รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-รัฐมนตรีมอบนโยบาย ผอ.สพท.ทั่วประเทศ
วันอังคารที่ 28 กุมภาพันธ์ 2560
รัฐมนตรีมอบนโยบาย ผอ.สพท.ทั่วประเทศ
นพ.ธีระเกียรติ เจริญเศรษฐศิลป์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ และ ม.ล.ปนัดดา ดิศกุล รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงศึกษาธิการ มอบนโยบายในการประชุมสัมมนาผู้อํานวยการสํานักงานเขตพื้นที่การศึกษาทั่วประเทศ ครั้งที่ 1/2560
โดยมีผู้บริหารระดับสูงสํานักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) และผู้อํานวยการสํานักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา/มัธยมศึกษาทั่วประเทศ เข้าร่วมรับฟังและประชุมสัมมนาครั้งนี้จํานวน 327 คน
•รมว.ศธ."นพ.ธีระเกียรติ เจริญเศรษฐศิลป์" มอบนโยบายActive Learningและการอบรมพัฒนาตามความต้องการเพื่อเชื่อมโยงกับการประเมินวิทยฐานะ
ประเด็นActive Learning-นพ.ธีระเกียรติ กล่าวว่า ช่วงปี 2543 (ค.ศ.2000) ซึ่งเป็นปีที่ประเทศไทยเริ่มมีการปฏิรูปการศึกษาครั้งใหญ่ของประเทศ และเป็นปีที่ไทยเข้าร่วมPISAแต่วันนั้นจนถึงวันนี้ คะแนนผลการทดสอบPISAของไทยถือว่าเกือบจะเท่ากันตลอด ไม่เพิ่มขึ้นเลยซึ่งผลวิเคราะห์ทําให้เห็นชัดเจนว่าอันดับของเด็กไทยอายุ 15 ปีที่เข้ารับการทดสอบPISAยังคงอยู่ห่างจากสิงคโปร์ 5 ชั้นปี นอกจากนี้ ข้อมูลการสอบPISAในช่วงเวลา 16 ปีที่ผ่านมาก็พบด้วยว่า เด็กที่ติดอันดับสูงสุดของไทย 10%ได้คะแนนเฉลี่ยเกือบ 550 คะแนน แต่เด็กที่อ่อนที่สุดได้คะแนนเฉลี่ย 330 คะแนน ซึ่งเท่ากับว่าเราห่างกันเอง 200 คะแนน มากกว่าเราห่างจากสิงคโปร์ สะท้อนให้เห็นว่าทิศทาง 16 ปีที่ผ่านมา วิธีการและการลงทุนในการปฏิรูปการศึกษาด้านต่าง ๆ ล้มเหลวโดยสิ้นเชิง
อย่างไรก็ตาม เมื่อวิเคราะห์กลุ่มโรงเรียนที่เข้ารับการทดสอบPISAของไทยพบว่าโรงเรียนสังกัด กทม.ได้คะแนนต่ําที่สุด ถัดมาตามลําดับคือ อบต./อบจ.,โรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา, โรงเรียนเอกชน, โรงเรียนมัธยมศึกษาทั่วไป, โรงเรียนสาธิต จนถึงกลุ่มที่ได้คะแนนสูงที่สุดซึ่งเป็นกลุ่มโรงเรียนวิทยาศาสตร์ คือ จุฬาภรณราชวิทยาลัย และมหิดลวิทยานุสรณ์, ส่วนคะแนนการสอบของโรงเรียนขยายโอกาสฯ ทําให้เห็นว่าไม่ได้มีคุณภาพต่ําไปกว่าโรงเรียนมัธยมศึกษาทั่วไป แต่ที่ต้องให้ความสนใจที่จะต้องดูแล คือ โรงเรียนเอกชน เพราะรับผิดชอบดูแลเด็กนักเรียนกว่า 2 ล้านคน ถัดมาคือ กทม.ซึ่งมีคะแนนไม่ถึง 400 และแทบไม่มีดาวเด่นเลย ก็จะได้มีการหารือและการทํางานร่วมกับ กทม. ต่อไป
สิ่งเหล่านี้ เป็นความจําเป็นที่กระทรวงศึกษาธิการให้ความสนใจในการ "ลดความเหลื่อมล้ําทางการศึกษา" กระทรวงศึกษาธิการจึงได้ให้ความสําคัญกับการพัฒนาและการจัดสรรทรัพยากรให้แก่โรงเรียนICUซึ่งอยู่ในพื้นที่ห่างไกลและอยู่ในระดับล่างสุด แต่ในขณะเดียวกันเวียดนามซึ่งได้อันดับPISAล่าสุดติดอันดับต้นของโลก ก็ทําให้เห็นความจริงที่ว่า"ความยากจนไม่จําเป็นจะต้องเป็นชะตากรรม"เพราะเด็กยากจนที่สุดของเวียดนามสามารถเอาชนะเด็กที่มีความพร้อมหรือเด็กรวยที่สุดของOECDซึ่งอยู่ในกลุ่มประเทศยุโรปได้ ทําให้เห็นบทเรียนที่สําคัญของเวียดนามที่ประสบความสําเร็จ คือการส่งเสริมให้เด็กอยากที่จะเรียนรู้อยู่ตลอดเวลา
ดังนั้นActive Learningจึงเป็นเรื่องที่สําคัญมากต่อความสําเร็จดังกล่าว และในการปฏิรูปการศึกษา ครูผู้สอนจําเป็นต้องเป็นครูแบบActively Teachคือ ครูไม่ได้ยัดเยียดในการสอน แต่จะทําอย่างไรให้เด็กนักเรียนอยากเรียนหนังสือ ซึ่งถือเป็นบทเรียนสําคัญที่ทําให้ประสบความสําเร็จต่อคุณภาพการเรียนการสอน
ประเด็นการอบรมพัฒนาตามความต้องการเพื่อเชื่อมโยงกับการประเมินวิทยฐานะ-นพ.ธีระเกียรติ กล่าวว่า กระทรวงศึกษาธิการมีการดําเนินนโยบายที่สําคัญเกี่ยวกับครูในเวลานี้ คือ"การพัฒนาครูเพื่อเชื่อมโยงกับวิทยฐานะ"ซึ่งแนวดําเนินการปรับปรุงหลักเกณฑ์การประเมินเพื่อมีหรือเลื่อนวิทยฐานะของครู ก็เป็นการน้อมนําตามพระราชดํารัสของในหลวงรัชกาลที่ 9 ที่ไม่ต้องการให้ครูเลื่อนวิทยฐานะจากการจัดทําเอกสารผลงานทางวิชาการ หรือเอกสารในรูปแบบวิทยานิพนธ์ โดยหลักเกณฑ์ใหม่จะยกเลิกการจัดทําผลงานทางวิชาการ รวมทั้งเกณฑ์PAด้วย เพราะที่ผ่านมาเราไปตีความเอาเองว่าครูต้องทําผลงานทางวิชาการในลักษณะนี้ ส่วนการยกเลิกเกณฑ์PAนักวิชาการเห็นด้วยว่าคนเก่งอาจจะไม่มีPerformanceมากก็ได้ เช่นเดียวกับผู้ที่ทํางานในสาขาอาชีพอื่น เช่น แพทย์เก่ง ๆ แต่ไม่ยอมผ่าตัด หรือครูเก่ง ๆ แต่ไม่ยอมสอนหนังสือ ก็ถือว่าไม่มีผลงาน เพราะฉะนั้นเราจึงยกเลิกผลงานเชิงประจักษ์ แต่จะให้ความสําคัญกับ "ระยะเวลา" ในการทํางานสั่งสมความชํานาญการในช่วงเวลาหนึ่ง ๆ เพื่อจะเลื่อนวิทยฐานะขึ้นไปในระดับที่สูงขึ้น เหมือนกับนักบินที่ต้องมีการสั่งสมชั่วโมงบิน
หลักการให้วิทยฐานะที่สูงขึ้น จึงเป็นเรื่องของความเก่ง และระยะเวลาที่สั่งสมเพราะโดยธรรมชาติของมนุษย์จะสอนเก่งขึ้นตามช่วงเวลาดังนั้น ในการประเมินวิทยฐานะจึงจะกําหนดทั้ง "ระยะเวลาการสอน" และ "การอบรมพัฒนาด้วยตนเอง" ให้มีความเชื่อมโยงกันโดยครูผู้ช่วยจะทํางาน 2 ปี ก่อนที่จะก้าวเป็นชํานาญการ จากนั้นจะใช้เวลา 5 ปีเพื่อขอเลื่อนเป็นชํานาญการพิเศษ และหากจะขอเลื่อนไปในระดับเชี่ยวชาญจะต้องรออีก 5 ปี จากนั้นหากจะไปจนถึงระดับเชี่ยวชาญพิเศษ ต้องรออีก 5 ปี ซึ่งเป็นเวลาที่ใช้เวลาไม่นานในการที่จะก้าวจากชํานาญการ-เชี่ยวชาญพิเศษ โดยใช้เวลาเพียง 20 ปีเท่านั้น ก็มีสิทธิ์ได้รับวิทยฐานะระดับสูงสุดเช่นเดียวกับศาสตราจารย์ และการประเมินวิทยฐานะไม่ต้องมีวิธีFastTrackใด ๆเพียงแต่ครูทุกคนจะมีe-Portfolioล็อกเข้าระบบด้วยตนเองว่าต้องสอนกี่ชั่วโมงตามเกณฑ์ขั้นต่ํา โดยมีผู้บริหารโรงเรียนเป็นผู้รับรอง (Sign Off) แต่หากระบบสุ่มเจอว่ามีการโกหกในการกรอกข้อมูลอันเป็นเท็จ ครูรายนั้นจะถูกลดไปเริ่มต้นวิทยฐานะใหม่ และครู-ผู้บริหารก็จะถูกแจ้งความอันเป็นเท็จต่อ ป.ป.ช.ด้วย ดังนั้น จึงไม่กังวลระบบการตรวจสอบมากมายและใช้คนมาประเมินเป็นการสิ้นเปลืองระยะเวลาและงบประมาณ
สําหรับชั่วโมงสอนของครูหากเป็นครูชํานาญการอาจจะต้องสอนขั้นต่ํา 800 ชั่วโมงต่อปี เพราะฉะนั้นเมื่อครูชํานาญการสอนครบ 5 ปี ก็จะมีจํานวนชั่วโมงสอนเป็น 4,000 ชั่วโมง และเมื่อเป็นครูชํานาญการพิเศษก็จะสะสมชั่วโมงสอนได้ 8,000 ชั่วโมงระบบนี้จะทําให้กระทรวงศึกษาธิการทราบข้อมูลล่วงหน้าด้วยว่า ภายใน 5 ปีข้างหน้าจะมีจํานวนครูที่จะได้เลื่อนวิทยฐานะเท่าใด เพื่อวางแผนการใช้จ่ายงบประมาณได้อย่างมีประสิทธิภาพอีกด้วย
ส่วนการประเมินสําหรับสายผู้บริหารหรือผู้อํานวยการ (Director)ต่อไปจะไม่มีนักบริหารวิทยฐานะชํานาญการ-ชํานาญการพิเศษ-เชี่ยวชาญ-เชี่ยวชาญพิเศษอีกแล้ว แต่จะเปลี่ยนวิธีการตอบแทนให้เป็นการจ่ายค่าตอบแทนแบบอํานวยการหรืออํานวยการสูง ซึ่งเป็นคนละเส้นทางกับวิทยฐานะครู เพราะงานบริหารควรจ่ายค่าตอบแทนแบบนักบริหาร
นอกจากระยะเวลาการสอนแล้ว ระบบการปฏิรูปพัฒนาครูครบวงจรแบบใหม่นี้ จะให้ครูได้รับการอบรมพัฒนาตามความต้องการของตนเองหรือครูสามารถShoppingหลักสูตรการอบรมด้วยตนเองตามความเหมาะสมในการเลื่อนวิทยฐานะของตนเอง โดยจะผ่านการรับรองของสํานักพัฒนาครูและบุคลากรการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สปก.) ซึ่งจะเป็นหลักในการดําเนินการเรื่องนี้ ซึ่งอาจจะแจกเป็นคูปองพัฒนาครูให้รายละ 10,000 บาทต่อปี เพื่อนําไปใช้จ่ายเป็นค่าอบรมพัฒนา รวมทั้งค่าเดินทางต่าง ๆ ด้วยตนเอง
วิธีการเช่นนี้จะทําให้กระจายลงไปในระดับพื้นที่ และจะมีเงินเหลือนําไปพัฒนาคุณภาพการศึกษาโรงเรียนทุกระดับ โดยเฉพาะโรงเรียนICUได้เป็นจํานวนมาก และหากมีเงินเหลือมากขึ้น ปีต่อไปอาจจะเพิ่มคูปองพัฒนาครูมากกว่า 10,000 บาท แต่จะไม่มีระบบการTransferโควตาอบรมของตนเองไปให้ครูคนอื่น
สิ่งต่าง ๆ เหล่านี้ถือเป็นระบบการเปลี่ยนแปลงที่สําคัญของประเทศในการ "ปฏิรูปการพัฒนาครูครบวงจร" อย่างแท้จริง
•รมช.ศธ."ม.ล.ปนัดดา ดิศกุล" มอบนโยบายโรงเรียนคุณธรรม
เริ่มช่วงบ่ายวันนี้ ซึ่งจะได้นําเสนอต่อไป