2. ปัจจัยความเสี่ยง

ปัจจัยความเสี่ยงที่อาจมีผลกระทบต่อการดำเนินธุรกิจของบริษัท และบริษัทย่อยมีดังนี้

1. ความเสี่ยงในการประกอบธุรกิจ

1.  ความเสี่ยงจากการแข่งขันทางธุรกิจ

การจำหน่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่มีการแข่งขันอย่างเสรีตั้งแต่ปี 2545
ปัจจุบันมีจำนวนเลขหมายโทรศัพท์เคลื่อนที่มากกว่า 66 ล้านเลขหมาย
การพัฒนาคุณสมบัติของโทรศัพท์เคลื่อนที่ให้ตรงกับความต้องการของผู้บริโภคแต่ละกลุ่ม
ทำให้ตลาดการซื้อโทรศัพท์เคลื่อนที่เพื่อทดแทนเครื่องเดิมมีการเติบโตอย่างต่อเนื่อง
เพื่อเป็นการสร้างความแตกต่างจากบริษัทคู่แข่ง
บริษัทจึงได้ริเริ่มออกแบบและสั่งผลิตโทรศัพท์เคลื่อนที่ i-mobile ตั้งแต่ปี 2547
โดยการนำเอาบริการ Content
ที่หลากหลายของบริษัทผนวกเข้ากับโทรศัพท์เคลื่อนที่เพื่อนำเสนอให้กับกลุ่มผู้บริโภคที่มีความต้องการที่แตกต่างกัน
มีการพัฒนาคุณภาพของผลิตภัณฑ์และบริการหลังการขายอย่างต่อเนื่อง
ส่งผลให้ประสบความสำเร็จในการครองส่วนแบ่งทางการตลาดภายในประเทศเป็นอันดับ 2
นอกจากนี้บริษัทได้ทำการจัดจำหน่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่ชั้นนำอีกหลายยี่ห้อ
เพื่อเป็นการเสริมภาพลักษณ์ของการวางสินค้าในตลาด
อย่างไรก็ดีจากการเพิ่มขึ้นของโทรศัพท์เคลื่อนที่ House Brand รายใหม่ๆ และ
โทรศัพท์เคลื่อนที่ที่ไม่มีตราสินค้าจากประเทศจีน
รวมถึงการแข่งขันจากผู้ประกอบการรายใหญ่รายอื่นๆ ทำให้เกิดการแข่งขันทางด้านราคา
และทำให้ราคาเฉลี่ยต่อเครื่องลดลง ซึ่งเป็นปัจจัยความเสี่ยงหลักของธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่
บริษัทจึงได้กำหนดนโยบายด้านราคาและการจัดซื้อให้สอดคล้องกับภาวะการแข่งขันของตลาด
รวมถึงนโยบายด้านคุณภาพและบริการหลังการขาย ทำให้ได้รับความไว้วางใจจากผู้บริโภค
นอกจากนี้บริษัทประสบความสำเร็จในการวางตำแหน่งสินค้าสู่ตลาด
โดยให้ผู้บริโภคเชื่อมั่นว่าการใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่ i-mobile เป็นการใช้เงินอย่างคุ้มค่า
ในส่วนของช่องทางการจัดจำหน่ายนั้น บริษัทมีการขยายเครือข่ายแฟรนไชส์ในรูปแบบของร้าน
i-mobile shop
โดยนอกจากจะดำเนินการกระจายสินค้าเพื่อให้เข้าถึงกลุ่มผู้บริโภคทั่วประเทศแล้ว
ยังเป็นจุดให้บริการหลังการขายอีกทางหนึ่งด้วย ปัจจัยต่างๆ เช่น การบริหารจัดการสินค้าคงคลัง
การสั่งซื้อสินค้า จะได้รับการควบคุมดูแลอย่างใกล้ชิดเพื่อลดความเสี่ยงจากสินค้าล้าสมัย
และเพื่อลดความเสี่ยงจากการที่ความเชื่อมั่นของผู้บริโภคในประเทศลดลง
บริษัทจึงได้ขยายธุรกิจไปยังตลาดต่างประเทศ เช่น มาเลเซีย อินโดนีเซีย เวียดนาม อินเดีย
บังคลาเทศ กัมพูชา ลาว ฟิลิปปินส์ บาห์เรน และสหรัฐอเมริกา

2.  ความเสี่ยงทางด้านเทคโนโลยี

การเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วในด้านรูปแบบการใช้งานของโทรศัพท์เคลื่อนที่และรสนิยมของผู้บริโภค
ส่งผลให้เกิดการเติบโตของตลาดทดแทนอย่างต่อเนื่อง
ซึ่งสะท้อนผ่านปริมาณโทรศัพท์เคลื่อนที่รุ่นใหม่ที่มีการวางจำหน่ายในตลาด
เพื่อเป็นการลดความเสี่ยงเรื่องสินค้าตกรุ่น
บริษัทได้มีการทำวิจัยเพื่อพัฒนาสินค้าให้ตรงกับความต้องการของผู้บริโภค
และได้มีการว่าจ้างบริษัทออกแบบชั้นนำ เพื่อพัฒนารูปลักษณ์ของสินค้าให้มีเอกลักษณ์เป็นของตนเอง
รวมถึงมีการสั่งซื้อในปริมาณที่เหมาะสมกับความต้องการในระดับภูมิภาคเพื่อให้ได้ต้นทุนที่ต่ำลง

ตลาด Content มีความเสี่ยงในการเข้ากันได้ของ Content กับโทรศัพท์เคลื่อนที่ทุกรุ่นทุกระบบ
บริษัทได้พยายามพัฒนาให้ Content
ของบริษัทใช้ได้กับโทรศัพท์ทุกรุ่นโดยเฉพาะอย่างยิ่งรุ่นที่มีราคาแพง
เพื่อให้โทรศัพท์เหล่านั้นสามารถใช้บริการที่หลากหลายสำหรับข้อมูล ข่าวสาร และสาระบันเทิง
ซึ่งต้องอาศัยทักษะในการพัฒนา
การรวมกันของการให้บริการข่าวสารและการให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่สามารถรับประกันรายได้ให้กับผู้ให้บริการทั้ง
2 ฝ่ายด้วยการเก็บค่าบริการรายเดือน การรวมกันได้ดังกล่าวถือเป็นความท้าทาย
เช่นเดียวกับการรวมกันของตลาดคอมพิวเตอร์ และโทรศัพท์เคลื่อนที่ซึ่งมีระบบปฏิบัติการที่แตกต่างกัน
แต่มีการพัฒนามาตลอดในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมา
บริษัทมีแนวทางปฏิบัติในการทำงานร่วมกับระบบปฏิบัติการหลักในประเทศไทย 2-3
ระบบพร้อมๆกันเพื่อให้สามารถใช้งานได้ ในส่วนของตลาดการให้บริการเสียง (voice)
และการให้บริการข้อความ ภาพ และเสียง (non-voice) นั้น มีอายุการขายเฉลี่ยที่สั้นลง
อันเป็นผลมาจากการเปลี่ยนแปลงในรสนิยมของผู้บริโภคและบริการทดแทนที่หาได้
บริษัทจึงได้นำเสนอ content ที่ตรงกับความต้องการของผู้บริโภคในทุกกลุ่มเป้าหมาย
เพื่อรองรับแรงกดดันทางตลาด โดยบริษัทได้ลงทุนจัดอบรมหลักสูตรต่างๆ
ให้กับบุคลากรซึ่งเป็นผู้พัฒนา content ในขณะเดียวกันบริษัทยังได้ขยายการให้บริการ content
และมีการป้องกันโปรแกรมโดยเซ็นสัญญาผูกขาดกับผู้ผลิต content หลายราย
นอกจากการว่าจ้างผลิต content แล้วบริษัทยังได้พัฒนา content ขึ้นเอง
ซึ่งคิดเป็นสัดส่วนประมาณร้อยละ 50 ของรายได้การให้บริการ content ต่อปี
นอกจากนี้บริษัทได้ลงทุนในระบบการจัดส่งข้อมูลและการบริหารจัดการลิขสิทธิ์ดิจิตอล
เพื่อให้เกิดความถูกต้องในการจัดส่งข้อมูล และลดความผิดพลาดของระบบจัดเก็บเงิน
รวมทั้งยังเป็นการป้องกันการนำข้อมูลไปใช้อย่างผิดกฎหมายอีกด้วย

3.  ความเสี่ยงจากการประกอบธุรกิจในต่างประเทศ

ปัจจุบัน บริษัท ไอ-โมบาย อินเตอร์ เนชั่นแนล จำกัด จัดจำหน่ายสินค้าใน 10 ประเทศ ได้แก่
มาเลเซีย อินโดนีเซีย เวียดนาม อินเดีย บังคลาเทศ กัมพูชา ลาว ฟิลิปปินส์ บาห์เรน
และสหรัฐอเมริกา ด้วยประสบการณ์ภายในประเทศ
ทำให้บริษัทตระหนักดีว่าตลาดโทรศัพท์เคลื่อนที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วในแต่ละประเทศ
ซึ่งบริษัทจะต้องมีการประชาสัมพันธ์และกำหนดราคาที่เหมาะสม
บริษัทจึงได้มีการปรับตัวให้เข้ากับเศรษฐกิจ สังคม การเมือง
รวมถึงข้อบังคับและกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการจัดจำหน่ายในแต่ละประเทศ
ทั้งนี้บริษัทยังไม่ได้รับสัญญาณของความเสี่ยงใดๆ จากการดำเนินงานในตลาดต่างประเทศ

2. ความเสี่ยงทางการเงิน

2.1 ความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ

บริษัทและบริษัทย่อยมีหนี้สินที่เป็นเงินตราต่างประเทศอันเกิดจากการสั่งซื้อสินค้าจากต่างประเทศ
ซึ่งอาจทำให้บริษัทมีความเสี่ยงอันเกิดจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนในการสั่งซื้อสินค้า
ทั้งนี้บริษัทมีการติดตามดูแลความเคลื่อนไหวของอัตราแลกเปลี่ยนอย่างใกล้ชิด
โดยยึดแนวทางการบริหารการเงินอย่างรัดกุมและเข้มงวดเพื่อลดความเสี่ยงจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน
มีการทำสัญญาซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าเพื่อปิดความเสี่ยงดังกล่าว
บริษัทยังได้พิจารณาใช้เครื่องมือทางการเงินต่างๆ ที่เหมาะสม และมีการพิจารณาปัจจัยอื่นๆ เช่น
ฐานะสุทธิของรายการที่เป็นเงินตราต่างประเทศ โครงสร้างรายได้ รวมทั้งกระแสเงินสด
เพื่อลดความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน นอกจากนี้บริษัทได้จัดตั้งบริษัทย่อยในต่างประเทศ
เพื่อเป็นผู้จัดจำหน่ายผลิตภัณฑ์ของบริษัท ทำให้มีรายได้ที่เป็นเงินตราต่างประเทศ
ซึ่งสามารถลดความเสี่ยงได้อีกทางหนึ่ง

2.2 ความเสี่ยงจากอัตราดอกเบี้ย

ความเสี่ยงจากอัตราดอกเบี้ยเกิดขึ้นจากความผันผวนของอัตราดอกเบี้ยในตลาด
ซึ่งส่งผลกระทบต่อกระแสเงินสดของบริษัท
โดยความเสี่ยงจากอัตราดอกเบี้ยนี้เกิดเนื่องจากภาระหนี้ที่บริษัทมีต่อสถาบันการเงิน อย่างไรก็ดี
โครงสร้างของอัตราดอกเบี้ยที่บริษัทได้รับเป็นอัตราลอยตัวตามภาวะตลาด
โดยบริษัทได้รับอัตราดอกเบี้ยสำหรับเงินกู้ยืมระยะสั้นสกุลเงินบาทในอัตราเท่ากับ MMR
ลบร้อยละที่กำหนด ขณะที่อัตราดอกเบี้ยสำหรับเงินกู้ยืมสกุลดอลล่าร์สหรัฐได้รับในอัตราเท่ากับ
LIBOR บวกร้อยละที่กำหนด ความเสี่ยงจากอัตราดอกเบี้ยของบริษัทจึงอยู่ในระดับต่ำ
อย่างไรก็ดีบริษัทตระหนักถึงสถานการณ์ของอัตราดอกเบี้ยระยะสั้น
ดังนั้นหากเกิดสัญญาณเตือนของความผันผวนอื่น
บริษัทอาจใช้เครื่องมือป้องกันความเสี่ยงทางการเงินต่างๆ เพื่อจัดการความเสี่ยงดังกล่าว

2.3 ความเสี่ยงจากหนี้สงสัยจะสูญ

บริษัทมีความเสี่ยงจากความสามารถในการชำระหนี้ของลูกหนี้การค้า ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2552
บริษัทมีลูกหนี้การค้าสุทธิจำนวน 3,079 ล้านบาท ในจำนวนนี้มีลูกหนี้การค้าที่ค้างชำระเกินกว่า 12
เดือนจำนวน 38 ล้านบาท บริษัทได้พิจารณาตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญจำนวน 20 ล้านบาท
ทั้งนี้บริษัทมีการควบคุมความเสี่ยงดังกล่าวโดยการจัดระบบการให้สินเชื่อของลูกหนี้ประเภทต่างๆ
ตามชั้นความเสี่ยงและมีการติดตามอย่างใกล้ชิด
ทำให้เชื่อมั่นได้ว่าความเสี่ยงดังกล่าวจะได้รับการบริหารจัดการเป็นอย่างดี

3. ความเสี่ยงจากการที่บริษัทมีผู้ถือหุ้นรายใหญ่ถือหุ้นเกินกว่าร้อยละ 50

ปัจจุบันบริษัท สามารถ คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อยถือหุ้นในบริษัทรวมจำนวน
2,579,527,200 หุ้น หรือคิดเป็นร้อยละ 59.99 ของจำนวนหุ้นทั้งหมดของบริษัท
ทำให้สามารถที่จะควบคุมการลงมติในที่ประชุมผู้ถือหุ้นเกือบทั้งหมดในเรื่องสำคัญต่างๆ เช่น
การแต่งตั้งกรรมการ หรือการขอมติในเรื่องอื่นที่ต้องใช้เสียงส่วนใหญ่ของที่ประชุมผู้ถือหุ้น
ยกเว้นเรื่องที่กฎหมายหรือข้อบังคับบริษัทกำหนดให้ต้องได้รับเสียง 3 ใน 4 ของที่ประชุมผู้ถือหุ้น
ดังนั้น ผู้ถือหุ้นรายอื่นๆ อาจไม่สามารถรวบรวมคะแนนเสียงเพื่อถ่วงดุลกับผู้ถือหุ้นรายใหญ่ได้
อย่างไรก็ตาม บริษัทได้มีการแต่งตั้งกรรมการตรวจสอบซึ่งเป็นกรรมการอิสระจำนวน 3 ท่าน
โดยคณะกรรมการตรวจสอบจะทำหน้าที่ตรวจสอบ และพิจารณารายการที่เกี่ยวโยงกัน
หรือรายการที่อาจมีความขัดแย้งทางผลประโยชน์ให้เป็นไปตามกฎหมาย
และข้อกำหนดของตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย และ กลต. ทั้งนี้
เพื่อให้มั่นใจว่ารายการดังกล่าวสมเหตุสมผลและเป็นประโยชน์สูงสุดต่อบริษัท

4. ความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงผู้ถือหุ้นรายใหญ่อันเนื่องมาจากการจำนำหุ้น

บริษัท สามารถ คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน) ได้เข้าทำสัญญาเงินกู้กับธนาคารในประเทศรายหนึ่ง
ภายใต้สัญญาเงินกู้ดังกล่าว บริษัท สามารถ คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน)
ตกลงจำนำหุ้นที่ตนถืออยู่ในบริษัท สามารถ ไอ – โมบาย จำกัด (มหาชน) (“บริษัท”) จำนวน
1,220 ล้านหุ้น หรือคิดเป็นร้อยละ 28.37 ของทุนที่เรียกชำระแล้วของบริษัท
เพื่อเป็นหลักประกันการชำระหนี้ของตน ปัจจุบันเงินกู้คงเหลือของบริษัท สามารถ คอร์ปอเรชั่น
จำกัด (มหาชน) ตามสัญญานี้มีประมาณร้อยละ 30 ของวงเงินกู้ทั้งหมดจำนวน 2,250.2 ล้านบาท
อย่างไรก็ตาม หากบริษัท สามารถ คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน)
ผิดสัญญาเงินกู้และธนาคารรายดังกล่าวใช้สิทธิบังคับจำนำหุ้นของบริษัทโดยการขายทอดตลาด
ก็มิได้ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงผู้ถือหุ้นรายใหญ่
แต่อาจกระทบต่ออำนาจการควบคุมกิจการของบริษัทได้ เนื่องจากภายหลังการบังคับจำนำดังกล่าว
บริษัท สามารถ คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน)
แลบริษัทย่อยจะยังคงสัดส่วนการถือหุ้นในบริษัทรวมกันคิดเป็นร้อยละ 31.62
ของทุนชำระแล้วของบริษัท
ทำให้กลุ่มผู้ถือหุ้นที่ได้เข้าซื้อหุ้นจำนวนดังกล่าวทั้งหมดสามารถใช้สิทธิคัดค้านหรือไม่อนุมัติการลงมติในที่ประชุมผู้ถือหุ้นเรื่องสำคัญต่างๆ
ที่ข้อบังคับบริษัทหรือกฎหมายที่เกี่ยวข้องกำหนดให้ต้องได้รับคะแนนเสียงไม่น้อยกว่าสามในสี่ของจำนวนเสียงทั้งหมดของผู้ถือหุ้นซึ่งมาประชุมและมีสิทธิออกเสียงลงคะแนน