1. ปัจจัยความเสี่ยง

ในการดำเนินธุรกิจทางการเงินของธนาคาร
ได้คำนึงถึงความเสี่ยงหลายด้านที่อาจเกิดขึ้นได้ตลอดเวลา
โดยธนาคารได้ตระหนักถึงความเสี่ยงที่พึงยอมรับได้ในระดับหนึ่ง เพื่อให้ได้ผลตอบแทนที่เหมาะสม
ความเสี่ยงด้านต่าง ๆ ที่ธนาคารเผชิญและแก้ไขปัญหาอยู่ คือ

• ความเสี่ยงด้านหนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้ (NPLs)

การที่สินทรัพย์เสื่อมคุณภาพจนกลายเป็นหนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้มีสาเหตุหลายประการ เช่น
ลูกหนี้ลงทุนเกินตัว ภาระหนี้มาก และภาวะเศรษฐกิจตกต่ำ
ทำให้ความสามารถในการชำระหนี้ต่ำลงนับตั้งแต่ปี 2540 เป็นต้นมา
ประกอบกับการเปลี่ยนแปลงกฎเกณฑ์เกี่ยวกับการรับรู้รายได้ที่ลูกหนี้ขาดการชำระต้นเงินหรือดอกเบี้ยเกินกว่า
3 เดือนขึ้นไปตั้งแต่ปี 2542 เป็นต้นมานั้น ทำให้หนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้ (Non-Performing
Loans : NPLs) เฉพาะในส่วนของธนาคารเพิ่มขึ้น ในภาวะที่เศรษฐกิจกำลังฟื้นตัวจากร้อยละ
48.1 ของสินเชื่อรวม เมื่อสิ้นปี 2541 เพิ่มขึ้นเป็นร้อยละ 59.8 เมื่อสิ้นเดือนมิถุนายน 2542
และปรับตัวดีขึ้นจนเหลือ 363,469 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 49.6 ของสินเชื่อรวมเมื่อสิ้นปี
2542

อย่างไรก็ตาม ธนาคารได้พยายามที่จะแก้ไข NPLs ให้ลดลงโดยเร็วที่สุด
ด้วยการเร่งรัดปรับโครงสร้างหนี้ และการจัดตั้งบริษัทบริหารสินทรัพย์ (Assets Management
Company: AMC) เมื่อเดือนกันยายน 2543 เพื่อแยกสินทรัพย์ด้อยคุณภาพออกไปบริหารต่างหาก
ทำให้ยอดหนี้ NPLs ของธนาคารลดลงเหลือ 66,586.09 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 8.39
ของสินเชื่อรวม ณ สิ้นเดือนธันวาคม 2543 ธนาคารได้ขยายสินเชื่อใหม่และมีการปรับโครงสร้างหนี้
ให้กับลูกค้าที่ยังมีศักยภาพในการฟื้นฟูธุรกิจในเวลาต่อมา สำหรับการปรับโครงสร้างหนี้
ธนาคารได้จัดตั้งสายงานบริหารสินทรัพย์ขึ้นเพื่อบริหารหนี้ที่ค้างชำระเกิน 6 เดือนขึ้นไป ณ วันที่ 31
ธันวาคม 2543 ธนาคารได้ปรับโครงสร้างหนี้ไปแล้วรวมทั้งสิ้น 58,261 ราย เป็นเงิน
291,848.25 ล้านบาท และมีลูกหนี้รายที่ปรับโครงสร้างหนี้แล้ว คงค้าง จำนวน 8,217 ราย
เป็นเงิน 10,002.24 ล้านบาท โดยธนาคารมีเป้าหมายที่จะลดยอดหนี้ NPLs
ให้หมดสิ้นไปภายในระยะเวลา 2 ปี หากเศรษฐกิจขยายตัวในระดับเดียวกับปีที่ผ่านมา

• ความเสี่ยงด้านการกระจุกตัวของสินเชื่อ

ธนาคารมีเครือข่ายสาขาครอบคลุมทั่วประเทศเป็นจำนวนมากถึง 616 สาขา
ในแต่ละภูมิภาคมีโครงสร้างทางเศรษฐกิจที่ไม่เหมือนกัน
การปล่อยสินเชื่อของสาขาธนาคารในแต่ละภูมิภาคจึงแตกต่างกันไป
เมื่อรวมเงินให้สินเชื่อทั้งธนาคารแล้ว
ทำให้มีสินทรัพย์บางส่วนกระจุกตัวอยู่ในบางภาคการผลิตมากเกินไป เช่น ภาคอุตสาหกรรม
ซึ่งที่ผ่านมา ทำให้ธนาคารเผชิญกับความเสี่ยงสูงกว่าที่ควรจะเป็น ธนาคารจึงกำหนดเป้าหมาย
Loan Portfolio ให้มีการกระจายสินเชื่อไปสู่ภาคธุรกิจต่าง ๆ ให้มีความเหมาะสมยิ่งขึ้น

• ความเสี่ยงด้านการระดมเงินตราต่างประเทศ

ธนาคารมีการระดมเงินตราต่างประเทศ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543
มีเงินฝากที่เป็นเงินตราต่างประเทศ
รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงินที่เป็นเงินตราต่างประเทศ
และเงินกู้ยืมที่เป็นเงินตราต่างประเทศ คิดเป็นราคาตามบัญชีจำนวน 24,815 และ 5,784 และ
12,418 ล้านบาทตามลำดับ โดยในจำนวนนี้เป็นการออกตราสารหนี้ด้อยสิทธิอัตราดอกเบี้ยลอยตัว
(Subordinated Floating Rate Notes – SFRN) ขายให้แก่ผู้ลงทุนในต่างประเทศ 300
ล้านดอลลาร์สหรัฐ (สรอ.) ประกอบด้วยหุ้นกู้ด้อยสิทธิระยะยาวชนิดไม่มีหลักประกัน อายุ 7 ปี
ครบกำหนดวันที่ 25 เมษายน 2544 จำนวน 100 ล้านดอลลาร์สรอ. อัตราดอกเบี้ย
LIBOR+1.20% และอายุ 10 ปี จำนวน 200 ล้านดอลลาร์สรอ. ครบกำหนดวันที่ 7 สิงหาคม
2549 แต่สามารถเลือกไถ่ถอนออกไปได้ตั้งแต่หลังปีที่ 5 ไปแล้ว อัตราดอกเบี้ย LIBOR+0.77
ตั้งแต่ปีที่ 1-5 และอัตราดอกเบี้ย LIBOR+2.00 ตั้งแต่ปีที่ 6-10 นอกจากนี้
ธนาคารยังมีการออกบัตรเงินฝากอัตราดอกเบี้ยลอยตัว (Floating Rate Certificate of
Deposit – FRCD) ขายให้แก่ผู้ลงทุนในต่างประเทศจำนวน 100 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (สรอ.)
อายุ 5 ปี ครบกำหนดวันที่ 27 มิถุนายน 2545 อัตราดอกเบี้ย LIBOR+0.35%
ทั้งนี้ธนาคารได้มีแผนการสำรองเงินตราต่างประเทศจากธุรกรรมการปริวรรตเงินตราต่างประเทศไว้รองรับภาระหนี้ในช่วงระยะเวลาดังกล่าวแล้ว

• ความเสี่ยงด้านการเสื่อมค่าของหลักประกัน

หลักเกณฑ์ที่กำหนดให้ธนาคารต้องมีการประเมินหลักทรัพย์ของลูกหนี้ใหม่ทุก 6 เดือน
สินเชื่อส่วนใหญ่ของธนาคารเป็นประเภทอสังหาริมทรัพย์
ซึ่งทางการมีการทบทวนราคาประเมินสินทรัพย์เหล่านี้ใหม่ ทำให้มูลค่าของหลักประกันลดลง
ส่งผลกระทบต่อยอดเงินให้สินเชื่อมีมูลค่าสูงกว่าหลักประกัน
ประกอบกับธนาคารต้องจัดชั้นลูกหนี้ตามประกาศของธนาคารแห่งประเทศไทยและต้องกันเงินสำรองหนี้จัดชั้นตามกำหนด
จึงเป็นภาระที่ธนาคารต้องกันเงินสำรองเพิ่มขึ้น จากการด้อยค่าของมูลค่าหลักประกัน
ขณะเดียวกันธนาคารต้องมีการเรียกหลักประกันเพิ่มจากลูกค้าให้มีมูลค่าคุ้มกับยอดหนี้อีกทางหนึ่งด้วย
ธนาคารได้คำนึงถึงความเสี่ยงที่เกิดจากมูลค่าของหลักประกันที่ลดลง
และได้ทบทวนภาระการกันสำรองหนี้ไว้อย่างรอบคอบ
เพื่อมิให้เป็นอุปสรรคต่อการขยายธุรกิจของธนาคารในระยะต่อไปแล้ว

• ความเสี่ยงด้านการบริหารสภาพคล่อง

นอกเหนือจากข้อกำหนดของธนาคารแห่งประเทศไทยที่กำหนดให้ธนาคารพาณิชย์ดำรงสินเทรัพย์สภาพคล่องในอัตราร้อยละ
6 แล้ว ธนาคารยังต้องบริหารสภาพคล่องของธนาคารให้ได้รับผลตอบแทนดีที่สุด
โดยเฉพาะความสมดุลของสินทรัพย์และหนี้สิน หรือ Loan/Deposit Ratio
แต่เนื่องจากยอดหนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้มีเป็นจำนวนมาก ทำให้รายได้ที่เป็นดอกเบี้ยน้อยลง
แม้ว่าบริษัทบริหารสินทรัพย์สุขุมวิท จำกัด (SAM) จะรับโอนหนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้ไปเป็นจำนวน
519,378.17 ล้านบาทแล้วก็ตาม แต่ธนาคารก็ยังขยายสินเชื่อเพิ่มขึ้นได้ไม่มากพอ
ทำให้สภาพคล่องทางการเงินของธนาคารมีอยู่เป็นจำนวนมาก พิจารณาได้จาก Loan/Deposit
Ratio ของธนาคาร ณ สิ้นปี 2543 คงมีสัดส่วนร้อยละ 46 เท่านั้น อย่างไรก็ตาม บริษัท
บริหารสินทรัพย์สุขุมวิท ได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงิน
ซึ่งอาวัลโดยกองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน จำนวน 321,252.02 ล้านบาท
จ่ายอัตราดอกเบี้ยในอัตราเท่ากับต้นทุนเงินฝากเฉลี่ยของธนาคารกรุงไทยฯ
และครอบคลุมถึงต้นทุนที่เกิดจากการนำส่งเงินให้กองทุนเพื่อการฟื้นฟูฯ และค่าภาษีธุรกิจเฉพาะด้วย
ทำให้ธนาคารมีรายได้จากดอกเบี้ยดังกล่าวมาชดเชยภาระรายจ่ายจากดอกเบี้ยเงินฝากที่มีจำนวนเงินต้นในปริมาณมากได้อย่างพอเพียง
และในระยะยาว
ธนาคารจะพยายามขยายสินเชื่อที่มีคุณภาพเพื่อสนับสนุนภาคเศรษฐกิจที่สำคัญให้มากยิ่งขึ้นตามความพอเพียงของฐานะเงินกองทุนที่มีอยู่
เพื่อรักษาความสมดุลระหว่างสินทรัพย์และหนี้สินให้เหมาะสมต่อไป