รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-ปลัด มท. เป็นประธานพิธีลงนาม MOU พัฒนาระบบสุขภาพปฐมภูมิจังหวัดเชียงใหม่ พร้อมบรรยายพิเศษ ความท้าทายของระบบสุขภาพท้องถิ่นในทศวรรษหน้า เน้นย้ำ สุขภาพท้องถิ่นในทศวรรษหน้า
วันพุธที่ 17 มกราคม 2567
17/01/2567
ปลัด มท. เป็นประธานพิธีลงนาม MOU พัฒนาระบบสุขภาพปฐมภูมิจังหวัดเชียงใหม่ พร้อมบรรยายพิเศษ ความท้าทายของระบบสุขภาพท้องถิ่นในทศวรรษหน้า เน้นย้ํา สุขภาพท้องถิ่นในทศวรรษหน้า
ปลัด มท. เป็นประธานพิธีลงนาม MOU พัฒนาระบบสุขภาพปฐมภูมิจังหวัดเชียงใหม่ พร้อมบรรยายพิเศษ ความท้าทายของระบบสุขภาพท้องถิ่นในทศวรรษหน้า เน้นย้ํา สุขภาพท้องถิ่นในทศวรรษหน้า คือ การที่ประชาชนทุกคนในทุกท้องถิ่นมีสุขภาพดีควบคู่กับการมีระบบการรักษาที่มีคุณภาพ
วันนี้ (17 ม.ค. 67) เวลา 09.00 น. ที่หอประชุม 80 พรรษา องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ อําเภอเมืองเชียงใหม่ จังหวัดเชียงใหม่ นายสุทธิพงษ์ จุลเจริญ ปลัดกระทรวงมหาดไทย เป็นประธานพิธีลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือการพัฒนาระบบอภิบาลสุขภาพท้องถิ่นด้วยกระบวนการมีส่วนร่วมจังหวัดเชียงใหม่ โดยนายนิรัตน์ พงษ์สิทธิถาวร ผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงใหม่ นายแพทย์สุเทพ เพชรมาก เลขาธิการคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ นายแพทย์เติมชัย เติมยิ่งยศ ผู้ช่วยเลขาธิการสํานักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ นายแพทย์ประภัสสร เจียมบุญศรี รองอธิการบดีสถาบันพระบรมราชชนก พร้อมด้วยหัวหน้าส่วนราชการ นายอําเภอ ผู้นําท้องที่ ท้องถิ่น และภาคีเครือข่าย ร่วมในพิธี โดยมี นายพิชัย เลิศพงศ์อดิศร นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ พร้อมด้วยภาคีเครือข่าย รวม 16 หน่วยงาน อาทิ สํานักงานสาธารณสุขจังหวัดเชียงใหม่ สํานักงานท้องถิ่นจังหวัดเชียงใหม่ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ วิทยาลัยพยาบาลบรมราชชนนีเชียงใหม่ ชมรมสาธารณสุขอําเภอ สมัชชาสุขภาพจังหวัดเชียงใหม่ สมาคมสันนิบาตเทศบาลจังหวัดเชียงใหม่ ชมรมโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบลเชียงใหม่ ร่วมลงนามบันทึกข้อตกลง
โอกาสนี้ นายสุทธิพงษ์ จุลเจริญ ปลัดกระทรวงมหาดไทย บรรยายพิเศษในหัวข้อ ทิศทางนโยบายการจัดบริการสาธารณะด้านสุขภาพขององค์การบริหารส่วนจังหวัดและความท้าทายของระบบสุขภาพท้องถิ่นในทศวรรษหน้า โดยกล่าวว่า ในห้วงที่ผ่านมาตนได้มีโอกาสเดินทางมาเป็น Partnership ร่วมกับพี่น้องชาวจังหวัดเชียงใหม่ในการติดตามความก้าวหน้าการขับเคลื่อนระบบดูแลสุขภาพของพี่น้องประชาชนถึง 3 วาระ คือ โรงพยาบาลชุมชนตําบลดอนแก้ว อ.แม่ริม เมื่อปี 2565 การฝึกอบรมแกนนําสุขภาพประชาชนแบบมีส่วนร่วมของ รพ.สต. ในสังกัด อบจ.เชียงใหม่ ที่มหาวิทยาลัยแม่โจ้ เมื่อปี 2566 และในวันนี้ ปี 2567 คือ การลงนามความร่วมมือการพัฒนาระบบอภิบาลสุขภาพท้องถิ่นด้วยกระบวนการมีส่วนร่วมจังหวัดเชียงใหม่ โดยหากนับเมื่อครั้ง นายพิชัย เลิศพงศ์อดิศร นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ ได้เดินทางไปประชุมหารือการถ่ายโอน รพ.สต. ที่กระทรวงมหาดไทยร่วมกับตนและคณะกรรมการที่เกี่ยวข้อง จะนับเป็นครั้งที่ 4 ที่ได้มีส่วนร่วมกับพี่น้องชาวเชียงใหม่ อันสะท้อนให้เห็นว่าตนให้ความสําคัญ โดยเฉพาะอย่างยิ่งการลงนามบันทึกข้อตกลงฯ ในวันนี้ เป็น “แสงสว่างที่ปลายอุโมงค์ให้กับสังคมไทย” ซึ่งไม่ใช่แค่เรื่องสุขภาพ แต่ยังรวมถึงเรื่องคุณภาพชีวิตที่ดีของคนไทยอย่างยั่งยืน ภายใต้การถ่ายโอนโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบลไปยังองค์การบริหารส่วนจังหวัดทุกจังหวัด และการนําเอาบุคลากรทางการแพทย์จากโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบลเป็นศูนย์กลางการขับเคลื่อนร่วมกับ 7 ภาคีเครือข่าย ในการทําให้พี่น้องประชาชนที่อยู่ในทุกชุมชน/หมู่บ้านทั่วประเทศได้มีคุณภาพชีวิตที่ดีอย่างยั่งยืน “เพราะคําตอบของการพัฒนาอยู่ที่หมู่บ้าน”
"แนวคิดเรื่องการพัฒนาชุมชนเกิดขึ้นอย่างเป็นทางการและได้รับการยกฐานะหน่วยงานจากระดับกองเป็น “กรม” ครั้งแรก เมื่อปี 2505 เกิด “กรมการพัฒนาชุมชน” ขึ้นในประเทศไทย ด้วยการได้รับการสนับสนุนองค์ความรู้วิชาการพัฒนาชุมชน ทั้งในมิติการพัฒนาคน พัฒนาพื้นที่ ตลอดจนพัฒนามิติต่าง ๆ โดยทุกท่านสามารถย้อนไปรําลึกนึกถึงแนวทางการพัฒนาชุมชนได้ ซึ่งได้รับการสะท้อนผ่านภาพยนตร์เกาหลีเรื่อง “เสียงกู่จากครูใหญ่” ที่แสดงถึง “ความสําเร็จของครูใหญ่อยู่ที่คน” และคําว่า “คน” ที่ว่าไม่ใช่อยู่ที่เด็กนักเรียนที่เป็นลูกศิษย์ แต่คือ ผู้ปกครอง พ่อแม่ของเด็กนักเรียน ที่ครูใหญ่ท่านนี้ต้องใช้เวลาในช่วงต้นเพื่อปรับเปลี่ยนทัศนคติความเชื่อของผู้ปกครอง ทําในสิ่งที่เราพยายามทํากันในทุกวันนี้ให้เกิดขึ้น นั่นคือ “จิตอาสา” ทั้งในเรื่องอาชีพ การดูแลสุขภาพต่าง ๆ ของครอบครัว เพื่อให้เกิดสิ่งที่ดี ภาพยนตร์เรื่องนี้สะท้อนว่า ในห้วงเวลาแรกที่ครูใหญ่ไปถึงโรงเรียนได้พบว่า เด็กบนดอยอาหารไม่ค่อยอุดมสมบูรณ์ ครูใหญ่ก็เพียรพยายามไปเอาไก่มาให้ แล้วให้เด็กพาไก่ไปเลี้ยงที่บ้าน บางส่วนเลี้ยงที่โรงเรียน จนมีไข่ไก่ไว้รับประทาน เมื่อเด็กได้กินไข่ทุกวัน สุขภาพก็ดี จนกระทั่งทั้งหมู่บ้านมีสุขภาพดี แต่สิ่งที่เหนือไปกว่านั้น คือ ไข่ไก่มีจํานวนมากเกินกว่าจํานวนที่ต้องการบริโภค หมู่บ้านแห่งนี้จึงกลายเป็นหมู่บ้านส่งออกไข่ไก่ ก่อเกิดเป็นรายได้กลับคืนสู่หมู่บ้าน ทําให้สามารถพัฒนาชุมชนในด้านต่าง ๆ ทั้งโครงสร้างพื้นฐาน และเศรษฐกิจฐานราก” นายสุทธิพงษ์ฯ กล่าวในช่วงต้น
นายสุทธิพงษ์ จุลเจริญ ปลัดกระทรวงมหาดไทย กล่าวว่า โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบล (รพ.สต.) คือคําตอบของการมีคุณภาพชีวิตที่ดีของประชาชนอย่างยั่งยืน ทั้งนี้ “ผู้นํา” ตั้งแต่ระดับจังหวัด คือ ผู้ว่าราชการจังหวัด ระดับอําเภอ คือ นายอําเภอ และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ภายใต้การนําของท่านนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัด นายกเทศมนตรี และนายกองค์การบริหารส่วนตําบล ต้องบูรณาการภาคีเครือข่ายทั้ง 7 ภาคี คือ ภาคราชการ ภาคผู้นําศาสนา ภาควิชาการ ภาคเอกชน ภาคประชาสังคม ภาคประชาชน และภาคสื่อสารมวลชน ให้เป็นน้ําหนึ่งใจเดียว เฉกเช่นจังหวัดเชียงใหม่ที่มีนายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ผู้มีความเข้มแข็ง ก็จะทําให้จุดมุ่งหมายในการดูแลคุณภาพชีวิตที่ดีของพี่น้องประชาชนผ่านกลไกโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบล (รพ.สต.) ประสบความสําเร็จ และจะยังหนุนเสริมเป็นแบบอย่างทําให้จังหวัดอื่น ๆ สามารถก้าวไปสู่ความสําเร็จเช่นเดียวกับจังหวัดเชียงใหม่ อันเป็นการน้อมนําพระราชปณิธานของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวผู้ทรงพระคุณอันประเสริฐ ที่พระองค์ได้พระราชทานพระราชดํารัสไว้ความว่า “ประเทศชาติมั่นคง ประชาชนมีความสุข แก้ไขในสิ่งผิด สืบสานในพระราชปณิธาน ภายใต้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง” ซึ่งคําว่าสืบสานในพระราชปณิธานนั้น ขอหยิบยกความตอนหนึ่งของพระราชดํารัสพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ที่พระราชทานไว้ว่า "...การรักษาความสมบูรณ์แข็งแรงของร่างกายเป็นปัจจัยของเศรษฐกิจที่ดี และสังคมที่มั่นคง เพราะร่างกายที่แข็งแรงนั้น โดยปรกติ จะอํานวยผลให้สุขภาพจิตใจสมบูรณ์ด้วย และเมื่อสุขภาพสมบูรณ์ดีพร้อมทั้งร่างกายและจิตใจแล้ว ย่อมมีกําลังทําประโยชน์ สร้างสรรค์เศรษฐกิจและสังคมของบ้านเมืองได้เต็มที่ ทั้งไม่เป็นภาระแก่สังคมด้วย คือเป็นแต่ผู้สร้าง มิใช่ผู้ถ่วงความเจริญ..." ดังนั้น โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบล (รพ.สต.) จึงไม่ใช่เพียงการตอบโจทย์แค่การดูแลสุขภาพอนามัยประชาชน แต่รวมถึงเรื่องประเทศชาติมั่นคงและเรื่องคุณภาพชีวิตที่ดีอย่างยั่งยืนของประชาชนด้วย เราจึงต้องช่วยกัน “แก้ไขในสิ่งผิด” ทําให้เกิดระบบดูแลสุขภาพที่ดีอย่างยั่งยืนให้กับพี่น้องประชาชน
นายสุทธิพงษ์ จุลเจริญ ปลัดกระทรวงมหาดไทย กล่าวเพิ่มเติมว่า สิ่งสําคัญของการดูแลสุขภาพอนามัยและคุณภาพชีวิตของพี่น้องประชาชนนั้น "คําตอบอยู่ที่หมู่บ้าน" ดังนั้น ถ้าโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบลมีบุคลากรทางการแพทย์ที่เป็นข้าราชการในสังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัด ก็จะทําให้คุณภาพชีวิตของพี่น้องประชาชนดีในทุกเรื่อง เพราะที่ผ่านมาเรามักถูกกล่าวว่า ระบบการรักษาเป็นการรักษาแบบแยกส่วน เช่น ปวดนิ้วก้อยก็รักษานิ้วก้อย ปวดขาก็รักษาขา หรือปวดส่วนไหนก็รักษาแค่ส่วนนั้น ซึ่งการรักษาแยกสวนไม่ใช่คําตอบของการส่งเสริมให้มีสุขภาพที่ดี การรักษาแบบแยกส่วนเป็นการรักษาแบบยาฝรั่ง คือ ทําให้หาย แต่การรักษาแบบบูรณาการที่เป็นแบบมิติยาไทยหรือการรักษาแบบตะวันออกนั้น เราต้องทําให้เกิดการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม และแสวงหารากเหง้าการเกิดโรค เพื่อจะทําให้ประชาชนมีอายุยืนยาว ดังนั้น เราต้องช่วยกันทําให้ รพ.สต. ไม่ใช่มีเพียงบุคลากรทางการแพทย์และเป็นสถานที่ที่ทําหน้าที่ดูแลสุขภาพอนามัยอย่างเดียว แต่ต้องเป็นผู้ก้าวล่วงไปสู่ครัวเรือนพี่น้องประชาชน อันมีนัยเหมือนการรักษาแบบยาไทย คือ “การบูรณาการร่วมกับพื้นที่ที่ ทั้งบูรณาการงาน และบูรณาการคน นําเอาเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs) ทั้ง 17 ข้อมาขยายผลในพื้นที่อย่างเป็นรูปธรรม ต่อเนื่อง และยั่งยืน โดยเฉพาะอย่างยิ่งข้อที่ 17 "Partnership” อันเป็นหัวใจของการพัฒนาในทุกเรื่อง โดยมี “นายอําเภอ” เป็น CEO ของ รพ.สต. ในพื้นที่อําเภอนั้น ๆ และขยายถ่ายทอดส่งต่อไปถึง อสม. เพื่อให้เห็นภาพการบูรณาการงานที่มีเป้าหมายสําคัญที่สุด คือ ทําให้คนมีสุขภาพดีในทุกมิติของชีวิต ทั้งการน้อมนําหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง และพระราชดําริด้านความมั่นคงทางอาหารของสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี “บ้านนี้มีรัก ปลูกผักกินเอง และทางนี้มีผล ผู้คนรักกัน” รวมถึงการเลี้ยงไก่ เลี้ยงเป็ด เลี้ยงกบ เลี้ยงปลา เพื่อเป็นแหล่งอาหารที่มั่นคงปลอดภัย เมื่อบ้านหลังหนึ่งมีพืชผัก 20 - 30 อย่าง มีไข่ไก่ไว้บริโภค ร่างกายก็จะแข็งแรง ปลอดโรคภัย ขณะเดียวกันในระดับพื้นที่ ระดับชุมชน ก็นําพื้นที่รกร้างว่างเปล่า พื้นที่สาธารณะ ทําให้เป็นแหล่งรวมพืชผักสวนครัว แหล่งรวมความมั่นคงทางอาหาร มีการแบ่งกันดูแลเป็นกลุ่มบ้าน หย่อมบ้าน ป๊อกบ้าน ช่วยกันทําให้บริเวณบ้านมีความสะอาดสวยงาม ทําให้คนเกิดความเข้าใจเรื่องถังขยะเปียกลดโลกร้อนที่จะย่อยสลายเศษอาหารกลายเป็นปุ๋ยหมักสารบํารุงดิน บํารุงพืชผัก คนในบ้านมีเกราะป้องกันไม่ไปยุ่งเกี่ยวกับยาเสพติด อันจะทําให้คนมีสุขภาพจิตดี สุขภาพกายดี ส่งเสริมการร่วมกันรู้รักษา หลักศาสนาประเพณีวัฒนธรรม เมื่อคนร่วมงานประเพณีก็จะเกิดความอ่อนโยน ความรักใคร่สามัคคีกลมเกลียวเป็นน้ําหนึ่งใจเดียวกัน โดยมีกํานัน ผู้ใหญ่บ้าน พ่อหลวง เป็นผู้นําบูรณาการ โดยน้อมนําหลักการทรงงาน 4 ประการ คือ ร่วมคิด ร่วมพูดคุย ร่วมทํา และร่วมรับประโยชน์ มาเป็นแนวทางในการส่งเสริมให้เกิดการดูแลสุขภาพและคุณภาพชีวิตที่ดีอย่างยั่งยืน
“ระบบสุขภาพท้องถิ่นของทศวรรษหน้า คือ ประชาชนทุกคนในท้องถิ่นจะมีคุณภาพชีวิตที่ดี สุขภาพดี ไม่เจ็บไข้ได้ป่วย ถ้าเจ็บไข้ได้ป่วยก็จะได้รับการรักษาที่มีคุณภาพ โดยน้อมนําพระราชปณิธาน “ประเทศชาติมั่นคง ประชาชนมีความสุข แก้ไขในสิ่งผิด สืบสานในพระราชปณิธาน ภายใต้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง” มุ่งบูรณาการงานและสรรพกําลัง อันจะส่งผลทําให้ประเทศชาติจะมั่นคง ประชาชนจะมีความสุขอย่างยั่งยืนได้ โดยไม่ทิ้งหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ซึ่งจะส่งผลทําให้การลงนามบันทึกข้อตกลงในวันนี้ไม่เป็นเพียงแค่พิธีกรรม แต่จะหนุนเสริมส่งผลดีทําให้เกิดการปฏิบัติอย่างแท้จริง” นายสุทธิพงษ์ฯ กล่าวเน้นย้ําในช่วงท้าย
ด้าน นายพิชัย เลิศพงศ์อดิศร กล่าวว่า การลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือการพัฒนาระบบอภิบาลสุขภาพท้องถิ่นด้วยกระบวนการมีส่วนร่วมจังหวัดเชียงใหม่ในครั้งนี้ มีวัตถุประสงค์สําคัญเพื่อสร้างความเข้าใจแนวทางการอภิบาลระบบสุขภาพท้องถิ่นตามกลไกและกระบวนการที่พึงประสงค์ รวมทั้งระดมความคิดเห็นของผู้มีส่วนเกี่ยวข้องในการพัฒนาระบบสุขภาพท้องถิ่นระดับจังหวัด อันจะส่งผลทําให้บรรลุเป้าหมายการสนับสนุนบทบาทหน้าที่ขององค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ซึ่งได้รับมอบหมายถ่ายโอนภารกิจโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตําบล จํานวน 69 แห่ง ให้สามารถดําเนินการตามอํานาจหน้าที่ในการป้องกันและบําบัดโรค การส่งเสริมสุขภาพพลานามัยของประชาชน การรักษาพยาบาลอย่างง่าย การฟื้นฟูสมรรถภาพด้านการแพทย์และการคุ้มครองผู้บริโภค ซึ่งจะทําให้พี่น้องประชาชนในท้องถิ่นมีคุณภาพชีวิตและมีสุขภาพที่ดีสืบไป
#WorldSoilDay #วันดินโลก #UN #FAO #GlobalSoilPartnership #MOI
#กระทรวงมหาดไทย #บําบัดทุกข์บํารุงสุข #SoilandWaterasourceoflife
#SustainableSoilandWaterforbetterlife #ดินดีน้ําดีชีวีมีสุขอย่างยั่งยืน #SDGsforAll #ChangeforGood