รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-งานวันที่ระลึกสากลแห่งการรู้หนังสือประจำปี2561 (International Literacy Day 2018) "บิ๊กน้อย"ภูมิใจที่สุดที่สามารถนำเยาวชนที่อยู่นอกระบบการศึกษาพื้นที่ จชต.กลับมาศึกษาเกือบ100%
วันจันทร์ที่ 10 กันยายน 2561
งานวันที่ระลึกสากลแห่งการรู้หนังสือประจําปี2561 (International Literacy Day 2018) "บิ๊กน้อย"ภูมิใจที่สุดที่สามารถนําเยาวชนที่อยู่นอกระบบการศึกษาพื้นที่ จชต.กลับมาศึกษาเกือบ100%
​พล.อ.สุรเชษฐ์ ชัยวงศ์ หัวหน้าผู้แทนพิเศษของรัฐบาลในการแก้ไขปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้/รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เป็นประธานเปิดงานวันที่ระลึกสากลแห่งการรู้หนังสือ ประจําปี 2561 (International Literacy Day 2018) เมื่อวันเสาร์ ที่ 8 กันยายน 2561
พล.อ.สุรเชษฐ์ ชัยวงศ์ หัวหน้าผู้แทนพิเศษของรัฐบาลในการแก้ไขปัญหาจังหวัดชายแดนภาคใต้/รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เป็นประธานเปิดงานวันที่ระลึกสากลแห่งการรู้หนังสือ ประจําปี 2561 (International Literacy Day 2018) เมื่อวันเสาร์ ที่ 8 กันยายน 2561 ณ ศูนย์ประชุมนานาชาตินงนุชพัทยา อําเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี
นายการุณ สกุลประดิษฐ์ ปลัดกระทรวงศึกษาธิการ กล่าวรายงานว่า ในวันที่ 8 กันยายนของทุกปี ถือเป็นวันสําคัญที่ยูเนสโกได้ประกาศให้เป็น "วันที่ระลึกสากลแห่งการรู้หนังสือ" ตั้งแต่ปี พ.ศ.2509 เป็นต้นมา โดยในปีนี้กําหนดแนวคิดหลัก "การรู้หนังสือและการพัฒนาทักษะในศตวรรษที่ 21" เพื่อมุ่งพัฒนาการรู้หนังสือตั้งแต่ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานสู่ระดับที่สูงขึ้น ด้วยทักษะการรู้เท่าทันสื่อบนฐานการคิดวิเคราะห์เป็น และนําไปใช้ได้จริงในชีวิตประจําวัน ตลอดจนพัฒนาทักษะด้านเทคโนโลยีและอาชีพที่สอดคล้องกับสังคมในยุคปัจจุบัน
กระทรวงศึกษาธิการ โดยสํานักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย (สํานักงาน กศน.) กําหนดจัดงานขึ้นระหว่างวันที่ 7-8 กันยายน 2561 ณ ศูนย์ประชุมนานาชาตินงนุชพัทยา อําเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี โดยมีผู้เข้าร่วมงานประกอบด้วย ผู้อํานวยการยูเนสโก สํานักงานส่วนภูมิภาค กรุงเทพฯ คณะผู้บริหารระดับสูงกระทรวงศึกษาธิการ คณะกรรมการ กศน. ภาคีเครือข่าย ผู้บริหาร ข้าราชการ ครู และบุคลากร กศน. กว่า 1,400 คน
พล.อ.สุรเชษฐ์ ชัยวงศ์ หน.ผู้แทนพิเศษของรัฐบาล/รมช.ศึกษาธิการ ได้อ่านสาร พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี เนื่องในโอกาส "วันที่ระลึกสากลแห่งการรู้หนังสือ" ประจําปี 2561 วันที่ 8 กันยายน 2561
โอกาสนี้ พล.อ.สุรเชษฐ์ ชัยวงศ์ กล่าวแสดงความชื่นชมการจัดงานในครั้งนี้ ซึ่งเป็นการแสดงให้เห็นภาพการทํางานด้วยความตั้งใจและความเข้มแข็งร่วมกันของชาวกระทรวงศึกษาธิการ และ กศน. เสมือนเป็นเพื่อนรักร่วมทํางาน ร่วมชีวิต ร่วมกันสร้างความเจริญให้กับประเทศไทยในทุกพื้นที่ ซึ่ง "การศึกษา" เป็นกระบวนการสําหรับพัฒนาคนโดยอาศัยหนังสือเป็นเครื่องมือในการพัฒนาคุณภาพอย่างสําคัญ ส่วน "การรู้หนังสือ" จะมีส่วนทําให้มีปัญญากว้างขวาง คิดกว้าง มองไกล มีวิสัยทัศน์ ตลอดจนมีความคิดสร้างสรรค์ รู้จักใช้เหตุใช้ผล และใช้ทักษะด้านต่าง ๆ ให้เป็นประโยชน์ทั้งต่อตนเอง ต่อสังคม และประเทศชาติโดยรวม
ทั้งนี้ รัฐบาลได้ให้ความสําคัญกับการพัฒนาประชากรทุกช่วงวัยเป็นอย่างยิ่ง โดยได้กําหนดยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี พร้อมกําหนดให้มีการพัฒนาและเสริมสร้างศักยภาพทรัพยากรมนุษย์ เป็น 1 ใน 6 ยุทธศาสตร์หลัก เพื่อเป้าหมายในการพัฒนาคนในทุกมิติและทุกช่วงวัย ให้เป็นคนเก่ง คนดี มีคุณภาพ มีหลักคิดที่ถูกต้อง ตลอดจนมีทักษะที่จําเป็นในศตวรรษที่ 21
โดยตลอด 1 ปีที่ผ่านมา สํานักงาน กศน. เป็นหน่วยงานหลักของกระทรวงศึกษาธิการที่ทํางานบูรณาการร่วมกับทุกองค์กรหลักและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ไม่ว่าจะเป็นการส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต, การจัดการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย, การส่งเสริมศูนย์ กศน.ตําบล ที่อยู่ใกล้ชิดกับประชาชน ตลอดจนศูนย์ส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต ศูนย์การเรียนรู้หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ศูนย์การเรียนรู้หลักประชาธิปไตย ไทยนิยม ยั่งยืน และศูนย์ดิจิทัลชุมชน เป็นต้น
นอกจากนี้ ยังมีอีกผลงานสําคัญของสํานักงาน กศน. และกระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งเป็นความภาคภูมิใจอย่างที่สุด กล่าวคือ การที่สามารถนําประชากรวัยเรียนอายุ 3 ขวบ ถึง 18 ปี ที่อยู่นอกระบบการศึกษา ให้กลับเข้ามารับการศึกษาได้มากขึ้น กว่าห้วงที่ผ่านมาอย่างเป็นประวัติการณ์ โดยเฉพาะในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ กล่าวคือ การดําเนินงานตลอดช่วงเวลา 1 ปีที่ผ่านมา สามารถนําประชากรวัยเรียนกลับเข้าสู่ระบบการศึกษาได้ กว่าร้อยละ 60 ของเด็กที่อยู่นอกระบบทั้งหมด (45,000 คน) ซึ่งในเรื่องนี้เป็นเรื่องที่สํานักงานยูเนสโกรับทราบแล้ว พร้อมได้ให้คําแนะนําที่เป็นประโยชน์ต่อการทํางานหลายประการ
ในฐานะที่รับผิดชอบดูแลงานของ สํานักงาน กศน. จึงมอบให้ดําเนินการอย่างต่อเนื่อง เพื่อขยายผลต้นแบบการดําเนินงานในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ ไปสู่ภูมิภาคอื่น ๆ พร้อมมีระบบติดตามการดําเนินงานอย่างเข้มแข็ง และมั่นใจว่าในภาคเรียนที่ 2 ของปีการศึกษา 2561 จะสามารถนําประชากรวัยเรียนที่อยู่นอกระบบการศึกษากลับเข้าระบบการศึกษาได้มากยิ่งขึ้นโดยลําดับ จนมีความสมบูรณ์มากที่สุด หรือทั้ง 100% ได้ในอนาคตอันใกล้นี้
สิ่งเหล่านี้ถือเป็นผลงานความภาคภูมิใจ และมีความเกี่ยวข้องกับการรู้หนังสือ ที่เกิดจากการทํางานอย่างต่อเนื่องยาวนาน จึงขอชื่นชมผู้มีส่วนเกี่ยวข้องทุกคน โดยเฉพาะบุคลากร กศน. ที่ดําเนินงานและปฏิบัติงานอยู่ในพื้นที่ ที่มีส่วนร่วมในการทํางานให้เกิดผลสําเร็จ ตลอดจนร่วมจัดงานในครั้งนี้ ในวันที่ระลึกสากลแห่งการรู้หนังสือ ประจําปี 2561 ภายใต้แนวคิดการรู้หนังสือและพัฒนาทักษะในศตวรรษที่ 21 เพื่อกระตุ้นให้ประชาชนและทุกภาคส่วนในสังคม ร่วมกันสานพลังขับเคลื่อนการส่งเสริมการรู้หนังสือของประชาชน เพื่อสร้างสังคมไทยแห่งการเรียนรู้ สร้างสรรค์สู่การพัฒนาที่ยั่งยืนสืบไป
ในโอกาสที่ได้มอบรางวัลเชิดชูเกียรติ กศน. ประจําปี 2561 และเข็มเชิดชูเกียรติ ครู กศน. รวม 1,174 รางวัล ก็ขอแสดงความยินดีและชื่นชมกับทุกคนที่ได้รับรางวัลในครั้งนี้ พร้อมขอให้ดํารงไว้ซึ่งเกียรติประวัติและการทํางานอย่างมุ่งมั่นตั้งใจ เป็นความภาคภูมิใจร่วมกันของชาว กศน. และกระทรวงศึกษาธิการตลอดไป
นายชิเกรุ อาโอยากิ ผู้อํานวยการยูเนสโก สํานักงานส่วนภูมิภาค กรุงเทพฯ ได้อ่านสาร ผู้อํานวยการใหญ่ยูเนสโก เนื่องในโอกาส "วันที่ระลึกสากลแห่งการรู้หนังสือ" ประจําปี 2561 วันที่ 8 กันยายน 2561 ความว่า
"เฟรเดอริค ดักลาส (Frederick Douglass) ทาสชาวแอฟริกัน - อเมริกัน ผู้เป็นอิสระจากอิทธิพลอันเลวร้าย นักต่อสู้การเลิกทาส และนักประพันธ์ได้เขียนข้อความตอนหนึ่งไว้ในศตวรรษที่ 19 ว่า “ทันทีที่คุณเรียนรู้ที่จะอ่าน คุณก็จะเป็นอิสระตราบนิรันดร์” นี่คือการเรียกร้องการปลดปล่อยให้เป็นอิสระจากการเป็นทาสโดยการอ่าน และตามขอบข่ายสากลทั่วไป นั่นคือการให้ความสําคัญกับทักษะพื้นฐาน อันได้แก่ การรู้หนังสือ และการคิดคํานวณเป็น
การรู้หนังสือ คือ ก้าวแรกสู่ความเป็นอิสระ มุ่งสู่การปลดปล่อยให้เป็นอิสระจากข้อจํากัดทางสังคมและเศรษฐกิจ ซึ่งเป็นเงื่อนไขที่จําเป็นสําหรับการพัฒนา ทั้งส่วนบุคคลและส่วนรวม ที่จะลดความยากจน ความไม่เท่าเทียม สร้างความมั่งคั่ง และช่วยขจัดปัญหาทางโภชนาการ และสาธารณสุขให้หมดไป นับตั้งแต่ช่วงชีวิตของเฟรเดอริค ดักลาส โดยเฉพาะในช่วงหลายทศวรรษที่ผ่านมานี้ มีความก้าวหน้าเกิดขึ้นมากมายในทุกภูมิภาคของโลก มีบุรุษและสตรีหลายล้านคน ที่หลุดพ้นจากความไม่รู้และภาวะพึ่งพิง โดยมีการเคลื่อนไหวอย่างกว้างขวางในเรื่องการรู้หนังสือและความเป็นประชาธิปไตยในการเข้าถึงการศึกษา
อย่างไรก็ตาม การคาดการณ์ของโลกที่ทุกคนพึงมีความรู้พื้นฐาน ยังคงเป็นอุดมคติเช่นเคย ปัจจุบัน มีเด็กและเยาวชนมากกว่า 260 ล้านคนทั่วโลก ที่ไม่ได้สมัครเข้าเรียนในโรงเรียน เด็กและเยาวชน 6 คน จาก 10 คน หรือประมาณ 617 ล้านคน ไม่ได้รับทักษะขั้นต่ําในเรื่องการรู้หนังสือและการคิดคํานวณ ประชาชนวัยหนุ่มสาวและผู้ใหญ่ จํานวน 750 ล้านคน ยังคงไม่สามารถอ่านออกเขียนได้ และ 2 ใน 3 ของจํานวนดังกล่าว เป็นสตรี จุดอ่อนที่ทําให้เกิดความอ่อนแอเหล่านี้ ย่อมนําไปสู่การแยกตัวออกจากสังคม และทําให้เกลียวแห่งความไม่เท่าเทียมทางสังคม และความไม่เท่าเทียมทางเพศ ยังคงดําเนินอยู่อย่างถาวร
ความท้าทายใหม่ที่กําลังเกิดขึ้นต่อโลกใบนี้ คือ การทะลักเข้ามาอย่างรวดเร็วและต่อเนื่องของนวัตกรรมทางเทคโนโลยี และเพื่อที่จะหาโอกาสในสังคม การที่จะได้งานทํา และตอบสนองต่อความท้าทายทางสังคม เศรษฐกิจ และสิ่งแวดล้อม ทักษะการรู้หนังสือและคิดคํานวณแบบเดิม ๆ จึงไม่เพียงพออีกต่อไปแล้ว ทักษะใหม่ ๆ ที่รวมถึงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารกลายเป็นเรื่องจําเป็นมากขึ้นเรื่อย ๆ การเตรียมคนหนุ่มสาวและผู้ใหญ่เพื่อการมีงานทํา ซึ่งส่วนใหญ่แล้วยังไม่มีทักษะดังกล่าว จึงเป็นอีกหนึ่งความท้าทาย ดังนั้น การเข้าถึงการเรียนรู้ตลอดชีวิต การได้ประโยชน์จากแนวทางการฝึกอบรมในรูปแบบต่าง ๆ และการได้รับโอกาสที่มากขึ้น เพื่อการเตรียมการดังกล่าว จึงเป็นสิ่งจําเป็น
แนวคิดหลักของ "วันที่ระลึกสากลแห่งการรู้หนังสือ" ในปีนี้ คือ “การพัฒนาการรู้หนังสือและทักษะต่าง ๆ” ที่มุ่งเน้นแนวทางการพัฒนาการศึกษา ยูเนสโกกําลังเร่งกําหนดนโยบายการรู้หนังสือตามแนวคิดใหม่ และส่งเสริมการปฏิบัติทางการศึกษาเชิงนวัตกรรม อีกทั้งส่งเสริมความร่วมมือในรูปแบบต่าง ๆ ทั้งจากภาครัฐ และภาคเอกชน เนื่องจากการทําความเข้าใจสาเหตุของการศึกษาที่ครอบคลุมเท่านั้น จึงจะสามารถตอบสนองต่อความต้องการของโลกได้อย่างเหมาะสม กล่าวคือ การศึกษาจะต้องปฏิรูปตัวเองทุกวัน
ในโอกาสวันที่ระลึกสากลแห่งการรู้หนังสือนี้ ดิฉันขอเรียกร้องให้ผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทั้งปวงในโลกของการศึกษาและอื่น ๆ เพราะเป็นสาเหตุที่เกี่ยวข้องกับพวกเราทุกคน ร่วมกันขับเคลื่อน เพื่อให้อุดมคติของสังคมโลกด้านการรู้หนังสือ มีความเป็นจริงมากขึ้นอย่างแท้จริง" ออเดรย์ อาซูเลย์
นายกฤตชัย อรุณรัตน์ เลขาธิการ กศน. กล่าวเพิ่มเติมถึงความร่วมมือของสํานักงาน กศน. กับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการส่งเสริมการรู้หนังสือของคนไทยด้วยว่า สํานักงาน กศน.ถือเป็นองค์กรหลักที่ทํางานด้านการส่งเสริมการรู้หนังสือของประชาชนมาอย่างยาวนาน เพื่อเปิดโอกาสให้ประชาชนได้เดินก้าวข้ามไปสู่การเรียนรู้ที่หลากหลาย พร้อมเสริมสร้างทักษะที่จําเป็นสําหรับศตวรรษที่ 21 แก่ประชาชน ทั้งทักษะการเรียนรู้และนวัตกรรม, ทักษะสารสนเทศสื่อและเทคโนโลยี, ทักษะชีวิตและอาชีพ โดยมีทักษะการเรียนรู้ เป็นทักษะที่สําคัญที่สุดในศตวรรษที่ 21 เพื่อบูรณาการองค์ความรู้ ทักษะ ความเชี่ยวชาญ จนเกิดเป็นสมรรถนะ "มนุษย์ยุคใหม่" ที่สามารถดํารงชีวิตอยู่ในสังคมแห่งความเปลี่ยนแปลงได้อย่างมีความสุข
ทั้งนี้ สํานักงาน กศน. ได้ร่วมมือกับยูเนสโก เพื่อพัฒนาแนวทางและวิธีการ ตลอดจนเนื้อหาสาระ สําหรับจัดทําคู่มือการเรียนรู้หนังสือ เพื่อให้ครู กศน.ตําบล นําไปใช้ในสอนให้กับประชาชน โดยสอดแทรกการรู้หนังสือไปในวิถีชีวิตประจําวัน รวมทั้งนําไปไว้ในห้องสมุดเคลื่อนที่ เพื่อให้ผู้สนใจได้เรียนรู้ด้วยตนเองด้วย อย่างไรก็ตาม ต้องการพัฒนาให้ประชาชนมีทักษะดิจิทัล เพื่อเป็นเครื่องมือในการหาความรู้ พัฒนาองค์ความรู้ ตลอดจนเสริมสร้างทักษะการรู้หนังสือ ทั้งการอ่านการเขียน ดังนั้น จําเป็นที่จะต้องนําเทคโนโลยีหรือทักษะดิจิทัล มาเชื่อมโยงกับทักษะการรู้หนังสือ เพื่อให้มีแนวทางและวิธีการช่วยสร้างทักษะอย่างต่อเนื่อง และเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิต