pythainlp/thai-wiki-dataset-v3 huggingface dataset:
J

J (เจ) เป็นอักษรละติน ในลำดับที่ 10 เป็นตัวอักษรตัวสุดท้ายที่ถูกเพิ่มเข้ามาในอักษรละติน
== ชื่อเรียก ==
ในภาษาอังกฤษ เรียกว่า "เจ" (ออกเสียง [dʒeɪ] ซึ่งใกล้เคียงกับคำว่า เจ)
ในภาษาสเปน เรียกว่า "โฆตา" ออกเสียง  (หรือ "โฮตา" ออกเสียง  ในบางภาษาถิ่น) เช่น คำว่า juan ออกเสียงว่า /ฆวน/ หรือ /ฮวน/
ในภาษาเยอรมัน เรียกว่า "ยอท" (Jott) ออกเสียงใกล้เคียงกับ ย.ยักษ์ ในภาษาไทย เช่น คำว่า Jahn ออกเสียงว่า /ยาน/
ในภาษาฝรั่งเศส เรียกว่า "ชี"
ในภาษาอิตาลี เรียกว่า "อีลุงกา" (J เป็นอักษรละตินที่ไม่มีใช้ในภาษาอิตาลี)
== ประวัติ ==
J เดิมเป็นตัวอักษรใหญ่ (capital) ของ I
== ความหมายของ J และ j ==
ในทางดาราศาสตร์ J เป็นสัญลักษณ์แทน ดาวพฤหัส (Jupiter)
ภาษาเจ เป็นภาษาโปรแกรมในทางคอมพิวเตอร์
j เป็นสัญลักษณ์ คู่กับ i สำหรับจำนวนเชิงซ้อน
J เป็นสัญลักษณ์ของ จูล หน่วยพลังงานในทางฟิสิกส์
เครื่องยนต์ JZ เป็นเครื่องยนต์ที่พัฒนาโดยโตโยต้า ในประเทศไทยบางครั้งเรียกย่อว่า เครื่องเจ
== อ้างอิง ==
"J" Oxford English Dictionary, 2nd edition (1989); Merriam-Webster's Third New International Dictionary of the English Language, Unabridged (1993); "dee", op. cit.
== ดูเพิ่ม ==
เจ
อักษรละติน
เจ

เจ หรือ เจย์ อาจหมายถึง
J หรือ j ตัวอักษรละติน ในลำดับที่ 10 ในภาษาอังกฤษ
เทศกาลกินเจ
เจ มาร์ท บริษัทธุรกิจอุปกรณ์โทรศัพท์มือถือ
เจ-ป็อป แนวดนตรีของญี่ปุ่น
ภาษาโปรแกรม
ภาษาเจ (J)
ภาษาเจชาร์ป (J#)
ภาษาเจพลัสพลัส (J++)
เจสคริปต์
บุคคล
เจตริน วรรธนะสิน (เจ) นักร้องชายไทย
มณฑล จิรา (เจ) นักร้องชายไทย
เจย์ โจว นักร้องชาวไต้หวัน
เจสสิก้า เจย์ นักร้องแนวแดนซ์
เจย์-ซี นักร้องแนวแร็ปชาวอเมริกัน
เจ. เค. โรว์ลิ่ง ผู้แต่งแฮร์รี่ พอตเตอร์
เจ พัก นักร้องวงดนตรีเกาหลีใต้ เดย์ซิกซ์
เจ สมาชิกเกิร์ลกรุปเกาหลีใต้ สเตย์ซี
ตัวละคร
เจ (โปเกมอน) - ตัวละครในการ์ตูนโปเกมอน
เจย์ (ล่าขุมทรัพย์สุดขอบฟ้า) - ตัวละครในการ์ตูนล่าขุมทรัพย์สุดขอบฟ้า
เจ โจนาห์ เจมส์สัน - ตัวละครในการ์ตูนสไปเดอร์-แมน
เจย์ วอล์คเกอร์ - ตัวละครในการ์ตูนตัวต่อนินจา แสบซ่าส์มหากาฬ
ซาวารากิ เจ - ตัวละครในการ์ตูนแบทเทิลสปิริตส์ บะชิน ทอปปะ
R

R (อาร์) เป็นอักษรละติน  ในลำดับที่ 18 ในอักษรละติน
== ชื่อเรียก ==
ในภาษาอังกฤษ เรียกว่า "อาร์" (ซึ่งเสียง [r] จะแตกต่างกับเสียงของตัวอักษร ร ในภาษาไทย)
ในภาษาเยอรมัน เรียกว่า "แอร์"
ในภาษาฝรั่งเศส (สำเนียงทางเหนือและปารีส) เรียกว่า "แอร์" (เป็นเสียง  หรือ  ซึ่งจะแตกต่างกับเสียงของตัวอักษร ร ในภาษาไทย)
ในภาษาฝรั่งเศส (สำเนียงทางใต้) เรียกว่า "แอร์" (ซึ่งเสียง [r] จะเหมือนกับเสียงของตัวอักษร ร ในภาษาไทย)
ในภาษาสเปน เรียกว่า "เอเร"
ในภาษาอิตาลี เรียกว่า "แอร์เร"
== ความหมายของ R และ r ==
ค่าอาร์ (R-value) ในทางสถาปัตยกรรม หมายถึง ค่าที่แสดงถึงคุณสมบัติของฉนวนอุณหภูมิ
ภาษาอาร์ ภาษาคอมพิวเตอร์
อาร์ (หน่วยพื้นที่) (are) หน่วยวัดมีค่าเท่ากับ 100 ตารางเมตร
R ในการเล่นหมากรุกฝรั่ง ใช้แทนตัวเบี้ย รูก
® (R ล้อมรอบด้วยวงเล็บ) ใช้แทน เครื่องหมายการค้า 
ภาพยนตร์เรต R ในสหรัฐอเมริกา หมายถึงภาพยนตร์ ที่มีความรุนแรง หรือมีฉากโป๊เปลือย ที่เข้าฉายในโรงภาพยนตร์ เช่น เดอะเมทริกซ์ หรือ เชกสเปียร์อินเลิฟ
หนังอาร์ ในราชอาณาจักรไทย หมายถึงภาพยนตร์ที่มีฉากโป๊เปลือย
== อ้างอิง ==
"R" Oxford English Dictionary, 2nd edition (1989); Merriam-Webster's Third New International Dictionary of the English Language, Unabridged (1993); "dee", op. cit.
== ดูเพิ่ม ==
อักษรละติน
ประเทศซูรินาม

ซูรินาม (Suriname, Surinam, ; Suriname, ) หรือชื่อทางการว่า สาธารณรัฐซูรินาม (Republic of Suriname; Republiek Suriname) เดิมรู้จักกันในชื่อ "ดัตช์กีอานา" เป็นประเทศที่ตั้งอยู่ทางเหนือของทวีปอเมริกาใต้ ระหว่างเฟรนช์เกียนาทางทิศตะวันออกกับกายอานาทางทิศตะวันตก เขตแดนทางทิศใต้ติดต่อกับบราซิล ส่วนทางเหนือจรดมหาสมุทรแอตแลนติก พื้นที่ทางใต้สุดของประเทศกำลังเป็นกรณีพิพาทกับกายอานาและเฟรนช์เกียนา
== ประวัติศาสตร์ ==
ในปลายศตวรรษที่ 18 อังกฤษได้มาตั้งอาณานิคมริมแม่น้ำซูรินาม ต่อมาเนเธอร์แลนด์ได้ทำความตกลงแลกอาณานิคมกับอังกฤษ โดยที่เนเธอร์แลนด์ได้ครอบครองอาณานิคมซูรินาม ส่วนอังกฤษได้ครอบครองนิวอัมสเตอร์ดัมของเนเธอร์แลนด์ (คือนิวยอร์กในสหรัฐอเมริกาปัจจุบัน)
ในยุคอาณานิคมชาวดัตช์ได้บุกเบิกที่ดินทำไร่ และนำทาสจำนวนมากจากแอฟริกามาใช้ทำงานไร่ ความเป็นอยู่ของทาสในซูรินามนั้นมีความยากลำบากมาก ทาสจำนวนหนึ่งจึงได้หนีเข้าไปตั้งถิ่นฐานในป่าลึก ต่อมาเมื่อมีการเลิกทาส จึงได้มีการนำแรงงานใหม่ที่มีสัญญาจ้างงานมาจากอินโดนีเซีย อินเดีย และจีน แรงงงานเหล่านี้ได้กลายเป็นชนกลุ่มน้อยที่มีจำนวนมากของซูรินาม
ต่อมาในปี พ.ศ. 2497 อาณานิคมซูรินามได้รับการยกฐานะให้เป็นส่วนหนึ่งของเนเธอร์แลนด์ สามารถเลือกผู้แทนตนเองเพื่อบริหารกิจการภายใน แต่กิจการต่างประเทศ และการป้องกันประเทศเป็นหน้าที่ของเนเธอร์แลนด์ ต่อมาซูรินามได้รับเอกราชจากเนเธอร์แลนด์ในปี พ.ศ. 2518
== การเมือง ==
ซูรินามมีประธานาธิบดีซึ่งได้รับเลือกจากสภาเป็นทั้งประมุขของประเทศ และหัวหน้ารัฐบาลทำหน้าที่ในการบริหารประเทศ ดำรงตำแหน่งคราวละ 5 ปี ซูรินามได้เป็นสมาชิกองค์การสหประชาชาติใน ปี พ.ศ. 2518
== การแบ่งเขตการปกครอง ==

ซูรินามมีเขตการปกครอง 10 เขต ได้แก่
โบรโกโปนโด (Brokopondo)
โกมเมอไวเนอ (Commewijne)
โกโรนี (Coronie)
มาโรไวเนอ (Marowijne)
นิกเกรี (Nickerie)
ปารา (Para)
ปารามาริโบ (Paramaribo)
ซารามักกา (Saramacca)
ซีปาลีวีนี (Sipaliwini)
วานีกา (Wanica)
== เศรษฐกิจ ==
เศรษฐกิจ ในช่วงที่ซูรินามอยู่ภายใต้การปกครองของคณะทหาร ภาวะความไม่แน่นอนทางการเมือง และความวุ่นวายอันเนื่องมาจากการหยุดงานของกรรมกรอยู่เป็นประจำ รวมทั้งการระงับความช่วยเหลือทางการเงินของเนเธอร์แลนด์ มีผลทำให้ภาวะเศรษฐกิจของประเทศตกต่ำลงไปด้วย ต่อมาเมื่อซูรินามมีการปกครองระบอบประชาธิปไตย เศรษฐกิจของประเทศฟื้นตัวขึ้นอย่างรวดเร็ว และรายได้ประชาชาติก็เพิ่มขึ้นด้วย
== อ้างอิง ==
== อ่านเพิ่ม ==
Box, Ben, Footprint Focus Guide: Guyana, Guyane & Suriname, (Footprint Travel Guides, 2011)
Counter, S. Allen and David L. Evans, I Sought My Brother: An Afro-American Reunion, Cambridge: MIT Press, 1981
Dew, Edward M., The Trouble in Suriname, 1975–93, (Greenwood Press, 1994)
Gimlette, John, Wild Coast: Travels on South America's Untamed Edge (Profile Books, 2011)
McCarthy Sr., Terrence J., A Journey into Another World: Sojourn in Suriname, (Wheatmark Inc., 2010)
Westoll, Adam, Surinam, (Old Street Publishing, 2009)
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Suriname. The World Factbook. Central Intelligence Agency.
Suriname at UCB Libraries GovPubs.
Suriname from the BBC News.
Dictionaries of Suriname languages
Perry–Castañeda Library Map Collection
Key Development Forecasts for Suriname from International Futures.
Materials on Suriname in the Digital Library of the Caribbean (dLOC)
เว็บไซต์รัฐบาล ประธานาธิบดี และรัฐสภา
ประธานาธิบดี 
รัฐบาล
รัฐสภา
 
ซ
รัฐและดินแดนที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2518
อดีตอาณานิคมของเนเธอร์แลนด์
อดีตอาณานิคมของอังกฤษ
กวม

กวม (Guam; ชามอร์โร: Guåhån) หรือชื่อทางการว่า ดินแดนกวมแห่งสหรัฐ (U.S. Territory of Guam) เป็นเกาะหนึ่งในมหาสมุทรแปซิฟิก และเป็นดินแดนที่ยังไม่ได้ปกครองตนเองของสหรัฐ ประชากรส่วนใหญ่เป็นชาวชามอร์โรซึ่งอพยพมาอยู่ที่เกาะเป็นครั้งแรกเมื่อ 3,500 ปีมาแล้ว
กวมเป็นเกาะที่ใหญ่ที่สุดและอยู่ทางใต้สุดของหมู่เกาะมาเรียนา มีเมืองหลวงคือ ฮากัตญา (Hagåtña) เดิมเรียกว่า "อากาญา" (Agana) รายได้หลักของเกาะมาจากการท่องเที่ยว (โดยเฉพาะจากญี่ปุ่น) และจากการเป็นฐานทัพเรือสหรัฐ สหประชาชาติจัดให้กวมอยู่ในรายชื่อดินแดนที่ไม่ได้ปกครองตนเองและมีประชากรทั้งเกาะประมาณ 173,000 คน
== ภูมิศาสตร์ ==
กวมมีพื้นที่ 549 ตารางกิโลเมตร (212 ตารางไมล์) ส่วนเหนือของเกาะเป็นที่ราบหินปูนปะการัง ในขณะที่ทางส่วนใต้มียอดภูเขาไฟ และมีพืดหินปะการังล้อมรอบพื้นที่ส่วนใหญ่ของเกาะ
กวมเป็นเกาะที่อยู่ทางทิศใต้สุดของแนวลูกโซ่มาเรียนาและเป็นเกาะที่ใหญ่ที่สุดในภูมิภาคไมโครนีเซีย ตั้งอยู่ใกล้ร่องลึกก้นสมุทรมาเรียนา ซึ่งเป็นเขตมุดตัวบริเวณขอบของแผ่นธรณีภาคแปซิฟิก แชลเลนเจอร์ดีปเป็นจุดที่ลึกที่สุดของโลก ตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ของกวม มีความลึก 10,911 เมตร (35,797 ฟุต) เกาะกวมประสบกับภัยแผ่นดินไหวเป็นบางครั้ง ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมานี้ เกิดแผ่นดินไหวซึ่งมีจุดศูนย์กลางอยู่ใกล้กับเกาะ มีระดับความสั่นสะเทือน (magnitudes) ตั้งแต่ 7.0 ถึง 8.2
== การแบ่งเขตการปกครอง ==
กวมแบ่งออกเป็น 19 หมู่บ้าน ได้แก่
อากาญาไฮตส์ (Agana Heights)
อากัต (Agat)
อาซัน (Asan)
บาร์ริกาดา (Barrigada)
ชาลันปาโก-ออร์ดอต (Chalan Pago-Ordot)
เดเดโด (Dededo)
อากาญา (Hagatna)
อินาราจัน (Inarajan)
มังกิเลา (Mangilao)
เมริโซ (Merizo)
โมโนมอง-โตโต-ไมเต (Monomong-Toto-Maite)
ปิตี (Piti)
ซันตาริตา (Santa Rita)
ซินาจานา (Sinajana)
ตาลาโฟโฟ (Talafofo)
ตามูนิง (Tamuning)
อูมาตัก (Umatac)
ยิโก (Yigo)
โยนา (Yona)
== อ้างอิง ==
เกาะกวม  ข้อมูลจากซีไอเอ
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
เว็บท่ารวมข้อมูลเกาะกวมอย่างเป็นทางการ
สหรัฐ
พื้นที่เกาะของสหรัฐ
ประเทศในเขตโอเชียเนีย
กวม
ประเทศที่ใช้ภาษาอังกฤษเป็นภาษาทางการ
เกาะในเขตโอเชียเนีย
รัฐและดินแดนที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2441
อดีตอาณานิคมของสเปน
รูปร้อยเหลี่ยม

ในทางเรขาคณิต รูปร้อยเหลี่ยม หรือ เฮกตากอน(hectagon) คือ รูปหลายเหลี่ยมที่มีมุม 100 มุม  มีด้าน 100 ด้าน สำหรับรูปร้อยเหลี่ยมปกติหรือร้อยเหลี่ยมด้านเท่า จะมีมุมที่เท่ากัน 100 มุม และมีด้านที่เท่ากัน 100 ด้าน
มุมภายในของรูปร้อยเหลี่ยมรวมเท่ากับ 17,640 {คิดจากสูตร 180 (n-2), เมื่อ n หมายถึง จำนวนมุม หรือด้าน ของรูปหลายเหลี่ยมนั้นๆ} การวาดรูปร้อยเหลี่ยมด้านเท่า สามารถวาดโดยใช้วงกลมเป็นหลัก แล้วแบ่งวงกลมเป็น 100 ส่วนเท่ากัน จากนั้น ลากเส้นตรงตัดส่วนโค้ง ณ จุดแบ่งวงกลมจนครบ 100 ด้าน
รูปร้อยเหลี่ยมหากมีขนาดเล็ก จะมีลักษณะใกล้เคียงกับวงกลม (ดูภาพ) เนื่องจากปรากฏเหลี่ยมให้เห็นน้อย สำหรับรูปร้อยเหลี่ยมปกติ จะมีมุมภายในแต่ละมุมเท่ากับ 176.4 องศา
การหาพื้นที่รูปร้อยเหลี่ยม ประมาณคร่าวๆ ได้จากสูตรหาพื้นที่วงกลม โดยกำหนดเส้นผ่าศูนย์กลางวงกลม จากเส้นที่ลากจากมุมหนึ่งไปยังมุมตรงข้าม โดยลากผ่านจุดศูนย์กลางของรูปเหลี่ยม
สำหรับสูตรหาพื้นที่ของรูปร้อยเหลี่ยม ที่มีความยาวด้านเท่ากับ a นั้น จะมีพื้นที่เท่ากับ
A = 25a^2 \cot \frac{\pi}{100} \simeq 795.513 a^2
100
12

12 (สิบสอง) เป็นจำนวนธรรมชาติที่อยู่ถัดจาก 11 (สิบเอ็ด) และอยู่ก่อนหน้า 13 (สิบสาม)
== คำเติมนำหน้า ==
ภาษากรีก Dodeca-
ภาษาละติน Duodeci-
== ความหมาย ==
12 หน่วย เท่ากับ 1 โหล
12 โหล เท่ากับ 1 กุรุส
12 ชั่วโมงคือเวลาตลอดกลางวัน หรือกลางคืน
12 ปีนักษัตรเท่ากับ 1 รอบ (รอบปีนักษัตร)
12 เดือน เป็น 1 ปี
12 เป็น เลขอะตอม ของแมกนีเซียม
== ในทางคณิตศาสตร์ ==
== 12 ในระบบเลขต่างๆ ==
{| border="1" cellspacing="0" frame="box"
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"|١٢
| Arabic
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"|ԺԲ
| Armenian
|-
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"| ιβʹ
| Ionian Greek
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"| ΔΙΙ
| Attic Greek
|-
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"| יב
| Hebrew
| V20-Z1-Z1
| Egyptian
|-
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"|१२
| Indian (Devanāgarī)
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"|十二
| Chinese and Japanese
|-
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"|௧௨
| Tamil
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"|Ⅻ
| Roman and Etruscan
|-
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"|๑๒
| Thai
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"| IIX
| Chuvash
|-
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"| ١٢
| Urdu
|-
! style="font-size:2em;line-height:1.0;font-family:Arial Unicode MS, Code2000,serif"|൧൨
| Malayalam
|}
== อ้างอิง ==
Schwartzman, Steven (1994). The words of mathematics: An etymological dictionary of mathematical terms used in English. The Mathematical Association of America. ISBN 0-88385-511-9.
 
จำนวนเต็ม
รูปหมื่นเหลี่ยม

รูปหมื่นเหลี่ยม หรือ มีเรียกอน (myriagon) ในทางเรขาคณิตหมายถึงรูปหลายเหลี่ยมที่มี 10,000 ด้าน ในรูปหมื่นเหลี่ยมปกติ มุมภายในแต่ละมุมจะมีขนาด 179.964 องศา คำว่า มีเรียกอน มาจากคำภาษากรีกว่า myriad ซึ่งแปลว่า 10,000
== อ้างอิง ==
Myriagon, MathWorld (เรียกดู 21 มีนาคม พ.ศ. 2551)
Myriad, Merriam-Webster (เรียกดู 21 มีนาคม พ.ศ. 2551)
10000
อ้ายซินเจว๋หลัว

อ้ายซินเจว๋หลัว (อักษรจีนตัวเต็ม: 愛新覺羅; อักษรจีนตัวย่อ: 爱新觉罗;  พินอิน: Àixīnjuéluó แมนจู: 18px) เป็นราชตระกูลในราชวงศ์ชิงซึ่งมีเชื้อสายแมนจู ในภาษาแมนจู "อ้ายซิน" มีความหมายว่า "ทอง" ราชวงศ์ชิงมีปฐมกษัตริย์คือหนูเอ่อฮาชื่อ หนูเอ่อฮาชื่อแห่งตระกูลอ้ายซินเจว๋หลัวได้สถาปนาราชวงศ์ชิงขึ้นมา ก่อนจะถูกเปลี่ยนชื่อเป็นราชวงศ์ชิงในสมัยของจักรพรรดิหวงไท่จี๋ ราชวงศ์ชิงครองแผ่นดินจีนจนถึงปี พ.ศ. 2454 ก็เกิดการปฏิวัติซินไฮ่ อันเป็นการปฏิวัติเป็นสาธารณรัฐโดยซุน ยัตเซ็น และใน พ.ศ. 2455 จักรพรรดิผู่อี๋ ผู้ซึ่งเป็นจักรพรรดิองค์สุดท้ายของราชวงศ์ชิงและของจีนได้สละราชสมบัติ ถือเป็นจุดสิ้นสุดของราชวงศ์ชิงและการปกครองระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ของจักรวรรดิจีนในที่สุด
โดยหลังจากนู่เอ่อฮาเช่อ หรือ จักรพรรดิชิงไท่จู่ องค์ปฐมกษัตริย์แห่งราชวงศ์ชิง ได้ทรงสถาปนาพระองค์เองขึ้นครองราชย์สมบัติก็ทรงได้ตั้งพระบรมราชสกุลของพระองค์เองขึ้นมาใหม่ พระนามว่า "อ้ายซินเจว๋หลัว" และตั้งชื่อแผ่นดินที่พระองค์ครอบครองว่า "จักรวรรดิต้าจิน" (ภายหลังเปลี่ยนชื่อเป็นจักรวรรดิต้าชิง)
==ระเบียงภาพ==
ไฟล์:恩格德尔来上尊号图.jpg|กษัตริย์นู่เอ๋อร์ฮาชื่อ ขณะทรงออกว่าราชการ
ไฟล์:清 佚名 《清太祖天命皇帝朝服像》.jpg|นู่เอ๋อร์ฮาชื่อ
ไฟล์:Nurhaci image.JPG|นู่เอ๋อร์ฮาชื่อ
ไฟล์:Nurhaci.jpg|นู่เอ๋อร์ฮาชื่อ
ไฟล์:Qing-Nurhaci.jpg|นู่เอ๋อร์ฮาชื่อ
ไฟล์:HenryPuYi.jpeg|จักรพรรดิผู่อี๋
ไฟล์:Prince Zaitao of Qing.jpg|ไจ้เต้า
ไฟล์:Prince Zaitao in the United States of America.jpg|ไจ้เต้ากับผู้ติดตามขณะเยือนสหรัฐอเมริกา
ไฟล์:Prince Gong.JPG|อี้ซิน (เหอซั่วกงจงชินอ๋อง)
ไฟล์:Prince Gong.jpg|อี้ซิน (เหอซั่วกงจงชินอ๋อง)
ไฟล์:Felice Beato (British), born Italy - Prince Kung - Google Art Project.jpg|อี้ซิน (เหอซั่วกงจงชินอ๋อง)
ไฟล์:Prince Zaixun of Qing in USA.jpg|Zaixun (Prince Rui) in the United States
ไฟล์:Prince Zaixun of Qing in USA.JPG|Zaixun (Prince Rui) in the United States
ไฟล์:Prince Zaixun of China in court robe.JPG|Zaixun (Prince Rui)
ไฟล์:Prince Yixuan aged 24.JPG|อี้เซฺวียน (องค์ชายฉุน)
ไฟล์:Emperor Guangxu and Prince Yixuan.jpg|อี้เซฺวียน (องค์ชายฉุน)
ไฟล์:Prince Yixuan and Wife.jpg|อี้เซฺวียน (องค์ชายฉุน) และภรรยา
ไฟล์:Prince Yixuan with Minister Lihongzhang and Shanqing.JPG|Yixuan (Prince Chun) with Li Hongzhang and Shanqing
ไฟล์:Prince Yixuan.jpg|Yixuan (Prince Chun) with his sons Zaixun and Zaifeng
ไฟล์:Yixuan 1888.jpg|อี้เซฺวียน (องค์ชายฉุน)
ไฟล์:Zaizhen（载振）.jpg|Zaizhen (Prince Qing)
ไฟล์:肅親王善耆.jpg|Shanqi (Prince Su)
ไฟล์:Kawashima Yoshiko Fathers.jpg|Shanqi (Prince Su)
ไฟล์:2ndPrinceChun1.jpg|ไจ้เฟิง องค์ชายฉุน
ไฟล์:Bundesarchiv Bild 116-127-010, China, Tsingtau-Prinz Lsun (-).jpg|Zaifeng (Prince Chun)
ไฟล์:爱新觉罗.载沣，清末摄政王，宣统皇帝父，袭封醇亲王.jpg|Zaifeng (Prince Chun)
ไฟล์:2nd Prince Chun's sons and daughters.jpg|Zaifeng (Prince Chun) and his family
ไฟล์:Bundesarchiv Bild 116-127-006, China, Tsingtau-Prinz Lsun (-) mit seinem Gefolge bei deutschen Offizieren.jpg|Zaifeng (Prince Chun) with his escorts and German officers in Qingdao
ไฟล์:PuYi 1909.jpg|Zaifeng (Prince Chun) and his sons, Puyi and Pujie
ไฟล์:Yikuang , 1st Prince Qing.png|Yikuang (Prince Qing)
ไฟล์:Pmyikuang.jpg|Yikuang (Prince Qing)
ไฟล์:Xuantong.jpg|จักรพรรดิผู่อี๋
บุคคลในยุคราชวงศ์ชิง
จักรพรรดิลิกินิอุส

วาเลรีอุส ลิซิเนียนัส ลิกินิอุส (Valerius Licinianus Licinius พ.ศ. 793-868) เรียกกันโดยทั่วไปว่า ลิกินิอุส จักรพรรดิโรมันร่วมกับจักรพรรดิกาเลริอุส (Galerius) โดยได้รับมอบให้ครองอาณาจักรอิลลีพริคัม (พ.ศ. 851)
ลิกินิอุสมีกำเนิดจากครอบครัวชาวบ้านจากดาเซีย (Dacia) ได้กลายเป็นเพื่อนสนิทและนายทหารคู่ใจของจักรพรรดิกาเลริอุส ได้เข้าร่วมรบในสงครามเปอร์เซียกับพระองค์ในปี พ.ศ. 840 และลิกินิอุสได้รับการแต่งตั้งในตำแหน่งที่สูงขึ้นเป็นลำดับจนได้เป็นจักรพรรดิร่วมกับกาเลริอุส เมื่อจักรพรรดิกาเลริอุสสิ้นพระชนม์ ลิกินิอุสได้ผนวกกรีกและเธรซเข้าไว้ในอาณาจักรโรมัน และได้เข้าร่วมเป็นพันธมิตรกับจักรพรรดิคอนสแตนตินที่ 1 ปราบแมกซิมินได้ในปี พ.ศ. 856 ซึ่งเป็นผลให้ลิกินิอุสเป็นได้ผู้ครอบครองจักรวรรดิด้านตะวันตกคือโรมันตะวันตกแต่เพียงผู้เดียว
ต่อมาในปี พ.ศ. 857 ลิกินิอุสได้บาดหมางกับคอนสแตนติน และเป็นฝ่ายพ่ายแพ้ ต้องยอมยกดินแดนยุโรปที่ครอบครองอยู่ให้แก่คอนสแตนติน ยกเว้นเธรซ อีก 10 ปีต่อมาก็ได้เกิดการสู้รบกันอีกครั้งที่เอเดรียนโนเปิล และที่ครีสโสโปลิส ลิกินิอุสเป็นฝ่ายพ่ายแพ้อีก จึงถูกจับจองจำและถูกประหารชีวิตในที่สุด
บุคคลที่เกิดในคริสต์ทศวรรษ 260
จักรพรรดิโรมัน
หมากรุก

หมากรุก เป็นเกมกระดานประเภทหนึ่งที่ลักษณะคือ ผู้เล่นสองฝ่ายเลือกเดินตัวหมากของฝ่ายตนเองบนกระดานที่กำหนด โดยตัวหมากแต่ละประเภทสามารถเลือกเดินได้ในรูปแบบที่แตกต่างกัน ผู้เล่นมีเป้าหมายคือการ "รุกจน" ตัวขุนของฝ่ายตรงข้าม (ทำให้ตัวขุนของอีกฝ่ายไม่สามารถเดินต่อไปได้) เกมหมากรุกทั่วโลกมีหลายชนิด โดยแต่ละชนิดใช้กระดาน ตัวหมาก และกติกาที่แตกต่างกัน เช่น หมากรุกไทย หมากรุกสากล หมากรุกจีน หมากรุกญี่ปุ่น หมากรุกเกาหลี เป็นต้น หมากรุกประเภทต่างๆ มีที่มาทางประวัติศาสตร์ร่วมกันจากเกมจตุรงค์ ซึ่งมีเล่นกันในอินเดียสมัยโบราณ
== ประวัติ ==
การเล่นหมากรุกปรากฏในประเทศอินเดียมาหลายพันปี ชาวอินเดียอ้างว่าหมากรุกเกิดขึ้นเมื่อครั้งพระรามไปล้อมเมืองลงกา นางมณโฑเห็นทศกัณฐ์เป็นกังวลกับการสงคราม จึงได้นำกระบวนสงครามตั้งทำเป็นหมากรุกขึ้นให้ทศกัณฐ์เล่นแก้รำคาญ ชาวอินเดียเรียกหมากรุกว่า "จตุรงค์" เพราะเหตุที่นำกระบวรพล 4 เหล่าทำเป็นตัวหมากรุก คือ พลช้าง 1 พลม้า 1 พลเรือ 1 พลราบ (เบี้ย) 1 มีพระราชา (ขุน) เป็นจอมทัพ ตั้งเล่นบนแผ่นกระดานจัดขึ้นเป็นตาราง 64 ช่อง วิธีเล่นหมากรุกเดิมที่เรียกว่าจัตุรงค์นั้น ไม่เหมือนอย่างที่เล่นกันในปัจจุบัน มีอธิบายอยู่ในหนังสือมหาภารตะว่า เป็นตัวหมากรุก 4 ชุด แต้มสีต่างกัน สีแดงชุดหนึ่ง สีเขียวชุดหนึ่ง สีเหลืองชุดหนึ่ง สีดำชุดหนึ่ง ในชุดหนึ่งนั้น ตัวหมากรุกมีขุน 1 ตัว ช้าง (โคน) 1 ตัว ม้า 1 ตัว เรือ 1 ตัว เบี้ย 4 ตัว รวมเป็นหมากรุก 8 ตัว สมมติว่าเป็นกองทัพของประเทศหนึ่ง ชุดทางขวามือสมมติว่าอยู่ประเทศทางตะวันออก พวกทางซ้ายมือว่าอยู่ประเทศตะวันตก ชุดข้างบนอยู่ประเทศทางทิศเหนือ ชุดข้างล่างอยู่ประเทศทิศใต้ คนเล่น 4 คนต่างถือหมากรุกคนละชุด แต่การเล่นนั้น พวกที่อยู่ทแยงมุมกัน เป็นสัมพันธมิตรช่วยกันรบกับอีกฝ่ายหนึ่ง ลักษณะเดินตัวหมากรุกอย่างจัตุรงค์นั้น ขุน ม้า เบี้ย เดินอย่างกับหมากรุกที่เราเล่นกัน แต่ช้างเดินอย่างเราเดินเรือกันทุกวันนี้ (เรือในหมากรุกไทย) ส่วนเรือนั้นเดินทแยง (อย่างเม็ด) แต่ให้ข้ามตาใกล้เสีย 1 ตา (เหมือนกับการเดินของช้างในหมากรุกจีนที่ไม่มีการขัดขาเกิดขึ้น) แต่การที่จะเดินต้องใช้ทอดลูกบาศก์ ลูกบาศก์นั้นทำเป็นสี่เหลี่ยมแท่งยาวๆ มี 4 ด้าน 2 แต้มด้านหนึ่ง 3 แต้มด้านหนึ่ง 4 แต้มด้านหนึ่ง 5 แต้มด้านหนึ่ง คนเล่นจะทอดลูกบาศก์เวียนกันไป ถ้าทอดได้แต้ม 5 บังคับเดินขุนหรือเบี้ย ถ้าทอดได้แต้ม 4 ต้องเดินช้าง ถ้าทอดได้แต้ม 3 ต้องเดินม้า ถ้าทอดได้แต้ม 2 ต้องเดินเรือ ต่อมา ราว พ.ศ. 200 มีมหาอำมาตย์คนหนึ่งชื่อ สัสสะ ได้นำการเล่นจตุรงค์มาคิดดัดแปลงให้เล่นได้ 2 คน และเลิกวิธีทอดลูกบาศก์ ให้เดินแต้มโดยใช้ปัญญาความคิดเอาชนะกัน เช่นเดียวกับอุบายการสงคราม
กระบวนหมากรุกที่ว่ามหาอำมาตย์สัสสะคิดถวายใหม่นั้น คือรวมตัวหมากรุกซึ่งเดิมเป็น 4 พวกนั้นให้เป็นแต่ 2 พวก ตั้งเรียงฝ่ายละฟากกระดาน (เช่นเดียวกับหมากรุกที่เราเล่นกันทุกวันนี้) เมื่อจัดเป็นกระบวนเป็น 2 ฝ่าย จะมีพระราชาฝ่ายละ 2 องค์ไม่ได้ จึงลดขุนเสีย 1 ตัว คิดเป็นตัวมนตรี (เม็ด) ขึ้นมาแทน หมากรุกอย่างที่มหาอำมาตย์สัสสะคิดแก้ไขนี้ ต่อมาแพร่หลายไปถึงนานาประเทศ ชาวประเทศอื่นจึงได้คิดดัดแปลงแก้ไขตามนิยมกันในประเทศนั้นอีกชั้นหนึ่ง หมากรุกที่เล่นในนานาประเทศทุกวันนี้จึงผิดเพี้ยนกันไปบ้าง แต่เค้ามูลยังเป็นแบบเดียวกัน เพราะต้นแบบแผนได้มาจากอินเดียเช่นเดียวกัน
== ชนิดของหมากรุก ==
หมากรุกไทย
หมากรุกสากล
หมากรุกจีน
หมากรุกญี่ปุ่น
หมากรุกเกาหลี
หมากรุกมองโกเลีย
หมากรุกเอธิโอเปีย
หมากรุกเขมร
หมากรุกพม่า
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
The Chess Variant Pages
The Chess Variants wiki
สถาบันอุดมศึกษาของรัฐ

สถาบันอุดมศึกษาของรัฐ หรือ มหาวิทยาลัยรัฐ คือ สถาบันอุดมศึกษาที่ได้รับอุดหนุนงบประมาณส่วนใหญ่จากรัฐ โดยผ่านรัฐบาลกลางหรือรัฐบาลท้องถิ่น
ในประเทศไทย หมายถึงสถาบันอุดมศึกษาในสังกัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (เดิมคือ ทบวงมหาวิทยาลัย) ประกอบด้วยทั้ง มหาวิทยาลัยจำกัดรับในระบบราชการ มหาวิทยาลัยจำกัดรับนอกระบบราชการ (สถาบันอุดมศึกษาในกำกับของรัฐบาล) เช่น มหาวิทยาลัยมหิดล จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี และมหาวิทยาลัยไม่จำกัดรับ ได้แก่ มหาวิทยาลัยรามคำแหง และมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช
ในสหรัฐอเมริกา วิธีการสมัครเข้าเรียนใน มหาวิทยาลัยรัฐและมหาวิทยาลัยเอกชน ไม่แตกต่างกัน สิ่งที่แตกต่างกันอย่างเห็นได้ชัดคือค่าเรียน ชื่อเรียกอย่างไม่เป็นทางการของกลุ่มมหาวิทยาลัยรัฐชั้นนำในสหรัฐอเมริกาคือ พับลิกไอวี โดยเปรียบเทียบกับ ไอวีลีก ซึ่งเป็นกลุ่มมหาวิทยาลัยเอกชนชั้นนำ
ในสหราชอาณาจักร สถาบันอุดมศึกษาเกือบทั้งหมดเป็นมหาวิทยาลัยรัฐ ยกเว้นเพียงแห่งเดียว คือมหาวิทยาลัยบักกิงแฮม
== ดูเพิ่ม ==
สถาบันอุดมศึกษาในกำกับของรัฐบาล - สถาบันอุดมศึกษาของรัฐที่ไม่เป็นส่วนราชการ หรือที่เรียกกันว่า "มหาวิทยาลัยนอกระบบ"
สถาบันอุดมศึกษาเอกชน
รายชื่อสถาบันอุดมศึกษาในประเทศไทย
มหาวิทยาลัยเกียวโต

มหาวิทยาลัยเกียวโต  หรือเรียกย่อว่า เคียวได  เป็นมหาวิทยาลัยเก่าแก่อันดับที่ 2 ของประเทศญี่ปุ่น และเป็นหนึ่งในมหาวิทยาลัยชั้นนำของประเทศ ปัจจุบันมีนักศึกษาประมาณ 22,000 คน มหาวิทยาลัยเกียวโตก่อตั้งเมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม พ.ศ. 2412 (ค.ศ. 1869) ที่เมืองเกียวโต ในจังหวัดเกียวโต
มหาวิทยาลัยเกียวโตมีการเรียนการสอนที่เป็นที่ยอมรับ โดยมีมหาวิทยาลัยคู่แข่งเช่น มหาวิทยาลัยเคโอซึ่งก่อตั้งก่อนช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง มหาวิทยาลัยฮิโตะสึบาชิซึ่งเป็นมหาวิทยาลัยที่มีชื่อเสียงมากในหมู่คนญี่ปุ่นและเปิดสอนเฉพาะวิชาด้านสังคมศาสตร์ หรือมหาวิทยาลัยโตเกียวซึ่งเป็นมหาวิทยาลัยที่มีชื่อเสียงแห่งย่านคันโต

== ศิษย์เก่าที่มีชื่อเสียง ==
ฮิเดะกิ ฟุกะวะ - ได้รับรางวัลโนเบลสาขาฟิสิกส์
ชินิจิโระ โทะโมะนะกะ - ได้รับรางวัลโนเบลสาขาฟิสิกส์
เคนอิจิ ฟุกุอิ - ได้รับรางวัลโนเบลสาขาเคมี
ซุซุมุ โทะเนะงะวะ - ได้รับรางวัลโนเบลสาขาแพทย์
ริวจิ โนะโยะริ - ได้รับรางวัลโนเบลสาขาเคมี
มะโกะโตะ โคะบะยะชิ - ได้รับรางวัลโนเบลสาขาฟิสิกส์
โทะชิฮิเดะ มะสุกะวะ - ได้รับรางวัลโนเบลสาขาฟิสิกส์
=== ศิษย์เก่าที่มีชื่อเสียงชาวไทย ===
รศ. ดร. ชิต เหล่าวัฒนา - นักวิทยาศาสตร์ชาวไทย
ลักขณา ปันวิชัย - ในชื่อนามปากกาว่า "คำ ผกา" นักเขียนชาวไทย
รศ. ดร. สุวินัย ภรณวลัย - นักเขียนชาวไทย
== อันดับมหาวิทยาลัย ==
จากการจัดอันดับมหาวิทยาลัยของคอกโครัลลีไซมอนส์ประจำปี ค.ศ. 2019 ได้จัดลำดับให้มหาวิทยาลัยเกียวโตอยู่ในอันดับที่ 35 ของโลก อันดับที่ 7 ของทวีปเอเชีย และอันดับที่ 2 ของประเทศญี่ปุ่น
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
เว็บไซต์มหาวิทยาลัยเกียวโต
สถาบันอุดมศึกษาในประเทศญี่ปุ่น
เจ็ดมหาวิทยาลัยแห่งชาติ
สมาคมมหาวิทยาลัยภาคพื้นแปซิฟิก
เกียวโต
เรือพระที่นั่งอนันตนาคราช

{|
|}
เรือพระที่นั่งอนันตนาคราช เป็นเรือพระที่นั่งบัลลังก์ในกระบวนพยุหยาตราชลมารค สร้างขึ้นตั้งแต่สมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ลำปัจจุบันมีการสร้างใหม่ ในสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว สำเร็จเมื่อวันที่ 15 เมษายน พ.ศ. 2457 ลำเรือภายนอกทาสีเขียว ท้องเรือภายในทาสีแดง ยาว 42.95 เมตร กว้าง 2.95 เมตร ลึก 0.76 เมตร กินน้ำลึก 0.31 เมตร ฝีพาย 54 คน นายท้าย 2 คน นายเรือ 2 คน คนถือธงท้าย 1 คน พลสัญญาณ 1 คน คนเห่เรือ 1 คน
โขนเรือเป็นรูปพญานาค 7 เศียร โดยปกติจะใช้เป็นเรือพระที่นั่งรอง หรือเรือเชิญผ้าพระกฐิน หรือประดิษฐานบุษบกสำหรับพระพุทธรูปสำคัญ นับเป็นเรือพระที่นั่งที่มีความงดงามอีกลำหนึ่ง อนึ่ง เคยมีการพิมพ์รูปเรือพระที่นั่งอนันตนาคราชด้านหลังธนบัตร 20 บาท โดยจัดพิมพ์และใช้ตั้งแต่ พ.ศ. 2514 ปัจจุบันเลิกพิมพ์แล้ว
== เรือพระที่นั่งอนันตนาคราชในกาพย์เห่เรือ ==
กาพย์เห่เรือ พระนิพนธ์ในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ เมื่องานพระบรมราชาภิเษกสมโภช พ.ศ. 2454 มีดังนี้
๏ เรืออนันตนาคราช
กลาดหัวเสียดตัวเหยียดยาว
ปากอ้าเขี้ยวตาพราว
ราวนาคราชอาสน์นารายณ์
กาพย์เห่เรือ นายฉันท์ ขำวิไล ประพันธ์ขึ้น ในวาระฉลอง 25 พุทธศตวรรษ มีดังนี้
๏ อนันตนาคราช
ธรรมาสน์อันอำไพ
เลิศแล้วแลวิไล
ช่างสดใสในสาคร
กาพย์เห่เรือ นายหรีด เรืองฤทธิ์ ประพันธ์ขึ้น ในวาระฉลอง 25 พุทธศตวรรษ มีดังนี้
๏ อนันตนาคราช
อาสน์พระธรรมเอี่ยมอำไพ
อเนกชาติภุชงค์ชัย
อาสน์พระสงฆ์ทรงสิกขา
กาพย์เห่เรือประพันธ์โดย นาวาเอก ทองย้อย แสงสินชัย เนื่องในโอกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 7 รอบ 5 ธันวาคม 2554
๏อนันตนาคราช
เจ็ดเศียรสาดสายสินธุ์ถกล
เล่นน้ำฉ่ำชื่นชล
ยลหงอนปากอย่างนาคเป็น
== ระเบียงภาพ ==
ไฟล์:Anantanagaraj.jpg|250px|เรือพระที่นั่งอนันตนาคราช ทอดบัลลังก์บุษบก ภาพถ่ายเมื่อปี พ.ศ. 2550
ไฟล์:Royal Barge Anantanakkharat 1987.jpg|เรือพระที่นั่งอนันตนาคราช ภาพถ่ายเมื่อปี พ.ศ. 2530
ไฟล์:Ananta Nakkharat Barge - 1865.jpg|เรือพระที่นั่งอนันตนาคราช ภาพถ่ายเมื่อปี พ.ศ. 2408
ไฟล์:1st King's state barge, Bangkok, Siam 1866. Wellcome L0056619.jpg|เรือพระที่นั่งอนันตนาคราช ภาพถ่ายเมื่อปี พ.ศ. 2409 โดยจอห์น ทอมสัน
ไฟล์:Siam (Thailand). Wellcome L0055787.jpg|เรือพระที่นั่งอนันตนาคราช ภาพถ่ายเมื่อปี พ.ศ. 2409 โดยจอห์น ทอมสัน
ไฟล์:The English governess at the Siamese court - being recollections of six years in the royal palace at Bangkok (1873) (14589535639).jpg|ภาพเขียนจากศิลปินชาวอังกฤษ ในปี พ.ศ. 2415
== อ้างอิง ==
เรือพระที่นั่ง