12. ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

  12.1 งบการเงิน

12.1.1 สรุปรายงานการสอบบัญชี

ผู้สอบบัญชีสำหรับงบการเงินปี 2547 ของบริษัท สามารถ ไอ-โมบาย จำกัด (มหาชน) คือ
นายรุทร เชาวนะกวี ผู้สอบบัญชีรับอนุญาตเลขทะเบียน 3247 จากบริษัท สำนักงาน เอินส์ท แอนด์
ยัง จำกัด ซึ่งเป็น ผู้สอบบัญชีของบริษัท ตั้งแต่งบการเงินปี 2544
ซึ่งแสดงความเห็นอย่างไม่มีเงื่อนไข โดยมีความเห็นว่า งบดุลรวม งบกำไรขาดทุนรวม
งบแสดงการเปลี่ยนแปลงส่วนของผู้ถือหุ้นรวม และงบกระแสเงินสดรวมของบริษัทและบริษัทย่อย
และงบการเงินเฉพาะของบริษัท แสดงฐานะการเงิน ผลการดำเนินงาน
และกระแสเงินสดของบริษัทและบริษัทย่อย และงบการเงินเฉพาะของบริษัท
โดยถูกต้องตามที่ควรในสาระสำคัญตามหลักการบัญชีที่รับรองทั่วไป
และโดยมิได้เป็นการแสดงความเห็นอย่างมีเงื่อนไขต่องบการเงินดังกล่าวผู้สอบบัญชีได้ให้ข้อสังเกตต่องบการเงินเปรียบเทียบสำหรับปี
2547 และ 2546 ดังนี้

ตามที่กล่าวไว้ในหมายเหตุประกอบงบการเงิน 7
บริษัทฯและบริษัทย่อยมีรายการธุรกิจที่สำคัญกับบริษัทใหญ่ บริษัทย่อย และบริษัทที่เกี่ยวข้องกัน
ซึ่งส่วนใหญ่เกี่ยวเนื่องกับการซื้อขายสินค้าและสินทรัพย์ถาวร การบริการและการกู้ยืมเงิน
รายการธุรกิจดังกล่าวเป็นไปตามเงื่อนไขและเกณฑ์ที่ตกลงร่วมกันระหว่างบริษัทและบริษัทเหล่านั้น

และข้อสังเกตต่องบการเงินปี 2546 และ 2545 ดังนี้

1. ตามที่กล่าวไว้ในหมายเหตุประกอบงบการเงิน 2 และ 8
บริษัทฯและบริษัทย่อยมีการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างการถือหุ้นภายในกลุ่มบริษัทฯและมีการซื้อขายเงินลงทุนในระหว่างปี
ผลจากการซื้อขายเงินลงทุนบริษัทดังกล่าวเหล่านั้นได้เปลี่ยนลักษณะความสัมพันธ์จากบริษัทที่เกี่ยวข้องกันเป็นบริษัทย่อย
งบดุลรวม ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
จึงได้รวมงบดุลของบริษัทเหล่านั้นและงบกำไรขาดทุนรวมสำหรับปีสิ้นสุดวันเดียวกัน
ได้รวมผลการดำเนินงานของบริษัทย่อยเหล่านั้นตั้งแต่วันที่ซื้อเงินลงทุนถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2546

2. ตามที่กล่าวไว้ในหมายเหตุประกอบงบการเงิน 6
บริษัทฯและบริษัทย่อยมีรายการธุรกิจที่สำคัญกับบริษัทใหญ่ บริษัทย่อย และบริษัทที่เกี่ยวข้องกัน
ซึ่งส่วนใหญ่เกี่ยวเนื่องกับการซื้อขายสินค้า การบริการและการกู้ยืมเงิน
รายการธุรกิจดังกล่าวเป็นไปตามเงื่อนไขและเกณฑ์ที่ตกลงร่วมกันระหว่างบริษัทฯและบริษัทเหล่านั้น

2.  ตารางสรุปงบการเงิน

บริษัท สามารถ ไอ-โมบาย จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย

ตารางสรุปงบการเงิน

สำหรับปีสิ้นสุด วันที่ 31 ธันวาคม

  (หน่วย: ล้านบาท)

  ---------------------------------- ------------ ----------- -----------
  รายการ                             2545         2546        2547

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสด         153          610         406

  ลูกหนี้การค้า                          229          818         1,139

  สินค้าคงเหลือ                         854          649         1,440

  ที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์สุทธิ              729          679         847

  สินทรัพย์รวม                          2,466        3,649       4,939

  เงินเบิกเกินบัญชี                       836          775         971
  และเงินกู้ยืมจากสถาบันการเงิน                                     

  เจ้าหนี้การค้า                         888          792         1,447

  หนี้สินรวม                            2,236        1,780       2,770

  ทุนจดทะเบียนและชำระแล้ว               150          430         430

  กำไรสะสม                           78           318         595

  ส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อย                  2            52          75

  ส่วนของผู้ถือหุ้น                        230          1,870       2,169

  รายได้จากการขายสินค้าและบริการ         4,125        7,977       9,586

  รายได้ค่าสนับสนุนการขาย                110          179         316

  รายได้รวม                           4,252        8,230       10,102

  ต้นทุนขาย                            3,835        7,184       8,595

  ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร            419          687         1,009

  ดอกเบี้ยจ่าย                          27           76          56

  กำไร(ขาดทุน) สุทธิ                    (26)         240         427

  กำไร(ขาดทุน) ต่อหุ้น (บาท/หุ้น)          (2.86)       1.05        0.99

  เงินสดสุทธิได้มาจาก (ใช้ไปใน)           37.85        (395.30)    (40.29)
  กิจกรรมดำเนินงาน                                              

  เงินสดสุทธิใช้ไปในกิจกรรมลงทุน           (731.94)     (375.92)    (209.41)

  เงินสดสุทธิได้มาจากกิจกรรมจัดหาเงิน       810.19       1,228.74    44.89

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดเพิ่มขึ้น    116.10       457.52      (204.82)
  (ลดลง) สุทธิ                                                  

  มูลค่าที่ตราไว้ต่อหุ้น (บาท/หุ้น)            10.00        1.00        1.00

  จำนวนหุ้นสามัญปลายงวด (ล้านหุ้น)         15.00        430.00      430.00

  จำนวนหุ้นถัวเฉลี่ยถ่วงน้ำหนัก (ล้านหุ้น)      9.08         227.67      430.00

  มูลค่าหุ้นตามบัญชี (บาท/หุ้น)              15.36        4.35        5.04

  เงินปันผลต่อหุ้น (บาท/หุ้น)               0.00         0.35        0.55
  ---------------------------------- ------------ ----------- -----------

หมายเหตุ; งบการเงินรวมสำหรับปี 2545 บริษัทมีบริษัทย่อย 2 บริษัทได้แก่ บริษัท สมาร์ทโพสต์
จำกัด และบริษัท เทค อะ ลุค จำกัด (ชื่อเดิม บริษัท บิลวัน จำกัด) ส่วนงบการเงินรวมสำหรับปี
2546 บริษัทมีบริษัทย่อย 3 บริษัท ได้แก่ บริษัท สมาร์ทโพสต์ จำกัด บริษัท สามารถ โมบาย
เซอร์วิสเซส จำกัด และบริษัท สามารถ อินโฟ มีเดีย จำกัด
โดยงบกำไรขาดทุนรวมสำหรับปีสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2546 ได้รวมผลการดำเนินงานของบริษัท
สามารถ โมบาย เซอร์วิสเซส จำกัด บริษัท สามารถ อินโฟ มีเดีย จำกัด ตั้งแต่เดือนสิงหาคม ถึง
ธันวาคม 2546 และงบการเงินรวมสำหรับปี 2547 มีบริษัทย่อยเพิ่มขึ้นอีก 1 บริษัท คือ บริษัท
ไอ-โมบาย อินเตอร์เนชั่นแนล จำกัด

12.1.3 ตารางแสดงอัตราส่วนทางการเงินที่สำคัญ

บริษัท สามารถ ไอ-โมบาย จำกัด (มหาชน) และบริษัทย่อย

ตารางแสดงอัตราส่วนทางการเงินที่สำคัญ

สำหรับปีสิ้นสุด วันที่ 31 ธันวาคม

+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนทางการเงิน                       | 2545    | 2546    | 2547   |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนสภาพคล่อง                        |         |         |        |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนสภาพคล่อง (เท่า)                  | 0.77    | 1.85    | 1.43   |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนสภาพคล่องหมุนเร็ว (เท่า) (1)        | 0.28    | 1.10    | 0.67   |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนสภาพคล่องกระแสเงินสด (เท่า)        | 0.03    | -0.23   | -0.02  |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนหมุนเวียนลูกหนี้การค้า (เท่า)          | 21.21   | 15.23   | 9.79   |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| ระยะเวลาเก็บหนี้เฉลี่ย (วัน)                 | 17      | 24      | 37     |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนหมุนเวียนสินค้าคงเหลือ (เท่า)         | 6.10    | 9.13    | 7.89   |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| ระยะเวลาขายสินค้าเฉลี่ย (วัน)               | 60      | 40      | 46     |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนหมุนเวียนเจ้าหนี้ (เท่า)              | 5.98    | 8.55    | 7.68   |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| ระยะเวลาชำระหนี้ (วัน)                    | 61      | 43      | 47     |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| วงจรเงินสด (วัน)                         | 16      | 21      | 36     |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนแสดงความสามารถในการหากำไร       |         |         |        |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตรากำไรขั้นต้น (%) (2)                   | 9.45%   | 11.91%  | 13.21% |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตรากำไรจากการดำเนินงาน (%) (3)         | -0.70%  | 3.30%   | 4.30%  |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตรากำไรอื่น (%)                         | 0.38%   | 0.90%   | 0.85%  |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนเงินสดต่อการทำกำไร (%)            | -       | -       | -9.47% |
|                                        | 127.50% | 146.10% |        |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตรากำไรสุทธิ (%)                        | -0.61%  | 2.90%   | 4.31%  |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราผลตอบแทนผู้ถือหุ้น (%)                  | -13.56% | 23.41%  | 21.84% |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนแสดงประสิทธิภาพในการดำเนินงาน      |         |         |        |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนผลตอบแทนจากสินทรัพย์ (%)           | -1.52%  | 7.80%   | 9.95%  |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนผลตอบแทนจากสินทรัพย์ถาวร (%)       | 0.92%   | 59.79%  | 86.42% |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนการหมุนเวียนของสินทรัพย์ (เท่า)       | 2.48    | 2.67    | 2.31   |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนวิเคราะห์นโยบายทางการเงิน          |         |         |        |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนหนี้สินต่อส่วนผู้ถือหุ้น (เท่า)            | 9.70    | 0.95    | 1.28   |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนความสามารถชำระดอกเบี้ย (เท่า) (4)  | -0.10   | 4.57    | 8.64   |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนความสามารถชำระภาระผูกพัน (เท่า)    | -0.01   | 0.72    | 0.92   |
| (4)                                    |         |         |        |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+
| อัตราการจ่ายเงินปันผล (%)                  | 0.00%   | 62.82%  | 55.35% |
+----------------------------------------+---------+---------+--------+

หมายเหตุ (1) รวมเงินฝากธนาคารที่มีภาระค้ำประกัน

(2) รายได้ในการคำนวณกำไรขั้นต้นรวมรายได้จากค่าสนับสนุนการขาย

(3) กำไรจากการดำเนินงานหมายถึงกำไรก่อนภาษี และส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อย

(4) ใช้กำไรก่อนดอกเบี้ยจ่ายและภาษีเงินได้ แทนกระแสเงินสดจากการดำเนินงาน

12.2 คำอธิบายและการวิเคราะห์ฐานะการเงินและผลการดำเนินงานของฝ่ายจัดการปี 2547

1.  ภาพรวมของการดำเนินงาน

บริษัทได้ทำการปรับโครงสร้างการถือหุ้นตามสายธุรกิจ
และการจัดการภายในกลุ่มบริษัทในเดือนสิงหาคม 2546
เพื่อเป็นการเตรียมความพร้อมรองรับการแข่งขันในตลาดโทรศัพท์เคลื่อนที่
ซึ่งจะแข่งขันกันในด้านราคาที่รุนแรงมากขึ้นทำให้บริษัทได้เล็งเห็นถึงความจำเป็นในการปรับกลยุทธ์ในการแข่งขัน
โดยจะไม่มุ่งเน้นการแข่งขันด้านราคาเครื่องโทรศัพท์เคลื่อนที่
แต่จะเน้นที่การขายโทรศัพท์เคลื่อนที่พร้อมกับบริการข้อมูลเสริม (Mobile Contents)
ซึ่งบริษัทเชื่อมั่นว่า
จะทำให้บริษัทยังรักษาอัตรากำไรขั้นต้นไม่ให้ลดลงจากการแข่งขันด้านราคาเครื่องโทรศัพท์ เคลื่อนที่
อีกทั้งยังเป็นการตอบสนองกับแนวโน้มของอุตสาหกรรมโทรศัพท์เคลื่อนที่ที่เปลี่ยนไป
โดยรายได้จากบริการข้อมูลเสริมจะเข้ามามีบทบาทสำคัญต่อสัดส่วนรายได้ของผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่อย่างมีนัยสำคัญในอนาคต

ในปี 2547 บริษัทและบริษัทย่อยมีรายได้รวม 10,102 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปี 2546 จำนวน
1,872 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 22.7
โดยรายได้ส่วนใหญ่ที่เพิ่มขึ้นมาจากสายธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่
ซึ่งประสบความสำเร็จในการขายโทรศัพท์เคลื่อนที่ House Brand ภายใต้ชื่อ i-mobile
และจากการขายโทรศัพท์เคลื่อนที่ พร้อมกับบริการข้อมูลเสริม
ส่งผลให้ยอดขายโทรศัพท์มือถือเพิ่มสูงขึ้น
รวมถึงการเพิ่มขึ้นของรายได้จากธุรกิจการให้บริการข้อมูลและความบันเทิง กำไรสุทธิรวม 427
ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปี 2546 จำนวน 187 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 77.92
กำไรสุทธิต่อรายได้รวมเพิ่มขึ้นจากร้อยละ 2.9 ในปี 2546 เป็นร้อยละ 4.2 ในปี 2547

2.  ผลการดำเนินงานของบริษัท และบริษัทย่อย

รายได้จากการขายและบริการ และกำไรขั้นต้น (หน่วย : ล้านบาท)

  ------------------------- -------------- --------- --------- ------- ----------- ------ --------- ---------
                            โทรศัพท์เคลื่อนที่             มัลติมีเดีย           ต่างประเทศ          รวม       

                            2547           2546      2547      2546    2547        2546   2547      2546

  รายได้จากการขายและบริการ    8,930          7,769     581       208     75          -      9,586     7,977

  รายได้จากการสนับสนุนการขาย   316            179       -         -       -           -      316       179

  ต้นทุนขาย                   (8,114)        (7,045)   (411)     (139)   (70)        -      (8,595)   (7,184)

  กำไรขั้นต้น                  1,132          903       170       69      5           -      1,307     972

  ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร                                                                 (1,009)   (687)

  รายได้อื่น                                                                                 199       75

  ดอกเบี้ยจ่าย                                                                               (56)      (76)

  ภาษีเงินได้นิติบุคคล                                                                          (5)       (42)

  กำไรส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อย                                                                   (9)       (2)

  กำไรสุทธิ                                                                                 427       240

                                                                                                    
  ------------------------- -------------- --------- --------- ------- ----------- ------ --------- ---------

สายธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่

บริษัทและบริษัทย่อยมีรายได้จากการขายของสายธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่จำนวน 8,930 ล้านบาท
เพิ่มขึ้นจากปี 2546จำนวน 1,161 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 14.9 เนื่องจากสาเหตุดังนี้

1.  การขยายตัวอย่างต่อเนื่องของจำนวนผู้ใช้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่

2.  เทคโนโลยีใหม่ ๆ บนโทรศัพท์เคลื่อนที่
    ซึ่งกระตุ้นให้ผู้ใช้บริการเดิมเปลี่ยนรุ่นโทรศัพท์เคลื่อนที่บ่อยขึ้น

3.  การคัดเลือกผลิตภัณฑ์และการใช้กลยุทธ์ทางการตลาดที่เหมาะสมกับกลุ่มลูกค้า

4.  รายได้จากโครงการไทย-โมบาย1900 MHz เพิ่มขึ้นจาก 416 ล้านบาท ในปี 2546 เป็น
    467 ล้านบาท ในปี 2547 เนื่องจากมีจำนวนผู้ใช้บริการมากขึ้น

5.  จำนวนและราคาขายมือถือของบริษัทโดยเฉลี่ยสูงขึ้นจากปี 2546

6.  การสร้างความแตกต่างของสินค้าจากคู่แข่งขันโดยจำหน่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่ร่วมกับการให้บริการ
    ข้อมูล ข่าวสาร และสาระบันเทิง

7.  ความสำเร็จจากการขยายตลาดโทรศัพท์มือถือในส่วนของ House Brand
    เป็นผลให้ปริมาณการขายเพิ่มขึ้น
    และจากการที่บริษัทได้รับสิทธิการเป็นตัวแทนจำหน่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่บางรุ่นทำให้มีข้อได้เปรียบในด้านราคาขาย

8.  รายได้จากโครงการแจกจ่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่แทนการคืนเงินประกันการใช้โทรศัพท์ของ บมจ.
    ทศท คอร์ปอเรชั่น จำนวน 482 ล้านบาท ในปี 2547

นอกจากนี้ สายธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่มีรายได้ค่าสนับสนุนการขายจากผู้ผลิตเพิ่มขึ้นจาก 179
ล้านบาท ในปี 2546 เป็น 316 ล้านบาท ในปี 47 หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 76.5

ในปี 2547 บริษัทมีกำไรขั้นต้นจากสายธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่เท่ากับ 1,132 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 229
ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 25.4 เมื่อเทียบกับปี 2546
โดยมีอัตรากำไรขั้นต้นเพิ่มขึ้นจากอัตราร้อยละ 11.4 เป็น 12.2 ในปี 2547

สายธุรกิจมัลติมีเดีย

ในปี 2547 บริษัทมีรายได้จากสายธุรกิจมัลติมีเดีย จำนวน 581 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปี 2546
จำนวน 373 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 179.3 โดยมีกำไรขั้นต้นจำนวน 170 ล้านบาท เพิ่มขึ้น
101 ล้านบาท จากปี 2546 หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 146.4
การเพิ่มขึ้นของรายได้และกำไรขั้นต้นอย่างมากของสายธุรกิจนี้ในปี 2547
เนื่องจากบริษัทได้ปรับโครงสร้างธุรกิจโดยรวมธุรกิจดังกล่าว ตั้งแต่เดือนสิงหาคม 2546
ทำให้งบการเงินของปี 2546 ได้รวมผลการดำเนินงานของสายธุรกิจนี้เพียง 5 เดือน นอกจากนี้
จำนวนผู้ใช้บริการข้อมูล ข่าวสารและสาระบันเทิง มีการเติบโตอย่างต่อเนื่อง

สายธุรกิจต่างประเทศ

ในปี 2547 บริษัทได้ขยายการลงทุนไปยังต่างประเทศ โดยได้จัดตั้ง บริษัท ไอ-โมบาย
อินเตอร์เนชั่นแนล จำกัด เพื่อประกอบธุรกิจหลัก คือ จำหน่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่
ให้บริการข้อมูลข่าวสาร และสาระบันเทิงผ่านโทรศัพท์เคลื่อนที่ และให้บริการสื่อ Interactive
Multimedia โดยร่วมมือกับพันธมิตรในต่างประเทศ
ปัจจุบันได้ดำเนินการจดทะเบียนจัดตั้งบริษัทแล้วใน 2 ประเทศคือ มาเลเซียและกัมพูชา โดยในปี
2547 บริษัทมีรายได้จากสายธุรกิจต่างประเทศ 75 ล้านบาท และกำไรขั้นต้น 5 ล้านบาท
จากบริษัทที่จัดตั้งในประเทศมาเลเซีย

รายได้อื่น

บริษัทและบริษัทย่อยมีรายได้อื่นรวม 199 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 2.0 ของรายได้รวม
เพิ่มขึ้นจากปี 2546 จำนวน 124 ล้านบาท ส่วนใหญ่เพิ่มขึ้นเนื่องจาก ในปี 2547
บริษัทและบริษัทย่อยมีกำไรจากการจำหน่ายเงินลงทุนในบริษัทร่วม ได้แก่ บริษัท
ไทยทิคเก็ตมาสเตอร์.คอม จำกัด และ บริษัท บลิส-เทล จำกัด จำนวน 115 ล้านบาท

ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร

บริษัทและบริษัทย่อยมีค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร 1,009 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 10.0
ของรายได้รวม เพิ่มขึ้นจากปี 2546 จำนวน 322 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 46.9
ค่าใช้จ่ายส่วนใหญ่เพิ่มขึ้นจากค่าใช้จ่ายในการโฆษณาและส่งเสริมการขาย
และค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับพนักงานที่เพิ่มขึ้นตามการขยายตัวของธุรกิจ
นอกจากนี้ยังเพิ่มขึ้นจากค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารของธุรกิจที่เริ่มดำเนินงานในปี 2547

ดอกเบี้ยจ่าย

บริษัทและบริษัทย่อยมีดอกเบี้ยจ่าย 56 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 0.6 ของรายได้รวม ลดลงจากปี
2546 จำนวน 20 ล้านบาท หรือลดลงร้อยละ 26.3
เนื่องจากการใช้เงินจากการระดมทุนในตลาดหลักทรัพย์ฯ เมื่อเดือนธันวาคม 2546
ชำระคืนเงินกู้และใช้เป็นเงินทุนหมุนเวียนของบริษัท รวมทั้งมีต้นทุนทางการเงินที่ต่ำลง

3.  ฐานะทางการเงิน

สินทรัพย์

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2547 บริษัทและบริษัทย่อยมีสินทรัพย์รวม 4,939 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2546 จำนวน 1,290 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 35.4 จากการขยายตัวทางธุรกิจ โดยส่วนใหญ่เพิ่มขึ้นจากสินค้าคงเหลือ และลูกหนี้การค้าของธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่ สินทรัพย์ไม่มีตัวตนในรูปค่าลิขสิทธิ์ของธุรกิจมัลติมีเดีย และอุปกรณ์ของธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่และธุรกิจมัลติมีเดีย

สินทรัพย์รวมประกอบด้วยสินทรัพย์หมุนเวียน 3,779 ล้านบาท และสินทรัพย์ไม่หมุนเวียน 1,160 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 76.5 และ 23.5 ของสินทรัพย์รวมตามลำดับ สินทรัพย์หมุนเวียนส่วนใหญ่ ได้แก่ สินค้าคงเหลือ ลูกหนี้การค้า และเงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสด คิดเป็นร้อยละ 38.1, 30.1 และ 10.7 ของสินทรัพย์หมุนเวียน ตามลำดับ ส่วนสินทรัพย์ไม่หมุนเวียนส่วนใหญ่ ได้แก่ อุปกรณ์ เงินฝากธนาคารที่มีภาระค้ำประกัน และค่าลิขสิทธิ์ 

ลูกหนี้การค้า

ลูกหนี้การค้าของบริษัทและบริษัทย่อย ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546 และ 2547 มีดังนี้

(หน่วย : ล้านบาท)

+--------------------+-----------+-----------+------------+-----------+
| รายการ             | 2546      | %         | 2547       | %         |
+--------------------+-----------+-----------+------------+-----------+
| ลูกหนี้การค้า          | 753       | 20.6%     | 969        | 19.6%     |
|                    |           |           |            |           |
| -ไม่เกิน 3 เดือน      | 48        | 1.3%      | 95         | 1.9%      |
|                    |           |           |            |           |
| -3-6 เดือน          | 23        | 0.6%      | 77         | 1.6%      |
|                    |           |           |            |           |
| -6-12 เดือน         | 43        | 1.2%      | 53         | 1.1%      |
|                    |           |           |            |           |
| -12 เดือนขึ้นไป       |           |           |            |           |
+--------------------+-----------+-----------+------------+-----------+
| ลูกหนี้การค้ารวม       | 867       | 23.8%     | 1,194      | 24.2%     |
|                    |           |           |            |           |
| หักค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ  | (49)      | 1.3%      | (55)       | 1.1%      |
+--------------------+-----------+-----------+------------+-----------+
| ลูกหนี้การค้าสุทธิ       | 818       | 22.4%     | 1,139      | 23.1%     |
+--------------------+-----------+-----------+------------+-----------+
| สินทรัพย์รวม          | 3,649     | 100.0%    | 4,939      | 100.0%    |
+--------------------+-----------+-----------+------------+-----------+

ณ วันที่ 31 ธ.ค.47 บริษัทและบริษัทย่อยมีลูกหนี้การค้าสุทธิ 1,139 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2546 จำนวน 321 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 39.2 การเพิ่มขึ้นเป็นผลมาจากการขยายตัวของรายได้จากการขายของธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่ โดยมีระยะเวลาการเก็บหนี้เฉลี่ยเพิ่มขึ้นจาก 24 วัน ในปี 2546 เป็น 37 วันในปี 2547 เนื่องจากระยะเวลาการเรียกเก็บหนี้จากกิจการร่วมค้าไทย-โมบาย นานกว่าระยะเวลาการเรียกเก็บหนี้ปกติ อย่างไรก็ตามนโยบายการให้สินเชื่อกับลูกค้าและการติดตามหนี้มีการควบคุมดูแลอย่างใกล้ชิดด้วยความระมัดระวังยิ่งขึ้นในปี 2547 เพื่อลดความเสี่ยงจากหนี้สงสัยจะสูญ

  บริษัทมีนโยบายที่จะตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญจากลูกหนี้การค้า
  โดยประมาณจากจำนวนหนี้ที่อาจเรียกเก็บเงินจากลูกหนี้ไม่ได้
  ซึ่งอาศัยประสบการณ์ในการเก็บเงินในอดีตและตามสถานะปัจจุบันของลูกหนี้คงค้าง ณ
  วันที่ในงบดุล ที่ผ่านมาบริษัทจะตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญดังนี้

  เกินกำหนดชำระ อัตราร้อยละ

  3 - 6 เดือน 25

  6 - 9 เดือน 60

  9 - 12 เดือน 85

  มากกว่า 12 เดือน 100

สินค้าคงเหลือ

สินค้าคงเหลือ ของบริษัทและบริษัทย่อย ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546 และ 2547 มีดังนี้

  (หน่วย : ล้านบาท)

+--------------------------------+------------------+------------------+
| ประเภท                         | 2546             | 2547             |
+--------------------------------+------------------+------------------+
| โทรศัพท์เคลื่อนที่และอุปกรณ์เสริม       | 679              | 1,349            |
|                                |                  |                  |
| สินค้าระหว่างทาง                  | 36               | 153              |
+--------------------------------+------------------+------------------+
| รวม                            | 715              | 1,502            |
|                                |                  |                  |
| หักค่าเผื่อสินค้าเสื่อมสภาพ            | (66)             | (62)             |
+--------------------------------+------------------+------------------+
| สินค้าคงเหลือสุทธิ                  | 649              | 1,440            |
+--------------------------------+------------------+------------------+

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2547 บริษัทและบริษัทย่อยมีสินค้าคงเหลือสุทธิ 1,440 ล้านบาท
เพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2546 จำนวน 791 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 121.9
เนื่องจากรายได้จากการขายสินค้าที่เพิ่มขึ้น ระยะเวลาขายสินค้าเฉลี่ยเพิ่มขึ้นจาก 40 วัน ในปี
2546 เป็น 46 วัน ในปี 2547 บริษัทมีการตั้งค่าเผื่อสินค้าเสื่อมสภาพ ล้าสมัย
และเคลื่อนไหวช้าตามนโยบายของบริษัท ซึ่งไม่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างมีนัยสำคัญเมื่อเทียบกับปี
2546
ทั้งนี้บริษัทวางเป้าหมายการบริหารสินค้าคงคลังสำหรับสินค้าใหม่ให้มีระยะเวลาขายสินค้าเฉลี่ยไม่เกิน
45 วัน

สินทรัพย์หมุนเวียนอื่น

สินทรัพย์หมุนเวียนอื่นจำนวน 713 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2546 จำนวน 154 ล้านบาท
หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 27.7 ส่วนใหญ่เพิ่มขึ้นจากภาษีมูลค่าเพิ่มรอเรียกคืน
ค่าส่งเสริมการขายและรายได้จากค่าบริการค้างรับ และภาษีหัก ณ
ที่จ่ายและภาษีจ่ายล่วงหน้าของธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่

สินทรัพย์ไม่หมุนเวียน

สินทรัพย์ไม่หมุนเวียน จำนวน 1,160 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2546 จำนวน 201 ล้านบาท
หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 20.9 ส่วนใหญ่เพิ่มจากอุปกรณ์ที่ใช้ในธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่
สินทรัพย์ไม่มีตัวตนในรูปลิขสิทธิ์ของธุรกิจมัลติมีเดีย และเงินฝากธนาคารที่มีภาระค้ำประกัน

4.  สภาพคล่อง

บริษัทและบริษัทย่อยมีเงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสด ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2547 จำนวน 406 ล้านบาท ลดลงจากปี 2546 จำนวน 204 ล้านบาท โดยมีรายละเอียดของแหล่งที่มาและใช้ไปของเงินสดดังนี้

 - เงินสดสุทธิใช้ไปในกิจกรรมดำเนินงาน 40 ล้านบาท ส่วนใหญ่เกิดจากการเพิ่มขึ้นของสินค้า

 คงเหลือและลูกหนี้การค้าของธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่

 - เงินสดสุทธิใช้ไปในกิจกรรมลงทุน 209 ล้านบาท ส่วนใหญ่ใช้ไปเพื่อซื้ออุปกรณ์ 390 ล้านบาทของธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่และธุรกิจมัลติมีเดีย โดยมีเงินสดรับจากการจำหน่ายเงินลงทุนในบริษัทร่วม 209 ล้านบาท 

- เงินสดสุทธิได้มาจากกิจกรรมจัดหาเงิน 45 ล้านบาท
เป็นการเพิ่มขึ้นของเงินกู้ยืมระยะสั้นจากสถาบันการเงินสุทธิ 195.5
ล้านบาทเพื่อรองรับการขยายตัวทางธุรกิจ โดยมีการจ่ายเงินปันผลระหว่างปี 150.5 ล้านบาท

อัตราส่วนสภาพคล่องของบริษัทและบริษัทย่อย ลดลงจาก 1.85 เท่าในปี 2546 เป็น 1.43 เท่า
ในปี 2547

5.  แหล่งที่มาของเงินทุน

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2547 บริษัทและบริษัทย่อยมีส่วนของผู้ถือหุ้นรวม 2,169 ล้านบาท
เพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2546 จำนวน 299 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 16.0
เนื่องจากกำไรสุทธิสำหรับปี 2547 จำนวน 427 ล้านบาท ส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อยและอื่นๆ เพิ่มขึ้น
22.5 ล้านบาท และการจ่ายเงินปันผลในปี 2547 จำนวน 150.5 ล้านบาท

หนี้สินรวม ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2547 ของบริษัทและบริษัทย่อย เท่ากับ 2,770 ล้านบาท
เพิ่มขึ้นจากสิ้นปี 2546 จำนวน 991 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 55.6
ส่วนใหญ่เพิ่มขึ้นจากเจ้าหนี้การค้า
เงินเบิกเกินบัญชีและสินเชื่อจากสถาบันการเงินเพื่อรองรับการขยายตัวของธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่ทั้งในและต่างประเทศ

หนี้สินรวมประกอบด้วยหนี้สินหมุนเวียน 2,649 ล้านบาทและหนี้สินไม่หมุนเวียน 121 ล้านบาท
คิดเป็นร้อยละ 95.6 และ 4.4 ของหนี้สินรวม ตามลำดับ
หนี้สินหมุนเวียนส่วนใหญ่อยู่ในรูปของเจ้าหนี้การค้า เงินเบิกเกินบัญชีและสินเชื่อจากสถาบันการเงิน

อัตราส่วนหนี้สินต่อส่วนของผู้ถือหุ้นเพิ่มขึ้นจาก 0.95 เท่าในปี 2546 เป็น 1.28 เท่าในปี 2547

  -------------------- -- ------- -- ----- -- ------- -- ----- -- ------- -- ------ --
                                                                                    

                                                                                    

                                                                                    
  -------------------- -- ------- -- ----- -- ------- -- ----- -- ------- -- ------ --

  12.3 ปัจจัยและอิทธิพลหลักที่อาจมีผลต่อการดำเนินงานหรือฐานะการเงินในอนาคต

การเพิ่มขึ้นของผู้ใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่จอสีที่รองรับบริการข้อมูลเสริมมัลติมีเดีย

การเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีของโทรศัพท์เคลื่อนที่
การเพิ่มขีดความสามารถของระบบเครือข่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่เพื่อรองรับบริการใหม่ ๆ
และรูปแบบความต้องการของผู้บริโภคที่เปลี่ยนไปทำให้โทรศัพท์เคลื่อนที่รุ่นใหม่ ๆ
ได้บรรจุเทคโนโลยีและความสามารถในการส่งข้อมูลภาพที่มีสีสันมากขึ้นนอกเหนือจากบริการทางเสียง
ตลอดจนราคาโทรศัพท์เคลื่อนที่ที่ลดลงเป็นผลให้โทรศัพท์เคลื่อนที่จอสีเริ่มได้รับความนิยมจากผู้บริโภคเพิ่มมากขึ้น
โดยบริษัทคาดว่าหากมีผู้ใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่จอสีที่รองรับบริการข้อมูลเสริมมัลติมีเดียเพิ่มมากขึ้น
จะส่งผลดีต่อรายได้จากธุรกิจบริการข้อมูลเป็นอย่างมาก
เนื่องจากปัจจุบันบริษัทเป็นผู้ให้บริการข้อมูลรายใหญ่
และมีบริการข้อมูลที่มีรูปแบบเนื้อหาสาระครอบคลุมความต้องการของผู้ใช้บริการอย่างมาก
ดังนั้นบริษัทจึงเสมือนมีลูกค้ากลุ่มเป้าหมายที่จะสามารถใช้บริการข้อมูลของบริษัทได้เพิ่มมากขึ้น
โดยที่บริษัทไม่ต้องลงทุนในส่วนอุปกรณ์เพิ่มเนื่องจากระบบในปัจจุบันสามารถรองรับการให้บริการโดยส่วนใหญ่แล้ว

  การที่มีคู่แข่งเพิ่มมากขึ้น

การเติบโตอย่างรวดเร็วของอุตสาหกรรมการให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ในช่วงที่ผ่านมา
ส่งผลให้มีผู้ประกอบการขนาดเล็ก
หรือร้านค้ารายย่อยเข้ามาเป็นผู้ประกอบการจำหน่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่เป็นจำนวนมาก
ประกอบกับการจัดหาเครื่องโทรศัพท์เคลื่อนที่ไม่จำเป็นต้องพึ่งพาผู้จัดจำหน่าย (Distributor)
อันเป็นการลดข้อจำกัดในการที่จะเข้ามาดำเนินธุรกิจของร้านค้ารายย่อย
นอกจากนี้ผู้ให้บริการระบบโทรศัพท์เคลื่อนที่ (Operator) และ
ผู้จำหน่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่รายใหญ่ที่มีลักษณะการประกอบธุรกิจคล้ายคลึงกับบริษัท
ต่างก็พยายามที่จะเพิ่ม ร้านค้า
การให้บริการหลังการขายและโปรแกรมส่งเสริมการขายของตนเช่นเดียวกัน
เพื่อเป็นการเพิ่มรายได้และขยายฐานลูกค้าที่มีอยู่
ส่งผลให้ธุรกิจจำหน่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่มีการแข่งขันเพิ่มสูงขึ้น โดยเฉพาะการแข่งขันด้านราคา
การรับประกันสินค้า บริการหลังการขายและบริการเสริมต่าง ๆ
ซึ่งส่งผลให้บริษัทต้องเผชิญกับการแข่งขันที่รุนแรงขึ้น
และอาจส่งผลกระทบต่อส่วนแบ่งทางการตลาดและผลกำไรของบริษัท เพื่อแก้ปัญหาดังกล่าว
บริษัทมีนโยบายที่จะสร้างความแตกต่างในด้านผลิตภัณฑ์โดยกำหนดกลุ่มลูกค้าเป้าหมายให้มีความชัดเจน
โดยเน้นใช้กลยุทธ์ทางการตลาด การแข่งขันด้านคุณภาพ
ความหลากหลายของการให้บริการและความทันสมัย เช่น การนำบริการเสริม (Contents)
บรรจุเข้าไปในโทรศัพท์เคลื่อนที่รุ่นที่สามารถรองรับบริการเสริมได้
ประกอบกับบริการหลังการขายที่มีประสิทธิภาพรวมทั้งการรับประกันคุณภาพของสินค้าและบริการ
จะทำให้บริษัทมีผลกำไรจากการดำเนินงานและเพิ่มส่วนแบ่งทางการตลาดได้

  การขยายตัวของธุรกิจบริการข้อมูล

แนวโน้มการแข่งขันในปี 2548 รัฐบาลมีนโยบายที่เปิดเสรีในธุรกิจโทรคมนาคมในอนาคต
บริษัทคาดว่าการแข่งขันจะทวีความรุนแรงมากขึ้น
เนื่องจากผูใหบริการแตละรายมีการวางแผนที่จะเพิ่มจํานวนบริการใหมีความหลากหลายและนาสนใจในการใช้บริการมากยิ่งขึ้น
และแนวโน้มที่ผู้ให้บริการอาจมีจำนวนเพิ่มมากขึ้น นอกจากนี้แนวโน้มของการให้บริการขอมูล
รูปแบบขอความหรือภาพ (Non-Voice Service) และบริการเสริมสำหรับโทรศัพท์เคลื่อนที่ เช่น
เสียงเรียกเขา รูปภาพบนหนาจอ การรับฝากและตอบข้อความสั้นโดยอัตโนมัติ (SMS)
และจดหมายอิเล็คทรอนิคส์เป็นที่ยอมรับและได้รับความนิยมมากขึ้น
ซึ่งส่งผลต่อการเพิ่มขึ้นของรายได้จากธุรกิจบริการข้อมูลของบริษัท
อย่างไรก็ดีเนื่องจากธุรกิจของบริษัทจะเปลี่ยนแปลงตามเทคโนโลยี
ดังนั้นบริษัทต้องปรับการดำเนินงานรวมทั้งบริการต่าง ๆ
ให้มีความทันสมัยตรงกับความต้องการของผู้บริโภคอยู่ตลอดเวลา
ซึ่งหากบริษัทไม่สามารถปรับตัวตามการเปลี่ยนแปลงดังกล่าวได้
อาจจะทำให้กระทบต่อส่วนแบ่งตลาดของบริษัท
ตลอดจนการเติบโตของรายได้และผลกำไรของบริษัทในอนาคต

ค่าตอบแทนของผู้สอบบัญชี

  12.3.1 ค่าตอบแทนจากการสอบบัญชี (Audit Fee)

  ในปี 2547 บริษัทและบริษัทย่อย จ่ายค่าตอบแทนการสอบบัญชี ให้แก่ผู้สอบบัญชีของบริษัท ซึ่งได้แก่
  บริษัท สำนักงาน เอินส์ท แอนด์ ยัง จำกัด โดยนายรุทร เชาวนะกวี จำนวน 900,000 บาท
  โดยนายวิชาติ โลเกศกระวี จำนวน 1,467,500 บาท
  และค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องกับการสอบบัญชีเช่นค่าเดินทาง และค่าถ่ายเอกสาร จำนวน 92,079
  บาท นอกจากนี้บริษัทย่อยแห่งหนึ่งในประเทศมาเลเซีย จ่ายค่าตอบแทนการสอบบัญชี ให้แก่ บริษัท
  สำนักงาน เอินส์ท แอนด์ ยัง จำกัด ในประเทศมาเลเซีย จำนวน 4,500 ริงกิตมาเลเซีย

  ทั้งนี้บริษัทและบริษัทย่อย ไม่มีการจ่ายค่าตอบแทนการสอบบัญชี ให้แก่
  บุคคลหรือกิจการที่เกี่ยวข้องกับผู้สอบบัญชีและสำนักงานสอบบัญชีที่ผู้สอบบัญชีสังกัด ในปี 2547

12.3.2 ค่าบริการอื่น (Non-Audit Fee)

บริษัทและบริษัทย่อย ไม่มีการจ่ายค่าตอบแทนของงานบริการอื่นให้แก่ผู้สอบบัญชีของบริษัทในปี 2547