๏	 เมื่อนั้น	ฝ่ายฝูงสุราฤทธิ์ทุกทิศา
ทั้งหกห้องสวรรค์ชั้นฟ้า	เจ้าป่าภูมิพฤกษ์เทวัญ
ได้ฟังพระลักษมณ์สุริย์วงศ์	ฝากองค์สีดาสาวสวรรค์
ให้เร่าร้อนฤทัยดั่งไฟกัลป์	เทวัญเล็งทิพเนตรมา
เห็นเจ้าลงกาพญายักษ์	จะมาลักอัคเรศเสน่หา
ต่างตระหนกตกใจเป็นโกลา	ทุกเมืองแมนแดนฟ้าสุราลัย
ครั้นจะมารักษานางเทวี	กลัวเดชอสุรีไม่มาได้
ต่างทุกข์ต่างร้อนอาวรณ์ใจ	จึ่งตริไปแต่แรกอวตาร ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ
ร่าย

๏	ก็รู้ว่าทศพักตร์ยักษา	มันจะสิ้นชีวาสังขาร
เหตุด้วยสีดาเยาวมาลย์	จะก่อการเคี่ยวฆ่าอสุรี
ถึงมาตรมันพานางไป	จะเป็นไรแก่องค์พระลักษมี
พระนารายณ์จะตามนางเทวี	ทั้งจะพบโยธีวานร
ช่วยกันเคี่ยวเข็ญเข่นฆ่า	ให้สิ้นวงศ์อสุราด้วยแสงศร
โลกาจะได้สถาวร	เพราะพระสี่กรปราบมาร
ตริพลางต่างองค์โสมนัส	แซ่ซ้องตบหัตถ์ฉัดฉาน
อื้ออึงไปทั่วจักรวาล	แสนสนุกสำราญทั้งเมืองฟ้า ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	ฝ่ายท้าวทศพักตร์ยักษา
ครั้นเห็นพระลักษมณ์อนุชา	ออกจากศาลาก็ยินดี
ดั่งได้น้ำสุรามฤต	มาลูบทรวงดวงจิตยักษี
แย้มยิ้มพริ้มพักตร์เปรมปรีดิ์	อสุรีก็เด็ดใบไม้มา
แล้วจึ่งยอกรขึ้นเหนือเกศ	โอมอ่านพระเวทคาถา
เสกใบไม้ลูบกายา	ด้วยศักดาเดชกุมภัณฑ์ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ ตระ

๏	บัดเดี๋ยวกลับเป็นดาบส	อันมีพรตชำนาญฌานขยัน
ห่มหนังเสือลายพรายพรรณ	เจิมจันทน์นุ่งผ้าคากรอง
สอดสายธุหร่ำมุ่นชฎา	มือขวาถือตาลิปัตรป้อง
สวมประคำมณีดั่งสีทอง	แล้วเดินย่องตามชายพนาลี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ พราหมณ์เข้า

๏	ครั้นถึงจึ่งแอบพุ่มไม้	แลไปเห็นองค์มารศรี
นั่งอยู่ที่หน้ากุฎี	งามลํ้านารีในเมืองอินทร์ ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ
ชมโฉม

๏	พิศพักตร์ผ่องพักตร์ดั่งจันทร	พิศขนงก่งงอนดั่งคันศิลป์
พิศเนตรดั่งเนตรมฤคิน	พิศทันต์ดั่งนิลอันเรียบราย
พิศโอษฐ์ดั่งหนึ่งจะแย้มสรวล	พิศนวลดั่งสีมณีฉาย
พิศปรางดั่งปรางทองพราย	พิศกรรณคล้ายกลีบบุษบง
พิศจุไรดั่งหนึ่งแกล้งวาด	พิศศอวิลาศดั่งคอหงส์
พิศกรดั่งงวงคชาพงศ์	พิศทรงดั่งเทพกินรา
พิศถันดั่งปทุมเกสร	พิศเอวเอวอ่อนดั่งเลขา
พิศผิวผิวผ่องดั่งทองทา	พิศจริตกิริยาก็จับใจ
ยิ่งพิศยิ่งเพลินจำเริญรัก	พญายักษ์ครวญคิดพิสมัย
สำราญแย้มยิ้มพริ้มไพร	ก็ตรงเข้าไปยังกุฎี ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ เสมอ

๏	ครั้นถึงซึ่งหน้าอาศรม	มีความชื่นชมเกษมศรี
ทำเป็นสำรวมอินทรีย์	ดั่งโยคีมีพรตจรรยา
จึ่งร่ายคาถามหาละลวย	เป่ารวยตามลมไปตรงหน้า
แล้วอวยพรพึมพำชำเลืองตา	ชัยตุมหาสถาวร ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั่น	นวลนางสีดาดวงสมร
เห็นดาบสเข้ามาถวายพร	งามด้วยสังวรอินทรีย์
มิได้มีใจสงกา	กัลยาประณตบทศรี
แล้วกล่าวสุนทรวาที	พระมุนีนี้นามกรใด
บำเพ็ญฌานสร้างพรตพรหมจรรย์	ศาลาอารัญนั้นอยู่ไหน
อตส่าห์บุกป่าฝ่าไพร	มีกิจสิ่งไรพระอาจารย์ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ทศเศียรผู้ปรีชาหาญ
ฟังเสียงฟังรสพจมาน	ปานอมฤตฟ้ายาใจ
พร้อมทั้งจริตมารยาท	ยิ่งแสนพิศวาสหลงใหล
จึ่งมีมธุรสตอบไป	รูปนี้ได้ชื่อว่าสุธรรม์
อยู่แดนลงกาธานี	ไม่มีโลโภโมหันธ์
ตั้งแต่รักษาพรหมจรรย์	นานได้แปดพันปีมา
ไม่สบายจึ่งเที่ยวจงกรม	ให้เป็นบรมสุขา
พอแลเห็นบรรณศาลา	ตานี้ยินดีเป็นพ้นนัก
จึ่งอุตส่าห์แวะเข้ามาดู	หวังว่าจะใคร่รู้จัก
พบเจ้าเยาวยอดวิไลลักษณ์	ผ่องพักตร์เสาวภาคย์จำเริญใจ
มาอยู่ผู้เดียวที่ในป่า	ถิ่นฐานพาราเป็นไฉน
อันนามกรชื่อไร	เหตุใดมาบวชเป็นโยคี ฯ
ฯ ๑๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	โฉมนางสีดามารศรี
ได้ฟังวาจาพระมุนี	เทวีจึ่งกล่าวสุนทร
ตัวข้านี้เป็นอัคเรศ	พระราเมศสุริย์วงศ์ทรงศร
มีนามสีดาบังอร	อยู่พระนครอยุธยา
ผ่านฟ้ารับสัตย์พระบิตุรงค์	มาทรงผนวชเป็นชีป่า
ข้ากับพระลักษมณ์อนุชา	เสน่หาต่อเบื้องบทมาลย์
จึ่งออกมาตามปรนนิบัติ	ที่ในพนัสไพรสาณฑ์
แต่อยู่ที่นี่ก็ช้านาน	พึ่งเห็นพระอาจารย์วันนี้ ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ท้าวทศพักตร์ยักษี
ได้ฟังพจนารถเทวี	จึ่งกล่าววาทีอันสุนทร
อนิจจาเจ้าผู้จำเริญพักตร์	ทรงลักษณ์ยิ่งเทพอัปสร
งามเสงี่ยมเอี่ยมองค์อรชร	จะหาเปรียบบังอรไม่เทียมทัน
จะว่าโดยเอ็นดูอย่าน้อยใจ	ใช่จะแกล้งกล่าวเสกสรร
เจ้ากับพระรามสามีนั้น	ไกลกันดั่งดินกับแผ่นฟ้า
แม้นได้ไปเป็นมเหสี	ทศเศียรอสุรีจะดีกว่า
สมบัติพัสถานเขาโอฬาร์	เดชาปรากฏทั้งแดนไตร
ท่านนั้นเป็นวงศ์พรหเมศ	ทั่วทุกเทเวศบังคมไหว้
ท้าวไร้อัคเรศอันพึงใจ	ที่จะได้เป็นปิ่นนารี
เหมือนเจ้าไปร่วมเศวตฉัตร	งามดั่งเนาวรัตน์จำรัสศรี
กับทิพสุวรรณอันรูจี	จะเป็นที่สรรเสริญทั้งโลกา ฯ
ฯ ๑๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	นางสีดาเยาวยอดเสน่หา
ได้ฟังขัดแค้นแน่นอุรา	กัลยาจึ่งตรัสตอบไป
อันทศเศียรขุนยักษ์	ชั่วนักไม่มีใครเปรียบได้
เขารู้อยู่สิ้นทั้งแดนไตร	เหตุใดมาชมกันว่าดี
ฝ่ายว่าพระรามสุริย์วงศ์	คือองค์พระนารายณ์เรืองศรี
อวตารมาผลาญอสุรี	ภูมีตั้งอยู่ในสัตย์ธรรม์
ไฉนกลับติเตียนด้วยคำคด	หรือดาบสพวกพาลโมหันธ์
ไม่รู้ว่าพิษเพลิงกัลป์	มาประมาทเสกสรรเจรจา ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ทศเศียรสุริย์วงศ์ยักษา
ได้ฟังพจนารถนางกัลยา	อสุรายิ้มแล้วก็ตอบไป
อนิจจารูปว่าจะให้ดี	กลับโกรธฤๅษีก็เป็นได้
อันพระรามสามีอรไท	ที่ไหนจะเทียมทศพักตร์
น้อยทั้งสมบัติพัสถาน	ศฤงคารบริวารอาณาจักร
ทั้งฤทธีปรีชาก็อ่อนนัก	เปรียบกับพญายักษ์นั้นไกลกัน
มาตรแม้นจะต่อฤทธา	แต่พริบตาก็จะม้วยอาสัญ
รักเจ้าจึ่งว่าโดยธรรม์	กัลยาคิดดูให้จงดี ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	โฉมนางสีดามารศรี
ได้ฟังถ้อยคำโยคี	ดั่งคมตรีเสียบกรรณกัลยา
จึ่งว่าฤๅษีนี้ทุจริต	ไม่อยู่โดยกิจชีป่า
มาดูหมิ่นองค์พระจักรา	ไม่มีฤทธาหรือว่าไร
อันทูษณ์ขรตรีเศียรสามนาย	น้องชายทศกัณฐ์นั้นไปไหน
กับพลสี่สิบสมุทรไท	คือใครสังหารชีวัน
ถึงขุนยักษ์สิบพักตร์ยี่สิบกร	ไม่ครั่นศรพระนารายณ์รังสรรค์
สิ้นทั้งโคตรวงศ์พงศ์พันธุ์	อย่าสำคัญว่าจะรอดชีวี
เรานี้มิได้สมาคม	ฟังลมโกหกฤๅษี
เร่งไปเสียจากกุฎี	อย่ามาเซ้าซี้เจรจา ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ท้าวราพนาสูรยักษา
ได้ฟังกริ้วโกรธโกรธา	อสุราร้องตวาดไป
เหม่เหม่สีดายุพาพาล	ถ้อยคำสามานย์หยาบใหญ่
ยกผัวว่ามีฤทธิไกร	จะได้เห็นกันในวันนี้
ตัวเรามิใช่ดาบส	คือทศพักตร์ยักษี
แม้นว่าพระรามมีฤทธี	จงมาต่อตีด้วยกัน
ว่าแล้วกลับกลายเป็นรูปยักษ์	สิบพักตร์กรแกว่งพระแสงขรรค์
สิบปากขบเขี้ยวเคี้ยวฟัน	เนตรนั้นดั่งดวงสุริยา ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ คุกพาทย์

๏	เมื่อนั้น	โฉมนางสีดาเสน่หา
แลเห็นเป็นรูปอสุรา	กัลยาตระหนกตกใจ
เรียกองค์พระลักษมณ์พระจักรี	จะมีสมประดีก็หาไม่
ร้องตรีดหวีดหวาดวุ่นไป	อรไทวิ่งหนีกุมภัณฑ์ ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	ทศเศียรสุริย์วงศ์รังสรรค์
เห็นนางสีดาวิลาวัณย์	ตัวสั่นวิ่งร้องไม่สมประดี
พญามารแย้มยิ้มพริ้มพราย	ตาหมายจะจับนางโฉมศรี
ไล่ลัดสกัดทันที	อสุรีคว้าไขว่ไปมา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นทันโฉมยงนงลักษณ์	พญายักษ์กั้นกางขวางหน้า
แล้วมีมธุรสวาจา	แก้วตาอย่าตระหนกตกใจ
ความพี่รักเจ้าเยาวเรศ	เปรียบปานดวงเนตรก็เปรียบได้
ขอเชิญยุพยอดอรไท	มาไปเป็นศรีเมืองมาร
จะตั้งเจ้าไว้ให้เป็นเอก	ร่วมเศวกฉัตรฉายฉาน
ใหญ่กว่าสนมบริวาร	ในปราสาทสุรกานต์อลงกรณ์
ว่าพลางก็เข้าประคององค์	ค่อยดำรงโอบอุ้มดวงสมร
รับขวัญแล้วพาบังอร	บทจรไปรถมณี ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงจึ่งวางนางลง	ยังท้ายรถทรงจำรัสศรี
ขับทะยานผ่านฟ้าด้วยฤทธี	พวกพลอสุรีก็ล้อมมา ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	นางสีดาเยาวยอดเสน่หา
เหลียวดูพระบรรณศาลา	กัลยาพ่างเพียงจะขาดใจ
แลหาพระลักษมณ์พระจักรแก้ว	จะเห็นแว่วตามมาก็หาไม่
ยิ่งวิโยคโศกแสนอาลัย	อรไทครวญถึงพระภัสดา
โอ้ว่าพระจอมมงกุฎเกศ	ก็แจ้งเหตุว่ากลยักษา
ตัวข้าไม่ฟังพระบัญชา	ให้ผ่านฟ้าไปตามมฤคี
พระลักษมณ์ทานทัดก็ขัดใจ	ขืนขับให้ไปช่วยพี่
อสุรามันจึ่งได้ที	ลักเมียหนีจากบทมาลย์
กลับมาจะเห็นศาลาเปล่า	จะโศกเศร้ากำสรดด้วยสงสาร
อกเอ๋ยใครเลยจะแจ้งการ	แก่พระอวตารสี่กร
ให้รีบตามมาบัดเดี๋ยวนี้	สังหารอสุรีด้วยแสงศร
สุดคิดเมียแล้วพระภูธร	ร่ำพลางบังอรก็โศกา ฯ
ฯ ๑๒ คำ ฯ โอด
ร่าย

๏	มาจะกล่าวบทไป	ถึงสดายุราชปักษา
อยู่ในวิมานอันโอฬาร์	สกุณาคิดถึงพระจักรี
นานแล้วมิได้ไปเยี่ยมบาท	พระนารายณ์ธิราชเรืองศรี
ป่านนี้สามกษัตริย์ธิบดี	จะมีสุขหรือทุกข์ประการใด
อย่าเลยวันนี้จะไปดู	ให้รู้ร้ายดีเป็นไฉน
ก็ออกจากวิมานอำไพ	ถีบทะยานขึ้นในเมฆา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ แผละ

๏	ลมปีกลั่นปานพายุพัด	เมฆกลัดหมอกเกลื่อนพระเวหา
สะท้านดงสะเทือนดินโกลา	มืดฟ้ามัวฝนอึงอล
สิงขรสาครกัมปนาท	โลกธาตุลั่นทั่วทุกแห่งหน
ปกศรีปิดแสงสุริยน	พยับบังโพยมบนอนธการ
ถารีบถีบเร็วกว่าลมพัด	ปีกกวัดปัดแกว่งสำแดงหาญ
ข้ามสมุทรเขาสุเมรุจักรวาล	ผ่านเมฆเผ่นมาด้วยฤทธี ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เชิด

๏	จึงเหลือบแลเห็นทศพักตร์	ลักองค์สีดามารศรี
ใส่ท้ายรถรัตนมณี	อสุรีแวดล้อมเหาะมา
กริ้วโกรธพิโรธดั่งเพลิงกัลป์	ราปีกเข้ากั้นขวางหน้า
จึ่งร้องสำทับด้วยวาจา	ว่าเหวยดูกรขุนมาร
เหตุใดตัวมึงจึงบังอาจ	ไปลักอัครราชยอดสงสาร
ขององค์พระรามผู้ปรีชาญ	ไม่กลัววายปราณหรือว่าไร
ท่านนั้นคือองค์พระทรงนาค	มาจากเกษียรสมุทรใหญ่
นี่พระลักษมีคู่ใจ	ไอ้จังไรจงเชิญนางเทวี
คืนไปถวายพระทรงฤทธิ์	จะได้รอดชีวิตยักษี
แม้นเอ็งไม่ฟังเราพาที	กูจะผลาญชีวีอสุรา ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ทศเศียรสุริย์วงศ์ยักษา
ได้ฟังพญาสกุณา	โกรธาตวาดประกาศไป
เหม่เหม่ไอ้ชาติเดียรฉาน	อหังการเจรจาหยาบใหญ่
ถึงมาตรนารายณ์เรืองชัย	ตัวกูไม่เกรงฤทธี
กงการอะไรไอ้สู่รู้	จะต่อสู้พระกาลเรืองศรี
หัวมึงจะขาดจากอินทรีย์	ด้วยมือกูนี้ไม่พริบตา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	สดายุฤทธิไกรใจกล้า
ได้ฟังทศเศียรอสุรา	โกรธาดั่งไฟประลัยกัลป์
จึ่งร้องว่าเหวยไอ้ขุนยักษ์	มึงนี้ทรลักษณ์โมหันธ์
อันท้าวทศรถทรงธรรม์	สหายร่วมชีวันของกูมา
เหตุใดจึ่งว่ามิใช่การ	นางสีดาเยาวมาลย์เสน่หา
เป็นศรีสะใภ้ยอดธิดา	อสุราไม่รู้หรือว่าไร
ถึงมึงสิบพักตร์ยี่สิบกร	หรือจะต่อฤทธิรอนกับกูได้
บัดเดี๋ยวจะม้วยบรรลัย	มึงอย่าอาจใจพาที
ว่าแล้วกระหยับปีกร่อน	ด้วยกำลังฤทธิรอนปักษี
บินไล่ถาโถมโจมตี	จิกหมู่อสุรีบริวาร ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ เชิด

๏	บัดนั้น	อสุราห้าสิบทวยหาญ
เห็นปักษีองอาจอหังการ	ต่างโถมทะยานเข้าราญรอน
พุ่งซัดอาวุธสับสน	ต่างตนก็ยิงธนูศร
ครื้นครั่นสนั่นอัมพร	ทินกรมืดคลุ้มชอุ่มควัน ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	สดายุฤทธิแรงแข็งขัน
เข้าไล่โฉบฉาบพัลวัน	ประจัญกลางหมู่อสุรี
ยักษ์หาญอาจกล้าไม่ละลด	ขุนนกทรหดไม่ถอยหนี
เล็บหยิกปากจิกปีกตี	โยธีห้าสิบก็มรณา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด โอด

๏	เมื่อนั้น	ท้าวทศพักตร์ยักษา
เห็นพลสุดสิ้นชีวา	โกรธาขบเขี้ยวเคี้ยวฟัน
ยี่สิบกรกวัดแกว่งอาวุธ	สำแดงฤทธิรุทรดั่งจักรผัน
กระทืบรถแก้วแพรวพรรณ	เข้าไล่บุกบันสกุณี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	จึ่งสดายุราชปักษี
โฉบขยิกจิกฉาบอสุรี	คาบได้สารถีที่ขับรถ
เท้าหยิกจิกด้วยจะงอยปาก	ถีบกระชากคอขาดเลือดหยด
โฉบตีราชสีห์เลี้ยวลด	หมดทั้งสองพันก็บรรลัย
อันรถซึ่งพญามารทรง	กำกงหักยับไม่ทนได้
แล้วบินถาโถมเข้าไป	หมายใจจะชิงเยาวมาลย์ ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ทศเศียรฤทธิไกรใจหาญ
หัตถ์หนึ่งอุ้มนางเหาะทะยาน	สิบเก้ากรรอนราญสกุณี
ด้วยกำลังศักดาวรารุทร	จนสิ้นอาวุธยักษี
ยังแต่มือเปล่าเข้าราวี	ต่างตีสัประยุทธ์ไปมา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	กุมภัณฑ์ประหวั่นพรั่นใจ	กลัวจะเสียชัยแก่ปักษา
อุ้มนางพลางสู้สกุณา	ให้พะว้าพะวังด้วยบังอร ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	สดายุใจหาญชาญสมร
บินขวางหน้าท้าวยี่สิบกร	สำแดงฤทธิรอนดั่งลมกัลป์
กางปีกแผ่หางพลางเย้ย	ว่าเหวยอสุรีโมหันธ์
สิบเศียรสิบพักตร์กุมภัณฑ์	ยี่สิบหัตถ์อันชิงชัย
พุ่งซัดอาวุธเป็นห่าฝน	จะต้องปลายขนก็หาไม่
ถึงทั้งสามภพจบแดนไตร	กูจะเกรงผู้ใดอย่าพึงคิด
กลัวแต่พระสยมภูวนาถ	พระนารายณ์ธิราชจักรกฤษณ์
กับธำมรงค์พระอิศวรทรงฤทธิ์	ที่ติดนิ้วน้อยนางมา ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	ท้าวทศพักตร์ยักษา
ได้ฟังพญาสกุณา	อสุราชื่นชมยินดี
ทั้งสิ้นฤทธิ์สิ้นคิดคิดกลัวตาย	สุดหมายจะชนะปักษี
จับข้อพระหัตถ์นางเทวี	อสุรีชิงถอดธำมรงค์
ซึ่งอยู่ในนิ้วกนิษฐา	องค์นางสีดานวลหง
มุ่งมาดจะพิฆาตให้ปลดปลง	ก็ขว้างตรงไปด้วยกำลังกาย ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เชิด

๏	รัศมีโชติช่วงทั้งอากาศ	ต้องสดายุราชดั่งใจหมาย
เพียงคมจักรแก้วแพรวพราย	ทำลายชีวิตสกุณี ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	พญาสดายุราชปักษี
ครั้นต้องแหวนแก้วพระศุลี	เจ็บทั่วอินทรีย์โลมา
สองปีกหางหักสลักอก	ตกลงมาจากเวหา
ปากคาบธำมรงค์อลงการ์	เอาใจไว้ท่าพระจักรี ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	เมื่อนั้น	นวลนางสีดามารศรี
ครั้นเห็นพญาสกุณี	ต้องแหวนโมลีอลงการ
ตกลงกับพื้นพสุธา	เวทนาถึงสิ้นสังขาร
ความรักความเสียดายพ้นประมาณ	นงคราญครวญคร่ำรำพัน ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ

๏	โอ้ว่าสดายุเอ๋ย	ไม่ควรเลยจะสิ้นชีวาสัญ
เรืองฤทธิไกรดั่งไฟกัลป์	ลือทั่วสวรรค์ชั้นฟ้า
ตั้งใจจงรักพระนารายณ์	ไม่คิดกายต่อด้วยยักษา
อสุรีก็จะแพ้ศักดา	ควรหรือยังว่าประมาทใจ
เมื่อยังสงครามติดพัน	มาโมหันธ์เจรจาก็เป็นได้
จนถึงชีวันบรรลัย	ดั่งใช่เชื้อชาติอาชาชาญ
เสียแรงเป็นพ่อสหายรัก	พระทรงจักรผู้ปรีชาหาญ
กลับแพ้อสุราสาธารณ์	สงสารเป็นพ้นคณนา
ทีนี้ใครจะช่วยเจ็บร้อน	ชิงข้าจากกรยักษา
ร่ำพลางแสนโศกโศกา	ปิ้มว่าจะสิ้นชีวี ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ โอด

๏	เมื่อนั้น	ท้าวยี่สิบกรยักษี
รณรงค์มีชัยสกุณี	ก็อุ้มพระลักษมีเหาะมา
เดชะบารมีโฉมฉาย	ให้บันดาลร้อนกายยักษา
สิ้นแรงที่จะไปในเมฆา	ก็ลงมายังพื้นสุธาธาร ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงจึ่งวางนางลง	นำองค์เยาวยอดสงสาร
ดั้นดัดลัดพงดงดาน	ข้ามห้วยเหวธารผ่านไป ฯ
ฯ ๒ คำ ฯ พญาเดิน

๏	เมื่อนั้น	นางสีดาผู้ยอดพิสมัย
เดินพลางทางโศกาลัย	อรไทเหลียวหาพระจักรี
พอเห็นพญายูงทอง	เยื้องย่องบนยอดคีรีศรี
จึ่งกล่าวสุนทรวาที	นกเอ๋ยจงมีเมตตา
ช่วยนำเอาข่าวไปถวาย	องค์พระนารายณ์นาถา
ว่ายักษีพาข้าหนีมา	แสนเวทนาลำบากใจ
ความอายความแค้นนั้นสุดคิด	เห็นจะครองชีวิตไว้ไม่ได้
ให้พระองค์เร่งตามมาชิงชัย	สั่งพลางเดินไปด้วยกุมภัณฑ์ ฯ
ฯ ๘ คำ ฯ เพลง

๏	ข้ามธารผ่านทุ่งวุ้งเขา	ตามลำเนาแนวป่าพนาสัณฑ์
จนชายบ่ายแสงสุริยัน	กัลยาเห็นฝูงวานร
ลูกเกาะหน้าหลังพรั่งพรู	เลียบอยู่ที่เชิงสิงขร
จึ่งมีวาจาว่าวอน	ดูก่อนท่านผู้สวัสดี
ขอฝากภูษาไวัถวาย	องค์พระนารายณ์เรืองศรี
เมตตาช่วยทูลพระจักรี	ว่าอสุรีมันลักน้องมา
ว่าพลางนางเปลื้องสไบทรง	ออกส่งให้แก่กระบี่ป่า
แล้วสั่งซ้ำร่ำไรโศกา	อย่าลืมคำข้าพี่วานร
ให้พระเร่งตามไปโรมรัน	ผลาญชีวิตมันด้วยแสงศร
ให้สิ้นโคตรอาสัตย์ดัสกร	ยังนครลงกาเมืองมาร ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ เจรจา

๏	เมื่อนั้น	ทศเศียรผู้ปรีชาหาญ
พาองค์สีดายุพาพาล	ข้ามธารแถวป่าพนาวัน
มิได้หยุดหย่อนผ่อนกาย	จนชายบ่ายแสงพระสุริย์ฉัน
ด้วยเกรงพระรามจะตามทัน	กุมภัณฑ์ถึงฝั่งสมุทรไท
จึ่งคิดว่าสีดาทรงลักษณ์	ทั่วทั้งไตรจักรไม่หาได้
แม้นกูจะพาเข้าไป	ไว้ในลงกาธานี
จะเป็นที่เคืองใจเคืองตา	กับมณโฑกัลยามเหสี
อย่าเลยจะพานางเทวี	ไปไว้ในที่อุทยาน
คิดแล้วช้อนองค์นงลักษณ์	พญายักษ์สำแดงกำลังหาญ
เหาะข้ามสมุทรชลธาร	หมายสถานสวนแก้วมาลี ฯ
ฯ ๑๐ คำ ฯ เชิด

๏	ครั้นถึงตำหนักที่ประพาส	ในราชอุทยานยักษี
ก็วางองค์สีดาเทวี	ลงที่แท่นแก้วอลงกรณ์
เดชะด้วยโพธิสมภาร	พระมารดาโลกดวงสมร
พญายักษ์เข้าใกล้บังอร	ให้ร้อนฤทัยดังไฟกัลป์
สิบเศียรเพียงแตกทำลาย	ด้วยเดชะพระนารายณ์รังสรรค์
ก็เสด็จย่างเยื้องจรจรัล	ออกจากสุวรรณพลับพลา ฯ
ฯ ๖ คำ ฯ เสมอ

๏	จึ่งมีพระราชบรรหาร	สั่งสหัสกุมารโอรสา
ให้ระวังระไวนางสีดา	ตรวจตรากำชับกันจงดี
แม้นว่ามีเหตุเภทภัย	กูไม่ไว้ชีวิตยักษี
สั่งแล้วสำแดงฤทธี	เหาะเข้าบูรีขุนมาร ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เชิด

๏	เมื่อนั้น	พระจักรีผู้ปรีชาหาญ
แผลงศรต้องกวางสาธารณ์	บรรลัยลาญสุดสิ้นชีวี
จึ่งเอาเชือกเขาเถาวัลย์	ผูกพันข้อเท้าทั้งสี่
เอาคันศรสอดคอนมฤคี	ก็เสด็จจรลีกลับมา ฯ
ฯ ๔ คำ ฯ เพลง

๒๘
๒๘