ประกาศคณะกรรมการวิชาชีพสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก
ประกาศคณะกรรมการวิชาชีพสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก
เรื่อง
มาตรฐานการประกอบโรคศิลปะสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก
พ.ศ. ๒๕๕๔[๑]
 

อาศัยอำนาจตามความในมาตรา ๒๓ (๗) แห่งพระราชบัญญัติการประกอบโรคศิลปะ
พ.ศ. ๒๕๔๒ ประกอบกับมาตรา ๙ แห่งพระราชกฤษฎีกากำหนดให้สาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอกเป็นสาขาการประกอบ
โรคศิลปะตามพระราชบัญญัติการประกอบโรคศิลปะ พ.ศ. ๒๕๔๒ พ.ศ. ๒๕๔๕ อันเป็นพระราชบัญญัติที่มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคล
ซึ่งมาตรา ๒๙ ประกอบกับมาตรา ๓๓ มาตรา ๓๔ มาตรา ๔๑ มาตรา ๔๓ และมาตรา ๔๕ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยบัญญัติให้กระทำได้
โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมาย
คณะกรรมการวิชาชีพสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอกออกประกาศไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑ ในประกาศนี้
ผู้ประกอบโรคศิลปะ หมายความว่า
ผู้ที่ได้ขึ้นทะเบียนและรับใบอนุญาตเป็นผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก
มาตรฐานการประกอบโรคศิลปะ หมายความว่า
มาตรฐานการประกอบโรคศิลปะสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก

ข้อ ๒ มาตรฐานการประกอบโรคศิลปะ
เป็นมาตรฐานการปฏิบัติที่ใช้ร่วมกันสำหรับผู้ประกอบโรคศิลปะที่ปฏิบัติงานด้านตรวจประเมินระบบหัวใจ
ปอด และหลอดเลือดที่ไม่มีการสอดใส่วัตถุใด ๆ เข้าไปในร่างกาย (Noninvasive
Procedure) ด้านตรวจประเมินระบบหัวใจ ปอด
และหลอดเลือดที่มีการสอดใส่วัตถุเข้าไปในร่างกาย (Invasive Procedure) ด้านที่เกี่ยวข้องกับการผ่าตัดผู้ป่วยหนักและผู้ป่วยฉุกเฉิน
หรืองานที่เกี่ยวข้องกับสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก ประกอบไปด้วยมาตรฐานหลัก ๓
มาตรฐาน คือ
มาตรฐานที่ ๑ บุคลากร
มาตรฐานที่ ๒ การบริหารจัดการ
มาตรฐานที่ ๓ ระบบคุณภาพ

มาตรฐานที่ ๑
บุคลากร
 

ข้อ ๓ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องมีความรู้และทักษะในการปฏิบัติงาน
ดังต่อไปนี้
(๑) มีความรู้เรื่องกายวิภาคศาสตร์ สรีรวิทยา พยาธิสรีรวิทยา
และเภสัชวิทยา
(๒) มีความรู้เกี่ยวกับกระบวนการวินิจฉัย การตรวจวินิจฉัย
และอาการผิดปกติทางสรีรวิทยาของผู้ป่วยที่เข้ารับการบริการทางเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก
(๓) มีความรู้ ความสามารถในการปฏิบัติการ และบำรุงรักษาเครื่องมือและอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องกับการประกอบโรคศิลปะสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอกได้อย่างมีประสิทธิภาพ
(๔)
มีการพัฒนาความรู้และทักษะทางวิชาชีพให้ทันต่อวิวัฒนาการและเทคโนโลยีทางการแพทย์
(๕) มีการทำวิจัย และนำผลการวิจัยไปใช้ในการพัฒนาการปฏิบัติงาน

ข้อ ๔ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องยึดถือและปฏิบัติตามจรรยาบรรณแห่งวิชาชีพของผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก

ข้อ ๕ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องมีสมรรถนะตามเกณฑ์ของหน่วยงาน

มาตรฐานที่ ๒
การบริหารจัดการ
 

ข้อ ๖ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องมีการวางแผนการปฏิบัติงาน
วางแผนอัตรากำลังงบประมาณ ดังต่อไปนี้
(๑) การปฏิบัติงาน
(ก) วางแผนการดูแลผู้ป่วยร่วมกับทีมสหวิชาชีพ
(ข) เตรียมเครื่องมือและอุปกรณ์ให้เหมาะสมกับผู้ป่วยแต่ละราย
(ค) ดำเนินการตามแผนและประเมินผล
(๒) อัตรากำลัง
(ก) มีระบบการคัดเลือกบุคลากรเข้าปฏิบัติงานตามคุณสมบัติ
และเกณฑ์ที่กำหนดให้เหมาะสมกับพันธกิจและเป้าหมายของการบริการ
โดยต้องเป็นผู้ประกอบโรคศิลปะสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก
(ข) มีอัตรากำลังคนที่เหมาะสมกับงานแต่ละประเภท
สำหรับงานหัวใจและปอดเทียมต้องมีผู้ประกอบโรคศิลปะประจำอย่างน้อย ๑
คนต่อห้องผ่าตัดหัวใจ ๑ ห้อง
(ค) มีมาตรการเพื่อเสริมสร้างแรงจูงใจ
มีการปฐมนิเทศให้ความรู้ความเข้าใจแก่ผู้ปฏิบัติงานใหม่
และส่งเสริมการเพิ่มพูนความรู้
(๓) การบริหารงบประมาณ
(ก) มีการประมาณการจำนวนผู้ป่วยที่มารับบริการต่อปี
(ข) มีแผนงบประมาณในการจัดหาบุคลากร จัดซื้อครุภัณฑ์
วัสดุอุปกรณ์ทางการแพทย์และการซ่อมบำรุงให้เหมาะสมกับงานบริการและเพื่อรองรับการขยายศักยภาพการบริการร่วมกับผู้ร่วมวิชาชีพและสหวิชาชีพ

ข้อ ๗ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องมีการควบคุม
ติดตาม กำกับ ดูแลและนิเทศงานเพื่อให้การปฏิบัติงานมีประสิทธิภาพและประสิทธิผล
เป็นไปตามมาตรฐานการประกอบโรคศิลปะ

ข้อ ๘ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องมีระบบการประเมินผล
และนำผลมาปรับปรุงและพัฒนางาน

มาตรฐานที่ ๓
ระบบคุณภาพ
 

ข้อ ๙ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องกำหนดแนวทางการปฏิบัติงานตามมาตรฐานวิชาชีพและสอดคล้องกับนโยบายขององค์กร

ข้อ ๑๐ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องมีการควบคุมการปฏิบัติงานและบริการให้มีคุณภาพตามมาตรฐานวิชาชีพ

ข้อ ๑๑ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องมีการประเมินและพัฒนาการปฏิบัติงานอย่างต่อเนื่อง

ข้อ ๑๒ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องมีการบริหารความเสี่ยง
และการประกันคุณภาพงานบริการโดย
(๑) มีการกำหนดแนวทางปฏิบัติในบทบาทหน้าที่
(๒) มีการกำหนดตัวชี้วัดคุณภาพงานบริการ
(๓) มีการประเมินและติดตามอย่างต่อเนื่องทั้งก่อนและหลังให้บริการ
เพื่อป้องกันการเกิดภาวะแทรกซ้อน และการเสียชีวิตจากการใช้เครื่องมือและอุปกรณ์
(๔)
ให้ความรู้เกี่ยวกับการปฏิบัติตัวทั้งก่อนและหลังให้บริการแก่ผู้รับบริการและญาติ
(๕) การพิทักษ์สิทธิของผู้รับบริการ โดย
(ก) การให้ข้อมูลผู้รับบริการและญาติอย่างถูกต้องตามหลักวิชาการ
(ข) ตรวจสอบการลงนามยินยอมให้ทำการรักษา
(ค) การแจ้งสิทธิและเคารพสิทธิของผู้ป่วย
(๖) มีแนวทางในการส่งต่อผู้ป่วย โดย
(ก) การส่งต่อตามแผนการส่งต่อในภาวะปกติ และวิกฤติฉุกเฉิน
(ข) การตรวจสอบและทบทวนบันทึกหลังการให้บริการ

ข้อ ๑๓ ผู้ประกอบโรคศิลปะต้องปฏิบัติตามมาตรฐานและแนวทางในการปฏิบัติงานด้านเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก
รวมถึงการจัดทำคู่มือและแนวทางการคัดเลือก การเตรียมความพร้อมก่อนการใช้เครื่องมือ
และการบำรุงรักษาเครื่องมือและอุปกรณ์ที่เกี่ยวข้องกับการประกอบโรคศิลปะสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก
ภายใต้คำสั่งและ/หรือการกำกับดูแลของผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรม โดย
แบ่งลักษณะงานเป็น ๓ งาน ดังนี้
(๑) งานด้านตรวจประเมินระบบหัวใจ ปอด
และหลอดเลือดที่ไม่มีการสอดใส่วัตถุใด ๆ เข้าไปในร่างกาย (Noninvasive
Procedure) มีงานที่เกี่ยวข้อง ดังต่อไปนี้
(ก) การตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (Electrocardiography)
(ข) การบันทึกคลื่นไฟฟ้าหัวใจชนิดต่อเนื่อง (Holter
Monitoring)
(ค) การทดสอบสมรรถภาพหัวใจด้วยการออกกำลังกาย (Exercise
Stress Test)
(ง) การตรวจสมรรถภาพหัวใจด้วยคลื่นเสียงสะท้อนความถี่สูง (Echocardiography) หรือร่วมกับการใช้ยาและ/หรือการออกกำลังกาย (Stress
Echocardiography)
(จ) การทดสอบระบบประสาทอัตโนมัติด้วยเตียงปรับเอียง (Tilt Table
Test)
(ฉ) การทดสอบการทำงานของปอดด้วยเครื่องวัดสมรรถภาพปอด (Pulmonary Function
Test)
(ช) การตรวจวัดสมรรถภาพของหลอดเลือดส่วนปลาย (Peripheral
Vascular Test)
(ซ) การตรวจคลื่นไฟฟ้าสมอง (Electroencephalography)
(ฌ) การทำหัตถการอื่น ๆ
ทางเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอกตามที่แพทย์เห็นสมควร
(๒) งานด้านตรวจประเมินระบบหัวใจ ปอด และหลอดเลือดที่มีการสอดใส่วัตถุเข้าไปในร่างกาย
(Invasive
Procedure) มีงานที่เกี่ยวข้อง ดังต่อไปนี้
(ก) การสวนหัวใจเพื่อการตรวจและรักษา (Cardiac
Catheterization)
(ข) การตรวจและการรักษาความผิดปกติของระบบการนำไฟฟ้าของหัวใจ (Electrophysiological
Study and Ablation)
(ค) การตรวจด้วยคลื่นเสียงสะท้อนความถี่สูงผ่านทางหลอดอาหาร (Transesophageal
Echocardiography)
(ง) การส่องกล้องตรวจทางเดินหายใจ (Bronchoscopy)
(จ) การตรวจคลื่นเสียงสะท้อนความถี่สูงผ่านทางหลอดเลือดหัวใจ (Intravascular Ultrasound)
(ฉ) การใส่เครื่องกระตุ้นหัวใจ (Cardiac Pacemaker Implantation)
(ช) การทำหัตถการอื่น ๆ
ทางเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอกตามที่แพทย์เห็นสมควร
(๓) งานด้านที่เกี่ยวข้องกับการผ่าตัด ผู้ป่วยหนักและผู้ป่วยฉุกเฉิน
มีงานที่เกี่ยวข้อง ดังต่อไปนี้
(ก) การควบคุมเครื่องหัวใจและปอดเทียมรวมทั้งอุปกรณ์เสริม (Heart Lung
Machine and accessories)
(ข) การติดตามการทำงานของหัวใจและระบบไหลเวียนโลหิต (Hemodynamic Monitoring)
(ค) การควบคุมเครื่องพยุงหัวใจชนิดลูกโป่งเสริมความดันในหลอดเลือดแดง
(Intra
Aortic Balloon Pump)
(ง) การควบคุมเครื่องล้างและเก็บเม็ดเลือดแดง (Cell Saver)
(จ) การควบคุมเครื่องประคับประคองการทำงานของหัวใจ (Ventricular
Assist Device)
(ฉ) การควบคุมเครื่องพยุงการทำงานของปอดและหัวใจ (Extracorporeal
Membrane Oxygenation)
(ช) การควบคุมเครื่องทดแทนการทำงานของไตชนิดต่อเนื่อง (Continuous
Renal Replacement Therapy Machine)
(ซ) การควบคุมเครื่องช่วยหายใจ (Mechanical Ventilator)
(ฌ) การทำหัตถการอื่น ๆ
ทางเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอกตามที่แพทย์เห็นสมควร


ประกาศ
ณ วันที่ ๒๗ เมษายน พ.ศ. ๒๕๕๔
ปริญญา
สากิยลักษณ์
ประธานกรรมการวิชาชีพสาขาเทคโนโลยีหัวใจและทรวงอก











ปริยานุช/ผู้จัดทำ
๑ สิงหาคม ๒๕๕๔

ณัฐวดี/ตรวจ
๑ สิงหาคม ๒๕๕๔





[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๒๘/ตอนพิเศษ ๗๕ ง/หน้า ๙๙/๗ กรกฎาคม ๒๕๕๔