ปีพิธีกรรม

วันสำคัญในศาสนาคริสต์ (Liturgical year) ส่วนใหญ่กำหนดตามปฏิทินสุริยคติแบบเกรกอเรียน มีบ้างที่กำหนดโดยอิงปฏิทินจันทรคติ สำหรับวันสำคัญที่มีมาแต่ศาสนายูดาห์
== เรียงตามวันที่ ==
=== วันสำคัญของคริสต์ศาสนาทุกนิกาย ===
วันอาทิตย์ ของทุกสัปดาห์ - วันสะบาโต (Sabbath) - วันบริสุทธิ์ หยุดเพื่อพักผ่อนและร่วมทำกิจกรรมที่โบสถ์ แต่เดิมตามหลักของชาวยิวคือ ช่วงเวลาตั้งแต่ตะวันตกดินของวันศุกร์ ถึงก่อนตะวันตกดินของวันเสาร์
21 มีนาคม ถึง 25 เมษายน - วันอีสเตอร์ (Easter) และวันสมโภชปัสกา - สมโภชการคืนพระชนม์ของพระเยซู และตรงกับการระลึกถึงเหตุการณ์ที่พระเจ้าทรงนำชาวยิวออกจากการเป็นทาสในอียิปต์ ในวันอาทิตย์แรกหลังจากพระจันทร์เต็มดวง วันใดวันหนึ่ง ระหว่าง 21 มีนาคม ถึง 25 เมษายน
4 เมษายน จนถึง วันที่ 8 พฤษภาคม - สำหรับนิกายอีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์ เทศกาลอีสเตอร์ศักดิ์สิทธิ์ วันแห่งการคืนพระชนม์ของพระเยซู ซึ่งเป็นวันแห่งการเฉลิมฉลองวันอาทิตย์แรกของสุริยะคติ จันทรคติแรกแห่งฤดูใบไม้ผลิ
25 ธันวาคม - วันคริสต์มาส - วันสมโภชพระคริสตสมภพ (การประสูติของพระเยซู)
7 ธันวาคม - วันคริสต์มาส - เทศกาลฉลองวันประสูติของพระเยซูคริสต์เจ้า นิกายอีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์
=== วันสำคัญของนิกายโรมันคาทอลิก ===
นิกายโรมันคาทอลิก มีวันฉลองอีกหลายวัน ซึ่งถูกบรรจุไว้ในปฏิทินโรมันคาทอลิก
1 มกราคม - วันสมโภชพระนางมารีย์พระชนนีพระเป็นเจ้า -
วันอาทิตย์แรกของเดือนมกราคม  - วันสมโภชพระคริสต์แสดงองค์ - (หากตรงกับวันที่ 1 จะเลื่อนไปสมโภชในวันอาทิตย์ถัดไป)
3 มกราคม - วันฉลองพระนามเยซู -
วันอาทิตย์ที่สองของเดือนมกราคม - วันฉลองพระเยซูทรงรับพิธีล้าง - ระลึกถึงการรับพิธีบัพติศมาจากนักบุญยอห์นแบปติสต์
2 กุมภาพันธ์ - วันฉลองการถวายพระกุมารในพระวิหาร -
11 กุมภาพันธ์ - วันฉลองแม่พระประจักษ์ที่เมืองลูร์ด -
วันพุธในช่วงเดือนมีนาคม - เมษายน (40 วันก่อนวันอาทิตย์มหาทรมาน) - วันพุธรับเถ้า - เตรียมจิตใจเริ่มเทศกาลมหาพรต
19 มีนาคม - วันสมโภชนักบุญโยเซฟ - ภัสดาของพระนางมารีย์พรหมจารี
25 มีนาคม - วันสมโภชการแจ้งสารเรื่องพระวจนาตถ์ทรงรับสภาพมนุษย์ (Annunciation of the Blessed Virgin Mary) - ทูตสวรรค์แจ้งข่าวการประสูติของพระกุมารเยซู
วันอาทิตย์ก่อนวันสมโภชปัสกา - วันอาทิตย์มหาทรมาน (วันแห่ใบลาน) - ระลึกถึงการรับพระทรมานของพระเยซู
วันพฤหัสบดีก่อนวันสมโภชปัสกา - วันพฤหัสบดีศักดิ์สิทธิ์ - ระลึกถึงพระเยซูคริสต์ทรงตั้งศีลมหาสนิท ศีลอนุกรม พิธีล้างเท้า และอาหารค่ำมื้อสุดท้าย
วันศุกร์ก่อนวันสมโภชปัสกา - วันศุกร์ศักดิ์สิทธิ์ (วันพระตาย)- ระลึกถึงพระทรมานของพระเยซูและการตรึงพระเยซูที่กางเขนจนสิ้นพระชนม์
วันเสาร์ก่อนวันสมโภชปัสกา - วันเสาร์ศักดิ์สิทธิ์ - ระลึกถึงชัยชนะและความหวังที่จะชนะต่ออำนาจบาป ความมืด และความชั่วทั้งหลาย (เสกไฟ เสกน้ำสำหรับล้างบาป เสกเทียนปัสกา)
วันอาทิตย์แรกหลังพระจันทร์เต็มดวงในเดือน 4 - วันสมโภชการกลับคืนพระชนมชีพของพระเยซูคริสตเจ้า (สมโภชปัสกา) - ฉลองการคืนพระชนม์ของพระเยซู
วันอาทิตย์ 1 สัปดาห์หลังวันสมโภชปัสกา - วันฉลองพระเมตตาของพระเยซู -
วันอาทิตย์ 6 สัปดาห์หลังวันสมโภชปัสกา - วันสมโภชพระเยซูเจ้าเสด็จขึ้นสวรรค์ -
วันอาทิตย์ 7 สัปดาห์หลังวันสมโภชปัสกา - เทศกาลเพนเทคอสต์ (Pentecost) -
วันอาทิตย์ 8 สัปดาห์หลังวันสมโภชปัสกา - วันสมโภชพระตรีเอกภาพ - ฉลองพระเจ้าในคริสต์ศาสนาซึ่งประกอบไปด้วยพระบิดา พระบุตร และพระจิต ที่รวมกันเป็นหนึ่ง
วันอาทิตย์ 9 สัปดาห์หลังวันสมโภชปัสกา - วันสมโภชพระวรกายและพระโลหิตพระคริสต์ - ระลึกถึงพระเยซูคริสต์ภายใต้ รูปลักษณ์ของขนมปังและเหล้าองุ่นในพิธีศีลมหาสนิท
13 พฤษภาคม - วันฉลองแม่พระประจักษ์ที่ฟาติมา -
31 พฤษภาคม - วันฉลองพระนางมารีย์เสด็จเยี่ยมเยียน - ระลึกถึงการเสด็จเยี่ยมนักบุญเอลิซาเบธ (มารดาของนักบุญยอห์นแบปติสต์)
29 มิถุนายน - วันสมโภชนักบุญเปโตรและนักบุญเปาโลอัครทูต -
วันศุกร์ต้นเดือนกรกฎาคม - วันสมโภชพระหฤทัยของพระเยซู -
วันเสาร์ต้นเดือนกรกฎาคม - วันฉลองดวงหทัยนิรมลของพระแม่มารีย์ -
15 สิงหาคม - วันสมโภชพระนางมารีย์รับเกียรติยกขึ้นสวรรค์ทั้งกายและวิญญาณ (Mary Assumption Day) -
22 สิงหาคม - วันฉลองพระนางมารีย์ ราชินีแห่งสกลโลก -
8 กันยายน - วันฉลองแม่พระบังเกิด -
12 กันยายน - วันฉลองนามศักดิ์สิทธิ์ของพระนางมารีย์ -
14 กันยายน - วันฉลองการเทิดทูนไม้กางเขน -
29 กันยายน - วันฉลองอัครทูตสวรรค์มีคาเอล กาเบรียล และราฟาเอล -
7 ตุลาคม - วันฉลองแม่พระแห่งสายประคำ -
1 พฤศจิกายน - วันสมโภชนักบุญทั้งหลาย -
2 พฤศจิกายน - วันระลึกถึงวิญญาณในไฟชำระ (ระลึกถึงผู้ตาย) -
วันอาทิตย์ 5 สัปดาห์ก่อนสมโภชพระคริสตสมภพ - วันสมโภชพระเยซูเจ้ากษัตริย์แห่งสากลจักรวาล -
21 พฤศจิกายน - วันฉลองพระนางมารีย์ถวายองค์ในพระวิหาร -
8 ธันวาคม - วันสมโภชแม่พระปฏิสนธินิรมล (Mary Immaculate Conception Day) -
12 ธันวาคม - วันฉลองแม่พระประจักษ์ที่กวาดาลูป -
25 ธันวาคม - วันสมโภชพระคริสตสมภพ (Christmas Day) - ฉลองวันประสูติของพระเยซู
28 ธันวาคม - วันฉลองทารกผู้วิมล - ระลึกถึงเด็กชาวยิวที่ถูกสั่งประหารโดยกษัตริย์เฮโรดในคืนที่นักบุญโยเซฟพาพระกุมารหนีไปประเทศอียิปต์
31 ธันวาคม - วันฉลองครอบครัวศักดิ์สิทธิ์ของพระเยซู
=== วันสำคัญของนิกายอีสเทิร์นออร์ทอดอกซ์ ===
นิกายออร์ทอดอกซ์มีวันสำคัญ อีกหลายวันตามปฏิทินจูเลียน ดังนี้
7 มกราคม  - วันฉลองวันประสูติของพระเยซูคริสต์เจ้า (วันคริสต์มาส)
19 มกราคม -  วันฉลองวันเข้ารับบัพติศมาของพระเยซูคริสต์เจ้า (การทรงปรากฏของพระจิตเจ้า)
15 กุมภาพันธ์  - วันฉลองวันเข้าสุหนัตของพระเยซูคริสต์เจ้า
เทศกาลฉลองวันแห่งการเสด็จเข้ากรุงเยรูซาเล็มของพระเยซูคริสต์เจ้า (วันอาทิตย์แห่งใบปาล์ม) วันอาทิตย์สุดท้ายก่อนวันอีสเตอร์
เทศกาลอีสเตอร์ศักดิ์สิทธิ์" ซึ่งเป็นวันแห่งการเฉลิมฉลองวันอาทิตย์แรกของสุริยะคติ จันทรคติแรกแห่งฤดูใบไม้ผลิ จากระหว่างวันที่ 4 เมษายน จนถึง วันที่ 8 พฤษภาคม ของแต่ละปี
7 เมษายน  - วันฉลองวันแจ้งข่าวประเสริฐ คือการแจ้งข่าวประเสริฐของทูตสวรรค์ต่อพระนางมารีย์พรหมจารีย์เจ้า เกี่ยวกับการเสด็จมาจุติสมภพของพระเยซูคริสต์พระบุตรแห่งพระเจ้าในพระครรภ์ของพระนาง
เทศกาลฉลองวันแห่งการเสด็จลงมาสถิตของพระจิตเจ้าต่อเหล่าอัครสาวก หรือ วันแห่งพระตรีเอกานุภาพ (สิบวันหลังจากการเสด็จขึ้นสู่สรวงสวรรค์ของพระเยซูคริสต์เจ้า) ในวันที่ห้าสิบหลังเทศกาลอีสเตอร์
19 สิงหาคม - วันฉลองแห่งวันจำแลงพระวรกายของพระเยซูคริสต์เจ้า
28 สิงหาคม - เทศกาลฉลองวันแห่งการสวรรคตของพระนางมารีย์พรหมจารีย์เจ้า
21 กันยายน - วันฉลองวันประสูติของพระแม่มารีย์เจ้า
27 กันยายน -  เทศกาลฉลองวันแห่งการค้นพบพระกางเขนที่ตรึงพระเยซูคริสต์เจ้า
4 ธันวาคม - วันฉลองแห่งการนำส่งพระกุมารีมารีย์เจ้าแด่อภิสุทธิสถานแห่งพระเจ้า
=== วันสำคัญเฉพาะท้องถิ่น ===
พฤหัสบดีที่สี่ของพฤศจิกายน, จันทร์ที่สองของตุลาคม - วันขอบคุณพระเจ้า (Thanksgiving Day) (เฉพาะทวีปอเมริกา) - การระลึกถึงและขอบคุณพระเจ้าในช่วงสิ้นฤดูเก็บเกี่ยว ตรงกับ จันทร์ที่สองของตุลาคม ในประเทศแคนาดา และพฤหัสบดีที่สี่ของพฤศจิกายน ในสหรัฐอเมริกา
== เรียงตามที่มา ==
=== ที่มีแต่ดั้งเดิมจากศาสนายูดาห์ ===
วันสะบาโต (Sabbath) - วันอาทิตย์ ของทุกสัปดาห์ - วันบริสุทธิ์ หยุดเพื่อพักผ่อนและร่วมทำกิกรรมที่โบสถ์
วันฉลองปัสกา (Pasqua) หรือเทศกาลขนมปังไร้เชื้อ - อาทิตย์แรก หลังจากวันพระจันทร์เต็มดวง วันใดวันหนึ่ง ระหว่าง 21 มีนาคม ถึง 25 เมษายน - การระลึกถึงเหตุการณ์ที่พระเจ้าทรงนำชาวยิวออกจากการเป็นทาสในอียิปต์
=== เกี่ยวกับพระเยซูและพระเจ้า ===
วันสมโภชพระคริสต์แสดงองค์  - วันอาทิตย์แรกของเดือนมกราคม - (หากตรงกับวันที่ 1 จะเลื่อนไปสมโภชในวันอาทิตย์ถัดไป)
วันฉลองพระนามศักดิ์สิทธิ์ของพระเยซู - 3 มกราคม -
วันฉลองพระเยซูทรงรับพิธีล้าง - วันอาทิตย์ที่สองของเดือนมกราคม - ระลึกถึงการรับพิธีบัพติศมาจากนักบุญยอห์นแบปติสต์
วันฉลองการถวายพระกุมารในพระวิหาร - 2 กุมภาพันธ์ -
วันพุธรับเถ้า - วันพุธในช่วงเดือนมีนาคม - เมษายน (40 วันก่อนวันอาทิตย์มหาทรมาน) - เตรียมจิตใจเริ่มเทศกาลมหาพรต
วันอาทิตย์มหาทรมาน (วันแห่ใบลาน) - วันอาทิตย์ก่อนวันสมโภชปัสคา - ระลึกถึงการเข้ารับพระทรมานของพระเยซูคริสต์
วันพฤหัสบดีศักดิ์สิทธิ์ - วันพฤหัสบดีก่อนวันสมโภชปัสกา - ระลึกถึงพระเยซูคริสต์ทรงตั้งศีลมหาสนิท ศีลอนุกรม พิธีล้างเท้า และอาหารค่ำมื้อสุดท้าย
วันศุกร์ศักดิ์สิทธิ์ (วันพระตาย)- วันศุกร์ก่อนวันสมโภชปัสกา - ระลึกถึงพระทรมานของพระเยซู และการสิ้นพระชนม์บนไม้กางเขน
วันเสาร์ศักดิ์สิทธิ์ - วันเสาร์ก่อนวันสมโภชปัสกา - ระลึกถึงชัยชนะและความหวังที่จะชนะต่ออำนาจบาป ความมืด และความชั่วทั้งหลาย (เสกไฟ เสกน้ำสำหรับล้างบาป เสกเทียนปัสกา)
วันสมโภชการกลับคืนพระชนมชีพของพระเยซูคริสตเจ้า (สมโภชปัสคา) -วันอาทิตย์แรกหลังพระจันทร์เต็มดวงในเดือน 4 - ฉลองการคืนพระชนม์ของพระเยซู
วันฉลองพระเมตตาของพระเยซู - วันอาทิตย์ 1 สัปดาห์หลังวันสมโภชปัสกา -
วันสมโภชพระเยซูเจ้าเสด็จขึ้นสวรรค์ - วันอาทิตย์ 6 สัปดาห์หลังวันสมโภชปัสกา -
วันสมโภชพระจิตเจ้า (Pentecost) - วันอาทิตย์ 7 สัปดาห์หลังวันสมโภชปัสกา -
วันสมโภชพระตรีเอกภาพ - วันอาทิตย์ 8 สัปดาห์หลังวันสมโภชปัสกา -  ฉลองพระเจ้าในคริสต์ศาสนาซึ่งประกอบไปด้วยพระบิดา พระบุตร และพระจิต ที่รวมกันเป็นหนึ่ง
วันสมโภชพระวรกายและพระโลหิตพระคริสตเจ้า - วันอาทิตย์ 9 สัปดาห์หลังวันสมโภชปัสกา - ระลึกถึงพระเยซูคริสต์ภายใต้ รูปลักษณ์ของขนมปังและเหล้าองุ่นในพิธีศีลมหาสนิท
วันสมโภชพระหฤทัยของพระเยซู - วันศุกร์ต้นเดือนกรกฎาคม -
วันฉลองเทิดทูนไม้กางเขน - 14 กันยายน -
วันสมโภชพระเยซูเจ้ากษัตริย์แห่งสากลจักรวาล - วันอาทิตย์ 5 สัปดาห์ก่อนสมโภชพระคริสตสมภพ -
วันสมโภชพระคริสตสมภพ - 25 ธันวาคม - ฉลองวัน ประสูติของพระเยซูเจ้า
วันฉลองครอบครัวศักดิ์สิทธิ์ของพระเยซู - 31 ธันวาคม -
=== เกี่ยวกับพระแม่มารีย์ ===
วันสมโภชพระนางมารีย์พระชนนีพระเป็นเจ้า - 1 มกราคม -
วันฉลองแม่พระประจักษ์ที่เมืองลูร์ด -11 กุมภาพันธ์ -
วันสมโภชพระนางมารีย์รับสารจากอัครเทวดาคาเบรียล (Annunciation of the Blessed Virgin Mary) - 25 มีนาคม - ทูตสวรรค์แจ้งข่าวการประสูติของพระกุมารเยซู
วันฉลองแม่พระประจักษ์ที่ฟาติมา - 13 พฤษภาคม -
วันฉลองพระนางมารีย์เสด็จเยี่ยมเยียน - 31 พฤษภาคม - ระลึกถึงการเสด็จเยี่ยมนักบุญเอลิซาเบธ (มารดาของนักบุญยอห์น บัพติส)
วันฉลองดวงหทัยนิรมลของพระนางมารีย์ - วันเสาร์ต้นเดือนกรกฎาคม -
วันสมโภชพระนางมารีย์รับเกียรติยกขึ้นสวรรค์ทั้งกายและวิญญาณ (Mary Assumption Day) - 15 สิงหาคม -
วันฉลองพระนางมารีย์ ราชินีแห่งสกลโลก - 22 สิงหาคม -
วันฉลองแม่พระบังเกิด - 8 กันยายน -
วันฉลองนามศักดิ์สิทธิ์ของพระนางมารีย์ - 12 กันยายน -
วันฉลองแม่พระแห่งสายประคำ - 7 ตุลาคม -
วันฉลองพระนางมารีย์ถวายองค์ในพระวิหาร - 21 พฤศจิกายน -
วันสมโภชแม่พระปฏิสนธินิรมล (Mary Immaculate Conception Day) - 8 ธันวาคม -
วันฉลองแม่พระประจักษ์ที่กวาดาลูป - 12 ธันวาคม -
=== เกี่ยวกับนักบุญและทูตสวรรค์ ===
วันสมโภชนักบุญโยเซฟ - 19 มีนาคม - ภัสดาของพระนางมารีย์พรหมจารี
วันสมโภชนักบุญเปโตรและนักบุญเปาโล - 29 มิถุนายน -
วันฉลองอัครทูตสวรรค์มีคาเอล กาเบรียล และราฟาเอล - 29 กันยายน -
วันสมโภชนักบุญทั้งหลาย (All Saints day) - 1 พฤศจิกายน -
วันวิญญาณในไฟชำระ - 2 พฤศจิกายน -
วันฉลองทารกผู้วิมล - 28 ธันวาคม - ระลึกถึงเด็กชาวยิวที่ถูกสั่งประหารโดยกษัตริย์เฮโรดในคืนที่นักบุญโยเซฟพา พระกุมารหนีไปประเทศอียิปต์
== อ้างอิง ==
[http://www.catholic.or.th]
== ดูเพิ่ม ==
รายชื่อวันสำคัญ
ฤดู
*