2. ลักษณะการประกอบธุรกิจ

2.1 ความเป็นมา

บริษัท ปูนซีเมนต์นครหลวง จำกัด (มหาชน) เดิมชื่อ บริษัท ปูนซีเมนต์นครหลวง จำกัด
ได้จดทะเบียนจัดตั้งบริษัท เมื่อวันที่ 16 พฤษภาคม 2512 ด้วยทุนจดทะเบียนเริ่มแรก 100 ล้านบาท
ได้รับอนุญาตจากกระทรวงการคลังให้เป็น
บริษัทจดทะเบียนตามพระราชบัญญัติตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย เมื่อวันที่ 15 เมษายน 2520
และจดทะเบียนแปรสภาพเป็นบริษัทมหาชน จำกัด เมื่อวันที่ 5 พฤศจิกายน 2536
ต่อมามีการเพิ่มทุนอีก 4 ครั้ง ครั้งสุดท้ายเมื่อ 15 มิถุนายน 2542 โดยเพิ่มทุนจดทะเบียนจาก 475
ล้านบาทเป็น 3,000 ล้านบาทและเปลี่ยนแปลงมูลค่าหุ้นสามัญจากมูลค่าที่ตราไว้หุ้นละ 5 บาท
เพิ่มเป็นหุ้นละ 10 บาท ทุนจดทะเบียนในปัจจุบัน3,000 ล้านบาทได้นำออกจำหน่าย
และเรียกชำระเต็มมูลค่าแล้ว 2,500 ล้านบาท

บริษัทฯ เริ่มดำเนินการผลิตปูนซีเมนต์ในปี พ.ศ. 2515 ที่โรงงาน 1 แห่ง มี 1 สายการผลิต
ในอำเภอแก่งคอย จังหวัดสระบุรี ด้วยกำลังการผลิต 0.6 ล้านตันต่อปี
หลังจากนั้นได้สร้างโรงงานโรงงานเพิ่มขึ้นอีก 2 โรงงาน ในที่แห่งเดียวกันจนมีทั้งหมด 6
สายการผลิต และมีกำลังการผลิตปูนเม็ดรวมที่ 12.3 ล้านตันต่อปี

การเปลี่ยนแปลง/พัฒนาการสำคัญของการประกอบธุรกิจ/บริหารงานในช่วง 5 ปี ^(แก้ไขเพิ่มเติมข้อมูลเมื่อ 10 กันยายน 2544)

ในช่วง 5 ปี ที่ผ่านมา บริษัทฯ มีการขยายตัวเป็นอย่างมาก โดยบริษัทฯ มีการเพิ่มทุนถึง 2 ครั้ง คือในปี พ.ศ. 2540 และปี พ.ศ. 2542 และในปี พ.ศ. 2542 มีการส่งออกปูนถึง 5.0 ล้านตัน เพิ่มสูงขึ้นจากปีก่อนถึงร้อยละ 62

อย่างไรก็ตาม หลังจากเกิดวิกฤติทางเศรษฐกิจ ในปี 2540 เป็นต้นมา บริษัทฯ
ประสบกับภาวะขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนอย่างรุนแรง กำลังซื้อจากผู้บริโภคลดลงอย่างมาก
ส่งผลให้บริษัทฯ มีการชะลอตัวในด้านการผลิต และการขาย นอกจากนี้บริษัทฯ
ได้เจรจาปรับโครงสร้างหนี้กับเจ้าหนี้ต่าง ๆ
ในการชำระคืนเงินกู้ระยะยาวซึ่งสำเร็จลุล่วงในเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2542
พร้อมกันนี้ในเดือนพฤศจิกายน 2542 บริษัทฯยังมีการออกจำหน่ายหุ้นกู้อายุ 3 ปีซึ่งครบกำหนดวันที่
30 พฤศจิกายน 2545 อัตราดอกเบี้ยร้อยละ 7.625 ต่อปี จำนวน 5 ล้านหุ้นมูลค่าที่ตราไว้หุ้นละ
1,000 บาท เป็นจำนวนเงินรวม 5,000 ล้านบาท
และมีการจัดหาเงินทุนใหม่เพื่อชำระหนี้ที่ได้ผ่านขบวนการปรับโครงสร้างแล้วเสร็จในเดือนธันวาคม
พ.ศ. 2542 และสามารถจะชำระหนี้ทั้งหมดในเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2543

สำหรับการเปลี่ยนแปลงอำนาจในการควบคุมบริษัทจากการเปลี่ยนแปลงกลุ่มผู้ถือหุ้นใหญ่ที่ผ่านมาในช่วงเวลา
5 ปีที่ผ่านมา บริษัทขอเรียนเพิ่มเติมดังนี้

ในปี 2541 ได้เริ่มมีการเปลี่ยนแปลงกลุ่มผู้ถือหุ้นรายใหญ่ โดยบริษัท “โฮลเดอร์แบงก์” ฟินองซิเอ
กลาริส (ปัจจุบันเปลี่ยนชื่อเป็น บริษัทโฮลซิม) ผู้ผลิตปูนซีเมนต์รายใหญ่ของโลกเข้าเป็นผู้ถือหุ้น
และบริษัท ปูนซีเมนต์นครหลวง จำกัด (มหาชน) เป็นสมาชิกของกลุ่มโฮลซิม

ปัจจุบัน “โฮลเดอร์แบงก์” หรือ โฮลซิม เป็นผู้ถือหุ้นรายใหญ่ที่สุดรายหนึ่งของบริษัท
โดยมีสัดส่วนการถือครองหุ้นเท่ากับสัดส่วนการถือครองหุ้นของกลุ่มรัตนรักษ์ซึ่งเป็นกลุ่มผู้ก่อตั้งบริษัทเริ่มแรก
โฮลซิมได้เข้ามามีบทบาทในการบริหารงานของบริษัท โดยเฉพาะในด้านการผลิต การบริหาร
การจัดการ การขาย การส่งออก และในด้านความมั่นคงทางการเงินของบริษัท
รวมทั้งเสริมสร้างประสิทธิภาพการจัดการด้านต่างๆ ตลอดจนปรับเปลี่ยนทิศทางธุรกิจใหม่ กล่าวคือ
บริษัทจะมุ่งเน้นธุรกิจหลัก ซึ่งคือ การผลิตและจัดจำหน่ายปูนซีมนต์และวัสดุผสมคอนกรีต

การบริหารงานร่วมกันระหว่างกลุ่มโฮลซิม และกลุ่มรัตนรักษ์ ก่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดแก่บริษัท
ซึ่งสามารถสรุปโดยสังเขปได้ดังต่อไปนี้

-   การใช้ประโยชน์จากประสบการณ์ของกลุ่มรัตนรักษ์ซึ่งเป็นกลุ่มผู้ก่อตั้งบริษัทและได้บริหารงานบริษัทมานานกว่า
    30 ปี โดยเฉพาะด้านความรู้และความชำนาญงานด้านเครือข่ายธุรกิจของบริษัทภายในประเทศ

-   การเพิ่มช่องทางการขายและการจัดจำหน่ายปูนซีเมนต์ทั่วโลกผ่านเครือข่ายของกลุ่มโฮลซิม
    ได้ส่งผลให้บริษัทสามารถดำเนินการผลิตได้เกือบ 100 เปอร์เซ็นต์
    ของกำลังการผลิตทั้งหมดของบริษัท ตั้งแต่เดือนมิถุนายน พ.ศ. 2542 เป็นต้นมา

-   การถ่ายทอดและแนะนำการพัฒนากระบวนการและกรรมวิธีการผลิตตามมาตรฐานที่มีประสิทธิภาพสูงสุดของกลุ่มโฮลซิมให้แก่บริษัท
    เพื่อนำไปพัฒนาแก้ไข ปรับปรุง และส่งเสริมการผลิตของบริษัทเพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุด
    และมีประสิทธิภาพสูงสุด โดยมีการปรับปรุงและตรวจสอบมาตรฐานอย่างต่อเนื่องเป็นระยะๆ
    โรงงานผลิตของบริษัทได้รับการจัดอันดับให้เป็นหนึ่งของโรงงานที่มีการใช้เชื้อเพลิงสำหรับเตาเผา
    ตลอดจนการใช้กำลังการผลิตอย่างมีประสิทธิภาพที่สุดตามมาตรฐานของกลุ่มโฮลซิม

-   การลดต้นทุนการจัดซื้ออุปกรณ์ชิ้นส่วน วัสดุ และวัตถุดิบ
    ซึ่งเกิดจากขนาดการจัดซื้อที่มีประสิทธิภาพและประหยัด โดยผ่านระบบการจัดซื้อของกลุ่มโฮลซิม

-   การถ่ายทอดความรู้ความสามารถและประสบการณ์ในการบริหารธุรกิจซีเมนต์ของกลุ่มโลซิมสู่คณะบริหารของบริษัท
    โดยเฉพาะการถ่ายทอดประสบการณ์การบริหารธุรกิจซีเมนต์ของกลุ่มโฮลซิมในกลุ่มประเทศละตินอเมริกาหลังภาวะวิกฤตทางเศรษฐกิจ

-   การส่งพนักงานของบริษัทเข้ารับการฝึกอบรมในโรงงานผลิตของกลุ่มโฮลซิมในประเทศต่างๆ
    ทั่วโลก ตามมาตรฐานของโฮลซิม

[]

2.3 โครงสร้างรายได้

+--------------+---------------+-------+----+---+----+---+----+---+
| สายผลิตภัณฑ์    | ดำเนินการโดย   | %     | ปี  |   | ปี  |   | ปี  |   |
|              |               | กา    | 25 |   | 25 |   | 25 |   |
|              |               | รถือหุ้น | 43 |   | 42 |   | 41 |   |
+--------------+---------------+-------+----+---+----+---+----+---+
|              |               |       | ล้า | % | ล้า | % | ล้า | % |
|              |               |       | นบ |   | นบ |   | นบ |   |
|              |               |       | าท |   | าท |   | าท |   |
+--------------+---------------+-------+----+---+----+---+----+---+
| ขายสุทธิ       |               |       |    |   |    |   |    |   |
+--------------+---------------+-------+----+---+----+---+----+---+
| - ปูนซีเมนต์    | บมจ.          | -     | 10 | 7 | 11 | 7 | 9  | 6 |
|              | ป             |       | ,8 | 6 | ,5 | 8 | ,8 | 8 |
|              | ูนซีเมนต์นครหลวง |       | 79 | . | 01 | . | 23 | . |
|              |               |       |    | 3 |    | 2 |    | 1 |
+--------------+---------------+-------+----+---+----+---+----+---+
| - คอนกรีต     | บจก.          | 99.99 | 8  | 6 | 8  | 6 | 9  | 6 |
|              | นครหลวงคอนกรีต |       | 98 | . | 90 | . | 20 | . |
|              |               |       |    | 3 |    | 1 |    | 4 |
+--------------+---------------+-------+----+---+----+---+----+---+
| - อื่น ๆ       | บริษัทย่อยอื่น*    | -     | 2  | 1 | 2  | 1 | 3  | 2 |
|              |               |       | ,4 | 7 | ,3 | 5 | ,6 | 5 |
|              |               |       | 79 | . | 18 | . | 78 | . |
|              |               |       |    | 4 |    | 8 |    | 5 |
+--------------+---------------+-------+----+---+----+---+----+---+
| รวมขายสุทธิ    |               |       | 14 | 1 | 14 | 1 | 14 | 1 |
|              |               |       | ,2 | 0 | ,7 | 0 | ,4 | 0 |
|              |               |       | 56 | 0 | 09 | 0 | 21 | 0 |
|              |               |       |    | . |    | . |    | . |
|              |               |       |    | 0 |    | 0 |    | 0 |
+--------------+---------------+-------+----+---+----+---+----+---+
| *บริษัทย่อยอื่น   |               |       |    |   |    |   |    |   |
| หมายถึง บริษัท. |               |       |    |   |    |   |    |   |
| นครหลวง      |               |       |    |   |    |   |    |   |
| กระเบื้องและท่อ |               |       |    |   |    |   |    |   |
| จำกัด         |               |       |    |   |    |   |    |   |
|              |               |       |    |   |    |   |    |   |
| บริษัท. กะรัต   |               |       |    |   |    |   |    |   |
| ฟอเซท จำกัด   |               |       |    |   |    |   |    |   |
|              |               |       |    |   |    |   |    |   |
| บริษัท รอยัล    |               |       |    |   |    |   |    |   |
| ปอร์ซเลน จำกัด |               |       |    |   |    |   |    |   |
| (มหาชน)      |               |       |    |   |    |   |    |   |
|              |               |       |    |   |    |   |    |   |
| บริษัท         |               |       |    |   |    |   |    |   |
| สยามไฟน์ไชน่า  |               |       |    |   |    |   |    |   |
| จำกัด         |               |       |    |   |    |   |    |   |
+--------------+---------------+-------+----+---+----+---+----+---+