rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Pewne istotne aspekty procesu wprowadzania w siłach zbrojnych RP identyfikacji amunicji według dokumentacji standaryzacyjnej NATO

W artykule przedstawiono kilka istotnych problemów związanych z identyfikacją amunicji i jej elementów, włącznie z opakowaniami, ze szczególnym uwzględnieniem ich znakowania i malowania na podstawie Publikacji Sojuszniczej NATO - AOP-2(C) wprowadzanej do stosowania przez Porozumienie Standaryzacyjne NATO - STANAG 2953 w kontekście wymagań w tym zakresie, które będą obowiązywać w SZ RP od 1-ego stycznia 2013 roku dla nowo wyprodukowanej amunicji. Zaakceptowano przy tym, pewne, istotne wymagania NATO dotyczące identyfikacji amunicji wojsk lądowych, które są zupełnie inne od aktualnie stosowanych w SZ RP.

Czasopismo: Problemy Techniki Uzbrojenia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Specyfika nadzoru bezpieczeństwa środków bojowych w okresie pokoju i w warunkach wojny hybrydowej

Artykuł o problemach bezpieczeństwa środków bojowych (ŚB) w różnych warunkach ich eksploatacji. Bezpieczeństwo ŚB, w czasie pokoju, rozpatrywane jest jako bezpieczna, systemowo nadzorowana eksploatacja, czyli eliminowanie przyczyn niezamierzonego ich zadziałania, a w czasie konfliktów zbrojnych, stanu wojny hybrydowej w rozważaniach bezpieczeństwa użytkowania środków bojowych zwrócono uwagę na czynniki odnoszące się do zmiennych warunków użytkowania, zamierzonego oddziaływania na miejsca gromadzenia środków bojowych i takiego ich rozmieszczania, które zminimalizuje szkodliwe działanie produktów wybuchu na otoczenie. Zasygnalizowano problematykę dotyczącą wojskowych środków bojowych pozostałych po działaniach wojennych. Poruszono kwestię zagrożenia bezpieczeństwa spowodowaną wykorzystywaniem wojskowych środków bojowych do wytwarzania improwizowanych urządzeń wybuchowych.

Czasopismo: Problemy Techniki Uzbrojenia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Aspekty badawcze i wdrożeniowe oraz analiza możliwości zastosowania 12,7 mm WLKM

W artykule przedstawiono syntetyczny opis wyników analiz wstępnych, zestawienia pa-rametrów taktyczno-technicznych nowo opracowanego wielolufowego karabinu maszynowego WLKM w odniesieniu do będących w uzbrojeniu Sił Zbrojnych RP i innych armii rodzajów i typów uzbrojenia. Uwzględniono również dotychczas uzyskane wyniki badań partii próbnej/wdrożeniowej oraz przedstawiono kierunki prac w celu określenia możliwości optymalizacji konstrukcji, przedstawiono możliwe do zastosowania zabudowy karabinu WLKM na platformach bojowych.

Czasopismo: Problemy Techniki Uzbrojenia
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria mechaniczna
Skuteczność oczyszczania ścieków w gruncie piaszczystym z warstwą naturalnego klinoptylolitu

Przeprowadzono badania modelowe oczyszczania ścieków w piaskowym złożu gruntowym z warstwą naturalnego klinoptylolitu o miąższości 0,10 m i 0,20 m. Stwierdzono, że w zakresie podstawowych wskaźników jakościowych (zawiesiny ogólne, BZT<sub>5</sub>
, ChZT, azot, fosor), ścieki oczyszczone w takich złożach spełniały polskie zalecenia dotyczące zasad wprowadzania ścieków do gruntu. Wykazano, że lepszą skutecznością oczyszczania ścieków charakteryzowało się złoże gruntowe z warstwą klinoptylolitu o miąższości 0,20 m, w porównaniu do złoża 0,10 m. Zastosowanie w piaskowym złożu gruntowym warstwy wspomagającej uformowanej z naturalnego klinoptylolitu o miąższości 0,20 m poprawiło skuteczność usuwania zawiesin ogólnych (śr. 3,5%), BZT<sub>5</sub>
 (śr. 9%), ChZT (śr. 11%), azotu ogólnego (śr. 8%) i fosforu ogólnego (śr. 59%) w stosunku do złoża z warstwą wspomagającą 0,10 m. Badania potwierdziły, że naturalny klinoptylolit może być wykorzystywany do wspomagania usuwania związków azotu i fosforu ze ścieków z zastosowaniem drenażu rozsączającego. Bardzo dobra skuteczność usuwania zawiesin ogólnych ze ścieków w badanych złożach gruntowych może jednak prowadzić do szybkiej kolmatacji złoża pod drenażem rozsączającym. Z tego względu należy tak projektować osadniki gnilne, aby mogły zatrzymać jak najwięcej zawiesin ogólnych (np. osadniki kilkukomorowe zamiast jednokomorowych).

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Szacowanie wartości opałowej i ciepła spalania gazu syntezowego powstającego w procesie zgazowywania karbonizatu otrzymanego z osadów ściekowych

Jednym ze sposobów zagospodarowania osadów ściekowych może być ich zgazowywanie po wcześniejszej toryfikacji. W pracy przedstawiono wyniki symulacji procesu zgazowania karbonizatu uzyskanego podczas toryfikacji osadu ściekowego. Modelowanie procesu zgazowywania karbonizatu przeprowadzono w zakresie temperatury od 973 K do 1473 K, przy zastosowaniu powietrza jako czynnika zgazowującego. W każdej z temperatur przeprowadzono dziesięć symulacji, podczas których zmieniano wartość stosunku molowego tlenu do węgla (O/C). Uzyskane wyniki wykazały, że karbonizat otrzymany w procesie toryfikacji osadu ściekowego przez 60 min w temperaturze 533°K pozwolił na uzyskanie w temperaturze zgazowywania 973 K i przy stosunku molowym O/C=0,1 gazu syntezowego o największej wartości ciepła spalania (16,44 MJ/m3). Przeprowadzona analiza regresji wielokrotnej pozwoliła określić wpływ parametrów technologicznych (temperatura, stężenie czynnika zgazowującego) na uzyskane wartości ciepła spalania i wartości opałowej otrzymanego gazy syntezowego. Wykazano, że zmienną wpływającą w istotny sposób na proces zgazowania karbonizatu było stężenie czynnika zgazowującego, przy czym wraz z jego wzrostem następowało pogorszenie właściwości paliwowych gazu syntezowego. Parametrem technologicznym wpływającym nieistotnie na ten proces okazała się temperatura zgazowywania karbonizatu, ponieważ wraz z jej wzrostem nie odnotowano większych zmian w kaloryczności uzyskiwanego gazu syntezowego.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zastosowanie poli(dicyjanopropylosiloksanu) w czujnikach z akustyczną falą powierzchniową do detekcji fosforoorganicznych środków trujących w powietrzu

W pracy zbadano możliwość wykorzystania poli(dicyjanopropylosiloksanu) (PCNPS) jako pokrycia sensorowego w czujnikach z akustyczną falą powierzchniową (AFP), służących do detekcji fosforoorganicznych środków trujących. Polimer nałożono na rezonatory z AFP metodą napylania próżniowego. Badano odpowiedzi częstotliwościowe i amplitudowe czujników w stosunku do par dimetylometylofosfonianu (DMMP) w celu określenia czułości względem związków fosforoorganicznych. Badano również inne substancje testowe (heptan, triletyloamina (TEA), acetonitryl (ACN), dimetyloformamid (DMF), n-butanol) jako potencjalne interferenty. Uzyskano dużą czułość sygnału częstotliwościowego względem DMMP (ok. 500 Hz/ppm). Jednocześnie czułości względem pozostałych substancji testowych, z wyjątkiem DMF, znajdowały się na poziomie szumów pomiarowych. Niska temperatura zeszklenia fazy PCNPS, przekładająca się na dobre właściwości dynamiczne czujników, wskazuje na możliwość zastosowania tej fazy w czujnikach z AFP.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza porowatości materiałów węglowych z jednoczesnym wykorzystaniem danych adsorpcji azotu i dwutlenku węgla

Wiedza o strukturze porowatej węgli aktywnych, w tym o ultramikroporach, mikroporach i mezoporach, ma zasadnicze znaczenie w zastosowaniu tych materiałów do różnych celów. Zazwyczaj charakterystyka tych materiałów obejmuje wyznaczenie powierzchni właściwej, objętości porów i funkcji rozkładu objętości porów. Tę ostatnią funkcję wyznacza się na podstawie doświadczalnej izotermy adsorpcji azotu w temperaturze –196°C w przedziale ciśnień względnych od około 10–7 do około 1,0. W pracy wykazano, że interesujące wyniki dotyczące funkcji rozkładu objętości porów można otrzymać, jeśli wykorzystuje się doświadczalną izotermę adsorpcji CO2 (w temp. 0°C i ciśnieniu do 1 atm) lub jednocześnie izotermy adsorpcji N2 i CO2. W celu ilustracji rozwiązania tego problemu, w pracy obliczono funkcje rozkładu objętości porów trzech mikroporowatych węgli otrzymanych z prekursorów polimerowych oraz jednego uporządkowanego węgla mezoporowatego otrzymanego metodą miękkiego odwzorowania. Obliczenia funkcji rozkładu wykonano za pomocą najnowszej wersji programu SAIEUS, stosując metodę z teorii funkcjonału gęstości (NLDFT) w przypadku niejednorodnych, porowatych materiałów węglowych. Wykazano, że jednoczesne wykorzystanie izoterm adsorpcji N2 i CO2 do wyznaczania funkcji rozkładu porów pozwala na rzeczywistą ocenę porowatości materiałów węglowych.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zastosowanie symulacji komputerowej procesu osadu czynnego do minimalizowania potencjału eutrofizującego ścieków oczyszczonych

Po 15 latach wdrażania Ramowej Dyrektywy Wodnej, której podstawowym celem było osiągniecie w 2015 r. dobrego stanu wszystkich wód w państwach unijnych, okazało się, że tylko 53% wód powierzchniowych w Europie osiągnęło ten cel, a nadmiar substancji biogennych występuje w około 30% wód w 17 państwach członkowskich, w tym także w Polsce. Taki stan powoduje dalszy rozwój eutrofizacji i związane z tym poważne komplikacje w zakresie wszystkich kategorii użytkowania wód. Fakty te wskazują na niekorzystny bilans poniesionych kosztów i uzyskanych korzyści w zakresie zapobiegania negatywnym skutkom eutrofizacji poprzez ograniczanie wprowadzania do wód powierzchniowych substancji biogennych z oczyszczalni ścieków, a także na brak osiągnięcia założonych efektów ekologicznych przy ogromnych nakładach inwestycyjnych i eksploatacyjnych. Oznacza to, że nadal występują luki w zakresie ustalania warunków wprowadzenia ścieków do wód, które nie uwzględniają wiedzy na temat postaci substancji biogennych potęgujących proces eutrofizacji. W środowisku wodnym takimi formami biogenów są ich formy bioprzyswajalne (mineralne), bezpośrednio dostępne dla autotroficznych organizmów roślinnych. Wyniki przeprowadzonych badań symulacyjnych, nakierowanych na poszukiwanie prostszych i tańszych technologii biologicznego usuwania substancji biogennych i odprowadzanie do odbiornika ścieków oczyszczonych o niskim potencjale eutrofizującym, potwierdziły możliwość doboru skutecznych technologii usuwania substancji biogennych, które jednocześnie pozwolą na ograniczenie kosztów inwestycyjnych i eksploatacyjnych oczyszczania ścieków i bardziej skuteczną ochronę odbiorników przed eutrofizacją.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Uogólniona metoda analityczna wymiarowania przelewowych zbiorników retencyjnych ścieków deszczowych

W pracy dokonano analizy metod wymiarowania przelewowych zbiorników retencyjnych ścieków deszczowych. Analizie poddano dotychczasową metodę analityczną, w której stosowany był nieaktualny już wzór Błaszczyka na natężenie jednostkowe deszczu. Na tej podstawie opracowano nową uogólnioną metodę wymiarowania zbiorników z uwzględnieniem współczesnych modeli deszczów maksymalnych. Na przykładzie zlewni hydrologicznej Wrocławia wykazano przydatność nowej metody do obliczania pojemności użytkowej zbiorników przelewowych. Porównanie wyników obliczeń pojemności zbiorników, z zastosowaniem modelu Błaszczyka i nowego modelu opadów maksymalnych we Wrocławiu wskazało na znaczne różnice, sięgające nawet 67%. Opracowane w latach 60. XX w. i utrwalone w podręcznikach zasady projektowania i metody wymiarowania odwodnień terenów zurbanizowanych – z wyjściowym wzorem Błaszczyka na natężenie jednostkowe opadów – są obecnie kontestowane jako nieodpowiednie, tzn. zaniżające wyniki obliczeń miarodajnych strumieni ścieków, a tym samym rezultaty wymiarowania sieci i obiektów kanalizacji deszczowej w Polsce. Wynika stąd pilna potrzeba zmiany metod wymiarowania sieci i obiektów kanalizacyjnych w Polsce, dostosowanych do obecnych natężeń deszczów.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zastosowanie barier z węgla aktywnego do ochrony wód podziemnych przed odciekami ze składowisk odpadów przemysłowych

Omówiono usuwanie benzenu i fenoli z wód gruntowych, zanieczyszczonych odciekami ze składowiska odpadów, za pomocą technologii tzw. bariery remediacyjnej, określanej skrótem PRB (Permeable Reactive Barrier). W tej nowatorskiej technologii zanieczyszczenia usuwane są bezpośrednio w warstwie wodonośnej, w wypełnionej odpowiednim materiałem barierze aktywnej. Jako proces oczyszczania wód gruntowych w modelu numerycznym zastosowano adsorpcję zanieczyszczeń na granulowanym węglu aktywnym. Na podstawie przeprowadzonych badań laboratoryjnych stwierdzono możliwość usuwania benzenu i fenoli z wód gruntowych za pomocą procesu adsorpcji na węglu aktywnym. Wykazano wysoką skuteczność tych procesów w technologii PRB dla wód gruntowych wybranego składowiska odpadów. Skuteczność oczyszczania określona w piezometrach w wyniku symulacji wahała się od 84,5% do 99,9% i zależała od ich odległości od barier aktywnych. Ograniczona pojemność adsorpcyjna węgla aktywnego sprawia, iż po pewnym czasie pracy konieczna jest jego wymiana lub regeneracja. W celu ułatwienia okresowej wymiany węgla aktywnego barierę aktywną proponuje się wykonać z gotowych prefabrykatów lub kolumn filtracyjnych.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wykorzystanie makrozoobentosu do biologicznej oceny jakości wody w starorzeczach o różnym stopniu łączności z rzeką na przykładzie doliny Łyny

Na przykładzie pięciu starorzeczy rzeki Łyny (dwa otwarte, dwa półotwarte i jedno zamknięte) określono wpływ stopnia łączności hydrologicznej starorzeczy z rzeką na jakość wody, w oparciu o strukturę bezkręgowców wodnych zasiedlających starorzecza. Wykazano, że najbardziej licznymi grupami bezkręgowców w starorzeczach były larwy Chaoboridae (Diptera), Oligochaeta i Hydrobiidae (Gastropoda), którym z reguły towarzyszyły larwy Chironomidae (Diptera). Wśród bezkręgowych organizmów wskaźnikowych obserwowano jedynie Ephemeroptera i Trichoptera. Wyznaczone na podstawie ich liczebności wartości wskaźników EPT% oraz EPT:Chironomidae wykazały, że wrażliwe na zanieczyszczenia grupy tych organizmów były bardzo ubogie i osiągały podobną liczebność w różnych typach hydrologicznych starorzeczy. Obliczone wartości wskaźników FBI, BMWP-PL oraz ASPT wskazywały na złą bądź niezadowalającą jakość wody w starorzeczach, bez względu na stopień ich łączności z rzeką. Badania wykazały, że struktury wodnych zgrupowań bezkręgowców zasiedlających starorzecza mogą dostarczyć cennych informacji monitoringowych, a wśród testowanych wskaźników biotycznych najbardziej obiektywnym wydaje się być BMWP-PL. Tym samym można go stosować w badaniach biomonitoringowych wielu typów ekosystemów wodnych.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Przemiany zanieczyszczeń ścieków w reaktorze z wypełnieniem stalowym i aluminiowym

W pracy rozważono możliwość wykorzystania procesów korozyjnych jako źródła jonów metali, które mogłyby przyczynić się do usunięcia związków fosforu ze ścieków. Metoda roztwarzania metali polega na wprowadzaniu do roztworu jonów metali na drodze procesów korozyjnych zachodzących w środowisku ścieków. Uwolniony metal, podobnie jak w wypadku procesów strącania chemicznego, powodował wytrącanie i sorpcję związków fosforu, które były następnie usuwane ze ścieków na drodze sedymentacji i filtracji. Badania przeprowadzono dla trzech rodzajów wypełnień, tj. stalowego, stalowo-aluminiowego i aluminiowego. Podczas procesu usuwania związków fosforu ze ścieków metodą roztwarzania metali zaobserwowano pozytywny wpływ wypełnienia nie tylko na usuwanie z roztworu związków fosforu, ale również na obniżanie wartości innych wskaźników oczyszczanych ścieków. Zaobserwowano usuwanie związków siarki, a wypełnienie stalowe wpływało również na obniżenie wartości ChZT i BZT5. Lepsze efekty uzyskano dla wypełnienia stalowego niż stalowo-aluminiowego. Nie stwierdzono, aby wypełnienie zawierające stal i/lub aluminium powodowało zmiany zawartości azotu ogólnego. Na skutek warunków redukcyjnych i beztlenowych zaobserwowano natomiast przemiany azotu do formy amonowej. Wystąpiło również przewidywane zjawisko wtórnego wzbogacenia ścieków w związki roztwarzanego metalu.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wpływ nierównomierności rozbioru wody wodociągowej na zmianę jej jakości

Przedstawiono wyniki badań wpływu nierównomierności rozbioru wody w budynku na zmiany jej składu fizyczno-chemicznego w instalacjach wodociągowych. Wykazano, że wzrost poboru wody był przyczyną pogorszenia jakości wody, głównie w zakresie barwy, mętności i zawartości żelaza ogólnego. Wzrost rozbioru wody, a tym samym prędkości przepływu wody, powodował wymywanie zanieczyszczeń z wewnętrznych powierzchni rurociągów. Stwierdzono, że wśród uwalnianych zanieczyszczeń dominowały koloidy i zawiesiny, dlatego poziom zanieczyszczenia wody był proporcjonalny do stężenia żelaza nierozpuszczonego, natomiast nie stwierdzono wpływu nierównomierności rozbioru wody na poziom organicznego zanieczyszczenia wody.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Identyfikacja, kalibracja i walidacja hydrodynamicznego modelu systemu odwadniającego tereny miejskie na przykładzie Wrocławia

Modelowanie działania systemów kanalizacyjnych w Polsce jest rzadko stosowane, głównie z braku niezbędnych baz danych wyjściowych, jak też wciąż rozwijanych podstaw metodycznych. W pracy dokonano uściślenia metody modelowania matematycznego odwodnień terenów w programie SWMM (storm water management model), na przykładzie badań skanalizowanej zlewni deszczowej Wrocławia. Opracowano kryteria wyboru pilotowej zlewni do badań, a także zasady tworzenia lokalnych baz danych o opadach atmosferycznych i pomiarach strumieni ścieków w kolektorach kanalizacyjnych, które powinny obejmować minimum dwa lata pomiarów. Zaproponowano nowe zasady identyfikacji parametrów hydrologicznych i hydraulicznych modeli hydrodynamicznych w toku ich kalibracji i walidacji, przy uwzględnieniu opadów kryterialnych do wymiarowania i sprawdzania przeciążeń kanalizacji. Do oceny jakości modeli zaproponowano kryteria statystyczne, służące do porównywania wyników symulacji strumienia wód deszczowych (Q) i objętości spływu (V) opadu efektywnego z wynikami pomiarów. Zaprezentowane wyniki badań mają w części metodycznej charakter uniwersalny i znajdują zastosowanie do identyfikacji, kalibracji i walidacji hydrodynamicznych modeli typu opad-odpływ (nie tylko we Wrocławiu). Zaproponowano, aby identyfikacja parametrów hydrologicznych i hydraulicznych modeli skanalizowanych zlewni deszczowych w oprogramowaniu SWMM odbywała się z uwzględnieniem czasoprzestrzennych zmian wysokości deszczów (np. w programie Surfer).

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Praktyczne aspekty badań strat wody w sieciach wodociągowych

Zaprezentowano wyniki analiz i pomiarów terenowych mających na celu identyfikację objętości strat wody w sieci wodociągowej na terenie dolnośląskiego miasta o liczbie mieszkańców ok. 7 tys. Wykazano, że w warunkach, gdy przewody sieci wodociągowej są ułożone w gruntach skalistych i gruboziarnistych, przecieki spowodowane uszkodzeniami i związane z nimi straty wody są bardzo trudne do wykrycia, gdyż woda wnika w grunt i miejsca awarii są praktycznie niewidoczne. Szczególnie w małych systemach wodociągowych straty wody spowodowane przeciekami z przewodów mogą stanowić znaczący udział w jej produkcji i sprzedaży. W analizowanym systemie wodociągowym straty te kształtowały się w przedziale 83÷116% objętości sprzedanej wody, tj. 33,8÷38,0 m3/d×km. Stwierdzono, że do wstępnej oceny objętości ogólnych strat wody powinny być wykorzystane analizy zestawień ilości wody wtłaczanej do sieci wodociągowej oraz ilości wody sprzedanej, zarówno w odniesieniu do całej sieci, jak i wydzielonych jej rejonów. Szczegółowa lokalizacja odcinków sieci o zwiększonym rozbiorze wody spowodowanym przeciekami może być dokonana w oparciu o analizy symulacyjne działania systemu dystrybucji wody wykonane przy użyciu komputerowego modelu przepływów, pod koniecznym warunkiem właściwego wytarowania jego parametrów (właściwej kalibracji modelu). W niektórych sytuacjach, zwłaszcza jeśli ciśnienia w sieci wodociągowej nie są stale monitorowane, wskazane jest przeprowadzenie ich pomiarów w wytypowanych godzinach nocnych. Kontrola i racjonalizacja ciśnień w sieci wodociągowej jest jednym z najważniejszych zabiegów mających na celu minimalizację strat wody, a tym samym minimalizację kosztów związanych z poborem i dystrybucją wody do jej odbiorców. Oszacowana obniżka kosztów bezpośrednich produkcji i dystrybucji wody w analizowanym systemie wodociągowym w rezultacie zmniejszenia nadmiernych strat ciśnienia, wyniosła 12,9% w 2001 r.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wykorzystanie programów symulujących skład jonowy wody do oceny stabilności chemicznej wody wodociągowej

Wymywanie osadów z sieci wodociągowej może występować na skutek zmian warunków hydraulicznych oraz składu chemicznego wody w sieci wodociągowej. Może być także efektem zmian w układzie technologicznym stacji uzdatniania wody, zmian składu wody surowej (szczególnie na ujęciach wód powierzchniowych) lub mieszania się w sieci wodociągowej wód pochodzących z różnych ujęć. Zastosowanie programów komputerowych do symulacji składu jonowego wody i obliczania indeksów stabilności w tych wypadkach może okazać się cennym narzędziem diagnostycznym. W pracy przedstawiono możliwości wykorzystania programu PHREEQC 2.3 do symulacji składu jonowego wody w praktyce wodociągowej. Stwierdzono ich użyteczność przy prognozowaniu zdolności do wytrącania minerałów z wody wodociągowej oraz sprawdzania poprawności analiz chemicznych wody. Wykazano, że na podstawie indeksów stabilności chemicznej wody można diagnozować procesy zachodzące w sieciach wodociągowych.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Problemy uzdatniania wód powierzchniowych ujmowanych w rejonach podgórskich

Uzdatnianie wód o twardości poniżej 10 otw. (ok. 180 gCaCO3/m3) - tzw. wody miękkie - nastręcza wiele trudności technologicznych, wynikających z niskiej buforowości tych wód. Omówione w pracy miękkie wody powierzchniowe, występujące w rejonie Pogórza Sudeckiego, charakteryzują się niską mętnością, lecz podwyższoną barwą i wysoką zawartością substancji organicznych. Zwrócono szczególną uwagę na problemy technologiczne wynikające z chemizmu procesu koagulacji wód o niskiej zasadowości. Omówiono metody oczyszczania wód, szczególnie zawierających podwyższone ilości substancji organicznych, takie jak koagulacja w złożach filtracyjnych, filtracja powolna poprzedzona filtracją horyzontalną (HRF - Horizontal Roughing Filter), technologia MIEX-DOCŽ, wykorzystująca namagnetyzowane żywice anionowymienne. Podkreślono możliwość stosowania układów technologicznych eliminujących proces koagulacji, a także wskazano na inne problemy wynikające ze stosowania nowych rozwiązań w układach oczyszczania wody.

Czasopismo: Ochrona Środowiska
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka