rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Dowody ze świadków w postępowaniu kanonizacyjnym Sługi Bożego ks. Stanisława Streicha

28 października 2017 r. w kościele pw. św. Jana Bosko w Luboniu rozpoczął się proces beatyfikacyjny na etapie diecezjalnym ks. Stanisława Streicha, zamordowanego u  stóp ołtarza 27 lutego 1938  r. w  Luboniu przez komunistę - Wawrzyńca Nowaka. Ani okres II wojny światowej, ani usytuowanie powojennej Polski w ścisłej kontroli od Związku Radzieckiego, choć realnie opóźniło starania zmierzające do procesu beatyfikacyjnego, nie przyćmiło przekonania, że luboński męczennik zasługuje na chwałę ołtarzy. Z tego powodu opinia męczeństwa, świętości i znaków była siłą wiodącą, która ostatecznie doprowadziła do rozpoczęcia dochodzenia diecezjalnego. Jednym z istotnych elementów tegoż procesu jest faza dowodowa, czyli zebranie odpowiednich argumentów ludzkich, które pozwolą osiągnąć pewność moralną co do faktu męczeńskiej śmierci, względnie heroiczności cnót kandydata na ołtarze, cudu, a także istnienia kultu Sługi Bożego. Pośród środków dowodowych przyjętych w procesach kanonicznych obok oświadczeń stron, dowodów z dokumentów i z opinii biegłych oraz wizji lokalnej i oględzin sądowych szczególną wagę posiada dowód ze świadków, na co wskazuje instrukcja Kongregacji Spraw Kanonizacyjnych Sanctorum Mater o prowadzeniu dochodzenia diecezjalnego lub eparchialnego w sprawach kanonizacyj nych, która w artykule 29 § 2 stwierdza, że w sprawach nowych dochodzenie dotyczy „przede wszystkim” przesłuchania świadków. Tak więc dowód ze świadków stanowił istotny element diecezjalnego postępowania kanonizacyjnego Sługi Bożego ks. Stanisława Streicha.

Czasopismo: Studia Paradyskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: prawo kanoniczne
Przyczyny odmowy wszczęcia dochodzenia wstępnego w przypadkach oskarżeń wobec duchownych o czyny contra sextum z osobami małoletnimi

Zwyczajnym sposobem postępowania ordynariusza lub hierarchy w  sytuacji otrzymania informacji o przestępstwie duchownego contra sextum, popełnionego wobec małoletniego lub osoby prawnie z nim zrównanej, jest wszczęcie dochodzenia wstępnego. Takie działanie jest konieczne zawsze wtedy, gdy doniesienie o przestępstwie wydaje się przynajmniej prawdopodobne. Jego celem jest zbadanie, czy w konkretnym przypadku istnieje fumus delicti. Dokonuje się tego poprzez zebranie materiału dowodowego w postaci wysłuchania osoby składającej doniesienie, domniemanej ofiary, świadków, ewentualnie samego oskarżonego i zebranie dokumentów uprawdopodabniających oskarżenie lub je podważających. Po zakończeniu postępowania materiał dowodowy jest przesyłany do Kongregacji Nauki Wiary lub innej kompetentnej dykasterii. W prawie kanonicznym przewidziane są jednak sytuacje, gdy przełożony kościelny po otrzymaniu doniesienia o przestępstwie nie powinien wszczynać dochodzenia wstępnego. Ma to przede wszystkim miejsce wtedy, gdy oskarżenie wydaje się nieprawdopodobne. Do tego typu przypadków należy zaliczyć okoliczności, w których osoba oskarżana w chwili dokonywania przestępstwa nie była duchownym, gdy domniemana ofiara nie była już małoletnia oraz jeżeli jest rzeczą oczywistą, że oskarżony nie mógł być obecny w miejscu popełnienia przestępstwa. Nie jest to co prawda wyliczenie taksatywne, ale inne okoliczności, które powodowałyby odmowę wszczęcia dochodzenia wstępnego, również musiałyby wynikać z niemożności zaistnienia przestępstwa, a  nigdy z  arbitralnej decyzji przełożonego kościelnego. Jednak nawet w tych sytuacjach ordynariusz lub hierarcha musi poinformować o swojej decyzji Stolicę Apostolską. Dodatkowo jako przyczynę odmowy wszczęcia dochodzenia należy wskazać sytuacje, gdy jest ono zbędne, bowiem władza kościelna otrzymała wystarczający materiał dowodowy od państwowych organów ścigania, lub gdy czyn jest notoryjny z racji wydania wyroku przez sąd państwowy albo niebudzący wątpliwości z  tytułu przyznania się oskarżonego do zarzucanych mu czynów, z  jednoczesnym przedstawieniem przez niego choćby ogólnych dowodów potwierdzających winę. Dodatkowo nie wszczyna się postępowania dowodowego w przypadku oskarżeń wniesionych wobec zmarłych.

Czasopismo: Studia Paradyskie
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: prawo kanoniczne
Mojżesz, jakiego nie znamy? Kilka uwag na temat poszukiwań historycznego Mojżesza

Poszukiwania historycznych źródeł tradycji o Mojżeszu, przy obecnym stanie wiedzy, prowadzą do wniosku, że jej śladów poszukiwać możemy przede wszystkim w tekstach biblijnych. Zaliczyć do nich można wspominane w Pięcioksięgu egipskie imię Mojżesza, jego związki z Madianitami/Kenitami oraz aktualną wiedzę o początkach i rozwoju jahwizmu. Na uwagę przy badaniu tych zagadnień zasługują również niektóre wzmianki w innych księgach Starego Testamentu (Oz 12,14; Sdz 18,30; 2Krl 18,4) łączące (bez podania imienia) Mojżesza z exodusem (pierwsza) oraz jakimiś nieortodoksyjnymi dla późniejszych autorów formami kultu (dwie kolejne). Wniosek płynący się z przebadania tych kwestii jest taki, że biblijna „biografia” Mojżesza jest w głównej mierze efektem późniejszej pracy literacko-teologicznej autorów biblijnych i prezentuje tego bohatera w sposób znacząco odbiegający od potencjalnego „historycznego” pierwowzoru.

Czasopismo: Studia Paradyskie
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: nauki o kulturze i religii
Kilka danych z biologii rzęsistka pochwowego, mających znaczenie w zwalczaniu rzęsistkowicy

Rozpatrzono niektóre właściwości biologiczne rzęsistka pochwowego pod kątem, czy sprzyjają lub utrudniają zwalczanie rzęsistkowicy. Zwrócono uwagę na zdolność ruchu pierwotniaka w środowiskach o znacznej lepkości (budowa organelli ruchu i błony komórkowej), ruchu pod prąd, przenikania do przestrzeni międzykomórkowych. Podkreślono brak zdolności tworzenia cyst oraz omówiono wrażliwość form wegetatywnych na różnice ciśnienia osmotycznego środowiska, wysychanie, temperaturę i niektóre czynniki chemiczne. Zwrócono uwagę na dużą różnorodność kształtu i wielkości rzęsistka pochwowego, wiążącą się wyraźnie z klinicznymi postaciami rzęsistkowicy pochwy (wyniki własne pomiarów biometrycznych pierwotniaka). Zajęto się florą bakteryjną towarzyszącą rzęsistkowi pochwowemu w zarażeniach u ludzi i wpływem bakterii na rozwój pierwotniaka w hodowli. Wspomniano wyniki niektórych badań nad procesami przemiany materii rzęsistka i ich inhibitorami.

Czasopismo: Wiadomości Parazytologiczne
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki biologiczne
Dalsze badania nad problemem występowania włośni mięśniowych w narządach pozbawionych mięśni prążkowanych

Jest to dalsza seria ujemnych wyników, uzyskanych metodami wytrawiania i biologiczną, w poszukiwaniu włośni mięśniowych w narządach trzewiowych 15 doświadczalnie zarażonych świń. W oparciu o te wyniki i rezultaty poprzedniej pracy, podjętej dla potwierdzenia danych Hilla, który spotkał larwy pasożyta w trzewiach zarażonych świń, autorzy poddali analizie wyniki Łukaszenki. który także znajdował larwy w narządach świń, kotów, królików, świnek morskich i szczurów, oraz dane Ketza, opisującego włośnie w mięśniu serca i w nerkach zarażonych chomików. Wbrew danym Łukaszenki i Ketza autorzy tej pracy potwierdzają swój wcześniejszy pogląd (1963), że larwy mięśniowe nie rozwijają się ani też nie występują w narządach trzewiowych pozbawionych włókien mięśni prążkowanych świń lub innych zwierząt.

Czasopismo: Wiadomości Parazytologiczne
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki biologiczne
Ocena porównawcza niektórych odczynów aglutacyjnych w diagnostyce włośnicy

W latach 1960-1964 przebadano około 1000 surowic ludzkich i około 300 zwierzęcych, przy pomocy co najmniej 3-4 odczynów jednocześnie. Starano się ocenić wartość odczynów aglutynacyjnych i porównać z odczynem wiązania dopełniacza. Przeprowadzono 15 doświadczeń. Wykazano, że szczególnie odczyny aglutynacyjne z bentonitem, cholesterolem i lateksem nadają się doskonale do diagnostyki włośnicy tak u ludzi, jak i zwierząt. W pierwszym okresie po zarażeniu ustępują one co do czułości odczynowi wiązania dopełniacza, ale za to później, po 3-9 miesiącach, przewyższają go. Odczyn z karminem posiada mniejszą wartość. Na uwagę zasługuje bardzo prosty w wykonaniu odczyn kartonowy z węglem. Trudno stwierdzić, który z 3 wymienionych wyżej odczynów uznać za najlepszy. Uzupełniają się one częściowo, zwłaszcza w pierwszej fazie po zarażeniu. Różnice między tymi próbami - występujące z niektórymi surowcami - są bardzo interesujące z teoretycznego punktu widzenia. Prawie z reguły najwyższe miana otrzymywano w próbie z bentonitem, najniższe z lateksem. Pierwsze przeciwciała wykrywano po 20-30 dniach od zarażenia, najwyższe miana występowały po 1 1/2 do 3 mies. Później przeciwciała stopniowo zanikały. Próby aglutynacyjne swoiste, czułe i proste w wykonaniu powinny znaleźć szerokie zastosowanie w diagnostyce włośnicy. Konieczna jest jednak standaryzacja zarówno metod przyrządzania odczynników, jak i wykonywania prób.

Czasopismo: Wiadomości Parazytologiczne
Dziedziny: nauki ścisłe i przyrodnicze
Dyscypliny: nauki biologiczne
Modele biznesowe w branżach spożywczych z analizą porównawczą dotyczącą możliwości zastosowania modelu franczyzy produkcyjnej w branży piekarsko-cukierniczej ®

W literaturze przedmiotu jest niewiele opracowań dotyczących modeli biznesu w przemyśle spożywczym. Modele biznesu w branży piekarsko-cukierniczej, a także ich typologia to nierozpoznana naukowo dziedzina. Świadczy o tym brak publikacji podejmujących problem typologii w odniesieniu do przedsiębiorstw branży piekarsko-cukierniczej. W artykule wskazano na aktualnie stosowane modele biznesowe w branżach spożywczych z analizą porównawczą dotyczącą możliwości zastosowania modelu franczyzy produkcyjnej w branży piekarsko-cukierniczej.

Czasopismo: Postępy Techniki Przetwórstwa Spożywczego
Dziedziny: nauki rolnicze
Dyscypliny: technologia żywności i żywienia
Rozważania dotyczące praktycznych skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego SK 39/19

W  niniejszym artykule autor przedstawia swoje rozważania dotyczące praktycznych skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z  perspektywy podmiotów gospodarczych. Metodą badawczą użytą przez autora była metoda formalno-dogmatyczna. Autor podjął próbę wyjaśnienia wątpliwości powstałych na tle przedmiotowego wyroku.

Czasopismo: Opolskie Studia Administracyjno-Prawne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
O znaczeniu alimentów w  systemie pomocy społecznej

Alimenty są formą realizacji obowiązku alimentacyjnego, ich celem jest dostarczanie środków utrzymania członkowi rodziny, który nie może samodzielnie zaspokoić swoich usprawiedliwionych potrzeb. W  prawie publicznym alimentom przypisuje się również inne znaczenia, przede wszystkim podkreśla się pierwszeństwo ich dochodzenia przed świadczeniami socjalnymi. W  ustawie o  pomocy społecznej alimenty traktuje się jako dochód osobisty dziecka uprawnionego do alimentacji, a  po stronie zobowiązanego do alimentacji jako wydatek odliczany od przychodu. Zaniedbanie w  przeszłości obowiązku alimentacyjnego przez mieszkańca domu pomocy społecznej uznawane jest za przesłankę zwolnienia jego zstępnych z opłaty za pobyt w placówce. Wyrazem uznania funkcji tych świadczeń jest przyznanie kierownikom ośrodków pomocy społecznej prawa do wytaczania przed sądem powództw o roszczenia alimentacyjne na rzecz obywateli. Alimenty jawią się jako narzędzie ochrony ładu społecznego i  porządku aksjologicznego systemu pomocy społecznej.

Czasopismo: Opolskie Studia Administracyjno-Prawne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Niewykorzystane metody kształtowania bazy monetarnej

Polityka pieniężna w Polsce opiera się na koncepcji bezpośredniego celu inflacyjnego. Według powszechnie panujących poglądów skuteczność takiej polityki uzależniona jest od wiarygodności organów prowadzących politykę pieniężną, która z kolei zależy od niezależności tych organów (banku centralnego) od władz politycznych, wykazujących skłonność do destabilizowania sektora finansów publicznych, co uważano za podstawową przyczynę inflacji. Jednym z najważniejszych rozwiązań instytucjonalnych jest zakaz finansowania deficytów budżetowych emisją pieniądza banku centralnego. W skrajnej wersji polityka bezpośredniego celu inflacyjnego utrudnia, a nawet uniemożliwia prowadzenie spójnej polityki finansowej państwa. Polityka pieniężna prowadzona w Polsce powoduje narastanie, z jednej strony, rezerw dewizowych państwa, a z drugiej – wzrost zadłużenia zagranicznego. Jednoczesne zmniejszenie rezerw walutowych oraz długu zagranicznego pozwoliłoby zaoszczędzić rocznie co najmniej 8 mld zł. Zmniejszenie rezerw dewizowych nie powodowałoby istotnego wzrostu ryzyka kryzysu walutowego, gdyż nie zmieniałoby międzynarodowej pozycji inwestycyjnej netto Polski.

Czasopismo: Studia i Materiały
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Publiczne zarządzanie kryzysowe w działalności instytucji finansowych

W wyniku ewolucji publicznego zarządzania kryzysowego (od zapewniania bezpieczeństwa w kierunku gwarantowania komfortu życia społecznego) instytucje finansowe są stopniowo
uznawane za kluczowe dla świadczenia usług publicznych w sytuacjach kryzysowych, tj. za tzw. operatorów infrastruktury krytycznej państwa, a wobec tego coraz mocniej obciążane nowymi obowiązkami z zakresu publicznego zarządzania kryzysowego. Przedstawione w artykule projekty badawczo-wdrożeniowe wprowadzą do sfery publicznego zarządzania kryzysowego podejście metodyczne, analogiczne do zarządzania ryzykiem operacyjnym w sferze czysto biznesowej. W artykule pokazano: analogie publicznego zarządzania kryzysowego i zarządzania ryzykiem operacyjnym; istotę logistyki społecznej, której częścią jest publiczne zarządzanie kryzysowe, oraz logikę metodycznego reagowania kryzysowego.

Czasopismo: Studia i Materiały
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Czy fundusze ETF notowane na GPW w Warszawie dobrze odwzorowują wyniki indeksów?

Celem artykułu jest analiza jakości replikacji wyników indeksu przez trzy fundusze typu ETF notowane na GPW w Warszawie. Obliczenia zostały przeprowadzone na podstawie danych z lat 2012–2017 przy wykorzystaniu trzech różnych metod kalkulacji błędu odwzorowania (tracking error, TE) i trzech różnych interwałów pomiaru stopy zwrotu. Wyniki badania wskazują, że błędy odwzorowania w przypadku wszystkich analizowanych ETF-ów, niezależnie od przyjętej metody obliczeń i stosowanych interwałów, były niższe niż 4%, a w większości przypadków także niższe niż 3%. Najniższe wartości TE uzyskano dla funduszu Lyxor S&P 500 UCITS ETF (ETFSP500), wszystkie poniżej 1% dla danych dziennych. Dla wszystkich badanych funduszy najniższe wartości występowały dla TE obliczonego na podstawie danych dziennych. Wyższe wartości odnotowano dla danych tygodniowych i miesięcznych – relacje między nimi były zależne od konkretnego ETF-a i przyjętej metody obliczeń.

Czasopismo: Studia i Materiały
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Czy jest miejsce dla bodźców podatkowych dla przedsiębiorstw z sektora MŚP w rozwoju jakościowym rynku NewConnect?

Celem autorów jest analiza dotycząca możliwości wykorzystania bodźców podatkowych w procesie rozwoju rynku NewConnect, co powinno sprzyjać zwiększeniu dostępności finansowania pozabankowego dla przedsiębiorstw, a przez to zwiększeniu ich potencjału inwestycyjnego. W pracy zweryfikowano pozytywnie następujące hipotezy badawcze: (i) bodźce podatkowe mogą być ważnym czynnikiem sprzyjającym rozwojowi rynku kapitałowego dla MŚP, (ii): bodźce podatkowe są wykorzystywane na różnych rynkach giełdowych i sprzyjają ich rozwojowi, (iii) zastosowanie bodźców podatkowych do rozwoju rynku kapitałowego dla MŚP nie stanowiłoby istotnego zmniejszenia wpływów podatkowych dla budżetu państwa. Weryfikację postawionych hipotez przeprowadzono na podstawie: (i) analizy przeprowadzonych badań ankietowych, (ii) kwerendy informacji dotyczących badanego zagadnienia oraz (iii) analizy statystycznej sprawozdań finansowych spółek publicznych notowanych na rynku głównym GPW w Warszawie oraz na rynku NewConnect. Artykuł może zapoczątkować dyskusję na temat możliwości zastosowania bodźców podatkowych dla MŚP jako instrumentu stymulującego rozwój jakościowy rynku NewConnect w kierunku rynku, na którym notowane będą spółki reprezentujące sektory innowacyjne oraz zyskowne spółki z pozostałych sektorów.

Czasopismo: Studia i Materiały
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Struktura finansowa gospodarki a rozwój przedsiębiorczości

W pracy podjęto problem wzajemnych relacji, jakie zachodzą między strukturą finansową gospodarki a przedsiębiorczością. Autor stanął na stanowisku, że dobrze zorganizowany system finansowy zapewnia właściwe funkcjonowanie gospodarki na poziomie makroekonomicznym. Warunkuje też funkcjonowanie podmiotów gospodarczych na poziomie mikroekonomicznym. Może wyzwalać i wspierać działania przedsiębiorcze, ale może jednak stanowić też ich przeszkodę. Strukturę finansową gospodarki polskiej odniesiono do struktury finansowej gospodarek Wielkiej Brytanii i Danii, tj. krajów Unii Europejskiej, których ekosystemy przedsiębiorczości zostały najlepiej ocenione – przyjmując kryterium Globalnego Indeksu Przedsiębiorczości (GEI). Z Systemu Rachunków Narodowych ESA 2010 pozyskano bilanse finansowe analizowanych krajów. Analiz dokonano w przekroju poszczególnych jednostek instytucjonalnych w podziale na aktywa finansowe i pasywa. Z przeprowadzonych analiz wynika, że struktura finansowa gospodarek w znacznie większym stopniu sprzyja przedsiębiorcom brytyjskim i duńskim niż polskim. Autor zaproponował więc konkretne działania mające na celu poprawę możliwości finansowania działalności innowacyjnej w Polsce.

Czasopismo: Studia i Materiały
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości
Kwas acetylosalicylowy po ponad 100 latach od odkrycia

Kwas acetylosalicylowy należy do najstarszych znanych człowiekowi leków. Jego działanie jest na tyle unikatowe, że należy do niewielu leków, które są ciągle używane, choć upłynął ponad wiek od jego odkrycia. Poza tym ujawnia wciąż swoje nowe działania biologiczne. Należy do licznej grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Hamuje nieodwracalnie izoenzymy cyklooksygenazy 1 (COX-1) i cyklooksygenazy 2 (COX-2). Kwas acetylosalicylowy chroni także cząsteczki cholesterolu frakcji LDL przed modyfikacją oksydacyjną prowadzącą do powstania cząsteczek oxLDL biorących udział w tworzeniu blaszki miażdżycowej. Obecnie kwas acetylosalicylowy, obok ustalonej pozycji leku przeciwzapalnego (dawka u dorosłych 1–2 g/dobę) i przeciwbólowego (w dawce od 400 mg/dobę u dorosłych) jest niekwestionowanym „królem” leków przeciwpłytkowych (dawka 75–300 mg/dobę), co sprawia, że jest skutecznym lekiem w prewencji wtórnej chorób układu sercowo-naczyniowego, a korzyści z jego stosowania w większości tych przypadków przewyższają związane z nim zagrożenia. Znajduje także zastosowanie w leczeniu choroby Kawasakiego, niektórych chorób hematologicznych (nadpłytkowość samoistna, czerwienica prawdziwa), czy też zespołu antyfosfolipidowego. Istnieją nowe wskazania do stosowania kwasu acetylosalicylowego w profilaktyce i leczeniu średnio ciężkiego zapalenia zakrzepowo-zatorowego żył głębokich. Pojawiają się także pojedyncze doniesienia anglojęzyczne, że kwas acetylosalicylowy może odgrywać ważną rolę w profilaktyce chorób neurodegeneracyjnych, w tym choroby Alzheimera. Wykazano również hamowanie przez kwas acetylosalicylowy replikacji wirusa HIV w limfocytach u osób zakażonych wirusem HIV. Przypuszczalnie przyjmowanie kwasu acetylosalicylowego może zmniejszać zapadalność na niektóre typy nowotworów, na przykład raka jelita grubego. Poza tym kwas acetylosalicylowy może zapobiegać wystąpieniu stanu przedrzucawkowego u kobiet w ciąży. Być może będzie wykorzystywany w leczeniu choroby afektywnej dwubiegunowej i schizofrenii. Można go również stosować w leczeniu biegunki popromiennej.

Czasopismo: Gabinet Prywatny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki farmaceutyczne, nauki medyczne
Leczenie bólu w gabinecie lekarza rodzinnego

Ból definiowany jest przez Międzynarodowe Towarzystwo Badania Bólu jako subiektywne, przykre i nieprzyjemne, a tym samym negatywne wrażenie czuciowe i emocjonalne, które związane jest z rzeczywistym lub potencjalnym uszkodzeniem tkanek. Z odczuwaniem i uświadamianiem bólu wiąże się nocycepcja – wieloetapowy proces obejmujący transdukcję, przewodzenie, modulację i percepcję pierwotnego bodźca. Transdukcja polega na przekształceniu bodźca chemicznego, termicznego lub mechanicznego w impuls elektryczny, który przekazywany jest z obwodowych zakończeń nerwowych nocyceptorów do zwojów nerwów rdzeniowych, a następnie do rogów tylnych rdzenia kręgowego.Uszkodzenie tkanek związane jest z uwalnianiem wielu mediatorów (substancji P, bradykininy, histaminy, serotoniny, prostanoidów, cytokin), odpowiedzialnych za stan zapalny, który rozwija się w miejscu zadziałania urazu. Tkanka objęta stanem zapalnym jest wówczas silnie bolesna (hiperalgezja wywołana odsłonięciem lub podrażnieniem zakończeń nerwowych), zaczerwieniona (zwiększony przepływ krwi przez poszerzone łożysko naczyniowe) i obrzęknięta (nadmierna przepuszczalność naczyń krwionośnych), co wynika między innymi z bezpośredniego działania uwolnionych wskutek urazu amin biogennych i cytokin.

Czasopismo: Gabinet Prywatny
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki medyczne
Przyswajanie języka fonicznego przez dzieci z uszkodzeniami słuchu w toku interakcji komunikacyjnych wspomaganych fonogestami

Artykuł zawiera teoretyczne wyjaśnienie oraz syntetyczne podsumowanie doświadczeń praktycznych i badawczych zgromadzonych w toku wieloletniej działalności logopedycznej i pedagogicznej oraz eksperymentów naukowych i analiz badawczych związanych ze stosowaniem w wychowaniu językowym dzieci z uszkodzeniami słuchu Metody Fonogestów (Cued Speech). Metoda ta jest obecnie używana w wielu krajach,  najczęściej komplementarnie ze stosowaniem protez słuchowych (zwłaszcza implantów ślimakowych) jako sposób ułatwiania słuchania i wspierania naturalnego procesu przyswajania języka fonicznego. Stosując ją konsekwentnie, można zaobserwować pełną zgodność percepcji słuchowo-wzrokowej dźwięków mowy z wykorzystywaniem gestów pomocniczych, które wspomagają czynności odróżniania oraz identyfikacji głosek w sylabach w sposób ściśle odpowiadający ich wzorcom fonemowym. Fonogesty to gesty, które wzbogacają liczbę cech dystynktywnych poszczególnych głosek dodatkowymi oznaczeniami gestowymi, dostępnymi dla wzroku i ułatwiającymi odróżnianie i rozpoznawanie głosek w sylabach pojawiających się w szybko płynącym strumieniu mowy. Jest to możliwe na drodze uważnego słuchania i jednoczesnej obserwacji widocznych ruchów artykulacyjnych oraz specjalnych – prostych, celowych i dyskretnych – ruchów ręki wykonywanych przez rozmówcę w pobliżu ust. Ruchy ręki towarzyszą  wymawianym sylabom w sposób eurytmiczny.

Czasopismo: Logopedia
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki medyczne i o zdrowiu, nauki społeczne
Dyscypliny: językoznawstwo, nauki medyczne, nauki o zdrowiu, nauki o komunikacji społecznej i mediach, pedagogika, psychologia