ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย

ที่ สกส. 27 /2562

เรื่อง การจัดทําและการประกาศงบการเงินของสถาบันการเงินเฉพาะกิจ

-----------------------------------------


อื่นๆ - 1. เหตุผลในการออกประกาศ

          งบการเงินเป็นแหล่งข้อมูลทางการเงินที่สําคัญเพื่อใช้ในการตัดสินใจเชิงเศรษฐกิจของผู้ใช้งบการเงินที่หลากหลายไม่ว่าจะเป็นผู้ฝากเงิน เจ้าหนี้ หน่วยงานกํากับดูแลและสาธารณชนทั่วไปโดยหากมีการแสดงรายการและเปิดเผยข้อมูลในงบการเงินที่แตกต่างกัน อาจมีผลกระทบต่อการใช้ประโยชน์จากงบการเงิน

          ธนาคารแห่งประเทศไทยจึงได้กําหนดรูปแบบงบการเงิน เพื่อให้สถาบันการเงินเฉพาะกิจทุกแห่งใช้รูปแบบงบการเงินที่เป็นมาตรฐานเดียวกัน และสามารถเปรียบเทียบกันได้ อันจะเป็นประโยชน์ทั้งในด้านการกํากับดูแลและการใช้ข้อมูลของผู้ใช้งบการเงิน

          ในการออกประกาศฉบับนี้เพื่ออ้างอิงอํานาจตามกฎหมายให้สอดคล้องกับพระราชบัญญัติธุรกิจสถาบันการเงิน พ.ศ. 2551 ที่มีการแก้ไขเพิ่มเติม โดยมีการปรับปรุงสาระสําคัญของหลักเกณฑ์ได้แก่ การปรับปรุงหลักเกณฑ์ในการจัดทําหมายเหตุประกอบงบการเงินรายไตรมาสให้สอดคล้องกับมาตรฐานการบัญชีและมาตรฐานการรายงานทางการเงินที่เกี่ยวข้อง และเพื่อให้เกิดความชัดเจนในการนําไปปฏิบัติ


อื่นๆ - 2. อํานาจตามกฎหมาย

          อาศัยอํานาจตามความในมาตรา 120/1 แห่งพระราชบัญญัติธุรกิจสถาบันการเงิน พ.ศ. 2551 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ธนาคารแห่งประเทศไทยโดยความเห็นชอบของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังออกหลักเกณฑ์การจัดทําและการประกาศงบการเงิน ให้สถาบันการเงินเฉพาะกิจถือปฏิบัติตามที่กําหนดในประกาศฉบับนี้


อื่นๆ - 3. ประกาศที่ยกเลิก

          ประกาศธนาคารแห่งประเทศไทยที่ สกส. 1/2559 เรื่อง การจัดทําและการประกาศงบการเงินของสถาบันการเงินเฉพาะกิจ ลงวันที่ 29 มิถุนายน 2559


อื่นๆ - 4. ขอบเขตการบังคับใช้

          ประกาศฉบับนี้ใช้บังคับกับธนาคารออมสิน ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตรธนาคารอาคารสงเคราะห์ ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทย ธนาคารพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมแห่งประเทศไทย ธนาคารเพื่อการส่งออกและนําเข้าแห่งประเทศไทย บรรษัทประกันสินเชื่ออุตสาหกรรมขนาดย่อม และบรรษัทตลาดรองสินเชื่อที่อยู่อาศัย


อื่นๆ - 5. เนื้อหา

          5.1 คําจํากัดความ

                    ในประกาศฉบับนี้

                    "สถาบันการเงินเฉพาะกิจ" หมายความว่า สถาบันการเงินของรัฐที่มีกฎหมายเฉพาะจัดตั้งขึ้น ได้แก่ ธนาคารออมสิน ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร ธนาคารอาคารสงเคราะห์ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทย ธนาคารพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมแห่งประเทศไทยธนาคารเพื่อการส่งออกและนําเข้าแห่งประเทศไทย บรรษัทประกันสินเชื่ออุตสาหกรรมขนาดย่อม และบรรษัทตลาดรองสินเชื่อที่อยู่อาศัย

                    "ธุรกรรมนโยบายรัฐ" หมายความว่า ธุรกรรมนโยบายรัฐตามที่กําหนดในแนวปฏิบัติของสํานักงานเศรษฐกิจการคลังว่าด้วยการแยกบัญชีธุรกรรมนโยบายรัฐ (Public Service Account : PSA) ของสถาบันการเงินเฉพาะกิจ

          5.2 หลักเกณฑ์

                    5.2.1 การจัดทํางบการเงิน

                              (1) ให้สถาบันการเงินเฉพาะกิจจัดทํางบการเงิน ประกอบด้วยงบแสดงฐานะการเงิน งบกําไรขาดทุนและกําไรขาดทุนเบ็ดเสร็จอื่น งบแสดงการเปลี่ยนแปลงส่วนของเจ้าของงบกระแสเงินสด และหมายเหตุประกอบงบการเงิน รวมทั้งจัดทํางบการเงินเปรียบเทียบกับงวดก่อนด้วยทั้งนี้ ให้มีรายละเอียดที่เกี่ยวข้องอย่างน้อยตามรายการที่กําหนด

                              (2) การจัดทํางบการเงินดังกล่าวตามข้อ (1) ให้เป็นไปโดยครบถ้วนถูกต้องตามความเป็นจริง และเป็นไปตามคําอธิบายความหมายของรายการตามเอกสารแนบ 1 (กรณีธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทย ให้ดําเนินการตามข้อ 5.2.6 ประกอบด้วย โดยให้ปฏิบัติตามประกาศธนาคารแห่งประเทศไทยฉบับอื่น ๆ ในเรื่องที่เกี่ยวข้อง รวมทั้งมาตรฐานการบัญชีและมาตรฐานการรายงานทางการเงินที่กําหนดตามกฎหมายว่าด้วยการบัญชี ในกรณีที่การจัดทําบัญชีในเรื่องใดไม่มีมาตรฐานการบัญชีและมาตรฐานการรายงานทางการเงินตามกฎหมายว่าด้วยการบัญชี ครอบคลุมถึงให้นํามาตรฐานการบัญชีระหว่างประเทศ มาตรฐานการรายงานทางการเงินระหว่างประเทศ หรือมาตรฐานการบัญชีที่เป็นที่ยอมรับทั่วไปมาถือปฏิบัติ โดยให้เปิดเผยถึงที่มาของหลักการบัญชีที่นํามาใช้ในหมายเหตุประกอบงบการเงินในส่วนของนโยบายการบัญชี ทั้งนี้ การนํามาตรฐานการบัญชีระหว่างประเทศ มาตรฐานการรายงานทางการเงินระหว่างประเทศ หรือมาตรฐานการบัญชีที่เป็นที่ยอมรับทั่วไปมาถือปฏิบัติไม่ให้นํามาใช้เฉพาะบางส่วน แต่จะต้องนํามาใช้ทั้งฉบับ เว้นแต่จะเป็นไปตามข้อกําหนดอื่น ๆ ของสภาวิชาชีพบัญชีหรือธนาคารแห่งประเทศไทย

                              ในการปฏิบัติตามมาตรฐานการบัญชีและมาตรฐานการรายงานทางการเงินที่เกี่ยวข้องกับเครื่องมือทางการเงิน สําหรับการจัดทํางบการเงินและเพื่อการปฏิบัติตามประกาศธนาคารแห่งประเทศไทยว่าด้วยข้อกําหนดเกี่ยวกับการบันทึกบัญชีของสถาบันการเงินเฉพาะกิจให้ถือปฏิบัติตามนโยบายที่กระทรวงการคลังกําหนด

                              (3) หมายเลขกํากับรายการที่ปรากฎในแบบงบการเงิน มีไว้เพื่อสะดวกในการอ้างอิงเท่านั้น ไม่ต้องแสดงในการจัดทํางบการเงิน

                              (4) ให้สถาบันการเงินเฉพาะกิจแสดงรายการในงบการเงินตามแบบที่กําหนดไว้ หากไม่มีรายการใดก็ไม่ต้องแสดงรายการดังกล่าว ทั้งนี้ หากมีความจําเป็นที่จะใช้ถ้อยคําที่แตกต่างไปจากที่ระบุไว้ในแบบงบการเงินที่กําหนดก็สามารถกระทําได้ แต่การใช้ถ้อยคําที่แตกต่างไปดังกล่าวจะต้องไม่ทําให้สาระสําคัญของรายการแตกต่างไปจากที่ธนาคารแห่งประเทศไทยกําหนด หรือหากมีรายการที่ต้องการนําเสนอนอกเหนือจากแบบที่กําหนดไว้ ให้แสดงรายการนั้นได้ตามความจําเป็นและเหมาะสมแก่กรณี เช่น ตามแบบงบการเงินกําหนดให้แสดงรายการใดเพียงรายการเดียว แต่สถาบันการเงินเฉพาะกิจต้องการแสดงรายละเอียดภายใต้รายการนั้นก็สามารถกระทําได้ แต่ต้องแสดงรายการให้ถูกต้องตามประเภทและลักษณะของสินทรัพย์ หนี้สิน ส่วนของเจ้าของ รายได้หรือค่าใช้จ่ายนอกจากนี้ ในกรณีที่มาตรฐานการบัญชีและมาตรฐานการรายงานทางการเงินกําหนดให้มีการแสดงรายการใดนอกเหนือจากที่กําหนดไว้ในแบบงบการเงิน หรือในกรณีที่มาตรฐานการบัญชีและมาตรฐานการรายงานทางการเงินในเวลาต่อมาได้มีการปรับปรุงแก้ไขซึ่งเป็นผลให้ต้องเปลี่ยนรูปแบบการแสดงรายการจากที่กําหนดในแบบงบการเงิน ให้แสดงรายการนั้นเพิ่มเติมตามที่มาตรฐานการบัญชีและมาตรฐานการรายงานทางการเงินกําหนด

                              ทั้งนี้ หากสถาบันการเงินเฉพาะกิจประสงค์ที่จะนํามาตรฐานการรายงานทางการเงินฉบับที่ 9 เรื่อง เครื่องมือทางการเงิน มาถือปฏิบัติใช้ก่อนที่กระทรวงการคลังกําหนด ให้สถาบันการเงินเฉพาะกิจหารือรูปแบบงบการเงินกับธนาคารแห่งประเทศไทยเป็นรายกรณีต่อไป

                              (5) สําหรับรอบบัญชีแรกที่จัดทํางบการเงินตามประกาศฉบับนี้ ให้สถาบันการเงินเฉพาะกิจจัดประเภทรายการหรือรูปแบบงบการเงินที่จะนํามาเปรียบเทียบให้สอดคล้องกับประกาศฉบับนี้ด้วย เว้นแต่ในทางปฏิบัติจะไม่สามารถทําได้และได้หารือกับผู้สอบบัญชีแล้ว

                    5.2.2 การกําหนดจํานวนหน่วยในการจัดทํางบการเงิน

                    การกําหนดหน่วยในสกุลเงินบาท ให้แสดงเป็นหน่วยของหลักพันบาท (ไม่ต้องมีทศนิยม) ในการจัดทํางบแสดงฐานะการเงิน งบกําไรขาดทุนและกําไรขาดทุนเบ็ดเสร็จอื่นงบแสดงการเปลี่ยนแปลงส่วนของเจ้าของ และงบกระแสเงินสด สําหรับการจัดทําหมายเหตุประกอบงบการเงิน ให้สามารถเลือกแสดงหน่วยในสกุลเงินบาทตามที่ต้องการได้ โดยต้องระบุหน่วยในสกุลเงินบาทที่ใช้ในแต่ละที่ให้ชัดเจนและสามารถกระทบยอดกับรายการที่ปรากฏในงบการเงินได้

                    5.2.3 ระยะเวลาในการจัดทํางบการเงิน

                    ให้สถาบันการเงินเฉพาะกิจจัดทํางบการเงินรายไตรมาส และงบการเงินประจําปีทุกรอบระยะเวลา 12 เดือน อันเป็นรอบปีบัญชีของสถาบันการเงินเฉพาะกิจนั้น

                    5.2.4 การจัดทํางบการเงินรวม

                    ในกรณีที่สถาบันการเงินเฉพาะกิจมีบริษัทย่อย ให้จัดทํางบการเงินรวมเพิ่มเติมด้วย ทั้งนี้ คํานิยามของบริษัทย่อยและการแสดงรายการเพิ่มเติมสําหรับการจัดทํางบการเงินรวมให้ถือปฏิบัติตามที่มาตรฐานการรายงานทางการเงินว่าด้วยงบการเงินรวม รวมถึงมาตรฐานการบัญชีและมาตรฐานการรายงานทางการเงินอื่นที่เกี่ยวข้องกําหนด และหาสถาบันการเงินเฉพาะกิจไม่ได้นําบริษัทย่อยใดมารวมในงบการเงินรวม ให้แจ้งเหตุผลถึงการไม่นํามารวม พร้อมทั้งเปิดเผยผลกระทบและเปิดเผยงบการเงินของบริษัทย่อยดังกล่าวในหมายเหตุประกอบงบการเงินด้วย

          5.2.5 การประกาศงบการเงิน

                    (1) ให้สถาบันการเงินเฉพาะกิจประกาศงบการเงิน ตามหลักเกณฑ์ต่อไปนี้

                              (1.1) งบการเงินรายไตรมาส

                              ให้สถาบันการเงินเฉพาะกิจประกาศงบการเงินรายไตรมาสที่ผ่านการสอบทานของผู้สอบบัญชีและลงนามรับรองความถูกต้องโดยกรรมการผู้มีอํานาจกระทําการแทนของสถาบันการเงินเฉพาะกิจไว้ในเว็บไซต์ (Website) ของสถาบันการเงินเฉพาะกิจนั้น และเสนอต่อฝ่ายกํากับและตรวจสอบสถาบันการเงินเฉพาะกิจ สายกํากับสถาบันการเงิน ธนาคารแห่งประเทศไทยโดยจะต้องดําเนินการให้แล้วเสร็จภายใน 3 เดือน นับจากวันสิ้นสุดไตรมาสนั้น

                              (1.2) งบการเงินประจําปี

                              ให้สถาบันการเงินเฉพาะกิจประกาศงบการเงินประจําปีที่ผ่านการตรวจสอบของผู้สอบบัญชีและลงนามรับรองความถูกต้องโดยกรรมการผู้มีอํานาจกระทําการแทนของสถาบันการเงินเฉพาะกิจไว้ในที่เปิดเผย ณ สํานักงานใหญ่และสํานักงานสาขาของสถาบันการเงินเฉพาะกิจนั้น หรือผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ รวมทั้งให้เผยแพร่ไว้ในเว็บไซต์ (Website) ของสถาบันการเงินเฉพาะกิจ และเสนอต่อฝ่ายกํากับและตรวจสอบสถาบันการเงินเฉพาะกิจ สายกํากับสถาบันการเงินธนาคารแห่งประเทศไทย โดยจะต้องดําเนินการให้แล้วเสร็จภายใน 4 เดือน นับจากวันสิ้นปีบัญชีนั้น

                              ทั้งนี้ การประกาศงบการเงินตามสื่อต่าง ๆ และการเสนอต่อธนาคารแห่งประเทศไทยตามหลักเกณฑ์ที่กําหนด จะต้องเป็นงบการเงินที่จัดทําขึ้นเป็นภาษาไทย

                    (2) การประกาศงบการเงินไว้ในที่เปิดเผย ณ สํานักงานใหญ่และสํานักงานสาขาของสถาบันการเงินเฉพาะกิจ ตามที่กําหนดในข้อ (1.2 ให้หมายถึงเฉพาะรายงานของผู้สอบบัญชีงบแสดงฐานะการเงิน และงบกําไรขาดทุนและกําไรขาดทุนเบ็ดเสร็จอื่นเท่านั้น อย่างไรก็ตาม หากรายงานของผู้สอบบัญชีมีการอ้างถึงหมายเหตุประกอบงบการเงินใดโดยไม่ระบุจํานวนเงินที่เกี่ยวข้องในรายงานผู้สอบบัญชี ให้แสดงหมายเหตุประกอบงบการเงินที่ผู้สอบบัญชีอ้างถึงนั้นไว้ด้วย สําหรับการประกาศงบการเงินในเว็บไซต์ (Website) ของสถาบันการเงินเฉพาะกิจ และการเสนอต่อธนาคารแห่งประเทศไทยตามที่กําหนดในข้อ (1) ให้หมายถึงรายงานของผู้สอบบัญชี งบแสดงฐานะการเงิน งบกําไรขาดทุนและกําไรขาดทุนเบ็ดเสร็จอื่น งบแสดงการเปลี่ยนแปลงส่วนของเจ้าของ งบกระแสเงินสด และหมายเหตุประกอบงบการเงินทั้งหมด

                    (3) การประกาศงบการเงินไว้ในที่เปิดเผย ณ สํานักงานใหญ่ สํานักงานสาขา รวมถึงการประกาศงบการเงินในเว็บไซต์ (Website) ของสถาบันการเงินเฉพาะกิจตามที่กําหนดในข้อ (1) อย่างน้อยให้ประกาศงบการเงินสําหรับงวดบัญชีปัจจุบันไว้จนกว่าจะได้ประกาศงบการเงินสําหรับงวดบัญชีถัดไป อย่างไรก็ตาม การประกาศงบการเงินไว้หลายงวดบัญชีเพื่อวัตถุประสงค์ของการเปรียบเทียบกันได้ของงบการเงิน จะให้ข้อมูลที่เป็นประโยชน์ต่อผู้ใช้งบการเงินได้ดียิ่งขึ้น

                    (4) ในกรณีที่สถาบันการเงินเฉพาะกิจมีการจัดทํางบการเงินรวมการดําเนินการตามข้อ (1) ให้หมายความรวมถึงงบการเงินรวมด้วย

          5.2.6 การจัดทํางบการเงินของธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทย

สําหรับธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทย ซึ่งประกอบธุรกิจทางการเงินตามหลักการของศาสนาอิสลาม ในการจัดทํางบการเงิน เฉพาะรายการดังต่อไปนี้ ให้แสดงตามแบบงบการเงินที่กําหนดในเอกสารแนบ 2

(1) งบแสดงฐานะทางการเงิน

(2) งบกําไรขาดทุนและกําไรขาดทุนเบ็ดเสร็จอื่น

(3) งบกระแสเงินสด

(4) หมายเหตุประกอบงบการเงิน หัวข้อ 5.4 ข้อมูลเพิ่มเติมเฉพาะในหัวข้อ ดังต่อไปนี้

ข้อ 1 รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงินสุทธิ (สินทรัพย์)

                                        ข้อ 2 ตราสารอนุพันธ์ เฉพาะข้อ 2.1 ตราสารอนุพันธ์เพื่อค้า ข้อ 2.2 ตราสารอนุพันธ์เพื่อการป้องกันความเสี่ยง ตารางที่ 1 การป้องกันความเสี่ยงในมูลค่ายุติธรรม และตารางที่ 2 การป้องกันความเสี่ยงในกระแสเงินสด

                                        ข้อ 5 เงินให้สินเชื่อแก่ลูกหนี้และรายได้ทางการเงินค้างรับสุทธิเฉพาะตารางที่ 5.1 เงินให้สินเชื่อแก่ลูกหนี้และรายได้ทางการเงินค้างรับสุทธิ จําแนกตามประเภทสินเชื่อตารางที่ 5.4 เงินให้สินเชื่อแก่ลูกหนี้และรายได้ทางการเงินค้างรับสุทธิ จําแนกตามการจัดชั้น

                                        ข้อ 16 ตราสารหนี้ที่ออกและเงินกู้ยืม

                                        ข้อ 29 ฐานะและผลการดําเนินงานที่สําคัญจําแนกตามธุรกรรมในประเทศและต่างประเทศ เฉพาะตาราง       ที่ 29.1 ฐานะจําแนกตามประเภทธุรกรรม และ ตาราง 29.2 ผลการดําเนินงานจําแนกตามประเภทธุรกรรม

ข้อ 30 รายได้ทางการเงิน

ข้อ 31 ค่าใช้จ่ายทางการเงิน

                                        ข้อ 33 กําไร (ขาดทุน) สุทธิจากธุรกรรมเพื่อค้าและปริวรรตเงินตราต่างประเทศ

                                        ข้อ 34 กําไร (ขาดทุน) สุทธิจากหนี้สินทางการเงินที่กําหนดให้แสดงด้วยมูลค่ายุติธรรม

                                        ข้อ 37 ธุรกรรมนโยบายรัฐ (Public Service Account: PSA) เฉพาะตารางที่ 37.1 ข้อมูลสรุปสําหรับการดําเนินธุรกรรมนโยบายรัฐ ตารางที่ 37.6 รายได้จากธุรกรรมนโยบายรัฐ และ ตารางที่ 37.7 ค่าใช้จ่ายจากธุรกรรมนโยบายรัฐ

                    ในกรณีที่ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทยไม่มีรายการตามแบบงบการเงินรายการใด ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทยไม่ต้องแสดงรายการดังกล่าว ทั้งนี้ ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทยสามารถใช้ถ้อยคําที่แตกต่างไปจากแบบงบการเงินที่ระบุไว้ได้หากมีความจําเป็นโดยการใช้ถ้อยคําที่แตกต่างไปดังกล่าวจะต้องไม่ทําให้สาระสําคัญของรายการแตกต่างไปจากที่ธนาคารแห่งประเทศไทยกําหนด หรือหากมีรายการที่ต้องการนําเสนอนอกเหนือจากแบบที่กําหนดไว้ให้แสดงรายการนั้นได้ตามความจําเป็นและเหมาะสมแก่กรณี

                    ทั้งนี้ ในกรณีที่รายการใดที่มีนัยสําคัญต่อการตัดสินใจของผู้ใช้งบการเงินให้ธนาคารอิสลามแห่งประเทศไทยสามารถพิจารณาเปิดเผยรายละเอียดข้อมูลเพิ่มเติมได้


อื่นๆ - 6. วันเริ่มต้นบังคับใช้

          ประกาศฉบับนี้ให้ถือปฏิบัติกับงบการเงินงวดไตรมาสที่ 4 ของปี 2562 เป็นต้นไป


ผู้มีอํานาจลงนาม - ประกาศ ณ วันที่ 2 กันยายน 2562

 

(นายวิรไท สันติบระภพ)

ผู้ว่าการ

ธนาคารแห่งประเทศไทย