ฟาโรห์รุดอามุน

รุดอามุน เป็นฟาโรห์พระองค์สุดท้ายของราชวงศ์ที่ยี่สิบสามแห่งอียิปต์ พระนามของพระองค์คือ อูเซอร์มาอัตเร เซเทปเอนอามุน, รุดอามุน เมิอามุน และทรงไม่มีพระนามตามที่พระราชบิดาและพระบรมเชษฐาธิราชว่า ซิ-เอเซ และเนทเจอร์-เฮกาวาเซต ตามลำดับ
== พระราชประวัติ ==
พระองค์เป็นพระราชโอรสพระองค์เล็กของฟาโรห์โอซอร์คอนที่ 3 และเป็นพระอนุชาของฟาโรห์ทาเคลอตที่ 3 พระองค์เป็นฟาโรห์ที่ปรากฏหลักฐานยืนยันน้อยของราชวงศ์นี้ ตามที่เคนเนธ คิทเชน ผู้ที่เสนอว่าพระองค์ทรงครองราชย์อยู่เป็นระยะเวลาอันสั้น ประมาณสองถึงสามปี เนื่องจากปรากฏเอกสารร่วมสมัยไม่กี่ฉบับที่เกี่ยวข้องกับพระองค์ รวมถึงงานตกแต่งเล็กน้อยในวิหารแห่งโอซิริส เฮกาดเจต บล็อกหินหลายก้อนจากเมดิเนต ฮาบู และแจกัน ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา มีการค้นพบชิ้นส่วนรูปปั้นเคลือบดินเผาสองชิ้นที่ปรากฏพระนาม รุดอามุน จากเฮอร์โมโพลิส การค้นพบครั้งล่าสุดดังกล่าวชี้ให้เห็นว่าฟาโรห์รุดอามุนทรงสามารถรักษาเอกภาพของราชอาณาจักรขนาดใหญ่ของพระราชบิดาในอียิปต์บนได้ ตั้งแต่เมืองเฮราคลีโอโพลิส มักนาไปจนถึงธีบส์เป็นอย่างน้อยในช่วงรัชสมัยสั้นๆ ของพระองค์
นักไอยคุปต์วิทยาบางคน เช่น เดวิด แอสตัน ได้โต้แย้งว่า ฟาโรห์รุดอามุนเป็นมีปรากฏหลักฐานในปีที่ 19 แห่งการครองราชย์ของฟาโรห์ไม่ทราบพระนาม ซึ่งค้นพบที่วาดิ กาซุสอย่างไรก็ตาม หลักฐานใหม่เกี่ยวกับภาพวาดที่วาด กาซุสที่ตีพิมพ์โดยคลอส เจอร์แมนในปี ค.ศ. 2006 ได้ตีพิมพ์ว่าเป็นภาพวาดในช่วงสมัยราชวงศ์ที่ยี่สิบห้าของชาวนิวเบียทั้งหมด (แทนที่จะเป็นสมัยการปกครองของชาวลิเบีย) และแสดงให้เห็นว่าภาพวาดเหล่านั้นเกี่ยวข้องกับอเมนอิร์ดิสที่ 1 และเชปเอนอูเพตที่ 2 โดยอ้างอิงจากการอ่านตัวอักษรโบราณ และหลักฐานอื่นๆ ที่คาร์นัก ซึ่งน่าจะไม่เกี่ยวข้องกับเชปเอนอูเพตที่ 1 ซึ่งมีเชื้อสายของชาวลิเบียและอเมนอิร์ดิสที่ 1 ซึ่งเป็นชาวนิวเบีย เจอร์แมนได้ตั้งข้อสังเกตว่าไม่ปรากฏหลักฐานสำคัญจากวิหารแห่งโอซิริส เฮกาดเจต หรือที่คาร์นักที่แสดงภาพเชปเอนอูเพตที่ 1 ที่เกี่ยวข้องกับอเมนอิร์ดิสที่ 1 ซึ่งเป็นพระราชธิดาของฟาโรห์ปิเย อีกข้อสังเกตหนึ่งที่ผู้ปกครองที่กล่าวถึงปีที่ 19 บนหลักฐานที่ค้นพบในวาดิ กาซุส คือ ฟาโรห์โชเชงค์ที่ 7 ซึ่งทรงเป็นผู้ปกครองคนที่ยังทราบข้อมูลเพียงเล็กน้อย ถูกเสนอโดย จี. โบรคแมน ในบันทึกระดับแม่น้ำไนล์หมายเลข 3 ซึ่งลงช่วงเวลาในปีที่ 5 แห่งการครองราชย์ของฟาโรห์จากธีบส์หลังรัชสมัยของฟาโรห์โอซอร์คอนที่ 3 อย่างไรก็ตาม มีข้อกังขาอย่างมากในหมู่นักวิชาการว่า บันทึกระดับแม่น้ำไนล์หมายเลข 3 ปรากฏพระนามที่น่าจะเป็นพระนามโชเชงค์มากกว่าทาเคลอตหรือไม่ ฌอร์ฌ เลอแยง ผู้ซึ่งมีโอกาสศึกษาบันทึกระดับแม่น้ำไนล์เป็นครั้งแรกในปี ค.ศ. 1898 เลอแยงก็ไม่ได้อ่านเป็นพระนามใด ๆ ในบันทึกดังกล่าว เนื่องจากหินได้สึกกร่อนไปมากแล้ว ก้อนหินอยู่ในสภาพที่แย่ยิ่งกว่าเดิมเมื่อฟ็อน เบ็คเคอราธได้ตรวจสอบในปี ค.ศ. 1953 และสันนิษฐานว่าร่องรอยที่หลงเหลืออยู่ในบันทึกระดับแม่น้ำไนล์หมายเลข 3 ไดอ้างถึงฟาโรห์โชเชงค์แทนที่จะเป็นฟาโรห์ทาเคลอต
ไม่นานหลังจากฟาโรห์รุดอามุนเสด็จสวรรคต ราชอาณาจักรของพระองค์ก็แยกออกเป็นเขตปกครองเล็กๆ หลายแห่งอย่างรวดเร็วภายใต้การควบคุมของผู้ปกครองท้องถิ่นต่างๆ เช่น เพฟทจาอูบาสต์ที่เฮราคลีโอโพลิส มักนา, นิมลอตที่เฮอร์โมโพลิส และอินิที่ธีบส์ โดยเพฟทจาอูบาสต์ได้อภิเษกสมรสแต่งงานกับเจ้าหญิงอิร์บาสต์อูดจาเนฟู ซึ่งเป็นพระราชธิดาของฟาโรห์รุดอามุน ดังนั้นจึงเป็นพระชามาดาของฟาโรห์รุดอามุน ไม่ทรายเกี่ยวกับสถานที่ฝังพระบรมศพสุดท้ายของพระองค์ ข้อมูลร่วมสมัยที่หลงเหลือจากรัชสมัยของพระองค์ชี้ให้เห็นว่าพระองค์ทรงครองราชย์เป็นระยะเวลาสั้น ๆ
== อ้างอิง ==
== บรรณานุกรม ==
Kitchen, K.A.; The Third Intermediate Period in Egypt (1100–650 BC) 2nd edition( 1986), Warminster: Aris & Phillips Limited, p.&nbsp;360.
Payraudeau, Frédéric; 'Le règne de Takélot III et les débuts de la domination Koushite,' ("The reign of Takelot III and the beginning of Kushite control") GM 198(2004), pp.&nbsp;79–90.[https://web.archive.org/web/20051216001443/http://www.aegyptologie.uni-goettingen.de/GM/jahrgaenge/gm2004.htm]
Perdu, Olivier; "Le Roi Roudamon en personne!" (King Rudamun in Person), RdE 53(2002), pp.&nbsp;151–178
Olaf Kaper and Robert Demarée, "A Donation Stela in the Name of Takeloth III from Amheida, Dakhleh Oasis," JEOL (Jaarbericht Ex Oriente Lux) 39 [2005], pp.&nbsp;19–37 [http://www.tcmo.leidenuniv.nl/egyptologie/index.php3?c=22]
ฟาโรห์ยุคราชวงศ์ที่ยี่สิบสาม