pythainlp/thai-wiki-dataset-v3 huggingface dataset:
อักษรบูฮิด

อักษรบูฮิดหรือมังยัน พัฒนามาจากอักษรกวิของชวา บาหลี และสุมาตรา ซึ่งมาจากอักษรปัลลวะอีกทีหนึ่ง อักษรนี้ยังใช้อยู่ในฟิลิปปินส์ โดยชาวบูฮิดในมินโดโร เขียนจากซ้ายไปขวา ในแนวนอน อักษรแต่ละตัวมีเสียงสระเกาะอยู่ และจะเปลี่ยนเสียงสระเมื่อเพิ่มเครื่องหมายบนพยัญชนะ
== ใช้เขียน ==
ภาษาบูฮิด
== ยูนิโคด ==
== อ้างอิง ==
อักษรบูฮิด
บูฮิด
อักษรในตระกูลอักษรพราหมี
อักษรบาตัก

อักษรบาตัก (Batak script; มีชื่อในภาษาแม่ว่า ซูรัตบาตัก (surat Batak), surat na sampulu sia ("ตัวอักษร 19 ตัว") หรือ si-sia-sia) เป็นระบบการเขียนในอดีตของกลุ่มภาษาบาตักที่มีผู้พูดหลายล้านคนที่เกาะสุมาตรา ประเทศอินโดนีเซีย ตัวอักษรอาจพัฒนามาจากอักษรกวิและอักษรปัลลวะ ซึ่งมีที่มาจากอักษรพราหมีในอินเดีย หรือจากข้อสันนิษฐานอักษรสุมาตราดั้งเดิมที่ได้รับอิทธิพลจากอักษรปัลลวะ
== การใช้ ==
อักษรบาตักถูกนำมาใช้ในภาษาต่าง ๆ ดังนี้
ภาษากาโร บาตัก เป็นภาษาตระกูลออสตีนีเซียน มีผู้พูด 600,000 คน ในภาคกลางและภาคเหนือของเกาะสุมาตรา
ภาษาโตบา บาตัก (Toba Batak syllabic alphabet) เป็นภาษาตระกูลออสโตรนีเซียน มีผู้พูด 2 ล้านคนทางเหนือของเกาะสุมาตรา
ภาษาไดรี บาตัก (Dairi Batak syllabic alphabet) เป็นภาษาตระกูลออสโตรนีเซียน มีผู้พูด 1.2 ล้านคน ทางเหนือของเกาะสุมาตรา
ภาษาซิมาลูงัน/ตีมูร์ (Simalungun/Timur syllabic alphabet) เป็นภาษาตระกูลออสโตรนีเซีย มีผู้พูด 800,000 คน ทางเหนือของสุมาตรา
ภาษามันดาลิง บาตัก (Mandaling Batak syllabic alphabet) เป็นภาษาตระกูลออสโตรนีเซียน มีผุ้พูด  400,000 คน ทางเหนือของเกาะสุมาตรา
บางโอกาสใช้เขียนภาษามลายูด้วย
== ประวัติ ==
ชาวบาตัดส่วนใหญ่ โดยเฉพาะชนชั้นปกครองสามารถใช้อักษรบาตักได้ ส่วนใหญ่ใช้เขียนคาถาอาคมและปฏิทิน หลังจากที่ชาวยุโรปมาถึงบาตัก เริ่มจากมิชชันนารีชาวเยอรมัน และชาวดัทช์ใน พ.ศ. 2421 ได้นำอักษรละตินมาใช้คู่กับอักษรบาตัก โดยใช้สอนในโรงเรียน และใช้ในเอกสารทางศาสนาคริสต์
== จุดกำเนิด ==
คาดว่าอักษรบาตักพัฒนามาจากอักษรปัลลวะและอักษรกวิโบราณ ที่เป็นลูกหลานของอักษรพราหมี
== ลักษณะอักษร ==
อักษรบาตักเขียนจากบนลงล่างและจากซ้ายไปขวา พยัญชนะมีพื้นเสียงเป็น /a/ และมีเครื่องหมายกำกับถ้าไม่มีเสียงสระ เสียงสระอื่น เสียงตัวสะกด เสียงตัวสะกด ŋ และ[x] แสดงด้วยเครื่องหมายบน ล่าง หรือหลังพยัญชนะ เช่น ba เขียนด้วยอักษร ba ตัวเดียว bi เขียนเป็น ba.i bang เขียนเป็น baŋ bing เขียนเป็น baŋ.i อักษรที่เป็นตัวสะกดจะมีเครื่องหมายต่อท้าย เช่น bam เขียนเป็น ba.ma.# bim เขียนเป็น ba.ma.i.# อักษรบาตักต่างจากอักษรในตระกูลอักษรพราหมีคือไม่มีการเชื่อมพยัญชนะเมื่อเขียนเป็นกลุ่ม
== อักษร ==
ตัวอักษรพื้นฐานมีชื่อว่า ซูรัต แต่ละพยัญชนะจะมีเสียงสระโดยธรรมชาติเป็น  ตัวอักษรมีหลายแบบตามภูมิภาคและภาษา โดยรูปแบบหลัก ๆ คือ
กาโร,
มันไดลิง,
ปักปัก/ไดรี,
ซีมาลูงุน/ตีมูร์ และ
โตบา:
รูปอื่น:
  (ใช้ในแบบมันไดลิง)
 
 
 
 
 
=== เครื่องหมายสระ ===
===การเชื่อมต่อกับเครื่องหมายเสียงสระอู===
{| summary="Ligatures with -U"
|-
| valign="top" |
| valign="top"|
|}
===ตมปี===
เครื่องหมายตมปีใช้เปลี่ยนเสียงของอักษรบางตัว
===เครื่องหมายสำหรับ Ng และ H===
เครื่องหมายสำหรับ Ng  และ H  ใช้เขียนเหนือเครื่องหมายแทนที่จะเขียนบนอักษรหลัก
ตัวอย่าง:  ping,  pong,  peh, และ  pih.
===เครื่องหมายสำหรับพยางค์ปิด===
ในพยางค์ปิดเครื่องหมายสระเขียนไว้ท้ายสุด
== ยูนิโคด ==
==อ้างอิง==
==ข้อมูล==
==แหล่งข้อมูลอื่น==
Entry on Batak at Omniglot.com – A guide to writing systems
Transtoba2 – Roman to Toba Batak script transliteration software by Uli Kozok and Leander Seige (GNU GPL)
Uli Kozok's Batak Script website with free Batak fonts.
http://unicode-table.com/en/sections/batak/
Full Batak manuscript  at SOAS University of London.
บาตัก
บาตัก
อักษรลิมบู

อักษรลิมบู (Limbu) หรือ กิรัต หรือ สิริชังฆา (सिरीजङ्घा) อาจเป็นต้นแบบของอักษรเลปชาโดยผ่านทางอักษรทิเบตอีกต่อหนึ่ง กษัตริย์สิริชังฆาประดิษฐ์อักษรสิริชังฆา เมื่อราวพ.ศ. 1500 อักษรนี้หายไปเป็นเวลานานจนได้รับการฟื้นฟูโดยเต-องสิ สิริชังฆา ซึ่งเชื่อกันว่าเป็นการกลับชาติมาเกิดใหม่ของกษัตริย์สิริชังฆา เมื่อราว พ.ศ. 2200 ต่อมา พ.ศ. 2468 อิมัน สิงห์ เช็มโจง นักวิชาการเกี่ยวกับลิมบูตั้งชื่ออักษรนี้หลังจากสิริชังฆาตายไป
== ใช้เขียน ==
ภาษาลิมบู (ยักทุงบา ปัน หรือ ยักทุงปัน) ซึ่งเป็นภาษากลุ่มทิเบต-พม่า มีผู้พูด 280,626 คนในเนปาลตะวันออก ภูฎาน และภาคเหนือของอินเดีย ลิมบูแปลว่าผู้ยิงธนู
== ยูนิโคด ==
== อ้างอิง ==
อักษรลิมบู
ลิมบู
อักษรเลปชา

อักษรเลปชา (Lepcha หรือ Róng script) ประดิษฐ์โดยทิดูง เมน ซาลอง ในราว พ.ศ. 2200 ซึ่งอาจได้รับอิทธิพลจากการเผยแพร่ศาสนาพุทธ ปัจจุบันใช้ในหนังสือพิมพ์ นิตยสาร ตำราเรียน กวีนิพนธ์และการละคร พยัญชนะทุกตัวมีเสียงอะ เว้นช่องว่างระหว่างคำ
== ใช้เขียน ==
ภาษาเลปชาหรือรองรีง ซึ่งเป็นภาษาในกลุ่มทิเบต-พม่า มีผู้พูด 65,000 คนในรัฐสิกขิม เบงกอลตะวันตก และกาลิมปงในอินเดีย รวมทั้งในเนปาลและภูฎานด้วย
== ยูนิโคด ==
== อ้างอิง ==
อักษรเลปชา
ลเปชา
อักษรพักปา

อักษรพักปา  หรืออักษรพักส์-ปา (Phags-pa alphabet) ประดิษฐ์ขึ้นโดยพระทิเบตชื่อโจเกินเชอกยาพักปาในปี ค.ศ. 1269 ตามคำสั่งของกุบไลข่านแห่งจักรวรรดิมองโกลเพื่อใช้สำหรับเขียนภาษามองโกเลีย ซึ่งในขณะนั้นภาษามองโกเลียเดิมเขียนด้วยอักษรอุยกูร์ซึ่งไม่เหมาะกับเสียงในภาษา พักปาออกแบบอักษรใหม่โดยใช้อักษรทิเบตเป็นแบบ เป็นอักษรชนิดเดียวในตระกูลอักษรพราหมีที่เขียนในแนวตั้งจากบนลงล่าง และจากซ้ายไปขวา พยัญชนะทุกตัวมีเสียงสระอะติดตัว และจะใส่รูปสระหากต้องการออกเสียงสระอื่น
อักษรนี้ใช้เขียนและถอดเสียงกลุ่มภาษาจีน, กลุ่มภาษาทิเบต, มองโกเลีย, อุยกูร์, สันสกฤต, เปอร์เซีย และภาษารอบข้างในสมัยราชวงศ์หยวน
== ใช้เขียน ==
ภาษามองโกเลีย
เคยพบจารึกอักษรพักปาที่ใช้เขียน ภาษาจีน ภาษาทิเบต ภาษาสันสกฤต ภาษาเปอร์เซีย และภาษาอุยกูร์ด้วย
== ยูนิโคด ==
อักษรพักปาได้ถูกบรรจุลงในยูนิโคดตั้งแต่เวอร์ชัน 5.0 ในเดือนกรกฎาคม 2006 ช่วงรหัส U+A840 – U+A877
== อ้างอิง ==
== อ่านเพิ่ม ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
BabelStone: &#x02BC;Phags-pa Script (with free fonts)
Omniglot: &#x02BC;Phags-pa script
Ancientscripts: hPhags-pa
Mongolian characters after Kublai Khan
อักษรโบราณ
ชุดตัวอักษรอุยกูร์

ชุดตัวอักษรอุยกูร์ เริ่มแรกภาษาอุยกูร์เขียนด้วยอักษรออร์กอนซึ่งเป็นอักษรรูน อักษรอุยกูร์นี้พัฒนามาจากชุดตัวอักษรซอกเดียที่มาจากชุดตัวอักษรแอราเมอิกอีกต่อหนึ่ง ใช้ในระหว่าง พ.ศ. 1300–2100 อักษรนี้ต่างจากอักษรซอกเดียคือเขียนในแนวตั้งจากซ้ายไปขวา (ในขณะที่อักษรซอกเดียเขียนจากขวาไปซ้าย แนวนอน) โดยหมุนรูปอักษรไป 90 องศา ต่อมาช่วง พ.ศ. 2100–2500 ภาษาอุยกูร์เขียนด้วยอักษรอาหรับดัดแปลงที่เรียกชะกะไต หลังจากนั้นได้นำอักษรละตินและอักษรซีริลลิกมาใช้  แต่อักษรละตินไม่เป็นที่นิยมมากนัก พ.ศ. 2530 อักษรอาหรับได้รับการยกฐานะเป็นอักษรราชการสำหรับภาษาอุยกูร์ในจีน
==อ้างอิง==
อักษรอุยกูร์
==แหล่งข้อมูลอื่น==
A JavaScript-based web tool for converting among multiple Uyghur scripts
Web tool for converting between Uyghur alphabets 
Also a web tool for converting between Uyghur alphabets 
an open-source python program for converting between Uyghur alphabets
About Latin Script Uyghur (originally: Uyghur Computer Writing -- UKY)
How can I write "Öö Üü ëë" on my English keyboard?
อุยกูร์
Alfabeto uiguro
อันเดรอา ปัลลาดีโอ

อันเดรอา ปัลลาดีโอ (Andrea Palladio, 30 พฤศจิกายน ค.ศ. 1508 – 19 สิงหาคม ค.ศ. 1580) เป็นสถาปนิกชาวอิตาลีที่ได้รับการยอมรับว่าเป็นผู้ที่มีอิทธิพลมากที่สุดผู้หนึ่งทางด้านแนวคิดการออกแบบในประวัติศาสตร์สถาปัตยกรรมตะวันตก ผลงานชิ้นสำคัญของ ปัลลาดิโอ คือ หนังสือเรื่อง Quattro Libri dell'Architettura หรือ เดอะ โฟร์ บุคส์ ออฟ อาร์คิเท็คเจอร์ (The Four Books of Architecture)
Monument to Andrea Palladio (Vicenza).jpg|Andrea Palladio
Basilica Palladiana (Vicenza) - facade on Piazza dei signori.jpg|Basilica Palladiana
Palazzo del Capitanio (Vicenza).jpg|Palazzo del Capitanio
Palazzo Chiericati (Vicenza).jpg| Palazzo Chiericati
Interior of Teatro Olimpico (Vicenza) scena .jpg|Teatro Olimpico
Basilica di San Giorgio Maggiore (Venice).jpg|San Giorgio Maggiore
 
บุคคลที่เกิดในปี พ.ศ. 2051
สถาปนิกชาวอิตาลี
สถาปนิกในคริสต์ศตวรรษที่ 16
บุคคลจากแคว้นเวเนโต
การก่ออิฐ

การก่ออิฐ คือ การนำอิฐมาประสานเข้าด้วยกัน ด้วยปูนก่อ เรียงกันเป็นผนังก่ออิฐ
== ประเภทของผนังก่ออิฐ ==
ผนังก่ออิฐครึ่งแผ่น เป็นการก่อผนังอิฐแบบก้อนเดียวเรียงต่อกันไปตามความยาวของผนัง (1 ตร.ม. ใช้ อิฐสามัญ138 ก้อน)
ผนังก่ออิฐเต็มแผ่น เป็นการก่อผนังอิฐแบบหนาสองก้อนเรียงสลับกัน (1 ตร.ม. ใช้ อิฐสามัญ 276 ก้อน)
== ส่วนผสมของปูนก่อ ==
ปูนซีเมนต์ 1 ส่วน (1 ตร.ม. ใช้ 16 กก.)
ทรายหยาบ 4 ส่วน (1 ตร.ม. ใช้ 0.05 ลบ.ม.)
ปูนขาว 1 ½ ส่วน (1 ตร.ม. ใช้ 10.29 กก.) แต่ปัจจุบันมักนิยมใช้น้ำยาเคมีแทนปูนขาว
น้ำสะอาด 10 ลิตร
หมายเหตุ: ปริมาณสำหรับการก่ออิฐ ครึ่งแผ่น
== ส่วนผสมของปูนฉาบ ==
ปูนซีเมนต์ 1 ส่วน (1 ตร.ม. ใช้ 12 กก.)
ทรายละเอียด 5 ส่วน (1 ตร.ม. ใช้ 0.04 ลบ.ม.
ปูนขาว 2 ส่วน (1 ตร.ม. ใช้ 7.7 กก.) แต่ปัจจุบันนิยมใช้น้ำยาเคมีแทนปูนขาว
น้ำสะอาด 3 ลิตร
หมายเหตุ: ปริมาณสำหรับการฉาบปูนด้านเดียว
== อ้างอิง ==
http://gbrick.blogspot.com
ตารางคำนวณค่าวัสดุมวลรวม 
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ภาพการก่ออิฐครึ่งแผ่นและเต็มแผ่น 
วัสดุ
การก่อสร้าง
วัสดุก่อสร้าง
ฟร็องซัว ม็องซาร์

ฟร็องซัว ม็องซาร์ (François Mansart; 13 มกราคม ค.ศ. 1598 - 23 กันยายน ค.ศ. 1666 ที่กรุงปารีส) เป็นสถาปนิกชาวฝรั่งเศส ผู้คิดแนวทางการออกแบบระบบคลาสสิกเข้าไปผสมกับแบบบารอกในฝรั่งเศส สารานุกรมบริตานิกา (The Encyclopædia Britannica) ได้กล่าวถึงม็องซาร์ว่า เป็นสถาปนิกที่ประสบความสำเร็จที่สุดในศตวรรษที่ 17 เป็นผู้ที่ทำงานอย่างละเอียดละออ ใส่ใจกับรายละเอียดเล็ก ๆ น้อย ๆ ในทุกส่วนของสถาปัตยกรรม
ม็องซาร์เกิดมาในตระกูลครอบครัวช่างไม้ ไม่ได้รับการฝึกหัดให้เป็นสถาปนิก แต่ได้รับการฝึกฝนจากญาติ ๆ ให้เป็นช่างก่อหินและประติมากร นักประวัติศาสตร์เชื่อว่า ม็องซาร์ได้รับการฝึกให้เป็นสถาปนิกในสำนักของซาลอมง เดอ บร็อส ซึ่งเป็นสถาปนิกที่มีชื่อเสียงที่สุดในแผ่นดินของพระเจ้าอองรีที่ 4 แห่งฝรั่งเศส
ม็องซาร์ได้รับการยกย่องเป็นอย่างมากในทศวรรษที่ 1620 ในด้านแนวคิดการออกแบบและทักษะของเขา แต่ข้อเสียก็คือ เขาถูกมองว่าเป็นสถาปนิกที่ดื้อรั้น และเป็นผู้ที่ต้องการความสมบูรณ์ในผลงานทุกชิ้น หรือที่เรียกกันว่า เพอร์เฟกชันนิสต์ (perfectionist) ถึงขนาดมีการสั่งให้ทุบอาคารลงทั้งหมดเพื่อสร้างใหม่ตั้งแต่ต้นในบางกรณี ดังนั้นคนที่จะมีโอกาสว่าจ้างม็องซาร์ให้ทำงานได้ต้องเป็นมหาเศรษฐีเท่านั้น
บุคคลที่เกิดในปี พ.ศ. 2141
สถาปนิกชาวฝรั่งเศส
คอนกรีตบล็อก

คอนกรีตบล็อก เป็นวัสดุก่อสร้างประเภทวัสดุก่อ สำหรับการก่อสร้างผนังอาคารทั่วไป ผลิตจากส่วนผสมของซีเมนต์ ทราย หินย่อย และน้ำ
== ขนาดของคอนกรีตบล็อกมาตรฐาน ==
0.07 x 0.19 x 0.39 ม.
0.09 x 0.19 x 0.39 ม.
0.14 x 0.19 x 0.39 ม.
หมายเหตุ: คอนกรีตบล็อก มักเรียกกันด้วยภาษาตลาดโดยทั่วไปว่า อิฐบล็อก
คอนกรีตบล็อก 1 ตารางเมตรจะใช้ 12.5 ก้อน
== ส่วนผสมของปูนก่อ ==

ปูนซีเมนต์ 1 ส่วน (1 ตร.ม. ใช้ 6.75 กก.)
ทรายหยาบ 4 ส่วน (1 ตร.ม. ใช้ 0.03 ลบ.ม.)
ปูนขาว 1 ½ ส่วน(1 ตร.ม. ใช้ 3.9 กก.) แต่ปัจจุบันมักนิยมใช้น้ำยาเคมีแทนปูนขาว
น้ำสะอาด 5 ลิตร
หมายเหตุ: ปริมาณสำหรับการก่อคอนกรีตบล็อก ขนาดความหนา 0.07 ม.
ข้อสังเกต: เมื่อเทียบกับการก่ออิฐสามัญ ที่ความหนาของผนังเท่ากัน จะประหยัดวัสดุก่อได้มากกว่า ร้อยละ 50
== อ้างอิง ==
ตารางคำนวณค่าวัสดุมวลรวม 
วัสดุก่อสร้าง
ซีเมนต์

ซีเมนต์ หรือ ปูนซีเมนต์ (cement) เป็นวัสดุผสานสำหรับผลิตคอนกรีต มีส่วนผสมหลักคือ หินปูนและดินเหนียว และมีผสมอื่นเช่น ซิลิก้า อลูมิน่า สินแร่เหล็ก ยิปซั่ม และสารเพิ่มพิเศษอื่น ๆ
ปูนซีเมนต์ มีการค้นพบว่ามีการใช้งานในสมัยมาซิโดเนียและโรมัน และได้หายไปจนกระทั่งในยุคปฏิวัติอุตสาหกรรมได้มีการคิดค้นขึ้นมาจากหลายคน จนกระทั่งผลงานของแอสป์ดินได้มีการจดสิทธิบัตรของซีเมนต์ปอร์ตแลนด์ เกิดจากการค้นคว้า ของ โยเซฟ แอสป์ดิน ชาวอังกฤษ ช่วงเวลากว่า 13 ปี พ.ศ. 2354 ถึง พ.ศ. 2367 โดยทดลองเอาหินปูนผสมกับดินเหนียวแล้วไปเผาก่อนนำมาบด เมื่อจะใช้งานก็นำมาผสมทราย กรวดและน้ำ โดยเขาตั้งชื่อว่า ปอตแลนด์ซีเมนต์ เพราะว่าสีเหมือนกับหินที่เกาะปอร์ตแลนด์ ประเทศอังกฤษ
== ประเภทของซีเมนต์ ==
=== ประเภทของซีเมนต์ตามมาตรฐาน ASTM ของอเมริกัน ===
ซึ่งการแบ่งประเภทนี้ถูกจัดนำมาใช้ในเมืองไทยตามมาตรฐาน มอก. เช่นกัน
ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์ธรรมดา (Ordinary Portland ) ASTM C150
ปูนซีเมนต์ไฮดรอลิก   (Hydraulic Cement ) ASTM C1157
ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์ดัดแปลง (Modified Portland Cement )
ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์แข็งตัวเร็ว ( High - Early Portland Cement )
ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์เกิดความร้อนต่ำ (Low - Heat Portland Cement )
ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์ทนเกลือซัลเฟตได้สูง (Sulfate – Resistant Portland Cement )
=== ประเภทของซีเมนต์ตามมาตรฐาน European EN-197 ===
I	Portland cement
II	Portland-composite cement
III	Blastfurnace cement
IV	Pozzolanic cement
V	Composite cement
=== ประเภทอื่น ===
นอกจากนี้ยังมีซีเมนต์พิเศษ อื่น ๆ เช่น
ซีเมนต์ผสม สำหรับใช้งานก่อ และฉาบ
ซีเมนต์ขาว สำหรับงานตกแต่ง ปูกระเบื้อง
ซีเมนต์พิเศษอื่น ๆ สำหรับงานบ่อขุดเจาะน้ำมัน ฯลฯ
== ปูนซีเมนต์ที่ยกเลิกการผลิต ==
ซีเมนต์ปอร์ตแลนด์ดัดแปลง (Modified Portland Cement )
== มาตรฐานของซีเมนต์ ==
มาตรฐานของอเมริกา ASTM C-150 , ASTM C-1157
มาตรฐานของอังกฤษ BS-EN 197
มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมไทย (ม.อ.ก.) ม.อ.ก. 15-2562
มาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรมไทย (ม.อ.ก.) ม.อ.ก. 2594-2556
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
การผลิตปูนซีเมนต์ 
ประเภทปูนซีเมนต์
การใช้งานของปูนซีเมนต์แต่ละประเภท 
ปูนซีเมนต์ประเภทต่างๆ 
ปูนซีเมนต์ไฮดรอลิก TCMA
วัสดุก่อสร้าง
ท่าอากาศยานโคเปนเฮเกน

ท่าอากาศยานโคเปนเฮเกน (Københavns Lufthavn, Kastrup) เป็นท่าอากาศยานที่รองรับการจราจรทางอากาศกรุงโคเปนเฮเกน ประเทศเดนมาร์ก และเป็นท่าอากาศยานสำคัญและมีผู้ใช้บริการมากที่สุดในกลุ่มประเทศนอร์ดิก อีกทั้งยังเป็นท่าอากาศยานหลักของสแกนดิเนเวียน แอร์ไลน์ ซิสเต็ม
เดิมทีท่าอากาศยานแห่งนี้ชื่อว่า ท่าอากาศยานกาสทรัป ตามเมืองที่ท่าอากาศยานตั้งอยู่ และชื่ออย่างเป็นทางการก็ยังคงใช้ชื่อว่า ท่าอากาศยานโคเปนเฮเกน กาสทรัป เพื่อมิให้สับสนกับท่าอากาศยานรอสคิลเดอร์ ซึ่งมีชื่ออย่างเป็นทางการว่า ท่าอากาศยานโคเปนเฮเกน รอสคิลเดอร์
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ท่าอากาศยานโคเปนเฮเกน
ค
การขนส่งในโคเปนเฮเกน
ร่างแหเอนโดพลาซึม

ร่างแหเอนโดพลาซึม หรือ เอ็นโดพลาสมิกเรติคิวลัม (endoplasmic reticulum, ER) เป็นออร์แกเนลล์ชนิดหนึ่งของเซลล์สิ่งมีชีวิตยูแคริโอตซึ่งก่อเครือข่ายถุงหรือท่อแบนมีเยื่อหุ้มติดต่อระหว่างกัน เรียก ซิสเทอร์นี (cisternae) เยื่อของ ER ต่อเนื่องกับเยื่อชั้นนอกของเยื่อหุ้มนิวเคลียส ร่างแหเอนโดพลาซึมเกิดในเซลล์ยูแคริโอตส่วนใหญ่ รวมถึงจีอาเดียที่เก่าแก่สุด แต่ไม่พบในเม็ดเลือดแดงและตัวอสุจิ มีร่างแหเอนโดพลาซึมสองชนิด คือ ร่างแหเอนโดพลาซึมขรุขระ (RER) และร่างแหเอนโดพลาซึมเรียบ (SER) ผิวนอก (ไซโทโซลิก) ของร่างแหเอนโดพลาซึมขรุขระมีไรโบโซมอยู่กระจายซึ่งเป็นแหล่งสังเคราะห์โปรตีน ร่างแหเอนโดพลาซึมขรุขระโดดเด่นเป็นพิเศษในเซลล์อย่างเซลล์ตับซึ่งร่างแหเอนโดพลาซึมเรียบกัมมันต์ไม่มีไรโบซึมและทำหน้าที่ในเมแทบอลิซึมลิพิด เมแทบอลิซึมคาร์โบไฮเดรต และการขจัดพิษ และพบมากเป็นพิเศษในตับและเซลล์ต่อมบ่งเพศของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม
== ชนิด ==
=== ร่างแหเอนโดพลาซึมแบบขรุขระ ===
ร่างแหเอนโดพลาซึมแบบขรุขระ (rough endoplasmic reticulum : RER) เป็นชนิดที่มี ไรโบโซมเกาะ
หน้าที่
การสังเคราะห์โปรตีน ของไรโบโซมที่เกาะอยู่ โดยมีกอลจิบอดี (golgi body) เป็นตัวสะสม หรือทำให้มีขนาดพอเหมาะ ที่ส่งออกนอกเซลล์
ลำเลียงสาร ซึ่งได้แก่ โปรตีน ที่สร้างได้ และสารอื่นๆ เช่น ลิพิดชนิดต่างๆ
ในเซลล์ที่เกิดใหม่ พบว่ามี RER มากกว่า SER แต่เมื่อเซลล์มีอายุมากขึ้น พบว่า SER มากกว่า RER เชื่อกันว่า RER จะเปลี่ยนเป็น SER เมื่อเซลล์มีอายุมากขึ้น พบในตับอ่อน ลำไส้เล็ก ต่อมใต้สมอง มีการลำเลียงแบบ intracellular transport
=== ร่างแหเอนโดพลาซึมแบบเรียบ ===
ร่างแหเอนโดพลาซึมแบบเรียบ (smooth endoplasmic reticulum : SER) เป็นชนิดที่ไม่มี ไรโบโซมเกาะ พบมากในเซลล์ที่มีหน้าที่กำจัดสารพิษ และสร้างสารสเตอรอยด์ จึงพบในเซลล์ที่ต่อมหมวกไต เซลล์แทรกของเลย์ดิกในอัณฑะ เซลล์คอร์ปัสลูเทียมในรังไข่ และในเซลล์ของตับ และยังทำหน้าที่ คือ ลำเลียงสารต่างๆ เช่น RNA ไขมัน โปรตีน
เนื่องจากผนังของ ER ยอมให้สารประกอบโมเลกุลใหญ่บางชนิด รวมทั้ง ไขมัน เอนไซม์ และโปรตีนผ่านเข้าออกได้ จึงเป็นทางผ่านของสาร และเกลือแร่เข้าไปกระจายทั่วเซลล์ รวมทั้งสารต่างๆ ยังอาจสะสมไว้ใน ER อีกด้วย และการขับของเสีย ออกจากเซลล์ โดยผ่านทาง ER เรียกว่า เอกโซไซโทซิส (exocytosis)
==== ซาโคพลาสมิกเรติคิวลัม ====

ซาโคพลาสมิกเรติคิวลัม (sarcoplasmic reticulum : SR) มาจากศัพท์ภาษากรีก sarx แปลว่าเนื้อ เป็นรูปแบบพิเศษของ ER แบบเรียบ พบในเซล์ของกล้ามเนื้อลาย  องค์ประกอบสำคัญที่ทำให้ SR ต่างจาก ER แบบเรียบ คือ การจัดเรียงตัวของโปรตีนในรูปแบบที่เป็นระเบียบที่พบได้ใน SR SR นี้ทำหน้าที่เก็บไอออนแคลเซียมและขับออกสู่ซาร์โคพลาซึมเมื่อเส้นใยในกล้ามเนื้อถูกกระตุ้น แคลเซียมนี้จะไปจับกับคอนแทรกไทล์โปรตีนซึ่งใช้พลังงาน ATP เพื่อทำให้กล้ามเนื้อหดตัว
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Lipid and protein composition of Endoplasmic reticulum in OPM database
Animations of the various cell functions referenced here 
ออร์แกเนลล์
กองหลัง

กองหลัง (defender) เป็นตำแหน่งในกีฬาฟุตบอล ผู้เล่นที่เล่นเป็นกองหลังมีหน้าที่ป้องกันการบุกของคู่ต่อสู้ โดยกองหลังจะยืนอยู่ถัดจากกองกลาง และอยู่ก่อนหน้าผู้รักษาประตู
กองหลังมีรูปแบบย่อยอีก 4 แบบ คือ เซ็นเตอร์แบ็ก, ฟุลแบ็ก, วิงแบ็ก และสวีปเปอร์
== เซ็นเตอร์แบ็ก ==
เซ็นเตอร์แบ็ก (center back) คือกองหลังตัวกลาง ที่คอยป้องกันการบุกของผู้เล่นทีมคู่ต่อสู้ โดยเฉพาะกองหน้า ทีมส่วนมากนิยมใช้เซ็นเตอร์แบ็ก 2 คนยืนประจำอยู่หน้าผู้รักษาประตู กลยุทธที่นิยมใช้ในการป้องกันของเซ็นเตอร์แบ็กคือ การป้องกันแบบโซน (แต่ละคนมีพื้นที่รับผิดชอบ) และการมาร์คตัว (แต่ละคนรับหน้าที่ประกบกองหน้าคู่ต่อสู้แบบเจาะจงตัว)
เซ็นเตอร์แบ็กส่วนใหญ่มีรูปร่างสูง และมีทักษะในการโหม่ง การประกบ ในบางครั้งเซ็นเตอร์แบ็กที่มีรูปร่างสูงใหญ่อาจขึ้นไปช่วยโหม่งทำประตู เมื่อทีมได้ลูกตั้งเตะ เช่น ลูกเตะคอร์เนอร์ หรือ ฟรีคิก
เดิมทีตำแหน่งนี้ถูกเรียกว่า เซ็นเตอร์ฮาล์ฟ (center half) เนื่องจากในช่วงก่อนศตวรรษที่ 20 ทีมส่วนมากนิยมใช้แผนการเล่นแบบ 2-3-5 โดยผู้เล่นกองหลัง 3 คนสุดท้ายจะเรียกว่า เซ็นเตอร์ฮาล์ฟ
ตัวอย่างเซ็นเตอร์แบ็กที่มีชื่อเสียงในอดีต ได้แก่ ฟาบีโอ กันนาวาโร, เปาโล มัลดีนี, อาเลสซันโดร เนสตา, จอห์น เทร์รี, ลีลีย็อง ตูว์ร็อง, ลูซียู, การ์เลส ปูยอล, วีลียาม กาลัส, เจมี คาร์เรเกอร์ และริโอ เฟอร์ดินานด์ เป็นต้น
ส่วนเซ็นเตอร์แบ็กที่มีชื่อเสียงและยังคงเล่นอยู่ได้แก่ เซร์ฆิโอ ราโมส, เฟอร์จิล ฟัน ไดก์, ราฟาแอล วาราน, จอร์โจ กีเอลลีนี, เลโอนาร์โด โบนุชชี, ดาวิด อาลาบา, รูแบน ดียัช ,ฌาราร์ต ปิเกและ นิคคลัส ซือเลอ เป็นต้น
== ฟุลแบ็ก ==
ฟุลแบ็ก (full back) เป็นตำแหน่งในการป้องกันด้านกว้าง โดยยืนอยู่แต่ละข้างของขอบสนาม หน้าที่หลักคือการสกัดการส่งผ่านบอลของฝ่ายตรงข้ามเข้าสู่เขตโทษ ฟุลแบ็กส่วนใหญ่จะมีบทบาทในเกมรุก โดยขึ้นไปทางปีก และส่งผ่านบอลเข้าสู่เขตโทษของฝ่ายตรงข้าม
ในระบบ 2-3-5 ผู้เล่นกองหลังอีก 2 คนที่ไม่ใช่เซ็นเตอร์แบ็กจะเรียกว่า "ฟุลแบ็ก" และถูกเรียกต่อมาจนถึงปัจจุบัน
ตัวอย่างฟุลแบ็กที่มีชื่อเสียงได้แก่ โรแบร์ตู การ์ลุส, แอชลีย์ โคล, จันลูกา ซัมบรอตตา เป็นต้น
== วิงแบ็ก ==
วิงแบ็ก (wing back) เป็นรูปแบบหนึ่งของฟุลแบ็ก โดยเน้นบทบาทในเกมบุกมากกว่าเดิม ชื่อวิงแบ็กนั้นเกิดจากการผสมกันของ "วิง" (ปีก) และ "แบ็ก" (กองหลัง) เดิมนิยมใช้ในระบบ 3-5-2 และถูกนับเป็นส่วนหนึ่งของกองกลาง แต่ก็อาจใช้ในแผน 5-3-2 โดยนับเป็นกองหลังได้เช่นกัน
ผู้เล่นตำแหน่งวิงแบ็กต้องมีความแข็งแกร่งของร่างกายสูง เนื่องจากเป็นตำแหน่งที่ต้องวิ่งเป็นระยะทางมากกว่าตำแหน่งอื่น
ตัวอย่างวิงแบ็กที่มีชื่อเสียงและยังเล่นอยู่ได้แก่ โรเบร์ตู การ์ลูส, ดานีแยล อัลวิส, ฆาบิเอร์ ซาเนตติ, จันลูกา ซัมบรอตตา, ฟิลลิพ ลาห์ม, ไมกง โดกลัส ซีเซนังดู และยอห์น อาร์เน รีเซ เป็นต้น
== สวีปเปอร์ ==
สวีปเปอร์ (sweeper) หรือลีเบโร (libero แปลว่า "อิสระ, เสรี") เป็นรูปแบบหนึ่งของเซ็นเตอร์แบ็ก โดยเปรียบเสมือน "ตัวกวาด" ตัวสุดท้ายหน้าผู้รักษาประตู ตำแหน่งนี้มีอิสระในการเล่นสูงกว่าเซ็นเตอร์แบ็กปกติที่มีหน้าที่ประกบตัวชัดเจน สวีปเปอร์ต้องมีทักษะในการอ่านเกมสูงที่สุดในทีม และบางครั้งอาจเป็นบุคคลสำคัญที่เป็นผู้ตัดสินใจในเกมบุกแบบโต้กลับ จึงจำเป็นต้องมีทักษะในการควบคุมบอลและการส่งลูกที่ดีอีกด้วย
สวีปเปอร์ที่มีชื่อเสียงในวงการฟุตบอลมีไม่มากนัก เช่น ฟรันทซ์ เบ็คเคินเบาเออร์, มัททีอัส ซัมเมอร์ เป็นต้น ผู้เล่นในปัจจุบันได้แก่ ริโอ เฟอร์ดินานด์, มาร์โค มาเตรัซซี, ดาวิด ลูอิส โมเรย์รา มาริญญู
 
ตำแหน่งของผู้เล่นฟุตบอล
คำศัพท์ฟุตบอล
ศูนย์กีฬาหัวหมาก

ศูนย์กีฬาหัวหมาก (Hua Mak Sports Complex) เป็นศูนย์กีฬาหลักของการกีฬาแห่งประเทศไทย ภายในประกอบด้วยอาคารหลายหลัง และสนามที่สำคัญในสนามกีฬานี้มีอยู่ 2 แห่ง คือราชมังคลากีฬาสถาน และอินดอร์ สเตเดียม หัวหมาก ตั้งอยู่เลขที่ 286 ถนนรามคำแหง แขวงหัวหมาก เขตบางกะปิ กรุงเทพมหานคร ติดกับมหาวิทยาลัยรามคำแหง และใกล้กับมหาวิทยาลัยอัสสัมชัญ วิทยาเขตหัวหมาก
== อาคารสถานที่ภายในบริเวณ ==

=== ราชมังคลากีฬาสถาน ===
ราชมังคลากีฬาสถาน (Rajamangala National Stadium) เป็นสนามกีฬาที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทย สร้างขึ้นเพื่อเฉลิมพระเกียรติ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เนื่องในโอกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 5 รอบ 5 ธันวาคม 2530 และ พระราชพิธีรัชมังคลาภิเษก 2 กรกฎาคม 2531 แล้วเสร็จเมื่อปี พ.ศ. 2541 เพื่อใช้ในการแข่งขันกีฬาเอเชี่ยนเกมส์ ครั้งที่ 13 ที่กรุงเทพมหานครเป็นเจ้าภาพ
ความสามารถในการรองรับผู้เข้าชมภายในอาคาร จำนวน 80,000 คน ความสามารถในการรองรับผู้เข้าชม (อัฒจันทร์) ภายหลังจากติดตั้งเก้าอี้เพื่อรองรับการแข่งขันฟุตบอลเอเชียนคัพ 2007 และกีฬามหาวิทยาลัยโลกฤดูร้อน 2007 ปัจจุบันมีเก้าอี้ทั้งสิ้น 49,722 ที่นั่ง (เป็นเก้าอี้ VIP จำนวน 172 ที่นั่ง) ทำให้ความจุสนามลดลงจากเดิม 65,000 คน และมีเก้าอี้เพียง 18,527 ที่นั่ง และภายในมีสนามฟุตบอลขนาดมาตรฐานขนาด 105×68 เมตร, ลู่วิ่ง, ลานกรีฑา, มีจอวิดีโอสกอร์บอร์ด 1 ตัว และสิ่งอำนวยความสะดวกอื่น ๆ
ราชมังคลากีฬาสถาน เป็นสนามเหย้าของฟุตบอลทีมชาติไทย และเคยจัดการแข่งขันฟุตบอลนัดสำคัญต่าง ๆ นอกจากนี้ยังใช้จัดคอนเสิร์ตกลางแจ้ง และการถ่ายทำภาพยนตร์ เป็นต้น
=== อินดอร์สเตเดียม ===
อินดอร์ สเตเดียม หัวหมาก เดิมมีชื่อว่า สนามกีฬากิตติขจร เป็นสนามกีฬาในร่ม สำหรับการแข่งขันและฝึกซ้อมกีฬาในร่ม สร้างขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2509 สร้างขึ้นเพื่อรองรับการจัดการแข่งขันเอเชียนเกมส์ครั้งที่ 6 ที่ประเทศไทยเป็นเจ้าภาพ ความจุของผู้เข้าชมภายในอาคารได้จำนวน 10,000 – 15,000 คน แต่ปัจจุบันได้มีการปรับปรุงอาคาร ทำให้ความสามารถในการรองรับผู้เข้าชม (อัฒจันทร์) ลดลงเหลือจำนวน 6,000 ที่นั่ง
=== อาคารอื่น ๆ ===
อาคารเวโลโดรม สำหรับแข่งจักรยาน ความจุ 700 ที่นั่ง
สนามยิงปืน ความจุ 6,000 ที่นั่ง
สระว่ายน้ำ และสระกระโดด ความจุ 15,000 คน
อาคารบริการสนามเทนนิส
ศูนย์ฝึกกีฬาเพื่อการแข่งขัน
ศูนย์ฝึกกีฬาในร่ม
อาคารที่ทำการสำนักงานการกีฬาแห่งประเทศไทย
ที่พักนักกีฬา รวมทั้งหมด 500 เตียง
ห้องสมุด (การกีฬาแห่งประเทศไทย ร่วมมือกับ สำนักงานส่งเสริมการศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย)
== ดูเพิ่ม ==
กรีฑาสถานแห่งชาติ (สนามศุภชลาศัย)
ศูนย์เยาวชนกรุงเทพมหานคร (ไทย-ญี่ปุ่น) ดินแดง
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ข้อมูลจากเว็บไซต์การกีฬาแห่งประเทศไทย 
ข้อมูลโดยสังเขปของราชมังคลากีฬาสถาน. การกีฬาแห่งประเทศไทย. 
Rajamangala National Stadium. World Stadiums. 
ข้อมูลสนาม. FIFA.com. 
ราชมังคลากีฬาสถาน โฉมใหม่สู่ "อินเตอร์". ข่าวมติชนออนไลน์ จากเว็บบอร์ดไทยแลนด์สู้สู้. 
หัวหมาก
สิ่งก่อสร้างตั้งแต่ พ.ศ. 2509
ห
ท่าอากาศยานนานาชาติพิตต์สเบิร์ก

ท่าอากาศยานนานาชาติพิตต์สเบิร์ก (Pittsburgh International Airport) ตั้งอยู่ในเขตไฟนด์เลย์ทาวน์ชิป, รัฐเพนซิลเวเนีย, สหรัฐอเมริกา ห่างจากตัวเมืองพิตต์สเบิร์กไปทางตะวันตกประมาณ 32 กิโลเมตร (20 ไมล์) เป็นท่าอากาศยานสำคัญอันดับ 2 ของการจราจรบนน่านฟ้าเพนซิลเวเนีย นอกจากนี้พิตต์สเบิร์กยังเป็นท่าอากาศยานรองของยูเอสแอร์เวย์ และมีสกายเวสต์แอร์ไลน์ที่มีเที่ยวบินขึ้นลงที่พิตต์สเบิร์กมากเป็นอันดับที่ 2 อีกทั้งยังเป็นท่าอากาศยานหลักของแอร์มิดเวสต์, โคลแกนแอร์ และรีพับลิกแอร์ไลน์
ท่าอากาศยานนานาชาติพิตต์สเบิร์ก มีเนื้อที่ถึง 45 ตารางกิโลเมตร (12,900 เอเคอร์) ใหญ่เป็นอันดับ 4 ของสหรัฐอเมริกา โดยมีเนื้อมากถึงขนาดที่สามารถจุโอแฮร์ในชิคาโก และฮาร์ทสฟิลด์-แจ็คสันในแอตแลนตา ลงไปรวมกันได้
== อาคารผู้โดยสาร และสายการบิน ==
=== อาคารเทียบเครื่องบิน เอ ===
เซาท์เวสต์แอร์ไลน์
ยูเอสแอร์เวย์
* ยูเอสแอร์เวย์ เอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย โคลแกนแอร์
* ยูเอสแอร์เวย์ เอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย โชโตกัวแอร์ไลน์
* ยูเอสแอร์เวย์ เอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย ทรานส์สเตทส์แอร์ไลน์
* ยูเอสแอร์เวย์ เอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย พีเอสเอแอร์ไลน์
* ยูเอสแอร์เวย์ เอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย เพียดมอนต์แอร์ไลน์
* ยูเอสแอร์เวย์ เอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย แอร์มิดเวสต์
* ยูเอสแอร์เวย์ เอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย แอร์วิสคอนซิน
=== อาคารเทียบเครื่องบิน บี ===
ยูเอสแอร์เวย์
* ยูเอสแอร์เวย์ เอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย รีพับลิกแอร์ไลน์
=== อาคารเทียบเครื่องบิน ซี ===
เจ็ตบลูแอร์เวย์
ยูไนเต็ดแอร์ไลน์
* ยูไนเต็ด เอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย เมซาแอร์ไลน์
* ยูไนเต็ด เอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย สกายเวสต์
ยูเอสเอ3000
ยูเอสแอร์เวย์
แอร์แคนาดา
* แอร์แคนาดาแจ็ซ
แอร์ทรานแอร์เวย์
=== อาคารเทียบเครื่องบิน ดี ===
คอนติเนนตัล แอร์ไลน์
* คอนติเนนตัล คอนเนคชั่น ให้บริการโดย คอมมูตแอร์
* คอนติเนนตัลเอ็กซ์เพรส ให้บริการโดย เอ็กซ์เพรสเจ็ตแอร์ไลน์
เดลต้า แอร์ไลน์
* เดลต้าคอนเนคชั่น ให้บริการโดย คอมแอร์
* เดลต้าคอนเนคชั่น ให้บริการโดย โชโตกัวแอร์ไลน์
* เดลต้าคอนเนคชั่น ให้บริการโดย สกายเวสต์
* เดลต้าคอนเนคชั่น ให้บริการโดย แอตแลนติกเซาท์เวสต์แอร์ไลน์
นอร์ธเวสต์แอร์ไลน์
* นอร์ธเวสต์แอร์ลิงก์ ให้บริการโดย พินนาเคิลแอร์ไลน์
มิดเวสต์แอร์ไลน์
* มิดเวสต์คอนเนค ให้บริการโดย สกายเวย์แอร์ไลน์
* มิดเวสต์คอนเนค ให้บริการโดย สกายเวสต์
เมียร์เติลบีชไดเร็ค
* เมียร์เติลบีชไดเร็ค ให้บริการโดย สกายคิง
* เมียร์เติลบีชไดเร็ค ให้บริการโดย เอ็กซ์ตร้าแอร์เวย์
อเมริกันแอร์ไลน์
* อเมริกัน อีเกิล
=== อาคารเทียบเครื่อง อี ===
เดิมเคยใช้โดยยูเอสแอร์เวย์เอ็กซ์เพรส ก่อนที่จะย้ายไปอยู่ที่อาคารเทียบเครื่องบิน เอ ปัจจุบันนี้ใช้เป็นส่วนตรวจความปลอดภัย และท่าเทียบทั้งหมดปิดใช้บริการ และกำหนดให้เป็นเขตหวงห้ามเฉพาะเจ้าหน้าที่เท่านั้น ทั้งนี้ทางยูเอสแอร์เวย์ยังไม่มีแผนที่จะเปิดใช้งานในส่วนนี้อีกครั้ง
=== สายการบินขนส่งสินค้า ===
ดีเอชแอล
เฟดเอ็กซ์
* เฟดเอ็กซ์ ฟีดเดอร์ ให้บริการโดย วิกกินส์แอร์เวย์
ยูพีเอส
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ท่าอากาศยานนานาชาติพิตต์สเบิร์ก 
== อ้างอิง ==
พ