2.  ปัจจัยความเสี่ยง

1.  ความเสี่ยงจากความผันผวนของภาวะตลาด

รายได้หลักของบริษัทมาจากรายได้ค่าธรรมเนียมนายหน้าจากการซื้อขายหลักทรัพย์
และสัญญาซื้อขายล่วงหน้า โดยในปี 2554 และปี 2553 บริษัทมีรายได้ดังกล่าวคิดเป็นร้อยละ
63.60 และร้อยละ 55.93 ของรายได้รวมของบริษัท ตามลำดับ ในปี 2554
ภาวะการณ์ลงทุนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยมีความผันผวนจากปัจจัยทั้งภายในและภายนอกประเทศ
ตั้งแต่ตันปีที่ต้องเผชิญกับวิกฤตเศรษฐกิจยุโรป และสหรัฐ รวมถึงการเลือกตั้งเมื่อกลางปี
และยังต้องเผชิญกับปัญหาอุทกภัยในช่วงปลายปีที่ผ่านมา

สำหรับปี 2554 ดัชนีตลาดหลักทรัพย์ไทยทำสถิติสูงสุดในรอบ 15 ปี ปรับขึ้นสูงสุดที่ 1,144.14 จุด
เมื่อวันที่ 1 สิงหาคม 2554 และมูลค่าหลักทรัพย์ตามราคาตลาด Market Capitalization)
ทำสถิติสูงสุดนับตั้งแต่ตลาดหลักทรัพย์เริ่มซื้อขาย ที่ระดับ 9.36 ล้านล้านบาท
ขณะที่มูลค่าการซื้อขายเฉลี่ยต่อวันอยู่ที่ 29,473.28 ล้านบาท สูงสุดตั้งแต่เปิดตลาดหลักทรัพย์
และสูงสุดเป็นอัน 2 รองจากสิงคโปร์

สำหรับตลาดอนุพันธ์ ปริมาณการซื้อขายรวมปี 2554 อยู่ที่ 10,027,116 สัญญา
และมีปริมาณการซื้อขายเฉลี่ยรายวัน 41,145 สัญญา เพิ่มขึ้น ร้อยละ 120.31 จากปี 2553

บริษัทได้กำหนดโยบายและแนวทางเพื่อลดความเสี่ยงจากความผันผวนของตลาด
และได้ดำเนินการมาอย่างต่อเนื่อง ได้แก่ นโยบายเน้นขยายฐานรายได้จากการให้บริการด้านอื่น ๆ
การออกและเสนอขายผลิตภัณฑ์ทางการเงินรูปแบบใหม่ที่สนองความต้องการของลูกค้าที่หลากหลาย
และการให้บริการการเป็นนายหน้าซื้อขายหลักทรัพย์ในต่างประเทศ เป็นต้น

2.  ความเสี่ยงจากการพึ่งพาลูกค้ารายใหญ่

ลูกค้ารายใหญ่ 3 อันดับแรกของบริษัท มีปริมาณการซื้อขายคิดเป็นร้อยละ 15.90 และร้อยละ
17.69 ของปริมาณการซื้อขายรวมของบริษัทสำหรับปี 2554 และปี 2553 ตามลำดับ ดังนั้น
หากบริษัทสูญเสียลูกค้ารายใหญ่รายใดรายหนึ่งในกลุ่มนี้
อาจส่งผลกระทบต่อรายได้ค่าธรรมเนียมนายหน้าซื้อขายหลักทรัพย์ของบริษัท อย่างไรก็ตาม
ความสัมพันธ์ที่ดีที่บริษัทมีต่อลูกค้ารายใหญ่ดังกล่าวตลอดระยะเวลากว่า 10 ปี
รวมทั้งคุณภาพในการบริการที่ดี ทำให้อัตราความเสี่ยงในการสูญเสียลูกค้ารายใหญ่ลดลง นอกจากนี้
บริษัทยังมีนโยบายขยายฐานลูกค้าใหม่ ทั้งประเภทสถาบันและรายย่อย
เพื่อเป็นการลดภาระการพึ่งพิงลูกค้ารายใหญ่ของบริษัทลงอีกด้วย

3. ความเสี่ยงจากการประกอบธุรกิจเงินให้กู้ยืมเพื่อซื้อหลักทรัพย์

บริษัทได้กำหนดแนวทางการปฏิบัติในการควบคุมความเสี่ยงจากการให้กู้ยืมเงินเพื่อซื้อหลักทรัพย์โดยจะพิจารณาวงเงินให้มีความเหมาะสมกับฐานะทางการเงิน
และความสามารถในการชำระหนี้ของลูกค้า รวมทั้งจัดให้มีการ
ทบทวนวงเงินอย่างต่อเนื่องเพื่อปรับวงเงินให้เหมาะสมกับฐานะทางการเงิน
และพฤติกรรมการซื้อขายของลูกค้าในปัจจุบัน
อีกทั้งยังจำกัดวงเงินกู้ยืมเพื่อซื้อหลักทรัพย์ต่อลูกค้ารายใดรายหนึ่ง
ไม่ให้เกินกว่าเกณฑ์ที่ทางการกำหนดในขณะที่วงเงินรวมของลูกค้าทุกราย
บริษัทกำหนดวงเงินรวมสูงสุดไว้ต่ำกว่าเกณฑ์ที่ทางการกำหนดถึงร้อยละ 200
เพื่อป้องกันความเสี่ยงของบริษัทในด้านฐานะการเงินด้วย
นอกจากนั้นบริษัทยังมีกระบวนการในการกำหนดรายชื่อหลักทรัพย์ที่บริษัทอนุญาตให้ซื้อขายในบัญชีมาร์จิ้นได้
และกำหนดอัตรามาร์จิ้นที่เหมาะสมสำหรับหลักทรัพย์แต่ละหลักทรัพ ย์เพื่อคัดเลือกเฉพาะ
หลักทรัพย์ที่มีคุณภาพเหมาะสม
โดยบริษัทจะพิจารณาจากปัจจัยพื้นฐานและสภาพคล่องในการซื้อขายหลักทรัพย์ และ
ยังกำหนดจำนวนหลักทรัพย์ที่อนุญาตให้ซื้อหรือวางเป็นประกันเพื่อควบคุมมิให้มีการกระจุกตัวในหลักทรัพย์ใดหลักทรัพย์หนึ่งมากเกินไปด้วย
ทั้งนี้
บริษัทได้จัดให้มีการทบทวนมาตรการดังกล่าวโดยคณะอนุกรรมการสินเชื่อเป็นประจำอย่างน้อยเดือนละครั้ง
รวมทั้งกำหนดแนวทางการปฏิบัติในการวางหลักประกัน การเรียกหลักประกัน การบังคับหลักประกัน
โดยจะควบคุมให้เป็นไปตามเกณฑ์ที่กำหนดอย่างเคร่งครัดเพื่อป้องกันความเสียหายที่อาจจะเกิดทั้งแก่ลูกค้าและบริษัท
นอกจากนี้ คณะอนุกรรมการสินเชื่อซึ่งมีการประชุมทุกๆ สัปดาห์ยังได้มีการพิจารณาประเด็นต่างๆ
เกี่ยวกับสินเชื่อและความเสี่ยงจากการให้กู้ยืมเพื่อซื้อหลักทรัพย์อีกด้วย

4. ความเสี่ยงจากการประกอบธุรกิจตัวแทนซื้อขายสัญญาซื้อขายล่วงหน้า

ในการประกอบธุรกิจตัวแทนซื้อขายสัญญาซื้อขายล่วงหน้า
บริษัทมีความเสี่ยงจากการที่เงินหลักประกันของลูกค้าที่วางไว้ไม่เพียงพอที่จะชำระหนี้กับสำนักหักบัญชี
อันเนื่องมาจากลูกค้าขาดทุนจากการลงทุนในสัญญาซื้อขาย ล่วงหน้า
ดังนั้นเพื่อเป็นการลดความเสี่ยงที่จะเกิดขึ้น
บริษัทจึงมีมาตรการควบคุมความเสี่ยงโดยจะคัดเลือกลูกค้าที่มีความรู้
มีประสบการณ์การลงทุนในสัญญาซื้อขายล่วงหน้าตามเกณฑ์ที่บริษัทกำหนด
และพิจารณาวงเงินให้เหมาะสมกับฐานะ ความสามารถในการชำระหนี้ของลูกค้า
และกำหนดให้ลูกค้าต้องวางหลักประกันเป็นเงินสดก่อนการส่งคำสั่งซื้อขายสัญญาซื้อขายล่วงหน้า
บริษัทยังจัดให้มีการทบทวนวงเงินอย่างสม่ำเสมอ
และคอยติดตามผลการซื้อขายสัญญาซื้อขายล่วงหน้าของลูกค้าอย่างใกล้ชิด
รวมถึงการควบคุมความเพียงพอของหลักประกันให้เป็นไปตามเกณฑ์ที่กำหนดโดยเคร่งครัด
เพื่อป้องกันความเสี่ยงจากการขาดทุนจำนวนมากในบัญชีลูกค้า รวมถึงการบังคับปิดฐานะสัญญา
หากลูกค้าไม่สามารถปฏิบัติตามข้อกำหนดของบริษัท

5.  ความเสี่ยงอันเกิดจากหนี้สูญ

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2554 บริษัทมียอดลูกหนี้ซื้อหลักทรัพย์ด้วยเงินสดจำนวน 1,267.34 ล้านบาท
เงินให้กู้ยืมเพื่อซื้อหลักทรัพย์จำนวน 1,252.22 ล้านบาท โดยในปี 2554
บริษัทได้รับการชำระคืนหนี้สูญและหนี้สงสัยจะสูญที่ได้สำรองไว้จำนวน 0.20 ล้านบาท
และได้ตัดบัญชีหนี้สูญ จำนวน 0.44 ล้านบาท ซึ่งเมื่อรวมกับยอดค่าเผื่อหนี้สูญและหนี้สงสัยจะสูญ ในปี
2553 จำนวน 36.32 ล้านบาท ทำให้ยอดค่าเผื่อหนี้สูญและหนี้สงสัยจะสูญในปี 2554 ลดลงเป็น
35.67 ล้านบาท ทั้งนี้ บริษัทมีนโยบายในการตั้งสำรองหนี้สูญและหนี้สงสัยจะสูญเต็มจำนวน

ในการจัดการความเสี่ยงอันเกิดจากหนี้สูญ
บริษัทได้จัดเตรียมมาตรการในการควบคุมความเสี่ยงจากหนี้สูญ
โดยการกำหนดให้มีการประเมินเครดิตของลูกค้าเมื่อเปิดบัญชี
เพื่อใช้ในการพิจารณาวงเงินที่เหมาะสม และมีการทบทวนวงเงินดังกล่าวเป็นระยะอย่างต่อเนื่อง
บริษัทได้จัดให้มีคณะอนุกรรมการสินเชื่อซึ่งจะประชุมทุกสัปดาห์เพื่อพิจารณาประเด็นและกรณีต่าง ๆ
เกี่ยวกับสินเชื่อและความเสี่ยงจากการให้กู้ยืม
นอกจากนี้บริษัทก็ได้จัดให้มีการกำหนดอำนาจในการอนุมัติ วงเงินไว้ตามลำดับขั้นที่เหมาะสม

6.  ความเสี่ยงจากธุรกิจการประกันการจำหน่ายหลักทรัพย์

ในการประกอบธุรกิจวานิชธนกิจ ที่บริษัทเข้ารับทำหน้าที่เป็นผู้จัดจำหน่ายและรับประกันการจำหน่าย
หลักทรัพย์ใด ๆ นั้น
บริษัทมีความเสี่ยงในกรณีที่ไม่สามารถกระจายหรือเสนอขายหลักทรัพย์นั้นได้ตามที่ได้ประกันไว้
ทำให้บริษัทต้องรับหุ้นในส่วนดังกล่าวเข้าไว้ในบัญชีของบริษัท
ซึ่งจะมีผลให้สภาพคล่องทางการเงินลดลง
อีกทั้งอาจจะเกิดการขาดทุนจากการขายหลักทรัพย์ดังกล่าวด้วย
โดยปัจจัยที่มีผลกระทบต่อความเสี่ยงจากการประกันการจำหน่ายหลักทรัพย์ได้แก่
ราคาเสนอขายที่ไม่เหมาะสม การเปลี่ยนแปลงภาวะตลาด ฯลฯ อย่างไรก็ตาม
เพื่อเป็นการลดความเสี่ยงดังกล่าว
บริษัทจึงได้จัดให้มีการวิเคราะห์อย่างละเอียดและนำเสนอต่อคณะกรรมการบริหารเพื่อพิจารณา
ตลอดจนจัดให้มีการทดสอบความต้องการของตลาดก่อนการประกันการจำหน่าย นอกจากนี้
ยังได้กำหนดวงเงินเพดานที่บริษัทสามารถทำธุรกรรมประกันการจำหน่ายได้ไว้
โดยการเปลี่ยนแปลงเพดานดังกล่าวจะต้องดำเนินการโดยผ่านมติคณะกรรมการของบริษัทเท่านั้น
ทั้งนี้ ในปี 2553 และ 2554 ที่ผ่านมา บริษัทไม่เคยประสบกับปัญหาอันเกิดจากการ
รับประกันการจำหน่ายหลักทรัพย์แต่อย่างใด และบริษัทดำรงเงินกองทุนสภาพคล่องสุทธิ (NCR)
ในอัตราที่สูงกว่าเกณฑ์ที่สำนักงานคณะกรรมการ ก.ล.ต. กำหนดไว้มาโดยตลอด โดย ณ วันที่ 31
ธันวาคม 2554 บริษัทมีอัตราส่วนเงินกองทุนสภาพคล่องสุทธิร้อยละ 137.19 หรือเท่ากับ
3,173.40 ล้านบาท

7.  ความเสี่ยงจากการด้อยค่าของเงินลงทุน

ในปี 2554 บริษัทมีเงินลงทุนในตราสารหนี้และตราสารทุน เป็นเงินลงทุนสุทธิจำนวน 1,233.87
ล้านบาท ซึ่งมีความเสี่ยงจากการด้อยค่าของตราสารหนี้
และจากการผันผวนของราคาหลักทรัพย์ตามภาวะตลาด บริษัทได้ป้องกันความเสี่ยงในเรื่องดังกล่าว
โดยในส่วนที่เป็นการลงทุนเพื่อบัญชีบริษัท
ได้มีการกระจายการลงทุนทั้งระยะสั้นและระยะยาวในตราสารประเภทต่างๆ
และกำหนดให้มีคณะอนุกรรมการการลงทุนขึ้น
เพื่อเป็นผู้กำหนดนโยบายและแนวทางในการลงทุนให้กับฝ่ายลงทุนใช้เป็นแนวปฏิบัติ
การลงทุนในหลักทรัพย์ใด ๆ ได้ถูกกำหนดให้เป็นไปตามนโยบาย
และผ่านการวิเคราะห์ปัจจัยพื้นฐานเป็นสำคัญ
รวมทั้งได้มีข้อกำหนดในการควบคุมความเสี่ยงจากการด้อยค่าของเงินลงทุนไว้อย่างครบถ้วนและใช้เป็นแนวทางในการปฏิบัติงาน
และในส่วนที่เป็นการลงทุนเพื่อบริหารความเสี่ยงจากธุรกิจตราสารอนุพันธ์
ก็ได้กำหนดให้มีคณะอนุกรรมการตราสารอนุพันธ์ขึ้น
เพื่อเป็นผู้กำหนดนโยบายและแนวทางในการลงทุนเพื่อบริหารความเสี่ยงเช่นเดียวกัน

8.  ความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน

บริษัทมีเงินลงทุนใน หน่วยลงทุน/ตราสาร ที่มีหลักทรัพย์อ้างอิงในต่างประเทศ
ทั้งที่เป็นการลงทุนโดยตรงในตลาดหลักทรัพย์ต่างประเทศ กองทุนที่จัดตั้งขึ้นในต่างประเทศ
และผ่านกองทุน FIF ที่จัดตั้งและบริหารโดยบริษัท หลักทรัพย์จัดการกองทุนในประเทศ ทั้งนี้
หากเป็นการลงทุนตรงในหลักทรัพย์ต่างประเทศ คณะอนุกรรมการการลงทุนจะพิจารณา
การทำ/ไม่ทำ ประกันความเสี่ยงทั้งหมดหรือบางส่วนในช่วงเวลาที่เหมาะสม
หากเป็นการลงทุนผ่านกองทุน FIF ที่จัดตั้งและบริหารโดยบริษัทหลักทรัพย์จัดการกองทุนในประเทศ
ซึ่งบริษัทหลักทรัพย์จัดการกองทุนจะเป็นผู้บริหารความเสี่ยงตามที่ได้แจ้งไว้ในเอกสารชี้ชวนของแต่ละกองทุน
และมีการรายงานมูลค่าทรัพย์สินสุทธิเป็นสกุลเงินบาทให้บริษัททราบ

9.  ความเสี่ยงจากการประกอบธุรกิจของบริษัทภายใต้กฎหมาย กฎเกณฑ์ ข้อกำหนดที่เข้มงวด
    และการกำกับดูแลของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง

ธุรกิจหลักทรัพย์เป็นธุรกิจที่อยู่ภายใต้กฎหมาย กฎเกณฑ์ การกำกับดูแลของสำนักงานคณะกรรมการ
ก.ล.ต. และตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย หากกฎเกณฑ์ กฎหมาย
รวมทั้งการกำกับดูแลเปลี่ยนแปลงไป อาจส่งผลกระทบทางด้านการแข่งขัน ต้นทุนทางการเงิน
และผลการดำเนินงานของบริษัท การไม่ปฏิบัติตาม / ฝ่าฝืน กฎเกณฑ์ หรือประมาทเลินเล่อ
อาจทำให้บริษัทถูกภาคทัณฑ์ หรือถูกถอนใบอนุญาตประเภทต่าง ๆ ได้

เพื่อป้องกันความเสี่ยงดังกล่าวข้างต้น
บริษัทได้จัดตั้งฝ่ายกำกับและตรวจสอบขึ้นเพื่อดูแลควบคุมและตรวจสอบหน่วยงานภายในของบริษัท
ให้ปฏิบัติตามกฎเกณฑ์ของทางการ
ติดตามการเปลี่ยนแปลงในเรื่องดังกล่าวและแจ้งให้หน่วยงานและเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องได้รับทราบและถือปฏิบัติโดยทั่วกัน

10. ความเสี่ยงเกี่ยวกับบุคลากรด้านธุรกิจหลักทรัพย์

ในการประกอบธุรกิจหลักทรัพย์ บุคลากรที่มีความรู้ ประสบการณ์ และความชำนาญ
เป็นปัจจัยที่สำคัญต่อความสำเร็จของบริษัทในธุรกิจหลักทรัพย์ ในสภาพการแข่งขันที่มีอยู่สูงในปัจจุบัน
การแย่งตัวบุคลากรย่อมมีเกิดขึ้น โดยมีการดึงตัวและโยกย้ายบุคลากรในสายงานต่างๆ
ดังนั้นหากบุคลากรที่มีประสบการณ์และความชำนาญของบริษัทถูกแย่งตัวไป
อาจส่งผลกระทบต่อรายได้บางส่วนของบริษัท อย่างไรก็ตาม
บริษัทตระหนักถึงความสำคัญของบุคลากรที่จะทำให้บริษัทดำเนินธุรกิจได้อย่างมั่นคงและต่อเนื่อง
จึงได้มีการพัฒนาและจัดฝึกอบรมบุคลากรในสายงานและระดับต่างๆ อย่างต่อเนื่อง
พร้อมทั้งมีนโยบายกำหนดค่าตอบแทนที่ชัดเจนและเหมาะสม
เป็นไปตามประกาศของตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย
ตลอดจนสอดคล้องกับสภาวะตลาดและการแข่งขัน

  11. ความเสี่ยงจากเหตุวิกฤติ

เนื่องจากการประกอบธุรกิจในปัจจุบันอาจเกิดเหตุการณ์วิกฤติต่างๆ
ที่ทำให้บริษัทไม่สามารถให้บริการลูกค้าได้อย่างต่อเนื่อง เช่น เหตุอุบัติภัยหรือภัยธรรมชาติ
เหตุการจลาจล ที่เกิดจากความขัดแย้งทางความคิดและ
อุดมการณ์ทางการเมืองหลากหลายรูปแบบซึ่งอาจก่อให้เกิดความเสียหายต่อระบบสาธารณูปโภคส่วนรวม

บริษัทอาจประสบกับความเสี่ยงที่เกิดจากความเสียหายในทรัพย์สินของบริษัท
หรือความเสียหายจากการร้องเรียนเพื่อเรียกร้องให้ชดเชยความเสียหายจากลูกค้าจากการที่ไม่สามารถให้บริการได้อย่างต่อเนื่อง
บริษัทจึงมีมาตราการในการป้องกันความเสี่ยงดังกล่าวข้างต้น
โดยได้กำหนดนโยบายการบริหารความต่อเนื่องทางธุรกิจ (Business Contingency and
Continuity Management)
ซึ่งได้รับอนุมัติจากคณะกรรมการบริษัทตามแนวทางที่กำหนดโดยสำนักงานคณะกรรมการ ก.ล.ต.
ประกอบกับบริษัทได้มีการจัดทำการประเมินความเสี่ยงของแต่ละหน่วยงานในกรณีที่งานสำคัญต้องหยุดชะงักจากเหตุการณ์ฉุกเฉิน
และได้ทำการวิเคราะห์ผลกระทบทางธุรกิจ (Business Impact Analysis)
ของแต่ละฝ่ายงานไว้เพื่อการบริหารความเสี่ยงที่อาจจะเกิดขึ้นได้
ซึ่งบริษัทได้มีการทบทวนแผนดังกล่าวให้เป็นปัจจุบันอยู่เสมอและได้ทำการทดสอบแผนเพื่อให้มั่นใจว่าสามารถจัดการกับความเสี่ยงดังกล่าวได้อย่างมีประสิทธิภาพ