2.  ปัจจัยความเสี่ยง

บริษัทฯ ให้ความสำคัญต่อการพัฒนาระบบการบริหารความเสี่ยงอย่างต่อเนื่อง
จากการบริหารความเสี่ยงในระดับองค์กร (Corporate Risk Management)
สู่การบริหารความเสี่ยงของระดับปฏิบัติการ (Functional Risk Management)
ตามนโยบายบริหารความเสี่ยงของบริษัทฯ
ที่มีวัตถุประสงค์เพื่อให้เกิดการบริหารความเสี่ยงอย่างเป็นระบบและครอบคลุมทั่วทั้งองค์กร

ผู้บริหารของบริษัทฯ ตระหนักถึงความสำคัญในการประเมินและบริหารจัดการความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้น
จึงกำหนดให้มีหน่วยงานบริหารความเสี่ยงเป็นผู้ถ่ายทอดนโยบายการบริหารความเสี่ยงจากผู้บริหารระดับสูงสู่ระดับปฏิบัติการ
โดยกำหนดผู้รับผิดชอบในการบริหารจัดการความเสี่ยงแต่ละประเภทอย่างชัดเจน
มีการรวบรวมการวิเคราะห์ความเสี่ยงจากทุกสายงานทั่วทั้งองค์กร รวมถึงติดตาม ทบทวน
และวิเคราะห์แผนบรรเทาความเสี่ยงระดับองค์กร
และนำเสนอผลการดำเนินงานด้านการบริหารความเสี่ยงต่อคณะกรรมการบริหารความเสี่ยงและคณะกรรมการตรวจสอบเป็นรายไตรมาส

ในปี 2552 ที่ผ่านมา บริษัทฯได้ปรับปรุงระบบการวิเคราะห์ความเสี่ยงให้มีความรัดกุมมากยิ่งขึ้น
โดยมีการแต่งตั้งตัวแทนบริหารความเสี่ยง (Risk Agent) ในแต่ละหน่วยงาน
เป็นผู้ทำหน้าที่วิเคราะห์ ประเมิน และติดตามความเสี่ยงระดับปฏิบัติการ
และรายงานต่อผู้บริหารในหน่วยงานนั้นๆ
โดยให้ถือเป็นหน้าที่รับผิดชอบของหน่วยงานในการจัดการและควบคุมให้อยู่ในระดับที่ยอมรับได้
(Risk Appetite) เพื่อให้การบริหารจัดการความเสี่ยงเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

อย่างไรก็ตามการลงทุนในหุ้นสามัญของบริษัทฯ ยังคงมีความเสี่ยง ทั้งนี้อาจมีความเสี่ยงอื่นๆ
ที่บริษัทฯ ไม่อาจทราบได้ในขณะนี้ หรือเป็นความเสี่ยงที่บริษัทฯ
พิจารณาในขณะนี้ว่าไม่เป็นสาระสำคัญ
ซึ่งอาจกลายเป็นปัจจัยความเสี่ยงที่ส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อการดำเนินธุรกิจของบริษัทฯ
ได้ในอนาคต ผู้ลงทุนจึงควรพิจารณาข้อมูลในแบบแสดงรายการข้อมูลประจำปีฉบับนี้โดยรอบคอบ

  ปัจจัยความเสี่ยงที่สำคัญของบริษัทฯ มีดังนี้

2.1 ความเสี่ยงด้านราคาวัตถุดิบและผลิตภัณฑ์เพื่อจำหน่าย

น้ำมันดิบซึ่งเป็นวัตถุดิบหลักที่ใช้ในกระบวนการกลั่นและยังเป็นวัตถุดิบตั้งต้นในการผลิตผลิตภัณฑ์ปิโตรเคมี
ซึ่งการเคลื่อนไหวของราคาน้ำมันดิบเป็นไปตามราคาตลาดโลก โดยช่วงครึ่งแรกของปี 2552
ที่ผ่านมานั้นราคาน้ำมันดิบดูไบได้ปรับตัวสูงขึ้นอย่างต่อเนื่องจากประมาณ 40
เหรียญต่อบาร์เรลในช่วงปลายปี 2551 มาอยู่ที่ระดับ 70 เหรียญต่อบาร์เรลในช่วงกลางปี
จากนั้นในช่วงไตรมาสที่ 3 และ 4 ราคาค่อนข้างทรงตัวอยู่ในระดับ 75 เหรียญต่อบาร์เรล
การเคลื่อนไหวของราคาน้ำมันดิบดังกล่าวเป็นผลมาจากเสถียรภาพทางเศรษฐกิจของสหรัฐและสหภาพยุโรป
อีกทั้งมีผู้ผลิตรายใหม่จากภูมิภาคตะวันออกกลางที่เป็นผู้ผลิตและส่งออกรายใหญ่เข้ามาแข่งขันในตลาดเพิ่มขึ้น
ปัจจัยเหล่านี้ล้วนเป็นปัจจัยที่อยู่นอกเหนือการควบคุมของบริษัท ทำให้บริษัทฯ
เกิดความเสี่ยงด้านการประมาณการราคาวัตถุดิบและสินค้าเพื่อจำหน่าย
รวมถึงการบริหารจัดการสินค้าคงเหลือ
ซึ่งส่งผลต่อสถานะทางการเงินและผลประกอบการของบริษัทฯ อย่างมีนัยสำคัญ

แนวทางลดความเสี่ยง : บริษัทฯ
มีนโยบายลดต้นทุนการซื้อน้ำมันดิบโดยร่วมมือกับกลุ่มบริษัทในเครือปตท.ในการซื้อน้ำมันดิบร่วมกัน
เพื่อลดต้นทุนด้านการขนส่งเพื่อ เพิ่มอำนาจการต่อรอง และเพิ่มช่องทางการขายผลิตภัณฑ์ปิโตรเคมี
อย่างไรก็ตามเนื่องจากราคาน้ำมันดิบและน้ำมันสำเร็จรูปมีความผันผวนอย่างมาก
เพื่อป้องกันและลดผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น
กลุ่มบริษัทในเครือจึงได้จัดตั้งคณะทำงานบริหารความเสี่ยงด้านราคา
เพื่อบริหารความเสี่ยงด้านราคาวัตถุดิบและผลิตภัณฑ์ร่วมกันภายในกลุ่มบริษัทในเครือ
ให้เกิดประโยชน์สูงสุดภายใต้โครงการ Oil Supply Chain Integration Management
(OIM) และ Petrochemical Integration Management (PIM)
เพื่อทำหน้าที่ติดตามสถานการณ์ตลาดอย่างใกล้ชิด วิเคราะห์ราคา
เพื่อลดผลกระทบต่อองค์กรจากความผันผวนดังกล่าว

2.2 ความเสี่ยงจากภาวะการแข่งขันที่ทวีความรุนแรงขึ้น

ในปี 2552 มีผู้ผลิตจากภูมิภาคตะวันออกกลาง
ซึ่งเป็นผู้ผลิตรายใหญ่ซึ่งมีความได้เปรียบทางด้านกำลังการผลิตและต้นทุนวัตถุดิบที่ต่ำกว่า
ได้เริ่มดำเนินการผลิตผลิตภัณฑ์ทั้งด้านปิโตรเลียมและปิโตรเคมีเข้ามาสู่ตลาด
ประกอบกับความต้องการบริโภคผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียมและปิโตรเคมีลดลงจากสภาวะเศรษฐกิจถดถอย
ทำให้เกิดภาวะการแข่งขันที่รุนแรงขึ้นในอุตสาหกรรม
ซึ่งปัจจัยเหล่านี้ล้วนแล้วแต่เป็นปัจจัยที่อยู่นอกเหนือการควบคุมของบริษัทฯ ทั้งสิ้น

แนวทางลดความเสี่ยง: เพื่อให้บริษัทฯ
เติบโตอย่างมั่นคงท่ามกลางภาวะการแข่งขันที่ทวีความรุนแรงขึ้น บริษัทฯ
จึงได้ริเริ่มดำเนินโครงการ Phoenix
ซึ่งถูกจัดตั้งขึ้นโดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเพิ่มศักยภาพในการแข่งขัน
และนำทรัพยากรที่มีอยู่มาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด
โดยใช้วิธีบริหารจัดการรูปแบบใหม่ที่ให้ผลตอบแทนของเงินลงทุนเพิ่มขึ้น
รวมทั้งกำหนดทิศทางการเติบโตของบริษัทฯ
โดยการเพิ่มกำลังการผลิตในสายผลิตภัณฑ์ที่ให้อัตราผลตอบแทนสูง
รวมถึงการพัฒนาคุณสมบัติของสินค้าให้สามารถตอบสนองตามความต้องการของตลาดได้มากยิ่งขึ้น
เช่น การพัฒนาผลิตภัณฑ์ให้มีความพิเศษ (Specialty Grade) และเป็น Hi-end Product
มากขึ้น

2.3 ความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยน

เนื่องจากบริษัทฯ ซื้อวัตถุดิบส่วนใหญ่จากต่างประเทศ
และมีรายได้ส่วนหนึ่งมาจากขายต่างประเทศโดยอ้างอิงเงินสกุลเหรียญสหรัฐเป็นหลัก ดังนั้นบริษัทฯ
อาจมีความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงของอัตราแลกเปลี่ยน
ซึ่งเกิดจากการแปลงค่าของรายได้จากการขายผลิตภัณฑ์ในรูปของเงินสกุลเหรียญสหรัฐกลับมาเป็นสกุลเงินบาท
ทั้งนี้ความเสี่ยงดังกล่าวจะเกิดขึ้นเมื่อเงินสกุลเหรียญสหรัฐอ่อนค่าลงเมื่อเปรียบเทียบกับเงินบาท
รายได้ในรูปของเงินบาทที่บริษัทฯได้รับจึงน้อยลง ในทางกลับกันบริษัทฯ
อาจต้องจ่ายเงินในการซื้อวัตถุดิบจากต่างประเทศมากกว่าที่คาดการณ์ไว้หากเงินสกุลเหรียญสหรัฐแข็งค่าขึ้น

สำหรับความเสี่ยงจากภาระเงินกู้ต่างประเทศจำนวน 250 ล้านเหรียญสหรัฐ
ซึ่งเป็นเงินกู้ระยะยาวถึงกำหนดชำระในปี 2560 ในระหว่างที่เงินกู้ยังไม่ถึงกำหนดชำระ บริษัทฯ
อาจมีความเสี่ยงจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน
ซึ่งเป็นการบันทึกกำไรหรือขาดทุนที่เกิดจากการแปลงค่าหนี้สินสกุลต่างประเทศเป็นเงินบาท
(Translation Cost) ซึ่งไม่มีผลกระทบต่อกระแสเงินสดของบริษัทฯ

แนวทางลดความเสี่ยง : บริษัทฯ บริหารจัดการความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน
โดยใช้วิธีบริหารกระแสเงินสดรับและจ่ายสำหรับเงินสกุลต่างประเทศให้มีความสมดุล (Natural
Hedge) จากการทำธุรกรรมปกติของบริษัทฯ
ทั้งรายได้และรายจ่ายซื้อวัตถุดิบเป็นเงินสกุลเหรียญสหรัฐ จึงเป็นการลดความเสี่ยงได้ส่วนหนึ่ง
อีกทั้งบริษัทฯ
ได้ซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าและใช้เครื่องมือทางการเงินอื่นที่เหมาะสมเพื่อลดความเสี่ยงดังกล่าว

2.4 ความเสี่ยงด้านกฎระเบียบข้อบังคับ

บริษัทฯ ดำเนินธุรกิจโดยตระหนักถึงความสำคัญของสภาพแวดล้อมทางธรรมชาติ
และใส่ใจในความเป็นอยู่ของคนในชุมชน
การปฏิบัติการเชิงอุตสาหกรรมและการดำเนินโครงการต่างๆ
จึงเป็นไปตามกฎระเบียบและข้อบังคับทางกฎหมาย
โดยมุ่งให้ความสำคัญกับสิ่งแวดล้อมและสุขอนามัยเป็นหลักเรื่อยมา
แต่จากเหตุการณ์ที่เกิดในพื้นที่บริเวณมาบตาพุดซึ่งมีผลกระทบที่รุนแรงต่อสังคมในหลายๆ ด้าน
รัฐบาลจึงได้ออกมาตรการและข้อบังคับต่างๆ ที่มีความเข้มงวด รัดกุมมากยิ่งขึ้น
เพื่อป้องกันมิให้เกิดเหตุในลักษณะเช่นนี้ขึ้นอีก เช่น ให้มีการทำแบบประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม
หรืออีไอเอ (Environmental Impact Assessment : EIA)
และประเมินผลกระทบทางสุขภาพ หรือเอชไอเอ (Health Impact Assessment : HIA)
ก่อนการดำเนินโครงการใดๆ ที่มีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและสุขภาพอนามัย

แนวทางลดความเสี่ยง: เพื่อเป็นการป้องกันความเสี่ยงในการลงทุนในโครงการใหม่ๆ
ซึ่งจะต้องดำเนินการตามกฏหมายด้านอีไอเอและเอชไอเอ
เพื่อประเมินผลกระทบทางด้านสิ่งแวดล้อมและด้านสุขภาพ สำหรับการริเริ่มในโครงการลงทุนต่างๆ
ของบริษัทฯ อย่างถูกต้องและเป็นไปตามกระบวนการทางกฏหมาย บริษัทฯ
ได้เตรียมพร้อมในการจัดทำรายละเอียดด้านอีไอเอและเอชไอเอ
และการประสานกับชุมชนอย่างต่อเนื่องและสื่อสารล่วงหน้าแบบ Pro-Active สำหรับโครงการอื่นๆ
ที่จะเกิดขึ้นต่อไป ทั้งนี้ด้วยวัตถุประสงค์ของบริษัทฯ
ที่ต้องการให้ทุกขั้นตอนในการดำเนินโครงการเป็นไปตามนโยบายบริษัทฯ
ที่ยึดถือการคำนึงถึงชุมชนและสิ่งแวดล้อม รวมทั้งข้อกฎหมายทุกประการ