ไทเป

ไทเป หรือ ไถเป่ย์ (t=臺北|p=Táiběi) เป็นเมืองหลวงของสาธารณรัฐจีนหรือประเทศไต้หวัน มีฐานะเป็นนครภายใต้การปกครองโดยตรงของรัฐบาลกลาง ตั้งอยู่ทางตอนเหนือของไต้หวัน อยู่ห่างจากเมืองท่าที่อยู่ทางเหนือ ซึ่งคือนครจีหลง ไปประมาณ  อาณาเขตของนครไทเปถูกล้อมรอบด้วยนครซินเป่ย์ (นครไทเปใหม่) พื้นที่ส่วนใหญ่ของเมืองตั้งอยู่บนแอ่งไทเป ซึ่งเป็นก้นทะเลสาบโบราณ แอ่งไทเปล้อมรอบด้วยหุบเขาที่ค่อนข้างแคบของแม่น้ำจีหลงและแม่น้ำซินเตี้ยน ซึ่งรวมกันเป็นแม่น้ำตั้นฉุ่ยที่ไหลไปตามแนวพรมแดนด้านตะวันตกของเมือง
ไทเปมีประชากรประมาณ 2,646,204 คน (2019) เป็นศูนย์กลางของเขตมหานครไทเป–จีหลง ซึ่งประกอบกับเมืองข้างเคียง ได้แก่ นครซินเป่ย์ (นครไทเปใหม่) และนครจีหลง ประชากรรวมทั้งสิ้น 7,047,559 คน ซึ่งเป็นพื้นที่เมืองที่มีประชากรมากเป็นอันดับที่ 40 ในโลก โดยประมาณหนึ่งในสามของพลเมืองไต้หวันอาศัยอยู่ในเขตเมืองใหญ่ คำว่า "ไทเป" อาจหมายถึงเขตมหานครทั้งหมดหรือเฉพาะตัวเมืองก็ได้
ไทเปเป็นศูนย์กลางทางเศรษฐกิจ การเมือง การศึกษา และวัฒนธรรมของไต้หวัน นอกจากนี้ยังเป็นส่วนหนึ่งของเขตอุตสาหกรรมไฮเทคที่สำคัญอีกด้วย ไทเปมีสนามบินให้บริการสองแห่ง ได้แก่ ท่าอากาศยานไทเปซงชาน และท่าอากาศยานนานาชาติไต้หวันเถา-ยฺเหวียน ไทเปเป็นที่ตั้งของสถานที่สำคัญทางสถาปัตยกรรมและวัฒนธรรมต่าง ๆ เช่น ไทเป 101, หอรำลึกเจียงไคเช็ก, วัดต้าหลงตง เป่าอัน, วัดซิงเทียน, วัดหลงซาน, พิพิธภัณฑ์พระราชวังแห่งชาติ, อาคารทำเนียบประธานาธิบดี, ไทเปเกสต์เฮาส์, ย่านการค้าซีเหมินติง และตลาดกลางคืนอีกหลายแห่งที่ตั้งอยู่กระจัดกระจายไปทั่วเมือง และยังมีสถานที่ท่องเที่ยวทางธรรมชาติ เช่น เมาคง, หยานหมิงชาน, และพุน้ำร้อน
ในรายงานข่าว คำว่า ไทเป มักทำหน้าที่เป็นคำเปรียบเทียบซึ่งหมายถึงรัฐบาลกลางของไต้หวัน ซึ่งคล้ายกับคำว่า ปักกิ่ง เมื่อกล่าวถึงรัฐบาลกลางบนจีนแผ่นดินใหญ่ เนื่องจากสถานะทางการเมืองที่ไม่ชัดเจนของไต้หวันในระดับสากล คำว่า จีนไทเป จึงมักถูกใช้เป็นคำพ้องความหมายในการเรียกไต้หวันทั้งประเทศ อย่างในกรณีเมื่อผู้แทนรัฐบาลของไต้หวันเข้าร่วมในองค์การระหว่างประเทศ หรือนักกีฬาของไต้หวันเข้าร่วมการแข่งขันกีฬาระดับนานาชาติ
== ที่มาของชื่อ ==
การสะกดคำว่าไทเปในอักษรโรมัน Taipei และ Tʻai-pei ได้รับมาจากการถอดเป็นอักษรโรมันแบบเวด-ไจลส์ Tʻai²-pei³ ซึ่งในภาษาจีนหมายถึง ทิศเหนือของไต้หวัน ชื่อนี้ยังสามารถสะกดด้วยอักษรโรมันเป็น Táiběi ตามระบบฮั่นยฺหวี่พินอินและทงย่งพินอิน (มาจากภาษาฮกเกี้ยนไต้หวัน) และ Taipeh
== เขตการปกครอง ==
นครไทเปแบ่งเขตการปกครองออกเป็น 12 เขต (; ชวี) แต่ละเขตแบ่งย่อยออกเป็น หมู่บ้านในเมือง หรือ ชุมชน (; หลี่) ซึ่งแบ่งย่อยลงไปอีกเป็น ละแวก หรือ ย่าน (; หลิน) เขตที่เป็นที่ตั้งสำนักงานใหญ่ของเทศบาลนครไทเป คือ เขตซิ่นอี้
{|class=wikitable
|-
!colspan=8|แผนที่
|-
|colspan=8|
|-
!colspan=5|ชื่อเขต!!rowspan=2|ประชากร(ม.ค. 2016)
!rowspan=2|พื้นที่(ตร.กม.)!!rowspan=2|รหัสไปรษณีย์
|- align=center
!ทับศัพท์อักษรไทย!!อักษรจีน!!พินอิน!!เวด-ไจลส์!!เป่อ่วยจี
|-
|เขตเป่ย์โถว
|北投區||Běitóu||Pei-t'ou||Pak-tâu
|align=right|257,922||align=right|56.8216||112
|-
|เขตต้าอาน
|大安區||Dà'ān||Ta-an||Tāi-an
|align=right|312,909||align=right|11.3614||106
|-
|เขตต้าถง
|大同區||Dàtóng||Ta-t'ung||Tāi-tông
|align=right|131,029||align=right|5.6815||103
|-
|เขตหนานก่าง
|南港區||Nángǎng||Nan-kang||Lâm-káng
|align=right|122,296||align=right|21.8424||115
|-
|เขตเน่ย์หู
|內湖區||Nèihú||Nei-hu||Lāi-ô͘
|align=right|287,726||align=right|31.5787||114
|-
|เขตชื่อหลิน
|士林區||Shìlín||Shih-lin||Sū-lîm
|align=right|290,682||align=right|62.3682||111
|-
|เขตซงชาน
|松山區||Sōngshān||Sung-shan||Siông-san
|align=right|209,689||align=right|9.2878||105
|-
|เขตว่านหัว
|萬華區||Wànhuá||Wan-hua||Báng-kah
|align=right|194,314||align=right|8.8522||108
|-
|เขตเหวินชาน
|文山區||Wénshān||Wen-shan||Bûn-san
|align=right|275,433||align=right|31.5090||116
|-
|เขตซิ่นอี้
|信義區||Xìnyì||Hsin-yi||Sìn-gī
|align=right|229,139||align=right|11.2077||110
|-
|เขตจงชาน
|中山區||Zhōngshān||Chung-shan||Tiong-san
|align=right|231,286||align=right|13.6821||104
|-
|เขตจงเจิ้ง
|中正區||Zhōngzhèng||Chung-cheng||Tiong-chèng
|align=right|162,549||align=right|7.6071||100
|}
== หมายเหตุ ==
=== คำในภาษาพื้นเมือง ===
=== อื่น ๆ ===
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
 
นครปกครองโดยตรงของไต้หวัน