ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย
ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย
เรื่อง
หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไข ในการประกอบกิจการให้เช่าซื้อ
อสังหาริมทรัพย์ของบริษัทเครดิตฟองซิเอร์
------------------------------

 อาศัยอำนาจตามความในมาตรา
๕๔ (๔) วรรคสอง และมาตรา ๕๕ 
วรรคสอง แห่งพระราชบัญญัติการประกอบธุรกิจเงินทุน
ธุรกิจหลักทรัพย์ และธุรกิจ
เครดิตฟองซิเอร์ พ.ศ. ๒๕๒๒
ธนาคารแห่งประเทศไทยออกประกาศเป็นข้อกำหนด
ด้วยความเห็นชอบของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังให้บริษัทเครดิตฟองซิเอร์ถือ
ปฏิบัติในการประกอบกิจการให้เช่าซื้ออสังหาริมทรัพย์ดังต่อไปนี้

 ข้อ ๑
ในประกาศนี้
 "เช่าซื้อ" หมายความว่า
เช่าซื้อตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์
 "ราคาเช่าซื้อ" หมายความว่า จำนวนเงินรวมทั้งสิ้นของเงินล่วงหน้าและ
เงินรายงวด
ซึ่งผู้เช่าซื้อจะต้องชำระแก่ผู้ให้เช่าซื้อตามระยะเวลาและเงื่อนไขในสัญญา
เช่าซื้อ
เพื่อจะให้อสังหาริมทรัพย์ที่เช่าซื้อตกเป็นสิทธิแก่ผู้เช่าซื้อ
 "เงินล่วงหน้า" หมายความว่า
เงินที่ผู้เช่าซื้อชำระเมื่อทำสัญญาเช่าซื้อ
เพื่อเป็นส่วนหนึ่งของราคาเงินสดต่างหากจากเงินรายงวด
 "เงินรายงวด" หมายความว่า
เงินที่ผู้เช่าซื้อจะต้องชำระแก่ผู้ให้เช่าซื้อ
ในแต่ละงวด
ซึ่งประกอบด้วยส่วนที่เป็นดอกผลเช่าซื้อและราคาเงินสดประจำงวดตาม
เงื่อนไขในสัญญาเช่าซื้อ
 "ราคาเงินสด" หมายความว่า ราคาที่จะพึงซื้อขายอสังหาริมทรัพย์กัน
ได้ในท้องตลาดด้วยเงินสด ณ วันทำสัญญาเช่าซื้อ
 "ราคาเงินสดประจำงวด" หมายความว่า ส่วนของราคาเงินสดที่ผู้เช่า
ซื้อชำระแก่ผู้ให้เช่าซื้อในแต่ละงวด
 "ราคาเงินสดสุทธิ" หมายความว่า ยอดสุทธิ ณ ขณะใดขณะหนึ่งของ
ราคาเงินสดหักด้วยเงินล่วงหน้าและราคาเงินสดประจำงวดที่ได้ชำระแล้ว
 "ดอกผลเช่าซื้อ" หมายความว่า
เงินที่ผู้ให้เช่าซื้อรับจากผู้เช่าซื้อเป็นการ
ตอบแทน การให้เช่าซื้อนอกจากราคาเงินสดประจำงวด
หรือเงินล่วงหน้า โดยคำนวณ
จากราคาเงินสดสุทธิ ณ
วันต้นงวดหรือเมื่อเริ่มช่วงระยะเวลาที่ใช้ในการคำนวณดอกผล
เช่าซื้อนั้น
 "อัตราดอกผลเช่าซื้อ" หมายความว่า
อัตราร้อยละต่อปีที่ผู้ให้เช่าซื้อใช้
ในการคำนวณดอกผลเช่าซื้อ

 ข้อ ๒
ผู้ให้เช่าซื้อต้องทำสัญญาเช่าซื้อเป็นหนังสือมีข้อความตรงกัน
อย่างน้อย ๒ ฉบับ
และต้องมอบให้ผู้เช่าซื้อเก็บไว้เป็นหลักฐาน ๑ ฉบับ
 ในกรณีที่สัญญาเช่าซื้อชำรุดหรือสูญหายและผู้เช่าซื้อขอให้ผู้ให้เช่าซื้อ
ถ่ายเอกสารหรือจัดทำสำเนาสัญญาเช่าซื้อให้แก่ผู้เช่าซื้อ
ผู้ให้เช่าซื้อต้องดำเนินการให้
เป็นไปตามความประสงค์ของผู้เช่าซื้อ
โดยอาจเรียกค่าใช้จ่ายเอาจากผู้เช่าซื้อเท่าที่จำเป็น

 ข้อ ๓
ในสัญญาเช่าซื้อ นอกจากข้อความที่เป็นสาระและเงื่อนไขแห่ง
สัญญาที่พึงระบุตามปกติแล้ว
ให้ผู้ให้เช่าซื้อระบุข้อความต่อไปนี้ไว้ด้วย คือ
 (๑) ราคาเงินสด
 (๒) เงินล่วงหน้า
 (๓) อัตราดอกผลเช่าซื้อ
 (๔) เงินรายงวด จำนวนงวด และวิธีการชำระเงิน
 (๕) ค่าใช้จ่ายอื่นที่ผู้เช่าซื้อต้องจ่าย
นอกจากเงินล่วงหน้าและเงินรายงวด
อันได้แก่ เบี้ยประกันกรมธรรม์ประกันภัย
ค่าภาษีโรงเรือนและภาษีบำรุงท้องที่ ค่า
ธรรมเนียมการโอนกรรมสิทธิ์หรือค่าใช้จ่ายอื่นที่เห็นได้ชัดเจนว่าไม่ใช่ผลประโยชน์ตอบ
แทนจากการให้เช่าซื้อ
 (๖) เงื่อนไขการโอนกรรมสิทธิ์ในอสังหาริมทรัพย์ที่เช่าซื้อให้แก่ผู้เช่าซื้อ
 (๗)
ข้อความที่ให้ถือประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย เรื่อง หลักเกณฑ์ 
วิธีการและเงื่อนไขในการประกอบกิจการให้เช่าซื้ออสังหาริมทรัพย์ของบริษัทเครดิต
ฟองซิเอร์ เป็นส่วนหนึ่งของสัญญาเช่าซื้อ

 ข้อ
๔ ผู้ให้เช่าซื้อจะคิดดอกผลเช่าซื้อในแต่ละงวดหรือสำหรับช่วงระยะ
เวลาเช่าซื้อใดเกินกว่าดอกผลเช่าซื้อที่พึงคำนวณได้ตามอัตราที่ได้ตกลงกันไว้ในสัญญา
หรือจะเรียกค่าใช้จ่ายอื่นนอกจากข้อ ๓ (๕) ไม่ได้
เว้นแต่ค่าปรับเมื่อมีการผิดนัดไม่ชำระ
เงินรายงวดหรือค่าชดเชยเมื่อมีการขอชำระเงินรายงวดก่อนกำหนด
ทั้งนี้ ต้องไม่เกินกว่า
ที่ระบุให้เรียกได้ในข้อ ๘ หรือข้อ ๑๐ แล้วแต่กรณี

 ข้อ ๕
ในกรณีที่ผู้ให้เช่าซื้อสงวนสิทธิที่จะเปลี่ยนแปลงอัตราดอกผลเช่า
ซื้อโดยระบุไว้เป็นเงื่อนไขของสัญญา
ผู้ให้เช่าซื้อจะต้องแจ้งให้ผู้ให้เช่าซื้อทราบล่วงหน้า
อย่างน้อย ๒ เดือน ก่อนการเปลี่ยนแปลงอัตราดอกผลเช่าซื้อ
ทั้งนี้ เว้นแต่ในกรณีที่ผู้เช่าซื้อ
เป็นฝ่ายได้รับประโยชน์และผู้เช่าซื้อได้ยินยอมแล้ว

 ข้อ ๖
ทุกครั้งที่ผู้ให้เช่าซื้อได้รับชำระเงินจากผู้เช่าซื้อ
ผู้ให้เช่าซื้อจะต้อง
ออกหลักฐานเป็นหนังสือลงลายมือชื่อผู้ให้เช่าซื้อหรือผู้ได้รับมอบอำนาจให้แก่ผู้เช่าซื้อ
และ
หลักฐานเป็นหนังสือดังกล่าวอย่างน้อยจะต้องระบุจำนวนเงินและประเภทของเงินที่ชำระ
 ข้อ ๗
ผู้ให้เช่าซื้อต้องมีบัญชีผู้เช่าซื้อเป็นรายบุคคล และต้องจัดให้มีการ
บันทึกบัญชีเพื่อแสดงรายการอย่างน้อยดังนี้
 (๑) ราคาเงินสด
 (๒) การชำระเงินล่วงหน้า
 (๓) การชำระดอกผลเช่าซื้อ ราคาเงินสดประจำงวด
และเงินรายงวดในแต่
ละงวด
 (๔) ราคาเงินสดสุทธิที่คงเหลือ
 (๕) การชำระค่าใช้จ่ายอื่นตามข้อ ๓ (๕)
ค่าปรับตามข้อ ๘ หรือค่าชดเชย
ตามข้อ ๑๐

 ข้อ ๘
ในกรณีผู้เช่าซื้อผิดนัดไม่ชำระเงินรายงวดในงวดใดงวดหนึ่งผู้ให้
เช่าซื้อจะเรียกค่าปรับจากผู้เช่าซื้ออีกก็ได้
แต่ค่าปรับดังกล่าวเมื่อคิดเป็นอัตราส่วนกับยอดเงิน
และระยะเวลาที่ผิดนัดแล้ว
ต้องไม่เกินกว่าอัตราดอกเบี้ยเงินให้กู้ยืมที่ผู้ให้เช่าซื้อพึงเรียกได้
ตามกฎหมาย

 ข้อ ๙
เมื่อผู้เช่าซื้อผิดนัดไม่ชำระเงินรายงวดสองงวดติด ๆ กัน หรือเมื่อ
ผู้เช่าซื้อกระทำผิดสัญญาในข้อที่เป็นส่วนสำคัญ
ถ้าผู้ให้เช่าซื้อจะถือเป็นเหตุบอกเลิกสัญญา
เช่าซื้อ
ผู้ให้เช่าซื้อต้องแจ้งการบอกเลิกสัญญาและเหตุผลเป็นหนังสือให้ผู้เช่าซื้อทราบก่อน
ไม่น้อยกว่า ๓๐ วัน
ในหนังสือบอกเลิกสัญญานั้นให้ระบุด้วยว่า หากผู้เช่าซื้อชำระเงินราย
งวด หรือแก้ไขการผิดสัญญาในข้อที่เป็นส่วนสำคัญดังกล่าว
แล้วแต่กรณี ภายใน ๓๐ วัน 
นับแต่วันที่ได้รับหนังสือบอกเลิกสัญญา
สัญญาเช่าซื้อไม่ระงับไป
 ในกรณีผิดนัดไม่ชำระเงินรายงวดสองงวดติด
ๆ กัน เมื่อผู้เช่าซื้อชำระเงิน
จำนวนดังกล่าวให้แก่ผู้ให้เช่าซื้อภายใน ๓๐ วัน
นับแต่วันที่ได้รับหนังสือบอกเลิกสัญญา
ของผู้ให้เช่าซื้อ ให้การบอกเลิกสัญญานั้นเป็นอันระงับไป
 ในกรณีกระทำผิดสัญญาในข้อที่เป็นส่วนสำคัญ
หากผู้เช่าซื้อสามารถแก้ไข
ให้เป็นที่พอใจแก่ผู้ให้เช่าซื้อได้ภายใน ๓๐ วัน
นับแต่วันที่ได้รับหนังสือบอกเลิกสัญญาของ
ผู้ให้เช่าซื้อ ให้การบอกเลิกสัญญานั้นเป็นอันระงับไป

 ข้อ ๑๐ เมื่อผู้เช่าซื้อขอชำระราคาเงินสดประจำงวดก่อนกำหนด
ผู้ให้เช่าซื้อ
จะต้องไม่คิดดอกผลเช่าซื้อสำหรับส่วนของราคาเงินสดสุทธิที่ลดลงเนื่องจากการชำระราคา
เงินสดประจำงวดดังกล่าวตามระยะเวลาที่ชำระก่อนกำหนดนั้น
หากยังคงมีราคาเงินสด
สุทธิเหลืออยู่
ผู้ให้เช่าซื้อจะปรับปรุงวิธีการชำระเงินในส่วนที่เหลือต่อไปได้เมื่อผู้เช่าซื้อ
ยินยอม
 วิธีการดังกล่าวในวรรคหนึ่ง
ให้อนุโลมใช้บังคับแก่กรณีที่ผู้เช่าซื้อขอชำระส่วน
ของราคาเงินสดสุทธิคงเหลือด้วย
 ในกรณีที่ผู้เช่าซื้อขอชำระราคาเงินสดประจำงวดตามวรรคหนึ่ง
หรือส่วนของ
ราคาเงินสดสุทธิตามวรรคสอง
ผู้ให้เช่าซื้ออาจเรียกค่าชดเชยจากผู้เช่าซื้อได้ค่าชดเชยดังกล่าว
ให้คิดได้ไม่เกินอันตราร้อยละ ๑
ของราคาเงินสดประจำงวดหรือส่วนของราคาเงินสดสุทธิที่
ผู้เช่าซื้อชำระ

 ข้อ ๑๑
ผู้ให้เช่าซื้อต้องยอมให้ผู้เช่าซื้อโอนสิทธิและหน้าที่ตามสัญญาเช่าซื้อ
ให้แก่บุคคลอื่น
ซึ่งมีคุณสมบัติที่จะเป็นผู้เช่าซื้อได้ตามหลักเกณฑ์ที่ผู้ให้เช่าซื้อกำหนดในการ
ประกอบกิจการให้เช่าซื้อตามปกติ

 ข้อ ๑๒ ในระหว่างอายุสัญญาเช่าซื้อ
เมื่อผู้เช่าซื้อขอทราบเกี่ยวกับเรื่องดัง
ต่อไปนี้
 (๑) ส่วนของราคาเช่าซื้อที่ได้ชำระแล้ว
 (๒)
ส่วนของราคาเช่าซื้อที่ถึงกำหนดชำระแต่ยังมิได้ชำระ
 (๓) ส่วนของราคาเช่าซื้อที่ยังไม่ถึงกำหนดชำระ
 (๔) ราคาเงินสดสุทธิที่ยังคงเหลืออยู่
 ผู้ให้เช่าซื้อต้องจัดทำหนังสือแสดงรายการดังกล่าวให้ผู้เช่าซื้อได้ทราบโดย
ไม่ชักช้า

 ข้อ ๑๓ เมื่อผู้เช่าซื้อได้ชำระราคาเช่าซื้อจนครบถ้วนตามสัญญา หรือได้
ชำระราคาเงินสดสุทธิรวมทั้งดอกผลเช่าซื้อคงค้างหรือเงินค่าชดเชยตามข้อ
๑๐ (ถ้าหากมี) 
ครบถ้วนแล้ว
ผู้ให้เช่าซื้อต้องดำเนินการโอนกรรมสิทธิ์ในอสังหาริมทรัพย์นั้นให้แก่ผู้เช่าซื้อ
ตามเงื่อนไขของสัญญาโดยพลัน

 ข้อ ๑๔ สัญญาเช่าซื้อที่ทำขึ้นก่อนวันที่ประกาศนี้มีผลใช้บังคับ
หากผู้เช่าซื้อ
ขอชำระราคาค่าเช่าซื้อทั้งสิ้นก่อนเวลาที่กำหนดไว้ในสัญญา
ผู้ให้เช่าซื้อต้องลดราคาที่เช่าซื้อ
ลง ดังนี้
 (๑)
ในกรณีที่สัญญาเช่าซื้อระบุอัตราผลประโยชน์ตอบแทนที่มีวิธีคำนวณ
เทียบได้กับการคำนวณอัตราดอกผลเช่าซื้อตามประกาศนี้
ให้ลดราคาเช่าซื้อที่ขอชำระ
ดังกล่าวลงตามหลักเกณฑ์ในข้อ ๑๐ โดยอนุโลม
 (๒) ในกรณีอื่นนอกจาก (๑)
ให้ลดราคาเช่าซื้อที่ขอชำระลงจากเงินรายงวด
แต่ละงวดที่ขอชำระก่อนกำหนดนั้น
ในอัตราดอกผลเช่าซื้อไม่น้อยกว่าร้อยละ ๑๒ ต่อปี
 ประกาศนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

 ประกาศ
ณ วันที่ ๔ ธันวาคม ๒๕๒๓
  นุกูล ประจวบเหมาะ
  ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย

[รก.๒๕๒๓/๑๘๗/๓๐พ/๔ ธันวาคม ๒๕๒๓]

 เพ็ญพร/พิมพ์/แก้ไข
  ๑๔/๑๐/๔๕
 A+B(c)