อาคารอนุรักษ์

อาคารอนุรักษ์ คืออาคารเก่าที่มีคุณค่าทางทางสถาปัตยกรรม  สมควรได้รับการบูรณะและอนุรักษ์ โดยหน่วยงานที่เป็นกำลังหลักในการส่งเสริมคือ คณะกรรมาธิการอนุรักษ์ศิลปสถาปัตยกรรม สมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์ มีกิจกรรมมอบรางวัลด้านการอนุรักษ์ศิลปสถาปัตยกรรมดีเด่น โดยสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา สยามบรมราชกุมารี ทรงเป็นองค์ประธานการมอบรางวัลอาคารอนุรักษ์ดีเด่น อย่างต่อเนื่องทุกปี ตั้งแต่ พ.ศ. 2525
== อาคารอนุรักษ์ดีเด่น ==
=== พ.ศ. 2525 ===



วังลดาวัลย์ สำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525a.htm]  กรุงเทพมหานคร
อาคารเรียน โรงเรียนวชิราวุธวิทยาลัย [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525c.htm]  กรุงเทพมหานคร
ตึกสุนันทาลัย โรงเรียนราชินี [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525d.htm]  กรุงเทพมหานคร
สถานีรถไฟหัวหิน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525e.htm] 
หอสมุดเนลสัน เฮยส์ [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525f.htm]  กรุงเทพมหานคร
อาคารมหินทรเดชานุวัตน์ (ปัจจุบันคือ มูลนิธิอาสาเพื่อนพึ่ง (ภา) ยามยาก สภากาชาดไทย ในอดีตเคยเป็นธนาคารไทยพาณิชย์ สาขาถนนเพชรบุรี)[http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525g.htm]  กรุงเทพมหานคร
ธนาคารไทยพาณิชย์ สาขาตลาดน้อย [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525h.htm]  กรุงเทพมหานคร
โอเรียนเต็ลพลาซ่า ตรอกชาร์เตอร์แบงค์ [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525i.htm]  กรุงเทพมหานคร
บ้านเลขที่ 4 ซอยสมคิด ถนนเพลินจิต [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525j.htm]  กรุงเทพมหานคร
บ้านเลขที่ 139 ซอยเทียนเซี้ยง ถนนสาทรใต้ [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525k.htm]  กรุงเทพมหานคร
พิพิธภัณฑ์ตำหนักปลายเนิน ถนนพระรามสี่ [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525l.htm]  กรุงเทพมหานคร
อาคารเลขที่ 155 ถนนราชวิถี [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525m.htm]  กรุงเทพมหานคร
บ้านอับดุลราฮิม [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525n.htm]  กรุงเทพมหานคร
พระอุโบสถ วัดทองนพคุณ [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525o.htm]  กรุงเทพมหานคร
ศาลากลางจังหวัดภูเก็ต [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525b.htm] 
จวนเจ้าเมืองสงขลา [http://www.asa.or.th/01about/c2525/2525p.htm] 
===  พ.ศ. 2527 ===



บ้านหวั่งหลี  [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527a.htm] 
บ้านคุณหญิงพรพรรณ ธารานุมาศ  [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527b.htm] 
บ้านพักเอกอัครราชทูตฝรั่งเศส [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527c.htm] 
บ้านพักเอกอัครราชทูตสหรัฐอเมริกา [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527d.htm] 
บ้านพักเอกอัครราชทูตอังกฤษ [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527e.htm] 
บ้านพักเอกอัครราชทูตโปรตุเกส [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527f.htm] 
อาคารเอนกประสงค์  ราชตฤณมัยสมาคมแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527g.htm] 
ธนาคารธนชาต จำกัด สาขาท่าพระจันทร์ [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527h.htm] 
กรมแผนที่ทหาร [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527i.htm] 
วังพญาไท (กรมแพทย์ทหารบก) [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527j.htm] 
สีลมวิลเลจ [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527k.htm] 
บริษัทอี๊สต์เอเซียติ๊ก [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527l.htm] 
วังวรดิศ [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527m.htm] 
อาคารเรียน โรงเรียนวัดเบญจมบพิตร (โรงเรียนมัธยมวัดเบญจมบพิตร ในปัจจุบัน) [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527n.htm] 
พระตำหนักทับขวัญ พระราชวังสนามจันทร์ [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527o.htm] 
หอพระไตรปิฎก วัดทุ่งศรีเมือง [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527p.htm] 
เมืองโบราณ [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527q.htm] 
บ้านสวนแม่แก้ว เรือนพญาคำมงคล [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527r.htm] 
บ้านไทรทอง [http://www.asa.or.th/01about/c2527/2527s.htm] 
===  พ.ศ. 2530 ===
ศาลแขวงจังหวัดพระนครศรีอยุธยา [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530a.htm] 
เรือนลานนาขันโตก [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530b.htm] 
สถานเสาวภา [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530c.htm] 
บ้านพักเอกอัครราชทูตเนเธอร์แลนด์ [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530d.htm] 
พระวิหารวัดแจ้ง จังหวัดอุบลราชธานี [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530e.htm] 
หอพระไตรปิฎก วัดระฆังโฆษิตาราม [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530f.htm] 
บ้านจักรพงษ์ [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530g.htm] 
ตึกอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530h.htm] 
ตึกสมเด็จเจ้าพระยา [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530i.htm] 
โบสถ์วัดแม่พระลูกประคำ [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530j.htm] 
บ้านหงษ์หยก [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530k.htm] 
กองบัญชาการกองทัพบก [http://www.asa.or.th/01about/c2530/2530l.htm] 
=== พ.ศ. 2532 ===

พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หอคำ [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532a.htm] 
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ อุบลราชธานี [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532b.htm] 
พระอุโบสถวัดนิเวศน์ธรรมประวัติ อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา[http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532c.htm] 
บ้านนรสิงห์ ตึกไทยคู่ฟ้า ทำเนียบรัฐบาล [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532d.htm] 
วังปารุสกวัน [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532e.htm] 
ศาลแขวงราชบุรี [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532f.htm] 
พระอุโบสถ วัดปราสาท  [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532g.htm] 
พระอุโบสถ วัดราชประดิษฐสถิตมหาสีมาราม [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532h.htm] 
พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ หอศิลป์ (โรงกษาปณ์เก่า) [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532i.htm] 
หอศิลป์ มหาวิทยาลัยศิลปากร [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532j.htm] 
ธนาคารสแตนดาร์ดชาร์เตอร์ สาขาภูเก็ต [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532k.htm] 
พระวิหาร วัดสบลี [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532l.htm] 
พระวิหาร วัดต้นเกว๋น อำเภอหางดง จังหวัดเชียงใหม่ [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532m.htm] 
สถานกงสุลอังกฤษ เชียงใหม่ [http://www.asa.or.th/01about/c2532/2532n.htm] 
===  พ.ศ. 2537 ===
กุฏิสุนทรภู่ วัดเทพธิดาราม [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537a.htm] 
อาสนวิหารอัสสัมชัญ [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537b.htm] 
บ้านตุ๊กตา  (Doll House) เลขที่ 42 ซอยต้นสน ถนนเพลินจิต [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537c.htm] 
จวนเจ้าเมืองพัทลุง [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537d.htm] 
บ้านพักเอกอัครราชทูตเบลเยี่ยม [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537e.htm] 
เรือนธเนศวร พระราชวังสนามจันทร์ นครปฐม [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537f.htm] 
วังสวนผักกาด [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537g.htm] 
วังจันทรเกษม [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537h.htm] 
พระราชวังเดิม กรุงธนบุรี [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537i.htm] 
ท้องพระโรงวังสวนกุหลาบ [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537j.htm] 
ตำหนักเยาวภา วังสวนสุนันทา [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537k.htm] 
หอวัฒนธรรมจังหวัดอุตรดิตถ์ [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537l.htm] 
การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย สำนักงานภาคใต้ เขต 2 [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537m.htm] 
โรงพยาบาลโอเวอร์บรุ๊ค เชียงราย [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537n.htm] 
ศาลาเฉลิมกรุง [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537o.htm] 
โรงแรมรถไฟหัวหิน [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537p.htm] 
The China House [http://www.asa.or.th/01about/c2537/2537q.htm] 
===  พ.ศ. 2539 ===

บ้านแฮรีส อาคารเรียน โรงเรียนปรินส์รอยแยลส์วิทยาลัย [http://www.asa.or.th/01about/c2539/2539a.htm] 
โบสถ์ โรงเรียนปรินส์รอยแยลส์วิทยาลัย [http://www.asa.or.th/01about/c2539/2539b.htm] 
บ้านดี  เลขที่ 123 ถนนเฟื่องนคร ตรงข้ามวัดราชบพิธ [http://www.asa.or.th/01about/c2539/2539c.htm] 
บ้านจิม ทอมป์สัน [http://www.asa.or.th/01about/c2539/2539d.htm] 
เรือนไทลื้อ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ [http://www.asa.or.th/01about/c2539/2539e.htm] 
ตำหนักเพชร วัดบวรนิเวศวิหาร [http://www.asa.or.th/01about/c2539/2539f.htm] 
=== พ.ศ. 2540 ===
เรือนเจ้าแม่ยอดคำ [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540a.htm] 
ร้านทองไทยเจริญ จังหวัดอุบลราชธานี [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540b.htm] 
ธนาคารไทยพาณิชย์ สาขาลำปาง [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540c.htm] 
พิพิธภัณฑ์ราชทัณฑ์ เรือนจำกลางกรุงเทพมหานคร  [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540d.htm] 
ศาลากลางจังหวัดนครพนม (หอสมุดแห่งชาติเฉลิมพระเกียรติ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ฯ) [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540e.htm] 
กระทรวงกลาโหม [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540f.htm] 
สถานีรถไฟบางปะอิน [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540g.htm] 
เรือนภะรตราชา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540h.htm] 
พระตำหนักชาลีมงคลอาสน์ พระราชวังสนามจันทร์ [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540i.htm] 
ตำหนักหม่อมเจ้าขจรจบกิติคุณ กิติยากร กรมตรวจบัญชีสหกรณ์ วังเทเวศร์ [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540j.htm] 
พระตำหนักเมขลารูจี วังพญาไท [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540k.htm] 
กุฏิเจ้าอาวาส วัดศรีเทพประดิษฐาราม จังหวัดนครพนม  [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540l.htm] 
วัดพระธาตุเชิงชุม จังหวัดสกลนคร  [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540m.htm] 
พระอุโบสถ วัดสุปัฏนาราม จังหวัดอุบลราชธานี [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540n.htm] 
ศาลเจ้าแสงธรรม (อ๊ามเต่งก้องต๋อง) [http://www.asa.or.th/01about/c2540/2540o.htm] 
===  พ.ศ. 2542 ===

พระวิหารพระเจ้าพาราละแข่ง วัดหัวเวียง [http://www.asa.or.th/01about/c2542a.htm] 
หอไตร วัดสระไตรนุรักษ์ [http://www.asa.or.th/01about/c2542b.htm] 
อุโบสถ วัดไตรภูมิคณาจารย์ [http://www.asa.or.th/01about/c2542c.htm] 
อาสนวิหารพระนางมารีอาปฏิสนธินิรมล [http://www.asa.or.th/01about/c2542d.htm] 
โบสถ์ซางตาครูส [http://www.asa.or.th/01about/c2542e.htm] 
หอศิลปวัฒนธรรมล้านนาเมืองเชียงใหม่ [http://www.asa.or.th/01about/c2542f.htm] 
พิพิธภัณฑ์การแพทย์ไทยโบราณ [http://www.asa.or.th/01about/c2542g.htm] 
บ้านพระอาทิตย์ [http://www.asa.or.th/01about/c2542h.htm] 
หอสมุดตำหนักพระองค์เจ้าอัพภันตรีปชา [http://www.asa.or.th/01about/c2542i.htm] 
=== พ.ศ. 2543 ===

อาคารสวนกุหลาบ โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย [http://www.asa.or.th/01about/c2543i.htm] 
พระตำหนักดาราภิรมย์ [http://www.asa.or.th/01about/c2543a.htm] 
วิหารจามเทวี วัดปงยางคก [http://www.asa.or.th/01about/c2543b.htm] 
วัดจักรวาลภูมิพินิจ [http://www.asa.or.th/01about/c2543c.htm] 
วัดราษีไศล [http://www.asa.or.th/01about/c2543d.htm] 
วัดชลธาราสิงเห [http://www.asa.or.th/01about/c2543e.htm] 
พระรามราชนิเวศน์ [http://www.asa.or.th/01about/c2543f.htm] 
ศาลากลางจังหวัดนนทบุรี [http://www.asa.or.th/01about/c2543g.htm] 
ตึกชาโต้ ตึกบัญชาการบนเขาน้ำโจน [http://www.asa.or.th/01about/c2543h.htm] 
ห้างทองตั้งโต๊ะกัง [http://www.asa.or.th/01about/c2543j.htm] 
===  พ.ศ. 2544 ===
สิมวัดสระทอง จังหวัดขอนแก่น
สิมวัดกลางโคกค้อ จังหวัดกาฬสินธุ์
===  พ.ศ. 2545 ===
หมู่กุฏิขนมปังขิงที่วัดสวนพลู
สิมวัดโพธิ์ศรี จังหวัดขอนแก่น
หมู่บ้านนาอ้อ จังหวัดเลย
===  พ.ศ. 2547 ===

บ้านอิศรเสนา
คริสตจักรที่ 1 สำเหร่ เขตธนบุรี กรุงเทพมหานคร
อาคารทีเฮาส์ สยามศิลาดล จังหวัดเชียงใหม่
หอไตร หนองขุหลุ อำเภอตระการพืชผล จังหวัดอุบลราชธานี
เรือนหม่อมลม้าย วังเทวะเวสม์ ธนาคารแห่งประเทศไทย
ร้านอุดมพันธ์ อำเภอท่าม่วง จังหวัดกาญจนบุรี
บ้านสุริยาศัย
ตำหนักพระเจ้าเสือ วัดไทร
ชุมชนคลองสวน ตลาดร้อยปี จังหวัดสมุทรปราการ
อาคารเก่า ที่ยังไม่ได้รับรางวัลอาคารอนุรักษ์ดีเด่น แต่มีคุณค่าควรแก่การบันทึก
บ้านเจ้าพระยา
บ้านมะลิวัลย์
อาคารพิพิธภัณฑ์โรงเหล้า  เชิงสะพานพระราม 8
บ้านมนังคศิลา
=== พ.ศ. 2559===

อาคารที่ยังไม่ได้รับรางวัลอาคารอนุรักษ์ศิลปะสถาปัตยกรรมดีเด่น แต่เป็นอาคารควรค่าแก่การอนุรักษ์
* หอธรรมวัดล่ามช้าง (ลำพูน)
* กลุ่มอาคารอำนวยการ หอพัก และอาคารแผ่พืชมหาวิทยาลัยแม่โจ้ (เชียงใหม่)
* กลุ่มอาคารเรียน โรงฝึก และโรงอาหาร วิทยาลัยเทคนิคเชียงใหม่ (เชียงใหม่)
* บ้านพักนายไปรษณีย์เชียงใหม่ มณฑลพายัพ (เชียงใหม่)
* โบสถ์คริสต์ที่โคราช นักบุญเทเรซ่าโนนแก้ว อ.ห้วยแถลง (นครราชสีมา)
* กุฏิตำหนัก วัดภคินีนาถวรวิหาร (กทม.)
* หอประชุมใหญ่ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง (กทม.)
* อาคารโรงอาหารกลางน้ำ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง (กทม.)
* กลุ่มอาคารเรียน โรงฝึก และโรงอาหาร วิทยาลัยเทคนิคหาดใหญ่ (สงขลา)
=== พ.ศ. 2560 ===

อาคารที่ได้รับรางวัลอนุรักษ์ศิลปสถาปัตยกรรมดีเด่น ประจำปี 2560 ได้แก่
สถาบันเอเชียตะวันออกศึกษา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
อาคารอำนวยการ (บ้านแมคเคน) โรงเรียนนานาชาติเชียงใหม่
อาคารอำนวยการ โรงเรียนช่างก่อสร้างอุเทนถวาย กรุงเทพมหานคร
ร้านศิริบรรณ จังหวัดตรัง
บ้านเวฬุวัน จังหวัดเชียงใหม่
บ้านตานิด จังหวัดปทุมธานี
กลุ่มเรือนแถวไม้ชุมชนตลาดหล่มเก่า จังหวัดเพชรบูรณ์
พระวิหารลายคำสุชาดา วัดพระแก้วดอนเต้าสุชาดาราม จังหวัดลำปาง
อาคารโวทานธรรมสภา วัดเชิงท่า จังหวัดลพบุรี
=== พ.ศ. 2561 ===

อาคารที่ได้รับรางวัลอนุรักษ์ศิลปสถาปัตยกรรมดีเด่น ประจำปี 2561 ได้แก่
อาคารหอประชุมเกษตรกลางบางเขน  มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ บางเขน เขตจตุจักร กรุงเทพมหานคร
อาคารสถานีตำรวจภูธร อำเภอสรรพยา จังหวัดชัยนาท
เรือนพ่อคง เรือนโคราช มหาวิทยาลัยราชภัฏนครราชสีมา อำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา
ห้างหุ้นส่วนจำกัด เอี๊ยะเซ้งกงษี
a.e.y.space (เดิม ภัตตาคาร ชื่อ ร้านหน่ำเด่า)
คุ้มหลวงเมืองลำพูน
บ้านสี่พระยา
กลุ่มตึกแถวในเมืองเก่าสงขลา ได้แก่
*Misiem’s แกลอรีศิลปะ ถนนปัตตานี
*ตึกยับฝ่ามี ถนนนครนอก
*ตึกยับฝ่าหวุ่น ถนนนครใน
*ตึกยับฝ่ากวง ถนนนครนอก
*อาคารโกดังข้าว ถนนนครนอก
*โรงกลึงเก่า ถนนนครนอก
มัสยิดรายาสายบุรี อำเภอสายบุรี จังหวัดปัตตานี
อาคารที่ได้รับรางวัลควรค่าแก่การอนุรักษ์ ประจำปี 2561 ได้แก่
อาคารพิพิธภัณฑ์ (บ้านเขียว) โรงเรียนดาราวิทยาลัย จังหวัดเชียงใหม่
อาคารจี่อันตึ้ง – แสงฟ้า – มีจงมี จังหวัดนครราชสีมา
บ้านหมื่นมณีมโนปการ จังหวัดอุตรดิตถ์
ชุมชนตลาดใหญ่ เมืองตะกั่วป่า จังหวัดพังงา
==ดูเพิ่ม==
รายชื่อโบราณสถานที่ขึ้นทะเบียนโดยกรมศิลปากร
== อ้างอิง ==
สมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์