ตัวเลขในวัฒนธรรมจีน

ตัวเลขในวัฒนธรรมจีน ในวัฒนธรรมจีน มีความเชื่อว่าตัวเลขบางตัวเป็นตัวเลขแห่งความโชคดีหรือเป็นเลขมงคล (auspicious; 吉利) และมีบางตัวเลขเป็นเลขแห่งความโชคร้ายหรือเป็นเลขอวมงคล (inauspicious; 不利) ตามคำในภาษาจีนที่ตัวเลขนั้นมีการออกเสียงคล้ายคลึง โดยเชื่อว่าเลข 0,  6, 8 และ 9 ล้วนเป็นเลขมงคลเนื่องจากเป็นคำพ้องเสียงกับคำที่มีความหมายในเชิงบวก
==เลขมงคลหรือเลขนำโชค (Lucky numbers)==
===ศูนย์===
เลข 0 (零 หรือ 檸, พินอิน: líng or níng) มีความหมายว่าทั้งหมด (all) และยังทำให้เลขจำนวนเงินที่ลงท้ายด้วยเลขนี้มีค่ามากขึ้น
===สอง===
เลข 2 (二 หรือ 两, พินอิน: èr or liăng) เป็นตัวเลขที่มักได้รับการยอมรับว่าเป็นเลขที่ดีในวัฒนธรรมจีน โดยมีคำกล่าวที่ว่า: "สิ่งที่ดีมักมาเป็นคู่". และมักพบว่ามีการซ้ำตัวอักษรในชื่อสินค้า เช่น ความสุข ซึ่งมีตัวอักษรว่า 囍 (ความสุขเป็นคู่ หรือสองเท่า) ซึ่งมาจากตัวอักษร 喜 (ความสุข) สองตัวรวมกัน ในภาษาจีนกวางตุ้งมาตรฐาน เลขสอง (jyutping: ji6 or loeng5) เป็นคำพ้องเสียงของคำว่า "ง่าย" (易) และคำว่า "สดใส" (亮) ในตอนเหนือของประเทศจีน เลขนี้เมื่อใช้เป็นคำคุณศัพท์ยังสามารถหมายความว่า "โง่"
===สาม===
เลข 3 (三, พินอิน: sān, jyutping: saam1) มีเสียงคล้ายกับตัวอักษรคำว่า "เกิด" ในภาษาจีน (生, พินอิน: shēng, jyutping: saang1) และถือเป็นเลขนำโชค
===ห้า===
เลข 5 (五, พินอิน: wŭ) มีความสัมพันธ์กับธาตุทั้งห้า (Wu Xing; 五行) ซึ่งประกอบด้วยน้ำ ไฟ ดิน ไม้ และโลหะ ในหลักปรัชญาจีน นอกจากนี้ยังสัมพันธ์กับประวัติศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับสมเด็จพระจักรพรรดิจีนอีกด้วย อาทิ ประตูจัตุรัสเทียนอันเหมินที่เป็นเส้นทางหลักเข้าสู่พระราชวังต้องห้ามประกอบด้วยช่องโค้ง (arches) 5 ช่อง เป็นต้น
===หก===
เลข 6 เป็นตัวแทนของความร่ำรวยในภาษาจีนกวางตุ้งเนื่องจากมีการออกเสียงคล้ายกับตัวอักษร 祿 (Lok) ซึ่งหมายถึงเงินเดือน เลข 6 (六, พินอิน: liù) ในภาษาจีนกลางก็อ่านออกเสียงเหมือนกับตัวอักษร "溜 (strong current)" (พินอิน: liù) และคล้ายกับตัวอักษร "流 (flow)" (พินอิน: liú) จึงถือเป็นเลขที่ดีสำหรับธุรกิจ
===เจ็ด===
เลข 7 (七, พินอิน: qī) เป็นเลขมงคลสำหรับความสัมพันธ์ เนื่องจากเป็นสัญลักษณ์ของ "การร่วมกัน" นอกจากนี้ยังเป็นเลขนำโชคที่ดีที่สุดในโลกตะวันตกด้วย ซึ่งมักจะหาได้ยากสำหรับเลขที่มีความหมายที่ดีทั้งในวัฒนธรรมจีนและในวัฒนธรรมตะวันตกพร้อมๆ กัน โดยเลขนี้มีเสียงคล้ายกับอักษรจีนคำว่า 起 (พินอิน: qǐ) ซึ่งมีความหมายว่า เกิดขึ้น และอักษร 气 (พินอิน: qì) ที่มีความหมายว่า สาระสำคัญของชีวิต
=== สี่สิบเก้า ===
เลข 49 ซึ่งเป็นเลขที่มาจากเลขยกกำลังของเลข 7 มักพบในนิทานพื้นบ้านของจีน และพิธีกรรมทางศาสนาทั้งเต๋าและพุทธในวัฒนธรรมจีน ตัวอย่างเช่น มีความเชื่อที่ว่าวิญญาณของผู้เสียชีวิตจะยังคงวนเวียนอยู๋บนโลก 49 วัน  ดังนั้นพิธีบังสุกุลครั้งที่สองจึงมักจัดขึ้นในวันครบรอบ 49 วันนี้
นอกจากนี้ยังมีบางพิธีกรรมที่เกี่ยวเนื่องกับเลข 49 ที่ใช้ชื่อเรียกที่มาจากเลข 7 ว่า "7-7-49" (七四十九) โดยไม่ใช้เลข "49" โดยตรง
===แปด===
คำว่า "แปด" (八 พินอิน: bā) มีเสียงอ่านคล้ายคลึงกับคำว่า 發 ซึ่งหมายถึง "ความรุ่งโรจน์" หรือ "ความร่ำรวย" (發, พินอิน: fā – ย่อมาจากคำว่า "發財", พินอิน: fācái) และในภาษถิ่น ตัวอักษรคำว่า "แปด" และคำว่า "โชคลาภ" ก็มีการออกเสียงที่ใกล้เคียงกัน เช่น ในภาษาจีนกวางตุ้ง ออกเสียง "baat3" และ "faat3" เป็นต้น
นอกจากนี้เลขแปดคู่ "88" ยังมีภาพคล้ายกับคำว่า 囍 "shuāng xĭ" ("ความสุขสองเท่า หรือ double joy)", พินอิน: shuāng xǐ) โดย 喜 "xĭ" มีความหมายว่า "ความปิติยินดี" หรือ "ความสุข"
นอกจากนี้ยังเชื่อว่าถ้ามีเลข 8 มากเท่าไร ก็จะโชคดีมากขึ้นตามไปด้วย ตัวอย่างการใช้เลข 8 ซึ่งถือเป็นเลขมงคลหรือเลขนำโชคในหลายๆ กรณี ดังนี้
ในปี ค.ศ. 2003 เลขหมายโทรศัพท์ที่เป็นหมายเลข 8 ทั้งหมดถูกนำมาจำหน่ายในราคา 2.33 ล้านหยวน (เหรินหมินปี้) หรือประมาณ 280,000 ดอลลาร์สหรัฐ ให้แก่ เสฉวนแอร์ไลน์ ในเฉิงตู ประเทศจีน
พิธีเปิดโอลิมปิกฤดูร้อน 2008 (Summer Olympics in Beijing) คือวันที่ 8 เดือนสิงหาคม ปี ค.ศ. 2008 หรือ 8/8/08 ในเวลา 8 นาฬิกา(8 pm หรือ 2 ทุ่ม) 8 นาที 8 วินาที ตามเวลาท้องถิ่น (UTC+08).
ชายคนหนึ่งในเมืองหางโจวเสนอขายป้ายทะเบียนรถที่มีหมายเลข A88888 ในราคา 1.12 ล้านหยวน (เหรินหมินปี้) หรือประมาณ 164,000 ดอลลาร์สหรัฐ 
อาคารเปโตรนาสทาวเวอร์ (Petronas Twin Towers) ในประเทศมาเลเซีย แต่ละอาคารมี 88 ชั้น
รถยนต์มินิเวนที่บริษัท จีเอ็ม (GM) ผลิตขายในประเทศจีน ใช้ชื่อรุ่นว่า Buick GL8 ในขณะที่รถรุ่นเดียวกันนี้ที่ขายอยู่ในประเทศอื่นไม่ใช้ชื่อเดียวกัน
สายการบินแอร์แคนาดา (Air Canada) กำหนดชื่อเที่ยวบินจากเมืองเซี่ยงไฮ้ไปเมืองโทรอนโต ชื่อ AC88
สายการบินเคแอลเอ็ม (KLM) กำหนดชื่อเที่ยวบินจากฮ่องกงไปยังอัมสเตอร์ดัม ชื่อ KL888
สายการบินสายการบินเอทิฮัด (Etihad Airways)  กำหนดชื่อเที่ยวบินจากเมืองอาบูดาบี ประเทศสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ ผ่านปักกิ่ง ไปยังเมืองนาโกยา ประเทศญี่ปุ่น ชื่อ EY888
สายการบินยูไนเต็ดแอร์ไลน์ (United Airlines)  กำหนดชื่อเที่ยวบินจากปักกิ่งไปยังซานฟรานซิสโก ชื่อ UA888 และจากปักกิ่งไปยังนวร์ก (Newark) ประเทศสหรัฐอเมริกา ชื่อ UA88.
สายการบินเอเชียน่าแอร์ (Air Astana)  กำหนดชื่อเที่ยวบินจากปักกิ่งไปยังเมืองอัลมาเตอ (Almaty) ในประเทศคาซัคสถาน ชื่อ KC888
สายการบินบริติชแอร์เวย์ (British Airways)  กำหนดชื่อเที่ยวบินจากเฉิงตูไปยังลอนดอน ชื่อ BA88
สายการบินคาเธ่ย์แปซิฟิค (Cathay Pacific) กำหนดชื่อเที่ยวบินจากฮ่องกงไปยังแวนคูเวอร์และนิวยอร์ก ชื่อ CX888
สายการบินสิงคโปร์แอร์ไลน์ (Singapore Airlines)  กำหนดให้ชื่อเที่ยวบินไปยังประเทศจีนและเกาหลีใต้ให้มีเลข 8 เป็นเลขเริ่มต้นชื่อ
ในประเทศสิงคโปร์  พ่อพันธุ์แม่พันธุ์ของปลามังกรสายพันธุ์ที่หายาก (ปลาตะพัด หรือ Asian Arowana) ซึ่งถือเป็น "ปลาแห่งโชค" และมีสายพันธุ์หายาก 8 สายพันธุ์ที่ต้องติดไมโครชิพ โดยให้มีเลขแปดเป็นจำนวนมากในรหัสหมายเลขประจำไมโครชิพและยังสำรองรหัสที่มีเลขแปดและเลขหกเป็นจำนวนมาก (เช่น รหัสไมโครชิพหมายเลข 702088880006688) ไว้สำหรับสายพันธุ์ที่หายากและมีค่ามาก 
ในการฉลองเปิดสาขาใหม่ของธนาคารพาณิชย์ (Commerce Bank) สาขาไชน่าทาวน์ในเมืองนิวยอร์ก มีการจับสลากเพื่อเป็นเจ้าของตู้นิรภัย หมายเลข 888
บริษัทพัฒนาอสังหาริมทรัพย์ในฮ่องกง ชื่อ 39 Conduit Road ได้นำระบบเลขมงคลมาใช้ในอาคารโดยกำหนดชื่อชั้นสูงสุดเป็นชั้นเลขที่ "88" – ที่เสดงถึงความโชคดีสองเท่า  นอกจากนั้น อาคารยังไม่มีชั้นที่มีเลข 4 อยู่เลย (ไม่ได้มีข้อกำหนดของกรมอาคารที่จะต้องเรียงหมายเลขชั้นตามความเป็นจริง) จึงมีหมายเลขชั้นขาดไป 43 ชั้น โดยชั้นที่ขาดหายไปคือชั้นเลขที่ 14, 24, 34, 54, 64 และชั้นเลขที่่ตั้งแต่ 40 ถึง 49 สำหรับหมายเลขชั้นที่ต่อจากชั้น 68 (ชั้นสูงสุดของอาคาร) คือชั้นที่ 88
มีการใช้เลข 8 ในลักษณะที่คล้ายกับเลข 9 ในฝั่งตะวันตกในการกำหนดราคาสินค้าต่างๆ เช่น ราคาอาหารในร้านอาหารมักกำหนดเป็นราคา $58 หรือ $88 เป็นต้น
===เก้า===
เลข 9 (九, พินอิน: jiŭ, jyutping: gau2) มีประวัติศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับจักรพรรดิจีน โดยถูกนำมาใช้บ่อยในเรื่องต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับราชสำนัก อาทิเช่น ก่อนที่จะมีระบบการสอบขุนนาง (imperial examination) ข้าราชการถูกจัดอยู่ในระบบราชการเก้าขั้น (nine-rank system) โดยมีสิ่งของพระราชทานเก้าระดับ (nine bestowments) ให้เป็นรางวัลจากองค์พระจักรพรรดิเพื่อให้ข้าราชการมีความจงรักภักดี ในขณะที่การประหารเก้าชั่วโคตร (nine familial exterminations) เป็นการลงโทษที่รุนแรงสาหัสยิ่งกว่าโทษประหารชีวิต รวมทั้งเสื้อคลุมขององค์พระจักรพรรดิยังมีลายเป็นรูปมังกรเก้าตัว และตำนานเทพเจ้าจีน (Chinese mythology) กล่าวถึงมังกรเก้าตัว ซึ่งเป็นสัญลักษณ์ของความสามัคคี
นอกจากนั้นเลข 9 ยังเป็นคำพ้องเสียงกับคำว่า "ยาวนาน" (久) จึงมักถูกใช้ในพิธีการแต่งงาน
==เลขอวมงคล (Unlucky numbers)==
===สี่===
เลข 4 (四; accounting 肆; พินอิน sì) ถือเป็นเลขอวมงคลของจีนเนื่องจากเป็น["ความตาย" (死