2. ปัจจัยความเสี่ยง

บริษัทฯ มีคณะกรรมการบริหารความเสี่ยง ซึ่งทำหน้าที่ประเมินความเสี่ยง
รวมทั้งกำหนดนโยบายให้บริษัทฯ และบริษัทในกลุ่มมีการบริหารความเสี่ยง
และสรุปผลการประเมินให้คณะกรรมการของแต่ละบริษัท และให้บริษัทฯ
ทราบตามระยะเวลาที่กำหนด ทั้งนี้เนื่องจากเหตุการณ์สภาวะทางเศรษฐกิจ การเมือง และสังคม
มีการเปลี่ยนแปลง จึงต้องมีการทบทวนปัจจัยความเสี่ยง ประเมินความรุนแรงของโอกาสเกิด
ผลกระทบ และทบทวนมาตรการการจัดการ เพื่อลดความเสี่ยงให้อยู่ในระดับที่องค์กรยอมรับได้
หรือขจัดความเสี่ยงออกไป ในการพิจารณาถึงปัจจัยความเสี่ยงได้ดูจากทั้งปัจจัยภายใน
และปัจจัยภายนอก โดยแบ่งลักษณะความเสี่ยงออกในเชิงด้านธุรกิจ ด้านการดำเนินงาน
ด้านการเงิน และความเสี่ยงที่เกิดจากเหตุการณ์ภายนอก ที่อาจมีผลกระทบต่อบริษัทอย่างมีนัยสำคัญ
อนึ่ง มาตรการและนโยบายการบริหารความเสี่ยงได้ถูกถ่ายทอดสู่ผู้บริหาร
และระดับปฏิบัติการของทั้งบริษัทฯ และบริษัทในกลุ่มที่ประกอบธุรกิจหลัก
เพื่อให้ทราบวัตถุประสงค์ที่ชัดเจน และดำเนินไปในทิศทางเดียวกัน
เพื่อให้บรรลุเป้าหมายตามนโยบาย

เหตุการณ์ที่เป็นสาเหตุของความเสี่ยง ที่จะมีผลกระทบต่อบริษัทฯ อย่างมีนัยสำคัญ
เรื่องหลักๆประกอบด้วย

  2.1 ความเสี่ยงด้านธุรกิจ คือ ความเสี่ยงเรื่อง ผลตอบแทนจากการลงทุนไม่เป็นไป

ตามเป้าหมาย

ลักษณะการประกอบธุรกิจหลักของบริษัทฯ คือการลงทุน ซึ่งประกอบด้วยเงินลงทุนทั้งภายในประเทศ
และต่างประเทศ รายได้จากเงินลงทุน คือ ผลตอบแทนในรูปของเงินปันผล
จึงอาจเกิดความเสี่ยงด้านผลตอบแทนจากการลงทุนไม่เป็นไปตามเป้าหมาย
ซึ่งจะมีผลกระทบทำให้กำไรอาจจะลดลง บริษัทฯ ประเมินว่าโอกาสเกิดและผลกระทบในกรณีนี้
มีระดับปานกลาง เนื่องจากการลงทุนมีความหลากหลาย สำหรับมาตรการการจัดการความเสี่ยงนี้
คือการติดตามตัวเลขผลการดำเนินงาน และผลตอบแทนการลงทุนอย่างใกล้ชิด
และประเมินสถานการณ์ในอนาคตของกิจการที่ลงทุนเพื่อหาแนวทางแก้ไขล่วงหน้า
เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในปี 2554 คือ
การลงทุนในธุรกิจพลังงานแห่งหนึ่งในประเทศสาธารณรัฐประชาชนจีน ชื่อ Yunnan Energy
Qujing-Union Power co., Ltd.
ในระยะหลังมีผลการดำเนินงานขาดทุนต่อเนื่องมาโดยตลอดและไม่สามารถแก้ไขปรับปรุงให้ดีขึ้นได้คณะกรรมการของบริษัทดังกล่าว
จึงมีมติให้หยุดการดำเนินงานเพื่อลดความเสียหายจากการลงทุน
ขณะนี้อยู่ในช่วงดำเนินการในส่วนที่เกี่ยวข้อง

นอกจากนี้ ความเสี่ยงทางธุรกิจเรื่องผลตอบแทนจากการลงทุนไม่เป็นไปตามเป้าหมาย
อาจเกิดในอนาคตอีกหนึ่งสาเหตุ
ซึ่งมาจากการเปลี่ยนแปลงมาตรฐานการบัญชีไทยไปสู่มาตรฐานการบัญชีสากล
เกี่ยวกับการตีความมาตรฐานการรายงานทางการเงิน ฉบับที่ 4 (IFRIC 4)
เรื่องการประเมินว่าข้อตกลงประกอบด้วยสัญญาเช่าหรือไม่ และการตีความฯ ฉบับที่ 12 (IFRIC
12) เรื่องข้อตกลงสัมปทานบริการ
ถ้าหากผลสรุปการตีความธุรกิจโรงงานผลิตกระแสไฟฟ้าเป็นสัญญาเช่าทรัพย์สิน
หรือเป็นสัญญาสัมปทานบริการ จะมีผลทำให้ผลประกอบการของบริษัท ราชบุรีเพาเวอร์ จำกัด
ที่บริษัทฯ ลงทุน
อาจได้รับผลกระทบเนื่องจากบริษัทดังกล่าวอาจต้องเปลี่ยนแปลงรูปแบบการบันทึกบัญชี
ทำให้กำไรสุทธิในปีต้นๆ อาจลดน้อยลง ทั้งนี้ เป็นเหตุให้บริษัทฯ
อาจได้รับเงินปันผลน้อยลงไปด้วยในช่วงเวลาดังกล่าว

  2.2 ความเสี่ยงด้านการดำเนินงาน ที่มีนัยสำคัญ คือ

  2.2.1 ความเสี่ยงด้านความเสียหายและการบริหารงานผิดพลาดของธุรกิจที่ไปลงทุน

0

ธุรกิจหลักของบริษัทฯ คือการลงทุน ดังนั้นถ้าหากองค์กรที่บริษัทฯ
ไปลงทุนเกิดมีการบริหารงานผิดพลาดก็อาจเสียหายต่อทรัพย์สินของบริษัทฯ ได้ บริษัทฯ
ประเมินว่าทั้งโอกาสเกิดและผลกระทบอยู่ในระดับปานกลาง ทั้งนี้เนื่องจากบริษัทฯ
มีการกระจายการลงทุนในหลายธุรกิจ บริษัทฯ
มีมาตรการรองรับโดยกำหนดให้มีการประเมินความเสี่ยงขององค์กรที่ไปลงทุน
ให้มีระบบการควบคุมภายในของตนเอง มีนโยบายให้ความรู้ในเรื่องต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง
และในส่วนของบริษัทฯ
ต้องมีระบบการตรวจสอบติดตามการปฏิบัติตามนโยบายและระบบงานควบคุมภายในที่กำหนดไว้ของแต่ละธุรกิจที่ไปลงทุน

2.2.2 ความเสี่ยงจากการพึ่งพิงคำสั่งผลิตจากลูกค้ารายใหญ่น้อยราย

บริษัทย่อยของบริษัทฯ บางแห่งเป็นธุรกิจร่วมทุน
ซึ่งผู้ร่วมทุนชาวต่างประเทศเป็นผู้ดำเนินการด้านการตลาดในต่างประเทศ
ซึ่งเป็นสัดส่วนเกือบทั้งหมดของสินค้าที่ผลิตได้
ผลกระทบจากการพึ่งพิงคำสั่งผลิตจากลูกค้ารายใหญ่น้อยรายนี้ อยู่ในระดับสูง
ถ้าหากลูกค้าเปลี่ยนแปลงหรือลดจำนวนสั่งซื้อ หรือย้ายฐานการผลิตไปประเทศอื่น
แต่โอกาสเกิดมีน้อยเนื่องจากผู้ร่วมทุนมีเงินลงทุนสัดส่วนประมาณกึ่งหนึ่ง
ซึ่งย่อมต้องประสานประโยชน์เพื่อให้มีผลตอบแทนจากการลงทุน บริษัทฯ
มีมาตรการรองรับโดยรักษาความสัมพันธ์ให้ดีกับผู้ร่วมทุน
และผลิตสินค้าให้ได้คุณภาพตามความต้องการของลูกค้า

  2.3 ความเสี่ยงด้านการเงิน ที่มีนัยสำคัญคือ

2.3.1 ความเสี่ยง เรื่องการขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนของบริษัทในกลุ่ม

บริษัทฯ ประเมินว่าโอกาสเกิดและผลกระทบอยู่ในระดับค่อนข้างสูง
เนื่องจากในรอบปีที่ผ่านมาอัตราแลกเปลี่ยนของเงินบาทเทียบกับดอลล่าร์สหรัฐ มีความผันผวนมาก
จึงมีผลกระทบกับจำนวนเงินตราต่างประเทศที่บริษัทในกลุ่มได้รับจากการชำระค่าสินค้าที่ส่งออกและขายเปลี่ยนเป็นเงินสกุลบาท
ในช่วงที่เงินบาทแข็งค่า
ทำให้ปริมาณเงินบาทที่ได้รับลดน้อยลงทั้งนี้ปริมาณการส่งออกของบริษัทในกลุ่มมีสัดส่วนมากพอสมควร
ความเสี่ยงด้านนี้จึงเป็นปัจจัยที่ค่อนข้างสำคัญบริษัทฯ
มีมาตรการรองรับโดยมอบหมายให้มีผู้รับผิดชอบในการติดตามสถานการณ์
และจัดการเรื่องอัตราแลกเปลี่ยนโดยต้องรายงานและปรึกษาหารือกับกรรมการผู้จัดการของแต่ละบริษัทในกลุ่มนั้นๆ
เพื่อตัดสินใจให้ทันต่อเหตุการณ์ รวมทั้งให้แต่ละบริษัทดังกล่าวรายงานผลกระทบจากอัตราแลกเปลี่ยน
ปริมาณลูกหนี้ เจ้าหนี้ ที่เป็นสกุลเงินต่างประเทศให้บริษัทใหญ่ทราบด้วย โดยปกติบริษัทฯ
ในกลุ่มมีนโยบายบริหารปัจจัยความเสี่ยงด้านนี้โดยใช้วิธี Natural Hedge และพิจารณาซื้อ
Forward Contract กับธนาคารตามแต่ละสถานการณ์ให้เหมาะสม
แต่ไม่ให้ดำเนินการเพื่อการเก็งกำไรด้านอัตราแลกเปลี่ยน แต่ให้ทำเพื่อป้องกันความเสี่ยงเท่านั้น
นอกจากนี้
จะมีการเชิญวิทยากรผู้เชี่ยวชาญจากสถาบันการเงินมาให้ความรู้กับผู้บริหารและเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องของบริษัทในกลุ่มเป็นครั้งคราว
เพื่อเสริมทักษะ และเน้นความสำคัญให้มีความระมัดระวังในการบริหารเรื่องดังกล่าวด้วย

2.3.2 ความเสี่ยงเรื่อง การด้อยค่าของเงินลงทุน

ธุรกิจหลักของบริษัทฯ คือการลงทุน ซึ่งมีการลงทุนในธุรกิจหลายด้าน เมื่อเวลาผ่านไป
สถานการณ์ทางเศรษฐกิจ การเมือง สังคม อุปสงค์ อุปทาน ราคาวัตถุดิบ ราคาพลังงานฯ
มีการปรับเปลี่ยน ย่อมอาจจะมีผลกระทบต่อธุรกิจบางประเภทที่บริษัทฯ ลงทุนอยู่
ถ้าหากผลการดำเนินงานของบริษัทที่บริษัทฯ ไปลงทุนเกิดได้รับผลกระทบในทางลบ
ก็อาจทำให้สัดส่วนของมูลค่าในส่วนของผู้ถือหุ้นของบริษัทนั้นๆ ลดลง
ถ้าลดต่ำกว่าจำนวนเงินลงทุนของบริษัทฯ บริษัทฯ
ก็จำเป็นต้องบันทึกผลจากการด้อยค่าของเงินลงทุนนั้น ทั้งนี้บริษัทฯ
ประเมินว่าโอกาสเกิดและผลกระทบอยู่ในระดับปานกลาง โดยบริษัทฯ
มีมาตรการให้มีระบบการประเมินธุรกิจที่ไปลงทุนทุกไตรมาส อนึ่ง บริษัทฯ
ได้ประเมินความเสี่ยงเรื่องนี้
และบันทึกจำนวนเงินด้อยค่าของเงินลงทุนไว้แล้วตามรายละเอียดในหมายเหตุประกอบงบการเงินประจำปี
2554 หมายเลข 13 หมายเลข 14.1 หมายเลข 15และหมายเลข 16

2.4 ปัจจัยที่มาจากเหตุการณ์ภายนอก ซึ่งไม่อยู่ในวิสัยที่บริษัทฯ จะควบคุมได้

ประเภทความเสี่ยงที่มีนัยสำคัญต่อบริษัทฯ มีดังนี้

2.4.1 การเพิ่มขึ้นของราคาน้ำมันและพลังงานในตลาดโลก

ปัจจัยความเสี่ยงเรื่องนี้ มาจากเหตุการณ์ภายนอกบริษัทซึ่งไม่สามารถควบคุมได้
ถ้าเกิดขึ้นจะมีผลทำให้ราคาวัตถุดิบเพิ่มขึ้น ค่าขนส่งเพิ่มขึ้น ต้นทุนที่เกี่ยวข้องหลายอย่างเพิ่มขึ้น เช่น
ค่าเชื้อเพลิง ค่าไฟฟ้า เป็นต้นในขณะที่ต้นทุนขายเพิ่มขึ้น
แต่ราคาขายของสินค้าในตลาดไม่สามารถขึ้นราคาตามสัดส่วนของต้นทุนที่เพิ่มขึ้นได้
มีผลทำให้กำไรขั้นต้นลดลง บริษัทฯ ประเมินว่าโอกาสเกิดมีมาก บริษัทฯ
จึงมีมาตรการรองรับโดยจัดให้มีหน่วยงานจัดซื้อวัตถุดิบ ที่มีประสบการณ์
เพื่อวางแผนการจัดซื้อให้สอดคล้องกับปริมาณ และระยะเวลาที่เหมาะสม นอกจากนี้ บริษัทฯ
มีมาตรการให้ประหยัดการใช้พลังงาน หรือเปลี่ยนวิธีการจัดการเพื่อลดต้นทุนพลังงาน เช่น
การเดินเครื่องจักรในช่วงที่ค่าไฟฟ้ามีอัตราราคาต่ำ (off –peak)

  2.4.2 ความเสี่ยงเรื่องอัตราดอกเบี้ยสูงขึ้น

บริษัทในกลุ่มบางบริษัท มีแหล่งที่มาของเงินทุนหมุนเวียนส่วนหนึ่งเป็นเงินกู้
ดังนั้นถ้าอัตราดอกเบี้ยในตลาดเงินสูงขึ้น จะทำให้บริษัทนั้นๆ
มีภาระต้นทุนทางการเงินที่สูงขึ้นตามไปด้วย ซึ่งเป็นปัจจัยที่อยู่นอกเหนือจากการควบคุมของบริษัทฯ
ในรอบปี 2554 อัตราดอกเบี้ยสูงขึ้นตามภาวะเงินเฟ้อ แต่มองในภาพรวมของบริษัทและบริษัทย่อย
จำนวนเงินกู้มีไม่สูง บริษัทจึงประเมินว่าผลกระทบมีเล็กน้อย อย่างไรก็ตาม บริษัทฯ
มีนโยบายดูแลในการป้องกันความเสี่ยงด้านนี้
โดยรักษาสัดส่วนของโครงสร้างระหว่างหนี้เงินกู้และเงินทุนให้เหมาะสม
เพื่อให้ระดับผลตอบแทนจากการลงทุนสูงกว่าต้นทุนทางการเงินของบริษัทฯ

2.4.3 ความเสี่ยงเรื่องการเปลี่ยนแปลงของเศรษฐกิจโลก

ในปี 2554 เศรษฐกิจโลกมีการเปลี่ยนแปลงโดยได้รับผลกระทบจากปัญหาทางยุโรป
และในไตรมาสที่ 2 มีผลกระทบจากสึนามิที่เกิดในประเทศญี่ปุ่น
ทำให้ประเทศคู่ค้าในยุโรปเลื่อนการรับมอบสินค้า
ตลอดจนการขาดแคลนวัตถุดิบบางส่วนจากประเทศญี่ปุ่นในอุตสาหกรรมผลิตรถยนต์
ทำให้คำสั่งซื้อจากลูกค้าบางส่วนชะลอตัวออกไปด้วย แต่มีบางธุรกิจของบริษัท
คือสินค้ากระติกน้ำสูญญากาศ กลับได้รับคำสั่งซื้อที่มากขึ้น
เพราะความต้องการของลูกค้ามีมากขึ้นในต่างประเทศ ในขณะที่บางสินค้ามีปริมาณการขายน้อยลง
เพราะภาวะเศรษฐกิจในต่างประเทศหดตัว
จึงอาจมีผลกระทบต่อผลการดำเนินงานของบริษัทที่บริษัทฯ ไปลงทุนทั้งในประเทศและต่างประเทศ
บริษัทฯ ประเมินว่าโอกาสเกิดอยู่ในระดับสูง แต่ได้รับผลกระทบระดับปานกลาง
โดยมีมาตรการการจัดการให้ระมัดระวังเรื่องการลงทุน
รวมทั้งติดตามภาวะเศรษฐกิจของประเทศที่ไปลงทุน และมีการศึกษาปัจจัยพื้นฐานของบริษัทที่จะลงทุน
ทั้งนี้ การลงทุนของบริษัทฯ เป็นประเภทการลงทุนเพื่อผลตอบแทน

2.4.4 ความเสี่ยงเรื่องอุบัติภัย และภัยธรรมชาติทั้งในและต่างประเทศ

ปัจจัยความเสี่ยงเรื่องนี้อยู่นอกเหนือจากการควบคุมของบริษัทฯ โดยในปี 2554
มีทั้งเหตุการณ์สึนามิที่เกิดในประเทศญี่ปุ่น และมหาอุทกภัยที่เกิดขึ้นในประเทศไทย
ซึ่งล้วนเป็นเหตุการณ์ที่ร้ายแรง บริษัทฯ ประเมินว่าทั้งโอกาสเกิดและผลกระทบอยู่ในระดับสูง
ซึ่งถ้าเกิดขึ้นจะกระทบต่อการดำเนินงานตามปกติของบริษัทสำหรับในประเทศไทย
บริษัทในกลุ่มในเขตบางชันได้รับผลกระทบเล็กน้อย ในปี 2554 เนื่องจากตั้งอยู่ในเขตน้ำท่วม
แต่เนื่องจากมีการลงทุน มีแผนเตรียมการป้องกัน การรองรับเหตุการณ์
และเฝ้าติดตามสถานการณ์ตลอดเวลา ทำให้หลังน้ำลด บริษัทฯ จึงมีการขนย้ายเครื่องมือ
อุปกรณ์กลับสู่ที่เดิม และผลิตต่อเนื่องได้ทันที บริษัทฯ
มีมาตรการการจัดการโดยจะลงทุนสร้างแนวกั้นน้ำถาวรตามแผนงาน
เพื่อป้องกันอย่างเต็มที่ให้เกิดความเสียหายน้อยที่สุด

อนึ่ง ปัจจัยความเสี่ยงต่างๆ จะมีคณะอนุกรรมการด้านบริหารความเสี่ยงพิจารณาทบทวน
และคำนึงถึงผลกระทบ แนวโน้มโอกาสเกิด
และหามาตรการปรับปรุงดำเนินการให้สอดคล้องกับสถานการณ์ที่เปลี่ยนแปลงไปในแต่ละช่วงเวลา
เพื่อให้ธุรกิจโดยรวมสามารถแข่งขันและดำเนินอยู่ได้ในระยะยาว