ข้อบังคับสภาทนายความ
ข้อบังคับสภาทนายความ
ว่าด้วยการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
พ.ศ. ๒๕๕๕
 

โดยที่สภาทนายความเห็นเป็นการสมควรให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายแก่ประชาชน
องค์กรภาคเอกชน องค์กรของรัฐ องค์กรอิสระ หน่วยงานราชการ องค์กรมหาชน สนับสนุน
ส่งเสริมช่วยเหลือรัฐในการคุ้มครอง ป้องกัน รักษา
สิทธิเสรีภาพของประชาชนในการเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
ภายใต้บทบัญญัติของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๕๕๐

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๒๗ (๓) แห่งพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ.
๒๕๒๘ คณะกรรมการสภาทนายความจึงออกข้อบังคับสภาทนายความ
ว่าด้วยการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะไว้ ดังต่อไปนี้

หมวด ๑
บททั่วไป
 

ข้อ ๑ ข้อบังคับนี้เรียกว่า
ข้อบังคับสภาทนายความ
ว่าด้วยการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ พ.ศ. ๒๕๕๕

ข้อ ๒[๑] ข้อบังคับนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

ข้อ ๓ ในข้อบังคับนี้
(๑) นายก หมายความถึง
นายกสภาทนายความ
(๒) อุปนายก หมายความถึง
อุปนายกสภาทนายความ
(๓) เลขาธิการ หมายความถึง
เลขาธิการสภาทนายความ
(๔) เหรัญญิก หมายความถึง
เหรัญญิกสภาทนายความ
(๕) คณะกรรมการ หมายความถึง
คณะกรรมการช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
(๖) กรรมการภาค หมายความถึง
กรรมการบริหารสภาทนายความภาค
(๗) ประธาน หมายความถึง
ประธานคณะกรรมการช่วยเหลือทางกฎหมาย เพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
(๘) รองประธาน หมายความถึง
รองประธานคณะกรรมการช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
(๙) สำนักงาน หมายความถึง
สำนักงานคณะกรรมการช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
(๑๐) คดีเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ หมายความถึง คดีที่ประชาชน องค์กรภาคเอกชน องค์กรของรัฐ องค์กรอิสระ
หน่วยงานราชการ องค์กรมหาชน ร้องขอความช่วยเหลือทางกฎหมาย เนื่องจากมีเหตุขัดข้องและมีความประสงค์ใช้สิทธิในการเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมหรือคณะกรรมการเห็นสมควรเพื่อเป็นการคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
(๑๑) กองทุน หมายความถึง
กองทุนช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
(๑๒) ค่าใช้จ่าย หมายความถึง
ค่าตอบแทน เงินรางวัล ค่าวิชาชีพ ค่าเบี้ยเลี้ยง ค่าพาหนะ ค่าใช้จ่ายในการดำเนินคดีเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
ค่าใช้จ่ายอื่นที่เกี่ยวข้องและจำเป็นในการดำเนินการทางคดีเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ

หมวด ๒
กองทุนช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
 

ข้อ ๔ ให้มีกองทุนช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะโดยมีนายก
อุปนายก เลขาธิการ เหรัญญิก
และบุคคลอื่นอีกไม่เกินแปดคนที่คณะกรรมการแต่งตั้งจากผู้ที่เป็นทนายความมาแล้วไม่น้อยกว่าสิบปีโดยให้นายกเป็นประธานกองทุน
อุปนายกเป็นรองประธานกองทุน เลขาธิการ เป็นเลขานุการกองทุน
และเหรัญญิกเป็นเหรัญญิกกองทุน
กองทุนประกอบด้วย
(๑)
เงินที่สภาทนายความจัดสรรให้เป็นประจำปีจากเงินรายได้ของสภาทนายความตามมาตรา ๙ (๑)
แห่งพระราชบัญญัติทนายความ พ.ศ. ๒๕๒๘
(๒) เงินอุดหนุนจากรัฐบาล หน่วยงานของรัฐ องค์กรอิสระ องค์กรของรัฐ
องค์กรภาคเอกชน องค์กรมหาชน ประชาชนเพื่อการคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
(๓) เงินเพื่อช่วยเหลือ เงินค่าธรรมเนียม เงินรางวัล
เงินค่าใช้จ่ายในการดำเนินคดี จากรัฐบาล หน่วยงานของรัฐ องค์กรอิสระ
องค์กรภาคเอกชน องค์กรมหาชน หรือบุคคลผู้ที่ได้รับความช่วยเหลือทางกฎหมาย
(๔) เงินหรือทรัพย์สินที่มีผู้บริจาคให้ไม่ว่าจะเป็นบุคคล รัฐบาล
หน่วยงานของรัฐ องค์กรอิสระ องค์กรภาคเอกชน องค์การมหาชน
หรือเอกชนเพื่อวัตถุประสงค์ ในการคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ และ
(๕) ดอกผลของ (๑) ถึง (๔)

ข้อ ๕ ให้เหรัญญิกเป็นผู้จัดทำบัญชีงบประมาณและเก็บรักษาเงินกองทุน
การเบิกจ่ายเงินกองทุนให้เป็นไปตามระเบียบคณะกรรมการช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะว่าด้วยการเบิกจ่ายค่าตอบแทนค่าใช้จ่ายในการปฏิบัติหน้าที่ให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ

ข้อ ๖ ผู้มีอำนาจพิจารณาอนุมัติเบิกจ่ายเงินกองทุนได้แก่ผู้ดำรงตำแหน่งตามข้อ
๓ (๑), (๒), (๓), (๗), (๘)

หมวด ๓
การให้ความช่วยเหลือทางกฎหมาย
 

ข้อ ๗ ให้นายกแต่งตั้งคณะกรรมการที่เป็นทนายความมาไม่น้อยกว่าสิบปี
ประกอบด้วยนายกเป็นประธานหนึ่งคน อุปนายก และกรรมการอื่นไม่เกินสิบห้าคน
โดยความเห็นชอบของคณะกรรมการสภาทนายความ
ให้คณะกรรมการช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะมีอำนาจออกระเบียบเกี่ยวกับหลักเกณฑ์
วิธีการ ให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายให้เป็นไปโดยถูกต้องตามข้อบังคับนี้

ข้อ ๘ ผู้มีสิทธิได้รับความช่วยเหลือทางกฎหมาย
ได้แก่ ประชาชน องค์กรภาคเอกชน องค์กรของรัฐ องค์กรอิสระ หน่วยงานราชการ
องค์กรมหาชน
ผู้ได้รับความเดือดร้อนและไม่ได้รับความเป็นธรรมหรือมีเหตุขัดข้องในการใช้สิทธิเข้าถึงกระบวนการยุติธรรม
หรือคณะกรรมการเห็นสมควรรับเป็นคดีเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ

ข้อ ๙ การให้ความช่วยเหลือทางกฎหมาย ได้แก่
(๑) การให้คำปรึกษา หรือแนะนำ เผยแพร่กฎหมาย
(๒) การจัดหาทนายความว่าต่างแก้ต่าง
(๓) การแสวงหาข้อเท็จจริง พยานหลักฐานและการดำเนินการทั้งหลายอื่น
เพื่อประโยชน์ในการดำเนินคดี

ข้อ ๑๐ ให้ตั้งสำนักงานคดีคุ้มครองประโยชน์สาธารณะเพื่อทำหน้าที่เป็นหน่วยงานกลางในการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะทั่วราชอาณาจักร
โดยจัดให้มีทนายความและเจ้าหน้าที่เพื่อปฏิบัติงานประจำโดยให้ได้รับค่าตอบแทนตามระเบียบ

ข้อ ๑๑ ให้สำนักงานมีหน้าที่จัดทำและบริหารโครงการที่เกี่ยวกับการช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ
ทั้งนี้ ในความควบคุม กำกับ ดูแล
ของคณะกรรมการ

ข้อ ๑๒ ให้ประธานสภาทนายความจังหวัดเสนอแต่งตั้งคณะกรรมการในเขตอำนาจของตนโดยความเห็นชอบของกรรมการภาค
เพื่อเสนอนายกมีคำสั่ง
ประกอบด้วยทนายความไม่น้อยกว่าสามคนเป็นคณะกรรมการดำเนินการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ

ข้อ ๑๓ ให้คณะกรรมการจัดให้มีทนายความอาสาเพื่อทำหน้าที่ให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายในการคุ้มครองประโยชน์สาธารณะตามที่คณะกรรมการมอบหมาย
กรณีผู้ประสงค์ขอรับความช่วยเหลือไม่สามารถมาติดต่อด้วยตนเองได้
สามารถมอบหมายให้บิดา มารดา ภรรยา
บุตรหรือผู้รับมอบอำนาจมาติดต่อแทนเพื่อสอบข้อเท็จจริงเบื้องต้นได้

ข้อ ๑๔ ให้คณะกรรมการดำเนินการให้การศึกษาแก่ประชาชนเกี่ยวกับกฎหมายเพื่อส่งเสริมให้ประชาชนมีความรู้
ความเข้าใจเกี่ยวกับกฎหมายเพื่อคุ้มครองประโยชน์สาธารณะ

หมวด ๔
การประชุม
 

ข้อ ๑๕ ให้คณะกรรมการประชุมกันอย่างน้อยเดือนละหนึ่งครั้ง
ในการประชุมจะต้องมีคณะกรรมการมาประชุมไม่น้อยกว่ากึ่งหนึ่งจึงจะเป็นองค์ประชุม
ให้ประธานคณะกรรมการเป็นประธานในที่ประชุม
ถ้าประธานคณะกรรมการไม่อยู่หรือไม่อาจปฏิบัติหน้าที่ได้
ให้รองประธานคณะกรรมการเป็นประธานในที่ประชุม ถ้าประธานคณะกรรมการ
และรองประธานคณะกรรมการไม่อยู่หรือไม่อาจปฏิบัติหน้าที่ได้ ให้มอบคณะกรรมการที่มาประชุมเลือกกรรมการคนหนึ่งเป็นประธานที่ประชุมเฉพาะการประชุมคราวนั้น

ข้อ ๑๖ ให้เลขานุการหรือผู้ช่วยเลขานุการคณะกรรมการจัดทำบันทึกรายงานการประชุมและเก็บไว้เป็นหลักฐาน

ข้อ ๑๗ กรณีมีปัญหาเกี่ยวกับการบังคับใช้ตามข้อบังคับนี้ให้คณะกรรมการเป็นผู้วินิจฉัยและคำวินิจฉัยให้เป็นที่สุด

ข้อ ๑๘ ให้นายกรักษาการตามข้อบังคับนี้


ประกาศ
ณ วันที่ ๕ พฤศจิกายน พ.ศ. ๒๕๕๕
สัก กอแสงเรือง
นายกสภาทนายความ


ปริยานุช/ผู้จัดทำ
๒๙ มกราคม ๒๕๕๗

จุฑามาศ/ผู้ตรวจ
๒๐ กุมภาพันธ์
๒๕๕๗





































[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๑/ตอนพิเศษ ๑๑ ง/หน้า ๕๔/๒๐ มกราคม ๒๕๕๗