สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง

{| border=1 align=right cellpadding=2 cellspacing=0 width="40%" style="margin: 0 0 1em 1em; background: #fdf5e6; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse;"
!align="center" bgcolor="#FFEDCC" colspan="2"|แม่กองบาลีสนามหลวง
|-
| align = "center" colspan="2"|
ตราบาลี.gif
|-
!align="center" bgcolor="#FFEDCC" colspan="2"|ตราสำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง
|-
!colspan="1" align="left" valign="top"|หน้าที่
| colspan = "1" valign="top"|กำหนดหลักสูตรเปรียญธรรม, จัดการประเมินผลบาลีระดับชาติ
|-
!colspan="1" align="left" valign="top"|แม่กอง
| colspan = "1" valign="top"|พระพรหมโมลี (สุชาติ ธมฺมรตโน)
|-
!colspan="1" align="left" valign="top"|ที่ตั้ง
| colspan = "1" valign="top"|ตึกเมตตาพุทธิวัดปากน้ำ ภาษีเจริญเขตภาษีเจริญกรุงเทพมหานคร
|-
!colspan="1" align="left" valign="top"|เว็บไซต์
| colspan = "1" valign="top"|www.infopali.net
|-
|}
สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง เป็นหน่วยงานจัดการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกบาลีของคณะสงฆ์ไทย ภายใต้การดูแลของมหาเถรสมาคม (คู่กับสำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวง) ซึ่งอยู่ในความอุปถัมภ์ของรัฐบาลไทย  หน้าที่หลักคือกำหนดเปลี่ยนแปลงการใช้คัมภีร์เรียนในหลักสูตรเปรียญธรรม 1-9 ให้เหมาะสมกับชั้นเรียนของแต่ละประโยค  รวมทั้งการจัดสอบประเมินผลการศึกษาบาลีระดับชาติ โดยมีสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติเป็นผู้รับสนองงาน ภายใต้การกำกับดูแลของมหาเถรสมาคม
== การจัดประเมินผลการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกบาลีระดับประเทศ (จัดสอบบาลีสนามหลวง) ==
การสอบบาลีสนามหลวง หมายถึง การสอบไล่เพื่อวัดผลบาลีเพื่อเลื่อนชั้นเปรียญธรรมประจำปีของชาติ พระสงฆ์เจ้าหน้าที่ในสังกัดสำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวงมีหน้าที่วางแผน, วางนโยบาย, ประเมินและดำเนินการเพื่อให้การศึกษาของสงฆ์ตามหลักสูตรเปรียญธรรมของชาติมีประสิทธิภาพและคุณภาพ
การจัดสอบวัดผลบาลีสนามหลวงนั้นจัดให้มีการสอบปีละ 2 ครั้ง
ครั้งที่ 1 จะตรงกับวันขึ้น 2, 3 ค่ำ เดือน 3   จัดสอบเปรียญธรรม 6- 7  และวันขึ้น 4, 5, 6 ค่ำ เดือน 3 จัดสอบเปรียญธรรม 8-9
ครั้งที่ 2 ตรงกับวันแรม 10, 11 12 ค่ำ เดือน 3 จัดสอบประโยค 1-2 ถึงเปรียญธรรม 5 ประโยค
=== การเปิดสนามสอบส่วนภูมิภาค ===
สำหรับการจัดประเมินผลในส่วนภูมิภาคหรือต่างจังหวัดนั้น แม่กองบาลีสนามหลวงมอบให้เจ้าคณะภาคต่างๆ แต่งตั้งคณะกรรมการนำข้อสอบจากส่วนกลางไปยังสนามสอบทุกแห่ง เฉพาะประโยค ป.ธ. 1-2, 3 และ 4 เพื่อเปิดสอบพร้อมๆ กันทั่วประเทศ
=== การเปิดสนามสอบส่วนกลาง ===
ประโยค 5-6-7-8-9 เปิดสอบในส่วนกลาง ตั้งแต่เปรียญธรรม 5 ประโยค ถึงเปรียญธรรม 9 ประโยค  ทั้งประเทศจะมีการรวมจัดสอบเฉพาะในกรุงเทพมหานคร  โดยแบ่งจัดสนามสอบไปตามวัดต่างๆ ในกรุงเทพมหานคร เฉพาะ ปธ. 7 - ปธ. 9 จะรวมสอบที่วัดสามพระยาเพียงแห่งเดียว
=== การตรวจข้อสอบ ===
เมื่อสอบเสร็จทุกสนามสอบนำใบตอบมารวมส่งแม่กองบาลีสนามหลวงดำเนินการตรวจ โดยนิมนต์พระภิกษุเถรานุเถระมาประชุมตรวจพร้อมกัน ณ สถานที่ๆ แม่กองบาลีสนามหลวงกำหนดขึ้น
== การประกาศผลสอบบาลีระดับประเทศ ==
เมื่อคณะกรรมการได้ทำการตรวจใบกระดาษคำตอบและรวบรวมผลสอบเรียบร้อยแล้ว แม่กองบาลีสนามหลวงจะทำการประกาศผลสอบบาลี โดยจะจัดการ ประกาศผลในวัน แรม 6 ค่ำ เดือน 4 โดยมีการประกาศผลสอบบาลีชั้น ป.ธ. 7  ประโยค ถึงชั้น ป.ธ. 9 ประโยค ที่ศาลาอบรมสงฆ์วัดสามพระยา  เวลา 14.00 น.  และติดประกาศผลสอบทุกประโยค ณ บริเวณพระอุโบสถ วัดปากน้ำ ภาษีเจริญ  ประมาณเวลาหนึ่งทุ่ม  และนำผลผู้สอบประโยคบาลีได้ ลงในเว็บไซต์ของแม่กองบาลีสนามหลวงหลังจากการประกาศอย่างเป็นทางการ 2-3 วัน 
== ผู้สอบได้เปรียญธรรมบาลี ==
เมื่อพระภิกษุสามเณรรูปใดสอบไล่ได้ตั้งแต่ เปรียญธรรม 3 ประโยค ขึ้นไป จะได้รับพระมหากรุณาธิคุณโปรดเกล้าฯ จากพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ทรงตั้งให้เป็น  "เปรียญ" และได้รับพระราชทานพัดยศเปรียญธรรม รวมทั้งมีคำนำหน้าชื่อยกย่องพระภิกษุผู้นั้นว่า "พระมหา" ซึ่งนับว่า ตำแหน่ง "เปรียญธรรม" นั้น เป็นสมณศักดิ์ทางวิชาการของพระสงฆ์ไทย ที่องค์พระประมุขของชาติ พระราชทานเพื่อเป็นการยกย่องถวายกำลังใจ แก่พระภิกษุและสามเณรผู้ศึกษาฝ่ายปริยัติธรรมมาตั้งแต่โบราณ 
=== พระมหาเปรียญ, สามเณรเปรียญ ===
พระภิกษุ เมื่อสอบได้เปรียญธรรม 3  ประโยคขึ้นไป จะใช้คำ "พระมหา" นำหน้า
สามเณร  เมื่อสอบได้เปรียญธรรม 3  ประโยคจะใช้คำว่า "เปรียญ" ตามหลังชื่อและนามสกุล ไม่มี มหา นำหน้าเหมือนพระภิกษุ
=== การจัดการศึกษา ===
สำนักเรียนส่วนกลาง ได้แก่ สำนักเรียนวัด,สำนักศาสนศึกษาวัด
สำนักเรียนส่วนภูมิภาค ได้แก่ สำนักเรียนคณะจังหวัด,สำนักศาสนศึกษาวัด
สำนักเรียนบาลีออนไลน์ (นวัตกรรมยุค 4.0)
== รายชื่อแม่กองบาลีสนามหลวง ==

{|class="wikitable" align="center" style="text-align:center"
|- style="background:#cccccc"
| ลำดับที่ || รายนาม || width=20%|เริ่มวาระ || width=20%|สิ้นสุดวาระ
|-
| 1 || สมเด็จพระวันรัต (แพ ติสฺสเทโว) || พ.ศ. 2471 ||พ.ศ. 2474
|-
| 2 || สมเด็จพระวันรัต (เฮง เขมจารี) || พ.ศ. 2474 || พ.ศ. 2476
|-
| 3 || สมเด็จพระวชิรญาณวงศ์ (ม.ร.ว.ชื่น สุจิตฺโต) || พ.ศ. 2477 || พ.ศ. 2488
|-
| 4 || สมเด็จพระวันรัต (ปลด กิตฺติโสภโณ) || พ.ศ. 2489 || พ.ศ. 2502
|-
| 5 || สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ฟื้น ชุตินฺธโร) || พ.ศ. 2503 || พ.ศ. 2531
|-
| 6 || สมเด็จพระพุทธชินวงศ์ (สุวรรณ สุวณฺณโชโต) || พ.ศ. 2531 || พ.ศ. 2537
|-
| 7 || สมเด็จพระมหารัชมังคลาจารย์ (ช่วง วรปุญฺโญ) ||  พ.ศ. 2538 || พ.ศ. 2558
|-
| 8 ||  พระพรหมโมลี (สุชาติ ธมฺมรตโน) || พ.ศ. 2558 || ปัจจุบัน
|}
== ที่ตั้งของสำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง ==
สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง ตั้งอยู่ที่ ตึกเมตตาพุทธิ วัดปากน้ำภาษีเจริญ เขตภาษีเจริญ กรุงเทพมหานครฯ
== เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ ==
สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง http://www.infopali.net/
== ดูเพิ่ม ==
แม่กองธรรมสนามหลวง
การสอบสนามหลวง
การศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกบาลีของคณะสงฆ์ไทย
== อ้างอิง ==
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
เว็บไซต์ กองบาลีสนามหลวง
การศึกษาของสงฆ์ 
หน่วยงานจัดการศึกษาหลักของคณะสงฆ์ไทย
ภาษาบาลี