pythainlp/thai-wiki-dataset-v3 huggingface dataset:
ลมดาวฤกษ์

ลมดาวฤกษ์ (Stellar wind) คือการไหลของแก๊สทั้งแบบธรรมดาและแบบมีประจุออกจากชั้นบรรยากาศรอบนอกของดาวฤกษ์ ซึ่งถูกขับออกมาโดยคุณลักษณะของขั้วแม่เหล็กที่ไหลออกจากดาวฤกษ์อายุน้อยซึ่งยังไม่ค่อยถูกชน อย่างไรก็ดี การไหลออกของลมดาวฤกษ์ไม่ได้เป็นไปในลักษณะสมมาตรของทรงกลม และดาวฤกษ์ต่างประเภทกันก็จะให้ลมดาวฤกษ์ออกมาที่มีคุณสมบัติแตกต่างกัน
ดาวฤกษ์ที่อยู่ในช่วงท้ายของแถบลำดับหลักซึ่งใกล้จะสิ้นอายุขัยมักปล่อยลมดาวฤกษ์ที่มีมวลมากแต่ค่อนข้างช้า (\dot{M} > 10^{-3} มวลดวงอาทิตย์ต่อปี และ v = 10 กม./วินาที) ดาวเหล่านี้หมายรวมถึงดาวยักษ์แดง ดาวยักษ์มหึมา และดาวในกลุ่ม ดาวสาขาเชิงเส้นกำกับยักษ์ ลมดาวฤกษ์ที่เกิดขึ้นมีลักษณะเหมือนการขับเคลื่อนโดยแรงดันการแผ่รังสีที่กระทำต่อฝุ่นซึ่งมีอยู่หนาแน่นในชั้นบรรยากาศรอบนอกของดาว
ดาวฤกษ์ประเภท G เช่นดวงอาทิตย์ของโลกเรามีลมดาวฤกษ์ที่ขับเคลื่อนด้วยโคโรนาแม่เหล็กที่ร้อนมาก มีชื่อเรียกว่า ลมสุริยะ ลมนี้มีองค์ประกอบส่วนใหญ่เป็นอิเล็กตรอนและโปรตอนพลังงานสูง (ประมาณ 1 keV) ซึ่งมีความสามารถพอจะหนีพ้นจากแรงโน้มถ่วงของดวงอาทิตย์ได้เพราะอุณหภูมิของโคโรนาที่สูงมาก
ดาวฤกษ์มวลมากในประเภท O และ B จะมีลมดาวฤกษ์ที่มีปริมาณมวลน้อยกว่า แต่มีความเร็วสูงกว่า ลมกลุ่มนี้ขับเคลื่อนด้วยแรงดันการแผ่รังสีที่เกิดจากแถบการดูดกลืนแบบกำธรของอนุภาคมวลหนัก เช่น คาร์บอน และไนโตรเจน ลมดาวฤกษ์พลังงานสูงเหล่านี้จะพัดพาฟองลมดาวฤกษ์ (Stellar wind bubble) ไปด้วย
แม้ลมดาวฤกษ์จากดาวในแถบลำดับหลักจะไม่ได้ส่งผลต่อวิวัฒนาการของดวงดาว แต่ในช่วงท้ายเมื่อดาวฤกษ์อยู่ใกล้จะหลุดออกจากแถบลำดับหลัก ปริมาณมวลที่ดาวฤกษ์สูญเสียออกไปผ่านลมดาวฤกษ์จะมีส่วนในการตัดสินชะตาของดาวฤกษ์นั้น ดาวฤกษ์ที่มีมวลปานกลางจำนวนมากกลายไปเป็นดาวแคระขาวในท้ายที่สุดแทนที่จะระเบิดออกกลายเป็นซูเปอร์โนวา เพราะมันสูญเสียมวลออกมากเกินไปจากลมดาวฤกษ์ของมัน
== ดูเพิ่ม ==
ลมสุริยะ
== อ้างอิง ==
ดาราศาสตร์ดาวฤกษ์
เจ้าจอมมารดามรกฎ ในรัชกาลที่ 5

เจ้าจอมมารดามรกฎ (พ.ศ. 2398 - พ.ศ. 2458) เป็นบุตรีของเจ้าพระยามหินทรศักดิ์ธำรง  (เพ็ง  เพ็ญกุล) กับ ท่านผู้หญิงมหินทรศักดิ์ธำรง (หุ่น) (ธิดาพระยานครอินทร์รามัญ )
เจ้าจอมมารดามรกฎ มีพระโอรสธิดา 2 พระองค์ คือ
พระองค์เจ้าหญิงจุฑารัตนราชกุมารี ซึ่งทรงพระนิพนธ์ "นิราศหัวหิน"
พระองค์เจ้าชายเพ็ญพัฒนพงศ์ ต่อมาเป็น"กรมหมื่นพิไชยมหินทโรดม" ผู้ประพันธ์บทเพลง  "ลาวดวงเดือน" และเป็นองค์ต้นราชสกุล "เพ็ญพัฒน์"
เจ้าจอมมารดามรกฎถึงแก่อนิจกรรมด้วยโรค วัณโรค เมื่อวันที่ 20 กรกฎาคม พ.ศ. 2458 เวลา 13.20 น. ณ ตำหนักในวัง พระเจ้าน้องยาเธอ กรมหมื่นพิไชยมหินทโรดม สิริอายุได้ 60 ปี 11 วัน ในเวลาค่ำวันเดียวกัน สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าภาณุรังษีสว่างวงศ์ กรมพระยาภาณุพันธุวงศ์วรเดช เสด็จประทานน้ำหลวงอาบศพ
==เครื่องราชอิสริยาภรณ์==
==อ้างอิง==
==แหล่งข้อมูลอื่น==
‘เพ็ง’ คนโปรดในรัชกาลที่ ๔   จุลลดา ภักดีภูมินทร์, นิตยสารสกุลไทย, ฉบับที่ 2463 ปีที่ 48 ประจำวันอังคารที่ 1 มกราคม 2545
พระภรรยาในรัชกาลที่ 5
มรกฎ
ชาวไทยเชื้อสายมอญ
สกุลเพ็ญกุล
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ.ว. (ฝ่ายใน)
ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ จ.ป.ร.2‎
เมฆมาเจลลันใหญ่

เมฆมาเจลลันใหญ่ (Large Magellanic Cloud, LMC) คือดาราจักรบริวารของทางช้างเผือก อยู่ห่างจากเราออกไปเพียงไม่ถึง 50 กิโลพาร์เซก (ประมาณ 160,000 ปีแสง) ถือเป็นดาราจักรที่อยู่ใกล้กับทางช้างเผือกเป็นอันดับที่สาม โดยมีดาราจักรแคระชนิดรีคนยิงธนู (ประมาณ 16 กิโลพาร์เซก) กับดาราจักรแคระสุนัขใหญ่ (ประมาณ 12.9 กิโลพาร์เซก) อยู่ใกล้กับศูนย์กลางของดาราจักรทางช้างเผือก เมฆมาเจลลันใหญ่มีมวลสมมูลประมาณ 1 หมื่นล้านเท่าของมวลดวงอาทิตย์ (1010 มวลดวงอาทิตย์) นั่นคือมีมวลเป็นประมาณ 1/10 เท่าของมวลของทางช้างเผือก เมฆมาเจลลันใหญ่เป็นดาราจักรที่ใหญ่เป็นอันดับสี่ในกลุ่มท้องถิ่น โดยมีดาราจักรแอนดรอเมดา ทางช้างเผือก และดาราจักรไทรแองกูลัม เป็นดาราจักรขนาดใหญ่เป็นอันดับหนึ่ง สอง และสามตามลำดับ
โดยมากเมฆมาเจลลันใหญ่มักถูกพิจารณาว่าเป็นดาราจักรไร้รูปแบบ (ในฐานข้อมูลวัตถุพ้นดาราจักรขององค์การนาซา ระบุรหัสตามลำดับฮับเบิลให้แก่มันเป็น Irr/SB(s)m) อย่างไรก็ดีเมฆมาเจลลันใหญ่ก็มีโครงสร้างคล้ายคานที่บริเวณศูนย์กลาง ทำให้เชื่อได้ว่ามันอาจจะเคยเป็นดาราจักรชนิดก้นหอยมีคานมาก่อน ลักษณะอันไร้รูปแบบของเมฆมาเจลลันใหญ่อาจเป็นผลมาจากปฏิกิริยาน้ำขึ้นน้ำลงระหว่างตัวมันเองกับทางช้างเผือกและเมฆมาเจลลันเล็ก
เมฆมาเจลลันใหญ่ปรากฏบนท้องฟ้ายามกลางคืนเป็น "เมฆ" จาง ๆ อยู่ในทางซีกโลกใต้ บริเวณชายขอบระหว่างกลุ่มดาวปลากระโทงแทงกับกลุ่มดาวภูเขา
เมฆมาเจลลันใหญ่เป็นดาราจักรคู่กับเมฆมาเจลลันเล็ก ซึ่งอยู่ห่างออกไปทางตะวันตกประมาณ 20 องศา
== ดูเพิ่ม ==
เมฆมาเจลลัน
เมฆมาเจลลันเล็ก
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ฐานข้อมูลวัตถุพ้นดาราจักร ขององค์การนาซา
เมฆมาเจลลันใหญ่  จาก SEDS.ORG
ดาราจักรไร้รูปแบบ
กลุ่มดาวปลากระโทงแทง
กลุ่มดาวภูเขา
เมฆมาเจลลัน
กลุ่มย่อยทางช้างเผือก
เมฆมาเจลลันเล็ก

เมฆมาเจลลันเล็ก (Small Magellanic Cloud, SMC) เป็นดาราจักรแคระ แห่งหนึ่งในกลุ่มท้องถิ่น ถือเป็นหนึ่งในดาราจักรที่อยู่ใกล้ทางช้างเผือกมากที่สุดและสามารถมองเห็นได้ด้วยตาเปล่า โดยอยู่ห่างจากดาราจักรของเราประมาณ 200,000 ปีแสง มีดาวฤกษ์อยู่เป็นสมาชิกจำนวนหลายร้อยล้านดวง
บ้างเชื่อว่าเมฆมาเจลลันเล็กเคยเป็นดาราจักรชนิดก้นหอยมีคานมาก่อน แต่ถูกรบกวนโดยทางช้างเผือกทำให้มันเสียรูปร่างไป แต่ก็ยังสามารถมองเห็นโครงสร้างรูปคานบริเวณตรงกลางได้บ้าง
เมฆมาเจลลันเล็กมีค่าเดคลิเนชันเฉลี่ยถึง -73 องศา มันจึงสามารถมองเห็นได้จากด้านซีกโลกใต้หรือซีกโลกเหนือตอนล่างมาก ๆ เท่านั้น ตำแหน่งปรากฏบนฟ้าอยู่ใกล้กลุ่มดาวนกทูแคน เป็นแถบแสงหม่น ๆ กว้างประมาณ 3 องศาบนท้องฟ้า ดูราวกับเป็นชิ้นส่วนที่หลุดออกไปจากทางช้างเผือก
เมฆมาเจลลันเล็กเป็นดาราจักรคู่กันกับเมฆมาเจลลันใหญ่ ซึ่งอยู่ห่างออกไปทางตะวันออกประมาณ 20 องศา
== ดูเพิ่ม ==
เมฆมาเจลลัน
เมฆมาเจลลันใหญ่
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
เมฆมาเจลลันเล็ก จากฐานข้อมูลวัตถุพ้นดาราจักรขององค์การนาซา
เมฆมาเจลลันเล็ก จาก SEDS.ORG
ดาราจักรแปลก
ดาราจักรไร้รูปแบบ
กลุ่มดาวนกทูแคน
เมฆมาเจลลัน
กลุ่มย่อยทางช้างเผือก
ปราสาทเรือนหิน

ปราสาทเรือนหิน หรือที่ชาวลาวเรียกว่า เฮือนหิน ตัวปราสาทตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำโขง บ้านเฮือนหิน เมืองไซพูทอง ถัดจากเมืองสุวรรณเขตลงมาประมาณ 70 กิโลเมตร ห่างจากตัวเมืองไซพูทองประมาณ 10 กิโลเมตร เฮือนหินสร้างขึ้นในสมัยอาณาจักรศรีโคตรบูร (ศรีโคตะปุระ) เรืองอำนาจ ตามประวัติท้องถิ่นกล่าวว่า ราว ค.ศ. 500–557 ขุนอังคะราชและขุนอมมะราชสองพี่น้องเป็นผู้นำพาประชาชนบรรดาเผ่าจากอาณาจักรโยนกเงินยางทางตอนเหนือของลาวมาสร้างปราสาทเฮือนหินขึ้น เพื่อเป็นศาสนสถานประจำเมืองในลัทธิพราหมณ์-ฮินดู โดยตัวปราสาทตั้งอยู่กลางดงต้นลั่นทม ภายในตัวปราสาทมีพระพุทธรูปหินตั้งอยู่ ปราสาทแห่งนี้ยังไม่ได้รับการบูรณะ ภาพสลักนูนต่ำที่เคยอยู่รอบๆ ก็ถูกนำไปไว้ที่อื่นเป็นส่วนใหญ่ ถือว่าเป็นสถานที่ท่องเที่ยวที่น่าสนใจแห่งหนึ่ง
== อ้างอิง ==
พวงนิล คำปังสุ์ (แปล). หน้าต่างสู่โลกกว้างลาวและกัมพูชา. พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพฯ : หน้าต่างสู่โลกกว้าง, 2549, หน้า 155-156
http://www.laogov.gov.la/province/Pages/Provincetourism.aspx?CateID=9&ItemID=397&MenuID=6 
เรือนหิน
เรือนหิน
สิ่งก่อสร้างในแขวงสุวรรณเขต
สถานที่ท่องเที่ยวในประเทศลาว
เนบิวลาบึ้ง

เนบิวลาบึ้ง หรือ เนบิวลาทารันทูลา (Tarantula Nebula ; หรือรู้จักในชื่อ 30 โดราดัส หรือ NGC 2070) เป็นบริเวณเอช 2 ที่อยู่ในเมฆมาเจลลันใหญ่ เดิมเคยคิดว่ามันเป็นดาวฤกษ์ จวบกระทั่ง พ.ศ. 2294 นิโคลาส์ หลุยส์ เดอ ลาซายล์ จึงตรวจพบว่ามันมีลักษณะโดยธรรมชาติเป็นแบบเนบิวลา
เนบิวลาบึ้งมีค่าความส่องสว่างปรากฏเท่ากับ 8 เมื่อคำนึงถึงระยะห่างของมันที่อยู่ห่างออกไปถึง 180,000 ปีแสง ถือได้ว่าเป็นวัตถุที่มีความสว่างสูงมาก มันส่องสว่างมากเสียจนถ้าหากมันอยู่ใกล้โลกในระยะเดียวกับเนบิวลานายพราน ก็อาจทำให้เกิดเงาแสงขึ้นได้ทีเดียว เนบิวลาบึ้งเป็นย่านดาวระเบิดที่มีกระบวนการสูงที่สุดเท่าที่เป็นที่รู้จักในกลุ่มดาราจักรท้องถิ่น มันยังเป็นย่านที่ใหญ่ที่สุดและมีการกำเนิดดาวมากที่สุดในกลุ่มท้องถิ่นโดยมีเส้นผ่านศูนย์กลางโดยประมาณถึง 200 พาร์เซก ที่ใจกลางของมันเป็นกระจุกดาวที่เล็กมากแต่หนาแน่นมาก (ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 2.5 พาร์เซก) คือกระจุกดาว R136a อันเป็นแหล่งกำเนิดพลังงานมหาศาลที่ทำให้เนบิวลานี้สว่างไสว
ซูเปอร์โนวาที่ใกล้ที่สุดเท่าที่ตรวจพบหลังจากการประดิษฐ์กล้องโทรทรรศน์ คือ ซูเปอร์โนวา 1987A ก็เกิดขึ้นที่บริเวณขอบของเนบิวลาบึ้งแห่งนี้
== ดูเพิ่ม ==
กระจุกดาว Hodge 301
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
เนบิวลาบึ้ง  จาก SEDS.ORG
เนบิวลาบึ้ง  จากกล้องโทรทรรศน์อวกาศฮับเบิล
วัตถุท้องฟ้าของคอลด์เวลล์
บริเวณเอช 2
เมฆมาเจลลัน
กลุ่มดาวปลากระโทงแทง
แถบลำดับหลัก

แถบลำดับหลัก (Main sequence) คือชื่อเรียกแถบต่อเนื่องและมีลักษณะพิเศษที่ปรากฏอยู่บนแผนภาพคู่ลำดับระหว่างสีของดาวฤกษ์กับความสว่าง แผนภาพคู่ลำดับสี-ความสว่างนี้รู้จักกันทั่วไปในชื่อ ไดอะแกรมของแฮร์ทสชปรุง-รัสเซลล์ หรือ HR Diagram ซึ่งเป็นผลการศึกษาร่วมกันระหว่างเอจนาร์ แฮร์ทสชปรุง กับเฮนรี นอร์ริส รัสเซลล์ ดาวที่อยู่บนแถบนี้จะรู้จักกันว่า ดาวบนแถบลำดับหลัก หรือดาวฤกษ์แคระ
หลังจากที่ดาวฤกษ์ก่อตัวขึ้นแล้ว มันจะสร้างพลังงานออกมาจากย่านใจกลางอันหนาแน่นและร้อนจัดโดยปฏิกิริยานิวเคลียร์ฟิวชันของอะตอมไฮโดรเจนไปเป็นฮีเลียม ระหว่างที่กระบวนการนี้ดำเนินไปในช่วงอายุของดาว จะสามารถระบุตำแหน่งบนแถบลำดับหลักได้โดยใช้มวลของดาวเป็นข้อมูลเบื้องต้น ประกอบกับข้อมูลองค์ประกอบทางเคมีและปัจจัยอื่น ๆ อีก โดยทั่วไปยิ่งดาวฤกษ์มีมวลมากก็จะยิ่งมีช่วงอายุบนแถบลำดับหลักสั้นยิ่งขึ้น หลังจากเชื้อเพลิงไฮโดรเจนที่แกนกลางถูกใช้จนหมดไป ดาวฤกษ์ก็จะเคลื่อนออกไปจากแถบลำดับหลัก
บางคราวอาจพิจารณาแถบลำดับหลักออกเป็นแถบบนและแถบล่าง ขึ้นกับกระบวนการที่ดาวฤกษ์ใช้ในการสร้างพลังงาน ดาวฤกษ์ที่มีมวลน้อยกว่า 1.5 เท่าของมวลดวงอาทิตย์จะหลอมอะตอมไฮโดรเจนเข้าด้วยกันพร้อมกับกระบวนการสร้างฮีเลียม กระบวนการนี้เรียกว่า ปฏิกิริยาลูกโซ่โปรตอน-โปรตอน ถ้าดาวฤกษ์มีมวลมากกว่านี้ ก็จะอยู่ในแถบลำดับหลักบน นิวเคลียร์ฟิวชันจะใช้อะตอมของคาร์บอน ไนโตรเจน และออกซิเจนเป็นสื่อกลางในการผลิตฮีเลียมจากอะตอมไฮโดรเจน
เนื่องจากอุณหภูมิของดาวฤกษ์ที่แกนกลางกับที่พื้นผิวดาวนั้นมีความเหลื่อมล้ำกันอยู่ จึงมีการส่งผ่านพลังงานขึ้นมาอย่างต่อเนื่องผ่านชั้นดาวจนกระทั่งมันแผ่รังสีออกไปจากบรรยากาศของดาว กลไกสองประการที่ใช้ในการส่งผ่านพลังงานเหล่านี้คือ การแผ่รังสี และการพาความร้อน ในประเภทที่ขึ้นกับเงื่อนไขเฉพาะของดาวแต่ละดวง การพาความร้อนจะเกิดขึ้นในบริเวณที่อุณหภูมิมีความแตกต่างกันอย่างมาก หรือเป็นพื้นที่อับแสง หรือทั้งสองอย่าง เมื่อมีการพาความร้อนเกิดขึ้นในแกนกลาง มันจะกระตุ้นเศษเถ้าฮีเลียมขึ้น เป็นการรักษาระดับสัดส่วนของเชื้อเพลิงที่จะนำไปใช้ในปฏิกิริยาฟิวชัน
ดาวฤกษ์แถบลำดับหลัก
ประเภทของดาวฤกษ์
วิวัฒนาการของดาวฤกษ์
เว็บซีรีส์

เว็บซีรีส์ (web series) คือรายการซีรีส์ที่ออกอากาศเผยแพร่ทางอินเทอร์เน็ตรวมถึงทางโทรศัพท์มือถือ ส่วนตอนของเว็บซีรีส์จะเรียกว่า เว็บบิโซด ความหมายของคำเป็นที่รู้จักในรายการที่ชื่อ Battlestar Galactica ที่มีเว็บซีรีส์ที่ชื่อว่า Battlestar Galactica: The Resistance ในระหว่างฤดูกาลที่ 2 และ 3 ของรายการ
ขณะที่ความนิยมทางเว็บไซต์กำลังเติบโต แนวความคิดนี้ไม่ได้เป็นเรื่องใหม่เลย Homicide: Second Shift เป็นเว็บซีรีส์รุ่นบุกเบิกที่เริ่มมีตั้งแต่ปี 1997 แต่ก็ยุติไปเนื่องจากปัญหาด้านการเงินและข้อจำกัดทางด้านเทคนิค
ความนิยมในเว็บซีรีส์เป็นผลมาจากความสามารถที่เพิ่มขึ้นของระบบบรอดแบรนด์และเทคโนโลยีการดูวิดีโอในแบบสตรีมมิง ที่ทำให้โปรดิวเซอร์อิสระสามารถผลิตซีรีส์ได้ในการใช้งบอย่างจำกัดเพื่อเผยแพร่ทางอินเทอร์เน็ต แต่มากไปกว่านั้นบริษัทผู้ผลิตรายการโทรทัศน์ใหญ่ ๆ เองก็ใช้ในการประชาสัมพันธ์รายการได้อีกวิธีนึงซึ่งควบคู่ไปกับการประชาสัมพันธ์ในสื่ออื่น
==รายชื่อเว็บซีรีส์==
เดอะแมนดาลอเรียน
มหากาพย์โรงละครจองจำ
สคีบีดีทอยเล็ต
อินเทอร์เน็ต
สื่อดิจิทัล
ประเภทของรายการโทรทัศน์
เว็บซีรีส์
แผนภาพของแฮร์ตสปรอง–รัสเซิล

แผนภาพของแฮร์ตสปรอง–รัสเซิล (Hertzsprung–Russell diagram; บางครั้งเรียกย่อว่า H-R Diagram หรือ HRD) เป็นแผนภาพคู่ลำดับระหว่างสีของดาวฤกษ์กับความสว่างของดาว (color–magnitude diagram; เรียกย่อว่า CMD) ซึ่งแสดงให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างค่าความส่องสว่างสัมบูรณ์ (กำลังส่องสว่าง) ประเภทของดาวฤกษ์ และอุณหภูมิของดาวฤกษ์ แผนภาพสร้างขึ้นในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1910 โดย ไอนาร์ แฮร์ตสปรอง และ เฮนรี นอริส รัสเซิล ได้ส่งผลกระทบอย่างใหญ่หลวงต่อการศึกษาทำความเข้าใจวิวัฒนาการของดาวฤกษ์ หรือ "ช่วงชีวิตของดาวฤกษ์"

== ดูเพิ่ม ==
การจัดประเภทของดาวฤกษ์
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
JavaHRD an interactive Hertzsprung-Russell diagram as a Java applet
BaSTI a Bag of Stellar Tracks and Isochrones, simulations with FRANEC code by Teramo Astronomical Observatory
Leos Ondra: The first Hertzsprung-Russell diagram
วิวัฒนาการของดาวฤกษ์
แผนภาพ
ปราสาทวัดปรางค์ทอง

ปราสาทวัดปรางค์ทอง  จังหวัดนครราชสีมา เป็นปราสาทอิฐขนาดเล็กองค์เดียว แม้ว่าจะถูกปฏิสังขรณ์จนเปลี่ยนรูปทรงไปมากแล้ว กระนั้นยังมีความน่าสนใจอยู่ ได้แก่ ทับหลังทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือทางเข้าสู่ครรภหะ ซึ่งเป็นทับหลังศิลปะบันทายสรี อายุราวครึ่งแรกของพุทธศตวรรษที่ 16 ดังนั้นตัวปราสาทแห่งนี้จึงน่าจะสร้างขึ้นในระยะเวลานี้ด้วย
== อ้างอิง ==
รุ่งโรจน์ ธรรมรุ่งเรือง.ปราสาทขอมในดินแดนไทย ความเป็นมาและข้อมูลด้านประวัติศาสตร์ศิลปะ.พิมพ์ครั้งที่ 2.กรุงเทพ:มติชน,2551 หน้า 98
สิ่งก่อสร้างในพุทธศตวรรษที่ 16
วัดปรางค์ทอง
วัดปรางค์ทอง
ปราสาทสังข์ศิลป์ชัย

ปราสาทสังข์ศิลป์ชัย ตั้งอยู่ในอำเภอสังขะ จังหวัดสุรินทร์ เป็นปราสาทอิฐองค์เดียว สภาพปรักหักพัง จากทับหลังที่เหลือให้เห็นในปัจจุบันมีลักษณะคล้ายกับทับหลังแบบเกาะแกร์ ดังนั้นปราสาทสังข์ศิลป์ชัยน่าจะสร้างขึ้นในช่วงพุทธศตวรรษที่ 15
== อ้างอิง ==
รุ่งโรจน์ ธรรมรุ่งเรือง.ปราสาทขอมในดินแดนไทย ความเป็นมาและข้อมูลด้านประวัติศาสตร์ศิลปะ.พิมพ์ครั้งที่ 2.กรุงเทพ:มติชน,2551 หน้า 95
สิ่งก่อสร้างในพุทธศตวรรษที่ 15
สังข์ศิลป์ชัย
สังข์ศิลป์ชัย
สิ่งก่อสร้างในอำเภอสังขะ
โพรงลมดาวฤกษ์

โพรงลมดาวฤกษ์ (Stellar wind bubble) เป็นศัพท์ทางดาราศาสตร์ใช้อธิบายช่องว่างในอวกาศหลายปีแสงซึ่งบรรจุแก๊สร้อนที่พ่นเข้าไปในสสารระหว่างดาวโดยลมดาวฤกษ์ที่มีความเร็วสูง (ประมาณหลายพันกิโลเมตรต่อวินาที) ซึ่งส่งออกมาจากดาวฤกษ์ประเภท O หรือ B  ลมดาวฤกษ์อย่างอ่อนๆ อาจจะสามารถทำให้เกิดโครงสร้างโพรงเช่นนี้ขึ้นได้ แต่มักเรียกกันว่า ทรงกลมดาราศาสตร์ (astrosphere) ในระบบสุริยะของเราจะมีปริมณฑลแม่เหล็กเฮลีโอสเฟียร์ (heliosphere) ที่เกิดจากลมสุริยะ ครอบคลุมอาณาเขตดาวเคราะห์ดวงใหญ่ๆ ทั้งหมด เป็นตัวอย่างหนึ่งของโพรงลมดาวฤกษ์
ดาราศาสตร์ดาวฤกษ์
โครงสร้างขนาดใหญ่ในเอกภพ
ดาวฤกษ์
ดาวยักษ์แดง

ดาวยักษ์แดง (Red Giant) เป็นดาวฤกษ์มวลน้อยหรือมวลปานกลางขนาดยักษ์ที่ส่องสว่างมาก (มวลโดยประมาณ 0.5-10 เท่าของมวลดวงอาทิตย์) ซึ่งอยู่ในช่วงเวลาท้ายๆ ของวิวัฒนาการของดาวฤกษ์ บรรยากาศรอบนอกของดาวจะลอยตัวและบางมาก ทำให้รัศมีของดาวขยายใหญ่ขึ้นมาก และอุณหภูมิพื้นผิวก็ต่ำ อาจอยู่ที่ประมาณ 5000 เคลวินหรือน้อยกว่านั้น ภาพปรากฏของดาวยักษ์แดงจะมีสีตั้งแต่เหลืองส้มออกไปจนถึงแดง ครอบคลุมระดับสเปกตรัมในชั้น K และ M อาจบางทีรวมถึงชั้น S และดาวคาร์บอนจำนวนมากด้วย
ดาวยักษ์แดงส่วนใหญ่โดยทั่วไปมักเรียกกันเป็นแขนงดาวยักษ์เชิงเส้นกำกับ (RGB) ซึ่งยังมีการสังเคราะห์นิวเคลียสไฮโดรเจนไปเป็นฮีเลียมอยู่ แต่ที่แกนกลางจะเป็นฮีเลียมที่ไม่มีปฏิกิริยาแล้ว แต่ยังมีดาวยักษ์แดงอีกพวกหนึ่งคือที่อยู่ใน AGB ที่สร้างคาร์บอนจากฮีเลียมด้วยกระบวนการทริปเปิลอัลฟา ดาวยักษ์แดงประเภท AGB จะเป็นดาวคาร์บอนประเภท C-N หรือ C-R ช่วงปลายๆ
ดาวยักษ์แดงที่สว่างและโดดเด่นในยามค่ำคืน ได้แก่ ดาวอัลเดบาราน ดาวอาร์คตุรุส และแกมมากางเขนใต้ เป็นต้น ขณะที่ดาวที่ใหญ่ยิ่งกว่านั้นคือดาวปาริชาต และดาวบีเทลจุส เป็นดาวยักษ์ใหญ่แดง
== ดาวยักษ์ใหญ่แดง ==
ดาวยักษ์ใหญ่แดง (Red Supergiant) เป็นดาวยักษ์ที่มีค่าสเปกตรัมชนิด K หรือ M เป็นดาวฤกษ์ขนาดใหญ่ที่สุดในเอกภพเมื่อดูในแง่ของปริมาตร แม้จะไม่ใช่ดาวที่มีมวลมากที่สุด ดาวที่รู้จักกันว่าเป็นดาวยักษ์ใหญ่แดง ได้แก่ ดาวบีเทลจุส และ ดาวปาริชาต
== ดูเพิ่ม ==
วิวัฒนาการของดาวฤกษ์
ดาวยักษ์แดง
ประเภทของดาวฤกษ์
ไทเกอร์ ไทสัน

ไทเกอร์ ไทสัน (Tiger Tyson) (นามแฝง) เกิดเมื่อวันที่ 20 พฤษภาคม ค.ศ. 1977 ที่บรู๊กลิน รัฐนิวยอร์ก เป็นนักแสดงหนังโป๊เกย์ชาวอเมริกัน เป็นนายแบบ ผู้กำกับ  มีผลงานในหนังโป๊ผิวสี ซึ่งเขารับเป็นบทรุก เขายังเคยทำงานเป็น male escort และนักเต้นอะโกโก้ และถ่ายแบบในสิ่งพิมพ์เกย์หลายชิ้น ไทสันเป็นของผิวดำและมีเชื้อสายเปอร์โตริกัน มีอวัยวะเพศขนาดใหญ่และแสดงท่วงท่ามีเพศสัมพันธ์แบบดุดันหน้ากล้อง
ไทสันเข้าสู่วงการหนังโป๊ตั้งแต่อายุได้ 19 ปี หลังจากออกจำคุกได้ 14 เดือนฐานลักขโมยรถ โดยเขาได้รับการชักชวนจากเพื่อนนักเต้นในคลับเกย์ โดยมีผลงานชิ้นแรกในปี 1997 กับเรื่อง Sweatin' Black กำกับโดยเอนริเก ครูซ หลังจากนั้นแสดงใน Tiger's Brooklyn Tails หลังจากเข้าสู่การเป็นนักแสดงในสังกัด ลาติโนแฟนคลับ ไทสันออกจากวงการหนังโป๊ในปี 1999 แต่ก็กลับมาอีกครั้งในปี 2000 เพื่อจะตั้งบริษัทของตัวเองในชื่อ ไทเกอร์ ไทสัน โปรดักชันส์ เขายังร่วมก่อตั้ง พิตบูลล์ โปรดักชัน ในปี 2003 และเขาประกาศลาวงการในปี 2004 แต่เปลี่ยนใจหลังจากความสำเร็จของหนังเรื่อง Take 'Em Down ถือเป็นหนังที่ประสบความสำเร็จด้านรายได้เรื่องหนึ่ง ไทสันปรากฏตัวในหนังมากกว่า 24 เรื่อง เขายังมีรายชื่ออยู่ใน เกย์วีเอ็น ฮอลล์ ออฟ เฟม ในเดือน กุมภาพันธ์ 2008
เขาเคยออกมายืนยันว่าเขาไม่เคยเป็นฝ่ายรับในภาพยนตร์
หลังกล้อง ไทสันได้ร่วมในการประชาสัมพันธ์การให้ความรู้เรื่องการมีเพศสัมพันธ์ การวิจัยเรื่องเอดส์ และสิทธิของเกย์ ในปี 2007 เขาสนับสนุนฮิลลารี คลินตันในการเป็นประธานาธิบดี ถึงแม้ว่าคลินตันเองจะไม่รู้ว่าไทสันสนับสนุนเขา.
==ผลงานบางเรื่อง==
In The Heat (Pitbull Productions)
Sweatin' Black (Enrique Cruz)
The Show, Parts 1 & 2 (Pitbull Productions)
Take 'em Down 1, 2 & 3 (Pitbull Productions)
The Way You Like It (Tiger Tyson Productions)
Tiger's Brooklyn Tails (Enrique Cruz)
Tiger Tyson's Eiffel Tower - Paris Is Mine (Pitbull Productions)
Tiger Tyson Secrets (Pitbull Productions)
Tiger Tyson Steel Curtain (Pitbull Productions)
Tiger Untamed (Latino Fan Club)
Tiger Tyson Strikes Back (Pitbull Productions)
==อ้างอิง==
==แหล่งข้อมูลอื่น==
Official site; blog 
Tiger Tyson Web Ring 
นักแสดงภาพยนตร์ลามกเกย์
นักแสดงภาพยนตร์ลามกชาวอเมริกัน
ผู้กำกับภาพยนตร์ลามก
บุคคลจากบรุกลิน
ประวัติศาสตร์กรีซ

ประวัติศาสตร์กรีซ แบ่งออกเป็นหลายช่วงดังนี้
== ยุคสำริด ==
สมัยเฮลลาดิคเป็นวลีโบราณคดีสมัยใหม่ที่หมายถึงสมัยต่างๆของวัฒนธรรมของแผ่นดินใหญ่กรีซโบราณระหว่างยุคสำริด
=== มิโนอัน (ยุคสำริดตอนต้น) ===
อารยธรรมมิโนอันเป็นวัฒนธรรมของยุคสำริดที่เกิดขึ้นในครีต อารยธรรมมิโนอันรุ่งเรืองระหว่างราวศตวรรษที่ 27 จนถึงกลางศตวรรษที่ 15 ก่อนคริสต์ศักราช
=== ไมซีเนียน (ยุคสำริดตอนปลาย) ===
== ยุคมืด ==
== กรีซโบราณ ==
กรีซโบราณหมายถึงอารยธรรมของประวัติศาสตร์กรีกที่รุ่งเรืองระหว่างสมัยอาร์เคอิคในศตวรรษที่ 8 จนถึงที่ 6 ก่อนคริสต์ศักราช มาจนถึงราวปี 146 ก่อนคริสต์ศักราช และเมื่อโรมันพิชิตกรีซหลังจากยุทธการโครินธ์ หัวใจของยุคนี้เป็นกรีซยุคคลาสสิกที่รุ่งเรืองระหว่างศตวรรษที่ 5 จนถึงศตวรรษที่ 4 ก่อนคริสต์ศักราช ที่เริ่มด้วยการนำของผู้นำเอเธนส์หลังจากความสำเร็จในการปราบปรามการรุกรานทางทหารของเปอร์เซีย ยุคทองของเอเธนส์มาสิ้นสุดลงหลังจากการพ่ายแพ้ของเอเธนส์ต่อสปาร์ตาในสงครามเพโลพอนนีสในปี 404 ก่อนคริสต์ศักราช
== ยุคเฮเลนนิสติค ==
== ยุคโรมัน ==
== อาณาจักรไบแซนไทน์ ==
=== ความรุ่งเรืองทางเศรษฐกิจ ===
=== การฟื้นฟูศิลปะ ===
=== สงครามครูเสดครั้งที่ 4 ===
== กฎของออตโตมัน ==
== ช่วงรัฐสมัยใหม่ ==
=== ราชอาณาจักรกรีซ ===
=== สงครามโลกครั้งที่ 1 ===
=== สงครามโลกครั้งที่ 2 ===
=== สงครามกลางเมือง ===
=== การฟิ้นตัวภายหลังสงคราม ===
=== การฟื้นฟูประชาธิปไตย ===
== ดูเพิ่ม ==
กรีซโบราณ
อารยธรรมเฮลลาดิค
อารยธรรมเฮเลนนิสติค
== อ้างอิง ==
*
กรวย (อุปกรณ์)

กรวย เป็นอุปกรณ์มีลักษณะเป็นท่อ ปลายเปิดด้านหนึ่งกว้างเป็นรูปทรงกรวย ปลายอีกด้านหนึ่งแคบ ใช้สำหรับกรอกของเหลวหรือวัสดุที่เป็นเม็ดเล็กๆ ลงในภาชนะที่มีปากแคบ ซึ่งถ้าหากไม่ใช้อุปกรณ์นี้อาจทำให้หกเสียหายได้
วัสดุที่นิยมใช้ทำกรวย เช่น โลหะ แก้ว พลาสติก กระดาษ มีเกณฑ์การเลือกใช้วัสดุที่ใช้ทำกรวย ว่าต้องแข็งแรงพอที่จะสามารถรับน้ำหนักของวัสดุที่ใช้กรอกได้
เครื่องครัว
ท้าวทรงกันดาล (หุ่น)

ท้าวทรงกันดาล นามเดิมว่า หุ่น (พ.ศ. 2383 — 16 มีนาคม พ.ศ. 2467) เป็นบาทบริจาริกาในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้ให้ประสูติการพระราชโอรสพระองค์เดียวคือพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระสมมตอมรพันธุ์ ต้นราชสกุลสวัสดิกุล ณ อยุธยา
== ประวัติ ==

ท้าวทรงกันดาล มีนามเดิมว่า หุ่น เกิดเมื่อปี พ.ศ. 2383 บ้างว่าเกิดในปี พ.ศ. 2385 ในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ไม่ปรากฏนามบิดามารดาแต่อย่างใด ทราบแต่เพียงว่าท่านเป็นหลานสาวของเจ้าจอมเถ้าแก่ท่านหนึ่ง ต่อมาได้ถวายตัวเป็นบาทบริจาริกาในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว มีพระราชโอรสเพียงพระองค์เดียวคือพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระสมมตอมรพันธุ์
ต่อมารัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ได้สถาปนาท่านขึ้นเป็น ท้าวทรงกันดาล ดำรงตำแหน่งเป็นผู้บังคับบัญชาในพระคลัง
ท้าวทรงกันดาลป่วยเป็นโรคชรา ถึงแก่อสัญกรรม ณ วังกรมพระสมมตอมรพันธุ์ เมื่อวันอาทิตย์ที่ 16 มีนาคม พ.ศ. 2466 (นับแบบปัจจุบันเป็น พ.ศ. 2467) เวลา 01.05 น. สิริอายุ 83 ปี พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสร เสด็จแทนพระองค์ในการพระราชทานน้ำหลวงอาบศพ เจ้าพนักงานเชิญศพลงลองใน ตั้งบนแท่น 2 ชั้นในท้องพระโรง ประกอบโกศแปดเหลี่ยม แวดล้อมด้วยฉัตรเบญจา 7 กรมหมื่นราชศักดิ์สโมสรทรงทอดผ้าไตรบังสุกุล พระพิธีธรรมสวดเพระอภิธรรมมีกำหนด 15 วัน พระราชทานเพลิงศพในปี พ.ศ. 2468
== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ ==
 (ฝ่ายใน)
พ.ศ. 2447 :  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 4 ชั้นที่ 4 (ม.ป.ร.4)
พ.ศ. 2454 :  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 5 ชั้นที่ 2 (จ.ป.ร.2)
พ.ศ. 2454 :  เหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลที่ 6 ชั้นที่ 3 (ว.ป.ร.3)
== อ้างอิง ==
พระภรรยาในรัชกาลที่ 4
เจ้าจอมมารดา
หุ่น
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ.ว.
ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ ม.ป.ร.4‎
ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ จ.ป.ร.2‎
ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ ว.ป.ร.3
ระบบดาวคู่

ระบบดาวคู่ (binary star system) คือระบบดาวที่มีดาวฤกษ์ 2 ดวงโคจรไปรอบ ๆ จุดศูนย์กลางมวลของระบบ ดาวแต่ละดวงถือว่าเป็น ดาวเพื่อน ของอีกดวงหนึ่ง การวิจัยเมื่อไม่นานมานี้ชี้ว่าดาวฤกษ์ส่วนใหญ่ในดาราจักรทางช้างเผือกมักเป็นระบบดวงเดี่ยวมากกว่าระบบดาวคู่ มีความสำคัญต่อการศึกษาฟิสิกส์ดาราศาสตร์ เพราะการสังเกตการณ์วงโคจรร่วมของทั้งสองทำให้สามารถประเมินมวลของดาวได้ ขณะที่การประเมินมวลของดาวฤกษ์เดี่ยวจำนวนมากต้องทำจากการประมาณค่านอกช่วงที่ได้จากการศึกษาดาวคู่
ระบบดาวคู่หมายถึง ดาวคู่จริง เป็นคนละอย่างกับ ดาวคู่ปลอม (optical double) ที่เมื่อมองจากโลกจะเห็นอยู่ใกล้กันอย่างมาก แต่ไม่ได้มีแรงดึงดูดระหว่างกัน ดาวคู่อาจจะไม่สามารถมองเห็นได้ในแสงปกติ หรืออาจต้องใช้วิธีทางอ้อมในการตรวจสอบ เช่นการใช้สเปกโทรสโกปี ถ้าดาวคู่โคจรรอบกันและกันในแนวระนาบเดียวกับสายตา เราจะเห็นมันเกิดคราสบังกันเอง กรณีนี้จะเรียกว่า ดาวคู่อุปราคา (eclipsing binary)
ระบบที่ประกอบด้วยดาวฤกษ์มากกว่า 2 ดวง ที่เรียกกันว่า ระบบดาวหลายดวง ถือเป็นระบบที่ไม่ปกติเช่นกัน องค์ประกอบภายในของระบบดาวคู่สามารถแลกเปลี่ยนมวลซึ่งกันและกันได้ ทำให้วิวัฒนาการของมันดำเนินไปในทิศทางที่ดาวฤกษ์เดี่ยวไม่อาจทำได้ ตัวอย่างของดาวคู่ได้แก่ ดาวอัลกอล (เป็นดาวคู่คราส) ดาวโจร และ ดาว หงส์ X-1 (ซึ่งดาวสมาชิกดวงหนึ่งอาจจะเป็นหลุมดำ)
ระบบดาวคู่อาจมีดาวเคราะห์นอกระบบโคจรรอบอยู่ เรียกว่าดาวเคราะห์รอบดาวคู่
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
รายชื่อดาวคู่ที่มองเห็นได้ค่อนข้างชัดเจน สำหรับนักดาราศาสตร์สมัครเล่น
ภาพ "ดาวคู่" จาก Hubblesite.org
ดาวคู่ จากกล้องรังสีเอกซ์จันทรา
ดาวคู่

ดาวคู่ (double star) ในทางดาราศาสตร์เชิงสังเกตการณ์ หมายถึง ดาวดาวฤกษ์ 2 ดวงที่เมื่อมองจากโลกแล้วพบว่าอยู่ใกล้กันมากในแนวสายตา จนมองด้วยตาเปล่าดูเหมือนมีดาวดวงเดียว แต่เมื่อใช้ กล้องโทรทรรศน์ส่องจึงสามารถมองออกว่าเป็นดาวคนละดวงกัน อาจแบ่งเป็น 2 แบบคือ ดาวคู่จริง (binary double star) ซึ่งมีวงโคจรสัมพันธ์กันและถูกยึดเหนี่ยวกันด้วยแรงโน้มถ่วงของกันและกันเป็นระบบดาวฤกษ์ 2 ดวงที่เรียกว่า ระบบดาวคู่ และอีกแบบคือ ดาวคู่ปลอม (optical double star) ซึ่งเป็นดาวสองดวงที่อยู่ห่างกันแต่อยู่บนท้องฟ้าในทิศทางเดียวกัน ทำให้เห็นเหมือนอยู่เคียงคู่กัน
ระบบดาวคู่ (ดาวคู่จริง) มีความสำคัญต่อนักดาราศาสตร์ดาวฤกษ์ เนื่องจากมวล และตัวแปรอื่น ๆ ของดาวฤกษ์สามารถคำนวณได้โดยตรงเมื่อทราบการเคลื่อนที่ของดาวฤกษ์ ตั้งแต่คริสต์ทศวรรษ 1780 นักดาราศาสตร์ทั้งมืออาชีพและมือสมัครเล่นที่ศึกษาดาวคู่ได้ใช้การสังเกตการณ์ด้วยกล้องโทรทรรศน์ในการวัดระยะทางและมุมระหว่างดาวคู่เพื่อวัดการเคลื่อนที่สัมพัทธ์ระหว่างดาวคู่แต่ละคู่ หากวัดการเคลื่อนที่สัมพัทธ์เป็นเส้นโค้งวงโคจร หรือถ้าการเคลื่อนที่สัมพัทธ์มีขนาดเล็กเมื่อเทียบกับ การเคลื่อนที่เฉพาะทั่วไปของดาวทั้งสองดวงเอง ก็สามารถสรุปได้ว่าดาวทั้งสองดวงไม่มีการเคลื่อนที่ในวงโคจรร่วมกัน กล่าวอีกนัยหนึ่ง คู่นี้เป็นเพียงดาวคู่ปลอม แม้ว่าการเคลื่อนที่ของระบบดาวฤกษ์ หลายดวงจะซับซ้อนกว่าระบบดาวคู่ แต่วิธีนี้ยังใช้สำหรับการศึกษาระบบดาวหลายดวงได้ด้วย
== อ้างอิง ==
ดาวฤกษ์
ประเภทของดาวฤกษ์