เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์

เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์ เป็นศิลปินชายชาวไทย ดำรงตำแหน่งสมาชิกวุฒิสภาไทย ชุดที่ 12 เป็นกวีรางวัลซีไรต์ และ เป็นอดีตสมาชิกสภาปฏิรูปแห่งชาติ เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์ ได้รับการยกย่องเชิดชูเกียรติจากสำนักงานคณะกรรมการวัฒนธรรมแห่งชาติ กระทรวงวัฒนธรรม ให้เป็น ศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์ ประจำปี พ.ศ. 2536
== ประวัติ ==
เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์ เกิดวันที่ 26 มีนาคม พ.ศ. 2483 ที่บ้านพนมทวน อำเภอพนมทวน จังหวัดกาญจนบุรี เป็นบุตรคนโตและเป็นผู้ชายคนเดียวในจำนวนพี่น้อง 5 คน บิดาชื่อนายฮกหรือสมบัติ พงษ์ไพบูลย์ มารดาชื่อนางสมใจ บิดาเคยเป็นหลงจู๊โรงฝิ่น เนาวรัตน์เรียนจบชั้นประถมปีที่ 4 จากโรงเรียนวัดบ้านทวน และต่อชั้นมัธยมศึกษาที่โรงเรียนวิสุทธรังษี จังหวัดกาญจนบุรี ซึ่งเป็นโรงเรียนประจำจังหวัด จากนั้นได้ศึกษาต่อชั้นเตรียมอุดมศึกษาที่โรงเรียนทวีธาภิเศก และจบปริญญาตรีจากคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เมื่อปี พ.ศ. 2508
ครอบครัวของเนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์ ชอบการแต่งโคลงกลอน ชอบดนตรีไทย มารดาชอบอ่านวรรณคดี เขาจึงอ่านหนังสือได้ตั้งแต่อยู่ชั้นประถมปีที่ 1 เป่าขลุ่ยได้ตั้งแต่ชั้นประถมศึกษาปีที่ 2 เขาเป็นคนช่างคิดช่างสังเกตมาตั้งแต่เด็กๆ ขณะที่เนาวรัตน์กำลังศึกษาชั้นมัธยมปีที่ 3 ที่โรงเรียนวิสุทธรังษีอยู่นั้น เนาวรัตน์ได้พบโคลงสี่ที่บิดาเขียนไว้เมื่อยังหนุ่ม จึงเกิดแรงบันดาลใจเขียนโคลงส่งไปลงหนังสือพิมพ์ท้องถิ่น เขาเริ่มเขียนกลอนเมื่อชั้นมัธยมปีที่ 5-6 และเขียนจริงจังช่วงที่เรียนมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ช่วงนั้นเขาไม่ค่อยได้เรียนหนังสือ เพราะชอบเอลวิส เพรสลีย์ เป็นชีวิตจิตใจ ไว้ผมทรงเดียวกับเอลวิส พกหนังสือ I.S. Song Hits กว่าจะเรียนจบปริญญาตรีที่คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ จึงใช้เวลาถึง 7 ปี หลังจากเรียนจบแล้วไปบวชระหว่าง พ.ศ. 2511-12 หลังจากลาสิกขาแล้วได้ไปทำงานอยู่ในกองบรรณาธิการ นิตยสาร วิทยาสาร ของ ไทยวัฒนาพานิช เมื่อพ.ศ. 2514 เนาวรัตน์สมรสกับคุณประคองกูล อิศรางกูร ณ อยุธยา มีมีบุตรธิดา 2 คน คือ ประคำกรอง และ แก้วเก้า เนาวรัตน์เคยเป็นอาจารย์สอนวิชาการประพันธ์อย่างสร้างสรรค์ที่ คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ วิทยาเขตปัตตานี
=== การทำงานในคณะสมัชชาปฏิรูปประเทศ ===
นายเนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์ ได้เข้ามามีบทบาททางการเมือง ภายหลังการชุมนุมของกลุ่มคนเสื้อแดง พ.ศ. 2553 ยุติลง โดยเข้ามาทำหน้าที่เป็นคณะสมัชชาปฏิรูปประเทศ ซึ่งประกอบด้วยคณะกรรมการ จำนวน 27 คน เพื่อรวบรวมข้อมูล รับฟังความคิดเห็น และไปสู่นโยบายในการปฏิรูปประเทศไทย 
=== ประวัติการศึกษา ===
ปริญญาตรี  :นิติศาสตร์บัณฑิต มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
ศิลปศาสตรบัณฑิตกิตติมศักดิ์ (วัฒนธรรมศึกษา) จากสหวิทยาลัยทราวดี มหาวิทยาลัยราชภัฏกาญจนบุรี
ปริญญาเอก : ศิลปศาสตร์ดุษฎีบัณฑิตกิตติมาศักดิ์ (ภาษาและวรรณคดีไทย) คณะมนุษย์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
ศิลปศาสตร์ดุษฎีบัณฑิตกิตติมาศักดิ์ (ภาษาไทย) คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
ปริญญาดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ มหาวิทยาลัยราชภัฏกาญจนบุรี
===  ประวัติการทำงาน ===
พ.ศ. 2508 รับราชการในกระทรวงพัฒนาการแห่งชาติ
พ.ศ. 2510 - 2511 อุปสมบทและถือธุดงค์ไปสวนโมกข์ เพื่อศึกษาพระธรรมกับท่านพุทธทาสภิกขุ
พ.ศ. 2511 - 2512 ประจำกองบรรณาธิการนิตยสาร วิทยสาร
พ.ศ. 2513 แสดงภาพยนตร์โทรทัศน์เรื่อง "พระอภัยมณี" ของสุนทรภู่ รับบทเป็น พระอภัย ของไชโยภาพยนตร์
พ.ศ. 2514 - 2515 อาจารย์ประจำภาควิชาประพันธ์อย่างสร้างสรรค์
พ.ศ. 2516 พนักงานฝ่ายการพนักงาน ธนาคารกรุงเทพ จำกัด
พ.ศ. 2562 ได้รับแต่งตั้งเป็นสมาชิกวุฒิสภา
== ผลงาน ==
=== งานรวมเล่มร้อยกรอง ===
คำหยาด
อาทิตย์ถึงจันทร์
เพียงความเคลื่อนไหว (กวีนิพนธ์รางวัลซีไรต์ พ.ศ. 2523)
ชักม้าชมเมือง
เพลงขลุ่ยเหนือทุ่งข้าว
จารึก ร.ศ. 200
กรุงเทพทวารวดี
เพลงขลุ่ยผิว
ประคำกรอง
วารีดุริยางค์
ตากรุ้งเรืองโพยม
ข้างคลองคันนายาว 1
ข้างคลองคันนายาว 2
ก.ข.ขับขาน
จ๊ะเอ๋
ลุงเต่ากับลิ่งต้อยติ่ง
คำทายลายแทง
รักใคร่ไยดี
แว่วไหวในสายลม
ขับไม้มโหรี
เหมือนข่าวความรักจักมา
มุมมอง
น้ำใสไม้สวย
เขียนแผ่นดิน
ที่นี่ขัดข้องหนอ
ดาบที่หมกอยู่ในจีวร
ดังนั้นฉันจึงเขียน
แผ่วผ่านธารน้ำไหล
เจ้าประคุณเอ๋ย (พ.ศ. 2532)
นกขมิ้น
หยุดสักนิด คิดสักหน่อย หมุดหมายที่ 1
หนึ่งได้แรงใจ
ความคิดในดอกบัว (พ.ศ. 2532)
=== ผลงานแปลที่เขียนกับนักเขียนอื่น ===
คัมภีร์คุณธรรม กับ สมเกียรติ สุขโข
สองตะเกียง กับ ล. เสถียรสุต
ห่วงอาหาร กับ สมเกียรติ สุขโข และ สโรชา
ก.ข.ขับขาน กับวีระศักดิ์ ขุขันธิน
๖ ตุลามหากาพย์ กับ กลุ่มกวีร่วมสมัย
วันฆ่านกพิราบ กับ มหาสมภาร พรหมทา
=== งานเพลง ===
อัลบั้ม เพลงแผ่นดิน จาก 3 คีตกานต์กวี ร่วมกับ พงษ์เทพ กระโดนชำนาญ และ ธนิสร์ ศรีกลิ่นดี
เพลงมหาชัย ทำนอง : สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ กรมพระนครสวรรค์วรพินิต / บทร้อง : เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์
"เพลงใบไม้ร่วง" เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์ ได้ประพันธ์บทร้อง ในโอกาส งานพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพ สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี  ทำนอง : ธนิสร์ ศรีกลิ่นดี ดนตรี : สถาพร นิยมทอง ขับร้อง : ธนพร แวกประยูร (ปาน)
=== สารคดีกวีนิพนธ์ ===
เขียนแผ่นดิน
เขียนแผ่นดินสุวรรณภูมิลาว
เขียนแผ่นดินสุวรรณภูมิเวียดนาม
== รางวัล ==
=== รางวัลที่ได้รับ ===
รางวัลวรรณกรรมสร้างสรรค์ยอดเยี่ยมแห่งอาเซียน (ซีไรต์)
ศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์
รางวัลศรีบูรพา
พระเกี้ยวทองคำ
รางวัลอัศนี พลจันทร
=== ผลงานที่ได้รับรางวัล ===
พ.ศ. 2516 บทกวี "อาทิตย์ถึงจันทร์" ได้รับรางวัลชมเชยพิเศษ วรรณกรรมของธนาคารกรุงเทพ จำกัด (มหาชน)
พ.ศ. 2521 บทกวี "ชักไม้ชนเมือง" ได้รับรางวัลดีเด่นจากงานสัปดาห์หนังสือ
พ.ศ. 2523 บทกวี "เพียงความเคลื่อนไหว" ได้รับรางวัลซีไรท์
พ.ศ. 2537 บทกวี "เพลงขลุ่ยผิว" ได้รับรางวัลดีเด่นจากงานสัปดาห์หนังสือแห่งชาติ
พ.ศ. 2527 บทกวี "ก.ข.ขับขัน" ได้รับรางวัลดีเด่นจากงานสัปดาห์หนังสือแห่งชาติ แต่งร่วมกับ วีระศักดิ์ ขุขันธิน
== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ ==
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
เว็บบล็อกส่วนตัว
ประวัติ เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์ ที่ Thai Writer
คำประกาศเกียรติคุณ เนาวรัตน์ พงษ์ไพบูลย์ที่เว็บไซต์ศิลปินแห่งชาติ 
ศิลปินชาวไทย
กวีชาวไทย
นักเขียนชาวไทย
นักเคลื่อนไหวชาวไทย
นักประพันธ์รางวัลซีไรต์ชาวไทย
ศิลปินแห่งชาติสาขาวรรณศิลป์
ข้าราชการพลเรือนชาวไทย
นักการธนาคารชาวไทย
บุคคลจากอำเภอพนมทวน
บุคคลจากโรงเรียนวิสุทธรังษี
บุคคลจากโรงเรียนทวีธาภิเศก
บุคคลจากคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
บุคคลจากมหาวิทยาลัยราชภัฏกาญจนบุรี
ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
พันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย
ศิลปินที่เป็นแนวร่วมกปปส.
พรรคศิลปิน
สมาชิกสภาปฏิรูปแห่งชาติ
สมาชิกวุฒิสภาไทยแบบแต่งตั้ง
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ จ.ม.
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ต.ภ.