กวาง

กวาง เป็นสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมในอันดับสัตว์กีบคู่ (อันดับย่อยสัตว์เคี้ยวเอื้อง) ที่จัดอยู่ในวงศ์ Cervidae
มีลักษณะขนยาวหยาบสีน้ำตาล ตัวผู้มีเขาเป็นแขนง ผลัดเขาปีละครั้ง ตัวเมียมีขนาดเล็กกว่าและไม่มีเขา ลักษณะเขาตัน ไม่กลวง เป็นเกลียว บางชนิดอาจแตกแขนงได้มากเหมือนกิ่งไม้ ไม่มีถุงน้ำดี ชอบอยู่ตามลำพังตัวเดียวยกเว้นฤดูผสมพันธุ์ กินใบไม้อ่อน หญ้าอ่อน
== การจำแนก ==
วงศ์ Cervidae 
วงศ์ย่อย Muntiacinae คือ เก้ง
* สกุล Muntiacus
** Muntiacus muntjak (เก้งธรรมดา)
** Muntiacus reevesi
** Muntiacus crinifrons (เก้งดำเมืองจีน)
** Muntiacus feae (เก้งหม้อ, เก้งดำ หรือ เก้งดง)
** Muntiacus atherodes (เก้งเหลืองบอร์เนียว)
** Muntiacus rooseveltorum (เก้งอินโดจีน)
** Muntiacus gongshanensis
** Muntiacus vuquangensis (เก้งยักษ์)
** Muntiacus truongsonensis (เก้งตรองซอน)
** Muntiacus putaoensis
* สกุล Elaphodus
** Elaphodus cephalophus (กวางจุก)
วงศ์ย่อย Cervinae
* สกุล Cervus
** สกุลย่อย Cervus
*** Cervus elaphus (กวางแดง)
*** Cervus wallichi
*** Cervus canadensis (กวางเอลก์)
** สกุลย่อย Przewalskium
*** Cervus albirostris
** สกุลย่อย Sika
*** Cervus nippon (กวางซีก้า กวางซิกะ หรือ กวางญี่ปุ่น)
** สกุลย่อย Rucervus
*** Cervus duvaucelii (กวางบึง)
*** Cervus schomburgki (สมัน; สูญพันธุ์ตั้งแต่ปี ค.ศ. 1938)
*** Cervus eldii (ละองละมั่ง)
**** ละองละมั่งที่พบในประเทศไทยเป็นชนิดย่อย ละองละมั่งพันธุ์ไทย (Cervus eldii thamin) และ ละองละมั่งพันธุ์พม่า Cervus eldii siamensis
** สกุลย่อย Rusa
*** Cervus unicolor (กวางป่า หรือ กวางม้า)
**** กวางป่าที่พบในประเทศไทยเป็นชนิดย่อย Cervus unicolor equinus 
*** Cervus timorensis (กวางรูซ่า)
*** Cervus mariannus
*** Cervus alfredi
* สกุล Axis
** สกุลย่อย Axis
*** Axis axis (กวางดาว)
** สกุลย่อย Hyelaphus
*** Axis porcinus (เนื้อทราย)
*** Axis calamianensis (กวางคาลาเมียน)
*** Axis kuhlii (กวางบาวีน)
* สกุล Elaphurus
** Elaphurus davidianus (กวางปักกิ่ง)
* สกุล Dama
** Dama dama (กวางฟอลโล)
** Dama mesopotamica
** Megaloceros giganteus
วงศ์ย่อย Hydropotinae
* สกุล Hydropotes
** Hydropotes inermis (กวางน้ำจีน)
วงศ์ย่อย Odocoileinae/ Capreolinae
* สกุล Odocoileus
** Odocoileus virginianus (กวางหางขาว)
** Odocoileus hemionus (กวางหางดำ)
* สกุล Blastocerus
** Blastocerus dichotomus
* สกุล Ozotoceros
** Ozotoceros bezoarticus (กวางปัมปัส)
* สกุล Mazama
** Mazama americana
** Mazama bricenii
** Mazama chunyi
** Mazama gouazoubira
** Mazama nana
** Mazama pandora
** Mazama rufina
* สกุล Pudu
** Pudu mephistophiles (ปูดูเหนือ; เป็นกวางเล็กที่สุดในโลก)
** Pudu pudu (ปูดูใต้)
* สกุล Hippocamelus
** Hippocamelus antisensis (กวางกูเอมาลเปรู)
** Hippocamelus bisulcus (กวางกูเอมาลชิลี)
* สกุล Capreolus
** Capreolus capreolus (กวางโรตะวันตก)
** Capreolus pygargus (กวางโรตะวันออก)
* สกุล Rangifer
** Rangifer tarandus (กวางเรนเดียร์ หรือ กวางแคริบู)
* สกุล Alces
** Alces alces (กวางมูส; เป็นกวางใหญ่ที่สุดในโลก)

== การปรับตัวต่อถิ่นอาศัย ==
จากการศึกษาวิวัฒนาการของสัตว์วงศ์กวางและกระจง ซึ่งเป็นสัตว์เคี้ยวเอื้องที่มีลักษณะคล้ายคลึงกัน พบว่ามีหลายชนิดที่มีลักษณะการปรับตัวทางวิวัฒนาการเป็นแบบเข้าหากัน คือ กวางและกระจงที่มีถิ่นอาศัยต่างถิ่นกัน อาจมีรูปร่างภายนอกที่คล้ายคลึงกันได้ หากสภาพแวดล้อมทางนิเวศวิทยาของถิ่นอาศัยนั้นมีสภาพใกล้เคียงกัน  ซึ่งภายใต้สภาพการเลี้ยงในสวนสัตว์ในแต่ละที่ แต่ละกลุ่มประชากรในถิ่นอาศัยที่มีสภาพทางนิเวศวิทยาที่แตกต่างกันนั้น อาจจะเป็นคนละชนิด ซึ่งมีลักษณะแตกต่างกันก็ได้ 
== ความสำคัญต่อมนุษย์ ==
กวางเป็นสัตว์ที่มีบทบาทสำคัญต่อการตำรงชีวิตของมนุษย์มานานแล้ว ตั้งแต่ยุคที่มีการล่าสัตว์เพื่อนำมาทำเป็นอาหาร เอาหนังมาทำเครื่องนุ่งห่ม ต่อมาได้มีการนำกวางมาเป็นสัตว์เลี้ยงเพื่อบริโภคเนื้อ เป็นเกมกีฬาของชนชั้นสูงและมีการพัฒนาขึ้นมาจนเกิดเป็นอุตสาหกรรมการเลี้ยงกวางหรือฟาร์มกวาง 
นอกจากนี้แล้ว กวาง ยังเป็นสัญลักษณ์แห่งดาวโชคลาภ กวาง ในภาษาจีนจะเรียกว่า "ลู่" (鹿)  เป็นสัตว์สิริมงคลตามความเชื่อของจีน ซึ่งหมายถึงเทพดาวลก (ผู้เป็น 1 ใน 3 เทพดาว ฮก ลก ซิ่ว) ดังนั้นกวางจึงมีความหมายในเชิงสัญลักษณ์ เป็นตัวแทนหมายถึง เทพแห่งดาวโชคลาภและชื่อเสียง กวางหลายชนิดถูกจัดอยู่ในสัตว์ป่าคุ้มครอง สถานภาพทางกฎหมายตามพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พุทธศักราช 2535 ที่อนุญาตให้เพาะพันธุ์ได้ 
==หมายเหตุ==
สัตว์เคี้ยวเอื้องอื่นบางชนิดเรียกว่ากวางตามชื่อสามัญ แต่ไม่ใช่กวางแท้ ๆ เช่น สัตว์ในวงศ์กวางชะมด (ชื่อสามัญ: Musk deer; ชื่อวิทยาศาสตร์: Moschidae) และกวางผา (ชื่อสามัญ: Goral; ชื่อวิทยาศาสตร์: Naemorhedus sp.)
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
สัตว์กีบคู่
สัตว์เคี้ยวเอื้อง