rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Inicjatywy Kościoła greckokatolickiego w województwie pomorskim na rzecz dzieci i młodzieży w celu pogłębiania ich tożsamości religijnej i narodowej w pierwszym dwudziestoleciu transformacji ustrojowej w Polsce

Sytuacja wyznaniowa mniejszości ukraińskiej w Polsce po zakończeniu działań drugiej wojny światowej była szczególnie trudna. Ówczesne władze państwowe w Polsce, podobnie jak w Związku Radzieckim, odmawiały Kościołowi greckokatolickiemu uznania jego osobowości prawnej i równouprawnienia z innymi Kościołami. Władza państwowa wydała jedynie zgodę na jego funkcjonowanie w ograniczonym zakresie i pod warunkiem reprezentowania go przez Kościół katolicki. Zadbano również o to, aby każdorazowa erekcja świątyni greckokatolickiej była możliwa jedynie po uprzednim uzyskaniu zezwolenia Urzędu do Spraw Wyznań.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
„Zimny albo gorący” – prezentacja (wstępnych) badań religijności

Głównym celem artykułu jest zaprezentowanie skali mierzącej religijność (skali religijności). Wcześniej jednak konieczne jest przedstawienie w kilku słowach teoretycznych założeń koncepcji wspomnianej skali. Ważne jest zatem dokonanie rozróżnienia pomiędzy wiarą traktowaną jako zjawisko społeczno-kulturowe a wiarą ujmowaną jako fakt religijny. Ponadto należy pamiętać podczas analizowania kwestii związanych z wiarą, że przedmiotem badań nie jest jej treść, lecz całość zachowań, postaw, wartości będących jej wynikiem. Wiara jest w tym konteście traktowana jako system przekonań o określonej treści. Należy zaznaczyć, iż treści te nie są przedmiotem niniejszej analizy (w tym artykule).

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
„Kler w naszym województwie przejawia bardzo zamaskowaną działalność”, czyli oblicza walki cenzury z religią na Pomorzu Gdańskim w latach stalinizmu. Analiza dokumentów Wojewódzkiego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk w Gdańsku

Stalinizm, mający wpływ na różne sfery życia w Polsce, nie pominął również teatru. Ta dziedzina sztuki była niezwykle ważnym nośnikiem wielu kwestii. W lutym i czerwcu 1951 roku sprawa kontroli życia teatralnego powracała na kolejnych odprawach krajowych. Cenzorzy wskazywali na pewną zmianę: „Jeżeli chodzi o imprezy typu religijnego, jest ich mniej, ale jakość nabrała cech negatywnych”. Na czym polegały wykroczenia, które dostrzegł urząd cenzury w tej dziedzinie życia? W maju 1953 roku naczelnik urzędu tak opisał pracę referatu widowisk na „odcinku katolickim”: „Na terenie powiatu wejherowskiego złapaliśmy dziką imprezę amatorską. Zespół Seminarium Duchownego z Pelplina wystawiał wycofaną sztukę bez naszego zezwolenia”. To były stałe trudności z kontrolą występów zespołów amatorskich, o czym można przeczytać w sprawozdaniu przygotowanym dla GUKP: „Osobnym  agadnieniem jest sprawa dzikich zespołów. Wyłapywanie ich to nie jest prosta sprawa. Grasują one nie tylko po miastach powiatowych, ale i gminnych, po PGR-ach itp. Dużym utrudnieniem dla nas jest fakt, że niekiedy zespoły te mają zezwolenie GUKP, a referent widząc pieczątkę GUKP, automatycznie daje zezwolenie. Również zdarzają się przypadki, że Ministerstwo Kultury i Sztuki informuje zespoły, że są zwolnione od obowiązku zgłaszania programów wtedy, kiedy nie mają tekstów słownych”. Czytelnik sprawozdań cenzorskich z tego odcinka walki z Kościołem miał wrażenie, że w dłuższej perspektywie czasu cenzura nie mogła tego starcia wygrać. Działania administracyjne wymagały zbyt wielu środków.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Kwestia ukraińska podczas IV pielgrzymki Jana Pawła II do Polski

Polityka Jana Pawła II wobec Ukrainy wciąż nie doczekała się całościowego opracowania, mimo że kwestia ta w oczywisty sposób stanowiła jeden z istotnych elementów strategii politycznej papieża wobec Związku Socjalistycznych Republik Sowieckich (ZSRS). Był to z pewnością potencjalnie ważny sygnał polityki Stolicy Apostolskiej wobec Polski w okresie transformacji z punktu widzenia badań nad procesem współdziałania Stolicy Apostolskiej i Stanów Zjednoczonych w walce z ZSRS w latach osiemdziesiątych, a także wcześniej. Podobnie zresztą nie doczekała się opracowania polityka Jana Pawła II wobec Polski w okresie transformacji, już po przełomie lat 1989–1991, a przecież IV pielgrzymka bez wątpienia stanowiła jej kluczowe ogniwo.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Relacje pomiędzy religią a polityką na przykładzie tzw. kwestii aborcyjnej – analiza porównawcza Polska – Brazylia

Problematyka aborcji nie od dziś wpływa, a w istocie znacząco „podgrzewa” życie polityczne zarówno w Polsce, jak i w Brazylii. Sprawy dotyczące aborcji uregulowane zostały (choć w nieco inny sposób) w obydwu krajach w wyniku swoistych targów politycznych w okresie trudnej transformacji systemowej, wprowadzającej porządek demokratyczny i zasady neoliberalne, która miała miejsce niemal w tym samym okresie (Brazylia wychodziła od 1985 roku z prawicowej dyktatury wojskowej, w Polsce zaś proces postsocjalistycznych przemian zainicjowano w 1989 roku).

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Państwo a islam w krajach Maghrebu

Maghreb w tradycyjnym ujęciu obejmuje Maroko, Algierię i Tunezję – i właśnie ten obszar będzie przedmiotem analizy w artykule. Wspomniane trzy państwa łączy kilka elementów, takich jak: bliskość geograficzna, znaczenie geopolityczne, korzenie berberyjskie, fala islamizacji arabskiej i przeszłość kolonialna (w przypadku Maroka i Tunezji – jako protektoratów Francji, a w przypadku Algierii – jako części terytorium francuskiego). Przeszłość kolonialna odcisnęła swój ślad na dzisiejszym obrazie tych krajów, głównie poprzez kulturowy wpływ kolonizatora francuskiego.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Filozofia – Religia – Edukacja. Ku cywilizacji przyszłości – M. Straszewskiego filozofia religii

„Młodzieży naszej nie zaprawia się do ogarniania szerszych horyzontów, jej się nie wpaja bynajmniej uczuć wzechludzkiej miłości chrześcijańskiej i sprawiedliwości. Religia i filozofia są dziś bardzo upośledzone przez szkołę, której za główne zadanie stawia się wytrenowanie umysłów do służby państwowej”. Wskutek takiego podejścia Europa staje się podatna na odradzające się fanatyzmy (namiętności) religijne. Proces ten nie oznacza jednak wzrostu życia religijnego i pogłębienia wiary, a jedynie spotęgowanie nienawiści do innego oraz brak humanitaryzmu. Ta myśl sformułowana ponad sto lat temu przez Maurycego Straszewskiego wydaje się nadal aktualna.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Dialog jako podstawowy wymiar relacji w sferze sacrum i profanum w niemieckich podręcznikach do edukacji religijnej

Odnosząc się do roli i miejsca edukacji religijnej w obszarze kształcenia i wychowania do życia we współczesnym świecie (wyzwania i trudności wynikające z podejmowania przez szkołę tego zadania opisane zostaną poniżej), wskazać można na jej ogromny potencjał. Dla odpowiedzi na pytanie o możliwości urzeczywistnienia tego potencjału istotna staje się kwestia koncepcji edukacji religijnej. W prezentowanym artykule autorka opowiedziała się po stronie dialogicznego modelu edukacji religijnej

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Życie religijne Czechów czyli laicyzacja naszych południowych sąsiadów

Kiedy się myśli o najbardziej zlaicyzowanych społeczeństwach w Europie Środkowej, Czesi są pierwszą z grup, która od razu przychodzi do głowy. Stanowi ona kontrast dla Polaków, których powszechnie uznaje się za głęboko wierzących katolików, dla protestanckich Niemców i Austriaków, a nawet Węgrów będących wyznawcami różnych form chrześcijaństwa. Czesi zatem nie wpisują się w model postkomunistycznych społeczeństw, które część swojej tożsamości powojennej, a także opór wobec dziewiętnastowiecznej władzy budowały na fundamentach religijnych. Zdecydowanie inaczej niż w przypadku państw zachodniej Europy wygląda czeski model państwa świeckiego. Można więc uznać, że zarówno w perspektywie historycznej, jak i współczesnej Republika Czeska i jej mieszkańcy stanowią swoiste case study. Otoczeni bowiem państwami, w których relacja tożsamość–religia jest nadal ważna, Czesi zbudowali swoje państwo od razu jako twór świecki.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Religia w dyskursie o aborcji w Polsce. Analiza dokumentów Episkopatu Kościoła rzymskokatolickiego i wybranych tygodników opinii

Temat aborcji jest szeroko dyskutowany w polskiej sferze publicznej od czasu transformacji ustrojowej. Chociaż aktorzy religijni są aktywnymi uczestnikami tej debaty, socjologowie rzadko badają rolę religii w jej kształtowaniu. Celem niniejszego artykułu jest odpowiedź na pytanie o to, w jaki sposób religijne argumenty są używane do uzasadniania stanowisk zajmowanych w dyskursie o aborcji. Na podstawie porównawczej analizy argumentacji i sposobów komunikowania religii w dyskursie o aborcji, w dokumentach Konferencji Episkopatu Polski i wybranych liberalnych i katolickich tygodnikach opinii wyciągamy wnioski dotyczące tego, jakie wizje religii prezentują wybrane środowiska opiniotwórcze i jak widzą ich społeczne konsekwencje.
         W dokumentach Episkopatu i w publikacjach „Gościa Niedzielnego” sprzeciw wobec aborcji ma charakter absolutny, a podstawowym argumentem religijnym jest odwołanie do Boga jako twórcy człowieka i uzasadnienie świętości życia. Konsekwencją społeczną jest w tych dokumentach przekonanie, że najlepszym mechanizmem zapewnienia pomyślności państwa, właściwego prawa i społecznej moralności jest oparcie prawa stanowionego na religijnych podstawach. Argumentacja religijna w Tygodniku Powszechnym, przy sprzeciwie wobec aborcji, jest bardziej zniuansowana i różnorodna. Występują odwołania do kontekstu społecznego i złożoności decyzji o aborcji. W tygodnikach liberalnych dominuje zdecydowany sprzeciw wobec dążenia do zaostrzenia prawa w kwestii dopuszczalności aborcji. Konsekwencją społeczną krytyki religii jest wizja społeczeństwa jako samosterownego i postulat państwa niezależnego od religii.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
O Kościele katolickim bez namaszczenia

Kościół katolicki nie jest jedyną instytucją wrażliwą na to, co się o nim mówi oraz jak się o nim mówi. W tym jednak przypadku ma to szczególnie duże znaczenie, bowiem wiąże się nie tylko z budowaniem lub rujnowaniem jego pozycji społecznej, ale także z wiązaniem przez członków tej wspólnoty nadziei na takie życie, które będzie pozbawione nieszczęść i niedogodności tego świata, a mówiąc językiem wierzących – na zbawienie duszy. Stąd formułowana przez Ojców Kościoła (takich jak św. Augustyn czy św. Cyprian) i powtarzana później przez wieki z namaszczeniem zasada: „poza Kościołem nie ma zbawienia”.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Rola refleksyjności w kształtowaniu otwartej tożsamości religijnej młodzieży

Funkcjonujemy w świecie permanentnych zmian – globalnych, krajowych i lokalnych – oraz kryzysów o szybkim tempie i trudnych do przewidzenia skutkach. Zmiany te dotyczą, pośrednio bądź bezpośrednio, również świata religii, który nie tylko staje się coraz bardziej różnorodny, ale też coraz mniej przejrzysty i wyrazisty. Taka wielowymiarowa i dynamiczna rzeczywistość wymaga od człowieka, który nie chce się w niej pogubić, różnorakich kompetencji i umiejętności, wśród których należy wyróżnić umiejętność refleksyjności. Refleksyjność, będąc nieodzowną częścią tożsamości religijnej, jest sposobem radzenia sobie w warunkach różnorodności kulturowej i religijnej, warunkach nienależących do łatwych, a nieraz rodzących napięcia i konflikty społeczne. Namysł nad tym, „kim jestem?” oraz „kim jest ten, który różni się ode mnie?” może pomóc w wypracowaniu autentycznego modus vivendi, który pozwoliłby jednostce/grupienie tylko na zrozumienie innego w jego odmienności religijnej, na zrozumienie wzajemnych racji, ale też na bardziej bezpieczną, bo opartą na racjonalnych przesłankach, koegzystencję ludzi w pluralistycznej rzeczywistości.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
„Przyszłość ludzkości idzie przez rodzinę!”. Konstruowanie kryzysu rodziny w wypowiedziach Kościoła rzymskokatolickiego w Polsce – treści i funkcje

Dane pokazują, że życie rodzinne w Polsce w ostatnich 25 latach uległo poważnym zmianom. Podobnie jak w innych krajach, różnicują się modele rodziny realizowane przez Polaków. Oprócz tzw. tradycyjnych rodzin opartych na małżeństwie i posiadaniu dzieci coraz częściej pojawiają się związki kohabitacyjne (z dziećmi lub nie), rodziny monoparentalne, związki jednopłciowe rodziny układanki itp. Statystyki prezentowane przez Główny Urząd Statystyczny pokazują m.in., że w porównaniu z latami 90. XX w. wzrosła liczba rozwodów oraz że systematycznierośnie liczba urodzeń pozamałżeńskich (obecnie około 25% dzieci rodzi się poza małżeństwami). Zmiany dotyczą także dzietności: w 2016 r. wskaźnik dzietności w Polsce wynosił 1,36, co nie gwarantuje prostej zastępowalności pokoleń. Dane pokazują, że rodzące matki są coraz starsze (przesunięcie największej płodności z grupy 20-24 lata do grupy 25-34 lata i wzrost średniego wieku rodzącej do 27,8 lat), co wiązane jest z odkładaniem urodzin, np. z uwagi na chęć zdobycia wykształcenia i osiągnięcia stabilizacji ekonomicznej.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Papież Franciszek – swój czy obcy? Analiza treści forum portalu wPolityce.pl

Od samego momentu wyboru na Stolicę Piotrową w dniu 13 marca 2013 roku papież Franciszek jest postacią wzbudzającą rozliczne kontrowersje i dyskusje w wielu różnorodnych środowiskach. Niestandardowe działania, wykraczające często poza przyjęte za oczywiste reguły sprawowania urzędu papieskiego oraz bezkompromisowe, komunikowane za pomocą prostego przekazu przesłanie charakteryzują pontyfikat Franciszka. Jego nietuzinkowość powoduje czasem konfuzję i wpływa na nieoczywistość recepcji papieskiej aktywności, która dalece wykracza poza schematyczne podziały w rodzaju „wierni Kościoła katolickiego/osoby poza Kościołem katolickim” czy „prawica/lewica”.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Żyjemy w kulturze bezwstydu i kłamstwa!

Jesteśmy w roku jubileuszu stulecia odzyskania niepodległości. Rocznica ta powinna być dla nas okazją do refleksji nad tym, kim i jacy jesteśmy. Już wcześniej pytałem o to, czy jesteśmy tolerancyjni, a jeśli nie, to dlaczego. Nie podzielam płynącej szerokim strumieniem fali samozadowolenia wynikającej z przekonania o naszej wyjątkowości, która rzekomo stawia nas w roli „duchowego” przywódcy regionu, przywódcy z wyraźnymi aspiracjami ogólnoeuropejskimi. Zamiast poważnego dialogu mamy podziały społeczne pogłębiające się każdego dnia, bo przecież „kto nie z nami, ten wróg”. Mamy za sobą trudną historię, o której nie potrafimy rozmawiać, a jeśli już próbujemy, to czerpiemy z niej „amunicję” do oskarżeń i pomówień. Dlaczego? To, co wydawało się największym, bo wreszcie bezkrwawym sukcesem Polaków po 1989 roku, jest dziś przedmiotem pogardy i spekulacji, w których tle czai się pomówienie o zdradę – ale kogo i dlaczego?

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Rytuały jako praktyki pamięci w transmisji pokoleniowej w refleksji socjologa religii

Nie od dziś wiadomo, że fenomen rytuału wykracza poza możliwości poznawcze jednej dyscypliny naukowej i staje się przedmiotem oglądu, m.in. ze strony antropologii kulturowej, religioznawstwa, socjologii, a także nauk o wychowaniu. Powszechność obecności zjawisk rytualnych, a zarazem złożoność i subtelność ich materii, w szczególny sposób łączących to co biologiczne (cielesne) z tym co kulturowe (światem znaczeń) uwrażliwia na konieczność stosowania różnych optyk teoretycznych i metodologicznych. Zainteresowanie metakategorią transmisji pokoleniowej, absorbującą rytuały jako praktyki pamięci zbiorowej, pociąga za sobąodwołanie się do perspektywy socjologicznej, wzbogaconej o przesłanie antropologii kulturowej.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Czy teza o nieistnieniu Boga nie zakłada jego istnienia? Recenzja książki: Jerzy Kochan, De non existentia Dei, czyli o nieistnieniu Boga, Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR, Warszawa 2015.

Czy teza o nieistnieniu Boga nie zakłada jego istnienia? Recenzja książki: Jerzy Kochan, De non existentia Dei, czyli o nieistnieniu Boga, Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR, Warszawa 2015.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Minimalistyczna odpowiedź na czasy kryzysu

Pięć lat temu na łamach „Przeglądu Religioznawczego” opublikowałem swój pierwszy artykuł poświęcony minimalizmowi. Już wtedy w tle moich rozważań pojawił się wątek związku między minimalizmem a kryzysem gospodarczym. Jak pisałem wtedy, popularność tego zjawiska zbiega się z gospodarczymi perturbacjami, których symbolem stał się upadek banku Lehman Brothers. Minimalizm z racji swojego antykonsumpcjonistycznego nastawienia można by potraktować jako propozycję stylu życia w czasach kryzysu gospodarczego.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Argumenty oskarżenia i obrony sentymentalizmu religijnego i estetycznego w dobie kryzysu

Wśród przedstawicieli nauk humanistycznych i społecznych dominuje pogląd, że nie można prowadzić żadnych poszukiwań na tym terenie bez odniesienia do wartości. Sam postulat niezależności od wartości w badaniach może doprowadzić jedynie do realizowania w nich wartości nieuświadomionych, bądź to już na etapie wyboru przedmiotu badań, bądź na etapie ich analizy „obiektywnej” i obojętnej na aktualne i rzeczywiste problemy społeczne. Dotykamy tu problemu społecznej roli badacza, jego wrażliwości i odpowiedzialności.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Autoetnografia jako metoda w badaniach nad religią

Po okresie dominacji badań ilościowych w polskiej socjologii religii daje się zauważyć rosnące zainteresowanie rozwijaniem analiz jakościowych. Zwrot ku podejściu interpretatywnemu ma przyczyny zarówno w przemianach współczesnych społeczeństw (modernizacja, indywidualizacja, mobilność, zainteresowanie życiem codziennym etc.), jak i przekształceniach samej religii w kulturze Zachodu (subiektywizacja, prywatyzacja, respirytualizacja, orientacja na poszukiwanie doznań itd.). Współczesna, zorientowana na indywidualne doświadczenie religijność wymaga innego postępowania badawczego lub przynajmniej uzupełnienia arsenału narzędzi o metody jakościowe.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Porównawcze studia religii: pytania o status epistemologiczny pojęć podstawowych

W potocznym nastawieniu oglądanie dzieł o tematyce religijnej w muzeum należy do zachowań świeckich. Oglądanie ich w kościołach, sanktuariach, świątyniach, domach przybytku religijnego należy do zachowań religijnych. Todd Boss kwestionuje to założenie. Można odczuć świętość w galerii i piękno w kościele. Wystarczy wejść do galerii albo do kościoła. Wystarczy do czego? Poeta nie wyjaśnia, raczej implikuje. „Enough to make something happen that will matter for you in some way – wystarczy coś sprawić, by odsłonić jego znaczenie”. Sprawstwo jako źródło znaczeń to wykładnia pragmatystyczna, także durkheimowska. Czy religie odsłaniają swe znaczenia w aktach ich wykonań? Tak jak dzieła sztuki? Jak pisanie ikon? To – zdaje się – najstarsze w historii wiedzy o religiach stanowisko. Wielokrotnie podejmowane w najnowszych jego wersjach, hermeneutyce historycznej, teoriach krytycznych, w porównawczych studiach religioznawczych, także w socjologii religii opartej o założenia realizmu krytycznego i socjologii relacjonistycznej. Warto pytać o ich szczegółowe konfiguracje i status epistemologiczny, gdy same pytania celują w powiązania religii i sztuki, religii i polityki, religii i struktury społecznej, religii i każdej innej formy życia zbiorowego, jeśli jest formą istotnie. Komplikacje strukturalne powiązań religii z innymi formami zmieniają jej status społeczny, jej znaczenie, autorytet, funkcje. Historyczna zmienność religii stawia warunki formalne swym strukturalnym kontekstom. Religie w różnym stopniu formalizują relacje z innymi dziedzinami życia społecznego, kontekstualizują je i poniekąd negocjują swą stabilność i potencjał zmiany. Z socjologii relacjonistycznej w stylu Margaret Archer i Pierpaolo Donatiego, zwanej przez nich także relacjonizmem realistycznym lub krytycznym realizmem wiadomo, że owe warunki formalizacji każdorazowo należą do relacji społecznych, to znaczy do powiązań świadomych siebie jednostek, grup, intencjonalnego, świadomego działania o zdefiniowanej podmiotowości każdego z uczestników procesów tych powiązań. Ich pojęcia także poza relacjami nic nie znaczą, jeśli mają zachować się teoretycznie. Są teoretyczne o ile znaczą relacje empiryczne.

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
Surfing i wiara. Współczesny trybalizm (neo)pentakostalny w Brazylii

Floripa to popularna nazwa wyspiarskiej części stolicy stanu Santa Catarina w Brazylii – Florianópolis. Pojawiłam się tutaj po raz pierwszy pod koniec 2014 r. i spędziłam kilka miesięcy na tutejszym uniwersytecie federalnym (UFSC), zajmując się razem z zespołem brazylijskich religioznawców i socjologów religii badaniami brazylijskiego rynku religijnego w ramach stypendium Fellow Mundus. Wróciłam w to samo miejsce prawie cztery lata później, w grudniu 2017 r., w ramach stypendium rządu brazylijskiego dla profesorów wizytujących i naukowców z zagranicy (CAPES).

Czasopismo: Przegląd Religioznawczy
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki o kulturze i religii
The principle of trust in tax authorities in the shadow of the principle of legalism

Celem artykułu jest wykazanie, iż uchybienia i błędy organu podatkowego nie mogą powodować ujemnych następstw dla podatnika działającego w dobrej wierze. Opracowanie koncentruje się na ścisłym związku zasady legalizmu z zasadą zaufania do organów podatkowych. Niniejsze zasady omówiono z punktu widzenia orzecznictwa sądów administracyjnych. Przedmiotem artykułu jest kwestia ustalenia, czy zasada praworządności może przesądzić z pominięciem zasady zaufania do organów podatkowych o sytuacji prawnej podatnika. Opracowanie kończą wnioski dotyczące zasadności oczekiwań podatnika wobec organu podatkowego.
          

Czasopismo: Civitas et Lex
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji, nauki socjologiczne