pythainlp/thai-wiki-dataset-v3 huggingface dataset:
วงศ์ปลากระโทง

วงศ์ปลากระโทง, วงศ์ปลากระโทงแทง หรือ วงศ์ปลาปากนก ปลากระดูกแข็งขนาดใหญ่จำพวกหนึ่งอาศัยอยู่ในทะเล อยู่ในอันดับปลากะพง (Perciformes) ใช้ชื่อวงศ์ว่า Istiophoridae
โดยคำว่า Istiophoridae ที่ใช้เป็นชื่อวงศ์นั้น มาจากภาษากรีกคำว่า "Ιστίων" (Istion) หมายถึง "ใบเรือ" รวมกับคำว่า "φέρειν" (pherein) หมายถึง "แบกไว้"
ปลากระโทง เป็นปลาทะเลขนาดใหญ่ที่มีความปราดเปรียวและว่องไวมาก จัดเป็นปลาที่สามารถว่ายน้ำได้เร็วที่สุดในโลกด้วยมีกล้ามเนื้อที่ทรงพลัง และกระดูกหลังที่มีความยืดหยุ่นสูง สามารถพุ่งจากน้ำได้เร็ว 60 กิโลเมตร/ชั่วโมง และในฤดูอพยพอาจทำความเร็วได้ 90 กิโลเมตร/ชั่วโมง
มีลำตัวค่อนข้างกลม ปากกว้าง มีฟันแบบวิลลิฟอร์ม ครีบหลังและครีบก้นมีอย่างละ 2 ครีบ ไม่มีครีบฝอย ครีบท้องมีก้านครีบ 1-3 ก้าน มีสันที่คอดหาง ครีบหางเว้าลึก 
มีจุดเด่นคือปลายปากด้านบนมีกระดูกยื่นยาวแหลมออกมา ใช้ในการนำทาง ล่าเหยื่อ และป้องกันตัว ซึ่งสันนิษฐานว่าเป็นสิ่งที่เหลืออยู่จากยุคก่อนประวัติศาสตร์ เพื่อป้องกันตัวจากบรรดาปลานักล่าต่าง ๆ ที่มีอยู่ดาษดื่น มีครีบกระโดงหลังมีสูงแหลม ในบางชนิด จะมีกระโดงสูงมากและครอบคลุมเกือบเต็มบริเวณหลัง ดูแลคล้ายใบเรือ มีสีและลวดลายข้างลำตัวแตกต่างออกไปตามแต่ชนิด ซึ่งจะเปลี่ยนไปตามสภาพอารมณ์ หากตกใจหรือเครียด สีจะซีด และใช้เป็นสิ่งที่แยกของปลาแต่ละตัว
โดยมากแล้วมักจะอาศัยหากินอยู่บริเวณผิวน้ำ พบได้ในทะเลเขตอบอุ่นและเขตร้อนทั่วโลก ออกล่าเหยื่อเป็นปลาขนาดเล็กกว่า บางครั้งอาจอยู่รวมเป็นฝูงนับร้อยตัว มักล่าเหยื่อในเวลากลางวัน เนื่องจากเป็นปลาที่ล่าด้วยประสาทสัมผัสทางตาเป็นหลัก สามารถโดดพ้นน้ำได้สูงและมีความสง่างามมาก จึงนิยมตกเป็นเกมกีฬา ได้รับฉายาจากนักตกปลาว่าเป็น "ราชินีแห่งท้องทะล" โดยมักจะออกตกด้วยการล่องเรือไปกลางทะเลและตกด้วยอุปกรณ์ชนิดต่าง ๆ ซึ่งต้องใช้ด้วยกันเวลาหลายชั่วโมง ด้วยการให้ปลายื้อเบ็ดจนหมดแรงเอง โดยปลากระโทงชนิดที่ใหญ่ที่สุดคือ ปลากระโทงสีน้ำเงิน (Makaira nigricans) เป็นชนิดที่พบที่มหาสมุทรแอตแลนติก ที่สามารถโตเต็มที่ได้ถึง 5 เมตร หนักกว่า 636 กิโลกรัม
== การจำแนก ==
มีทั้งหมด 10 ชนิด ใน 5 สกุล  ประกอบไปด้วย
ปลากระโทงดำ (Istiompax indica)
ปลากระโทงร่มแอตแลนติก (Istiophorus albicans)
ปลากระโทงร่มอินโด-แปซิฟิก (Istiophorus platypterus)
ปลากระโทงขาว (Kajikia albida)
ปลากระโทงลาย (Kajikia  audax)
ปลากระโทงสีน้ำเงิน (Makaira nigricans)
ปลากระโทงปากสั้น (Tetrapturus angustirostris)
ปลากระโทงเมดิเตอร์เรเนี่ยน (Tetrapturus belone)
ปลากระโทงเกล็ดกลม (Tetrapturus georgii)
ปลากระโทงปากยาวแอตแลนติก (Tetrapturus pfluegeri)
นอกจากนี้แล้ว ยังมีปลากระโทงดาบที่มีลักษณะคล้ายปลากระโทงอีกชนิดหนึ่ง มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า  Xiphias gladius ซึ่งมิได้อยู่ในวงศ์เดียวกันนี้ แต่จัดอยู่ในวงศ์ Xiphiidae 
ในน่านน้ำไทย พบได้ทั้งทะเลอันดามันและอ่าวไทย โดยชนิดที่พบได้แก่ ปลากระโทงร่มอินโด-แปซิฟิก และ ปลากระโทงสีน้ำเงินแปซิฟิก เป็นต้น
ปลากระโทงยังมีชื่อเรียกอื่นเป็นภาษาใต้ว่า "ปลาอินทรียักษ์" เป็นต้น
== อ้างอิง ==
==แหล่งข้อมูลอื่น==
จากFishbse.org 
กระโทง
กระโทง
ภาษาเอสโตเนีย

ภาษาเอสโตเนีย (eesti keel) เป็นภาษาตระกูลยูรัลที่พูดในประเทศเอสโตเนีย ภาษาเอสโตเนียเป็นภาษาราชการของประเทศเอสโตเนียและสหภาพยุโรป
ตระกูลภาษายูรัล
ภาษาในประเทศเอสโตเนีย
ภาษาประธาน–กริยา–กรรม
ภาษาโครเอเชีย

ภาษาโครเอเชีย เป็นภาษาในกลุ่มสลาฟ เป็นภาษาราชการของประเทศโครเอเชีย และประเทศบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา


== ตัวอักษร ==
== ตัวอย่าง ==
{| border="0" cellpadding="3" cellspacing="3" style="margin-left:1em"
! ภาษาอังกฤษ
! ภาษาโครเอเชีย
! ภาษาเซอร์เบีย
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Compare
! Usporedba
! Поређење (Poređenje)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Europe
! Europa
! Европа (Evropa)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Netherlands
! Nizozemska
! Холандија (Holandija)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Italians
! Talijani
! Италијани (Italijani)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Universe
! Svemir
! Васиона (Vasiona)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Spine
! Kralježnica
! Кичма (Kičma)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Air
! Zrak
! Ваздух (Vazduh)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Education
! Odgoj
! Васпитање (Vaspitanje)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Week
! Tjedan
! Седмица (Sedmica)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! History
! Povijest
! Историја (Istorija)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Pantaloons
! Hlače
! Панталоне (Pantalone)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Belly
! Trbuh
! Стомак (Stomak)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Science
! Znanost
! Наука (Nauka)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Personally
! Osobno
! Лично (Lično)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Persona
! Osoba
! Лице (Lice)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! United Nations
! Ujedinjeni Narodi
! Уједињене Нације (Ujedinjene Nacije)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Bread
! Kruh
! Хлеб (Hleb)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Artificial
! Umjetno
! Вештачки (Veštački)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Cross
! Križ
! Крст (Krst)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Democracy
! Demokracija
! Демократија (Demokratija)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Detection
! Spoznaja
! Сазнање (Saznanje)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Island
! Otok
! Острво (Ostrvo)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Officer
! Časnik
! Официр (Oficir)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Road traffic
! Cestovni promet
! Друмски саобраћај (Drumski saobraćaj)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Autobahn
! Autocesta
! Аутопут (Autoput)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Length
! Duljina
! Дужина (Dužina)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Association
! Udruga
! Удружење (Udruženje)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Factory
! Tvornica
! Фабрика (Fabrika)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! General
! Opće
! Опште (Opšte)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Christ
! Krist
! Христoс (Hristos)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! I'm sorry
! Oprosti
! Извини (Izvini)
|---- |- bgcolor="gainsboro"
! Native language standard
! Materinski jezićni standard
! Матерњи језички стандард
|}
โครเอเชีย
โครเอเชีย
โครเอเชีย
สมเด็จพระสันตะปาปาอินโนเซนต์ที่ 5

สมเด็จพระสันตะปาปาอินโนเซนต์ที่ 5 (Innocent V) เป็นผู้นำของคริสตจักร โรมันคาทอลิก และผู้ปกครอง รัฐสันตะปาปา ระหว่าง 21 มกราคม ถึง 22 มิถุนายน ปี ค.ศ. 1276
== พระประวัติ ==
สมเด็จพระสันตะปาปาอินโนเซนต์ที่ 5 มีพระนามเดิมว่า ปีแยร์ เดอ ตาร็องแต็ส ประสูติที่ราชอาณาจักรอาร์ล เมื่อโตขึ้นได้ปฏิญานตนเป็นนักบวชคณะดอมินิกัน เคยร่วมงานกับอัลแบร์ตุส มาญุส และทอมัส อไควนัส ที่เมืองวาล็องเซียน และได้ดำรงตำแหน่งสำคัญ เช่น อาร์ชบิชอปแห่งลียง พระคาร์ดินัลบิชอปแห่งออสเตีย จะที่สุดก็ได้รับเลือกเป็นพระสันตะปาปาในวันที่ 21 มกราคม ค.ศ. 1276 นับเป็นนักบวชคณะดอมินิกันคนแรกที่ได้รับตำแหน่งนี้ และดำรงตำแหน่งจนสิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ 22 มิถุนายน ค.ศ. 1276
สมเด็จพระสันตะปาปาอินโนเซนต์ที่ 5 ได้รับการประกาศเป็นบุญราศีเมื่อวันที่ 9 มีนาคม ค.ศ. 1898 โดยสมเด็จพระสันตะปาปาลีโอที่ 13
== อ้างอิง ==
บุคคลที่เกิดในคริสต์ทศวรรษ 1220
บุคคลในคริสต์ศตวรรษที่ 13
พระสันตะปาปาชาวฝรั่งเศส
บุญราศี
พระคาร์ดินัลบิชอปแห่งออสเตีย
บุคคลจากแคว้นโรนาลป์
กฎของโคไซน์

ในตรีโกณมิติ กฎของโคไซน์ (law of cosines) เป็นกฎที่เกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างความยาวด้านของรูปสามเหลี่ยมกับโคไซน์ของมุมหนึ่งในรูปสามเหลี่ยมนั้น กฎของโคไซน์เขียนได้ดังสมการต่อไปนี้ กำหนดให้ชื่อของด้านและมุมเป็นไปตามรูปที่ 1
c^2 = a^2 + b^2 - 2ab\cos\gamma
เมื่อ  เป็นมุมระหว่างด้านที่มีความยาว  และ  และตรงข้ามกับด้านที่มีความยาว 
กฎของโคไซน์นั้นกล่าวครอบคลุมถึงทฤษฎีบทพีทาโกรัสด้วย ซึ่งเป็นทฤษฎีบทสำหรับรูปสามเหลี่ยมมุมฉากเท่านั้น ถ้ามุม  เป็นมุมฉาก (มีขนาด 90° หรือ  เรเดียน) แล้ว  จะได้กฎของโคไซน์ที่ลดรูปเป็นทฤษฎีบทพีทาโกรัส
c^2 = a^2 + b^2
กฎของโคไซน์มีประโยชน์ในการคำนวณความยาวด้านที่สามของรูปสามเหลี่ยม เมื่อทราบความยาวด้านสองด้านและมุมที่มีด้านทั้งสองนั้นเป็นด้านประกอบ และสามารถคำนวณมุมของรูปสามเหลี่ยมได้ ถ้าทราบความด้านทั้งสาม
== การพิสูจน์ ==
=== การใช้สูตรระยะทางระหว่างจุดสองจุด ===

พิจารณารูปสามเหลี่ยมที่มีด้านยาว , , , เมื่อ  คือ ขนาดของมุมตรงข้ามของด้านยาว  รูปสามเหลี่ยมรูปนี้สามารถวางบนระบบพิกัดคาร์ทีเชียนโดยการลงจุดดังรูปที่ 2
A = (b \cos\theta,\ b \sin\theta),\ B = (a,\ 0),\ \text{and}\ C = (0,\ 0)\,
จากสูตรระยะทางระหว่างจุดสองจุด จะได้
c = \sqrt{(a - b \cos\theta)^2 + (0 - b \sin\theta)^2}\,
จากนั้นแก้สมการ
\begin{align}
c^2 & {}  =  (a - b \cos\theta)^2 + (- b \sin\theta)^2 \\
c^2 & {}  =  a^2 - 2 a b \cos\theta+ b^2 \cos^2 \theta+ b^2 \sin^2 \theta\\
c^2 & {}  =  a^2 + b^2 (\sin^2 \theta+ \cos^2 \theta) - 2 a b \cos\theta\\
c^2 & {}  =  a^2 + b^2  - 2 a b \cos\theta\,
\end{align}
ข้อดีของการพิสูจน์นี้ คือ มันไม่จำเป็นต้องพิจารณาแยกเป็นกรณีต่าง ๆ ว่าเป็นรูปสามเหลี่ยมมุมแหลม มุมฉาก หรือมุมป้าน
=== การใช้ทฤษฎีบทพีทาโกรัส ===
Triangle.Labels.svg
ลากเส้นตรง AD\, ให้ตั้งฉากกับ BC\,
สมมติให้ DC\, ยาว x\, หน่วย
จาก \cos\gamma = \frac{x}{b} ดังนั้น x=b\,\cos\gamma
โดยทฤษฎีบทของปีทากอรัส เราได้ว่า
 c^2-(a-x)^2 = b^2- x^2\,
c^2-a^2+2a x-x^2 = b^2-x^2\,
 c^2=a^2+b^2-2ax\,
เนื่องจาก x=b\,\cos\gamma
\therefore c^2=a^2+b^2-2ab\,\cos\gamma
นอกจากนี้เรายังได้ความสัมพันธ์
a^2=b^2+c^2-2bc\,\cos\alpha
b^2=a^2+c^2-2ac\,\cos\beta
ซึ่งสามารถพิสูจน์ได้ในทำนองเดียวกัน
== ดูเพิ่ม ==
กฎของไซน์
กฎของแทนเจนต์
กฎของโคแทนเจนต์
รายการเอกลักษณ์ตรีโกณมิติ
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
Several derivations of the Cosine Law, including Euclid's at cut-the-knot
Interactive applet of Law of Cosines
ตรีโกณมิติ
มุม
รูปสามเหลี่ยม
บ็อกซ์ออฟฟิส

บ็อกซ์ออฟฟิส (BoxOffice) เป็นนิตยสารเกี่ยวกับอุตสาหกรรมภาพยนตร์สำหรับธุรกิจโรงภาพยนตร์ เริ่มต้นมีมาตั้งแต่ปี ค.ศ. 1920 และยังคงมีมาถึงปัจจุบัน มีการจัดรายได้ภาพยนตร์ในแต่ละสัปดาห์
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ
นิตยสาร
ภาพยนตร์
ซีแอนด์ซีมิวสิกแฟกทอรี

ซีแอนด์ซี มิวสิก แฟกทอรี (C+C Music Factory) เป็นวงดนตรีแนวแด๊นซ์ และป็อป มีเพลงอันดับ 1 บนชาร์ท แด๊นซ์/คลับ เพลย์ จำนวน 7 เพลงในช่วงต้นทศวรรษที่ 90 มีเพลงดังในชาร์ทซิงเกิลบิลบอร์ดอย่าง "Gonna Make You Sweat (Everybody Dance Now)" ที่ขึ้นอันดับ 1 โดยวงนี้มีหลายชื่ออย่าง MVP
ซีแอนด์ซี มิวสิก แฟกทอรี ได้รับรางวัล 5 ครั้งจากบิลบอร์ด อวอร์ดส, 5 ครั้งจากอเมริกัน มิวสิก อวอร์ดส์ ,2 ครั้งจากเอ็มทีวี วิดีโอ มิวสิก อวอร์ดส และถูกเสนอชื่อรางวัลแกรมมี่ 1 ครั้งในสาขาศิลปินหน้าใหม่ยอดเยี่ยม
กลุ่มดนตรีแดนซ์สัญชาติอเมริกัน
กลุ่มดนตรีเฮาส์สัญชาติอเมริกัน
กลุ่มดนตรีที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2532
สังฆาวาส

สังฆาวาส เป็นพื้นที่สำหรับพระสงฆ์ใช้เป็นที่อยู่อาศัยและปฏิบัติภารกิจส่วนตัวที่ไม่เกี่ยวกับพิธีการทางศาสนาโดยตรง
== อาคารในเขตสังฆาวาส ==
อาคารในเขตสังฆาวาส ประกอบด้วย
กุฏิ : บ้าน
หอฉัน : อาคารที่ใช้เป็นที่ฉันภัตตาหาร
กัปปิยกุฎี : โรงเก็บอาหาร
วัจจกุฎี : อาคารสำหรับใช้ขับถ่าย
ห้องสรงน้ำ : ห้องชำระกาย
ชันตาฆร : โรงรักษาไฟและต้มน้ำ
หอไตร : อาคารที่ใช้เก็บรักษาคัมภีร์ทางศาสนา
ศาลาการเปรียญ : อาคารที่ใช้เป็นที่เรียนหนังสือของพระสงฆ์
ศาลาบาตร : อาคารที่ตั้งบาตรของพระสงฆ์
ศาลาโรงธรรม : โรงเทศนาธรรม
ศาลาท่าน้ำ : อาคารที่ใช้เป็นท่าและทางเข้าสู่วัดทางน้ำ
== หนังสืออ่านเพิ่มเติม ==
สมคิด จิระทัศนกุล วัด: พุทธศาสนสถาปัตยกรรมไทย  โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์  พ.ศ. 2544. ISBN 974-6006-81-9
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
วัด : พุทธศาสนสถาปัตยกรรมไทย 
พุทธศิลปะสถาปัตยกรรม ภาคต้น โดย พระพรหมพิจิตร
สถาปัตยกรรมไทย
องค์ประกอบของพุทธศาสนสถาน
มาซาฮิโระ นากาอิ

มาซาฮิโระ นากาอิ (; เกิดวันที่ 18 สิงหาคม ค.ศ. 1972) เป็นนักร้อง นักแสดง พิธีกรโทรทัศน์ และนักเขียนเพลงชาวญี่ปุ่น ซึ่งเคยเป็นหัวหน้าวงสแมป กลุ่มบอยแบนด์ที่ยุติกิจการแล้ว โดยเป็นบอยแบนด์ที่ขายดีที่สุดในทวีปเอเชีย
==ชีวิตช่วงต้น==
นากาอิเกิดที่คูเงนูมะ นครฟูจิซาวะ จังหวัดคานางาวะ เป็นลูกคนสุดท้องจากพี่น้องสามคน เขาเป็นแฟนตัวยงของเบสบอล
จากวารสารโจเซเซเวนฉบับวันที่ 16 มีนาคม ค.ศ. 2017 เขาเริ่มมีความสัมพันธ์กับไมกะ ทาเกดะ นักออกแบบท่าเต้นอายุ 32 ปี ตั้งแต่เดือนกรกฎาคม ค.ศ. 2017
== อ้างอิง ==
==แหล่งข้อมูลอื่น==
สมาชิงวงสแมป
ไอดอลญี่ปุ่น
บุคคลจากฟูจิซาวะ
นักดนตรีจากจังหวัดคานางาวะ
นักแสดงชายชาวญี่ปุ่น
จูเนียร์
ผู้มีชื่อเสียงทางโทรทัศน์ชาวญี่ปุ่น
เดอะกริ๊นช์ ตัวเขียวป่วนเมือง

เดอะกริ๊นช์ ตัวเขียวป่วนเมือง (The Grinch) เป็นภาพยนตร์ที่สร้างมาจากเค้าเรื่องจากนิยายขายดีของ ดร.ซูส (ธีโอดอร์ ไกเซล) เรื่อง How The Grinch Stole Christmas ในภาพยนตร์ของผู้กำกับ รอน โฮวาร์ด ที่เคยกำกับภาพยนตร์อย่าง Apollo 13, Ransom, Cocoon และ Backdraft เป็นต้น ร่วมกับนักแสดงนำจิม แคร์รีย์ เขียนบทโดย ปีเตอร์ ซีแมน และ เจฟฟรีย์ ไพร์ซ (Who Framed Roger Rabbit?) อำนวยการสร้างโดย ไบรอัน เกรเซอร์ แห่ง อิมเมจิน เอนเตอร์เทนเม้นท์
ภาพยนตร์เรื่องนี้ฉายในประเทศไทยเมื่อ 15 ธันวาคม พ.ศ. 2543
== นักแสดง ==
นำแสดงโดย จิม แคร์รี่ย์ และหนูน้อยวัย 6 ขวบ เทเลอร์ มอมเซน และยังมีดาราอื่นๆ อีกได้แก่ คริสตีน บารานสกี้ รับบท มาร์ธา ฮูเวียร์, บิลล์ เออร์วินรับบท ลู ลู ฮู, มอลลีย์ แชนนอน รับบท เบ็ตตี้ ลู ฮู แม่ของหนูน้อยซินดี้, เจฟฟรีย์ แทมบอร์ รับบท นายกเทศมนตรี เมย์ ฮู และ เทย์เลอร์ มอมเซ่น เป็น ซินดี้ ลู ฮู โดยมี เซอร์ แอนโธนี ฮอปกิ้นส์ เป็นผู้เล่าเรื่อง
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
ภาพยนตร์อเมริกัน
ภาพยนตร์ที่ออกฉายในปี พ.ศ. 2543
ภาพยนตร์ที่กำกับโดย รอน ฮาวเวิร์ด
พระยาสุมังคละโพธิสัตว์

พระยาสุมังคละโพธิสัตว์ หรือ พระยาสุมังคละโพธิสัตว์อัยการาชา มีพระนามเดิมว่า พระยาแสนสุรินทร์ขว้างฟ้า หรือ พระยาแสนสุรินทราชัย เป็นพระมหากษัตริย์ลาวผู้ครองราชสมบัติสืบต่อจากพระเจ้าไชยเชษฐาธิราช เอกสารลาวเรียกชื่อต่างๆ กัน เช่น พระยาแสนสุรินทร์ขว้างฟ้า พระสุมังคละโพธิสัตว์อัยการาชา จารึกบางหลักเรียกชื่อว่า พระสุมังคละไอยโกโพธิสัตว์
พระยาแสนสุรินทร์ลือชัยมีชื่อเดิมว่าจัน เกิดเมื่อ พ.ศ. 2055 ในสกุลนายบ้านแห่งหนึ่งในเขตเมืองหนองคายซึ่งขณะนั้นเป็นขอบขัณฑสีมาของราชอาณาจักรล้านช้าง  เป็นคนที่เฉลียวฉลาดและกล้าหาญมาก เริ่มเข้ารับราชการในรัชกาลพระเจ้าโพธิสารราช จนได้อยู่ในตำแหน่งพระยายศลือเกียรติ์และพระยาแสนเมือง (ในบรรดาศักดิ์ "พระยาแสนสุรินทร์ลือชัย") ในรัชสมัยพระเจ้าไชยเชษฐาธิราช  ในคราวสงครามพระเจ้าไชยเชษฐาธิราชร่วมมือกับสมเด็จพระมหินทราธิราชแห่งกรุงศรีอยุธยาตีเมืองพิษณุโลก (อันเนื่องจากกรณีพระเทพกษัตรีย์) พระยาแสนสุรินทร์ลือชัยผู้นี้ก็ได้เข้าร่วมทัพในสงครามครั้งนี้ด้วย
เมื่อพระเจ้าไชยเชษฐาธิราชหายสาบสูญไปใน พ.ศ. 2114 พระยาแสนสุรินทร์ลือชัยได้ขัดแย้งกับพระยาจันทสีหราช ซึ่งเป็นเสนาบดีคนสำคัญอีกคนหนึ่ง เนื่องจากต่างฝ่ายต่างต้องการเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์พระหน่อแก้วกุมาร พระราชโอรสที่เหลืออยู่ของพระเจ้าไชยเชษฐาธิราช จนก่อสงครามกลางเมืองขึ้น  ผลปรากฏว่าฝ่ายพระยาแสนสุรินทร์ลือชัยเป็นฝ่ายชนะและได้สถาปนาตัวเองเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ (แต่นักประวัติศาสตร์จัดให้เป็นกษัตริย์องค์หนึ่งด้วย) มีพระนามว่า "พระสุมังคละโพธิสัตว์อัยการาชา" ในปี พ.ศ. 2115 ขณะมีอายุได้ 60 ปี  แต่คนทั่วไปเรียกว่า "พระเจ้าปู่หลาน"
เหตุที่พระยาแสนสุรินทร์ลือชัยใช้นามข้างต้นนี้ เพราะว่าพระยาแสนสุรินทร์ฯ มีความสัมพันธ์กับพระหน่อแก้วกุมารในฐานะ พระอัยกา (ตา) เนื่องจากได้ถวายลูกสาวของตนให้เป็นพระสนมของพระเจ้าไชยเชษฐาธิราช
พระสุมังคละโพธิสัตว์อัยการาชาครองราชสมบัติในกรุงเวียงจันทน์ได้เพียง 2-3 ปี ใน พ.ศ. 2118 กองทัพพม่าของพระเจ้าบุเรงนองสามารถตีกรุงเวียงจันทน์ได้สำเร็จเป็นครั้งที่ 2 พระองค์จึงหลบไปซ่อนตัวอยู่ในป่า ทางกองทัพพม่าจึงตั้งให้  เจ้ามหาอุปราชวรวงษา พระราชอนุชาของพระเจ้าไชยเชษฐาธิราชปกครองกรุงเวียงจันทน์แทน
เมื่อกองทัพพม่าถอนทัพกลับไปแล้ว พระสุมังคละโพธิสัตว์อัยการาชาจึงออกจากป่ามาเข้าร่วมกับพระเจ้าศรีวรวงษาธิราช(เจ้ามหาอุปราชวรวงษา) แต่กลับถูกพระเจ้าศรีวรวงษาธิราชจับตัวส่งไปให้อาณาจักรตองอูแทน ซึ่งทางฝ่ายพม่าก็ให้การดูแลรับรองพระองค์เป็นอย่างดี ตราบจนกระทั่งเมื่อเกิดเหตุวุ่นวายในอาณาจักรล้านช้างจนทำให้พระเจ้าศรีวรวงษาธิราชสวรรคตใน พ.ศ. 2123 พระเจ้านันทบุเรงจึงส่งตัวพระสุมังคละโพธิสัตว์อัยการาชาให้กลับมาปราบปรามเหตุวุ่นวายและปกครองอาณาจักรล้านช้างอีกครั้ง โดยมีกองทัพพม่าคอยกำกับดูแลด้วย ในครั้งนี้พระองค์อยู่ในราชสมบัติต่อมาเพียง 2 ปีก็สวรรคตใน พ.ศ. 2125
พระสุมังคละโพธิสัตว์อัยการาชามีพระราชโอรสที่สืบราชสมบัติ 1 พระองค์ คือ พระยานครน้อย
== อ้างอิง ==
พระมหากษัตริย์ล้านช้าง
พระยานครน้อย

พระยานครน้อย เป็นกษัตริย์แห่งราชอาณาจักรล้านช้างรัชกาลที่ 23 เป็นโอรสของพระสุมังคละโพธิสัตว์อัยการาชา หรือพระยาแสนสุรินทร์ลือชัย เดิมชื่อว่าน้อย เมื่อพิจารณาจากราชทินนามแล้วเชื่อได้ว่าเคยอยู่ในตำแหน่งเจ้าเมืองนคร (นครพนม) มาก่อนด้วย
พระยานครน้อยสืบราชสมบัติต่อจากพระบิดาใน พ.ศ. 2125 อยู่ในราชสมบัติเพียงปีเดียว ตามพงศาวดารกล่าวว่าบรรดาเสนาอำมาตย์เห็นว่าพระองค์ไม่ทรงตั้งอยู่ในทศพิธราชธรรม จึงพร้อมใจปลดพระองค์ออกจากราชสมบัติในปี พ.ศ. 2126 และแจ้งไปยังกรุงหงสาวดีเพื่อขอแต่งตั้งเจ้านายลาวขึ้นเป็นกษัตริย์องค์ใหม่ แต่นักประวัติศาสตร์สันนิษฐานว่า พระองค์ถูกปลดจากราชสมบัติโดยเสนาบดีที่อยู่ฝ่ายตรงข้ามกับพระสุมังคละโพธิสัตว์อัยการาชา เพื่อเปิดทางให้เชื้อสายของพระเจ้าไชยเชษฐาธิราชที่แท้จริง คือ พระหน่อแก้วกุมาร ได้เสวยราชสมบัติแทน
หากแต่ว่าขณะนั้นอาณาจักรตองอูเกิดความยุ่งยากจากการประกาศเอกราชของกรุงศรีอยุธยาใน พ.ศ. 2127 และต้องทำศึกติดพันกับกรุงศรีอยุธยาและกบฏภายในราชอาณาจักรอยู่หลายปี ทำให้ฝ่ายหงสาวดีไม่ได้จัดการแต่งตั้งเชื้อพระวงศ์ลาวองค์ใดมาปกครองอาณาจักรล้านช้างแทนพระยานครน้อย ทำให้อาณาจักรล้านช้างว่างกษัตริย์นานถึง 8 ปี
== อ้างอิง ==
พระมหากษัตริย์ล้านช้าง
บุคคลในคริสต์ศตวรรษที่ 16
นัมเบอร์วันส์ (อัลบั้มมารายห์ แครี)

นัมเบอร์วันส์ (Number 1's) เป็นอัลบั้มที่ 8 ของศิลปินหญิงชาวอเมริกัน มารายห์ แครี ออกวางขายในยุโรปเมื่อวันที่ 16 พฤศจิกายน ค.ศ. 1998 โดยโคลัมเบีย เรคคอร์ดส เป็นอัลบั้มรวมเพลงอัลบั้มแรกของเธอที่มีเพลงอันดับ 1 ในบิลบอร์ดทั้งหมดของเธอ 13 เพลง ทางด้านอันดับอัลบั้มเปิดตัวใน 5 อันดับแรกบนชาร์ท
ในอัลบั้มมีเพลงใหม่อย่าง "Sweetheart" ที่เธอร่วมงานกับ [เจอร์เมน ดูปริ]] และเพลง "When You Believe" ที่ร้องกับวิทนีย์ ฮูสตันในเพลงประกอบภาพยนตร์เรื่อง เดอะ พรินซ์ ออฟ อียิปต์ (The Prince Of Egypt) และเพลง "I Still Believe" เพลงที่เธอนำมาทำใหม่ของเบรนด้า เค. สตารร์
จุดประสงค์ของการทำอัลบั้มนี้คือ การที่มารายห์ต้องการขอบคุณแฟนเพลงทุกคน ด้วยการรวมเพลงอันดับหนึ่งในอัลบั้มก่อนๆ มาใส่ แล้วขับร้องเพลงใหม่เพิ่มเข้าไป ซึ่งมารายห์ได้ชี้แจงในปกซีดีไว้แล้ว
== ชื่อเพลงในอัลบั้ม ==
"Sweetheart" featuring Jermaine Dupri (Rainy Davis, Peter Kessler) – 4:25
"When You Believe" with Whitney Houston (Stephen Schwartz, Babyface) – 4:36
"Whenever You Call" with Brian McKnight (Mariah Carey, Walter Afanasieff) – 4:23
"My All" (Carey, Afanasieff) – 3:52
"Honey" (Carey, Sean Combs, Q-Tip, Stevie J, Stephen Hague, Bobby Robinson, Ronald Larkins, Larry Price, Malcolm McLaren) – 5:00
"Always Be My Baby" (Carey, Jermaine Dupri, Manuel Seal) – 4:20
"One Sweet Day" with Boyz II Men (Carey, Michael McCary, Nathan Morris, Wanya Morris, Shawn Stockman, Afanasieff) – 4:42
"Fantasy" (Bad Boy remix) featuring Ol' Dirty Bastard (Carey, Chris Frantz, Tina Weymouth, Dave Hall, Adrian Belew, Steven Stanley) – 4:54
"Hero" (Carey, Afanasieff) – 4:20
"Dreamlover" (Carey, Hall) – 3:54
"I'll Be There" featuring Trey Lorenz (Berry Gordy, Jr., Bob West, Hal Davis, Willie Hutch) – 4:25
"Emotions" (Carey, David Cole, Robert Clivillés) – 4:10
"I Don't Wanna Cry" (Carey, Narada Michael Walden) – 4:49
"Someday" (Carey, Ben Margulies) – 4:07
"Love Takes Time" (Carey, Margulies) – 3:49
"Vision of Love" (Carey, Margulies) – 3:31
"I Still Believe" (Antonia Armato, Giuseppe Cantarelli) – 3:56
=== เพลงแถมนอกอเมริกา ===
18. "Without You" (Peter Ham, Tom Evans) – 3:35
19. "Do You Know Where You're Going To? (Theme from Mahogany)" (Michael Masser, Gerald Goffin) – 3:47
20. "All I Want for Christmas Is You" (Carey, Afanasieff) – 4:01
== อันดับและยอดขายอัลบั้ม ==
1 ยอดรวมถึง Soundscan และ BMG record club sales
== อ้างอิง ==
มารายห์ แครี
อัลบั้มเพลงฮิต
เกรเทสฮิตส์ (อัลบั้มมารายห์ แครี)

เกรเทสฮิตส์ (Greatest Hits) คือชื่ออัลบั้มที่ 11 ของศิลปินหญิงชาวอเมริกัน มารายห์ แครี ออกวางขายในสหรัฐอเมริกาเมื่อวันที่ 4 ธันวาคม ค.ศ. 2001 โดยโคลัมเบีย เรคคอร์ดส เป็นอัลบั้มรวมเพลงประกอบด้วย ซีดี 2 แผ่น โดยแผ่นแรกเป็นเพลงฮิตตั้งแต่ปี 1990 ถึง 1995 และแผ่นที่ 2 เป็นเพลงฮิตตั้งแต่ปี 1996 ถึง 2000
== รายชื่อเพลง ==
CD 1
"Vision of Love" – 3:31
"Love Takes Time" – 3:51
"Someday" – 4:08
"I Don't Wanna Cry" – 4:51
"Emotions" – 4:10
"Can't Let Go" – 4:29
"Make It Happen" – 5:09
"I'll Be There" featuring Trey Lorenz – 4:26
"Dreamlover" – 3:55
"Hero" – 4:20
"Without You" – 3:37
"Anytime You Need a Friend" – 4:27
"Endless Love" with Luther Vandross – 4:21
"Fantasy" – 4:04
Japan Only-bonus tracks:
"Open Arms" - 3:30
"Music Box" - 4:57
"All I Want for Christmas Is You" - 4:02
CD 2
"One Sweet Day" with Boyz II Men – 4:43
"Always Be My Baby" – 4:20
"Forever" – 4:01
"Underneath the Stars" – 3:35
"Honey" – 5:02
"Butterfly" – 4:36
"My All" – 3:53
"Sweetheart" with Jermaine Dupri – 4:24
"When You Believe" with Whitney Houston – 4:36
"I Still Believe" – 3:57
"Heartbreaker" featuring Jay-Z – 4:48
"Thank God I Found You" featuring Joe and 98 Degrees – 4:20
"Can't Take That Away (Mariah's Theme)" – 4:34
"Against All Odds (Take a Look at Me Now)" with Westlife - 3:21
Bonus Tracks:
# "All I Want for Christmas Is You" (So So Def remix) featuring Lil' Bow Wow and Jermaine Dupri – 3:43
# "Never Too Far/Hero Medley - 4:21
== ชาร์ต ==
ยอดขายนี้รวมถึงยอดใน Soundscan sales
== อ้างอิง ==
อัลบั้มเพลงของมารายห์ แครี
อัลบั้มเพลงในปี พ.ศ. 2544
ขอบฟ้า

ขอบฟ้า (horizon มาจากภาษากรีก orizein แปลว่า จำกัด) หมายถึงเส้นที่แบ่งระหว่างพื้นดิน (พื้นโลกหรือดาวอื่น) กับท้องฟ้า หรือเป็นเส้นที่เป็นจุดตัดระหว่างส่วนที่มองเห็นบนพื้นดินกับอีกด้านหนึ่งซึ่งมองไม่เห็น ในหลายจุดบนโลก ขอบฟ้าที่แท้จริง อาจถูกบดบังโดยต้นไม้ อาคาร ภูเขา ฯลฯ กลายเป็นเพียง ขอบฟ้าที่มองเห็น
== ระยะทางของขอบฟ้า ==
กำหนดให้ d มีหน่วยเป็นกิโลเมตร แทนระยะทางของ ขอบฟ้าที่แท้จริง จากความสูง h เป็นเมตร จากพื้นถึงนัยน์ตาของผู้สังเกตการณ์ (หรืออีกนัยหนึ่งคือความสูงจากการสังเกตการณ์มีผลต่อระยะทางของขอบฟ้า) ระยะทางระหว่างผู้สังเกตการณ์กับขอบฟ้าที่แท้จริงจะเท่ากับประมาณ
d = \sqrt{13h}
หากมองจากพื้นดินโดยที่นัยน์ตาสูงจากพื้น h = 1.70 เมตร ขอบฟ้าที่แท้จริงจะอยู่ที่ 4.7 กิโลเมตร
หากยืนอยู่บนอาคารหรือเนินเขาสูง 100 เมตร จะมองเห็นขอบฟ้าอยู่ที่ 36 กิโลเมตร
ในระบบอังกฤษ d มีหน่วยเป็นไมล์ h มีหน่วยเป็นฟุต และ 13 ก็ถูกเปลี่ยนเป็น 1.5 ดังนี้
d = \sqrt{1.5h}
หากมองจากพื้นดินโดยที่นัยน์ตาสูงจากพื้น h = 5 ฟุต 7 นิ้ว ขอบฟ้าที่แท้จริงจะอยู่ที่ 2.89 ไมล์
หากยืนอยู่บนอาคารหรือเนินเขาสูง 100 ฟุต จะมองเห็นขอบฟ้าอยู่ที่ 12.25 ไมล์
แต่สูตรเหล่านี้จะสามารถใช้ได้เมื่อ h มีค่าน้อยมากๆ เมื่อเทียบกับรัศมีของโลก (6371 กิโลเมตร) สำหรับสูตรของระยะทางขอบฟ้าที่แท้จริง แม้แต่การมองลงมาจากดาวเทียมก็ยังใช้ได้ มีดังนี้
d = \sqrt{2Rh + h^2}
เมื่อ R คือรัศมีของโลก (หรือดาวเคราะห์ที่ต้องการเปรียบเทียบ) และ h ควรเป็นหน่วยเดียวกันกับ R คือกิโลเมตร
ในสูตรทั้งหมดด้านบนนี้ d จะเป็นระยะทางที่เป็นเส้นตรงจากนัยน์ตาผู้สังเกตการณ์ไปยังขอบฟ้า แต่ก็ยังมีความสัมพันธ์บนส่วนโค้งหรือพื้นผิวโลก จากจุดที่พื้นที่ตั้งฉากกับผู้สังเกตการณ์กับขอบฟ้า เป็นระยะทาง s ดังนี้
\cos\frac{s}{R}=\frac{R}{R+h}
ทำให้ระยะทางบนพื้นโลก s มีค่าเท่ากับ
s=R\cos^{-1}\frac{R}{R+h}
ซึ่งระยะทางของ d กับ s จะมีค่าใกล้เคียงกันมาก จนสามารถถือได้ว่า d ≈ s เมื่อความสูงของผู้สังเกตการณ์ไม่มีผลต่อรัศมีของโลก นั่นคือ h ≪ R

ภูมิศาสตร์
ฟิสิกส์
Phuket

redirect จังหวัดภูเก็ต
เซเรียอา ฤดูกาล 1994-1995

{| align=center style="font-size: 85%; border-collapse:collapse" border=0 cellspacing=0 cellpadding=2
|- align=center bgcolor=#98A1B2
!width=20|
!width=40|
!width=220|เซเรียอาฤดูกาล 1994-95
!width=55|แต้ม
!width=40|เล่น
!width=40|ชนะ
!width=40|เสมอ
!width=40|แพ้
!width=40|ได้
!width=40|เสีย
|- align=center style="background:#DDEEFF;"
| ||1.||style="text-align:left;"| ยูเวนตุส
||73||34||23||4||7|||59||32
|- align=center style="background:#FFFFFF;"
| ||2.||style="text-align:left;"|20px ลาซิโอ
||63||34||19||6||9||69||34
|- align=center style="background:#F5F5F5;"
| ||2.||style="text-align:left;"|20px ปาร์ม่า
||63||34||18||9||7||51||31
|- align=center style="background:#FFFFFF;"
| ||4.||style="text-align:left;"|20px มิลาน
||60||34||17||9||8||53||32
|- align=center style="background:#F5F5F5;"
| ||5.||style="text-align:left;"|20px โรม่า
||59||34||16||11||7||46||25
|- align=center style="background:#FFFFFF;"
| ||6.||style="text-align:left;"|20px อินเตอร์
||52||34||14||10||10||39||34
|- align=center style="background:#F5F5F5;"
| ||7.||style="text-align:left;"|20px นาโปลี
||51||34||13||12||9||40||45
|- align=center style="background:#FFFFFF;"
| ||8.||style="text-align:left;"|20px ซามป์โดเรีย
||50||34||13||11||10||51||37
|- align=center style="background:#F5F5F5;"
| ||9.||style="text-align:left;"|20px กายารี
||49||34||13||10||11||40||39
|- align=center style="background:#FFFFFF;"
| ||10.||style="text-align:left;"|20px ฟิออเรนติน่า
||47||34||12||11||11||61||57
|- align=center style="background:#F5F5F5;"
| ||11.||style="text-align:left;"|20px โตริโน่
||45||34||12||9||13||44||48
|- align=center style="background:#FFFFFF;"
| ||12.||style="text-align:left;"| บารี
||44||34||12||8||14||40||43
|- align=center style="background:#F5F5F5;"
| ||13.||style="text-align:left;"|20px คริโมเนเซ่
||41||34||11||8||15||35||38
|- align=center style="background:#FFFFFF;"
| ||14.||style="text-align:left;"|20px เปโดว่า
||40||34||12||4||18||37||58
|- align=center style="background:#FFA0C0;"
| ||14.||style="text-align:left;"|20px เจนัว ||40||34||10||10||14||34||49
|- align=center style="background:#FFC0E0;"
| ||16.||style="text-align:left;"| ฟอจจา
||34||34||8||10||16||32||50
|- align=center style="background:#FFA0C0;"
| ||17.||style="text-align:left;"|20px เรจจินา
||18||34||4||6||24||24||56
|- align=center style="background:#FFC0E0;"
| ||18.||style="text-align:left;"|20px เบรสชา
||12||34||2||6||26||18||65
|}
ฟุตบอลในประเทศอิตาลี
ฤดูกาลในเซเรียอา
การระเบิดฆ่าตัวตาย

การระเบิดฆ่าตัวตาย หรือ การระเบิดพลีชีพ เป็นการสังหารผู้อื่นโดยใช้วัตถุระเบิดผูกติดกับตัวฆาตกรแล้วเคลื่อนที่เข้าไปหาเป้าหมายเพื่อระเบิดเป้าหมายไปพร้อมกับตัวฆาตกรเอง โดยอาจจะใช้การเดินเท้าเข้าไปหาเป้าหมายหรืออาจจมีการใช้ยานพาหนะก็ได้ เรียกว่าสละตัวเพื่อฆ่าฝ่ายตรงข้ามก็ว่าได้
 
อาชญากรรม