จำเริญ ทรงกิตรัตน์

จำเริญ ทรงกิตรัตน์  มีชื่อจริงว่า ร้อยตำรวจเอก สำเริง ศรีมาดี เป็นชาวจังหวัดนครพนม เป็นนักมวยสากลชาวไทยคนแรกที่ได้ชิงแชมป์โลก และเป็นแชมป์สหพันธ์มวยภาคตะวันออกไกลและแปซิฟิก (OPBF) คนแรกของประเทศไทย มีฉายาว่า "จิ้งเหลนไฟ"
== เริ่มต้นจากมวยไทย ==
จำเริญหัดมวยครั้งแรกกับครูจำลอง รัตนก้านตรง เมื่ออายุ 13 ปี ตระเวนชกมวยที่บ้านเกิดจนมีชื่อเสียง เมื่อเข้ามาเรียนหนังสือในกรุงทพฯ จึงชกมวยไปด้วยโดยอยู่ที่ค่ายนฤภัย ใช้ชื่อว่า สำเริง นฤภัย ต่อมาย้ายไปอยู่คณะทรงกิตรัตน์ของกิตติ อัชชวณิชย์ ใช้ชื่อว่า "จำเริญ ทรงกิตรัตน์" จนมีชื่อเสียง ด้านการศึกษา จำเริญเรียนจบหลักสูตรพลศึกษา รับราชการตำรวจตำแหน่งครูมวยของโรงเรียนนายร้อยตำรวจ
== ชกมวยสากล ==
แชมป์ OPBF คนแรก
เมื่อชกมวยไทยจนไม่มีใครสู้ มีเพียงผล พระประแดง คนเดียวที่ปราบไม่ได้ จำเริญจึงหันมาชกมวยสากลอย่างจริงจัง ได้ชิงแชมป์ OPBF รุ่นเฟเธอร์เวท แต่ไม่สำเร็จ แพ้คะแนน ลาร์รี่ บาตาน ที่ฟิลิปปินส์แบบสูสี จึงได้รับการสนับสนุนจาก พ.ต.อ. เผ่า ศรียานนท์ ให้ขึ้นชิงแชมป์ OPBF รุ่นไลท์เวทคราวนี้จำเริญสร้างประวัติศาสตร์ครองแชมป์ OPBF เป็นคนแรกของไทย ชนะคะแนน สปีดี้ คาบาเนลลา เมื่อ 13 ตุลาคม พ.ศ. 2495
คนแรกที่ชิงแชมป์โลก
จำเริญป้องกันแชมป์ OPBF ครั้งเดียวแล้วจึงสละตำแหน่ง ลดลงมาชกรุ่นแบนตัมเวท จนได้ชิงแชมป์โลกกับจิมมี่ คาร์รัทเธอร์ (ออสเตรเลีย) แต่เป็นฝ่ายแพ้คะแนนไป ในการชกครั้งนี้ที่จัดที่สนามศุภชลาศัยเมื่อวันที่ 2 พฤษภาคม พ.ศ. 2497  เป็นสนามกีฬากลางแจ้ง ปรากฏว่าเย็นนั้นฝนตกหนักจนมีน้ำขังบนเวที กรรมการและสักขีพยานเสนอให้เลื่อนการชกออกไปก่อน แต่เมื่อปรึกษากับนักชกทั้งสองฝั่งแล้ว ตกลงกันว่าจะทำการชกต่อไปตามแผนเดิม โดยจิมมี่ คาร์รัทเธอร์เสนอให้ถอดรองเท้าชกด้วยเท้าเปล่า ทั้งคู่ชกโดยไม่สวมรองเท้าท่ามกลางฝนที่ตกลงมาอย่างหนักเป็นเวลานับชั่วโมง ในที่สุดการชกก็สิ้นสุดลงในยกที่ 12 เมื่อไฟนีออนที่ให้แสงสว่างบนเวทีถูกลมพัดตกลงมาแตก และเศษแก้วบาดเท้าของนักมวยจยไม่สามารถชกต่อได้ ผลการนับคะแนนปรากฏว่าจำเริญ ทรงกิตรัตน์เป็นฝ่ายพ่ายแพ้  ทั้ง ๆ ที่ท้าย ๆ การชกจำเริญเป็นฝ่ายชกคาร์รัทเธอร์บอบช้ำเจียนไปเจียนอยู่หลายครั้ง ถึงขนาดที่ พล.ต.อ.เผ่า ศรียานนท์ ประธานในการชกที่นั่งส่องกล้องดูอยู่ถึงกับอุทานว่า "มันตัดสินยังไงของมันวะ" การชกครั้งนี้ได้รับการบันทึกว่า เป็นการชกชิงแชมป์โลกมวยสากลในยุคใหม่ ครั้งแรกและครั้งเดียวที่นักชกชกด้วยเท้าเปล่า โดยไม่สวมรองเท้า  ซึ่งการชกครั้งนี้ได้รับการวิจารณ์ว่าหากการชกไปตามกติกาเดิม คือ 15 ยก จำเริญน่าจะเป็นฝ่ายชนะน็อกคารัทเธอร์
หลังจากป้องกันแชมป์กับจำเริญ คาร์รัทเธอร์สละตำแหน่งไป จำเริญจึงได้ชิงแชมป์โลกอีกครั้งภายในปีเดียวกัน แต่ไม่สำเร็จอีก ในการชกชิงแชมป์ครั้งนี้กับรอแบร์ กอแอน เมื่อวันที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2497 ที่สนามศุภชลาศัย จำเริญชกได้ไม่ดี ถูกนับสองครั้ง และแพ้คะแนนนักชกจากฝรั่งเศสไป
เมื่อได้แชมป์ไปแล้ว กอแอนปฏิเสธไม่ยอมป้องกันแชมป์กับราอุล มาซิอัส (เม็กซิโก) NBA (WBA ปัจจุบัน) จึงให้มาซิอัสชิงแชมป์ว่างกับจำเริญที่สหรัฐอเมริกา จำเริญจึงได้ชิงแชมป์โลกครั้งที่ 3 เมื่อ 9 มีนาคม พ.ศ. 2498 ไม่สำเร็จอีกเช่นเคย แพ้ทีเคโอ มาซิอัส ยก11 จำเริญจึงแขวนไปหลังจากชกแพ้ครั้งนี้
== แขวนนวม ==
เมื่อแขวนนวมแล้ว จำเริญรับราชการตำรวจอยู่ระยะหนึ่ง ต่อมาเกิดความผันผวนทางการเมือง จนต้องลาออกจากตำรวจ ไปทำงานที่ประเทศฝรั่งเศส กลับมาทำงานที่กรุงเทพฯระยะหนึ่ง แล้วจึงไปทำธุรกิจส่วนตัวที่เชียงใหม่ จนป่วยเป็นอัมพฤกษ์จึงกลับมารักษาตัวที่กรุงเทพฯ เสียชีวิตเมื่อ 29 สิงหาคม พ.ศ. 2546 รวมอายุได้ 77 ปี
== เกียรติประวัติ ==
| style="text-align:center;" colspan="9"|ชนะ 8 ครั้ง (ชนะน็อค 2 ครั้ง, ชนะคะแนน 6 ครั้ง), แพ้ 5 ครั้ง (แพ้น็อค 2 ครั้ง, แพ้คะแนน 3 ครั้ง) เสมอ 1 ครั้ง
|-  style="text-align:center; background:#e3e3e3;"
|  style="border-style:none none solid solid; "|ครั้งที่
|  style="border-style:none none solid solid; "|ผลการชก
|  style="border-style:none none solid solid; "|สถิติ
|  style="border-style:none none solid solid; "|ผู้ท้าชิง
|  style="border-style:none none solid solid; "|ประเภท
|  style="border-style:none none solid solid; "|ยก., เวลา
|  style="border-style:none none solid solid; "|วันที่
|  style="border-style:none none solid solid; "|สถานที่
|  style="border-style:none none solid solid; "|หมายเหตุ
|- align=center
| style="text-align:center;" colspan="9"|แชมป์ประเทศไทยรุ่นเฟเธอร์เวท
|- align=center
|ชิง
|ชนะ
|
|align=left| คล่อง ภู่ภิญโญ
|
|
|
|align=left|
|align=left|
|- align=center
|ป้องแชมป์ครั้งที่ 1,
|ชนะ
|
|align=left| คล่อง ภู่ภิญโญ
|
|
|
|align=left|
|align=left|
|- align=center
| style="text-align:center;" colspan="9"|แชมป์ OPBF รุ่นไลท์เวท
|- align=center
|ชิง
|ชนะ
|42-24-14
|align=left| สปีดี้ คาบาเนลลา
|
|
|
|align=left|
|align=left|
|- align=center
|ป้องกันแชมป์ครั้งที่ 1
|ชนะ
|60-23-7
|align=left| มาซาชิ อากิยามะ
|
|
|
|align=left|
|align=left|
|- align=center
| style="text-align:center;" colspan="9"|พ.ศ. 2496 สละแชมป์ OPBF
|- align=center
| style="text-align:center;" colspan="9"|เคยชิงแชมป์ต่อไปนี้แต่ไม่สำเร็จ
|- align=center
|ชิงแชมป์OPBF รุ่นเฟเธอร์เวท
|แพ้
|9-0-2
|align=left| ลาร์รี่ บาตาน
|
|
|
|align=left|
|align=left|
|- align=center
|ชิงแชมป์โลก NBA รุ่นแบนตัมเวท ครั้งที่ 1
|แพ้
|18-0-0
|align=left| จิมมี่ คาร์รัทเธอร์
|
|
|
|align=left|
|align=left|
|- align=center
|ชิงแชมป์โลก NBA รุ่นแบนตัมเวท ครั้งที่ 2
|แพ้
|34-1-2
|align=left| รอแบร์ กอแอน
|
|
|
|align=left|
|align=left|
|- align=center
|ชิงแชมป์โลก NBA รุ่นแบนตัมเวท ครั้งที่ 3
|แพ้
|16-0-0
|align=left| ราอุล มาซิอัส
|
|
|
|align=left|
|align=left|
== อ้างอิง ==
ชายพจน์. มวยดังไทยแลนด์ในอดีต: "จิ้งเหลนไฟ" จำเริญ ทรงกิตรัตน์. นิตยสารมวยโลก. เล่มที่ 837. กันยายน 2543.
นักมวยสากลชาวไทยรุ่นแบนตัมเวท
นักมวยสากลชาวไทยรุ่นไลท์เวท
แชมป์ OPBF
บุคคลจากจังหวัดนครพนม‎‎
นักมวยไทยชาวไทย
ตำรวจชาวไทย
นักมวยสากลชาวไทยรุ่นเฟเธอร์เวท