คณะรัฐมนตรี คณะที่ ๔๓
พลเอก เปรม ติณสูลานนท์
เป็นนายกรัฐมนตรี
ตั้งแต่วันที่ ๓๐ เมษายน ๒๕๒๖ - ๕ สิงหาคม ๒๕๒๙
แถลงนโยบาย เมื่อวันศุกร์ที่ ๒๐ พฤษภาคม ๒๕๒๖


คำแถลงนโยบายของรัฐบาล*


ท่านประธานสภาที่เคารพ และท่านสมาชิกผู้มีเกียรติ

ตามที่ได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมแต่งตั้งให้กระผมเป็นนายกรัฐตรี
ตามประกาศพระบรมราชโองการ ลงวันที่ ๓๐ เมษายน ๒๕๒๖  และแต่งตั้งรัฐมนตรีตามประกาศ
พระบรมราชโองการ ลงวันที่ ๗ พฤษภาคม ๒๕๒๖ นั้น กระผมและคณะรัฐมนตรีจึงได้วางนโยบาย
ในการบริหารราชการแผ่นดินโดยได้คำนึงถึงความสามัคคีในชาติความสุขความปลอดภัย
และการแก้ไขปัญหาความยากจนของประชาชน ความเจริญก้าวหน้าและความมั่นคงของประเทศ
ในด้านต่างรวมทั้งการพัฒนาการปกครองไปสู่ระบอบประชาธิปไตยที่มีเสถียรภาพอย่างละเอียด
แล้วจึงขอแถลงเพื่อให้ รัฐสภาทราบดังต่อไปนี้

นโยบายการเมืองและการบริหาร

รัฐบาลมีเจตนารมณ์ในการเทิดทูนและรักษาไว้ซึ่งสถาบันชาติ ศาสนา  พระมหากษัตริย์
และการปกครองระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุขอย่างเคร่งครัดพร้อมทั้ง
จะดำเนินการให้เกิดความสุขความเจริญแก่ประชาชนในชาติทุกด้านโดยจะพยายามแก้ไขปัญหา
ทางเศรษฐกิจปัญหาเสถียรภาพทางการเมืองและสังคมโดยรวดเร็วให้เหมาะสมกับเหตุการณ์
และเป็นธรรมรวมทั้งจะปลูกฝังให้คนไทยทุกคนมีความเข้าใจในการปกครองระบอบประชาธิปไตย
อย่างถูกต้องและยึดมั่นในอุดมการณ์ของชาติโดยเฉพาะอย่างยิ่งเกี่ยวกับเรื่องการเสียสละประโยชน์ส่วนตัว
เพื่อผลประโยชน์ส่วนรวมและจะปฏิรูประบบราชการให้มีประสิทธิภาพในการรับใช้ประชาชน
เพื่อให้บังเกิดความพอใจแก่บริการของรัฐและให้สามารถประหยัดทรัพยากรสำหรับนำไปใช้
ในการลงทุนพัฒนาประเทศได้มากขึ้นนอกจากนั้นจะให้กองทัพมีบทบาทและหน้าที่สำคัญ
ในการป้องกันประเทศรักษาไว้ซึ่งเอกราชของชาติและการปกครองระบอบประชาธิปไตย
อันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุขเพื่อให้บรรลุถึงเจตนารมณ์ข้างต้น

เพื่อให้บรรลุถึงเจตนารมณ์ข้างต้น รัฐบาลจะดำเนินนโยบายทางการเมือง
และการบริหารดังนี้

๑. จะดำเนินการรักษาความสงบเรียบร้อยในสังคมเพื่อให้เกิดความปลอดภัย
แก่ชีวิตและทรัพย์สินของประชาชน โดยจะพยายามป้องกันและปราบปรามอาชญากรรม
ให้ลดลงและรักษาความศักดิ์สิทธิ์ของกฎหมายอย่างเคร่งครัดและเป็นธรรมรวมตลอดถึง
ดำเนินมาตรการป้องกันแก้ไขและขจัดไม่ให้เจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องกับการรักษาความสงบ
ให้มีประสิทธิภาพในการบริการประชาชนยิ่งขึ้น ในขณะเดียวกันจะเพิ่มสวัสดิการของ
เจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องในการรักษาความสงบให้ดียิ่งขึ้น

๒. จะส่งเสริมระบบพรรคการเมืองและสถาบันทางการเมืองต่าง ๆ
ให้สอดคล้องกับการพัฒนาการปกครองระบอบประชาธิปไตย อันมีพระมหากษัตริย์
เป็นประมุขนอกจากนั้นจะส่งเสริมและสนับสนุนให้ประชาชนทุกสาขาอาชีพได้มีส่วน
ร่วมทางการเมืองมากขึ้นและจะดำเนินการทุกวิถีทางเพื่อทำให้ประชาชนมีความเชื่อ
มั่นและศรัทธาในระบบรัฐสภาว่าจะสามารถแก้ปัญหาต่าง ๆ และสร้างความมั่นคงให้
แก่ชาติได้

๓. จะปฏิรูประบบราชการให้มีประสิทธิภาพในการรับใช้ประชาชนโดยติด
ตามและควบคุมให้หน่วยราชการปฏิบัติตามนโยบายของรัฐบาลและความต้องการของ
ประชาชนโดยเฉพาะอย่างยิ่งจะจัดส่วนราชการให้สามารถบริหารราชการได้อย่างมี
ประสิทธิภาพ ขจัดการทำงานซ้ำซ้อนกันจะมอบอำนาจ และแบ่งอำนาจการบริหารให้
ราชการส่วนภูมิภาคมากยิ่งขึ้นปรับปรุงองค์การกลางในการบริหารงานบุคคลให้เกิด
ความเป็นธรรมเสมอหน้ากันทุกระบบ ปรับปรุงระบบการงบประมาณและระบบบริหาร
งานบุคคลให้ประสานและสอดคล้องกับแผนพัฒนาทางเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ
และนโยบายเศรษฐกิจของรัฐบาลจะพัฒนาทัศนคติของข้าราชการให้ยึดมั่นในหลักการ
ปกครองระบอบประชาธิปไตยและส่งเสริมให้ข้าราชการที่มีความซื่อสัตย์สุจริต และมี
ประสิทธิผลในการปฏิบัติหน้าที่และรับใช้ประชาชนมีหลักประกันในความมั่นคงและ
ความเจริญก้าวหน้าในอาชีพราชการ

๔. จะดำเนินการป้องกันและปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบในวงราชการ
อย่างเฉียบขาดทั้งจะขจัดข้าราชการที่ทุจริตและประพฤติมิชอบและไร้สมรรถภาพ
ออกจากวงราชการและในขณะเดียวกันจะดำเนินมาตรการให้ข้าราชการได้มีสวัสดิการ
และความเป็นอยู่ที่เหมาะสม

๕. จะส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นโดยให้ประชาชนมีสิทธิและความสามารถ
ในการปกครองตนเองยิ่งขึ้นเพื่อให้การปกครองท้องถิ่นมีประสิทธิภาพในการพัฒนา
ท้องถิ่นตามความต้องการของประชาชน และเป็นพื้นฐานที่ดีของการปกครองระบอบ
ประชาธิปไตย

๖. จะใช้การเมืองนำการทหารในการต่อสู้เพื่อเอาชนะคอมมิวนิสต์ต่อไปทั้งนี้เพื่อสร้าง
ความสามัคคีระหว่างคนในชาติและรวมพลังคนไทยที่มีความคิดแตกต่างกันมาช่วย
พัฒนาประเทศให้เจริญก้าวหน้า

นโยบายการป้องกันประเทศ

รัฐบาลนี้ตระหนักว่าความมั่นคงของประเทศเป็นรากฐานสำคัญในการเสริมสร้าง
และการพัฒนาประเทศ และโดยที่กำลังป้องกันประเทศเป็นปัจจัยสำคัญในการรักษา
ความมั่นคงและธำรงไว้ซึ่งเอกราชอธิปไตยของชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์ ตลอดจน
ผลประโยชน์ของชาติ ดังนั้นรัฐบาลจึงกำหนดนโยบายในการป้องกันประเทศไว้ดังนี้

๑. จะดำเนินการตระเตรียมและเสริมสร้างกำลังที่ใช้ในการป้องกันประเทศ
ให้เข้มแข็งและอยู่ในสภาพที่พร้อมจะป้องกันราชอาณาจักร

๒. จะขยายกำลังป้องกันประเทศตามแผนที่วางไว้และปรับปรุงให้มีปริมาณ
เพียงพอและให้อยู่ในสภาพพร้อมรบ เพื่อให้สามารถป้องกันอธิปไตย
และรักษาความมั่นคงของประเทศ

๓. จะผนึกกำลังป้องกันประเทศทั้งสิ้น ทั้งกำลังทหาร กำลังกึ่งทหาร และ
กำลังราษฎรอาสาในรูปแบบต่าง ๆ เข้าด้วยกันรวมทั้งส่งเสริมความร่วมมือระหว่างกำลัง
ป้องกันประเทศกับข้าราชการและประชาชน เพื่อป้องกันภัยคุกคามทั้งภายในและภายนอก

๔. จะเร่งรัดการฝึกรวมทั้งปรับปรุงและพัฒนาหลักนิยมและยุทธวิธีเพื่อเพิ่มพูนสมรรถภาพ
ของกำลังป้องกันประเทศให้สามารถเผชิญกับภัยคุกคามได้ทั้งภายในและภายนอก

๕. จะส่งเสริมและดำเนินการผลิตอาวุธยุทโธปกรณ์ภายในประเทศ รวมทั้ง
การพัฒนาวิชาการระบบมาตรฐานอาวุธโดยยึดหลักพื้นฐานการพึ่งตนเอง

๖. จะจัดเตรียมทรัพยากรของชาติโดยให้สอดคล้องกับฐานะทางเศรษฐกิจ
เพื่อให้พร้อมที่จะสนับสนุนการระดมสรรพกำลังของชาติในการป้องกันประเทศ

๗. จะให้ทหารมีส่วนร่วมในการพัฒนาและบรรเทาภัยพิบัติของประเทศ
รวมทั้งการช่วยเหลือประชาชนในด้านอื่น ๆ

๘. จะดำเนินการให้ทหารร่วมกับส่วนราชการอื่น ๆ ฝึกอบรมประชาชนให้มี
ส่วนร่วมในการรักษาความมั่นคงของประเทศ

๙. จะฝึกและพัฒนาให้ทหารมีความรู้ทางวิชาชีพเพื่อประโยชน์ในการประกอบ
อาชีพเมื่อปลดจากประจำการ

๑๐. จะบำรุงขวัญกำลังใจของทหารให้สูงอยู่เสมอโดยปรับปรุงสวัสดิการให้
เหมาะสมและอยู่ในสภาพที่ดี

๑๑. จะให้หลักประกันและสงเคราะห์ทหารผ่านศึกและครอบครัวให้ดำรงชีพ
อยู่ได้ด้วยความเหมาะสม สำหรับทหารผ่านศึกผู้ทุพพลภาพ และครอบครัวของทหาร
ผู้เสียชีวิตจะได้รับการช่วยเหลือเป็นพิเศษเพื่อให้สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้อย่างเหมาะสม
กับความเสียสละที่ได้ให้ไว้แก่ประเทศชาติ

นโยบายต่างประเทศ

รัฐบาลมีเจตนาอันแน่วแน่ที่จะดำเนินนโยบายต่างประเทศเพื่อให้บรรลุผล
ในการธำรงไว้ซึ่งเอกราช อธิปไตยของชาติ บูรณภาพแห่งดินแดน พิทักษ์และส่งเสริม
ความมั่นคงปลอดภัยแห่งชาติและผลประโยชน์ของชาติ ทั้งทางการเมือง เศรษฐกิจ
และสังคม โดยจะได้ดำเนินนโยบายดังต่อไปนี้

๑. จะเคารพและรักษาสิทธิตามความตกลงที่ทำไว้กับต่างประเทศโดย
ยึดถือหลักแห่งความเสมอภาค หลักถ้อยทีถ้อยปฏิบัติ และเคารพความเป็นธรรม

๒. จะเคารพและส่งเสริมให้มีการปฏิบัติตามหลักการของกฎบัตร
สหประชาชาติและปฏิญญาสากลว่าด้วยสิทธิมนุษยชน

๓. จะส่งเสริมสันติภาพและการดำรงอยู่ร่วมกันโดยสันติระหว่างประเทศ
ทั้งหลายบนหลักการของการเคารพเอกราช อธิปไตย บูรณภาพแห่งดินแดน ความ
เสมอภาคการไม่แทรกแซงในกิจการภายในของกันและกัน และการแก้ไขปัญหา
ความขัดแย้งระหว่างประเทศโดยสันติวิธี

๔. จะดำเนินการทางการเมืองระหว่างประเทศและการทูตในทุกวิถีทาง
เพื่อให้บรรลุถึงซึ่งสันติภาพและเสถียรภาพในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้โดย
คำนึงถึงผลประโยชน์และความมั่นคงของชาติเป็นสำคัญ

๕. จะเสริมสร้างความร่วมมือทางด้านการเมือง เศรษฐกิจและสังคมและ
ความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันของสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
และจะกระชับสัมพันธ์ไมตรีกับบรรดาประเทศภาคีอาเซียนทั้งมวลให้แน่นแฟ้นและ
ใกล้ชิดยิ่งขึ้นทั้งจะสนับสนุนมาตรการที่จะให้ภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เป็น
เขตสันติภาพ เสรีภาพ และความเป็นกลาง

๖. จะใช้ความพยายามต่อไปเพื่อปรับปรุงความสัมพันธ์และสร้างความเข้าใจ
อันดีกับประเทศเพื่อนบ้านในลักษณะที่ตอบสนองประโยชน์อันร่วมกันโดยยึดถือหลักการ
ของความเสมอภาคและความยุติธรรมตลอดจนจะพยายามและส่งเสริมให้มีการแก้ไข
ปัญหาระหว่างประเทศโดยวิธีการทางการเมืองและการทูต

๗. จะดำเนินและพัฒนาความสัมพันธ์กับประเทศมหาอำนาจในลักษณะที่จะ
เกื้อกูลและเสริมสร้างความมั่นคงปลอดภัยและความเจริญรุ่งเรืองของประเทศและเพื่อ
แก้ไขปัญหาสันติภาพและเสถียรภาพของภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

๘. จะส่งเสริมสัมพันธ์ไมตรีอันดีและขยายความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจการค้ากับทุกประเทศ

๙. จะดำเนินการทางการเมืองและการทูตทั้งทางด้านประเทศไทยและสถาน
ทูตไทยในต่างประเทศ เพื่อพัฒนาและเกื้อกูลกิจกรรมทางเศรษฐกิจและการค้าของไทย
กับต่างประเทศโดยการรักษาและขยายตลาดการค้าสำหรับสินค้าและแรงงานของไทย
ทั้งจะส่งเสริมชักชวนให้มีการนำทุนจากต่างประเทศมาลงทุนประกอบกิจการภายใน
ประเทศโดยมีหลักประกันที่เป็นธรรม นอกจากนั้นจะร่วมมือกับประเทศกำลังพัฒนาอื่น ๆ
เพื่อเสริมสร้างประโยชน์ในการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมระหว่างประเทศ

๑๐. จะคุ้มครองคนไทยประโยชน์ของคนไทยในต่างประเทศและประโยชน์
ของชาติในส่วนรวมให้ได้รับการปฏิบัติอย่างเป็นธรรมจากต่างประเทศ

นโยบายเศรษฐกิจ

รัฐบาลนี้มีเจตนาแน่วแน่ที่จะยกฐานะความเป็นอยู่ของประชาชนให้สูงขึ้นและจะลด
ความเหลื่อมล้ำในฐานะทางเศรษฐกิจของคนในชาติให้เหลือน้อยลงจะขยายการผลิต
และการสร้างงานให้คนมีงานทำมากขึ้น นอกจากนั้นจะรักษาฐานะทางเศรษฐกิจของประเทศ
ให้อยู่ในเกณฑ์ที่มั่นคงและมีเสถียรภาพ เพื่อบรรลุจุดมุ่งหมายข้างต้นรัฐบาลจะยึดถือแผน
พัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติเป็นหลักในการพัฒนาประเทศ จึงวางนโยบายใน
การบริหารงานต่าง ๆ ไว้ดังต่อไปนี้

๑. จะดำเนินการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศโดยจัดสรรทรัพยากรไปใช้เพื่อ
ยังประโยชน์ให้แก่ประชาชนส่วนใหญ่ จะเร่งรัดการผลิตทางเกษตร อุตสาหกรรมเหมืองแร่
และอื่น ๆ ให้เพิ่มมากขึ้นพร้อมทั้งขยายการค้าและบริการควบคู่ไปด้วย เพื่อก่อให้เกิดการ
สร้างงานให้คนมีงานทำ ทั้งนี้จะมุ่งกระจายความเจริญออกสู่ส่วนภูมิภาค และชนบทให้กว้างขวางยิ่งขึ้น

๒. จะเร่งรัดพัฒนาชนบท โดยใช้แผนพัฒนาชนบทเป็นหลักและให้ความสำคัญเป็นพิเศษ
แก่พื้นที่ชนบทยากจนโดยจะเน้นการปรับปรุงประสิทธิภาพการบริหารเพื่อให้เกิดการประสานงาน
ใกล้ชิดยิ่งขึ้น ในการนี้จะสนับสนุนให้สภาตำบลและราชการส่วนภูมิภาคเข้าร่วมงานอย่างเต็มที่

๓. จะสนับสนุนระบบเศรษฐกิจเสรีและขจัดการกระทำที่เป็นการผูกขาดโดยคำนึง
ถึงผลประโยชน์ของประชาชนผู้บริโภคเป็นสำคัญในขณะเดียวกันก็จะให้ความเป็นธรรมแก่
ผู้ผลิตและผู้จำหน่ายอย่างทั่วถึง

๔. จะเร่งรัดการลงทุนของภาคเอกชนทั้งทุนภายในประเทศและทุนจากต่างประเทศ
ให้เพิ่มมากขึ้น โดยจะลดขั้นตอนในการปฏิบัติงานและระเบียบของทางราชการ
ให้เหลือน้อยที่สุดตลอดจนให้ความยุติธรรมแก่ผู้ลงทุนทั้งภายในและต่างประเทศในการ
นี้จะร่วมมือและประสานงานกับภาคเอกชนอย่างใกล้ชิด เพื่อร่วมกันแก้ไขปัญหาอุปสรรค
ที่เกิดขึ้นโดยจะสนับสนุนการพัฒนาองค์กรภาคเอกชนให้เป็นสถาบันที่มั่นคง และเป็น
ประโยชน์ต่อประเทศชาติโดยส่วนรวม

๕. จะเร่งรัดการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต ด้านการเพาะปลูก การเลี้ยงสัตว์
การประมงและการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำจะวางแผนการผลิตให้สอดคล้องกับความต้องการ
ของตลาดภายในประเทศและต่างประเทศ เพื่อให้ชาวไร่ชาวนาได้รับราคาผลผลิตอัน
เป็นธรรมจะส่งเสริมให้ชาวไร่ชาวนามีที่ดินทำกินของตนเอง โดยการปฏิรูปที่ดินเพื่อ
เกษตรกรรม และการจัดสิทธิทำกินในป่าเสื่อมโทรมอีกทั้งจะช่วยเหลือเกษตรกรในท้อง
ที่แห้งแล้งโดยการจัดหาและพัฒนาแหล่งน้ำในระดับไร่นาอย่างกว้างขวาง นอกจากนั้น
จะสนับสนุนสถาบันชาวไร่ชาวนาโดยเฉพาะอย่างยิ่งสหกรณ์การเกษตรให้เป็นตัวแทน
ชาวไร่ชาวนาอย่างเข้มแข็งยิ่งขึ้น ควบคู่ไปกับการส่งเสริมภาคเอกชนในธุรกิจการเกษตร
และอุตสาหกรรมการเกษตร

๖. จะปรับปรุงประสิทธิภาพการผลิตของอุตสาหกรรมที่มีอยู่ให้ดียิ่งขึ้นจะส่งเสริม
อุตสาหกรรมที่ใช้แรงงาน ทรัพยากรภายในประเทศ และผลิตเพื่อส่งออกทั้งนี้โดยเน้นการ
กระจายอุตสาหกรรมไปสู่ส่วนภูมิภาค จะเร่งรัดดำเนินการเพื่อพัฒนาทรัพยากรธรรมชาติ
โดยเฉพาะสินแร่นานาชนิดตลอดจนอุตสาหกรรมต่อเนื่องต่าง ๆ ด้วยความรอบคอบ เพื่อ
ผลประโยชน์ต่อการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศ  ทั้งนี้ จะได้กำหนดให้มีแผนพัฒนาการใช้
ทรัพยากรธรรมชาติในระยะยาวของประเทศด้วย

๗. จะพัฒนาการขนส่งมวลชนและจะปรับปรุงระบบการขนส่งเพื่อลดค่าใช้จ่ายในการ
ขนถ่ายสินค้าในการนี้จะมุ่งพัฒนาและขยายการขนส่งทางน้ำและทางรถไฟให้เพิ่มมากขึ้น
และมีประสิทธิภาพสูงขึ้น จะเร่งสร้างและปรับปรุงท่าเรือน้ำลึกและจะเร่งรัดพัฒนา
การพาณิชย์นาวีซึ่งจำเป็นและมีประโยชน์ในทางขยายการค้ากับต่างประเทศ อีกทั้งจะเร่งรัด
พัฒนาการคมนาคมทางบก ทางอากาศให้มีประสิทธิภาพสอดคล้องกับแผนพัฒนาเศรษฐกิจ
และสังคมและเหมาะสมกับนโยบายประหยัดการใช้น้ำมันโดยจะให้สอดคล้องกับการขนส่ง
ทางน้ำและทางรถไฟส่วนการขนส่งทางอากาศนั้นจะขยายขอบเขตการดำเนินงานให้สัมพันธ์
กับการขยายตัวของความต้องการในการขนส่งทั้งในประเทศและระหว่างประเทศโดยเฉพาะ
จะให้สนองการขยายตัวของอุตสาหกรรมท่องเที่ยวในด้านการสื่อสารจะเพิ่มประสิทธิภาพ
ของการสื่อสารและโทรคมนาคมทุกรูปแบบ เพื่อให้เกิดความสะดวก ความรวดเร็ว
ความแน่นอน และสม่ำเสมอ

๘. จะจัดให้มีแผนการใช้พลังงานขึ้นใหม่ให้สอดคล้องกับภาวะเศรษฐกิจ
การเงินและทรัพยากรด้านพลังงานของประเทศ โดยจะเน้นหนักด้านการประหยัด การใช้
ทรัพยากรพลังงานที่มีอยู่การหาพลังงานทดแทน และกรรมวิธีการใช้พลังงานใหม่ทุกด้าน

๙. จะส่งเสริมการขยายตลาดสินค้าในต่างประเทศให้กว้างขวางยิ่งขึ้น โดย
เจรจาลดข้อจำกัดและกีดกันทางการค้ากับประเทศคู้ค้าและลดอุปสรรคทางภาคราชการ
ในด้านการส่งออกให้น้อยลงอีกทั้งจะจัดให้มีแผนงานส่งเสริมการท่องเที่ยวที่สมบูรณ์
เพื่อให้การท่องเที่ยวเป็นเครื่องมือสำคัญที่จะสร้างงานทั้งด้านบริการและอุตสาหกรรม
ในครัวเรือนให้มากที่สุด

๑๐. จะปรับปรุงนโยบายการบริหารการเงิน และการคลัง ในแนวที่จะสร้าง
ความคล่องตัวและสามารถหนุนให้เกิดการขยายตัวของเศรษฐกิจในสาขาการผลิต
และการบริการต่าง ๆ ขณะเดียวกันก็จะรักษาเสถียรภาพของเงินบาท และฐานะการ
คลังของประเทศไว้ให้ดีมีความมั่นคงเป็นที่เชื่อถือของนานาประเทศ รัฐบาลจะยึด
นโยบายประหยัดในจุดที่ควรประหยัดให้ได้ผลที่สุดและจะเร่งรัดให้สามารถจัดเก็บ
ภาษีอากรได้อย่างทั่วถึงและมีประสิทธิภาพ โดยปรับปรุงระบบภาษีอากร ตลอดจน
การจัดเก็บให้สะดวก  รัดกุม แน่นอน และเป็นธรรม รวมทั้งให้สอดคล้องและสนับสนุน
การพัฒนาในทุกด้านนอกจากนั้นจะขยายบริการทางการเงินต่าง ๆ ให้ประเทศไทย
มีบทบาทด้านการเงินระหว่างประเทศยิ่งขึ้นสำหรับการบริหารงานในรัฐวิสาหกิจ
จะยึดนโยบายให้รัฐวิสาหกิจทุกแห่งเป็นแหล่งอำนวยรายได้ให้กับรัฐและจะไม่ยอม
ให้รัฐวิสาหกิจที่หย่อนประสิทธิภาพมาเป็นภาระของรัฐบาลและประชาชนอีกต่อไป

๑๑. จะสร้างงานทั้งในเมืองและชนบทให้มากขึ้น และส่งเสริมการใช้
แรงงานไทยในต่างประเทศเพื่อแก้ไขปัญหาการว่างงานที่มีอยู่ และปัญหาการมี
งานทำของประชากรที่จะเข้าสู่ตลาดแรงงานในอนาคตในเขตชนบทรัฐบาลจะมี
โครงการสร้างงานในชนบทที่ต่อเนื่องและสอดคล้องกับแผนพัฒนาชนบทและ
ส่งเสริมการพัฒนาอาชีพอื่น ๆ นอกเหนือจากการเกษตร เช่น การผลิตสินค้าพื้น
เมืองอันเป็นอุตสาหกรรมในครัวเรือน หรืออุตสาหกรรมขนาดย่อม นอกจากนั้น
จะใช้มาตรการในด้านภาษีอากรและจัดให้มีสิ่งอำนวยความสะดวกเพื่อจูงใจให้มี
การลงทุนในชนบทให้มากยิ่งขึ้น สำหรับการสร้างงานในเมืองจะสร้างงานที่มี
ลักษณะสอดคล้องกับคุณภาพของแรงงานที่ว่างงานอยู่ และที่จะเข้าสู่ตลาดแรงงาน

นโยบายทางสังคม

รัฐบาลมีเจตนารมณ์ที่จะทำให้ประชาชนมีความสุข ความปลอดภัยในชีวิต
และทรัพย์สินมีสุขภาพพลานามัยสมบูรณ์และมีคุณภาพสูงขึ้นจะส่งเสริมให้มีการพัฒนา
สตรีให้มีคุณภาพและมีบทบาทร่วมในการพัฒนามากยิ่งขึ้น นอกจากนั้น จะวางพื้นฐาน
การศึกษาให้เด็กเยาวชนและประชาชนสามารถพัฒนาตนเองและสังคม ยึดมั่นในศาสน
ธรรม คุณค่าของศิลปวัฒนธรรมไทย รู้จักนำความรู้ความสามารถไปใช้ให้เกิดประโยชน์
แก่ตนเองและสังคมโดยส่วนรวม โดยจะดำเนินการดังนี้

๑. การพัฒนาแรงงานและสวัสดิการสังคม

๑.๑ จะส่งเสริมการพัฒนาแรงงานในด้านความรู้ฝีมือและความสามารถเพื่อ
ที่จะได้เพิ่มฐานะทางเศรษฐกิจให้สูงขึ้น

๑.๒ จะคุ้มครองแรงงานให้มีรายได้ ชั่วโมงทำงาน วันหยุด สวัสดิภาพและ
หลักประกันที่เหมาะสม

๑.๓ จะปรับปรุงกฎหมายว่าด้วยกองทุนทดแทนให้มีขอบเขตกว้างขวาง
ยิ่งขึ้นเพื่อให้เป็นพื้นฐานในการมีกฎหมายประกันสังคมต่อไปในอนาคต

๑.๔ จะให้คำแนะนำและความช่วยเหลือแก่แรงงานไทยในต่างประเทศ

๑.๕ จะขยายสวัสดิการให้ประชาชนทั่วไป โดยจะเน้นการช่วยเหลือผู้มี
รายได้น้อยเป็นพิเศษและจะปรับปรุงชุมชนแออัดในเมือง รวมทั้งจะขยายแผนงาน
สร้างที่อยู่อาศัยให้แก่ประชาชนผู้มีรายได้น้อยให้กว้างขวางมากขึ้น

๑.๖ จะสนับสนุนการจัดตั้งสถานที่รับเลี้ยงเด็กที่มีมาตรฐาน โดยเฉพาะ
อย่างยิ่งในเขตชุมชนแออัดในเมืองที่ประชาชนมีรายได้น้อยอาศัยอยู่ ทั้งนี้ เพื่อให้
เด็กได้รับการเลี้ยงดูที่ถูกต้องและเปิดโอกาสให้ผู้มีรายได้น้อยสามารถออกไป
ประกอบอาชีพเพื่อเพิ่มพูนรายได้ของตน

๒. การขจัดภัยจากยาเสพติด

จะดำเนินการกวาดล้างแหล่งผลิตและจำหน่ายยาเสพติดให้โทษโดย
เด็ดขาดฉับพลันส่วนทางด้านผู้ติดยาเสพติดจะได้รับการบำบัดรักษาและอบรมให้
ตระหนักถึงภัยอันเกิดจากยาเสพติด

๓. กระบวนการยุติธรรม

๓.๑ จะรักษาไว้ซึ่งความศักดิ์สิทธิ์ของกฎหมายผดุงความเป็นอิสระของ
ผู้พิพากษาในการพิจารณาพิพากษาอรรถคดี

๓.๒ จะปรับปรุงแก้ไขกฎหมายและวิธีการต่าง ๆ เพื่อให้คดีความที่เกิดขึ้น
ได้รับการพิจารณาพิพากษาของศาลโดยรวดเร็ว

๓.๓ จะให้ความคุ้มครองแก่ประชาชนผู้สุจริตและให้ความเที่ยงธรรม
ตลอดจนความสะดวกแก่ผู้กล่าวหาและผู้ถูกกล่าวหา

๓.๔ จะปรับปรุงฐานะของผู้พิพากษาให้เหมาะสมและเพิ่มพูนความรู้
ความสามารถ ความเข้าใจและทัศนคติเกี่ยวกับการพิจารณาพิพากษาคดีเพื่อช่วยให้
ผู้พิพากษาสามารถปฏิบัติหน้าที่ของตนเองอย่างมีประสิทธิภาพ และเป็นผู้มีจรรยาตุลาการที่ดีงาม

๓.๕ จะขยายการคุมประพฤติผู้กระทำผิดออกไปในส่วนภูมิภาคเพื่อปกป้อง
คุ้มครองและป้องกันสังคมจากอาชญากรรม และช่วยเหลือควบคุมและสอดส่องผู้กระทำ
ผิดที่ไม่ร้ายแรงให้กลับตนเป็นพลเมืองดีของสังคมโดยไม่ต้องถูกจำคุก

๓.๖ จะแก้ไขเพิ่มเติมกฎหมาย ระเบียบและข้อบังคับให้สอดคล้องกับภาวะสังคม
ในปัจจุบัน เพื่อให้สามารถอำนวยความยุตธรรมและรักษาความสงบสุขของประชาชนตลอดไป

๔. การสาธารณสุข

จะปรับปรุงให้ประชาชนทั้งในชนบทและในเมืองไม่ว่าจะมีรายได้และฐานะ
ทางเศรษฐกิจอย่างใด ได้รับบริการทางการแพทย์และสาธารณสุขที่มีคุณภาพ สะดวก
และรวดเร็วยิ่งขึ้นโดยจะดำเนินการดังต่อไปนี้

๔.๑ จะเร่งรัดการดำเนินงานโครงการสาธารณสุขมูลฐานด้วยการจัดบริการ
ให้ประชาชนในระดับหมู่บ้านและตำบลและชุมชนแออัดในเมืองที่ยังไม่ได้รับการบริการ
ดังกล่าวให้มีโอกาสได้รับบริการการป้องกันโรค การส่งเสริมสุขภาพและการรักษาพยาบาล
เบื้องต้น ณ ที่อยู่ของตน ทั้งนี้จะให้การสงเคราะห์ผู้มีรายได้น้อยและผู้สูงอายุด้านการรักษา
พยาบาลเป็นพิเศษโดยจะประสานงานและร่วมมือกับภาคเอกชนด้วย

๔.๒ จะเร่งรัดการปรับปรุง ขยายและก่อสร้างโรงพยาบาลอำเภอรวมทั้ง
จัดตั้งสถานีอนามัยตำบลให้มีระบบและข่ายงานสาธารณสุขให้กว้างขวางยิ่งขึ้น

๔.๓ จะร่วมมือกับมหาวิทยาลัยในการเร่งรัดการผลิตแพทย์ พยาบาล
ทันตแพทย์ เภสัชกรนักสาธารณสุข เจ้าหน้าที่เทคนิค และเจ้าหน้าที่ธุรการทาง
การแพทย์และสาธารณสุข ให้มากขึ้นโดยเร็วเพื่อให้พอเพียงกับการขยายบริการ
สาธารณสุขในระดับท้องถิ่น ทั้งจะปรับปรุงคุณภาพของบุคลากรดังกล่าวให้
ปฏิบัติงานในชนบทอย่างมีประสิทธิภาพ

๔.๔ จะเร่งรัดการดำเนินการวางแผนครอบครัวให้ลดอัตราการเพิ่ม
ประชากรลงและจะดำเนินการแก้ไขปัญหาสภาพโภชนาการ รวมทั้งการสาธารณูปโภค

๔.๕ จะขยายการบริการด้านอนามัยแม่และเด็ก โดยเฉพาะเกี่ยวกับการ
ทำคลอดการดูแลก่อนและหลังคลอดเพื่อลดอัตราการตายของมารดาและทารกควบคู่
ไปกับการให้ความรู้ด้านสาธารณสุขมูลฐานอย่างเพียงพอที่จะให้สตรีมีส่วนร่วมใน
การดูแลรักษาป้องกันสุขภาพ ทั้งทางกายและจิตใจของตนเองครอบครัวและชุมชน
อย่างมีประสิทธิภาพ

๔.๖ จะส่งเสริมและเร่งรัดให้มีการวิจัยและพัฒนาเพื่อให้หน่วยงานของรัฐ
และธุรกิจเอกชนสามารถผลิตครุภัณฑ์ เวชภัณฑ์ และวัสดุภัณฑ์ ที่ใช้ในการแพทย์
และสาธารณสุขให้มากยิ่งขึ้นรวมทั้งผนึกวิธีการรักษาพยาบาลแบบพื้นบ้าน กับระบบ
การรักษาพยาบาลในโครงการสาธารณสุขขั้นมูลฐานเพื่อให้สามารถพึ่งตนเองได้ทั้ง
ในยามปกติและยามฉุกเฉิน ทั้งนี้จะไม่ให้หน่วยงานของรัฐดำเนินการโดยวิธีการ
ผูกขาด

๔.๗ จะพัฒนาและปรับปรุงระบบงานสาธารณสุขทั่วประเทศเพื่อให้สามารถ
ประสานเป้าหมายประสานงานระหว่างหน่วยงานด้านสาธารณสุขกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
และธุรกิจเอกชนเพื่อให้ประชาชนได้รับบริการสาธารสุขดีขึ้นในยามปกติและเตรียมพร้อม
ที่จะเผชิญเหตุการณ์ในยามฉุกเฉินได้

๔.๘ จะปรับปรุงและดำเนินการด้านสุขศึกษา โดยใช้เทคโนโลยีใหม่ใช้สื่อสาร
มวลชนและใช้วิธีการศึกษาทั้งในและนอกระบบเพื่อให้ประชาชนโดยเฉพาะนักเรียนชั้น
ประถมและมัธยมรู้จักปฏิบัติตนในการป้องกันโรค การส่งเสริมสุขภาพและรักษาพยาบาล
เบื้องต้นด้วยตนเอง

๔.๙ จะดำเนินการเพื่อคุ้มครองผู้บริโภคด้วยการตรวจสอบ ป้องกันปราบปราม
และลงโทษผู้กระทำความผิด รวมทั้งส่งเสริมให้ใช้เทคโนโลยีที่ถูกต้องและเหมาะสมใน
การผลิต การจำหน่ายการโฆษณาผลิตภัณฑ์อาหาร ยารักษาโรคและวัสดุภัณฑ์ที่ใช้ในการ
เกษตร ให้ได้รับความปลอดภัย  เป็นธรรม และประหยัด

๔.๑๐ จะส่งเสริมการออกกำลังและการกีฬาเพื่อให้ประชาชนมีสุขภาพดีและมี
การพักผ่อนหย่อนใจที่ถูกต้อง

๔.๑๑ จะป้องกันและรักษาโรคที่เป็นอันตรายต่อประชาชนในกลุ่มอาชีพหรือวัย
ต่าง ๆโดยเฉพาะโรคที่สามารถขจัดหรือบำบัดให้หมดสิ้นไปจากประเทศไทยทั้งนี้จะเร่ง
รัดโครงการที่จะป้องกันและบรรเทาอุบัติเหตุและสาธารณสุขชนิดต่าง ๆ รวมทั้งจัดทำ
โครงการฟื้นฟูผู้ทุพพลภาพให้สามารถดำรงชีวิตและประกอบอาชีพได้อีกด้วย

๔.๑๒ จะผลิตและส่งเสริมนักวิชาการทางการแพทย์และสาธารณสุขให้มี
ความสามารถสูงเพื่อที่จะแสวงหาวิทยาการแผนใหม่ในประเทศ หรือจากต่างประเทศ
มาใช้แก้ปัญหาสาธารณสุข

๕. การพัฒนาเด็กและเยาวชน

จะส่งเสริมให้มีการร่วมระดมสรรพกำลังทั้งภาครัฐบาล ภาคเอกชน และ
ราชการบริหารส่วนท้องถิ่นทุกรูปแบบเพื่อพัฒนาเด็กและเยาวชน ให้เป็นผู้มีระเบียบ
วินัยและคุณภาพทั้งทางกาย  จิตใจ สติปัญญา อารมณ์ และสังคม

๕.๑ จะเร่งรัดให้มีการขยายบริการด้านต่าง ๆ ให้กับเด็กและเยาวชนใน
พื้นที่ชนบทยากจนรวมทั้งชุมชนแออัดเป็นพิเศษ

๕.๒ จะส่งเสริมและสนับสนนุนให้การอบรมเลี้ยงดูในครอบครัว มีคุณภาพ
ดียิ่งขึ้นโดยถือเป็นพื้นฐานอันสำคัญในการพัฒนาเด็กและเยาวชน

๕.๓ จะส่งเสริมสุขภาพทั้งทางกายและทางจิตใจโดยเน้นการเจริญเติบโต
ของร่างกายการป้องกันโรค และการป้องกันปัญหาสุขภาพจิตเป็นหลัก

๕.๔ จะเร่งรัดสร้างค่านิยมโดยเฉพาะด้านจริยธรรมและศาสนธรรมให้มีวินัย
ความซื่อสัตย์  ความอดทน ความขยันหมั่นเพียร รู้จักประหยัด รู้จักตนเอง และรู้จักอยู่
ร่วมกับผู้อื่นด้วยความสมานฉันท์

๕.๕ จะส่งเสริมการพัฒนาด้านสติปัญญาการแสวงหาความรู้และการใช้
เหตุผลในทางริเริ่มและสร้างสรรค์ที่มีประสบการณ์อันเหมาะสมกับวัย

๕.๖ จะสงเคราะห์และบำบัดรักษาเด็กและเยาวชนที่มีปัญหาเฉพาะทั้ง
ทางกายสมองและอารมณ์ ตลอดจนจะส่งเสริมให้เด็กและเยาวชนดังกล่าวได้รับ
การพัฒนาให้เต็มที่ตามสภาพและความแตกต่างระหว่างบุคคลรวมทั้งจะให้
ความคุ้มครองเด็กและเยาวชนที่ทำงาน

๕.๗ จะส่งเสริมให้เด็กและเยาวชนใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชน์แก่ตนเอง
และสังคม

๕.๘ จะส่งเสริมเยาวชนให้มีทักษาในการประกอบอาชีพ ให้เป็นที่พึ่งตนเอง
และช่วยสร้างความเจริญให้แก่สังคมเป็นส่วนรวม

๕.๙ จะส่งเสริมให้เด็ก และเยาวชนได้ตระหนักในความสำคัญของความ
เป็นชาติเข้าใจบทบาทของตนในการพัฒนาชาติ และการเป็นสมาชิกในสังคมนานาชาติ

๖. การศึกษา

รัฐบาลมีความมุ่งมั่นที่จะพัฒนาการศึกษาทั้งด้านปริมาณและคุณภาพ
เพื่อเสริมสร้างบุคคลให้มีความรู้สำนึก และมีความรับผิดชอบทั้งต่อสังคมและตนเอง
มีความคิดและความสามารถในการประกอบอาชีพ มีจริยธรรม คุณธรรม วัฒนธรรม
พลานามัย ระเบียบวินัย มีความรักและธำรงศิลปวัฒนธรรมความเป็นไทย หวงแหน
แผ่นดินเกิด ตลอดจนมีความซาบซึ้งและสามารถมีส่วนร่วมในการปกครองระบอบ
ประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข โดยจะเร่งดำเนินการดังต่อไปนี้

๖.๑ จะจัดการศึกษาทุกระดับและทุกประเภททั้งในและนอกระบบโรงเรียน
ให้ประสานสัมพันธ์กัน และสอดคล้องกับการพัฒนาการทางเศรษฐกิจและสังคมของ
ประเทศ

๖.๒ จะปรับปรุงโครงสร้างระบบบริหารและการจัดการศึกษาทุกระดับและ
ทุกประเภทให้มีเอกภาพ ประสานสัมพันธ์กัน เพื่อให้การจัดการศึกษามีประสิทธิภาพ
สูงสุด นอกจากนั้นจะมอบอำนาจการจัดการศึกษาให้แก่สถานศึกษาและหน่วยงานระดับ
ปฏิบัติให้มากที่สุดเพื่อให้การจัดการศึกษาสามารถสนองตอบความต้องการของท้องถิ่น

๖.๓ จะจัดและส่งเสริมให้สถานศึกษาทึกระดับเป็นศูนย์บริการด้านการศึกษา
วิชาชีพ ศิลป  วัฒนธรรม กีฬา พลานามัย นันทนาการและข่าวสาร เพื่อให้บริการแก่
นักเรียน นิสิต นักศึกษาและประชาชน

๖.๔ จะเร่งปรับปรุงคุณภาพของการศึกษาทุกระดับโดยปรับปรุงระบบการ
วางแผน การบริหาร  การเรียน การสอน การกำหนดมาตรฐานและวิทยฐานะ ระบบ
การติดตามประเมินผลตลอดจนการนิเทศการศึกษา เพื่อให้เกิดความเสมอภาคกัน
ทุกระดับและคำนึงถึงความต้องการของท้องถิ่นเป็นสำคัญ

๖.๕ จะส่งเสริมการพัฒนาหลักสูตร สื่อการเรียนและเทคโนโลยีใหม่ ๆ
ตลอดจนสื่อมวลชนทั้งภาครัฐและเอกชนมาใช้เพื่อกระจายโอกาสทางการศึกษา
และพัฒนาคุณภาพ

๖.๖ จะเร่งฝึกและอบรมในด้านระเบียบวินัย คุณธรรม ความรู้จักรับผิดชอบ
ต่อสังคมและตนเองความรักในศิลปวัฒนธรรมและความสำนึกในความเป็นไทยร่วม
กันเพื่อธำรงไว้ซึ่งเอกลักษณ์ เอกราชอธิปไตยของชาติ และระบอบประชาธิปไตยอัน
มีพระมหากษัตริย์เป็นประมุขนอกจากนั้นจะส่งเสริมให้สถาบันศาสนาได้เข้ามามีบท
บาทในการอบรมสั่งสอนด้านคุณธรรมให้มากขึ้น

๖.๗ จะส่งเสริมให้ผู้สอนในทุกระดับการศึกษาและทุกประเภทได้รับการ
ยกย่องเชิดชูมีความก้าวหน้าและความมั่นคงในอาชีพ สำหรับด้านการฝึกครูนั้นจะเน้น
ด้านคุณภาพเป็นสำคัญ

๖.๘ จะสนับสนุนส่งเสริมการวิจัย เผยแพร่การวิจัยจัดให้มีการแลกเปลี่ยน
ความคิดเห็นระหว่างผู้วิจัยส่งเสริมให้มีการนำผลการวิจัยไปใช้เพื่อสนองความต้องการ
ของชุมชนและความก้าวหน้าทางวิชาการ รวมทั้งประโยชน์ในการปรับปรุงคุณภาพชีวิต
ชองประชาชน

๖.๙ จะระดมทรัพยากรจากแหล่งต่าง ๆ เพื่อนำมาใช้ในการขยายการศึกษา
และการพัฒนาคุณภาพ และจะปรับปรุงวิธีการจัดสรรทรัพยากรทางการศึกษา เพื่อให้มี
ความเสมอภาคทางการศึกษาโดยเน้นการให้โอกาสแก่ผู้เรียนในชนบท ผู้เรียนที่ยากจน
และกลุ่มที่มีโอกาสน้อย

๖.๑๐ จะส่งเสริมการจัดการศึกษาของสถานศึกษาเอกชนโดยให้เอกชนมีส่วน
ร่วมในการจัดการศึกษาภายในขอบเขตและสัดส่วนที่เหมาะสมนอกจากนั้นจะพยายาม
สนับสนุนให้สถาบันทางการเงินเข้าช่วยเหลือสถานศึกษาเอกชนและจะส่งเสริมคุณภาพ
ทางการศึกษาของสถานศึกษาเอกชนให้ดีขึ้นรวมทั้งจะให้การสนับสนุนและส่งเสริม
สถาบันสอนศาสนา

๖.๑๑ จะสนับสนุนกิจกรรมของนิสิตนักศึกษาในมหาวิทยาลัยและนอก
มหาวิทยาลัยที่เป็นประโยชน์ต่อประเทศชาติโดยส่วนรวม

๗. ศิลป วัฒนธรรม ศาสนา และลักษณะสังคมไทย

๗.๑ จะรักษา ส่งเสริม เผยแพร่และพัฒนาศิลปวัฒนธรรมไทยให้มีเอกลักษณ์
สูงเด่นและจะป้องกันมิให้ศิลปวัฒนธรรมที่เป็นเอกลักษณ์อันดีงามของชาติ รวมทั้งการ
ปราบปรามกิจกรรมอันทำลายและขัดต่อศีลธรรมจรรยาและชื่อเสียงเกียรติภูมิ
ของคนไทยด้วย

๗.๒ จะศึกษา ค้นคว้าวิจัยและอนุรักษ์มรดกทางศิลปวัฒนธรรมของชาติและ
ปูชนียสถานอันเป็นที่สักการะยึดเหนี่ยวทางใจของประชาชน

๗.๓ จะสนับสนุน ส่งเสริม เผยแพร่กิจการทางศาสนาตลอดจนการมีเสรีภาพ
ในการเลือกนับถือศาสนา ส่งเสริมขันติธรรมและความสมานฉันท์ระหว่างผู้นับถือศาสนา
ต่างกัน เพื่อผลในการฟื้นฟูศีลธรรมจริยธรรม วัฒนธรรมของชนในชาติ

๗.๔ จะส่งเสริมให้ประชาชนประพฤติปฏิบัติตามครรลองของศีลธรรมจริยธรรม
เป็นพิเศษโดยกวดขันความประพฤติของข้าราชการให้เป็นที่นับถือ ศรัทธาและเป็นตัวอย่าง
ที่ดีงามของประชาชนตลอดจนเสริมสร้างให้เด็กและเยาวชนสำนึกในหน้าที่และความรับผิดชอบ

๘. ชุมชน เมือง สิ่งแวดล้อม และสาธารณูปโภค

๘.๑ จะพัฒนา เมือง ชุมชน และชนบทให้อยู่ในขนาดที่เหมาะสมและสัมพันธ์
กับการขยายบริการทางสังคม โดยคำนึงถึงความเหมาะสมในการใช้ และอนุรักษ์ทรัพยา
กรธรรมชาติ พลังงานคุณภาพสิ่งแวดล้อม จารีตประเพณีและเอกลักษณ์ของท้องถิ่น

๘.๒ จะจัดบริการสังคมในเรื่องสาธารณูปโภค สาธารณูปการ ที่อยู่อาศัยของ
ผู้มีรายได้น้อย  รายได้ปานกลาง ทั้งในเมืองและชนบทให้มีลักษณะสมบูรณ์ในตัวเอง

๘.๓ จะจัดบริการสังคมด้านการกีฬา สถานพักผ่อนหย่อนใจสวนสาธารณะ
ในเมืองและชุมชนต่าง ๆ รวมทั้งการขยายวนอุทยาน อุทยานแห่งชาติ และเขตรักษา
พันธุ์สัตว์ป่า

นโยบายทางวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี พลังงาน และสิ่งแวดล้อม

๑. จะเร่งรัดส่งเสริมการวิจัยและการให้บริการทางด้านวิทยาศาสตร์
เทคโนโลยีโดยเน้นหนักในการสนับสนุนงานพัฒนาด้านเกษตรกรรมและอุตสาหกรรม
เพื่อความมั่นคงทางเศรษฐกิจและสังคม

๒. จะวางแผนการทางวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีในการนำทรัพยากรธรรมชาติ
มาใช้ให้เป็นประโยชน์ในการพัฒนาประเทศ ทั้งนี้ โดยคำนึงถึงสภาวะของสิ่งแวดล้อมเป็น
สำคัญ

๓. จะส่งเสริมการเผยแพร่ความรู้ทางวิชาการที่จะนำไปสู่การพัฒนาปรับปรุง
วิทยาศาสตร์  เทคโนโลยี จากในประเทศและจากต่างประเทศให้เหมาะสม เพื่อใช้ประโยชน์
ในการแก้ไขปัญหาเศรษฐกิจสังคมและสภาพแวดล้อม

๔. จะเร่งรัดส่งเสริมการสำรวจวิจัยและพัฒนาการนำพลังงานทุกรูปแบบภายใน
ประเทศมาใช้ให้เป็นประโยชน์โดยเร็ว เพื่อลดการใช้น้ำมันที่ต้องซื้อจากต่างประเทศ

๕. จะเร่งรัดประสานงานด้านพลังงาน เพื่อให้การบริหารงานเป็นไปอย่าง
มีประสิทธิภาพมีการประสานงานต่อเนื่องและให้เป็นไปในเป้าหมายแนวทางเดียวกัน
อย่างใกล้ชิด

๖. จะกำหนดอัตราค่าพลังงานที่ใช้เป็นประโยชน์ได้แล้วทุกชนิดให้เหมาะสม
กับสถานะทางเศรษฐกิจและระดับรายได้ของประชาชน ทั้งนี้เป็นการชักชวนให้ประชาชน
ใช้พลังงานที่ประหยัดและสมดุลกับการผลิต

๗. จะควบคุมการจัดหา การผลิต และการใช้พลังงานให้เป็นไปโดยประหยัด
และได้ประโยชน์สูงสุดต่อส่วนรวมเพื่อให้มีพลังงานใช้อย่างเพียงพอเหมาะสมกับ
สภาวการณ์ทั้งในยามปกติและยามฉุกเฉิน

๘. อนุรักษ์และพัฒนาทรัพยากรธรรมชาติโดยจัดให้มีการใช้และฟื้นฟู
ทรัพยากรเหล่านี้ให้เกิดประโยชน์สูงสุดและเป็นธรรมในสังคม โดยเฉพาะอย่างยิ่ง
การปลูกและฟื้นฟูป่าไม้ของชาติและการขุดใช้ทรัพยากรแร่ธาตุ

นอกจากนโยบายดังกล่าวข้างต้นแล้ว ประเทศไทยยังมีปัญหาสำคัญที่ต้อง
เผชิญอยู่ในขณะนี้และเป็นภาระหนักอีกประการหนึ่ง คือ ปัญหาเกี่ยวกับผู้อพยพลี้ภัย
ซึ่งเป็นปัญหาระหว่างประเทศรัฐบาลจะแก้ไขปัญหานี้ตามหลักมนุษยธรรมควบคู่กับ
หลักอธิปไตย ความมั่นคง ความปลอดภัยและผลประโยชน์ของชาติ โดยรัฐบาลจะได้
ดำเนินการทางการเมืองและทางการทูตเพื่อให้ได้มาซึ่งความช่วยเหลือและความร่วม
มือในการรับภาระในปัญหานี้จากสหประชาชาติองค์การระหว่างประเทศและประชาคม
ระหว่างประเทศ และจากมิตรประเทศให้มากกว่าที่ได้รับอยู่เพื่อให้มีการรับบุคคล
เหล่านี้ออกไปจากประเทศไทยมากขึ้น และเพื่อให้บุคคลเหล่านี้สามารถกลับภูมิลำเนา
ตามความสมัครใจของตน ทั้งนี้โดยมีวัตถุประสงค์ที่จะแก้ไขปัญหาและบรรเทาผล
กระทบกระเทือนและความเดือดร้อนซึ่งประเทศไทยและประชาชนคนไทยต้องประสบ
อยู่ในปัจจุบัน

ท่านประธานรัฐสภาที่เคารพ และท่านสมาชิกผู้มีเกียรติทั้งหลายในการ
บริหารราชการแผ่นดินตามนโยบายที่ได้แถลงมาข้างต้นนี้กระผมขอให้ความมั่นใจว่า
รัฐบาลนี้จะดำเนินการโดยยึดมั่นในความซื่อสัตย์สุจริตเป็นที่ตั้ง และปฏิบัติตามนโยบาย
โดยเคร่งครัดเพื่อนำความก้าวหน้ามาสู่ประเทศชาติและนำความสงบเรียบร้อย และ
ความสุขความเจริญมาสู่ประชาชน สมดังเป้าหมายที่ได้แถลงไว้ทุกประการขอบคุณ

*รายงานการประชุมร่วมกันของรัฐสภา ครั้งที่ ๒/๒๕๒๖ (สมัยสามัญ)
วันศุกร์ที่ ๒๐ พฤษภาคม พุทธศักราช ๒๕๒๖ หน้า ๒๕ - ๔๒