3. การประกอบธุรกิจของแต่ละสายผลิตภัณฑ์

3.1 ลักษณะผลิตภัณฑ์หรือบริการ

บริษัทฯประกอบกิจการอุตสาหกรรมผลิตและจำหน่ายปูนซีเมนต์ผสมตรานกอินทรี
ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์แบบธรรมดาตราเพชร
ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์ที่ให้แรงอัดสูงเร็วตราสามเพชรและในปี 2543
บริษัทได้ออกผลิตภัณฑ์ใหม่ตราเอ็มพีซี-30

บริษัทฯ จัดจำหน่ายทั้งในลักษณะปูนซีเมนต์ผงและปูนซีเมนต์ชนิดเม็ด
ตามความต้องการของตลาดภายในประเทศและต่างประเทศ สำหรับการขายภายในประเทศ บริษัทฯ
ได้เพิ่มช่องทางการจำหน่ายผ่านทางคอมพิวเตอร์ (webSALES)
ให้กับผู้แทนจำหน่ายรวมทั้งได้ขายโดยตรงให้กับผู้ใช้และหน่วยราชการ

นอกจากนี้ บริษัทฯ ยังได้มีการลงทุนในธุรกิจปูนซีเมนต์และอุตสาหกรรมอื่น
ซึ่งดำเนินการผลิตและจัดจำหน่ายสินค้าเอง ดังนี้:-

-   บริษัท นครหลวงคอนกรีต จำกัด ผลิตและจำหน่ายคอนกรีตผสมเสร็จ

-   บริษัท นครหลวงกระเบื้องและท่อ จำกัด
    ผลิตและจำหน่ายกระเบื้องใยหินและกระเบื้องคอนกรีต ตราเพชร

-   บริษัทกะรัต ฟอเซท จำกัด ผลิตและจำหน่ายก๊อกน้ำและอุปกรณ์ที่ใช้ในห้องน้ำ

ตรา KARAT

-   บริษัท รอยัลปอร์ซเลน จำกัด (มหาชน) ผลิตและจำหน่ายเครื่องใช้บนโต๊ะอาหาร
    ชนิดปอร์ซเลนตราROYAL PORCELAIN

-   บริษัท ลานนาลิกไนต์ จำกัด (มหาชน) ผลิตและจำหน่ายแร่ลิกไนต์และหินประดับ

3.2 การตลาดและภาวะการแข่งขัน

3.2.1 ปูนซีเมนต์

ธุรกิจหลักของบริษัท ปูนซีเมนต์นครหลวง จำกัด (มหาชน) คือ
ปูนซีเมนต์รวมถึงผลิตภัณฑ์และบริการที่เกี่ยวข้อง ในกลุ่มปูนซีเมนต์ บริษัทฯ
ดำเนินการทั่วประเทศและมีสัดส่วนตลาดถึงร้อยละ 27 - ประมาณ 2 ใน 3 ของยอดขาย
ได้มีการขายโดยกระจายผ่านทางเครือข่ายผู้ค้าส่งและค้าปลีกหลัก สำหรับส่วนที่เหลืออีก 1 ใน 3
เป็นการขายโดยตรงให้กับผู้ผลิตคอนกรีต บริษัทที่ดำเนินธุรกิจคอนกรีตผสมเสร็จ และบริษัทก่อสร้าง

สินค้ายี่ห้อหลักของบริษัทฯได้แก่ ตราเพชร (ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์แบบ ธรรมดา) และตรานกอินทรีย์
(ปูนซีเมนต์ผสม) ซึ่งมียอดการขายร้อยละ 90 ของยอดขายรวมภายในประเทศทั้งหมด
ส่วนสินค้าพิเศษ ได้แก่ ตราสามเพชร (ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์ที่ให้แรงอัดสูงเร็ว)
และตราเอ็มพีซี-30 (ปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์ปอซโซลาน) มียอดขายในส่วนที่เหลือ (ร้อยละ 10)

ยอดขายภายในประเทศประมาณร้อยละ 70 เป็นการขายปูนซีเมนต์ชนิดถุง ส่วนร้อยละ 30
เป็นการขายโดยไม่ใช้ถุง (Bulk) ยอดขายปูนซีเมนต์ภายในประเทศปี 2543 มีประมาณ 17.8
ล้านตัน โดยลดลงจากปี 2542 ประมาณร้อยละ 4 อย่างไรก็ตามบริษัทฯ
ไม่คาดว่าจะมีการเปลี่ยนแปลงสำคัญที่กระทบยอดขายในปี 2544
อุตสาหกรรมการผลิตปูนซีเมนต์ของประเทศไทยมีการส่งออกปูนซีเมนต์ประมาณ 14.4 ล้านตัน
บริษัทฯ เป็นผู้ส่งออกรายใหญ่ทั้งปูนซีเมนต์ผงและเม็ด กล่าวคือมีการส่งออกประมาณร้อยละ 30
ของยอดส่งออกทั้งหมด ยอดการส่งออกปูนซีเมนต์โดยไม่ใช้ถุงในปี 2543 ยังคงอยู่ในระดับเดิม
แต่ยอดการส่งออกปูนซีเมนต์ทั้งหมดลดลงจากปี 2542 จำนวน 5 ล้านตันเป็น 4.3 ล้านตัน
เกิดจากการลดปริมาณการส่งออกปูนเม็ดเนื่องจากกำไรขั้นต้นลดลง
การส่งออกส่วนใหญ่ส่งไปยังประเทศแถบอเมริกา (ร้อยละ 51) อัฟริกา (ร้อยละ 27)
เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (ร้อยละ 12) และเอเชียใต้ (ร้อยละ 2)

2.  คอนกรีตผสมเสร็จ

ความต้องการคอนกรีตผสมเสร็จในประเทศไทยยังคงตัวที่ประมาณ 11 ล้านลูกบาศก์เมตร
ผู้นำในตลาดคอนกรีตผสมเสร็จ ได้แก่ บริษัท ผลิตภัณฑ์และวัตถุก่อสร้าง จำกัด (CPAC)
ซึ่งมีส่วนแบ่งตลาดประมาณร้อยละ 42 บริษัท ทีพีไอ คอนกรีต จำกัด (ร้อยละ 19) และบริษัท
นครหลวงคอนกรีต จำกัด (ร้อยละ 8) ในปี 2543 บริษัท นครหลวงคอนกรีต
จำกัดมียอดขายประมาณ 794,000 ลูกบาศก์เมตร ซึ่งเพิ่มจากปี 2542 ประมาณร้อยละ 8
คาดว่าความต้องการในปี 2544 จะอยู่ในระดับเดียวกับปี 2543

3.3 การจัดหาผลิตภัณฑ์และบริการ

กำลังการผลิต[]

วัตถุดิบและผู้จำหน่าย

วัตถุดิบที่ใช้ในการผลิตปูนซีเมนต์ ได้มาจากแหล่งวัตถุดิบในประเทศเกือบทั้งหมด
บริษัทฯไม่เคยประสบปัญหาด้านการขาดแคลนวัตถุดิบเลย วัตถุดิบส่วนใหญ่ประมาณร้อยละ 95
บริษัทฯผลิตได้เอง อีกร้อยละ 5 สามารถหาซื้อได้ภายในประเทศ และประเทศใกล้เคียง

ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม ^(แก้ไขเพิ่มเติมข้อมูลเมื่อ 10 กันยายน 2544)

ปรัชญาในการปกป้องสิ่งแวดล้อมของบริษัทนั้น
เป็นหัวใจสำคัญที่ซึมแทรกเข้าไปอยู่ในทุกขั้นตอนของการดำเนินธุรกิจของบริษัท
ดังนั้นทั้งโครงการปลูกป่าทดแทน การควบคุมฝุ่นละอองด้วยเครื่องมือตรวจจับที่มีเทคโนโลยีสูง
กระบวนการกำจัดขยะของเสีย
รวมถึงทุกกิจกรรมในการปฏิบัติงานของบริษัทจะต้องมีการตรวจสอบและจัดการอย่างระมัดระวังตามมาตรฐานที่กำหนดไว้ภายใต้ปณิธานของบริษัทที่มุ่งปรับปรุงและพัฒนาสภาพแวดล้อมของชุมชนที่เราอาศัยอยู่ร่วมกันให้ดีขึ้น

ความรับผิดชอบนี้เป็นรากฐานของการวางแผนกลยุทธ์ทางธุรกิจและการพัฒนาเทคโนโลยี
เพื่อที่การดำเนินกิจการของบริษัทจะต้องก้าวไปพร้อมกับความสำเร็จในการพัฒนาสิ่งแวดล้อมแบบยั่งยืนด้วน
บริษัทยังได้นำแนวความคิดนี้มาเป็นฐานในการพิจารณาสรรหาวัตถุดิบและเชื้อเพลิงทดแทนมาใช้
ไม่เพียงเพื่อต้องการลดผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมเท่านั้น
แต่ต้องประหยัดทั้งด้านราคาต้นทุนอุตสาหกรรมและการใช้ทรัพยากรธรรมชาติให้มีประสิทธิภาพสูงสุดและยั่งยืน

นอกจากนี้บริษัทยังให้ความสำคัญสูงสุดในความปลอดภัยของพนักงานและของชุมชนในพื้นที่ใกล้เคียงกับโรงงาน
บริษัทใส่ใจในทุกขั้นตอนของการปฏิบัติงาน
ไม่ว่าจะเป็นเรื่องความปลอดภัยภายในโรงงานและบุคคลากรผู้ควบคุมเครื่องจักร
ความปลอดภัยระหว่างการจัดการขนส่งทั้งภายในและภายนอกโรงงาน
ไปจนถึงการขนถ่ายวัตถุดิบและผลิตภัณฑ์สำเร็จรูป

สิ่งที่บริษัทให้ความสำคัญมากที่สุดอีกเรื่องหนึ่ง
คือมาตรการการควบคุมและการกำจัดของเสียและการป้องกันมลภาวะเป็นพิษ เช่น
ปริมาณฝุ่นจากเตาเผาจะถูกควบคุมและกรองโดยอุปกรณ์ที่มีเทคโนโลยีอันทันสมัยและประสิทธิภาพสูง
นอกจากนี้บริษัทยังมีระบบตรวจสอบ ติดตาม
และควบคุมการกระจายของฝุ่นละอองอย่างรัดกุมตลอดเวลา
เพื่อให้มั่นใจในการปกป้องและป้องกันแก่พนักงานและชุมชนในท้องถิ่นด้วยการพัฒนาองค์กรและคุณภาพผลิตภัณฑ์ของบริษัท
ได้ดำเนินต่อไปอย่างไม่หยุดยั้ง โดยในปี 2541
โรงงานของบริษัทได้รับการรับรองระบบบริหารสิ่งแวดล้อม ISO 14001
ซึ่งเป็นการยืนยันถึงนโยบายที่แน่วแน่ของบริษัทในการบริหารงานโดยคำนึงถึงความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม
ซึ่งนับว่าเป็นความสำเร็จอีกขั้นหนึ่ง หลังจากที่ได้รับการรับรองระบบบริหารคุณภาพ ISO 9002 ในปี
พ.ศ. 2540 มาแล้ว และการได้การรับรองระบบบริหารสิ่งแวดล้อมดังกล่าวก็ที่ยืนยันได้ว่า
บริษัทได้ปฏิบัติตามกฎหมายสิ่งแวดล้อมที่เกี่ยวข้องทั้งหมดแล้ว

ต้นทุนวัตถุดิบ

ต้นทุนวัตถุดิบที่มีการเปลี่ยนแปลงราคา ดังนี้

  --------------------------- -------- -------- -------- -------- --------
                              2543     2542     2541     2540     2539

  ต้นทุนของหินปูน                 35       33       29       26       25
  --------------------------- -------- -------- -------- -------- --------

3.4 งานที่ยังไม่ได้ส่งมอบให้เสร็จสิ้นก่อน

- ไม่มี -