รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-กรมประมงชี้แจง กรณีชาวประมงเรียกร้องให้รัฐบาลแก้ปัญหาจาก IUU Fishing
วันพุธที่ 1 สิงหาคม 2561
กรมประมงชี้แจง กรณีชาวประมงเรียกร้องให้รัฐบาลแก้ปัญหาจาก IUU Fishing
กรมประมงชี้แจง กรณีชาวประมงเรียกร้องให้รัฐบาลแก้ปัญหาจาก IUU Fishing
เมื่อวันที่ 25 กรกฎาคม 2561 นายอดิศร พร้อมเทพ อธิบดีกรมประมง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ชี้แจงกรณีชาวประมงเรียกร้องให้รัฐบาลแก้ปัญหาจาก IUU Fishing ที่มีการนําเสนอในสื่อ voice tv , หนังสือพิมพ์ประชาชาติธุรกิจ ซึ่งมีสาระสําคัญว่าสมาคมประมงแห่งประเทศไทย นําโดยนายมงคล สุขเจริญคณา ประธานสมาคม พร้อมนายกสมาคมประมง 22 จังหวัดชายทะเล เตรียมเข้ายื่นหนังสือต่อศูนย์ดํารงธรรมและร้องเรียนต่อนายกรัฐมนตรีที่ทําเนียบรัฐบาล ในวันที่ 1 สิงหาคมนี้ เนื่องจากชาวประมงประสบความเดือดร้อนมานานกว่า 3 ปี จากการออกกฎหมายการประมง ระเบียบวิธีปฏิบัติของชาวประมง เพื่อแก้ปัญหาการทําประมง IUU จึงเตรียมเสนอ 8 ประเด็นปัญหาให้รัฐบาลเร่งแก้ไข
กรมประมงขอเรียนชี้แจงในส่วนที่เกี่ยวข้องกับกรมประมง ดังนี้
(1) ปัญหาการขาดแคลนแรงงานประมง ปีที่ผ่านมากรมประมงร่วมกับกระทรวงแรงงานและกระทรวงมหาดไทยเปิดให้ขึ้นทะเบียนแรงต่างด้าวเพื่อมาทํางานในเรือประมง มีคนต่างด้าวมาขึ้นทะเบียนและขอรับหนังสือคนประจําเรือในครั้งนั้นจํานวน 13,455 ราย ซึ่งสามารถแก้ไขปัญหาการขาดแคลนแรงงานได้ในระดับหนึ่ง และเมื่อช่วงปลายเดือนมิถุนายนนี้ หน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งภาครัฐ เอกชน และชาวประมง ได้ประชุมหารือเกี่ยวกับแนวทางการแก้ไขปัญหาดังกล่าว โดยมีข้อสรุปให้ขยายเวลาให้แรงงานต่างด้าวที่ได้รับหนังสือคนประจําเรือตามมาตรา 83 แห่งพระราชกําหนดการประมง ฯ ในครั้งที่ผ่านมา จํานวน 13,455 ราย ที่จะหมดอายุการทํางานในวันที่ 30 กันยายน 2561 ซึ่งกรมการจัดหางาน จะนําเรื่องเสนอไปยังอนุกรรมการแก้ไขปัญหาการค้ามนุษย์และแรงงานผิดกฎหมาย (อกคร.) เพื่อพิจารณาอนุมัติแนวทางการขยายเวลาทํางานไปจนถึงวันที่ 1 พฤศจิกายน 2562 เพื่อให้เท่าเทียมกับแรงงานประมงทะเลที่ถูกต้องตามกฎหมายเดิม ในส่วนของการแก้ไขปัญหาการขาดแคลนแรงงานเพิ่มเติมนั้น เนื่องจากกรณีดังกล่าวเกี่ยวข้องกับนโยบายการแก้ไขปัญหาการขาดแคลนแรงงานในภาพรวม กรมประมงจะหารือและนําเสนอกระทรวงแรงงาน เพื่อนําเรื่องเข้า อกคร. เพื่อพิจารณาข้อเรียกร้องของชาวประมงต่อไป
(2) ปัญหากฎหมาย ที่ให้เจ้าของเรือประมงต้องดําเนินการ 12 ข้อให้ครบถ้วน อาทิ ต้องมีทะเบียนเรือ ใบอนุญาตใช้เรือ ใบอนุญาตการทําประมง ใบอนุญาตนายท้ายเรือ ฯลฯ ก่อนมีการแจ้งออกไปทําการประมง ผ่านศูนย์ควบคุมการแจ้งเรือเข้า-ออก นั้น กรมประมงได้หารือร่วมกับชาวประมงถึงข้อขัดข้องดังกล่าวและเตรียมปรับปรุงประกาศฯ ฉบับดังกล่าว เพื่อลดความยุ่งยากในการจัดเตรียมเอกสารต่างๆ (12 รายการ) และอํานวยความสะดวกแก่ชาวประมงในการแจ้งเข้าแจ้งออกทําการประมง ลดเอกสารที่ต้องยื่นจากเดิม 12 รายการ เหลือเพียง 5 รายการเท่านั้น ได้แก่ 1. สําเนาทะเบียนเรือไทย 2. สําเนาใบอนุญาตใช้เรือ 3. สําเนาใบอนุญาตให้ทําการประมง 4. จํานวนรายชื่อและหนังสือคนประจําเรือ 5. หลักฐานเกี่ยวกับการจัดระบบความปลอดภัย สุขอนามัย และสวัสดิภาพในการทํางานของคนประจําเรือ ซึ่งเป็นเอกสารที่สําคัญ โดยเจ้าของเรือสามารถยื่นเอกสารได้ด้วยตนเอง หรือ ยื่นผ่านระบบ Single Window 4 Fishing Fleet ในเว็บไซต์ http://fpipo.md.go.th โดยยื่นเอกสารเพียงครั้งเดียวเท่านั้น ไม่ต้องยื่นในแต่ละครั้งที่มีการแจ้งออกทําการประมงอีกต่อไป ยกเว้น ในส่วนของเอกสารจํานวนรายชื่อและหนังสือคนประจําเรือที่จะต้องยื่นแสดงต่อเจ้าหน้าที่ผู้ควบคุมการแจ้งเข้าแจ้งออกทุกครั้ง
(3) ปัญหาข้อขัดข้องของการปฏิบัติตามกฎหมายประมง กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้มีการแต่งตั้งคณะทํางานเฉพาะกิจเพื่อแก้ไขกฎหมายอันส่งผลกระทบต่อผู้ประกอบอาชีพการทําประมง ซึ่งจะประกอบไปด้วยผู้แทนจากหน่วยงานภาครัฐ ผู้ประกอบการภาคเอกชน และผู้แทนชาวประมงทั้งจากพื้นบ้านและพาณิชย์ ซึ่งคณะทํางานดังกล่าวจะมีหน้าที่ลงพื้นที่รับฟังปัญหาความเดือดร้อนของพี่น้องชาวประมง ผู้ประกอบการประมง และนําปัญหาข้อร้องเรียนของชาวประมงและบทบัญญัติบางประการในกฎหมายการประมงที่ก่อให้เกิดความเข้าใจที่ไม่ตรงกัน มาพิจารณาหาข้อยุติเพื่อรวบรวมเป็นข้อมูลเสนอปรับปรุงกฎหมายที่ส่งผลกระทบต่อชาวประมงและผู้ประกอบการประมงให้ครอบคลุมในทุกมิติ ทั้งนี้ เบื้องต้นมีการประชุมไปแล้ว 3 ครั้ง และได้ข้อสรุปถึงแนวทางแก้ไขปัญหาแล้ว อยู่ในระหว่างการเตรียมเสนอรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ (นายกฤษฎา บุญราช) อย่างไรก็ตาม ยังมีบางประเด็นที่ต้องรอผลการศึกษาทางวิชาการมาประกอบ
(4) ปัญหาการแจ้งเรือเข้า-ออก (PIPO) : เนื่องจากเจ้าหน้าที่ซึ่งประจําปฏิบัติหน้าที่อยู่ที่ศูนย์ควบคุมการแจ้งเรือเข้า ออก นั้นมาจากหลายหน่วยงาน กรมประมงจึงได้มีการทําความเข้าใจเกี่ยวกับการปฏิบัติหน้าที่ของเจ้าหน้าที่เพื่อให้การปฏิบัติหน้าที่อยู่ในมาตรฐานเดียวกัน โดยมีการจัดทําคู่มือปฏิบัติการการตรวจเรือเข้า-ออก สําหรับผู้ประกอบการและเจ้าหน้าที่ พร้อมทั้งมีการจัดฝึกอบรมให้ความรู้ มีการผลิตสื่อประชาสัมพันธ์เพื่อสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องในเรื่องการแจ้งเข้าออกเรือประมง นอกจากนี้ได้มีการหารือร่วมกับชาวประมงเพื่อรับทราบปัญหาที่เกิดขึ้นเพื่อนําไปปรับปรุงกฎระเบียบที่เกี่ยวข้อง เพื่ออํานวยความสะดวกให้กับชาวประมงโดยที่ยังคงสามารถเฝ้าระวังมิให้เกิดการทําการประมงที่ผิดกฎหมายได้อย่างมีประสิทธิภาพต่อไป
(5) ปัญหาเรื่องเรือปั่นไฟ : ปัญหากรณีนี้ เป็นประเด็นเกี่ยวกับใบอนุญาตของนายท้ายเรือ และช่างเครื่องเรือ ซึ่งชาวประมงประสงค์จะให้สามารถเป็นบุคคลคนเดียวกันได้ ซึ่งปัญหาดังกล่าว อยู่ในความดูแลของกรมเจ้าท่า และอยู่ระหว่างการปรับปรุงแก้ไข
(6) ปัญหาเรื่องการรับซื้อเรือคืน : จากการที่คณะรัฐมนตรีเห็นชอบโครงการนําเรือประมงออกนอกระบบ หรือ ซื้อเรือคืน เมื่อวันที่ 3 พฤศจิกายน 2558 เพื่อลดจํานวนกองเรือประมงให้สอดคล้องกับสภาวะทรัพยากรสัตว์น้ําของประเทศ โดยการจัดซื้อครั้งนี้จะจัดซื้อตามสภาพของเรือในปัจจุบัน แต่จะไม่เกินร้อยละ 50 ของราคากลางที่ได้จัดทําไว้ตั้งแต่ปี 2558 สําหรับการจัดซื้อเรือคืนจะแบ่งการจัดซื้อเป็น 3 ระยะ ระยะแรกจะเริ่มจากเรือประมงขนาดเล็กและกลางขนาด10 – 60 ตันกรอส จํานวน 409 ลํา ระยะ 2 เรือประมงขนาด 60,80 - 150 ตันกรอส จํานวน 166 ลํา และระยะที่ 3 ขนาดเกินกว่า 150 ตันกรอส จํานวน 104 ลํา สําหรับขั้นตอนในทางปฏิบัติขณะนี้อยู่ระหว่างการเตรียมการเพื่อนําเสนอต่อคณะรัฐมนตรีเพื่อขออนุมัติ โดยจะมีศูนย์บัญชาการแก้ไขการทําประมงผิดกฏหมาย(ศปมผ.) เป็นหน่วยงานหลักในการดําเนินการ ซึ่งหากคณะรัฐมนตรีได้เห็นชอบอนุมัติให้ดําเนินการ หน่วยงานภาครัฐที่เกี่ยวข้องก็จะเร่งดําเนินการจัดซื้อเรือออกนอกระบบโดยด่วน ซึ่งคาดว่าจะเริ่มดําเนินการได้ในเดือนสิงหาคมเป็นต้นไปในส่วนของเรือที่ภาครัฐได้นําออกจากระบบ ลําที่ยังมีสภาพดีจะนําไปทําเป็นปะการังเทียมเพื่อฟื้นฟูทรัพยากรสัตว์น้ําของประเทศต่อไป
(7) ปัญหาที่เกี่ยวข้องกับระบบติดตามเรือประมง (VMS) : ประเด็นขอเรียกร้องนี้ เกี่ยวข้องกับค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับระบบ VMS ในช่วงที่เรือจอดชาวประมงก็ต้องรับภาระ ซึ่งตามประกาศกรมประมงที่เกี่ยวข้องฯ มีข้อกําหนดให้ผู้ได้รับใบอนุญาตทําการประมงพาณิชย์หรือผู้ควบคุมเรือต้องดูแลระบบติดตามเรือประมงให้สามารถใช้งานได้ตลอดเวลา ทั้งขณะที่ออกทําการประมงและขณะที่จอดเทียบท่า กรณีเรือประมงประสงค์ขอแจ้งปิดระบบติดตามเรือประมงให้สามารถทําได้เฉพาะกรณี ดังต่อไปนี้
กรณีเรือประมงเกิดการชํารุด เสียหายต้องซ่อมแซมโดยนําเรือประมงขึ้นคาน โดยต้องมีหนังสือรับรองจากอู่ซ่อมเรือ โดยระบุวันที่เริ่มต้นขึ้นคาน และลงจากคาน กรณีอุปกรณ์ระบุตําแหน่งเรือชํารุด และอยู่ระหว่างซ่อมแซมหรือเปลี่ยนอุปกรณ์โดยต้องมีหนังสือรับรองจากผู้ประกอบกิจการโทรคมนาคมกรณีเรือประมงอับปาง โดยแนบสําเนารายงานประจําวันเกี่ยวกับคดีมาด้วย
ทั้งนี้ กรมประมงได้มีการหารือร่วมกับชาวประมงถึงข้อขัดข้องดังกล่าว โดยชาวประมงเสนอให้มีการปรับแก้ไขประกาศฯ เพื่อเพิ่มเติมหลักเกณฑ์ในการแจ้งขอปิดระบบติดตามเรือประมงเพิ่มเติมได้ในกรณีจําเป็น โดยให้มีการกําหนดมาตรการอื่นเพื่อป้องกันมิให้เรือประมงออกไปทําการประมงในระหว่างช่วงเวลาดังกล่าวได้ ซึ่งกรมประมงอยู่ระหว่างการหารือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อหามาตรการที่เหมาะสมในการควบคุมดังกล่าว
(8) ปัญหาเตรียมเสนอให้ไทยเข้าเป็นภาคีอนุสัญญา C188 : ปัญหาดังกล่าวอยู่ในความรับผิดชอบของกระทรวงแรงงาน
---------------------