ระเบียบกรมการขนส่งทางบก
ระเบียบกรมการขนส่งทางบก
ว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสาร
(TAXI METER)
พ.ศ.
๒๕๓๕
 

อาศัยอำนาจตามความในข้อ ๓ ของกฎกระทรวงฉบับที่ ๑๐
(พ.ศ. ๒๕๓๕) ออกตามความในพระราชบัญญัติรถยนตร์ พ.ศ. ๒๕๒๒
และเพื่อให้การพิจารณาให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสาร (TAXI METER)
เป็นไปด้วยความเหมาะสม อธิบดีกรมการขนส่งทางบกวางระเบียบไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑ ระเบียบนี้เรียกว่า ระเบียบกรมการขนส่งทางบกว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสาร
(TAXI METER) พ.ศ. ๒๕๓๕

ข้อ ๒[๑] ให้ใช้ระเบียบนี้ ตั้งแต่วันที่ ๗ พฤษภาคม
๒๕๓๕ เป็นต้นไป

ข้อ ๓
ผู้ใดประสงค์จะให้กรมการขนส่งทางบกเห็นชอบมาตรค่าโดยสารแบบหรือชนิดใดให้ยื่นคำขอต่อกรมการขนส่งทางบกพร้อมด้วยหลักฐาน
ดังต่อไปนี้
(๑) รายละเอียดแสดงคุณสมบัติ และชุดคำสั่ง (PROGRAM)
แสดงวงจรการทำงานที่สมบูรณ์ของมาตรค่าโดยสารอย่างน้อยจำนวน ๒ ชุด
(๒) มาตรค่าโดยสารตัวอย่างอย่างน้อยจำนวน ๒
เครื่อง พร้อมเครื่องมือตรวจสอบความเที่ยงตรงจำนวน ๑ ชุด
เอกสารต่าง ๆ
รวมทั้งมาตรค่าโดยสารตัวอย่างและเครื่องมือตรวจสอบความเที่ยงตรงที่ยื่นเป็นหลักฐานพร้อมคำขอ
จะต้องมอบให้เป็นสมบัติของกรมการขนส่งทางบก

ข้อ ๔ มาตรค่าโดยสารต้องประกอบด้วยส่วนสำคัญ ๒
ส่วน คือ มิเตอร์ (METER) และเซนเซอร์ (SENSOR)
ดังนี้
(๑) มิเตอร์เป็นส่วนที่บรรจุวงจรอิเล็คทรอนิค
แสดงข้อมูลและอัตราค่าโดยสาร
(๒) เซนเซอร์
เป็นตัววัดระยะทางการเคลื่อนที่ของรถแล้วส่งสัญญาณไปยังมิเตอร์เพื่อคำนวณอัตราค่าโดยสาร

ข้อ ๕
มาตรค่าโดยสารที่ขอรับความเห็นชอบต้องมีคุณสมบัติ ดังต่อไปนี้
(๑) วงจรภายในทำงานด้วยไมโครคอมพิวเตอร์
ใช้กระแสไฟจากแบตเตอรี่ของรถยนต์
มาตรค่าโดยสารที่บรรจุวงจรไว้ภายในต้องมีลักษณะปิดมิดชิด
แต่มีช่องระบายความร้อนได้และต้องผ่านการประทับเครื่องหมายรับรอง (SEAL)
จากกรมการขนส่งทางบกเพียงจุดเดียว
เมื่อผ่านการประทับเครื่องหมายรับรองแล้วไม่สามารถถอดเอาวงจรภายในออกมาได้
โดยไม่ทำลายเครื่องหมายรับรอง
และตำแหน่งที่ประทับเครื่องหมายรับรองต้องมองเห็นได้ชัดเจนเมื่อติดตั้งมาตรค่าโดยสารเข้าไว้ที่ตัวรถแล้ว
(๒) คำนวณค่าโดยสารจากระยะทางที่โดยสาร และเวลา
(ในกรณีรถไม่สามารถเคลื่อนที่หรือเดินรถต่อไปได้เกินกว่า ๖ กิโลเมตรต่อชั่วโมง)
ขณะทำการโดยสารตามอัตราค่าโดยสารที่รัฐมนตรีประกาศกำหนด
ระยะทางที่โดยสารต้องได้จากการทำงานของเซนเซอร์ และเวลาในการโดยสารต้องได้จากการทำงานของวงจรที่อยู่ภายในมิเตอร์
(๓) สามารถแสดงข้อมูลให้ผู้โดยสารทราบ
ดังต่อไปนี้
(ก) ระยะทางในการโดยสาร
มีหน่วยเป็นกิโลเมตรมีทศนิยม ๑ ตำแหน่ง (๑๐๐ เมตร)
ระยะทางในการโดยสารสูงสุดต้องแสดงได้อย่างน้อย ๙๙.๙ กิโลเมตร
โดยแสดงเป็นตัวเลขขนาดสูงไม่น้อยกว่า ๐.๓ นิ้ว
(ข) เวลาในการโดยสารมีหน่วยเป็นชั่วโมงและนาที
เวลาในการโดยสารสูงสุดต้องแสดงได้อย่างน้อย ๙ ชั่วโมง ๕๙ นาที
โดยแสดงเป็นตัวเลขขนาดสูงไม่น้อยกว่า ๐.๓ นิ้ว
(ค) ค่าโดยสารมีหน่วยเป็นบาท
สามารถแสดงอัตราค่าโดยสารเริ่มต้นและการเปลี่ยนแปลงค่าโดยสารที่คำนวณจากระยะทางและเวลา
(ในกรณีรถไม่สามารถเคลื่อนที่หรือเดินรถต่อไปได้เกินกว่า ๖ กิโลเมตรต่อชั่วโมง)
ตลอดเวลาของการโดยสาร โดยเมื่อจำนวนค่าโดยสารครบ ๒
บาทให้แสดงการเปลี่ยนแปลงทุกครั้งเป็นตัวเลขขนาดสูงไม่น้อยกว่า ๐.๕ นิ้ว
การแสดงผลตาม (ก) และ (ข)
ต้องปรากฏให้เห็นได้ตลอดเวลา หรือเปิดเมื่อผู้โดยสารต้องการทราบ ส่วนการแสดงผลตาม
(ค) ต้องปรากฏอยู่ตลอดเวลาของการโดยสาร ตัวเลขที่แสดงผลต้องมีแสงสว่างที่ตัวเลข
และสามารถมองเห็นได้อย่างชัดเจน
(๔) ด้านการมีสวิทช์ใช้กดเมื่อเริ่มการเดินทาง
และสวิทช์สำหรับกดเมื่อสิ้นสุดการเดินทาง การคำนวณค่าโดยสารจะเริ่มเมื่อกดสวิทช์เริ่มการเดินทางและสิ้นสุดการคำนวณค่าโดยสารเมื่อกดสวิทช์สำหรับสิ้นสุดการเดินทาง
(๕) บนหน้าปัทม์มีข้อความอธิบายสวิทช์
และช่องตัวเลขแสดงผลเป็นภาษาไทยและมีภาษาอังกฤษกำกับทุกแห่ง
(๖) การแก้ไขอัตราค่าโดยสาร
กระทำได้โดยการแก้ไขหรือเปลี่ยนแปลงเฉพาะหน่วยความจำของไมโครคอมพิวเตอร์เท่านั้น
(๗)
ตัวมิเตอร์และเซนเซอร์สามารถทำงานได้ปกติแม้รถจะวิ่งด้วยความเร็วเกินกว่า ๑๐๐
กิโลเมตรต่อชั่วโมง และในที่ซึ่งมีอุณหภูมิเกินกว่า ๖๐ องศาเซนติเกรด
(๘)
ไม่สามารถปรับแต่งวงจรภายในตัวมาตรค่าโดยสารได้จากภายนอกด้วยวิธีการใด ๆ ทั้งสิ้น
(๙)
มีหมายเลขประจำแต่ละเครื่องเก็บอยู่ในชุดคำสั่ง (PROGRAM) และสามารถแสดงออกมาทางส่วนแสดงผลได้
เมื่อต้องการทราบ
(๑๐) มี CONNECTOR สำหรับต่อสายไฟจากมิเตอร์ไปยังเครื่องหมายซึ่งแสดงข้อความว่า
ว่าง เมื่อไม่มีผู้โดยสาร
ตัวอักษรคำว่าว่างบนเครื่องหมายดังกล่าว จะต้องมีความสูงไม่น้อยกว่า ๒ นิ้ว
และสามารถมองเห็นได้ชัดเจนจากภายนอกทั้งเวลากลางวันและกลางคืน
(๑๑) ระบบเซนเซอร์ต้องมีคุณสมบัติ ดังต่อไปนี้
(ก)
เป็นแบบใช้ใบพัดตัดลำแสงอินฟาเรดที่ส่งออกจากตัวส่งและรับโดยตัวรับใบพัดต่ออยู่ระหว่างสายวัดความเร็วกับเครื่องวัดความเร็วของรถ
(ข) ไม่มีวงจรอิเล็คทรอนิคอื่นใด นอกจากตัวส่งแสง
และตัวรับแสง
(ค) ระหว่างเซนเซอร์และมิเตอร์มีสายไฟได้เพียง ๓
เส้น เท่านั้น ๒ เส้นสำหรับเป็นกระแสไฟเลี้ยงและสายดิน (GROUND) ของตัวส่งแสงและรับแสง
ส่วนอีก ๑ เส้น สำหรับส่งสัญญาณกลับไปยังมิเตอร์
(ง) เมื่อสายวัดความเร็วหมุนไป ๑ รอบ
ใบพัดซึ่งมีเพียง ๑ ช่อง จะทำให้มีสัญญาณส่งกลับไปยังมิเตอร์เพียง ๑ พัลซ์ (PULSK)
เท่านั้น 
(๑๒)[๒]
กรณีเซนเซอร์มีคุณสมบัติแตกต่างไปจากที่กำหนดในข้อ ๕ (๑๑)
เมื่อคณะกรรมการพิจารณาให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสาร (TAXI METER)
พิจารณาเห็นว่าคุณสมบัติของเซนเซอร์ดังกล่าวสามารถใช้งานได้ดีมีมาตรฐานเดียวกันหรือสูงกว่าที่กำหนดให้ใช้เซนเซอร์ที่มีคุณสมบัติแตกต่างไปจากที่กำหนดดังกล่าวนั้นได้

ข้อ ๖
ให้คณะกรรมการพิจารณาการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสาร (TAXI
METER) เป็นผู้พิจารณาตรวจสอบลักษณะและคุณสมบัติของมาตรค่าโดยสารที่ขอรับความเห็นชอบ
หากเห็นว่ามาตรค่าโดยสารแบบหรือชนิดใดมีคุณสมบัติเหมาะสมและมีประสิทธิภาพในการใช้งานได้ดี
ให้เสนออธิบดีกรมการขนส่งทางบกเพื่อเห็นชอบต่อไป
กรณีคณะกรรมการมีข้อสงสัยเกี่ยวกับมาตรค่าโดยสารที่ขอรับความเห็นชอบผู้ขอรับความเห็นชอบจะต้องจัดส่งเอกสารหรือเจ้าหน้าที่ผู้มีความรู้ความสามารถให้คำชี้แจงหรือทดสอบการทำงานให้คณะกรรมการดูจนเป็นที่พอใจ

ข้อ ๗
มาตรค่าโดยสารแบบหรือชนิดใดที่กรมการขนส่งทางบกเห็นชอบไปแล้วมีการแก้ไขเปลี่ยนแปลงวงจร
ชุดคำสั่ง (PROGRAM) ตลอดจนคุณสมบัติอื่นให้ผิดไปจากเดิมจะต้องยื่นขอรับความเห็นชอบจากกรมการขนส่งทางบกก่อน

ข้อ ๘
มาตรค่าโดยสารแบบหรือชนิดใดที่กรมการขนส่งทางบกเห็นชอบไปแล้วมีความบกพร่อง
คลาดเคลื่อน หรือมีลักษณะและประสิทธิภาพการทำงานแตกต่างไปจากมาตรค่าโดยสารตัวอย่างที่มอบให้กับกรมการขนส่งทางบก
ให้คณะกรรมการพิจารณาการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสาร (TAXI METER)
เรียกผู้ขอรับความเห็นชอบนำมาตรค่าโดยสารแบบหรือชนิดดังกล่าวมาทดสอบเป็นการเพิ่มเติมหรือเสนออธิบดีกรมการขนส่งทางบกเพื่อยกเลิกการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสารแบบหรือชนิดดังกล่าวได้

ข้อ ๙ ให้รองอธิบดี (ฝ่ายปฏิบัติการ)
กรมการขนส่งทางบก รักษาการตามระเบียบนี้


ให้ไว้
ณ วันที่ ๗ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๕
บรรเทิง วัฒนศิริธรรม
อธิบดีกรมการขนส่งทางบก
ระเบียบกรมการขนส่งทางบก
ว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสาร (TAXIMETER)
(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๓๕[๓]




































สุรินทร์
/ แก้ไข
๒๑/๐๘/๒๕๔๔

ปฐมพร/อัปเดท
๑๘
กันยายน ๒๕๕๐

[๑]
ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๐๙/ตอนที่ ๑๑๔/หน้า ๑๐/๑๓ พฤศจิกายน ๒๕๓๕
[๒]
ข้อ ๕ (๑๒) เพิ่มโดยระเบียบกรมการขนส่งทางบก
ว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการให้ความเห็นชอบมาตรค่าโดยสาร (TAXI
METER) (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๓๕
[๓]
ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๐๙/ตอนที่ ๑๑๔/หน้า ๑๔/๑๓ พฤศจิกายน ๒๕๓๕