กฎกระทรวง
กำหนดเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบของรถที่ใช้ในการขนส่ง
ที่ใช้ก๊าซธรรมชาติอัดเป็นเชื้อเพลิง
พ.ศ. ๒๕๕๐
 

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา
๗ และมาตรา ๗๑ วรรคหนึ่ง แห่งพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคมออกกฎกระทรวงไว้
ดังต่อไปนี้

ข้อ
๑[๑] กฎกระทรวงนี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดหกสิบวันนับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

ข้อ
๒ ให้ยกเลิกกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔๑
(พ.ศ. ๒๕๓๖) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒

ข้อ
๓ ในกฎกระทรวงนี้
ก๊าซธรรมชาติอัด (Compressed Natural Gas (CNG)) หมายความว่า
ก๊าซธรรมชาติที่ใช้เป็นเชื้อเพลิงในสภาพที่ถูกอัดจนมีความดันสูง
มีส่วนประกอบส่วนใหญ่เป็นก๊าซมีเทนและมีสถานะเป็นก๊าซ
เครื่องอุปกรณ์และส่วนควบ หมายความว่า
เครื่องอุปกรณ์และส่วนควบที่ใช้ติดตั้งในรถที่ใช้ในการขนส่งที่ใช้ก๊าซธรรมชาติอัดเป็นเชื้อเพลิง
ผู้ติดตั้ง หมายความว่า
ผู้ติดตั้งเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบ
ผู้ตรวจและทดสอบ หมายความว่า
ผู้ตรวจและทดสอบเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบและการติดตั้งเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบ

ข้อ
๔ รถที่ใช้ในการขนส่งที่ใช้ก๊าซธรรมชาติอัดเป็นเชื้อเพลิง
ต้องมีเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบดังต่อไปนี้
(๑) ถังหรือภาชนะบรรจุก๊าซธรรมชาติอัด (cylinder or container) ชนิดทนความดันในการใช้งานสูงสุดไม่น้อยกว่า ๒๐ เมกาปาสกาล (MPa)
(๒) อุปกรณ์ปรับความดันก๊าซ (pressure regulator)
(๓) อุปกรณ์แสดงค่าความดันก๊าซ (pressure indicator)
(๔) อุปกรณ์ระบายความดัน (pressure relief device)
(๕) ลิ้นหัวถังที่เปิดปิดด้วยมือ (manual cylinder valve)
(๖) ลิ้นเปิดปิดอัตโนมัติ (automatic valve)
(๗) ลิ้นเปิดปิดด้วยมือ (manual valve) สำหรับกรณีที่มีการติดตั้งถังหรือภาชนะบรรจุก๊าซมากกว่าหนึ่งใบ
(๘) ลิ้นป้องกันการไหลเกิน (excess flow valve)
(๙) อุปกรณ์รับเติมก๊าซ (filling unit or receptacle)
(๑๐) ลิ้นกันกลับ (check valve or non return
valve)
(๑๑) ท่อนำก๊าซ (fuel line)
(๑๒) ข้อต่อ (fitting)
(๑๓) ตัวกรองก๊าซ (filter)
(๑๔) อุปกรณ์ผสมก๊าซกับอากาศ (gas/air mixer) หรืออุปกรณ์จ่ายก๊าซเข้าไปยังท่อร่วมไอดีหรือห้องเผาไหม้ของเครื่องยนต์
(gas injector)
(๑๕) เรือนกักก๊าซ (gas tight housing) สำหรับกรณีที่มีการติดตั้งถังหรือภาชนะบรรจุก๊าซในห้องผู้โดยสาร
ห้องผู้ขับรถ หรือที่ซึ่งอากาศถ่ายเทไม่สะดวก
(๑๖) ท่อระบายก๊าซ (ventilation hose) สำหรับกรณีที่มีการติดตั้งเรือนกักก๊าซหรือข้อต่อสำหรับท่อนำก๊าซในห้องผู้โดยสาร
ห้องผู้ขับรถ หรือที่ซึ่งอากาศถ่ายเทไม่สะดวก
เครื่องอุปกรณ์และส่วนควบตามวรรคหนึ่งต้องเป็นไปตามมาตรฐานที่อธิบดีประกาศกำหนด

ข้อ
๕
ในกรณีที่มีการติดตั้งเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบดังต่อไปนี้เพิ่มเติมจากที่กำหนดตามข้อ
๔ เครื่องอุปกรณ์และส่วนควบนั้นต้องเป็นไปตามมาตรฐานที่อธิบดีประกาศกำหนด
(๑) อุปกรณ์ตรวจวัดความดันหรืออุณหภูมิ (pressure or temperature
sensor/indicator)
(๒) อุปกรณ์ควบคุมอิเล็กทรอนิกส์ (electronic control unit)
(๓) ลิ้นระบายความดัน (pressure relief valve or discharge valve)
(๔) ลิ้นเปิดปิดด้วยมือ (manual valve) สำหรับกรณีที่มีการติดตั้งถังหรือภาชนะบรรจุก๊าซหนึ่งใบ
(๕) อุปกรณ์ปรับการไหลของก๊าซ (gas flow adjuster)

ข้อ
๖
การติดตั้งเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบตามข้อ ๔ และข้อ ๕ ต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์และวิธีการที่อธิบดีประกาศกำหนด
และต้องติดตั้งโดยผู้ติดตั้งที่ได้รับความเห็นชอบตามข้อ ๑๐

ข้อ
๗ เมื่อผู้ติดตั้งได้ติดตั้งเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบตามข้อ
๔ หรือข้อ ๕ ครบถ้วนถูกต้องให้ผู้ติดตั้งออกหนังสือรับรองการติดตั้งตามแบบที่อธิบดีประกาศกำหนดแก่รถที่ผ่านการติดตั้งแล้ว

ข้อ
๘
การตรวจและทดสอบเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบตามข้อ ๔ และข้อ ๕
รวมทั้งการตรวจและทดสอบการติดตั้งเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบตามข้อ ๖
ต้องเป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ เงื่อนไข และระยะเวลาที่อธิบดีประกาศกำหนด
และต้องกระทำโดยผู้ตรวจและทดสอบที่ได้รับความเห็นชอบจากอธิบดีตามข้อ ๑๐
ข้อ
๙
เมื่อผู้ตรวจและทดสอบได้ตรวจและทดสอบเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบ รวมทั้งการติดตั้งเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบแล้วเห็นว่า
เครื่องอุปกรณ์และส่วนควบ รวมทั้งการติดตั้งถูกต้องและเป็นไปตามมาตรฐาน
ให้ผู้ตรวจและทดสอบออกหนังสือรับรองการตรวจและทดสอบตามแบบที่อธิบดีประกาศกำหนดแก่รถที่ผ่านการตรวจและทดสอบ

ข้อ
๑๐ ผู้ติดตั้งและผู้ตรวจและทดสอบต้องได้รับความเห็นชอบเป็นหนังสือจากอธิบดี
หลักเกณฑ์
วิธีการ และเงื่อนไขในการให้ความเห็นชอบและการยกเลิกการให้ความเห็นชอบการเป็นผู้ติดตั้งหรือผู้ตรวจและทดสอบ
ให้เป็นไปตามที่อธิบดีประกาศกำหนด
หนังสือให้ความเห็นชอบการเป็นผู้ติดตั้งหรือผู้ตรวจและทดสอบตามวรรคหนึ่ง
ให้มีอายุสามปีนับแต่วันที่ออกหนังสือ

ข้อ
๑๑
เจ้าของรถหรือผู้ได้รับใบอนุญาตประกอบการขนส่งต้องติดหรือแสดงเครื่องหมายแสดงการใช้ก๊าซธรรมชาติอัดที่รถที่ผ่านการตรวจและทดสอบตามข้อ
๙
ลักษณะของเครื่องหมายแสดงการใช้ก๊าซธรรมชาติอัดและวิธีการติดหรือแสดงเครื่องหมายแสดงการใช้ก๊าซธรรมชาติอัดตามวรรคหนึ่ง
ให้เป็นไปตามที่อธิบดีประกาศกำหนด

ข้อ
๑๒
ภายในระยะเวลาหนึ่งร้อยยี่สิบวันนับแต่วันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ
ให้ผู้ติดตั้งที่ยังไม่ได้รับความเห็นชอบตามข้อ ๑๐
ยังคงติดตั้งเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบต่อไปได้เท่าที่ไม่ขัดหรือแย้งกับกฎกระทรวงนี้
และมิให้นำความในข้อ ๗ มาใช้บังคับ

ข้อ
๑๓
ผู้ตรวจและทดสอบที่ได้รับความเห็นชอบจากอธิบดีก่อนวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ
ให้ถือว่าเป็นผู้ตรวจและทดสอบที่ได้รับความเห็นชอบตามกฎกระทรวงนี้ต่อไปจนครบสามปีนับแต่วันที่ได้รับความเห็นชอบ

ข้อ
๑๔ รถที่ได้ติดตั้งเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบตามข้อกำหนดในกฎกระทรวง
ฉบับที่ ๔๑
(พ.ศ. ๒๕๓๖) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
ก่อนวันที่กฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ ให้ถือว่าเป็นรถที่ติดตั้งเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบถูกต้องตามกฎกระทรวงนี้และให้ใช้รถนั้นได้ต่อไป
แต่ต้องนำรถเข้าตรวจและทดสอบตามหลักเกณฑ์ วิธีการ เงื่อนไข
และระยะเวลาที่อธิบดีประกาศกำหนด

ข้อ
๑๕ บรรดาประกาศหรือระเบียบที่ออกตามกฎกระทรวง
ฉบับที่ ๔๑ (พ.ศ. ๒๕๓๖) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
ให้คงใช้บังคับได้ต่อไปเพียงเท่าที่ไม่ขัดหรือแย้งกับกฎกระทรวงนี้
จนกว่าจะมีประกาศหรือระเบียบตามกฎกระทรวงนี้ใช้บังคับ


ให้ไว้
ณ วันที่ ๗ มิถุนายน พ.ศ. ๒๕๕๐
สรรเสริญ
วงศ์ชะอุ่ม
รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงคมนาคม
ปฏิบัติราชการแทน
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงคมนาคม
หมายเหตุ
:- เหตุผลในการประกาศใช้กฎกระทรวงฉบับนี้ คือ เนื่องจากกฎกระทรวง ฉบับที่ ๔๑ (พ.ศ. ๒๕๓๖) ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒
ที่กำหนดเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบของรถที่ใช้ในการขนส่งที่ใช้ก๊าซธรรมชาติอัดเป็นเชื้อเพลิงได้ใช้บังคับมาเป็นเวลานาน
ทำให้บทบัญญัติเกี่ยวกับเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบของรถที่ใช้ในการขนส่งที่ใช้ก๊าซธรรมชาติอัดเป็นเชื้อเพลิงที่กำหนดในกฎกระทรวงดังกล่าวยังไม่เพียงพอและไม่สอดคล้องกับเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบที่ได้รับการพัฒนาขึ้น
สมควรปรับปรุงการกำหนดเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบ
มาตรฐานเกี่ยวกับเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบ และการติดตั้งและการตรวจและทดสอบเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบดังกล่าวเสียใหม่
รวมทั้งปรับปรุงข้อกำหนดให้ผู้ติดตั้งและผู้ตรวจและทดสอบเครื่องอุปกรณ์และส่วนควบดังกล่าวต้องได้รับความเห็นชอบจากกรมการขนส่งทางบกทุกสามปี
เพื่อให้รถที่ใช้ในการขนส่งที่ใช้ก๊าซธรรมชาติอัดเป็นเชื้อเพลิงได้รับการติดตั้งและการตรวจและทดสอบที่มีมาตรฐานมากยิ่งขึ้น จึงจำเป็นต้องออกกฎกระทรวงนี้








วัชศักดิ์/ผู้จัดทำ
๒๗ มิถุนายน
๒๕๕๐

วิภา/ปรับปรุง
๑๘ กันยายน ๒๕๖๓

ภิรมย์พร/ตรวจ
๒๘ กันยายน ๒๕๖๓

[๑] ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๒๔/ตอนที่ ๒๗ ก/หน้า
๔๘/๑๘ มิถุนายน ๒๕๕๐