2.1 ความเสี่ยงอันเกี่ยวกับลักษณะการประกอบธุรกิจของบริษัท

1. ความเสี่ยงจากการผันผวนของรายได้จากการขายน้ำตาล

การผลิตและจำหน่ายน้ำตาลจะมีผลกระทบจากฤดูกาลของอ้อย (Seasonal Effect)
ปกติฤดูกาลตัดอ้อยในประเทศไทยจะเริ่มตั้งแต่ช่วงปลายเดือนพฤศจิกายนถึงต้นเดือนธันวาคม
และสิ้นสุดการนำอ้อยเข้าหีบในกระบวนการผลิตน้ำตาลในช่วงปลายเดือนมีนาคมหรือต้นเดือนเมษายน
ส่วนกระบวนการผลิตน้ำตาลทรายยังคงมีความต่อเนื่อง
โรงงานน้ำตาลจะเริ่มขายน้ำตาลตั้งแต่เดือนมกราคมเป็นต้นไป และจะทยอยขายไปเรื่อยๆ
จนถึงสิ้นปี บริษัทพิจารณาจังหวะในการขายน้ำตาลจากปัจจัยต่างๆ เช่น ระดับสินค้าคงเหลือที่มีอยู่
การประมาณการผลผลิต และระดับราคาน้ำตาลในตลาดโลก
การขายน้ำตาลของบริษัทจึงไม่สม่ำเสมอในแต่ละไตรมาส

2. ความเสี่ยงจากความผันผวนของราคาน้ำตาลตลาดโลก

ในการซื้อขายน้ำตาลในตลาดโลกนั้น
น้ำตาลจัดได้ว่าเป็นสินค้าหนึ่งที่มีความผันผวนทางด้านราคาสูงเมื่อเทียบกับสินค้าเกษตรอื่นๆ
โดยราคาน้ำตาลในตลาดโลกจะขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายอย่าง เช่น อุปสงค์ อุปทานของประเทศผู้ผลิต
ผู้บริโภค ผู้ส่งออก และผู้นำเข้า รวมถึงการเก็งกำไรจากนักเก็งกำไร
ซึ่งจะเกี่ยวพันกับสภาพภูมิอากาศที่เอื้ออำนวยหรือเป็นอุปสรรคต่อการเพาะปลูกของแต่ละประเทศ
นโยบายการส่งเสริม การแทรกแซง การส่งออก การนำเข้า ของอุตสาหกรรมน้ำตาลของภาครัฐ
โดยเฉพาะในกลุ่มประเทศที่พัฒนาแล้ว
อีกทั้งปัจจุบันราคาน้ำตาลยังมีส่วนหนึ่งที่สัมพันธ์กับราคาน้ำมันเชื้อเพลิงด้วย
เนื่องจากอ้อยรวมถึงกากน้ำตาล สามารถนำไปผลิตเป็นแอลกอฮอล์หรือที่เรียกว่าเอธานอล
สำหรับผสมกับน้ำมันเพื่อใช้เป็นเชื้อเพลิงในรถยนต์ได้ด้วย
ปัจจัยดังกล่าวส่งผลให้ราคาซื้อขายน้ำตาลในตลาดโลกมีความผันผวนสูง

ความผันผวนของราคาน้ำตาลในตลาดโลก
ทำให้บริษัทต้องบริหารความเสี่ยงโดยใช้ตราสารทางการเงินที่เหมาะสม เช่น
สิทธิที่จะซื้อหรือขายน้ำตาล เพื่อลดความผันผวนของกำไรของบริษัทฯ
จากความเสี่ยงจากการผันผวนของราคาน้ำตาลในตลาดโลก
อย่างไรก็ตามการป้องกันความเสี่ยงดังกล่าว
อาจส่งผลกระทบในทางลบต่อผลการดำเนินงานของบริษัทรายไตรมาสได้
เนื่องจากบริษัทต้องบันทึกบัญชีกำไรขาดทุนจากการป้องกันความเสี่ยงในงบกำไรขาดทุนตามมูลค่ายุติธรรมของตราสารทางการเงินทุกสิ้นงวดบัญชี
ซึ่งอาจไม่ตรงกับงวดที่บริษัทส่งมอบสินค้าน้ำตาล

นอกจากนี้ในแง่ของบริษัทจากเดิมที่ผลประกอบการของบริษัทพึ่งพิงอยู่กับธุรกิจน้ำตาลและกากน้ำตาลอย่างเดียว
ความผันผวนของราคาน้ำตาลตลาดโลก จึงส่งผลกระทบต่อการดำเนินงานของบริษัทอย่างมาก
แต่การที่บริษัทได้ลงทุนในโครงการต่อยอด เช่น
โครงการโรงงานผลิตกระแสไฟฟ้าจากเชื้อเพลิงชีวมวล ทำให้ในอนาคตบริษัทคาดว่า
ผลประกอบการของบริษัทจะพึ่งพิงกับราคาน้ำตาลตลาดโลกน้อยลง

3. ความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน

เนื่องจากบริษัทส่งออกน้ำตาลประมาณร้อยละ 70 ของยอดขายทั้งหมด
โดยส่วนใหญ่อ้างอิงจากสกุลเงินเหรียญสหรัฐอเมริกา ยอดขายของบริษัท
จึงมีความผันผวนตามอัตราแลกเปลี่ยน
อย่างไรก็ตามการกำหนดราคาอ้อยที่บริษัทต้องจ่ายให้ชาวไร่ตามระบบแบ่งปันผลประโยชน์ 70:30
ทำให้ต้นทุนค่าอ้อยของบริษัทผันผวนตามอัตราแลกเปลี่ยนเช่นเดียวกัน
ดังนั้นรายได้และต้นทุนส่วนใหญ่ของบริษัท จึงมีความสัมพันธ์กับอัตราแลกเปลี่ยนไปในทิศทางเดียวกัน
(Natural Hedge) นอกจากนั้น
บริษัทพิจารณาใช้สัญญาซื้อขายอัตราแลกเปลี่ยนเพื่อลดผลกระทบจากการผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนที่มีต่อผลประกอบการของบริษัท

อย่างไรก็ตามการป้องกันความเสี่ยงดังกล่าว
อาจส่งผลกระทบในทางลบต่อผลการดำเนินงานของบริษัทรายไตรมาสได้
เนื่องจากบริษัทต้องบันทึกบัญชีกำไรขาดทุนจากการป้องกันความเสี่ยงในงบกำไรขาดทุนตามมูลค่ายุติธรรมของตราสารทางการเงิน
ซึ่งอาจไม่ตรงกับงวดที่บริษัทได้รับเงินจากการขายน้ำตาล

4. ความเสี่ยงจากการจัดหาวัตถุดิบ – อ้อย

บริษัทเป็นผู้ผลิตและจำหน่ายผลิตภัณฑ์น้ำตาลทรายและผลิตภัณฑ์พลอยได้ซึ่งใช้อ้อยเป็นวัตถุดิบหลักในการผลิต
ดังนั้นผลประกอบการของบริษัทฯ
จึงมีความเสี่ยงเกี่ยวเนื่องกับปริมาณอ้อยที่สามารถจัดหาเข้าสู่กระบวนการผลิต
ปัจจัยที่มีผลต่อปริมาณอ้อยประกอบด้วย (1) พื้นที่ในการเพาะปลูกอ้อย (จำนวนไร่)
ที่เปลี่ยนแปลงไป
ซึ่งอาจจะเกิดจากการที่เกษตรกรเปลี่ยนไปเพาะปลูกพืชไร่อื่นที่ให้ผลตอบแทนสูงกว่าการปลูกอ้อย
หรือเกิดจากนโยบายการส่งเสริมของภาครัฐในการปลูกพืชไร่ชนิดอื่น และ (2)
ผลผลิตอ้อยต่อพื้นที่เพาะปลูก (ตันอ้อยต่อไร่) ที่เปลี่ยนแปลงไป ซึ่งส่วนใหญ่จะเกิดจากปริมาณน้ำฝน
และความสมบูรณ์ของดิน ตลอดจนสภาพดินฟ้าอากาศในแต่ละปี

หากพื้นที่การเพาะปลูกอ้อยลดลง
หรือสภาพภูมิอากาศแห้งแล้งเป็นเหตุให้ปริมาณผลผลิตอ้อยทั่วประเทศลดลง
จะทำให้บริษัทผลิตน้ำตาลได้ในปริมาณที่ลดลง
ต้นทุนต่อหน่วยโดยเฉพาะในส่วนของต้นทุนคงที่ต่อหน่วยจะสูงขึ้น
กำไรต่อหน่วยลดลงและสุดท้ายส่งผลให้กำไรของบริษัทลดลง
ยิ่งไปกว่านั้นในปีที่มีปริมาณอ้อยทั่วประเทศต่ำมาก
โรงงานน้ำตาลบริเวณใกล้เคียงกันจะแข่งขันซื้ออ้อยมากขึ้นเพื่อรักษาสัดส่วนปริมาณอ้อยเข้าหีบไว้
ซึ่งอาจส่งผลให้ต้นทุนค่าวัตถุดิบของบริษัท สูงขึ้น และส่งผลให้ผลกำไรของบริษัทลดลง

อย่างไรก็ตาม
เนื่องจากประเทศไทยเป็นผู้ส่งออกน้ำตาลเป็นอันดับสองของโลกและเป็นผู้ส่งออกน้ำตาลหลักที่จำหน่ายให้กับประเทศในภูมิภาคเอเชีย
ในปีที่ประเทศไทยมีปริมาณอ้อยที่ส่งเข้ากระบวนการผลิตน้ำตาลลดน้อยลงจะมีผลให้เกิดภาวะขาดแคลนน้ำตาลในภูมิภาคเอเชียซึ่งจะเป็นแรงกดดันทำให้ราคาขายน้ำตาลในต่างประเทศปรับตัวสูงขึ้น
ทำให้ช่วยชดเชยผลกระทบจากปริมาณอ้อยเข้าหีบที่ลดลงและภาระต้นทุนที่เพิ่มสูงขึ้นได้
นอกจากนี้บริษัทได้ตระหนักถึงความสำคัญของการสร้างความมั่นคงที่ยั่งยืนของวัตถุดิบอ้อย
โดยบริษัทได้ให้ความช่วยเหลือแก่เกษตรกรชาวไร่อ้อย
ไม่ว่าจะเป็นการสนับสนุนเงินเกี๊ยวเพื่อการเพาะปลูก ปุ๋ย พันธุ์อ้อย การทำระบบชลประทาน
และการนำเทคโนโลยีเข้ามาช่วยเพิ่มผลผลิตและประสิทธิภาพการเพาะปลูก
โดยมีเป้าหมายหลักเพื่อให้ชาวไร่ที่อยู่ในการดูแลของบริษัทได้รับผลตอบแทนที่ดีจากการปลูกอ้อยในระยะยาวเป็นแรงจูงใจให้ชาวไร่อ้อยปลูกอ้อยและส่งอ้อยให้กับบริษัทอย่างต่อเนื่อง

5. ความเสี่ยงเรื่องต้นทุนค่าอ้อย

อุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลในประเทศไทย
ได้กำหนดระบบการจัดสรรผลประโยชน์ระหว่างชาวไร่อ้อยและโรงงานน้ำตาลตามระบบ 70:30
ซึ่งโรงงานจะต้องจ่ายราคาค่าอ้อยให้ชาวไร่ตามราคาที่คำนวณโดย กอน.
เพื่อแบ่งผลประโยชน์จากการผลิตน้ำตาลให้ชาวไร่ได้ผลประโยชน์ 70 ส่วนจาก 100 ส่วน โดย
กอน. จะคำนวณค่าอ้อยที่โรงงานน้ำตาลต้องจ่ายให้ชาวไร่โดยอ้างอิงจากราคาน้ำตาลขายเฉลี่ยที่
อนท. สามารถขายได้จริง

หากบริษัทไม่สามารถขายน้ำตาลในตลาดต่างประเทศ (ตามโควตา ค.)
ได้ในราคาที่สูงกว่าราคาเฉลี่ยที่ อนท. ขายได้จริงจะทำให้บริษัทฯ
ต้องจ่ายค่าอ้อยในราคาที่สูงเมื่อเทียบกับยอดขายของบริษัทฯ
ส่งผลให้อัตรากำไรและผลกำไรของบริษัท ลดลง

อย่างไรก็ตามบริษัทมีการบริหารความเสี่ยงโดยติดตามช่วงเวลาและปริมาณการขายของ อนท.
อย่างใกล้ชิด เพื่อให้

แน่ใจว่าบริษัทสามารถขายน้ำตาลได้ในราคาที่เหมาะสมเปรียบเทียบกับ อนท.
โดยราคาขายเฉลี่ยสำหรับการขายต่างประเทศ (ตามโควตา ค.) ของบริษัทฯ ใน 3
ปีหลังสูงกว่าราคาขายเฉลี่ยที่ อนท. สามารถขายได้จริงในแต่ละปี

6. ความเสี่ยงจากคุณภาพของวัตถุดิบ – อ้อย

คุณภาพของอ้อยหรือค่าความหวานของอ้อยเป็นปัจจัยที่มีผลต่อปริมาณน้ำตาลที่ผลิตได้ของบริษัทฯ
โดยปัจจัยที่มีผลกระทบต่อคุณภาพของอ้อย ได้แก่ สภาพภูมิอากาศที่แปรปรวน เช่น
ฝนหลงฤดูในช่วงที่มีการเก็บเกี่ยวอ้อย ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้คุณภาพอ้อยในด้านความหวานลดลง
ประกอบกับการขายน้ำตาลส่วนใหญ่เป็นการขายโดยผ่านสัญญาซื้อขายล่วงหน้า
กล่าวคือมีการเข้าตกลงซื้อขายโดยกำหนดปริมาณและราคาไว้ก่อนส่งมอบน้ำตาลจริงประมาณ 6
เดือนถึง 1 ปี
ดังนั้นในกรณีที่อ้อยที่นำเข้าสู่กระบวนการผลิตมีความหวานน้อยกว่าปกติจะทำให้บริษัทผลิตน้ำตาลได้น้อยกว่าจำนวนที่คาดการณ์ไว้
และหากบริษัทได้ทำการขายล่วงหน้าไปก่อนแล้ว บริษัทฯ
อาจประสบปัญหาสินค้าไม่เพียงพอที่จะส่งมอบให้แก่ลูกค้าได้

อย่างไรก็ตาม บริษัทมีการติดตามบริหารความเสี่ยงที่จะเกิดขึ้นจากคุณภาพของอ้อยอย่างใกล้ชิด
ในกรณีที่ความหวานของอ้อยลดลงกว่าปกติ
บริษัทอาจจะพิจารณาจัดซื้อสินค้าเพื่อทำการส่งมอบให้แก่ลูกค้าหรือเลือกใช้ตราสารทางการเงินที่เหมาะสม
เช่น สิทธิที่จะซื้อหรือขายน้ำตาล เพื่อทำการบริหารความเสี่ยงข้างต้น

7. ความเสี่ยงจากการเกิดหนี้เสียจากระบบการให้สินเชื่อชาวไร่อ้อย (เงินเกี๊ยว)

ในการประกอบกิจการโรงงานน้ำตาล จะมีการสนับสนุนการลงทุนปลูกอ้อยให้กับชาวไร่อ้อย
เพื่อใช้ในการปลูกอ้อยเข้ามาส่งให้กับโรงงาน
ซึ่งการให้เงินลงทุนนี้จะมีการช่วยเหลือในรูปแบบของการจัดหาเงินจากธนาคารและอาจเป็นในรูปแบบอื่นที่ไม่ใช่การเงิน
เช่น การช่วยเหลือเรื่องปุ๋ย พันธุ์อ้อย จักรกลเกษตร เป็นต้น
ซึ่งตามแนวปฏิบัติที่เกือบทุกโรงงานน้ำตาลทำนี้รู้จักกันในชื่อว่า “การปล่อยเงินเกี๊ยว หรือ
การปล่อยเกี๊ยว” ซึ่งเป็นเสมือนกับการจองอ้อยสำหรับเข้าหีบในโรงงาน
ภายหลังจากที่อ้อยโตขึ้นพร้อมตัดจะเป็นช่วงเดียวกับช่วงโรงงานน้ำตาลเริ่มเปิดหีบอ้อย
ซึ่งในปีที่สภาวะภูมิอากาศแห้งแล้งหรือเกิดโรคระบาดขึ้นอาจทำให้ชาวไร่ไม่สามารถนำอ้อยมาส่งได้ตามที่ตกลงไว้
บริษัทจะมีค่าใช้จ่ายหนี้สงสัยจะสูญเพิ่มขึ้น และส่งผลให้กำไรของบริษัทลดลง

บริษัทให้ความสำคัญแก่การบริหารความเสี่ยงจากการปล่อยเงินเกี๊ยวดังกล่าว
จึงจัดให้มีการควบคุมตั้งแต่เริ่มกระบวนการปล่อยเงินเกี๊ยวจนถึงระบบติดตามเก็บหนี้
โดยบริษัทได้จัดตั้งคณะกรรมการบริหารเงินส่งเสริมเพื่อทำหน้าที่อนุมัติการปล่อยเงินเกี๊ยว
ซึ่งในการพิจารณาวงเงินเกี๊ยวที่จะปล่อยให้กับชาวไร่ คณะกรรมการจะต้องพิจารณาถึง พื้นที่ปลูกอ้อย
จำนวนอ้อยที่คาดว่าจะปลูกได้ รวมถึงประวัติการส่งอ้อยและการชำระหนี้ของลูกหนี้แต่ละราย บริษัทฯ
ยังจัดให้มีการติดตามการเพาะปลูกอ้อยของชาวไร่ที่รับการสนับสนุนเงินเกี๊ยวจากบริษัทฯ
อย่างต่อเนื่อง โดยได้นำระบบดาวเทียมมาใช้ในการตรวจสอบและวัดขนาดพื้นที่ปลูกอ้อยที่เรียกว่า
GIS (Geographic Information System) มาเป็นเครื่องมือในการทำงาน
ทำให้ข้อมูลพื้นที่อ้อยของโรงงานมีความแม่นยำ และทำให้การติดตามผลผลิตอ้อยมีประสิทธิภาพมากขึ้น

8. ความเสี่ยงเรื่องผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

บริษัทให้ความสำคัญต่อการบริหารจัดการเพื่อให้การประกอบธุรกิจของบริษัทไม่ส่งผลกระทบในเชิงลบต่อสิ่งแวดล้อม
และมีนโยบายในการควบคุมกระบวนการผลิตให้อยู่ภายใต้มาตรฐานอุตสาหกรรมมาโดยตลอด
โดยในเรื่องของฝุ่นละอองจากโรงงานบริษัทได้ทำการซ่อมแซมและติดตั้งอุปกรณ์ดักฝุ่น
รวมถึงปรับปรุงระบบการกรองฝุ่นของปล่องควันเพิ่มเติมด้วยการติดตั้งเครื่องดักจับฝุ่นด้วยน้ำ (Wet
Scrubber)

แต่อย่างไรก็ตามบริษัทไม่สามารถรับประกันได้ว่าบริษัทจะไม่ถูกร้องเรียนในเรื่องเกี่ยวกับผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมอีกในอนาคต
รวมถึงผลกระทบต่อผลการดำเนินงาน และฐานะทางการเงินของบริษัทฯ
จากการถูกร้องเรียนในเรื่องที่เกี่ยวกับผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

2.2 ความเสี่ยงจากนโยบายภาครัฐ

อุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลในประเทศไทยถูกควบคุมและกำกับดูแลโดยคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลภายใต้พระราชบัญญัติอ้อยและน้ำตาลทราย
พ.ศ.2527 ซึ่งมีสาระสำคัญของการควบคุม
ในการกำหนดการจัดสรรช่องทางการจำหน่ายน้ำตาลออกเป็นระบบโควตา (โควตา ก
สำหรับน้ำตาลภายในประเทศ และโควตา ข และ ค สำหรับน้ำตาลขายต่างประเทศ)
การจัดสรรส่วนแบ่งรายได้ของระบบระหว่างโรงงานน้ำตาลและเกษตรกรชาวไร่อ้อยภายใต้ระบบแบ่งปันผลประโยชน์
70:30 และการควบคุมการเข้ามาทำธุรกิจของผู้ประกอบการรายใหม่ เป็นต้น จะเห็นได้ว่านโยบาย
กฎระเบียบต่างๆ ที่ออกโดยคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาลทราย
ล้วนมีผลกระทบต่อต้นทุนการผลิตและผลประกอบการของบริษัท เช่น ระบบแบ่งปันผลประโยชน์
70:30 จะเป็นที่มาของการคำนวณราคาอ้อยที่โรงงานน้ำตาลจะต้องจ่ายให้กับชาวไร่
ข้อกำหนดเกี่ยวกับการส่งออกน้ำตาล กรณีนโยบายการปรับราคาขายน้ำตาลภายในประเทศ
หรือกรณีนโยบายการเปิดเสรีของธุรกิจน้ำตาล อาจส่งผลกระทบต่อผลประกอบการของบริษัทฯ

นอกจากนี้
ผลการดำเนินการของบริษัทยังอาจได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงของนโยบายของภาครัฐในเรื่องอื่นๆ
นอกเหนือจากนโยบายที่ควบคุมอุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลโดยตรง เช่น
นโยบายการสนับสนุนพลังงานทดแทนเอธานอลส่งผลต่อปริมาณการขายเอธานอลภายในประเทศ
หรือนโยบายการส่งเสริมการปลูกและประกันราคามันสัมปะหลังหรือพืชเกษตรอื่นๆ
อาจส่งผลในแง่ลบต่อบริษัทฯ
เนื่องจากพื้นที่เพาะปลูกอ้อยลดน้อยลงเพราะเกษตรกรชาวไร่หันไปเพาะปลูกพืชที่ให้ผลตอบแทนสูงกว่า
เป็นต้น

บริษัทได้ตระหนักถึงความสำคัญของ นโยบายภาครัฐในการกำหนดทิศทางของ
อุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาล บริษัทจึงร่วมมือกับสมาคมโรงงานน้ำตาล 3
สมาคมและสมาคมของเกษตรกรชาวไร่อ้อยในการทำความเข้าใจกับภาครัฐให้เห็นความสำคัญของอุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาล
ซึ่งเป็นอุตสาหกรรมต้นทางสำหรับอุตสาหกรรมอาหารและอาหารแปรรูป
อีกทั้งปัจจุบันสามารถนำมาแปรเปลี่ยนเป็นพลังงานเชื้อเพลิงสำหรับรถยนต์ (เอธานอล)
และยังสามารถนำไปต่อยอดผลิตสารเคมีต่อได้อีก
อุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลยังเป็นอุตสาหกรรมที่นำเงินตราเข้าประเทศจำนวนมาก
เนื่องจากร้อยละ 60 – 70 ของปริมาณน้ำตาลที่ผลิตได้ทั้งหมดเป็นการผลิตเพื่อการส่งออก
ขณะที่วัตถุดิบที่ใช้เกือบร้อยละ 100 มาจากแหล่งวัตถุดิบในประเทศที่ผ่านมา การสื่อสาร การชี้แจง
การทำความเข้าใจ กับภาครัฐ ผ่านทางสมาคมโรงงานน้ำตาล
และสมาคมของเกษตรกรชาวไร่เป็นได้ด้วยดี
ภาครัฐมีความเข้าใจปัญหาความจำเป็นของโรงงานน้ำตาลและช่วยไร่อ้อยมากขึ้นเป็นลำดับ
เป็นการช่วยลดความเสี่ยงจากการกำหนดนโยบายของภาครัฐในทิศทางของอุตสาหกรรมอ้อยและน้ำตาลได้