หม่อมราชวงศ์ลาภ หัสดินทร

พลโท หม่อมราชวงศ์ลาภ หัสดินทร (15 กันยายน พ.ศ. 2451 – 5 ธันวาคม พ.ศ. 2519) เป็นนายทหารชาวไทย อดีตรองเลขาธิการทำเนียบนายกรัฐมนตรีฝ่ายการเมือง และอดีตเลขานุการรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม ในรัฐบาลจอมพล สฤษดิ์ ธนะรัชต์ เป็นพี่ชายของศาสตราจารย์ หม่อมราชวงศ์แหลมฉาน หัสดินทร อดีตคณบดีคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยและอดีตอุปนายกสมาคมกีฬาฟุตบอลแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์
== ประวัติ ==
พลโท หม่อมราชวงศ์ลาภ หัสดินทร เกิดเมื่อวันที่ 15 กันยายน พ.ศ. 2451 ที่ จังหวัดฉะเชิงเทรา เป็นบุตรของพลตรี หม่อมเจ้า ศรีใสเฉลิมศักดิ์ หัสดินทร  และหม่อมลืม (สกุลเดิม จุลกะ) มีพี่น้องร่วมมารดาเเดียวกัน 7 คน
หม่อมราชวงศ์แลวิไลลักษณ์ หัสดินทร (ฤทธาคนี)
พลโท หม่อมราชวงศ์ลาภ หัสดินทร
พันเอก หม่อมราชวงศ์ล้ำเลิศ หัสดินทร
หม่อมราชวงศ์ล้วนฉวี หัสดินทร (สุนทรประทม)
ศาสตราจารย์ หม่อมราชวงศ์แหลมฉาน หัสดินทร
หม่อมราชวงศ์ลมเพย หัสดินทร
หม่อมราชวงศ์รัชกมล หัสดินทร
เมื่อหม่อมเจ้าศรีไสยเฉลิมศักดิ์สิ้นชีพิตักษัยและท่านอายุได้ 13 ปี หม่อมแม่ได้นำไปถวายตัวให้อยู่ในอุปการะของสมเด็จพระบรมชนกนาถและสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ณ วังสระปทุม
== การศึกษา ==
หม่อมราชวงศ์ลาภได้เข้าเรียนในโรงเรียนนายร้อยทหารบก (โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า ในปัจจุบัน) จนจบการศึกษาและออกรับราชการในปี 2472 หลังเข้ารับราชการแล้วได้สำเร็จการศึกษาจากโรงเรียนทหารม้าในประเทศญี่ปุ่น พ.ศ. 2479, โรงเรียนทหารม้า พ.ศ. 2481, โรงเรียนเสนาธิการทหารบก รุ่นที่ 26 พ.ศ. 2498 และวิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร รุ่นที่ 5 ในปี พ.ศ. 2505
== การทำงาน ==
=== การรับราชการ ===
หลังจากจบการศึกษาจากโรงเรียนนายร้อยทหารบก พลโท หม่อมราชวงศ์ลาภได้เข้ารับราชการในปี พ.ศ. 2472 และได้ไปประจำกองพันที่ 2 กรมทหารปืนใหญ่ที่ 3 เมื่อปี พ.ศ. 2473 แล้วจึงไปประจำกองร้อยรถรบ กองพันทหารม้าที่ 1 รักษาพระองค์ แล้วไปประจำกองพันทหารม้าที่ 1 รักษาพระองค์ ในเดือนเมษายน พ.ศ. 2476 แล้วย้ายไปสังกัดแผนกที่ 2 กรมจเรทหารบกชั่วคราว เพื่อเข้าศึกษาในโรงเรียนทหารม้า แล้วประจำกรมยุทธศึกษาทหารบก เพื่อเดินทางไปศึกษาวิชาเพิ่มเติม ณ ประเทศญี่ปุ่น ในปี พ.ศ. 2478 แล้วประจำแผนกที่ 2 กรมจเรทหารบกในเดือนกันยายน และเป็นผู้บังคับการกองร้อยที่ 2 กรมรถรบ ในเดือนธันวาคมปีเดียวกัน
ในเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2482 ดำรงตำแหน่งรองผู้บังคับการกองพันทหารม้าที่ 1 รักษาพระองค์ ก่อนจะเป็นผู้บังคับการกองพันทหารม้าที่ 1 รักษาพระองค์ในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2484 แล้วออกจากราชการเป็นนายทหารกองหนุนมีเบี้ยหวัดในเดือนมกราคม แล้วกลับเข้ารับราชการในตำแหน่งเจ้ากรมเสมียนตราในเดือนตุลาคม ปีเดียวกัน และออกจากราชการอีกครั้งเมื่อปี พ.ศ. 2491
ในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2502 เป็นเลขานุการรัฐมาตรีว่าการกระทรวงกลาโหม ในรัฐบาลจอมพล สฤษดิ์ ธนะรัชต์ และเป็นนายทหารคนสนิทของรองผู้บัญชาการทหารสูงสุดอีกตำแหน่งหนึ่ง จนพ้นจากตำแหน่งในเดือนธันวาคม พ.ศ. 2506 แล้วดำรงตำแหน่งเป็นรองเลขาธิการทำเนียบนายกนายกรัฐมนตรี ในเดือนธันวาคมปีเดียวกัน จนลาออกจากตำแหน่งในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2511
ในปี พ.ศ. 2504 ได้ไปประจำกองบัญชาการทหารสูงสุด จนออกจากราชการเป็นนายทหารนอกราชการ สังกัดสำนักงานปลัดกระทรวงกลาโหม ในปี พ.ศ. 2511 จนกระทั่งเกษียณอายุราชการ เมื่อปี พ.ศ. 2517
อนึ่งในเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2511 เป็นผู้อำนวยการโรงงานยาสูบ
=== ราชการพิเศษและตำแหน่งทางการเมือง ===
13 สิงหาคม พ.ศ. 2484 – ราชองครักษ์เวร
29 กรกฎาคม พ.ศ. 2487 – สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ประเภทที่ 2
13 สิงหาคม พ.ศ. 2487 – ราชองครักษ์เวรสืบต่อไป
24 พฤษภาคม พ.ศ. 2489 – สมาชิกพฤฒสภา
14 ตุลาคม พ.ศ. 2489 – กรรมการจัดการสลากกินแบ่งรัฐบาล
15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2490 – กรรมการพิจารณาระเบียบข้าราชการทหาร
9 มีนาคม พ.ศ. 2506 – ราชองครักษ์เวร
27 กันยายน พ.ศ. 2506 – นายทหารพิเศษประจำกองพันทหารม้าที่ 1 กรมทหารม้าที่ 1 รักษาพระองค์
15 มิถุนายน พ.ศ. 2507 – สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ
2 ตุลาคม พ.ศ. 2507 – กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิของสภาลูกเสือแห่งชาติ
9 มีนาคม พ.ศ. 2509 – ราชองครักษ์พิเศษ
29 มกราคม พ.ศ. 2514 – กรรมการสภาทหารผ่านศึกนอกราชการ
1 เมษายน พ.ศ. 2514 – กรรมการสภากาชาดไทย
4 กรกฎาคม พ.ศ. 2514 – สมาชิกวุฒิสภา
นอกจากนี้เคยดำรงตำแหน่ง เลขานุการกิตติมศักดิ์ราชตฤณมัยสมาคมแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ ในปี พ.ศ. 2497 และ พ.ศ. 2498 ผู้จัดการบริษัทไทยบริติชพาณิชย์ จำกัด พ.ศ. 2491 – พ.ศ. 2502 และก่อนถึงแก่อนิจกรรมดำรงตำแหน่งกรรมการบริษัท อิสเอเชียติก จำกัด คณะกรรมการธนาคารเอเชียทรัสต์ จำกัด กรรมการบริษัทเอเชียทรัสต์ ประกันภัย จำกัด กรรมการบริษัทไฟแนนซิ่ง แอนด์ ทรัสต์ จำกัด รองประธานบริษัทไทยทีวีสีช่อง 3
== ยศ ==
=== ยศทหาร ===
2 ธันวาคม พ.ศ. 2473 – นายร้อยตรี
1 เมษายน พ.ศ. 2477 – นายร้อยโท
1 เมษายน พ.ศ. 2481 – นายร้อยเอก
19 มิถุนายน พ.ศ. 2484 – นายพันตรี
1 กรกฎาคม พ.ศ. 2485 – นายพันโท
1 เมษายน พ.ศ. 2488 – พันเอก
1 ตุลาคม พ.ศ. 2505 – พลตรี
1 ตุลาคม พ.ศ. 2508 – พลโท
== ชีวิตครอบครัว ==
พลโท หม่อมราชวงศ์ลาภ หัสดินทร ได้สมรสกับนุกูล ปราการะนันท์ บุตรีร้อยเอก หลวงหิรัญสุจริต (แก้ว ปราการะนันท์) กับลูกจันทร์ หิรัญสุจริต เมื่อปี พ.ศ. 2474 มีบุตรธิดาร่วมกัน 8 คน
หม่อมหลวงสิงหรา หัสดินทร
หม่อมหลวงลาวัณย์ หัสดินทร (ศรีชัย)
หม่อมหลวงไชยณรงค์ หัสดินทร
หม่อมหลวงนลินี หัสดินทร (วัฒนสุข)
หม่อมหลวงจีรานันท์ หัสดินทร
หม่อมหลวงทนงศักดิ์ หัสดินทร
หม่อมหลวงลักษณเลิศ หัสดินทร
หม่อมหลวงนารีรัตน์ หัสดินทร (ศิริวงศ์)
== ถึงแก่อนิจกรรม ==
พลโท หม่อมราชวงศ์ลาภ เป็นผู้ที่มีพลานามัยสมบูรณ์จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2510 แพทย์พบน้ำตาลและไขมันในเลือดรวมทั้งความดันโลหิตสูง จึงได้ทำการรักษาและอยู่ในควบคุมของแพทย์เป็นประจำ แต่ไม่เคยเจ็บป่วยจึงเข้ารับรักษาตัวในโรงพยาบาล จนกระทั่งในคืนวันที่ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2519 ระหว่างเตรียมตัวเข้านอนตามปกติมีอาการปวดเมื่อยบริเวณต้นคอและไหล่ซ้ายพร้อมทั้งหายใจไม่สะดวก ได้นำส่งสถานีอนามัย อำเภอหัวหิน แพทย์ไม่อาจช่วยเหลือได้ทันจึงถึงแก่อนิจกรรมอย่างสงบ เมื่อเวลา 22.10 น. ด้วยโรคเส้นเลือดหัวใจตัน สิริอายุได้ 68 ปี 2 เดือน 20 วัน
== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ ==
พลโท หม่อมราชวงศ์ลาภ หัสดินทร ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งไทยและต่างประเทศ ดังนี้
=== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย ===
พ.ศ. 2500 – 80px เหรียญงานฉลอง 25 พุทธศตวรรษ
=== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ ===
* พ.ศ. 2507 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงกุฎเบลเยียม ชั้นที่ 2
* พ.ศ. 2510 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์ดาบ ชั้นที่ 3
* พ.ศ. 2510 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์กิตติคุณแห่งสาธารณรัฐออสเตรีย ชั้นที่ 2
* พ.ศ. 2510 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์กิตติคุณด้านการทูต ชั้นที่ 2
* พ.ศ. 2507 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์ปังกวน เนการา ชั้นที่ 3
* พ.ศ. 2501 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์ล้านช้างร่มขาว ชั้นที่ 2
* พ.ศ. 2510 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงคลรัตน์ ชั้นที่ 2
== อ้างอิง ==
ทหารบกชาวไทย
นายพลชาวไทย
บุคคลจากจังหวัดฉะเชิงเทรา
บุคคลจากโรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า