รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-19 พฤษภาคม 2560
วันจันทร์ที่ 22 พฤษภาคม 2560
19 พฤษภาคม 2560
คํากล่าวของ พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี เนื่องในโอกาสมอบโอวาทแก่ข้าราชการที่สําเร็จจากโครงการพัฒนานักบริหารการเปลี่ยนแปลงรุ่นใหม่ รุ่นที่ 9 ณ ห้องสีฟ้า ตึกสันติไมตรี ทําเนียบรัฐบาล
กราบเรียนรองนายกรัฐมนตรี เลขาธิการนายกรัฐมนตรี เลขาธิการคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ (ก.พ.ร.) ผู้บริหารหน่วยงาน อาจารย์ที่ปรึกษาโครงการ ผู้มีเกียรติ นักบริหาร
การเปลี่ยนแปลงรุ่นใหม่ นปร. รุ่นที่ 9 ผู้เกียรติทุกท่านและสื่อมวลชน
วันนี้ผมถือว่าเป็นวันดี วันมงคลเป็นวันที่ผมมองเห็นอนาคตของประเทศไทยในวันข้างหน้า ในการที่เราร่วมมือกันการสร้างข้าราชการรุ่นใหม่ขึ้นมา ที่ทําให้บ้านเมืองเรานี้มีการพัฒนา
มีการเปลี่ยนแปลงที่รวดเร็วมากยิ่งขึ้น ผมขอแสดงความยินดีในโอกาสแรกของการสําเร็จการศึกษาหรือการอบรมหลักสูตรโครงการคณะบริหารการจัดการรุ่นใหม่ นปร. รุ่นที่ 9 ถือว่าเป็นบุคลากรคุณภาพของรัฐ ตามที่เลขาธิการกพร. ได้กล่าวเมื่อสักครู่ มีกระบวนการ ความคิด และอนาคตต่าง ๆ เหล่านี้ เพื่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงให้ได้ในบ้านเมืองของเรา ถือว่าข้าราชการของรัฐนั้น ต้องการการพัฒนาที่มีคุณภาพ เพราะเป็นกลไกในการบริหาร วันนี้ก็ถือว่าผมเล่าประสบการณ์การเป็นข้าราชการตลอดชีวิตของผมและเป็นข้าราชการตั้งแต่ปี 2519 และเกษียณอายุเมื่อ 2557 รับราชการ ทั้งหมด 38 ปี และรับตําแหน่งเป็นนายกรัฐมนตรี 3 ปี เป็นประสบการณ์ทั้งหมด 41 ปี ที่ผ่านมา วันนี้ถือว่าเราต้องขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ชาติและทํานโยบายของรัฐบาลให้เป็นรูปธรรม
วันนี้เราก็มีข้าราชการเดิมที่รับราชการปัจจุบันที่มีทั้งระดับบน ระดับล่าง และระดับปฏิบัติ วันนี้ก็มีเรียกว่าเป็นคลีนที่เข้ามาในระบบราชการของเรา ของหลายกระทรวงอันนี้เราต้องเตรียมการให้พร้อม เราต้องพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ให้มีศักยภาพ คุณภาพควบคู่ไปกับหลาย ๆ ด้านที่ประเทศของเรานั้นต้องเผชิญหน้าอยู่ทั้งในปัจจุบันและอนาคต เพราะฉะนั้นในการพัฒนาคนรุ่นใหม่ซึ่งมีความสําคัญ ก็ถือว่าทุกคนได้ผ่านการคัดเลือกมาชั้นต้นแล้วบรรจุข้าราชการรุ่นใหม่พูดง่าย ๆ เป็นคลีนเป็นผู้ที่มีความรู้ความสามารถสูงในการตอบสนองต่อนโยบายของรัฐบาลทั้งในปัจจุบันและอนาคตด้วย ไม่ว่าจะรัฐบาลไหนก็ตาม เพราะฉะนั้นสิ่งที่ท่านได้ปฏิบัติงานไม่ว่าจะเป็นในประเทศหรือต่างประเทศ ถือว่าเป็นประสบการณ์ที่ดียิ่งของพวกเราทุกคนที่จะต้องนํามาปรับใช้ประยุกต์ให้สอดคล้องกับระบบเรื่องวินัยของข้าราชการ รวมทั้งกฎหมายข้าราชการต้องยึดถือทั้ง 2 อย่าง คือ กฎหมายทั่วไปและวินัยของข้าราชการเป็นสิ่งสําคัญเท่ากับว่ามีสิ่งที่คอยควบคุมให้อยู่ในทิศทางที่ถูกต้องมีอยู่ 2 อย่างด้วยกัน ซึ่งอย่าคิดว่าเป็นปัญหาหรือความน่ากลัว ไม่ใช่เลยนะครับ คือสิ่งหล่านี้จะทําให้เราประคองตนทําให้รับราชการได้จนเกษียณอายุราชการที่จะเป็นต่อไปในอนาคต
วันนี้กลไกต่าง ๆ มีมากมาย อย่างที่ผมเคยกล่าวไปแล้วในช่วงระยะที่ผ่านมา มีซ้ําบ้างและไม่ซ้ําบ้าง ท่านคงได้ฟังกันแล้ว และผมหวังว่าจะนําประสบการณ์บ่มเพาะนี้ออกไปใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุดในการจะรับผิดชอบในการพัฒนา ในการทําหน้าที่ของตนในแต่ละระบบราชการให้ดีที่สุดบรรลุเกิดผลสัมฤทธิ์ตามที่เราต้องการ ไม่ใช่ผมไม่ใช่รัฐประเทศชาติต้องการอะไรเราต้องไปตรงนั่นนะครับ พวกเรานั่นคืเครื่องมือของรัฐบาล ทุกรัฐบาลที่จะต้องทํางานให้สอดคล้องซึ่งกันและกัน ก็ไปไม่ได้ติดขัดทั้งหมดแก้ปัญหาไม่ได้ เพราะฉะนั้นสิ่งก่อนที่ผมจะพูดสรุปตอนท้ายสิ่งที่ผมได้ประสบการณ์จากการทํางานของผม ซึ่งผมได้รับการเรียนรู้มาตลอดชีวิตไม่ว่าจากด้วยตนเองหรือผู้อื่นเป็นความคิดเห็นของผู้อื่นเสนอมาของผู้บังคับบัญชา เพื่อนร่วมงาน และของผู้ใต้บังคับบัญชา นั่นคือสิ่งที่เราต้องเจอในอนาคต ไม่ใช่ตัวเราคนเดียว เก่งคนเดียวเป็นไปไม่ได้ เราต้องทําให้ทุกคนเก่งไปด้วยกันผู้บังคับบัญชาคือทุกคนต้องรักและเชื่อมั่นศรัทธาเรา ต้องเป็นผู้ที่มีความอ่อนน้อมถ่อมตนไม่ใช่ว่าเราเก่งกว่าใครแล้วอยู่กับผู้อื่นไม่ได้ ท้ายที่สุดก็ต้องเสียคนเหล่านี้ไป ซึ่งไม่รู้จะเป็นอย่างไรในระบบราชการ ต้องออกไปและต้องถูกคัดแยกออกไป
เพราะฉะนั้น ผมมองว่าสิ่งนี้เป็นสิ่งที่ยากกว่าที่ท่านเรียนมาทั้งหมด การเรียนรู้ว่าจะอยู่อย่างไรในระบบราชการ เพราะมี 2 อย่างที่ผมได้เรียนไปแล้ว ก่อนที่จะไปตรงนั้นผมขอกลับมาพูดตรงนี้ก่อนว่าการที่ประเทศไทยใช้คําว่าไทยแลนด์ 4.0 คืออะไร 4.0 มี 2 อย่าง หลัก ๆ คือการพัฒนาใช้ความรู้ให้คนของเราที่มีทั้ง 1.0 2.0 3.0 ไปมี 4.0 พัฒนาการที่แตกต่างกัน เพราะฉะนั้นไปสอดคล้องกับเรื่องเศรษฐกิจที่มี 1.0 2.0 3.0 และ 4.0 ซึ่งมีคนทุกกลุ่มเศรษฐกิจลักษณะนี้นะครับ ต้องทําให้คนไปสู่การทันสมัยเทคโนโลยีสร้างนวัตกรรมให้ได้ และข้าราชการมีส่วนร่วมในการสร้างประชาชนเหล่านี้ขึ้นมาที่เราเรียกว่า Smart Thai คนไทยรุ่นใหม่ฉลาดมีคุณภาพ ผมเรียกง่าย ๆ ว่าSmart Thai แล้วกัน อันนี้คือคนไทย 4.0 เราไม่สามารถจะตัดคนออกไปได้ 1.0 ยังมีอยุ่ชาวไร่ชาวนา เกษตรกร ต่าง ๆ ใช้แรงงานหรือการใช้ประกอบการการผลิตแบบเก่า อย่างที่ 2 คือการใช้เครื่องจักรขนาดเบา อย่างที่ 3 คือ การใช้เครื่องจักรขนาดหนัก 3.0 เพราะ 4.0 คือการใช้คนน้อยแต่ใช้ความทันสมัยให้มากขึ้น Smart 1.0 Smart 2.0 Smart 3.0 และ 4.0 เป็นไปของคนรุ่นใหม่ เศรษฐกิจใหม่ที่จะนําพาสิ่งเหล่านี้ขึ้นไปให้ได้ขับเคลื่อนจากตรงนี้ เลี้ยวขวาไปถึง 4.0 ให้ได้ ถ้าตรงนี้ทําได้ก็จะนําไป 5.0 6.0 วันนี้เราไปได้แค่ 4.0 เพราะ เราต้องนําพาประเทศไทยให้พ้นจากการเป็นประเทศที่มีรายได้กลาง ๆ เมื่อก่อน เหลื่อมล้ําอะไรต่าง ๆ เหล่านี้ อาชีพ รายได้ เศรษฐกิจให้เป็นสิ่งสําคัญที่สุดนะครับ เพราะฉะนั้นคําแรกที่เราต้องคิดอยู่เสมอจะทําอย่างไร เราจะไปสู่ Thailand 4.0 ต้องเริ่มจากตัวเองทั้งสิ้น จากตนเองและส่วนระบบราชการในการทํางานของท่าน
วันนี้สิ่งที่นอกจาก Thailand 4.0 ต้องเห็นว่าการปฏิรูปประเทศ คําว่าปฏิรูปคือการเข้าไปแก้ไข การปรับปรุง การเปลี่ยนแปลงทําใหม่นั่นแหละครับ สิ่งที่เราเรียกว่าปฏิรูป คําว่าปฏิรูปไม่ใช่คําสั่งทําวันนี้พรุ่งนี้เสร็จเราพูดการปกิรูปประเทศไปแล้ว เพราะฉะนั้นการปฏิรูปประเทศ จะต้องเดินหน้าไปด้วยกรอบของการที่เรียกว่าแผนที่นําทาง เข็มทิศนําทางก็คือเรื่องของยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี 4 แผน 12 13 14 และ 15 ยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปีซึ่งมี 6 ยุทธศาสตร์ มั่นคง ความเหลื่อมล้ํา พัฒนาขีดความสามารถ พัฒนาทรัพยากรมนุษย์ ปรับปรุงบริหารราชการ
และ บริหารจัดการของประเทศ นั่นคือยุทธศาสตร์ชาติ ซึ่งจะต้องเดินหน้าไปอีก 5 ปี 5 ปี 5ปี 5ปี เป็น 20 ปี และมีปัญหาอะไรต้องทํามากมาย เพราะยุทธศาสตร์เกี่ยวการเชื่อมโยงทั้งหมดเป็นทิศทางประเทศไปสู่ 4.0 ไปสู่ประเทศที่มีรายได้สูง
เพราะฉะนั้นการปฏิรูปประเทศต้องใช้คําว่าประชารัฐ ในการที่จะเดินหน้าประเทศ ในการทํางานประชารัฐมีทั้งระดับรัฐบาล รัฐบาลซึ่งประกอบไปด้วยทั้งส่วนของสายการเมือง นายกรัฐมนตรี คณะรัฐมนตรี และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเหล่านี้คือรัฐบาลในการทํางาน รัฐบาลในการปฏิรูปประเทศก็คือเป็นเครื่องมือรัฐบาลแต่สิ่งสําคัญที่สุดคือเรื่องของประชารัฐ ข้าราชพูดถึงไปแล้วระดับสูง กลาง ล่าง และภาคประชาชนมีทั้งภาคการเกษตร ธุรกิจ ประกอบอาชีพอิสระ นิสิต นักเรียน นักศึกษาทั้งหมดนี้ ไม่ว่าอะไรก็ตามที่เป็นคนไทยอยู่ในภาคประชาชนทั้งสิ้นและภาคประชาสังคม และองค์กรต่าง ๆ ที่จัดตั้งกันขึ้นมาทั้งภาคประชาชนที่เป็นไปตามกฎหมาย รัฐธรรมนูญ กลุ่ม NGO ซึ่งทุกคนมีหน้าที่ของตนเอง แต่จะทําอย่างไรคนถึงจะร่วมมือกันในการเดินหน้าประเทศ เพราะทุกคนมุ่งหวังข้าราชการ จะใช้กฎระเบียบของข้าราชการเพียงอย่างเดียวในการทํางานไม่ทําภาคประชาชนเลย ถ้าไม่ทําไม่ได้เลยทุกคนก็เหมือนอยู่ในห่วงโซ่ทั้งหมด เพราะฉะนั้นปัญหาและไม่ใช่เป้าหมายเดียวกัน เพราะฉะนั้นทุกคนก็จะมุ่งแต่ ถ้าเรียกง่าย ๆ ก็คือ ฟังชั่นตนเอง ก็กลายเป็นคนใช้กฎระเบียบของตนเอง ก็ติดไปหมดเพราะว่าต้องทํางานร่วมกับคนอื่นและติดทุกคน ติดตั้งแต่ NGO ติดตั้งแต่ข้าราชการต้องแก้ปัญหาเหล่านี้ให้ได้นั่นถึงจะเรียกว่าผู้นําในการเปลี่ยนแปลงในเรื่องของการที่เราจะคิดนอกกรอบ การคิดในกรอบในระบบต่าง ๆ การมีหลักคิดถูกต้อง การคิดแตกต่าง การคิดแก้ปัญหา และการคิดวิเคราะห์ มีตั้งหลายคิดนะ ไม่ใช่คิดแต่ว่าทําอะไรก็ทําอย่างวันนี้ผมคิดว่าจะทําแบบนี้ ผมก็ทําทุกอย่างแบบนี้หลายอย่าง ซึ่งอาจจะยังไม่เข้าใจอะไรต่าง ๆ ก็ตามที่มียังผลต่อความมีเสถียรภาพทางการเมือง ด้านความมั่นคง อะไรต่าง ๆ ก็จําเป็นเพื่อให้ทุกอย่างพัฒนาไปให้ได้นะครับ เป็นเวลาสําคัญของพวกเรา ในส่วนของการคําที่ 2 นอกจาก Thailand 4.0 แล้ว ก็มีคําว่าบูรณาการไม่ใช่บูรณาไม่ใช่เพราะในกระทรวงของท่าน กรมของท่านหรือหน่วยงานของท่านเป็นการบูรณาการข้ามหน่วยงาน ข้ามกระทรวงในนิติกรรมอันเดียวกัน อันนี้สําคัญไม่ว่าท่านจะทํางานการทําถนนต้องคํานึงถึงอะไร ยกตัวอย่างเช่น ปัญหาที่ดิน ปัญหาประชาชน ผังเมืองต่าง ๆ ทั้งหมดหลายอย่างและเกี่ยวกับงบประมาณ เพราะฉะนั้นการบูรณาการมีอยู่ 3 อย่าง คือ การจัดการแผนพัฒนาโครงการ การจัดงบประมาณที่ประกอบการทํางานของรัฐต้องอยู่ในกรอบที่คุ้มค่าโปร่งใส อันที่ 2 ก็คือเรื่องของการให้ความสําคัญจากพื้นที่จากประชาชนว่าต้องการอะไรหาเขาให้เจอ เมื่อหาเขาเจอและสิ่งที่เราคิดตรงกับสิ่งที่เขาคิดไหม เพราะฉะนั้นสิ่งที่เราต้องคํานึงวันนี้ คือ ทําอย่างไรจึงจะลดต้นทุนการผลิตของเขาลงไปได้ ซึ่งประกอบไปด้วยหลาย ๆ อย่าง ตั้งแต่เริ่มการผลิต ผลผลิตทางการเกษตรออกมาแล้วขายได้ราคาตกต่ํา ตลาดเป็นตัวควบคุม ตลาดโลก การซื้อขายล่วงหน้า เหล่านี้ไม่ใชว่าเราจะขายอย่างไรก็ได้ นั่นคือปัญหาที่เกิดในช่วงที่ผ่านมา ถ้าทําทุกอย่างให้เป็นดีมานต์เทียม หรือสิ่งที่ทําให้ประชาชนไม่เข้าใจและเห็นด้วยว่าตัวเองได้ประโยชน์ แต่กลับสร้างปัญหาในวันหน้า ยังนี้ต้องทําเพราะในวันหน้าข้าราชการต้องเป็นคนทํารายละเอียดพวกนี้ เช่นงานธุรการ งานเอกสาร งานการบริหารงานแผ่นดิน อย่างรัฐบาลนี้ผมรับผิดชอบ รัฐบาลที่ผ่านมามักจะบอกว่าเป็นเรื่องที่ข้าราชการที่ต้องทําเอง เพราะมีกฎหมายพลเรือนระเบียบที่ให้ข้าราชการทําอยู่แล้ว แล้วทําไมไม่ทํา เรื่องจับผู้ร้ายทําไมไม่เป็นคดีโน่นนี่ ก็โทษกลับมาที่ข้าราชการก็มีหลายเรื่องที่เป็นคดี ซึ่งก็ทําการแก้ไขเรื่องนี้กันอยู่ เพราะฉะนั้นไม่ต้องเป็นกังวลในเรื่องนี้ เดี่ยวจะแจ้งอีกทีจะต้องทําอย่างไร
คําว่าเกษตรครบวงจร ตั้งแต่ต้นทาง กลางทาง ปลายทาง อย่างไร เพื่อเปิดโอกาสช่องทางให้เกษตรกรเข้าถึงในเรื่องของการค้าขายด้วยตัวเองได้ด้วย ระบบสหกรณ์ ระบบการบริหารแบบรวมกลุ่ม รัฐวิสาหกิจ ที่เราเรียกว่าการขับเคลื่อนใรเศรษฐกิจฐานราก เพราะฉะนั้นสิ่งที่เป็นปัญหาของเราวันนี้คือคนรุ่นใหม่จะต้องเจอปัญหาแบบนี้ทั้งสิ้น ฉะนั้นคนรุ่นใหม่ สมาร์ทไทยต้อง 1. พยายามลดความเหลื่อมล้ําในสังคมให้ได้ 2. จะต้องมีหลักคิดที่ถูกต้อง ถ้าเรามีหลักคิดไม่ถูกต้อง ก็จะมีความคิดสะเปะสะปะ ถ้าจะเปลี่ยนแปลงอะไรเราก็จะไม่มีหลักการคิดเลยความตั้งใจดีเจตนาดีแต่มันไปไม่ได้ เพราะหลักคิดมันไม่ถูกต้อง 3. สร้างองค์ความรู้เรื่องประชาธิปไตยที่ถูกต้อง ไม่ใช่เพียงแค่เลือกตั้งใครก็ได้เข้ามา แต่ปัญหาเหล่านั้นเราโทษเขาไม่ได้ เราต้องไปเปลี่ยนประชาชนของเราให้เข้มแข็งเพียงพอ ในการไปสู่การตัดสินใจที่ยากยิ่ง เป็นธรรมาภิบาล คงต้องไปกังวลตรงนี้ไม่ว่าเพราะผมต้องการอยู่ สืบทอดอํานาจ ผมเกรงว่าสิ่งที่เราได้ทําในวันนี้ สร้างในวันนี้ มันติด มันจะล้มเหลว เมื่อวาระเลือกตั้ง คัดคนไม่ดีกลับเข้ามา ผมไม่ได้เป็นศัตรูใครนะ ใครก็ได้ที่ทําเพื่อบ้านเมืองผมก็รักคนนั้นถ้าทําจริง ถ้าทําไม่จริงก็ขึ้นอีกเรื่องหนึ่ง กฎหมายดําเนินการแทนอยู่แล้ว ฉะนั้นการสร้างองค์ความรู้เรื่องประชาธิปไตยที่ถูกต้อง เพื่อให้คนดีมาบริหารบ้านเมือง
คนดี คือ คนที่มีธรรมาภิบาล มีกี่ข้อ มีข้อหลัก ๆ กี่ข้อไปศึกษามา ในการสร้างการมีส่วนร่วมของประชนชน ต้องการได้คนดีมา ไม่ใช่เลือกตั้งได้กลับมาเหมือนเดิม ซึ่งคนดี ๆ ก็มีไม่เยอะ คนไม่ดีก็มีเยอะ ฉะนั้นทุกภาคส่วน ตัวแทนหลักทุกอาชีพ ต้องมีส่วนร่วมในประชาธิปไตยครั้งนี้ เพราะเราประชาชนทุกคนมีส่วนได้ส่วนเสียจากการทํางานของเราในวันข้างหน้า ต้องมีความเข้าใจที่ถูกต้อง ต้องฝากเสียงส่วนใหญ่ การเลือกตั้งจะเลือกใครอย่างไร การได้เสียส่วนใหญ่มันได้มาจากใคร ส่วนไหนได้จากใครคนกลุ่มไหน ก็ต้องแจ้งให้เขามีหลักคิดที่ถูกต้อง ให้เขามีความคิดวิเคราะห์เพื่อประเทศเป็นปัญหาของเราที่ทุกคนคิดไม่เหมือนกันอยู่แล้ว เราหวงห้ามไม่ได้ ทําอย่างไรให้รัฐบาลใหม่ ทําเพื่อผลประโยชน์ของคนส่วนใหญ่ต้องดูแลคนส่วนน้อยไปด้วย ต้องเป็นรัฐบาล เป็นหน่วยงานราชการ ที่ดูแลคน 70 ล้านคน เพราะเป็นหน้าที่ของพวกเราหน่วยงานราชการของรัฐบาล
เรื่องต่อไปคือการบริหารจัดการทั้งหมด น้ํา ป่า ที่ดิน ต้องจัดการเป็นระบบ เราต้องแก้ปัญหาในวันนี้ โดยที่ไม่สร้างปัญหาในวันข้างหน้า ยกตัวอย่างเช่นการจัดการน้ําต้องมีการวางแผนทั้งระบบ ว่าทั้งประเทศมีระบบอย่างไร บริหารต้นทาง การกักเก็บ การพร่องน้ํา การระบายน้ํา นําไปสู่การใช้น้ําทุกกลุ่มทุกประเภท ใครจบปริญญาตรีมาอยู่กระทรวงนั่นนี่ รับผิดชอบแค่ประปาดูแลแค่ต่อท่อ แค่เก็บ แต่ไม่ได้ดูว่าน้ํามาจากไหน ต้องหาแหล่งน้ําให้ประปา แล้วถึงจะไปสู่กลุ่มผู้ใช้น้ํา ต้องมีระบบการกระจายน้ําออกไป น้ําใช้ประโยชน์อะไรบ้าง คิดให้รอบคอบ 1. ประปาการอุปโภค บริโภค 2. ใช้เพื่อการเกษตร 3. ใช้เพื่ออุตสาหกรรม 4. รักษาระบบนิเวศ ในการดันน้ําทะเล ดันน้ําเค็มออกไปจากพื้นที่ ฉะนั้นน้ําที่มีอยู่มากมายมหาศาล แต่เก็บไว้ไม่ได้เพราะไม่มีแผนงานที่มาทําได้จริง ไม่เอาภาพใหญ่มาเป็นที่ตั้งว่าประเทศต้องเป็นแบบนี้ แล้วเดินหน้าแก้ไขไป จึงจะทําได้ครบ ถ้าต่างคนต่างทําเพื่อประชาชนกลุ่มนี่กลุ่มนั่นก็จะไปไม่ได้ เพราะน้ําเหมือนดังสายเลือด เส้นเลือดใหญ่ เส้นเลือดเล็ก ที่ไปตามร่ายการ เหมือนกับประเทศไทยของเรา วันนี้รัฐบาลได้มอบนโยบายกระจายออกมา อันนี้ถือว่าเป็นการบริหารจัดการเป็นระบบ ป่า ที่ดิน ทําอย่างไรที่เราจะพัฒนาให้มันสอดคล้องให้มันสมดุล การรักษาต่าง ๆ ถ้าทุกคนรักษาป่าให้ได้เท่านี้ แล้วจะเอาที่ดินที่ไหนทํากิน เอาที่ดินไหนมาพัฒนา และสร้างที่อยู่อาศัย ต้องมีการจัดระเบียบ คนอยู่ร่วมกับป่าได้ไหม หรือการใช้พื้นที่ที่เสื่อมโทรมแล้วให้เป็นที่ทํากินได้ไหม ถ้าเราไปมองว่า สปก. ไม่ว่าอะไรที่เกี่ยวข้องก็ติดไปหมดที่ดินไม่พอ ไม่มี ต้องใช้วิธีการใหม่ ซึ่งรัฐบาลแต่งตั้งการบริหารการจัดการที่มีที่ดินแห่งชาติขึ้นมา ให้ทุกคนที่ทํากินอยู่แล้ว ไม่ให้บุกรุกป่าให้เขามีสิทธิ์ในการทํากินต่อไป โดยถูกกฎหมายแต่ไม่ให้เป็นโฉนด แต่ต้องรักษาป่าไปด้วย เราก็จะได้ทั้งป่าได้ทั้งคน ได้ทั้งการรองรับพื้นที่การทํากินเราต้องคิดทั้ง 2 อย่าง อย่าใช้แต่ว่าจะต้องรักษาป่าให้ได้เท่านั้นเท่านี้ โดยจับอย่างเดียว ให้ห่างจากที่ดินเท่าที่ทําได้ ต้องคิดแก้ไขรอยต่อรอยรั่วให้เชื่อมโยงได้ทั้งหมด
Road map รวมทุกเรื่อง เช่น ในการแก้ปัญหา ในการปฏิรูปประเทศ การเลือกตั้ง เลือกตั้งก็ส่วนเลือกตั้งเป็นไปตามกฏิกา เป็นไปตามกฎหมาย แต่สิ่งที่ทําให้ Road map เป็นไปตามการทํางานของเรา ซึ่งหน่วยงานราชการต้องเป็นแกนนําในการทํางานของเรื่องนี้ เป็นผู้นําที่จะนําพาประชาชนไปด้วย เราต้องไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง หลักการของรัฐบาลก็คือเราต้องเดินไปด้วยกัน Stronger together โดยยึดแนวพระราชดําริจากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 เป็นหลักการ เป็นหลักในการบริหารจัดการ การทํางานทุกอย่าง เพราะฉะนั้นการทํางานของเราทุกคนต้องมองให้ลึก ให้เข้าใจปัญหาในเชิงซ้อน ซึ่งไม่ได้มีแค่ปัญหาเดียว เช่นปัญหาจราจร ไม่ได้มีแค่ปัญหาจราจร เรื่องรถ เรื่องถนน เรื่องการขนส่งมวลชนภาครัฐ ต้องแก้ไขทั้งหมด ที่ผ่านมาแก้ไขทีละอย่างสองอย่างแก้ไม่ได้ จะมีปัญหาอื่น ๆ ตามมาคนมากขึ้น รถก็มากขึ้น ต้องมีแผนแม่บทในการแก้ปัญหา ต้องมีสหภาพในเรื่องนี้ การส่งเสริมท่องเที่ยวว่าจะเชื่อมโยงกันได้อย่างไร แล้วจึงมาหารือจัดทําแผนหางบประมาณที่เหมาะสม การเพิ่มการลงทุนอย่างไร ลดกลุ่มคนได้อย่างไร รถสาธารณะจะมีความปลอดภัยอย่างไรเหล่านี้เชื่อมโยงกันหมด เราก็ได้ลองมาหลายวิธีการ การใช้กฎหมาย กฎหมายพิเศษ ก็จะเจอกระแสต่อต้านเพราะทุกคนหลายท่านไม่เข้าใจปัญหาจึงอุทรณ์ออกมา เมื่อวานได้รับรายงานว่า รถมันติดเพราะตํารวจจราจรมายืนบนถนน ถ้าตํารวจไม่มาควบคุมบนท้องถนนรถก็ไม่ติด อดีตนักการเมืองบางท่านเสนอตอนหาเสียงให้ไฟเขียวตลอดทุกเส้นทาง อาจได้คะแนนเสียง แต่ไม่ใช่การแก้ปัญหาที่แท้จริง อันนี้คือการขาดหลักการคิด การคิดที่ถูกต้อง เมื่อเช้านี้ได้มีการชี้แจงเรื่อง กรณีที่มีประชาชนออกมาพูดว่าตํารวจปล่อยให้รถติด โดยยืนกดโทรศัพท์เล่นข้างทาง คือเขาพัฒนาโดยใช้จอทีวี โดยใช้สัญญาณเปิดด้วยจอโทรศัพท์แล้ว โดยไม่ต้องเดินไปกดสวิท โดยในตู้จราจรก็มีจอเดิมอยู่แต่อาจยังมีไม่ครบ ในจอก็จะมีพื้นที่ที่เกี่ยวข้องอาจมี 5 – 6 จอ เปิดตรงโน่นปล่อยตรงนี้โดยใช้จอโทรศัพท์ อันนี้คือสิ่งที่ต้องเข้าใจกัน ฉะนั้นถ้าตําหนิไปทั้งหมดปัญหาก็จะไม่ได้รับการแก้ไข คนดีก็ขาดกําลังใจในการทํางาน เพราะทําไปถูกวิพากย์วิจารณ์ทุกวันก็ไม่อยากทํา นี่คือสิ่งที่เราต้องระลึกถึงกันเสมอไม่ว่าจะประชาชนหรือว่าข้าราชการซึ่งดี ๆ มีจํานวนมาก ฉะนั้นชี้แจ้งเพื่อให้เข้าใจปัญหาในเชิงซ้อน แก้ในสิ่งที่ง่ายและก็แก้ในสิ่งที่ยากไปพร้อม ๆ กัน มันก็จะจบตาม Road map ที่รัฐบาลกําหนดไว้ ไม่ใช่ปีสองปีเสร็จรึยัง ไปได้แล้วแบบนี้ ผมไม่ได้หมายความว่าผมจะอยู่แก้ไปจนสุด มันเป็นเรื่องของอนาคตก็ต้องทําแผนอะไรต่าง ๆ ให้ได้ บ้านเมืองเรามีปัญหาทับซ้อนมากมาย ไม่ใช่แก้เรื่องใดเรื่องหนึ่งแล้วจะไม่กระทบอีกเรื่อง ซึ่งมันมีผลกระทบกันหมด เช่น ปัญหาจราจร ปัญหาที่ดิน สร้างคนรุ่นใหม่ขึ้นมาให้ไม่ได้ ไม่ใช่แต่เฉพาะข้าราชการ โดยเฉพาะคนรุ่นใหม่ภายนอกใน มี 40 กว่าคนเป็น 400 ไปเป็น 4,000 - 40,000 - 400,000 -4,000,000 ก็เพิ่มขึ้นไปเรื่อย ๆ โดยต้องมีหลักคิดแบบเรา เพราะอย่างนี้ เราไม่คิดถึงตัวเราเอง อย่างน้อยเราก็มีครอบครัวของเรา ชุมชนของเรา หมู่บ้านของเรา จังหวัดของเรา อําเภอ ตําบลของเรา ไปทําเช่นนั้น
เพราะฉะนั้นสิ่งสําคัญ อีกสิ่งหนึ่งก็คือการทําอะไรก็ตามต้องมองไปข้างหน้า มองอนาคต เพราะจะต้องเป็นอย่างนี้อย่างโน้นก็ดี อาจจะถูกต้อง แต่ก็เตรียมมาตราการลดความเสี่ยงด้วย เพื่อสิ่งที่เราพูดไปทั้งหมด ผมเตรียมการไว้หมด อาจจะไม่ใช่ก็ได้ เพราะฉะนั้นเรื่องลดความเสี่ยงเหล่านี้ส่วนใหญ่ภาคธุรกิจเขาทํากันอยู่แล้ว เขามียุทธศาสตร์ มีกลยุทธ์ แต่เปลี่ยนแปลงได้ทั้งหมด ก็เหมือนกับรัฐบาลก็เหมือนกัน ยุทธศาสตร์ชาติ 5 ปี ก็เปลี่ยนได้ แผนแม่บทต่าง ๆ ก็แก้ไขได้ ถ้ามีเหตุผลที่ดีเพียวพอในการทํางาน เพราะฉะนั้นสิ่งต่าง ๆ เหล่านี้ให้เอาไปใช้ ต้องมีการเดินกลยุทธ์ตามสถานการณ์ มองให้ลึกซึ้ง แก้ปัญหาที่ทับซ้อน ปัญหาเล็ก ๆ แก้ไขให้ได้ก่อน แล้วก็จะไปสู่ปัญหากลาง ๆ แก้ไปพร้อมกันด้วยกัน อะไรที่ทําไม่ได้ขอให้สร้างความเข้าใจเรื่อย ๆ เดียวก็ทําได้เอง เพราะไม่เข้าใจ เขาไม่เคยมีการเปลี่ยนแปลงรูปแบบนี้ การเตรียมมาตราการลดความเสี่ยงก็สําคัญนะครับ เพราะโลกมีการเปลี่ยนแปลงตลอดเวลา จะเห็นได้ว่ามีการเปลี่ยนนโยบายของประเทศมหาอํานาจ กลุ่มประชาคมโลกต่าง ๆ มากมาย ก็เปลี่ยนผู้นําก็เปลี่ยนใหม่ เราอยู่กันอย่างนี้ เราเป็นผู้มีศักยภาพที่สุดในอาเซียน ดังนั้นขอให้ทุกคนพึงระลึกถึงเสมอ เพราะเราเป็นพื้นที่ที่อยู่ตรงจุดตรงกลางของภูมิศาสตร์ของอาเซียน ใครจะว่าอย่างไรไม่รู้ แต่ประเทศไทยนั้นใช่จริง ๆ ลองไปดูแผนที่ หลายประเทศเขาบอกเป็นศูนย์กลาง เขาพยายามจะเป็นฮับเป็นอะไรก็ไม่ได้เท่าเราหรอกครับ แต่เราอย่าขัดแย้งกันไปก่อน จะทําให้เสียเวลาไปโดยเปล่าประโยชน์ในสิ่งต่าง ๆ เหล่านี้ ดังนั้นจึงต้องสร้างการเข้าใจร่วมกัน ถึงจะคิดไม่ตรงกัน แต่ก็ต้องหาทางร่วมมือกันให้ได้ การวางยุทธศาสตร์ระยะยาวจะต้องเปลี่ยนแปลงให้ได้ตามสถานการณ์ การปฏิรูปเศรษฐกิจครบวงจรที่พูดไปแล้วเมื่อสักครู่ เศรษฐกิจขนาดเล็ก ขนาดใหญ่หลัก ๆ ข้ามชาติ ต้องยึดโยงซึ่งกันและกัน วันนี้รัฐบาลไม่ได้เอื้อประโยชน์แก่ใคร รัฐบาลคิดใหญ่มาเพื่อจะมาอยู่ตรงกลางแล้วมาสู่เล็ก แล้วก็มีตรงกลางโครงการประชารัฐ มีโครงการกลุ่มประชารัฐขึ้นมา นําภาคประกอบการธุรกิจขนาดใหญ่ ขนาดกลางมาร่วมกัน แล้วเราจะกลับมาดูอะไร มาดู SME ธุรกิจขนาดเล็กซึ่งมีทั้งหมดเกือบ 3 ล้านราย แต่ขึ้นทะเบียนแค่ 6 หมื่นกว่ารายที่ผ่านมา วันนี้เข้ามาเป็นก็แสนราย สร้างรัฐขึ้นมา สร้างธุรกิจกันขึ้นมาเรียกขึ้นมาว่า “ไมโคร SME” อันนี้เป็นประเด็นสําคัญในการหารือกับเวทีสหประชาชาติ ในเวทีอาเซียนทั้งหมด วันนี้เน้นในเรื่องของ SME เพราะ SME หนึ่งกลุ่ม SME สร้างคนสร้างงานได้ 10 กว่าล้านคน เราต้องมองตรงนี้ว่าทําอะไรก็ตามให้คนส่วนใหญ่ได้ประโยชน์ เพราะฉะนั้นเราต้องยึดโยงเหล่านี้กันให้ได้ เพราะฉะนั้นการสื่อสารจากบนลงล่าง ล่างขึ้นบน หรือกระจายออกข้าง ๆ อย่างที่บอกกับผู้บังคับบัญชา และผู้ใต้บังคับบัญชา แล้วถ้ารัฐบาลลงไปข้างล่าง จากล่างไปสู่จนถึงรัฐบาล คือทํากันทั้ง 2 ทางนะครับ
การปฏิรูปจริง ๆ ทั้งหมด ที่พูดกันทั้งหมดมาจากไหน ก็เราทําวันนี้ คุยกับอาจารย์วิษณุ เครืองาม (รองนายกรัฐมนตรี) คุยกับเลขาธิการ กพร. มีความเห็นตรงกัน และก็ตรงกันทั้งโลก คือสิ่งสําคัญของการปฏิรูปและการเปลี่ยนแปลงประเทศและพัฒนาประเทศในวันนี้ต้องอาศัยคน แล้วด้วยอะไร ก็คือการศึกษาใช่ไหมที่สําคัญที่สุด ถ้าการศึกษายังมีความแตกต่าง มีความเหลื่อมล้ํา ความคิดพื้นฐานก็ไม่ได้ หลักคิดก็ไม่มี เพราะฉะนั้นทุกคนก็ต้องพึงพาหมด ก็เป็นแนวทางไปสู่ของการพัฒนาไม่ไปพร้อมด้วยกัน คือยังมีการทอดทิ้งคนใช่ไหม ทุกที่ที่ผ่านมาเป็นอย่างนั้นนะครับ
เพราะฉะนั้นการปฏิรูปทุกอย่างต้องเริ่มจากตนเองก่อน ตัวเองต้องเริ่มที่ตนเอง ผมก็ต้องเริ่ม ผมก็ต้องแก้ปัญหาของตัวเองว่า ผมเป็นคนขี้โมโหไหม ผมเป็นคนใจร้อนเกินไปหรือเปล่า หรือผมทําอะไรที่เป็นการบีบบังคับอะไรหรือเปล่า ผมก็ทบทวนตัวเองทุกวัน ผมก็ทําได้ประมาณนี้ เพราะผมเห็นเวลา เห็นปัญหาต่าง ๆ คือแต่ก่อนผมก็ไม่ได้คิดมากขนาดนี้หรอก เพราะผมปกครองคนแค่ 2 แสนคน ให้เขาสามารถทําหน้าที่ของเขาได้ ในการทางความมั่นคงเขาดูแล แต่วันนี้ผมมาดูทั้งหมดทั้งประเทศ โดยมีท่านรองนายกรัฐมนตรี 6 ท่าน และคณะรัฐมนตรีทั้งหมดหารือกันอีกรอบซึ่งอยู่ในแต่ละฝ่าย 6 ฝ่ายของรัฐบาล ต้องชัดเจน ไม่เช่นนั้นผมก็ต้องไปเรียนรู้งานของทุกกระทรวง ผมต้องดูรายละเอียดว่าต้องทําอย่างไร ใช้ข้อมูลให้เป็นประโยชน์สูงสุด ทุกวันนี้ทันสมัย ก็มีโซเชียลมีเดีย มีระบบที่จะเข้ามาช่วยให้เราเร็วขึ้น ถ้าเรายังมีข้อมูลที่ไม่ถูกต้อง ไม่ยึดโยงกัน ข้อมูลของรัฐ ของหน่วยงานราชการ ข้อมูลประชาชนทั้งหมดไม่ตรงกันสักอย่าง ก็ทําอะไรไม่ได้ทั้งหมด เพราะต่างคนต่างคิด ต่างคนต่างต้องการ รัฐบาลก็ทําอะไรไม่ได้ ทุกคนก็ไม่ได้รับการแก้ปัญหา ผมยกตัวอย่าง เช่น พรบ. เรื่องการอํานวยความสะดวกในการประกอบธุรกิจ ซึ่งเป็นการประเมินจากหน่วยงานภายนอกทั้งหมด 10 ขั้นตอน ซึ่งใช้เวลาพิจารณาเป็นเวลาถึง 3-4 ปี แต่วันนี้เราเหลือแต่ปีกว่า ๆ นําเอามาทํา นําเอามาดู และก็มาแก้ไข การประเมิณจากต่างประเทศเป็นสิ่งที่สําคัญ ถ้าเราไม่ปรับแก้ เขาจะมาลงทุนไหมละครับ หรือเราจะไปลงทุนกับคนอื่นต้องดูเรื่องความยากง่ายเช่นกัน วันนี้ต้องแก้ทั้งหมด แต่คนไทยส่วนใหญ่ก็ยังติดอยู่กับคําว่า เราต้องเก็บไว้ให้กับคนไทย แต่คนไทยก็ยังไม่พร้อมตรงนั้น ที่ไม่พร้อมก็คือต้องใช้เวลา แต่เราก็ต้องเอาคนอื่นเข้ามาลงทุนก่อน แล้ววันก็ต้องมีกติกา เช่น ถ่ายทอดเทคโนโลยี ถ่ายทอดความรู้ ถ่ายทอดหรือให้ผลประโยช์ที่เท่าเทียบกับเรา เพราะนั้นต้องทันกัน ดังนั้นคนไทยต้องปรับใหม่นิดหนึ่ง ไปคิดแบบผมคิดว่า คือ 1. สิ่งที่เราทํางานด้วยกันก็คือ ต้องมีความไว้เนื้อเชื่อใจกัน 2. ลดความหวาดระแวงซึ่งกันและกัน 3. สร้างผลประโยชน์ที่เท่าเทียมกัน คําว่าเท่าเทียม คือประเทศต่อประเทศใช่ไหม จัดแบ่งสรรปันส่วนให้ดีแล้วกลับมาสู่ข้างล่าง ข้างล่างก็ไปจัดสรรให้คนของเรา
เพราะฉะนั้นก็ต้องพึงพากันทั้งหมด เศรษฐกิจในประเทศ เศรษฐกิจระดับบน ระดับล่าง ไม่ใช่ไปลงทุนอะไรอย่างใดอย่างหนึ่ง ทุ่มเทคือคนที่ลําบาก วันนี้เรามีการขึ้นทะเบียนผู้มีรายได้น้อย อย่าไปเรียกคนจนเลยเพราะรายได้น้อยไม่พอเพียงหรอกครับ ถ้าเขามีรายได้ต่ํากว่าแสนคุณอยู่ได้หรือ ไม่ถึงด้วยบางคน เพราะว่าขายข้าวได้ปีหนึ่งเท่าไร ทํานาปีครั้งหนึ่งกําไรได้ 3,000 - 4,000 บาท ต้นทุน 7,000 ขายได้ 9,000 บาท ซึ่งจะได้อย่างไรก็ติดผันไปกับหนี้สิน ติดกับโรงสี แต่สิ่งที่เราต้องเพิ่มเวลาที่ว่าง ๆ ถ้าไม่ได้ทํานาปีจะไปทําอะไรที่จะมีรายได้ทดแทนขึ้นมา วันนี้รัฐบาลก็ทําแบบนี้อยู่ วันหน้าจะลดการทํานาปรังได้อย่างไร น้ําไม่พอ ทําไปก็กําไรน้อย ก็ไปปลูกพืชที่มีรายได้สูง ปลูกถั่ว ปลูกอะไรก็ได้ตรงนั้น หรือพืชที่มีอยู่ในหลายชนิด ไม่เช่นนั้นประชาชนก็ยังไม่อาจยอมรับในตรงนี้เท่าไร เพราะไม่เคยชิน ดังนั้นต้องมีศูนย์พัฒนาการเกษตร 800 กว่าศูนย์ ก็ต้องไปเรียนรู้ ซึ่งก็ทําแล้วก็ได้บ้าง หรือรวยกว่าเดิมจนหลายคนก็เลิกทํานาไปแล้ว อันนี้คือแนวทางของศาสตร์พระราชา การปลูกพืชเชิงเดี่ยวในพื้นที่ที่เหมาะสม และมี demand ที่สมดุลกับ supply ที่เรามีอยู่ อันนี้ราคาจะสูง ถ้า supply มากกว่า demand ก็เกิน ราคาก็ตก เพราะจะทําให้คนที่ทํามากเกินไปลดจํานวนลงก็ปลูกพืชอื่น ด้วย Age Map แผนที่น้ํา แผนที่ชั้น ความสูง เรียนรู้ บ้านเขา ที่เขาควรจะปลูกอะไร วันนี้ก็ค่อย ๆ ตามลําดับ ไม่รวดเร็วหรอกเพราะเขาเคยชินกับสิ่งที่ทํามาแล้วเดิม ถ้าเราทําแบบนี้ได้ เราคิดแบบนี้ได้ ก็จะเห็นปัญหาตลอดแจ้งตั้งแต่ปัญหาวิถีการแก้ปัญหาในสิ่งที่เราต้องการ
แต่หลักการใหม่ที่ผมได้มา และผมก็ใช้มาก็คือ ผมคิดว่าตัวเราเองคิดแทนเขา 1. คิดด้วยตัวของเราเอง 2. คิดเพื่อคนอื่น 3. คิดแล้วว่าเราทํา แล้วเรามอบหมายให้คนอื่นที่เกี่ยวข้องทํา ผมใช้หลักการนี้มาตลอด แล้วเราจะไม่ขัดแย้งกับใคร ไม่ขัดแย้งกับใคร เขาก็จะร่วมมือ ผู้ใต้บังคับบัญชาก็จะรักเรา เพราะฉะนั้นต้องคิดแบบใจเขาใจเรา เขาบอกว่ามีหนังสืออยู่ 10 เล่มที่ยอดขายดีตลอดการ ผมก็เจอมาเล่มหนึ่งคือ อันแรกคือ“เปลี่ยนวิธีคิด ชีวิตเปลี่ยน” นี้มีแปลภาษาไทย ซื้อได้ผมประชาสัมพันธ์ อ่านแล้วผมก็สรุปมาได้เป็นข้อ ๆ 30 หัวข้อ ลายมือผมอ่านยากถ้าจะเอาก็ไปอ่านเอง อันนี้คนไทยมาแปล นี้มาจากต่างประเทศ ที่เมื่อวานที่ไปอบรมไง มิสเตอร์โจเซฟ เกรนนี ผมได้เล่มนี้มาก่อนนะ อันนี้เขาเซ็นมอบผมมาให้เมื่อวาน ภาษาอังกฤษใครอ่านภาษาอังกฤษเก่ง ๆ “เปลี่ยนวิธีคิด ชีวิตเปลี่ยน”
อันที่ 2 ที่น่าจะเป็นประโยชน์กับพวกเราในวันหน้าก็คือหนังสือ “พูดอย่างไรไม่ให้พัง” ผมก็เป็นเหมือนกันนะ อันนี้ก็ขายดี ใช้ได้กับทุกหน่วยงาน และทุกสถานการณ์ต่าง ๆ ร่วมถึงชีวิตส่วนตัว รวมถึงความรู้สึก และรวมถึงการพูดแล้วคนรับฟังแล้วไม่ต่อต้าน และพร้อมตอบคําถามคุณ ทําตามคุณ ผมก็อ่านไป คือผมก็ทําบ้างเหมือนกัน คืออย่างนี้ คนเหล่านี้เก่ง ทําโน้นนี้โน้นมาอะไรต่าง ๆ เขียนหนังสือ เคยอ่านจากหนังสือประวัติศาสตร์เป็นละคร เก่งนะคนเขียนเก่งนะทั้งประวัติศาสตร์และละครด้วยอะไรด้วย หนังสือชื่ออะไรเมื่อกี้ “ชีวิตของประเทศ” ไปหาชื้ออ่านนะ แล้วจะรู้ว่าประเทศไทยมีความเป็นมาอย่างไรแล้วจะทําให้เกิดการผูกพัน ความรักชาติ อุดมการณ์ต่าง ๆ เกิดขึ้นมา แล้วก็มีพระเอก นางเอก ในนั้นนะ แต่ทั้งหมดเป็นประวัติศาสตร์ นี้จึงต้องสร้างการเรียนรู้ ผมจึงเห็นว่าวันนี้เรียนประวัติศาสตร์แบบสอนท่อง ๆ ก็จะได้แค่นั้น ความเข้าใจไม่เกิด เพราะเขาไม่ได้มีส่วนร่วม เหมือนคนเกิดในรัชกาลที่ 9 ก็เป็นอย่างหนึ่ง พอเกิดมารุ่นหลังโลกก็เปลี่ยนแปลง แต่เรายังคงต้องรักษาความเป็นอัตลักษณ์ของเราไว้ให้ได้ ความเป็นชาติของเราให้ได้ ชาติของเรา ชาติ ศาสนา พระมหากษัติรย์ หน้าที่ของเราคืออะไรบวกประชาชนเข้าไปสิครับ หน้าที่ของพวกเราคือชาติ ศาสนา พระมหากษัติรย์ และประชาชน นั้นแหละคือหลักการ ค่านิยมของทหารคือ ชาติ ศาสนา พระมหากษัตริย์ และประชาชน เพราะฉะนั้นอะไรก็ตามเมื่อประชาชนเดือดร้อน คิดไม่ออกบอกไม่ถูก เรียกทหาร ผมเป็น ผบ.ทบ. มา 4 ปี ผมใช้วิธีการนี้ ไม่ต้องให้ใครเขาเรียก เดือดร้อนที่ไหนไป ที่ไหนไปก่อน ไปก่อนแล้วค่อยพูดกัน งบประมาณเดี๋ยวค่อยขอและพิจารณา เราต้องไปเริ่มก่อน พอเริ่มมีคนเราต้องทําตัวให้มีคุณค่า เรามี รถ ราง ม้า ช้าง จอดอยู่อยู่ในโรง น้ํามันไม่มีก็เดียวเบิกไปซื้อก่อน ไปติดไว้ก่อน เอาไปให้ก่อน นี้คือสิ่งที่เราต้องมีทหาร เขาถามว่ามีทหารไว้ทําไหม มีทหารไว้อย่างนี้ พร้อมจะรบ พร้อมจะไปแก้ปัญหา พร้อมจะไปช่วยเหลือบ้านเมือง พร้อมตลอด 24 ชั่วโมง จึงต้องมีกองทหาร ไปไหนไปได้ทันที่
ถ้าถามหน่วยงานราชการไปทันไหม ไม่ทันหรอกครับ เพราะอยู่กันคนละบ้านคนละช่องกันไปหมด รถ ราง ม้า ช้าง ก็ต้องไปจ้างไปอะไรมา จ้างอะไรต่าง ๆ ก็ต้องใช้การจัดซื้อจัดจ้าง นี้ระเบียบการจัดซื้อจัดจ้าง ให้ไปเบี้ยเลี้ยงเงินเดือนอย่างเดียว จ้างไปทุกงานทําทุกงานไม่ต้องเพิ่มเบี้ยเลี้ยงด้วย เพราะฉะนั้นก็ขอให้เข้าใจซึ่งกันและกัน ให้เห็นถึงหัวอกเขาหัวอกเรา ก็หลายคนก็อาจจะเกินความจําเป็น ไม่ต้องมีโน้นมีนี้ วันนี้พวกเรามีอยู่ด้วยกัน 2 อย่าง ก็คือ ภัยต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในโลกวันนี้ อากาศเปลี่ยนแปลง ภัยจากโรคระบาด ภัยจากก่อการร้ายสุดโต่ง ภัยจากระบบเศรษฐกิจเดียว หรือเศรษฐกิจที่มีข้อบังคับต่าง ๆ มากมาย เหล่านี้คือปัญหาทั้งสิ้น เราต้องเตรียมตัวให้พร้อม อย่าบอกว่าใครสําคัญกว่าใคร นี้สําคัญ นี้ไม่สําคัญ นี้จําเป็น นี้ไม่จําเป็น ทําไม่ได้หรอก วันนี้เรามาดูสิครับว่าทุกประเทศ ถ้าท่านลองย้อนไปดูประวัติศาสตร์สากล หรือประวัติศาสตร์ของต่างประเทศแล้วท่านจะรู้ว่า ประเทศประชาธิปไตยที่มีอํานาจ ประเทศนั้นต้องมีขีดความสามารถทางทะเลสูงสุด ต้องครอบครองอาณาเขตทางทะเล เส้นทางเดินเรือ ถ้าท่านลองย้อนไปดูประวัติศาสตร์สากล หรือประวัติศาสตร์ของต่างประเทศแล้วท่านจะรู้ว่า ประเทศใดเป็นประเทศมหาอํานาจ ต้องมีขีดความสามารถทางทะเลสูงสุด ต้องครอบครองอาณาเขตทางทะเล คือ เส้นทางเดินเรือให้ได้ทั้งหมด
ไปดูในประวัติศาสตร์ประเทศไหนวันนี้ประเทศไหนเพราะวันนี้ก็ทะเลาะกันอยู่อย่างนี้ เส้นทางเหล่านี้เส้นทางทะเล เพราะว่าทุกคนก็กลัวว่าจะเดินเรือเสรีไม่ได้เคลื่อนย้ายกําลังไม่ได้ ประเทศเขาถึงใช้กําลังทางทะเลเป็นหลัก ใช้นาวิกโยธินเป็นหลักใช้หน่วยชิลด์อะไรทํานองนี้คงจะรู้นะประเทศไหน ไม่อย่างนั้นเราไม่จําเป็นต้องมีความพร้อมเหล่านี้ด้วยซ้ํา ในการแสวงความร่วมมือระหว่างกัน ไม่ใช่มองว่าอันนี้ไม่จําเป็นคนจนจําเป็นกว่าจําเป็นเท่ากันทั้งหมด ฉะนั้นทุกคนก็ต้องไปวางแผนร่วมกันว่าจะใช้อะไรกันอย่างไรงบประมาณเป็นอย่างไรระเบียบการใช้จ่ายงบประมาณเป็นอย่างไร ขั้นตอนเป็นอย่างไรถ้ามันผ่านหมดก็คือจบทุกอัน ก็เหมือนกระทรวงทุกกระทรวงนั้นแหละ ทําอะไรขึ้นมาถ้าไปถึงตอนจบก็คือจบ เพราเป็นการใช้งบประมาณที่ผ่านการพิจารณาแล้ว อันนี้ผมไม่ได้แก้ตัวให้ใครแต่เพียงผมอยากให้มองว่าเราจะต้องมีสถานภาพทั้งอํานาจทางการรบที่มีตัวตน คําว่ามีตัวตนคือ เขามีอุปกรณ์อะไรเราก็มีไว้บ้าง ให้ทันสมัยทหารเราอาจจําเป็นต้องมีมากหน่อยเพราะต้องใช้แรงงาน แล้วทําให้คนเหล่านี้เป็นคนดีในสังคมกลับไป เมื่อเขาพ้นการเป็นทหารแล้ว 2 ปี อย่างน้อยคงสมัยก่อนที่ผ่านมาที่ผมอยู่ก็ให้คนเหล่านี้เรียนหนังสือหาเวลาให้เขาเรียนเยอะแยะ การศึกษานอกโรงเรียน (กศน.) เปิดทุกวันเสาร์ - อาทิตย์ อย่างน้อยไม่เคยเรียนเลยก็จบไม่ว่าจะประถม มัธยมก็จบเพื่อไปเรียนต่อสอนเขาแบบนั้นเพราะบางคนอ่านหนังสือไม่ออกเลย นั้นคือคนไทยและวันนี้ก็ยังมีอยู่ ฉะนั้นวันต่อไปเขาต้องอ่านหนังสือออก เขาต้องคิดเป็นอย่างน้อยเขาก็ต้องมีพื้นฐานเรียกว่า ผมอยากจะสร้างแกนนําของหมู่บ้านในทางที่ดีไม่ใช่การเมืองเป็นทั้งผู้ใหญ่บ้านกํานันก็ในระดับหนึ่งคงไม่ได้ทั้งหมดหรอกเพราะทุกคนก็ยังไม่เข้าใจซึ่งกันและกัน ก็เกรงว่าอย่างโง้นอย่างงี้จะไปชี้นําอย่างนั้นไม่ใช่ เราให้ไปทําความดี ไม่ใช่มาเป็นทหารเสร็จแล้วกลับไป เคยขายปลาหมึก ก่อนมาขายปลาหมึกอยู่ กลับไปเคยขายปลาหมึกก่อนมาขายปลาหมึก พอเกษียณมาแล้วจะไปทําอะไรไม่ใช่ไปขายปลาหมึกตัวใหญ่กว่าเดิมไม่ไช่ ต้องไปอย่างอื่นอาชีพอื่น คิดอย่างนี้ไม่ได้ บางคนคิดได้แค่นี้ เพราะอย่างนั้นก็จะมีทายาทที่เป็นอย่างนี้ตลอด ดูถูกเขาไม่ได้เราต้องเปิดสร้างโอกาสทางเลือกให้เขาต้องแนะนํา อย่างน้อยต้องแนะนํา รัฐบาลต้องตีกรอบเพราะวันนี้ก็มี 4.0 3.0 2.0 1.0ให้เขากลับไปสู่ 1.0 ตรงนี้ เป็น Smart1.0 2.0 3.0 นะครับ เพราะฉะนั้นการที่ตัวเองไปสู่สังคมในชุมชนไปสู่สังคมหมู่คณะสร้างแต่สี่สิบ เป็นสี่ร้อย สี่พัน สี่หมื่น สี่แสน สี่ล้าน สิบล้าน ถ้าคนเข้มแข็งแบบนี้นะประชาธิปไตยเราไม่มีปัญหาหรอกครับ ก็เหมือนประเทศอื่นนั่นแหละ เขาก็ยิ่งกว่าเราอีกรบกัน ๆ ประเทศใหญ่ ๆ วันนี้ รบกันตายเท่าไหร่ใช่ไหม เพื่อชาติ มีชาติ ไม่มีชาติ ประเทศไทยมีตายไหมนั่นคือสิ่งที่เราต้องภาคภูมิใจนะครับ หลายประเทศแต่เขาเปลี่ยนแปลงเร็ว200 ปี เป็นนี้เลยขึ้นโน้นเลยดาวขึ้นอวกาศไปเลย เราอย่างนี้รบกันอยู่กับปัญหาพื้นฐานอยู่แบบนี้ ประเทศไทยมีกี่ยุคกี่สมัยมาแล้ว รู้ไหม กลับไปหาดูนะ แล้ววันนี้ยุคอะไร แค่เห็นแค่นี้ยังมองไม่ออกอีกเดียวเถอะ มียุคแรก สองอยุธยา สามกรุงธนบุรี สี่กรุงรัตนโกสินทร์ เอาไปแค่นี้ก่อนนะ ที่จริงแล้วมีเทือกเขาเหล่ากออีกยาวกว่านั้น 700-800 ปี อยุธยามีเท่าไรกี่ปีจ๊ะ 147 ปี ผมยังจําได้ 147 ปี มีพระมหากษัตริย์กี่พระองค์ มี 33 องค์ แล้วแต่จะนับกี่องค์หรือเปล่า 34 หรือเปล่า
ผมอยากให้ทุกคนช่างสังเกต ช่างฟัง ช่างดู อย่าเรียนรู้บันเทิงอย่างเดียวไม่ได้ ผมดูทีวีบางทีผมดูบ้างที่เปลี่ยนจนงงเปลี่ยนไปเรื่อย ๆ เจอนี้หน้าดู หรือนี้ก็ดูทุกอย่างแล้วก็ซึมซับเก็บ เช้ามาไม่ได้อะไรกลับมา นั้นก็คิดเอา เอาตัวผมเองคิด ก็ไม่ได้อะไรกลับมาเป็นข้อมูลในตัวเองวันนี้มีหลายอย่างที่มีอยู่ในโทรทัศน์ที่มันดีนะ ช่อง 11 ผมว่าหลายคนยังคงไม่เคยดู ช่อง 11 ช่องอะไรนะ ช่องทีวีรัฐสภา ไม่ได้หมายความว่าไม่สนุก เขามีการพูดคุยของ สปท. สปช. หรือเรื่องกฎหมายหรือเรื่องอะไรต่าง ๆ มากมาย ก็เปิดดูสิครับฟังสักหน่อยก็ยังดีช่อง 11 เขามีทั้งการเปลี่ยนแปลวิธีคิด การทําอาชีพทางการเกษตรอะไรต่าง ๆ จะได้เห็นว่านี่และคือสิ่งที่รัฐบาลกําลังทํา ที่ผ่านมาไม่มีหรอกครับ วันนี้ดูสิครับข่าวทุกวันอะไรที่สําคัญ คดีที่มันอยู่ในคดีอยู่แล้ว ถ้าจะตามให้มันจบขอให้เร็ว ๆ มันก็มีขั้นตอนที่มีอยู่ตามกฎหมาย เขาก็ต้องเชื่อมั่นในกระบวนการ แล้วค่อยไปตามเขาดูว่าถึงไหนเมื่อไหร่ ไม่ใช่วันนี้พรุ่งนี้ รัฐบาลมีความผิดไปแล้วในสังคม วันหน้าตัดสินกันมาเกิดหลักฐานไม่เพียงพอฟ้องไม่ผิด แก้ไขด้วยทนายได้อะไรได้ มันไม่ผิดแสดงว่ามันต้องมีการทุจริต ช่วยเหลือซึ่งกันและกัน แค่นี้ประเทศชาติก็ปั่นป่วนไปหมดแล้วครับ ก็อยากจะฝากไว้ด้วย มาดูหน้า 1 วันนี้ก็เบา ๆลงไปและก็ขอบคุณมาก ๆ สื่อทุกสื่อ
คือผมไม่ได้ดูยกตัวอย่างหนังสือพิมพ์จากต่างประเทศบ่อย ๆ เปิดมาหน้าแรกผมไม่เห็นจะมีเรื่องพวกนี้เลยอาจจะยิ่งกว่าเรานะแต่ก็ไม่ออกนะ เขาก็ไปออกอะไรก็ไม่รู้หน้าใน ๆ นี้เรื่องดี ๆ ไปอยู่หน้าใน ๆเรื่องที่รุนแรงเรื่องต่าง ๆ อยู่ด้านหน้า ๆ แล้วต่างชาติเขาก็เสพไปด้วย ข้อมูลเหล่านี้มาจากเราทั้งสิ้นไม่ว่าจะเรื่องอะไรก็แล้วแต่คดีโน้นคดีนี้การละเมิดกฎหมาย ก็มาจากบ้านเราเองทั้งสิ้น ข้อมูลมาจากเรา แต่ผมไม่จําเป็นที่จะออกมาปิดบังนะ เพียงแต่ขยายข่าวให้ลดน้อยลงหน่อยครึกโครมกัน เสนอข่าวไปแล้วก็จบ แล้วเดียวเขาก็ดําเนินการต่อ ถ้ายังเป็นกันอยู่ทุกวัน ๆ มันก็กลายเป็นว่าประเทศไทยเป็นกระบวนการยุติธรรมก็ไม่ได้ รัฐบาลก็ปิดบังผมไม่เคยคิดอย่างนั้น ทุกคนต้องมาช่วยแก้ปัญหา นั้นคือสิ่งที่เป็นความสําคัญในวันนี้ การแสดงความคิดเห็นต่าง ๆ เหล่านี้นะครับผมว่าเป็นประโยชน์ทั้งสิ้น จะดีหรือไม่ดีผมก็ฟังหมด เพราะฉะนั้นความมั่นคง ความสงบเรียบร้อยของบ้านเมืองเป็นสิ่งสําคัญสุดของประชาชนของบ้านเมืองเราในขณะนี้นะ ฝากพวกเราด้วยแต่สิทธิและเสรีภาพต้องอย่าลืมคําว่าหน้าที่ของทุกคนด้วย ที่มีต่อประเทศชาติกับสังคมนะครับ เราต้องแก้ปัญหาแบบองค์รวมจ้างคนรุ่นใหม่ที่มีหลักคิดถูกต้อง มีคุณภาพและมีศักยภาพไม่ใช่ต่างคนต่างคิด ต่างคนต่างทําหน้าที่ของตน แล้วก็ขัดแย้งในภารกิจของตนกับผู้อื่น อันนี้สําคัญที่สุดในประเทศไทยหาสิ่งที่มาร่วมมือกันให้ได้ เป็นกิจกรรมร่วมกันให้ได้ บูรณาการกันให้ได้ ทําจริงทําเองได้ทําก่อน ทําไม่ได้ขึ้นบัญชีไว้ ติดบัญชีไว้ การใช้สื่อโซเชียลมีเดียใช้ด้วยความระมัดระวัง รับฟัง เขาบอกว่าถ้าท่านไม่รับฟังเลยไม่อ่านเลยก็โง่ ถ้าเชื่อทุกอย่างที่เขียนมาก็บ้า เพราะว่าเราต้องมีหลักคิด มีหลักวิเคราะห์ ซึ่งผมไม่ห่วงพวกเราหรอก ครู อาจารย์ก็ช่วยแนะนําอยู่แล้วนะครับอุดมการณ์ความรักชาติจับต้องไม่ได้หรอก แต่มันคือความภาคภูมิใจในตัวของเรา ในหัวใจของเรา ถ้าเรายังรักษาอุดมการณ์ของความรักชาตินี้ไว้ได้ จะทําทุกอย่างสําเร็จ ถึงแม้จะมีสิ่งที่ทําให้ท้อใจ สิ่งที่ทําให้เราสิ้นหวัง มันต้องมีอุดมการณ์ด้วยนะ วันนี้เราต้องยอมนะ ต้องอดทน เพื่อวันหน้าที่เราจะได้มีโอกาสแก้ไขสิ่งเหล่านี้ เพราะฉะนั้นอุดมการณ์เหล่านี้มันสําคัญที่สุด ชาติ ศาสน์ พระมหากษัตริย์ เสียสละ เข้มแข็ง ซื่อสัตย์ ขยัน อดทน และจงรักภักดี จะเป็นเครื่องนําทางไปสู่ความเจริญ มีหลักชัยของชีวิต มีศีลธรรม มีคุณธรรม จริยธรรมทุกศาสนาสอนให้คนเป็นคนดี
การทํางานทุกอย่างของข้าราชการต้องปกป้องคนดี ไม่โทษกันไปมา เพราะทั้งสองอย่าง ผมบอกแล้วว่าเป็นส่วนหนึ่งของห่วงโซ่ของความขัดแย้งอีกหนึ่งห่วงโซ่หนึ่งคือการทําความดี ก็คือในส่วนเจ้าหน้าที่ ข้าราชการ ประชาชน และเจ้าหน้าผู้บังคับใช้กฎหมายเห็นละเมิดกันไปมา มันก็เลยวุ่นวายกันไปทั้งหมด ถ้าทุกคนสงบได้ด้วยตัวของตัวเองดูแลพื้นที่ท้องถิ่นของตัวเอง เจ้าหน้าที่ก็ไม่ต้องทํางานมากนัก ไม่ต้องบังคับใช้กฎหมาย ความขัดแย้งมันก็ไม่เกิดจะบอกว่าเจ้าหน้าที่บังคับใช้กฎหมายมากก็ไม่ใช่เพราะกฎหมายเขาเขียนไว้ ละเว้นไม่ได้ ถ้าละเว้นก็ผิด ใครละเว้นก็ต้องผิดหมดอ่านหนังสือคิดวิเคราะห์ ช่างสังเกต อย่าปล่อยให้เวลาแห่งการเรียนรู้ทั้งชีวิตของเราผ่านไปทุกวัน ๆโดยไม่คิดอะไรให้เกิดขึ้นในสมองเลย แต่ไม่ใช่เกิดมาแล้วพรุ่งนี้ค่อยคิดว่าทํา ต้องทํา ๆ มันทําให้ได้หรอกครับ มันต้องสร้างกระบวนการเหล่านี้สร้างกับเพื่อคุยกับเพื่อนงานของคุณใช่ไหมมาแบบนี้ทําให้ถูกต้อง นายเขาสั่งมาอย่างนี้ ต้องช่วยกันทําให้นายเขา ทําให้ถูกต้องไม่ต้องไม่ต่อต้านเขาตั้งแต่ต้น มันก็อยู่ได้ นั้งตรงไหนก็ได้ หลายคนบอกว่าเอาคนนี้ไปนั่งหัวโต๊ะก่อน คุณนั่งท้ายโต๊ะคุณตัวเล็กที่สุด แต่คุณพูดคุณแสดงความคิดเห็นได้ ให้คนทั้งโต้ะเขายอมรับคุณให้ได้ เป็นประธาน เป็นอะไรต่อได้หมด นั้นแหละคือความสําเร็จของพวกเรา เมื่อมีโอกาสก็ต้องทํา ถ้ายังไม่มีโอกาสบางทีก็ไปสวนบางทีมันก็ไม่ใช่เวลา กาลเทศะนะสําคัญที่สุดนะครับเวลาแห่งการเรียนรู้ตลอดชีวิตอย่าปล่อยให้ผ่านไปวางแผนชีวิตให้ถูกต้อง อย่าไปวางว่าปีนั้นปีนี้ปีโน้นต้องเป็น วันหน้าเป็นนายกรัฐมนตรี ผมไม่เป็นหรอกหรือจะเป็นบางที่ก็ไม่ได้เป็น ผมเป็นทหารยังได้เป็นผู้พันเป็นผู้การที่ต้องปกครองวิชาทหารมี 2 อย่างคือ ฝ่ายเสนาธิการ กับฝ่ายผู้ปกครองทหารของวิชาทหาร คือวันนี้ต้องดูแลชีวิตเขาแต่หลายเสียงและฝ่ายวิชาการคิดกันและร่วมกันทํางาน แค่ทุกคนก็อยากเป็นผู้บังคับหน่วยเพราะได้ปกครองผู้ใต้บังคับของตน แต่ต้องเป็นผู้บังคับบัญชาที่ฉลาดเพียงพอผมก็ไม่ได้ฉลาด 100%นะบางอย่างก็ต้องฟัง อย่าทําตัวเป็นน้ําเต็มแก้ว เพราะผมไม่ใช่น้ําเต็มแก้ว เพราะปกติผมเต็มผมล้นอยู่แล้วเพราะผมคิดทุกวันคิดของผมอยู่แล้วไม่ใช่ผมเต็มแก้ว คือผมเต็มผมล้น ผมก็ให้มันล้นไปปล่อยให้มันว่างผลักดันให้มันล้น ๆ เพราะคิดมากเกินไป แต่ผมก็ต้องเอาส่วนที่รับฟังที่คิดจากรองนายกรัฐมนตรี หรือจากใครใส่เข้าไปคนละครึ่งแก้ว มันถึงจะออกมาได้ทํางานได้ ไม่ใช่คิดถูกทั้งหมดอยู่แล้ว ทําไม่ได้ ๆ เอาไว้วันหลัง อย่าไปคิดแต่ว่าจะรวยเมื่อไหร่ เมื่อไหร่จะเป็นผู้ใหญ่ เมื่อจะเป็นนายเขามันมีโอกาสทั้งสิ้นในการทํางานของท่าน ทําสิ่งที่ถูกให้มันถูกต้องขึ้น ให้มันได้ประโยชน์มากขึ้นทําสิ่งที่ผิดให้มันถูก เพราะท่านเป็นคนทํารายละเอียด
ผมอยากพูดกับเราคืออนาคตของเราแนวคิดของการทํางานแต่ผมให้สรุปมาองค์กรวิชาการเรียนเพื่อการศึกษาเป็นเพียงหลักการ เด็กวันนี้ผมถามแม้กระทั่งลูกของผม ลูกทํางานวันนี้ใช้อะไรจบเรียนนิเทศศาสตร์มา ไม่ใช่เรียนไม่ตรง เราก็ต้องสอนเขา สอนให้เขามีกระบวนการคิดวิเคราะห์ การคิดเป็น ทํางานเป็นให้คิดเป็น ถ้าไปบอกว่าเรียนนิเทศศาสตร์ต้องไปทํางานเกี่ยวกับนิเทศศาสตร์ถ้าทําอย่างอื่นแสดงว่านิเทศศาสตร์สอนไม่ตรงกับที่เขาทํา เด็กหลายคนเขาเข้าใจแบบนี้นะเพราะเรียนไปก็เสียเวลา บางทีความคิดสร้างสรรค์ของเขาก็มีอยู่แล้ว ความคิดสร้างสรรค์เกิดจากการเรียนหลักการ หลักในวิชาการทั้งสิ้น นําไปประยุกต์ใช้ สิ่งสําคัญคือเรียนแล้ว 20 เรียนมาเก็บแล้วนํา 100 %มาไปปฏิบัติตามหลักการมาได้ 80 %ไปปฏิบัติให้ได้ก่อน ถ้านํา 100 %มาทํา มันทําไม่ได้ทั้งหมด มันต้องประยุกต์ มีการเรียนรู้ตลอดชีวิตจากประสบการณ์ และเราทํางานสิ่งใดสําเร็จโดยลําพังคนเดียวไม่ได้ เพื่อนร่วมงาน ผู้บังคับบัญชา ผู้ใต้บังคับบัญชา จะมีผลกับความสําเร็จของพวกเรานะครับ ทุกอย่างการทํางานร่วมกับผู้อื่นนั้นเราต้องใช้คําว่าศาสตร์และศิลป์ เหมือนใช้นิติศาสตร์กับรัฐศาสตร์ บางอย่างใช้กฎหมายมากไปก็ไม่ได้ บางคนก็อ้างว่าต้องเป็นนิติรัฐ แต่ผมว่าต้องเป็นทั้งนิติรัฐและก็ใช้นิติศาสตร์ในการให้เป็นนิติรัฐด้วยหาวิธีการทําให้ได้ ไม่เช่นนั้นถ้าเราไม่ร่วมกับคนอื่นเลยเราก็จะโดดเดี่ยวทํางาน คนเดียว แล้วก็ถูกคนเขาไม่ชอบ มันก็ทําอะไรไม่ได้อีกต่อไป ทุกคนก็มีส่วนดีและไม่ดี สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ เคยทรงมีพระบรมราโชวาทพระราชทานแก่ผมไว้ว่า ถ้ามีคนคนดีหรือคนไม่ดี ก็ต้องคุยกับคนไม่ดีเขาด้วยให้เขาทําตัวให้ดีขึ้น ถ่วงน้ําหนักความดีให้เขา หาความดีเขาให้เจอและให้น้ําหนักความไม่ดีของเขาลดลง เติมเข้าไปเรื่อย ๆเดี๋ยวเขาก็ดีเอง อย่างน้อยความไม่ดีของเขาจะ ไม่สร้างความเดือดร้อนให้แก่ใคร ผมก็น้อมนําไปปฏิบัติมาโดยตลอด ไม่ใช่เกลียดขี้หน้ากัน มองหน้าใครบางคนก็ไม่อยากคบด้วย เห็นหน้าก็ไม่พอใจ ก็เลยไม่คุยกันสิ่งดี ๆ ก็เลยไม่เกิดขึ้น หาสิ่งที่ดีของเขาให้เจอ เพราะฉะนั้นเติมให้เต็มซึ่งกันและกันให้เขาพัฒนาขึ้นบางอย่างต้องใช้เวลาและความอดทนงานจึงจะสําเร็จนะครับ
วันนี้เราเป็นบุคคลสําคัญของประเทศระดับเพิ่งเข้ามาเป็นธีมของอนาคตจึงจําเป็นต้องทุ่มเท เสียสละและอดทนนะครับ ความอดทนสําคัญมากที่สุดมีหลักการในการดํารงชีวิตใช้ประวัติศาสตร์ให้เป็นประโยชน์นะครับ ประวัติศาสตร์ที่ดีงาม ขอให้ทุกคนตระหนักในเรื่องของความซื่อสัตย์สุจริต คํานึงถึงประโยชน์ส่วนตนน้อยกว่าประโยชน์ส่วนรวมเสมอ ศึกษาหาความรู้สําคัญที่สุดก็คือสิ่งที่ผมพูดทั้งหมด คือเราจะนําสิ่งที่เราได้รับการอบรมและการเรียนรู้ตลอดชีวิตที่ผ่านมาไปใช้ได้อย่างไร คือการประยุกต์ทุกอย่างทั้งหลักการและเหตุผล และวิธีการทํางาน เพราะฉะนั้นถ้าท่านต้องเป็นผู้นําการเปลี่ยนแปลง ท่านต้องมองปัญหาให้ออทั้งในเชิงลึกเชิงกว้าง แล้วท่านคิดย้อนกลับมาว่าท่านต้องการอะไรให้ประชาชนอยู่ดีกินดีใช่ไหม ย้อนกลับมาว่าท่านจะทําอย่างไร นี้คือกระบวนการทั้งสิ้น ด้วยการคิดวิเคราะห์ ด้วยการสร้างกลยุทธ์ด้วยการเป็นผู้นําแห่งการเปลี่ยนแปลงและปัญหาทั้งหมดก็จะพัฒนาไป สมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถพระองค์ท่านได้ทรงรับสั่งไว้แล้วการใช้ศีล สมาธิ และปัญญาเราต้องใช้อริยสัจ 4ทุกข์ สมุทัย นิโรค มรรค ผู้นําแห่งการเปลี่ยนแปลงเราจะต้องทําให้ทุกคนเปลี่ยนแปลงไปด้วยกัน ด้วยความคาดหวังกับประชาชนนะครับ
โอกากาสนี้ขอขอบคุณสํานักงาน ก.พ.ร. ขอบคุณท่านรองนายกรัฐมนตรี (นายวิษณุ เครืองาม) ขอบคุณทุกหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ที่ปรึกษา ผู้ร่วมสัมมนาทั้งหมดรวมถึงบุคลากรทั้งหมดที่ร่วมกันในสร้างสรรค์ และสร้างสรรค์ผลงานนี้ออกมา เพื่อเป็นการสร้างคุณภาพให้กับประเทศไทยต่อไป
พร้อมขออาราธนาคุณพระศรีรัตนตรัยและอํานาจสิ่งศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลายในสากลโลก อีกทั้งเดชะพระบารมีแห่งองค์สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดิทรเทพยวรางกูร ได้โปรดดลบันดาลประทานพรให้นักบริหารการเปลี่ยนแปลงรุ่นใหม่ รุ่นที่ 9 และผู้ที่เกี่ยวข้องทุกคนจงประสบแต่ความสุข ความเจริญ มีกําลังกาย กําลังใจที่เข้มแข็งและมีความก้าวหน้าในอาชีพราชการโดยทั่วกัน เพื่อร่วมกันสร้างสรรค์ความเจริญก้าวหน้าและพัฒนาประเทศชาติให้มีความมั่นคงอย่างยั่งยืนสืบไป
.................................................................
กลุ่มประชาสัมพันธ์และเผยแพร่ สํานักโฆษก