กฎกระทรวง
(พ.ศ. ๒๕๓๑)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช ๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารเรือ
ฉบับที่ ๒๔[๑]
 

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๕
แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๗
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร (ฉบับที่ ๔) พ.ศ. ๒๕๑๔ และมาตรา
๗ แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๗ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมออกกฎกระทรวงไว้
ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑ ให้ยกเลิกความใน (ค) ของ (๑) ในข้อ ๒๘
แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๕๑๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
๒๔๗๗ ว่าด้วยเครื่องแบบทหารเรือ ฉบับที่ ๑๖ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.
๒๕๒๖) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารเรือ ฉบับที่ ๒๒ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
(ค) นายทหารสัญญาบัตร ลักษณะเช่นเดียวกับ (ข) เว้นแต่พระมหามงกุฎและใบชัยพฤกษ์ปักด้วยดิ้นทองหรือทำด้วยวัตถุเทียมดิ้นทอง
สมอปักด้วยดิ้นเงินหรือทำด้วยวัตถุเทียมดิ้นเงินบนพื้นเบาะสักหลาดสีน้ำเงินดำ
นายทหารหญิงยศตั้งแต่นาวาโทขึ้นไป
ให้มีผ้าพันหมวกทำด้วยสักหลาดสีน้ำเงินดำ กว้าง ๔ เซนติเมตร ด้านหน้าปักด้วยดิ้นทองหรือทำด้วยวัตถุเทียมดิ้นทองเป็นรูปใบชัยพฤกษ์
มีจำนวนแถวตามชั้นยศคือ
นาวาโทและนาวาเอก ๑ แถว
นายพลเรือ ๒ แถว

ข้อ ๒ ให้ยกเลิกความในวรรคหนึ่งของข้อ ๓๕
แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๕๑๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหารพุทธศักราช
๒๔๗๗ ว่าด้วยเครื่องแบบทหารเรือ ฉบับที่ ๑๖ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.
๒๕๒๓) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารเรือฉบับที่ ๑๙ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
ข้อ ๓๕ อินทรธนูสำหรับทหารประทวนชั้นพันจ่าและนายทหารสัญญาบัตร
ชั้นนายเรือและนายนาวา เป็นอินทรธนูแข็งทำด้วยสักหลาดสีน้ำเงินดำ สำหรับนายทหารสัญญาบัตร
ชั้นนายพลเรือทำด้วยสักหลาดสีตามพรรค มีแถบไหมทองหรือวัตถุเทียมไหมทองตรึงด้านบนเต็มแผ่นอินทรธนู
อินทรธนูดังกล่าวเป็นแผ่นสี่เหลี่ยมผืนผ้าปลายรวบ กว้าง ๔.๕ เซนติเมตร ยาวประมาณ
๑๑ เซนติเมตร ที่ปลายรวบติดดุมโลหะสีทองขนาดเล็ก ๑ ดุม

ข้อ ๓ ให้ยกเลิกความใน (๓) ของข้อ ๓๖
แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๕๑๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหารพุทธศักราช
๒๔๗๗ ว่าด้วยเครื่องแบบทหารเรือ ฉบับที่ ๑๖ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
(๓) นายทหารสัญญาบัตร มี ๒ แบบ คือ
(ก) ประดับบนอินทรธนู
นายเรือและนายนาวาเป็นแถบไหมทองหรือวัตถุเทียมไหมทอง กว้าง ๑.๒
เซนติเมตร ขมวดเป็นวงกลม เส้นผ่าศูนย์กลางจรดรอบนอก ๔ เซนติเมตร โดยให้ชายแถบที่ขมวดทับอยู่บนตวัดไปทางหลังเรียกว่าแถบขมวด
แถบไหมทองหรือวัตถุเทียมไหมทอง กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร เรียกว่าแถบใหญ่ และแถบไหมทองหรือวัตถุเทียมไหมทอง
กว้าง ๐.๖ เซนติเมตร เรียกว่าแถบเล็กตรึงตามขวางบนอินทรธนูทั้งสองข้าง
เริ่มต้นห่างจากต้นอินทรธนูทางด้านไหล่ ๐.๕ เซนติเมตร มีจำนวนแถบตามชั้นยศ คือ
เรือตรี แถบขมวด ๑ แถบ
เรือโท แถบขมวด ๑ แถบ กับแถบเล็ก ๑ แถบ
เรือเอก แถบขมวด ๑ แถบ กับแถบใหญ่ ๑ แถบ
นาวาตรี แถบขมวด ๑ แถบ แถบใหญ่ ๑ แถบ กับแถบเล็ก ๑ แถบ แทรกอยู่ระหว่างกลาง
นาวาโท แถบขมวด ๑ แถบ กับแถบใหญ่ ๒ แถบ
นาวาเอก แถบขมวด ๑ แถบ กับแถบใหญ่ ๓ แถบ
ในกรณีที่มีแถบมากกว่า ๑ แถบ
ให้แถบขมวดอยู่เหนือแถบอื่นไปทางด้านคอ เว้นระยะห่างแถบ ๐.๕ เซนติเมตร
นายพลเรือ เป็นรูปจักรทำด้วยโลหะสีเงินเส้นผ่าศูนย์กลาง ๑.๕
เซนติเมตร ประดับบนอินทรธนูทั้งสองข้าง เริ่มต้นห่างจากต้นอินทรธนูทางด้านไหล่ ๐.๕
เซนติเมตร มีจำนวนจักรตามชั้นยศ คือ
พลเรือจัตวา ๑ จักร ประดับกึ่งกลางด้านกว้าง
พลเรือตรี ๒ จักร ประดับเรียงตามขวาง
พลเรือโท ๓ จักร ประดับเป็นรูปสามเหลี่ยมให้ฐานอยู่ด้านไหล่
พลเรือเอก ๔ จักร ประดับเป็นรูปสี่เหลี่ยมขนมเปียกปูน
ให้มุมแหลมวางตามยาว
(ข) ประดับที่แขนเสื้อคอแบะสีน้ำเงินดำ
นายเรือและนายนาวา เป็นแถบไหมทองหรือวัตถุเทียมไหมทองกว้าง ๑.๒
เซนติเมตร ด้านนอกขมวดเป็นวงกลมเส้นผ่าศูนย์กลางจรดรอบนอก ๔ เซนติเมตร โดยให้ชายแถบที่ขมวดทับอยู่บนตวัดไปทางหลังเรียกว่าแถบขมวด
แถบไหมทองหรือวัตถุเทียมไหมทอง กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร เรียกว่าแถบใหญ่
และแถบไหมทองหรือวัตถุเทียมไหมทอง กว้าง ๐.๖ เซนติเมตร เรียกว่าแถบเล็ก
ตรึงรอบแขนเสื้อทั้งสองข้างเริ่มต้นห่างจากปลายแขนเสื้อพอสมควรมีจำนวนแถบเช่นเดียวกับแถบประดับบนอินทรธนู
พลเรือจัตวา มีแถบ กว้าง ๕ เซนติเมตร ๑ แถบ
และเหนือแถบนี้มีแถบ กว้าง ๑.๒ เซนติเมตร ขมวดเป็นวงกลม ๑ วง เส้นผ่าศูนย์กลางจรดรอบนอก
๕ เซนติเมตร 
พลเรือตรีขึ้นไป มีแถบ กว้าง ๕ เซนติเมตร ๑ แถบ และมีแถบ กว้าง
๑.๒ เซนติเมตร ประดับเหนือขึ้นไป มีจำนวนตามชั้นยศ ดังนี้
พลเรือตรี ๑ แถบ
พลเรือโท ๒ แถบ
พลเรือเอก ๓ แถบ
การประดับแถบ
ให้แถบล่างสุดอยู่ห่างจากปลายแขนเสื้อพอสมควรเว้นระยะระหว่างแถบ ๐.๕ เซนติเมตร
เฉพาะแถบบนสุดขมวดเป็นวงกลมมีเส้นผ่าศูนย์กลางจรดรอบนอก ๕ เซนติเมตร
โดยให้ชายแถบที่ขมวดทับอยู่บนตวัดไปทางหลัง

ข้อ ๔ ให้ยกเลิกความใน (๔) ของข้อ ๓๖
แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๕๑๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
๒๔๗๗ ว่าด้วยเครื่องแบบทหารเรือ ฉบับที่ ๑๖ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.
๒๕๒๖) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช ๒๔๗๗
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารเรือ ฉบับที่ ๒๒ และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
(๔) เครื่องหมายยศสำหรับประดับชายคอเสื้อของเครื่องแบบปกติลำลองคอเปิดน้ำเงินดำ
หรือเครื่องแบบที่ใช้ในโอกาสทำการฝึกหรือปฏิบัติราชการสนาม สำหรับนายทหารประทวนชั้นพันจ่าและนายทหารสัญญาบัตร
ให้มีขนาดและลักษณะเช่นเดียวกับเครื่องหมายยศสำหรับประดับชายคอเสื้อคอพับของทหารชาย


ให้ไว้ ณ วันที่ ๒๖ มกราคม พ.ศ. ๒๕๓๑
พลอากาศเอก พะเนียง กานตรัตน์
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ
โดยที่กฎกระทรวง (พ.ศ. ๒๕๑๘) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
๒๔๗๗ ว่าด้วยเครื่องแบบทหารเรือ ฉบับที่ ๑๖
มิได้กำหนดลักษณะผ้าพันหมวกพับปีกอินทรธนู เครื่องหมายยศและการประดับเครื่องหมายยศของนายทหารสัญญาบัตรหญิงชั้นนายพลเรือไว้
ดังนั้น เพื่อความสมบูรณ์ของเครื่องแบบทหารหญิง
สมควรกำหนดลักษณะของเครื่องแบบและการประดับเครื่องหมายยศดังกล่าวไว้ด้วย จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้
พรรณพร/ปรับปรุง
๒๕ เมษายน
๒๕๖๒





[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๐๕/ตอนที่ ๒๑/ฉบับพิเศษ หน้า ๑/๕ กุมภาพันธ์ ๒๕๓๑