-----------------------------------------------------------------------
  ส่วนที่ 3 : ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

  -----------------------------------------------------------------------

  -----------------------------------------------------------------------
  13. ข้อมูลทางการเงินที่สำคัญ

  -----------------------------------------------------------------------

[]*เมื่อวันที่ 2 ตุลาคม 2557 คณะกรรมการบริษัทฯ ได้มีมติจ่ายเงินปันผลระหว่างกาล
สำหรับผลการดำเนินงานระหว่างวันที่ 1 มกราคม 2557 ถึง วันที่ 30 มิถุนายน 2557
ให้กับผู้ถือหุ้นในอัตราหุ้นละ 0.25 บาท และได้จ่ายให้แก่ผู้ถือหุ้นเมื่อวันที่ 31 ตุลาคม 2557
และในวันที่ 9 เมษายน 2558 คณะกรรมการบริษัทฯ จะเสนอต่อที่ประชุมสามัญผู้ถือหุ้นประจำปี
2558 เพื่อพิจารณาอนุมัติจัดสรรเงินกำไรและจ่ายเงินปันผลให้แก่ผู้ถือหุ้นของบริษัทฯ ต่อไป

งบการเงิน

สรุปฐานะการเงินและผลการดำเนินงานในระยะ 3 ปีที่ผ่านมา

(1) รายงานสรุปการสอบบัญชี ของผู้สอบบัญชีรับอนุญาตในระยะ 3 ปีที่ผ่านมา คือในปี 2557 และปี
    2556 และปี 2555 ผู้สอบบัญชีได้ให้ความเห็นแบบไม่มีเงื่อนไข

(2) ตารางสรุปงบการเงินบริษัท ปทุมไรซมิล แอนด์ แกรนารี จำกัด (มหาชน)
    และบริษัทย่อยสำหรับแต่ละปีสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม ของทุกปี

[][]

[]

[]

(3) สรุปอัตราส่วนทางการเงินที่สำคัญสำหรับงบการเงิน

[]

  -----------------------------------------------------------------------
  14. การวิเคราะห์และคำอธิบายของฝ่ายจัดการ

  -----------------------------------------------------------------------

 ผลการดำเนินงาน

จากผลการดำเนินงานในรอบปี 2557 (1 มกราคม 2557 ถึง 31 ธันวาคม 2557) บริษัท
ปทุมไรซมิล แอนด์ แกรนารี จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย มีผลกำไรสุทธิหลังภาษี 328.24
ล้านบาท ซึ่งเมื่อเทียบกับรอบปี 2556 (1 มกราคม 2556 ถึง 31 ธันวาคม 2556)
ที่มีผลกำไรสุทธิหลังภาษี 294.04 ล้านบาท เท่ากับบริษัทมีกำไรเพิ่มขึ้น 34.20 ล้านบาท หรือ
11.6% สาเหตุที่บริษัทฯ มีผลกำไรเพิ่มขึ้นมีประเด็นสำคัญ ๆ ดังนี้

1.  รายได้จากการขาย

  ในปี 2557 ทางบริษัทมีรายได้จากการขายข้าว 1,605 ล้านบาท ซึ่งเมื่อเทียบกับปี 2556
  ที่มีรายได้จากการขายข้าว 1,872 ล้านบาท เท่ากับปี 2557
  ทางบริษัทมีรายได้จากการขายข้าวลดลง 267 ล้านบาท
  โดยส่วนใหญ่ลดลงจากช่องทางการขายใน Modern trade
  ซึ่งในปีที่ผ่านมาสภาพเศรษฐกิจที่อ่อนตัวลง ในธุรกิจข้าวถุง มีการแข่งขันที่สูงมาก
  ทั้งในด้านราคาและการโฆษณา
  โดยทางบริษัทได้ปรับโครงสร้างราคาให้สอดคล้องกับต้นทุนข้าวสารและคู่แข่งในตลาด
  เพื่อให้การแข่งขันเป็นไปอย่างสมบูรณ์ ทางบริษัทจึงมีค่าใช้จ่ายขายและการตลาดที่สูงขึ้น
  ทำให้ส่วนแบ่งการตลาดของข้าวมาบุญครองคงไว้ตามเดิม
  นอกจากนี้ช่องทางการขายด้านส่งออกในปี 2557 ก็ลดลงเช่นกัน โดยลดลงไป 27% จากปี 2556
  สาเหตุที่เป็นเช่นนี้เกิดจากราคาข้าวสารของประเทศไทยโดยเฉลี่ยยังสูงกว่าประเทศคู่แข่งอยู่มาก
  โดยถึงแม้ว่าในครึ่งปีหลัง ราคาจะอ่อนตัวลงแล้วแต่ก็ยังสูงกว่าประเทศอื่นอยู่
  อีกทั้งคุณภาพข้าวสารของไทยก็ยังเป็นปัญหา ที่ผู้ซื้อต่างชาติยังกังวล
  เนื่องจากข้าวเหล่านี้มักจะมาจากคลังรัฐบาลที่มีทั้งข้าวที่เก็บไว้คุณภาพดี และไม่ดีคละกันไป
  ดังนั้นจึงหาลูกค้าลำบาก แต่อย่างไรก็ตาม ในฤดูกาลหน้าซึ่งไม่มีการรับจำนำข้าวแล้ว
  คาดว่าตลาดข้าวสารน่าจะดีขึ้น ราคาข้าวสารน่าจะลดลง
  ทำให้การแข่งขันกับประเทศอื่นทำได้ดีขึ้นกว่าเดิม

2.  เงินปันผลรับ

  ในปี 2557 ทางบริษัทมีรายได้จากเงินปันผลรับรวมทั้งสิ้น 300 ล้านบาท สูงขึ้น 21 ล้านบาท
  จากปี 2556 ที่มีรายได้จากกเงินปันผลรับรวม 279 ล้านบาท
  โดยส่วนใหญ่ของเงินปันผลมาจากการถือหุ้นของบริษัท เอ็ม บี เค จำกัด (มหาชน) โดยในปี
  2557 ทางบริษัทได้รับเงินปันผล 300 ล้านบาท และในปี 2556 ทางบริษัทได้รับเงินปันผล 275
  ล้านบาท

3.  ต้นทุนขาย

  ในปี 2557 มีต้นทุนขายข้าว 1,650 ล้านบาท ในขณะที่ปี 2556 มีต้นทุนขายข้าว 1,950
  ล้านบาท เท่ากับต้นทุนขายข้าวลดลง 300 ล้านบาท หรือลดลง 15.37%
  เมื่อคิดเป็นสัดส่วนของรายได้จากการขายข้าวแล้ว ปี 2557 มีสัดส่วนเท่ากับ 85% และปี 2556
  มีสัดส่วนเท่ากับ 89% โดยสรุปแล้วในปี 2557 ต้นทุนขายข้าวลดลงเป็นอย่างมาก โดยเฉลี่ยแล้ว
  ราคาข้าวสารหอมมะลิก่อนปรับปรุงคุณภาพและบรรจุถุงราคาลดลงตันละ 4,929 บาท หรือลดลง
  16% จากปี 2556 ราคาข้าวสารข้าวขาวก่อนปรับปรุงคุณภาพและบรรจุถุง ราคาลดลงตันละ
  4,934 บาท หรือลดลง 27% จากปี 2556 สาเหตุที่ราคาข้าวสารลดลง
  เนื่องจากรัฐบาลไม่ได้รับจำนำข้าวตั้งแต่ในช่วงครึ่งหลังของปี 2557 เป็นต้นไป
  อีกทั้งยังมีข้าวสารในคลังของรัฐบาลที่ทยอยนำออกมาขาย ทำให้มีข้าวสารในตลาดเกินความพอดี
  สุดท้ายส่งผลให้ราคาลดลง

4.  ค่าใช้จ่ายในการขาย

  ปี 2557 มีค่าใช้จ่ายในการขาย 212 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 48 ล้านบาท หรือ 29% จากปี 2556
  ที่มีค่าใช้จ่ายขาย 164 ล้านบาท
  สาเหตุหลักที่มีค่าใช้จ่ายสูงขึ้นมาจากค่าขนส่งที่เกิดจากการส่งออกในช่วงปลายปี 2557
  ที่ทางบริษัทขายข้าวขาวไปประเทศฟิลิปปินส์ 5,000 ตัน และขายข้าวขาวไปประเทศอินโดนีเซีย
  1,400 ตันโดยราคาขายได้รวมค่าขนส่งไว้ด้วยแล้ว นอกจากนี้ในปี 2557
  ทางบริษัทมีค่าใช้จ่ายในการขายเพิ่มขึ้นจากการเปิดร้านอาหารญี่ปุ่นและร้านอาหารสุกี้เป็นจำนวน
  26 ล้านบาท ซึ่งในปี 2556 ยังไม่มีค่าใช้จ่ายเหล่านี้เกิดขึ้น

5.  ค่าใช้จ่ายทางการเงิน

  ในปี 2557 บริษัทมีค่าใช้จ่ายทางการเงิน 13.5 ล้านบาท ในขณะที่ปี 2556
  บริษัทมีค่าใช้จ่ายทางการเงิน 18.7 ล้านบาท
  สาเหตุที่ลดลงเกิดจากอัตราดอกเบี้ยเงินกู้ระยะสั้นโดยเฉลี่ยของปี 2557 เท่ากับ 2.4%
  ในขณะที่ปี 2556 เท่ากับ 2.8% และยอดเงินเบิกเกินบัญชีและเงินกู้ยืมระยะสั้นจากธนาคารในปี
  2557 เท่ากับ 513 ล้านบาท ในขณะที่ปี 2556 เท่ากับ 777 ล้านบาท ดังนั้น
  ทั้งอัตราดอกเบี้ยเงินกู้ที่ลดลงและยอดเงินกู้ที่ลดลง ส่งผลให้ค่าใช้จ่ายทางการเงินลดลง

 ฐานะทางการเงิน

 สภาพคล่อง

สิ้นรอบปีบัญชี 2557 ทางบริษัทฯ มีสินทรัพย์หมุนเวียนรวม 544 ล้านบาท ลดลง 210 ล้านบาท
เมื่อเทียบกับรอบปีบัญชี 2556 ที่มี 754 ล้านบาท ส่วนหนี้สินหมุนเวียนรอบปีบัญชี 2557 มี 635
ล้านบาท ลดลง 232 ล้านบาท เมื่อเทียบกับรอบปีบัญชี 2556 ซึ่งมี 867 ล้านบาท
ทำให้อัตราส่วนสินทรัพย์หมุนเวียนต่อหนี้สินหมุนเวียนในรอบปีบัญชี 2557 เท่ากับ 0.86 เท่า
ซึ่งน้อยกว่าปี 2556 ที่มีอัตราส่วนสินทรัพย์หมุนเวียนต่อหนี้สินหมุนเวียน 0.87 เท่า อย่างไรก็ตาม ณ
สิ้นรอบปีบัญชี 2557 ทางบริษัทฯ ยังมีวงเงินจากสถาบันการเงินต่าง ๆ ที่ยังไม่ได้เบิกใช้คงเหลืออีก
1,767 ล้านบาท ที่สามารถนำมาใช้เป็นเงินทุนหมุนเวียนได้

 คุณภาพทรัพย์สิน

   สินค้าคงเหลือ

ณ สิ้นรอบปีบัญชี 2557 ทางบริษัทมีสินค้าคงเหลือ 169 ล้านบาท เทียบกับสิ้นรอบปีบัญชี 2556
ที่มีสินค้าคงเหลือ 274 ล้านบาท เท่ากับสินค้าคงเหลือลดลง 105 ล้านบาท
ทั้งนี้โดยส่วนใหญ่เป็นการลดลงของสต็อคข้าวสารที่บริษัทเห็นว่าในเมื่อไม่มีโครงการรับจำนำของรัฐบาลเข้ามาแทรกแซงตลาดแล้ว
และอีกทั้งทางรัฐบาลก็ส่งสัญญาณจะเปิดคลังข้าวสารของรัฐบาล
เพื่อให้เอกชนประมูลข้าวเก่าที่มีอยู่แต่เก่าก่อน
ทางบริษัทจึงไม่จำเป็นต้องตุนข้าวสารไว้ในคลังของบริษัท
และเห็นว่ามีแนวโน้มที่ราคาจะทรงตัวเช่นนี้ไปในช่วงปลายปีถึงต้นปี

ส่วนคุณภาพของสินค้าคงเหลือของบริษัทนั้น
ทางบริษัทมีนโยบายดูแลคุณภาพและป้องกันการทุจริตของสินค้าคงเหลือเป็นอย่างดี
มีทั้งฝ่ายตรวจสอบคุณภาพ (QA) และฝ่ายตรวจสอบภายใน (IA) ร่วมกันตรวจสอบเป็นประจำ

อัตราส่วนหมุนเวียนของสินค้าคงเหลือในปี 2557 เท่ากับ 8.79 เท่า ในขณะที่ปี 2556 เท่ากับ
9.18 เท่า สะท้อนให้เห็นว่าปี 2557 มียอดขายที่ลดลง
ทำให้รอบการหมุนเวียนของสินค้าลดลงไปด้วย แต่ทางบริษัทเห็นว่ารอบการหมุนของสินค้าคงเหลือ
8.79 เท่า ก็นับว่าดีเพียงพอในการบริหารงาน

 ลูกหนี้การค้า

ณ สิ้นปีบัญชี 2557 ทางบริษัทมียอดลูกหนี้การค้าและลูกหนี้อื่น 271 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 37 ล้านบาท
จากปี 2556 ที่มียอดลูกหนี้การค้า และลูกหนี้อื่น 230 ล้านบาท โดยในปี 2557
มียอดลูกหนี้ค้างชำระมากกว่า 12 เดือน เป็นจำนวน 9 แสนบาท
ทางบริษัทจึงได้ตั้งสำรองค่าเพิ่มหนี้สงสัยจะสูญไว้ 1 ล้านบาท นับว่าพอเพียงแล้ว

   เงินลงทุนระยะยาว

การลงทุนระยะยาวในรอบปีบัญชี 2557 ทางบริษัทฯ ได้ลงทุนระยะยาวในหุ้นสามัญของบริษัท เอ็ม บี
เค จำกัด (มหาชน) โดย ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2557 ทางบริษัทมีหุ้นดังกล่าว 499,249,530 หุ้น
คิดเป็น 26.47% ของจำนวนหุ้นทั้งหมด ซึ่งเมื่อเปรียบเทียบมูลค่าหุ้นทางบัญชีซี่งมีมูลค่าประมาณ
4,118 ล้านบาท ณ 30 กันยายน 2557 กับมูลค่าการลงทุนประมาณ 955 ล้านบาท
จะเห็นว่ามูลค่าทางบัญชีนั้นสูงกว่ามูลค่าการลงทุนถึง 3,163 ล้านบาท นอกจากนี้ทางบริษัท เอ็ม บี
เค จำกัด (มหาชน) มีผลประกอบการที่ดีมาตลอด และสามารถจ่ายเงินปันผลในปี 2557 หุ้นละ
0.60 บาท ซึ่งหากคิดเป็นอัตราผลตอบแทนแล้วจะตกประมาณ 31%
ซึ่งสูงกว่าอัตราดอกเบี้ยเงินฝากของสถาบันการเงินทั่วไป

ค่าตอบแทนผู้สอบบัญชี

1 ค่าตอบแทนจากการสอบบัญชี (audit fee)

  บริษัทและบริษัทย่อยจ่ายค่าตอบแทนการสอบบัญชีให้แก่

-   ผู้สอบบัญชีของบริษัท ในรอบปีบัญชีที่ผ่านมามีจำนวนเงินรวม 1,647,000 บาท

-   สำนักงานสอบบัญชีที่ผู้สอบบัญชีสังกัด บุคคลหรือกิจการที่เกี่ยวข้องกับผู้สอบบัญชี

  และสำนักงานสอบบัญชีที่ผู้สอบบัญชีสังกัด ในรอบปีที่ผ่านมามีจำนวนเงินรวม 0 บาท

2 ค่าบริการอื่น (non-audit fee)

-   ผู้สอบบัญชีของบริษัท ในรอบปีบัญชีที่ผ่านมามีจำนวนรวม 0 บาท และจะต้องจ่าย
    ในอนาคตอันเกิดจากการตกลงที่ยังให้บริการไม่แล้วเสร็จในรอบปีบัญชีที่ผ่านมามีจำนวน
    เงินรวม 0 บาท

-   สำนักงานสอบบัญชีที่ผู้สอบบัญชีสังกัด บุคคลหรือกิจการที่เกี่ยวข้องกับผู้สอบบัญชี
    และสำนักงานสอบบัญชีดังกล่าว ในรอบปีบัญชีที่ผ่านมามีจำนวนเงินรวม 0 บาท
    และจะต้องจ่ายในอนาคตอันเกิดจากการตกลงที่ยังให้บริการไม่แล้วเสร็จในรอบปีบัญชีที่ผ่านมามีจำนวนเงินรวม
    0 บาท