pythainlp/thai_wikipedia_clean_20230101 huggingface dataset:
คณะวิทยาศาสตร์และอักษรศาสตร์ได้รับจัดตั้งภาควิชาบรรณารักษศาสตร์ขึ้นในปี พ.ศ. 2518 อีกภาควิชาหนึ่ง ทำการสอนนักศึกษาวิชาเอกบรรณารักษศาสตร์ระดับปริญญาตรี เพื่อผลิตบรรณารักษ์ออกไปทำงานในโรงเรียนและหน่วยงานต่าง ๆ ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่ยังขาดแคลนบรรณารักษ์อยู่อีกเป็นจำนวนมาก
ในแผนพัฒนาการศึกษาระยะที่ 4 (พ.ศ. 2520 - 2524) มหาวิทยาลัยขอนแก่น ได้มีโครงการจัดตั้ง "คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์" ขึ้น เนื่องจากเห็นว่าบุคคลที่สอนวิชาทางมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์นั้น กระจัดกระจายอยู่ในหลายคณะด้วยกันได้แก่ คณะศึกษาศาสตร์ คณะวิทยาศาสตร์และอักษรศาสตร์ ลักษณะดังกล่าวก่อให้เกิดความไม่เป็นเอกภาพทางวิชาการ และการบริหารเช่นนี้ก่อให้เกิดปัญหาที่ติดตามมาหลาย ๆ ด้าน เช่นการทำงานซ้ำซ้อนกั้น การสูญเปล่า การขาดคุณภาพ และประสิทธิภาพในการสอน การขาดการพัฒนาบุคลากรทางด้านวิชาการ ตลอดจนเป็นอุปสรรคต่อความสามารถของมหาวิทยาลัยในการผลิตบัณฑิต ให้การศึกษาค้นคว้าวิจัย บริการวิชาการแก่สังคม และทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม เพื่อพัฒนาภูมิภาคตะวันออกเฉียงเหนือตามเจตนารมณ์ในการก่อตั้งมหาวิทยาลัย
เหตุผลที่สำคัญอีกประการหนึ่ง ในการจัดตั้งคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ขึ้น คือบรรดาผู้เชี่ยวชาญชาวต่างประเทศที่มาช่วยงานและมาเยี่ยมเยือนมหาวิทยาลัย ได้เน้นให้เห็นความสำคัญของนักวิชาการด้านสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ ที่จะสามารถช่วยศึกษาและอธิบายปัญหาต่าง ๆ ที่ความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีไม่สามารถตอบได้ ประกอบกับผู้บริหารของมหาวิทยาลัยในขณะนั้น ได้เล็งเห็นความสำคัญของวิชาทางด้านมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ว่าสามารถนำไปประยุกต์ใช้ควบคู่กับความรู้ทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเพื่อพัฒนาภาคอีสานได้เป็นอย่างดี
ดังนั้น ในการประชุมคณบดีมหาวิทยาลัยขอนแก่น ครั้งที่ 16 เมื่อวันที่ 22 ธันวาคม พ.ศ. 2519 จึงมีมติให้รวมหน่วยงานและบุคลากรที่ทำการสอนวิชาด้านมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ไว้ด้วยกัน เพื่อจัดตั้งเป็นคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ โดยมีหน้าที่รับผิดชอบการเรียนการสอน ค้นคว้า และวิจัยด้านมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ (ส่วนการผลิตบัณฑิตสาขาวิชาบรรณารักษศาสตร์ก็ยังคงให้ดำเนินการต่อไป)
จากมติที่ประชุมคณบดีดังกล่าว มหาวิทยาลัยขอนแก่นได้มีคำสั่งแต่งตั้งคณะกรรมการร่างโครงการจัดตั้งคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ เมื่อวันที่ 19 กรกฎาคม พ.ศ. 2520 คณะกรรมการร่างโครงการฯ ได้ดำเนินการจนบรรลุผลสำเร็จ โดยมีประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี ลงวันที่ 30 พฤษภาคม พ.ศ. 2521 แบ่งส่วนราชการภายในมหาวิทยาลัยขอนแก่น ซึ่งมีคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์รวมกันอยู่ด้วย ประกาศดังกล่าวลงในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 95 ตอนที่ 72 หน้า 433 - 437 เมื่อวันที่ 18 กรกฎาคม พ.ศ. 2521 ซึ่งวันดังกล่าวเป็นวันสถาปนาคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์
"คณะวิทยาการจัดการ" (ปัจจุบัน คือ คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี)
"คณะศิลปกรรมศาสตร์"
"คณะนิติศาสตร์"
และ "วิทยาลัยการปกครองท้องถิ่น"
สัญลักษณ์ประจำคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น คือ กาสะลอง (ปีบ) "กาสะลอง" เป็นภาษาถิ่นที่ใช้เรียกต้นปีบในภาคเหนือ สำหรับภาคอีสานเรียกว่าดอกก้านของ ในบริเวณที่ตั้งคณะในปัจจุบัน มีต้นปีบเป็นจำนวนมาก จึงได้นำมาเป็นสัญลักษณ์ของคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ และได้มีการนิยามความหมายไว้ว่า ดอกกาสะลองนั้นอยู่รวมกันเป็นช่อ ก็หมายถึงความสามัคคีในหมู่คณะ และมีดอกสีขาว เปรียบเสมือนดั่งจิตใจของนักศึกษาที่อุทิศตนเพื่อสังคมอย่างบริสุทธิ์ใจ ซึ่งเป็นที่มาของสีประจำคณะคือ สีขาว
อนึ่ง คณะพยาบาลศาสตร์ ก็ใช้สัญลักษณ์ประจำคณะคือ ดอกปีบ เช่นเดียวกัน แต่เรียกคนละชื่อ ซึ่งคณะพยาบาลศาสตร์ จะเรียกว่า "ดอกปีบ" ส่วนคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ จะเรียกว่า "กาสะลอง"
กาสะลอง (ปีบ)
เมื่อ พ.ศ. 2546 มหาวิทยาลัยขอนแก่น ได้กำหนดแผนยุทธศาสตร์หลักในการพัฒนาเป็นมหาวิทยาลัยสมบูรณ์แบบ (Comprehensive University) โดยวางเป้าหมายเพิ่มขีดความสามารถและศักยภาพทางวิชาการของมหาวิทยาลัยให้มีความกว้างขวาง เท่าทันต่อการเปลี่ยนแปลงทางสังคม และครบถ้วนทั้งทางวิทยาศาสตร์และสังคมศาสตร์ จากแนวความคิดดังกล่าว ใน พ.ศ. 2547 มหาวิทยาลัยขอนแก่น จึงมีมติอนุมัติให้คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ เป็นผู้รับผิดชอบดำเนินการพัฒนาองค์ความรู้และบัณฑิตทางด้านสังคมศาสตร์มากยิ่งขึ้น จึงดำเนินการพิจารณาเปิดการเรียนการสอนในหลักสูตรนิติศาสตรบัณฑิต (น.บ.) สาขาวิชานิติศาสตร์ ซึ่งจัดให้มีการเรียนการสอนครั้งแรกในปีการศึกษา 2547 (ปัจจุบันได้โอนย้ายไปเป็น คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น) และหลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต (ศศ.บ.) สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์
จากมติที่ประชุมของคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ในวันที่ 27 กันยายน พ.ศ. 2547 จึงได้มอบหมายให้ “ภาควิชาสังคมศาสตร์” เป็นผู้รับผิดชอบดำเนินการหลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ เพื่อให้เกิดการเรียนการสอนวิชาทางด้านรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ขึ้นภายในมหาวิทยาลัยขอนแก่น ซึ่งแต่เดิมนั้น ภาควิชาสังคมศาสตร์มีหน้าที่จัดการเรียนการสอนวิชาพื้นฐานทางด้านสังคมศาสตร์ให้กับนักศึกษาในมหาวิทยาลัยขอนแก่น (เช่น รายวิชารัฐศาสตร์ รายวิชาภูมิศาสตร์ รายวิชากฎหมาย เป็นต้น) และเปิดการเรียนการสอนในหลักสูตรศิลปศาสตรมหาบัณฑิต (การบริหารการพัฒนา) ตั้งแต่ปีการศึกษา 2536 จึงมีความพร้อมในการเปิดทำการสอนหลักสูตรศิลปศาสตรบัณฑิต สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ เพื่อมุ่งที่จะผลิตบัณฑิตให้ตอบสนองและสอดคล้องกับความต้องการในการพัฒนาประเทศ โดยเปิดรับนักศึกษาระดับปริญญาตรีเป็นครั้งแรกในปีการศึกษา 2548
ในปี พ.ศ. 2547 มหาวิทยาลัยในภาคตะวันออกเฉียงเหนือเริ่มมีการให้ความสำคัญในวิชาทางด้านรัฐศาสตร์มากขึ้น โดยมีมหาวิทยาลัยมหาสารคามเป็นผู้เริ่มพัฒนาการศึกษาทางด้านรัฐศาสตร์ โดยจัดตั้งวิทยาลัยการเมืองการปกครอง (สิงห์น้ำตาล) ในปี 2546 และภายในปี พ.ศ. 2548 จึงเริ่มมีการจัดการเรียนการสอนสาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ในมหาวิทยาลัยขอนแก่น (สิงห์มอดินแดง) และมีการจัดตั้งคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี (สิงห์แสด) ขึ้น เพื่อตอบสนองความต้องการและพัฒนาบุคลากร นักปกครอง นักบริหาร เพื่อมาพัฒนาภูมิภาคและท้องถิ่นให้มีความเข้มแข็ง และเป็นกำลังหลักในการขับเคลื่อนประเทศต่อไปในยุคโลกาภิวัฒน์
เมื่อ พ.ศ. 2553 คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ได้มีการปรับรูปแบบองค์กรใหม่ เพื่อมีความสะดวกและคล่องตัวในการบริหารมากขึ้น จึงยกเลิกระบบภาควิชา และจัดเป็นกลุ่มสาขาวิชาแทน ดังนั้น ภาควิชาสังคมศาสตร์ จึงเปลี่ยนเป็นสาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ และเป็นผู้รับผิดชอบในจัดการเรียนการสอนทางด้านรัฐประศาสนศาสตร์ ต่อมาเมื่อ พ.ศ. 2554 สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ได้มีการพิจารณาปรับปรุงหลักสูตรใหม่ทั้งระดับปริญญาตรี ระดับปริญญาโท และพิจารณาเปิดการเรียนการสอนระดับปริญญาเอกขึ้น เพื่อความทันสมัยของรายวิชา ตอบสนองกับความต้องการของนักศึกษา ตลาดแรงงาน และสร้างความเข้มแข็งทางวิชาการให้กับศาสตร์ดังกล่าว ส่งผลให้ในปัจจุบันสาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ได้เปิดทำการเรียนการสอนทางด้านรัฐประศาสนศาสตร์ครบในทุกระดับ ตั้งแต่ระดับปริญญาตรี ระดับปริญญาโท และระดับปริญญาเอก
เมื่อ พ.ศ. 2560 มหาวิทยาลัยขอนแก่นได้จัดทำแผนยุทธศาสตร์การบริหารมหาวิทยาลัยให้เป็นมหาวิทยาลัยวิจัยชั้นนำระดับโลก (World Class Research University) จึงทำให้คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ได้มีนโยบายในการปรับโครงสร้างองค์กรใหม่เพื่อส่งเสริมความเป็นเอกภาพทางการบริหารมากยิ่งขึ้น จึงมีการจัดเป็นสาขาวิชาสังคมศาสตร์ขึ้นมาอีกครั้งหนึ่ง ประกอบด้วย 4 กลุ่มวิชา ได้แก่ 1. กลุ่มรัฐประศาสนศาสตร์ 2. สาขาสังคมศาสตร์ ประกอบด้วย วิชาเอกสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา วิชาเอกพัฒนาสังคม และ 3. วิชาปรัชญาและศาสนา
สาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น เป็นสถาบันด้านรัฐประศาสนศาสตร์แห่งที่ 2 ของภาคตะวันออกเฉียงเหนือถัดจากสาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ วิทยาลัยการเมืองการปกครอง มหาวิทยาลัยมหาสารคาม มุ่งผลิตบัณฑิตให้เป็นนักบริหารจัดการมืออาชีพที่มีความรู้ ความสามารถในการวิเคราะห์ ประยุกต์ และบูรณาการองค์ความรู้ทางการบริหารจัดการเชิงยุทธศาสตร์ ตลอดจนเป็นนักบริหารที่มีคุณภาพและคุณธรรม ในการบริหารจัดการภารกิจสาธารณะ ทั้งในระดับภูมิภาคและระดับชาติ และเป็นองค์กรการศึกษาที่มีคุณภาพ และการบริการวิชาการให้กับสังคมได้อย่างเต็มที่
สัญลักษณ์ประจำสาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ได้แก่ "สิงห์มอดินแดง" โดย "สิงห์" หมายถึง สัญลักษณ์แห่งการเป็นนักปกครอง และ "มอดินแดง" หมายถึง พื้นที่ตั้งของมหาวิทยาลัยขอนแก่น (มอ เป็นภาษาอีสาน แปลว่า พื้นที่เนินสูง) ประกอบกับสีของดินในพื้นที่เป็นสี "ดินแดง" ซึ่งเป็นสีประจำมหาวิทยาลัยขอนแก่น คำว่า "มอดินแดง" นั้นจึงเป็นชื่อเฉพาะที่กล่าวถึงความเป็นมหาวิทยาลัยขอนแก่น
"สิงห์มอดินแดง" เป็นชื่อเรียกที่แตกต่างจากธรรมเนียมปฏิบัติในวงการวิชารัฐศาสตร์ไทย เพราะใช้ลักษณะพื้นที่ตั้งของมหาวิทยาลัยเป็นหลักมากกว่าสีประจำสิงห์ อันเนื่องมาจากการใช้สีนั้นไม่สามารถบ่งบอกถึงความเป็นอัตลักษณ์และความหลากหลายของประชาคมได้อย่างเพียงพอ ขาดมิติความเป็นอัตลักษณ์และความผูกพันในพื้นที่มหาวิทยาลัย จึงได้ใช้คำว่า "มอดินแดง" เพื่อแสดงถึงอัตลักษณ์ของพื้นที่ซึ่งบ่งบอกความเป็นภาคอีสาน มีความรู้สึกเป็นพวกพ้องเดียวกัน ถึงแม้ว่าจะมีความหลากหลายจากนักศึกษาที่ต่างถิ่นฐานมาอยู่ร่วมกันในมหาวิทยาลัยแห่งนี้ รวมไปถึงความมุ่งหวังที่จะผลิตบัณฑิตและสร้างประชาคมที่เข้มแข็ง เพื่อเป็นส่วนหนึ่งในการขับเคลื่อนประชาชนในพื้นที่ภาคอีสานให้พัฒนามากยิ่งขึ้นทั้งในด้านการเมือง เศรษฐกิจ สังคม และบำรุงรักษาวัฒนธรรมอันโดดเด่น
“สิงห์” เป็นตราประจำกระทรวงมหาดไทยในสมัยต้นรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ได้ทรงโปรดให้ชำระสะสางระเบียบราชการซึ่งเคยมีอยู่มากมาย แต่กระจัดกระจายหายไปบางส่วนครั้งเสียกรุงแก่พม่า ครั้นชำระแล้วให้ประทับตราพระราชสีห์ (สิงห์) พระคชสีห์ บัวแก้ว ไว้ทุกเล่มเป็นสำคัญเรียกกฎหมายนี้ว่า “กฎหมายตรา 3 ดวง” และ“สิงห์” ได้กลายมาเป็นตราสัญลักษณ์ของบุคลากรสายงานด้านปกครองที่สืบต่อกันมาอย่างยาวนานของประเทศ ทำให้ถือเป็นส่วนหนึ่งที่อยู่ควบคู่กับสายงานด้านการปกครองป้องกันของประเทศไทย รวมทั้งสถาบันการศึกษาที่จัดการเรียนการสอนเกี่ยวข้องกับสายงานด้านการปกครองไม่ว่าจะอยู่ในระดับคณะ ภาควิชา หรือสาขาวิชาทางด้านรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ นำโดยคณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์ในปี พ.ศ. 2491 (สิงห์ดำ) ติดตามด้วยคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (สิงห์แดง) ในปีถัดมา จนกระทั่งถึงปี พ.ศ. 2508 ก็ได้มีการจัดตั้งภาควิชารัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (คณะรัฐศาสตร์ฯ ในปัจจุบัน) (สิงห์ขาว)
ในปี พ.ศ. 2547 มหาวิทยาลัยในภาคตะวันออกเฉียงเหนือเริ่มมีการให้ความสำคัญในวิชาทางด้านรัฐศาสตร์มากขึ้น โดยมีมหาวิทยาลัยมหาสารคามเป็นผู้เริ่มพัฒนาการศึกษาทางด้านรัฐศาสตร์ โดยจัดตั้งวิทยาลัยการเมืองการปกครอง (สิงห์น้ำตาล) และภายในปี พ.ศ. 2548 จึงเริ่มมีการจัดการเรียนการสอนสาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ในมหาวิทยาลัยขอนแก่น (สิงห์มอดินแดง) และมีการจัดตั้งคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี (สิงห์แสด) ขึ้น
รฏฺฐกิจฺจํ วิชฺชาปญฺญาจริยาย สมิชฺฌติ (กิจแห่งรัฐสำเร็จได้ด้วย วิชา ปัญญา จริยา)
สีเทา หมายถึง การเป็นนักรัฐศาสตร์ต้องยอมรับในความหลากหลายของสังคม และเป็นผู้บูรณาการองค์ความรู้เพื่อสังคม
ดูเพิ่ม รายนามบุคคลที่มีชื่อเสียงจากมหาวิทยาลัยขอนแก่น
ทวีป็อป
เมกาซิตีโฟร์
เมกาซิตีโฟร์  เป็นวงดนตรีอินดี้/ป็อปพังก์จาก อังกฤษ พวกเขาได้รับความนิยมในสหราชอาณาจักร ในยุค 1980s และ ต้นยุค 1990 เมื่อวันที่ 7 ธันวาคม 2006 วิส ได้เสียชีวิตที่โรงพยาบาลเซนต์จอร์จ จากก้อนเลือดในสมอง เมื่อวันที่ 6 ธันวาคม
มิวส์ ได้ออกจำหน่ายเพลงคัฟเวอร์ของเมกาซิตีโฟร์คือเพลง "Prague" ในหน้าบี ของซิงเกิล "Resistance" ที่ได้ออกจำหน่ายในวันที่ 22 กุมภาพันธ์ 2010 เป็นเพลงที่มิวส์อุทิศให้กับ วิส นักร้องนำที่เสียชีวิต ในปี 2006 พวกเขาเติบโตจากการฟังเพลงและเป็นแรงบันดาลใจโดยเมกาซิตีโฟร์
วิทยาลัยการปกครองท้องถิ่น มหาวิทยาลัยขอนแก่น
วิทยาลัยการปกครองท้องถิ่น มหาวิทยาลัยขอนแก่น  เป็นส่วนราชการไทยระดับวิทยาลัย สังกัดมหาวิทยาลัยขอนแก่น กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม โอนย้ายมาจากคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ โดยมีฐานะเป็นองค์กรในกำกับมหาวิทยาลัย ตามข้อบังคับมหาวิทยาลัยขอนแก่น ว่าด้วยองค์กรในกำกับมหาวิทยาลัยขอนแก่น พ.ศ. 2539 ที่มีการจัดการเป็นอิสระจากระบบราชการ พึ่งตนเองได้ และให้ขึ้นอยู่ภายใต้การดูแลกำกับของมหาวิทยาลัยขอนแก่น มีลักษณะเทียบเท่าคณะ มีหน้าที่บริหาร จัดการ ดำเนินงาน และรับผิดชอบในการผลิตบัณฑิตในหลักสูตรต่าง ๆ ภายใต้ความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยขอนแก่น และกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น กระทรวงมหาดไทย
วิทยาลัยการปกครองท้องถิ่น เป็นหน่วยงานที่แยกออกมาจากคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ตั้งแต่วันที่ 4 เมษายน พ.ศ. 2550 มีฐานะเป็นองค์กรในกำกับของมหาวิทยาลัย มีการจัดการเป็นอิสระจากระบบราชการ โดยมี รองศาสตราจารย์ ดร.พีรสิทธิ์ คำนวณศิลป์ เป็นคณบดีคนแรก วิทยาลัยการปกครองท้องถิ่นซึ่งมีฐานะเป็นหน่วยงานระดับคณะที่เป็นองค์กรในกำกับของมหาวิทยาลัยขอนแก่นมีพัฒนาการเริ่มต้นมาจากความตระหนักร่วมกับกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น กระทรวงมหาดไทย ว่า การกระจายอำนาจและศักยภาพการบริหารจัดการภาครัฐที่ดีว่าเป็นเงื่อนไขสำคัญที่จะทำให้เกิดการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมของประเทศชาติ แต่เมื่อกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นได้ทำการสำรวจคุณวุฒิของบุคลากรสังกัดองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ในปี พ.ศ. 2546 พบว่ามีผู้สำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรีเพียง 4,600 คน จากจำนวนทั้งสิ้นมากกว่า 200,000 คน ส่วนในระดับปริญญาโทนั้นยิ่งมีจำนวนน้อยมาก ยิ่งไปกว่านั้นยังพบว่าผู้ที่สำเร็จการศึกษาเหล่านี้เกือบทั้งหมดยังไม่มีองค์ความรู้เรื่องการกระจายอำนาจ และการบริหารจัดการที่ดี ดังนั้นจึงเป็นความจำเป็นเร่งด่วนที่กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นจะต้องพัฒนาบุคลากรองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นให้มีความรู้ ความสามารถ ตลอดจนความเชี่ยวชาญในการบริหารงานท้องถิ่น และเพิ่มมีขีดความสามารถในการปฏิบัติงานภาคสาธารณะเพื่อตอบสนองความต้องการของประชาชนในเขตพื้นที่รับผิดชอบให้อยู่ในระดับที่สูงขึ้นต่อไป
ตราสัญลักษณ์ประจำวิทยาลัยการปกครองท้องถิ่น มหาวิทยาลัยขอนแก่น เป็นรูปตรามหาวิทยาลัยขอนแก่น ล้อมรอบด้วยวงกลมง มีอักษรระบุชื่อวิทยาลัย
เป็นรูปดาวเหนือ หมายถึง นักศึกษาและบัณฑิตของวิทยาลัยเป็นผู้ชี้นำแนวทางให้แก่การปกครองท้องถิ่นของประเทศไทย ออกแบบโดย ดร.กฤชวรรธน์ โล่ห์วัชรินทร์ อาจารย์ประจำวิทยาลัยการปกครองท้องถิ่น
สีแดงเลือดนก
ต้นกาลพฤกษ์
ปลาค้างคาว (น้ำจืด)
ปลาค้างคาว หรือ ปลาติดหิน  เป็นสกุลของปลาน้ำจืดในชั้นปลากระดูกแข็งสกุลหนึ่ง มีชื่อสกุลว่า "Oreoglanis" (/ออ-รี-โอ-แกลน-อิส/) ในวงศ์ปลาแค้ (Sisoridae)
มีลักษณะโดยรวมคือ เป็นปลาหนังขนาดเล็ก มีขนาดความยาวลำตัวไม่เกิน 13-15 เซนติเมตร ส่วนหัวและลำตัวแบน ริมฝีปากแผ่กว้างเป็นอวัยวะสำหรับยึดเกาะใช้สำหรับดูดเกาะกับพื้นหินในลำธาร ท่อนหางแบนข้าง หัวค่อนข้างกลม นัยน์ตาเล็ก มีหนวดทั้งหมด 4 คู่ (ระหว่างรูจมูก 1 คู่, ริมฝีปากบน 1 คู่, ริมฝีปากล่าง 1 คู่, คาง 1 คู่) ช่องเหงือกแคบอยู่เหนือครีบอก ครีบไขมันยาว ครีบอกและครีบท้องแผ่ออกด้านข้างลำตัว ครีบหางเว้าเล็กน้อย ที่หน้าอกไม่มีแผ่นหนังใช้เกาะติดเหมือนปลาแค้ในสกุล "Glyptothorax" กินอาหารจำพวก สัตว์น้ำขนาดเล็กและแมลงน้ำ อาศัยเฉพาะในต้นน้ำลำธารที่มีน้ำไหลเชี่ยว ถือเป็นสัตว์น้ำที่ใช้บ่งชี้คุณภาพของแหล่งน้ำชั้นเยี่ยม เนื่องจากเป็นปลาที่มีความอ่อนไหวมากต่อการเปลี่ยนแปลงของสภาพน้ำมาก อีกทั้งยังต้องอาศัยอยู่ในน้ำที่อุณหภูมิต่ำในบริเวณต้นน้ำเท่านั้น คือ บนภูเขาสูง ในระดับที่สูงกว่าระดับน้ำทะเล 700-800 เมตร
ปลาในสกุลนี้ ที่เป็นที่รู้จักดี คือ ปลาค้างคาวดอยอินทนนท์ ("O. siamensis") ที่พบเฉพาะบนอุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ จังหวัดเชียงใหม่ ที่เดียวเท่านั้น และยังถือเป็นปลาต้นแบบของปลาในสกุลนี้อีกด้วย
การแพร่กระจายพันธุ์ของปลาค้างคาว พบกระจายทั่วไปในอนุทวีปอินเดีย, จีนทางตอนใต้ และประเทศในภูมิภาคเอเชียอาคเนย์ เช่น ลุ่มน้ำสาละวิน, ลุ่มน้ำอิระวดี, ลุ่มน้ำโขง, ลุ่มแม่น้ำน่าน เป็นต้น
ปัจจุบัน พบแล้วทั้งหมด 20 ชนิด โดยเฉพาะในปี ค.ศ. 2005 มีการค้นพบเพิ่มเติมอีกถึง 8 ชนิดด้วยกัน ซึ่งล้วนแต่เป็นปลาที่พบในเขตประเทศไทยทั้งนั้น และได้ถูกตั้งชื่อชนิดเพื่อเป็นเกียรติแก่บุคคลในแวดวงการอนุรักษ์ธรรมชาติชาวไทยด้วย ได้แก่ นายสุรพล ดวงแข นักวิชาการสัตว์ป่า, นายสืบ นาคะเสถียร อดีตหัวหน้าศูษย์รักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง และนายปลอดประสพ สุรัสวดี อดีตอธิบดีกรมประมงและอดีตอธิบดีกรมป่าไม้
Oreoglanis
คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี มหาวิทยาลัยขอนแก่น
คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี มหาวิทยาลัยขอนแก่น  เป็นส่วนราชการไทยระดับคณะวิชา สังกัดมหาวิทยาลัยขอนแก่น กระทรวงศึกษาธิการ เป็นคณะวิชาที่จัดตั้งขึ้นเป็นอันดับที่ 15 ของมหาวิทยาลัยขอนแก่น มีชื่อเดิมว่า "คณะวิทยาการจัดการ" หลังจากมีการแยกสาขาวิชาเศรษฐศาสตร์ออกไปจัดตั้งเป็นคณะเศรษฐศาสตร์ จึงมีการเปลี่ยนชื่อคณะเป็น "คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี" นับแต่นั้นเป็นต้นมา
"คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยขอนแก่น" ได้จัดตั้งขึ้นตามแผนพัฒนาการศึกษาระยะที่ 7 (พ.ศ. 2535 – 2539) เพื่อตอบสนองความต้องการกำลังคนที่มีความรู้ด้านวิชาชีพในสาขาวิชาทางบริหารธุรกิจและเศรษฐศาสตร์ และเพื่อขยายโอกาสทางการศึกษาแก่ประชาชนในภูมิภาคตะวันออกเฉียงเหนือ โดยมีภารกิจรับผิดชอบเกี่ยวกับการดำเนินงานด้านการจัดการศึกษา การวิจัย บริการวิชาการแก่สังคม และกิจกรรมอื่นที่เกี่ยวข้อง
คณะวิทยาการจัดการ ได้โอนย้ายมาจากภาควิชาสังคมศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ ในปีการศึกษา 2535 และมีการประกาศในราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ 30 ธันวาคม พ.ศ. 2535 ให้จัดตั้งคณะวิทยาการจัดการ ซึ่งได้ยึดถือวันดังกล่าวเป็นวันสถาปนาคณะ และได้มีการถ่ายโอนการดำเนินงานด้านการจัดการศึกษาหลักสูตรบริหารธุรกิจบัณฑิต สาขาวิชาการเงิน เป็นสาขาแรกเพื่อให้มาสังกัดคณะวิทยาการจัดการเป็นต้นมา
คณะวิทยาการจัดการได้จัดตั้งภาควิชาบริหารธุรกิจขึ้นในปีการศึกษา 2537 ตามแผนพัฒนาการศึกษาระยะที่ 7 (พ.ศ. 2535 - 2539) ซึ่งในระยะเริ่มแรกภาควิชาบริหารธุรกิจได้ทำการเปิดสอนหลักสูตรประกาศนียบัตรบัณฑิต สาขาการจัดการการโรงแรมและการท่องเที่ยว โดยมีคณาจารย์ประจำภาควิชาบริหารธุรกิจและภาควิชาการเงินและบัญชี คณะวิทยาการจัดการเป็นผู้ดำเนินการสอนร่วมกับอาจารย์พิเศษทางด้านการโรงแรมและการท่องเที่ยว และในปีการศึกษา 2543 ภาควิชาบริหารธุรกิจได้เปิดหลักสูตรประกาศนียบัตร สาขาวิชาการตลาด โดยมีปรัชญาทางการศึกษาเพื่อเป็นหลักสูตรที่มุ่งเน้นให้มีการเรียนการสอนทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ เพื่อให้บัณฑิตเป็นผู้ที่มีความรู้และมีคุณภาพมีคุณธรรมจริยธรรม สามารถนำความรู้ไปปฏิบัติงานในหน่วยงานต่าง ๆ และประกอบอาชีพของตนเอง ซึ่งจะนำไปสู่การพัฒนาท้องถิ่นและประเทศชาติให้เจริญก้าวหน้ายิ่งขึ้น
ต่อมา ภาควิชาเศรษฐศาสตร์ได้ถูกจัดตั้งขึ้นตามแผนพัฒนาการศึกษาระยะที่ 7 (พ.ศ. 2535 - 2539) เพื่อทำหน้าที่ในการพัฒนากำลังคนที่มีความรู้ด้านเศรษฐศาสตร์ และเพื่อเป็นการขยายโอกาสทางการศึกษา ในปี พ.ศ. 2536 ภาควิชาเศรษฐศาสตร์ ได้ดำเนินการเปิดหลักสูตรเศรษฐศาสตรบัณฑิต จึงเปิดรับนักศึกษาเข้าศึกษาเป็นรุ่นแรกในปีการศึกษา 2537 จำนวน 29 คน โดยเป็นการรับจากระบบการสอบเข้าของทบวงมหาวิทยาลัย และเปิดหลักสูตรเศรษฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาเศรษฐศาสตร์ธุรกิจ (ภาคพิเศษ) ได้เปิดรับนักศึกษารุ่นแรกในปีการศึกษา 2544 โดยมีนักศึกษารุ่นแรกจำนวน 46 คน และภาควิชาเศรษฐศาสตร์ได้เปิดหลักสูตรเศรษฐศาสตรมหาบัณฑิต (ภาคภาษาอังกฤษ) ขึ้น เพื่อไปสู่ความเป็นสากลตามแผนพัฒนาการศึกษาระยะที่ 9 (พ.ศ. 2545 - 2549)
ต่อมาสภามหาวิทยาลัยขอนแก่นได้อนุมัติให้สาขาวิชาเศรษฐศาสตร์แยกออกไปจัดตั้งเป็นคณะเศรษฐศาสตร์ และเปลี่ยนชื่อคณะวิทยาการจัดการเป็น "คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี" ตามประกาศในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 133 ตอนพิเศษ 91ง ฉบับที่ 9/2559 ลงวันที่ 20 เมษายน 2559
ปัจจุบัน คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี มหาวิทยาลัยขอนแก่น เปิดการเรียนการสอนทั้งในระดับปริญญาตรีและบัณฑิตศึกษาจำนวน 6 หลักสูตร ได้แก่ บริหารธุรกิจบัณฑิต (บธ.บ.) บริหารธุรกิจมหาบัณฑิต (บธ.ม.) บริหารธุรกิจดุษฎีบัณฑิต (บธ.ด.) บัญชีบัณฑิต (บช.บ.) บัญชีมหาบัณฑิต (บช.ม.) และ ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต (ปร.ด.)
สัญลักษณ์ประจำคณะบริหารธุรกิจและการบัญชี มหาวิทยาลัยขอนแก่น คือ เรือสำเภา
ชื่อของคณะฯ คือ Faculty of Business Administration and Accounting นั้น มักจะต้องมีการชี้แจงเพิ่มเติมว่าหมายถึง Business School ที่มีการเรียนการสอนทางด้านบริหารธุรกิจ ซึ่งคำว่า Business School นั้นเป็นชื่อที่เข้าใจได้ทันทีและใช้กันอย่างแพร่หลายในคณะฯที่มีการเรียนการสอนทางด้านบริหารธุรกิจ และมักจะใช้ควบคู่ไปกับชื่อของมหาวิทยาลัย เช่น Chulalongkorn Business School ซึ่งหมายถึง School of Business ของ Chulalongkorn University หรือ Thammasat Business School ซึ่งหมายถึง School of Business ของ Thammasat University ดังนั้นเพื่อให้การสื่อสารประชาสัมพันธ์ของคณะฯเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ ให้สังคมภายนอกได้รับทราบว่า คณะบริหารธุรกิจและการบัญชีเป็นสถาบันการศึกษาทางด้านบริหารธุรกิจแห่งมหาวิทยาลัยขอนแก่น จึงเลือกใช้ชื่อ Khon Kaen Business School พร้อมกับอักษรย่อว่า KKBS ในการประชาสัมพันธ์คณะฯ ทั้งในเอกสารคู่มือ รวมถึงในนามบัตรของอาจารย์และ บุคลากรของคณะฯ ด้วย
หมายเหตุ รายนามดังกล่าว จัดเรียงชื่อและนามสกุลตามตัวอักษร
ปลาค้างคาวดอยอินทนนท์
ปลาค้างคาวดอยอินทนนท์  ปลาน้ำจืดขนาดเล็กในอันดับปลาหนังชนิดหนึ่ง ในวงศ์ปลาแค้ (Sisoridae)
มีลักษณะที่แตกต่างไปจากปลาหนังชนิดอื่น ๆ ตรงที่ครีบหลังและครีบอกไม่มีก้านแข็ง ลำตัวเรียวยาว หัวและอกแบนราบ มีหนวด 4 คู่ ปากมีขนาดเล็กอยู่ด้านล่าง ครีบอกและริมฝีปากมีลักษณะคล้ายถ้วยดูด ใช้สำหรับดูดเกาะติดกับกรวดหินในน้ำ ครีบหางปลายมนกลม ครีบอกใหญ่ ครีบก้นมีขนาดเล็ก ลำตัวมีสีน้ำตาลอมเขียว หลังมีแต้มสีจาง ๆ กินอาหารจำพวก แมลงน้ำและสัตว์น้ำขนาดเล็ก มีพฤติกรรมวางไข่ใต้ก้อนหิน ไข่มีขนาดเล็ก และคอยดูแลไข่
มีขนาดลำตัวยาวประมาณ 10-15 เซนติเมตร
พบได้เพียงแห่งเดียวเท่านั้นในโลก ที่ลำธารน้ำไหลแรงบนทิวเขาอินทนนท์ และอุทยานแห่งชาติดอยอินทนนท์ จังหวัดเชียงใหม่ โดยจะพบที่ระดับความสูงจากระดับน้ำทะเล 1,200 เมตร
ปลาค้างคาวดอยอินทนนท์ ถูกค้นพบและทำการศึกษาโดย ดร.ฮิวจ์ แมคคอร์มิค สมิธ นักมีนวิทยาชาวอเมริกันที่เข้ามาศึกษาพันธุ์สัตว์น้ำในประเทศไทย โดยได้ตัวอย่างมาจากชาวกะเหรี่ยง ที่จับได้จากลำธารบนดอยอ่างกาหรือดอยอินทนนท์ ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 1928 ต่อมาได้มีการสำรวจพบอีกหลายแห่งตามลำธารที่เป็นสาขาของแม่น้ำปิงในจังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งได้ถือเป็นชนิดต้นแบบของปลาสกุลนี้ด้วย
เป็นปลาที่ถูกใช้ทำเป็นอาหารบริโภคของชาวเขาในท้องถิ่น โดยมีชื่อเรียกในภาษาถิ่นว่า "แต๊กหิน" หรือ "แม๊ะหิน" เป็นต้น ปัจจุบันมีสถานะใกล้สูญพันธุ์แล้ว เพราะสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงและการที่ถูกจับเป็นจำนวนมาก และถือเป็นปลาน้ำจืดคุ้มครองชนิดหนึ่งของกรมประมงร่วมกับปลาชนิดอื่นอีก 3 ชนิด (ปลาตะพัด ("Scleropages formosus"), ปลาเสือตอลายใหญ่ ("Datnioides pulcher") และ ปลาหมูอารีย์ ("Yasuhikotakia sidthimunki"))
ปัจจุบันมีความพยายามจากภาครัฐโดย กรมประมง ในการเพาะขยายพันธุ์ ซึ่งจะกระทำได้เฉพาะบนภูเขาสูงเท่านั้น
Oreoglanis siamensis
เพลงล้อเลียน
เพลงล้อเลียน หรือ เพลงแปลง  คือ เพลงที่แปลงเนื้อร้องมาจากเพลงอื่น ซึ่งโดยมากแล้วจะเป็นเพลงที่มีชื่อเสียง โดยคงทำนองไว้ และโดยมากจะมีเนื้อหาตลกโปกฮาหรือล้อเลียนเรื่องราวต่าง ๆ (ในเพลงใต้ดินอาจจะมีเนื้อหามุ่งไปในเรื่องทางเพศ) นักแต่งเพลงล้อเลียนที่รู้จักกันดีที่สุดคือ "เวียร์ด อัล" แยนคอวิค
เพลงแปลงในประเทศไทย.
เพลงแปลงมีประวัติความเป็นมาไม่เป็นที่แน่ชัดว่าเริ่มขึ้นครั้งแรกเมื่อใด สำหรับในประเทศไทย เพลงแปลงเริ่มได้รับความนิยมและเป็นที่รู้จักกันอย่างกว้างขวางในยุคระหว่างปี พ.ศ. 2490-พ.ศ. 2500 ด้วยการได้รับอิทธิพลจากเพลงสากลของต่างประเทศ โดยนักร้องที่มีชื่อ อาทิ เอลวิส เพรสลีย์, คลิฟฟ์ ริชาร์ด, แฮร์รี เบลาฟอนเต มีนักแต่งเพลงแปลงที่มีชื่อเสียง ได้แก่ นคร มังคลายน, สุรพล โทณะวนิก, อรลลินทร์ ปุญยวัฒนานนท์ เป็นต้น
นักร้องในแนวเพลงแปลงที่มีชื่อเสียงมีอยู่มากมายตั้งแต่อดีตจนปัจจุบัน อาทิ [[มีศักดิ์ นาครัตน์]], [[ดิเรก อมาตยกุล]], [[ดอน สอนระเบียบ]], [[รอยัลสไปรท์ส]], [[บุญธรรม พระประโทน]], [[บุญโทน พระไม่ทำ|บุญโทน คนหนุ่ม]], [[เจินเจิน บุญสูงเนิน]], [[ใหญ่ เรดบีท|ประสงค์ ตั้งตัว]], [[มาเฟีย เรคคอร์ด]], [[เรนโบว์]], [[พิงค์แพนเตอร์]], [[เทพ โพธิ์งาม]], เดอะพีเพิ้ล เป็นต้น
[[หมวดหมู่:เพลงแบ่งตามเนื้อหา]]
เดอะบูเรดรีส์
เดอะบูเรดรีส์ (The Boo Radleys) เป็นวงดนตรีอัลเทอร์เนทีฟในยุค 1990s จากอังกฤษ พวกเขาก่อตั้งวงในเรื่อง วอลลาเซย์, เมอร์ซีย์ไซด์ ในปี 1988 ประกอบด้วย Sice Rowbottom (ร้องนำ/กีตาร์), Martin Carr (กีตาร์), Timothy Brown (เบส) และ Steve Hewitt (มือกลอง). ชื่อวงของพวกเขามาจากตัวละครที่ชื่อ บูเรดรีย์ จากนวนิยายเรื่อง To Kill A Mockingbird.
เพลงแปลง
Mega City Four
The Boo Radleys
หวอ เงวียน ซ้าป
ซ้าปเป็นผู้บัญชาการทหารที่โดดเด่นที่สุดที่อยู่เคียงข้างประธานาธิบดีโฮจิมินห์ในช่วงสงคราม และรับผิดชอบในการนำปฏิบัติการต่างๆ ที่สำคัญมาโดยตลอดจนกระทั่งสงครามยุติ นอกจากนี้ซ้าปยังเป็นที่จดจำว่ามีชีวิตอยู่ยืนยาวยิ่งกว่าประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกาซึ่งเป็นคู่สงครามทุกคน และเป็นนายทหารระดับสูงที่โดดเด่นที่สุดในช่วงสงครามเวียดนามซึ่งได้รับการยอมรับจากทั้งสองฝ่าย
ซ้าบเกิดที่จังหวัดกว๋างบิ่ญทางเหนือของเว้ เขาเคยถูกฝรั่งเศสจับกุมใน พ.ศ. 2473 เพราะเป็นแกนนำในการประท้วงของนักศึกษา ซ้าปจบการศึกษาทางด้านกฎหมายจากมหาวิทยาลัยฮานอยเมื่อ พ.ศ. 2480 และได้เข้าร่วมกับพรรคคอมมิวนิสต์ของโฮจิมินห์ หลังจากที่เขาหนีการจับกุมของตำรวจไปยังภาคใต้ของจีนเมื่อ พ.ศ. 2482 ส่วนบุตรและภรรยาของเขาถูกจับขังจนเสียชีวิตในคุก
หลังจากการแบ่งแยกเวียดนามและจัดตั้งรัฐบาลเวียดนามเหนือ ซ้าบยังเป็นผู้นำกองทัพอย่างต่อเนื่องในการสู้รบกับเวียดนามใต้จนรวมชาติสำเร็จใน พ.ศ. 2518 ซ้าบลาออกจากตำแหน่งผู้บัญชาการทหารสูงสุดใน พ.ศ. 2519 และถูกปลดจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมใน พ.ศ. 2523 และลาออกจากคณะกรรมการเมืองใน พ.ศ. 2525 ซึ่งสันนิษฐานว่ามาจากการที่เขามีจุดยืนคัดค้านการรุกรานกัมพูชา หลังจากนั้น เขาได้กลายเป็นผู้มีบทบาทสำคัญในการประสานทางการทูตกับจีนและสหรัฐอเมริกา
หวอ เงวียน ซ้าป เสียชีวิตในวันที่ 4 ตุลาคม พ.ศ. 2556 สิริอายุได้ 102 ปี ศพถูกนำกลับไปฝังที่จังหวัดกว๋างบิ่ญ บ้านเกิด หวอ เงวียน ซ้าป ได้ชื่อว่าเป็นวีรบุรุษอีกคนหนึ่งของเวียดนาม โดยเป็นที่เคารพนับถือของชาวเวียดนามเป็นอันดับสองรองจากโฮจิมินห์
โหว เหวียน ย้าบ
โวเหงียนเกี๊ยบ
วอ เหวียน ยาป
วอเหวียนยาป
บริเวณจรมุข
รายชื่อธงชาติประเทศ
ภานุเดช วัฒนสุชาติ
สาธารณรัฐซูรินาเม
รัฐพหุชาติโบลิเวีย
รัฐพหุชนชาติแห่งโบลิเวีย
สาธารณรัฐบูรพาอุรุกวัย
สาธารณรัฐปารากวัย
ฮาโมริ ทากาชิ
ฮาโมริ ทากาชิ ( "Takashi Hamori") เป็นนักเขียนการ์ตูนมังงะชาวญี่ปุ่น เจ้าของผลงานเรื่อง "ถึงจะเห่ยแต่ก็สู้นะเฟ้ย" ซึ่งตีพิมพ์ในนิตยสาร "ยังแมกกาซีน" จัดพิมพ์โดยสำนักพิมพ์โคดันฉะ ทั้งนี้ เขามักเขียนการ์ตูนแนวต่อสู้ โดยมีคู่ต่อสู้เป็นชาวต่างชาติอยู่หลายเรื่อง และเขายังเป็นผู้สร้างตัวละครนักมวยไทยที่มีชื่อเสียงอย่างซาวามูระ โนริทากะ กับฉ่ำอุรา ในมังงะชุด "ถึงจะเห่ยแต่ก็สู้นะเฟ้ย"
- Magic boy 1 เล่มจบ
- ฤทธิ์ดาบสุริยัน 2 เล่มจบ
Takashi Hamori
刃森尊
เส้นทางนักบุญยากอบ
เส้นทางนักบุญยากอบ (; ; ; ; ; ) คือเส้นทางที่คริสต์ศาสนิกชนผู้แสวงบุญจากประเทศต่าง ๆ ในทวีปยุโรปใช้ในการเดินทางไปยังอาสนวิหารเมืองซานเตียโกเดกอมโปสเตลา ประเทศสเปน ซึ่งเชื่อกันว่าเป็นสถานที่บรรจุเรลิกของนักบุญยากอบ บุตรเศเบดี
เส้นทางนักบุญยากอบได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกของทวีปยุโรปในปี ค.ศ. 1993
เส้นทางจาริกแสวงบุญสำคัญคริสต์ศาสนิกชน.
เส้นทางจาริกแสวงบุญนักบุญยากอบเป็นเส้นทางที่เป็นอนุสรณ์สถานทางประวัติศาสตร์แห่งสเปน สำหรับการจาริกแสวงบุญมากว่าหนึ่งพันปี และเป็นเส้นทางจาริกแสวงบุญสำคัญที่สุดเส้นหนึ่งในบรรดาเส้นทางจาริกแสวงบุญสามสายของคริสต์ศาสนา นอกจากนั้นก็ยังเป็นเส้นทางที่นักแสวงบุญสามารถได้รับพระคุณการุญเมื่อไปถึงจุดหมายปลายทางด้วย เส้นทางอีกสองสายคือเส้นทางฟรันชีเจนาไปยังกรุงโรม และเส้นทางไปยังกรุงเยรูซาเลม
ตำนานกล่าวว่าร่างของยากอบ บุตรเศเบดี หรือนักบุญยากอบองค์ใหญ่ถูกนำมาจากเยรุซาเลมมายังตอนเหนือของสเปน และมาฝังไว้ยังที่ที่ปัจจุบันคือเมืองซานเตียโกเดกอมโปสเตลา