รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-รัฐบาล โชว์ผลงานบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ สร้างระบบวางกลไกมีองค์กรและมีกฎหมายรองรับ
วันจันทร์ที่ 4 มิถุนายน 2561
รัฐบาล โชว์ผลงานบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา สร้างระบบวางกลไกมีองค์กรและมีกฎหมายรองรับ
นายกรัฐมนตรี โชว์ผลงานบริหารจัดการทรัพยากรน้ําของประเทศ สร้างระบบให้เป็นเอกภาพ วางกลไกการบริหารและมีองค์กรกํากับดูแลชัดเจน  รวมทั้งมีกฎหมาย พรบ.รองรับ และวางยุทธศาสตร์การบริหารจัดการไว้ถึง 6 ด้าน  พร้อมสั่งทุกหน่วยงานเตรียมรับมือน้ําหลากในปีนี้
วันนี้ (4 มิ.ย. 61) เวลา 09.00 น. ณ ตึกสันติไมตรี (หลังนอก) ทําเนียบรัฐบาล พลเอก ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี เป็นประธานเปิดการเสวนาการบริหารจัดการทรัพยากรน้ําของประเทศ โดยมีเป้าหมายเพื่อให้ภาคส่วนต่างๆ ที่เกี่ยวข้องมีความเข้าใจและทราบถึงสถานการณ์น้ํา และแนวทางการบริหารจัดการน้ําภาพรวมของประเทศ รวมถึงสร้างการมีส่วนร่วมพร้อมการบูรณาการของหน่วยงานต่างๆ ด้านทรัพยากรน้ํา 38 หน่วยงาน ให้เป็นเอกภาพ โดยก่อนการเปิดงานเสวนาฯ นายกรัฐมนตรีได้เยี่ยมชมนิทรรศการ ณ บริเวณโถงกลางด้วย
จากนั้น นายสมเกียรติ ประจําวงษ์ เลขาธิการสํานักงานทรัพยากรน้ําแห่งชาติ (สทนช.) กล่าวรายงานว่า ขณะนี้การบริหารจัดการน้ําทรัพยากรน้ําของประเทศ มีหน่วยงานที่รับผิดชอบชัดเจน มีระบบและมีความเป็นเอกภาพจากทุกภาคส่วน สอดคล้องกันในทุกมิติอย่างสมดุลและยั่งยืน ทั้งเป็นหลักประกันสิทธิขั้นพื้นฐานของประชาชนในการเข้ามามีส่วนร่วม ตลอดจนการจัดให้มีองค์กรบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา ทั้งในระดับชาติ ระดับลุ่มน้ํา และระดับองค์กรผู้ใช้น้ํา และยังจะมีการปรับปรุงยุทธศาสตร์ฯ น้ํา 20 ปี ให้สอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติ รวมทั้งจะได้มีการตราพระราชบัญญัติทรัพยากรน้ําขึ้นมาบังคับใช้อีกด้วย
ทั้งนี้ สถานการณ์น้ําในช่วงฤดูฝนปี 2561 นี้ คาดว่า จะมีค่าฝนเฉลี่ยน้อยกว่าปกติ 5 – 10 % ซึ่งน้อยกว่าปี 2560 โดยอาจจะเกิดฝนทิ้งช่วง ในเดือนมิถุนายน 2561 และจะมีโอกาสเกิดพายุเข้าประเทศไทยจํานวน 1 - 2 ลูก ในช่วงเดือนสิงหาคม – กันยายน 2561 ซึ่งได้มีการวางแผนเพาะปลูกข้าวในช่วงฤดูฝน ไว้จํานวน 60 ล้านไร่ทั่วประเทศ พร้อมทั้งได้มีการวางแผนจัดสรรน้ําเพื่อใช้ในทุกภาคส่วน รวม 88,771 ล้าน ลบ.ม. ทั้งนี้หลังสิ้นฤดูฝนคาดว่าจะมีน้ําต้นทุนสําหรับพื้นที่การเกษตรฤดูแล้ง ปี 2561/62 ประมาณ 60,064 ล้านลบ.ม. มากกว่าปี 2560 จํานวน 10,910 ล้านลบ.ม. ทั้งนี้ กาารเตรียมความพร้อมรับมือน้ําหลากในปีนี้นั้น รัฐบาลได้สั่งการให้กรมอุตุนิยมวิทยา กรมชลประทาน กรมทรัพยากรน้ํา และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งหมดเตรียมการรับมือสถานการณ์น้ําหลาก โดยให้ สทนช. ทําหน้าที่เป็นหน่วยงานกลางในการบูรณาการการบริหารจัดการน้ําในฤดูน้ําหลาก การจัดเตรียมเครื่องจักรเครื่องมือ ตลอดจนการติดตามเฝ้าระวังสถานการณ์อย่างต่อเนื่อง
โอกาสนี้ นายกรัฐมนตรีได้กล่าวเปิดการเสวนาการฯ ความตอนหนึ่งว่า น้ําเป็นทรัพยากรธรรมชาติที่สําคัญอย่างยิ่งต่อการดํารงชีวิตของมนุษย์ ทั้งการอุปโภค บริโภค การประกอบอาชีพในภาคเกษตรกรรม ภาคอุตสาหกรรม และยังช่วยรักษาความอุดมสมบูรณ์ของระบบนิเวศ จากเป้าหมายขององค์การสหประชาชาติในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา ภายหลังปี พ.ศ. 2558 ได้มุ่งไปสู่ความมั่นคงด้านน้ํา สําหรับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนของโลก (Sustainable Development Goals: SDGs) ใน 15 ปีข้างหน้าที่จะใช้เป็นทิศทางการพัฒนาของประชาคมโลก โดยเป้าหมายในการสร้างหลักประกันให้มีการบริหารจัดการน้ําและการสุขาภิบาลอย่างยั่งยืนสําหรับประชาชนทุกคน โดยให้ความสําคัญต่อความสามารถของประชาชนในการเข้าถึงทรัพยากรน้ําและการใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืน มีปริมาณน้ําที่เพียงพอและมีคุณภาพต่อการดํารงชีวิต โดยรัฐบาลมีแผนการบริหารจัดการทรัพยากรน้ําอย่างเป็นระบบ ตามแผนยุทธศาสตร์การบริหารจัดการทรัพยากรน้ําของประเทศ ทั้งการบริหารจัดการน้ําบนดินและน้ําใต้ดิน เพื่อให้สามารถแก้ไขปัญหาน้ําแล้ง น้ําท่วม น้ําเสีย การขาดแคลนน้ํา รวมทั้งการรักษาระบบนิเวศ การฟื้นฟูป่าต้นน้ํา ตลอดจนการเชื่อมโยงโครงข่ายลุ่มน้ําอย่างเป็นระบบ
นายกรัฐมนตรียังได้กล่าวย้ําถึงนโยบายของรัฐบาล ในการปรับปรุงกลไกในการบริหารจัดการทรัพยากรน้ําของประเทศใหม่ให้มีระบบและมีเอกภาพยิ่งขึ้น โดยได้วางกลไกการบริหารใหม่ในลักษณะ 3 เสา ประกอบด้วย
1. ด้านกฎหมาย จะมีการตราพระราชบัญญัติทรัพยากรน้ําขึ้นมา ซึ่งปัจจุบันอยู่ระหว่างการพิจารณาของสภานิติบัญญัติแห่งชาติ ในวาระที่ 2 และวาระที่ 3 คาดจะพิจารณาแล้วเสร็จและประกาศใช้ภายในปี 2561 นี้อย่างแน่นอน
2. ด้านองค์กรรับผิดชอบเรื่องน้ําในระดับชาติ มีการตั้งคณะกรรมการทรัพยากรน้ําแห่งชาติ (กนช.) ขึ้นมา โดยมีนายกรัฐมนตรีเป็นประธาน เพื่อทําหน้าที่กําหนดนโยบาย และขับเคลื่อนแผนงานตามยุทธศาสตร์น้ําที่สําคัญ นอกจากนี้ ยังได้จัดตั้งสํานักงานทรัพยากรน้ําแห่งชาติ (สทนช.) ขึ้นมาเป็นหน่วยงานกํากับดูแลการบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา โดยทําหน้าที่รับนโยบายจาก กนช.ไปกํากับและติดตามให้เกิดผลเป็นรูปธรรม พร้อมบูรณาการแผนงาน โครงการและงบประมาณด้านน้ําที่ปัจจุบันได้กระจายอยู่ตามหน่วยปฏิบัติใน 8 กระทรวง และอยู่ในพื้นที่จังหวัด กลุ่มจังหวัด ภาค ให้เกิดการแก้ไขปัญหาน้ําที่สนับสนุนการพัฒนาเศรษฐกิจของประเทศเชิงพื้นที่อย่างเป็นระบบ
และ 3. ด้านแผนยุทธศาสตร์การบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา ซึ่งคณะรัฐมนตรีได้มีมติเห็นชอบยุทธศาสตร์การบริหารจัดการทรัพยากรน้ํา (ปี 2558 - 69) เพื่อให้หน่วยงานที่รับผิดชอบใช้เป็นแนวทางในการดําเนินการด้านการบริหารจัดการทรัพยากรน้ําของประเทศ โดยประกอบด้วย 6 ยุทธศาสตร์หลัก ดังนี้
ยุทธศาสตร์ที่ 1 การจัดการน้ําอุปโภคบริโภค มีเป้าหมายพัฒนาประปาหมู่บ้าน 7,490 หมู่บ้าน ปรับปรุงประปาหมู่บ้าน 9,093 หมู่บ้าน ชุมชนเมือง มีระบบประปาเพิ่มขึ้น 255 เมือง และขยายเขตประปา 688 แห่ง ขณะนี้ จัดทําประปาหมู่บ้านแล้วเสร็จ 7,234 แห่ง คงเหลืออีก 256 หมู่บ้าน ซึ่งจะดําเนินการให้แล้วเสร็จภายในปี 2562 สําหรับแผนการดําเนินการต่อไป จะดําเนินการปรับปรุงประสิทธิภาพประปาเดิม ขยายประปาโรงเรียนให้ถึงชุมชน พัฒนาคุณภาพน้ําประปาให้ได้มาตรฐาน รวมทั้งขยายประปาเมือง พื้นที่เศรษฐกิจ และเมืองท่องเที่ยว ซึ่งจะทําให้มีน้ําอุปโภคบริโภคทั่วถึงทั้งประเทศ พร้อมทั้งมีคุณภาพได้มาตรฐานและราคาที่เหมาะสม
ยุทธศาสตร์ที่ 2 การสร้างความมั่นคงของน้ําภาคการผลิต เพื่อจัดหาน้ําต้นทุน สร้างความมั่นคงในภาคการผลิตเกษตร ภาคอุตสาหกรรม และภาคเศรษฐกิจอื่น ๆ โดยมีเป้าหมายพัฒนาแหล่งเก็บกักน้ําได้ไม่น้อยกว่า 9,500 ล้านลูกบาศก์เมตร (ลบ.ม.) เพิ่มพื้นที่ชลประทาน ไม่น้อยกว่า 8.7 ล้านไร่ รวมทั้งจัดหาน้ําเพื่อพัฒนาด้านเศรษฐกิจ มีเป้าหมายสําคัญในภาคตะวันออกเพื่อรองรับความต้องการของพื้นที่เดิม และการพัฒนาระเบียงเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออกและพื้นที่เศรษฐกิจพิเศษในภาคต่าง ๆ ซึ่งขณะนี้สามารถเพิ่มปริมาณการเก็บกักน้ําเพื่อการเกษตร และอุตสาหกรรม ได้ 2,358 ล้านลบ.ม. โดยแยกเป็นการพัฒนาแหล่งน้ําชลประทานเพิ่มปริมาณน้ําได้ 1,418 ล้าน ลบ.ม. เพิ่มพื้นที่ชลประทานได้ 2.39 ล้านไร่ การพัฒนาแหล่งน้ําธรรมชาตินอกเขตชลประทาน เพิ่มปริมาณน้ําได้ 875 ล้านลบ.ม. ประกอบด้วย การขุดสระน้ําในไร่นา จํานวน 180,278 บ่อ อนุรักษ์ฟื้นฟูแหล่งน้ํา 6,461 แห่ง การขุดเจาะน้ําบาดาลเพื่อการเกษตร จํานวน 221,100 ไร่ จัดรูปที่ดินเพื่อการเกษตรได้จํานวน 7,490 ไร่ รวมทั้งยังได้พัฒนาแก้มลิงเพื่อการเพิ่มประสิทธิภาพแหล่งน้ําและระบบชลประทานได้อีก 470 แห่ง สําหรับแผนการดําเนินการต่อไป โดยกําหนดเป้าหมาย 20 ปีพัฒนาแหล่งน้ําต้นทุนทุกรูปแบบ 20,517 ล้าน ลบ.ม. พร้อมเพิ่มพื้นที่ชลประทาน 18 ล้านไร่ เพิ่มประสิทธิภาพโครงการชลประทานเดิม พัฒนาระบบผันน้ํา และอนุรักษ์แหล่งน้ําธรรมชาติเพื่อการใช้ประโยชน์อย่างยั่งยืน โดยมีโครงการสําคัญในปี 2562 - 65 ได้แก่ แผนพัฒนาน้ําต้นทุนรองรับระเบียงเศรษฐกิจภาคตะวันออก (EEC) โครงการเพิ่มน้ําต้นทุนเขื่อนภูมิพล โครงการเพิ่มน้ําต้นทุนเขื่อนลําตะคอง และโครงการผันน้ํา โขง เลย ชี มูล จะทําให้ประเทศไทยมีน้ําต้นทุนมั่นคงยิ่งขึ้น
ยุทธศาสตร์ที่ 3 การจัดการน้ําท่วมและอุทกภัย เพื่อลดความเสียหายจากอุทกภัยของชุมชนเมืองและพื้นที่เศรษฐกิจสําคัญ โดยมีเป้าหมายปรับปรุงเพิ่มอัตราการไหลของน้ํา มากกว่าร้อยละ 10 ในลําน้ําสายหลัก 870 กิโลเมตร ลดความเสียหายจากน้ําล้นตลิ่งในลุ่มน้ําวิกฤต 10 ลุ่มน้ํา ป้องกันน้ําท่วมชุมชนเมือง 185 แห่ง ปัจจุบันได้ทําการขุดลอกลําน้ําสายหลัก สามารถเพิ่มขีดความสามารถในการระบายได้แล้ว 292 กิโลเมตร พร้อมจัดทําการป้องกันน้ําท่วมชุมชนได้ 63 แห่ง พัฒนาพื้นที่รับน้ํานองในพื้นที่ทุ่งบางระกําและลุ่มน้ําเจ้าพระยา 12 ทุ่ง แก้ไขสิ่งกีดขวางทางน้ําในภาคใต้ สําหรับแผนการดําเนินการต่อไป จัดทําผังน้ํา และทางระบายน้ําในทุกแม่น้ําสายหลักของทุกลุ่มน้ํา จะดําเนินการปรับปรุงสิ่งกีดขวางทางน้ําที่เป็นอุปสรรคต่อการระบายน้ําทั่วประเทศ บรรเทาอุทกภัยลุ่มน้ําเจ้าพระยาตอนล่างทั้งระบบ และจัดทําผังการระบายน้ําในระดับจังหวัด เมืองและพื้นที่เฉพาะ โดยโครงการสําคัญในปี 2562 - 65 ได้แก่ โครงการประตูระบายน้ําลําน้ําพุง-น้ําก่ํา จ.สกลนคร แผนบรรเทาอุทกภัยลุ่มน้ําเจ้าพระยา 9 แผน โครงการคลองระบายน้ําบางบาล-บางไทร จ.พระนครศรีอยุธยา และโครงการอุโมงค์ระบายน้ําในเขต กทม. จะทําให้พื้นที่น้ําท่วมเขตเมืองและระดับลุ่มน้ําลดลงอย่างชัดเจน
ยุทธศาสตร์ที่ 4 การจัดการคุณภาพน้ํา เพื่อให้แหล่งน้ํามีคุณภาพอยู่ในระดับพอใช้ขึ้นไป โดยมีเป้าหมายพัฒนาระบบบําบัดน้ําเสีย 201 แห่ง เพิ่มประสิทธิภาพระบบบําบัดน้ําเสีย 47 แห่ง ลดปริมาณน้ําเสียจากแหล่งกําเนิดในพื้นที่ลุ่มน้ําเจ้าพระยา ท่าจีน ป่าสัก มูล ชี ควบคุมความเค็ม บริเวณปากแม่น้ําไม่ให้เกินค่ามาตรฐานการเกษตรและการประปา กําจัดวัชพืชและขยะลอยน้ํา ซึ่งขณะนี้สามารถดําเนินการจัดทําระบบรวบรวมและบําบัดน้ําเสียชุมชนได้ 53 แห่ง จัดทําบ่อสังเกตการณ์น้ําบาดาลและตรวจติดตามคุณภาพน้ําบาดาลในพื้นที่ทิ้งขยะ จํานวน 19 แห่ง และการควบคุมระดับความเค็ม 3 ลุ่มน้ํา คือ ลุ่มน้ําภาคใต้ ลุ่มน้ําชายฝั่งทะเลตะวันออก และลุ่มน้ําชายฝั่งทะเลตะวันตก สําหรับแผนการดําเนินการต่อไป จะดําเนินการพัฒนาระบบติดตามเฝ้าระวังให้ในพื้นที่วิกฤติ จัดการน้ําเสียที่แหล่งกําเนิด นําน้ําเสียที่บําบัดแล้วกลับมาใช้ใหม่ และการฟื้นฟูแม่น้ําลําคลอง โดยมีโครงการสําคัญ ได้แก่ การพัฒนาคลองเปรมประชากร เป็นต้น
ยุทธศาสตร์ที่ 5 การฟื้นฟูป่าต้นน้ําและพื้นที่เสื่อมโทรม เพื่อปรับสมดุลระบบนิเวศโดยมีเป้าหมายฟื้นฟูพื้นที่ป่าต้นน้ํา 4.77 ล้านไร่ ซึ่งจะทําให้เกิดป่าต้นน้ําที่อุดมสมบูรณ์ลดความรุนแรงของปัญหาน้ําท่วม น้ําแล้ง ซึ่งปัจจุบันได้ฟื้นฟูป่าเสื่อมโทรมในพื้นที่ภาคต่าง ๆ แล้วรวม 368,481 ไร่ สําหรับแผนการดําเนินการต่อไป จะดําเนินการฟื้นฟูป่าต้นน้ํา 8.35 ล้านไร่ ป้องกันและลดการพังทลายของดินในพื้นที่ลาดชัน และจัดทําผังพื้นที่อนุรักษ์ โดยมอบให้กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมไปจัดทําแผนงานร่วมกับแผนหลักการฟื้นฟูพื้นที่ป่าทั่วประเทศอย่างเร่งด่วน
และยุทธศาสตร์ที่ 6 การบริหารจัดการ ได้ตั้งเป้าหมายให้มีองค์กร กฎหมาย ระบบข้อมูล การประชาสัมพันธ์ และการติดตามประเมินผลการดําเนินการตามยุทธศาสตร์ รวมทั้งผลักดันพระราชบัญญัติทรัพยากรน้ํา จัดตั้งหน่วยงานกลาง และจัดตั้งศูนย์ข้อมูลน้ําแห่งชาติ เป็นต้น เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการน้ําเพื่อรองรับสถานการณ์น้ําที่มีการเปลี่ยนแปลงจากสภาพ ภูมิอากาศ เศรษฐกิจและสังคม ตลอดจนส่งเสริมการมีส่วนร่วมและการสร้างความรู้ความเข้าใจของประชาชน พร้อมประเมินผลการดําเนินงานตามแผนยุทธศาสตร์ และพัฒนาเทคโนโลยีและนวัตกรรมเพื่อให้บรรลุเป้าหมายของแผนยุทธศาสตร์การบริหารจัดการน้ําของประเทศ รวมทั้ง ให้มีศูนย์อํานวยการข้อมูลสารสนเทศทรัพยากรน้ําแห่งชาติ เป็นศูนย์เฉพาะกิจชั่วคราวในกรณีฉุกฉิน เพื่อแก้ไขวิกฤติน้ําของชาติอย่างเป็นรูปธรรม
ตอนท้าย นายกรัฐมนตรีได้กล่าวเพิ่มเติมว่า สําหรับการเตรียมพร้อมในฤดูน้ําหลากในปีนี้ ได้สั่งการให้ กรมอุตุนิยมวิทยา กรมชลประทาน กรมทรัพยากรน้ํา และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งหมดเตรียมการรับมือสถานการณ์น้ําหลาก โดยให้ สทนช. ทําหน้าที่เป็นหน่วยงานกลาง ในการบูรณาการการบริหารจัดการน้ําในฤดูน้ําหลาก โดยมีการจัดเตรียมเครื่องจักร เครื่องมือ ตลอดจนการติดตามเฝ้าระวังสถานการณ์อย่างต่อเนื่อง และให้มีการประชาสัมพันธ์เผยแพร่ให้ประชาชนรับทราบอย่างทั่วถึง เพื่อเตรียมรับมือน้ําหลาก โดยมีการติดตามงานให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรมและเกิดผลสัมฤทธิ์อย่างชัดเจน
จากนั้น นายกรัฐมนตรีได้กล่าวขอบคุณผู้เข้าร่วมงานเสวนาทุกคนจากทุกภาคส่วนที่ให้ความร่วมมืออย่างเข้มแข็งในการดําเนินการบริหารจัดการทรัพยากรน้ําเป็นอย่างดีตลอดมา ซึ่งในส่วนของรัฐบาลพร้อมที่จะสนับสนุน และแก้ไขปัญหาการบริหารจัดการทรัพยากรน้ําให้เกิดความยั่งยืน เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อประชาชนและประเทศชาติต่อไป
.............................................................
กลุ่มประชาสัมพันธ์และเผยแพร่ สํานักโฆษก