pythainlp/thai-wiki-dataset-v3 huggingface dataset:
เลาดาแอร์ เที่ยวบินที่ 004

เลาดาแอร์ เที่ยวบินที่ 004 เป็นเที่ยวบินระหว่างประเทศที่ประสบอุบัติเหตุตกเนื่องจากมาจากปัญหาของเครื่องยนต์หมายเลข 1 ระหว่างทำการบิน เหตุการณ์นี้มีผู้เสียชีวิตทั้งหมด 223 คน เป็นอุบัติภัยทางการณ์บินที่มีผู้เสียชีวิตมากที่สุดเป็นอันดับที่ 28 ของโลก
== ประวัติการบิน ==
วันที่ 26 พฤษภาคม พ.ศ. 2534 เวลาประมาณ 23:02 น. ตามเวลาท้องถิ่น เที่ยวบิน NG004 ซึ่งบินมาจากท่าอากาศยานไคตั๊กที่ฮ่องกง ด้วยเครื่องบิน โบอิง 767-3Z9ER ทะเบียน OE-LAV ชื่อเครื่องบิน ว็อล์ฟกัง อมาเดอุส โมทซาร์ท ได้ออกจากท่าอากาศยานนานาชาติดอนเมือง มุ่งสู่ท่าอากาศยานนานาชาติเวียนนา มีผู้โดยสาร 213 คน และลูกเรือ 10 คน ภายใต้การควบคุมของกัปตันโทมัส เจ. เวลช์ ชาวอเมริกัน และนักบินผู้ช่วยโยเซ็ฟ ทัวร์เนอร์ ชาวออสเตรีย
เวลา 23:08 เวลช์และทัวร์เนอร์ได้รับสัญญาณภาพเตือนว่ามีความผิดพลาดทางระบบที่อาจทำให้ระบบผันกลับแรงขับ (Thrust Reverser) ที่เครื่องยนต์หมายเลข 1 ทำงานขณะบิน หลังจากได้ศึกษาคู่มือแล้ว ทั้งสองลงความเห็นว่าสัญญาณเตือนนั้นเป็นเพียงเหตุการณ์ปกติและไม่ได้จัดการใด ๆ กับสัญญาณเตือน
เวลา 23:17 ระบบผลักดันแรงขับที่เครื่องยนต์หมายเลข 1 ทำงานระหว่างที่เครื่องบินอยู่เหนือพื้นที่ป่าและภูเขาบริเวณรอยต่อระหว่างจังหวัดอุทัยธานีและจังหวัดสุพรรณบุรี ทำให้ปีกซ้ายของเครื่องบินสูญเสียแรงยก คำพูดสุดท้ายของทัวร์เนอร์ที่บันทึกไว้ได้คือ "Oh! Reverser's deployed!"
ในวินาทีต่อมา เครื่องบันทึกเสียงห้องนักบินได้บันทึกเสียงการสั่นของโครงเครื่องบิน ตามด้วยเสียงการหักของโลหะ เครื่อง 767 ฉีกออกเป็นส่วน ๆ กลางอากาศที่ระดับความสูงต่ำกว่า 3,000 เมตร(10,000 ฟุต)เหนือระดับน้ำทะเล ซากเครื่องบินถูกพบที่ระดับความสูง 600 เมตรเหนือระดับน้ำทะเล ในบริเวณซึ่งปัจจุบันเป็นอุทยานแห่งชาติพุเตย จังหวัดสุพรรณบุรี ไม่มีผู้โดยสารและลูกเรือคนใดรอดชีวิต ในจำนวนนี้เป็นคนไทย 39 คน ชาวต่างชาติ 184 คน  อุบัติเหตุครั้งนี้เป็นหายนะทางการเดินทางทางอากาศที่รุนแรงที่สุดที่เกิดขึ้นในประเทศไทยจวบจนถึงปัจจุบัน ทีมกู้ภัยพบร่างของกัปตันเวลช์ยังคงติดอยู่กับที่นั่งของนักบิน หลังอุบัติเหตุ ได้มีผู้มาขโมยอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์และอัญมณี ความสามารถในการขนส่งของสายการบินหายไปถึง 1 ใน 4 จากผลของการตก
หลังเหตุการณ์ นิกิ เลาดา เจ้าของสายการบิน ได้เดินทางมาอำนวยการค้นหาร่างของผู้เสียชีวิตด้วยตัวเอง
==ดูเพิ่ม==
ไพรัช เดชะรินทร์
หม่อมศรีนวล ณ เชียงใหม่
เจ้าพงศ์แก้ว ณ ลำพูน
Clemens August Andreae
Donald McIntosh
ดร.วินิจ วินิจนัยภาค
== อ้างอิง ==
กองบรรณาธิการมติชน, 289 ข่าวดัง 3 ทศวรรษหนังสือพิมพ์มติชน, 2549, ISBN 974-323-889-1
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Accident Report - Lauda Air Flight 004 - Aircraft Accident Investigation Committee, Ministry of Transport and Communications Thailand, Prepared for World Wide Web usage by Hiroshi Sogame (十亀 洋 Sogame Hiroshi), a member of the Safety Promotion Committee (総合安全推進) of All Nippon Airways
"การสอบสวนอากาศยานประสบอุบัติเหต" กรมการขนส่งทางอากาศ
อุบัติเหตุทางการบินในประเทศไทย
อุบัติเหตุทางการบินในปี พ.ศ. 2534
อุบัติเหตุของเครื่องบินโบอิง 767
เหตุการณ์ในจังหวัดสุพรรณบุรี
ความสัมพันธ์ไทย–ออสเตรีย
อำเภอด่านช้าง
ระบบเผด็จการโดยเสียงข้างมาก

ระบบเผด็จการโดยเสียงข้างมาก (tyranny of the majority) เป็นคำใช้อภิปรายระบอบประชาธิปไตยและการถือเสียงข้างมากเป็นเกณฑ์ โดยบรรยายถึงกรณีที่การตัดสินใจของเสียงข้างมากยึดผลประโยชน์ของตนเหนือผลประโยชน์ของปัจเจกบุคคลหรือกลุ่มเสียงข้างน้อยมากจนกลายเป็นการบีบบังคับ (oppression) เปรียบได้กับทรราชย์หรือระบบใช้อำนาจเด็ดขาด ทั้งนี้ จอห์น สจวต มิลเป็นผู้เขียนในหนังสือ ว่าด้วยเสรีภาพ (ค.ศ. 1859)
กรณีที่เกิดระบบเผด็จการโดยเสียงข้างมากนั้นเกิดขึ้นในเงื่อนไขที่มีการบิดเบือนประชาธิปไตยกรณีเฉพาะ เช่น
มีการรวบอำนาจเข้าสู่ศูนย์กลางมากเกิน: คือเมื่ออำนาจรวมศูนย์วินิจฉัยสั่งการอย่างใดอย่างหนึ่งในเรื่องที่ควรเป็นของท้องถิ่น อันเป็นการทำลายการผูกมัดต่อหลักการเสริมอำนาจปกครองของสหพันธรัฐ
การละทิ้งเหตุผล: เมื่อการวินิจฉัยสั่งการอย่างใดอย่างหนึ่งอาศัยเพียงจำนวนมากกว่าอย่างเดียว มิได้อยู่บนความชอบธรรมหรือความดีเลิศ แก้ปัญหานี้โดยการปรึกษาสาธารณะ มีองค์กรปรึกษาทางเทคนิค รวมทั้งการทบทวนโดยตุลาการหลังการออกเสียงแล้ว
== ดูเพิ่ม ==
ลัทธิอิงสามัญชน
== อ้างอิง ==
Lani Guinier, The Tyranny of the Majority (Free Press: 1994)
Mancur Olson, The Logic Of Collective Action
ประชาธิปไตย
คำศัพท์การเมือง
ทฤษฎีการเมือง
ฝ่ายข้างมาก
ทรงสิบสองหน้าปลายตัด

ทรงสิบสองหน้าปลายตัด (truncated dodecahedron, พหูพจน์: -dra) เป็นทรงหลายหน้า (polyhedron) ที่ประกอบด้วยหน้ารูปสิบเหลี่ยมด้านเท่า 12 หน้า และรูปสามเหลี่ยมด้านเท่า 20 หน้า รวม 32 หน้า มี 60 จุดยอด 90 ขอบ และเป็นหนึ่งในทรงตันอาร์คิมิดีส (Archimedean solid) รูปทรงนี้เกิดจากการตัดปลายทั้ง 20 มุมบนทรงสิบสองหน้าปรกติ (regular dodecahedron) โดยทำให้หน้ารูปห้าเหลี่ยมด้านเท่า กลายเป็นรูปสิบเหลี่ยมด้านเท่า
== พื้นที่ผิวและปริมาตร ==

พื้นที่ผิว A และปริมาตร V ของทรงสิบสองหน้าปลายตัด ที่มีความยาวขอบทุกด้านเท่ากับ a คำนวณได้ด้วยสูตร
:A = 5 (\sqrt{3}+6\sqrt{5+2\sqrt{5}}) a^2 \approx 100.99076a^2
:V = \frac{5}{12} (99+47\sqrt{5}) a^3 \approx 85.0396646a^3
== พิกัดคาร์ทีเซียน ==
พิกัดคาร์ทีเซียนของทรงสิบสองหน้าปลายตัด สามารถกำหนดพิกัดของจุดยอดได้ดังนี้
: (0, ±1/τ, ±(2+τ)) , (±(2+τ), 0, ±1/τ)  , (±1/τ, ±(2+τ), 0)
: (±1/τ, ±τ, ±2τ) , (±2τ, ±1/τ, ±τ) , (±τ, ±2τ, ±1/τ)
: (±τ, ±2, ±τ2) , (±τ2, ±τ, ±2) , (±2, ±τ2, ±τ)
เมื่อ τ มีค่าเท่ากับ (1+√5)/2 หรืออัตราส่วนทอง
== อ้างอิง ==
(Section 3-9)
== ดูเพิ่ม ==
ทรงสิบสองหน้า (dodecahedron)
ทรงยี่สิบหน้า (icosahedron)
ทรงสามสิบสองหน้า (icosidodecahedron)
ทรงยี่สิบหน้าปลายตัด (truncated icosahedron)
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
The Uniform Polyhedra
Virtual Reality Polyhedra The Encyclopedia of Polyhedra
ทรงหลายหน้า
ทรงตันอาร์คิมิดีส
เดอะเวเนเชียน ลาสเวกัส

เดอะเวเนเชียน (The Venetian) เป็นโรงแรมและกาสิโนจัดแต่งในแบบอย่างเวนิส ตั้งอยู่บนลาสเวกัสสตริป ในลาสเวกัส รัฐเนวาดา มีลาสเวกัสแซนด์เป็นเจ้าของและผู้ดูแล
เวเนเชียนมีห้องสวีต 4,049 ห้อง และพื้นที่คาสิโน 11,000 ตร.ม. (120,000 ตร.ฟุต) ตั้งอยู่บนฝั่งตะวันออกของสตริป อยู่ระหว่าง วินน์ และ ฮาร์ราฮ์
โรงแรมในสหรัฐ
สิ่งก่อสร้างในลาสเวกัส
กาสิโน
การนมัสการ

การนมัสการ (โปรเตสแตนต์) หรือ คารวกิจ (โรมันคาทอลิก) เป็นการบูชาพระเป็นเจ้าของคริสต์ศาสนิกชน ภาษาอังกฤษใช้คำว่า “worship” มาจากภาษา Anglo-Saxon ว่า “worthscipe” หรือ “worthship” หมายถึง การตอบสนองภายในจิตใจด้วยการแสดงออกมา อันเนื่องมาจากการที่เห็นความสำคัญและคุณค่าของสิ่งนั้น หรือคนนั้น
หนังสือสดุดี บทที่ 96 ข้อ 8 กล่าวว่า “จงถวายพระสิริ ซึ่งควรแก่พระนามของพระองค์แด่พระเจ้า จงนำเครื่องบูชาและมายังบริเวณพระนิเวศของพระองค์” นั่นคือภาพในสมัยก่อนการเสด็จมากำเนิดของพระเยซูคริสต์ คนที่เห็นคุณค่าพระเจ้าจะนำเครื่องบูชามาถวายแด่พระเจ้าเป็นการนมัสการ
== นมัสการในภาษาฮีบรู ==
ถูกใช้ด้วยคำ 2 คำคือ
Shachah (ชา-ช่า) แปลว่า ก้มกราบ หมอบราบลงกับพื้น
Abodah (อะ-โบ-ด้า) แปลว่า การปรนนิบัติรับใช้ผู้ที่อยู่สูงกว่าตน แปลความว่าถ้าเรานำเอาสองคำนี้มารวมกัน คนที่นมัสการพระเจ้าก็คือ คนที่ยกชูพระเจ้าในชีวิต ให้เป็นเจ้าชีวิต มีสิทธิอำนาจสูงกว่าตนเอง และแสดงออกมาภายนอกด้วยการกราบไหว้บูชา พร้อมทั้งยอมปรนนิบัติรับใช้พระองค์
== นมัสการในภาษากรีก ==
มีคำหลักสองคำด้วยกันคือ
Proskuneo (พอส-คูเน-โอ) แปลว่า เข้ามาอยู่ข้างหน้าเพื่อจูบที่มือ อันเป็นการแสดงถึงการยกย่องเทิดทูนบูชา
Latruo (เลส-ทรู-โอ) แปลว่า ปรนนิบัติรับใช้เจ้านาย ในที่นี้จึงอาจมใช้กับพระเจ้าได้
== นมัสการของคริสตชน ==
มีความหมาย 2 นัยคือ
เป็นท่าทีในจิตใจของเรา ที่มีความรักใคร่เทิดทูน เคารพยำเกรง
เป็นการแสดงออกด้วยการรับใช้ปรนิบัติ
คริสต์ศาสนิกชนแสดงออกถึงการตอบสนองต่อพระเยซูด้วยการนมัสการ ซึ่งเป็นการแสดงความรักต่อพระองค์อย่างที่สุด
พิธีกรรมในศาสนาคริสต์
เปลือกโลกภาคพื้นทวีป

เปลือกโลกภาคพื้นทวีป เป็นชั้นของหินอัคนี หินตะกอน หินแปรที่ก่อตัวขึ้นเป็นทวีปและไหล่ทวีป บางครั้งชั้นนี้ว่าชั้นไซอัลเพราะประกอบด้วยซิลิกาและอะลูมิเนียมเป็นจำนวนมาก เปลือกโลกภาคพื้นทวีปมีความหนาแน่นต่ำกว่าเปลือกโลกภาคพื้นสมุทร ชั้นไม่ต่อเนื่องของคอนราดเป็นชั้นระหว่างเปลือกโลกภาคพื้นทวีป (เปลือกโลกชั้นบน) และ เปลือกโลกภาคพื้นสมุทร (เปลือกโลกชั้นล่าง)  ทำให้สามารถวัดความลึกของแผ่นเปลือกโลกภาคพื้นทวีปโดยตรวจสอบการเปลี่ยนแปลงความเร็วของคลื่นไหวสะเทือน
เปลือกโลกภาคพื้นทวีปแบ่งออกเป็นหลายชั้น ส่วนมากประกอบหินประเภทอินเทอมีเดียท (SiO2 wt% = 60.6) มีความหนาแน่นเฉลี่ยอยู่ที่ 2.83&nbsp;กรัม/ซม.3  หนาแน่นน้อยกว่าเปลือกโลกภาคพื้นสมุทรที่มีความหนาแน่นประมาณ 2.9&nbsp;กรัม/ซม.3 และอัตราเมฟิกที่เป็นส่วนประกอบในเนื้อโลกที่มีความหนาแน่นประมาณ 3.3&nbsp;กรัม/ซม.3 เปลือกโลกภาคพื้นทวีปมีความหนาอยู่ที่ 25–70 กิโลเมตร หนากว่าเปลือกโลกภาคพื้นสมุทรที่มีความหนาประมาณ 7–10 กิโลกเมตร ครอบคลุม 40% พื้นผิวโลก และมีปริมาตรคิดเป็น 70% ของเปลือกโลกทั้งหมด
เปลือกโลกภาคพื้นทวีปส่วนมากเป็นพื้นที่ดินเหนือระดับน้ำทะเล ยกเว้นแต่ทวีปซีแลนเดียที่จมอยู่ใต้มหาสมุทรแปซิฟิกกว่า 94% โดยนิวซีแลนด์เป็นพื้นที่ 93% ของพื้นที่ ๆ อยู่เหนือผิวน้ำ
== ความสำคัญ ==
เนื่องจากเปลือกโลกภาคพื้นทวีปทอดตัวเหนือระดับน้ำทะเล ทำให้สิ่งมีชีวิตบนบกวิวัฒนาการมาจากสิ่งมีชีวิตในทะเล การมีอยู่ของพื้นดินทำให้เกิดทะเลภายในและไหล่ทวีป ส่งผลให้สิ่งมีชีวิตที่ซับซ้อนเกิดขึ้นเป็นจำนวนมากในเหตุการ์ณแคมเบรียน เอ็กโพลชั่นช่วงมหายุคพาลีโอโซอิก
== กำเนิด ==
เปลือกโลกทั้งหมดเกิดจากการแข็งตัวของหินหลอมละลายในเนื้อโลกที่ผ่านการตกผลึกลำดับส่วนของหินบะซอลต์ กับการหลอมและขึ้นรูปใหม่ของเปลือกโลกที่มีอยู่เดิม การสร้างเปลือกโลก 2 กระบวนการนี้ยังเป็นที่ถกเถียงกันอยู่ แต่คาดกันว่าการตกผลึกลำดับส่วนน่าจะเป็นปัจจัยสำคัญ กระบวนการเหล่านี้มักเกินในบริเวณภูเขาไฟรูปโค้งที่เป็นเขตมุดตัวของเปลือกโลก
20% ของเปลือกโลกปัจจุบันก่อตัวขึ้นเมื่อ 3.0 พันล้านปีก่อน หลักฐานตัวอย่างของเปลือกโลกที่มีอายุมากกว่า 3.5 พันล้านปีมีน้อยมาก ช่วง 3.0 ถึง 2.5 พันล้านปีที่แล้วมีการก่อตัวอย่างรวดเร็วของหินฐานทวีป ทำให้ช่วงเวลานี้เกิดการก่อตัวเปลือกโลกเป็นปริมาตรประมาณ 60% ของปัจจุบัน ส่วนอีก 20% ก่อตัวขึ้นในช่วง 2.5 พันล้านปีที่แล้ว
== อ้างอิง ==
=== บรรณานุกรม ===
(Diagram entitled "Model of growth of continental crust through time" by )
==แหล่งข้อมูลอื่น==
Average composition of Continental Crust
Crust 5.1
Evolution of the Continental Crust
เปลือกโลก
โครงสร้างของโลก
แผ่นเปลือกโลก
กลุ่มภาษาบัฮนัร

กลุ่มภาษาบัฮนัร (Bahnaric Languages) เป็นภาษาในกลุ่มมอญ-เขมร ตระกูลออสโตรเอเชียติก แบ่งเป็น 5 กลุ่มย่อย คือ
กลุ่มย่อยเหนือ ได้แก่ ภาษาเซดัง ภาษาฮเร ภาษาฮะลัง ภาษาเจ็ฮ ภาษาระเงา
กลุ่มย่อยใต้ ได้แก่ ภาษาเกอฮอ ภาษาจเรา ภาษามนอง ภาษาซเตียง
กลุ่มย่อยตะวันตก ได้แก่ ภาษาละเว็น ภาษาญะเฮิญ ภาษาเจ็ง ภาษาโอย ภาษาบราว
กลุ่มย่อยกลาง ได้แก่ ภาษาบัฮนัร ภาษาตำปวน ภาษาอะลัก
กลุ่มย่อยตะวันออก ได้แก่ ภาษากัว ภาษาตะกัว
== อ้างอิง ==
ธีระพันธ์ ล.ทองคำ. ภาษาของนานาชนเผ่าในแขวงเซกอง ลาวใต้: ความรู้พื้นฐานเพื่อการวิจัยและและพัฒนา. กทม. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. 2544.
ตระกูลภาษาออสโตรเอเชียติก
กลุ่มภาษามลายู-พอลินีเชียกลาง

กลุ่มภาษามลายู-พอลินีเชียกลาง (Central malayo-polynesian languages) เป็นสาขาของภาษาตระกูลออสโตรนีเซียน มีผู้พูดในหมู่เกาะซุนดาน้อยและหมู่เกาะโมลุกกะในทะเลบันดา ใกล้เคียงกับจังหวัดนูซาเติงการาตะวันออก จังหวัดมาลูกู ประเทศอินโดนีเซีย และประเทศติมอร์-เลสเต (ยกเว้นกลุ่มภาษาปาปัวของติมอร์และเกาะใกล้เคียง) โดยมีกลุ่มภาษาบีมาที่แพร่กระจายในจังหวัดนูซาเติงการาตะวันตกและภาคตะวันออกของเกาะซุมบาวา และกลุ่มภาษาซูลาทางตะวันตกเฉียงใต้ของจังหวัดมาลูกูตอนเหนือ เกาะหลัก ๆ ของบริเวณนี้ได้แก่ เกาะซุมบาวา เกาะซุมบา เกาะโฟลเร็ซ เกาะติมอร์ เกาะบูรู และเกาะเซรัม ภาษาที่สำคัญได้แก่ ภาษามัวฆาไรของเกาะโฟลเร็ซตะวันตกและภาษาเตตุนที่เป็นภาษาประจำชาติของติมอร์-เลสเต
การจัดแบ่งกลุ่มภาษานี้มีหลักฐานอ่อน โดยเฉพาะข้อด้อยที่ไม่มีลักษณะร่วมของภาษาในเขตภูมิศาสตร์เดียวกัน นักภาษาศาสตร์บางคนจัดให้กลุ่มนี้เป็นกลุ่มภาษามลายู-พอลินีเชียกลาง–ตะวันออกที่ต่างจากกลุ่มภาษามลายู-พอลินีเชียตะวันออก (Grimes, 1991) ภาษาจำนวนมากทางทางตะวันออกของเกาะโฟลเร็ซและเกาะใกล้เคียงโดยเฉพาะเกาะซาวู มีศัพท์พื้นฐานที่ไม่อยู่ในตระกูลออสโตรนีเซียนมาก และอาจจะต้องพิสูจน์ต่อไปว่าเป็นภาษาในตระกูลออสโตรนีเซียนแน่นอนหรือไม่ (Würm, 1975)
== กลุ่มของภาษา ==
ภาษาที่จัดอยู่ในกลุ่มนี้ได้แก่
กลุ่มภาษาบีมา-ซุมบา (ภาษาซุมบาวาและภาษาซุมบา)
กลุ่มภาษาติมอร์
กลุ่มภาษาดามัรตะวันตก
กลุ่มภาษาบาบัร
กลุ่มภาษามาลูกูตะวันตกเฉียงใต้
กลุ่มภาษาอารู
กลุ่มภาษาบอมเบไรเหนือ (ตามชายฝั่งของคาบสมุทรบอมเบไรในเกาะนิวกินี)
กลุ่มภาษามาลูกูกลาง
==อ้างอิง==
ตระกูลภาษาออสโตรนีเซียน
ศาสนาประจำชาติ

ศาสนาประจำรัฐ หรือ ศาสนาประจำชาติ (state religion) บางทีเรียก ศาสนาซึ่งเป็นที่ยอมรับ (established religion) หรือ ศาสนาทางการ (official religion) เป็นคณะหรือลัทธิทางศาสนาที่รัฐอธิปไตยรัฐหนึ่ง ๆ อนุมัติอย่างเป็นทางการ รัฐที่มีศาสนาอย่างเป็นทางการนั้น แม้ไม่ใช่รัฐฆราวาส ก็ไม่จำต้องเป็นรัฐแบบเทวาธิปไตยเสมอไป เช่น รัฐที่ผู้ปกครองควบตำแหน่งทั้งทางโลกและทางสงฆ์ ส่วนศาสนาประจำรัฐนั้น แม้ได้รับอนุมัติจากรัฐ ก็ไม่จำเป็นที่รัฐจะอยู่ในความควบคุมของศาสนา หรือศาสนาจะอยู่ในความควบคุมของรัฐเสมอไป
ศาสนาประจำรัฐนั้นปรากฏโฉมอยู่ทั่วทุกวัฒนธรรมในประวัติศาสตร์ของมวลมนุษย์ ความสัมพันธ์ระหว่างลัทธิศาสนาและรัฐนั้นเป็นที่ถกเถียงกันมาแต่โบราณ เช่น ในงานของแวร์โร (Varro) ที่เรียกศาสนาประจำรัฐว่า ศาสนาของพลเมือง (theologia civilis) สำหรับศาสนาคริสต์นั้น คริสตจักรที่ได้รับการสนับสนุนจากรัฐเป็นแห่งแรก คือ คริสตจักรอัครทูตอาร์มีเนีย (Armenian Apostolic Church) ซึ่งตั้งขึ้นใน ค.ศ. 301 และยังมีศัพท์ คริสตจักรประจำรัฐ (state church) ที่ใช้เรียกองค์การศาสนาคริสต์ที่รัฐอนุมัติ
ในตะวันออกกลาง รัฐที่ประชากรส่วนใหญ่เป็นอิสลามยกเอาศาสนาอิสลามเป็นศาสนาประจำรัฐ แต่ข้อจำกัดทางศาสนานั้นมากน้อยต่างกันไป เช่น ผู้ปกครองซาอุดีอาระเบียมีอำนาจทั้งทางฆราวาสและทางศาสนา ส่วนประธานาธิบดีแห่งอิหร่านซึ่งต้องเป็นฆราวาสนั้นต้องปฏิบัติตามคำตัดสินขององค์การศาสนานับแต่เกิดการปฏิวัติอิหร่านเมื่อ ค.ศ. 1979 เป็นต้นมา
ระดับการกำหนดให้พลเมืองต้องถือศาสนาตามรัฐในสังคมปัจจุบันนั้นก็ต่างกันไปในแต่ละท้องที่ เช่น มีระดับสูงในซาอุดีอาระเบีย และมีระดับน้อยถึงไม่มีเลยในกรีก เดนมาร์ก อังกฤษ และไอซ์แลนด์
==ศาสนาคริสต์==
===ไม่สังกัดนิกาย===
===นิกายโรมันคาทอลิก===
ประเทศที่จัดตั้งให้เป็นศาสนาประจำชาติหรือรัฐ มีดังนี้:
ประเทศที่ให้การยอมรับในรัฐธรรมนูญของตนในระดับต่าง ๆ แต่ไม่ระบุเป็นศาสนาประจำชาติ:
===นิกายออร์ทอดอกซ์ตะวันออก===
ประเทศที่ให้การยอมรับในรัฐธรรมนูญของตนในระดับต่าง ๆ แต่ไม่ระบุเป็นศาสนาประจำชาติ:
===นิกายโปรเตสแตนต์===
ประเทศข้างล่างนี้ยอมรับให้นิกายโปรเตสแตนต์รูปแบบหนึ่งเป็นศาสนาประจำชาติหรือรัฐ:
===เครือจักรภพแห่งประชาชาติ===
====นิกายแองกลิคัน====
====ลัทธิคาลวิน====
===กลุ่มนอร์ดิก===
====นิกายลูเทอแรน====
* 
*
ประเทศที่ให้การยอมรับในรัฐธรรมนูญของตนในระดับต่าง ๆ แต่ไม่ระบุเป็นศาสนาประจำชาติ:
===อื่น ๆ /ผสม===
==ศาสนาอิสลาม==
ประเทศข้างล่างนี้จัดตั้งศาสนาอิสลาม หรือนิกายจำเพาะ เป็นศาสนาประจำชาติ
ในบางประเทศ ศาสนาอิสลามไม่ได้เป็นศาสนาประจำชาติ แต่ได้รับสถานะพิเศษ:
==ศาสนาพุทธ==
ประเทศที่ประกาศให้ศาสนาพุทธเป็นศาสนาประจำชาติ มีดังนี้:
ในบางประเทศ ศาสนาพุทธไม่ได้เป็นศาสนาประจำชาติ แต่มีสถานะพิเศษ:
==ดูเพิ่ม==
เสรีภาพทางศาสนา
รัฐฆราวาส
==หมายเหตุ==
==อ้างอิง==
ศาสนากับการเมือง
การแยกศาสนจักรกับอาณาจักร
การเลือกปฏิบัติทางศาสนา
นโยบายศาสนา
พระตำหนักชาลีมงคลอาสน์

พระตำหนักชาลีมงคลอาสน์ เป็นพระตำหนักที่โดดเด่นที่สุดในหมู่พระตำหนักและพระที่นั่งในพระราชวังสนามจันทร์ ตั้งอยู่ทางทิศใต้ของสนามใหญ่ สร้างขึ้นราวปี พ.ศ. 2451 โดยมีหม่อมเจ้าอิทธิเทพสรรค์ กฤดากร เป็นสถาปนิกผู้ออกแบบ เป็นพระตำหนัก 2 ชั้น หลังคามุงกระเบื้องสีแดง ชั้นบนมีเพียง 2 ห้อง ชั้นล่างมี 2 ห้อง มีระเบียงล้อมรอบ 3 ด้านของตัวพระตำหนักทั้ง 2 ชั้น จุดเด่นของพระตำหนักองค์นี้คือสถาปัตยกรรมที่มีลักษณะคล้ายกับปราสาทซึ่งเป็นการผสมระหว่างศิลปะเรอแนซ็องส์ของประเทศฝรั่งเศส กับอาคารแบบฮาล์ฟ ทิมเบอร์ของประเทศอังกฤษ แต่ดัดแปลงให้เหมาะสมกับสภาพอากาศในประเทศไทย ผังอาคารเป็นรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าแบบสมมาตร เป็นอาคาร 2 ชั้น ชั้นล่างเป็นห้องบันได อีกด้านหนึ่งเป็นห้องเสวยและห้องส่งเครื่อง ชั้นบนประกอบด้วยทางเดินกลางแบ่งอาคารเป็น 2 ข้าง แต่ละข้างมีห้องใหญ่เป็นห้องบรรทม และห้องเล็กเป็นห้องทรงพระอักษร ล้อมด้วยระเบียงสามด้านยกเว้นด้านหลัง ทางด้านตะวันออกและตะวันตกมีเฉลียงเป็นรูปครึ่งวงกลมประกอบด้วยเสาขนาดใหญ่ หลังคามุงด้วยกระเบื้องสีแดง จุดเด่นของพระตำหนักอยู่ที่ป้อมหรือหอคอยที่มุมอาคาร ยอดหลังคาเป็นกรวยแหลม นอกจากนี้ทางเข้ากลางด้านหน้ายังทำเป็นมุขแบบชนบท ลายซุ้มหน้าบันเหนือระเบียงมีลายแบบยุคกลางของยุโรป ด้านใต้มีประตูเปิดไปสู่ฉนวนซึ่งทอดยาวไปพระตำหนักมารีราชรัตบัลลังก์
ในปี พ.ศ. 2458 พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานนามพระตำหนักว่า "พระตำหนักชาลีมงคลอาสน์" และโปรดเกล้าฯ ให้จัดการพระราชพิธีขึ้นพระตำหนัก เมื่อวันที่ 3 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2460
แต่เดิมพระตำหนักหลังนี้ชื่อว่า "พระตำหนักเหล" ซึ่งตั้งตามนามของย่าเหล สุนัขทรงเลี้ยงในรัชกาล
== อ้างอิง ==
== ดูเพิ่ม ==
พระราชวังสนามจันทร์
มหาวิทยาลัยศิลปากร
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
พระตำหนักชาลีมงคลอาสน์ จาก สำนักพระราชวัง
พระตำหนักชาลีมงคลอาสน์ จาก หามานานดอตคอม
พระตำหนักชาลีมงคลอาสน์  จาก หอมรดกไทย
ชาลีมงคลอาสน์
ชาลีมงคลอาสน์
ทัศนมิติ

ทัศนมิติ (perspective) หรือทับศัพท์ว่าเพอร์สเปกทีฟ คือการเขียนภาพให้ปรากฏออกมาในลักษณะที่เหมือนการมองเห็นจริง โดยปรกติมักจะใช้เพื่อการนำเสนอภาพจำลองของแนวความคิดในการออกแบบผลงาน เช่นภาพงานอาคารในงานสถาปัตยกรรม ภาพการตกแต่งภายในสำหรับงานมัณฑนศิลป เป็นต้น
== ประเภทของทัศนมิติ ==
ทัศนมิติแบบจุดเดียวจะมีจุดสุดสายตา (Vanishing point) จุดเดียว อาจอยู่ด้านซ้าย หรือขวา บนหรือล่าง หรืออยู่กึ่งกลางของภาพก็ได้
* จุดลับตาหรือจุดอันตธาน คือจุดรวมของเส้นฉายของภาพ
ทัศนมิติแบบสองจุด จะมีจุดสุดสายตา สองจุด อยู่ทางด้านซ้ายและขวาของภาพ
ทัศนมิติแบบสามจุด จะมีจุดสุดสายตา สองจุด อยู่ทางด้านซ้ายและขวาของภาพ อีกหนึ่งจุดอาจอยู่ด้านบนหรือด้านล่างของภาพก็ได้
== ระดับมุมมองของทัศนมิติ ==
มองแบบนก (Bird’s eye view) เป็นภาพในลักษณะมองจากที่สูงลงมา
มองในระดับสายตา (Human’s eye view) เป็นภาพการมองในลักษณะระดับสายตาของคนทั่วไป
มองแบบหนอน (Worm’s eye view) เป็นภาพในลักษณะมองขึ้นไปที่สูง
== องค์ประกอบของทัศนมิติ ==
จุดสุดสายตา (Vanishing Point)
เส้นระดับสายตา (Horizon Line)
== อ้างอิง ==
ชวลิต ดาบแก้ว และ สุภาวดี เหมทานนท์ การเขียนทัศนียภาพ. ดีแอล เอส. พ.ศ. 2541.
Gwen White.  Perspective: A Guide for Artists, Architects and Designers  B.T. Batsford Ltd. 1982. ISBN 978-0713-4341-25
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
สถาปัตยกรรม
โอโรเม

โอโรเม (Oromë) เป็นตัวละครตัวหนึ่งในปกรณัมของ เจ. อาร์. อาร์. โทลคีน โดยเป็นหนึ่งในเทพวาลาร์ ชื่อในภาษาเควนยา มีความหมายว่า "ผู้เป่าแตรอันกึกก้อง" พระองค์มีแตรเขาสัตว์ประจำพระองค์ชื่อว่า วาลาโรมา (Valaróma)
เทพโอโรเมเป็นเทพแห่งป่า ทรงมีชื่อในภาษาอื่นๆ และฉายามากมาย เช่น อะราว (Araw - ภาษาซินดาริน), อัลดารอน (Aldaron), อะรัม (Arum), เบมา (Béma), เทารอน (Tauron), อาราเม (Arāmē) พระองค์ได้รับสมัญญาว่าเป็น นายพรานแห่งเหล่าวาลาร์, นักขี่ม้าผู้ยิ่งใหญ่ และ เจ้าแห่งพนาไพร  พระองค์เป็นเชษฐาของเทพีเนสซา และทรงอภิเษกกับเทพีวานา
เทพโอโรเมมีม้าทรงสีขาวปลอดนามว่า นาฮาร์ (Nahar) ซึ่งเป็นชื่อที่พวกเอลฟ์เรียกตามเสียงร้องของมัน ในระหว่างยุคแห่งพฤกษาซึ่งเหล่าวาลาร์พากันไปประทับอยู่ที่วาลินอร์บนทวีปอามัน แต่เทพโอโรไมไม่ทรงละทิ้งมิดเดิ้ลเอิร์ธ พระองค์มักทรงม้าไปตามผืนแผ่นดินเพื่อกำราบเหล่ามาร พละกำลังของพระองค์เป็นรองเพียงแต่เทพทุลคัส แต่มีพระโทสะรุนแรงเหลือคณานับ
การที่พระองค์ยังคงเที่ยวท่องอยู่บนมิดเดิ้ลเอิร์ธ จึงทรงเป็นวาลาองค์แรกที่ได้พบพวกเอลฟ์ตื่นขึ้นที่ริมทะเลสาบคุยวิเอเนน และทรงตั้งชื่อให้แก่พวกนั้นว่า เอลดาร์ (Eldar) ซึ่งหมายถึง ผองชนแห่งแสงดาว (เพราะเวลานั้นบนท้องฟ้าของมิดเดิ้ลเอิร์ธมีแต่แสงดาวส่องสว่าง ส่วนดวงอาทิตย์และดวงจันทร์ยังไม่ได้ถูกสร้างขึ้น) เมื่อโอโรเมทรงนำข่าวนี้กลับไปแจ้งเหล่าวาลาร์ ก็ได้รับมอบหมายหน้าที่ให้เกลี้ยกล่อมพวกเอลฟ์ให้เดินทางไปยังทวีปอามัน ทรงเป็นผู้นำพาพวกเอลฟ์ในการเดินทางครั้งใหญ่ของพวกเขา
ตัวละครในซิลมาริลลิออน
Vala (Middle-earth)#Oromë
ヴァラ#オロメ
Ainur#Valar
Valar#Oromë
Валар#Оромэ
Valar (Tolkien)#Oromë
อุทยานแห่งชาติฟ็องญา-แก๋บ่าง

อุทยานแห่งชาติฟ็องญา-แก๋บ่าง (Vườn Quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng) เป็นอุทยานแห่งชาติของประเทศเวียดนามที่ได้รับลงทะเบียนเป็นแหล่งมรดกโลกเมื่อปี พ.ศ. 2546 ตั้งอยู่ในอำเภอโบ๊จักและอำเภอมิญฮว้า จังหวัดกว๋างบิ่ญ และติดชายแดนประเทศลาว ห่างจากกรุงฮานอยมาทางใต้ประมาณ 500 กิโลเมตร เป็นกลุ่มหินปูนมีขนาดพื้นที่ 857.54 ตารางกิโลเมตร หรือ 535,962.5 ไร่ อุทยานนี้มีชื่อเสียงในความสวยงามของถ้ำที่มีอยู่เป็นจำนวนมาก และยังเป็นสถานที่ 1 ใน 2 ของโลกที่เป็นหินปูนที่มีลำธารใต้ดินขนาดใหญ่
อุทยานแห่งชาติฟ็องญา-แก๋บ่างได้รับขึ้นทะเบียนเป็นมรดกโลกในการประชุมคณะกรรมการมรดกโลกสมัยสามัญครั้งที่ 27 เมื่อปี พ.ศ. 2546 ที่กรุงปารีส ประเทศฝรั่งเศส
== อ้างอิง ==
อทยาน
อทยาน
จังหวัดกว๋างบิ่ญ
อุทยานแห่งชาติในประเทศเวียดนาม
ชินยะ ยะมะดะ

ชินยะ ยามาดะ  เกิดที่จังหวัดคานากาว่าประเทศญี่ปุ่นในวันที่ 13 มกราคม พ.ศ. 2513 รู้จักกันในนาม ชินยะอดีตมือกลองจากวงดนตรีวิชั่วร๊อค ลูน่า ซี(Luna Sea)
== ประวัติ ==
ชินยะ ยามาดะ เริ่มเข้าสู้วงการครั้งแรกด้วยการเป็นมือกลองให้กับวงดนตรีของโรงเรียนที่ชื่อ PINOCCHIO ทำให้เขาได้พบกับ สึกิโซะ ซึงตอนนั้นเป็นมือเบส หลังจากนั้นไม่นานทั้งสองก็ออกจากวง PINOCCHIO และไปรวมตัวกับ เจ, อิโนรัน และ ริวอิจิ ตั้งวง LUNACY ขึ้นมา หลังจากนั้นทั้งห้าก็ได้เซ็นสัญญากับค่าย Extasy Records จากการชักชวนของ ฮิเดะ(จาก X Japan) และเปลี่ยนชื่อวงเป็น ลูน่า ซี (Luna Sea) โดยวงประสพความสำเร็จอย่างสูง และในปี ค.ศ. 2000 ลูน่า ซี ได้ประกาศยุบวงอย่างเป็นทางการ สมาชิกทุกคนต่างแยกไปทำงานของตัวเอง ยกเว้นแต่ชินยะเท่านั้นที่ออกจากวงการเพลง เขาได้แต่งงานกับ อายะ อิชิงูโระ อดีตนักร้องรุ่นก่อตั้งของกลุ่ม มอร์นิงมุซุเมะ และมีลูกด้วยกัน 2 คน
ปัจจุบันชินยะมีโปรเจตท์เล็กๆน้อยๆ โดยเขาตั้งวง 'Potbelly' โดยมีตัวเขาเองกับนังร้องวัย22ปีที่ชื่อ 'มิลกี้' โดยปลอยซิงเกิ้ลแรกออกมาในวันที่ 22 สิงหาคม ปี ค.ศ. 2005 และยังเป็นเป็นคนตีกลองในเพลงประกอบภาพยนตร์เรื่อง นานะ อีกด้วย
นักดนตรีชาวญี่ปุ่น
บุคคลที่เกิดในปี พ.ศ. 2513
มธุรส รุจิรวัฒน์

ศาสตราจารย์ ดร. คุณหญิงมธุรส รุจิรวัฒน์ รองประธานสถาบันวิจัยจุฬาภรณ์ ฝ่ายวิจัย  และอาจารย์ประจำภาควิชาเภสัชวิทยา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ยังเป็นผู้ตามเสด็จสมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี ในโอกาสที่ทรงประกอบพระกรณียกิจในต่างประเทศอีกด้วย
==ประวัติ==
คุณหญิงมธุรส รุจิรวัฒน์  เป็นธิดาคนโตของ ศาสตราจารย์ ดร.สตางค์ มงคลสุข ผู้ก่อตั้งคณะวิทยาศาสตร์การแพทย์ มหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์ และคณบดีคนแรกของคณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
คุณหญิงมธุรส รุจิรวัฒน์  สมรสกับ ศาสตราจารย์ ดร.สมศักดิ์ รุจิรวัฒน์ มีบุตรชาย 1 คน คือ นายอธิศ รุจิรวัฒน์
=== การศึกษา ===
พ.ศ. 2513 - ปริญญาตรี สาขา Life Sciences จากมหาวิทยาลัยลิเวอร์พูล ประเทศอังกฤษ
พ.ศ. 2518 - ปริญญาเอก สาขา Nutritional Biochemistry & Metabolism จากมหาวิทยาลัย Massachusetts Institute of Technology, Cambridge ประเทศสหรัฐอเมริกา
== ตำแหน่งในปัจจุบัน ==
รองประธาน สถาบันวิจัยจุฬาภรณ์ ฝ่ายวิจัย
หัวหน้าห้องปฏิบัติการพิษวิทยาลิ่งแวดล้อม  สถาบันวิจัยจุฬาภรณ์
อาจารย์ประจำภาควิชาเภสัชวิทยา คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
ผู้อำนวยการโครงการบัณฑิตศึกษา ฝึกอบรม และวิจัยด้านวิทยาศาสตร์เทคโนโลยี และการบริหารจัดการสิ่งแวดล้อม (ESTM) ซึ่งเป็นความร่วมมือระหว่างสถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเซีย มหาวิทยาลัยมหิดล และสถาบันวิจัยจุฬาภรณ์
== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ ==
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
http://www.sc.mahidol.ac.th/academics/staff/AC_m/Mathuros_R.htm 
http://stang.sc.mahidol.ac.th/stang.htm 
ศาสตราจารย์
นักวิทยาศาสตร์ชาวไทย
บุคคลจากคณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
คุณหญิง
บุคคลจากโรงเรียนเตรียมอุดมศึกษา
อาจารย์คณะวิทยาศาสตร์
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ต.จ. (ฝ่ายใน)
ศิษย์เก่าจากสถาบันเทคโนโลยีแมสซาชูเซตส์
ศิษย์เก่าจากมหาวิทยาลัยลิเวอร์พูล
เดอะฮู

เดอะฮู (The Who) เป็นวงดนตรีร็อกจากอังกฤษ ก่อตั้งมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2507 ได้รับการยอมรับ และมีอิทธิพลต่อวงการดนตรี   มีชื่อเสียงในการแสดงสด  สมาชิกสำคัญในวงประกอบด้วย   พีท ทาวเซนด์ (กีตาร์), โรเจอร์ ดาลเทรย์ (ร้องนำ, ฮาร์โมนิกา), จอห์น เอนทวิสเทิล (เบส) และ คีธ มูน (กลอง)
== ประวัติ ==
ก่อตั้งเมื่อปี ค.ศ.1964 ที่กรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษ เดิมตั้งชื่อวงว่า The Detours ต่อมาเปลี่ยนชื่อมาเป็น The High Numbers วง เดอะฮู นี้ เป็นที่รู้จักกันดีด้วยมุขการทำลายเครื่องดนตรีบนเวทีแสดง โดยเฉพาะ พีท ทาวเซนด์ มือกีตาร์ของวง เป็นที่รู้จักกันดีในการฟาดกีตาร์ และ มือกลองอย่าง คีธ มูน ได้นำเอากระเดื่องกลองคู่มาใช้กับวงเป็นคนแรกๆ ในระยะแรกของวง มีภาพลักษณ์ตัวเองว่าเป็นพวกมอด โด่งดังมากจากเพลงสัญลักษณ์วัยรุ่นในยุคนั้น คือเพลง My Generation (1965) ต่อมาในปี ค.ศ.1978 คีธ มูน ก็เสียชีวิตเพราะเสพยาเสพติดเกินขนาด แล้วก็ได้มือกลองมาใหม่ ชื่อ เคนนี โจนส์ แต่ต่อมาอีก 3 ปีก็แยกวงกัน แล้วก็กลับมารวมตัวกัน และก็มาแยกวงกันอีก และก็กลับมารวมตัวกัน แล้วก็มาแยกวงกันอีก จนกระทั่ง ปี 2002 จอห์น เอนทวิสเทิล มือเบสของวงก็เสียชีวิตเพราะเสพโคเคนเกินขนาด พวกเขากลับมารวมตัวกันอีกครั้งในปี 2004 โดยออกตระเวนแสดงสดทั่วโลก และยังได้มือกลองอย่าง แซ๊ก สตาร์คกี้ มือกลองของวงoasis และเป็นลูกชายของ ริงโก้ สตารร์ อดีตมือกลองของวง เดอะ บีทเทิลส์ มาเป็นมือกลองให้กับเดอะฮู อีกด้วย จนกระทั่งปัจจุบัน
== ผลงาน ==
My Generation (UK) / The Who Sings My Generation (US) - 3 December 1965
A Quick One (UK) / Happy Jack (US) - 9 December 1966
The Who Sell Out - 15 December 1967
Tommy - 23 May 1969
Live at Leeds - 16 May 1970 (Recorded 14 February 1970)
Who's Next - 31 July 1971 (US) / 25 August 1971 (UK)
Quadrophenia - 19 October 1973
The Who by Numbers - 18 October 1975
Who Are You - 18 August 1978
Face Dances - 16 March 1981
It's Hard - 4 September 1982
Endless Wire - 30 October 2006
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Pete Townshend's blog  official site
The Who reference page
The Who Location Guide  Guide to US & UK Who locations
The Who Forum  Who discussion forum - features exclusive interview section
Verboo Info Webpage about The Who at Verboo.
The Who  at Rolling Stone
กลุ่มดนตรีสัญชาติอังกฤษ
ศิลปินสังกัดเดคคาเรเคิดส์
ศิลปินสังกัดวอร์เนอร์บราเธอร์สเรเคิดส์
ศิลปินสังกัดเอ็มซีเอเรเคิดส์
กลุ่มดนตรีที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2507
วงกลุ่มสี่สัญชาติอังกฤษ
บุคคลจากลอนดอน
กลุ่มดนตรีจากลอนดอน
ผู้ที่ได้รับรางวัลแกรมมี สาขาศิลปินผู้ประสบความสำเร็จตลอดช่วงชีวิต