รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-เรื่อง ผลการประชุมคณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ ครั้งที่ ๑/๒๕๖1
วันอังคารที่ 23 มกราคม 2561
เรื่อง ผลการประชุมคณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ ครั้งที่ ๑/๒๕๖1
เรื่อง ผลการประชุมคณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ ครั้งที่ ๑/๒๕๖1
พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ประธานกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ (คทช.) เป็นประธานการประชุมคณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ (คทช.) ครั้งที่ ๑/๒๕๖1 เมื่อวันพฤหัสบดีที่ 18 มกราคม ๒๕๖1 เวลา 09.๓๐ น. ณ ห้องสีเขียว ตึกไทยคู่ฟ้า ทําเนียบรัฐบาล โดยมีผู้บริหารจากหน่วยงานราชการที่รับผิดชอบด้านที่ดินที่เกี่ยวข้อง ประกอบด้วย 1) กระทรวงมหาดไทย 2) กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม 3) กระทรวงกลาโหม 4) กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ 5) กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ 6) กระทรวงคมนาคม 7) กระทรวงการคลัง และ 8) สํานักนายกรัฐมนตรี พร้อมด้วยหัวหน้าส่วนราชการที่เกี่ยวข้องเข้าร่วมการประชุมดังกล่าว ซึ่งในการประชุมฯ ประธานได้เร่งรัดการดําเนินงานการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชนให้ครอบคลุมพื้นที่เป้าหมายทั่วประเทศโดยเร็ว เพื่อแก้ไขปัญหาที่ดินทํากินของราษฎรผู้ยากไร้ไม่มีที่ดินทํากิน ลดความเหลื่อมล้ํา สร้างความเข้มแข้งให้ชุมชนในรูปแบบสหกรณ์หรือรูปแบบอื่นที่เหมาะสม โดยมีเป้าหมายให้ราษฎรมีที่ดินทํากินในที่ดินของรัฐอย่างถูกต้องตามกฎหมายตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจ ทั้งนี้ กระทรวง จังหวัด และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้บูรณาการการทํางานร่วมกันเพื่อให้เป็นไปตามเป้าหมาย โดยปัจจุบันได้กําหนดพื้นที่เป้าหมายการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชน จํานวนทั้งสิ้น 371 พื้นที่ ๖6 จังหวัด เนื้อที่ประมาณ 1,043,306 ไร่
โดยในที่ประชุมมีเรื่องเสนอที่ประชุมเพื่อทราบ จํานวน 4 เรื่อง และเรื่องเพื่อพิจารณา จํานวน 2 เรื่อง มติที่ประชุม สรุปดังนี้
เรื่องที่ประชุมรับทราบ จํานวน 4 เรื่อง
1. ผลการดําเนินงานตามมติคณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ ครั้งที่ 1/2560 เมื่อวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2560 ของฝ่ายเลขานุการ คทช. และคณะอนุกรรมการภายใต้ คทช.
ผลการดําเนินงานการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชน ตั้งแต่ปีงบประมาณ พ.ศ. 2558 – 2561
หน่วย : พื้นที่
ผลการดําเนินงาน
ประเภทที่ดิน
(1)
พื้นที่เป้าหมาย
(2)
พื้นที่ได้รับอนุญาต
ให้เข้าทําประโยชน์
(3)
พื้นที่ได้รับการจัดที่ดิน
(จัดคนเข้าทําประโยชน์)
(4)
พื้นที่ได้รับการส่งเสริม
และพัฒนาอาชีพ
1. ป่าสงวนแห่งชาติ
2. ป่าชายเลน
3. ที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดิน
4. ที่ดินสาธารณประโยชน์
5. ที่ราชพัสดุ
-
6. ที่ดินสงวนเพื่อกิจการนิคมในนิคมสร้างตนเอง
-
-
-
รวม
(21.51%)
(35.58%)
(26.68%)
(1) พื้นที่เป้าหมายทั้งสิ้น จํานวน 371 พื้นที่ 66 จังหวัด เนื้อที่ประมาณ 1,043,306 ไร่
(2) พื้นที่ได้รับอนุญาตให้เข้าทําประโยชน์แล้ว 80 พื้นที่ 43 จังหวัด เนื้อที่ประมาณ 247,629 ไร่
(3) พื้นที่ได้รับการจัดที่ดิน จํานวน 132 พื้นที่ 54 จังหวัด เนื้อที่ประมาณ 254,013 ไร่ จัดคนลงในพื้นที่แล้ว 36,179 ราย 46,596 แปลง
(4) พื้นที่ได้รับการส่งเสริมและพัฒนาอาชีพแล้ว จํานวน 99 พื้นที่ 48 จังหวัด เนื้อที่ประมาณ 331,411 ไร่ ภายใต้กรอบการดําเนินงาน 6 ด้าน
1) ด้านการพัฒนาที่ดินและการใช้ประโยชน์ที่ดินบนพื้นฐานข้อมูล (Zoning)
2) ด้านพัฒนาแหล่งน้ําและการพัฒนาปัจจัยพื้นฐาน
3) ด้านการส่งเสริมและพัฒนาอาชีพ
4) ด้านการส่งเสริมการรวมกลุ่ม
5) ด้านการสนับสนุนการเข้าถึงแหล่งทุน
6) ด้านส่งเสริมและการจัดทําบัญชีครัวเรือน
(5) รับทราบการกําหนดพื้นที่เป้าหมายการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชน ปีงบประมาณ พ.ศ. 2561
จํานวน 128 พื้นที่ 41 จังหวัด เนื้อที่ 334,940-2-55.12 ไร่ ประกอบด้วย
ลําดับที่
พื้นที่เป้าหมาย
พื้นที่/จังหวัด
เนื้อที่ (ไร่)
ป่าสงวนแห่งชาติ
56 พื้นที่ 34 จังหวัด
248,296-0-35.12
ที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดิน
72 พื้นที่ 14 จังหวัด
86,644-2-20
(6) รับทราบผลความคืบหน้าการขับเคลื่อนแผนยุทธศาสตร์การพัฒนาที่อยู่อาศัย 10 ปี (2558-68) ประกอบด้วย
1) กลุ่มผู้มีรายได้น้อยทั่วไปที่ยังไม่มีกรรมสิทธิ์ในที่อยู่อาศัย โดยการเคหะแห่งชาติ บูรณาการร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งภาครัฐและภาคเอกชน จํานวน 3 แผนงาน
2) แผนพัฒนาที่อยู่อาศัยผู้มีรายได้น้อย (เมืองและชนบท) โดยสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) ร่วมกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น หน่วยงาน และภาคีที่เกี่ยวข้องทั้งภาครัฐและภาคเอกชน
(7) รับทราบรายงานการประเมินผลสัมฤทธิ์โครงการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชน โดยมีข้อเสนอแนวทางการดําเนินงานที่สําคัญ ดังนี้
๑) ขยายพื้นที่เป้าหมายโครงการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชน ให้ครอบคลุมพื้นที่ที่เคยมีการสํารวจการถือครองที่ดินตามมติ 30 มิ.ย. 41
๒) เร่งรัดการออกหนังสืออนุญาตการใช้ประโยชน์พื้นที่ และเร่งรัดการอนุญาตรายชื่อผู้เข้าร่วมโครงการ โดยแยกประเภทรายชื่อผู้ครอบครองเดิมที่มีสิทธิอยู่แล้ว ให้ได้รับการรับรองโดยเร็ว
3) เร่งดําเนินการบังคับใช้กฎหมายสําหรับผู้ถือครองที่ดิน ที่ไม่มีคุณสมบัติตามหลักเกณฑ์ที่ คทช. กําหนด และไม่ยอมคืนพื้นที่
4) การส่งเสริมพัฒนาอาชีพควรจัดทําแผนบูรณาการพัฒนาอาชีพอย่างเป็นระบบครบวงจรและมีกระบวนการสร้างชุมชนเข้มแข็ง ให้สหกรณ์เข้ามาส่งเสริมการพัฒนา โดยเฉพาะด้านการตลาดและขนส่ง และการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานควรให้ความสําคัญกับการจัดหาน้ําเพื่อการเกษตร
2. ร่างพระราชบัญญัติคณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ พ.ศ. .....
สํานักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ในฐานะฝ่ายเลขานุการ คทช. กําหนดการรับฟังความคิดเห็นต่อร่างพระราชบัญญัติฯ โดยจัดประชุมเชิงปฏิบัติการขับเคลื่อนการดําเนินงาน และรับฟังความคิดเห็น จํานวน 4 ครั้ง ใน 4 ภูมิภาค มีหน่วยงานที่เกี่ยวข้องและภาคประชาชนเข้าร่วม ประมาณ 500 คน รวมทั้งการดําเนินงานตามมาตรา ๗๗ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 โดยรับฟังความคิดเห็นต่อร่างพระราชบัญญัติฯ ผ่านทางเว็บไซต์ www.onep.go.th เป็นเวลา 30 วัน และเปิดเผยผลการรับฟังความเห็น และส่งกลับไปยังสํานักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา เพื่อเป็นข้อมูลประกอบการพิจารณาร่างพระราชบัญญัติต่อไป
3. ผลการดําเนินงานการรวบรวมข้อมูลผู้ขึ้นทะเบียนผู้ไร้ที่ดินทํากิน
คณะอนุกรรมการส่งเสริมและพัฒนาอาชีพ โดยสํานักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรมได้ตรวจสอบความซ้ําซ้อนของข้อมูลผู้ไร้ที่ดินทํากิน โดยพิจารณาจากชื่อ สกุล เลขบัตรประชาชน เป็นหลัก โดยมี
ผู้ขึ้นทะเบียนรวมทั้งสิ้น 841,170 ราย จาก 4 หน่วยงานประกอบด้วย สํานักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม กรมป่าไม้ กรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช และกรมที่ดิน
4. กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิขอลาออกจากคณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ (นายวิวัฒน์ ศัลยกําธร)
เรื่องที่ประชุมพิจารณาและมีมติเห็นชอบ จํานวน ๒ เรื่อง
1. (ร่าง) แผนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ (พ.ศ. ๒๕๖๐ - ๒๕๖๔) และแผนปฏิบัติการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ ระยะเร่งด่วน
เป็นการดําเนินการจัดทําแผนภายใต้ (ร่าง) นโยบายและแผนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ (พ.ศ. ๒๕๖๐ - ๒๕๗๙) เพื่อเป็นกลไกและเครื่องมือในการขับเคลื่อนนโยบายและแผนฯ ในระยะ ๕ ปีแรก คือ ปี พ.ศ. ๒๕๖๐ – ๒๕๖๔ ที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องด้านที่ดินและทรัพยากรดินนําไปใช้เป็นแนวทางในการจัดทําแผนปฏิบัติการ การจัดสรรงบประมาณภายใต้ภารกิจของหน่วยงานได้อย่างบูรณาการ และสามารถนําไปสู่การจัดวางพื้นฐานระบบการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดิน ของประเทศได้อย่างมีประสิทธิภาพ เกิดการใช้ประโยชน์ที่ดินและทรัพยากรดินได้อย่างสูงสุด สมดุล เป็นธรรม และยั่งยืน รวมทั้งสามารถแปลงไปสู่การปฏิบัติได้อย่างเป็นรูปธรรม
สํานักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ในฐานะฝ่ายเลขานุการ คทช. ได้จัดทําแผนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ (พ.ศ. 2560 – 64) และแผนปฏิบัติการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดิน ระยะเร่งด่วน โดยมีกระบวนการจัดทําแผนฯ ประกอบด้วย การศึกษา ทบทวนข้อมูล ความเชื่อมโยงกับแผนระดับชาติ และวิเคราะห์ข้อมูลสถานการณ์ปัญหาที่ดินและทรัพยากรดิน รวมทั้งการประชุมเพื่อรับฟังความคิดเห็นจากทุกภาคส่วน และการประชุมเพื่อจัดทําร่างแผนฯ รวมทั้งสิ้น 6 ครั้ง
วัตถุประสงค์
(1) เป็นกรอบในการบูรณาการของทุกภาคีที่เกี่ยวข้อง ในการร่วมกันแก้ไขปัญหา และขับเคลื่อนนโยบาย และแผนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศอย่างเป็นเอกภาพ ให้บรรลุผลสัมฤทธิ์อย่างเป็นรูปธรรม
(2) เพื่อบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศให้มีประสิทธิภาพ เกิดประโยชน์สูงสุดและยั่งยืน โดยคํานึงถึงมิติทางด้านเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม สิ่งแวดล้อม และความมั่นคงของประเทศ
สาระสําคัญใน (ร่าง) แผนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ (พ.ศ. ๒๕๖๐ - ๒๕๖๔) ประกอบด้วย 6 ยุทธศาสตร์หลัก ดังนี้
ยุทธศาสตร์ที่ ๑ สงวนและคุ้มครองพื้นที่ต้นน้ําลําธารและอนุรักษ์ป่าไม้เพื่อ ความสมดุลทางธรรมชาติ
ยุทธศาสตร์ที่ ๒ บริหารจัดการที่ดินของรัฐด้วยธรรมาภิบาล
ยุทธศาสตร์ที่ ๓ พัฒนาและเสริมสร้างการใช้ประโยชน์ที่ดินที่มีคุณภาพและยั่งยืน
ยุทธศาสตร์ที่ ๔ พัฒนาที่ดินเพื่อสนับสนุนความมั่นคงทางเศรษฐกิจของประเทศ
ยุทธศาสตร์ที่ ๕ จัดที่ดินทํากินให้ประชาชนเพื่อสร้างคุณภาพชีวิตตามแนวปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ลดความเหลื่อมล้ําทางสังคม
ยุทธศาสตร์ที่ ๖ บูรณาการขับเคลื่อนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินอย่างมีประสิทธิภาพ
นอกจากนี้ (ร่าง) แผนปฏิบัติการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ ระยะเร่งด่วน จะเป็นรายละเอียดแผนปฏิบัติการที่มีความจําเป็นเร่งด่วนต้องรีบดําเนินการ ภายใต้ ๖ ประเด็นยุทธศาสตร์ของแผนการบริหารจัดการที่ดินฯ (พ.ศ. ๒๕๖๐ - ๒๕๖๔) ซึ่งรายละเอียดประกอบด้วย แผนงาน / โครงการ โดยมีการกําหนดหน่วยงานรับผิดชอบ เป้าหมาย ตัวชี้วัด งบประมาณ และระยะเวลาดําเนินการ
อนึ่ง การจัดทํานโยบายและแผนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ เป็นการดําเนินงานตามระเบียบสํานักนายกรัฐมนตรี ว่าด้วยคณะกรรมการนโยบายที่ดินแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๕๗ ข้อ ๘ (๑) จัดทํานโยบายและแผนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ เสนอต่อคณะรัฐมนตรีเพื่อพิจารณาอนุมัติ รวมทั้งการกําหนดแนวทางหรือมาตรการเพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องปฏิบัติตามนโยบายและแผนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดิน อย่างเหมาะสมและมีประสิทธิภาพฯลฯ ซึ่งเมื่อคณะรัฐมนตรีให้ความเห็นชอบร่างนโยบายและแผนฯแล้ว ทุกหน่วยงานจะใช้เป็นกรอบนโยบาย (Policy Framework) เพื่อให้การบริหารจัดการที่ดินของประเทศ มีเอกภาพ มีประสิทธิภาพเกิดความเป็นธรรม สมดุล และยั่งยืน และนําไปเป็นกรอบในการจัดทําแผนยุทธศาสตร์ แผนปฏิบัติการ รวมทั้งขอรับการจัดสรรงบประมาณ
ที่ประชุมมีมติเห็นชอบและให้ฝ่ายเลขานุการฯ คทช. เสนอ (ร่าง) แผนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ (พ.ศ. ๒๕๖๐ - ๒๕๖๔) และ (ร่าง) แผนปฏิบัติการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ ระยะเร่งด่วน และเห็นชอบให้นําแผนดังกล่าวผนวกรวมกับการเสนอ (ร่าง) นโยบายและและแผนการบริหารจัดการที่ดินและทรัพยากรดินของประเทศ (พ.ศ. ๒๕๖๐ - ๒๕๗๙) เสนอต่อคณะรัฐมนตรี เพื่อพิจารณาอนุมัติ ต่อไป
2. กระบวนการการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชนตามนโยบายรัฐบาล
คณะอนุกรรมการจัดที่ดินเสนอเรื่องกระบวนการการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชนตามนโยบายรัฐบาลให้ คทช. พิจารณา จํานวนทั้งสิ้น 4 กระบวนการ ประกอบด้วย
2.1 กระบวนการการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชนในพื้นที่ป่าสงวนแห่งชาติ (กรณีการจัดระบบ)
เป็นกระบวนการจัดที่ดินในเขตป่าสงวนที่ไม่มีผู้ครอบครองมาจัดระบบให้กับผู้ยากไร้ที่ดินทํากิน โดยไม่ให้กรรมสิทธิ์ โดยจะกันพื้นที่ไว้ส่วนกลาง 10% เพื่อปลูกป่าไม้ยืนต้น และมีการวางผังแปลงให้มีขนาดที่เหมาะสม จัดที่ดินให้ไม่เกินครอบครัวละ 15 ไร่
2.2 กระบวนการการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชนในพื้นที่นิคมสร้างตนเอง (กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ) เป็นกระบวนการจัดที่ดินในพื้นที่เป้าหมายประเภทใหม่ ที่ยังไม่มีกระบวนการจัดที่ดินมาก่อน โดยจะจัดให้กับผู้ใช้ประโยชน์หรืออยู่อาศัยในพื้นที่อยู่แล้วตามเงื่อนไข และจะจัดที่ดินให้ตามจํานวนที่ดินที่ครอบครองจริง
2.3 กระบวนการการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชนในพื้นที่เขตปฏิรูปที่ดิน เป็นกระบวนการจัดที่ดินในการเพิ่มประเภทของผู้ที่จะได้รับการจัดที่ดิน คือ เกษตรกรรุ่นใหม่ที่ผ่านการฝึกอบรมจากสํานักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม และจะได้รับการจัดที่ดินไม่เกินรายละไม่เกินกึ่งหนึ่งของราษฎรผู้ยากไร้ที่ดินทํากิน
2.4 กระบวนการการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชนพื้นที่ป่าชายเลน เป็นกระบวนการจัดที่ดินเพื่อให้สามารถดําเนินการได้ในทุกพื้นที่เป้าหมายป่าชายเลน และจะจัดที่ดินให้ผู้เข้าทําประโยชน์หรืออยู่อาศัยในพื้นที่อยู่แล้วตามที่ครอบครองจริง ไม่เกินรายละ 30 ไร่
ที่ประชุมมีมติเห็นชอบกระบวนการการจัดที่ดินทํากินให้ชุมชนตามนโยบายรัฐบาล ทั้ง 4 ประเภท และให้ฝ่ายเลขานุการฯ เสนอคณะรัฐมนตรี เพื่อรับทราบต่อไป