พระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 7 รอบ 5 ธันวาคม 2554

งานเฉลิมพระชนมพรรษาครบ 84 พรรษา ในรัชกาลที่ 9
พระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 7 รอบ 5 ธันวาคม พุทธศักราช 2554  เป็นชื่องานเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตรในโอกาสที่ทรงเจริญพระชนมพรรษาครบ 7 รอบ 84 พรรษา ในวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2554 ประกอบด้วยพระราชพิธี รัฐพิธี และราษฎรพิธีต่าง ๆ โดยจัดตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม ถึงวันที่ 31 ธันวาคม พ.ศ. 2554
รัฐบาลสมัยยิ่งลักษณ์ ชินวัตร และประชาชนชาวไทยร่วมกันจัดพระราชพิธีนี้ขึ้น ดังปรากฏเป็นเหตุการณ์ดังต่อไปนี้
พระราชพิธี.
ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม พระราชทานหมายกำหนดการพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 7 รอบระหว่างวันจันทร์ที่ 5 ธันวาคม ถึงวันพฤหัสบดีที่ 8 ธันวาคม พ.ศ. 2554
วันพฤหัสบดีที่ 8 ธันวาคม พุทธศักราช 2554.
นอกจากนี้ ในวันศุกร์ที่ 9 พฤศจิกายน พ.ศ. 2555 เวลา 15.30 น พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว (ขณะดำรงพระราชอิสริยยศสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร) เสด็จพระราชดำเนินแทนพระองค์โดยขบวนพยุหยาตราทางชลมารค (โดยเรือพระที่นั่งสุพรรณหงส์) พร้อมด้วย ท่านผู้หญิง ศรีรัศมิ์ สุวะดี เมื่อครั้งดำรงพระอิสริยยศ พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศรีรัศมิ์ พระวรชายาฯ ในการพระราชพิธีทรงบำเพ็ญพระราชกุศลถวายผ้าพระกฐิน ณ วัดอรุณราชวรารามราชวรมหาวิหาร (ตามหมายกำหนดการก่อน จะมีพระราชพิธี ในวันเสาร์ที่ 22 ตุลาคม พ.ศ. 2554 ต่อมาเมื่อวันที่ 14 ตุลาคม ที่ประชุมคณะกรรมการอำนวยการจัดงานเฉลิมพระเกียรติฯ ได้มีมติให้ขอพระราชทานพระบรมราชานุญาต เลื่อนการจัดพิธี เนื่องจากกระแสน้ำและระดับน้ำในแม่น้ำเจ้าพระยาสูงและไหลแรงจากเหตุอุทกภัยในประเทศไทย พ.ศ. 2554) โดยกระบวนเรือยาว 1,280 เมตร กว้าง 90 เมตร ประกอบด้วยเรือทั้งหมด 52 ลำ ได้แก่ เรือพระที่นั่ง 4 ลำ (เรือพระที่นั่งสุพรรณหงส์, เรือพระที่นั่งนารายณ์ทรงสุบรรณ รัชกาลที่ 9, เรือพระที่นั่งอเนกชาติภุชงค์ และเรือพระที่นั่งอนันตนาคราชสำหรับอัญเชิญผ้าพระกฐิน) เรือรูปสัตว์ 8 ลำ เรือดั้ง 22 ลำ และเรืออื่น ๆ 18 ลำ โดยกาพย์เห่เรือในครั้งนี้เป็นการประพันธ์ขึ้นมาใหม่ ทั้งสิ้น 3 บท ได้แก่ บทเสภาสรรเสริญพระบารมี บทชมเรือขบวน และบทชมเมือง โดย นาวาเอก ทองย้อย แสงสินชัย เป็นผู้ประพันธ์ และนาวาโท ณัฐวัฏ อร่ามเกลื้อ เป็นพนักงานเห่เรือ
รัฐพิธี.
รัฐบาลไทยได้เตรียมการจัดรัฐพิธี เนื่องในวโรกาสมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 7 รอบ 5 ธันวาคม พุทธศักราช 2554 โดยมีรายละเอียด ดังต่อไปนี้
พร้อมทั้งทูลเกล้าฯ ถวายของที่ระลึก 3 รายการ ได้แก่ พระที่นั่งอัฐทิศอุทุมพรราชอาสน์จำลอง หนังสือที่ระลึกประมวลพระราชดำรัส และเงินสมทบมูลนิธิราชประชานุเคราะห์ ในพระบรมราชูปถัมภ์
กิจกรรมเฉลิมพระเกียรติ.
ต่อไปนี้เป็นรายละเอียดของกิจกรรมเฉลิมพระเกียรติ เนื่องในโอกาสพระราชพิธีนี้ ซึ่งได้รับอนุญาตจากสำนักราชเลขาธิการอย่างเป็นทางการ
การประชาสัมพันธ์.
โดยสถานีวิทยุกระจายเสียง สถานีโทรทัศน์ และสื่อมวลชนทุกสำนัก จะถ่ายทอดสดงานพระราชพิธีและกิจกรรมเฉลิมพระเกียรติ โดยให้ทุกสถานีเชื่อมโยงสัญญาณจากโทรทัศน์รวมการเฉพาะกิจแห่งประเทศไทย
ตราสัญลักษณ์.
ตราสัญลักษณ์งานเฉลิมพระเกียรติฯนี้ออกแบบโดย นายศิริ หนูแดง ตราสัญลักษณ์งานเฉลิมพระเกียติฯนี้ประกอบด้วย อักษรพระปรมาภิไธยย่อ ภ.ป.ร. สีเหลืองทอง อันเป็นสีประจำวันคล้ายวันพระบรมราชสมภพ ขลิบรอบด้วยสีทอง อยู่กลางตราสัญลักษณ์ฯ บนพื้นวงกลมสีน้ำเงิน ล้อมรอบด้วยกรอบโค้งเรียบสีเหลืองทอง หมายถึงพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงเป็นศูนย์รวมดวงใจของคนไทยทั้งชาติ ด้านบนอักษรพระปรมาภิไธยย่อ เป็นอุณาโลมเลข 9 ไทย หมายถึงพระมหากษัตริย์พระองค์ที่ 9 แห่งพระบรมราชจักรีวงศ์ โดยตัวเลขนั้นอยู่ภายใต้พระมหาพิชัยมงกุฎ อันเป็นเครื่องประกอบพระบรมราชอิสริยยศของพระมหากษัตริย์ไทย และเป็นเครื่องหมายแห่งความเป็นสมเด็จพระบรมราชาธิราช
ถัดลงมาสองข้างซ้ายขวาของอักษรพระปรมาภิไธยย่อ มีลายพุ่มข้าวบิณฑ์สีทอง ซึ่งมีสัปตปฎลเศวตฉัตรประดิษฐานอยู่เบื้องบน ด้านนอกสุดเป็นกรอบโค้ง มีลวดลายสีทองบนพื้นสีเขียว ซึ่งเป็นเดชแห่งวันคล้ายวันพระบรมราชสมภพ และยังหมายถึงความมั่งคั่งอุดมสมบูรณ์ และความสงบร่มเย็น ด้านล่างอักษรพระปรมาภิไธยย่อ เป็นภาพกระต่ายสีขาวทรงเครื่อง อยู่ในลักษณะกำลังก้าวย่าง หมายถึงเครื่องหมายประจำนักษัตรปีเถาะ ซึ่งตรงกับปีมหามงคลนี้ โดยภาพกระต่ายอยู่บนพื้นสีน้ำเงิน มีลายกระหนกสีทองประกอบ หมายถึงความเจริญรุ่งเรืองของราชอาณาจักรไทย ภายใต้พระบรมโพธิสมภาร เบื้องล่างตราสัญลักษณ์ฯ เป็นแพรแถบสีชมพูขลิบทอง มีตัวอักษรสีทองความว่า พระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 7 รอบ 5 ธันวาคม 2554
เพลงเฉลิมพระเกียรติ.
ครองแผ่นดินโดยธรรม.
ประพันธ์คำร้องโดย ประภาส ชลศรานนท์ ประพันธ์ทำนอง และเรียบเรียงเสียงประสานโดย จักรพัฒน์ เอี่ยมหนุน เป็นเพลงที่กระทรวงกลาโหม กองทัพไทย และสำนักงานตำรวจแห่งชาติ ร่วมกับ บริษัท เวิร์คพอยท์ เอ็นเทอร์เทนเมนท์ จำกัด (มหาชน) จัดทำขึ้นเพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เนื่องในพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 7 รอบ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2554 โดยเพลงและมิวสิกวิดีโอ ออกเผยแพร่ครั้งแรกเมื่อวันที่ 9 มิถุนายน พ.ศ. 2554 เวลา 19:09 นาฬิกา ทางโทรทัศน์รวมการเฉพาะกิจแห่งประเทศไทย และสถานีวิทยุกระจายเสียงทุกแห่ง พร้อมกันทั่วประเทศ โดยมีผู้เข้าบันทึกเสียงทั้งหมด 9,999 คน ซึ่งผู้อำนวยเพลง คือ บัณฑิต อึ้งรังษี และบรรเลงโดยวงดุริยางค์ทหารบก วงดุริยางค์ทหารเรือ วงดุริยางค์ทหารอากาศ และวงดุริยางค์ตำรวจ
ผู้ปิดทองหลังพระ.
ประพันธ์คำร้องและทำนองโดย ยืนยง โอภากุล ออกเผยแพร่ครั้งแรกเมื่อวันที่ 19 มีนาคม พ.ศ. 2554 ในงานคอนเสิร์ตคาราบาว 30 ปี โดยในเนื้อเพลง กล่าวถึงพระนามเต็มของพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ในขณะนั้นไว้ด้วย มีวัตถุประสงค์เพื่อให้คนไทยทราบและจดจำได้ เนื่องจากผู้ที่จดจำได้ยังมีน้อย ทั้งนี้ นายกองเอก ดร.ดิสธร วัชโรทัย รองเลขาธิการพระราชวัง กล่าวว่า พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงสดับตรับฟัง และแก้ไขเนื้อเพลงเล็กน้อย และตรัสชมว่า "แอ๊ด คาราบาว เก่งมาก ที่นำชื่อเรามาใส่ในเนื้อเพลงได้"
ตามรอยพระราชา.
ประพันธ์คำร้องโดย ชนะ เสวิกุล และ นิติพงษ์ ห่อนาค ประพันธ์ทำนองโดย ชนะ เสวิกุล และ อภิไชย เย็นพูนสุข ขับร้องโดย ธงไชย แมคอินไตย์ และคณะประสานเสียงเด็ก เพลงนี้เป็นส่วนหนึ่งของ โครงการเฉลิมพระเกียรติ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร "ตามรอยพระราชา" เนื่องในโอกาสมหามงคล ที่พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงเจริญพระชนมพรรษา 7 รอบ 84 พรรษา เพื่อร่วมกันแสดงความจงรักภักดีอย่างยิ่งใหญ่ จัดทำโดย บริษัท จีเอ็มเอ็ม แกรมมี่ จำกัด (มหาชน) เนื้อหาของเพลงเป็นการตอบคำถามว่า ทำไมพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ถึงทรงงานมากมายเพื่อพสกนิกร นอกจากนั้น ยังมีการนำเนื้อเพลงบางส่วน มาจากเพลงต้นไม้ของพ่อ เพลงของขวัญจากก้อนดิน และเพลงรูปที่มีทุกบ้าน มาเป็นส่วนหนึ่งของคำร้องในบทเพลงนี้ด้วย
ในหลวงของแผ่นดิน.
ประพันธ์คำร้องโดย วิเชียร ตันติพิมลพันธ์ ประพันธ์ทำนอง และเรียบเรียงโดย สราวุธ เลิศปัญญานุช ขับร้องโดย นักแสดงและศิลปิน 123 คน จัดทำโดย บริษัท เอ็กแซ็กท์ จำกัด และ บริษัท ซีเนริโอ จำกัด เพื่อเฉลิมพระเกียรติ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร โดยมีการถ่ายทำมิวสิกวิดีโอ ที่โรงละครเมืองไทยรัชดาลัย เธียเตอร์ ทั้งนี้ เพลงนี้ยังใช้ประกอบละครเวทีเรื่อง สี่แผ่นดิน เดอะมิวสิคัล ขับร้องโดย เด็กหญิงณัฐนิช รัตนเสรีเกียรติ หรือน้องพินต้า ที่รับบทเป็นแม่พลอยในวัยเด็ก