รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-ศธ.จัดประชุมเชิงปฏิบัติการจัดทำแผนพัฒนาการศึกษาพื้นที่ชายแดน  (พ.ศ.2560-2564) ของ 5 จังหวัดชายแดนภาคอีสานเหนือ ที่มีพื้นที่ติดกับลาว (1/2)
วันจันทร์ที่ 5 มิถุนายน 2560
ศธ.จัดประชุมเชิงปฏิบัติการจัดทําแผนพัฒนาการศึกษาพื้นที่ชายแดน  (พ.ศ.2560-2564) ของ 5 จังหวัดชายแดนภาคอีสานเหนือ ที่มีพื้นที่ติดกับลาว (1/2)
กระทรวงศึกษาธิการ จัดประชุมเชิงปฏิบัติการจัดทําแผนพัฒนาการศึกษาพื้นที่ชายแดน (พ.ศ.2560-2564) ของจังหวัดชายแดนภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน ที่มีพื้นที่ติดสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว (สปป.ลาว) 5 จังหวัด
ได้แก่ นครพนม มุกดาหาร เลย หนองคาย และบึงกาฬ โดย พล.อ.สุทัศน์ กาญจนานนท์กุล ที่ปรึกษารัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เป็นประธานพิธีเปิดการประชุม เมื่อวันศุกร์ที่ 2 มิถุนายน 2560 ณ โรงแรมฟอร์จูน ริเวอร์วิว อําเภอเมืองนครพนม จังหวัดนครพนม
พล.อ.สุทัศน์ กาญจนานนท์กุลกล่าวว่ากระทรวงศึกษาธิการ ได้มอบให้สํานักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ (โดยสํานักงานศึกษาธิการจังหวัด) เป็นผู้จัดการประชุมเชิงปฏิบัติการจัดทําพัฒนาแผนการศึกษาในพื้นที่ชายแดนทั่วประเทศ ซึ่งมีจํานวนทั้งสิ้น27 จังหวัด 106อําเภอโดยไม่นับรวมจังหวัดชายแดนภาคใต้ เพราะในพื้นที่ดังกล่าวเป็นเขตพื้นที่พิเศษเฉพาะกิจ ซึ่งได้มีการจัดทําแผนยุทธศาสตร์ในการจัดการศึกษาอย่างต่อเนื่องแล้ว
โอกาสนี้ ได้ฝากแนวคิดในการจัดทําแผน ตามที่ พล.อ.สุรเชษฐ์ ชัยวงศ์ รมช.ศึกษาธิการ ได้ย้ํามาโดยตลอด คือ"คิดให้ครบ ทบทวนเป็นห้วง ๆ ห่วงการรับรู้"
คิดให้ครบ:คือ การคิดให้ครอบคลุม และครบทุกด้าน โดยพยายามคิดให้ครบทั้งระบบทั้งการศึกษาในระบบและการศึกษานอกระบบ ครบถ้วนในมิติทางศาสนา ครอบคลุมการทํางานร่วมกับภาครัฐ ภาคเอกชน และภาคประชาสังคม พร้อมทั้งคิดให้ครบถ้วนกับกลไกการปฏิบัติตามระบบการบริหารราชการ ทั้งแนวตั้ง คือ สั่งการจากกระทรวงลงมา และแนวราบในระดับจังหวัด คือ การประสานการทํางานร่วมกันระหว่างสํานักงานศึกษาธิการจังหวัด สํานักงานเขตพื้นที่การศึกษา รวมทั้งหน่วยงานด้านการศึกษาในสังกัดสํานักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.), สํานักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา (สอศ.), สํานักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย (กศน.), สํานักงานคณะกรรมการส่งเสริมการศึกษาเอกชน (สช.) และสํานักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา (สกอ.) ภายในจังหวัด
ทบทวนเป็นห้วง ๆ:กําหนดเวลาการทบทวนการดําเนินงานเป็นระยะ ๆ โดยเน้นการประเมินผลการปฏิบัติงาน มองไปที่Outputเพื่อที่จะได้ทราบว่าที่ผ่านมาผลการดําเนินงานเป็นอย่างไร และจะปรับปรุงอะไรบ้าง เพื่อให้การดําเนินการในครั้งต่อไปเกิดความสมบูรณ์และOutcomeหรือผลลัพธ์ความสําเร็จของโครงการตามแผนงาน ที่จะต้องส่งผลต่อคุณภาพการศึกษาหรือผู้เรียนให้เกิดขึ้นได้อย่างแท้จริง
ห่วงการรับรู้:การสร้างการรับรู้และความเข้าใจเป็นเรื่องจําเป็นอย่างยิ่ง ในเรื่องนี้ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ได้เน้นย้ําว่าทุกหน่วยงานต้องให้ความสําคัญกับการสร้างความรับรู้ความเข้าใจให้เกิดขึ้น และเรื่องการศึกษาไม่ใช่เป็นเรื่องของบุคลากรทางการศึกษาภายในกระทรวงศึกษาธิการเพียงฝ่ายเดียวเท่านั้น ดังนั้น หากสังคมได้รับรู้และมีความเข้าใจ ก็จะส่งผลให้เกิดความร่วมมือจัดการศึกษาร่วมกับกระทรวงศึกษาธิการด้วย
พล.อ.สุทัศน์ กล่าวด้วยว่า การวางแผนไม่ควรคํานึงถึงประชาชนเป้าหมายที่จะพัฒนาประเทศไปสู่Thailand 4.0เท่านั้น หากแต่ต้องวางแผนเผื่อให้ประชาชนทุกกลุ่มที่ไม่ใช่4.0ด้วย และขอให้นําผลสําเร็จของการยกระดับคุณภาพการเรียนการสอนด้วยกิจกรรมการเรียนการสอนแบบ Active Learningที่ส่งผลให้คุณภาพการเรียนการสอนดีขึ้นทุกวิชา มาปรับใช้ในการวางแผนจัดการศึกษาของแต่ละจังหวัด พร้อมทั้งขอให้หน่วยงานและสถานศึกษาต่าง ๆ น้อมนําเรื่องของศาสตร์พระราชา หลักการทรงงาน เกษตรทฤษฎีใหม่ และยุทธศาสตร์พระราชทานที่ให้คนไทย "เข้าใจ เข้าถึง พัฒนา" ซึ่งถือเป็นสิ่งที่มีคุณค่ายิ่ง นําไปใช้ปรับปรุงแผนจัดการศึกษาและนําไปสู่การปฏิบัติในการจัดการศึกษาของแต่ละพื้นที่ให้เป็นไปอย่างต่อเนื่อง เชื่อมโยง และเห็นภาพรวมของการจัดการศึกษาในแต่ละพื้นที่ และนําไปสู่การปฏิบัติให้เกิดขึ้นได้อย่างแท้จริงต่อไป
ผศ.ดร.บรรพต วิรุณราช คณบดีวิทยาลัยพาณิชยศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพากล่าวว่า ในการจัดการศึกษา จําเป็นต้องคํานึงถึงจุดแข็งและโอกาสในพื้นที่ทั้ง5จังหวัดชายแดนภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน ประกอบด้วยจังหวัดนครพนม มุกดาหาร เลย หนองคาย และบึงกาฬโดยมี19อําเภอที่อยู่ติดบริเวณชายแดนซึ่งถือว่าเป็นพื้นที่ที่มีศักยภาพ จุดแข็ง และโอกาสด้านการศึกษาหลายประการ อาทิ ความสามารถทางภูมิศาสตร์ของครู นักเรียนนักศึกษา การมีเพื่อนหรือเครือข่ายในประเทศเพื่อนบ้าน การสื่อสารภาษาถิ่นและภาษาเพื่อนบ้าน จุดผ่านแดน ตลอดจนจุดผ่อนปรนและการคมนาคมขนส่งทั้งทางบกและทางอากาศที่เชื่อมต่อกับเขตพัฒนาระเบียงเศรษฐกิจพิเศษ
สิ่งเหล่านี้จะเป็นส่วนสําคัญในการผลักดันให้เกิดการพัฒนาตามวิสัยทัศน์ที่กําหนด“นักเรียน นักศึกษา และประชาชนในพื้นที่ชายแดน มีคุณภาพชีวิตที่ดี ได้รับการศึกษาอย่างทั่วถึง มีคุณภาพและเสมอภาค เป็นสังคมแห่งการเรียนรู้ อยู่ร่วมกันอย่างมั่นคงและยั่งยืน”โดยการจัดทําแผนจะต้องสอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติทั้ง6ข้อ คือ 1) การศึกษาเพื่อเสริมสร้างความมั่นคง 2) การพัฒนาศักยภาพคนทุกช่วงวัยและการสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้ 3) การผลิตและพัฒนากําลังคนให้มีสมรรถนะในการแข่งขัน 4) การสร้างโอกาสความเสมอภาคและเท่าเทียมกันทางการศึกษา 5) การจัดการศึกษาเพื่อเสริมสร้างคุณภาพชีวิตที่เป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม 6) การพัฒนาระบบการบริหารจัดการศึกษา
จุดแข็งและโอกาสในพื้นที่ทั้ง 5 จังหวัด มีดังนี้
● นครพนมมีพรมแดนติดกับ สปป.ลาว ใน 4 อําเภอ (เมืองนครพนม, ธาตุพนม, ท่าอุเทน, บ้านแพง)โดยมีด่านถาวร 2 แห่ง ได้แก่ ด่านนครพนม อําเภอเมืองนครพนม ตรงข้ามเมืองท่าแขก แขวงคําม่วน และด่านสะพานมิตรภาพไทย-ลาวแห่งที่ 3 อําเภอเมืองนครพนม ตรงข้ามเมืองท่าแขก แขวงคําม่วน และมีจุดผ่อนปรนทางการค้า 4 แห่ง ได้แก่ ด่านบ้านหนาดท่า อําเภอเมืองนครพนม ตรงข้ามเมืองท่าแขก แขวงบอลิคําไซ, ด่านบ้านดอนแพง อําเภอบ้านแพง ตรงข้ามเมืองปากกระดิ่ง แขวงบอลิคําไซ, ด่านบ้านธาตุพนม อําเภอธาตุพนม ตรงข้ามเมืองปากกระดิ่ง แขวงบอลิคําไซ, ด่านบ้านท่าอุเทน อําเภอท่าอุเทน ตรงข้ามเมืองหินปูน แขวงคําม่วน
โดยปี 2559 มูลค่าการค้าชายแดนด้านจังหวัดนครพนม-สปป.ลาว รวมทั้งสิ้น 12,397.15 ล้านบาทแบ่งออกเป็นมูลค่าการส่งออก 8,422.75 ล้านบาท และมูลค่าการนําเข้า 3,974.40 ล้านบาท โดยไทยได้ดุลการค้า 4,448.35 ล้านบาท ซึ่งสินค้าส่งออกที่สําคัญผ่านด่านของจังหวัดนครพนม คือ หน่วยประมวลผลข้อมูล เครื่องดื่มชูกําลัง ผลไม้สด และวัวโคที่มีชีวิตและแช่แข็ง ส่วนสินค้านําเข้าที่สําคัญ คือ ปูนซีเมนต์ เครื่องรับส่งวิทยุ โทรศัพท์ เครื่องคอมพิวเตอร์พร้อมอุปกรณ์ พลังงานไฟฟ้า ไอโซแท็งค์สําหรับบรรจุก๊าซ
ทั้งนี้ หลังจากที่มีการสร้างสะพานมิตรภาพไทย-ลาว แห่งที่ 3 นครพนม-คําม่วน ได้ช่วยเพิ่มมูลค่าการค้าสองฝ่าย โดยสินค้าจะส่งผ่านจากแขวงคําม่วน สปป.ลาว ไปตลาดเวียดนามเหนือ กรุงฮานอย และตลาดจีนตอนใต้ โดยเฉพาะนครหนานหนิง มณฑลกวางสีของจีน
●มุกดาหารมีพรมแดนติดกับ สปป.ลาว ใน 3 อําเภอ (เมืองมุกดาหาร, ดอนตาล, หว่านใหม่)โดยมีด่านถาวร 2 แห่ง ได้แก่ ด่านมุกดาหาร อําเภอเมืองมุกดาหาร ตรงข้ามเมืองไกรสอนพรมวิหาร แขวงคําม่วน และด่านสะพานมิตรภาพไทย-ลาว แห่งที่ 2 อําเภอเมืองมุกดาหาร ตรงข้ามด่านสะหวันนะเขต แขวงสะหวันนะเขต
โดยปี 2559 มูลค่าการค้าชายแดนด้านจังหวัดมุกดาหาร-สปป.ลาว จํานวนทั้งสิ้น 62,074.08 ล้านบาทแบ่งออกเป็นมูลค่าการส่งออก 30,010.75 ล้านบาท และมูลค่าการนําเข้า 32,063.33 ล้านบาท โดยไทยขาดดุลการค้า 2,052.58 ล้านบาท ถือเป็นด่านชายแดนไทย-สปป.ลาว ที่มีมูลค่าการค้าชายแดนสูงเป็นอันดับ 2 รองจากด่านหนองคาย ส่วนสินค้าส่งออกผ่านด่านในจังหวัดมุกดาหาร ได้แก่ หน่วยประมวลผลข้อมูล แผ่นวงจรพิมพ์ ตัวเหนี่ยวนําไฟฟ้า อุปกรณ์สํารองไฟฟ้า แผงวงจรไฟฟ้า มอเตอร์ไฟฟ้า น้ํามันเชื้อเพลง ผลไม้อบแห้ง น้ํา นม เครื่องดื่ม พลาสติก และมีสินค้านําเข้าที่สําคัญ คือ พลังงานไฟฟ้า ทองแดง ส่วนประกอบของกล้อง เครื่องโทรศัพท์ เสื้อสตรี เสื้อผ้าสําเร็จรูป ปุ๋ย ตัวแปลงกระแสไฟฟ้า
ทั้งนี้ สะพานมิตรภาพไทย-ลาว แห่งที่ 2 มุกดาหาร-สะหวันนะเขต อํานวยความสะดวกด้านการค้า การลงทุน การท่องเที่ยว และการสัญจรของประชาชนทั้งสองประเทศ และสามารถเชื่อมต่อไปตลาดเวียดนามตอนกลาง คือนครดานัง นครเว้ และเมืองฮอยอัน ด้วยระยะทางเพียง 240 กิโลเมตร โดยใช้เส้นทางระเบียงเศรษฐกิจแนวตะวันออก-ตะวันตก (East-West Economic Corridor) จากเดิมเป็นเส้นทางยุทธศาสตร์การรบในสมัยสงครามอินโดจีนและสงครามสหรัฐอเมริกา-เวียดนาม โดยในปัจจุบันได้เปลี่ยนเป็นเส้นทางการค้าสําคัญเชื่อมโยง 4 ประเทศ คือ เมียนมา ไทย สปป.ลาว และเวียดนาม
●เลยมีพรมแดนติดกับ สปป.ลาว ใน 5 อําเภอ (ด่านชัย, นาแห้ว, ท่าลี่, เชียงคาน, ปากชม)โดยมีด่านถาวร 4 แห่ง ได้แก่ ด่านบ้านปากห้วย อําเภอท่าลี่ ตรงข้ามเมืองแก่นท้าว แขวงไชยะบุรี, ด่านสะพานมิตรภาพข้ามแม่น้ําเหือง อําเภอท่าลี่ ตรงข้ามด่านคอนผึ้ง แขวงไชยะบุรี, ด่านเชียงคาน อําเภอเชียงคาน ตรงข้ามเมืองสานะคาม แขวงเวียงจันทน์, ด่านบ้านคกไผ่ อําเภอปากกชม ตรงข้ามด่านป้ายวัง เมืองสานะคาม แขวงเวียงจันทน์ และจุดผ่อนปรนทางการค้า 5 แห่ง ได้แก่ ด่านบ้านเหมืองแพร่ อําเภอนาแห้ว ตรงข้ามเมืองบ่อแตน แขวงไชยะบุรี, ด่านบ้านนาข่า อําเภอท่าลี่ ตรงข้ามเมืองบ่อแตน แขวงไชยะบุรี, ด่านบ้านนากระเซ็ง อําเภอท่าลี่ ตรงข้ามเมืองแก่นท้าว แขวงบอลิคําไซ, ด่านบ้านผือ อําเภอท่าลี่ ตรงข้ามเมืองแก่นท้าว แขวงบอลิคําไซ, ด่านบ้านฮาฮี อําเภอท่าลี่ ตรงข้ามเมืองแก่นท้าว แขวงบอลิคําไซ
โดยปี 2559 มูลค่าการค้าชายแดนจังหวัดเลย-สปป.ลาว จํานวนทั้งสิ้น 5,661.53 ล้านบาทแบ่งออกเป็นมูลค่าการส่งออก 4,350.63 ล้านบาท และมูลค่าการนําเข้า 1,310.90 ล้านบาท โดยไทยได้ดุลการค้า 3,039.72 ล้านบาท ส่วนสินค้าส่งออกของผ่านด่านในจังหวัดเลย ได้แก่ น้ํามันเชื้อเพลิง ปูนซีเมนต์ สิน้าอุปโภคบริโภค เหล็กเส้น เหล็กข้ออ้อย กระเบื้อง ส่วนสินค้านําเข้าที่สําคัญ คือ ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ ลูกเดือย เมล็ดงาดิบ แร่แบไรต์ ลูกต้าว มันสําปะหลัง
ทั้งนี้ ด่านชายแดนในจังหวัดเลย เป็นเส้นทางท่องเที่ยวที่สําคัญในการเข้าสู่เมืองหลวงพระบาง เมืองมรดกโลกของ สปป.ลาว ด้วยระยะทางเพียง 343 กิโลเมตร
●หนองคายมีพรมแดนติดกับ สปป.ลาว ใน4อําเภอ (เมืองหนองคาย, ศรีเชียงใหม่, สังคม, โพนพิสัย)โดยมีด่านถาวร 2 แห่ง ได้แก่ ด่านท่านาแล้ง อําเภอเมืองหนองคาย ตรงข้ามด่านบ้านท่าเดื่อ นครหลวงเวียงจันทน์ และด่านสะพานมิตรภาพไทย-ลาว แห่งที่ 1 อําเภอเมืองหนองคาย ตรงข้ามเมืองหาดทรายฟอง นครหลวงเวียงจันทน์ และมีจุดผ่อนปรนทางการค้า 4 แห่ง ได้แก่ ด่านบ้านเปงจาน อําเภอรัตนาปี ตรงข้ามเมืองท่าพระบาท แขวงบอลิคําไซ, ด่านบ้านหม้อ อําเภอศรีเชียงใหม่ ตรงข้ามเมืองสีโคดตระบอง ตรงข้ามนครหลวงเวียงจันทน์, ด่านบ้านหมู่ 1 อําเภอโพนพิสัย ตรงข้ามเมืองปากงึม นครหลวงเวียงจันทน์, ด่านบ้านม่วง อําเภอสังคม ตรงข้ามเมืองสังทอง แขวงบอลิคําไซ
โดยปี 2559 มูลค่าการค้าชายแดนด้านจังหวัดหนองคาย-สปป.ลาว จํานวนทั้งสิ้น 64,031.91 ล้านบาทแบ่งออกเป็นมูลค่าการส่งออก 56,540.56 ล้านบาท และมูลค่าการนําเข้า 7,471.38 ล้านบาท โดยไทยได้ดุลการค้า 49,089.21 ล้านบาท ส่วนสินค้าส่งออกผ่านด่านจังหวัดหนองคาย ได้แก่ รถยนต์นั่ง รถบรรทุก รถจักรยานยนต์ น้ํามันเชื้อเพลิง ปูนซีเมนต์ เครื่องจักกรและส่วนประกอบ รถขุดดินพร้อมอุปกรณ์ เครื่องดื่มไม่มีแอลกอฮอล์ อาหารสัตว์ เหล็ก ส่วนสินค้านําเข้าที่สําคัญ ได้แก่ พลังงานไฟฟ้า ชุดสายไฟฟ้า สายเคเบิ้ล พื้นรองเท้า พลาสติก หม้อแปลงไฟฟ้า เครื่องดื่มสําเร็จรูป รถเครนเก่าใช้แล้ว เศษกระดาษ ไม้แปรรูป
●บึงกาฬมีพรมแดนติดกับ สปป.ลาว ใน 3 อําเภอ (เมืองบึงกาฬ, ปากคาด, บุ่งคล้า)โดยมีด่านถาวร 1 แห่ง คือ ด่านบึงกาฬ อําเภอบึงกาฬ ตรงข้ามเมืองปากซัน แขวงบอลิคําไซ และมีจุดผ่อนปรนทางการค้า 2 แห่ง คือ ด่านบ้านบุ่งคล้า อําเภอบุ่งคล้า ตรงข้ามเมืองปากกระดิ่ง แขวงบอลิคําไซ, ด่านบ้านห้วยคาด อําเภอปากคาดก ตรงข้ามเมืองท่าพระบาท แขวงบอลิคําไซ
โดยปี 2559 มูลค่าการค้าชายแดนด้านจังหวัดบึงกาฬ-สปป.ลาว จํานวนรวม 2,414.29 ล้านบาทแบ่งออกเป็นมูลค่าการส่งออก 1,965.10 ล้านบาท และมูลค่าการนําเข้า 449.19 ล้านบาท โดยไทยได้ดุลการค้า 1,515.91 ล้านบาท ส่วนสินค้าส่งออกที่ผ่านด่านจังหวัดบึงกาฬ ได้แก่ เครื่องดื่มชูกําลัง น้ํามันเชื้อเพลง ปูนซีเมนต์ น้ํามันก๊าด รถยนต์นั่ง โครงสร้างเหล็กก่อสร้าง ผงชูรส ครีมบํารุงผิว และสินค้าส่งออกของจังหวัดบึงกาฬ ได้แก่ พลังงานไฟฟ้า ไม้แปรรูป ไม้สําเร็จรูป ไม้วีเนียร์ ไม้ปาเก้ ขี้เลื่อย มันสําปะหลัง รถยนต์ปิคอัพ ชาผง ชันก้อน
ทั้งนี้ จังหวัดบึงกาฬอยู่ระหว่างการผลักดันการสร้างสะพานมิตรภาพไทย-ลาว แห่งที่ 5 บึงกาฬ-ปากซัน เพื่อเชื่อมโยงเศรษฐกิจการค้า การลงทุน การท่องเที่ยว และการสัญจรของประชาชนทั้งสองประเทศ
สําหรับพิธีเปิดครั้งนี้ มีผู้บริหารจากส่วนกลางและภูมิภาคเข้าร่วมจํานวน 250 คน อาทิ นายธวัชชัย แท้เที่ยง ปลัดจังหวัดนครพนม, นายปริญญา ธรเสนา ศึกษาธิการจังหวัดนครพนม, คณะกรรมการศึกษาธิการจังหวัด, ผู้บริหารสํานักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา/มัธยมศึกษา และผู้อํานวยการสถานศึกษา โดย ผศ.ดร.บรรพต วิรุณราช คณบดีวิทยาลัยพาณิชยศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา และ พ.อ.ดร.ขจรศักดิ์ ไทยประยูร จากโรงเรียนเสนาธิการทหารบก เป็นวิทยากรและบรรยายพิเศษตลอดการประชุม
ทั้งนี้ พล.อ.สุรเชษฐ์ ชัยวงศ์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ จะรับฟังผลการประชุม และเป็นประธานปิดการประชุม ในวันเสาร์ที่3มิถุนายน2560ระหว่างเวลา9.00-12.30น.