กฎกระทรวง
กฎกระทรวง
(พ.ศ.
๒๕๓๓)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช
๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ ๗๔
-----------------

 อาศัยอำนาจตามความในมาตรา
๕ แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช ๒๔๗๗ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติม
โดยพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร (ฉบับที่ ๔)
พ.ศ. ๒๕๑๔ และมาตรา ๗ แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช ๒๔๗๗ 
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมออกกฎกระทรวงไว้ ดังต่อไปนี้
 ข้อ
๑ ให้ยกเลิกความใน (๗) และ (๘)
ของข้อ ๖ แห่งกฎกระทรวง 
(พ.ศ.๒๕๐๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
๒๔๗๗ ว่าด้วย
เครื่องแบบทหารบกฉบับที่ ๓๙ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง
(พ.ศ.๒๕๒๘) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ ๖๓
และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 "(๗)
เครื่องแบบครึ่งยศ ประกอบด้วย
 (ก)
หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
 (ข)
เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
 (ค)
กางเกงแถบ
 (ง)
เข็มขัด นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า ให้ใช้
เข็มขัดหนังสีเขียวเข้ม
และนักเรียนนายทหารแผนที่ให้ใช้เข็มขัดหนังสีขาว
 (จ)
รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
 (ฉ)
ถุงมือสีขาว
 สำหรับนักเรียนนายร้อยให้ใช้เครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์
ประกอบด้วย
 (ก)
หมวกยอด หรือหมวกทรงหม้อตาลสีดำ
 (ข)
เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
 (ค)
กางเกงแถบ
 (ง)
เข็มขัดหนังสีแดง และคันชีพ
 (จ)
รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
 (ฉ)
ถุงมือสีขาว
 สำหรับหมวกทรงหม้อตาลสีดำตาม
(ก) ให้ใช้ในโอกาสอื่นที่มิได้ประจำแถว
ทหาร
 (๘)
เครื่องแบบเต็มยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศ
 สำหรับนักเรียนนายร้อย
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง
ประกอบด้วย
 (ก)
หมวกยอดมีพู่ หรือหมวกทรงหม้อตาลสีดำ
 (ข)
เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ 
 (ค)
กางเกงแถบ
 (ง)
เข็มขัดหนังสีดำ และคันชีพ
 (จ)
รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
 (ฉ)
ถุงมือสีขาว
 สำหรับหมวกทรงหม้อตาลสีดำตาม
(ก) ให้ใช้ในโอกาสอื่นที่มิได้ประจำแถว
ทหาร"
 ข้อ
๒ ให้ยกเลิกความใน (๗) และ (๘)
ของข้อ ๙ แห่งกฎกระทรวง
(พ.ศ. ๒๕๐๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช ๒๔๗๗ ว่าด้วย
เครื่องแบบทหารบกฉบับที่ ๓๙ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง
(พ.ศ.๒๕๓๓) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ ๗๓
และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 "(๗)
เครื่องแบบครึ่งยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาวเว้นแต่ให้ใช้กางเกง
แถบและรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
ถ้าประจำแถวทหารซึ่งแต่งเครื่องแบบครึ่งยศ ให้แต่งเช่นเดียวกับ
เครื่องแบบฝึก เว้นแต่ให้ใช้หมวกเหล็กสีกากีแกมเขียว
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตร
ในกรมทหารราบที่ ๑ มหาดเล็กรักษาพระองค์ ใน
กรมทหารมหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
ในกอง
บังคับการกรมทหารราบที่ ๑๑ รักษาพระองค์ ในกองพันที่ ๑
และกองพันที่ ๒ กรมทหารราบ
ที่ ๑๑ รักษาพระองค์ ในกรมทหารราบที่ ๒๑
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรม
ราชินีนาถ ในกรมทหารราบที่ ๒ รักษาพระองค์ ในกรมทหารราบที่
๑๒ รักษาพระองค์ในสมเด็จ
พระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในกรมทหารราบที่ ๓๑
รักษาพระองค์ ในกรมทหารขนส่ง
รักษาพระองค์ในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
ใน
หน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์ในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์
และในกรมนักเรียนนายร้อย
รักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
ให้ใช้เครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์ ประกอบ
ด้วย
 (ก)
หมวกยอด หรือหมวกทรงหม้อตาลสีดำ เว้นแต่ในหน่วยทหารม้ารักษา
พระองค์ ประกอบด้วย พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
ใช้หมวกทรงหม้อสีน้ำเงินหม่น
ในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์ ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
 (ข)
เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
 (ค)
กางเกงแถบ
 (ง)
คันชีพ
 (จ)
รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
 สำหรับหมวกทรงหม้อตาลตาม
(ก) ให้ใช้ในโอกาสอื่นที่มิได้ประจำแถวทหาร
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำหรือรักษาราชการในตำแหน่งผู้บัญชาการ
โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้าหรือรองผู้บัญชาการโรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้ามีเครื่อง
แบบครึ่งยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญา
บัตรในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์
โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
 (๘)
เครื่องแบบเต็มยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาวเว้นแต่ให้ใช้กางเกงแถบ
และรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
ถ้าประจำแถวทหารซึ่งแต่เครื่องแบบเต็มยศ ให้แต่งเช่นเดียวกับ
เครื่องแบบฝึก เว้นแต่ให้ใช้หมวกเหล็กสีกากีแกมเขียว
 ในโอกาสที่อยู่ในต่างประเทศที่มีอากาศหนาว ให้ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีน้ำเงิน
ดำและเสื้อเต็มยศสีน้ำเงินดำ
 สำหรับนาทหารสัญญาบัตร
ในกรมทหารราบที่ ๑
มหาดเล็กรักษาพระองค์
ในกรมทหารมหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
ในกองบังคับการกรมทหารราบที่ ๑๑ รักษาพระองค์ ในกองพันที่ ๑
และกองพันที่ ๒ กรมทหาร
ราบที่ ๑๑ รักษาพระองค์ ในกรมทหารราบที่ ๒๑
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
พระบรมราชินีนาถในกรมทหารราบที่ ๒ รักษาพระองค์
ในกรมทหารราบที่ ๑๒ รักษาพระองค์ใน
สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในกรมทหารราบที่
๓๑ รักษาพระองค์ ในกรมทหาร
ขนส่งรักษาพระองค์ในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์
ในพระบาทสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราช
ชนนี
ในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์ในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์ และในกรมนักเรียน
นายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
ให้ใช้เครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์ 
ประกอบด้วย
 (ก)
หมวกยอดมีพู่ หรือหมวดทรงหม้อตาลสีดำเว้นแต่ในหน่วยทหารม้ารักษา
พระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีน้ำเงินหม่นในหน่วย
ทหารม้ารักษาพระองค์ในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี
ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีฟ้าหม่นในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์ ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีเทา
 (ข)
เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์
 (ค)
กางเกงแถบ
 (ง)
คันชีพ และประคด
 (จ)
รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
 สำหรับหมวกทรงหม้อตาลตาม
(ก) ให้ใช้ในโอกาสอื่นที่มิได้ประจำแถวทหาร
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งหรือรักษาราชการในตำแหน่ง
ผู้บัญชาการโรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้าหรือรองผู้บัญชาการโรงเรียนนายร้อย
พระจุลจอมเกล้านายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการพิเศษ
และนายทหารพิเศษ
ประจำกรมในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้ามีเครื่องแบบ
เต็มยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตร
ในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการกรม
และนายทหาร
พิเศษประจำกรมในกรมทหารราบที่ ๑ มหาดเล็กรักษาพระองค์
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษา
พระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกองพันที่
๓ 
กรมทหารราบที่ ๑ มหาดเล็กรักษาพระองค์
เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการพิเศษ
และนายทหาร
พิเศษประจำกรมในกรมทหารมหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จ
พระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษา
พระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารมหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์ในพระบาท
สมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการกองพล
และนายทหาร
พิเศษประจำกองพลในกองพลที่ ๑
รักษาพระองค์มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับ
เครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่
๑ มหาดเล็ก 
รักษาพระองค์ หรือกองพันที่ ๓ กรมทหารราบที่ ๑
มหาดเล็กรักษาพระองค์ หรือกรมทหาร
มหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว หรือกรมทหาร
ราบที่ ๑๑
รักษาพระองค์ หรือกรมทหารปืนใหญ่ที่ ๑ รักษาพระองค์หรือกองพันทหารช่างที่ ๑
รักษาพระองค์ เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการพิเศษ
และนายทหาร
พิเศษประจำกรมในกรมทหารราบที่ ๒๑
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรม
ราชินีนาถมีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับ
นายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่ ๒๑
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
พระบรมราชินีนาถ
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตร
ซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการพิเศษ และนายทหาร
พิเศษประจำกรมในกรมทหารราบที่ ๒ รักษาพระองค์
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่น
เดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่
๒
รักษาพระองค์
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตร
ซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการพิเศษ และนายทหาร
พิเศษประจำกรมในกรมทหารราบที่ ๑๒
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรม
ราชินีนาถมีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับ
นายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่ ๑๒
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรม
ราชินีนาถ
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการพิเศษ
และนายทหาร
พิเศษประจำกรมในกรมทหารราบที่ ๓๑ รักษาพระองค์ มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่น
เดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมทหาราบที่
๓๑
รักษาพระองค์
 สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการพิเศษ
และนายทหาร
พิเศษประจำกรมในกรมทหารขนส่งรักษาพระองค์มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับ
เครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนาทหารสัญญาบัตรในกรมทหารขนส่งรักษาพระองค์"
 ข้อ
๓ ให้ยกเลิกความในข้อ ๑๐
แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.๒๕๐๔) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ ๓๙ 
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.๒๕๓๓)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบ
ทหารพุทธศักราช ๒๔๗๗ ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ ๗๓
และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 "ข้อ
๑๐ หมวกมี ๑๑ แบบคือ 
 (๑)
หมวกเหล็กสีกากีแกมเขียว
 ในบางโอกาสจะใช้แต่รองในหมวกเหล็กสีกากีแกมเขียวก็ได้
 (๒)
หมวกหนีบสีกากีแกมเขียว มีสาบโดยรอบ ป้ายเฉียงจากทางด้านหน้าลงไป
ทางซ้ายและด้านซ้ายเหนือขอบหมวกห่างจากมุมพับด้านหน้า ๔ ซม.
มีตราหน้าหมวกขนาดเล็ก
ริมบนขอบสาบหมวก
นอกจากสำหรับพลทหาร มีขลิบ กว้าง ๐.๕ ซม. มีลักษณะดังนี้
 (ก)
นายทหารสัญญาบัตรชั้นจอมพลและนายพล ขลิบทำด้วยแถบไหมสีทอง
 (ข)
นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพัน นายร้อย และนายทหารประทวนชั้น
นายดาบขลิบทำด้วยแถบสีแดงยกดิ้นทอง
 (ค)
นักเรียนนายร้อย ขลิบทำด้วยแถบสีแดงและสีเหลือง ให้สีแดงอยู่ด้านบน 
 (ง)
นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทย์ศาสตร์พระมงกุฎเกล้า ขลิบทำด้วยแถบ
สีเขียวเข้มและสีเหลือง ให้สีเขียวเข้าอยู่ด้านบน
 (จ)
นักเรียนนายทหารแผนที่ ขลิบทำด้วยแถบสีเขียวและสีเหลืองให้สีเขียว
อยู่ด้านบน
 (ฉ)
นักเรียนนายร้อยสำรอง ขลิบทำด้วยแถบสีน้ำเงินและสีเหลือง ให้สีน้ำเงินอยู่
ด้านบน
 (ช)
นายทหารประทวนและนักเรียนนายสิบ ขลิบทำด้วยแถบสีแดง
 (๓)
หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีกากีแกมเขียว มีตราหน้าหมวกขนาดเล็ก
 (๔)
หมวกทรงหม้อตาลสีกากีแกมเขียว มีตราหน้าหมวกขนาดกลาง และมี
เครื่องประกอบคือ
 (ก)
กะบัง ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ สำหรับนายทหารสัญญาบัตร
ชั้นพันเอกที่ขอบโค้งของกะบังด้านบน
ปักหรือทำด้วยดิ้นทองหรือวัตถุเทียมดิ้นทองเป็นรูป
ช่อชัยพฤกษ์ ๑ แถว บนพื้นสักหลาดสีดำ
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรชั้นจอมพลและนายพล
ที่ขอบโค้งของกะบังด้านบน
ปักหรือทำด้วยดิ้นทองหรือวัตถุเทียมดิ้นทองเป็นรูปช่อชัยพฤกษ์
๒ แถว บนพื้นสักหลาดสีดำ พื้นกะบังด้านล่างสีกากีแกมเขียวหรือสีดำ
 (ข)
สายรัดคาง กว้าง ๑ ซม.ทำด้วยหนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ
ปลายสายรัดคางมีดุมโลหะสีทองขนาดเล็กติดที่ริมขอบหมวกข้างละ ๑ ดุม
 (ค)
ผ้าพันหมวก กว้าง ๔ ซม. มีลักษณะดังนี้
 นายทหารสัญญาบัตรชั้นจอมพลและนายพล
ใช้สักหลาดสีบานเย็น ที่กึ่งกลางผ้าพัน
หมวกมีแถบสีดำกว้าง ๐.๓ ซม. ๒ แถบ เว้นระยะระหว่างแถบ ๐.๕
ซม.
 นายทหารสัญญาบัตรชั้นนายพัน
นายร้อย และนายทหารประทวนชั้นนายดาบใช้
สักหลาดสีน้ำเงินขลิบริมสีแดง กว้าง ๐.๕ ซม. 
 นักเรียนนายร้อย
ใช้สักหลาดสีแดง 
 นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทย์ศาสตร์พระมงกุฎเกล้า
ใช้สักหลาดสีเขียวเข้ม
 นักเรียนนายทหารแผนที่
ใช้สักหลาดสีเขียว
 นักเรียนนายร้อยสำรอง
ใช้สักหลาดสีน้ำเงิน
 นายทหารประทวน
นักเรียนนายสิบ และพลทหาร ใช้สักหลาดหรือผ้าสีเดียวกับ
หมวกขลิบริมสีแดง กว้าง ๐.๕ ซม.
 (๕)
หมวกทรงหม้อตาลสีขาว มีตราหน้าหมวกและเครื่องประกอบเช่นเดียวกับ
หมวกทรงหม้อตาลสีกากีแกมเขียว
เว้นแต่สายรัดคางมีลักษณะดังนี้
 นายทหารสัญญาบัตร
นายดาบ จ่านายสิบ และนักเรียนนายทหาร ใช้แถบไหม
สีทอง
 นายสิบ
นักเรียนนายสิบ และพลทหาร ใช้หนังหรือวัตถุเทียมหนังสีดำ
 (๖)
หมวกทรงหม้อตาลสีน้ำเงินดำ มีตราหน้าหมวกและเครื่องประกอบเช่นเดียว
กับหมวกทรงหม้อตาลสีขาว
 (๗)
หมวกทรงหม้อตาลสีน้ำเงินหม่น มีตราหน้าหมวกและเครื่องประกอบ
เช่นเดียวกับหมวกทรงหม้อตาลสีขาว
 (๘)
หมวกทรงหม้อตาบสีดำ มีตราหน้าหมวกและเครื่องประกอบเช่นเดียวกับ
หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
 (๙)
หมวกทรงหม้อตาลสีฟ้าหม่น มีตราหน้าหมวกและเครื่องประกอบเช่นเดียว
กับหมวกทรงหม้อตาลสีขาว
 (๑๐)
หมวกทรงหม้อตาลสีเทา มีตราหน้าหมวกและเครื่องประกอบเช่นเดียวกับ
หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
 (๑๑)
หมวกยอด ตัวหมวกสีขาว ยอดหมวกและสายรัดคางโซ่ถักทำด้วยโลหะ
สีทอง ด้านหน้าหมวกมีตรา และยอดหมวกมีพู่ตามสังกัดและโอกาส
ดังนี้
 ทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวมีตรา
ราชวัลลภ ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีดำ
 ทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
มีตรา
ครุฑพ่าห์ ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีบานเย็น
 ทหารในกองบังคับการกรมทหาราบที่
๑๑ รักษาพระองค์และในกองพันที่ ๑
กับกองพันที่ ๒ กรมทหารราบที่ ๑๑
รักษาพระองค์มีตราพระมหามงกุฎเพชราวุธ ถ้าแต่ง
เครื่องแบบเต็มยศมีพู่สีน้ำเงินดำ
 ทหารในกรมทหารราบที่
๒๑ รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
พระบรมราชินีนาถ
มีตรามหาจักรีภายใต้พระมหาพิชัยมงกุฎประดับแพรแถบสะบัดสองชาย
กระหนาบด้วยฉัตรเจ็ดชั้น มีคชสีห์อัญเชิญฉัตรทางเบื้องขวา
ราชสีอัญเชิญฉัตรทางเบื้องซ้าย
ตรงกลางมีโล่ ภายในโล่ส่วนบนมีรูปเอราวัณ
ส่วนล่างด้านขวามีรูปเสือโคร่ง ส่วนล้างด้านซ้าย
มีรูปคบเพลิง ทั้งหมดรองรับด้านแพรแถบสะบัดสองชาย
บนแพรแถบมีคำว่า "นวมินทราชินี"
ถ้าเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีดำ
 ทหารในกรมทหารราบที่
๒ รักษาพระองค์ มีตราครุฑพ่าห์ ถ้าแต่งเครื่องแบบ
เต็มยศ มีพู่สีดำ
 ทหารในกรมทหารราบที่
๑๒ รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
พระบรมราชินีนาถ
มีตรามหาจักรีภายใต้พระมหาพิชัยมงกุฎประดับแพรแถบสะบัดสองชาย
กระหนาบด้วยฉัตรเจ็ดชั้น มีคชสีห์อัญเชิญฉัตรทางเบื้องขวา
ราชสีห์อัญเชิญฉัตรทางเบื้อง
ซ้าย ตรงกลางมีโล่ ภายใน โล่ส่วนบนมีรูปเอราวัณ
ส่วนล่างด้านขวามีรูปเสือโคร่ง ส่วนล่าง
ด้านซ้ายมีรูปคบเพลิง ทั้งหมดรองรับด้วยแพรแถบสะบัดสองชาย
บนแพรแถบมีคำว่า 
"กรมทหารราบที่ ๑๒ รักษาพระองค์"
ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีดำ
 ทหารในกรมทหารราบที่
๓๑ รักษาพระองค์มีตราครุฑพ่าห์ ถ้าแต่งเครื่องแบบ
เต็มยศมีพู่สีเลือกหมู
 ทหารในกรมทหารขนส่งรักษาพระองค์
มีตราครุฑพ่าห์ ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็ม
ยศ มีพู่สีดำ 
 ทหารในกรมทหารงานทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้า
เจ้าอยู่หัวมีตราครุฑพ่าห์ ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ
มีพู่สีน้ำเงินหม่น แต่ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ
ในโอกาสขี่ม้าให้ใช้หมวกยอดมีตัวหมวกเป็นทรงสูงสีขาว
ยอดหมวกเป็นรูปดอกบัวตูมทำด้วย
โลหะสีทองมีพู่สีน้ำเงินหม่น
ด้านหน้าหมวกมีตราครุฑพ่าห์มีรูปช่อชัยพฤกษ์และสายรัดคางโซ่
ถัดทำด้วยโลหะสีทอง
ปลายสายรัดคางมีดุมโลหะสีทองรูปดอกมะเขือติดที่ริมขอบหมวก ข้างละ 
๑ ดุม ด้านหลังหมวกจากกึ่งกลางหมวกถึงขอบหมวกมีแนวดอกมะเขือทำด้วยโลหะสีทอง
 ทหารในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี
มีตราครุฑพ่าห์ ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศมีพู่สีฟ้าหม่น
แต่ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศในโอกาส
ขี่ม้า ให้ใช้หมวกยอดมีตัวหมวกเป็นทรงสูงสีขาว
ยอกหมวกเป็นรูปดอบบัวตูมทำด้วย โลหะสีทอง
มีพู่สีฟ้าหม่น ด้านหน้าหมวกมีตราครุฑพ่าห์
มีรูปช่อชัยพฤกษ์และสายรัดคางโซ่ถักทำด้วยโลหะ
สีทองปลายสายรัดคางมีดุมโลหะสีทองรูปดอกมะเขือติดที่ริมขอบหมวก
ข้างละ ๑ ดุม ด้านหลัง
หมวกจากกึ่งกลางหมวกถึงขอบหมวกมีแนวดอกมะเขือ
ทำด้วยโลหะสีทอง
 ทหารในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์
มีตราครุฑพ่าห์ ถ้าแต่งเครื่องแบบ
เต็มยศมีพู่สีดำ
 ทหารในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์
มีตราครุฑพ่าห์ ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ
มีพู่สีเทา
 นายทหารสัญญาบัตรในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์โรงเรียนนายร้อย
พระจุลจอมเกล้า และนักเรียนนายร้อย มีตราราชวัลลภถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ
มีพู่สีดำ"
 ข้อ
๔
ให้เพิ่มความต่อไปนี้เป็นวรรคสี่ของข้อ ๕๘ แห่งกฎกระทรวง
(พ.ศ.๒๕๐๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช ๒๔๗๗ ว่าด้วย
เครื่องแบบทหารบกฉบับที่ ๓๙ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง
(พ.ศ.๒๕๒๘) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ ๖๓
 "ทหารซึ่งมีหน้าที่เกี่ยวกับการฝึกนักศึกษาวิชาทหารหรือทหารซึ่งเข้าร่วมใน
กิจกรรมของนักศึกษาวิชาทหาร
เมื่อแต่งเครื่องแบบฝึกหรือเครื่องแบบสนาม จะใช้หมวกทรงอ่อน
สีกากีแกมเขียว
สีตราหน้าหมวกขนาดกลางก็ได้"
 ข้อ
๕ ให้ยกเลิกความในข้อ ๖๕ แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.๒๕๐๔) ออกตาม
ความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหารพุทธศักราช ๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่
๓๙ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.๒๕๒๘)
ออกตามความในพระราชบัญญัติ
เครื่องแบบทหารพุทธศักราช ๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ ๖๓
และให้ใช้ความต่อ
ไปนี้แทน"
 "ข้อ
๖๕ เสื้อกันหนาวมี ๓ แบบคือ
 (๑)
เสื้อคลุมกันหนาวสีดำ ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จหรือผ้าเนื้อหนากันน้ำ คอปกและ
แบะได้ ตัวยาวประมาณเข่า มีตะเข็บหลัง ๓ ตะเข็บ
ตะเข็บกลางจีบ และเปิดชายเสื้อไว้ถึง
แนวตะโพก
ที่แนวเอวด้านหลังมีแถบทำด้วยผ้าชนิดและสีเดียวกับเสื้อ กว้าง ๖ ซม. ๒ แถบ พาด
ทับกันติดดุม ๓ ดุม ระยะห่างเท่ากันตามยาวของแถบ
ที่แนวอกมีดุม ๒ แถว แถวละ ๔ ดุม เป็น
แนวเฉียงตอนล่างเข้าหากัน ด้านข้างมีกระเป๋าข้างละ ๑
กระเป๋า เป็นกระเป๋าเจาะเฉียง ๔๕ องศา
ไม่มีปกแขนยาว ปลายแขนพับ ๑๕ ซม.
มีอินทรธนูอ่อนขัดดุมข้างละ ๑ ดุม ดุมทั้งสิ้นใช้ดุมกลมแบน
ทำด้วยวัตถุสีดำ
 เสื้อแบบนี้ให้ติดเครื่องหมายยศ
เครื่องหมายเหล่า และเครื่องหมายสังกัดด้วย
ใช้สวมคลุมเครื่องแบบที่ใช้เสื้อชั้นนอกทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ
หรือสีกากีแกมเขียว
 (๒)
เสื้อกันหนาวคอแบะสีกากีแกมเขียว แขนยาวรัดข้อมือ ตัวเสื้อยาวปล่อยชาย
เสื้อถึงตะโพกพองาม ที่ปลายแขนมีสาบกว้าง ๗ ซม.
ปลายสาบมีรังดุม ๑ รัง และมีดุมที่ปลาย
แขนเสื้อข้างละ ๑ ดุม เสื้อแบบนี้มีสาบอกเสื้ออยู่ด้านใน
ที่อกเสื้อใช้ซิปรูดตลอดตามยาวของเสื้อ
ด้านหน้าทีกระเป๋าบนและล่างข้างละ ๒ กระเป๋า
กระเป๋าบนเป็นกระเป๋าย่ามยืดชาย มีปกรูปตัดพอ
งามกระเป๋าล่างเป็นกระเป๋าเจาะมีปกรูปตัดพองาม
มีอินทรธนูอ่อนขัดดุมข้างละ ๑ ดุม ที่เอวและ
ชายเสื้อมีเชือกรัดและมีถุงคลุมศรีษะซ่อนไว้ในปกคอเสื้อด้านหลัง
 เสื้อแบบนี้ใช้สวมทับเครื่องแบบปกติกากีแกมเขียวคอพับ
เครื่องแบบฝึก และ
เครื่องแบบสนามในขณะที่อากาศหนาว
 (๓)
เสื้อกันหนาวแขนยาว ทำด้วยผ้ากันลมบุนวม ด้านนอกสีกากีแกมเขียว
ด้านในสีกากีแกมเขียวที่ระบายหรือแต้มด้วยสีอื่นเพื่อให้กลมกลืนกันภูมิประเทศ
ตัวเสื้อยาวปล่อยชาย
เสื้อถึงตะโพกพองาม ติดซิปรูดจากคอเสื้อผ่าตลอด
ด้านหน้ามีกระเป๋าเจาะเฉียงไม่มีปกข้างละ
๑ กระเป๋า แขนเสื้อข้างซ้ายเหนือข้อศอกมีที่เหน็บดินสอปากกา
และกระเป๋าซิปรูดขนาดเล็ก 
๑ กระเป๋า รอบคอ
ปลายแขนและชายเสื้อด้านหลังจนถึงใต้กระเป๋าเสื้อด้านหน้า มีแถบด้ายถัก
รัดยางยึดสีกากีแถมสีเขียว
มีอินทรธนูอ่อนขัดดุมกลมแบบขนาดเล็ก ทำด้วยวัตถุสีกากีแกมเขียว
 เสื้อแบบนี้ใช้ได้สองด้าน
ใช้สวมทับเครื่องแบบปกติกากีแกมเขียวคอปก
เครื่องแบบปกติกากีนวลแกมเขียวคอพับ สำหรับทหารชาย
เครื่องแบบปกติกากีแกมเขียวคอปก
เครื่องแบบปกติขาวคอปกเครื่องแบบปกติกากีนวลแกมเขียวคอพับ
เครื่องแบบปกติขาวคอพับ
สำหรับทหารหญิง เครื่องแบบฝึกและเครื่องแบบสนาม
ในขณะที่มีอากาศหนาว"

 ให้ไว้
ณ วันที่ ๒๙ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๓๓
 พลเอก
ชาติชาย ชุณหะวัณ
 
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม

+------------------------------------------------------------------------------------------------------+
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้
คือโดยที่เป็นการสมควรกำหนดหมวก
ทรงหม้อตาลสีดำ หมวกทรงหม้อตาลสีน้ำเงินหม่น
หมวกทรงหม้อตาลสีห้าหม่น และหมวกทรง
หม้อตาลสีเท่า ประกอบเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์
และเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์
สำหรับนักเรียนนายร้อยและนายทหารสัญญาบัตร
ในหน่วยทหารรักษาพระองค์เพิ่มขึ้น อีกชนิด
หนึ่งนอกจากหมวกยอด
เพื่อใช้ในโอกาสที่มิได้ประจำแถวทหารหรือในโอกาสอื่นที่มีเหตุอันควร
เพื่อให้เกิดความสะดวก เหมาะสม และสง่างาม
กับทั้งกำหนดให้ทหารซึ่งมีหน้าที่เกี่ยวกับการฝึก
นักศึกษาวิชาทหาร
หรือซึ่งเข้าร่วมในกิจกรรมอื่นใดของนักศึกษาวิชาทหารเมื่อแต่งเครื่องแบบฝึก
หรือเครื่องแบบสนามสามารถใช้หมวกทรงอ่อนสีกากีแกมเขียวได้
เพื่อให้มีผลทางด้านขวัญ
กำลังใจ และการปกครองบังคับบัญชาที่มีต่อนักศึกษาวิชาทหาร
ตลอดจนกำหนดเสื้อกันหนาว
ขึ้นใหม่ เพื่อให้มีความเหมาะสมยิ่งขึ้น
จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้

[รก.๒๕๓๓/๒๓๙/๑พ/๑ ธันวาคม ๒๕๓๓]