rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Dbałość o urodę kobiet na podstawie traktatów Metrodory z Bizancjum i Trotuli z Salerno

Traktaty O chorobach kobiet Metrodory z Bizancjum i De ornatu mulierum Trotuli z Salerno należą do niewielu traktatów średniowiecznych, których autorkami są kobiety. Oba dzieła koncentrują się przede wszystkim na problemach związanych z porodem i chorobami kobiet, ale znajdują się tam również wskazówki uczące, w jaki sposób należało dbać o urodę. Dzięki zachowanym tekstom wiadomo, jakich ziół i minerałów używano do zabiegów kosmetycznych.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Działalność społeczno-polityczna Mykyty Bury w warunkach II Rzeczypospolitej

W artykule przeanalizowano działalność społeczno-polityczną urodzonego w obwodzie równieńskim uczestnika pierwszej wojny światowej Mykyty Bury, wyjaśniono kulturowe oraz edukacyjne aspekty jego działalności, formy jego walki o ukrainizację Kościoła Prawosławnego w Polsce.

Udowodniono, iż w pierwszej połowie lat dwudziestych pracujący jako nauczyciel M. Bura dołączył do rozwoju organizacji „Proswita” oraz spółdzielczości na Wołyniu, a także pracował w samorządach gminnych i powiatowych. W latach trzydziestych, podzielając ideę ukraińsko-polskiego współistnienia, został jednym z organizatorów Wołyńskiego Związku Ukraińskiego, „Ojczystej Chaty” (“Ridna Chata”), poszerzał sieć „Oświeceniowych Chat” (“Proswitiańska Chata”), pracował w Towarzystwie im. Metropolity Petra Mohyły, „Szkole Ukraińskiej”, klubie sportowym „Horyń”, trzy razy był posłem na Sejm polski. Aresztowany i uwięziony przez radzieckie organy pozasądowe w 1939 r. Jako polski obywatel został wypuszczony z więzienia i dołączył do armii generała Andersa. Po zakończeniu wojny wyemigrował do Wielkiej Brytanii, później do Kanady.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Aktualność działań resocjalizacyjnych Ochotniczych Hufców Pracy w świetle badań świadomości istotnych obowiązków małżeńskich młodzieży OHP

Założeniem niniejszego opracowania jest przedstawienie adekwatności działań podejmowanych przez instytucję państwową Ochotniczych Hufców Pracy w zakresie przygotowania do życia społecznego i małżeńskiego młodzieży uczestniczącej w zajęciach prowadzonych przez hufce. Przedstawiono kształtowanie się struktur OHP w przebiegu historycznym, podstawy prawne działalności OHP, działania edukacyjne i resocjalizujące w stosunku do młodzieży. W części końcowej, przedstawiono poglądy młodzieży na małżeństwo, które jest dla niej perspektywą życiową.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Współczesne wyzwania teologii pastoralnej, red. R. Chałupniak, J. Kostorz, Redakcja Wydawnictw Wydziału Teologicznego UO, Opole 2016

Artykuł dotyczy książki zatyytułowanej Współczesne wyzwania teologii pastoralnej, opracowanej pod redakcją R. Chałupniaka i J. Kostorza, opublikowanej w Redakcji Wydawnictw Wydziału Teologicznego UO, w Opolu w roku 2016. Współczesne problemy natury społeczno-kulturowej obligują do podejmowania wyzwań w obszarze teologii pastoralnej, celem odnowy i udzisiejszenia działań duszpasterskich. Ciągle bowiem aktualna jest potrzeba poszukiwania nowych, adekwatnych do sytuacji, sposobów ewangelizacji i duszpasterstwa. Odpowiedzią na te potrzeby jest omawiana książka zbiorowa kilkunastu artykułów, które skłaniają do pogłębionej refleksji nad wyzwaniami natury pastoralnej w Polsce.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Kompetencje interpersonalne w pracy współczesnego nauczyciela, red. S. T. Kwiatkowski, D. Walczak, Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej, Warszawa 2017

Artykuł recenzyjny książki pod redakcją Stefana T. Kwiatkowskiego i Dominiki Walczak, zatytułowana Kompetencje interpersonalne w pracy współczesnego nauczyciela. Książka ukazała się w roku 2017. Dotyczy podstawowych kompetencji zawodowych współczesnych nauczycieli i stanowi przyczynek do pogłębionej dyskusji nad nowoczesnym ich kształceniem.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Wizerunek nauczyciela w świetle pism Mieczysława Brzezińskiego

Mieczysław Brzeziński (1858-1911) swoją działalnością dał mocne podstawy dla rozwoju kadry pedagogicznej w ochronkach oraz w szkolnictwie początkowym na ziemiach polskich pod zaborem rosyjskim. Z jego rozważań wynika, że dobry nauczyciel szkoły elementarnej to nie tylko specjalista od nauki czytania i pisania, nauki rachunków czy przyrody, ale przede wszystkim wychowawca. Jego zdaniem celem pracy nauczyciela jest nie tylko przekazywanie wiedzy, kształtowanie sprawności intelektualnej i fizycznej, lecz także społeczne, kulturowe, moralne, religijne wychowanie dzieci. Działania nauczyciela powinny być integralne i obejmować wszystkie sfery życia ucznia.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Działalność polskich doradczyń życia rodzinnego w kościele katolickim w kontekście formowania się praw kobiet świeckich we wczesnym chrześcijaństwie

Problem podjęty w tej pracy brzmi: jaki jest związek działalności współczesnych doradczyń życia rodzinnego z formowaniem się praw kobiet świeckich we wczesnym chrześcijaństwie? Praca wnosi nowe treści do teoretycznych (historyczno-teologicznych) podstaw działalności katolickich doradczyń życia rodzinnego. Zaprezentowano w niej historię i charakter działalności tych doradczyń oraz formowanie się praw kobiet świeckich we wczesnym chrześcijaństwie (wraz z przyczynami ich stopniowego ograniczania). Tekst kończą wnioski płynące z odkrytej i analizowanej wiedzy dla katolickich doradczyń życia rodzinnego w Polsce.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Zjawisko przemocy w rodzinie na podstawie danych Komendy Rejonowej Policji Warszawa VI. Część II

Artykuł przedstawia dane Niebieskich Kart z Komendy Rejonowej Policji Warszawa VI z lat 2015 (VII-XII) – 2018 (I-III). Zwrócono szczególną uwagę na takie zagadnienia jak: profil sprawcy i ofiary przemocy w rodzinie, rodzaje przemocy i jej częstotliwość, popełnianie aktów przemocy pod wpływem alkoholu i skutki takich czynów, a także elementy nowelizacji art. 207 k.k. Poszczególne zagadnienia z części empirycznej zostały porównane z wcześniejszymi badaniami przeprowadzonymi przez Autorkę w ukazanym przedmiocie badań.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Ara Crucis - krucyfiks i ołtarz św. Krzyża we wnętrzu średniowiecznych świątyń

Ołtarz dedykowany Krzyżowi Świętemu (altare sanctae crucis) pojawił się we wnętrzu świątyń we wczesnym średniowieczu – najstarsze świadectwa o istnieniu takich ołtarzy pochodzą z VI w. Ołtarzowi temu zawsze towarzyszył okazały krucyfiks ustawiony w centrum kościoła (crux in medio ecclesiae), i to on dał początek usytuowaniu, dedykacji oraz interpretacji symbolicznej altare sanctae crucis we wnętrzu świątyni. Połączenie ołtarza z monumentem krzyża stojącym w centrum kościoła powodowało, że nabierał on szczególnej rangi, dominując wśród pozostałych ołtarzy. Krzyż w centrum średniowiecznych świątyń naśladował pomnik krzyża ustawiony na Golgocie, postrzeganej wraz z Jerozolimą jako centrum świata i historii Zbawienia.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Problem emigrantów we Włoszech – feedback zjawiska migracji we włoskich czasopismach katolickich

W artykule omówiono problem zjawiska emigrantów we Włoszech. W pierwszej części przedstawiono analizę bieżących wydarzeń związanych z migracją na terytorium Włoch. W dalszej autor pokrótce przedstawia nauczanie Kościoła katolickiego na temat problemu imigrantów. W następnej części pracy autor przy pomocy badań jakościowych stara się analizować treść artykułów zawartych w czasopismach naukowych i popularno-naukowych pod kątem zjawiska migracji we Włoszech. Badanie zostało przeprowadzone w lipcu i sierpniu 2016. Wyniki badań są oparte na analizie 100 artykułów zaczerpniętych z czasopism  publikowanych w latach 2011 i 2016.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Znak Jonasza. Refleksja nad aktualnością kontrowersyjnego proroka

Księga Jonasza porusza ważny w środowisku judaistycznym problem prawa również pogan do nadziei zbawienia, jakim cieszą się Żydzi. Protagonistą historii ilustrującej ten ciągle aktualny problem jest prorok imieniem Jonasz, którego Bóg obarczył misją głoszenia Niniwitom konieczności nawrócenia jako warunku ocalenia. Próba Jonasza uchylenia się od tej misji – nie wierzył, by Niniwici wzięli sobie do serca jego apel – się nie powiodła. Ponieważ miasto się nawróciło, a Jonasz miał to za złe Bogu, że historia toczy się nie po jego myśli, Bóg posłużył się krzewem rycynusu, aby przekonać niesfornego proroka, że Jego intencją jest, aby grzesznik – czy Żyd, czy poganin – się nawrócił i żył. Historia Jonasza, właściwie nowela o wydźwięku satyrycznym, piętnuje ciasnotę myślenia współczesnych autorowi rodaków, którzy – być może pod wpływem reformy Ezdrasza-Nehemiasza – wyznawali rygorystyczny separatyzm Judejczyków i pogan. Problem był aktualny i w czasach Chrystusa, skoro w swojej polemice z faryzeuszami przywołał On postać Jonasza. Pierwotny Kościół odczytywał tę księgę już w świetle zmartwychwstania Jezusa, podczas gdy wyznawcy judaizmu nie chcieli jej uznać jako dowodu boskiej i mesjańskiej Jego misji. W świetle wypowiedzi Jezusa Księga Jonasza jest wezwaniem do kierowania się przesłankami wiary zawartymi w historii zbawienia, do osobistego nawrócenia nie tylko od grzechów, ale i od ciasnoty myślenia, wreszcie, że ocalenie/zbawienie może zapewnić dopiero uznanie Go jako Zbawiciela, czego rękojmią jest „znak Jonasza” czyli Misterium Paschalne.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Biskup Ignacy Tokarczuk w działaniach operacyjnych Służby Bezpieczeństwa PRL

Od samego początku swojej posługi w diecezji przemyskiej bp I. Tokarczuk ze względu na rozmach podejmowanych działań pasterskich był najważniejszym „obiektem” pracy operacyjnej Służby Bezpieczeństwa PRL w południowo-wschodniej Polsce. Podejmowano wobec niego cały szereg działań. Organizowano wokół niego sieć tajnych współpracowników SB, którzy na bieżąco informowali o planach i poczynaniach biskupa oraz realizowali określone przez bezpiekę zadania. Poprzez działania dezintegracyjne i dezinformacyjne starały się zniszczyć mu autorytet w społeczeństwie i kręgach kościelnych oraz ograniczyć jego działalność pasterską. Mimo wielkiego wysiłku, nakładu środków i ludzi nie udało się go zastraszyć czy zniszczyć.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Rodzicielstwo adopcyjne i zastępcze w kontekście prenatalnego i perinatalnego okresu życia podopiecznych

Jednym z podstawowych warunków powodzenia adopcji jest przekazanie rodzicom dokładnych informacji na temat przeszłości dziecka i jego rodziny, analiza wpływu jego doświadczeń na aktualne funkcjonowanie oraz przewidywanie ich długofalowych skutków. Współczesna wiedza z zakresu pedagogiki, psychologii i medycyny prenatalnej i perinatalnej pokazuje, że najwcześniejszy – wewnątrzmaciczny okres życia to czas biologicznego, psychicznego, a nawet społecznego kształtowania się człowieka. Ponieważ wiele osieroconych dzieci pochodzi z rodzin dysfunkcyjnych, wskazane jest rozpatrywanie specyfiki ich funkcjonowania w odniesieniu do prenatalnego i perinatalnego okresu ich życia, a nawet doświadczeń poprzednich pokoleń.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Tropowane „Gloria” z mszy „De Beata Virgine” w Mszale Jagiellonów z Jasnej Góry. Przyczynek do badań śpiewów postgregoriańskich

Studium ksiąg liturgiczno-muzycznych dowodzi, iż klasycznego repertuaru gregoriańskiego ważne miejsce zajmują śpiewy postgregoriańskie, a wśród nich m.in. tropy, stanowiące dodatki tekstowe i melodyczne do kompozycji oryginalnych. Podjęte w artykule zagadnienie dotyczy jednego z tego rodzaju śpiewów, zawartego w Missale Paulinorum z początku XVI w. Notuje go hymn Gloria z mszy De Beata Virgine. Jego tropowanie polega na rozbudowaniu oryginalnego tekstu o sześć krótkich fraz. Obecność tego tropu w Mszale Jagiellonów potwierdza jednak fakt, iż tzw. Gloria maryjne było niezwykle popularne. Mimo, iż spotkało się ono ze zdecydowanym zakazem stosowania w liturgii, to jednak jeszcze przez długi czas po Soborze Trydenckim przypominano, iż w święta Matki Bożej nie wolno posługiwać się Gloria maryjnym, tylko przyjętym przez liturgię rzymską. Tego typu średniowieczna monodia stanowi niezbity dowód na to, iż w każdej epoce istniała silna potrzeba tworzenia nowych śpiewów na użytek konkretnej liturgii. Dzięki tego rodzaju twórczości można jednak dziś odtworzyć po części obraz tego, co wykonywano w liturgii późnego średniowiecza, czy jeszcze w następnych wiekach. Mszał Jagiellonów jest w tym zakresie ważnym źródłem wiedzy.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Salezjańska tożsamość oratoriów w świetle ich struktury organizacyjno-prawnej w Inspektorii św. Stanisława Kostki

Celem opracowania jest analiza form organizacyjno-prawnych, wykorzystywanych obecnie dla funkcjonowania oratoriów w salezjańskiej inspektorii warszawskiej oraz próba odpowiedzi, na ile są one pomocą w realizacji charyzmatu salezjańskiego, a na ile stanowić mogą zagrożenie dla salezjańskiej tożsamości oratoriów. Źródłem tej tożsamości jest doświadczenie z Valdocco, które Ksiądz Bosko przekazał swoim duchowym synom i córkom, a jej gwarantem jest zawsze wspólnota salezjańska. Formy działania oratoriów zmieniały się w zależności od potrzeb oraz sytuacji społeczno – politycznej. Nowy porządek prawny, który nastał w Polsce po transformacji ustrojowej w 1989 roku, dał salezjanom nowe narzędzia do pracy wychowawczej i opiekuńczej. Jednym z narzędzi przyjętych dla pracy oratoryjnej w inspektorii warszawskiej jest forma stowarzyszenia, z jednej strony aktywizująca do działania świeckich, ale też stwarzająca niebezpieczeństwo zbytniej niezależności od wspólnoty salezjańskiej, a co za tym idzie również zagrożenie dla salezjańskiej tożsamości samych oratoriów.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Oficjum rymowane o św. Katarzynie w Pontyfikale Płockim z XII wieku

Pontificale Plocense z XII w. jest jednym z pierwszych, kompletnie zachowanych rodzimych pontyfikałów. Zawarte w nim obrzędy „Depositio Crucis” i „Visitatio Sepulchri” oraz procesja rezurekcyjna należą do najstarszych misteriów na ziemiach polskich. Wśród 85 obrzędów liturgicznych znajduje się oficjum rymowane o św. Katarzynie Aleksandryjskiej. Jego muzyka nosi wyraźne cechy monodii późnego średniowiecza, o czym świadczą cechy stylu postgregoriańskiego. Skondensowany styl muzyczny zdradza odejście od pierwotnych założeń estetycznych i ukazuje inną możliwość kształtowania chorału gregoriańskiego. Oficjum to stanowi nie tylko odwzorowanie obowiązujących w ówczesnej Europie zasad, ale jest dowodem tego, iż średniowiecze było epoką poszukującą nowych form wyrazu.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Współpraca rodziny i szkoły – potrzeba zaufania i komplementarności

Wychowanie dzieci jest najpoważniejszym obowiązkiem, a zarazem prawem rodziców. Rodzina nie może zrezygnować z bycia miejscem wsparcia, towarzyszenia, prowadzenia. Wszyscy inni uczestnicy procesu wychowawczego działają poniekąd w imieniu rodziców, w oparciu o ich zgodę, a w pewnej mierze nawet na ich zlecenie. Szkoła nie zastępuje rodziców, lecz powinna być wobec nich komplementarna. W takiej sytuacji szczególny nacisk kładzie się na wywiązanie się z podjętych zobowiązań, na sprostanie oczekiwaniom wyrażonym w akcie zaufania. Zaufanie odnosi się do działań innych osób i wiąże się z wyrażeniem przekonań w działaniu.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Najważniejszy punkt odniesienia dla osoby i rzeczywistości stworzonej wg Hryhorija Skoworody (1722-1794)

Wizja filozoficzno-religijna H. Skoworody głęboko związana z kontekstem historyczno-kulturowym i osobistym posiada również niezwykłe znaczenie o charakterze ideowym. Wybitny myśliciel ukraiński XVIII wieku jako ambitny zwolennik otwartej refleksji nad stosunkiem i przenikaniem rzeczywistości widzialnej i niewidzialnej, czyni duży nacisk na rozwój ludzkiej wrażliwości względem określonych relacji. Zdaniem Skoworody, osobie ludzkiej przypada wyjątkowa rola poznania w sobie różnic i przeciwności występujących między dwoma światami. Będąc istotą cielesno-duchową stanowi ona alegoryczne odbicie tego odniesienia, na jakie skazana jest cała rzeczywistość materialna i nadprzyrodzona. Dzięki nadrzędnej strukturze duchowej, która wyznacza prawdziwy sens i cel istnienia człowieka, każda jednostka ludzka może zachować swoją tożsamość zgodnie z swoim powołaniem.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Osoba z niepełnosprawnością intelektualną w opiniach młodych obywateli Polski i Ukrainy – wsparcie duchowości

Artykuł ma charakter teoretyczno-badawczy. Przedstawia eksplorację opinii studentek i studentów kierunków pomocowych, z Polski i Ukrainy, na potrzebę wsparcia duchowego dla osób z niepełnosprawnością intelektualną (NI). Do badań zostały wybrane osoby z początku pierwszego roku studiów na: psychologii, pedagogice, pedagogice specjalnej i pracy socjalnej. Duchowość człowieka jest jednym z elementów tworzących pełnię człowieczeństwa. W badaniach zastosowano metodę sondażu diagnostycznego, a do analizy danych wybrano metody statystycznego opracowania, np. Test  2 . Otrzymane wyniki nie są diametralnie zróżnicowane przez poszczególne zmienne. Rezultaty pokazują, że młodzi obywatele z tych dwóch państw, którzy w przyszłości zawodowej będę zajmować się osobami z NI, uznają wsparcie duchowe dla tej grupy społecznej za jedno z jej podstawowych praw.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Egzystencja współczesnego dziecka. Aspekty pedagogiczny i społeczny problemu

W artykule przedstawiono rozważania na temat egzystencjalnej sytuacji polskiego dziecka. Patologie w różnych dziedzinach życia społecznego, które są wynikiem transformacji ustrojowej w połączeniu ze zmianami ekonomicznymi i społecznymi, pozostawiają piętno zarówno na życiu rodzinnym i na życiu dziecka.  Do "poważnych" przejawów patologii  w Polsce po 1989 roku zalicza się: bezdomności,  żebractwo, jak również alkoholizm i kradzieże, które stwarzają konflikty z prawem (również w gronie najmłodszych obywateli). Z powodu funkcjonowania wielu rodzin dysfunkcyjnych i zagrożonych demoralizacją pojawiły się także zjawiska niedostosowania, sieroctwa społecznego i inne zagrożenia związane z nieodpowiednią opieką nad dziećmi i młodzieżą.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Zjazdy (Konferencje) biskupów polskich w okresie międzywojennym

Konferencja Episkopatu Polski obejmowała biskupów wszystkich trzech obrządków, którzy łącznie wykonywali swoje funkcje duszpasterskie. Uchwały zjazdów nie posiadały charakteru prawa partykularnego, tylko biskupi mogli je wprowadzać w swoich diecezjach. Konferencjom przewodniczyli prymasi polscy lub najstarsi hierarchicznie biskupi. Przełomowe znaczenie dla organizacji zjazdów miały spotkania w Gnieźnie w roku 1919 i 1928. Organem wykonawczym Konferencji Biskupów był Komitet Biskupów, a od roku 1928 Komisja Prawna. Celem usprawnienia pracy kolegialnej powoływano komisje episkopatu, początkowo przeważnie do załatwienia jakiejś sprawy, a po 1928 roku miały one charakter stały. W okresie międzywojennym odbyło się 38 Konferencji Episkopatu Polski, w tym 16 nadzwyczajnych.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Dziecko uczniem i „nauczycielem” w rzeczywistości kultury prefiguratywnej

Celem artykułu jest wskazanie, jakiej rzeczywistości doświadcza współczesne dziecko i jakie jej aspekty mają główny wpływ na jego rozwój. Autorka podjęła również próbę wskazania, jakie są potrzeby dorosłych w zakresie edukacji ku stawaniu się „człowiekiem nowego świata” i w jaki sposób dominacja kultury prefiguratywnej może stwarzać szanse, aby to dzieci stały się nauczycielami i przewodnikami ludzi dorosłych we współczesnym świecie, a w konsekwencji umożliwić przywrócenie im naturalnej roli przekazicieli tradycyjnych wartości i wzorców, szanujących jednak specyfikę funkcjonowania dzieci w medialnej rzeczywistości.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Przestępstwo rozboju w świetle polskiego prawa karnego

Artykuł ukazuje syntetycznie przestępstwo rozboju według prawa karnego polskiego. Jest ono najcięższe z grupy przestępstw przeciwko mieniu. Przestępstwa rozboju dopuszcza się ten, kto kradnie cudze mienie, używając lub grożąc natychmiastowym użyciem przemocy wobec osoby albo doprowadzając człowieka do stanu nieprzytomności lub bezbronności. Rozbój należy do przestępstw umyślnych o kierunkowym zamiarze zaboru cudzego mienia w celu przywłaszczenia. Rozbój jest przestępstwem złożonym ponieważ obejmuje znamiona kradzieży oraz tzw. czynności rozbójnicze. Rozbój godzi przede wszystkim w prawo własności i posiadanie, ale również dotyka takich dóbr osobistych człowieka jak wolność, życie i zdrowie.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Specyfika rozumności dziecka jako elementu jego duchowej natury

Człowiek nie jest tylko biernym podmiotem, „odbijającym” w sobie poznawane przedmioty, ale posiada w stosunku do nich jakby „dystans”, czy inaczej mówiąc – posiada wobec przedmiotów poznania swoistą nadrzędność, niezależność, wyższość. Poznanie jest więc czymś więcej niż doznaniem, będąc reakcją samego żywego organizmu na dany bodziec.
Aktywność małych dzieci porównuje się do działania naukowców, rozwiązujących problemy, stawiających hipotezy i planujących badania, zmierzające do ich zweryfikowania. Ze względu na specyficzny sposób myślenia na poziomie sensoryczno-motorycznym i konkretno-wyobrażeniowym nabytą wiedzę dziecko odnosi intuicyjnie do kwestii praktycznego rozwiązywania pojawiających się życiowych problemów, stąd też można przyjąć, że dziecięca wiedza nosi poniekąd charakter „życiowej mądrości” w jej pierwotnym, praktycznym ujęciu. Dzieci w tym okresie wydają się więc posiadać pewien zasób życiowej mądrości, nie „skażonej” procesem intelektualizowania i dostosowywania własnych doświadczeń do naukowych teorii na temat istoty i funkcjonowania świata. Można więc podejrzewać, że ich świadomość sięga do intuicyjnej strony umysłu, jedynie po części wykorzystując dostępną rozumową wiedzę.
Artykuł stanowi próbę wskazania znaczenia specyficznej aktywności intuicyjno-intelektualnej dzieci dla rozwoju dojrzałego rozumienia siebie i otaczającego świata.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia
Życie, działalność i twórczość kompozytorska Mariana Borkowskiego – rekonesans

Artykuł opisuje sylwetkę Mariana Borkowskiego (ur. 1934) – kompozytora, pianisty, muzykologa i pedagoga kompozycji. W sześciu rozdziałach przedstawiono stan badań nad jego twórczością, wykształcenie, począwszy od nauki w rodzinnych Pabianicach, aż do powrotu ze studiów uzupełniających w Paryżu. Omówiono różne formy działalności pedagogicznej Borkowskiego, ze szczególnym uwzględnieniem pedagogiki kompozycji. Podstawę rozważań tworzy refleksja o twórczości kompozytorskiej ze wskazaniem na periodyzację tej twórczości, cechy stylu i technikę kompozytorską.

Czasopismo: Seminare. Poszukiwania naukowe
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: filozofia, historia