ประกาศกรมการขนส่งทางบก
เรื่อง
กำหนดมาตรฐานระดับเสียงและวิธีการวัดระดับเสียงของรถยนต์
พ.ศ. ๒๕๖๑
 

โดยที่ปัจจุบันได้มีประกาศกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม
เรื่อง กำหนดมาตรฐานระดับเสียงของรถยนต์สามล้อ ลงวันที่ ๑๖ พฤศจิกายน ๒๕๕๒
และประกาศกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เรื่อง
กำหนดมาตรฐานระดับเสียงของรถยนต์ ลงวันที่ ๙ มกราคม ๒๕๕๘ ดังนั้น
เพื่อให้การกำหนดระดับเสียงของรถยนต์และรถยนต์สามล้อสอดคล้องกับประกาศดังกล่าวและเพื่อให้การตรวจสอบระดับเสียงของรถยนต์และรถยนต์สามล้อเป็นไปด้วยความเรียบร้อยและมีมาตรฐานเดียวกัน
อาศัยอำนาจตามความในข้อ ๓ ของกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔ (พ.ศ. ๒๕๓๑) ออกตามความในพระราชบัญญัติรถยนต์
พ.ศ. ๒๕๒๒ และข้อ ๑๓ ของกฎกระทรวงกำหนดส่วนควบและเครื่องอุปกรณ์สำหรับรถ พ.ศ. ๒๕๕๑
กรมการขนส่งทางบก ออกประกาศกำหนดมาตรฐานระดับเสียงและวิธีการวัดระดับเสียงของรถยนต์ไว้
ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑ ให้ยกเลิกประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง
กำหนดระดับเสียงและวิธีการวัดระดับเสียงของรถยนต์ตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์ ลงวันที่
๒๖ กันยายน พ.ศ. ๒๕๔๘

ข้อ ๒ ในประกาศนี้
รถยนต์ หมายความว่า รถยนต์นั่งส่วนบุคคลไม่เกิน ๗ คน รถยนต์นั่งส่วนบุคคลเกิน
๗ คน รถยนต์บรรทุกส่วนบุคคล รถยนต์รับจ้างระหว่างจังหวัด
รถยนต์รับจ้างบรรทุกคนโดยสารไม่เกิน ๗ คน รถยนต์สี่ล้อเล็กรับจ้าง รถยนต์บริการ
และรถยนต์สามล้อ ไม่รวมถึงรถยนต์ไฟฟ้าแบบแบตเตอรี่ (Battery Electric Vehicles, BEV)
รถยนต์สามล้อ หมายความว่า รถยนต์สามล้อส่วนบุคคล
และรถยนต์รับจ้างสามล้อ
มาตรระดับเสียง หมายความว่า
เครื่องวัดระดับเสียงตามมาตรฐานของคณะกรรมาธิการระหว่างประเทศว่าด้วยเทคนิคไฟฟ้า
ซึ่งเรียกโดยย่อว่า ไอ อี ซี (International Electrotechnical Commission, IEC) หรือเครื่องวัดระดับเสียงอื่นที่เทียบเท่า

ข้อ ๓ การตรวจวัดระดับเสียงของรถยนต์
ให้ทำการตรวจวัดที่ความเร็วรอบของเครื่องยนต์ดังนี้
(๑) รถยนต์สามล้อ ให้ตรวจวัดที่ ๓ ใน ๔
ของความเร็วรอบที่ให้กำลังสูงสุดของเครื่องยนต์แบบจุดระเบิดด้วยประกายไฟ
(๒) รถยนต์อื่นที่มิใช่รถยนต์สามล้อ
(ก) กรณีเครื่องยนต์ที่มีความเร็วรอบที่ให้กำลังสูงสุดไม่เกิน ๕,๐๐๐ รอบต่อนาทีให้ตรวจวัดที่ ๓ ใน ๔ ของความเร็วรอบที่ให้กำลังสูงสุด
(ข) กรณีเครื่องยนต์ที่มีความเร็วรอบที่ให้กำลังสูงสุดเกินกว่า ๕,๐๐๐ รอบต่อนาที แต่ไม่ถึง ๗,๕๐๐ รอบต่อนาที
ให้ตรวจวัดที่ ๓,๗๕๐ รอบต่อนาที
(ค) กรณีเครื่องยนต์ที่มีความเร็วรอบที่ให้กำลังสูงสุดตั้งแต่ ๗,๕๐๐ รอบต่อนาที ให้ตรวจวัดที่ ๑ ใน ๒ ของความเร็วรอบที่ให้กำลังสูงสุด

ข้อ ๔ เครื่องมือและอุปกรณ์สำหรับตรวจวัดระดับเสียงต้องมีคุณลักษณะดังนี้
(๑) เครื่องวัดระดับเสียงต้องเป็นไปตามมาตรฐานของคณะกรรมาธิการระหว่างประเทศว่าด้วยเทคนิคไฟฟ้าซึ่งเรียกโดยย่อว่า
ไอ อี ซี (International Electrotechnical Commission, IEC) หรือเครื่องวัดระดับเสียงอื่นที่เทียบเท่า
(๒)
มาตรความเร็วรอบของเครื่องยนต์ที่นำมาใช้ร่วมในการตรวจวัดระดับเสียงมีความคลาดเคลื่อนได้ไม่เกินร้อยละ
๓ ของค่าเต็มสเกล

ข้อ ๕ มาตรฐานระดับเสียงของรถยนต์
ในขณะที่เดินเครื่องยนต์อยู่กับที่ โดยไม่รวมเสียงแตรสัญญาณต้องมีค่าระดับเสียง
ดังต่อไปนี้
(๑) กรณีรถยนต์สามล้อ ต้องมีค่าระดับเสียงไม่เกิน ๙๕ เดซิเบลเอ
(๒) กรณีรถยนต์อื่น ต้องมีค่าระดับเสียง ดังต่อไปนี้
(ก) ไม่เกิน ๑๐๐ เดซิเบลเอ สำหรับรถยนต์ที่จดทะเบียนก่อนวันที่ ๑
มกราคม ๒๕๕๗
(ข) ไม่เกิน ๙๙ เดซิเบลเอ สำหรับรถยนต์ที่จดทะเบียนตั้งแต่วันที่ ๑
มกราคม ๒๕๕๗ และมีน้ำหนักรถเปล่าเกินกว่า ๒,๒๐๐ กิโลกรัม
(ค) ไม่เกิน ๙๕ เดซิเบลเอ สำหรับรถยนต์ที่จดทะเบียนตั้งแต่วันที่ ๑
มกราคม ๒๕๕๗ และมีน้ำหนักรถเปล่าไม่เกิน ๒,๒๐๐ กิโลกรัม

ข้อ ๖ การเตรียมการตรวจวัดระดับเสียงของรถยนต์
ให้ดำเนินการดังนี้
(๑)
การตรวจวัดระดับเสียงของรถยนต์ให้กระทำในสถานที่ซึ่งเป็นพื้นราบทำด้วยคอนกรีตหรือแอสฟัลต์หรือวัสดุที่มีคุณสมบัติในการสะท้อนเสียงได้ดีและเป็นที่โล่ง
หากมีสิ่งกีดขวางหรือกำแพงหรือวัตถุอื่นใดจะต้องมีระยะห่างจากรถยนต์ที่จะทำการตรวจวัดตั้งแต่
๓ เมตร ขึ้นไป
(๒)
ก่อนทำการตรวจวัดระดับเสียงของรถยนต์ทุกครั้งจะต้องปรับเทียบมาตรระดับเสียงกับเครื่องกำเนิดเสียงมาตรฐาน
เช่น พิสตันโฟน (Piston Phone) หรืออะคูสติค
คาลิเบรเตอร์ (Acoustic Calibrator) หรือตรวจสอบตามที่ระบุไว้ในคู่มือการใช้งานของผู้ผลิตมาตรระดับเสียง
และจะต้องปรับมาตรระดับเสียงไว้ที่วงจรถ่วงน้ำหนัก A (Weighting Network A) และที่ลักษณะความไวตอบรับเสียง
Fast (Dynamic Characteristics Fast)

ข้อ ๗ การตรวจวัดระดับเสียงของรถยนต์
ให้ดำเนินการดังนี้
(๑) ให้ทำการตรวจวัดระดับเสียงของสภาพแวดล้อมในขณะนั้นก่อน
ถ้าระดับเสียงของสภาพแวดล้อมที่วัดได้ในสถานที่ตามข้อ ๖ เกินกว่า ๘๕ เดซิเบลเอ
ให้เปลี่ยนสถานที่ตรวจวัดระดับเสียงของรถยนต์
(๒) ให้จอดรถยนต์อยู่กับที่ในตำแหน่งเกียร์ว่าง
และเดินเครื่องยนต์ไม่น้อยกว่า ๕ นาที ก่อนทำการตรวจวัดระดับเสียง
ถ้ามีขอบทางเท้าจะต้องจอดรถยนต์ห่างจากขอบทางเท้าอย่างน้อย ๑ เมตร
(๓)
ให้ตั้งไมโครโฟนของมาตรระดับเสียงขนานกับพื้นในระดับเดียวกันกับปลายท่อไอเสียแต่ต้องไม่น้อยกว่า
๐.๒ เมตร จากพื้น ดังภาพที่ ๑

ภาพที่
๑
ตำแหน่งไมโครโฟนของมาตรระดับเสียง

(๔)
หันไมโครโฟนของมาตรระดับเสียงให้เป็นไปตามตำแหน่งและวิธีการดังนี้
(ก) ท่อไอเสียมีท่อเดียว
๑) กรณีที่ปลายท่อไอเสียยื่นพ้นริมนอกสุดของตัวถังรถยนต์
ให้หันไมโครโฟนเข้าหาปลายท่อไอเสียโดยทำมุม ๔๕ องศา กับปลายท่อไอเสีย
และห่างจากปลายท่อไอเสียเป็นระยะ ๐.๕ เมตร ดังภาพที่ ๒
ภาพที่
๒
ตำแหน่งการตั้งไมโครโฟนของมาตรระดับเสียง
กรณีรถยนต์มีปลายท่อไอเสียท่อเดียว
และยื่นพ้นริมนอกสุดของตัวถังรถ

๒) กรณีที่ปลายท่อไอเสียยื่นไม่พ้นริมนอกสุดของตัวถังรถยนต์ให้หันไมโครโฟนทำมุม
๔๕ องศากับริมนอกสุดของตัวถังรถยนต์ด้านปลายทางออกของท่อไอเสีย
และห่างจากริมนอกสุดของตัวถังรถยนต์ด้านปลายทางออกของท่อไอเสียเป็นระยะทาง ๐.๕
เมตร ดังภาพที่ ๓

ภาพที่
๓
ตำแหน่งการตั้งไมโครโฟนของมาตรระดับเสียง
กรณีรถยนต์มีปลายท่อไอเสียท่อเดียว
และยื่นไม่พ้นริมนอกสุดของตัวถังรถ

(ข) ท่อไอเสียมี ๒ ท่อหรือมากกว่า
ซึ่งต่อจากหม้อพักใบเดียวกันและมีระยะห่างระหว่างปลายท่อไอเสียไม่เกิน ๐.๓ เมตร
๑) กรณีที่ปลายท่อไอเสียยื่นพ้นริมนอกสุดของตัวถังรถยนต์
ให้ดำเนินการตามข้อ ๗ (๔) (ก) ๑) แต่ให้ถือระยะและทิศทางของท่อไอเสียด้านนอกของรถยนต์เป็นหลัก
ดังภาพที่ ๔
ภาพที่
๔
ตำแหน่งการตั้งไมโครโฟนของมาตรระดับเสียง
กรณีรถยนต์มีปลายท่อไอเสีย
๒ ท่อหรือมากกว่า
มีระยะห่างระหว่างปลายไม่มากกว่า
๐.๓ เมตร และยื่นพ้นริมนอกสุดของตัวถังรถ

๒) กรณีที่ปลายท่อไอเสียยื่นไม่พ้นริมนอกสุดของตัวถังรถยนต์
ให้ดำเนินการตามข้อ ๗ (๔) (ก) ๒)
แต่ให้ถือระยะและทิศทางของท่อไอเสียด้านนอกของรถยนต์เป็นหลัก ดังภาพที่ ๕

ภาพที่
๕
ตำแหน่งการตั้งไมโครโฟนของมาตรระดับเสียง
กรณีรถยนต์มีปลายท่อไอเสีย
๒ ท่อหรือมากกว่า
มีระยะห่างระหว่างปลายไม่มากกว่า
๐.๓ เมตร และยื่นไม่พ้นริมนอกสุดของตัวถังรถ

(ค) ท่อไอเสียมี ๒ ท่อหรือมากกว่า
ซึ่งต่อจากหม้อพักใบเดียวกันโดยมีระยะห่างระหว่างปลายท่อไอเสียเกินกว่า ๐.๓ เมตร
หรือกรณีที่มีท่อไอเสียต่อจากหม้อพักคนละใบ
ไม่ว่าจะมีระยะห่างระหว่างปลายท่อไอเสียเท่าใด
๑) กรณีที่ปลายท่อไอเสียยื่นพ้นริมนอกสุดของตัวถังรถยนต์
ให้ดำเนินการตามข้อ ๗ (๔) (ก) ๑) ทุกท่อ ดังภาพที่ ๖

ภาพที่
๖
ตำแหน่งการตั้งไมโครโฟนของมาตรระดับเสียง
กรณีรถยนต์มีปลายท่อไอเสียสองท่อหรือมากกว่า
และมีระยะห่างระหว่างปลายมากกว่า ๐.๓ เมตร
หรือปลายท่อไอเสียต่อจากหม้อพักคนละใบและยื่นพ้นริมนอกสุดของตัวถังรถ

๒) กรณีที่ปลายท่อไอเสียยื่นไม่พ้นริมนอกสุดของตัวถังรถยนต์
ให้ดำเนินการตามข้อ ๗ (๔) (ก) ๒) ทุกท่อ ดังภาพที่ ๗

ภาพที่
๗
ตำแหน่งการตั้งไมโครโฟนของมาตรระดับเสียง
กรณีรถยนต์มีปลายท่อไอเสียสองท่อหรือมากกว่า
และมีระยะห่างระหว่างปลายมากกว่า ๐.๓ เมตร
หรือปลายท่อไอเสียต่อจากหม้อพักคนละใบ
และยื่นไม่พ้นริมนอกสุดของตัวถังรถ

(ง) ท่อไอเสียอยู่ในแนวดิ่ง
๑) กรณีที่ปลายท่อไอเสียยื่นพ้นริมนอกสุดของตัวถังรถยนต์
ให้ไมโครโฟนอยู่ระดับเดียวกันกับปลายท่อไอเสียในแนวดิ่งชี้ขึ้นข้างบนและห่างจากปลายท่อไอเสียเป็นระยะ
๐.๕ เมตร ดังภาพที่ ๘
ภาพที่
๘
ตำแหน่งการตั้งไมโครโฟนของมาตรระดับเสียง
กรณีท่อไอเสียอยู่ในแนวดิ่ง
และปลายท่อไอเสียยื่นพ้นริมนอกสุดของตัวถังรถ

๒) กรณีที่ปลายท่อไอเสียยื่นไม่พ้นริมนอกสุดของตัวถังรถยนต์
ให้ไมโครโฟนอยู่ระดับเดียวกันกับปลายท่อไอเสียในแนวดิ่งชี้ขึ้นข้างบนและห่างจากริมนอกสุดของรถยนต์ด้านเดียวกับท่อไอเสีย
เป็นระยะ ๐.๕ เมตร ดังภาพที่ ๙ 
ภาพที่
๙ 
ตำแหน่งการตั้งไมโครโฟนของมาตรระดับเสียง
กรณีท่อไอเสียอยู่ในแนวดิ่ง
และปลายท่อไอเสียยื่นไม่พ้นริมนอกสุดของตัวถังรถ

(๕) เร่งเครื่องยนต์อย่างช้า ๆ
จนกระทั่งเครื่องยนต์ทำงานด้วยความเร็วรอบคงที่ตามความเร็วรอบของการตรวจวัดระดับเสียงรถยนต์
ทั้งนี้
ความเร็วรอบเครื่องยนต์ที่ตรวจวัดมีความคลาดเคลื่อนได้ไม่เกินร้อยละ ๕
ของความเร็วรอบของการตรวจวัดระดับเสียงรถยนต์
หากไม่สามารถเร่งเครื่องยนต์ตามความเร็วรอบของการตรวจวัดระดับเสียงรถยนต์ให้พิจารณาความเร็วรอบเครื่องยนต์ต่ำกว่าความเร็วรอบเครื่องยนต์สูงสุดที่สามารถวัดได้ร้อยละ
๕
(๖) ให้ตรวจวัดระดับเสียง ๒ ครั้ง
และให้ถือเอาค่าสูงสุดที่วัดได้เป็นค่าระดับเสียงของรถยนต์
(๗) ถ้าค่าระดับเสียงที่ตรวจวัดทั้ง
๒ ครั้งแตกต่างกันเกินกว่า ๒ เดซิเบลเอ
ให้ตรวจวัดระดับเสียงโดยเริ่มต้นใหม่

ข้อ ๘ การอ่านค่าระดับเสียงของรถยนต์
จะต้องไม่มีบุคคลหรือสิ่งกีดขวางอยู่ภายในระยะ ๐.๕ เมตร
ระหว่างไมโครโฟนของมาตรระดับเสียงกับปลายท่อไอเสีย

ข้อ ๙[๑] ประกาศนี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดสามสิบวันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป


ประกาศ ณ วันที่ ๑๔ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๖๑
สนิท พรหมวงษ์
อธิบดีกรมการขนส่งทางบก






พรวิภา/จัดทำ
๒ ตุลาคม
๒๕๖๑

[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๕/ตอนพิเศษ ๑๖๖ ง/หน้า ๑๐/๑๓ กรกฎาคม ๒๕๖๑