ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 33

ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 33 สายสุพรรณบุรี–อรัญประเทศ (เขตแดนไทย/กัมพูชา) เป็นทางหลวงแผ่นดินที่เชื่อมต่อระหว่างจังหวัดในภาคกลางและภาคตะวันออกของประเทศไทย สายทางเริ่มต้นในจังหวัดสุพรรณบุรี และสิ้นสุดที่ชายแดนประเทศกัมพูชา อำเภออรัญประเทศ จังหวัดสระแก้ว มีระยะทางตลอดทั้งสายรวม 295.478 กิโลเมตร ในปัจจุบัน ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 33 เฉพาะช่วงหินกองถึงอรัญประเทศได้รับการกำหนดให้เป็นส่วนหนึ่งของโครงข่ายทางหลวงเอเชียสาย 1 โดยถนนตลอดสายมีขนาดระหว่าง 2-6 ช่องจราจร
== รายละเอียดของเส้นทาง ==
ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 33 ในช่วงแรกมีเส้นทางเริ่มต้นมาจากทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 340 ที่แยกไผ่ขวาง ในอำเภอเมืองสุพรรณบุรี จังหวัดสุพรรณบุรี เข้าสู่จังหวัดอ่างทอง ข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา ในอำเภอป่าโมก เข้าสู่จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ตัดกับทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 32 ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 347 และตัดกับที่ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3298 ที่อำเภอบางปะหัน โดยช่วงนี้เป็นถนนขนาด 4 ช่องจราจร จากนั้นเส้นทางจะเลี้ยวซ้าย ข้ามแม่น้ำป่าสักใน อำเภอนครหลวง ข้ามทางรถไฟสายชานเมือง ในอำเภอภาชี แล้วตัดกับถนนเลียบคลองระพีพัฒน์ จากนั้นเข้าสู่จังหวัดสระบุรี ตัดกับถนนพหลโยธิน ที่ทางแยกต่างระดับหินกอง อำเภอหนองแค จังหวัดสระบุรี โดยช่วงนี้ยังคงเป็นถนนขนาด 4 ช่องจราจร ยกเว้นสะพานข้ามทางรถไฟในอำเภอภาชี มีขนาด 2 ช่องจราจร จากนั้นเส้นทางจะผ่านอำเภอวิหารแดง แล้วเข้าสู่จังหวัดนครนายก ที่อำเภอบ้านนา จากนั้นเข้าสู่อำเภอเมืองนครนายก ที่ตำบลพราหมณี และถนนจะขยายเป็น 6 ช่องจราจร จากนั้นข้ามแม่น้ำนครนายก สู่อำเภอปากพลี และแนวเส้นทางสายใหม่จะตรงไป (ขณะที่ทางสายเก่าจะแยกออกไปทางซ้าย และได้รับการกำหนดให้เป็นทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3649) และลดเหลือ 2 ช่องจราจร แล้วเข้าสู่จังหวัดปราจีนบุรี ที่อำเภอเมืองปราจีนบุรี เส้นทางจะขยายเป็น 4 ช่องจราจรเมื่อตัดกับทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 319 และจะลดเหลือ 2 ช่องจราจรเมื่อพ้นทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 320 เป็นระยะทางประมาณ 6.3 กิโลเมตรก่อนที่ถนนจะขยายเป็น 4 ช่องจราจรอีกครั้ง ตัดกับทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3649 และทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3452 ที่อำเภอประจันตคาม จากนั้นแนวเส้นทางจะผ่านอำเภอประจันตคามและเข้าสู่อำเภอกบินทร์บุรี ตัดกับทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 304 บริเวณทางแยกกบินทร์บุรี (สามทหาร) จากนั้นวิ่งเลียบทางรถไฟสายตะวันออก เข้าสู่ จังหวัดสระแก้ว ที่อำเภอเมืองสระแก้ว ตัดกับทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 317 ที่อำเภอเมืองสระแก้ว ผ่านอำเภอวัฒนานคร ไปสิ้นสุดที่ชายแดนไทย-กัมพูชา อำเภออรัญประเทศ มีระยะทางตลอดทั้งสายรวม 295.478 กิโลเมตร
== ประวัติ ==
เมื่อวันที่ 12 ธันวาคม พ.ศ. 2493 ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 33 ช่วงบ้านภาชี–หินกอง–นครนายก–อรัญประเทศ ได้รับการขนานนามว่า "ถนนสุวรรณศร" เพื่อเป็นเกียรติแก่นายธะทรง สุวรรณศร อดีตนายช่างกำกับเขตการทางกรุงเทพฯ ส่วนทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 33 ช่วงสุพรรณบุรี–หินกอง เดิมเป็นทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 329 โดยในปัจจุบันกรมทางหลวงได้ยกเลิก และยุบรวมเข้าเป็นส่วนหนึ่งของทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 33
== รายชื่อทางแยก ==
== เส้นทางสายเก่า ==
ทางแยกเข้าเมืองนครนายก จังหวัดนครนายก
ถนนช่วงทางแยกโค้งปากพลี จังหวัดนครนายก ถึงทางแยกห้วยขื่อ จังหวัดปราจีนบุรี (ปัจจุบันเป็น  ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3649)
ทางแยกเข้าเทศบาลตำบลกบินทร์ จังหวัดปราจีนบุรี
ถนนช่วงทางเข้าบ้านโคกหอม ถึงทางแยกบ้านคลองแห่ จังหวัดปราจีนบุรี (ปัจจุบันเป็น  ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3627)
ถนนช่วงทางแยกบ้านพระปรง จังหวัดปราจีนบุรี ถึงทางแยกบ้านแก้ง จังหวัดสระแก้ว (ปัจจุบันเป็นทางหลวงท้องถิ่น)
ถนนช่วงทางเข้าเดิมห้วยโจด จังหวัดสระแก้ว (ปัจจุบันเป็น  ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3618)
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ระบบสารสนเทศโครงข่ายทางหลวง 
33
2-33
ถนนในจังหวัดสุพรรณบุรี
ถนนในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา
ถนนในจังหวัดอ่างทอง
ถนนในจังหวัดสระบุรี
ถนนในจังหวัดนครนายก
ถนนในจังหวัดปราจีนบุรี
ถนนในจังหวัดสระแก้ว