pythainlp/thai_wikipedia_clean_20230101 huggingface dataset:
อึกหกสิบปีต่อมาเจม บอร์ตี มิเลีย (Jaime Borty Milia) สถาปนิกชาวเฟลมมิช เป็นคนแรกที่นำโรโคโคเข้ามาในสเปนโดยการออกแบบตกแต่งด้านหน้ามหาวิหารเมอร์เซียเมื่อปี ค.ศ. 1733 ผู้ที่ใช้โรโคโคอย่างเป็นจริงเป็นจังคือเว็นทูรา รอดริเกซ (Ventura Rodríguez) ช่างชาวสเปนผู้เป็นผู้ตกแต่งภายในมหาวิหาร Lady of the Pillar ที่ซาราโกสซา (Saragossa) อย่างงดงามเมื่อปี ค.ศ. 1750
ทวีปอเมริกาสเปน.
การใช้ผสมผสานระหว่างการตกแต่ของศิลปะอเมริกันอินเดียนและมัวร์ซึ่งเป็นศิลปะของการแสดงออกทางอารมณ์อย่างชัดเจนในการตีความหมายของเชอร์ริงกูราทำให้เห็นถึงการตกแต่งที่เต็มไปด้วยชีวิตจิตใจ การวิวัฒนาการจากลักษณะเชอร์ริงกูราไปก็มีด้วยกันหลายแบบในบริเวณที่เป็นอาณานิคมของสเปน นอกเหนือไปจากบาโรกแล้วที่นำเข้าจากสเปนแล้วบาโรกแบบอเมริกายังวิวัฒนาการมามีเอกลักษณ์ในการตกแต่งปูนปั้นของตนเอง มหาวิหารที่มีหอสองหอด้านหน้าของอเมริกาของคริสต์ศตวรรษที่ 17 มีรากฐานโครงสร้างมาจากสถาปัตยกรรมยุคกลาง และสถาปัตยกรรมแบบบาโรกมิได้นำเข้ามาใช้จนกระทั่งปี ค.ศ. 1664 เมื่อมีการสร้างวัดเยซูอิดที่จัตุรัส เดอส อาร์มาส (Plaza des Armas) ที่กุสโก ในประเทศเปรู
สถาปัตยกรรมบาโรกแบบเปรูเป็นสถาปัตยกรรมแบบตกแต่งที่ออกทางหรูหราเช่นจะเห็นได้จากวัดซานฟรานซิสโกที่กรุงลิมา ที่สร้างเมื่อปี ค.ศ. 1673 ขณะเดียวกันบาโรกท้องถิ่นเช่นที่วัด Jesuit Block and Estancias ในเมืองกอร์โดบา ในประเทศอาร์เจนตินาสร้างตามแบบวัดเยซู ที่กรุงโรม และลักษณะผสมท้องถิ่นแบบ “mestizo” เกิดขึ้นที่อเรกวิปา (เปรู) โปโตซิ และลาปาซ (โบลิเวีย) ในคริสต์ศตวรรษที่ 18 สถาปนิกบางแห่งได้รับอิทธิพลจากศิลปะแบบมัวร์จากสเปนยุคกลาง สถาปัตยกรรมบาโรกสมัยหลังในการตกแต่งหน้าวัดแบบเปรูพบเป็นครั้งแรกที่วัด Our Lady of La Merced ที่ลิมา หรือที่วัด La Compañia ในกรุงกีโต (เอกวาดอร์) ซึ่งภายนอกตกแต่งด้วยเสาเกลียว และภายในเป็นฉากแท่นบูชาที่แกะสลักอย่างวิจิตร
ในคริสต์ศตวรรษที่ 18 ทางตอนเหนือสถาปัตยกรรมบาโรกในประเทศเม็กซิโกเป็นสถาปัตยกรรมที่ตกแต่งกันอย่างอลังการที่สุดที่เรียกกันว่าเชอร์ริงกูราแบบเม็กซิโก บาโรกอลังการเช่นนี้จะเห็นได้จากผลงานของโลเร็นโซ รอดริเกซ (Lorenzo Rodriguez) หลายชิ้นๆ เอกเห็นจะเป็นซากราริโอ เมโทรโปลิตาโน (Sagrario Metropolitano) ที่ เม็กซิโกซิตี หรือวัดตามเมืองที่มีเหมืองเช่นวัดที่อ็อคโคทลาน (Sanctuary at Ocotlan) ที่เริ่มสร้างเมื่อปี ค.ศ. 1745 ที่ตกแต่งด้วยอิฐสีแดงสดตัดกับการตกแต่งที่อัดแน่นสีอ่อนด้านหน้าวัดและประกบสองข้างด้วยหอคอยสูง ภายในก็ตกแต่งด้วยฉากแท่นบูชาที่ยิ่งซับซ้อนขึ้นไปอีก
ศูนย์กลางของสถาปัตยกรรมแบบบาโรกแบบเม็กซิโกคือที่พวยบลาทางตอนกลางของเม็กซิโกซึ่งเป็นแหล่งการทำกระเบื้องเคลือบสีจัดและสดใสและหินสีเทา ทำให้เกิดสถาปัตยกรรมแบบบาโรกที่มีเอกลักษณ์ของท้องถิ่นไปอีกแบบหนึ่งซึ่งมีอิทธิพลมาจากศิลปะอเมริกันอินเดียน ในบริเวณนี้มีวัดที่ตกแต่งด้วยกระเบื้องเคลือบหน้าวัดและโดมถึง 60 แห่งซึ่งมักจะตกแต่งด้วยลวดลายแบบอาหรับ ภายในก็จะตกแต่งอย่างเต็มที่ด้วยเครื่องตกแต่งปิดทอง ในคริสต์ศตวรรษที่ 18 ช่างท้องถิ่นก็สร้างลักษณะการทำปูนปั้นขาวที่ใช้ในการตกแต่งที่เรียกว่า “alfenique” ซึ่งเป็นคำที่มาจากขนมของพวยบลาที่ทำจากไข่ขาวและน้ำตาล
สถาปัตยกรรมแบบบาโรกที่อิสตันบูลซึ่งครั้งหนึ่งเป็นศูนย์กลางของ จักรวรรดิออตโตมันมีด้วยกันหลายแบบ งานที่สำคัญก็เห็นจะเป็นสุเหร่า Nuruosmaniye สุเหร่า Ortaköy และ สุเหร่า Nuruosmaniye ที่สร้างราวปี ค.ศ. 1750 โดยซิเมียน คาลฟา (Simeon Kalfa) การใช้การตกแต่งแบบเรขาคณิตทำให้เกิดลักษณะที่เป็นเอกลักษณ์และทำให้แตกต่างจากบาโรกของอาณานิคมที่เกิดขึ้นภายหลังซึ่งเป็นลักษณะที่นิยมกันในตะวันออกกลางโดยเฉพาะที่ประเทศเลบานอน ลักษณะบาโรกที่วิวัฒนาการเต็มที่จะพบได้ที่วัง Dolmabahce สร้างโดยตระกูล บาลยัน (Balyan dynasty) ผู้เป็นสถาปนิกชาวตุรกี-อาร์เมเนียสำคัญ ซึ่งมีลักษณะที่เป็น “ตะวันออก” โดยการผสมสถาปัตยกรรมบาโรก โรแมนติค และตะวันออกเข้าด้วยกัน
สถาปัตยกรรมนอร์มัน
สถาปัตยกรรมนอร์มัน  เป็นคำที่ใช้ในการบรรยายลักษณะสถาปัตยกรรมโรมาเนสก์ที่วิวัฒนาการโดยนอร์มันในดินแดนต่างๆ ที่ได้เข้าปกครองหรือมีอิทธิพลในระหว่างคริสต์ศตวรรษที่ 11 และ 12 โดยเฉพาะในการบรรยายถึงสถาปัตยกรรมโรมาเนสก์แบบอังกฤษ นอร์มันเป็นผู้ริเริ่มการก่อสร้างปราสาท, ป้อมปราการที่รวมทั้งหอกลางแบบนอร์มัน, สำนักสงฆ์, แอบบี, คริสต์ศาสนสถาน และมหาวิหารเป็นจำนวนมากในอังกฤษ ในลักษณะการใช้โค้งกลม (โดยเฉพาะรอบหน้าต่างและประตู) และมีลักษณะหนาหนักเมื่อเทียบกับสถาปัตยกรรมท้องถิ่น
ลักษณะสถาปัตยกรรมโรมาเนสก์ที่กล่าวนี้เริ่มขึ้นในนอร์ม็องดีและแผ่ขยายไปทั่วยุโรปโดยเฉพาะในอังกฤษซึ่งเป็นที่ที่มีการวิวัฒนาการมากที่สุดและยังคงมีสิ่งก่อสร้างจากยุคนั้นที่ยังหลงเหลืออยู่มากกว่าประเทศอื่น ในขณะเดียวกันตระกูลโอตวิลล์ (Hauteville family) ซึ่งเป็นตระกูลนอร์มันที่ปกครองซิซิลีก็สร้างลักษณะสถาปัตยกรรมโรมาเนสก์อีกลักษณะหนึ่งที่มีอิทธิพลจากสถาปัตยกรรมไบแซนไทน์และซาราเซ็นที่ก็เรียกว่า “สถาปัตยกรรมนอร์มัน” เช่นกันหรือบางครั้งก็เรียกว่า “สถาปัตยกรรมโรมาเนสก์ซิซิลี”
ที่มาของคำและการและการวิวัฒนาการไปเป็นสถาปัตยกรรมกอทิก.
“สถาปัตยกรรมนอร์มัน” อาจจะเป็นคำที่เริ่มใช้กันโดยนักโบราณศึกษา (antiquarian) ในคริสต์ศตวรรษที่ 18 แต่การลำดับลักษณะตามสมัยต่างๆ มาจากการกำหนดของทอมัส ริคแมน (Thomas Rickman) ในหนังสือที่เขียนในปี ค.ศ. 1817 ชื่อ "ความพยายามในการแยกลักษณะสถาปัตยกรรมอังกฤษตั้งแต่สมัยนอร์มันพิชิตอังกฤษจนถึงสมัยการปฏิรูปศาสนา" ("An Attempt to Discriminate the Styles of English Architecture from the Conquest to the Reformation") ที่ริคแมนเริ่มใช้คำว่า “นอร์มัน, กอทิกอังกฤษตอนต้น, กอทิกวิจิตร และกอทิกเพอร์เพ็นดิคิวลาร์” ในการแยกลักษณะสถาปัตยกรรมแบบต่างๆ ส่วนคำว่า “โรมาเนสก์” โดยทั่วไปเป็นคำที่ใช้ในภาษากลุ่มโรมานซ์ในอังกฤษมาตั้งแต่ ค.ศ. 1715 และนำมาใช้ในการบรรยายลักษณะสถาปัตยกรรมของคริสต์ศตวรรษที่ 11 และ 12 ตั้งแต่ปี ค.ศ. 1819 แม้ว่าสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดผู้สารภาพจะทรงสร้างแอบบีเวสต์มินสเตอร์ในแบบโรมาเนสก์ (ได้รับการเปลี่ยนแปลงจากสิ่งก่อสร้างเดิมหมดในปัจจุบัน) ก่อนหน้าการรุกรานของชาวนอร์มันไม่นานนัก ซึ่งเชื่อกันว่าเป็นสิ่งก่อสร้างสำคัญขนาดใหญ่ที่เก่าที่สุดที่สร้างแบบโรมาเนสก์ในอังกฤษ ในอังกฤษไม่มีสิ่งก่อสร้างที่มีลักษณะสถาปัตยกรรมแบบโรมาเนสก์ที่สร้างก่อนการรุกรานเหลืออยู่ให้เห็น แต่นักประวัติศาสตร์เชื่อว่าลักษณะบางส่วนที่หลงเหลืออยู่ในคริสต์ศาสนสถานบางแห่งที่โดยทั่่วไปกล่าวกันว่าเป็นลักษณะ “นอร์มัน” นั้นอันที่จริงแล้วอาจจะเป็นลักษณะสถาปัตยกรรมแองโกล-แซ็กซอน
ขณะที่ช่างสลักหินวิวัฒนาการลักษณะการแกะและทดลองหาวิธีแก้ปัญหาการสร้างเพดานสันอยู่ก็ได้พบวิธีใหม่ๆ ในการก่อสร้างเช่นการใช้โค้งที่แหลมขึ้นกว่าเดิม ที่ต่อมากลายมาเป็นลักษณะเด่นของสถาปัตยกรรมกอทิก นักประวัติศาสตร์สถาปัตยกรรมและนักวิชาการมีความเห็นว่าการศึกษาความเปลี่ยนแปลงทางสถาปัตยกรรมควรเป็นการศึกษาที่มีความต่อเนื่องเป็นหน่วยทั้งหมดรวมกันแทนที่จะเป็นการศึกษาของลักษณะเป็นส่วนๆ ซึ่งรวมทั้งการศึกษาวิวัฒนาการภายในสถาปัตยกรรมนอร์มันหรือโรมาเนสก์เช่นที่ว่า นักวิชาการเรียกลักษณะสถาปัตยกรรมที่มีลักษณะที่อยู่ในระหว่างการวิวัฒนาการจากสมัยหนึ่งไปเป็นอีกสมัยหนึ่งว่าเป็น “ลักษณะคาบสมัย” (Transitional) หรือ “ลักษณะคาบสมัยนอร์มัน-กอทิก” (Norman-Gothic Transitional) เว็บไซต์บางแห่งใช้คำว่า “นอร์มันกอทิก” ซึ่งเป็นคำที่มีความหมายกำกวมที่อาจจะหมายถึงลักษณะคาบสมัยหรือลักษณะนอร์มันอย่างเดียวก็เป็นได้,
สถาปัตยกรรมนอร์มันในนอร์ม็องดี.
ผู้รุกรานไวกิงมาถึงปากแม่น้ำแซนในปี ค.ศ. 911 ในช่วงเวลาที่ชนแฟรงก์ยังต่อสู้บนหลังม้าและลอร์ดของชนแฟรงก์ยังสร้างปราสาทอยู่ มาอีกศตวรรษต่อมาประชาชนในบริเวณนั้นก็ยอมจำนนต่อไวกิงและรวมตัวกันเป็นชนที่เรียกว่านอร์มันที่ยอมรับประเพณีท้องถิ่น, ภาษา และการนับถือคริสต์ศาสนา ขุนนางนอร์มันเริ่มสร้างปราสาทที่ทำด้วยไม้ที่ต่อมาวิวัฒนาการมาเป็นปราสาทเนิน และต่อมาวิวัฒนาการก็เป็นคริสต์ศาสนสถานที่สร้างด้วยหินแบบโรมาเนสก์ของชนแฟรงก์ เมื่อมาถึงปี ค.ศ. 950 นอร์มันก็เริ่มสร้างหอกลางด้วยหิน นอร์มันเป็นกลุ่มชนที่เดินทางอย่างกว้างไกลและขณะที่เดินทางไปตามท้องถิ่นต่างๆ นอร์มันก็รับวัฒนธรรมต่างๆ ที่รวมทั้งวัฒนธรรมของตะวันออกไกล้ บางอย่างก็นำเข้ามาผสมกับลักษณะศิลปะและสถาปัตยกรรมของตนเอง นอร์มันวิวัฒนาผังแบบบาซิลิกาของสถาปัตยกรรมคริสเตียนยุคแรกที่ขยายด้านข้างและมุขตะวันออกออกไปมากกว่าเดิม และสร้างหอสองหอทางด้านหน้าของมุขตะวันตกเช่นที่เห็นในการก่อสร้างวัดแซ็งเตเตียน (Abbaye-aux-Hommes) ที่เมืองคอง (Caen) ที่เริ่มสร้างในปี ค.ศ. 1067 และกลายมาเป็นแบบอย่างในการสร้างมหาวิหารขนาดใหญ่ในอังกฤษต่อมาอีกยี่สิบปีให้หลัง
สถาปัตยกรรมนอร์มันในอังกฤษ.
ในอังกฤษขุนนางนอร์มันและสังฆราชมีอิทธิพลมาก่อนหน้าที่จะเข้ามารุกรานในปี ค.ศ. 1066 และอิทธิพลของนอร์มันนี้ก็มีผลต่อลักษณะสถาปัตยกรรมแองโกล-แซ็กซอนตอนปลาย สมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดผู้สารภาพทรงเติบโตขึ้นในนอร์ม็องดีและในปี ค.ศ. 1042 พระองค์ก็ทรงนำช่างหินจากนอร์ม็องดีมาสร้างแอบบีเวสต์มินสเตอร์ซึ่งเป็นสิ่งก่อสร้างแบบโรมาเนสก์สิ่งแรกในอังกฤษ
ในปี ค.ศ. 1051 พระเจ้าเอ็ดเวิร์ดก็ทรงนำขุนนางนอร์มันเข้ามาในอังกฤษผู้มาสร้างปราสาทเนินในเวลส์ หลังจากการรุกรานของนอร์มันแล้วทั้งการก่อสร้างปราสาทเนินและการก่อสร้างอื่นๆ ก็แพร่หลายอย่างรวดเร็ว การขยายตัวของการก่อสร้างก็รวมทั้งคริสต์ศาสนสถาน และแอบบี และป้อมปราการอันใหญ่โตและซับซ้อนกว่าเดิมที่รวมทั้งการก่อสร้างหอกลางที่ทำด้วยหิน
ลักษณะของสถาปัตยกรรมเป็นลักษณะที่หนาหนักและเป็นทรงเรขาคณิตง่ายๆ การตกแต่งก็อาจจะมีแถบรูปสลักหินเล็กๆ เช่นตามคันทวย หรือซุ้มบอด (blind arcade) หรือการแกะสลักตกแต่งหัวเสาหรือในบริเวณหน้าบันเหนือประตูโค้งครึ่งวงกลม “ซุ้มโค้งนอร์มัน” เป็นซุ้มโค้งครึ่งวงกลม รอบโค้งมักจะตกแต่งเป็นลวดลายเรขาคณิตเช่นรูปหยักเชฟรอน (chevron) ผนังก็มักจะมีบริเวณพิธี (chancel) ที่ลึกและหอกลางเหนือจุดตัดเป็นสี่เหลี่ยมที่กลายมาเป็นลักษณะที่เป็นเอกลักษณ์ของสถาปัตยกรรมคริสต์ศาสนสถาน (Church architecture) ของอังกฤษต่อมา เริ่มตั้งแต่ปี ค.ศ. 1083 นอกจากสิ่งก่อสร้างใหญ่ๆ เช่นปราสาทหรือมหาวิหารแล้ววัดเล็กๆ ประจำท้องถิ่นเป็นจำนวนร้อยก็สร้างกันขึ้นในสมัยนี้ด้วย วัดเล็กๆ เหล่านี้มักจะมีโครงสร้างที่มีลักษณะเป็นโถงที่มีช่องทางเดินกลางช่องเดียวและหอสี่เหลี่ยมหอหนึ่งคร่อมทางเข้าหน้าวัดด้านตะวันตก ลักษณะวัดประจำท้องถิ่นที่สร้างมาตั้งแต่สมัยนอร์มันที่เห็นในปัจจุบันอาจจะมีลักษณะต่างจากที่กล่าวบ้างเพราะได้รับการขยายเพิ่มเติมหรือเปลี่ยนแปลงจากเดิมในสมัยต่อมา
หลังจากมหาวิหารแคนเตอร์บรีได้รับความเสียหายจากเพลิงไหม้ในปี ค.ศ. 1174 แล้วช่างหินนอร์มันก็เริ่มสร้างส่วนใหม่เป็นสถาปัตยกรรมกอทิก ราว ค.ศ. 1191 มหาวิหารเวลล์สในมณฑลซัมเมอร์เซ็ท และมหาวิหารลิงคอล์นก็สร้างเป็นแบบสถาปัตยกรรมกอทิกอังกฤษ สถาปัตยกรรมนอร์มันก็ออกไปมีอิทธิพลไกลออกไปในท้องถิ่นในสิ่งก่อสร้างที่มีขนาดเล็กลง
สถาปัตยกรรมนอร์มันในสกอตแลนด์.
สกอตแลนด์ก็ได้รับอิทธิพลของนอร์มันตอนต้นเมื่อขุนนางนอร์มันมามีบทบาทในราชสำนักของพระเจ้าแม็คเบ็ธแห่งสกอตแลนด์ราว ค.ศ. 1050 พระเจ้ามัลคอล์มที่ 3 ผู้ครองราชย์ต่อมาทรงโค่นราชบัลลังก์ของแม็คเบ็ธด้วยความช่วยเหลือของอังกฤษและนอร์มัน มาร์กาเร็ตพระราชินีในพระองค์ทรงส่งเสริมการเผยแพร่คริสต์ศาสนาในสกอตแลนด์ ลัทธิเบ็นนาดิคตินเข้ามาก่อตั้งสำนักสงฆ์ที่ดันเฟิร์มไลน์ พระราชโอรสองค์ที่สี่ของพระองค์ขึ้นครองราชย์เป็นพระเจ้าเดวิดที่ 1 แห่งสกอตแลนด์ และทรงสร้างชาเปลเซนต์มาร์กาเร็ตเป็นอนุสรณ์แก่พระราชมารดาในคริสต์ศตวรรษที่ 12
สถาปัตยกรรมนอร์มันในไอร์แลนด์.
นอร์มันตั้งถิ่นฐานส่วนใหญ่ทางด้านตะวันออกของไอร์แลนด์ที่ต่อมาเรียกกันว่า “เดอะเพล” (the Pale) และสร้างสิ่งก่อสร้างไว้หลายแห่งที่รวมทั้งปราสาททริม, ปราสาทสอร์ด และ ปราสาทดับลิน
สถาปัตยกรรมนอร์มันในอิตาลี.
เมซโซจอร์โน.
นอร์มันเริ่มสร้างปราสาทที่เป็นสัญลักษณ์ประจำตัวของนอร์มันในอิตาลีมาตั้งแต่ต้น วิลเลียมแขนเหล็ก (William Iron Arm) สร้างปราสาทหนึ่งในคาลาเบรียในปี ค.ศ. 1045 หลังจากการเสียชีวิตของโรเบิร์ต จิสคาร์ด (Robert Guiscard) ในปี ค.ศ. 1085 แล้วคาบสมุทรทางด้านใต้ของอิตาลีก็ประสบกับสงครามกลางเมือง และตกอยู่ภายใต้การปกครองของผู้นำที่อ่อนแอลงทุกที การก่อความไม่สงบเกิดขึ้นต่อเนื่องกันมาจนถึงคริสต์ศตวรรษที่ 12 ขุนนางชั้นรองพยายามต่อต้านอำนาจของพระมหากษัตริย์จากปราสาทของตนเอง ในโมลิเซนอร์มันก็เริ่มโครงการก่อสร้างปราสาทที่ทั้งใหญ่และซับซ้อน และนำเทคนิคการก่อสร้างที่เรียกว่า “opus gallicum” มาใช้ในอิตาลี
นอกจากการก่อสร้างปราสาทป้องกันเป็นระยะๆ (Encastellation) แล้ว นอร์มันก็ยังสร้างคริสต์ศาสนสถานหลายแห่งที่ยังเห็นได้ในปัจจุบัน เช่นในการสร้างที่บรรจุศพสำหรับตระกูลโอตวิลล์ที่เวโนซา
ซิซิลี.
สมัยนอร์มันระหว่างซิซิลีเกิดขึ้นในระหว่างราวปี ค.ศ. 1070 จนถึงราวปี ค.ศ. 1200 สถาปัตยกรรมตกแต่งด้วยงานโมเสกปิดทองเช่นที่มหาวิหารที่มอนเรอาเล ชาเปลพาลาติเนในพาเลอร์โมสร้างในปี ค.ศ. 1130 อาจจะเป็นตัวอย่างที่ดีที่สุดของลักษณะนี้ที่ภายใต้โดม (องค์ประกอบแบบไบแซนไทน์) ตกแต่งด้วยงานโมเสกเป็นภาพพระเยซูและเทวดา
สถาปัตยกรรมนอร์มันตอนปลายในซิซิลี ลักษณะของสถาปัตยกรรมกอทิกเริ่มปรากฏขึ้นเช่นที่มหาวิหารเมสซินาที่สถาปนาในปี ค.ศ. 1197 แต่หอระฆังสร้างเป็นแบบสถาปัตยกรรมกอทิกสูงซึ่งแตกต่างจากกอทิกยุคแรกที่สร้างในสมัยนอร์มัน ที่เป็นโค้งแหลมแทนที่จะเป็นค้ำยันแบบที่กางออกไปและรายยอดแหลมเล็ก (pinnacle) ของลักษณะของสมัยสถาปัตยกรรมกอทิกต่อมา
กองทัพเรือ (วันพีซ)
สถาปัตยกรรมสมัยฟื้นฟูศิลปวิทยา
สถาปัตยกรรมสมัยฟื้นฟูศิลปวิทยา หรือ สถาปัตยกรรมเรอแนซ็องส์  เป็นคำที่บรรยายลักษณะสถาปัตยกรรมตะวันตกที่เริ่มขึ้นเมื่อราวต้นคริสต์ศตวรรษที่15 และรุ่งเรืองไปจนถึงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 17 เมื่อบางประเทศในทวีปยุโรปหันมาฟื้นฟูความสนใจเกี่ยวกับปรัชญากรีก และ โรมันโบราณ และวัตถุนิยม
สถาปัตยกรรมสมัยฟื้นฟูศิลปวิทยาจะเน้นความมีความสมมาตร (symmetry) ความได้สัดส่วน (proportion) การใช้รูปทรงเรขาคณิต และลักษณะที่ปรากฏในสถาปัตยกรรมคลาสสิก เช่นสถาปัตยกรรมสมัย โรมัน การวางโครงสร้างจะเป็นไปอย่างมีแบบแผนไม่ว่าจะเป็นเสา หรือ คานรับเสา และการใช้ซุ้มโค้งครึ่งวงกลม การใช้โดม มุข (niche) หรือ aedicule ซึ่งสิ่งต่าง ๆ เหล่านี้เข้ามาแทนที่จะเป็นแบบตรงกันข้ามกับรูปทรงที่ซับซ้อนและไม่เป็นระเบียบ (irregular profile) ที่เป็นที่นิยมของสิ่งก่อสร้างแบบกอทิก
สถาปนิกคนแรกที่เริ่มแบบแผนของสถาปัตยกรรมสมัยฟื้นฟูศิลปวิทยาคือ ฟีลิปโป บรูเนลเลสกีหลังจากนั้นไม่นานลักษณะสถาปัตยกรรมที่ว่านี้ก็แพร่หลายไปทั่วประเทศอิตาลี และต่อไปยังฝรั่งเศส เยอรมนี อังกฤษ รัสเซีย และประเทศอื่นๆ
โจว ซิงฉือ
โจว ซิงฉือ หรือ Stephen Chow (จีนตัวเต็ม: 周星馳, จีนตัวย่อ: 周星驰, พินอิน: Zhōu Xīngchí, ) เกิดวันที่ 22 มิถุนายน ค.ศ.1962 ที่เกาะฮ่องกง เป็นนักแสดง โปรดิวเซอร์ ผู้กำกับ ผู้อำนวยการสร้าง ผู้เขียนบทภาพยนตร์แนวตลกโปกฮา , แนวตลกล้อเลียน (Parody Movie) ได้รับยกย่องให้เป็น เจ้าพ่อหนังฮา หรือ King of Comedy ของวงการหนังจีนฮ่องกงและเอเชีย อัจฉริยะตลกผู้บัญญัติหนังแนวคอเมดี้ - ดราม่า (Comedy - Drama) ไว้บนโลกภาพยนตร์ จากนักแสดงพันล้านดอลล่าห์ฮ่องกง(HKD) สู่ผู้กำกับ - ผู้อำนวยการสร้าง พันล้านดอลล่าห์สหรัฐ(USD) ในจีนแผ่นดินใหญ่ ผู้ครอบครองตลาดภาพยนตร์แนวตลกโปกฮาไว้เพียงผู้เดียวตลอดระยะเวลายาวนานกว่า 30 ปี
โจว ซิงฉือ หรือ Stephen Chow เป็นลูกชายคนเดียวของครอบครัว มีพี่สาวหนึ่งคน น้องสาวสองคน รกรากของครอบครัวอยู่ที่นครเซี่ยงไฮ้ จีนแผ่นดินใหญ่ โจว ซิงฉือ ใฝ่ฝันอยากทำงานวงการภาพยนตร์มาตั้งแต่เด็ก มีนักแสดงในดวงใจ คือ บรูซ ลี , โจว เหวินฟะ , ว่าน จือเหลียง เมื่อเขาเรียนจบการศึกษาระดับมัธยมได้ไปสมัครงานค่ายสถานีโทรทัศน์ทีวีบี(TVB) ฮ่องกง แต่ถูกทางค่ายปฏิเสธจึงหันสมัครเข้าเรียนการแสดงในโรงเรียนการแสดงของค่ายทีวีบี(TVB)แทน รุ่นเดียวกันกับเหลียง เฉาเหว่ย และเริ่มงานเป็นพิธีกรรายการโทรทัศน์สำหรับเด็ก ในรายการ 430 กระสวยอวกาศ :430 Space Shuttle คู่กับเหลียง เฉาเหว่ย และได้แสดงละครซีรีส์ให้กับค่ายทีวีบี(TVB) และแสดงภาพยนตร์ แต่เป็นบทตัวประกอบ เป็นส่วนใหญ่
ในปี ค.ศ.1987 โจว ซิงฉือ ได้แสดงละครซีรีส์ในบทสมทบเป็นครั้งแรก ในละครซีรีส์เรื่อง ค่าของคน(The Price Of Growing Up ,1987) มีนักแสดงขวัญใจของเขา ว่าน จื่อเหลียง เป็นพระเอกนำแสดง ในปี 1988 เขาได้แสดงภาพยนตร์ในบทสมทบเป็นครั้งแรก ในภาพยนตร์เรื่อง โหดแค่แหลก (He Who Chases Afer the wind ,1988) มีว่าน จื่อเหลียง พระเอกขวัญใจของเขานำแสดงเช่นเคย เขาฉายแววความสามารถทางการแสดงได้อย่างโดดเด่น จนวงการภาพยนตร์ฮ่องกงกล่าวขานว่า เขาเป็นนักแสดงดาวรุ่งที่น่าจับตามองในยุคนั้น ร่วมกับ หลิว เต๋อหัว , ม้อ เส้าชง และหลิน จุ้นเสียน ภาพยนตร์ที่ทำให้เขามีชื่อเสียงอย่างมาก คือ ภาพยนตร์เรื่อง Final Justice (1988) หรือชื่อไทย เฉ่งไอ้คุณโป (หรืออีกชื่อ สารวัตรใจเพชร) ร่วมแสดงกับ หลี ซิ่วเสียน (Danny Lee) เขาแสดงบทสมทบได้อย่างโดดเด่นจนได้เข้าชิงรางวัลตุ๊กตาทองฮ่องกง(Hong Kong Film Award) สาขานักแสดงดาวรุ่งยอดเยี่ยม(Best New Performer) แต่พลาดรางวัลไป แต่เขาก็ชนะเลิศได้รับรางวัลม้าทองคำไต้หวัน (Taiwan Golden Horse Award) ในสาขานักแสดงสมทบยอดเยี่ยม(Best Supporting Actor) จากภาพยนตร์เรื่องเดียวกัน จากนั้นเป็นต้นมา เขาก็มีชื่อเสียงมากขึ้นเรื่อยๆและมีผลงานภาพยนตร์ตามมาอีกมากมาย ในยุคเริ่มแรกของการแสดงภาพยนตร์และละครซีรีส์ โจว ซิงฉือแสดงในบทสมทบแนวทั่วไป ดราม่า แอ็คชั่น แก็งสเตอร์ ตามความนิยมของตลาดสมัยนั้น จนกระทั่งในปี 1989 เขาก้าวขึ้นมารับบทพระเอกละครซีรีส์ของค่ายโทรทัศน์ทีวีบี(TVB) ในเรื่อง จอมยุทธสะท้านโลกันตร์ (The Final Combat ,1989) ซีรีส์กำลังภายในแนวตลกโปกฮาที่ประสบความสำเร็จอย่างสูงเป็นกระแสนิยมทั่วเกาะฮ่องกง ส่งให้โจว ซิงฉือ ก้าวสู่สถานะพระเอก(Leader Actor) อย่างเต็มตัว จนเป็นที่คาดการณ์ว่า เขาจะโด่งดังจากการเป็นนักแสดงแนวตลกโปกฮา และเป็นดาราตลก(Comedy Star) ซึ่งวงการบันเทิงฮ่องกงขาดแคลนมาโดยตลอด
ในปี 1990 จากกระแสความโด่งดังของภาพยนตร์เรื่อง God of Gamblers ,1989 หรือชื่อไทย คนตัดคน ภาค 1 โด่งดังถล่มทลายไปทั่วเอเชีย โจว ซิงฉือ พระเอกตลกหน้าใหม่ของวงการบันเทิงฮ่องกง ได้มารับบทล้อเลียนคาแรกเตอร์ของโจว เหวินฟะ ที่แสดงบทโคตรเซียนเกาจิ้งในเรื่อง คนตัดคน ดังกล่าว ในภาพยนตร์เรื่อง All for the Winner ,1990 หรือชื่อไทย คนตัดเซียน ตัวหนังถูกใจผู้ชมชาวฮ่องกงเป็นอย่างมาก ในระดับที่เรียกว่าถล่มทลาย โจว ซิงฉือ จึงก้าวเป็นดาราตลก(Comedy Star)อย่างเต็มตัว และเป็นจุดเริ่มต้นหนังแนว ตลกล้อเลียน (Parody Movie) ของโจว ซิงฉือ เป็นต้นมา ทั้งยังสร้างกระแสคู่หูคู่ฮา โจว ซิงฉือ กับอู๋ เมิ๋งต๋า ในโลกภาพยนตร์อีกด้วย ต่อมาทางผู้สร้างภาพยนตร์เจ้าเดิม(ค่าย Win 's Entertainment) ได้นำโจว ซิงฉือ มาร่วมแสดงในภาพยนตร์เรื่อง God of Gamblers 2 ,1990 หรือชื่อไทย คนตัดคน ภาค 2 คู่กับหลิว เต๋อหัว ตัวหนังประสบความสำเร็จอย่างถล่มทลายไปทั่วเอเชีย โจว ซิงฉือ จึงโด่งดังทั่วเอเชียในพริบตา พร้อมกับส่งให้เขาก้าวสู่ทำเนียบ พระเอกยอดนิยม(Box Office Star) สายหนังตลกโปกฮา หรือคอเมดี้(Comedy) ในตลาดหนังระดับเอเชียอีกด้วย
ในปี 1991 จากกระแสคู่หูคู่ฮา โจว ซิงฉือ กับ อู๋ ม่งต๊ะ ที่ได้รับบทเป็นอา - หลาน ในภาพยนตร์เรื่อง คนตัดเซียน และ คนตัดคน ภาค 2 ดังกล่าว ทางผู้สร้างภาพยนตร์เจ้าเดิม(ค่าย Win 's Entertainment) นำทั้งคู่มาแสดงร่วมกันในภาพยนตร์แนวคู่หูคู่ฮาเป็นการเฉพาะ ในเรื่อง Fight Back to School ,1991 หรือชื่อไทย คนเล็กนักเรียนโต ภาพยนตร์ทำรายได้อย่างถล่มทลายทั้งในเกาะฮ่องกงและทั่วเอเชีย จนเกิดปรากฏการณ์กระแสคู่หูคู่ฮา โจว ซิงฉือ กับ อู๋ ม่งต๊ะ โด่งดังไปทั่วเอเชีย และภาพยนตร์เรื่องนี้ถูกยกย่องให้เป็นสัญลักษณ์ หนังแนวตลกโปกฮาสไตล์ "โจว ซิงฉือ &amp; อู๋ ม่งต๊ะ" พร้อมส่งให้นักแสดงสมทบอย่าง อู๋ ม่งต๊ะ กลายเป็นดาราคู่บุญของโจว ซิงฉือ เป็นต้นมา มีผลงานร่วมกันมากมายหลายต่อหลายเรื่อง จนเป็นเอกลักษณ์ประจำตัวหนังตลกของโจว ซิงฉือ โดยปริยาย
โจว ซิงฉือ ได้รับความนิยมอย่างมหาศาล ทั้งในเกาะฮ่องกง จีนแผ่นดินใหญ่ ทั่วเอเชีย และดังไกลถึงระดับโลก จนวงการหนังฮอลลีวู้ดเปรียบเปรยว่าเขาคือ จิม แคร์รีย์ (Jim Carrey) แห่งเอเชีย สมาพันธ์ภาพยนตร์แห่งเกาะฮ่องกง จัดเก็บยอดรายได้ภาพยนตร์(box office) ในช่วงอุตสาหกรรมภาพยนตร์ฮ่องกงรุ่งเรือง ตั้งแต่ปี ค.ศ.1985 - ค.ศ.2005 (รอบ 20 ปี) โจว ซิงฉือ เป็นนักแสดงนำที่มียอดรายได้ภาพยนตร์(Box Office) รวมกันสูงถึง 1,317,452,311 ล้านเหรียญฮ่องกง(HKD) กลายเป็นพระเอกหนังพันล้านของอุตสาหกรรมภาพยนตร์จีนฮ่องกง ซึ่งในประวัติศาสตร์วงการภาพยนตร์มีเพียงสองคนเท่านั้น คู่กับหลิว เต๋อหัว ที่มียอดรายได้ภาพยนตร์(Box Office) จำนวน 1,733,275,816 ล้านเหรียญฮ่องกง(HKD) จนวงการภาพยนตร์ฮ่องกงให้ฉายาทั้งสองคนว่า คู่พระเอกขาว - ดำ (Black &amp; White) หรือ พระเอกสายตลกโปกฮา (โจว ซิงฉือ) - พระเอกสายโศกนาฏกรรม (หลิว เต๋อหัว) ทั้งคู่ยังได้แสดงภาพยนตร์ร่วมกัน แนวตลกโปกฮาผสมดราม่าโรมานซ์ ในเรื่อง Tricky Brains ,1991 หรือชื่อไทย คนกัดคน แสดงเป็นพี่น้องมีพ่อคนเดียวกัน(รับบทพ่อโดยอู๋ ม่งต๊ะ) ตัวหนังประสบความสำเร็จอย่างมหาศาล และเป็นที่ฮือฮาอย่างมากมายไปทั่วเอเชีย ทั้งกลายเป็นจุดเริ่มต้นหนังแนวคอเมดี้ - ดราม่า (Comedy - Drama) ของโจว ซิงฉือ ที่ต่อมาหนังแนวนี้ของเขาโด่งดังไปทั่วโลก
โจว ซิงฉือ ประสบความสำเร็จอย่างท่วมท้นกับภาพยนตร์แนวตลกล้อเลียน(Parody Movie) ที่มีต้นฉบับเป็นวรรณกรรม นวนิยาย อย่างเช่น อุ้ยเสี่ยวป้อ จอมยุทธเย้ยยุทธจักร ภาค 1 , 2 (Royal Tram 1 , 2 / 1992) ยาจกซู ไม้เท้าประกาศิต (King of Beggars ,1992) ถังไป่หู่ ใหญ่ไม่ต้องประกาศ (Flirting Scholar ,1993) จี้กง ใหญ่อย่างข้าไม่มี (The Mad Monk ,1993) เปาบุ้นจิ้นหน้าขาว (Hail The Judge ,1994) พยัคฆ์ไม่ร้าย คังคังฉิก (Forbidden City Cop ,1996) หรือ ล้อเลียนหนังดังระดับตำนานอย่างเรื่อง พยัคฆ์ไม่ร้าย 007 (From Beijing with Love ,1994) เป็นต้น และที่ได้รับกล่าวขานว่า เป็นภาพยนตร์สุดคลาสสิคตลอดกาล คือ ภาพยนตร์เรื่อง ไซอิ๋ว 95 เดี๋ยวลิงเดี๋ยวคน ภาค 1 , 2 (A Chinese Odyssey ภาค 1 , ภาค 2 ตอน Cinderella ,1995)
แต่ถึงกระนั้น โจว ซิงฉือ ไม่หยุดความสำเร็จกับหนังตลกแนวล้อเลียน(Parody Movie) ไว้เพียงอย่างเดียว เขาได้คิดค้นหนังตลกในแบบฉบับของตัวเองจนประสบความสำเร็จ ในปี 1991 เขาได้แสดงภาพยนตร์เรื่อง Fist of Fury ,1991 หรือชื่อไทย คนเล็กต้องใหญ่ เขาได้หยิบยืมคาแรกเตอร์ตัวละครจากการ์ตูนญี่ปุ่นมาสร้างคาแรกเตอร์ตัวละครขึ้นมาใหม่ จนเป็นภาพจำแก่ผู้ชมภาพยนตร์เป็นอย่างมาก ต่อมาเขาได้ชื้อลิขสิทธิ์การ์ตูนญี่ปุนเรื่องนั้นมาดัดแปลงขึ้นสู่จอภาพยนตร์ ในเรื่อง Love on Delivery ,1994 หรือชื่อไทย โลกบอกว่าข้าต้องใหญ่ ซึ่งการ์ตูนญี่ปุ่นเรื่องนั้นคนไทยรู้จักกันดีในชื่อเรื่อง "ถึงจะเห่ยแต่ก็สู้นะเฟ้ย" โจว ซิงฉือ ได้พัฒนาคาแรกเตอร์ตัวละครในรูปแบบเดียวกันลงในภาพยนตร์ของเขาหลายต่อหลายเรื่อง จนกลายเป็นอัตลักษณ์ประจำตัวของเขา อย่างเช่น คนเล็กกุ๊กเทวดา (The God of Cookery ,1996) คนเล็กไม่เกรงใจนรก (King of Comedy ,1999) ภาพยนตร์ที่เป็นกระแสไปทั่วโลก เช่น นักเตะเสี่ยวลิ้มยี่ (Sholin Soccer ,2001) คนเล็กหมัดเทวดา (Kung Fu Hustle ,2004) จนวงการภาพยนตร์โลก ยกย่องให้เป็นหนึ่งในแนวหนังของโลก คือ "หนังตลก สไตล์โจวซิงฉือ" หรือ Chow 's Comedy หนังคอเมดี้ - ดราม่า (Comedy - Drama) ที่มีอัตลักษณ์เฉพาะตัว แนวพระเอกต่ำตม(Loser) แต่ต่อสู้จนประสบความสำเร็จสูงสุดในชีวิต ในบ้านเราตั้งชื่อหนังของโจว ซิงฉือ เป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัวว่า "คนเล็ก" ตามหนังสไตล์นี้ของเขานั่นเอง นอกจากนี้ โจว ซิงฉือ ยังแสดงออกถึงการมีนักแสดงระดับตำนานโลกอย่าง บรูซ ลี เป็นไอดอลหรือขวัญใจของเขา โจว ซิงฉือ จึงได้เลียนแบบคาแรกเตอร์ หรือบุคลิกการแสดงของบรูซ ลี ลงบนภาพยนตร์ของเขาหลายต่อเรื่อง หลายต่อหลายฉาก ซึ่งล้วนเป็นการคาราวะนักแสดงในดวงใจของเขาคนนี้ ทั้งนั้น และสื่อตะวันตกได้ยกย่องโจว ซิงฉือว่า เขาคือ ชาร์ลี แชปลิน แห่งโลกตะวันออก
โจว ซิงฉือ เริ่มมีบทบาทในการเขียนบทภาพยนตร์ กำกับภาพยนตร์ โปรดิวเซอร์และอำนวยการสร้างภาพยนตร์ในปี 1993 ผลงานเขียนบทภาพยนตร์และร่วมกำกับภาพยนตร์เรื่องแรกของเขา คือ ถังไป่หู่ ใหญ่ไม่ต้องประกาศ (Flirting Scholar ,1993) ซึ่งประสบความสำเร็จอย่างงดงาม เขายังมีบริษัทผลิตภาพยนตร์ของเขาเองในนาม Star Overseas (สตาร์ โอเวอร์ซีส) และได้ลองผลิตภาพยนตร์แนวสยองขวัญปนตลกร้าย ในเรื่อง กึ๋ยเฉพาะชั้น 9 (Out of the Dark ,1995) แต่ไม่ค่อยประสบความสำเร็จมากนัก
ด้านฝีมือการแสดง โจว ซิงฉือ ไม่เพียงแต่เป็นนักแสดงตลกเท่านั้น เขายังมีฝีมือการแสดงอย่างยอดเยี่ยม ได้รับรางวัล นักแสดงนำชายยอดเยี่ยม(Best Actor) จากเทศกาลภาพยนตร์นานาชาติ เอเชียแปซิฟิก(Asia Pacific Film Festival) จากภาพยนตร์ เรื่อง Justice My Foot ,1992 หรือชื่อไทย คนเล็กสะท้านยุทธจักร และรางวัลตุ๊กตาทอง(Hong Kong Film Awards) นักแสดงนำชายยอดเยี่ยม(Best Actor) จากภาพยนตร์ เรื่อง Shaolin Soccer ,2001 หรือชื่อไทย นักเตะเสียวลิ้มยี่
ผลงานในระยะหลังของเขา โจว ซิงฉือทำหน้าที่เขียนบทภาพยนตร์ โปรดิวเซอร์ กำกับการแสดง และอำนวยการสร้าง แต่ไม่ได้แสดงหนังเอง เขายังได้รับรางวัลผู้กำกับยอดเยี่ยม(Best Director) จากภาพยนตร์ เรื่อง Shaolin Soccer (2001) หรือชื่อไทย นักเตะเสียวลิ้มยี่ ผลงานแสดงเรื่องสุดท้ายของเขา คือ ภาพยนตร์เรื่อง คนเล็กของเล่นใหญ่ (CJ 7 ,2008) หนังทุนสร้างฮ่องกง - จีนแผ่นดินใหญ่ ด้านชีวิตส่วนตัว โจว ซิงฉือ กำลังคบหากับคู่รักต่างวัยชื่อ หลอ ไห่ซาน ปัจจุบัน โจว ซิงฉือ ประสบความสำเร็จอย่างท่วมท้น ในการเป็นผู้กำกับภาพยนตร์ และอำนวยการสร้างภาพยนตร์ หนังของเขาทำเงินถล่มทลายในจีนแผ่นดินใหญ่ ทำสถิติเป็น ผู้กำกับ - ผู้อำนวยการสร้าง พันล้านดอลล่าห์สหรัฐ(USD) คนแรกในจีนแผ่นดินใหญ่ จากภาพยนตร์ของเขาเพียง 4 เรื่อง แต่แฟนๆภาพยนตร์ทั่วโลก ต่างเฝ้ารอและเรียกร้องให้ โจว ซิงฉือ หวนกลับมาแสดงภาพยนตร์อีกครั้ง
หม่อมหลวงไกรฤกษ์ เกษมสันต์
ศาสตราจารย์พิเศษ หม่อมหลวงไกรฤกษ์ เกษมสันต์ (เกิด 4 ตุลาคม พ.ศ. 2489) ศาสตราจารย์พิเศษ สาขาวิชากฎหมายอาญา คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เคยดำรงตำแหน่งสำคัญ เช่น ผู้พิพากษาอาวุโสในศาลอุทธรณ์ รองประธานศาลฎีกา ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ อนุญาโตตุลาการ และราชบัณฑิต
หม่อมหลวงไกรฤกษ์เกิดเมื่อวันที่ 4 ตุลาคม พ.ศ. 2489 เป็นบุตรของหม่อมราชวงศ์นิธิเกษม เกษมสันต์ และวรรณี เกษมสันต์ ณ อยุธยาสมรสกับ จิตรานุช เกษมสันต์ ณ อยุธยา มีบุตรี ได้แก่ ฉัตรรพี เกษมสันต์ ณ อยุธยา
สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีนิติศาสตรบัณฑิต (เกียรตินิยม)จากคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ และเนติบัณฑิตไทย สำนักอบรมศึกษากฎหมายแห่งเนติบัณฑิตยสภา หลักสูตรนักบริหารระดับสูง (นบส.2) รุ่น 17 สถาบันพัฒนาข้าราชการพลเรือน (พ.ศ. 2538) หลักสูตรการเมืองการปกครองในระบอบประชาธิปไตยสำหรับนักบริหารระดับสูงสถาบันพระปกเกล้า รัฐสภา รุ่น 1 (พ.ศ. 2540) ปริญญาบัตรหลักสูตรป้องกันราชอาณาจักรรุ่น 4010 วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร (พ.ศ. 2541)
ประสบการณ์การทำงาน เริ่มรับราชการในตำแหน่งอาจารย์คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เป็นผู้พิพากษาหัวหน้าศาลจังหวัดแม่สะเรียง และศาลจังหวัดลำปาง เป็นอธิบดีกรมคุมประพฤติ เป็นรองอธิบดีผู้พิพากษาศาลอาญา เป็นผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ ประธานศาลอุทธรณ์ภาค 6 ผู้พิพากษาศาลฎีกา ผู้พิพากษาหัวหน้าคณะในศาลฎีกา เคยเป็นกรรมการตุลาการศาลยุติธรรม (ก.ต.) รองประธานศาลฎีกา และตุลาการรัฐธรรมนูญ (ต่อมาเป็นตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ. 2550 มาตรา 300) และผู้พิพากษาอาวุโสในศาลอุทธรณ์