รายชื่อแหล่งมรดกโลกในประเทศไทย

องค์การการศึกษา วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ (ยูเนสโก) ได้ขึ้นทะเบียนแหล่งมรดกโลกของประเทศไทยทั้งสิ้น 7 รายการ ประกอบด้วยแหล่งมรดกโลกทางวัฒนธรรม 4 รายการ และแหล่งมรดกโลกทางธรรมชาติ 3 รายการ
== ที่ตั้ง ==
== สถานที่ที่ได้ขึ้นทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลก ==
===แหล่งมรดกโลกทางวัฒนธรรม===
*หมายเหตุ: ระบุชื่อสถานที่ตามที่ขึ้นทะเบียนในบัญชีแหล่งมรดกโลก
{|class="wikitable sortable"
! style="width:15%;" scope="col"|สถานที่
! class="unsortable" scope="col" | ภาพ
! scope="col" | ที่ตั้ง
! scope="col" | ประเภท
! scope="col"| พื้นที่(เฮกตาร์)
! scope="col"| ปีขึ้นทะเบียน  (พ.ศ./ค.ศ.)
! scope="col" class="unsortable" | หมายเหตุ
! scope="col" class="unsortable" | อ้างอิง
|-
! scope="row" | นครประวัติศาสตร์พระนครศรีอยุธยา
| 
| 
| วัฒนธรรม: (iii)
| 289
| align = "center" | 2534/1991
| สถาปนาราว ค.ศ. 1350 กรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานีแห่งที่สองของชาวสยามต่อจากกรุงสุโขทัย ถูกทำลายโดยกองทัพพม่าในคริสต์ศตวรรษที่ 18 ซากปรักหักพังสิ่งก่อสร้างต่าง ๆ เช่น ปรางค์ และอารามขนาดใหญ่แสดงถึงความงดงามและความเจริญรุ่งเรืองในอดีต
| 576
|-
! scope="row" | เมืองประวัติศาสตร์สุโขทัยและเมืองบริวาร
| 
| 
| วัฒนธรรม: (i), (iii)
| 11,852
| align = "center" | 2534/1991
| กรุงสุโขทัยเป็นราชธานีแห่งแรกของชาวสยามในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 13 และ 14 สิ่งก่อสร้างจำนวนมากแสดงถึงจุดเริ่มต้นของสถาปัตยกรรมไทย อารยธรรมอันยิ่งใหญ่ได้พัฒนาขึ้นในอาณาจักรสุโขทัยผ่านการซึมซับอิทธิพลและประเพณีท้องถิ่นโบราณไว้มากมาย การผสมผสานอย่างรวดเร็วขององค์ประกอบเหล่านี้ ก่อให้เกิดสิ่งที่เรียกว่า 'รูปแบบสุโขทัย'
| 574
|-
! scope="row" | แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง
| 
| 
| วัฒนธรรม: (iii)
| 30;พื้นที่กันชน 760
| align = "center" | 2535/1992
| บ้านเชียงถือเป็นที่ตั้งถิ่นฐานยุคก่อนประวัติศาสตร์ที่สำคัญที่สุดแห่งหนึ่งเท่าที่มีการค้นพบในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ แสดงให้เห็นถึงก้าวสำคัญของวิวัฒนาการทางวัฒนธรรมสังคมและเทคโนโลยีของมนุษย์ แหล่งมรดกนี้ได้แสดงหลักฐานที่เก่าแก่ที่สุดของ การเกษตร การผลิต และการใช้โลหะ ในภูมิภาค
| 575
|-
! scope="row" | เมืองโบราณศรีเทพ และโบราณสถานสมัยทวารวดีที่เกี่ยวข้อง
| 
| 
| วัฒนธรรม: (ii) (iii)
| 866.471;พื้นที่กันชน 3,824.148
| align = "center" | 2566/2023
|  ประกอบด้วย สามพื้นที่สำคัญของวัฒนธรรมทวารวดีในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 6-10 ได้แก่ 1. เมืองใน (เมืองชั้นใน) และเมืองนอก (เมืองขั้นนอก) ที่ล้อมรอบด้วยคูน้ำ 2. โบราณสถานเขาคลังนอก อนุสรณ์สถานสมัยทวารวดีที่ใหญ่ที่สุดที่ยังหลงเหลืออยู่ และ 3. ถ้ำเขาถมอรัตน์ อารามถ้ำของศาสนาพุทธนิกายมหายานที่แสดงให้เห็นถึงตัวอย่างศิลปะและปฏิมากรรมสมัยทวารวดีที่สำคัญ
| 1662
|-
|}
===แหล่งมรดกโลกทางธรรมชาติ===
*หมายเหตุ: ระบุชื่อสถานที่ตามที่ขึ้นทะเบียนในบัญชีมรดกโลก
{|class="wikitable sortable"
! style="width:15%;" scope="col"|สถานที่
! class="unsortable" scope="col" | ภาพ
! scope="col" | ที่ตั้ง
! scope="col" | ประเภท
! scope="col"| พื้นที่(เฮกตาร์)
! scope="col"| ปีขึ้นทะเบียน (พ.ศ./ค.ศ.)
! scope="col" class="unsortable" | หมายเหตุ
! scope="col" class="unsortable" | อ้างอิง
|-
! scope="row" | เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าทุ่งใหญ่-ห้วยขาแข้ง
| 
| 
| ธรรมชาติ: (vii), (ix), (x)
| 622,200
| align = "center" | 2534/1991
| พื้นที่มากกว่า 600,000 เฮกตาร์ ตามแนวชายแดนกับประเทศพม่า เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าซึ่งค่อนข้างสมบูรณ์ ประกอบด้วยผืนป่าเกือบทุกประเภทที่มีในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เป็นบ้านของสัตว์หลากหลายชนิด ซึ่งรวมถึง 77% ของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมขนาดใหญ่ (โดยเฉพาะช้างและเสือโคร่ง) 50% ของนกขนาดใหญ่ และ 33% ของสัตว์มีกระดูกสันหลังบกที่พบในภูมิภาคนี้
| 591
|-
! scope="row" | กลุ่มป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่
| 
| 
| ธรรมชาติ: (x)
| 615,500
| align = "center" | 2548/2005
| กลุ่มป่าดงพญาเย็น-เขาใหญ่ มีความยาว 230 กม. ระหว่างอุทยานแห่งชาติตาพระยาติดชายแดนกับประเทศกัมพูชาทางทิศตะวันออก และอุทยานแห่งชาติเขาใหญ่ทางทิศตะวันตก พื้นที่แห่งนี้เป็นที่อยู่อาศัยของสัตว์กว่า 800 ชนิด ได้แก่ สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมจำนวน 112 สายพันธุ์ (ในจำนวนนี้มีชะนีสองสายพันธุ์) สัตว์ชนิดนก 392 สายพันธุ์ สัตว์เลื้อยคลานและสัตว์สะเทินน้ำสะเทินบกกว่า 200 สายพันธุ์ การอนุรักษ์สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม สัตว์ปีก และสัตว์เลื้อยคลานที่ทั่วโลกกำลังคุกคามและเสี่ยงต่อการสูญพันธุ์มีความสำคัญในระดับนานาชาติ โดยในจำนวนนี้มี 19 สายพันธุ์ ที่มีความเสี่ยง 4 สายพันธุ์ที่เสี่ยงมาก และ 1 สายพันธุ์ที่เสี่ยงขั้นวิกฤต พื้นที่ดังกล่าวมีระบบนิเวศป่าดิบชื้นที่สำคัญและอุดมสมบูรณ์ซึ่งสามารถเป็นแหล่งที่อยู่อาศัยเพื่อการอยู่รอดในระยะยาวของสัตว์สายพันธุ์เหล่านี้
| 590
|-
! scope="row" | กลุ่มป่าแก่งกระจาน
| 
| 
| ธรรมชาติ: (x)
| 408,940
| align = "center" | 2564/2021
| แหล่งมรดกนี้ตั้งอยู่ตามแนวเทือกเขาตะนาวศรีด้านประเทศไทย ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของสันเขาหินแกรนิตและหินปูนในแนวเหนือ-ใต้ลงสู่คาบสมุทรมลายู ตั้งอยู่ที่ทางแยกระหว่างเทือกเขาหิมาลัย อินโดจีน และเกาะสุมาตรา เป็นดินแดนแห่งสัตว์และดอกไม้ สถานที่แห่งนี้มีความหลากหลายทางชีวภาพมากมาย ทั้งป่าเบญจพรรณ ป่าดิบแล้ง ป่าดิบชื้น ป่าดิบเขา และป่าเต็งรัง มีรายงานพันธุ์พืชและสัตว์ป่าเฉพาะถิ่นและที่ใกล้สูญพันธุ์ทั่วโลกในพื้นที่นี้ ซึ่งทับซ้อนกับพื้นที่นกสำคัญ 2 แห่ง และขึ้นชื่อว่ามีนกหลากหลายชนิด รวมถึงสัตว์ที่ใกล้สูญพันธุ์ทั่วโลก 8 ชนิด สถานที่แห่งนี้เป็นที่อยู่ของจระเข้สยาม หมาใน วัวแดง ช้างเอเชีย เต่าเหลือง และเต่าหก รวมทั้งสัตว์อีกหลายชนิด นกและสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมสายพันธุ์อื่นที่อ่อนแอ ที่พิเศษคือที่นี่ยังเป็นที่อยู่ของแมว 8 สายพันธุ์ ได้แก่ เสือโคร่ง เสือปลา เสือดาว เสือไฟ เสือลายเมฆ แมวลายหินอ่อน แมวป่า และแมวดาว
| 1461
|}
== สถานที่ที่ได้ขึ้นบัญชีรายชื่อเบื้องต้น ==
ปัจจุบัน ประเทศไทยมีสถานที่ที่ขึ้นทะเบียนในบัญชีรายชื่อเบื้องต้น (Tentative List) เพื่อพิจารณาขึ้นทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลกในอนาคต ทั้งสิ้น 6 แห่ง ดังนี้
{|class="wikitable sortable"
! style="width:15%;" scope="col"| สถานที่
! class="unsortable" scope="col" | ภาพ
! scope="col" | ที่ตั้ง
! scope="col" | ประเภท
! scope="col"| พื้นที่ (เฮกตาร์)
! scope="col"| ปี พ.ศ./ค.ศ.
! scope="col" class="unsortable" | หมายเหตุ
! scope="col" | อ้างอิง
|-
! scope="row" | อุทยานประวัติศาสตร์ภูพระบาท
| 
| 
| วัฒนธรรม: (iii), (iv), (v), (vi)
| 500
| align = "center" | 2547/2004
| ประกอบด้วย อุทยานประวัติศาสตร์ภูพระบาท แหล่งวัฒนธรรมสีมา และวัดพระพุทธบาทบัวบาน ครอบคลุมพื้นที่ 3,661 ไร่เศษ
|
|-
! scope="row" | วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร นครศรีธรรมราช
| 
| 
| วัฒนธรรม: (i), (ii), (vi)
| 137
| align = "center" | 2555/2012
|
|
|-
! scope="row" | อนุสรณ์สถานแหล่งต่าง ๆ และภูมิทัศน์วัฒนธรรมของเชียงใหม่ นครหลวงล้านนา
| 
| 
| วัฒนธรรม: (i), (ii), (iii), (vi)
| ไม่มีข้อมูล
| align = "center" | 2558/2015
| ประกอบด้วย พื้นที่แหล่งมรดกเชียงใหม่ 18.30 ตร.ก.ม. แบ่งเป็น เขตเมืองเก่าเชียงใหม่ 5.13 ตร.ก.ม. เขตเวียงสวนดอก 0.32 ตร.ก.ม. เขตวัดเจ็ดยอด พระอารามหลวง 0.05 ตร.ก.ม. และเขตดอยสุเทพ-เวียงเจ็ดลิน 12.61 ตร.ก.ม. และพื้นที่กันชน ซึ่งเป็นพื้นล้อมรอบพื้นที่แหล่งมรดกเชียงใหม่ อีก 182.85 ตร.ก.ม. รวมทั้งสิ้น 201.15 ตร.ก.ม.
|
|-
! scope="row" | พระธาตุพนม และสิ่งก่อสร้างทางประวัติศาสตร์และภูมิทัศน์ที่เกี่ยวข้อง
| 
| 
| วัฒนธรรม: (i), (ii), (iv)
| ไม่มีข้อมูล
| align = "center" | 2560/2017
| ประกอบด้วย วัดพระธาตุพนม องค์พระธาตุพนม และสิ่งก่อสร้างโดยรอบพื้นที่วัด
|
|-
! scope="row" | กลุ่มเทวสถานปราสาทพนมรุ้ง ปราสาทเมืองต่ำ และปราสาทปลายบัด
|  
| บุรีรัมย์
| วัฒนธรรม: (iii) (iv) (v)
| ไม่มีข้อมูล
| align = "center" | 2562/2019
|
|
|-
! scope="row" | แหล่งอนุรักษ์ทะเลอันดามัน
| 
| พังงา ภูเก็ต และระนอง
| ธรรมชาติ  (vii) (ix) (x)
| 115,955
| align = "center" | 2564/2021
| ประกอบด้วย 6 อุทยานแห่งชาติ (อุทยานแห่งชาติหมู่เกาะสิมิลัน หมู่เกาะระนอง  แหลมสน หมู่เกาะสุรินทร์ เขาลำปี-หาดท้ายเหมือง และสิรินาถ) และป่าชายเลนระนอง (ซึ่งประกอบด้วยพื้นที่สงวนชีวมณฑลระนอง และพื้นที่ป่าชายเลนนอกอุทยานแห่งชาติที่เกี่ยวข้อง)
|
|-
|}
== สถานที่ที่อาจเสนอขึ้นบัญชีรายชื่อเบื้องต้น  ==
{|class="wikitable sortable"
! style="width:15%;" scope="col"| สถานที่
! class="unsortable" scope="col" | ภาพ
! scope="col" | ที่ตั้ง
! scope="col" | ประเภท
|-
! scope="row" | ผืนป่าฮาลา-บาลา
| 
| ยะลา และนราธิวาส ประกอบด้วย เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าฮาลา-บาลา อุทยานแห่งชาติบางลาง และสวนป่าพระนามาภิไธยภาคใต้ (พื้นที่ส่วนที่ 2) รวมเนื้อที่กว่า 836,000 ไร่
| ธรรมชาติ
|-
! scope="row" | กลุ่มป่าคลองแสง-เขาสก
| 
| สุราษฎร์ธานี และพังงา ประกอบด้วย อุทยานแห่งชาติเขาสก อุทยานแห่งชาติศรีพังงา อุทยานแห่งชาติแก่งกรุง เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองแสง เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองยัน และเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าคลองนาคา รวมเนื้อที่ราว 2,300,000 ไร่
| ธรรมชาติ
|-
! scope="row" | พื้นที่กลุ่มป่าเทือกเขาเพชรบูรณ์ 
|  
| เพชรบูรณ์
| ธรรมชาติ 
|-
! scope="row" | กลุ่มสถาปัตยกรรมของสมเด็จเจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์
| 
| กรุงเทพมหานคร
| วัฒนธรรม 
|-
! scope="row" | วัดสุทัศนเทพวรารามราชวรมหาวิหารและเสาชิงช้า
| 
| กรุงเทพมหานคร
| วัฒนธรรม  
|-
! scope="row" |  ภูมิทัศน์วัฒนธรรมแม่น้ำเจ้าพระยา 
| 
| กรุงเทพมหานคร
| วัฒนธรรม  
|-
! scope="row" | วัดราชนัดดารามและพื้นที่เกี่ยวเนื่อง
| 
| กรุงเทพมหานคร
| วัฒนธรรม  
|-
! scope="row" | พระปฐมเจดีย์
| 
| นครปฐม
| วัฒนธรรม 
|-
! scope="row" | ทางรถไฟสายมรณะ
| 
| กาญจนบุรี
| วัฒนธรรม  
|-
! scope="row" | แหล่งโบราณคดีสมัยก่อนประวัติศาสตร์และแหล่งวัฒนธรรมของน่าน
| 
| น่าน
| วัฒนธรรม  
|-
! scope="row" | แหล่งโบราณคดีเมื่อเก่าเมืองเชียงแสนและสุวรรณโคมคำ
| 
| เชียงราย และ แขวงบ่อแก้ว (ร่วมกับ )
| วัฒนธรรม 
|-
! scope="row" | เส้นทางวัฒนธรรมไชยาถึงไทรบุรี
| 
| สุราษฎร์ธานี นครศรีธรรมราช สงขลา ปัตตานี และ รัฐเกอดะฮ์ (ไทรบุรี)
(ร่วมกับ )
| วัฒนธรรม 
|-
! scope="row" | เมืองเก่าสงขลา
|
|สงขลา ประกอบไปด้วยเมืองโบราณพังยาง เมืองโบราณพะโคะ เมืองโบราณสีหยัง เมืองโบราณสทิงพระ เมืองเก่าสงขลาตำบลบ่อยาง เมืองป้อมค่ายซิงกอรา ณ เขาแดง และแหลมสน
| วัฒนธรรม 
|-
! scope="row" | เมืองเก่าภูเก็ต
| 
| ภูเก็ต
| วัฒนธรรม 
|-
! scope="row" | เมืองเก่าลพบุรี
| 
| ลพบุรี
| วัฒนธรรม 
|}
== สถานที่เคยเสนอขึ้นบัญชีรายชื่อเบื้องต้น ==
{|class="wikitable sortable"
! style="width:25%;" scope="col"| สถานที่
! class="unsortable" scope="col" | ภาพ
! scope="col" | ที่ตั้ง
! scope="col" | ประเภท
! scope="col" | ปีที่เสนอขึ้นบัญชีฯ
! scope="col" | ปีที่ถอนจากบัญชีฯ
|-
! scope="row" | เกาะรัตนโกสินทร์
|  
| กรุงเทพมหานคร
| วัฒนธรรม
| พ.ศ. 2532
| พ.ศ. 2539
|-
! scope="row" | ตะรุเตา
| 
| สตูล
| ธรรมชาติ
| พ.ศ. 2534
| พ.ศ. 2534
|-
! scope="row" | เส้นทางวัฒนธรรมพิมาย ปราสาทพนมรุ้งและปราสาทเมืองต่ำ
| 
| 
| วัฒนธรรม: (i), (ii), (iii), (iv), (vi)
| พ.ศ. 2547
| พ.ศ. 2562
|-
|}
==ผลการดำเนินงานของประเทศไทยในองค์การยูเนสโก==
{|class="wikitable sortable"
|-
!โครงการยูเนสโก !! จำนวนรายการที่ขึ้นทะเบียน !! จำนวนรายการที่ขึ้นทะเบียนร่วมกับรัฐอื่น
|-
|เครือข่ายพื้นที่สงวนชีวมณฑลโลก (World Network of Biosphere Reserves) || 5 || 
|-
|แหล่งมรดกโลก (World Heritage Sites)|| 7 || 
|-
|ความทรงจำแห่งโลก (Memory of the World) || 6 || 
|-
|เครือข่ายอุทยานธรณีโลก (Global Geoparks Network) || 2 || 
|-
|เครือข่ายเมืองสร้างสรรค์ (Creative Cities Network) || 7 || 
|-
|มรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม (Intangible Cultural Heritage Lists) || 3 || 
|}
== คณะกรรมการแห่งชาติว่าด้วยอนุสัญญาคุ้มครองมรดกโลก ==
=== รายชื่อประธาน ===
== อ้างอิง ==
ไทย
*
แหล่งมรดกโลก