1. ปัจจัยความเสี่ยง

ปัจจุบันบริษัทฯ ดำเนินธุรกิจลงทุนในบริษัทย่อย 2 แห่งคือ บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี และ บริษัท
ราชบุรีพลังงาน โดยบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี ได้รับมอบโรงไฟฟ้าพลังความร้อนเครื่องที่ 1
และเครื่องที่ 2 กำลังการผลิตรวม 1,470 เมกะวัตต์ และโรงไฟฟ้าพลังความร้อนร่วม ชุดที่ 1-3
กำลังการผลิตรวม 2,175 เมกะวัตต์ ครบถ้วนแล้วจาก กฟผ. รวมเป็นกำลังการผลิตทั้งสิ้น 3,645
เมกะวัตต์ ทั้งนี้ บริษัทผลิตไฟฟ้าราชบุรี ได้มีสัญญาซื้อขายไฟฟ้า ระยะยาว 25 ปี กับ กฟผ.
โดยสัญญาดังกล่าวระบุถึงค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าและค่าพลังงานไฟฟ้าที่บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
ได้รับจะครอบคลุมปัจจัยความเสี่ยงในด้านต่าง ๆ ไว้แล้ว สำหรับบริษัท ราชบุรีพลังงาน
ซึ่งขณะนี้อยู่ในระหว่างดำเนินการโครงการติดตั้งเครื่องกำเนิดไฟฟ้าพลังน้ำขนาดเล็กที่เขื่อนของกรมชลประทาน
3 แห่ง ได้แก่ เขื่อนป่าสักชลสิทธิ์ จังหวัดลพบุรี เขื่อนเจ้าพระยา จังหวัด ชัยนาท
และเขื่อนคลองท่าด่าน จังหวัดนครนายก มีกำลังการผลิตรวมประมาณ 28 เมกะวัตต์
โดยโครงการคาดว่าจะเริ่มดำเนินการก่อสร้างในปี 2546 และแล้วเสร็จในปี 2548
และจะทำสัญญาซื้อขายไฟฟ้าระยะยาวกับ กฟผ. เช่นเดียวกันกับผู้ขายไฟฟ้ารายเล็ก
ดังนั้นโดยรวมแล้วบริษัทฯ จะมีความเสี่ยงต่ำ แต่อย่างไรก็ตามบริษัทฯ
ยังมีความเสี่ยงในการดำเนินธุรกิจของบริษัทย่อย ดังต่อไปนี้

ความเสี่ยงในการดำเนินธุรกิจของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี

  1.1 ความเสี่ยงในการดำเนินการ

1 ) การบอกเลิกสัญญาซื้อขายไฟฟ้า

บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี หรือ กฟผ. มีสิทธิบอกเลิกสัญญาซื้อขายไฟฟ้าในกรณีดังต่อไปนี้

  - เกิดเหตุผิดสัญญา(Event of Default) ตามเงื่อนไขและขั้นตอนที่กำหนดไว้
  โดยฝ่ายที่เป็นผู้บอกเลิกสัญญามีสิทธิดำเนินการและได้รับค่าชดเชยความเสียหายตามกฎหมาย
  ตามที่สัญญาระบุ

  - เกิดเหตุสุดวิสัย (Force Majeure) และเหตุสุดวิสัยเนื่องมาจากการกระทำของรัฐบาล
  (Government Force Majeure) ตามเงื่อนไขและขั้นตอนที่กำหนดในสัญญา

ทั้งนี้หากบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี บอกเลิกสัญญาซื้อขายไฟฟ้าดังกล่าว
ตามระเบียบและกฎหมายในปัจจุบันบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
อาจไม่สามารถขายไฟฟ้าให้แก่บุคคลอื่นได้ (นอกจาก กฟผ.)
และอาจต้องกลับไปเจรจาขายไฟฟ้าให้แก่ กฟผ. อีกครั้งหนึ่ง

2 ) ค่ากำลังการผลิตตามสัญญา และค่าคุณลักษณะของหน่วยผลิตไฟฟ้าตามสัญญา

เนื่องจากบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี รับโอนโรงไฟฟ้าพลังความร้อนร่วมจาก กฟผ.
ก่อนการทดสอบค่ากำลังการผลิตตามสัญญา และค่าคุณลักษณะของหน่วยผลิตไฟฟ้า บริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
จึงได้รับค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าตามค่ากำลังการผลิตและค่าคุณลักษณะของหน่วยผลิตไฟฟ้าที่อยู่ในสัญญาก่อน
และได้รับค่าพลังงานไฟฟ้าตามค่าใช้จ่ายและการใช้เชื้อเพลิงที่เกิดขึ้นจริง ทำให้บริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรีไม่มีความเสี่ยงในการต้องปฏิบัติตามมาตรฐานการผลิตไฟฟ้าในช่วงระยะเวลาดังกล่าว

ภายหลังจากที่ กฟผ.
ได้ทำการทดสอบประสิทธิภาพเครื่องเพื่อกำหนดค่าคุณสมบัติทางเทคนิคแล้วเสร็จ
จนถึงวันที่ได้มีการออกหนังสือรับรองการก่อสร้าง (Final Acceptance Date)
ของโรงไฟฟ้าพลังความร้อนร่วมแต่ละชุดแล้ว กฟผ.
จะจ่ายค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าตามค่ากำลังการผลิตและค่าคุณลักษณะของหน่วยผลิต
ไฟฟ้าตามค่าที่ได้รับจากการทดสอบ บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
จะเป็นผู้รับผิดชอบในการดำรงค่าคุณสมบัติดังกล่าว และเป็นผู้รับความเสี่ยงในเรื่องค่าปรับ
หากความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าลดลงโดยมิได้เกิดขึ้นจากความบกพร่องของเครื่องจักร

สำหรับโรงไฟฟ้าพลังความร้อนเครื่องที่ 1 และ 2 ได้ทำการทดสอบค่ากำลังการผลิตตามสัญญา
และค่าคุณลักษณะของหน่วยผลิตไฟฟ้าตั้งแต่วันที่ 1 พฤษภาคม 2545 จึงทำให้บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
ได้รับค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าตามความพร้อมจริงของโรงไฟฟ้านับตั้งแต่วันดังกล่าวเป็นต้นไป

อย่างไรก็ตามเพื่อเป็นการลดความเสี่ยงจากการลดลงของรายได้เนื่องจากค่าปรับที่หักลดจากค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้า
สัญญาซื้อขายไฟฟ้ากำหนดให้มีข้อจำกัดของบทปรับ
โดยกำหนดว่าถ้าค่าปรับจากบทปรับบางประเภทต่ำกว่าค่ากำหนดขั้นต่ำ (ร้อยละ 0.5
ของค่าความพร้อมจ่ายรายปี) การปรับจะไม่เกิดขึ้น และจะปรับไม่เกินกว่าค่ากำหนดสูงสุด (ร้อยละ
2 ของค่าความพร้อมจ่ายรายปี)

3)  ด้านราคาเชื้อเพลิง

การเปลี่ยนแปลงในราคาก๊าซธรรมชาติจะไม่มีผลกระทบต่อบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
เนื่องจากในสูตรการคำนวณค่าพลังงานไฟฟ้าในสัญญาซื้อขายไฟฟ้านั้น
จะใช้ราคาจริงของก๊าซธรรมชาติในแต่ละเดือนเป็นส่วนประกอบของการคำนวณ กฟผ.
ในฐานะผู้ซื้อไฟฟ้าจึงเป็นผู้รับความเสี่ยงเนื่องจากการ ผันผวนของราคาเชื้อเพลิง โดยที่บริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรี จะต้องรักษาระดับค่าอัตราความร้อน (Heat Rate)
ที่เกิดขึ้นจริงให้น้อยกว่าหรือเท่ากับที่ระบุไว้ใน Schedule 3 ของสัญญาซื้อขายไฟฟ้า

4)  ด้านระดับค่าอัตราความร้อน (อัตราการใช้ความร้อนจากเชื้อเพลิงในการผลิตพลังงานไฟฟ้า 1
    หน่วย)

ตั้งแต่วันที่บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี รับโอนโรงไฟฟ้าพลังความร้อนร่วมจาก กฟผ. จนถึงวันที่ กฟผ.
ดำเนินการทดสอบประสิทธิภาพเครื่อง บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
จะยังไม่มีความเสี่ยงจากค่าอัตราความร้อนในช่วงนี้ เนื่องจาก กฟผ.
จะจ่ายค่าเชื้อเพลิงให้แก่บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี ตามปริมาณที่ใช้จริง
หลังจากที่สามารถวัดค่าอัตราความร้อนจากการทดสอบประสิทธิภาพเครื่องแล้ว
การกำหนดค่าอัตราความร้อนเพื่อใส่ไว้ในสัญญาซื้อขายไฟฟ้านั้น จะต้องบวกส่วนเพิ่ม (Margin)
ลงในค่าอัตราความร้อนด้วยเพื่อเป็นการชดเชยการเสื่อมสภาพของเครื่องจักรที่อาจเกิดขึ้นในระยะยาว
อันมีผลทำให้เครื่องจักรต้องใช้เชื้อเพลิงมากขึ้นในการผลิตไฟฟ้า แต่บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
ยังคงมีความเสี่ยงอยู่หากค่าอัตราความร้อนที่เกิดจริงสูงกว่าค่าที่ระบุไว้ในสัญญา หากบริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรี ไม่สามารถรักษาอัตราความร้อนในระดับที่ตกลงได้ บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
จะต้องรับผิดชอบค่าเชื้อเพลิงที่เพิ่มขึ้นเอง

5)  ด้านคุณภาพเชื้อเพลิง

เนื่องจากสัญญาซื้อขายก๊าซธรรมชาติได้ระบุคุณภาพเชื้อเพลิงไว้ชัดเจน
หากเกิดกรณีที่การปิโตรเลียมแห่งประเทศไทย (ปตท.)
จัดส่งก๊าซธรรมชาติที่มีคุณภาพต่ำกว่าที่ระบุในสัญญา บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
มีสิทธิที่จะปฏิเสธการรับเชื้อเพลิง และถือว่า ปตท. ไม่สามารถจัดส่งเชื้อเพลิงได้
สัญญาซื้อขายไฟฟ้าระบุไว้ชัดเจนว่า บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
ยังคงได้รับค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าต่อไป ดังนั้นบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
จึงไม่มีความเสี่ยงจากการที่ ปตท.
ไม่สามารถจัดส่งก๊าซธรรมชาติหรือจากการที่บริษัทฯปฏิเสธรับการจัดส่งก๊าซธรรมชาติที่ไม่ได้คุณภาพ
เนื่องจากไม่ส่งผลกระทบต่อค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
หรือลดความสามารถของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี ภายใต้สัญญาซื้อขายไฟฟ้า

ในปี 2545 บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) ได้ขอเพิ่มค่าความร้อนของก๊าซธรรมชาติจาก 703-800
บีทียูต่อลูกบาศก์ฟุต เป็น 803-858 บีทียูต่อลูกบาศก์ฟุต
จึงดำเนินการปรับปรุงระบบเผาไหม้โรงไฟฟ้าราชบุรี โดย ปตท. เป็นผู้รับภาระค่าใช้จ่ายทั้งหมด
รวมถึงการชดเชยค่าสึกหรอ ค่าเสียหายของอุปกรณ์ ค่าเชื้อเพลิงและอื่น ๆ โดยบริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรี ไม่มีผลกระทบอันเกิดจากการปรับค่าความร้อนของก๊าซธรรมชาติดังกล่าว

6)  ด้านปริมาณและการจัดหาเชื้อเพลิง

ตามสัญญาซื้อขายก๊าซธรรมชาติที่บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี ลงนามกับ ปตท.
ระบุถึงปริมาณซื้อขายก๊าซธรรมชาติต่อวัน
โดยหากปริมาณซื้อขายต่อวันตามสัญญาต่ำกว่าปริมาณก๊าซธรรมชาติที่โรงไฟฟ้าต้องการในกรณีที่ต้องจ่ายไฟเต็มกำลังการผลิต
บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี ยังคงได้ค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้า และในกรณีที่ กฟผ.
ต้องการให้โรงไฟฟ้าราชบุรีจ่ายไฟฟ้าที่เต็มกำลังการผลิตนั้น
โรงไฟฟ้าพลังความร้อนสามารถใช้น้ำมันเตาร่วมกับก๊าซธรรมชาติเพื่อจ่ายกำลังการผลิตให้มากขึ้นได้
ในกรณีที่ ปตท. ไม่สามารถจัดหาก๊าซธรรมชาติในปริมาณที่เพียงพอกับความต้องการของบริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรี ภายใต้สัญญาซื้อขายไฟฟ้า กฟผ.
จะต้องจ่ายค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าให้แก่บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
โดยไม่คำนึงถึงความเพียงพอของก๊าซธรรมชาติ ตราบใดที่บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
ยังคงดำรงเงื่อนไขภายใต้สัญญาซื้อขายไฟฟ้าและสัญญาซื้อขายก๊าซธรรมชาติ

7)  ด้านปริมาณการซื้อขายก๊าซธรรมชาติขั้นต่ำ

สัญญาซื้อขายก๊าซธรรมชาติระหว่างบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี กับ ปตท.
จะไม่ระบุเงื่อนไขเกี่ยวกับปริมาณการซื้อขายก๊าซธรรมชาติขั้นต่ำสำหรับโรงไฟฟ้าพลังความร้อนและโรงไฟฟ้าพลังความร้อนร่วมที่บริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรี ต้องรับ แต่จะระบุไว้ในสัญญาซื้อขายก๊าซธรรมชาติหลักระหว่าง กฟผ. กับ ปตท.
ซึ่งกำหนดให้ กฟผ. เป็นผู้รับผิดชอบค่าก๊าซธรรมชาติตามปริมาณการซื้อขายก๊าซธรรมชาติขั้นต่ำ
เนื่องจาก กฟผ. เป็นผู้สั่งการเดินเครื่องโรงไฟฟ้าแต่เพียงผู้เดียว บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
ในฐานะเจ้าของโรงไฟฟ้าจึงไม่สามารถควบคุมปริมาณการใช้ก๊าซธรรมชาติได้

หากมีการจัดทำสัญญาซื้อขายก๊าซธรรมชาติฉบับต่อไป หรือ สัญญาซื้อขายเชื้อเพลิงฉบับอื่น บริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรี จะต้องเป็นผู้รับผิดชอบค่าก๊าซธรรมชาติตามปริมาณการซื้อขายก๊าซธรรมชาติขั้นต่ำ
และหากบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี มีความพร้อมจ่ายไฟฟ้าให้แก่ กฟผ.
ตามความพร้อมจ่ายที่ได้กำหนดไว้ แต่ กฟผ. สั่งจ่ายไฟฟ้าต่ำกว่าที่กำหนด กฟผ.
จะต้องร่วมรับผิดชอบค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้น

8)  ด้านการสั่งจ่ายไฟฟ้า

กฟผ. จะต้องจ่ายค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าตามที่กำหนดไว้ในสัญญาซื้อขายไฟฟ้า
ซึ่งสะท้อนถึงต้นทุนคงที่ของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี โดยรวมถึงค่าใช้จ่ายต่าง ๆ
ที่เกี่ยวข้องกับการชำระคืนเงินต้น ดอกเบี้ยเงินกู้ และอัตราผลตอบแทนต่อผู้ลงทุน
ตราบใดที่โรงไฟฟ้าอยู่ในสภาพที่มีความพร้อมจ่ายตามที่กำหนด โดยไม่คำนึงว่า กฟผ.
จะสั่งจ่ายไฟฟ้าหรือไม่ก็ตาม

9)  ด้านค่าใช้จ่ายในการปฏิบัติการ

ค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าที่กำหนดไว้ในสัญญาซื้อขายไฟฟ้าสำหรับค่าใช้จ่ายที่เป็นสกุลเงินบาท
จะมีการปรับตามดัชนีราคาผู้บริโภคไทย (Thai CPI Index)
และสำหรับค่าใช้จ่ายที่เป็นสกุลเงินเหรียญสหรัฐ เช่น ค่าอะไหล่อุปกรณ์ต่างๆ ที่ต้องมีการนำเข้า
จะปรับตามราคาดัชนีราคาผู้ผลิต (MUV Index) และปรับตามความผันผวนจากอัตราแลกเปลี่ยน
โดย กฟผ. จะเป็นผู้รับภาระความเสี่ยงด้านค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นตามที่กำหนดไว้ในสัญญาซื้อขายไฟฟ้า
บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
จะรับภาระความเสี่ยงหากค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้นจริงมีการปรับเพิ่มสูงกว่าดัชนีราคาผู้บริโภคหรือดัชนีราคาผู้ผลิต
ทั้งนี้เฉพาะส่วนของค่าอะไหล่อุปกรณ์บางประเภทที่กำหนดนำเข้าจากต่างประเทศ
หากมีการปรับราคาเพิ่มสูงขึ้นกว่าดัชนีราคาผู้ผลิต กฟผ. จะช่วยรับภาระเพิ่มขึ้นตามสูตรที่กำหนด

10) การปฏิบัติการและบำรุงรักษาโรงไฟฟ้า

ตามสัญญาปฏิบัติการและบำรุงรักษาโรงไฟฟ้า
ได้มีการกำหนดเงื่อนไขการให้รางวัลและการปรับเพื่อควบคุมผลการดำเนินงานของผู้ปฏิบัติการ
(Operator) ซึ่งในที่นี้คือ กฟผ. โดยปัจจัยที่ใช้เป็นตัวควบคุมเพื่อพิจารณาให้รางวัลหรือปรับ คือ
ค่าความพร้อมจ่ายไฟฟ้า (Facility Availability) และค่าประสิทธิภาพในการผลิต
(Facility Efficiency)

หากผู้ปฏิบัติการดำเนินการทำให้โรงไฟฟ้ามีความพร้อมจ่ายไฟฟ้าหรือมีค่าประสิทธิภาพในการผลิตลดลง
บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
จะได้รับค่าปรับจากผู้ปฏิบัติการมีมูลค่าสูงสุดไม่เกินค่าปรับที่กำหนดตามสัญญาปฏิบัติการและบำรุงรักษาโรงไฟฟ้า
ซึ่งอาจไม่ครอบคลุมถึงรายได้ที่สูญเสียไปตามสัญญาซื้อขายไฟฟ้า แต่อย่างไรก็ดีจากการที่ กฟผ.
เป็นผู้ที่มีประสบการณ์และความชำนาญในการปฏิบัติการและบำรุงรักษาโรงไฟฟ้าในประเทศมากว่า
30 ปี กรณีที่จะเกิดเหตุการณ์ดังกล่าวอาจจะมีความเป็นไปได้น้อย เว้นแต่กรณีที่เกิดเหตุสุดวิสัย หรือ
เกิดจากความบกพร่องของเครื่องจักร

นอกจากนี้ สำหรับความรับผิดสูงสุดในกรณีที่ผู้ปฏิบัติการได้กระทำให้บริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรีได้รับความเสียหายไม่ว่าจะต่อทรัพย์สิน หรือต่อชีวิต
ซึ่งรวมถึงการจ่ายเงินค่าปรับงานบริการทุกประเภท
ผู้ปฏิบัติการจะจ่ายค่าปรับให้เป็นจำนวนเงินสูงสุดไม่เกินมูลค่างานบริการแต่ละประเภทในแต่ละปีของสัญญา
(Contract Year) ซึ่งไม่รวมถึงความเสียหายอันเกิดจากการจงใจ หรือประมาทเลินเล่ออย่าง
ร้ายแรง และความเสียหายจากการกระทำผิดทางด้านสิ่งแวดล้อม
อันเกิดจากการกระทำผิดของผู้ปฏิบัติการ
โดยผู้ปฏิบัติการจะเป็นผู้รับผิดชอบในความเสียหายที่เกิดขึ้นทั้งหมด
ทั้งนี้ความเสียหายที่ผู้ปฏิบัติการรับผิดชอบนั้น
จะไม่รวมถึงค่าเสียหายต่อเนื่องหรือค่าเสียหายทางอ้อมจากการเกิดเหตุการณ์ดังกล่าว

  11) ด้านการปรับโครงสร้างกิจการไฟฟ้า

สำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน (สนพ.) กระทรวงพลังงาน
เสนอร่างพระราชบัญญัติการประกอบกิจการพลังงานให้มีการปรับโครงสร้างกิจการไฟฟ้าและการจัดตั้งตลาดกลางซื้อขายไฟฟ้า
(Power Pool) ภายในปี 2546 เพื่อให้เกิดการแข่งขันในระดับค้าส่ง (Wholesale
Competition) และค้าปลีก (Retail Competition)
โดยผู้ใช้ไฟฟ้าทุกรายมีทางเลือกในการซื้อไฟฟ้าแต่ยังไม่มีข้อยุติ ต่อมา สนพ.
ได้นำประเด็นความเห็นของหลายฝ่ายมาปรับปรุงโครงสร้างกิจการไฟฟ้า โดยเสนอโครงสร้างแบบ
New Electricity Supply Arrangement (NESA) การซื้อขายไฟฟ้าแบบ NESA
เป็นการทำสัญญาล่วงหน้าซื้อขายไฟฟ้านอกตลาดระหว่างผู้ซื้อและผู้ขายในราคาที่ตกลงกัน
แต่ผู้ซื้อและผู้ขายจะต้องแจ้งปริมาณที่ทำสัญญาไว้กับหน่วยงานบริหารสัญญาซึ่งเป็นหน่วยงานกลาง
ผู้ร่วมตลาดสามารถซื้อขายไฟฟ้าในตลาดซื้อขายไฟฟ้า (Power Exchange)
เพื่อปรับปริมาณไฟฟ้าให้ใกล้เคียงกับความต้องการที่เกิดขึ้นจริง

ขณะเดียวกัน กฟผ. เสนอโครงสร้างกิจการไฟฟ้าแบบ Third Party Access โดยในระยะแรก
กฟผ. ยังคงเป็นเจ้าของและดำเนินกิจการผลิตไฟฟ้า กิจการระบบส่งไฟฟ้า
และศูนย์ควบคุมระบบไฟฟ้า
โครงสร้างแบบนี้จะเปิดโอกาสให้ลูกค้ารายใหญ่สามารถซื้อไฟฟ้าตรงจากผู้ผลิตไฟฟ้าเอกชนที่ไม่มีสัญญาซื้อขายไฟฟ้าระยะยาวกับ
กฟผ. โดยเสียค่าธรรมเนียมผ่านสายที่เรียกว่า Third Party Access Fee
ในด้านการเตรียมความพร้อม บริษัทฯ ได้มีการจัดเตรียมฝึกอบรมบุคลากร
เพื่อรองรับการแข่งขันจากการปรับเปลี่ยนโครงสร้างกิจการไฟฟ้าในอนาคต
ไม่ว่ารูปแบบโครงสร้างในอนาคตจะเป็นแบบใด

อย่างไรก็ตาม เงื่อนไขของสัญญาซื้อขายไฟฟ้าระบุว่าหากมีการจัดตั้งตลาดกลางซื้อขายไฟฟ้า กฟผ.
และบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี จะต้องเจรจาเพื่อแก้ไขสัญญาด้วยความเห็นชอบทั้งสองฝ่าย
บนหลักการว่า บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
จะต้องได้รับรายได้อย่างน้อยเทียบเท่ากับค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าที่ควรจะได้รับ
บวกค่าใช้จ่ายผันแปรและค่าเชื้อเพลิงที่เกิดขึ้นจริงจากการผลิตไฟฟ้าสูงสุดไม่เกินกว่าค่าพลังงานไฟฟ้าตามที่กำหนดไว้ในสัญญาซื้อขายไฟฟ้า
และบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรีไม่จำเป็นต้องตกลงเงื่อนไขสัญญาที่จะทำให้บริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรีต้องตกเป็นผู้ผิดสัญญาในสัญญาเงินกู้และสัญญาอื่นๆ

  12 ) การบังคับหลักประกัน

ตามเงื่อนไขสัญญาเงินกู้ระยะยาว บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี จะต้องนำสินทรัพย์บางส่วนหรือทั้งหมด
หรือโอนสิทธิที่มีอยู่ตามสัญญาต่างๆ ไปเป็นหลักประกันเงินกู้ บริษัทฯ
จึงมีความเสี่ยงหากมีการผิดเงื่อนไขในการกู้ยืมเงินดังกล่าว
ผู้ให้กู้อาจบังคับหลักประกันเหนือทรัพย์สินดังกล่าวได้

  1.2 ความเสี่ยงด้านการเงิน

  1) ด้านอัตราดอกเบี้ย

เงินกู้ระยะยาวของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี เป็นอัตราดอกเบี้ยลอยตัว ซึ่งตามสัญญาซื้อขายไฟฟ้า
โครงสร้างของเงินรายได้ของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี ที่ได้รับจาก กฟผ.
ได้ชดเชยความผันผวนของอัตราดอกเบี้ยไว้ด้วย

2)  ด้านอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ

เนื่องจากเงินกู้ระยะยาวของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี เป็นเงินกู้สกุลบาท บริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรีจึงไม่มีความเสี่ยงทางด้านอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ

  1.3 ความเสี่ยงของคู่สัญญา

1)  กฟผ. ในฐานะคู่สัญญาซื้อขายไฟฟ้า

ในอนาคตหาก กฟผ. ได้ดำเนินการแปรรูป
ตามสัญญาซื้อขายไฟฟ้าคู่สัญญาตกลงที่จะยกเลิกข้อกำหนดเกี่ยวกับคำจำกัดความของเหตุสุดวิสัยอันเนื่องมาจากการกระทำของรัฐบาล
(Governmental Force Majeure)
และใช้ความพยายามตามสมควรในการขอความยินยอมจากผู้ให้กู้ในการตัดข้อกำหนดดังกล่าว
ในขณะเดียวกัน หากการแปรรูป กฟผ. ส่งผลให้ กฟผ. ไม่อยู่ในความควบคุมของรัฐบาลไทย
ทำให้ไม่มีความสามารถในการปฏิบัติหน้าที่ตามสัญญา จะส่งผลให้เกิดเหตุผิดสัญญา (Event of
Default) และบริษัทผลิตไฟฟ้าราชบุรี จำกัด
มีสิทธิบอกเลิกสัญญาตามที่กำหนดไว้ได้ภายใต้สัญญาซื้อขายไฟฟ้า โดยบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
มีสิทธิเรียกร้องค่าเสียหายตามกฎหมาย

นอกจากนี้ บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี อาจมีความเสี่ยงในกรณีที่ กฟผ.
มีเงินไม่เพียงพอที่จะชำระเงินตามสัญญาซื้อขายไฟฟ้า
อย่างไรก็ดีตามพระราชบัญญัติการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย พ.ศ. 2511 มาตรา 45
วรรคสาม ระบุว่า “แต่ถ้ารายได้มีไม่เพียงพอสำหรับรายจ่าย นอกจากเงินสำรองตามมาตรา 18
และ กฟผ. ไม่สามารถหาเงินจากทางอื่น รัฐพึงจ่ายเงินให้แก่ กฟผ. เท่าจำนวนที่ขาด”
กอปรกับสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาเคยให้ความเห็นทางกฎหมายให้กับผู้ผลิตไฟฟ้าเอกชนรายหนึ่งว่า
“หาก กฟผ. ไม่สามารถจ่ายเงินตามสัญญาซื้อขายไฟฟ้าได้
อันมีผลมาจากรายได้จากการดำเนินงานของ กฟผ. ไม่เพียงพอกับรายจ่าย และขณะเดียวกัน กฟผ.
ก็ไม่สามารถจัดหาเงินจากแหล่งอื่นได้ รัฐบาลจะต้องเป็นผู้รับผิดชอบในจำนวนเงินที่ขาด” ดังนั้น
รัฐบาลจึงจะเป็นผู้รับผิดชอบหากเกิดกรณีดังกล่าวตราบเท่าที่ กฟผ. ยังมีสถานะเป็นรัฐวิสาหกิจ

2)  บริษัท ปตท.จำกัด (มหาชน) (ปตท.)ในฐานะคู่สัญญาซื้อขายก๊าซธรรมชาติ

ในอนาคตสัญญาซื้อขายไฟฟ้าระบุว่า ในกรณีที่ กฟผ. พิสูจน์ให้เห็นว่ามีผู้ค้าก๊าซธรรมชาติอย่างน้อย 3
รายในประเทศไทยที่สามารถจัดส่งก๊าซธรรมชาติที่มีคุณสมบัติตามที่กำหนดให้บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
ได้ คู่สัญญาจะเจรจาแก้ไขสัญญาในส่วนที่เกี่ยวกับภาระหน้าที่ของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
ในการจัดหาเชื้อเพลิง และหน้าที่ของ กฟผ.
ในการจ่ายค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าและค่าพลังงานไฟฟ้าใหม่เพื่อให้สอดคล้องกับการมีผู้ค้าก๊าซธรรมชาติหลายราย

4.  ความเสี่ยงทางการเมือง

1)  การถูกครอบครองโดยหน่วยงานของรัฐ

กรณีถูกเข้าครอบครองโดยหน่วยงานของรัฐ ไม่ว่าจะเป็นการครอบครองโรงไฟฟ้า
การครอบครองโดยการเข้าถือหุ้น
เหตุการณ์ดังกล่าวจะถือเป็นเหตุสุดวิสัยอันเนื่องมาจากการกระทำของรัฐบาลภายใต้สัญญาซื้อขายไฟฟ้า
โดยบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
ยังคงได้รับค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าและหากเหตุการณ์ดังกล่าวยืดเยื้อเป็นเวลาเกินกว่า 1 ปี
กฟผ. มีสิทธิที่จะยกเลิกสัญญาซื้อขายไฟฟ้าได้ โดย กฟผ.
จะต้องจ่ายค่ายกเลิกสัญญาเป็นเงินเท่ากับส่วนของภาระหนี้สินคงเหลือทั้งหมด บวกกับกำไรสะสม
เงินสำรองต่างๆ รวมทั้งผลตอบแทนต่อผู้ถือหุ้น

2)  การเปลี่ยนแปลงทางกฎหมาย

ในกรณีที่มีการเปลี่ยนแปลงทางกฎหมาย และมีผลกระทบต่อเงินทุน รายได้ หรือค่าใช้จ่ายของบริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรี และหากผลกระทบดังกล่าวเกินกว่าจำนวนที่กำหนดไว้ตามสัญญาซื้อขายไฟฟ้า กฟผ.
และบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
จะหารือร่วมกันในการปรับค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าและค่าพลังงานไฟฟ้า
แต่หากการเปลี่ยนแปลงกฎหมายมีผลกระทบต่อความสามารถของบริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรีในการปฏิบัติหน้าที่ตามสัญญาซื้อขายไฟฟ้า
เหตุดังกล่าวอาจถือว่าเป็นเหตุสุดวิสัยอันเกิดจากการกระทำของรัฐบาล ซึ่งบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
ยังคงมีสิทธิได้รับค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้า

  1.5 ความเสี่ยงด้านสหภาพแรงงาน

ตราบใดที่ กฟผ. หรือบริษัทในเครือของ กฟผ. ที่มี กฟผ. เป็นผู้ถือหุ้นอย่างน้อยร้อยละ 50
ยังเป็นคู่สัญญาในการปฏิบัติการและบำรุงรักษาโรงไฟฟ้าของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี จำกัด
การนัดหยุดงานจะถือเป็นเหตุสุดวิสัยภายใต้สัญญาซื้อขายไฟฟ้า ซึ่งกรณีดังกล่าว ถึงแม้ว่าบริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรี จะได้รับการผ่อนผันไม่ต้องจ่ายไฟฟ้าให้แก่ กฟผ. โดยไม่มีค่าปรับ แต่บริษัท
ผลิตไฟฟ้าราชบุรี จะไม่มีรายได้ เนื่องจาก กฟผ.
ไม่มีภาระที่ต้องจ่ายค่าความพร้อมจ่ายพลังไฟฟ้าให้แก่บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
หากเกิดกรณีดังกล่าวบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี มีสิทธิที่จะเข้าสวมสิทธิ (Step-in)
ในการปฏิบัติการโรงไฟฟ้าได้ทันที หรือ ว่าจ้างบุคคลภายนอก ตราบใดที่ กฟผ.
ไม่สามารถทำตามหน้าที่ที่รับผิดชอบได้ เพื่อเป็นการลดความเสียหายของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
และหากการนัดหยุดงานยืดเยื้อเป็นเวลานาน 12 เดือนต่อเนื่องกันขึ้นไป บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
มีสิทธิที่จะบอกเลิกสัญญาปฏิบัติการและบำรุงรักษาโรงไฟฟ้าได้
อย่างไรก็ดีจากผลการปฏิบัติงานตลอดระยะเวลา 30 ปีที่ผ่านมาของ กฟผ.
ปัญหาด้านแรงงานไม่มีผลกระทบต่อการจ่ายไฟฟ้าของ กฟผ.

6.  ความเสี่ยงด้านปัญหาสิ่งแวดล้อม

จากผลการวิเคราะห์ปัญหาด้านสิ่งแวดล้อมโดยบริษัท ซาเจนท์ แอนด์ ลันดี จำกัด
ซึ่งเป็นที่ปรึกษาอิสระด้านเทคนิค ไม่ได้ระบุว่าบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
มีปัญหาสิ่งแวดล้อมที่เป็นสาระสำคัญ
ที่ทำให้การปฏิบัติการของโรงไฟฟ้าราชบุรีหยุดชะงักหรือการแก้ไขที่มีค่าใช้จ่ายสูง
เนื่องจากการก่อสร้างโรงไฟฟ้าราชบุรีดำเนินการก่อสร้างโดย กฟผ.
และมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นทรัพย์สินของรัฐ ฉะนั้นจึงต้องปฏิบัติตามกฎหมายสิ่งแวดล้อมของไทย
ซึ่งมีมาตรการป้องกันตามมาตรฐานการปฏิบัติงานที่ดี

7.  ความเสี่ยงด้านเงินปันผลจากบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี

เนื่องจากตามสัญญาเงินกู้ระยะยาว ของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรีได้มีเงื่อนไขระบุไว้ใน Security
Agreement ลงวันที่ 9 ตุลาคม 2543 (Section 4.02 Disbursement from the
Proceeds Account ข้อย่อย (vii)) บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี
จะสามารถโอนเงินสดส่วนเกินซึ่งหมายถึงรายได้ค่าขายไฟฟ้า และรายได้อื่นๆ
ที่คงเหลืออยู่หลังจากหักรายจ่ายต่างๆ แล้วไปยังบัญชี Borrower’s Account เพื่อใช้ในการลงทุน
หรือใช้ในกิจการอื่นใดของบริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี อันรวมถึงการจ่ายเงินปันผล ได้ก็ต่อเมื่อ ณ
วันที่บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี มีความประสงค์จะโอนเงินสดส่วนเกินดังกล่าวไปยังบัญชี Borrower’s
Account บริษัท ผลิตไฟฟ้าราชบุรี จะต้องได้ปฏิบัติตามเงื่อนไขต่างๆ โดยสรุปได้แก่

1)  ไม่มีเหตุการณ์ Event of Default หรือเหตุการณ์ใดๆ อันจะก่อให้เกิด Event of
    Default

2)  อัตราส่วนความสามารถในการชำระหนี้ (Debt Service Coverage Ratio : DSCR)
    คำนวณจากกระแสเงินสดที่ได้จากการดำเนินงานต่อภาระหนี้เงินต้นพร้อมดอกเบี้ย
    สำหรับระยะเวลาดำเนินการ 12 เดือนของบริษัทฯ (12
    เดือนนับจากวันเริ่มดำเนินการของโรงไฟฟ้าพลังความร้อนเครื่องที่ 2) ต้องไม่น้อยกว่า 1.2
    เท่า

3)  เงินในบัญชีสำรองสำหรับเจ้าหนี้ต้องมีครบตามจำนวนที่กำหนด ได้แก่ บัญชี Debt Service
    Reserve Account, Major Maintenance Reserve Account และ Debt Service
    Accrual Account

4)  บริษัทฯ ต้องสามารถรักษาระดับเงินสดขั้นต่ำ ในวงเงินไม่ต่ำกว่า 250 ล้านบาท

ความเสี่ยงในการดำเนินธุรกิจของบริษัท ราชบุรีพลังงาน

  1.8 การก่อสร้างไม่แล้วเสร็จและต้นทุนโครงการสูงขึ้น

เนื่องจากโครงการติดตั้งเครื่องกำเนิดไฟฟ้าพลังน้ำขนาดเล็กเป็นโครงการที่ต้องก่อสร้างเอง
และพื้นที่ก่อสร้างเป็นเขตพื้นที่ของทางราชการ จึงต้องขออนุญาต
และได้รับความเห็นชอบก่อนเริ่มทำการก่อสร้าง
ทำให้อาจจะมีความเสี่ยงในการที่จะได้รับอนุมัติล่าช้า ซึ่งจะทำให้การก่อสร้างล่าช้าตามไปด้วย
นอกจากนี้ยังอาจมีความเสี่ยงจากการเพิ่มขึ้นของต้นทุนค่าก่อสร้างโครงการที่สูงขึ้นกว่าที่คาดการณ์ไว้