pythainlp/thai_wikipedia_clean_20230101 huggingface dataset:
ข.  การเพาะเมล็ด  หลังจากเมล็ดงอกรากออกมาแล้ว  นำเอาไปเพาะในกระถาง หรือกระบะเพาะต่อไป ในต่างประเทศใช้ส่วนผสมสูตรของ จอห์น  อินเนส(John Innes) โดยมีส่วนผสมดังนี้
1)  ดินร่วน 2 ส่วน
2)  พีทมอส 2 ส่วน
3)  ทรายหยาบ 1  ส่วน
2. การตอนแบบทับกิ่ง
เป็นการขยายพันธุ์กุหลาบเลื้อยที่ทำกันมานานแล้ว  ปัจจุบันยังมีทำกันอยู่บ้าง  ด้วยเหตุที่ให้ผลดีและแน่นอน  มีข้อเสียอย่างเดียวคือได้จำนวนน้อยและเสียเวลา
กิ่งที่ใช้ตอน  ควรจะเป็นกิ่งที่เคยให้ดอกมาแล้ว (ไม่อ่อนเกินไป) เป็นกิ่งอวบสมบูรณ์  ควั่นกิ่งให้ห่างจากยอดประมาณ 6-8 นิ้ว ความยาวของรอยควั่นประมาณครึ่งนิ้ว ลอกเอาเปลือกออก  ขูดเอาเยื่อเจริญออกให้หมด  ทาด้วยฮอร์โมนเร่งราก เอ็น .เอ็น.เอ.  ผสมกับ ไอ.บี.เอ. ในสัดส่วน 1 ต่อ 1 ความเข้มข้น 4,500 ส่วนต่อล้าน (ppm) ทิ้งไว้ให้แห้ง  หุ้มด้วยขุยมะพร้าวเปียก  หรือกาบมะพร้าวที่ทุบให้นุ่ม  แล้วแช่น้ำทิ้งไว้หนึ่งคืนในต่างประเทศใช้สแพกนั่มมอสชื้น ๆ ห่อด้วยแผ่นพลาสติก  มัดหัวท้ายให้แน่นประมาณ 10-12 วันจะมีรากงอกออกมา  สามารถตัดไปปลูกได้
3. การขยายพันธุ์กุหลาบด้วยวิธีการต่อกิ่งและการติดตา
การต่อกิ่ง (grafting)
การขยายพันธุ์ด้วยวิธีนี้  นิยมทำกับกุหลาบที่ปลูกในกระถาง  ไม่นิยมทั่วไป  เพราะเสียเวลาและไม่มีความแน่อน  อีกทั้งต้องใช้ฝีมือพอสมควร
การติดตา (budding)
การขยายพันธุ์ด้วยวิธีนี้  ดูเหมือนว่าจะเป็นที่นิยมมากที่สุด  ทั้งนี้เพราะสามารถขยายพันธุ์ดีได้เร็วกว่า คนที่มีความชำนาญในการติดตา  จะสามารถทำการติดตาได้มากกว่า 1,000 ต้นต่อวัน ต่อสองคน อีกทั้งยังสามารถคัดเลือกต้นตอทีเหมาะสมกับสภาพดินฟ้าอากาศในแต่ละท้องถิ่น  และแต่ละพันธุ์ของกุหลาบพันธุ์ดีที่จะนำมาติด
นอกจากนี้  ถ้าตาพันธุ์ดีที่นำมาติดสามารถเข้ากันได้ดีกับต้นตอ  จะช่วยส่งเสริมความดีเด่นในลักษณะต่าง ๆ ของกุหลาบพันธุ์ดีที่นำมาติดด้วย  ยิ่งไปกว่านั้นกุหลาบที่ใช้เป็นต้นตอส่วนมากจะมีระบบรากที่แข็งแรงกว่ากุหลาบพันธุ์ดี  ทำให้การปลูกกุหลาบแต่ละครั้งมีอายุให้ผลยาวนานและผลผลิตสูงกว่าการปลูกกุหลาบจากการตอนกิ่ง  หรือการตัดชำ
กุหลาบที่ใช้ทำเป็นต้นตอ ส่วนมากเป็นกุหลาบป่า (Wild species) หรือกุหลาบเลื้อยบางพันธุ์  กุหลาบแต่ละชนิด แต่ละพันธุ์ ใช่ว่าจะเป็นต้นตอที่ดีที่สุดของกุหลาบพันธุ์ดีทุกพันธุ์เสมอไป
พื้นที่ปลูก ควรปลูกในที่ที่ระบายน้ำได้ดี มีความเป็นกรดเล็กน้อย พีเอ็ช ประมาณ 6-6.5 และได้แสงอย่างน้อย 6 ชั่วโมง
อุณหภูมิ อุณหภูมิที่เหมาะสมในการเจริญของกุหลาบคือ กลางคืน 15-18 องศาเซลเซียส และกลางวัน 20-25 องศาเซลเซียส ซึ่งเป็นช่วงอุณหภูมิที่จะทำให้ได้ดอกที่มีคุณภาพดี และให้ผลผลิตสูง หากอุณหภูมิต่ำกว่า 15 องศาเซลเซียส การเจริญเติบโตและการออกดอกจะช้าอย่างมาก หากอุณหภูมิสูงกว่า 28 องศาเซลเซียส ควรให้มีความชื้นในอากาศสูงเพื่อชลอการคายน้ำ
ความชื้น ความชื้นสัมพัทธ์ที่เหมาะสมกับการเจริญของกุหลาบคือร้อยละ 70-80
แสง กุหลาบจะให้ผลผลิตสูง และดอกมีคุณภาพดี ถ้าความเข้มของแสงมาก และช่วงวันยาว
ให้น้ำระบบน้ำหยด หรือใช้หัวพ่นน้ำระหว่างแถวปลูก อัตรา 6-7 ลิตร/ตร.ม./ วัน หรือ 49 ลิตร/ตร.ม./สัปดาห์ อาจให้ทุกวัน วันเว้นวัน หรือ 2-3 วันต่อครั้ง แล้วแต่สภาพการอุ้มน้ำของดิน อย่ารดน้ำให้ดินแฉะตลอดเวลา ควรให้ดินมีโอกาสระบายน้ำ และมีอากาศเข้าไปแทนที่บ้าง ดังนั้นใน 1 สัปดาห์ หากปลูกในโรงเรือนจะต้องใช้น้ำประมาณ 78,400 ลิตร หรือ 78.4 คิวบิคเมตร ต่อไร่ น้ำที่ใช้ควรมีคุณภาพดี มี pH 5.8-6.5
การให้ปุ๋ยก่อนปลูก.
ปุ๋ยก่อนปลูกคือปุ๋ยที่ผสมกับเครื่องปลูกก่อนการปลูกพืช ซึ่งให้ประโยชน์ 2 ประการคือ
ระหว่างการปลูกพืชการให้ธาตุอาหารทุกชนิดแก่พืชในขณะปลูก ทำได้ลำบากเนื่องจากมีถึง 14 ธาตุ ธาตุบางชนิดจะมีอยู่ในดินอยู่แล้ว
การให้ปุ๋ยระหว่างปลูก.
ปริมาณ และสัดส่วนของธาตุอาหาร.
การให้ปุ๋ยระหว่างปลูกพืช เนื่องจากธาตุอาหารส่วนใหญ่จะมีอยู่ในดินแล้วเมื่อปลูกพืชจึงยังคงเหลือธาตุ ไนโตรเจน และโปแตสเซืยม ซึ่งจะถูกชะล้างได้ง่าย ดังนั้นจึงต้องให้ปุ๋ย ทั้งสองในระหว่างที่พืชเจริญเติบโต ซึ่งการให้ปุ๋ยอาจทำได้โดยการให้พร้อมกับการให้น้ำ (fertigation)
การให้ปุ๋ยพร้อมกับน้ำสำหรับกุหลาบ หากให้ทุกวันจะให้ในอัตราความเข้มข้นของไนโตรเจน 160 มก./ลิตร (ppm) และหากให้ปุ๋ยทุกสัปดาห์ควรให้ในอัตราความเข้มข้นของไนโตรเจน 480 มก./ลิตร
สัดส่วนของไนโตรเจน (N) ฟอสฟอรัส (P2O) และโปแตสเซียม (K2O) สำหรับกุหลาบในระยะต่าง ๆ คือ
การตัดแต่งกิ่ง.
การดูแลกุหลาบระยะแรกหลังปลูกเมื่อตากุหลาบเริ่มแตก ควรส่งเสริมให้มีการเจริญทางใบ เพื่อการสะสมอาหาร และสร้างกิ่งกระโดง เพื่อให้ได้ดอกที่มีขนาดใหญ่ และก้านยาว ซึ่งทำได้ด้วยการเด็ดยอดเป็นระยะเวลาประมาณ 2-3 เดือน โดยเด็ดส่วนเหนือใบสมบูรณ์ (5 ใบย่อย) ใบที่สองจากยอด เมื่อดอกมีขนาดเท่าเมล็ดถั่วลันเตา จากนั้นกิ่งกระโดงจะเริ่มแทงออก ซึ่งกิ่งกระโดงนี้จะเป็นโครงสร้างหลักให้ต้นกุหลาบ ที่ให้ดอกมีคุณภาพดี
การตัดแต่งกิ่ง
การตัดแต่งกิ่งกุหลาบปฏิบัติได้หลายวิธี แต่ละวิธีจะใช้หลักการที่คล้ายกัน คือตัดแต่งเพื่อให้ได้กิ่งที่สมบูรณ์เพื่อการตัดดอก และเพื่อให้ได้กิ่งกระโดง (water sprout หรือ bottom break) มากขึ้น และจะรักษาใบไว้กับต้นให้มากที่สุด เพื่อให้ได้กิ่งที่สมบูรณ์ที่สุด ควรรักษาให้พุ่มกุหลาบโปร่ง และไม่สูงมากเกินไปนัก เพื่อสะดวกต่อการดูแลรักษา และแสงที่กระทบโคนต้นกุหลาบจะช่วยกระตุ้นให้เกิดกิ่งกระโดงอีกด้วย การตัดแต่งกิ่งที่นิยมในปัจจุบันได้แก่การตัดแต่งกิ่งแบบ ตัดสูงและต่ำ
การตัดแต่งแบบ ตัดสูงและต่ำ (สูงและต่ำจากจุดกำเนิดของกิ่งสุดท้าย) เป็นการตัดแต่งเพื่อให้มีการผลิตดอกสม่ำเสมอทั้งปี
กุหลาบเป็นไม้ตัดดอกชนิดหนึ่งที่มีศัตรูมากพืชหนึ่ง ดังนั้นการป้องกันและกำจัดศัตรูกุหลาบให้มีประสิทธิภาพ ผู้ปลูกควรทราบลักษณะสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม และวงจรชีวิตของศัตรูนั้น ๆ รวมทั้งการป้องกันกำจัด และการใช้สารเคมีให้มีประสิทธิภาพเพื่อไม่ให้เป็นอันตรายแก่ตัวเองและผู้อื่น และควรฝึกเจ้าหน้าที่ให้หมั่นตรวจแปลง และสังเกตต้นกุหลาบทุกวันจะช่วยให้พบโรคหรือแมลงในระยะเริ่มแรก ทำให้สามารถกำจัดได้ง่าย ในการฉีดพ่นสารเคมีควรใช้สารเคมีชนิดเดียวกันติดต่อกันอย่างน้อย 2-3 ครั้งเพื่อให้สารนั้น ๆ แสดงประสิทธิภาพอย่างเต็มที่ จากนั้นนั้นควรสับเปลี่ยนกลุ่มของสารเคมีเพื่อลดการดื้อยา
ระยะที่เหมาะสมในการเก็บเกี่ยวกุหลาบ คือ ตัดเมื่อดอกกำลังตูมอยู่หรือเห็นกลีบดอกเริ่มแย้ม (ยกเว้นบางสายพันธุ์) หากตัดดอกอ่อนเกินไปดอกจะไม่บาน ในฤดูร้อนควรตัดในระยะที่ยังตูมมากกว่าการตัดในฤดูหนาวเพราะดอกจะบานเร็วกว่า
อักษรเอธิโอเปีย
อักษรเอธิโอเปีย หรือ อักษรกีเอส (Ge'ez) พัฒนามาจากอักษรซาบาเอียน จารึกอักษรนี้ พบครั้งแรกเมื่อพ.ศ. 43 โดยเริ่มแรกมีแต่พยัญชนะ เริ่มมีสระเมื่อประมาณพ.ศ. 1900 ในรัชกาลของกษัตริย์อีซานา
เขียนจากซ้ายไปขวา แนวนอน เครื่องหมายแต่ละตัว แสดงเสียงสระประสมกับพยัญชนะ เครื่องหมายพื้นฐาน มีวิธีใช้หลายวิธี เพื่อแสดงเสียงสระต่างๆ ไม่มีระบบถ่ายเสียงเป็นอักษรโรมันที่แน่นอน
อักษรครันถะ
อักษรครันถะ (เทวนาครี ग्रन्थ หมายถึง "หนังสือ" หรือ "จารึก") หรือ อักษรคฤนถ์ หรือ อักษรคฤณถ์ พัฒนามาจากอักษรพราหมี เริ่มปรากฏเมื่อราวพ.ศ. 1043 อักษรส่วนใหญ่ที่ใช้ในอินเดียใต้ มาจากอักษรปัลลวะ และมีอิทธิพลต่ออักษรสิงหล และอักษรไทยด้วย ชาวทมิฬใช้อักษรนี้เขียนภาษาสันสกฤต และยังคงใช้ในโรงเรียนสอนคัมภีร์พระเวท ของศาสนาฮินดูในปัจจุบัน
อักษรตักบันวา
อักษรตักบันวา เป็นหนึ่งในอักษรพื้นเมืองของฟิลิปปินส์ที่ใช้โดยชาวตักบันวาและชาวปาลาวัน
มีการใช้งานอักษรตักบันวาในฟิลิปปินส์จนถึงคริสต์ศตวรรษที่ 17 มีความใกล้ชิดกับอักษรไบบายิน คาดว่ามาจากอักษรกวิของชวา บาหลี และสุมาตรา ซึ่งพัฒนามาจากอักษรปัลลวะ หนึ่งในอักษรของอินเดียใต้ ที่มาจากอักษรพราหมีอีกทอดหนึ่ง
อักษรตักบันวาเป็นอักษรพยางค์ที่พยัญชนะแต่ละตัวมีเสียงอะ (/a/) เป็นพื้นเสียง ส่วนสระอื่นระบุด้วยเครื่องหมายเสริมสัทอักษรข้างบน (สำหรับ /i/) หรือข้างล่าง (สำหรับ /u/) พยัญชนะ สระต้นพยางค์เป็นอักษรเดี่ยว พยางค์ที่มีพยัญชนะอยู่ด้านหลังจะไม่เขียนพยัญชนะท้าย อักษรตักบันวามีความแตกต่างจากอักษรไบบายินที่รูปร่างของบางตัวอักษร โดยเฉพาะอักษร ‹k› และ ‹w›
ปกติเขียนบนไม้ไผ่ในแนวตั้ง จากล่างขึ้นบน และจากซ้ายไปขวา ส่วนในแนวนอนอ่านจากซ้ายไปขวา
อักษรตักบันวามีเครื่องหมายวรรคตอนแบบเดี่ยว  และแบบคู่
อักษรฮานูโนโอ
อักษรฮานูโนโอ (Hanunó'o) หรืออักษรมังยัน ใช้ในฟิลิปปินส์เมื่อราวพ.ศ. 2200 คาดว่ามาจากอักษรกวิ ของชวา บาหลี และสุมาตรา ซึ่งพัฒนามาจากอักษรปัลวะของอินเดียใต้ ที่มาจากอักษรพราหมีอีกทอดหนึ่ง
ปกติเขียนบนไม้ไผ่ในแนวตั้ง จากล่างขึ้นบน และจากซ้ายไปขวา
อักษรฮานุโน
ภาษาลาดิโน
ภาษาลาดิโน  เป็นภาษากลุ่มโรมานซ์ ได้รับอิทธิพลจากภาษาสเปนมาก โดยเฉพาะภาษาสเปนโบราณ (คัสติลเลียน) ความสัมพันธ์ระหว่างภาษาลาดิโนกับภาษาสเปน เทียบได้กับภาษายิดดิชกับภาษาเยอรมัน ผู้พูดส่วนใหญ่เป็นชาวยิวเซฟาร์ดิก ตัวอย่างเช่น ชาวยิวในเทสซาโลนิกี อิสตันบูล และอิสมีร์ โครงสร้างของภาษาใกล้เคียงกับภาษาสเปน โดยมีบางส่วนมาจากภาษาฮีบรู ภาษาโปรตุเกส ภาษาฝรั่งเศส ภาษาตุรกี ภาษากรีก และภาษาสลาฟใต้ ขึ้นกับว่าผู้พูดอาศัยอยู่ที่ใด
ภาษาลาดิโนมีเสียงที่มาจากภาษาสเปนโบราณที่กลายเป็นเสียงจากเพดานอ่อน /x/ ในภาษาสเปนสมัยใหม่ ภาษาลาดิโนมีหน่วยเสียง /x/ ที่ได้จากภาษาฮีบรู ในบางบริเวณมีการสร้างคำที่มีลักษณะเฉพาะ เช่น muestro จาก nuestro (ของเรา) โครงสร้างทางไวยากรณ์ใกล้เคียงกับภาษาสเปน โดยมีการเพิ่มส่วนจากภาษาฮีบรู ภาษาโปรตุเกส ภาษาฝรั่งเศส ภาษาตุรกี ภาษากรีก และภาษากลุ่มสลาฟใต้ ขึ้นกับบริเวณที่ใช้พูด
ภาษาลาดิโนเป็นภาษาที่ใกล้ตายเนื่องจากผู้พูดเป็นภาษาแม่มีอายุมากและไม่ถ่ายทอดภาษาให้รุ่นต่อไป ชุมชนชาวยิวเซฟาร์ดิกในประเทศต่าง ๆ มีความพยายามฟื้นฟูภาษานี้โดยเฉพาะที่เกี่ยวกับดนตรี สาเหตุที่ทำให้เป็นภาษาที่ใกล้ตายอีกอย่างหนึ่งคือการกลมกลืนไปกับภาษาสเปนสมัยใหม่
คำว่า “ลาดิโน” มาจากคำว่า “ละติน” ภาษานี้มีชื่อเรียกอื่นๆอีกเช่น ภาษาสเปนของชาวยิว ภาษาเซฟาร์ดี ภาษายูดิโอ ภาษาซูเดสโม ภาษายูเดสโม และภาษาสปันยอล Haquitia (มาจากภาษาอาหรับ haka حكى “บอก”) เป็นสำเนียงที่ใช้พูดในแอฟริกาเหนือ โดยเฉพาะในโมร็อกโก สำเนียงที่ใช้พูดในเขตโอรันของแอลจีเรีย เรียก Tetuani ซึ่งมาจากชื่อเมือง Tétouan ในโมร็อกโก เพราะชาวยิวในแอลจีเรียส่วนใหญ่มาจากเมืองนี้ ในภาษาฮีบรูเรียกภาษานี้ว่า สปันโยลิต
ที่มาของคำว่าลาดิโนมีความซับซ้อน ในช่วงก่อนการขับออกจากสเปนหมายถึงภาษาสเปน โดยตรงตัวคือเป็นสำเนียงของภาษาสเปน หลังจากถูกขับออกจากสเปน ชาวยิวใช้คำว่าลาดิโนหมายถึงการแปลไบเบิลเป็นภาษาสเปน ในทำนองเดียวกับที่ Tarqum (ในหมู่ชาวเคิร์ดเชื้อสายยิว) มีความหมายเป็นภาษาอราเมอิกของชาวยิว และ sharħ (ในประเทศอาหรับ) หมายถึงภาษาอาหรับของชาวยิว
หลังจากการขับออกจากสเปน ภาษาของชาวยิวเชื้อสายสเปนเริ่มมีเอกลักษณ์เฉพาะ เช่นมีคำยืมจากภาษาฮีบรูและภาษาอราเมอิกจำนวนมากและมีแนวโน้มจะถอดความตามลำดับคำในภาษาฮีบรูตรงตัว ตัวอย่างเช่น halaylah ha-zeh หมายถึง “คืนนี้” ถอดเป็นภาษาลาดิโน la noche la esta แทนที่ esta noche ในภาษาสเปน
ผลจากการขับออกจากสเปนทำให้มีอิทธิพลจากภาษาอื่น เช่น ภาษากรีกและภาษาตุรกีเข้ามา ซึ่งเป็นรูปแบบคู่ขนานของการกิดขึ้นของภาษายิดดิช
ปัจจุบันภาษาลาดิโนเขียนด้วยอักษรละตินโดยเฉพาะในตุรกีแต่บางครั้งยังเขียนด้วยอักษรฮีบรู (โดยเฉพาะแบบราชี) ในอดีตเคยเขียนด้วยอักษรกรีกและอักษรซีริลลิก ซึ่งพบได้น้อยในปัจจุบัน เนื่องจากการลดลงของชุมชนชาวยิวเซฟาร์ดิกในยุโรป (โดยเฉพาะในเนเธอร์แลนด์และแหลมบอลข่าน) ระหว่างการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ชาวยิว ทำให้ผู้พูดส่วนใหญ่เป็นชาวตุรกีเชื้อสายยิว จึงมีการนำอักษรละตินแบบที่ใช้เขียนภาษาตุรกีมาใช้เขียนภาษาลาดิโน แต่มชาวยิวบางส่วนสนับสนุนให้ใช้อักษรละตินตามแบบภาษาสเปน
เพราะภาษานี้มีลักษณะอนุรักษนิยมมาก จึงมีผู้เสนอว่าการเขียนภาษาลาดิโนเริ่มขึ้นหลังจากการขับชาวยิวออกจากสเปนเมื่อ พ.ศ. 2035 การเขียนในครั้งนั้นมีการจัดมาตรฐานและเปลี่ยนรูปแบบมาเรื่อยๆ ครั้งสุดท้ายเมื่อประมาณ พ.ศ. 2300
การออกเสียงพยัญชนะและรากศัพท์บางส่วนใกล้เคียงกับภาษาโปรตุเกสมากกว่าภาษาสเปน เพราะยังรักษาลักษณะของภาษาโรมานซ์ในคาบสมุทรไอบีเรียไว้ได้ ในขณะที่ภาษาสเปนเสียลักษณะนี้ไป ตัวอย่างเช่นคำว่า “ยังคง” ภาษาลาดิโนใช้ aninda ภาษาโปรตุเกสใช้ ainda ส่วนภาษาสเปนใช้ aún แต่ไวยากรณ์ใกล้เคียงกับภาษาสเปน
ในยุคกลางชาวยิวเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของพัฒนาการของภาษาสเปนในฐานะภาษาที่มีชื่อเสียง ชาวยิวแปลงานจากภาษาอาหรับหรือภาษาฮีบรู (มักจะเคยแปลเป็นภาษากรีกมาก่อน) เป็นภาษาสเปน และชาวคริสต์นำไปแปลเป็นภาษาละตินอีกต่อหนึ่ง
จนกระทั่งปัจจุบัน ภาษานี้ใช้พูดอย่างกว้างขวางตลอดแหลมบอลข่าน ตุรกี ตะวันออกกลางและแอฟริกาเหนือ ซึ่งเป็นผลจากการขับชาวยิวออกจากสเปน เมื่อ พ.ศ. 2035 ภาษาลาดิโนและภาษาสเปนใช้ในการค้าขายตั้งแต่จักรวรรดิออตโตมันไปจนถึงเนเธอร์แลนด์และใช้ในการติดต่อระหว่างสเปนกับโปรตุเกส วรรณคดีภาษาลาดิโนยุคแรกมีการแปลเป็นภาษาฮีบรูน้อย จนราว พ.ศ. 2300 ภาษาฮีบรูหายไปจากการใช้เป็นภาษาในการติดต่อ ในยุคต่อมามีการใช้ภาษาฝรั่งเศสอย่างแพร่หลาย อิทธิพลของภาษาฝรั่งเศสได้แทรกซึมเข้ามาในหมู่ชาวยิวด้วย
ภาษาลาดิโนสำเนียงต่างๆได้เกิดขึ้นมาก แต่การพูดให้เข้าใจกันระหว่างสำเนียงค่อนข้างจำกัด เพราะแต่ละสำเนียงจะมีคำยืมจากภาษาใกล้เคียงเช่น ภาษากรีก ภาษาตุรกี ภาษาอาหรับ ภาษากลุ่มสลาฟโดยเฉพาะภาษาบัลแกเรีย
ภาษาลาดิโนเป็นภาษาทั่วไปของเมืองซาโลบิกาในยุคจักรวรรดิออตโตมัน เมืองนี้เป็นส่วนหนึ่งของกรีซเมื่อ พ.ศ. 2455 และเปลี่ยนชื่อเป็นเทสซาโลนิกี ภาษานี้ยังคงเป็นภาษาหลักต่อมา จนมีการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ชาวยิวกว่า 50,000 คนในเมืองนี้ระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2
การยึดครองแอฟริกาเหนือเป็นอาณานิคมของสเปนทำให้ชาวยิวเข้าไปเป็นสะพานเชื่อมระหว่างชาวสเปนกับผู้พูดภาษาเบอร์เบอร์และภาษาอาหรับจำนวนผู้พูดเหล่านี้ลดลงเนื่องจากการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ชาวยิวและการอพยพเข้าสู่อิสราเอลเมื่อมีการตั้งประเทศใหม่ ประเทศอิสราเอลกำหนดให้ใช้ภาษาฮีบรูเป็นภาษาราชการ จำนวนผู้พูดภาษาลาดิโนจึงลดลง
ภาษาบาลูจิ
ภาษาบาลูจิ เป็นภาษากลุ่มอิหร่านตะวันตกเฉียงเหนือที่ส่วนใหญ่พูดกันในบาลูจิสถาน มีผู้พูด 3 ถึง 5 ล้านคน นอกจากปากีสถาน อิหร่าน และอัฟกานิสถานแล้ว ยังมีผู้พูดภาษานี้โอมาร รัฐอาหรับริมอ่าวเปอร์เซีย เติร์กเมนิสถาน แอฟริกาตะวันออก และสังคมพลัดถิ่นในส่วนอื่นของโลก มีการเสนอแนะว่าต้นกำเนิดของภาษาบาลูจิอยู่ในบริเวณรอบ ๆ ภูมิภาคแคสเปียนกลาง
วิทยาหน่วยคำ.
ภาษาบาลูจิสูญเสียระบบการระบุเพศของภาษาเปอร์เซียโบราณเหมือนกลุ่มภาษาอิหร่านตะวันตกหลายภาษา
ระบบสระของภาษาบาลูจิมีอย่างน้อย 8 เสียง: เสียงยาว 5 อันและเสียงสั้น 3 อัน ได้แก่ , , , , , , และ
ตารางข้างล่างแสดงเสียงพยัญชนะที่พบได้ทั่วไปในภาษาบาลูจิเหนือและใต้ ในภาษาบาลูจิตะวันตก เสียงพยัญชนะ /s/, /z/, /n/, /ɾ/ และ /l/ อยู่ในบริเวณปุ่มเหงือก เสียงหยุด /t/ และ /d/ อยู่ในบริเวณฟันทั้งสองสำเนียง
การเรียงลำดับคำโดยทั่วไปของภาษาบาลูจิเป็นประธาน-กรรม-กริยา มีลักษณะสัมพันธการกเช่นเดียวกับภาษากลุ่มอินโด-อิเรเนียนอื่น ๆ
ก่อนคริสต์ศตวรรษที่ 19 ภาษาบาลูจิไม่มีการใช้เป็นภาษาเขียน การเขียนที่เป็นทางการใช้ภาษาเปอร์เซีย แม้ว่าจะใช้ภาษาบาลูจิในศาลแล้ว
เจ้าหน้าที่อาณานิคมอังกฤษเป็นคนกลุ่มแรกที่เขียนภาษาบาลูจิด้วยอักษรละติน หลังการก่อตั้งประเทศปากีสถาน นักวิชาการบาลูจหันมาใช้อักษรเปอร์เซีย
ใน ค.ศ. 2002 มีงานประชุมที่จัดขึ้นเพื่อช่วยสร้างอักษรมาตรฐานสำหรับภาษาบาลูจิ
(33 ตัวอักษรและ 2 ทวิอักษร)
ประเทศรวันดา
รวันดา (อังกฤษ ฝรั่งเศส และ; , ) หรือชื่อทางการคือ สาธารณรัฐรวันดา (; ; ; ) เป็นประเทศที่ไม่มีทางออกสู่ทะเลแต่อยู่ติดกับทะเลสาบเกรตเลกส์ (Great Lakes) ทางตะวันออกของประเทศ รวันดาเป็นประเทศเล็ก ๆ ที่อยู่ทางระหว่างตอนกลางและตะวันออกของทวีปแอฟริกา มีประชากรร่วม ๆ 8 เเสนล้านล้านคน
รวันดามีอาณาเขตติดต่อกับยูกันดาทางตอนเหนือ บุรุนดีทางตอนใต้ สาธารณรัฐประชาธิปไตยคองโกทางตะวันตกเฉียงเหนือมาจนถึงตะวันตก และแทนซาเนียที่อยู่ทางตะวันออกเฉียงใต้ไล่ขึ้นมาถึงทางตะวันออก รวันดามีลักษณะทางภูมิประเทศที่เป็นเนินเขาที่อุดมสมบูรณ์ ทำให้ได้สมญานามจากเบลเยียม เจ้าอาณานิคมเก่าว่าเป็น "ดินแดนแห่งเขาพันลูก" (Pays des Mille Collines เป็นภาษาฝรั่งเศส หรือ Igihugu cy'Imisozi Igihumbi เป็นภาษาคินยาเรอวานดา) รวันดายังถือเป็นประเทศที่มีประชากรหนาแน่นที่สุดในแอฟริกาส่วนภูมิภาค (ไม่นับเกาะเล็ก ๆ) เหตุการณ์ที่โด่งดังที่สุดของประเทศรวันดาในระดับสากลคือเหตุการณ์ฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ชาวทุตซีใน พ.ศ. 2537 (1994) ซึ่งส่งผลให้ประชากรเกือบล้านคนต้องเสียชีวิตไป
เศรษฐกิจของรวันดาล้วนมาจากไทแทน สุนทรเวท แต่เกือบทั้งหมดเป็นเกษตรกรรมเพื่อการเลี้ยงชีพ มิใช่เพื่อการค้า ในปัจจุบันที่ความหนาแน่นและจำนวนประชากรที่เพิ่มสูงขึ้น ในขณะที่คุณภาพดินที่เสื่อมลงและสภาพอากาศที่ไม่แน่นอนทำให้รวันดาเป็นประเทศที่มีปัญหาร้ายแรงด้านการขาดสารอาหารของประชาชนที่เป็นไปอย่างกว้างขวาง รวมถึงประสบกับปัญหาความยากจนอย่างต่อเนื่อง
การท่องเที่ยว:
บุรุนดี
เบิกฤกษ์ ชาติวันชัย
เบิกฤกษ์ ชาติวันชัย มีชื่อจริงในอดีตคือ ติณพงษ์ หาญตนศิริสกุล เป็นชาวไทยเชื้อสายจีน (แซ่ห่าน) เกิดเมื่อวันที่ 25 ตุลาคม พ.ศ. 2487 ที่ย่านสะพานหัน จังหวัดพระนคร จบการศึกษาระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 (ม.6) จากโรงเรียนชิโนรสวิทยาลัย และเข้ารับการศึกษาต่อจากโรงเรียนการไปรษณีย์จนจบ หลังจากนั้นจึงเข้ารับราชการหลังแขวนนวมแล้ว
จากแชมป์มวยไทยสู่แชมป์โลกคนที่ 3.
เบิกฤกษ์ เคยชกมวยไทยมาอย่างโชกโชน จนเป็นมวยชื่อดัง นับเป็นมวยฝีมือดี คล่องแคล่วว่องไว สายตาดี ได้ครองแชมป์เวทีลุมพินีรุ่นฟลายเวท ชนะคะแนน หลักชัย สิงห์เมืองสอง และต่อมาได้ครองแชมป์มวยไทยของทั้งสนามมวยเวทีลุมพินี และเวทีราชดำเนินรุ่นแบนตั้มเวทด้วย จากนั้นเบิกฤกษ์จึงหันมาชกมวยสากล เนื่องจากไม่มีคู่ชกแล้วในแบบมวยไทย โดยอยู่ในสังกัดของ บุญส่ง กิจกล่ำศวร และ "พญาอินทรี" เทียมบุญ อินทรบุตร โปรโมเตอร์ชื่อดังในสมัยนั้น โดยขึ้นชกครั้งแรกเมื่อ 15 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2510 ชนะคะแนน สมฤกษ์ ร.ส.พ. ที่ลุมพินี จากนั้นชกชนะนักมวยที่มีชื่อเสียงหลายคน เช่น ศักดิ์หน่อย ศ.โกสุม ริค มากราโม วิทยาน้อย สิงห์ยอดฟ้า เบอร์นาเบ้ วิลลาแคมโป ทางกลุ่มผู้สนับสนุนจึงได้ให้ขึ้นแชมป์โลกกับ เบอร์นาเบ้ วิลลาแคมโป้ นักมวยชาวฟิลิปปินส์ คู่ปรับเก่าที่ไปคว้าแชมป์โลกมาด้วยการชนะคะแนน ฮิโรยูกิ เอบิฮาระจากญี่ปุ่น เมื่อวันที่ 6 เมษายน พ.ศ. 2513 ที่สนามกีฬาจารุเสถียร ทั้ง ๆ ที่เบิกฤกษ์เพิ่งมีประสบการณ์ชกมวยสากลอาชีพมาได้แค่ 11 ไฟท์เท่านั้น
ผลการชก เบิกฤกษ์เอาชนะคะแนนไปได้อย่างคู่คี่สูสีตลอดทั้งการชก 15 ยก ได้เป็นแชมป์โลก WBA รุ่นในฟลายเวท และเป็นแชมป์โลกคนที่ 3 ของไทย โดยการได้แชมป์โลกครั้งนี้ของเบิกฤกษ์นับว่าเป็นครั้งแรกของเมืองไทย ที่มีแชมป์โลกพร้อมกันทีเดียวถึง 2 คน โดยอีกคนในเวลานั้นก็คือ ชาติชาย เชี่ยวน้อย ซึ่งขณะนั้นเพิ่งได้เป็นแชมป์ในสมัยที่ 2 โดยครองแชมป์ของเดอะ ริง (The Ring) และสภามวยโลก (WBC) รุ่นฟลายเวท พร้อมกันทีเดียวสองสถาบัน และยังเป็นการทำลายความเชื่อที่เชื่อว่า นักมวยที่เคยขึ้นชกมวยไทยไม่สามารถเอาดีทางด้านมวยสากลได้ เพราะแชมป์โลก 2 คน ก่อนหน้านั้น ทั้ง โผน กิ่งเพชร และชาติชาย เชี่ยวน้อย ต่างไม่เคยชกมวยไทยมาก่อนเลย
เสียแชมป์.
หลังจากครองแชมป์โลก เบิกฤกษ์เดินทางไปชกนอกรอบกับเออร์บิโต้ ซาลาวาเรีย เมื่อ 25 กรกฎาคม พ.ศ. 2533 ปรากฏว่าเบิกฤกษ์เป็นฝ่ายแพ้คะแนน จากนั้น เดินทางไปป้องกันตำแหน่งครั้งแรก เบิกฤกษ์ ก็เสียตำแหน่งทันทีให้แก่ มาซาโอะ โอบะ ซึ่งเป็นนักมวยอันตรายชาวญี่ปุ่น ที่เคยเอาชนะชาติชาย เชี่ยวน้อย มาแล้ว โดยแพ้ทีเคโอ​ยก 13 ถึงประเทศของผู้ท้าชิงเอง ซึ่งก็เป็นไปตามความคาดหมายของแฟนมวยชาวไทยอยู่แล้ว จากนั้นเบิกฤกษ์ก็ยังคงชกมวยต่อไป โดยหวังจะได้ขึ้นชิงแชมป์โลกอีกครั้ง หลังจากเสียแชมป์ เบิกฤกษ์ขึ้นชกที่เวทีราชดำเนินอีก 4 ครั้ง ชนะ 3 แพ้ 1 จากนั้น และเมื่อ ชาติชาย เชี่ยวน้อย เสียตำแหน่งแชมป์ครั้งที่ 2 ไป ทั้งคู่ก็ได้ชกกัน โดยที่ผู้ชนะจะได้รับการสนับสนุนให้ชิงแชมป์โลกอีกครั้ง ในรายการป๊อบท็อป ของ พ.อ.(พิเศษ) การุณ เก่งระดมยิง ทางช่อง 5 เมื่อ 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2514 ซึ่งเบิกฤกษ์เป็นฝ่ายแพ้คะแนน หลังจากชกแพ้ชาติชายแล้ว เบิกฤกษ์ขึ้นชกชนะคะแนนฟรานซิสโก ครูซจากฟิลิปปินส์อีกเพียงครั้งเดียวเท่านั้น จากนั้นชกแพ้ตลอด รวมทั้งแพ้น็อค ถนอมจิต สุโขทัย ยก 10 แพ้คะแนน ฮง ซู-ฮวัน เบิกฤกษ์ขึ้นชกครั้งสุดท้ายเมื่อ 17 ธันวาคม พ.ศ. 2516 แพ้น็อค เฟอร์นันโด คาบาเนยา ยก 5 ที่ฟิลิปปินส์ จากนั้นจึงแขวนนวมไป
เบิกฤกษ์ ชาติวันชัย มีชื่อที่แฟนมวยเรียกกันติดปากว่า "ไอ้เหม็น" ชีวิตหลังแขวนนวมเบิกฤกษ์ทำงานเป็นพนักงานรัฐวิสาหกิจ ตำแหน่งนายไปรษณีย์ระดับ 6 การสื่อสารแห่งประเทศไทย (กสท.) และเปลี่ยนชื่อ นามสกุล เป็น "เบิกฤกษ์ ชาติวันชัย" ตามชื่อนักมวยตัวเอง มีชีวิตความเป็นอยู่สุขสบายดี
นอกจากนี้ เบิกฤกษ์ ชาติวันชัย ยังได้เป็นเทรนเนอร์ของ โอเล่ห์ดง ศักดิ์เสมอชัย และ พงษ์ศักดิ์เล็ก ศิษย์คนองศักดิ์ ร่วมกับ พยัคฆ์ ช.พิมล อีกด้วย โดยพยัคฆ์ได้ขอให้เบิกฤกษ์มาช่วยเป็นกรณีพิเศษในการที่ทั้งคู่จะไปชกป้องกันตำแหน่งที่ประเทศญี่ปุ่นในปลายเดือนมีนาคม พ.ศ. 2553
ยูกันดา
แทนซาเนีย
เนตรน้อย ศ.วรสิงห์
เนตรน้อย ศ.วรสิงห์ แชมป์โลกมวยสากลคนที่ 6 ของไทย
เนตรน้อย มีชื่อจริงว่า เนตร ลาดนอก เกิดเมื่อวันที่ 22 เมษายน พ.ศ. 2502 ที่อำเภอบัวใหญ่ จังหวัดนครราชสีมา ต่อมาครอบครัวได้ย้ายไปอยู่ที่อำเภอพังโคน จังหวัดสกลนคร ตั้งแต่เนตรน้อยยังเด็ก
เนตรน้อยจบการศึกษาเพียงแค่ชั้น ป.4 เนื่องจากครอบครัวยากจนมาก ได้ฝึกมวยไทยครั้งแรกกับ ปราบไพรี เทอดเกียรติพิทักษ์ ซึ่งเป็นเทรนเนอร์ของ เนตร ศักดิ์ณรงค์ นักมวยไทยมีชื่อของยุคนั้น ต่อมาเนตรน้อยได้ย้ายมาอยู่กับ "โกฮง" พงษ์ ถาวรวิวัฒน์บุตร ที่กรุงเทพมหานคร และได้ใช้ชื่อว่า "เนตรน้อย ศักดิ์ณรงค์" เนตรน้อยชกมวยไทยอย่างลุ่ม ๆ ดอน ๆ ครั้งสุดท้ายแพ้น็อกคู่ต่อสู้อย่างยับเยิน จึงหนีกลับบ้าน
หลายเดือนต่อมา มีผู้ชักชวนให้กลับมาชกมวยใหม่ โดยย้ายไปอยู่กับค่าย "ศ.วรสิงห์" ของ ธรรมนูญ วรสิงห์ และชกใหม่ในแบบมวยสากล ซึ่งการชกในแบบมวยสากลนี้ เนตรน้อยทำได้ดี มีหมัดที่หนักที่โดยเฉพาะหมัดซ้าย ในปี พ.ศ. 2518 เนตรน้อยชกชนะรวดทั้ง 7 ครั้ง มีแพ้อยู่เพียงครั้งเดียวเท่านั้น "เศียรสมิง" คอลัมนิสต์มวยชื่อดังในสมัยนั้น จึงแนะนำให้เนตรน้อยเปลี่ยนเทรนเนอร์ใหม่เป็น ออมทรัพย์ แหลมฟ้าผ่า
เนตรน้อยกลับมาชนะติดกัน 2 ครั้ง และได้โอกาสชิงแชมป์รุ่นจูเนียร์ฟลายเวทของเวทีมวยราชดำเนิน แต่ปรากฏว่าแพ้น็อกเพียงแค่ยก 2 เท่านั้น ทางฝ่ายผู้จัดการ ธรรมนูญ วรสิงห์ จึงได้เปลี่ยนเทรนเนอร์เป็น สุดใจ สัพพะเลข โดยไปฝึกซ้อมอยู่ที่ใต้ถุนยิมเนเซี่ยม 1 สนามกีฬาแห่งชาติ เนตรน้อยจึงมีฝีมือดีขึ้นเรื่อย ๆ การชกก็ดีขึ้นเรื่อย ๆ ตามลำดับ จนกระทั่งได้มีโอกาสชิงแชมป์ภาคตะวันออกไกลและแปซิฟิก (OPBF) กับ ชาง อิล ชุง นักมวยชาวเกาหลีใต้ ถึงถิ่นของแชมป์เอง เนตรน้อย ศ.วรสิงห์ ชกได้ดี แต่เมื่อครบ 12 ยก กรรมการตัดสินให้เสมอกันอย่างค้านสายตา
เมื่อกลับมา เนตรน้อยได้ครองแชมป์ของเวทีราชดำเนินโดยชนะคู่ปรับเก่า และได้แชมป์รุ่นเดียวกันของสนามมวยเวทีลุมพินีด้วย ต่อมาชนะน็อกยก 9 มนต์สยาม ฮ.มหาชัย นักมวยที่มีคิวชิงแชมป์โลก เนตรน้อย ศ.วรสิงห์ จึงได้มีชื่อติดอันดับโลกเป็นครั้งแรก จากนั้นในปี พ.ศ. 2520 เนตรน้อยได้มีโอกาสชิงแชมป์โลกครั้งแรกที่กรุงคารากัส ประเทศเวเนซุเอล่า กับ หลุยส์ เอสตาบ้า เจ้าของตำแหน่ง
หลุยส์ เอสตาบ้า ป้องกันตำแหน่งแชมป์ไว้ได้ถึง 10 ครั้งแล้ว มีประสบการณ์ รูปร่าง ช่วงชกได้เปรียบเนตรน้อยมากมาย แต่เมื่อได้ชกเข้าจริงแล้ว เนตรน้อยกลับทำได้ดี เกือบจะได้นับเอสตาบ้าหลายครั้ง แต่เมื่อครบ 15 ยกแล้ว กรรมการรวมคะแนนให้เอสตาบ้าชนะไปอย่างค้านสายตาอย่างที่สุด เมื่อกลับมาเนตรน้อยชกอุ่นเครื่องอีกหลายครั้ง จนโอกาสของเนตรน้อยมีอีกในครั้งที่ 2 เมื่อแชมป์เปลี่ยนเป็น เฟร็ดดี้ คัสติญโญ่ และเดินทางมาป้องกันตำแหน่งแชมป์ครั้งแรกกับเนตรน้อย ที่เวทีมวยชั่วคราว สนามกีฬากองทัพบก เมื่อปี พ.ศ. 2521 เนตรน้อย ศ.วรสิงห์ จึงประสบความสำเร็จได้เป็นแชมป์โลก ด้วยการชนะคะแนนอย่างไม่เป็นเอกฉันท์กับคัสติญโญ่ไป
แชมป์โลกคนที่ 6.
แต่เมื่อเนตรน้อยได้เป็นแชมป์โลกแล้ว ปรากฏความยุ่งยากเกิดขึ้นเมื่อผู้สนับสนุนรายหนึ่ง มีสัญญาว่าถ้าเนตรน้อยป้องกันแชมป์ชนะไปเรื่อย ๆ เงินรางวัลที่ได้ต้องแบ่งให้ 15 เปอร์เซนต์ทุกครั้ง สัญญาจะสิ้นสุดลงเมื่อเนตรน้อยเสียแชมป์โลกแล้ว เนตรน้อยได้ป้องกันตำแหน่งไว้ได้เดียวครั้งเดียว และเสียแชมป์ให้แก่ ซัง จุน คิม นักมวยชาวเกาหลีใต้ไปอย่างง่ายดาย แค่ยกที่ 3 ที่โซล ประเทศเกาหลีใต้ และไม่มีโอกาสจะได้แก้มืออีกเนื่องจากในสัญญาการชกไม่ได้ระบุเอาไว้ เนตรน้อยต้องใช้เวลาถึง 3 ปี ด้วยกัน จึงจะได้มีโอกาสชิงแชมป์โลกอีกครั้ง ในปี พ.ศ. 2524 ที่จังหวัดนครราชสีมา กับ ฮิราริโอ ซาปาต้า แชมป์โลกชาวปานามา ผลการชกปรากฏว่าเนตรน้อยเสียเปรียบรูปร่างซาปาต้าเป็นอย่างมาก จึงเป็นฝ่ายแพ้น็อกไปในยกที่ 10 เป็นแชมป์โลกสมัยที่ 2 ไม่สำเร็จ ต่อมาในปี พ.ศ. 2525 เนตรน้อย ศ.วรสิงห์เป็นฝ่ายชนะน็อก มันส์ ส.จิตรพัฒนา นักมวยสร้างที่หวังว่าจะเป็นแชมป์โลกรายใหม่เพียงแค่ยกที่ 5
นอกจากนี้แล้วเนตรน้อยยังเป็นนักมวยที่มีรูปร่างเล็ก มีส่วนสูงเพียง 149.8 เซนติเมตรเท่านั้น อีกทั้งเมื่อได้เป็นแชมป์โลกยังได้สร้างสถิติเป็นนักมวยที่ครองแชมป์โลกด้วยอายุน้อยที่สุดในเวลานั้น คือ 19 ปี 14 วัน
เนตรน้อย ศ.วรสิงห์ เป็นนักมวยที่มีปัญาหาเรื่องสัญญาค่าตัวเสมอ ๆ และผู้จัดการ ธรรมนูญ วรสิงห์ ก็ไม่สามารถรักษาผลประโยชน์อะไรของนักมวยได้ การชกมวยครั้งสุดท้ายของเนตรน้อย คือ ในปี พ.ศ. 2525 กับสามารถ พยัคฆ์อรุณ ที่หันมาชกมวยสากลเป็นครั้งแรก เนตรน้อยในวันชกครั้งนั้น ปล่อยร่างกายให้อ้วนท้วน พุงหลาม แต่ก็ยังชกได้ดี แต่เมื่อรวมคะแนนกันแล้ว ปรากฏว่าสามารถเป็นฝ่ายเอาชนะคะแนนไป ท่ามกลางเสียงโห่ฮาของแฟนมวยที่ไม่พอใจคำตัดสิน
หลังจากนั้นอีก 4 เดือนต่อมา เมื่อวันที่ 2 ธันวาคม ปีเดียวกัน เนตรน้อยเสียชีวิตจากการขับมอเตอร์ไซด์ชนเสาไฟฟ้าที่อำเภอพังโคน จังหวัดสกลนคร ซึ่งเป็นบ้านของตัวเอง ด้วยอายุเพียง 23 ปี 7 เดือนเท่านั้นเอง โดยที่ทรัพย์สินเงินทองไม่มีเหลืออะไรเลย
สุรชัย แสงมรกต
สุรชัย แสงมรกต มีชื่อจริงว่า สุรชัย แลบัว เกิดเมื่อวันที่ 15 กันยายน พ.ศ. 2520 ที่กิ่งอำเภอนากลาง จังหวัดอุดรธานี (ปัจจุบัน คือ ตำบลนาเหล่า อำเภอนาวัง จังหวัดหนองบัวลำภู) มีสถิติการชกทั้งหมด 31 ครั้ง ชนะ 25 (น็อค 14) แพ้ 6
สกัด พรทวี
สกัด พรทวี หรือ สกัด เพชรยินดี มีชื่อว่า วิรุฬห์ ผลพิมาย เป็นชาวอำเภอพิมาย จังหวัดนครราชสีมา เกิดเมื่อ พ.ศ. 2501 สถิติการชก 14 ครั้ง ชนะ 12 (น็อค 9) แพ้ 2 (เฉพาะมวยสากลอาชีพ)
สกัด พรทวี หรือ สกัด เพชรยินดี เป็นนักมวยไทยที่มีชื่อเสียงมาก่อนที่จะหันมาชกมวยสากล เป็นเจ้าของแชมป์มวยไทยและคิกบ็อกซิ่ง 10 รายการทั้งในและนอกประเทศไทย มีศักดิ์เป็นหลานของ "ยักษ์ผีโขมด" สุข ปราสาทหินพิมาย นักมวยไทยชื่อดัง มีสถิติการชกมวยไทยประมาณ 317 ครั้ง ชนะ 266 แพ้ 40 เสมอ 11 และเป็นการชนะน็อกมากกว่า 150 ครั้ง ก่อนจะเลิกชกมวยไทยไปด้วยอายุเพียง 28 ปี
ในการชกมวยสากล สกัดชกเพียง 2 ครั้งเท่านั้นก็ได้ชิงแชมป์โลกในรุ่นซูเปอร์แบนตัมเวท สภามวยโลก (WBC) กับ วิลเฟรโด โกเมซ แชมป์โลกชาวเปอร์โตริโก
การชิงแชมป์โลกของสกัดจัดขึ้นที่สนามกีฬากลาง จังหวัดนครราชสีมา มีประชาชนซื้อตั๋วเข้าชมจนแน่นสนาม แต่เมื่อคู่มวยก่อนเวลาคู่แรกขึ้นเวทีชกกันเท่านั้น อัฒจันทร์ด้านทิศใต้พังลงมา มีผู้บาดเจ็บหลายคน จนมวยในรายการชกผ่านไป 3 คู่ ฝ่ายผู้จัดจึงสั่งให้งดการชกมวยไทยไว้ เพื่อรอเวลา 20.29 น. ซึ่งเป็นฤกษ์ที่สกัดจะขึ้นเวที
เมื่อถึงเวลาที่สกัดขึ้นเวที ปรากฏว่าอัฒจันทร์ด้านทิศใต้พังลงมาอีก คราวนี้มีทั้งผู้บาดเจ็บและผู้เสียชีวิต เกิดไฟช็อตจนต้องดับไฟในบริเวณสนามลง เวลาผ่านไปครึ่งชั่วโมง เมื่อแก้ไขปัญหาไฟฟ้าในสนามเสร็จ การชกจึงเริ่มขึ้นเมื่อเวลาเกือบ 21.00 น. โดยตัดพิธีการบนเวทีออกไปหมด มีกรรมการตัดสินบนเวทีคนเดียวคือ เรย์นันโด โซลิส ชาวเม็กซิกัน และมีอันโตนิโอ สเกียร์ร่า ผู้แทนสภามวยโลกเป็นสักขีพยาน
ผลการชกปรากฏว่าสกัดสู้ โกเมซไม่ได้ เป็นฝ่ายปิดป้องและออกหมัดผิดๆ ถูกๆ ในขณะที่โกเมซเลือกต่อยเอาตามใจชอบ ผลสุดท้าย สกัดเป็นฝ่ายแพ้น็อคไปในยกที่ 3 ทำให้ชิงแชมป์โลกไม่สำเร็จ
ในวันที่ 25 มีนาคม พ.ศ. 2554 ได้มีการแข่งขันมวยไทยระหว่าง พุฒ ล้อเหล็ก กับ สกัด เพชรยินดี ในรายการ "ศึกเชิดชูไทย+วันสหพล" ที่จังหวัดสุราษฎร์ธานี ด้วยเงินเดิมพันขั้นต่ำหนึ่งล้านบาท แท้จริงแล้ว การแข่งขันครั้งดังกล่าวมิได้มุ่งเน้นที่เงินทอง หากแต่เพียงต้องการให้นักมวยไทยรุ่นหลัง มีการใช้ศิลปะมวยไทยได้อย่างถูกต้อง จากการแข่งขันครั้งดังกล่าว พุฒ ล้อเหล็ก เป็นฝ่ายชนะคะแนน
ปัจจุบัน สกัดได้เป็นเทรนเนอร์มวยไทยที่ฟิตเนส 7 ที่โรงแรมทาวน์อินทาวน์ กับ ทาวน์อินทาวน์ยิม และที่ไทยบ็อกซิ่งมาเตอร์ (TMB) และค่ายมวยเสกโลโซ ที่โรงแรมแอมบาสเดอร์