สภาผู้แทนราษฎรไทย

สภาผู้แทนราษฎรไทย เป็นสภาผู้แทนราษฎรของประเทศไทย ปัจจุบันประกอบด้วยสมาชิกโดยตรงทั้งหมด 500 คน แบ่งการได้มาออกเป็นการเลือกตั้งแบบแบ่งเขต จำนวน 400 คน และแบบบัญชีรายชื่อของพรรคการเมือง โดยให้เขตประเทศเป็นเขตเลือกตั้ง จำนวน 100 คน ทั้งนี้อายุของสภาผู้แทนราษฎรมีกำหนดคราวละ 4 ปี นับแต่วันเลือกตั้ง
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรเป็นผู้แทนปวงชนชาวไทย มีหน้าที่โดยตรงในทางนิติบัญญัติ และควบคุมการบริหารราชการแผ่นดิน เช่น การให้ความเห็นชอบบุคคลซึ่งสมควรได้รับแต่งตั้งเป็นนายกรัฐมนตรี การตั้งกระทู้ถาม และการเสนอญัตติขอให้เปิดอภิปรายทั่วไปเพื่อลงมติไม่ไว้วางใจนายกรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรี
== อำนาจหน้าที่ ==
=== การตรากฎหมาย ===
==== พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ ====
ร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญจะเสนอได้ก็แต่โดย  (ตามมาตรา 131 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560) 
* คณะรัฐมนตรี โดยข้อเสนอแนะของศาลฎีกา ศาลรัฐธรรมนูญ หรือองค์กรอิสระที่เกี่ยวข้อง
* สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจำนวนไม่น้อยกว่าหนึ่งในสิบของจำนวนสมาชิกทั้งหมดเท่าที่มีอยู่ของสภาผู้แทนราษฎร
การพิจารณาร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ  (ตามมาตรา 132 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560) 
# การเสนอร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญให้เสนอต่อรัฐสภา และให้รัฐสภาประชุมร่วมกันเพื่อพิจารณาร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญให้แล้วเสร็จภายในเวลาหนึ่งร้อยแปดสิบวัน โดยการออกเสียงลงคะแนนในวาระที่สาม ต้องมีคะแนนเสียงเห็นชอบด้วยมากกว่ากึ่งหนึ่งของจำนวนสมาชิกทั้งหมดเท่าที่มีอยู่ของรัฐสภา ถ้าที่ประชุมร่วมกันของรัฐสภาพิจารณาไม่แล้วเสร็จภายในกำหนดเวลาดังกล่าวให้ถือว่ารัฐสภาให้ความเห็นชอบตามร่างที่เสนอตามมาตรา 131
# ภายในสิบห้าวันนับแต่วันที่รัฐสภาให้ความเห็นชอบร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ ให้รัฐสภาส่งร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญนั้นไปยังศาลฎีกา ศาลรัฐธรรมนูญ หรือองค์กรอิสระที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้ความเห็น ในกรณีที่ศาลฎีกา ศาลรัฐธรรมนูญ หรือองค์กรอิสระที่เกี่ยวข้อง ไม่มีข้อทักท้วงภายในสิบวันนับแต่วันที่ได้รับร่างดังกล่าว ให้รัฐสภาดำเนินการต่อไป
# ในกรณีที่ศาลฎีกา ศาลรัฐธรรมนูญ หรือองค์กรอิสระที่เกี่ยวข้อง เห็นว่าร่างพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญที่รัฐสภาให้ความเห็นชอบมีข้อความใดขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ หรือทำให้ไม่สามารถปฏิบัติหน้าที่ให้ถูกต้องตามบทบัญญัติของรัฐธรรมนูญได้ ให้เสนอความเห็นไปยังรัฐสภาและให้รัฐสภาประชุมร่วมกันเพื่อพิจารณาให้แล้วเสร็จภายในสามสิบวันนับแต่วันที่ได้รับความเห็นดังกล่าวในการนี้ ให้รัฐสภามีอำนาจแก้ไขเพิ่มเติมตามข้อเสนอของศาลฎีกา ศาลรัฐธรรมนูญ หรือองค์กรอิสระตามที่เห็นสมควรได้ และเมื่อดำเนินการเสร็จแล้ว ให้รัฐสภาดำเนินการต่อไป
==== พระราชบัญญัติ ====
ร่างพระราชบัญญัติให้เสนอต่อสภาผู้แทนราษฎรก่อน และจะเสนอได้ก็แต่โดย  (ตามมาตรา 133 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560) 
* คณะรัฐมนตรี
* สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจำนวนไม่น้อยกว่ายี่สิบคน
* ผู้มีสิทธิเลือกตั้งจำนวนไม่น้อยกว่าหนึ่งหมื่นคนเข้าชื่อเสนอกฎหมายตามหมวด 3 สิทธิและเสรีภาพของปวงชนชาวไทย หรือหมวด 4 หน้าที่ของรัฐ ทั้งนี้ตามกฎหมายว่าด้วยการเข้าชื่อเสนอกฎหมาย
: ในกรณีที่ร่างพระราชบัญญัติซึ่งมีผู้เสนอที่มิใช่คณะรัฐมนตรีเป็นร่างพระราชบัญญัติเกี่ยวด้วยการเงินจะเสนอได้ก็ต่อเมื่อมีคำรับรองของนายกรัฐมนตรี
การพิจารณาร่างพระราชบัญญัติ  (ตามมาตรา 134 ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560) 
: เมื่อสภาผู้แทนราษฎรได้พิจารณาร่างพระราชบัญญัติและลงมติเห็นชอบแล้ว ให้สภาผู้แทนราษฎรเสนอร่างพระราชบัญญัตินั้นต่อวุฒิสภา วุฒิสภาต้องพิจารณาร่างพระราชบัญญัติที่เสนอมานั้นให้เสร็จภายในหกสิบวัน แต่ถ้าร่างพระราชบัญญัตินั้นเป็นร่างพระราชบัญญัติเกี่ยวด้วยการเงินต้องพิจารณาให้เสร็จภายในสามสิบวัน ทั้งนี้เว้นแต่วุฒิสภาจะได้ลงมติให้ขยายเวลาออกไปเป็นกรณีพิเศษซึ่งต้องไม่เกินสามสิบวัน กำหนดวันดังกล่าวให้หมายถึงวันในสมัยประชุม และให้เริ่มนับแต่วันที่ร่างพระราชบัญญัตินั้นมาถึงวุฒิสภา
== คุณสมบัติ ==
ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 97 บัญญัติให้บุคคลผู้มีคุณสมบัติดังต่อไปนี้ เป็นผู้มีสิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร
มีสัญชาติไทยโดยกำเนิด
มีอายุไม่ต่ำกว่ายี่สิบห้าปีนับถึงวันเลือกตั้ง
เป็นสมาชิกพรรคการเมืองใดพรรคการเมืองหนึ่งแต่เพียงพรรคการเมืองเดียวเป็นเวลาติดต่อกันไม่น้อยกว่าเก้าสิบวันนับถึงวันเลือกตั้ง เว้นแต่ในกรณีที่มีการเลือกตั้งทั่วไปเพราะเหตุยุบสภา ระยะเวลาเก้าสิบวันดังกล่าวให้ลดลงเหลือสามสิบวัน
ผู้สมัครรับเลือกตั้งแบบแบ่งเขตเลือกตั้ง ต้องมีลักษณะอย่างใดอย่างหนึ่งดังต่อไปนี้ด้วย
มีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านในจังหวัดที่สมัครรับเลือกตั้งมาแล้วเป็นเวลาติดต่อกันไม่น้อยกว่าห้าปีนับถึงวันสมัครรับเลือกตั้ง
เป็นบุคคลซึ่งเกิดในจังหวัดที่สมัครรับเลือกตั้ง
เคยศึกษาในสถานศึกษาที่ตั้งอยู่ในจังหวัดที่สมัครรับเลือกตั้งเป็นเวลาติดต่อกันไม่น้อยกว่าห้าปีการศึกษา
เคยรับราชการหรือปฏิบัติหน้าที่ในหน่วยงานของรัฐ หรือเคยมีชื่ออยู่ในทะเบียนบ้านในจังหวัดที่สมัครรับเลือกตั้ง แล้วแต่กรณี เป็นเวลาติดต่อกันไม่น้อยกว่าห้าปี
== ลักษณะต้องห้าม ==
ตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 มาตรา 98 บัญญัติให้บุคคลผู้มีลักษณะดังต่อไปนี้ เป็นบุคคลต้องห้ามมิให้ใช้สิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร
ติดยาเสพติดให้โทษ
เป็นบุคคลล้มละลายหรือเคยเป็นบุคคลล้มละลายทุจริต
เป็นเจ้าของหรือผู้ถือหุ้นในกิจการหนังสือพิมพ์หรือสื่อมวลชนใด ๆ
เป็นบุคคลผู้มีลักษณะต้องห้ามมิให้ใช้สิทธิเลือกตั้งตามมาตรา 96 (1) (2) หรือ (4)
อยู่ระหว่างถูกระงับการใช้สิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นการชั่วคราวหรือถูกเพิกถอนสิทธิสมัครรับเลือกตั้ง
ต้องคำพิพากษาให้จำคุกและถูกคุมขังอยู่โดยหมายของศาล
เคยได้รับโทษจำคุกโดยได้พ้นโทษมายังไม่ถึงสิบปีนับถึงวันเลือกตั้ง เว้นแต่ในความผิดอันได้กระทำโดยประมาทหรือความผิดลหุโทษ
เคยถูกสั่งให้พ้นจากราชการ หน่วยงานของรัฐ หรือรัฐวิสาหกิจเพราะทุจริตต่อหน้าที่หรือถือว่ากระทำการทุจริตหรือประพฤติมิชอบในวงราชการ
เคยต้องคำพิพากษาหรือคำสั่งของศาลอันถึงที่สุดให้ทรัพย์สินตกเป็นของแผ่นดินเพราะร่ำรวยผิดปกติ หรือเคยต้องคำพิพากษาอันถึงที่สุดให้ลงโทษจำคุกเพราะกระทำความผิดตามกฎหมายว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการทุจริต
เคยต้องคำพิพากษาอันถึงที่สุดว่ากระทำความผิดต่อตำแหน่งหน้าที่ราชการหรือต่อตำแหน่งหน้าที่ในการยุติธรรม หรือกระทำความผิดตามกฎหมายว่าด้วยความผิดของพนักงานในองค์การหรือหน่วยงานของรัฐ หรือความผิดเกี่ยวกับทรัพย์ที่กระทำโดยทุจริตตามประมวลกฎหมายอาญา ความผิดตามกฎหมายว่าด้วยการกู้ยืมเงินที่เป็นการฉ้อโกงประชาชน กฎหมายว่าด้วยยาเสพติดในความผิดฐานเป็นผู้ผลิต นำเข้า ส่งออก หรือผู้ค้า กฎหมายว่าด้วยการพนันในความผิดฐานเป็นเจ้ามือหรือเจ้าสำนัก กฎหมายว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการค้ามนุษย์ หรือกฎหมายว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการฟอกเงินในความผิดฐานฟอกเงิน
เคยต้องคำพิพากษาอันถึงที่สุดว่ากระทำการอันเป็นการทุจริตในการเลือกตั้ง
เป็นข้าราชการซึ่งมีตำแหน่งหรือเงินเดือนประจำนอกจากข้าราชการการเมือง
เป็นสมาชิกสภาท้องถิ่นหรือผู้บริหารท้องถิ่น
เป็นสมาชิกวุฒิสภาหรือเคยเป็นสมาชิกวุฒิสภาและสมาชิกภาพสิ้นสุดลงยังไม่เกินสองปี
เป็นพนักงานหรือลูกจ้างของหน่วยราชการ หน่วยงานของรัฐ หรือรัฐวิสาหกิจ หรือเป็นเจ้าหน้าที่อื่นของรัฐ
เป็นตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ หรือผู้ดำรงตำแหน่งในองค์กรอิสระ
อยู่ในระหว่างต้องห้ามมิให้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง
เคยพ้นจากตำแหน่งเพราะเหตุตามมาตรา 144 หรือมาตรา 235 วรรคสาม
== ลำดับชุดสภาผู้แทนราษฎร ==
{| border="1" cellpadding="4" cellspacing="1" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; text-align:center; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
|- style="background:#cccccc"
! ชุดที่
! จำนวนสมาชิก
! ระยะการดำรงตำแหน่ง
! การสิ้นสุดสมาชิกสภาพ
! รัฐธรรมนูญ
! หมายเหตุ (เลือกตั้ง/ครม.)
|-
! ชั่วคราว
| 70
| 28 มิถุนายน 2475 – 6 ธันวาคม 2476
| มีการเลือกตั้งทั่วไปครั้งแรก
| พระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช 2475
| มาจากการแต่งตั้งทั้งหมดคณะทหาร
ผู้รักษาพระนคร ครม. 1 ครม. 2 ครม. 3
|-
! 1
| 156
| 15 พฤศจิกายน 2476 – 10 กันยายน 2480
| ครบวาระ
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 1 เป็นการเลือกตั้งโดยอ้อมและมี ส.ส. จากการแต่งตั้งด้วย ครม. 4 ครม. 5 ครม. 6 ครม. 7
|-
! 2
| 156
| 7 พฤศจิกายน 2480 – 11 กันยายน 2481
| ยุบสภา
| "
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 2  ครม. 8
|-
! 3
| 182
| 12 พฤศจิกายน 2481 – 15 ตุลาคม 2488
| ยุบสภา
| "
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 3/สภาต่อวาระออกไปเนื่องจากสงครามโลกครั้งที่สอง  ครม. 9 ครม. 10 ครม. 11 ครม. 12 ครม. 13
|-
! 4
| 274
| 6 มกราคม 2489 – 8 พฤศจิกายน 2490
| รัฐประหาร
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม/รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2489
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 4 และการเลือกตั้งเพิ่มเติม เมื่อ 5 สิงหาคม พ.ศ. 2489  ครม. 14 ครม. 15 ครม. 16 ครม. 17 ครม. 18
|-
! 5
| 219
| 29 มกราคม 2491 – 29 พฤศจิกายน 2494
| รัฐประหาร
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับชั่วคราว) แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ. 2490 (5 ธันวาคม 2490)
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 5 และการเลือกตั้งเพิ่มเติม ครม. 21 ครม. 22 ครม. 23
|-
! 6
| 246
| 29 พฤศจิกายน 2494 - 26 กุมภาพันธ์ 2495
| เลือกตั้ง
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2492
| สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ประเภทที่ 2 ทำหน้าที่แทนสภาผู้แทนราษฎรไปพลางก่อน   ครม. 24
|-
! 7
| 246
| 26 กุมภาพันธ์ 2495 – 25 กุมภาพันธ์ 2500
| ครบวาระ
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2475 แก้ไขเพิ่มเติม พุทธศักราช 2495
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 6  ครม. 25
|-
! 8
| 283
| 26 กุมภาพันธ์ 2500 – 16 กันยายน 2500
| รัฐประหาร
| "
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 7  ครม. 26
|-
! 9
| 281
| 15 ธันวาคม 2500 – 20 ตุลาคม 2501
| รัฐประหาร
| "
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 8  ครม. 28
|-
! 10
| 219
| 17 กุมภาพันธ์ 2512 – 17 พฤศจิกายน 2514
| รัฐประหาร
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2511
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 9  ครม. 31
|-
! 11
| 269
| 26 มกราคม 2518 – 12 มกราคม 2519
| ยุบสภา 
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2517
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 10  ครม. 35 ครม. 36
|-
! 12
| 279
| 4 เมษายน 2519 – 5 ตุลาคม 2519
| รัฐประหาร
| "
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 11  ครม. 37 ครม. 38
|-
! 13
| 301
| 22 เมษายน 2522 – 19 มีนาคม 2526
| ยุบสภา 
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2521
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 12  ครม. 41 ครม. 42
|-
! 14
| 324
| 18 เมษายน 2526 – 2 พฤษภาคม 2529
| ยุบสภา 
| "
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 13  ครม. 43
|-
! 15
| 347
| 27 กรกฎาคม 2529 – 29 เมษายน 2531
| ยุบสภา 
| "
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 14  ครม. 44
|-
! 16
| 357
| 24 กรกฎาคม 2531 – 23 กุมภาพันธ์ 2534
| รัฐประหาร
| "
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 15  ครม. 45 ครม. 46
|-
! 17
| 360
| 22 มีนาคม 2535 – 30 มิถุนายน 2535
| ยุบสภา 
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2534
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 16  ครม. 48 ครม. 49
|-
! 18
| 360
| 13 กันยายน 2535 – 19 พฤษภาคม 2538
| ยุบสภา 
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับที่ 4) พุทธศักราช 2535 (10 กันยายน พ.ศ. 2535)
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 17  ครม. 50
|-
! 19
| 391
| 2 กรกฎาคม 2538 – 28 กันยายน 2539
| ยุบสภา 
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับที่ 5) พุทธศักราช 2535 (10 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2538)
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 18  ครม. 51
|-
! 20
| 393
| 17 พฤศจิกายน 2539 – 9 พฤศจิกายน 2543
| ยุบสภา 
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย (ฉบับที่ 6) พุทธศักราช 2535 (27 กันยายน พ.ศ. 2539)
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 19  ครม. 52 ครม. 53
|-
! 21
| 500
| 6 มกราคม 2544 – 5 มกราคม 2548
| ครบวาระ 
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 20 เริ่มมี 2 แบบ คือ แบบแบ่งเขตและแบบบัญชีรายชื่อ  ครม. 54
|-
! 22
| 500
| 6 กุมภาพันธ์  2548 – 24 กุมภาพันธ์ 2549
| ยุบสภา
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 1) พุทธศักราช 2548
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 21  ครม. 55
|-
! 23
| 480
| 23 ธันวาคม 2550 – 10 พฤษภาคม 2554
| ยุบสภา 
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 23  ครม. 57 ครม. 58 ครม. 59
|-
! 24
| 500
| 3 กรกฎาคม 2554 – 9 ธันวาคม 2556
| ยุบสภา 
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พุทธศักราช 2554 (3 มีนาคม พ.ศ. 2554)
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 24  ครม. 60
|-
! 25
| 500
| 24 มีนาคม 2562 - 20 มีนาคม 2566
| ยุบสภา 
|รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 26  ครม. 62
|-
! 26
| 500
| 14 พฤษภาคม 2566 – ปัจจุบัน
|
| รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย แก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 1) พุทธศักราช 2564
| เลือกตั้ง ส.ส. ครั้งที่ 27  ครม. 63
|-
|}
== อ้างอิง ==
== เชิงอรรถ ==
== ดูเพิ่ม ==
วุฒิสภาไทย
สภานิติบัญญัติแห่งชาติ (ประเทศไทย)
สภาปฏิรูปแห่งชาติ
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรของไทย
 
รัฐสภาไทย
ท