rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
ŚLADY UKRYTE W HARMONII STYLU ZAKOPIAŃSKIEGO. WILLA OKSZA A TWÓRCZOŚĆ KOLONII ARTYSTYCZNEJ ZAKOPANEGO

W niniejszym artykule rozpatrzono przestrzeń willi Oksza w kontekście elementu szczególnego w architekturze Zakopanego – jako zabytku stylu zakopiańskiego oraz w kategorii Galerii Sztuki XX wieku. Willa Oksza, jako zabytek architektury drewnianej oraz projekt twórcy stylu zakopiańskiego, Stanisława Witkiewicza, jest miejscem wyjątkowym, emanującym harmonią i ładem. Jednakże zaadaptowana na Galerię Sztuki XX wieku skrywa w swoich wnętrzach niezwykłe dzieła przedstawicieli różnych nurtów artystycznych i epok. W artykule przedstawiono i scharakteryzowano ślady – dzieła pozostawione przez artystów związanych z Zakopanem, które czynią willę Oksza miejscem jeszcze bardziej wyjątkowym i ponadczasowym.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
PROBLEMY BEZPIECZEŃSTWA SPOŁECZNEGO JAKO WYZWANIE DLA GMINY – JEDNOSTKI SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

Celem artykułu jest wskazanie najważniejszych wyzwań, postawionych przed gminą jako instytucją – jednostką administracyjną - samorządu terytorialnego, dotyczących organizacji systemu pomocy społecznej i zapewnienia obywatelom bezpieczeństwa społecznego. W tekście wyszczególniono aktualne problemy społeczne, którym przeciwdziałanie mieści się w zakresie kompetencji gminy oraz wymieniono zadania nałożone przez Ustawodawcę.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
ZASTOSOWANIE CONTROLLINGU W MAŁYCH I ŚREDNICH PRZEDSIĘBIORSTWACH NA PRZYKŁADZIE FIRMY NIEMIECKIEJ „DANILOWIEHLER”

W Europie po raz pierwszy zastosowano controlling w dużych firmach niemieckich w latach 50-tych XX wieku. Od kilkunastu lat prowadzi się badania i poszukuje się możliwości zastosowania controlingu w sektorze małych i średnich przedsiębiorstw, których liczbę w Niemczech szacuje się na przeszlo3,6 mln i które stanowią 99,7% ogółu podmiotów gospodarczych. W artykule zaprezentowano opracowanie koncepcji controllingu dla prywatnego przedsiębiorstwa branży tekstylnej oraz wdrożenie wybranych narzędzi controllingu w firmie „Danilo Wiehler”.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
EPSO JAKO ORGAN REKRUTUJĄCY KORPUS URZĘDNICZY UNII EUROPEJSKIEJ

Niniejszy tekst przedstawia status prawny i formalny urzędników Unii Europejskiej oraz Europejski Urząd Doboru Kadr (EPSO) jako organ wyspecjalizowany w rekrutacji do korpusu urzędniczego Unii Europejskiej. Pierwsza jego część przedstawia informacje o strukturze korpusu urzędniczego UE, podziale na poszczególne kategorie, rangi i grupy. W tej też części wymieniono szereg praw i przywilejów oraz obowiązków unijnych urzędników. Część druga tekstu dotyczy instytucjonalizacji rekrutacji do unijnych instytucji. Zaczyna się od krótkiego rysu historycznego aby skupić się na powołaniu w 2003 roku Europejskiego Urzędu Doboru Kadr (EPSO). Omówiono tu także jego strukturę, umocowanie prawne i kwestie organizacyjne. Całość kończy podsumowanie i wykaz wykorzystanych źródeł, aktualnych na dzień 31.12.2014.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
ROZWÓJ NARZĘDZI PROJEKTOWYCH, A WYKORZYSTANIE RUCHU W ARCHITEKTURZE

Artykuł analizuje zależność pomiędzy rozwojem narzędzi projektowych, a wykorzystaniem ruchu w architekturze. W pierwszej części zaprezentowane zostały metody projektowe stosowane współcześnie w architekturze kinematycznej. Wyróżniamy tu projektowanie animacyjne, projektowanie generatywne, projektowanie parametryczne oraz inteligentne systemy adaptacyjne. W zależności od stosowanych metod projektowych uzyskujemy różnego rodzaju formy ruchu. Zróżnicowanie to wpływa również na ostateczne efekty funkcjonalnoprzestrzenne. W pracy przebadane zostały zależności pomiędzy narzędziami projektowymi, a powodem zastosowania ruchu. Autor analizuje dwa powody zastosowania ruchu: estetyczny oraz funkcjonalny. Przeprowadzone badania wykazują, że wraz z rozwojem stosowanych narzędzi projektowych, wzrasta poziom skomplikowania ruchu obiektów. Wraz z rozwojem technik projektowych ruch obiektów architektonicznych stał się zjawiskiem bardziej powszechnym. Jednak najistotniejsze jest, że wzrost jego złożoności sprawia, że uzyskujemy ciekawsze pod względem formalnym i funkcjonalnym formy. Architektura, którą kreujemy w ten sposób, staje się wieloznaczna, fascynuje współczesnego odbiorcę.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
MODERNIZACJA PRZESTRZENI ARCHITEKTONICZNEJ – ZASADY I STRATEGIE

Praca przedstawia wybrane, główne zasady i strategie odnoszące się do modernizacji przestrzeni architektonicznej. Celem pracy jest koncepcja powiązania strategii modernizacji z ogólnymi zasadami kształtowania architektury. W części wstępnej zaprezentowano ogólny przegląd definicji i percepcji przestrzeni architektonicznej z punktu widzenia uznawanych teoretyków architektury. Dalej opisano w pracy ogólne zasady odnośnie kształtowania przestrzeni architektonicznej i jej powiązania z modernizacją. Opis jest zilustrowany przez graficzne diagramy i fotografie. Diagramy jak założono, wyczerpują wszystkie możliwości prezentacji graficznej rozważanych przestrzeni. W drugiej części pracy zawarto szereg graficznych diagramów wraz z ilustracjami przedstawiającymi w założeniu wszystkie strategie modernizacji. Głównym celem strategii modernizacyjnych są procesy przekształceń, zmierzające do odnawiania i uwspółcześniania istniejącej lub projektowanej przestrzeni. Każdy proces przekształceń został zdefiniowany w pracy. Podsumowujący diagram wskazuje na hierarchie i poziomy modernizacji przestrzeni. Końcową konkluzją pracy jest stwierdzenie, że kształtowanie przestrzeni architektonicznej i strategie modernizacji reprezentują dwa oblicza tego samego medalu.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
ARCHIWALNA KARTOGRAFIA JAKO ŹRÓDŁO WIEDZY O PRZESZŁOŚCI POLSKICH MIAST NA = PRZYKŁADZIE SZCZAKOWEJ

Jednym z ważniejszych etapów badań nad historią i rozwojem przestrzennym miast jest analiza ich archiwalnej kartografii. Historyczne plany są przechowywane w różnych zbiornicach. Przede wszystkim należy tutaj wymienić oddziały Archiwum Narodowego, ale także regionalne muzea i biblioteki. Zdarza się także, że poszukiwane plany są zarchiwizowane poza granicami naszego kraju. Taka sytuacja ma miejsce w przypadku dokumentacji z okresu kiedy Polska była pod zaborami. Niniejszy artykuł prezentuje analizę historycznej kartografii Szczakowej, ośrodka położonego na terenie zaboru austriackiego – Galicji. W 2 połowie XVIII wieku oraz w wieku XIX na zlecenie władz austriackich opracowano kilka map, które mają fundamentalne znaczenie dla opisywanych studiów. Są to Mapa topograficzna Królestwa Galicji i Londomerii z lat 1779‒1783 (w literaturze zwana potocznie mapą Miega, pierwsze zdjęcie wojskowe), Mapa Galicji Zachodniej (tzw. mapa Heldensfelda), Mapa Galicji i Bukowiny z lat 1861‒1864 (drugie zdjęcie wojskowe) oraz Mapa Monarchii Austro-Węgierskiej z lat 1869‒ 1887 (trzecie zdjęcie wojskowe). Szczególnie ważne było powstanie tzw. katastrów galicyjskich, czyli Katastrów Gruntowych Galicji (metryka józefińska i metryka franciszkańska). Obejmowały one zarówno ośrodki miejskie jak i wiejskie. Na przestrzeni następnych lat często były one często wykorzystywane jako baza do tworzenia kolejnych odwzorowań kartograficznych. Do dzisiaj są cennym źródłem informacji na temat historii i rozwoju przestrzennego dawnych miast galicyjskich. Kwerenda i analiza archiwalnej kartografii w procesie poznania historii rozwoju przestrzennego miast ma pierwszorzędne znaczenie. Wiedza ta może także zostać wykorzystana m.in. w bieżącej polityce konserwatorskiej oraz przy tworzeniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
DECYZJE INWESTYCYJNE W NIERUCHOMOŚCI – UWARUNKOWANIA POZAEKONOMICZNE (CZ. I)

Uwarunkowania pozaekonomiczne decyzji inwestycyjnych w nieruchomości stanowią przedmiot rozważania artykułu. Celem publikacji jest uporządkowanie i poszerzenie wiedzy na temat uwarunkowań efektywności projektów inwestycji w nieruchomości. Na treść publikacji składa się opis uwarunkowań: prawnych, środowiskowych i infrastrukturalnych. Wśród tych ostatnich zostały wyodrębnione uwarunkowania w zakresie infrastruktury społecznej, technicznej i instytucjonalnej.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
GOSPODARKA ODPADAMI KOMUNALNYMI JAKO EKOLOGICZNY INSTRUMENT ESTETYKI W GMINIE – UWAGI PRAWNE

Pierwszej część pracy definiuje i charakteryzuje odpady jako czynnik wpływający negatywnie na estetykę naszych gmin. Ponadto wskazuje na ogólną kompetencję samorządu gminnego do zajmowanie się porządkiem i czystością. Zaprezentowane dane o poziomie recyklingu przedstawiają różnice w zachowaniu Polaków i innych Europejczyków w tym zakresie. Druga część pracy to analiza obowiązków gminy w zakresie odbioru i wywozu odpadów na gruncie rozwiązań prawnych obowiązujących dotychczas oraz zmian jakie zajdą w tym zakresie najpóźniej 1 lipca 2013 roku. Zakończenie podsumowuje zarówno wady jak i zalety nowego rozwiązania prawnego podkreślając cel regulacji. Uwagą natury ogólnej jest fakt, że państwo zobligowane do osiągnięcia określonych poziomów recyklingu przenosi realizację tegoż na samorządy. Jest to kolejny przykład specyficznej prywatyzacji ochrony środowiska.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
MIASTO, CZYLI LUDZIE

Miasto bywa przedmiotem ocen wykluczających się wzajemnie, negatywnych i pozytywnych. Coraz częściej widziane jest w perspektywie antropologicznej – jako przestrzeń, której jakość wyznaczają zamieszkujący ją ludzie. Mieszkańcy miasta nie zawsze chcą być podmiotami miejskiej rzeczywistości. Do zmiany tych postaw zmierzają oddolne inicjatywy i programy aktywizacji obywatelskiej.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
ZARZĄDZANIE ZYSKIEM (YIELD MANAGEMENT) PRZEDSIĘBIOSTWA HOTELARSKIEGO

Celem niniejszego artykułu było przedstawienie metody zarządzania zyskiem w przedsiębiorstwie hotelowym (yield management). Metoda ta, przy spełnieniu szeregu warunków, może zostać także zastosowana w wielu branżach usługowych, prowadząc do wzrostu zysku w przedsiębiorstwach. Jako relatywnie nowe podejście, wymaga ona jednak poszerzonych badań nad efektywnością jej stosowania. Ze względu na specyfikę branży, w artykule omówiony został także Standardowy System Rachunkowości Hotelowej, w oparciu o którego kategorie i wskaźniki funkcjonuje metoda yield management.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
WYMOGI PRAWNE ROZWOJU INFRASTRUKTURY TURYSTYKI SPORTOWEJ

Niniejszy tekst przedstawia wymogi prawne wobec rozwoju infrastruktury sportowej. Pierwsza jego część definiuje turystykę sportową, której to służy infrastruktura sportowa. Część druga skupia się na analizie wymogów prawnych wobec tworzenia obiektów sportowych. Część trzecia czyni analogicznie wobec organizowania sportowych imprez masowych. Całość kończy podsumowanie i wykaz wykorzystanych źródeł, aktualnych na dzień 31 sierpnia 2016.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
REFERENCYJNY MODEL RACHUNKU KOSZTÓW DZIAŁAŃ – WDROŻENIE I ZASTOSOWANIE DO ZARZĄDZANIA PRZEDSIĘBIORSTWEM

Artykuł opisuje proces wdrożenia w przedsiębiorstwie uproszczonego modelu rachunku kosztów bazującego na koncepcji rachunku kosztów działań. Przedstawione rozwiązanie pozwala na określenie kosztów działań i procesów realizowanych w przedsiębiorstwie oraz obliczenie kosztów i ocenę rentowności wybranych obiektów finalnych – takich jak na przykład klient. Dzięki zastosowanym uproszczeniom niweluje podstawowy mankament rachunku kosztów działań – pracochłonność wdrożenia – nie rezygnując jednocześnie z oczekiwanej precyzji kalkulacji.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
STUDIUM PRZYPADKU URBANIZACJI STRUKTUR PODMIEJSKICH MAŁYCH MIAST NA PRZYKŁADZIE DZIAŁDOWA I PRUSZCZA GDAŃSKIEGO

Artykuł podejmuje zagadnienie suburbanizacji, czyli procesu, który stanowi jedną z głównych faz w rozwoju miast. Proces ten charakteryzuje się rozbudową strefy podmiejskiej przy jednoczesnym opuszczaniu centrum jako miejsca zamieszkania. Opisane zostały przypadki dwóch małych miast - Działdowa oraz Pruszcza Gdańskiego. Ośrodki te różnią się od siebie pod kątem uwarunkowań takich jak: położenie w relacji z dużymi aglomeracjami miejskimi, odległość od nich, znaczenie aglomeracji jako ośrodka ponadlokalnego czy też liczba ludności samej miejscowości. Działdowo jest ośrodkiem w większym stopniu oddalonym od miasta wojewódzkiego, Pruszcz Gdański położony jest natomiast w bezpośrednim jego sąsiedztwie. Różnice wynikają nie tylko z odległości od tych ośrodków, ale też od ich stopnia rozwoju i występujących trendów. Głównym celem niniejszego artykułu jest analiza stanu istniejącego i zdefiniowanie czynników mających wpływ na rozwój przedmieść w miejscowościach położonych w zasięgu oddziaływania ośrodków o randze wojewódzkiej w zależności od relacji i powiązań występujących pomiędzy nimi. Metodą badań jest między innymi analiza elementów tkanki urbanistycznej, takich jak: rozmieszczenie zabudowy mieszkaniowej oraz ukształtowanie sieci komunikacyjnej. Przeanalizowane zostały także uwarunkowania społeczno-ekonomiczne miast, które mają bardzo duży wpływ na proces suburbanizacji. Przedstawione zostały również metody wykonania niniejszych badań oraz ogólne wnioski, które zostały zsyntezowane na ich podstawie. Głównym źródłem wiedzy były własne obserwacje na temat działania określonych w temacie artykułu ośrodków, jak i literatura pomocnicza, odnosząca się do ogółu zagadnień, dotyczących suburbanizacji i relacji występujących pomiędzy ośrodkami miejskim.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
OCENA ZAKRESU UJAWNIEŃ O WARTOŚCI GODZIWEJ W SPRAWOZDANIACH FINANSOWYCH NA PRZYKŁADZIE WYBRANYCH SPÓŁEK GIEŁDOWYCH W POLSCE

Wartość godziwa, jako jedna z metod wyceny została zaprezentowana w wielu Międzynarodowych Standardach Rachunkowości. Dla potrzeb ujednolicenia tego zagadnienia wprowadzono MSSF 13 „Wycena w wartości godziwej”, który reguluje sposób doboru danych do procesu wyceny oraz zakres ujawnień dotyczący tej wyceny w sprawozdaniu finansowym. Analizując polskie realia na podstawie wybranych spółek giełdowych stwierdzono, iż jednostki te często poprzestają na prezentacji informacji, iż stosują takową wycenę do wybranych kategorii aktywów, natomiast nie informują odbiorcy sprawozdania o zastosowanych technikach pomiaru, czy też sposobie uzyskania danych wyjściowych.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
PROBLEMY DEMOGRAFICZNE POLSKI

Największym bogactwem kraju są jego ludzie dlatego szczególnie uważnie należy śledzić tendencje zachodzące w rozwoju demograficznym kraju. Stan i struktura ludności są determinowane przez urodzenia, aktualne trendy dzietności, umieralność, saldo migracji zagranicznych oraz przeciętną długość trwania życia. Polska znalazła się w bardzo trudnej sytuacji demograficznej. Utrzymujący się przez wiele lat niski poziom dzietności, ujemny przyrost naturalny, ujemne saldo migracji zagranicznych przy wydłużaniu się przeciętnego trwania życia spowodują niekorzystną relacje osób w wieku poprodukcyjnym do osób w wieku produkcyjnym. Liczba ludności Polski będzie malała, społeczeństwo polskie będzie się starzało, odsetek ludzi starych w stosunku do liczby ludności w wieku produkcyjnym będzie jednym z najwyższych w Europie w 2060 r.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
ZACHOWANIA PATRONIZUJĄCE – BLOKOWANIE SPRAWIEDLIWOŚCI W ORGANIZACJI (CZ. II)

Współczesne organizacje gospodarcze za jedno ze źródeł swego sukcesu uznają zarządzanie przez wartości „niematerialne”. Wśród nich coraz większe znaczenie przypisywane jest sprawiedliwości, której różne postaci – zgodnie z koncepcją J. Colquitta – korelują z efektami wymiernymi finansowo (przychód, wydajność, cash flow, obrót, marża, zysk, jakość produktu, jakość obsługi klienta), a także wpływają na zaangażowanie pracowników i ich zadowolenie z pracy, absencje oraz rotację personelu. Celem artykułu jest wskazanie jak stosowanie lub niestosowanie reguł sprawiedliwości wpływa na efektywność organizacji i w organizacji, a także jak zachowania patronizujące zaburzają sprawiedliwość organizacyjną. Artykuł pokazuje na możliwe źródła zachowań patronizujących w organizacji oraz zależność między nimi a sprawiedliwością organizacyjną.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
WYKORZYSTANIE RACHUNKOWOŚCI W ZARZĄDZANIU PROJEKTEM EUROPEJSKIM

Celem artykułu jest naświetlenie problematyki związanej z wykorzystaniem informacji z ewidencji księgowej do zarządzania projektem europejskim. Rozważania w tej kwestii podzielono na dwie części. W pierwszej wskazane zostały potrzeby informacyjne interesariuszy projektów unijnych. W drugiej dokonano przeglądu dotychczasowych wyników badań w zakresie wykorzystywania informacji pochodzących z ewidencji księgowej przez menedżerów.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
PROBLEM UJEDNOLICENIA SYSTEMU WYBORCZEGO W WYBORACH DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

W niniejszym artykule omówiona została problematyka dotycząca unifikacji prawa wyborczego do Parlamentu Europejskiego. Inicjatywa powołania do życia jednolitej, wspólnej wszystkim państwom członkowskim ordynacji wyborczej w wyborach do Parlamentu Europejskiego posiada bardzo długą i bogatą tradycją. W niniejszym opracowaniu jego autor przybliża najważniejsze wydarzenia historyczne związane z analizowanym tematem oraz omawia ich wpływ na kształt aktualnie obowiązujących rozwiązań prawnych. W chwili obecnej Parlament Europejski jest instytucją, której skład wyłaniany jest w wyborach przeprowadzanych zarówno na podstawie prawa Unii Europejskiej, jak i przepisów prawa właściwych poszczególnym państwom członkowskim. W dalszej części opracowania autor dokonuje analizy obowiązujących uregulowań prawnych oraz charakteryzuje systemy wyborcze poszczególnych państw członkowskich w wyborach do Parlamentu Europejskiego. Całość rozważań wieńczy ocena perspektyw związanych z unifikacją prawa wyborczego w wyborach do Parlamentu Europejskiego.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
SPRAWOZDANIE FINANSOWE JAKO ŹRÓDŁO INFORMACJI O SPOŁECZNEJ ODPOWIEDZIALNOŚCI PRZEDSIĘBIORSTW

Głównym celem sprawozdań finansowych jest dostarczenie wiarygodnych informacji, użytecznych szerokiemu kręgu odbiorców, a w szczególności interesariuszom. Autorka uważa, że brakuje w nim obecnie informacji z zakresu społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw, co wpływa na zmniejszenie jego wiarygodności i gorsze postrzeganie firmy przez otoczenie. W niniejszym artykule autorka przybliża problem rozbudowy sprawozdania finansowego o kwestie z zakresu społecznej odpowiedzialności biznesu.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
ISLAMSKIE FINANSE I BANKOWOŚĆ: CZYNNIKI ROZWOJU ORAZ TYPOWE RYZYKA

Celem artykułu jest przybliżenie oraz wyjaśnienie podłoża rozwoju i ekspansji islamskich finansów i bankowości. Artykuł można podzielić na dwie główne części. W pierwszej (w 2. rozdziale) dokonano wyjaśnienia źródeł pochodzenia finansów islamskich; a także wskazano czynniki mające wpływ na powstanie pierwszych zorganizowanych struktur oraz dalszą ekspansję finansów i bankowości islamskiej. Następnie w drugiej części artykułu (w 2., 3. oraz 4. rozdziałach) opisano ryzyka typowe dla islamskich instytucji finansowych oraz dalsze perspektywy rozwoju tego sektora w ich kontekście, jak również w kontekście szans stwarzanych przez unikalność tego sektora. Artykuł pokazuje odrębność sektora finansów i bankowości islamskiej od jego konwencjonalnego odpowiednika, co spowodowane jest jego unikalnym uwarunkowaniom prawnym, specyficznym dla niego ryzykom oraz religią, z którą finanse islamskie są mocno związane.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
WSTĄPIENIE POLSKI DO UNII EUROPEJSKIEJ A STOPA BEZROBOCIA W POLSCE

W części teoretycznej artykułu przedstawiono koncepcję przyczynowo-skutkowego modelu bezrobocia oraz omówiono jego dynamiczny charakter. Skonstruowany model teoretyczny poddano dwustopniowej weryfikacji empirycznej. W pierwszej kolejności oszacowano jego postacie, wykorzystując rejestrowane dane GUS oraz BAEL z okresu poprzedzającego wstąpienie Polski do UE. Wykorzystując oszacowane postacie modelu przeprowadzono prognozy warunkowe na okres obejmujący przynależność Polski do Unii Europejskiej. Porównanie wyników prognoz stóp bezrobocia z rzeczywistym ich poziomem pozwoliło na wstępną ocenę wpływu wstąpienia Polski do UE na zauważone różnice. W części końcowej artykułu dokonano rekonstrukcji rozważanych modeli poprzez wprowadzenie do nich zmiennych zero-jedynkowych, pozwalających na zbadanie zróżnicowania poziomu stóp bezrobocia oraz granic do których stopy te zmierzały w okresach przed i po wstąpieniu Polski do Unii Europejskiej.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach
JAK POWSTAWAŁ GDAŃSKISYSTEM WODOCIĄGOWY?

Zapewnienie społeczeństwu miasta dostępu do bieżącej wody jest bardzo ważnym zadaniem. Od czasów średniowiecza w Gdańsku starano się o to, aby mieszkańcy mieli jak najbardziej bezpośredni dostęp do wody pitnej. Pierwszy system wodociągowy doprowadzał drewnianymi rurami wodę do studni zlokalizowanych w centrum miasta. W 1868 r. uruchomiono pierwsze ujęcie wody. zlokalizowane ono było w Pręgowie, skąd rurami grawitacyjnie woda doprowadzana była w granice miasta. Ujęcie to eksploatowane jest do dzisiaj. Wraz z rozwojem miasta i wzrostem ludności zamieszkującej Gdańsk, powstawały kolejne ujęcia wody. Gdański system wodociągowy kształtowano w taki sposób, aby ujęcia dostarczały wodę do miejskiej magi-strali, skąd rozprowadzana była w poszczególne części miasta. Obecnie gdańskie wodociągi korzystają z dziesięciu ujęć wody. Wśród nich jest jedno ujęcie drenażowe (Pręgowo), jedno ujęcie powierzchniowe (Straszyn) oraz osiem ujęć głębinowych. Woda dostarczana mieszkańcom Gdańska jest bada przez akredytowane laboratorium przez cały cykl produkcji oraz w trakcie dystrybucji w sieci wodociągowej, a jej jakość spełnia wszystkie wymagania zawarte w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 1 3 listopada 2015 roku w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.

Czasopismo: Przestrzeń, Ekonomia, Społeczeństwo
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o komunikacji społecznej i mediach