คำสั่งของคณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน
คำสั่งของคณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน
ฉบับที่ ๓๘
-------

 โดยที่คณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดินพิจารณาเห็นว่า การควบคุมการประกอบ
โรคศิลปะในปัจจุบันมีสาขาในการประกอบโรคศิลปะเพิ่มขึ้น คือ
สาขากายภาพบำบัดและสาขา
เทคนิคการแพทย์ ดังนั้นเพื่อให้การควบคุมการประกอบโรคศิลปะได้เป็นไปอย่างรัดกุมและ
เหมาะสม สมควรแก้ไขนิยามคำว่า โรคศิลปะ
และบทบัญญัติที่เกี่ยวข้องในกฎหมายเสียใหม่
ให้สอดคล้องกัน
คณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน จึงมีคำสั่งดังต่อไปนี้

 ข้อ ๑ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๔
แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรค
ศิลปะ พุทธศักราช ๒๔๗๙
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ 
(ฉบับที่ ๗) พ.ศ. ๒๕๐๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 มาตรา ๔ ในพระราชบัญญัตินี้
 รัฐมนตรี หมายความว่า รัฐมนตรีผู้รักษาการตามพระราชบัญญัตินี้
 ปริญญาหรือประกาศนียบัตร หมายความว่า
ปริญญาหรือประกาศนียบัตร
ที่ผู้รับได้เข้าฟังคำบรรยาย
และเข้ารับการฝึกอบรมจบหลักสูตรที่สถานศึกษานั้น ๆ
 โรคศิลปะ หมายความว่า กิจการใด ๆ อันกระทำโดยตรงต่อร่างกายของ
มนุษย์ในการบำบัดโรคซึ่งรวมตลอดถึงการตรวจโรค
และป้องกันโรคในสาขาต่าง ๆ ดังต่อไปนี้
 (๑) เวชกรรม คือ การตรวจโรค การป้องกันโรค หรือการบำบัดโรคมนุษย์ด้วย
กรรมวิธีของการประกอบโรคศิลปะตามแผนนั้นๆ
 (๒) ทันตกรรม คือ การตรวจหรือการบำบัดโรคฟัน หรืออวัยวะที่เกี่ยวกับฟัน
โดยตรง หรือการทำฟันในช่องปากของมนุษย์
 (๓) เภสัชกรรม คือ การปรุงยาหรือผสมยา หรือการประดิษฐ์วัตถุใด ๆ ขึ้น
เป็นยาสำหรับมนุษย์
 (๔) การพยาบาล คือ การกระทำในการช่วยเหลือผู้ป่วยเพื่อบรรเทาอาการ
ของโรค
 (๕) การผดุงครรภ์ คือ การตรวจและการปฏิบัติต่อหญิงมีครรภ์ เพื่อป้องกัน
ความผิดปกติในการคลอดบุตร การทำคลอด
ตลอดถึงการดูแลมารดาและทารกในระยะหลังคลอด
  (๖) กายภาพบำบัด คือ การกระทำในการช่วยเหลือผู้ป่วยเพื่อบำบัด ป้องกัน
แก้ไข และฟื้นฟูการเสื่อมสมรรถภาพ หรือความพิการของร่างกาย
หรือจิตใจ ด้วยวิธีการทางกาย
ภาพบำบัด ซึ่งได้แก่ การดัด การดึง การประคบ การนวด
การบริหารร่างกายหรืออวัยวะส่วนหนึ่ง
ส่วนใดของผู้ป่วย
ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการกระทำด้วยวิธีต่างๆ ดังกล่าว ตามหลักวิทยาศาสตร์หรือ
การกระทำอื่นที่รัฐมนตรีประกาศเป็นวิธีการทางกายภาพบำบัด
หรือการใช้เครื่องมือกายภาพบำบัด
ซึ่งได้แก่เครื่องมือหรืออุปกรณ์ตามหลักวิทยาศาสตร์ที่รัฐมนตรีประกาศเป็นเครื่องมือกายภาพ
บำบัด
  (๗) เทคนิคการแพทย์ คือ การกระทำใด ๆ ด้วยกรรมวิธีทางห้องปฏิบัติการ
เพื่อช่วยในการวินิจฉัยและทำนายความรุนแรงของโรค
 โรคศิลปะตามวรรคหนึ่ง ให้หมายความรวมถึงการผ่าตัด ฉีดยา ฉีดสสารหรือ
สอดใส่วัตถุใด ๆ
เข้าในร่างกายและการใช้เครื่องมือกายภาพบำบัดเพื่อการเสริมสวย การคุมกำเนิด
การทำหมัน หรือการบำรุงร่างกายด้วย
 การประกอบโรคศิลปะแผนปัจจุบัน หมายความว่า
การประกอบโรคศิลปะ
โดยอาศัยความรู้อันได้ศึกษาตามหลักวิทยาศาสตร์
 การประกอบโรคศิลปะแผนโบราณ หมายความว่า
การประกอบโรคศิลปะ
โดยอาศัยความรู้จากตำราหรือการเรียนสืบต่อกันมา
อันมิใช่การศึกษาตามหลักวิทยาศาสตร์

 ข้อ ๒ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๖
แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรค
ศิลปะ พุทธศักราช ๒๔๗๙
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ
(ฉบับที่ ๘) พ.ศ. ๒๕๑๑ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 มาตรา ๖ ให้มีคณะกรรมการคณะหนึ่งเรียกว่า
คณะกรรมการควบคุมการ
ประกอบโรคศิลปะ
ประกอบด้วยปลัดกระทรวงสาธารณสุขเป็นประธานเจ้าหน้าที่แห่งกระทรวง
สาธารณสุขสามคน กระทรวงกลาโหมสามคน มหาวิทยาลัยมหิดลสองคน
และจุฬาลงกรณ์
มหาวิทยาลัยสองคน กับผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาทันตกรรม เภสัชกรรม
การพยาบาล การ
ผดุงครรภ์ กายภาพบำบัด เทคนิคการแพทย์ สาขาละสองคน
และผู้ประกอบโรคศิลปะแผนโบราณ
สองคน
ซึ่งปลัดกระทรวงเป็นผู้เสนอให้รัฐมนตรีแต่งตั้งขึ้นเป็นกรรมการ
 ให้คณะกรรมการเลือกกรรมการคนใดคนหนึ่งเป็นรองประธาน
 กรรมการตามวรรคหนึ่งนอกจากประธาน ต้องเป็นผู้ประกอบโรคศิลปะตาม
พระราชบัญญัตินี้
หรือเป็นผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรมตามกฎหมายว่าด้วยวิชาชีพเวชกรรม และให้
อยู่ในตำแหน่งคราวละสองปี
กรรมการซึ่งพ้นจากตำแหน่งอาจได้รับแต่งตั้งอีกได้
 ถ้าตำแหน่งกรรมการใดว่างลง นอกจากถึงคราวออกตามวาระ ให้รัฐมนตรีแต่ง
ตั้งกรรมการขึ้นแทนในตำแหน่งของกรรมการนั้น
กรรมการที่แต่งตั้งขึ้นแทนให้อยู่ในตำแหน่งได้เท่า
กำหนดเวลาของผู้ซึ่งตนแทน
 ให้คณะกรรมการที่พ้นจากตำแหน่งตามวาระปฏิบัติหน้าที่ไปพลางก่อน จนกว่า
จะมีการแต่งตั้งคณะกรรมการขึ้นใหม่

 ข้อ ๓ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๑๑
ทวิ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการ
ประกอบโรคศิลปะ พุทธศักราช ๒๔๗๙
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบ
โรคศิลปะ (ฉบับที่ ๗) พ.ศ. ๒๕๐๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 มาตรา ๑๑ ทวิ
รัฐมนตรีมีอำนาจประกาศในราชกิจจานุเบกษาให้ผู้ที่ได้ขึ้น
ทะเบียนและรับใบอนุญาตเป็นผู้ประกอบโรคศิลปะเฉพาะแผน สาขา
และชั้นใดเป็นผู้ใช้เครื่องมือ
กายภาพบำบัด กระทำการผ่าตัด ฉีดยา ฉีดสสาร
หรือสอดใส่วัตถุใด ๆ เข้าในร่างกายเพื่อการเสริม
สวย การคุมกำเนิด การทำหมัน
หรือการบำรุงร่างกายอย่างหนึ่งอย่างใดหรือหลายอย่างได้

 ข้อ ๔ ให้ยกเลิกความในมาตรา ๑๕
แห่งพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบ
โรคศิลปะ พุทธศักราช ๒๔๗๙
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติควบคุมการประกอบโรคศิลปะ
(ฉบับที่ ๘) พ.ศ. ๒๕๑๑ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 มาตรา ๑๕
ความรู้ในวิชาชีพของผู้มีสิทธิขึ้นทะเบียนและรับใบอนุญาตเป็นผู้
ประกอบโรคศิลปะได้นั้น คือ
 (๑) สำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะแผนปัจจุบันชั้นหนึ่ง ต้อง
  (ก)
มีปริญญาหรือประกาศนียบัตรสำหรับสาขานั้น ๆ จากสถานศึกษาใน
ประเทศไทย ที่คณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะรับรอง
แต่คณะกรรมการควบคุมการ
ประกอบโรคศิลปะอาจสอบความรู้ก่อนก็ได้
  (ข)
มีปริญญาหรือประกาศนียบัตรสำหรับสาขานั้นๆ จากสถานศึกษาใน
ต่างประเทศ
และได้รับอนุญาตให้เป็นผู้ประกอบโรคศิลปะในประเทศที่ตนได้รับปริญญา หรือ
ประกาศนียบัตร
และคณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะได้สอบความรู้เป็นที่พอใจแล้ว
แต่ถ้าเป็นคนไทยไม่จำต้องเป็นผู้ได้รับอนุญาตให้เป็นผู้ประกอบโรคศิลปะในประเทศที่ผู้นั้นได้รับ
ปริญญา หรือประกาศนียบัตร
 (๒) สำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะแผนปัจจุบันชั้นสอง ต้องเป็นผู้ซึ่งได้รับการ
อบรมศึกษาในสาขาทันตกรรมหรือสาขาการผดุงครรภ์
จากโรงพยาบาลหรือสถานศึกษาของทาง
ราชการในประเทศไทย
และเป็นที่พอใจของคณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะ
 (๓) สำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะแผนปัจจุบันในสาขาการพยาบาล กายภาพ
บำบัด และเทคนิคการแพทย์ ต้อง
  (ก)
มีปริญญาหรือประกาศนียบัตรจากสถานศึกษาในประเทศไทยที่คณะ
กรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะรับรอง
แต่คณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะ
อาจสอบความรู้ก่อนก็ได้
  (ข)
มีปริญญาหรือประกาศนียบัตรจากสถานศึกษาในต่างประเทศและได้รับ
อนุญาตให้เป็นผู้ประกอบโรคศิลปะในประเทศที่ตนได้รับปริญญาหรือประกาศนียบัตร
และคณะ
กรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะได้สอบความรู้เป็นที่พอใจแล้ว
แต่ถ้าเป็นคนไทยไม่จำต้อง
เป็นผู้ได้รับอนุญาตให้เป็นผู้ประกอบโรคศิลปะในประเทศที่ผู้นั้นได้รับปริญญาหรือประกาศนียบัตร
 (๔) สำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะแผนโบราณต้องเป็นผู้ซึ่งได้รับการอบรมศึกษา
จากผู้ประกอบโรคศิลปะแผนโบราณซึ่งได้ขึ้นทะเบียนและรับอนุญาตแล้วตามกำหนดเวลาและ
เงื่อนไขที่กำหนดในกฎกระทรวง
และคณะกรรมการควบคุมการประกอบโรคศิลปะได้สอบความรู้
เป็นที่พอใจแล้ว


 ข้อ ๕
คำสั่งของคณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดินฉบับนี้ ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัด
จากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

  สั่ง ณ วันที่ ๒๑ ตุลาคม พุทธศักราช ๒๕๑๙
 
พลเรือเอก สงัด ชลออยู่
  หัวหน้าคณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน

 อัมพิกา/แก้ไข
 ๔/๓/๔๕
 B+A (C)