ระเบียบสำนักงานกลางทะเบียนราษฎร
ระเบียบสำนักงานกลางทะเบียนราษฎร
กรมการปกครอง
ว่าด้วยการจัดทำทะเบียนราษฎร
พ.ศ. ๒๕๑๕
-----------

 อาศัยอำนาจตามความในมาตรา
๕ แห่งพระราชบัญญัติการทะเบียนราษฎร 
พ.ศ. ๒๔๙๙ ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยประกาศของคณะปฏิวัติ
ฉบับที่ ๒๓๔ ลงวันที่ ๓๑ ตุลาคม 
๒๕๑๕
ผู้อำนวยการทะเบียนวางระเบียบการจัดทำทะเบียนราษฎรไว้ดังต่อไปนี้

  ส่วนที่ ๑
   การจัดทำเลขหมายประจำบ้าน
  ตอนที่ ๑
 
บ้านที่ต้องกำหนดเลขหมายประจำบ้าน

 ข้อ
๑ คำว่า "บ้าน"
หมายความว่า โรงเรือนหรือสิ่งปลูกสร้างสำหรับใช้เป็นที่อยู่
ประจำซึ่งมีเจ้าบ้านครอบครอง และให้หมายความรวมตลอดถึง เรือ
แพ ซึ่งจอดเป็นประจำและ
ใช้เป็นที่อยู่ประจำ โรงพยาบาล โรงแรม เรือนจำ
หรือสถานที่อย่างอื่นซึ่งอาจใช้เป็นที่อยู่อาศัยด้วย 
แต่ถ้าบ้านนั้น ๆ ไม่ใช่เป็นที่อยู่อาศัยเป็นประจำ เช่น
โรงนา เรือเร่ขายของ ไม่นับว่าเป็นบ้าน และ
ไม่ต้องกำหนดเลขหมายประจำบ้าน 
 คำว่า
"เจ้าบ้าน" หมายความว่า ผู้ซึ่งเป็นหัวหน้าครอบครองบ้าน ในฐานะเป็น
เจ้าของ ผู้เช่า หรือในฐานะอื่นใดก็ตาม 
 ในกรณีที่ไม่ปรากฏเจ้าบ้าน
หรือเจ้าบ้านไม่อยู่ ตาย สูญหายหรือไม่สามารถปฏิบัติ
หน้าที่ได้ให้ถือว่าผู้ดูแล
หรือผู้อยู่ในบ้านขณะนั้นเป็นเจ้าบ้าน
 ข้อ
๒ เลขหมายประจำบ้าน ให้ใช้เลขไทยขนาดสูง
๒ นิ้วฟุต ตัวเลขสีขาวจะใช้เขียน
บนแผ่นโลหะหรือแผ่นไม้ก็ได้ให้มีขนาดพองาม
และควรทาพื้นด้วยสีน้ำเงิน หรือสีดำสำหรับบ้าน
ชั่วคราว ตาม ข้อ ๑๓ ให้ใช้เลขไทยสีแดง ขนาดสูง ๒ นิ้วฟุต
พื้นสีขาว
 ข้อ
๓ บ้านหลังหนึ่ง
ให้กำหนดเลขหมายประจำบ้านเพียงเลขหมายเดียว
 ข้อ
๔ บ้านที่ปลูกเป็นตึกแถวหรือห้องแถว
ให้กำหนดเลขหมายประจำบ้านทุกห้อง 
โดยถือว่าห้องหนึ่ง ๆ เป็นบ้านหลังหนึ่ง
 ข้อ
๕
บ้านที่ปลูกไว้สำหรับให้เช่าเป็นหลัง ๆ ให้กำหนดเลขหมายประจำบ้านทุกหลัง 
แม้จะมีผู้มาเช่าแล้วหรือไม่ก็ตาม
 ข้อ
๖ เรือหรือแพ ที่จอดอยู่ประจำตามลำน้ำ
และมีผู้อยู่อาศัยให้กำหนดเลขหมาย
ประจำบ้านไว้เช่นเดียวกัน โดยถือว่าเรือลำหนึ่ง
หรือแพหลังหนึ่งเป็นบ้าน ๆ หนึ่ง
 ข้อ
๗ บ้านซึ่งมีโรงเรือน
หรือสิ่งปลูกสร้างอยู่ในขอบเขตเดียวกัน เช่น วัด กองทหาร 
โรงเรียน เรือนจำ สถานีตำรวจ ให้กำหนดเลขหมายประจำบ้านแต่ละแห่งเพียงเลขหมายเดียวแต่ถ้า
เจ้าบ้านประสงค์จะกำหนดเลขหมายประจำบ้านขึ้นอีกก็ให้นายทะเบียนกำหนดให้

  ตอนที่ ๒
 การกำหนดเลขหมายประจำบ้าน

 ข้อ
๘
ให้กำหนดเลขหมายประจำบ้านดังต่อไปนี้
 ในเขตเทศบาล
ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการ ดังนี้
 (๑)
ตั้งชื่อถนน ตรอก ซอย ในเขตเทศบาลทุกแห่งจนครบและทำแผ่นป้ายบอกชื่อ
ไว้หัวถนน ปลายถนน และตรงมุมแยก
 ในกรณีที่ตรอกหรือซอยเดียวกันมีชื่อเดิมหลายชื่อไม่เหมือนกัน
ให้เลือกใช้ชื่อตรอก
หรือซอยนั้นแต่ชื่อเดียว โดยใช้ชื่อที่ประชาชนนิยม
หรือในกรณีที่มีตรอกหรือซอย ๒ สายมาบรรจบ
กัน ให้เลือกใช้ชื่อตรอก
หรือซอยนั้นแต่ชื่อเดียวโดยถือหลักใช้ชื่อของตรอกหรือซอยที่มีระยะยาวกว่า
หรือชื่อที่ประชาชนนิยม
 ในกรณีที่ตรอกหรือซอยดังกล่าวนี้
มีซอยแยกออกไปอีกให้ใช้ชื่อตรอกหรือซอย
นั้น ๆ แต่มีเลขหมายกำกับไว้ เช่น รองเมือง ซอย ๑, รองเมือง
ซอย ๒ ตามลำดับ โดยเริ่มต้น
เรียงเลขลำดับ ซอยที่ ๑
จากจุดสมมติว่าด้วยการให้เลขหมายประจำบ้านของตรอกหรือซอยนั้น
 (๒)
ให้กำหนดเลขหมายประจำบ้านเรียงตามลำดับบ้าน โดยแต่ละถนน ตรอก ซอย 
แม่น้ำ หรือลำคลองสายหนึ่ง ๆ ขึ้นลำดับ ๑ ใหม่
จนตลอดสายทุกสาย
 (๓)
การเรียงเลขหมายประจำบ้าน ให้เริ่มต้นจากจุดสมมติก่อน เมื่อหันหลังไปทาง
จุดสมมติฝั่งขวาของถนน ตรอก ซอย แม่น้ำ ลำคลอง
ให้เลขหมายประจำบ้านเป็นเลขคู่เรียงต่อไป
ตามลำดับ เช่น ๒, ๔, ๖, ๘ ฯลฯ
ส่วนฝั่งซ้ายมือให้ติดเลขหมายประจำบ้านเป็นเลขคี่เรียงกันไปตาม
ลำดับ เช่น ๑, ๓, ๕, ๗, ๙ ฯลฯ
 นอกเขตเทศบาล
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการ ดังนี้
 (๑)
ถือปฏิบัติเช่นเดียวกับการกำหนดเลขหมายประจำบ้าน ในเขตเทศบาล
โดยอนุโลม
 (๒)
เรียงลำดับเลขหมายประจำบ้านเป็นรายหมู่บ้าน เมื่อขึ้นหมู่บ้านใหม่ ให้ขึ้น
หมายเลข ๑ เสมอไป
 (๓)
เริ่มต้นให้เลขหมายประจำบ้าน ตั้งแต่ในเขตชุมนุมชนที่หนาแน่นในหมู่บ้าน
นั้น ๆ เสียก่อน
แล้วจึงกำหนดเลขหมายประจำบ้านที่อยู่ใกล้ถนนสายใหญ่ ๆ หรือริมน้ำเป็นลำดับ
ที่ ๒ จนสุดสายแล้วแยกเป็นสายอื่น ๆ
ต่อไปตามความเหมาะสมและสะดวกแก่การค้นห้าบ้าน โดย
ให้ถือหลักว่าบ้านใกล้เคียงกันควรจะให้เลขหมายประจำบ้านใกล้กัน
 ข้อ
๙ ถ้าชุมนุมชนใดมีบ้านอยู่เป็นหย่อม
ๆ หรือบ้านที่อยู่ระเกะระกะไม่เป็น
ระเบียบ ให้กำหนดจุดสมมติขึ้นก่อน
แล้วกำหนดเส้นทางจากจุดสมมตินั้น และปฏิบัติตาม ข้อ ๘
 ข้อ
๑๐
ในกรณีที่ไม่สามารถกำหนดจุดสมมติขึ้นได้ เช่นไม่สามารถกำหนดเขต
ชุมนุมชนขึ้นได้ หรือท้องที่ที่มีบ้านอยู่เป็นหย่อม ๆ
ไม่เป็นระเบียบ ให้กำหนดจุดสมมติขึ้นก่อน แล้ว
กำหนดให้เลขหมายประจำบ้านเริ่มต้นจากจุดสมมตินั้น
 ข้อ
๑๑
บริเวณพื้นที่ที่มีอาณาเขตติดต่อกันหลายท้องที่ให้นายทะเบียนแต่ละแห่ง
ที่ท้องที่ติดกันนั้นทำความตกลงกันว่า ถนน ตรอก ซอย แม่น้ำ
ลำคลอง สายใดที่ติดต่อกันระหว่าง
ท้องที่
ให้ติดเลขหมายบ้านฝั่งใดเป็นฝั่งขวาหรือซ้ายเหมือนกันโดยตลอด
 ข้อ
๑๒
เมื่อได้กำหนดให้เลขหมายประจำบ้านแล้ว ต่อมามีบ้านปลูกสร้างขึ้นใหม่
ระหว่างบ้านหลังใด ก็ให้ใช้เลขหมายประจำบ้านที่อยู่ใกล้ชิดนั้นแล้วเพิ่มตัวเลขไว้ท้าย
เช่น ๕/๒, 
๕/๓, เป็นเลขหมายประจำบ้านที่ปลูกสร้างขึ้นใหม่
หรือถ้าบ้านใดรื้อถอนไป และมีบ้านปลูกสร้าง
ขึ้นใหม่ ณ ที่เดิมหรือใกล้ชิดกับบ้านที่รื้อถอนไป
ก็ให้ใช้เลขหมายประจำบ้านที่รื้อถอนนั้นถ้าปลูกสร้าง
บ้านขึ้นใหม่ต่อจากบ้านที่มีเลขหมายประจำบ้านสูงสุดให้กำหนดเลขหมายประจำบ้านที่ปลูกสร้างใหม่
เรียงจากเลขหมายสูงสุดนั้นต่อไปตามลำดับ
 ข้อ
๑๓
บ้านที่ปลูกสร้างขึ้นโดยมิชอบด้วยกฎหมายหรือระเบียบแบบแผน เช่น บ้าน
ที่ปลูกสร้างในที่สาธารณะ ปลูกสร้างโดยบุกรุกป่าสงวน
หรือบ้านที่ปลูกสร้างโดยมิได้รับอนุญาตตาม
กฎหมายว่าด้วยการควบคุมการก่อสร้าง เป็นบ้านชั่วคราว
ให้ถือเสมือนบ้านที่จะต้องกำหนดเลขหมาย
ประจำบ้านให้ตามระเบียบนี้

  ตอนที่ ๓
 
จุดสมมติในการให้เลขหมายประจำบ้าน

 ข้อ
๑๔ ถนนที่เป็นทางเข้าเขตชุมนุมชน
ให้ถือต้นทางของเขตชุมนุมชน ให้ถือ
ต้นทางของเขตชุมนุมชนเป็นจุดสมมติ
 ข้อ
๑๕ ถนนที่ตั้งจากริมฝั่งแม่น้ำ
ริมคลอง หรือชายทะเลให้ถือจากริมฝั่งแม่น้ำ 
ริมคลอง หรือชายทะเลนั้นเป็นจุดสมมติ
 ข้อ
๑๖ ตรอก หรือซอย
ให้ถือถนนใหญ่ซึ่งตรอกหรือซอยนั้นแยกออกมาเป็น
จุดสมมติ
 ข้อ
๑๗ บ้านที่อยู่ริมน้ำที่ไม่มีถนน
ตรอก หรือซอย ให้ถือปากน้ำเป็นจุดสมมติ
 ข้อ
๑๘ จุดสมมติอื่น ๆ ที่เหมาะสม เช่น
หมู่บ้านที่มีบ้านระเกะระกะ ให้จัดทำ
เส้นทางสมมติขึ้นเสียก่อน แล้วจึงกำหนดเลขหมายประจำบ้านให้

  ตอนที่ ๔
 
วิธีติดเลขหมายประจำบ้าน

 ข้อ
๑๙
บ้านทั่วไปให้ติดเลขหมายประจำบ้านไว้ที่ประตูบ้านทางเข้า หรือที่ที่คน
ภายนอกแลเห็นได้ง่าย
 ข้อ
๒๐ บ้านที่มีรั้วบ้านโดยรอบ
ให้ติดเลขหมายประจำบ้านไว้ที่ประตูรั้วบ้านทางเข้า 
ถ้ารั้วบ้านมีประตูทางเข้าหลายทางให้ติดไว้ที่ประตูรั้วซึ่งใช้เข้าออกโดยปกติ
 ข้อ
๒๑ บ้านที่อยู่ริมน้ำ
และมีศาลาท่าน้ำ ให้ติดเลขหมายประจำบ้านไว้ที่ศาลาท่าน้ำ
ของบ้านนั้น
ถ้าบ้านใดไม่มีศาลาท่าน้ำให้ติดไว้ที่บ้านซึ่งสามารถมองจากลำน้ำเห็นได้โดยชัดเจน
 ข้อ
๒๒
บ้านที่มีรั้วบ้านแต่ไม่มีกรอบประตูรั้วบ้าน ให้ติดเลขหมายประจำบ้านไว้
ตรงเสาประตูรั้วบ้านทางเข้าด้านขวามือ
ให้ตัวเลขสูงกว่าพื้นดินประมาณ ๒ เมตร
 ข้อ
๒๓
บ้านที่มีรั้วบ้านและกรอบประตูรั้วบ้าน ให้ติดเลขหมายประจำบ้านไว้
ตรงกลางของขอบประตูรั้วบ้านเบื้องบน
 ข้อ
๒๔ บ้านที่มีหลายชั้น
และแยกการปกครองต่างหากจากกัน เช่น ห้องเช่า 
ให้ติดเลขหมายประจำบ้านทุกห้องเรียงตามลำดับจากห้องข้างล่างขึ้นไปหาชั้นบน

  ส่วนที่ ๒
 
สำนักทะเบียนราษฎรและนายทะเบียน
  ตอนที่ ๑
 
สำนักทะเบียนราษฎร

 ข้อ
๒๕
การตั้งสำนักทะเบียนให้ดำเนินการตามระเบียบการจัดทำทะเบียนราษฎร
ของกระทรวงมหาดไทย พ.ศ. ๒๔๙๙

  ตอนที่ ๒
  นายทะเบียน
 ข้อ
๒๖
การแต่งตั้งและถอดถอนนายทะเบียนให้ดำเนินการตามระเบียบการจัดทำ
ทะเบียนราษฎรของกระทรวงมหาดไทย พ.ศ. ๒๔๙๙

  ส่วนที่ ๓
  การจัดทำทะเบียนราษฎร
  ตอนที่ ๑
  ทะเบียนบ้าน

 ข้อ
๒๗
ให้นายทะเบียนอำเภอและนายทะเบียนท้องถิ่นจัดทำทะเบียนบ้านทุกบ้าน
ที่มีเลขหมายประจำบ้าน ดังนี้
 (๑)
บ้านที่ปลูกสร้างโดยชอบด้วยกฎหมายและระเบียบ ให้ใช้ทะเบียนบ้าน 
(ท.ร. ๑๔) ฉบับสีขาว
 (๒)
บ้านที่ปลูกสร้างโดยมิชอบด้วยกฎหมายหรือระเบียบ เช่น บ้านที่ปลูกสร้าง
ในที่สาธารณะ ป่าสงวน หรือปลูกสร้าง
โดยมิได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยการควบคุมการ
ก่อสร้าง ให้ใช้ทะเบียนบ้าน (ท.ร. ๑๔) ฉบับสีฟ้า
 บ้านที่ปลูกสร้างโดยมิชอบด้วยกฎหมายหรือระเบียบ
เมื่อได้ดำเนินการให้ชอบด้วย
กฎหมายหรือระเบียบแล้ว ให้จัดทำทะเบียนบ้านสีขาวแทน
โดยการคัดรายการเฉพาะบุคคลที่ยังอยู่
ในบ้านนั้น
และให้แยกทะเบียนบ้านฉบับสีฟ้าออกไว้ต่างหากและหมายเหตุด้วยว่า
"ใช้ทะเบียนบ้าน
ฉบับสีขาวแทนเมื่อ..."

  ตอนที่ ๒
 ทะเบียนคนเกิด

 ข้อ
๒๘ คำว่า "เกิดในบ้าน"
หมายถึงการเกิดในบ้านทั่ว ๆ ไป ตามความหมาย
ของคำว่า "บ้าน" จะเป็นบ้านของผู้ใดก็ได้
ไม่จำกัดว่าต้องเป็นบ้านซึ่งมารดาผู้คลอดเด็กมีชื่ออยู่
ในทะเบียนบ้าน
 คำว่า
"เกิดนอกบ้าน" หมายถึง การเกิดนอกชายคาบ้านหรือการเกิดในที่ซึ่งมิได้
เป็นบ้านตามความหมายของคำว่า "บ้าน" เช่น
เกิดในศาลาที่พักคนเดินทาง เกิดในรถหรือเรือ
โดยสาร หรือบนทางสาธารณะ เป็นต้น
 คำว่า
"คนต่างท้องที่เกิดนอกบ้าน" หมายถึงคนที่มีชื่อในทะเบียนบ้าน ของสำนัก
ทะเบียนแห่งหนึ่ง
 ข้อ
๒๙ เมื่อนายทะเบียนได้รับแจ้งว่า
มีคนเกิดในท้องที่ไม่ว่าจะเป็นการเกิดในบ้าน
หรือเกิดนอกบ้าน ให้ปฏิบัติดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการดังนี้
 (๑)
เรียกสำเนาทะเบียนบ้านจากผู้แจ้งและตรวจสอบกับทะเบียนบ้าน
 (๒)
กรอกสูติบัตรทั้ง ๓ ตอน
 (๓)
เพิ่มรายการคนเกิดลงในทะเบียนบ้านและสำเนาทะเบียนบ้าน
 (๔)
มอบสูติบัตร ตอนที่ ๑ และคืนสำเนาทะเบียนบ้านให้แก่ผู้จ้าง
 (๕)
จัดทำทะเบียนคน
 (๖)
ส่งสูติบัตร ตอนที่ ๓ ไปยังแพทย์เทศบาล
 (๗)
เก็บสูติบัตร ตอนที่ ๒ เข้าแฟ้มทะเบียนคนเกิด
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ๑.
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการดังนี้
 (๑)
กรอกสูติบัตรทั้ง ๓ ตอน
 (๒)
มอบสูติบัตร ตอนที่ ๑ ให้แก่ผู้แจ้ง
 (๓)
เพิ่มรายการคนเกิดลงในสำเนาทะเบียนบ้านแล้วลงชื่อนายทะเบียนตำบล
ในฐานะผู้รับรองรายการ
 (๔)
ส่งสูติบัตร ตอนที่ ๒ และตอนที่ ๓ พร้อมกับสำเนาทะเบียนบ้านที่มีคนเกิด
ไปยังนายทะเบียนอำเภอ
 ๒.
เมื่อนายทะเบียนอำเภอได้รับสูติบัตร ตอนที่ ๒ และตอนที่ ๓ พร้อมกับสำเนา
ทะเบียนบ้านให้ดำเนินการดังนี้
 (๑)
เพิ่มรายการคนเกิดลงในทะเบียนบ้านและตรวจสอบสำเนาทะเบียนบ้านให้
ถูกต้องตรงกัน แล้วลงชื่อในทะเบียนบ้านและสำเนาทะเบียนบ้าน
 (๒)
คืนสำเนาทะเบียนบ้านให้นายทะเบียนตำบล
 (๓)
จัดทำทะเบียนคน
 (๔)
ส่งสูติบัตร ตอนที่ ๓ ไปยังนายแพทย์ใหญ่จังหวัด
 (๕)
เก็บสูติบัตร ตอนที่ ๒ เข้าแฟ้มทะเบียนคนเกิด
 ข้อ
๓๐
ในกรณีคนต่างท้องที่มาเกิดนอกบ้านให้ปฏิบัติดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการ
ดังนี้
 (๑)
กรอกสูติบัตรทั้ง ๓ ตอน
 (๒)
มอบสูติบัตร ตอนที่ ๑ ให้แก่ผู้แจ้ง
 (๓)
ส่งสูติบัตร ตอนที่ ๓ ไปยังแพทย์เทศบาล
 (๔)
คัดและรับรองสำเนาสูติบัตร ตอนที่ ๒ แล้วส่งไปยังนายทะเบียนท้องถิ่นหรือ
นายทะเบียนอำเภอแห่งท้องที่ที่มารดามีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้าน
 (๕)
เก็บสูติบัตร ตอนที่ ๒ เข้าแฟ้มทะเบียนคนเกิด
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ๑.
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการ ดังนี้
 (๑)
กรอกสูติบัตรทั้ง ๓ ตอน
 (๒)
มอบสูติบัตร ตอนที่ ๑ ให้แก่ผู้แจ้ง
 (๓)
ส่งสูติบัตร ตอนที่ ๒ และตอนที่ ๓ ไปยังนายทะเบียนอำเภอ
 ๒.
เมื่อนายทะเบียนอำเภอได้รับสูติบัตร ตอนที่ ๒ และตอนที่ ๓ แล้วให้ดำเนินการ 
ดังนี้
 (๑)
คัดและรับรองสำเนาสูติบัตร ตอนที่ ๒ แล้วส่งไปยังนายทะเบียนท้องถิ่น
หรือนายทะเบียนอำเภอแห่งท้องที่ที่มารดามีชื่ออยู่เพื่อเพิ่มรายการคนเกิดในทะเบียนบ้านและจัดทำ
ทะเบียนคน
 (๒)
ส่งสูติบัตร ตอนที่ ๓ ไปยังนายแพทย์ใหญ่จังหวัด
 (๓)
เก็บสูติบัตร ตอนที่ ๒ เข้าแฟ้มทะเบียนคนเกิด
 ข้อ
๓๑
เมื่อนายทะเบียนได้รับแจ้งว่ามีคนต่างท้องที่มาเกิดในบ้าน ให้ถือปฏิบัติ
เช่นเดียวกับการแจ้งเกิดในบ้านตามข้อ ๒๙
และเมื่อมารดาประสงค์จะนำเด็กไปอยู่ที่อื่น ให้ดำเนิน
การย้ายที่อยู่ตามระเบียบ
 ข้อ
๓๒
คนเกิดใหม่ซึ่งถูกทิ้งไว้และมีชีวิตอยู่ เมื่อพนักงานฝ่ายปกครอง หรือตำรวจ
ได้รับแจ้งแล้ว ให้ออกใบรับแจ้ง (ท.ร. ๑๘) ให้ไป
แล้วรายงานไปยังนายทะเบียนแห่งท้องที่ที่คนเกิด
ถูกทิ้งไว้เพื่อออกสูติบัตรให้
โดยให้นายทะเบียนกรอกข้อความในสูติบัตรเท่าที่สามารถจะกรอกได้แล้ว
ดำเนินการตามข้อ ๒๙ หรือ ๓๐ แล้วแต่กรณีโดยอนุโลม
 ข้อ
๓๓ การแจ้งการเกิดของบุตรเกินกำหนด
สำหรับบุคคลสัญชาติไทย ให้ผู้แจ้ง
ยื่นคำร้องต่อนายทะเบียนแห่งท้องที่ที่บุตรเกิดแล้วให้ปฏิบัติ
ดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการ
ดังนี้
 (๑)
เปรียบเทียบคดีความผิด
 (๒)
ดำเนินการสอบสวนพยานหลักฐานแล้วเสนอเรื่องราวไปยังนายอำเภอพร้อม
ด้วยความเห็น
 (๓)
เมื่อนายอำเภอได้พิจารณาสั่งอนุญาตแล้ว ให้นายอำเภอแจ้งให้นายทะเบียน
ท้องถิ่นดำเนินการตามระเบียบว่าด้วยการรับแจ้งการเกิด
แต่ให้หมายเหตุในสูติบัตรทุกตอนว่า "แจ้ง
เกิดเกินกำหนด"
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนตำบลรับคำร้องแล้วส่งเรื่องราวไปยังนายทะเบียนอำเภอและให้
นายทะเบียนอำเภอดำเนินการเช่นเดียวกับนายทะเบียนท้องถิ่นกรณีแจ้งการเกิดเกินกำหนดในเขต
เทศบาล
 ข้อ
๓๔
เมื่อมีคนต่างด้าวแจ้งการเกิดของบุตรเกินกำหนดให้นายทะเบียนดำเนินการ
ตามระเบียบกระทรวงมหาดไทยว่าด้วยการจัดทำทะเบียนราษฎร พ.ศ.
๒๔๙๙ แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับ
ที่ ๕) พ.ศ. ๒๕๑๐ 
 ข้อ
๓๕
ในกรณีที่ผู้ร้องขอแจ้งการเกิดของบุตรเกินกำหนดไม่มีหลักฐานพอจะ
เชื่อถือได้ให้ยกคำร้องเสียแล้วแจ้งให้ผู้ร้องทราบ

  ตอนที่ ๓
 
การแจ้งชื่อบุตรเกิดใหม่

 ข้อ
๓๖
เมื่อนายทะเบียนผู้รับแจ้งได้รับแจ้งการเกิด
ให้แนะนำผู้แจ้งตั้งชื่อบุตรเกิด
ใหม่พร้อมกับการแจ้งเกิด และพิจารณาด้วยว่า
ชื่อที่ขอตั้งนั้นถูกต้องตามหลักการตั้งชื่อบุคคลหรือไม่ 
ถ้ายังไม่ถูกต้องก็แนะนำให้ตั้งชื่อเสียใหม่ให้ถูกต้อง
 ข้อ
๓๗ ถ้าบิดาหรือมารดาประสงค์จะเปลี่ยนชื่อบุตรเกิดใหม่ภายในหกเดือนนับแต่
ได้แจ้งชื่อไว้แล้ว ให้นายทะเบียนดำเนินการ ดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการ
ดังนี้
 (๑)
เรียกสำเนาทะเบียนบ้านและสูติบัตรตอนที่ ๑ จากผู้แจ้ง
 (๒)
พิจารณาชื่อที่ของเปลี่ยนใหม่นั้นถูกต้องตามหลักการตั้งชื่อบุคคลหรือไม่ ถ้ายัง
ไม่ถูกต้องก็แนะนำให้ตั้งชื่อเสียใหม่ให้ถูกต้อง
 (๓)
แก้ชื่อในสูติบัตร ตอนที่ ๑ และทะเบียนคนเกิด
 (๔)
แก้ชื่อในทะเบียนบ้านและสำเนาทะเบียนบ้าน แล้วลงชื่อ และวัน เดือน ปี กำกับ
 (๕)
คืนสูติบัตร ตอนที่ ๑ และสำเนาทะเบียนบ้านแก่ผู้แจ้ง
 (๖)
แก้ชื่อในบัตรทะเบียนคน แล้วลงชื่อและวัน เดือน ปี กำกับ
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการ
ดังนี้
 (๑)
เรียกสูติบัตร ตอนที่ ๑ จากผู้แจ้ง
 (๒)
พิจารณาชื่อที่ขอเปลี่ยนใหม่นั้น ถูกต้องตามหลักการตั้งชื่อบุคคลหรือไม่ ถ้า
ยังไม่ถูกต้องก็แนะนำให้ตั้งชื่อเสียใหม่
 (๓)
แก้ชื่อในสูติบัตร ตอนที่ ๑ แล้วคืนให้แก่ผู้แจ้ง
 (๔)
รายงานการเปลี่ยนชื่อตัวไปยังนายทะเบียนอำเภอ ตามแบบ ท.ร. ๒๔ พร้อมกับ
ส่งสำเนาทะเบียนบ้านไปยังนายทะเบียนอำเภอเพื่อแก้ทะเบียนคนเกิด
ทะเบียนบ้านและทะเบียนคน

  ตอนที่ ๔
 ทะเบียนคนตาย

 ข้อ
๓๘ เมื่อนายทะเบียนได้รับแจ้งว่า
มีคนตายในท้องที่ซึ่งผู้ตายตายในบ้านที่ตน
มีชื่ออยู่ในทะเบียน ให้ปฏิบัติดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการ
ดังนี้
 (๑)
เรียกสำเนาทะเบียนจากผู้แจ้งมาตรวจสอบกับทะเบียนบ้าน
 (๒)
ถ้าผู้ตายมีผู้รักษาพยาบาลโดยอาชีพให้เรียกหนังสือรับรองการตายจากผู้ทำการ
รักษาพยาบาลโดยอาชีพนั้น
 (๓)
กรอกมรณบัตรทั้ง ๓ ตอน
 (๔)
จำหน่ายคนตายออกจากทะเบียนบ้านและสำเนาทะเบียนบ้านโดยประทับเครื่อง
หมาย "ตาย" สีแดงไว้หน้าชื่อ
 (๕)
มอบมรณบัตร ตอนที่ ๑ พร้อมคืนสำเนาทะเบียนบ้านให้แก่ผู้แจ้ง
 (๖)
จำหน่ายทะเบียนคน โดยประทับเครื่องหมาย "ตาย" สีแดง แล้วแยกไว้ต่างหาก
 (๗)
ส่งมรณบัตร ตอนที่ ๓ ไปยังแพทย์เทศบาล
 (๘)
เก็บมรณบัตร ตอนที่ ๒ และหนังสือรับรองคนตาย (ถ้ามี) เข้าแฟ้มทะเบียน
คนตาย
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ๑.
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการ ดังนี้
 (๑)
ถ้าผู้ตายมีผู้รักษาพยาบาลโดยอาชีพให้เรียกหนังสือรับรองการตายจากผู้ทำ
การรักษาพยาบาลโดยอาชีพนั้น
 (๒)
กรอกมรณบัตรทั้ง ๓ ตอน
 (๓)
มอบมรณบัตร ตอนที่ ๑ ให้แก่ผู้แจ้ง
 (๔)
ส่งมรณบัตร ตอนที่ ๒ และตอนที่ ๓ และหนังสือรับรองการตายพร้อมกับสำเนา
ทะเบียนบ้านไปยังนายทะเบียนอำเภอ
 ๒.
เมื่อนายทะเบียนอำเภอได้รับมรณบัตร ตอนที่ ๒ และตอนที่ ๓ และหนังสือ
รับรองการตาย พร้อมกับสำเนาทะเบียนบ้านให้ดำเนินการ ดังนี้
 (๑)
จำหน่ายคนตายออกจากทะเบียนบ้านและสำเนาทะเบียนบ้านโดยประทับเครื่อง
หมาย "ตาย" สีแดง ไว้หน้าชื่อ
 (๒)
คืนสำเนาทะเบียนบ้านให้นายทะเบียนตำบล
 (๓)
จำหน่ายทะเบียนคน โดยประทับเครื่องหมาย "ตาย" สีแดงแล้วแยกเก็บไว้
ต่างหาก
 (๔)
ส่งมรณบัตร ตอนที่ ๓ ไปยังนายแพทย์ใหญ่จังหวัด
 (๕)
เก็บมรณบัตร ตอนที่ ๒ และหนังสือรับรองการตาย (ถ้ามี) เข้าแฟ้มทะเบียน
คนตาย
 ข้อ
๓๙
เมื่อนายทะเบียนได้รับแจ้งว่ามีคนตายในท้องที่ซึ่งผู้ตายมีถิ่นที่อยู่ภายในเขต
สำนักทะเบียนผู้รับแจ้ง
แต่ตายนอกบ้านที่ตนมีชื่อในทะเบียนบ้าน ให้ดำเนินการตามระเบียบว่าด้วย
การรับแจ้งการตายแต่ให้แจ้งไปยังเจ้าบ้านที่ผู้ตายมีชื่อในทะเบียนบ้าน
ให้นำสำเนาทะเบียนบ้านมา
แก้รายการแล้วคืนให้เจ้าบ้านไป
 ข้อ
๔๐
เมื่อนายทะเบียนได้รับแจ้งว่ามีคนตายในท้องที่ซึ่งผู้ตายมิได้มีถิ่นที่อยู่ภายใน
เขตสำนักทะเบียนผู้รับแจ้ง
ให้ดำเนินการตามระเบียบว่าด้วยการรับแจ้งการตาย แต่ให้แจ้งไปยัง
นายทะเบียนที่ผู้ตายมีถิ่นที่อยู่ พร้อมกับส่งสำเนามรณบัตร
ตอนที่ ๒ ไปให้ เพื่อดำเนินการแก้รายการ
ในทะเบียนบ้าน และจำหน่ายทะเบียนคน
 ข้อ
๔๑ ในกรณีคนตายนอกบ้าน
ถ้าพนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจได้รับแจ้งการ
ตายแล้วให้ออกใบรับแจ้งให้แก้ผู้แจ้งและรีบแจ้งต่อไปยังนายทะเบียนที่ผู้ตายได้มาตายในเขตท้องที่
นั้น และเมื่อนายทะเบียนได้รับแจ้งแล้ว
ให้ดำเนินการต่อไปว่าด้วยการออกมรณบัตร แก้ทะเบียนบ้าน 
สำเนาทะเบียนบ้านและทะเบียนคน ถ้าเป็นคนต่างท้องที่
เมื่อนายทะเบียนได้ออกมรณบัตรให้ไปแล้ว 
ให้แจ้งไปยังนายทะเบียนที่ผู้ตายมีถิ่นที่อยู่เพื่อดำเนินการต่อไป
 ข้อ
๔๒
เมื่อมีผู้มาแจ้งการตายโดยยังไม่พบศพให้นายทะเบียนดำเนินการดังนี้
 (๑)
ในกรณีที่ผู้หายไปได้หายไปในเขตต้องที่ที่ตนมีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้าน เมื่อ
เจ้าบ้านหรือผู้แทนมาแจ้งกับนายทะเบียนว่ามีคนหายไป
และมีข้อเท็จจริงซึ่งเจ้าพนักงานฝ่ายปกครอง 
หรือพนักงานสอบสวนเชื่อว่าตายแต่ยังไม่พบศพให้นายทะเบียนออกใบรับแจ้งให้แก่ผู้แจ้งไว้เป็น
หลักฐาน โดยไม่ต้องออกมรณบัตร
และให้หมายเหตุไว้ในทะเบียนบ้านในรายการของผู้ที่หายไปว่า 
"ได้รับแจ้งจาก....ว่า ตกน้ำตาย ถูกฆ่าตาย ฯลฯ
(แล้วแต่กรณี) แต่ยังไม่พบศพ ตามใบรับแจ้งลง
วันที่...เดือน.....พ.ศ......" ลงชื่อนายทะเบียน
 (๒)
ในกรณีที่ผู้หายไปมิได้มีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านในท้องที่ที่นายทะเบียนได้
รับแจ้งเมื่อนายทะเบียนได้รับแจ้งและปรากฏข้อเท็จจริงจากเจ้าพนักงานฝ่ายปกครองหรือพนักงาน
สอบสวนเช่นเดียวกับ ข้อ (๑)
แล้วให้นายทะเบียนผู้รับแจ้งออกใบรับแจ้งให้แก่ผู้แจ้งไปแล้วแจ้ง
ไปยังนายทะเบียนท้องที่ที่ผู้หายไปมีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้าน
และให้นายทะเบียนนั้น ๆ หมายเหตุไว้
ในทะเบียนบ้านในรายการของผู้ที่หายไป เช่นเดียวกับ ข้อ (๑)
 เมื่อนายทะเบียนได้ดำเนินการตาม
ข้อ (๑) หรือ ข้อ (๒) แล้วแต่กรณี ให้หมายเหตุ
ไว้ในทะเบียนคน
มีข้อความอย่างเดียวกับที่ได้หมายเหตุไว้ในทะเบียนบ้าน
 ข้อ
๔๓
เมื่อมีผู้แจ้งการตายเกินกำหนดเวลา ให้นายทะเบียนท้องถิ่นหรือ
นายทะเบียนอำเภอดำเนินคดีแก้ผู้แจ้งแล้วดำเนินการสอบสวน
ถ้าพิจารณาเห็นว่าไม่มีการทุจริต
แอบแฝงอยู่ก็ให้นายทะเบียนผู้รับแจ้งออกมรณบัตรให้กับผู้แจ้งไปได้โดยหมายเหตุในมรณบัตร
ทุกตอนว่า "ได้รับแจ้งตายเกินกำหนดเวลา"
แล้วให้นายทะเบียนลงชื่อและวัน เดือน ปี กำกับ แล้ว
แก้รายการในทะเบียนบ้านและจำหน่ายทะเบียนคน

  ตอนที่ ๕
  ลูกตายในท้อง

 ข้อ
๔๔ ลูกตายในท้องที่อยู่ในครรภ์มารดา
ตั้งแต่ ๒๘ สัปดาห์ขึ้นไป ไม่ถือว่า
เป็นคนเกิดคนตาย ให้ออกบัตรลูกตายในท้อง
และไม่ต้องเพิ่มชื่อในทะเบียนบ้าน กับไม่ต้องจัดทำ
ทะเบียนคนแต่อย่างใด
 ข้อ
๔๕
ให้นายทะเบียนผู้รับแจ้งดำเนินการ ดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการ
ดังนี้
 (๑)
ถ้ามีผู้ทำคลอดโดยอาชีพ ให้เรียกหนังสือรับรองลูกตายในท้องจากผู้ทำคลอด
โดยอาชีพนั้น
 (๒)
กรอกบัตรลูกตายในท้องทั้ง ๒ ตอน
 (๓)
มอบบัตรลูกตายในท้อง ตอนที่ ๑ ให้แก่ผู้แจ้ง
 (๔)
ส่งบัตรลูกตายในท้อง ตอนที่ ๒ ไปยังแพทย์เทศบาล
 (๕)
เก็บหนังสือรับรองลูกตายในท้อง (ถ้ามี) เข้าแฟ้มลูกตายในท้อง
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ๑.
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการ ดังนี้
 (๑)
ถ้ามีผู้ทำคลอดโดยอาชีพ ให้เรียกหนังสือรับรองลูกตายในท้องจากผู้ทำคลอด
โดยอาชีพนั้น
 (๒)
กรอกบัตรลูกตายในท้องทั้ง ๒ ตอน
 (๓)
มอบบัตรลูกตายในท้อง ตอนที่ ๑ ให้ผู้แจ้ง
 (๔)
ส่งบัตรลูกตายในท้อง ตอนที่ ๒ และหนังสือรับรองลูกตายในท้อง (ถ้ามี) ไปยัง
นายทะเบียนอำเภอ
 ๒.
เมื่อนายทะเบียนอำเภอได้รับบัตรลูกตายในท้องตอนที่ ๒ และหนังสือรับรอง
ลูกตายในท้อง (ถ้ามี) ให้ดำเนินการดังนี้
 (๑)
ส่งบัตรลูกตายในท้องตอนที่ ๒ ไปยังนายแพทย์ใหญ่จังหวัด
 (๒)
เก็บหนังสือรับรองลูกตายในท้อง (ถ้ามี) เข้าแฟ้มลูกตายในท้อง
 ข้อ
๔๖ ในกรณีที่พนักงานฝ่ายปกครอง
หรือตำรวจได้รับแจ้งว่ามีลูกตายในท้อง
นอกบ้าน ให้พนักงานฝ่ายปกครองหรือตำรวจออกใบรับแจ้งให้ แล้วรีบแจ้งไปยังนายทะเบียนที่มี
ลูกตายในท้องเพื่อดำเนินการต่อไป

  ตอนที่ ๖
 การ
เก็บ ฝัง เผา และการย้ายศพ

 ข้อ
๔๗ เมื่อมีผู้มาแจ้งว่ามีคนตาย
ลูกตายในท้อง และการตายนั้นไม่มีเหตุอันควร
สงสัยว่าตายโดยโรคติดต่ออันตรายหรือตายโดยผิดธรรมชาติ
ให้นายทะเบียนผู้รับแจ้งสอบถาม
ผู้แจ้งว่าจะเก็บ ฝัง หรือเผาศพ ณ สถานที่ใด เมื่อใด
แล้วกรอกลงในมรณบัตร
 ข้อ
๔๘ เมื่อทำการย้ายศพที่เก็บหรือฝัง
ซึ่งผิดไปจากสถานที่ที่ได้แจ้งไว้เดิม 
ถ้าศพอยู่ในท้องที่ใดให้แจ้งขออนุญาตต่อนายทะเบียนท้องที่นั้น
และให้นายทะเบียนผู้รับแจ้งเรียก
มรณบัตรจากผู้แจ้งแล้วสลักหลังอนุญาต ให้เก็บ ฝัง
จากสถานที่ใดไป ณ สถานที่ใด เมื่อใด ลงชื่อ
นายทะเบียนแล้วมอบให้แก่ผู้แจ้งไป
ถ้ามรณบัตรสูญหายก็ให้นายทะเบียนออกใบอนุญาตให้
 ข้อ
๔๙
ในกรณีทีได้รับอนุญาตให้เก็บศพหรือฝังศพแล้วต่อมาจะทำการเผาศพ 
ถ้าศพนั้นอยู่ในท้องที่ใด
ให้ขออนุญาตต่อนายทะเบียนท้องที่นั้น ให้นายทะเบียนผู้รับแจ้งออก
ใบอนุญาตเผาให้โดยระบุว่าอนุญาตให้เผาศพผู้ใด เมื่อใด ณ
สถานที่ใด ลงวัน เดือน ปี ที่อนุญาตแล้ว
มอบให้ผู้แจ้ง
 ข้อ
๕๐
ถ้าเป็นกรณีที่มีข้อความอนุญาตจากนายทะเบียนหลายครั้ง ในฉบับเดียวกัน 
ให้ถือข้อความอนุญาตครั้งหลังที่สุดเป็นการอนุญาตอันชอบ

  ตอนที่ ๗
  การย้ายที่อยู่

 ข้อ
๕๑
ให้นายทะเบียนรับแจ้งการย้ายที่อยู่ได้เฉพาะบุคคลที่มีชื่อในทะเบียนบ้าน
เท่านั้น
 ข้อ
๕๒ เมื่อนายทะเบียนได้รับแจ้งว่า
มีคนย้ายที่อยู่ออกไปจากบ้านใดให้ปฏิบัติดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการดังนี้
 (๑)
เรียกสำเนาทะเบียนบ้านจากผู้แจ้งมาตรวจสอบกับทะเบียนบ้าน
 (๒)
กรอกใบแจ้งการย้ายที่อยู่ทั้ง ๓ ตอน ถ้าผู้ย้ายไม่ทราบเลขหมายประจำบ้าน
ที่จะไปอยู่ ให้กรอกแต่ชื่ออำเภอ และจังหวัดที่ย้ายไปอยู่
 (๓)
กรอกรายการย้ายในทะเบียนบ้านและสำเนาทะเบียนบ้าน
 (๔)
กรอกรายการย้ายในทะเบียนคน
 (๕)
มอบใบแจ้งการย้ายที่อยู่ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ กับบัตรทะเบียนคนและสำเนา
ทะเบียนบ้านให้ผู้แจ้งโดยให้ผู้แจ้งลงชื่อรับในใบแจ้งการย้ายที่อยู่
ตอนที่ ๓
 ในกรณีย้ายข้ามตำบลในท้องที่สำนักทะเบียนท้องถิ่นเดียวกัน
ไม่ต้องมอบบัตร
ทะเบียนคน
แต่ให้ย้ายบัตรทะเบียนคนจากตำบลเดิมไปไว้ในตำบลใหม่
 (๖)
เก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๓
 (๗)
เมื่อได้รับการตอบรับการย้ายเข้าจากนายทะเบียนปลายทางให้ตรวจสอบกับ
ทะเบียนบ้าน ถ้าเห็นถูกต้องให้ลงชื่อในช่องได้รับตอบแล้ว
ถ้าผู้ย้ายที่อยู่ไม่มีชื่อในทะเบียนบ้าน ให้
แจ้งนายทะเบียนปลายทางผู้รับแจ้งย้ายเข้าทราบเพื่อดำเนินคดีแก่ผู้แจ้ง
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ๑.
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการดังนี้
 (๑)
ตรวจสอบสำเนาทะเบียนบ้านที่มีผู้ย้ายออก
 (๒)
กรอกใบแจ้งการย้ายที่อยู่ทั้ง ๓ ตอน
 (๓)
มอบใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ ให้ผู้แจ้งโดยให้ผู้แจ้งลงชื่อ
รับไว้ในตอนที่ ๓ และถ้าผู้ย้ายประสงค์จะรับทะเบียนคนไปด้วย
ให้ไปขอรับที่สำนักทะเบียนอำเภอ
 (๔)
กรอกรายการย้ายในสำเนาทะเบียนบ้าน แล้วลงชื่อนายทะเบียนตำบลในฐานะ
ผู้รับรองรายการ
 (๕)
ส่งใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๓ พร้อมกับสำเนาทะเบียนบ้านไปยังนายทะเบียน
อำเภอ
 ๒.
เมื่อนายทะเบียนอำเภอได้รับใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๓ และสำเนาทะเบียน
บ้าน ให้ดำเนินการดังนี้
 (๑)
กรอกรายการย้ายในทะเบียนบ้าน
 (๒)
ตรวจสอบสำเนาทะเบียนบ้านกับทะเบียนบ้านให้ถูกต้องตรงกัน
 (๓)
กรอกรายการย้ายในทะเบียนคน
 (๔)
ส่งทะเบียนคนไปยังสำนักทะเบียนท้องถิ่น หรือสำนักทะเบียนอำเภอปลายทาง 
ถ้าผู้ย้ายที่อยู่มาขอรับทะเบียนคน
ให้แสดงใบแจ้งการย้ายที่อยู่แล้วจึงมอบทะเบียนคนให้ไป โดย
ให้ลงชื่อรับไว้เป็นหลักฐานในใบแจ้งการย้ายที่อยู่ตอนที่ ๓
 (๕)
เก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ตอนที่ ๓
 (๖)
เมื่อได้รับการตอบรับการย้ายเข้าจากนายทะเบียนปลายทางให้ตรวจสอบกับ
ทะเบียนบ้าน ถ้าเห็นถูกต้องให้ลงชื่อในช่องได้รับตอบแล้ว
ถ้าผู้ย้ายที่อยู่ไม่มีชื่อในทะเบียนบ้าน ให้
แจ้งนายทะเบียนปลายทางผู้รับแจ้งย้ายเข้าทราบ
เพื่อดำเนินคดีแก่ผู้แจ้ง
 ข้อ
๕๓
ในกรณีที่นายทะเบียนผู้รับแจ้งการย้ายออก ได้รับการตอบรับการย้ายเข้า
จากนายทะเบียนปลายทางผิดไปจากที่ผู้ย้ายที่อยู่แจ้งไว้เดิม
ให้นายทะเบียนท้องที่ที่รับแจ้งการย้าย
ออกดำเนินการ ดังนี้
 (๑)
ถ้ายังไม่ได้ส่งบัตรทะเบียนคน ให้แก้รายการทะเบียนคนก่อนแล้วจึงส่งไป
ตามนั้น
 (๒)
ถ้าส่งไปแล้วให้แจ้งนายทะเบียนปลายทางเดิม ส่งต่อไปยังนายทะเบียน
ปลายทางแห่งใหม่
 (๓)
แก้รายการที่อยู่ในทะเบียนบ้านและสำเนาทะเบียนบ้าน
 ข้อ
๕๔ เมื่อผู้ใดแจ้งการย้ายที่อยู่ออกจากบ้านไปแล้วภายหลังขอแจ้งย้ายเข้าบ้าน
เดิมให้นายทะเบียนเรียกใบแจ้งการย้ายที่อยู่คืน
แล้วเพิ่มรายการลงในทะเบียนบ้านเช่นเดียวกับ
การย้ายเข้า แต่ให้หมายเหตุในช่องย้ายเข้ามาจากอำเภอว่า
"ย้ายเข้ามาอยู่ที่เดิม" ถ้าได้ส่งบัตร
ทะเบียนคนไปแล้วให้แจ้งนายทะเบียนปลายทางส่งบัตรทะเบียนคนคืน
 ข้อ
๕๕
เมื่อนายทะเบียนได้รับแจ้งว่ามีคนย้ายเข้ามาอยู่จากบ้านใด ให้ปฏิบัติดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 (๑)
เรียกสำเนาทะเบียนบ้าน ใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ และ
บัตรทะเบียนคน (ถ้ามี) จากผู้แจ้ง
 (๒)
ถ้าเป็นการย้ายเข้าผิดจากที่แจ้งไว้เดิม ให้รับแจ้งย้ายเข้าได้ และให้แก้รายการ
ในใบแจ้งการย้ายที่อยู่ให้ถูกต้อง
 (๓)
เพิ่มรายการในทะเบียนบ้าน สำเนาทะเบียนบ้าน และบัตรทะเบียนคน (ถ้ามี)
 (๔)
คืนสำเนาทะเบียนบ้านให้ผู้แจ้ง
 (๕)
ส่งใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๒ (ใช้เป็นใบตอบรับ) ไปยังนายทะเบียนท้องถิ่น
หรือนายทะเบียนอำเภอที่ผู้นั้นย้ายออก
 (๖)
เก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ๑.
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการดังนี้
 (๑)
เรียกใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ และบัตรทะเบียนคน (ถ้ามี) 
จากผู้แจ้ง
 (๒)
ถ้าเป็นการย้ายเข้าผิดจากที่ได้แจ้งไว้เดิม ให้รับแจ้งย้ายเข้าได้ และให้แก้รายการ
ใบแจ้งการย้ายที่อยู่ให้ถูกต้อง
 (๓)
เพิ่มรายการในสำเนาทะเบียนบ้านและลงชื่อนายทะเบียนตำบลในฐานะผู้รับรอง
รายการ
 (๔)
ส่งใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ และบัตรทะเบียนคน (ถ้ามี) 
พร้อมกันสำเนาทะเบียนบ้าน ไปยังนายทะเบียนอำเภอ
 ๒.
เมื่อนายทะเบียนอำเภอได้รับใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ 
บัตรทะเบียนคน (ถ้ามี)
และสำเนาทะเบียนบ้านให้ดำเนินการดังนี้
 (๑)
เพิ่มรายการในทะเบียนบ้าน และบัตรทะเบียนคน (ถ้ามี)
 (๒)
ตรวจสอบสำเนาทะเบียนบ้านกับทะเบียนบ้านให้ถูกต้องตรงกัน
 (๓)
คืนสำเนาทะเบียนบ้านให้นายทะเบียนตำบล
 (๔)
ส่งใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๒ (ใช้เป็นใบตอบรับ) ไปยังนายทะเบียนที่
ย้ายออก
 (๕)
เก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ 
 ข้อ
๕๖ ในกรณีผู้ย้ายที่อยู่ไปแจ้งการย้ายเข้าต่อนายทะเบียนแห่งท้องที่ที่ไปอยู่ใหม่
โดยมิได้แจ้งการย้ายออกต่อนายทะเบียนท้องที่ที่ตนมีชื่ออยู่ในทะเบียน
ให้ปฏิบัติดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการดังนี้
 (๑)
ให้ผู้ย้ายยื่นคำร้องขอแจ้งย้ายเข้าและเรียกเก็บค่าธรรมเนียม ๕ บาท
 (๒)
เรียกสำเนาทะเบียนบ้านจากผู้แจ้งมาตรวจสอบกับทะเบียนบ้าน
 (๓)
กรอกใบแจ้งการย้ายที่อยู่ทั้ง ๓ ตอน และหมายเหตุด้วยว่า "แจ้งย้าย
ปลายทาง" แล้วลงชื่อนายทะเบียนกำกับไว้
 (๔)
ส่งใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๒ และตอนที่ ๓ ไปยังนายทะเบียนท้องถิ่นหรือ
นายทะเบียนอำเภอแห่งท้องที่ที่ผู้ย้ายมีชื่อในทะเบียนบ้าน
เพื่อตรวจสอบและจำหน่ายทะเบียนบ้าน
แล้วส่งตอนที่ ๒ คืนไปยังนายทะเบียนที่รับแจ้งย้ายเข้า
 ในกรณีที่ปรากฏว่า
ผู้ย้ายได้ย้ายที่อยู่ไปอยู่ในท้องที่สำนักทะเบียนอื่นผิดไปจากที่
แจ้งไว้กับนายทะเบียนผู้รับแจ้งย้ายเข้า
ให้นายทะเบียนส่งใบแจ้งการย้ายที่อยู่ (ปลายทาง) ตอนที่ ๒ 
และตอนที่ ๓
ต่อไปยังสำนักทะเบียนนั้นโดยไม่ต้องส่งย้อนกลับไปยังสำนักทะเบียนผู้รับการแจ้ง
ย้ายเข้า
 (๕)
เก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ ติดไว้กับทะเบียนบ้าน
 (๖)
เมื่อได้รับใบแจ้งการย้ายที่อยู่ตอนที่ ๒
ให้เจ้าบ้านที่ผู้ย้ายเข้าไปอยู่ใหม่นำสำเนา
ทะเบียนบ้านมาเพิ่มรายการคนย้ายเข้า
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ๑.
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการดังนี้
 (๑)
ให้ผู้ย้ายยื่นคำร้องขอแจ้งย้ายเข้า
 (๒)
เรียกหนังสือยินยอมจากเจ้าบ้านที่เข้าไปอยู่
 (๓)
กรอกใบแจ้งการย้ายที่อยู่ทั้ง ๓ ตอนและหมายเหตุด้วยว่าแจ้งย้ายปลายทาง
 (๔)
มอบคำร้อง หนังสือยินยอมของเจ้าบ้านและใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ทั้ง ๓ ตอน 
ให้แก่ผู้แจ้งนำไปยังนายทะเบียนอำเภอ
 ๒.
เมื่อนายทะเบียนอำเภอได้รับคำร้อง หนังสือยินยอมของเจ้าบ้าน ใบแจ้งการย้าย
ที่อยู่ทั้ง ๓ ตอน จากผู้แจ้งให้ดำเนินการดังต่อไปนี้
 (๑)
ให้เรียกเก็บค่าธรรมเนียม ๕ บาท
 (๒)
ดำเนินการเช่นเดียวกับในเขตเทศบาลโดยอนุโลม

  ตอนที่ ๘
 
การย้ายที่อยู่สำหรับทหาร

 ข้อ
๕๗ การย้ายที่อยู่สำหรับทหาร
ให้ปฏิบัติดังต่อไปนี้
 (๑)
นายทหาร หรือทหารประจำการ ปฏิบัติตามกฎหมายเช่นเดียวกับบุคคลทั่วไป
 (๒)
บุคคลเข้ารับราชการเป็นทหารกองประจำการผลัดใดก็ตาม ให้เป็นหน้าที่ของ
เจ้าบ้านของหน่วยที่ทหารผู้นั้นเข้ามาสังกัด
แจ้งรายชื่อต่อนายอำเภอท้องที่ที่ทหารมีชื่อในทะเบียน 
เพื่อให้นายอำเภอแจ้งไปยังนายทะเบียนท้องถิ่นหรือนายทะเบียนตำบลดำเนินการให้เจ้าบ้านมาแจ้ง
ย้ายออกแล้วให้นายทะเบียนท้องถิ่นหรือนายทะเบียนตำบลรวบรวมใบแจ้งการย้ายที่อยู่
ตอนที่ ๑ 
และตอนที่ ๒ ส่งให้นายอำเภอท้องที่ที่มีการแจ้งย้ายออก
เพื่อส่งต่อไปยังหน่วยทหารที่แจ้งมา ดำเนิน
การแจ้งย้ายเข้า
 (๓)
ในกรณีที่ทหารกองประจำการถูกปลดปล่อยออกจากกรม กองประจำการ 
เป็นหน้าที่ของเจ้าบ้านของหน่วยทหารแจ้งการย้ายออกต่อนายทะเบียน
และมอบหลักฐานการแจ้งย้าย
ให้แก่ทหารผู้นั้นไป
ไปแจ้งการย้ายเข้าในท้องที่ที่ไปอยู่ใหม่

 
ตอนที่ ๙
  การย้ายที่อยู่
ไป และมา จากต่างประเทศ

 ข้อ
๕๘
ในกรณีที่มีคนย้ายออกไปอยู่ต่างประเทศ ให้ปฏิบัติดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการดังนี้
 (๑)
เรียกสำเนาทะเบียนบ้านจากผู้แจ้งมาตรวจสอบกับทะเบียนบ้านให้ตรงกัน
 (๒)
กรอกใบแจ้งการย้ายที่อยู่ทั้ง ๓ ตอน สำหรับช่องไปอยู่ที่ ให้กรอกชื่อประเทศ
ที่ไปอยู่
 (๓)
กรอกรายการย้ายในทะเบียนบ้านและสำเนาทะเบียนบ้าน
 (๔)
กรอกรายการย้ายในบัตรทะเบียนคน
 (๕)
มอบใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ ให้ผู้แจ้ง
 (๖)
เก็บใจแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๓ และบัตรทะเบียนคน
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ๑.
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการดังนี้
 (๑)
ตรวจสอบสำเนาทะเบียนบ้านของผู้แจ้ง
 (๒)
กรอกใบแจ้งการย้ายที่อยู่ทั้ง ๓ ตอน สำหรับช่องไปอยู่ที่ ให้กรอกชื่อประเทศ
ที่ไปอยู่
 (๓)
มอบใบแจ้งการย้ายที่อยู่ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ ให้ผู้แจ้ง
 (๔)
กรอกรายการย้ายในสำเนาทะเบียนบ้าน แล้วลงชื่อนายทะเบียนตำบลในฐานะ
ผู้รับรองรายการ
 (๕)
ส่งใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๓ พร้อมสำเนาทะเบียนบ้าน ไปยังนายทะเบียน
อำเภอ
 ๒.
เมื่อนายทะเบียนอำเภอได้รับใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๓ พร้อมสำเนาทะเบียน
บ้านให้ดำเนินการดังต่อไปนี้
 (๑)
กรอกรายการย้ายในทะเบียนบ้าน
 (๒)
ตรวจสอบสำเนาทะเบียนบ้านกับทะเบียนบ้านให้ถูกต้องตรงกัน
 (๓)
กรอกรายการย้ายในบัตรทะเบียนคน
 (๔)
เก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๓ และบัตรทะเบียนคน
 ข้อ
๕๙ เมื่อมีการแจ้งว่าบุคคลย้ายเข้ามาจากต่างประเทศให้ปฏิบัติดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการดังนี้
 (๑)
เรียกหลักฐานหนังสือเดินทางและใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ 
(ถ้ามี) และสำเนาทะเบียนบ้าน
 (๒)
เพิ่มรายการคนย้ายเข้าในทะเบียนบ้านและสำเนาทะเบียนบ้าน ช่องย้ายมาจาก 
กรอก ชื่อประเทศที่ย้ายมาจาก
 (๓)
คืนสำเนาทะเบียนบ้านให้ผู้แจ้ง
 (๔)
ถ้าเป็นบุคคลที่ไม่เคยอยู่ในประเทศไทยมาก่อนให้จัดทำทะเบียนคน
 (๕)
ถ้าผู้ย้ายมีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านอื่นให้แจ้ง หรือส่งใบแจ้งการย้ายที่อยู่ตอนที่
๒ 
(ถ้ามี) ไปยังสำนักทะเบียนแห่งท้องที่ที่ผู้ย้ายเข้ามีชื่อในทะเบียน
หรือได้แจ้งย้ายออกไว้เพื่อตรวจสอบ 
และส่งบัตรทะเบียนคนให้
 (๖)
เก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ (ถ้ามี)
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ๑.
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการดังนี้
 (๑)
เรียกหลักฐานหนังสือเดินทางและใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ 
(ถ้ามี) จากผู้แจ้ง
 (๒)
เพิ่มรายการย้ายเข้าในสำเนาทะเบียนบ้านและลงชื่อนายทะเบียนตำบลในฐานะ
ผู้รับรองรายการโดยไม่ต้องลงชื่อนายทะเบียน
 (๓)
ส่งหลักฐานการเข้าประเทศ และใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ และตอนที่ ๒ 
(ถ้ามี) พร้อมสำเนาทะเบียนบ้าน ไปยังนายทะเบียนอำเภอ
 ๒.
เมื่อนายทะเบียนอำเภอได้รับหลักฐานการเข้าประเทศ ใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอน
ที่ ๑ และตอนที่ ๒ (ถ้ามี) พร้อมสำเนาทะเบียนบ้าน
ให้ดำเนินการดังนี้
 (๑)
กรอกรายการย้ายเข้าในทะเบียนบ้าน
 (๒)
ตรวจสอบสำเนาทะเบียนบ้านกับทะเบียนบ้านให้ถูกต้องตรงกัน
 (๓)
ถ้าผู้ย้ายมีชื่อยู่ในทะเบียนบ้านอื่นให้แจ้งหรือส่งใบแจ้งการย้ายที่อยู่ตอนที่ ๒ 
(ถ้ามี)
ไปยังสำนักทะเบียนแห่งท้องที่ที่ผู้ย้ายเข้าได้มีชื่อในทะเบียนหรือแจ้งย้ายออกไว้เพื่อตรวจสอบ
และส่งบัตรทะเบียนคนให้
 (๔)
ถ้าเป็นบุคคลที่ไม่เคยอยู่ในประเทศไทยมาก่อน ให้จัดทำบัตรทะเบียนคน
 (๕)
เก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑ (ถ้ามี)

  ตอนที่ ๑๐
 
การไปจากที่อยู่ชั่วคราว

 ข้อ
๖๐
เมื่อนายทะเบียนผู้รับแจ้งได้รับแจ้งว่าจะมีคนไปจากที่อยู่ชั่วคราวให้ปฏิบัติ
ดังนี้
 (๑)
เรียกสำเนาทะเบียนบ้านจากผู้แจ้งมาตรวจสอบกับทะเบียนบ้าน
 (๒)
กรอกรายการในใบที่อยู่ชั่วคราว
 (๓)
มอบใบที่อยู่ชั่วคราวและคืนสำเนาทะเบียนบ้านให้ผู้แจ้ง
 (๔)
ลงบัญชีคนไปจากที่อยู่ชั่วคราว
 ข้อ
๖๑
ในกรณีที่ผู้ไปจากที่อยู่ชั่วคราวแจ้งการไปจากที่อยู่ชั่วคราวต่อนายทะเบียน
ผู้รับแจ้งแห่งท้องที่ที่ไปอยู่ให้ปฏิบัติดังนี้
 ก.
ในเขตเทศบาล
 ให้นายทะเบียนท้องถิ่นดำเนินการดังนี้
 (๑)
กรอกรายการในใบแจ้งการไปจากที่อยู่ชั่วคราวปลายทาง (ท.ร. ๒๙) 
ทั้ง ๓ ตอน
 (๒)
เรียกเก็บค่าธรรมเนียม ๕ บาท
 (๓)
ส่งใบแจ้งการไปจากที่อยู่ชั่วคราวปลายทาง ตอนที่ ๒ และตอนที่ ๓ ไปยัง
นายทะเบียนท้องถิ่นหรือนายทะเบียนอำเภอแห่งท้องที่ที่ผู้ไปจากที่อยู่ชั่วคราวมีชื่อในทะเบียนเพื่อ
ตรวจสอบและลงบัญชีคนไปจากที่อยู่ชั่วคราว
 (๔)
เมื่อได้รับแจ้งจากนายทะเบียนท้องถิ่นหรือนายทะเบียนอำเภอที่ผู้ไปจากที่อยู่
ชั่วคราวมีชื่อในทะเบียน
ก็ให้ลงบัญชีคนไปจากที่อยู่ชั่วคราวและออกใบที่อยู่ชั่วคราวให้แก่ผู้แจ้ง
 ข.
นอกเขตเทศบาล
 ๑.
ให้นายทะเบียนตำบลดำเนินการดังนี้
 (๑)
ให้ผู้แจ้งยื่นคำร้องขอไปจากที่อยู่ชั่วคราว
 (๒)
กรอกรายการในใบแจ้งการไปจากที่อยู่ชั่วคราวปลายทางทั้ง ๓ ตอน
 (๓)
มอบใบแจ้งการไปจากที่อยู่ชั่วคราวปลายทางทั้ง ๓ ตอน ให้ผู้แจ้งนำไปยื่น
ต่อนายทะเบียนอำเภอ
 ๒.
เมื่อนายทะเบียนอำเภอได้รับใบแจ้งการไปจากที่อยู่ชั่วคราวปลายทางทั้ง ๓ ตอน 
ให้ดำเนินการดังนี้
 (๑)
เรียกเก็บค่าธรรมเนียม ๕ บาท
 (๒)
ส่งใบแจ้งการไปจากที่อยู่ชั่วคราวตอนที่ ๒ และตอนที่ ๓ ไปยังนายทะเบียน
ท้องถิ่นหรือนายทะเบียนอำเภอ
ที่ผู้ไปจากที่อยู่ชั่วคราวมีชื่อในทะเบียน เพื่อตรวจสอบและลงบัญชีคน
ไปจากที่อยู่ชั่วคราว
 (๓)
เมื่อได้รับแจ้งจากนายทะเบียนท้องถิ่นหรือนายทะเบียนอำเภอที่ผู้ไปจากที่อยู่
ชั่วคราวมีชื่อในทะเบียน
ก็ให้สั่งนายทะเบียนตำบลดำเนินการลงบัญชีคนไปจากที่อยู่ชั่วคราวและออก
ใบที่อยู่ชั่วคราวให้แก่ผู้แจ้ง
 ข้อ
๖๒
ในกรณีที่แจ้งการไปจากที่อยู่ชั่วคราวปลายทางถ้าปรากฏว่าผู้ไปจากที่อยู่
ชั่วคราวไม่มีชื่อในทะเบียนที่อ้าง
ให้นายทะเบียนงดการออกใบที่อยู่ชั่วคราวและดำเนินคดีแก่ผู้แจ้ง
 ข้อ
๖๓
เมื่อนายทะเบียนผู้รับแจ้งได้รับใบที่อยู่ชั่วคราวคืนจากผู้ไปจากที่อยู่ชั่วคราว
ให้หมายเหตุไว้ในบัญชีคนไปจากที่อยู่ชั่วคราว
 ข้อ
๖๔ เมื่อนายทะเบียนตรวจพบว่า
ผู้ไปจากที่อยู่ชั่วคราวคนใด ออกจากบ้านที่ตน
มีชื่ออยู่ในทะเบียนครบกำหนดหนึ่งปีนับแต่วันออกใบที่อยู่ชั่วคราว
ถ้าผู้นั้นยังไม่กลับไปอยู่บ้านที่ตน
มีชื่ออยู่ในทะเบียนให้แจ้งเจ้าบ้านมาดำเนินการแจ้งการย้ายที่อยู่ตามระเบียบ

  ส่วนที่ ๔
  การควบคุมทะเบียนราษฎร
  ตอนที่ ๑
  การขอเพิ่มชื่อในทะเบียนบ้าน

 ข้อ
๖๕ คนสัญชาติไทยที่เกิดก่อนวันที่ ๑
มิถุนายน ๒๔๙๙ และไม่มีชื่อในทะเบียน
บ้าน เพราะตกการสำรวจตรวจสอบทะเบียนราษฎร พ.ศ. ๒๔๙๙
ประสงค์จะขอเพิ่มชื่อในทะเบียน
บ้านให้ยื่นคำร้องต่อนายทะเบียนท้องถิ่น
หรือนายทะเบียนอำเภอแห่งท้องที่ที่ตนมีที่อยู่ในปัจจุบัน
  เมื่อนายทะเบียนได้รับคำร้องแล้ว
ให้ดำเนินการดังนี้
 ๑.
ดำเนินการสอบสวนพยานหลักฐาน แล้วเสนอเรื่องราวไปยังนายอำเภอพร้อมด้วย
ความเห็น
 ๒.
เมื่อนายอำเภอพิจารณาสั่งอนุญาตแล้ว ให้นายอำเภอแจ้งนายทะเบียนเพิ่มชื่อ
ในทะเบียนบ้าน และหมายเหตุด้วยว่า "ได้รับอนุญาตให้เพิ่มชื่อโดยหนังสืออำเภอที่
....... ลงวันที่ 
........" ลงชื่อนายทะเบียนกำกับ แล้วจัดทำทะเบียนคน
 ข้อ
๖๖
เมื่อมีคนต่างด้าวขอเพิ่มชื่อในทะเบียนบ้านเพราะตกสำรวจตรวจสอบ
ทะเบียนราษฎร พ.ศ. ๒๔๙๙ ให้นายทะเบียนท้องถิ่น
หรือนายทะเบียนอำเภอ ดำเนินการดังนี้
 (๑)
ตรวจสอบใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวของผู้ขอทุกรายว่าได้ต่ออายุใบสำคัญ
ประจำตัวคนต่างด้าวถูกต้องหรือไม่
หากยังขาดการต่ออายุก็ให้ชี้แจงให้ดำเนินการเสียให้ถูกต้องก่อน 
เมื่อต่ออายุใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวแล้ว
ให้บันทึกการตรวจสอบติดสำนวนไว้เป็นหลักฐาน
 (๒)
ให้คัดใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าวโดยนายทะเบียนคนต่างด้าวรับรองว่า
ถูกต้องตรงกันด้วย
 (๓)
ให้ส่งรูปถ่ายหน้าตรงไม่สวมหมวกขนาด ๒x๓" ของคนต่างด้าวผู้ร้องขอเพิ่มชื่อ 
จำนวน ๒ ภาพ
 (๔)
ให้กรมตำรวจยืนยันว่า คนต่างด้าวซึ่งร้องขอเพิ่มชื่อได้เข้าเมืองมาโดยชอบ
หรือไม่
 (๕)
เสนอเรื่องราวไปยังกระทรวงมหาดไทยพร้อมด้วยความเห็น
 (๖)
เมื่อได้รับอนุญาตจากระทรวงมหาดไทยให้ดำเนินการเพิ่มชื่อในทะเบียนบ้าน
และจัดทำทะเบียนคน
 ข้อ
๖๗
เมื่อมีผู้อุปการะเลี้ยงดูเด็กอนาถา ขอเพิ่มชื่อเด็กในทะเบียนบ้านให้
นายทะเบียนท้องถิ่นหรือนายทะเบียนอำเภอดำเนินการสอบสวนเรื่องราวโดยละเอียดแล้วเสนอ
นายอำเภอพิจารณาพร้อมด้วยความเห็น
และเมื่อได้รับอนุญาตให้เพิ่มชื่อในทะเบียนบ้านแล้ว ให้
นายทะเบียนเพิ่มชื่อและลงรายการตามข้อเท็จจริงเท่าที่ปรากฏและทราบได้ในขณะนั้น
และหมายเหตุ
ว่า "นาย โรงพยาบาล หรือมูลนิธิ ฯลฯ....รับเข้าไว้โดยไม่สามารถส่งหลักฐานการย้ายออกได้"
ลงชื่อ
นายทะเบียนกำกับไว้แล้วจัดทำทะเบียนคน
หากต่อมาภายหลังทราบว่า เด็กนั้นมีชื่ออยู่ในทะเบียน
บ้านที่ใด ให้นายทะเบียนดำเนินการแจ้งย้ายที่อยู่ตามระเบียบ
 ข้อ
๖๘
ในกรณีที่ผู้ร้องขอเพิ่มชื่อในทะเบียนบ้าน ไม่มีหลักฐานพอที่จะเชื่อถือได้
ให้ยกคำร้องเสียแล้วแจ้งให้ผู้ร้องทราบ

  ตอนที่ ๒
 การขอแก้รายการ

 ข้อ
๖๙ การขอแก้ไขรายการในทะเบียนบ้าน
ทะเบียนคนเกิด ทะเบียนคนตาย 
ทะเบียนคน หรือสูติบัตร และมรณบัตร ซึ่งได้ลงทะเบียนแล้ว
และบัตรลูกตายในท้องให้ดำเนินการ
ตามกฎกระทรวงฉบับที่.. (พ.ศ.....)
ออกตามความในพระราชบัญญัติการทะเบียนราษฎร 
พ.ศ. ๒๔๙๙ แก้ไขเพิ่มเติม โดยประกาศของคณะปฏิวัติ ฉบับที่
๒๓๔ ลงวันที่ ๓๑ ตุลาคม ๒๕๑๕
 ข้อ
๗๐ รายการต่าง ๆ
ที่นายทะเบียนหรือเจ้าหน้าที่ที่ได้รับมอบหมายจาก
นายทะเบียนกรอกลงในแบบพิมพ์เกี่ยวกับการทะเบียนราษฎรไว้แล้วนั้น
หากมีการแก้ไขเปลี่ยนแปลง
ใหม่จะเป็นเพราะเขียนผิด หรือผิดพลาดเพราะเหตุอื่นก็ตาม
จะลบขูดหรือทำด้วยประการใด ๆ 
ให้เลือนหายไปไม่ได้ แต่ให้ใช้วิธีขีดฆ่าคำหรือความเดิม
และเขียนคำหรือความที่ถูกต้องแทนพร้อม
ลงชื่อนายทะเบียนอำเภอ หรือนายทะเบียนท้องถิ่นแล้วแต่กรณี
 ข้อ
๗๑
ห้ามมิให้นายทะเบียนตำบลแก้ไขเปลี่ยนแปลงรายการในสำเนาทะเบียน
บ้าน ที่นายทะเบียนได้ลงชื่อไว้แล้ว

 
ตอนที่ ๓
 
การขอตรวจค้น คัด และรับรองสำเนาทะเบียนราษฎร

 ข้อ
๗๒ ผู้มีส่วนได้เสียจะขอตรวจดูทะเบียนราษฎรหรือขอคัดสำเนารายการได้ที่
สำนักทะเบียนในระหว่างเวลาทำงานโดยไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียมแต่อย่างใด
ให้เจ้าหน้าที่ ณ สำนัก
ทะเบียนนั้น ๆ อำนวยความสะดวกให้
 ข้อ
๗๓
ผู้ใดประสงค์จะให้ผู้อำนวยการทะเบียน นายทะเบียนท้องถิ่น หรือ
นายทะเบียนอำเภอ คัดและรับรองสำเนาทะเบียน
ให้ผู้อำนวยการทะเบียนหรือนายทะเบียนดำเนินการ
ให้โดยเรียกค่าธรรมเนียม ฉบับละ ๕ บาท
 ข้อ
๗๔ การคัดสำเนาหลักฐานต่าง ๆ
เกี่ยวกับการทะเบียนราษฎรตาม ข้อ ๗๒ และ 
ข้อ ๗๓
ให้คัดจากต้นฉบับที่นายทะเบียนเก็บรักษาไว้ที่สำนักทะเบียนท้องถิ่น สำนักทะเบียนอำเภอ
หรือสำนักงานกลางทะเบียนราษฎร เท่านั้น

  ตอนที่ ๔
 การควบคุมการทะเบียนราษฎร

 ข้อ
๗๕ ให้ผู้อำนวยการทะเบียน
รองผู้อำนวยการทะเบียน หรือผู้ที่ได้รับมอบหมาย
จากผู้อำนวยการทะเบียน
มีอำนาจหน้าที่ตรวจระเบียบและการปฏิบัติงานในหน้าที่เกี่ยวกับการ
ทะเบียนราษฎร ณ สำนักทะเบียนทุกแห่งทั่วราชอาณาจักร
 ข้อ
๗๖
ให้นายทะเบียนจังหวัดตรวจการปฏิบัติงานในหน้าที่ เกี่ยวกับการทะเบียน
ราษฎร ณ สำนักทะเบียนต่าง ๆ ในท้องที่อย่างน้อยปีละ ๑ ครั้ง
แล้วรายงานให้สำนักงานกลาง
ทะเบียนราษฎรทราบ
 ข้อ
๗๗ ให้นายทะเบียนอำเภอตรวจการปฏิบัติงานในหน้าที่เกี่ยวกับการทะเบียน
ราษฎร ณ สำนักทะเบียนตำบลในเขตท้องที่ อย่างน้อยปีละ ๑
ครั้ง แล้วรายงานให้นายทะเบียน
จังหวัดทราบ
 ข้อ
๗๘
ให้สำนักทะเบียนทุกแห่งมีสมุดรับ-ส่ง ในการดำเนินการติดต่อโต้ตอบ 
เกี่ยวกับการทะเบียนราษฎรไว้ โดยเฉพาะต่างหากจากหนังสือราชการอื่น
เพื่อประโยชน์ในการ
ตรวจสอบทะเบียน เช่น การรับคำร้อง การออกใบรับแจ้ง
การแจ้งการย้ายที่อยู่ การรายงานการ
โต้ตอบระหว่างสำนักทะเบียนเป็นต้น

  ส่วนที่ ๕
  การประกาศจำนวนราษฎร

 ข้อ
๗๙ ให้นายทะเบียนจังหวัด นายทะเบียนอำเภอ
นายทะเบียนตำบล และ
นายทะเบียนท้องถิ่น
จัดทำรายงานการปฏิบัติงานการทะเบียนราษฎร ตามแบบที่กรมการปกครอง
กำหนดเป็นประจำทุกเดือน ดังนี้
 (๑)
ให้นายทะเบียนตำบลทำรายงานตามแบบ ๔ ส่งนายทะเบียนอำเภอ ๑ ชุด 
เก็บรักษาไว้ที่สำนักทะเบียนตำบล ๑ ชุด
 (๒)
ให้นายทะเบียนอำเภอจัดทำรายงาตามแบบ ๓ ส่งนายทะเบียนจังหวัด ๑ ชุด 
เก็บรักษาไว้ที่สำนักทะเบียนอำเภอ ๑ ชุด
 (๓)
ให้นายทะเบียนท้องถิ่นจัดทำรายงานปฏิบัติงานการทะเบียนราษฎร ตามแบบ ๒ 
ส่งนายทะเบียนจังหวัด ๑ ชุด
เก็บรักษาไว้ที่สำนักทะเบียนท้องถิ่น ๑ ชุด
 (๔)
ให้นายทะเบียนจังหวัดจัดทำรายงานสถิติการทะเบียนราษฎรตามแบบ ที่
กรมการปกครองกำหนด ส่งผู้อำนวยการทะเบียน ๑ ชุด
เก็บรักษาไว้ที่สำนักทะเบียน ๑ ชุด
 ข้อ
๘๐ ให้ผู้อำนวยการทะเบียน
รวบรวมรายงานยอดจำนวนราษฎรทั่ว
ราชอาณาจักรที่มีอยู่ในวันที่ ๓๑ ธันวาคม ของปีที่ล่วงมาและนำประกาศในราชกิจจานุเบกษา
ภายในเดือนมีนาคมของทุกปี
 ประกาศยอดจำนวนราษฎรตามความในวรรคแรก
ให้แสดงยอดรวมชายหญิง 
ยอมรวมชาย ยอดรวมหญิง
ทั่วราชอาณาจักรและเป็นรายจังหวัดทุกจังหวัด
 
  ส่วนที่ ๖ 
 การเก็บทะเบียนและเอกสารอื่น
ๆ 
  ตอนที่ ๑
  
ทะเบียนที่อยู่ในระหว่างปฏิบัติจัดทำ

 ข้อ
๘๑ บัตรทะเบียนบ้านซึ่งเก็บรักษาไว้
ณ สำนักงานทะเบียนอำเภอ หรือ
สำนักทะเบียนท้องถิ่นหากบ้านใดปฏิบัติการเกี่ยวกับทะเบียบยังไม่เรียบร้อย
เช่น มีคนย้ายออกไป 
และยังไม่ได้ตอบจากสำนักทะเบียนย้ายเข้า แจ้งย้ายเข้าโดยมิได้แจ้งย้ายออก
และยังไม่ได้รับตอบ
ยืนยันให้ติดหลักฐานที่เกี่ยวข้องกันไว้กับบัตรทะเบียนบ้านนั้น
เป็นเครื่องสังเกต
 ข้อ
๘๒
บัตรทะเบียนคนสำหรับบุคคลที่ขอแจ้งย้ายออกไปต่างประเทศ บัตร
ทะเบียนคนที่สำนักทะเบียนอำเภอ หรือสำนักทะเบียนท้องถิ่น
ได้รับจากสำนักทะเบียนแห่งอื่น 
โดยยังไม่ได้รับหลักฐานการแจ้งย้ายเข้า
ให้ติดหลักฐานที่เกี่ยวข้องกันไว้กับบัตรทะเบียนคนนั้น
เป็นเครื่องหมายไว้บนบัตรทะเบียนคนนั้นเป็นเครื่องสังเกต

  ตอนที่ ๒
 การเก็บทะเบียนและเอกสารอื่น
ๆ

 ข้อ
๘๓ ให้เก็บบัตรทะเบียนบ้านและบัตรทะเบียนคนไว้ในตู้ที่ทางราชการส่งให้
 ข้อ
๘๔ วิธีเก็บบัตรทะเบียนบ้าน
ให้ปฏิบัติดังนี้
 ก.
สำนักทะเบียนท้องถิ่น
 (๑)
เทศบาลหนึ่งหรือแขวงหนึ่ง แยกเก็บเป็นรายตำบล
 (๒)
แต่ละตำบลแยกออกเป็นถนน ตรอก ซอย และจัดลำดับถนน ตรอก ซอย 
ตามลำดับอักษรตัวหน้าของชื่อถนน ตรอก ซอยนั้น ๆ
ในกรณีชื่อถนน ตรอก ซอยเหมือนกัน แต่
มีเลขหมายกำกับ ให้เรียงตามเลขหมายกำกับ
 (๓)
ภายในส่วนของถนน ตรอก ซอย ให้เรียงตามลำดับเลขหมายประจำบ้าน
 (๔)
การแยกระหว่างตำบล ถนน ตรอก ซอย ให้ใช้แผ่นวัสดุแข็งขนาดเดียวกับ
บัตรทะเบียนบ้าน แต่มีหัวสูงกว่าประมาณครึ่งนิ้ว
และเขียนชื่อถนน ตรอก ซอย ไว้ที่ส่วนที่สูงกว่านั้น
 (๕)
ให้มีแผ่นวัสดุแข็งขนาดเดียวกับบัตรทะเบียนบ้าน แต่มีหัวสูงกว่าประมาณ
ครึ่งนิ้ว
ยาวหนึ่งในห้าส่วนของความยาวของแผ่นคั่นไว้ระหว่างหมายเลขประจำบ้านทุก ๆ ๑๐๐ 
เลขหมาย เช่น ๑-๑๐๐, ๑๐๑-๒๐๐, ๒๐๑-๓๐๐ เป็นต้น
 ข.
สำนักทะเบียนอำเภอ
 (๑)
สำนักทะเบียนอำเภอให้แยกเก็บเป็นรายตำบล หมู่บ้าน
 (๒)
ในหมู่บ้านหนึ่ง ๆ ให้เรียงลำดับเลขหมายประจำบ้าน ถ้าในหมู่บ้านเป็น
ถนน ตรอก ซอย ให้แยกภายในหมู่บ้านนั้นออกเป็นถนน ตรอก ซอย
ตามลำดับอักษร ตัวหน้า
ของชื่อถนน ตรอก ซอย นั้น ๆ 
 (๓)
การแยกระหว่างตำบล หมู่บ้าน ถนน ตรอก ซอย และกลุ่มเลขบ้านให้ถือ
ปฏิบัติอย่างเดียวกับในเขตเทศบาล โดยอนุโลม
 ค.
สำนักทะเบียนตำบล
 (๑)
ให้เก็บแยกเป็นหมู่บ้านและถ้าหมู่บ้านใดมีการให้เลขหมายประจำบ้านเป็น 
ถนน ตรอก ซอย ให้แยกถนน ตรอก ซอย ในหมู่บ้านนั้นด้วย
 (๒)
ในหมู่บ้านหนึ่ง ๆ หรือ ถนน ตรอก ซอย สายหนึ่งให้เรียงลำดับเลขหมาย
ประจำบ้าน
 (๓)
ถ้าจะใช้แผ่นวัสดุคั่นหมู่บ้าน ถนน ตรอก ซอย และกลุ่มเลขหมายประจำ
บ้านด้วยก็ได้โดยอนุโลมตามที่ปฏิบัติในสำนักทะเบียนท้องถิ่น
หรือสำนักทะเบียนอำเภอ
 ข้อ
๘๕
เมื่อนำบัตรทะเบียนบ้านออกไปจากที่ เพื่อการใดก็ตามจะต้องเก็บเข้าที่
เดิมทันทีเมื่อเสร็จธุระ จะนำไปเก็บหรือวางไว้ที่อื่นไม่ได้
 ข้อ
๘๖
ให้นายทะเบียนทำบัญชีเลขหมายประจำบ้านและชื่อเจ้าบ้านไว้เป็นหลักฐาน 
และเมื่อมีการเปลี่ยนแปลงจะต้องแก้ไขให้ตรงกัน
 ข้อ
๘๗ วิธีเก็บบัตรทะเบียนคน
ให้ปฏิบัติดังนี้
 (๑)
แยกเก็บเป็นประเภทผู้มีสิทธิเลือกตั้งและผู้ไม่มีสิทธิเลือกตั้ง
 (๒)
ในแต่ละประเภทแยกเป็นตำบล
 (๓)
ในตำบลหนึ่งเก็บตามลำดับอักษรพยางค์แรก ชื่อสกุล ชื่อสกุลที่เป็นแซ่ให้
นับตัวอักษรคำถัดไป
 ข้อ
๘๘ การเก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่
ให้เก็บดังนี้
 (๑)
แยกประเภทของแฟ้มดังนี้
แฟ้มตอนที่ ๑ แฟ้มสำหรับเก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑
 แฟ้มตอนที่
๒ แฟ้มสำหรับเก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๒
 แฟ้มตอนที่
๓ แฟ้มสำหรับเก็บใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๓
 แฟ้มสำหรับเก็บใบแจ้งการไปจากที่อยู่ชั่วคราวปลายทาง
ทั้ง ๓ ตอน
 (๒)
เก็บเป็นรายตำบล
 (๓)
ในตำบลหนึ่งแยกเป็นรายหมู่บ้าน
 ข้อ
๘๙ ใบแจ้งการย้ายที่อยู่ ตอนที่ ๑
ตอนที่ ๒ และตอนที่ ๓ ที่ยังดำเนินการ
ไม่แล้วเสร็จให้แยกเก็บไว้ในแฟ้มต่างหาก
 ข้อ
๙๐ การเก็บสูติบัตรตอนที่ ๒ ให้เก็บดังนี้
 (๑)
เก็บในแฟ้มที่ทางราชการส่งให้
 (๒)
ให้ใช้แฟ้มละ ๑ ตำบล บรรจุสูติบัตร ตามลำดับ โดยให้ฉบับหลังสุดอยู่บน
 (๓)
ในแฟ้มหนึ่ง ๆ นั้นให้บรรจุสูติบัตรจนเต็มตามขนาดบรรจุของแฟ้ม แม้จะ
สิ้นปีปฏิทินและขึ้นปีใหม่ก็ให้ใช้ติดต่อกันไป
แต่ให้มีแผ่นกระดาษคั่นระหว่างปีเป็นเครื่องหมาย
สังเกตไว้ด้วย
 เมื่อใช้หมดแฟ้มหนึ่งแล้ว
ให้ใช้แฟ้มใหม่เป็นแฟ้มที่ ๒,๓ .... ตามลำดับของ
ตำบลเดียวกัน
 (๔)
สำเนาสูติบัตร ตอนที่ ๒ ซึ่งได้รับจากสำนักทะเบียนอื่น กรณี "คนต่างท้องที่
เกิดนอกบ้าน" ให้แยกเก็บไว้อีกแฟ้มหนึ่ง แต่เก็บรวมกันทุกตำบลตามลำดับ
 ข้อ
๙๑ การเก็บมรณบัตร ตอนที่ ๒
ให้ถือปฏิบัติเช่นเดียวกับการเก็บสูติบัตร 
ตอนที่ ๒ โดยอนุโลม
 ข้อ
๙๒ เมื่อมีการตั้งสำนักทะเบียนใหม่
หรือเปลี่ยนแปลงเขตอำเภอ ตำบล หมู่
บ้าน ให้นายทะเบียนท้องถิ่นหรือนายทะเบียนอำเภอ
หรือนายทะเบียนตำบลที่เกี่ยวข้อง ส่งมอบ
ทะเบียนบ้าน สำเนาทะเบียนบ้าน ทะเบียนคนเกิด ทะเบียนคนตาย
บัตรทะเบียนคน และบัญชีคน
ไปจากที่อยู่ชั่วคราวโดยทำบัญชีการส่งมอบไว้เป็นหลักฐาน

  ส่วนที่ ๗
 แบบพิมพ์และการออกแบบพิมพ์
  ตอนที่ ๑
 แบบพิมพ์ที่ใช้

 ข้อ
๙๓ แบบพิมพ์ที่ใช้ในการทะเบียนราษฎร
ให้ใช้แบบพิมพ์ต่าง ๆ ดังนี้
 (๑)
ท.ร. ๑๔ เป็น บัตรทะเบียนบ้าน
 (๒)
ท.ร. ๑๕ เป็น บัตรทะเบียนคนไทย
 (๓)
ท.ร. ๑๖ เป็น บัตรทะเบียนคนต่างด้าว
 (๔)
ท.ร. ๑๗ เป็น ใบแจ้งการย้ายที่อยู่
 (๕)
ท.ร. ๑๘ เป็น ใบรับแจ้ง
 (๖)
ท.ร. ๑๙ เป็น สูติบัตร
 (๗)
ท.ร. ๒๐ เป็น มรณบัตร
 (๘)
ท.ร. ๒๑ เป็น ใบรับรองเหตุการตาย
 (๙)
ท.ร. ๒๔ เป็น รายงานการตั้งชื่อตัวเด็ก
 (๑๐)
ท.ร. ๒๕ เป็น บัตรลูกตายในท้อง
 (๑๑)
ท.ร. ๒๖ เป็น ใบที่อยู่ชั่วคราว
 (๑๒)
ท.ร. ๒๗ เป็น บัญชีคนอยู่ในบ้านชั่วคราว
 (๑๓)
ท.ร. ๒๘ เป็น บัญชีคนไปจากที่อยู่ชั่วคราว
 (๑๔)
ท.ร. ๒๙ เป็น ใบแจ้งการไปจากที่อยู่ชั่วคราวปลายทาง
 (๑๕)
ท.ร. ๓๐ เป็น บัตรแจ้งให้เจ้าบ้านแจ้งการย้าย

  ตอนที่ ๒
 
การกรอกแบบพิมพ์ 

 ข้อ
๙๔ ให้ใช้ปากกาลูกลื่น
หมึกสีดำหรือสีน้ำเงิน หรือพิมพ์ดีดกรอกรายการใน
แบบพิมพ์ที่เรียงซ้อนกันและมีกระดาษคาร์บอนสอด
ถ้าเป็นการกรอกรายการบนแบบพิมพ์แผ่น
เดียวจะให้ปากกาหมึกซึมธรรมดาก็ได้
แต่ต้องเป็นหมึกสีดำหรือสีน้ำเงิน
 การหมายเหตุแก้รายการต่าง
ๆ ให้ใช้ปากกาหมึกซึมหรือปากลูกลื่น
 ข้อ
๙๕ การกรอกข้อความลงในแบบพิมพ์ตามรายการต่าง
ๆ ที่มีความในหัวข้อ
ชัดเจนอยู่แล้วให้กรอกไปตามนั้น
เว้นแต่ที่มีความหมายเป็นอย่างอื่นได้ ให้กรอกตามที่อธิบายไว้
ในระเบียบนี้
 บรรดารายการที่มี
( กำกับไว้ให้ทำเครื่องหมาย ' ลงใน ( ซึ่งตรงกับราย
การที่ถูกต้อง
 การลงชื่อนายทะเบียนหรือผู้ช่วยนายทะเบียนนั้น
ให้วงเล็บชื่อทะเบียน หรือผู้ช่วย
นายทะเบียนด้วยตัวบรรจงไว้ใต้ลายมือชื่อ
 ๑.
ท.ร. ๑๔ มีขนาด ๑๙ x ๓๐ ซ.ม. พิมพ์ข้อความ ๒ หน้า แผ่นหนึ่งเขียนราย
การบุคคลได้ ๑๖ คน
 แผ่นที่
บ้านหนึ่งมีทะเบียนบ้านแผ่นเดียว ให้ลงว่า แผ่นที่ ๑ แต่ถ้ามีจำนวนคนใน
บ้านมาก และให้ทะเบียนบ้านหลายแผ่นก็ให้เขียนเรียงลำดับแผ่นที่
๑ แผ่นที่ ๒ แผ่นที่ ๓ เป็นต้น
รวมแล้วมีจำนวนแผ่นเท่าใด ให้กรอกลงช่องในจำนวนแผ่น
 ชื่อสถานที่
ให้ลงชื่อของบ้านนั้น ถ้าหากมี เช่นชื่อร้านค้า ชื่อสถานที่ทำการ 
สำนักงาน เป็นต้น
 ชื่อหมู่บ้าน
ให้ลงชื่อหมู่บ้าน เช่น บ้านหนองหอย บ้านบางระกำ เป็นต้น
 ครอบครัวที่
ถ้าบ้านใดมีหลายครอบครัว ให้ลงเป็นรายครอบครัวไป เมื่อขึ้น
ครอบครัวใหม่ให้ใช้เลขเรียงกันต่อไปเช่น ครอบครัวที่ ๑
ครอบครัวที่ ๒
 ชื่อตัว
ชื่อสกุล ให้เขียนให้ชัดเจน ถ้ามีบรรดาศักดิ์ก็ให้เขียนชื่อบรรดาศักดิ์ ถ้ามียศ
ให้เขียนไว้หน้าชื่อตัวด้วย
 บุคคลที่
ให้เขียนตั้งแต่บุคคลที่ ๑, ๒, ๓, ... ฯลฯ ไปตามลำดับของคนในบ้านใด
ไปจนหมดทุกคนในบ้าน
 ความเกี่ยวพันกับหัวหน้าครอบครัว
ให้ลงฐานะของคนในครอบครัวนั้น ว่ามี
ความเกี่ยวพันอย่างใดกับหัวหน้าครอบครัว เช่น ภรรยา บุตร
คนใช้ เป็นต้น
 วัน
เดือน ปีเกิด ให้ใช้เขียนตามแบบสุริยคติ เช่น ๒๐ เม.ย. ๙๙ หรือ ๒๘ ก.พ. 
๑๔ เป็นต้น ถ้าในทะเบียนบ้านเดิมลงไว้เป็นจันทรคติ
ก็ให้คัดลอกลงเป็นทางจันทรคติ และถ้า
เทียบเป็นแบบสุริยคติได้ ก็ให้เทียบแล้วลงไว้คู่กัน
 สัญชาติ
ให้เขียนสัญชาติของบุคคลนั้นตามกฎหมายว่าด้วยสัญชาติ
 สัญชาติของมารดาบิดา
ให้เขียนสัญชาติของมารดาบิดาตามกฎหมายว่าด้วยสัญชาติ
 ย้ายเข้า
หมายความถึงได้ย้ายเข้ามาอยู่ในบ้านนี้จากอำเภอใด จังหวัดใด เช่น 
อำเภอเมือง จังหวัดราชบุรี
และต่อไปให้เขียนบ้านเลขที่และตำบลโดยย่อ เช่น ย้ายมาจากบ้านเลขที่ 
๑๒ ตำบลในเมือง อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี
ให้เขียนคำว่า ๑๒ ต. ในเมือง และย้ายเข้ามา
อยู่เมื่อ ให้เขียนโดยย่อเช่นย้ายเข้ามาอยู่ในบ้านนี้
เมื่อวันที่ ๒๐ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๑๔ ให้เขียนว่า ๒๐ 
มี.ค. ๑๔ แล้วลงชื่อนายทะเบียนในช่องลงชื่อนายทะเบียน
ถ้านายทะเบียนไม่สามารถลงชื่อได้ให้ผู้ช่วย
นายทะเบียนลงชื่อแทน และให้เขียนไว้ใต้ชื่อว่า
"แทน"
 ในกรณีเพิ่มเด็กเกิดใหม่ลงในทะเบียนบ้าน
ให้กรอกเลขที่สูติบัตรลงในช่องอำเภอ 
และกรอก วัน เดือน ปี
ที่แจ้งลงในช่องมาอยู่เมื่อและให้นายทะเบียนลงนามในช่องลงชื่อนายทะเบียน
 ย้ายออก
หมายความถึงได้ย้ายออกไปจากบ้านนี้ไปอยู่ ณ ที่ใด และเมื่อใด ให้เขียน
โดยย่อเช่นเดียวกับการย้ายเข้ามาแล้วลงชื่อนายทะเบียนในช่องลงชื่อนายทะเบียน
ถ้านายทะเบียน
ไม่สามารถลงชื่อได
ให้ผู้ช่วยนายทะเบียนลงชื่อแทนและเขียนไว้ใต้ชื่อว่า "แทน"
 ได้รับตอบแล้ว
ให้ลงชื่อนายทะเบียนและ วัน เดือน ปี ที่ได้รับตอบจากสำนัก
ทะเบียนอื่นว่าบุคคลที่ย้ายออกไปนั้นได้ย้ายเข้าแล้ว
 การบันทึกแก้ไขรายการในทะเบียนบ้าน
 การแก้ไขรายการ
เช่น มีการเปลี่ยนชื่อตัว ชื่อสกุล ให้หมายเหตุย่อ ๆ ไว้ด้วย
สีแดง แล้วลงชื่อนายทะเบียนกำกับ โดยไม่ต้องเขียนข้อความว่า
"แก่ตาม" หรือ "แก้ตามหนังสือ" 
เช่น การแก้ชื่อสกุลเพราะการสมรส
ก็เขียนไว้ในบรรทัดเดียวกันว่า "อ.ลาดยาว คร.๒ 
ที่ ๑๕/๑๒๕๐/๒๕๑๕"
หรือการแก้รายการตามหนังสือของจังหวัดที่สั่งให้แก้ ลงย่อว่า 
"ที่ นว. ๑๙/๑๘๓๐ ลว. ๑ ธ.ค. ๑๕" หรือการแก้ตามหลักฐานการเปลี่ยนชื่อตัว
ชื่อสกุล ลงย่อ 
"ช.........ที่...../......." 
 การหมายเหตุนั้นให้หมายเหตุไว้ในบรรทัดเดียวกับรายการที่แก้
การหมายเหตุ
นอกบรรทัดให้ใช้เฉพาะในกรณีจำเป็นไม่มีที่จะหมายเหตุเท่านั้น
 ๒.
ท.ร. ๑๕ บัตรทะเบียนคนไทย เป็นบัตรสีขาว ขนาด ๑๒.๕ x ๒๐ ซ.ม. ใช้
กรอกข้อความทั้ง ๒ หน้า
 ลำดับอักษรชื่อสกุล
ให้กรอกอักษรคำแรกของชื่อสกุล เช่น สุ โพ เพียร สำหรับ
ชื่อสกุลที่ขึ้นต้นด้วยแซ่
ให้ใช้คำถัดไปจากคำว่าแซ่เป็นคำแรก
 การตัดรหัสบัตร
ให้ใช้กรรไกรตัดรหัสบัตรตอนล่างตรงกับ ปี พ.ศ. ที่ผู้มีบัตร
เกิดตามวิธีการดังนี้
 ก.
คนเกิดปี พ.ศ. ๒๔๙๐ และก่อนหน้านั้นให้ตัดเป็นคนเกิดปี ๒๔๙๐ ทั้งหมด
 ข.
การเกิดตั้งแต่ปี พ.ศ. ๒๔๙๐ เป็นต้นมา ให้ตัดบัตรตามช่องดังนี้
 (๑)
ช่องด้านซ้ายตัดปี พ.ศ. เต็มสิบของแต่ละ พ.ศ. คือ ๒๔๙๐, ๒๕๐๐, 
๒๕๑๐ ฯลฯ เศษของสิบ เช่น พ.ศ. ๒๔๙๓, ๒๔๙๔, ๒๕๐๑
ตัดเศษของสิบให้ตัดตรงช่องเศษนั้น ๆ 
ทางด้านขวา คือ ๓, ๔, ๑ เป็นต้น
 (๒)
สำหรับคนเกิดในปี พ.ศ. เต็มสิบ ไม่มีเศษของสิบ เช่น ๒๔๙๐, ๒๕๐๐, ๒๕๑๐ 
คือปีที่ลงท้ายด้วยศูนย์ (๐) ให้ตัดบัตรทางขวามือช่องศูนย์
(๐) ด้วย
 ที่อยู่ปัจจุบัน
ลงรายการที่อยู่ตามที่มีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านขณะที่ทำบัตรทะเบียนคน
 รายการย้ายที่อยู่
 ก.
ย้ายออก ลงวันที่ เดือน ปี ที่ย้ายออกจากบ้าน และลงชื่อนายทะเบียนท้องถิ่น
หรือนายทะเบียนอำเภอ

[ดูข้อมูลจากภาพกฎหมาย]

[รก.๒๕๑๖/๗/พ๑/๑๙ มกราคม ๒๕๑๖]