rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Refleksje na temat represyjnej funkcji odpowiedzialności odszkodowawczej stron stosunku pracy — analiza systemowa i komparatystyczna

Autor podaje w wątpliwość uzasadnianie odpowiedzialności odszkodowawczej za pomocą funkcji represyjnej. Wskazuje, że na przestrzeni lat zarówno w aspekcie systemowym, jak i komparatystycznym „karanie” sprawców szkód zastąpił mechanizm kompensacji uszczerbków. Wniosek ten uwidacznia zmiana w postrzeganiu podstawowych pojęć z zakresu odpowiedzialności odszkodowawczej takich jak „wina” czy „zadośćuczynienie pieniężne”.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Pojęcie wypadku przy pracy posła i senatora

Artykuł dotyczy problematyki pojęcia wypadku przy pracy posła i senatora w świetle obowiązujących przepisów z zakresu ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora. Zagadnienie to autorka przedstawia w szerszym kontekście, z uwzględnieniem analizy definicji pracowniczego wypadku przy pracy. Szczegółowo omawia różnice pomiędzy pracowniczym a niepracowniczym wypadkiem przy pracy. Istotną część artykułu poświecono kwestii zakresu czynności objętych pojęciem wypadku posła i senatora.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Strajk jako „nadzwyczajna okoliczność” wyłączająca odpowiedzialność przewoźnika lotniczego wobec pasażerów na gruncie rozporządzenia WE nr 261/2004

Rozporządzenie WE nr 261/2004 wyłącza odpowiedzialność przewoźnika lotniczego z obowiązku wypłaty odszkodowania pasażerom za odwołane loty w przypadku wystąpienia „nadzwyczajnych okoliczności”, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków. Chociaż rozporządzenie to nie definiuje wyraźnie pojęcia „nadzwyczajnej okoliczności”, prawodawca Unii wskazał, że może ona zachodzić w przypadku zdarzeń takich jak wymienione w motywie 14 tego rozporządzenia. Motyw ten wymienia między innymi „strajki mające wpływ na działalność przewoźnika”. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) prezentuje jednak stanowisko, zgodnie z którym strajk personelu przewoźnika lotniczego zasadniczo nie stanowi nadzwyczajnej okoliczności, z wyjątkiem sytuacji gdy realizacja żądań pracowników wykracza poza jego kompetencje i wymaga działań ustawodawczych. W artykule przedstawiono rozstrzygnięcia TSUE oraz argumenty na poparcie tezy, że przyjęty przez Trybunał tok rozumowania prowadzi do naruszenia wolności prowadzenia działalności gospodarczej (ustanowionej w art. 16 Karty praw podstawowych UE) oraz prawa pracodawcy do rokowań (zagwarantowanego w art. 28 Karty praw podstawowych UE).

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Profesjonalizacja zawodu pracownika socjalnego w Polsce

Pracownik socjalny jest w polskim systemie pomocy społecznej kluczowym realizatorem wsparcia dla osób i rodzin w trudnych sytuacjach życiowych. Celem artykułu jest analiza procesu profesjonalizacji zawodu pracownika socjalnego w aspekcie prawnym i w praktyce. W artykule przedstawiono analizę zmian prawnych dotyczących wymogów związanych z kwalifikacjami pracownika socjalnego, dokonano analizy zmian w systemie kształcenia pracowników socjalnych oraz zaprezentowano wyniki badań empirycznych dotyczące kwalifikacji pracowników socjalnych. Wykazano, że postępujący wzrost wymogów uprawniających do pracy w zawodzie pracownik socjalny przekłada się na kwalifikacje służb pomocy społecznej.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Szczepienia ochronne dla pracowników

Celem artykułu jest przybliżenie instytucji szczepień ochronnych dla pracowników i omówienie obecnego stanu prawnego tej instytucji. Autorka analizuje szczepienia ochronne dla pracowników z perspektywy ich obowiązkowego bądź zalecanego charakteru oraz idące za taką kwalifikacją konsekwencje dla podmiotów stosunku pracy. Ze szczepieniami pracowniczymi wiążą się m.in. takie zagadnienia jak obowiązek pracodawcy ochrony życia i zdrowia pracowników, skutki odmowy pracownika poddania się szczepieniu ochronnemu, a także kwestia odpowiedzialności za szczepienia pracownicze, zwłaszcza rozstrzygnięcie, czy obciąży ona pracownika czy pracodawcę. Tematyka artykułu jest szczególnie istotna w świetle obecnej pandemii koronawirusa SARS-CoV-2 powodującego chorobę COVID-19 oraz powstałą w związku z nią możliwością szczepienia pracowników przeciwko tej chorobie.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Status prawny inspektora kontroli Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Autor rozważa zagadnienie powoływania oraz odwoływania inspektorów kontroli oraz ich miejsca w strukturze organizacyjnej ZUS. W jego ocenie kontrola wykonywania obowiązków wynikających z prawa ubezpieczeń społecznych wymaga zmian polegających na uregulowaniu statusu kandydata na inspektora kontroli oraz opracowaniu ścieżki rozwoju zawodowego dla pracowników przeprowadzających kontrole płatników składek. Podejmuje także próbę wskazania kierunku zmian, formułując propozycję schematu awansu zawodowego służącego optymalizacji przydziału zadań oraz zwiększeniu skuteczności przeprowadzanych kontroli.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Opodatkowanie pracowników transgranicznych

Autorka omawia kluczowe kwestie związane z opodatkowaniem osób osiągających czasowo dochody z pracy poza państwem rezydencji, nazywanych umownie pracownikami transgranicznymi. Opodatkowanie pracowników transgranicznych jest regulowane umowami o unikaniu podwójnego opodatkowania, które przesądzają, w którym państwie dochód jest opodatkowany, oraz prawem krajowym, które określa wysokość podatku i zasady jego poboru. Na podstawie umów wynagrodzenie pracownika transgranicznego będzie opodatkowane albo tylko w państwie rezydencji podatkowej, albo zarówno w państwie rezydencji jak i państwie wykonywania pracy. W przypadku spełnienia łącznie trzech warunków, dotyczących długości pobytu pracownika za granicą, rezydencji pracodawcy wypłacającego wynagrodzenie oraz nieponoszenia tego wynagrodzenia przez zakład pracodawcy, wynagrodzenie jest opodatkowane tylko w państwie rezydencji pracownika. Jeżeli chociaż jeden z tych warunków nie jest spełniony, prawo do opodatkowania wynagrodzenia ma państwo wykonywania pracy i państwo rezydencji, co powoduje podwójne opodatkowanie i konieczność zastosowania przez to ostatnie państwo jednej z dwóch metod jego unikania: metody zwolnienia lub metody kredytu podatkowego. Obecnie polskie umowy podatkowe są zmieniane za pośrednictwem konwencji MLI (Multilateral Instrument), w wyniku czego metoda zwolnienia jest zastępowana mniej korzystną dla podatnika metodą kredytu podatkowego. Jednocześnie od 2021 r. ograniczeniu kwotowemu uległa tzw. ulga abolicyjna, która niwelowała różnice między tymi metodami. Wysokość podatku w Polsce jako państwie rezydencji pracownika transgranicznego oraz jako państwie źródła dla pracownika będącego nierezydentem podatkowym reguluje ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, przy czym nieliczne są regulacje, które dotyczą statusu pracownika transgranicznego. W przypadku nierezydentów dotyczą one głównie zasad poboru podatku. W przypadku rezydentów obok rozwiązań korzystnych (zwolnienie części przychodu od opodatkowania z tytułu odliczenia diet za pobyt za granicą), autorka wskazuje na niekorzystną dla podatników linię orzeczniczą, zgodnie z którą przychodem pracownika są wydatki ponoszone przez pracodawcę, w szczególności na opłacenie mieszkania (noclegów) w czasie pobytu za granicą.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Związki zawodowe a gwarantowany uniwersalny dochód podstawowy

Kwestia uniwersalnego dochodu podstawowego (universal basic income — UBI) jest obecnie jednym z powszechnie dyskutowanych zagadnień. Celem artykułu jest przybliżenie toczącej się dyskusji na temat dochodu podstawowego w ruchu związkowym. Ogólnie można stwierdzić, że ruch związkowy jest głęboko sceptyczny wobec UBI. Przyczyny zaniepokojenia ruchu związkowego w kontekście możliwości wykorzystania dochodu podstawowego jako odpowiedzi na zachodzące na rynku pracy procesy związane ze zmianą technologiczną wydają się być następujące: 1) ruch związkowy zdaje się przedkładać klasyczne „prawo do pracy” nad „prawo do podstawowego dochodu” ze względu na fakt, że wykonywanie pracy skutecznie integruje ludzi z życiem społecznym i jest podstawą budowania ścieżki rozwoju osobistego, 2) związki zawodowe obawiają się, że całkowicie stracą możliwość wpływania na płace poprzez układy zbiorowe i że kwestia płac powróci do sfery indywidualnego przetargu. Wydaje się, że tam gdzie związki zawodowe są nadal silne i mają realny wpływ na strukturę płac (np. Belgia czy Niemcy), są one wyraźniej przeciwne UBI. Natomiast tam gdzie organizacje związkowe działają w większym stopniu w wysoce elastycznym środowisku, są bardziej pozytywnie nastawione do tego pomysłu.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Specyfika zakazu dyskryminacji ze względu na niepełnosprawność w prawie pracy Unii Europejskiej (uwagi dotyczące skutków wyroku TSUE w sprawie C-16/19 VL przeciwko Szpitalowi Klinicznemu im. dra J. Babińskiego w Krakowie)

Artykuł jest poświęcony analizie wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z 26 stycznia 2021 r. w sprawie C-16/19 VL przeciwko Szpitalowi Klinicznemu im. dra J. Babińskiego w Krakowie. TSUE stanął na stanowisku, że pojęcie dyskryminacji na gruncie dyrektywy 2000/78 może obejmować mniej przychylne traktowanie w ramach grupy pracowników niepełnosprawnych. Dyskryminacją może być decyzja pracodawcy o przyznaniu dodatku do wynagrodzenia tylko tym pracownikom, którzy swoje orzeczenia o niepełnosprawności przedstawili po określonej dacie. Zdaniem autora wykładnia przedstawiona przez TSUE może mieć konsekwencje wykraczające poza rozpatrywaną sprawę. W świetle orzeczenia wydaje się bowiem, że unijna koncepcja dyskryminacji może obejmować odmienne traktowanie pomiędzy osobami charakteryzującymi się tą samą cechą chronioną.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Reprezentacja spółki kapitałowej przy zawieraniu umów o zatrudnienie z członkiem zarządu

Autorka referuje orzecznictwo Sądu Najwyższego dotyczące zasad reprezentacji spółki kapitałowej przy zawieraniu z członkiem zarządu umowy o pracę lub innej umowy, w ramach której ma być przez członka zarządu świadczona na rzecz spółki praca (umowy cywilnoprawnej) oraz konsekwencji prawnych naruszenia tych zasad.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Niezależność uprawnień do urlopów związanych z rodzicielstwem pracownika-ojca wychowującego dziecko od statusu ubezpieczeniowego matki dziecka

Autorka referuje kolejne orzeczenie Sądu Najwyższego, w którym na kanwie relewantnego orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej odniesiono się do kwestii autonomii uprawnień rodzicielskich ojców wychowujących dziecko — ich niezależności od statusu pracowniczego lub ubezpieczeniowego matki.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Weryfikacja wysokości umownego wynagrodzenia za pracę przez organ rentowy na potrzeby ustalenia podstawy wymiaru składek

Celem artykułu jest omówienie uprawnienia organu rentowego do kwestionowania wysokości określonego w umowie o pracę wynagrodzenia na potrzeby ustalenia podstawy wymiaru składek. Autor przedstawia uchwałę Sądu Najwyższego z 27 kwietnia 2005 r. (II UZP 2/05), w której sformułowano to uprawnienie, a ponadto omawia przesłanki stosowania mechanizmu korekcyjnego oraz zgłasza uwagi dotyczące jego stosowania. Okazuje się, że pomimo bogatego orzecznictwa Sądu Najwyższego w zakresie stosowania tego mechanizmu, niejednokrotnie zdarza się, że organ rentowy zdaje się ten dorobek orzeczniczy ignorować. W konsekwencji celowe wydaje się podjęcie naukowej refleksji nad omawianym zagadnieniem, zwłaszcza w zakresie konieczności uregulowania przedmiotowego uprawnienia organu rentowego w przepisach ustawowych.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Mediacja w prawie pracy — fikcja czy fakt?

Mediacja należy do jednej z bardziej znanych form rozwiązywania konfliktów. Odformalizowana formuła postępowania, skoncentrowanie na strony, szybkość i niskie (względem postępowania sądowego) koszty powinny przemawiać za szerokim zastosowaniem tego narzędzia. Niestety, mediacja wciąż pozostaje narzędziem bardziej obecnym w dyskursie aniżeli w praktyce. Niska popularność mediacji odnosi się również do prawa pracy. Dziwi to tym bardziej, że charakter relacji zachodzących w prawie pracy jest gruntem, na kanwie którego może być z powodzeniem stosowana mediacja. W dorobku prawa pracy znane są komisje rozjemcze, w kodeksie pracy ustawodawca sugeruje również polubowne rozwiązywanie konfliktów, samej gałęzi przypisuje się z kolei funkcję ireniczną. Wszystko to może świadczyć o powodzeniu mediacji w prawie pracy. Powyższe okoliczności skłoniły autora do analizy obowiązujących przepisów w celu ustalenia czy utrudniają one stosowanie mediacji w prawie pracy. Autor omawia takie kwestie jak umowa o mediację w sprawach pracowniczych, wpływ mediacji na bieg terminów i zdatność ugodową. W literaturze przedmiotu od dawna formułowane są też postulaty o wprowadzenie pewnych zmian, które mogą się przyczynić do popularyzowania mediacji. Konieczne jest zatem zbadanie czy ustawodawca podejmuje właściwe działania w tym zakresie. Dodatkowym przyczynkiem dla powstania artykułu jest również planowana nowelizacja dotycząca mediacji. Proponowane w projekcie rozwiązania są tłem w prowadzonych rozważaniach. Impulsem dla powstania artykułu jest też próba pobudzenia dyskusji i poszukiwania rozwiązań zachęcających do mediacji w sprawach pracowniczych.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Kilka uwag w sprawie wykładni art. 2418 kodeksu pracy

Artykuł dotyczy ustalenia statusu prawnego pracowników przejętych przez nowego pracodawcę w trybie art. 231 k.p. w sytuacji, gdy przed przejęciem byli oni objęci układem zbiorowym pracy. Autor porusza dwa podstawowe zagadnienia. Pierwsze to problematyka zróżnicowania sytuacji prawnej pracowników przejętych w stosunku do sytuacji pracowników pracodawcy przejmującego. Drugie to relacja pomiędzy treścią układu zbiorowego pracy a treścią umowy o pracę. Ta ostatnia kwestia ma kluczowe znaczenie dla ustalenia, czy sytuacja prawna przejętych pracowników wraz z upływem czasu ulega wyrównaniu z mocy prawa, czy też wymaga od pracodawcy dodatkowych czynności prawnych.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Problem dopuszczalności wypowiedzenia części postanowień układu zbiorowego pracy albo porozumienia zbiorowego

Kwestia częściowego wypowiedzenia układu zbiorowego pracy i porozumienia zbiorowego jest kontrowersyjna w doktrynie i prezentowane są tu sprzeczne stanowiska. Brak regulacji tej czynności wprost w ustawie skłania część doktryny do negowania a część do akceptacji możliwości dokonania takiego wypowiedzenia. Zwolennicy dopuszczalności częściowego wypowiedzenia układu zbiorowego pracy opierają się na konstrukcji wnioskowania a maiori ad minus z regulacji wypowiedzenia całości układu. Autor wskazuje, że rozumowanie to jest błędne, gdyż konstrukcji wnioskowania a fortiori nie powinno się stosować do samych tylko modeli czynności prawnych, bez odniesienia do treści dokonywanych wypowiedzeń. Zdaniem autora, opisywane wnioskowanie a maiori ad minus jest wadliwe i nie prowadzi do odtworzenia normy kompetencyjnej do dokonania częściowego wypowiedzenia układu zbiorowego pracy, ponieważ wniosek o łagodniejszym charakterze wypowiedzenia częściowego u.z.p. jest arbitralny i może być niezgodny z sytuacją faktyczną. De lege ferenda ustanowienie regulacji takiej czynności w kodeksie pracy powinno być jednak rozważone, z uwzględnieniem także ochrony dla autonomii woli innych stron umowy zbiorowej.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Minimalne wynagrodzenie za pracę w działalności Międzynarodowej Organizacji Pracy

Celem artykułu jest analiza działalności Międzynarodowej Organizacji Pracy w sferze dotyczącej minimalnego wynagrodzenia za pracę. Autorka zwraca uwagę na zróżnicowane zainteresowanie MOP tą tematyką w poszczególnych okresach i podejmuje próbę określenia jego przyczyn. Analizuje rozwój instrumentów prawnych MOP w dziedzinie wynagrodzenia minimalnego na tle zmian społecznych i gospodarczych, wskazując na zmieniającą się funkcję minimalnego wynagrodzenia, które z czasem stało się jednym z narzędzi realizacji globalnej strategii na rzecz godnej pracy i zrównoważonego rozwoju. Autorka zwraca także uwagę na oddziaływanie MOP na aktywność ONZ, Rady Europy i Unii Europejskiej oraz podkreśla znaczenie regulacji MOP dotyczących minimalnego wynagrodzenia dla przeciwdziałania dehumanizacji pracy człowieka w obliczu globalizacji.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Dyskryminacja ze względu na przynależność państwową na przykładzie wyroku TSUE C-709/20

Zjawiska migracyjne stanowią obecnie jedno z największych wyzwań społeczno-politycznych. Wpływają one na szereg połączonych wzajemnie sfer funkcjonowania jednostki w określonych realiach prawnych. Celem opracowania jest omówienie wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydanego 15 lipca 2021 r. w sprawie C-709/20, który dotyczy możliwości różnicowania uprawnień do korzystania z pomocy społecznej na podstawie statusu legalizującego pobyt jednostki. Wyrok ten w sposób istotny zmienia dotychczasową linię orzeczniczą Trybunału w odniesieniu do podstaw normatywnych stanowiących ochronę socjalną migrującego obywatela Unii.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Obliczanie ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy dla pracowników tymczasowych długotrwale nieobecnych w pracy — luka prawna w przepisach ustawy o zatrudnianiu pracowników tymczasowych

Autorka omawia sposób obliczania ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy dla pracowników tymczasowych (w wybranych aspektach), w szczególności w sytuacji, gdy ustanie stosunku pracy było poprzedzone długim okresem niewykonywania pracy z powodu niezdolności do pracy spowodowanej chorobą, a następnie urlopem macierzyńskim, wskazując przy tym istniejącą lukę prawną. Przedstawia możliwe sposoby obliczenia ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy w takiej sytuacji oraz formułuje uwagi de lege ferenda.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Powierzenie wykonywania pracy w handlu w niedziele lub święta wbrew zakazowi w orzecznictwie Sądu Najwyższego

W artykule poruszono problematykę prawnokarnej reakcji na naruszenie zakazu powierzenia pracownikowi lub zatrudnionemu wykonywania pracy w handlu lub wykonywania czynności związanych z handlem wbrew zakazowi. Poza analizą ustawowych znamion przepisów karnych obowiązujących w tym zakresie, odniesiono się do najnowszego orzecznictwa Sądu Najwyższego. Autor podziela i rozwija tezę, że przeważająca działalność, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 6 ustawy o ograniczeniu handlu w niedziele i święta oraz niektóre inne dni, to także taka działalność, która za swój przedmiot ma wyłącznie jeden ze wskazanych w tym przepisie asortymentów. Opowiada się również za formalnym charakterem wpisu do właściwego rejestru wyznaczającego taką działalność.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Prawne aspekty emerytury stażowej. Część I — nabycie uprawnienia

Przedmiotem rozważań zaprezentowanych w artykule są sformułowane dotychczas propozycje emerytur stażowych, które zostały ocenione w zakresie spójności ze zreformowanym systemem emerytalnym oraz wartościami, na których został oparty. Autor analizuje za pomocą metody dogmatycznej i ekonomicznej poszczególne propozycje zgłoszonych projektów oraz rozwiązania względem nich alternatywne. Pierwsza część artykułu jest poświęcona problematyce nabywania nowego uprawnienia. Autor ustala najbardziej adekwatną konstrukcję emerytury stażowej oraz wykazuje, że skonstruowanie warunku stażu na podstawie istniejących katalogów okresów składkowych i nieskładkowych jest wysoce problematyczne. W drugiej części, która ukaże się w kolejnym numerze PiZS, zostaną przedstawione przede wszystkim ekonomiczno-prawne aspekty emerytur stażowych, a także alternatywa dla konstrukcji emerytury stażowej. Niniejszy artykuł jest pierwszym opracowaniem szeroko opisującym prawną problematykę wcześniejszego przechodzenia na emeryturę w kontekście polskiego systemu zdefiniowanej składki. Przeprowadzony wywód ma na celu weryfikację i uporządkowanie argumentacji odnoszącej się do emerytur stażowych, co w zamierzeniu autora ma się przyczynić do usprawnienia dyskursu publicznego w tym przedmiocie oraz udoskonalenia projektów składanych w przyszłości.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Absentyzm chorobowy— aspekty prawne i ekonomiczne

O ile choroba i związana z nią niezdolność do pracy są zdarzeniami losowymi, niezależnymi od woli człowieka, o tyle absencja chorobowa jest efektem świadomych i rozmyślnych decyzji. Pracownicy różnią się pod względem jej wykorzystania. Przedmiotem artykułu jest absentyzm chorobowy, czyli zjawisko nadużywania absencji chorobowej. Bazując na literaturze przedmiotu i wynikach dotychczas przeprowadzonych badań, autor przedstawia istotę tego problemu, jego rodzaje oraz uwarunkowania. Absencja chorobowa, jak każdy inny przywilej socjalny, jest polem potencjalnych nadużyć. Nadmierne wykorzystywanie zwolnień lekarskich może przyjmować dwojaką postać: pokusy nadużyć oraz przestępstwa socjalnego. Nasileniu występowania tych problemów sprzyjają różne okoliczności, związane z osobistymi cechami pracownika, warunkami środowiska pracy, a także szerokim kontekstem społecznym i instytucjonalnym. Autor wskazuje, że w ramach przeprowadzonych prac badawczych udało się wyodrębnić kilkanaście takich okoliczności, dzięki czemu można skuteczniej zidentyfikować potencjalne nadużycia.

Czasopismo: Praca i Zabezpieczenie Społeczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne