rafalposwiata/plsc huggingface dataset:
Analiza przemieszczeń poprzecznie obciążonego pala w trójwymiarowym ośrodku liniowo-sprężystym o cechach losowych

W artykule przedstawiono modelowanie probabilistyczne odkształceń pala pod wpływem sił poprzecznych działających w jego głowicy. Pal pogrążony jest w uwarstwionym ośrodku liniowo sprężystym o cechach losowych. Obciążenie pala jest traktowane jako losowe. Elementem nowym, w stosunku do znanych z literatury prac, jest podejście probabilistyczne dla modelu trójwymiarowego. Podstawę stanowi modelowanie trójwymiarowe za pomocą metody elementów skończonych. Uzyskuje się serie wyników odkształceń przy różnych wartościach parametrów podłoża. Wyniki te służą do skonstruowania powierzchni odpowiedzi, którą estymuje się za pomocą regresji nieliniowej poprzez specjalnie skonstruowany algorytm iteracyjny. Powierzchnia odpowiedzi umożliwia analizę niezawodności, polegającą na znajdowaniu prawdopodobieństw przekroczenia przemieszczeń dopuszczalnych przez głowicę pala oraz odpowiadających im wskaźników niezawodności. Stwierdzono decydujący wpływ losowych wahań obciążającej siły poziomej oraz modułu sprężystości wierzchniej warstwy podłoża na wartości wskaźników niezawodności.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Dyskusja i kalibracja hipotezy Meyerhofa

Hipoteza Meyerhofa dotyczy nośności mimośrodowo obciążonych fundamentów bezpośrednich. Stosując tzw. efektywną szerokość fundamentu, sprowadza się obliczenia nośności ław fundamentowych do przypadku obciążenia centralnego, bez mimośrodu. Kontrolne obliczenia sprężysto-plastyczne z wykorzystaniem programu PLAXIS(R) potwierdzają dopuszczalność i dobrą jakość tego uproszczenia. W drugiej części pracy poddano weryfikacji tzw. cząstkowe współczynniki bezpieczeństwa wprowadzane przez Eurokod EC7 oraz współczynniki generowane przez losowy mimośród obciążenia. Kalibracji dokonano za pomocą metody Hasofera-Linda, stwierdzając, że generalnie wartości współczynników w Eurokodzie EC7 są właściwie dobrane.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Analiza przebiegu procesów osuwiskowych w oparciu o procedurę "automatic rezoning" w programie FLAC v. 6.0

W artykule przedstawiono możliwość wykorzystania funkcji automatic rezoning do analizy przebiegu procesów osuwiskowych skarp i zboczy. Klasyczna analiza stateczności skarp ogranicza się do określenia wskaźnika stateczności oraz potencjalnej powierzchni poślizgu bryły osuwiskowej, nie mówi natomiast nic o samym przebiegu procesu ani o ostatecznej geometrii ustabilizowanego osuwiska. Aby przeanalizować przebieg osuwiska należy przeprowadzić obliczenia w trybie dużych odkształceń, co pociąga za sobą znaczne deformacje siatki, uniemożliwiające po pewnym czasie kontynuowanie obliczeń, ze względu na złą geometrię stref. Aby obliczenia mogły być kontynuowane należy przeprowadzić odwzorowanie (remaping) pewnych wielkości modelu (jak naprężenia, prędkości, przemieszczenia i in.) z siatki zdeformowanej na nową, bardziej regularną siatkę. Wykonanie serii takich odwzorowań w ciągłym procesie obliczeniowym, w pewnych warunkach może pozwolić na pełną analizę procesu osuwiskowego, co przedstawiono w niniejszym artykule na wybranych przykładach.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Warunki wodno-gruntowe przedpola zapory zbiornika polderowego "Przeworno"

Piętrzenie wody w zbiorniku polderowym "Przeworno" powoduje powstawanie niekorzystnych warunków wodno--gruntowych na przedpolu zapory. Linie ciśnień wód gruntowych na spąg utworów spoistych powierzchniowo pokrywających przedpole zapory zbiornika układają się blisko poziomu terenu. Opracowany model matematyczny wykorzystano do oceny wpływu bariery studni oraz okna hydrogeologicznego usytuowanych w osi rowu opaskowego na obniżenie poziomu wód gruntowych na przedpolu zapory. Wielowariantowe obliczenia filtracji pozwoliły na ocenę skuteczności działań, jakie można podjąć dla poprawy zaistniałych warunków.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zastosowanie nowych technik pomiarowych w procesie kontroli stateczności składowiska "Żelazny Most"

W artykule zostały opisane elementy systemu monitoringu geotechnicznego Składowiska "Żelazny Most", zainstalowane w latach 2007-2008. Szczególną uwagę zwrócono na technologie niestosowane dotychczas w Polsce. Opisano instalację głębokich inklinometrów i piezometrów wyposażonych w strunowe czujniki do pomiaru ciśnienia wody porowej, instalowane bezpośrednio w zaczynie cementowo-bentonitowym. Przedstawiono także technologię instalacji zespolonej inklinometru i czujników strunowych w jednym otworze wiertniczym.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Niektóre problemy z wykorzystaniem metanu z odmetanowania w Spółce Energetycznej Jastrzębie SA

Mieszanina metanowo-powietrzna ujęta systemem odmetanowania może być wykorzystywana jako paliwo niskometanowe w różnego rodzaju instalacjach ciepłowniczo-energetycznych. Spółka Energetyczna "Jastrzębie" jest największym w Polsce zakładem energetycznym wykorzystującym mieszaninę z odmetanowania kopalń jako paliwo w produkcji energii elektrycznej i ciepła. W artykule zwrócono uwagę na możliwości poprawy i zwiększenia gospodarczego wykorzystania metanu ujmowanego systemem odmetanowania. Przeprowadzono analizę ujęcia, wykorzystania i transportu mieszaniny gazowej do odbiorców zrzeszonych w spółce energetycznej. Analizie poddano działalność SEJ SA od roku 2000 z naciskiem na rok 2005, uwzględniając stan techniczny instalacji gazowej, ilość i straty gazu oraz bieżącą i planowaną modernizację magistrali i systemu odmetanowania.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Zintegrowany system gromadzenia, przetwarzania i wizualizacji danych geomechanicznych - Baza Danych Geomechanicznych

W artykule przedstawiono podstawowe informacje o zrealizowanej w Zakładzie Geomechaniki Uniwersytetu Warszawskiego ogólnodostępnej Geomechanicznej Bazie Danych. Zgromadzono w niej jak dotychczas blisko 200 000 parametrycznych danych oraz szereg informacji opisowych i graficznych o skałach z różnych regionów Polski, uzyskanych na drodze badań własnych w przeciągu ostatnich kilkunastu lat. Celem zaprojektowanej i wykonanej bazy danych jest uporządkowanie, usystematyzowanie oraz zintegrowanie informacji o właściwościach geomechanicznych skał, tak aby możliwe było szybkie ich wyszukiwanie w dużych, wielotematycznych zbiorach. Przy projektowaniu założeń strukturalnych bazy przyjęto jako podstawowy jej element, identyfikowalny geoprzestrzennie za pomocą współrzędnych geograficznych "obiekt skalny", będący źródłem materiału badawczego. W ten sposób wszelkie dane zgromadzone w bazie mają swoje odniesienie geograficzne, dzięki czemu możliwa jest ich integracja z systemami GIS, co z kolei pozwala tworzyć wielowarstwowe zestawy informacyjne. Zastosowany w bazie system wyszukiwania pozwala uzyskiwać wyniki zapytań w postaci tabel i diagramów, umożliwiających prezentację danych na tle zestawień klasyfikacyjnych. Opisywana baza danych ma charakter otwarty, a jej zawartość dostępna jest poprzez stronę internetową www.geomechanika.pl, na której zamieszczono moduł wyszukiwania z sześcioma kryteriami zapytań, których wyniki prezentowane są w 4 raportach.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ochrona gazociągów na terenach objętych wpływem naprężeń górotworu wynikających z podziemnej eksploatacji górniczej

Obszar Górnego Śląska bez wątpienia kojarzy się z górnictwem podziemnym. Ma ono swój wymiar zarówno w skali krajowej, jak i europejskiej, niejednokrotnie światowej. Dlatego w tym środowisku, tak bardzo wspieranym przez mieszkańców, niełatwo funkcjonować dostawcom innych nośników energetycznych, a w szczególności operatorom sieci gazowych.  Wymiar szkód górniczych jest niczym wobec tego, co może wydarzyć się w następstwie ich oddziaływania na gazociągi. W tak trudnych i wyjątkowych warunkach muszą funkcjonować bez zakłóceń, a jedynymi bezpośrednimi sposobami zabezpieczania ich przed wpływami deformacji terenu są kompensatory i ich układy oraz rury polietylenowe - w aspekcie ich właściwości. Duże znaczenie ma profesjonalizm pracowników, operatorów sieci gazowych oraz prawidłowo prowadzona profilaktyka, która ma na celu wykrycie miejsca zagrożenia na wczesnym jego etapie i oczywiście świadomość ludzi związanych bezpośrednio i pośrednio z gazownictwem.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Określenie skłonności skał do tąpań na podstawie badań próbek skalnych z kopalń Peru w sztywnej maszynie wytrzymałościowej

Przeprowadzono badania próbek dwóch rodzajów skał: wapienia i złoża mineralnego, pochodzących z różnych kopalń Peru. Badania przeprowadzono w sztywnej maszynie wytrzymałościowej w warunkach jednoosiowego ściskania, przy sterowaniu kinematycznym prędkością odkształcenia podłużnego próbki równą 1.10-5 s-1. Sumarycznie przebadano 63 próbki (26 próbek wapienia i 37 próbek złoża mineralnego) o smukłości 2. Wynikiem badań każdej próbki była całkowita charakterystyka naprężeniowo-odkształceniowa. Skłonność skał do tąpań określono na podstawie różnych wskaźników, obliczonych według znanych wzorów [11], uwzględniających przedkrytyczne i pokrytyczne własności skał oraz energie właściwe w poszczególnych zakresach odkształcenia podłużnego próbki. Wszystkie stosowane wskaźniki skłonności do tąpań świadczą o dużej lub bardzo dużej skłonności badanych skał do tąpań.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Rewitalizacja i zagospodarowanie turystyczne podziemnych wyrobisk górniczych zabytkowej kopalni złota i arsenu w Złotym Stoku

W 1961 roku z przyczyn ekonomicznych zaprzestano eksploatacji w kopalni złota i arsenu w Złotym Stoku. Był to najstarszy ośrodek górniczo-hutniczy w Polsce. Nieczynna kopalnia, po wieloletnim procesie rewitalizacji pełni dziś funkcję kopalni turystycznej, którą odwiedza ponad 120 tys. turystów rocznie.  Zwiększająca się ciągle liczba zwiedzających wymogła na właścicielach i zarządzie kopalni konieczność usprawnienia ruchu turystycznego. W tym celu wykonano połączenie sztolni Czarnej Dolnej ze sztolnią Czarną Górną, reaktywowano zlikwidowaną kolejkę podziemną i zmodernizowano trasę turystyczną pod kątem zwiększenia jej atrakcyjności i przepustowości.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Dobór sposobu eksploatacji pola centralnego z uwzględnieniem ochrony części zabytkowej Giszowca

Przeprowadzona w latach 80. eksploatacja, która wywołała nieznaczne deformacje terenu osiedla Giszowiec, zobligowała kopalnie do szczegółowej analizy sposobu wybrania tego pola, tak by uchronić zabytkową część osiedla, jak również bloki mieszkalne. Na podstawie przeprowadzonych analiz warunków geologiczno-górniczych pola "Centralnego" w pokładzie 510, a także prognoz deformacji powierzchni oraz oceny odporności obiektów zabytkowych i bloków mieszkalnych na osiedlu Giszowiec eksploatacja z zawałem stropu przedmiotowego pokładu odbywa się przy skróconym wybiegu i z doszczelnianiem zrobów pyłami dymnicowymi.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
XL-lecie rekonstrukcji i rewaloryzacji podziemnej struktury pod Starym Miastem w Opatowie

We wstępie wymieniono przyczyny źródeł zagrożenia. Omówiono czynnik historyczno-cywilizacyjny (obecność wielokondygnacyjnego, podziemnego labiryntu komór i korytarzy drążonych w XIV-XVII w. do składowania towarów) oraz czynnik geotechniczny (podłoże z lessu, który uplastycznia się lub upłynnia w miarę nawadniania). Następnie opisano zakres programowy prac ratunkowych (roboty badawczo-poszukiwawcze, likwidacyjno-zabezpieczające i fundamentowe). Prace te realizowano z zaangażowaniem wykonawstwa górniczego, przy znaczącym udziale większości branż i sektorów budownictwa. Wycinkowym rezultatem tych prac jest podziemna trasa turystyczna "Podziemia Opatowskie". W osobnym rozdziale przedstawiono aspekt nakładu inwestycji oraz rolę koordynacji i nadzoru - w myśl metody Z-S. Wyjaśniono również istotę i znaczenie tej metody. Podsumowanie zawiera krótkie zestawienie wyników akcji z perspektywy 40 lat.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Wykorzystanie inżynierii lądowej w trakcie likwidacji składowiska niebezpiecznych odpadów "Fischer Deponie" - Austria

Składowanie odpadów w wyrobiskach poeksploatacyjnych bywało w przeszłości realizowane z naruszeniem regulacji prawnych w zakresie ochrony wód. Jednym ze sposobów naprawy szkód poczynionych w środowisku przez nieprawidłowo składowane odpady jest całkowite usunięcie tychże. W niniejszym artykule zostanie przedstawiona likwidacja składowiska odpadów niebezpiecznych "Fischer Deponie".

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Nowe materiały w ochronie i konserwacji zabytków

Obiekty zabytkowe ulegają ciągłemu procesowi degradacji na skutek różnych czynników zewnętrznych oraz wskutek naturalnego starzenia się komponentów. W związku z tym coraz więcej zespołów zabytkowych wymaga kosztownych i skomplikowanych zabiegów konserwatorskich. Artykuł ma na celu przedstawienie właściwości najnowocześniejszych materiałów stosowanych do ochrony powierzchni, wzmocnień konstrukcji oraz poprawy warunków cieplnych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Określenie kryterium optymalnych parametrów pracy dysz zraszających do strącania pyłów z powietrza kopalnianego

Stosowanie rozpylonej wody jest podstawowym środkiem do zwalczania zapylenia powietrza kopalnianego. Skuteczność strącania pyłów zależy od parametrów mikrostruktury rozpylonej strugi i obłoku pyłowego. Efektywność odpylania przy zraszaniu jest funkcją wielu parametrów, które ujmuje wskaźnik określający powierzchnię kropel w jednostce objętości rozpylanej strugi.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Rozpoznanie i badanie podłoża gruntowego metodami polowymi w ujęciu Eurokodu 7

W artykule omówiono ideę Programu Eurokodów oraz ogólną charakterystykę obu części Eurokodu 7 dotyczącego projektowania geotechnicznego. Przedstawiono szczegółowo zapisy dotyczące planowania, dokumentowania oraz rozpoznania i badania podłoża gruntowego metodami polowymi. Omówiono procedurę wyznaczania obliczeniowych wartości parametrów geotechnicznych. Odniesiono się do dotychczasowych zapisów normatywnych. Wykazano niektóre różnice oraz zgodności z już wprowadzonymi normami PN-EN. Przedstawiono stan obecny wdrażania norm EN oraz EN-ISO dotyczących badań polowych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Ugięcie stropu nad eksploatowanym złożem rud miedzi LGOM - wpływ wartości współczynnika eksploatacji na powstanie stref odciążenia miedzy warstwami stropowymi

Praca stanowi kontynuację analiz zachowania się warstw górotworu nad eksploatowanym, systemem komorowo-filarowym z ugięciem stropu, złożem rud miedzi. W pracach opisano dwa sposoby zachowania się warstw stropowych z punktu widzenia koncentracji naprężenia i wytężenia górotworu, co w konsekwencji może spowodować powstanie i propagację lokalnej strefy zniszczenia i utratę stateczności warstwy. W niniejszej pracy przedstawiono wpływ wartości współczynnika eksploatacji na powstanie stref odciążenia między warstwami stropowymi. Założono, że górotwór (zarówno strop jak i złoże) charakteryzuje się własnościami ośrodka sprężystego, które opisują: współczynnik oporu właściwego złoża c1 współczynnik oporu właściwego zrobów c2, współczynnik odkształcalności podłużnej E i poprzecznej v warstwy stropowej. Zadanie sprowadza się do rozwiązania modelu opisującego ugięcie belki na sprężystym podłożu. W skonstruowanym modelu o wartości krzywizny osi belki decyduje moment zginający i siła ścinająca (T. Ozog). W pracy przedstawiono wyniki obliczeń ugięć osi belek stropu bezpośredniego i zasadniczego, z których wynika możliwość powstania stref zmniejszonego nacisku stropu zasadniczego na strop bezpośredni, co w skrajnym przypadku może prowadzić do powstania pustek międzywarstwowych. Brak podparcia lub zmniejszone podparcie stropu zasadniczego może być przyczyną jego zawisania i generowania zjawisk dynamicznych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Gospodarcze wykorzystanie metanu z odmetanowania pokładów węgla polskich kopalń węgla kamiennego

Metan towarzyszący eksploatacji węgla kamiennego w kopalniach głębinowych ze względu na wybuchowość stanowi poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa załóg i ruchu zakładów górniczych. W kopalniach podstawowymi metodami opanowania zagrożenia metanowego są: - intensywne przewietrzanie wyrobisk górniczych, - odmetanowanie pokładów węgla. Metanowość bezwzględna polskich kopalń węgla kamiennego jest bardzo wysoka i w 2004 roku wynosiła ponad 825 mln m3 CH4, przy czym podziemnym odmetanowaniem ujęto ok. 250 mln m3 CH4. Metan z pokładów węgla kopalń jest odprowadzany w procesach przewietrzania i odmetanowania na powierzchnię. Metan odprowadzany w powietrzu kopalnianym, a także metan odprowadzany z instalacji odmetanowania na powierzchni do atmosfery, ze względu na brak możliwości jego pełnego wykorzystania gospodarczego przyczynia się do powstawania "efektu cieplarnianego", który jest niekorzystnym zjawiskiem ekologicznym. Gaz z odmetanowania może być wykorzystywany jako paliwo niskometanowe w różnego rodzaju instalacjach ciepłowniczo-energetycznych np. w kotłach z palnikami gazowymi, silnikach i turbinach gazowych. W Polsce gaz niskometanowy jest wykorzystywany jako paliwo w wielu instalacjach energetycznych np. w Jastrzębskiej Spółce Węglowej SA, jednakże globalny wskaźnik gospodarczego wykorzystania metanu ujętego odmetanowaniem z pokładów węgla polskich kopalń jest niski i wynosi tylko 53%. Przeprowadzona analiza wykazała możliwości dalszego wykorzystania metanu z odmetanowania jako paliwa, przy czym konieczne jest podjęcie w najbliższej perspektywie następujących działań kierunkowych. Dalszą poprawę stopnia wykorzystania metanu ujętego przez odmetanowanie pokładów węgla (obecnie jeszcze około 42% metanu jest odprowadzane do atmosfery), jako paliwa dla: - kotłów węglowych z palnikami gazowymi, - kotłów gazowych, - silników gazowych dla wytwarzanie ciepła i energii elektrycznej. Wdrożenie na skalę przemysłową instalacji i technologii do oczyszczania gazu z odmetanowania, będącego mieszaniną metanowo-powietrzną, z powietrza, pozwoli uzyskać paliwo o parametrach handlowych (ok. 96% CH4) nadające się do powszechnego stosowania w instalacjach gazowniczych. Ograniczenie emisji metanu z pokładów węgla w czasie procesów wydobycia węgla do wyrobisk górniczych poprzez zintensyfikowane odmetanowanie, przy czym warunkiem koniecznym jest stworzenie możliwości gospodarczego wykorzystania ujętego gazu nisko-metanowego jako paliwa w instalacjach ciepłowniczo-energetycznych.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Próba weryfikacji parametrów wytrzymałościowych odpadów powęglowych metodą granicznego stanu naprężenia

Przedmiotem artykułu jest weryfikacja wartości parametrów wytrzymałościowych odpadów powęglowych. Kąt tarcia wewnętrznego i spójność zostały wyznaczone za pomocą średniowymiarowego aparatu bezpośredniego ścinania oraz metodą analizy wstecznej problemu nośności granicznej skarpy modelowej. Na podstawie wyników badań i analiz otrzymane wartości parametrów wytrzymałościowych zostały użyte w metodzie granicznego stanu naprężenia. Obliczenia tą metodą pozwoliły uzyskać kształt zbocza i przebieg krzywej poślizgu w stanie granicznym dla dwóch par wspomnianych parametrów. Porównanie tych kształtów z badaniem modelowym pokazało, iż wartość spójności uzyskana w średniowymiarowym aparacie bezpośredniego ścinania jest o połowę zawyżona.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Optymalizacja szerokości pasów ochronnych przy odkrywkowej eksploatacji kopalin pospolitych

W artykule przedstawiono przykłady optymalizacji szerokości pasów ochronnych dla niektórych obiektów inżynierskich zlokalizowanych w sąsiedztwie wyrobisk odkrywkowych kopalń kruszyw budowlanych. W przypadku niektórych z tych obiektów np. linii energetycznych, masztów telekomunikacyjnych wskazano, iż technicznie możliwe jest udostępnienie do eksploatacji uwięzionego w filarze ochronnym części złoża z zachowaniem stateczności zarówno chronionych obiektów jak i zbocza końcowego wyrobiska. Przedstawiony problem jest szczególnie istotny dla kopalń odkrywkowych, w których złoża eksploatowanych kruszyw wyczerpują się.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Dwufazowy przepływ powietrza i wody w pionowych wyrobiskach górniczych

W artykule opisano przykłady występowania przepływów dwufazowych w wyrobiskach górniczych i ich możliwy wpływ na przewietrzanie. Określono niektóre cechy takich przepływów, ich parametry oraz modele ich teoretycznego opisu. Przedstawiono wyniki badań numerycznych w pionowym szybie wydechowym, przyjmując metodykę opisu Eulera-Lagrange'a. Posługując się modelem fazy rozproszonej (the discrete phase model), zaimplementowanym w oprogramowaniu Fluent wykorzystującym wspomnianą metodykę, wykonano pierwsze próby numerycznych obliczeń. Wyniki zamieszczono w postaci wykresów.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka
Badania właściwości mechanicznych stali do produkcji dyskowych narzędzi urabiających dla górnictwa

Dyskowe narzędzia urabiające stosowane w przeszłości zostały wycofane ze względu na duże dynamiczne obciążenia elementów maszyn urabiających. Wiele cech pozytywnych tych rozwiązań jest nadal przedmiotem licznych rozważań teoretycznych i prowadzonych badań, na co pozwala znaczący postęp w technologii obróbki cieplnej i cieplno-chemicznej stali. W pracy zaprezentowano wyniki badań różnych wariantów obróbki cieplnej stali, pozwalających na uzyskanie pożądanych właściwości materiałów i otwierających drogę do wdrażania nowych rozwiązań konstrukcyjnych maszyn górniczych z dyskowymi narzędziami urabiającymi.

Czasopismo: Górnictwo i Geoinżynieria
Dziedziny: nauki inżynieryjno-techniczne
Dyscypliny: inżynieria środowiska, górnictwo i energetyka