rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Право на изобилие: западный вещизм в контексте «престижного потребления» в СССР в годы перестройки (вторая половина 1980-х гг.)

Prawo do obfitości: zachodni materializm w kontekście „prestiżowej konsumpcji” w ZSRR w latach pieriestrojki (druga połowa lat osiemdziesiątych)StreszczenieArtykuł dotyczy początków społeczeństwa konsumpcyjnego w czasach pieriestrojki oraz wartości, jaką dla mieszkańców ZSRR miały towary z importu, niezależnie od ich jakości czy marki. Autorka opisuje typy importu prywatnego i państwowego aż do rozluźnienia przepisów w końcu lat osiemdziesiątych oraz system handlu w sieciach walutowych i bonów. Dewizy, pozyskane od ludności (nawet dwukrotność wpływów z eksportu do krajów kapitalistycznych) przeznaczano na zakup importowanych towarów szybkozbywalnych do zwykłych sklepów, gdzie były dwu–czterokrotnie tańsze niż w walutowych. Do handlu detalicznego przekazywano też drogie towary słabozbywalne po „rozwalutowaniu” oraz część „wybraków”. Przedmioty z importu trafiały również do wiejskich sklepów spółdzielczych oraz republik Azji Środkowej. Przez cenę i niedopasowanie do lokalnych gustów nie cieszyły się one powodzeniem.Do 50% zakontraktowanych towarów przychodziło z opóźnieniem, a brak synchronizacji i badań potrzeb rynku powodował powstawanie zapasów towarów niechodliwych. Pojawiło się zjawisko spekulacji towarami importowanymi oraz bonami. Handel bazarowy i „mrówki” spowodowały upadek komisów i sklepów walutowych „Bieriozka” i „Albatros”, gdyż towary dostępne za walutę pojawiły się w normalnej sprzedaży. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce, nauki o polityce i administracji
Przestępczość w Państwie Ukraińskim w okresie koniec lipca – sierpień 1918 r. – analiza na podstawie wybranych materiałów Centralnego Państwowego Archiwum Wyższych Organów Władzy i Administracji Ukrainy w Kijowie

Celem artykułu jest przedstawienie zagadnienia przestępczości w Państwie Ukraińskim rządzonym przez hetmana Pawła Skoropadskiego. Tekst powstał w oparciu o dokumenty archiwalne znajdujące się w Centralnym Państwowym Archiwum Wyższych Organów Władzy i Administracji Ukrainy w Kijowie. Ich cezury obejmują lipiec i sierpień 1918 r. Zawierają one szereg informacji dotyczących przestępstw na terytorium Państwa Ukraińskiego, m.in. czas i miejsce popełnienia zbrodni czy wykorzystane przez organy ścigania i śledczych środki zapobiegawcze.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
Polityczno-etniczny aspekt kształtowania się wschodnich granic Republiki Białorusi w latach 1918–1924

W artykule omówiono historyczny kontekst problemów granicznych Białorusi w latach 1918–1924. Skoncentrowano się głównie na źródłach archiwalnych opisujących debaty wewnątrz partii, które uwarunkowywały zmiany na mapie politycznej. Temat taki podjęto, gdyż w polskojęzycznej literaturze problematyka wymiany ziem między Białorusią a Rosją w latach dwudziestych XX w. została opisana w sposób ogólny, lekceważąc obecnie dostępne źródła i bez uwzględnienia czynników o charakterze etnicznym.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
„Polka z przekonań i języka”. Aleksandra z Pogodinów Pietrowa (1815–1883), filantropka, patriotka, wydawczyni i redaktorka

Artykuł prezentuje życie i działalność Aleksandry z Pogodinów Pietrowej (1815– 1883). Czasy, w których żyła bohaterka tego szkicu, były niezwykle trudne dla społeczności polskiej zaboru rosyjskiego. Przed powstaniem styczniowym budziła się świadomość narodowa i wzrastały oczekiwania wystąpienia zbrojnego przeciwko carskiemu zaborcy, a po nim nastąpiły represje, prześladowania i wzmożona rusyfikacja narodu polskiego. Choć Pietrowa była Rosjanką, żoną wysokiego rangą urzędnika carskiej administracji, została prawdziwą przyjaciółką uciemiężonego narodu polskiego, wśród którego przyszło jej spędzić większą część życia i ofiarnie pracować na wielu płaszczyznach: charytatywnej, oświatowej, publicystycznej, redakcyjno-wydawniczej, a nawet politycznej.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce, nauki o polityce i administracji
Bund w guberni grodzieńskiej podczas rewolucji 1905 roku. Zarys problematyki

Prezentowany artykuł stanowi fragment obszerniejszych badań nad rewolucją 1905 r. w guberni grodzieńskiej i dotyczy dziejów Bundu. Analiza skupia się na lokalnych aspektach praktyki politycznej tej partii: strukturach organizacyjnych, finansowaniu, technikach agitacyjno-propagandowych, relacjach z partiami politycznymi, represjach wobec bundowców, próbach wpływania na nieżydowski proletariat, chłopów i wojsko. Skrótowo autor omawia kwestie związków zawodowych, uczestnictwa w kampaniach wyborczych do Dumy oraz wytwarzanie się nowej sfery publicznej w postaci „giełd” robotniczych i „klubów” partyjnych. Ponadto zwraca uwagę na radykalizm bundowców, związany ze znaczącą przewagą młodzieży w szeregach partii i jej kulturą rewolucyjną. Oddolny radykalizm lokalnych aktywistów przejawiał się zarówno w walce z policją i wojskiem (organizacje bojowe) oraz pogromszczykami (samoobrona), jak i w stosowaniu terroru ekonomicznego w postaci zastraszeń i wywłaszczeń.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
Rozwój struktur parafialnych i dekanalnych metropolii mohylewskiej (1783–1918)

Artykuł w układzie chronologicznym przedstawia analizę geograficzno-historyczną rozwoju struktur parafialnych w metropolii mohylewskiej w latach 1783–1918. Główną podstawę źródłową stanowią schematyzmy diecezjalne oraz spisy duchowieństwa. Zmiany sieci parafialnej zostały ukazane w ramach jednostek administracyjnych wyższego rzędu: dekanatów oraz diecezji (mohylewskiej, wileńskiej, żmudzkiej, łucko-żytomierskiej, kamienieckiej, mińskiej, tyraspolskiej). Tekst podejmuje próbę interpretacji tych zmian przez określenie ich przyczyn i okoliczności.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
Konwergencja w krajach byłego Związku Radzieckiego w okresie 1991–2010

Niniejszy artykuł weryfikuje hipotezę konwergencji w grupie 15 państw byłego Związku Radzieckiego. W pierwszej części artykułu wyszczególniono i scharakteryzowano różne typy konwergencji, przede wszystkim typu β i σ, które zostały poddane weryfikacji empirycznej w dalszej części artykułu. Następnie dokonano przeglądu dotychczasowych badań, zaprezentowano zastosowaną metodologię i próbę badawczą oraz przedstawiono wyniki analizy regresji. Badanie przeprowadzono dla całego okresu 1991–2010 i z podziałem na kilka podokresów.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
„Obywatel Kraju” – życie i działalność Romana Skirmunta

Artykuł przedstawia stan badań w polskiej i białoruskiej historiografii nad postacią i działalnością Romana Skirmunta i jest związany z ukazaniem się książki Aleksandra Smaljanczuka: <i>Раман Скирмунт (1868–1939). Жыццяпiс грамадзянiна краю</i> (Мiнск 2018). Autor, poprzez omówienie najistotniejszych elementów tej monografii i oryginalnych metod jej napisania, przybliża postać tego wybitnego polityka ziemiańskiego, który w miłości do kraju rodzinnego łączył w sobie polskość i białoruskość jako dwa integralne elementy swojej osobowości.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
Działalność Augustinasa Voldemarasa jako kreatora litewskiej polityki zagranicznej wobec Polski, Niemiec i ZSRR w latach 1926–1929

Po zamachu stanu w grudniu 1926 r. na czele Litwy stanęli liderzy partii narodowców: Augustinas Voldemaras i Antanas Smetona. W artykule omówiono politykę zagraniczną Voldemarasa w kluczowych dla Litwy latach 1927–1928. Był to okres próby przebudowy stosunków relacji polsko-litewskich, głównie w kontekście Wileńszczyzny, tajnych negocjacji z Niemcami, mających na celu pozyskanie dodatkowego wsparcia finansowego dla młodego państwa litewskiego oraz polityki zbliżenia z ZSRR, dzięki której Litwa zyskała potężnego sojusznika w sporze z Polską.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
Sondowanie przeciwnika czy poszukiwanie sojusznika? Stosunki polsko-rosyjskie na przykładzie Koła Przyjaźni Polsko-Rosyjskiej w Paryżu w latach 1946–1953

Artykuł dotyczy funkcjonującego w Paryżu w latach 1947–1953 Koła Przyjaźni Polsko-Rosyjskiej związanego z jednym z poczytniejszych rosyjskich czasopism emigracyjnych, pt. „Russkaja Mysl”. Redaktorem gazety oraz prezesem Koła był Władimir Łazarewski, z wyznania katolik, skupiający wokół siebie grupę rosyjskich propagatorów ekumenizmu. Wiceprezesem tej organizacji został Władysław Pelc, zaangażowany w ruch prometejski polski dyplomata, który zdecydował się wejść w kontakt również z Rosjanami. Autor rekonstruuje poglądy omawianego środowiska oraz odpowiada na pytania o cele obu stron zaangażowanych w dialog i efekty prowadzonych przez nich rozmów.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
Emigracja „drugiego pokolenia”: refleksje i pytania na marginesie biografii Piotra Wandycza i Leopolda Łabędzia

Piotr Wandycz jest jednym z najbardziej uznanych historyków polskiego pochodzenia, który zrobił karierę akademicką na Zachodzie po II wojnie, osiągając profesurę na Yale University. Leopold Łabędź, urodzony trzy lata wcześniej (w 1920), jest także przykładem błyskotliwej kariery wojennego wychodźcy z Polski – w tym wypadku w roli jednego z najbardziej uznanych w świecie sowietologów, współzałożyciela i redaktora kwartalnika „Survey”. Równoległe życiorysy tych dwóch wybitnych przedstawicieli wojennego pokolenia dwudziestolatków, którzy pozostali na Zachodzie, są tutaj kanwą do refleksji nad przemianami pojęcia i znaczenia emigracji polskiej. Punktem wyjścia jest pogląd znanego publicysty, Juliusza Mieroszewskiego, wyrażony w 1954 roku, zakładający, że nowe pokolenie polskich emigrantów będzie „wtapiało się” w życie kulturalne i polityczne krajów swojego osiedlenia i że przez to właśnie osiągnąć zdoła wpływ na świadomość polityczną elit Zachodu. Porównane między sobą przykłady decyzji życiowych i osiągnięć Piotra Wandycza i Leopolda Łabędzia są dobrą okazją do weryfikacji tej tezy.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce, nauki o polityce i administracji
Jak przetrwać? Problemy bytowe zagrożonych zagładą Polaków w miastach Wołynia oraz Galicji Wschodniej w końcowych latach okupacji hitlerowskiej

Głównym celem artykułu jest analiza podstawowych problemów, z jakimi zmagała się ludność polska chroniąca się w miastach wołyńskich i wschodniogalicyjskich przed eksterminacją ukraińską w latach 1943‑1944. Wynika z niej, że kwestie zakwaterowania, wyżywienia (w tym niebezpiecznych wyjazdów po żywność w rodzinne strony), ubezpieczenia przed powtórnym napadem były równie istotne, co znalezienie sobie na miejscu zajęcia umożliwiającego zdobycie środków na najskromniejszą wegetację, a jednocześnie blokującego możliwość wywózki przez administrację niemiecko‑ukraińską na roboty przymusowe do III Rzeszy.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce, nauki o polityce i administracji
Polska a sprawa rumuńsko sowieckiego paktu o nieagresji w latach 1931-1932 (2)

Widoczny po rokowaniach w Rydze impas w rozmowach rumuńsko‑sowieckich usiłował przezwyciężyć na rzecz Polski w kwietniu 1932 r. marszałek Józef Piłsudski. Nie zdołał jednak doprowadzić do zmiany nastawienia niechętnych rozmowom polityków rumuńskich, wspieranych w swym nastawieniu przez premiera Francji André Tardieu. Mimo zabiegów dyplomacji polskiej i francuskiej nie udało się wypracować formuły umożliwiającej wznowienie negocjacji. Objęcie przez Titulescu stanowiska szefa rumuńskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych ostatecznie przekreśliło perspektywy dojścia do skutku paktu Moskwa‑Bukareszt. W tych okolicznościach dyplomacja polska, nie chcąc być traktowana instrumentalnie, w pozorowanych przez rumuńskiego ministra działaniach na rzecz zawarcia paktu zdystansowała się od dalszego pośredniczenia między Rumunią a Związkiem Sowieckim.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce, nauki o polityce i administracji
Osadnictwo Rusinów w Bośni i Hercegowinie na przełomie XIX i XX wieku

Artykuł prezentuje wyniki badań nad kolonizacją Rusinów w Bośni i Hercegowinie w latach 1878‑1914, genezę zjawiska osadnictwa na tych terenach, a także ich problemy związane z emigracją. Głównymi wątkami są ich procesy akulturacji, nie tylko w kontakcie z autochtonami, ale także z Polakami, którzy również osiedlali się licznie w okolicach Banja Luki. Ponadto poświęciłem dużo miejsca stosunkowi greckokatolickich władz kościelnych wobec problemu wychodźstwa unitów. Wielu Rusinów, w pierwszych latach po przybyciu do Bośni i Hercegowiny, z powodu braku własnych duchownych decydowało się przejść na prawosławie. Sytuacji tej starały się przeciwdziałać miejscowe władze kościelne i świeckie w porozumieniu z abp. Andrzejem Szeptyckim.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce, nauki o polityce i administracji
Rosyjscy historycy o początkach II wojny światowej – przypadek Aleksandra Diukowa

W artykule została przeanalizowana książka współczesnego rosyjskiego historyka Aleksandra Diukowa Pakt Mołotowa‑Ribbentropa w pytaniach i odpowiedziach wydana w 2009 roku. Tezy zawarte w tej publikacji przedstawiono na szerszym tle, porównując je z broszurą O fałszerzach historii, która zdeterminowała sowiecką historiografię dotyczącą początków II wojny światowej, oraz dziełami rosyjskich historyków powstałymi po 1991 roku. Dzięki temu udało się wskazać ciągłości pomiędzy niektórymi interpretacjami, które stanowiły kanon przez cały okres istnienia ZSRS oraz tymi zawartymi w książce Pakt Mołotowa‑Ribbentropa.Ponadto przedstawiona została działalność Diukowa na płaszczyźnie popularyzacji historii, co wiąże się z kierowaną przez niego fundacją „Pamięć Historyczna”. Owe działania nadają pozanaukowy kontekst publikacji rosyjskiego historyka.Na koniec odniesiono się do najważniejszych tez zawartych w analizowanej książce i wskazano na zastosowane przez autora manipulacje oraz przemilczenia.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce, nauki o polityce i administracji
Przedradziecka tożsamość narodowa w Azji Centralnej w kontekście polityki narodowościowej ZSRR. Przegląd badań

Artykuł ma charakter retrospektywny i odnosi się do tematyki przestrzeni społeczno-politycznej Związku Radzieckiego w Azji Centralnej oraz nieprzerwanie z nią związanych – religii islamu i nacjonalizmów regionalnych. Skupiając się przede wszystkim na tle historycznym regionu, treść oparta na szerokim spektrum badań prowadzi przez najważniejsze okresy kształtowania współczesnej Azji Środkowej i przywołuje najjaskrawsze przykłady radzieckiej aktywności. Poruszone w nim kwestie zarówno natury społecznej, jak też prawno‑administracyjnej nabierają szczególnego znaczenia w obliczu obecnej geopolitycznej aktywności Moskwy w strefie tzw. żywotnych interesów. W tym wymiarze, treść artykułu nasuwa na myśl paralelę miedzy polityką zagraniczną Federacji Rosyjskiej i jej instrumentami a polityką wewnętrzną Związku Radzieckiego, w której ta pierwsza jest głęboko zakorzeniona.

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce, nauki o polityce i administracji
Polsko-rosyjskie sądy pograniczne po pierwszym rozbiorze – wybrane problemy funkcjonowania

W artykule omówiono problemy w funkcjonowaniu polsko-rosyjskich sądów pogranicznych dla województw kijowskiego i bracławskiego w latach siedemdziesiątych XVIII w., których źródeł należy upatrywać w dążeniu Rosji do wykorzystania surowcowego i demograficznego potencjału wspomnianych województw przy zagospodarowywaniu ziem zdobytych kosztem Turcji. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
Konfederacja targowicka w 1792 r. w świetle korespondencji służbowej rosyjskiego generała Michaiła Kreczetnikowa

Szczegółowa analiza korespondencji M.N. Kreczetnikowa, dowódcy wojsk rosyjskich w wojnie 1792 r., którego zadaniem było opanowanie terenu Wielkiego Księstwa Litewskiego i wspieranie targowiczan w zawiązywaniu lokalnych konfederacji, daje nowe, istotne informacje o tych ważnych dla historii Rzeczypospolitej wydarzeniach. Przede wszystkim ukazuje istotną rozbieżność między informacjami zawartymi w opublikowanych raportach Kreczetnikowa do Katarzyny II i P.A. Zubowa a w niepublikowanej oraz mało znanej części jego korespondencji do N.I. Sałtykowa. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
U źródeł zjawiska odwoływania się do potencji ościennych w polskich sporach wewnętrznych – <i>casus</i> roku 1730

Tekst, poświęcony misji Antoniego Potockiego do carycy Anny Iwanowny w imieniu prymasa Teodora Potockiego z VII–VIII 1730 r., ukazuje proces utrwalania praktyki odwoływania się w polskich sporach wewnętrznych do pośrednictwa Rosji, a tym samym stopniowej utraty suwerenności przez Rzeczpospolitą. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
„Refleksje” kanclerza koronnego Jana Małachowskiego (1755–1757)

Praca jest poświęcona analizie „Refleksji” kanclerza wielkiego koronnego Jana Małachowskiego, które zostały przygotowane w 1755 r. Stanowiły one złożoną przez kanclerza na ręce sekretarza rosyjskiego poselstwa w Warszawie Jana Rzyszczewskiego propozycję nowego ułożenia przez Rosję spraw polskich. Celem Małachowskiego było wzmocnienie swojej pozycji na polskiej scenie politycznej. Rosja wykorzystała „Refleksje”, wpisując je w 1757 r. do instrukcji nowego dyplomaty w Polsce Michaiła Wołkonskiego, jednak kanclerz nie osiągnął spodziewanych korzyści. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
Stiladzy – radziecki wariant pokolenia ’52 i jego obraz w filmie <i>Stiladzy</i> Walerego Todorowskiego

Stiladzy byli pierwszą subkulturą młodzieżową w Związku Radzieckim. Pojawili się w latach czterdziestych XX w. i przetrwali do początku lat sześćdziesiątych. Zaliczani są do tzw. pokolenia ’52 – subkultur młodzieżowych zafascynowanych amerykańskim stylem życia. Temat stilagów powrócił w Rosji w związku z filmem Walerego Todorowskiego <i>Stiladzy</i> z 2008 r. Na jego kanwie toczyła się dyskusja o tej roli subkultury w ZSRR. Dla jednych stiladzy byli niemalże dysydentami, dla innych – zdegenerowaną młodzieżą. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne
Dyscypliny: historia, nauki o sztuce
„Osoba polskiego pochodzenia”. Terminologiczno-prawny aspekt represji po powstaniu styczniowym na Ziemiach Zabranych

Artykuł przedstawia problem, jaki miały władze państwa rosyjskiego różnych szczebli z określeniem, kogo należy karać za udział w powstaniu styczniowym na ziemiach litewsko-białorusko-ukraińskich. Wszystkie próby sprecyzowania przedmiotu represji, podejmowane w latach 1865–1914, zakończyły się niepowodzeniem. Autor analizuje najważniejsze działania władz centralnych i administracji terenowej mające na celu wskazanie cech charakteryzujących „osobę polskiego pochodzenia”. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
U źródeł drugiego Komitetu Zachodniego. Sprawa polska na Ziemiach Zabranych w latach 1860–1862

Artykuł dotyczy genezy powstania w 1862 r. Komitetu Zachodniego odpowiedzialnego za opracowanie programu depolonizacji zachodnich guberni Cesarstwa Rosyjskiego. Był on piątym w dziejach carskiej Rosji specjalnym komitetem o szerokich kompetencjach w zakresie zarządzania rubieżami Cesarstwa. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
„Jeśli król przystąpi do konfederacji…” Rosja wobec Stanisława Augusta w 1792 r. (kwiecień–sierpień 1792 r.)

Przystąpienie Stanisława Augusta do konfederacji targowickiej było jednym z czynników, które w istotny sposób zaważyły na losach Rzeczypospolitej. Król usprawiedliwiał ten krok beznadziejną sytuacją oraz wynikiem głosowania Straży Praw. Miał też nadzieję, iż przystępując do konfederacji, będzie mógł wpływać na jej dalszy kształt. W świetle nowych, nieznanych wcześniej archiwaliów rosyjskich można wysnuć wniosek, iż decyzja została podjęta zbyt szybko, co więcej, król nosił się z takim zamiarem już przed głosowaniem Straży. Jak się okazało, swoim działaniem osiągnął efekt przeciwny do oczekiwanego – nie tylko ułatwił Rosji pacyfikację kraju, ale pozbawił siebie jakiegokolwiek wpływu na dalsze wydarzenia. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
Oktawian Jeleński – Polak w carskim mundurze. O Rosjanach i relacjach polsko-rosyjskich w XIX wieku

Oktawian Jeleński z pozycji oficera armii carskiej charakteryzuje społeczeństwo rosyjskie w latach czterdziestych–osiemdziesiątych XIX w. Opisuje stosunek elit rosyjskich do powstania styczniowego. Poddaje krytyce politykę Rosji wobec Polaków zamieszkałych na Ziemiach Zabranych. Jego zdaniem Polak daleko mocniej odczuwał tu politykę represji, niż to miało miejsce w głębi Imperium Rosyjskiego. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
II Rzeczpospolita we współczesnej historiografii ukraińskiej

Artykuł prezentuje obraz II Rzeczypospolitej we współczesnej historiografii ukraińskiej. Na podstawie analizy wybranych publikacji oraz artykułów naukowych autorka rekonstruuje wizerunek Polski okresu międzywojennego. Obecnie historiografia ukraińska przeżywa trudny okres ze względu na toczącą się wojnę ukraińsko-rosyjską i wywieraną na nią wydatną presję polityczną oraz społeczną. Ewidentnie jednak jest zainteresowana badaniem relacji polsko-ukraińskich, a szczególnie okresu II RP. Rozwój historiografii w tym kierunku ma na celu „wypełnienie” białych plam w ukraińskiej pamięci zbiorowej. 

Czasopismo: Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: historia, nauki o polityce i administracji
Przyszłość finansów rynku kapitałowego - wprowadzenie

Tekst zawierw wprowadzenie do numeru 301, pt. Przyszłość finansów rynku kapitałowego.

Czasopismo: Acta Universitatis Lodziensis. Folia Oeconomica
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: ekonomia i finanse, nauki o zarządzaniu i jakości