๏	 เมื่อนั้น	ท้าวยี่สิบกรยักษา
ยืนช้างอยู่กลางโยธา	อสุราเห็นทัพวานร
จึ่งมีพระราชบรรหาร	สั่งสองกุมารชาญสมร
ให้เร่งจตุรงค์พลากร	เข้าราญรอนหักทัพไพรี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	จึ่งสองโอรสยักษี
รับสั่งแล้วขับโยธี	ให้เข้าโจมตีพร้อมกัน ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ฝ่ายพลอสุราแข็งขัน
กวัดแกว่งอาวุธเป็นเปลวควัน	วิ่งเข้าโรมรันกระบี่ไพร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	พุ่งซัดสาตราดั่งห่าฝน	บางตนก็ยิงปืนใหญ่
ฟันแทงแย้งยุทธ์กันวุ่นไป	มิได้ละลดงดกร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	บัดนั้น	ฝ่ายกระบี่ทหารชาญสมร
เห็นหมู่ยักษ์หักหาญราญรอน	ก็ต้อนกันรุกโรมเข้าโจมตี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	ปล้นวิ่งชิงฉวยอาวุธยักษ์	หักเอาด้วยกำลังกระบี่ศรี
ฟันแทงแย้งยุทธ์เป็นโกลี	อสุรีแตกพ่ายกระจายไป ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	บัดนั้น	ทั้งสี่อสุรานายใหญ่
เห็นหมู่มารตายยับทั้งทัพชัย	กระบี่รุกไล่เข้ามา
โกรธาขบเขี้ยวเคี้ยวกราม	คำรามสำแดงกำลังกล้า
โลดโผนโจนไปด้วยศักดา	เข้าไล่เข่นฆ่าวานร ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บ้างตีบ้างแทงอุตลุด	พุ่งสาตราวุธธนูศร
พลลิงแตกย่นไม่ทนกร	ด้วยกำลังฤทธิรอนอสุรี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	สุรเสนสุรการกระบี่ศรี
นิลเอกนิลขันผู้ฤทธี	เห็นสี่ยักษ์ไล่ตีพลมา
สี่นายโกรธาตาเขียว	เคี้ยวฟันคำรามยักษา
ผาดแผลงสำแดงฤทธา	โถมตีอสุราทั้งสี่ตน ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	มือตบตีนถีบปากกัด	รวบรัดฟัดกันโกลาหล
ฟาดลงกับพื้นสุธาดล	ก็วายชนม์ทั้งสี่อสุรี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด โอด

๏	เมื่อนั้น	จึ่งทศคิรีวันยักษี
ทั้งทศคิรีธรฤทธี	เห็นสี่กุมภัณฑ์บรรลัย
กริ้วโกรธพิโรธกระทืบบาท	แผดเสียงสิงหนาทหวาดไหว
ก็ขับสินธพมโนมัย	เข้าไล่หักโหมโรมรัน ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	วานรแตกย่นไม่ทนได้	ด้วยกำลังฤทธิไกรแข็งขัน
วิ่งวุ่นปะทะปะกัน	กุมภัณฑ์ยิ่งติดตามตี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	พระลักษมณ์ทรงสวัสดิ์รัศมี
เห็นสองยักษามาราวี	กระบี่แตกพ่ายกระจายมา
จึ่งจับพลายวาตขึ้นพาดสาย	มาดหมายจะล้างยักษา
น้าวหน่วงด้วยกำลังศักดา	ผ่านฟ้าก็ผาดแผลงไป ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	เสียงสนั่นครั่นครื้นอากาศ	พระสุธากัมปนาทหวาดไหว
ต้องสองสินธพอาชาไนย	ล้มลงบรรลัยด้วยฤทธี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	พี่น้องทั้งสองยักษี
เสียม้าดั่งเสียชีวี	อสุรีกริ้วโกรธพิโรธนัก
ต่างตนต่างแกว่งศรสาตร์	อันมีอำนาจสิทธิ์ศักดิ์
โลดโผนโจนด้วยกำลังยักษ์	เข้าหักงอนรถด้วยฤทธา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	น้องพระหริรักษ์นาถา
เห็นสองอสุรีอหังการ์	ผ่านฟ้าก็หวดด้วยศรชัย
ถูกสองยักษาเป็นหลายหน	ไม่อาจจะทนกำลังได้
ซวนเซเหหันออกไป	ด้วยฤทธิไกรภูมี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	ทั้งสองโอรสยักษี
ต้องศรเจ็บช้ำทั้งอินทรีย์	โกรธดั่งอัคคีไหม้ฟ้า
ต่างจับศรสิทธิ์ขึ้นพาดสาย	ตาหมายเขม้นเข่นฆ่า
น้าวหน่วงจำเพาะพระอนุชา	อสุราก็แผลงไปด้วยฤทธิ์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	เกิดเป็นอาวุธเก้าประการ	ตกพ่านลงมาอกนิษฐ์
ต้องหมู่โยธาปัจจามิตร	สุดสิ้นชีวิตเอนกนันต์ ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	น้องพระหริวงศ์รังสรรค์
เห็นยักษีแผลงศรมาโรมรัน	ต้องพวกพลขันธ์กระบี่ไพร
จึ่งชักพระแสงศรสาตร์	มีอำนาจฟากฟ้าแผ่นดินไหว
พาดสายแล้วผาดแผลงไป	ด้วยฤทธิไกรมหิมา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	เป็นพระพายชายพัดอ่อนอ่อน	วานรก็ฟื้นขึ้นพร้อมหน้า
แล้วไปต้องสองอสุรา	สุดสิ้นชีวาด้วยฤทธี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ โอด

๏	เมื่อนั้น	ท้าวราพณาสูรยักษี
เห็นสองโอรสสิ้นชีวี	อสุรีกริ้วโกรธดั่งเพลิงกัลป์
พระกรฉวยจักรกวัดแกว่ง	ด้วยกำลังแรงแข็งขัน
สิบปากขบเขี้ยวเคี้ยวฟัน	กุมภัณฑ์ก็ขว้างไปด้วยฤทธิ์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	โชติช่วงดั่งดวงพระสุริยา	เสียงสนั่นลั่นฟ้าถึงดุสิต
ต้องหมู่โยธาปัจจามิตร	สิ้นชีวิตกลิ้งกลาดดาษดิน ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระสุริย์วงศ์องค์นารายณ์ทรงศิลป์
เห็นจักรทศพักตร์อสุรินทร์	มาต้องกระบินทร์พลากร
ล้มตายหัวขาดตีนขาด	จึ่งจับพรหมาสตร์พระแสงศร
น้าวหน่วงด้วยกำลังฤทธิรอน	ภูธรก็ผาดแผลงไป ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	สำเนียงสนั่นครรชิต	เป็นศรอกนิษฐ์ไม่นับได้
ต้องพลมารยับทั้งทัพชัย	วานรคืนได้ชีวิตมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ท้าวยี่สิบกรยักษา
เสียสองลูกรักคือดวงตา	อสุรารำพึงคะนึงคิด
อันมนุษย์พี่น้องนี้องอาจ	สามารถชำนาญในศรสิทธิ์
ครั้นกูจะหักเอาด้วยฤทธิ์	ถ้าแพ้ปัจจามิตรจะเสียการ
จะรับรอรั้งประทังไว้	อย่าให้เสียพลทวยหาญ
กว่านางมณโฑนงคราญ	เยาวมาลย์จะส่งน้ำทิพย์มา
คิดแล้วจึ่งมีประกาศิต	สั่งฤทธิกาลจักรยักษา
ให้แยกกันตั้งมั่นเป็นปีกกา	รับหน้าหมู่วานรไว้
อย่าให้ไอ้พวกทรลักษณ์	โหมหักรุกรานเข้ามาได้
ว่าแล้วก็บ่ายคชไกร	เข้าแอบชายไพรพนาลี ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	ฝ่ายนางมณโฑมเหสี
สำรวมใจทำกิจพิธี	ถึงที่กำหนดเจ็ดวัน
เดชะพระเวทชัยชาญ	บันดาลปัถพีเลื่อนลั่น
น้ำทิพย์ก็เกิดขึ้นพร้อมกัน	ในหม้อแก้วสุวรรณอำไพ
กัลยาชื่นชมโสมนัส	พูนสวัสดิ์ไม่มีที่เปรียบได้
ก็ให้มโหทรปรีชาไว	เอาไปถวายพระสามี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	เสนามโหทรยักษี
รับหม้อน้ำทิพย์ด้วยยินดี	อสุรีรีบระเห็จเหาะมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงจึ่งตรงเข้าไปเฝ้า	ยอกรเหนือเกล้าเกศา
ถวายน้ำทิพย์อันศักดา	แก่เจ้าลงกาพญามาร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ทศเศียรสุริย์วงศ์ใจหาญ
ครั้นได้ซึ่งทิพย์ชลธาร	สำเริงสำราญพระทัยนัก
พักตร์ผ่องดั่งดวงศศิธร	อันเขจรลอยมาตามจักร
เสด็จนั่งเหนือคอคชลักษณ์	พญายักษ์เที่ยวประพรมไป ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	บัดนั้น	ฝ่ายหมู่อสุราน้อยใหญ่
บรรดาที่ม้วยบรรลัย	ครั้นได้น้ำทิพย์วาริน
ตายเก่าตายใหม่ทั้งไพร่นาย	ก็เป็นอสุรกายขึ้นสิ้น
ผุดลุกขึ้นจากแผ่นดิน	ดั่งหนึ่งว่ามีวิญญาณ์
ทั้งกุมภกรรณสัทธาสูร	วิรุญจำบังยักษา
สัตลุงตรีเมฆอสุรา	พญามูลพลัมกุมภัณฑ์
สหัสเดชะอินทรชิต	แสงอาทิตย์อสุรากำปัน
ทศคิรีธรคิรีวัน	ทั้งมังกรกัณฐ์อสุรี
อิทธิกายมหากายสองทหาร	ทัพนาสูรมารยักษี
กวัดแกว่งอาวุธเป็นโกลี	สำแดงฤทธีมหิมา
นั่งลงประณตบทบงสุ์	องค์ท้าวทศพักตร์ยักษา
เยียดยัดอัดพื้นพระสุธา	ต่างหน้าก็เข้าพร้อมกัน ฯ
ฯ ๑๒ คำ ฯ คุกพาทย์

๏	เมื่อนั้น	ท้าวราพณาสูรรังสรรค์
เห็นโยธาสุริย์วงศ์พงศ์พันธุ์	ทั้งนั้นเป็นขึ้นก็ดีใจ
ยี่สิบหัตถ์ตบหัตถ์แย้มสรวล	สิบปากสำรวลหาเว้นไม่
จึ่งบัญชาสั่งปีศาจไป	ให้เข้าหักโหมโจมตี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ฝ่ายหมู่อสุรกายยักษี
ได้ฟังพญาอสุรี	ก็เข้าไล่ราวีวานร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	ดากันโรมรันฟันฟาด	ยิงสาตร์หน้าไม้ธนูศร
วิ่งหมุนผลุนแทงตะลุมบอน	ด้วยฤทธิรอนอสุรกาย ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	บัดนั้น	หมู่กระบี่โยธาทั้งหลาย
แยกกันออกรับทั้งไพร่นาย	วุ่นวายรบชิดติดพัน ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เป็นหมู่หมู่เหล่าเหล่าสัประยุทธ์	ด้วยกำลังฤทธิรุทรแข็งขัน
ต่างหาญต่างกล้าไม่ลดกัน	แทงฟันตบกัดฟัดตี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	บัดนั้น	จึ่งพวกปีศาจยักษี
เกลื่อนกลุ้มรุมกันเข้าราวี	คลุกคลีต่อกรกระบี่ไพร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	หักเอาด้วยกำลังฤทธิรอน	วานรไม่ต่อมือได้
วิ่งแยกแตกยับทั้งทัพชัย	ไม่เป็นตำบลสนธยา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	บัดนั้น	สุครีพทหารใหญ่ใจกล้า
องคตหนุมานชาญฤทธา	ขุนอัษฎาทศโยธี
เห็นกระบี่แตกยับทับกัน	ไม่ประจัญต่อกรกับยักษี
ต่างตนกริ้วโกรธดั่งอัคคี	แกว่งตรีเข้าไล่รอนราญ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	แทงฟันรวบรัดฟัดฟาด	ปีศาจไม่ทนกำลังหาญ
หายไปกับพื้นสุธาธาร	ตรงที่หน้าฉานเจ้าลงกา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	ท้าวทศพักตร์ยักษา
เห็นอสุรปีศาจโยธา	เบาตาหายเนื่องเปลืองไป
จึ่งต้อนพหลพลมาร	ออกรุกรานจู่โจมโถมไล่
ไสช้างวางมาด้วยว่องไว	ยืนในท่ามกลางโยธี
แล้วเอานํ้าทิพย์ประลง	ที่ตรงซากศพยักษี
ปีศาจกลับเป็นขึ้นราวี	ต่อตีด้วยพวกวานร ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เชิด

๏	บัดนั้น	สุครีพหนุมานชาญสมร
องคตผู้มีฤทธิรอน	ทั้งสิบแปดวานรโยธา
รบพลางทางคิดสงสัย	เหตุใดอสุรศักดิ์ยักษา
ฆ่าตายหายไปกับตา	กลับมากขึ้นมาด้วยอันใด
ต่างตนกริ้วโกรธกระทืบบาท	พระสุธาอากาศหวาดไหว
โลดโผนโจนจ้วงทะลวงไป	เข้าไล่สังหารกุมภัณฑ์ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	พระนารายณ์สุริย์วงศ์รังสรรค์
เห็นพลอสุราอาธรรม์	หนุนกันเนื่องเข้ามาราวี
จึ่งจับพลายวาตขึ้นพาดสาย	พระเนตรหมายล้างเหล่ายักษี
น้าวหน่วงด้วยกำลังฤทธิ์	ภูมีก็แผลงไปทันใด ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	เปรี้ยงเปรี้ยงดั่งเสียงฟ้าฟาด	พลมารตายกลาดไม่นับได้
ที่เป็นปีศาจก็หายไป	ซากศพไม่เห็นประจักษ์ตา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ท้าวทศพักตร์ยักษา
เห็นศรพรหมาสตร์แผลงมา	ต้องหมู่โยธาบรรลัยลาญ
บรรดาพลหมู่อสุรกาย	สูญหายไม่เห็นออกหักหาญ
พิโรธโกรธกริ้วดั่งเพลิงกาล	เอาทิพย์ชลธารประไป ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดเดี๋ยวก็เป็นปีศาจ	เกลื่อนกลาดขึ้นมาไม่นับได้
สำแดงแผลงฤทธิ์เกรียงไกร	กลับเข้าชิงชัยด้วยวานร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	องค์พระอวตารชาญสมร
เห็นพลท้าวยี่สิบกร	ต้องศรตายกลาดดาษดา
แล้วกลับเป็นขึ้นมาชิงชัย	ภูวไนยให้คิดกังขา
จึ่งมีพระราชบัญชา	ถามพญาพิเภกทันที
เหตใดกุมภกรรณอินทรชิต	ทั้งแสงอาทิตย์ยักษี
ท้าวสหัสเดชะอสุรี	ตรีเมฆแลมังกรกัณฐ์
บรรดาอสุราทั้งหลาย	ซึ่งล้มตายสิ้นชีพอาสัญ
เป็นไฉนกลับได้ชีวัน	ดูอัศจรรย์ประหลาดใจ ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	พญาพิเภกโหราใหญ่
รับสั่งแล้วพิเคราะห์ไป	โดยในตำราปรีชาชาญ
ก็รู้แจ้งดั่งหนึ่งทิพเนตร	จึ่งน้อมเกศสนองพระบรรหาร
บัดนี้มณโฑเยาวมาลย์	ทำการสญชีพพิธี
ได้นํ้าทิพย์แล้วส่งมาที่รบ	ประซึ่งซากศพยักษี
ทั้งตายใหม่ตายเก่าเหล่านี้	ก็เป็นผีปีศาจขึ้นมา
อันในพิธีนั้นห้าม	ซึ่งความประดิพัทธ์เสน่หา
ขอให้ทหารผู้ศักดา	ไปทำลายวิทยาตบะกรรม์
พระองค์ผู้ทรงฤทธิรอน	จึ่งแผลงศรชัยเป็นข่ายกั้น
กันหมู่ปีศาจกุมภัณฑ์	อย่าให้มันออกมารอนราญ ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระจักรกฤษณ์ฤทธิ์ลํ้าสุริย์ฉาน
ได้ฟังพิเภกโหราจารย์	ผ่านฟ้าจับศรแผลงไป ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	เกิดเป็นข่ายเพชรเจ็ดชั้น	ขึงมั่นมิให้หวั่นไหว
ล้อมหมู่ปีศาจเข้าไว้	ด้วยฤทธิไกรมหึมา
เสร็จแล้วมีราชวาที	สั่งศรีหนุมานทหารกล้า
ตัวท่านผู้มีศักดา	จงพานิลนนท์ชมพูพาน
กับโยธีกระบี่กึ่งสมุทร	เลือกล้วนฤทธิรุทรอาจหาญ
ไปทำลายล้างพิธีการ	มณโฑเยาวมาลย์ด้วยฤทธี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	สามทหารผู้ชาญชัยศรี
รับสั่งสมเด็จพระจักรี	ชุลีลาแล้วรีบออกไป ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	จัดกันสรรเอาแต่แกล้วกล้า	ล้วนมีปัญญาอัชฌาสัย
กึ่งสมุทรพื้นเรืองฤทธิไกร	ก็ลอบรีบไปยังเมืองมาร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	มาถึงกึ่งที่วิถีจร	ใกล้นครลงการาชฐาน
หยุดอยู่ริมชายดงดาน	หนุมานจึ่งมีวาจา
ปรึกษาวานรทั้งสองนาย	ว่าองค์พระนารายณ์นาถา
โองการตรัสใช้ให้เรามา	ทำลายวิทยาพิธีกรรม์
ของนางมณโฑนงลักษณ์	เมียรักทศเศียรโมหันธ์
ซึ่งพิเภกบอกมาเป็นนัยนั้น	เราจักคิดกันฉันใดดี
ด้วยนางนั้นเป็นมารดร	องคตฤทธิรอนเรืองศรี
ก็นับกันตามโลกย์ประเวณี	เกลือกลูกพาลีจะน้อยใจ ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	นิลนนท์ชมพูพานทหารใหญ่
ฟังวายุบุตรวุฒิไกร	จึ่งตอบคำไปด้วยปรีชา
ซึ่งคิดแก่หน้าองคต	พจนานี้ชอบหนักหนา
เราเป็นข้าบาทพระจักรา	ใช้มาให้ล้างพิธี
แม้นว่ามิได้ราชการ	ของพระอวตารเรืองศรี
พระองค์ผู้ทรงธรณี	ภูมีจะลงโทษทัณฑ์ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	หนุมานฤทธิแรงแข็งขัน
จึ่งตอบสองทหารชาญฉกรรจ์	อันท่านว่ามานั้นก็ควรนัก
ซึ่งจักทำลายพิธี	ครั้งนี้ไม่ชอบด้วยหาญหัก
จำจะแปลงตนเข้าปนยักษ์	จึ่งจักสำเร็จด้วยจินดา
นิลนนท์จงแปลงเป็นคชกรรม์	คชาธารซับมันตัวกล้า
ชมพูพานผู้มีปรีชา	จงแปลงกายาด้วยฤทธี
เป็นการุณราชขุนมาร	ควาญท้ายขับคชสารศรี
ตัวเราจะนิมิตอินทรีย์	ให้เหมือนอสุรีทศกัณฐ์
อันพวกวานรบรรดามา	เป็นพลอสุราแข็งขัน
เมื่อเข้ามาในลงกานั้น	จึ่งสำรวลสรวลสันต์กันไป
ว่าสองมนุษย์รามลักษมณ์	ซึ่งทำฮึกฮักหยาบใหญ่
บัดนี้สุดสิ้นชีวาลัย	ทั้งพวกไอ้สวาวานร ฯ
ฯ ๑๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ฝ่ายสองทหารชาญสมร
ทั้งหมู่โยธาพลากร	สโมสรชื่นชมยินดี
ต่างตนนบนิ้วอภิวาทน์	พระจอมไกรลาสคีรีศรี
สำรวมใจร่ายเวทอันฤทธี	กระบี่นิมิตกายา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ ตระ

๏	นิลนนท์กลายเป็นคชสาร	สูงตระหง่านเงื้อมงํ้าเวหา
อันชมพูพานผู้ศักดา	เป็นการุณราชฤทธิไกร
บรรดาวานรทั้งหลาย	แปลงกายเป็นอสูรน้อยใหญ่
ถือเครื่องแห่แหนแน่นไป	เหมือนกับทัพชัยทศกัณฐ์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	วายุบุตรฤทธิแรงแข็งขัน
นบนิ้วถวายบังคมคัล	ทรงธรรม์ธิราชเจ้าโลกา
กับองค์พระพายเทเวศ	ซึ่งบังเกิดเกศเกศา
สะกดใจร่ายเวทวิทยา	วานรนิมิตอินทรีย์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ ตระ

๏	ด้วยเดชะพระเวทสิทธิศักดิ์	ก็กลายเป็นทศพักตร์ยักษี
สิบเศียรทรงมงกุฎรูจี	อาวุธครบยี่สิบกร
งามทรงงามองค์งามวิลาศ	งามเครื่องโอภาสประภัสสร
เสร็จแล้วย่างเยื้องบทจร	มาขึ้นกุญชรคชาธาร ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เสมอ
โทน

๏	ช้างเอยช้างนิมิต	ลำพองคะนองฤทธิ์กล้าหาญ
ผูกเครื่องเนาวรัตน์ชัชวาล	อลงการกุดั่นดาวทอง
ปักมหาเศวตฉัตรชัย	เครื่องสูงไสวเป็นทิวท่อง
ยกเท้าก้าวเดินโดยทำนอง	ขับคล่องว่องไวดั่งลมพัด
พลมารแห่แหนแน่นมา	ซ้ายขวาหน้าหลังเป็นขนัด
คับคั่งเบียดเสียดเยียดยัด	ธงทิวปลิวสะบัดโบกบน
ปี่กลองฆ้องขานประสานเสียง	สำเนียงกึกก้องกุลาหล
รีบช้างรีบม้ารี้พล	จนเข้าในเมืองลงกา ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ กราวนอก

๏	บัดนั้น	หมู่กระบี่นิกรซ้ายขวา
ครั้นล่วงเข้าในทวารา	ก็สำรวลสรวลร่าอึงไป
ร้องบอกชาวเมืองที่ริมทาง	โรงร้านสองข้างถนนใหญ่
วันนี้เสร็จการชิงชัย	ฆ่ามนุษย์เสียได้ทั้งสองคน
อันหมู่วานรโยธา	ตายกลาดดาษดาทุกแห่งหน
ไม่หนีไปได้แต่สักตน	ด้วยพลปีศาจราวี
อันกรุงลงการาชฐาน	จะสำราญเป็นสุขเกษมศรี
ทั้งหมู่อสุรโยธี	จะพ้นที่รณรงค์ชิงชัย ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	หญิงชายชาวเมืองน้อยใหญ่
ไม่รู้กลกระบี่ก็ดีใจ	ยกมือขึ้นไหว้พร้อมกัน
ต่างตนอวยชัยให้พร	สโมสรสำรวลสรวลสันต์
ตบมืออึงมี่นี่นัน	เสียงสนั่นเอิกเกริกเป็นโกลา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เจรจา

๏	บัดนั้น	คำแหงหนุมานทหารกล้า
รีบเร่งพหลโยธา	เข้ามาถึงหน้าพระลานชัย
จึ่งลงจากคอคชสาร	ทำอาการพักตร์ผ่องดั่งแขไข
ยูรยาตรนาดกรคลาไคล	เข้าในโรงราชพิธี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เสมอ

๏	จึ่งขึ้นนั่งร่วมบัลลังก์อาสน์	มณโฑเยาวราชโฉมศรี
ยอกรลูบหลังนางเทวี	แล้วมีมธุรสวาจา
ดูก่อนเจ้าดวงชีวิต	ร่วมคิดร่วมชีพสังขาร์
อันน้ำทิพย์ขององค์กัลยา	ศักดาล้ำเลิศประเสริฐนัก
ยิ่งกว่าอมฤตเทเวศ	บรรดาที่วิเศษทั้งไตรจักร
พี่ได้ประลงที่ศพยักษ์	เป็นขึ้นโหมหักปัจจามิตร
ลักษมณ์รามกับหมู่โยธา	ตายกลาดดาษดาอกนิษฐ์
ไม่มีใครรอต่อฤทธิ์	สุดสิ้นชีวิตทั้งทัพชัย
อันคุณของเจ้าอยู่พี่	ครั้งนี้เป็นหาที่สุดไม่
จะปรากฏพระยศอรไท	ไปกว่าจะสิ้นกัลปา ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	นวลนางมณโฑเสน่หา
ไม่แจ้งแห่งกลมารยา	สำคัญว่าองค์พระสามี
ก็ลืมพระเนตรชำเลืองไป	อรไทเห็นท้าวยักษี
ยอกรเหนือเกล้าเมาลี	เทวีกราบลงกับบาทา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	วายุบุตรวุฒิไกรใจกล้า
แย้มยิ้มพริ้มพักตร์จำนรรจา	ด้วยกลมารยาวานร
อันตัวของเจ้าเยาวลักษณ์	ผิวพักตร์เพียงเทพอัปสร
ไม่เคยยากลำบากอดนอน	ดวงสมรมัวคล้ำโรยไป
ขอเชิญโฉมเฉลาเยาวเรศ	ดวงเนตรผู้ร่วมพิสมัย
คืนเข้ามหาปราสาทชัย	ให้สำราญฤทัยเยาวมาลย์
ว่าพลางจูงกรวรนาฏ	ลงจากอาสน์แก้วมุกดาหาร
ไปยังปราสาทสุรกานต์	สาวสนมบริวารก็ตามมา ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เพลง

๏	ครั้นถึงนั่งเหนือแท่นทอง	ในห้องไสยาสน์ของยักษา
แอบองค์มณโฑกัลยา	แล้วมีวาจาอันสุนทร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	ดูก่อนเจ้าผู้จำเริญสวาท	นุชนาฏนิ่มเนื้อนวลสมร
แต่พี่ยกพลไปราญรอน	ต่อกรด้วยสองมนุษย์
เสียหมู่จตุรงค์โยธา	แสนสุรเสนานับสมุทร
ไม่มีผู้ใดจะต่อยุทธ์	สิ้นสุดสุริย์วงศ์พงศ์พันธุ์
นี่หากว่าพี่ได้เจ้า	จึ่งล้างเหล่าไพรีอาสัญ
แต่นี้จะเป็นสุขทุกนิรันดร์	ทั่วทั้งขอบขัณฑเสมา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	นางมณโฑเยาวยอดเสน่หา
ได้ฟังมธุรสวาจา	กัลยาสนองพระวาที
แต่ศึกมาติดพระนคร	อกเมียเร่าร้อนดั่งเพลิงจี่
เดชะความสัตย์ข้าภักดี	จึ่งสำเร็จพิธีดั่งใจ
พระองค์สังหารปัจจามิตร	สุดสิ้นชีวิตหาเหลือไม่
ตัวข้ายินดีเป็นพ้นไป	ดั่งได้สวรรค์ชั้นฟ้า ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ
โอ้โลม

๏	เมื่อนั้น	วายุบุตรวุฒิไกรใจกล้า
ยิ้มแล้วจึ่งกล่าววาจา	แต่พี่เคี่ยวฆ่าไพรี
ทั้งเจ็ดวันเจ็ดคืนไม่ยั้งหยุด	ปิ้มจักสิ้นสุดกำลังพี่
พึ่งได้สบายในวันนี้	จะขอชมเทวีให้สำราญ
ว่าพลางอิงแอบแนบชิด	จุมพิตด้วยความเกษมสานต์
ค่อยประคองต้องดวงปทุมาลย์	ซาบซ่านในรสกรีฑา
ภุมรินร่อนลงประจงเคล้า	เรณูเสาวคนธ์บุปผา
เป็นละอองต้องทั่วกายา	ก็สมเจตนาวานร ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ กล่อม
ช้า

๏	เมื่อนั้น	นวลนางมณโฑดวงสมร
สำคัญว่าท้าวยี่สิบกร	บังอรเพลิดเพลินจำเริญใจ
ทั้งยินดีที่จะเลื่องลือนาม	สิ้นเสี้ยนสงครามศึกใหญ่
ดับเข็ญเป็นสุขทั้งกรุงไกร	ด้วยได้นํ้าทิพย์วารี
ยิ่งแสนบันเทิงเริงจิต	อิงแอบแนบชิดกระบี่ศรี
สำรวลยวนยั่วยินดี	อยู่ยังแท่นมณีไสยา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ฝ่ายชมพูพานทหารกล้า
ครั้นหนุมานผู้ศักดา	พานางมณโฑขึ้นไป
กับหมู่วานรทั้งนั้น	ชวนกันล้างโรงพิธีใหญ่
ราชวัติฉัตรธงที่ปักไว้	หักเสียไม่เป็นสมประดี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	หนุมานผู้ชาญชัยศรี
เสร็จสมมณโฑเทวี	กระบี่จึ่งกล่าวด้วยมารยา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เจ้าผู้จำเริญสิริลักษณ์	องค์อัคเรศเสน่หา
อันซึ่งพี่กลับเข้ามา	หวังจะแจ้งกิจจาแก่ทรามวัย
ว่ามนุษย์กับพวกพานรินทร์	ตายสิ้นหาหลอเหลือไม่
แต่ไอ้พิเภกจังไร	มันหนีเข้าในพนาดร
เกลือกว่าจะกลับมาแก้กัน	ให้พวกมันเป็นขึ้นเหมือนแต่ก่อน
ตัวพี่จะลาบังอร	ยกหมู่นิกรโยธา
ออกไปไล่จับไอ้สาธารณ์	ผลาญเสียให้สิ้นสังขาร์
เสียบไว้ยังที่ทวารา	อย่าให้ใครดูเยี่ยงมัน ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เจรจา

๏	ว่าพลางย่างเยื้องจากอาสน์	อันโอภาสพรรณรายฉายฉัน
ลงจากปราสาทสุวรรณ	จรจรัลมาเกยรูจี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	ครั้นถึงจึ่งขึ้นคชาธาร	พร้อมหมู่ทหารกระบี่ศรี
ออกจากลงกาธานี	มิให้อสุรีสงกา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ กราว

๏	มาใกล้ที่สนามรณยุทธ์	ก็หยุดอยู่ริมเชิงภูผา
สามนายผู้มีศักดา	กับพวกโยธาวานร
กลับกลายจากเพศอสุรินทร์	คืนเป็นกระบิลเหมือนแต่ก่อน
พากันลัดป่าพนาดร	บทจรมาเฝ้าพระจักรี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงสามนายบังคมทูล	นเรนทร์สูรธิราชเรืองศรี
ตามซึ่งได้ล้างพิธี	ถ้วนถี่เสร็จสิ้นทุกประการ ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	พระทรงภพลบโลกทุกสถาน
ฟังสามกระบี่ปรีชาชาญ	ดั่งได้ผ่านฟ้าสุราลัย
จึ่งมีพระราชบัญชา	ชมวายุบุตรทหารใหญ่
ตัวท่านผู้มีปรีชาไว	ทำการสิ่งใดก็ลํ้าลึก
ซึ่งจะพรรณนาความชอบ	อันประกอบทำไว้ไม่รู้ตรึก
ใช้ไหนได้ดั่งใจนึก	เป็นเขี้ยวศึกคู่สร้างของเรามา
อันนิลนนท์ชมพูพาน	ความชอบของท่านก็หนักหนา
ควรที่เป็นอัครโยธา	จะหาไหนเปรียบไม่เทียบทัน
ว่าแล้วสั่งลูกพระอาทิตย์	ผู้มีฤทธิแรงแข็งขัน
ให้ขับวานรทั้งนั้น	เข้าไล่โรมรันอสุรี ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	สุครีพผู้ชาญชัยศรี
รับสั่งสมเด็จพระจักรี	ขุนกระบี่ก็ร้องประกาศไป
บัดนี้คำแหงหนุมาน	ล้างพิธีการเสียได้
ชาวเราจงเร่งเข้าชิงชัย	ลุยไล่หักเอาให้พร้อมกัน ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ฝ่ายพวกวานรพลขันธ์
ต่างตนขบเขี้ยวเคี้ยวฟัน	หนุนเข้าโรมรันทันที ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	อสุรกายไม่รอต่อกร	กลัวฤทธิรอนกระบี่ศรี
แตกตายหายไปกับปถพี	ซากผีไม่เห็นประจักษ์ตา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	ท้าวราพณาสูรยักษา
เห็นวานรไล่รุกบุกมา	โยธาสุรกายก็หายไป
ทั้งน้ำทิพย์ที่ประก็สิ้นลง	ใครจะเอามาส่งก็หาไม่
โกรธาขับพญาคชไกร	ออกไล่โจมแทงวานร ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	พุ่งซัดอาวุธลงมา	สำแดงศักดาดั่งไกรสร
พลลิงแตกย่นไม่ทนกร	ด้วยฤทธิรอนอสุรี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	พระกฤษณุรักษ์เรืองศรี
เห็นทศกัณฐ์ขับช้างเข้าราวี	กระบี่แตกยับทับกัน
จึ่งจับพรหมาสตร์ศรชัย	อันปราบได้ทั่วทั้งสรวงสวรรค์
พาดสายน้าวหน่วงยืนยัน	ทรงธรรมแผลงไปด้วยศักดา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	สำเนียงดั่งเสียงลมกาล	สะเทือนสะท้านทุกทิศา
ต้องทศกัณฐ์อสุรา	กายาตลอดด้วยฤทธี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	องค์ท้าวสิบพักตร์ยักษี
ต้องศรเจ็บชั้าทั้งอินทรีย์	ดั่งหนึ่งชีวีจะวายปราณ
แข็งใจดำรงกายา	เหนือคอคชาตัวหาญ
คิดคุณพรหเมศอันชัยชาญ	ขุนมารร่ายวิทยามนต์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ ตระ

๏	ครั้นครบเจ็ดคาบก็เป่าลง	แล้วลูบไปทั่วองค์สามหน
ศรนั้นก็หลุดด้วยฤทธิรณ	บาดแผลกับตนก็ไม่มี
จึ่งชักศรสิทธิ์ขึ้นพาดสาย	หมายองค์พระรามเรืองศรี
น้าวหน่วงด้วยกำลังอินทรีย์	อสุรีผาดแผลงไปด้วยฤทธิ์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	พระสุธาอากาศก็หวาดไหว	สนั่นไปถึงชั้นดุสิต
ต้องหมู่วานรปัจจามิตร	ล้มตายอกนิษฐ์ดาษดา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระจักรรัตน์แก้วนาถา
เห็นวานรสุดสิ้นชีวา	ด้วยศรอสุรากลาดไป
จึ่งชักพรหมาสตร์ฤทธิรงค์	อันทรงกำลังแผ่นดินไหว
พาดสายน้าวหน่วงด้วยว่องไว	ภูวไนยก็แผลงไปทันที ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	ต้องหมู่พลมารล้มตาย	ด้วยฤทธิ์พระนารายณ์เรืองศรี
ทั้งช้างทรงขององค์อสุรี	ล้มกับปถพีวายปราณ ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ท้าวราพณาสูรใจหาญ
เสียพลเสียพญาคชาธาร	ขุนมารกริ้วโกรธพิโรธนัก
ยืนอยู่กับพื้นปถพี	อสุรีกวัดแกว่งพระแสงจักร
หมายองค์พระรามพระลักษมณ์	พญายักษ์ขว้างไปด้วยศักดา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	โชติช่วงดั่งดวงทินกร	เวียนร่อนรอบราชรัถา
สำเนียงอื้ออึงเป็นโกลา	ไหวหวาดฟากฟ้าธาตรี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระทรงภพลบโลกเรืองศรี
เห็นจักรยักษ์สำแดงฤทธี	ภูมีจับศรพาลจันทร์
พาดสายกรายกรเงื้อง่า	งามสง่าดั่งเทพรังสรรค์
น้าวหน่วงด้วยกำลังยืนยัน	ทรงธรรม์ก็ผาดแผลงไป ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	แผ่นดินสองแสนสี่หมื่นโยชน์	ก็อุโฆษกัมปนาทหวาดไหว
ต้องจักรละเอียดลงทันใด	วานรคืนได้ชีวิตมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ทศเศียรสุริย์วงศ์ยักษา
รณรงค์จนสิ้นสาตรา	อสุราขัดสนเป็นพ้นนัก
ทั้งสองโอรสก็บรรลัย	ให้ระทดพระทัยดั่งต้องจักร
หิวโหยโรยแรงเหนื่อยพักตร์	พญายักษ์เพียงสิ้นสมประดี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ฝ่ายพลนิกรกระบี่ศรี
เห็นทศพักตร์ไม่ต่อตี	ก็ทำทีเยาะเย้ยอสุรา
เหวยเหวยดูก่อนทศกัณฐ์	วันนี้เคี่ยวขับเป็นหนักหนา
ทั้งรี้พลพหลโยธา	เห็นมากยิ่งกว่าทุกครั้ง
ช่างได้ใครมาเป็นอาจารย์	ประกอบการในกิจพิธีขลัง
เหตุไรไม่รบจึ่งรอรั้ง	ละล้าละลังด้วยอันใด
หรือสิ้นน้ำทิพย์วารี	ที่ดาบสินีทำให้
สาละวนหลับตาชิงชัย	ไม่รู้เหตุใหญ่ในลงกา
เมื่อกี้พายุวุ่นวาย	แล้วอาศรมทลายกระมังหนา
จึ่งไม่เห็นเอานํ้ามนต์มา	รดศพโยธาอสุรี ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	ท้าวยี่สิบกรยักษี
ได้ฟังดั่งต้องอสุนี	เอะเหตุจะมีประการใด
ชะรอยว่าพวกปัจจามิตร	ล้างพิธีกิจเสียได้
มันจึ่งเยาะเย้ยไยไพ	ล่วงเอาความในมาเจรจา
ครั้นกูจะอยู่สู้รบ	สุริยาก็พลบลงหนักหนา
จำจะเลิกกลับเข้าลงกา	ให้แจ้งกิจจาว่าร้ายดี
คิดแล้วจึ่งกล่าวสุนทร	ดูก่อนพระรามเรืองศรี
เราสองสัประยุทธ์ราวี	บัดนี้ก็เข้าสนธยา
ท่านจงเลิกทัพกลับไป	ยังตำหนักไพรในป่า
ฝ่ายเราก็จะเข้าไปลงกา	พรุ่งนี้จึ่งมารบกัน ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระตรีภูวไนยรังสรรค์
ฟังทศเศียรกุมภัณฑ์	ทรงธรรม์ยิ้มแล้วตอบไป
ซึ่งท่านจะกลับเข้าธานี	ทั้งนี้ก็ตามอัชฌาสัย
ว่าแล้วให้เลิกพลไกร	ไปยังสุวรรณพลับพลา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ทศเศียรสุริย์วงศ์ยักษา
ครั้นพระรามเลิกพลโยธา	อสุราก็รีบเข้าธานี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ กราว

๏	เดินทางมาตามทิวทุ่ง	หว่างวุ้งแนวเนินคีรีศรี
อกใจไม่เป็นสมประดี	อสุรีคำนึงถึงลูกรัก ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	โอ้ทศคีรีวันคีรีธร	ฤทธิรอนปราบได้ทั้งไตรจักร
ควรหรือมาตายด้วยรามลักษมณ์	ดั่งใช่วงศ์ยักษ์เลิศไกร
แต่เจ้ากำเนิดเกิดมา	จะได้เลี้ยงรักษาก็หาไม่
องค์พระสหายร่วมใจ	ขอไปไว้สืบพงศ์พันธุ์
มีจิตคิดความกตัญญู	มาสู้เสียชีวาอาสัญ
นิจจาเอ๋ยองค์ท้าวอัศกรรณ	จะนับวันคอยลูกทุกเวลา
ร่ำพลางอาดูรพูนเทวษ	ชลเนตรอาบพักตร์ยักษา
ให้แค้นขัดอัดอั้นตันอุรา	จนเข้าในลงกาเวียงชัย ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เชิด
 

๗๔
๗๔