rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
INTEGRALNY PLURALIZM METODOLOGICZNY – POSTDYSCYPLINARNE PODEJŚCIE DO BADAŃ NAUKOWYCH

Artykuł przedstawia innowacyjny model postdyscyplinarnych badań naukowych i przywołuje przykłady jego zastosowania. Odwołując się do teorii integralnej i modelu AQAL – rezultatu czterdziestoletniej pracy badawczej amerykańskiego filozofa i psychologa, Kena Wilbera, artykuł prezentuje założenia Integralnego Pluralizmu Metodologicznego (IMP), sytuowanego przez badaczy w obrębie mieszanych metod badań. IMP zakłada, że w pełni integralne podejście do badanego zjawiska wymaga wykorzystania ośmiu perspektyw i odpowiadających im ośmiu rodzin metod badawczych. Każda uzasadniona perspektywa wnosi istotną prawdę cząstkową do integralnej syntezy, choć trzeba mieć na uwadze, że niektóre z perspektyw są głębsze i bardziej adekwatne od innych, gdyż zawierają więcej pewników. Każda z metod eksploracji odsłania inny aspekt rzeczywistości, niedostępny dla pozostałych ujęć badawczych. Prezentuje zarys wybranych badań z użyciem Integralnego Pluralizmu Metodologicznego na polu edukacji, psychoterapii, studiów Gender i przywództwa, ukazując tym samym możliwości jego wszechstronnego zastosowania w badaniach naukowych.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
QUO VADIS UNIVERSITAS? SPOSTRZEŻENIA, UWAGI I PYTANIA (NIE?)PEDAGOGICZNE

Transformacja ustroju społecznego i gospodarczego oraz integracja Polski z Unią Europejską przyniosły
wiele pozytywnych zmian. Jednocześnie nasiliły się (a nawet pojawiły nowe) zjawiska niekorzystne,
które utrudniają funkcjonowanie i rozwój szkolnictwa wyższego. Zjawiska te i ich dostrzegalne
skutki przedstawione są w artykule. Oprócz krytycznych uwag i pytań o kierunki przemian
szkolnictwa wyższego znajdują się w tekście również sugestie działań naprawczych.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
SZKOŁA DLA POKOLENIA SIECI? DYSKUSJA O ZASADNOŚCI ZMIAN

Niniejszy tekst wpisuje się w nurt namysłu nad szkołą w epoce przemian spowodowanych przez innowacje technologiczne. W pierwszej kolejności przedstawiamy w nim charakterystykę pokolenia sieci, koncentrując się na zmianach, jakie nastąpiły w mentalności młodych osób. Ta charakterystyka stanowi punkt odniesienia do dyskusji nad szkołą, jej powinnościami i ewentualnymi zmianami. Pytamy o to, czy zmiany są potrzebne, a jeżeli tak, to jakie. Zastanawiamy się nad tym, co w szkole jest godne uszanowania i zachowania pomimo przeobrażeń społeczno-kulturowych, a co wymaga redefinicji i praktycznych reform.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
EKSTERNALIZACJA ODPOWIEDZIALNOŚCI W OBSZARZE KARIERY ZAWODOWEJ

Celem refleksji prezentowanej w niniejszym artykule jest zasygnalizowanie, w kontekście zagadnienia eksternalizacji odpowiedzialności w obszarze kariery zawodowej, silnej społecznej orientację na karierę. Orientacja ta wynika ze zmiany modelu kariery zawodowej, tj. z tradycyjnego na planowany. Jest ona również efektem dynamicznych przeobrażeń rzeczywistości społecznej, w tym zwłaszcza rozwoju tzw. kapitalizmu zdezorganizowanego. W artykule autorka sygnalizuje również wybrane niebezpieczeństwa wynikające z nadmiernego zaangażowania w aktywność zawodową.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
O POTRZEBIE INTEGRACJI SPOŁECZNEJ ROMÓW NA PRZYKŁADZIE CZĘŚCI EDUKACYJNEJ PROJEKTOWANEGO PROGRAMU LOKALNEGO

Tekst zawiera diagnozę sytuacji Romów, ich problemów i potrzeb, a także dotychczas realizowanych zadań na rzecz społeczności romskiej we Wrocławiu. Autor przedstawia również cele projektowanego programu lokalnego. Na podstawie tej diagnozy formułuje konkretne propozycje działań mogących doprowadzić do integracji i zmian w sferze edukacyjnej. Przyjęta przez autora procedura badawcza to uczestniczące badania interwencyjne. Umożliwiają one przekształcanie rzeczywistości społecznej i stosowanie w praktyce wyników badań. Wydaje się istotne, aby wskazać na podjętą problematykę i ewentualną potrzebę projektowania tego typu programów lokalnych przy udziale różnych aktorów społecznych.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
FORMY KSZTAŁCENIA A TEORIA UMYSŁU. CZY ŚRODOWISKO EDUKACYJNE MOŻE BYĆ JEDNYM Z CZYNNIKÓW WPŁYWAJĄCYCH NA ROZWÓJ TEORII UMYSŁU?

Artykuł dotyczy zagadnień związanych z teorią umysłu i jej rozwojem u dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. W tekście opisano czym jest teoria umysłu i jakie funkcje pełni w życiu człowieka. Dokonano rozróżnienia między teorią umysłu pierwszego i drugiego rzędu. Wymieniono czynniki, których znaczenie dla kształtowania się teorii umysłu potwierdzono w badaniach. Sformułowano także teoretyczne przesłanki dla hipotezy, że forma kształcenia może moderować rozwój teorii umysłu u dzieci: z lekką niepełnosprawnością intelektualną, niesłyszących i słabo słyszących oraz bez niepełnosprawności. Jako podsumowanie przygotowano teoretyczny model ukazujący związki między opisywanymi zmiennymi.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
WARTOŚCI I ANTYWARTOŚCI – ASPEKT EDUKACYJNY

W początkowej części artykułu autor omawia istotę wartości. Przedstawia sposoby definiowania wartości – ujęcie psychologiczne, socjologiczne i kulturowe. Przypomina najważniejsze podziały wartości o charakterze dychotomicznym. Na tym tle analizuje znaczenie edukacji dla kształtowania społecznego systemu wartości. Wychodząc z założenia, że edukacja jest dziedziną życia, która z założenia ma służyć promowaniu wartości i nakłaniać do internalizowania ich, omawia jej rolę w kształtowaniu społecznego systemu wartości. W demokratycznym społeczeństwie wybór wartości jest kwestią decyzji ludzi wolnych. Tym większa jest rola ich świadomości. Ta zaś zależy od wykształcenia poszczególnych osób i społeczeństwa jako całości. Im wyższy jest poziom wykształcenia ludności, tym większe są szanse kształtowania odpowiednich postaw wobec wartości.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
NAUCZYCIELE WOBEC NOWYCH TRENDÓW ICT (RAPORT Z BADAŃ)

W artykule podjęto problem kompetencji informacyjnych nauczycieli w zakresie wykorzystywania metod i narzędzi ICT w kontekście nowych trendów technologicznych i towarzyszącym im przemianom cywilizacyjnym. W badaniach – diagnostyczno-korelacyjnych, ilościowo-jakościowych – zastosowano metodę sondażu diagnostycznego (ankietę i wywiad) oraz metody statystyczne. Zbadano 1160 nauczycieli i ustalono, że: 1) poziom kompetencji informacyjnych w większości można określić jako zadowalający (w świetle standardów wystarczający) do podejmowania działań na rzecz wdrażania ICT do zawodowej praktyki; 2) istnieje wyraźny związek (korelacja: wysoka, pozytywna – r ≈ 0,71) pomiędzy poziomem kompetencji informacyjnych nauczycieli w zakresie operowania informacją a poziomem wykorzystywania przez nich narzędzi ICT; 3) infrastruktura teleinformatyczna zapewnia zdecydowanej większości (95,9%) swobodny dostęp do komputera i Internetu; 4) ograniczeń w pełnym i twórczym egzystowaniu w świecie ICT, otwartej i permanentnej edukacji, należy doszukiwać się w przejawianych postawach ujawniających niedociągnięcia nauczycieli w sferze: a) świadomości potrzeby i skutków własnego działania w zakresie stosowania i projektowania narzędzi ICT; b) przyjmowania odpowiedzialności za skutki własnego zachowania się w zakresie wdrażania nowych trendów ICT.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
ULEGŁOŚĆ OŚWIATY. MICHELA HOUELLEBECQA WIZJA EUROPEJSKIEJ PRZYSZŁOŚCI

Edukacja rzadko przyciąga uwagę współczesnych literatów. Tym bardziej interesująca powinna być dla pedagogów ostatnia powieść Michela Houellebecqa Uległość. Przedstawiono w niej zaskakującą wizję przyszłości francuskiego systemu oświaty, w której świecki model szkolnictwa zostaje zastąpiony przez model wyznaniowy. Zdaniem autorki, wizja ta współgra z narastającym nurtem politycznego konserwatyzmu i wymaga od pedagogów przemyślenia wartości stojących za współczesnym szkolnictwem.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
ZALEŻNOŚCI MIĘDZY STYLEM PRZYWIĄZANIA A ZAANGAŻOWANIEM W NAUKĘ U MŁODZIEŻY LICEALNEJ

Badanie miało na celu sprawdzenie zależności pomiędzy stylem przywiązania a zaangażowaniem w naukę u młodzieży licealnej. Streszczona została teoria przywiązania, zjawisko uzależnienia od zajęcia oraz związki poszczególnych stylów przywiązania z uzależnieniem od pracy i nauki, opisywane w literaturze przedmiotu. W badaniach własnych przebadano 239 uczniów liceum ogólnokształcącego. Spodziewano się, że najsilniejszym zaangażowaniem w naukę będą charakteryzować się osoby przywiązane unikająco oraz osoby przywiązane lękowo-ambiwalentnie. Potwierdzono, że osoby przywiązane unikająco najsilniej angażowały się w naukę. Nie stwierdzono jednak różnic między osobami przywiązanymi bezpiecznie oraz lękowo-ambiwalentnie.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
CZAS WOLNY W RODZINIE BEZROBOTNEJ – JEDNYM Z ELEMENTÓW FUNKCJI WYCHOWAWCZEJ

Brak pracy rodziców w znaczący sposób odbĳa się na realizacji podstawowych funkcji w rodzinie, w tym bardzo ważnej funkcji wychowawczej. Niedostatek i bieda w rodzinach stanowią źródło wielu kłopotów w relacjach więzi pomiędzy rodzicami a dziećmi, wyostrza się też w dużym stopniu problem z wykształceniem dzieci, a także ma bezpośredni wpływ na spędzanie czasu wolnego dzieci. Zubożenie rodziny powoduje, że inwestowanie w rozwój i wykształcenie dzieci staje się w dużym stopniu ograniczone. Ubóstwo i bieda w rodzinach bezrobotnych uniemożliwiają w znaczący sposób dostęp do dóbr kultury, turystyki i wypoczynku, co sprzyja alienacji więzi środowiskowych i towarzyskich, a w następnej kolejności izolacji społecznej. Artykuł ten poświęcony jest badaniom, które dotyczą spędzania czasu wolnego w rodzinach bezrobotnych. Z badań wynika, że w objętych sondażem diagnostycznym rodzinach funkcja wychowawcza jest przez nich w niewystarczającym stopniu wypełniana.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
O ZŁEJ JAKOŚCI EDUKACJI MATEMATYCZNEJ DZIECI I BŁĘDACH MERYTORYCZNYCH W PIERWSZYM DZIECIĘCYM PODRĘCZNIKU NASZ ELEMENTARZ. JAKIE DZIAŁANIA TRZEBA PODJĄĆ, ABY TO ZMIENIĆ NA LEPSZE

W artykule przedstawiam diagnozę edukacji matematycznej pierwszoklasistów w tym roku szkol- nym 2014/15. Stwierdzam, że w zalecanym przez najwyższe władze oświatowe dziecięcym podręczniku Nasza matematyka ignoruje się właściwości rozwoju umysłowego pierwszoklasistów oraz prawidłowości kształtowania pojęć i umiejętności matematycznych. Błędy merytoryczne znajdujące się na matematycznych stronach tego podręcznika zaburzają rozwój logicznego myślenia dzieci. Wszystko razem sprawia, że nie sposób harmonĳnie i skutecznie kierować edukacją matematyczną w pierwszym roku nauki w szkole, jeżeli dzieci korzystają z Naszego elementarza. Uzasadniając tę ocenę wskazuję nieprawidłowości merytoryczne w kształtowaniu pojęć liczbowych w Naszym elementarzu. Ponieważ są one powielane wielokrotnie na stronach matematycznych mają wymiary wskaźników złej koncepcji matematycznego kształcenia dzieci. Omawiam też groźne w skutkach zaniechanie wspomagania pierwszoklasistów w rozwoju operacyjnego rozumowania, gdyż z Naszego elementarza korzystają też dzieci o rok młodsze. Wskazuję na szkodliwość tolerowania w szkołach papierowej edukacji matematycznej. We wnioskach końcowych uzasadniam koniecz- ność niezwłocznego wydzielenia edukacji matematycznej z kształcenia zintegrowanego poczynając od I klasy oraz inne sposoby zmieniania na lepsze edukacji matematycznej w klasie I w obecnej rzeczywistości edukacyjnej.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
KRYTERIA OCENY ZAWODÓW A RODZICIELSKIE ASPIRACJE ZAWODOWE WOBEC UCZNIÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH

Badania dotyczą procesu kształtowania aspiracji zawodowych rodziców w stosunku do swoich dzieci. Przyjęto założenie, że aspiracje zawodowe związane są z preferowanymi przez rodziców kryteriami oceny zawodów. Dane zebrano od 4931 rodziców uczniów klas IV szkół podstawowych z terenu całego kraju. Ustalono, że rodzice oceniają zawody pod kątem ich uciążliwości, zadowolenia i rozwoju oraz statusu i prestiżu. Uciążliwość, zadowolenie i rozwój są częściej związane z aspiracjami do zawodów wymagających wyższego wykształcenia, a prestiż i status wiąże się z preferowaniem zawodów, do wykonywania których taki poziom nie jest niezbędny. Głównym czynnikiem determinującym te zależności jest poziom wykształcenia rodziców.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
WASYLA KREMIENIA FILOZOFIA ANTROPOCENTRYCZNA, FILOZOFIA EDUKACJI, WSPÓŁCZESNA ANTROPOZOFIA1

Autor artykułu – prof. Tadeusz Lewowicki – przybliża czytelnikom sylwetkę prof. Wasyla G. Kremienia – filozofa, pedagoga, działacza społecznego, polityka, organizatora nauki. W. Kremień rozważania filozoficzne osadza w kontekście przemian dokonujących się w świecie, ale przede wszystkim interesuje go transformacja społeczeństwa ukraińskiego oraz ukraiński system oświaty. Przywołując obszary wymagające zmian, wskazuje potrzebę tworzenia synergetycznego modelu edukacji, w którym znaczne miejsce przypada filozofii antropocentryzmu i filozofii edukacji.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
OCZEKIWANIA INTERPERSONALNE W KLASIE SZKOLNEJ A JAKOŚCIOWE PARAMETRY ODDZIAŁYWAŃ EDUKACYJNYCH NAUCZYCIELI

Wyniki badań wskazują, że pod wpływem nieuzasadnionych oczekiwań nauczyciele traktują swoich uczniów w tendencyjny sposób. Na przykład nauczyciele mogą komunikować oczekiwania za pomocą sprzężeń zwrotnych (pochwał i nagród oraz kar i krytyki). Zatem w klasie szkolnej uczniowie obdarzani niskimi oczekiwaniami nie są nagradzani tak często za właściwe zachowania i poprawne odpowiedzi jak uczniowie obdarzani niskimi oczekiwaniami. Z drugiej strony uczniowie obdarzani wysokimi oczekiwaniami nie są tak często karani za złe zachowania i błędne odpowiedzi, jak uczniowie obdarzani niskimi oczekiwaniami. Wpływ oczekiwań interpersonalnych na zachowania nauczycieli przejawia się nie tylko w częstotliwości sprzężeń, ale również w parametrach jakościowych, tj. 
zróżnicowaniu i adekwatności oddziaływań wychowawczych. Celem prezentowanego eksperymentu była ocena zakresu, w jakim oczekiwania nauczycieli wpływają na ww. parametry. Za zróżnicowane i adekwatne uznano te oddziaływania wychowawcze, które zostały ocenione przez nauczycieli jako bardzo skuteczne oraz atrakcyjne i awersyjne (odpowiednio: w przypadku nagród i kar), a ich siła była współmierne z ocenami nauczycieli dotyczącymi zachowań uczniów. Ponadto, przeanalizowano rolę prywatnych teorii wychowania nauczycieli jako moderatora procesu mediacji oczekiwań.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
PRZEWODNIK, TŁUMACZ, IDEOLOG CZY INDOKTRYNATOR – NAUCZYCIEL W ŚRODOWISKU ZRÓŻNICOWANYM KULTUROWO

Liczne zmiany o charakterze społecznym, politycznym, ale również technologicznym przyczyniły się do wprowadzenia kategorii zróżnicowania społecznego i kulturowego nie tylko do teorii nauk, ale przede wszystkim do praktyki życia codziennego. Autorka od lat prowadzi badania w środowisku zróżnicowanym kulturowo oraz pracuje z nauczycielami (polskimi i czeskimi), którzy realizują swoje działania dydaktyczno-wychowawcze w złożonych warunkach Pogranicza. Należy diagnozować potrzeby środowiska nauczycieli pracujących w warunkach środowiska zróżnicowanego kulturowo, jak i przygotować optymalny model kształcenia, który pozwoli pedagogom na radzenie sobie ze złożonością problemów społecznych i kulturowych, które w coraz większym zakresie stają się powszechne. Przedstawione w tekście typy/modele nauczycieli nie wyczerpują tematu, są jedynie wprowadzeniem i pewną autorską propozycją do dyskusji nad potrzebą skoncentrowania się na zagadnieniach wokół pedeutologii międzykulturowej.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
KONSTRUOWANIE REPREZENTACJI ASTRONOMICZNYCH U DZIECI. WNIOSKI DLA PRAKTYKI PEDAGOGICZNEJ

Wiedza o kuli ziemskiej, miejsce Ziemi w kosmosie i zjawisku dnia i nocy nie jest zarezerwowana tylko dla dorosłych. Dzieci stykają się z nią w telewizji, programach multimedialnych, oglądając filmy przyrodnicze, także w wielu opowiadaniach, bajkach i legendach. Posługują się słowami: kula Ziemska, krótki dzień, spadająca gwiazda itd. Próbują także wyjaśniać proste zjawiska astronomiczne, np. przyczynę dnia i nocy. Świadczy to o tym, że budują w swoim umyśle reprezentację astronomiczną.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
AUTOPERCEPCJA DOJRZAŁYCH KOBIET

Artykuł jest próbą spojrzenia na tożsamość kobiet znajdujących się w fazie późnej dojrzałości oraz starości przez pryzmat stereotypów społecznych dotyczących starości. Badaniami objęto kobiety skupione w Uniwersytecie Złotego Wieku w Gorlicach, a także grupę studentów Uniwersytetu Pedagogicznego. Analizie poddano konstruowaną w toku interakcji społecznych koncepcję siebie dojrzałej kobiety. W oparciu o deklaracje kobiet określono ich zakres aktywności, stosunek do własnej starości/ starzenia się oraz do zmian zachodzących w ich wyglądzie zewnętrznym.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
KULTUROLOGICZNA KONCEPCJA OŚWIATOLOGII W KONTEKŚCIE ROZWOJU SPOŁECZEŃSTWA WIELOKULTUROWEGO

W artykule przeanalizowano pojęcia „edukacja wielokulturowa”, „wychowanie wielokulturowe”, „edukacja międzykulturowa” w nauce ukraińskiej i opracowaniach polskich naukowców; rozpatrzone zostały podstawowe etapy rozwoju kulturologii jako kompleksowej wiedzy humanistycznej o najogólniejszych prawidłowościach rozwoju kultury; wprowadzono pojęcie „kulturologia oświaty”; pokazano, że kulturologia oświaty jako składowa oświatologii jest skierowana na rozstrzygnięcie współczesnych zagadnień kulturologicznych rozwoju oświaty (edukacja wielokulturowa i międzykulturowa, podejście kulturologiczne w edukacji, kształtowanie tezaurusa naukowego badań międzydyscyplinarnych w dziedzinie oświatologii na pograniczu „oświata–kultura”).

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
FENOMEN KSZTAŁCENIA. SZKIC O KONSTRUKTYWIZMIE

Artykuł podejmuje – z punktu widzenia filozofii – najważniejsze, jak się zdaje, wątki konstruktywistycznej teorii nauczania. Przedmiotem namysłu czyni więc to, co konstruktywizm może wnieść do refleksji pedagogicznej oraz to, co interesującego proponuje, mówiąc o ludzkim poznaniu i jego ograniczeniach. Zwrócona zostaje uwaga, iż swoiste dla konstruktywizmu idee sięgają kultury starożytnej Grecji i wiążą się z postacią i działalnością Sokratesa, według którego cała wiedza o świecie tkwi już w samym człowieku i wymaga tylko „wydobycia na światło dzienne”. Przypomnienie jawi się zatem jako warunek uczenia się. W dalszych fragmentach tekstu mowa jest o kondycji współczesnego uniwersytetu i o próbach jego odnowienia w duchu konstruktywistycznego modelu kształcenia.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
SŁOWA, KTÓRE WPŁYWAJĄ NA KOMUNIKACJĘ NAUCZYCIELA

Artykuł poświęcony jest specyficznym słowom, które mogą być źródłem wielu nieporozumień pomiędzy nauczycielem a uczniem. Są to najczęściej pojedyncze wyrazy lub zaimki osobowe, które oprócz konkretnego znaczenia, mają różny, niejednokrotnie negatywny sens. Wpływają one destrukcyjnie na reakcję słuchającego ucznia, zniekształcając bieg jego rozmowy z nauczycielem. Namysł nauczyciela nad słowami, jakie wypowiada i w jakim celu to czyni, może usprawnić jego komunikację z dzieckiem, a tym samym kształtować wypowiedzi ustne młodzieży. Zgodnie z założeniem, że słowa nie tylko określają mówcę a także nadają znaczenie słuchaczowi.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
ZMIANY W KSZTAŁCENIU NAUCZYCIELI MOŻLIWE SZANSE – NOWE WYZWANIA

W niniejszym artykule przedstawię nowe założenia systemu kształcenia nauczycieli w Polsce. Zwracam uwagę na istniejące braki w edukacji nauczycieli z perspektywy osób czynnych zawodowo. Wreszcie prezentuję najnowsze propozycje zmian kształcenia nauczycieli realizowanych przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego w kontekście szans na możliwe zmiany.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
WALORY STUDIUM PRZYPADKU I AUTOBIOGRAFII Refleksje z własnych doświadczeń i z lektury nieobojętnych tekstów

W artykule walory metodologiczne studium indywidualnego przypadku i autobiografii zilustrowane zostały przykładami prac badawczych i książkowymi publikacjami pod względem ich potrójnej wartości, jako: świadectwa historii, wyznania prawdy wewnętrznej autorów i jako przesłanie dla potomnych. W studium przypadku chodzi zawsze – jak wykazano na przykładzie „Samotności i kultury” autora i jego uczniów – to wnikliwy opis nietypowego, przełomowego zdarzenia w życiu konkretnej osoby czy grupy ludzi. Głębokie, intymne przeżycia mają zawsze wymiar subiektywny i cenny w ukazaniu prawdy wewnętrznej. Dobór większej próby badawczej pozwala na dokonanie uogólnień. Z analizowanych 13 autobiografii (przywódców i polityków, ludzi sztuki i nauki) wyodrębniono dwie grupy: 1) pisanych na zamówienie (polityczne czy w celu kreowania własnego wizerunku) – dokonujące selekcji niewygodnych faktów i tworzące mity wokół postaci; 2) autobiografie autentyczne: opisujące z dystansu realną rzeczywistość, a także szczere aż do bólu w rozrachunku i ocenie własnego życia, dzięki czemu będące cennym źródłem wiedzy.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
WIKIPEDIA NA UCZELNI I W SZKOLE – PRZYSZLI NAUCZYCIELE O WIKIPEDII

Jakościowa analiza pisemnych prac studenckich stała się podstawą rozważań na temat korzyści i zagrożeń, jakie wynikają z korzystania z Wikipedii – autorka, przedstawiając poglądy studentów oraz środowiska naukowego próbuje je konfrontować i z nimi polemizować. Celem artykułu jest odkrycie prawdziwej wartości edukacyjnej Wikipedii.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
KRYZYS UCZNIA – CO POWINIEN WIEDZIEĆ I ZROBIĆ PEDAGOG? ZNACZENIE KOMPETENCJI Z ZAKRESU INTERWENCJI KRYZYSOWEJ W PRACY PEDAGOGICZNEJ

W artykule została podjęta problematyka sytuacji kryzysowych uczniów oraz kompetencji pedagogów potrzebnych do działania wobec kryzysów podopiecznych. Przedstawiono w nim aktualne paradygmaty interwencji kryzysowej, zasady prowadzenia strategii interwencyjnych, powiązania pomiędzy interwencją a wsparciem społecznym, uwzględniając miejsce szkoły i pedagogów w działaniu interwencyjnym. Argumenty uzasadniające konieczność realizowania strategii interwencyjnych w szkole wynikają również z najnowszych rozporządzeń, które stanowią przedmiot poniższej analizy. Natomiast na podstawie zebranego materiału badawczego został rozpoznany realny stan wiedzy pedagogów na temat interwencji kryzysowej, rodzajów kryzysów oraz sposobów działania wobec ucznia w kryzysie. Główny wniosek z badań wskazuje na brak u nauczycieli aktualnej wiedzy z zakresu interwencji kryzysowej oraz na bardzo stereotypowe podejście do tego obszaru oraz sytuacji kryzysowych. Zestawienie wniosków z badań z najnowszymi trendami rozwojowymi interwencji kryzysowej oraz z polskimi ramami instytucjonalnymi określonymi przez rozporządzenia, pozwala na próbę określenia kompetencji pedagoga z zakresu interwencji kryzysowej.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika
O PRYNCYPIACH METODOLOGICZNYCH – wspomnienia czy standardy uprawiania nauki?

W toku rozwoju nauki ukształtowane zostały ogólne pryncypia/zasady określające metodologiczne wymagania dotyczące uprawiania nauki. W artykule przywołane są niektóre z tych zasad. Wydaje się, że na gruncie pedagogiki przestrzega się je coraz rzadziej. Zanika kultura metodologiczna, erozji ulegają standardy uprawiania nauki. Prowokuje to do pytania, czy pryncypia metodologiczne stają się wspomnieniem, czy wciąż traktować je jako wymagania dotyczące uprawiania nauki.

Czasopismo: Ruch Pedagogiczny
Dziedziny: nauki społeczne
Dyscypliny: pedagogika