รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-ศธ.ปรับปรุงแก้ไขหลักเกณฑ์การได้มาของวิทยฐานะ
วันพฤหัสบดีที่ 2 กุมภาพันธ์ 2560
ศธ.ปรับปรุงแก้ไขหลักเกณฑ์การได้มาของวิทยฐานะ
นพ.ธีระเกียรติ เจริญเศรษฐศิลป์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เปิดเผยว่า กระทรวงศึกษาธิการ เตรียมปฏิวัติระบบวิทยฐานะของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษาใหม่
โดยน้อมนําพระราชกระแสฯ ด้านการศึกษาของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มาใช้เป็นแนวทางในการปรับปรุงแก้ไขหลักเกณฑ์การได้มาของวิทยฐานะ ซึ่งจะไม่เน้นจัดทําเอกสารผลงานวิชาการจํานวนมาก แต่เน้นระบบตอบแทนให้ครูที่มุ่งการสอนหนังสือ มีการประเมินทั้งคุณภาพและปริมาณการสอนโดยทดลองใช้และรับฟังความเห็น ก่อนประกาศใช้ภายใน3เดือนนี้ (หรือภายในเดือนพฤษภาคม2560)
นพ.ธีระเกียรติ เจริญเศรษฐศิลป์รมว.ศึกษาธิการกล่าวว่าจากการที่คณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา (ก.ค.ศ.) ครั้งที่ 1/2560 เมื่อวันศุกร์ที่ 13 มกราคมที่ผ่านมา ได้มีมติให้แต่งตั้งคณะทํางานเพื่อแก้ไขหลักเกณฑ์การได้มาของวิทยฐานะ โดยนําพระราชกระแสฯ ด้านการศึกษาของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มาใช้เป็นแนวทาง ความว่า“ปัญหาปัจจุบันคือ ครูมุ่งเขียนงานวิทยานิพนธ์ เขียนตําราส่งผู้บริหาร เพื่อให้ได้ตําแหน่งและเงินเดือนสูงขึ้น แล้วบางทีก็ย้ายไปที่ใหม่ ส่วนครูที่มุ่งการสอนหนังสือกลับไม่ได้อะไรตอบแทน ระบบไม่ยุติธรรม เราต้องเปลี่ยนระเบียบตรงจุดนี้ การสอนหนังสือต้องถือว่าเป็นความดีความชอบ หากคนใดสอนดี ซึ่งส่วนมากคือมีคุณภาพและปริมาณ ต้องมี reward” (5 ก.ค. 55) และ“ครูบางส่วนเวลาสอนนักเรียนจะสอนไม่หมดแต่เก็บไว้บางส่วน หากนักเรียนต้องการรู้ทั้งหมดวิชา ก็ต้องเสียเงินไปสมัครเรียนพิเศษกับครูท่านนั้น จะเป็นการสอนในโรงเรียนหรือส่วนตัวก็ตาม” (5 ก.ค. 55) นั้น
การประชุมครั้งนี้ ได้ร่วมพิจารณาแนวทางการแก้ไขหลักเกณฑ์การได้มาของวิทยฐานะ โดยนําพระราชกระแสฯ ด้านการศึกษาของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มาใช้เป็นแนวทางซึ่งที่ประชุมเห็นชอบให้แก้ไขหลักเกณฑ์การได้มาของวิทยฐานะของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษาใหม่ให้เสร็จสิ้นและประกาศใช้หลักเกณฑ์ใหม่ภายใน3เดือน โดยหลักเกณฑ์ใหม่จะไม่มีการจัดทําด้วยเอกสารผลงานทางวิชาการจํานวนมาก แต่จะเป็นระบบที่ยุติธรรมสําหรับครูทั้งด้านปริมาณและคุณภาพในการสอน โดยใช้แฟ้มสะสมผลงานอิเล็กทรอนิกส์ (e-Portfolio) เป็นตัวนํา
โดยครูทุกคนทั้งประเทศจะมีIDและPasswordสําหรับใช้ในการLoginเข้าไปบันทึกข้อมูลส่วนบุคคลด้วยตนเองว่าสอนกี่ชั่วโมงต่อสัปดาห์ ผ่านการอบรมอะไรบ้าง ซึ่งผู้บริหารสถานศึกษาจะเป็นผู้ตรวจสอบข้อเท็จจริง และความรับผิดชอบในการประเมินทั้งหมดจะจบที่สถานศึกษาหรือจังหวัดนั้น ๆ โดยไม่ต้องเสนอให้ส่วนกลางหรือ ก.ค.ศ.พิจารณา แต่ก็จะมีมาตรการควบคุมความรับผิดชอบของครูหรือผู้บริหารสถานศึกษา หากมีการฮั้วหรือรายงานเท็จ จะมีความผิดตามมาตรา157แห่งประมวลกฎหมายอาญาด้วยถือเป็นการปฏิวัติระบบวิทยฐานะใหม่ของประเทศ
ทั้งนี้ ในช่วง3เดือน ก่อนที่จะประกาศใช้หลักเกณฑ์ประเมินวิทยฐานะใหม่ ขอให้สํานักงาน ก.ค.ศ. และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้จัดให้มีFocus Groupเพื่อรับฟังความเห็นว่า ระบบใหม่ขาดตกบกพร่องอย่างไรบ้าง ก่อนที่จะประกาศใช้จริง
จากการประชุมครั้งนี้ ทําให้รับทราบข้อมูลด้วยว่า มีข้าราชการครูจํานวนมากที่ไม่มีวิทยฐานะแยกเป็นข้าราชการครูสังกัดสํานักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) จํานวน33,190คน หรือประมาณร้อยละ10ของครู สพฐ.ทั้งหมด ส่วนข้าราชการครูสังกัดสํานักงาน กศน. มีจํานวน431คน หรือประมาณร้อยละ20และข้าราชการครูสังกัดสํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (สอศ.) ที่ยังไม่มีวิทยฐานะ รวม4,198คน หรือร้อยละ30สาเหตุส่วนใหญ่เกิดจากครูไม่มีเวลาทําผลงานทางวิชาการ และต้องเสียเวลาในการจัดทําเอกสารผลงานทางวิชาการจํานวนมาก
อย่างไรก็ตาม ครูที่ขอรับการประเมินเพื่อเลื่อนวิทยฐานะจากเชี่ยวชาญเป็นเชี่ยวชาญพิเศษนั้น ยังคงจําเป็นต้องใช้หลักเกณฑ์เดิมคือ เน้นการจัดทําผลงานการวิจัย
รมว.ศึกษาธิการกล่าวด้วยว่าหลักเกณฑ์ใหม่นี้ เชื่อว่าจะเป็นระบบที่สร้างความเป็นธรรมและค่าตอบแทนให้เกิดขึ้นกับครูที่มุ่งการสอนหนังสือ ซึ่งจะมีการกําหนดเกณฑ์ในการประเมินสําหรับครูที่มีปริมาณการสอนและคุณภาพการสอน เช่น การสอนเด็กพิเศษ ซึ่งมีการเตรียมการสอนที่ยุ่งยากกว่าสอนเด็กนักเรียนปกติทั่วไป ก็จะมีคะแนนเพิ่มขึ้น และการประเมินเพื่อคงวิทยฐานะ ก็จะยังคงมีอยู่ เพื่อสร้างมาตรฐานและจรรยาบรรณทางวิชาชีพครู แต่จะไม่ประเมินด้วยระยะเวลาถี่จนเกินไป ซึ่งจะพยายามลดภาระต่าง ๆ ในการประเมินสําหรับครูให้มากที่สุด ส่วนข้าราชการครูที่อยู่ระหว่างการยื่นผลงานเพื่อขอรับการประเมินวิทยฐานะที่ค้างท่อในเวลานี้กว่า3,000คนนั้น มอบ ก.ค.ศ.ไปพิจารณา ซึ่งอาจจะเป็นกลุ่มแรก ๆ ที่ได้รับการพิจารณา ส่วนตําแหน่งผู้บริหารสถานศึกษา ที่ประชุมก็เห็นตรงกันว่าอาจจะเปลี่ยนไปใช้เงินประจําตําแหน่ง เพื่อสะท้อนความเป็นจริงและสอดคล้องกับระบบบริหารมาตรฐานสากล
นายชัยพฤกษ์ เสรีรักษ์ ปลัดกระทรวงศึกษาธิการกล่าวว่า หลักเกณฑ์ใหม่นี้สามารถดําเนินการได้โดยไม่ต้องมีการแก้ไขกฎหมายอะไร ถือเป็นนิยามใหม่ของการประเมินวิทยฐานะครู ที่ไม่ใช่เป็นหลักเกณฑ์Performance Agreement :PAซึ่งเท่ากับยกเลิกเกณฑ์PAและแนวทางใหม่นี้จะใช้Portfolioเป็นตัวนํากับคน3กลุ่ม คือ กลุ่มรายใหม่ที่จะขอรับการประเมินวิทยฐานะ กลุ่มที่ค้างการประเมินซึ่งมีประมาณ3,000คนและกลุ่มที่ได้รับวิทยฐานะไปแล้ว จะต้องมีการประเมินเพื่อคงวิทยฐานะเอาไว้เช่นเดิม
การใช้Portfolioนี้ เป็นแนวทางในการประเมินผลตามสภาพจริง (Authentic Assessment)ซึ่งจะเป็นการบันทึกประวัติการพัฒนาวิชาชีพของครูทุกคนทั้งปริมาณการสอนเช่น จํานวนชั่วโมงการสอน ความยากง่ายในการสอน การสอนเด็กพิเศษ การสอนในโรงเรียนกันดาร ซึ่งจะมีคะแนนที่แตกต่างกันและคุณภาพการสอนซึ่งจะดูจากผลของการพัฒนาตนเองการเข้ารับการอบรมทางไกล การอบรมออนไลน์ ผลงานการสอนที่ได้จัดทําขึ้น ฯลฯ
พร้อมทั้งจะนําระบบITเข้ามาช่วยบันทึกรวบรวมข้อมูลของครูทุกคน เพื่อไม่ให้ครูต้องยุ่งยากในการจัดทําเอกสารหลักฐานอีก และในระหว่างนี้จะมีการรับฟัง ประชาพิจารณ์หลักเกณฑ์ประเมินวิทยฐานะแนวใหม่ รวมทั้งเตรียมการจัดทําระบบITเพื่อรองรับe-Portfolioและทดลองใช้ให้มั่นใจ ก่อนจะประกาศใช้หลักเกณฑ์ใหม่นี้ภายใน3เดือน