อู่แห้ง

อู่แห้ง (drydock หรือ dry-dock) หมายถึงบ่อแคบ ๆ รูปร่างคล้ายเรือ ซึ่งสามารถสูบน้ำเข้ามาเพื่อให้สิ่งของลอยเข้ามาด้านในได้ จากนั้นจึงสูบน้ำออกเพื่อให้สิ่งของนั้นมาพักอยู่บนพื้นที่แห้งด้านล่าง อู่แห้งใช้สำหรับการก่อสร้าง บำรุงรักษา และซ่อมแซมเรือขนาดเล็กไปจนถึงขนาดใหญ่ รวมถึงพาหนะทางน้ำอื่น ๆ
อู่แห้งเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับกองทัพเรือในการซ่อมแซมเรือรบขนาดใหญ่ เช่นเดียวกับท่าเรือพาณิชย์ขนาดใหญ่ที่มีอู่แห้งอยู่ภายใน เพื่อใช้ในการซ่อมแซมเรือสินค้าและเรือโดยสารขนาดใหญ่
ประวัติศาสตร์.
สมัยกรีซโบราณ.
หลักฐานทางประวัติศาสตร์ที่เก่าแก่ที่สุดเกี่ยวกับอู่แห้งพบได้ในอียิปต์สมัยทอเลมี (ประมาณ 332–30 ปีก่อนคริสตกาล) โดยอะธีนาอีอุสแห่งนาอูคราทิส (Athenaeus of Naucratis) นักเขียนชาวกรีก ได้เขียนเกี่ยวกับการปล่อยเรือพายขนาดมหึมา "เทสรากอนเตเรส" (Tessarakonteres) ในรัชสมัยทอเลมีที่ 4 ฟิโลพาเตอร์ เขากล่าวถึงสิ่งที่อาจเป็นอู่แห้งขนาดใหญ่ที่ใช้ในการปล่อยเรือดังกล่าว
<templatestyles src="Template:Blockquote/styles.css" />หลังจากนั้น ช่างชาวฟีนิเชียนคนหนึ่งก็คิดค้นวิธีการปล่อยเรือใหม่ (เทสรากอนเตเรส) โดยขุดร่องลึกใต้ท้องเรือซึ่งมีความยาวเท่ากับตัวเรือเองติดกับท่าเรือ ในร่องลึกนั้น เขาสร้างฐานรองจากหินแข็งลึกห้าศอก แล้ววางทับด้วยคานไม้ขวางตลอดความกว้างของร่องลึก ห่างกันสี่ศอก จากนั้นก็ทำทางเชื่อมกับทะเลเพื่อเติมน้ำให้เต็มพื้นที่ที่ขุดไว้ ทำให้เรือลอยขึ้นมาได้ง่ายด้วยแรงคนที่มีอยู่ จากนั้นจึงปิดทางเข้าที่สร้างไว้เดิม และสูบน้ำออก เมื่อน้ำออกหมด เรือก็วางอยู่บนคานไม้ขวางที่กล่าวถึงก่อนหน้านี้อย่างมั่นคง
มีการคำนวณว่าอู่แห้งสำหรับเรือขนาดใหญ่นี้อาจจะมีปริมาณน้ำ 750,000 แกลลอน เทียบเท่ากับประมาณ 2,839 ล้านลิตร
จีนสมัยกลาง.
การใช้อู่เรือแห้งในจีนนั้นสามารถย้อนกลับไปได้ไกลอย่างน้อยถึงศตวรรษที่ 10 ในปี ค.ศ. 1088 เฉิ่น คั่ว (ค.ศ. 1031–1095) นักวิทยาศาสตร์และรัฐบุรุษแห่งราชวงศ์ซ่ง เขียนไว้ใน "บทความสระนียาม" (Dream Pool Essays) ว่า:
<templatestyles src="Template:Blockquote/styles.css" />ในช่วงต้นราชวงศ์ (ประมาณ ค.ศ. 965) สองมณฑลเช่อ (ปัจจุบันคือเจ้อเจียง และเจียงซูใต้) ได้ถวายเรือมังกรสองลำแก่องค์จักรพรรดิ แต่ละลำมีความยาวมากกว่า 200 ฟุต ตัวเรือมีหลายชั้น พร้อมห้องพักและโถงแบบพระราชวัง ภายในมีทั้งบัลลังก์และโซฟา พร้อมสำหรับการประพาสและตรวจราชการขององค์จักรพรรดิ ผ่านมาหลายปี ตัวเรือเริ่มผุพังและต้องการการซ่อมแซม แต่การทำเช่นนั้นเป็นไปไม่ได้ตราบใดที่เรือยังลอยน้ำอยู่ ด้วยเหตุนี้ ในรัชสมัยจักรพรรดิซ่งเสินจง (ค.ศ. 1068–1077) ขุนนางวังท่านหนึ่งชื่อหวงฮุ่ยซินได้เสนอแผนการขึ้นมา บ่อขนาดใหญ่ถูกขุดขึ้นบริเวณปลายด้านเหนือของทะเลสาบจินหมิง เพื่อรองรับเรือมังกร และภายในบ่อนี้มีการวางคานไม้ขวางขนาดใหญ่และแข็งแรงลงบนฐานรากที่สร้างจากเสา จากนั้น (เปิดทางน้ำเข้าบ่อ) ทำให้น้ำไหลเข้าเติมบ่ออย่างรวดเร็ว เมื่อบ่อเต็มแล้ว เรือทั้งสองลำจึงถูกดึงลากขึ้นไปเหนือคานไม้ขวาง (หลังจากปิดทางน้ำเข้า) น้ำจึงถูกสูบออกจากบ่อด้วยเครื่องสูบแบบกงล้อ ทำให้เรือค่อย ๆ ลอยสูงขึ้นจนพักอยู่บนอากาศอย่างมั่นคง เมื่อการซ่อมแซมเสร็จสิ้น น้ำก็ถูกปล่อยกลับเข้ามาอีกครั้ง เพื่อให้เรือมังกรลอยน้ำอีกครั้ง (และสามารถออกจากอู่ได้) สุดท้าย คานไม้ขวางและเสาถูกนำออก และทั้งบ่อถูกคลุมด้วยหลังคาขนาดใหญ่ เพื่อสร้างเป็นโรงเก็บเรือ ป้องกันแดดลมและความเสียหายจากแดดฝน
สมัยฟื้นฟูศิลปวิทยายุโรป.
อู่แห้งในยุโรปยุคต้นสมัยใหม่แห่งแรกและเก่าแก่ที่สุดที่ยังใช้งานอยู่ตั้งอยู่ที่ฐานทัพเรือหลวงพอร์ตสมัธ ถูกสร้างขึ้นตามบัญชาของพระเจ้าเฮนรีที่ 7 แห่งอังกฤษ ในปี ค.ศ. 1495 (ดูเพิ่มเติมเกี่ยวกับกองทัพเรือทิวดอร์)
หลักฐานการกล่าวถึงอู่แห้งแบบลอยที่เก่าแก่ที่สุดอาจมาจากหนังสือเล่มเล็กในภาษาอิตาลีที่ตีพิมพ์ในเวนิส ค.ศ. 1560 เรื่องรายละเอียดเกี่ยวกับเครื่องกลประดิษฐ์ (Descrittione dell'artifitiosa machina) ในหนังสือเล่มนี้ ผู้เขียนนิรนามได้เสนอวิธีการใหม่ในการกู้เรือที่ติดอยู่ใต้ท้องทะเล และเริ่มอธิบายถึงวิธีการของเขาพร้อมภาพประกอบ ภาพแกะไม้ที่แนบมาแสดงภาพเรือที่อยู่ระหว่างแท่นลอยขนาดใหญ่สองอัน มีหลังคาเหนือเรือ ลำเรือถูกดึงเข้ามาในแนวตั้งด้วยเชือกจำนวนมากที่ติดกับโครงสร้างบนเรือ
สมัยปัจจุบัน.
อู่ต่อเรือฌานตีเย เดอแอตแลนติค (Chantiers de l'Atlantique) ในเมืองแซ็ง-นาแซร์ ประเทศฝรั่งเศส เป็นเจ้าของอู่แห้งที่ใหญ่ที่สุดแห่งหนึ่งในโลก ด้วยขนาด 1,200 × 60 เมตร (3,940 × กว้าง 200 ฟุต) และอู่แห้งที่มีหลังคาขนาดใหญ่ที่สุดในโลกอยู่ที่อู่ต่อเรือเมเยอร์ เวิร์ฟท์ (Meyer Werft Shipyard) ในเมืองพาเพนบวร์ค ประเทศเยอรมนี ด้วยความยาว 504 เมตร ความกว้าง 125 เมตร และความสูง 75 เมตร
บริษัทอุตสาหกรรมหนักฮาร์แลนด์แอนด์วูล์ฟ (Harland and Wolff Heavy Industries) ในเมืองเบลฟาสต์ ประเทศไอร์แลนด์เหนือ เป็นที่ตั้งของอู่แห้งขนาดใหญ่ 556 × 93 เมตร (1,824 × 305 ฟุต) ซึ่งถือเป็นอู่แห้งที่ใหญ่แห่งหนึ่งในโลก เครนขนาดมหึมาที่อยู่ภายในอู่แห้งแห่งนี้ตั้งชื่อตามบุคคลในคัมภีร์ไบเบิล ได้แก่ แซมสัน และ โกไลแอท
อู่แห้งหมายเลข 12 ของบริษัทต่อเรือนิวพอร์ตนิวส์ (Newport News Shipbuilding) ในรัฐเวอร์จิเนีย เป็นอู่แห้งที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในสหรัฐอเมริกา โดยมีความยาว 662 เมตร และกว้าง 76 เมตร (2,172 × 249 ฟุต) อู่ลอยน้ำที่ใหญ่ที่สุดในอเมริกาเหนือมีชื่อว่า "เดอะวิเกอรัส" (The Vigorous) ซึ่งดำเนินการโดยบริษัทไวกอร์ อินดัสทรีส์ (Vigor Industries) ในรัฐออริกอน ตั้งอยู่ในเขตอุตสาหกรรมสวอนไอแลนด์ (Swan Island Industrial Area) ริมแม่น้ำวิลลาเมตต์