2. ปัจจัยความเสี่ยง

ความหมายของคำว่า “ความเสี่ยง (RISK)” ได้แก่ เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นแล้ว
เกิดผลกระทบต่อเป้าหมายขององค์กร
ที่ได้ตั้งไว้ ก่อให้เกิดความเสียหายหรือล้มเหลวได้ ความเสี่ยงมีทั้งควบคุมได้ และควบคุมไม่ได้
การกำจัดความเสี่ยงให้หมดไป
ก็เป็นไปไม่ได้ การบริหารความเสี่ยงนั้น ถ้าอยู่ในระดับที่ยอมรับได้ ก็น่าจะพอใจแล้ว
การเสี่ยงนั้นจะคู่กับโอกาสทางธุรกิจเสมอ

ถ้าไม่เสี่ยงเลย ก็จะไม่มีโอกาสทางธุรกิจ สำหรับองค์กรธุรกิจขนาดเล็ก
ควรเริ่มคิดถึงความเสี่ยงและการบริหารความเสี่ยง
โดยสมควรเริ่มทำในส่วนที่เห็นว่าสามารถทำได้ก่อน โดยการวิเคราะห์ความเสี่ยง
และค้นหาปัจจัยความเสี่ยง และบริหารความเสี่ยง

ที่เห็นว่าสำคัญ ตามกำลังความสามารถ บางอย่างอาจบริหารความเสี่ยงโดยการทำประกันภัย
บางอย่างอาจทำไปได้เลย
โดยไม่ได้มีค่าใช้จ่ายใดๆ เพิ่มขึ้น
และหมั่นศึกษาหาความรู้และประสบการณ์เพิ่มเติมจากธุรกิจที่ประสบความสำเร็จในการบริหารความเสี่ยงต่อไป
การบริหารความเสี่ยงนั้นควรปลูกฝังให้เป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการทำงานภายในบริษัท
การบริหารความเสี่ยงไม่ควรมุ่งเน้นการทำงานในระดับฝ่าย/แผนก
แต่มุ่งเน้นการทำงานตามกระบวนการ ดังนั้น
การบริหารความเสี่ยงจึงควรนำไปประยุกต์ใช้กับกิจกรรมหลัก 6 กิจกรรม
ตามที่ระบุไว้ในประกาศคณะกรรมการกำกับและส่งเสริมการประกอบธุรกิจประกันภัย
เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการ
และเงื่อนไขในการกำหนดมาตรฐานขั้นต่ำในการบริหารความเสี่ยงของบริษัทประกันวินาศภัย พ.ศ.
2551
ซึ่งได้แก่ 1) การออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์ 2) การกำหนดอัตราเบี้ยประกันภัย 3)
การพิจารณารับประกันภัย 4) การจัดการ
ค่าสินไหมทดแทน 5) การประกันภัยต่อ และ 6) การลงทุนประกอบธุรกิจอื่น
เพื่อให้การดำเนินงานของบริษัทมีประสิทธิภาพและประสิทธิผล

บริษัทกำหนดให้มีการบริหารความเสี่ยงเพื่อพัฒนาระบบการบริหารจัดการโดยใช้การวิเคราะห์
ประมวลผล และติดตามความเสี่ยงที่มีอยู่ในทุกขั้นตอนของการปฏิบัติงาน
อีกทั้งยังเป็นการบริหารปัจจัยและควบคุมกิจกรรม กระบวนการดำเนินงานต่างๆ
ตลอดจนค้นหามูลเหตุที่เป็นที่มาของการเกิดความเสียหาย
เพื่อให้ระดับของความเสี่ยงและผลกระทบที่จะเกิดขึ้น
ในอนาคตอยู่ในระดับที่ยอมรับได้ สามารถประเมิน จัดการ และติดตามผลได้อย่างมีระบบ
โดยอยู่ในกรอบข้อบังคับของกฎหมาย กฎข้อบังคับต่างๆ ที่มีผลบังคับใช้อยู่เป็นสำคัญ
การบริหารความเสี่ยงจึงเป็นองค์ประกอบที่สำคัญของทุกกระบวนการปฏิบัติงาน
และมีความเชื่อมโยงกับการปฏิบัติงานในทุกระดับ

ความเสี่ยงของธุรกิจประกันภัยสามารถแบ่งออกได้ดังนี้

2.1 ความเสี่ยงด้านกลยุทธ์ (Strategic Risk) หมายถึง
ความเสี่ยงที่เกิดจากการกำหนดนโยบาย แผนกลยุทธ์ แผนการดำเนินงาน
และการนำไปปฏิบัติอย่างไม่เหมาะสมหรือไม่สอดคล้องกับปัจจัยภายในและสภาพแวดล้อมภายนอก

1. การพัฒนากลยุทธ์ในการดำเนินงาน ความเสี่ยงที่เกิดจากการไม่ปฏิบัติตามแผนกลยุทธ์
และไม่ติดตามตรวจสอบ

กลยุทธ์อย่างพอเพียง หรือการไม่บรรลุวัตถุประสงค์ของกลยุทธ์

2. ชื่อเสียงหรือภาพลักษณ์ เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นซึ่งอาจเป็นเหตุการณ์จริงหรือไม่จริง
ซึ่งส่งผลกระทบในทางลบ

ต่อภาพลักษณ์หรือชื่อเสียงของบริษัท

3. การออกแบบผลิตภัณฑ์ การกำหนดอัตราเบี้ยประกันภัย องค์ประกอบต่างๆ ของผลิตภัณฑ์
การวิจัยตลาดและการ

วางแผนด้านการออกแบบผลิตภัณฑ์ไม่ดีเพียงพอ การขาดความสามารถด้านการแข่งขัน
ความขัดแย้งด้านการจัดจำหน่าย

เกิดคู่แข่งขันใหม่ และการสร้างพันธมิตรทางธุรกิจ
การไม่สามารถปฏิบัติตามข้อกำหนดของหน่วยงานกำกับดูแล
การไม่ปฏิบัติตามการมอบหมายอำนาจที่ชัดเจนทำให้เกิดผลกระทบต่อการบริหารงานตามแผนกลยุทธ์

4. โครงสร้างของเงินกองทุน
ความเสี่ยงของการมีเงินกองทุนไม่เพียงพอที่จะรองรับระดับความเสี่ยงที่กำหนดไว้ได้และ

ไม่สามารถปฏิบัติตามข้อกำหนดของการดำรงเงินกองทุนขั้นต่ำได้

แนวทางบริหารความเสี่ยง

บริษัทมีการปรับปรุงโครงสร้างองค์กรและบริหารจัดการให้สอดคล้องกับสภาวะตลาดที่มีการแข่งขันสูง

พัฒนาแผนกลยุทธ์และแผนดำเนินงานเพื่อปรับปรุงกระบวนการบริการลูกค้าทางด้านการรับประกันภัย
ทางด้านการชดใช้

ค่าสินไหมทดแทนได้อย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพมากขึ้น บริษัทจึงเน้นให้สายงานต่างๆ
มีส่วนร่วมรับผิดชอบในการบริหาร โดยจัดตั้งเป็นคณะทำงานเพื่อพิจารณาเฉพาะเรื่องนั้นๆ ขึ้นมา
มีหน่วยงานดูแลการปฏิบัติงานให้อยู่ในกรอบของกฎหมาย

กฎข้อบังคับต่างๆ หน่วยงานด้านการพัฒนาผลิตภัณฑ์ เพื่อกำหนดกระบวนการออกแบบผลิตภัณฑ์
กำหนดอัตราเบี้ยประกันภัยสำหรับผลิตภัณฑ์นำเสนอได้ตรงตามสภาพตลาดและความต้องการของลูกค้า
บริษัทมีการดำรงเงินกองทุนไว้เพื่อรองรับความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นจากเหตุการณ์ที่ไม่ได้คาดไว้ในการประกอบธุรกิจ
รวมทั้งเพื่อสร้างความมั่นใจให้แก่ผู้ถือกรมธรรม์เห็นว่า
บริษัทมีความเข้มแข็งทางการเงินเพียงพอกับภาระผูกพันได้
โดยตั้งสำรองเพื่อความเสี่ยงภัยตามเกณฑ์ Chain Ladder
ที่ได้รับการยอมรับในมาตรฐานของการคำนวณตามกฎเกณฑ์ที่บริหารเงินกองทุนตามฐานความเสี่ยง
Risk Based Capital ทั้งนี้
การกำกับดูแลเงินกองทุนตามระดับความเสี่ยงมีจุดประสงค์เพื่อให้ความมั่นใจว่าเงินกองทุนที่บริษัทประกันวินาศภัยจะต้องดำรงไว้มีความเพียงพอกับระดับความเสี่ยงและเหมาะสมกับแนวทางการดำเนินธุรกิจ
และส่งเสริมการปฏิบัติตามหลักสากลที่จะช่วยยกระดับมาตรฐานของธุรกิจประกันวินาศภัยไทย

2.2 ความเสี่ยงด้านปฏิบัติการ (Operational Risk) หมายถึง
ความเสี่ยงที่ก่อให้เกิดความเสียหาย โดยอาจเกิดขึ้นจาก

ความล้มเหลว ความไม่เพียงพอ หรือความไม่เหมาะสมของกระบวนการปฏิบัติงานภายใน บุคลากร
ระบบงาน หรือเกิดจาก

เหตุปัจจัยภายนอก ซึ่งส่งผลกระทบต่อผลการดำเนินงาน โดยแบ่งประเภทออกเป็นดังนี้

1. ความเสี่ยงจากบุคลากร (People Risk)
บุคลากรผู้ปฏิบัติงานอาจมีความสามารถไม่เพียงพอที่จะทำงานหรือมีความสามารถแต่ไม่ตรงกับลักษณะของงาน
(Incompetency) จำนวนบุคลากรไม่เพียงพอต่อการปฏิบัติงาน (Inadequacy)

บุคลากรทั้งภายในและภายนอกบริษัททุจริต (Fraud)

2. ความเสี่ยงจากกระบวนการปฏิบัติงาน (Process Risk)
บุคลากรของบริษัทจะเป็นผู้มีความสามารถดี ตรงลักษณะงาน

ตั้งใจทำงานด้วยความขยันหมั่นเพียรและซื่อสัตย์สุจริต
แต่อาจเกิดจากตัวแบบที่ใช้อ้างอิงในการปฏิบัติงาน (Model Risk)
ไม่เหมาะสม อาจเกิดจากความผิดพลาดในกระบวนการออกผลิตภัณฑ์ที่ไม่เป็นไปตามกฎ ระเบียบ
และข้อบังคับที่กำหนด
และอาจเกิดจากความผิดพลาดในวิธีปฏิบัติงาน
เนื่องจากการแบ่งแยกหน้าที่การทำงานและขอบเขตอำนาจอนุมัติไว้ไม่ชัดเจน

3. ความเสี่ยงจากเทคโนโลยี (Technology Risk)
เป็นความเสี่ยงด้านปฏิบัติการที่เกิดจากระบบคอมพิวเตอร์ เครือข่าย

การติดต่อสื่อสารของบริษัทเกิดความล้มเหลว ไม่เหมาะสม ล้าสมัย
และไม่มีประสิทธิภาพทำให้การดำเนินงานของบริษัทต้องหยุดชะงัก ไม่สามารถให้บริการลูกค้าได้

4. ความเสี่ยงที่เกิดขึ้นจากเหตุปัจจัยภายนอก (External)
และส่งผลกระทบต่อผลการดำเนินงานและฐานะทางการเงินของบริษัทประกันภัย เช่น
การเรียกร้องค่าสินไหมทดแทนด้วยเหตุอันเท็จ การทุจริตจากบุคคลภายนอก
การจ้างเหมาผู้บริการภายนอก

แนวทางบริหารความเสี่ยง

-
จัดทำระเบียบปฏิบัติงานและคู่มือปฏิบัติงานเพื่อกำหนดอำนาจหน้าที่และการอนุมัติเป็นลายลักษณ์อักษร

เพื่อให้ทุกฝ่ายใช้เป็นคู่มือในการปฏิบัติงาน

- กำหนดแผนงานพัฒนาบุคลากร หรือการเข้าทดสอบความสามารถอย่างมืออาชีพ มีการอบรม

และพัฒนาทักษะพนักงานเพิ่มเติม

- คัดเลือกกลุ่มลูกค้า ลักษณะกิจการ ความเสี่ยงของภัยที่จะรับเสี่ยงภัยอย่างเคร่งครัด
รวมทั้งกระจายความเสี่ยง

โดยจัดการประกันภัยต่อไว้กับบริษัทรับประกันภัยต่อที่มั่นคงทั้งในประเทศและต่างประเทศ

- มีระบบการเก็บข้อมูลที่ปลอดภัย และสามารถเรียกใช้ข้อมูลได้เฉพาะบุคคลที่เกี่ยวข้อง
และจัดให้มีระบบรองรับ
(Backup System) รวมทั้งการนำระบบให้กลับมาทำงานใหม่ (Recovery)
ได้ตามปกติในกรณีที่เกิดเหตุฉุกเฉินขึ้น

และกำหนดระเบียบวิธีปฏิบัติในการรักษาความปลอดภัยเพื่อป้องกันการรั่วไหลของข้อมูล

2.3 ความเสี่ยงด้านเครดิต (Credit Risk)
ความเสี่ยงจากความสูญเสียที่เกิดขึ้นจากการผิดนัดชำระหนี้ของคู่ค้า

ความเสี่ยงที่เกิดขึ้นจากความสูญเสียจากการเปลี่ยนแปลงความน่าเชื่อถือทางเครดิต
หรือหลักทรัพย์ค้ำประกันของคู่สัญญา

ทำให้บริษัทไม่ได้รับชำระหนี้ตามที่คาดไว้ ก่อให้เกิดหนี้ค้างชำระหรือหนี้สูญ

แนวทางบริหารความเสี่ยง

ความเสี่ยงด้านเครดิตทำให้เกิดผลกระทบต่อกระแสเงินสดและรายได้ของบริษัท
จึงกำหนดแนวทางดังนี้

- กำหนดหลักเกณฑ์ในการคัดเลือกตัวแทน / นายหน้า และวิเคราะห์ถึงคุณภาพ
รวมทั้งความสามารถ

ในการชำระเงินค่าเบี้ยประกันภัย

- จัดทำแนวปฏิบัติในการเก็บเงินค่าเบี้ยประกันภัยเป็นลายลักษณ์อักษร
เพื่อใช้เป็นคู่มือในการปฏิบัติงาน

โดยเฉพาะการเรียกเก็บเงินค่าเบี้ยประกันภัยรถยนต์จะต้องเรียกเก็บเงินก่อนที่กรมธรรม์เริ่มมีผลบังคับ

- กำหนดนโยบายที่จะเอาประกันภัยต่อกับบริษัทประกันภัย ตลอดจนทบทวนฐานะทางการเงิน

และอันดับเครดิตของบริษัทประกันภัยต่อทั้งในประเทศและต่างประเทศ

2.4 ความเสี่ยงด้านการตลาด (Market Risk) หมายถึง
ความเสียหายที่อาจจะเกิดจากราคาตลาดของหลักทรัพย์

ซึ่งมีการเปลี่ยนแปลง เช่น อัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ อัตราดอกเบี้ย ราคาหุ้น
ความเสี่ยงด้านการตลาดในการซื้อขายและการลงทุนในหลักทรัพย์
ด้วยเหตุที่มูลค่าการซื้อขายหรือการลงทุนมีความอ่อนไหวต่อการเปลี่ยนแปลงด้านราคาและอัตราทางการตลาด
ซึ่งจะทำให้เกิดผลกระทบต่อรายได้
มูลค่าของสินทรัพย์และหนี้สินทางการเงินและเงินกองทุนของบริษัท

แนวทางบริหารความเสี่ยง

บริษัทมีคณะทำงานการลงทุนเพื่อวิเคราะห์ ประเมิน ติดตามความเสี่ยงที่เกิดขึ้น
และปฏิบัติอยู่ในกรอบนโยบาย
เพื่อป้องกันการเกิดผลขาดทุนจากสถานการณ์ภายใต้ภาวะการเปลี่ยนแปลงของตลาดเงินอย่างรวดเร็วดังนี้

- ลงทุนตามเงื่อนไขในประกาศกระทรวงพาณิชย์ เรื่อง
การลงทุนประกอบธุรกิจอื่นของบริษัทประกันวินาศภัย

- ลงทุนจะต้องคำนึงถึงความมั่นคงปลอดภัยของเงินต้นเป็นสำคัญ และยึดหลักความระมัดระวัง
โดยเลือกลงทุน

ในหลักทรัพย์ที่มีความเสี่ยงต่ำ

- กระจายการลงทุนในหลายหมวดอุตสาหกรรม และกระจายการลงทุนเป็น ระยะสั้น
ระยะปานกลาง ระยะยาว

เพื่อลดความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ย และเพื่อกระแสเงินสดให้เพียงพอต่อการจ่ายค่าสินไหมทดแทน
หรือ

เพื่อการลงทุนอื่นที่มีโอกาสที่เหมาะสม ตลอดจนคำนึงถึงความคล่องตัวในการซื้อขาย
และความสามารถ

ในการเปลี่ยนเป็นเงินสด

2.5 ความเสี่ยงด้านการประกันภัย (Insurance Risk)
ความเสี่ยงที่อาจเกิดจากความแปรปรวนและความไม่แน่นอน

ของความเสี่ยงภัยต่างๆ ที่มีผลต่อธุรกิจประกันวินาศภัย และกระทบต่อผลการดำเนินงานของบริษัท
เช่น สภาพการแข่งขัน
ปัจจัยทางเศรษฐกิจ พฤติกรรมของผู้เอาประกันภัย

แนวทางบริหารความเสี่ยง

การดำเนินธุรกิจประกันวินาศภัย อาจมีความเสี่ยงอันเนื่องมาจากการดำเนินกิจกรรมการประกันภัย
เช่น จากความไม่รอบคอบในการพิจารณารับประกันภัย พิจารณาลักษณะภัยไม่ถูกต้อง
ทำให้ความคุ้มครองไม่เพียงพอ รับประกันภัยที่มีความเสี่ยงเกินกว่าที่บริษัทสามารถรับได้
จึงมีแนวทางเพื่อลดความเสี่ยงดังนี้

- จัดทำคู่มือในการรับประกันภัย
กำหนดอำนาจในการพิจารณารับประกันภัยเพื่อเป็นแนวทางสำหรับการปฏิบัติงาน

- กำหนดมาตรฐานการพิจารณารับประกันภัยทุกประเภท
และทบทวนนโยบายการรับประกันภัยเป็นประจำ

- มีหน่วยงานที่รับผิดชอบในการพิจารณาคัดเลือกบริษัทรับประกันภัยต่อ
ติดตามและตรวจสอบฐานะความมั่นคง

ของผู้รับประกันภัยต่อทุกราย เพื่อให้มั่นใจว่า
บริษัทสามารถเรียกคืนค่าสินไหมทดแทนที่เรียกร้องได้ในทุกกรณี

- จัดสรรเงินสำรองสำหรับเบี้ยประกันภัยที่ยังไม่ถือเป็นรายได้
และเงินสำรองสำหรับเบี้ยประกันภัยต่อ ในกรณีที่

บริษัท เอาประกันภัยต่อกับบริษัทประกันภัยในต่างประเทศ
และเงินสำรองสำหรับสินไหมทดแทนที่เกิดขึ้น

ตามประกาศสำนักงานคณะกรรมการกำกับและส่งเสริมการประกอบธุรกิจประกันภัย (คปภ.)

- นำข้อมูลสถิติต่างๆ มาวิเคราะห์ความเสี่ยงและกำหนดอัตราเบี้ยประกันภัยได้อย่างเหมาะสม
สอดคล้องกับ

สมมติฐานในการรับเสี่ยงภัยภายใต้เงื่อนไขความคุ้มครอง
ตลอดจนเพื่อสร้างบรรทัดฐานในการทำกำไร

จากการขายผลิตภัณฑ์

2.6 ความเสี่ยงอื่นๆ (Other Risk) เป็นความเสี่ยงที่อาจเกิดขึ้นอย่างช้าๆ
ความถี่ของการเกิดต่ำ แต่เมื่อเกิดขึ้นแล้วอาจส่งผลกระทบอย่างรุนแรง
ความเสี่ยงนี้มักจะเป็นผลมาจากการเมือง สังคม เทคโนโลยี ภัยทางธรรมชาติ
ที่อาจจะส่งผลให้การดำเนินงานต้องหยุดชะงักหรือไม่สามารถดำเนินงานได้อย่างต่อเนื่อง

แนวทางบริหารความเสี่ยง

- ในส่วนของการประมวลผลข้อมูลด้วยคอมพิวเตอร์ บริษัทสร้างระบบป้องกัน
โดยมีศูนย์จัดเก็บฐานข้อมูลสำรอง

เพื่อรองรับเหตุฉุกเฉินอันอาจเกิดขึ้น
และมีข้อกำหนดระเบียบปฏิบัติอย่างชัดเจนในเรื่องการรักษาความปลอดภัย

- บริษัทมีการทบทวนเงื่อนไขความคุ้มครองในกรมธรรม์ ตลอดจนกระบวนการรับประกันภัย
การกำหนดอัตราเบี้ย

ประกันภัย รวมทั้งการพัฒนาผลิตภัณฑ์ให้สอดคล้องกับความเสี่ยง