ประกาศกรมการขนส่งทางบก
ประกาศกรมการขนส่งทางบก
เรื่อง
กำหนดแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะของเครื่องวัดควันดำ
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ
เครื่องวัดก๊าซรั่ว เครื่องวัดระดับเสียง เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์
และเครื่องวัดความเข้มของฟิล์มกรองแสง
สำหรับใช้ในการตรวจสภาพรถ
ของสถานตรวจสภาพรถ
พ.ศ. ๒๕๕๖
 

โดยที่เป็นการสมควรปรับปรุงประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง แบบ ขนาด
มาตรฐานของเครื่องตรวจสภาพรถ และอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถ
ลงวันที่ ๑๙ กรกฎาคม ๒๕๔๗ ให้เหมาะสมยิ่งขึ้น อาศัยอำนาจตามความในข้อ ๖ วรรคสาม
ของกฎกระทรวงการขอรับใบอนุญาต การออกใบอนุญาต
และการต่ออายุใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถ พ.ศ. ๒๕๕๕
อธิบดีกรมการขนส่งทางบกออกประกาศไว้ ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑ ให้ยกเลิก
(๑) ประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง แบบ ขนาด
มาตรฐานของเครื่องตรวจสภาพรถ และอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถ
ลงวันที่ ๑๙ กรกฎาคม ๒๕๔๗
(๒) ประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง แบบ ขนาด
มาตรฐานของเครื่องตรวจสภาพรถ และอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถ
(ฉบับที่ ๒) ลงวันที่ ๒๐ มิถุนายน ๒๕๔๘

ข้อ ๒ เครื่องวัดควันดำ
(Smoke Meter) ต้องมีแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะอย่างใดอย่างหนึ่ง
ดังต่อไปนี้
(๑) เป็นเครื่องวัดควันดำระบบกระดาษกรอง (Filter)
(ก) เป็นเครื่องที่ผลิตจากผู้ผลิตที่ได้รับมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๐ หรือมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๘
หรือสูงกว่า
(ข) มีปริมาตรในการเก็บตัวอย่าง ๓๓๐ ลูกบาศก์เซนติเมตร
โดยมีความคลาดเคลื่อนไม่เกิน ๑๕ ลูกบาศก์เซนติเมตร
(ค) สามารถวัดค่าความทึบแสงได้ ตั้งแต่ร้อยละ ๐ ถึงร้อยละ ๙๙.๙
(ง) ส่วนแสดงผลเป็นแบบตัวเลข และมีความละเอียดในการอ่านไม่เกินร้อยละ
๐.๑
(จ) สามารถใช้กับระบบไฟฟ้ากระแสสลับ (AC) ๒๒๐ โวลท์ (Volt) ความถี่ ๕๐ เฮิรตซ์ (Hz.) ได้
(ฉ)[๑]
(ยกเลิก)
(๒) เป็นเครื่องวัดควันดำระบบวัดความทึบแสงแบบไหลผ่านบางส่วน (Partial Flow Opacimeter)
(ก)
เป็นเครื่องที่ได้มาตรฐานของคณะกรรมาธิการเศรษฐกิจยุโรปแห่งสหประชาชาติ เลขที่ ECE R ๒๔
หรือมาตรฐานขององค์การระหว่างประเทศว่าด้วยการมาตรฐาน ที่ ISO ๑๑๖๑๔ โดยผลิตจากผู้ผลิตที่ได้รับมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑
: ๒๐๐๐ หรือมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๘ หรือสูงกว่า
(ข) ต้องตรวจวัดที่ระยะความยาวของทางเดินแสงที่ ๔๓๐
มิลลิเมตรหรือเทียบเท่า
(ค) สามารถวัดค่าความทึบแสงได้ ตั้งแต่ร้อยละ ๐ ถึงร้อยละ ๙๙.๙
(ง) ส่วนแสดงผลเป็นแบบตัวเลข และมีความละเอียดในการอ่านไม่เกินร้อยละ
๐.๑
(จ) สามารถใช้กับระบบไฟฟ้ากระแสสลับ (AC) ๒๒๐ โวลท์ (Volt) ความถี่ ๕๐ เฮิรตซ์ (Hz.) ได้
(ฉ) มีช่องสัญญาณออก (Output) แบบดิจิตอล (Digital)

ข้อ ๓
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ (Gas Analyser)
ต้องมีแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะ ดังต่อไปนี้
(๑) เป็นเครื่องวิเคราะห์ก๊าซระบบนันดีสเปอร์ซีฟ อินฟราเรด (Non - Dispersive Infrared Detection : NDIR) สำหรับใช้วัดปริมาณก๊าซคาร์บอนมอนอกไซด์ (CO)
และก๊าซไฮโดรคาร์บอน (HC)
(๒)
สามารถวัดปริมาณของก๊าซคาร์บอนมอนอกไซด์จากท่อไอเสียได้ไม่น้อยกว่าร้อยละ ๔.๕ โดยปริมาตร
และวัดปริมาณของก๊าซไฮโดรคาร์บอนจากท่อไอเสียได้ไม่น้อยกว่า ๑๐,๐๐๐ ส่วนในล้านส่วน (ppm)
ของค่าเทียบเท่านอร์มัลเฮ็กเซน (N-Hexane)
(๓) เป็นเครื่องที่ได้มาตรฐาน ISO ๓๙๓๐ หรือ OIML R๙๙ class ๑ หรือ OIML R๙๙ class ๐
โดยผลิตจากผู้ผลิตที่ได้มาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๐ หรือมาตรฐาน
ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๘ หรือสูงกว่า
(๔) มีระบบการขับไล่ก๊าซไอเสียที่ตกค้างออกจากเครื่องวิเคราะห์ก๊าซ
(๕) ส่วนแสดงผลเป็นแบบตัวเลข
(ก) สามารถแสดงค่าปริมาณก๊าซ CO ได้ตั้งแต่ร้อยละ ๐
ถึงร้อยละ ๑๐ โดยปริมาตร หรือมากกว่า และมีความละเอียดในการอ่านไม่เกินร้อยละ ๐.๑
โดยปริมาตร
(ข) สามารถแสดงค่าปริมาณก๊าซ HC ได้ตั้งแต่ ๐ ถึง ๑๐,๐๐๐ ส่วนในล้านส่วน หรือมากกว่า และมีความละเอียดในการอ่านไม่เกิน ๑๐
ส่วนในล้านส่วน
(๖) สามารถใช้กับระบบไฟฟ้ากระแสสลับ (AC) ๒๒๐ โวลท์ (Volt) ความถี่ ๕๐ เฮิรตซ์ (Hz.) ได้
(๗) มีช่องสัญญาณออก (Output) แบบดิจิตอล (Digital)

ข้อ ๔
เครื่องวัดก๊าซรั่ว (Gas Leak Detector) ต้องมีแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะ ดังต่อไปนี้
(๑)
เป็นเครื่องที่ใช้ตรวจสอบการรั่วของก๊าซปิโตรเลียมและก๊าซธรรมชาติในระบบเชื้อเพลิงแบบเคลื่อนย้ายได้
(๒) เป็นเครื่องที่ผลิตจากผู้ผลิตที่ได้รับมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๐ หรือมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๘
หรือสูงกว่า
(๓) เป็นเครื่องตรวจสอบก๊าซรั่วด้วยเซ็นเซอร์ ชนิดสารกึ่งตัวนำ (Semi-conductor)
(๔) มีเสียงสัญญาณเตือน หรือสัญญาณไฟกระพริบ
หรือแสดงค่าเป็นตัวเลขเมื่อตรวจพบการรั่วของก๊าซ
(๕) ใช้ระบบไฟฟ้ากระแสตรงจากแบตเตอรี่เซลล์แห้ง
ที่มีจำหน่ายทั่วไปภายในประเทศ
(๖)[๒]
มีความไวในการตรวจจับปริมาณก๊าซรั่วที่น้อยกว่า ๑๕๐ ส่วนในล้านส่วน

ข้อ ๕
เครื่องวัดระดับเสียง (Sound Level Meter) ต้องมีแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะ ดังต่อไปนี้
(๑) เป็นเครื่องที่ได้มาตรฐานตามมาตรฐานของคณะกรรมาธิการระหว่างประเทศว่าด้วยเทคนิคไฟฟ้า
(International Electrotechnical Commission,
IEC) IEC ๖๑๖๗๒ Type ๑ หรือ Type ๒ โดยผลิตจากผู้ผลิตที่ได้รับมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๐ หรือมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๘
หรือสูงกว่า
(๒)[๓]
สามารถแสดงค่าวัดระดับเสียงได้ตั้งแต่ ๕๐ dB (A) หรือน้อยกว่า ถึง ๑๒๐ dB (A)
หรือมากกว่า และมีความละเอียดในการอ่านไม่เกิน ๐.๑ dB (A)
(๓) สามารถแสดงและบันทึกค่าเสียงสูงสุด (Max Hold) ได้ในขณะทำการตรวจวัด
(๔) ส่วนแสดงผลของอุปกรณ์เป็นแบบตัวเลขสามารถแสดง Weighting Network เป็นแบบ A และแสดง Dynamic Characteristic เป็นแบบ Fast
ได้
(๕)[๔]
มีช่องสัญญาณออก (Output) แบบดิจิตอล (Digital) หรือแบบอนาล็อก (Analog)

ข้อ ๖
เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์ (Engine Tachometer) ต้องมีแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะ ดังต่อไปนี้
(๑) เป็นเครื่องที่ใช้ตรวจวัดความเร็วรอบของเครื่องยนต์แก๊สโซลีน
หรือเครื่องยนต์ที่จุดระเบิดด้วยประกายไฟ
(๒)
เป็นเครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์ที่ผลิตจากผู้ผลิตที่ได้รับมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๐ หรือมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๘
หรือสูงกว่า
(๓) สามารถแสดงค่าความเร็วรอบของเครื่องยนต์ได้ตั้งแต่ ๕๐๐
รอบต่อนาที หรือน้อยกว่า ถึง ๙,๐๐๐ รอบต่อนาที หรือมากกว่า
(๔) สามารถตรวจวัดความเร็วรอบของเครื่องยนต์ ๒
จังหวะที่มีจำนวนสูบตั้งแต่ ๑ ถึง ๔ สูบ หรือมากกว่า และเครื่องยนต์ ๔ จังหวะ
ที่มีจำนวนสูบตั้งแต่ ๑ ถึง ๖ สูบ หรือมากกว่า

ข้อ ๗ เครื่องวัดความเข้มของฟิล์มกรองแสง
(Tint Meter) ต้องมีแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะ
ดังต่อไปนี้
(๑)
เป็นเครื่องสำหรับตรวจวัดค่าของแสงที่ส่องผ่านกระจกและฟิล์มกรองแสงของรถยนต์
โดยสามารถเคลื่อนย้ายนำไปใช้งานได้สะดวก
(๒) เป็นเครื่องที่ผลิตจากผู้ผลิตที่ได้รับมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๐ หรือมาตรฐาน ISO ๙๐๐๑ : ๒๐๐๘
หรือสูงกว่า
(๓) แสดงค่าของแสงส่องผ่านกระจกและฟิล์มกรองแสงได้เป็นแบบตัวเลข
ตั้งแต่ร้อยละ ๐ - ๙๙
(๔) สามารถป้องกันแสงรบกวนจากภายนอกได้ในขณะทำการตรวจวัด
(๕) มีอุปกรณ์ประกอบการใช้งานที่สามารถตรวจวัดกระจกของรถได้ทุกบาน

ข้อ ๘ เครื่องวัดควันดำ
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ เครื่องวัดก๊าซรั่ว เครื่องวัดระดับเสียง
เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์ และเครื่องวัดความเข้มของฟิล์มกรองแสง
ที่จะนำไปใช้งานในสถานตรวจสภาพรถ ต้องได้รับความเห็นชอบจากกรมการขนส่งทางบก
ให้ใช้สำหรับการตรวจสภาพรถของสถานตรวจสภาพรถ

ข้อ ๙[๕] เครื่องวัดควันดำ เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ
เครื่องวัดก๊าซรั่ว เครื่องวัดระดับเสียง เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์
และเครื่องวัดความเข้มของฟิล์มกรองแสง
ที่กรมการขนส่งทางบกได้ให้ความเห็นชอบและมีการใช้งานในสถานตรวจสภาพรถไว้แล้วก่อนวันที่ประกาศนี้มีผลใช้บังคับ
ให้ใช้ได้ต่อไป ทั้งนี้
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซและเครื่องวัดระดับเสียงต้องมีอุปกรณ์ที่สามารถส่งผลการตรวจวัดเข้าระบบบันทึกผลและรายงานผลการตรวจสภาพรถตามที่กรมการขนส่งทางบกกำหนดภายในวันที่
๒๕ มิถุนายน ๒๕๕๖

ข้อ ๑๐[๖] ประกาศนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป


ประกาศ
ณ วันที่ ๗ มกราคม พ.ศ. ๒๕๕๖
สมชัย ศิริวัฒนโชค
อธิบดีกรมการขนส่งทางบก
ประกาศกรมการขนส่งทางบก
เรื่อง กำหนดแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะของเครื่องวัดควันดำ
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ เครื่องวัดก๊าซรั่ว เครื่องวัดระดับเสียง
เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์ และเครื่องวัดความเข้มของฟิล์มกรองแสง
สำหรับใช้ในการตรวจสภาพรถของสถานตรวจสภาพรถ (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๖[๗]



























ปณตภร/ผู้จัดทำ
๑๔ สิงหาคม
๒๕๕๖



[๑] ข้อ ๒ (๑) (ฉ)
ยกเลิกโดยประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง กำหนดแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะของเครื่องวัดควันดำ
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ เครื่องวัดก๊าซรั่ว เครื่องวัดระดับเสียง เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์
และเครื่องวัดความเข้มของฟิล์มกรองแสง สำหรับใช้ในการตรวจสภาพรถของสถานตรวจสภาพรถ
(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๖
[๒] ข้อ ๔ (๖)
เพิ่มโดยประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง กำหนดแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะของเครื่องวัดควันดำ
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ เครื่องวัดก๊าซรั่ว เครื่องวัดระดับเสียง เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์
และเครื่องวัดความเข้มของฟิล์มกรองแสง สำหรับใช้ในการตรวจสภาพรถของสถานตรวจสภาพรถ
(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๖
[๓] ข้อ ๕ (๒)
แก้ไขเพิ่มเติมโดยประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง กำหนดแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะของเครื่องวัดควันดำ
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ เครื่องวัดก๊าซรั่ว เครื่องวัดระดับเสียง เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์
และเครื่องวัดความเข้มของฟิล์มกรองแสง สำหรับใช้ในการตรวจสภาพรถของสถานตรวจสภาพรถ
(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๖
[๔] ข้อ ๕ (๕)
แก้ไขเพิ่มเติมโดยประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง กำหนดแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะของเครื่องวัดควันดำ
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ เครื่องวัดก๊าซรั่ว เครื่องวัดระดับเสียง เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์
และเครื่องวัดความเข้มของฟิล์มกรองแสง สำหรับใช้ในการตรวจสภาพรถของสถานตรวจสภาพรถ
(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๖
[๕] ข้อ ๙
แก้ไขเพิ่มเติมโดยประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง กำหนดแบบ ขนาด มาตรฐาน และคุณลักษณะของเครื่องวัดควันดำ
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ เครื่องวัดก๊าซรั่ว เครื่องวัดระดับเสียง เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์
และเครื่องวัดความเข้มของฟิล์มกรองแสง สำหรับใช้ในการตรวจสภาพรถของสถานตรวจสภาพรถ
(ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๕๖
[๖] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๐/ตอนพิเศษ ๑๕ ง/หน้า ๑๒/๑ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๖
[๗] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๓๐/ตอนพิเศษ ๘๘ ง/หน้า ๕๒/๒๕ กรกฎาคม ๒๕๕๖