rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Nauczyciel w początkach niepodległej Polski. „Szkoła Powszechna” o przymiotach, obowiązkach i profesjonalizacji wychowawców młodego pokolenia

„Szkoła Powszechna” była kwartalnikiem, który ukazywał się w Warszawie w latach 1920–1928. W trudnym, pierwszym po odzyskaniu państwowości, okresie tworzenia polskiego szkolnictwa pismo odgrywało rolę „informatora” na temat spraw wychowania i nauczania. Poważne w nim miejsce zajmowała problematyka pedeutologiczna. Zamieszczane w tym dziale treści oscylowały między teorią a praktyką pedagogiczno-dydaktyczną. Z jednej strony skupiano się na zarysowywaniu postulowanego „obrazu” nauczyciela wraz ze wskazywaniem jego pożądanych cech, niezbędnych do kierowania edukacją uczniów, a jednocześnie precyzowano liczne zadania stawiane przed wychowawcą klasowym, z drugiej strony koncentrowano się na przygotowaniu zawodowym nauczycieli. Brak stosownego wykształcenia wielu z nich powodowało, że redakcja pisma skupiała się na ukazywaniu dróg zdobywania kwalifikacji niezbędnych w nauczaniu powszechnym, treści na temat dokształcania i doskonalenia w wykonywanej profesji.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
NIEWIDOMY ODBIORCA SZTUKI – SPOŁECZNE, EDUKACYJNO-REHABILITACYJNE ZNACZENIE AUDIODESKRYPCJI PRZEDSTAWIEŃ TEATRALNYCH DLA OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ WZROKU

Udostępnianie sztuki, zwłaszcza przedstawień teatralnych i filmów, osobom niewidomym ma ogromne znaczenie w ich aktywizacji społecznej, jak również spełnia rolę edukacyjno-rehabilitacyjną. Udział osób niewidomych w warsztatach teatralnych sprawia, że mogą być w pełni uczestnikami i odbiorcami sztuki. Audiodeskrypcja spektakli sprzyja zrozumieniu niedostępnych dla dzieci niewidomych pojęć.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
W trosce o szkołę z opieką lekarską. Wskazania higieniczno-pedagogiczne Adolfa Klęska w przekazie „Przyjaciela Szkoły” (1922–1936)

W Polsce międzywojennej ważną rolę w kształceniu i doskonaleniu pedagogicznym nauczycieli odgrywały programowo sprofilowane w tym celu czasopisma. Do jednych z nich należał wydawany w Poznaniu przez Leonarda Borkowskiego w latach 1922–1939 dwutygodnik „Przyjaciel Szkoły”. W przeciwieństwie do innych ukazujących się wówczas tego typu periodyków, w każdym kolejnym numerze redakcja wyjątkowo dużo miejsca przeznaczała na teksty krakowskiego lekarza – Adolfa Klęska, który przedstawiał czytelnikom wybrane aspekty funkcjonowania szkoły oraz obowiązki i różne zakresy działalności nauczycieli, ukazując te zagadnienia w kontekście konieczności przestrzegania zasad higieny i dbania o ochronę zdrowia uczniów. Nie tylko dokładnie tłumaczył, na czym polega rola i zadania lekarza szkolnego oraz jego współpraca w tym zakresie z nauczycielami, ale przekazywał także szereg praktycznych porad dotyczących poznania dziecka i zapewnienia mu odpowiednich warunków do rozwoju i nauki, uwarunkowań i organizacji nauczania oraz udzielania uczniom pierwszej pomocy w nagłych wypadkach.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
WYBRANE ASPEKTY PROBLEMATYKI ZAKAŻENIA WIRUSA HIV I CHOROBY AIDS, A MŁODZIEŻ JAKO GRUPA SZCZEGÓLNEGO RYZYKA

Artykuł dotyczy wybranych aspektów problematyki zakażenia wirusa HIV i choroby AIDS w odniesieniu do młodzieży jako grupy szczególnego ryzyka. Zawarte są w nim dane statystyczne odnośnie omawianego zagadnienia i ewolucja omawianego zjawiska na przestrzeni lat. Zostały ukazane przyczyny wirusa HIV i AIDS, a także potrzeba działań profilaktycznych, informacyjnych i edukacyjnych na szeroką skalę. Zwrócono uwagę na duże znaczenie Krajowego Programu Zapobiegania Zakażeniom HIV, Opieki na Zarażonymi z HIV i Chorymi na AIDS oraz na potrzebę specjalistycznych, długofalowych programów w celu zmniejszenia omawianego zjawiska i zwiększenia świadomości opinii publicznej w zakresie znaczenia i wagi problemów związanych z powyższymi zagadnieniami.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
SALEZJANIE W POSZUKIWANIU ODPOWIEDZI NA WSPÓŁCZESNE WYZWANIA W POLSCE

Salezjanie, którzy obchodzą w tym roku 200-lecie urodzin swojego założyciela,
św. Jana Bosko, wezwani są do odpowiedzi na współczesne wyzwania w dziedzinie
wychowania. Muszą poszukiwać ich w dzisiejszym społeczeństwie, które jest nacechowane
chaosem w dziedzinie wartości, liberalnym podejściem do tradycji, kultury i religii.
Salezjanie w tej sytuacji mają zmierzać zarówno do zapewnienia wychowankowi poczucia
stabilności i egzystencjalnego bezpieczeństwa, jak i do wychowania człowieka. Innym
obszarem poszukiwania odpowiedzi jest rodzina. Salezjanie mają pamiętać, że pierwszymi
wychowawcami są rodzice, wspólnie z nimi, nie sami, muszą zabiegać o integralne wychowanie
młodego pokolenia. Mają wychowywać przez miłość do miłości, zgodnie z systemem
prewencyjnym. Dzisiejsi rodzice potrzebują w swoich zadaniach wychowawczych wsparcia.
Może nim być katecheza rodziny czy katecheza dorosłych. Dlatego salezjanie powinni
bardziej otwierać się na wychowywanie ludzi dorosłych. Ich szczególnym zadaniem jest
też troska o rozwój oratorium jako paradygmatu wychowania w stylu prewencyjnym.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Rozwój zdolności sądzenia czy rozumowania? Wokół pytania o fundamenty kompetencji etyczno-moralnych

Kategoria „kompetencja” jest wykorzystywana od stosunkowo niedawnego czasu, gdyż dopiero od końca XX wieku, do formułowania teleologii wychowania moralnego. Mimo popularności tego pojęcia jest ono nieostre – zmienia sens wraz ze zmianą teorii filozoficznej, w ramach której jest definiowane. W artykule próbuję ująć kompetencje etyczno-moralne w kontekście neotomistycznej filozofii moralnej. Analizy mają trzy etapy. W pierwszym dookreślam miejsce kategorii kompetencji w namyśle nad rozwojem moralnym i jego wsparciem w wychowaniu, zestawiając kategorię kompetencji z charakterystyczną dla myśli tomistycznej kategorią cnoty moralnej, a dokładniej z podstawową cnotą rozumu – roztropnością. Efektem analiz jest postulat odróżnienia kompetencji etycznych od kompetencji moralnych. W drugim punkcie udzielam odpowiedzi na tytułowe pytanie o istotę kompetencji etyczno-moralnych, wskazując najpierw, jakie znaczenie dla zdobywania wiedzy etyczno-moralnej ma wydawanie sądów, a jakie rozumowanie. W ostatnim punkcie zastanawiam się nad możliwymi deformacjami w rozwoju owych kompetencji, skupiając się na konsekwencjach oderwania rozumowania od sądzenia, co stanowi domenę racjonalistycznej kultury Zachodu, w której szczególnie cenione jest rozumowanie.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
NAUCZANIE SZKOLNE MIĘDZY KSZTAŁCENIEM OGÓLNYM A SPECJALIZOWANIEM

Artykuł jest zapisem rozmowy przeprowadzonej przez autorów podczas konferencji dla nauczycieli duńskich szkół średnich. Jego główną intencją jest ukazanie różnicy zachodzącej między kształceniem szkolnym w zakresie podstawowych wiadomości i umiejętności a specjalistycznym instruowaniem nie tylko o charakterze zawodowym. Autorzy rozważają powyższy problem w pięciu punktach. Najpierw zastanawiają się nad tym, czy w nowoczesnej oświacie jest jeszcze miejsce na kształcenie ogólne, którego odbiorcami będą wszyscy uczniowie, czy nie jest raczej tak, że podział na specjalistyczne kierunki kształcenia powinien następować w ramach kariery szkolnej, możliwie najwcześniej, właśnie po to, żeby każdemu dziecku zagwarantować optymalne warunki rozwoju. W drugim punkcie omówiono szczegółowo pogląd, zgodnie z którym nauczaniu i wychowaniu skierowanemu do wszystkich przysługuje bezwzględny priorytet. Następnie autorzy prześledzili więź między kształceniem ogólnym a specjalizowaniem w wybranych dwudziestowiecznych modelach edukacyjnych. W oparciu o te rozważania w czwartym punkcie przedstawione zostały kryteria odróżniania prawomocnych i nieprawomocnych sposobów zespalania omawianych obszarów edukacji. Na zakończenie autorzy wskazali niektóre dydaktyczne i pedagogiczne skutki bagatelizowania wagi przeanalizowanego problemu.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
JANUSZ KORCZAK A PIENIĄDZE

Wśród licznych, ciągle jeszcze nieodkrytych „twarzy” Janusza Korczaka jest również ta dotycząca wychowania ekonomicznego i umiejętności oszczędnego gospodarowania pieniędzmi. Czy Wielki Wychowawca uczył swoich podopiecznych obchodzenia się z pieniędzmi? Czy sam potrafił właściwie zarządzać swoim majątkiem? Czy miał w ogóle coś na własność? Jak wyglądała sytuacja ekonomiczna Domu Sierot, którym przez ponad dwadzieścia lat kierował Korczak? To część pytań, na które starano się odpowiedzieć w tym artykule.
W pierwszej części zrekonstruowano osobiste doświadczenia Starego Doktora dotyczące pieniędzy, począwszy od tych sięgających wczesnego dzieciństwa. Podjęto również próbę uzyskania odpowiedzi na pytanie: czego właściwie Korczak dorobił się w ciągu życia? Druga część traktuje o sytuacji materialnej Domu Sierot i jego mieszkańców. W trzeciej podjęto próbę odtworzenia Korczakowskiej idei wychowania ekonomicznego. W czwartej i ostatniej części przestudiowano postawę Korczaka w ekstremalnej sytuacji, jaką było uwięzienie w getcie.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
MYŚLENIE PRAKSEOLOGICZNE STEFANA WYSZYŃSKIEGO I JEGO IMPLIKACJE PEDAGOGICZNE

Duszpasterski i naukowy dorobek Stefana Wyszyńskiego pozostaje wciąż nieodkryty. W tym artykule sięgam po pojęcie praxis, które jest obecne w wielu tekstach Prymasa Tysiąclecia i z jego pomocą rekonstruuję koncepcję myślenia krytycznego z pozycji chrześcijańskiej. Moje rozważania prezentuję w czterech punkach. W pierwszym opisuję stan współczesnego człowieka za pomocą dwóch par wyrażeń przeciwstawnych: atrofia myślenia versus entropia działania oraz apateizm versus indyferencja. Przez ich skrzyżowanie powstaje punkt oznaczający postulowane przez Wyszyńskiego (pozytywne) „zatrzymanie w myśleniu”. Drugi punkt poświęcony jest rekonstrukcji pojęcia praxis w oparciu o wybrane teksty Wyszyńskiego. Na tej podstawie w trzecim punkcie ukazuję jego pojmowanie myślenia krytycznego. Polega ono na zmianie punktu widzenia albo gotowości do wysłuchania i zrozumienia partnera dialogu. W ostatnim, czwartym punkcie wyciągam dwie pedagogiczne konkluzje przeprowadzonych przeze mnie analiz.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
SALEZJANIE A MEDIA

Salezjanie traktują środki komunikacji społecznej jako narzędzia służące
pomocą w szeroko rozumianym wychowaniu i duszpasterstwie. Dlatego też umieszczają
je w kontekście wypracowanego przez siebie i jasno sformułowanego systemu komunikacji
społecznej, który nawiązuje w sposób bezpośredni do stylu komunikacji wprowadzonego
przez księdza Bosko na Valdocco. Apostoł młodzieży, który był także pisarzem, publicystą,
wydawcą oraz dystrybutorem, bardzo cenił tradycyjne i dostępne mu środki społecznej
komunikacji – teatr, akademie, muzykę. Nie wyobrażał sobie wychowania bez wprowadzania
młodych w kulturę, którą współtworzyli wychowankowie. Szeroko rozumianą
komunikację społeczną wykorzystywał również w zabawach i rywalizacji sportowej. To
wszystko tworzyło echosystem, czyli taki sposób komunikacji, w której nadawca jest jednocześnie
odbiorcą, odbiorca – nadawcą, a dialog i wzajemne słuchanie jest podstawową
formą nawiązywania kontaktu i wymiany idei.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
AKTUALIZACJA SYSTEMU PREWENCYJNEGO KSIĘDZA BOSKO – CZY JEST ONA POTRZEBNA?

Jednym z paradoksów naszych czasów jest fakt, że chociaż pedagogika jako
nauka bardzo rozwinęła swój aparat naukowy, to jednak często pozostaje bezowocna.
Ksiądz Bosko już ponad 150 lat temu stosował system wychowania formujący młodzież
na „uczciwych obywateli i dobrych chrześcijan”. Zadaniem wszystkich członków Rodziny
Salezjańskiej jest aktualizacja jego systemu, aby odpowiadał potrzebom naszych czasów
i przyczynił się do społecznej i edukacyjnej pracy z dzisiejszą młodzieżą. Zatem jak korzystać
z doświadczenia księdza Bosko i salezjanów w dzisiejszych warunkach?

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Stan umiędzynarodowienia badania ETiK i jego koncepcja teoretyczno-empiryczna

Autorzy prezentują międzynarodowe zamierzenie badawcze ETiK-International, którego początki sięgają dwóch zrealizownych w Uniwersytecie Humboldtów w Berlinie projektów – KERK i ETiK. W szczególności wyjaśniają: 1) genezę wymienionych dwóch projektów; 2) aktualną sytuację historyczno-społeczną, która zmusza w skali ogólnoświatowej do wprowadzenia do edukacji szkolnej przedmiotów traktujących o treściach moralno-etycznych i kształtujących odpowiednie kompetencje wśród uczniów; 3) przesłanki teoretyczne, które legły u podstaw opracowanej w projekcie ETiK koncepcji kompetencji moralno-etycznej; 4) uzyskane w wyniku badania empirycznego trzy skale kompetencyjne z odpowiednimi poziomami oczekiwań oraz 5) problemy badawcze przyświecające badaniu ETiK-International w poszczególnych krajach uczestniczących w zamierzeniu naukowym.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
SPEKTAKL MIEJSCE INNEGO – NADZIEJE PEDAGOGA I REŻYSERA

W artykule przybliżone zostały rozważania na temat ewoluującego znaczenia istoty teatru oraz teatru jako sztuki poszukiwania drogi życia młodych osób z niepełnosprawnością intelektualną. Kluczowym zadaniem
pedagoga specjalnego i reżysera zarazem jest zainicjowanie autokreacji osoby z niepełnosprawnością intelektualną, zaś jednym z możliwych oddziaływań staje się twórczość teatralna w wymiarze cielesności, wolności i języka. W artykule zaprezentowano praktyczne możliwości wykorzystania potrzeby ekspresji, wyrażonej w formie wypowiedzi scenicznej, a także jej autoterapeutyczną rolę w kształtowaniu obrazu własnej osoby.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
METODYKA EDUKACJI OSÓB W STARSZYM WIEKU. PODSTAWOWE WSKAZÓWKI I ZASADY

W artykule podjęto temat metodyki nauczania osób w starszym wieku
w zakresie: planowania zajęć, określania ich celów, metod, treści, przyswajania wiedzy oraz
oceny postępów uczenia się. Szczególną uwagę poświęcono sformułowanym zasadom
nauczania seniorów.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
POTRZEBY SPOŁECZNE W STARZEJĄCYM SIĘ SPOŁECZEŃSTWIE

Artykuł zwraca uwagę na potrzeby społeczne ludzi starzejących się, przede wszystkim na konieczność wspierania zdrowia i aktywności osób starszych, jak również na konieczność podnoszenia świadomości społeczeństw poprzez uruchamianie wszelkich inicjatyw związanych z kreowaniem potencjału tej grupy wiekowej.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Poziom i korelaty prężności psychicznej studentów wczesnej edukacji w wybranych uczelniach w Polsce

Celem artykułu jest opisanie poziomu prężności psychicznej i jej korelatów charakteryzujących studentów pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej kończących studia licencjackie lub magisterskie. Przeprowadzono badania empiryczne metodą sondażu diagnostycznego wśród 839 studentów z dziewięciu uczelni w Polsce. Zastosowano trzy narzędzia badacze: skalę Resilience Scale-14(Wagnild), kwestionariusz WEMWBS(Tennant, Stewart-Brown) oraz skalę PSS-10(Cohen, Kamarck, Mermelstein). Ustalono, że skala RS-14 jest rzetelnym narzędziem do pomiaru prężności (α Cronbacha= 0,90). Analizy statystyczne wyników badań wykazały, że większość badanych studentów (51,8 proc.) prezentuje przeciętny poziom prężności psychicznej, a co trzeci student pedagogiki charakteryzuje się wysokim poziomem prężności. Prężność psychiczna jest pozytywnie związana z dobrostanem psychicznym studentów, a negatywnie z natężeniem stresu w życiu codziennym. Na podstawie analizy regresji hierarchicznej ustalono, że prężność psychiczna jest ważnym predyktorem dobrostanu psychicznego studentów (skoryg. R²= 0,482)i odczuwanego stresu (skoryg. R²= 0,223). Prężność psychiczna może być traktowana jako ważny zasób osobowy przyszłych nauczycieli wczesnej edukacji.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wymiary profesjonalizmu nauczyciela wczesnej edukacji z perspektywy kandydatów do zawodu

Nowe wyzwania generowane pod adresem edukacji nauczycielskiej w kontekście dynamicznych zmian rzeczywistości społeczno-kulturowej i technologicznej stawiają w coraz to nowym świetle kwestie profesjonalizmu nauczyciela. Celem niniejszego opracowania jest próba rekonstrukcji sposobów rozumienia profesjonalizmu nauczyciela wczesnej edukacji i jego wymiarów z perspektywy kandydatów do zawodu. Koncepcja badań opiera się na założeniu, że w konstruktywistycznie zorientowanej edukacji nauczycielskiej kluczową rolę odgrywa rozpoczynanie kształcenia od rekonstrukcji potocznych przekonań kandydatów na pedagogów na temat wybranych obszarów edukacji. Ujawnienie sposobów konceptualizowania i oceny profesjonalizmu nauczycieli wczesnej edukacji przez osoby rozpoczynające studia pedagogiczne pozwala na planowanie sposobów wykorzystania ich wiedzy potocznej na ten temat oraz na przewidywanie kierunków kształcenia w toku studiów. Tekst opiera się na analizie jakościowej wypowiedzi pisemnych studentów rozpoczynających studia w zakresie pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej. Uzyskane wyniki badań, wskazujące na dominujący w wypowiedziach instrumentalny, „zamknięty” i oparty na paradygmacie nauczania sposób postrzegania profesjonalizmu nauczyciela pracującego z dziećmi w młodszym wieku szkolnym, pozwala na określenie koniecznych kierunków zmian w kształceniu przyszłych nauczycieli.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
CZŁOWIEK JAKO PODMIOT PRACY W LABOREM EXERCENS JANA PAWŁA II

Artykuł podejmuje kwestię podmiotowości człowieka pracy. Zasadniczym materiałem bazowym dyskursu jest encyklika Jana Pawła II Laborem exercens. Podejmowane są tylko wybrane wątki z obszaru podmiotowości człowieka jako podmiotu pracy. Podmiotowość człowieka ukazana zostaje w aspekcie przedmiotowości pracy i jej celu. Praca zaś jako proces tranzytywny i intranzytywny.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
KATOLICKIE SEMINARIA DUCHOWNE W CHINACH

Artykuł stanowi wprowadzenie do tematyki seminariów duchownych w Chinach. W pierwszej części zaprezentowano polityczne i społeczne zmiany ze współczesnej historii Chin, by potem móc przejść do głównego tematu. Przedmiotem analizy jest odnowienie, rozwój i zanik katolickich seminariów w Chinach od 1982 roku po dzień dzisiejszy. Szanghajskie Seminarium Sheshan służy jako przykład.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Praca domowa uczniów w edukacji wczesnoszkolnej

Artykuł traktuje o pracy domowej uczniów w edukacji wczesnoszkolnej. Dokonano przeglądu literatury pedagogicznej dotyczącej pracy domowej, koncentrując się na cechach, funkcjach, celach, rodzajach oraz sposobach jej zadawania. Sformułowanych zostało również kilka wniosków dotyczących zadawania pracy domowej na poziomie edukacji wczesnoszkolnej.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
SYTUACJA ZAWODOWA I EDUKACYJNA EMIGRANTÓW POLSKICH

Opracowanie stanowi próbę zweryfikowania funkcjonujących powszechnie przekonań na temat współczesnej emigracji Polaków. Na podstawie uzyskanych wyników badań autor koncentruje się na określeniu rzeczywistej sytuacji zawodowej i edukacyjnej osób migrujących i konfrontuje je z opiniami na ten temat, jakie często są lansowane przez media lub inne ośrodki opiniotwórcze. Okazuje się, że obraz polskiej emigracji nie jest jednorodny, a funkcjonowanie naszych rodaków na obczyźnie uwarunkowane jest wieloma czynnikami, występującymi w różnych konfiguracjach.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Wojciecha Chudego aksjologia wychowania

W artykule przeanalizowano wybrane teksty pedagogiczne, filozoficzne i publicystyczne Wojciecha Chudego, polskiego personalisty związanego z Katolickim Uniwersytetem Lubelskim. Za szczególnie istotną uznano aksjologiczną triadę: prawda, godność i wolność, których krystalizacja dokonuje się głównie w doświadczeniu trudu i umierania, a przekaz – poprzez świadectwo życia wychowawcy.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Nauczycielskie koncepcje doświadczeń edukacyjnych w kontekście edukacji muzycznej w klasach I–III. Rekonstrukcja fenomenograficzna

Prezentowany artykuł przedstawia wyniki badań jakościowych, mających na celu fenomenograficzną rekonstrukcję nauczycielskich koncepcji doświadczeń edukacyjnych w odniesieniu do edukacji muzycznej, realizowanej w klasach I–III. Część teoretyczna zawiera wprowadzenie w problematykę badawczą i podstawowe pojęcia związane z edukacją muzyczną w nauczaniu wczesnoszkolnym, a także poświęcona jest osobie i kompetencjom nauczyciela. Na część metodologiczną składają się informacje o fenomenografii jako podejściu badawczym i opis jej wykorzystania w przeprowadzonych badaniach. Część empiryczna to opis kategorii, w których badani nauczyciele doświadczają i konceptualizują proces edukacji muzycznej. Całość kończy dyskusja nad wynikami i wnioski pożyteczne w codziennej praktyce pedagogicznej.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Obraz szkolnej codzienności nauczycielek edukacji wczesnoszkolnej

W artykule przedstawiono szkolną codzienność nauczycielek edukacji wczesnoszkolnej z ich własnej perspektywy. W tym celu przeprowadzono swobodne wywiady z elementami narracji, zaś analizy i interpretacje uzyskanych danych dokonano zgodnie z paradygmatem interpretatywnym. Badane nauczycielki pomimo wyrażanego w swoich wypowiedziach niezadowolenia z odczuwanego przez nie braku docenienia (zarówno społecznego, jak i finansowego) podkreślają znaczenie korzyści z dokonanego wyboru swojej drogi zawodowej. Obcowanie z dziećmi, towarzyszenie im w ich rozwoju, wspieranie i uczenie ich stanowi najważniejsze źródło zadowolenia z wykonywanej pracy. To balansowanie pomiędzy słabym wynagrodzeniem, przerostem biurokracji, niejasnością oczekiwań społecznych a zachwytem nad dzieckiem, czerpaniem satysfakcji z możliwości własnego rozwoju oraz nieszablonowości buduje codzienność nauczycielek edukacji wczesnoszkolnej.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Początkujący nauczyciel przedszkola we wspólnocie zawodowej. Od niepewności ku pełnemu uczestnictwu w socjokulturowych praktykach

Celem artykułu jest przedstawienie społecznego wymiaru uczenia się profesji przez początkującego nauczyciela przedszkola, wagi, jaką w tym procesie może zajmować uczestniczenie w socjokulturowych praktykach wspólnoty. Autorka rozwija tezę, iż jedynie partycypacja nowicjusza w działaniach wspólnoty nauczycieli prowadzi do stopniowego stawania się nauczycielem. W pierwszej kolejności omówione jest podstawowe dla rozważań pojęcie wspólnoty postrzeganej w optyce kulturowej, ze zwróceniem uwagi na dwa wymiary: współpracę i zaufanie. Następnie podjęty jest wątek zaangażowania się nowicjusza w sprawy wspólnoty, odnajdywania w niej swojego miejsca. Na zakończenie omówiona jest rola tworzenia sieci wsparcia umożliwiającej nowicjuszowi partycypację w dyskursie na temat podejmowanych aktywności.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
UWARUNKOWANIA POWODZENIA SZKOLNEGO DZIECI Z ZESPOŁEM DOWNA

Celem artykułu jest przedstawienie roli korzystnych czynników biopsychicznych i ich wpływu na osiągnięcia szkolne z zakresu języka polskiego, matematyki, samoobsługi, współżycia w środowisku, muzyki, plastyki, wychowania fizycznego i techniki chłopców z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym z zespołem Downa oraz ich rówieśników z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym bez zespołu Downa.

Czasopismo: Forum Pedagogiczne
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika