6.  ข้อพิพาททางกฎหมาย

6.1 ข้อพิพาทที่ธนาคารทหารไทยเป็นจำเลย

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2554 ธนาคารทหารไทย หรือบริษัทย่อยของธนาคารทหารไทย
มีข้อพิพาททางกฎหมายที่ยังไม่สิ้นสุด ซึ่งอาจมีผลกระทบด้านลบต่อสินทรัพย์ของธนาคาร
ที่มีจำนวนสูงกว่าร้อยละ 5 ของส่วนของผู้ถือหุ้นของธนาคาร
ตามงบการเงินสำหรับรอบระยะเวลาบัญชี สิ้นสุด ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2554 จำนวน 1 คดี
โดยรายละเอียดของคดีสรุปได้ดังนี้

คดีพิพาทระหว่างห้างหุ้นส่วนจำกัดหลวงบำรุง กับธนาคารทหารไทย

เมื่อวันที่ 7 สิงหาคม 2543 ห้างหุ้นส่วนจำกัดหลวงบำรุง (“หจก.หลวงบำรุง”)
ซึ่งเป็นนิติบุคคลที่จดทะเบียนกับกระทรวงพาณิชย์ มีทุนจดทะเบียนจำนวน 5 ล้านบาท
เป็นโจทก์ยื่นฟ้องธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ จำกัด (มหาชน)
(ซึ่งปัจจุบันได้รวมกิจการกับธนาคารทหารไทยแล้ว
สิทธิและหน้าที่ทั้งหมดจึงเป็นของธนาคารทหารไทย) ในฐานะจำเลยที่ 1 กับกรรมการรวม 16 คน
ต่อศาลแพ่งกรุงเทพใต้ ในข้อหาผิดสัญญาค้ำประกัน ละเมิดและเรียกค่าเสียหาย
โดยมีทุนทรัพย์ฟ้องจำนวนประมาณ 140,261 ล้านบาท ซึ่งศาลได้รับฟ้องเฉพาะ ธนาคารดีบีเอส
ไทยทนุ เท่านั้น ส่วนกรรมการทั้งหมดศาลไม่รับฟ้อง

ข้อพิพาทในคดีนี้สืบเนื่องจาก หจก.หลวงบำรุงได้ฟ้องว่า หจก.หลวงบำรุง
ได้ติดต่อและตกลงกับบริษัท บางจากปิโตรเลียม จำกัด (มหาชน) (“บมจ.บางจากฯ”)
เพื่อขอซื้อน้ำมันไปจำหน่าย ซึ่งธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ สาขาลาดพร้าว โดยนางภาณี บุนนาค
(นางภาณี) ได้ออกหนังสือค้ำประกัน (L/G) ของ ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ เพื่อให้
หจก.หลวงบำรุง นำไปค้ำประกันการซื้อขายน้ำมันกับ บมจ.บางจากฯ ภายในวงเงิน 200 ล้านบาท
แต่ต่อมา บมจ.บางจากฯ แจ้งต่อ หจก.หลวงบำรุง
ว่าไม่สามารถเปิดบัญชีการค้าเพื่อซื้อขายน้ำมันกับ หจก.หลวงบำรุงได้
เนื่องจากมีการตรวจสอบหนังสือค้ำประกันแล้วปรากฏว่า ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ
มิได้เป็นผู้ออกหนังสือค้ำประกัน ต่อมา ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ ได้ขอหนังสือค้ำประกันคืน
เพื่อนำไปดำเนินคดีอาญากับพนักงานของ ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ ทั้งนี้ หจก.หลวงบำรุง
จึงเห็นว่าการที่ ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ
ปฏิเสธว่ามิได้เป็นผู้ออกหนังสือค้ำประกันถือว่าเป็นผู้ผิดนัดและผิดสัญญากับ หจก.หลวงบำรุง ทำให้
หจก.หลวงบำรุงเสียหาย

ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ ให้การต่อสู้คดีว่าหนังสือค้ำประกันดังกล่าวเป็นเอกสารปลอมที่
หจก.หลวงบำรุง ให้นางภาณี ผู้ช่วยผู้จัดการสาขาของ ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ ทำขึ้น
โดยธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ ไม่ได้มอบอำนาจให้นางภาณี ออกหนังสือค้ำประกันดังกล่าวแต่อย่างใด
อีกทั้งในคดีที่ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ ร่วมกับพนักงานอัยการเป็นโจทก์ฟ้องนางภาณีเป็นคดีอาญานั้น
คดีดังกล่าวได้ถึงที่สุดโดยศาลพิพากษาว่าหนังสือค้ำประกันดังกล่าวเป็นเอกสารปลอม ดังนั้น การที่
ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ แจ้งแก่ บมจ.บางจากฯ ว่า ธนาคารดีบีเอส
ไทยทนุมิได้เป็นผู้ออกหนังสือค้ำประกัน จึงไม่ได้เป็นการผิดสัญญาและมิได้ทำให้ หจก.หลวงบำรุง
เสียหายแต่อย่างใด

ในวันที่ 29 ธันวาคม 2547 ศาลแพ่งกรุงเทพใต้ ได้มีคำพิพากษาเป็นคดีหมายเลขแดงที่
10000/2547 ว่าหนังสือค้ำประกันฉบับที่ หจก.หลวงบำรุง
นำมาฟ้องร้องเป็นหนังสือค้ำประกันที่ออกโดยนางภาณีโดยการทำปลอมขึ้น ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ
มิได้มอบอำนาจให้นางภาณีกระทำการออกหนังสือค้ำประกันเช่นนั้นได้
ตลอดจนคดีอาญาที่ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ
ร่วมกับพนักงานอัยการเป็นโจทก์ฟ้องนางภาณีเป็นคดีอาญานั้น คดีดังกล่าวได้ถึงที่สุดแล้ว
โดยศาลพิพากษาว่าหนังสือค้ำประกันดังกล่าวเป็นเอกสารปลอม ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ
มิได้ออกหนังสือค้ำประกันตามฟ้องให้แก่หจก.หลวงบำรุง ดังนั้น ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ
จึงไม่ต้องรับผิดตามหนังสือค้ำประกันต่อ หจก.หลวงบำรุง ศาลแพ่งกรุงเทพใต้จึงพิพากษายกฟ้อง

ต่อมาเมื่อวันที่ 15 มีนาคม 2548 หจก.หลวงบำรุง ได้ยื่นอุทธรณ์คำพิพากษาศาลชั้นต้น และเมื่อวันที่
31 สิงหาคม 2548 ธนาคารได้ยื่นคำแก้อุทธรณ์ ครั้นเมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม 2553
ศาลอุทธรณ์ได้มีคำพิพากษายืนตามศาลชั้นต้น (พิพากษายกฟ้อง)

ต่อมาเมื่อวันที่ 16 สิงหาคม 2553 หจก.หลวงบำรุง ได้ยื่นฎีกาคำพิพากษาของศาลอุทธรณ์,
ขอทุเลาการบังคับคดี และขอดำเนินคดีอย่างคนอนาถา และเมื่อวันที่ 20 ตุลาคม 2553
ธนาคารได้ยื่นคำแก้ฎีกา,คัดค้านคำขอทุเลาการบังคับคดีและคำขอดำเนินคดีอย่างคนอนาถา
ปรากฎว่า เมื่อวันที่ 15 พฤศจิกายน 2553 ศาลมีคำสั่งยกคำร้องขอดำเนินคดีอย่างคนอนาถาของ
หจก.หลวงบำรุง หากหจก.หลวงบำรุง
ประสงค์จะยื่นฏีกาให้นำเงินมาวางค่าธรรมเนียมศาลในชั้นฏีกาภายใน 15 วัน นับแต่วันที่มีคำสั่ง
มิฉะนั้นจะถือว่าหจก.หลวงบำรุงไม่ติดใจฎีกา วันที่ 22 พฤศจิกายน 2553
หจก.หลวงบำรุงยื่นอุทธรณ์คำสั่งยกคำร้องขอดำเนินคดีอย่างคนอนาถาของศาลชั้นต้น
ปัจจุบันยังไม่มีคำสั่งเกี่ยวกับการขอดำเนินคดีอย่างคนอนาถา

ฝ่ายบริหารของธนาคารเห็นว่าการยื่นฎีกาดังกล่าวไม่มีเหตุผลสนับสนุนเพียงพอและเป็นไปได้ยากที่
หจก.หลวงบำรุง จะชนะคดี ฝ่ายบริหารจึงเชื่อว่าธนาคารจะไม่มีความรับผิดใดๆ ในกรณีนี้

6.2 ข้อพิพาทที่ธนาคารทหารไทยเป็นโจทก์

นอกจากคดีดังกล่าวข้างต้น ธนาคารทหารไทยมีข้อพิพาททางกฎหมาย จำนวน 1 คดี โดยในคดีนี้
ธนาคารมีฐานะเป็นโจทก์ ซึ่งธนาคารเห็นว่าควรแจ้งให้ผู้ลงทุนทราบ
โดยรายละเอียดของคดีสรุปได้ดังนี้

คดีพิพาทระหว่างธนาคารทหารไทยกับบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย (“บสท.”)

เมื่อวันที่ 2 เมษายน 2550 ธนาคารได้ยื่นฟ้องบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย (“บสท.”)
และกองทุนฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน (“กองทุนฟื้นฟูฯ”) เป็นจำเลยที่ 1 และจำเลยที่ 2
ตามลำดับต่อศาลแพ่ง ในข้อหา ผิดสัญญา ละเมิด ตั๋วเงิน อาวัล
โดยมีทุนทรัพย์ที่ฟ้องร้องจำนวนประมาณ 7,196 ล้านบาท

ข้อพิพาทในคดีนี้สืบเนื่องจากกรณีที่ ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ
และบรรษัทเงินทุนอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยได้ทำสัญญาโอนสินทรัพย์กับ บสท.
ต่อมาเมื่อมีการควบรวมกิจการกันระหว่างธนาคารทหารไทย ธนาคารดีบีเอส ไทยทนุ
และบรรษัทเงินทุนอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย
สิทธิและหน้าที่ทั้งหมดภายใต้สัญญาดังกล่าวจึงเป็นของธนาคารทหารไทย

ต่อมา บสท.
ได้มีหนังสือเพื่อขอปรับลดราคารับโอนสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่มีเครื่องจักรและ/หรือสินทรัพย์อื่นที่ได้มีการจำนำเป็นประกัน
เนื่องจากหลักประกันที่มีเครื่องจักร
และ/หรือสินทรัพย์อื่นที่ได้มีการจำนำเป็นประกันนั้นไม่สมบูรณ์ตามกฎหมาย
โดยมิได้รับความยินยอมจากธนาคาร ซึ่งธนาคารได้มีหนังสือโต้แย้งการที่ บสท.
จะดำเนินการปรับลดราคารับโอนสินทรัพย์ด้อยคุณภาพดังกล่าวไว้แล้ว และเมื่อวันที่ 20 กรกฎาคม
2549 บสท. ได้แจ้งให้ธนาคารจัดส่งตั๋วสัญญาใช้เงินจำนวน 3 ฉบับ เป็นจำนวนเงินรวมประมาณ
6,525 ล้านบาท ให้แก่บสท. เนื่องจากบสท.
ประสงค์จะปรับจำนวนเงินและไถ่ถอนโดยการชำระหนี้บางส่วน โดย บสท.
ตกลงจะออกและส่งมอบตั๋วสัญญาใช้เงินฉบับใหม่ซึ่งมีกองทุนฟื้นฟูฯ เป็นผู้อาวัลให้แก่ธนาคาร
โดยธนาคารได้จัดส่งตั๋วสัญญาให้เงินดังกล่าวให้แก่ บสท. อย่างไรก็ดี ปรากฏว่า บสท.
กลับปฏิบัติผิดสัญญา กล่าวคือ บสท. ไม่ยอมออกและส่งมอบตั๋วสัญญาใช้เงินฉบับใหม่โดยมีกองทุนฟื้นฟูฯ
เป็นผู้อาวัลให้แก่ธนาคารแต่อย่างใด

นอกจากนี้ เมื่อวันที่ 14 พฤศจิกายน 2549 บสท. ยังได้งดเว้นการใช้หนี้จำนวนประมาณ 520
ล้านบาท ให้แก่ธนาคารและปฏิเสธการชำระหนี้บางส่วน พร้อมกับแจ้งยกเลิกตั๋วสัญญาใช้เงินฉบับหนึ่ง
ซึ่ง
บสท.ได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินดังกล่าวเพื่อชำระราคาสำหรับการรับโอนสินทรัพย์ด้อยคุณภาพบางส่วน
โดยมีกองทุนฟื้นฟูฯ เป็นผู้อาวัล

เมื่อวันที่ 2 เมษายน 2550 ธนาคารจึงได้ยื่นฟ้อง บสท. และกองทุนฟื้นฟูฯ
ต่อศาลแพ่งเพื่อให้ศาลมีคำพิพากษา โดยมีรายละเอียดสรุปได้ดังนี้

  1. ให้ บสท. ออกตั๋วสัญญาใชัเงินจำนวนประมาณ 4,432 ล้านบาท มีกำหนดวันถึงกำหนดใช้เงิน
  วันที่ 31 ธันวาคม 2555 และชำระดอกเบี้ย ณ วันทำการสุดท้ายของทุกปีโดยมีกองทุนฟื้นฟูฯ
  เป็นผู้อาวัล และส่งมอบให้ธนาคารในฐานะผู้รับเงิน หากไม่ดำเนินการให้ บสท.
  และกองทุนฟื้นฟูฯ ร่วมกันชำระเงินจำนวนดังกล่าวพร้อมดอกเบี้ยนับแต่วันฟ้องเป็นต้นไป

  2. ให้ บสท. ออกตั๋วสัญญาใช้เงินจำนวนประมาณ 2,027 ล้านบาท
  มีกำหนดวันถึงกำหนดใช้เงินวันที่ 31 ตุลาคม 2554 และชำระดอกเบี้ย ณ
  วันทำการสุดท้ายของทุกปี โดยมีกองทุนฟื้นฟูฯ เป็นผู้อาวัล และส่งมอบให้ธนาคาร
  ในฐานะผู้รับเงิน หากไม่ดำเนินการให้ บสท. และกองทุนฟื้นฟูฯ
  ร่วมกันชำระเงินดังกล่าวพร้อมดอกเบี้ยนับแต่วันฟ้องเป็นต้นไป

  3. ให้ บสท. ออกตั๋วสัญญาใช้เงินจำนวนประมาณ 12 ล้านบาท มีกำหนดวันถึงกำหนดใช้เงินวันที่
  28 กุมภาพันธ์ 2556 และชำระดอกเบี้ย ณ วันทำการสุดท้ายของทุกปีโดยมีกองทุนฟื้นฟูฯ
  เป็นผู้อาวัล และส่งมอบให้ธนาคารในฐานะผู้รับเงิน หากไม่ดำเนินการให้ บสท.
  และกองทุนฟื้นฟูฯ ร่วมกันชำระเงินจำนวนดังกล่าวพร้อมดอกเบี้ยนับแต่วันฟ้องเป็นต้นไป

  4. ให้ บสท. และกองทุนฟื้นฟูฯ ร่วมกันชำระเงินจำนวนประมาณ 520 ล้านบาท
  พร้อมดอกเบี้ยคำนวณจากอัตราดอกเบี้ยเงินฝากโดยเฉลี่ยจนถึงวันที่ยื่นฟ้องคดีเป็นเงินประมาณ 15
  ล้านบาท รวมเป็นเงินประมาณ 535 ล้านบาท พร้อมดอกเบี้ยนับแต่วันฟ้องเป็นต้นไป

เมื่อวันที่ 27 เมษายน 2553 ศาลแพ่งได้มีคำพิพากษาเป็นคดีหมายเลขแดงที่ 1681/2553 ว่า ให้
บสท.ออกตั๋วสัญญาใช้เงินจำนวน 3 ฉบับ ฉบับแรกจำนวนเงิน 4,431,879,337.93 บาท
กำหนดใช้เงินวันที่ 31 ธันวาคม 2555 ฉบับที่ 2 จำนวนเงิน 2,027,134,274.65 บาท
กำหนดใช้เงินวันที่ 31 ตุลาคม 2554 และฉบับที่ 3 จำนวนเงิน 12,002,000 บาท
กำหนดใช้เงินวันที่ 28 กุมภาพันธ์ 2556 สถานที่ใช้เงิน ณ ที่ทำการของธนาคาร และชำระดอกเบี้ย
ณ วันทำการสุดท้ายของทุกปี
ในอัตราเฉลี่ยของดอกเบี้ยเงินฝากถัวเฉลี่ยถ่วงน้ำหนักตามเงินฝากทุกประเภท
(รวมทั้งเงินฝากกระแสรายวัน) เฉพาะที่เป็นเงินบาทของธนาคารกรุงเทพ จำกัด (มหาชน)
ธนาคารกรุงไทย จำกัด (มหาชน) ธนาคารกสิกรไทย จำกัด (มหาชน) ธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด
(มหาชน) และธนาคารกรุงศรีอยุธยา จำกัด (มหาชน) โดยคำนวณเป็นรายไตรมาสตามปีปฎิทิน ให้
กองทุนฟื้นฟูฯ อาวัลตั๋วสัญญาใช้เงินดังกล่าวส่งมอบให้แก่ธนาคารในฐานะผู้รับเงิน กับให้ บสท.และ
กองทุนฟื้นฟูฯ ร่วมกันใช้ค่าฤชาธรรมเนียมแทนธนาคาร โดยกำหนดค่าทนายความ 200,000 บาท
คำขออื่นนอกจากนี้ให้ยก.

คำพิพากษาดังกล่าว ศาลได้ยกคำขอ ข้อ 4. ที่ขอให้ให้ บสท. และกองทุนฟื้นฟูฯ
ร่วมกันชำระเงินจำนวนประมาณ 520 ล้านบาท
พร้อมดอกเบี้ยคำนวณจากอัตราดอกเบี้ยเงินฝากโดยเฉลี่ยจนถึงวันที่ยื่นฟ้องคดีเป็นเงินประมาณ 15
ล้านบาท รวมเป็นเงินประมาณ 535 ล้านบาท พร้อมดอกเบี้ยนับแต่วันฟ้องเป็นต้นไป
โดยศาลเห็นว่าตั๋วสัญญาใช้เงินฉบับดังกล่าวมีวันครบกำหนดใช้เงินตามตั๋วสัญญาใช้เงินระบุไว้แน่นอนคือในวันที่
14 กุมภาพันธ์ 2556 และปัจจุบันธนาคารยังคงยึดถือตั๋วสัญญาใช้เงินไว้โดยยังไม่ส่งมอบคืนให้ บสท.
เมื่อนับถึงวันฟ้องตั๋วสัญญาใช้เงินฉบับดังกล่าวจึงยังไม่ถึงกำหนดใช้เงินธนาคารจึงยังไม่มีสิทธิฟ้อง
บสท.และกองทุนฟื้นฟูฯ ในฐานะผู้อาวัล

ในวันที่ 23 สิงหาคม 2553 ธนาคารจึงได้ยื่นอุทธรณ์คำพิพากษาของศาลชั้นต้น และในวันที่ 21
กันยายน 2553 บสท. และ กองทุนฟื้นฟูฯ ได้ยื่นอุทธรณ์คำพิพากษาศาลชั้นต้นเช่นกัน ปัจจุบัน
คดีอยู่ในระหว่างการพิจารณาของศาลอุทธรณ์