สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ

สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ หรือ สศช. (Office of the National Economics and Social Development Council) หรือชื่อเดิมว่า สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจแห่งชาติ  และ สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ หรือ สภาพัฒน์ เป็นหน่วยงานราชการ ภายในส่วนสังกัดของสำนักนายกรัฐมนตรี มีหน้าที่
จัดทำแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ เพื่อใช้เป็นกรอบและแนวทางในการพัฒนาประเทศในแต่ละช่วงระยะเวลา 5 ปี และวิเคราะห์ ประเมินแผนงานและโครงการพัฒนาของส่วนราชการและรัฐวิสาหกิจ พิจารณางบลงทุนประจำปี ความเหมาะสมและความเป็นไปได้ของโครงการต่างๆ ของรัฐวิสาหกิจเพื่อเสนอความเห็นต่อคณะรัฐมนตรี และกระทรวงต้นสังกัดของรัฐวิสาหกิจ ตามระเบียบว่าด้วยงบลงทุนของรัฐวิสาหกิจ พ.ศ. 2522  กำกับดูแล และติดตามผลการดำเนินงาน ของบริษัทเอกชนในโครงการที่มีการลงทุนหรือมีทรัพย์สินตั้งแต่หนึ่งพันล้านบาทขึ้นไป ตามพระราชบัญญัติว่าด้วยการให้เอกชนเข้าร่วมงานหรือดำเนินงานในกิจการของรัฐ พ.ศ. 2535 หน้าที่อื่นๆ ที่ได้รับมอบหมาย จากคณะรัฐมนตรีหรือนายกรัฐมนตรีโดยเฉพาะ  เช่น เป็นฝ่ายเลขานุการของคณะกรรมการพิเศษ อาทิ คณะกรรมการพัฒนาพื้นที่บริเวณชายฝั่งทะเลตะวันออก คณะกรรมการพัฒนาพื้นที่ชายฝั่งทะเลภาคใต้ คณะกรรมการร่วมภาครัฐบาลและเอกชนเพื่อแก้ไขปัญหาทางเศรษฐกิจ ผู้ช่วยเลขานุการของคณะกรรมการยุทธศาสตร์ซอฟต์พาวเวอร์แห่งชาติ ซึ่งคณะกรรมการเหล่านี้มีนายกรัฐมนตรี หรือรองนายกรัฐมนตรีเป็นประธาน
==ประวัติ==
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ  ก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 15 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2493 โดยใช้ชื่อว่า สภาเศรษฐกิจแห่งชาติ มีหน้าที่เสนอความเห็น คำแนะนำ ต่อรัฐบาลในเรื่องเกี่ยวกับเศรษฐกิจของประเทศ ต่อมาใน พ.ศ. 2502 มีการเพิ่มบทบาทหน้าที่ให้เป็นหน่วยงานกลางเพื่อทำหน้าที่วางแผนพัฒนาประเทศเป็นการเฉพาะ และเปลี่ยนชื่อเป็น สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจแห่งชาติ ตามคำแนะนำของผู้เชี่ยวชาญจากธนาคารโลก
ต่อมาในปี พ.ศ. 2515 มีการนำแผนพัฒนาสังคมมาใช้ควบคู่กับแผนพัฒนาเศรษฐกิจ และเปลี่ยนชื่อของหน่วยงานใหม่เป็น สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ เป็นหน่วยงานในสังกัดสำนักนายกรัฐมนตรี ตามประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ ๒๑๖ 
กระทั่งวันอังคารที่ 12 มิถุนายน พ.ศ. 2561 ระหว่างการประชุมคณะรัฐมนตรีสัญจรที่ จังหวัดนครสวรรค์ ที่ประชุมได้มีมติเห็นชอบ ร่างพระราชบัญญัติสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ พ.ศ. ... ฉบับใหม่ที่คณะกรรมการกฤษฎีกาพิจารณาเสร็จแล้วก่อนส่งต่อให้สภานิติบัญญัติแห่งชาติพิจารณาต่อไปสาระสำคัญคือให้ยุบเลิกสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติพร้อมกับตั้งสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติขึ้นมาแทนทำนองเดียวกับ พระราชบัญญัติสภาพัฒนาการเศรษฐกิจแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๐๒ ซึ่งร่าง พ.ร.บ. ฉบับนี้ได้เข้าสู่การประชุม สภานิติบัญญัติแห่งชาติ ครั้งที่ 47/2561 วันพฤหัสบดีที่ 26 กรกฎาคม พ.ศ. 2561 ในวาระที่ 1 ชั้นรับหลักการ  ซึ่งที่ประชุมมีมติรับหลักการด้วยคะแนนเห็นด้วย 180 เสียง ไม่เห็นด้วย ไม่มี งดออกเสียง 4 เสียง
โดยมีกำหนดพิจารณาในวาระที่ 2 และวาระที่ 3 ในการประชุมสภานิติบัญญัติแห่งชาติ ครั้งที่ 68/2561 วันศุกร์ที่ 12 ตุลาคม พ.ศ. 2561 ซึ่งที่ประชุมเห็นชอบให้ ร่าง พ.ร.บ. สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ประกาศใช้เป็นกฎหมาย  ด้วยคะแนน เห็นด้วย 186 เสียง ไม่เห็นด้วย ไม่มี งดออกเสียง 4 เสียง ไม่ลงคะแนน 1 เสียง โดยส่งร่างพระราชบัญญัติฉบับนี้พร้อมกับข้อเสนอแนะกลับไปยังคณะรัฐมนตรีเพื่อให้นายกรัฐมนตรีนำขึ้นทูลเกล้า ฯ เพื่อให้ทรงลงพระปรมาภิไธย และประกาศลงราชกิจจานุเบกษาต่อไป
กระทั่งวันศุกร์ที่ 28 ธันวาคม พ.ศ. 2561 ราชกิจจานุเบกษาได้เผยแพร่ พระราชบัญญัติสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๖๑ ซึ่งมีผลบังคับใช้ในวันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษาคือในวันเสาร์ที่ 29 ธันวาคม พ.ศ. 2561 
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ตั้งอยู่ที่อาคารสุริยานุวัตร  ถนนกรุงเกษม ริมคลองผดุงกรุงเกษม ซึ่งเดิมเป็นบ้านของ มหาอำมาตย์เอก พระยาสุริยานุวัตร(เกิด บุนนาค) ก่อสร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2448 ในรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่ง สศช. ได้ซื้ออาคารและที่ดินนี้ในปี พ.ศ. 2493 และทำการบูรณะปรับปรุงเมื่อ พ.ศ. 2534
ใน ปี 2563 ได้มีการแต่งตั้ง ศาสตราจารย์พิเศษ ดร. ทศพร ศิริสัมพันธ์ เป็นประธานกรรมการในคณะกรรมการที่ปรึกษาด้านธุรกิจภาคเอกชนในศูนย์บริหารสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด-19) และเป็น กรรมการในคณะที่ปรึกษาด้านผลกระทบทางเศรษฐกิจและสังคมในศูนย์บริหารสถานการณ์ การแพร่ระบาดของโรคเชื้อไวรัสโคโรนา 2019 (โควิด-19)
และแต่งตั้ง นาย สุริยนต์ ธัญญากิจจานุกิจ เป็นผู้ช่วยเลขานุการ นาย ดนุชา พิชยนันท์ เป็นเลขานุการ
== สำนักงานพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมในภูมิภาค ==
สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ มีสำนักงานซึ่งมีฐานะเป็นราชการส่วนกลางตั้งอยู่ในภูมิภาค จำนวน 4 แห่ง ได้แก่
สำนักงานพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมภาคเหนือ ตั้งอยู่ที่จังหวัดเชียงใหม่
สำนักงานพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ตั้งอยู่ที่จังหวัดขอนแก่น
สำนกงานพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมภาคกลาง ตั้งอยู่ที่จังหวัดนนทบุรี
สำนักงานพัฒนาเศรษฐกิจแสะสังคมภาคใต้ ตั้งอยู่ที่จังหวัดสงขลา
== สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ==
สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ  (National Economics and Social Development Council - NESDC) เป็นสภาที่ตั้งขึ้นตาม พระราชบัญญัติสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ พ.ศ. ๒๕๖๑ มีหน้าที่เสนอแนะและให้ความเห็นเกี่ยวกับการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมของประเทศต่อคณะรัฐมนตรี และนายกรัฐมนตรี พิจารณาแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ประสานงานระหว่าง สศช.กับส่วนราชการและรัฐวิสาหกิจที่เกี่ยวข้อง ทั้งในด้านการจัดทำแผนงาน และในด้านการปฏิบัติงาน
สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติตามมาตรา 6 มี 23 คน ประกอบด้วย
ประธานกรรมการ (ศาสตราจารย์สนิท อักษรแก้ว)
กรรมการ 8 คน โดยตำแหน่ง ประกอบด้วย
* ปลัดกระทรวงการคลัง
* เลขาธิการคณะกรรมการกฤษฎีกา
* เลขาธิการคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน
* เลขาธิการคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ
* เลขาธิการสภาความมั่นคงแห่งชาติ
* ผู้อำนวยการสำนักงบประมาณ
* ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย
* เลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ทำหน้าที่กรรมการสภาและเลขานุการของสภาชุดนี้
กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ แต่งตั้งจากบุคคลซึ่งมีความรู้ความเชี่ยวชาญหรือมีประสบการณ์ในทางเศรษฐกิจและสังคมตามที่คณะรัฐมนตรีเสนอ อีก 15 คนดำรงตำแหน่งครั้งละ 4 ปี
ปัจจุบัน กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ ได้แก่
* ดร.คุณหญิง กษมา วรวรรณ ณ อยุธยา
* ดร.คณิศ แสงสุพรรณ
* ณัฐพร จาตุศรีพิทักษ์
* ดร.ทวีศักดิ์ กออนันตกูล
* เทวินทร์ วงศ์วานิช
* นินนาท ไชยธีรภิญโญ
* ศ.เกียรติคุณรัชตะ รัชตะนาวิน
* รศ.ดร.วรากรณ์ สามโกเศศ
* รศ.ดร.ศักรินทร์ ภูมิรัตน
* เสาวณีย์ ไทยรุ่งโรจน์
* รศ.ดร.เสาวณีย์ ไทยรุ่งโรจน์
== เลขาธิการ ==
=== เลขาธิการสภาพัฒนาเศรษฐกิจแห่งชาติและเลขาธิการคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ===
รายนามเลขาธิการสภาพัฒนาเศรษฐกิจแห่งชาติและเลขาธิการคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ
{|class="wikitable"
|-
! ลำดับ !! ชื่อ !! วาระการดำรงตำแหน่ง
|-
| 1
| นายสุนทร หงส์ลดารมภ์
| พ.ศ. 2493-2499
|-
| 2
| นายฉลอง ปึงตระกูล
| พ.ศ. 2499-2506
|-
| 3
| นายประหยัด บุรณศิริ
| พ.ศ. 2506-2513
|-
| 4
| นายเรณู สุวรรณสิทธิ์
| พ.ศ. 2513-2516
|-
| 5
| ดร. เสนาะ อูนากูล
| พ.ศ. 2516-2518 (สมัยที่ 1)
|-
| 6
| นายกฤช สมบัติสิริ
| พ.ศ. 2518-2523
|-
| 5
| ดร. เสนาะ อูนากูล
| พ.ศ. 2523-2532 (สมัยที่ 2)
|-
| 7
| นายพิสิฏฐ ภัคเกษม
| พ.ศ. 2532-2537
|-
| 8
| ดร. สุเมธ ตันติเวชกุล
| พ.ศ. 2537-2539
|-
| 9
| นายวิรัตน์ วัฒนศิริธรรม
| พ.ศ. 2539-2542
|-
| 10
| นายสรรเสริญ วงศ์ชะอุ่ม
| พ.ศ. 2542-2545
|-
| 11
| นายจักรมณฑ์ ผาสุกวนิช
| พ.ศ. 2545 - 2547
|-
| 12
| ดร. อำพน กิตติอำพน
| พ.ศ. 2547 - 2553
|-
| 13
| นายอาคม เติมพิทยาไพสิฐ
| พ.ศ. 2553 - 30 กันยายน 2558
|-
| 14
| ดร. ปรเมธี วิมลศิริ
| 1 ตุลาคม พ.ศ. 2558 - 10 เมษายน พ.ศ. 2561
|-
| 15
| ศาสตราจารย์พิเศษ ดร. ทศพร ศิริสัมพันธ์
| 29 มิถุนายน พ.ศ. 2561 - 28 ธันวาคม พ.ศ. 2561 
|-
|}
=== เลขาธิการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ===
== อ้างอิง ==
== ดูเพิ่ม ==
แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ
สภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
เว็บไซต์ สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ 
พัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ
องค์การที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2493
หน่วยงานของรัฐบาลไทยในเขตป้อมปราบศัตรูพ่าย
สภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ