12. ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

1)  งบการเงิน

(1) สรุปรายงานการสอบบัญชี

ผู้สอบบัญชีของบริษัทฯและบริษัทย่อย คือ นายทรงเดช ประดิษฐสมานนท์ ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต 2349
และนายโสภณ เพิ่มศิริวัลลภ ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต 3182 สำนักงานเอินส์ท แอนด์ ยัง
รายงานการตรวจสอบ ผู้สอบบัญชีในระยะ 3 ปีที่ผ่านมา
ผู้สอบบัญชีให้ความเห็นในรายงานการตรวจสอบแบบไม่มีเงื่อนไข

(2) ตารางสรุปงบการเงินรวมของบริษัทฯ

  โปรดดูที่แนบท้ายแบบรายงาน

(3) อัตราส่วนทางการเงินที่สำคัญ

  โปรดดูที่แนบท้ายรายงาน

2) คำอธิบายและการวิเคราะห์ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

2.  

2.1 วิเคราะห์ผลการดำเนินงาน

ในปี 2544 บริษัทฯ และบริษัทย่อย มีกำไรสุทธิทั้งสิ้น 53.20 ล้านบาท เพิ่มขึ้นร้อยละ 179
เมื่อเทียบกับกำไรสุทธิในปี 2543 จำนวน 19.01 ล้านบาท และกำไรต่อหุ้นในปี 2544 จำนวน
2.53 บาทต่อหุ้น เพิ่มขึ้นจากปี 2543 จำนวน 1.62 บาทต่อหุ้น
สาเหตุหลักเนื่องจากต้นทุนเฉลี่ยลดลงมากกว่าราคาขายเฉลี่ย

1.  รายได้รวมลดลง 429.28 ล้านบาท หรือร้อยละ 26.63
    โดยสาเหตุหลักเกิดจากการลดลงของรายได้จากการขายของบริษัทฯ และบริษัทย่อย จำนวน
    436.21 ล้านบาท

ทั้งนี้สาเหตุหลักของการลดลงของรายได้จากการขาย เนื่องจากการลดลงของราคาขายเป็นหลัก
ส่วนปริมาณการขายรวมในรูปน้ำมันดิบลดลงเพียงประมาณ 6%

2.  ค่าใช้จ่ายรวมลดลง 453.64 ล้านบาท หรือร้อยละ 29.15 โดยมีสาเหตุหลักดังนี้

    1.  ต้นทุนขายในปี 2544 จำนวน 912.37 ล้านบาท ลดลงร้อยละ 36.65%
        เมื่อเทียบกับต้นทุนขายในปี 2543 จำนวน 1,354.70 ล้านบาท
        เป็นผลเนื่องจากราคาวัตถุดิบที่ลดลง

    2.  ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารในปี 2544 จำนวน 189.01 ล้านบาท ลดลงร้อยละ
        5.41 เมื่อเทียบกับค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารในปี 2543 จำนวน 199.82
        ล้านบาท
        สาเหตุหลักเกิดจากการลดลงของค่าขนส่งในการขายและค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับพนักงาน

2.  ค่าใช้จ่ายทางการเงิน (ดอกเบี้ยจ่าย) ลดลงจากปีก่อน 9.55 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ
    25.71 เนื่องจากอัตราดอกเบี้ยที่ต่ำลงและจำนวนเงินกู้ที่ลดลง

  4. อัตราส่วนการทำกำไร (Profitability Ratio)

 อัตราส่วนกำไรขั้นต้นต่อยอดขาย / อัตรากำไรสุทธิต่อยอดขาย

บริษัทฯ และบริษัทย่อย มีอัตราส่วนกำไรขั้นต้นต่อยอดขายเพิ่มขึ้นจาก 15.49% ในปี 2543 เป็น
21.81% ในปี 2544 และอัตรากำไรสุทธิต่อยอดขายเพิ่มขึ้นจาก 1.19% เป็น 4.56%
ทั้งนี้เนื่องจากในปี 2544 ปริมาณวัตถุดิบและสินค้าในท้องตลาดมีเป็นจำนวนมาก
ทำให้ราคาขายในท้องตลาดในปี 2544 ต่ำกว่าในปี 2543
แต่อย่างไรก็ตามต้นทุนขายของบริษัทก็ยังลดลงมากกว่าราคาขายที่ลดลง
จึงทำให้อัตรากำไรขั้นต้นต่อยอดขาย/อัตรากำไรสุทธิต่อยอดขายดีขึ้น

  อัตราผลตอบแทนของผู้ถือหุ้น (ROE)

บริษัทฯ และบริษัทย่อย มีอัตราผลตอบแทนของผู้ถือหุ้นเพิ่มขึ้นจาก 2.96% ในปี 2543 เป็น 7.78%
ในปี 2544 ซึ่งเป็นผลสืบเนื่องจากกำไรสุทธิที่เพิ่มขึ้น

บริษัทจ่ายเงินปันผลให้กับผู้ถือหุ้นหุ้นละ 0.50 บาทในระหว่างปี 2544 และ 3.25 บาทในระหว่างปี
2543

  5. อัตราส่วนแสดงประสิทธิภาพในการดำเนินงาน (Efficiency Ratio)

  อัตราผลตอบแทนของสินทรัพย์ (ROA)

บริษัทฯ และบริษัทย่อย มีอัตราผลตอบแทนของสินทรัพย์เพิ่มขึ้นจาก 1.50% ในปี 2543 เป็น 4.85%
ในปี 2544 ซึ่งเป็นผลสืบเนื่องจากกำไรสุทธิที่เพิ่มขึ้น

อัตราการหมุนของสินทรัพย์ (Asset turnover)

บริษัทฯ และบริษัทย่อย มีอัตราการหมุนของสินทรัพย์ลดลงจาก 1.26 เท่า ในปี 2543 เป็น 1.06
เท่า ในปี 2544 ซึ่งเป็นผลสืบเนื่องจากยอดขายลดลงประมาณ 27%
จึงมีผลทำให้อัตราส่วนนี้ลดลงด้วย

 วิเคราะห์ฐานะการเงิน

  2.2.1 สินทรัพย์

  2.2.1.1 ส่วนประกอบของสินทรัพย์

บริษัทฯ และบริษัทย่อยมีสินทรัพย์รวมสิ้นสุด ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 จำนวน 1,095.89
ล้านบาท ลดลงร้อยละ 13.73 เมื่อเปรียบเทียบกับสินทรัพย์รวมจำนวน 1,270.32 ล้านบาท ณ
สิ้นปี 2543 โดยแบ่งเป็นที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์ จำนวน 798.32 ล้านบาท คิดเป็นสัดส่วนร้อยละ
72.85 ของสินทรัพย์รวม รองลงมาได้แก่ สินค้าคงเหลือ และลูกหนี้การค้าจำนวน 177.96 และ
78.12 ล้านบาทตามลำดับ หรือคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 16.24 และ 7.13
ของสินทรัพย์รวมตามลำดับ ส่วนที่เหลือได้แก่ เงินสดและเงินฝากธนาคาร เงินลงทุนชั่วคราว
สินทรัพย์หมุนเวียนอื่น และสินทรัพย์อื่น รวมเป็นจำนวนทั้งสิ้น 41.48 ล้านบาท
หรือคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 3.78 ของสินทรัพย์รวม

  2.2.1.2 การเปลี่ยนแปลงในสินทรัพย์

ยอดสินทรัพย์รวม ณ สิ้นปี 2544 ของบริษัทฯ และบริษัทย่อยลดลงจากปี 2543 ในอัตราร้อยละ
13.73 หรือลดลง 174.43 ล้านบาท เนื่องจากสาเหตุหลักดังนี้

สินค้าคงเหลือลดลง 129.03 ล้านบาท

ลูกหนี้การค้าลดลง 65.76 ล้านบาท

ทั้งนี้ สินค้าคงเหลือที่ลดลงสืบเนื่องจากการกักตุนวัตถุดิบที่ลดลง

  2.2.1.3 คุณภาพของสินทรัพย์

1)  สินทรัพย์ของบริษัท อยู่ในสภาพดี สินค้าสามารถจำหน่ายได้หมด และไม่มีสินทรัพย์ด้อยคุณภาพอื่น

2)  ลูกหนี้ บริษัทไม่มีปัญหาในการเรียกเก็บหนี้ และลูกหนี้ส่วนใหญ่ยังไม่ถึงวันครบกำหนดชำระเงิน

  2.2.2 สภาพคล่อง

  2.2.2.1 กระแสเงินสด

เมื่อพิจารณาจากกระแสเงินสดในปี 2544 พบว่าบริษัทฯ มีเงินสดเพิ่มจากกิจกรรมดำเนินงาน
282.90 ล้านบาท เงินสดใช้ไปในกิจกรรมลงทุน 60.07 ล้านบาท
และเงินสดใช้ไปในกิจกรรมจัดหาเงิน 198.42 ล้านบาท เป็นผลให้เงินสดเพิ่มขึ้นสุทธิ 24.41
ล้านบาท ทั้งนี้สาเหตุหลักเนื่องจากกำไรสุทธิที่เพิ่มขึ้น สินค้าคงเหลือและลูกหนี้การค้าที่ลดลง
การซื้อทรัพย์สินถาวรที่ลดลง การจ่ายเงินปันผลลดลง และมีการจ่ายชำระหนี้เงินกู้เพิ่มขึ้น
อย่างไรก็ตามในระหว่างปี 2544 มีกระแสเงินสดเข้ามากกว่ากระแสเงินสดออก
จึงส่งผลให้กระแสเงินสดโดยรวมเพิ่มขึ้น

2.  อัตราส่วนสภาพคล่องที่สำคัญ

ความเพียงพอของสภาพคล่องถือว่าอยู่ในเกณฑ์ดี บริษัทมีความสามารถในการจ่ายชำระหนี้
อีกทั้งบริษัทมีการส่งสินค้าไปจำหน่ายต่างประเทศและการเรียกชำระหนี้เป็น Sight

อัตราส่วนสภาพคล่อง

ในปี 2544 บริษัทฯ และบริษัทย่อยมีสินทรัพย์หมุนเวียนที่สามารถนำไปชำระหนี้ได้เป็น 0.93
เท่าของหนี้สินหมุนเวียน

อัตราส่วนสินทรัพย์สภาพคล่องหมุนเร็ว

บริษัทฯ และบริษัทย่อยมีสินทรัพย์หมุนเวียนเป็นจำนวนมาก
เมื่อตัดรายการที่มีสภาพคล่องน้อยออกไปจากสินทรัพย์หมุนเวียนแล้วทำให้มีค่าเพิ่มขึ้นจาก 0.32 เท่า
เป็น 0.34 เท่า เนื่องจากในปี 2543 มีวัตถุดิบคงเหลือเป็นจำนวนมาก

  ระยะเวลาการเก็บหนี้เฉลี่ย

ระยะเวลาการเรียกเก็บหนี้เฉลี่ยของบริษัทฯ และบริษัทย่อยช้าลงจาก 33 วันในปี 2543 เป็น 34
วันในปี 2544 ทั้งนี้เนื่องจากบริษัทฯ
มีการขายผลิตภัณฑ์น้ำมันปาล์มที่มีเงื่อนไขการชำระเงินเป็นเงินเชื่อมากกว่าปี 2543

2.  แหล่งที่มาของเงินทุน

    1.  อัตราส่วนทางการเงินที่สำคัญ

อัตราส่วนหนี้สินต่อส่วนของผู้ถือหุ้น

บริษัทฯ และบริษัทย่อย มีอัตราหนี้สินต่อส่วนของผู้ถือหุ้นลดลงจาก 0.98 เท่าในปี 2543 เป็น 0.60
เท่าในปี 2544 ทั้งนี้เนื่องจากในปี 2544 บริษัทฯ มีการจ่ายชำระหนี้เงินกู้เป็นจำนวนมาก

2.  ส่วนของผู้ถือหุ้น

บริษัทฯ และบริษัทย่อยมีส่วนของผู้ถือหุ้นสิ้นสุด ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 จำนวน 684.24
ล้านบาท เพิ่มขึ้นจำนวน 42.70 ล้านบาท หรืออัตราร้อยละ 6.65
เมื่อเปรียบเทียบกับส่วนของผู้ถือหุ้นจำนวน 641.54 ล้านบาท ณ สิ้นปี 2543
ซึ่งเป็นผลมาจากกำไรสุทธิในรอบปีนี้ 53.20 ล้านบาท และจ่ายเงินปันผลจำนวน 10.5 ล้านบาท

มูลค่าตามบัญชี ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 เท่ากับ 32.58 บาทต่อหุ้น เพิ่มขึ้นจากปีก่อนจำนวน
30.55 บาทต่อหุ้นหรืออัตราร้อยละ 6.64

3.  หนี้สิน

  2.2.3.3.1 ส่วนประกอบของหนี้สิน

  บริษัทฯ และบริษัทย่อยมีหนี้สินรวมสิ้นสุด ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 จำนวน 411.65 ล้านบาท
  ลดลงร้อยละ 34.53 เมื่อเปรียบเทียบกับหนี้สินรวมจำนวน 628.79 ล้านบาท ณ สิ้นปี 2543
  โดยแบ่งเป็นเงินเบิกเกินบัญชีและเงินกู้ยืมจากสถาบันการเงินจำนวน 246.98 ล้านบาท
  คิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 60 ของหนี้สินรวม รองลงมาได้แก่
  เงินกู้ยืมระยะยาว–สุทธิจากส่วนที่ถึงกำหนดชำระภายในหนึ่งปี 91.11 ล้านบาท
  หรือคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 22.13 ส่วนที่เหลือได้แก่ เจ้าหนี้การค้า และหนี้สินหมุนเวียนอื่น
  รวมเป็นจำนวนทั้งสิ้น 73.56 ล้านบาท หรือคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 17.87 ของหนี้สินรวม

  2.2.3.3.2 การเปลี่ยนแปลงในหนี้สิน

ยอดหนี้สินรวม ณ สิ้นปี 2544 ลดลงจากปี 2543 ในอัตราร้อยละ 34.53 กล่าวคือลดลง 217.13
ล้านบาท เนื่องจากสาเหตุหลักดังนี้

  1. จ่ายชำระหนี้เงินกู้ยืมระยะยาว (137.87) ล้านบาท

  2. เงินเบิกเกินบัญชีและเงินกู้ยืมจากสถาบันการเงินลดลง (50.04) ล้านบาท

  3. เจ้าหนี้การค้าลดลง (23.72) ล้านบาท

  4. หนี้สินหมุนเวียนอื่นลดลง (5.49) ล้านบาท

ทั้งนี้ หนี้สินส่วนที่ลดลงสืบเนื่องจากความสามารถในการจ่ายชำระหนี้ที่เพิ่มขึ้น

  2.2.3.3.3 รายละเอียดของหนี้สินระยะยาว

บริษัทฯ และบริษัทย่อยมีเงินกู้ยืมจากธนาคารเอเซีย จำกัด (มหาชน) จำนวน 228.98 ล้านบาท
ได้รวมเงินกู้ยืมจำนวน 4.72 ล้านเหรียญสหรัฐอเมริกา
ซึ่งได้ทำการเปลี่ยนเป็นเงินกู้สกุลบาทจำนวน 181.9 ล้านบาทแล้วในเดือนเมษายน 2542
เงินกู้ยืมเหล่านี้คิดดอกเบี้ยในอัตราดอกเบี้ยเงินกู้ขั้นต่ำ (MLR)
และอัตราดอกเบี้ยเงินให้สินเชื่อสำหรับลูกค้าพิเศษของธนาคาร (SPR) โดยเงินกู้ยืมของบริษัทฯ
เริ่มผ่อนชำระเงินต้นเป็นรายเดือนตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน 2541 จนถึงเดือนกันยายน 2547
ส่วนเงินกู้ยืมของบริษัทย่อยจำนวน 39.22 ล้านบาท ชำระคืนทั้งจำนวนในเดือนเมษายน 2543 แล้ว
เงินกู้ยืมนี้ค้ำประกันโดยบริษัทย่อย และจดจำนองทรัพย์สินถาวรของบริษัทฯ และบริษัทย่อย