pythainlp/thai_wikipedia_clean_20230101 huggingface dataset:
การแก้ไขรัฐธรรมนูญ หรือที่เรียกกันว่า Cha-Cha ในฟิลิปปินส์ ซึ่งหมายถึง กระบวนการทางการเมืองและกระบวนการอื่นที่เกี่ยวข้องในการแก้ไขหรือปรับปรุงรัฐธรรมนูญแห่งฟิลิปปินส์ฉบับปี ค.ศ. 1987 โดยสามารถแก้ไขได้ทั้งหมดสามวิธี: โดยการเสนอจากประชาชน โดยสภาร่างรัฐธรรมนูญและการประชุมแก้ไขรัฐธรรมนูญ ซึ่งทั้งสามวิธีนั้นจะนำไปส฿การลงประชามติโดยผู้ปรับปรุงหรือผู้แก้ไขรัฐธรรมนูญ และจะต้องได้รับความเห็นชอบจากเสียงส่วนใหญ่โดยชาวฟิลิปปินส์ จึงจะมีผลบังคับใช้ได้ หลังจากได้รับชัยชนะจากการเลือกตั้งในปี ค.ศ. 2004 อาร์โรโยได้ออกบัญญัติบริหารที่ 453 ซึ่งจัดตั้งคณะกรรมการสภาที่ปรึกษา นำโดย Jose V. Abueva มีหน้าที่ในการเสนอการปรับปรุงแก้ไขที่จำเป็นจากรัฐธรรมนูญแห่งปี ค.ศ. 1987 หลังจากที่ได้มีการประชุมในหลายภาคส่วนของสังคม หนึ่งปีต่อมา คณะกรรมการเสนอปรับปรุงได้มีข้อเสนอ ซึ่งรวมไปถึง: การเปลี่ยนรูปแบบการปกครองไปยังระบบรัฐสภาแบบสภาเดียว การเปิดเสรีทางเศรษฐกิจ การกระจายอำนาจจากรัฐบาลกลางมากขึ้น และการเพิ่มอำนาจให้แก่รัฐบาลท้องถิ่นผ่านทางระบบรัฐสภา-รัฐบาลกลาง ขณะที่การแก้ไขรัฐธรรมนูญและการเปิดเศรษฐกิจฟิลิปปินส์ มักจะได้รับการสนับสนุนจากธุรกิจขนาดเล็กและขนาดกลางในประเทศ อย่างไรก็ตาม แนวคิดดังกล่าวได้รับการคัดค้านจากธุกริจขนาดใหญ่ อย่างเช่น Makati Business Club
เกอวันท์เฮาส์
เกอวันท์เฮาส์  เป็นห้องจัดแสดงคอนเสิร์ตที่มีความสำคัญแห่งหนึ่งของไลพ์ซิช ประเทศเยอรมนี นอกจากนี้ ยังเป็นสถานที่จัดแสดงคอนเสิร์ตของวงออร์เคสตราเกอวันท์เฮาส์อีกด้วย ปัจจุบันเกอวันท์เฮาส์เมืองไลพ์ซิช ตั้งอยู่ ณ ลานจัตุรัสเอากุสตุส อาคารเกอวันท์เฮาส์หลังปัจจุบันสร้างขึ้นเพื่อทดแทนหลังเก่าที่ถูกทำลายในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง
อาคารเกอวันท์เฮาส์หลังปัจจุบันได้รับการออกแบบโดยรูด็อล์ฟ สโกดา สถาปนิก ภายใต้การดูแลของควร์ท มาซัวร์ ผู้อำนวยการเกอวันท์เฮาส์ ณ ขณะนั้น โดยอาคารหลังปัจจุบันสร้างขึ้นบนพื้นที่ซึ่งเดิมเป็นพิพิธภัณฑ์ศิลปประยุกต์ ไลพ์ซิช ใช้เวลาก่อสร้างนานกว่า 57 เดือน
บริเวณห้องโถงเม็นเดิลส์โซนหรือห้องโถงใหญ่ด้านหน้า มีจุดเด่นที่ฝ้าเพดานเล่นระดับ 4 ระดับ สูงเท่าอาคาร 3 ชั้น ตกแต่งด้วยภาพเขียน "บทเพลงแห่งชีวิต" โดยผลงานของซีคฮาร์ท กิลเลอ (Sighard Gille) ศิลปินชาวเมืองไลพ์ซิช โดยฝ้าเพดานนี้ออกแบบตามศิลปะภาพปูนเปียก (fresco) มีพื้นที่ทั้งสิ้น 712 ตารางเมตร ซึ่งถือได้ว่าเป็นฝ้าเพดานแบบปูนเปียกที่ใหญ่ที่สุดในยุโรปทีเดียว ภาพวาดบนฝ้าเพดานนี้สามารถมองเห็นได้จากภายนอกอาคารผ่านผนังกระจกของตัวอาคาร
ภายในห้องจัดแสดงดนตรีมีที่นั่งรองรับผู้เข้าฟังได้ถึง 19,000 ที่นั่ง และภายในยังมีออร์แกนขนาด 89 ช่วงเสียง 6,638 ท่อเสียง สร้างโดย Schuke of Potsdam ตามสโลแกนของเกอวันท์เฮาส์ที่ใช้ตั้งแต่ ค.ศ. 1781 คือ "RES SEVERA VERUM GAUDIUM" ซึ่งหมายถึง หน้าที่สำคัญของเกอวันท์เฮาส์คือการสร้างความพึงพอใจที่แท้จริง นั่นเอง
ภายในห้องโถงเม็นเดิลส์โซน นอกจากจัดแบ่งเป็นห้องจำหน่ายบัตรเข้าชมและร้านจำหน่ายของที่ระลึกแล้ว ยังมีส่วนจัดแสดงหุ่นปั้นของเม็นเดิลส์โซน โดยฝีมือของโย ยัสทรัม ใน ค.ศ. 1928 และหุ่นปั้นของลูทวิช ฟัน เบทโฮเฟิน โดยฝีมือของมัคส์ คลิงเงอร์ ในค.ศ. 2003 รวมถึงมุมชูมัน พื้นที่สำหรับสมาชิกเกอวันท์เฮาส์ที่จะได้รับสิทธิพิเศษในการรับฟังบทเพลงตัวอย่างและคำกล่าวแนะนำการแสดงอีกด้วย
ในช่วงแรกของการแสดงดนตรีออร์เคสตรา ณ เมืองไลพ์ซิช เริ่มต้นใน ปี ค.ศ. โดยจัดแสดง ณ โรงแรมทรีสวอนส์เป็นเวลากว่า 37 ปี จึงได้มาจัดแสดง ณ เกอวันท์เฮาส์ เนื่องจากข้อจำกัดของสถานที่อันคับแคบของโรงแรมดังกล่าว จึงเป็นจุดเริ่มต้นของชื่อวงดนตรี
เกอวันท์เฮาส์เมืองไลพ์ซิช หลังปัจจุบันเป็นอาคารรุ่นที่สามที่ได้ใช้ชื่อนี้ โดยอาคารเกอวันท์เฮาส์หลังแรกได้สร้างขึ้นตั้งแต่ ค.ศ. 1781 โดยโยฮัน คาร์ล ฟรีดริช เดาเทอ (Johann Carl Friedrich Dauthe) เป็นสถาปนิกผู้ออกแบบอาคารหลังดังกล่าว เดิมเป็นอาคารค้าขายเสื้อผ้า ต่อมาได้ถูกดัดแปลงบริเวณชั้นบนของอาคารเป็นห้องจัดแสดงดนตรีออร์เคสตราขนาด 500 ที่นั่ง
ต่อมา ความนิยมดนตรีออร์เคสตราเพิ่มสูงขึ้น อาคารเกอวันท์เฮาส์หลังที่สองได้รับการสร้างขึ้นและเปิดใช้งานครั้งแรก เมื่อวันที่ 11 ธันวาคม ค.ศ. 1884 โดยสามารถรองรับผู้ฟังได้ถึง 1,500 คน แต่ต่อมาถูกระเบิดเสียหายอย่างหนักในช่วงปลายสงครามโลกครั้งที่สองจนไม่สามารถใช้การได้
ภายหลังสงครามโลกครั้งที่สอง การแสดงดนตรีต้องย้ายไปจัดแสดง ณ หอประชุมสภาเมืองไลพ์ซิชเป็นการชั่วคราว จนกระทั่งได้มีการประกวดแบบและสร้างอาคารเกอวันท์เฮาส์หลังปัจจุบันขึ้น และเปิดใช้งานครั้งแรกในวันที่ 8 ตุลาคม ค.ศ. 1981
ตามบันทึกของเกอวันท์เฮาส์ เมืองไลพ์ซิช ระบุว่า ตั้งแต่ ค.ศ. 1981 กระทั่ง ค.ศ. 2005 เกอวันท์เฮาส์หลังปัจจุบันได้มีโอกาสต้อนรับผู้เข้าฟังดนตรี ณ สถานที่นี้แล้วมากกว่า 10 ล้านคน
ราชอาณาจักรอิตาลี (ยุคกลาง)
ราชอาณาจักรอิตาลี  เป็นอาณาจักรที่ก่อตั้งขึ้นโดยชนลอมบาร์ดผู้เข้ามารุกรานคาบสมุทรอิตาลีหลังจากที่ราชอาณาจักรออสโตรกอธถูกทำลายในปี ค.ศ. 568 อาณาจักรลอมบาร์ดเป็นอาณาจักรที่มีความมั่นคงกว่าราชอาณาจักรออสโตรกอธก่อนหน้านั้น แต่ในปี ค.ศ. 774 ชนแฟรงค์ที่นำโดยชาร์เลอมาญก็เข้ามารุกรานโดยอ้างว่าเพื่อเป็นการป้องกันสถาบันพระสันตะปาปาและได้รับชัยชนะต่ออาณาจักรลอมบาร์ด ชนแฟรงค์รักษาบริเวณอิตาลี-ลอมบาร์ดแยกจากจักรวรรดิของตนเอง แต่อาณาจักรลอมบาร์ดก็ประสบกับการแบ่งแยกเขตแดน สงครามกลางเมือง และวิกฤติการณ์สืบราชบัลลังก์เช่นเดียวกับที่จักรวรรดิคาโรแล็งเชียงต้องประสบมาจนกระทั่งถึงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 9 เมื่ออาณาจักรอิตาลีได้รับอิสรภาพแต่ก็ยังเป็นอาณาจักรที่ปกครองแบบกระจายอำนาจ ในปี ค.ศ. 951 สมเด็จพระจักรพรรดิออตโตที่ 1 แห่งโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ผู้เป็นพระมหากษัตริย์เยอรมนีอยู่แล้วก็อ้างสิทธิในราชบัลลังก์อิตาลี ราชบัลลังก์อิตาลีและเยอรมนีรวมกันกลายเป็นพื้นฐานของจักรวรรดิโรมันอันศักดิ์สิทธิ์ รัฐบาลกลางในอิตาลีสูญหายไปอย่างรวดเร็วในยุคกลางตอนกลาง (High Middle Ages) แต่ปรัชญาของความเป็นอาณาจักรยังมีอยู่ เมื่อมาถึงยุคฟื้นฟูศิลปวิทยาความคิดนี้ก็เป็นเพียงความคิดที่ไม่มีมูลและในสัญญาสงบศึกเวสต์เฟเลีย (Peace of Westphalia) (ค.ศ. 1648) ความคิดเรื่องอาณาจักรก็หายไปทั้งทางปรัชญาและทางกฎหมาย แต่อาจจะยังหลงเหลืออยู่เพียงในนามมาจนเมื่อจักรวรรดิถูกยุบในปี ค.ศ. 1806 ซึ่งเมื่อถึงเวลานั้นจักรพรรดินโปเลียนที่ 1 ก็ได้ก่อตั้งราชอาณาจักรของพระองค์เองขึ้น “ราชอาณาจักรอิตาลี (นโปเลียน)” (Regno d'Italia) ที่ไม่มีส่วนใดที่หลงเหลือมาจากอาณาจักรในยุคกลาง
Kingdom of Italy (medieval)
Regnum Italicum
วงออร์เคสตราเกอวันท์เฮาส์
วงออร์เคสตราเกอวันท์เฮาส์  เป็นวงดนตรีออร์เคสตราที่มีชื่อเสียงโด่งดังระดับโลกวงหนึ่ง วงดนตรีนี้ตั้งอยู่ ณ เมืองไลพ์ซิช ประเทศเยอรมนี ตั้งชื่อตามชื่ออาคารจัดแสดงดนตรีเกอวันท์เฮาส์ สถานที่ซึ่งวงดนตรีนี้จัดแสดงเป็นประจำ
วงออร์เคสตราไลพ์ซิชก่อตั้งมากว่า 260 ปี โดยการสนับสนุนทางการเงินจากพ่อค้าวาณิชของเมืองไลพ์ซิช จำนวน 16 ท่าน โดยใน ค.ศ. 1743 เริ่มต้นจากการจัดแสดงดนตรีในพื้นที่ส่วนบุคคล ในปีต่อมาจึงได้ย้ายไปจัดการแสดงที่โรงแรมทรีสวอนส์ และได้จัดแสดงที่นั่นเป็นเวลากว่า 36 ปี จนกระทั่งใน ค.ศ. 1781 จึงได้ย้ายสถานที่จัดแสดง เนื่องด้วยข้อจำกัดด้านสถานที่ของโรงแรม
ใน ค.ศ. 1781 นี้เอง การแสดงดนตรีออร์เคสตรา จึงได้จัดแสดง ณ ชั้นบนของเกอวันท์เฮาส์ซึ่งเป็นอาคารจำหน่ายเสื้อผ้า โดยนับแต่ ค.ศ. 1781 นี้เองที่วงออร์เคสตราเกอวันท์เฮาส์จัดยึดคำขวัญ "Res severa est verum gaudium" (ภาระหน้าที่ที่สำคัญคือการสร้างความพึงพอใจที่แท้จริง)
ใน ค.ศ. 1835 นักอำนวยเพลงชื่อดังของโลกท่านหนึ่ง ได้ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการวงออร์เคสตราเกอวันท์เฮาส์ และได้ดำรงตำแหน่งนี้กระทั่งท่านถึงแก่กรรม ใน ค.ศ. 1847 ต่อมาใน ค.ศ. 1885 วงออร์เคสตราเกอวันท์เฮาส์จึงได้ย้ายไปจัดแสดง ณ อาคารเกอวันท์เฮาส์หลังใหม่ และได้จัดแสดงที่นั่นจนกระทั่ง ค.ศ. 1944 อาคารหลังดังกล่าวได้รับความเสียหายจากสงครามโลกครั้งที่สอง และวงออร์เคสตราเกอวันท์เฮาส์ได้เปิดการแสดง ณ เกอวันท์เฮาส์อีกครั้งใน ค.ศ. 1981 เมื่ออาคารเกอวันท์เฮาส์หลังปัจจุบันได้เปิดใช้งาน และได้จัดแสดง ณ อาคารหลังนี้จนถึงปัจจุบัน
เนื่องจากวงออร์เคสตราเกอวันท์เฮาส์ได้เปิดการแสดงครั้งแรกตั้งแต่ ค.ศ. 1781 และมีการจัดการแสดงมาอย่างต่อเนื่อง จึงได้ชื่อว่าเป็นวงออร์เคสตราที่อายุเก่าแก่ที่สุดในโลกที่ยังคงมีการแสดงอยู่จนถึงปัจจุบัน
นอกจากมีการจัดแสดง ณ เกอวันท์เฮาส์ เมืองไลพ์ซิชแล้ว วงออร์เคสตราเกอวันท์เฮาส์ยังจัดแสดงดนตรีในโบสถ์เซนต์โทมัส เมืองไลพ์ซิช และที่โรงอุปรากรเมืองไลพ์ซิชเป็นประจำอีกด้วย
บูดาเปชต์
สควิด (ซอฟต์แวร์)
สควิด เป็นพร็อกซีเซิร์ฟเวอร์และ Web cache สามารถใช้งานได้หลากหลายเช่นเพิ่มความเร็วการเข้าถึงเว็บเซิร์ฟเวอร์โดยการเก็บคำขอที่ถูกขอบ่อยๆเพื่อเก็บเว็บ, DNS และเครือข่ายคอมพิวเตอร์อื่นเพื่อมองหากลุ่มคนที่แบ่งปัญทรัพยากร, ช่วยในการรักษาความปลอดภัยโดยระบบคัดกรอง. Squid สามารถใช้งานได้เฉพาะ HTTP และ FTP (ไม่สามารถใช้งานใน Protocols อื่นๆเช่น TLS, SSL, [Internet Gopher]] และ HTTPS). ใน Squid รุ่น 3.1 รองรับ IPv6 และ ICAP
สควิดถูกสร้างขึ้นโดย Duane Wessels ในชื่อ Harvest object cache ส่วนนึงของ Harvest project ที่ มหาวิทยาลัยโคโลราโด โบลเดอร์ และโปรแกรมถูกพัฒนาขึ้นด้วยการร่วมมือของมหาวิทยาลัยและมูลนิธิวิทยาศาสตร์แห่งชาติสหรัฐอเมริกา ปัจจุบัน สควิดถูกพัฒนาโดยอาสาสมัครเกือบจะทั้งหมด
ครั้งแรก สควิด ถูกสร้างมาเพื่อให้ทำงานบนยูนิกซ์แต่ก็สามารถทำงานบนวินโดวส์ได้ ภายใต้สัญญาอนุญาตสาธารณะทั่วไปของกนู
เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์
นายพันเอก เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่ องค์ที่ 8 แห่งราชวงศ์ทิพย์จักร (6 พฤษภาคม พ.ศ. 2402 - 5 มกราคม พ.ศ. 2453)
เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ มีพระนามเดิมว่า เจ้าน้อยสุริยะ ประสูติเมื่อวันศุกร์ เดือน 6 ขึ้น 5 ค่ำ ปีมะแม จ.ศ. 1221 (6 พฤษภาคม พ.ศ. 2402) เป็นโอรสในพระเจ้าอินทวิชยานนท์ เจ้านครเชียงใหม่ องค์ที่ 7 กับแม่เจ้ารินคำ ณ ลำพูน และเป็นนัดดา (หลานปู่) ในพระยาราชวงศ์ (มหาพรหมคำคง) นครเชียงใหม่ และราชนัดดา (หลานตา) ในเจ้าไชยลังกาพิศาลโสภาคย์คุณ เจ้าผู้ครองนครลำพูน องค์ที่ 6
เจ้าน้อยสุริยะได้รับพระราชทานสัญญาบัตรเป็น"เจ้าราชบุตร" เมื่อปี พ.ศ. 2432 เป็น"เจ้าราชวงศ์" ในปี พ.ศ. 2436 และวันที่ 3 มกราคม พ.ศ. 2440 ได้รับพระราชทานสัญญาบัตรเป็น"เจ้าอุปราชเมืองนครเชียงใหม่" ต่อมาได้รับโปรดเกล้าฯ พระราชทานสัญญาบัตรแต่งตั้งเป็น"เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ ดำรงนพีสีนคร สุนทรทศลักษ์เกษตร์ วรฤทธิ์เดชดำรง จำนงยุติธรรมสุจริต วิศิษฐสัตยธาดา มหาโยนางคราชวงษาธิบดี เจ้านครเชียงใหม่" โดยมีพิธีการตั้งเจ้าผู้ครองนครเมื่อวันที่ 28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2444 นับเป็นเจ้านครเชียงใหม่องค์แรก ภายหลังปี พ.ศ. 2442 ซึ่งได้มีการเปลี่ยนแปลงการปกครองเป็นแบบมณฑลเทศาภิบาล โดยมีมณฑลพายัพ หรือ มณฑลลาวเฉียง และมณฑลมหาราษฎร์ เป็นมณฑลในอาณาจักรล้านนา โดยราชสำนักกรุงเทพฯ ส่งข้าหลวงขึ้นมาช่วยให้คำแนะนำเจ้านายฝ่ายเหนือในการบริหารราชการ และได้มีการแต่งตั้งตำแหน่งเสนากรมขึ้นมาใหม่ 6 ตำแหน่ง โดยให้คงตำแหน่งเจ้าผู้ครองนครอยู่ แต่ลดอำนาจลง และในที่สุดในปี พ.ศ. 2442 ล้านนาได้ถูกปฏิรูปการปกครองเป็นแบบ มณฑลเทศาภิบาล เป็นการยกเลิกฐานะหัวเมืองประเทศราช และผนวกดินแดนล้านนาที่อยู่ใต้การปกครองของเชียงใหม่มาเป็นส่วนหนึ่งของสยาม
ต่อมาวันที่ 15 ธันวาคม 2444 ได้รับพระราชทานยศเป็นนายพันเอก
เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ ป่วยด้วยโรคปอด จนถึงแก่พิราลัยในวันที่ 5 มกราคม พ.ศ. 2453 " (หรือปี พ.ศ. 2452 หากนับวันที่ 1 เมษายน เป็นวันขึ้นศักราชใหม่) " รวมระยะเวลาที่ทรงครองนคร 8 ปี ชันษา 50 ปี
การตั้งเจ้าอุปราชเมืองนครเชียงใหม่เป็นเจ้าผู้ครองเมือง.
วันที่ 28 พฤศจิกายน รัตนโกสินทรศก 120 เป็นวันกำหนดการตั้งเจ้าอุปราช เมืองนครเชียงใหม่ เป็นเจ้านครเชียงใหม่ เจ้าพนักงานได้จัดการ ณ ท้องพระโรงกลาง พระที่นั่งจักรีมหาปราสาท
เวลาบ่าย 5 โมง พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงเครื่องราชอิสริยาภรณ์เสด็จออกท้องพระโรงกลาง พระที่นั่งจักรีมหาปราสาท ประทับ ณ พระที่นั่งพุดตาล ภายใต้พระมหาเศวตรฉัตร เจ้าพนักงานประโคมแตรสังข์ แลมโหรทึก พระบรมวงศานุวงศ์ ข้าทูลละอองธุลีพระบาท แต่งครึ่งยศ เฝ้าทูลละอองธุลีพระบาทพร้อมกัน เมื่อสุดเสียงประโคมแล้ว พระยาศรีสุเทพ ราชปลัดทูลฉลอง กระทรวงมหาดไทย นำเจ้าอุปราช แลเจ้านายนครเชียงใหม่เข้าเฝ้าทูลละอองธุลีพระบาท พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานสัญญาบัตร ตั้งให้เจ้าอุปราช เมืองนครเชียงใหม่ เป็น เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ ดำรงนพสีนคร สุนทรทศลักษ์เกษตร์ วรฤทธิ์เดชดำรง จำนงยุติธรรมสุจริต วิสิษฐสัตยธาดา มหาโยนางคราชวงษาธิบดี เจ้านครเชียงใหม่ แล้ว ได้ทรงสรวมมาลายอดเกี้ยวทองคำ พระราชทานแก่เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ เจ้านครเชียงใหม่ แลพระราชทานพานทองคำ เครื่องในพร้อม แลคนโททองคำ แลผ้าพรรณนุ่งห่ม เป็นเกียรติแก่เจ้านครเชียงใหม่ แลได้มีพระบรมราชโองการ ดำรัสพระราชทานพรแก่เจ้านครเชียงใหม่ แล้วเสด็จขึ้น
เป็นเสร็จการตั้งเจ้านครเชียงใหม่แต่เท่านี้
เจ้าน้อยสุริยะ ในฐานะเจ้าอุปราช รักษาการเมืองนครเชียงใหม่ ไม่ค่อยเป็นที่ยอมรับของข้าราชการชั้นผู้ใหญ่จากกรุงเทพ ด้วยเหตุที่ว่า เจ้าอุปราชเป็นคนไม่เอาการเอางาน ไม่คิดจะทำงานให้บ้านเมือง แสวงหาแต่ประโยชน์สุขส่วนตน และยังเชื่อคำยุยงประจบสอพลอของข้าบ่าวบริวารจนเสียการงานไปหมด ดังปรากฏในรายงานของพระยาศรีสหเทพ (เส็ง วีรยศิริ) ต่อกรมหลวงดำรงราชานุภาพ เสนาบดีมหาดไทย ซึ่งมีใจความว่า "...เจ้านายพระยาท้าวแสน ไม่หันหน้าหาพวกข้าหลวง คอยแต่ขัดขวางทุกอย่าง เพราะเมื่อครั้งพระยาทรงสุรเดชนั้นกลัวนัก ครั้นนึกถึงพระยานริศราชกิจ เห็นพระยานริศราชกิจเป็นคนใจดี นึกเสียว่ากลัว เลยขัดขวางพระยานริศราชกิจทำอะไรไม่ได้ [...] การที่ขัดขวางต่างต่างนั้น เปนด้วยพวกพระยาลาวแลคนไทยหลายคนยุให้ทำพวกเจ้านาย โง่ เขลา ก็ทำตามจนหมดอำนาจเชียงใหม่ ตกลงพวกพระยาผู้น้อยมีอำนาจบังคับการบ้าน การเมือง ได้เด็ดขาด เอาเจ้านายไว้เปน ลูกไก่ แล้วแต่พวกเจ้าพระยาจะใช้หรือยุให้ทำอะไร..."
รัฐบาลสยามไม่พอใจการทำงานของเจ้าอุปราช (น้อยสุริยะ) เป็นอย่างมาก รัฐบาลสยามถึงกับต้องว่าจ้างชายาของเจ้าอุปราชคอยดูแลและกำกับตัวเจ้าอุปราช ดังโทรเลขของพระยาศรีสหเทพต่อกรมหลวงดำรงราชานุภาพ เมื่อ มีนาคม พ.ศ. 2443 ใจความตอนหนึ่งว่า "...ได้จัดตั้งเบี้ยหวัดเจ้าทิพเนตร ปีละ ๕๐๐ รูเปีย เท่ากับแม่นางภัณฑารักษ์ ยกขึ้นให้เปนข้าราชการฝ่ายผู้หญิง เงินเบี้ยหวัดรายนี้ ได้บอกให้เจ้าทิพเนตรเข้าใจว่า ถ้าเจ้าอุปราชเมา หรือไม่รับราชการดี จะลดหย่อนเงินเดือนเสีย ถ้ายังไม่ฟัง ขืนเมาหรือขืนเชื่อคำคนสอพลอยุยง ให้เจ้าทิพเนตรฟ้องต่อข้าหลวงใหญ่ อนึ่งเงินค่าตอไม้ แม่ปิง แม่ฮ่องสอน ซึ่งเจ้าผู้ครองเมืองเก็บได้ จะยกเอาเปนของหลวง..."
เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์มีภรรยาเอกคือเจ้าทิพเนตร มีพระโอรสเพียงคนเดียวคือเจ้าราชวงศ์ (เลาแก้ว ณ เชียงใหม่)
นอกจากนี้ยังมีหม่อมละครในคุ้มหลวงเชียงใหม่อีกหลายท่าน แต่ไม่มีพระบุตร ได้แก่
เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ ชอบที่จะใกล้ชิดประชาชนมีรูปแบบการปกครองเป็นแบบพ่อปกครองลูก ทรงประกอบพระกรณียกิจในฐานะเจ้านครเชียงใหม่ ในด้านต่าง ๆ อาทิ
การแสดงความจงรักภักดีต่อราชวงศ์จักรี.
เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ พร้อมด้วยเจ้าราชภาคินัย เจ้าน้อยเลาแก้ว เจ้าน้อยสมพมิตร เจ้าน้อยเมืองชื่น และเจ้าน้อยวุฒิวงษ์ เข้าเฝ้าถวายเครื่องราชบรรณาการ เมื่อวันที่ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2447 ตามราชประเพณีที่ประเทศราชต้องส่งต้นไม้เงินต้นไม้ทอง และเครื่องราชบรรณาการไปยังกรุงเทพฯ ทุกๆ 3 ปี หรือทุกปี เพื่อแสดงความสวามิภักดิ์และการยอมเป็นเมืองขึ้น และนับเป็นเครื่องราชบรรณาการ งวดสุดท้าย ก่อนจะมีการยกเลิกธรรมเนียมการถวายต้นไม้เงินต้นไม้ทองและเครื่องราชบรรณาการตั้งแต่บัดนั้นเป็นต้นมา
ในปี พ.ศ. 2446 ได้จัดให้มีการเรียนหนังสือภาษาไทย และส่งเสริมให้มีการสร้างโรงเรียนขึ้นในนครเชียงใหม่ เพื่อรองรับการสร้างบุคลากรให้รับราชการในตำแหน่งต่าง ๆ ที่มีการจัดตั้งจากรัฐบาลส่วนกลาง และในปี พ.ศ. 2449 ได้อนุญาตให้ใช้คุ้มของเจ้าหลวงแห่งหนึ่ง ตั้งเป็นโรงเรียนผู้หญิง (ปัจจุบันคือ โรงเรียนวัฒโนทัยพายัพ) และทรงรับอุปการะด้วย
นอกจากนั้นเจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ ยังดำริให้สร้างสวนสัตว์ขึ้นในบริเวณคุ้มหลวง โดยนำเอาสัตว์มาเลี้ยงไว้ให้ประชาชนได้ชมโดยไม่เสียเงิน เช่น นกกระจอกเทศ อูฐ จระเข้ เสือลายพาดกลอน เป็นต้น
ในกิจการพุทธศาสนา ทรงเป็นพุทธศาสนูปถัมภกที่เข้มแข็ง นอกจากการบำเพ็ญกุศลตามเทศกาลและวาระต่างๆ เป็นปกติแล้ว เจ้าหลวงยังคงปรากฏให้เห็นผลงานได้แก่ ในปี พ.ศ. 2435 ได้จัดการฉลองพระวิหารวัดกิตติ (ปัจจุบันคือวัดร้างในโรงเรียนอนุบาลเชียงใหม่) ในปี พ.ศ. 2442 ได้สร้างกุฏิวัดหอธรรม ในปี พ.ศ. 2445 ได้เป็นมหาสัทธาเค้า เป็นประธานคณะศรัทธาบวชสามเณร 44 รูป
ในปี พ.ศ. 2446 ได้ปฏิสังขรณ์และยกยอดฉัตรพระเจดีย์ธาตุเจ้าทุ่งตุ๋ม ในปีถัดมาได้ฉลองพระไตรปิฎกวัดเชียงมั่น และวัดกิตติ ในปี พ.ศ. 2448 ได้สร้างวิหารวัดดอกเอื้อง และสร้างพระพุทธรูปทันใจองค์หนึ่งด้วยไม้จันทน์ ในปี พ.ศ. 2449 สร้างวิหารวัดนางเหลียว และในปี พ.ศ. 2451 สร้างฉัตรพระเจดีย์วัดทุงยู
การผังเมือง.
ในปี พ.ศ. 2442 ทรงมีดำริให้มีการวางผังเมืองเชียงใหม่ตามแนวความคิดสมัยใหม่ โดยการย้ายหน่วยงานราชการมาไว้ภายในเขตกำแพงเมือง และย้ายตลาดกลางเวียง ไปอยู่ที่ริมแม่น้ำปิง จัดตั้งเป็นตลาดวโรรสดังเช่นปัจจุบัน ทำให้สามารถลดความคับคั่งของผู้คนในตัวเมืองได้
การสื่อสารและเทคโนโลยี.
ในปี พ.ศ. 2444 ทรงนำเครื่องปั่นไฟฟ้ามาริเริ่มสร้างกระแสไฟฟ้าใช้ในคุ้มหลวงเป็นครั้งแรกของนครเชียงใหม่ และในปี พ.ศ. 2451 ทรงเห็นความสำคัญของการสื่อสาร จึงได้ช่วยอุดหนุนราชการของรัฐบาล โดยบริจาคเสาโทรเลข จำนวน 250 ต้น เพื่อขยายเขตการสื่อสารในนครเชียงใหม่
การคลังและภาษีอากร.
ในยุคของเจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ เป็นยุคที่เจ้าหลวงไม่มีอำนาจในการจัดเก็บรักษาเงินของเมือง โดยที่เงินผลประโยชน์ของเจ้าหลวงและเจ้านายบุตรหลานจะได้มาจากส่วนแบ่งค่าตอไม้ เงินเดือนพระราชทาน และเงินส่วนแบ่งค่าแรงแทนเกณฑ์ ในส่วนของการจัดเก็บภาษีใหม่นี้จึงเรียกว่า "เงินค่าราชการ" จึงเป็นช่วงที่เจ้าหลวงและเจ้านายบุตรหลานต้องยอมสละประโยชน์และเสียอำนาจไปเป็นอันมาก
(เดิมชื่อมหาวราภรณ์) กับหีบหมาก จ.ป.ร. ลงยา
(เดิมชื่อมหาสุราภรณ์)
และได้รับพระราชทานเครื่องยศ มีพานหมากทองคำ กระโถนทองคำ คนโททองคำ ประคำทองคำ กระบี่ฝักทองคำ มาลายอดทองคำ และเงินปี
เจ้าอินทวโรรสสุริยวงษ์ เจ้าหลวงเชียงใหม่องค์ที่ ๘
ฮอตแดนซ์คลับเพลย์
ชาร์ตฮอตแดนซ์คลับซองส์ของบิลบอร์ด  หรือเป็นที่รู้จักในชื่อ คลับเพลย์ซิงเกิลส์  หรือเป็นที่รู้จักก่อนหน้าในชื่อ ฮอตแดนซ์คลับเพลย์  และ ฮอตแดนซ์/ดิสโก้  เป็นชาร์ตอันดับซิงเกิลเพลงแดนซ์ ในสหรัฐอเมริกาที่วัดความนิยม ออกเป็นรายสัปดาห์โดยนิตยสารบิลบอร์ด โดยในการจัดอันดับวัดจากยอดการเปิดออกอากาศและยอดขาย
Hot Dance Club Play
เดอะสมิทส์
เดอะสมิทส์  วงดนตรีออลเทอร์นาทิฟร็อกจากแมนเชสเตอร์ ประเทศอังกฤษ ก่อตั้งในปี 1982 โดยนักร้องนำ Morrissey, กีตาร์ลีด Johnny Marr และมือเบส Andy Rourke มือกลอง Mike Joyce วงนี้อย่างมีเพลงดังอย่าง "This Charming Man" "How Soon Is Now?" และ "There Is a Light That Never Goes Out" จนเดอะสมิธส์ แยกวงในปี 1987
รายชื่อการแข่งขันวิทยาศาสตร์
การแข่งขันวิทยาศาสตร์ เป็นการแข่งขันที่ผู้เข้าแข่งขันจะต้องทำข้อสอบวิชาวิทยาศาสตร์ อาจแยกออกเป็นรายวิชา ฟิสิกส์ เคมี ชีววิทยา ฯลฯ ซึ่งข้อสอบอาจเป็นรูปแบบตัวเลือกตอบ เติมคำตอบ หรือแสดงวิธีทำ
โอลด์สคูลฮิปฮอป
โอลด์สคูลฮิปฮอป  เป็นรูปแบบหนึ่งของแนวเพลงฮิปฮอปอเมริกันในช่วงแรกสุดที่บันทึกเสียงในช่วงปี 1979–1984
ศิลปินโอลด์สคูลฮิปฮอป ได้แก่ the Fat Boys, Kool Herc, Afrika Bambaataa, The Sugarhill Gang, The Treacherous Three, Funky Four Plus One, Fab 5 Freddy และ Grandmaster Flash and the Furious Five
Old school hip hop
นิวคาสเซิ่ล ยูไนเต็ด
ฟิสิกส์โอลิมปิกระดับทวีปเอเชีย
การแข่งขันฟิสิกส์โอลิมปิกระดับทวีปเอเชีย (Asian Physics Olympiad: APhO) เป็นการแข่งขันฟิสิกส์ของนักเรียนระดับมัธยมศึกษาซึ่งจัดขึ้นเป็นประจำทุกๆ ปี ยังเป็นการแข่งขันหนึ่งของการแข่งขันโอลิมปิกวิชาการ ที่จัดเป็นระดับภูมิภาค ยังเป็นการแข่งขันฟิสิกส์รายการเดียวที่จัดขึ้นในระดับภูมิภาค โดยมีต้นกำเนิดมาจากฟิสิกส์โอลิมปิก โดยจะจัดล่วงหน้าการแข่งขันฟิสิกส์โอลิมปิกประมาณ 2 เดือน
ในปี พ.ศ. 2542 ดร.โยฮันเนส เซอร์ยา หัวหน้าทีมฟิสิกส์ของประเทศอินโดนีเซีย และศาสตราจารย์ ดร. วาลเดอร์มาร์ กอร์ซโควสกี ประธานของคณะกรรมการฟิสิกส์โอลิมปิก ได้จัดการแข่งขันฟิสิกส์โอลิมปิกระดับทวีปเอเชียขึ้นเป็นครั้งแรกที่เมืองคาราวาสิ ประเทศอินโดนีเซีย ระหว่างวันที่ 23 เมษายน ถึง 1 พฤษภาคม พ.ศ. 2543 โดยมีประเทศเข้าร่วมการแข่งขันทั้งหมด 12 ประเทศ ซึ่งได้จัดต่อเนื่องมาทุกๆ ปี โดยประเทศที่เข้าร่วมการแข่งขันอย่างสม่ำเสมอได้แก่ ประเทศออสเตรเลีย ประเทศจีน ประเทศอินเดีย ประเทศอินโดนีเซีย ประเทศอิสราเอล ประเทศคาซัคสถาน ประเทศมาเลเซีย ประเทศมองโกเลีย ประเทศฟิลิปปินส์ ประเทศสิงคโปร์ ประเทศไต้หวัน ประเทศทาจิกิสถาน ประเทศไทย และประเทศเวียดนาม
ข้อแตกต่างระหว่างฟิสิกส์โอลิมปิกระหว่างประเทศ กับ ฟิสิกส์โอลิมปิกระดับทวีปเอเชีย.
โดย 1 ประเทศสามารถส่งผู้แทนประเทศเข้าร่วมการแข่งขันฟิสิกส์โอลิมปิกระดับทวีปเอเชียได้ 8 คน แต่สำหรับการแข่งขันฟิสิกส์โอลิมปิกระหว่างประเทศ 1 ประเทศสามารถส่งผู้แทนประเทศเข้าร่วมการแข่งขันได้ 5 คน
สมเด็จพระราชินีมาเรียแห่งยูโกสลาเวีย
สมเด็จพระราชินีมาเรียแห่งยูโกสลาเวีย (6 มกราคม ค.ศ. 1900 - 22 มิถุนายน ค.ศ. 1961) (ภาษาอังกฤษ: Maria of Romania ภาษาเซอร์เบีย: Marija Karađorđević) ทรงเป็นพระมเหสีในสมเด็จพระเจ้าอเล็กซานเดอร์ที่ 1 แห่งยูโกสลาเวีย
เจ้าหญิงมาเรียเสด็จพระราชสมภพที่เมืองก็อตธา แคว้นทูรินเจีย ประเทศเยอรมนี ในการปกครองของพระอัยกาฝ่ายพระชนนีคือ เจ้าชายอัลเฟรด ดยุกแห่งซัคเซิน-โคบวร์คและโกทา และราชบัลลังก์โรมาเนียของพระปิตุลาคือ คาโรลที่ 1 แห่งโรมาเนีย พระนางทรงมีชื่อเล่นในหมู่เครือญาติว่า "มิกนอล" ซึ่งแสดงให้เห็นถึงความแตกต่างของพระนางกับพระชนนี
พระบิดาของพระนางคือ เฟอร์ดินานด์ที่ 1 แห่งโรมาเนีย และพระมารดาของพระนางคือ เจ้าหญิงมารีแห่งเอดินบะระ พระธิดาองค์โตในเจ้าฟ้าชายอัลเฟรด ดยุคแห่งซัคเซิน-โคบวร์คและโกทา ผู้ซึ่งเป็นพระโอรสของ สมเด็จพระราชินีนาถวิกตอเรีย พระปัยกาฝ่ายพระชนนีของพระนางคือ จักรพรรดิอะเลคซันดร์ที่ 2 แห่งรัสเซีย
พระนางทรงอภิเษกสมรสกับสมเด็จพระเจ้าอเล็กซานเดอร์ที่ 1 แห่งยูโกสลาเวีย ที่เมืองเบลเกรด ในวันที่ 8 มิถุนายน ค.ศ. 1922 พระนางมีพระโอรส 3 พระองค์ ได้แก่
แต่เนื่องจากทรงประกอบพระกรณียกิจในเซอร์เบียมากทำให้ทรงถูกพาดพึงว่า ทรงลืมเลือนเรื่องราวในประเทศเกิดคือ โรมาเนีย ดังคำกล่าวว่า "พระเจ้าเฟอร์ดินานด์ทรงเป็นกษัตริย์ด้วยการตัดสินพระทัยด้วยพระองค์เองและไม่แสวงหาผลประโยชน์ พระราชินีมารีได้ขึ้นเป็นพระราชินีด้วยความรัก ความทุ่มเทในโรมาเนีย และทรงมีความเฉลียวฉลาด แต่ก็ไม่มีใครสามารถเป็นครูที่ดีแก่ลูกๆได้ ... เกี่ยวกับคาโรล ทายาทที่ไม่มีใครอยากพูดถึง! ลูกคนที่สอง เอลิซาเบธ ไม่สามารถทำหน้าที่พระราชินีแห่งกรีซรวมทั้งเจ้าหญิงแห่งโรมาเนียได้เต็มที่ เธอมักจบวันนั้นในโรงแรมซึ่งทรงเป็นนักผจญภัยที่เดินทางไปทุกที่ มิกนอล ลูกสาวอีกคนกลับได้รับการยอมรับในฐานะพระราชินีแห่งเซอร์เบีย เพราะมือเหล็กของพระเจ้าอเล็กซานเดอร์แห่งเซอร์เบียและสิ่งแวดล้อมที่เคร่งครัดในเซอร์เบีย แต่มิกนอลได้ลืมเลือนว่าตนเป็นชาวโรมาเนีย มีเพียง 2 คนก่อนเมอร์เชียเท่านั้นคือ นิโคลัสและอีเลียนานับเป็นชาวโรมาเนียที่แท้จริง.."-ที่มาจากเลขาส่วนตัวของเจ้าชายนิโคลัส
พระนางกลายเป็นสมเด็จพระราชชนนีแห่งยูโกสลาเวีย เมื่อสมเด็จพระเจ้าอเล็กซานเดอร์ที่ 1 แห่งยูโกสลาเวีย ทรงถูกลอบปลงพระชนม์ที่เมืองมาร์เซย์ ประเทศฝรั่งเศส ในปี ค.ศ. 1934 พระโอรสองค์โตได้ขึ้นครองราชสมบัติเป็นสมเด็จพระเจ้าปีเตอร์ที่ 2 แห่งยูโกสลาเวีย ซึ่งเป็นกษัตริย์แห่งยูโกสลาเวียพระองค์สุดท้าย พระนางทรงย้ายไปอยู่ในทุ่งนาที่ประเทศอังกฤษโดยอาศัยอยู่แบบคนธรรมดาสามัญ โดยปราศจากการใช้จ่ายที่ฟุ่มเฟือย พระนางทรงได้รับการศึกษา พระนางทรงพูดหลาย ๆ ภาษาได้อย่างคล่องแคล่วและทรงสนพระทัยกับการวาดภาพและงานแกะสลัก พระนางทรงขับยานพาหนะด้วยพระองค์เองในวันที่ไม่มีกิจสำคัญใดๆ
พระนางเสด็จสวรรคตในวันที่ 22 มิถุนายน ค.ศ. 1961 พระศพถูกฝังที่สุสานหลวงฟอร์กมอร์ในพระราชวังวินด์เซอร์
พระราชกรณียกิจด้านสิทธิมนุษยชน.
สมเด็จพระราชินีมาเรียทรงเป็นที่รักใคร่และเคารพต่อปวงชนชาวยูโกสลาเวียอย่างมาก พระนางทรงเป็นที่จดจำในสายตาของพสกนิกรชาวเซอร์เบีย เนื่องจากทรงเป็นหนึ่งในผู้อุปถัมภ์สิทธิมนุษยชนมากที่สุดในคาบสมุทรบอลข่าน
มีการตั้งชื่อถนนเพื่อเป็นความทรงจำเกี่ยวกับพระนางชื่อว่า “Ulica kraljice Marije” หรือ “Queen Maria Street”และหลายๆโรงเรียนและองค์กรต่างๆมักนำพระนามของพระนางไปตั้งเป็นชื่อประจำ
สะพานไทน์
สะพานไทน์  เป็นสะพานข้ามแม่น้ำไทน์ ตั้งอยู่ทางตะวันออกเฉียงเหนือของอังกฤษ ระหว่างเมืองนิวคาสเซิลอัพพอนไทน์และเกตเฮดจ์ เปิดใช้งานอย่างเป็นทางการเมื่อ 10 ตุลาคม ค.ศ. 1928 โดยสมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 5 แห่งสหราชอาณาจักร
ไทน์บริดจ์
แบล็กลิสต์ (คอมพิวเตอร์)
ในทางคอมพิวเตอร์ Blacklist เป็นการควบคุมการเข้าถึง อนุญาตให้ผู้ใช้เข้าถึงได้ทุกคนยกเว้นแต่รายชื่อใน Blacklist ซึ่งตรงข้ามกับ Whitelist ที่จะอนุญาตเฉพาะผู้ที่มีรายชื่ออยู่เท่านั้น และยังมี Greylist ที่อนุญาตหรือไม่อนุญาตเพียงชั่วคราวเท่านั้น ในบางครั้ง Greylist มีไว้สำรองรายชื่อเพื่อที่จะใส่ไว้ใน Blacklist หรือ Whitelist ภายหลัง
ในบางองค์กรมีการเก็บรายชื่อของซอฟต์แวร์หรือเว็บไซต์ไว้, รายชื่อใน Blacklist จะถูกกันทั้งหมด เช่น ในโรงเรียนมีการใส่ Mininova หรือ ICQ ไว้ในรายชื่อ เหล่านั้นก็จะไม่สามารถใช้ได้
การกลั่น
การกลั่น  เป็นกระบวนการทางเคมีอย่างหนึ่งในการแยกของเหลวผสมของสาร 2 ชนิดหรือมากกว่า(สารละลาย)โดยอาศัยคุณสมบัติจุดเดือดที่แตกต่างกัน เมื่อให้ความร้อนกับของเหลวจนอุณหภูมิถึงจุดเดือดของสารชนิดหนึ่ง สารชนิดนั้นจะระเหยออกมาเป็นไอผ่านท่อที่มีการลดอุณหภูมิทำให้เกิดการควบแน่นกลับมาเป็นของเหลวอีกครั้ง วิธีนี้ใช้ในอุตสาหกรรมอย่างแพร่หลาย ในอุตสาหกรรม ปิโตรเคมี และอุตสาหกรรมอื่น ๆ อีกมากมาย
ไทน์ บริดจ์
อมรโกศ
อมรโกศ (, ไอเอเอสที: ) เป็นพจนานุกรมรวมศัพท์คำพ้องความหมายภาษาสันสกฤต เขียนโดยอมร หรืออมรสิงห์ นักวิชาการภาษาสันสกฤตผู้นับถือศาสนาเชนหรือพุทธศาสนา ผู้เป็นหนึ่งในนวรัตน์ประดับพระราชบัลลังก์พระเจ้าจันทรคุปต์ที่ 2 แห่งราชวงศ์คุปตะ ซึ่งครองราชย์ในราว ค.ศ. 400 บ้างก็ว่าอยู่ในรัชสมัยพระเจ้าวิกรมาทิตย์ เมื่อราวคริสต์ศตวรรษที่ 7
ชื่อของงานชิ้นนี้ มาจากศัพท์ "อมร" หมายถึง ไม่ตาย, หรือเทวดา หรือหมายถึงชื่อกวีผู้ประพันธ์ และ "โกศ" หมายถึง ทรัพย์, ตะกร้า, ถัง, พจนานุกรม หรือผลงานที่รวมเข้าด้วยกัน นอกจากนี้ยังเรียกชื่อหนึ่งว่า นามลิงฺคานุศาสนมฺ  จากศัพท์ นาม, ลิงค, อนุ, ศาสน (คำสอนเกี่ยวกับนามและเพศ)
อมรโกศประกอบด้วยบทร้อยกรองที่แต่งขึ้นเพื่อให้จำได้ง่าย แบ่งเป็น 3 กัณฑ์
ใน "สวรรคาทิ" แบ่งเป็น 10 วรรค ได้แก่ สฺวรฺควรฺค (สวรรค์), วฺโยมวรฺค (ท้องฟ้า), ทิควรฺค, กาลวรฺค, ธีวรฺค, ศัพทาทิวรฺค, ปาตาลโภคิวรฺค, (บาดาล) นรกวรฺค (นรก), วาริวรฺค (แม่น้ำ) โดยเริ่มด้วยร้อยกรอง
บรรยายถึง สวรรค์ ในวรรคแรก ได้แก่ สฺว, อวฺย, สฺวรฺค, นาก, ตริทิว, ตริทศาลยะ ในวรรคที่สอง มีศัพท์เกี่ยวกับทวยเทพทั้งหลาย ในบทที่ต่อ ๆ ยังมีศัพท์หมายถึงพระพุทธเจ้าหลายคำ และนี่เป็นเหตุผลหนึ่งที่ทำให้น่าเชื่อว่าผู้แต่งเป็นชาวพุทธ ดังเช่น
กัณฑ์ที่สองคือ "ภูวรรคาทิ" (ศัพท์ "โลก" และอื่น ๆ) แบ่งเป็น 10 วรรค ได้แก่ ภูววรฺค (โลก), ปุรวรฺค (เมือง), ไศลวรฺค (ภูเขา), วิโนศทิวรฺค (ป่าและการแพทย์), สิงฺหทิวรฺค (สิงโตและสัตว์อื่น ๆ), มนุษยวรฺค (มนุษย์), พรหมวรฺค (พราหมณ์), กฺษตฺริยวรฺค (กษัตริย์), ไวศยวรฺค (พ่อค้า), และ ศูทฺรวรฺค (ศูทร)
สำหรับกัณฑ์ที่สาม ชื่อ "สามานยาทิ" (ศัพท์ทั่วไป) เป็นศัพท์เกี่ยวกับไวยากรณ์ ได้แก่ คุณศัพท์, กริยา คำเกี่ยวกับบทสวด ธุรกิจ และศัพท์เบ็ดเตล็ดอื่น ๆ เริ่มด้วย क्षेमंकरो 'रिष्टतातिश्शिवतातिश्शिवंकरः (กฺเษมํกโร 'ริษฺฏตาติศฺศิวตาติศฺศิวํกรห์) อันได้แก่ศัพท์ กฺเษมํกร, อริษฺฎตาติ ศิวตาติ และศิวํกร เป็นต้น
มีอรรถกถาแก้คัมภีร์อมรโกศ เพื่ออธิบายให้เข้าใจความหมายที่ชัดเจน เช่น อมรโกโศทฆาตน ของ กษีรัสวามิน, ตีกาสรวัสมัน ของ วันธยฆตีย สรวานันท, รามาสรมี (วยาขยาสุธ) ของ ภานุชิ ทีกษิต, และปทจันทริกา ของ รายมุกุฏ เป็นต้น
มูมิน