สงัด ชลออยู่

พลเรือเอก สงัด ชลออยู่ (4 มีนาคม พ.ศ. 2459 – 23 พฤศจิกายน พ.ศ. 2523) เป็นนักการเมืองและทหารเรือชาวไทย อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม อดีตผู้บัญชาการทหารสูงสุด และผู้บัญชาการทหารเรือ อดีตหัวหน้าคณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน และคณะปฏิวัติ ซึ่งก่อรัฐประหารใน พ.ศ. 2519 และ พ.ศ. 2520
== ประวัติ ==
พล.ร.อ. สงัด เกิดเมื่อวันที่ 4 มีนาคม พ.ศ. 2458 (แบบสากลคือ พ.ศ. 2459) ที่บ้านเขาพระ หมู่ที่ 2 ตำบลเขาพระ อำเภอเดิมบางนางบวช จังหวัดสุพรรณบุรี เป็นบุตรของนายแปลกกับนางส้มลิ้ม นามสกุลชลออยู่ ชีวิตส่วนตัว พล.ร.อ. สงัด สมรสกับ คุณหญิง สุคนธ์ ชลออยู่ นามสกุลเดิมคือ (สหัสสานนท์) ทั้งคู่มีบุตร-ธิดาด้วยกัน 2 คน
ในเหตุการณ์กบฏแมนฮัตตันระหว่างวันที่ 29 - 30 มิถุนายน พ.ศ. 2494 พล.ร.อ. สงัด ในขณะนั้นยังมียศ"นาวาโท"  เป็นผู้บังคับบัญชาเรือรบหลวงสุราษฎร์ธานี เป็นผู้ยิงปืนจากเรือไปยังรถถังของฝ่ายรัฐบาลจนเสียหาย หลังเหตุการณ์ได้ถูกควบคุมตัวและถูกคุมขังเช่นเดียวกับผู้ต้องหาคนอื่น ๆ ที่สนามกีฬาแห่งชาติด้วย
พล.ร.อ. สงัด ชลออยู่  เป็นนายทหารที่มีบทบาทอย่างสูงในทางการเมือง โดยเฉพาะหลังเหตุการณ์ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 ด้วยการเป็นทั้งผู้บัญชาการทหารเรือและผู้บัญชาการทหารสูงสุด และเป็นผู้นำในการรัฐประหารถึง 2 ครั้ง คือในวันที่ 6 ตุลาคม 2519 และ 20 ตุลาคม 2520 จนได้รับฉายาว่า  "บิ๊กจอวส์" หรือ "จอวส์ใหญ่" ถึงแก่อนิจกรรมด้วยอาการหัวใจวาย เมื่อวันที่ 23 พฤศจิกายน พ.ศ. 2523 ที่โรงพยาบาลประจำอำเภอแกลง จังหวัดระยอง รวมอายุได้ 
และจนถึงทุกวันนี้ เมื่อครบรอบวันคล้ายวันถึงแก่อนิจกรรมของท่าน กองทัพเรือยังคงจัดงานรำลึกถึงท่านอยู่เสมอ ซึ่งบุคคลที่ใกล้ชิดและเคยเป็นผู้ใต้บังคับบัญชาของท่านมักเรียกชื่อท่านด้วยความเคารพว่า "ครูหงัด" และได้มีการจัดตั้งมูลนิธิ พล.ร.อ. สงัด ชลออยู่ ขึ้น โดยมอบเงินเป็นทุนการศึกษาสำหรับนักเรียนทั่วไปและนักเรียนเตรียมทหารที่มีผลการเรียนดี โดยเฉพาะนักเรียนที่เป็นบุตรหลานของข้าราชการทหาร
== การศึกษา ==
โรงเรียนวิชัยบำรุงราษฎร์ จังหวัดชัยนาท
โรงเรียนอุทัยทวีเวท จังหวัดอุทัยธานี
โรงเรียนบ้านสมเด็จเจ้าพระยา
โรงเรียนนายเรือ
วิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร รุ่น 4
วิทยาลัยการทัพเรือ รุ่น 1
ศึกษาและดูงานการปราบเรือดำน้ำที่ประเทศสหรัฐอเมริกา
== ตำแหน่งสำคัญในราชการ ==
ผู้บังคับการกองเรือปราบเรือดำน้ำ 12 เมษายน พ.ศ. 2501
เสนาธิการกองเรือยุทธการ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2505
ผู้ช่วยเสนาธิการทหารเรือฝ่ายยุทธการ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2507
รองเสนาธิการทหารเรือ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2512
รองเสนาธิการทหาร 1 ตุลาคม พ.ศ. 2514
ผู้บัญชาการกองเรือยุทธการ 29 กันยายน พ.ศ. 2515
รองผู้บัญชาการทหารเรือ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2516
ผู้บัญชาการทหารเรือ (อัตราจอมพลเรือ) 19 พฤศจิกายน พ.ศ. 2516
ผู้บัญชาการทหารสูงสุด และรักษาการผู้บัญชาการทหารเรือ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2518
เกษียณอายุราชการ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2519
== ตำแหน่งสำคัญทางการเมือง ==
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ประเภทที่ 2
สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ
สมาชิกวุฒิสภา
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม
หัวหน้าคณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน
เป็นหัวหน้าคณะปฏิวัติ
ประธานสภานโยบายแห่งชาติ
สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ ในปี พ.ศ. 2516
== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ ==
พลเรือเอก  ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งไทยและต่างประเทศ ดังนี้
=== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย ===
พ.ศ. 2500 – 80px เหรียญงานฉลอง 25 พุทธศตวรรษ
=== เครื่องอิสริยาภรณ์สากล ===
* พ.ศ. 2497 –  80x80px เหรียญสหประชาชาติเกาหลี
=== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ ===
* พ.ศ. 2515 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์เมฆและธวัช ชั้นที่ 9
* พ.ศ. 2517 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์หม้อน้ำศักดิ์สิทธิ์ ชั้นที่ 2
* พ.ศ. 2517 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์ความมั่นคงแห่งชาติ ชั้นที่ 1 เหรียญตองอิล
* พ.ศ. 2518 – 80px เหรียญจาลาเซนา สตาร์
* พ.ศ. 2518 – 80px ลีเจียนออฟเมอริต ชั้นผู้บังคับบัญชา
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
เว็บไซต์มูลนิธิ พล.ร.อ. สงัด ชลออยู่
ชีวประวัติ พล.ร.อ. สงัด ชลออยู่
บุคคลจากอำเภอเดิมบางนางบวช
ทหารเรือชาวไทย
นายพลชาวไทย
พลเรือเอกชาวไทย
พลอากาศเอกชาวไทย
พลอากาศโทชาวไทย
ผู้บัญชาการทหารสูงสุดไทย
ผู้บัญชาการทหารเรือไทย
สมาชิกวุฒิสภาไทยแบบแต่งตั้ง
สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมไทย
บุคคลจากโรงเรียนนายเรือ
บุคคลจากมหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา
บุคคลจากวิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร
บุคคลที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ 6 ตุลา
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ.ว.
ผู้ได้รับเหรียญจักรมาลา
ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ ภ.ป.ร.3
บุคคลจากวิทยาลัยการทัพเรือ
ผู้นำที่ได้อำนาจจากรัฐประหาร
บุคคลในประวัติศาสตร์กรุงรัตนโกสินทร์