ประกาศกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช
ประกาศกรมอุทยานแห่งชาติ
สัตว์ป่า และพันธุ์พืช
เรื่อง
หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการค้างาช้าง
พ.ศ. ๒๕๕๘
 

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๑๘ วรรคหนึ่ง แห่งพระราชบัญญัติงาช้าง พ.ศ.
๒๕๕๘ อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ออกประกาศไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑ ประกาศนี้เรียกว่า
ประกาศกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการ
และเงื่อนไขในการค้างาช้าง พ.ศ. ๒๕๕๘

ข้อ ๒[๑] ประกาศนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

ข้อ ๓ ผู้ใดค้างาช้างอยู่ในวันที่พระราชบัญญัติงาช้าง
พ.ศ. ๒๕๕๘ ใช้บังคับ
และประสงค์จะค้างาช้างต่อไปให้ยื่นคำขออนุญาตค้างาช้างต่ออธิบดีตามแบบคำขออนุญาตค้างาช้างแบบ
งช. ๗ ท้ายประกาศนี้ พร้อมเอกสารหลักฐานตามที่ระบุไว้ในคำขออนุญาตดังกล่าว

ข้อ ๔ ให้ผู้ซึ่งประสงค์จะยื่นคำขออนุญาตตามข้อ ๓
ยื่นคำขออนุญาต ณ ท้องที่ที่ประสงค์จะค้างาช้าง ดังต่อไปนี้
(๑) ในเขตกรุงเทพมหานคร ให้ยื่นที่กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า
และพันธุ์พืช
(๒) ในท้องที่จังหวัดอื่น
ให้ยื่นที่สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์แห่งท้องที่นั้น
(๓) สถานที่และวิธีการอื่นตามที่อธิบดีประกาศกำหนดเพื่ออำนวยความสะดวกแก่ประชาชน

ข้อ ๕ เมื่อได้รับคำขออนุญาตตามข้อ ๓ แล้ว
ให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบคำขออนุญาต และเอกสารหลักฐานต่าง ๆ
เมื่อเห็นว่าครบถ้วนถูกต้องให้ลงทะเบียนรับและออกใบรับคำขออนุญาตค้างาช้าง ตามแบบ
งช. ๘ ท้ายประกาศนี้ ให้แก่ผู้ยื่นคำขออนุญาตเพื่อเก็บไว้เป็นหลักฐาน

ข้อ ๖ ให้ผู้ค้างาช้างที่ได้ยื่นคำขออนุญาตและได้รับใบรับคำขออนุญาตค้างาช้างทำการค้างาช้างต่อไปได้
จนกว่าจะได้รับแจ้งคำสั่งไม่อนุญาตจากอธิบดี
ให้ผู้ค้างาช้างตามวรรคหนึ่งจัดทำบัญชีการได้มาซึ่งงาช้าง
การแปรสภาพหรือเปลี่ยนรูปร่างงาช้างและการค้างาช้าง ตามแบบที่กำหนดไว้ในประกาศฉบับนี้ตลอดระยะเวลาที่ทำการค้างาช้าง
และในกรณีที่ไม่ได้ทำการค้างาช้างภายในเวลาหกเดือนนับแต่วันที่ได้รับใบรับคำขออนุญาตค้างาช้าง
ให้ถือว่าใบรับคำขออนุญาตค้างาช้างดังกล่าวสิ้นผลไป

ข้อ ๗ งาช้างที่ผู้ค้างาช้างจะทำการค้าได้
ต้องเป็นงาช้างที่มาจากช้างตามกฎหมาย ว่าด้วยสัตว์พาหนะ
และได้ดำเนินการถูกต้องตามพระราชบัญญัติงาช้าง พ.ศ. ๒๕๕๘ แล้วเท่านั้น

ข้อ ๘ เมื่อมีการออกกฎกระทรวงกำหนดหลักเกณฑ์
วิธีการ และเงื่อนไขในการค้างาช้างที่ออกตามความในมาตรา ๔ แห่งพระราชบัญญัติงาช้าง
พ.ศ. ๒๕๕๘ ให้อธิบดีพิจารณาออกใบอนุญาตให้แก่ผู้ยื่นคำขออนุญาตตามข้อ ๓
ตามหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในกฎกระทรวงดังกล่าว
ในกรณีที่อธิบดีออกใบอนุญาตให้แก่ผู้ยื่นคำขออนุญาตตามวรรคหนึ่ง
ให้แจ้งข้อมูลการออกใบอนุญาตค้างาช้างต่อกรมพัฒนาธุรกิจการค้าเพื่อใช้เป็นข้อมูลในการกำกับดูแลการรับจดทะเบียนพาณิชย์ตามกฎหมายว่าด้วยทะเบียนพาณิชย์ต่อไป

ข้อ ๙ ผู้ค้างาช้างต้องจัดทำบัญชีการได้มาซึ่งงาช้างที่จะทำการค้าตามบัญชีแนบท้ายคำขออนุญาตตามแบบ
งช. ๙ พร้อมแสดงหลักฐานการได้มาโดยชอบด้วยกฎหมาย ยื่นต่อกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า
และพันธุ์พืช ณ สถานที่ตามข้อ ๔
เพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบความถูกต้องของงาช้างดังกล่าวก่อนจึงจะดำเนินการค้างาช้างนั้นได้
ในกรณีมีงาช้างที่จะทำการค้ามาเพิ่มเติมจากที่แจ้งไว้ตามวรรคหนึ่ง
ผู้ค้างาช้างต้องจัดทำบัญชีการได้มาซึ่งงาช้างท้ายคำขออนุญาตตามแบบ งช. ๑๐
และจัดส่งสำเนาบัญชีพร้อมสำเนาเอกสารที่เกี่ยวข้องกับการลงบัญชีต่อกรมอุทยานแห่งชาติ
สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ณ สถานที่ตามข้อ ๔
เพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบความถูกต้องของงาช้างดังกล่าวก่อนจึงจะดำเนินการค้างาช้างนั้นได้
ในกรณีมีการแปรสภาพหรือเปลี่ยนรูปร่างงาช้าง ผู้ค้างาช้างต้องจัดทำบัญชีการแปรสภาพหรือเปลี่ยนรูปร่างงาช้างตามแบบ
งช. ๑๑ ท้ายประกาศนี้
และจัดส่งสำเนาบัญชีพร้อมสำเนาเอกสารที่เกี่ยวข้องกับการลงบัญชีให้กรมอุทยานแห่งชาติ
สัตว์ป่า และพันธุ์พืช
เพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบความถูกต้องของการแปรสภาพหรือเปลี่ยนรูปร่างงาช้างดังกล่าวก่อนจึงจะดำเนินการค้างาช้างนั้นได้
ผู้ค้างาช้างต้องจัดทำบัญชีการค้างาช้างตามแบบ งช. ๑๒ ท้ายประกาศนี้
โดยต้องลงข้อมูลให้เป็นปัจจุบันจนถึงวันสิ้นเดือนนั้น ๆ
และให้จัดส่งสำเนาบัญชีดังกล่าวพร้อมสำเนาเอกสารประกอบการลงบัญชีให้กรมอุทยานแห่งชาติ
สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ณ สถานที่ตามข้อ ๔ ภายในวันที่ ๑๐ ของเดือนถัดไป
เพื่อให้เจ้าหน้าที่ตรวจสอบความถูกต้องในการค้างาช้างของตน
ผู้ค้างาช้างต้องลงข้อมูลบัญชีต่าง ๆ ให้เป็นปัจจุบัน
และจัดส่งสำเนาบัญชีและสำเนาเอกสารที่เกี่ยวข้องกับการลงบัญชีที่ได้ลงลายมือชื่อรับรองสำเนาทุกหน้า
ให้กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช ณ สถานที่ตามข้อ ๔

ข้อ ๑๐ ในกรณีพนักงานเจ้าหน้าที่ตรวจพบหรือมีเหตุอันควรสงสัยว่างาช้างใดที่อยู่ในความครอบครองของผู้ค้างาช้างมิใช่งาช้างตามกฎหมายว่าด้วยสัตว์พาหนะ
ให้รายงานต่ออธิบดีเพื่อพิจารณาออกคำสั่งให้ผู้ค้างาช้างนำเอกสารหรือหลักฐานมาพิสูจน์ได้

ข้อ ๑๑ ผู้ค้างาช้างตามข้อ ๕
ต้องเก็บรักษาบัญชีต่าง ๆ และเอกสารหลักฐาน ที่เกี่ยวข้องกับการลงบัญชีไว้ ณ
สถานที่ค้างาช้างนั้น เป็นระยะเวลาอย่างน้อยสองปีนับแต่วันที่ยื่น
หรือจัดส่งสำเนาบัญชีดังกล่าวต่อกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช
และต้องสามารถนำมาแสดงต่อเจ้าหน้าที่เพื่อทำการตรวจสอบได้

ข้อ ๑๒ เมื่อผู้ค้างาช้างตามข้อ ๕
จำหน่ายงาช้างให้แก่ผู้ใด ให้ออกหนังสือกำกับการค้างาช้างตามแบบ งช. ๑๓
ท้ายประกาศนี้ ให้กับผู้ซื้อเพื่อเป็นหลักฐานการได้มาซึ่งงาช้างของผู้ซื้อ และให้ผู้ซื้อนำไปดำเนินการแจ้งการครอบครองตามพระราชบัญญัติงาช้าง
พ.ศ. ๒๕๕๘ ต่อไป

ข้อ ๑๓ กรณีงาช้างที่จะทำการค้าชิ้นใดยังไม่มีเครื่องหมายประจำตัว
ให้ผู้ค้างาช้างดำเนินการจัดทำเครื่องหมายงาช้างนั้นตามวิธีการที่กำหนดไว้ในข้อ ๑๔
โดยต้องแจ้งวิธีการ รูปแบบ พร้อมจัดส่งตัวอย่างเครื่องหมายให้พนักงานเจ้าหน้าที่พิจารณาให้ความเห็นชอบก่อนดำเนินการ
กรณีเครื่องหมายงาช้างชำรุดหรือสูญหาย
ให้ผู้ค้างาช้างแจ้งต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ เพื่อตรวจสอบความถูกต้อง
และให้ผู้ค้างาช้างจัดทำเครื่องหมายงาช้างดังกล่าวใหม่ตามวิธีการที่กำหนดไว้ในข้อ
๑๔ 
กรณีผู้ค้างาช้างประสงค์จะให้เจ้าหน้าที่จัดทำเครื่องหมายงาช้างในความครอบครองของตนให้แจ้งต่อเจ้าหน้าที่เพื่อดำเนินการได้
โดยผู้ค้างาช้างต้องเป็นผู้รับผิดชอบค่าใช้จ่ายในการดำเนินการดังกล่าว

ข้อ ๑๔ การจัดทำเครื่องหมายงาช้าง
ให้ใช้วิธีการดังต่อไปนี้
(๑) ติดสติ๊กเกอร์ หรือตอกรหัสหมายเลข
พร้อมจัดทำบันทึกรายละเอียดลักษณะ ขนาด น้ำหนัก
(๒) กรณีที่ไม่สามารถใช้วิธีทำเครื่องหมายตาม (๑) ได้
ให้ใช้วิธีถ่ายภาพ หรือวิธีการอื่นใดที่เหมาะสม พร้อมจัดทำบันทึกรายละเอียดลักษณะ
ขนาด น้ำหนัก

ข้อ ๑๕ กรณีผู้ค้างาช้างประสงค์จะย้ายสถานที่ค้างาช้าง
ให้แจ้งเป็นหนังสือต่ออธิบดี ณ สถานที่ตามข้อ ๔
และเมื่ออธิบดีให้ความเห็นชอบจึงจะดำเนินการได้
เมื่อได้รับหนังสือแจ้งประสงค์จะย้ายสถานที่ค้างาช้างตามวรรคหนึ่ง
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งอธิบดีมอบหมายดำเนินการตรวจสอบจำนวนและความถูกต้องของงาช้าง
และตรวจสอบความเหมาะสมของสถานที่ที่ประสงค์จะย้ายไปค้างาช้างแห่งใหม่
แล้วรายงานต่ออธิบดีเพื่อพิจารณา ให้ความเห็นชอบการย้ายสถานที่ค้างาช้างนั้น
และทำหนังสือแจ้งให้ผู้ค้างาช้างตามวรรคหนึ่งทราบต่อไป
ให้พนักงานเจ้าหน้าที่ซึ่งอธิบดีมอบหมายดำเนินการแก้ไขรายละเอียดใบรับคำขออนุญาตค้างาช้างตามแบบ
งช. ๘ ให้ถูกต้องตรงกับที่ได้รับอนุญาตจากอธิบดีด้วย

ข้อ ๑๖ กรณีผู้ค้างาช้างประสงค์จะเลิกค้างาช้าง
ให้แจ้งเป็นหนังสือต่ออธิบดี ณ สถานที่ตามข้อ ๔
เมื่อได้รับแจ้งตามวรรคหนึ่ง ให้อธิบดีพิจารณาสั่งการให้พนักงานเจ้าหน้าที่ตรวจสอบบัญชีและงาช้างที่ผู้ค้ามีไว้เพื่อทำการค้า
เพื่อเป็นข้อมูลในการดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้องต่อไป
เมื่อแจ้งเลิกค้างาช้างต่ออธิบดีแล้ว
ผู้ค้างาช้างสามารถครอบครองงาช้างนั้นต่อไปได้ แต่ไม่สามารถค้างาช้างได้
และต้องปฏิบัติเกี่ยวกับการครอบครองงาช้างให้ถูกต้องตามพระราชบัญญัติงาช้าง พ.ศ.
๒๕๕๘ ต่อไป

ข้อ ๑๗ กรณีเอกสารการขออนุญาตหรือใบรับคำขออนุญาต
หรือเอกสารสำคัญใด ๆ ที่ออกตามประกาศนี้ของผู้ค้างาช้างชำรุดหรือสูญหาย
ให้ผู้ค้างาช้าง แจ้งต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ ณ สถานที่ตามข้อ ๔ พร้อมแนบสำเนาเอกสารการแจ้งความลงบันทึกประจำวัน
เพื่อให้พนักงานเจ้าหน้าที่ดำเนินการตรวจสอบความถูกต้องและรายงานต่ออธิบดีเพื่อพิจารณาออกใบแทนเอกสารดังกล่าว
หรือพิจารณาออกเอกสารฉบับใหม่ให้แทนเอกสารฉบับเดิมได้ตามที่เห็นสมควร


ประกาศ
ณ วันที่ ๒๒ มกราคม พ.ศ. ๒๕๕๘
นิพนธ์
โชติบาล
อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติ
สัตว์ป่า และพันธุ์พืช
[เอกสารแนบท้าย]

๑. คำขออนุญาตค้างาช้าง (แบบ งช. ๗)
๒. ใบรับคำขออนุญาตค้างาช้าง (แบบ งช. ๘)
๓. บัญชีการได้มาซึ่งงาช้าง (แบบ งช. ๙)
๔. บัญชีการได้มาซึ่งงาช้าง (แบบ งช. ๑๐)
๕. บัญชีการแปรสภาพหรือเปลี่ยนรูปร่างงาช้าง
(แบบ งช. ๑๑)
๖. บัญชีการค้างาช้าง (แบบ งช. ๑๒)
๗. หนังสือกำกับการค้างาช้าง (แบบ งช. ๑๓)

(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)








ปริยานุช/ผู้จัดทำ
๒๙ มกราคม ๒๕๕๘

วิศนี/ผู้ตรวจ
๔ กุมภาพัน์
๒๕๕๘












[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๒/ตอนพิเศษ ๒๒ ง/หน้า ๑๖/๒๗ มกราคม ๒๕๕๘