rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Torcal de Antequera - kamienne miasto w Andaluzji

Torcal de Antequera jest przykładem jednego z najlepiej zachowanych krajobrazów krasowych w Europie. Obszar ten budują jurajskie wapienie oolitowe, brekcjowate i okruchowe, bardzo wyraźnie warstwowane i silnie spękane regularnym systemem rozwierających się szczelin. Na względnie niewielkim obszarze (20 km2) wydziela się cztery dobrze zróżnicowane strefy geomorfologiczne. Na powierzchni występuje bogactwo form powstałych na skutek erozji wodnej i eolicznej, a pod ziemią przebiegają głębokie kominy, zawiłe korytarze i rozległe jaskinie. Od 1978 roku obszar Torcal de Antequera został objęty prawną formą ochrony przyrody i zyskał status parku naturalnego; w roku 1989 zakwalifikowany został jako stanowisko naturalne. Obszar ten odznacza się wysokimi walorami geologicznymi oraz bogatym zróżnicowaniem flory (664 gatunki) i fauny (117 gatunków).

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Nieczynny kamieniołom bazaltu w Strzegomiu - szansa na nowe otwarcie

Celem pracy jest przedstawienie historii, stanu obecnego, a także analiza możliwości zabezpieczenia historycznego dziedzictwa górnictwa odkrywkowego na przykładzie nieczynnego kamieniołomu bazaltu w Strzegomiu. Wyrobisko w oficjalnej dokumentacji występuje pod nazwą złoże bazaltu "Żółkiewka", jednak mieszkańcy miasta Strzegomia rozpoznają to miejsce pod nazwą kamieniołom bazaltu i taką nazwę przyjęto w tej pracy. Pod względem geologicznym, eksploatowana tu skala to wczesnomioceński bazalt alkaliczny, którego wiek oszacowano na 19,84 - 0,93 mln lat. Wydobycie w tym wyrobisku trwało od XIX wieku do 1986 r. Planowana jest adaptacja omawianego kamieniołomu na potrzeby mieszkańców oraz turystów, opracowanie geologicznej ścieżki edukacyjnej i zaplecza do prowadzenia zajęć edukacyjnych.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
"Euro-Mineral" i "Euro-Gem" 2010 w Sainte Marie aux Mines, Alzacja, Francja - doskonale przygotowany produkt geoturystyczny dla każdego

W artykule przedstawiono krótką informację na temat odbywającej się corocznie w połowie czerwca w Sainte Marie aux Mines, w Alzacji (Francja) największej w Europie, Międzynarodowej Wystawy i Targów Minerałów i Kamieni Szlachetnych tj. "Exposition-Bourse Internationale de Mineraux-Fossiles-Pierres Precieuses-Bijoux", powszechnie rozpoznawanej pod nazwą "Euro-Mineral" i "Euro-Gem". W dniach 24-27.06.2010 niewielkie miasteczko Sainte Marie, znane w przeszłości jako historyczny ośrodek wydobycia srebra na wschodnich zboczach Wogezów, doskonale kontynuuje swoją tradycję i związek z mineralogią, w formie znakomicie przygotowanego produktu geoturystycznego - wystawy i targów minerałów, skamieniałości, meteorytów i kamieni szlachetnych. Ściągają tutaj z całego świata poszukiwacze minerałów, kolekcjonerzy, podróżnicy, handlarze, jubilerzy, naukowcy i turyści, których łączy zainteresowanie różnego rodzaju minerałami ze świata i kosmosu.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Zamki znad jezior Rożnowskiego i Czchowskiego jako geoturystyczne lapidaria i rola piaskowców istebniańskich w ich powstaniu

Przez Pogórze Rożnowskie doliną Dunajca w wiekach średnich przebiegał szlak handlowy. Wzdłuż niego sukcesywnie powstawały zamki, które obecnie znajdują się na brzegach sztucznych jezior Czchowskiego i Rożnowskiego. Budowle te zostały wzniesione z naturalnego, lokalnego surowca, jakim są występujące w plaszczowine śląskiej górnokredowe piaskowice istebniańskie. Oryginalne mury warownych zamków posadowione na wychodniach wspomnianych karpackich piaskowców są wraz z ich geologicznym otoczeniem geoturystyczną atrakcją Ziemi Rożnowskiej. Mogą one stanowić swego rodzaju geologiczne lapidaria, eksponujące podstawowe litotypy piaskowców warstw istebniańskich.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Problem niewykorzystanego potencjału dawnych kamieniołomów na przykładzie Wieżycy i Chwałkowa (Dolny Śląsk)

Problem właściwego zagospodarowania dawnych wyrobisk górniczych jest problemem zarówno estetycznym, jak też środowiskowym i ekonomicznym. Kamieniołomy, w których zaprzestano eksploatacji, denaturalizują się samoczynnie poprzez powrót wód gruntowych do naturalnego poziomu i ekspansywne zarastanie roślinnością. Problem zaczyna się, gdy miejsca takie stają się nielegalnymi wysypiskami śmieci. Strome, niezabezpieczone ściany takich wyrobisk, a także znaczna głębokość powstałych w nich naturalnych zbiorników wodnych bywają niebezpieczną pułapką. Jednocześnie te same miejsca - strome ściany i głęboka woda - są atrakcyjne dla wielu mieszkańców najbliższych okolic, osób przyjezdnych, a także turystów. Walory porzuconych kamieniołomów potrafiono wykorzystać w przeszłości i efekty tego były bardzo pozytywne. Przedstawione w artykule przykłady dwóch kamieniołomów z okolic Ślęży na Dolnym Śląsku powinny mobilizować do ekonomicznego spojrzenia na takie miejsca i dostrzeżenia w nich niewykorzystanego potencjalu.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Wybrane modele ekoturystyki na obszarach przyrodniczo cennych w Polsce

Turystyka zrównoważona jest dzisiaj preferowana przez środowiska związane z ochroną przyrody i przedstawicieli sektora gospodarki turystycznej. Również turyści coraz częściej decydują się na odejście od turystyki masowej. Stają się jednocześnie bardziej wymagający w stosunku do organizatora, poszukując nowych sposobów spędzania wolnego czasu w środowisku przyrodniczym i kulturowym. W definicji turystyki zrównoważonej, a szczególnie w pojęciu ekoturystyki, rozumianej jako rdzeń tejże turystyki, zawarta jest troska o środowisko i o społeczność lokalną. Podjęto próbę stworzenia modeli rozwoju tego typu turystyki na obszarach cennych przyrodniczo. Uwzględniają one kwestie przyrodnicze oraz wymiar społeczny, w tym też edukacyjny. W sposób przekrojowy przedstawiono propozycje organizacji imprez dla turysty początkującego oraz wyrafinowanego, podobnie w odniesieniu do szerokiej gamy uwarunkowań przyrodniczych i społeczno kulturalnych. W opracowaniu zaprezentowane zostaną wybrane modele ekoturystyki przygotowane ze względu na profil turysty, jego oczekiwania, a także stopień zaawansowania i doświadczenie.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Szlachtowski obszar eksploatacji kruszców jako element projektowanego geoparku "Pieniny"

Jednym z najciekawszych obiektów projektowanego geoparku "Pieniny " będą sztolnie w Jarmucie i Potoku Pałkowskim. Ślady dziedzictwa górniczego szlachtowskiego rejonu eksploatacji kruszców cechują się wysokimi walorami naukowymi, historycznymi, edukacyjnymi i poznawczymi. Minerały kruszcowe eksploatowane w nich prawdopodobnie od XIV do XVIII w. związane są z występowaniem żył polimetalicznych i procesami hydrotermalnymi wokół intruzji andezytowych  wschodniej części pienińskiej linii andezytowej (PAL). W historycznych kopalniach eksploatowano epitermalne, ubogie złoża złotonośne i srebronośne. Zagospodarowanie obiektów w ramach geoparku "Pieniny" może przyczynić się do rozładowania ruchu turystycznego w najpopularniejszych, zatłoczonych rejonach Pienin.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Geoturystyczne walory wybranych obiektów przyrody nieożywionej Litwy

W artykule krótko opisano budowę geologiczną Litwy i związane z nią formy krajobrazowe. Krajobraz Litwy został ukształtowany niemal wyłącznie poprzez procesy glacjalne i fluwioglacjalne. Na powierzchni występują zatem głównie osady czwartorzędowe. Wychodnie skał starszych (dewonu, jury, kredy i neogenu) są stosunkowo nieliczne. Pomimo braku gór, geomorfologia Litwy jest urozmaicona; o różnorodności krajobrazu decyduje obecność wzgórz morenowych  łagodnych równin, szerokich dolin rzecznych i głęboko wciętych, bystrych rzek, a także wielu jezior. Jednym z najciekawszych regionów Litwy jest znajdująca się na liście UNESCO Mierzeja Kurońska, stanowiąca piaszczysty wał z najwyższymi w północnej Europie wydmami. Eksploatowany jest tam najcenniejszy surowiec Litwy - bursztyn. W artykule przedstawiono ponadto inne warte odwiedzenia miejsca, m.in.: birżański obszar krasowy (zbudowany z dewońskich gipsów i anhydrytów), okolice miasta Pokrój, znane z eksploatacji wapieni permu i dolomitów dewonu, a także miejsc występowania największych głazów narzutowych na Litwie.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Wybrane, nowe propozycje atrakcji geoturystycznych z Dolnego Śląska

Dolny Śląsk jest najbogatszym w Polsce regionem pod względem różnorodności skał, wykorzystywanych jako material budowlany i dekoracyjny. Są to skały zarówno magmowe, jak też osadowe i metamorficzne, które eksploatowane są w rozlicznych kamieniołomach. Tego typu czynne wyrobiska górnicze nie są dostępne do zwiedzania, a tym samym widoczne w nich częstokroć ważne dydaktyczne, unikalne lub nawet tylko ciekawe geologicznie miejsca, pozostają nieznane i edukacyjnie niewykorzystywane. Równocześnie istnieje dużo kamieniołomów już nieeksploatowanych, które porośnięte gęstą roślinnością lub położone z dala od tras turystycznych pozostają również nieznane. Wśród nich wiele jest kamieniołomów historycznych zarówno pod względem czasu rozpoczęcia w nich prac górniczych, jak też faktu, że wydobyto w nich surowiec do wykonania jakiegoś znaczącego elementu architektonicznego lub dzieła sztuki. W artykule opisano miejsca aktualnej eksploatacji podstawowych surowców skalnych, przedstawiając jednocześnie przykładowe obiekty architektoniczne na terenie Wrocławia. Alternatywnie wskazano wyrobiska nieczynne, mogące stanowić atrakcję turystyczną, a przy odpowiednim zagospodarowaniu oraz przedstawionej na miejscu informacji także atrakcję geoturystyczną.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Geoturystyka i turystyka industrialna na tle nowoczesnych form turystyki

Wśród najnowszych form turystyki wyróżnić można geoturystykę oraz turystykę przemysłową. Współczesny świat coraz częściej poszukuje nowych ofert, nowych pomysłów spędzania czasu wolnego. Ludzie przyzwyczaili się już do możliwości wyboru oraz poszukiwania wciąż nowych destynacji. Monotonia, jednolity program imprez to już właściwie przeszłość w turystyce. Urozmaicenie dodaje atrakcyjności i konkurencyjności ofercie regionów i biur podróży. Atrakcje geoturystyczne i te związane z przemysłem, często tym upadającym, doskonale wpasowują się w rozszerzenie oferty, której tak bardzo poszukują współcześni turyści.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Las Gościbia krainą kaskad i wodospadów

Las Gościbia obejmuje północne stoki Babicy (Beskid Makowski) w rejonie zlewni górskiego strumienia Gościbia. Położony jest na terenie plaszczowiny magurskiej, w strefie Siar. W głęboko wciętych dolinach odsłonięty jest ciągły profil fliszowych utworów wieku eoceńsko-oligoceńskiego (piaskowce pasierbieckie, ogniwo łupków zembrzyckich oraz ogniwo piaskowca z Wątkowej). Szczególnym walorem Lasu Gościbia są ciągi kaskad oraz wodospady, które tutaj licznie występują w dolinach potoków. Ich liczebność, różnorodny charakter oraz wysokie walory estetyczne decydują o wysokim potencjalne dydaktycznym i geoturystycznym.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Pustynie egipskie - geoturystyczna atrakcja

W Egipcie znajdziemy wszystkie klasycznie wydzielane rodzaje krajobrazów pustynnych: pustynie ilaste, piaszczyste, żwirowe i kamieniste hamady, gdzieniegdzie występujące ocienione palmami oazy i solniska szottów, suche uedy i wędrujące wały wydmowe. Zwrotnikowy, skrajnie suchy klimat, zróżnicowanie rzeźby i geologii poszczególnych typów pustyń warunkują odmienną hydrografię i specyficzną roślinność Sahary. Wyprawa równoległym do doliny Nilu ciągiem obniżeń Nowej Doliny umożliwia ich podziwianie. Warto odwiedzić oazy El Charga, Mut, Balat, Dania, El Qasr Farafra, El Heim Bahariya, Siwa

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Atrakcje geoturystyczne grupy wulkanów Kluczewskiej Sopki, północna Kamczatka, Rosja

Artykuł przedstawia walory geoturystyczne grupy wulkanów Kluczewskiej Sopki na Północnej Kamczatce. Pokazano położenie półwyspu Kamczackiego na tle aktualnych granic płyt litosferycznych oraz wyjaśniono genezę i budowę tzw. Korjacko-Kamczackiego pasa wulkanicznego. Geotektoniczne położenie Kamczatki w strefie "okołopacyficznego pierścienia ognia" umożliwia zapoznanie się na tym obszarze z przejawami współczesnego wulkanizmu (wulkany tarczowe, stratowulkany, kopuły ekstruzywne, kaldery, pokrywy ignimbrytowe, potoki błotne (lahary), ekshalacje gazów i par, czy wykwity siarkowe). Obok działalności wulkanicznej o niezwykłej atrakcyjności geoturystycznej tego obszaru decyduje urozmaicona rzeźba górska, modelowana przez lodowce górskie, procesy wietrzenne i erozję rzeczną.

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
Geologiczna wędrówka przez Orkady i Szetlandy

W artykule przedstawiono główne rysy krajobrazu archipelagów Orkadów i Szetlandów w kontekście ich budowy geologicznej i rozwoju rzeźby. Wskazano miejsca, gdzie na powierzchni można obserwować skały i formy będące świadectwami kolejnych etapów złożonych dziejów geologicznych wysp, m. in. jedne z najstarszych skał na kontynencie europejskim (pozostałości kaledonidów), skały dawnego dna oceanicznego, intruzje granitowe i ślady dawnej aktywności wulkanicznej oraz formy rzeźby związane z tektoniką i działalnością lodowców. Omówiono także współczesne procesy rzeźbotwórcze, zachodzące w dynamicznie rozwijających się wybrzeżach klifowych, gdzie duże zróżnicowanie litologiczne osadów skutkuje bogactwem form rzeźby. Podkreślono także związek zróżnicowanej budowy geologicznej z rozwojem kulturowym i gospodarczym wysp (m. in. surowce skalne budujące zabytki neolityczne, eksploatacja ropy naftowej i kruszyw) oraz z przyrodą ożywioną (rezerwaty i ostoje ptasie w obrębie klifów).

Czasopismo: Geoturystyka
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: geografia społeczno-ekonomiczna i gospodarka przestrzenna
O czym warto pamiętać myśląc o przyszłości domu i osiedla

Przyszłość obarczona jest niepewnością i wieloma niewiadomymi, utrudniającymi precyzyjne jej przewidywanie. Podstawą działań w kształtowaniu miejskiego środowiska życia dzisiaj i w przyszłości mogą być zdaniem autora ponadczasowe wartości związane z szeroko rozumianą ekologią przestrzeni zamieszkania.

Czasopismo: Środowisko Mieszkaniowe
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: nauki o sztuce, architektura i urbanistyka
Oddziaływania formy projektu architektonicznego na użytkowników na przykładzie autorskich koncepcji i realizacji zespołów mieszkaniowych w latach 2010-2018

Artykuł podejmuje problematykę oddziaływania projektu koncepcyjnego i zrealizowanego domu czy urbanistycznego założenia, na ludzkie zachowania. Autorzy badając swoje projekty z ostatniej dekady przedstawiają mechanizm budowania logiki tworzenia przestrzeni i kubatur zamykających się w minimalnych wielkościach użytkowych, zachowujących maksymalną skalę wykorzystania zasad zrównoważonego projektowania. Badaniami objęto budynki mieszkalne jednorodzinne, zespoły zabudowy bliźniaczej, pojedyncze budynki realizowane jako uzupełnienia przestrzeni istniejących osiedli, budynki plombowe i osiedle mieszkaniowe składające się z budynków
mieszkalnych wielorodzinnych. Wszystkie obiekty zaprojektowano jako budownictwo niskoenergetyczne. Wynikiem badań jest próba określenia, w różnych sytuacjach przestrzennych obiektów o różnorodnej strukturze, wpływu determinizmu architektonicznego twórców na społeczności je użytkujące.

Czasopismo: Środowisko Mieszkaniowe
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: nauki o sztuce, architektura i urbanistyka
Geneza i kierunki rozwoju terenów rekreacyjnych w kompozycji urbanistycznej modernistycznych zespołów mieszkaniowych. Część 1 - europejski modernizm do II wojny światowej

Tematem artykułu jest opis genezy i kierunków rozwoju terenów rekreacyjnych w kompozycji urbanistycznej modernistycznych zespołów mieszkaniowych do II wojny światowej. Za punkt wyjścia przyjęto krytykę kamiennego miasta, która opisana została m.in. przez Wernera Hegemanna. Dalszy rozwój urbanistyki m ieszkaniowej analizowano w perspektywie tworzenia rozwiązań alternatywnych, integrującej mieszkanie i tereny rekreacyjne. Dla potrzeb analizy wyodrębniono 5 typów kompozycji urbanistycznej i sposobów obecności w nich terenów rekreacyjnych. Jako typ 1 badano
ekskluzywne dzielnice willowe z końca XIX wieku, które projektowano na obrzeżach miast. Choć założenia te nie miały charakteru modernistycznego,
to zapowiadały szerszą integrację terenów rekreacyjnych i architektury mieszkaniowej. Jako typ 2 zdefiniowano narodziny i rozwój idei
miasta-ogrodu. Howardowska koncepcja stała się podstawą dla szerszych ruchów społecznych. Upatrywały one w rozwoju ruchów higieniczno-sanitarnych, wychowaniu młodzieży, popularyzacji sportu, czy też nowych sposobach spędzania wolnego czasu szerszej reformy społecznej. Jako typ 3 przeanalizowano rekompozycję zabudowy kwartałowej, a w szczególności jej rozwiązań z początku modernizmu. Jako typ 4 opisano rozwój układów pasmowych i wolno stojących, akcentując w nich zróżnicowane formy obecności terenów rekreacyjnych. Jako ostatni 5 typ
kompozycji, który nie doczekał się szerokiego zastosowania przed II wojną światową, określono radykalne idee reprezentowane najpełniej przez
Le Corbusiera. Stworzone przez niego analizy i projekty, które opisał m.in. w Urbanism, znalazły odzew i były rozwijanie przez najbardziej awangardowych twórców i stanowiły krańcową formę ewolucji założeń ideowych z przełomu XIX i XX wieku.
W podsumowaniu artykułu podkreślono, że analizowane rozwiązania stanowiły swoisty poligon doświadczeń nowej urbanistyki, w której rolę ideowego manifestu odgrywały tereny rekreacyjne. Bogactwo doświadczeń formalnych tej fazy modernizmu, indywidualizm, a szczególnie przyjazna skala rozwiązań, wpłynęły w większości przypadków na ich współczesną pozytywną percepcję.

Czasopismo: Środowisko Mieszkaniowe
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: nauki o sztuce, architektura i urbanistyka
Przestrzeń miejska - od nowa? Analiza wybranych współczesnych rewitalizacji szczecińskich przestrzeni publicznych

Współcześnie w części miast polskich obserwować można tendencje związane z kryzysem śródmieść. Równocześnie samorządy gminne
przy wsparciu środków unijnych oraz inwestycji prywatnych podejmują wysiłki mające na celu reurbanizację kluczowych dla rozwoju miasta
obszarów. W związku z próbami gentryfikacji tych obszarów i podniesienia ich statusu prowadzone są zróżnicowane programy rewitalizacyjne,
w tym szczególnie projekty rewitalizacji przestrzeni publicznych. Mając nadzieję na ożywienie przestrzeni miejskiej i osiągniecie urbanistycznych
efektów – śnieżnej kuli- wprowadza się zróżnicowane bodźce funkcjonalne i rozwiązania estetyczne. Ostateczną weryfikacją tych
działań staje się akceptacja społeczna tych procesów oraz charakter i intensywność ich użytkowania.
W artykule dokonano analizy wybranych procesów transformacji przestrzeni publicznych przeprowadzonych po 1989 roku w Szczecinie
z perspektywy ich dostępności dla pieszych. Wykonano analizę pięciu wybranych obszarów poddanych rewitalizacji: 1) historyczne place
odbudowywanego zespołu staromiejskiego, 2) tzw. al. Fontann na fragmencie al. Jana Pawła II jako przykład zmiany funkcjonalnej, 3) Plac
Lotników jako przykład kreacji współczesnego placu miejskiego, 4) tzw. al. Kwiatowa przy placu Żołnierza Polskiego jako przykład zmiany
funkcji konstytuującej i estetyzacji przestrzeni, 5) plac Jakuba Wujka jako przykład rewitalizacji centrum dawnego zespołu Neu Westend wzorowanego
na idei miasta ogrodu, 6) bulwary nadodrzańskie (Bulwar Piastowski) jako przykład rewitalizacji terenów nadwodnych.

Czasopismo: Środowisko Mieszkaniowe
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: nauki o sztuce, architektura i urbanistyka
Domy jutra – domy marzeń. Eksperymenty i poszukiwania

Artykuł dotyczy problematyki związanej ze zrównoważonym projektowaniem architektoniczno-urbanistycznym „domu jutra”. W drugiej dekadzie dwudziestego pierwszego wieku w
dobie globalnego kryzysu ekonomiczno-finansowego, gwałtownego wzrostu demograficznego
ludności świata, znacznej urbanizacji globu i zagrożeń klimatycznych istotne staje się pytanie o dom jutra oraz jak mieszkać. Taki temat
otrzymali studenci Wydziału Architektury Politechniki Krakowskiej w Katedrze Kształtowania Środowiska Mieszkaniowego. Zakładając, że ich
świeże pomysły przyniosą interesujące propozycje i
przestrzenne rozwiązania autor chciał w ten sposób pobudzić wyobraźnię i
kreatywność
studentów przykładając równocześnie dużą wagę do strony ideowej koncepcji projektowych.
Artykuł prezentuje 32 studenckie projekty architektoniczno-urbanistyczne domów jutra, które zawierają oryginalne idee kształtowania zrównoważonego środowiska mieszkaniowego. Pokazują zdaniem autora właściwą drogę eksperymentów i poszukiwań odpowiednich rozwiązań
funkcjonalno-przestrzennych zmierzających do poprawy jakości środowiska mieszkaniowego w Polsce, Europie i na świecie.

Czasopismo: Środowisko Mieszkaniowe
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: nauki o sztuce, architektura i urbanistyka
Martwe przestrzenie publiczne

Dzisiaj za pomocą planowania, projektowania, przepisów, norm i standardów jakości podejmowane są próby poprawy jakości życia mieszkańców
w przestrzeniach publicznych w miastach. Mimo tych działań, w wielu wypadkach tworzy się "jałową przestrzeń". A przecież w niedalekiej
przeszłości w przestrzeniach tych tętniło "towarzyskie życie". Autorka w artykule omawia zagadnienie "martwych przestrzeni publicznych"
w miastach, pozostawiając omawiany problem bez odpowiedzi.

Czasopismo: Środowisko Mieszkaniowe
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: nauki o sztuce, architektura i urbanistyka
Dworzec PKS w Kielcach jako przykład polskiej myśli modernistycznej

Po II wojnie światowej wszystkie miasta, którym nadano rangę miasta wojewódzkiego, rozwijały się prężnie, stając się centrami
zakładów przemysłowych i fabryk. Za możliwością pracy podążali masowo mieszkańcy okolicznych wsi i miasteczek,
którzy częściowo osiedlali się w nowo powstających osiedlach robotniczych, a częściowo dojeżdżali do pracy komunikacją
publiczną. Taki rozwój miasta wpłynął na decyzję o konieczności budowy dworca autobusowego w latach 70. XX wieku.
Dzięki założeniom, jakie przyjęli projektanci, udało się stworzyć niespotykany na ówczesne czasy obiekt o nowatorskim układzie
komunikacyjnym, niespotykanej kompozycji, nowoczesnej bryle i najnowocześniejszych, dostępnych w kraju rozwiązaniach
technicznych. Obiekt, dzięki unikatowej architekturze, szybko stał się wizytówką Kielc i chlubą mieszkańców. W okresie
przemian nastąpiło zahamowanie zarówno rozwoju przemysłu jak i transportu publicznego. Nieremontowany obiekt zaczął
niszczeć, a przedsiębiorstwo wraz z dworcem zostało sprzedane. Kielecki dworzec PKS wprawdzie uniknął losu wielu innych
świetnych dzieł architektonicznych powojennego modernizmu, które zostały wyburzone lub przebudowane, jednak dalej
postępuje degradacja tego obiektu, stanowiącego niezwykłą wartość kulturową.

Czasopismo: Środowisko Mieszkaniowe
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: nauki o sztuce, architektura i urbanistyka