pythainlp/thai-open-data-go-th huggingface dataset:
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดโพนางดำ
ที่อยู่: ตำบลโพนางดำ อำเภอสรรพยา จังหวัดชัยนาท ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดโพนางดำ เป็นย่านตลาดเก่าบริเวณพื้นที่ราบลุ่มที่มีแม่น้ำเจ้าพระยาไหลผ่าน ซึ่งตั้งอยู่ในเขตปฎิรูปที่ดินเพื่อการเกษตรและมีคลองชลประทานไหลผ่านพื้นที่ ตลาดโพนางดำมี ขนมหน้างา (ป้าละเมียด) เป็นสินค้าที่มีชื่อเสียง โดยมีสูตรดั้งเดิมมาจากประเทศจีน อันเกิดจากบรรพบุรุษชาวจีนมาตั้งถิ่นฐานในประเทศไทยและพัฒนาต่อเนื่องจนได้รับตราสัญลักษณ์ผลิตภัณฑ์จังหวัดชัยนาท
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านปากคลองมะขามเฒ่า
ที่อยู่: ตำบลมะขามเฒ่า อำเภอวัดสิงห์ จังหวัดชัยนาท ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านปากคลองมะขามเฒ่า เป็นชุมชนเก่าแก่บริเวณปากคลองมะขามเฒ่า (แม่น้ำท่าจีน) แยกจากแม่น้ำเจ้าพระยา ชุมชนตั้งอยู่บริเวณถนนประชาราษฎร์บำรุง ปัจจุบันมีตลาดต้นน้ำท่าจีนที่อยู่คู่กับวัดปากคลองมะขามเฒ่าและตลาดสดอายุกว่าร้อยปี ซึ่งตัวอาคารยังคงเห็นเป็นอาคารไม้โดยส่วนใหญ่ผสมผสานกับตึกรามสมัยใหม่บ้างเป็นช่วง ๆ แต่ยังคงบรรยากาศตลาดสดที่ผู้คนจะออกมาซื้อหาอาหาร และเครื่องใช้ไม้สอยอย่างคักคักในช่วงเวลาเช้าและเย็น
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านท่าลาภ
ที่อยู่: ตำบลธรรมามูล อำเภอเมืองชัยนาท จังหวัดชัยนาท ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านท่าลาภ เป็นชุมชนเกษตรกรรมบนพื้นที่ราบลุ่มริมแม่น้ำเจ้าพระยา (ฝั่งตะวันออก) ซึ่งตั้งอยู่ในหมู่ที่ 7 ตำบลธรรมามูล โดยมีถนนพหลโยธินตัดผ่านทางฝั่งตะวันออกของพื้นที่ ปัจจุบันเป็นแหล่งสินค้าประเภทผลิตภัณฑ์จากกล้วยน้ำว้า (กลุ่มแม่บ้าน)
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านท่าแขก
ที่อยู่: ตำบลศิลาด่าน อำเภอมโนรมย์ จังหวัดชัยนาท ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านท่าแขก เป็นชุมชนเกษตรกรรมบริเวณที่ราบลุ่มริมแม่น้ำเจ้าพระยา (ฝั่งตะวันออก) ตั้งอยู่ในหมู่ที่ 1 (บ้านท่าแขก) ปัจจุบันเป็นแหล่งผลิตงานหัตถกรรมจักสานเครื่องใช้ในครัวเรือนสมัยโบราณ ซึ่งผลิตจากต้นไผ่สีสุกที่มีอยู่จำนวนมากในพื้นที่
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดเมืองนครปฐม
ที่อยู่: ตำบลพระปฐมเจดีย์ อำเภอเมืองนครปฐม จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดเมืองนครปฐม เป็นชุมชนย่านการค้าขนาดใหญ่ของเมืองนครปฐม คาบเกี่ยวบริเวณสำคัญตั้งแต่ตลาดเมืองนครปฐม สถานีรถไฟนครปฐมและพระปฐมเจดีย์ โดยมีลักษณะของอาคารส่วนใหญ่เป็นตึกแถวร้านค้าและที่พักอาศัยที่ทันสมัยและอยู่รวมกันอย่างหนาแน่นในบริเวณโดยรอบของ 2 ฝั่งของเส้นทางรถไฟ ถนนราชดำเนินและถนนหน้าพระ เป็นต้น
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดนครชัยศรี (ตลาดท่านา)
ที่อยู่: ตำบลนครชัยศรี อำเภอนครชัยศรี จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดนครชัยศรี (ตลาดท่านา) เป็นย่านตลาดการค้าริมแม่น้ำท่าจีน ซึ่งเป็นชุมชนแรกเริ่มของเมืองนครชัยศรี (ประมาณ พ.ศ. 2092) โดยเฉพาะบริเวณปากคลองบางแก้วและวัดกลางบางแก้ว โดยมีอาคารบ้านเรือนเกาะกลุ่มอยู่มากในบริเวณตลาดนครชัยศรี (ตลาดท่านา) ถนนธรรมสพน์และทางหลวงหมายเลข 3235 และทางตอนเหนือของพื้นที่ยังมี "ตลาดต้นสน" เป็นแหล่งการค้าอีกส่วนหนึ่งด้วย
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดบางหลวง
ที่อยู่: ตำบลบางหลวง อำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดบางหลวง เป็นย่านตลาดการค้าริมแม่น้ำนครชัยศรี ที่มีกลุ่มบ้านเรือนแถวไม้ทำการค้าขายอยู่หนาแน่นบริเวณสองฝั่งของทางหลวงหมายเลข 3231 และ 3351 โดยมีแม่น้ำนครชัยศรีไหลผ่านทางฝั่งตะวันออกของพื้นที่
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดลำพญา
ที่อยู่: ตำบลลำพญา อำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดลำพญา เป็นชุมชนย่านตลาดการค้าริมแม่น้ำนครชัยศรี ซึ่งมีการพัฒนากิจกรรมตลาดน้ำบริเวณวัดลำพญา ใกล้กับบริเวณตลาดเก่าเดิม ปัจจุบันมีบ้านเรือน ร้านค้าและที่พักอาศัยส่วนใหญ่อยู่ทางฝั่งตะวันออกของแม่น้ำนครชัยศรีบริเวณตลาดน้ำลำพญาและวัดลำพญา ซึ่งมีพื้นที่บริเวณรอบนอกชุมชนเป็นพื้นที่เกษตรกรรม
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดบางเลน
ที่อยู่: ตำบลบางเลน อำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดบางเลน เป็นย่านชุมชนการค้าเก่าแก่ริมแม่น้ำนครชัยศรี ที่มีบ้านเรือนหนาแน่นอยู่บริเวณสองฝั่งของทางหลวงหมายเลข 346 และ 3351 โดยมีแม่น้ำนครชัยศรีไหลผ่านทางฝั่งตะวันออกของพื้นที่ และมีขนมพื้นเมืองที่ขึ้นชื่อคือ "ขนมเปี๊ยะ"
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดดอนหวาย
ที่อยู่: ตำบลบางกระทึก อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดดอนหวาย เป็นตลาดการค้าเก่าริมแม่น้ำนครชัยศรี ซึ่งไหลผ่านทางฝั่งตะวันตกของตัวตลาด โดยมีอาคารห้องแถวไม้ บ้านเรือน ร้านค้าและที่พักอาศัยอยู่หนาแน่นบริเวณฝั่งตะวันออกของแม่น้ำนครชัยศรี วัดดอนหวาย คลองวัฒนาและบริเวณสองฝั่งของทางหลวงหมายเลข 3316 จนพัฒนาเป็นตลาดริมน้ำ นับเป็นแห่งแรก ๆ ของการพัฒนาตลาดเพื่อการท่องเที่ยววันหยุด
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนริมน้ำวัดไร่ขิง
ที่อยู่: ตำบลไร่ขิง อำเภอสามพราน จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนริมน้ำวัดไร่ขิง เป็นชุมชนริมน้ำที่ตั้งอยู่ทางทิศใต้ของแม่น้ำนครชัยศรี ซึ่งอยู่ในบริเวณรอยต่อระหว่างตำบลตลาดกับตำบลไร่ขิง โดยมีตลาดในบริเวณวัดไร่ขิง รองรับการท่องเที่ยวทางเรือเพื่อเที่ยวชมบ้านเรือนเก่าแก่ริมน้ำ ซึ่งบ้านเรือนส่วนใหญ่จะอยู่บริเวณโดยรอบวัดไร่ขิงและบริเวณสองฝั่งถนนพุทธมณฑลสาย 6
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนรอบสถานีรถไฟศาลายา
ที่อยู่: ตำบลศาลายา อำเภอพุทธมณฑล จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนรอบสถานีรถไฟศาลายา เป็นชุมชนย่านตลาดการค้าบริเวณโดยรอบสถานีรถไฟศาลายา โดยมีอาคารหนาแน่นอยู่บริเวณถนนโยธาธิการ นฐ. 2008 และบริเวณสองฝั่งคลองมหาสวัสดิ์ ซึ่งมีลักษณะของที่อยู่อาศัยที่เป็นอาคารสมัยใหม่ที่ปะปนอยู่กับอาคารเก่าที่มีให้เห็นอยู่บ้างในพื้นที่
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนรอบที่หยุดรถไฟคลองมหาสวัสดิ์
ที่อยู่: ตำบลมหาสวัสดิ์ อำเภอพุทธมณฑล จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนรอบที่หยุดรถไฟคลองมหาสวัสดิ์ เป็นชุมชนเก่าที่ตั้งบ้านเรือนอยู่ริมสองฝั่งของคลองมหาสวัสดิ์ (ลำคลองขนานกับเส้นทางรถไฟทางฝั่งตะวันตก) โดยเฉพาะบริเวณที่หยุดรถไฟคลองมหาสวัสดิ์ ซึ่งที่อยู่อาศัยมีลักษณะเป็นบ้านไม้ 2 ชั้น โดยมีถนน รพช.นฐ. 3096 ตัดผ่านพื้นที่ในแนวเหนือใต้ โดยมีพื้นที่รอบนอกชุมชนเป็นพื้นที่เกษตรกรรมประเภทสวนผลไม้
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดกำแพงแสน
ที่อยู่: ตำบลกำแพงแสน อำเภอกำแพงแสน จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดกำแพงแสน เป็นชุมชนเก่าแก่ในพื้นที่เมืองเก่า (สมัยทาราวดี ประมาณอายุอยู่ราว พ.ศ. 1150-1400) โดยมีอาคารบ้านเรือนที่ทันสมัยอยู่หนาแน่นในบริเวณตลาดกำแพงแสน และบริเวณสองฝั่งของทางหลวงหมายเลข 321 โดยมีลำน้ำห้วยยาง (คลองท่าสาร-บางปลา) ไหลผ่านพื้นที่ บริเวณนี้มีความสำคัญในทางประวัติศาสตร์และโบราณคดี เพราะมีโบราณวัตถุที่สำคัญมากมายในพื้นที่
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนไทดำบ้านเกาะแรต
ที่อยู่: ตำบลบางปลา อำเภอบางเลน จังหวัดนครปฐม ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนไทดำบ้านเกาะแรต เป็นชุมชนหมู่บ้านของชาวไทยเชื้อสายโซ่ง (หรือไทยทรงดำหรือไทดำ) ซึ่งตั้งถิ่นฐานมาก่อน พ.ศ. 2441 บ้านเรือนและร้านค้าส่วนใหญ่ตั้งอยู่บนพื้นที่ราบลุ่มระหว่างคลองท่าสาร-บางปลา กับทางหลวงหมายเลข 3296 ปัจจุบันเป็นแหล่งทอผ้าและผลิตเครื่องจักสานต่าง ๆ รวมถึงมีประเพณีพื้นถิ่นที่โดดเด่น เช่น การเล่นคอน (ในเทศกาลอิ้นก้อน) การลงข่วงและพิธีเสนผีเฮือน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดเก่าหัวหิน
ที่อยู่: ตำบลหัวหิน อำเภอหัวหิน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดเก่าหัวหิน เป็นชุมชนย่านตลาดเก่าหัวหินต่อเนื่องกับบริเวณสถานีรถไฟหัวหิน โดยมีบ้านเรือนหนาแน่น บริเวณถนนนเรศดำริ ถนนเพชรเกษม สถานีรถไฟหัวหิน ตลาดหัวหินและสะพานปลาหัวหิน ซึ่งจะพบเห็นอาคารเรือนไม้แบบเก่าปะปนอยู่กับอาคารทันสมัยเป็นร้านค้า รีสอร์ทและโรงแรม โดยปัจจุบันบริเวณตลาดเก่าหัวหินได้มี "ตลาดโต้รุ่งหัวหิน" อยู่ด้วย
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดริมทางรถไฟปราณบุรี (บ้านเมืองเก่า)
ที่อยู่: ตำบลปราณบุรี อำเภอปราณบุรี จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดริมทางรถไฟปราณบุรี (บ้านเมืองเก่า) เป็นย่านชุมชนการค้าและที่พักอาศัยบริเวณโดยอบสถานีรถไฟปราณบุรีและริมทางรถไฟ ต่อเนื่องถึงบริเวณโรงเรียนบ้านเมืองเก่าและบริเวณถนนรัฐบำรุง 43 ซึ่งมีตลาดเก่าและบ้านไม้เก่า 2 ชั้นอยู่ในพื้นที่ นอกจากนี้ปัจจุบันบริเวณถนนรัฐบำรุง 43 ได้พัฒนาเป็นถนนคนเดิน "ตลาด 200 ปี"
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดริมทางรถไฟสามร้อยยอด (บ้านไร่เก่า)
ที่อยู่: ตำบลไร่เก่า อำเภอสามร้อยยอด จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดริมทางรถไฟสามร้อยยอด (บ้านไร่เก่า) เป็นชุมชนตลาดเก่า (ชาวจีน) ตั้งอยู่ที่บ้านสามร้อยยอด (หมู่ 2) มีบ้านเรือนหนาแน่นบริเวณทางฝั่งตะวันตกของสถานีรถไฟสามร้อยยอดและบริเวณโดยรอบวัดตรีสตกูฏ โดยมีศาลเจ้าในชุมชนและบริเวณโดยรอบเป็นแปลงนาข้าว นอกจากนี้ในชุมชนยังประเพณีที่สำคัญ คือ ตักบาตรดาวดึงส์ (ตักบาตรข้าวสารและลูกอมในช่วงออกพรรษาของทุกปี)
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนกุยบุรี
ที่อยู่: ตำบลกุยบุรี อำเภอกุยบุรี จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนกุยบุรี เป็นชุมชนย่านตลาดเก่า (ในพื้นที่เมืองเก่าตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยาตอนต้น) ต่อเนื่องกับบริเวณสถานีรถไฟกุยบุรี โดยมีบ้านไม้เก่า 2 ชั้นและบ้านเก่าแบบตึกปูน 2 ชั้น โดยเฉพางฝั่งตะวันตกออกของสถานีรถไฟกุยบุรี ซึ่งมีถนนขนาดกว้างตัดผ่านไปถนนเพชรเกษม โดยพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ที่ราบเชิงเขา พื้นดินส่วนใหญ่เป็นดินร่วนปนทรายเหมาะแก่การทำเกษตรกรรมและเลี้ยงสัตว์ ซึ่งพื้นที่รอบนอกชุมชนนั้นจะเป็นพื้นที่นากุ้ง
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดริมทางรถไฟประจวบคีรีขันธ์
ที่อยู่: ตำบลประจวบคีรีขันธ์ อำเภอเมืองประจวบคีรีขันธ์ จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดริมทางรถไฟประจวบคีรีขันธ์ เป็นบริเวณตลาดเก่า ในบริเวณที่ราบชายฝั่งทะเล ซึ่งมีคลองบางนางรมไหลผ่านกลางพื้นที่ โดยมีบ้านเรือนอยู่อาศัย ร้านค้าและบางส่วนจะเป็นสวนมะพร้าวบ้างเล็กน้อย ในพื้นที่มีบ้านไม้ 2 ชั้น เป็นยาวตลอดถนนมหาราช 1 ที่อยู่ทางฝั่งตะวันออกของสถานีรถไฟ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดริมทางรถไฟทับสะแก
ที่อยู่: ตำบลทับสะแก อำเภอทับสะแก จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดริมทางรถไฟทับสะแก เป็นชุมชนย่านตลาดการค้าบริเวณรอบสถานีรถไฟทับสะแกต่อเนื่องไปทางเส้นถนนฝั่งตะวันตก ปัจจุบันพบอาคารห้องแถวปูน 2 ชั้นอยู่บ้างในพื้นที่ โดยเฉพาะบริเวณฝั่งตะวันตกของสถานีรถไฟ ปัจจุบันบริเวณตลาดมีกลุ่มอาชีพที่น่าสนใจ เช่น ถ่านกะลามะพร้าวอัดแท่ง ตุ๊กตาไหมพรมและชุดจานรองบนโต๊ะอาหาร เป็นต้น โดยพื้นที่รอบนอกย่านชุมชนเป็นสวนผลไม้
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดริมทางรถไฟบางสะพานน้อย
ที่อยู่: ตำบลบางสะพาน อำเภอบางสะพานน้อย จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดริมทางรถไฟบางสะพานน้อย เป็นชุมชนย่านตลาดการค้าเก่าบริเวณรอบสถานีรถไฟบางสะพานน้อย ต่อเนื่องไปทางถนนฝั่งตะวันออกของสถานีรถไฟและบริเวณวัดคลองน้ำเค็ม โดยมีคลองน้ำเค็มไหลผ่านพื้นที่ออกสู่ทะเล และมีบริเวณรอบนอกเป็นเรือกสวนไร่นาบนที่ราบลุ่มดินอุดมสมบูรณ์เหมาะทำการเกษตร และในพื้นที่ข้างเคียงมีถ้ำเขานกแสกและถ้ำเขาพัสดุเป็นสถานที่สำคัญ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนรอบสถานีรถไฟบางสะพานใหญ่
ที่อยู่: ตำบลกำเนิดนพคุณ อำเภอบางสะพาน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนรอบสถานีรถไฟบางสะพานใหญ่ เป็นชุมชนเก่าบริเวณรอบสถานีรถไฟบางสะพานใหญ่ทั้งสองฝั่ง ซึ่งที่มีบ้านห้องแถวไม้ 2 ชั้น อยู่หลายหลังบริเวณถนนบางสะพานและถนนรัตนโกสินทร์ที่ทางฝั่งตะวันออกของสถานีรถไฟ โดยมีพื้นที่เกษตรกรรมอยู่บริเวณรอบนอกชุมชน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนรอบสถานีรถไฟบ้านกรูด
ที่อยู่: ตำบลธงชัย อำเภอบางสะพาน จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนรอบสถานีรถไฟบ้านกรูด เป็นชุมชนเกษตรกรรมที่มีบ้านห้องแถวไม้ 2 ชั้น หลังคากระเบื้องว่าว โดยเฉพาะอาคารบ้านเรือนทางฝั่งตะวันออกของสถานีรถไฟ มีลำคลองไหลผ่านพื้นที่และมีพื้นที่เกษตรกรรมอยู่บริเวณรอบนอกชุมชน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนปากน้ำปราณบุรี
ที่อยู่: ตำบลปากน้ำปราณ อำเภอปราณบุรี จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนปากน้ำปราณบุรี เป็นชุมชนชาวประมงบริเวณปากแม่น้ำปราณบุรี ซึ่งมีสถานที่พักผ่อนบริเวณชายหาดที่มีความงดงาม บ้านเรือนตั้งอยู่บริเวณช่วงที่แม่น้ำปราณบุรีไหลลงสู่ทะเล โดยเฉพาะสองฝั่งของทางหลวงหมายเลข 3168 ชาวบ้านส่วนใหญ่ประกอบอาชีพประมง ชุมชนแห่งนี้จึงกลายเป็นศูนย์รวมและจำหน่ายอาหารทะเลที่ขึ้นชื่อ เช่น ปลาหมึกสด ปลาหมึกแดดเดียว ปลาหมึกแห้ง กะปิเคย กุ้งแห้ง ฯลฯ รวมทั้งมีประเพณีการเล่นแม่ศรี (เทศกาลสงกรานต์) ที่จัดขึ้นทุกปีด้วย
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านบางปู
ที่อยู่: ตำบลสามร้อยยอด อำเภอสามร้อยยอด จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านบางปู เป็นชุมชนชาวประมงบริเวณชายหาดบางปู ตั้งอยู่หมู่ที่ 8 ตำบลสามร้อยยอด เป็นพื้นที่ที่มีถนน รพช. และคลองบางปูตัดผ่านพื้นที่แนวเหนือใต้ บริเวณรอบนอกเป็นพื้นที่ทำสวนทำไร่ ปัจจุบันมีกิจกรรมการล่องเรือท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์และการทำเคย (กะปิ) เป็นสินค้าโอท๊อปชุมชน และยังเป็นแหล่งจำหน่ายอาหารทะเลและจุดจอดเรือที่สำคัญอีกด้วย
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนคลองวาฬ
ที่อยู่: ตำบลคลองวาฬ อำเภอเมืองประจวบคีรีขันธ์ จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนคลองวาฬ เป็นชุมชนโบราณบริเวณชายฝั่งทะเลอ่าวไทย บริเวณ หมู่ 1 บ้านคลองวาฬ เป็นแหล่งเพาะ เลี้ยงสัตว์ทะเลและแหล่งผลิตภัณฑ์จากอาหารทะเล โดยมีบริเวณรอบนอกชุนชนเป็นพื้นที่เกษตรกรรม (ทำสวน) นอกจากนี้ในชุมชนยังมีสินค้าและผลิตภัณฑ์ที่น่าสนใจ เช่น กลุ่มเค้กคลองวาฬใจ ผลิตภัณฑ์ประดับมุก (ไข่มุก) และผลิตภัณฑ์อาหารทะเลปลอดสารพิษ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดลาดชะโด
ที่อยู่: ตำบลหนองน้ำใหญ่ อำเภอผักไห่ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดลาดชะโด ย่านตลาดริมน้ำที่เป็นห้องแถวไม้ในพื้นที่ราบลุ่ม "หนองน้ำใหญ่" ที่มีลำคลองไหลผ่านพื้นที่ ชุมชนดังกล่าวมีถนนสายสำคัญซึ่งได้รับการขนานนามว่าเป็น "ถนนแห่งแผ่นฟิล์ม" รวมไปถึงชุมชนพื้นถิ่นที่เกาะอยู่กับตลาด เป็นชุมชนหมู่บ้านสองฤดู มีสะพานทางเดินเชื่อมถึงกัน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดหัวรอ
ที่อยู่: ตำบลสวนพริก อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดหัวรอ เป็นชุมชนย่านตลาดโบราณอายุ 200 กว่าปี ซึ่งมีร้านค้า ร้านขายอาหาร ร้านก๋วยเตี๋ยว ร้านขนมโบราณและร้านโชว์ห่วยมากมาย โดยเฉพาะบริเวณถนนอู่ทอง ซึ่งร้านค้าแต่ละร้านนั้นเปิดมาไม่ต่ำกว่า 50 ปี ปัจจุบันอยู่ในความดูแลของสำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ โดยส่งเสริมเป็นตลาดท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดเจ้าพรหม
ที่อยู่: ตำบลหอรัตนไชย อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดเจ้าพรหม เป็นย่านตลาดในลักษณะที่เป็นตึกเก่าบริเวณถนนอู่ทองและถนนหอรัตนไชย ตั้งอยู่บริเวณฝั่งตะวันตกของแม่น้ำป่าสักที่ไหลผ่านตัวเมืองอยุธยา ปัจจุบันมีหลังคาคลุมกันฝนและแดด คล้าย ๆ กับ ตลาดอื่น ๆ มีขายทั้งอาหารสด อาหารแห้ง เนื้อ ผัก ผลไม้ เสื้อผ้า ของใช้ในบ้านและอื่น ๆ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนเจ้าเจ็ด
ที่อยู่: ตำบลเจ้าเจ็ด อำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนเจ้าเจ็ด เป็นชุมชนเก่าตั้งแต่สมัยอยุธยาบริเวณลำน้ำเจ้าเจ็ด-บางยี่หน โดยทางเทศบาลเจ้าเจ็ด ได้มีการให้บริการนักท่องเที่ยวนั่งเรือชมทิวทัศน์สองฝั่งคลองเจ้าเจ็ด วัด งานแห่เรือ หลวงพ่อพุทธเกษร ซึ่งปัจจุบันมีการจัดตั้ง "กองทุนรักษ์เจ้าเจ็ดบ้านเกิด" ด้วย รวมถึงมีก๋วยเตี๋ยวเรือเป็นอาหารที่มีชื่อเสียงของชาวเจ้าเจ็ด
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านกรด (วัดขนอน)
ที่อยู่: ตำบลบ้านกรด อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านกรด (วัดขนอน) เป็นย่านชุมชนริมน้ำ ที่มีคลองห้วยกรดหรือคลองบ้านกรดมาบรรจบกับคลองโพ ในอดีตจึงเป็นที่ตั้งของด่านเก็บภาษีริมคลอง ซึ่งมีคลองควายขุดมาสบทบผ่านหน้าวัดขนอนเหนืออีกสายหนึ่งด้วย โดยในช่วงออกพรรษาจะมีพระธุดงค์มาปักกรดตามต้นสะตือ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนรางจระเข้
ที่อยู่: ตำบลรางจระเข้ อำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนรางจระเข้ เป็นชุมชนเก่าบนพื้นที่เป็นที่ราบลุ่มริมสองฝั่งคลองรางจรเข้ (ในอดีตมีจระเข้ชุกชุมมาก) ซึ่งไม่ได้มีการเคลื่อนย้ายหลักแหล่งมากนักและอยู่สืบทอดต่อ ๆ กันมา ชาวบ้านส่วนใหญ่ประกอบอาชีพทำนาและมีความเกี่ยวพันกันทางเชื้อสาย (มักแต่งงานกับคนในละแวกเดียวกัน) ปัจจุบันมีกลุ่มอาชีพในชุมชน เช่น ศิลปหัตถกรรมจากกิ่งไม้และกลุ่มผลิตกระเป๋าหนังต่อ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนคลองตะเคียน
ที่อยู่: ตำบลคลองตะเคียน อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนคลองตะเคียน เป็นตำบลเก่าแก่มาแต่สมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี เนื่องจากเป็นชุมชนชาวมุสลิมเชื้อสายมลายูที่มาทำการค้าสมัยอยุธยาใช้เป็นสถานที่พำนักพักพิง ซึ่งสถานที่ตั้งตำบลมีลำคลองใหญ่ เคยมีต้นตะเคียนขนาดใหญ่ โดยในสมัยโบราณใช้เป็นเส้นทางล่องซุงทำไม้ จึงได้เรียกชื่อตำบลตามชื่อลำคลองว่า "ตำบลคลองตะเคียน"
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนปากกราน
ที่อยู่: ตำบลปากกราน อำเภอพระนครศรีอยุธยา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนปากกราน เป็นชุมชนริมน้ำตั้งแต่ในสมัยกรุงศรีอยุธยา โดยตำบลปากกรานและตำบลบ้านป้อมมีพื้นที่ติดต่อกันมากที่สุด 2 ตำบลนี้จึงเป็นส่วนเดียวกัน เรียกว่า "ป้อมปราการ" ซึ่งตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกของกรุงศรีอยุธยาที่ถูกกำหนดเป็นพื้นที่ป้อมกันข้าศึก ชาวพุทธเป็นคนพื้นเพเดิมของอยุธยา แต่ชาวอิสลามในพื้นที่ได้อพยพมาจากแหลมมลายูในแถบประเทศมาเลเซีย
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดท่าเรือ
ที่อยู่: ตำบลท่าเรือ อำเภอท่าเรือ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดท่าเรือ เป็นชุมชนย่านตลาดการค้าริมน้ำ ที่มีบ้านเรือนแบบสมัยเก่าปะปนอยู่กับแบบสมัยใหม่ ตัวตลาดอยู่ติดกับแม่น้ำป่าสัก และเมื่อ พ.ศ. 2508 เคยเกิดเหตุการณ์ครั้งสำคัญ จากการที่พวกโจร 17 คน บุกเข้าปล้นตลาดท่าเรือ (โดยการนำของเสือใบ กุลแพ หรือ "เจ้าพ่อกำแพงเขย่ง")
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนรอบสถานีรถไฟบางปะอิน
ที่อยู่: ตำบลบ้านเลน อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนรอบสถานีรถไฟบางปะอิน เป็นชุมชนบริเวณโดยรอบสถานีรถไฟบางปะอิน ที่ตั้งอยู่บนที่ราบลุ่มฝั่งตะวันออกของแม่น้ำเจ้าพระยาในเขตตำบลบ้านเลน และตั้งอยู่ใกล้กับเกาะบางปะอิน ซึ่งสถานีรถไฟบางปะอินได้เปิดใช้งานตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 5 ถึงปัจจุบัน โดยตัวสถานีรถไฟยังคงสภาพและเอกลักษณ์ความเก่าแก่ไว้คงเดิม จุดเด่นของสถานีบางปะอินอยู่ที่การมีพลับพลารับเสด็จ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านภาชี
ที่อยู่: ตำบลภาชี อำเภอภาชี จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านภาชี เป็นชุมชนบริเวณโดยรอบสถานีรถไฟชุมทางบ้านภาชีและต่อเนื่องถึงบริเวณตลาด ซึ่งเป็นตลาดขนาดย่อมที่ขายของกินแบบวันเดียวเดินเที่ยวชมได้ทั่ว โดยจะพบอาคารห้องแถวที่เป็นที่พักของพนักงานรถไฟและบ้านเรือนที่พักอาศัยของประชาชนที่เป็นบ้านไม้อยู่บ้างในพื้นที่ โดยเฉพาะบริเวณถนนเทศบาลทางด้านทิศใต้ของสถานีรถไฟ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านแสงโสม
ที่อยู่: ตำบลขนอนหลวง อำเภอบางปะอิน จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านแสงโสม ในอดีตเป็นด่านขนอน (ด่านเก็บภาษี) โดยชุมชนลักษณะเป็นบ้านเรือนไทยหมู่ใหญ่ คงความเป็นสถาปัตยกรรมไทยโบราณ และสามารถสัมผัสกับบรรยากาศเก่า ๆ แบบสมัยกรุงศรีอยุธยาได้ ซึ่งตลาดมีการขายสินค้าที่วางอยู่บนพื้นดิน โดยคนที่มาซี้อสินค้าจะต้องโก้งโค้งเลือกดูสินค้าที่ตนสนใจ จึงกลายมาเป็นชื่อของ "ตลาดโก้งโค้ง"
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดบ้านแพน
ที่อยู่: ตำบลบ้านแพน อำเภอเสนา จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดบ้านแพน เป็นย่านตลาดเก่าที่เคยเป็นจุดเปลี่ยนถ่ายในการสัญจรทางน้ำในอดีต เนื่องจากมีสภาพพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่มที่มีแม่น้ำน้อยไหลผ่าน โดยมีตลาดสดอายุกว่าร้อยปีที่ชาวบ้านเรียกว่า "ตลาดบ้านแพน" ซึ่งตัวอาคารยังคงเห็นเป็นอาคารไม้โดยส่วนใหญ่ แต่ยังคงบรรยากาศตลาดที่มีผู้คนออกมาซื้อหาอาหารและเครื่องใช้ไม้สอยอย่างคึกคักในช่วงเวลาเช้าและเย็น
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนหมู่บ้านริมคลองบางบาล
ที่อยู่: ตำบลวัดยม  อำเภอบางบาล จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนหมู่บ้านริมคลองบางบาล เป็นชุมชนชาวนาดั้งเดิมที่ตั้งถิ่นฐานบริเวณคลองบางบาล ซึ่งเป็นเส้นทางแม่น้ำเจ้าพระยาสายเก่า (เป็นลำคลองที่ตัดผ่านหลายตำบลในอำเภอบางบาล) เห็นได้จากมีวัดสมัยอยุธยาตั้งอยู่ตามลำน้ำ ชุมชนยังประกอบอาชีพทำนา บ้านเรือนเป็นเรือนไทยมีใต้ถุน เนื่องจากยังมีสภาพน้ำหลากทุกปี ปัจจุบันมีกลุ่มงานปั้นจิ๋วในพื้นที่ด้วย
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนหมู่บ้านริมคลองลาดชิด
ที่อยู่: ตำบลลาดชิด อำเภอผักไห่ จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนหมู่บ้านริมคลองลาดชิด เป็นชุมชนชาวนาดั้งเดิมที่ตั้งถิ่นฐานบนพื้นที่ราบลุ่มบริเวณคลองลาดชิด เป็นลักษณะการตั้งเรือนขวางลำน้ำธรรมชาติที่ไหลผ่าน คือ แม่น้ำแควน้อย ซึ่งไหลผ่านกลางตำบลทางตอนเหนือลงมาทางทิศใต้ และยังมีคลองตาลานซึ่งแยกมาจากแม่น้ำแควน้อย โดยชุมชนมีความหนาแน่น ประกอบไปด้วยกลุ่มเรือนไทยที่สร้างชิดติดกัน กลุ่มบ้านอยู่รวมกันเป็นลักษณะเครือญาติ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนเมืองเพชรบุรี
ที่อยู่: ตำบลท่าราบ อำเภอเมืองเพชรบุรี จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนเมืองเพชรบุรี เป็นย่านชุมชนเมือง ซึ่งตั้งอยู่สองฝั่งของริมแม่น้ำเพชร คาบเกี่ยวบริเวณถนนพานิชเจริญ ย่านหัวถนนและต่อเนื่องถึงสถานีรถไฟเพชรบุรีปัจจุบันมีห้องแถวไม้ 2 ชั้น บริเวณถนนดำเนินเกษม (ฝั่งตะวันตกของสถานีรถไฟ)
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบางตะบูน
ที่อยู่: ตำบลบางตะบูน อำเภอบ้านแหลม จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบางตะบูน เป็นชุมชนชาวประมง บริเวณปากน้ำบางตะบูน ซึ่งใกล้ ๆ กับสะพานริมอ่าวบางตะบูนจะมองเห็นกระเตงมากมายเป็นจุด ๆ ในทะเล ปัจจุบันเป็นแหล่งฟาร์มหอยแครงและนาเกลือสมุทรรายใหญ่ของจังหวัดเพชรบุรี โดยมีต้น "ตะบูน" เป็นสัญลักษณ์ของพื้นที่
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดบ้านลาด
ที่อยู่: ตำบลบ้านลาด อำเภอบ้านลาด จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดบ้านลาด เป็นชุมชนย่านการค้า ซึ่งมีถนนทางหลวงหมายเลข 3179 ตัดผ่านพื้นที่ บริเวณดังกล่าวเป็นที่ตั้งของสถานที่ราชการและสถานที่สำคัญประจำอำเภอ โดยมีพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นดินร่วนปนทรายเหมาะแก่การเพาะปลูกผักและผลไม้ มีแม่น้ำเพชรบุรีและคลองชลประทานไหลผ่าน สินค้าที่ขึ้นชื่อ เช่น ชมพู่ทองสามสีและดอกไม้ประดิษฐ์จากผ้าใยบัว เป็นต้น
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดท่ายาง
ที่อยู่: ตำบลท่ายาง อำเภอท่ายาง จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดท่ายาง เป็นย่านตลาดการค้า บริเวณถนนเทศบาลต่อเนื่องถึงริมแม่น้ำเพชรบุรี ซึ่งมีห้องแถวไม้ 2 ชั้น เป็นกลุ่มแถวยาวปะปนอยู่กับอาคารสมัยใหม่ โดยมีสภาพพื้นที่เป็นที่ราบลุ่ม มีแม่น้ำเพชรบุรีและคลองชลประทานไหลผ่านพื้นที่
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดเก่าบ้านแหลม
ที่อยู่: ตำบลบ้านแหลม อำเภอบ้านแหลม จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดเก่าบ้านแหลม เป็นชุมชนตลาดการค้าเก่าและชุมชนชาวประมง โดยเฉพาะบริเวณถนนประมงเจริญและถนนแม่แดงอุทิศ พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบชายฝั่งทะเลที่มีน้ำทะเลท่วมถึง ซึ่งเดิมบริเวณชายทะเลนั้นมีพื้นที่ไม่มากนัก ต่อมาพื้นที่งอกขยายออกไปจึงมีคนอพยพมาอาศัยทำมาหากินมากขึ้น ส่วนใหญ่เป็นคนจีนไหหลำที่อพยพมาทางเรือสำเภา ปัจจุบันจึงเป็นแหล่งผลิตและจำหน่ายกะปิและเกลือสมุทร
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนไทดำบ้านเขาย้อย
ที่อยู่: ตำบลเขาย้อย อำเภอเขาย้อย จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนไทดำบ้านเขาย้อย เป็นชุมชนชาวไทดำหรือไทยทรงดำ ที่ตั้งถิ่นฐานอยู่บริเวณ "เขาย้อย"ทางฝั่งตะวันตกของถนนเพชรเกษม ปัจจุบันมีหมู่บ้านท่องเที่ยว "ศูนย์วัฒนธธรรมไทยทรงดำ" ซึ่งเป็นแหล่งศึกษาวัฒนธรรมประเพณีไทยทรงดำที่เป็นเอกลักษณ์ในพื้นที่ โดยมีสินค้าประจำตำบล ได้แก่ ผ้าทอพื้นเมือง (ผ้าทอไทดำ) ขนมกาละแมโบราณและสิ่งประดิษฐ์จากใบลาน เป็นต้น
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนไทดำบ้านหนองปรง
ที่อยู่: ตำบลหนองปรง อำเภอเขาย้อย จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนไทดำบ้านหนองปรง เป็นชุมชนไทดำหรือชาวลาวโซ่ง ที่อพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐานที่บ้านหนองปรงตั้งแต่สมัย ร.3 พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่ม ชาวบ้านส่วนใหญ่เป็นชาว นิยมปลูกบ้านเรือนด้วยไม้ ยกใต้ถุนบ้านสูงไว้เลี้ยงสัตว์ต่าง ๆ และทำงานหัตถกรรมเพื่อเป็นรายได้เสริม โดยมีสถานที่สำคัญ คือ "บ้านไทยทรงดำ" ซึ่งสร้างเพื่อเป็นอนุสรณ์ เมื่อปี พ.ศ. 2536 ภายในจะมีประวัติ วิถีความเป็นอยู่วัฒนธรรมการแต่งกายและการไว้ทรงผมของชาวไทยทรงดำแต่อดีตให้ได้ศึกษา
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนกะเหรี่ยงบ้านสองพี่น้อง
ที่อยู่: ตำบลสองพี่น้อง อำเภอแก่งกระจาน จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนกะเหรี่ยงบ้านสองพี่น้อง เป็นชุมชนกระเหรี่ยง หรือ "หมู่บ้านกะเหรี่ยง" ในเขตตำบลสองพี่น้อง ซึ่งในอดีตได้อพยพมาจากชายแดนพม่าและเข้ามาตั้งถิ่นฐานอยู่ทางฝั่งตะวันออกของอ่างเก็บน้ำเขื่อนแก่งกระจาน ซึ่งปัจจุบันมีทางหลวงหมายเลข 3432 ตัดผ่านพื้นที่ในแนวเหนือ-ใต้ เป็นพื้นที่ราบเชิงเขา ซึ่งส่วนหนึ่งอยู่ในเขตป่าสงวนแห่งชาติ โดยมีสินค้าสำคัญ คือ ศิลปประดิษฐ์จากเศษไม้
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านท้ายหลวง
ที่อยู่: ตำบลสะพานไกร อำเภอบ้านลาด จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านท้ายหลวง เป็นชุมชนเกษตรกรรมที่มีเรือนทรงไทยอยู่หลายหลังในพื้นที่ ปัจจุบันเป็นแหล่งผลิตทำตาลโตนดที่มีชื่อเสียง เนื่องจากพื้นที่ส่วนใหญ่ของตำบลเป็นพื้นที่ราบลุ่ม มีคลองบางจากไหลผ่านทางด้านทิศตะวันตกของตำบล เหมาะสำหรับทำนาและทำตาล (น้ำตาลโตนด)
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านไร่สะท้อน
ที่อยู่: ตำบลไร่สะท้อน อำเภอบ้านลาด จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านไร่สะท้อน เป็นชุมชนเกษตรกรรมที่มีเรือนทรงไทยอยู่หลายหลัง โดยมีทางหลวงหมายเลข 3204 ตัดผ่านกลางพื้นที่ ในอดีตชุมชนมีสภาพเป็นป่าเขาสำเนาไพร ต่อมาได้มีผู้คนอพยพเข้ามาบุกเบิกถางฟันป่าเพื่อเพาะปลูกทำมาหากิน โดยเฉพาะการทำนา ทำตาลโตนดและสวนกล้วยหอม ปัจจุบันเป็นแหล่งผลิตทำตาลโตนด (น้ำตาลปึก) ที่มีชื่อเสียง
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านกุ่ม
ที่อยู่: ตำบลบ้านกุ่ม อำเภอเมืองเพชรบุรี จังหวัดเพชรบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านกุ่ม เป็นชุมชนเกษตรกรรมในพื้นที่ตำบลบ้านกุ่ม โดยชุมชนตั้งอยู่บริเวณริมแม่น้ำเพชรบุรีฝั่งตะวันตกหรือฝั่งตะวันออกของเส้นทางหลวงหมายเลข 3176 ซึ่งมีพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่ม มีการระบายน้ำได้ช้าถ้าฝนตกมาก ๆ ทำให้เกิดน้ำท่วมขังอยู่บ่อยครั้ง และมีต้น "กุ่มบก" และ "กุ่มน้ำ" ขึ้นบกคลุมอยู่ในพื้นที่เป็นจำนวนมาก โดยชุมชนดังกล่าวมี "สวนชมพู่" เป็นสัญลักษณ์ของชุมชน ปัจจุบันมีข้าวหลามและขนมงาดำกวน เป็นสินค้าที่สำคัญในพื้นที่
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดเมืองราชบุรี
ที่อยู่: ตำบลหน้าเมือง อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดเมืองราชบุรี เป็นชุมชนย่านตลาดเมืองราชบุรีต่อเนื่องกับบริเวณโดยรอบสถานีรถไฟราชบุรี ซึ่งตั้งอยู่ทางฝั่งขวาของแม่น้ำแม่กลอง ปัจจุบันมีสภาพของอาคารบ้านเรือนเป็นอาคารพาณิชย์ที่เจริญมากขึ้น โดยพบเห็นอาคารไม้ 2 ชั้น (ล่างปูน-บนไม้) อยู่บ้างบริเวณถนนรถไฟฝั่งตะวันตกของสถานี
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดโพาธาราม
ที่อยู่: ตำบลโพธาราม อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดโพาธาราม เป็นชุมชนเก่าย่านตลาดโพธาราม ตั้งอยู่ริมแม่น้ำแม่กลองทางฝั่งตะวันออกหรือทางฝั่งตะวันตกของสถานีรถไฟโพธาราม ซึ่งปัจจุบันมีสภาพอาคารบ้านเรือนเป็นอาคารพาณิชย์สมัยใหม่ แต่ยังพบเห็นอาคารเก่าในลักษณะห้องแถวไม้ 2 ชั้น อยู่บ้าง โดยเฉพาะบริเวณถนนเนื่องประดิษฐ์ ถนนโพธารามและถนนหน้าวัด
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดเจ็ดเสมียน
ที่อยู่: ตำบลเจ็ดเสมียน อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดเจ็ดเสมียน เป็นชุมชนการค้าย่านตลาดเจ็ดเสมียน ตั้งอยู่บริเวณริมแม่น้ำแม่กลองทางฝั่งตะวันออกต่อเนื่องกับบริเวณโดยรอบสถานีรถไฟเจ็ดเสมียนและวัดเจ็ดเสมียน โดยมีบ้านเรือนและร้านค้าลักษณะห้องแถวไม้ 2 ชั้น (หลังคาสังกะสี) อยู่บริเวณ "ตลาดเก่าเจ็ดเสมียน" และมีอาคารก่ออิฐถือปูนสมัยใหม่อยู่บ้างในชุมชน โดยเฉพาะบริเวณถนนเลียบแม่น้ำแม่กลอง
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านโป่ง (ตลาดคุ้งพะยอม)
ที่อยู่: ตำบลบ้านโป่ง อำเภอบ้านโป่ง จังหวัดราชบุรี ภาคตะวันตก
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านโป่ง (ตลาดคุ้งพะยอม) เป็นชุมชนย่าน "ตลาดคุ้งพะยอม" ต่อเนื่องกับบริเวณโดยรอบสถานีรถไฟบ้านโป่ง โดยเฉพาะทางฝั่งทิศตะวันตก จากวงเวียนช้างต่อเนื่องไปจนถึงวงเวียนหอนาฬิกา ซึ่งมีกลุ่มอาคารเก่าและอาคารสาธารณูปการที่สำคัญอยู่แถบบริเวณโรงเรียนวัดรัตนราษฎร์บำรุง บริเวณถนนแสงชูโตและถนนริมน้ำ ซึ่งอยู่ทางฝั่งตะวันออกของแม่น้ำแม่กลอง