อนุพงษ์ เผ่าจินดา

พลเอก อนุพงษ์ เผ่าจินดา (เกิด 10 ตุลาคม พ.ศ. 2492) ชื่อเล่น ป๊อก เป็นทหารบกและนักการเมืองชาวไทย อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย และอดีตผู้บัญชาการทหารบก เป็นผู้มีบทบาทในรัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2549 และการจัดตั้งรัฐบาลอภิสิทธิ์เมื่อปี 2551  และถูกมองว่าเป็นผู้มีอิทธิพลในการเมืองไทย โดยเป็นหนึ่งใน "3 ป."
== ประวัติ ==
อนุพงษ์ เผ่าจินดา เกิดเมื่อวันที่ 10 ตุลาคม พ.ศ. 2492 เป็นบุตรชายของ พ.อ.พิเศษ ประเชาวน์ กับนางบุญเรือน เผ่าจินดา มีชื่อเล่นว่า ป็อก ต่อมาได้สมรสกับนางกุลยา เผ่าจินดา มีบุตร-ธิดา 2 คน ชื่อ นายยุทธพงษ์ เผ่าจินดา และนางสาววิมลิน เผ่าจินดา วงดนตรีที่ชอบคือ เดอะบีทเทิลส์ ส่วนเครื่องดนตรีที่ชอบคือกลอง
พล.อ. อนุพงษ์ มีน้องสาว 3 คน และน้องชายหนึ่งคน ได้แก่
น.ส.ชววรรณ เผ่าจินดา
พล.อ. ก.อ. ธนดล เผ่าจินดา
พล.ท.หญิง อรุณวรรณ เผ่าจินดา
พ.ท.หญิง ศิริวรรณ เผ่าจินดา
== การศึกษา ==
พ.ศ. 2508: โรงเรียนพันธะศึกษา แผนกมัธยม
พ.ศ. 2509: โรงเรียนอำนวยศิลป์ พระนคร
พ.ศ. 2510: โรงเรียนเตรียมทหาร รุ่นที่ 10
พ.ศ. 2515: โรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า รุ่นที่ 21
โรงเรียนเสนาธิการทหารบก
พ.ศ. 2517: หลักสูตรชั้นนายร้อย โรงเรียนทหารราบ ศูนย์การทหารราบ
พ.ศ. 2520: หลักสูตรชั้นนายพัน โรงเรียนทหารราบ ศูนย์การทหารราบ
พ.ศ. 2525: หลักสูตรเสนาธิการทหารบก หลักสูตรหลักประจำชุดที่ 61
คุณวุฒิการศึกษา
พ.ศ. 2536: ศิลปศาสตรบัณฑิต (รัฐศาสตร์) มหาวิทยาลัยรามคำแหง
พ.ศ. 2544: รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต (การจัดการสำหรับนักบริหาร) สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (NIDA)
พ.ศ. 2547: วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร รุ่นที่ 26
พ.ศ. 2556: ปริญญาโทมหาบัณฑิตกิตติมศักดิ์ วิชาคอมมิวนิสต์ มหาวิทยาลัยแห่งชาติรัสเซีย
==บทบาททางราชการและทางการเมือง==
เขาเป็นหนึ่งในทหารผู้ก่อการรัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2549 โดยขณะนั้น อนุพงษ์ อยู่ในยศ พลโท และเป็นแม่ทัพกองทัพภาคที่ 1 ถูกมองว่าแม้จะเป็นนักเรียนเตรียมทหารรุ่นที่ 10 (ตท.10) เหมือน ทักษิณ ชินวัตร และพรรคพวก แต่กลับไม่เข้าร่วมหรือเห็นดีเห็นชอบด้วยกับการกระทำของกลุ่ม จึงถูกมองว่าเป็นฝ่ายต่อต้าน ทักษิณ ชินวัตร ด้วย จนถูกเรียกว่าเป็น ตท.10/1
ในคืนเกิดเหตุรัฐประหาร อนุพงษ์ เป็นผู้ดำเนินการ เพราะกองทัพภาคที่ 1 มีขอบเขตหน้าที่ดูแลกรุงเทพมหานครและจังหวัดอื่น ๆ ในภาคกลางอยู่แล้ว โดยใช้แผน "ปฐพี 149" โดยวางกำลังเป็นจุด วางเป้าหมาย รวมถึงจัดกำลังจากหน่วยทหารต่าง ๆ ให้เป็นไปตามเป้าหมาย และมีกองกำลังจากกองทัพภาคที่ 3 ของ สพรั่ง กัลยาณมิตร เป็นฝ่ายประสาน โดยผู้ที่คิดวางแผนให้ใช้ริบบิ้นเหลืองผูกปลายปืนก็คือ อนุพงษ์ เอง เพื่อเป็นการป้องกันกองกำลังของฝ่ายที่ต่อต้าน
หลังจากเหตุการณ์ อนุพงษ์ เผ่าจินดา ดำรงตำแหน่งผู้ช่วยเลขาธิการคณะปฏิรูปการปกครองในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข(คปค.)และเป็นผู้ช่วยเลขาธิการ คณะมนตรีความมั่นคงแห่งชาติ ภายหลังเหตุการณ์ ได้เลื่อนยศเป็น พล.อ. ขึ้นดำรงตำแหน่งเป็นผู้ช่วยผู้บัญชาการทหารบก หรือที่เรียกว่า 5 เสือ ทบ.
อนุพงษ์ เป็นนายทหารที่อยู่ในสายงานคุมกำลังรบมาตั้งแต่เริ่มรับราชการใหม่ เคยเป็นผู้บัญชาการกรมทหารราบที่ 21 รักษาพระองค์ ทหารเสือราชินี (ผบ.ร.21 รอ.) เป็นผู้บัญชาการกองพลที่ 1 รักษาพระองค์ (ผบ.พล.1 รอ.) ก่อนจะได้เลื่อนเป็นรองแม่ทัพภาคที่ 1 และแม่ทัพภาคที่ 1
อนุพงษ์ ยังได้ศึกษาเพิ่มเติมนอกเหนือจากหลักสูตรทางด้านการทหารและได้จบปริญญาตรีทางด้าน รัฐศาสตร์ จากมหาวิทยาลัยรามคำแหง และจบปริญญาโทจากสถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ และวิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร รุ่นที่ 26
อนุพงษ์ได้รับเลือกให้เป็น ผู้บัญชาการทหารบก (คนที่ 36) เมื่อวันที่19 กันยายน พ.ศ. 2550 และได้รับพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯแต่งตั้งเมื่อวันที่ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2550 อนุพงษ์ได้รับตำแหน่งเป็น หัวหน้าผู้รับผิดชอบในการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน ระหว่างวันที่ 2 กันยายน ถึง 14 กันยายน พ.ศ. 2551 และรับตำแหน่งผู้อำนวยการกองอำนวยการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน ระหว่างวันที่ 4 กันยายน  ถึง 14 กันยายน พ.ศ. 2551
ในปี พ.ศ. 2552 เขาเป็นผู้ปฏิบัติงานในกองอำนวยการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน (กอฉ.)ตามคำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรีที่ 98/2552 ในเหตุการณ์ ความไม่สงบทางการเมืองในประเทศไทย เมษายน พ.ศ. 2552
เขาเป็นหัวหน้าผู้รับผิดชอบในการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน ระหว่างวันที่ 16 เมษายน พ.ศ. 2553 ถึง 30 กันยายน พ.ศ. 2553 และเป็น ผู้ช่วยผู้อำนวยการ คณะกรรมการในศูนย์อำนวยการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉิน
เขาจึงเป็นหัวหน้าผู้รับผิดชอบในการแก้ไขสถานการณ์ฉุกเฉินตาม พระราชกำหนดการบริหารราชการในสถานการณ์ฉุกเฉิน พ.ศ. 2548 ที่ดำรงตำแหน่งนี้นานที่สุดของประเทศไทย เขาดำรงตำแหน่งดังกล่าว 5 เดือน 23 วัน และเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยที่ครองตำแหน่งยาวนานเป็นอันดับ 2 ของประเทศไทย รองจาก ประภาส จารุเสถียร ที่ครองตำแหน่งยาวนานกว่า 14 ปี 11 เดือน 3 สัปดาห์
==หลัง รัฐประหาร พ.ศ. 2557==
วันที่ 30 สิงหาคม พ.ศ. 2557 มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าฯ ให้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ในรัฐบาลของประยุทธ์ จันทร์โอชา เขายังเป็นคณะที่ปรึกษาคณะรักษาความสงบแห่งชาติ และประธานกรรมการและผู้อำนวยการศูนย์อำนวยการความปลอดภัยทางถนน
ในวันที่ 14 ตุลาคม 2557 เขาออกคำสั่งกระทรวงมหาดไทยที่ 591/2557 แต่งตั้งคณะทำงานรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ประกอบด้วย
เริงศักดิ์ มหาวินิจฉัยมนตรี
พ.อ. เปรมจิรัสย์ ธนไทยภักดี
และในวันที่ 20 ตุลาคม 2557 เขาออกคำสั่งกระทรวงมหาดไทยที่ 604/2557 แต่งตั้งคณะทำงานรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ประกอบด้วย สายสุรีย์ บุนนาค
ในวันที่ 28 ตุลาคม 2557 เขาออกคำสั่งกระทรวงมหาดไทยที่ 633/2557 แต่งตั้งคณะทำงานรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย (สุธี มากบุญ) ประกอบด้วย
อมร เลาหมนตรี
วิชา นิลเพชร์พลอย
ธวัชชัย ฟักอังกูร
ศาสตราจารย์ชาติชาย ณ เชียงใหม่
นวสันต์ วรรณวโรทร
ในวันที่ 15 มกราคม 2558 เขาออกคำสั่งกระทรวงมหาดไทยที่ 32/2558 แต่งตั้งคณะทำงานรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ประกอบด้วย
พล.อ. ไตรรัตน์ รังคะรัตนะ
ก.อ. ประชา เตรัตน์
วิทยา ฉายสุวรรณ
ยงยุทธ โกเมศ
พ.ต.อ. ม.ล.สันธิกร วรวรรณ
พ.ต.อ. วุฒิพงษ์ นาวิน
ในวันที่ 3 มีนาคม 2558 เขาออกคำสั่งกระทรวงมหาดไทยที่ 163/2558 แต่งตั้งคณะทำงานรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ประกอบด้วย ก.อ. ธวัชชัย เทอดเผ่าไทย
ในวันที่ 29 เมษายน 2559 อนุพงษ์ เผ่าจินดา ในฐานะผู้บัญชาการกองอาสารักษาดินแดน ลงนามในคำสั่งกองบัญชาการกองรักษาดินแดนที่ 57/2559 เรื่องจัดตั้งส่วนราชการในกองบัญชาการกองรักษาดินแดน จัดตั้ง กองร้อยปฏิบัติการพิเศษที่ 2 ในวันที่ 29 เมษายน พ.ศ. 2559 โดยเปลี่ยนชื่อจาก กองร้อยบังคับการและบริการส่วนหน้าจังหวัดชายแดนภาคใต้เพื่อควบคุมความไม่สงบในชายแดนภาคใต้ของประเทศไทยโดยมี ก.ต. ปารเมศ เห้งสวัสดิ์ เป็น ผู้บังคับกองร้อยปฏิบัติการพิเศษที่ 2 คนแรก
ในวันที่ 12 ธันวาคม 2559 เขาเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยคนแรกที่ได้เป็น ประธานกรรมการในคณะกรรมการส่งเสริมกิจการฮัจย์แห่งประเทศไทย ตามกฎหมายพรบ.ส่งเสริมกิจการฮัจย์ (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2559
หลังเหตุกราดยิงที่จังหวัดหนองบัวลำภู พ.ศ. 2565 เขาระบุว่ามาตรการเพิ่มความปลอดภัยของศูนย์เด็กเล็กทำได้ยาก พร้อมกับถามนักข่าวกลับว่าจะให้ครูพกปืนหรือไม่ และชี้ว่าอย่ามองเฉพาะประเด็นเรื่องอาวุธปืน แต่ให้มองที่ประเด็นสุขภาพจิตของผู้ก่อเหตุ โดยระบุว่า "เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นครั้งนี้ผมคิดว่าเป็นเรื่องของจิตใจภายใน คนที่ก่อเหตุเช่นนี้ เป็นคนที่มีจิตใจภายใน ข้างในที่ผิดปกติ ซึ่งก็ต้องหามาตรการที่จะควบคุมให้ได้ ที่สำคัญลองคิดดูว่าเหตุการณ์ครั้งนี้ไม่ได้ใช้อาวุธปืนอย่างเดียว แต่มีการใช้มีดด้วย แล้วอย่างนี้จะต้องให้เราห้ามใช้มีดด้วยหรือ อย่าลืมว่าครั้งนี้เขาใช้มีดทำร้ายเด็ก ถ้าเรามองผลที่เกิดขึ้นในขณะนี้มันไม่ใช่ไปดูเรื่องปืนเพียงอย่างเดียว จะต้องดูว่าทำไมคนถึงมีจิตใจข้างในอย่างนี้ได้ สังคมเราจะต้องทำให้ไม่มีคนเป็นแบบนี้ เพราะเขาไม่รู้จักความมีเมตตาปราณี ไม่รู้ในเรื่องจิตใจของคน ซึ่งเขาไม่มีสิทธิ์จะไปทำร้ายใคร ผมคิดว่าน่าจะเป็นพื้นฐานในตัวของผู้ที่ก่อเหตุ"
== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ ==
=== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย ===
=== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ ===
* พ.ศ. 2553 - 80x80px เหรียญชัยมิตรภาพ
* พ.ศ. 2555 - 80x80px เหรียญปิงกัต จาซา เกมิลัง (เท็นเทรา)
== วัฒนธรรมสมัยนิยม ==
วิทยา ปานศรีงาม เป็นผู้รับบท พล.อ. อนุพงษ์ ในภาพยนตร์ สิบสามชีวิต (Thirteen Lives) ซึ่งดัดแปลงจากเหตุการณ์ปฏิบัติการค้นหาและกู้ภัยถ้ำหลวง กำกับโดย รอน ฮาวเวิร์ด
== ดูเพิ่ม ==
การขับไล่ ทักษิณ ชินวัตร ให้ลาออกจากตำแหน่งนายกรัฐมนตรี
รัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2549
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
กองบรรณาธิการมติชน. รัฐประหาร 19 กันยา 49 เรียบแต่ลึก. กรุงเทพฯ : มติชน, 2549. ISBN 947-323-851-4
ประวัติอย่างย่อของ พล.อ.อนุพงษ์ ผบ.ทบ.คนที่ 36 
พรรคพลังประชารัฐ
คณะที่ปรึกษาคณะรักษาความสงบแห่งชาติ
ทหารบกชาวไทย
ผู้บัญชาการทหารบกของกองทัพไทย
บุคคลจากคณะรัฐประศาสนศาสตร์ สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์
บุคคลจากวิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร
บุคคลจากโรงเรียนอำนวยศิลป์
บุคคลจากคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
ผู้ได้รับเหรียญจักรมาลา
บุคคลจากโรงเรียนนายร้อยพระจุลจอมเกล้า
แม่ทัพภาคที่ 1
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทยไทย
ผู้บังคับบัญชาและเจ้าหน้าที่กองอาสารักษาดินแดน