คําสั่งคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค

ที่ 9/2527

เรื่อง ห้ามขายสินค้าที่เรียกกันว่า “ของเล่นชนิดพองตัวเมื่อแช่น้ํา” หรือ “ตัวดูดน้ํา”

--------------------------------------------------------

          ตามที่คณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภคได้พิจารณาเห็นว่า สินค้าที่เรียกกันว่า “ของเล่นชนิดพองตัวเมื่อแช่น้ํา” หรือ “ตัวดูดน้ํา” อาจเป็นอันตรายแก่ผู้บริโภคโดยเฉพาะอย่างยิ่งแก่เด็กได้ จึงได้อาศัยอํานาจตามมาตรา 36 วรรคหนึ่งและวรรคสาม แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองผู้บริโภค พ.ศ. 2522 ออกคําสั่งที่ 1/2526 ลงวันที่ 15 ธันวาคม 2526 ห้ามขายสินค้าดังกล่าวเป็นการชั่วคราว จนกว่าจะมีคําสั่งยกเลิก และให้ผู้ประกอบธุรกิจซึ่งประสงค์จะขาย ผลิต สั่ง หรือนําเข้ามาในราชอาณาจักรเพื่อขาย ติดต่อกับสํานักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค เพื่อดําเนินการทดสอบหรือพิสูจน์เพื่อแสดงให้เห็นว่าสินค้าไม่เป็นอันตรายแก่ผู้บริโภค

          ผู้ประกอบธุรกิจซึ่งประสงค์จะขาย ผลิต สั่ง หรือนําเข้ามาในราชอาณาจักรซึ่งสินค้าดังกล่าวได้ขอให้กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข ดําเนินการตรวจวิเคราะห์เพื่อทดสอบพิสูจน์สินค้า ผลการตรวจวิเคราะห์ที่ปรากฏตามรายงานผลการตรวจวิเคราะห์ของกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กระทรวงสาธารณสุข แจ้งตามหนังสือที่ สธ 0505/71 ลงวันที่ 19 มกราคม 2527 สรุปได้ว่า สินค้าดังกล่าวสามารถพองตัวได้ในน้ําย่อยเทียม (ที่มีสภาพเช่นเดียวกับน้ําย่อยในกระเพาะและลําไส้ของมนุษย์) โดยสามารถพองตัวได้ภายในระยะเวลาตามสภาพการย่อยในร่างกายมนุษย์ได้ถึง 5 เท่า และยังคงมีลักษณะเหนียว ไม่แยกหรือแตกร่วน ผลการวิเคราะห์แสดงให้เห็นว่า สินค้าดังกล่าวนี้ ไม่ปรากฏว่ามีการย่อยตัว หากกลืนกินเข้าไป เป็นการผิดปกติต่อระบบการย่อยและการขับถ่าย ทําให้ลําไส้อุดตันได้ และในรายงานผลการตรวจวิเคราะห์ ได้แสดงความเห็นไว้ด้วยว่า ของเล่นนี้ไม่น่าไว้วางใจในความปลอดภัย อาจมีอุบัติเหตุเกิดขึ้นได้ สมควรวางมาตรการป้องกัน

          และดังนั้น เมื่อผู้ประกอบธุรกิจไม่อาจนําทดสอบพิสูจน์เพื่อแสดงให้เห็นว่า สินค้าไม่เป็นอันตรายต่อผู้บริโภค สํานักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค จึงได้ประกาศให้ผู้ประกอบธุรกิจแจ้งปริมาณสินค้าที่มีอยู่ในความครอบครองภายใน 15 วัน โดยได้ให้โอกาสแก่ผู้ประกอบธุรกิจในอันที่จะเสนอหลักฐานและวิธีการต่าง ๆ ในการเปลี่ยนแปลงหรือแก้ไขสินค้า เพื่อป้องกันอันตรายอันอาจเกิดขึ้นได้ เพื่อประกอบการพิจารณาดําเนินการ ซึ่งมีผู้ประกอบธุรกิจแจ้งปริมาณสินค้าที่มีอยู่ในความครอบครองจํานวน 34 ราย รวม 126,300 ตัว พร้อมทั้งได้เสนอมาตรการป้องกันอันตรายโดยวิธีการให้กําหนดสินค้าควบคุมฉลาก และได้กล่าวอ้างว่า สินค้าที่เรียกกันว่า “ของเล่นชนิดพองตัวเมื่อแช่น้ํา” หรือ “ตัวดูดน้ํา” นี้ มีจําหน่ายแพร่หลายในต่างประเทศหลายประเทศ ก็ได้ใช้วิธีกําหนดให้มีฉลากกํากับสินค้าเช่นกัน

          คณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค ได้พิจารณาในการประชุมครั้งที่ 49-8/2527 เมื่อวันที่ 10 ตุลาคม 2527 แล้วมีความเห็นว่า สินค้าที่เรียกกันว่า “ของเล่นชนิดพองตัวเมื่อแช่น้ํา” หรือ “ตัวดูดน้ํา” เป็นสินค้าที่อาจเป็นอันตรายแก่ผู้บริโภค โดยเฉพาะแก่เด็กเล็ก แม้ในต่างประเทศหลายประเทศ จะยอมให้มีการจําหน่ายสินค้าดังกล่าวโดยมีฉลากกํากับได้ก็ตาม แต่ตามสภาพของประเทศไทยในปัจจุบัน การให้ความสนใจหรือความสําคัญแก่ฉลากกํากับสินค้าของผู้บริโภคยังมีน้อย ดังนั้น แม้ว่าจะกําหนดให้เป็นสินค้าควบคุมฉลากและกําหนดให้ฉลากแสดงคําเตือนวิธีใช้ และวัตถุประสงค์ของสินค้าอย่างถูกต้องเพียงพอ ก็ไม่น่าเชื่อว่าจะสามารถป้องกันอันตรายที่อาจเกิดขึ้นได้ โดยเฉพาะอย่างยิ่งสินค้านี้เป็นสินค้าประเภทของเด็กเล่น ผู้ใช้สินค้าเป็นแต่เพียงแต่ผู้บริโภคที่เป็นเด็กเล็ก ๆ ซึ่งไม่เข้าใจความหมายของฉลาก ประกอบกับปริมาณสินค้าที่ผู้ประกอบธุรกิจแจ้งจํานวนมามีเพียง 126,300 ตัว ซึ่งมีมูลค่าทางเศรษฐกิจไม่มาก ไม่เป็นสินค้าที่มีความจําเป็นและไม่ใช่ของเล่นที่สามารถเอื้อประโยชน์ให้แก่เด็ก จึงมีมติว่า สมควรมีคําสั่งห้ามขายสินค้าที่เรียกกันว่า “ของเล่นชนิดพองตัวเมื่อแช่น้ํา” หรือ “ตัวดูดน้ํา” เป็นการถาวร

          ฉะนั้น อาศัยอํานาจตามมาตรา 36 วรรคสอง แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองผู้บริโภค พ.ศ. 2522 คณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค จึงมีคําสั่ง ดังต่อไปนี้

          1. ให้ยกเลิกคําสั่งคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค ที่ 1/2526 ลงวันที่ 15 ธันวาคม 2526 เรื่อง ห้ามขายสินค้าที่เรียกกันว่า “ของเล่นชนิดพองตัวเมื่อแช่น้ํา” หรือ “ตัวดูดน้ํา” เป็นการชั่วคราว

          2. ห้ามขายสินค้าที่เรียกกันว่า “ของเล่นชนิดพองตัวเมื่อแช่น้ํา” หรือ “ตัวดูดน้ํา”

          ทั้งนี้ ตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไป


ผู้มีอํานาจลงนาม - สั่ง ณ วันที่ 8 พฤศจิกายน 2527

 

ร้อยตํารวจโท ชาญ  มนูธรรม

รัฐมนตรีประจําสํานักนายกรัฐมนตรี

สั่งและปฏิบัติราชการแทน นายกรัฐมนตรี

ประธานกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค