rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Bezpieczeństwo internetowej komunikacji społecznej

Internetowe portale społecznościowe – popularna forma komunikacji społecznej (np. Facebook, Twitter, MySpace, nk.pl), to platformy kontaktu, tworzenia wizerunku, wymiany myśli 
i zdjęć. Powszechne ich używanie powoduje, że są wykorzystywane również do eksponowania agresji, stosowania przemocy psychicznej i propagacji zagrożeń. Użytkownicy serwisów społecz-nościowych, stanowiąc potencjalne ofiary przestępczej działalności, narażeni są na wyciek poufnych, czy wrażliwych danych, nieuprawniony wgląd do publikowanych przez siebie informacji, 
a nawet działania szpiegowskie. Mogą być nękani, zniesławieni i narażeni na rozpowszechnianie ich wizerunku bez ich zgody. Przestępcom sieciowym łatwo jest ukryć się i działać na masową skalę wśród dużego skupiska użytkowników. Efektem szkodliwej działalności może być kradzież danych osobowych lub dostępowych (np. do kont bankowych), czy tworzenie botnetów z kont, nad którymi przejęto kontrolę. W środowisku serwisów WWW łatwo prowadzić ataki o charakterze socjotechnicznym (phishing), wykorzystując ufność, naiwność, czy nieuwagę użytkowników. Dla zwiększenia ich skuteczności opracowane zostały specjalne narzędzia do szybkiego wyszukiwania i przetwarzania danych.
W wysokim stopniu na zagrożenia narażone są internetowe systemy baz danych, które można skutecznie atakować głównie z powodu wad oprogramowania. Aplikacje bazodanowe wykazują podatność między innymi na atak z odpowiednio spreparowanymi zapytaniami SQL. Jako częstą przyczynę możliwości atakowania systemów baz danych wskazuje się też niezabezpieczone od-niesienia do obiektów, zbyt słabe mechanizmy uwierzytelniania i zarządzania sesją oraz błędy 
w konfiguracji serwerów. 
Komunikacja społeczna za pośrednictwem Internetu stwarza też zagrożenie prowadzenia podsłuchu użytkowników i dowolnego wykorzystywania gromadzonych informacji. Wiele takich zarzutów kierowanych jest pod adresem samych administratorów portali społecznościowych. Użytkownicy także mogą nieświadomie naruszać prawo, ponieważ przetwarzają dane osobowe podlegające szczególnej ochronie.
.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Wykorzystanie technologii informatycznych dla wspierania współpracy transgranicznej na przykładzie projektów BalticMuseums 2.0 i BalticMuseums 2.0 PlusStreszczenie W artykule, opierając się na przykładzie projektów międzynarodowych BalticMuseums 2.0 i BalticMuseums 2.0 Plus

W artykule, opierając się na przykładzie projektów międzynarodowych BalticMuseums 2.0 i BalticMuseums 2.0 Plus, opisano, w jaki sposób dostępne technologie informatyczne mogą być wykorzystane do wspierania współpracy pomiędzy podmiotami działającymi w różnych kra-jach. W szczególności omówiono rozwiązania informatyczne wspomagające: zarządzanie projek-tem, gromadzenie wiedzy i jej wymianę pomiędzy uczestnikami projektu (platforma wiki), zarzą-dzanie wielojęzyczną treścią, zarządzanie wirtualnymi galeriami, udostępnianie informacji dla użytkowników urządzeń mobilnych oraz zarządzanie współdzielonymi zasobami multime-dialnymi.
Omówione technologie informatyczne, z wyjątkiem systemu zarządzania wirtualnymi gale-riami, dostępne są bezpłatnie jako oprogramowanie o otwartym kodzie źródłowym, co oznacza, że zaproponowane tu rozwiązania mogą być zastosowane w innych projektach międzynarodowych, znacząco ułatwiając współpracę instytucji rozrzuconych geograficznie i oddzielonych granicami państwowymi.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Zarządzanie nauką i edukacją a budowa nowej cywilizacji

W artykule prezentowane są rozważania aksjologiczne dotyczące zakresu zmian w zarządzaniu
nauką i edukacją ukierunkowanych na zapewnienie kondycji Narodu dla pełnienia władzy
zwierzchniej. Zagadnienie to rozpatrywane jest głównie w odniesieniu do Polski, jednak
dyskusja ma charakter uniwersalny odwołujący się do wartości podstawowych. Celem artykułu
jest odpowiedź na pytanie: Czy naukę i edukację można ograniczyć do jednej sfery cywilizacji?
W szczególności: Czy można ją ograniczyć do sfery techné? Autor stawia hipotezę, że nauka
i edukacja występują w obu sferach cywilizacji – zarówno w sferze sofia (gr. mądrość), jak
i w sferze techné (gr. umiejętność) i powinny je integrować. W artykule wykorzystywane są
metody dedukcji, analizy opisowo-krytycznej oraz koherencji. W pierwszej części opracowania
omówione zostały teoretyczne podstawy zarządzania nauką i edukacją oraz ich ewolucja. W kolejnej
zaś przedstawiono wybrane przykłady polskiej praktyki zarządzania nauką i edukacją
w aspekcie obowiązującego ładu strukturalnego. Autor dowodzi, że deregulacja w zarządzaniu
nauką i edukacją (ograniczenie ich do jednej sfery) powodowane jest łamaniem kodu cywilizacji
(a jest nim zasada sprzeczności). W języku logiki to: TAK = NIE = BYĆ MOŻE. Jest to
baza dla generowania rozwiązań instytucjonalnych wykluczających zintegrowane zarządzanie.
Argumentuje, że przywrócenie atrybutu integralności w zarządzaniu nauką i edukacją wymaga:
kształcenia w zakresie podstaw ładu strukturalnego w sferze sofia, co stanowi warunek
konieczny, oraz woli decyzyjnej ograniczającej przyzwolenie na deregulację, jako warunku
dostatecznego.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Specyfika planowania strategicznego w małym przedsiębiorstwie

Celem artykułu jest przedstawienie specyfiki planowania strategicznego w małych przedsiębiorstwach.
Małe przedsiębiorstwa odgrywają ważną rolę w gospodarkach narodowych wielu
krajów, dlatego coraz częściej poruszane są kwestie związane z podnoszeniem konkurencyjności
tego typu firm. Istotne znaczenie w tworzeniu przewagi konkurencyjnej przedsiębiorstwa odgrywa
planowanie strategiczne. Z uwagi na specyfikę funkcjonowania małych firm planowanie strategiczne
wygląda w nich inaczej niż w dużych przedsiębiorstwach. Ostatnie badania wykazały, iż
zwiększenie stopnia formalizacji planowania strategicznego pozytywnie wpływa na rozwój małego
przedsiębiorstwa. Niebagatelną kwestią jest poznanie istoty oraz uwarunkowań planowania strategicznego
w małych firmach. Cel badawczy zrealizowano przy pomocy metody analizy literatury
przedmiotu w oparciu o liczne opracowania teoretyczne i empiryczne. Na początku ukazana została
specyfika planowania w małym przedsiębiorstwie. W kolejnej części opracowania przedstawiono
istotę planowania strategicznego w przedsiębiorstwie. Następnie omówiono uwarunkowania
wykorzystania planowania strategicznego w małych przedsiębiorstwach oraz przedstawiono wnioski
końcowe zawierające zalecenia praktyczne w zakresie usprawnienia tego rodzaju planowania
w małych przedsiębiorstwach oraz kierunki przyszłych badań.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Wysokość redystrybucji dochodu krajowego a skala nierówności dochodowej. Przykład Szwecji i USA

Skala redystrybucji dochodów w Szwecji jest większa niż w USA od początku lat 70. XX wieku. Jest to, w badanym okresie, przewaga znacząca (w okresie 1971–2013, w Stanach Zjednoczonych stopa redystrybucji waha się w przedziale 30–40% PKB, natomiast w Szwecji 40–70% PKB). Zdecydowana większość wydatków rządowych w Szwecji jest przeznaczana na wydatki na ochronę socjalną, w ramach której ponoszone są wydatki na transfery i zasiłki wyrównujące poziom dochodów. Porównanie stopnia nierówności dochodowej w badanych krajach wskazuje na to, że zróżnicowanie poziomu dochodów w Szwecji jest mniejsze niż w USA. Można więc postawić tezę, że wyższa stopa redystrybucji jest związana z mniejszym zróżnicowaniem poziomu dochodów. Jednak dla badanych krajów odmienne są cele polityki gospodarczej. Jest to przyczyna, dla której porównywanie stopnia nierówności dochodowej jako wyznacznika skuteczności prowadzonej polityki gospodarczej i oceny funkcjonowania gospodarki jest nieuzasadnione. Jako jeden z podstawowych postulatów polityki gospodarczej w Szwecji jest stawiany postulat wyrównywania dochodów. W Stanach Zjednoczonych takiego postulatu nie ma. Dla polityki gospodarczej Stanów Zjednoczonych ważniejsze niż wyrównywanie dochodów jest zmniejszanie zakresu ubóstwa. Pomiar stopy ubóstwa jest związany z medianą dochodu w badanym kraju. Aby porównać zakres ubóstwa w Szwecji i USA konieczna jest bardziej szczegółowa analiza.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Nierówności w potencjale produkcyjno-ekonomicznym i poziomie dopłat bezpośrednich w gospodarstwach mlecznych z wybranych krajów UE

Celem głównym artykułu jest zaprezentowanie stanu i zmian w potencjale ekonomicznym,
uzyskiwanych wynikach ekonomicznych i poziomie otrzymywanych dopłat bezpośrednich w gospodarstwach
ukierunkowanych na produkcję mleka z wybranych krajów UE w latach 2005–2016.
W realizacji wskazanego celu wykorzystano mierniki i wskaźniki ekonomiczne stosowane do oceny
zasobów i efektów ekonomicznych prowadzonej działalności rolniczej. Źródłem materiałów empirycznych,
wykorzystanych w prowadzonej analizie, były dane rachunkowe z gospodarstw rolniczych
gromadzone w ramach europejskiego systemu FADN. Dodatkowo, aby wyraźniej skoncentrować
się na problemie badawczym zawężono pole obserwacji do gospodarstw wyspecjalizowanych
w produkcji mleka tylko z sześciu krajów charakteryzujących się największym przyrostem produkcji
mleka w latach 2005–2015. Z przeprowadzonych badań wynika, że potencjał produkcyjny i ekonomiczny przeciętnych gospodarstw
ukierunkowanych na produkcję mleka ze znaczących w tej działalności krajów charakteryzował
się tym, że: 1) był bardzo zróżnicowany, a polskie gospodarstwa w tym zakresie były przeciętnie
najsłabsze; 2) w analizowanym okresie 11 lat (2005–2016) różnice pomiędzy krajami w niewielkim
zakresie zostały zniwelowane, 3) gospodarstwa duńskie dysponowały największą wartością majątku,
jednak był on w znacznym zakresie finansowany zobowiązaniami. Największy dochód z gospodarstwa
rolniczego w 2016 r. przeciętnie generowały podmioty z Irlandii (60 192 euro) i Niemiec (40 640
euro). Polskie przeciętne gospodarstwa mleczne charakteryzowały się niską dochodowością pracy
własnej. Mimo funkcjonowania Wspólnej Polityki Rolnej w UE sposób naliczania oraz poziom dopłat
bezpośrednich adresowanych do gospodarstw ukierunkowanych na produkcję mleka w poszczególnych
krajach UE był bardzo zróżnicowany. We wszystkich analizowanych krajach dopłaty do działalności
operacyjnej, w przeciętnym gospodarstwie ukierunkowanym na produkcję mleka, stanowiły
znaczący udział w dochodzie z gospodarstwa rolniczego

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Ocena jakości informacji w wybranych polskich katalogach stron WWW

Artykuł prezentuje ocenę jakości informacji w wybranych polskich katalogach stron WWW.
W pierwszej części artykułu zaprezentowano charakterystykę, klasyfikację i ranking popularności
katalogów stron. Następnie przedstawiono metodykę badania oceny jakości informacji w katalogach
stron WWW. Do pomiaru jakości informacji zaproponowano kwestionariusz ankietowy.
W drugiej części artykułu przedstawiono wyniki ewaluacji jakości informacji w wybranych katalogach
stron WWW. Należy podkreślić, że wyniki badań są ograniczone ze względu na niewielką
reprezentatywność próby. Artykuł kończy podsumowanie zawierające wnioski oraz wskazówki dotyczące
dalszych kierunków badań.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Pomiędzy oficjalnym wizerunkiem a prawdą wykorzystania ICT w gospodarce

Autorki przedstawiają syntetycznie oficjalny wizerunek stanu wykorzystania ICT w gospo-darce na podstawie badań i publikacji publicznych służb statystycznych (GUS), a w szczególności danych dotyczących pięciu technologii ICT stosowanych przez polskie przedsiębiorstwa. Niestety, publikowane mierniki mają znikomą użyteczność w kontekście rozpoznania prawdziwego poziomu wykorzystywania ICT w gospodarce, choć pogłębiona analiza ukazuje prawdziwe oblicze tego zjawiska. W odniesieniu do wyników ogólnopolskich badań GUS prezentowane są także wyniki pogłębionych badań własnych w przedsiębiorstwach przemysłowych województwa pomorskiego, które stanowią rozszerzenie diagnozy i wykazują wyraźnie, że wykorzystanie ICT w polskich przedsiębiorstwach jest dalekie od satysfakcjonującego.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Obniżenie zdolności do generowania dochodów własnych województw – bariera w absorpcji funduszy europejskich

Celem zaprezentowanej na kartach niniejszego opracowania analizy była identyfikacja kierunku zmian w strukturze dochodów budżetów polskich województw w ujęciu ilościowo-jakościowym. Przeprowadzona analiza statystyczna pozwoliła na internalizację zależności w przedmiotowym obszarze uwzględniającej udział dochodów własnych w dochodach ogółem (poprzez zastosowanie analizy struktury, natężenia, dynamiki i zależności). Wyniki badań wskazały na systematyczne zmniejszanie się dochodów własnych w dochodach ogółem ogółu budżetów polskich województw pomimo wzrostu dochodów ogółem. Ponadto w strukturze dochodów własnych wykazano systematyczną zmianę w relacji wpływów opartych na podatkach od osób prawnych zmniejszających się na rzecz podatków od osób fizycznych.
Kontekst jakościowy analizy stanowiły zmiany wynikające z finansowania działań realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego przy współudziale funduszy europejskich. Przeprowadzona analiza wskazała na systematyczne uzależnianie dochodów województw od transferów zewnętrznych przy jednoczesnym spadku dochodów własnych i stopniowym zwiększaniu ich uzależnienia od podatku od osób fizycznych. To z kolei jest oznaką zmniejszającej się samodzielności finansowej. Zarysowane tendencje i relacje nie są dobrym prognostykiem przyszłości, ponieważ syste-matycznie zmniejsza się potencjał rozwoju endogenicznego województw. Do tego dochodzi systematyczne zadłużanie sektora finansów publicznych. Aplikowanie o środki finansowe w nowej perspektywie 2014–2020 może okazać się o wiele trudniejsze niż dotychczas, a w wielu przypadkach niemożliwe. Istnieje również realne niebezpieczeństwo utrwalenia uzależnienia bieżącej działalności województw od transferów zewnętrznych wpisanych głównie w fundusze europejskie.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Komunikacja strategiczna w erze społeczeństwa informacyjnego

W artykule omówiono problemy dotyczące terminologii oraz istoty komunikacji strategicznej z punktu widzenia NATO. Komunikacja strategiczna to zespół skoordynowanych działań oraz środków komunikowania, w celu wsparcia polityki i operacji Sojuszu, które obejmują: dyplomację publiczną, cywilną działalność informacyjną, wojskową działalność informacyjną, operacje informacyjne oraz operacje psychologiczne. Postęp naukowo-techniczny oraz rozwój cywilizacyjny powodują powstawanie nowych zagrożeń, w tym szczególnie w sferze informacyjnej. Aktualnie wszystkie misje pokojowe, humanitarne, kryzysowe czy militarne, realizowane pod auspicjami ONZ oraz NATO są zabezpieczane przez struktury komunikacji strategicznej. Struktury dysponują najnowocześniejszymi środkami oddziaływania, wykorzystując nowoczesne technologie informacyjno-telekomunikacyjne. Oddziaływanie na zachowania i postawy odbiorców przyczynia się do osiągnięcia zakładanych celów politycznych, ekonomicznych czy militarnych prowadzonych misji.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Parytet produktywności pracy a rynkowy kurs walutowy w procesie ustalania poziomu kursu centralnego

Strefa euro, będąca przykładem unii walutowej, stanowi egzemplifikację tworzenia zintegro-wanego systemu zróżnicowanych gospodarek z jedną, wspólną walutą. Początkowo strefa euro obejmowała kraje o zbliżonym stopniu rozwoju gospodarczego. Z czasem jednak rozszerzano strefę o inne gospodarki, które odbiegały poziomem rozwoju od pozostałych krajów członkow-skich. Każde państwo aplikujące do strefy euro musi spełniać kryteria z Maastricht oraz poddaje się procedurze ustalenia poziomu kursu centralnego, które opiera się właściwie na zastosowaniu średniego rynkowego kursu walutowego do euro przed akcesją. Celem artykułu jest zaprezento-wanie koncepcji procedury pozwalającej na ustalenie kursu centralnego przy zastosowaniu paryte-tu produktywności pracy rozumianej jako iloraz realnego PKB oraz realnych kosztów pracy w gospodarce. Zaproponowane podejście umożliwia nie tylko usystematyzowanie istniejących procedur na gruncie teorii ekonomii, ale również podaje w wątpliwość tworzenie unii walutowej z krajów o zróżnicowanym parytecie produktywności pracy. Konsekwencje takiego działania połączone z rynkowym ustaleniem kursu centralnego skutkować może głębokim kryzysem gospo-darki państwa o znacznie niższej produktywności, co miało miejsce w przypadku Grecji.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Nierówności dochodowe w koncepcji Johna K. Galbraitha – wskazanie źródeł i sformułowanie hipotez badawczych

Artykuł przedstawia źródła nierówności dochodowych w bimodalnej gospodarce kapitali-stycznej Johna K. Galbraitha. Punktem wyjścia niniejszego artykułu jest koncepcja przedsiębior-stwa i determinantów jego wzrostu, jaką zaproponował J.K. Galbraith. Już w samej istocie przed-siębiorstwa wskazywać można cechy przyczyniające się do powstawania nierówności dochodo-wych. Dalej opisany został podział podażowej strony rozwiniętej gospodarki kapitalistycznej na sektor rynkowy i sektor planujący. Sektor rynkowy jest domeną stosunkowo niewielkich przedsiębiorstw, a na sektor planujący składają się korporacje o znaczącej sile rynkowej, kontrolujące podstawowe zmienne rynkowe. Podział ten ma kluczowe znaczenie dla nierówności dochodowych. Zgodnie z podziałem podażowej strony gospodarki biegnie linia podziału rynku pracy na dwa typy pra-codawców. Są to przedsiębiorstwa o niewielkiej sile rynkowej i wynikających z tego niewielkich możli-wości płacowych oraz ogromne korporacje utrzymujące wyższe pensje dla swoich pracowników niż w sektorze rynkowym. Prezentacja powyższych rozważań pozwala na przedstawienie źródeł nie-równości dochodowych w koncepcji Galbraitha. Artykuł kończy sformułowanie hipotez badaw-czych, będących punktem wyjścia empirycznej weryfikacji opisanej wcześniej koncepcji.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Pracownik wiedzy – kluczowa postać przedsiębiorstw Nowej Ekonomii

Celem niniejszego artykułu jest zwrócenie uwagi na ogromne znaczenie wiedzy i pracowni-ków wiedzy, którzy są podstawą funkcjonowania przedsiębiorstw w Nowej Gospodarce oraz na właściwe podstawy efektywnej współpracy z tymi pracownikami. W artykule omówiono pojęcia „Nowej Ekonomii”,” wiedzy” i „pracownika wiedzy”. Wskazano także istotne elementy zarządza-nia pracownikami wiedzy, podkreślając, że podstawą takiego zarządzania jest odpowiedni dla pracowników wiedzy system motywacji oraz wzajemne zaufanie w racjach, które warunkuje efektywny proces dzielenia się wiedzą.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Jakość życia w polskich województwach – analiza porównawcza wybranych regionów

Jakość życia interpretować można jako obiektywnie wyliczony na podstawie danych statystycznych materialny i niematerialny poziom życia wraz z subiektywną oceną satysfakcji życiowej. Jest ona pojęciem szerszym niż poziom zamożności społeczeństwa i państwa oraz dobrobyt ekonomiczny. Mierniki jakości życia w ostatnim okresie zaczęto też wykorzystywać do określenia poziomu życia mieszkańców jednostek terytorialnych mniejszych niż państwo. Jest to efektem spostrzeżenia, że warunki życia i możliwości rozwoju społeczności poszczególnych regionów, subregionów, miast i gmin są znacznie zróżnicowane, pomimo iż podlegają tej samej polityce państwa. Celem pracy jest ocena zróżnicowania poziomu życia w polskich regionach – jego rozmiarów, specyfiki, związków przyczynowo-skutkowych z tym związanych za pomocą odpowiednio dobranych i skonstruowanych parametrów i mierników ze szczególnym uwzględnieniem pięciu polskich województw. Na wyższą wartość parametrów charakteryzujących poziom rozwoju społeczno-ekonomicznego województwa zasadniczy wpływ ma lepsza od pozostałych części regionu sytuacja jego stolicy oraz jej siła przyciągająca specjalistów, inwestycje i kapitał. Pomimo polityki regionalnej UE, różnicowanie rozwojowe pomiędzy subpaństwowymi jednostkami terytorialnymi jest tendencją trwałą i wręcz nasilającą się. Duży wpływ na poziom rozwoju społecznego ma jakość kapitału ludzkiego. Obiektywnie wyliczone parametry charakteryzujące poziom rozwoju cywilizacyjnego mają ograniczony związek z subiektywnymi ocenami na ten temat. Na kondycję społeczną człowieka i jego poczucie sensu oraz satysfakcji życiowej duży wpływ mają niewymierne czynniki związane z kulturą, religią, tradycją, poczuciem zakorzenienia i więzi społecznych. Badanie jakości życia służyć powinno ocenie efektywności realizowanej polityki społeczno-gospodarczej.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne
Stefan Starzyński. Polityka gospodarcza w świetle etosu niepodległościowego: niezależna gospodarka, silne państwo i rządy pracy

W artykule przedstawiono losy życiowe Stefana Starzyńskiego w kontekście wypracowanej przezeń koncepcji polityki gospodarczej. Starzyński był wielkim patriotą, w czasie zaborów zaangażowanym w działalność konspiracyjną, najpierw samokształceniową, a potem – wojskową. W trakcie obrony niepodległości i kształtowania granic państwa pracował w administracji wojskowej, a od 1920 roku jako oficer uczestniczył również w walkach z Armią Czerwoną. Następnie
zajmował wysokie stanowiska w rządzie II RP, w tym w Ministerstwie Skarbu. Ten okres życia Stefana Starzyńskiego wpłynął na skrystalizowanie się jego poglądów na politykę gospodarczą, które określa się mianem etatyzmu. W artykule przedstawiony został program tej koncepcji, opracowany pod kierownictwem Starzyńskiego przez liczną grupę polityków, ekonomistów i działaczy społecznych, zwaną Pierwszą Brygadą Gospodarczą. Istota etatyzmu odnosiła się do silnej roli państwa w gospodarce w wymiarze regulacyjnym, inwestycyjnym, walutowym, podatkowym, celnym i kredytowym.
W artykule wskazano również, że same poglądy Starzyńskiego na gospodarkę i rolę państwa
kształtowały się nie tylko pod wpływem pracy w Ministerstwie Skarbu, lecz także w ramach
polemik z liberałami i reprezentantami przemysłu i handlu. W podsumowaniu zwrócono uwagę
na aktualność wielu elementów programu polityki gospodarczej Starzyńskiego w czasie dekompozycji
światowego porządku gospodarczego. Wskazano też, że powierzone zadania wykonywał
zawsze w sposób sumienny i nie brak mu było inwencji. W ostatecznej konkluzji przedstawionej w artykule autor dochodzi do wniosku, że była to postać wielkiego formatu, potrafiąca szlachetnie,
sprawnie i efektywnie działać dla dobra RP. Dowodzi tego oryginalna koncepcja polityki gospodarczej,
jaką po sobie pozostawił.

Czasopismo: Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki socjologiczne