rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Sacrum i profanum ogrodu przydomowego wsi pogranicza polsko-białoruskiego

Wsie wschodniopodlaskie, położone na pograniczu polsko-białoruskim, należą do tych unikatowych obszarów w kraju, na których do dnia dzisiejszego zachowały się ogromne pokłady spuścizny duchowej i materialnej. Pierwsze, widoczne są przede wszystkim w sferze mentalno-obyczajowej, na którą wpływ wywiera dominująca tutaj religia prawosławna. Krajobraz kulturowy tworzą przetrwałe od XVI wieku w praktycznie niezmienionym stanie układy ruralistyczne, charakterystyczna struktura działek, wernakularna architektura. Atmosferę drewnianych wsi potęguje ponadto przyroda: łąki, lasy, a także wiejskie ogródki przydomowe. Dawniej, przekazywana przez pokolenia, tradycja i religia, stanowiły wyznacznik dla ich kształtowania. Niektóre rośliny były ozdobą zagrody, inne poprzez swoje właściwości apotropeiczne chroniły dom, np. przed uderzeniem pioruna, stanowiąc element świata sacrum. Tradycyjny ogród wiejski odbierany był nie tylko w kategoriach piękna czy użyteczności, ale także – jako wyznacznik tożsamości społeczności prawosławnych. Z uwagi na sytuację demograficzną i wyludnianie wsi – działki wykupowane są na tzw. letnie domy, przy których coraz częściej powstają ogrody dalekie od tradycyjnych wzorów, stanowiące odwzorowanie gustów właścicieli. Tęsknota za namiastką piękna i powrotem do korzeni nakazuje ochronę i poszanowanie materialno-duchowego bogactwa tych terenów. Jest to niewątpliwie jedno z kluczowych zagadnień dla zachowania tożsamości wiejskich obszarów pogranicza etnicznego. Tekst oparty na materiałach etnograficznych, historycznych i przeprowadzonych autorskich badaniach terenowych prezentuje symbolikę tradycyjnego ogrodu przydomowego wsi pogranicza polsko-białoruskiego, związane z nim wierzenia społeczności etnicznych oraz stan aktualny.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Zamek cesarski w Poznaniu. Przestrzeń ukształtowana kopiami : problemy interpretacyjne

Zamek cesarski w Poznaniu wzniesiony został na początku XX wieku, na życzenie Wilhelma II, jako neoromańska rezydencja. Cesarz znacząco ingerował w plan architekta Franza Schwechtena, a poszczególne wnętrza i rzeźby powielały formy z innych znanych rezydencji. Poznańska rezydencja jest tylko jednym z przykładów budowli, których forma została ukształtowana w oparciu o style historyczne, a następnie wielokrotnie zmieniana. Sytuacja ta rodzi problem odbioru dzieła i jego przestrzeni zbudowanej z kopii, którym nadano konkretną wymowę. Neostyle wpisują się w krąg szerszego, powszechnego XIX-wiecznego nurtu historyzmu i w oparciu o niego chciano przyjrzeć się interpretacji poznańskiego zamku, który niewątpliwie został wsparty przez myśl polityczną, mocno wpisaną nie tylko w jego historię, ale i ostateczny wygląd.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Wpływ formy przekroju poprzecznego wieżowców na efektywność ich konstrukcji

Praca analizuje wpływ formy przekroju poprzecznego wieżowców na efektywność ich konstrukcji w warunkach dynamicznego obciążenia wiatrem. Przedmiotem badań są dwa typy przekrojów poprzecznych: rury i krzyże. Rury obejmują formy koła, kwadratu i trójkąta. Wśród krzyży jest krzyż kwadratowy i trójkątny. Analizowane są trzy typy sylwet wieżowców: piramidy, prostokąty i beczki. Miarą efektywności konstrukcji wieżowca jest podstawowa częstość giętnych drgań własnych. Obliczenia częstości drgań wykonano metodą elementów skończonych. Ustalono hierarchię form przekrojów poprzecznych dla różnych sylwet wieżowców, obejmującą piętnaście przypadków. Stwierdzono, że rury są lepsze od krzyży dla wszystkich sylwet budynków. Najlepszą kombinacją formy przekroju poprzecznego i sylwety jest kołowa piramida. Najgorsze są krzyże o sylwecie baryłki. Praca winna wesprzeć architektów w konceptualnej fazie projektowania, zestawiając ze sobą piętnaście konkurencyjnych projektów budynków wysokich o rożnej efektywności konstrukcyjnej.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Forma a konstrukcja mebli. Meble o konstrukcji płyt zginanych jednokierunkowo

Artykuł dotyczy kształtowania form mebli, które mają postać cienkich płyt zakrzywionych w jednym kierunku i zginanych w tym kierunku. Uwzględniono meble o różnych schematach statycznych pod działaniem najbardziej niekorzystnych ob¬ciążeń użytkowych. Dokonano omówienia pracy ich konstrukcji i przedstawiono metody jakościowego wykonywania wy¬kresów momentów zginających. Materiał zawarty w artykule może być źródłem inspiracji do projektowania płyt tych mebli o zmiennej grubości, które nie wymagają wykorzystania dużych ilości materiału i spełniają warunki wytrzymałościowe.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Ocena komunalnych zasobów mieszkaniowych małych miast do 10.000 mieszkańców w aglomeracji Wrocławskiej

Głównym celem badania jest ocena komunalnego budownictwa mieszkaniowego w małych miastach do 10 000 mieszkańców w aglomeracji wrocławskiej z wykorzystaniem badań terenowych. W badaniu zastosowano mixed methods research – badanie w podejściu ilościowym (ankieta oraz stworzenie bazy danych nieruchomości komunalnych), realizowane równolegle z badaniem w podejściu jakościowym (ocena zasobu nieruchomości komunalnych w centrum małego miasta). Bazę danych nieruchomości komunalnych stworzono przy współpracy z samorządami gmin: Oborniki Śląskie, Kąty Wrocławskie i Siechnice. Jest ona wstępem do badań docelowych dotyczących nieruchomości komunalnych. Powierzchnia działki, stan techniczny budynku, wpis do rejestru zabytków, sposób wykorzystania i zagospodarowania działki to główne elementy oceny komunalnego budownictwa mieszkaniowego. Studia literatury dotyczące wpływu metropolii na rozwój małego miasta to dodatkowe odniesienie w formułowaniu wniosków. Wnioski dotyczą kierunków poprawy sytuacji mieszkaniowej miasteczek oddalonych do 25 km od Wrocławia oraz próby zdefiniowania oddziaływania metropolii na małe miasta.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Systemy rzeczywistości wirtualnej w architekturze

W artykule są prezentowane problemy organizacji i implementacji systemów Wirtualnej Rzeczywistości. Głównymi aspektami tych systemów są interfejs i interakcja. Elementy te umożliwiają pełne zanurzenie w świat wirtualny. Rzeczywistość Wirtualna może być używana jako środowisko prezentacji lub w sposób bardziej zaawansowany - jako środowisko dla twórczych działań. W obu przypadkach obecność w VR niesie szereg problemów, jako że środowiska te nie są tożsame. Problem ten może zostać rozwiązany poprzez zastosowanie technologii Rzeczywistości Rozszerzonej, w której cyfrowe obrazy są łączone z obrazami realnymi. Konkludując, autor formułuje tezę o rewolucji w komunikacji człowiek-komputer, która pozwala wejść do komputerowego świata, gdzie nie ma niczego poza wirtualnymi formami.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Moc smugi światła. Przestrzenne instalacje świetlne i ich oddziaływanie

W ramach artykułu przedstawiono przegląd najbardziej znanych instalacji świetlnych. Zostały one szczegółowo opisane, a następnie porównane. Składowymi, które wybrano do zestawienia, były: liczba reflektorów, średnica pojedynczej smugi, sposób ustawienia świateł, kształt struktury, odległość pomiędzy naświetlaczami, wysokość uzyskiwanego strumienia światła oraz maksymalna odległość, z jakiej można było tę konstrukcję dojrzeć. Całość uzupełniono rysunkami, które przedstawiają skalę przedsięwzięcia. Autorka przeanalizowała czynniki wpływające na odczucia obserwatorów świetlnych pokazów. Istotną konkluzją wydaje się stwierdzenie, że oprócz siły strumienia świetlnego niezwykle ważne jest niesione wraz z nim przesłanie.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Średniowieczna estetyka proporcji jako wyznacznik założeń prac konserwatorskich przy późnogotyckiej, haftowanej pretekście ornatu ze skarbca jasnogórskiego

Przedmiotem rozważań był późnogotycki haft reliefowy zdobiący przód i tył ornatu z XVII-wiecznej tkaniny ze Skarbca Jasnogórskiego (nr inw. CMC TK 3). Pierwotnie haft stanowił jedną całość i jako krzyżowa preteksta zdobił tył innego paramentu o późnogotyckim kroju. W bliżej nieokreślonym czasie odcięto ramiona krzyża z przedstawieniem scen Zwiastowania i Pokłonu pasterzy, przecięto je na pół, a następnie z przypadkowo ułożonych fragmentów haftu skomponowano kolumnę przodu obecnego ornatu o nowożytnym kroju. W tyle szaty pozostała jedynie środkowa część preteksty krzyżowej z wizerunkami Boga Ojca, Matki Bożej z Dzieciątkiem i Św. Jana Ewangelisty. Przystępując do określenia założeń prac związanych z konserwacją haftu, poddano ocenie przekształcenia, którym uległ on w przeszłości. Odniesiono się do głównych teorii współczesnej konserwacji-restauracji, zagadnień związanych z problemem autentyczności dzieła sztuki i roli konserwatora w procesie konserwacji-restauracji, jak również do sytuacji estetycznej dzieła w rozumieniu epoki, w której ono powstało. W myśl estetyki średniowiecza piękno oznacza harmonię proporcji poszczególnych elementów dzieła sztuki, zarówno względem materii, jak również funkcji. Zgodnie z założeniami średniowiecznej estetyki proporcji odłączenie scen z ramion krzyża, pocięcie i przekomponowanie ich do przedniej części kolumny ornatu uznano za okaleczenie dzieła, pozbawienie go harmonii i piękna. Podejmując taką ścieżkę interpretacji, wyznaczono kierunek rozważań i działań mających na celu przywrócenie piękna wieloaspektowo rozumianej materii dzieła. W ramach zrealizowanych prac konserwatorskich scalono przepołowione sceny Zwiastowania i Pokłonu pasterzy, przyłączono je do części środkowej i odtworzono pierwotny — krzyżowy kształt preteksty. Dążenie do harmonii (czyli piękna) polegało na rekompozycji oryginalnych fragmentów haftu i przywróceniu im formy i idei jak najbliższych pierwotnym intencjom artystycznym, ikonograficznym i semantycznym.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Piękno niespełnione. Idea mauzoleum Poniatowskich w warszawskich Łazienkach

Przedmiotem artykułu jest niezrealizowane mauzoleum Poniatowskich w warszawskich Łazienkach – jego wizualizacja w projektach królewskiego architekta Johanna Christiana Kamsetzera oraz ideowa wykładnia tej koncepcji, ściśle związana z programem XVIII-wiecznych ogrodów krajobrazowych. Autorka stawia hipotezę, że sednem pomysłu Stanisława Augusta była koncepcja wzniesienia mauzoleum w Łazienkach, w symbolicznej królewskiej Arkadii. Śmierć w krainie szczęśliwości – do tego toposu, przypomnianego w XVIII wieku przez Jacquesa Delille’a i innych myślicieli, pragnął nawiązać król. Grobowce bowiem – zarówno fikcyjne, jak i te prawdziwe stały się ważnym elementem europejskich ogrodów krajobrazowych. W 1784 roku, gdy monarcha wysunął ideę zbudowania swojego mauzoleum, królewscy architekci zaczęli przeistaczać ogród łazienkowski w park krajobrazowy – nieregularny, z malowniczymi fragmentami. Brakowało w nim natomiast obiektu służącego zadumie nad przemijaniem. Plan Stanisława Augusta wydaje się więc spójny, podporządkowany idei arkadyjskiego ogrodu, w którym istotne miejsce zajmowała refleksja nad śmiercią.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Kolegium Polonijne Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie-Przegorzałach jako przykład brutalizmu w Polsce

Budynek hotelowy Kolegium Polonijnego UJ w Krakowie jest jednym z nielicznych przykładów czystego brutalizmu w polskiej architekturze. Wzniesiony w specyficznej lokalizacji, obiekt wykorzystuje walory miejsca zgodnie z brutalistyczną ideą as found i prezentuje szereg cech charakterystycznych dla tego nurtu, m.in.: zorganizowanie rzutu wokół wewnętrznego dziedzińca, podkreślenie w formie układu funkcjonalnego – zwłaszcza przestrzeni komunikacyjnych, ukształtowanie formy poprzez kontrastowe zestawienie masywnych brył, wykorzystanie do kompozycji elewacji powtarzalnego elementu strukturalnego, zastosowanie surowych faktur cegły i betonu. W formie budynku można dostrzec inspiracje angielskimi realizacjami szkół wyższych z lat sześćdziesiątych XX wieku.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Kształtowanie form mebli o schematach zakrzywionych swobodnie podpartych belek ze wspornikami przyłączonymi poza końcami belek

Przedmiotem pracy jest kształtowanie form mebli, których schematem konstrukcyjnym jest swobodnie podparta zakrzywiona belka z przyłączonymi do niej zakrzywionymi wspornikami. Rozważane konstrukcje muszą przenosić grawitacyjne obciążenia, które powodują zginanie. Dlatego kształty ich przekrojów są dostosowywane do maksymalnych wartości momentów zginających. Najbardziej niekorzystne położenia obciążeń są ustalane w oparciu o linie wpływowe momentów. Wyniki pracy mogą być przydatne projektantom mebli, projektantom wnętrz i architektom, pokazując zależność optymalnych form przekrojów tych mebli od kształtów ich prętów i płyt.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Nowe wyniki badań wnętrz wiejskich domów mieszkalnych na Białostocczyźnie : na tle dwustuletnich badań miejscowej tradycji kształtowania przestrzeni mieszkalnej

W 2013 roku zrealizowano kolejną sesję badań terenowych we wsiach Białostocczyzny (w północno-wschodniej Polsce). Ich celem było pozyskanie aktualnych informacji o ludowych tradycjach w zakresie wystroju i aranżacji wnętrz wiejskich domów mieszkalnych (ze szczególnym uwzględnieniem domów starych). Zebrano sporo istotnych poznawczo informacji, zwłaszcza graficznych, takich jak fotografie i rysunki inwentaryzacyjne. W artykule przedstawiono niektóre wyniki badań wraz z próbą ich interpretacji. Artykuł zakończono konkluzją o stopniowym zanikaniu na badanym terenie tradycyjnej semantyki wnętrza domu i dawnych wzorców kształtowania wnętrz mieszkalnych, co jednak – paradoksalnie – świadczy o zaskakującej żywotności tychże wzorców, jako że ich relikty wciąż jeszcze występują, pomimo zaniku w innych regionach kraju. W związku z powyższym w artykule zasygnalizowano możliwości i potrzeby oraz szczegółowe obszary dalszych badań tych reliktów, dopóki jeszcze występują.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Kształtowanie się osadnictwa leśnego na terenie Puszczy Knyszyńskiej – uwarunkowania historyczne i prawne

W artykule przedstawiono czynniki historyczne i prawne mające wpływ na wygląd struktury osadniczej obiektów służb leśnych z terenu Puszczy Knyszyńskiej. Niektóre z tych czynników w sposób radykalny wpływały na kształt struktury, inne z kolei były efektem ewolucyjnej reorganizacji i konsekwencją ogólnego rozwoju społeczno-ekonomicznego. Obecny stan w dużej mierze zawdzięczamy okresowi międzywojennemu, kiedy to wprowadzono reguły nowoczesnej gospodarki leśnej.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Architektury piękno czy dobro?, czyli czym architektura jest i co znaczy

W nawiązaniu do pryncypiow semantyki języka, związanej z fenomenem architektury i pochodnych od niej terminow, a także do witruwiańskiej triady venustas, utilitas, firmitas, niniejsze rozważania koncentrują się na pojęciach piękna i dobra w kontekście teorii i realiow modernistycznych z ich kluczowymi wątkami, jak elitaryzm-egalitaryzm, codzienność i odświętność sztuki, szczegolnie architektury, i dalej, zahaczając o problem ładu i chaosu, nawiązują także do wątku: sztuka-kicz-religia.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Dwa budynki w Hansaviertel - modernistycznym "Mieście Przyszłości"

Berlińska dzielnica Hansaviertel, określana mianem “Stadt von Morgen” (“Miasto Przyszłości”), stanowi swoisty manifest urbanistyczny i architektoniczny powojennego modernizmu. zabudowa zaprojektowana przez wybitnych architektów niemieckich i zagranicznych ukazuje tendencje dominujące w architekturze mieszkaniowej lat pięćdziesiątych. W artykule przedstawiono dwa, zbliżone gabarytowo i formalnie, wielorodzinne budynki mieszkalne zaprojektowane przez Egona Eiermanna i Pierra Vago. Zwrócono uwagę na dążenie obu architektów do stworzenia oryginalnych układów funkcjonalno-przestrzennych wnętrz budynków oraz niebanalnych form architektonicznych symbolizujących nowoczesność.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Polska sztuka komemoratywna w miejscach pamięci związanych z II wojną światową. Funkcja a piękno : signum temporis

Sacrum rozumiane jako Miejsce kaźni i spoczynku ofiar, dzięki zachowanym artefaktom będące świadectwem, czasem tylko przestrzenią tragicznych wydarzeń, jest poddawane rozmaitym działaniom (aktywistów, artystów, uzurpatorów do formalnej wypowiedzi w historyczno-przestrzennym kontekście) wpływającym na sposób postrzegania oraz rozumienia znaczenia samego Miejsca - Sacrum i jego historii. Na kształt Miejsca, jako materialnego aspektu Sacrum, mają wpływ również pozaludzkie czynniki. Jego „piękno” rozumiane w kategoriach estetycznych jest tu odczuciem subiektywnym, zmiennym w czasie. Istota piękna tkwi w funkcji, jaką żyjący przypisują Miejscu, oraz w sposobie obcowania z nim. W przygotowaniu artykułu korzystałam z materiałów zebranych w ciągu ostatnich kilku lat badań dotyczących sztuki komemoratywnej, pracy projektowej oraz literatury związanej z omawianą tematyką.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Przestrzeń otwarta i przestrzeń zamknięta we współczesnym mieszkaniu

Artykuł zawiera rozważania na temat przestrzeni otwartej i zamkniętej oraz ich wzajemnych relacji w mieszkaniu. Współczesne mieszkanie jest układem przestrzeni zamkniętych i wzajemnie otwierających się na siebie. Oba rodzaje przestrzeni są właściwe różnym funkcjom i odpowiadają różnym potrzebom mieszkańców. Strefa dzienna, której jednym z podstawowych zadań jest integracja rodziny, ma na ogół charakter bardziej otwarty. Strefa nocna, utożsamiana z zapewnieniem poczucia intymności, jest złożona z wydzielonych zamkniętych pomieszczeń. Odpowiednio dobrane do potrzeb użytkowników proporcje przestrzeni otwartych i zamkniętych stanowią o jakości mieszkania.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Wybrane problemy modernizacji budynków mieszkalnych z wielkiej płyty na przykładzie obserwacji osiedla Hellersdorf w Berlinie

Nie ma znaczenia, czy budynki mieszkaniowe z wielkiej płyty zbudowane zostały w Berlinie czy w Białymstoku - problemy z ich modernizacją są podobne. Wznoszone przede wszystkim w krajach Europy Środkowej i Wschodniej, spełniały swoje zadania funkcjonalne, lecz nigdy ich architektura nie zachwycała. Cechowało je zbyt małe zróżnicowanie formy architektury, jednostajność układów przestrzennych oraz zła jakość wykończenia. Kierunki modernizacji budynków związane są przede wszystkim z poprawą jakości mieszkań i ich otoczenia. Opracowywane projekty modernizacji dotyczą: systemów ociepleń elewacji z wymianą okien i drzwi, nowego ukształtowania balkonów i wejść do budynków, zmiany formy dachu poprzez nadbudowę, uporządkowania otoczenia (zieleń, parkingi, garaże), dostosowania mieszkań do potrzeb osób niepełnosprawnych poprzez instalowanie dźwigów osobowych.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
W poszukiwaniu nowego programu przestrzennego Białegostoku - nowe centrum

Kształtowanie się śródmieścia Białegostoku w okresie powojennym, a szczególnie jego centralnej części, jest tematem badań autora. Dotychczas w dostępnych publikacjach na ten temat wypowiadały się osoby bezpośrednio zaangażowane w proces prac planistycznych - Helena Sawczuk-Nowara oraz Henryk Majcher. Uzasadnione wydaje się przeanalizowanie koncepcji planistycznych i urbanistycznych, które wpłynęły na ostateczny kształt i wizerunek dzisiejszego śródmieścia Białegostoku. W artykule przeanalizowane zostały pierwsze plany perspektywiczne z lat 50-tych i 60-tych, które określały program funkcjonalno-przestrzenny tego terenu po zniszczeniach wojennych. A następnie realizacje z końca lat 50-tych, 60-tych i projekty koncepcyjne z lat 70-tych. Zrealizowane fragmenty tych wizji są niepełne bez zrozumienia szerszego kontekstu projektów urbanistycznych i założeń funkcjonalnych, w których były osadzone. Dotyczy to szczególnie elementów centro-twórczych w obecnej strukturze współczesnego ścisłego centrum Białegostoku. Przesunięcie ośrodka centralnego
i zaprogramowanie w jego obrębie najważniejszych instytucji publicznych, w tym centrotwórczych było decyzją odważną. Natomiast brak realizacji tego ośrodka w okresie późniejszym i próby obecnych przekształceń leżą u podstaw dzisiejszych problemów miasta i braku możliwości utworzenia nowych czytelnych centralnych przestrzeni miasta  odnoszących jego prestiż.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Glinodrzewne budownictwo wiejskie na Wileńszczyźnie

Autor przedstawia rozwój  specyficznych tanich metod wznoszenia budynków z drobnowymiarowego drewna opałowego (chrustu, polan) spajanego gliną na Wileńszczyźnie na przestrzeni dwóch wieków (tj. w latach 1821-2009), potwierdzonych publikacjami z tego okresu. Omawiane budownictwo należy uznać za oryginalne zjawisko na pograniczu rozwoju kultury materialnej, historii architektury i sztuki budowania. Rozwinęło się na Wileńszczyźnie, lecz oddziaływało także na powojenne budownictwo wiejskie Podlasia. Zaowocowało kilkuset budynkami, z których wiele (zwłaszcza na Podlasiu, gdzie autor mógł przeprowadzić bardziej dokładne badania) nadal stoi i jest użytkowanych.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka
Antyczna geneza widowni współczesnego stadionu

Każde publiczne widowisko jest formą bezpośredniego przekazu informatyczno-emocjonalnego, emitowanego ze sceny i odbieranego wizualnie i akustycznie, w jednakowym czasie, przez rzesze zgromadzone na widowni. Historia budowli służących widowiskom sięga czasów starożytnych i jest historią kształtowania się funkcjonalnych i przestrzennych relacji pomiędzy dwoma komplementarnymi rodzajami przestrzeni - widownią i sceną. Przestrzenie te powinny być tak ukształtowane, by scena - przestrzeń ekspozycji była centrum optycznym i akustycznym widowni. Inaczej mówiąc, centralne linie widzenia, a co za tym idzie - osie akustycznego pola słyszalności każdego odbiorcy usytuowanego na widowni powinny skupiać się w centralnym punkcie przestrzeni ekspozycji. W czasach nowożytnych budowle służące organizacji wielkich widowisk przeznaczonych dla wielotysięcznych rzesz widzów, nawiązujące do antycznych pierwowzorów, takich jak stadion, cyrk czy amfiteatr, zaczęły powstawać dopiero w drugiej połowie XIX wieku.

Czasopismo: Architecturae et Artibus
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: architektura i urbanistyka