rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Wojciech Krzysztof Świątkiewicz jako socjolog moralności

Prof. Wojciech Krzysztof Świątkiewicz jest przede wszystkim socjologiem kultury i socjologiem religii. W swoich rozważaniach teoretycznych i w badaniach empirycznych podejmował także ważne zagadnienia mieszczące się w ramach socjologii moralności. W niniejszym artykule zostały omówione z tej dziedziny następujące zagadnienia: socjologia Dekalogu, socjologia postaw prospołecznych młodzieży i osób dorosłych oraz socjologia moralności życia małżeńskiego i rodzinnego. W Polsce wielu socjologów religii w swoich badaniach empirycznych przyjmuje moralność jako ważny wymiar (dymensja) religijności. Do nich należy także i profesor Świątkiewicz, łączący w swoich badaniach empirycznych obydwie perspektywy socjologiczne.

Czasopismo: Roczniki Nauk Społecznych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Nauczyciel akademicki na wirtualnym uniwersytecie – wyzwania, możliwości i zagrożenia

W pandemii niebezpieczne stało się dla nas to, co stanowiło fundament procesu edukacyjnego i badawczego – bezpośredni kontakt międzyludzki. Przeformułowanie edukacji akademickiej i dostosowanie jej do wymogów świata wirtualnego jest sytuacją bez precedensu, trudną, której towarzyszy lęk i niepewność. Zadanie to spoczęło na barkach nauczycieli akademickich. W artykule podjęto zagadnienie związane z budowaniem i tworzeniem nowego środowiska pracy dla pracowników badawczo-dydaktycznych – tzw. wirtualnego uniwersytetu. Wskazano wyzwania, szanse i zagrożenia związane z funkcjonowaniem w takim środowisku oraz znaczenie kompetencji cyfrowych w pracy nauczyciela akademickiego w wirtualnym środowisku akademickim.

Czasopismo: Roczniki Nauk Społecznych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Uwarunkowania wyboru prywatnej szkoły podstawowej przez rodziców z klasy średniej. Wybrane konteksty

Celem artykułu jest ukazanie wybranych uwarunkowań i konsekwencji odnoszących się do wyboru prywatnej szkoły podstawowej przez rodziców z klasy średniej. Artykuł zawiera rozważania nt. znaczenia wyboru prywatnej szkoły podstawowej dla dalszych losów życiowych dziecka. Druga część tekstu odnosi się do analizy badań jakościowych związanych z wyborem szkoły prywatnej przez rodziców z klasy średniej. Wywiady zostały przeprowadzone w 2015 roku z 24 rodzicami, korzystającymi z oferty szkół prywatnych. Analizy wypowiedzi rodziców wskazują, że wraz z wyborem prywatnej szkoły dokonuje się jednocześnie selekcja uczniów i ich rodzin w środowisku społeczno-edukacyjnym. Wybór prywatnej szkoły jest inwestycją w kapitał społeczny dzieci.

Czasopismo: Roczniki Nauk Społecznych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Bezpieczeństwo ekonomiczne Republiki Białoruś w dobie kryzysu polityczno-gospodarczego lat 2020-połowa 2021

Trzecią dekadę XXI wieku Republika Białoruś rozpoczyna z licznymi problemami, do których przede wszystkim należy zaliczyć niestabilną sytuacją społeczno-polityczną, zerwanie dialogu z otoczeniem międzynarodowym oraz sankcje Zachodu. Wszystkie wymienione czynniki spowodowały wiele zawirowań w białoruskiej gospodarce. Niniejszy artykuł stanowi próbę zbadania bezpieczeństwa ekonomicznego Republiki Białoruś na tle wyczerpywania się dotychczasowego modelu gospodarki, redukcji rosyjskich subsydiów energetycznych, pandemii Covid-19 i kryzysu politycznego, będącego konsekwencją sfałszowanych wyborów prezydenckich w sierpniu 2020 roku. W charakterze materiałów źródłowych wykorzystane zostały dane pochodzące z białoruskiej bazy Bielstatu, Narodowego Banku Republiki Białoruskiej, Banku Światowego, Międzynarodowego Funduszu Walutowego, a także agencji ratingowych.

Czasopismo: Roczniki Nauk Społecznych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji
Tożsamość religijna dziecka w pieczy zastępczej

Aspekt religijny w wychowaniu dzieci nie ogranicza się wyłącznie do edukacji rodzicielskiej, prawo do zachowania swojej tożsamości religijnej mają także same dzieci dorastające w naturalnym środowisku rodzinnym. W równym stopniu przysługuje ono jednak także dzieciom pozostającym w pieczy zastępczej. Czy jednak prawo to jest faktycznie w Polsce przestrzegane? Czy np. dwóch trzynastoletnich muzułmanów z Turcji, zatrzymanych na Dworcu Centralnym w Warszawie po nielegalnym przekroczeniu granicy, może złożyć wniosek o umieszczenie w rodzinie zastępczej lub instytucji, w której nie je się wieprzowiny, gdzie mogą pościć w miesiącu ramadan i studiować Koran? Czy katoliccy rodzice, którzy zostali pozbawieni opieki rodzicielskiej, mogą żądać, aby ich czteroletnie dziecko, które jest umieszczone w rodzinnym domu dziecka prowadzonym przez obojętne religijnie małżeństwo, uczestniczyło w cotygodniowej Mszy św. i zapoznawało się z Biblią? W niniejszym artykule podjęto próbę odpowiedzi na te pytania.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Metody badań nauk społecznych w nauce prawa administracyjnego

Dyscypliny nauki realizują specyficzne cele i wykorzystują określone metody ich osiągania – metody badawcze. Każda dyscyplina naukowa dąży do poznania rzeczywistości i uporządkowania badanych faktów i zjawisk przy wykorzystaniu charakterystycznych dla niej usystematyzowanych pojęć oraz wskazania określonych prawidłowości, uporządkowanych za pomocą koncepcji teoretycznych. Cele i sposoby ich osiągania oraz porządkowania są determinowane poprzez przedmiot badań – charakterystyczny dla danej dyscypliny nauki zakres zainteresowań, wyodrębniony za pomocą wypracowanych w ramach rozwoju danej dyscypliny pojęć i koncepcji badawczych. Aby osiągane w ramach badań naukowych cele – wyniki badań – mogły być traktowane jako obiektywne zjawiska, ustalone we właściwy, rzetelny i sprawdzalny sposób, muszą być ustalone za pomocą takich właśnie narzędzi badawczych, uporządkowanych w ramach specyficznej dla danej dyscypliny naukowej metody badawczej.


Normy prawa administracyjnego w poszczególnych częściach systemu prawa administracyjnego w istotny sposób oddziałują na życie społeczne i status prawny jednostek. Tworzenie oraz stosowanie prawa administracyjnego stawia istotne pytania badawcze, wiele z nich wymaga wykorzystania metod i technik badawczych nauk społecznych związanych z obserwacją realnych zjawisk podlegających ingerencji prawa administracyjnego.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Przeszkody i zakazy zawarcia małżeństwa oraz zgoda małżeńska w Dekrecie Ogólnym Konferencji Episkopatu Polski z 2019 roku

Dnia 8 października 2019 r. Konferencja Episkopatu Polski wydała Dekret generalny w sprawie prowadzenia rozmów kanonicznych i duszpasterskich z narzeczonymi przed zawarciem małżeństwa kanonicznego, który wszedł w życie 1 czerwca 2020 r. Dokument ten zastąpił Instrukcję Konferencja Episkopatu Polski w sprawie przygotowania do małżeństwa w Kościele katolickim z 5 września 1986 r. Wśród dwunastu rozdziałów Dekretu generalnego, który jest ustawą,  szczególnie istotne są rozdziały dwa rozdziały: V – „Przeszkody i zakazy asystowania” i VI – „Wady konsensusu”. Autor przedstawia i komentuje postanowienia tych rozdziałów (z propozycjami modyfikacji), a także analizuje Załącznik nr 1 do Dekretu. Zwraca uwagę na konieczność uwzględniania zasad techniki prawodawczej w aktach normatywnych Kościoła.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: prawo kanoniczne
Skarga na wyrok sądu odwoławczego w świetle zasady rzetelnego procesu z art. 6 EKPC

W związku z wprowadzeniem w 2016 r. do polskiego procesu karnego instytucji skargi na wyrok sądu odwoławczego autor podejmuje analizę tej instytucji z punktu widzenia prawa do rzetelnego procesu, zawartego w art. 6 EKPC. Rozważania dotyczą kolejno standardu postępowania odwoławczego i kasacyjnego, możliwości zastosowania tego standardu do skargi, a także realizacji gwarancji wynikających z art. 6 EKPC, ze szczególnym uwzględnieniem zasady równości broni. W konkluzji autor staje na stanowisku, że w postępowaniu skargowym ma zastosowanie art. 6 EKPC.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: prawo kanoniczne
Czy w kan. 94 §§ 1-3 KPK ujęto kanoniczną integralną koncepcję statutów?

W niniejszym opracowaniu autor na kanwie kan. 94 §§ 1-3 podjął namysł nas kanoniczną koncepcją statutów. Dowiódł, że definicja statutów w sensie ścisłym ujęta w kan. 94 § 1 jest nieadekwatna do wszystkich form tego typu aktów funkcjonujących w kanonicznym porządku prawnym. Badając takie zagadnienia, jak problem autonomii statutów, ich natura, a także trudności systematyzacyjne, wskazał, że poruszane problemy mają charakter złożony i wielowymiarowy. Dlatego też, jego zdaniem, nie da się wyrazić kanonicznej koncepcji statutów w formie definicji legalnej. Argumentując wykazał, że obok statutów w sensie właściwym nie wyklucza się także stanowienia statutów w sensie niewłaściwym ze względu na szerokie spektrum stowarzyszeń funkcjonujących w Kościele.


W swych rozważaniach wziął też pod uwagę specyficzny charakter Księgi „Normy ogólne”, wyrażający się w tym, że normy w nim zawarte charakteryzuje generalność. Zgodnie z celem tejże Księgi winny znaleźć aplikację w wykładni innych regulacjach kodeksowych oraz pozakodeksowych. W jego opinii w dwóch paragrafach jednego kanonu nie da się ująć złożoności kanonicznej koncepcji statutów, aczkolwiek są one użyteczne w stosowaniu prawa.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: prawo kanoniczne
Odpowiedzialność karna osoby sporządzającej fałszywą opinię prywatną dla celów procesu karnego

W artykule analizie poddano możliwość ponoszenia przez biegłego prywatnego odpowiedzialności karnej za sporządzenie fałszywej opinii prywatnej przedłożonej organowi procesowemu w toku postępowania karnego przez stronę tego postępowania. Przeprowadzona analiza przesłanek strony podmiotowej oraz przedmiotowej przestępstwa stypizowanego w art. 233 § 4 i 4a oraz w art. 271 § 1 Kodeksu karnego pozwoliła na udzielenie odpowiedzi na zasadnicze pytanie: czy tzw. biegły prywatny może ponosić odpowiedzialność karną za sporządzenie nieprawdziwej opinii prywatnej, ewentualnie czym ta odpowiedzialność jest uwarunkowana. Autor prezentuje także wyniki ogólnopolskich badań ankietowych przeprowadzonych wśród sędziów wydziałów karnych, w części dotyczącej ponoszenia odpowiedzialności karnej przez biegłych prywatnych.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Upoważnienie do ujawnienia tajemnicy bankowej osobie trzeciej a pełnomocnictwo

W artykule poruszono problematykę dostępu osoby trzeciej do informacji objętych tajemnicą bankową. Na podstawie obowiązujących przepisów Prawa bankowego, osoba ta powinna zostać upoważniona przez beneficjenta tajemnicy. Zarówno w doktrynie, jak i praktyce stosowania prawa niejednolite są stanowiska dotyczące możliwości udzielenia przez bank takich informacji podmiotowi legitymującemu się pełnomocnictwem. Zaprezentowano w zarysie rolę instytucji tajemnicy bankowej z uwzględnieniem jej gwarancyjnego charakteru. Odniesiono się do charakteru upoważnienia oraz pełnomocnictwa, a także poczyniono uwagi dotyczące form tych dokumentów. W podsumowaniu przedstawiono wnioski mające bezpośrednie zastosowanie w praktyce.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Ograniczenie sprawowania kultu religijnego w czasie epidemii COVID-19 w Polsce. Wymiar prawny

Funkcjonowanie wspólnot religijnych w przestrzeni publicznej w okresie wzmożonych zachorowań związanych z pandemią COVID-19 rodzi szereg pytań ważnych społecznie. Z jednej strony są to pytania o to, jaką postawę wspólnoty religijne przyjmują w walce z koronawirusem SARS-CoV-2 i czy w tym okresie wzmożonej próby dla całych społeczeństw, Kościoły i związki wyznaniowe w Polsce współdziałają z państwami dla realizacji dobra wspólnego? Z drugiej strony pojawiają się pytania o to, w jakim zakresie władze państwowe uprawnione są do narzucania wspólnotom religijnym określonego sposobu zachowania się i czy istnieją granice ingerencji państwa w autonomię wspólnot religijnych w dobie pandemii walki z koronawirusem? Pytania powyższe wpisują się w zagadnienie szeroko pojętej relacji pomiędzy państwem a Kościołami oraz innymi związkami wyznaniowymi i dotykają takiego aspektu tych relacji, który – ze względu na bezprecedensowy charakter i skalę samej pandemii – nie był jeszcze przedmiotem szerszej uwagi nauki współczesnej. Artykuł stanowi próbę odpowiedzi na te pytania.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Natura i funkcja przeszkód małżeńskich w systemie kanonicznego prawa małżeńskiego

Proklamowane w kan. 219 KPK (oraz w kan. 778 KKKW) powszechne prawo człowieka do swobodnego wyboru stanu życia znalazło uściślenie w kan. 1058 KPK, który deklaruje prawo do zawarcia małżeństwa: „Wszystkie osoby, którym prawo nie zabrania, mogą zawrzeć małżeństwo”. Generalna norma kan. 1058 KPK zawiera więc klauzulę: „którym prawo nie zabrania”, co oznacza, że prawo do zawarcia małżeństwa może być jednak ograniczone. Jednym z obszarów, w którym istnieje to ograniczenie, są przeszkody małżeńskie zrywające (impedimenta dirimentia).


Stanowiąc w kan. 1073 KPK, że przeszkoda zrywająca czyni osobę niezdolną do zawarcia małżeństwa, ustawodawca określił charakter prawny obowiązujących przeszkód małżeńskich. Impedimentum matrimoniale jest więc prawem, które przede wszystkim zabrania zawierania małżeństwa, ale jest prawem, które wywołuje określone skutki prawne: czyni osobę niezdolną w rozumieniu kan. 10 KPK.


Przeszkody małżeńskie pełnią funkcję ochrony dobra całej wspólnoty i zapobiegania ewentualnej osobistej i bezpośredniej krzywdzie jednej ze stron, przynajmniej gdy chodzi o niektóre przeszkody.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: prawo kanoniczne
Rola dialogu społecznego w rozwiązywaniu konfliktów społecznych

Wpisana do preambuły Konstytucji RP zasada dialogu społecznego legła u podstaw stosunków w państwie. Analiza wpływu dialogu społecznego na relacje międzyludzkie skłania do refleksji na temat roli, jaką odgrywa on w rozwiązywaniu konfliktów społecznych. Artykuł przedstawia wyniki badań przeprowadzonych celem znalezienia odpowiedzi na pytanie o znaczenie dialogu społecznego w rozstrzyganiu sporów i rozładowywaniu napięć społecznych. W związku z tym zaprezentowane zostały formy, jakie przybiera dialog, próbując osiągnąć swój cel, jakim jest dążenie do zachowania pokoju społecznego.


Prezentując wyniki badań, należy zasygnalizować niepokojące zjawisko, jakim jest spłycanie roli instytucji dialogu społecznego. Marginalizacja dialogu społecznego, będącego jednym z gwarantów demokratycznego państwa prawnego, toruje drogę samowładztwu. Uznając kluczową rolę dialogu społecznego, jaką odgrywa w rozwiązywaniu konfliktów, zasadny wydaje się apel o jak najczęstsze uciekanie się do tych form rozstrzygania sporów, które są charakterystyczne dla dialogu społecznego. W artykule zachęca się do czynnego udziału w dialogu, a także przypomina o obowiązku do jego prowadzenia przez władze państwowe.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Paschalne ukierunkowanie homilii

Dyrektorium homiletyczne, przedstawiając dynamikę właściwą dla treści homilii, wskazuje na jej trzy elementy: wyjaśnienie tekstów świętych przez pryzmat śmierci i zmartwychwstania Chrystusa; uobecnienie misterium paschalnego w liturgii; przedłużenie owego misterium w życiu wiernych. Takie ujęcie homilii jest przejawem wyraźnego wpływu teologii liturgicznej, według której liturgia łączy w sobie trzy elementy: misterium (misterium Chrystusa), actio (celebrację liturgiczną) i vita (życie chrześcijańskie). Zgodnie z tym podejściem liturgia, a w niej i homilia, jest celebracją (aktualizacją) zbawczego misterium po to, aby ogarnęło ono życie chrześcijan, i zarazem celebracją życia chrześcijan w celu włączenia go w zbawcze misterium. Homilia, która pozostaje zawsze na służbie misterium Chrystusa, jawi się jako szczególne miejsce spotkania teologii, liturgii i chrześcijańskiego życia. W takiej perspektywie podstawowym zadaniem homilisty jest stopniowe odsłanianie i uobecnianie całego misterium Chrystusa z ciągłym odniesieniem do Paschy.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Homilia doprowadzaniem do spotkania z Chrystusem w Eucharystii

Prezentowany artykuł ukazuje homilię jako przestrzeń doprowadzania do spotkania z Chrystusem w Eucharystii. Jednym z trzech podstawowych zdań, jakie autorzy najnowszego Dyrektorium homiletycznego wyznaczają homilii, jest bowiem przygotowanie wspólnoty do celebrowania Eucharystii i do rozpoznania, że dzięki niej zgromadzeni naprawdę biorą udział w tajemnicy śmierci i zmartwychwstania Pana. Homilista powinien pamiętać, że Chrystus jest obecny w Eucharystii nie tylko po to, by Go adorować, ale przede wszystkim by zbawiać człowieka i uwielbiać Ojca. Głównym zadaniem homilii jest wprowadzenie w to zbawcze działanie Chrystusa poprzez ukazanie znaczenia celebrowanego misterium. Dokonuje się to poprzez odwołanie się do wspominanej w Eucharystii tajemnicy roku liturgicznego oraz proklamowanego w niej słowa Bożego. Przepowiadanie, które wskazuje na zbawczą obecność Chrystusa w liturgii, z pewnością zabezpieczy homilistę przed błędem moralizatorstwa.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Czym homilia nie jest – błędy w jej głoszeniu

Dyrektorium homiletyczne (DH) jest wyrazem szczególnej troski Kościoła o wysoki poziom głoszenia homilii. Autorzy dokumentu uwydatniają istotę, cele i funkcje homilii oraz zdecydowanie przeciwstawiają się niewłaściwemu pojmowaniu tej priorytetowej formy głoszenia słowa Bożego (DH 6). (1) Nie należy zatem utożsamiać homilii z konferencją lub lekcją, kazaniem tematycznym na jakiś abstrakcyjny temat oraz traktować homilię jako naukę katechetyczną. Te formy posługi słowa ze swej natury mają miejsce poza liturgią, nie wiążą się ściśle z celem i treścią sprawowanego misterium. Związek homilii z tekstami biblijnymi nie oznacza jednak, że homilista ma przeprowadzać na ambonie ćwiczenia z egzegezy i wprowadzać wiernych w jej tajniki naukowe. Chociaż głosiciel słowa ze swego powołania jest świadkiem wiary, to jego osobiste świadectwo nie powinno przesłaniać głoszonego kerygmatu. Należy jednak zauważyć, że aktualne zdobycze egzegezy, pouczenia doktrynalne i osobiste świadectwo homilisty mogą także „być skuteczne jako elementy dobrej homilii” (DH 7). (2) Na poziom głoszenia homilii negatywnie wpływa także: niedbałe jej przygotowanie, błędne odczytywanie sensu tekstu biblijnego, przekazywanie wiernym treści płytkich pod względem doktrynalnym i moralnym (DH 157, 21). Podobnie z krytyką autorów Dyrektorium spotyka się używanie w homiliach „specjalistycznego języka teologicznego, nieznanego ich słuchaczom” (DH 31). Przeciwstawiając się błędom związanym z pojęciem i głoszeniem homilii, autorzy wymienianego dokumentu czynią to przede wszystkim w trosce o wierne i owocne głoszenie słowa Bożego. Dlatego w aktualizacji kerygmatu homilista winien uwydatniać jego mistagogiczny związek ze sprawowaną liturgią, co należy do istoty homilii, nie zaś do innych form kaznodziejstwa.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Autonomiczność systemów sztucznej inteligencji jako wyzwanie dla prawa karnego

Opracowanie jest próbą przedstawienia wyzwań niesionych przez rozwój systemów sztucznej inteligencji dla prawa karnego. Wraz ze wzrostem autonomiczności systemu SI maleje rola człowieka, co generuje problem w zakresie ustalenia podmiotu, któremu należałoby przypisać odpowiedzialność karną za ewentualne narażanie lub naruszanie przez działanie systemu dóbr prawnie chronionych. W przypadku systemów o stosunkowo niskim stopniu autonomiczności, z reguły człowiek będzie odpowiedzialny za wywołane przez nie skutki. W odniesieniu do systemów bardziej zaawansowanych człowiek może ponosić odpowiedzialność jako gwarant nienastąpienia skutku, jeżeli obowiązek zapobiegnięcia skutkowi miał szczególny prawny charakter. Największe i, jak dotąd, nierozwiązane problemy z przypisaniem odpowiedzialności karnej powodować jednak będą potencjalne w pełni autonomiczne systemy SI.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Katechizm Kościoła Katolickiego w służbie przepowiadania homilijnego

Dyrektorium homiletyczne, dokument Kongregacji ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów z 2014 roku, nazywa Katechizm Kościoła Katolickiego „nieocenionym źródłem dla głosiciela homilii […]. Katechizm pokazuje, w co wierzymy, jak sprawujemy kult, jak żyjemy i jak się modlimy” (DH 23). Katechizm wskazuje na jedność Bożego misterium, a w nim na centralne miejsce Jezusa Chrystusa. Dyrektorium, dostrzegając potrzebę wymiaru katechetycznego w przepowiadaniu homilijnym w specjalnym apendyksie, zatytułowanym Homilia i Katechizm Kościoła Katolickiego, szczegółowo podaje, które teksty Katechizmu wiążą się ściśle z kerygmatem czytań poszczególnych niedziel i świąt. Dzięki temu zabiegowi orędzie czytań biblijnych wiąże się z żywą tradycją i analogią wiary, a sam Katechizm służy pomocą homiliście w przygotowaniu i teologicznym pogłębieniu homilii. Tym samym homilia, opierając się na swym biblijno-liturgicznym źródle, czyli na misterium Chrystusa proklamowanym w słowie Bożym i celebrowanym w liturgii, byłaby także miejscem przekazu treści didaskalijnych, służących teologicznemu pogłębieniu. Jednakże zawarty w tak ujętej homilii materiał katechizmowy zasadniczo różniłby się od dawnych kazań katechizmowych. Tematykę katechezy prowadzonej w ramach homilii wyznaczałaby liturgia, a zwłaszcza układ Lekcjonarza, a nie katechizm. Dlatego też treści wiary ujęte byłyby od strony liturgicznej, biblijnej i mistagogicznej. Prawdy wiary głoszone w homilii stałyby się przedmiotem żywego i osobistego doświadczenia w liturgii.

Czasopismo: Roczniki Teologiczne
Dziedziny: nauki teologiczne
Dyscypliny: nauki teologiczne
Węzłowe problemy dotyczące praw podmiotowych podatników

Przedstawiciele polskiej doktryny podatkowej koncentrują się w swych rozważaniach z reguły na ogólnych prawach podatnika oraz ich ochronie, natomiast nie jest szerzej podejmowana problematyka dotycząca publicznych praw podmiotowych podatnika. Lukę tę wypełnia niniejszy artykuł, którego celem jest, po pierwsze, teoretyczna analiza pojęcia prawa podmiotowego. Po wtóre, próba usystematyzowania unormowanych w różnych aktach prawnych przysługujących podatnikom praw podmiotowych. Po trzecie, ukazanie na podstawie egzemplifikacji wybranych praw podmiotowych unormowanych w podatku dochodowym od osób prawnych ich potencjalnego znaczenia jako instrumentów zabezpieczających prawa podatnika i podstawę do kształtowania nowych relacji pomiędzy nimi a organami podatkowymi opartych na partnerstwie i równorzędności.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Niewykonanie kary ograniczenia wolności a zastępcza kara pozbawienia wolności

Artykuł odnosi się do ostatniego etapu wykonawczego kary ograniczenia wolności w przypadku jej niewykonania przez skazanego na nią sprawcę przestępstwa w kontekście orzeczenia wobec niego zastępczej kary pozbawienia wolności. Autor dokonuje analizy i oceny zakończenia postępowania w zakresie kary ograniczenia wolności na skutek orzeczenia i wykonania kary zastępczej z uwagi na niepozytywne zakończenie wykonania kary ograniczenia wolności przez skazanych. W szczególności omawia jako najdalej idące alternatywne prawnie dopuszczalne rozwiązanie modyfikujące rodzaj orzeczonej pierwotnie kary i jej wymiar wymierzonej w orzeczeniu końcowym, wobec określonego sprawcy czynu zabronionego. Autor dokonuje analizy i oceny aktualnego stanu prawnego, podkreślając związane z nim niedopatrzenia i wątpliwości w ujęciu praktycznym, odnosząc je do uprawnień sądu i stron postępowania wykonawczego.

Czasopismo: Roczniki Nauk Prawnych
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne