รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-ถ้อยแถลงนายกรัฐมนตรี สำหรับการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 38 วันอังคารที่ 26 ตุลาคม 2564
วันอังคารที่ 26 ตุลาคม 2564
ถ้อยแถลงนายกรัฐมนตรี สําหรับการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 38 วันอังคารที่ 26 ตุลาคม 2564
ถ้อยแถลงนายกรัฐมนตรี
สําหรับการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ ๓๘
วันอังคารที่ ๒๖ ตุลาคม ๒๕๖๔
ถ้อยแถลงนายกรัฐมนตรี
สําหรับการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ ๓๘
วันอังคารที่ ๒๖ ตุลาคม ๒๕๖๔
* * * * *
ใต้ฝ่าละอองธุลีพระบาท และ ฯพณฯ ทั้งหลาย
ผมขอขอบคุณบรูไนดารุสซาลามที่จัดการประชุมสุดยอดอาเซียนในครั้งนี้ ท่ามกลางความท้าทาย จากทั้งการแพร่ระบาดของโควิด-๑๙ และความเปลี่ยนแปลงทางภูมิรัฐศาสตร์ในภูมิภาค โอกาสนี้ ผมขอต้อนรับท่านนายกรัฐมนตรี สปป. ลาวและท่านนายกรัฐมนตรีมาเลเซียเข้าสู่ครอบครัวอาเซียน ผมพร้อมที่จะร่วมมือกับท่านอย่างใกล้ชิดและหวังว่า จะได้พบกับผู้นําทุกท่านในเร็ววันนี้
ผมขอชื่นชมบรูไนฯ ที่ได้ทําหน้าที่ประธานอาเซียนอย่างดีเยี่ยม ภายใต้แนวคิดหลัก “เราห่วงใย เราเตรียมพร้อม เรารุ่งเรือง” โดยไทยสนับสนุนข้อริเริ่มต่าง ๆ ในปีนี้อย่างเต็มที่ อาทิ ข้อริเริ่มอาเซียนชิลด์ การส่งเสริมความร่วมมือทางเศรษฐกิจภาคทะเล กรอบเศรษฐกิจหมุนเวียนสําหรับประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน และการจัดทําวิสัยทัศน์ประชาคมอาเซียนภายหลังปี ค.ศ. ๒๐๒๕ รวมทั้งข้อเสนอที่จะมอบหมายให้คณะผู้แทนระดับสูงฯ หารือเกี่ยวกับการเสริมสร้างขีดความสามารถและประสิทธิภาพเชิงสถาบันของอาเซียน ซึ่งไทยพร้อมจะร่วมมือในการดําเนินการตามข้อริเริ่มเหล่านี้ให้เกิดผลสําเร็จและเป็นประโยชน์ต่อประชาคมอาเซียนในระยะยาว
เป็นเวลาเกือบ ๒ ปีแล้วที่พวกเราต้องต่อสู้กับโควิด-๑๙ วิกฤตครั้งนี้ส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อชีวิตและความเป็นอยู่ของประชาชน และสะท้อนให้เห็นถึงความเปราะบางของภูมิภาคต่อภัยคุกคามใหม่ ๆ ที่อาจเกิดขึ้นโดยที่เราไม่ทันตั้งตัว ผมจึงเห็นว่า ในช่วงเวลาจากนี้ไป นอกจากเราจะต้องร่วมมือกันแก้ไขเรื่องการแพร่ระบาดและผลกระทบของโควิด-๑๙ แล้ว เรายังควรถอดบทเรียนจากโควิด-๑๙ มาใช้เพื่อสร้างความเข้มแข็งให้ประชาคมอาเซียนมีความพร้อมรับมือกับความท้าทายใหม่ ๆ ในอนาคต ดังนั้น ผมขอเสนอข้อคิดเห็นเกี่ยวกับประเด็นที่อาเซียนควรให้ความสําคัญ ๓ ประการ ดังต่อไปนี้
ประการแรก เราจะต้องดําเนินการตามข้อริเริ่มในกรอบอาเซียนเพื่อแก้ไขปัญหาโควิด-๑๙ ให้มีประสิทธิภาพ ผมยินดีเป็นอย่างยิ่งที่การจัดซื้อวัคซีนโควิด-๑๙ โดยใช้เงินจากกองทุนอาเซียนเพื่อรับมือกับโควิด-๑๙ มีความคืบหน้าและหวังว่าประเทศสมาชิกอาเซียนจะได้รับวัคซีนอย่างทั่วถึงโดยเร็ว ขณะที่เงินที่เหลืออยู่ในกองทุนฯ จะได้รับการนําไปใช้ประโยชน์ในเรื่องวัคซีนให้แก่ประชาชนอาเซียนเพิ่มเติมในอนาคต นอกจากนี้ ไทยได้แจ้งรายการสิ่งของที่บริจาคแก่คลังสํารองอุปกรณ์ทางการแพทย์อาเซียนฯ แล้ว และหวังว่า จะมีการนําไปใช้ประโยชน์ต่อไป
เมื่อมองไปข้างหน้า อาเซียนควรเสริมสร้างความพร้อมในการรับมือกับโรคอุบัติใหม่และเสริมสร้าง
ความมั่นคงทางสาธารณสุขในระยะยาว โดยส่งเสริมความร่วมมือด้านการวิจัยและพัฒนาวัคซีน เพื่อบรรลุเป้าหมายความมั่นคงและความสามารถในการพึ่งพาตนเองด้านวัคซีน ซึ่งในขณะนี้ไทยกําลังพัฒนาวัคซีนภายในประเทศ และยินดีร่วมมือกับประเทศสมาชิกอาเซียนในเรื่องนี้ต่อไป อย่างไรก็ดี เป็นเรื่องน่าเสียดายที่อาเซียน ยังไม่สามารถบรรลุฉันทามติเกี่ยวกับที่ตั้งของศูนย์อาเซียนด้านภาวะฉุกเฉินทางสาธารณสุขและโรคอุบัติใหม่ได้ เราจึงควรหารือกันอย่างสร้างสรรค์ เพื่อแสวงหาแนวทางใหม่ ๆ เพื่อให้อาเซียนสามารถมีข้อตัดสินใจในเรื่องนี้ได้ ซึ่งจะมีความสําคัญยิ่งต่อความน่าเชื่อถือและความเป็นเอกภาพของอาเซียน รวมทั้งจะเป็นประโยชน์โดยตรงกับประชาชนกว่า 660 ล้านคนในภูมิภาค
ประการที่สอง อาเซียนควรเริ่มเปิดภูมิภาคและส่งเสริมการเดินทางไปมาหาสู่กันอย่างปลอดภัย เพื่อช่วยฟื้นฟูเศรษฐกิจ โดยใช้ประโยชน์จากกรอบการจัดทําระเบียงการเดินทางของอาเซียน ขณะเดียวกัน ควรจัดทําแนวทางการรับรองวัคซีนและใบรับรองการฉีดวัคซีนระหว่างกัน เพื่ออํานวยความสะดวกการเดินทาง ทางธุรกิจ และพิจารณาขยายให้ครอบคลุมการท่องเที่ยวต่อไป ซึ่งที่ผ่านมาประเทศไทยได้เปิดพื้นที่นําร่อง ต้อนรับนักท่องเที่ยวภายใต้โครงการภูเก็ตแซนด์บ็อกซ์และสมุยพลัสไปแล้ว และจะเริ่มเปิดประเทศอย่างเป็นขั้น เป็นตอนตั้งแต่วันที่ ๑ พฤศจิกายนนี้ เป็นต้นไป ขณะเดียวกัน เราต้องหลีกเลี่ยงการใช้มาตรการที่ไม่จําเป็นและเป็นอุปสรรคต่อการเคลื่อนย้ายสินค้า เพื่อรักษาความเชื่อมโยงของห่วงโซ่อุปทานในช่วงสถานการณ์โควิด-๑๙ และใช้ประโยชน์จากตลาดภายในของอาเซียนในการกระตุ้นเศรษฐกิจในภูมิภาค
เพื่อส่งเสริมสภาวะแวดล้อมที่เอื้ออํานวยต่อการค้าการลงทุน และขยายโอกาสทางการค้าให้กับผู้ประกอบการในการฟื้นตัวจากโควิด-๑๙ ผมหวังว่า ความตกลง RCEP จะมีผลใช้บังคับตามเป้าหมายที่ตั้งไว้ โดยไทยจะยื่นสัตยาบันสารความตกลง RCEP ต่อเลขาธิการอาเซียนในช่วงต้นเดือนพฤศจิกายน ศกนี้ รวมทั้งหวังว่าจะมีการประกาศเดินหน้าการเจรจา FTA อาเซียน-แคนาดาโดยเร็ว
ประการสุดท้าย โควิด-๑๙ ตลอดจนภัยธรรมชาติอื่น ๆ ไม่ว่าจะเป็นการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ อุทกภัย ไฟป่า และหมอกควันข้ามพรมแดน สะท้อนให้เห็นถึงจุดอ่อนของแนวทางการพัฒนาในปัจจุบันที่เน้นผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจเป็นหลัก โดยละเลยผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและทรัพยากรธรรมชาติ อันเป็นที่มาของวิกฤตต่าง ๆ ที่รุนแรงในทุกวันนี้ ดังนั้น ถึงเวลาแล้วที่พวกเราจะต้องปรับกระบวนทัศน์ในการใช้ชีวิตทุกด้าน เพื่อสร้างความสมดุลของสรรพสิ่ง และทําให้การฟื้นฟูและการพัฒนาของอาเซียนเป็นไปอย่างยั่งยืน ซึ่งสอดคล้องกับโมเดลเศรษฐกิจ BCG ที่ไทยดําเนินการอยู่ในการพลิกโฉมประเทศไทยในยุค Next Normal
ผมเห็นว่า “วาระสีเขียวของอาเซียน” ควรเป็นแนวทางของภูมิภาคในอนาคตเพื่อส่งเสริมการเติบโตทางเศรษฐกิจที่ยั่งยืนเป็นมิตรกับโลก โดยใช้เทคโนโลยีและนวัตกรรมสีเขียวเข้ามาช่วยสนับสนุน และเน้นประเด็นสําคัญที่กําลังเป็นแนวโน้มของโลก อาทิ
๑.การเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานไปสู่พลังงานสะอาด เพื่อลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก และนําไปสู่การแก้ไขปัญหาภาวะโลกร้อนและการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
๒.การใช้ทรัพยากรทั้งในดินและในทะเลอย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อรักษาความหลากหลายทางชีวภาพ ซึ่งจะช่วยเสริมสร้างความมั่นคงทางอาหาร รวมทั้งป้องกันภัยธรรมชาติทั้งดินถล่ม และอุทกภัย
๓.การส่งเสริมการเข้าถึงเทคโนโลยีดิจิทัล เพื่อนํามาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุดในด้านต่าง ๆ อาทิ การทําเกษตรอัจฉริยะ การสํารวจข้อมูลและเฝ้าระวังมลพิษทางอากาศและสภาพภูมิอากาศ น้ําทะเลหนุน และวาตภัย ซึ่งสอดคล้องกับเป้าหมาย “Digital ASEAN”
๔.การพัฒนาเมืองและชุมชนที่ยั่งยืน เพื่อช่วยส่งเสริมให้ประชาชนใช้ชีวิตอย่างมีสวัสดิภาพและมีคุณภาพชีวิตที่ดีไม่ว่าจะในเมืองหรือชนบท
๕.การเงินสีเขียว เพื่อระดมทุนจากภาคส่วนต่าง ๆ ในการสนับสนุนการลุงทุนในธุรกิจที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม
ประเด็นเหล่านี้ไม่ใช่เรื่องใหม่ แต่ความสําเร็จในเรื่องนี้ต้องอาศัยการเปลี่ยนแปลงจากทุกภาคส่วน ทั้งการเปลี่ยนพฤติกรรมของตัวเราเอง การเปลี่ยนรูปแบบการทําธุรกิจ และการเสริมสร้างบทบาทของชุมชน ดังนั้น เราต้องส่งเสริมเรื่องเหล่านี้ให้เป็นวาระสีเขียวของอาเซียน เพื่อสร้างความตระหนักรู้ให้แก่ทุกภาคส่วน และทุกหน่วยทางสังคม เพื่อร่วมกันพลิกโฉมอาเซียนให้เป็นภูมิภาคที่ก้าวหน้าและเป็นบ้านที่ยั่งยืนสําหรับ ทุกคนโดยไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลังเพื่อลูกหลานของเราสืบไป
ใต้ฝ่าละอองธุลีพระบาท และทุกท่าน
สุดท้ายนี้ ผมยินดีร่วมรับรองเอกสารต่าง ๆ ของการประชุมสุดยอดอาเซียนในครั้งนี้ ซึ่งหลายฉบับสอดคล้องกับวาระสีเขียวของอาเซียนตามที่ผมได้กล่าวไปแล้ว ผมขอเน้นย้ําความมุ่งมั่นของไทยในการขับเคลื่อนประชาคมอาเซียนและส่งเสริมการรวมตัวของภูมิภาคให้แน่นแฟ้นยิ่งขึ้น เพื่อให้อาเซียนเป็นพลังสําคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจและสังคมของโลกต่อไป
* * * * * * *