ประกิต วาทีสาธกกิจ

ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์ ประกิต วาทีสาธกกิจ (เกิด 28 มีนาคม พ.ศ. 2487) นักวิชาการ อาจารย์แพทย์ เป็นอายุรแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านโรคปอด และประธานมูลนิธิรณรงค์เพื่อการไม่สูบบุหรี่ หรือที่เรียกกันว่า คุณหมอนักรณรงค์
ประวัติ.
นายแพทย์ประกิต วาทีสาธกกิจ เกิดเมื่อวันที่ 28 มีนาคม พ.ศ. 2487 เป็นบุตรคนที่ 1 มีพี่น้องรวม 5 คน เริ่มเข้าเรียนหนังสือตั้งแต่อายุ 8 ขวบ โดยเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 1 ถึง 4 ที่โรงเรียนเสริมศิษย์พิทยา ที่สะพานอ่อน ปทุมวัน สอบได้ที่ 1 ของชั้นตลอดสี่ปี หลังจากจบ ป.4 หยุดเรียนไป 4 ปี เพราะต้องช่วยงานบ้าน ต่อมา อายุได้ 15 ก็เริ่มเรียนหนังสือ โดยไม่ได้เรียนในโรงเรียนเหมือนคนอื่น ๆ ใช้วิธีเรียนเองที่บ้าน และไปกวดวิชาตอนเย็น แล้วสอบเทียบคือ
ตอนนั้น ฝันอยากเรียนสูง ๆ เพื่อจะได้มีอาชีพ เพราะที่บ้านไม่มีกิจการอะไร อยากเรียนแพทย์เพราะว่าผลการเรียนดี ใคร ๆ ก็เชียร์ให้เรียนแพทย์ ทางบ้านไม่มีเงินทุนที่จะทำอะไร จึงคิดว่าเรียนแพทย์จบแล้วจะได้มีงานทำเลย
การทำงานด้านการควบคุมยาสูบ.
จากการที่เป็นแพทย์เฉพาะทางด้านโรคปอด ได้ให้ความรู้เกี่ยวกับอันตรายของการสูบบุหรี่แก่นักศึกษาแพทย์ แพทย์และประชาชนทั่วไป ด้วยการบรรยาย เขียนบทความเผยแพร่ ในปี พ.ศ. 2529 ได้รับการชักชวนจาก ศาสตราจารย์นายแพทย์ อรรถสิทธิ์ เวชชาชีวะ คณบดีคณะแพทยศาสตร์ โรงพยาบาลรามาธิบดี และศาสตราจารย์นายแพทย์ประเวศ วะสี ให้เข้าร่วมเป็นกรรมการโครงการรณรงค์เพื่อการไม่สูบบุหรี่ ที่สนับสนุนโดยมูลนิธิหมอชาวบ้าน โดยร่วมกับ น.ส.บังอร ฤทธิภักดี และอีกหลายท่าน เป็นกรรมการโครงการฯ ทำการเผยแพร่ความรู้พิษภัยยาสูบ ผลักดันนโยบายควบคุมยาสูบ และขยายเครือข่ายรณรงค์ จุดเปลี่ยนสำคัญคือ ในปี พ.ศ. 2532-2533 ได้เข้าร่วมเป็นตัวแทนกระทรวงสาธารณสุขในคณะผู้แทนไทย ในการเจรจากับสำนักผู้แทนการค้าสหรัฐอเมริกา ในกรณีพิพาทการเปิดตลาดบุหรี่ให้แก่บุหรี่ต่างประเทศ ได้ร่วมกับ ดร.สุรินทร์ พิศสุวรรณ ในการเดินทางไปกรุงวอชิงตันดีซี สหรัฐอเมริกาในเวทีประชาพิจารณ์ให้การคัดค้านนโยบายส่งออกสินค้าบุหรี่มายังประเทศไทย เป็นนักวิชาการไทยคนเดียว ที่ไปให้การต่อกรรมาธิการสภาคองเกรส และวุฒิสภาสหรัฐอเมริกาเพื่อคัดค้านนโยบายสนับสนุนการส่งออกสินค้าบุหรี่ของอเมริกา ได้ร่วมเป็นกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ ในคณะกรรมการควบคุมยาสูบแห่งชาติต่อเนื่องตั้งแต่ปี พ.ศ. 2532 และทำหน้าที่เป็นที่ปรึกษาสำนักงานควบคุมยาสูบ กระทรวงสาธารณสุข เข้าร่วมยกร่าง ผลักดันกฎหมายควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบ และกฎหมายคุ้มครองสุขภาพของผู้ไม่สูบบุหรี่ใน พ.ศ. 2535 ผลักดันให้มีการขึ้นภาษีบุหรี่ปี พ.ศ. 2536 พบปัญหาต่อมาว่ากระทรวงสาธารณสุขได้รับงบประมาณสนับสนุนงานควบคุมยาสูบน้อยมาก จึงร่วมกับนายแพทย์สุภกร บัวสาย และนักวิชาการอีกหลายท่าน ในการขายความคิด และผลักดันการออกกฎหมายให้ธุรกิจยาสูบและสุราเสียภาษีเพิ่มอีกร้อยละ 2 มาเป็นงบประมาณสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) เป็นผลสำเร็จในปี พ.ศ. 2544 เกษียณอายุราชการในปี พ.ศ. 2547 โดยตลอดช่วงเวลาที่ยังเป็นอาจารย์แพทย์ทำหน้าที่สอน บริการรักษาคนไข้ และงานบริหารภาควิชาและคณะแพทยศาสตร์ พร้อมกับทำงานรณรงค์ไม่สูบบุหรี่ในฐานะอาสาสมัคร จนเกษียณอายุราชการ จึงได้ทำงานรณรงค์ไม่สูบบุหรี่เต็มเวลาในสำนักงานมูลนิธิรณรงค์เพื่อการไม่สูบบุหรี่ สนับสนุนงานควบคุมยาสูบผ่านการผลักดันนโยบาย ร่วมผ่านกฎระเบียบต่าง ๆ ในการควบคุมยาสูบ ได้รับมอบหมายให้เป็นผู้เตรียมคำเตือน/รูปภาพคำเตือนบนซองบุหรี่มาโดยตลอด เปิดโปงกลยุทธ์ของอุตสาหกรรมยาสูบ พร้อม ๆ กับการขยายเครือข่ายในภาคประชาสังคม ในด้านต่างประเทศได้รับเชิญ เดินสายแบ่งปันประสบการณ์ และสนับสนุนประเทศในอาเซียนและประเทศอื่น ๆ เกี่ยวกับงานควบคุมยาสูบ และการก่อตั้งองค์กรรูปแบบ สสส. รวมทั้งเป็นกรรมการยกร่างแนวปฏิบัติมาตราต่าง ๆ ของอนุสัญญาควบคุมยาสูบ องค์การอนามัยโลก ในขณะที่ภายในประเทศไทย ได้มุ่งเน้นการขยายเครือข่ายในวิชาชีพ และแวดวงต่าง ๆ และให้ความสำคัญกับการทำให้เกิดกลไกการควบคุมยาสูบในระดับจังหวัดทั่วประเทศ เป็นผู้ที่ปฏิบัติและพยายามเผยแพร่กระบวนการ “การชี้แนะ” นโยบายสาธารณะ หรือ “Advocacy” for public policy มุ่งมั่นรณรงค์ให้สังคมไทยเข้าใจ การ “สร้างเสริมสุขภาพ” ตามหลักการ Ottawa Charter for Health Promotion ขององค์การอนามัยโลก
การทำงาน.
ศาสตราจารย์เกียรติคุณ นายแพทย์ ประกิตเป็นคนเรียบง่ายไม่ถือตัว มีอัธยาศัยไมตรี มีความเป็นกันเองและเป็นมิตรกับผู้คน เป็นนักบริหารแก้ปัญหาได้รวดเร็ว กล้าตัดสินใจ เสียสละ โดยยึดหลักว่า “Honesty is the best policy”