นกน้อย อุไรพร

นกน้อย อุไรพร เป็นศิลปินนักร้องชาวไทยแนวลูกทุ่งหมอลำ ที่มีผลงานการบันทึกเสียงมากมาย อาทิเช่น นกจ๋า เกี่ยวข้าวดอรอแฟน  ภาพถ่ายวิญญาณรัก สัจจาหญิง แอบคอย ดำขี่หลี่ คอยรักจากเสียงพิณ สาวอุบลรอรัก เหมือนดังนกขมิ้น เป็นต้น และเป็นผู้ก่อตั้งคณะเสียงอิสาน คณะหมอลำที่ยิ่งใหญ่ที่สุดและโด่งดังทั้งในและต่างประเทศ  และยังคงดำเดินวงมาจนถึงปัจจุบันตั้งแต่ปีพุทธศักราช 2518 จนถึงปัจจุบัน
== ประวัติ ==
นกน้อย อุไรพร หรือชื่อจริงว่า อุไร ฉิมหลวง (สกุลก่อนสมรส : สีหะวงษ์) เกิดเมื่อวันที่  11 ตุลาคม พ.ศ. 2500 อยู่ที่บ้านจอม ตำบลยางชุมน้อย อำเภอยางชุมน้อย จังหวัดศรีสะเกษ เป็นบุตรสาวคนสุดท้องในจำนวนพี่น้อง 6 คน ของนายสม สีหะวงษ์ และ นางผัน สีหะวงษ์ เป็นศิลปินลูกทุ่งหมอลำ นกน้อยเริ่มต้นการเข้าสู่วงการบันเทิงโดยเข้าประกวดร้องเพลงที่สถานีวิทยุเธอกวาดรางวัลชนะเลิศมาทุกเวที ด้วยคะแนนที่เป็นเอกฉันท์ปราศจากข้อกังขา โดยเธอมักจะใช้เพลงของ ผ่องศรี วรนุช และ เรียม ดาราน้อยไปประกวด และได้มาสมัครกับพ่อนพดล ดวงพร ในตำแหน่งนักร้อง แต่เนื่องด้วยเธอยังเด็กมากจึงได้รับหน้าที่เลี้ยงลูกให้หัวหน้าวงและเป็นหางเครื่องในเวลาต่อมา ก่อนที่จะได้บันทึกเสียงเพลงแรกในชีวิตคือเพลง"คอยรักจากเสียงพิญ"และยังมีอีกหลายบทเพลงเช่น ดำขี่หลี่ สัจจาหญิง ภาพถ่ายวิญญาณรัก เหมือนดั่งนกขมิ้น คอยอ้ายบ่มา ซึ่งสร้างชื่อให้เธอเป็นที่รู้จักทั่วภาคอิสาน
ต่อมาชื่อ นกน้อย อุไรพร นั้นได้จากการนำเอาเพลงนกจ๋า มาเป็นเหมือนตัวแทนก็คือ นกน้อย และเอาชื่อจริงคือ อุไร มาบวกกับคำสุดท้ายของนามสกุลของนพดล คือคำว่า พร มารวมกันจนกลายเป็น นกน้อย อุไรพรนั่นเอง
=== ประวัติการดำเนินวงเสียงอิสาน ===
ได้เข้ามาวงการดนตรีพุทธศักราช 2518 หลังจากตะเวนประกวดขับร้องทั่วอีสาน  โดยไปสมัครเป็นนักร้องที่จังหวัดอุบลราชธานี ที่มีวงดนตรีเพชรพิณทอง เจ้าของวงพ่อนพดล ดวงพรแล้วตั้งชื่อใหม่ให้เป็นนกน้อย อุไรพร ต่อมาย้ายมาสังกัดบ้านพักทัมใจโดย อาวทิดหลอด หรือ มัยกิจ ฉิมหลวง นักจัดรายการทางสถานีวิทยุชื่อดังในจังหวัดอุดรธานี และได้แต่งงานกันปีพุทธศักราช 2519
หลังจากนั้นก็ตั้งวงดนตรีนกน้อย อุไรพร แต่ก็ไม่ได้รับความนิยมและขาดทุนเนื่องจากไม่มีการแสดงหมอลำเรื่องต่อกลอน ซึ่งเป็นการนำนิทานพื้นบ้านหรือเรื่องเล่ามาเล่นกันเป็นเรื่องราวแล้วแทรกการร้องเพลงไว้ด้วย เป็นจุดด้อยที่ทำให้ ไม่มีใครจ้างหลังจากพักวงไปได้ไม่นานจึงปรับการแสดงและการจัดวงให้มีขนาดใหญ่ขึ้นภายใต้ชื่อวงเสียงอิสานหลังจากเริ่มวงครั้งใหม่ 10 ปีต่อมา เป็นระยะเวลาที่บ่มเพาะประสบการณ์ของวงทำให้เป็นที่นิยมกันมาในแถบถาคอีสานจนมีงานจ้างทั่วประเทศตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา โดยจุดเด่นใหญ่ที่ให้ผู้ชมนั้นคือ ตลก  พร้อมนักแสดงนับ 500 ชีวิต และการแสดงที่หลากหลาย
เรื่องราวที่เข้ากันได้อย่างลงตัวหลังจากยกเครื่องปรับปรุงทีมงานการแสดงได้ไม่นานนัก  วงดนตรีลูกทุ่งหมอลำคณะเสียงอิสานก็ได้รับการกล่าวขวัญกันอย่างกว้างขวางเป็นไฟลามทุ่ง นำทีมโดยนกน้อย อุไรพร, ลูกแพร-ไหมไทย อุไรพร ปอยฝ้าย มาลัยพร,คำมอส พรขุนเดช,จั๊กจั่น ดาวไพร,ดาวทอง,ดาวน้อย,ดาวตลก,ดาวรุ่ง เมื่อร้องจนเก่งแล้วจึงลองหัดแต่งกลอนลำร้องเอง ต่อมาก็แต่งให้นักแสดงในวงนำไปร้อง ลำเรื่องต่อกลอนของคณะเสียงอิสาน ไม่ว่าจะเป็นเรื่องฮอยปานดำ, ฮอยปูนแดง, วงเวียนชีวิต,และอีกหลายๆเรื่อง ล้วนแล้วแต่เป็นฝีมือของนกน้อย อุไรพร ทั้งนี้และทั้งชื่อเสียงของคณะเสียงอิสานเริ่มขยายวงกว้างเป็นไฟลามทุ่ง ด้วยทีมงานที่ยิ่งใหญ่ขบวนคอนวอยที่ยาวเหยียด เวทีแสงสีเสียงและการแสดงอันตื่นตาตื่นใจ และรูปแบบการเวทีใหม่โดยใช้รถ 6 ล้อ 2 คันกางปีกออก จัดสเต็ปใช้ระบบไฮดรอดริกส์ซึ่งเป็นการพัฒนาที่ไม่หยุดยั้งและรูปแบบการแสดงใหม่  จนได้ชื่อว่าเป็น "หมอลำก้าวล้ำตลอดกาล" ปัจจุบัน นกน้อย อุไรพร  ได้รับการยกย่องว่าเป็นราชินีหมอลำในยุคปัจจุบันอีกคนหนึ่ง
=== เสียงอิสานรีแบรนด์(New generation) ===
ปัจจุบันทีมงานเสียงอิสานได้ปรับปรุงรูปแบบใหม่(รีแบรนด์) โดยการกลับมาใช้เวทีนั่งร้านเหมือนเดิมและจัดฉากใหม่ให้สวยงาม และทันสมัย
== ผลงานเพลง ==
=== สตูดิโออัลบั้ม ===
เป็นการรวบรวมอัลบั้ม ผลงานเพลง ของนกน้อย อุไรพร ก่อนช่วง พ.ศ. 2537 ซึ่งไม่ทราบ พ.ศ.ที่แน่ชัด จึงได้รวบรวมผลงานไว้ดังนี้
สังกัด โฟร์เอส
==== สังกัด ท็อปไลน์มิวสิค ====
=== ซิงเกิ้ล ===
แห่งทุกข์แห่งม่วน
ดอกไม้บานอีสานชื่น
เสน่ห์อีสาน
บ่ออมชอม
ปาฏิหารย์
ขอบฟ้าไกล
ออนซอนอีสาน
เป็นคนข้างใจของอ้ายได้บ่
หัวใจดื้อ
40 ปี เสียงอิสาน
4 ทศวรรษตำนานเสียงอิสาน
เอาผัวไปโผด
ลวกไลน์ป่นเฟสบุ๊ค
60 ปีวิถีนกน้อย
น้ำเน่าสิ้นดี
ป่าศิลปิน
เฉลิมพระเกียรติ ร.๑๐
อาศิรวาทรัชกาลที่ ๑๐
แหล่อาศริวาท ร.๑๐
ขออินดี้นำแหน่สู
ยังยิ้มได้(cover) feat.แป้ง ณัฐธิดา  (ต้นฉบับพลพล พลกองเส็ง) (2564)
ฟ้าหลังฝนคนบันเทิง (2564)
เสียงกล่อมโลก (2565)
โอมมหาละลวย (2565)
คาถาเงินล้าน (2565)
โอ้สกุณา…นกจ๋า (2565)
แม่หม้ายป้ายแดง(2566)
== ผลงานรวมศิลปินในนามเสียงอิสาน ==
ผลงานรวมศิลปินในนามวงเสียงอิสาน
== ผลงานการแสดงสดลำเรื่องต่อกลอนคณะเสียงอิสาน ==
== ผลงานการแสดง ==
=== ภาพยนตร์ ===
=== ละครโทรทัศน์ ===
== รางวัล ==
ชนะเลิศการประกวดร้องเพลงลูกทุ่งของสถานีวิทยุ กวส.1 จังหวัดสุรินทร์
ได้รับพระราชทานปริญญามหาบัณฑิตกิตติมศักดิ์ ณ มหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ ประจำปีพุทธศักราช 2550
ได้รับรางวัล คนดีศรีอุดรธานี ในงานทุ่งศรีเมือง จังหวัดอุดรธานี ประจำปีพุทธศักราช 2551
ได้รับรางวัลในการใช้ภาษาไทยท้องถิ่นยอดเยี่ยมจาก พลเอกสรยุทธ์ จุลานนท์ ประจำปีพุทธศักราช 2553
เข้ารับพระราชทานปริญญาบัตรสาขานาฏศิลป์และการละคร จากสมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร ณ มหาวิทยาลัยราฏภัชสกลนคร
ศิลปินลูกทุ่งหมอลำผู้สร้างชื่อเสียงให้กับภาคอิสาน ในงานประกาศผลรางวัลตุ๊กตาทอง และ รางวัลเมขลา ประจำปีพุทธศักราช 2557
ได้รับประทานรางวัล บุคคลดีเด่นในรางวัล "แม่พิมพ์ของชาติดีเด่น" เนื่องในวันแม่แห่งชาติ ประจำปีพุทธศักราช 2557 เมื่อวันที่ 12 สิงหาคม 2557
ได้รับรางวัล "เหมราช" บุคคลต้นแบบแห่งปี สาขาผู้นำด้านวัฒนธรรม ประจำปีพุทธศักราช 2559 เมื่อวันที่ 25 กันยายน 2559
เข้ารับพระราชทานรางวัลพระธาตุนาดูนทองคำ จากสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ณ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม วันที่ 14 ธันวาคม 2559
ได้รับรางวัล "คนดีของสังคม" ประจำปีพุทธศักราช 2560 ณ ศูนย์ประชุมสถาบันวิจัยจุฬาภรณ์ กรุงเทพมหานคร วันที่ 24 มิถุนายน 2560
ได้รับรางวัล "ศิลปินมรดกอีสาน" สาขาศิลปะการแสดง หมอลำเรื่องต่อกลอน ประจำปีพุทธศักราช 2561 ณ โรงละครคณะศิลปกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น วันที่ 2 เมษายน 2561
ได้รับรางวัลมณีนพรัตน์ราชธานีศรีสยาม (ครั้งที่ 1) สาขารางวัลศิลปินส่งเสริมวัฒนธรรมไทยดีเด่น ประจำปีพุทธศักราช 2564
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ประวัติ - นกน้อย อุไรพร เสียงอิสาน
บุคคลจากอำเภอยางชุมน้อย
นักร้องหญิงชาวไทย
นักร้องลูกทุ่งหญิงชาวไทย
นักดนตรีหมอลำ