การปฏิวัติเฮติ

การปฏิวัติเฮติ (révolution haïtienne; revolisyon ayisyen) คือการก่อการกำเริบที่ประสบความสำเร็จของทาสที่ปลดปล่อยตนเองจากการปกครองแบบอาณานิคมของฝรั่งเศสในแซ็ง-ดอแม็งก์ซึ่งปัจจุบันคือรัฐเอกราชเฮติ การลุกขึ้นต่อต้านเริ่มขึ้นเมื่อวันที่ 22 สิงหาคม ค.ศ. 1791 และสิ้นสุดใน ค.ศ. 1804 ด้วยเอกราชของอดีตอาณานิคม การปฏิวัตินี้มีผู้เข้าร่วมทั้งชนผิวดำ ชนสองเชื้อชาติ ชาวฝรั่งเศส ชาวสเปน ชาวอังกฤษ และชาวโปแลนด์ โดยอดีตทาสอย่างตูแซ็ง ลูแวร์ตูร์ ได้กลายเป็นวีรบุรุษผู้มีบารมีมากที่สุดของเฮติ การปฏิวัติเฮติเป็นการก่อการกำเริบของทาสเพียงครั้งเดียวที่นำไปสู่การก่อตั้งรัฐที่ปราศจากความเป็นทาส (แม้จะไม่ปราศจากแรงงานบังคับ) และปกครองโดยอดีตเชลยและผู้ที่ไม่ใช่ชนผิวขาว ในปัจจุบัน เหตุการณ์นี้ได้รับการพิจารณาว่าเป็นช่วงเวลาสำคัญช่วงหนึ่งในประวัติศาสตร์ของโลกแอตแลนติก

ผลกระทบของการปฏิวัติเฮติที่มีต่อสถาบันทาสนั้นเป็นที่สัมผัสได้ทั่วทวีปอเมริกา การสิ้นสุดของอำนาจปกครองของฝรั่งเศสและการเลิกทาสในอดีตอาณานิคมแซ็ง-ดอแม็งก์ตามมาด้วยการปกป้องและรักษาเสรีภาพที่อดีตทาสได้มา และด้วยความร่วมมือของชนผิวสีที่เป็นเสรีชนอยู่แล้ว พวกเขาก็ได้รับเอกราชจากชนผิวขาวยุโรป การปฏิวัตินี้เป็นตัวแทนการก่อการกำเริบของทาสครั้งใหญ่ที่สุดนับตั้งแต่ครั้งที่สปาร์ตากุสเป็นผู้นำการลุกขึ้นต่อต้านสาธารณรัฐโรมันซึ่งไม่ประสบความสำเร็จเมื่อเกือบ 1,900 ปีก่อน และท้าทายความเชื่อที่มีมายาวนานของชาวยุโรปเกี่ยวกับสถานะและสมรรถภาพของชนผิวดำและความสามารถของทาสที่จะบรรลุและรักษาเสรีภาพของตนเอง ความสามารถในการจัดระเบียบโครงสร้างและการยืนหยัดของกลุ่มผู้ก่อการภายใต้แรงกดดันเป็นแรงบันดาลใจให้เกิดเรื่องราวที่สร้างความตกตะลึงและตื่นตระหนกแก่เจ้าของทาสในซีกโลกตะวันตก
== อ้างอิง ==
== บรรณานุกรม ==
ผลงานที่อ้างอิง
==อ่านเพิ่ม==
Baur, John. "International Repercussions of the Haitian Revolution." The Americas 26, no. 4 (1970).
Blackburn, Robin. "Haiti, Slavery, and the Age of the Democratic Revolution", William and Mary Quarterly 63.4, 633–674 (2006)
Fick, Carolyn. "The Haitian revolution and the limit of freedom: defining citizenship in the revolutionary era". Social History, Vol 32. No 4, November 2007
Geggus, David Patrick. The Impact of the Haitian Revolution in the Atlantic World. Columbia: University of South Carolina Press 2001. 
Girard, Philippe. "Black Talleyrand: Toussaint Louverture's Secret Diplomacy with England and the United States," William and Mary Quarterly 66:1 (Jan. 2009), 87–124.
Girard, Philippe. "Napoléon Bonaparte and the Emancipation Issue in Saint-Domingue, 1799–1803," French Historical Studies 32:4 (Fall 2009), 587–618.
Joseph, Celucien L. Race, Religion, and The Haitian Revolution: Essays on Faith, Freedom, and Decolonization (CreateSpace Independent Publishing Platform, 2012)
Joseph, Celucien L. From Toussaint to Price-Mars: Rhetoric, Race, and Religion in Haitian Thought (CreateSpace Independent Publishing Platform, 2013)
Koekkoek, René (2020) The Citizenship Experiment Contesting the Limits of Civic Equality and Participation in the Age of Revolutions. Studies in the History of Political Thought
Ott, Thomas O. The Haitian Revolution, 1789–1804. University of Tennessee Press, 1973.
Peguero, Valentina. "Teaching the Haitian Revolution: Its Place in Western and Modern World History". History Teacher 32#1 (1998), pp.&nbsp;33–41. online.
Popkin, Jeremy D., You Are All Free: The Haitian Revolution and the Abolition of Slavery (New York: Cambridge University Press, 2010)
Jeffers, Jen (2016) 
==แหล่งข้อมูลอื่น==
The Louverture Project, a wiki about the history of Haiti
Archive on the History of the Haitian Independence Struggle 1791–1804 at marxists.org
Haiti: History of Shaken Country – Video interview with historian Laurent Dubois
Haiti Archives
"Égalité for All: Toussaint Louverture and the Haitian Revolution" . Noland Walker. PBS documentary. 2009
France Urged to Pay $40&nbsp;Billion to Haiti in Reparations for "Independence Debt" – video report by Democracy Now!
The Other Revolution: Haiti, 1789–1804, digital exhibition from Brown University
15 Minutes History, UT at Austin
Two Revolutions in the Atlantic World: Connections between the American Revolution and the Haitian Revolution Gilder Lehrman Center, Laurent Dubois.
in France and Saint-Domingue"  Brown University
การปฏิวัติ
ประเทศเฮติ
แซ็ง-ดอแม็งก์
สงครามการประกาศเอกราชลาตินอเมริกา
ประวัติศาสตร์การทหารของภูมิภาคแคริบเบียน
การปฏิวัติฝรั่งเศส
สงครามประกาศอิสรภาพ
ประวัติศาสตร์น้ำตาล