วาฬบาลีน

อนุอันดับวาฬบาลีน หรือ วาฬกรองกิน หรือ วาฬไม่มีฟัน (Baleen whales, Toothless whales) เป็นกลุ่มของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมขนาดใหญ่ที่อาศัยอยู่ในทะเล ในอันดับฐานวาฬและโลมา (Cetacea) อันได้แก่ วาฬ และโลมาในอันดับสัตว์กีบคู่ ซึ่งวาฬบาลีนถูกจัดอยู่ในอนุอันดับ Mysticeti (/มิส-ติ-เซ-เตส/)
วาฬ ที่อยู่ในกลุ่มวาฬบาลีน มีลักษณะเด่น คือ เป็นวาฬที่มีขนาดใหญ่ ในปากจะไม่มีฟันเป็นซี่ ๆ เหมือนสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมอันดับอื่น ๆ แต่จะมีมีฟันเหมือนขนแปรงสีฟันหรือซี่หวี่ขนาดใหญ่ ซึ่งห้อยลงมาจากขากรรไกรด้านบน ขนแปรงนี้จะเติบโตด้วยกันเป็นกลุ่มที่เรียกว่า "บาลีน" ใช้สำหรับกรองอาหารจากน้ำทะเล จึงกินได้แต่เฉพาะสัตว์ทะเลขนาดเล็ก ๆ เช่น แพลงก์ตอนชนิดต่าง ๆ, เคย และปลาขนาดเล็ก เช่น ปลาแฮร์ริ่ง, ปลากะตัก, ปลาซาร์ดีน เป็นต้น
ดังนั้นการกินอาหารของวาฬบาลีน จะใช้วิธีกลืนน้ำทะเลเข้าไปในปากเป็นจำนวนมาก  แล้วจะหุบปากแล้วยกลิ้นขึ้นเป็นการบังคับให้น้ำออกมาจากปาก โดยผ่านบาลีน ที่ทำหน้าที่เหมือนหวี่กรองปล่อยให้น้ำออกไป แต่อาหารยังติดอยู่ในปากของวาฬ แล้ววาฬจะกลืนอาหารลงไป โดยวัน ๆ หนึ่งจะกินอาหารได้เป็นจำนวนมาก คิดเป็นน้ำหนักเป็นตัน เช่น วาฬสีน้ำเงิน ซึ่งเป็นวาฬบาลีนชนิดหนึ่ง และเป็นสัตว์ที่มีขนาดใหญ่ที่สุดในโลกด้วย จะกินแพลงก์ตอนมากถึง 4,000 กิโลกรัม (8,800 ปอนด์) ต่อวัน (คิดเป็นน้ำหนักเท่ากับพิซซาจำนวน 12,000 ชิ้น)
วาฬบาลีน เป็นวาฬที่อาศัยอยู่รวมกันเป็นฝูง เมื่อเวลาหากินจะช่วยกันหาอาหาร โดยรวมตัวกันด้วยการทำให้ผิวน้ำเป็นฟองเพื่อไล่ต้อนอาหาร ซึ่งเป็นฝูงปลาเล็ก ๆ ให้สับสน อีกทั้งยังเป็นนักเดินทางในท้องทะเลและมหาสมุทร ส่วนใหญ่อพยพเป็นระยะทางไกล ๆ ทุกปี จากทะเลที่มีอุณหภูมิอบอุ่นซึ่งเป็นที่ ๆ ผสมพันธุ์และคลอดลูกไปยังทะเลที่เย็นกว่า ซึ่งเป็นที่ ๆ จะหาอาหาร โดยวาฬสีเทานับเป็นวาฬที่อพยพเป็นระยะทางไกลที่สุด จากประเทศเม็กซิโกถึงอาร์กติกแถบขั้วโลกเหนือ รวมระยะทางไปกลับประมาณ 20,000 กิโลเมตร (12, 500 ไมล์)
วาฬบาลีน ในปัจจุบันสามารถแบ่งออกได้เป็นทั้งหมด 4 วงศ์ 15 ชนิด แต่ก็มีหลายชนิดและหลายสกุลที่สูญพันธุ์ไปแล้วตั้งแต่ยุคก่อนประวัติศาสตร์ (ที่สูญพันธุ์แล้วจะใส่เครื่องหมาย † ไว้ข้างหน้า)
แต่จากการศึกษาจากซากดึกดำบรรพ์ พบว่าบรรพบุรุษของวาฬบาลีนเป็นวาฬมีฟันที่มีชื่อว่า Janjucetus มีอายุอยู่ในราว 25 ล้านปีก่อน และเชื่อว่าอาจจะเป็นสัตว์ดุร้ายและทรงพลังมากในการล่าเหยื่อและกินอาหารด้วย เนื่องจากลักษณะของฟันมีความแหลมคม ไม่เหมือนกับของแมวน้ำรวมถึงไม่เหมือนกับสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมจำพวกอื่นในยุคสมัยเดียวกัน แต่มีลักษณะคล้ายกับฟันของสิงโตในยุคปัจจุบันมากกว่า
==การจำแนก==
†วงศ์ Aetiocetidae
* † Aetiocetus
* † Ashorocetus
* † Chonecetus
* † Morawanocetus
* † Willungacetus
†วงศ์ Aglaocetidae
* † Aglaocetus
* † Isanacetus
* † Pinocetus
วงศ์ Balaenidae
* Balaena
* †Balaenella
* †Balaenotus
* †Balaenula
* Eubalaena
* Eucetites
* †Morenocetus
วงศ์ Balaenopteridae
* †Archaebalaenoptera
* Balaenoptera
* †Cetotheriophanes
* †Diunatans
* †Mauicetus
* Megaptera
* †Notiocetus
* †Parabalaenoptera
* †Plesiobalaenoptera
* †Praemegaptera
* †Protororqualus
†วงศ์ Cetotheriidae
* †Cephalotropis
* †Cetotherium
* †Herpetocetus
* †Hibacetus
* †Joumocetus
* †Metopocetus
* †Mixocetus
* †Nannocetus
* †Palaeobalaena
* †Piscobalaena
* †Plesiocetopsis
* †Titanocetus
†วงศ์ Cetotheriopsidae
* †Cetotheriopsis
* †Micromysticetus
†วงศ์ Diorocetidae
* †Amphicetus
* †Diorocetus
* †Plesiocetus
* †Thinocetus
* †Uranocetus
†วงศ์ Eomysticetidae
* †Eomysticetus
วงศ์ Eschrichtiidae
* †Archaeschrichtius
* †Eschrichtioides
* Eschrichtius
* †Gricetoides
* †Megapteropsis
†วงศ์ Llanocetidae
* †Llanocetus
†วงศ์ Mammalodontidae
* †Janjucetus
* †Mammalodon
วงศ์ Neobalaenidae
* Caperea
†วงศ์ Pelocetidae
* †Cophocetus
* †Halicetus
* †Parietobalaena
* †Pelocetus
* †Eobalaenoptera
วงศ์ ไม่ถูกจัดอันดับ
* †Amphitera
* †Burtinopsis
* †Idiocetus
* †Imerocetus
* †Isocetus
* †Mesocetus
* †Mioceta
* †Otradnocetus
* †Peripolocetus
* †Piscocetus
* †Siphonocetus
* †Tiphyocetus
* †Tretulias
* †Ulias
==อ้างอิง==
==แหล่งข้อมูลอื่น==
อันดับวาฬและโลมา
วาฬบาลีน