rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Transnarodowe sieci poradnicze polskich emigrantów

W części pierwszej artykułu autorka przedstawia ramę teoretyczno-metodologiczną zrealizowanego procesu badawczego. Jej trzon stanowią trzy elementy: koncepcja transnarodowości i metodologiczne podstawy prowadzenia badań w obszarze transnarodowych sieci, poradoznawcza refleksja służąca do identyfikacji podmiotów (doradców i radzących się), praktyk, działań i procesów poradniczych w przestrzeni emigracyjnej oraz metoda analizy rysunków sieci wykonanych przez polskich emigrantów. W części drugiej przy wykorzystaniu ramy teoretyczno-metodologicznej i w oparciu o interpretację zebranego materiału badawczego (wywiady biograficzne rodaków i rysunki sieci), autorka proponuje typologię transnarodowych sieci poradniczych tworzonych przez Polaków. W zakończeniu zostają zamieszczone wnioski. O strukturze, kształcie i budowie sieci decyduje zróżnicowanie podmiotów, procesów, praktyk i działań poradniczych. Sieci wymykają się uogólnieniom, cechuje je wysokie zindywidualizowanie, krótkotrwałość, tymczasowość i szybki rozpad. Identyfikację transnarodowych sieci poradniczych należy traktować jako proces długotrwały i rozciągnięty w czasie.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Satysfakcja z pracy i jej wyznaczniki a poczucie jakości życia urzędników

Głównym celem badania było określenie poziomu różnych aspektów satysfakcji
z pracy urzędników oraz sprawdzenie, w jakim stopniu satysfakcja z pracy wyznaczana jest
przez wymiary klimatu psychologicznego (bezpieczeństwo psychiczne i znaczenie pracy). Ponadto
poszukiwano wyznaczników poczucia jakości życia. Badaniem objęto 207 polskich pracowników.
Uczestnicy rekrutowali się z urzędów administracji publicznej. Badanie ujawniło,
że: 1) urzędnicy w pracy najbardziej zadowoleni są z pewności zatrudnienia i relacji ze współpracownikami,
najmniej zaś z wynagrodzenia, 2) klimat psychologiczny w istotny sposób wyznacza
satysfakcję z pracy, 3) satysfakcja z pracy jest istotnym predyktorem poczucia jakości
życia w grupie badanych.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Aktywność fizyczna a kondycja psychiczna osób starszych

Celem poniższego artykułu jest dokonanie przeglądu aktualnych badań na temat związku aktywności fizycznej z wybranymi aspektami kondycji psychicznej osób starszych. Spośród licznych aspektów psychicznych wybrano następujące: funkcje poznawcze oraz lęk i depresję jako wybrane aspekty funkcjonowania emocjonalnego seniorów. Wyniki analizy sugerują, że aktywność fizyczna koreluje z lepszym poziomem funkcjonowania poznawczego oraz niższym poziomem depresji i lęku.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Bycie rodzicem jako uczące doświadczenie. Perspektywa andragogiczna

Głównym założeniem przyjętym w niniejszym artykule jest to, że doświadczenie bycia rodzicem jest jednym z tych, które tworzy szansę dorosłym na uczenie się. W tym sensie autorka nawiązuje do kluczowego w andragogice zagadnienia dotyczącego mechanizmu kształtowania doświadczeń uczących (learning experience). Aby spróbować się z nim zmierzyć, przeprowadziła ona badanie fenomenograficzne dotyczące tego, czego dorośli doświadczają będąc rodzicami, a w konsekwencji czego się uczą będąc w tej sytuacji. Proste pytania typu: co to znaczy według ciebie być rodzicem, skąd wiesz jak wychowywać własne dziecko, czym jest dla ciebie sukces, a czym porażka w wychowaniu, stały się inspiracją dla rodzicielskich wypowiedzi. W rezultacie ich analizy wyłoniono kilka koncepcji wychowania, których wspólnym fundamentem – jak się okazuje – jest instrumentalizm w myśleniu o dzieciach i o świecie, w którym funkcjonują, ale także o sobie i własnym uczeniu się. Dlatego na koniec autorka pyta, czy nie jest tak, że ów instrumentalizm jest cechą naszej kultury i przekłada się na rozumienie tego, co jest uczące w naszym życiu, czyli – mówiąc językiem andragogów – na rozumienie uczącego potencjału naszych doświadczeń.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Edukacja kulturalna dorosłych w teorii i badaniach empirycznych w Polsce po 1989 roku – wybrane aspekty

Artykuł ma charakter przeglądowy, jego celem jest przedstawienie najbardziej charakterystycznych koncepcji na temat edukacji kulturalnej dorosłych rozwijanych przez polskich przedstawicieli nauk o wychowaniu po roku 1989 oraz zarysowanie jej empirycznego obrazu w oparciu o dostępne wyniki badań. W pierwszej części artykułu autorka opisuje sposoby rozumienia edukacji kulturalnej w ramach polskich klasycznych (tradycyjnych) i nietradycyjnych koncepcji edukacji kulturalnej. Następnie pokazuje, że wraz z upowszechnieniem
się szerokiego sposobu pojmowania edukacji jako procesu całożyciowego, dorośli pojawili się w koncepcjach edukacji kulturalnej jako jej uczestnicy i adresaci. Jednakże żadna z polskich koncepcji nie koncentruje się wyłącznie na samych ludziach dorosłych. W drugiej części artykułu zaprezentowane zostały cechy i tendencje edukacji kulturalnej dorosłych w Polsce, zrekonstruowane na podstawie przeprowadzonych w Polsce w ostatnich latach badań empirycznych. W konkluzji autorka podkreśla potrzebę rozwijania badań tego obszaru,
który po roku 1989 w Polsce znalazł się poza głównym nurtem zainteresowania andragogów i wymaga pogłębionej eksploracji, pozwalającej zidentyfikować i zrozumieć dokonujące się w jego obrębie przeobrażenia.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Powtórna i wielokrotna wiktymizacja jako andragogiczny wymiar doświadczeń osobistych kobiet ofiar przemocy

Problematyka doświadczeń przemocowych, a właściwie następstw tych wydarzeń, omawiana jest w różnych kontekstach. Jedną z najistotniejszych kwestii jest wskazanie całożyciowych następstw tych doświadczeń, jakie pojawiać się mogą u kobiet, które dopuściły się zabójstwa partnera życiowego, a ujawniających się w postaci problemów osobowościowych ujawniających się w postaci niskiej samooceny, poczucia winy, stanów lękowych, depresji, podejrzliwości, utraty nadziei, odrętwienia uczuciowego, poczucia piętna oraz problemów w interakcjach z innymi ludźmi. Zmianom tożsamościowym towarzyszy zwykle stan wyuczonej bezradności ograniczający możliwości wydostania się z traumatycznych relacji. Głównym celem opracowania była analiza następstw doświadczanej przez kobiety przemocy, a w szczególności wskazanie specyfiki kształtowania się procesu wiktymizacji powtórnej i wielokrotnej oraz skutków, jakie proces ten wywołuje w toku ich życia wpływając na autokreację i definiowanie tożsamości ofiary. W badaniach wykorzystano metodę przeszukiwania źródeł wtórnych. Proces wiktymizacji zapoczątkowany jest doświadczeniami traumatycznymi zwykle o charakterze przemocowym. W opracowaniu zostały scharakteryzowane konsekwencje, jakie stają się udziałem ofiary przechodzącej przez kolejne fazy procesu wiktymizacji pierwotnej i powtórnej. Powodują one coraz głębsze zmiany tożsamości, które okazują się w większości przypadków zmianami nieodwracalnymi. Ofiary doświadczają objawów syndromu wyuczonej bezradności, syndromu bitej żony, efektu psychologicznej pułapki czy syndromu sztokholmskiego. Opisane zostały także mechanizmy obronne charakterystyczne dla ofiar, które blokują możliwość obrony przed traumatycznymi doświadczeniami. Często nieuniknionym skutkiem jest naprzemienna identyfikacja, podczas której ofiara wchodzi w rolę sprawcy.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Style partycypacji kulturalnej człowieka dorosłego. Walidacja narzędzia pomiarowego

Artykuł przedstawia proces walidacji narzędzia pomiarowego, diagnozującego style partycypacji kulturalnej człowieka dorosłego. Jego celem jest opis uzyskanych wyników w poszczególnych etapach walidacji oraz określenie związku pomiędzy stylami partycypacji kulturalnej a układami kultury prezentowanymi przez socjologów kultury. W związku z czym przedmiotem badań jest styl partycypacji kulturalnej człowieka dorosłego. Badania pilotażowe, jak i właściwe zostały przeprowadzone w województwie opolskim, próba badawcza kolejno liczyła 100, a następnie 400 respondentów.Za podstawę teoretyczno-metodologiczną rozważań przyjęto konstrukt teoretyczny Kazimierza Obuchowskiego, opisujący podmiotowy oraz przedmiotowy standard funkcjonowania jednostki, oraz układy kultury według Antoniny Kłoskowskiej.Analiza wyników badań została przeprowadzona w programie Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) i obejmowała analizę czynnikową oraz określiła rzetelność jak również trafność wewnętrzną oraz zewnętrzną skali stylów partycypacji kulturalnej. Statystka rzetelności Alfa Cronbacha uzyskała wysokie wartości i wyniosła dla stylu partycypacji podmiotowego 0,95, a dla stylu partycypacji przedmiotowego 0,88. Trafność wewnętrzną opisywanej skali potwierdził współczynnik korelacji r-Pearsona wynoszący r= - 0,79. Zadowalające okazały się także wartości potwierdzające trafność wewnętrzną narzędzia poddanego procesowi walidacji, będące efektem korelacji analizowanych stylów z podmiotowym wymiarem jakości życia respondentów, które wyniosły kolejno dla stylu partycypacji podmiotowego r= 0,45, a dla stylu partycypacji przedmiotowego r= -0,38.Propozycja skali składa się 54 twierdzeń zgrupowanych w dwa główne wymiary, którymi okazały się: podmiotowy oraz przedmiotowy styl partycypacji kulturalnej.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Uczący się dorosły w świetle badań. Retrospekcja

Treścią artykułu jest retrospekcja badań na temat indywidualnych projektów edukacyjnych z osobistej perspektywy badaczki. Autorka przywołuje badania z 1987 r. zaprezentowane w materiałach pokonferencyjnych, odwołuje się do polsko-niemieckiego projektu badawczego realizowanego w latach 1989–1993, daje przykłady badań kontynuowanych w pracach licencjackich i magisterskich. Szczególną uwagę poświęca badaniom na temat przygotowania się do starości i aktywnego starzenia się.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Perspektywa ukrytego programu w badaniu edukacji uniwersyteckiej – projekt badań

Kondycję współczesnej edukacji akademickiej scharakteryzować można jako „rozdroże tradycji i współczesności”. Postanowiłam przyjrzeć się tej problematycznej sytuacji, w jakiej znajduje się uniwersytet odwołując się do jednej z krytycznych perspektyw – perspektywy ukrytego programu. W swoim projekcie badawczym skoncentruję się na wybranych elementach edukacji akademickiej, tj.: wartości edukacji akademickiej, proces kształcenia akademickiego, przygotowanie praktyczne i zawodowe oraz przygotowanie kadry naukowej. Badania przeprowadzę w wybranym Uniwersytecie w Polsce. Skoncentruję się na następujących źródłach wiedzy o edukacji akademickiej: dokumenty formalne, doświadczenia uczestników edukacji akademickiej (studenci, doktoranci i pracownicy naukowo-dydaktyczni), fizyczna przestrzeń Instytutu Uniwersytetu (dydaktyczna i pozadydaktyczna). Badania przeprowadzę w paradygmacie krytycznym oraz w nurcie badań jakościowych, wykorzystując zaprojektowany na potrzeby pracy model badania ukrytego programu edukacji akademickiej.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Edukacja dorosłych w kontekście nauk społecznych i humanistycznych. Wprowadzenie do obrad

Tekst wystąpienia otwierającego obrady.Fragment:"W trakcie obrad podejmować będziemy dyskurs nad edukacją dorosłych z różnych dyscyplinarnych perspektyw badawczych, a mianowicie: pedagogiki i seksuologii, socjologii, historii oraz ekonomii. Pozwoli to nam wszystkim, reprezentantom różnych dyscyplin zajmujących się edukacją dorosłych, przyjrzeć się, jak to pojęcie funkcjonuje w ramach konkretnej dyscypliny i co możemy z tego sposobu ujmowania włączyć do swojego obszaru badań i do własnego rozumienia, ale także – i to jest szczególnie istotne – jak ludzie dorośli, uczestnicy edukacji, postrzegają edukację, jakie imaginaria – jak za Charlesem Taylorem (2010) można byłoby określić – kształtują ich myślenie o edukacji. Jest to szczególnie ważne dla praktyk badawczych realizowanych w obrębie andragogiki".

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Sprawozdanie z III Zjazdu Andragogicznego

W czerwcu 2016 roku Uniwersytet Warszawski miał zaszczyt gościć uczestników III Ogólnopolskiego Zjazdu Andragogicznego. Organizatorzy Zjazdu – Akademickie Towarzystwo Andragogiczne oraz Katedra Edukacji Ustawicznej i Andragogiki Wydziału Pedagogicznego UW – zaprosili uczestników Zjazdu do dyskusji o różnorodnych kontekstach edukacji dorosłych, partycypacji osób dorosłych w edukacji, najlepszych rozwiązaniach dydaktyczno- metodycznych. Zaproponowali zarówno podjęcie refleksji teoretycznej, jak też zaprezentowanie wyników badań oraz nowoczesnych metod kształcenia dorosłych. Zaproszenie na Zjazd przyjęło 119 osób reprezentujących 19 uniwersytetów oraz 13 szkół wyższych w Polsce oraz 6 szkół wyższych zza granicy, a także 7 instytucji/organizacji/fundacji prowadzących zajęcia edukacyjne dla osób dorosłych. Zaproszenie przyjęli również profesorowie Uniwersytetu Warszawskiego reprezentujący inne dyscypliny naukowe. Podczas dwóch dni Zjazdu wygłoszonych zostało 80 referatów oraz zaprezentowane zostały działania edukacyjne podejmowane przez 7 organizacji.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Praktyka obierania perspektyw jako instrument rozwoju

Celem artykułu jest analiza zjawiska obierania perspektyw jako narzędzia rozwoju świadomości. Zagadnienie przedstawiono w świetle teorii integralnej i teorii konstruktywistyczno- rozwojowej (na przykładzie modelu S. Cook-Greuter). Obie teorie ukazują ewolucyjny, wertykalny wymiar praktyki obierania perspektyw: od wąskiej perspektywy egocentrycznej po rzadką światocentryczną/kosmocentryczną. W dalszej części omówiono praktykę obierania perspektyw w kontekście samorozwoju liderów z rozwiniętą świadomością postkonwencjonalną oraz to, jak wspierają oni rozwój innych. Na koniec Autorka podkreśla korzyści i możliwe przeszkody w obszarze obierania perspektyw. Wyniki analizy mogą przyczynić się do rozwijania aspektów ludzkiej świadomości (np. poznawczego) w praktyce edukacyjnej.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Konstruowanie „małżeńskiego ja”. Rodzina jako przestrzeń wsparcia i uczenia się partnerstwa małżonków

Celem artykułu jest analiza funkcjonowania współczesnej rodziny jako przestrzeni budowania partnerstwa między małżonkami, którego podstawą jest wzajemne wspieranie się kobiet i mężczyzn w realizowaniu wielu ról równocześnie. Rekonstruuję w nim również potrzeby wsparcia, jakie ujawniają przepracowane rodziny, w dużej mierze wynikające z funkcjonującego w naszej kulturze mitu „normalnej” rodziny, utożsamianej z rodziną stereotypowych ról kobiet i mężczyzn, a których zaspokojenie ułatwiłoby małżonkom budowania partnerstwa. Proces ten traktuję jako aktywne konstruowanie przez małżonków „małżeńskiego ja” – części tożsamości w zbiorowej postaci (Kaufmann, 2004). W analizach odwołuję się do koncepcji: J. C. Kaufmanna (2004), „fuzji biografii” P. Bergera i H. Kellner (1964) oraz biograficznego uczenia się dorosłych w ujęciu P. Alheita (2002).

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Polskie tradycje instytucji edukacji dorosłych w kontekście uczenia się całożyciowego

W artykule zostały zaprezentowane polskie instytucje edukacji dorosłych z XIX i początków XX w., które wpisują się w koncepcję, tak dziś powszechną i uznawaną, jaką jest koncepcja uczenia się całożyciowego. Celem artykułu było pokazanie, iż uczenie się całożyciowe nie jest nowym zjawiskiem, ale posiada bogate tradycje. Na tle uwag metodologicznych omówiona została także potrzeba andragogicznych badań historycznych nad kształtowaniem się polskich instytucji edukacji dorosłych, w tym zwłaszcza instytucji, w których dorośli mogli doświadczać uczenia się. W tekście przybliżone zostały wybrane instytucje edukacji dorosłych: 1. Instytucje powiązane z ruchem samokształceniowym XIX w.; 2. Zrodzony z tego ruchu typ uniwersytetu powszechnego – Uniwersytet Latający; 3. Szkoły wyższe dla dorosłych; 4. Uniwersytety ludowe i 5. Świetlice dla dorosłych. Egzemplifikują one zarówno przemiany rozumienia pojęcia uczenia się od zaspakajania potrzeb poznawczych, poprzez zaspakajanie
potrzeby społecznego zaangażowania do potrzeb kulturalnych, towarzyskich i ludycznych. Z drugiej strony są przykładami stopniowego poszerzania się środowisk uczestniczących
w owych instytucjach uczenia się, od inteligencji do robotnika i chłopa, od mężczyzn do kobiet, od grup usytuowanych wysoko w stratyfikacji społecznej, po tych najniżej znajdujących się.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Model kształcenia przez całe życie w budowaniu potencjału rozwojowego uczelni

Celem artykułu jest podkreślenie roli szkół wyższych w planowaniu i organizowaniu kształcenia przez całe życie, zwłaszcza w perspektywie koncepcji dzielenia się wiedzą, która była testowana podczas realizacji projektu innowacyjnego współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego. Na wstępie autorki opisują założenia projektu „PI: Nowy model kształcenia przez całe życie w budowaniu potencjału rozwojowego uczelni”, realizowanego przez Wyższą Szkołę Biznesu w Pile. Następnie omawiają przebieg konferencji naukowych dotyczących innowacyjnego modelu kształcenia przez całe życie zorganizowanych w czterech różnych uczelniach.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Pomnikowe dzieła regionalizmu polskiego

Regionalizm jest ruchem społecznym zmierzającym do podtrzymania i rozwoju osobliwych i najbardziej typowych cech gospodarki i kultury poszczególnych obszarów naszego kraju. Realizuje się on w sferze gospodarczej, kulturowej (zwłaszcza artystycznej), oświatowej i naukowej. W artykule szczególną uwagę poświęcono regionalizmowi w nauce, prezentując badania oraz dzieła, których treścią są zjawiska poszczególnych regionów. Ze względu na objętość, zawartość – a co za tym idzie – i na ważność tych dzieł nazywamy je „pomnikowymi”. Należą do nich: bibliografie regionalne, monografie i encyklopedie regionów i miejscowości, regionalne i lokalne słowniki biograficzne zawierające życiorysy osób zasłużonych, albumy, a także literatura traktująca o lokalnych nekropoliach. Twórcami tych, niejednokrotnie monumentalnych, dzieł są miłośnicy poszczególnych regionów i miejscowości, pasjonaci badań regionalnych, pracujący żmudnie, niekiedy przez wiele lat, w pojedynkę bądź zespołowo. Ich dzieła nie tylko przypomniały i utrwaliły dzieje poszczególnych regionów, miejscowości i żyjących tam ludzi, chroniąc to wszystko od zapomnienia. Te okazałe, niejednokrotnie wielotomowe publikacje to dzisiaj forma utrwalania regionalnej i lokalnej tożsamości ludzi. To także niezgłębione źródło treści kształcących i wychowawczych dla uczącej się młodzieży szkolnej i kształcących się dorosłych.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Dorośli jako podmiot oddziaływań opiekuńczych po zakończeniu II wojny światowej (1945–1947) na przykładzie województwa gdańskiego

Tematem artykułu jest opieka nad dorosłymi, przybywającymi na Wybrzeże Gdańskie po zakończeniu II wojny światowej. Autor ukazał złożoność uwarunkowań prowadzonej w latach 1945–1947 akcji opiekuńczej na terenie nowo utworzonego województwa gdańskiego. Trudności materialne, napływająca nieustannie ludność z Polski centralnej i Kresów, brak struktur zorganizowanej opieki społecznej zadecydowały, że opieką nad ubogą ludnością zajmowały się zakony oraz organizacje społeczne. Do najważniejszych form pomocy udzielanej ludności województwa gdańskiego, należy zaliczyć dożywianie ludności, zwalczanie bezrobocia, opiekę nad inwalidami wojennymi i osobami, które ze względu na wiek lub stan zdrowia nie były w stanie samodzielniefunkcjonować. Do największych przedsięwzięć należało jednak zorganizowanie opieki nad ludnością wysiedloną z Kresów. Pomoc była potrzebna zarówno podczas długiej i uciążliwej podróży, jak również po przybyciu na miejsce osiedlenia. Należy zwrócić uwagę, że ludność miejscowa była otwarta nie tylko na Kresowian, ale również z życzliwością traktowała przybywających na Żuławy Ukraińców. Specyfika pomocy udzielanej dorosłym polegała przede wszystkim na tym, że w większości przypadków korzystali oni z instytucjonalnego wsparcia, w mniejszej zaś mierze byli pensjonariuszami placówek opieki całkowitej.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Fenomen długowieczności i starzenia się z perspektywy auto/biograficznej

Fenomen długowieczności jest zagadnieniem, które stanowi tajemnicę, fascynuje i budzi niepokój. Jak podają statystyki GUS, żyjemy coraz dłużej. Jednakże na tle innych badań z obszaru starzenia się i starości badania nad stulatkami i dziewięćdziesięciolatkami są ciągle rzadkością. Ogólne, stereotypowe wyobrażenie na temat starości, a jeszcze bardziej długowieczności nie jest łączone z uczeniem się. Długowieczność postrzegana jest bardziej jako okres bierności. Zgadzam się, że jest on wyzwaniem, ale jest też okresem, do którego przygotowujemy się całe życie. Artykuł porusza zagadnienie długowieczności, która zależy zarówno od genów, jak i stylu życia. Celem artykułu jest uchwycenie indywidualnych doświadczeń procesu starzenia oraz osiągania długowieczności w kontekście biograficznego uczenia się. Przedmiotem poszukiwań badawczych jest historia życia stuletniej kobiety mieszkającej w małej społeczności lokalnej z perspektywy auto/biograficznej. Artykuł składa się z dwóch części: pierwsza jest teoretyczno-metodologiczna, a druga to empiryczna, która prezentuje analizę historii życia stuletniej kobiety.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
Noty terenowe – status, przetwarzanie i potencjał badawczy

Specyfiką badań jakościowych jest praca z danymi pochodzącymi z różnych źródeł. Jednym z nich są sporządzane przez badaczy zapiski terenowe w postaci pamiętników, dzienników osobistych, instytucjonalnych, różnego rodzaju notatek z terenu badań. Prowadzone zgodnie z bardzo zindywidualizowanymi regułami, nie są przygotowywane do
przedstawiania zewnętrznemu czytelnikowi. Pomimo to znaczna ich część trafia w finale do raportu końcowego. W artykule, odwołując się do własnych doświadczeń badawczych, wskazuję
rolę i potencjał badawczy tkwiący w zapisanych i przetworzonych notach terenowych.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika
„Mikroświaty macierzyństwa”

Artykuł projekt badawczy o nazwie „Mikroświaty macierzyństwa”. Poszukiwano
w nim odpowiedzi na pytanie : ak jest postrzegane przez kobiety macierzyństwo,, aby
opisać społeczny mikroświat matek, pokazać potencjał codziennej nauki matek i uwrażliwić
ludzi na uniwersalność doświadczenia macierzyństwa (mikroświaty z macierzyństwa). Projekt
składał się z trzech etapów: 1) prowadzenie badań empirycznych za pomocą podejścia
jakościowego, 2) wystawa fotografii zatytułowaną „Mikroświaty macierzyństwa”, 3) analiza
i interpretacja materiału badawczego. Te fazy projektu zostały opisane w artykule.

Czasopismo: Rocznik Andragogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne, pedagogika