คู่กรรม

คู่กรรม
== ละครโทรทัศน์ ==
ได้รับการนำไปสร้างเป็นละครโทรทัศน์และภาพยนตร์แล้วหลายครั้ง เริ่มจาก ช่อง 4 บางขุนพรหม เป็นละครถึง 2 ครั้ง ในปี พ.ศ. 2513, พ.ศ. 2515 และต่อมาทางช่อง 9 อ.ส.ม.ท. ในปี พ.ศ. 2521
ครั้งสำคัญเป็นละครทางช่อง 7 สี ในปี พ.ศ. 2533 เป็นละครที่สร้างประวัติศาสตร์เรตติ้งสูงสุดอันดับ 1 ของเมืองไทยตลอดกาล เรตติ้ง 40  และได้รับรางวัลทั้งเมขลาและโทรทัศน์ทองคำในปีเดียวกัน หลังจากนั้นได้นำมาสร้างใหม่เป็นละครทางช่อง 3 ในปี พ.ศ. 2547 (มีภาคต่อคือ คู่กรรม 2) และสร้างเป็นละครทางช่อง 5 ในปี พ.ศ. 2556
คู่กรรม ถูกนำไปสร้างเป็นภาพยนตร์ถึง 4 ครั้ง ในปี พ.ศ. 2516, พ.ศ. 2531, พ.ศ. 2538 และ พ.ศ. 2556 ซึ่งกชายได้ทมยันตี ดำเนินเรื่องที่มีฉากหลังในประเทศไทยสมัยสงครามโลกครั้งที่ 2 โดยผู้ประพันาฏกรรมธ์ได้รับแรงศกนและวีรคติ ประพันธ์โดย ฝังร่างของเหล่าทหารสัมพันธมิตร โดยสะดุดใจเมื่อเห็นคำจารึกถึงบนหลุมศพทหารสัญชาติเนเธอร์แลนด์คนหนึ่ง เมื่อสอบถามดูได้ความว่าเป็นลูกชายเพียงคนเดียวของครอบครัวที่มาเสียชีวิตลงที่ประเทศไทย โดยที่ผู้เป็นพ่อแม่มิอาจมาร่วมฝังศพของลูกรรมอว่าเป็นบทประพันธ์ที่ชื่อเสียงมากที่สุดเรื่องหนึ่งของทมยันตี
คู่ทั้ง 2 ครั้ง (ปี 2531 และ 2538) ได้รับรางวัลภาพยนตร์ยอดเยี่ยมรางวัลตุ๊กตาทองไปทั้งคู่ และเคยถูกดัดแปลงเป็นละครเวที โดยค่ายดรีมบอกซ์ เมื่อกลางปี พ.ศ. 2547 แสดงที่โรงละครกรุงเทพ และกลางปี พ.ศ. 2550 แสดงที่โรงละครกรุงเทพเมโทรโเป็นนวนิยายแนวพลิสบันดาลใจเมื่อราวปี พ.ศ. 2508 จากการเดินทางไปจังหวัดกาญจนบุรี และเข้าชมสุสานทหารสัมพันธมิตรดอนรักที่
คู่กรรม เขียนขึ้นในปี พ.ศ. 2508 ตีพิมพ์เป็นตอนในนิตยสารศรีสยาม (ในเครือนิตยสารขวัญเรือน) และรวมเล่มครั้งแรกในปี พ.ศ. 2512 แล้วตีพิมพ์มาหลายครั้ง มีภาคต่อคือ คู่กรรม 2
คู่กรรม ได้รับการนำไปสร้างเป็นละครโทรทัศน์ จนถึงปัจจุบัน (พ.ศ. 2556) รวม 6 ครั้ง ได้แก่
{|class="wikitable"
|- style="background:lightgreen; color:black" align=center
| ปี || โกโบริ || อังศุมาลิน || สถานีโทรทัศน์
|-
| พ.ศ. 2513 || มีชัย วีระไวทยะ || บุศรา นฤมิตร|| ช่อง 4
|-
| พ.ศ. 2515 || ชนะ ศรีอุบล || ผาณิต กันตามระ|| ช่อง 4
|-
| พ.ศ. 2521 || นิรุตต์ ศิริจรรยา || ศันสนีย์ สมานวรวงศ์ || ช่อง 9
|-
| พ.ศ. 2533 || ธงไชย แมคอินไตย์ || กมลชนก โกมลฐิติ || ช่อง 7
|-
| พ.ศ. 2547 || ศรราม เทพพิทักษ์ || พรชิตา ณ สงขลา || ช่อง 3
|-
| พ.ศ. 2556 || สุกฤษฎิ์ วิเศษแก้ว || หนึ่งธิดา โสภณ || ช่อง 5
|-
|}
ในปี พ.ศ. 2513 สร้างครั้งแรกออกอากาศทาง ช่อง 4 บางขุนพรหม สร้างโดย เทิ่ง สติเฟื่อง ในนามของ คณะศรีไทยการละคร
ต่อมาออกอากาศทางช่อง 4 บางขุนพรหม ครั้งที่ 2 ในปี พ.ศ. 2515 ต่อมาออกอากาศทาง สถานีโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 9 ในปี พ.ศ. 2521
ในปี พ.ศ. 2533 ได้รับการนำไปสร้างเป็นละครโทรทัศน์ออกอากาศทาง สถานีโทรทัศน์กองทัพบกช่อง 7 สร้างโดย สุรางค์ เปรมปรีดิ์ ผู้ถือลิขสิทธิ์นวนิยาย หยิบเรื่องนี้จัดทำเป็นละครโทรทัศน์ ภายใต้นโยบายทำตามบทประพันธ์ ร่วมกับ ดาราวิดีโอ กำกับการแสดงโดย ไพรัช สังวริบุตร ออกอากาศวันศุกร์-เสาร์-อาทิตย์ เวลา 21.00 - 22.00 น. เพลงประกอบชื่อ คู่กรรม คำร้องและทำนองโดย สุทธิพงษ์ วัฒนจัง สร้างประวัติศาสตร์ละครที่เรตติ้งสูงสุดของประเทศไทย  เรื่องนี้ส่งผลให้ได้ได้รับรางวัลทั้งเมขลาและโทรทัศน์ทองคำหลายสาขา ออกอากาศตั้งแต่วันที่ 23 มีนาคม - วันที่ 9 มิถุนายน 2533
ในปี พ.ศ. 2547 ได้รับการนำไปสร้างเป็นละครโทรทัศน์ออกอากาศทาง สถานีโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 สร้างโดย เรด ดราม่า กำกับการแสดงโดย นพดล มงคลพันธ์ ออกอากาศวันจันทร์-อังคาร เวลา 20.20 น. มีภาคต่อคือ คู่กรรม 2
ครั้งล่าสุด ปี พ.ศ. 2556 ได้รับการนำไปสร้างเป็นละครโทรทัศน์ออกอากาศทาง สถานีวิทยุโทรทัศน์กองทัพบกช่อง 5 สร้างโดย เอ็กแซ็กท์ และ ซีเนริโอ กำกับการแสดงโดย สันต์ ศรีแก้วหล่อ ออกอากาศวันจันทร์-อังคาร เวลา 20.10 - 21.40 น. ระหว่างวันที่ 28 มกราคม ถึง 16 เมษายน พ.ศ. 2556 รวม 24 ตอน
== ภาพยนตร์ ==
คู่กรรม ได้รับการนำไปสร้างเป็นภาพยนตร์ 4 ครั้ง ในปี พ.ศ. 2516, พ.ศ. 2531, พ.ศ. 2538 และ พ.ศ. 2556 ได้แก่
{|class="wikitable"
|- style="background:lightgreen; color:black" align=center
| ปี || โกโบริ || อังศุมาลิน || วนัส || วันที่เข้าฉาย
|-
| พ.ศ. 2516 || นาท ภูวนัย || ดวงนภา อรรถพรพิศาล  มร. หลิงลีจู|| สายัณห์ จันทรวิบูลย์ || 31 สิงหาคม
|-
| พ.ศ. 2531 || วรุฒ วรธรรม || จินตหรา สุขพัฒน์ || นัย สุขสกุล|| 12 กุมภาพันธ์
|-
| พ.ศ. 2538 || ธงไชย แมคอินไตย์ || อาภาศิริ นิติพน || ธีรภัทร์ สัจจกุล || 11 พฤศจิกายน
|-
| พ.ศ. 2556 || ณเดชน์ คูกิมิยะ || อรเณศ ดีคาบาเลส || นิธิศ วารายานนท์ || 4 เมษายน
|-
|}
== ละครเวที ==
ดูบทความหลักที่ คู่กรรม เดอะมิวสิคัล
คู่กรรมได้รับการดัดแปลงสร้างเป็นละครเวที ในรูปแบบ ละครเพลง (sung-through musical) กลางปี พ.ศ. 2547 โดยค่ายดรีมบอกซ์ กำกับการแสดงโดย สุวรรณดี จักราวรวุธ แสดงที่โรงละครกรุงเทพ
เซงิ โอเซกิ รับบท โกโบริ
ธีรนัยน์ ณ หนองคาย รับบท อังศุมาลิน
วรฤทธิ์ เฟื่องอารมย์ รับบท วนัส
จากนั้นได้กลับมาแสดงอีกครั้ง กลางปี พ.ศ. 2550 โดยทีมงานชุดเดิมทั้งหมด แสดงที่ โรงละครกรุงเทพเมโทรโพลิส
== ดูเพิ่ม ==
คู่กรรม เดอะมิวสิคัล
คู่กรรม 2
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Prasannam, N. (2018). Romancing the War: Genre Memory and the Politics of Adaptation in Sun & Sunrise (2013). Rian Thai: International Journal of Thai Studies, 11(1), 51-74.
นวนิยายไทย
นวนิยายไทยที่ประพันธ์โดย วิมล เจียมเจริญ
วรรณกรรมที่สร้างเป็นภาพยนตร์
วรรณกรรมที่สร้างเป็นละครโทรทัศน์
ประเทศไทยในสงครามโลกครั้งที่สอง
ประวัติศาสตร์ไทยในบันเทิงคดี