ปัจจัยความเสี่ยง

การดำเนินธุรกิจ ของบริษัท ต้องเผชิญกับปัจจัยความเสี่ยงต่าง ๆ
ซึ่งความเสี่ยงดังกล่าวประกอบด้วยความเสี่ยงในการประกอบธุรกิจโดยทั่วไปและความเสี่ยงจากการประกอบธุรกิจของบริษัท
ซึ่งอาจส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อผลการดำเนินงาน สินทรัพย์ และสภาพคล่องของบริษัทได้
อย่างไรก็ตามอาจมีความเสี่ยงอื่นๆ ซึ่งบริษัท ไม่อาจทราบได้ในขณะนี้
หรือบริษัทเห็นว่าอาจจะไม่มีผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อผลประกอบการหรือการดำเนินธุรกิจของบริษัท

ปัจจัยความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับการประกอบธุรกิจของบริษัท

ความผันผวนของอัตราดอกเบี้ยและความไม่เพียงพอของเงินทุนหมุนเวียน

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2547 นอกจากหุ้นกู้ระยะยาวที่บริษัทได้ออกไปแล้ว 8,500 ล้านบาท อายุ
3-5 ปีนั้น บริษัทมีวงเงินกู้ยืมจำนวนรวม 22,255 ล้านบาท ประกอบด้วย
วงเงินกู้ยืมจากธนาคารกรุงไทย จำนวน 13,030 ล้านบาท ซึ่งบริษัทยังไม่ได้ใช้วงเงินดังกล่าว ณ
สิ้นปี และวงเงินที่ได้รับจากจากสถาบันการเงินอื่นๆ อีกจำนวน 9,225 ล้านบาท
คิดอัตราดอกเบี้ยตามภาวการณ์เปลี่ยนแปลงตลาดเงิน ซึ่งบริษัทใช้ไปแล้ว 7,993 ล้านบาท
ทำให้บริษัทมีวงเงินที่ยังไม่ได้ใช้ทั้งสิ้น 14,262 ล้านบาท
ซึ่งเป็นการลดความเสี่ยงในด้านความไม่เพียงพอของเงินทุนหมุนเวียน

แต่ทั้งนี้
ต้นทุนทางการเงินและภาระในการชำระหนี้ของบริษัทอาจเพิ่มสูงขึ้นเมื่อสถาบันการเงินต่างๆเหล่านั้นประกาศปรับเพิ่มอัตราดอกเบี้ย
ซึ่งอาจส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อแนวทางการประกอบธุรกิจ ผลประกอบการ ฐานะการเงิน
หรือความสามารถของบริษัทในการแข่งขันในตลาดธุรกิจบัตรเครดิตและสินเชื่อผู้บริโภค
บริษัทไม่อาจรับประกันได้ว่า
ธนาคารกรุงไทยและสถาบันการเงินอื่นๆที่บริษัทมีวงเงินกู้ยืมด้วยนั้นจะไม่ปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยที่คิดกับบริษัทในอนาคต
อย่างไรก็ตาม บริษัทเชื่อว่า บริษัทสามารถปรับเพิ่มดอกเบี้ย ค่าธรรมเนียม และ/หรือ
ค่าบริการที่เรียกเก็บจากลูกค้าให้สอดคล้องกับภาระดอกเบี้ยที่เพิ่มขึ้นของบริษัทได้

อย่างไรก็ตามบริษัทได้ตระหนักถึงความเสี่ยงในประเด็นนี้
บริษัทจึงได้มีนโยบายในการกระจายแหล่งเงินกู้ยืมระยะสั้นและระยะยาว
โดยในปีที่ผ่านมาบริษัทจัดหาแหล่งเงินทุนกระจายไปยังสถาบันการเงินต่างๆ และตลาดทุน (Bond
and B/E Market) เพื่อไม่ให้เกิดการกระจุกตัวในสถาบันการเงินแห่งใดแห่งหนึ่งมากเกินไป
อีกทั้งเป็นการทำให้บริษัทมีต้นทุนการเงินที่ต่ำและคงที่ในส่วนหนึ่ง
ซึ่งเป็นปัจจัยหลักในการเพิ่มความสามารถในการแข่งขัน
นอกจากนี้บริษัทมีแนวทางอย่างต่อเนื่องที่จะหาแหล่งเงินทุนที่มีต้นทุนคงที่ อาทิเช่น
จากตลาดหุ้นกู้ซึ่งสามารถลดความเสี่ยงจากการผันผวนของอัตราดอกเบี้ยซึ่งบริษัทก็มีแผนที่จะออกหุ้นกู้ที่มีอัตราดอกเบี้ยคงที่เพิ่มเติมหากบริษัทจำเป็นต้องใช้เงินทุนในอนาคต

การสูญเสียสถานะสมาชิกของ Visa International Service Association และ
MasterCard International Incorporated

บริษัทดำเนินธุรกิจบัตรเครดิตโดยเป็นสมาชิกประเภท Associate ของ Visa International
Service Association (“VISA”) และสมาชิกประเภท Affiliate ของ MasterCard
International Incorporated (“MasterCard”)
ตามสัญญาโอนสินทรัพย์และสัญญาให้บริการด้านงานสนับสนุนระหว่างบริษัท
กับธนาคารกรุงไทยฉบับลงวันที่ 26 มิถุนายน 2545
โดยธนาคารกรุงไทยตกลงให้ความสนับสนุนบริษัท ในการดำรงสถานะสมาชิกภาพประเภท
Associate และ Affiliate ของสถาบันดังกล่าวต่อไป จนกว่าบริษัทจะสมัครเป็นสมาชิกประเภท
Principal ในขณะที่บริษัทยังไม่ได้เป็นสมาชิกประเภท Principal บริษัท
จะยังคงต้องได้รับการสนับสนุนจากธนาคารกรุงไทยซึ่งเป็นสมาชิกประเภท Principal
จึงจะสามารถดำรงสมาชิกภาพประเภท Associate และ Affiliate ต่อไปได้
ในกรณีที่บริษัทสูญเสียสมาชิกภาพของสถาบันทั้งสอง
บริษัทจะไม่สามารถออกหรืออนุญาตให้ลูกค้าใช้บัตรเครดิตภายใต้ชื่อ VISA หรือ MasterCard
หรือไม่สามารถใช้เครือข่ายบริการบัตรเครดิตหรือใช้สัญลักษณ์ของสถาบันดังกล่าวได้
อันจะส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อผลประกอบการของบริษัท อย่างไรก็ตาม
ไม่มีเหตุผลใดที่ทำให้บริษัทเชื่อว่าธนาคารกรุงไทยจะไม่ให้การสนับสนุนบริษัทต่อไป
และไม่มีเหตุผลใดที่บริษัทหรือธนาคารกรุงไทยจะสูญเสียสมาชิกภาพ VISAและ MasterCard
เนื่องจากเท่าที่บริษัททราบสถาบันทั้งสองยังไม่เคยเพิกถอนสมาชิกภาพของสมาชิกรายใด

การไม่ปฏิบัติตามสัญญาว่าจ้างบริหารธุรกิจบัตรเครดิตโดยธนาคารกรุงไทย

ในกรณีที่ธนาคารกรุงไทยไม่ปฏิบัติตามสัญญาว่าจ้างบริหารธุรกิจบัตรเครดิต
จะทำให้บริษัทสูญเสียรายได้จากค่าธรรมเนียมการบริหารดังกล่าว
อย่างไรก็ตามไม่มีเหตุใดที่ทำให้บริษัทเชื่อว่าธนาคารกรุงไทยจะไม่ปฏิบัติตามสัญญาดังกล่าว
เนื่องจากการเข้าทำสัญญาดังกล่าวได้รับความเห็นชอบจากคณะกรรมการของธนาคารกรุงไทยแล้ว
อีกทั้งรายได้จากค่าธรรมเนียมการบริหารดังกล่าว ไม่นับเป็นรายได้ที่มีนัยสำคัญกับบริษัท
(รายละเอียดสรุปของสัญญาว่าจ้างบริหารธุรกิจบัตรเครดิต โปรดดูข้อ 11 รายการระหว่างกัน)

การแก้ไขเปลี่ยนแปลงกฎหมายเกี่ยวข้องกับการประกอบธุรกิจบัตรเครดิต

วิวัฒนาการทางด้านผลิตภัณฑ์ทางธุรกิจของบริษัท
จากเดิมที่การประกอบการอาศัยเพียงธุรกิจหลักเพียงอย่างเดียวคือธุรกิจบัตรเครดิต
บริษัทได้ขยายขอบเขตการให้บริการเชิงสินเชื่อและขยายฐานลูกค้ากลุ่มเป้าหมายออกไป อาทิ
ผู้ใช้บริการสินเชื่อบุคคลในลักษณะการให้กู้ยืมเงินส่วนบุคคล
และผู้ใช้บริการสินเชื่อเพื่อธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อมในลักษณะการให้กู้ยืมเงินแก่เจ้าของกิจการ
ทำให้ขอบเขตของกฎหมายที่บังคับใช้ขยายตามไปด้วย

การดำเนินธุรกิจในส่วนของบัตรเครดิต บริษัทต้องดำเนินนโยบายภายใต้หลักเกณฑ์ เงื่อนไข
และวิธีการซึ่งกำหนดโดยธนาคารแห่งประเทศไทย โดยอ้างตามความในข้อ 14
ของประกาศกระทรวงการคลัง เรื่องกิจการที่ต้องขออนุญาตตามข้อ 5 แห่งประกาศคณะปฏิวัติฉบับที่
58 ลงวันที่ 11 พฤศจิกายน 2545 และประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย เรื่อง
การกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการประกอบธุรกิจบัตรเครดิต
สำหรับผู้ประกอบธุรกิจบัตรเครดิตลงวันที่ 12 พฤศจิกายน 2545
ซึ่งกำหนดให้บริษัทต้องยื่นขอรับอนุญาตประกอบธุรกิจบัตรเครดิต
บริษัทจึงได้ทำการยื่นเรื่องขอรับอนุญาตในการประกอบธุรกิจบัตรเครดิตในวันที่ 20 พฤศจิกายน
2545 และได้รับการอนุญาตให้ประกอบธุรกิจบัตรเครดิตตามหนังสือกระทรวงการคลังที่ กค
1004/4059 ลงวันที่17 มีนาคม 2546

ตามหนังสือกระทรวงการคลังที่ กค 1004/4059
ได้ระบุว่าอนุญาตให้บริษัทประกอบธุรกิจบัตรเครดิตได้ ทั้งนี้มีเงื่อนไขว่า
บริษัทต้องปฏิบัติตามหลักเกณฑ์และเงื่อนไขตามประกาศกระทรวงการคลัง เรื่อง
กิจการที่ต้องขออนุญาตตามข้อ 5 แห่งประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ 58 ลงวันที่ 11 พฤศจิกายน
2545 และประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย เรื่อง การกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ
และเงื่อนไขในการประกอบธุรกิจบัตรเครดิต สำหรับผู้ประกอบธุรกิจบัตรเครดิตลงวันที่ 12
พฤศจิกายน 2545 รวมทั้งเงื่อนไขที่กำหนดที่จะแก้ไข เปลี่ยนแปลง หรือเพิ่มเติมในภายหลัง
มิฉะนั้นบริษัทต้องรับโทษตามข้อ 17 แห่งประกาศของคณะปฏิวัติฉบับที่ 58
ซึ่งบริษัทสามารถดำเนินงาน
และปฏิบัติตามเงื่อนไขของประกาศดังกล่าวของกระทรวงการคลังและธนาคารแห่งประเทศไทยเรียบร้อยแล้ว

ต่อมาโดยประกาศธนาคารแห่งประเทศไทย ที่ สนส. (21) ว.48/2547 เรื่อง
การกำหนดหลักเกณฑ์วิธีการ และเงื่อนไขในการประกอบธุรกิจบัตรเครดิต ลงวันที่ 23 มีนาคม
2547 ได้ยกเลิกประกาศธนาคารแห่งประเทศไทยฉบับเดิม และกำหนดหลักเกณฑ์ เงื่อนไข
และวิธีการเกี่ยวกับการดำเนินธุรกิจบัตรเครดิต โดยมีสาระสำคัญที่เปลี่ยนแปลงจากเดิม ได้แก่

1.  คุณสมบัติของผู้สมัครบัตรเครดิตที่ผู้ประกอบการสามารถอนุมัติให้เป็นผู้ถือบัตรได้
    ในกรณีการพิจารณาฐานรายได้จากบัญชีเงินฝากธนาคาร
    ต้องพิจารณาจากยอดเงินฝากย้อนหลังไม่น้อยกว่าหกเดือนและมีฐานรายได้พอสมควรที่สามารถชำระหนี้ได้

2.  วงเงินที่ผู้ประกอบการสามารถอนุมัติให้แก่ผู้ถือบัตรได้
    ต้องไม่เกินกว่าห้าเท่าของฐานรายได้ต่อเดือนของผู้สมัคร

3.  การอนุมัติให้ผู้ถือบัตรสามารถผ่อนชำระยอดคงค้างจากการใช้จ่ายผ่านบัตรเครดิต
    ต้องกำหนดให้ไม่น้อยกว่าร้อยละ 10 ของยอดค้างชำระ

4.  การต่ออายุบัตรเครดิตให้แก่ผู้ถือบัตร
    ต้องปรากฎว่าผู้ถือบัตรไม่เคยผิดนัดค้างชำระเกินกว่าสองครั้ง แต่ละครั้งไม่น้อยกว่าสามสิบวัน
    ทั้งนี้ในรอบระยะเวลาหนึ่งปีย้อนหลัง

การดำเนินธุรกิจในส่วนของสินเชื่อประเภทอื่นนอกจากบัตรเครดิต
บริษัทต้องปฏิบัติตามกฎเกณฑ์ว่าด้วยแบบของนิติกรรมเรื่องการกู้ยืมเงิน
และข้อจำกัดอัตราดอกเบี้ยซึ่งแตกต่างจากธนาคารพาณิชย์หรือสถาบันการเงินอื่น กล่าวคือ
การทำนิติกรรมต้องปรากฎหลักฐานเป็นหนังสือจากผู้ใช้บริการเป็นสำคัญ
และอัตราดอกเบี้ยถูกจำกัดอยู่ที่ไม่เกินร้อยละ 15 ต่อปีโดยไม่รวมค่าธรรมเนียมประเภทอื่น
อย่างไรก็ดี แนวโน้มในอนาคต
บริษัทประเมินว่าจะมีการออกกฎหมายควบคุมการให้สินเชื่อในลักษณะที่ให้บริการต่อมวลชนซึ่งมีลักษณะเข้มงวดทำนองเดียวกับธุรกิจบัตรเครดิต
บริษัทจึงดำเนินโยบายสำหรับการให้บริการสินเชื่อโดยคำนึงถึงนโยบายของภาครัฐในทางที่สอดคล้องกัน

ปัจจัยความเสี่ยงทั่วไปที่เกี่ยวข้องกับธุรกิจให้บริการบัตรเครดิต 

การที่บัตรเครดิตถูกใช้อย่างทุจริต

การประกอบธุรกิจบัตรเครดิตของผู้ประกอบการบัตรเครดิตโดยทั่วไปจะมีความเสียหายจากการที่บัตรเครดิตบางส่วนอาจถูกใช้โดยทุจริต
หรือมีการปลอมแปลง ในการดำเนินธุรกิจของบริษัทก็เช่นกัน
ได้มีบัตรเครดิตของบริษัทบางส่วนถูกใช้อย่างทุจริตหรือมีการปลอมแปลงบัตร
โดยที่บางครั้งบริษัทไม่อาจระงับการใช้บัตรเครดิตดังกล่าวได้ทันท่วงที
ซึ่งก่อให้เกิดความเสียแก่บริษัท เนื่องจากบริษัทไม่สามารถติดตามหนี้ดังกล่าวได้ สำหรับปี 2547
บริษัทมีค่าใช้จ่ายจากการใช้บัตรเครดิตโดยทุจริตและการใช้บัตรเครดิตปลอมคิดเป็นร้อยละ 0.03
ของยอดการค่าใช้จ่ายผ่านบัตรรวมหรือ 10.76 ล้านบาท ซึ่งยังอยู่ในระดับที่ต่ำมาก
อย่างไรก็ตามเพื่อป้องกันและบรรเทาความเสียหายที่อาจเกิดขึ้น
บริษัทได้กำหนดกระบวนการในการตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูล
ซึ่งบริษัทเชื่อว่าระบบสารสนเทศที่ใช้ในการตรวจสอบและป้องกันการใช้บัตรเครดิตดังกล่าว
รวมทั้งพนักงานที่ได้รับการฝึกอบรมอย่างต่อเนื่องสามารถตรวจสอบการใช้บัตรเครดิตโดยทุจริตหรือโดยบุคคลอื่นได้
และปัจจุบันนี้ไม่มีเหตุใดที่ทำให้บริษัทเชื่อว่าค่าใช้จ่ายของบริษัทที่เกิดจากการใช้บัตรเครดิตโดยทุจริตจะเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ

การใช้เอกสารหลักฐานปลอมในการสมัคร

เนื่องจากมาตรการของทางการในการควบคุมบัตรเครดิตโดยการกำหนดรายได้ขั้นต่ำของผู้สมัครตามประกาศของธนาคารแห่งประเทศไทย
ที่ สนส. (21) ว.48/2547 โดยระบุว่า ผู้สมัครต้องมีรายได้จากแหล่งที่มาต่างๆรวมกันไม่ต่ำกว่า
15,000 บาท ต่อเดือน หรือไม่ต่ำกว่า 180,000 บาทต่อปี
โดยต้องแสดงหลักฐานที่แน่ชัดเกี่ยวกับแหล่งที่มาของรายได้ จึงทำให้ในปี 2547
บริษัทตรวจพบปัญหาการปลอมแปลงเอกสารในการสมัครบัตรเครดิตและสินเชื่อบุคคลมากขึ้น อันได้แก่
การใช้ทะเบียนบ้านปลอม บัตรประชาชนปลอม หนังสือรับรองรายได้
และบัญชีของธนาคารพาณิชย์ปลอม เป็นต้น ซึ่งบริษัทตระหนักและรับรู้ถึงปัญหาดังกล่าวเป็นอย่างดี
จึงได้จ้างบริษัทเอกชนผู้มีความเชี่ยวชาญในการตรวจสอบเอกสาร
ตลอดจนเตรียมขั้นตอนการตรวจสอบจากศูนย์ข้อมูลส่วนกลางหรือเครดิตบูโร
อีกทั้งเพิ่มความระมัดระวัง ละเอียดรอบคอบมากขึ้นเพื่อรับมือกับปัญหาดังกล่าวไว้เรียบร้อยแล้ว

ความเสี่ยงด้านเครดิตและหนี้สูญ

เป็นความเสี่ยงด้านการให้กู้ยืม ทั้งในกรณีที่เป็นลูกหนี้บัตรเครดิต ลูกหนี้สินเชื่อบุคคล
และลูกหนี้สินเชื่อเจ้าของกิจการ เกิดขึ้นเนื่องจากลูกค้าไม่สามารถชำระคืนเงินกู้
หรือไม่สามารถปฏิบัติตามเงื่อนไขได้ ซึ่งบริษัทให้ความสำคัญทางด้านการบริหารความเสี่ยง
โดยมีการวางระบบดูแลและควบคุมความเสี่ยงในทุกธุรกิจของบริษัท
ไม่ว่าจะเป็นธุรกิจที่บริษัทดำเนินงานอยู่ในปัจจุบันและธุรกิจอื่นๆที่กำลังจะเปิดดำเนินงานในอนาคต
ทั้งนี้บริษัทได้จัดตั้งฝ่ายบริหารความเสี่ยง (Risk Management)
ซึ่งประกอบด้วยผู้เชี่ยวชาญทางด้านการวิเคราะห์และจัดการความเสี่ยงเป็นผู้พัฒนาระบบงาน
Credit Scoring ในการจัดการดูแล ควบคุมความเสี่ยงในทุกด้าน
รวมถึงการที่บริษัทได้ทำการตรวจสอบข้อมูลลูกค้ากับหน่วยงานข้อมูลเครดิตกลาง (Credit
Bureau) เพื่อลดระดับความเสี่ยงที่อาจจะเกิดขึ้นกับบริษัทอีกระดับหนึ่งด้วย
นอกจากการบริหารความเสี่ยงจากการให้กู้ยืมแล้วบริษัทยังมีนโยบายที่จะคิดอัตราดอกเบี้ยให้เหมาะสมและครอบคลุมกับความเสี่ยงจากหนี้สูญของลูกค้าในแต่ละกลุ่ม
ทำให้เชื่อมั่นได้ว่า
ความเสี่ยงด้านเครดิตที่อาจเกิดขึ้นนั้นไม่มีนัยสำคัญต่อผลประกอบการโดยรวมของบริษัท

ความเสี่ยงจากการเพิ่มขึ้นของจำนวนคู่แข่งขัน

ตลาดสินเชื่อเพื่อผู้บริโภค เป็นตลาดที่สถาบันการเงินทั้งในไทยและจากต่างประเทศ
ต่างเห็นความสำคัญและเห็นโอกาสการเติบโตในอนาคต
ดังนั้นทำให้มีคู่แข่งขันเพิ่มขึ้นมากโดยไม่จำกัดไว้แต่เพียงสถาบันการเงินเท่านั้น
แต่ยังกระจายไปยังสถาบันที่ไม่ใช่สถาบันการเงินแต่ให้ความสนใจในตลาดสินเชื่อเพื่อผู้บริโภคนี้
จึงเกิดการเปิดตัวของคู่แข่งขันรายใหม่เพิ่มขึ้น
โดยบริษัทไม่อาจหลีกเลี่ยงกับการแข่งขันที่จะทวีความรุนแรงขึ้น ในการนี้
บริษัทได้เตรียมพร้อมรับการเพิ่มขึ้นของคู่แข่งขันโดยได้กำหนดกลยุทธทางธุรกิจที่ชัดเจน
ประกอบกับการที่บริษัทมีแผนการดำเนินงานทั้งในระยะสั้นและระยะยาว
เพื่อให้สามารถแข่งขันได้ในธุรกิจนี้