๏	 เมื่อนั้น	ฝ่ายพระหริรักษ์รังสรรค์
ไสยาสน์เหนืออาสน์พรายพรรณ	จวนแสงสุริยันเรืองรอง
เสนาะเสียงเรไรจักจั่นแจ้ว	ไก่แก้วขานขันสนั่นก้อง
ชาวประโคมก็ประโคมปี่กลอง	คาดฆ้องแตรสังข์กังสดาล
อันหมู่กระบี่รี้พล	ก็ตื่นตนทุกกองทวยหาญ
เสียงเพรียกเตือนกันทำการ	อื้ออึงอลหม่านทั้งทัพชัย ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ
ร่าย

๏	ก็ฟื้นองค์สระสรงทรงเครื่อง	อร่ามเรืองดั่งดวงแขไข
พระกรกุมศรสิทธิ์ฤทธิไกร	เสด็จไปออกหมู่โยธี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	พอได้ยินสำเนียงเสียงพล	โห่ร้นอื้ออึงคะนึงมี่
ดั่งหนึ่งจะพลิกปัถพี	จึ่งมีพระราชบัญชา
ดูกรพิเภกขุนมาร	องค์โหราจารย์ยักษา
อันทัพที่ยกออกมา	จะเป็นอสุราตนใด ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	พิเภกผู้มีอัชฌาสัย
รับสั่งพระตรีภูวไนย	ก็ดูไปตามยามนาที
จึ่งน้อมเศียรเกล้าบังคมทูล	นเรนทร์สูรปิ่นภพเรืองศรี
อันทัพที่ยกออกมานี้	คือองค์อสุรีอินทรชิต ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระสุริย์วงศ์องค์นารายณ์จักรกฤษณ์
ได้แจ้งแห่งข่าวปัจจามิตร	พระทรงฤทธิ์จึ่งสั่งอนุชา
ตัวเจ้าจงยกพลากร	ไปราญรอนอินทรชิตยักษา
ฆ่าเสียให้สิ้นชีวา	ด้วยกำลังศักดาของน้องรัก
แต่อย่าประมาทเหมือนหนหลัง	เร่งระวังพระองค์ให้จงหนัก
อันซึ่งลูกท้าวทศพักตร์	มันมักล่อลวงด้วยมารยา
ตรัสแล้วจึ่งมีประกาศิต	สั่งลูกพระอาทิตย์ฤทธิ์กล้า
จงจัดทัพให้องค์อนุชา	ออกไปเข่นฆ่าไพรี ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	พญาสุครีพกระบี่ศรี
รับสั่งสมเด็จพระจักรี	ถวายอัญชุลีแล้วออกไป ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ ประถม
ยานี

๏	กองหน้าห้าสมุทรทวยหาญ	ตั้งให้สุรการเป็นนายใหญ่
ถัดมานิลขันฉกรรจ์ใจ	คุมไพร่เจ็ดสมุทรวานร
ทัพหลวงนั้นพระอนุชา	โยธาสิบสมุทรชาญสมร
ถัดมานิลนนท์ฤทธิรอน	คุมนิกรเจ็ดสมุทรโยธี
กองหลังรั้งท้ายทวยหาญ	ชมพูพานคุมพลกระบี่ศรี
เจ็ดสมุทรเลือกล้วนตัวดี	ฝีมือแกล้วหาญชาญฉกรรจ์
สรรพด้วยเครื่องสาตราวุธ	สำแดงฤทธิรุทรแผ่นดินลั่น
เตรียมทั้งรถแก้วแพร้วพรรณ	คอยเสด็จทรงธรรม์ยาตรา ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	พระลักษมณ์สุริย์วงศ์นาถา
ครั้นได้ศุภฤกษ์เวลา	เสด็จมาที่สรงสาคร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ
โทน

๏	ชำระสระสนานสำราญองค์	ทรงสุคนธ์ปนปรุงเกสร
สนับเพลาแก้วก้านเชิงงอน	อุทุมพรภูษาพื้นแดง
ชายไหวชายแครงกระหนกมาศ	ฉลององค์พื้นตาดเครือแย่ง
ตาบทิศล้วนเพชรลูกแตง	ทับทรวงลายแทงสังวาลวัลย์
เฟื่องห้อยรายพลอยมุกดาหาร	สะอิ้งแก้วสุรกานต์ทับทิมคั่น
พาหุรัดทองกรมังกรพัน	ธำมรงค์เรือนสุบรรณกางกร
ทรงมหามงกุฎเพชรรัตน์	กรรเจียกทิพย์จำรัสประภัสสร
พระหัตถ์จับศิลป์ฤทธิรอน	บทจรไปขึ้นพิชัยรถ ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ บาทสกุณี
โทน

๏	รถเอยรถทรง	กำวงกงแววด้วยมรกต
ทรงงามสามงอนอ่อนชด	ชั้นลดช่อลอยล้วนพลอยเพชร
สี่มุขแสงมาศสะอาดเอี่ยม	บัลลังก์บดเหลี่ยมเป็นเรือนเก็จ
ครุฑอัดเครือแอบพนักเม็ด	สีเตร็ดแสงตรัสโพยมพราย
เทียมสินธพสี่เทพบุตร	ขุนรถขับรุดเฉิดฉาย
เครื่องสูงครบสิ่งกรรชิงราย	ธงชายแถวฉัตรขนัดพล
แตรสังข์ตรวจเสียงสำเนียงก้อง	ฆ้องกลองขานกลบกุลาหล
พวกแห่พลโห่อึงอล	ขับร้นแข่งรีบกันไป ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ รุกร้น

๏	ครั้นถึงเห็นทัพกุมภัณฑ์	ตั้งมั่นอยู่เชิงเขาใหญ่
จึ่งให้หยุดพหลพลไกร	ลงไว้หน้าทัพอสุรา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	อินทรชิตสุริย์วงศ์ยักษา
เห็นทัพพระลักษมณ์ยกมา	อสุราชื่นชมยินดี
จึ่งมีพระราชบรรหาร	สั่งโลทันมารสารถี
ให้ขับรถรัตนมณี	ฝ่าพลอสุรีขึ้นไป ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	จึ่งร้องว่าเหวยพระลักษมณ์	ท่านฮึกฮักยกพยุห์ทัพใหญ่
จองถนนข้ามฝั่งสมุทรไท	มาชิงชัยเพราะนางสีดา
ฝ่ายพระบิตุเรศของเรานี้	ก็มีใจจำนงเสน่หา
ในนางเดียวเคี่ยวฆ่ากันมา	ต่างเสียโยธาบางเบา
คิดเห็นก็ไม่ต้องการ	มาเป็นพาลไพรีกันเปล่าเปล่า
อันองค์สีดานงเยาว์	เราจักส่งคืนให้ไป
บัดนี้ก็เอาตัวมา	พระอนุชายังเห็นหรือหาไม่
ท่านจงมารับนางอรไท	ไปให้พระรามผู้สามี ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	พระลักษมณ์ทรงสวัสดิ์รัศมี
เห็นรูปนิมิตอสุรี	ยินดีว่าองค์นางสีดา
จึ่งร้องว่าเหวยอินทรชิต	ท่านคิดนี้ดีหนักหนา
ดับเข็ญให้เย็นทั้งลงกา	ส่งนางกัลยากลางณรงค์
ควรเป็นโอรสยอดรัก	ทศพักตร์พงศ์ท้าวครรไลหงส์
เร่งเชิญอัครราชโฉมยง	ไปถวายแก่องค์พระจักรี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	อินทรชิตสิทธิศักดิ์ยักษี
ตบมือเย้ยหยันแล้วพาที	ว่าไยฉะนี้พระอนุชา
มิใช่สงครามเราเพลี่ยงพลํ้า	เหมือนหนึ่งถ้อยคำของท่านว่า
แต่ต้องศรกลิ้งอยู่ถึงสองครา	กลับเจรจาได้ไม่อายใจ
มิหนำจะซ้ำให้ไปส่ง	ถึงองค์พระรามก็เป็นได้
เมื่อท่านมิรับนางไป	จะฆ่าเสียให้ม้วยชีวัน
ว่าแล้วจิกเกศสุขาจาร	ขุนมารเงือดเงื้อพระแสงขรรค์
เร่งเร็วมารับเอาศพกัน	กูจะฟันเศียรส่งให้บัดนี้ ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เชิด

๏	บัดนั้น	จึ่งสุขาจารยักษี
ร้องตรีดหวีดขึ้นทันที	เหมือนเสียงเทวีนางสีดา
โอ้อนิจจานะเจ้าลักษมณ์	นี่หรือว่ารักพระเชษฐา
ไฉนพ่อมากล่าววาจา	แกล้งให้อสุราขัดใจ
จนเขาจะฆ่าพี่แล้ว	แก้วตายังนิ่งดูได้
เสียแรงที่ครองชีวิตไว้	ท่าพระภูวไนยผู้สามี
หวังจะสนองรองบาท	มาวินาศด้วยมือยักษี
เจ้าจงไปทูลพระจักรี	ว่าพี่ถวายบังคมลา
ซึ่งพระองค์อุตส่าห์พยายาม	ตามมาสงครามด้วยยักษา
เพราะตัวข้าบาทบริจา	ผ่านฟ้าได้ยากลำบากใจ
พระคุณลํ้าฟ้าธาตรี	ไม่มีสิ่งใดเปรียบได้
ขอเชิญเสด็จภูวไนย	เลิกทัพกลับไปอยุธยา
ครอบครองสมบัติพัสถาน	แสนสนมบริวารดีกว่า
สั่งพลางทางโศกโศกา	อสุรารํ่ารักชีวัน ฯ
ฯ ๑๔ คำ ฯ โอด เจรจา

๏	เมื่อนั้น	พระลักษมณ์สุริย์วงศ์รังสรรค์
ไม่ทันรู้กลกุมภัณฑ์	ทรงธรรม์ตระหนกตกใจ
ดั่งหนึ่งพญามัจจุราช	มาฟอนฟาดตัดเศียรไปได้
หน้าซีดผาดเผือดตะลึงไป	ไม่เป็นสติสมประดี
แต่ชักศรสาตร์ออกพาดสาย	มาดหมายจะล้างยักษี
จนใจด้วยองค์นางเทวี	อยู่ที่เงื้อมมืออสุรา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	สุครีพองคตใจกล้า
ทั้งสิบแปดมงกุฎเสนา	ต่างตนโกรธาวุ่นไป
คิดจะใคร่หักโหมโจมตี	ชิงพระมเหสีไว้ให้ได้
มิรู้ที่จะทำประการใด	มี่อึงคะนึงไปทั้งไพร่นาย
แต่หนุมานชาญฉกรรจ์	มือคันเท้าเขย่งเพ่งหมาย
ตาแดงดั่งแสงไฟพราย	ขยับกายสยองพองโลมา
แกว่งตรีเงื้อง่าอ้าเขี้ยว	เคี้ยวกรามคำรามยักษา
ให้กลัดกลุ้มคลุ้มคลั่งในวิญญาณ์	จะถาโถมโจมตีก็จนใจ
อินทรชิตจับนางกลางพล	จะผจญโจมจ้วงทะลวงไล่
ไม่ทันทีก็จะมีโทษภัย	เหมือนแกล้งทำให้วายปราณ ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	อินทรชิตฤทธิไกรใจหาญ
เท้าหนึ่งเหยียบเข่าสุขาจาร	ด้วยใจขุนมารชาญฉกรรจ์
กรซ้ายจิกเศียรอสุรา	กรขวากวัดแกว่งพระแสงขรรค์
ฟาดลงด้วยกำลังกุมภัณฑ์	เศียรนั้นก็ขาดจากกายา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	ชูไว้แล้วร้องเยาะเย้ย	เหวยเหวยพระลักษมณ์กนิษฐา
จงรับเอาเศียรนางสีดา	ไปให้พี่ยาบัดนี้
จะได้เชยชิดพิสมัย	ให้หนำใจที่ร้างนางโฉมศรี
ว่าแล้วโยนเศียรอสุรี	ไปที่หน้ารถสุรกานต์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เจรจา

๏	ครั้นเสร็จสำรวลสรวลสันต์	กุมภัณฑ์ตบหัตถ์ฉัดฉาน
เหวยเหวยมนุษย์ใจพาล	อวดหาญว่ามีศักดา
ยกพวกโยธาวานร	มาต่อกรด้วยวงศ์ยักษา
จงอยู่เถิดที่เกาะลงกา	กูจะไปทวาราวดี
ฆ่าโคตรวงศ์พงศ์มนุษย์	ให้สิ้นสุดด้วยมือยักษี
ว่าแล้วให้เลิกโยธี	ข้ามมหาวารีไปด้วยฤทธิ์ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	น้องพระหริรักษ์จักรกฤษณ์
ไม่รู้ถึงกลอินทรชิต	คิดว่าพี่นางบรรลัย
ชลเนตรไหลนองคลองพักตร์	ปิ้มจักทรงกายไว้ไม่ได้
แสนทุกข์แสนโศกสลดใจ	ไม่เป็นสติสมประดี
จึ่งให้เลิกพหลพลยุทธ์	ทั้งสิบแปดมงกุฎกระบี่ศรี
บ่ายหน้ารถรัตนมณี	กลับมายังที่พลับพลา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงประทับกับเกยมาศ	เสด็จลงจากราชรัถา
เร่งรีบยุรยาตรคลาดคลา	เข้ามาเฝ้าองค์พระสี่กร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	กราบลงแล้วกอดบาทบงสุ์	พระเชษฐาสุริย์วงศ์ทรงศร
มิได้ทูลความพระภูธร	ทอดถอนฤทัยไปมา
สิ้นสติสิ้นทั้งกำลังกาย	สิ้นลมระบายนาสา
แน่นิ่งไม่ติงกายา	ดั่งว่าจะม้วยชีวี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ โอด

๏	เมื่อนั้น	พระหริวงศ์ทรงสวัสดิ์รัศมี
เห็นพระอนุชามาโศกี	ภูมีตระหนกตกใจ
สวมสอดกอดไว้แล้วบัญชา	แก้วตาของพี่เป็นไฉน
กลับมาไม่บอกประการใด	เจ้ากันแสงนิ่งไปนะน้องรัก
ยิงคิดก็ยิ่งอัศจรรย์	พระทัยหวาดหวั่นดั่งต้องจักร
ชลนัยน์ไหลลงโซมพักตร์	โศกีรํ่ารักพระอนุชา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ โอด

๏	นิ่งไปเป็นครู่แล้วคิดได้	ขืนใจกลั้นโทมนัสสา
จึ่งเอาพระแสงศรมา	สรงสุคนธาวารี
แล้วเอาชโลมลูบพักตร์	ทั่วองค์พระลักษมณ์เรืองศรี
ให้ชื่นซาบสารพางค์อินทรีย์	ภูมีตรัสเรียกพระอนุชา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	จึ่งองค์พระลักษมณ์กนิษฐา
ได้ต้องสุคนธ์ธารา	เย็นซาบกายาดวงใจ
ทั้งแว่วเสียงสมเด็จพระหริวงศ์	ก็ฟื้นพระองค์ขึ้นมาได้
ยอกรกราบบาทภูวไนย	ฤทัยเร่าร้อนพันทวี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระจักรรัตน์แก้วเรืองศรี
จึ่งมีมธุรสวาที	เจ้าพี่ผู้ร่วมชีวา
วันนี้ออกไปรณรงค์	ด้วยองค์อินทรชิตยักษา
เหตุใดมาทรงโศกา	ดั่งว่าจะม้วยชีวัน ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระลักษมณ์สุริย์วงศ์รังสรรค์
สะอื้นพลางทางทูลพระทรงธรรม์	วันนี้อินทรชิตขุนมาร
ยกพวกจัตุรงค์โยธี	แสนสุรเสนีทวยหาญ
พาพระพี่นางนงคราญ	ใส่รถสุรกานต์ออกมา
เจรจาเป็นทางไมตรีธรรม์	ระงับการโรมรันเข่นฆ่า
ว่าจะส่งองค์กัลยา	ให้มาถวายพระสี่กร
แล้วมันกลับว่าท้าทาย	หยาบคายต่อบาทพระทรงศร
ฆ่าองค์อัครราชบังอร	ท่ามกลางนิกรโยธี
ครั้นน้องจะเข้าหักหาญ	รอนราญชิงพระมเหสี
ก็อย่ในเงื้อมมืออสุรี	สุดที่จะทำประการใด
บัดนี้มันยกพลากร	ข้ามฝั่งสาครสมุทรใหญ่
ว่าจะไปทำการชิงชัย	ให้ถึงกรุงศรีอยุธยา
เคี่ยวฆ่าพระญาติพระวงศ์	ให้สิ้นลงด้วยมือยักษา
ทูลพลางทางทรงโศกา	ดั่งว่าจะสิ้นชีวี ฯ
ฯ ๑๔ คำ ฯ โอด

๏	เมื่อนั้น	พระสุริย์วงศ์องค์นารายณ์เรืองศรี
ได้ฟังดั่งสายอสุนี	ฟาดลงตรงที่ดวงใจ
ซบพักตร์กันแสงโศกา	ชลนาแถวถั่งหลั่งไหล
คิดวิโยคโศกแสนอาลัย	ภูวไนยครวญครํ่ารำพัน ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ
โอ้

๏	โอ้เจ้าเพื่อนยากของพี่เอ๋ย	ไฉนเลยครั้งนี้มาอาสัญ
ด้วยมืออสุราอาธรรม์	นับวันไม่เห็นแก้วตา
ตั้งแต่ทศพักตร์ลักหนี	พี่กับเจ้าลักษมณ์กนิษฐา
มิได้อาลัยแก่ชีวา	ตามมาหวังว่าจะรอนราญ
ให้สิ้นโคตรวงศ์พงศ์พันธุ์	ของทศกัณฐ์ใจหาญ
จะอัญเชิญอัคเรศเยาวมาลย์	กลับไปสถานอยุธยา
เมื่อเจ้ามาสิ้นชีวิต	จะคิดศึกไปไยด้วยยักษา
ถึงมีชัยก็ไม่ได้เจ้ามา	จะมีแต่โศกาอาลัย
เหมือนกันกับแพ้ไพริน	ไตรโลกจะหมิ่นประมาทได้
เสียเมียดั่งเสียดวงใจ	ถึงอยู่ไปก็ไม่ต้องการ
เสียทีที่ได้ไวกูณฐ์	ในประยูรอิศรามหาศาล
อกเอ๋ยเป็นน่าอัประมาณ	ผ่านฟ้ารํ่าพลางทางโศกา ฯ
ฯ ๑๒ คำ ฯ โอด

๏	แล้วถามพิเภกขุนยักษ์	ซึ่งองค์พระลักษมณ์กนิษฐา
บอกว่าสีดามรณา	จริงหรือพญาอสุรี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	น้องท้าวทศพักตร์ยักษี
ได้ฟังบรรหารพระจักรี	ชุลีกรแล้วจับยามไป
นับแต่อาทิตย์มาหาจันทร์	แบ่งปันมิให้คลาดเคลื่อนได้
รู้แท้ว่านางไม่บรรลัย	ดีใจก็ทูลด้วยปรีชา
ในยามนั้นร้ายว่าตายจริง	แต่ไม่ใช่หญิงมียศถา
เป็นชายนักโทษแปลงมา	องค์นางสีดานั้นอยู่ดี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระกฤษณุรักษ์เรืองศรี
ได้ฟังพิเภกอสุรี	ภูมีค่อยคลายอาวรณ์
จึ่งมีพระราชบัญชา	สั่งพญาสุครีพชาญสมร
หนุมานองคตฤทธิรอน	ทั้งสามวานรจงรีบไป
ยังที่สมรภูมิรบ	ดูสำคัญศพเป็นไฉน
บุรุษสตรีประการใด	พิเคราะห์ให้แจ้งประจักษ์ตา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	สามกระบี่ฤทธิไกรใจกล้า
ก้มเกล้ารับราชบัญชา	บังคมลาแล้วรีบจรลี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงที่ศพสุขาจาร	สามทหารผู้ชาญชัยศรี
ต่างพินิจพิศทั่วทั้งอินทรีย์	ก็รู้ว่ารูปนี้เป็นชาย
แกล้งนิมิตมามั่นคง	ผิดองค์สีดาโฉมฉาย
ต่างตนแย้มยิ้มพริ้มพราย	สามนายก็พากันกลับมา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงจึ่งถวายบังคมบาท	ทูลพระภูวนาถนาถา
รูปนี้คือชายมารยา	แกล้งแปลงเพศมาเป็นสตรี
จริงเหมือนหนึ่งคำพิเภกทาย	ซึ่งตายใช่องค์มเหสี
อันตัวข้าบาททั้งนี้	พิเคราะห์ถ้วนถี่ทุกประการ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระจักรีผู้ปรีชาหาญ
ทั้งองค์พระลักษมณ์ชัยชาญ	ฟังสามทหารผู้ศักดา
ก็สร่างสิ้นโศกาอาวรณ์	ทุกข์ร้อนเศร้าโทมนัสสา
ยินดีดั่งได้วิมานฟ้า	ฉ้อชั้นยามาดุษฎี
จึ่งปรึกษาราชกิจการณรงค์	ที่จะล้างโคตรวงศ์ยักษี
เสร็จแล้วย่างเยื้องจรลี	เข้าที่พลับพลาอลงกรณ์ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เสมอ

๏	เมื่อนั้น	ฝ่ายองค์อินทรชิตชาญสมร
ครั้นถึงฝั่งสมุทรสาคร	แทบเนินสิงขรจักรวาล
ให้หยุดพิชัยรถทรง	พร้อมพวกจัตุรงค์ทวยหาญ
เสร็จแล้วจึ่งบัญชาการ	สั่งเสนามารผู้ปรีชา
ให้ตั้งโรงพิธีอำไพ	กลางดงไม้ไผ่ใบหนา
สามสิบเก้าห้องโอฬาร์	ทั้งเครื่องบูชาบัตรพลี
กองกูณฑ์ร้อยแปดโดยศาสตร์	อย่าให้ขาดแสงเพลิงเถกิงสี
หม้อใหม่ใส่สุคนธวารี	ตั้งไว้ตามที่ทุกกองไฟ
ดอกไม้เจ็ดสีสิ่งละพัน	ทุกวันอย่าให้ขาดได้
อันพลสามสิบสมุทรไท	แบ่งไปให้เดินตรวจตรา
ชั้นนอกนั้นเวียนเป็นกงจักร	ชั้นกลางนั่งพิทักษ์รักษา
ชั้นในชักประคำภาวนา	ทำตามตำราทั้งเจ็ดวัน ฯ
ฯ ๑๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	กาลจักรฤทธิแรงแข็งขัน
รับสั่งถวายบังคมคัล	กุมภัณฑ์ก็รีบออกมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	จึ่งกะเกณฑ์กันปันห้อง	ทุกกองตามซ้ายฝ่ายขวา
สูงใหญ่กว้างยาวโดยบัญชา	ขององค์พญาอสุรี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	นายกองทหารยักษี
ขับหมู่ไพร่พลโยธี	ให้ปราบที่ตัดไม้วุ่นไป ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เจรจา

๏	บ้างฟันบ้างลากอุตลุด	บ้างฉุดอื้ออึงทั้งป่าใหญ่
บั่นรอนออกเป็นตัวไม้	ได้พร้อมกันแล้วก็ขนมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ
ยานี

๏	จึ่งตั้งเป็นโรงพิธีการ	สูงตระหง่านเงื้อมงํ้าเวหา
สามสิบเก้าห้องโอฬาร์	หน้าบันช่อฟ้าปราลี
หลังคานั้นดาดด้วยผ้าแดง	เชิงเขียวเครือแย่งสลับสี
เพดานขาวสะอาดรูจี	ห้อยพวงมาลีขจายจร
ท่ามกลางนั้นตั้งบัลลังก์อาสน์	โอภาสจำรัสประภัสสร
ราชวัติฉัตรธงอลงกรณ์	กล้วยอ้อยอรชรจำเริญตา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ
ร่าย

๏	พร้อมเสร็จทั่วทุกพนักงาน	แบ่งหมู่ทหารยักษา
ให้เดินกระเวนตรวจตรา	ตามในบัญชาอสุรี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	อินทรชิตสุริย์วงศ์ยักษี
ครั้นเสร็จโรงราชพิธี	จรลีมาสรงชลธาร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ
ยานี

๏	ชำระสระสนานสำราญองค์	ทรงสุคนธารสหอมหวาน
กัมพลภูษาโอฬาร	สไบแดงชัชวาลสะอาดตา
เจิมจุณมุ่นชฎาห่อเกศ	เอาเพศเป็นเพศชีป่า
สอดสายธุหรํ่ารจนา	มือขวาถือประคำมณี
แล้วโพกผ้ารัดโกปินำ	งามลํ้าดั่งเทพฤๅษี
ครั้นเสร็จก็เสด็จจรลี	เข้าโรงพิธีอลงกรณ์ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เสมอ

๏	ลดองค์ลงเหนือบัลลังก์อาสน์	อันโอภาสจำรัสประภัสสร
จึ่งสั่งกาลจักรฤทธิรอน	กับหมู่นิกรกุมภัณฑ์
จงเร่งโหมอาหุดีเพลิง	ให้เถกิงเริงแรงแสงฉัน
ให้ครบเจ็ดคืนเจ็ดวัน	กำชับตรวจกันให้จงดี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ
ชมตลาด

๏	สั่งแล้วยอกรขึ้นเหนือเกศ	บูชาพระเวทเรืองศรี
ด้วยธูปเทียนบุปผามาลี	อสุรีจับศรศักดา
วิษณุปาณัมนาคบาศ	พรหมาสตร์พาดตักยักษา
หลับเนตรสำรวมวิญญาณ์	อสุราก็ร่ายพระเวทไป ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ ตระ

๏	บัดนั้น	ฝ่ายพวกโยธาน้อยใหญ่
บรรดาที่อยู่ชั้นใน	ก็โหมกองไฟขึ้นพร้อมกัน
นั่งชักประคำอ่านเวท	หลับเนตรผูกจิตสมาธิ์มั่น
อันพลอยู่ชั้นกลางนั้น	ก็ปันเป็นหน้าที่ตรวจตรา
ชั้นนอกนั้นเดินเป็นจักรผัด	ผลัดเปลี่ยนเวียนซ้ายบรรจบขวา
เกริ่นกรายทายทักกันไปมา	รอบโรงกาลาพิธี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	พระตรีภูวไนยเรืองศรี
ไสยาสน์เหนืออาสน์รูจี	ในที่สิริสถาวร
ครั้นปัจจุบันสมัยไก่ขัน	สุริยันเยี่ยมยอดสิงขร
เปิดแสงแข่งสีศศิธร	พระพายพัดอ่อนรำเพยพาน
อันดวงบุปผชาติทั้งหลาย	ขจายกลีบส่งกลิ่นหอมหวาน
ภุมรีเชยรสสุมามาลย์	พระอวตารตื่นจากนิทรา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ
ร่าย

๏	จึ่งชำระสระสรงทรงเครื่อง	อร่ามเรืองดั่งเทพเลขา
ทรงพระแสงพรหมาสตร์อันศักดา	เสด็จออกพลับพลาอลงกรณ์ ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เสมอ

๏	พร้อมทหารทั้งสองนคเรศ	น้อมเกศบังคมอยู่สลอน
ดั่งดาวล้อมจันทร์ในอัมพร	ภูธรจึ่งมีบัญชา
ดูกรพิเภกอสุรี	วานนี้อินทรชิตยักษา
จะยกไปศรีอยุธยา	ยังจริงหรือว่าประการใด ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	พิเภกผู้มีอัชฌาสัย
รับสั่งพระตรีภูวไนย	ก็ดูไปตามยามนาที
ขับไล่ในกาลชะตา	ก็แจ้งด้วยปรีชายักษี
เสร็จแล้วยอกรอัญชุลี	อสุรีสนองพระโองการ
อันอินทรชิตฤทธิรอน	ยกพลนิกรทวยหาญ
ให้นักโทษผู้ชื่อสุขาจาร	แปลงเป็นเยาวมาลย์นางสีดา
ออกมาสังหารผลาญชีวิต	ด้วยความคิดเล่ห์กลยักษา
ให้ฉงนสนเท่ห์ในมารยา	แล้วว่าจะยกพลไป
ติดกรุงอยุธยาราชฐาน	อวดหาญเจรจาหาจริงไม่
ซึ่งมันข้ามฝั่งชลาลัย	ตั้งใจไปทำพิธี
อันชื่อกุมภนิยามหาเวท	ของบรมพรหเมศเรืองศรี
ยังเนินจักรวาลคีรี	ที่ดงไม้ไผ่โอฬาร
แม้นครบเจ็ดวันตามตำรา	ฆ่ามันไม่ม้วยสังขาร
ทั้งพวกพหลพลมาร	ก็ทนทานทรหดเหมือนกัน ฯ
ฯ ๑๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระสุริย์วงศ์องค์นารายณ์รังสรรค์
ได้ฟังพิเภกกุมภัณฑ์	ทรงธรรม์จึ่งมีบัญชา
ครั้งนี้จะเห็นผู้ใด	อาจใจหาญหักยักษา
ล้างพิธีกุมภนิยา	ยังมหาจักรวาลคีรี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	พิเภกสุริย์วงศ์ยักษี
ได้ฟังพระราชวาที	ชุลีกรแล้วทูลสนองไป
อันทหารที่ในพลับพลา	เห็นจะต่อฤทธามันไม่ได้
ขอให้พระลักษมณ์ภูวไนย	ยกพวกพลไกรไปราวี
ในชันษานั้นถึงฆาต	สิ้นขาดอายุยักษี
ตัวมันจะตายในวันนี้	ด้วยน้องพระจักรีฤทธิรอน ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระนารายณ์สุริย์วงศ์ทรงศร
ได้ฟังอสุราพยากรณ์	ภูธรเห็นด้วยทุกประการ
จึ่งมีสุนทรวาที	เจ้าพี่ผู้ร่วมสังขาร
จงยกพลไปเนินจักรวาล	สังหารพิธีอินทรชิต
ให้มันเสียกิจวิทยา	ด้วยกำลังศักดาศรสิทธิ์
จะได้ลือนามขามฤทธิ์	อยู่ชั่วพระอาทิตย์พระจันทร์ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระลักษมณ์สุริย์วงศ์รังสรรค์
ได้ฟังพระองค์ทรงสุบรรณ	บังคมคัลรับราชบัญชา
อันซึ่งพิธีของขุนยักษ์	น้องรักจะขออาสา
ล้างเสียให้ได้ดั่งจินดา	มิให้เคืองบาทาพระทรงฤทธิ์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระภุชพงศ์องค์นารายณ์จักรกฤษณ์
ฟังพระอนุชาคู่ชีวิต	สมพระทัยคิดก็ยินดี
สวมสอดกอดไว้แล้วสั่งสอน	ดูกรเจ้าเพื่อนยากพี่
ซึ่งจะไปล้างพิธี	ครั้งนี้อย่าประมาทวิญญาณ์
พ่อจงเขม้นมุ่งหมาย	คอยทำลายอาวุธยักษา
จงเอาพิเภกโหรา	นั้นไปเป็นตาเป็นใจ
ตรัสพลางจึ่งจับพระแสงศร	สามเล่มฤทธิรอนส่งให้
อันซึ่งศัตรูหมู่ภัย	จงแพ้ฤทธิไกรของน้องรัก ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระลักษมณ์ฤทธิรงค์ทรงจักร
ยอกรประนมเพียงพักตร์	รับพรศรศักดิ์พระจักรี
มีความชื่นชมโสมนัส	ดั่งได้สมบัติโกสีย์
สมคิดจะล้างอสุรี	ที่มันองอาจอหังการ์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พระจักรรัตน์แก้วนาถา
จึ่งมีพระราชบัญชา	สั่งพญาสุครีพฤทธิรอน
จงจัดพหลพลไกร	ให้ว่องไวดั่งพญาไกรสร
ทหารทั้งสองพระนคร	เลือกล้วนวานรตัวดี
ไปด้วยพระอนุชาทรงฤทธิ์	ล้างพิธีกรรม์ยักษี
ยังเนินจักรวาลคีรี	ให้ได้สี่สิบสมุทรไท ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	พญาสุครีพทหารใหญ่
รับสั่งพระตรีภูวไนย	บังคมไหว้แล้วรีบออกมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ ประถม
ยานี

๏	จัดเอาคำแหงหนุมาน	คุมทหารขี่เสือเป็นทัพหน้า
กองขันองคตผู้ศักดา	โยธาขี่แรดราวี
เกียกกายวานรนิลนนท์	หมู่พลพื้นขี่คชสีห์
ทัพหลวงโยธาล้วนตัวดี	ขี่มหิงส์สิงโตสุกร
ยุกกระบัตรกระบี่ชมพูพาน	พลทหารนั้นขี่ไกรสร
กองหนุนนิลเอกฤทธิรอน	พวกวานรนั้นขี่ชุมพา
ชามพูวราชเป็นกองหลัง	โยธีขี่ละมั่งเลียงผา
กรกุมเครื่องสรรพสาตรา	เริงร่าลำพองคะนองฤทธิ์
เตรียมทั้งพิชัยรถทรง	ขององค์ท่านท้าวโกสิต
ประทับกับเกยแก้วชวลิต	คอยน้องพระจักรกฤษณ์จรลี ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	พระลักษมณ์ทรงสวัสดิ์รัศมี
ครั้นเสร็จซึ่งจัดโยธี	ยินดีดั่งได้ฟากฟ้า
ยอกรประณตบทบงสุ์	ลาองค์พระบรมเชษฐา
เสด็จยุรยาตรคลาดคลา	มาเข้าที่สรงวาริน ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เสมอ
โทน

๏	สุหร่ายแก้วโปรยปรายเป็นสายฝน	ทรงสุคนธ์หอมฟุ้งจรุงกลิ่น
สนับเพลาเชิงรูปนาคินทร์	ภูษาทรงข้าวบิณฑ์กระหนกพัน
ชายไหวแล้วด้วยชมพูนุท	ชายแครงประดับบุษย์ทับทิมคั่น
ฉลององค์พื้นตาดเครือวัลย์	สะอิ้งแก้วกุดั่นจำหลักลาย
ตาบทิศทับทรวงดวงผลึก	สอดสังวาลศึกสามสาย
เฟื่องห้อยพลอยทิพย์ทับทิมพราย	แก้วลายสลับทองกร
พาหุรัดเป็นรูปภุชงค์	ธำมรงค์เพชรรัตน์ประภัสสร
มงกุฎแก้วสุรกานต์กรรเจียกจร	ดอกไม้ทัดอรชรด้วยโกมิน
ขัดพระแสงขรรค์แก้วอันศักดา	กรขวานั้นจับธนูศิลป์
งามทรงดั่งองค์อมรินทร์	ลินลามาขึ้นพิชัยรถ ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ บาทสกุณี

๏	รถเอยรถทรง	เพลาแก้วดุมกงอลงกต
แอกงอนอ่อนงามช้อยชด	ชั้นลดเลื่อมแก้วบัลลังก์กาญจน์
สี่มุขงามแม้นวิมานมาศ	สิงหาสน์ช่อห้อยมุกดาหาร
เทียมม้าผันผยองเผ่นทะยาน	สารถีขับผ่านดั่งลมพัด
เครื่องสูงบังแทรกชุมสาย	ธงริ้วทิวรายปลายสะบัด
กลองชนะก้องสนั่นพงพนัส	ขนัดฆ้องแตรขานประสานกัน
หมู่ทหารล้วนห้าวคะนองหาญ	โห่สะท้านเสียงสะเทือนสุธาลั่น
ผงคลีฟุ้งกลุ้มชอุ่มควัน	เร่งขับพลขันธ์รีบไป ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ กราวนอก

๏	ครั้นถึงขอบเขาจักรวาล	ยอดตระหง่านเงื้อมงํ้าสูงใหญ่
เห็นโรงพิธีอำไพ	อยู่กลางดงไผ่โอฬาร์
มีหมู่อสุรกุมภัณฑ์	สามชั้นล้อมวงรักษา
ชั้นในไว้หมู่อสุรา	ประจำกองกาลาอาหุดี
อินทรชิตนั้นนั่งหลับเนตร	อ่านเวทแต่งกายเป็นฤๅษี
อยู่กลางโรงราชพิธี	เหนืออาสน์มณีอลงกรณ์
มีความชื่นชมโสมนัส	พระหัตถ์จับพรหมาสตร์แสงศร
พาดสายหมายมุ่งราญรอน	น้องพระสี่กรก็แผลงไป ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เชิดฉิ่ง

๏	สำเนียงดั่งเสียงลมกาล	ขุนเขาจักรวาลก็หวั่นไหว
ต้องหมู่พหลพลไกร	ยับไปทั้งโรงพิธี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	บัดนั้น	หนุมานองคตกระบี่ศรี
ทั้งสิบแปดมงกุฎเสนี	กับพวกโยธีวานร
ต่างตนสำแดงฤทธิรงค์	อาจองดั่งพญาไกรสร
เข้าไล่สังหารราญรอน	เหล่าพลนิกรกุมภัณฑ์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	หัวขาดตีนขาดตัวขาด	เกลื่อนกลาดสิ้นชีพอาสัญ
วิ่งแยกแตกยับทับกัน	พัลวันไม่เป็นสมประดี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๕๖
๕๖