pythainlp/thai-wiki-dataset-v3 huggingface dataset:
ดีน มาร์ติน

ดีน มาร์ติน (Dean Martin) มีชื่อเกิดว่า ดีโน พอล โครเชตติ (Dino Paul Crocetti); 7 มิถุนายน ค.ศ. 1917 – 25 ธันวาคม ค.ศ. 1995) เป็นนักร้อง, นักแสดงและนักแสดงตลกชาวอเมริกันเชื้อสายอิตาลี เขาเป็นหนึ่งในผู้ให้ความบันเทิงชาวอเมริกันที่ได้รับความนิยมและยืนยงที่สุดในช่วงกลางศตวรรษที่ 20 มาร์ตินได้รับฉายาว่า "ราชาแห่งความเท่" มาร์ตินประสบความสำเร็จในอาชีพร่วมกับนักแสดงตลก เจอร์รี ลูอิส โดยทั้งคู่มีชื่อเรียกว่า มาร์ตินและลูอิส ใน ค.ศ. 1946 พวกเขาได้แสดงในไนต์คลับและต่อมาได้ปรากฏตัวทางวิทยุ, โทรทัศน์และภาพยนตร์เป็นจำนวนมาก
มาร์ตินเริ่มทำงานเป็นศิลปินเดี่ยวในฐานะนักแสดง หลังสิ้นสุดการเป็นหุ้นส่วนกับลูอิสอย่างรุนแรงใน ค.ศ. 1956  มาร์ตินก่อตั้งตัวเองในฐานะนักร้อง โดยบันทึกเพลงร่วมสมัยมากมายรวมถึงมาตรฐานจาก เกรตอเมริกันซองบุก เขากลายเป็นหนึ่งในนักแสดงที่โด่งดังที่สุดในลาสเวกัสและเป็นที่รู้จักจากการเป็นเพื่อนกับศิลปิน แฟรงก์ ซินาตราและแซมมี เดวิส จูเนียร์ ทั้งสามคนร่วมกับคนอื่น ๆ ก่อตั้ง แรตแพก
มาร์ตินเป็นพิธีกรรายการวาไรตีทางโทรทัศน์ชื่อ เดอะดีนมาร์ตินโชว์ ตั้งแต่ ค.ศ. 1965 โดยมีเนื้อหาเกี่ยวกับความสามารถด้านการร้องเพลงและการแสดงตลกของมาร์ติน และมีลักษณะท่าทางที่ผ่อนคลายและเป็นกันเองของเขา ตั้งแต่ ค.ศ. 1974 ถึง 1984 เขาเป็นโรสต์มาสเตอร์ในรายการ ดีนมาร์ตินเซเลบริตีโรสต์ ยอดนิยม ซึ่งดึงดูดคนดัง, นักแสดงตลกและนักการเมือง ตลอดชีวิตการทำงานของเขา มาร์ตินได้แสดงบนเวทีคอนเสิร์ต, ไนต์คลับ, บันทึกเสียงและปรากฏตัวในภาพยนตร์ 85 เรื่องและรายการโทรทัศน์อีกมากมาย
เพลงที่รู้จักกันดีที่สุดของเขา ได้แก่ "อินต์แดตอะคิกอินเดอะเฮด?", "เมโมรีส์อาร์เมดออฟดิส", "แดตส์อะมอเร", "เอฟรีเลิฟส์ซัมบอดี", "ยูร์โนบอดีทิลล์ซัมบอดีเลิฟส์ยู", "สเวย์", และ "โวลาเร"
== อ้างอิง ==
นักแสดงอเมริกัน
นักร้องอเมริกัน
ศิลปินสังกัดแคปิตอลเรเคิดส์
ศิลปินสังกัดรีพรีซเรเคิดส์
บุคคลจากรัฐโอไฮโอ
บุคคลจากพิตต์สเบิร์ก
เดวิดกับหัวโกไลแอธ (คาราวัจโจ-โรม)

เดวิดกับหัวโกไลแอธ (David with the Head of Goliath) เป็นภาพเขียนสีน้ำมันที่เขียนโดยคาราวัจโจ จิตรกรสมัยบาโรกคนสำคัญชาวอิตาลีที่ปัจจุบันตั้งแสดงอยู่ที่หอศิลป์บอร์เกเซในกรุงโรมในประเทศอิตาลี
ภาพ “เดวิดกับหัวโกไลแอธ” ฉบับเวียนนาเขียนราวระหว่างปี ค.ศ. 1609 ถึงปี ค.ศ. 1610 เป็นภาพเขียนที่เป็นของคาร์ดินัลสคิปิโอเน บอร์เกเซ ในปี ค.ศ. 1613 การระบุว่าเวลาที่เขียนมีตั้งแต่ ค.ศ. 1605 ไปจนถึงระหว่าง ค.ศ. 1609 ถึง ค.ศ. 1610 ภาพ “เดวิดกับหัวโกไลแอธ” เป็นภาพเขียนภาพหนึ่งที่อาจจะเป็นภาพเขียนภาพสุดท้ายของคาราวัจโจ ใบหน้าของเดวิดที่ดูเศร้าอาจจะสะท้อนอารมณ์ของคาราวัจโจในบั้นปลายของชีวิต ภาพเขียนนี้ทำให้นึกถึงภาพ “การตัดหัวนักบุญจอห์นแบ็พทิสต์” ที่ลา วาเล็ตตา แต่ภาพนี้ขาดสีที่สดใสของภาพ “การตัดหัวนักบุญจอห์น” และเป็นภาพขนาดเล็กที่สร้างความใกล้ชิดกับผู้ชมภาพมากกว่าเมื่อเปรียบเทียบกับงานเขียนชิ้นใหญ่ๆ อื่นๆ ที่คาราวัจโจเขียน
เดวิดดูเหมือนจะมีความรู้สึกขยะแขยงกับการถือหัวของโกไลแอธอยู่บ้าง คาราวัจโจจะใช้หัวของโกไลแอธในการแสดงภาพตนเองและเดวิดก็อาจจะเป็นเช็คโค เดล คาราวัจโจ (Cecco del Caravaggio)  ตามที่บรรยายโดยจิโอวานนิ เปียโตร เบลโลริในปี ค.ศ. 1650 ถ้าหัวของโกไลแอธคือคาราวัจโจจริงก็เป็นการแสดงความรู้สึกขยะแขยงที่คาราวัจโจสื่อออกมาทางภาพ ที่คล้ายกับที่ไมเคิล แอนเจโลทำในภาพ “การตัดสินครั้งสุดท้าย” สำหรับชาเปลซิสติน ที่เขียนใบหน้าที่บิดเบี้ยวทรมานที่เป็นใบหน้าของตนเองบนหนังที่ลอกออกมาจากร่างของนักบุญบาร์โทโลมิว [http://commons.wikimedia.org/wiki/File:Last_judgement.jpg] แต่ใบหน้าของโกไลแอธของคาราวัจโจเป็นใบหน้าของผู้ที่สิ้นหวัง
สีเงินมอม, ดำและน้ำตาลเป็นสีหลักที่ใช้ในภาพ แสงที่ส่องบนร่างของเดวิดทำให้ดูเหมือนเป็นเด็กข้างถนนที่ถือดาบที่มีรอยเปื้อนเลือดเพียงเล็กน้อยราวกับจะกล่าวว่ามีความชำนาญในการฆ่าคนจนไม่ต้องทำให้เลอะเทอะ กลางหน้าผากของโกไลแอธมีแผลที่เป็นแผลที่คาราวัจโจได้รับเมื่ออยู่ที่เนเปิลส์  บนดาบมีอักษรย่อ “H-AS OS” ที่มาจากภาษาละติน “Humilitas occidit superbiam” (ความถ่อมตัวฆ่าความหยิ่งยะโส) ซึ่งอาจจะเป็นนัยยะของความสำนึกผิดของคาราวัจโจหลังจากที่ได้หนีไปหลังจากที่ไปฆ่าคนจากการทะเลาะเบาะแว้งกัน
== อ้างอิง ==
==ดูเพิ่ม==
คาราวัจโจ
เดวิด
โกไลแอธ
การาวัจโจ
จิตรกรรมในคริสต์ทศวรรษ 1600
จิตรกรรมบาโรก
จิตรกรรมสีน้ำมัน
ศิลปะเกี่ยวกับพระคัมภีร์
งานสะสมของหอศิลป์บอร์เกเซ
เดวิดกับหัวโกไลแอธ (คาราวัจโจ-เวียนนา)

เดวิดกับหัวโกไลแอธ (David with the Head of Goliath) เป็นภาพเขียนสีน้ำมันที่เขียนโดยคาราวัจโจ จิตรกรสมัยบาโรกคนสำคัญชาวอิตาลีที่ปัจจุบันตั้งแสดงอยู่ที่พิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์ศิลปะในกรุงเวียนนาในประเทศออสเตรีย
ภาพ “เดวิดกับหัวโกไลแอธ” เขียนราวปี ค.ศ. 1607 ปีเตอร์ รอบบ์ (Peter Robb) ผู้เขียนชีวประวัติของคาราวัจโจเชื่อว่าภาพนี้ซื้อโดยเคานท์แห่งวิลลาเมดิอานาในเนเปิลส์ระหว่างปี  ค.ศ. 1611 ถึงปี ค.ศ. 1617 ที่จิโอวานนิ เปียโตร เบลโลริบันทึกไว้ว่าวิลลาเมดิอานากลับไปสเปนพร้อมกับภาพเขียนครึ่งตัวของเดวิดโดยคาราวัจโจ
ภาพของคาราวัจโจแสดงเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในชั่วขณะที่บรรยายใน 1 ซามูเอล 17:57: “เมื่อเดวิดกลับมาจากการฆ่าคนฟิลลิสตีน, แอ็บเนอร์ดึงตัวเดวิดเข้าไปหาซอลขณะที่หัวของโกไลแอธยังอยู่ในมือของเดวิด” การวางท่าในภาพเป็นการวางท่าโดยทั่วไปของการเขียนภาพนี้ ที่แสดงเดวิดถือหัวของโกไลแอธด้วยความภูมิใจ ในฉบับบอร์เกเซคาราวัจโจเปลี่ยนเป็นเดวิดยื่นหัวโกไลแอธมาทางผู้ชมภาพ [http://en.wikipedia.org/wiki/File:Michelangelo_Caravaggio_018.jpg] ที่ทำให้ผู้ชมภาพอยู่ในฐานะซอล
ภาพเขียนอาจจะเปรียบได้กับภาพเดียวกัน “เดวิดกับหัวโกไลแอธ” ที่หอศิลป์บอร์เกเซ ที่เขียนไม่ในปี ค.ศ. 1607 ก็ในปี ค.ศ. 1609/1610 ภาพเขียนสองภาพนี้มีความคล้ายคลึงกัน เช่นเดียวกับการเขียนภาพนักบุญจอห์แบ็พทิสต์คาราวัจโจศึกษาและเขียนภาพนี้จากมุมต่างๆ แต่ภาพที่อยู่ที่เวียนนามีบรรยากาศที่ไม่หนักเท่ากับฉบับบอร์เกเซ เดวิดของเวียนนามีความรู้สึกถึงชัยชนะมากกว่าความเดวิดฉบับบอร์เกเซที่ดูมีความรู้สึกใคร่ครวญและซึมเศร้า และใบหน้าของโกไลแอธที่เป็นที่ยอมรับกันว่าเป็นภาพเหมือนตนเองของคาราวัจโจ แต่โกไลแอธบอร์เกเซก็เป็นใบหน้าทั่วไป
นายแบบสำหรับเดวิดทั้งของบอร์เกเซและเวียนนาน่าจะเป็นคนเดียวกับผู้ที่เป็นแบบสำหรับคิวปิดใน “ชัยชนะของความรัก” และ “นักบุญจอห์นแบ็พทิสต์” ที่โตขึ้น ภาพทั้งหมดเขียนเมื่อปี ค.ศ. 1602 ผู้ที่เป็นแบบของภาพเหล่านี้สันนิษฐานกันโดยผู้เชี่ยวชาญหลายคนรวมทั้งปีเตอร์ รอบบ์ ว่าเป็นเช็คโค เด็กที่เป็นผู้รับใช้ของคาราวัจโจในกรุงโรมเมื่อต้นคริสต์ทศวรรษ 1600 และเป็นคนคนเดียวกับเช็คโค เดล คาราวัจโจ จิตรกรที่ทำงานที่โรมระหว่างปี ค.ศ. 1610 ถึงปี ค.ศ. 1625 และมีงานเขียนที่มีลักษณะที่เป็นแบบการเขียนของคาราวัจโจ แต่ไม่มีหลักฐานว่าเช็คโคอยู่กับคาราวัจโจหลังจากที่หลบหนีจากโรมในปี ค.ศ. 1606 หรือไม่
== อ้างอิง ==
==ดูเพิ่ม==
คาราวัจโจ
เดวิด
โกไลแอธ
การาวัจโจ
จิตรกรรมในคริสต์ทศวรรษ 1600
จิตรกรรมบาโรก
จิตรกรรมสีน้ำมัน
ศิลปะเกี่ยวกับพระคัมภีร์
งานสะสมของพิพิธภัณฑ์ประวัติศาสตร์ศิลปะ
สงครามไบแซนไทน์-อาหรับ

สงครามไบแซนไทน์-อาหรับ (Byzantine–Arab Wars)  เป็นสงครามที่ต่อเนื่องกันระหว่างจักรวรรดิกาหลิป และจักรวรรดิไบแซนไทน์ระหว่างคริสต์ศตวรรษที่ 7 ถึง คริสต์ศตวรรษที่ 12 ที่เริ่มตั้งแต่การพิชิตดินแดนของมุสลิมภายใต้จักรวรรดิกาหลิปรอชิดีนและจักรวรรดิกาหลิปอุมัยยะห์ และต่อสู้ต่อเนื่องกันมาด้วยสาเหตุความขัดแย้งของพรมแดนจนถึงสงครามครูเสดเริ่มต้นขึ้น ผลของสงครามคือการเสียดินแดนของจักรวรรดิไบแซนไทน์ หรือชาวอาหรับเรียกว่า “รุม”  ในบันทึกทางประวัติศาสตร์
ความขัดแย้งครั้งแรกยืนยาวตั้งแต่ ค.ศ. 634 จนถึง ค.ศ. 718 ที่จบลงด้วยการการล้อมกรุงคอนสแตนติโนเปิลครั้งที่สองที่หยุดยั้งการขยายตัวของจักรวรรดิอาหรับเข้ามายังอนาโตเลีย ความขัดแย้งครั้งเกิดขึ้นระหว่างราว ค.ศ. 800 จนถึง ค.ศ. 1169 เมื่อฝ่ายอิสลามยึดดินแดนทางตอนใต้ของอิตาลีโดยกองกำลังของอับบาซียะห์ระหว่างคริสต์ศตวรรษที่ 9 ถึงคริสต์ศตวรรษที่ 10 แต่ไม่ประสบกับความสำเร็จเท่าใดนักในซิซิลี เมื่อมาถึงสมัยการปกครองของราชวงศ์มาซีโดเนียไบแซนไทน์ก็ยึดบริเวณลว้านคืนมาได้ และบุกต่อไปเพื่อที่จะยึดเยรูซาเลมทางตอนใต้ อาณาจักรอีเมียร์แห่งอเล็พโพและอาณาจักรเพื่อนบ้านกลายเป็นอาณาจักรบริวารของไบแซนไทน์ทางตะวันออก ที่อันตรายส่วนใหญ่มาจากจักรวรรดิกาหลิปฟาติมียะห์ในอียิปต์ สถานะการณ์มาเปลี่ยนแปลงเมื่อราชวงศ์เซลจุครุ่งเรืองขึ้นและทำให้อับบาซียะห์ได้ดินแดนลึกเข้าไปในอนาโตเลีย ซึ่งเป็นผลให้จักรพรรดิไบแซนไทน์อเล็กซิออสที่ 1 โคมเนนอสต้องเขียนพระราชสาส์นไปขอความช่วยเหลือจากสมเด็จพระสันตะปาปาเออร์บันที่ 2ที่การประชุมสภาสงฆ์แห่งปิอาเชนซา ซึ่งเป็นสาเหตุหนึ่งของการเริ่มสงครามครูเสดครั้งที่ 1
== อ้างอิง ==
== ดูเพิ่ม ==
จักรวรรดิไบแซนไทน์
จักรวรรดิกาหลิป
ประวัติศาสตร์ยุโรป
ประวัติศาสตร์แอฟริกา
สงครามสมัยกลาง
สงครามศาสนา
ประวัติศาสตร์ศาสนาอิสลาม
รัฐเคาะลีฟะฮ์
สงครามเกี่ยวข้องกับจักรวรรดิไบแซนไทน์
สงครามเกี่ยวข้องกับซีเรีย
สงครามเกี่ยวข้องกับอียิปต์
สงครามเกี่ยวข้องกับตุรกี
สงครามเกี่ยวข้องกับอิตาลี
สงครามเกี่ยวข้องกับบัลแกเรีย
สงครามในคริสต์ทศวรรษ 630
จักรวรรดิไบแซนไทน์
การบุกครอง
ไมโครฟิลาเมนท์

ไมโครฟิลาเมนท์ (microfilaments) หรือ แอกทินฟิลาเมนท์ (actin filaments) เป็นโปรตีนฟิลาเมนท์ภายในไซโทพลาซึมของเซลล์ยูคารีโอตซึ่งประกอบขึ้นเป็นส่วนหนึ่งของไซโทสเกเลตัน ไมโครฟิลาเมนต์ประกอบด้วยไบโอพอลีเมอร์แอคติน (actin) เป็นหลัก แต่ก็ถูกปรับแต่งผ่านและมีปฏิสัมพันธ์กับโปรตีนอื่น ๆ จำนวนมากภายในเซลล์ ไมโครฟิลาเมนต์มักมีเส้นผ่านศูนย์กลางที่ 7 nm และประกอบด้วยแท่ง (strands) ของแอคตินสองแท่ง หน้าที่ขอไมโครฟิลาเมนต์ เช่น ในการไซโทคิเนซิส, การเคลื่อนที่แบบอะมีบอยด์, การเคลื่อนที่ของเซลล์, การเปลี่ยนแปลงรูปร่างของเซลล์, เอนโดไซโทซิส และ เอกโซไซโทซิส, การหดตัวของเซลล์ และเสถียรภาพเชิงกลของเซลล์ ไมโครฟิลาเมนต์มีความยืดหยุ่นและแข็งแรงมาก สามารถต้านทานต่อแรงบีบอัดหลายพิโคนิวตัน (piconewtons) และต่อการแตกหักของเส้นใยเช่นกัน ในกระบวนการของเซลล์เช่นการเคลื่อนที่ของเซลล์ ปลายด้านหนึ่งของแอคตินฟิลาเมนต์จะยาวออก ในขณะที่อีกปลายหนึ่งจะหดตัวลง ด้วยการทำงานของมอเตอร์ระดับโมเลกุล (molecular moter) ไมโอซิน II (Myosin II) นอกจากนี้ยังมีหน้าที่เป็นส่วนหนึ่งของมอเตอร์ระดับโมเลกุลสำหรับการหดตัว (contractile molecular motors) กลุ่มที่ทำงานด้วยแอคโตไมโอซิน (actomyosin-driven) ที่ซึ่งเส้นใยบาง ๆ นั้นทำหน้าที่เป็นเครื่องมือสำหรับการดึง (pulling action) ในกระบวนการปราศจาก ATP (ATP-dependent) ของไมโอซินในการหดตัวของกล้ามเนื้อ และการเคลื่อนที่ซูโดพอด (pseudopod)
==อ้างอิง==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ไซโทสเกเลตัน
ชีววิทยาของเซลล์
อาหรับ

อาหรับ หรือ ชาวอาหรับ (عربي, ʿarabi พหูพจน์ العرب al-ʿarab) เป็นกลุ่มชาติพันธุ์ ที่ส่วนใหญ่อยู่ในโลกอาหรับ คำว่า “อาหรับ” ในกลุ่มภาษาเซมิติกแปลว่าทะเลทรายหรือผู้ที่อาศัยอยู่ในทะเลทราย (ส่วนใหญ่ดำรงชีพแบบเร่ร่อน) คำว่า “อาหรับ” จึงหมายถึง “เร่ร่อน” ได้ด้วย ในปัจจุบัน คำนี้หมายถึงผู้ที่มาจากประเทศอาหรับซึ่งมีภาษาพื้นเมืองเป็นภาษาอาหรับ ซึ่งแตกต่างจากคำจำกัดความดั้งเดิมที่มีความหมายครอบคลุมแค่ผู้สืบเชื้อสายจากชนเผ่าแห่งคาบสมุทรอาหรับ
คำนี้ยังสามารถครอบคลุมถึงชนชาติที่พูดภาษาอาหรับทั้งหมดที่อาศัยอยู่ตั้งแต่ชายฝั่งมหาสมุทรแอตแลนติกของมอริเตเนียไปจนถึงแอฮ์วอซของอิหร่าน รวมถึงรัฐอาหรับในเอเชียตะวันตกเฉียงใต้ แอฟริกาเหนือ จะงอยแอฟริกา หมู่เกาะในมหาสมุทรอินเดียตะวันตก (รวมถึงคอโมโรส) และยุโรปใต้ (เช่น แคว้นซิซิลี มอลตา และคาบสมุทรไอบีเรีย) และประชากรจำนวนมากในทวีปอเมริกา ยุโรปตะวันตก อินโดนีเซีย อิสราเอล ตุรกี อินเดีย และอิหร่าน ถึงแม้ว่าศาสนาอิสลามจะเริ่มต้นขึ้นในคาบสมุทรอาหรับ ภาษาในคัมภีร์ของศาสนาอิสลามเป็นภาษาอาหรับ และชาวอาหรับส่วนใหญ่นับถือศาสนาอิสลาม แต่ประชากรมุสลิมเพียง 20% เท่านั้นที่เป็นชาวอาหรับ
ชาวอาหรับเป็นชาวเซมิติกเช่นเดียวกับชาวยิว จัดอยู่ในพวกคอเคเซอยด์ ในคัมภีร์ไบเบิลภาคพันธสัญญาเก่ากล่าวว่าอับราฮัมมีลูกชาย 2 คน คนโตชื่ออิสไมส์หรืออิสมาอีลเป็นต้นตระกูลของชาวอาหรับ คนที่ 2 ชื่อไอแซกเป็นต้นตระกูลของชาวยิว ก่อนที่มุฮัมมัดจะประกาศศาสนาอิสลามชาวอาหรับจะอยู่กันเป็นเผ่า จงรักภักดีต่อเผ่าของตนมาก วิถีชีวิตของชาวอาหรับมีสองแบบ คือแบบอยู่เป็นหมู่บ้าน มีอาชีพค้าขายและทำการเกษตร อีกกลุ่มหนึ่งใช้ชีวิตแบบเร่ร่อนเรียกว่าเบดูอิน อาศัยอยู่ในกระโจมเพื่อเคลื่อนย้ายได้สะดวก ชาวเบดูอินกับชาวอาหรับที่ตั้งถิ่นฐานมักดูถูกกัน ไม่ลงรอยกัน หลังจากมุฮัมมัดประกาศศาสนาอิสลาม จึงเกิดความสามัคคีในหมู่ชาวอาหรับ ผู้นับถือศาสนาอิสลามในยุคแรก ๆ มักถูกกลั่นแกล้งและปราบปรามจึงเกิดการทำญิฮาดหรือการต่อสู้เพื่อศาสนาขึ้น
ปัจจุบันประเทศที่จัดว่าเป็นประเทศอาหรับและเป็นสมาชิกของสันนิบาตอาหรับ มีทั้งหมด 22 ประเทศ ได้แก่ แอลจีเรีย บาห์เรน คอโมโรส จิบูตี อียิปต์ อิรัก จอร์แดน คูเวต เลบานอน ลิเบีย มอริเตเนีย โมร็อกโก โอมาน ปาเลสไตน์ กาตาร์ ซาอุดีอาระเบีย โซมาเลีย ซูดาน ซีเรีย ตูนิเซีย สหรัฐอาหรับเอมิเรตส์ และเยเมน ในปัจจุบันยังมีความขัดแย้งในหมู่ชาวอาหรับอยู่ เช่น ความขัดแย้งปาเลสไตน์ ความขัดแย้งระหว่างชาวอาหรับที่นับถือศาสนาอิสลามและศาสนาคริสต์ในเลบานอน ความขัดแย้งระหว่างชาวอาหรับที่นับถือศาสนาอิสลามนิกายซุนนีและชีอะฮ์  เป็นต้น
ภาษาอาหรับเป็นภาษาที่เก่ากว่าวัฒนธรรมอาหรับที่เริ่มเผยแพร่ในตะวันออกกลางตั้งแต่ต้นคริสต์ศตวรรษที่ 2 เมื่ออาหรับคริสเตียน เช่น จักรวรรดิกาสนาวิยะห์ เริ่มโยกย้ายเข้าไปตั้งถิ่นฐานในทะเลทรายซีเรียและบริเวณลิแวนต์ ภาษาอาหรับเพิ่มความสำคัญมากขึ้นพร้อมกับการรุ่งเรืองของศาสนาอิสลามในคริสต์ศตวรรษที่ 7 ในการเป็นภาษาของอัลกุรอาน และวัฒนธรรมอาหรับก็เริ่มเผยแพร่ออกไปพร้อมกับการขยายดินแดนของอิสลาม
== หมายเหตุ ==
== อ้างอิง ==
ศรีสุรางค์ พูลทรัพย์. อาหรับ ใน สารานุกรมประวัติศาสตร์สากลสมัยใหม่: เอเชีย เล่ม 1 อักษร A-B ฉบับราชบัณฑิตยสถาน. กทม.ราชบัณฑิตยสถาน. 2539. หน้า 239 – 241
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
 
อ
อ
อ
อ
อ
อัลอันดะลุส

อัลอันดะลุส (الأندلس; Al-Andalus) คือบริเวณคาบสมุทรไอบีเรียและเซ็พติเมเนียที่ปกครองโดยอาหรับและชาวมุสลิมในแอฟริกาเหนือ (ที่เรียกโดยทั่วไปว่ามัวร์) ในช่วงเวลาต่าง ๆ กันระหว่าง ค.ศ. 711 จนถึง ค.ศ. 1492
หลังจากการพิชิตคาบสมุทรไอบีเรีย อัลอันดะลุสก็ถูกแบ่งออกเป็นเขตบริหาร 5 เขตที่ใกล้เคียงกับเขตในปัจจุบันที่เป็นแคว้นอันดาลูซิอา, แคว้นกาลิเซียและลูซิตาเนีย, คาสตีลและเลออน, แคว้นอารากอนและแคว้นกาตาลุญญา และเซ็พติเมเนีย ซึ่งถือว่าเป็นเขตการบริหารของจักรวรรดิต่าง ๆ ที่ตามกันมา เริ่มด้วยจักรวรรดิกาหลิปอุมัยยะห์ที่ก่อตั้งโดยอัลวะลิดที่ 1 (ค.ศ. 711-ค.ศ. 750); อาณาจักรเอมีร์แห่งกอร์โดบา (ราว ค.ศ. 750-ค.ศ. 929); อาณาจักรกาหลิบแห่งกอร์โดบา (ค.ศ. 929-ค.ศ. 1031); และของราชอาณาจักรย่อย ๆ ที่ตามมาจากอาณาจักรกาหลิบแห่งกอร์โดบา
ในช่วงเวลาหลายร้อยปีต่อมาอัลอันดะลุสก็กลายเป็นจังหวัดของราชวงศ์เบอร์เบอร์มุสลิมแห่งอัลมอราวิยะห์และอัลโมฮัด ต่อมาก็แบ่งออกเป็นรัฐย่อย ๆ แต่สำคัญที่สุดคืออาณาจักรเอมีร์แห่งกรานาดา ตลอดช่วงเวลาต่าง ๆ ในประวัติศาสตร์โดยเฉพาะภายใต้การปกครองของอาณาจักรกาหลิบแห่งกอร์โดบา อัลอันดะลุสก็เป็นศูนย์กลางของการศึกษา และเมืองกอร์โดบาก็กลายเป็นเมืองศูนย์กลางทางวัฒนธรรมและเศรษฐกิจของทั้งบริเวณเมดิเตอเรเนียนและโลกอิสลาม
อัลอันดะลุสก็มีความขัดแย้งกับอาณาจักรของชาวคริสต์ทางตอนเหนือตลอดมาในสมัยประวัติศาสตร์ ในปี ค.ศ. 1085 พระเจ้าอัลฟอนโซที่ 6 แห่งคาสตีลก็ทรงยึดเมืองโตเลโดได้ ซึ่งเป็นจุดเริ่มต้นของความเสื่อมโทรมของอำนาจของมุสลิมในไอบีเรีย เมื่อมาถึง ค.ศ. 1236 หลังจากเสียกอร์โดบา ราชอาณาจักรกรานาดาก็กลายเป็นเพียงดินแดนเดียวที่ยังเหลือเป็นของมุสลิมในดินแดนที่มารู้จักกันในปัจจุบันว่าสเปน
การพิชิตดินแดนคืนของโปรตุเกสเริ่มขึ้นในปี ค.ศ. 1249 โดยการยึดอัลการ์วีโดยพระเจ้าอัลฟอนโซที่ 3 ในปี ค.ศ. 1238 กรานาดาก็กลายเป็นอาณาจักรบริวารของราชอาณาจักรคาสตีลที่ขณะนั้นปกครองโดยพระเจ้าเฟอร์ดินานด์ที่ 3 และเมื่อวันที่ 2 มกราคม ค.ศ. 1492 มุฮัมมัดที่ 12 แห่งกรานาดาก็ยอมแพ้ยกการปกครองกรานาดาให้แก่พระเจ้าเฟอร์ดินานด์ที่ 2 แห่งอารากอน และสมเด็จพระราชินีนาถอิซาเบลลาที่ 1 แห่งคาสตีล ผู้ทรงได้รับสมญานามร่วมกันว่า “Los Reyes Católicos” (พระมหากษัตริย์คาทอลิก)
== อ้างอิง ==
รัฐสิ้นสภาพในประเทศสเปน
รัฐสิ้นสภาพในประเทศโปรตุเกส
จักรวรรดิมุสลิม
คาโรลีเนอ วอสนีอากี

คาโรลีเนอ วอสนีอากี (Caroline Wozniacki) เป็นนักเทนนิสชาวเดนมาร์ก เกิดวันที่ 11 กรกฎาคม พ.ศ. 2533  วอสนีอากี ขึ้นเป็นนักเทนนิสมืออันดับ 1 ของโลกของดับเบิลยูทีเอในวันที่ 11 ตุลาคม ค.ศ. 2010  และจบปี 2010 ด้วยการเป็นอันดับ 1 ของโลก
== ชีวิตส่วนตัว ==
ปีเตอร์และแอนนาพ่อและแม่ของวอสนีอากีเป็นคนเชื้อสายโปแลนด์ โดยวอสนีอากีฝึกสอนโดยพ่อของเธอ ปีเตอร์ ในอดีตพ่อและแม่ของเธอเป็นนักกีฬา แอนนาเป็นนักวอลเลย์บอลทีมโปแลนด์ ส่วนปีเตอร์เล่นฟุตบอลอาชีพที่เยอรมนี โดยครอบครัววอสนีอากีย้ายมาอยู่ที่เดนมาร์กเมื่อพ่อของเธอ ถูกซื้อตัวไปเล่นฟุตบอลอาชีพที่เดนมาร์ก แพทริก วอสนีอากี (Patrik Wozniacki) พี่ชายของเธอคือนักฟุตบอลอาชีพจากสโมสร BK Frem ในเดนมาร์ก
ในส่วนของกิจวัตรประจำวันของเธอคือ เล่นแฮนด์บอล ฟุตบอล ว่ายน้ำ และเล่นเปียโน
เธอประกาศหมั้นกับแฟนหนุ่มของเธอนักกอล์ฟระดับโลก Rory McIlroy ในทวิตเตอร์ของเธอในวันที่ 31 ธันวาคม 2013 .
== เทนนิสระดับเยาวชน ==
วอสนีอากีชนะแกรนด์สแลมระดับเยาวชมาหลายรายการ อาทิ แชมป์เยาวชนหญิงเดี่ยวในปี 2006 และแชมป์โอเรนจ์โบวล์ในปี 2005 วอสนีอากีเริ่มเล่นใน WTA Tour ครั้งแรกที่รายการ ซินซินเนติ ในวันที่ 19 กรกฎาคม 2005 แต่พ่ายแพ้ให้กับ แพตตี้ ชไนเดอร์ มือวางอันดับ 1 ในขณะนั้น ในรอบแรก
== ค.ศ. 2009 ==
ในการแข่งขันเทนนิสแกรนด์สแลม ยูเอสโอเพ่น คาโรลีเนอ วอสนีอากีเป็นมือวางอันดับ 9 โดยชนะทั้ง มือวางอันดับ 6 และ อดีตแชมป์ปี 2006 สเวตลานา คุซเนตโซวา จากรัสเซียในรอบที่ 4, เมลานี อูแด็ง ดาวรุ่งจากสหรัฐอเมริกาในรอบก่อนรองชนะเลิศ และ ยานินา วิคเมเยอร์ ม้ามืดจากเบลเยียม ในรอบรองชนะเลิศ ผ่านเข้ารอบชิงชนะเลิศในระดับแกรนด์สแลม โดยแพ้ให้กับ คิม ไคลจ์สเตอร์ส 5-7, 3-6
การแข่งขัน โซนี่ อีริคสัน แชมป์เปียนชิพ ที่กรุงโดฮา ซึ่งเป็นรายการสุดท้ายของปี วอซเนียคแพ้ให้กับ เซเรนา วิลเลียมส์ ในรอบรองชนะเลิศ 4-6, ก่อนที่ วอสนีอากีจะขอถอนตัว หลังจากที่เซเรนานำอยู่ 1-0 เกมในเซตที่สอง
จบการแข่งขันฤดูกาลแข่งขันปี 2009 วอสนีอากีปิดอันดับโลกที่มืออันดับ 4 ของโลก สถิติชนะแพ้ 67-24 และทำเงินได้ถึง 2,371,550 ดอลลาร์สหรัฐ
== สถิติการแข่งขันอาชีพ ==
=== แกรนด์สแลม หญิงเดี่ยว รอบชิงชนะเลิศ (1) ===
==== รองชนะเลิศ (1) ====
=== ดับเบิลยูทีเอทัวร์ แชมป์เปียนชิพ รอบชิงชนะเลิศ (1) ===
==== รองชนะเลิศ (1) ====
=== ดับเบิลยูทีเอทัวร์ รอบชิงชนะเลิศทุกรายการ ===
==== ประเภทเดี่ยว (24) ====
===== ชนะเลิศ (19) =====
แบ่งตามพื้นสนาม
คอนกรีต (14)
หญ้า (1)
ดิน (4)
พรม (0)
===== รองชนะเลิศ (10) =====
แบ่งตามพื้นสนาม
คอนกรีต (6)
หญ้า (0)
ดิน (4)
พรม (0)
==== ประเภทคู่ (3) ====
===== ชนะเลิศ (2) =====
แบ่งตามพื้นสนาม
คอนกรีต (2)
หญ้า (0)
ดิน (0)
พรม (0)
===== รองชนะเลิศ (1) =====
แบ่งตามพื้นสนาม
คอนกรีต (1)
หญ้า (0)
ดิน (0)
พรม (0)
(i) = ในร่ม
== ตารางสถิติการแข่งขันอาชีพในรายการสำคัญ ==
ตารางนี้จะช่วยอธิบายความหมายของแต่ละข้อความรวมทั้งอักษรย่อ
=== ประเภทเดี่ยว ===
== อ้างอิง ==
เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ 
สถิติ จาก WTA Tour
สถิติ จาก ITF Women's Circuit 
นักเทนนิสชาวเดนมาร์ก
บุคคลจากภาคใต้ของเดนมาร์ก
นักเทนนิสในโอลิมปิกฤดูร้อน 2008
นักเทนนิสในโอลิมปิกฤดูร้อน 2012
ชาวเดนมาร์กเชื้อสายโปแลนด์
ราชวงศ์ทอเลมี

ราชวงศ์ทอเลมี (Πτολεμαῖοι หรือ Λαγίδαι, Ptolemaic dynasty หรือ Lagids) หรือบางครั้งก็เรียกว่า ราชวงศ์ลากิดส์ ซึ่งมาจาก ลากัส ชื่อของพระราชบิดาของทอเลมีที่ 1 ราชวงศ์ทอเลมีเป็นราชวงศ์กรีก ผู้ปกครองจักรวรรดิทอเลมีในอียิปต์ระหว่างสมัยกรีก ราชวงศ์ทอเลมีรุ่งเรืองอยู่เกือบ 300 ปี จากตั้งแต่ 305 ปีก่อนคริสต์ศักราชจนถึง 30 ปีก่อนคริสต์ศักราช
ทอเลมี หนึ่งในองครักษ์เจ็ดคนผู้รับราชการเป็นนายพลและผู้ช่วยภายใต้อเล็กซานเดอร์มหาราช ได้รับการแต่งตั้งให้เป็นข้าหลวงของอียิปต์ หลังจากที่อเล็กซานเดอร์เสด็จสวรรคตในปี 323 ก่อนคริสต์ศักราช ในปี 305 ก่อนคริสต์ศักราช ทอเลมีก็ประกาศตนเป็นพระเจ้าทอเลมี และต่อมาเป็นที่รู้จักกันในชื่อ “โซเตอร์” ที่แปลว่าผู้มาช่วย ต่อมาชาวอียิปต์ก็ยอมรับราชวงศ์ทอเลมีว่าเป็นราชวงศ์ที่สืบการเป็นฟาโรห์ของอียิปต์ ราชวงศ์ทอเลมีปกครองอียิปต์จนมาถูกพิชิตโดยโรมัน ในปี 30 ก่อนคริสต์ศักราช
ประมุขผู้เป็นชายทุกองค์ใช้ชื่อทอเลมี ที่เป็นสตรีบางคนก็เป็นพระขนิษฐาของพระราชสวามีมักจะใช้ชื่อ “คลีโอพัตรา” หรือ “อาร์ซิโนเอ” หรือ “เบเรนิเซ” สมาชิกคนสำคัญที่สุดของราชวงศ์คือ พระราชินีองค์สุดท้ายคลีโอพัตราที่ 7 ที่เป็นที่รู้จักกันจากการมีบทบาทในความขัดแย้งทางการเมืองระหว่างจูเลียส ซีซาร์ และ ปอมเปย์ และต่อมาระหว่าง อ็อคเตเวียน และ มาร์ก แอนโทนี การฆ่าตัวตายคลีโอพัตราเป็นการสิ้นสุดการครองอียิปต์ของราชวงศ์ทอเลมี
==ผังราชวงศ์ทอเลมี==
== รายนามกษัตริย์ราชวงศ์ทอเลมี ==
ทอเลมีที่ 1 (303–285 ก่อนคริสตกาล)
ทอเลมีที่ 2 (285–246 ก่อนคริสตกาล)
ทอเลมีที่ 3 (246–221 ก่อนคริสตกาล)
ทอเลมีที่ 4 (221–203 ก่อนคริสตกาล)
ทอเลมีที่ 5 (203–181 ก่อนคริสตกาล)
ทอเลมีที่ 6 (181–164 ก่อนคริสตกาล, 163–145 ก่อนคริสตกาล)
ทอเลมีที่ 7 (ไม่ได้ขึ้นครองราชย์)
ทอเลมีที่ 8 (170–163 ก่อนคริสตกาล, 145–116 ก่อนคริสตกาล)
ทอเลมีที่ 9 (116–107 ก่อนคริสตกาล, 88–81 ก่อนคริสตกาล)
ทอเลมีที่ 10 (107–88 ก่อนคริสตกาล)
ทอเลมีที่ 11 (80 ก่อนคริสตกาล)
ทอเลมีที่ 12 (80–58 ก่อนคริสตกาล, 55–51 ก่อนคริสตกาล)
คลีโอพัตราที่ 7 (51–30 ก่อนคริสตกาล)
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
*
ก่อตั้งในศตวรรษที่ 4 ก่อนคริสตกาล
ตอร์ติยา

ตอร์ติยา (tortilla) คือแป้งแผ่นรูปวงกลมที่ทำมาจากแป้งข้าวโพดหรือแป้งสาลี ปรากฏอยู่ในตำรับอาหารพื้นเมืองมีโซอเมริกาตั้งแต่ก่อนยุคล่าอาณานิคม ชาวแอซเทกและกลุ่มชนอื่น ๆ ที่พูดภาษานาวัตล์เรียกอาหารชนิดนี้ว่า ตลัชกัลลี (tlaxcalli) ส่วนชาวสเปนเรียกว่า ตอร์ตา หรือ ตอร์ติยา ซึ่งแปลว่า "เค้กรูปวงกลม" ในปัจจุบันตอร์ติยาเป็นที่แพร่หลายกันในสหรัฐ เม็กซิโก และประเทศอื่น ๆ ในอเมริกากลาง โดยมักจะนำไปห่อกินกับเนื้อและผัก เช่น ตาโก บูร์ริโต เอนชิลาดา เป็นต้น
== ดูเพิ่ม ==
ตอร์ติยาข้าวโพด
== อ้างอิง ==
Hernam Cortes: From Second Letter to Charles V, 1520, From: Oliver J. Thatcher, ed., The Library of Original Sources (Milwaukee: University Research Extension Co., 1907), Vol. V: 9th to 16th Centuries, pp. 317-326.
อาหารเม็กซิโก
ขนมปังแบน
ภาวะเชิงอันดับที่

ในทางคณิตศาสตร์ โดยเฉพาะกับทฤษฎีเซต เซตอันดับสองเซต X, Y จะกล่าวว่ามี ภาวะเชิงอันดับที่ (order type, ordinality) เท่ากัน ก็ต่อเมื่อเซตทั้งสองสมสัณฐานเชิงอันดับ (order isomorphic) นั่นคือ มีฟังก์ชันหนึ่งต่อหนึ่งทั่วถึง (bijection) f : X → Y อย่างน้อยหนึ่งฟังก์ชัน ที่ทั้ง f และ f −1 เป็นฟังก์ชันทางเดียว (monotone function) (ยังคงเรียงตามลำดับ)
ตัวอย่างเช่น เซตของจำนวนเต็มและเซตของจำนวนคู่ มีภาวะเชิงอันดับที่เท่ากัน เพราะว่าการจับคู่ n ↦ 2n ยังคงเรียงตามลำดับ แต่เซตของจำนวนเต็มกับเซตของจำนวนตรรกยะไม่สมสัณฐานเชิงอันดับ ถึงแม้ว่าจะมีขนาดเท่ากัน เพราะไม่มีการจับคู่แบบหนึ่งต่อหนึ่งทั่วถึงที่ยังคงเรียงตามลำดับระหว่างสองเซตนั้น
อันเนื่องจากความเทียบเท่าเชิงอันดับเป็นความสัมพันธ์สมมูล (equivalence relation) มันจึงแบ่งคลาสของเซตทั้งหมด ให้เป็นคลาสที่สมมูลกันหลายคลาส
== ภาวะเชิงอันดับที่ของเซตอันดับดี ==
เซตอันดับดี (well-ordered set) ทุกเซตถือว่ามีความเทียบเท่าเชิงอันดับเท่ากับจำนวนเชิงอันดับที่หนึ่งตัว จำนวนเชิงอันดับที่ถูกนำมาใช้เป็นตัวแทนแบบบัญญัติ (canonical representative) ต่อคลาสของมันเอง และเช่นเดียวกับภาวะเชิงอันดับที่ของเซตอันดับดี ซึ่งมักจะถูกระบุโดยจำนวนเชิงอันดับที่ที่เกี่ยวข้อง เช่นภาวะเชิงอันดับที่ของจำนวนธรรมชาติคือ ω
ภาวะเชิงอันดับที่ของเซตอันดับดี V บางครั้งก็เขียนแทนด้วย ord (V) 
ยกตัวอย่างการพิจารณาเซตของจำนวนเชิงอันดับที่คู่ (even ordinal) ที่น้อยกว่า ω·2+7 ซึ่งหมายความว่า
:V = {0, 2, 4, 6, ...; ω, ω+2, ω+4, ...; ω·2, ω·2+2, ω·2+4, ω·2+6}
ภาวะเชิงอันดับที่ของ V คือ
:ord (V) = ω·2+4 = {0, 1, 2, 3, ...; ω, ω+1, ω+2, ...; ω·2, ω·2+1, ω·2+2, ω·2+3}
== สัญกรณ์ ==
ภาวะเชิงอันดับที่ของจำนวนตรรกยะมักจะเขียนแทนด้วย η
ถ้าหากเซต S มีภาวะเชิงอันดับที่เท่ากับ σ แล้ว เซตคู่กัน (dual) ของ S (ในลำดับที่กลับกัน) จะเขียนแทนด้วย σ*
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
จำนวนเชิงอันดับที่
โลกิยนิยม

โลกิยนิยม หรือ ฆราวาสนิยม (secularism) คือ แนวปรัชญาที่ว่าสถาบันการปกครอง สถาบันการเมือง หรือสถาบันในรูปอื่นควรจะดำเนินการปกครองที่เป็นอิสระจากการอำนาจการควบคุมของสถาบันศาสนา และหรือความเชื่อทางศาสนา
ในแง่หนึ่งสถาบันที่ดำเนินนโยบาย "โลกิยนิยม" จะเป็นสถาบันที่ยึดนโยบายดำรงความเป็นกลางในทางด้านความเชื่อทางศาสนาของประชาชนหรือผู้อยู่ใต้การปกครอง, ดำเนินการปกครองที่เป็นอิสระจากกฎและคำสอนหรือความเชื่อทางศาสนา, ไม่ใช้อำนาจตามหลักความเชื่อทางศาสนาในการบังคับประชาชน และไม่มีการมอบอภิสิทธิ์หรือให้การช่วยเหลือแก่สถาบันศาสนา ส่วนในอีกแง่หนึ่ง "โลกิยนิยม" หมายถึงมุมมองที่เกี่ยวกับกิจกรรมและการตัดสินใจของมนุษย์ โดยเฉพาะกิจกรรมและการตัดสินใจทางการเมือง ว่าควรตั้งอยู่บนพื้นฐานของข้อเท็จจริงโดยปราศจากอคติอันเนื่องมาจากอิทธิพลทางศาสนา
โลกิยนิยมในรูปแบบที่แท้จริงแล้วจะติเตียนความเป็นอนุรักษนิยมของศาสนา และมีความเห็นว่าศาสนาเป็นอุปสรรคต่อความก้าวหน้าของมนุษย์เพราะเป็นสิ่งที่เน้นความงมงายและสิทธันต์ (dogma) เหนือเหตุผลและกระบวนการในสิ่งที่พิสูจน์ได้ (scientific method) พื้นฐานของปรัชญาโลกิยนิยมมาจากหลักการคิดของนักปรัชญากรีกและโรมัน เช่น จักรพรรดิมาร์กุส เอาเรลิอุส, เอปีโกโรส; จากผู้รู้รอบด้านของยุคทองของอิสลาม เช่น อิบน์ รุชด์; จากนักคิดของยุคเรืองปัญญา เช่น เดอนี ดีเดอโร, วอลแตร์, จอห์น ล็อก, เจมส์ แมดิสัน, ทอมัส เจฟเฟอร์สัน, ทอมัส เพน; และจากนักคิดเสรี (freethinkers) นักอไญยนิยม หรือนักอเทวนิยม เช่น เบอร์ทรันด์ รัสเซลล์, รอเบิร์ต จี. อิงเกอร์ซอลล์
== ดูเพิ่ม ==
โลกิยานุวัติ
การแยกฝ่ายอาณาจักรออกจากฝ่ายศาสนจักร
ประชาธิปไตยแนวเจฟเฟอร์สัน
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Secularism 101: Religion, Society, and Politics
SecularSites
Institute for the Study of Secularism in Society and Culture 
The Secular Student Alliance
SSRC Blog on Secularism, Religion, and the Public Sphere
National Secular Society (UK)
 
ศาสนากับการเมือง
ปรัชญาการเมือง
ศาสนากับสังคม
การเลิกยุ่งเกี่ยวกับศาสนา