รัฐบาลไทย-ข่าวทำเนียบรัฐบาล-รัฐมนตรีกระทรวงวิทย์ ร่วมงานด้ามขวาน 4.0 ตามโมเดลเศรษฐกิจใหม่ สู่การพัฒนาภาคใต้อย่างยั่งยืน
วันอังคารที่ 18 ธันวาคม 2561
รัฐมนตรีกระทรวงวิทย์ ร่วมงานด้ามขวาน 4.0 ตามโมเดลเศรษฐกิจใหม่ สู่การพัฒนาภาคใต้อย่างยั่งยืน
ดร.สุวิทย์ เยี่ยมชมและติดตามความก้าวหน้างานวิจัยภายใต้การสนับสนุน Innovation Hub และ Big Rock ปี 2560 พร้อมปาถกฐาเรื่อง "BCG สู่การพัฒนาภาคใต้อย่างยั่งยืน"
14 ธันวาคม 2561 ดร.สุวิทย์ เมษินทรีย์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ได้เยี่ยมชมและติดตามความก้าวหน้างานวิจัยภายใต้การสนับสนุน Innovation Hub และ Big Rock ปี 2560 พร้อมปาถกฐาเรื่อง "BCG สู่การพัฒนาภาคใต้อย่างยั่งยืน" ภายในงาน "BCG in action @ Southern of Thailand : ด้ามขวาน 4.0" ตลอดจนร่วมเสวนาในประเด็นการจัดตั้งกระทรวงอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม พร้อมรับฟังข้อเสนอเพื่อรวบรวมความคิดเห็นและนําไปสู่การพัฒนาประเทศอย่างยั่งยืน ณ ณ ห้องประชุมเกษม ลิ่มวงศ์ คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตหาดใหญ่
สืบเนื่องจากการเข้าพบ พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี ณ ตึกสันติไมตรี ทําเนียบรัฐบาล ของประชาคมวิจัย ทั้งภาครัฐเอกชน และมหาวิทยาลัย รวม 500 คน เมื่อวันที่ 5 พฤศจิกายน 2561 โดยการนําของกระทรวงวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ซึ่งได้นําเสนอและมอบสมุดปกขาว “BCG in Action : การพัฒนาวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและนวัตกรรม เพื่อเศรษฐกิจชีวภาพ เศรษฐกิจหมุนเวียน และเศรษฐกิจสีเขียว (Bio-Circular-Green Economy)” เพื่อให้ข้อมูลว่า BCG Model เป็นรูปแบบการพัฒนาเศรษฐกิจที่มุ่งเน้นการสร้างสมดุลระหว่างการเติบโตทางเศรษฐกิจกับความยั่งยืนของฐานทรัพยากรธรรมชาติ ผ่านการนําองค์ความรู้มาต่อยอดฐานความเข้มแข็งภายในของประเทศไทย คือ ความหลากหลายทางชีวภาพและผลผลิตทางการเกษตรที่อุดมสมบูรณ์ พร้อมกับปรับเปลี่ยนระบบการผลิตไปสู่การใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่า เพื่อรักษาความมั่นคงทางวัตถุดิบ ความสมดุลของสิ่งแวดล้อม ควบคู่ไปกับการอนุรักษ์ความหลากหลายทางชีวภาพ
สําหรับโมเดลดังกล่าว ยังเป็นการบูรณาการการพัฒนาเศรษฐกิจ 3 มิติ คือ เศรษฐกิจชีวภาพ เศรษฐกิจหมุนเวียน และเศรษฐกิจสีเขียว ไปพร้อม ๆ กัน ซึ่งแนวคิดนี้ตอบโจทย์การพัฒนาที่ยั่งยืนของสหประชาชาติอย่างน้อย 5 เป้าหมาย ได้แก่ การผลิตและบริโภคที่ยั่งยืน การรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การอนุรักษ์ความหลากหลาย ความร่วมมือเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน อีกทั้งยังสอดรับกับปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงซึ่งเป็นหัวใจของการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมไทย โดยวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและนวัตกรรม (วทน.) จะเป็นปัจจัยสําคัญที่ช่วยให้การดําเนินการดังกล่าวบรรลุผลอย่างเป็นรูปธรรม อีกทั้งยังมุ่งเน้นการขับเคลื่อนเศรษฐกิจ บีซีจี ที่ครอบคลุม 4 เป้าหมาย ได้แก่ เกษตรและอาหาร พลังงานและเคมีชีวภาพ การแพทย์และสุขภาพ รวมถึงการท่องเที่ยว โดยมีเศรษฐกิจหมุนเวียน ที่ต้องถูกนําไปใช้กับทุกกลุ่มอุตสาหกรรม ซึ่งจะเน้นเรื่องการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าใน 3 เรื่อง คือ การใช้งานผลิตภัณฑ์เต็มวงจร การแปรสภาพเพื่อกลับมาใช้ใหม่ สุดท้ายคือการออกแบบผลิตภัณฑ์และกระบวนการผลิตเพื่อให้เกิดของเสียน้อยที่สุด ทั้งนี้ เมื่อเกิดการบูรณาการการพัฒนาเศรษฐกิจชีวภาพและเศรษฐกิจหมุนเวียนเข้าด้วยกันอย่างเป็นระบบ จะส่งผลให้ประเทศไทยเกิดการพัฒนาเศรษฐกิจเป็นเศรษฐกิจสีเขียวที่สมบูรณ์ สามารถสร้างมูลค่าเพิ่มได้สูง มีการใช้ทรัพยากรอย่างคุ้มค่าและรักษาทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมไว้ได้อย่างยั่งยืน
การพัฒนาเศรษฐกิจฐานชีวภาพของภาคใต้ได้อย่างยั่งยืน โดยมีการดําเนินโครงการเพิ่มมูลค่ายางพาราเป็นสินค้าราคาสูง เช่น แผ่นยางรองส้นเท้า เป็นต้น โครงการพัฒนาฟาร์มเพาะพันธุ์ปูแบบคอนโดที่จะเป็นสัตว์เศรษฐกิจตัวต่อไปของภาคใต้ โครงการเพิ่มมูลค่าของปาล์มน้ํามัน โครงการพัฒนาอาหารฮาลาล นอกจากนี้ ยังมีโครงการสมาร์ทซิตี้ที่มีการนําปัญญาประดิษฐ์หรือ AI มาใช้ในการวิเคราะห์ภาพวิดีโอเพื่อแจ้งเตือนเหตุฉุกเฉินได้ทันที โครงการพัฒนารถยนต์ไฟฟ้าที่ไร้คนขับที่่จะเริ่มมีการทดลองใช้บนถนนในปี 2562 ซึ่งโครงต่างๆ ล้วนแต่แสดงถึงศักยภาพของภาคใต้มีสามารถพัฒนาเศรษฐกิจได้อีกมาก โดยเฉพาะทางด้านเศรษฐกิจฐานชีวภาพ หรือ Bioeconomy ที่มีจุดแข็งคือความหลากหลายทางชีวภาพ แต่ที่ผ่านมา ในพื้นที่พึ่งพาพืชเศรษฐกิจหลักไม่กี่ชนิด ได้แก่ ยางพาราและปาล์มน้ํามันเท่านั้น ส่วนพืชสมุนไพรพื้นถิ่นของภาคใต้ที่มีคุณค่าทางสารอาหารและคุณสมบัติทางยามีจํานวนมาก หากนําจุดได้เปรียบด้านความหลากหลายทางชีวภาพและวัฒนธรรมของภาคใต้มารับการพัฒนาต่อยอดด้วยวิทยาศาสตร์และนวัตกรรมให้ได้มาตรฐาน จะสามารถปรับโครงสร้างเศรษฐกิจของพื้นที่ภาคใต้ได้อย่างยั่งยืน
ในการนี้ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวิทยาศาสตร์ฯ ยังได้กล่าวปาฐกถาเรื่อง “การพัฒนาภาคใต้สู่ Thailand 4.0” โดยได้เน้นย้ําถึงบทบาทของมหาวิทยาลัยในการเตรียมคนไทยสู่ศตวรรษที่ 21 ซึ่งต้องสร้างคนรุ่นใหม่ให้พร้อมรับเศรษฐกิจฐานข้อมูลและปัญญาประดิษฐ์ (Data and AI Economy) ทั้งนี้ ที่ตั้งของภาคใต้จะเป็นสะพานเชื่องโยงทั้งสองมหาสมุทรและอาเซียนเหนือใต้ ดังนั้น การพัฒนาเมืองเพื่อรองรับการเติบโตจึงสําคัญมาก การพัฒนาพื้นที่ภาคใต้จะต้องมีการพัฒนาเมืองหลักเมืองรองของพื้นที่ เป็นเสาหลักของการเติบโตที่หลากหลาย (Multiple Growth Poles) และมีโซนพื้นที่นวัตกรรม (Innovative District) และโซนพื้นที่สร้างสรรค์ (Creative District) เพื่อยกระดับโครงสร้างเศรษฐกิจของภาคใต้ให้เป็นเศรษฐกิจฐานนวัตกรรมมากขึ้นควบคู่กับเศรษฐกิจสร้างสรรค์เพื่อรองรับการท่องเที่ยวที่ยังยืนต่อไปในอนาคต
ต่อมา ดร.สุวิทย์ ได้ร่วมเสวนาประเด็นการจัดตั้ง กระทรวงอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ร่วมกับนักศึกษาและคณาจารย์จากหลายมหาวิทยาลัยในพื้นที่ภาคใต้ ได้เข้าร่วมรับฟังและแลกเปลี่ยนความคิดเห็นกันบนเวที โดยอธิบายถึงความสําคัญของกระทรวงนี้ว่า ในการเตรียมคนไทยสู่ศตวรรษที่ 21 และปรับโครงสร้างเศรษฐกิจของประเทศให้เป็นเศรษฐกิจฐานนวัตกรรม กระทรวงฯ จะต้องมีการปรับเปลี่ยนกลไกในการทํางาน ปรับกฎระเบียบข้อบังคับ และการจัดสรรงบประมาณให้เอื้อต่อการพัฒนานวัตกรรม หน่วยงานในกระทรวงเองก็ต้องมีการปรับเนื่องจากจะมีมหาวิทยาลัยเข้ามาอยู่ภายใต้กระทรวงเดียวกัน ดังนั้น การวิจัยและพัฒนาก็จะกระจายอยู่ในมหาวิทยาลัยต่างๆ ด้วย ซึ่งกระบวนการทํางานร่วมกันระหว่างหน่วยงานเป็นเรื่องสําคัญมาก
สําหรับ BCG คือโมเดลเศรษฐกิจใหม่ มาจาก Bioeconomy (เศรษฐกิจชีวภาพ) Circular economy (เศรษฐกิจหมุนเวียน) และ Green economy (เศรษฐกิจสีเขียว) ซึ่งรัฐบาลมุ่งมั่นจะนําแนวคิดเศรษฐกิจ ทั้ง 3 มาหลอมรวมเพื่อใช้เป็นแนวทาง ในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศ ภายใต้หลักคิด 3 ประการ สอดรับกับหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงของในหลวงรัชกาลที่ 9 และ เศรษฐกิจ BCG จะช่วยส่งเสริมการเติบโตทางเศรษฐกิจอย่างถ้วนหน้า โดยไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง และ เศรษฐกิจ BCG เป็นรูปแบบเศรษฐกิจที่จะนําไปสู่การบรรลุเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน หรือ SDG ขององค์การสหประชาชาติ ที่ต้องการร่วมกันพัฒนาความเป็นอยู่ของมวลมนุษยชาติและดูแลโลกของเราในทุกมิติ