednostkowe są bardzo wysokie, a największy udział mają koszty amortyzacji.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zmiany w gospodarce komunalnej w zakresie gospodarowania odpadami

Celem badań była próba przedstawienia wybranych zmian funkcjonowania gospodarki komunalnej
wynikających z nowych rozwiązań legislacyjnych w sferze gospodarowania odpadami. Dane empiryczne
pochodziły z badań ankietowych prowadzonych w gminach. Nowelizacja ustawy o utrzymaniu czystości i
porządku w gminach wywołała istotne zmiany dla podmiotów komunalnych i mieszkańców – odbiorców
ich usług. Respondenci w większości pozytywnie oceniali wprowadzone zmiany dostrzegając w nich szansę
na pozytywne efekty dla środowiska naturalnego. Wprowadzenie nowego systemu gospodarki odpadami
oznaczało dla większości gospodarstw domowych wzrost kosztów z tym związanych.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zrównoważony rozwój gospodarstw mleczarskich

Celem badań była ocena stopnia zrównoważenia specjalistycznych gospodarstwach produkujących
mleko. Stopień zrównoważenia gospodarstw mleczarskich oceniano wykorzystując wskaźnik syntetycznego
zrównoważenia gospodarstwa. Przeprowadzona ocena wskazuje, że gospodarstwa regionu południowo-
-wschodniej Polski w zakresie poszczególnych kryteriów (społeczny, środowiskowy i ekonomiczny) uzyskały
średni stopień zrównoważenia, natomiast w gospodarstwach regionu północno-wschodniej Polski stopień
zrównoważenia był wysoki.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Rola kapitału intelektualnego w rozwoju polskiego agrobiznesu

Artykuł przedstawia analizę roli kapitału intelektualnego w polskim agrobiznesie. Autor skonstruował model kapitału intelektualnego, który zakłada, iż na sumę zasobów niematerialnych gospodarki wpływają: kapitał ludzki, kapitał innowacyjny, kapitał instytucjonalny oraz kapitał społeczny. Następnie opisał poszczególne składowe modelu w polskiej gospodarce żywnościowej, ze szczególnym uwzględnieniem przemian systemowych w ostatnich latach. Na podstawie przeprowadzonych analiz można wyciągnąć wniosek, iż jakość kapitału intelektualnego polskiego agrobiznesu jest niska, a inwestycje w tym obszarze niedostateczne. Przedsiębiorstwa w swych strategiach rozwojowych koncentrują się głównie na zasobach materialnych i zwiększaniu przychodów ze sprzedaży. Brakuje także spójnego programu wsparcia kapitału intelektualnego w polityce gospodarczej szczebla rządowego. Tymczasem wzrost jakości kapitału intelektualnego jest warunkiem poprawy konkurencyjności całego polskiego agrobiznesu, szczególnie w sytuacji globalnego rynku produktów żywnościowych.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Opłacalność uprawy ziemniaków jadalnych odmiany Bellarosa

Celem badań było określenie efektywności ekonomicznej uprawy ziemniaków jadalnych na
podstawie standardowej nadwyżki bezpośredniej – SGM. Materiał badawczy stanowiły dane dotyczące
uprawy ziemniaków jadalnych odmiany Bellarosa. Badania polowe przeprowadzono w latach 2015-2016
na plantacji produkcyjnej o powierzchni 1,6 ha, zlokalizowanej w województwie lubelskim. Eksperyment
prowadzono na glebie klasy bonitacyjnej IVb. Stwierdzono, że produkcja ziemniaków w latach 2015-
2016 była opłacalna. Największy udział w strukturze poniesionych kosztów stanowiły koszty zakupu
sadzeniaków (44,04%), eksploatacji maszyn i pracy ludzkiej (34,25%), obornika (11,43%), a następnie
koszty środków ochrony roślin (5,66%) oraz nawozów mineralnych (4,62%).

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Wsparcie gospodarstw niskotowarowych w warunkach konkretyzacji PROW 2004-2006

Celem artykułu jest przedstawienie sytuacji gospodarstw niskotowarowych w Polsce w świetle realizacji jednego z działań wspierających ich rozwój w ramach PROW 2004-2006. Wskazano na rangę problemu i uzasadniono słuszność dofinansowania tychże gospodarstw, przedstawiono dane statystyczne dotyczące absorpcji środków unijnych w badanym okresie oraz omówiono możliwe rezultaty programu w ramach studium przypadku. Podkreślono dylematy i możliwości związane z przyszłością gospodarstw niskotowarowych.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Miejsce ekologicznej produkcji rolniczej w polskim rolnictwie

W latach 2004-2014 udział ogółu gospodarstw ekologicznych w gospodarstwach rolnych w
kraju wzrósł 13-rotnie do 1,8%, a udział powierzchni ekologicznych użytków rolnych w użytkach rolnych
8-krotnie, do 3,5%. Wyraźnie wyspecjalizowane w ekologicznej produkcji rolnej są cztery województwa:
warmińsko-mazurskie, zachodniopomorskie, mazowieckie i lubelskie. Produkcja ekologiczna poprawia
strukturę gospodarstw rolnych w kraju. W Polsce wzrosły powierzchnia najważniejszych ekologicznych
upraw oraz ich udział w powierzchni upraw. Istotny udział w krajowej produkcji zajmują mleko owcze i
mleko kozie. Pokrywanie się regionów specjalizujących się w danej produkcji ekologicznej z produkcją
ogółem widać wyraźnie jedynie w przypadku owoców. Wzrosła w Polsce (we wszystkich województwach)
liczba ekologicznych przetwórni. Dominują przetwórnie owoców i warzyw oraz przemiału zbóż. Przetwórnie
produktów ekologicznych są skoncentrowane w województwach mazowieckim, lubelskim i wielkopolskim.
Województwa specjalizujące się w przetwórstwie ekologicznym mleka oraz owoców i warzyw mają do tego
dobrą bazę surowcową, bo specjalizują się również w ich produkcji.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo
Zróżnicowanie przestrzenne absorpcji funduszy pomocowych w Polsce w ramach PROW 2007-2013

Celem opracowania było przedstawienie przestrzennego zróżnicowania poziomu wsparcia rozwoju
rolnictwa i obszarów wiejskich przez fundusze unijne oferowane w ramach wybranych działań z PROW z
perspektywy finansowej lat 2007-2013. Analizy dokonano na podstawie danych liczbowych pochodzących
z Banku Danych Lokalnych. Przedstawiono rankingi opisujące skalę pozyskanych środków finansowych
oraz liczbę beneficjentów w poszczególnych województwach, a następnie przeprowadzono analizę korelacji
pomiędzy wybranymi funduszami pozyskanymi w ramach PROW a cechami opisującymi poziom rozwoju
rolnictwa. Badania wykazały, że największe korzyści z funduszy unijnych odniosły podmioty gospodarcze
z województwa mazowieckiego i wielkopolskiego, a skala pozyskanych środków miała duży wpływ na
wartość nakładów inwestycyjnych ponoszonych na środki trwałe w rolnictwie, na poprawę produktywności
zasobów, jak również na wzrost produktu krajowego brutto w przeliczeniu na mieszkańca. Istotnym efektem
oddziaływania funduszy unijnych był również wzrost przedsiębiorczości na obszarach wiejskich, mierzonej
liczbą podmiotów zarejestrowanych w rejestrze REGON.

Czasopismo: Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: rolnictwo i ogrodnictwo