จังหวัดเกียวโต

จังหวัดเกียวโต (; โรมาจิ: "Kyōto-fu"; : เคียวโตะ-ฟุ) เป็นจังหวัดหนึ่งของประเทศญี่ปุ่นตั้งอยู่ในภูมิภาคคันไซบนเกาะฮนชู#เปลี่ยนทาง จังหวัดเกียวโตมีจำนวนประชากร 2,526,096 คน (ณ วันที่ 1 มิถุนายน ค.ศ. 2024) และมีขนาดพื้นที่ มีเมืองหลวงชื่อเดียวกันคือ นครเกียวโต ซึ่งเป็นเมืองที่ใหญ่ที่สุดในจังหวัดด้วย เมืองที่สำคัญอื่น ๆ เช่น นครอูจิ, นครคาเมโอกะ, นครไมซูรุ#เปลี่ยนทาง 
จังหวัดเกียวโตตั้งอยู่บนชายฝั่งทะเลญี่ปุ่น และทอดยาวไปทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ไปยังคาบสมุทรคิอิ ครอบคลุมพื้นที่ของแคว้นในอดีต ได้แก่ แคว้นยามาชิโระ แคว้นทัมบะ และแคว้นทังโงะ จังหวัดเกียวโตเป็นที่ตั้งของเมืองหลวงของจักรพรรดิในอดีตของญี่ปุ่น จังหวัดเกียวโตเป็นหนึ่งในสองจังหวัดของญี่ปุ่นที่ใช้คำว่า ฟุ ("fu") ต่อท้ายชื่อเช่นเดียวกับจังหวัดโอซากะ ในขณะที่จังหวัดอื่น ๆ ส่วนใหญ่ใช้คำว่า เค็ง ("ken") นครเกียวโตทำให้จังหวัดเกียวโตกลายเป็นจุดหมายปลายทางการท่องเที่ยวที่ได้รับความนิยมมากที่สุดแห่งหนึ่งในประเทศญี่ปุ่นทั้งนักท่องเที่ยวในประเทศและต่างชาติ และพื้นที่ร้อยละ 21 ของจังหวัดได้รับการกำหนดให้เป็นอุทยานทางธรรมชาติ จังหวัดเกียวโตเป็นส่วนหนึ่งของเขตมหานครเคฮันชิง ซึ่งเป็นภูมิภาคที่มีประชากรมากเป็นอันดับสองของญี่ปุ่น รองจากเขตมหานครโตเกียว และเป็นหนึ่งในภูมิภาคที่มีผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศสูงที่สุดแห่งหนึ่งของโลก
ประวัติศาสตร์.
ก่อนที่จะมีการปฏิรูปเมจิ พื้นที่จังหวัดเกียวโตเดิมเคยเป็นพื้นที่ของแคว้นโบราณ ได้แก่ แคว้นยามาชิโระ แคว้นทัมบะ และแคว้นทังโงะ#เปลี่ยนทาง 
จังหวัดโทโยโอกะ (สีเหลือง) และจังหวัดเกียวโต (สีชมพู) บนแผนที่เขตการปกครองของประเทศญี่ปุ่น ค.ศ. 1872 (ปีเมจิที่ 4)
หลังการปฏิรูปเมจิ เมื่อ ค.ศ. 1868 (ปีเคโอที่ 4) ยังมีการใช้ระบบจังหวัดควบคู่กับแคว้นศักดินา หรือฟูฮังเก็งซันจิเซ  ได้มีการจัดตั้ง "เคียวโตะ-ฟุ"  ขึ้นเมื่อวันที่ 14 มิถุนายน ค.ศ. 1868 ในขณะนั้นยังมีแคว้นศักดินาหรือ"ฮัง"  ในพื้นที่ที่เป็นจังหวัดเกียวโตในปัจจุบันอยู่มากกว่าสิบแคว้น ต่อมาใน ค.ศ. 1871 (ปีเมจิที่ 4) ได้มีการยกเลิกระบบแคว้นและแทนที่ด้วยระบบจังหวัด จึงได้มีการเปลี่ยนแคว้นศักดินาให้กลายเป็น"เค็ง"  การควบรวมจังหวัดครั้งแรกเกิดขึ้นเมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน ค.ศ. 1891 โดยควบรวม 5 "เค็ง"ในพื้นที่ที่เคยเป็นแคว้นทัมบะและแคว้นยามาชิโระ เข้ากับ "เคียวโตะ-ฟุ" และควบรวม 11 "เค็ง"ในพื้นที่ที่เคยเป็นแคว้นทัมบะ แคว้นทังโงะ และแคว้นทาจิมะ กลายเป็น "โทโยโอกะ-เค็ง" หรือจังหวัดโทโยโอกะ 
ต่อมาในการควบรวมจังหวัดครั้งที่สองใน ค.ศ. 1876 (ปีเมจิที่ 9) ได้มีการยุบจังหวัดโทโยโอกะ โดยโอนเฉพาะ 5 อำเภอที่เคยเป็นของแคว้นโทโงะ และอำเภออามาดะที่เคยเป็นของแคว้นทัมบะมาขึ้นกับจังหวัดเกียวโต ส่วนที่เหลือโอนไปขึ้นกับจังหวัดเฮียวโงะ ทำให้จังหวัดเกียวโตมีอาณาเขตใกล้เคียงกับในปัจจุบัน
เทศบาลนครเกียวโตได้รับการจัดตั้งขึ้นเมื่อ ค.ศ. 1889 (ปีเมจิที่ 22) โดยให้ผู้ว่าราชการจังหวัดเกียวโตทำหน้าเป็นนายกเทศมนตรีนครเกียวโตเป็นกรณีพิเศษจนถึง ค.ศ. 1898
ภูมิศาสตร์.
จังหวัดเกียวโตตั้งอยู่เกือบกึ่งกลางของเกาะฮนชูและประเทศญี่ปุ่น ครอบคลุมพื้นที่ ซึ่งคิดเป็นร้อยละ 1.2 ของประเทศญี่ปุ่น ขนาดพื้นที่ใหญ่เป็นอันดับ 31 ของประเทศ มีอาณาเขตทางทิศเหนือติดกับทะเลญี่ปุ่น ทิศตะวันออกเฉียงเหนือติดกับจังหวัดฟูกูอิ ทิศตะวันออกติดกับจังหวัดชิงะ ทิศตะวันออกเฉียงใต้ติดกับจังหวัดมิเอะ ทิศใต้ติดกับจังหวัดนาระและจังหวัดโอซากะ และทิศตะวันตกติดกับจังหวัดเฮียวโงะ ลักษณะภูมิประเทศของจังหวัดเกียวโตเป็นที่ราบสลับหุบเขา มีเทือกเขาทัมบะพาดผ่านตอนกลางของจังหวัด ทำให้สภาพภูมิอากาศแตกต่างกันมากระหว่างตอนเหนือและตอนใต้ของจังหวัด
ณ เดือนเมษายน ค.ศ. 2016 พื้นที่ร้อยละ 21 ของจังหวัดได้รับการกำหนดให้เป็นอุทยานทางธรรมชาติ ได้แก่ อุทยานแห่งชาติซานิงไคงัง, กึ่งอุทยานแห่งชาติบิวาโกะ, กึ่งอุทยานแห่งชาติเกียวโตทัมบะโคเง็ง, กึ่งอุทยานแห่งชาติทังโงะ-อามาโนฮาชิดาเตะ-โอเอยามะ และกึ่งอุทยานแห่งชาติวากาซะวัง และอุทยานธรรมชาติระดับจังหวัด ได้แก่ อุทยานธรรมชาติจังหวัดโฮซูเกียว, อุทยานธรรมชาติจังหวัดคาซางิยามะ และอุทยานธรรมชาติจังหวัดรูริเก
การเมืองการปกครอง.
ผู้ว่าราชการจังหวัดเกียวโตคนปัจจุบันคือ ทากาโตชิ นิชิวากิ อดีตผู้ช่วยรัฐมนตรีประจำสำนักงานการบูรณะ ซึ่งได้รับการเลือกตั้งเมื่อเดือนเมษายน ค.ศ. 2018
ผู้ว่าราชการจังหวัดเกียวโตคนก่อนเป็นอดีตข้าราชการกระทรวงมหาดไทย เคจิ ยามาดะ เขาได้รับการเลือกตั้งให้ดำรงตำแหน่งในสมัยที่สี่ในเดือนเมษายน ค.ศ. 2014 โดยได้รับการสนับสนุนจากพรรคการเมืองหลักที่ไม่ใช่คอมมิวนิสต์ และมีคู่แข่งเพียงคนเดียวที่ได้รับการสนับสนุนโดยพรรคคอมมิวนิสต์ญี่ปุ่น
สภาจังหวัดมีสมาชิกทั้งหมด 60 คน จากเขตเลือกตั้ง 25 เขต และยังคงได้รับการเลือกตั้งในการเลือกตั้งท้องถิ่นพร้อมกันทั่วประเทศ (ครั้งล่าสุด ค.ศ. 2023) ณ เดือนเมษายน ค.ศ. 2023 ประกอบด้วยสมาชิกจากพรรคพรรคเสรีประชาธิปไตย 30 คน, พรรคคอมมิวนิสต์ญี่ปุ่น 23 คน, พรรคโคเม 5 คน, พรรคประชาธิปไตยรัฐธรรมนูญ 6 คน, พรรคประชาธิปไตยเพื่อประชาชน 4 คน, กลุ่มฟื้นฟูเกียวโต 9 คน, พรรคขนาดเล็ก 1 คน และนักการเมืองอิสระ 7 คน
ผู้แทนของจังหวัดเกียวโตในรัฐสภาญี่ปุ่นประกอบด้วยสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร 6 คน และสมาชิกวุฒิสภา 4 คน (2 คนต่อการเลือกตั้งหนึ่งครั้ง) หลังจากการเลือกตั้งทั่วไปใน ค.ศ. 2016, 2017 และ 2019 จังหวัดเกียวโตมีผู้แทนในสภาล่างจากพรรคเสรีประชาธิปไตย 4 คนและพรรคประชาธิปไตย 2 คน และมีผู้แทนในสภาสูงจากพรรคเสรีประชาธิปไตย 2 คน พรรคประชาธิปไตย 1 คน และพรรคคอมมิวนิสต์ 1 คน
เทศบาล.
จังหวัดเกียวโตแบ่งการปกครองออกเป็น 26 เทศบาล ประกอบด้วย 15 เทศบาลนคร, 10 เทศบาลเมือง และ 1 เทศบาลหมู่บ้าน นอกจากนี้ยังมีการแบ่งพื้นที่จังหวัดเกียวโตเป็นอำเภอ ซึ่งไม่มีหน่วยงานในการบริหาร มีจำนวน 6 อำเภอ โดยจะครอบคลุมเฉพาะพื้นที่ที่เป็นเทศบาลเมืองและเทศบาลหมู่บ้านเท่านั้น
<templatestyles src="Template:Table alignment/tables.css" />
สถิติประชากร.
ศาสนา.
จากการวิจัยของสํานักงานวัฒนธรรมใน ค.ศ. 2020 พบว่ามากกว่าร้อยละ 60 ของประชากรนับถือศาสนาชินโตและศาสนาพุทธ
เศรษฐกิจ.
จังหวัดเกียวโตมีชื่อเสียงด้านการท่องเที่ยว ทางตอนเหนือของจังหวัดบริเวณคาบสมุทรทังโงะประกอบอาชีพประมงและการขนส่งทางน้ำ ทางตอนกลางประกอบอาชีพเกษตรกรรมและป่าไม้