คณะรัฐมนตรี คณะที่ ๓๕
หม่อมราชวงศ์เสนีย์ ปราโมช
เป็นนายกรัฐมนตรี
ตั้งแต่วันที่ ๑๕ กุมภาพันธ์ ๒๕๑๘ - ๑๓ มีนาคม ๒๕๑๗
แถลงนโยบาย เมื่อวันพฤหัสบดีที่ ๖ มีนาคม ๒๕๑๘

คำแถลงนโยบายของรัฐบาล*


ท่านประธานสภาผู้แทนราษฎรที่เคารพและท่านสมาชิกผู้มีเกียรติ

เนื่องจากได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ    แต่งตั้งให้ข้าพเจ้าเป็นนายกรัฐมนตรีตาม
ประกาศพระบรมราชโองการ ลงวันที่ ๑๕ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๑๘   ข้าพเจ้าได้จัดตั้งคณะ
รัฐมนตรีขึ้น ซึ่งได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ แต่งตั้งตามประกาศพระบรมราชโองการ
ลงวันที่ ๒๑ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๕๑๘ บัดนี้คณะรัฐมนตรีได้กำหนดนโยบายการบริหารราชการ
แผ่นดิน โดยยึดถือหลักการแห่งระบอบประชาธิปไตย และแนวนโยบายแห่งรัฐตามบทบัญญัติแห่ง
รัฐธรรมนูญเป็นมูลฐานและ หลักปฏิบัติ จึงขอแถลงนโยบายเพื่อขอความช่วยไว้วางใจจาก
สภาผู้แทนราษฎรตามความในมาตรา  ๑๘๔ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย ดังต่อไปนี้

นโยบายทางการเมือง

๑. รัฐบาลนี้จะดำเนินนโยบายทางการเมือง โดยยึดมั่นในวิถีแห่งการปกครองระบอบ
ประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข ด้วยวิธีการที่บริสุทธิ์และยุติธรรมเพื่อให้เป็น
รัฐบาลของประชาชน โดยประชาชน และเพื่อประชาชนอย่างแท้จริง

รัฐบาลนี้จะเคารพและปกป้องสิทธิเสรีภาพของประชาชน ตามบทบัญญัติแห่งรัฐธรรมนูญ
และจะยึดชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ เป็นศูนย์รวมพลังแห่งความสามัคคีและความเป็นปึกแผ่น
ภายในประเทศ

๒. รัฐบาลนี้จะเสริมสร้างกำลังทหารของชาติ ให้มีกำลังอำนาจที่เหมาะสมกับสถานการณ์
ตามกำลังเศรษฐกิจของประเทศ กล่าวโดยเฉพาะกำลังทหารจะใช้เพื่อปกป้องสถาบันพระมหากษัตริย์
และรักษาไว้ซึ่งเอกราช ความมั่นคง และผลประโยชน์ของชาติ รัฐบาลนี้จะปรับปรุงสวัสดิการ บำรุง
ส่งเสริมสมรรถภาพและขวัญของทหารให้สูงอยู่เสมอและจะส่งเสริมให้ทหารมีส่วนร่วมในการพัฒนา
ประเทศ

รัฐบาลนี้จะดำเนินการให้หน่วยกำลังรบของต่างชาติ ซึ่งได้เข้ามาประจำอยู่ในประเทศชาติ
ตามพันธกรณี ให้ออกไปจากประเทศภายในระยะเวลาเร็วที่สุด โดยจะกำหนดขั้นตอนในการนี้ให้
เป็นที่แน่นอน และคำนึงถึงผลประโยชน์ของประเทศชาติเป็นสำคัญ ทั้งนี้ภายในกำหนดไม่เกิน
๑๘ เดือน

๓. รัฐบาลนี้จะดำเนินนโยบายระหว่างประเทศโดยอิสระ โดยคำนึงถึงผลประโยชน์ของ
ประเทศชาติ จะไม่ยอมเป็นเครื่องมือหรือเข้าไปพัวพันในการดำเนินนโยบายของประเทศใด ๆ
จะเป็นมิตรกับทุกประเทศที่ต้องการเป็นมิตรกับประเทศไทย โดยไม่คำนึงถึงความแตกต่างของ
ระบอบการปกครองหรือระบบเศรษฐกิจ ทั้งจะดำเนินนโยบายทุกวิถีทางเพื่อปรับสัมพันธภาพ
กับประเทศในภูมิภาคเอเชียที่ยังขาดการติดต่อกันให้เข้าสู่สภาพปกติ โดยอาศัยหลักแห่งความ
เสมอภาค และการเคารพในบูรณภาพและอธิปไตยซึ่งกันและกัน

รัฐบาลนี้จะส่งเสริมและกระชับความร่วมมือโดยใกล้ชิด และเสริมสร้างความสัมพันธ์อันดี
ให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้นกับประเทศเพื่อนบ้าน จะสนับสนุนและส่งเสริมความร่วมมือในส่วนภูมิภาคนี้ของ
โลก โดยเฉพาะกับประเทศในกลุ่มอาเซียน เพื่อประโยชน์ในทางการเมือง เศรษฐกิจ และสังคมให้
มากยิ่งขึ้น เพื่อก่อให้เกิดความไพบูลย์และสันติสุขร่วมกันและจะสนับสนุนโครงการพัฒนาระดับภูมิภาค
ดังกล่าวที่จะอำนวยประโยชน์ร่วมกัน เช่น โครงการพัฒนาลุ่มแม่น้ำโขง

รัฐบาลนี้จะปฏิบัติตามพันธกรณี ตามสนธิสัญญาและความตกลงที่มีอยู่กับนานาประเทศ
ตามมูลฐานแห่งความเสมอภาคและยุติธรรม และจะยึดมั่นในหลักการแห่งกฎบัตรสหประชาชาติ

นโยบายทางเศรษฐกิจ

๔. รัฐบาลนี้จะนำระบบเศรษฐกิจแบบสังคมนิยมประชาธิปไตย มาใช้ปฏิรูปเศรษฐกิจของ
ประเทศ เพื่อให้เกิดความเป็นธรรมแก่สังคมและประโยชน์แก่ประเทศชาติโดยเคารพกรรมสิทธิ์
ในทรัพย์สินส่วนบุคคล และสนับสนุนให้เอกชนมีความริเริ่มในทางเศรษฐกิจ แต่รัฐจะมีบทบาท
ในการจัดระเบียบเศรษฐกิจให้มากขึ้นตามความจำเป็น

รัฐบาลนี้จะดำเนินการให้ความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจของบุคคลลดน้อยลงโดยวิธีการ
ภาษีอากร วิธีการงบประมาณ ตลอดจนจะดำเนินการให้มีการกระจายรายได้ในหมู่ประชากร
อย่างเป็นธรรมโดยเฉพาะจะดำเนินการให้เกษตรกรและผู้ผลิตได้รับค่าตอบแทนจากการ
จำหน่ายผลผลิตอย่างเป็นธรรม

รัฐบาลนี้จะส่งเสริมการผลิตทางเกษตรและอุตสาหกรรม เพื่อให้สามารถสนองความต้องการ
ทั้งภายในและภายนอกประเทศ อันจะส่งผลให้ประชาชนมีงานทำ มีรายได้สูงและมีระดับการครองชีพ
ดีขึ้น

รัฐบาลนี้จะส่งเสริมการค้าในประเทศและการค้าต่างประเทศให้ขยายกว้างขวางและมี
ระเบียบในด้านการค้าในประเทศ จะดำเนินการให้เกิดความเป็นธรรมแก่ทุกฝ่าย ในการนี้จะ
ให้มีกฎหมายจัดระเบียบทางการค้า และกฎหมายคุ้มครองผลประโยชน์ของผู้บริโภค ส่วนในด้าน
การค้าต่างประเทศนั้น รัฐบาลนี้จะขยายความสัมพันธ์ทางการค้ากับต่างประเทศให้กว้างขวาง
ยิ่งขึ้น รวมทั้งประเทศที่ทำการค้าโดยรัฐ โดยเฉพาะจะดำเนินการให้มีการส่งสินค้าออกให้มาก
ยิ่งขึ้น เพื่อส่งเสริมเศรษฐกิจภายใน และเพื่อปรับดุลย์การค้าของประเทศ

รัฐบาลนี้จะดำเนินการรักษาราคาสินค้าให้เป็นธรรมทั้งแก่ผู้ผลิต และผู้บริโภค จะรักษา
ระดับของราคาสินค้าไม่ให้เคลื่อนไหวขึ้นลงเกินควร นอกจากนี้จะดำเนินมาตราการมิให้มีการ
ผูกขาดตัดตอนในทางเศรษฐกิจโดยเอกชน

๕. รัฐบาลนี้จะเร่งรีบทำการปฏิรูปที่ดิน และจัดที่ดินในเขตป่าสงวนที่หมดสภาพเป็นป่าแล้ว
และมิใช่ต้นน้ำลำธาร นำมาปรับปรุงและจัดสรรให้ราษฎรได้เข้าครอบครองทำกิน และจะจำกัดสิทธิ
ในการถือครองที่ดิน

รัฐบาลนี้จะเร่งดำเนินโครงการชลประทานขนาดเล็ก และชลประทานย่อยให้แพร่หลายทั้ง
ประเทศ เพื่อช่วยเหลือเกษตรกรอย่างทั่วถึงโดยเร็ว และจะดำเนินโครงการชลประทานขนาดใหญ่
เฉพาะที่กำลังดำเนินการอยู่แล้วเท่านั้น เพื่อให้สำเร็จลุล่วงไปแต่ละโครงการภายในระยะเวลาอัน
สมควร

รัฐบาลนี้จะส่งเสริมการทำนา ๒ ครั้ง และการปลูกไร่ฤดูแล้งกับจะเร่งรัดการปลูกยางพันธุ์ดี
แทนยางพันธุ์พื้นเมือง

รัฐบาลนี้จะเร่งดำเนินการปรับปรุงคุณภาพของดินและจัดรูปที่ดินของเกษตรกรให้กว้างขวาง
ยิ่งขึ้น ทั้งจะให้การช่วยเหลือแก่เกษตรกรในเรื่องปุ๋ย การใช้พันธุ์พืช และการปราบศัตรูพืช เพื่อเพิ่ม
ผลผลิตของเกษตรกรให้สูงขึ้น

รัฐบาลนี้มุ่งส่งเสริมการสหกรณ์ทุกประเภท โดยเฉพาะอย่างยิ่งสหกรณ์การเกษตรซึ่งจะ
ส่งเสริมให้มีขึ้นทั่วทุกอำเภอภายในกำหนดระยะเวลาไม่เกิน ๔ ปี จะสนับสนุนสหกรณ์ให้สามารถ
ดำเนินธุรกิจในด้านการผลิต การแปรรูปผลผลิต การตลาด และการส่งผลผลิตไปจำหน่ายยัง
ต่างประเทศ และจะสนับสนุนให้มีกลุ่มเกษตรกรขึ้นอย่างรวดเร็ว และแพร่หลาย ทั้งนี้เพื่อให้เกษตรกร
จำหน่ายผลผลิตได้ในราคาสูง

รัฐบาลนี้จะส่งเสริมให้การประมงและการปศุสัตว์ได้ขยายตัวอย่างรวดเร็วจนสามารถ
เป็นสินค้าส่งออกที่สำคัญอีกประเภทหนึ่ง

รัฐบาลนี้จะขยายงานธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์ให้กว้างขวางยิ่งขึ้น เพื่อช่วยเหลือ
เกษตรกรให้ได้รับสินเชื่อในอัตราดอกเบี้ยต่ำ

รัฐบาลนี้ถือว่าป่าไม้เป็นทรัพยากรธรรมชาติอันเป็นสมบัติของส่วนรวม รัฐจะได้เป็นผู้เข้า
ดำเนินการเพื่อหารายได้ให้แก่รัฐโดยตรง จะอนุรักษ์และพัฒนาป่าไม้ให้คงสภาพและเกิดความ
สมบูรณ์เพื่อเป็นแหล่งของต้นน้ำลำธารการส่งไม้เป็นสินค้าออกจะให้กระทำได้แต่เฉพาะที่ได้แปรรูป
เป็นสินค้าสำเร็จรูปแล้วเท่านั้น

๖. รัฐบาลนี้จะส่งเสริมอุตสาหกรรมให้เจริญยิ่งขึ้น โดยเฉพาะอุตสาหกรรมที่ใช้วัตถุดิบใน
ประเทศ อุตสาหกรรมที่ส่งผลผลิตออกไปจำหน่ายยังต่างประเทศ และอุตสาหกรรมท่องเที่ยว จะ
ปรับปรุงโรงงานและรัฐวิสาหกิจทั้งในด้านตัวบุคคลและระบบงานให้มีประสิทธิภาพและสามารถ
ส่งรายได้ให้แก่รัฐ และจะรีบดำเนินการให้อุตสาหกรรมกระจายไปสู่ส่วนภูมิภาคโดยจะใช้มาตราการ
ส่งเสริมทั้งในด้านการลงทุน การจัดตั้งนิคมอุตสาหกรรม และอื่น ๆ เพื่อจะได้เป็นแหล่งงานสำหรับ
ประชากรที่เพิ่มขึ้น ในการนี้จะได้คำนึงถึงการอนุรักษ์คุณภาพสิ่งแวดล้อม และจะวางมาตราการ
ที่จำเป็นเพื่อป้องกันและควบคุมมิให้เกิดภาวะสิ่งแวดล้อมเป็นพิษ

รัฐบาลนี้จะดำเนินการให้รัฐเป็นผู้ประกอบกิจการสาธารณูปโภค และกิจการอื่นที่เห็นว่า
ถ้ารัฐเป็นผู้ประการแล้ว จะเป็นประโยชน์อย่างยิ่งแก่ประชาชน และในการพัฒนาทรัพยากรบาง
อย่างที่สำคัญต่อความมั่นคงหรือเศรษฐกิจของประเทศ รัฐบาลจะเปลี่ยนนโยบายจากการ
พัฒนาแบบให้สัมปทาน หรือผูกขาดตัดตอนมาเป็นแบบดำเนินการโดยรัฐวิสาหกิจ หรือโดยธุรกิจซึ่ง
รัฐร่วมกับเอกชน เพื่อให้รัฐสามารถได้มาซึ่งประโยชน์สูงสุดจากทรัพยากรเหล่านั้น

รัฐบาลนี้จะส่งเสริมการวิจัยในด้านเทคโนโลยี และวิทยาศาสตร์ประยุกต์ ในแขนงซึ่งเห็นว่า
จะส่งเสริมการพัฒนาอุตสาหกรรมของประเทศ โดยอาศัยการร่วมมือจากกลุ่มอุตสาหกรรมในด้าน
แรงงาน รัฐบาลนี้จะช่วยให้ฝ่ายแรงงานได้รับค่าจ้าง และการปฏิบัติจากฝ่ายนายจ้างอย่างเป็นธรรม
และจะสนับสนุนให้ฝ่ายแรงงานได้รวมกันเป็นองค์การในระดับต่าง ๆ เพื่อก่อให้เกิดอำนาจในการ
ต่อรองอย่างมีหลักเกณฑ์ระหว่างฝ่ายแรงงานและนายจ้าง เพื่อการนี้จะได้จัดตั้งทบวงแรงงาน
ขึ้น เพื่อให้สามารถปฏิบัติภารกิจนี้ด้วยความคล่องตัวและทันต่อเหตุการณ์

๗. รัฐบาลนี้จะขยาย และปรับปรุงระบบการขนส่งและการสื่อสารของประเทศให้เหมาะสม
กับสภาพของภูมิประเทศ และความเป็นอยู่ของประชาชน เพื่อกระจายความเจริญให้ทั่วประเทศและ
สอดคล้องกับนโยบายทางเศรษฐกิจและสังคม เฉพาะอย่างยิ่งจะมุ่งหนักในการสร้างและพัฒนา
เส้นทางขนส่งทั้งทางบกและทางน้ำ ในระดับชนบทและจังหวัดอันจะเป็นผลให้ผลิตผลทางเกษตร
อุตสาหกรรมมาสู่ตลาดได้ทุกฤดูกาล

รัฐบาลนี้จะปฏิรูประบบการขนส่งโดยรถประจำทาง เพื่อให้ประชาชนได้รับความสะดวก
ปลอดภัย และเป็นธรรม จะเร่งรัดการก่อสร้างทางด่วนพิเศษและการขนส่งมวลชน เพื่อผ่อนคลาย
ปัญหาการจราจรคับคั่งและจะขยายบริการสื่อสารทางโทรศัพท์ โทรคมนาคม และไปรษณีย์ให้
เพียงพอแก่ความจำเป็นของประชาชนในด้านการขนส่งระหว่างประเทศ

รัฐบาลนี้จะดำเนินการร่วมมือติดต่อกับประเทศเพื่อนบ้านเพื่อขยายบริการการขนส่ง
ทางบกให้กว้างขวาง จะเร่งรัดพัฒนาการท่าเรือและการพาณิชย์นาวีของประเทศให้เจริญ
ก้าวหน้า เพื่อจะได้มีบทบาทในการขนส่งสินค้าออกและเข้าให้ได้มากยิ่งขึ้น และจะดำเนินการ
เพื่อให้ประเทศไทยเป็นศูนย์การบินระหว่างประเทศในย่านเอเชียอาคเนย์ตลอดไป

๘. รัฐบาลนี้จะปรับปรุงระบบภาษีอากร เพื่อให้เป็นธรรมแก่สังคม โดยจะเก็บภาษีทางตรง
ให้มากขึ้น และจะบริหารงานเก็บภาษีอากรให้มีประสิทธิภาพ นอกจากนี้จะปรับปรุงวิธีการและ
การบริหารงบประมาณแผ่นดิน ให้การใช้จ่ายเงินแผ่นดินเป็นไปโดยประหยัดและคล่องตัว โดย
คำนึงถึงประโยชน์ของประชาชนและของประเทศเป็นสำคัญ ทั้งจะดำเนินการให้สถาบันทางการเงิน
มีบทบาทร่วมในการแก้ปัญหาทางเศรษฐกิจมากขึ้น และจะรักษาค่าของเงินตราให้มั่นคง

นโยบายทางสังคม

๙. รัฐบาลนี้จะดำเนินการปฏิรูปการศึกษาให้เหมาะสม และสอดคล้องกับสภาพทาง
เศรษฐกิจและสังคม จะปลูกฝังเยาวชนของชาติให้มีทัศนคติที่ดีงาม และมีความสำนึกรับผิดชอบ
ต่อส่วนรวมรัฐบาลนี้จะจัดให้บุคคลมีโอกาสเท่าเทียมกันในการรับการศึกษาอบรมตามความ
สามารถทางสติปัญญาและกำลังทางเศรษฐกิจ จะจัดทุนเล่าเรียนให้แก่ผู้ยากไร้แต่มีสติปัญญา
และจะยกมาตราฐานการศึกษาทั้งของรัฐและของเอกชนให้สูงขึ้น และให้มีคุณภาพเท่าเทียมกัน

รัฐบาลนี้จะส่งเสริมการศึกษาก่อนภาคบังคับ จะขยายการศึกษาผู้ใหญ่และอาชีวศึกษา
โดยเน้นหนักในด้านเกษตรกรรม ทั้งจะเร่งขยายการศึกษาภาคบังคับชั้นประถมศึกษาตอนปลาย
และมัธยมศึกษาอย่างกว้างขวาง

รัฐบาลนี้จะสนับสนุนหลักเกี่ยวกับการดำเนินงานขั้นอุดมศึกษา ที่จะให้มหาวิทยาลัย
ของรัฐมีอิสระในการดำเนินงานให้มากที่สุด โดยเฉพาะในทางวิชาการรักษามาตรฐาน
การศึกษาและส่งเสริมให้บัณฑิตของทุกมหาวิทยาลัยมีคุณภาพสูง ส่งเสริมในมหาวิทยาลัย
มีบทบาทในการให้บริการชุมชนในทางวิชาการมากขึ้น ดำเนินการให้มหาวิทยาลัยใน
ส่วนภูมิภาคมีส่วนในการพัฒนาภูมิภาคของตน โดยจะให้รับนิสิตนักศึกษาจากภาคนั้น ๆ
ให้ได้อัตราส่วนที่เหมาะสม และจัดหลักสูตรให้สอดคล้องกับสภาพของภูมิภาคนั้น ๆ ให้
มากที่สุด ในส่วนที่เกี่ยวกับวิทยาลัยเอกชน รัฐบาลนี้จะควบคุมและส่งเสริมให้วิทยาลัยเอกชน
มีมาตรฐานสูง

รัฐบาลนี้จะรักษาไว้ซึ่งวัฒนธรรมอันดีงามของชาติ และจะทำนุบำรุงศาสนาให้เป็นหลัก
ดำเนินชีวิตของประชาชน

๑๐. รัฐบาลนี้จะดำเนินการให้บริการสาธารณสุข ทั้งในด้านการส่งเสริมสุขภาพ
การป้องกันโรค และการรักษาพยาบาล กระจายไปสู่ภูมิภาคและท้องถิ่นทุรกันดารอย่างเพียงพอ
จะจัดให้ประชาชนที่ยากจนได้รับการรักษาพยาบาลโดยไม่คิดมูลค่า จะสนับสนุนและส่งเสริม
ให้เอกชนได้มีส่วนร่วมในการสาธารณสุข เช่น โครงการอาสาสาธารณสุขหมู่บ้าน กับจะส่งเสริม
สถานพยาบาลเอกชน ขยายการผลิตยา ป้องกันและรักษาโรคและส่งเสริมให้มีแพทย์ประจำอยู่
ในส่วนภูมิภาคมากยิ่งขึ้น

รัฐบาลนี้จะคุ้มครองสุขภาพของผู้ประกอบอาชีพ โดยเฉพาะกรรมกรในโรงงานอุตสาหกรรม
ให้ปลอดภัยจากโรคซึ่งเกิดจากการประกอบอาชีพของตน

รัฐบาลนี้จะส่งเสริมการสังคมสงเคราะห์ทั้งส่วนของรัฐและเอกชน ให้แพร่หลายไปสู่ส่วน
ภูมิภาคอย่างทั่วถึง จะเกื้อกูลประชาชนในแหล่งเสื่อมโทรมให้มีโอกาสได้มีที่อยู่อาศัยที่ถูกสุขลักษณะ

รัฐบาลนี้จะลดอัตรา การเพิ่มประชากร โดยจะเร่งรัดการวางแผนครอบครัวให้แพร่หลาย
ทั่วประเทศ

รัฐบาลนี้จะขยายการพัฒนาเมืองหลักในภาคต่าง ๆ เพื่อให้เกิดดุลย์ในทางเศรษฐกิจและ
สังคมในส่วนภูมิภาค

๑๑. รัฐบาลนี้จะเคารพความเป็นอิสระของผู้พิพากษาและตุลาการในการพิจารณาพิพากษา
อรรถคดี จะปรับปรุงวิธีการและดำเนินการพิจารณาคดีของศาลให้เป็นไปโดยรวดเร็วให้เกิดความ
ยุติธรรมแก่ประชาชนโดยเสมอกัน จะสอดส่องปรับปรุงแก้ไขกฎหมาย ระเบียบ ข้อบังคับ และการ
ปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการยุติธรรมให้เหมาะสมเป็นผลดีแก่สังคมยิ่งขึ้น
จะส่งเสริมสถาบันศาล ผู้พิพากษาและตุลาการ ให้มีจำนวนสภาพและประสิทธิภาพมากขึ้น จะจัด
ให้มีกฎหมายเพื่อให้การเป็นไปตามบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญเกี่ยวกับสิทธิเสมอภาคของสตรี
การปกครองท้องถิ่น ผู้ตรวจเงินแผ่นดินของรัฐสภา การแสดงสินทรัพย์ของรัฐมนตรีและสมาชิก
รัฐสภา และอื่น ๆ

๑๒. นอกจากจะใช้มาตราการต่าง ๆ เพื่อป้องกันมิให้มีการละเมิดกฎหมายและทำลาย
ความสงบเรียบร้อยของบ้านเมืองแล้ว รัฐบาลนี้จะรักษาไว้ซึ่งความศักดิ์สิทธิ์ของกฎหมายและ
ความสงบเรียบร้อยของบ้านเมือง โดยจะดำเนินการปราบปรามและลงโทษผู้ละเมิดกฎหมาย
โดยไม่มีการละเว้นสำหรับผู้มีความคิดเห็นและอุดมการณ์ทางการเมืองที่เป็นปฏิปักษ์ต่อชาติ
ศาสนา พระมหากษัตริย์ และรัฐธรรมนูญ รัฐบาลนี้จะใช้วิธีชักจูงให้กลับใจเป็นสำคัญยิ่งกว่า
การใช้กำลังปราบปราม และจะมิให้มีการใช้อำนาจที่ไม่เป็นธรรมของเจ้าหน้าที่

๑๓. รัฐบาลนี้จะปฏิรูปวิธีการปฏิบัติราชการ และระเบียบราชการบริหารบุคคลเพื่อให้ระบบ
ราชการมีประสิทธิภาพสูงขึ้น และให้ข้าราชการทุกฝ่ายทำหน้าที่รับใช้และเข้าถึงประชาชนอย่าง
แท้จริง ทั้งจะดำเนินงานอย่างจริงจัง เพื่อป้องกันและปราบปรามการแสวงหาผลประโยชน์ใน
ทางมิชอบในวงราชการและงานของรัฐ ตลอดจนการกดขี่ข่มเหงราษฎร การกระทำใด ๆ ที่
ไม่เป็นธรรมแก่รัฐหรือแก่ประชาชน จะได้พิจารณาปรับปรุงแก้ไขหรือยกเลิกเพิกถอนตามควร
แก่กรณี

ตามนโยบายที่ได้แถลงมานี้ รัฐบาลจะได้ดำเนินการทุกวิถีทางให้บรรลุผล เพื่อให้ประชาชน
มีความสุขสมบูรณ์ยิ่งขึ้น รัฐบาลจึงหวังเป็นอย่างยิ่งว่าท่านสมาชิกผู้มีเกียรติจะได้ให้ความร่วมมือ
กับรัฐบาล ให้เข้าบริหารราชการแผ่นดินตามรัฐธรรมนูญต่อไป

*รายงานการประชุมสภาผู้แทนราษฎร ครั้งที่ ๓/๒๕๑๘ (สามัญ สมัยแรก)
วันพฤหัสบดีที่ ๖ มีนาคม พุทธศักราช ๒๕๑๘ หน้า ๔๒ - ๔๘