กลุ่มโรงเรียนนวมินทราชูทิศ 5 ภูมิภาค

กลุ่มโรงเรียนเฉลิมพระเกียรตินวมินทราชูทิศ 5 ภูมิภาค เป็นโรงเรียนสหศึกษาสังกัดกองการมัธยมศึกษา กรมสามัญศึกษา กระทรวงศึกษาธิการ ได้ประกาศจัดตั้งขึ้นตามภูมิภาคต่าง ๆ 5 ภูมิภาค 5 โรงเรียน เพื่อเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เนื่องในโอกาสพระราชพิธีมหามงคลเฉลิมพระชนมพรรษา 5 รอบ 5 ธันวาคม 2530 โดยเริ่มประกาศจัดตั้งเมื่อปี พ.ศ. 2528 ใช้ชื่อว่า "โรงเรียนนวมราชูทิศ" จำนวน 3 โรงเรียน ดังนี้
โรงเรียนนวมราชูทิศ กรุงเทพมหานคร เมื่อวันที่ 8 มีนาคม
โรงเรียนนวมราชูทิศ ทักษิณ จังหวัดสงขลา เมื่อวันที่ 14 มีนาคม
โรงเรียนนวมราชูทิศ อีสาน จังหวัดมุกดาหาร เมื่อวันที่ 22 มีนาคม
ต่อมาในวันที่ 14 สิงหาคม ปีเดียวกัน กระทรวงศึกษาธิการเห็นสมควรให้เปลี่ยนชื่อโรงเรียนทั้ง 3 โรงเรียน เพื่อความสมบูรณ์และความไพเราะในเชิงอักษรศาสตร์ โดยอาศัยอำนาจตามข้อความในข้อ 23 แห่งประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ 216 ลงวันที่ 29 กันยายน พ.ศ. 2515 จึงทำให้ทั้ง 3 โรงเรียนเปลี่ยนชื่อเป็น "โรงเรียนนวมินทราชูทิศ" ดังนี้
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ กรุงเทพมหานคร
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ ทักษิณ จังหวัดสงขลา
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ อีสาน จังหวัดมุกดาหาร
ปี พ.ศ. 2529 กระทรวงศึกษาธิการประกาศจัดตั้งโรงเรียนในโครงการเฉลิมพระเกียรติฯ เพิ่มอีก 2 โรงเรียน คือ
1. โรงเรียนนวมินทราชูทิศ มัชฌิม จังหวัดนครสวรรค์ เมื่อวันที่ 31 มีนาคม
2. โรงเรียนนวมินทราชูทิศ พายัพ จังหวัดเชียงใหม่ เมื่อวันที่ 1 สิงหาคม
กลุ่มโรงเรียนเฉลิมพระเกียรตินวมินทราชูทิศ 5 ภูมิภาค ได้รับพระราชทานพระบรมราชานุญาตให้อัญเชิญพระมหาพิชัยมงกุฎครอบอุณาโลม รองรับด้วยโมลี 2 ชั้น มีชื่อโรงเรียนอยู่ภายใน เป็นตราสัญลักษณ์ประจำโรงเรียนและเข็มตราสัญลักษณ์ประดับอกเสื้อนักเรียน เมื่อวันที่ 29 ธันวาคม พ.ศ. 2535 และกลุ่มโรงเรียนเฉลิมพระเกียรตินวมินทราชูทิศ ทั้ง 5 ภูมิภาค ร่วมกันกำหนดสัญลักษณ์อื่น ๆ ประจำโรงเรียนเหมือนกันทั้ง 5 โรงเรียน ดังนี้
1. สีประจำโรงเรียน  สีน้ำเงิน – เหลือง
สีน้ำเงิน หมายถึง สถาบันพระมหากษัตริย์
สีเหลือง หมายถึง สีประจำวันจันทร์ อันเป็นวันคล้ายวันพระราชสมภพของพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร
2. คำขวัญประจำโรงเรียน รักษ์ศักดิ์ศรี มีคุณธรรม นำวิชาการ สืบสานงานพระราชดำริ
3. ปรัชญาประจำโรงเรียน ความรู้คู่คุณธรรม
4. ปณิธานประจำโรงเรียน นวมินทราชูทิศ น้อมจิตพลีเพื่อในหลวง
5. ต้นไม้ประจำโรงเรียน ต้นราชพฤกษ์
6. เพลงประจำโรงเรียน เพลงมาร์ชนวมินท์ และ เพลงร่มราชพฤกษ์
== ความหมายของชื่อและสัญลักษณ์ต่าง ๆของโรงเรียน ==
ชื่อ โรงเรียนนวมินทราชูทิศ
ความหมาย โรงเรียนที่สร้างขึ้นเพื่อถวายเป็นพระราชกุศลแด่พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร
ที่มาของชื่อ “นวมินทราชูทิศ”
นวมินทราชูทิศ ประกอบด้วยคำดังต่อไปนี้
1. นวม (นะ - วะ - มะ) เป็นคำบาลี
แปลว่า ที่ 9
2. อินท (อิน - ทะ) เป็นคำบาลี
แปลว่า ผู้เป็นใหญ่
3. ราชา (รา - ชา) เป็นคำบาลี, สันสกฤต
แปลว่า พระเจ้าแผ่นดิน
4. อุททิศย (อุด - ทิด - สะ - ยะ) เป็นคำสันสกฤต
แปลว่า ทำเพื่อ , สละให้โดยเจาะจง
การประกอบคำ
1. นวม + อินท
สมาสแบบมีสนธิภายในคำ เป็น นวมินท
2. ราชา + อุทิศ
สมาสแบบมีสนธิภายในคำ เป็น ราชูทิศ
3. นวมินท + ราชูทิศ
สมาสแบบไม่มีสนธิภายในคำ เป็นนวมินทราชูทิศ
แปลว่า อุทิศให้พระเจ้าแผ่นดินผู้ยิ่งใหญ่องค์ที่ 9
== ตราสัญลักษณ์โรงเรียน ==
พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร
โปรดเกล้าฯ ให้พระราชทานตราพระมหาพิชัยมงกุฎครอบอุณาโลม รองรับด้วยโมลี 2 ชั้น มีชื่อโรงเรียนอยู่ภายใน เป็นตราสัญลักษณ์ประจำกลุ่มโรงเรียนนวมินทราชูทิศ 5 ภูมิภาค
== ที่ตั้ง ==
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ กรุงเทพมหานคร :115 หมู่ 11 ซอยอมรวิวัฒน์ แขวงคลองกุ่ม เขตบึงกุ่ม กรุงเทพมหานคร 10230
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ ทักษิณ : 431 หมู่ที่ 2 ถนนสงขลา-ระโนด ตำบลพะวง อำเภอเมืองสงขลา จังหวัดสงขลา 90100
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ อีสาน : 105 ถนนตาดแคน ตำบลมุกดาหาร อำเภอเมืองมุกดาหาร จังหวัดมุกดาหาร 49000
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ มัชฌิม : 88/7 หมู่ 10 ถนนรังสิโยทัย ตำบลนครสวรรค์ตก อำเภอเมืองนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์ 60000
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ พายัพ : 186 หมู่ 8 ถนนวงแหวนรอบนอกเมืองเชียงใหม่ ตำบลดอนแก้ว อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ 50180
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ กรุงเทพมหานคร
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ ทักษิณ
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ อีสาน 
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ มัชฌิม
โรงเรียนนวมินทราชูทิศ พายัพ