rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Europejska i międzynarodowa reakcja na referendum niepodległościowe w irackim Kurdystanie

This paper attempts to analyse independence aspirations of Iraqi Kurds. It considers issues of legal solutions used by Kurds in regard to institution of referendum. The paper analyses problems which hindered cooperation between Kurdistan Regional Government and Federal Government of Iraq. Moreover it highlights uniqueness of the region in lights of Iraqi constitutional solutions from 2005. The author puts forward a thesis that convening a referendum in 2017 was too hasty and refers to international opinion being a reaction to independence aspirations of Iraqi Kurds. Przedmiotem niniejszej analizy są dążenia niepodległościowe Kurdów irackich. Rozważaniom zostały poddane kwestie dotyczące rozwiązań prawnych związanych z wykorzystaniem przez Kurdów instytucji referendum. W artykule przeanalizowano problemy utrudniające współpracę między rządem Regionu Irackiego Kurdystanu a rządem federalnym Republiki Iraku. Uwypuklono także wyjątkowość tego regionu z perspektywy rozwiązań konstytucyjnych przyjętych w Iraku w 2005 r. W artykule postawiono tezę, że zorganizowanie głosowania ludowego w 2017 r. przez Kurdów było działaniem zbyt pochopnym. Odwołano się w nim także do międzynarodowej opinii, w tym europejskiej, będącej reakcją na dążenia niepodległościowe irackich Kurdów.

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Wspólnotowy wymiar polityki imigracyjnej Unii Europejskiej w obliczu wyzwań związanych ze zwiększonym napływem imigrantów w 2015 r.

The article comprises the overview of the essential legal, administrative and financial means that the EU has at its disposal in case of rapid influx of immigrants, as well as a selection of major obstacles to the use of these tools, based on observation of the activities of the EU and its member states taken up to deal with the aforementioned situation which took place in 2015. Using the abovementioned observation and an analysis of relevant documents, it is argued that the refugee crisis of 2015 has revealed the necessity of a profound institutionalisation of the European immigration policy as the most effective way to overcome difficulties in response to such situations. The analysis leads also to the conclusion that the EU is caught in a dilemma of either suspending the Dublin system in crisis situations or creating a new system of intensive support for border member states. Artykuł zawiera przegląd najistotniejszych prawnych, administracyjno-technicznych i finansowych środków, jakimi dysponuje Unia Europejska na wypadek gwałtownego zwiększenia się napływu imigrantów, a także diagnozę dotyczącą najważniejszych przeszkód w korzystaniu z tych narzędzi, opartą na podstawie obserwacji działań UE i jej państw członkowskich, podejmowanych w związku z wystąpieniem wspomnianej sytuacji w 2015 r. Korzystając z tego przeglądu i analizy odnośnych dokumentów, autor dowodzi, że kryzys migracyjny z 2015 r. ujawnił potrzebę głębokiej instytucjonalizacji wspólnej polityki imigracyjnej UE. Dokonana przez niego analiza prowadzi również do wniosku, że Unia Europejska stoi przed dylematem między zawieszaniem mechanizmu dublińskiego w momentach gwałtownego napływu uchodźców a stworzeniem systemu efektywnego wsparcia dla państw znajdujących się na granicach zewnętrznych UE.

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Stereotypy w konflikcie między Armenią i Azerbejdżanem o Górski Karabach, w kontekście polityki zagranicznej UE

The European Neighbourhood Policy cannot ignore complex conflicts in the East. The effectiveness of the project depends on the understanding of international relations between EU’s neighbours, including mutual stereotypes and prejudices. The papers presents the topic of a classic example of “frozen conflict” in the South Caucasus between Armenia and Azerbaijan over the Nagorno Karabakh, which has lasted for over 20 years. The dynamics of regional relations is being reinforced by stereotypes present in public life, mostly in media, political discourse and in educational programs. The article presents the context of the conflict, and an analysis of prevailing ethnic stereotypes (the neighbour as a forger of history, as an eternal enemy with authoritarian tendencies). Then, social attitudes related to those images of one another are analysed. The final part describes examples of activities directed towards establishing direct relationships between Armenians and Azerbaijanis, aiming at the change of stereotypes. Europejska Polityka Sąsiedztwa nie może lekceważyć złożonych konfliktów toczących się na Wschodzie. Skuteczność tego projektu zależy m.in. od zrozumienia stosunków międzynarodowych pomiędzy sąsiadami Unii Europejskiej oraz istniejących stereotypów i uprzedzeń. Artykuł podejmuje temat klasycznego przykładu „zamrożonego konfliktu” na Kaukazie Południowym – trwającego od ponad dwudziestu lat konfliktu między Armenią i Azerbejdżanem o Górski Karabach. Dużą rolę w relacjach międzynarodowych mają stereotypy obecne w życiu publicznym, w tym zwłaszcza w mediach, w dyskursie politycznym, jak również w programach edukacyjnych. W artykule przedstawiony zostanie kontekst konfliktu, a następnie analiza dominujących stereotypów etnicznych (sąsiedni naród jako fałszerz historii i odwieczny wróg z cechami autorytarnymi). W dalszej części przedstawione będą postawy społeczne wynikające bezpośrednio z funkcjonowania tak kreowanego wizerunku. Na koniec zaprezentowane zostaną przykłady działań mających na celu nawiązywanie bezpośrednich relacji między Ormianami i Azerbejdżanami, nakierowanych na zmianę stereotypów.

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Unia Europejska wobec problemu proliferacji broni masowego rażenia. Wpływ kryzysu dotyczącego irańskiego programu atomowego na kształtowanie się oraz implementację strategii Wspólnoty

Proliferation of weapons of mass destruction (WMD) has been one of the most prominent threat discussed in the post-Cold War security studies. The article presents analyses of the European Union policies towards proliferation of WMD and the impact of the political crisis around Iranian nuclear programme on them. Based on documents of the EU and the International Atomic Energy Agency, two processes are identified as the main source of the EU agenda on non-proliferation. Firstly, internal dynamics of the negotiations on the EU strategy against proliferation of weapons of mass destruction in 2003, including performance of a specific agents promoting their ideas and interests. Secondly, the evolution of the EU role in the debate around Iranian nuclear programme between 2003–2015. Negotiations with Iran are identified as the biggest challenge for the EU policy on WMD so far, with positive conclusions about successful implementation of multilateral mechanisms. Proliferacja broni masowego rażenia (BMR) zagrożeń bezpieczeństwa międzynarodowego, będących tematem najszerszych dyskusji w erze pozimnowojennej. W niniejszym artykule przeanalizowano współpracę zmierzającą do ograniczenia tego fenomenu podjętą w ramach Unii Europejskiej oraz wpływ kryzysu dotyczącego irańskiego programu atomowego na kształt oraz implementację strategii UE w odniesieniu do BMR. Opierając się na kwerendzie dokumentów UE oraz Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej, kluczową rolę w kształtowaniu debaty na temat nieproliferacji, odbywającej się na forum Wspólnoty, przyznano dwóm procesom. Pierwszym z nich, wewnętrznym, były negocjacje prowadzące do uchwalenia w 2003 r. europejskiej strategii przeciw proliferacji broni masowego rażenia. Zwrócono przy tym uwagę na promowanie określonych idei i interesów przez wybranych aktorów narodowych oraz przedstawicieli instytucji unijnych. Drugim z procesów, zewnętrznym, była ewolucja roli UE w zabiegach politycznych dotyczących irańskiego programu atomowego. Wspomniany kryzys dyplomatyczny stanowił, do tej pory, największe wyzwanie dla unijnej polityki nieproliferacji. Pozwolił on jednocześnie na udane zaaplikowanie multilateralnych mechanizmów współpracy zawartych we wspomnianej strategii UE przeciw rozprzestrzenianiu BMR.

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Realizm i liberalizm w badaniach nad bezpieczeństwem i polityką bezpieczeństwa państwa

Security issues have always been one of the main points of interest of all states. Scientifically, this issue can be researched using a wide range of perspectives. Security studies use much from the general theory of international relations. The field uses theoretical paradigms and concrete methods of research. In this article, a wide approach to the issue of security and security policy is presented. In accordance with the theoretical-methodological foundation of realist and liberal theories, this article inquires in what way research concerning the issues of security and security policy of contemporary states can be conducted. Kwestie bezpieczeństwa od zawsze były jednym z głównych punktów zainteresowania wszystkich państw. Na gruncie naukowym ta problematyka może być badana w szeroki sposób. Nauka o bezpieczeństwie czerpie wiele z ogólnej teorii stosunków międzynarodowych i wykorzystuje do badania tego zagadnienia kilka paradygmatów teoretycznych oraz metod badawczych. W artykule zaproponowano szerokie podejście do problemu bezpieczeństwa i polityki bezpieczeństwa państwa. W oparciu o podstawę teoretyczno-metodologiczną, którą stanowiły założenia realistów i liberałów oraz przy wykorzystaniu konkretnych metod badawczych zaprezentowano, w jaki sposób można podjąć badania nad zagadnieniem bezpieczeństwa i polityki bezpieczeństwa współczesnych państw.

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Wyznaczniki kryzysu społecznego w Europie

The aim of the paper is to present the essence of the social crisis in Europe at the European Union, national and regional level. Article uses the research methods of the social science, particularly from the field of social policy. Research results indicate that in the EU there is social differentiation, which became stronger after 2008. This social differentiation can be called a social crisis. It is also apparent that the EU has failed to permanently build a cohesive social area. Celem publikacji jest wskazanie istoty kryzysu społecznego w Europie na poziomie unijnym, krajowym oraz regionalnym. Artykuł wykorzystuje metody badawcze z nauk społecznych, szczególnie z zakresu polityki społecznej. Wnioski z badań wskazują, że w Unii Europejskiej występuje zróżnicowanie społeczne, które po 2008 r. stało się silniejsze, a które można nazwać kryzysem społecznym. Widoczne jest także, że UE nie udało się trwale zbudować spójnej przestrzeni społecznej.

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Kryzys demokracji w Europie.

The basic thesis of this paper is that integration processes in Europe have not only failed to introduce democracy at the EU level, but also hampered the functioning of democracy in the member states. This has led to the crisis of democracy in Europe. It is an example of maturing, long-term crisis, essentially stemming from elitist profile of the integration processes. The crisis of democracy in Europe has became even more apparent during the difficult economic situation after 2008. Podstawowa teza niniejszego opracowania głosi, że procesy integracyjne w Europie nie tylko nie zbudowały ustroju demokratycznego na szczeblu Unii Europejskiej, ale wręcz utrudniły funkcjonowanie demokracji w państwach członkowskich. W ten sposób doprowadziły do kryzysu demokracji w Europie. Jest to przykład dojrzewającego od dawna kryzysu, wynikającego w istocie z elitarnej specyfiki procesów integracyjnych, które niejako „z założenia” omijają procedury demokratyczne. W sytuacji trudności ekonomicznych po roku 2008 kryzys ten jedynie zyskał na wyrazistości.

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Współpraca międzyparlamentarna w świetle art. 13. Traktatu o stabilności, koordynacji i zarządzaniu w Unii Gospodarczej i Walutowej

The article presents the most important changes which were made to the EU inter-parliamentary cooperation by article 13 of the Treaty on Stability, Coordination and Governance in the Economic and Monetary Union (so-called Fiscal Compact). Author analyses the decision made by the Conference of Speakers of the EU Parliaments in April 2013 in Nicosia establishing the new conference under article 13 of the Treaty and presents conclusions from the first two years of the functioning of the conference. In particular, the author refers to the relations between national parliaments and European Parliament in the context of the creation of this new inter-parliamentary body. Artykuł opisuje najważniejsze zmiany, jakie dla współpracy międzyparlamentarnej w Unii Europejskiej przyniósł art. 13. Traktatu o stabilności, koordynacji i zarządzaniu w Unii Gospodarczej i Walutowej (tzw. Pakt fiskalny UE). Autor poddaje analizie ustalenia Konferencji Przewodniczących Parlamentów UE w Nikozji, z kwietnia 2013 r., w sprawie powołania nowej konferencji na podstawie art. 13. Traktatu oraz przedstawia wnioski z pierwszych dwóch lat jej prac. W szczególności odnosi się do problemu relacji między parlamentami narodowymi i Parlamentem Europejskim w kontekście powstania konferencji.

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Społeczno-demograficzny obraz polskich eurodeputowanych siódmej kadencji Parlamentu Europejskiego

Celem artykułu jest przedstawienie społeczno-demograficznych cech polskich przedstawicieli w Parlamencie Europejskim wyłonionych w wyborach w 2009 roku. Podstawą źródłową analizy są dane biograficzne zamieszczone na stronie Parlamentu Europejskiego (PE) oraz na oficjalnych blogach i stronach internetowych europosłów z Polski. Grupa polskich członków PE (50 osób) jest zróżnicowana pod względem demograficznym i społecznym, ale posiada również wspólne cechy. „Przeciętny” polski eurodeputowany ma 45 lat i posiada wykształcenie wyższe. Badana grupa jest zdominowana przez mężczyzn, przede wszystkim urodzonych w trzech regionach (województwa: małopolskie, mazowieckie oraz pomorskie). Co trzeci polski europoseł w czasie swojej kariery zawodowej pracował w sektorze mass mediów. „Ścieżki” kariery politycznej eurodeputowanych z Polski przeważanie obejmowały zasiadanie w kierownictwie partii politycznych oraz w organach samorządowych. Przedstawiciele badanej grupy zasiadali również często w parlamencie w Polsce oraz byli członkami rządów. Oznacza to, że polscy europosłowie są na ogół doświadczonymi politykami, którzy posiadają silną pozycję na krajowej scenie politycznej. The purpose of this article is to present socio-demographic characteristics of Polish Members of the European Parliament (MEP) elected in the year 2009. MEPs` biographical data published in European Parliament website and official internet blogs and websites of Polish euro-deputies are the basis of the analysis. The group of Polish MEPs (50 people) is diverse by demographic and social features but also has common traits. The “average” Polish MEP is 45 years old and has a university degree (mostly technical). The group of Polish euro-deputies is dominated by men, mainly born in three regions (voivodeships: małopolskie, mazowieckie and pomorskie). Every third Polish MEP has worked in the mass media sector in the course of his professional career. Their political career paths led mainly through activity in political parities (board members) and in local authorities. They were also often members of the Polish parliament and central government. This means that Polish MEPs are generally experienced politicians having a strong position on the Polish political scene

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Schengen jako wyzwanie dla teorii integracji europejskiej

The aim of the article is to present the possibility of conceptualising of a significant, unclear, and difficult to explain European integration phenomenon called Schengen. Presenting the ambiguous definition of Schengen and the effects of literature review, the article shows the deficit of in-depth analyses of this sphere of European integration. To overcome this problem, theories of European integration are helpful. Based on these theories, the article presents three major levels of theorising on which Schengen can be conceptualised. At each of these levels, this issue will be analysed in a different way as: a special example of European integration, a model of European territoriality and a project of border governance in Europe. Each of these approaches has its separate theoretical framework and assumptions, uses a different conceptual apparatus and formulates different research questions. Celem artykułu jest przedstawienie możliwości konceptualizacji ważnego i nieoczywistego, a przez to trudnego do wyjaśnienia europejskiego fenomenu integracji schengeńskiej. Obrazując wieloznaczność definicyjną tego określenia oraz odwołując się do wyników przeglądu literatury przedmiotu, wskazano na istnienie deficytów pogłębionych analiz eksplanacyjnych tego pola europejskiej integracji. Propozycją, która może służyć przezwyciężeniu tej sytuacji jest odwołanie się do teorii integracji europejskiej. Na podstawie tych teorii zostaną przedstawione trzy zasadnicze poziomy teoretyzowania, na których można konceptualizować procesy integracyjne zachodzące w strefie Schengen. Na każdym z tych poziomów zagadnienie to będzie analizowane w odmienny sposób, jako: 1) swoisty proces integracji; 2) model terytorialności; 3) projekt zarządzania granicami. Każde z tych ujęć posiada odrębne ramy i założenia teoretyczne, wykorzystuje inny aparat pojęciowy i formułuje odmienne pytania badawcze.

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Ewolucja subprocesu transformacji Czarnogóry

The article shows the phenomenon of evolution of the Montenegro transformation subprocess in terms of progress in the implementation of EU law, Montenegro stands out from the other countries of the former Yugoslavia seeking to join the EU or Euro-Atlantic structures. Over the next ten years we will be able to talk about the intensified transition process, taking place in Montenegro. Six years from the beginning of accession negotiations, despite the actions taken and the implementation of new solutions, the reality shows that the inhabitants of the state still do not see any progress in its functioning. The change requires above all political will, which in the long-term will allow the implementation of well-established reforms and ensure their lasting results. In this case, regional cooperation will also have a great significance in Montenegro. Artykuł ukazuje zjawisko ewolucji subprocesu transformacji Czarnogóry, która wyróżnia się na tle pozostałych krajów byłej Jugosławii zabiegających o akcesję do Unii Europejskiej w zakresie implementacji unijnego aquis. Przez najbliższe dziesięć lat będzie można mówić o wzmożonym procesie tranzycji zachodzącym w Czarnogórze. Kilka lat od momentu rozpoczęcia negocjacji akcesyjnych, pomimo podejmowanych działań i wdrażania nowych rozwiązań, realia pokazują, że mieszkańcy państwa w dalszym ciągu nie widzą postępów w jego funkcjonowaniu. Do zmian potrzeba przede wszystkim wewnętrznej woli politycznej, która w długoterminowym okresie pozwoli na wdrożenie ugruntowanych reform i zapewni ich trwałe rezultaty. Duże znaczenie w tym przypadku będzie miała dla Czarnogóry także współpraca regionalna

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Demokracja nieliberalna jako projekt polityczny

Illiberal democracy seems to be one of the most important topics for political scientists studying the process of postcommunist democratisation. It may be – and often has been – considered as a real alternative for models of democracy developing in the Western political hemisphere. This article focuses on the sources of crisis of liberal democracy and possible political consequences of its replacing by an illiberal vision of political system. Author hypothesises that making illiberal democracy real requires the reinterpretation of main democratic principles, such as representation or separation of powers, as well as abandoning of political consensus, present in consolidated West European democracies after the Second World War, and, in effect, fundamental change of patterns of political behaviour. The question of the future of illiberal democracy is also posed and three possible scenarios are considered. Problematyka demokracji nieliberalnej wydaje się jednym z najważniejszych zagadnień, jakimi zajmują się badacze studiujący proces postkomunistycznej demokratyzacji. Może być – i często jest – uważana za realną alternatywę dla modeli demokracji rozwiniętych w zachodniej hemisferze politycznej. Artykuł koncentruje się na źródłach kryzysu demokracji liberalnej i możliwych konsekwencjach zastąpienia jej nieliberalną wizją systemu politycznego. Autor przyjmuje hipotezę, że urzeczywistnienie koncepcji demokracji nieliberalnej oznacza konieczność reinterpretacji głównych zasad demokracji, takich jak: suwerenność narodu, reprezentacja czy podział władzy, oraz odrzucenia liberalno-demokratycznego konsensusu obowiązującego po II wojnie światowej w Europie Zachodniej, a w rezultacie znaczącą zmianę dotychczasowych wzorców zachowania politycznego. Stawia też pytanie o przyszłość demokracji nieliberalnej, kreśląc trzy możliwe scenariusze dalszego rozwoju politycznego państw, które na tę drogę wkroczyły

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne
Instytucjonalne reprezentacje głównych wyznań religijnych w Unii Europejskiej

The institutional and organisational presence of the main religions in Europe is diverse. Representatives of Christianity, Islam or Judaism hold different status in their relations with the EU structures. The forms, range and dynamics of their actions vary as well. The position of Christianity in the discussions over the various issues of European policies is strengthened by the preponderance of Christianity in Europe, its proven and efficient organisational structures within the European Union, as well as the support granted to the Catholic Church by the Holy See. Obecność instytucji i organizacji reprezentujących główne wyznania religijne w Europie jest różnorodna. Poszczególne przedstawicielstwa chrześcijaństwa, islamu i judaizmu posiadają odrębny status w relacjach ze strukturami unijnymi. Różne bywają także formy, zakres oraz dynamizm ich działania. Pozycję chrześcijaństwa w dyskusji nad różnymi aspektami europejskiej polityki wzmacniają: znaczna przewaga wyznawców religii chrześcijańskiej nad liczbą wyznawców islamu i judaizmu w Europie, sprawdzone i sprawne struktury organizacyjne chrześcijaństwa na poziomie europejskim oraz wsparcie Stolicy Apostolskiej udzielone Kościołowi katolickiemu.

Czasopismo: Przegląd Europejski
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki prawne