๏	 มาจะกล่าวบทไป	ถึงท้าวไกยเกษนาถา
เสวยสมบัติสวรรยา	เป็นมหาจรรโลงเลิศไกร
ในกรุงไกยเกษธานี	จตุรงค์โยธีไม่นับได้
ประดับด้วยนักสนมกรมใน	ทรงโฉมวิไลทุกนารี
ท้าวมีพระราชธิดา	ชื่อว่านางไกยเกษี
ชันษานั้นได้สิบห้าปี	ทรงกัลยาณีอรชร
กรุงกษัตริย์สุริย์วงศ์มากล่าว	ท้าวไม่ประสาทสายสมร
อันพระบิตุเรศมารดร	สงวนองค์บังอรดั่งดวงใจ
ครอบครองไพร่ฟ้าประชาชน	จะมีความร้อนรนก็หาไม่
ทั่วทั้งแว่นแคว้นกรุงไกร	สิ่งใดมิได้ยายี ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ

๏	ครั้นค่ำย่ำสนธยากาล	สุริย์ฉานลับเหลี่ยมคีรีศรี
จึ่งเสด็จย่างเยื้องจรลี	เข้าที่ไสยาสน์อลงกรณ์ ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ
ช้า

๏	ทรงพระสุบินนิมิตฝัน	อัศจรรย์เป็นเทพสังหรณ์
ว่าพระจันทร์ทรงกลดในอัมพร	ดวงดารากรดาษดา
เข้าอยู่ในวงทรงกลด	หมดทั่วทั้งพื้นพระเวหา
อันรัศมีพระจันทรา	สีกล้ากว่าแสงอโณทัย
ส่องสว่างพ่างพื้นโพยมหน	เมฆหมอกจะปนก็หาไม่
ขับรถส่องสี่ทวีปไป	ภูวไนยตื่นขึ้นทันที ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ
ร่าย

๏	ครั้นพระสุริยาเรืองรอง	แสงทองจำรัสรัศมี
ก็เสด็จย่างเยื้องจรลี	ออกมายังที่พระโรงคัล ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	จึ่งมีพระราชโองการ	แก่โหราจารย์คนขยัน
คืนนี้เราฝันอัศจรรย์	พระทรงธรรม์ตรัสเล่าแต่ต้นมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เจรจา

๏	บัดนั้น	โหรเฒ่าผู้มียศถา
รับสั่งแล้วดูโดยตำรา	น้อมเศียรวันทาทูลไป
พระสุบินนี้ล้วนจำเริญผล	จะอัปมงคลนั้นหาไม่
อันพระจันทร์ทรงกลดอำไพ	ได้แก่กษัตริย์อันเรืองยศ
บรรดาท้าวพญาในชมพู	จะพึ่งอยู่ใต้เบื้องพระบาทหมด
ดั่งดาราเรียงรันเป็นหลั่นลด	อยู่ในทรงกลดศศิธร
ซึ่งแสงกล้ากว่าดวงอโณทัย	จะให้โลกเป็นสุขสโมสร
ทั้งกลางคืนกลางวันนิรันดร	ปราบหมู่ดัสกรภัยพาล
ซึ่งทรงรถส่องสี่ทวีปนั้น	จะทรงศักดาอันห้าวหาญ
แผ่ทั่วชั้นฟ้าบาดาล	ไม่มีใครทานฤทธา ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	ท้าวไกยเกษนาถา
ได้ฟังโหรทายทํานายมา	ผ่านฟ้าฉงนสนเท่ห์ใจ
จึ่งมีพระราชวาที	ถามหมู่เสนีน้อยใหญ่
กรุงกษัตริย์สุริย์วงศ์องค์ใด	ในพื้นชมพูทวีปนี้
อันทรงเดชาวราฤทธิ์	องค์อิสรภาพเรืองศรี
เป็นเฉลิมโลกาธาตรี	มีอยู่บ้างหรือประการใด ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ปโรหิตเสนาน้อยใหญ่
ได้ฟังบรรหารพระภูวไนย	ถวายบังคมไหว้พร้อมกัน
ทูลว่าหน่อท้าวอโนมา	วงศ์พระจักรารังสรรค์
ชื่อว่าอัชบาลทรงธรรม์	ได้ผ่านเขตขัณฑ์อยุธยา
พระองค์นั้นทรงอานุภาพ	ปราบได้ทั่วทศทิศา
มีพระขรรค์แก้วอันศักดา	ใช้ไปเข่นฆ่าไพรี
ตัดเอาศีรษะอสุรพักตร์	มาไว้รักษาสวนศรี
บรรดากษัตริย์ทุกธานี	ถวายสุวรรณมาลีทุกปีไป
ท้าวมีพระราชโอรส	ปรากฏฟากฟ้าดินไหว
ทรงโฉมเลิศลักษณ์อำไพ	ให้ชื่อทศรถกุมารา ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ท้าวไกยเกษนาถา
ได้แจ้งแห่งคำเสนา	ผ่านฟ้ารําพึงคะนึงคิด
แม้นกูจะนิ่งอยู่ฉันนี้	นานไปจะมีความผิด
จําจะผูกพันเอาเป็นมิตร	คิดแล้วเสด็จจรลี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เสมอ

๏	ครั้นถึงห้องแก้วไสยาสน์	นั่งใกล้อัครราชมเหสี
แจ้งข้อสุบินของภูมี	ตามที่โหรทายทํานายมา
บัดนี้พี่คิดวิตกนัก	ด้วยลูกรักผู้ยอดเสน่หา
จะยกให้แก่กรุงกษัตรา	วาสนาไม่คู่ควรกัน
อันเจ้าทศรถกุมาร	หน่อท้าวอัชบาลรังสรรค์
ก็เป็นวงศ์พระทรงสุบรรณ	มีฤทธาอันเกรียงไกร
นางไกยเกษีนงเยาว์	ควรแล้วที่เราจะยกให้
เป็นคู่สู่สมภิรมย์ใน	เจ้าจะเห็นกระไรนางเทวี ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	นวลนางประไพมเหสี
ได้ฟังพระราชสามี	ชุลีกรสนองพระบัญชา
ซึ่งพระองค์จะยกลูกรัก	ให้เป็นอัคเรศเสน่หา
แก่หน่อท้าวอัชบาลศักดา	ในศรีอยุธยาเวียงชัย
ก็สมศักดิ์สุริย์วงศ์เสมอกัน	ดั่งสุริยันกับดวงแขไข
จะงามเกียรติงามยศปรากฏไป	ทั้งในใต้ฟ้าธาตรี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ท้าวไกยเกษเรืองศรี
ปรึกษาอัครราชเทวี	ครั้นว่าเห็นดีพร้อมกัน
มีความชื่นชมโสมนัส	ดั่งได้สมบัติในสวรรค์
เสด็จจากห้องแก้วแพร้วพรรณ	จรจรัลออกท้องพระโรงชัย ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เสมอ

๏	ครั้นถึงจึ่งมีบัญชา	แก่มหาเสนาผู้ใหญ่
จงแต่งลักษณ์พระราชสารไป	ยังพิชัยกรุงศรีอยุธยา
ถวายพระธิดาทรงลักษณ์	แก่พระพงศ์หริรักษ์นาถา
จัดทั้งโยธีแลทูตา	ไปด้วยกัลยายุพาพาล ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	เสนาผู้ใหญ่ใจหาญ
น้อมเศียรประณตบทมาลย์	รับราชโองการแล้วออกไป ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	จึ่งจัดทั้งสามทูตา	ล้วนมีปัญญาอัชฌาสัย
เถ้าแก่ชะแม่ข้างใน	ข้าเฝ้าสาวใช้ครบครัน
แล้วให้อาลักษณ์เขียนสาร	ลงในลานทองฉายฉัน
เตรียมทั้งรถแก้วแกมสุวรรณ	พร้อมกันตามราชโองการ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	นางประไพวดียอดสงสาร
สวมกอดพระธิดายุพาพาล	เยาวมาลย์รับขวัญกัลยา
แล้วมีวาจาอันสุนทร	ดวงสมรแม่ยอดเสน่หา
เจ้าจะจากอกพระมารดา	ไปยังอยุธยาธานี
เป็นข้าใต้เบื้องบาทบงสุ์	พระผู้พงศ์หริรักษ์เรืองศรี
จงเจียมองค์จงรักภักดี	ฝากชีพชีวีภูวไนย
อุดส่าห์พยายามหาความชอบ	รอบคอบราชกิจเอาใจใส่
สิ่งชั่วอย่ากลั้วให้มีภัย	แม่จะได้เป็นศรีอยุธยา ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	นางไกยเกษเสน่หา
ได้ฟังโอวาทพระมารดา	ชลนาคลอเนตรไม่พาที ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ
ร่าย

๏	เมื่อนั้น	องค์ท้าวไกยเกษเรืองศรี
ครั้นรุ่งจึ่งสั่งพระบุตรี	ให้เข้าที่สรงสาคร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	นางไกยเกษดวงสมร
น้อมเศียรรับสั่งพระบิดร	บทจรไปสรงวาริน ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ
ชมตลาด

๏	เข้าที่ชำระสระสนาน	สุคนธารเกสรขจรกลิ่น
ภูษาพื้นม่วงทรงข้าวบิณฑ์	เชิงนั้นรูปกินรีรำ
ทรงสไบตาดพื้นทอง	ซับในกรองสอดสีเขียวขำ
สะอิ้งองค์ล้วนบุษราคัม	ประจำยามทับทรวงดวงลอย
ตาบทิศมรกตสังวาลวัลย์	ประดับถันบานพับสลับสร้อย
ทองกรพาหุรัดจํารัสพลอย	ธํามรงค์เพชรพร้อยอร่ามเรือง
มงกุฎกรรเจียกจรมณี	โอภาสจับสีฉวีเหลือง
งามศรีเสาวภาคย์เฉลิมเมือง	ย่างเยื้องมาถวายอัญชุลี ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระชนกมารดาทั้งสองศรี
ให้อาลัยในองค์พระบุตรี	ดั่งหนึ่งชีวีจะจากไป
ลูบหลังแล้วมีวาจา	แก้วตาผู้ยอดพิสมัย
จงจำเริญสวัสดีอย่ามีภัย	ให้เป็นใหญ่แก่ฝูงกัลยา
ตรัสแล้วสองกษัตริย์สุริย์วงศ์	พาองค์พระธิดาเสน่หา
ลงจากปราสาทแก้วแววฟ้า	ข้าสาวชาวแม่ก็ตามไป ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เพลง

๏	ครั้นมาถึงจึ่งให้ขึ้นทรงรถ	อลงกตดั่งดวงแขไข
นางกุจจีค่อมผู้ร่วมใจ	ก็ขึ้นนั่งหมอบใช้นางเทวี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ
โอ้

๏	เมื่อนั้น	โฉมนวลนางไกยเกษี
บังคมลาพระชนกชนนี	มีความโศกาอาลัย
ชลเนตรคลอคลองนองพักตร์	เยาวลักษณ์เศร้าสร้อยละห้อยไห้
โอ้ว่าแต่นี้จะจำไกล	ที่ไหนจะได้เห็นพระบาทา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ คุกพาทย์

๏	เมื่อนั้น	องค์ท้าวไกยเกษนาถา
ครั้นได้ศุภฤกษ์เวลา	ก็ให้เคลื่อนรถจรลี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ โอด
โทน

๏	รถเอยรถทรง	งามองค์พระธิดาโฉมศรี
งามสินธพชาติพาชี	งามสารถีขับรถ
งามแปรกแอกอ่อนงอนระหง	งามดุมงามกงอลงกต
งามรถพระกำนัลเป็นหลั่นลด	งามจัตุรงค์ทศโยธา
งามเครื่องสูงไสวรายริ้ว	งามธงปลายปลิวนําหน้า
งามเสียงฆ้องกลองโกลา	งามแถวมรคาพนาลี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เชิด
โอ้ร่าย

๏	เดินทางผ่านทุ่งวุ้งเขา	ตามลำเนาห้วยธารคีรีศรี
คิดถึงพระชนกชนนี	เทวีเปล่าอกเปลี่ยวใจ
เห็นยูงทองท่องหามารดา	เหมือนลูกจากมาในป่าใหญ่
เห็นนกกระเวนกระเวนไพร	อาลัยเหมือนเสียงกระเวนวัง
สาลิกาจับเรียงเคียงพลอด	เหมือนพระแม่สวมกอดแล้วสอนสั่ง
รังนานฟักฟองระวังรัง	เหมือนครั้งระวังลูกแต่เยาว์มา
โอ้ว่าแต่นี้จะไกลบาท	พระบิตุราชชนนีนาถา
ป่านนี้จะทรงพระโศกา	แสนเวทนาอาลัย ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เชิด

๏	บัดนั้น	สามทูตผู้มีอัชฌาสัย
นําเสด็จพระธิดายาใจ	แรมรอนมาในพนาวัน
ครั้นถึงปลายด่านอยุธยา	ให้หยุดโยธาพลขันธ์
ก็แจ้งแก่นายด่านชาญฉกรรจ์	ตามเรื่องสารอันมีมา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เจรจา

๏	บัดนั้น	ขุนด่านผู้มียศถา
ได้ฟังยินดีปรีดา	ขึ้นม้าแล้วขับเข้าธานี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงก็ลงจากสินธพ	คำรพเสนาทั้งสี่
แจ้งว่าไกยเกษบุรี	ให้มีทูตถือสารมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	เสนีธิบดีซ้ายขวา
ฟังชาวด่านแจ้งกิจจา	ก็พากันเข้าสู่พระโรงคัล ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	จึ่งน้อมเศียรประณตบทบงสุ์	ทูลพระหริวงศ์รังสรรค์
ว่าท้าวไกยเกษทรงธรรม์	ให้ทูตนั้นนำพระบุตรี
กับลักษณ์ราชสารา	มาถวายใต้เบื้องบทศรี
บัดนี้ให้พักโยธี	อยู่ที่ปลายด่านพารา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	องค์ท้าวอัชบาลนาถา
ได้ฟังมนตรีก็ปรีดา	ดั่งได้ฟากฟ้าสุราลัย
จึ่งมีพระราชวาที	สั่งมหาเสนีผู้ใหญ่
จงจัดทั้งข้างหน้าข้างใน	ออกไปรับองค์เยาวมาลย์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	เสนีผู้ปรีชาหาญ
ก้มเกล้ารับราชโองการ	คลานออกจากพระโรงรูจี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	หมายบอกไปทั่วทุกกรม	สนมชาววังชาวที่
เถ้าแก่ชะแม่ขันที	ตรวจหากันมี่เป็นโกลา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เจรจา

๏	พร้อมเสร็จสำเร็จซึ่งจัดการ	ถ้วนทุกพนักงานซ้ายขวา
เสนีผู้มีปรีชา	ก็ยกจากพารารีบไป ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงจึ่งหยุดพลากร	แทบท่าสาครกว้างใหญ่
แล้วบอกเสนาให้แจ้งใจ	โดยในรับสั่งพระภูมี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เจรจา

๏	บัดนั้น	เสนาไกยเกษบุรีศรี
แจ้งว่าพระองค์ทรงธรณี	ให้มนตรีมารับพระธิดา
จึ่งกำหนดกันเป็นหมู่หมวด	เตรียมตรวจตามกระบวนซ้ายขวา
เสนีกรุงศรีอยุธยา	ก็นําหน้าเสด็จจรลี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ กลองโยน

๏	ครั้นถึงจึ่งประทับกับเกยแก้ว	อันเพริศแพร้วจำรัสรัศมี
เถ้าแก่อยุธยาธานี	อัญชุลีเชิญเสด็จบังอร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	นางไกยเกษดวงสมร
ลงจากรถทรงอลงกรณ์	บทจรโดยทางข้างใน ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เพลง

๏	บัดนั้น	เสนาอยุธยากรุงใหญ่
ก็นำทูตไกยเกษเวียงชัย	เข้าไปพระโรงรูจี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	ครั้นถึงจึ่งประณตบทบาท	พระพงศ์เทวราชเรืองศรี
ทูลเบิกทั้งสามเสนี	ชุลีกรแล้วอ่านสารา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ
ช้า

๏	ในลักษณ์ว่าท้าวไกยเกษ	ขอประณตบทเรศนาถา
พระผู้พงศ์หริรักษ์อันศักดา	มงกุฎกรุงทวารวดี
ด้วยพระเดชเฟื่องฟ้าปรากฏ	ว่ามีพระโอรสเฉลิมศรี
ทรงอานุภาพล้ำธาตรี	ข้านี้ยินดียิ่งนัก
ไม่มีสิ่งสนองบาทบงสุ์	พระผู้หริวงศ์ทรงจักร
จึ่งแต่งราชบุตรีเป็นที่รัก	อันทรงลักษณ์เลิศวิไลวรรณ
มาถวายเป็นข้ารองบาท	พระโอรสธิราชรังสรรค์
ขอเอาพระเดชทรงธรรม์	ปกเกศคุ้งวันมรณา ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ
ร่าย

๏	เมื่อนั้น	พระสุริย์วงศ์พงศ์นารายณ์นาถา
แจ้งสารแล้วมีบัญชา	ปราศรัยทูตาด้วยยินดี
ซึ่งท้าวไกยเกษภูวนาถ	ยกราชธิดาโฉมศรี
มาให้โอรสของเรานี้	จะได้ร่วมชีวีกันสืบไป
อันพระองค์ผู้ดำรงราชฐาน	มีสุขสำราญฤๅไฉน
เสนาประชาชนทั้งเวียงชัย	ยังไพบูลย์พูนสุขสวัสดี
อนึ่งซึ่งมาจากนิเวศน์	ทางทุเรศกันดารพนาศรี
อันไพร่พลพหลโยธี	สิ่งมีขัดสนประการใด ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ทูตาผู้มีอัชฌาสัย
น้อมเศียรอภิวาทน์ทูลไป	ท้าวไทผู้ดำรงนครา
เสวยสุขในมหาเศวตฉัตร	พูนสวัสดิ์พรั่งพร้อมพระวงศา
เสนีชีพราหมณ์พฤฒา	ไพร่ฟ้าได้พึ่งใต้ธุลี
ซึ่งข้าบาทมาทางทุเรศ	พระเดชไปปกเกศี
โรคันอันตรายไม่ยายี	มีแต่เป็นสุขทุกเวลา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	องค์ท้าวอัชบาลนาถา
ได้ฟังทั้งสามทูตา	ผ่านฟ้ามีความยินดีนัก
จึ่งพระราชทานรางวัล	จัดสรรให้ตามบรรดาศักดิ์
เสร็จแล้วพระพงศ์หริรักษ์	บ่ายพักตร์เข้ายังปราสาทชัย ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เสมอ

๏	บัดนั้น	ท้าวนางผู้มีอัชฌาสัย
จึ่งเชิญพระธิดายาใจ	เข้าไปเฝ้าองค์พระภูมี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	โฉมนวลนางไกยเกษี
ยุรยาตรนาดกรจรลี	ฝูงอนงค์นารีก็ตามมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เพลง

๏	ครั้นถึงจึ่งน้อมเศียรเกล้า	เฟี้ยมเฝ้าพระบรมนาถา
สะเทินเขินใจนางกัลยา	ดั่งว่าจะสิ้นสมประดี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระมงกุฎอยุธยากรุงศรี
เห็นสุณิสานารี	มีศุภลักษณ์เลิศวิไลวรรณ
งามพักตร์งามองค์งามอ่อน	อรชรดั่งอัปสรสวรรค์
งามกรงามเนตรงามกรรณ	งามจริตผิวพรรณดั่งทองทา
ควรศักดิ์ควรสองจะครองยศ	ปรากฏพระเกียรติทุกทิศา
ยิ่งพิศยิ่งคิดกรุณา	ผ่านฟ้าสำราญบานใจ
แล้วประทานเครื่องทรงอลงกต	สำหรับยศพระธิดากรุงใหญ่
ให้อยู่ปราสาทแก้วแววไว	ทั้งข้าใช้นักเทศขันที ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	โฉมนวลนางไกยเกษี
รับเครื่องประทานด้วยยินดี	เทวีน้อมเศียรบังคมคัล
แล้วคลานออกมาจากเฝ้า	พระปิ่นเกล้าจอมภพไอศวรรย์
ยุรยาตรนาดกรจรจรัล	ไปปราสาทสุวรรณอลงกรณ์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เพลง
ช้า

๏	เมื่อนั้น	องค์ท้าวอัชบาลชาญสมร
ครั้นค่ำย่ำแสงรวีวร	ภูธรเข้าที่ไสยา
ให้คิดสังเวชในร่างกาย	เหนื่อยหน่ายรูปรสเสน่หา
ตัวกูก็แก่ชรา	ครองสมบัติมาหกหมื่นปี
มีแต่ความตายนั้นเป็นต้น	ไม่พ้นมัจจุราชเรืองศรี
อันสมบัติพัสถานทั้งนี้	ใช่ที่จะติดตัวไป
อันเจ้าทศรถลูกรัก	ทรงศักดาเดชแผ่นดินไหว
จะให้ครอบครองเวียงชัย	สืบในสุริย์วงศ์เทวัญ ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	คิดแล้วอ่าองค์ทรงเครื่อง	อร่ามเรืองพรรณรายฉายฉัน
ก็เสด็จย่างเยื้องจรจรัล	ออกพระโรงคัลรูจี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	ครั้นถึงขึ้นนั่งบัลลังก์รัตน์	ตรัสสั่งขุนโหรทั้งสี่
จงเร่งหาฤกษ์วันดี	กูจะมอบบูรีพระโอรส
ให้เป็นมงกุฎอยุธยา	ครองขัณฑเสมาชนบท
สืบวงศ์เทวัญอันเรืองยศ	เสนาจงกําหนดเร่งการ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ขุนโหรปรีชากล้าหาญ
รับสั่งแล้วจับเอากระดาน	ตั้งเกณฑ์อวมาณคํานวณไป
ก็เห็นพร้อมกันทั้งสี่	นบนิ้วชุลีบังคมไหว้
ทูลว่าศุภฤกษ์ยามชัย	อีกเก้าวันจะได้ดีนัก
ต้องในตระหนักบัญชร	ทั้งพระเคราะห์โคจรโดยจักร
ราหูเป็นสิบเอ็ดแก่ลัคน์	ถึงที่อัครราชเทวัญ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เจรจา

๏	บัดนั้น	ฝ่ายมหาเสนาคนขยัน
ก็หมายตามรับสั่งพระทรงธรรม์	พร้อมกันทั้งข้างหน้าข้างใน ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เจรจา
ยานี

๏	ครั้นแล้วก็จัดปราสาท	ผูกม่านเครือมาศสองไข
แต่งอาสน์ลาดพรมอำไพ	ห้อยพวงมาลัยรูจี
เศวตฉัตรปักเหนือบัลลังก์	แล้วลาดด้วยหนังราชสีห์
กลศสังข์ใส่ปัญจนที	วางไว้ตามที่อันดับมา
แล้วตั้งเบญจาหน้าพระลาน	ห้าชั้นชัชวาลเวหา
ฉัตรแก้วฉัตรทองโอฬาร์	ท่อปทุมธาราครบครัน ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ
ร่าย

๏	เสร็จแล้วก็สั่งธรรมการ	ให้ไปหิมพานต์ไพรสัณฑ์
นิมนต์พระวสิษฐ์นักธรรม์	พระสวามิตรนั้นเข้ามา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ฝ่ายขุนธรรมการใจกล้า
ได้แจ้งแห่งคำเสนา	ก็รีบไปศาลาพระมุนี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงถวายนมัสการ	พระอาจารย์ทั้งสองฤาษี
แจ้งว่าพระองค์ทรงธาตรี	จะตั้งการพิธีสยมพร
อภิเษกสมเด็จพระลูกยา	กับสามวนิดาดวงสมร
เป็นปิ่นโมลีพระนคร	ให้มาเชิญบทจรพระนักพรต ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระวสิษฐ์สวามิตรดาบส
ได้ฟังดั่งอมฤตรส	ก็กําหนดบอกหมู่พระสิทธา
ต่างทรงเปลือกไม้คากรอง	ครองเครื่องสำหรับชีป่า
แล้วออกจากบรรณศาลา	พากันเข้าไปยังธานี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงจึ่งขึ้นบนปราสาท	สถิตอาสน์สำหรับพระฤๅษี
ก็สวดไสยเวทพิธี	โดยในคัมภีร์พรหมาน ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ สาธุการ

๏	เมื่อนั้น	พระปิ่นอยุธยาราชฐาน
ครั้นอรุณรุ่งราตรีกาล	สุริย์ฉานผ่องแผ้วธาตรี
จึ่งสั่งให้องค์พระลูกรัก	กับสามเยาวลักษณ์เฉลิมศรี
ไปชำระสระสรงอินทรีย์	ในที่ห้องแก้วรจนา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	สี่กษัตริย์สุริย์วงศ์นาถา
รับสั่งสมเด็จพระบิดา	เสด็จมาที่สรงชลธาร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ
โทน

๏	พนักงานไขท่อปทุมทอง	โปรยปรายเป็นละอองหอมหวาน
ทรงสุคนธ์ปรนปรุงสุมามาลย์	ภูษิตเครือก้านต่างกัน
พระทรงชายไหวประดับพลอย	สามอนงค์ทรงสร้อยประดับถัน
พระกุมารทรงตาดสังวาลวัลย์	สามนางนั้นทรงทองกร
ต่างทรงธํามรงค์พาหุรัด	มงกุฎแก้วจำรัสประภัสสร
บ้างทรงมาลัยกรรเจียกจร	ดอกไม้ทัดอรชรอลงการ์
งามพระกุมารเพียงเทวัญ	ลอยมาจากชั้นดึงสา
งามสามองค์อัครชายา	ดั่งนางในฟากฟ้าดุษฏี ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระชนกมารดาทั้งสองศรี
พิศโอรสราชบุตรี	มีลักษณ์เสาวภาคย์ละกลกัน
สองกษัตริย์ชื่นชมโสมนัส	ดังได้สมบติในสรวงสวรรค์
ก็นำพระลูกยาวิลาวัณย์	จรจรัลจากปราสาทรูจี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เพลง

๏	ครั้นถึงจึ่งเปลื้องเครื่องทรง	จากองค์กษัตริย์ทั้งสี่
ให้ทรงโขมพัสตร์เนื้อดี	แล้วภูมีจูงกรพระโอรส
กับทั้งสาวศรีสุณิสา	ขึ้นสุวรรณเบญจาอลงกต
องค์พระบิตุรงค์ทรงยศ	มีพจนารถโองการ
ให้ไขสหัสธารา	สุคนธาทิพรสหอมหวาน
จากฝักสุวรรณปทุมมาลย์	ดั่งท่อธารทิพวารี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	องค์พระวสิษฐ์ฤาษี
ทั้งพระสวามิตรมุนี	โยคีชีพราหมณ์ก็ออกไป
ต่างต่างถือสังข์ถือกลศ	รดสรงมุรธาภิเษกให้
บ้างอ่านพระเวทอวยชัย	ตามในไสยศาสตร์พร้อมกัน ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ สาธุการ

๏	ครั้นเสร็จมุรธาภิเษกสรง	องค์ท้าวอัชบาลรังสรรค์
พาสี่กษัตริย์จรจรัล	ขึ้นปราสาทสุวรรณอลงการ ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	ให้นั่งเหนือบัลลังก์รัตน์	ภายใต้เศวตฉัตรฉายฉาน
ทั้งสามอัคเรศเยาวมาลย์	นั่งตามสถานอันดับมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ฝ่ายชาวพนักงานภูษา
จึ่งถวายเครื่องทรงปราบดา	กับเบญจมหากกุธภัณฑ์
ชาวแสงถวายอัษฎาวุธ	แก่พระวงศ์จักรภุชรังสรรด์
ชีพ่อถวายใบเวฬุวัน	แล้วเป่าสังข์สนั่นธาตรี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ
สระบุหร่ง

๏	ได้เอยได้ฤกษ์	โหราให้เบิกบายศรี
จึ่งลั่นฆ้องชัยเข้าสามที	เสียงประโคมอึงมี่โกลา
ปุโรหิตผู้เฒ่าก็จุดเทียน	ส่งแว่นเวียนซ้ายไปขวา
รับกันเป็นอันดับมา	พระวงศาเสนากำนัล ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ มโหรี

๏	ครั้นถึงเจ็ดรอบโดยศาสตร์	พฤฒามาตย์ดับเทียนเฉลิมขวัญ
ปโรหิตผู้เฒ่าก็โบกควัน	จุณจันทน์เจิมสี่กษัตรา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ สาธุการ

๏	เมื่อนั้น	พระบิตุรงค์ธิราชนาถา
จึ่งมอบไอศูรย์สวรรยา	เศวตฉัตรรัตนาโมลี
ให้ชื่อท้าวทศรถสุริย์วงศ์	สืบพงศ์พระนารายณ์เรืองศรี
แล้วจึ่งอวยพรสวัสดี	อย่ามีโรคามาแผ้วพาน
อันหมู่พาลาปัจจามิตร	ให้เกรงฤทธิ์ไปทั่วทิศาศาล
เป็นที่พึ่งทั้งพื้นสุธาธาร	ชนมานยืนยาวได้แสนปี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	พระวสิษฐ์สวามิตรฤๅษี
ครั้นเสร็จการราชพิธี	พระมุนีอำนวยอวยพร
จงครองโภไคยไอศูรย์	ให้สมบูรณ์พูนสุขสโมสร
เสร็จแล้วพากันบทจร	ออกจากนครอยุธยา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด
ช้า

๏	เมื่อนั้น	องค์ท้าวอัชบาลนาถา
ครั้นมอบเศวตฉัตรแก้วแววฟ้า	แก่โอรสาธิบดี
พระทรงบริจาคแก้วแหวน	แสนสุวรรณหิรัญเรืองศรี
แก่หมู่ไพร่ฟ้าประชาชี	โดยประเวณีราชบุราณกาล
ทรงศีลทรงสัตย์สุจริต	ครองธรรม์ทศพิธเป็นแก่นสาร
ปราศจากริษยาสาธารณ์	เป็นอุเบกขาญาณเที่ยงธรรม์ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ
ร่าย

๏	ทรงฤทธิ์คิดจะไปเที่ยวประพาส	รุกขชาติที่ในสวนขวัญ
แต่งองค์ทรงเครื่องวิไลวรรณ	จรจรัลออกท้องพระโรงชัย
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	ครั้นถึงสถิตเหนืออาสน์	สั่งเสนามาตย์ผู้ใหญ่
จงเตรียมรถรัตนามัย	กูจะไปยังสวนมาลา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	เสนีสู้มียศถา
รับสั่งพระองค์ทรงศักดา	ออกมาจากที่พระโรงคัล ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ
ยานี

๏	เกณฑ์หมู่จัตุรงค์องอาจ	โดยกระบวนประพาสพนาสัณฑ์
กองหน้าอาชาชาญฉกรรจ์	ห้าพันพื้นถือทวนธนู
ถัดมาล้วนพวกคชไกร	สามพันจัดไว้เป็นคู่คู่
ถัดนั้นอาสามลายู	กับทหารสิบหมู่หมื่นปลาย
ถัดมารัถาสองพัน	กรกุมเกาทัณฑ์เฉิดฉาย
เตรียมทั้งรถแก้วแพร้วพราย	ไพร่นายคอยเสด็จบทจร ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	พระผู้หริวงศ์ทรงศร
ครั้นรุ่งแสงสีรวีวร	ก็กรายกรมาสรงชลธาร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ
โทน

๏	ให้ไขปทุมวาริน	เป็นฝอยฟุ้งจรุงกลิ่นหอมหวาน
ทรงสุคนธ์ปนปรุงสุมามาลย์	สนั่บเพลาเครือก้านกระหนกกลาย
ภูษาช่อเชิงเครือครุฑ	ดวงผุดทองประสานฉานฉาย
ชายแครงจําหลักพลอยพราย	ชายไหวตาบทิศทับทรวง
สังวาลทองกรมังกรพด	พาหุรัดมรกตรุ้งร่วง
ธํามรงค์เก้ายอดชิงดวง	มงกุฎแก้วเพชรพวงกรรเจียกจร
ทรงมหากุณฑลดอกไม้ทัด	กุมพระขรรค์เพชรรัตน์ประภัสสร
งามดั่งองค์อัมรินทร	กรายกรมาขึ้นรถทรง ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เสมอ
โทน

๏	รถเอยรถมรกต	แอกงอนอ่อนชดงามระหง
เครือขดบดแก้วประกํากง	ดุมวงกุดั่นบัลลังก์ลอย
เก็จกาบภาพตั้งกระจังราย	เครือกระหนกนกกลายช่อห้อย
ห้ายอดแวววับประดับพลอย	ช่อฟ้าสุกย้อยช้อยชด
เทียมสินธพสีดั่งสีสังข์	เร็วเพียงกำลังลมกรด
เครื่องสูงเรียงรันเป็นหลั่นลด	สง่างามดั่งรถสุริยัน
เสียงพลโห่ร้องก้องกึก	เสียงประโคมโครมครึกแผ่นดินลั่น
สารถีโบกธงเป็นสำคัญ	รีบเร่งพลขันธ์ดำเนินคลา ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เชิด

๏	มาจะกล่าวบทไป	ถึงวันจรกพรานป่า
วางบ่วงดักหมู่มฤคา	แทบท่าหนองน้ำชายไพร
แล้วจึ่งเข้านั่งซุ่มอยู่	คอยดูหมู่เนื้อในป่าใหญ่
เห็นฝูงมฤคีก็ดีใจ	ออกไล่สะพัดกั้นมา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงจึงเห็นทรายทอง	ติดบ่วงดิ้นร้องที่ชายป่า
พรานไพรยินดีปรีดา	ก็เข้ามัดมฤคาคอนไป ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เตียว

๏	เมื่อนั้น	พระสุริย์วงศ์ทรงภพสบสมัย
เสด็จอยู่บนราชรถชัย	ภูวไนยแลเห็นนายพราน
ได้ทรายทองมัดคอนมา	ฝ่านฟ้ามีจิตคิดสงสาร
จึ่งมีพระราชโองการ	สั่งนายทหารให้หามา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	ฝ่ายขุนตำรวจใจกล้า
รับสั่งแล้วถวายบังคมลา	ไปยังพรานป่าพนาลี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	ครั้นถึงจึ่งแจงยุบลเหตุ	ว่าพงศ์เทเวศเรืองศรี
บัญชาให้หาท่านนี้	ไปยังที่เฝ้าพระทรงธรรม์ ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	จึ่งนายพรานป่าพนาสัณฑ์
ได้ฟังดั่งจะม้วยชีวัน	ตัวสั่นวิ่งไปกับเสนี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	มาถึงซึ่งหน้ารถทรง	นั่งลงประณตบทศรี
อกใจไม่เป็นสมประดี	คอยฟังภูมีบัญชา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	พระพงศ์จักรพรรดินาถา
จึ่งมีสุนทรวาจา	ดูกรพรานป่าพนาลัย
อันทรายทองของเอ็งนี้	จะฆ่าชีวีเสียฤๅไฉน
ฤๅจะนำไปทําประการใด	กูจะใคร่แจ้งกิจจา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	จึ่งวันจรกพรานป่า
ได้ฟังพระราชบัญชา	กราบกับบาทาแล้วทูลไป
อันตัวข้าบาทชาติพราน	จะต้องการสัตว์เป็นนั้นหาไม่
ถึงบ้านจะประหารให้บรรลัย	หวังจะได้เนื้อเลี้ยงชีวัน ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	องค์ท้าวอัชบาลรังสรรค์
ได้ฟังพรานไพรใจฉกรรจ์	พระทรงธรรม์สังเวชเป็นสุดคิด
ด้วยความกรุณาเมตตาสัตว์	จึ่งตรัสบัญชาประกาศิต
ตัวกูคิดอยู่เป็นนิจ	จะให้ทานชีวิตจิตใจ
บัดนี้สมดั่งความปรารถนา	กูจะเชือดมังสาของกูให้
แลกเนื้อทรายทองของเอ็งไว้	จะให้มิให้จงว่ามา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	จึ่งนายพรานไพรใจกล้า
ได้ฟังพระราชบัญชา	วันทาแล้วทูลสนองไป
ซึ่งพระองค์ตรัสมาทั้งนี้	ยังจะคงวาทีฤๅไฉน
ข้าบาทไม่ขัดภูวไนย	ด้วยเพศวิสัยไพรพราน
ไม่เลือกเนื้อสัตว์เนื้อมนุษย์	สุดแต่กินได้เป็นอาหาร
ซึ่งจะให้มังสะเป็นทาน	ตามแต่ภูบาลจะเมตตา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระพงศ์เทวราชนาถา
ได้ฟังจึ่งมีบัญชา	ดูรานายพรานชาญฉกรรจ์
ตัวเราได้ออกวาที	เป็นที่ดำรงสัตย์มั่น
มิได้อาลัยแก่ชีวัน	จะช่วยทรายอันจะบรรลัย
ตรัสแล้วมีราชบัญชา	สั่งมหาเสนาผู้ใหญ่
จงเอาทรายทองของพรานไพร	มาชั่งดูให้ประจักษ์ตา
จะหนักเท่าใดทั้งอินทรีย์	จะเถือเนื้อกูนี้ให้พรานป่า
เป็นทานแทนเนื้อมฤคา	โดยความสัจจาเราวาที ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	จึ่งมหาเสนาทั้งสี่
รับสั่งแล้วยกมฤคี	ขึ้นชั่งตามมีพระบัญชา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เสร็จแล้วประณตบทบงสุ์	ทูลองค์บรมนาถา
ว่าหนักได้กึ่งภาคตรา	ทั้งมังสาอัฐิด้วยกัน ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	พระพงศ์หริรักษ์รังสรรค์
จึ่งทรงแก้มัดผูกพัน	จากกายสุวรรณมฤคี
แล้วหลั่งน้ำทักษิโณทก	ให้ตกเป็นพยานสักขี
ท่านจงจำเริญสวัสดี	ตรัสแล้วภูมีก็ปล่อยไป ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นเสร็จจึ่งทรงพระแสงขรรค์	ประกาศฝูงเทวัญน้อยใหญ่
เดชะข้าช่วยสัตว์ไว้	จะเชือดเนื้อให้นายพราน
แทนเนื้อกวางทองตัวนี้	อันจะสิ้นชีวีสังขาร
ด้วยเดชะบรมสมภาร	ซึ่งข้าทำทานภายใน
ขออย่าให้มีเวทนา	เจ็บปวดกายาขึ้นมาได้
ตรัสแล้วพระจอมภพไตร	ก็เชือดไปทั่วทั้งกายา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เชิดฉิ่ง

๏	มิได้ลำบากพระอินทรีย์	ภูมีให้เอาพระมังสา
ชั่งขึ้นเท่าเนื้อมฤคา	ส่งให้พรานป่าแทนไป ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เจรจา

๏	ครั้นสิ้นมังสะในพระองค์	มิอาจดำรงพระกายได้
ก็เสด็จสวรรคาลัย	ไปยังชั้นฟ้าดุษฎี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ โทน
ช้า

๏	มาจะกล่าวบทไป	ถึงพระอิศวรเรืองศรี
อาสน์อ่อนร้อนดั่งอัคคี	พระศุลีเล็งทิพเนตรมา
เห็นท้าวอัชบาลสุริย์วงศ์	พงศ์พระหริรักษ์นาถา
เชือดเนื้อแทนเนื้อมฤคา	จนถึงชีวาวายปราณ
อยู่บนรถรัตน์มณี	พระศุลีมีจิตเกษมศานต์
แสนภิรมย์ชมโพธิสมภาร	ก็นำฝูงบริวารเหาะมา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เหาะ

๏	ครั้นถึงรถทรงจอมภพ	จึ่งอุ้มศพบรมนาถา
เหาะทะยานผ่านขึ้นบนเมฆา	ไปมหาไกรลาสคีรี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	องค์ท้าวทศรถเรืองศรี
ครั้นพระบิตุเรศทรงธรณี	ภูมีเสด็จสวรรคต
ก็ครองกรุงบำรุงโลกา	ขอบขัณฑเสมาชนบท	
ทรงเดชฤทธิรอนขจรยศ	ปรากฏดั่งดวงสุริยัน
ชีพราหมณ์ไพร่ฟ้าประชากร	สถาวรเป็นสุขเกษมสันต์
ด้วยพระองค์ดํารงทศธรรม์	ดั่งฉัตรแก้วกั้นโมลี
กรุงกษัตริย์ยอมแต่งดอกไม้มาศ	เงินทองโอภาสเฉลิมศรี
มาถวายเบื้องบาทไม่ขาดปี	น้อมเกล้าดุษฎีชุลีกร
ประดับด้วยพระสนมกํานัล	ผิวพรรณเพียงเทพอัปสร
กล้องแกล้งแน่งน้อยอรชร	บำเรอภูธรไม่เว้นวัน ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ
ร่าย

๏	พระองค์จึ่งดำริตริไป	จะใคร่ประพาสสวนขวัญ
ก็เสด็จนาดกรจรจรัล	ออกพระโรงสุวรรณอำไพ ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	จึ่งมีพระราชบัญชา	สั่งมหาเสนาผู้ใหญ่
จงเตรียมรถแก้วแววไว	กูจะไปชมสวนอุทยาน ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	สุมันตันเสนาใจหาญ
ก้มเกล้ารับราชโองการ	คลานออกมาจากพระโรงคัล ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ
ยานี

๏	จัดเป็นกระบวนพยุหบาตร	เกณฑ์แห่เอี่ยมอาจขึงขัน
ปลายเชือกใส่เสื้อสีจันทร์	กรกุมเกาทัณฑ์ธงแดง
ถัดนั้นธงทิวเขียวขาบ	เสื้อม่วงสอดดาบสะพายแล่ง
ถัดมากรกุมทวนแทง	เสื้อเขียวเครือแย่งธงทอง
เหล่าหนึ่งธงเหลืองกุมเสน่า	สอดใส่สนับเพลาเสื้อปล้อง
เตรียมทั้งรถทรงรถรอง	ทุกกองคอยเสด็จจรลี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	พระพงศ์หริรักษ์เรืองศรี
จึ่งชวนสามอัครราชเทวี	เข้าที่สระสรงคงคา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ
โทน

๏	ให้ไขท่อแก้วปทุมมาลย์	หอมหวานด้วยกลิ่นบุปผา
ทรงสุคนธ์ธารกุสุมา	สนับเพลาภูษาชายแครง
นางทรงภูษิตริ้วทอง	สไบกรองรองตาดเครือแย่ง
พระทรงทับทรวงลายแทง	เฟื่องเพชรลูกแตงสังวาลวัลย์
นางทรงทองกรธํามรงค์	สะอิ้งองค์สร้อยซับประดับถัน
พระทรงทองกรมังกรพัน	ชฎาแก้วกุดั่นกรรเจียกจร
นางทรงกุณฑลดอกไม้ทัด	มงกุฎรายนพรัตน์ประภัสสร
สี่องค์ทรงงามอรชร	กรายกรมาขึ้นพิชัยรถ ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เพลง
โทน

๏	รถเอยรถประพาส	ลอยผาดเลื่อมพื้นมรกต
แอกงอนอ่อนงามช้อยชด	ชั้นลดช่อล้วนมณีนิล
กงคร่ำกำเครื่องเครือแก้ว	ดุมแล้วด้วยลวดมุกดาสิ้น
เครือยุดครุฑเหยียบนาคินทร์	เทียมสินธพสี่ดั่งลมพัด
ขุนรถขับรีบเยื้องกราย	ธงริ้วทิวรายปลายสะบัด
ชุมสายฉายแสงสุวรรณรัตน์	เศวตฉัตรแทรกชั้นจามร
เสียงกลองซ้องกลบครื้นครั่น 	ไพรเสนาะเพราะสนั่นสิงขร
ปี่เรื่อยเป่ารับแตรงอน	พลากรเรียบริ้วดำเนินคลา ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงจึงพระพงศ์เทเวศร์	ชวนสามอัคเรศเสน่หา
ลงจากรถแก้วแววฟ้า	ลีลาเข้าสวนอุทยาน ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ
ชมไพร

๏	พาสามมเหสีลีลาศ	ชี้ชมบุปผชาติชูก้าน
การะเกดแก้วกรรณิการ์กาญจน์	ชบาบานตะแบกอินทนิล
ประยงค์ยมนมยวงนางแย้ม	พิกุลแกมพุดซ้อนซ่อนกลิ่น
ลําดวนดอกดกดาษดิน	กระทุ่มแซมกระถินอินจัน
โศกสนสาวหยุดโยทะกา	จําปาสุกรมนมสวรรค์
พุดตานแต้วตาดมะลิวัลย์	พิกันเกดพุดจีบจําปี
มะลิลากุหลาบกาหลง	มหาหงส์หางยูงสลับสี
บุนนาคกระทึงสารภี	มะลุลีประดู่กระดังงา
พระเด็ดดอกสัตบุษย์พุทธชาด	ให้สามองค์นุชนาถเสน่หา
ลดเลี้ยวเที่ยวชมสุมาลา	ผ่านฟ้าเกษมเปรมปรีดิ์
ฯ ๑๐ คำ ฯ เพลงฉิ่ง 

๑๐
๑๐