rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Przekonanie o własnej skuteczności a postrzegane źródła stresu związanego ze studiowaniem

Cel badań. Przekonanie o własnej skuteczności może determinować funkcjonowanie człowieka w różnych sytuacjach życiowych. Przekonanie o własnej skuteczności w roli studenta może być związane ze spostrzeganiem wymagań tej roli jako potencjalnych źródeł stresu w grupie osób uczących się. Sytuacje przekraczające możliwości studentów określane są jako potencjalne źródła stresu. Materiał i metody. W badaniu wzięło udział 386 studentów, w tym 260 kobiet i 126 mężczyzn (M = 22,02; SD = 2,01). Wykorzystano w nim skalę Student ze Skali Przekonania o Własnej Skuteczności w Rolach Życiowych oraz Skalę Oceny Sytuacji Trudnych na Studiach. Wyniki i wnioski. Analizy powoliły wykazać różnice między studentami różnych lat w stopniu nasilenia przekonania o własnej skuteczności w roli studenta oraz nasilenia stresu w sytuacjach trudnych związanych ze studiowaniem. Przekonanie o własnej skuteczności jest ujemnie skorelowane z nasileniem spostrzeganych źródeł stresu.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Niepełnosprawność intelektualna w stopniu umiarkowanym a równowaga statyczna mężczyzn uczestniczących w szkolnych formach aktywności fizycznej

Cel badań. Celem badań jest wyjaśnienie zależności między stanem rozwoju równowagi statycznej mężczyzn z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym, doświadczonych zespołem Downa, a uczestniczeniem przez nich w szkolnych formach aktywności fizycznej. Materiał i metody. W badaniu wzięło udział 20 mężczyzn w wieku od 19 do 22 lat z umiarkowaną niepełnosprawnością intelektualną z zespołem Downa (n = 10) i bez zespołu Downa (n = 10). Zastosowano metodę obserwacji bezpośredniej oraz narzędzie – dwupłytową platformę posturograficzną. Rejestrowano podstawowe parametry równowagi statycznej w próbach stania dwiema stopami na platformie, w próbach z oczami otwartymi i zamkniętymi. Wyniki. Badani mężczyźni z zespołem Downa, których równowaga statyczna rozwijała się w warunkach aktywności fizycznej wyłącznie o charakterze szkolnym,  uzyskali niższe wartości parametrów posturograficznych niż mężczyźni bez zespołu Downa rozwijający równowagę statyczną w tych samych warunkach. Wnioski. Istnieje związek między zdolnością równowagi statycznej a szkolną aktywnością fizyczną. Niedobór tej aktywności wiąże się ze zmniejszeniem równowagi statycznej u mężczyzn z zespołem Downa.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Możliwości rozwoju turystyki winiarskiej na Dolnym Śląsku

Cel badań. Celem badań było przedstawienie wstępnej oceny winnic dolnośląskich pod kątem ich działalności w zakresie udostępniania turystycznego. Przeanalizowano funkcję turystyczną winnic dolnośląskich oraz formy ich udostępniania zwiedzającym, jak również jednostkowe produkty turystyczne składające się na ich ofertę enoturystyczną. Materiał i metody. Na podstawie zebranych informacji, a także analizy kierunków i uwarunkowań rozwoju turystyki winiarskiej w Polsce i na świecie, w tym wytycznych zawartych w międzynarodowych dokumentach, poddano dyskusji możliwości oraz wskazane kierunki rozwoju tej formy turystyki na Dolnym Śląsku. Źródłem informacji były strony www i Facebook prezentujące winnice oraz wizyty w wybranych winnicach. W razie potrzeby uzupełnienia tych informacji kontaktowano się bezpośrednio z przedstawicielami winnic. Do analizy wybrano winnice na podstawie broszury Winnice dolnośląskie wydanej przez Dolnośląski Ośrodek Doradztwa Rolniczego, która jest aktualnie podstawowym materiałem promocyjnym winiarstwa w tym rejonie. Wyniki. Dolnośląskie winnice spełniają wszystkie elementy produktu turystycznego. Znalazło to wyraz w postaci utworzenia w 2018 r. Dolnośląskiego Szlaku Piwa i Wina, którego celem jest promocja lokalnego piwa oraz wina, a także Dolnego Śląska. Wnioski. Biorąc pod uwagę wytyczne zawarte w międzynarodowych dokumentach, rozwój enoturystyki powinien spełniać założenia turystyki zrównoważonej.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Upodmiotowienie ucznia jako cel wychowania fizycznego w programie MYP

Cele badań. Celem badania jest określenie, w jakim stopniu pewne aspekty programu MYP odzwierciedlają założenia wersji humanistycznej celów wychowania fizycznego promowanej przez znanych polskich ekspertów z różnych dziedzin. MYP jest integralną częścią systemu IB (International Baccalaureate), który podkreśla procesy uczenia się ucznia według jego własnych możliwości. Relacje społeczne są ważne, aby utrzymać równowagę w rozwoju akademickim i osobowym. System ten promuje upodmiotowienie ucznia i jest świetnym przykładem na to, w jaki sposób nauczanie wychowania fizycznego jest połączone z koncepcją ‘life long learning’. W polskiej debacie teoretycznej o sensie wychowania fizycznego istnieje podobny trend. Warto porównać i wyciągnąć wnioski, jak niektóre pomysły mogłyby zostać użyte w praktyce. Materiał i metody. (1) Obserwacja uczestnicząca i nieuczestnicząca (nauczania oraz obserwacja lekcji), jawna i ukryta. (2) Analiza materiałów źródłowych: przewodnik MYP PHE (Middle Years Programme, Physical and Health Education). Wyniki. Istnieje duże podobieństwo w nauczaniu wychowania fizycznego między programem MYP a poglądami w humanistycznej wersji celów wychowania fizycznego. Wnioski. Upodmiotowienie ucznia w procesie nauczania jest warunkiem do jego prawidłowego rozwoju w sferze fizycznej i duchowej, a kluczem do motywacji wychowanka jest postawa nauczyciela oraz system edukacji promujący takie podejście.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Aktywność fizyczna wolontariuszy sportowych

Cel badań. Wolontariat sportowy różni się od wolontariatu w ogóle. Wolontariusze sportowi mają odmienne motywy, czy stopień zaangażowania się (np. zwykle pozostają wolontariuszami dłużej). Przewiduje się, że ten typ wolontariatu będzie się bardzo szybko rozwijał z powodu coraz większej liczby imprez sportowych, które łączą się znacząco ze zdrowym stylem życia. Celem badań jest sprawdzenie, czy zachodzi relacja pomiędzy udziałem 
w wolontariacie sportowym a aktywnością fizyczną i zainteresowaniem sportem. Materiał i metody. Badania prowadzone były w dwóch grupach – badawczej i kontrolnej. Objęły one w sumie 138 respondentów. Metodą, która została użyta do badań był sondaż diagnostyczny w postaci ankiety. Metody statystyczne, które zostały wykorzystane do analizy wyników badań to test U Manna–Whitneya, test t-Studenta dla grup niezależnych, test 2. Obliczeń dokonano w programie Statistica 12 i Excel 2013. Wyniki. Obsługa imprez sportowych to domena młodych ludzi. Analiza wyników badań wykazała istotne różnice w aktywności fizycznej badanych grup. Wolontariusze z długim doświadczeniem angażowali się w pracę społeczne częściej, niż ci z krótkim stażem. Grupę kontrolną cechowała niska świadomość na temat wolontariatu sportowego. Wnioski. Istnieją znaczące różnice statystyczne w zainteresowaniu sportem zespołowym i indywidualnym w obu grupach. Potwierdzono, że wolontariusze sportowi istotnie częściej uprawiali sport rekreacyjny i wyczynowy niż osoby niezaangażowane w wolontariat. Sportowcy wyczynowi po zakończeniu kariery sportowej angażowali się w wolontariat sportowy.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Kierunek studiów a struktura zachowań zdrowotnych studentów w Turcji na przykładzie środowiska Uniwersytetu Mustafy Kemala w Hatay

Cel badań. Celem badań była próba określenia związków zachowań zdrowotnych wybranych studentów jednego z uniwersytetów w Turcji z kierunkiem podjętych przez nich studiów. W pracy przyjęto pytania badawcze uwzględniające zmienne zależne i niezależne oraz porównawcze: 1. Jaki jest poziom zachowań zdrowotnych badanych studentów? 2. Ile godzin w tygodniu badani studenci przeznaczają na podejmowanie aktywności ruchowej? 3. Czy i w jaki sposób płeć oraz kierunek studiów różnicują zachowania zdrowotne i aktywność ruchową badanych studentów? Materiał i metody. Materiał badawczy stanowiły wyniki sondaży przeprowadzonych w grupie 174 studentów. Badaniami objęto studentów obojga płci studiujących na kierunkach wychowania fizycznego, antropologii oraz filologii angielskiej Uniwersytetu Mustafy Kemala w Hatay. Główną metodą zbierania materiału faktograficznego był sondaż diagnostyczny. Do badania stanu zachowań zdrowotnych wykorzystano Inwentarz Zachowań Zdrowotnych (IZZ) Juczyńskiego, do którego to narzędzia dołączono krótką ankietę dotyczącą płci, wieku, kierunku studiów oraz czasu tygodniowej aktywności ruchowej podejmowanej przez respondenta poza codziennymi obowiązkami. Wyniki. Badani wykazywali przeciętny poziom zachowań zdrowotnych według skali stenowej IZZ. Blisko 60% objawiało bardzo niską aktywność fizyczną. Badane kobiety charakteryzowały się wyższym poziomem zachowań zdrowotnych niż mężczyźni. W zakresie aktywności fizycznej było odwrotnie. Wnioski. W badanym środowisku dało się zauważyć pozytywne związki między kierunkiem studiów związanych z zagadnieniami zdrowia a zachowaniami zdrowotnymi i aktywnością fizyczną studentów tego kierunku. Studenci innych kierunków wykazywali niższy poziom zachowań zdrowotnych i aktywności fizycznej.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Geograficzne uwarunkowania turystyki aktywnej w Polsce

Cel badań. Celem pracy jest próba zarysowania geograficznych uwarunkowań uprawiania turystyki aktywnej w Polsce z uwzględnieniem stanu atmosfery, pogody i klimatu, ukształtowania terenu, warunków hydrograficznych oraz roślinności i zwierząt. Materiał i metoda. Źródłem analizy badawczej były dotychczasowe wyniki badań naukowych dotyczących głównych cech środowiska przyrodniczego Polski, takich jak: ukształtowanie terenu, klimat, jakość powietrza, sieć hydrograficzna, fauna i flora. Istotne w opracowaniu było również doświadczenie własne autorów – aktywnych turystów i organizatorów tego typu imprez w różnych miejscach Polski. Wyniki. Przegląd uwarunkowań geograficznych, czyli terenów atrakcyjnych do podejmowania turystyki aktywnej pozwolił wykazać potencjał, jaki posiada Polska w tym zakresie. Wydaje się, że jest on obecnie tylko w części wykorzystywany. W wielu regionach naszego kraju można znaleźć obszary rzadko penetrowane przez człowieka, które mają walory środowiskowe sprzyjające uprawianiu różnych rodzajów turystyki aktywnej. Wnioski. Analizując geograficzne uwarunkowania turystyki aktywnej w Polsce, należy zauważyć bardzo sprzyjające cechy środowiska naturalnego dla większości jej rodzajów. Istnieje też wieloletnia tradycja podejmowania aktywności fizycznej w plenerze z wykorzystaniem walorów turystycznych specjalistycznych. Szczególnie sprzyjające warunki dotyczą uprawiania turystyki pieszej (nizinnej i górskiej), jazdy na rowerze, żeglarstwa jachtowego śródlądowego oraz kajakarstwa.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Środowisko rodzinne a poziom aktywności fizycznej dzieci

Cel badań. Celem badań było poznanie zależności pomiędzy środowiskiem rodzinnym a poziomem aktywności fizycznej dzieci. Materiały i metody. Badaniom poddano 191 osób (65 dzieci, 65 matek oraz 61 ojców). Dzieci należały do grupy osób aktywnych fizycznie, natomiast wśród rodziców znalazły się osoby zarówno aktywne, jak i nieaktywne fizycznie. W badaniach wykorzystano Kwestionariusz KŚRS do oceny środowiska rodzinnego, Kwestionariusz IPAQ do oceny poziomu aktywności fizycznej oraz ankiety własnej konstrukcji. Wyniki. Głównym predyktorem środowiska rodzinnego powiązanego z poziomem aktywności fizycznej dzieci okazały się dobre relacje interpersonalne w rodzinie. Chłopcy częściej niż dziewczęta prezentowali aktywność o wysokiej intensywności. Między rodzicami a dziećmi stwierdzono rozbieżności w zakresie form podejmowanej aktywności oraz motywów i form zachęcania do niej. Wnioski. Poziom aktywności fizycznej dzieci związany jest z różnorodnymi czynnikami środowiska rodzinnego (np. poprawnymi relacjami interpersonalnymi w rodzinie, tradycjami).

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Styl kierowania klasą a motywacja uczniów do aktywności fizycznej na lekcjach wychowania fizycznego w klasach IV–VI szkoły podstawowej

Cel badań. Celem badań było określenie związków pomiędzy motywacją uczniów do ćwiczeń a stylem kierowania lekcją przez nauczyciela wychowania fizycznego, w klasach IV–VI szkoły podstawowej. Materiały i metody. W badaniach udział wzięło 150 uczniów z dwóch szkół podstawowych: 75 dziewcząt oraz 75 chłopców klas IV, V i VI. Wykorzystano dwa kwestionariusze: BREQ-2 (Behavioural Regulation in Exercise Questionnaire) służący do określenia rodzaju motywacji do uczestnictwa w lekcjach wychowania fizycznego, oraz skalę LSS (Leadership Scale for Sports) umożliwiającą określenie rodzajów zachowań nauczyciela w trakcie lekcji. Wyniki. Pozytywna informacja zwrotna była najsilniej związana z motywacją wewnętrzną uczniów. Zachowania autokratyczne nauczyciela wiązały się z brakiem motywacji uczniów do ćwiczeń na lekcji. Odnotowano rozbieżności w stylach pracy nauczyciela pomiędzy klasami IV, V i VI. Liczba zachowań nauczyciela pozytywnie związanych z motywacją autonomiczną zmniejszała się w V i VI klasie w porównaniu z klasą IV. Wnioski. Styl zachowania nauczyciela w czasie lekcji był związany z poziomem motywacji uczniów do uczestnictwa w lekcjach WF.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Socjalizacja konsumentów sportu

Sport jest współcześnie ważnym elementem medialnej kultury konsumpcyjnej. Socjalizację do sportu, w której ważną rolę odgrywa rodzina, rozumie się zwykle jako proces wdrażania jednostek do aktywnego uczestnictwa w rywalizacji sportowej. Wiąże się ona jednak także z wdrażaniem do bezpośredniej lub medialnej konsumpcji sportu w roli kibica i kształtowaniem postaw wobec sportu jako elementu kultury. Wykorzystując literaturę przedmiotu, w artykule przeanalizowano uwarunkowania socjalizacji do konsumpcji sportowej, a także przemiany kultury kibicowania związane z przeobrażeniami koncepcji wykorzystania stadionów sportowych i nowych technologii informatycznych w sporcie. Zasygnalizowano również zagrożenia związane z socjalizowaniem konsumentów sportu rozumianego jako elementu kultury konsumpcyjnej.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Rekreacyjna aktywność fizyczna w polskich serialach obyczajowych

Cel badań. Kultura popularna wywiera istotny wpływ na system wartości w nowoczesnych społeczeństwach. Celem badań było ustalenie aksjologicznego i normatywnego kontekstu aktywności rekreacyjnej przedstawianej w polskich serialach obyczajowych. Materiał i metody. Analizowany materiał stanowią odcinki składające się na sezon 2014/2015 trzech seriali obyczajowych: „M jak miłość”, „Na dobre i na złe” i „Barwy szczęścia”. Metodami badawczymi była ilościowa i jakościowa analiza treści. Autor starał się udzielić odpowiedzi na następujące pytania: (1) Jaki jest profil demograficzny uczestników aktywności rekreacyjnej w badanych serialach; czy obraz owej aktywności zachęca do przezwyciężania kulturowych stereotypów, czy też oddziałuje on w odwrotny sposób? (2) Do jakich wzorów kultury somatycznej odwołują się badane seriale, gdy przedstawiają uzasadnienia aktywności rekreacyjnej; czy odwołania te potwierdzają przejście od wzoru sprawnościowego i ascetycznego na rzecz hedonistycznego i estetycznego? Wyniki i wnioski. Analizowane seriale reprodukują stereotypowe założenia dotyczące rekreacji: kobiety, osoby starsze i niepełnosprawni są niedoreprezentowani w sytuacjach aktywności fizycznej. Potwierdzona została również dominująca rola wartości hedonistycznych i estetycznych, ponieważ odwołania do nich pojawiają się w prawie dwóch trzecich uzasadnień rekreacyjnej aktywności fizycznej.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Zarys dziejów piłki nożnej w Ludowych Zespołach Sportowych działających w granicach administracyjnych powiatu nowotomyskiego w latach 1946–2018

Cel badań. Celem badań było przedstawienie rozwoju oraz największych osiągnięć sportowych klubów piłkarskich działających w granicach administracyjnych powiatu nowotomyskiego w latach 1946–2018. Materiał i metody. Podstawową metodą badawczą była analiza źródeł historycznych. Ponadto posłużono się metodą indukcyjną, dedukcyjną, statystyczną i komparatystyczną. Wyniki. Po II wojnie światowej na terenie powiatu nowotomyskiego koła Ludowych Zespołów Sportowych działały prawie w każdej wsi, a wiodącą dyscypliną w ich działalności była piłka nożna. Rozwój tej dyscypliny sportu przebiegał podobnie jak w innych tego typu regionach. Początkowo drużyny działały nieformalnie, rozgrywając mecze towarzyskie. Z biegiem czasu zaczęły brać udział w organizowanych w okolicy turniejach, później zgłaszały się do klasy „W” prowadzonej przez Radę Powiatową Zrzeszenia LZS, by po nabraniu doświadczenia organizacyjnego przystąpić do rozgrywek związkowych w Okręgowym Związku Piłki Nożnej. Nie wszystkim drużynom udawało się utrzymać poziom ligowy i po kilku sezonach wycofywano je z rozgrywek. Najczęstszym powodem były kłopoty finansowe oraz organizacyjne. Wnioski. Drużyny piłkarskie reprezentujące Z LZS z powiatu nowotomyskiego nie osiągały spektakularnych sukcesów. Szczytem ich możliwości był udział w rozgrywkach ligowych na czwartym poziomie. Kilku piłkarzom udało się jednak spełnić sportowe marzenia i zagrać w najwyższych klasach rozgrywkowych. Świadczy to o tym, że również na ziemi nowotomyskiej nie brakowało piłkarskich talentów na skalę ogólnopolską.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Aktywność fizyczna studentów szkół medycznych i wybrane jej uwarunkowania na tle populacji studentów innych kierunków

Cel badań. Celem pracy była ocena aktywności fizycznej studentów uczelni medycznych i wybranych jej uwarunkowań na tle populacji studentów z innych szkół wyższych. Materiał i metody. Badaniami objęto 3148 studentów I roku studiów z 11 różnych uczelni Katowic, Chorzowa i Krakowa, z czego studentów szkół medycznych było 711. Zastosowano metodę sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem kwestionariusza ankiety autorstwa Umiastowskiej. Przyjęto poziom istotności p = 0,05. Wyniki. Największa grupa studentów (40%) ćwiczyła tylko raz w tygodniu. Niespełna 30% studentów ćwiczyło więcej niż trzy razy w tygodniu. Młodzież szkół medycznych nie różniła się pod tym względem od pozostałych badanych. W grupie medycznej tylko 4% przyznało, że trenuje w klubach sportowych, a aż 28%, że ćwiczy jedynie na obowiązkowych zajęciach wychowania fizycznego. W obu przypadkach studenci szkół medycznych wypadali niekorzystnie w porównaniu z pozostałymi, a różnice były statystycznie istotne (odpowiednio p = 0,001, p = 0,002). Najpopularniejszymi formami aktywności fizycznej wśród studentów były jazda na rowerze i ćwiczenia w domu. Dla studentów szkół niemedycznych dominującą motywacją do podejmowania aktywności fizycznej okazała się przyjemność (62%), natomiast studenci szkół medycznych w jednakowym stopniu wskazali przyjemność, zdrowie i sylwetkę (57%). Wnioski. Studenci szkół medycznych, mimo że znacznie częściej niż inni dostrzegają znaczenie sprawności fizycznej w swoim przyszłym zawodzie, rzadziej deklarowali, że trenują w klubach sportowych i częściej ograniczali swoją aktywność do obowiązkowych zajęć wychowania fizycznego.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Piłka nożna w województwie wołyńskim w latach 1921–1939. Zarys dziejów

Cel badań. Celem badań było przedstawienie rozwoju gry w piłkę nożną w województwie wołyńskim w latach 1921–1939, która była jednym z najpopularniejszych sportów na tym terenie. Uprawiano ją w polskich klubach i towarzystwach sportowych, ale popularna była również wśród sportowców mniejszości narodowych, głównie ukraińskiej i żydowskiej. Materiał i metody. Materiał źródłowy stanowiły źródła archiwalne, źródła drukowane, źródła prasowe oraz literatura odnoszącą się do dziejów sportu, ze szczególnym uwzględnieniem okresu międzywojennego. Zastosowano metodę analizy źródeł historycznych drogą indukcji, dedukcji, syntezy oraz metodę porównawczą. Wyniki. W pracy ukazano kształtowanie sportu piłki nożnej na Wołyniu w latach 20. i 30. XX w. Przedstawiono uwarunkowania rozwoju piłki nożnej, wśród których ważną rolę odgrywały struktury organizacyjne tego sportu. Na Wołyniu tworzono kluby i towarzystwa sportowe, prowadzące sekcję piłki nożnej. Istotnym czynnikiem propagowania i popularyzowania piłki nożnej był system współzawodnictwa, obejmujący głównie rozgrywki ligowe. Wnioski. Na Wołyniu rozwój piłki nożnej nastąpił w latach 1921–1939. Piłkarstwo wołyńskie przeszło szereg pozytywnych przeobrażeń, m.in. w zakresie struktur organizacyjnych, współzawodnictwa sportowego, kształcenia kadry instruktorskiej i kadry sędziowskiej. Czynniki te miały pozytywne wpływ na kształtowanie rozwoju tej dyscypliny sportu. Mimo to wyniki uzyskiwane przez sportowców z Wołynia nie osiągnęły poziomu ogólnopolskiego.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej
Pedagogika duszy i ciała płynąca ze świadectwa religijnego Glorii Polo a świat wartości nauczyciela wychowania fizycznego

Etymologia wyrazu pedagogika (gr. paidagogos – prowadzący dziecko) sięga czasów starożytnej Grecji i nawiązuje do sytuacji prowadzenia chłopca do palestry, czyli do miejsca doskonalenia tężyzny fizycznej. Wychowanie fizyczne poprzedziło wychowanie moralne i współcześnie idealna wersja wychowania to ta, która obejmuje człowieka sumarycznie – nie pomijając jego cielesności i duchowości zarazem. Analiza świadectwa religijnego opisującego zjawisko śmierci klinicznej dostarcza argumentów, dlaczego dbałość o ciało i duszę stanowi istotny element w nauczaniu wychowania fizycznego i dlaczego zgubne byłoby zlekceważenie jednej składowej i przeniesienie wyłącznej uwagi na drugą. Czasy XXI w. to czasy relatywizmu moralnego, w którym porządek świata zostaje naruszony za sprawą fałszywych ideologii. Nagminne zaprzeczanie prawu naturalnemu prowadzi do licznych wynaturzeń. Stawanie w prawdzie wobec siebie i przyjęcie odpowiedzialności wprowadzenia wychowanka w świat wartości to obowiązek, od którego nauczyciel wychowania fizycznego nie powinien się uchylać. Prezentowana analiza literatury zwraca uwagę na współczesne zagrożenia wynikające z nadużyć ciała i odrzucenia duszy. Przed nauczycielem rozpościera się misja niebagatelna: przywrócić godność ciału człowieka. Czy uzasadniona racją wyższą postawa znajdzie swoje odzwierciedlenie w programach nauczania? Efekt pracy pedagoga powinien być dostrzeżony w sposobie bycia jego wychowanków i rozumienia przez nich świata po zakończeniu procesu edukacji. Tylko wówczas można będzie mieć pewność, że zadanie nauczyciela jako przewodnika po świecie wartości zostało wykonane.

Czasopismo: Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu
Dziedziny: nauki medyczne i o zdrowiu
Dyscypliny: nauki o kulturze fizycznej