rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Powołanie do miłości w świetle badań małżonków

Małżeństwo jest podstawowym powołaniem człowieka, realizowanym przez większość członków Kościoła. Mężczyzna i kobieta są powołani do bycia przestrzenią, w której przejawia się miłość Boża i rodzi życie. Sakrament małżeństwa umacnia ich miłość, a jednocześnie wskazuje zobowiązania ich powołania. Przeprowadzone wśród małżonków badania dowiodły, że wysoki odsetek małżonków postrzega swoje powołanie do miłości małżeńskiej w perspektywie teologicznej, zgodnie z nauczaniem Kościoła. Częściej rozumieją je w ten sposób kobiety, małżonkowie w wieku powyżej 46 roku życia oraz należący do zrzeszeń religijnych. Wyzwanie w zakresie kształtowania rozumienia powołania do miłości stanowią mężczyźni, małżonkowie młodsi, słabiej wykształceni oraz nie zrzeszeni w Kościele.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Dom przy via Cassia – mała Polska w Rzymie

Polskę i Włochy łączy szczególna wspólnota religijna i kulturowa, którą przez wieki wzmacniali polscy pielgrzymi przybywający do Wiecznego Miasta. Dlatego też powstała pilna potrzeba utworzenia w Rzymie ośrodka dla przebywających tam Polaków i Polonii. W 1980 r. zakupiono dom przy via Cassia w rzymskiej dzielnicy Giustiniana, który rok później ofiarowano papieżowi Janowi Pawłowi II. Jak wynika z badań, Dom Polski w Rzymie stanowił i stanowi w pewnym sensie oazę polskości, skrawek polskiej ziemi poza Polską, miejsce dialogu naukowego, religijnego i kulturowego, gdzie popularyzuje się polskie dziedzictwo i ubogaca je o wartości humanistyczne i chrześcijańskie.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Percepcja kapłaństwa przez świętą Elżbietę od Trójcy Świętej na podstawie jej listów do ks. Andrzeja Chevignard

W artykule przeprowadzono studium życia i posługi kapłana w świetle trzynastu listów, które zachowały się z korespondencji Elżbiety od Trójcy Świętej do Andrzeja Chevignarda – najpierw seminarzysty, a od 29 czerwca 1905 r. kapłana. W opracowaniu wyróżniono siedem aspektów badawczych: 1. kapłan jako człowiek miłości; 2. kapłan jako człowiek wiary; 3. kapłan jako „kopia Jezusa Chrystusa Najwyższego Arcykapłana”; 4. kapłan jako człowiek kontemplacji; 5. kapłan jako człowiek zamieszkany przez Boga; 6. kapłan jako człowiek Maryi; 7. kapłan jako człowiek żyjący modlitwą i potrzebujący modlitwy. W każdym z nich wyraźnie zarysowuje się potrzeba życia wewnętrznego (życia duchowego) kapłana, które można streścić w słowach: „Zjednoczenie i Miłość” (List 192). Urzeczywistnia się ono tym, że „Bóg jest wszystkim dla kapłana” (List 186).

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Wpływ hellenizmu na trynitologię

Zagadnienie, którym zajmuje się artykuł, jest częścią (aspektem) bardziej obszernego problemu, którym jest wpływ hellenizmu na chrześcijaństwo. Na tym fundamencie usadowiona jest refleksja dotycząca kwestii wpływu hellenizmu na trynitologię. Informacje na ten temat zamieszczone są w punkcie pierwszym. Najpierw podjęta została kwestia odróżnienia hellenizmu od helleńskości. Następnie poinformowano, że z obu nurtów wykorzystano to, co stanowi szatę kulturową chrześcijańskiego nauczania trynitarnego w przekazywaniu orędzia w nurt kultury greckiej. Punkt drugi w pierwszej części kieruje uwagę na pierwszą Osobę Boską, co związane jest z refleksją nad zagadnieniem relacji hellenizmu (helleńskości) do Starego Testamentu. Zakorzenienie nowego orędzia w judaistycznym fundamencie poszerza problem o te relacje, a także wprowadza kwestie relacji obu Testamentów. Druga część punktu drugiego koncentruje się na herezji zwanej „monarchianizmem”, w której wszystkie te kwestie się kumulują. Punkt trzeci zajmuje się drugą i trzecią Osobą Bożą. Podkreślona została oryginalność chrześcijaństwa, czyli treści, których nie ma ani hellenizm, ani judaizm. Podobny charakter ma punkt czwarty, który jest kulminacją problematyki całego artykułu.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Nauczyciel religii jako animator kultury w środowisku wiejskim

Praca nauczyciela religii ma charakter eklezjalny i społeczny. Jako osoba posłana przez wspólnotę Kościoła ma wypełniać zadania dydaktyczne i wychowawcze oraz składać świadectwo wiary wobec uczniów, rodziców i innych nauczycieli. Dyrekcja szkoły wyznacza mu określone zadania edukacyjne, które wynikają z obowiązków zawodowych określonych m.in. w „Karcie Nauczyciela”. Ich specyficzna forma i sposób realizacji zależy od środowiska lokalnego.
Analizy podjęte w niniejszym artykule wiążą się nie tylko z działalnością dydaktyczną i wychowawczą nauczyciela religii, ale także z aktywnością społeczną i kulturalną. Zmierzały do ukazania nauczyciela religii jako animatora kultury w środowisku wiejskim. Aktywność ta ma ścisły związek z działalnością ewangelizacyjną, w której uwzględnia się wartości kulturowe. Najpierw opisano kim jest animator kultury, a następnie zaprezentowano kontekst społeczny środowiska wiejskiego. W powiązaniu z tymi zagadnieniami ukazano zakres aktywności społeczno-kulturalnej nauczyciela religii w środowisku wiejskim. Zwrócono też uwagę na strategie i kompetencje niezbędne w aktywności społeczno-kulturalnej, akceptując nie tylko katechetyczne, ale także pedagogiczne aspekty problematyki. W środowisku wiejskim szkoły często są jedynymi instytucjami publicznymi, spełniającymi, obok funkcji edukacyjnych, również funkcje kulturowe. Stąd też od wszystkich pracowników szkoły, a więc także od nauczycieli religii, oczekuje się zaangażowania w rozwój i integrację społeczności wiejskiej.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Wykaz dominikanów i dominikanek śląskiej kongregacji bł. Czesława z 1774 roku

Artykuł przedstawia wykaz dominikanów i dominikanek z 1774 r., tworzących śląską kongregację bł. Czesława (1754–1810). Tenże wykaz oprócz ich imion i nazwisk zawiera m.in. informacje o pełnionych przez braci i siostry urzędach i funkcjach. Niniejszy tekst jest przyczynkiem do kompleksowego opracowania składów osobowych poszczególnych klasztorów dominikańskich w ciągu wieków ich funkcjonowania na Śląsku.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Przemoc w rodzinie. Analiza podstawowych pojęć na podstawie współczesnej literatury

Przedmiotem artykułu są wybrane zagadnienia dotyczące problematyki zjawiska przemocy w rodzinie. Na podstawie najnowszej polskiej literatury przedstawiono definicje przemocy w rodzinie, wyjaśniono podstawowe terminy w nich zawarte. W drugim punkcie opisano główne rodzaje i typy stosowanej przemocy

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Nie tylko primus reformator klasztoru żagańskiego

Działalność gospodarcza klasztoru Kanoników Regularnych z Żagania nie doczekała się jeszcze dogłębnej analizy historyków. Opat Trudwin (1325–1347) musiał borykać się z problemami reformy życia wewnętrznego i potrzebą rozwoju siły gospodarczej klasztoru. Zmiany te spotkały się z dużym oporem braci. Niekorzystnym czynnikiem, utrudniającym sprawne gospodarowanie klasztorem, była zmiana stosunków pomiędzy książętami a klasztorem, którzy do 1342 r. wspierali klasztor, jednak później sytuacja uległa pogorszeniu i konwent coraz częściej traktowany był przez władców jako konkurent ekonomiczny, co doprowadzało do licznych sporów, także na tle gospodarczym. W tej trudnej sytuacji opat sprostał wyzwaniom, powiększając jego ziemie i pozyskując kolejne czynsze i dochody.
          

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Laudato si’ papieża Franciszka – „encyklika ocalenia” czy „epitafium konającej planety”?

Problematyka ekologii zajmuje w nauczaniu Kościoła poczesne miejsce, a przede wszystkim opiera się na jego fundamencie filozoficzno-teologicznym. Przejawia się to w sposobie rozwiązywania kwestii ekologicznych poprzez konkretną działalność Kościoła, zmierzającą do zabezpieczenia życiowej przestrzeni człowieka. Konieczność stawiania ograniczeń ekskluzywnie rozumianemu rozwojowi gospodarczemu podjął w encyklice Laudato si’ papież Franciszek. Dokument ten ubogacił nauczanie Kościoła w dziedzinie ekologicznej i społecznej. Jak sam Franciszek zaznaczył: „(…) ta encyklika, dołączając do nauki społecznej Kościoła, pomoże nam rozpoznać wielkość, pilność i piękno stojącego przed nami wyzwania” (nr 15). Wyzwania ekologiczne powinny mobilizować współczesne społeczeństwa do konstruktywnego działania na rzecz ochrony środowiska naturalnego. Należy mieć nadzieję, że realizacja tego celu będzie możliwa dzięki obradom szczytu klimatycznego w Paryżu i postanowienia wieńczącego je protokołu z 12 grudnia 2015 r.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Projekt Religiöse Schulwoche przykładem realizacji wezwania do budowania jedności wśród chrześcijan

Jednym z przykładów działania na rzecz jedności chrześcijan jest projekt Religiöse Schulwoche. Jest to jedna z form duszpasterstwa obejmującego szkoły w Niemczech, dotychczas nie opisywana w polskojęzycznej literaturze. Projekt ten jest przykładem braterskiej współpracy Kościołów katolickiego i luterańskiego, której celem jest postęp w ekumenizmie praktycznym i duchowym. Projekt Religiöse Schulwoche został zainicjowany w 1947 r. i wiąże się z osobą Clemente Peieiry SJ (1911–1990). Do celów projektu Religiöse Schulwoche należy zachęcanie uczniów do zastanowienia się nad własną tożsamością; szukanie związków między życiem i wiarą; odkrycie wiary jako pomocy w rozumieniu siebie i otaczającej rzeczywistości; zachęcanie do odpowiedzialnego działania; szukanie nowych życiowych perspektyw; rozwinięcie w uczniach poczucia odpowiedzialności za siebie i drugiego człowieka; umożliwienie doświadczenia przez uczniów wzajemnego zrozumienia i poszanowania odmiennych poglądów; zmierzenie się z pytaniami dotyczącymi religijnego wymiaru życia.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Czarne Zeszyty Heideggera

W marcu 2014 r. w wydawnictwie Vittorio Klostermann w ramach Wydania Zbiorowego (Gesamtausgabe) ukazały się kolejne trzy tomy pism Heideggera. Tym razem zawierają one notatki, które poczynił w latach 1933–1942. Swoje zapiski sam autor opatrzył tytułem Czarne Zeszyty. Wraz z ich ukazaniem się na nowo rozpaliła się dyskusja o charakter filozofii Heideggera i o jego osobę. Niniejszy artykuł podejmuje próbę wstępnego udzielenia odpowiedzi na trzy pytania, które w kontekście nowego odczytania Heideggera są najczęściej stawiane. Po pierwsze, chodzi o to, czy z Czarnych Zeszytów możemy się czegoś nowego dowiedzieć o związkach filozofa z narodowym socjalizmem i czy uzasadniona jest teza mówiąca, że filozofia Heideggera z natury jest nazistowska – jak tego chcą niektórzy autorzy. Po drugie, podjęta została kwestia, czy wypowiedzi filozofa dotyczące Żydów świadczą o jego antysemickich przekonaniach, czy też mieszczą się w ramach pewnych ogólnie powtarzanych stereotypów. Po trzecie, postawione zostało pytanie o nowe treści filozoficzne w analizowanych zapiskach. Czy zawarte są w nich idee pozwalające na nowy wykład myśli Heideggera? Artykuł wskazuje na trudności związane z jednoznacznym uchwyceniem zarówno myśli filozofa, jak i jego postaw. „To, co genialne, jest dwuznaczne” – przekonywał Heidegger i w takim świetle jawi się też treść Czarnych Zeszytów.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Moritz Brosig (1815–1887) – działalność organoznawcza na Śląsku Opolskim na podstawie zbiorów Archiwum Państwowego w Opolu

Moritz Brosig (1815–1887) był śląskim muzykiem, organistą i kompozytorem. Jego twórcza działalność koncentrowała się na szeroko pojętej muzyce liturgicznej. Archiwum Państwowe w Opolu przechowuje 35 opinii organoznawczych sporządzonych przez niego w latach 1871–1884, które dotyczą instrumentów na Śląsku Opolskim. Jest to niezwykle interesujący i bogaty zestaw dokumentów, pełen ciągle nieodkrytej wiedzy o śląskim budownictwie organowym XVIII–XX w. Artykuł prezentuje zawartość opinii eksperckich Moritza Brosiga. Autor skupia się na kwestiach brzmieniowych, ale wymienia także wiele nazw ówczesnych warsztatów organmistrzowskich.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Historyczna wizyta duszpasterska zwana kolędą w nowej perspektywie pastoralno-homiletycznej

W działalności duszpasterskiej Kościoła w Polsce wizyta duszpasterska, zwana kolędą, ma swoje określone miejsce i stanowi duże wyzwanie dla duszpasterzy. Jest co roku realizowana w podobny sposób, ponieważ w tym zakresie obowiązuje wygodne kryterium pasterskie: „zawsze się tak robiło”. Papież Franciszek w Evangelii gaudium stwierdza, że duszpasterstwo w kluczu misyjnym wymaga rezygnacji z tego wygodnego kryterium. Ta rezygnacja nie dotyczy samego wydarzenia kolędy, ale tego, co stało się pewnym utartym schematem jej przeżywania. Artykuł jest próbą podzielenia się nowym podejściem do odwiedzin duszpasterskich. Koneksja tego zagadnienia z przepowiadaniem słowa Bożego sprawia, że należy tutaj mówić o perspektywie pastoralno-homiletycznej. Aby ukazać wizytę duszpasterską w nowej perspektywie, sięgnięto do historii tego zagadnienia i ukazano współczesne wskazania Kościoła w Polsce w aspekcie prawnym, pastoralnym i liturgicznym. Zauważono, że brakuje takich opracowań, które zaproponowałyby w ramach tradycji przeprowadzenie tego wydarzenia duszpasterskiego „inaczej”. Niniejsze opracowanie, w punkcie trzecim, stanowi taką propozycję. Została ona określona jako „tematyczne przeżywanie odwiedzin duszpasterskich”, ponieważ proponuje się jeden temat, który stanowi dominantę spotkania kolędowego. Część modlitewna i konwersacyjna wizyty duszpasterskiej są realizowane przez pryzmat tego jednego tematu. Temat jest zapowiadany w homilii wprowadzającej w wizytę duszpasterską, a podsumowywany w homilii na jej zakończenie. Autor tego artykułu swoje naukowe przemyślenia weryfikuje w duszpasterskiej codzienności i dopiero wtedy, gdy się sprawdzają, dzieli się nimi. Ma nadzieję, że ta nowa perspektywa pastoralno-homiletyczna wizyty duszpasterskiej w jakimś stopniu przyczyni się do rezygnacji z kryterium: „zawsze się tak robiło”.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Rewitalizacja kościołów i wspólnot regionu Erlitztal na pograniczu czesko-polskim jako próba rekonstrukcji świata symbolicznego

Artykuł omawia problematykę roli elementu kulturowego religijności w konstrukcji rzeczywistości społecznej mikroregionu Erlitztal na pograniczu czesko-polskim. Szczególna uwaga jest poświęcona procesowi przemian tego fenomenu w okresie od 1938 r. do czasów obecnych. Impuls do badań i materiał wyjściowy stanowią wspomnienia świadków, które w wielu przypadkach nie były dotąd nigdzie publikowane, oraz niepublikowane dotąd zapisy w lokalnych kronikach parafialnych. Celem jest podkreślenie roli religijności podczas tworzenia symbolicznego wzorca światów intersubiektywnych mieszkańców danego regionu oraz podczas tworzenia ich tożsamości. Religia pełni funkcję umacniania społeczności, czyli legitymizacji świata symbolicznego i światów intersubiektywnych.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Postawy duchowieństwa katolickiego wobec systemu komunistycznego w województwie opolskim w latach 1950–1956. Zarys problemu

Publikacja dotyczy problemu postaw duchowieństwa katolickiego wobec komunizmu w odniesieniu do województwa opolskiego. Od początku zdobycia władzy przez komunistów w 1944 r. duchowni poddawani byli różnorodnym procesom tzw. lojalizacji ideowo-politycznej w kierunku współpracy z władzami państwowymi. W wyniku podjętych badań wydaje się, iż lansowany przez ówczesną propagandę pogląd, jakoby w szeregach duchownych dominowały postawy pozytywne, nie wydaje się jednoznaczny. W diecezji opolskiej przeważały zapewne postawy bierności, wstrzemięźliwości i wyczekiwania. Nie do rzadkości należały też zachowania nieprzychylne, a nawet wrogie wobec nowego ustroju, władzy państwowej, wydawanych dekretów i rozporządzeń. Postawy pozytywne należały do rzadkości. Rok 1956 częściowo tylko ograniczył represyjną politykę władz wobec duchowieństwa.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Z dziejów polityki dynastycznej króla Węgier Béli IV

Żyjąc w okresie niebywałego zagrożenia Węgier od strony Tatarów, którzy upatrzyli sobie nizinę węgierską na swoją potencjalną siedzibę, król Béla IV postanowił nie tylko bronić swej ojczyzny, ale po najeździe z lat 1241–1242 ją odbudować i stać się tym samym drugim założycielem państwa. Pragnąc je ugruntować także na arenie międzynarodowej, postanowił prowadzić dość skuteczną politykę dynastyczną. Dzięki ożenkowi zwłaszcza córek udało się królowi węgierskiemu zmontować blok polityczny obejmujący omal wszystkich sąsiadów, mianowicie: dwóch książąt polskich, dwóch ruskich i, po jednym, bawarskiego, brandenburskiego oraz chana kumańskiego. Pierwszy mariaż, córki Kingi (Kunegundy), został zaaranżowany z księciem sandomierskim Bolesławem Wstydliwym, bratem małżonki młodszego brata króla, księcia Kolomana, w 1239 r. To małżeństwo, podobnie, jak drugie, Anny, zawarte w 1243 r. z księciem czernihowskim Rościsławem Rurykowiczem, miało na celu pomoc w walce z Tatarami. Król Béla IV oczekiwał przede wszystkim informacji o ruchach wojsk mongolskich i posiłków wojskowych od książąt-zięciów.
Kolejne decyzje dynastyczne spowodowane były montowaniem bloku politycznego obejmującego Europę Środkową, od Bałtyku po Bawarię, Ruś i Serbię. W 1250 r. królewna Elżbieta poślubiła księcia Bawarii i Palatynatu, Henryka XIII Wittelsbacha, w rok później Konstancja została wysłana do Chełma, aby zostać żoną młodszego księcia halickiego Lwa. W 1256 r. najmłodsza córka królewska, Jolenta, poślubiła Bolesława Pobożnego pana Wielkopolski i Pomorza. W 1264 r. syn Béli IV, noszący jego imię, ożenił się z margrabianką brandenburską Kunegundą. Przy okazji warto podkreślić, że związki małżeńskie Béli oraz Elżbiety szachowały dodatkowo rosnącą potęgę Austrii, która przeszła w ręce Habsburgów. Także antyczeskie oblicze miały śluby Kingi, Konstancji i Jolenty. Aby zaś mieć wpływ na integrację z Węgrami przybyłego na ich tereny ludu koczowników Kumanów (Polowców), król Béla IV postanowił ożenić swego następcę na tronie, Stefana V, z córką chana Kutena. Należy podkreślić trafność decyzji królewskich, gdyż polityka dynastyczna Béli IV przyniosła swe owoce, które były absorbowane przez kolejne trzy pokolenia zasiadające na tronie Węgier aż do początku XIV w.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Gotowość duszpasterzy do towarzyszenia małżonkom w rozwoju wiary

Duszpasterskie towarzyszenie małżonkom w rozwoju wiary wpisuje się w istotę zbawczej działalności Kościoła skierowanej wobec osób żyjących w sakramencie małżeństwa. Wsparcie małżonków płynące ze strony duszpasterzy jest realizowane przez prezbiterów poprzez ewangelizację, przepowiadanie słowa Bożego, katechezę małżonków i rodziców, posługę sakramentalną i kierownictwo duchowe, w końcu szczególnie poprzez świętość kapłańskiego życia. Przeprowadzone badania wśród duchownych archidiecezji przemyskiej dowiodły potrzebę formacji stałej prezbiterów, wspomagającej duszpasterskie towarzyszenie małżonków i motywującej duchownych do tej posługi.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Współczesna młodzież, jej poglądy i wyznawane wartości

W wielu dziedzinach ludzkiego życia występują spory doktrynalne, ideologiczne i światopoglądowe. Stanowią one ważną sferę funkcjonowania człowieka. Realizacja niezbędnych społecznych i indywidualnych potrzeb leży u fundamentów rozwoju świata wartości i światopoglądu. Proces realizacji potrzeb światopoglądowych przybiera na sile szczególnie w okresie dorastania, który charakteryzuje się dynamiką rozwoju, odkrywaniem świata, wartości i uczuć. Rozwój świadomości społecznej kształtuje przekonania i postawy moralne. Następuje wówczas dorastanie do samodzielnego życia i określenie swojego światopoglądu. Ważnym problemem związanym z kształtowaniem się hierarchii wartości jest wprowadzenie młodego człowieka w świat wartości. Dojrzewanie młodzieży jest procesem trudnym, skomplikowanym, bolesnym zarówno dla niej samej, jak i otoczenia. Z pokolenia na pokolenie notuje się jej przyspieszony rozwój, czyli akcelerację. Społeczeństwo i jego zachowania często nie sprzyjają harmonijnemu wprowadzeniu młodego człowieka w dorosłe życie. Wiele źródeł medialnych i czynników zewnętrznych powoduje zagrożenia prawidłowego rozwoju młodzieży w sferze psychospołecznej, w tym moralnej. Umiejętne wprowadzenie w świat otaczający młodych ludzi to szczególne zadanie rodziców, nauczycieli i pedagogów, zwłaszcza że nie zawsze system wartości młodych odpowiada społecznym oczekiwaniom. Wielu młodych ulega negatywnym tendencjom w budowaniu systemu wartości. Powoduje to coraz bardziej powszechne występowanie doświadczeń w obszarze ich niedostosowania społecznego.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
O. Aleksandra Krzysztofa Sitnika OFM badania nad dziejami polskich bernardynów (dorobek historiograficzny 2006–2019)

O. Aleksander Krzysztof Sitnik OFM (ur. 1971 r.) należy do franciszkańskiej gałęzi Zakonu Braci Mniejszych prowincji Niepokalanego Poczęcia NMP, nazywanych w Polsce bernardynami. W swoich pracach podejmuje zagadnienia dotyczące szeroko rozumianych dziejów prowincji bernardyńskich Zakonu Braci Mniejszych w Polsce, począwszy od 1453 r. Badania te poświęca dziejom poszczególnych klasztorów z gałęzi męskiej i żeńskiej, a ich dyskurs historyczny doprowadza do czasów współczesnych, ponieważ, jak sam uważa, atmosfera po 1945 r. nie sprzyjała wydawaniu dzieł analizujących dzieje Kościoła w Polsce, ani tym bardziej zgłębiających działalność zakonów. Autor prowadzi także badania naukowe z pogranicza biografistyki, prozopografii i edytorstwa źródeł. W artykule przeanalizowano dotychczasowy dorobek pisarski o. Sitnika, jaki opublikował w latach 2006–2019, to jest od czasu uzyskania przez niego stopnia naukowego doktora aż do czasu jego habilitacji w marcu 2020 r. Dorobek ów powiększył się aż o 250 pozycji, a łączna liczba wszystkich publikacji autora obejmuje do tej pory 272 pozycje.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia
Synoptyczne ujęcie roli Ducha Świętego w poczęciu Jezusa przez Maryję (Mt 1,18.20; Łk 1,35)

Artykuł opiera się na analizie trzech wersetów (Mt 1,18.20; Łk 1,35), które traktują o roli Ducha Świętego w poczęciu Jezusa przez Maryję. Mateusz dwukrotnie posługuje się formułą „z Ducha Świętego”, natomiast Łukasz stosuje w tym kontekście paralelę wskazującą, że Duch Święty jest mocą Najwyższego, czyli Boga. Duch Święty jest w tych tekstach odrębną Osobą, mającą więź z Ojcem i działającą w Jego imieniu. Dlatego poczęte Dziecko będzie Święte i nazwane od samego poczęcia Synem Bożym. W ten sposób tekst Mateuszowy otrzymuje pełniejsze zrozumienie, gdy jest odczytany w perspektywie Łukaszowej.

Czasopismo: Studia Teologiczno-Historyczne Śląska Opolskiego
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia