รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-ทส. ร่วม ครม. ลงพื้นที่เยี่ยมชมมรดกผืนป่าชายเลนภาคตะวันออก และการบริหารจัดการ 4 น้ำ ณ บ้านเปร็ดใน จังหวัดตราด
วันอังคารที่ 6 กุมภาพันธ์ 2561
ทส. ร่วม ครม. ลงพื้นที่เยี่ยมชมมรดกผืนป่าชายเลนภาคตะวันออก และการบริหารจัดการ 4 น้ํา ณ บ้านเปร็ดใน จังหวัดตราด
วันนี้ (5 กุมภาพันธ์ 2561) พลเอก สุรศักดิ์ กาญจนรัตน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เดินทางร่วมกับคณะรัฐมนตรี ซึ่งนําโดย พลเอก ประยุทธ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีลงพื้นที่เยี่ยมชม “พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติจัดการน้ําชุมชน ตามแนวพระราชดําริและ
วันนี้ (5 กุมภาพันธ์ 2561) พลเอก สุรศักดิ์ กาญจนรัตน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เดินทางร่วมกับคณะรัฐมนตรี ซึ่งนําโดย พลเอก ประยุทธ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีลงพื้นที่เยี่ยมชม “พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติจัดการน้ําชุมชน ตามแนวพระราชดําริและเยี่ยมชมการบริหารจัดการน้ําและป่าชายเลนชุมชนบ้านเปร็ดใน ตําบลห้วงน้ําขาว อําเภอเมือง จังหวัดตราด
นายกรัฐมนตรีและคณะ ได้เยี่ยมชมจุดศึกษาดูงานในพื้นที่บ้านเปร็ดใน 4จุด ได้แก่
่   จุดที่ 1 ป่าชายเลนบ้านเปร็ดใน มรดกผืนป่าตะวันออก ซึ่งเป็นป่าชายเลนใหญ่เป็นอันดับสองของประเทศไทย มีเนื้อที่ประมาณ 12,000 ไร่ ชุมชนได้จัดตั้งกลุ่มอนุรักษ์และพัฒนาป่าชายเลนบ้านเปร็ดใน จัดเวรยามดูแลป่าชายเลน ป้องกันการลักลอบตัดไม้ เผาถ่าน และจัดทําแผนการจัดการป่าชายเลนชุมชน โดยศึกษาสภาพป่า ทําแนวเขต ทําแผนที่ แบ่งพื้นที่การจัดการ วางกฎระเบียบและข้อตกลงในการใช้ประโยชน์ทรัพยากร ขยายเครือข่ายไปยังชุมชนใกล้เคียง เพื่อจัดการป่าชายเลนและแก้ปัญหาหน้าทะเลร่วมกัน
จุดที่ 2 ระบบการบริหารจัดการน้ําจืด – น้ําเค็ม แนวกันชนน้ําจืดดุลน้ําเค็ม เพิ่มประสิทธิภาพในการกักเก็บน้ําจืดและกันน้ําเค็มรุก ชุมชนได้ประยุกต์แนวคิดจากการทําฝายประเภทต่างๆ และบานประตูปิด-เปิด มาใช้กักเก็บน้ําจืดไว้ในพื้นที่ให้นานที่สุดและเป็นแนวกันน้ําเค็มรุกล้ําพื้นที่เกษตร ซึ่งกลุ่มบริหารจัดการน้ําบ้านเปร็ดในได้ร่วมกันสํารวจพื้นที่ในชุมชนที่พอจะกักเก็บน้ําได้ โดยใช้เทคโนโลยีเข้ามาช่วยสํารวจและจัดเก็บข้อมูล เช่น เครื่องระบุพิกัด GPS แผนที่ภาพถ่ายดาวเทียม และกล้องส่องระดับ เพื่อนํามาวิเคราะห์ดูความลาดเทของพื้นที่ และประกอบการวางแผนการบริหารจัดการน้ํา จนชุมชนสามารถกักเก็บน้ําจืดได้เป็นระยะเวลานานและเพิ่มปริมาณน้ําให้กับสระน้ําประจําสวนของชาวบ้าน ลดปัญหาการขาดแคลนน้ําในช่วงฤดูแล้งได้
จุดที่ 3 การสํารองและกักเก็บน้ําจืด ชุมชนได้พัฒนาบ่อกุ้งร้างเป็นสระแก้มลิง เพิ่มพื้นที่กักเก็บน้ําจืดได้รวม 1,776,505 ลบ.ม. และปรับพื้นที่เกษตรเป็นร่องสวน เพื่อกักเก็บน้ําจืดให้อยู่ในพื้นที่และร่องสวนของเกษตรกรให้นานที่สุด และเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ําในฤดูฝน ระยะทาง 9,776 เมตร ในพื้นที่ 12.2 ไร่ ปริมาตร 29,330 ลบ.ม. นอกจากนี้ยังเป็นแหล่งน้ําจืดที่ใช้กันน้ําเค็มที่จะเข้าสู่แหล่งกักเก็บน้ําของชาวสวน ซึ่งเป็นสาเหตุทําให้น้ํากร่อย รวมถึงขยายลํารางที่ตื้นเขินต่างๆ ให้มีขนาดใหญ่ขึ้นเพื่อให้ชุมชนได้ใช้ประโยชน์จากลํารางสําหรับกักเก็บน้ําในช่วงหน้าฝนและสามารถระบายน้ําได้เร็วขึ้น
จุดที่ 4 เกษตรผสมผสานตามแนวทฤษฎีใหม่ ในปี 2559 ชาวบ้านบ้านเปร็ดในเกิดแนวคิดที่จะทําเกษตรตามแนวทฤษฎีใหม่ รวมกลุ่มดําเนินงานการและขยายผลเพิ่มขึ้นทุกปี โดยการจัดสรรแปลงเกษตรอย่างเป็นรูปแบบ ใช้พื้นที่เพาะปลูกให้เกิดประโยชน์สูงสุด มีการจัดทําปฏิทินการผลิต วางผังการผลิตรายแปลง จัดวางระบบสํารองน้ําและระบบกระจายน้ํา ทําบัญชีรายรับรายจ่าย ทําเกษตรแบบพอเพียงไม่ทําเกินกําลัง มีผลผลิตที่หลากหลาย เน้นบริโภคเอง แบ่งปันเพื่อนบ้าน และขายบ้าง ช่วยลดรายจ่ายเฉลี่ยไม่น้อยกว่า 24,000 บาท/ครัวเรือน/ต่อปี และเพิ่มรายได้ 36,000 บาท/ครัวเรือน/ต่อปี
ทั้งนี้พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติ จัดการน้ําตามแนวพระราชดําริ บ้านเปร็ดใน จังหวัดตราดนับเป็นตัวอย่างความสําเร็จในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ําตามแนวพระราชดําริที่มูลนิธิอุทกพัฒน์ในพระบรมราชูปถัมภ์ ยกให้เป็นแหล่งถ่ายทอดความรู้จากความสําเร็จของชุมชนที่ได้น้อมนําแนวพระราชดําริพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตรในเรื่องการบริหารจัดการทรัพยากรดิน น้ํา ป่า ร่วมกับการนําวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มาผนวกกับภูมิปัญญาท้องถิ่น พัฒนาการจัดการน้ําชุมชนและแก้ไขปัญหาการขาดแคลนน้ําจืด เป็นตัวอย่างความสําเร็จของการจัดการป่าชายเลน ควบคู่กับการบริหารจัดการน้ําจืดแห่งเดียวของประเทศไทย โดยใช้วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเป็นเครื่องมือในการบริหารจัดการที่ดินและแหล่งน้ํา ร่วมกันบริหารจัดการ 4 น้ํา ทั้งน้ําเค็ม น้ําจืด น้ํากร่อย และน้ําเสียใช้น้ําจืดดันน้ําเค็ม ช่วยบรรเทาปัญหาน้ํากร่อยและน้ําเค็มรุกพื้นที่เกษตร ชุมชนร่วมกันกําหนด กฎ กติกา ในการบริหารจัดการทรัพยากรภายในชุมชน ร่วมกันฟื้นฟูป่าชายเลน เป็นเครื่องกรองน้ําธรรมชาติ ทําให้ปัญหาน้ําเสียของชุมชนหมดไป เกิดเครือข่ายชุมชน และเยาวชน ที่ร่วมกันบริหารจัดการทรัพยากร รวมทั้งมีการตั้งกองทุนสัจจะสะสมทรัพย์ ช่วยชุมชนปลดหนี้สิน แก้ปัญหาหนี้นอกระบบได้สําเร็จเป็นแบบอย่างให้ชุมชนอื่นได้มาศึกษาเรียนรู้โดยใช้พื้นที่จริงของชุมชน อธิบายผ่านแผนที่และภาพความเปลี่ยนแปลง ให้เข้าใจง่าย และสามารถนําไปปรับใช้ได้อย่างเหมาะสม