ประกาศกรมการขนส่งทางบก
ประกาศกรมการขนส่งทางบก
เรื่อง แบบ ขนาด
และมาตรฐานของเครื่องตรวจสภาพรถ
และอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถ[๑]
 

ตามที่ได้มีประกาศกรมการขนส่งทางบก
เรื่อง แบบ ขนาด
และมาตรฐานของเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถ ลงวันที่
๒๐ มกราคม พ.ศ. ๒๕๓๗ ไว้แล้ว นั้น

โดยที่กรมการขนส่งทางบกมีนโยบายให้มีการจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถสำหรับบริการให้ประชาชนได้รับความสะดวกในการนำรถไปใช้บริการตรวจสภาพยิ่งขึ้น
และเพื่อเป็นการส่งเสริมให้ภาคเอกชนจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถเอกชนเพิ่มมากขึ้น อาศัยอำนาจตามความในข้อ
๓ (๒) และข้อ ๔ (๔) แห่งกฎกระทรวง ฉบับที่ ๓๗ (พ.ศ. ๒๕๓๕)
ออกตามความในพระราชบัญญัติการขนส่งทางบก พ.ศ. ๒๕๒๒ กรมการขนส่งทางบกกำหนดแบบ ขนาด
และมาตรฐานของเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถไว้
ดังต่อไปนี้

ข้อ ๑
ให้ยกเลิกประกาศกรมการขนส่งทางบก เรื่อง แบบ ขนาด
และมาตรฐานของเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถ
ลงวันที่ ๒๐ มกราคม พ.ศ. ๒๕๓๗ 

ข้อ ๒
สถานตรวจสภาพรถที่ประสงค์จะตรวจสภาพเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถตามกฎหมายว่าด้วยการขนส่งทางบกและกฎหมายว่าด้วยรถยนต์
ต้องจัดให้มีเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถไว้ประจำสถานตรวจสภาพรถตามแบบ
ขนาด และมาตรฐาน ดังต่อไปนี้
(๑)
เครื่องทดสอบโคมไฟหน้า สามารถแสดงค่าการเบี่ยงเบนของศูนย์รวมแสง (จุดโฟกัส)
ของโคมไฟหน้ารถ ไปทางสูงและต่ำ เป็นเซนติเมตรต่อระยะห่างไปทางหน้ารถ ๑๐ เมตร
หรือเป็นนิ้วต่อระยะห่างไปทางหน้ารถ ๒๕ ฟุต หรือเป็นค่าองศาของมุม
และสามารถแสดงว่าศูนย์รวมแสงของโคมไฟหน้ารถเบี่ยงเบนไปทางซ้ายหรือทางขวาได้
ยกเว้นสถานตรวจสภาพรถที่ได้รับอนุญาตให้จัดตั้งก่อนประกาศฉบับนี้ใช้บังคับหากได้ใช้ฉากรับแสงสำหรับทดสอบการเบี่ยงเบนของศูนย์รวมแสงของโคมไฟหน้ารถแทนเครื่องทดสอบโคมไฟหน้าอยู่ก่อน
จะต้องจัดให้มีเครื่องทดสอบโคมไฟหน้ารถตามวรรคหนึ่ง
สำหรับทำการทดสอบการเบี่ยงเบนของศูนย์รวมแสงของโคมไฟหน้ารถ ทั้งนี้ ตั้งแต่วันที่ ๒๐ มกราคม พ.ศ. ๒๕๔๐
เป็นต้นไป
(๒)
เครื่องวัดควันดำ
เป็นเครื่องวัดที่สามารถวัดค่าควันดำที่ระบายจากท่อไอเสียของรถยนต์
ตามมาตรฐานที่กระทรวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อมกำหนด
ยกเว้นสถานตรวจสภาพรถที่ได้รับอนุญาตให้จัดตั้งก่อนประกาศฉบับนี้ใช้บังคับหากมิได้ให้บริการตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถที่ใช้เครื่องยนต์ดีเซลไม่ต้องจัดให้มีเครื่องวัดควันดำก็ได้
(๓)
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ เป็นเครื่องที่สามารถวัดปริมาณก๊าซคาร์บอนมอน๊อคไซค์
และก๊าซไฮโดรคาร์บอนที่ระบายจากท่อไอเสียของรถ ตามมาตรฐานที่กระทรวงวิทยาศาสตร์
เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อมกำหนด
ยกเว้นสถานตรวจสภาพรถที่ได้รับอนุญาตให้จัดตั้งก่อนประกาศฉบับนี้ใช้บังคับหากมิได้ให้บริการตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถที่ใช้เครื่องยนต์แกสโซลีนไม่ต้องจัดให้มีเครื่องวิเคราะห์ก๊าซก็ได้
(๔)
เครื่องวัดระดับเสียงและเครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์
(ก)
เครื่องวัดระดับเสียง
เป็นเครื่องที่สามารถวัดระดับเสียงของรถยนต์ตามมาตรฐานที่กระทรวงวิทยาศาสตร์
เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อมกำหนด
(ข)
เครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์ สามารถใช้วัดความเร็วรอบ เครื่องยนต์แก๊สโซลีน
ในการตรวจสอบระดับเสียงของรถยนต์ ตามมาตรฐานที่กระทรวงวิทยาศาสตร์
เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อมกำหนด
ยกเว้นสถานตรวจสภาพรถที่ได้รับอนุญาตให้จัดตั้งก่อนประกาศฉบับนี้ใช้บังคับหากมิได้ให้บริการตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถที่ใช้เครื่องยนต์แกสโซลีนไม่ต้องจัดให้มีเครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์ก็ได้
(๕)
เครื่องตรวจสอบก๊าซรั่ว
สำหรับใช้ตรวจสอบการรั่วของก๊าซที่ใช้เป็นเชื้อเพลิงสำหรับรถยนต์ เช่น
ก๊าซธรรมชาติ (LPG) และก๊าซธรรมชาติอัด (CNG) เป็นต้น
สามารถตรวจสอบการรั่วของก๊าซที่มีความเข้มข้นปริมาณตั้งแต่ ๕๐ ppm. ขึ้นไป
สถานตรวจสภาพรถใดไม่มีเครื่องตรวจสอบก๊าซรั่ว
จะใช้การตรวจสอบการรั่วของก๊าซโดยใช้ฟองสบู่แทนก็ได้
(๖)
สิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพใต้ท้องรถ จะเป็นเครื่องยกรถทั้งคัน หรือสะพาน
หรือบ่อตรวจสภาพใต้ท้องรถ อย่างใดอย่างหนึ่งก็ได้ ทั้งนี้
ต้องมีสภาพมั่นคงแข็งแรงและเหมาะสมสำหรับตรวจสภาพใต้ท้องรถ
กรณีที่เครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถไม่เป็นไปตาม
(๑) (๒) (๓) (๔) (๕) หรือ (๖) หากสถานตรวจสภาพรถใดประสงค์จะนำมาใช้
ต้องได้รับความเห็นชอบจากกรมการขนส่งทางบกก่อน

ข้อ ๓
สถานตรวจสภาพรถที่ประสงค์จะตรวจสภาพเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพสำหรับรถจักรยานยนต์ตามกฎหมายว่าด้วยรถยนต์
ต้องจัดให้มีเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถไว้ประจำสถานตรวจสภาพรถ
ตามแบบ ขนาด และมาตรฐาน ดังต่อไปนี้
(๑)
เครื่องทดสอบโคมไฟหน้า ซึ่งมีแบบ ขนาด และมาตรฐานเช่นเดียวกับที่กำหนดไว้ในข้อ ๒
(๑) วรรคหนึ่ง
ยกเว้นสถานตรวจสภาพรถที่ได้รับอนุญาตให้จัดตั้งก่อนประกาศฉบับนี้ใช้บังคับหากได้ใช้ฉากรับแสงสำหรับทดสอบการเบี่ยงเบนของศูนย์รวมแสงของโคมไฟหน้ารถแทนเครื่องทดสอบโคมไฟหน้าอยู่ก่อน
จะต้องจัดให้มีเครื่องทดสอบโคมไฟหน้ารถตามวรรคหนึ่ง
สำหรับทำการทดสอบการเบี่ยงเบนของศูนย์รวมแสงของโคมไฟหน้ารถ ทั้งนี้ ตั้งแต่วันที่ ๒๐ มกราคม พ.ศ. ๒๕๔๐
เป็นต้นไป
(๒)
เครื่องวิเคราะห์ก๊าซ ซึ่งมีแบบ ขนาด และมาตรฐานเช่นเดียวกับที่กำหนดไว้ในข้อ ๒
(๓) วรรคหนึ่ง
(๓)
เครื่องวัดระดับเสียงและเครื่องวัดความเร็วรอบเครื่องยนต์ ซึ่งมีแบบ ขนาด
และมาตรฐานเช่นเดียวกับที่กำหนดไว้ในข้อ ๒ (๔) 
กรณีที่เครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกในการตรวจสภาพรถไม่เป็นไปตาม
(๑) (๒) หรือ (๓)
หากสถานตรวจสภาพรถใดประสงค์จะนำมาใช้ต้องได้รับความเห็นชอบจากกรมการขนส่งทางบกก่อน

ข้อ ๔
ในกรณีที่กรมการขนส่งทางบกประกาศกำหนดให้การตรวจสภาพรถเพื่อออกใบรับรองการตรวจสภาพ
ต้องมีเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกนอกเหนือจากที่กำหนดตามในข้อ
๒ หรือ ข้อ ๓ แล้วแต่กรณี ให้ผู้ได้รับใบอนุญาตจัดตั้งสถานตรวจสภาพรถจัดให้มีเครื่องตรวจสภาพรถและอุปกรณ์หรือสิ่งอำนวยความสะดวกเป็นการเพิ่มเติม
ทั้งนี้ ตามแบบ ขนาด และมาตรฐาน
และภายในกำหนดระยะเวลาที่กรมการขนส่งทางบกกำหนด

ทั้งนี้
ตั้งแต่บัดนี้เป็นต้นไป


ประกาศ ณ วันที่ ๒๓
เมษายน พ.ศ. ๒๕๓๙
ประดัง ปรีชญางกูร
อธิบดีกรมการขนส่งทางบก






อัมภิญา/พิมพ์
๑๕ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๑

โชติกานต์/ปรับปรุง
๒๐ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๘


[๑] ราชกิจจานุเบกษา
เล่ม ๑๑๓/ตอนที่ ๔๐ ง/หน้า ๑๐๔/๑๖ พฤษภาคม ๒๕๓๙