พระราชบัญญัติ
พระราชบัญญัติ
การตรวจเงินแผ่นดิน
พ.ศ. ๒๕๒๒
 

ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.
ให้ไว้ ณ วันที่ ๒๔
กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๒๒
เป็นปีที่ ๓๔
ในรัชกาลปัจจุบัน

 พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช
มีพระบรมราชโองการ
โปรดเกล้า ฯ ให้ประกาศว่า

 โดยที่เป็นการสมควรปรับปรุงกฎหมายว่าด้วยคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน

 จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้า
ฯ ให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้ โดยคำแนะนำ
และยินยอมของสภานิติบัญญัติแห่งชาติ ทำหน้าที่รัฐสภา
ดังต่อไปนี้

 มาตรา
๑ พระราชบัญญัตินี้เรียกว่า พระราชบัญญัติการตรวจเงินแผ่นดิน
พ.ศ. ๒๕๒๒

 มาตรา
๒*
พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศใน
ราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป
 *[รก.๒๕๒๒/๒๗/๑พ/๒๘
กุมภาพันธ์ ๒๕๒๒]

 มาตรา
๓
ให้ยกเลิกพระราชบัญญัติว่าด้วยคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน
พุทธศักราช ๒๔๗๖

 มาตรา
๔ ในพระราชบัญญัตินี้
 หน่วยรับตรวจ หมายความว่า
 (๑)
กระทรวง ทบวง กรม หรือส่วนราชการที่เรียกชื่ออย่างอื่นที่มีฐานะเป็น
กระทรวง ทบวง หรือกรม
 (๒)
หน่วยงานของราชการส่วนภูมิภาค
 (๓)
หน่วยงานของราชการส่วนท้องถิ่น

 (๔)
รัฐวิสาหกิจตามกฎหมายว่าด้วยวิธีการงบประมาณ หรือหน่วยงานอื่น
ของรัฐ
 (๕)
หน่วยงานอื่นใดที่มีกฎหมายกำหนดหรือที่นายกรัฐมนตรีสั่งให้สำนักงาน
ตรวจเงินแผ่นดินเป็นผู้ตรวจสอบ
 ผู้รับตรวจ
หมายความว่า
หัวหน้าส่วนราชการหรือหัวหน้าหน่วยงานผู้รับ
ผิดชอบในการปฏิบัติราชการหรือการบริหารของหน่วยรับตรวจ
 ผู้อำนวยการ
หมายความว่า ผู้อำนวยการสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
 พนักงานเจ้าหน้าที่
หมายความว่า
ข้าราชการในสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
ซึ่งผู้อำนวยการแต่งตั้งให้ปฏิบัติการตามพระราชบัญญัตินี้

 มาตรา
๕ ให้มีสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
มีผู้อำนวยการเป็นผู้บังคับบัญชา
และรับผิดชอบในการปฏิบัติราชการของสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
และให้มีรองผู้อำนวยการ
สำนักงานตรวจเงินแผ่นดินเป็นผู้บังคับบัญชาและช่วยผู้อำนวยการสั่งและปฏิบัติราชการ

 มาตรา
๖
การแต่งตั้งผู้อำนวยการต้องได้รับความเห็นชอบจากรัฐสภา

 มาตรา
๗ สำนักงานตรวจเงินแผ่นดินมีหน้าที่
ดังต่อไปนี้
 (๑)
ตรวจสอบรายงานการรับจ่ายเงินประจำปีงบประมาณ และงบแสดง
ฐานะการเงินแผ่นดินประจำปีงบประมาณ
และแสดงความเห็นว่าเป็นไปตามกฎหมายและตาม
ความเป็นจริงหรือไม่
 (๒)
ตรวจสอบบัญชีทุนสำรองเงินตราประจำปี และแสดงความเห็นว่าเป็นไป
ตามกฎหมายและตามความเป็นจริงหรือไม่
 (๓)
ตรวจสอบการรับจ่าย การเก็บรักษาและการใช้จ่ายเงินและทรัพย์สินอื่น
ของหน่วยรับตรวจหรือที่อยู่ในความรับผิดชอบของหน่วยรับตรวจ
และแสดงความเห็นว่าเป็นไป
ตามกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับ และมติคณะรัฐมนตรีหรือไม่
และอาจตรวจสอบการใช้จ่ายเงิน
และการใช้ทรัพย์สินอื่น และแสดงความเห็นว่าเป็นไปตามวัตถุประสงค์
เป็นไปโดยประหยัดได้
ผลตามเป้าหมายและมีผลคุ้มค่าหรือไม่
 ในกรณีที่หน่วยรับตรวจเป็นรัฐวิสาหกิจ
ให้แสดงความเห็นตามมาตรฐานการ
สอบบัญชีที่รับรองทั่วไปด้วย
 (๔)
ตรวจสอบเกี่ยวกับการจัดเก็บภาษีอากร ค่าธรรมเนียมและรายได้อื่นของ
หน่วยรับตรวจ และแสดงความเห็นว่าเป็นไปตามกฎหมาย ระเบียบ
ข้อบังคับหรือมติคณะ
รัฐมนตรีหรือไม่


 มาตรา
๘ ในการปฏิบัติหน้าที่ตามมาตรา ๗
สำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
มีอำนาจดังต่อไปนี้
 (๑)
ตรวจสอบเงินและทรัพย์สินอื่น บัญชี ทะเบียน เอกสาร หรือหลักฐานอื่น
ที่อยู่ในความรับผิดชอบของหน่วยรับตรวจ
 (๒)
เรียกผู้รับตรวจหรือเจ้าหน้าที่ของหน่วยรับตรวจมาเพื่อสอบสวน หรือ
สั่งให้ผู้รับตรวจหรือเจ้าหน้าที่ของหน่วยรับตรวจส่งมอบบัญชี
ทะเบียน เอกสาร หรือหลักฐานอื่น
บรรดาที่หน่วยรับตรวจจัดทำขึ้นหรือมีไว้ในครอบครอง
 (๓)
อายัดเงินและทรัพย์สินอื่น บัญชี ทะเบียน เอกสาร หรือหลักฐานอื่นที่อยู่ใน
ความรับผิดชอบของหน่วยรับตรวจ
 (๔)
เรียกบุคคลใด ๆ มาให้การเป็นพยานในการตรวจสอบตาม (๑) หรือให้ส่ง
มอบบัญชี ทะเบียน เอกสาร
หรือหลักฐานอื่นที่เกี่ยวกับหรือสันนิษฐานว่าเกี่ยวกับหน่วยรับตรวจ 
เพื่อประกอบการพิจารณา

 มาตรา
๙ เพื่อปฏิบัติการตามมาตรา ๘
ให้ผู้อำนวยการและพนักงานเจ้าหน้าที่
มีอำนาจเข้าไปในสถานที่ใด ๆ
ในระหว่างเวลาพระอาทิตย์ขึ้นและพระอาทิตย์ตกหรือในเวลา
ทำการเพื่อตรวจสอบ ค้น ยึด หรืออายัด บัญชี ทะเบียน เอกสาร
หรือหลักฐานอื่น หรืออายัด
ทรัพย์สินที่เกี่ยวกับหรือสันนิษฐานว่าเกี่ยวกับหน่วยรับตรวจเท่าที่จำเป็น

 มาตรา
๑๐
การเรียกบุคคลมาให้การเป็นพยานหรือให้ส่งมอบบัญชี ทะเบียน
เอกสารหรือหลักฐานอื่นตามมาตรา ๘ (๔)
ให้ทำเป็นหนังสือและนำไปส่งในระหว่างเวลา
พระอาทิตย์ขึ้นและพระอาทิตย์ตกหรือในเวลาทำการของผู้รับ
หรือส่งทางไปรษณีย์ลงทะเบียน ณ 
ถิ่นที่อยู่หรือสถานที่ทำการของผู้รับ

 มาตรา
๑๑
ให้ผู้อำนวยการมีอำนาจแต่งตั้งข้าราชการในสำนักงานตรวจเงิน
แผ่นดินเป็นพนักงานเจ้าหน้าที่เพื่อปฏิบัติการตามพระราชบัญญัตินี้

 มาตรา
๑๒
พนักงานเจ้าหน้าที่ต้องมีบัตรประจำตัวตามแบบที่สำนักงานตรวจ
เงินแผ่นดินกำหนดโดยประกาศในราชกิจจานุเบกษา
 ในการปฏิบัติหน้าที่ตามพระราชบัญญัตินี้
พนักงานเจ้าหน้าที่ต้องแสดงบัตร
ประจำตัวเมื่อบุคคลซึ่งเกี่ยวข้องร้องขอ




 มาตรา
๑๓
ในกรณีที่ผลการตรวจสอบปรากฏว่ามีข้อบกพร่องหรือมีการไม่
ปฏิบัติตามกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับ หรือมติคณะรัฐมนตรี
ให้สำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
แจ้งให้หน่วยรับตรวจชี้แจงหรือแก้ไขข้อบกพร่องหรือปฏิบัติให้ถูกต้องภายในเวลาที่
กำหนดให้
 เมื่อพ้นเวลาที่กำหนดตามวรรคหนึ่งแล้ว
ถ้าหน่วยรับตรวจมิได้ชี้แจงหรือ
แก้ไขข้อบกพร่องหรือปฏิบัติการให้ถูกต้องตามกฎหมาย ระเบียบ
ข้อบังคับ หรือมติคณะรัฐมนตรี
โดยไม่มีเหตุผลสมควร
ให้สำนักงานตรวจเงินแผ่นดินแจ้งให้กระทรวงเจ้าสังกัด หรือผู้บังคับ บัญชา
หรือผู้ควบคุมกำกับหรือรับผิดชอบของหน่วยรับตรวจ แล้วแต่กรณี ดำเนินการตามกฎหมายหรือระเบียบแบบแผนที่ทางราชการหรือหน่วยรับตรวจกำหนดไว้แก่เจ้าหน้าที่ผู้รับผิดชอบ
ตามควรแก่กรณี

 มาตรา
๑๔
ในกรณีที่ผลการตรวจสอบปรากฏว่ามีพฤติการณ์น่าเชื่อว่าเป็น
การทุจริต
ให้สำนักงานตรวจเงินแผ่นดินแจ้งต่อพนักงานสอบสวนเพื่อดำเนินคดี และให้สำนักงาน
ตรวจเงินแผ่นดินแจ้งผลการตรวจสอบดังกล่าวให้ผู้รับตรวจหรือกระทรวงเจ้าสังกัดหรือผู้บังคับ
บัญชาหรือผู้ควบคุมกำกับหรือรับผิดชอบของหน่วยรับตรวจดำเนินการตามกฎหมาย
และระเบียบ
แบบแผนที่ทางราชการหรือหน่วยรับตรวจกำหนดไว้แก่เจ้าหน้าที่ผู้รับผิดชอบด้วย
 เมื่อพนักงานสอบสวน
หรือผู้รับตรวจหรือกระทรวงเจ้าสังกัดหรือผู้บังคับบัญชา
หรือผู้ควบคุม
กำกับหรือรับผิดชอบของหน่วยรับตรวจตามวรรคหนึ่งดำเนินการไปประการใดแล้ว 
ให้แจ้งให้สำนักงานตรวจเงินแผ่นดินทราบโดยมิชักช้า
 ในกรณีที่ผู้รับตรวจหรือกระทรวงเจ้าสังกัด
หรือผู้บังคับบัญชา หรือผู้ควบคุม 
กำกับหรือรับผิดชอบของหน่วยรับตรวจไม่ดำเนินการตามวรรคหนึ่งภายในระยะเวลาอันสมควร
ให้สำนักงานตรวจเงินแผ่นดินรายงานต่อนายกรัฐมนตรี

 มาตรา
๑๕
ให้สำนักงานตรวจเงินแผ่นดินทำรายงานผลการตรวจสอบการ
รับจ่ายเงินประจำปีงบประมาณ
และงบแสดงฐานะการเงินแผ่นดินประจำปีงบประมาณตาม มาตรา ๗ (๑) และผลการปฏิบัติราชการตามอำนาจหน้าที่ของสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน พร้อมด้วยความเห็นเสนอต่อนายกรัฐมนตรีเพื่อนำเสนอรัฐสภา

 มาตรา
๑๖
การตรวจสอบการรับจ่ายเงินและทรัพย์สินอื่น บัญชี ทะเบียน 
เอกสารหรือหลักฐานอื่นของสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
ให้รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง
เป็นผู้แต่งตั้งผู้ตรวจสอบ
 ในการตรวจสอบตามวรรคหนึ่ง
ให้นำมาตรา ๗ (๓) มาตรา ๘ มาตรา ๙
มาตรา ๑๐ มาตรา ๑๓ และมาตรา ๑๔ มาใช้บังคับโดยอนุโลม


 มาตรา
๑๗
ผู้ใดเปิดเผยข้อความที่ได้มาเนื่องจากการปฏิบัติตามมาตรา ๗ (๔)
มาตรา ๘ (๔)
หรือมาตรา ๙ เว้นแต่เป็นการปฏิบัติตามหน้าที่หรือเพื่อประโยชน์แก่การสอบสวน
หรือการพิจารณาคดี ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินหกเดือน
หรือปรับไม่เกินหกพันบาท หรือ ทั้งจำทั้งปรับ

 มาตรา
๑๘
ผู้ใดมีหน้าที่ครอบครองหรือรักษาเงินและทรัพย์สินอื่น บัญชี 
ทะเบียน เอกสาร หรือหลักฐานที่สำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
หรือผู้ตรวจสอบที่รัฐมนตรีว่าการ
กระทรวงการคลังแต่งตั้งตามมาตรา ๑๖ เรียกให้ส่งตามมาตรา ๘
(๒) หรืออายัดตามมาตรา ๘ 
(๓) หรือมาตรา ๙ ทำให้เสียหาย ทำลาย ซ่อนเร้น เอาไปเสีย
หรือทำให้สูญหายหรือทำให้
ไร้ประโยชน์ซึ่งเงินและทรัพย์สินอื่น บัญชี ทะเบียน
เอกสารหรือหลักฐานนั้น ต้องระวางโทษจำคุก
ไม่เกินห้าปี หรือปรับไม่เกินห้าหมื่นบาท
หรือทั้งจำทั้งปรับ

 มาตรา
๑๙
ผู้ใดไม่ปฏิบัติตามคำสั่งของสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน หรือขัดขวาง
การปฏิบัติของสำนักงานตรวจเงินแผ่นดินตามมาตรา ๘
หรือผู้อำนวยการหรือพนักงานเจ้าหน้าที่
ตามมาตรา ๙
หรือผู้ตรวจสอบที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังแต่งตั้ง ตามมาตรา ๑๖ ต้อง
ระวางโทษจำคุกไม่เกินสามเดือน หรือปรับไม่เกินสามพันบาท
หรือทั้งจำทั้งปรับ

 มาตรา
๒๐ ในการปฏิบัติการตามพระราชบัญญัตินี้ ให้ผู้อำนวยการ พนักงาน
เจ้าหน้าที่และผู้ตรวจสอบที่รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังแต่งตั้งตามมาตรา
๑๖ เป็น
เจ้าพนักงานตามประมวลกฎหมายอาญา

 มาตรา
๒๑ ให้โอนบรรดาอำนาจหน้าที่ของคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน
และสำนักงานคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดิน
และบรรดาอำนาจหน้าที่ของประธานคณะกรรมการ
ตรวจเงินแผ่นดินไปเป็นของสำนักงานตรวจเงินแผ่นดินหรือของผู้อำนวยการ
ตามพระราชบัญญัติ
นี้ แล้วแต่กรณี

 มาตรา
๒๒ ให้โอนบรรดากิจการ ทรัพย์สิน หนี้
ข้าราชการ ลูกจ้าง และเงินงบ
ประมาณของสำนักงานคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดินที่มีอยู่ในวันที่พระราชบัญญัตินี้ประกาศใน
ราชกิจจานุเบกษาไปเป็นของสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
ตามพระราชบัญญัตินี้




 มาตรา
๒๓
ให้ผู้ซึ่งดำรงตำแหน่งประธานคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดินอยู่ใน
วันที่พระราชบัญญัตินี้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา
เป็นผู้อำนวยการ ตามพระราชบัญญัตินี้
 ให้ผู้ซึ่งดำรงตำแหน่งเลขาธิการคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดินอยู่ในวันที่
พระราชบัญญัตินี้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา
เป็นรองผู้อำนวยการสำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
ตามพระราชบัญญัตินี้

 มาตรา
๒๔ บรรดาบทกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับ
ประกาศ คำสั่ง หรือมติ
คณะรัฐมนตรีใดที่อ้างถึงคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดินหรือสำนักงานคณะกรรมการตรวจเงิน
แผ่นดิน ให้ถือว่าบทกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับ ประกาศ คำสั่ง
หรือมติคณะรัฐมนตรีนั้น อ้างถึง
สำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน
และที่อ้างถึงประธานคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดินให้ถือว่าอ้างถึง
ผู้อำนวยการ
ทั้งนี้ เท่าที่ไม่ขัดหรือแย้งต่อบทแห่งพระราชบัญญัตินี้

 มาตรา
๒๕
ให้นายกรัฐมนตรีรักษาการตามพระราชบัญญัตินี้

ผู้รับสนองพระบรมราชโองการ

ส.โหตระกิตย์

รองนายกรัฐมนตรี
















หมายเหตุ :-
เหตุผลในการประกาศใช้พระราชบัญญัติฉบับนี้ คือ โดยที่เป็นการสมควรปรับปรุง
กฎหมายว่าด้วยคณะกรรมการตรวจเงินแผ่นดินเสียใหม่
เพื่อให้การตรวจสอบการรับจ่าย เก็บ
รักษาเงิน
และทรัพย์สินอื่นของส่วนราชการและรัฐวิสาหกิจเป็นไปโดยถูกต้องและเรียบร้อย 
มีประสิทธิภาพ
จึงจำเป็นต้องตราพระราชบัญญัตินี้ขึ้น


 ชไมพร/แก้ไข
 ๑๙
ก.ย. ๔๔
 A+B (C)