ระเบียบกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ
ว่าด้วยข้อมูลข่าวสารของราชการ
พ.ศ. ๒๕๖๑
 

โดยที่พระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารของราชการ
พ.ศ. ๒๕๔๐ บัญญัติให้หน่วยงานของรัฐต้องจัดให้มีข้อมูลข่าวสารของราชการไว้ให้ประชาชนเข้าตรวจดูได้
ประกอบกับเพื่อรักษาความปลอดภัยของเอกสารและความเป็นระเบียบเรียบร้อยในการให้ประชาชนเข้าตรวจดู
อธิบดีกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพจึงวางระเบียบไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ
๑ ระเบียบนี้เรียกว่า
ระเบียบกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพว่าด้วยข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ. ๒๕๖๑

ข้อ ๒[๑]
ระเบียบนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

ข้อ
๓ ให้ยกเลิกระเบียบกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพว่าด้วยข้อมูลข่าวสารของราชการ
พ.ศ. ๒๕๕๑

ข้อ
๔ บรรดาระเบียบ ข้อบังคับ คำสั่ง
หรือประกาศอื่นใดของกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพที่ขัดหรือแย้งกับระเบียบนี้ให้ใช้ระเบียบนี้แทน

ข้อ
๕ ในระเบียบนี้
ข้อมูลข่าวสารของราชการ
หมายความว่า สิ่งที่สื่อความหมายให้รู้เรื่องราว ข้อเท็จจริง ข้อมูล หรือสิ่งใด ๆ
ที่อยู่ในความครอบครองหรือควบคุมดูแลของกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ
ตามกฎหมายว่าด้วยข้อมูลข่าวสารของราชการ
อธิบดี
หมายความว่า อธิบดีกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ
กรม
หมายความว่า กรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ
คณะกรรมการ
หมายความว่า คณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของกรม
ส่วนราชการภายใน
หมายความว่า ส่วนราชการภายในของกรม ที่มีฐานะเป็นสำนัก กอง กลุ่ม ศูนย์
หรือหน่วยงานที่เรียกชื่ออย่างอื่นที่มีฐานะเทียบเท่า
เจ้าหน้าที่
หมายความว่า ข้าราชการ พนักงานราชการ และพนักงานจ้างเหมาบริการของกรม

ข้อ
๖ ให้อธิบดีรักษาการตามระเบียบนี้
และให้มีอำนาจตีความ วินิจฉัยปัญหาเกี่ยวกับการปฏิบัติตามระเบียบนี้
และออกประกาศหรือคำสั่งเพื่อประโยชน์ในการปฏิบัติตามระเบียบนี้
ในกรณีที่มีปัญหาเกี่ยวกับการปฏิบัติตามระเบียบนี้ได้
ให้อธิบดีเป็นผู้วินิจฉัยชี้ขาด คำวินิจฉัยนั้นให้เป็นที่สุด

หมวด ๑
คณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของกรม
 

ข้อ
๗ ให้มีคณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของกรม
ตามที่อธิบดีสั่งแต่งตั้ง มีจำนวนไม่น้อยกว่าเจ็ดคนแต่ไม่เกินเก้าคน โดยเลขานุการกรม
เป็นกรรมการและเลขานุการ และให้มีผู้ช่วยเลขานุการจำนวนสองคน

ข้อ
๘ ให้คณะกรรมการ มีอำนาจและหน้าที่
ดังต่อไปนี้
(๑) เสนอนโยบาย ให้คำแนะนำ กำหนดหลักเกณฑ์และแนวทางปฏิบัติเกี่ยวกับการบริหาร
การจัดระบบ การขอ การอนุญาต และการบริการข้อมูลข่าวสารของราชการ
(๒) ให้คำแนะนำหรือเสนอความเห็นเกี่ยวกับข้อมูลข่าวสารของราชการที่ลงพิมพ์ในราชกิจจานุเบกษารวมทั้งการจัดพิมพ์และการเผยแพร่
(๓) ให้คำแนะนำหรือเสนอความเห็นเกี่ยวกับหลักเกณฑ์การพิจารณาประเภทข้อมูลข่าวสารของราชการที่ไม่ต้องเปิดเผย
หรือข้อมูลข่าวสารของราชการที่เป็นความลับของราชการ
(๔) ให้คำแนะนำหรือเสนอความเห็นเกี่ยวกับประเภทของข้อมูลข่าวสารของราชการที่ควรจัดเก็บไว้ที่กรมหรือส่งไปยังหอจดหมายเหตุแห่งชาติ
กรมศิลปากร หรือหน่วยงานอื่นของรัฐที่กำหนดในพระราชกฤษฎีกาตามกฎหมายว่าด้วยข้อมูลข่าวสารของราชการ
(๕) ให้คำแนะนำหรือเสนอความเห็นเกี่ยวกับการเชื่อมโยงข้อมูลข่าวสารของราชการกับส่วนราชการหรือเอกชน
(๖) แต่งตั้งคณะอนุกรรมการเพื่อปฏิบัติการในเรื่องใด ๆ ตามที่คณะกรรมการมอบหมาย
(๗) เชิญบุคคลใด ๆ
มาสอบถามหรือให้ชี้แจงแสดงความเห็นเกี่ยวกับข้อมูลข่าวสารของราชการ
(๘) ดำเนินงานอื่นใดตามที่อธิบดีมอบหมาย

ข้อ
๙ การประชุมของคณะกรรมการต้องมีกรรมการมาประชุมไม่น้อยกว่ากึ่งหนึ่งของกรรมการทั้งหมดจึงจะเป็นองค์ประชุม
ถ้าประธานกรรมการไม่อยู่ในที่ประชุมหรือไม่อาจปฏิบัติหน้าที่ได้ให้กรรมการที่มาประชุมเลือกกรรมการคนหนึ่งเพื่อทำหน้าที่ประธานในที่ประชุม
การวินิจฉัยชี้ขาดของที่ประชุมให้ถือเสียงข้างมาก
กรรมการคนหนึ่งให้มีเสียงหนึ่ง ในการลงคะแนนถ้าคะแนนเสียงเท่ากัน
ให้ประธานในที่ประชุมออกเสียงเพิ่มขึ้นอีกเสียงหนึ่งเป็นเสียงชี้ขาด

ข้อ
๑๐ ให้นำความในข้อ ๙
มาใช้บังคับกับการประชุมของคณะอนุกรรมการที่คณะกรรมการแต่งตั้งโดยอนุโลม

หมวด ๒
การบริหารจัดการข้อมูลข่าวสารของราชการ
 

ข้อ
๑๑ ให้จัดตั้งศูนย์ข้อมูลข่าวสารของราชการขึ้นในสำนักงานเลขานุการกรม
เพื่อเป็นสถานที่บริการสำหรับประชาชนที่มาติดต่อในการขอตรวจดู ศึกษา
ค้นคว้าข้อมูลข่าวสารของราชการ หรือขอคำแนะนำในการติดต่อกับหน่วยงานของรัฐได้สะดวกตามสมควร

ข้อ
๑๒ ให้ส่วนราชการภายในจัดแยกประเภทข้อมูลข่าวสารของราชการที่อยู่ในความครอบครองหรือควบคุมดูแลโดยให้แยกออกเป็นประเภทตามกฎหมายว่าด้วยข้อมูลข่าวสารของราชการดังนี้
(๑) ข้อมูลข่าวสารของราชการที่ลงพิมพ์ในราชกิจจานุเบกษา
(๒) ข้อมูลข่าวสารของราชการที่จัดไว้ให้ประชาชนเข้าตรวจดูได้
(๓) ข้อมูลข่าวสารของราชการอื่นที่มิใช่ (๑) หรือ (๒)
การจัดแยกประเภทข้อมูลข่าวสารของราชการตามวรรคหนึ่ง
ให้คำนึงถึงลักษณะของข้อมูลข่าวสารของราชการตามกฎหมายว่าด้วยข้อมูลข่าวสารของราชการ
เมื่อส่วนราชการภายในได้จัดแยกประเภทข้อมูลข่าวสารของราชการที่อยู่ในความครอบครองหรือควบคุมดูแลตามวรรคหนึ่งแล้ว
ให้นำส่งให้ศูนย์ข้อมูลข่าวสารของราชการจัดทำดรรชนีข้อมูลข่าวสารของราชการ
ตามวรรคหนึ่ง (๑) และ (๒) โดยให้มีรายละเอียดเพียงพอที่ประชาชนสามารถค้นหาข้อมูลข่าวสารได้เอง
และให้ตรวจสอบจัดทำให้เรียบร้อยและเป็นปัจจุบัน

ข้อ
๑๓ ในการดำเนินงานตามข้อ ๑๒
ให้ส่วนราชการภายในจัดให้มีเจ้าหน้าที่เพื่อควบคุมดูแล ตรวจสอบ
ติดตามและประสานงานในการดำเนินงานดังกล่าวให้เป็นไปด้วยความเรียบร้อย

หมวด ๓
การขอข้อมูลข่าวสารของราชการและการอนุญาต
 

ข้อ
๑๔ การขอข้อมูลข่าวสารของราชการ
ให้ทำเป็นหนังสือหรือยื่นคำขอตามแบบที่คณะกรรมการกำหนด
พร้อมทั้งแสดงรายละเอียดเหตุผลและความจำเป็น โดยยื่นต่อเจ้าหน้าที่ส่วนราชการภายในที่ให้บริการข้อมูลข่าวสารของราชการ
เพื่อเสนอให้ผู้มีอำนาจพิจารณาอนุญาตต่อไป

ข้อ
๑๕ ให้หัวหน้าส่วนราชการภายในหรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย
เป็นผู้มีอำนาจอนุญาตให้ตรวจดูหรือให้คัดสำเนาข้อมูลข่าวสารของราชการ
สำหรับข้อมูลข่าวสารของราชการที่อยู่ในความครอบครองหรือควบคุมดูแลของหน่วยงานของตน
ในกรณีที่ไม่อาจวินิจฉัยได้ว่าข้อมูลข่าวสารของราชการใดเป็นข้อมูลข่าวสารของราชการที่เปิดเผยได้หรือไม่
ให้บุคคลตามวรรคหนึ่งเสนอเรื่องพร้อมความเห็นเบื้องต้นต่ออธิบดีเพื่อวินิจฉัย

ข้อ
๑๖ ในกรณีที่ผู้มีอำนาจอนุญาตตามข้อ
๑๕ มีคำสั่งอนุญาตตามคำขอ ให้ผู้ยื่นคำขอตรวจดูหรือรับสำเนาข้อมูลข่าวสารของราชการนั้น
ณ ศูนย์ข้อมูลข่าวสารของราชการ
ในกรณีที่ข้อมูลข่าวสารของราชการอยู่ในความครอบครองหรือควบคุมดูแลของส่วนราชการภายในอื่นให้ส่วนราชการภายในอื่นนั้น
จัดส่งข้อมูลข่าวสารของราชการหรือสำเนาข้อมูลข่าวสารของราชการให้ศูนย์ข้อมูลข่าวสารของราชการ
เพื่อให้ผู้ยื่นคำขอตรวจดูหรือรับสำเนาข้อมูลข่าวสารของราชการ
ในกรณีที่ผู้มีอำนาจอนุญาตตามข้อ
๑๕ มีคำสั่งไม่เปิดเผยข้อมูลข่าวสารของราชการ ให้แจ้งคำสั่งพร้อมเหตุผลให้ผู้ยื่นคำขอทราบ
และแจ้งให้ทราบถึงสิทธิ และกำหนดเวลาในการอุทธรณ์ต่อคณะกรรมการวินิจฉัยการเปิดเผยข้อมูลข่าวสารของราชการ
สำนักงานปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี

ข้อ
๑๗ การขอข้อมูลข่าวสารของราชการตามหมายเรียกพยานเอกสารของศาล
ให้นำเสนอหัวหน้าส่วนราชการภายใน
เจ้าของข้อมูลข่าวสารของราชการหรือผู้ที่ได้รับมอบหมายพิจารณาอนุญาตและข้าราชการผู้รับผิดชอบตั้งแต่ระดับปฏิบัติการหรือระดับชำนาญงานขึ้นไป
เป็นผู้รับรองสำเนาข้อมูลข่าวสารของราชการ

ข้อ
๑๘ ข้อมูลข่าวสารของราชการใดหากมีกฎหมาย
ระเบียบ ประกาศ คำสั่ง หรือมติคณะรัฐมนตรีกำหนดวิธีปฏิบัติเกี่ยวกับการขอข้อมูลข่าวสารของราชการและการอนุญาตไว้เป็นการเฉพาะ
ให้ปฏิบัติตามกฎหมาย ระเบียบ ประกาศ คำสั่ง หรือมติคณะรัฐมนตรีดังกล่าวด้วย

หมวด ๔
การให้บริการข้อมูลข่าวสารของราชการ
 

ข้อ
๑๙ ให้ศูนย์ข้อมูลข่าวสารของราชการดำเนินการให้บริการข้อมูลข่าวสารของราชการไว้ให้ประชาชนเข้าตรวจดู
ศึกษา ค้นคว้า ตลอดจนเผยแพร่ จัดทำสำเนาข้อมูลข่าวสารของราชการพร้อมทั้งประสานงานกับส่วนราชการภายใน
เพื่ออำนวยความสะดวกให้แก่หน่วยงานของรัฐหรือประชาชนผู้ยื่นคำขอหรือคัดลอกข้อมูลข่าวสารของราชการที่อยู่ในอำนาจหน้าที่และความรับผิดชอบของกรม
หรือให้คำแนะนำในการติดต่อกับส่วนราชการ โดยจัดให้มีเจ้าหน้าที่ เพื่อดำเนินการควบคุมดูแล
ตรวจสอบติดตาม และประสานงานในการดำเนินการให้เป็นไปด้วยความเรียบร้อย
การบริการข้อมูลข่าวสารของราชการนอกจากที่กล่าวในวรรคหนึ่ง
ให้เป็นไปตามคำแนะนำหรือความเห็นของคณะกรรมการ

ข้อ
๒๐ การเรียกเก็บค่าธรรมเนียมการขอสำเนา
หรือขอสำเนาที่มีคำรับรองถูกต้องของข้อมูลข่าวสารของราชการ
ให้เป็นไปตามหลักเกณฑ์ที่คณะกรรมการตามกฎหมายว่าด้วยข้อมูลข่าวสารของราชการกำหนด
หรือตามหลักเกณฑ์ที่คณะกรรมการกำหนดโดยความเห็นชอบของคณะกรรมการตามกฎหมายว่าด้วยข้อมูลข่าวสารของราชการ
การรับรองสำเนาข้อมูลข่าวสารของราชการ
ให้ข้าราชการผู้รับผิดชอบข้อมูลข่าวสารนั้นตั้งแต่ระดับปฏิบัติการหรือระดับชำนาญงานขึ้นไป
เป็นผู้รับรอง โดยลงลายมือชื่อ พร้อมทั้งชื่อตัว ชื่อสกุล และตำแหน่ง ตลอดจนวัน
เดือน ปี ให้ชัดเจน ทั้งนี้ ให้รับรองตามจำนวนที่ผู้ยื่นคำขอรับรอง
การดำเนินการตามวรรคหนึ่ง
เจ้าหน้าที่อาจพิจารณาส่งสำเนาข้อมูลข่าวสารของราชการทางไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับก็ได้
แต่การส่งสำเนาข้อมูลข่าวสารของราชการโดยวิธีนี้ ผู้ยื่นคำขอต้องชำระค่าธรรมเนียมการทำสำเนาหรือการรับรองสำเนาข้อมูลข่าวสารและค่าส่งทางไปรษณีย์ลงทะเบียนตอบรับไว้แล้วจึงจะดำเนินการให้ได้

ข้อ
๒๑ การบริการส่งข้อมูลข่าวสารของราชการที่เปิดเผยทางโทรสาร
ให้ดำเนินการได้เฉพาะกรณีเร่งด่วน
โดยให้คำนึงถึงความสิ้นเปลือง เช่น จำนวนข้อมูลข่าวสารของราชการ ระยะเวลาและค่าใช้จ่ายในการส่ง
ทั้งนี้ ให้หัวหน้าส่วนราชการภายใน
หรือผู้ได้รับมอบหมายเป็นผู้พิจารณาอนุญาต

ข้อ
๒๒ รายได้จากการเรียกเก็บค่าธรรมเนียมและการรับรองสำเนาข้อมูลข่าวสารของราชการให้ปฏิบัติตามระเบียบของราชการ

ข้อ
๒๓ การปฏิบัติเกี่ยวกับการบริการข้อมูลข่าวสารของราชการ
ที่ไม่ได้กำหนดไว้ในระเบียบนี้ให้ปฏิบัติตามวิธีการที่คณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของราชการกำหนด

หมวด ๕
สถานที่บริการข้อมูลข่าวสารของราชการ
 

ข้อ
๒๔ ให้มีสถานที่บริการข้อมูลข่าวสารของราชการสำหรับประชาชนที่มาติดต่อขอตรวจดู ศึกษา ค้นคว้าข้อมูลข่าวสารของราชการ
หรือให้คำแนะนำในการติดต่อกับหน่วยงานของรัฐ ณ ศูนย์ข้อมูลข่าวสารของราชการกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ
หรือตามที่กรมกำหนด


ประกาศ
ณ วันที่ ๑๐ กันยายน พ.ศ. ๒๕๖๑
ปิติกาญจน์
สิทธิเดช
อธิบดีกรมคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพ






พรวิภา/จัดทำ
๒๗ กุมภาพันธ์
๒๕๖๑

[๑]
ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๓๕/ตอนที่ ๗๖ ง/หน้า ๑/๔ ตุลาคม
๒๕๖๑