rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Pułapki oporu: o trudnościach badania działań opartych na sprzeciwie

W artykule poruszam zagadnienie pułapek pojawiających się w pracy z kategorią oporu i jej zastosowaniem w analizach teoretycznych oraz empirycznych. Prezentuję różne ujęcia tego pojęcia oraz omawiam jego wieloaspektowość i kontekstowość. W ramach pracy z tą kategorią wyłoniła się problematyka jej polaryzacji. Zjawisko to z jednej strony powoduje rozmycie kategorii oporu, z drugiej zaś może przyczynić się do jej nadmiernego zawężenia. Zarówno w jednym, jak i w drugim przypadku pojawia się ryzyko dostrzegania oporu w każdej sytuacji lub ignorowania jego wyraźnych przejawów. Celem tekstu jest ukazanie trudności w pracy ze złożoną kategorią teoretyczną i empiryczną, jaką niewątpliwie jest „opór” oraz omówienie pułapek wynikających z braku wnikliwej analizy literatury a także krytycznej refleksji nad studiami teoretycznymi i praktycznymi dotyczącymi danego pojęcia i terminów z nim związanych.

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Ekologia akustyczna – nieobecny dyskurs w pedagogice

Celem artykułu jest zwrócenie uwagi na zagadnienie ekologii akustycznej w kontekście pedagogicznym, które jest w Polsce niemal całkowicie pomijane. Ekologia akustyczna to interdyscyplinarna dziedzina, badająca relacje między człowiekiem, dźwiękiem i sposobem jego odbioru a otoczeniem. Leży w polu zainteresowań muzykologów, geografów, kulturoznawców, architektów. Zajmuje się kształtowaniem świadomości otoczenia akustycznego oraz buduje poczucie odpowiedzialności za jego współkształtowanie. Autorka przedstawia znaczenie i funkcjonowanie terminów „ekologia akustyczna” oraz „pejzaż dźwiękowy”. Analizuje zagraniczną i polską literaturę naukową dotyczącą tego zagadnienia. Przedstawia inicjatywy dotyczące edukacji w zakresie ekologii akustycznej na świecie i w Polsce. Pozwala to sformułować postulat, iż zagadnienia z tego zakresu powinny zostać włączone do powszechnej edukacji estetycznej i zdrowotnej w Polsce.

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Zastosowanie dokumentów MAEA w prawie energii jądrowej w Polsce

Międzynarodowy reżim prawa energii jądrowej charakteryzuje unikalne połączenie oraz wzajemny wpływ wiążącego prawa oraz niewiążących dokumentów przyjmowanych przez organizacje międzynarodowe. Jedną z najważniejszych jest Międzynarodowa Agencja Energii Jądrowej, a przyjmowane przez nią wytyczne oraz zalecenia są uważane za wzorcowe w praktyce legislacyjnej państw niezależnie od położenia geograficznego, kultury prawnej czy obecności energetyki jądrowej w kraju. Determinuje to szerokie zastosowanie tych dokumentów w charakterze soft law. W artykule oceniono możliwości ich wdrożenia do prawa energii jądrowej w Polsce. Zbadano także wpływ soft law na rozwój tej gałęzi prawa łącznie z wykazaniem powiązań pomiędzy prawem międzynarodowym, europejskim oraz krajowym. W wyniku badań wykazano, że zastosowanie soft law w polskim prawie energii jądrowej znacząco wpłynęło na jego dostosowanie do międzynarodowych standardów.

Czasopismo: Acta Iuris Stetinensis
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki prawne
Szkolne technolęki. Jak nauczyciele rozumieją rolę i skutki obecności technologii mobilnych w szkolnej przestrzeni

W artykule prezentowane są i dyskutowane wyniki badania fenomenograficznego prowadzonego w szkole podstawowej w Polsce. Celem badań jest przeanalizowanie, jak nauczyciele, w sytuacjach nieprowokowanych przez badacza, rozumieją i oceniają technologizację ich szkoły (wdrożenie technologii mobilnych). Poznawczym rezultatem fenomenografii jest określenie mapy znaczeń (technologia jako trucizna, narkotyk i koń trojański), które ujawniają różne sposoby rozumienia urządzeń mobilnych, ich edukacyjnej i kulturowej roli przez nauczycieli

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Portret socjologiczny generalicji Wojska Polskiego po wstąpieniu Polski do NATO. Wybrane zagadnienia

W artykule przedstawiono wybrane wyniki socjologicznych badań doktorskich, dotyczących zmian w elementach portretu generalicji Wojska Polskiego po przystąpieniu Polski w 1999 roku do Paktu Północnoatlantyckiego. W artykule zamieszczono zagadnienia związane z: początkami służby generałów WP, przyczynami odejścia z wojska, dalszą aktywność zawodową generałów.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki o bezpieczeństwie
Bezpieczeństwo energetyczne Kazachstanu w dobie kryzysu

Bezpieczeństwo energetyczne Kazachstanu bazuje na eksporcie ropy naftowej. Państwo to jest bogate w złoża surowców energetycznych, dąży do zapewnienia stabilnych kierunków zbytu. Ten drugi przypadek stanowi Kazachstan. Władze w Astanie oparły wzrost gospodarczy na rozwoju przemysłu surowcowego. Celem opracowania jest ukazanie, w jaki sposób na bezpieczeństwo energetyczne Kazachstanu wpłynęły dwa czynniki: kryzys na światowym rynku paliw spowodowany spadkiem cen na surowce oraz sankcje nałożone na Rosję przez Zachód. Przedstawione zostaną również możliwości alternatywne działania oraz kierunki zbytu ropy naftowej.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Pozycja gospodarcza Wielkiej Brytanii a statystyka dynamiki wojen 1816-1913

Badania naukowe zawarte w treści artykułu odnoszą się do zagadnień relacji zachodzącej pomiędzy pozycją gospodarczą mocarstwa dominującego (w tym przypadku Wielkiej Brytanii okresu XIX wieku, od ery post-napoleońskiej do roku poprzedzającego wybuch I wojny światowej) a dynamiką ilościowych zmian zachodzących w ramach zjawiska wojny. Metody badawcze naznaczonych relacji mają charakter ścisły, empiryczno-naukowy, statystyczno- matematyczny, ogólnie odwołujący się do ram metodologii filozofii fizykalnej. Struktura badań, w pewnej swej mierze, wpisuje się, jako proces weryfikacyjny i eksploracyjny, do ram teorii głoszących uniwersalizm, powtarzalność czy cykliczność procesów międzynarodowych.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Organy ochrony bezpieczeństwa państwa wobec nowych form terroryzmu

Zapewnienie i ochrona bezpieczeństwa obywateli jest obowiązkiem państwa. Związane z tym zadania państwo realizuje poprzez swoje organy wyspecjalizowane w zakresie przeciwdziałania i zwalczania wszelkiego rodzaju zagrożeń. Jednym z nich jest terroryzm, który stał się swego rodzaju symbolem opisującym współczesną rzeczywistość. Celem artykułu jest przedstawienie obowiązków państwa wobec zagrożenia terrorystycznego oraz nowych form terroryzmu.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki o bezpieczeństwie
Skala i sposoby przestępczości rozbójniczej w Polsce w latach 2004-2015

W artykule przedstawiono przestępstwa rozbójnicze w Polsce w latach 2004- 2015 ze szczególnym uwzględnieniem ich skali, sposobów popełniania przestępstw w oparciu o badania sondażowe przeprowadzone w Areszcie Śledczym w Poznaniu wśród osadzonych mężczyzn oraz skutków tych przestępstw. Omówione zostały przestępstwa stwierdzone w odniesieniu do przestępstw rozbójniczych w Polsce z uwzględnieniem rozboju, kradzieży rozbójniczej oraz wymuszenia rozbójniczego w podziale na regiony.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki o bezpieczeństwie
Legitymizowanie etykiety demoralizacji ucznia. Doświadczenia biograficzne dorosłych przestępców powrotnych

Celem artykułu jest analiza procesu potwierdzania etykiety i utrwalania naznaczenia demoralizacją ucznia. Ponadto celem jest również pokazanie możliwości, jakie daje przyjęta perspektywa teoretyczno-metodologiczna w badaniu problemów demoralizacji nieletnich. Punktem wyjścia analiz podjętych w artykule są następujące pytania: jakie znaczenia nadają recydywiści działaniom szkoły na rzecz legitymizacji ich statusu zdemoralizowanego nieletniego? Po jakie taktyki autoprezentacji w interakcjach z nauczycielami sięgają uczniowie z etykietą demoralizacji? I w końcu: w jakie relacje ze zdemoralizowanymi uczniami wchodzą nauczyciele? Uczestnikami badań byli recydywiści, którzy w okresie dorastania mieli doświadczenie pobytu w placówkach resocjalizacyjnych. Materiał empiryczny stanowiły zapisy autobiograficznych wywiadów narracyjnych i pogłębionych z elementami narracji. Przyjęcie perspektywy poznania wykraczającej poza indywidualne biografie jednostek i dającej warunki odkrywania ogólnych wzorów i mechanizmów kształtujących sens działaniauczniów i nauczycieli umożliwiły procedury metodologii teorii ugruntowanej. Działania podejmowane przez nauczycieli na rzecz legitymizacji statusu ucznia zdemoralizowanego poprzez umieszczenie w placówce resocjalizacyjnej określono jako strategię „reguły drugiej szansy”. Oprócz opisu znaczeń, jakie przyjmuje dla zdemoralizowanych uczniów ta reguła, zaproponowano także typologięnauczycieli, których działania tworzą określone warunki autoprezentacji uczniów – kandydatów na wychowanków placówek resocjalizacyjnych. Badania w nurcie interpretatywnym oraz kierowanie się założeniami symbolicznego interakcjonizmu stwarza możliwość analizy i interpretacji wzajemnych interakcji (nauczyciele – naznaczeni uczniowie) i podejmowanych działań (przez obie strony). Przyjęta perspektywa poznawcza jest przydatna dla opisu dynamiki etykietowania ucznia. Umożliwia również zrozumienie warunków procesu negocjacji charakteru i zakresu jego dewiacji, a także sposobu definiowania przez ucznia zdemoralizowanego zaangażowania nauczycieli w rozwiązywanie jego problemów.

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Rozwój lotnisk lokalnych w kontekście bezpieczeństwa w lotnictwie cywilnym

Rolą samorządów terytorialnych jest ukierunkowywanie działań rozwojowych na cele skojarzone z ekonomią, gospodarką, turystyką i bezpieczeństwem w regionie. Lotniska lokalne stanowią skuteczne narzędzie wykorzystywane przez władze lokalne w budowaniu polityki bezpieczeństwa. Jest to także ogromny potencjał dla rozwoju regionu. Celem niniejszego artykułu jest analiza problematyki rozwoju lokalnego lotniska w odniesieniu do kwestii bezpieczeństwa w lotnictwie cywilnym. W pierwszej części artykułu przedstawiono główne definicje pojawiające się w obszarze General Aviation i dane statystyczne odnośnie lotnisk cywilnych w Polsce, z kolei w drugiej części skupiono się na możliwych działaniach władz lokalnych oraz organizacji międzynarodowych podczas budowy bezpieczeństwa miejscowego i regionalnego przy jednoczesnym rozwoju regionu pod względem gospodarczym, naukowym i technicznym.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki o bezpieczeństwie
Jaki duch w zdrowych ciałach? System aksjonormatywny członków Związku Strzeleckiego „Strzelec” Józefa Piłsudskiego

Tekst został poświęcony wartościom, normom oraz działaniom z jednej strony propagowanym i podejmowanym, a na pewno deklarowanym przez Związek Strzelecki „Strzelec” Józefa Piłsudskiego jako organizację, z drugiej zaś wyznawanym i realizowanym (na pewno deklarowanym) przez jego przede wszystkim nastoletnich aktywistów. Charakterystyki obu systemów aksjonormatywnych stowarzyszenia – oficjalnego i deklarowanego przez szeregowych członków – dokonano na podstawie analizy dokumentów i publicznych wypowiedzi jego liderów oraz w oparciu o wyniki przeprowadzonych badań ankietowych. Z ich pomocą próbowano też określić typ patriotyzmu dominującego w przekonaniach badanych strzelców. W tym celu zaproponowano trzy kategorie patriotyzmu: flagi, godła i pięści. W konsekwencji dokonanych ustaleń naszkicowano aksjonormatywny portret nastoletnich członków związku i sformułowano kilka postulatów dotyczących roli tego stowarzyszenia jako składowej systemu socjalizacji.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki o bezpieczeństwie
Zastosowanie metody Job Safety Analysis (JSA) w ocenie ryzyka zawodowego operatora koparki w kopalni odkrywkowej

Omówiono ryzyko zawodowe i podano co ono powoduje. Podano zależność między zagrożeniem a bezpieczeństwem pracy. Podano opis metody JSA oceny ryzyka zawodowego. Na przykładzie kopalni Turów mówiono i podano zagrożenia występujące na stanowisku pracy operatora koparki. Dokonano identyfikacji zagrożeń i oceniono prawdopodobieństwo ich wystąpienia. Podano dane statystyczne wypadków i wyniki pomiarów czynników niebezpiecznych dla zdrowia. Dokonano oceny ryzyka zawodowego operatora koparki. We wnioskach podano rodzaje działań naprawczych celem doprowadzenie tego ryzyka do poziomu niższego niż dopuszczalnego, czyli takiego, przy którym wielkość strat związanych z aktywizacją danego zagrożenia jest możliwa do zaakceptowania.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki o bezpieczeństwie
Sektor organizacji pozarządowych w stosunku do politycznej sytuacji w Tanzanii

Tanzański sektor organizacji pozarządowych jest uznawany za jeden z najefektywniejszych w regionie Afryki Wschodniej. Od początku lat 90. NGO angażowały się w tworzenie przestrzeni dla aktywności społecznej i dążyły do uniezależnienia się od scentralizowanej władzy. To one rozpoczęły falę krytyki pod adresem partii rządzącej – w okresie, gdy opozycja była zbyt słaba, by wypełnić ten obowiązek. Pomimo różnorodnych trudności, udało im się zrealizować wiele z zakładanych celów. Obecnie jednak, niektóre z tych osiągnięć ulegają zniszczeniu na skutek decyzji podejmowanych przez partię rządzącą – które dodatkowo zaburzają równowagę pomiędzy sektorem pozarządowym a władzą. W związku z powyższym, celem niniejszego artykułu jest rozważenie sytuacji w sektorze NGO w odniesieniu do najistotniejszych zmian politycznych zachodzących w Tanzanii. Artykuł został przygotowany w oparciu o literaturę przedmiotu, materiały prasowe oraz wyniki badań terenowych, prowadzonych przez autorkę metodą wywiadów pogłębionych z reprezentantami sektora NGO w Tanzanii. Badania te były finansowane w ramach grantu z Narodowego Centrum Nauki – PRELUDIUM 9 Nr: 2015/17/N/ HS5/00408.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
„Kalifat Daesh” – religijna potrzeba czy zagrożenie terrorystyczne?

Jihadyści, fundamentaliści czy ekstremiści straszą, konsekwentnie realizują politykę chaosu w krajach europejskich werbując umęczonych wolnością Europejczyków. Coraz większa łatwość kontaktów, masowa komunikacja, internet prowadzą do spotkań i zderzeń kulturowych, a szoku kulturowego doznać można nawet na odległość, bez bezpośredniego kontaktu. Kanałami tymi napływają bowiem produkty kultury konsumpcyjnej, skomercjalizowanej i niezależnie od tego, czy są one amerykańskiego, czy ponadnarodowego pochodzenia kształtują kosmopolityczną kulturę i styl życia. Choć jest ona uboga w warstwie intelektualnej i pozornie nie zagraża kulturze wysokiej, coraz częściej rodzi jednak pytania i obawy o negatywny wpływ na tożsamość kulturową państw. Również regionalizm prowadzący jak w przypadku Unii Europejskiej do integracji politycznej, gospodarczej, a także kulturalnej wywołuje obawy o skutki dla tożsamości narodowej państw członkowskich. Do niebezpieczeństw dotyczących kultury symbolicznej dochodzą niepokoje o stan dóbr kultury materialnej zagrożony ciągle przez konflikty zbrojne (Irak, Afganistan, Bliski Wschód, Afryka Północna), a także przez grabieże, kradzieże, przemyt i zniszczenia.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o polityce i administracji, nauki o bezpieczeństwie
Współczesny terroryzm narzędziem działań hybrydowych i wyzwaniem dla bezpieczeństwa współczesnego świata

Współczesny terroryzm stał się w ostatnich latach synonimem strachu i niepewności jutra. W niektórych kręgach społecznych i politycznych nie rozważa się już pytania „czy” a „kiedy” przeprowadzony zostanie kolejny atak. Autorzy starają się porównać znany terroryzm, z końca XX wieku i obecny. W artkule poruszają kwestię terroryzmu jako narzędzia do osiągnięcia celów zwłaszcza politycznych. Mając na uwadze, że brak jest jednoznacznie określonego aktora/ów sterujących współczesnym terroryzmem a cele strategiczne są rozmyte, w związku z powyższym działania te można zakwalifikować do działań hybrydowych. Autorzy również próbują wskazać potrzebę przeciwdziałania współczesnemu terroryzmowi, analizując bardziej przyczynę jego istnienia niż koncentracji wysiłków na walce ze skutkami.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Problematyka proliferacji broni pokonfliktowej

Artykuł opisuje problematykę broni pokonfliktowej. Autor koncentruje się na kwestiach związanych z handlem bronią oraz przepływem uzbrojenia między krajami różnych z stref geograficznych na całym świecie. Opisane są przykłady transferów broni do grup zbrojnych oraz przestępczych, wskazujących na brak skutecznych narzędzi międzynarodowych związanych z kontrolą proliferacji broni.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Strategia agresywnego radzenia sobie młodzieży gimnazjalnej w sytuacji konfliktu społecznego w kontekście poczucia kontroli nad sytuacją, oceny poznawczej konfliktu i reakcji emocjonalnych

Celem badań było poszukiwanie osobowościowych predykatorów strategii agresywnego radzenia sobie dorastającej młodzieży w sytuacji konfliktu społecznego. Badania empiryczne przeprowadzono w szkołach gimnazjalnych. Objęły one 893 adolescentów (468 dziewczynek i 425 chłopców) w wieku 13–15 lat. W badaniach posłużono się Kwestionariuszem do Badania Poczucia Kontroli (KBPK) G. Krasowicz i A. Kurzyp-Wojnarskiej, Kwestionariuszem Oceny Stresu (KOS) D. Włodarczyk i K.Wrześniewskiego, Trójczynnikowym Inwentarzem Stanów i Cech Osobowości (TISCO) C. Spielbergera oraz Kwestionariuszem do badania strategii radzenia sobie młodzieży w sytuacji konfliktu społecznego (KSMK) D. Boreckiej-Biernat. Wyniki badań wskazują, że silne przekonanie o wpływie innych na pozytywne i negatywne skutki zdarzeń, ocena sytuacji konfliktu w kategorii zagrożenia nasila strategię agresji radzenia sobie młodzieży w sytuacji konfliktu społecznego. Uczestnictwo adolescentów w sytuacji zagrożenia realizacji własnych dążeń wzmaga emocje negatywne. Agresja stanowi formę radzenia sobie z gniewem odczuwanym w sytuacji konfliktu społecznego.

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: psychologia
Agresywne zachowania kibiców piłki nożnej - próba poznania zjawiska w kontekście działań profilaktycznych w szkole

Celem artykułu jest pokazanie deklarowanych agresywnych zachowań kibiców piłki nożnej, aby pobudzić do edukacyjnej refleksji nauczycieli i wychowawców w kontekście możliwości prowadzenia działań profilaktycznych w szkołach. W pracy została wykorzystana metoda sondażu diagnostycznego z techniką ankietową. Kwestionariusz ankiety został przygotowany w formie elektronicznej i zamieszczony w serwisie społecznościowym Facebook w portalach zrzeszających kibiców piłki nożnej. Przy opracowywaniu danych zastosowano test współzależności chi-kwadrat (test Pearsona). Wyniki badań wskazują, iż działania profilaktyczne w szkołach powinny iść w kierunku wzmacniania wizerunku pozytywnego kibica, zarówno tego, który ogląda mecz i jest emocjonalnie zaangażowany, jak i tego, który przyczynia się do uświetnienia rozgrywek poprzez tworzenie artystycznych opraw i utożsamia się ze swoim klubem. Należy przy tym realizować takie zadania, które będą z jednej strony budowały poczucie przynależności i tożsamości, ważne zwłaszcza w wieku dojrzewania młodego człowieka, a z drugiej będą pokazywać negatywne konsekwencje zachowań agresywnych.

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
Człowiek – postczłowiek – transczłowiek: kto podejmie edukację na rzecz zrównoważonego rozwoju?

Tekst prezentuje rozważania o szansach realizowania edukacji na rzecz zrównoważonego rozwoju w warunkach prognozowanej totalnej zmiany charakteru egzystencji człowieka w świecie. W niedalekiej przyszłości glob mają zamieszkiwać różne istoty humanoidalne i cyborgi, a „normalni” ludzie (tzn. bez genetycznych i/lub technologicznych ulepszeń) będą stanowić najniższą warstwę społeczną. Nowe społeczeństwo, odrzucające tradycyjny porządek i uniwersalne wartości pozbędzie się także innych reliktów dawnej epoki, jak kultura i sztuka. Po-człowieka nie trzeba będzie więc już wychowywać. Edukacja zostanie zastąpiona wgrywaniem danych w człowieka-maszynę. Taka istota, pozbawiona duszy, bez wykształconego poczucia odpowiedzialności za siebie i innych, oraz bez szacunku i miłości dla świata, nie będzie w stanie podjąć się realizacji wielkiego projektu, jakim jest praca na rzecz zrównoważonego rozwoju. Jeżeli więc „czarny scenariusz” ma pozostać tylko graniczną przestrogą – ostrzeżeniem dla ludzkości, to należy sprzeciwiać się niebezpiecznym praktykom manipulacji człowiekiem i aktywnie pielęgnować edukację humanistyczną.

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Posthumanizm: między ideologią a teorią społeczną. Próba wyjaśnienia kilku nieporozumień dotyczących koncepcji postczłowieka

Artykuł stanowi odpowiedź na polemiczny tekst A. Rogalskiej-Marasińskiej pt. Człowiek – postczłowiek – transczłowiek: kto podejmie edukację na rzecz zrównoważonego rozwoju?. Postaram się wykazać, iż mimo pewnych odchyleń ideologicznych posthumanizm stanowi współcześnie jedyną alternatywę wobec transhumanizmu, który definiuję jako ideowego spadkobiercę nowożytnego humanizmu. Z tego powodu humanizm nie może stanowić zabezpieczenia przed transhumanistycznym ryzykiem egzystencjalnym. Będę argumentował, że to właśnie humanistyczny antropocentryzm stanowi nie tylko największe zagrożenie dla środowiska naturalnego w sensie ogólnym, ale także konkretnie dla samego gatunku ludzkiego, którego sprawczość może zgodnie z logiką (trans)humanistyczną zostać przejęta przez cyfrowe algorytmy. Z drugiej strony relacyjna antropologia posthumanizmu może przywrócić transcendentalny obraz człowieka i edukacji, które sprzeciwiają się (trans)humanistycznemu redukcjonizmowi. Na końcu poświęcę kilka uwag możliwości integracji posthumanizmu w system edukacyjny poprzez instytucjonalną reaktywację edukacji filozoficznej.

Czasopismo: Teraźniejszość – Człowiek – Edukacja
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki socjologiczne
Polityka bezpieczeństwa Rosji wobec Ukrainy jako determinant systemu bezpieczeństwa w Polsce

Przygotowane opracowanie opisuje bardzo istotny współcześnie problem zagrożeń bezpieczeństwa struktur państwowych w całym jego spektrum zjawiskowym, gdzie trudne są do zdiagnozowania czynniki ich powstawania oraz dalszej eskalacji na inne sąsiednie państwa. Przykładem może być współczesna rosyjska polityka bezpieczeństwa wobec Ukrainy, powodująca zmianę systemów bezpieczeństwa w Polsce.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji
Współczesna rodzina jako środowisko kreujące proces socjalizacji społecznej

Celem artykułu jest ocena możliwości wypełnienia przez rodzinę funkcji kreatora procesu socjalizacji społecznej człowieka. Omówiono współczesną rolę rodziny, wskazano rolę jaką odgrywa w społeczeństwie otwartym. Zaprezentowano rolę czynnika religijnego w procesie socjalizacji. W konkluzji uznano, że złożoność współczesnego świata ogranicza rolę rodziny do kreatora procesów internalizacji.

Czasopismo: Rocznik Bezpieczeństwa Międzynarodowego
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: nauki o bezpieczeństwie, nauki o polityce i administracji