ฮามานาซุ

ฮามานาซุ  เป็นขบวนรถด่วนข้ามคืนที่เคยให้บริการในประเทศญี่ปุ่นที่ใช้รถจักรลากทำขบวนสุดท้ายหลังจากที่ขบวนกิงกะ ยกเลิกให้บริการในปี ค.ศ.2008 ซึ่งในปัจจุบันขบวนนี้ถูกยกไปแล้วเมื่อปี ค.ศ.2016 แล้ว ตู้รถไฟบางส่วนได้มีการส่งมอบให้การรถไฟแห่งประเทศไทยเป็นตู้รถไฟมือสอง
==ข้อมูลทั่วไป==
ฮามานาซุ  เป็นรถบลูเทรนขบวนรถด่วนที่เคยให้บริการโดย JR ฮกไกโด ใช้รหัสขบวนรถ 201 และ 202 ในปี ค.ศ.1988 อุโมงค์เซกังได้เปิดให้เดินรถในอุโมงค์เชื่อมต่อเกาะฮอนชูและ เกาะฮอกไกโด JR ฮอกไกโดจึงได้เพิ่มขบวนรถระหว่างซัปโปโรและ อาโอะโมริ โดยนำชื่อมาจากขบวนฮามานาซุเก่าที่วิ่งระห่างฮาโกะดาเตะและ อะบาชิริ โดยขบวนใหม่นั้นจะใช้เวลาประมาณ 7 ชั่วโมงในการเดินทางและวิ่งวันละเที่ยวทั้งขาไปและขากลับ
===สถานีที่จอด===
สถานีรถไฟซัปโปโระ - สถานีรถไฟชินซัปโปโระ - สถานีชิโตเซะ - สถานีมินามิซิโตเซะ - สถานีโทมาโคไม - สถานีโนโบริเบทซึ* - สถานีฮิคาชิมูโรรัง - สถานีดาเตะ มอมเบทซึ* - สถานีโอชามัมเบะ - สถานีรถไฟฮาโกดาเตะ - สถานีรถไฟอาโอโมริ
= จอดเฉพาะรถขาขึ้น
===สัญลักษณ์===
ขบวนฮามานาซุเป็นรถด่วนที่มี Headmark ด้วย โดยมีรูปกุหลาบญี่ปุ่นซึ่งเป็นที่มาของชื่อขบวนรถอีกด้วย นอกจากนี้ตัวรถตู้นอน Suhanefu14 550 มีรูปสัญลักษณ์ของตู้นอนมีพระจันทร์และดาวกับ ตัวอักษรในภาษาอังกฤษเขียนไว้ว่า"Sleeping car Hamanasu" และตู้เสื่อโนบิโนบิ มีรูปข้างตัวรถเป็นรูปสุนัขมีตัวอักษรญี่ปุ่นอ่านว่า โนบิโนบิคาร์เปทคาร์
ไฟล์:HamanasuHeadmark.JPG|Headmarkขบวนฮามานาซุ
ไฟล์:HamanasuMark.JPG|Markข้างประตูรถนอน
ไฟล์:のびのびカーペット (7684964136).jpg|รูปโนบิโนบิคาร์เปทคาร์
===ขบวนรถ===
{|style="width:25em; text-align:center; thumb:right; margin:0 0 0 1em; border:1px solid #999;"
|style="background-color:#eee; border-bottom:solid 4px #2cb431;" colspan="2"|ขบวนฮามานาซุ
|-
|style="text-align:center" colspan="2"|
{|class="wikitable" style="border:1px; font-size:80%; float:center; margin:auto;"
|+ รถนอนรุ่น14+24
|1||1/2*||2||3||4||5||6||7||8||9||10||11
|-
|B#||B||B||R#||โนบิ||DR||DR||R#||R#||N||N||N#
|}
|-
|style="text-align:left; font-size:80%;"|
คำอธิบาย
B  =ตู้นอนชั้นB สี่คนต่อห้องไม่มีประตู
โนบิ=ตู้นอนปูเสื่อ"โนบิโนบิ"
DR =ตู้นั่ง"ดรีมคาร์"ที่สามารถนั่งสามารถเอนได้
R  =ตู้นั่งต้องจองที่นั่งก่อนขึ้น(Reserve)
N  =ตู้นั่งไม่ต้องจองที่นั่ง(Non Reserve)
|}
ตู้รถไฟที่ใช้ในการทำขบวนได้แก่ตู้รุ่น14และตู้นอนรุ่น24/25ของบริษัทJRฮอกไกโดจากศูนย์ซัปโปโร ตู้ที่ใช้ในการทำขบวนมีดังนี้
ตู้ที่ 1 = Suhanefu14 550
ตู้ที่ 1/2, 2 = Ohane24 500, Ohane25 0 หรือ Ohanefu25 0
ตู้ที่ 3, 7, 8, 11 = Suhafu14 500 มีเครื่องปั่นไฟ
ตู้ที่ 4 = Oha14 500 มีเพียงสองตู้หมายเลข 512 และ 515
ตู้ที่ 5, 6  = Oha14 500
ตู้ที่ 9, 10 = Oha14 500
ปกติแล้วตู้นอนรุ่น 24 และ 25 จะไม่มีเครื่องปั่นไฟจำเป็นที่จะต้องใช้ตู้ปั่นไฟ Kani24 ในการจ่ายไฟทั้งขบวน แต่ในบางกรณีเช่นในขบวนฮามานาซุรถนอนรุ่น 24/25 จะพ่วงกับตู้นอนรุ่น Suhafu14 550 ที่มีการติดตั้งเครื่องปั่นไฟใต้ตัวรถ ในการทำขบวนฮามานาซุมีตู้นอนรุ่น 24/25 ได้แก่ Ohane24 501, 502 และ503, Ohane25 11 และ 15, Ohanefu25 3 และ 7
ขบวนฮามานาซุนั้นมีที่นั่งสำหรับสตรีโดยเฉพาะอีกด้วยและ มีที่นั่งตามนี้
ตู้นอนตู้ที่ 2 เตียงที่ 15 และ 16 (เตียงล่างและบน) รวม 4 เตียง
ตู้โนบิโนบิคาร์เปทคาร์ ที่นั่ง1, 2, 3, 4 และชั้นบนที่นั่งที่ 21 และ 22
ดรีมคาร์ตู้ที่ 5 ที่นั่ง 1-3A, 1-3B และ 1-3C
ไฟล์:Hamanasu Carpet Car Aomori 20040717.jpeg|ภายในตู้โนบิโนบิ
ไฟล์:JR Hokkaido night train express"Hamanasu""Carpet-car" (second floor seat).JPG|ภายในตู้โนบิโนบิชั้นบน
ไฟล์:.JR Hokkaido night train express"Hamanasu" B sleeping-car.JPG|ลักษณะในตู้นอน
ไฟล์:JR Hokkaido night train express"Hamanasu"Unreserved seat.JPG|ที่นั่ง Non reserved
ไฟล์:JR Hokkaido night train express"Hamanasu"Reserved seat.JPG|ที่นั่งดรีมคาร์
ไฟล์:Hamanasu-coach.jpg|ขบวนรถจอดที่สถานีอาโอโมริ
===รถจักร===
รถจักรที่ใช้ในการทำขบวนมีอยู่สองรุ่นซึ่งในปัจจุบันได้ปลดประจำการไปแล้ว
DD51 1000 รถจักรดีเซลไฮดรอลิกของJRฮกไกโด ประจำการที่ศูนย์ฮาโกดาเตะ ลากขบวนฮามานาซุระหว่างซัปโปโระกับฮาโกดาเตะ หลังจากการยกเลิกให้บริการของขบวน Hamanasu และขบวนคาสิโอเปีย JRฮกไกโด ได้ปลดประจำการ ซึ่งต่อมา DD51 สองคันได้มาประเทศไทยภายใต้บริษัท AS Associate Engineering ทะเบียน DD51 1137และ1142
ED79 0 รถจักรไฟฟ้ากระแส AC ของ JR ฮกไกโด ประจำการที่ศูนย์ฮาโกะดาเตะ ลากขบวนระหว่างฮาโกดาเตะกับอาโอโมริโดยลอดใต้ช่องแคบสึงารุในอุโมงค์เซกัง
ไฟล์:ED79 4 Hamanasu 20130622.jpg|รถจักรED79 0
ไฟล์:SleepingExpress Hamanasu Sapporo 20151018.jpg|รถจักรDD51 1000
==ขบวนพิเศษ==
===รถเร็วมิดไนท์===
รถเร็วมิดไนท์ (日本語:快速ミッドナイト) เป็นขบวนรถเร็วช่วยเสริมขบวนฮามานาซุโดยวิ่งระหว่างซัปโปโรและ ฮาโกะดาเตะ เริ่มให้บริการในปีค.ศ.1988โดยใช้รถดีเซลรางรุ่นคิฮะ56ทำขบวน ต่อมาในปีค.ศ.2000ได้เปลี่ยนรุ่นรถไฟเป็นรถดีเซลรางรุ่นคิฮะ 183 ในปีต่อมาขบวนรถเร็วมิดไนท์ได้ลดการให้บริการจากทุกวันเป็นรถวิ่งตามเทศกาลแล้วในปีค.ศ.2002ขบวนรถเร็วมิดไนท์ก็ได้ยุติการให้บริการลง

===รถด่วนเซกังไนท์===
รถด่วนเซกังไนท์ (日本語:急行せいかんナイト) ขบวนรถด่วนที่เสริมขบวนฮามานาซุในช่วงเทศกาลโดยใช้รถไฟรุ่น 485EMU เริ่มให้บริการในปี ค.ศ. 1989 และยกเลิกให้บริการในปี 1991
== การยกเลิกและขบวนรถในปัจจุบัน ==
ในการที่จะเปิดฮกไกโดชินกังเซ็นนั้นจำเป็นที่จะใช้อุโมงค์เซกังทำให้ขบวนฮามานาซุไม่สามารถวิ่งได้ JR ฮกไกโดจึงได้ประกาศยกเลิกขบวนฮามานาซุเมื่อวันที่ 16 พฤศจิกายน 2558 แล้วในวันที่ 21 มีนาคม 2559 ก็ได้ยุติการให้บริการลง
ต่อมาบริษัทJR ฮกไกโดก็ได้ส่งมอบตู้ Suhafu14 500 และ Oha14 500 ให้การรถไฟแห่งประเทศไทยและบริษัทโทบุเพื่อทำขบวนรถจักรไอน้ำไทจู
== ดูเพิ่ม ==
รถบลูเทรน
ฮกกุโตเซย์
ทไวไลท์ เอ็กเพรซ
== อ้างอิง ==
รถไฟ
การขนส่งระบบรางในประเทศญี่ปุ่น