rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Państwowe Seminarium Nauczycielskie Żeńskie w Piotrkowie w pierwszych latach działalności (1916–1919). W stulecie powstania

Państwowe Seminarium Nauczycielskie Żeńskie w Piotrkowie powstało w 1916 roku w okresie okupacji austriackiej. W początkowych latach istnienia swoją działalność prowadziło w oparciu o przepisy sformułowane dla czteroklasowych seminariów galicyjskich. Jego celem było przygotowanie kadr pedagogicznych dla szkół elementarnych, zwłaszcza wiejskich. Przy seminarium utworzono czteroklasową szkołę ćwiczeń, niezbędną dla osiągnięcia praktycznych umiejętności zawodowych przyszłych nauczycielek. Zakład wzorowo rozwijał działalność dydaktyczną i wychowawczą. Troszczył się również o stronę materialną uczennic. Prowadził interesującą pracę pozalekcyjną. Bardzo korzystnie zaznaczył swoją obecność w życiu miasta. Początkowo większość nauczycieli seminarium, podobnie jak jego dyrektor dr Jan Magiera, wywodziło się z Galicji. Aktywnie uczestniczyli oni w dokształcaniu i doskonaleniu kadr nauczycielskich regionu piotrkowskiego. Pierwsza matura w seminarium odbyła się w czerwcu 1919 roku. Po dwudziestu latach istnienia, seminarium zakończyło działalność w 1936 roku. Jego mury opuściło 397 wykwalifikowanych nauczycielek szkół powszechnych. Piotrków Trybunalski jako ośrodek kształcenia nauczycieli trwa nieprzerwanie od 100 lat do dnia dzisiejszego.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Samowychowanie seksualne młodzieży w świetle literatury przedmiotu i badań własnych

We współczesnej rzeczywistości społecznej można wyróżnić takie zjawiska i procesy, które wiążą się z seksualnością człowieka i jako takie mogą rzutować na procesy (samo)wychowania w tym zakresie. W tej grupie można wymienić między innymi zmianę sposobów mówienia o seksualności i jej prezentowania w przestrzeni publicznej, zmianę obyczajowości seksualnej, komercjalizację czy supermarketyzację seksu. Nie dokonując oceny zjawisk i procesów, których jest znacznie więcej niż powyżej wymienione, można stwierdzić, że współcześnie zachodzi wiele zmian społecznych i kulturowych, które przynajmniej w potencjalny sposób mają znaczenie dla procesu (samo)wychowania. W artykule przyjęto tezę, że wobec wielości nowych procesów i zjawisk, w obliczu których dorasta współcześnie młodzież, samowychowanie seksualne stanowi istotny element wychowania młodego człowieka. W artykule przedstawiono istotę i znaczenie samowychowania, wskazano przesłanki uzasadniające potraktowanie seksualności człowieka jako przedmiotu działalności samowychowawczej, zaznaczono również relację jaka zachodzi na linii wychowawca–samowychowanie seksualne. Na podstawie badań empirycznych zaprezentowano stosunek młodzieży do samowychowania seksualnego oraz w końcowej części artykułu ukazano potrzebę formacji młodzieży w kontekście samowychowania seksualnego.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
O autorytecie Kościoła wychowującego na podstawie opinii i oczekiwań studentów oraz młodszych pracowników katolickiej uczelni

Misja nauczycielska i wychowawcza Kościoła wymaga autorytetu. Autorytet Kościoła wpływa na skuteczność jego odziaływań wychowawczych. Opracowanie przedstawia wyniki ankietowych badań sondażowych i wywiadów fokusowych przeprowadzonych wśród studentów oraz pracowników naukowych uczelni katolickiej, dotyczących opinii na temat podstaw autorytetu Kościoła w Polsce, rodzaju posiadanego autorytetu, zmian (spadku) w zakresie autorytetu Kościoła i jego przyczyn, a także opinii na temat: Jak Kościół może budować swój autorytet, aby móc skuteczniej wychowywać? Badania pokazały, że według opinii ankietowanych nastąpił spadek autorytetu Kościoła, a przyczyny tego są złożone. Młodzi wierzący chcieliby pogłębienia więzi z Kościołem, oczekują jednak większej otwartości Kościoła i poszanowania ich wolności.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Polska edukacja domowa jako mise en abyme między kondycją ludzką a społecznymi konstrukcjami oświatowymi

Edukacja domowa, rozumiana jako społeczna forma organizacji edukowania dzieci i młodzieży, której koordynatorami są rodzice, a nie zawodowi oświatowcy pracujący w szkole, staje się, nie tylko w Polsce, główną alternatywą wobec państwowej oferty oświatowej. Nic zatem dziwnego, że właśnie w okresie znacznego jej ilościowego poszerzania się towarzyszą jej funkcjonowaniu szczególnie ożywione dyskusje. Przy wykorzystaniu krytycznoliterackiej i – szerzej – krytyczno-artystycznej kategorii mise en abyme autor chciałby wykazać „rozpięcie” edukacji domowej między powszednimi, ateoretycznymi rodzicielskimi wglądami w kondycję dziecka, a ściślej w antropologiczne warunki edukacji z ich osobniczymi konkretyzacjami, a politycznie motywowanymi przesądzeniami co do tego, kim młody człowiek jest, a kim winien się stać wskutek regularnej, a więc szkolnej edukacji. Będzie to perspektywa układu zwierciadeł, z ich walorami i defektami, które to zwierciadła tyleż adekwatnie oddają, co politycznie zniekształcają człowieczeństwo w ramach pojedynczych edukacyjnych zdarzeń i ich ciągów. Tak postrzegana, aktualna kondycja polskiej edukacji domowej wydaje się trudna, acz dysponuje sporym potencjałem optymalizacyjnym.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Wawrzyniec Bojer – szwedzki nauczyciel w polskich szkołach doby kontrreformacji

Wielu historyków wyraża przekonanie, że jednym z istotnych powodów załamania się ofensywy Reformacji w Polsce w XVI wieku była działalność oświatowa zakonu jezuitów. Celem artykułu jest prezentacja sylwetki Wawrzyńca Bojera, Szweda, który pracował jako nauczyciel w polskich szkołach jezuickich, a ponadto stał się znany jako poeta łaciński. Bojer był absolwentem, a następnie nauczycielem seminariów papieskich przygotowujących młodzież do działalności kontrreformacyjnej, jak również profesorem seminarium tłumaczy (Seminarium Interpretum) w Dorpacie, unikatowej placówce jezuickiej kształcącej tłumaczy dla misjonarzy katolickich oraz autorów przekładów literatury religijnej na języki bałtyckie. Autor artykułu uzupełnił biografię Bojera o nieznane w polskim piśmiennictwie fakty, wykorzystując źródła archiwalne oraz opracowania obcojęzyczne (głównie autorstwa norweskiego historyka Oskara Garsteina). Ukazał też sylwetkę Bojera – ważnego dla kultury polskiej humanisty i pisarza – na tle działalności placówek edukacyjnych, z którymi ten jezuita był związany.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Małżeństwo dwunarodowościowe a kryzys systemu wartości

W niniejszym artykule zostały zaprezentowane wyniki badań przeprowadzonych wśród kobiet, które zdecydowały się na wejście w związek małżeński z partnerem o odmiennej od swojej narodowości. Podjęto próbę odpowiedzi na pytanie: czy tworzenie związku z osobą o odmiennym kulturowo systemie wartości, którego oddziaływaniom intencjonalnym bądź nieintencjonalnym zostaje się poddanym, może wpływać na kryzys w wartościowaniu? Stopień odmienności kulturowej determinuje ilość problemów występujących między partnerami. Różnice narodowościowe, religijne, językowe i kulturowe mogą wpływać zarówno negatywnie, jak i pozytywnie na partnerstwo lub małżeństwo. Rezultat uwarunkowany jest m.in. stopniem założenia podobieństwa partnera, stopniem bariery językowej, akceptacją odmiennej kultury i religii partnera oraz jego odrębnych poglądów. Różnice kulturowe są nierozerwalnie połączone z odmiennością wartości, a do czynników prowadzących do problemów w związkach mieszanych kulturowo zaliczyć należy odmienny system wartości. W zakresie każdego z procesów składających się na wartościowanie – z których głównymi są ocenianie, wybieranie i realizowanie wartości – mogą występować specyficzne trudności lub zaburzenia. Badane kobiety w większości posiadały problemy i konflikty związane z poczuciem zagubienia wartości (60,00% badanych) oraz trudnościami w uporządkowaniu systemu wartości w hierarchię (38,67%), które są poważnymi problemami osobistymi. Zatem z przeprowadzonych badań można wysunąć wniosek, iż osoby tworzące związki międzykulturowe, w których spotykają się z odmiennym systemem wartości swojego partnera, doświadczają z tego powodu kryzysu w wartościowaniu.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Wprowadzenie

Profesja nauczyciela wymaga nieustannego doskonalenia się, zdobywania wiedzy, ale także pracy nad własnym rozwojem. Nauczyciel nie może zatrzymać się w miejscu. Należy zgodzić się z Robertem Kwaśnicą, że nauczyciela trzeba wspierać w jego rozwoju, bowiem to on oddziałuje na wychowanków całym swoim życiem. Skoro nauczyciele to osoby obarczone wyjątkową odpowiedzialnością za edukację młodych pokoleń – a tym samym za kształtowanie przyszłości – to zawód ten powinni wykonywać najlepsi z najlepszych. Nierzadko też, jak o tym świadczą m.in. zebrane w niniejszym numerze teksty, możemy takie osoby wskazać. Paradoks polega jedynie na tym, że dostęp do tego zawodu mają praktycznie wszyscy, ponieważ „wymóg posiadania wykształcenia wyższego nie jest rzeczywistą barierą, a cechy osobowości nie są w żaden sposób identyfikowane”. Cóż zatem zrobić? Jak zmienić system kształcenia nauczycieli? Jakie wymagania stawiać kandydatom do tego zawodu? Jak zapewnić instytucjom oświatowym napływ kadr, które za życiowe motto przyjmą ignacjańską zasadę magis – sięgania po to, co więcej, wyżej?

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Wprowadzenie

„Zmiana” jest rzeczywistością, która towarzyszy człowiekowi od zawsze. Współcześnie owe zmiany dokonuje się tak szybko, że na wielu płaszczyznach naszego życia mamy trudności, aby je zrozumieć, przyjąć i oswoić. Przemiany, jakie obserwujemy we współczesnym świecie, przyczyniają się również do dekonstrukcji środowiska rodzinnego. To powoduje powstawanie kolejnych wyzwań i dylematów. Pomimo wielu różnorodnych trudności, rodzina pozostaje jednak jednym z najważniejszych środowisk przygotowujących młodego człowieka do samodzielnego i odpowiedzialnego życia. Zmuszona jest jednak do ciągłego poszukiwania nowych, bardziej adekwatnych sposobów budowania relacji, zacieśniania więzi, odpowiadania na zmieniające się potrzeby czy reagowania na nowe trudności wychowawcze.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Poglądy Klementyny z Tańskich Hoffmanowej 1798–1845 w refleksji uczennic. Zarys zagadnienia

Klementyna Hoffmanowa z domu Tańska (1798–1845) przez pięć lat (1826–1831 r.) pracowała jako nauczycielka „nauki moralnej” w Instytucie Rządowym Wychowania Płci Żeńskiej (Instytucie Guwernantek) oraz na związanej z nim Pensji Wzorowej. Do grona jej uczennic należała m.in. Seweryna Duchińska z domu Żochowska, 1°v. Pruszakowa (1816–1905). Pruszakowa – poetka, publicystka, tłumaczka – wydawała pismo „Rozrywki dla Młodocianego Wieku”, gdzie zamieściła kilkudziesięciostronicowy życiorys Hoffmanowej (1856, t. 1–2). Wśród uczennic Tańskiej znalazła się również Teodozja Papi z domu Gałęzowska (1810–1887). Kilkanaście lat po jej śmierci na bazie wspomnień Teodozji jej córka, pisarka Jadwiga Papi (1843–1906) poświęciła Tańskiej jeden z rozdziałów powieści Klementyna. Powieść dla dorastających panien osnuta na tle życia Klementyny z Tańskich Hoffmanowej (1905). Jednak szczególna rola przypadła najbardziej znanej z uczennic Klementyny z Tańskich Hoffmanowej, wspomnianej Narcyzie Żmichowskiej (1819–1876), autorce kontrowersyjnego eseju Słowo przedwstępne do dzieł dydaktycznych Pani Hoffmanowej (1876). Pozostawione przez uczennice Klementyny z Tańskich Hoffmanowej opinie i refleksje mają rozmaity charakter. Są wśród nich tzw. „ego-dokumenty”, m.in. życiorysy/biografie (Pruszakowa), ale także artykuły, opracowania krytyczno-literackie (Żmichowska) oraz formy powieściowe (Papi).

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Charakterystyka pacjentów przerywających stacjonarną terapię uzależnień uzyskana na podstawie analizy dokumentów medycznych

Osoby uzależnione od alkoholu często nie kończą podejmowanego leczenia psychoterapeutycznego. O ile w leczeniu ambulatoryjnym pacjenci stale narażeni są na działanie czynników mogących utrudnić utrzymanie abstynencji i dokończenie leczenia, o tyle osoby leczące się w ośrodkach stacjonarnych doświadczają powyższych czynników w zredukowanym wymiarze. Pomimo tego, znaczny odsetek pacjentów nie kończy programów terapeutycznych realizowanych w ośrodkach stacjonarnych. Celem podjętych badań było dokonanie charakterystyki osób przerywających stacjonarną terapię uzależnień od alkoholu. Wykorzystano w tym celu dane dostępne w historiach choroby pacjentów. Dane empiryczne uzyskano analizując dokumentację medyczną – historie choroby pacjentów uzależnionych od alkoholu przebywających w ciągu jednego roku w stacjonarnym oddziale odwykowym i podejmujących podstawowy program terapii uzależnień. Uzyskane wyniki wskazują, że osoby z grupy badawczej w znacznym odsetku (27,6%) nie kończą podejmowanego leczenia stacjonarnego. Mężczyźni statystycznie częściej od kobiet przerywali terapię, ponadto osoby niekończące terapii często żyją samotnie (kawalerowie, rozwodnicy i panny). Kończeniu terapii nie sprzyja obecność zaburzeń i chorób psychicznych (depresji, halucynozy alkoholowej przy przyjęciu do szpitala, schizofrenii i choroby afektywnej dwubiegunowej). Wśród pacjentów rezygnujących ze stacjonarnej terapii uzależnień najczęściej były osoby, które wcześniej jednorazowo podejmowały próbę terapii odwykowej. Warto poszerzać i uelastyczniać ofertę programów terapeutycznych ośrodków stacjonarnych, uwzględniając trudności i deficyty osób niekończących terapii. W psychoterapii należy korzystać z metod i technik podtrzymywania motywacji pacjentów do dokonywania zmian.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Determinanty readaptacji społecznej w narracjach byłych skazanych z Centrum Integracji „Pro Domo” w Krakowie

Artykuł ma na celu prezentację determinantów procesu readaptacji społecznej w narracjach byłych skazanych przebywających w Centrum Integracji „Pro Domo” w Krakowie. Analizie poddane zostaną wypowiedzi siedmiu byłych skazanych dotyczące czynników sprzyjających i blokujących skuteczną readaptację. W narracjach byłych skazanych dominuje troska o społeczne funkcjonowanie ze szczególnym naciskiem na odbudowanie, jeśli to możliwe, więzi rodzinnych, podjęcie pracy i samodzielne utrzymanie się. Istotne staje się też pokonanie uzależnienia od środków odurzających. Mimo że badani doświadczają codziennych trudności, podejmują jednak wysiłek powrotu do społeczeństwa i ułożenia sobie życia na wolności. Sprzyja temu pobyt w domu przejściowym, który staje się dla nich szansą. We wnioskach autor prezentuje rekomendacje dla praktyki resocjalizacyjnej. Readaptacja asystowana daje o wiele większe szanse skutecznej readaptacji społecznej, niż pozostawienie byłego skazanego samemu sobie.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Perspektywa efektywności w resocjalizacji

Weryfikacja podejmowanych działań jest najistotniejszym etapem procesu zmian. Dzieje się tak również w procesie resocjalizacji, którego celem jest powrót resocjalizowanej jednostki do społeczeństwa oraz uzyskanie takich zmian w jej zachowaniu, aby przestrzegała ona obowiązujących w nim zasad i norm oraz właściwie wypełniała przypisane jej role społeczne. Taka perspektywa zakłada szereg systemowych oraz zindywidualizowanych działań zmierzających do wyposażenia osoby resocjalizowanej w umiejętność autostymulacji do samorozwoju oraz rozwiązywania sytuacji problemowych innowacyjnie i odmiennie od dotychczasowych sposobów. Niniejszy artykuł jest próbą prezentacji bogatego dorobku opracowań oraz różnorodności podejmowanych perspektyw badawczych efektywności, która od lat stanowi przedmiot interdyscyplinarnego zainteresowania, mobilizując pedagogów do poszukiwania kryteriów ustalania jej poziomu, determinantów oraz wyjaśniania znaczenia samego pojęcia.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Nauczanie religii młodzieży w chaosie aksjonormatywnym współczesnego świata

Celem artykułu jest zaobserwowanie wpływu nauczania religii młodzieży na przezwyciężenie chaosu aksjonormatywnego charakterystycznego zarówno dla współczesnego świata; jak i dla okresu rozwojowego; w którym znajdują się młodzi ludzie. W celu zaobserwowania wpływu posłużono się analizą dokumentów katechetycznych; które zarysowują koncepcję nauczania religii; oraz tymi; które programują jej treści na poszczególne etapy edukacyjne. Po krótkiej charakterystyce źródeł chaosu aksjonormatywnego (zewnętrznych i wewnętrznych); przeanalizowana została koncepcja nauczania religii; ze zwróceniem szczególnej uwagi na jej możliwości w przezwyciężeniu chaosu; a także pomocy w utorowaniu drogi do dorosłości. Następnie ukazane zostały specyficzne treści katechezy młodzieży; również w kluczu ich możliwości integrujących i ukazujących trwałe; niezmienne fundamenty życia dorastających. Zwrócono też uwagę na osobiste cechy nauczyciela religii; które mogą pomóc lub zaburzyć realizację założonych celów. Z przeprowadzonej analizy wynika; że nauczanie religii ma szansę stać się pomocą w orientacji młodych ludzi w chaosie aksjonormatywnym oraz w przezwyciężeniu go; co jest warunkiem odpowiedzialnego podjęcia zadań i obowiązków człowieka dorosłego.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Polsko-włoskie badania nad historią opieki i wychowania. Stanisław Litak i Gabriele De Rosa

Największy wpływ na moje życie i zainteresowania naukowe dotyczące historii opieki społecznej i wychowania wywarli profesorowie Stanisław Litak (1932–2010) i Gabriele De Rosa (1917–2009). Prof. Litak związany był zawsze z Katolickim Uniwersytetem Lubelskim. Był moim nauczycielem i Mistrzem, a zarazem promotorem mojej pracy magisterskiej oraz pracy doktorskiej. Był wybitnym badaczem historii Kościoła, szczególnie parafii. Drugie pole jego zainteresowań stanowiła historia oświaty, szkolnictwa i wychowania. Wyniki swoich badań publikował w ujęciach kartograficzno-atlasowych. Jako znakomity znawca archiwów kościelnych należał do najwybitniejszych specjalistów od kartografii i geografii historycznej. Moje zainteresowania naukowe inspirował również prof. Gabriele De Rosa. Ten wybitny historyk angażował się również w politykę. Należał do Chrześcijańskiej Demokracji, był posłem do parlamentu włoskiego i senatorem Republiki Włoskiej. Wykładał na uniwersytetach w Salerno, Padwie, Rzymie. Pełnił funkcje dyrektora wielu organizacji, wydawnictw i czasopism naukowych. Między innymi był dyrektorem Instytutu Luigiego Sturzo (1979–2006), którego byłem stypendystą, oraz działającej przy nim Szkoły Historycznej Włosko-Polskiej (1983–1996). U niego też odbyłem w 1981 roku staż naukowy na Uniwersytecie Sapienza w Rzymie. Był badaczem włoskich ruchów katolickich, historii Kościoła, miłosierdzia, pobożności ludowej i religijności, zwolennikiem koncepcji francuskiej szkoły Annales.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Rola rodziny w procesie wychowania do czasu wolnego, rekreacji i turystyki

Dbanie o wysoki poziom uczestnictwa w różnych formach kultury fizycznej przez dzieci i młodzież wydaje się istotnym elementem przygotowania ich do dorosłego życia, a tym samym do funkcjonowania w społeczeństwie. Niniejszy artykuł prezentuje rozważania na temat roli rodziny w procesie wychowania człowieka do świadomego uczestnictwa w kulturze fizycznej, przejawiającego się aktywnością fizyczną w czasie wolnym. Zjawisko czasu wolnego rozpatrywano w kontekście funkcji wychowawczych, w dwóch perspektywach, tj. wychowania do czasu wolnego oraz wychowania w czasie wolnym. Spośród aktywności wolnoczasowych człowieka, społecznie pożądanych a posiadających udowodnione w licznych badaniach naukowych walory wychowawcze, wybrano rekreację i turystykę. Dlatego też na początku rozważań zaprezentowano analizę potencjału wychowawczego tych trzech zjawisk. Następnie omówiono istotę i etapy realizacji procesu wychowania do czasu wolnego, rekreacji i turystyki. Przedstawiono również wnioski z badań różnych autorów dotyczące wpływu rodziny na poziom aktywności rekreacyjnej i turystycznej w czasie wolnym. Artykuł jest próbą wskazania pewnych kluczowych aspektów tego klasycznego już zagadnienia, w szczególności w kontekście zaobserwowanych zmian w sposobach realizacji czasu wolnego przez najmłodsze pokolenie. Zauważalna jest bowiem przewaga zajęć sedenteryjnych nad zajęciami związanymi z aktywnością ruchową, wynikająca z postępu technicznego, w tym komputeryzacji i rozwoju mediów społecznościowych.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Rodzina w czasach współczesnego chaosu aksjonormatywnego

Przyczyną przemian dokonujących się we współczesnej rodzinie jest ogrom zmian w otaczającej nas rzeczywistości i będący ich konsekwencją współczesny chaos aksjonormatywny, który ogarnia niemal wszystkie przestrzenie życia człowieka. W poniższym tekście podjęte zostaną rozważania odnośnie do tego, jak wpływa on na postrzeganie znaczenia więzi rodzinnych, a tym samym na relacje interpersonalne członków tradycyjnej wspólnoty rodzinnej oraz takich typów rodzin, jak wspólnoty wielorodzinne czy rodziny alternatywne. Zostanie podjęta również próba pokazania jak te przemiany powodują zróżnicowanie w różnych zakresach świadomości wychowawczej rodziców i w kulturze pedagogicznej wielu środowisk. Bazując na literaturze przedmiotu, tekst ma na celu również zwrócenie uwagi, że przemiany te postrzegane są zwłaszcza w pojmowaniu istoty małżeństwa i rodziny oraz w sposobach wypełniania przez nie zasadniczych funkcji, szczególnie funkcji pedagogicznych. Podejmując ten temat, należy się przyjrzeć również źródłom zachodzących zmian i ich następstwom. Dynamiczne zmiany, jakie dokonują się w życiu rodziny, wymagają nie tylko dalszych  jej badań, ale także nowych podejść metodologicznych i strategii poznawczych.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika
Wolność jednostki wobec autorytetu Kościoła

Tekst analizuje rolę Kościoła Katolickiego jako autorytetu o charakterze deontycznym i epistemicznym. Następnie podejmuje zagadnienie, czy autorytet Kościoła nie podważa autonomii sumienia jego wiernych. Uzasadniana jest teza, że wprawdzie Kościół jest niewątpliwie autorytetem w kwestiach moralnych, ale ma on charakter epistemiczny.

Czasopismo: Studia Paedagogica Ignatiana
Dziedziny: nauki humanistyczne, nauki społeczne
Dyscypliny: filozofia, historia, nauki socjologiczne, pedagogika