12. ฐานะการเงินและผลการดำเนินการ

12.1 งบการเงิน

12.1.1 รายงานการตรวจสอบงบการเงินโดยผู้สอบบัญชีรับอนุญาต

ผู้สอบบัญชีคือ นายประสัณห์ เชื้อพานิช ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต เลขที่ 3051 บริษัท
ไพร้ซวอเตอร์เฮาส์คูเปอร์ส เอบีเอเอส จำกัด ได้แสดงความเห็นในรายงานการสอบบัญชี
ของบริษัทฯสำหรับปี 2545-2547 สิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม ของทุกปี อย่างไม่มีเงื่อนไข
โดยให้ความเห็นว่า งบดุลรวมและงบดุล ณ วันที่ 31 ธันวาคม
ของแต่ละปีงบกำไรขาดทุนรวมและงบกำไรขาดทุน
งบแสดงการเปลี่ยนแปลงในส่วนของผู้ถือหุ้นรวมและงบแสดงการเปลี่ยนแปลงในส่วนของผู้ถือหุ้น
และงบกระแสเงินสดรวมและงบกระแสเงินสด สำหรับปีสิ้นสุดวันเดียวกันของแต่ละปี
แสดงฐานะการเงินรวมและฐานะการเงินเฉพาะของบริษัทฯ
ผลการดำเนินงานรวมและผลการดำเนินงานเฉพาะของบริษัท
และกระแสเงินสดรวมและกระแสเงินสดเฉพาะของบริษัทฯ
โดยถูกต้องตามที่ควรในสาระสำคัญตามหลักการบัญชีที่รับรองทั่วไป

12.1.2 ตารางสรุปงบการเงิน

บริษัท ชินแซทเทลไลท์ จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย

งบดุล

[]

งบดุล (ต่อ)

[]

บริษัท ชินแซทเทลไลท์ จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย

งบกำไรขาดทุน

[]

บริษัท ชินแซทเทลไลท์ จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย

งบแสดงการเปลี่ยนแปลงในส่วนของผู้ถือหุ้น

[]

บริษัท ชินแซทเทลไลท์ จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย

งบกระแสเงินสด

[]

บริษัท ชินแซทเทลไลท์ จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย

งบกระแสเงินสด (ต่อ)

[]

บริษัท ชินแซทเทลไลท์ จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย

อัตราส่วนทางการเงิน

[]

โดยที่ประชุมสามัญผู้ถือหุ้นในวันที่ 22 เมษายน 2547 มีมติจ่ายเงินปันผลสำหรับผลประกอบการปี
2546 จำนวน 0.25 บาทต่อหุ้น รวมเป็นเงินจำนวน 219 ล้านบาท

12.2 คำอธิบายและการวิเคราะห์ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

1. สรุปภาพรวมของผลการดำเนินงานที่ผ่านมา

ธุรกิจบริการดาวเทียมและธุรกิจที่เกี่ยวเนื่อง

ดาวเทียมไทยคม

ในช่วงกลางปี 2546 Department of Space (DOS)
ซึ่งเป็นผู้ใช้บริการดาวเทียมในประเทศอินเดีย ได้หยุดการใช้บริการดาวเทียม 3 ช่องสัญญาณ
C-Band ซึ่งต่อมาบริษัทฯ สามารถหาลูกค้าเพื่อทดแทน DOS ได้ประมาณ 2 ช่องสัญญาณ และ ณ
สิ้นปี 2546 DOS หยุดการใช้บริการดาวเทียมอีก 7 ช่องสัญญาณ C-Band โดยในไตรมาส 2/2547
บริษัทฯ ได้เริ่มให้บริการช่องสัญญาณดาวเทียมย่านความถี่ Ku-Band จำนวน 1
ช่องบนดาวเทียมไทยคม 3 เพื่อการแพร่กระจายสัญญาณโทรทัศน์
แก่ลูกค้าผู้ให้บริการโทรทัศน์รายใหม่ในประเทศไทย
ซึ่งเข้ามาทดแทนสัญญาให้บริการช่องสัญญาณดาวเทียมของ DOS ที่สิ้นสุดลงในปี 2546

ในช่วงเดือนกันยายน 2547 บริษัทฯได้ทำการปิดช่องสัญญาณบนดาวเทียมไทยคม 3
เป็นการชั่วคราวเพื่อทำการประจุแบตเตอรี่ให้เพียงพอระหว่างการบำรุงรักษาดาวเทียมในช่วงสุริยคราส
(Eclipse) ดาวเทียมไทยคม 3 มีอายุการใช้งานคงเหลือตามบัญชี ณ สิ้นปี 2547 เป็นเวลา 6.4
ปี ปัจจุบันบริษัทฯ
กำลังอยู่ในระหว่างพิจารณาร่วมกับผู้เชี่ยวชาญในการประเมินผลกระทบที่มีต่ออายุการใช้งานของดาวเทียมไทยคม
3
โดยงบการเงินของบริษัทฯยังมิได้ปรับปรุงผลกระทบที่อาจมีขึ้นจากการตัดจำหน่ายค่าเสื่อมราคาตามประมาณการอายุการใช้งานคงเหลือของดาวเทียม

เนื่องจากความต้องการที่เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องของบริการถ่ายทอดสัญญาณวีดีโอ และการใช้งานระบบ
HDTV ทำให้บริษัทฯ กำลังอยู่ระหว่างการศึกษาและเตรียมการโครงการดาวเทียมไทยคม 5
เพื่อเป็นการขยายธุรกิจของบริษัทและเพิ่มศักยภาพในการให้บริการวงจรดาวเทียมในอนาคต
ซึ่งปัจจุบันบริษัทฯ มีจำนวนช่องสัญญาณดาวเทียมไม่เพียงพอต่อการให้บริการแก่ลูกค้าในระยะยาว
โดยบริษัทฯ จะนำค่าสินไหมทดแทนของดาวเทียมไทยคม 3 จำนวน 33
ล้านเหรียญสหรัฐมาดำเนินการในการจัดสร้างดาวเทียมไทยคม 5 ซึ่งจะทำให้บริษัทฯ
สามารถลดภาระในการจัดหาแหล่งเงินทุนในการดำเนินการโครงการลงได้ โดยบริษัทฯ
คาดว่าโครงการดาวเทียมไทยคม 5 จะมีมูลค่าโครงการประมาณ 90-100 ล้านเหรียญสหรัฐ

จากการคาดการณ์เรื่องการจัดตั้งคณะกรรมการกิจการกระจายเสียงและกิจการโทรทัศน์แห่งชาติ
(กสช.) ได้ภายในปี 2548 และแนวโน้มการเพิ่มขึ้นของความต้องการบริการ DTH
ในภูมิภาคอินโดจีน จะส่งผลให้มีการใช้ช่องสัญญาณดาวเทียมย่าน Ku-band มากขึ้น
อีกทั้งยังมีการให้บริการใหม่ได้แก่การใช้งานระบบ HDTV และเครื่องรับสัญญาณดาวเทียม IRD
ซึ่งจะเริ่มให้บริการได้ในปี 2549
ซึ่งเป็นปัจจัยเสริมให้มีการใช้ช่องสัญญาณดาวเทียมมากขึ้นอีกทางอีกด้วย

โครงการไอพีสตาร์

โครงการไอพีสตาร์ยังคงมีความคืบหน้าและการพัฒนาทั้งทางด้านเทคโนโลยีระบบไอพีสตาร์
และด้านกิจกรรมทางการตลาด และอื่นๆ อย่างต่อเนื่อง โดยบริษัทฯ
ได้ทำการพัฒนาเทคโนโลยีระบบไอพีสตาร์ทั้งทางด้านภาคอวกาศ (Space segment) และ
ระบบปฏิบัติการภาคพื้นดิน (Ground segment) คือ เกตเวย์ และ อุปกรณ์รับส่งสัญญาณ (User
Terminal) โดยบริษัทฯ เป็นเจ้าของเทคโนโลยีสำคัญต่างๆ ผ่านทางบริษัทย่อย
ในประเทศสหรัฐอเมริกาคือ Spacecode LLC ซึ่งปัจจุบันบริษัทฯ มีสัดส่วนการถือหุ้นอยู่ร้อยละ 70
ทั้งนี้เพื่อให้เกิดความมั่นใจว่า เทคโนโลยีต่างๆจะถูกพัฒนา และนำมาใช้งานอย่างต่อเนื่อง
อนึ่งเทคโนโลยีที่สำคัญบางส่วน บริษัทฯ ได้ทำการจดสิทธิบัตรเรียบร้อยแล้ว โดยบริษัทฯ
มีรายได้จากการให้บริการไอพีสตาร์ระยะที่ 1 ในปี 2547 ทั้งสิ้น 502 ล้านบาท

บริษัทฯ ได้รับคัดเลือกให้เป็น 1 ใน 4 บริษัทที่ถูกเสนอชื่อให้เข้ารับรางวัลจีเอสเอ็ม อวอร์ด (GSM
Awards) ประเภทการใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่เพื่อตอบสนองความต้องการของผู้ใช้ได้ดีที่สุด (Best
use of Mobile for Special Needs & Accessibility) ของหน่วยงาน GSM
Association ซึ่งเป็นองค์กรที่จัดตั้งเพื่อสนับสนุนการพัฒนาเทคโนโลยีการสื่อสาร ซึ่งบริษัทฯ
เป็นบริษัทไทยแห่งแรกที่ได้รับการเสนอชื่อเข้าชิงรางวัลดังกล่าว
จากการให้บริการเชื่อมต่อโครงข่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่ด้วยระบบบรอดแบนด์ผ่านดาวเทียม (Mobile
Trunking) โดยใช้เทคโนโลยีไอพีสตาร์

ธุรกิจบริการอินเตอร์เน็ต

CSL เป็นผู้นําให้บริการอินเตอร์เน็ตครบวงจรที่มีคุณภาพสูง ครอบคลุมกลุ่ม
ลูกค้าทุกประเภทมากที่สุดในประเทศไทย โดยมีส่วนแบ่งยอดขายทางการตลาด (Revenue Market
Share) ประมาณร้อยละ 40
ภายหลังจากการเสนอขายหุ้นสามัญเพิ่มทุนให้กับประชาชนทั่วไปและเข้าจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยในวันที่
8 เมษายน 2547 บริษัทฯ มีสัดส่วนการถือหุ้นใน CSL ลดลงเหลือร้อยละ 40.02
การระดมทุนในครั้งนี้ทำให้ CSL
สามารถขยายธุรกิจอินเตอร์เน็ตโดยเฉพาะการให้บริการไอพีสตาร์ในประเทศไทยได้อย่างต่อเนื่อง
และ ขยายการลงทุนในธุรกิจบริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์

การลดลงของสัดส่วนการถือหุ้นดังกล่าวใน CSL ของบริษัทฯ ทำให้ CSL
เปลี่ยนสถานะจากการเป็นบริษัทย่อยของบริษัทฯ เป็น บริษัทร่วม ส่งผลให้ในไตรมาส 2/2547
บริษัทฯ เปลี่ยนวิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานและฐานะการเงินของ CSL จากวิธีงบการเงินรวม
(Consolidation method) เป็น วิธีส่วนได้เสีย (Equity method)
นั่นคือไม่นำงบการเงินของ CSL มารวมในงบการเงินรวมของบริษัทฯ และรับรู้ผลกำไรสุทธิของ
CSL
ตามสัดส่วนการถือหุ้นซึ่งแสดงไว้ในรายการส่วนแบ่งกำไรสุทธิจากเงินลงทุนตามวิธีส่วนได้เสียในงบการเงินรวม

การให้บริการอินเตอร์เน็ตในประเทศไทยมีการขยายตัวอย่างต่อเนื่อง
โดยเฉพาะความต้องการอินเตอร์เน็ตความเร็วสูง(High Speed Internet) โดยในไตรมาส
3/2547 CSL ยังคงเน้นการให้บริการอินเตอร์เน็ตคุณภาพ และ
ออกผลิตภัณฑ์อินเตอร์เน็ตความเร็วสูง ADSL
ราคาประหยัดพร้อมรับประกันคืนเงินหากลูกค้าไม่พอใจในคุณภาพ ซึ่งส่งผลให้ฐานลูกค้าของ CSL
เพิ่มขึ้น

นอกจากนี้ในเดือนกันยายน บริษัทชินบรอดแบนด์ อินเตอร์เน็ต (ประเทศไทย) จำกัด (SBI)
ได้เปิดตัว My TV Station (http://channel.ip-tv.tv)
ซึ่งเป็นสถานีทีวีบรอดแบนด์บนอินเตอร์เน็ตแห่งแรกของประเทศไทย
ซึ่งผู้ใช้บริการสามารถเลือกชมรายการทีวี
ผ่านเครือข่ายอินเตอร์เน็ตความเร็วสูงผ่านดาวเทียมได้ในเวลาที่ต้องการ และ ในเดือนพฤศจิกายน
SBI เริ่มให้บริการ My Theatre ซึ่งเป็นบริการโรงภาพยนตร์ส่วนตัว
ผ่านระบบดาวเทียมแห่งแรกในประเทศไทย ซึ่งผู้ชมสามารถเลือกชมภาพยนตร์ด้วยตนเอง (Movie
on Demand) นอกจากนั้นยังมีบริการคาราโอเกะผ่านดาวเทียม
โดยเปิดบริการแห่งแรกที่จังหวัดราชบุรี

ในส่วนการให้บริการอินเตอร์เน็ตในประเทศลาวและกัมพูชายังมีอัตราการเติบโตของจำนวนผู้ใช้บริการไม่มากนัก
ปัจจุบันประเทศกัมพูชามีสัดส่วนจำนวนผู้ใช้อินเตอร์เน็ตต่อจำนวนประชากรเพียง 0.25% และ
ประเทศลาวมีสัดส่วนจำนวนผู้ใช้อินเตอร์เน็ตต่อจำนวนประชากรประมาณ 0.26%
โดยกลุ่มลูกค้าเป้าหมายของบริการบรอดแบนด์อินเตอร์เน็ต (IPSTAR) ของ LTC และ Camshin
คือ หน่วยงานต่างประเทศ, SMEs และ หน่วยงานรัฐบาล

ธุรกิจบริการโทรศัพท์

บริการโทรศัพท์ในประเทศลาว

LTC มีผลประกอบการกำไรสุทธิในปี 2547ประมาณ 557 ล้านบาท LTC
ได้ประกาศจ่ายเงินปันผลสำหรับผลการดำเนินงานปี 2547 จำนวนทั้งสิ้น 5 ล้านเหรียญสหรัฐ
เพิ่มขึ้นจาก 4 ล้านเหรียญสหรัฐ ในปี 2546 ซึ่งเป็นผลมาจากการเติบโตของผลการดำเนินงานของ
LTC

LTC ได้เริ่มนำระบบ CDMA
มาใช้ในการให้บริการโทรศัพท์พื้นฐานและโทรศัพท์เคลื่อนที่ในประเทศลาวในไตรมาส 4/2547

บริการโทรศัพท์ในประเทศกัมพูชา

ธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่ในประเทศกัมพูชามีการแข่งขันเพิ่มขึ้น
โดยผู้ให้บริการรายอื่นในตลาดใช้กลยุทธ์การ
ลดราคาค่าบริการเนื่องจากลูกค้ามีความอ่อนไหวต่อราคาค่อนข้างสูง อย่างไรก็ตาม CamShin
ยังคงเน้นการให้บริการเชิงคุณภาพมากกว่ากลยุทธ์ในการลดราคา

ในเดือนมกราคม 2547
รัฐบาลกัมพูชาได้เพิ่มอัตราเรียกเก็บภาษีธุรกิจเฉพาะจากผู้ให้บริการโทรคมนาคมในประเทศ
ซึ่งทำให้ต้นทุนการให้บริการของผู้ให้บริการโทรคมนาคมในประเทศเพิ่มขึ้น
ดังนั้นผู้ให้บริการโทรคมนาคมในประเทศกัมพูชาจึงได้รวมตัวกันเพื่อยื่นอุทธรณ์เรื่องการเก็บภาษีธุรกิจเฉพาะในอัตราใหม่ต่อรัฐบาลกัมพูชา
และ ยังไม่มีผู้ให้บริการรายได้ชำระค่าภาษีส่วนเพิ่มแก่รัฐบาลกัมพูชา
ต่อมาในเดือนพฤศจิกายนรัฐบาลกัมพูชาได้เลื่อนวันมีผลบังคับใช้ของอัตราใหม่เป็นเดือนมีนาคม 2548

รัฐบาลกัมพูชามีนโยบายส่งเสริมการดำเนินธุรกิจโทรคมนาคมโดยนอกจากจะผ่อนปรนการเรียกเก็บภาษีธุรกิจเฉพาะในอัตราใหม่เป็นเดือนมีนาคม
2548 แล้วในเดือนกรกฎาคม 2547 ยังปรับลดอัตราผลประโยชน์ตอบแทนรายปีโดยตั้งแต่วันที่ 22
กรกฎาคม 2547 – 2549 มีอัตราผลประโยชน์ตอบแทนที่ร้อยละ 7 ของรายได้ก่อนหักค่าใช้จ่าย
จากเดิม ร้อยละ 11 และ ตั้งแต่ปี 2550 เป็นต้นไปในอัตราร้อยละ 10 (เดิม 2550-2554
ร้อยละ 13 และ 2555 เป็นต้นไป ร้อยละ 16)

Camshin ได้เริ่มนำระบบ CDMA
มาใช้ในการให้บริการโทรศัพท์พื้นฐานและโทรศัพท์เคลื่อนที่ในประเทศกัมพูชาใน ไตรมาส 4/2547

ธุรกิจบริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์

ในเดือนมีนาคม 2547 CSL เข้าไปลงทุนใน บริษัท เทเลอินโฟ มีเดีย จำกัด (“TMC”)
โดยถือหุ้นใน TMC ใน สัดส่วนร้อยละ 63.25 TMC
ประกอบธุรกิจบริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์หน้าเหลืองทั่วประเทศไทยอย่างเป็นทางการเพียงรายเดียว
โดยได้รับอนุญาตจาก บริษัท ทศท. คอร์ปปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) เป็นระยะเวลา 10 ปี
ตั้งแต่ฉบับประจำปี 2539 ถึง ปี 2548 ซึ่งการลงทุนใน TMC จะเป็นประโยชน์แก่ CSL
ในการสร้างมูลค่าเพิ่มในด้านการบริการ การทำตลาดร่วมกัน
และการประหยัดต้นทุนในการลงทุนในระบบออนไลน์ร่วมกัน
นอกจากนี้ยังเป็นการเพิ่มและกระจายแหล่งรายได้อีกด้วย ปัจจุบัน CSL และ TMC
อยู่ระหว่างการวางแผนในการประสานประโยชน์ของสองธุรกิจเพื่อสร้างบริการใหม่ๆ
(Integrated media)

1.1 ผลการดำเนินงานสำหรับปี 2547

บริษัทฯ มีรายได้จากการขายและบริการในปี 2547 ทั้งสิ้น 5,120 ล้านบาท ลดลง 685 ล้านบาท
หรือร้อยละ 11.8 จากปี 2546 ที่มีรายได้จากการขายและบริการทั้งสิ้น 5,805 ล้านบาท โดยมี
รายได้จากธุรกิจบริการสื่อสารดาวเทียมและบริการที่เกี่ยวเนื่อง 3,105 ล้านบาท
รายได้จากธุรกิจอินเตอร์เน็ต 409 ล้านบาท รายได้ธุรกิจโทรศัพท์ 1,559 ล้านบาท และ
บริษัทฯมีรายได้จากธุรกิจบริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์ซึ่งเป็นธุรกิจใหม่ของบริษัทฯ จำนวน
47 ล้านบาท โดยรายได้จากธุรกิจโทรศัพท์ เพิ่มขึ้นร้อยละ 16.3 รายได้จากธุรกิจอินเตอร์เน็ต
ลดลงร้อยละ 65.7 เนื่องจากบริษัทฯ เปลี่ยนวิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานและฐานะการเงินของ
CSL จากวิธีงบการเงินรวม (Consolidation method) เป็น วิธีส่วนได้เสีย (Equity
method) และ
ในขณะที่รายได้จากธุรกิจบริการสื่อสารดาวเทียมและบริการที่เกี่ยวเนื่องลดลงร้อยละ 5.1

บริษัทฯ มีกำไรสุทธิในปี 2547 ทั้งสิ้น 856 ล้านบาท ลดลง 224 ล้านบาท หรือร้อยละ 20.8
เมื่อเปรียบเทียบกับปีที่ผ่านมา
เนื่องจากการลดลงของรายได้จากการให้เช่าช่องสัญญาณดาวเทียมไทยคม และ
มีขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยน จำนวน 28 ล้านบาท ในขณะที่ในปี 2546
มีกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนถึง 120 ล้านบาท บริษัทฯ มีกำไรจากการดำเนินการ 898 ล้านบาท
ลดลง 267 ล้านบาท หรือร้อยละ 22.9 จาก 1,165 ล้านบาท และมีกำไรก่อนดอกเบี้ยจ่าย ภาษี
และ ค่าเสื่อมราคา 2,168 ล้านบาท ลดลง 278 ล้านบาท หรือร้อยละ 11.4 จาก 2,446
ล้านบาท ในรอบระยะเวลาเดียวกันของปี 2546 มีกำไรสุทธิต่อหุ้น 0.98 บาท
ซึ่งคำนวณที่มูลค่าที่ตราไว้ 5 บาทต่อหุ้น

1.1.1 รายได้จากการขายและบริการ

บริษัทฯ มีรายได้จากการขายและบริการใน ปี 2547 ทั้งสิ้น 5,120 ล้านบาท ลดลง 685 ล้านบาท
หรือร้อยละ 11.8 จาก 5,805 ล้านบาท ในรอบระยะเวลาเดียวกันของปีก่อน
เนื่องจากในไตรมาส 2/2547 บริษัทฯ
ได้เปลี่ยนวิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานและฐานะทางการเงินของ CSL จากวิธีการเงินรวม
เป็นวิธีส่วนได้เสีย ดังนั้นการเปรียบเทียบผลการดำเนินงานของรอบระยะเวลาเดียวกันของปี 2547
กับปี 2546 แยกแต่ละรายการในงบกำไรขาดทุน (ยกเว้นกำไรสุทธิ)
อาจไม่สะท้อนผลของการเปลี่ยนแปลงได้เนื่องจากความแตกต่างของวิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานตามที่ได้กล่าวมาแล้วข้างต้น
ดังนั้นหากพิจารณาเสมือนว่าบริษัทฯ ยังคงใช้วิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานและฐานะทางการเงินของ
CSL ด้วยวิธีงบการเงินรวมจะพบว่า บริษัทฯ มีรายได้จากการขายและบริการใน ปี 2547 ทั้งสิ้น
6,618 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 813 ล้านบาท หรือร้อยละ 14.0 จาก 5,805 ล้านบาท
ในรอบระยะเวลาเดียวกันของปีก่อน

รายได้จากการให้บริการสื่อสารดาวเทียมและบริการที่เกี่ยวเนื่อง

บริษัทฯ มีรายได้จากการให้บริการสื่อสารดาวเทียมและบริการที่เกี่ยวเนื่อง ในปี 2547 ทั้งสิ้น
3,105 ล้านบาท ลดลง 166 ล้านบาท หรือร้อยละ 5.1 จาก 3,271 ล้านบาท ในปีก่อน
โดยมีสาเหตุหลักมาจากการสิ้นสุดสัญญาบริการดาวเทียม กับ Department of Space (DOS)
ซึ่งใช้ความถี่ย่าน C-Band Regional Beam ที่มีการใช้ช่องสัญญาณประมาณ 25%
ของดาวเทียมไทยคม 3 ได้หยุดการใช้งานบนดาวเทียมไทยคม 3 เมื่อสิ้นเดือนธันวาคม 2546
โดยปัจจุบันบริษัทฯ ได้จัดหาลูกค้ามาแทนแล้วเป็นจำนวนประมาณ 2 ทรานสพอนเดอร์ ย่าน C-Band
Regional Beam (ในช่วง 6 เดือนหลังของปี 2546) และ 1 ทรานสพอนเดอร์ ย่าน Ku-Band
(ในช่วง 6 เดือนหลังของปี 2547) ทางบริษัทฯ
ได้เตรียมหาลูกค้าใหม่เพิ่มเติมอีกโดยส่วนใหญ่จะเป็นผู้ให้บริการแพร่กระจายภาพสัญญาณโทรทัศน์
(TV Broadcasters) ในเอเชีย บริษัทฯ คาดว่าจากการที่บริษัทสูญเสียลูกค้ารายนี้ไป
บริษัทฯจะสามารถหารายได้ทดแทนจากลูกค้ารายใหม่ได้มากกว่า ร้อยละ 50 ของรายได้ที่สูญเสียไป
และอาจมีรายได้เพิ่มมากขึ้น เนื่องจาก DOS เป็นลูกค้ารายใหญ่และได้รับส่วนลดค่อนข้างสูง (
Volume Discount) นอกจากนี้ในไตรมาส 3/2547 บริษัทฯ
ได้ระงับการให้บริการกับลูกค้าที่ประสบปัญหาทางด้านการเงินรายหนึ่งในประเทศออสเตรเลียตั้งแต่เดือนกรกฎาคม
2547 ส่งผลกระทบให้รายได้จากการให้บริการวงจรดาวเทียมของบริษัทฯ
ลดลงเมื่อเปรียบเทียบกับรอบระยะเวลาเดียวกันของปีก่อน
โดยบริษัทฯมีรายได้จากการให้เช่าช่องสัญญาณดาวเทียมไทยคมและบริการอื่นที่เกี่ยวข้องทั้งสิ้น
2,603 ล้านบาท ลดลง ร้อยละ 16.7 จากปีก่อน อย่างไรก็ตามในปี 2547 นี้บริษัทฯ
มีรายได้จากการให้บริการไอพีสตาร์ระยะที่ 1 ทั้งสิ้น 502 ล้านบาท เพิ่มขึ้น ร้อยละ 243.8 จากปี
2546 เนื่องจากการดำเนินกิจกรรมทางการตลาดไอพีสตาร์อย่างต่อเนื่อง ประกอบกับ ในปี 2547
บริษัทฯ ได้ทำการติดตั้งเกตเวย์ไอพีสตาร์ระยะที่ 1 เสร็จสิ้นทั้ง 7 แห่ง
ซึ่งเป็นการสร้างฐานลูกค้าสำหรับบริการไอพีสตาร์อย่างเต็มรูปแบบเมื่อดาวเทียมไอพีสตาร์ขึ้นสู่วงโคจร
โดยในปี 2547 บริษัทฯ มียอดขายอุปกรณ์ปลายทางไอพีสตาร์ UT ทั้งสิ้นประมาณ 5,500 ชุด
เพิ่มขึ้นจากประมาณ 1,600 ชุด ในปีที่ผ่านมา

รายได้ในอนาคตจากการให้บริการใช้ช่องสัญญาณดาวเทียมขั้นต่ำภายใต้สัญญาเช่าดำเนินงานที่ไม่สามารถบอกเลิกได้ที่เกี่ยวเนื่องกับธุรกิจการให้บริการดาวเทียมมีดังนี้

+--------------------------------------------+-------------------------+
| ดาวเทียมไทยคม                               | ณ 31 ธันวาคม 2547        |
|                                            |                         |
|                                            | (ล้านบาท)                |
+--------------------------------------------+-------------------------+
|   1 ปี                                      | 2,060                   |
+--------------------------------------------+-------------------------+
|   2 ปี                                      | 1,530                   |
+--------------------------------------------+-------------------------+
|   3 ปี                                      | 1,221                   |
+--------------------------------------------+-------------------------+
|   เกิน 4 ปี                                  | 1,808                   |
+--------------------------------------------+-------------------------+
| รวม                                        | 6,619                   |
+--------------------------------------------+-------------------------+
| และได้ทำสัญญาขายช่อง                          |                         |
| สัญญาณดาวเทียมไอพีสตาร์ล่วงหน้ามีมูลค่าโดยประมาณดังนี้ |                         |
+--------------------------------------------+-------------------------+
|   โครงการไอพีสตาร์                           | ณ 31 ธันวาคม 2547        |
|                                            |                         |
|   1 ปี                                      | (ล้านบาท)                |
|                                            |                         |
|                                            | 913                     |
+--------------------------------------------+-------------------------+
|   2 ปี                                      | 1,149                   |
+--------------------------------------------+-------------------------+
|   3 ปี                                      | 1,395                   |
+--------------------------------------------+-------------------------+
|   เกิน 4 ปี                                  | 6,269                   |
+--------------------------------------------+-------------------------+
| รวม                                        | 9,726                   |
+--------------------------------------------+-------------------------+

เมื่อพิจารณารายได้ในอนาคตจากการให้บริการใช้ช่องสัญญาณดาวเทียมไทยคมขั้นต่ำภายใต้สัญญาเช่าดำเนินงานข้างต้นจะพบว่ามีมูลค่าลดลงจาก
8,390 ล้านบาท ณ สิ้นปี 2546 เป็น 6,619 ล้านบาท ณ สิ้นปี 2547
ทั้งนี้มีสาเหตุหลักมาจากการระงับการให้บริการแก่ลูกค้าที่ประสบปัญหาทางการเงินรายหนึ่ง

รายได้จากการให้บริการอินเตอร์เน็ต

บริษัทฯ มีรายได้จากการให้บริการอินเตอร์เน็ต ในปี 2547 ทั้งสิ้น 409 ล้านบาท ลดลง 785
ล้านบาท หรือร้อยละ 65.7 จาก 1,194 ล้านบาท ในปีก่อน โดยมีสาเหตุหลักมาจากในไตรมาส
2/2547 บริษัทฯ ไม่ได้รวมรายได้จากการให้บริการอินเตอร์เน็ตจาก CSL
อยู่ในรายได้จากการขายและบริการ ซึ่งเป็นผลมาจากการเปลี่ยนวิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานของ
CSL ด้วยวิธีรับรู้ส่วนได้เสีย หลังจากที่บริษัทฯ มีสัดสวนการถือหุ้นใน CSL ลดลง เป็นร้อยละ
40.02 โดยหากพิจารณาเสมือนว่าบริษัทฯ
ยังคงใช้วิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานและฐานะทางการเงินของ CSL
ด้วยวิธีงบการเงินรวมจะพบว่า บริษัทฯ มีรายได้จากการบริการอินเตอร์เน็ตใน ปี 2547 ทั้งสิ้น
1,461 ล้านบาท เพิ่มขึ้น ร้อยละ 22.4 จาก จากปีก่อน
โดยมีสาเหตุหลักมาจากเพิ่มขึ้นของลูกค้าประเภทอินเตอร์เน็ตผ่านสายวงจรเช่า (Leased line)
และ อินเตอร์เน็ตความเร็วสูง ADSL

รายได้จากการให้บริการระบบโทรศัพท์

Camshin และ LTC
มีการเติบโตของจำนวนผู้ใช้บริการโทรศัพท์เพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องจากผู้ใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่ในระบบ
Prepaid โดยเฉพาะในปีนี้ LTC มีจำนวนผู้ใช้บริการในระบบ Prepaid ประมาณ 211,000 ราย
เพิ่มขึ้นถึง 122% จากปีก่อน นอกจากนี้ลูกค้ามีปริมาณนาทีการใช้โทรศัพท์เฉลี่ยเพิ่มสูงขึ้น
ซึ่งส่งผลให้รายได้จากการให้บริการโทรศัพท์ของทั้งสองบริษัทเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง

บริษัทฯ มีรายได้จากการให้บริการโทรศัพท์ในปี 2547 ทั้งสิ้น 1,559 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 219
ล้านบาท หรือ 16.3% จาก 1,340 ล้านบาท ในปี 2546 โดย CamShin และ LTC ณ สิ้นปี
2547 มีจำนวนผู้ใช้บริการทั้งสิ้นประมาณ 148,657 และ 297,369 ราย เพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2546
ประมาณร้อยละ 21.45 และ 61.59 ตามลำดับ

รายได้จากให้บริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์

ในเดือนมีนาคม 2547 CSL
ได้เข้าไปลงทุนในธุรกิจบริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์จากเข้าถือหุ้นใน TMC ทำให้ใน ปี
2547 นี้บริษัทฯ มีรายได้จากธุรกิจบริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์ทั้งสิ้น 47 ล้านบาท
เนื่องจากตั้งแต่ไตรมาส2/2547 บริษัทฯ ไม่ได้รับรู้รายได้จาก TMC
ในรายได้จากการขายและบริการรวมของบริษัทฯ
เนื่องจากการเปลี่ยนแปลงวิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานของธุรกิจอินเตอร์เน็ต และ
ธุรกิจการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์ ของ CSL และ TMC
เป็นวิธีส่วนได้เสียตามที่ได้กล่าวมาแล้วข้างต้น

1.1.2 ต้นทุนขายและบริการ

บริษัทฯ มีต้นทุนขายและบริการรวมในปี 2547 ทั้งสิ้น 3,218 ล้านบาท หรือคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ
62.8 ของรายได้จากการขายและบริการรวม โดยลดลง 316 ล้านบาท หรือร้อยละ 8.9 จาก
3,534 ล้านบาท หรือคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 60.9 ของรายได้จากการขายและบริการรวม
ในรอบระยะเวลาเดียวกันของปี 2546 โดยหากพิจารณาเสมือนว่าบริษัทฯ
ยังคงใช้วิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานและฐานะทางการเงินของ CSL
ด้วยวิธีงบการเงินรวมจะพบว่า บริษัทฯ มีต้นทุนขายและบริการรวมทั้งสิ้น 3,982 ล้านบาท
หรือคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 60.2 ของรายได้จากการขายและบริการรวม

ต้นทุนการให้บริการสื่อสารดาวเทียมและบริการที่เกี่ยวเนื่อง

บริษัทฯ มีต้นทุนจากบริการสื่อสารดาวเทียมและบริการที่เกี่ยวเนื่องจากดาวเทียมไทยคมใน ปี 2547
ทั้งสิ้น 2,183 ล้านบาทหรือคิดเป็นร้อยละ 70.3
ของรายได้จากการให้บริการสื่อสารดาวเทียมและบริการที่เกี่ยวเนื่อง ซึ่งเพิ่มขึ้นจาก 2,160
ล้านบาทหรือร้อยละ 66 ของรายได้จากการให้บริการสื่อสารดาวเทียมและบริการที่เกี่ยวเนื่อง
ในรอบระยะเวลาเดียวกันของปีก่อน
โดยมีต้นทุนที่เกี่ยวข้องกับการให้บริการไอพีสตาร์ระยะแรกทั้งสิ้น 604 ล้านบาทหรือร้อยละ 120.3
ของรายได้จากการให้บริการไอพีสตาร์ระยะที่ 1 เพิ่มขึ้นจาก 364 ล้านบาทหรือร้อยละ 249.3
ของรายได้จากการให้บริการไอพีสตาร์ระยะที่ 1 เมื่อเปรียบเทียบกับระยะเวลาเดียวกันของปีก่อน
ทั้งนี้มีสาเหตุมาจากต้นทุนขายของอุปกรณ์ปลายทางระบบไอพีสตาร์ซึ่งเพิ่มขึ้นตามยอดขายที่เพิ่มขึ้น
และ ในส่วนค่าตัดจำหน่ายของอุปกรณ์ปลายทางเกตเวย์ที่เพิ่มขึ้น
อย่างไรก็ตามเปรียบเทียบต้นทุนของบริการไอพีสตาร์กับรายได้จะพบว่ามีอัตราส่วนที่ลดลงเนื่องจาก
บริษัทฯ ได้ติดตั้งเกตเวย์รุ่นที่ 1 ครบทั้ง 7 แห่ง
ทำให้สามารถขยายฐานลูกค้าและขายอุปกรณ์ปลายทางได้มากขึ้น
ในขณะที่มีต้นทุนการให้บริการดาวเทียมไทยคมทั้งสิ้น 1,579 ล้านบาท ลดลง 217 ล้านบาท หรือ
ร้อยละ 12.1 จาก 1,796 ล้านบาทในปี 2546
สาเหตุหลักจากต้นทุนค่าสัมปทานที่ลดลงตามการลดลงของรายได้การให้เช่าช่องสัญญาณดาวเทียม
จำนวน 153 ล้านบาท

ต้นทุนการให้บริการอินเตอร์เน็ต

ต้นทุนการให้บริการอินเตอร์เน็ตใน ปี 2547 มีจำนวนทั้งสิ้น 275 ล้านบาทหรือคิดเป็นร้อยละ 67.2
ของรายได้จากการให้บริการอินเตอร์เน็ต ลดลงจาก 769 ล้านบาทหรือคิดเป็นร้อยละ 64.4
ของรายได้จากการให้บริการอินเตอร์เน็ต เมื่อเปรียบเทียบกับระยะเวลาเดียวกันของปีก่อน
เนื่องจากบริษัทฯ ไม่ได้รวมต้นทุนการให้บริการอินเตอร์เน็ตของ CSL ในต้นทุนขายและบริการรวม

โดยหากพิจารณาเสมือนว่าบริษัทฯ ยังคงใช้วิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานและฐานะทางการเงินของ
CSL ด้วยวิธีงบการเงินรวมจะพบว่า บริษัทฯ มีต้นทุนการให้บริการอินเตอร์เน็ตทั้งสิ้น 919 ล้านบาท
หรือ คิดเป็นร้อยละ 62.9 ของรายได้จากการให้บริการอินเตอร์เน็ต

ต้นทุนการให้บริการโทรศัพท์

ต้นทุนการให้บริการโทรศัพท์ใน ปี 2547 มีจำนวนทั้งสิ้น 737 ล้านบาทหรือคิดเป็นร้อยละ 47.3
ของรายได้จากการให้บริการโทรศัพท์ เพิ่มขึ้นจาก 605 ล้านบาทหรือคิดเป็นร้อยละ 45.1
ของรายได้จากการให้บริการโทรศัพท์ เมื่อเปรียบเทียบกับระยะเวลาเดียวกันของปีก่อน
โดยต้นทุนเพิ่มขึ้นทั้งในส่วนของ CamShin และ LTC โดยต้นทุนหลักที่เพิ่มขึ้นคือ
ค่าตัดจำหน่ายของอุปกรณ์โครงข่าย เนื่องจากบริษัทฯ
ทำการขยายโครงข่ายการให้บริการโทรศัพท์พื้นฐาน และ โทรศัพท์เคลื่อนที่ในประเทศลาว และ
กัมพูชาอย่างต่อเนื่อง ในขณะที่มีต้นทุนส่วนแบ่งรายได้ของ Camshin ลดลงเมื่อเทียบกับปีก่อน
จากการปรับลดอัตราผลประโยชน์ตอบแทนลงจาก 11% เป็น 7% เมื่อวันที่ 22 กรกฎาคม 2547

ต้นทุนการให้บริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์

ใน ปี 2547 บริษัทฯ มีต้นทุนการให้บริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์ทั้งสิ้น 23
ล้านบาทหรือคิดเป็นร้อยละ 48.9 ของรายได้จากการให้บริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์
จากการที่ CSL เข้าไปลงทุนธุรกิจบริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์ในเดือนมีนาคม 2547
โดยต้นทุนหลักคือค่ากระดาษที่นำเข้าจากต่างประเทศและค่าจัดพิมพ์

1.1.3 ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร

บริษัทฯ มีค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร (SG&A) ในปี 2547 ทั้งสิ้น 1,004 ล้านบาท ลดลง 102 ล้านบาท หรือร้อยละ 9.2 จาก 1,106 ล้านบาท ในปี 2546 สาเหตุหลักเนื่องจากตั้งแต่ไตรมาส 2/2547 บริษัทฯไม่ได้รวม SG&A ในส่วนของ CSL ในรายการค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารรวมหลังจากเปลี่ยนวิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานเป็นวิธีส่วนได้เสีย โดยในปี 2547 SATTEL มีการตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญจำนวน 54 ล้านบาท เพิ่มจาก 22 ล้านบาทในปีที่ผ่านมา สุทธิกับการลดลงของค่าเผื่อสินค้าล้าสมัยจำนวน 14 ล้านบาท 

หากพิจารณาเสมือนรวม SG&A ของกลุ่ม CSL ในรายการค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารรวม SG&A ในปี 2547 จะมีจำนวนทั้งสิ้น 1,464 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 358 ล้านบาท หรือ ร้อยละ 32.4 เนื่องจากการลงทุนในธุรกิจบริการจัดพิมพ์และเผยแพร่สมุดโทรศัพท์ในเดือนมีนาคม 2547 

1.1.4 ผลกำไรจากการดำเนินงาน

บริษัทฯ มีกำไรจากการดำเนินงานใน ปี 2547 ทั้งสิ้น 898 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 17.5
ของรายได้จากการขายและบริการรวม ลดลง 267 ล้านบาท
เมื่อเทียบกับกำไรจากการดำเนินงานของรอบเดียวกันปี 2546 จำนวนทั้งสิ้น 1,165 ล้านบาท
ซึ่งคิดเป็นร้อยละ 20.1 ของรายได้จากการขายและบริการรวม
โดยมีสาเหตุหลักมาจากการลดลงของรายได้จากการขายและบริการซึ่งเป็นผลมาจากหลายปัจจัย
อาทิเช่น การสิ้นสุดสัญญาบริการดาวเทียม กับ Department of Space (DOS) และการที่บริษัทฯ
ไม่ได้รวมรายได้จากการให้บริการอินเตอร์เน็ตจาก CSL อยู่ในรายได้จากการขายและบริการ
ซึ่งเป็นผลมาจากการเปลี่ยนวิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานของ CSL ด้วยวิธีรับรู้ส่วนได้เสีย
อีกทั้งบริษัทฯ
ยังต้องบันทึกต้นทุนค่าบริการสำหรับการให้บริการสื่อสารดาวเทียมที่ต้องมีการตัดค่าเสื่อมราคาของระบบสถานีเกตเวย์ที่ได้ติดตั้งเสร็จและเปิดให้บริการแล้วในปี
2547 จำนวน 7 สถานี

1.1.5 ผลขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยน

บริษัทฯ
ใช้เครื่องมือทางการเงินเพื่อลดความเสี่ยงที่เกิดอาจเกิดจากการเปลี่ยนแปลงของอัตราแลกเปลี่ยน
โดยการทำสัญญาซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าและสิทธิในการซื้อขายอัตราแลกเปลี่ยนล่วงหน้า
ทั้งนี้เพื่อป้องกันความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยนในอนาคตของรายการขาย รายการซื้อและเงินกู้ยืม

ณ สิ้นปี 2547 บริษัทฯ มีสินทรัพย์สุทธิที่เป็นเงินสกุลดอลลาร์สหรัฐฯ
ภายหลังจากการทำสัญญาซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าและสัญญาสิทธิเลือกซื้อขายเงินตราต่างประเทศ
จำนวนประมาณ 4.8 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดย ณ สิ้นปี 2547 บริษัทฯ
มีเงินกู้เงินสกุลดอลลาร์สหรัฐฯ ที่ได้ป้องกันความเสี่ยงไว้ทั้งสิ้นประมาณ 305 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

ในปี 2547 บริษัทฯมีขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยน ทั้งสิ้น 28 ล้านบาท
ในขณะที่มีกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนจำนวน 120 ล้านบาท ในปี 2546

1.1.6 ดอกเบี้ยจ่าย

บริษัทฯ มีดอกเบี้ยจ่ายในปี 2547 ทั้งสิ้น 131 ล้านบาท ลดลง 7 ล้านบาท หรือ ร้อยละ 5.1 จาก
138 ล้านบาท ในปี 2546 โดยมีอัตราดอกเบี้ยถัวเฉลี่ยถ่วงน้ำหนักในปี 2547 ประมาณ 3.13%
จาก 2.8% ในปีก่อน

1.1.7 ส่วนแบ่งกำไรสุทธิจากเงินลงทุนตามวิธีส่วนได้เสีย

ในปี 2547 บริษัทฯ มีส่วนได้เสียในกำไรของบริษัทร่วมกลุ่ม CSL ทั้งสิ้น 112 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจาก
0.5 ล้านบาท ในปีก่อน เนื่องจากในปี 2546 CSL มีสถานะเป็นบริษัทย่อย แต่หลังจาก CSL
ทำการขายหุ้นให้กับประชาชน (IPO) เมื่อเดือนเมษายน 2547 บริษัทฯ มีสัดส่วนการถือหุ้นใน CSL
ลดลงเป็นร้อยละ 40.02 CSL จึงเปลี่ยนสถานะจากบริษัทย่อยของบริษัทฯ เป็น บริษัทร่วม
ทำให้ต้องเปลี่ยนวิธีการรับรู้ผลการดำเนินงานของกลุ่ม CSL จากวิธีการเงินรวม
เป็นวิธีส่วนได้เสียตั้งแต่ไตรมาส 2/2547 เป็นต้นมา

1.1.8 ภาษีเงินได้

บริษัทฯ ต้องชำระภาษีเงินได้ในปี 2547 ทั้งสิ้น 298 ล้านบาท ลดลง 15 ล้านบาท หรือ ร้อยละ
4.8 จาก 313 ล้านบาท ในปีก่อน ซึ่งเป็นผลเนื่องมาจากกำไรที่ลดลงจากปีก่อน โดยใน ปี 2547
บริษัทฯ มี Effective Tax rate เท่ากับ 27.7%

1.1.9 ผลกำไรสุทธิ

บริษัทฯ มีกำไรสุทธิใน ปี 2547ทั้งสิ้น 856 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 16.7
ของรายได้จากการขายและบริการรวม ลดลง 224 ล้านบาท เมื่อเทียบกับกำไรสุทธิของปี 2546
จำนวนทั้งสิ้น 1,080 ล้านบาท ซึ่งคิดเป็นร้อยละ 18.6 ของรายได้จากการขายและบริการรวม
ทั้งนี้เนื่องมาจากในปี 2547 บริษัทฯ มีขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยน จำนวน 28 ล้านบาท
ในขณะที่ในปี 2546 มีกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนถึง 120 ล้านบาท

1.1.10 อัตราผลตอบแทนผู้ถือหุ้นและอัตราตอบแทนจากสินทรัพย์

ในเดือนพฤษภาคมบริษัทฯ ได้จ่ายเงินปันผล 0.25 บาท/หุ้น เป็นจำนวนเงินทั้งสิ้น 219 ล้านบาท
(ณ มูลค่าหุ้นที่ตราไว้ 5 บาท/หุ้น) และ วันที่ 17 พฤษภาคม 2547 บริษัทฯ
ได้ดำเนินการจดทะเบียนเปลี่ยนแปลงมูลค่าที่ตราไว้ต่อหุ้นของบริษัทฯจาก 10 บาท เป็น 5 บาท

ในเดือนสิงหาคม 2547 ที่ประชุมผู้ถือหุ้น CSL
ได้มีมติให้จ่ายเงินปันผลสำหรับผลประกอบการครึ่งปีแรกปี 2547 จำนวน 0.15 บาท/หุ้น และ วันที่
16 กุมภาพันธ์ 2548 CSL ได้ประกาศจ่ายเงินปันผลจากผลการดำเนินงานปี 2547 อีกจำนวน
0.25 บาท/หุ้น และ วันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2548 LTC
ได้ประกาศจ่ายเงินปันผลจากผลการดำเนินงานปี 2547 เป็นเงินจำนวน 5 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

อัตราผลตอบแทนผู้ถือหุ้นสำหรับ ปี 2547 เท่ากับร้อยละ 9.42 ซึ่งมีจำนวนลดลงจาก ปี 2546
ทั้งนี้เนื่องจากการลดลงของกำไร และสำหรับอัตราผลตอบแทนจากสินทรัพย์สำหรับ ปี 2547
เท่ากับร้อยละ 3.41 ซึ่งมีจำนวนลดลงจากปี 2546
ทั้งนี้เนื่องจากการลดลงของกำไรและการลงทุนในโครงการไอพีสตาร์
ซึ่งอยู่ในช่วงการลงทุนสร้างดาวเทียมและสถานีภาคพื้นดินซึ่งยังไม่ได้ก่อให้เกิดรายได้ ซึ่งบริษัทฯ
คาดว่าจะเริ่มมีรายได้จากการให้บริการไอพีสตาร์ภายหลังจากการเปิดให้บริการประมาณกลางปี
2548

2. ฐานะการเงิน

2.1 สินทรัพย์

ส่วนประกอบของสินทรัพย์ และคุณภาพของสินทรัพย์

ณ สิ้น ปี 2547 บริษัทฯ มีสินทรัพย์รวม 27,587 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 2,471 ล้านบาท
หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 9.8 จาก ณ สิ้นปี 2546
เนื่องจากการลงทุนอย่างต่อเนื่องในโครงการไอพีสตาร์เช่น การจัดสร้างดาวเทียมไอพีสตาร์
การจัดสร้างอุปกรณ์ปลายทางเกตเวย์ และการขยายโครงข่ายโทรศัพท์ในประเทศกัมพูชาและลาว
โดยสินทรัพย์รวมของบริษัทฯ ได้นับรวมสินทรัพย์สุทธิ ของกลุ่ม CSL
ในรายการเงินลงทุนในบริษัทร่วมเนื่องจากการเปลี่ยนแปลงวิธีการรับรู้ฐานะทางการเงินของ CSL
หลังจากการทำ IPO ดังที่ได้กล่าวมาแล้วข้างต้น

ตามหมายเหตุประกอบงบการเงินประจำปี 2547 ข้อ 29 สินทรัพย์ของบริษัทฯ
สามารถจำแนกตามสายธุรกิจหลักได้ดังนี้

+---------------------------------+-----------------+-----------------+
| สายธุรกิจ                         | 31 ธันวาคม 2547  | 31 ธันวาคม 2546  |
|                                 |                 |                 |
|                                 | (ล้านบาท)        | (ล้านบาท)        |
+---------------------------------+-----------------+-----------------+
| ธุรกิจบริก                         | 24,002          | 22,137          |
| ารสื่อสารดาวเทียมและบริการที่เกี่ยวเนื่อง |                 |                 |
+---------------------------------+-----------------+-----------------+
| ธุรกิจการให้บริการอินเตอร์เน็ต         | 54              | 2,309           |
+---------------------------------+-----------------+-----------------+
| ธุรกิจการให้บริการระบบโทรศัพท์        | 4,018           | 3,172           |
+---------------------------------+-----------------+-----------------+

ส่วนประกอบหลักของสินทรัพย์

+------------------+-------+-------+-------+-------+-------+-------+
| สินทรัพย์           | 31    |       | 31    |       | 31    |       |
|                  | ธ     |       | ธ     |       | ธ     |       |
|                  | ันวาคม |       | ันวาคม |       | ันวาคม |       |
|                  | 2547  |       | 2547* |       | 2546  |       |
+------------------+-------+-------+-------+-------+-------+-------+
|                  | จำนวน | ร้อย   | จำนวน | ร้อย   | จำนวน | ร้อย   |
|                  |       | ละของ |       | ละของ |       | ละของ |
|                  | (ล้า   |       | (ล้า   |       | (ล้า   |       |
|                  | นบาท) | สินทร  | นบาท) | สินทร  | นบาท) | สินทร  |
|                  |       | ัพย์รวม |       | ัพย์รวม |       | ัพย์รวม |
+------------------+-------+-------+-------+-------+-------+-------+
| สินทรัพย์หมุนเวียน    | 2,726 | 9.9   | 4,263 | 14.6  | 2,671 | 10.6  |
+------------------+-------+-------+-------+-------+-------+-------+
| เงินลงทุนในบริษัทร่วม | 759   | 2.8   | 3.6   | 0.01  | 2.7   | 0.01  |
| และ กิจการร่วมค้า   |       |       |       |       |       |       |
+------------------+-------+-------+-------+-------+-------+-------+
| อาคาร และอุปกรณ์   | 1     | 71.2  | 1     | 68.1  | 1     | 68.1  |
|                  | 9,638 |       | 9,959 |       | 7,104 |       |
+------------------+-------+-------+-------+-------+-------+-------+
| อาคารและอุปกร     | 3,933 | 14.3  | 4,014 | 13.7  | 4,771 | 19.0  |
| ณ์ภายใต้สัญญาสัมปทาน |       |       |       |       |       |       |
+------------------+-------+-------+-------+-------+-------+-------+

* ข้อมูลทางการเงินปรับปรุงเสมือนรับรู้ผลการดำเนินงานของกลุ่ม CSL
ด้วยวิธีการจัดทำงบการเงินรวม (Consolidation method)

ลูกหนี้การค้าและรายได้ค้างรับ

ณ สิ้นปี 2547 บริษัทฯ มีลูกหนี้การค้าและรายได้ค้างรับสุทธิทั้งสิ้น 991 ล้านบาท ลดลง 68
ล้านบาท จากลูกหนี้การค้าและรายได้ค้างรับสุทธิ ณ สิ้นปี 2546 ทั้งสิ้น 923 ล้านบาท โดยใน ปี
2547 บริษัทฯ มีระยะเวลาในการเก็บหนี้เฉลี่ย 68 วัน เพิ่มขึ้นจาก 52 วันในปี 2546
ซึ่งสาเหตุหลักที่ทำให้มีระยะเวลาเก็บหนี้เฉลี่ยเพิ่มขึ้นเป็น 68
วันเนื่องจากรายได้จากการให้บริการดาวเทียมลดลงจากการสิ้นสุดสัญญาให้บริการของ DOS
และสาเหตุหลักของระยะเวลาในการเก็บหนี้เฉลี่ยที่สูงกว่าระยะเวลาการให้สินเชื่อทางการค้า
(credit term) ซึ่งตามนโยบายบริษัทฯ คือ 30 วัน
เนื่องจากลูกค้าส่วนใหญ่เป็นลูกค้าในอินเดียซึ่งมักมีอุปสรรคในการขออนุญาตโอนเงินออกนอกประเทศจากรัฐบาล
เป็นผลทำให้สัดส่วนลูกหนี้การค้าและรายได้ค้างรับสุทธิต่อรายได้จากการขายและบริการและระยะเวลาในการเก็บหนี้เฉลี่ยเพิ่มขึ้น

ในส่วนของลูกหนี้การค้า บริษัทฯ
มีการสอบทานความสามารถในการเก็บเงินของฝ่ายตามหนี้อย่างสม่ำเสมอ บริษัทฯ
เชื่อมั่นว่าค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญของบริษัทฯ
ซึ่งบันทึกจากการวิเคราะห์ลูกหนี้แต่ละรายนั้นเพียงพอต่อหนี้สงสัยจะสูญ โดย ณ สิ้น ปี 2547 บริษัทฯ
มีค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญเป็นจำนวนทั้งสิ้น 390 ล้านบาท
โดยสามารถตรวจสอบรายละเอียดของลูกหนี้การค้า-บุคคลภายนอกแยกตามอายุหนี้ที่ค้างชำระได้ในหมายเหตุประกอบงบการเงิน
5 ของงบการเงิน ปี 2547 ภายหลังจากการตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญแล้ว ฝ่ายกฎหมายของบริษัทฯ
จะเริ่มกระบวนการทางกฎหมายในการติดตามทวงหนี้ให้จนถึงที่สุดก่อนจะพิจารณาตัดจำหน่ายลูกหนี้การค้าและค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญที่เรียกเก็บไม่ได้

สินค้าคงเหลือ

ณ สิ้นปี 2547 บริษัทฯ มีสินค้าคงเหลือสุทธิทั้งสิ้น 326 ล้านบาท ลดลง 222 ล้านบาท
จากสินค้าคงเหลือสุทธิ ณ สิ้นปี 2546 ทั้งสิ้น 548 ล้านบาท เนื่องจากบริษัทฯ
ได้ทำการขายอุปกรณ์ปลายทางไอพีสตาร์ได้เพิ่มมากขึ้นในปี 2547
เมื่อพิจารณาระยะเวลาขายสินค้าเฉลี่ยของบริษัทฯ จะพบว่า บริษัทฯ
มีระยะเวลาขายสินค้าเฉลี่ยประมาณ 194 วัน ลดลงจาก 460 วัน ปี 2546
โดยมีสาเหตุหลักมาจากการลดลงของวัตถุดิบและวัสดุสิ้นเปลืองจำนวน 103 ล้านบาท
ซึ่งเป็นวัตถุดิบที่สำคัญสำหรับ User Terminal ของระบบไอพีสตาร์ซึ่งบริษัทฯ
ได้จัดหามาเพื่อรองรับการเปิดให้บริการระบบไอพีสตาร์ในปี 2548 และ
จากการลดลงของสินค้าสำเร็จรูป จำนวน 101 ล้านบาท เนื่องจากในปี 2547 บริษัทฯ
สามารถขาย User Terminal ของระบบไอพีสตาร์ได้ถึง 5,500 ตัว เพิ่มขึ้นจากประมาณ 1,600
ตัวในปี 2546

โดยภายหลังจากการเปิดให้บริการระบบไอพีสตาร์ แล้ว บริษัทฯ
สามารถที่จะบริหารจัดการสินค้าคงเหลือให้มีปริมาณลดลงมาอยู่ในระดับที่เหมาะสม บริษัทฯ
ทำการตรวจสอบคุณภาพของสินทรัพย์อย่างสม่ำเสมอ โดยในปี 2547 บริษัทฯ
มีค่าเผื่อสินค้าล้าสมัยสะสม เป็นจำนวน 70 ล้านบาท สำหรับสินค้าคงเหลือของบริษัทฯ ซึ่งได้แก่
IPSTAR User Terminal ที่ระบบการทำงานล้าสมัยเนื่องจากบริษัทฯ
ได้ทำการพัฒนาระบบการทำงานของอุปกรณ์ดังกล่าวอย่างต่อเนื่อง

เงินลงทุนซึ่งบันทึกโดยวิธีส่วนได้เสีย

เนื่องจากการเปลี่ยนสภาพจากบริษัทย่อย เป็นบริษัทร่วม ของ CSL ในปี 2547 บริษัทฯ
จึงบันทึกเงินลงทุนใน CSL ในรายการเงินลงทุนในบริษัทร่วม แทนการรับรู้ฐานะทางการเงิน
(สินทรัพย์ และ หนี้สิน แต่ละรายการ) ในงบการเงินรวมของบริษัทฯ ทำให้ ณ สิ้น ปี 2547
บริษัทฯ มีเงินลงทุนในบริษัทร่วมทั้งสิ้น 759 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจาก 2.7 ล้านบาท ณ สิ้นปี 2546

ในเดือนสิงหาคม 2547 ที่ประชุมผู้ถือหุ้น CSL
ได้มีมติให้จ่ายเงินปันผลสำหรับผลประกอบการครึ่งปีแรกปี 2547 จำนวน 0.15 บาท/หุ้น และ วันที่
16 กุมภาพันธ์ 2548 CSL ได้ประกาศจ่ายเงินปันผลจากผลการดำเนินงานปี 2547 อีกจำนวน
0.25 บาท/หุ้น และ วันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2548 LTC
ได้ประกาศจ่ายเงินปันผลจากผลการดำเนินงานปี 2547 เป็นเงินจำนวน 5 ล้านดอลลาร์สหรัฐ

อาคารและอุปกรณ์

ณ สิ้นปี 2547 บริษัทฯ มีอาคารและอุปกรณ์สุทธิ ทั้งสิ้น 19,638 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 2,534 ล้านบาท
จาก ณ สิ้นปี 2546 ที่มีจำนวนทั้งสิ้น 17,104 ล้านบาท
โดยมีสาเหตุหลักมาจากการเพิ่มขึ้นของสินทรัพย์ระหว่างก่อสร้างโครงการดาวเทียมไอพีสตาร์-1
จำนวน 1,976 ล้านบาท สุทธิกับการลดลงจากการเปลี่ยนสถานะเงินลงทุนในบริษัทย่อย 272
ล้านบาท

ณ สิ้น ปี 2547 อาคารและอุปกรณ์ ได้รวมงานระหว่างก่อสร้างของโครงการดาวเทียมไอพีสตาร์-1
จำนวน 15,313 ล้านบาท (สิ้นปี 2546 : 13,337 ล้านบาท) ซึ่งบริษัทฯ
มีภาระผูกพันสำหรับรายจ่ายฝ่ายทุนที่ถือเป็นภาระผูกพัน สำหรับโครงการไอพีสตาร์
เป็นจำนวนประมาณ 50 ล้านเหรียญสหรัฐ และ 4.6 ล้านโครนนอร์เวย์
โดยมีรายละเอียดตามหมายเหตุประกอบงบการเงิน 11 ของงบการเงิน ณ สิ้นปี 2547
โดยที่ดาวเทียมไอพีสตาร์-1 มีกำหนดการที่จะเริ่มให้บริการในประมาณกลางปี พ.ศ. 2548 บริษัทฯ
จะต้องโอนกรรมสิทธิในดาวเทียมไอพีสตาร์-1 ให้กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร
เมื่อการก่อสร้างและการติดตั้งแล้วเสร็จ ยกเว้นอุปกรณ์ภาคพื้นดินในต่างประเทศ

อาคารและอุปกรณ์ได้รวมสินทรัพย์ภายใต้สัญญาสัมปทานของ CamShin ซึ่งเป็นบริษัทย่อย
จำนวนเงินประมาณ 2,016 ล้านบาท ณ สิ้นปี 2547 (สิ้นปี 2546: 2,170 ล้านบาท) โดย
CamShin จะต้องโอนกรรมสิทธิของสินทรัพย์ดังกล่าวให้แก่รัฐบาลกัมพูชา
เมื่อสิ้นสุดระยะเวลาสัมปทานในวันที่ 4 มีนาคม 2571

อาคารและอุปกรณ์ภายใต้สัญญาสัมปทาน

ณ สิ้นปี 2547 บริษัทฯ มีอาคารและอุปกรณ์ภายใต้สัญญาสัมปทานสุทธิ ทั้งสิ้น 3,933 ล้านบาท ลดลง
838 ล้านบาท จาก ณ สิ้นปี 2546 ที่มีจำนวนทั้งสิ้น 4,771 ล้านบาท
โดยมีสาเหตุหลักมาจากการหักค่าตัดจำหน่ายสะสมของดาวเทียมไทยคมทั้ง 3 ดวง จำนวน 712
ล้านบาท และการลดลงจากการเปลี่ยนสถานะเงินลงทุนในบริษัทย่อยจำนวน 114 ล้านบาท
ซึ่งเมื่อการก่อสร้างและการติดตั้งดาวเทียมไอพีสตาร์-1 แล้วเสร็จ
บริษัทฯจะต้องโอนกรรมสิทธิในดาวเทียมไอพีสตาร์ให้กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสารยกเว้นอุปกรณ์ภาคพื้นดินในต่างประเทศและเงินลงทุนในโครงดาวเทียมไอพีสตาร์ที่บันทึกในอาคารและอุปกรณ์
จะถูกโอนย้ายมาบันทึกในอาคารและอุปกรณ์ภายใต้สัญญาสัมปทาน

2.2 สภาพคล่อง

2.2.1 อัตราส่วนสภาพคล่องและหนี้สินระยะสั้น

ณ สิ้น ปี 2547 บริษัทฯ มีอัตราส่วนสินทรัพย์หมุนเวียนต่อหนี้สินหมุนเวียน 0.44 เท่า ลดลงจาก
0.57 ณ สิ้นปี 2546 เนื่องจากมีเงินกู้ระยะยาวที่ถึงกำหนดชำระภายในหนึ่งปีสุทธิเพิ่มขึ้นประมาณ
1,069 ล้านบาท ซึ่งส่วนใหญ่เป็นเงินกู้เพื่อโครงการไอพีสตาร์

อัตราส่วนความสามารถในการชำระดอกเบี้ยของบริษัทฯ สำหรับ ปี 2547 และ 2546 เท่ากับ
16.61 เท่า ลดลงเล็กน้อยจาก 17.73 เท่า ในปี 2546 เนื่องจากกำไรที่ลดลง บริษัทฯ
มีอัตราส่วนความสามารถในการชำระภาระผูกพันเพิ่มขึ้นจาก 0.14 เท่า สำหรับปี 2546 เป็น
0.34 เท่า สำหรับปี 2547 โดยสาเหตุที่อัตราส่วนความสามารถในการชำระภาระผูกพันของบริษัทฯ
มีจำนวนต่ำเนื่องจากปัจจุบันบริษัทฯ อยู่ในช่วงของการลงทุนในโครงการดาวเทียมไอพีสตาร์
ซึ่งยังไม่ได้เริ่มให้บริการอย่างเต็มรูปแบบในปี 2547 ทำให้บริษัทฯ
ยังไม่มีรายได้จากโครงการดังกล่าว อีกทั้งบริษัทฯ
ยังมีภาระการชำระดอกเบี้ยจากเงินกู้ยืมของโครงการไอพีสตาร์ โดยบริษัทฯ
คาดว่าภายหลังจากที่บริษัทฯ ได้จัดส่งดาวเทียมไอพีสตาร์ขึ้นสู่วงโคจรสำเร็จและ
เริ่มให้บริการไอพีสตาร์จากดาวเทียมดวงดังกล่าวแล้ว
จะเป็นผลให้อัตราส่วนความสามารถในการชำระภาระผูกพันของบริษัทฯ
เพิ่มขึ้นในอนาคตซึ่งจะแสดงถึงเสถียรภาพโครงสร้างเงินทุนและความสามารถในการชำระดอกเบี้ยและภาระผูกพันของบริษัทฯ

ณ สิ้นปี 2547 บริษัทฯ มีวงเงินที่ยังไม่ได้ใช้จากธนาคารในประเทศและต่างประเทศ จำนวน 628
ล้านบาท และ 79 ล้านเหรียญสหรัฐ (ณ. วันที่ 31 ธันวาคม 2546: 1,238 ล้านบาท และ 122
ล้านเหรียญสหรัฐ)

2.2.2 งบกระแสเงินสด

บริษัทฯ มี กระแสเงินสดจากการดำเนินงานสำหรับ ปี 2547 ทั้งสิ้น 2,560 ล้านบาท
ในขณะที่กระแสเงินใช้ไปเพื่อการลงทุนในโครงการไอพีสตาร์อย่างต่อเนื่องรวมทั้งในปี 2547 นี้
CSL ได้เข้าลงทุนใน TMC โดยการซื้อหุ้นเป็นจำนวนสุทธิทั้งสิ้น 442 ล้านบาท
ทำให้ในรอบระยะเวลานี้มีเงินลงทุนสุทธิที่ใช้ไปในกิจกรรมลงทุนทั้งสิ้น 3,567 ล้านบาท
โดยการลงทุนในโครงสร้างไอพีสตาร์ บริษัทฯ
ได้รับการสนับสนุนทางการเงินจากธนาคารผู้ให้กู้ทำให้บริษัทฯ
มีกระแสเงินสดรับจากการจัดหาเงินสุทธิ 2,642 ล้านบาท เป็นผลให้บริษัทฯมีเงินสดคงเหลือ ณ
วันที่ 31 ธันวาคม 2547 ทั้งสิ้น 993 ล้านบาท

เมื่อพิจารณา Cash Cycle ของบริษัทจะพบว่า บริษัทฯ มี Cash Cycle เท่ากับ 461 วัน และ
204 วัน สำหรับปี 2546 และ 2547 ตามลำดับ
ซึ่งจะพบว่าตัวเลขดังกล่าวเป็นตัวเลขที่ไม่สามารถนำมาใช้พิจารณาได้โดยตรงกับบริษัทฯ
เนื่องจากบริษัทฯ กำลังอยู่ระหว่างการสร้างและจัดส่งดาวเทียมไอพีสตาร์ –1 ขึ้นสู่วงโคจร
ซึ่งมีกำหนดการที่จะเริ่มให้บริการได้ประมาณกลางปี 2548 ทำให้อุปกรณ์รับส่งสัญญาณ (User
Terminal) ที่บริษัทฯ ได้จัดเตรียมไว้สำหรับการให้บริการไอพีสตาร์
โดยส่วนใหญ่อยู่ระหว่างทยอยการส่งมอบให้กับผู้ใช้บริการไอพีสตาร์
ดังนั้นการนำจำนวนระยะเวลาขายสินค้าเฉลี่ยมาใช้ในการคำนวณ Cash Cycle
จึงได้ตัวเลขที่ไม่ได้สะท้อนการดำเนินงานที่แท้จริงของบริษัทฯ ณ ปัจจุบัน
ที่อยู่ระหว่างการจัดส่งดาวเทียมไอพีสตาร์ ขึ้นสู่วงโคจร ซึ่งภายหลังการส่งดาวเทียมไอพีสตาร์-1
ขึ้นสู่วงโคจรแล้ว บริษัทฯ จะสามารถขายอุปกรณ์รับส่งสัญญาณที่บันทึกในสินค้าคงคลังได้เพิ่มมากขึ้น
ดังนั้นเมื่อทำการปรับปรุงวิธีการคำนวณ Cash Cycle โดยไม่รวมระยะเวลาขายสินค้าเฉลี่ย
จะพบว่าบริษัทฯ มี Cash Cycle เท่ากับ 1 วัน และ 10 วัน สำหรับปี 2546 และ 2547
ตามลำดับ โดย Cash Cycle ที่เพิ่มขึ้น ปี 2547
มีสาเหตุหลักมาจากระยะเวลาในการเก็บหนี้เฉลี่ยที่สูงขึ้นตามที่ได้กล่าวไว้ข้างต้น
เนื่องจากลูกค้าส่วนใหญ่เป็นลูกค้าในอินเดียซึ่งมักมีอุปสรรคในการขออนุญาตโอนเงินออกนอกประเทศจากรัฐบาล
เป็นผลทำให้ระยะเวลาในการเก็บหนี้เฉลี่ยเพิ่มขึ้น

2.3 รายจ่ายลงทุน และ แหล่งที่มาของเงินทุน

ณ สิ้น ปี 2547 บริษัทฯมีการลงทุนในโครงการไอพีสตาร์อย่างต่อเนื่องเป็นผลให้บริษัทฯ
มีเงินกู้ยืมเพิ่มขึ้น โดย บริษัทฯ มีเงินกู้ยืมรวมทั้งสิ้นประมาณ 16,311 ล้านบาท
(รวมเจ้าหนี้ตามสัญญาซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าสุทธิกับลูกหนี้ตามสัญญาการซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้า
จำนวน 555 ล้านบาท) เพิ่มขึ้น จาก 15,005 ล้านบาท
(รวมเจ้าหนี้ตามสัญญาซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าจำนวน 640 ล้านบาท) ณ สิ้นปี 2546
อัตราเงินกู้ยืมต่อส่วนทุน ณ สิ้น ปี 2547 เท่ากับ 1.78 เท่า และมี
อัตราดอกเบี้ยถัวเฉลี่ยถ่วงน้ำหนักเงินกู้ยืมของบริษัทฯ อยู่ที่ประมาณร้อยละ 3.13 ต่อปี

โครงสร้างเงินทุน

ตามงบดุลรวมของบริษัทฯ ณ สิ้น ปี 2547 อัตราส่วนหนี้สินรวมต่อส่วนของผู้ถือหุ้นของบริษัทฯ
อยู่ในระดับ 2.01 เท่าเพิ่มขึ้น จาก 1.97 เท่า ณ สิ้นปี 2546
โดยภายหลังจากการเสนอขายหุ้นสามัญเพิ่มทุน จำนวน 208 ล้านหุ้น จะส่งผลให้บริษัทฯ
มีโครงสร้างเงินทุนที่แข็งแกร่งมากขึ้น

แหล่งที่มาของเงินทุน

หนิ้สิน

ณ สิ้น ปี 2547 บริษัทฯ มีหนี้สินรวมทั้งสิ้น 18,423 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 1,751 ล้านบาท จาก ณ
สิ้นปี 2546 ที่มีจำนวนทั้งสิ้น 16,672 ล้านบาท โดยมีหนี้สินหลักประกอบไปด้วย เจ้าหนี้การค้าทั้งสิ้น
585 ล้านบาท เงินกู้ยืมทั้งสิ้น 16,311 ล้านบาท ซึ่งแบ่งเป็นเงินกู้ยืมระยะสั้นทั้งสิ้น 1,392
ล้านบาท เงินกู้ระยะยาวที่ถึงกำหนดชำระภายในหนึ่งปี จำนวน 2,153 ล้านบาท
เงินกู้ยืมระยะยาวทั้งสิ้น 12,211 ล้านบาท และ
เจ้าหนี้ตามสัญญาซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าสุทธิกับลูกหนี้ตามสัญญาการซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้า
จำนวน 555 ล้านบาท โดยที่เงินกู้ยืมระยะสั้นเป็นเงินกู้ยืมที่ไม่มีการค้ำประกัน
เงินกู้ยืมระยะยาวเป็นเงินกู้ยืมที่มีการค้ำประกันตามรายละเอียดในหมายเหตุประกอบงบการเงิน 14
ของงบการเงินปี 2547

ณ สิ้นปี 2547 บริษัทฯ มีเงินกู้ยืมที่มีอัตราดอกเบี้ยคงที่ทั้งสิ้น 3,759 ล้านบาท
และที่มีอัตราดอกเบี้ยลอยตัว ทั้งสิ้น 11,997 ล้านบาท
โดยคิดเป็นอัตราดอกเบี้ยถัวเฉลี่ยถ่วงน้ำหนักเท่ากับร้อยละ 3.13 ต่อปี ซึ่งเพิ่มขึ้นจาก ปี 2546
ที่มีอัตราเท่ากับร้อยละ 2.80 ต่อปี

สัญญาเงินกู้สำหรับโครงการดาวเทียมไอพีสตาร์

เมื่อวันที่ 7 พฤศจิกายน พ.ศ. 2545 บริษัทฯ ได้ลงนามในสัญญาเงินกู้จำนวน 389.3
ล้านดอลลาร์สหรัฐ ซึ่งประกอบด้วย 3 สัญญา ดังนี้

  ก.
  สัญญาเงินกู้สำหรับวงเงินที่ได้รับการค้ำประกันจากธนาคารเพื่อการส่งออกและนำเข้าแห่งประเทศสหรัฐอเมริกา
  (Export - Import Bank of the United States) จำนวน 184.5 ล้านเหรียญสหรัฐ
  อายุสัญญา 9.5 ปี

  ข.
  สัญญาเงินกู้สำหรับวงเงินที่ได้รับการค้ำประกันจากธนาคารเพื่อการส่งออกและนำเข้าแห่งประเทศฝรั่งเศส
  (Compagnie Francaise d’ Assurance pour le Commerce Exterieur) จำนวน
  79.8 ล้านเหรียญสหรัฐ อายุสัญญา 9.5 ปี

  ค. สัญญาเงินกู้สำหรับวงเงินจากกลุ่มธนาคารพาณิชย์อื่น ๆ จำนวน 125 ล้านเหรียญสหรัฐ
  อายุสัญญา 6 ปี โดยไม่มีการค้ำประกัน

สัญญาเงินกู้แต่ละสัญญาข้างต้นมีการกำหนดอัตราดอกเบี้ยที่แตกต่างกันคือ
เป็นอัตราดอกเบี้ยเงินกู้ลอยตัว อ้างอิงกับอัตราดอกเบี้ย London Inter-bank Offer Rate
(“LIBOR”) ระยะเวลา 6 เดือน บวกส่วนต่าง และอัตราดอกเบี้ยแบบคงที่ บริษัทฯ
จะจ่ายค่ารักษาวงเงินส่วนที่ยังไม่ได้เบิกถอน และในสัญญาเงินกู้ระบุให้บริษัทฯ
ปฏิบัติตามเงื่อนไขในการดำรงอัตราส่วนทางการเงิน การจ่ายเงินปันผล การค้ำประกัน
การขายหรือโอนสินทรัพย์ และการลงทุน ดังนั้นการดำเนินงานของบริษัทฯ
อาจมีข้อจำกัดจากข้อผูกพันตามสัญญาทางการเงินสำหรับโครงการไอพีสตาร์
และการจ่ายชำระคืนเงินต้นกำหนดให้บริษัทจ่ายปีละ 2 ครั้ง
โดยกำหนดให้ชำระคืนครั้งแรกในเดือนพฤศจิกายนปี 2547 ซึ่งปัจจุบันบริษัทฯ
ไดมีการปรับเปลี่ยนเงื่อนไขบางประการในสัญญาเงินกู เชน

การขยายระยะเวลาการชําระคืนงวดแรกเปนในเดือนพฤศจิกายน ป 2548 และ
การชําระคืนเงินตนจากจายปละ

2 ครั้งเปนการชําระรายเดือน และการจายเงินปนผลซึ่งบริษัทฯ
จะตองไดรับความยินยอมจากกลุมธนาคารผู

สนับสนุนโครงการตามเงื่อนไขในสัญญาเงินกูโครงการไอพีสตาร
ทั้งนี้การขยายระยะเวลาการชําระคืนเงินกู

ดังกลาวจะสงผลดีตอการดําเนินงานและกระแสเงินสดของโครงการไอพีสตาร์

นอกจากนี้ ในข้อกำหนดสัญญาเงินกู้โครงการไอพีสตาร์ ระหว่างบริษัทฯ
และกลุ่มธนาคารผู้สนับสนุนโครงการ ระบุเงื่อนไขให้บริษัทฯ มีการจัดส่งดาวเทียมขึ้นสู่วงโคจร
และทำ In-orbit-test ให้เสร็จเรียบร้อยในวันหรือก่อนวันที่ 1 พฤศจิกายน 2547
ทั้งนี้ในปัจจุบันกลุ่มธนาคารผู้สนับสนุนโครงการอยู่ระหว่างการอนุมัติขยายระยะเวลาดังกล่าวจากเดิมออกไปอีก
1 ปี

การค้ำประกัน หนี้สินที่อาจจะเกิดขึ้นในภายหน้า และภาระผูกพัน

บริษัทฯ มีการค้ำประกัน หนี้สินที่อาจจะเกิดขึ้นในภายหน้า และภาระผูกพัน
ตามรายละเอียดในหมายเหตุประกอบงบการเงิน 26 และ 27 ของงบการเงินปี 2547

ส่วนของผู้ถือหุ้น

ณ สิ้นป 2547 บริษัทฯ มีทุนจดทะเบียนทั้งสิ้น 5,568 ลานบาท โดยมีทุนที่ออกและชําระแลวทั้งสิ้น 4,384 ลาน บาท และมีสวนเกินมูลคาหุนทั้งสิ้น 2,198 ลานบาท และมีกําไรสะสมที่ยังไมไดจัดสรรทั้งสิ้น 2,166 ลานบาทเพิ่มขึ้น 594 ลานบาท จากกําไรสะสมที่ยังไมไดจัดสรร ณ สิ้นป 2546 จํานวน 1,572 ลานบาท โดย ณ สิ้นปี2546 มีทุนที่ออกและชําระแลวทั้งสิ้น 4,375 ลานบาท และมีสวนเกินมูลคาหุนทั้งสิ้น 2,190 ลานบาท โดยในป 2546 บริษัทฯมีกําไรสะสมที่ยังไมไดจัดสรร เพิ่มขึ้น 1,026 ลานบาท จาก ณ สิ้นป 2545 ที่มีกําไรสะสมที่ยังไมได

จัดสรรทั้งสิ้นจํานวน 546 ลานบาท

บริษัทฯ มีสวนของผูถือหุนที่เพิ่มขึ้นอยางตอเนื่องจาก 7,204 ลานบาท ณ สิ้นป 2545 เปน 8,443 ลานบาท ณ สิ้นป 2546 และ เปน 9,164 ลานบาท ณ สิ้นป 2547 ตามผลกําไรที่เพิ่มขึ้นของบริษัทฯ และ บันทึกกําไรที่ยังไมรับรูจากการลดสัดสวนของเงินลงทุนในกลุม CSL จํานวน 376 ลานบาทภายใตสวนของผูถือหุน โดยที่ประชุมสามัญผูถือหุนในวันที่ 22 เมษายน 2547 มีมติจายเงินปนผลสําหรับผลประกอบการป 2546 เปนจํานวน 219 ลานบาท

3. ปัจจัยหลักและอิทธิพลหลักที่อาจมีผลต่อการดำเนินงานหรือฐานะการเงินในอนาคต

การเปิดให้บริการดาวเทียมไอพีสตาร์

ผลการดำเนินงานและฐานะการเงินของบริษัทฯ ในอนาคต
ส่วนหนึ่งขึ้นอยู่กับความสำเร็จของโครงการไอพีสตาร์ ที่มีปัจจัยเข้ามาเกี่ยวข้องหลายอย่างเช่น
ความสามารถในการจัดสร้างและการจัดส่งดาวเทียมได้ทันกำหนด
ความสำเร็จในการจัดส่งดาวเทียม และการจัดหาลูกค้าที่จะเข้ามารับบริการของดาวเทียมดวงใหม่
บริษัทฯ ได้มีแนวทางดำเนินงานเพื่อรองรับปัจจัยและอิทธิพลดังกล่าวคือ

1.  บริษัทฯ ได้คัดเลือกผู้จัดสร้างดาวเทียมที่มีคุณภาพดีที่สุดรายหนึ่งของโลก คือ บริษัท สเปซ
    ซิสเต็มส์ ลอรัล ซึ่งบริษัทฯ มีการประชุมติดตามความคืบหน้าในการจัดสร้างดาวเทียมเป็นระยะ
    ตลอดจนบริษัทฯ ได้จัดส่งเจ้าหน้าที่ฝ่ายวิศวกรรมของบริษัทฯ
    ซึ่งมีความชำนาญไปทำงานที่บริษัทผู้จัดสร้างดาวเทียมดังกล่าว
    เพื่อประสานงานและควบคุมให้การจัดสร้างเป็นไปตามแผนงานที่กำหนด

2.  บริษัทฯ กำลังดำเนินการจัดหาประกันภัยสำหรับการจัดส่งดาวเทียม
    ซึ่งเป็นการประกันภัยที่ครอบคลุมความเสี่ยงอันเกิดจากการจัดส่งและระยะเวลา 12
    เดือนหลังจากดาวเทียมเข้าสู่วงโคจร นอกจากนี้บริษัทฯ
    ยังได้รับการประกันจากผู้จัดส่งที่จะให้จรวดในการจัดส่งทดแทน ในกรณีที่เกิดความเสียหายด้วย
    (Launch Risk Guarantee)

3.  เพื่อลดความเสี่ยงในการจัดหาลูกค้า บริษัทฯ
    ได้ดำเนินการให้บริการอุปกรณ์ไอพีสตาร์ระยะแรก (First Generation)
    ซึ่งใช้ได้สำหรับดาวเทียมในย่านความถี่ Ku-band เป็นการเตรียมการเพื่อหา
    กลุ่มลูกค้าที่จะรับบริการโครงการดาวเทียมไอพีสตาร์ ในอนาคต

การขยายตัวของผู้ใช้อินเตอร์เน็ตบรอดแบนด์ในภูมิภาคเอเซีย-แปซิฟิก

จากสภาวะการขยายตัวอย่างรวดเร็วสำหรับความต้องการใช้งานอินเตอร์เน็ตความเร็วสูงแบบบรอดแบนด์
ประกอบกับสภาพความขาดแคลนโครงข่ายทางด้านโทรคมนาคมที่จะรองรับความต้องการจำนวนมากดังกล่าวในภูมิภาคเอเซีย-แปซิฟิกนี้
บริษัทฯ
จึงเล็งเห็นว่าเป็นโอกาสอันดียิ่งในอันที่โครงการไอพีสตาร์จะเข้าเป็นส่วนหนึ่งในการสนับสนุนและรองรับการขยายตัวดังกล่าว
โดยบริษัทฯ คาดว่ามีจำนวนผู้ใช้บริการที่อยู่กลุ่มเป้าหมายทั้งสิ้น 13 ล้านรายในปี 2551

เนื่องจากประเทศจีนและอินเดียเป็นฐานการตลาดที่ค่อนข้างใหญ่
และมีแนวโน้มความต้องการของตลาดต่อบริการบรอดแบนด์มีเป็นจำนวนมาก
อีกทั้งขณะนี้รัฐบาลของทั้งสองประเทศก็ให้ความสำคัญและมีนโยบายชัดเจนให้มีการนำเอาเทคโนโลยีขั้นสูงของดาวเทียม
เข้ามาใช้ในการพัฒนาปรับปรุงโครงสร้างพื้นฐานเพื่อมุ่งเน้นให้ประชากรในประเทศที่สามารถเข้าถึงความรู้
และข่าวสารต่างๆได้รวดเร็วมีประสิทธิภาพ (Source: ITSO’s news) ประเทศจีน และ อินเดีย
จึงเป็นตลาดที่ใหญ่และสำคัญสำหรับโครงการไอพีสตาร์

ภาวะการแข่งขันจากผู้ให้บริการสื่อสารดาวเทียม

ในอนาคตธุรกิจการให้บริการสื่อสารดาวเทียมจะยังคงมีการแข่งขันกันอย่างมากจากภาวะเศรษฐกิจตกต่ำ
ทั่วโลกในช่วง 2 ปี ที่ผ่านมา
เป็นผลให้ความต้องการใช้ช่องสัญญาณดาวเทียมไม่เพิ่มตามที่คาดการณ์การไว้
ประกอบกับผู้ให้บริการดาวเทียมได้ทำการสร้างดาวเทียมไว้เป็นจำนวนมากเพื่อรองรับความต้องการที่ได้
คาดการณ์ไว้
ดังนั้นจึงเกิดภาวะที่จำนวนช่องสัญญาณดาวเทียมมีจำนวนมากกว่าความต้องการใช้ช่องสัญญาณดาวเทียม
ส่งผลให้เกิดการแข่งขันด้านราคา การควบรวมกิจการของผู้ให้บริการ ซึ่งจะยังคงมีอยู่ต่อไปในระยะ
2-3 ปีข้างหน้า อย่างไรก็ตามตั้งแต่ต้นปี 2546
เริ่มมีสัญญาณของการฟื้นตัวจากความต้องการใช้ช่องสัญญาณที่เพิ่มขึ้น
โดยมีปัจจัยราคาค่าบริการเป็นตัวผลักดันความต้องการดังกล่าว โดย Euroconsult Research
คาดว่าในอีก 10 ปีข้างหน้า จะมีความต้องเพิ่มขึ้นจากการใช้บริการโทรทัศน์ วีดีโอ
และอินเตอร์เน็ต คิดเป็นอัตรา การเติบโตเฉลี่ยร้อยละ 4.2 ต่อปี ทั้งนี้บริษัทฯ
จะหลีกเลี่ยงการตัดราคาและเน้นคุณภาพของการให้บริการ รวมทั้งบริการเสริมที่เพิ่มมูลค่าอื่นๆ
มาเป็นกลยุทธ์ในการแข่งขันในอนาคต

4. ข้อมูลอื่น 

1.  การจัดตั้งบริษัทย่อยที่ประเทศบราซิล

ที่ประชุมคณะกรรมการของบริษัทเมื่อวันที่ 25 มกราคม พ.ศ. 2548 มีมติอนุมัติให้บริษัทไอพีสตาร์
จำกัด จัดตั้งบริษัท iPSTAR DO BRASIL ขึ้นในประเทศบราซิล
โดยมีหุ้นสามัญที่ได้รับการอนุมัติแล้วทั้งสิ้นจำนวน 100,000 หุ้น โดยมีมูลค่าที่ตราไว้หุ้นละ1
ดอลลาร์สหรัฐฯ เพื่อดำเนินธุรกิจให้บริการ ไอพีสตาร์ บรอดแบรนด์ ในประเทศบราซิล
โดยมีบริษัทไอพีสตาร์ จำกัด เป็นผู้ถือหุ้นทั้งหมด

2.  การจดทะเบียนเลิกบริษัท ซี.เอส. แซทเทลไลท์โฟน จำกัด (“CSP”)

ที่ประชุมวิสามัญผู้ถือหุ้นของ CSP เมื่อวันที่ 24 ตุลาคม พ.ศ. 2546 และวันที่ 3 ธันวาคม พ.ศ.
2546 มีมติอนุมัติให้เลิก CSP การจดทะเบียนเลิกบริษัทได้จดทะเบียนกับกระทรวงพาณิชย์เมื่อวันที่
17 ธันวาคม พ.ศ. 2546 และ ปัจจุบันอยู่ในระหว่างการดำเนินการชำระบัญชี

12.3 ค่าตอบแทนของผู้สอบบัญชี

ในปี 2547 บริษัทฯ และบริษัทย่อยจ่ายค่าตอบแทนการสอบบัญชีให้แก่

1.  ผู้สอบบัญชีของบริษัทฯ จำนวน 2.4 ล้านบาท และ สำนักงานสอบบัญชีที่ผู้สอบบัญชีสังกัด
    และกิจการที่เกี่ยวข้องกับสำนักงานสอบบัญชีที่ผู้สอบบัญชีสังกัด จำนวน 3.2 ล้านบาท

2.  จ่ายค่าตอบแทนของงานบริการอื่นได้แก่ ค่าปรึกษาในการจัดตั้งบริษัทย่อย
    และค่าปรึกษาภาษีให้สำนักงานสอบบัญชีที่ผู้สอบบัญชีสังกัดและกิจการที่เกี่ยวข้องกับสำนักงานสอบบัญชีที่ผู้สอบบัญชีสังกัด
    จำนวน 1.0 ล้านบาท
    โดยไม่มีค่าตอบแทนของงานบริการอื่นที่จะต้องจ่ายในอนาคตอันเกิดจากการตกลงที่ยังให้บริการไม่แล้วเสร็จ