pythainlp/thai-wiki-dataset-v3 huggingface dataset:
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณฑา

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณฑา หรือออกพระนามว่า มณฑาใหญ่ (พ.ศ. 2333 – 18 กรกฎาคม พ.ศ. 2404) เป็นพระราชธิดาพระองค์ที่ 24 ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช และเป็นพระองค์เดียวที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดานิ่ม เมื่อปี พ.ศ. 2333
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณฑา ทรงรอบรู้หนังสือทั้งไทยและขอม จนได้เป็นพระอาจารย์ถวายการสอนพระราชโอรสและพระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย, พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว และพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว หลายพระองค์
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณฑาทรงร่วมกับพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอุบล พระขนิษฐาต่างมารดา นิพนธ์เรื่อง กุมารคำฉันท์ ตีพิมพ์เมื่อปี พ.ศ. 2466
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณฑาประชวรพระโรคหืดและพระโรคชรา สิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ 18 กรกฎาคม พ.ศ. 2404 สิริพระชันษา 71 ปี พระราชทานเพลิงพระศพ ณ วัดบวรนิเวศราชวรวิหาร เมื่อวันที่ 25 สิงหาคม พ.ศ. 2404
== พระอิสริยยศ ==
พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้ามณฑา (พ.ศ. 2333 – 7 กันยายน พ.ศ. 2352)
พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้ามณฑา (7 กันยายน พ.ศ. 2352 – 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณฑา (21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367 – 18 กรกฎาคม พ.ศ. 2404)
== พงศาวลี ==
== อ้างอิง ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 1
พระองค์เจ้าหญิง
พระราชธิดาในรัชกาลที่ 1
ครูชาวไทย
นักเขียนชาวไทย
บุคคลในประวัติศาสตร์กรุงรัตนโกสินทร์
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณี

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณี หรือ พระองค์เจ้ามณีนิล (พ.ศ. 2333 - 24 พฤศจิกายน พ.ศ. 2408) พระราชธิดาพระองค์ที่ 25 ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาอู่
==พระประวัติ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณี ประสูติเมื่อพ.ศ. 2333 เป็นพระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาอู่ ธิดาพระยาเพชรบุรี (บุญรอด)
ในสมัยรัชกาลที่ 2 เมื่อครั้งพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย โปรดเกล้าฯ ให้สร้างสวนขวา โดยมีพระเจ้าลูกยาเธอ กรมหมื่นเจษฎาบดินทร์ เป็นแม่กองจัดการสร้าง โปรดฯ ให้ขยายสระที่สร้างตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 1 ออกไป และโปรดให้สร้างเก๋งแพขึ้นในสระ พระราชทานให้เจ้านายฝ่ายในตกแต่งประกวดประขันกันถึง 27 หลัง ในครั้งนั้นพระองค์เจ้ามณีทรงได้รับพระราชทานด้วย ปรากฏใน พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ 2 เรื่องสร้างสวนขวา ว่า
"...การสร้างสวนขวาครั้งนั้น สร้างพระมหามณเฑียรที่ประทับในสวน... แลให้ขุดสระใหญ่ในสวนนั้นยาว ๓ เส้น ๔ วา กว้าง ๒ เส้น ๘ วา... ทำเก๋งแลก่อภูเขาไว้ริมเกาะ ๆ ละ ๒ เก๋งบ้าง ๓ เก๋งบ้าง ขอบสระใหญ่นั้นให้ก่อภูเขาทำเก๋งลงที่ลาด ๆ ท่วงทีเหมือนอย่างแพจอดไว้รอบสระ เรียกว่าแพ หลังเก๋งแพให้ปลูกต้นไม้ใหญ่ ๆ มีผลต่าง ๆ... แล้วมอบให้พระราชวงษานุวงษ์ฝ่ายน่าฝ่ายใน แลท้าวนางผู้ใหญ่ในพระราชวังที่สมควรจะแต่งเก๋งแต่งแพได้ ให้เปนเจ้าของแต่งแพพระองค์ละแพ... พระองค์เจ้ามณี ๑...  รวมพระองค์เจ้ายี่สิบเจ็ดหลัง..."
พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพระราชนิพนธ์ถึงพระองค์ใน ปฐมวงศ์ ว่า
"...๕ พระองค์เจ้ามณฑา ๖ พระองค์เจ้ามณีนิล ๗ พระองค์เจ้าดวงสุดา สามพระองค์นี้มีพระชนม์ยืนมาอยู่นาน ได้เปนพระบรมวงษ์เธอผู้ใหญ่ในแผ่นดินประจุบันนี้..."
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณี สิ้นพระชนม์ในรัชกาลที่ 4 เมื่อวันศุกร์ที่ 24 พฤศจิกายน พ.ศ. 2408 เวลาทุ่มเศษ พระชันษา 75 ปี พระอัฐิเก็บไว้ที่พระเบญจาชั้นที่ 2 หอพระนาก
== พระอิสริยยศ ==
พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้ามณี (พ.ศ. 2333 - 7 กันยายน พ.ศ. 2352)
พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้ามณี (7 กันยายน พ.ศ. 2352 - 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณี (21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367 - 24 พฤศจิกายน พ.ศ. 2408)
== พงศาวลี ==
== อ้างอิง ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 1
พระองค์เจ้า
พระราชธิดาในรัชกาลที่ 1
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าดวงสุดา

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าดวงสุดา (พ.ศ. 2333 - พ.ศ. 2410) พระราชธิดาพระองค์ที่ 26 ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาน้อย
==พระประวัติ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าดวงสุดา ประสูติเมื่อพ.ศ. 2333 เป็นพระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาน้อย ธิดาพระยาศรีสรราช (บุญเมือง) มีพระเชษฐาร่วมเจ้าจอมมารดาเดียวกัน 1 พระองค์ คือ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นจิตรภักดี
ในสมัยรัชกาลที่ 2 เมื่อครั้งพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย โปรดเกล้าฯ ให้สร้างสวนขวา โดยมีพระเจ้าลูกยาเธอ กรมหมื่นเจษฎาบดินทร์ เป็นแม่กองจัดการสร้าง โปรดฯ ให้ขยายสระที่สร้างตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 1 ออกไป และโปรดให้สร้างเก๋งแพขึ้นในสระ พระราชทานให้เจ้านายฝ่ายในตกแต่งประกวดประขันกันถึง 27 หลัง ในครั้งนั้นพระองค์เจ้าดวงสุดาทรงได้รับพระราชทานด้วย ปรากฏใน พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ 2 เรื่องสร้างสวนขวา ว่า
"...การสร้างสวนขวาครั้งนั้น สร้างพระมหามณเฑียรที่ประทับในสวน... แลให้ขุดสระใหญ่ในสวนนั้นยาว ๓ เส้น ๔ วา กว้าง ๒ เส้น ๘ วา... ทำเก๋งแลก่อภูเขาไว้ริมเกาะ ๆ ละ ๒ เก๋งบ้าง ๓ เก๋งบ้าง ขอบสระใหญ่นั้นให้ก่อภูเขาทำเก๋งลงที่ลาด ๆ ท่วงทีเหมือนอย่างแพจอดไว้รอบสระ เรียกว่าแพ หลังเก๋งแพให้ปลูกต้นไม้ใหญ่ ๆ มีผลต่าง ๆ... แล้วมอบให้พระราชวงษานุวงษ์ฝ่ายน่าฝ่ายใน แลท้าวนางผู้ใหญ่ในพระราชวังที่สมควรจะแต่งเก๋งแต่งแพได้ ให้เปนเจ้าของแต่งแพพระองค์ละแพ... พระองค์เจ้าดวงสุดา ๑...  รวมพระองค์เจ้ายี่สิบเจ็ดหลัง..."
พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพระราชนิพนธ์ถึงพระองค์ใน ปฐมวงศ์ ว่า
"...๕ พระองค์เจ้ามณฑา ๖ พระองค์เจ้ามณีนิล ๗ พระองค์เจ้าดวงสุดา สามพระองค์นี้มีพระชนม์ยืนมาอยู่นาน ได้เปนพระบรมวงษ์เธอผู้ใหญ่ในแผ่นดินประจุบันนี้..."
สิ้นพระชนม์ในรัชกาลที่ 4 เมื่อพ.ศ. 2410 พระชันษา 77 ปี พระอัฐิเก็บไว้ที่พระเบญจาชั้นที่ 2 หอพระนาก
== พระอิสริยยศ ==
พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้าดวงสุดา (พ.ศ. 2333 - 7 กันยายน พ.ศ. 2352)
พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้าดวงสุดา (7 กันยายน พ.ศ. 2352 - 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าดวงสุดา (21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367 - พ.ศ. 2410)
== พงศาวลี ==
== อ้างอิง ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 1
พระองค์เจ้า
พระราชธิดาในรัชกาลที่ 1
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอุบล

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอุบล (13 พฤษภาคม พ.ศ. 2334 - พ.ศ. 2384) พระราชธิดาพระองค์ที่ 31 ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาทอง
== พระประวัติ ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอุบล ประสูติเมื่อวันศุกร์ที่ 13 พฤษภาคม พ.ศ. 2334 เป็นพระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาทอง ธิดาพระยาถลาง (นายภักดีภูธร) กับท้าวเทพกระษัตรี (จัน)
พระองค์เจ้าอุบลร่วมกับพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ามณฑา พระขนิษฐาต่างมารดา นิพนธ์เรื่อง "กุมารคำฉันท์" ทรงพระราชนิพนธ์เป็นคำประพันธ์ประเภทฉันท์ ดังปรากฏในโคลงบทที่ 7 และ 8 หน้าที่ 2-3 ของเรื่องว่า
{|align="center"
|&nbsp;
|-
|๏ ขอแถลงมธุรกล่าวเกลี้ยง
|กลอนฉันท์
|-
|โดยเรื่องกุมารบรรพ์
|บอกถ้อย
|-
|ชาดกพระเวสสัน –
|ดรแจ่ม ใจนา
|-
|เพียงแต่งตามรู้น้อย
|อ่านแจ้ง ใจเกษมฯ
|-
|&nbsp;
|-
|๏ ข้าผู้ประพฤติพร้อง
|คำกล
|-
|ลิขิตวิจิตรนิพนธ์
|พจน์ไว้
|-
|สมญาอุบลมณ –
|ฑามาศ
|-
|แต่งกุมารกลอนให้
|ต่อต้องมหาพน ฯ
|-
|-
|&nbsp;
|}
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้านารีรัตนาโปรดให้ตีพิมพ์เมื่อปี พ.ศ. 2466 โดยทรงนิพนธ์ถึงหน้งสือเล่มนี้ว่า
"หนังสือกุมารคำฉันท์ที่พิมพ์ในสมุดเล่มนี้ พระเจ้าบรมวงศ์เธอชั้น ๑ พระองค์เจ้าหญิงมณฑา กับพระองค์เจ้าหญิงอุบล ช่วยกันทรงแต่งที่ในพระบรมมหาราชวังแต่จะทรงแต่งในรัชกาลที่ ๑ ฤามาแต่งต่อในรัชกาลที่ ๒ ที่ ๓ ข้อนี้หาทราบขัดไม่..."
อย่างไรก็ตาม สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ ได้ทรงอธิบายไว้ในการพิมพ์ครั้งแรกว่า
"...ถ้าว่าตามสันนิษฐานดูทำนองเหมือนจะแต่งในรัชกาลที่ 2 ด้วยมีเรื่องราวปรากฏในรัชกาลนั้น โปรดฯให้แต่งหนังสือมหาชาติตำหลวงซึ่งฉบับขาดแต่ครั้งเสียกรุงศรีอยุธยาให้บริบูรณ์ครบทั้ง 13 กัณฑ์ อาจเป็นเหตุชวนให้พระเจ้าน้องนางเธอทั้งสองพระองค์ ซึ่งทรงศึกษาอักขรวิธีได้เชี่ยวชาญ ทรงแต่งฉันท์กุมารในรัชกาลที่ 2 นั้นก็เป็นได้..."
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอุบล สิ้นพระชนม์ในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว เมื่อพ.ศ. 2384 พระชันษา 50 ปี
== พระอิสริยยศ ==
พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้าอุบล (13 พฤษภาคม พ.ศ. 2334 - 7 กันยายน พ.ศ. 2352)
พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้าอุบล (7 กันยายน พ.ศ. 2352 - 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอุบล (21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367 เป็นต้นไป)
== พงศาวลี ==
== อ้างอิง ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 1
พระองค์เจ้า
พระราชธิดาในรัชกาลที่ 1
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าฉิมพลี

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าฉิมพลี (พ.ศ. 2334 – 28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2400) เป็นพระราชธิดาพระองค์ที่ 32 ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ประสูติแต่เจ้าจอมมารดางิ้ว
==พระประวัติ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าฉิมพลี ประสูติเมื่อพ.ศ. 2334 เป็นพระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดางิ้ว
ในสมัยรัชกาลที่ 2 เมื่อครั้งพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย โปรดเกล้าฯ ให้สร้างสวนขวา โดยมีพระเจ้าลูกยาเธอ กรมหมื่นเจษฎาบดินทร์ เป็นแม่กองจัดการสร้าง โปรดฯ ให้ขยายสระที่สร้างตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 1 ออกไป และโปรดให้สร้างเก๋งแพขึ้นในสระ พระราชทานให้เจ้านายฝ่ายในตกแต่งประกวดประขันกันถึง 27 หลัง ในครั้งนั้นพระองค์เจ้าฉิมพลีทรงได้รับพระราชทานด้วย ปรากฏใน พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ 2 เรื่องสร้างสวนขวา ว่า
"...การสร้างสวนขวาครั้งนั้น สร้างพระมหามณเฑียรที่ประทับในสวน... แลให้ขุดสระใหญ่ในสวนนั้นยาว ๓ เส้น ๔ วา กว้าง ๒ เส้น ๘ วา... ทำเก๋งแลก่อภูเขาไว้ริมเกาะ ๆ ละ ๒ เก๋งบ้าง ๓ เก๋งบ้าง ขอบสระใหญ่นั้นให้ก่อภูเขาทำเก๋งลงที่ลาด ๆ ท่วงทีเหมือนอย่างแพจอดไว้รอบสระ เรียกว่าแพ หลังเก๋งแพให้ปลูกต้นไม้ใหญ่ ๆ มีผลต่าง ๆ... แล้วมอบให้พระราชวงษานุวงษ์ฝ่ายน่าฝ่ายใน แลท้าวนางผู้ใหญ่ในพระราชวังที่สมควรจะแต่งเก๋งแต่งแพได้ ให้เปนเจ้าของแต่งแพพระองค์ละแพ... พระองค์เจ้าฉิมพลี ๑...  รวมพระองค์เจ้ายี่สิบเจ็ดหลัง..."
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าฉิมพลี สิ้นพระชนม์ในรัชกาลที่ 4 เมื่อวันเสาร์ที่ 28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2400 พระชันษา 67 ปี พระอัฐิเก็บไว้ที่พระเบญจาชั้นที่ 2 หอพระนาก
== พระอิสริยยศ ==
พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้าฉิมพลี (พ.ศ. 2334 – 7 กันยายน พ.ศ. 2352)
พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้าฉิมพลี (7 กันยายน พ.ศ. 2352 – 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าฉิมพลี (21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367 – ปัจจุบัน)
== อ้างอิง ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 1
พระองค์เจ้าหญิง
พระราชธิดาในรัชกาลที่ 1
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศศิธร

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศศิธร (พ.ศ. 2337 - พ.ศ. 2365) พระราชธิดาพระองค์ที่ 36 ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาฉิม
== พระประวัติ ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศศิธร ประสูติเมื่อปีขาลพ.ศ. 2337 พระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาฉิม ธิดาพระยามหาอำมาตย์ (เสือ) กับท้าววรจันทร์ (แจ่ม)
ทรงรอบรู้หนังสือทั้งไทยและขอม เป็นพระอาจารย์พระองค์เจ้าฝ่ายใน สอนให้ขัดตำนานสวดมนต์และสอนหนังสือพระเจ้าลูกเธอในรัชกาลที่ 2 ปรากฎใน พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ 2 ว่า
"...ในครั้งนั้นได้โปรดให้พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้าศศิธรเปนหัวน่า ชักชวนพระราชวงษานุวงษ์แลข้าราชการฝ่ายในฝึกหัดสวดพระปริต ให้ราชบัณฑิตย์เข้าไปบอกที่พระทวารเทวราชมเหศวร์ ข้างในท่องต่ออยู่ในพระที่นั่งไพศาลทักษิณ นัยว่าครั้งนั้นข้างในฝึกหัดสวดมนต์ได้ชำนิชำนาญ ทั้งอักษรสังโยคแลทำนองตลอดจนขัดตำนาน..."
พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพระราชนิพนธ์ถึงพระองค์ใน ปฐมวงศ์ ว่า
"...พระองค์เจ้าศศิธร ได้ทำราชการเปนครูชักแลสอนพระองค์เจ้าสวดมนต์ ในหอพระพุทธรูปข้างใน..."
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศศิธร สิ้นพระชนม์ในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย เมื่อพ.ศ. 2365 พระชันษา 28 ปี
== พระอิสริยยศ ==
พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้าศศิธร (พ.ศ. 2337 - 7 กันยายน พ.ศ. 2352)
พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้าศศิธร (7 กันยายน พ.ศ. 2352 - พ.ศ. 2365)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศศิธร (พระนามหลังการสิ้นพระชนม์)
== พงศาวลี ==
== อ้างอิง ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 1
พระองค์เจ้า
พระราชธิดาในรัชกาลที่ 1
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากระษัตรี

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากระษัตรี (พ.ศ. 2338 - พ.ศ. 2359) (พระนามเดิม:พระองค์เจ้าหญิงกระษัตรี) พระราชธิดาพระองค์ที่ 38 ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดานวม
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากระษัตรี ประสูติเมื่อปีมะโรง อัฐศก จ.ศ. 1158 พ.ศ. 2338 ได้ทำราชการในรัชกาลที่ 2 สิ้นพระชนม์ในรัชกาลที่ 2 เมื่อปีชวด อัฐศก จ.ศ. 1178 พ.ศ. 2359 พระชันษา 22 ปี
== ต้องพระอาญา ==
ในสมัยรัชกาลที่ 2 ได้เกิดเหตุพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นศรีสุเรนทร์ทิ้งบัตรสนเท่ห์จนต้องพระอาญาแผ่นดิน ถูกประหาร หลังจากชำระความกรมหมื่นศรีสุเรนทร์แล้ว เกิดมีผู้ทิ้งหนังสือในพระบรมมหาราชวัง หยาบช้าถึงองค์พระเจ้าแผ่นดิน ความในพระราชพงศาวดารรัชกาลที่ 2 ว่า
"ครั้นชำระความกรมหมื่นศรีสุเรนทร์แล้ว ก็มีผู้ทิ้งหนังสือหยาบช้าในพระราชวัง โปรดเกล้าโปรดกระหม่อมให้กรมหมื่นเจษฎาบดินทร์ เป็นตระลาการพิจารณาให้ค้นลายมือเจ้า แลเจ้าจอมทุกเรือนเอามาสอบกับหนังสือทิ้ง ก็ถูกลายมือพระองค์เจ้ากระษัตรี ซึ่งเป็นภคินีของพระองค์เจ้าสุริยวงศ์ ได้ไล่เลียงไต่ถามพระองค์เจ้ากระษัตรีก็ยังหารับไม่ จึงมีพระราชดำรัสให้ลงพระราชอาญา จำไว้ที่หลังห้องพระสุคนธ์ พระองค์เจ้ากระษัตรีได้ให้โขลนที่คุมนั้นไปซื้อกระดาษดินสอมาให้ ได้เขียนหนังสือที่นั่น แล้วใช้ให้คล้าย บุตรีพระสิริโรท เอาไปทิ้งที่ท้องพระโรงอีกครั้งหนึ่ง คล้ายคนนี้เป็นคนรำ แต่ได้พระราชทานให้เป็นบุตรของพระองค์เจ้ากระษัตรี จึงได้มาเยี่ยมเยือนพระองค์เจ้ากระษัตรี ตระลาการถามก็รับทั้งสองคน"
จากการค้นทุกตำหนักทุกเรือนเมื่อเกิดความหนังสือทิ้งของพระองค์เจ้ากระษัตรี เลยจับเพลงยาวนายช้อยได้ที่เรือน หม่อมเจ้าองุ่น ในกรมหลวงนรินทรรณเรศร์ (สมเด็จพระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมหลวงนรินทรรณเรศร์ เป็นพระโอรสพระองค์ที่ 3 ในสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากรมพระเทพสุดาวดี สมเด็จพระพี่นางพระองค์ใหญ่ ในรัชกาลที่ 1 เป็นต้นราชสกุลนรินทรางกูล ณ อยุธยา) หม่อมเจ้าองุ่นทิ้งหนังสือหยาบช้าซ้ำอีก
ครั้งนั้นจับเรื่องชู้สาวในพระราชวัง ผิดกฎมณเฑียรบาลได้อีกหลายราย โปรดเกล้าฯให้ลงพระราชอาญาประหารชีวิต ตั้งแต่พระองค์เจ้ากระษัตรี หม่อมเจ้าองุ่น และหญิงชายอีก 8 คน เฉพาะพระองค์เจ้ากระษัตรี นั้น ให้ทุบด้วยท่อนจันทน์ตามราชประเพณี
== พระอิสริยยศ ==
พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้ากระษัตรี (พ.ศ. 2338 - 7 กันยายน พ.ศ. 2352)
พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้ากระษัตรี (7 กันยายน พ.ศ. 2352 - พ.ศ. 2359)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้ากระษัตรี (พระนามหลังการสิ้นพระชนม์)
== พงศาวลี ==
== อ้างอิง ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 1
พระองค์เจ้า
พระราชธิดาในรัชกาลที่ 1
ผู้ถูกสำเร็จโทษด้วยท่อนจันทน์
แอ็มแทร็ก

องค์การขนส่งมวลชนแห่งชาติ หรือ แอ็มแทร็ก, เป็นบริษัทรถไฟขนาดใหญ่ในสหรัฐอเมริกา เริ่มดำเนินการในวันที่ 1 พฤษภาคม ค.ศ. 1971 ให้บริการรถไฟ 374 ขบวนต่อวัน ระยะทางรวม  ความเร็ว  สถานีปลายทาง 896 สถานี ใน 46 รัฐ และ 3 จังหวัดในประเทศแคนาดา ในปี ค.ศ. 2012 มีสถิติผู้โดยสารรวม 31.2 ล้านคน ทำรายได้ $2.88 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยมีผู้โดยสารร้อยละ 83 เดินทาง 400 ไมล์หรือน้อยกว่า มีสำนักงานที่กรุงวอชิงตัน สหรัฐอเมริกา โดยคำว่า แอ็มแทร็ก มีที่มาจากคำว่า "อเมริกา" และ "แทร็ก" สนธิกัน
== การดำเนินการและบริการ==

รายชื่อ 15 เส้นทางที่มีผู้โดยสารมากที่สุด
ชายฝั่งตะวันตก
แปซิฟิกเซิฟไลเนอร์: San Luis Obispo – แซนตาบาร์บารา – ลอสแอนเจลิส – ซานดิเอโก
แคบปิตอลคอริดอร์: Sacramento – Oakland – San Jose
San Joaquin: Oakland–Stockton–Bakersfield & Sacramento–Stockton–Bakersfield
Amtrak Cascades: Vancouver–Seattle–Portland–Eugene
Coast Starlight: Seattle–Los Angeles
ตะวันตกตอนกลาง
Hiawatha: Milwaukee–Chicago
Empire Builder: Chicago – St. Paul – Seattle/Portland
Lincoln: Chicago – St. Louis
Wolverine: Chicago–Detroit–Pontiac
ตะวันออกและตะวันออกเฉียงใต้
ซิลเวอร์สตาร์: นครนิวยอร์ก – ราลี – แทมปา – ไมแอมี
ตะวันออกเฉียงเหนือ
Northeast Regional: Boston/Springfield – New York – Philadelphia – Baltimore – Washington, DC – Virginia (either Richmond, Lynchburg, Newport News or Norfolk)
อะเคลา: บอสตัน – วอชิงตัน ดี.ซี.
Keystone: Harrisburg – Philadelphia – New York
Empire: Niagara Falls – Buffalo – Albany – New York
Downeaster: Brunswick–Boston
== ผู้โดยสาร ==
เรียงตามปี ค.ศ.
{|border="0" cellpadding="2"
|- valign="top"
|
1971: 6,450,304 (May–Oct only)
1972: 15,848,327
1973: 16,958,056
1974: 18,670,319
1975: 17,269,000 (estimated Oct–Dec)
1976: 18,046,136
1977: 18,961,876
1978: 18,922,652
1979: 21,406,768
1980: 21,219,149
1981: 20,609,944
1982: 19,042,325
1983: 19,038,563
1984: 19,943,075
1985: 20,776,091
1986: 20,327,909
1987: 20,414,614
1988: 21,496,303
1989: 21,363,271
1990: 22,186,300
1991: 22,062,425
|width="35"|&nbsp;
|valign="top"|
1992: 21,345,247
1993: 22,065,869
1994: 21,837,626
1995: 20,726,490
1996: 19,605,398
1997: 20,190,450
1998: 21,094,165
1999: 21,508,699
2000: 20,992,485
2001: 21,812,224
2002: 21,669,207
2003: 22,333,180
2004: 23,362,729
2005: 24,031,170
2006: 24,306,965
2007: 25,847,531
2008: 28,716,407
2009: 27,167,014
2010: 28,716,857
2011: 30,186,733
2012: 31,240,565
|width="35"|
|valign="top"|
|}
== ดูเพิ่ม ==
การขนส่งระบบรางในสหรัฐอเมริกา
รายชื่อสถานีรถไฟของแอ็มแทร็ก
== อ้างอิง ==
== บรรณานุกรม ==
Amtrak System Timetable, Fall 2004/Winter 2005
Analysis of the Causes of AMTRAK Train Delays Department of Transportation
Mike Schafer, Amtrak's atlas, Trains June 1991
Kevin McKinney, At the dawn of Amtrak, Trains June 1991
== หนังสืออ่านเพิ่มเติม ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Amtrak
Amtrak Guest Rewards 
Amtrak Route Atlas
Amtrak Reports and Documents
Amtrak Annual Report, 2010
Amtrak Ride With Pride
Amtrak History and Archives
Amtrak's Great American Stations
Unofficial Amtrak-related web sites
Amtrak on Google Maps
Amtrak Status Maps  – maps that show the current location of Amtrak trains
Photos of every Amtrak station
Amtrak radio frequencies and information on host railroads
Historical Archive of Amtrak Train Timetables, 1971–present
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุภาธร

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุภาธร หรือ พระองค์เจ้าหญิงสุภาภรณ์ (พ.ศ. 2341 - พ.ศ. 2360) พระราชธิดาพระองค์ที่ 41 ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาเพ็งเล็ก
==พระประวัติ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุภาธร ประสูติเมื่อพ.ศ. 2341 เป็นพระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาเพ็งเล็ก ธิดาเจ้านันทเสน แห่งกรุงศรีสัตนาคนหุตเวียงจันทน์
พระนาม สุภาธร นั้นสมเด็จพระพนรัตน (แก้ว) วัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามราชวรมหาวิหารเป็นผู้ตั้งถวาย โดยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราชทรงพระราชนิพนธ์กลอน พระนามพระเจ้าลูกเธอที่สมเด็จพระพนรัตน (แก้ว) ตั้งถวายไว้ว่า
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุภาธร สิ้นพระชนม์ในรัชกาลที่ 2 เมื่อพ.ศ. 2360 พระชันษา 19 ปี
== พระอิสริยยศ ==
พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้าสุภาธร (พ.ศ. 2341 - 7 กันยายน พ.ศ. 2352)
พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้าสุภาธร 7 กันยายน พ.ศ. 2352 - พ.ศ. 2360)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุภาธร (พระนามหลังการสิ้นพระชนม์)
== พงศาวลี ==
== อ้างอิง ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 1
พระองค์เจ้า
พระราชธิดาในรัชกาลที่ 1
รายชื่อสถานีรถไฟฟ้าในเซี่ยงไฮ้และปริมณฑล

รายชื่อสถานีรถไฟฟ้าในเซี่ยงไฮ้และปริมณฑล แบ่งตามเส้นทาง
== สาย 1 ==




== สาย 2 ==



== สาย 3 ==
== สาย 4 ==
== สาย 5 ==
== สาย 6 ==
== สาย 7 ==
== สาย 8 ==
== สาย 9 ==
== สาย 10 ==
=== สายหลัก ===
=== สายย่อย ===
== สาย 11 ==
=== สายหลัก ===
=== สายย่อย ===
== สาย 12 ==
== สาย 13 ==
== สาย 16 ==
== รถไฟแม่เหล็กเซี่ยงไฮ้ ==
== หมายเหตุ ==
== ดูเพิ่ม ==
รถไฟใต้ดินเซี่ยงไฮ้
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุด

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุด (พ.ศ. 2342 - 26 มกราคม พ.ศ. 2410) พระราชธิดาพระองค์ที่ 42 ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาฉิมยักษ์
==พระประวัติ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุด ประสูติเมื่อพ.ศ. 2342  เป็นพระราชธิดาในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ที่ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาฉิมยักษ์
ในสมัยรัชกาลที่ 2 เมื่อครั้งพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย โปรดเกล้าฯ ให้สร้างสวนขวา โดยมีพระเจ้าลูกยาเธอ กรมหมื่นเจษฎาบดินทร์ เป็นแม่กองจัดการสร้าง โปรดฯ ให้ขยายสระที่สร้างตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 1 ออกไป และโปรดให้สร้างเก๋งแพขึ้นในสระ พระราชทานให้เจ้านายฝ่ายในตกแต่งประกวดประขันกันถึง 27 หลัง ในครั้งนั้นพระองค์เจ้าสุดทรงได้รับพระราชทานด้วย ปรากฏใน พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ 2 เรื่องสร้างสวนขวา ว่า
"...การสร้างสวนขวาครั้งนั้น สร้างพระมหามณเฑียรที่ประทับในสวน... แลให้ขุดสระใหญ่ในสวนนั้นยาว ๓ เส้น ๔ วา กว้าง ๒ เส้น ๘ วา... ทำเก๋งแลก่อภูเขาไว้ริมเกาะ ๆ ละ ๒ เก๋งบ้าง ๓ เก๋งบ้าง ขอบสระใหญ่นั้นให้ก่อภูเขาทำเก๋งลงที่ลาด ๆ ท่วงทีเหมือนอย่างแพจอดไว้รอบสระ เรียกว่าแพ หลังเก๋งแพให้ปลูกต้นไม้ใหญ่ ๆ มีผลต่าง ๆ... แล้วมอบให้พระราชวงษานุวงษ์ฝ่ายน่าฝ่ายใน แลท้าวนางผู้ใหญ่ในพระราชวังที่สมควรจะแต่งเก๋งแต่งแพได้ ให้เปนเจ้าของแต่งแพพระองค์ละแพ... พระองค์เจ้าหญิงสุด ๑...  รวมพระองค์เจ้ายี่สิบเจ็ดหลัง..."
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุด สิ้นพระชนม์ในรัชกาลที่ 4 เมื่อวันที่ 26 มกราคม พ.ศ. 2410 พระชันษา 68 ปี 
== พระอิสริยยศ ==
พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้าสุด (พ.ศ. 2342 - 7 กันยายน พ.ศ. 2352)
พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้าสุด (7 กันยายน พ.ศ. 2352 - 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุด (21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367 - 26 มกราคม พ.ศ. 2410)
== อ้างอิง ==
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 1
พระองค์เจ้า
พระราชธิดาในรัชกาลที่ 1
วอลเลย์บอลหญิงเวิลด์คัพ 2011

วอลเลย์บอลหญิงเวิลด์คัพ 2011 เป็นการแข่งขันวอลเลย์บอลหญิง จำนวน 12 ทีม เพื่อคัดเลือก 3 ทีมที่ดีที่สุดเข้าแข่งขันวอลเลย์บอลหญิงในโอลิมปิกฤดูร้อน 2012 ที่กรุงลอนดอน สหราชอาณาจักร ทีมที่ชนะเลิศจะได้คะแนนสะสมในอันดับโลก 100 คะแนน ซึ่งทีมที่ชนะเลิศในการแข่งขันครั้งนี้คือ อิตาลี
== การคัดเลือก ==
12 ทีมที่ผ่านการคัดเลือกเข้ามาเล่นในรายการนี้ มาจาก:
ประเทศที่เป็นเจ้าภาพ
แชมป์รายการชิงแชมป์ทวีปทั้ง 5 ทวีป
4 ทีมรองชนะเลิศจากการชิงแชมป์ทวีปทั้ง 5 ทวีป โดยจะคัดจากอันดับโลกในวันที่ 15 มกราคม 2011
2 ทีมที่ได้รับเชิญจากสหพันธ์วอลเลย์บอลนานาชาติ
== สนามแข่งขัน ==
== การแข่งขัน ==
การแข่งขันครั้งนี้จะแบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม กลุ่มละ 6 ทีม
รอบที่ 1 + 2 (30 แมตช์, 5 วัน): แข่งขันกับทีมที่อยู่กลุ่มเดียวกัน
รอบที่ 3 + 4 (36 แมตช์, 6 วัน): แข่งขันกับทีมที่อยู่อีกกลุ่มหนึ่ง
=== ตารางสรุปคะแนนการแข่งขัน ===
|}
== ผลการแข่งขัน ==
=== รอบที่ 1 ===
==== กลุ่ม เอ ====
|}
==== กลุ่ม บี ====
|}
=== รอบที่ 2 ===
==== กลุ่ม เอ ====
|}
====กลุ่ม บี====
|}
===รอบที่ 3===
====กลุ่ม เอ====
|}
====กลุ่ม บี====
|}
===รอบที่ 4===
====กลุ่ม เอ====
|}
====กลุ่ม บี====
|}
==รางวัล==
ผู้เล่นทรงคุณค่า
* แคโรไลนา คอสตรากรันเต (ITA)
ทำคะแนนสูงสุด
*
ตบยอดเยี่ยม
*
บล็อกยอดเยี่ยม
*
เสิร์ฟยอดเยี่ยม
*
รับลูกตบยอดเยี่ยม
*
เซตยอดเยี่ยม
*
รับลูกเสิร์ฟยอดเยี่ยม
*
ลิเบอโร่ยอดเยี่ยม
*
==อ้างอิง==
==แหล่งข้อมูลอื่น==
Official website
2011
วอลเลย์บอลในปี พ.ศ. 2554
การแข่งขันวอลเลย์บอลนานาชาติที่ประเทศญี่ปุ่นเป็นเจ้าภาพ
เซรัง

เซรัง (Serang) เป็นเมืองหลักของจังหวัดบันเติน ประเทศอินโดนีเซีย มีภูมิอากาศแบบป่าดงดิบชื้น เมืองมีประชากร 576,961 คนในปี ค.ศ. 2010 เป็นเมืองใหญ่เป็นอันดับ 3 ของจังหวัดบันเติน
==อ้างอิง==
นครในประเทศอินโดนีเซีย
จังหวัดบันเติน
นกเงือกสีน้ำตาล

นกเงือกสีน้ำตาล (Tickell's brown hornbill, Rusty-cheeked hornbill; ; ตั้งชื่อเพื่อเป็นเกียรติแก่ แซมมวล ทิคเคล นักปักษีวิทยาชาวอังกฤษ)
เป็นนกเงือกชนิดหนึ่ง ที่พบได้ในประเทศอินเดีย, พม่า และภาคตะวันตกของไทย โดยในบางครั้งจะถูกจัดเป็นชนิดย่อยของนกเงือกสีน้ำตาลคอขาว (A. austeni)
มีโหนกเล็ก จะงอยปากสีเหลืองและยาว มีหนังรอบตาสีฟ้า ลำตัวด้านบนสีน้ำตาล ด้นล่างแกมส้ม ปลายปีกขาว ปลายขนหาง ยกเว้นคู่บนสุดสีขาว ไม่มีขนปกคลุมใต้ปีก ตัวผู้มีคอสีน้ำตาลแกมส้ม ตัวเมียมีปากเทาดำ มีขนาดโตเต็มที่ประมาณ 60–65 เซนติเมตร จัดเป็นนกเงือกขนาดกลาง มีเสียงร้อง แอ๊-แอ๊ว หรือ แว้ว-แว้ว แหลมดังไม่เป็นจังหวะ
ในประเทศไทยมีถิ่นอาศัยในพื้นที่ภาคเหนือตอนล่าง เป็นป่าจำพวกป่าดิบ, ป่าโปร่ง และป่าเชิงเขาถึงความสูง 1,500 เมตร พบได้ในพื้นที่เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าห้วยขาแข้ง จังหวัดอุทัยธานี และผืนป่าด้านตะวันตกเขตจังหวัดตาก (เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าอุ้มผาง และเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าทุ่งใหญ่นเรศวรด้านตะวันออก)
==อ้างอิง==
==แหล่งข้อมูลอื่น==
นกเงือก
เงือกสีน้ำตาล
สัตว์ป่าคุ้มครอง
นกในประเทศอินเดีย
รถไฟใต้ดินโซล สาย 6

รถไฟใต้ดินโซล สาย 6 เป็นเส้นทางรถไฟฟ้าในโซล ประเทศเกาหลีใต้ สีประจำเส้นทางคือ สีดิน แนวเส้นทางคล้ายตัวยู เป็นอีก 1 เส้นทางที่ไม่ได้ลอดใต้แม่น้ำฮัน เชื่อมต่อระหว่างกลางกรุงกับชานเมือง โดยเริ่มก่อสร้างในปี ค.ศ. 1994 และเปิดให้บริการในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2000
== อ้างอิง ==
เส้นทางของรถไฟใต้ดินโซล
รถไฟใต้ดินโซล สาย 7

รถไฟใต้ดินโซล สาย 7 เป็นเส้นทางรถไฟฟ้าในโซล ประเทศเกาหลีใต้ ก่อสร้างในระหว่างปี ค.ศ. 1990-1996 เปิดใช้งานวันที่ 11 ตุลาคม ค.ศ. 1996 เมื่อปี ค.ศ. 2012 รถไฟฟ้าสายนี้ มีการติดตั้งโทรทัศน์ไว้บนขบวนรถทุกขบวน รวม 1,008 เครื่อง
== อ้างอิง ==
== แหลงข้อมูลอื่น ==
Seoul Metropolitan Government's Line 7 extension page  includes a route map and status information for the westward extension from Onsu.
UrbanRail.Net's Seoul Subway Page 
Map, station and route finder
เส้นทางของรถไฟใต้ดินโซล
รถไฟใต้ดินโซล สาย 8

รถไฟใต้ดินโซล สาย 8 เป็นเส้นทางรถไฟฟ้าในเขตตะวันออกเฉียงใต้ของโซล โดยเปิดให้บริการบริการในวันที่ 23 พฤศจิกายน ค.ศ. 1996 สีประจำเส้นทางคือสีชมพู โดยปัจจุบันมีโครงการส่วนต่อขยายข้ามแม่น้ำฮันไปทางเหนือ โดยจะเปิดให้บริการในปี ค.ศ. 2017
== อ้างอิง ==
เส้นทางของรถไฟใต้ดินโซล
รถไฟใต้ดินโซล สาย 9

รถไฟใต้ดินโซล สาย 9 ดำเนินการโดยเมโทร 9 เป็นเส้นทางรถไฟฟ้าในโซล ประเทศเกาหลีใต้ กำหนดเปิดในวันที่ 12 มิถุนายน ค.ศ. 2009 แต่เปิดจริงในวันที่ 24 กรกฎาคม ค.ศ. 2009 รถไฟฟ้าสายนี้มีบริการรถด่วนกับรถธรรมดา ซึ่งต่างจากสายอื่น โดยทุกสถานี ยกเว้น สถานีแกฮวา และสถานีมากงนารู ติดตั้งลิฟต์ บันไดเลื่อน และประตูกั้นชานชาลา
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Seoul Metro Line 9 Corporation Homepage
The Seoul Underground Subway : Official Tourism (english) 
Seoul Metropolitan Government Line 9 page  (Korean) includes a route map, status information and links to the construction companies' websites
UrbanRail.Net's Seoul Subway page 
New Subway Line Connects Gimpo Airport to Southern Seoul 
SMRT Map, station and route finder
เส้นทางของรถไฟใต้ดินโซล
สายชุงอัง

สายชุงอัง (หรือ สายเซ็นทรัล) เป็นเส้นทางรถไฟทางไกลสายหลักในประเทศเกาหลีใต้ วิ่งจากโซล ไปยังเมืองคย็องจู นอกจากนี้ เส้นทางนี้ยังเป็นส่วนหนึ่งของรถไฟใต้ดินโซลอีกด้วย
รถไฟฟ้าชานเมือง ในส่วนของรถไฟใต้ดินโซล ให้บริการจากสถานีย็องซัน ไปยังสถานีย็องมุน โดยเปิดให้บริการวันที่ 16 ธันวาคม ค.ศ. 2005
== อ้างอิง ==
เส้นทางของรถไฟใต้ดินโซล
เส้นทางรถไฟในประเทศเกาหลีใต้
รถไฟฟ้าชานเมืองในประเทศเกาหลีใต้