pythainlp/thai-open-data-go-th huggingface dataset:
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดอู่ทอง
ที่อยู่: ตำบลอู่ทอง อำเภออู่ทอง จังหวัดสุพรรณบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดอู่ทอง เป็นย่านตลาดการค้าเก่าในบริเวณเมืองเก่าเขตตำบลอู่ทอง มีสภาพทั่วไปเป็นที่ราบเชิงเขาและมีคลองจระเข้สามพันไหลผ่านพื้นที่ โดยพบโบราณวัตถุสมัยทวารวดี (เป็นศูนย์กลางทางศาสนาพุทธและพราหมณ์) และได้สลายตัวเมื่อปี พ.ศ. 1600 ต่อมามีราษฎรอพยพโยกย้ายมาอยู่ที่ริมคลองจรเข้สาพัน รวมตัวเป็นตลาดการค้าและเมืองใหญ่จนปัจจุบัน ซึ่งบริเวณตลาดมีห้องแถวเก่าที่ปรับปรุงเป็นอาคารสมัยใหม่บริเวณถนนท่าพระยาจักรที่ตัดผ่านกลางพื้นที่ ทำให้มีชุมชนย่อย ๆ อยู่ในพื้นที่ตามซอยต่าง ๆ เช่น ชุมชนซอยลุงเลื่อน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดบางลี่
ที่อยู่: ตำบลสองพี่น้อง อำเภอสองพี่น้อง จังหวัดสุพรรณบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดบางลี่ เป็นย่านตลาดการค้าริมคลองสองพี่น้อง ที่ถูกขนานนามว่า "ตลาด 2 ฤดู" ที่มีชื่อเสียง ซึ่งตั้งอยู่ในที่ราบลุ่มโดยมีคลองสองพี่น้องซึ่งแยกจากแม่น้ำท่าจีนไหลผ่าน ซึ่งในอดีตอาศัยการคมนาคมโดยใช้เรือหรือเดินบนสะพานไม้ ปัจจุบันมีบ้านเรือนทั้งแบบเก่าและแบบสมัยใหม่ ตั้งอยู่ริมคลองสองพี่น้องและทั้ง 2 ข้างของถนนราษฎร์สำเริงและถนนศรีสำราญ 1 โดยที่ตลาดบางลี่แห่งนี้ได้มีการจัดงานเทศกาลอาหารดีเป็นเป็นประจำทุกปี
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดท่าช้าง
ที่อยู่: ตำบลเขาพระ อำเภอเดิมบางนางบวช จังหวัดสุพรรณบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดท่าช้าง เป็นชุมชนย่านตลาดการค้า ตั้งอยู่ที่ "บ้านเดิมบาง" เขตอำเภอเดิมบางนางบวช เป็นตลาดที่อยู่เหนือสุดของจังหวัดสุพรรณบุรี ตั้งอยู่ฝั่งตะวันตกของแม่น้ำท่าจีนซึ่งมีพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่ม แต่เดิมตัวตลาดหันหน้าลงแม่น้ำ พ่อค้าแม่ค้าส่วนใหญ่เป็นคนจีน สินค้าที่ทำการค้าขาย ได้แก่ สินค้าทางการเกษตร โดยมีโรงสีข้าวอยู่ในบริเวณตลาดด้วย ต่อมาเมื่อการเดินทางเส้นทางน้ำลดสำคัญลง ร้านค้าในตลาดเริ่มขยับขึ้นห่างจากแม่น้ำและเปลี่ยนทิศทางโดยหันหน้าเข้าหาถนนดังภาพที่เห็นในปัจจุบัน ผลิตภัณฑ์ที่สำคัญ ได้แก่ อาหารแปรรูปและหน่อไม้ไผ่ตงแกะสลัก
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดคอวัง
ที่อยู่: ตำบลบ้านแหลม อำเภอบางปลาม้า จังหวัดสุพรรณบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดคอวัง เป็นชุมชนย่านตลาดการค้าบนที่ราบลุ่มริมแม่น้ำท่าจีน (ฝั่งตรงข้ามกับตำบลตะค่า) โดยเป็นตลาดของเอกชนที่นางซิ่วกี่ ม้าวิไล และนางหมาเล็ก แซ่ตั้ง ซึ่งเป็นพี่น้องกันเป็นเจ้าของ ตลาดแห่งนี้มีอายุไม่ต่ำกว่า 120 ปี มีลักษณะเป็นห้องแถวไม้ 2 ชั้นปลูกเรียงติดต่อกันเป็นแถวยาวรูปตัวยู ประมาณ 40-50 ห้อง โดยมีตลาดสดอยู่ตรงกลาง และยังเป็นตลาดค้าเรือและรับจ้างต่อเรือขนาดใหญ่ซึ่งมีอู่ต่อเรือหลายแห่ง ปัจจุบันมีสินค้าที่สำคัญ คือ เครื่องเบญจรงค์ งานจักสานไม้ไผ่-หวาย ขนมและของหวานต่าง ๆ โดยมีประเพณีที่ขึ้นชื่อ คือ ประเพณีตักบาตรกลางน้ำ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านลานคา
ที่อยู่: ตำบลโคกคราม อำเภอบางปลาม้า จังหวัดสุพรรณบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านลานคา เป็นชุมชนหมู่บ้านที่ตั้งอยู่ในหมู่ที่ 3 บ้านลานคา ตำบลโคกคราม ซึ่งตั้งอยู่ติดกับแม่น้ำท่าจีน ทางด้านฝั่งตรงข้ามกับตลาดเก้าห้อง บ้านลานคาเป็นชุมชนพื้นถิ่นชาวไทพวน ซึ่งมีลักษณะเป็นกลุ่มบ้านเรือนไม้ (บ้านเดี่ยว) ยกพื้น หลังคากระเบื้อง โดยมียุ้งข้าวและโอ่งเก็บน้ำขนาดใหญ่ตั้งอยู่ใกล้ ๆ บ้าน ภายในพื้นที่พบศาลาการรวมกลุ่มเป็นชุมชนย่อย ๆ เช่น คุ้มเชียงเหนือ โดยมีสินค้าขนมสาลี่สุพรรณ ขนมชั้น ขนมหม้อแกงและศิลปะประดิษฐ์จากไม้ไผ่ เป็นต้น
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านมะขามล้ม
ที่อยู่: ตำบลมะขามล้ม อำเภอบางปลาม้า จังหวัดสุพรรณบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านมะขามล้ม เป็นชุมชนชาวไทยพวนหรือลาวพวน ตั้งอยู่บนพื้นที่ราบลุ่ม ในเขตหมู่ 3 และ 4 "บ้านมะขามล้ม" ทางทิศใต้ของเส้นทางหลวงหมายเลข 3318 มีอาคารบ้านเรือนเป็นบ้านไม้ 2 ชั้น (สถาปัตยกรรมแบบไทยพวน) เป็นบ้านเดี่ยว ยกพื้น หลังคากระเบื้อง โดยมีลานทรายหน้าบ้านและมีการปลูกต้นมะขามไว้มากมายในพื้นที่ อาชีพหลักของชาวบ้าน คือ การทำนา และมีการเลี้ยงปลา เป็ด ไก่ โคนม และการแปรรูปผลิตภัณฑ์ปลาเป็นอาชีพเสริม โดยมีงานบุญกำฟ้าเป็นประเพณีที่สำคัญของพื้นที่
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านวัดโบสถ์
ที่อยู่: ตำบลวัดโบสถ์ อำเภอบางปลาม้า จังหวัดสุพรรณบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านวัดโบสถ์ เป็นชุมชนชาวไทยพวนหรือลาวพวน ซึ่งทำการเกษตรกรรมอยู่ในเขตตำบลวัดโบสถ์ โดยมีพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่ม ชาวบ้านส่วนใหญ่มีอาชีพหลักคือ การทำนา และเลี้ยงไก่ เลี้ยงปลาเป็นอาชีพเสริม โดยมีบริเวณพื้นที่นาข้าวอยู่รอบนอกชุมชน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านรางบัว
ที่อยู่: ตำบลวัดโบสถ์ อำเภอบางปลาม้า จังหวัดสุพรรณบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านรางบัว เป็นชุมชนหมู่บ้านเกษตรกรรม ในหมู่ 6 เขตตำบลวัดโบสถ์ หรือทางฝั่งตะวันตกเฉียงเหนือของชุมชนบ้านวัดโบสถ์ โดยมีพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่ม ชาวบ้านส่วนใหญ่มีอาชีพหลักคือ การทำนา และเลี้ยงไก่ เลี้ยงปลาเป็นอาชีพเสริม และมีบริเวณพื้นที่นาข้าวอยู่รอบนอกชุมชน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนวัดกุฎีทอง
ที่อยู่: ตำบลรั้วใหญ่ อำเภอเมืองสุพรรณบุรี จังหวัดสุพรรณบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนวัดกุฎีทอง เป็นชุมชนหมู่บ้านเกษตรกรรม เป็นย่านชุมชนเก่าในบริเวณวัดกุฎีทอง ในเขตอำเภอเมือง จังหวัดสุพรรณบุรี
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนหมู่บ้านทำกลองเอกราช
ที่อยู่: ตำบลเอกราช อำเภอป่าโมก จังหวัดอ่างทอง ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนหมู่บ้านทำกลองเอกราช หมู่บ้านทำกลองเอกราช ตั้งอยู่ในพื้นที่คาบเกี่ยวตำบลเอกราชกับตำบลป่าโมก เขตอำเภอป่าโมก ซึ่งมีเส้นทางหลวงหมายเลข 329 ตัดผ่านพื้นที่ ชุมชนแห่งนี้อยู่บนพื้นที่ราบลุ่มริมฝั่งตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยาหลังตลาดป่าโมก โดยเริ่มผลิตกลองมาตั้งแต่ พ.ศ. 2470 ซึ่งนิยมทำเป็นอาชีพเสริมหลังฤดูเก็บเกี่ยว วัตถุดิบที่ใช้ทำกลอง ได้แก่ ไม้ฉำฉา ซึ่งกลองที่ทำมีตั้งแต่ขนาดเล็กจนถึงกลองขนาดใหญ่ ทั้งมีคุณภาพ ประณีต สวยงาม โดยในปี พ.ศ. 2554 ชุมชนแห่งนี้ได้รับการคัดเลือกเป็น 1 ใน 10 เมืองต้นแบบเศรษฐกิจสร้างสรรค์ของกระทรวงพาณิชย์
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนศาลเจ้าโรงทอง
ที่อยู่: ตำบลศาลเจ้าโรงทอง อำเภอวิเศษชัยชาญ จังหวัดอ่างทอง ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนศาลเจ้าโรงทอง ตลาดศาลเจ้าโรงทองหรือตลาดวิเศษชัยชาญ เป็นย่านตลาดเก่าแก่มีมาตั้งแต่ครั้งสมัยกรุงศรีอยุธยา และเริ่มเจริญรุ่งเรืองมากในสมัยรัชกาลที่ 5 ในอดีตเป็นศูนย์กลางการค้าขายของจังหวัดอ่างทอง เนื่องจากเป็นท่าเรือและทางผ่านของการคมนาคมทางน้ำ ปัจจุบันมีบ้านเรือนทั้งแบบเก่า (อาคารไม้ 2 ชั้น) และอาคารพาณิชย์สมัยใหม่ตั้งอยู่หนาแน่นระหว่างถนนวัดนางในกับแม่น้ำน้อย โดยมีสภาพอาคารภายในตลาดเป็นอาคารไม้โบราณ ซึ่งเต็มไปด้วยศิลปะงานไม้มากมาย วัตถุโบราณ และของตกแต่งที่สั่งสมกันมาเป็นเวลายาวนาน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนท่าตลาด
ที่อยู่: ตำบลอินทประมูล อำเภอโพธิ์ทอง จังหวัดอ่างทอง ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนท่าตลาด เป็นชุมชนย่านการค้าริมน้ำขนาดเล็ก บริเวณฝั่งตะวันออกของเส้นทางหลวงหมายเลข 3064 คาบเกี่ยวตำบลอินทประมูลกับตำบลบางพลับเขตอำเภอโพธิ์ทอง โดยมีพื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่ม ซึ่งบริเวณรอบนอกชุมชนเป็นพื้นที่นาข้าว ชาวบ้านส่วนใหญ่มีอาชีพหลัก คือ การทำนาและมีอาชีพเสริม คือ รับจ้าง
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนเกาะเกร็ด
ที่อยู่: ตำบลเกาะเกร็ด อำเภอปากเกร็ด จังหวัดนนทบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนเกาะเกร็ด เป็นชุมชนชาวมอญเก่าบน "เกาะเกร็ด" ซึ่งเป็นเกาะขนาดใหญ่ที่อยู่กลางลำน้ำเจ้าพระยา เกาะแห่งนี้เกิดขึ้นจากการขุดคลองลัดลำน้ำเจ้าพระยา ในสมัยสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวท้ายสระแห่งกรุงศรีอยุธยา ในปี พ.ศ. 2265 จึงเรียกคลองนี้ว่า "คลองลัดเกร็ดน้อย" ต่อมากลายเป็น "แม่น้ำลัดเกร็ด" จนมีสภาพเป็นเกาะเช่นทุกวันนี้ บ้านเรือนบนเกาะเกร็ดมีลักษณะเป็นบ้านเดี่ยวแบบบ้านในสวนและบ้านไม้ริมน้ำที่เป็นบ้านยกพื้นอยู่ติดกันหลายหลัง พื้นที่บนเกาะมีทั้งที่เป็นพื้นที่ป่าและพื้นที่สวนผลไม้ โดยมีเครื่องปั้นดินเผาและขนมไทยเป็นสินค้าที่ขึ้นชื่อ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนริมคลองอ้อมนนท์
ที่อยู่: ตำบลบางสีทอง อำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนริมคลองอ้อมนนท์ เป็นย่านชุมชนที่พักอาศัยริมน้ำ ที่มีวิถีแบบเกษตรกรรมหรือแบบชนบท โดยมีลักษณะเป็นกลุ่มอาคารบ้านเรือนและร้านค้าทั้งบ้านทรงไทย บ้านไม้ชั้นเดียว บ้านไม้สองชั้น และอาคารที่พักอาศัยสมัยใหม่ โดดเด่นด้วยบ้านทรงไทยที่มีเอกลักษณ์จำนวนมากบริเวณสองฝั่งคลอง และมีจุดการค้า (ตลาดน้ำ) ในลำคลองหลายจุด ปัจจุบันชุมชนมีการจัดทำโครงการ "การอนุรักษ์บ้านทรงไทยริมน้ำ : พื้นที่ลุ่มคลองอ้อมนนท์" เพื่อสนับสนุนการบูรณะซ่อมแซมบ้านไทยริมน้ำ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดขวัญ
ที่อยู่: ตำบลสวนใหญ่ อำเภอเมืองนนทบุรี จังหวัดนนทบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดขวัญ เป็นชุมชนย่านตลาดการค้า ตั้งอยู่ในริมฝั่งตะวันออกของแม่น้ำเจ้าพระยา ทางทิศใต้ของวัดท้ายเมือง ในอดีตเรียกว่า "บ้านตลาดขวัญ" ซึ่งมีการตั้งถิ่นฐานมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา ต่อมาในรัชสมัยสมเด็จพระมหาจักรพรรดิ ได้ทรงยกฐานะบ้านตลาดขวัญเป็นเมืองนนทบุรี ในปี พ.ศ. 2092 โดยเป็นเมืองท่าและหน้าด่านทางทิศใต้ของกรุงศรีอยุธยา ปัจจุบันชุมชนตลาดขวัญ โดยมีหอทะเบียนที่ดินเก่า หอนาฬิกาและศาลากลางจังหวัดนนทบุรีหลังเก่า (บริเวณถนนนนทบุรี 1 และถนนประชาราษฎร์) เป็นสิ่งยืนยันความเก่าแก่ของชุมชนแห่งนี้
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดน้ำบางคูเวียง
ที่อยู่: ตำบลบางคูเวียง อำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดน้ำบางคูเวียง เป็นชุมชนย่านตลาดริมน้ำ ที่มีพื้นที่อยู่ทางฝั่งตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา บริเวณปากคลองบางคูเวียงกับปากคลองบางราวนก (หน้าวัดตะเคียน) โดยชาวบ้านที่ทำสวนและปลูกไม้ดอกไม้ประดับในละแวกตลาดน้ำ จะนำพืชผัก ดอกไม้และผลไม้ตามฤดูกาลบรรทุกใส่เรือออกมาจำหน่ายที่ตลาดน้ำแห่งนี้ในช่วงเช้า โดยมีอาหารและสินค้าพื้นบ้านอื่น ๆ นำออกมาจำหน่ายด้วย ซึ่งในทุก ๆ เช้าจะได้เห็นภาพพระภิกษุจากวัดบริเวณใกล้เคียงออกบิณฑบาตโดยใช้เรือลำเล็ก ๆ เป็นพาหนะ โดยบริเวณใกล้เคียงจะพบเห็นบ้านไม้ยกพื้นทรงไทยปลูกอยู่ริมน้ำหลายหลัง
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านขุนกอง
ที่อยู่: ตำบลบางขุนกอง อำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านขุนกอง เป็นชุมชนวิถีเกษตรกรรมบริเวณริมคลองบางนายไกร ซึ่งเชื่อว่าในอดีตเป็นชุมชนบ้านเกิดของ "ไกรทอง" ซึ่งปรากฏศาลเจ้าพ่อไกรทองอยู่ในพื้นที่ โดยสภาพทั่วไปของพื้นที่เป็นที่ราบลุ่มเหมาะแก่การเพาะปลูก มีคลองแยกจากคลองแม่น้ำอ้อมทางฝั่งตะวันตก เรียกว่า "คลองบางนายไกร" ซึ่งภายในลำคลองจะมีเคหสถานบ้านเรือนเป็นหลักฐานหนาแน่นมาก ชาวบ้านส่วนมากทำสวนผลไม้และไม้ดอกไม้ประดับ โดยมีการค้าขายและการรวมกลุ่มผลิตอาหารแปรรูปเป็นอาชีพเสริม ชาวบ้านภายในชุมชนมีลักษณะความสัมพันธ์เกี่ยวดองเป็นเครือญาติกัน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดคลองระแหง
ที่อยู่: ตำบลคลองพระอุดม อำเภอลาดหลุมแก้ว จังหวัดปทุมธานี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดคลองระแหง เป็นชุมชนย่านตลาดการค้าริมน้ำอายุกว่า 100 ปี ตั้งอยู่ที่ชายคลองระแหงตามทางหลวง 346 ติดต่อคลองพระอุคม ตำบลระแหง อำเภอลาดหลุมแก้ว เป็นชุมชนการค้าเล็ก ๆ มีร้านค้าอยู่ไม่มาก มีร้านอาหารไทยและจีนแบบง่าย ๆ ที่มีรสชาติอร่อย ตลาดทั้งสองฝั่งคลองปลูกสร้างด้วยไม้ เป็นห้องแถวติดต่อกันยาว ในอดีตเป็นทางผ่านการสัญจรกันทางเรือและทางรถไฟ ปัจจุบันมี การจำหน่ายสินค้าในทุกวันเสาร์และอาทิตย์ เช่น ขนมพื้นบ้าน ขนมไทยโบราณ ผลิตผลทางการเกษตร ตั้งแต่สะพานคลองระแหงจะทำทางเดินเชื่อมต่อกันระหว่างลานวัดกับตลาด
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดน้ำคลองสาม (วัดกลางคลองสาม)
ที่อยู่: ตำบลคลองสาม อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดน้ำคลองสาม (วัดกลางคลองสาม) เป็นชุมชนย่านตลาดริมน้ำ ตั้งอยู่บริเวณวัดกลางคลองสาม เป็นตลาดน้ำที่มีความเป็น วัฒนธรรมแบบดั้งเดิม เพื่อรองรับการมาเยือนอีกแห่งหนึ่งได้สัมผัสกับวิถีชีวิตของชาวชุมชน ปัจจุบันมีเรือลําเล็กมากกว่า 100 ลํา จะนําสินค้ามาขาย ไม่ว่าจะเป็น สินค้าเกษตรกรรม สินค้า หัตถกรรมพื้นเมืองจากปทุมธานีอาหารหลากหลายชนิดทั้งคาว-หวาน และสินค้าประเภทของ ชําร่วยของที่ระลึก
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนปากคลอง 5
ที่อยู่: ตำบลบึงยี่โถ อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนปากคลอง 5 เป็นชุมชนที่อยู่อาศัยดั้งเดิมริมน้ำ ปลูกสร้างบ้านเรือนลักษณะบ้านไม้ยกพื้นอยู่บริเวณปาก คลอง 5 ในเขตตําบลตําบลบึงยี่โถ อําเภอธัญบุรีมีพื้นที่ชุมชนอยู่ทางฝั่งตะวันออกของวัดมูล จินดารามและถนนวงแหวนรอบนอกกรุงเทพมหานครฝั่งตะวันออก (สายบางพลี-บางปะอิน) โดยบริเวณโดยรอบของชุมชนจะเป็นทุ่งนาข้าวและพื้นที่เกษตรกรรม โดยอาศัยบริเวณวัดมูล จินดารามเป็นสถานที่ค้าขายและจัดกิจกรรมของชุมชน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนปากคลอง 7
ที่อยู่: ตำบลลำผักกูด อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนปากคลอง 7 เป็นชุมชนที่อยู่อาศัยริมน้ำ ตั้งอยู่ทางทิศใต้ของถนนรังสิต-นครนายก เป็นชุมชนบริเวณ รอยต่อตําบลรังสิตและตําบลลําผักกูด เขตอําเภอธัญบุรีมีลักษณะบ้านเรือนเป็นกลุ่มบ้านเดี่ยว เรือนไม้ยกพื้นอยู่บริเวณปากคลอง 7 ตัดกับคลองรังสิต
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนปากคลอง 11
ที่อยู่: ตำบลบึงทองหลาง อำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนปากคลอง 11 เป็นชุมชนที่อยู่อาศัยริมน้ำ ตั้งอยู่ทางทิศใต้ของถนนรังสิต-นครนายก เป็นชุมชนบริเวณรอยต่อตำบลบึงสนั่นและตำบลบึงน้ำรักษ์ เขตอำเภอธัญบุรี  มีลักษณะบ้านเรือนเป็นกลุ่มบ้านเดี่ยวเรือนไม้ยกพื้นอยู่บริเวณปากคลอง 11 ตัดกับคลองรังสิต ภายในพื้นที่รอบ ๆ ชุมชนเป็นที่ตั้งของร้านอาหารขึ้นชื่อของอำเภอธัญบุรี
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนปากคลอง 13
ที่อยู่: ตำบลพืชอุดม อำเภอลำลูกกา จังหวัดปทุมธานี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนปากคลอง 13 เป็นชุมชนที่อยู่อาศัยริมน้ำ ตั้งอยู่ทางทิศใต้ของถนนรังสิต-นครนายก เป็นชุมชนในเขตตำบลบึงน้ำรักษ์ เขตอำเภอธัญบุรี มีลักษณะบ้านเรือนเป็นกลุ่มบ้านเดี่ยวแบบบ้านไม้ 2 ชั้น และกลุ่มเรือนไม้ยกพื้นอยู่บริเวณปากคลอง 13 ตัดกับคลองรังสิต ภายในชุมชนมีศาลเจ้าจีนอยู่บริเวณปากซอย และมีพื้นที่รอบ ๆ ชุมชนเป็นสวนผักและผลไม้
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนเก่าตลาดรังสิต
ที่อยู่: ตำบลประชาธิปัตย์ อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนเก่าตลาดรังสิต เป็นชุมชนย่านตลาดเก่าริมน้ำ หรือที่เรียกว่า "ตลาดสุชาติ" มีพื้นที่อยู่ลึกเข้าไปใกล้กับประตูระบายน้ำจุฬาลงกรณ์ ซึ่งในอดีตเคยเป็นตลาดขนาดใหญ่ที่เจริญรุ่งเรืองมาก เมื่อ 20-30 ปีก่อนชาวบ้านในชุมชนส่วนใหญ่เป็นชาวไทยเชื้อสายจีน ปัจจุบันบริเวณถนนหน้าศาลเจ้าและซอยศาลาร่วมใจ มีลักษณะอาคารตึกแถวพาณิชย์ 2 ชั้นและ 3 ชั้น (ส่วนใหญ่สร้างขึ้นภายหลังเหตุการณ์ไฟไหม้ตลาดเก่ารังสิต เมื่อปี พ.ศ. 2551) ภายในชุมชนมีร้านอาหารที่ขึ้นชื่อหลายร้าน มีตลาดสดและศาลเจ้าจีนอยู่ด้วย
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนเมืองนครเขื่อนขันธ์
ที่อยู่: ตำบลตลาด อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนเมืองนครเขื่อนขันธ์ เป็นชุมชนย่านการค้าเก่าแก่ของอำเภอพระประแดงและเป็นที่ตั้งของเมืองพระประแดงในสมัยสุโขทัย และเมือง "นครเนื่องเขตต์" ในสมัยรัชกาลที่ 3 โดยชาวบ้านดั้งเดิมของชุมชนส่วนใหญ่เป็นชาวมอญ บริเวณตลาด ร้านค้าและบ้านเรือนส่วนใหญ่ตั้งอยู่หนาแน่นบริเวณถนนนครเขื่อนขันธ์ ถนนศรีเขื่อนขันธ์ ถนนพระยาพายัพพิริยะกิจและถนนสมิงปราบพยัคฆา พบเห็นบ้านเก่าทรงไทยและตลาดเช้าอยู่ในพื้นที่ รวมถึงมีขนมกะละแมและก๋วยเตี๋ยวที่ขึ้นชื่อ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดบางพลี
ที่อยู่: ตำบลบางพลีใหญ่ อำเภอบางพลี จังหวัดสมุทรปราการ ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดบางพลี เป็นชุมชนย่านตลาดการค้าเก่าแก่ของอำเภอบางพลี โดยในสมัยก่อนชาวบ้านจะปลูกโรงอยู่มุ้งด้วยจากและเรือนใต้ถุนสูง (เนื่องจากมียุงชุกชุมมาก) ภายในชุมชนมีกลุ่มชาวบ้าน 3 กลุ่ม คือ ชาวไทย ชาวรามัญและชาวลาว ซึ่งทุกคนจะเสมือนเป็นญาติพี่น้องกัน โดยบริเวณตลาดจะมีคลองสำโรง ซึ่งแยกจากแม่น้ำเจ้าพระยาเป็นคลองสำคัญ ปัจจุบันสภาพพื้นที่ส่วนใหญ่เปลี่ยนจากท้องนากลายเป็นโรงงานอุตสาหกรรม อาคารพาณิชย์และบ้านจัดสรร แต่ยังพบเห็นกลุ่มอาคารเก่าแบบบ้านห้องแถวไม้ 2 ชั้น อยู่บ้างในบริเวณตลาดบางพลีและริมคลองสำโรง
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดคลองสวน
ที่อยู่: ตำบลคลองสวน อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดคลองสวน เป็นชุมชนย่านตลาดการค้า บริเวณรอยต่อระหว่างจังหวัดสมุทรปราการ (ตำบลคลองสวน อำเภอบางบ่อ) และจังหวัดฉะเชิงเทรา (ตำบลเทพราช อำเภอบ้านโพธิ์) หรือที่เรียกว่า "ตลาดสองเมือง" ซึ่งมีอายุมากกว่า 100 ปี ซึ่งยังมีร้านค้าเก่าแก่และบ้านห้องแถวไม้ 2 ชั้น อยู่หลายหลัง โดยบริเวณรอบบนอกตลาดเป็นพื้นที่เกษตรกรรม ซึ่งชาวบ้านนิยมปลูกบ้านเรือนอาศัยอยู่ตามแนวถนนเทพราช-ลาดกระบัง และแนวริมสองฝั่งคลองสวนและคลองแขวงกลั่นบน พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่มเหมาะแก่การเพาะปลูก ทำนา เลี้ยงกุ้งและเลี้ยงปลา
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบ้านสาขลา
ที่อยู่: ตำบลนาเกลือ อำเภอพระสมุทรเจดีย์ จังหวัดสมุทรปราการ ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบ้านสาขลา เป็นชุมชนประมงของชาวนาเกลือ ที่ปลูกสร้างบ้านเรือนอยู่ริมคลองสาขลาต่อเนื่องกับบริเวณถนนสุขสวัสดิ์-สาขลา เป็นหมู่บ้านที่มีอาชีพประมงชายฝั่งและการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ ปัจจุบันมีการจัดตั้งเป็นกลุ่มแม่บ้านเกษตรกรนาเกลือพัฒนา โดยชุมชนบ้านสาขลานี้มีลักษณะสำคัญคือการกลุ่มอาคารบ้านเรือนติดกันอย่างหนาแน่น และยังคงปรากฏบ้านเก่าทั้งแบบบ้านในสวน บ้านทรงไทยยกพื้นและกลุ่มบ้านริมน้ำอยู่ในพื้นที่ โดยมีถนนและลำคลองสายย่อยตัดผ่านพื้นที่ มีบริเวณโดยรอบชุมชนเป็นป่าพรุ ป่าจากและนากุ้ง
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนบางน้ำผึ้ง
ที่อยู่: ตำบลบางน้ำผึ้ง อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนบางน้ำผึ้ง เป็นชุมชนในสวนผลไม้บริเวณที่ราบลุ่มริมน้ำเจ้าพระยา ซึ่งมีคลองบางน้ำผึ้งไหลผ่านจึงทำให้พื้นที่มีความอุดมสมบูรณ์เหมาะแก่การทำสวนผลไม้ โดยเฉพาะสวนมะม่วงน้ำดอกไม้และกล้วยหอม ซึ่งเป็นผลไม้ที่สร้างรายได้และชื่อเสียงให้กับชุมชน โดยในอดีตชาวบ้านที่นี้ได้นำน้ำผึ้งมาตักบาตร จึงได้ขนานนามแผ่นดินแห่งนี้ว่า "บางน้ำผึ้ง" ปัจจุบันมีถนนยิ่งอำนวยและถนนบัวผึ้งพัฒนาตัดผ่านพื้นที่ โดยพบบ้านเก่าลักษณะดั้งเดิมแบบบ้านไม้ทรงไทยยกพื้นอยู่บริเวณริมคลอง และสวนผลไม้ และมี "ตลาดน้ำบางน้ำผึ้ง" เป็นแหล่งท่องเที่ยวที่สำคัญของชุมชน
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนตลาดบางบ่อ
ที่อยู่: ตำบลบางบ่อ อำเภอบางบ่อ จังหวัดสมุทรปราการ ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนตลาดบางบ่อ เป็นชุมชนย่านการค้าริมน้ำ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบางบ่อและตำบลสวนเกษตร บ้านเรือนตลาดและร้านค้าจะตั้งอยู่หนาแน่นบริเวณ 2 ฝั่งถนนทางหลวงหมายเลข 3117 และถนนสวนเกษตรที่ตัดผ่านพื้นที่ โดยมีอาคารบ้านเรือนเก่าในลักษณะห้องแถวไม้ชั้นเดียวและ 2 ชั้น อยู่ริมน้ำ ชาวบ้านในพื้นที่ส่วนใหญ่ประกอบอาชีพค้าขายและทำเกษตรกรรมอยู่บ้าง เช่น เลี้ยงปลาและเลี้ยงกุ้ง ปัจจุบันกลายเป็นแหล่งผลิตและจำหน่ายปลาสลิด (ตากแห้ง) ที่มีชื่อเสียงของจังหวัดสมุทรปราการ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนคลองสรรพสามิต
ที่อยู่: ตำบลแหลมฟ้าผ่า อำเภอพระสมุทรเจดีย์ จังหวัดสมุทรปราการ ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนคลองสรรพสามิต เป็นชุมชนชาวประมงชายฝั่งทะเลบริเวณคลองสรรพสามิตต่อเนื่องบริเวณสะพานและถนนคลองสรรพสามิต โดยคลองสรรพสามิตนี้แยกมาจากแม่น้ำเจ้าพระยาที่ตำบลแหลมฟ้าผ่า ไปยังตำบลนาเกลือต่อกับคลองขุนราชพินิจใจ ซึ่งเป็นคลองที่ใช้ประโยชน์มาแต่เดิมก่อนมีคลองสรรพสามิต ปัจจุบันมีอาคารบ้านเรือนตั้งอยู่หนาแน่นบริเวณถนนคลองสรรพสามิตและถนนแหลมฟ้าผ่า มีบ้านเก่าในลักษณะดั้งเดิมแบบบ้านไม้ 2 ชั้นยกพื้น ตั้งอยู่บริเวณแนวคลองสรรพสามิตหลายหลัง โดยมบางส่วนได้ปรับปรุงเป็นร้านค้า ร้านอาหารและสถานบริการ
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนประมงแหลมฟ้าผ่า
ที่อยู่: ตำบลแหลมฟ้าผ่า อำเภอพระสมุทรเจดีย์ จังหวัดสมุทรปราการ ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนประมงแหลมฟ้าผ่า เป็นชุมชนประมงที่ตั้งถิ่นฐานเป็นแนวยาวอยู่ในบริเวณชายฝั่งทะเลอ่าวไทย บริเวณถนนสุขสวัสดิ์-ป้อมพระจุลฯ โดยมีบริเวณโดยรอบเป็นป่าต้นจาก มีคลองนาเกลือไหลผ่านพื้นที่ออกสู่ทะเลและมีถนนสุขสวัสดิ์ตัดผ่านพื้นที่ทางฝั่งตะวันออก ปัจจุบันเป็นชุมชนที่มีชื่อเสียงด้านการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ด้านสิ่งแวดล้อมและวิถีชีวิต มีกิจกรรมการพายเรือคายัคชมธรรมชาติ การจักสานหลังคาใบจาก และมีผลิตภัณฑ์สินค้าที่สำคัญ คือ กะปิ ขนมเกสรดอกลำเจียก ลูกจากและผลิตภัณฑ์แปรรูปจากกุ้ง
ย่านชุมชนเก่า: ชุมชนไทยวนริมแม่น้ำป่าสัก
ที่อยู่: ตำบลต้นตลาด  อำเภอเสาไห้ จังหวัดสระบุรี ภาคกลาง
ลักษณะสำคัญ: ชุมชนไทยวนริมแม่น้ำป่าสัก เป็นชุมชนชาวไทยวนที่ตั้งบ้านเรือนอยู่ริมทางตอนเหนือของแม่น้ำป่าสัก ในเขตตำบลต้นตาลและส่วนหนึ่งของตำบลเสาไห้ ชาวบ้านในชุมชนเป็นกลุ่มชาวไทยวนที่อพยพมาเมื่อครั้งที่เมืองเชียงแสนถูกตีแตกในสมัยต้นกรุงรัตนโกสินทร์ ปัจจุบันมีถนนหมายเลข 3225 ตัดผ่านทางตอนเหนือ ภายในชุมชนมีการผลิต "ข้าวเสาไห้" และผลิตภัณฑ์จากไม้มะม่วงที่มีชื่อเสียง รวมถึงมีการพัฒนาเป็นหมู่บ้านท่องเที่ยวและมี Home Stay ด้วย
ย่านชุมชนเก่า: ริมน้ำจันทบูร
ที่อยู่: ตำบลจันทนิมิต อำเภอเมืองจันทบุรี จังหวัดจันทบุรี ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: ริมน้ำจันทบูร เป็นชุมชนย่านถนนการค้าที่มีประวัติยาวนานมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา ในอดีตเคยเป็นศูนย์การค้าที่รุ่งเรื่อง ปัจจุบันเป็นชุมชน 3 เชื้อสาย (ไทย จีน ญวน) หรือที่เรียกว่า "ตลาดล่าง" (ท่าหลวง-ตลาดล่าง) ที่มีสถาปัตยกรรมของสิ่งปลูกสร้างและอาคารบ้านเรือนทั้งแบบ ไทย จีน ฝรั่งเศส และแบบผสมผสานทั้งสองฝากฝั่งถนนสุขาภิบาล (ถนนสายแรกของจังหวัดจันทบุรี) ที่ขนานไปกับแม่น้ำจันทบุรี โดดเด่นด้วยสถาปัตยกรรมแบบชิโน-โปตุกีส (สถาปัตยกรรมตะวันออกผสมผสานกับตะวันตก) บ้านไม้ทรงปั้นหยาและเรือนขนมปังขิง
ย่านชุมชนเก่า: หนองบัว
ที่อยู่: ตำบลหนองบัว อำเภอเมืองจันทบุรี จังหวัดจันทบุรี ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: หนองบัว เป็นชุมชนเก่า ที่ลักษณะโดดเด่น 2 บริเวณ คือ บริเวณย่านตลาดหนองบัว ซึ่งมีตลาดยามเช้าท่าเรือ ห้องแถวไม้ 2 ชั้น โรงเจไต้เฮง (พ.ศ. 2446) ซึ่งเป็นที่อยู่อาศัยของกลุ่มชาวไทยเชื้อสายจีนที่มีวิถีชีวิตแบบสังคมการค้า (มีภูมิปัญญาด้านการผลิตน้ำปลา การเจียรนัยพลอยและทำขนมโบราณ) และบริเวณบ้านในสวนผลไม้ ลักษณะเป็นบ้านเดี่ยวที่ตั้งอยู่ห่างกัน ไม่หนาแน่น มีวิถีชีวิตแบบประมงพื้นถิ่นและเกษตรกรรม (ทำสวนผลไม้-ผลิตไม้กวาดดอกอ้อ) กิจกรรมที่สำคัญ คือ การล่องเรือชมหิ่งห้อย-ดูปูแป้น (ช่วงหน้าลมในเดือนกันยายน-ตุลาคม ของทุกปี)
ย่านชุมชนเก่า: ตลาดบางกะจะ
ที่อยู่: ตำบลบางกะจะ อำเภอเมืองจันทบุรี จังหวัดจันทบุรี ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: ตลาดบางกะจะ เป็นชุมชนการค้าเก่าและเคยเป็นที่ตั้งเมืองจันทบุรี เมื่อปี พ.ศ. 2377 (สมัย ร.3) ซึ่งในสมัยโบราณเรียกว่า "บางกาจัน" หรือ "บางกะจะหัวพลอย" เป็นชุมชนบนที่ลาดไหล่เขาติดต่อกับแม่น้ำลำคลองอุดมสมบูรณ์ไปด้วยทรัพยากรธรรามชาติ และมีพลอยที่มีชื่อเสียง คือ พลอยบุษราคัม เขียวไพลินและพลอยสตาร์ ประชาชนดั้งเดิมเป็นคนไทยแท้ ๆ และบางส่วนก็เป็นชาวจีนแต้จิ๋วที่อพยพเข้ามา ปัจจุบันบ้านเรือนส่วนใหญ่ตั้งอยู่บริเวณถนนเทศบาล มีประเพณีเก่าแก่ คือ "ตักบาตรเข้าพรรษา" และเป็นแหล่งผลิตอัญมณี เครื่องประดับและเสื่อเสื่อกก
ย่านชุมชนเก่า: ท่าแฉลบ
ที่อยู่: ตำบลตลาด อำเภอเมืองจันทบุรี จังหวัดจันทบุรี ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: ท่าแฉลบ เป็นย่านชุมชนประมงบริเวณท่าเรือเก่า ตั้งอยู่บนพื้นที่ลาดไหล่เขาและแม่น้ำลำคลองที่อุดมสมบูรณ์ตรงบริเวณชายฝั่งทะเลและบริเวณถนนจันทบุรี-ท่าแฉลบ โดยเฉพาะบริเวณโดยรอบของถนนเปรมประชาและเส้นทางหลวงหมายเลข 3146 ประชาชนดั้งเดิมเป็นคนไทยแท้ๆ และบางส่วนเป็นชาวจีนที่อพยพเข้ามา ปัจจุบันเป็นที่ตั้งของแพหอย แหล่งรวมอาหารทะเลและร้านอาหารทะเล โดยมีกิจกรรมที่สำคัญในพื้นที่ คือ การล่องเรือชมวิถีชีวิตชาวประมง
ย่านชุมชนเก่า: ตลาดท่าใหม่
ที่อยู่: ตำบลท่าใหม่ อำเภอท่าใหม่ จังหวัดจันทบุรี ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: ตลาดท่าใหม่ เป็นย่านการค้าขาย บริเวณถนนสถิตสุข ถนนภูมิดำริ ถนนศรีนวดิสถ์และถนนราชกิจ มีลำคลองไหลผ่านตอนบนของพื้นที่ โดยพบอาคารพาณิชย์สมัยใหม่ปะปนอยู่กับบ้านห้องแถวไม้และอาคารร้านค้าเก่า 2 ชั้น หลายหลังในบริเวณย่านตลาด ซึ่งตลาดตำบลท่าใหม่แห่งนี้เคยเป็นแหล่งค้าพลอยที่สำคัญในอดีต ปัจจุบันมีสินค้าของชุมชนที่สำคัญ ได้แก่ ขนมไทย ขนมทองม้วนอบกรอบ สมุนไพรและตะกั๋วทอด (เต้าหู้)
ย่านชุมชนเก่า: ตลาดพลิ้ว
ที่อยู่: ตำบลพลิ้ว อำเภอแหลมสิงห์ จังหวัดจันทบุรี ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: ตลาดพลิ้ว เป็นชุมชนย่านตลาดการค้า ซึ่งคำว่า "พลิ้ว" นี้หมายถึง ต้นไม้ชนิดหนึ่งที่เป็นไม้เถาวัลย์ที่นำ เปลือกใช้ควั่นทำเป็นเชือก ซึ่งมีขึ้นอยู่มากในพื้นที่ตำบลแห่งนี้ โดยมีชาวบ้านตั้งถิ่นฐานอยู่ตั้งแต่ก่อน พ.ศ. 2440 (บริเวณบ้านคลองยายดำ) โดยพื้นที่ส่วนใหญ่ของชุมชนเป็นที่ราบและพื้นที่ป่าชายเลน มีบ้านเรือนหนาแน่นอยู่บริเวณ 2 ฝั่งของถนนเทศบาล และปรากฏบ้านไม้เก่า 2 ชั้น อยู่ในพื้นที่ด้วย โดยชาวบ้านส่วนใหญ่มีอาชีพค้าขาย และทำสวนผลไม้และทำขนมเป็นอาชีพเสริม มีสินค้าขึ้นชื่อ คือ ตังเมกรอบตลาดพลิ้ว
ย่านชุมชนเก่า: ตลาดขลุง
ที่อยู่: ตำบลขลุง อำเภอขลุง จังหวัดจันทบุรี ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: ตลาดขลุง เป็นชุมชนย่านตลาดการค้า มีกลุ่มที่อาคารร้านค้าที่สำคัญ 2 บริเวณ คือ กลุ่มบริเวณถนนเทศบาล 1 และกลุ่มบริเวณถนนเทศบาล 2 มีลำคลองไหลผ่านทั้ง 2 พื้นที่ประชากรส่วนใหญ่มีพื้นที่เป็นของตนเอง โดยประกอบอาชีพค้าขายและเกษตรกรรม ทำสวนผลไม้ ทำการประมงขนาดเล็กและการเจียระไนพลอย โดยมีผลผลิตทางการเกษตรที่สำคัญ ได้แก่ เงาะ ทุเรียน ลางสาด มังคุดและสละ
ย่านชุมชนเก่า: ตลาดมะขาม
ที่อยู่: ตำบลมะขาม อำเภอมะขาม จังหวัดจันทบุรี ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: ตลาดมะขาม ย่านชุมชนเก่าตลาดมะขามเป็นชุมชนเมืองขนาดเล็ก เนทางผ่านการค้าระหว่างพื้นที่ภูเขากับพื้นที่ราบลุ่มชายฝั่งทะเลของจังหวัดจันทบุรี โดยมีถนนสายหลักของชุมชนคือถนนสุขาภิบาล 1 ลักษณะเด่นทางสถาปัตยกรรม ประกอบด้วยกลุ่มอาคารเรือนแถวไม้ เป็นอาคาร 2 ชั้น ก่อสร้างโดยใช้ไม้เป็นวัสดุหลัก ชั้นล่างเป็นประตูบานเฟี้ยมไม้ รองรับกิจกรรมการค้า ชั้นบนมีหน้าต่างบานเปืดไม้ และมีช่องระแนงไม้ระบายอากาศอยู่ด้านบน หลังมีทั้งหลังคาหน้าจั่ว และหลังคาปั้นหยา ผู้คนดั้งเดิมในชุมชนเป็นชาวชองและเขมร ลักษณะภูมิประเทศของชุมชนตลาดมะขาม ตั้งอยู่ในจุดรวมของคลองหลายสาย จึงเป็นศูนย์กลางของม้าที่ใช้ขนถ่ายสินค้าที่มาทางน้ำแล้วมาเปลี่ยนถ่ายเป็นทางบกเพื่อเดินทางข้ามภูเขาไปยังประเทศกัมพูชา สอดคล้องกับข้อสันนิษฐานว่าพื้นที่บริเวณนี้ถูกเรียกจนติดปากว่า ม้าข้าม แล้วเพี้ยนเป็น มะขาม จนถึงปัจจุบัน
ย่านชุมชนเก่า: ย่านการค้าฉะเชิงเทรา
ที่อยู่: ตำบลหน้าเมือง อำเภอเมืองฉะเชิงเทรา จังหวัดฉะเชิงเทรา ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: ย่านการค้าฉะเชิงเทรา เป็นย่านตลาดการค้าริมฝั่งแม่น้ำบางปะกง บริเวณถนนพานิช ถนนชุมพลต่อเนื่องถนนศุภกิจ ถนนวรรณยิ่งและถนนนิยมไทย โดยมีลักษณะเป็นย่านชุมชนเมือง เนื่องจากเดิมเป็นที่ตั้งของสุขาภิบาลเมืองฉะเชิงเทรา มณฑลปราจีน ซึ่งเป็นที่ตั้งของหน่วยงานราชการต่างๆ และปัจจุบันได้กลายเป็นศูนย์กลางธุรกิจของจังหวัด ชาวบ้านส่วนใหญ่มีอาชีพ ค้าขาย รับราชการและพนักงานบริษัท โดมมีขนมไทย น้ำอบไทยและผลิตภัณฑ์จากสมุนไพรเป็นสินค้าที่สำคัญของพื้นที่
ย่านชุมชนเก่า: ตลาดบ้านใหม่
ที่อยู่: ตำบลหน้าเมือง อำเภอเมืองฉะเชิงเทรา จังหวัดฉะเชิงเทรา ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: ตลาดบ้านใหม่ เป็นชุมชนย่านตลาดการค้า ที่ตั้งอยู่บริเวณถนนศุภกิจ เป็นตลาดริมแม่น้ำบางปะกงมีมาตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 5 โดยในอดีตมีชาวจีนเชื้อสายจีนฮกเกี้ยน จีนแต้จิ๋วและจีนแคะอาศัยอยู่มาก โดยเฉพาะช่วงที่ยังพึ่งพาการคมนาคมทางน้ำ ซึ่งเดิมที่นี่เคยมีโรงสี โรงรำ ร้านค้าข้าวและค้ารำ ซึ่งปัจจุบันได้เลิกราไปหมดแล้ว ปัจจุบันได้กลายเป็นย่านชุมชนค้าขายของเก่าที่ปรากฏห้องแถวไม้เก่า 2 ชั้นอยู่หลายหลัง มีการขายของที่ระลึก ของเล่นโบราณและไอติมโบราณ เป็นต้น รวมถึงมีร้านอาหารไทย จีนและอาหารพื้นเมือง เช่น ก๋วยเตี๋ยวโบราณและกาแฟโบราณ เป็นต้น
ย่านชุมชนเก่า: ตลาดคลองสวน
ที่อยู่: ตำบลเทพราช อำเภอบ้านโพธิ์ จังหวัดฉะเชิงเทรา ภาคตะวันออก
ลักษณะสำคัญ: ตลาดคลองสวน เป็นชุมชนย่านตลาดการค้าอายุกว่า 100 ปี เป็นตลาดเก่าในพื้นที่คาบเกี่ยว 2 จังหวัด คือ จังหวัดฉะเชิงเทราและจังหวัดสมุทรปราการ โดยตั้งอยู่บนพื้นที่ราบลุ่มน้ำไหลผ่านริมคลองประเวศบุรีรมย์ ภายในตลาดมี ร้านค้าห้องแถวไม้ 2 ชั้นที่เก่าแก่หลายหลัง เช่น ร้านแป๊ะหลี (ร้านกาแฟโบราณ 70 ปี) ร้านขายยา ขนม ของเล่นและร้านอาหาร โดยทางฝั่งฉะเชิงเทรานั้นจะมีภาพเขียนสีเก่าแก่ภายในโรงเจอายุกว่า 120 ปี โดยประชาชนจะอาศัยอยู่ตรงริมคลองทั้ง 2 ฝั่ง