กฎกระทรวง
กฎกระทรวง
ฉบับที่
๒๒ (พ.ศ.๒๕๓๙)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจ
พุทธศักราช
๒๔๗๗ (ฉบับที่ ๒)
----------

 อาศัยอำนาจตามความในมาตรา
๕ และมาตรา ๗ แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบ
ตำรวจ พุทธศักราช ๒๔๗๗ (ฉบับที่ ๒)
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยออกกฎกระทรวงไว้ 
ดังต่อไปนี้
 ข้อ
๑ ให้ยกเลิกความใน (๖) ของข้อ ๘
แห่งกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๗ (พ.ศ.๒๕๒๕) 
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจ พุทธศักราช ๒๔๗๗
(ฉบับที่ ๒) และให้ใช้ความ
ต่อไปนี้แทน
 (๖)
กางเกงขายาวสีดำติดแถบทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จไม่พับปลายขาที่แนว
ตะเข็บข้างกางเกงด้านนอกติดแถบสักหลาด ดังนี้
 (ก)
นายตำรวจสัญญาบัตรยศพันตำรวจเอกลงมาติดแถบสักหลาดสีเลือดหมู
กว้าง ๒.๕ เซนติเมตร ข้างละ ๒ แถบ เว้นระยะระหว่างแถบ ๐.๕
เซนติเมตร
 (ข)
นายตำรวจสัญญาบัตรยศตำรวจตรีขึ้นไปติดแถบสักหลาดสีเลือดหมู
กว้าง ๒.๕ เซนติเมตร ข้างละ ๒ แถบ เว้นระยะระหว่างแถบ ๑.๕
เซนติเมตรและมีแถบสักหลาด
สีเลือดหมู กว้าง ๐.๕ เซนติเมตร ๑ แถบ อยู่ระหว่างกลาง
 ข้อ
๒ ให้ยกเลิกความในข้อ ๑๖
แห่งกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๗ (พ.ศ.๒๕๒๕) 
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจ พุทธศักราช ๒๔๗๗
(ฉบับที่ ๒) ซึ่งแก้ไข
เพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๘ (พ.ศ.๒๕๓๔)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบ
ตำรวจ พุทธศักราช ๒๔๗๗ (ฉบับที่ ๒)
และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 ข้อ
๑๖ สายกระบี่ มี ๔ ชนิด คือ
 (๑)
สายกระบี่ผู้มียศตั้งแต่พลตำรวจตรีขึ้นไป ให้ใช้สายกระบี่ชายเดี่ยวปลาย
สามเหลี่ยมทำด้วยไหมสีเงิน กว้าง ๐.๘ เซนติเมตร
ติดด้วยแถบไหมสีเลือดหมูกว้าง ๐.๔ 
เซนติเมตร ทั้งสองข้างมีแถบดิ้นเงิน กว้าง ๐.๒ เซนติเมตร
ติดจากแถบไหมสีเลือดหมูทั้งสองข้าง 
เย็บบนหนังพื้นสีดำให้มีแถบทั้งสองข้าง กว้าง ๐.๒ เซนติเมตร
คล้องในห่วงโลหะสีเงิน และมีห่วง
โลหะสี่เหลี่ยมสีเงินรัดสายชายเดี่ยว ความยาวประมาณ ๓๐
เซนติเมตร
 (๒)
สายกระบี่ผู้ยศตั้งแต่ร้อยตำรวจตรีขึ้นไปจนถึงพันตำรวจเอก ให้ใช้สายกระบี่
ชายเดี่ยวปลายสามเหลี่ยมทำด้วยไหมสีเลือดหมู กว้าง ๐.๘
เซนติเมตร ติดด้วยแถบดิ้นเงิน กว้าง 
๐.๔ เซนติเมตร ทั้งสองข้าง
เย็บบนหนังพื้นสีดำให้มีแถบทั้งสองข้างกว้าง ๐.๔ เซนติเมตร คล้อง
ในห่วงโลหะสีเงิน
และมีห่วงโลหะสี่เหลี่ยมสีเงินรัดสารชายเดียว ความยาวประมาณ ๓๐ 
เซนติเมตร
 (๓)
สายกระบี่ผู้มียศนายดาบตำรวจและจ่าสิบตำรวจ ให้ใช้สายกระบี่ทำด้วยหนัง
สีดำ มี ๓ สาย ปรับสายให้สั้นยาวได้ เย็บติดกันเป็นแผง
 (๔)
สายกระบี่นักเรียนนายร้อยตำรวจ
ทำด้วยหนังสีดำ มี ๒ สาย กว้าง สายละ
ประมาณ ๒ เซนติเมตร
 สำหรับนายตำรวจชั้นสัญญาบัตรที่ทำหน้าที่ปกครองนักเรียนนายร้อยตำรวจและ
ใช้เครื่องแบบครึ่งยศหรือเครื่องแบบเต็มยศ
ให้ใช้สายกระบี่ทำด้วยไหมหรือด้ายถักพื้นสีเลือด
หมู กว้าง ๑.๕ เซนติเมตรมีแถบไหมหรือด้ายถักสีดำ กว้าง ๐.๒๕
เซนติเมตร ขลิบทั้งสองข้างติด
แถบสีเงินหรือสีขาว กว้าง ๐.๒๕ เซนติเมตร ๒ แถบ มี ๓ สาย
คล้องในห่วงโลหะสีเงิน วางกัน
เป็นแผง 
 ข้อ
๓ ให้ยกเลิกความใน (ค) ของ (๑) ของข้อ ๒๒ แห่งกฎกระทรวงฉบับที่ ๑๗ 
(พ.ศ.๒๕๒๕) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจ
พุทธศักราช ๒๔๗๗ (ฉบับที่ 
๒) และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 (ค)
กระโปรงหรือกางเกงขายาว สีกากี 
 ข้อ
๔ ให้ยกเลิกความใน (ค) ของ (๒) ของข้อ ๒๒ แห่งกฎกระทรวง ฉบับที่ 
๑๗
(พ.ศ.๒๕๒๕) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจ พุทธศักราช ๒๔๗๗ 
(ฉบับที่ ๒) และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 (ค)
กระโปรงหรือกางเกงขายาว สีกากี 
 ข้อ
๕ ให้ยกเลิกความใน (๔) ของข้อ ๒๒ แห่งกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๗
(พ.ศ.๒๕๒๕) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจ
พุทธศักราช ๒๔๗๗
(ฉบับที่ ๒) และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน
 (๔)
เครื่องแบบสนาม ประกอบด้วย
 (ก) หมวกแก๊ปทรงอ่อนสีกากีแกมสีเขียว
หมวกปีกสีกากีแกมเขียวหรือหมวก
ทรงอ่อนสักหลาดสีดำหรือสีเขียว
 (ข)
เสื้อเชิ้ตคอแบะสีกากีแกมสีเขียว
 (ค)
กางเกงขายาวสีกากีแกมเขียว หรือกางเกงขายาวกระเป๋าย่ามสีกากี
แกมเขียว
 (ง)
เข็มขัดด้ายถัดสีกากีแกมเขียวหรือสีดำ
 (จ) รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ หรือรองเท้าสูงครึ่งน่องผ้าใบสีกากีแกมเขียว
ในโอกาสที่ต้องพรางตัวให้เข้ากับธรรมชาติ
ให้ใช้สีพรางเป็นสีของเครื่องแบบแทนสีกากี
แกมสีเขียว 
 ข้อ
๖ ให้ยกเลิกความในข้อ ๓๙ แห่งกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๗ (พ.ศ.๒๕๒๕)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจ พุทธศักราช ๒๔๗๗
(ฉบับที่ ๒) และให้
ใช้ความต่อไปนี้แทน
 ข้อ ๓๙ เครื่องแบบตำรวจดุริยางค์
ใช้ในเวลาปฏิบัติหน้าที่เกี่ยวกับงานดุริยางค์
มี ๖ ชนิด คือ 
 ก.
เครื่องแบบแถวเกียรติยศ
 ผู้ทำหน้าที่บรรเลงซึ่งมียศนายดาบตำรวจลงมา
มีเครื่องประกอบ ดังนี้
 (๑)
หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
 (๒)
เสื้อนอกคอปิดสีเลือดหมู คอเสื้อสีดำขลิบขาว ด้านหน้าคอเสื้อปักลายไทย
ชนิดลายกนกทำด้วยไหมหรือด้ายสีขาว
เสื้อด้านหน้าล่างมีกระเป๋าเจาะทั้ง ๒ ข้างไม่มีฝากกระเป๋า
ปลายแขนเสื้อด้านนอกทั้งสองข้าง
ประดับด้วยแผงรูปห้าเหลี่ยมสีดำ อยู่เหนือปลายแขน ๒.๕ 
เซนติเมตรแผงด้านบนปักรูปโล่เขนรองรับด้วยลายไทยชนิดลายกนกทำด้วยไหมหรือด้ายสีขาว
ถัดลงมาเป็นแถบสีขาว ๒ แถบ กว้างแถบละ ๑
เซนติเมตรคาดตามขวางของแขนเสื้อ ระหว่าง
แถบทั้งสอบปักลายไทยชนิดลายกนกหน้าสิงห์ด้วยไหมหรือด้ายสีขาว
ตัวเสื้อมีกระดุมโลหะสีเงิน
ตราโล่ขนาดใหญ่ ๕ ดุม ประดับอินทรธนูแข็งยาวตามขนาดของบ่า
ด้านไหล่กว้าง ๓ เซนติเมตร 
ด้านคอกว้าง ๒.๕ เซนติเมตร ย่อมุมทั้ง ๒ ข้าง
พื้นสีเลือดหมู มีไหมสีขาวถัดลายขัด ๒ เส้นคู่ 
พาดกึ่งกลางตามทางยาวของอินทรธนูปลายอินทรธนูด้านคอมีดุมโลหะสีเงินขนาดเล็กข้างละ
๑ 
ดุม
 (๓)
กางเกงขายาวสีขาว ที่แนวตะเข็บด้านนอกติดแถบสีเลือดหมูข้างละ ๒ แถบ 
กว้างแถบละ ๒.๕ เซนติเมตร แต่ละแถบห่างกัน ๐.๕ เซนติเมตร
 (๔)
เข็มขัดหนังสีดำ
 (๕)
รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
 (๖)
ถุงมือสีขาว
 ผู้ทำหน้าที่จ่ากลองถือไม้นำ
(ดรัมเมเยอร์) มีเครื่องประกอบเพิ่มขึ้น ดังนี้
 สายสะพายสักหลาดสีเลือดหมู
กว้าง ๑๐ เซนติเมตร ยาวตามขนาดลำตัว
ของตามทางยาวทั้งสองข้างขลิบด้วยแถบไหมสีเงิน กว้าง ๐.๕
เซนติเมตร ข้างละสองแถบขนาน
กันระยะห่างกัน ๐.๕ เซนติเมตร ที่กึ่งกลางด้านหน้ามีรูปตราแผ่นดิน
และมีลายกนกตมทางยาวทั้ง 
๒ ข้าง ปักด้วยดิ้นเงินหรือไหมสีเงิน
สะพายใต้อินทรธนูซ้ายเฉียงไปขวา
 ผู้ทำหน้าที่บรรเลงซึ่งมียศนายดาบตำรวจลงมา
มีเครื่องประกอบเช่นเดียวกับ
เครื่องแบบปกติเสื้อเชิ้ตคอพับกากี
แต่มีเครื่องประกอบเพิ่มขึ้น ดังนี้
 (๑)
รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ ขณะบรรเลงสวนสนามให้รัดขากางเกง
 (๒)
สายยงยศไหมหรือด้ายสีเลือดหมู เป็นสายถัก ๒ เส้น ถักเป็นบ่วงใหญ่ ๑ 
เส้น เล็ก ๑ เส้น ประกอบตุ้มโลหะสีเงิน ๑ ตุ้ม
สายถักให้คล้องใต้แขนขวาให้ตุ้มอยู่ที่อกเสื้อปลาย
สายรวมติดอยู่ที่ดุมอินทรธนูข้างขวา
 ผู้ทำหน้าที่จ่ากลองถือไม้นำ
(ดรัมเมเยอร์) มีเครื่องประกอบเพิ่มขึ้น ดังนี้
 (๑)
สายสะพายเช่นเดียวกับผู้ทำหน้าที่จ่ากลองถือไม้นำของเครื่องแบบแถว
เกียรติยศ
 (๒)
ถุงมือขาว
 ผู้ทำหน้าที่วาทยกรซึ่งมียศตั้งแต่จ่าสิบตำรวจขึ้นไป
แต่งกายเช่นเดียวกับ
ผู้ทำหน้าที่บรรเลง
 ค.
เครื่องแบบบรรเลงปี่สก๊อต
 ผู้ทำหน้าที่บรรเลงซึ่งมียศนายดาบตำรวจลงมา
มีเครื่องประกอบ ดังนี้
 (๑)
เสื้อเชิ้ตคอพับแขนพองยาวสีขาว
 (๒)
เสื้อก๊กสีเลือดหมู
 (๓)
กระโปรงลายตาสก๊อต
 (๔)
หมวกทรงอ่อนสักหลาดสีเลือดหมู ด้านซ้ายเหนือขอบหมวกมีตราหน้า
หมวกโลหะสีเงินขนาดเล็กติดบนพื้นอาร์มสีดำขนาดพองาม
มีพู่สีขาวประดับไว้ที่ตราหน้าหมวก
 (๕)
รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ ถุงเท้ายาวสีขาวใต้เขาประมาณ ๒ นิ้วมีพู่สีเลือดหมู
ประดับไว้ที่ของถุงเท้าด้านข้างสวนบน
 ผู้ทำหน้าที่จ่ากลองถือไม้นำ
(ดรัมเมเยอร์) มีเครื่องประกอบเพิ่มขึ้น ดังนี้
 ผ้าสะพายตาสก๊อตสีเลือดหมูสลับดำ
กว้าง ๑๐ เซนติเมตร สะพายบ่าซ้ายเฉียง
ไปขวา
 ผู้ทำหน้าที่จ่ากลองถือไม้นำ
(หญิง) (ดรัมเมเยอร์) มีเครื่องประกอบดังนี้
 (๑)
เสื้อเชิ้ตคอพับแขนพองยาวสีขาวติดอินทรธนูอ่อน
 (๒)
กระโปรงลายตาสก๊อตสูงเหนือเข่า ๑ นิ้ว
 (๓)
หมวกทรงอ่อนสักหลาดสีเลือดหมู ด้านซ้ายเหนือของหมวก มีตราหน้า
หมวกโลหะสีเงินขนาดเล็กติดบนอาร์มสีดำขนาดพองาม
มีพู่สีขาวประดับไว้ที่ตรงหน้าหมวก
 (๔)
รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำ ถุงเท้ายาวสีขาวใต้เข่าประมาณ ๒ นิ้ว มีพู่สีเลือดหมู
ประดับไว้ที่ของถุงเท้าด้านข้างส่วนบน
 (๕)
ผ้าสะพายตาสก๊อตสีเลือดหมูสลับดำ กว้าง ๑๐ เซนติเมตร สะพายบ่าซ้าย
เฉียงไปขวา
 ง.
เครื่องแบบเกียรติยศและราตรีสโมสร
 ผู้ทำหน้าที่บรรเลงซึ่งมียศนายดาบตำรวจลงมา
มีเครื่องประกอบ ดังนี้
 (๑)
หมวกทรงหม้อตาลสีขาว
 (๒)
เสื้อนอกคอปิดสีขาว ประดับอินทรธนูแข็งยาวตามขนาดของบ่า ด้านไหล่
กว้าง ๓ เซนติเมตร ด้านคอกว้าง ๒.๕ เซนติเมตร ย่อมุมทั้ง ๒
ข้าง พื้นสีเลือดหมูมีไหมสีขาวถัก
ลายขัด ๒ เส้นคู่ พาดกึ่งกลางตามทางยาวของอินทรธนู
ปลายอินทรธนูด้านคอมีดุมโลหะสีเงิน
ขนาดเล็กข้างละ ๑ ดุม
 (๓)
กางเกงขายาวสีขาว
 (๔)
รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
 (๕)
สายยงยศไหมหรือด้ายสีเลือดหมู เป็นสายถัก ๒ เส้น ถักเป็นบ่วงใหญ่
๑ เส้น เล็ก ๑ เส้น ประกอบตุ้มโลหะสีเงิน ๑ ตุ้ม
สายถักให้คล้องใต้วงแขนขวาให้ตุ้ม
อยู่ที่อกเสื้อปลายสายรวมติดอยู่ที่ดุมอินทรธนูข้างขวา
 ผู้ทำหน้าที่วาทยกรมียศตั้งแต่จ่าสิบตำรวจถึงนายดาบตำรวจแต่งกายเช่นเดียวกับ
ผู้ทำหน้าที่บรรเลง
 ผู้ทำหน้าที่วาทยกรชั้นสัญญาบัตร
ให้ใช้กางเกงขายาวสีดำติดแถบเช่นเดียวกับ
เครื่องแบบสโมสร
 จ.
เครื่องแบบตำรวจหญิงที่ทำหน้าที่นักร้องสำหรับบรรเลงตามปกติ ใช้ได้เฉพาะ
ผู้ซึ่งมียศนายดาบตำรวจหญิงลงมา
มีเครื่องประกอบเช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติเสื้อเชิ้ตคอพับ
กากีแต่มีส่วนประกอบเพิ่มขึ้น ดังนี้
 สายยงยศไหมหรือด้ายสีเลือดหมู
เป็นสายถัก ๒ เส้น ถักเป็นบ่วงใหญ่ ๑ เส้น 
เล็ก ๑ เส้น ประกอบตุ้มโลหะเงิน ๑
ตุ้มสายถักให้คล้องใต้แขนขวาให้ตุ้มอยู่ที่อกเสื้อ ปลายสาย
รวมติดอยู่ที่ดุมอินทรธนูข้างขวา
 ฉ.
เครื่องแบบเกียรติยศและราตรีสโมสรสำหรับตำรวจหญิงทำหน้าที่
นักร้อง ใช้ได้เฉพาะผู้ซึ่งมียศนายดาบตำรวจหญิงลงมา
มีเครื่องประกอบ ดังนี้
 (๑)
หมวกแก๊ปทรงอ่อนพับปีกสีขาว
 (๒)
เสื้อนอกคอแบะสีขาวประดับอินทรธนูแข็งยาวตามขนาดของบ่าด้านไหล่ 
กว้าง ๓ เซนติเมตร ด้านคอกว้าง ๒.๕ เซนติเมตร ย่อมุมทั้ง ๒
ข้างพื้นสีเลือดหมู มีไหมสีขาวถัก
ลายขัด ๒ เส้นคู้
พาดกึ่งกลางตามทางยาวของอินทรธนูด้านคอมีดุมโลหะสีเงินขนาดเล็กข้างละ 
๑ ดุม
 (๓)
กระโปรงสีขาว
 (๔)
รองเท้าหุ้มส้นหนังสีดำส้นใหญ่พอสมควร สูงไม่เกิน ๕ เซนติเมตร
 (๕)
สายยงยศไหมหรือด้ายสีเลือดหมู เป็นสายถัก ๒ เส้น ถักเป็นบ่วงใหญ่ ๑ 
เส้น เล็ก ๑ เส้น ประกอบตุ้มโลหะสีเงิน ๑ ตุ้ม
สายถักให้คล้องใต้แขนขวาให้ตุ้มอยู่ที่อกเสื้อปลาย
สายรวมติดอยู่ที่ดุมอินทรธนูข้างขวา
 (๖)
ผ้าผูกคอสีดำ
 เครื่องแบบตาม
จ. และ ฉ. ถ้าเป็นชั้นสัญญาบัตรให้แต่งเครื่องแบบตำรวจ
ชั้นสัญญาบัตรหญิง
 ข้อ
๗
ให้ผ่อนผันให้ใช้กระบี่และส่วนของเครื่องแบบตามที่กำหนดไว้ใน
กฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๗ (พ.ศ.๒๕๒๕)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจ 
พุทธศักราช ๒๔๗๗ (ฉบับที่ ๒)
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๘ (พ.ศ.๒๕๓๔) 
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจ พุทธศักราช ๒๔๗๗
(ฉบับที่ ๒) ได้จนถึง
สิ้นปี พ.ศ.๒๕๓๙


 ให้ไว้
ณ วันที่ ๘ พฤศจิกายน พ.ศ.๒๕๓๙
  บรรหาร ศิลปอาชา
 
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย

+-------------------------------------------------------------------------------------------------+
หมายเหตุ :- เหตุผลในการประกาศใช้พระราชกฤษฎีกาฉบับนี้ คือ
เนื่องจากลักษณะของ
เครื่องแบบตำรวจชายบางชนิดเครื่องแบบตำรวจหญิงบางชนิด
และเครื่องแบบตำรวจดุริยางค์ 
ตามที่กำหนดในกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๗ (พ.ศ.๒๕๒๕)
ออกตามความในพระราชบัญญัติ
เครื่องแบบตำรวจ พุทธศักราช ๒๔๗๗ (ฉบับที่ ๒)
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง ฉบับที่ ๑๘ 
(พ.ศ.๒๕๓๔) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบตำรวจ
พุทธศักราช ๒๔๗๗ (ฉบับที่ 
๒) ไม่เหมาะสมกับสภาพการณ์ในปัจจุบัน
สมควรแก้ไขเพิ่มเติมลักษณะของเครื่องแบบตำรวจ
ดังกล่าว เพื่อให้เกิดความเหมาะสม
จึงจำเป็นต้องตราพระราชกฤษฎีกานี้

[รก. ๒๕๓๙/๖๔ก/๑๘/๒๒ พฤศจิกายน ๒๕๓๙]