รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-สหรัฐฯ คงสถานะไทยเป็นประเทศที่ต้องจับตามองเป็นพิเศษ (PWL) แต่มีโอกาสทบทวนสถานะให้ดีขึ้นในปีนี้
วันจันทร์ที่ 1 พฤษภาคม 2560
สหรัฐฯ คงสถานะไทยเป็นประเทศที่ต้องจับตามองเป็นพิเศษ (PWL) แต่มีโอกาสทบทวนสถานะให้ดีขึ้นในปีนี้
นางอภิรดี ตันตราภรณ์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ เปิดเผยว่า เมื่อวันที่ 28 เมษายน 2560 สํานักงานผู้แทนการค้าสหรัฐฯ (USTR) ได้ประกาศผลการจัดสถานะการคุ้มครองทรัพย์สินทางปัญญาของประเทศคู่ค้าตามกฎหมายการค้าสหรัฐฯ มาตรา 301 พิเศษ ประจําปี 2559
โดยสหรัฐฯ ยังคงจัดไทยเป็นประเทศที่ต้อง จับตามองเป็นพิเศษ (Priority Watch List – PWL) ต่อไป หลังจากที่อยู่บัญชี PWL มาตั้งแต่ปี 2550 อย่างไรก็ดี USTR ระบุในรายงานด้วยว่าพร้อมที่จะทบทวนสถานะของไทยให้ดีขึ้นในปีนี้ หากไทยยังคงมีความก้าวหน้าเชิงบวกในการแก้ไขปัญหาข้อกังวลด้านทรัพย์สินทางปัญญาของสหรัฐฯ
นางอภิรดีฯ กล่าวต่อไปว่า แม้ไทยจะคงอยู่ในสถานะเดิมแต่หากดูในเนื้อหารายงานจะเห็นว่ามีความแตกต่างจากรายงานผลการจัดสถานะในช่วงหลายปีที่ผ่านมา กล่าวคือ สหรัฐฯ ตระหนักถึงเจตจํานงที่แน่วแน่ในระดับนโยบายของไทย โดยเฉพาะกรณีที่นายกรัฐมนตรีได้กล่าวต่อสาธารณชนถึงความสําคัญของการคุ้มครองและป้องปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาบ่อยครั้ง ตลอดจนมีการกําหนดแผนที่นําทางด้านทรัพย์สินทางปัญญาระยะ 20 ปี (IP Roadmap) ที่รวมถึงเรื่องการปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา และมีการแต่งตั้งคณะอนุกรรมการปราบปรามการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญา โดยมีรองนายกรัฐมนตรี (พลเอกประวิตร วงษ์สุวรรณ) เป็นประธาน ซึ่งทําให้การบูรณาการระหว่างหน่วยงานเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพและมุ่งเน้นเป้าหมายการสืบสวนจับกุมผู้กระทําความผิดมากขึ้น
ในส่วนข้อกังวลที่สหรัฐฯ เคยระบุในรายงานในปีที่ผ่านมา อาทิ ปัญหาการละเมิดทรัพย์สินทางปัญญาทั้งในท้องตลาดและการละเมิดออนไลน์ และปัญหางานค้างการจดทะเบียนสิทธิบัตรและเครื่องหมายการค้า สหรัฐฯ เห็นว่า ไทยได้ดําเนินการในทิศทางที่เหมาะสมแล้ว รวมทั้ง การเพิ่มจํานวนผู้ตรวจสอบของกรมทรัพย์สินทางปัญญา
ทั้งนี้ นางอภิรดีฯ เห็นว่า ข้อกังวลของสหรัฐฯ ในการประเมินสถานะที่ผ่านมารวมทั้งในครั้งนี้ มีหลายเรื่องที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องของไทยเองจะต้องนํามาพิจารณาในบริบทที่เหมาะสม บางเรื่องเราสามารถที่จะทําความเข้าใจเพิ่มเติมกับสหรัฐฯ ได้ ตัวอย่างเช่น เรื่องกฎหมายลิขสิทธิ์ในประเด็นการคุ้มครองมาตรการทางเทคโนโลยี การคุ้มครองข้อมูลการบริหารสิทธิ และการป้องกันการแอบถ่ายภาพยนตร์ในโรงภาพยนตร์ ซึ่งสหรัฐฯ แสดงความกังวลมาอย่างต่อเนื่อง กรมทรัพย์สินทางปัญญาได้เคยเปิดรับฟังความคิดเห็นผู้มีส่วนได้เสีย รวมทั้งเจ้าของลิขสิทธิ์ทั้งไทยและต่างประเทศ แต่ก็ไม่มีเจ้าของลิขสิทธิ์รายใดนําเสนอข้อมูลว่ามีปัญหาอุปสรรคแต่อย่างใด
เนื่องจากข้อกังวลส่วนหนึ่งที่สหรัฐฯ ระบุในรายงานหรือต้องการผลักดันเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับหลายหน่วยงาน เช่น กรณีกฎหมายภาพยนตร์ให้อํานาจคณะกรรมการตามกฎหมายในการกําหนดโควตาภาพยนตร์ต่างประเทศ กรณีร่างกฎหมายความปลอดภัยทางไซเบอร์ให้อํานาจพนักงานเจ้าหน้าที่เข้าถึงข้อมูลการติดต่อสื่อสารของภาคเอกชน กรณีการให้ความคุ้มครองข้อมูลผลการทดสอบยาและเคมีภัณฑ์เกษตร ที่สหรัฐฯ ต้องการยกระดับความคุ้มครอง และกรณีการกําหนดมาตรการด้านสาธารณสุข ที่สหรัฐฯ เน้นย้ําว่าควรมีกระบวนการที่โปร่งใสและเปิดโอกาสให้ภาคเอกชนเจ้าของสิทธิได้เข้าไปมีส่วนร่วมแสดงความคิดเห็น ในการนี้กระทรวงพาณิชย์จึงจะรายงานผลการจัดสถานะต่อคณะรัฐมนตรีเพื่อทราบด้วย
ในลําดับต่อไป ไทยจะดําเนินการตามแผนที่นําทางด้านทรัพย์สินทางปัญญา (IP Roadmap) อย่างจริงจังและต่อเนื่องต่อไป เพื่อประโยชน์ของทั้งสองฝ่าย และโดยประการสําคัญ เพื่อพัฒนาระบบทรัพย์สิน  ทางปัญญาของไทยเอง เนื่องจากทรัพย์สินทางปัญญาเป็นกลจักรสําคัญที่จะผลักดันให้เกิดการเติบโตด้านการค้าและการลงทุน ตลอดจนการพัฒนาอย่างยั่งยืนตามแนวทางประเทศไทย 4.0