pythainlp/thai-wiki-dataset-v3 huggingface dataset:
ซูเมอร์

ซูเมอร์ (Sumer) เป็นอารยธรรมโบราณและเขตบริเวณเมโสโปเตเมียตอนใต้ ชาวซูเมอร์เป็นชนชาติแรกที่สร้างความเจริญขึ้นในบริเวณดังกล่าว เข้ามาอยู่ทางตะวันออกของแม่น้ำไทกริสเมื่อประมาณ 4000 ปีก่อนคริสตกาล บริเวณที่เข้ามาตอนแรกคือ แคว้นซูเมอร์ซึ่งอยู่ทางตอนใต้สุดของเมโสโปเตเมียติดกับอ่าวเปอร์เซีย มีลักษณะเป็นนครรัฐ แต่ละนครรัฐมีอิสระไม่ขึ้นต่อกัน เช่น ลากาซ บาบิโลน อูร์ อูรุก นิปเปอร์

== อารยธรรมซูเมอร์ ==

=== การปกครองและกฎหมาย ===
ผู้ปกครองนครรัฐเมโสโปเตเมียเป็นพระ พระมีอำนาจในการปกครองแผ่นดินและเป็นประมุขสูงสุดเรียกว่า Patesi ทำการปกครองในนามของพระเจ้าดูแลควบคุมกิจการภายในนครรัฐ ปกครองโดยถือว่าเป็นตัวแทนพระเจ้า มีอำนาจในการรบ ทำสงคราม ศาสนา ตลอดจนทางด้านการศาลได้มีประมวลกฎหมายแบบตอบสนอง ทำผิดอย่างไรจะต้องได้รับโทษอย่างนั้น และกลายเป็นรากฐานของกฎหมายที่มีชื่อเสียง
=== เศรษฐกิจและสังคม ===
อาชีพหลักคือเกษตรกรรม มีความชำนาญ มีการใช้ระบบชลประทาน ขุดคลองระบายน้ำ ทำการเพาะปลูกโดยเป็นไร่ขนาดใหญ่ ปลูกผลไม้ ประดิษฐ์คันไถ เครื่องหยอดเมล็ด มีการเลี้ยงสัตว์ เครื่องปั้นดินเผา มีมาตราชั่งตวงวัด การทอผ้าและย้อมผ้า มีการแบ่งชนชั้นทางสังคมเป็น 3 กลุ่มคือ
ชนชั้นสูง ได้แก่ กษัตริย์ พระราชวงศ์ พระชั้นผู้ใหญ่ ขุนนาง
ชนชั้นสามัญ เป็นเสรีชน ลูกจ้างของขุนนาง
ทาส ชาวต่างประเทศและเชลยสงคราม หรืออาชญากรที่ถูกลงโทษ
=== การเขียนหนังสือ ===
ชาวซูเมอร์เป็นชนชาติแรกในเมโสโปเตเมียที่รู้จักการเขียนหนังสือตั้งแต่ 3000 ปีก่อนคริสตกาล โดยการประดิษฐ์อักษรรูปลิ่ม หรือที่เรียกว่า คูนิฟอร์ม (cuneiform) ภายหลังได้ดัดแปลงแก้ไข มีการคิดเครื่องหมายต่าง ๆ เพื่อใช้แทนภาพ
=== ศาสนา ===

มีส่วนสำคัญมากในชีวิตของชาวซูเมอร์ พระดำรงตำแหน่งในการปกครองและตำแหน่งสำคัญอื่น ๆ นับถือพระเจ้าหลายองค์พร้อม ๆ กัน มีการสร้างหอวิหารใหญ่โตเรียกว่า ซิกกุรัต (ziggurat) เป็นวัดที่มีรูปร่างคล้ายพีระมิด ทำเป็นชั้น ๆ สร้างขึ้นด้วยอิฐ เพื่อเป็นที่ประทับของเทพเจ้า
=== สถาปัตยกรรม ===
ส่วนใหญ่ก่อสร้างด้วยอิฐ เนื่องจากมีดินเหนียวบริเวณนี้มาก มีสองประเภทคือ อิฐตากแห้ง (sun dried brick) และอิฐเผาไฟ (baked brick) ซึ่งป้องกันความชื้นได้ดี ใช้สร้างยกพื้น กำแพงและส่วนก่อสร้างที่ต้องการความมั่นคงถาวร
=== ปฏิทิน ===
เป็นแบบจันทรคติ เดือนหนึ่งมีประมาณ 29.5 วัน ปีหนึ่งมี 12 เดือน ปีหนึ่งมี 354 วัน เดือนหนึ่งแบ่งออกเป็น 4 สัปดาห์ ๆ ละ 7-8 วัน วันหนึ่งแบ่งเป็นกลางวัน 6 ชั่วโมง กลางคืน 6 ชั่วโมง (1 ช.ม. = 2 ช.ม. ในปัจจุบัน)
=== วรรณกรรม ===
มีนิยาย กาพย์ กลอน ซึ่งท่องจำต่อ ๆ กันมา งานส่วนใหญ่เกี่ยวกับศาสนา เช่น บทสวด คำโคลงสดุดีเทพเจ้า ฯลฯ ที่เด่นที่สุดคือ มหากาพย์กิลกาเมช ซึ่งเป็นเรื่องราวของวีรบุรุษกิลกาเมซซึ่งเป็นกษัตริย์ชาวอูรุก
ชาวซูเมอร์มีอำนาจปกครองบริเวณซูเมอร์เกือบพันปี ต่อมาพวกชนเผ่าเซมิติกแทรกซึมทางตะวันตก ผู้นำชนเผ่าคือ พระเจ้าซาร์กอนแห่งแอกแคดได้ยกกำลังกองทัพลงมาในเชตซูเมอร์ ทำให้นครรัฐซูเมอร์ยอมแพ้
== ดูเพิ่ม ==
อักษรคูนิฟอร์ม
ซูเมอร์
อารยธรรม
ลิแวนต์
เมโสโปเตเมีย
ประวัติศาสตร์โบราณ
อาณาจักรโบราณ
ฟินิเชีย

ฟินิเชีย (Phoenicia) เป็นเซเมติกสาขาหนึ่ง อพยพมาจากทะเลทรายอาหรับ เมื่อประมาณ 3,000 ปีก่อนคริสตกาล เข้ามาตั้งหลักแหล่งในบริเวณตะวันตกของทวีปเอเชียบริเวณทะเลเมดิเตอร์เรเนียน ได้ชื่อว่าเป็นกลุ่มปัญญาชนของเอเชียตะวันตก สร้างเมืองสำคัญ ๆ เช่น ไทร์ ไซดอน ไบบลอส เป็นพวกที่ร่ำรวย มีชื่อเสียงทางด้านการเดินเรือและค้าขาย มีการตั้งอาณานิคมในส่วนอื่น ๆ เช่น กาดิซในสเปน คาร์เทจทางตอนเหนือของแอฟริกา
มรดกชิ้นสำคัญของชาวฟินิเชียคือ ตัวอักษร ซึ่งกรีกและลาตินใช้เป็นแบบในการสร้างตัวอักษรของตนในสมัยต่อมา ตัวอักษรในยุโรปปัจจุบันก็มาจากตัวอักษรเหล่านี้
== ดูเพิ่ม ==
อักษรฟินิเชีย
==อ้างอิง==
ประวัติศาสตร์โบราณ
รัฐและดินแดนที่ก่อตั้งในศตวรรษที่ 12 ก่อนคริสตกาล
สิ้นสุดในศตวรรษที่ 6 ก่อนคริสตกาล
คิริธอุงโกล

คิริธอุงโกล (Cirith Ungol) เป็นสถานที่แห่งหนึ่งในมิดเดิลเอิร์ธ ในนิยายเรื่อง เดอะลอร์ดออฟเดอะริงส์ ของ เจ.อาร์.อาร์. โทลคีน  ชื่อนี้เป็นภาษาซินดาริน หมายถึง รอยแยกของแมงมุม หรือ ทางผ่านของแมงมุม นั่นคือมันเป็นทางผ่านทะลุเทือกเขาทางตะวันตกของ มอร์ดอร์ และเป็นทางเดียวที่จะเข้าไปในดินแดนจากทิศตะวันตก พื้นที่ดังกล่าวอยู่ภายใต้การดูแลของ หอคอยแห่งคิริธอุงโกล สร้างโดยมนุษย์แห่งอาณาจักรกอนดอร์ หลังจากสงครามของ พันธมิตรครั้งสุดท้ายของเอลฟ์และมนุษย์
จุดประสงค์หลักของหอคอยคือเพื่อปกป้อง อิธิลิเอน และ มินัสอิธิล (ต่อมารู้จักในนาม มินัสมอร์กูล) จากการโจมตีของลูกน้องที่เหลือของ เซารอน ด้วยเหตุผลเหล่านั้น ปราการทั้งสองของมันจึงตรงไปทางเหนือและตะวันออกเฉียงใต้ นอกจากนั้นมันยังช่วยยับยั้งสมุนของเซารอนจากการกลับมายังมอร์ดอร์
กอนดอร์ยังคงครอบครองป้อมปราการจนกระทั่งประมาณปี 1636 ยุคที่สาม เมื่อ โรคระบาดครั้งใหญ่ ลดประชากรส่วนใหญ่ของกอนดอร์ลง หลังจากการระบาดนั้น กอนดอร์ไม่เคยครอบครองคิริธอุงโกลอีกและปีศาจสามารถกลับมามอร์ดอร์อีกครั้ง
ป้อมปราการยังถูกเชื่อมโยงกับป้อมปราการภูเขาแห่งดัวร์ธัง ในมอร์ดอร์ตะวันตกเฉียงเหนือ และ หอคอยเขี้ยว ที่ โมรันนอน
ระหว่างภารกิจแห่งแหวน โฟรโด แบ๊กกิ้นส์ และ แซมไวส์ แกมจี ถูกนำไปสู่ทางผ่านนี้โดย กอลลัม ไปยังถ้ำของสัตว์คล้ายแมงมุมยักษ์ชื่อว่า ชีล็อบ ผู้อาศัยอยู่ที่นั่น
ดินแดนในตำนานของโทลคีน
แจงโก้ เฟทท์

แจงโก้ เฟทท์ เป็นตัวละครจากจักรวาล สตาร์ วอร์ส ปรากฏตัวในภาพยนตร์เป็นครั้งแรกใน  กองทัพโคลนส์จู่โจม รับบทโดยเทมูเอรา มอร์ริสัน ก่อนที่จะได้ปรากฏตัวในภาพยนตร์นี้ แจงโก้ เฟตต์ เคยถูกกล่าวถึงหลายครั้งในนิยายสตาร์ วอร์ส
แจงโก้ เฟทท์มีชีวิตอยู่ในช่วงปีที่ 66 ก่อนยุทธการยาวิน ถึงปีที่ 22 ก่อนยุทธการยาวิน เขาเป็นนักล่าค่าหัวและเงินรางวัลที่มีชื่อเสียง และเป็น "พ่อ" ของโบบา เฟตต์ ซึ่งแท้จริงแล้วเป็นโคลนของตัวเขาที่ถูกแจงโก้เลี้ยงในฐานะลูก หลังจากที่พ่อแม่เสียชีวิตในปีที่ 56 ก่อนยุทธการยาวิน แจงโก้ เฟตต์ ถูกนักรบแมนดาลอเรียนรับไปเลี้ยง หลังจากนั้น แจงโก้ได้เข้าร่วมเป็นผู้นำของการต่อสู้หลายครั้งในสงครามกลางเมืองแมนดาลอเรียน
หลังจากสงครามสิ้นสุดลง แจงโก้ เฟทท์ ออกจากกลุ่มแมนดาลอเรียนและกลายมาเป็นนักล่าเงินรางวัล ได้รับการยอมรับอย่างรวดเร็วในฐานะของผู้มีฝีมือดีที่สุดคนหนึ่งในกาแลกซี หลังจากนั้น แจงโก้ เฟทท์ได้รับงานเป็นร่างต้นแบบให้กับร่างโคลนจำนวนมากซึ่งจะกลายเป็นกองทัพใหญ่สาธารณรัฐในสงครามโคลน แม้จะถูกฆ่ากลางสมรภูมิโดยอาจารย์เจได เมซ วินดู แต่แจงโก้ เฟทท์ ก็มีผู้สืบทอดอย่างยิ่งใหญ่ ไม่ว่าจะเป็นโบบา เฟทท์ ที่กลายเป็นนักล่าเงินรางวัลเก่งกาจมีชื่อเสียง และร่างโคลนจำนวนมากที่มีบทบาทสำคัญในประวัติศาสตร์ของกาแลกซี
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Jango Fett ใน Star Wars Databank
Jango Fett ใน Wookieepedia: The Star Wars Wiki
แจงโก้ เฟทท์
แจงโก้ เฟทท์
ตัวละครที่เป็นนักล่าเงินรางวัล
ตัวละครที่เป็นทหารรับจ้าง
ตัวละครที่เป็นผู้ลอบสังหาร
ตัวละครที่เป็นลูกน้อง
ถวิล อุดล

ถวิล อุดล (3 พฤศจิกายน  พ.ศ. 2452 - 4 มีนาคม พ.ศ. 2492) เป็นนักการเมือง หนึ่งใน "สี่เสืออีสาน" ซึ่งประกอบด้วย ตัวนายถวิลเอง นายทองอินทร์ ภูริพัฒน์ นายเตียง ศิริขันธ์ และนายจำลอง ดาวเรือง และเป็นรัฐมนตรีที่ถูกสังหารเมื่อปี พ.ศ. 2492 สิริอายุ 39 ปี
== ประวัติ ==
นาย ถวิล อุดล สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจากจังหวัดร้อยเอ็ด คุณถวิลนั้นเป็นคนร้อยเอ็ดโดยกำเนิด เกิดเมื่อวันที่ 3 พฤศจิกายน พ.ศ. 2452 ที่บ้านคุ้มเหนือ จังหวัดร้อยเอ็ด บิดาชื่อนายฟัก มารดาชื่อนางนิ่ม ฐานะทางบ้านดี บิดาทำการค้าขายข้าวเปลือก ในด้านการศึกษาท่านเรียนที่โรงเรียนร้อยเอ็ดวิทยาลัยมาก่อนจนถึงมัธยมปีที่ 5 แล้วจึงเข้ามาเรียนต่อในพระนคร ที่โรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย ในชั้นมัธยมปีที 6 จนจบมัธยมปีที่ 8 จากนั้นจึงได้เข้าเรียนต่อที่โรงเรียนกฎหมายของกระทรวงยุติธรรม จบเป็นเนติบัณฑิต ขณะที่มีอายุได้ 21 ปี เมื่อ พ.ศ. 2473 เรียนจบแล้วก็ไปมีอาชีพเบื้องต้นเป็นทนายความ ชีวิตสมรสของท่านนั้นมีภรรยาชื่อนางบุนทัน อุดล
นายถวิลดำรงตำแหน่งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร จังหวัดร้อยเอ็ด 2 สมัย เป็นหัวหน้าเสรีไทย จังหวัดร้อยเอ็ด ซึ่งเคยเดินทางไปติดต่อขอความร่วมมือจาก ประเทศจีน แนวคิดทางการเมืองที่สำคัญ คือ เงินภาษีที่เก็บจากประชาชน ต้องเป็นประโยชน์กลับคืนสู่ประชาชนทั้งหมด
ถวิล อุดล ได้รับแต่งตั้งเป็นรัฐมนตรีครั้งแรกในปี พ.ศ. 2488 ในรัฐบาลของนายทวี บุณยเกตุ รัฐบาลของหม่อมราชวงศ์เสนีย์ ปราโมช
== การเสียชีวิต ==
นายถวิล อุดล เสียชีวิตเมื่อวันที่ 4 มีนาคม พ.ศ. 2492 หลังเหตุการณ์กบฏแบ่งแยกดินแดน โดยถูกจับกุมพร้อมกับ อดีตรัฐมนตรีอีสานอีก 3 คน คือ นายทองอินทร์ ภูริพัฒน์ นายจำลอง ดาวเรือง และนายทองเปลว ชลภูมิ และถูกนำตัวไปที่บริเวณ ทุ่งบางเขน ถนนพหลโยธิน กิโลเมตรที่ 14 โดย กรมตำรวจ ในเวลานั้นอ้างเหตุว่า มีโจรคอมมิวนิสต์มลายู มาชิงตัว 4 อดีตรัฐมนตรี และเกิดการต่อสู้ขึ้น จนทำให้ทั้ง 4 คน ถูกลูกหลงเสียชีวิตทั้งหมด แต่ไม่ใคร่จะมีใครเชื่อข้ออ้างดังกล่าวนัก เนื่องจากไม่มีตำรวจเสียชีวิตหรือบาดเจ็บแม้แต่รายเดียว
== เครื่องราชอิสริยาภรณ์ ==
== อ้างอิง ==
== ดูเพิ่ม ==
คดีสังหาร 4 อดีตรัฐมนตรี พ.ศ. 2492
จำลอง ดาวเรือง
ทองเปลว ชลภูมิ
ทองอินทร์ ภูริพัฒน์
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ชาญวิทย์ เกษตรศิริ, ประวัติการเมืองไทย 2475-2500, มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์, พิมพ์ครั้งที่ 4, โรงพิมพ์เรือนแก้ว, พ.ศ. 2549, หน้า 352
บุคคลจากจังหวัดร้อยเอ็ด
นักการเมืองไทย
รัฐมนตรีไทยที่ไม่ได้ประจำกระทรวง
สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดร้อยเอ็ด
พรรคสหชีพ
สมาชิกขบวนการเสรีไทย
บุคคลจากโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย
เหยื่อฆาตกรรมชาวไทย
เสียชีวิตจากอาวุธปืน
นักการเมืองไทยที่ถูกลอบสังหาร
บุคคลในประวัติศาสตร์ไทย พ.ศ. 2475–2516
ชาวไทยในสงครามโลกครั้งที่สอง
ริชาร์ด โอเวน

เซอร์ ริชาร์ด โอเวน (Sir Richard Owen KCB) (20 ก.ค. ค.ศ. 1804 - 18 ธ.ค. ค.ศ. 1892)
เป็นนักชีววิทยา, นักกายวิภาคศาสตร์เปรียบเทียบ, และนักบรรพชีวินวิทยา ชาวอังกฤษ
นักวิทยาศาสตร์ชาวอังกฤษ
บุคคลจากแลงคาสเตอร์
ผู้ได้รับพัวร์เลอเมรีท (ชั้นพลเรือน)
เซอร์
hklbi
นักธรณีวิทยา

นักธรณีวิทยา (geologist) เป็นนักวิทยาศาสตร์ที่ทำการศึกษาของแข็ง ของเหลวและแก๊สที่เป็นองค์ประกอบของโลกและดาวเคราะห์ รวมถึงกระบวนการที่ก่อร่างสร้างขึ้นมา นักธรณีวิทยามักศึกษาธรณีวิทยาเป็นสำคัญ แต่ก็ศึกษาศาสตร์อื่นร่วมด้วย เช่น ฟิสิกส์, เคมี, ชีววิทยาและวิทยาศาสตร์โลกอื่น ๆ นักธรณีวิทยาส่วนมากจะทำการวิจัยภาคสนามประกอบกับการทำแลป
นักธรณีวิทยาส่วนมากทำงานในภาคอุตสาหกรรมพลังงานและอุตสาหกรรมเหมืองแร่ เพื่อทำการค้นหาทรัพยากรธรรมชาติอย่างปิโตรเลียม, ก๊าซธรรมชาติ, โลหะมีค่าและโลหะไร้สกุล นอกจากนี้ยังทำงานในการแจ้งเตือนภัยพิบัติทางธรรมชาติอย่างการติดตามการปะทุของภูเขาไฟ การเกิดแผ่นดินไหว สึนามิและดินถล่ม งานของนักธรณีวิทยาสามารถใช้ในการให้ข้อมูลแก่ประชาชนเรื่องภัยพิบัติและใช้อภิปรายเรื่องการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศด้วย
== ประวัติ ==

ใน ค.ศ. 1785 เจมส์ ฮัตตันได้เสนอผลงานตีพิมพ์เรื่อง Theory of the Earth กับราชสมาคมแห่งเอดินบะระ ทำให้เจมส์ ฮัตตันได้รับขนานนามว่าบิดาแห่งธรณีวิทยาสมัยใหม่ เขาอธิบายในผลงานตีพิมพ์ว่า โลกต้องเก่าแก่กว่านี้มากขนาดที่มีเวลามากพอที่จะทำให้ภูเขาเกิดการกัดเซาะ และตะกอนสะสมเป็นหินก้อนใหม่ใต้ก้นทะเลและยกตัวขึ้นมาเป็นแผ่นดิน ต่อมาเขาตีพิมพ์เวอร์ชันสองใน ค.ศ. 1795 (Vol. 1, Vol. 2).
ผู้ติดตามเจมส์ ฮัตตันที่รู้จักกันในชื่อพลูโตนิสต์ เชื่อว่าหินบนโลกเกิดจากวอลคานิสซึม หรือก็คือหินเกิดจากการลาวาที่เย็นตัวและทับถม ในขณะที่กลุ่มเนปจูนนิสต์ นำโดยอับราฮัม เวอร์เนอร์เชื่อว่าหินบนโลกเกิดจากการตกผลึกของแร่ในมหาสมุทรยุคแรกเริ่มแล้วระดับน้ำทะเลลดระดับลง
== การศึกษา ==
นักธรณีวิทยาจำเป็นต้องมีความรู้ศาสตร์ที่สำคัญอย่าง ฟิสิกส์ คณิตศาสตร์ และเคมี และต้องเรียนวิชาเจาะจงในวิชาธรณีวิทยาอย่าง ศิลาวิทยา วิชาลำดับชั้นหิน วิทยาแร่ บรรพชีวินวิทยา ภูมิศาสตร์กายภาพและโครงสร้างทางธรณีวิทยาเป็นต้น นอกจากความรู้พื้นฐานและความรู้เฉพาะด้านแล้วอาจยังต้องมีความรู้เสริมอย่างการใช้ระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์อันเป็นเทคนิคการสร้างแผนที่ร่วมด้วย ผู้ที่ศึกษาธรณีวิทยาโดยตรงมักมีช่วงเวลาหนึ่งที่จะไปทำการวิจัยและสำรวจภาคสนามร่วมกับทีม (อาจเป็นอาจารย์ เพื่อนหรือผุ้ทรงคุณวุฒิ) ส่วนผู้ที่ไม่ใช้นักธรณีวิทยาอย่างเช่น นักภูมิศาสตร์ วิศวะกรก็อาจทำการศึกษาวิชาธรณีวิทยาด้วย เนื่องจากอาจมีประโยชน์และเพิ่มพูลความสามารถ
== อ้างอิง ==
นักธรณีวิทยา
คำยัง

คำยัง หรือ ไทคำยัง เป็นกลุ่มชาติพันธุ์ชาวไทกลุ่มหนึ่ง ที่อพยพไปอาศัยอยู่ที่ประเทศอินเดีย และทางตอนเหนือของประเทศพม่า เดิมชาวไทคำยังอาศัยอยู่บริเวณเมืองกอง (โมกอง) ใกล้ทิวเขาปาดไก่ และอพยพไปอยู่ร่วมกับชาวไทอาหม เมื่อคริสต์ศตวรรษที่ 18 ดินแดนของชาวไทคำยัง มีอยู่ 2 ส่วน คือ บ้านน้ำ ได้แก่ หมู่บ้านทิสังปานี และหมู่บ้านโซราปัตเถิร แขวงศิวสาคร กับ บ้านดอย ได้แก่ หมู่บ้านตาติบาร์ แขวงโชรหัท และยังมีในแขวงตินสุกิยา
== วิถีชีวิต ==
ชาวไทคำยังมักปลูกข้าว และตำข้าวกินเอง ชาวไทคำยังตื่นเช้าขึ้นมาเพื่อมาตำข้าว โดยตำในครกกระเดื่อง บ้านเรือนของชาวไทคำยังไม่แตกต่างจากชาวไทพวกอื่นมากนัก สภาพจะคล้าย ๆ คนไทยในภาคอีสานบางถิ่น คือกลางครัวมีที่ตั้งเตา ทำเป็นกะบะดินใหญ่ก่ออยู่บนเสากลางของครัว นอกจากนี้ชาวไทคำยังยังมีอาหารการกินที่ใกล้เคียงกับชาวไททั่วไป และยังเคยกินปลาเน่า คือ ปลาร้า หรือกะปิ ซึ่งปัจจุบันนี้ได้เลิกกินไปแล้ว แต่ก็ยังกินข้าวหลามกันอยู่
== ภาษา ==
ชาวไทคำยังใช้ภาษาคำยัง ซึ่งเป็นภาษาในกลุ่มภาษาย่อยไทตะวันตกเฉียงเหนือ ในกลุ่มภาษากัม-ไท ตระกูลภาษาขร้า-ไท แต่ชาวไทคำยังส่วนใหญ่ในปัจจุบันได้สูญเสียภาษาไทไปแล้ว ที่หมู่บ้านชาวไทคำยังในหมู่บ้านโซลาปัตเถิร ได้พบพ่อเฒ่าคนหนึ่งสามารถพูดไทคำยังได้บ้าง และพบว่าเป็นภาษาใกล้เคียงกับภาษาไทคำตี่ และคล้ายกับภาษาคำเมืองทางเหนือของไทย แต่ทั้งหมู่บ้านโซลาปัตเถิร มีพ่อเฒ่าคนเดียวเท่านั้นที่จำภาษาไทคำยังได้ สาเหตุก็มาจากในอัสสัม ใคร ๆ ก็พูดภาษาอัสสัม ถ้าไม่ใช้ภาษาอัสสัมก็จะประกอบอาชีพได้ยาก นานวันก็ลืมภาษาของตนเองไป แต่ใช่ว่าจะสูญเสียไปเสียหมด เพราะว่าปัจจุบันในอัสสัม ยังมีชาวไทคำยังที่พูดภาษาไทได้เหลืออยู่หนึ่งหมู่บ้าน คือ หมู่บ้านโป่อ่ายมุข
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Ethnologue profile
Ethnic group pins culture hopes on Gogoi
ข่าวเอพีวันนี้ที่เกี่ยวกับ Shyam และชนเผ่า Tai Khamyang  
Tribes of Arunachal Pradesh 
กลุ่มชาติพันธุ์ในรัฐอรุณาจัลประเทศ
กลุ่มชาติพันธุ์ตระกูลภาษาขร้า-ไท
ชาวไท
ประเทศแอนทีกาและบาร์บิวดา

แอนทีกาและบาร์บิวดา (Antigua and Barbuda) เป็นประเทศเกาะตั้งอยู่ในทะเลแคริบเบียนตะวันออก บริเวณรอยต่อกับมหาสมุทรแอตแลนติก ประเทศนี้ประกอบด้วยเกาะหลักสองเกาะ คือ เกาะแอนทีกาและเกาะบาร์บิวดา ทั้งสองเกาะตั้งอยู่ในตอนกลางของหมู่เกาะลีเวิร์ด (Leeward Islands) ในภูมิภาคแคริบเบียนตะวันออก ประมาณ 17 องศาเหนือเส้นศูนย์สูตร แอนทีกาและบาร์บิวดายังเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มเกาะเลสเซอร์แอนทิลลีส โดยมีหมู่เกาะกัวเดอลุป ดอมินีกา มาร์ตีนิก เซนต์ลูเชีย เซนต์วินเซนต์และเกรนาดีนส์ บาร์เบโดส เกรเนดา ตรินิแดดและโตเบโกอยู่ทางทิศใต้ เกาะมอนต์เซอร์รัตทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ หมู่เกาะเซนต์คิตส์และเนวิสทางทิศตะวันตก และมีเกาะแซ็ง-บาร์เตเลมี เกาะเซนต์มาร์ติน และมีเกาะแองกวิลลาอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ
== ภูมิศาสตร์ ==
พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นหินปูนและเกาะปะการัง
== การเมืองการปกครอง ==
การปกครองระบอบประชาธิปไตยโดยมีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข โดยสมเด็จพระเจ้าชาลส์ที่ 3 เป็นพระมหากษัตริย์ ทรงใช้พระราชอำนาจผ่านผู้สำเร็จราชการ
=== นิติบัญญัติ ===
=== บริหาร ===
ผู้สำเร็จราชการแต่งตั้งคณะรัฐมนตรี โดยมีนายกรัฐมนตรีเป็นผู้นำรัฐบาลและหัวหน้าคณะรัฐมนตรี
=== ตุลาการ ===
อำนาจในการพิจารณาไต่สวน อยู่ภายใต้อำนาจของศาลสูงสุดแคริบเบียนตะวันออก (Eastern Caribbean Supreme Court) โดยมีผู้พิพากษา 1 คน ประจำอยู่ในเซนต์คิตส์
== อ้างอิง ==
ประเทศแอนทีกาและบาร์บิวดา  จากเว็บไซต์กระทรวงต่างประเทศ
===ผลงานที่อ้างอิง===
==อ่านเพิ่ม==
Nicholson, Desmond V., Antigua, Barbuda, and Redonda: A Historical Sketch, St. Johns, Antigua: Antigua and Barbuda Museum, 1991.
Dyde, Brian, A History of Antigua: The Unsuspected Isle, London: Macmillan Caribbean, 2000.
Gaspar, David Barry - Bondmen & Rebels: A Study of Master-Slave Relations in Antigua, with Implications for Colonial America.
Harris, David R. - Plants, Animals, and Man in the Outer Leeward Islands, West Indies. An Ecological Study of Antigua, Barbuda, and Anguilla.
Henry, Paget - Peripheral Capitalism and Underdevelopment in Antigua.
Lazarus-Black, Mindie - Legitimate Acts and Illegal Encounters: Law and Society in Antigua and Barbuda.
Riley, J. H. - Catalogue of a Collection of Birds from Barbuda and Antigua, British West Indies.
Rouse, Irving and Birgit Faber Morse - Excavations at the Indian Creek Site, Antigua, West Indies.
Thomas Hearne. Southampton.
==แหล่งข้อมูลอื่น==
Antigua and Barbuda, United States Library of Congress
Antigua and Barbuda. The World Factbook. Central Intelligence Agency.
Antigua and Barbuda from UCB Libraries GovPubs
Antigua and Barbuda from the BBC News
World Bank's country data profile for Antigua and Barbuda
ArchaeologyAntigua.org – 2010March13 source of archaeological information for Antigua and Barbuda
ประเทศในทวีปอเมริกาเหนือ
อ
ประเทศในเขตแคริบเบียน
ประเทศที่เป็นเกาะ
เลสเซอร์แอนทิลลีส
ประเทศแอนทีกาและบาร์บิวดา
รัฐและดินแดนที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2524
อดีตอาณานิคมของอังกฤษ
คิระเมะกุนะมิดะวะโฮะชินิ

คิระเมะกุนะมิดะวะโฮะชินิ  เป็นซิงเกิลที่ 2 ของ ซะชิ ทะอินะกะ ที่วางแผงเมื่อวันที่ 31 พฤษภาคม พ.ศ. 2549 ซึ่งเพลงแรกของซิงเกิลนี้ใช้เป็นเพลงเปิดของแอนิเมชันเรื่อง เฟท/สเตย์ ไนท์ ตั้งแต่ตอนที่ 15-24 รหัสซีดีของซิงเกิลชุดนี้คือ GNCX-0003
== รายชื่อเพลง ==
1. คิระเมะกุนะมิดะวะโฮะชินิ 
เนื้อร้อง: 
ทำนอง: KATE
เรียบเรียง:  , NUMBER 201
2. โชเน็น โนะ ยูเมะ 
เนื้อร้อง:ซะชิ ทะอินะกะ
ทำนอง:ซะชิ ทะอินะกะ
เรียบเรียง: คาเนโกะ ทากาฮิโระ
3. คิระเมะกุนะมิดะวะโฮะชินิ -instrumental-
4. โชเน็น โนะ ยูเมะ -instrumental-
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ข้อมูลโดยโอริก้อน
ซิงเกิลในปี พ.ศ. 2549
ซะชิ ทะอินะกะ
เพลงญี่ปุ่น
พ็อทซ์ดัม

พ็อทซ์ดัม (Potsdam, ) เป็นเมืองหลวงของรัฐบรันเดินบวร์คทางด้านตะวันออกของประเทศเยอรมนี ตั้งอยู่บนแม่น้ำฮาเฟิล (Havel) 26 กม. ทางตะวันตกเฉียงใต้ของเบอร์ลิน และเป็นส่วนหนึ่งของเขตนครเบอร์ลิน มีประชากรประมาณ 154,606 คน
พ็อทซ์ดัมเป็นที่รู้จักจากการเป็นที่ประทับของกษัตริย์ปรัสเซียหลายพระองค์ ตั้งแต่ ค.ศ. 1918 ส่วนตัวเมืองประกอบไปทะเลสาบเชื่อมต่อกันเป็นจำนวนมาก และมีภูมิทัศน์ทางวัฒนธรรมที่เป็นเอกลักษณ์ โดยเฉพาะสวนและพระราชวังพระราชวังซ็องซูซี; (Sanssouci ไกลกังวล) ซึ่งเป็นพื้นที่มรดกโลกที่ใหญ่ที่สุดในประเทศเยอรมนี
==ศัพทมูลวิทยา==
ทฤษฎีทั่วไประบุว่า คำว่า "Potsdam" มีที่มาจากภาษากลุ่มสลาโวนิกตะวันตกเก่าที่หมายถึง "ใต้ต้นโอ๊ก" อย่างไรก็ตาม มีบางส่วนตั้งคำถามเกี่ยวกับทฤษฎีนี้
==ประชากร==
พ็อทซ์ดัมเป็นหนึ่งในเมืองที่เติบโตเร็วที่สุดในประเทศเยอรมนีนับตั้งแต่ ค.ศ. 2000
Bevölkerungsentwicklung Potsdam.pdf|การพัฒนาของประชากรตั้งแต่ ค.ศ. 1875 ในบริเวณเส้นชายแดนปัจจุบัน (น้ำเงิน: ประชากร; เส้นจุด: เทียบกับการพัฒนาประชากรในรัฐบรันเดินบวร์ค; ฉากหลังเทา: สมัยนาซี; ฉากหลังแดง: สมัยคอมมิวนิสต์)
Bevölkerungsprognosen Potsdam.pdf|การพัฒนาและการทำนายประชากรในช่วงล่าสุด (ก่อนสำมะโน ค.ศ. 2011 (สีน้ำเงิน); การพัฒนาประชากรล่าสุดตามสำมะโนในประเทศเยอรมนีใน ค.ศ. 2011 (เส้นน้ำเงิน); การทำนายจากทางการใน ค.ศ. 2005–2030 (เส้นเหลือง); ใน ค.ศ. 2017–2030 (เส้นแดงสด); ใน ค.ศ. 2020–2030 (เส้นเขียว)
==เมืองพี่น้อง==
พ็อทซ์ดัมเป็นเมืองพี่น้องกับเมืองดังนี้:
ออปอแล ประเทศโปแลนด์ (1973)
โบบิญี ประเทศฝรั่งเศส (1974)
ยูแวสกูแล ประเทศฟินแลนด์ (1985)
บ็อน ประเทศเยอรมนี (1988)
เปรูจา ประเทศอิตาลี (1990)
ซูฟอลส์ สหรัฐ (1990)
ลูเซิร์น ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ (2002)
แวร์ซาย ประเทศฝรั่งเศส (2016)
เมืองแซนซิบาร์ ประเทศแทนซาเนีย (2017)
== สถานที่น่าสนใจ ==
ไฟล์:Potsdam_-_Schloss_Sanssouci.jpg|พระราชวังซ็องซูซี
ไฟล์:Potsdam Sanssouci 07-2017 img4.jpg|นอยส์ปาเลส์
ไฟล์:Orangerie Potsdam Haupt.jpg|พระราชวังสวนส้ม
ไฟล์:Schloss Charlottenhof Park Sanssouci Potsdam.jpg|พระราชวังชาร์ลอตเตนโฮฟ
ไฟล์:Chinesisches Haus Sanssouci.jpg|บ้านทรงจีนในพ็อทซ์ดัม
ไฟล์:Glienicker_Brücke2.JPG|สะพานกลีนิเคอ
ไฟล์:University of Potsdam at Neues Palais.jpg|มหาวิทยาลัยพ็อทซ์ดัม ณ นอยส์ปาเลส์
ไฟล์:Potsdam Altes Rathaus.jpg|ศาลาว่าการเมืองหลังเก่า
ไฟล์:Marmorpalais.jpg|มาร์มอร์ปาเลส์
ไฟล์:Einsteinturm 7443.jpg|หอไอน์สไตน์ในพ็อทซ์ดัม
ไฟล์:Potsdam brandenburger tor.jpg|ประตูบรันเดินบวร์คของพ็อทซ์ดัม
ไฟล์:Potsdam St. Nikolaikirche 2005.jpg|โบสถ์ฟอร์ทูนาพอร์ทัลและนิโคไลเคียร์เคอ ณ อัลแทร์มาคต์
==อ้างอิง==
==ข้อมูล==
Paul Sigel, Silke Dähmlow, Frank Seehausen und Lucas Elmenhorst, Architekturführer Potsdam Architectural Guide, Dietrich Reimer Verlag, Berlin 2006, .
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
และ ภาษาอังกฤษ
Extensive photoarchive about Potsdam
พ่าเก

ชาวไทพ่าเก เป็นชาวไทกลุ่มหนึ่งที่อพยพมาอาศัยอยู่ที่ประเทศอินเดีย โดยอพยพเข้าทางทิวเขาปาดไก่ ทางตอนเหนือของประเทศพม่าปัจจุบัน ถิ่นเดิมของชาวไทพ่าเกอยู่ที่เมืองเมาหลวง ต่อมาได้ติดตามกษัตริย์อาหมมาอยู่ที่เมืองกอง (โมกอง) บริเวณถ้ำผาใหญ่ และผานั้นเป็นผาอันเก่าแก่มาก จึงได้ชื่อว่า ชาวไทพ่าเก ถึงปี พ.ศ. 2358 จึงอพยพข้ามทิวเขาปาดไก่จึงอพยพสู่เมืองนุนสวนคำ  ตั้งถิ่นฐานอยู่ที่รัฐอรุณาจัลประเทศ ต่อมาถูกน้ำท่วมบ้านเรือนเสียหาย จึงอพยพมาอยู่ริมลำน้ำจิก  ครั้งอังกฤษเข้ามาปกครองเมืองนุนสวนคำ จึงย้ายไปอยู่ริมแม่น้ำทิหิงจนถึงปัจจุบัน
== หมู่บ้านไทพ่าเกใต้ ==
หมู่บ้านไทพ่าเกใต้ ตั้งอยู่ในตำบลชัยปุระ ชาวไทพ่าเกใต้เป็นกลุ่มคนไทในอินเดียที่พูดภาษาไทได้ และใช้ในชีวิตประจำวันด้วย ชาวไทพ่าเกใต้นับถือพระพุทธศาสนา
=== การแต่งกายของชาวพ่าเกใต้ ===
ชาวพ่าเกใต้ ผู้หญิงจะนุ่งผ้าซิ่นลาย ผู้ชายนุ่งโสร่งแบบพม่า หรือมิฉะนั้นก็จะนุ่งโจงกระเบนขาว หรือที่เรียกว่า ผ้าโธตีแบบฮินดู
===บ้านเรือนของชาวพ่าเกใต้===
ที่หมู่บ้านพ่าเกใต้ มีลักษณะบ้านแตกต่างจากบ้านของชาวไทอาหมในโกหาติ คือเป็นแบบไทยในชนบท คือปลูกแบบยกพื้นมีใต้ถุนสูง มีนอกชานนอยู่นอกบ้าน ตัวบ้านทำด้วยไม้จริง และไม้ไผ่
== หมู่บ้านไทพ่าเกเหนือ ==
ชาวบ้านที่นั้นยังพูดภาษาไทพ่าเกอยู่ แต่คำเก่าเริ่มสูญไปเรื่อย ๆ ส่วนคำใหม่ก็ไม่มีใครคิดขึ้น จึงมีคำจากภาษาอัสสัม ภาษาพม่า และภาษาอังกฤษปะปนอยู่มาก และในวันข้างหน้าภาษาไทที่นี้อาจจะสูญไปก็ได้ เพราะภาษาไทพ่าเกจะมีชีวิตต่อไปได้ ภาษามักต้องขยายตัวเพิ่มคำขึ้นในภาษา ถ้าสร้างเองไม่ทัน หรือไม่เหมาะก็มักต้องยืมภาษาอื่นแต่ถ้าไม่มีการสร้างใหม่ ไม่นานก็จะกลายเป็นภาษาตาย และเลิกใช้กันในที่สุด
=== ทอฝ้าย ===
คนไทในพ่าเกเหนือเก่งแต่การทอผ้าฝ้าย แต่ทอไหมไม่เป็น และไม่สันทัดในการเลี้ยงไหม ซึ่งต่างจากชาวไทอาหมที่ทอผ้าไหมเก่งมาก
=== สังคมของไทพ่าเกเหนือ ===
ความเป็นสังคมเครือญาติของไทพ่าเกเหนือมีสูงมาก กับคนที่มาเยี่ยม ทั้งหมดจะถือว่าเป็นญาติพี่น้อง จึงเรียกแขกว่า "ปี่หน่อง" ผู้หญิงที่นั่นจะไม่ร่วมรับประทานอาหารพร้อมผู้ชายเพราะต้องคอยดูแลให้ผู้ชายรับประทานอาหารก่อน
== อ้างอิง ==
กลุ่มชาติพันธุ์ในรัฐอรุณาจัลประเทศ
กลุ่มชาติพันธุ์ตระกูลภาษาขร้า-ไท
พระมณีรัตนา

พระมณีรัตนา เป็นพระอัครมเหสีในสมเด็จพระนเรศวรมหาราชแห่งอาณาจักรอยุธยา เริ่มรับราชการฝ่ายในตั้งแต่พระราชสวามีบรมราชาภิเษก และให้ประสูติกาลพระราชบุตรอย่างน้อยหนึ่งพระองค์
== พระประวัติ ==
พระมณีรัตนาเริ่มเข้ารับราชการฝ่ายในตั้งแต่พระราชสวามีทำ พระราชพิธีบรมราชาภิเษก ดังปรากฏในคำให้การขุนหลวงหาวัดความว่า "ส่วนพระนเรศร์นั้นก็เข้าไปกรุงศรีอยุธยา ก็เสด็จขึ้นสู่พระราชฐาน อันอัครมหาเสนาบดีและมหาปุโรหิตทั้งปวง จึงทำการปราบดาภิเษก แล้วเชื้อเชิญขึ้นในเสวยราชสมบัติจึงถวายอาณาจักรเวนพิภพแล้ว ทั้งเครื่องราชาธูปโภคทั้งปวงอันครบครันแล้วจึงถวายพระนามใส่ในพระสุพรรณบัฏสมญา แล้วฝ่ายกรมในจึงถวายพระมเหสีพระนามชื่อนั้นพระมณีรัตนา แล้วถวายพระสนมกำนัลทั้งสิ้น..."
ในประวัติศาสตร์ฟิลิปปินส์และอาณาจักรอื่น ๆ (History of the Philippines and Other Kingdom) อันเป็นจดหมายเหตุของสเปน เขียนโดยบาทหลวงมาร์เซโล เด ริบาเดเนรา (Marcelo de Ribadeneira) ซึ่งบันทึกตามคำบอกเล่าของบาทหลวงคณะฟรันซิสกันที่เคยอาศัยอยู่ในกรุงศรีอยุธยาเมื่อปี พ.ศ. 2125-2139 เนื้อความตอนหนึ่งกล่าวถึงกระบวนเสด็จพยุหยาตราทางชลมารคของพระมหากษัตริย์ พระมเหสี และพระราชโอรส ความว่า "...ครั้งหนึ่งบาทหลวงฟรันซิสกันได้เห็นพระเจ้าแผ่นดินประทับในเรือพระที่นั่งที่ตกแต่งประดับประดาไปด้วยพระปฏิมากร เพื่อจะเสด็จไปยังพระอารามแห่งหนึ่ง...[เรือ] แต่ละลำบรรทุกผู้คนมามากมายที่แต่งกายด้วยเครื่องแบบประเภทต่าง ๆ...แล้วจากนั้นเป็น [เรือของ] พระราชกุมารพระองค์เยาว์ที่สุดในพระเจ้าแผ่นดินที่เสด็จปรากฏพระองค์ในเรือพระที่นั่งที่ตกแต่งอย่างหรูหรา ตามติดมาเป็นสมเด็จพระอัครมเหสีและสาวสรรกำนัลใน สมเด็จพระอัครมเหสีประทับอยู่ลำพังพระองค์..."''
จากเนื้อความแสดงว่าสมเด็จพระนเรศวรมหาราชกับพระมณีรัตนาคงมีพระราชบุตรไม่ต่ำกว่าสองพระองค์
พระนามของพระมณีรัตนาถูกตั้งเป็นชื่อสระน้ำแห่งหนึ่งในมหาวิทยาลัยนเรศวร
ส่วนชื่อ "มณีจันทร์" มาจากความเข้าใจคลาดเคลื่อนของผู้แปลจดหมายเหตุวันวลิต เดิมผู้เขียนได้บันทึกพระนามของมเหสีม่ายพระองค์หนึ่งของสมเด็จพระนเรศวรมหาราชโดยสะกดตามอักขรวิธีดัตช์ว่า "Tjau Croa Mahaditjan" แต่ผู้แปลภาษาอังกฤษและฝรั่งเศสได้บันทึกเป็น "Zian Croa Mady Tjan" และมีความเป็นไปได้ว่าพระมเหสีพระองค์นี้กับพระมณีรัตนาเป็นคนละคนกัน
== อ้างอิง ==
เชิงอรรถ
บรรณานุกรม
พระอัครมเหสีกรุงศรีอยุธยา
ราชวงศ์สุโขทัย
จังหวัดชิมาเนะ

จังหวัดชิมาเนะ  เป็นจังหวัดหนึ่งในประเทศญี่ปุ่น ตั้งอยู่บริเวณภาคชูโงกุบนเกาะฮนชู ลักษณะภูมิศาสตร์ของจังหวัดชิมาเนะเป็นที่ราบสลับหุบเขาสูงทิศเหนือติดกับทะเลญี่ปุ่น ทิศตะวันตกติดกับจังหวัดยามางูจิ ทิศใต้ติดกับจังหวัดฮิโรชิมะ ทิศตะวันออกติดกับจังหวัดทตโตริ จังหวัดชิมาเนะมีเมืองหลวงชื่อ นครมัตสึเอะ ตั้งอยู่ริมทะเลสาบชินจิโกะ ซึ่งทะเลสาบแห่งนี้มีทัศนียภาพที่สวยงามยามเย็นเวลาพระอาทิตย์ตกดิน ยังมีปราสาทมัตสึเอะปราสาทเก่าแก่โบราณ
มีสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์ คือ โบราณสถานโคจินดานิ ตั้งอยู่ที่เมืองฮิกาวะ เป็นที่ที่ขุดพบดาบสัมฤทธิ์จำนวนมากถึง 358 เล่ม และในปีต่อมาก็มีการขุดพบทวน 16 เล่ม ระฆังสำริด 6 ใบ ปัจจุบันได้มีจัดแสดงภาพการจำลองตอนขุดพบ รวมทั้งจำลองบ้านทรงกระโจมกึ่งใต้ดินเอาไว้ให้ชม
== การปกครอง ==
จังหวัดชิมาเนะประกอบด้วย 8 นคร, 5 อำเภอ, 10 เมือง และ 1 หมู่บ้าน ได้แก่
=== นคร ===
=== อำเภอ เมือง และหมู่บ้าน ===
อำเภอคาโนอาชิ 
* เมืองโยชิกะ 
* เมืองสึวาโนะ 
อำเภอนิตะ 
* เมืองโอกูอิซูโมะ 
อำเภออิอิชิ 
* เมืองอีนัง 
อำเภอโอกิ 
* เมืองนิชิโนชิมะ 
* เมืองอามะ 
* เมืองโอกิโนชิมะ 
* หมู่บ้านชิบุ 
อำเภอโอจิ 
* เมืองคาวาโมโตะ 
* เมืองมิซาโตะ 
* เมืองโอนัง 
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Official homepage of Shimane Prefecture
Sightseeing In Shimane
ชิมาเนะ