ข้อบังคับกรมการค้าต่างประเทศ
ข้อบังคับกรมการค้าต่างประเทศ
ว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทยของกรมการค้าต่างประเทศ
พ.ศ. ๒๕๔๙[๑]
 

ตามที่ได้มีข้อบังคับกรมการค้าต่างประเทศ
ว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทย พ.ศ. ๒๕๔๘ ลงวันที่ ๒๒ ธันวาคม ๒๕๔๘
กำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขการอนุญาตและการใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทย
ซึ่งกรมการค้าต่างประเทศได้จดทะเบียนเป็นเจ้าของไว้ต่อกรมทรัพย์สินทางปัญญาไปแล้ว
นั้น

เพื่อเป็นการขยายและส่งเสริมการจำหน่ายข้าวหอมมะลิไทยและสร้างความเชื่อมั่นในคุณภาพและมาตรฐานข้าวหอมมะลิไทย
ให้เป็นที่ยอมรับโดยทั่วไปตั้งแต่ต้นทางการผลิตจนถึงผู้บริโภครวมทั้งให้ผู้ใช้เครื่องหมายรับรองมีความรับผิดชอบและเข้มงวดในการรักษาคุณภาพของสินค้าให้ได้มาตรฐานอย่างเคร่งครัด
สมควรแก้ไขปรับปรุงข้อบังคับดังกล่าวให้เหมาะสม
สอดคล้องกับสถานการณ์ปัจจุบันกรมการค้าต่างประเทศจึงกำหนดข้อบังคับไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑
ข้อบังคับนี้เรียกว่า ข้อบังคับกรมการค้าต่างประเทศ
ว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทยของกรมการค้าต่างประเทศ พ.ศ. ๒๕๔๙

ข้อ ๒
ข้อบังคับนี้ ให้มีผลใช้บังคับตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไป

ข้อ ๓
ให้ยกเลิกข้อบังคับกรมการค้าต่างประเทศ
ว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทย พ.ศ. ๒๕๔๘ ลงวันที่ ๒๒ ธันวาคม ๒๕๔๘

ข้อ ๔ ในข้อบังคับนี้
ข้าวหอมมะลิไทย (THAI HOM MALI RICE หรือ THAI JASMINE RICE หรือ THAI FRAGRANT RICE หรือชื่ออื่นที่มีความหมายเดียวกัน
ไม่ว่าจะมีคำที่มีความหมายว่า ไทย
หรือไม่ก็ตาม) หมายถึง
ข้าวกล้องและข้าวขาวที่แปรรูปมาจากข้าวเปลือกเจ้าพันธุ์ขาวดอกมะลิ ๑๐๕ และพันธุ์
กข. ๑๕ โดยมีคุณภาพและมาตรฐาน ตามที่กระทรวงพาณิชย์ประกาศกำหนด
เครื่องหมายรับรอง หมายถึง
เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทยของกรมการค้าต่างประเทศซึ่งกรมการค้าต่างประเทศได้จดทะเบียนเป็นเจ้าของไว้ต่อกรมทรัพย์สินทางปัญญา
เพื่อรับรองว่าเป็นข้าวที่มีแหล่งกำเนิดในประเทศไทย
มีคุณภาพเป็นไปตามมาตรฐานข้าวหอมมะลิไทยที่กระทรวงพาณิชย์กำหนดโดยมีข้อความอักษรภาษาไทยว่า
ข้าวหอมมะลิไทย
และภาพสัญลักษณ์เมล็ดข้าวและรวงข้าวอยู่ภายในวงกลม
ซึ่งล้อมรอบด้วยอักษรภาษาอังกฤษว่า — THAI HOM MALI RICE — ORIGINATED IN THAILAND — DEPARTMENT OF FOREIGN TRADE —
โดยมีลักษณะสีตามที่ปรากฏท้ายข้อบังคับนี้ (เอกสารหมายเลข ๑)

ข้อ ๕
คุณสมบัติของผู้ที่จะขอรับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรอง
๕.๑
กรณีส่งข้าวหอมมะลิไทยไปนอกราชอาณาจักร
ต้องเป็นผู้ได้รับการจดทะเบียนเป็นผู้ทำการค้าขาออกซึ่งสินค้ามาตรฐานข้าวหอมมะลิไทยกับสำนักงานมาตรฐานสินค้าและยื่นขอใช้เครื่องหมายรับรองภายในระยะเวลา
๑ เดือนนับแต่ได้รับการจดทะเบียนเป็นผู้ทำการค้าขาออก
๕.๒
กรณีเป็นผู้ผลิตเพื่อจำหน่ายข้าวหอมมะลิไทยในประเทศ
(๑)
ต้องเป็นโรงสีที่ผลิตและจำหน่ายข้าวหอมมะลิไทยที่ได้มาตรฐาน
ตามที่กระทรวงพาณิชย์กำหนด
(๒)
ต้องผ่านการรับรองจากจังหวัดในแหล่งผลิตที่เข้าร่วมโครงการส่งเสริมคุณภาพและมาตรฐานข้าวหอมมะลิไทยกับกรมการค้าต่างประเทศ
(๓)
ต้องเป็นเจ้าของหรือเป็นผู้มีสิทธิใช้ตราหรือเครื่องหมายการค้าที่ใช้กับข้าวหอมมะลิไทย
ซึ่งได้รับการจดทะเบียนกับกรมทรัพย์สินทางปัญญา
๕.๓
กรณีเป็นผู้จำหน่ายข้าวหอมมะลิไทยในประเทศ
ต้องเป็นผู้ประกอบการค้าปลีก
ค้าส่ง ห้างสรรพสินค้าที่จัดจำหน่ายข้าวหอมมะลิไทยที่ผลิตโดยผู้ผลิตตามข้อ ๕.๒
๕.๔
กรณีเป็นผู้ใช้ข้าวหอมมะลิไทยเพื่อให้บริการ
(๑)
ต้องเป็นโรงแรม ภัตตาคาร
ร้านอาหารภายในประเทศหรือต่างประเทศที่ให้บริการโดยใช้ข้าวหอมมะลิไทย
(๒)
กรณีให้บริการภายในประเทศต้องใช้ข้าวหอมมะลิไทยของผู้ผลิตตามข้อ ๕.๒
หรือผู้จำหน่ายตามข้อ ๕.๓
(๓)
กรณีให้บริการในต่างประเทศต้องใช้ข้าวหอมมะลิไทยที่ส่งออกจากประเทศไทยตามข้อ ๕.๑
โดยไม่ได้ผ่านการบรรจุใหม่ในต่างประเทศ
๕.๕
ผู้ที่จะขอรับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรองทุกกรณี
ต้องไม่เป็นผู้ถูกเพิกถอนการอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรอง

ข้อ ๖
การพิจารณาอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรอง
๖.๑
ให้ผู้มีคุณสมบัติตามข้อ ๕
แสดงความจำนงเป็นหนังสือต่อกรมการค้าต่างประเทศพร้อมแนบเอกสารหลักฐานซึ่งแสดงคุณสมบัติของผู้ขอรับอนุญาตตามที่กำหนด
๖.๒
ในกรณีที่กรมการค้าต่างประเทศพิจารณาอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรองแล้วจะแจ้งผลการพิจารณาให้ทราบเป็นหนังสือ
โดยจะอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรองครั้งละ ๑ ปี
ในปีแรกจะอนุญาตให้ใช้ได้ไม่เกินวันที่ ๓๑ ธันวาคมของปีที่ขอ

ข้อ ๗
เงื่อนไขที่ผู้ได้รับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรองต้องปฏิบัติ
๗.๑
กรณีส่งข้าวหอมมะลิไทยไปนอกราชอาณาจักร
(๑)
สินค้าข้าวหอมมะลิไทยที่จะใช้เครื่องหมายรับรองได้ต้องผ่านการตรวจสอบมาตรฐานสินค้าจากสำนักงานมาตรฐานสินค้าหรือผู้ประกอบธุรกิจตรวจสอบมาตรฐานสินค้าที่ได้รับอนุญาตแล้ว
และได้รับใบรับรองมาตรฐานสินค้าที่แสดงว่าเป็นสินค้ามาตรฐานข้าวหอมมะลิไทยที่มีข้าวหอมมะลิไทยไม่น้อยกว่าร้อยละ
๙๒.๐
(๒)
การใช้เครื่องหมายรับรอง ต้องพิมพ์ ประทับ ปิด ผูกติด
หรือโดยใช้วิธีอื่นใดเพื่อให้เครื่องหมายรับรองปรากฏอยู่ที่ถุง ภาชนะ
หีบห่อที่บรรจุข้าวหอมมะลิไทยขณะผ่านการตรวจสอบมาตรฐานสินค้าตามข้อ ๗.๑ (๑)
และเครื่องหมายรับรองต้องมีขนาดตามที่ระบุไว้ในบัญชีรายการขนาดเครื่องหมายรับรองท้ายข้อบังคับนี้
(เอกสารหมายเลข ๒)
ทั้งนี้
ผู้ได้รับอนุญาตที่มีถุงภาชนะหีบห่อที่บรรจุข้าวหอมมะลิไทยซึ่งมีขนาดเครื่องหมายรับรองไม่เป็นไปตามวรรคหนึ่ง
คงเหลืออยู่ก่อนที่ข้อบังคับฉบับนี้มีผลใช้บังคับ
สามารถใช้ถุงภาชนะหีบห่อที่บรรจุข้าวหอมมะลิไทยเดิมได้ต่อไปอีกถึงวันที่ ๓๐
มิถุนายน ๒๕๕๐
๗.๒
กรณีเป็นผู้ผลิตเพื่อจำหน่ายข้าวหอมมะลิไทยในประเทศ
การใช้เครื่องหมายรับรอง
ต้องพิมพ์ หรือประทับเพื่อให้เครื่องหมายรับรองปรากฏอยู่ที่ถุง ภาชนะ
หีบห่อที่บรรจุข้าวหอมมะลิไทย โดยต้องมีขนาดตามที่ระบุไว้ในบัญชีรายการขนาดเครื่องหมายรับรองท้ายข้อบังคับนี้
(เอกสารหมายเลข ๒)
๗.๓
กรณีเป็นผู้จำหน่ายข้าวหอมมะลิไทยในประเทศ
(๑)
ผู้ได้รับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรองต้องจัดให้มีจุดวางจำหน่ายข้าวหอมมะลิไทยอย่างเป็นสัดส่วนและเหมาะสม
(๒)
ให้ปิดแผ่นป้ายแสดงเครื่องหมายรับรองที่มีขนาดพอสมควรและชัดเจนในบริเวณที่จำหน่ายในลักษณะเป็นผู้จำหน่ายข้าวหอมมะลิไทยที่ได้รับเครื่องหมายรับรองแล้ว
๗.๔
กรณีเป็นผู้ใช้ข้าวหอมมะลิไทยเพื่อให้บริการ
ผู้ได้รับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรองต้องติดแผ่นป้ายแสดงเครื่องหมายรับรองที่มีขนาดพอสมควรและชัดเจนในบริเวณสถานที่ให้บริการในลักษณะมีข้าวหอมมะลิไทยที่ได้รับเครื่องหมายรับรองแล้วไว้ให้บริการ

ข้อ ๘
ผู้ได้รับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรองจะต้องยินยอมและให้ความร่วมมือกรมการค้าต่างประเทศในการสุ่มตรวจสอบมาตรฐานสินค้า
หรือตรวจสอบเอกสารหลักฐานที่เกี่ยวข้อง แล้วแต่กรณีตามหลักเกณฑ์
วิธีการและเงื่อนไขการตรวจสอบ การใช้เครื่องหมายรับรองท้ายข้อบังคับนี้

ข้อ ๙
การขอต่ออายุอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรอง
ให้ดำเนินการยื่นขอต่ออายุภายในวันที่ ๓๐ พฤศจิกายนของทุกปี และให้นำความในข้อ ๕
และข้อ ๖ มาใช้โดยอนุโลม

ข้อ ๑๐
ในกรณีที่พบว่า
คุณภาพข้าวหอมมะลิไทยที่ได้รับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรองไม่เป็นไปตามมาตรฐานที่กระทรวงพาณิชย์กำหนด
หรือมีการทำผิดเงื่อนไขที่ได้รับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรอง
กรมการค้าต่างประเทศจะดำเนินการตามเกณฑ์ที่กำหนดไว้ท้ายข้อบังคับนี้
(เอกสารหมายเลข ๓)
กรณีผู้ได้รับอนุญาตถูกระงับการใช้เครื่องหมายรับรอง
เมื่อจะครบกำหนดระยะเวลาถูกระงับการใช้เครื่องหมายรับรองแล้ว
หากต้องการใช้เครื่องหมายรับรองต่อไป
ให้ผู้ได้รับอนุญาตแจ้งกรมการค้าต่างประเทศเพื่อจัดเจ้าหน้าที่ไปดำเนินการตรวจสอบคุณภาพสินค้า
หรือตรวจสอบเอกสารหลักฐานที่เกี่ยวข้อง แล้วแต่กรณี
เพื่อแสดงว่าข้าวหอมมะลิไทยที่ส่งออก/ผลิตหรือจำหน่าย/ให้บริการมีคุณภาพถูกต้องตามเงื่อนไขที่กำหนดก่อน
จึงจะสามารถใช้เครื่องหมายรับรองต่อไปได้

ข้อ ๑๑
ผู้ใดใช้เครื่องหมายรับรองโดยไม่ได้รับอนุญาตเป็นหนังสือจากกรมการค้าต่างประเทศ
หรือเป็นผู้อยู่ระหว่างถูกระงับการใช้เครื่องหมายรับรอง
หรือเป็นผู้ที่ถูกสั่งเพิกถอนการอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรอง
แต่ยังคงใช้เครื่องหมายรับรองต่อไป
กรมการค้าต่างประเทศจะดำเนินการตามบทบัญญัติแห่งพระราชบัญญัติเครื่องหมายการค้า
พ.ศ. ๒๕๓๔

ข้อ ๑๒
ผู้ที่ได้รับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรองตามหลักเกณฑ์ที่กำหนดไว้ในข้อบังคับกรมการค้าต่างประเทศ
ว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทย พ.ศ. ๒๕๔๘
อยู่ก่อนข้อบังคับฉบับนี้ประกาศใช้บังคับ ให้ยังคงใช้เครื่องหมายรับรองต่อไปได้
จนถึงวันที่ ๓๑ ธันวาคม ๒๕๔๙

ข้อ ๑๓
ให้อธิบดีกรมการค้าต่างประเทศรักษาการตามข้อบังคับนี้


ประกาศ ณ วันที่ ๒๒
กันยายน พ.ศ. ๒๕๔๙
ราเชนทร์ พจนสุนทร
อธิบดีกรมการค้าต่างประเทศ
[เอกสารแนบท้าย]

๑.
ลักษณะเครื่องหมายรับรอง ท้ายข้อบังคับกรมการค้าต่างประเทศ
ว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทยของกรมการค้าต่างประเทศ พ.ศ. ๒๕๔๙
(เอกสารหมายเลข ๑)
๒.
บัญชีรายการขนาดเครื่องหมายรับรอง ท้ายข้อบังคับกรมการค้าต่างประเทศ
ว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทยของกรมการค้าต่างประเทศ พ.ศ. ๒๕๔๙
(เอกสารหมายเลข ๒)
๓.
เกณฑ์การดำเนินการกรณีที่ได้รับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรองกระทำผิดเงื่อนไขการได้รับอนุญาตให้ใช้เครื่องหมายรับรอง
ท้ายข้อบังคับกรมการค้าต่างประเทศ
ว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทยของกรมการค้าต่างประเทศ พ.ศ. ๒๕๔๙
(เอกสารหมายเลข ๓)
๔.
หลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไข การตรวจสอบการใช้เครื่องหมายรับรอง
ท้ายข้อบังคับกรมการค้าต่างประเทศ
ว่าด้วยการใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทยของกรมการค้าต่างประเทศ พ.ศ. ๒๕๔๙
๕.
แบบหนังสือแสดงความจำนงขอใช้เครื่องหมายรับรองข้าวหอมมะลิไทย

(ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย)











วิชชุตา/ผู้จัดทำ
๑๒ กันยายน ๒๕๕๔


















































[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๒๓/ตอนที่ ๑๒๒ ง/หน้า ๒๖/๒๓ พฤศจิกายน ๒๕๔๙