ตราครุฑ
ตราครุฑ
กฎกระทรวง
(พ.ศ.
2526)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ 60
----------

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา 5
แห่งพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ซึ่ง
แก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร (ฉบับที่ 4)
พ.ศ. 2524 และมาตรา 7 แห่งพระ
ราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม
ออกกฎกระทรวงไว้ดังต่อไปนี้

ข้อ 1 ให้ยกเลิกความใน (5)
ของข้อ 4 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.
2504) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.
2525) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 58 และใช้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(5) เครื่องแบบเต็มยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก เว้นแต่ให้ใช้หมวดเหล็กสีกากีแกมเขียว

สำหรับพลทหารในกรมทหารราบที่ 1
มหาดเล็กรักษาพระองค์ในกองบังคับการกรมทหารราบที่
11 รักษาพระองค์ ในกองพันที่ 1 และกองพันที่ 2
กรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ ในกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ ในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์
ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ ในพระบาทสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี
ในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์และในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง ประกอบด้วย

(ก) หมวกยอดมีพู่

(ข) เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์

(ค) กางเกงแถบ

(ง) คันชีพ และเข็มขัดหนัง หรือประคด

(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ'

ข้อ 2 ให้ยกเลิกความใน
(7) ของข้อ 5
แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504)
ออกตาม
ความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2525)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 58และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(7) เครื่องแบบเต็มยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว เว้นแต่ให้ใช้รองเท้าหุ้มข้อหนัง
สีดำ
ถ้าประจำแถวทหารซึ่งแต่งเครื่องแบบเต็มยศ ให้แต่งเช่นเดียวกับเครื่องแบบฝึก เว้นแต่ให้ใช้
หมวกเหล็กสีกากีแกมเขียว

สำหรับนายทหารประทวนในกรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์ ในกองบังคับการกรมทหารราบที่ 11
รักษาพระองค์ ในกองพันที่ 1 และกองพันที่ 2 กรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์
ในกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ
ในกรมทหารราบที่ 2
รักษาพระองค์
ในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
ในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี
ในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์ และในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง ประกอบด้วย

(ก) หมวกยอดมีพู่

(ข) เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์

(ค) กางเกงแถบ

(ง) คันชีพ และเข็มขัดหนัง หรือประคด

(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ'

ข้อ 3 ให้ยกเลิกความใน (6)
และ (7) ของข้อ 6 แห่งกฎกระทรวง
(พ.ศ. 2504) ออก
ตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง
(พ.ศ. 2521) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2499
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 51และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(6) เครื่องแบบครึ่งยศ
ประกอบด้วย

(ก) หมวกทรงหม้อตาลสีขาว

(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว

(ค) กางเกงแถบ

(ง) เข็มขัด นักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า ให้ใช้
เข็มขัดหนังสีเขียวเข้ม
และนักเรียนนายทหารแผนที่ให้ใช้เข็มขัดหนังสีขาว

(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ

(ฉ) ถุงมือสีขาว

สำหรับนักเรียนนายร้อยให้ใช้เครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์ ประกอบด้วย

(ก) หมวกยอด

(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว

(ค) กางเกงแถบ

(ง) เข็มขัดหนังสีแดง และคันชีพ

(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ

(ฉ) ถุงมือสีขาว

(7) เครื่องแบบเต็มยศ
เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศ

สำหรับนักเรียนนายร้อย
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่งเช่นเดียวกับเครื่อง
แบบครึ่งยศรักษาพระองค์ เว้นแต่ให้ใช้หมวกยอดมีพู่
และเสื้อเต็มยศรักษาพระองค์'

ข้อ 4 ให้ยกเลิกความใน (6)
ของข้อ 9 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.
2504) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2524)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่
55และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(6) เครื่องแบบครึ่งยศ
เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว เว้นแต่ให้ใช้กางเกงแถบและ
รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
ถ้าประจำแถวทหารซึ่งแต่งเครื่องแบบครึ่งยศ ให้แต่งเช่นเดียวกับเครื่องแบบ
ฝึก
เว้นแต่ให้ใช้หมวกเหล็กสีกากีแกมเขียว

สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์
ในกองบังคับการกรม
ทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ ในกองพันที่ 1 และกองพันที่ 2 กรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์
ในกรมทหารราบที่ 21
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิตติ์
 พระบรมราชินีนาถ ในกรมทหาร
ราบที่ 2 รักษาพระองค์
ในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
ในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์
ในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์
และในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า ให้ใช้เครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์ ประกอบด้วย

(ก) หมวกยอด

(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว

(ค) กางเกงแถบ

(ง) คันชีพ

(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ

สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งหรือรักษาราชการในตำแหน่ง ผู้บัญชาการโรงเรียน
นายร้อยพระจุลจอมเกล้า มีเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระ
องค์
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง'

ข้อ 5 ให้ยกเลิกความใน (7)
ของข้อ 9 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.
2504) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.
2525) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 58และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(7) เครื่องแบบเต็มยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว เว้นแต่ให้ใช้กางเกงแถบ
และรองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ
ถ้าประจำแถวทหารซึ่งแต่งเครื่องแบบเต็มยศ ให้แต่งเช่นเดียวกับเครื่อง
แบบฝึก
เว้นแต่ให้ใช้หมวกเหล็กสีกากีแกมเขียว

ในโอกาสที่อยู่ในต่างประเทศที่มีอากาศหนาวให้ใช้หมวกทรงหม้อตาลสีน้ำเงินดำและเสื้อ
เต็มยศสีน้ำเงินดำ

สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์ ในกองบังคับการกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ ในกองพันที่ 1 และกองพันที่
2 กรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์
ในกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
 พระบรมราชินีนาถ
ในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์
ในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์ ในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์ และในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์
โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
ให้ใช้เครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์
ประกอบด้วย

(ก) หมวกยอดมีพู่

(ข) เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์

(ค) กางเกงแถบ

(ง) คันชีพ และประคด

(จ) รองเท้าหุ้มข้อหนังสีดำ

สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งหรือรักษาราชการในตำแหน่งผู้บัญชาการโรงเรียน
นายร้อยพระจุลจอมเกล้า
หรือรองผู้บัญชาการโรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า นายทหารสัญญาบัตร
ซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการพิเศษ
และนายทหารพิเศษประจำกรมในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตร
ในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์
โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง

สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการกรม
และนายทหารพิเศษประจำกรมในกรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์
เช่นเดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกองพันที่
3 กรมทหารราบที่ 1
มหาดเล็กรักษาพระองค์
เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง

สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการกองพลและนายทหารพิเศษประจำกองพลในกองพลที่
1 รักษาพระองค์
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่
1 มหาดเล็กรักษาพระองค์ หรือกองพันที่ 3 กรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์
หรือกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์
หรือกรมทหารปืนใหญ่ที่ 1 รักษาพระองค์ หรือกองพันทหารช่างที่ 1
รักษาพระองค์ เพิ่มขึ้นอีกชนิดหนึ่ง

สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการพิเศษและนายทหารพิเศษประจำกรมในกรมทหารราบที่
21 รักษาพระองค์ใน
สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่
21 รักษาพระองค์ ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
 พระบรมราชินีนาถ

สำหรับนายทหารสัญญาบัตรซึ่งดำรงตำแหน่งผู้บังคับการกรมและนายทหารพิเศษประจำกรมในกรมทหารราบที่
2 รักษาพระองค์
มีเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์เช่นเดียวกับเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์สำหรับนายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่
2 รักษาพระองค์'

ข้อ 6 ให้ยกเลิกความในข้อ (8)
ของข้อ 10 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.
2504) ออกตาม
ความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2525)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 58และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(8) หมวกยอด ตัวหมวกสีขาว
ยอดหมวกและสายรัดคางโซ่ถักทำด้วยโลหะสีทอง ด้านหน้า
หมวกมีตรา
และยอดหมวกมีพู่
ตามสังกัดและโอกาส ดังนี้

มหามหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว มีตราราชวัลลภ ถ้า
แต่งเครื่องแบบเต็มยศ
มีพู่สีดำ

ทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว มีตราครุฑพ่าห์ ถ้า
แต่งเครื่องแบบเต็มยศ
มีพู่สีบานเย็น

ทหารในกองบังคับการกรมทหารราบที่ 11
รักษาพระองค์ และในกองพันที่
1 กับกองพันที่ 2
กรมทหารราบที่ 11
รักษาพระองค์ มีตราพระมหามงกุฎเพชราวุธ ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่
สีน้ำเงินดำ

ทหารในกรมทหารราบที่ 21
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ มี
ตรามหาจักรีภายใต้พระมหาพิชัยมงกุฎประดับแพรแถบสะบัดสองชายกระหนาบด้วยฉัตรเจ็ดชั้น มีคชสีห์
อัญเชิญฉัตรทางเบื้องขวา ราชสีห์อัญเชิญฉัตรทางเบื้องซ้าย ตรงกลางมีโล่ภายในโล่ส่วนบนมีรูปเอราวัณ
ส่วนล่างด้านขวามีรูปเสือโคร่ง ส่วนล่างด้านซ้ายมีรูปคบเพลิง
ทั้งหมดรองรับด้วยแพรแถบสบัด
สองชายบนแพรแถบมีคำว่า `นวมินทราชินี' ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีดำ

ทหารในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์
มีตราครุฑพ่าห์
ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ
มีพู่สีดำ

ทหารในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว มีตราครุฑพ่าห์
ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีน้ำเงินหม่น

ทหารในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี มีตราครุฑพ่าห์ ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีฟ้าหม่น

ทหารในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์
มีตราครุฑพ่าห์
ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีเหลือง

ทหารในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์
มีตราครุฑพ่าห์
ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ
มีพู่สีเทา

นายทหารสัญญาบัตรในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์
โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
และนักเรียนนายร้อย มีตราราชวัลลภ ถ้าแต่งเครื่องแบบเต็มยศ มีพู่สีดำ'

ข้อ 7
ให้เลิกความในวรรคหนึ่งของ (4) ในข้อ 11 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504) ออก
ตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2522) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 53 และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(4)
เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
มีตะเข็บหลัง 4 ตะเข็บ ที่แนวอกมีกระดุมโลหะสีทองขนาดใหญ่
5 ดุม
ด้านหน้ามีกระเป๋าบนและล่างข้างละ 2 กระเป๋า เป็นกระเป๋าเจาะ กระเป๋าบนมีปกรูปมน
ชายกลางแหลม กระเป๋าล่างไม่มีปก
สำหรับนายทหารประทวนชั้นนายสิบ นักเรียนนายสิบและพลทหาร
มีอินทรธนูอ่อนขัดดุมโลหะสีทองขนาดเล็กข้างละ 1 ดุม
สำหรับนายทหารสัญญาบัตร
นักเรียนนายทหาร
และนายทหารประทวน ชั้นจ่านายสิบ ใช้อินทรธนูแข็ง
เว้นแต่นายทหารประทวนชั้นจ่านายสิบเมื่อปฏิบัติ
หน้าที่ที่ต้องใช้อาวุธปืนเล็กยาวประกอบ
จะใช้อินทรธนูอ่อนขัดดุมโลหะสีทองขนาดเล็กข้างละ 1 ดุมก็ได้
เฉพาะนักเรียนนายร้อยเมื่อแต่งเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์ และนักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทย
ศาสตร์พระมงกุฎเกล้าเมื่อแต่งเครื่องแบบครึ่งยศหรือเครื่องแบบเต็มยศให้มีกรีทองเหลืองที่บั้นเอวเสื้อ
ทั้ง 2 ข้าง'

ข้อ 8 ให้ยกเลิกความใน (จ)
ของ (7) ในข้อ 11 แห่งกฎกระทรวง
(พ.ศ. 2504) ออก
ตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2513) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 45และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(จ)
ทหารในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์
ใช้เสื้อทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีเหลือง ที่
แนวอกมีดุมโลหะสีทองขนาดใหญ่ 7 ดุม
ปลอกคอและปลอกข้อมือทำด้วยสักหลาดสีดำ
ที่ปลายปลอกคอ
โดยรอบมีแถบสีเหลือง 2 แถบ ทีปลอกข้อมือด้านนอกปักเป็นรูปอักษรพระปรมาภิไธยย่อ
ภปร สีเหลือง
อยู่ภายใต้พระมหาพิชัยมงกุฎ
ด้านข้างรูปอักษรทั้งสองด้านมีลายกระหนกด้านละ 1 ลาย ด้านใต้รูปอักษร
มีแถบกว้าง 0.5 ซม. รอบข้อมือ 3 แถบ เป็นแถบสีเหลือง 2 แถบ
และแถบสีขาวอยู่กลาง 1 แถบ ที่
ปลอกข้อมือด้านบนมีแถบสีเหลืองโดยรอบ 1 แถบ ที่เอวด้านหลังมีดุมโลหะสีทองขนาดกลางข้างละ
1 ดุม

สำหรับนายทหารประทวนชั้นจ่านายสิบและนายทหารสัญญาบัตรมีส่วนประกอบเพิ่มขึ้นดังนี้
นายทหาร
ประทวนชั้นจ่านายสิบ
ทีกลางชายเสื้อด้านหลังเปิดชายเสื้อถึงแนวเอวที่แนวตะเข็บหลังข้างรอยเปิดทั้ง
2 ข้าง
มีลายกระหนกปักบนสักหลาดสีดำข้างละ 3 ลาย ที่คอด้านหน้าและที่ข้อมือใต้แถบโดยรอบปัก
เป็นลายกระหนก
นายทหารสัญญาบัตรมีส่วนประกอบเช่นเดียวกับนายทหารประทวนชั้นจ่านายสิบ
เว้นแต่
ที่คอโดยรอบปักเป็นลายกระหนก

แถบ รูปอักษร และลายกระหนก สำหรับพลทหารและนายทหารประทวนใช้ไหมสีเหลืองและ
ไหมสีขาว
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรใช้ดิ้นทองและดิ้นเงิน

เสื้อแบบนี้สำหรับพลทหารและนายทหารประทวนชั้นนายสิบใช้อินทรธนูอ่อนขัดดุมโลหะสีทองขนาด
เล็ก
สำหรับนายทหารประทวนชั้นจ่านายสิบและนายทหารสัญญาบัตรใช้อินทรธนูแข็ง'

ข้อ 9 ให้ยกเลิกความใน (ช) ของ
(7) ในข้อ 11 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.
2504) ออก
ตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2524) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 55และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(ซ) ทหารในกรมทหารราบที่
21
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินี
นาถ
ให้เสื้อทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีม่วง ที่แนวอกมีดุมโลหะสีทองขนาดใหญ่ 7 ดุม
ปลอกคอและ
ปลอกข้อมือทำด้วยกำมะหยี่สีดำ ที่ปลายปลอกคอโดยรอบมีแถบสีเหลืองกว้าง 0.5 ซม. 1 แถบ ที่
ปลอกข้อมือด้านนอกปักเป็นรูปอักษรพระนามาภิไธยย่อ สก
สีเหลืองและสีขาวไขว้กันอยู่ใต้มงกุฎขัตติยนารี
ด้านข้างรูปอักษรทั้งสองด้านมีช่อชัยพฤกษ์ด้านละ 1 ช่อ ด้านใต้รูปอักษรมีแถบกว้าง 0.5 ซม. รอบข้อ
มือ 3 แถบ เป็นแถบสีเหลือง
2 แถบ และแถบสีขาวอยู่กลาง 1 แถบ
เว้นระยะระหว่างแถบ 0.25
ซม. ที่เอวด้านหลังมีดุมโลหะสีทองขนาดกลางข้างละ 1 ดุม

สำหรับนายทหารประทวนชั้นจ่านายสิบและนายทหารสัญญาบัตรมีส่วนประกอบเพิ่มขึ้นดังนี้
นายทหาร
ประทวนชั้นจ่านายสิบ
มีกระเป๋าหลัง 2 ข้าง
ปากกระเป๋าทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีดำ ที่คอด้าน
หน้าที่ข้อมือใต้แถบโดยรอบ
และที่ปากกระเป๋าหลังปักเป็นลายช่อชัยพฤกษ์ นายทหารสัญญาบัตรมีส่วน
ประกอบเช่นเดียวกับนายทหารประทวนชั้นจ่านายสิบ
เว้นแต่ที่คอโดยรอบปักเป็นลายช่อชัยพฤกษ์

แถบ รูปอักษร และช่อชัยพฤกษ์
สำหรับพลทหารและนายทหารประทวนใช้ไหมสีเหลืองและ
ไหมสีขาว
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรใช้ดิ้นทองและดิ้นเงิน

เสื้อแบบนี้สำหรับพลทหารและนายทหารประทวนชั้นนายสิบใช้อินทรธนูอ่อนขัดดุมโลหะสีทองขนาด
เล็ก
สำหรับนายทหารประทวนชั้นจ่านายสิบและนายทหารสัญญาบัตรใช้อินทรธนูแข็ง'

ข้อ 10
ให้เพิ่มความต่อไปนี้เป็น (ฌ) และ (ญ) ของ (7) ในข้อ 11 แห่งกฎกระทรวง
(พ.ศ. 2504) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบ
ทหารบก ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2525) ออกตามความในพระราชบัญญัติ
เครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 58

`(ฌ) ทหารในกรมทหารราบที่ 2
รักษาพระองค์ ใช้เสื้อทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีเขียว ที่
แนวอกมีดุมโลหะสีทองขนาดใหญ่ 7 ดุม
ปลอกคอและปลอกข้อมือทำด้วยกำมะหยี่สีดำ
ที่ปลายปลอกคอ
โดยรอบมีแถบสีเหลืองกว้าง 0.5 ซม. 1 แถบ
ที่ปลอกข้อมือด้านนอกปักเป็นรูปอักษรพระปรมาภิไธยย่อ
ภปร สีเหลือง
อยู่ภายใต้พระมหาพิชัยมงกุฎเปล่งรัศมี
ด้านข้างรูปอักษรทั้งสองด้านมีช่อชัยพฤกษ์ด้านละ
1 ช่อ
ด้านใต้รูปอักษรมีแถบสีเงินกว้าง 0.5 ซม. รอบข้อมือ 3 แถบ
ที่ปลอกข้อมือด้านบนมีแถบ
สีเหลืองโดยรอบ 1 แถบ
ที่เอวด้านหลังมีดุมโลหะสีทองขนาดกลางข้างละ 1 ดุม

สำหรับนายทหารประทวนชั้นจ่านายสิบและนายทหารสัญญาบัตรมีส่วนประกอบเพิ่มขึ้นดังนี้
นายทหาร
ประทวนชั้นจ่านายสิบ
ที่กลางชายเสื้อด้านหลังเปิดชายเสื้อถึงแนวเอวที่แนวตะเข็บหลังข้างรอยเปิด
ทั้ง 2 ข้าง
มีช่อชัยพฤกษ์ปักบนกำมะหยี่สีดำข้างละ 3 ช่อ
ที่คอด้านหน้าและที่ข้อมือใต้แถบโดยรอบปัก
เป็นลายชัยพฤกษ์
นายทหารสัญญาบัตรมีส่วนประกอบเช่นเดียวกับนายทหารประทวนชั้นจ่ายนายสิบ เว้น
แต่ที่คอโดยรอบปักเป็นลายช่อชัยพฤกษ์
 แถบ
รูปอักษร และช่อชัยพฤกษ์
สำหรับพลทหารและนายทหารประทวนใช้ไหมสีเหลืองและ
ไหมสีขาว สำหรับนายทหารสัญญาบัตรใช้ดิ้นทองและดิ้นเงิน

เสื้อแบบนี้สำหรับพลทหารและนายทหารประทวนชั้นนายสิบใช้อินทรธนูอ่อนขัดดุมโลหะสีทองขนาด
เล็ก
สำหรับนายทหารประทวนชั้นจ่านายสิบและนายทหารสัญญาบัตรใช้อินทรธนูแข็ง

(ญ)
นายทหารสัญญาบัตรในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอม
เกล้า
และนักเรียนนายร้อย
เมื่อแต่งเครื่องแบบเต็มยศ
ใช้เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ มีลักษณะดังนี้

นักเรียนนายร้อย
ใช้เสื้อทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีแดง ที่แนวอกมีดุมโลหะสีทองขนาดใหญ่ 7
ดุม
ปลอกคอทำด้วยกำมะหยี่สีน้ำเงินดำกว้าง 5 ซม. มีขอบดิ้นทองกว้าง 0.5 ซม. ที่ปลอกคอโดย
รอบมีลายช่อชัยพฤกษ์ประดับดอกพุดตานปักด้วยดิ้นทอง ปลายของลายห่างจากขอบหน้าของปลอกคอข้าง
ละ 7.5
 ซม.
ปลอกแขนทำด้วยกำมะหยี่สีน้ำเงินดำ
มีความยาวจากปลายแขนถึงปลายปลอกแขนด้าน
นอก 23
 ซม. ปลอกแขนท่อนล่างเป็นรูปสี่เหลี่ยมสูง 11 ซม. แบ่งส่วน 2 ส่วน ส่วนล่างสูง 8.5 ซม.
มีแถบดิ้นทองกว้าง 1 ซม. ติดทั้ง 2 ข้าง
ภายในแถบดิ้นทองมีลายช่อชัยพฤกษ์ประดับดอกพุดตานปักด้วย
ดิ้นทองส่วนบนสูง 2.5 ซม.
ด้านบนมีแถบดิ้นทองกว้าง 1
 ซม.
ด้านล่างมีแถบดิ้นเงินกว้าง 0.5 ซม.
ติดห่างกัน 0.5 ซม.
ปลอกแขนท่อนบนด้านนอกเป็นรูปสามเหลี่ยมสูง 12 ซม. มีขอบเป็นแถบดิ้นทอง
ขนาดกว้าง 0.5
 ซม. ทั้ง 2
ด้าน
ภายในรูปสามเหลี่ยมมีอักษรพระปรมาภิไธยย่อ ภปร ภายใต้พระ
มหาพิชัยมงกุฎปักด้วยดิ้นทอง
ชายเสื้อด้านหลังเปิดชานเสื้อถึงแนวเอว ที่แนวตะเข็บหลังข้างรอยเปิด
ทั้งสองข้าง
มีช่อชัยพฤกษ์ประดับดอกพุดตานปักด้วยดิ้นทองบนกำมะหยี่สีน้ำเงินดำข้างละ 3
ช่อ มีขอบ
ดิ้นทองกว้าง 0.5 ซม.
ที่บั้นเอวมีกรีทองเหลืองทั้ง 2 ข้าง ที่เอวด้านหลังมีดุมโลหะสีทองขนาดกลาง
ข้างละ 1 ดุม

นายทหารสัญญาบัตร
ใช้เสื้อทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีแดงที่แนวอก มีดุมโลหะสีทองขนาดใหญ่
7 ดุม
ปลอกคอทำด้วยกำมะหยี่ สีน้ำเงินดำกว้าง 5 ซม. มีขอบดิ้นทองกว้าง 0.5 ซม. ที่ปลอกคอ
โดยรอบมีลายช่อชัยพฤกษ์ประดับดอกพุดตานปักด้วยดิ้นทอง ปลอกแขนทำด้วยกำมะหยี่สีน้ำเงินดำ มีความ
ยาวจากปลายแขนถึงปลายปลอกแขนด้านนอก 25 ซม. ปลอกแขนท่อนล่างเป็นรูปสี่เหลี่ยมสูง 11 ซม.
แบ่งเป็น 2 ส่วน
ส่วนล่างสูง 8.5 ซม. มีแถบดิ้นทองกว้าง 1 ซม. ติดทั้ง 2 ข้าง ภายในแถบดิ้น
ทองมีลายช่อชัยพฤกษ์ประดับดอกพุดตานปักด้วยดิ้นทอง ส่วนบนสูง 2.5 ซม. ด้านบนมีแถบดิ้นทอง
กว้าง 1
 ซม. ด้านล่างมีแถบดิ้นเงินกว้าง 0.5 ซม. ติดห่างกัน 0.5 ซม.
ปลอกแขนท่อนบนด้านนอก
เป็นรูปสามเหลี่ยม สูง 14 ซม.
มีขอบเป็นแถบดิ้นทองกว้าง 1 ซม.
ทั้ง 2 ด้าน ด้านละ 2 แถบ ด้าน
นอกของแถบดิ้นทองทุกแถบมีลวดดิ้นทองขนาดกว้าง 0.5 ซม. ภายในรูปสามเหลี่ยมมีอักษรพระปรมาภิไธย
ย่อ ภปร
ภายใต้พระมหาพิชัยมงกุฎปักด้วยดิ้นทองชายเสื้อด้านหลังเปิดทั้ง 2 ข้าง มีช่อชัยพฤกษ์ประดับ
ดอกพุดตานปักด้วยดิ้นทองบนกำมะหยี่ สีน้ำเงินดำ ข้างละ 3 ช่อ มีขอบดิ้นทองกว้าง 0.5 ซม. ที่บั้นเอว
มีกรีทองเหลืองทั้ง 2 ข้าง ที่เอวด้านหลังมีดุมโลหะสีทองขนาดกลาง
ข้างละ 1 ดุม'

ข้อ 11 ให้ยกเลิกความใน (4)
ของข้อ 12 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504)
ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไข
เพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2525) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช
2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 58และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(4) กางเกงแถบ ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีดำ เว้นแต่ทหารในหน่วยทหารม้ารักษาพระ
องค์
ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ใช้สักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินหม่น ในหน่วยทหาร
ม้ารักษาพระองค์ในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ใช้สักหลาดหรือเสิร์จสีฟ้าหม่น และทหารใน
หน่วยทหารช่างรักษาพระองค์ ใช้สักหลาดหรือเสิร์จสีเทา ในโอกาสที่ใช้เสื้อเต็มยศสีน้ำเงินดำหรือ
เสื้อชั้นนอกเปิดอกสีน้ำเงินดำ
ใช้กางเกงแถบทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จสีน้ำเงินดำ ลักษณะของกางเกง
แถบ
เช่นเดียวกับกางเกงขายาวสีกากีแกมเขียวแบบปกติ เว้นแต่ปลายขาเรียว กว้างไม่น้อยกว่า 16
ซม.
และไม่เกิน 22 ซม.
ที่แนวตะเข็บกางเกงด้านข้างมีแถบหรือเส้นประกอบ ดังนี้

(ก) นักเรียนนายร้อย
และนักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้า มี
แถบสักหลาดกว้าง 1.5 ซม. ข้างละ 2 แถบ เว้นระยะระหว่างแถบ 0.5 ซม. โดยนักเรียนนายร้อย
ใช้แถบสักหลาดสีแดง
และนักเรียนแพทย์ทหารวิทยาลัยแพทยศาสตร์พระมงกุฎเกล้าใช้แถบสักหลาด
สีเขียวเข้ม

(ข)
นักเรียนนายทหารแผนที่
มีแถบสักหลาดสีเขียวกว้าง 3
 ซม. ข้างละ 1 แถบ

(ค)
พลทหารและนายทหารประทวนในหน่วยทหารรักษาพระองค์ มีแถบสักหลาดสีแดง
กว้าง 1
 ซม. ข้างละ 1 แถบ เว้นแต่

พลทหารและนายทหารประทวนในหน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระ
มงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ใช้แถบสีบานเย็น

พลทหารและนายทหารประทวนในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์ ใช้แถบสีเหลือง

พลทหารและนายทหารประทวนในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์ ใช้แถบสีดำ
 พลทหารและนายทหารประทวนในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ ในพระบาทสมเด็จ
พระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ใช้เส้นสักหลาดสีเหลือง ข้างละ 1 เส้น แทนแถบสักหลาด

พลทหารและนายทหารประทวนในกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ ในสมเด็จพระนาง
เจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ใช้แถบสีม่วง ขอบของแถบมีแถบสีเหลืองทำด้วยไหมกำกับ

พลทหารและนายทหารประทวนในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ ในสมเด็จพระศรีนครินทรา
บรมราชชนนี
ใช้แถบสักหลาดสีเหลือง

พลทหารและนายทหารประทวนในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ ใช้แถบสีเขียว
 (ง) นายทหารสัญญาบัตร มีแถบสักหลาดสีแดง กว้าง 2.5 ซม. ข้างละ 2 แถบ เว้น
ระยะระหว่างแถบ 0.5 ซม.
สำหรับนายทหารสัญญาบัตรชั้นจอมพลและนายพล
มีแถบสักหลาดสีบานเย็น
กว้าง 2.5
 ซม. ข้างละ 2
แถบ เว้นระยะระหว่างแถบ 1.5 ซม.
และมีแถบสักหลาดสีบานเย็น
กว้าง 0.5
 ซม. 1 แถบ
คั่นกลาง

นายทหารสัญญาบัตรในหน่วยทหารรักษาพระองค์ มีแถบสักหลาดกว้าง 2.5 ซม. ข้างละ 2 แถบ
เว้นระยะระหว่างแถบ 0.5 ซม. ใช้สี ดังนี้

นายทหารสัญญาบัตรในหน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้า
อยู่หัว ในกองบังคับการกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์
ในกองพันที่ 1 กับกองพันที่ 2
กรมทหาร
ราบที่ 11 รักษาพระองค์
และในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
ใช้สีแดง

นายทหารสัญญาบัตรในหน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่
หัว
ใช้สีบานเย็น

นายทหารสัญญาบัตรในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์ ใช้สีเหลือง

นายทหารสัญญาบัตรในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์ ใช้สีดำ

นายทหารสัญญาบัตรในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
ใช้
เส้นสักหลาดสีเหลือง ข้างละ 1 เส้น แทนแถบสักหลาด

นายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่ 21
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระ
บรมราชินีนาถ
ใช้สีม่วง
ขอบของแถบและระยะระหว่างแถบ มีแถบสีเหลืองทำด้วยดิ้นทองกำกับ

นายทหารสัญญาบัตรในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ใช้
สีเหลือง

นายทหารสัญญาบัตรในกรมทหารราบที่ 2
รักษาพระองค์ ใช้สีเขียว'

ข้อ 12 ให้ยกเลิกความใน (2)
ของข้อ 13 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504)
ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไข
เพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2525)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ 58และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(2) เข็มขัดหนังสีขาว กว้าง 4.5 ซม.
หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทอง
เป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส
มุมมน ด้านละ 5.5 ซม.
พื้นเกลี้ยงมีรูปเครื่องหมายกองทัพบกดุนนูนอยู่กึ่งกลางหัวเข็มขัด เข็มขัด
แบบนี้ใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกของพลทหารและนายทหารประทวนในหน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ใน
พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ในกรมทหารราบที่
21 รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้า
สิริกิตติ์ พระบรมราชินีนาถ และในกรมทหารราบที่ 2
รักษาพระองค์
เมื่อแต่งเครื่องแบบครึ่งยศรักษา
พระองค์
หรือเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์
ใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกของพลทหารและนายทหารประทวน
ชั้นนายสิบในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี เมื่อแต่งเครื่องแบบ
เต็มยศรักษาพระองค์
และใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกของนักเรียนนายทหารแผนที่ เมื่อแต่งเครื่องแบบครึ่ง
ยศหรือเครื่องแบบเต็มยศกับให้มีสายกระบี่หรือซองดาบปลายปืนทำด้วยหนังสีขาว ในโอกาสต้องคาด
กระบี่หรือถือปืนประกอบด้วย'

ข้อ 13 ให้ยกเลิกความใน (4)
และ (6) ของข้อ 13 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่
39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2521)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ 51และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(4) เข็มขัดหนังสีแดง กว้าง 4.5 ซม. มีแถบดิ้นเงินกว้าง 1 ซม. อยู่ตอนกลาง และแถบดิ้น
ทองกว้าง 0.5
 ซม. อยู่ตอนริมทั้ง 2 ข้าง หัวเข็มขัดทำด้วยโลหะสีทอง
เป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัสมุมมน
ด้านละ 4.5
 ซม. พื้นเกลี้ยง
มีรูปตราแผ่นดินดุนนูนอยู่กึ่งกลางหัวเข็มขัด
เข็มขัดแบบนี้ใช้คาดทับเสื้อชั้นนอกของนักเรียนนายร้อย
เมื่อแต่งเครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์ กับให้มีซองดาบปลายปืนทำด้วยหนังสีขาว ในโอกาสที่ถือปืนประกอบด้วย

(6) ประคดไหมริ้วทองสลับเงิน ใช้คาดทับเสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ ของนายทหารสัญญาบัตร
ในหน่วยทหารรักษาพระองค์ เว้นแต่นายทหารสัญญาบัตร
ในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ไม่ใช้ประคดแบบนี้'

ข้อ 14
ให้ยกเลิกความในวรรคหนึ่งของข้อ 14
แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504)
ออกตาม
ความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`นายทหารสัญญาบัตรในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์
โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
และนักเรียนนายร้อย
ใช้คันชีพหนังสีน้ำเงินดำ ด้านนอกมีตราราชวัลลภทำด้วยโลหะสีทอง
และมีสายสะพายหนังสีแดง
ด้านนอกมีแถบไหมทอง'

ข้อ 15
ให้เพิ่มความต่อไปนี้เป็นวรรคเจ็ดของข้อ 14 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504) ออก
ตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39
ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2525) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก
ฉบับที่ 58

`ทหารในกรมทหารราบที่ 2
รักษาพระองค์
พลทหารและนายทหารประทวนใช้คันชีพหนังสีขาว
ด้านนอกมีตราครุฑพ่าห์ทำด้วยโลหะสีทอง และมีสายสะพายหนังสีขาว นายทหารสัญญาบัตร ใช้คันชีพ
หนังสีน้ำเงินดำ
ด้านนอกมีตราครุฑพ่าห์ทำด้วยโลหะสีทองและมีสายสะพายหนังสีน้ำเงินดำ ด้านนอกมี
แถบไหมทอง'

ข้อ 16 ให้ยกเลิกความใน (8)
ของข้อ 34 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504)
ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไข
เพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ. 2520) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช 2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 50และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(8) ทหารในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า และ
นักเรียนนายร้อย ใช้อักษรพระปรมาภิไธยย่อ ภปร'

ข้อ 17 ให้ยกเลิกความใน (9)
ของข้อ 34 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504)
ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.
2517) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 47และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(9) ทหารในกองพลที่ 1
รักษาพระองค์ ใช้อักษรพระปรมาภิไธยย่อ ภปร'

ข้อ 18
ให้เพิ่มความต่อไปนี้เป็น (10) และ (11) ของข้อ 34 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.
2504) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่
39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง
(พ.ศ. 2520)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่อง
แบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 50

`(10) ทหารในกรมทหารราบที่ 2
รักษาพระองค์
ใช้อักษรพระปรมาภิไธยย่อ ภปร

(11)
ทหารในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนีใช้อักษรพระ
นามาภิไธยย่อ สว'

ข้อ 19 ให้เพิ่มความต่อไปนี้เป็นข้อ
36 ตรี แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ.
2504) ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39

`ข้อ 36 ตรี
ทหารซึ่งสำเร็จการศึกษาหลักสูตรสงครามทุ่นระเบิด จากโรงเรียนทหารช่าง
กรมการทหารช่าง
ใช้เครื่องหมายสงครามทุ่นระเบิด ติดที่อกเสื้อด้านขวาเหนือป้ายชื่อ

เครื่องหมายสงครามทุ่นระเบิดทำด้วยโลหะ
มีลักษณะเป็นรูปทุ่นระเบิดดักรถถังสีเขียวมรกต ที่
กลางทุ่นระเบิดมีเครื่องหมายทหารช่างสีทองตัวนูน
ทั้งสองข้างของทุ่นระเบิดมีสายฟ้าสีทอง ข้างละ 1
สาย อยู่ภายในเปลวระเบิดสีแดง
ทั้งหมดนี้รองรับด้วยช่อชัยพฤกษ์สีเงิน เครื่องหมายนี้ขนาดสูง 3.8
ซม. กว้าง 6.3
 ซม.

เครื่องหมายสงครามทุ่นระเบิดกิตติมศักดิ์
มีลักษณะเช่นเดียวกับเครื่องหมายสงครามทุ่นระเบิด
เว้นแต่มีดาวสีทอง 1 ดวง ประดับที่แกนของทุ่นระเบิด

เครื่องหมายตามข้อนี้ใช้ประกอบกับเครื่องแบบได้ทุกชนิด
เว้นแต่เครื่องแบบฝึกและเครื่องแบบ
สนาม
ใช้ชนิดไหมปักเย็บติดที่อกเสื้อด้านขวาเหนือป้ายชื่อ'

ข้อ 20 ให้ยกเลิกความใน (7)
(8) และ (9) ของข้อ 40 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.
2524)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 55และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(7) เครื่องแบบครึ่งยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบปกติขาว
เว้นแต่ให้ใช้กระโปรงสีดำ และ
กระเป๋าถือสีดำขนาดเล็ก

สำหรับทหารหญิงในหน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ในกรมทหารราบที่ 21
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
 พระบรมราชินีนาถ ในกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ ในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์
และในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์
โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า ให้ใช้เครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์
ประกอบด้วย

(ก) หมวกทรงอ่อนสีดำ

(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว

(ค) กระโปรงสีดำแบบป้าย

(ง) คันชีพ

(จ)
รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ
ชนิดไม่ผูกเชือก
หรือรองเท้าสูงหนังสีดำ
ชนิดไม่
ผูกเชือก

(ฉ) ถุงเท้ายาวสีดำ

สำหรับทหารหญิงในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ให้
ใช้เครื่องแบบครึ่งยศรักษาพระองค์ ประกอบด้วย

(ก) หมวกทรงอ่อนสีขาว

(ข) เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว

(ค)
กระโปรงสีน้ำเงินหม่นแบบป้าย

(ง) คันชีพ

(จ)
รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ
ชนิดไม่ผูกเชือก
หรือรองเท้าสูงหนังสีดำ
ชนิดไม่
ผูกเชือก

(ฉ) ถุงเท้ายาวสีดำ

(8) เครื่องแบบเต็มยศ เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศ เว้นแต่ในโอกาสที่อยู่ในต่างประเทศ
ที่มีอากาศหนาว
ให้ใช้หมวกแก๊ปทรงอ่อนพักปีก
เสื้อชั้นนอกคอแบะและกระโปรงสีน้ำเงินดำ

สำหรับทหารหญิงในหน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ในกรมทหารราบที่ 21
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
 พระบรมราชินีนาถ ในกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ ในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ และในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า ให้ใช้เครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์ ประกอบด้วย

(ก) หมวกทรงอ่อนสีดำ

(ข) เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์

(ค) กระโปรงสีดำแบบป้าย

(ง) คันชีพ และประคด

(จ)
รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ
ชนิดไม่ผูกเชือก
หรือรองเท้าสูงหนังสีดำ
ชนิดไม่
ผูกเชือก

(ฉ) ถุงเท้ายาวสีดำ

สำหรับทหารหญิงในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ให้
ใช้เครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์ ประกอบด้วย

(ก) หมวกทรงอ่อนสีขาว

(ข) เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์

(ค)
กระโปรงสีน้ำเงินหม่นแบบป้าย

(ง) คันชีพ และประคด

(จ)
รองเท้าสูงครึ่งน่องหนังสีดำ
ชนิดไม่ผูกเชือก
หรือรองเท้าสูงหนังสีดำ
ชนิดไม่
ผูกเชือก

(ฉ) ถุงเท้ายาวสีดำ

(9) เครื่องแบบสโมสร เช่นเดียวกับเครื่องแบบครึ่งยศ

สำหรับทหารหญิงในหน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ในกรมทหารราบที่ 21
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
 พระบรมราชินีนาถ ในกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ ในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์
โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
และในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎ
เกล้าเจ้าอยู่หัว
ให้ใช้หมวกแก๊ปทรงอ่อนพับปีกสีน้ำเงินดำ'

ข้อ 21 ให้ยกเลิกความใน (7)
ของข้อ 41 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504)
ออกตามความ
ในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง (พ.ศ.
2524) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 55และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`(7) หมวกทรงอ่อนสีดำ ด้านซ้ายหมวกมีตราราชวัลลภ เมื่อแต่งเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระ
องค์
มีพู่สีดำติด ณ ที่ที่มีตราราชวัลลภ

สำหรับทหารหญิงในกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
 พระบรมราชินีนาถ
ด้านซ้ายหมวกมีตราเหมือนตราหน้าหมวกยอด เมื่อแต่งเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์ มีพู่สีดำติด ณ ที่ที่มีตราหน้าหมวก

สำหรับทหารหญิงในกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ ด้านซ้ายหมวกมีตราพระมหามงกุฎเพชราวุธ
เมื่อแต่งเครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์ มีพู่สีน้ำเงินฟ้าติด ณ
ที่ที่มีตราหน้าหมวก

สำหรับทหารหญิงในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ ด้านซ้ายหมวกมีตราครุฑพ่าห์ เมื่อแต่ง
เครื่องแบบเต็มยศรักษาพระองค์ มีพู่สีดำติด ณ ที่ที่มีตราหน้าหมวก'

ข้อ 22 ให้ยกเลิกความในข้อ 42
แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504)
ออกตามความในพระราช
เครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยกฎ
กระทรวง (พ.ศ. 2524)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่า
ด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 55และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`ข้อ 42 เสื้อมี 13 แบบ คือ

(1) เสื้อคอปิดสีกากีแกมเขียว
ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อคอปิดสีกากีแกมเขียวของทหารชาย

(2)
เสื้อคอปกสีกากีแกมเขียว
ที่แนวอกมีดุม 3 ดุม
แขนยาวไม่รัดข้อมือ
หรือแขนสั้นเหนือ
ข้อศอกไม่เกิน 5 ซม.
ปลายแขนพับทบ
มีกระเป๋าล่างข้างละ 1 กระเป๋า
เป็นกระเป๋าปะ มีแถบ
ตรงกึ่งกลางตามทางดิ่ง ไม่มีปก มุมกระเป๋าด้านล่างเป็นรูปตัดพองาม ปากกระเป๋าขัดดุม 1 ดุม และ
มีอินทรธนูอ่อนขัดดุมข้างละ 1 ดุม ดุมทั้งสิ้นใช้ดุมโลหะสีทองขนาดเล็ก

(3) เสื้อคอพับสีขาว ไม่มีสาบอก ที่ชายคอพับด้านหน้ามีแถบกากีแกมเขียว กว้าง 1 ซม.
ข้างละ 1 แถบ
ที่แนวอกมีดุม 3 ดุม
แขนยาวรัดข้อมือ ขัดดุมข้างละ
1 ดุม หรือแขนสั้นเหนือข้อ
ศอกไม่เกิน 5
 ซม.
ปลายแขนพับทบและมีอินทรธนูอ่อนขัดดุม
ข้างละ 1 ดุม
ดุมทั้งสิ้นใช้ดุมโลหะ
สีทองขนาดเล็ก

เมื่อสวมเสื้อนี้
ให้สอดชายเสื้อไว้ภายในกระโปรง

(4) เสื้อชั้นนอกคอแบะสีกากีแกมเขียว แบบคอป้าน มีตะเข็บหลัง 3 ตะเข็บ ที่แนวอกมีดุม
โลหะสีทองขนาดใหญ่ 3 ดุม มีกระเป๋าล่างข้างละ 1 กระเป๋า
เป็นกระเป๋าเจาะเฉียงเล็กน้อย ไม่มี
ปก และมีอินทรธนูอ่อนขัดดุมโลหะสีทองขนาดเล็ก ข้างละ 1 ดุม เสื้อแบบนี้ให้ใช้เสื้อเชิ้ตสีกากีแกม
เขียวอ่อน
ผูกผ้าผูกคอสีกากีแกมเขียวเงื่อนกะลาสี ประกอบด้วย แต่ในโอกาสไว้ทุกข์ให้ใช้ผ้าผูกคอ
สีดำเงื่อนกะลาสี

(5)
เสื้อชั้นนอกคอแบะสีขาว
ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อชั้นนอกคอแบะสีกากีแกมเขียว แต่ใช้
อินทรธนูแข็ง
เสื้อแบบนี้ให้ใช้เสื้อเชิ้ตสีขาว
ผูกผ้าผูกคอสีดำเงื่อนกะลาสีประกอบด้วย
เว้นแต่เมื่อแต่งเครื่องแบบสโมสร
ให้ผูกผ้าผูกคอสีดำเงื่อนหูกระต่าย

(6)
เสื้อชั้นนอกคอแบะสีน้ำเงินดำ
ทำด้วยสักหลาดหรือเสิร์จลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อชั้นนอกคอ
แบะสีกากีแกมเขียว

(7)
เสื้อชั้นนอกคอปิดสีขาว
มีตะเข็บหลัง 4 ตะเข็บ
ที่แนวอกมีดุมโลหะสีทองขนาดใหญ่ 5
ดุม
ด้านหน้ามีกระเป๋าล่างข้างละ 1 กระเป๋า เป็นกระเป๋าเจาะ ไม่มีปก และใช้อินทรธนูแข็ง

(8)
เสื้อเต็มยศมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ลักษณะ
เช่นเดียวกับเสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ของทหารชายในหน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว

(9)
เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้า
เจ้าอยู่หัว
ลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ของทหารชายในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว

(10)
เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ในกรมทหารราบที่ 21
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
พระบรมราชินีนาถ
มีลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ของทหารชายในกรมทหารราบที่
21 รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ

(11)
เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ในกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ มีลักษณะเช่นเดียวกับ
เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ของทหารชายในกรมทหารราบที่ 11
รักษาพระองค์

(12)
เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ มีลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อ
เต็มยศรักษาพระองค์ของทหารชายในกรมทหารราบที่ 2
รักษาพระองค์

(13)
เสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระ
จุลจอมเกล้า
มีลักษณะเช่นเดียวกับเสื้อเต็มยศรักษาพระองค์ของทหารชายในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า'

ข้อ 23 ให้ยกเลิกความในข้อ
44 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504) ออกตามความใน
พระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไข
เพิ่มเติมโดยกฎกระทรวง พ.ศ. (2524) ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร
พุทธศักราช
2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 55และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`ข้อ 44 เข็มขัด ประคด และคันชีพ

เข็มขัดมี 2 แบบ คือ

(1)
เข็มขัดด้ายถักสีกากีแกมเขียว
ลักษณะเช่นเดียวกับเข็มขัดด้ายถักสีกากีแกมเขียวของทหาร
ชาย
ใช้คาดทับขอบกางเกงขายาวสีกากีแกมเขียวแบบฝึก

(2) เข็มขัดหนังสีดำ
มีขนาดและหัวเข็มขัดเช่นเดียวกับเข็มขัดด้ายถักสีกากีแกมเขียวของทหาร
ชาย
ใช้คาดทับขอบกระโปรงสีกากีแกมเขียว

ประคดและคันชีพ

สำหรับทหารหญิงในหน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว
เช่นเดียวกับประคดและคันชีพของทหารชายในหน่วยทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว แต่มีขนาดย่อมกว่าของทหารชาย

สำหรับทหารหญิงในกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
 พระบรมราชินีนาถ
เช่นเดียวกับประคดและคันชีพของทหารชายในกรมทหารทหารราบที่ 21
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
 พระบรมราชินีนาถ
แต่มีขนาดย่อมกว่าของทหารชาย

สำหรับทหารหญิงในกรมทหารราบที่ 11 รักษาพระองค์ เช่นเดียวกับประคดและคันชีพของทหารชายในกรมทหารราบที่
11 รักษาพระองค์
แต่มีขนาดย่อมกว่าของทหารชาย

สำหรับทหารหญิงในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ เช่นเดียวกับประคดและคันชีพของทหาร
ชายในกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระองค์ แต่มีขนาดย่อมกว่าของทหารชาย

สำหรับทหารหญิงในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว
เช่นเดียวกับประคดและคันชีพของทหารชายในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว แต่มีขนาดย่อมกว่าของทหารชาย

สำหรับทหารหญิงในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า เช่น
เดียวกับประคดและคันชีพของทหารชายในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า แต่มีขนาดย่อมกว่าของทหารชาย'

ข้อ 29 ให้ยกเลิกความในข้อ
67 แห่งกฎกระทรวง (พ.ศ. 2504) ออกตามความในพระ
ราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช 2477 ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 39 ซึ่งแก้ไขเพิ่ม
เติมโดยกฎกระทรวง
(พ.ศ. 2524)
ออกตามความในพระราชบัญญัติเครื่องแบบทหาร พุทธศักราช
2477
ว่าด้วยเครื่องแบบทหารบก ฉบับที่ 55และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

`ข้อ 67 ดุมโลหะสีทอง มี 3
ขนาด คือ

(1) ขนาดใหญ่ เส้นผ่าศูนย์กลาง 2.5 ซม.

(2) ขนาดกลาง เส้นผ่าศูนย์กลาง 2 ซม.

(3) ขนาดเล็ก เส้นผ่าศูนย์กลาง 1.5 ซม.

ดุมเหล่านี้มีลักษณะกลมนูนเล็กน้อย
มีเส้นขอบโดยรอบ
ภายในเส้นขอบมีลายดุนรูปจักรภายใต้
พระมหามงกุฎ
เว้นแต่

สำหรับทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว มีลายดุนรูป
อักษรพระปรมาภิไธยย่อ จปร

สำหรับทหารมหาดเล็กรักษาพระองค์ในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว มีลายดุนรูปอักษรพระปรมาภิไธยย่อ วปร

สำหรับทหารในกรมทหารราบที่ 21
รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินี
นาถ
มีลายดุนรูปอักษรพระนามาภิไธยย่อ สก
ในมงกุฎขัตติยนารี
รองรับด้วยแพรแถบสะบัดสองชายและบนแพรแถบสะบัดสองชายมีคำว่า `ทหารเสือนวมินทราชินี'

สำหรับทหารในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า และ
นักเรียนนายร้อย
มีลายดุนรูปอักษรพระปรมาภิไธยย่อ ภปร'

ให้ไว้ ณ วันที่ 2 ธันวาคม พ.ศ. 2526

พลเอก ป. ติณสูลานนท์

รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม
หมายเหตุ:- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ
เนื่องจากกรมทหารราบที่ 2 รักษาพระ
องค์
และกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์
โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
ได้รับพระราชทาน
พระบรมราชานุญาตสถาปนาเป็นหน่วยทหารรักษาพระองค์
และโดยที่ได้มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้า ฯ แต่งตั้งให้ พันโทหญิง สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ
เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดาสิริโสภาพัณณวดี เป็นนายทหารพิเศษประจำกรมในกรมทหารราบที่
11 รักษาพระองค์
สมควรกำหนดให้มีเครื่องแบบทหารรักษาพระองค์สำหรับทหารในกรมทหารราบที่ 2
รักษาพระองค์
นักเรียนนายร้อยและทหารในกรมนักเรียนนายร้อยรักษาพระองค์ โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า และทหารหญิงในกรมทหารราบที่ 11
รักษาพระองค์
นอกจากนี้สมควรปรับปรุงส่วนประกอบของเครื่องแบบทหารรักษาพระองค์สำหรับทหารในกรมทหารราบที่
21 รักษาพระองค์ในสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์
 พระบรมราชินีนาถ ในหน่วยทหารปืนใหญ่รักษาพระองค์ ในหน่วยทหารช่างรักษาพระองค์ และในกองพลที่ 1 รักษาพระองค์ ให้เหมาะสมยิ่งขึ้น พร้อมกับกำหนดให้มีเครื่องหมายสำหรับทหารในหน่วยทหารม้ารักษาพระองค์ในสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี และเครื่องหมายสงครามทุ่นระเบิด
และเครื่องหมายสงครามทุ่นระเบิดกิตติมศักดิ์
จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้