ปัจจัยความเสี่ยง

ในการดำเนินธุรกิจของธนาคารนั้น ย่อมได้รับผลกระทบที่เกิดขึ้นจากทั้งปัจจัยภายในและภายนอกธนาคาร อย่างไรก็ตาม บางปัจจัยธนาคารสามารถที่จะควบคุมได้ ขณะที่บางปัจจัยก็อยู่นอกเหนือการควบคุมของธนาคาร ซึ่งผลกระทบเหล่านี้อาจส่งผลต่อการดำเนินงานของธนาคาร และผลตอบแทนที่นักลงทุนจะได้รับ

ความเสี่ยงจากสัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ

ธนาคารได้ลงนามในสัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพกับกองทุนเพื่อการฟื้นฟูตามหลักการและเงื่อนไขที่คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบเมื่อวันที่
19 กันยายน 2543 ซึ่งสัญญาฯ ดังกล่าวมีกำหนดระยะเวลา 5 ปี นับจากวันที่ 1 มกราคม 2544
สิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2548 โดยใช้ยอดสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่รับโอนมาจากธนาคาร สหธนาคาร
และบริษัทเงินทุน 12 บริษัท คงค้าง ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2542 ซึ่งมีจำนวนรวมประมาณ
197,462 ล้านบาท ประกอบด้วยลูกหนี้จัดชั้นต่ำกว่ามาตรฐาน สงสัย สงสัยจะสูญ
คิดเป็นจำนวนเงินรวมประมาณ 188,690 ล้านบาท เงินให้กู้ยืมเพื่อซื้อหลักทรัพย์ (Margin Loan)
ซึ่งธนาคารคงไว้ที่ บง. กรุงไทยธนกิจ และ บล. บีที (ชื่อเดิม คือ บล. ไทยธนกิจ)
จำนวนเงินรวมประมาณ 3,020 ล้านบาท
และเงินลงทุนในหลักทรัพย์ที่มีราคาทุนสูงกว่าราคาตลาดจำนวนเงินประมาณ 5,752 ล้านบาท
โดยมียอดสำรองพึงกันของสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่จะได้รับการชดเชย (Notional Provision)
รวม 112,495 ล้านบาท

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
ธนาคารและบริษัทย่อยมีภาระผูกพันและหนี้สินที่อาจจะเกิดขึ้นภายใต้สัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพดังกล่าวข้างต้นอันได้แก่
ความเสี่ยงต่อการร่วมรับผลขาดทุนอีกร้อยละ 15
ของผลขาดทุนอันเกิดจากประมาณการสินทรัพย์ที่เรียกเก็บไม่ได้ที่จะคำนวณ ณ
วันสิ้นสุดระยะเวลาการชดเชยที่เกินกว่าสำรองพึงกันที่จะได้รับการชดเชย (Notional
Provision) ซึ่งมีจำนวน 112,495 ล้านบาท
และความเสี่ยงในมูลค่าที่จะได้รับคืนจริงในอนาคตจากลูกหนี้ปรับปรุงโครงสร้างหนี้ซึ่งอาจต่ำกว่าราคาซื้อคืน
(มูลค่าปัจจุบันสุทธิ) ของหนี้ดังกล่าว ที่คำนวณ ณ
วันสิ้นสุดระยะเวลาการชดเชยหรือในกรณีมีกำไรธนาคารฯจะได้รับส่วนแบ่งรายได้ในอัตราร้อยละ 5

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
ธนาคารและบริษัทย่อยยังไม่ได้บันทึกผลกำไร/ขาดทุนที่อาจจะเกิดขึ้นในอนาคตจากภาระผูกพันข้างต้นเนื่องจากยังไม่สามารถประเมินผลกำไร/ขาดทุนที่จะเกิดขึ้นที่แน่นอนได้
ทั้งนี้ ฝ่ายบริหารของธนาคารและบริษัทย่อยเชื่อว่าจะไม่เกิดผลขาดทุนขึ้นในอนาคต

ผลกระทบจากเหตุการณ์สำคัญภายหลังการลงนามในสัญญาฯ

-   การโอนลูกหนี้ไปบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546 ธนาคารมียอดลูกหนี้ด้อยคุณภาพที่ได้รับการชดเชย (CAP) จำนวนรวม
82,470 ล้านบาท ที่ได้โอนจากธนาคารไปยังบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย (บสท.)
ตามข้อกำหนดของพระราชกำหนดบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย (ในราคาโอน 22,140 ล้านบาท
และมีขาดทุนจากการโอนตั้งพักไว้เป็นลูกหนี้กองทุนเพื่อการฟื้นฟูจำนวน 60,330 ล้านบาท)
และเนื่องจากการโอนลูกหนี้ตามพระราชกำหนดดังกล่าวเกิดภายหลังการลงนามในสัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ
จึงไม่มีการกล่าวไว้ในสัญญาฯ เกี่ยวกับผลกระทบของการโอนดังกล่าวต่อการชดเชยรายได้
และการแบ่งปันกำไร/ขาดทุนในอนาคต อย่างไรก็ตาม
ธนาคารและบริษัทย่อยถือว่ากองทุนเพื่อการฟื้นฟูยังคงชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพส่วนที่โอนไป บสท.
ดังกล่าวตามเงื่อนไขสัญญาเดิม
ซึ่งเป็นไปตามแนวทางที่ธนาคารแห่งประเทศไทยได้ให้ไว้กับผู้บริหารของธนาคาร
ปัจจุบันการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพในส่วนที่โอนไปบสท.ยังอยู่ระหว่างการพิจารณาโดยกระทรวงการคลัง

-   สำรองที่มีของลูกหนี้ภายใต้สัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่มีประเด็นกับกองทุนเพื่อการฟื้นฟู

เมื่อวันที่ 18 เมษายน 2546 และ 15 กรกฎาคม 2546 กองทุนเพื่อการฟื้นฟูได้มีจดหมาย
แจ้งให้ธนาคารปรับปรุงค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญที่มีอยู่ของลูกหนี้ภายใต้สัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพเพิ่มขึ้นจำนวน
1,233 ล้านบาท
เนื่องจากเห็นว่าค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญจำนวนดังกล่าวน่าจะถือเป็นสำรองที่ได้กันไว้แล้วของลูกหนี้ที่ได้รับการชดเชยมิใช่เป็นของลูกหนี้ที่ไม่ได้รับการชดเชย
ซึ่งธนาคารได้พิจารณาตามสัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพแล้วเห็นว่าจำนวนดังกล่าวเป็นค่าเผื่อการปรับมูลค่าจากการปรับโครงสร้างหนี้จึงมิใช่ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญตามที่กองทุนเพื่อการฟื้นฟูแจ้งมา
และธนาคารได้ถือปฏิบัติมาโดยตลอด และธนาคารได้มีจดหมายลงวันที่ 15 สิงหาคม 2546
ถึงกองทุนเพื่อการฟื้นฟูเพื่อแจ้งว่าธนาคารยังไม่เห็นด้วยและอยู่ระหว่างการหาหลักฐานเพิ่มเติมสำหรับประเด็นดังกล่าว

อย่างไรก็ตาม ในเดือนธันวาคมปี 2546
ธนาคารได้มีการปรับปรุงโดยโอนค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญของลูกหนี้ที่ไม่ได้รับการชดเชยไปเป็นค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญของลูกหนี้ได้รับการชดเชยจำนวน
1,233 ล้านบาท ตามคำยืนยันของกองทุนเพื่อการฟื้นฟูแล้ว

ยอดคงค้างของสินทรัพย์ภายใต้สัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546 ยอดคงค้างของสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่ได้รับการชดเชย (Covered
Asset Pool หรือ “CAP”) ในบัญชีของธนาคารและบริษัทย่อยจำนวน 144,557 ล้านบาท
(ไม่ได้รวมลูกหนี้ด้อยคุณภาพภายใต้สัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ ที่โอนไปยัง
บสท. ซึ่งมีราคาโอนสะสม ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546 จำนวน 22,140 ล้านบาท)
ซึ่งธนาคารและบริษัทย่อยมีสำรองสำหรับสินทรัพย์ด้อยคุณภาพภายใต้สัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่ถือว่าได้กันไว้แล้วอยู่ในบัญชี
ณ วันควบรวมกิจการจำนวนรวม 21,250 ล้านบาท
(ประกอบด้วยสำรองที่มีอยู่ในบัญชีของธนาคารจำนวน 19,383 ล้านบาท
และในบัญชีของบริษัทย่อยจำนวน 1,867 ล้านบาท ทั้งนี้ ไม่รวมสำรองของบง. กรุงไทยธนกิจ
จำนวน 338 ล้านบาท)
ซึ่งสำรองที่มีอยู่ดังกล่าวถือเป็นเงินชดเชยผลขาดทุนที่กองทุนเพื่อการฟื้นฟูได้ให้ไว้แล้ว
ผลขาดทุนส่วนเกินจากสำรองที่ได้กันไว้แล้วดังกล่าวจะได้รับการชดเชยตามสัญญาการบริหารและชดเชย
สินทรัพย์ด้อยคุณภาพ

รายได้จากการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพตามสัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ

ธนาคารบันทึกรายได้จากการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพคำนวณตามเงื่อนไขในสัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพลงวันที่
1 กุมภาพันธ์ 2544 และสัญญาเพิ่มเติมลงวันที่ 9 ตุลาคม 2545
ทั้งนี้ในส่วนของสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่ได้รับชดเชยภายใต้สัญญาดังกล่าวที่โอนไปยังบรรษัทบริหาร
สินทรัพย์ไทย (บสท.) ซึ่งไม่ได้มีการกล่าวถึงไว้ในสัญญานั้น
ฝ่ายบริหารของธนาคารและบริษัทย่อยถือว่ากองทุนฟื้นฟูยังคงชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพส่วนที่โอนไป
บสท. ดังกล่าวตามเงื่อนไขสัญญาเดิม โดยดอกเบี้ยตั๋วสัญญาใช้เงินที่ได้รับจาก บสท.
ได้ถือเสมือนเป็นรายได้ส่วนหนึ่งซึ่งนำไปหักจากการคำนวณรายได้จากการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ
ซึ่งเป็นไปตามแนวทางที่ธนาคารแห่งประเทศไทยได้ให้ไว้
ปัจจุบันเรื่องดังกล่าวอยู่ระหว่างการพิจารณาและอนุมัติโดยกระทรวงการคลัง

อย่างไรก็ตาม เพื่อหลักความระมัดระวังรอบคอบ ในเดือนธันวาคมปี 2546
ธนาคารได้ตั้งสำรองเผื่อผลขาดทุนที่อาจเกิดขึ้นจากรายได้จากการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่อาจเรียกเก็บไม่ได้จำนวน
1,350 ล้านบาท ตามผลการเจรจาล่าสุดที่มีกับกระทรวงการคลัง
ซึ่งส่วนใหญ่เป็นผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพในส่วนของการโอนสินทรัพย์ด้อยคุณภาพไปบสท.

รายได้จากการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่ธนาคารและบริษัทย่อยรับรู้ในระหว่างปี 2546 จำนวน
3,311 ล้านบาท และ 5 ล้านบาท ตามลำดับ และรายได้จากการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพค้างรับ
ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546 จำนวน 5,220 ล้านบาท ประกอบด้วย
รายได้ค้างรับที่อยู่ระหว่างการตรวจสอบหรือรอการตรวจสอบโดยกองทุนเพื่อการฟื้นฟูจำนวน 169
ล้านบาท
รายได้ค้างรับสำหรับลูกหนี้ที่โอนให้บสท.และอยู่ระหว่างการพิจารณาอนุมัติโดยกระทรวงการคลัง
(สะสมตั้งแต่วันที่โอนให้ บสท. ถึงวันที่ในงบดุล) จำนวน 5,884 ล้านบาท
และรายได้ค้างรับส่วนที่มีประเด็นโต้แย้งระหว่างธนาคารและกองทุนเพื่อการฟื้นฟูจำนวน 517
ล้านบาท
และหักด้วยสำรองเผื่อผลขาดทุนที่อาจเกิดขึ้นจากรายได้จากการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่อาจเรียกเก็บไม่ได้จำนวน
1,350 ล้านบาท

อนึ่งจำนวนเงินที่จะได้รับจริงของรายได้จากการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพขึ้นอยู่กับ
ผลการตรวจสอบของกองทุนเพื่อการฟื้นฟู ผลการเจรจาเพื่อหาข้อสรุปในประเด็นที่ยังตกลงกันไม่ได้
ผลการพิจารณาจากกระทรวงการคลังในส่วนของลูกหนี้ด้อยคุณภาพที่ได้มีการโอนไปยังบสท.
และการเปลี่ยนแปลงข้อตกลงเพิ่มเติมของสัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ (ถ้ามี)
ซึ่งจำนวนเงินที่จะได้รับจริงอาจแตกต่างจากที่บันทึกไว้
ธนาคารรับรู้รายได้จากการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพตามประมาณการตามสัญญาฯ อย่างไรก็ตาม
ธนาคารเชื่อมั่นว่าจำนวนเงินที่จะได้รับจะไม่แตกต่างจากที่บันทึกไว้อย่างเป็นสาระสำคัญเพราะกองทุนเพื่อการฟื้นฟูมีภาระผูกพันต่อธนาคารตามสัญญาการบริหารและชดเชยสินทรัพย์ด้อย
คุณภาพ

ความเสี่ยงจากสัญญาโอนลูกหนี้ด้อยคุณภาพให้บรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย

เมื่อวันที่ 12 ตุลาคม 2544
ธนาคารได้ลงนามในสัญญาโอนสินทรัพย์เพื่อโอนขายสินเชื่อด้อยคุณภาพให้แก่บรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย
(“บสท.”) ตามพระราชกำหนดบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย (“พรก.”)

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546 ธนาคารมีลูกหนี้ที่โอนไป บสท.
จำแนกเป็นลูกหนี้ที่ได้รับการชดเชยรายได้ (CAP) และที่ไม่ได้รับการชดเชย (NON CAP) ดังนี้: -

+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
|                           | (หน่วย |        |         |             |
|                           | :     |        |         |             |
|                           | ล้า    |        |         |             |
|                           | นบาท) |        |         |             |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
|                           | งบ    |        |         |             |
|                           | การเง |        |         |             |
|                           | ินเฉพา |        |         |             |
|                           | ะของธ |        |         |             |
|                           | นาคาร |        |         |             |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
|                           | 31    |        |         |             |
|                           | ธ     |        |         |             |
|                           | ันวาคม |        |         |             |
|                           | 2546  |        |         |             |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
|                           |       |        | ขาดท    | ก           |
|                           |       |        | ุนจากการ | ารบันทึกขาดทุน |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
| ลูกหนี้ที่โอนขายไป บสท.        | ราคาต | ร      | โอนขาย  | จ           |
|                           | ามบัญชี | าคาโอน |         | ากการโอนขาย |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
| ลูกหนี้ที่ได้รับการชดเชย (CAP)   | 8     | 22,140 | 60,330  | ตั้งพักรอการ   |
|                           | 2,470 |        |         | ชดเชยจากกอง |
|                           |       |        |         | ทุนเพื่อการฟื้นฟู |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
| ลูกหนี้ที่ไม่ได้รับการชดเชย (NON  | 1     | 3,696  | 12,096  | ลดค่าเผ      |
| CAP)                      | 5,792 |        |         | ื่อหนี้สงสัยจะสูญ |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
| รวม                       | 9     | 25,836 | 72,426  |             |
|                           | 8,262 |        |         |             |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
| หัก :                      |       | (      |         |             |
| ราคาโอนส่วนที่ยังไม่ได้รับ       |       | 2,389) |         |             |
| ตั๋วสัญญาใช้เงินเพื่อชำระราคาเนื่อ |       |        |         |             |
| งจากอยู่ระหว่างการตรวจสอบโดย |       |        |         |             |
| บสท. เพื่อยืนยันราคา          |       |        |         |             |
| (ในงบการเงินปี 2546         |       |        |         |             |
| แสดงรวมอยู่ในสินทรัพย์อื่น)      |       |        |         |             |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
| :                         |       | (637)  |         |             |
| ตั๋วสัญญาใช้เงินที่ได้รับการไถ่ถอน  |       |        |         |             |
|                           |       |        |         |             |
| บางส่วน                    |       |        |         |             |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+
| ม                         |       | 22,810 |         |             |
| ูลค่าตามตั๋วสัญญาใช้เงินที่ได้รับจาก |       |        |         |             |
| บสท. แล้ว (ในงบการเงินปี     |       |        |         |             |
| 2546                      |       |        |         |             |
| แสดงรว                    |       |        |         |             |
| มอยู่ในเงินลงทุนระยะยาวประเภท |       |        |         |             |
| ตราสารหนี้ที่จะถือจนครบกำหนด)  |       |        |         |             |
+---------------------------+-------+--------+---------+-------------+

ธนาคารจะได้รับชำระราคาจากการโอนขายลูกหนี้เป็นตั๋วสัญญาใช้เงินที่ออกโดยบสท.
ประเภทเปลี่ยนมือไม่ได้อายุ 10 ปี โดยมีกองทุนเพื่อการฟื้นฟูเป็นผู้อาวัล
ตั๋วสัญญาใช้เงินดังกล่าวมีดอกเบี้ยตามอัตราดอกเบี้ยเงินฝากเฉลี่ยของธนาคารพาณิชย์ขนาดใหญ่ 5
แห่ง ซึ่งบสท.
จะชำระดอกเบี้ยดังกล่าวทุกปีในรูปของตั๋วสัญญาใช้เงินที่เปลี่ยนมือไม่ได้มีกำหนดใช้เงินเมื่อสิ้นระยะเวลาหนึ่งปีนับแต่วันออก
โดย บสท. สงวนสิทธิต่ออายุได้ตามที่เห็นควร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
ธนาคารมีดอกเบี้ยจากตั๋วสัญญาใช้เงินของ บสท. ค้างรับจำนวน 355 ล้านบาท

ทั้งนี้ ภายใต้สัญญาโอนขายลูกหนี้ด้อยคุณภาพให้บสท.
ธนาคารมีภาระที่จะต้องร่วมรับรู้ส่วนแบ่งผลกำไรหรือขาดทุนจากการบริหารสินทรัพย์ด้อยคุณภาพของ
บสท. ณ สิ้นปีที่ห้า และสิ้นปีที่สิบนับตั้งแต่วันที่ 1 กรกฏาคม 2544 โดยในกรณีมีผลขาดทุน
ผลขาดทุนส่วนแรกจำนวนไม่เกินร้อยละ 20 ของราคาโอน ธนาคารจะเป็นผู้รับผิดชอบ
ผลขาดทุนส่วนที่สองจำนวนไม่เกินร้อยละ 20 ของราคาโอน บสท.
และธนาคารจะแบ่งกันฝ่ายละครึ่ง ผลขาดทุนส่วนที่เหลือ บสท. จะรับไปทั้งหมด
โดยทั้งนี้ค่าใช้จ่ายของบสท. และดอกเบี้ยจ่ายของตั๋วสัญญาใช้เงินที่ออกโดยบสท.
จะรวมอยู่ในการคำนวณผลกำไรขาดทุนดังกล่าวด้วย และหากกรณีที่การบริหารมีกำไร
กำไรส่วนแรกจำนวนไม่เกินร้อยละ 20
ของราคาโอนจะแบ่งกันฝ่ายละครึ่งระหว่างบสท.และธนาคาร ผลกำไรส่วนที่สอง
(ซึ่งเมื่อรวมกับผลกำไรส่วนแรกแล้วต้องไม่เกินส่วนต่างระหว่างมูลค่าสินทรัพย์ด้อยคุณภาพตามบัญชีและราคาโอน)
ธนาคารจะรับไปทั้งหมด ส่วนกำไรส่วนที่เหลือ บสท. จะรับไปทั้งหมด

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
ธนาคารยังไม่ได้มีการบันทึกผลกำไร/ขาดทุนที่อาจจะเกิดขึ้นในอนาคตจากภาระผูกพันข้างต้นเนื่องจากยังไม่สามารถประเมินผลกำไร/ขาดทุนที่จะเกิดขึ้นที่แน่นอนได้
ทั้งนี้ฝ่ายบริหารของธนาคารเชื่อว่าจะไม่เกิดผลขาดทุนที่มีสาระสำคัญในอนาคต

รัฐบาลไทยไม่ได้รับประกันข้อตกลง/เงื่อนไขที่กองทุนเพื่อการฟื้นฟูต้องปฏิบัติตาม

แม้ว่ากองทุนเพื่อการฟื้นฟูจะเป็นหน่วยงานของรัฐบาลไทย
แต่รัฐบาลไทยไม่ได้รับรองอย่างชัดเจนในการที่จะให้กองทุนเพื่อการฟื้นฟูปฏิบัติตามข้อตกลง /
เงื่อนไขที่มีต่อธนาคาร
แต่อย่างไรก็ตามการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพของธนาคารเป็นไปตามมติคณะรัฐมนตรีเมื่อ 19
กันยายน 2543

ความเสี่ยงจากความสูญเสียที่เกิดจากการปรับโครงสร้างหนี้ที่มีปัญหา

ในการปรับโครงสร้างหนี้แต่ละราย ธนาคารอาจจะเกิดความสูญเสียขึ้น เช่น
จากการได้รับชำระดอกเบี้ยในอัตราที่ต่ำลงจากเดิม หรือมีการปรับลดเงินต้นลง อย่างไรก็ตาม
สินเชื่อส่วนใหญ่ของธนาคารได้ถูกนับรวมอยู่ในสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่ได้รับการค้ำประกันและชดเชยความเสียหายจากกองทุนเพื่อการฟื้นฟูทำให้ธนาคารไม่ต้องรับรู้ส่วนสูญเสียจากการปรับโครงสร้างหนี้ของสินเชื่อเหล่านั้น
คงเหลือแต่ลูกหนี้ที่ไม่ได้รับการค้ำประกันจากกองทุนเพื่อการฟื้นฟูที่มีมูลค่าเงินให้สินเชื่อรวมดอกเบี้ยค้างรับ
ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546 จำนวน 57,250 ล้านบาท ซึ่งเป็นหนี้จัดชั้นต่ำกว่ามาตรฐาน
จัดชั้นสงสัย และจัดชั้นสงสัยจะสูญเป็นจำนวน 327 ล้านบาท 2,097 ล้านบาท และ 5,866
ล้านบาท ตามลำดับ ซึ่งอาจต้องมีการปรับโครงสร้างหนี้ต่อไปในอนาคต
และไม่ได้รับการชดเชยความสูญเสียที่อาจเกิดขึ้นจากการปรับโครงสร้างหนี้

กรณีปรับโครงสร้างหนี้โดยการเปลี่ยนแปลงเงื่อนไขการชำระหนี้
ธนาคารได้คำนวณมูลค่าที่คาดว่าจะได้รับคืนโดยการหามูลค่าปัจจุบันของกระแสเงินสดที่คาดว่าจะได้รับคืนคิดลดด้วยอัตรา
ดอกเบี้ยในตลาด สำหรับปีสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2546
ธนาคารมีส่วนสูญเสียจากการปรับโครงสร้างหนี้ที่เกิดจากการปรับมูลค่าหนี้ (NPV Loss)
เฉพาะของสินเชื่อที่ไม่ได้รับการชดเชย (NON CAP) คิดเป็นจำนวนเงินประมาณ 300 ล้านบาท
ซึ่งธนาคารได้ตั้งค่าเผื่อการปรับมูลค่าจากการปรับโครงสร้างหนี้ไว้แล้ว
โดยจำนวนดังกล่าวเป็นส่วนสูญเสียจากการปรับโครงสร้างหนี้ในปีปัจจุบันเป็นจำนวนเงินประมาณ
151 ล้านบาท และเป็นส่วนสูญเสียที่เกิดจากการปรับโครงสร้างหนี้ในปีก่อน ๆ
คิดเป็นจำนวนเงินประมาณ 149 ล้านบาท

นอกจากนี้
ธนาคารได้ทำการประมาณการส่วนสูญเสียจากการปรับโครงสร้างหนี้จากการลดหนี้เงินต้นหรือดอกเบี้ยค้างรับหากลูกหนี้สามารถปฏิบัติตามเงื่อนไขของการปรับโครงสร้างหนี้ได้
ส่วนสูญเสียสำหรับลูกหนี้ที่ไม่ได้รับการชดเชย (NON CAP) จำนวนประมาณ 314 ล้านบาท
ธนาคารได้จัดให้มีการสำรองทั่วไปไว้แล้ว
โดยแสดงรวมเป็นส่วนหนึ่งของบัญชีค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญในงบดุล

ความเสี่ยงจากการเพิ่มขึ้นของหนี้ที่ระงับรับรู้รายได้ (NPL) ภายหลังสิ้นสุดสัญญาการบริหารและ

ชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ

ปัจจุบันหนี้ที่ระงับรับรู้รายได้ของธนาคารจะคิดจากเฉพาะเงินให้สินเชื่อที่ไม่ได้รับการ
ชดเชยตามสัญญาการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ ดังนั้น
ภายหลังสัญญาการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพหมดอายุลง ณ สิ้นปี 2548
ธนาคารจะต้องนำหนี้ที่เคยได้รับการชดเชยตามสัญญาดังกล่าวที่ค้างชำระเงินต้นและหรือดอกเบี้ยเกินกว่า
3 เดือนมาคิดรวมเป็นหนี้ที่ระงับรับรู้รายได้
ซึ่งอาจทำให้ยอดหนี้ที่ระงับรับรู้รายได้ของธนาคารเพิ่มสูงขึ้นได้อีกในอนาคต อย่างไรก็ตาม
ตลอดระยะเวลาที่ผ่านมาธนาคารได้เร่งดำเนินการในการลดยอดหนี้ที่ระงับรับรู้รายได้ในส่วนของสินเชื่อที่ได้รับการชดเชยอย่างต่อเนื่อง
เพื่อลดจำนวนสินเชื่อที่ระงับรับรู้รายได้ให้เหลือน้อยที่สุดก่อนที่สัญญาการชดเชยสินทรัพย์ด้อยคุณภาพจะสิ้นสุดลง
ณ สิ้นปี 2548

ความเสี่ยงที่ธนาคารอาจกลับเป็นธนาคารรัฐวิสาหกิจในอนาคต

ตามสัญญาให้สิทธิในการซื้อคืนใบสำคัญแสดงสิทธิในการซื้อหุ้นบุริมสิทธิ (Option Agreement)
ที่ธนาคารทำกับกองทุนเพื่อการฟื้นฟูนั้น
สัญญาดังกล่าวได้ให้สิทธิธนาคารในการซื้อคืนใบสำคัญแสดงสิทธิจากกองทุนเพื่อการฟื้นฟูในช่วงระยะเวลานับจากวันที่ลงนามในสัญญาจนกระทั่งอีก
1 ปีก่อนที่ใบสำคัญแสดงสิทธิครบกำหนดอายุ (ใบสำคัญแสดงสิทธิครบกำหนดอายุในวันที่ 8 พฤษภาคม
2554) ซึ่งหากครบกำหนดแล้วยังคงมีใบสำคัญแสดงสิทธิเหลืออยู่
กองทุนเพื่อการฟื้นฟูอาจใช้สิทธิในการซื้อหุ้นบุริมสิทธิของธนาคาร
โดยจำนวนหุ้นบุริมสิทธิที่เกิดจากการใช้สิทธิเมื่อรวมกับหุ้นเดิมที่กองทุนเพื่อการฟื้นฟูถืออยู่แล้ว
หากมีเกินร้อยละ 50 ธนาคารจะกลับเป็นธนาคารรัฐวิสาหกิจ
โดยมีกองทุนเพื่อการฟื้นฟูเป็นผู้ถือหุ้นใหญ่อีกครั้ง

ความเสี่ยงจากการดำเนินการ

-   ความเสี่ยงสินเชื่อ

ความเสี่ยงสินเชื่อเป็นความเสี่ยงอันเกิดจากการที่ลูกหนี้ผิดนัดชำระหนี้
หรือคุณภาพของสินทรัพย์เสื่อมลง
ทำให้เกิดความสูญเสียแก่ธนาคารหากไม่สามารถเพิ่มผลตอบแทนเพื่อชดเชยความเสี่ยงที่สูงขึ้นนี้ได้

-   ในเชิงนโยบายด้านการอำนวยสินเชื่อ

คณะกรรมการบริหารความเสี่ยงได้กำหนดและทบทวนนโยบายการบริหารความเสี่ยงด้านสินเชื่อของธนาคาร
รวมถึงการอนุมัติการปรับปรุงเครื่องมือนโยบายสินเชื่อ
วิธีการและเครื่องมือในการวัดความเสี่ยงสินเชื่อ การกำหนดอัตราดอกเบี้ย (Loan Pricing
Methodology) นโยบายการบริหารพอร์ตโฟลิโอของสินเชื่อ (Portfolio Management
Policy) เพดานการกระจุกตัวของสินเชื่อ (Concentration Limits)
นโยบายการใช้เงินกองทุน (Capital Allocation) และความเพียงพอของเงินกองทุน
(Capital Adequacy)
ตลอดจนกำหนดและทบทวนนโยบายการตั้งสำรองค่าเผื่อหนี้สูญและความเพียงพอของเงินสำรองอย่างสม่ำเสมอ
เพื่อให้การบริหารความเสี่ยงด้านสินเชื่อของธนาคารบรรลุวัตถุประสงค์ทั้งในด้านความเสี่ยงและผลตอบแทน
(Risk & Return)

-   ในเชิงการจัดการด้านการอำนวยสินเชื่อ

ธนาคารมีระบบการบริหารความเสี่ยงด้านสินเชื่อทั้งในระดับธุรกรรม (Standalone Risk
Management) และระดับพอร์ตโฟลิโอของสินเชื่อ (Portfolio Risk Management) ดังนี้

กระบวนการจัดการความเสี่ยงด้านสินเชื่อในระดับธุรกรรม

การอำนวยสินเชื่อนำมาซึ่งความเสี่ยง 2 ประการด้วยกัน คือ ความเสี่ยงจากคู่สัญญา (Default
Risk) และความเสี่ยงจากหลักประกัน (Security Risk) ทั้งนี้ ความเสี่ยงจากคู่สัญญา
คือความเสี่ยงที่ลูกหนี้ผิดนัดชำระหนี้ทั้งหมดหรือบางส่วนอันก่อให้เกิดความสูญเสียแก่ธนาคาร
ขณะที่ความเสี่ยงจากหลักประกันเกิดจากการเสื่อมถอยลงของมูลค่าหลักประกัน
และ/หรือความไม่เพียงพอครอบคลุมความสูญเสียที่คาดหวังตลอดอายุของเงินกู้ยืม

ธนาคารได้ใช้ Risk Grading Tools (RGT) เพื่อจัดอันดับความเสี่ยงอย่างเป็นทางการตั้งแต่ปี
2545 เป็นต้นมา ธนาคารได้ทำการ Validate และ Recalibrate
โมเดลเพื่อพัฒนาความถูกต้องแม่นยำอย่างต่อเนื่อง
ในปัจจุบันโมเดลที่ธนาคารใช้ในการวัดความเสี่ยงของลูกค้านิติบุคคลเป็น Version 3.0
ซึ่งถูกพัฒนาขึ้นภายใต้แนวคิด Hybrid Approach โดยพิจารณาทั้งปัจจัยเชิงปริมาณ
(Quantitative factors) และปัจจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative factors) ร่วมกัน
ปัจจัยเชิงปริมาณมุ่งเน้นที่อัตราส่วนทางการเงินเป็นสำคัญ ขณะที่
ปัจจัยเชิงคุณภาพพิจารณาความเสี่ยงของผู้กู้ใน 2 ด้านคือ ความเสี่ยงธุรกิจและการจัดการ
และความเสี่ยงอุตสาหกรรม โดยมีค่าความแม่นยำในการพยากรณ์ (Accuracy)
ของโมเดลประมาณร้อยละ 80

ทั้งนี้ ผลของ Grading สะท้อนให้เห็นถึงความเสี่ยงใน 3 ด้าน คือ

1) ความเสี่ยงผู้กู้ (Borrower Risk) โดยแสดงในรูปค่าประมาณการความถี่ในการผิดนัดชำระหนี้
(Expected Default Frequency: EDF) ภายในระยะเวลา 1 ปีข้างหน้าในรูปของกลุ่ม 14
กลุ่ม ที่มีการกระจายตัวของเกรดตั้งแต่ AAA - D
และค่าประมาณการความถี่ในการผิดนัดชำระหนี้ตั้งแต่ร้อยละ 0 - ร้อยละ100

2) ความเสี่ยงด้านวงเงิน (Facility Risk)
โดยแสดงในรูปของความสูญเสียที่เกิดขึ้นหากผู้กู้ผิดนัดชำระหนี้ (Loss Given Default: LGD)
โดยแสดงในรูปของเกรด A - J ที่มีค่าความสูญเสียที่เกิดขึ้นตั้งแต่ ร้อยละ 0 – ร้อยละ 100

3) ความเสี่ยงสินเชื่อ (Credit Risk)
แสดงถึงประมาณการอัตราความสูญเสียที่คาดหวังไว้สำหรับธุรกรรมนั้น ๆ (Expected Loss: EL)
อันเป็นผลคูณของโอกาสที่ลูกหนี้จะผิดนัดชำระหนี้กับความสูญเสียที่จะเกิดขึ้นหากผู้กู้ผิดนัดชำระหนี้
โดยแสดงในรูปของกลุ่ม 14 กลุ่ม ที่มีการกระจายตัวของเกรดตั้งแต่ AAA - D
และมีค่าอัตราความสูญเสียที่คาดหวังตั้งแต่ร้อยละ 0 – ร้อยละ 100 เช่นเดียวกับความเสี่ยงผู้กู้

ธนาคารได้มีการปรับ 1-Year Actual Default Curve
ให้เป็นไปในรูปแบบเดียวกันกับของบริษัท Standard & Poor’s และได้นำค่ากลาง (Mean)
ของค่าประมาณการความถี่ในการผิดนัดชำระหนี้แต่ละช่วงมาเป็นตัวแทนระดับความเสี่ยงของผู้กู้ในแต่ละกลุ่มเช่นเดียวกับของสถาบันจัดอันดับเครดิตต่างประเทศ
เพื่อยกระดับระบบการบริหารความเสี่ยงสินเชื่อของธนาคารให้เป็นไปตามมาตรฐานสากล

ในด้านการประยุกต์ใช้นั้น คณะกรรมการพิจารณาสินเชื่อได้ใช้ผล Grading
เป็นแนวทางเปรียบเทียบความเสี่ยงระหว่างผู้กู้และเป็นปัจจัยหนึ่งประกอบการพิจารณาสินเชื่อ
ขณะที่เจ้าหน้าที่สินเชื่อใช้เป็นแนวทางในการกำหนดความถี่ของการเยี่ยมเยียนลูกค้า การติดต่อ
และการทบทวนวงเงิน เพื่อป้องกันการเกิดปัญหาหนี้เสียในอนาคต
และฝ่ายตรวจสอบสินเชื่อได้นำไปใช้เป็นแนวทางในการจัดทำแผนตรวจสอบสินเชื่อ
เพื่อทบทวนนโยบายและแนวทางปฏิบัติในการจัดอันดับความเสี่ยงว่าได้มีการนำไปปฏิบัติอย่างเหมาะสมหรือไม่

ธนาคารมีโครงการที่จะพัฒนา RGT
ในส่วนของโมเดลให้ครอบคลุมกลุ่มลูกค้ารายย่อยซึ่งประกอบด้วยกลุ่มลูกค้าสินเชื่อเพื่อที่อยู่อาศัยและกลุ่มลูกค้าสินเชื่อส่วนบุคคล
ตลอดจนกลุ่มลูกค้าสินเชื่อโครงการ พร้อมทั้งนำ Pricing Module เข้าเป็นส่วนหนึ่งของ RGT
โดยองค์ประกอบหลักในการกำหนดอัตราดอกเบี้ยประกอบด้วยอัตราความสูญเสียที่คาดหวังสำหรับธุรกรรมนั้น
(EL) ต้นทุนทางการเงินของธนาคาร และค่าใช้จ่ายในการดำเนินงาน เพื่อใช้เป็น Indicative
Rate สำหรับเจ้าหน้าที่สินเชื่อใช้อ้างอิงในการคิดอัตราดอกเบี้ยเงินกู้จากลูกค้า
รวมถึงการประเมินผลตอบแทนจากลูกค้าสินเชื่อ (Customer Profitability Analysis)
และการวัดประสิทธิภาพในการใช้เงินกองทุนของแต่ละหน่วยธุรกิจในภาพรวมในอนาคต

-   กระบวนการจัดการความเสี่ยงด้านสินเชื่อในระดับพอร์ตโฟลิโอของสินเชื่อ (Portfolio)

ณ 31 ธันวาคม 2546 วงเงินให้สินเชื่อของธนาคารส่วนใหญ่กระจุกตัวอยู่ในธุรกิจประเภท
การอุตสาหกรรมการค้าปลีกค้าส่ง และอสังหาริมทรัพย์ โดยคิดเป็นประมาณร้อยละ 24.18, 12.36
และ 11.18 ของวงเงินให้สินเชื่อรวมตามลำดับ

ในช่วงปีที่ผ่านมา ธนาคารได้ทดลองประยุกต์ใช้แนวทาง Covariance Portfolio Model
ในการประมาณค่าเงินกองทุนที่เหมาะสม (Economic Capital)
สำหรับรองรับความสูญเสียที่ไม่คาดหวังในระดับพอร์ต (Unexpected Loss, Portfolio) ณ
ระดับความเชื่อมั่นหนึ่ง
และได้ทำการกระจายเงินกองทุนที่คำนวณได้สำหรับทั้งพอร์ตกลับเข้าหาแต่ละรายลูกหนี้สินเชื่อ
เพื่อประโยชน์ในการศึกษาเปรียบเทียบความสัมพันธ์ระหว่างความเสี่ยงกับผลตอบแทนที่ได้รับจากลูกหนี้สินเชื่อแต่ละราย
อันนำไปสู่การกำหนด Limit ที่เหมาะสมกับแต่ละราย แต่ละ Sector และระดับพอร์ต
อย่างไรก็ตาม ยังมีข้อจำกัดในหลายแง่มุมของค่าประมาณการในส่วน Key Risk Components
ที่ต้องปรับปรุง เช่น การประมาณการความสูญเสียหลังจากเกิดการผิดนัดชำระหนี้ (LGD)
ประมาณภาระผูกพัน ณ เวลาเกิดการผิดนัดชำระหนี้ (EAD) เป็นต้น
เพื่อให้การประมาณค่าเงินกองทุนที่เหมาะสม มีความถูกต้องแม่นยำขึ้น
ซึ่งการปรับปรุงองค์ประกอบดังกล่าวข้างต้นอยู่ในแผนงานที่จะดำเนินการในปี 2547 นี้
พร้อมกับการศึกษาแนวทางอื่นๆที่อาจจะนำมาประยุกต์ใช้ในการบริหารพอร์ตสินเชื่อ เช่น แนวทาง
Actuarial Science เป็นต้น

ทั้งนี้ มูลค่าสูงสุดของความเสี่ยงด้านสินเชื่อ คือ
มูลค่าตามบัญชีของเครื่องมือทางการเงินหักด้วยสำรองเผื่อผลขาดทุนตามที่แสดงไว้ในงบดุล
และความเสี่ยงของภาระผูกพันนอกงบดุลซึ่งเกิดจากการค้ำประกันการกู้ยืมและค้ำประกันอื่นๆ

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
ธนาคารมีภาระผูกพันนอกงบดุลซึ่งวิเคราะห์ตามระยะเวลาครบกำหนดของสัญญานับจากวันที่ในงบดุลได้ดังต่อไปนี้
:-

  --------------------------------------- ----------------------------------- ----------- -----------
                                          (หน่วย : ล้านบาท)                                 

                                          งบการเงินรวมและงบการเงินเฉพาะธนาคาร               

                                          นับจาก 31 ธันวาคม 2546                            

                                          ไม่เกิน                               มากกว่า      

                                          1 ปี                                 1 ปี         รวม

  การรับอาวัลตั๋วเงิน                          644                                 10          654

  การค้ำประกันเงินกู้ยืม                        465                                 -           465

  ภาระตามตั๋วแลกเงินค่าสินค้าเข้าที่ยังไม่ครบกำหนด   138                                 14          152

  เล็ตเตอร์ออฟเครดิต                         1,160                               234         1,394

  การค้ำประกันอื่น                            4,065                               235         4,300
  --------------------------------------- ----------------------------------- ----------- -----------

ความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงของราคาตลาด

ความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงของราคาตลาดหมายถึงความเสี่ยงที่ธนาคารอาจได้รับความเสียหายอันสืบเนื่องมาจากการเปลี่ยนแปลงอัตราดอกเบี้ย
อัตราแลกเปลี่ยนและราคาของหลักทรัพย์ซึ่งส่งผลกระทบต่อฐานะเงินตราต่างประเทศและฐานะการลงทุนของธนาคาร
ดังนั้นความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงของราคาตลาดจึงประกอบไปด้วยความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ย
ความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยน และความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงราคาของตราสารทุน

ธนาคารมีทีมงานบริหารความเสี่ยงตลาดและสินทรัพย์/หนี้สินซึ่งมีหน้าที่ในการประเมินความเสี่ยงที่เกิดจากการผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนและอัตราดอกเบี้ย
โดยจัดให้มีการนำกระบวนการบริหารความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงของราคาตลาดมาใช้
ทั้งในด้านการวัด (Value at Risk) และควบคุมความเสี่ยงดังกล่าว ธนาคารใช้ Value at
Risk ควบคู่กับ factor sensitivity อื่น เช่น DV01 เป็นต้น
เพื่อกำหนดและรายงานระดับความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงราคาตลาดที่ยอมรับได้และระดับความเสี่ยงเตือนภัยล่วงหน้าสำหรับการลงทุนในหลักทรัพย์ประเภทเพื่อค้า
ทั้งนี้
เพื่อให้ธนาคารสามารถดำเนินมาตรการปรับระดับความเสี่ยงให้อยู่ในระดับที่เหมาะสมได้ทันท่วงที

- ความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ย

ความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ย
เป็นความเสี่ยงที่รายได้หรือเงินกองทุนของธนาคารได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงอัตราดอกเบี้ยของรายการสินทรัพย์
หนี้สิน และรายการนอกงบดุลที่มีความอ่อนไหวต่ออัตราดอกเบี้ย

สินเชื่อของธนาคารโดยส่วนใหญ่เป็นอัตราดอกเบี้ยลอยตัวอิงกับประกาศของธนาคาร (MLR, MOR
และ MRR) ขณะที่เงินฝากส่วนใหญ่ของธนาคารอยู่ในประเภทเงินฝากประจำไม่เกิน 12 เดือน
ออมทรัพย์ และกระแสรายวัน
ทำให้ธนาคารสามารถปรับอัตราดอกเบี้ยเงินฝากดังกล่าวได้ตามอัตราดอกเบี้ยของสินเชื่อ
ซึ่งช่วยลดความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ยได้ในระดับหนึ่ง
หรือหากธนาคารมีการให้สินเชื่อหรือมีสินทรัพย์ที่เป็นอัตราดอกเบี้ยคงที่
ฝ่ายบริหารเงินจะทำการลดความเสี่ยงนั้นด้วยการหาแหล่งเงินที่เป็นอัตราดอกเบี้ยคงที่เช่นกันทำให้ธนาคารได้รับส่วนต่าง
(Spread) จากการทำธุรกรรมนั้น ๆ ขณะเดียวกัน
ได้มีการบริหารโดยลดขนาดของส่วนต่างระหว่างสินทรัพย์และหนี้สินระหว่างช่วงเวลา (Repricing
Mismatch)
เพื่อควบคุมให้ผลกระทบอันเกิดจากการเปลี่ยนแปลงของอัตราดอกเบี้ยอยู่ภายใต้ขอบเขตความเสี่ยงที่ธนาคารยอมรับได้ด้วยการใช้ตราสารอนุพันธ์ทางด้านอัตราดอกเบี้ย
เช่น Interest Rate Swap เมื่อมีความจำเป็น

ปัจจุบันธนาคารอยู่ในระหว่างการติดตั้งและทดสอบระบบบริหารสินทรัพย์และหนี้สิน
เพื่อใช้เป็นข้อมูลสนับสนุนการตัดสินใจของคณะกรรมการบริหารสินทรัพย์และหนี้สิน (Assets &
Liabilities Management Committee) ให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

สินทรัพย์/หนี้สินทางการเงินจำแนกตามประเภทอัตราดอกเบี้ย ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
จำแนกได้ดังนี้ :-

+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
|                              | (หน่วย :  |        |        |        |
|                              | ล้านบาท)  |        |        |        |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
|                              | งบก      |        |        |        |
|                              | ารเงินเฉพ |        |        |        |
|                              | าะธนาคาร |        |        |        |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
|                              | 31       |        |        |        |
|                              | ธันวาคม   |        |        |        |
|                              | 2546     |        |        |        |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
|                              | มีอัต      |        |        |        |
|                              | ราดอกเบี้ย |        |        |        |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
|                              | ปรับข     | มีอัตรา  |        |        |
|                              | ึ้นลงอ้างอิง |        |        |        |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| รายการ                       | ตาม      | ดอก    | ไม่ม    | รวม    |
|                              | อัตราตลาด | เบี้ยคงที่ | ีดอกเบี้ย |        |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| สินทรัพย์ทางการเงิน              |          |        |        |        |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| เงินสด                        |   -      |   -    |        |        |
|                              |          |        |  1,094 |  1,094 |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน |   1,396  |        |        |        |
|                              |          |  7,745 |  6,453 | 15,594 |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| หลักทรัพย์ซื้อโดยมีสัญญาขายคืน       |   -      |        |   -    |        |
|                              |          | 13,100 |        | 13,100 |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| เงินลงทุน                      |   24,394 |        |        |        |
|                              |          |  3,784 | 11,430 | 39,608 |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| เงินให้สินเชื่อ                   |   51,046 |        |        |   1    |
|                              |          | 66,031 |  2,715 | 19,792 |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| หนี้สินทางการเงิน                |          |        |        |        |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| เงินฝาก                       |   41,066 |   1    |        |   1    |
|                              |          | 54,070 |  1,187 | 96,323 |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน |   4,234  |        |        |        |
|                              |          | 12,369 |  2,928 | 19,531 |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| หนี้สินจ่ายคืนเมื่อทวงถาม           |   -      |   -    |        |        |
|                              |          |        |  1,271 |  1,271 |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| เงินกู้ยืม                       |   -      |   -    |        |        |
|                              |          |        |  3,304 |  3,304 |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+
| ตั๋วเงินจ่ายกองทุนเพื่อการฟื้นฟู       |   22,000 |   -    |   -    |        |
|                              |          |        |        | 22,000 |
+------------------------------+----------+--------+--------+--------+

นอกจากนี้ธนาคารมีสินทรัพย์/หนี้สินทางการเงินที่ก่อให้เกิดรายได้และค่าใช้จ่ายยอดคงเหลือถัวเฉลี่ยที่คำนวณโดยถัวเฉลี่ยจากยอดคงเหลือในระหว่างปีของสินทรัพย์และหนี้สินทางการเงินและอัตราเฉลี่ยของดอกเบี้ยและเงินปันผลสำหรับปีสิ้นสุดวันที่
31 ธันวาคม 2546 เป็นดังนี้ :-

+---------------------------------------+----------+---------+---------+
|                                       | (หน่วย :  |         |         |
|                                       | ล้านบาท)  |         |         |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
|                                       | งบก      |         |         |
|                                       | ารเงินเฉพ |         |         |
|                                       | าะธนาคาร |         |         |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
|                                       | 31       |         |         |
|                                       | ธันวาคม   |         |         |
|                                       | 2546     |         |         |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
|                                       | ยอด      | ดอกเบี้ย  | อัตรา    |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
|                                       | คงเหลือ   | และ     | เฉลี่ย    |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
|                                       | ถัวเฉลี่ย   | เงินปันผล | (ร้อยละ) |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| สินทรัพย์ทางการเงินที่ก่อให้เกิดรายได้          |          |         |         |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน          | 11,374   | 154     | 1.36    |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| หลักทรัพย์ซื้อโดยมีสัญญาขายคืน                | 9,192    | 132     | 1.43    |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| เงินลงทุน                               | 4        | 697     | 1.63    |
|                                       | 2,695⁽¹⁾ |         |         |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| เงินให้สินเชื่อ                            | 126,963  | 3,675   | 2.89    |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| หนี้สินทางการเงินที่ก่อให้เกิดค่าใช้จ่าย          |          |         |         |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| เงินฝาก                                | 187,225  | 4,592   | 2.45    |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน          | 18,660   | 386     | 2.07    |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| หนี้สินจ่ายคืนเมื่อทวงถาม                    | 389      | -       | -       |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| หลักทรัพย์ขายโดยมีสัญญาซื้อคืน                | -        | -       | -       |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| เงินกู้ยืม                                | 3,929    | 73      | 1.86    |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+
| ตั๋วเงินจ่ายกองทุนเพื่อการฟื้นฟู                | 30,790   | 773     | 2.51    |
+---------------------------------------+----------+---------+---------+

⁽¹⁾ จำนวนนี้ได้รวมมูลค่าส่วนที่ยังไม่ได้รับตั๋วสัญญาใช้เงินจาก บสท.

- ความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยน

ความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยน
เป็นความเสี่ยงที่รายได้หรือเงินกองทุนของธนาคารได้รับผลกระทบจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน
ทำให้เมื่อแปลงค่ารายการที่เป็นสกุลเงินตราต่างประเทศในงบการเงินเป็นสกุลเงินบาทแล้วมีมูลค่าทางบัญชีลดลง
รวมถึงการลดลงของรายได้อันเนื่องมาจากการค้าเงินตราต่างประเทศด้วย

ธนาคารประกอบธุรกรรมการซื้อขายเงินตราต่างประเทศกับลูกค้าทั้งที่เป็นการซื้อขายทันทีและล่วงหน้า
เพื่อใช้ในธุรกิจของลูกค้าเป็นหลัก
โดยการพิจารณาและกำหนดวงเงินซื้อขายเงินตราต่างประเทศให้กับลูกค้าถือเป็นส่วนหนึ่งของวงเงินที่จะต้องอนุมัติผ่านคณะกรรมการพิจารณาสินเชื่อ
(Credit Committee) นอกจากนี้ สายบริหารความเสี่ยงและพิจารณาสินเชื่อได้กำหนดตาราง
Loan Equivalent Factor (LEF)
ที่คำนวณมาจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนเงินสกุลต่างๆ ตามสภาพตลาดในแต่ละขณะ
เพื่อใช้คำนวณค่า Pre Settlement Risk สำหรับธุรกรรมดังกล่าว

ธนาคารใช้การกำหนด Limits และ Value at Risk (VaR) ในการวัดและรายงานความเสี่ยง
(Traded Market Risk
)ที่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของอัตราแลกเปลี่ยนและอัตราดอกเบี้ยเป็นรายวัน
ซึ่งช่วยให้ธนาคารสามารถบริหารความเสี่ยงได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
ธนาคารมีฐานะสุทธิที่เป็นเงินตราต่างประเทศที่สำคัญโดยจำแนกเป็นสกุลเงินได้ดังต่อไปนี้ :-

  -------------------------- ---------------------- ------------- -------------
                             (หน่วย : ล้านหน่วย)                     

                             งบการเงินเฉพาะธนาคารฯ                 

                             31 ธันวาคม 2546                       

                             เหรียญสหรัฐ              ยูโร*          สกุลอื่นๆ*

  ฐานะทันที                    303.31                 3.12          10.88

  ฐานะล่วงหน้า                                                      

  - สัญญาล่วงหน้า               (315.41)               (3.55)        (12.89)

  ฐานะสุทธิ                    (12.10)                (0.43)        (2.01)
  -------------------------- ---------------------- ------------- -------------

  *
  สำหรับสกุลยูโรและสกุลอื่นๆแสดงฐานะสุทธิเป็นเงินตราต่างประเทศเทียบเท่าสกุลเงินเหรียญสหรัฐ

  - ความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงราคาตลาดของตราสารทุน

ความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงราคาตลาดของตราสารทุนคือความเสี่ยงที่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของราคาของตราสารทุนหรือหุ้นทุน
ซึ่งอาจจะทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงต่อมูลค่าของสินทรัพย์ประเภทเงินลงทุน
ความผันผวนต่อรายได้หรือมูลค่าของสินทรัพย์ทางการเงิน

ตราสารอนุพันธ์ทางการเงิน

ธนาคารประกอบธุรกรรมเกี่ยวกับตราสารอนุพันธ์ทางการเงินเป็นไปตามปกติธุรกิจของธนาคาร
เพื่อตอบสนองต่อความต้องการของลูกค้า
และเพื่อการบริหารความเสี่ยงของธนาคารอันเกิดจากการผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน
และอัตราดอกเบี้ย

  ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
  ธนาคารมีตราสารอนุพันธ์ทางการเงินซึ่งจำแนกตามระยะเวลาครบกำหนดของสัญญาสามารถสรุปได้ดังนี้
  :-

  -------------------------------- --------------------- ------------ -----------
                                   (หน่วย : ล้านบาท)                    

                                   งบการเงินเฉพาะธนาคาร                

                                   31 ธันวาคม 2546                     

                                   ไม่เกิน 1 ปี             มากกว่า 1 ปี   รวม

  สัญญาอัตราแลกเปลี่ยนทันทีและล่วงหน้า                                        

  - สัญญาซื้อ                         5,618                 85           5,703

  - สัญญาขาย                        15,777                801          16,578

  สัญญาแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ                                         

  - สัญญาซื้อ                         1,280                 22,727       24,007

  - สัญญาขาย                        1,333                 22,624       23,957

  สัญญาอัตราดอกเบี้ย                                                      

  - สัญญาขาย                        5,969                 5,969        11,938

  สัญญาแลกเปลี่ยนอัตราดอกเบี้ย                                              

  - จ่ายอัตราดอกเบี้ยคงที่               150                   8,159        8,309

  - จ่ายอัตราดอกเบี้ยลอยตัว             150                   8,206        8,356

  - รับอัตราดอกเบี้ยคงที่                150                   5,636        5,786

  - รับอัตราดอกเบี้ยลอยตัว              150                   10,729       10,879
  -------------------------------- --------------------- ------------ -----------

ธนาคารกำหนดนโยบายและวงเงินที่เกี่ยวข้องกับความเสี่ยงโดยมีขั้นตอนการรายงานและควบคุมความเสี่ยงต่างๆ
เพื่อควบคุมธุรกรรมด้านอนุพันธ์ทางการเงิน
ธนาคารควบคุมความเสี่ยงด้านการผิดนัดชำระที่เกี่ยวข้องกับอนุพันธ์ทางการเงินโดยพิจารณาวงเงินสินเชื่อที่ให้กับลูกค้าโดยรวม
ซึ่งการพิจารณาดังกล่าวเป็นไปเช่นเดียวกับกระบวนการการพิจารณาอนุมัติสินเชื่อ
อันทำให้ธนาคารควบคุมระดับความเสี่ยงที่ธนาคารสามารถรับได้ อย่างไรก็ตาม
อนุพันธ์ทางการเงินอาจทำให้เกิดกำไรหรือขาดทุนกับธนาคารก็ได้
ซึ่งขึ้นอยู่กับการขึ้นลงของอัตราดอกเบี้ยหรืออัตราแลกเปลี่ยนและสามารถเปลี่ยนแปลงได้อย่างมีสาระสำคัญตามสภาวะตลาดที่เปลี่ยนแปลงไป

ความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง

ความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง หมายถึง โอกาสที่ธนาคารไม่สามารถชำระภาระผูกพัน
เนื่องจากไม่สามารถเปลี่ยนสินทรัพย์เป็นเงินสดได้หรือไม่สามารถจัดหาเงินทุนได้เพียงพอเมื่อถึงกำหนด
นั่นคือ
ความเสี่ยงที่ธนาคารอาจได้รับความเสียหายอันสืบเนื่องมาจากการที่ธนาคารไม่สามารถเปลี่ยนสินทรัพย์เป็นเงินสดและ/หรือไม่สามารถจัดหาเงินทุนได้เพียงพอตามความต้องการและทันต่อเวลาที่ธนาคารจะต้องนำไปชำระภาระผูกพันได้เมื่อครบกำหนด
ทั้งนี้
ฝ่ายบริหารเงินของธนาคารเป็นผู้รับผิดชอบการบริหารสภาพคล่องของธนาคารในการจัดหาแหล่งเงินทุนทั้งระยะสั้นและระยะยาว
รวมถึงการบริหารการลงทุนในตราสารหนี้
การบริหารความเสี่ยงด้านสภาพคล่องในภาพรวมจะอยู่ภายใต้การควบคุมดูแลของคณะกรรมการบริหารสินทรัพย์และหนี้สิน

ธนาคารมีการจัดทำรายงานสภาพคล่องสุทธิเป็นรายวัน
เพื่อให้ฝ่ายบริหารเงินสามารถปรับสภาพคล่องให้อยู่ในระดับที่ต้องการได้อย่างทันเหตุการณ์
โดยมีระดับเตือนก่อนจะถึงระดับเพดานที่กำหนดไว้ นอกจากนี้
ยังได้ปรับสัดส่วนของโครงสร้างเงินฝากประเภทต่างๆ อย่างต่อเนื่อง
ขณะที่ยังคงสามารถรักษาสภาพคล่องไว้ในระดับที่เหมาะสมแม้ว่าสภาพคล่องโดยรวมของทั้งระบบยังมีค่อนข้างสูงโดยการเพิ่มสัดส่วนของเงินฝากกระแสรายวันและออมทรัพย์
จากร้อยละ 9.7 เป็นร้อยละ 22.2 ของเงินฝากทั้งหมดเพื่อลดต้นทุนทางการเงินของธนาคาร

นอกจากนี้ ธนาคารยังได้จัดทำแผนฉุกเฉินกรณีเกิดวิกฤติสภาพคล่องไว้ล่วงหน้า
เพื่อเป็นแนวทางที่ชัดเจนในการแก้ไขสถานการณ์หากต้องเผชิญกับปัญหาการขาดสภาพคล่องในอนาคต

วันที่ที่ครบกำหนดของเครื่องมือทางการเงินนับจากวันที่ในงบดุล ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546 มีดังนี้
:-

  --------------------------------- --------------------- --------- -------- ------- ---------
                                    (หน่วย : ล้านบาท)                                  

                                    งบการเงินเฉพาะธนาคาร                              

                                    นับจาก 31 ธันวาคม 2546                             

                                    เมื่อ                   น้อยกว่า    มากกว่า   ไม่มี     

  รายการ                            ทวงถาม                1 ปี       1 ปี      กำหนด   รวม

  สินทรัพย์ทางการเงิน                                                                    

  เงินสด                             1,094                 -         -        -       1,094

  รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน      3,009                 7,811     4,774    -       15,594

  หลักทรัพย์ซื้อโดยมีสัญญาขายคืน            -                     13,100    -        -       13,100

  เงินลงทุน⁽¹⁾                        356                   3,683     29,997   5,572   39,608

  เงินให้สินเชื่อ⁽²⁾                     54,666                16,523    48,603   -       119,792

  หนี้สินทางการเงิน                                                                      

  เงินฝาก                            42,076                120,818   33,429   -       196,323

  รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน      3,487                 7,499     8,545    -       19,531

  หนี้สินจ่ายคืนเมื่อทวงถาม                1,271                 -         -        -       1,271

  เงินกู้ยืม                            544                   -         2,760    -       3,304

  ตั๋วเงินจ่ายกองทุนเพื่อการฟื้นฟู            -                     -         22,000   -       22,000

                                                                                     
  --------------------------------- --------------------- --------- -------- ------- ---------

⁽¹⁾ เงินลงทุนที่ครบกำหนดเมื่อทวงถามจำนวน 356
ล้านบาทเป็นเงินลงทุนในตราสารหนี้ที่ผิดนัดชำระ

  ⁽²⁾ ส่วนหนึ่งของเงินให้สินเชื่อที่ครบกำหนดเมื่อทวงถามจำนวน 52,766
  ล้านบาทเป็นจำนวนเงินคงค้างตาม

  สัญญาของรายที่ผิดนัดชำระและจัดชั้นต่ำกว่ามาตรฐานขึ้นไป ทั้งนี้
  ระยะเวลาการชำระคืนขึ้นอยู่กับการเจรจาปรับโครงสร้างหนี้ใหม่

ความเสี่ยงจากความแตกต่างระหว่างมูลค่ายุติธรรมและมูลค่าตามบัญชี

มูลค่ายุติธรรม หมายถึง จำนวนเงินที่ผู้ซื้อและผู้ขายตกลงแลกเปลี่ยนสินทรัพย์กันในขณะที่
ทั้งสองฝ่ายมีความรอบรู้และเต็มใจในการแลกเปลี่ยนและสามารถต่อรองราคากันได้อย่างเป็นอิสระ
ธนาคารได้มีการประมาณการมูลค่ายุติธรรมของเครื่องมือทางการเงินตามหลักเกณฑ์ดังนี้ :-

  (ก) สินทรัพย์ทางการเงิน

ในการกำหนดราคายุติธรรมขึ้นอยู่กับลักษณะของตราสารทางการเงิน ราคายุติธรรมของ
สินทรัพย์ทางการเงินส่วนใหญ่ถือตามจำนวนเงินที่แสดงในงบดุล รวมถึงเงินสด
รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน หลักทรัพย์ซื้อโดยมีสัญญาขายคืน
และเงินให้สินเชื่อซึ่งจะมีราคาใกล้เคียงกับราคาตามบัญชีเนื่องจากมูลค่าตราสารทางการเงินส่วนใหญ่จะขึ้นอยู่กับอัตราดอกเบี้ยในตลาด
ส่วนตราสารทางการเงินที่มีเงื่อนไขและระยะเวลาที่เป็นมาตรฐานซึ่งซื้อขายในตลาดที่มีสภาพคล่องจะใช้ราคาตลาดเป็นราคายุติธรรม
เช่น เงินลงทุน เป็นต้น

  (ข) หนี้สินทางการเงิน

หนี้สินทางการเงินรวมถึงเงินกู้ยืมและเงินฝาก รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน
หนี้สินจ่ายคืนเมื่อทวงถาม และหุ้นกู้
ซึ่งมีราคายุติธรรมใกล้เคียงกับราคาตามบัญชีเนื่องจากเหตุผลเดียวกับที่ระบุไว้สำหรับสินทรัพย์ทางการเงินข้างต้น

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
ราคาตามบัญชีและราคายุติธรรมของสินทรัพย์และหนี้สินทางการเงินของธนาคาร
ประมาณว่าไม่แตกต่างกันอย่างเป็นสาระสำคัญ

ความเสี่ยงปฏิบัติการ 

ความเสี่ยงปฏิบัติการ เป็นความเสี่ยงที่เกิดขึ้นจากบุคลากร กระบวนการปฏิบัติงาน ระบบงาน
และปัจจัยภายนอก ที่อาจส่งผลกระทบในทางลบต่อรายได้และเงินกองทุนของธนาคาร

ในการจัดการความเสี่ยงปฏิบัติการ
คณะกรรมการธนาคารได้มอบหมายให้คณะกรรมการบริหารความเสี่ยงกำหนดนโยบายและแนวทางการบริหารความเสี่ยงปฏิบัติการให้สอดคล้องกับแนวทาง
Standardized Approach ของ BIS และมีจุดมุ่งหมายอย่างชัดเจนที่จะพัฒนาไปสู่การใช้แนวทาง
Advanced Measurement Approaches ของ BIS ในอนาคต
โดยกำหนดขอบเขตอำนาจหน้าที่และความรับผิดชอบของผู้เกี่ยวข้อง
พร้อมทั้งมีกระบวนการในการระบุความเสี่ยง (Risk Identification) การประเมินความเสี่ยง
(Risk Assessment) การติดตามและควบคุมความเสี่ยง (Risk Monitoring/Control)
ซึ่งทุกฝ่ายงานจะต้องเข้ามามีส่วนร่วมในกระบวนการนี้โดยเฉพาะอย่างยิ่งหน่วยธุรกิจ (Business
units) ทั้งนี้ ผู้บริหารหน่วยธุรกิจต่างๆ
ของธนาคารจะมีบทบาทสำคัญในการจัดการความเสี่ยงปฏิบัติการ
โดยเป็นผู้ควบคุมการปฏิบัติงานประจำวันที่เกี่ยวข้องกับแหล่งที่มาของความเสี่ยงปฏิบัติการอันได้แก่
บุคลากร กระบวนการปฏิบัติงาน ระบบงาน และปัจจัยภายนอก ดังที่ได้กล่าวไว้ข้างต้น

ขณะที่ฝ่ายบริหารความเสี่ยงจะเป็นผู้พัฒนาเครื่องมือที่ใช้ในการระบุ ประเมิน
และระบบการรายงานและติดตามความเสี่ยงปฏิบัติการให้เป็นไปตามนโยบายการบริหารความเสี่ยงของธนาคารและมาตรฐานสากล
โดยมีหน่วยงานควบคุม อาทิ ฝ่ายกำกับธุรกรรม ซึ่งขึ้นตรงต่อกรรมการผู้จัดการใหญ่
และฝ่ายตรวจสอบภายใน ซึ่งเป็นหน่วยงานอิสระขึ้นตรงกับคณะกรรมการตรวจสอบ
กำกับดูแลอีกชั้นหนึ่ง

ในการปฏิบัติการประจำวันของธนาคารนั้น
ทุกกิจกรรมสำคัญของแต่ละหน่วยธุรกิจจะต้องมีขั้นตอนการปฏิบัติงานที่เป็น Standard Operating
Procedure กำหนดไว้เป็นลายลักษณ์อักษร
ซึ่งขั้นตอนปฏิบัติงานนี้ได้ผ่านการพิจารณาและเห็นชอบร่วมกันจากผู้ที่เกี่ยวข้องทั้งด้านผู้ปฏิบัติ
ผู้ควบคุมการปฏิบัติ และหน่วยงานควบคุมต่างๆ เพื่อให้มั่นใจได้ว่าปัจจัยเสี่ยงต่างๆ
ในกระบวนการปฏิบัติงานต่างๆ ของธนาคารได้ถูกระบุไว้และมีการควบคุมอย่างพอเพียง
นอกเหนือไปจากกระบวนการที่มีเพื่อการป้องกันความเสียหายแล้ว
ในกระบวนการระบุความเสี่ยง(Risk Identification)
ยังจะทำให้ฝ่ายบริหารความเสี่ยงได้ทราบ แนวโน้มที่จะเกิดความเสียหายในหน่วยธุรกิจต่าง ๆ
ทั้งที่เกิดจากบุคลากร กระบวนการปฏิบัติงาน และ ระบบงาน จากการที่มีการใช้ Key Risk
Indicators เป็นเครื่องเตือนล่วงหน้า
ซึ่งจะช่วยให้ธนาคารสามารถปรับตัวและป้องกันก่อนที่ความเสียหายจะเกิดขึ้น

นอกจากนี้ ธนาคารได้กำหนดให้ทุกฝ่ายงานและสาขาทำการประเมินความเสี่ยงโดยตรงด้วย
Operational Risk Management Self Assessment Tool
โดยจะต้องประเมินความเสี่ยงและรายงานผลอย่างสม่ำเสมอให้แก่ฝ่ายบริหารความเสี่ยงเพื่อสรุปผลการประเมินและวิเคราะห์ถึงความเสี่ยงที่เกิดขึ้น
ตลอดจนนำเสนอผลต่อคณะกรรมการบริหารความเสี่ยง
เพื่อใช้ประกอบการพิจารณาตัดสินใจแก้ไขปัญหารวมถึงการติดตามผลภายหลังการแก้ไข
วิธีการดังกล่าวนี้
ทำให้ทุกฝ่ายงานและสาขาของธนาคารต้องดำเนินการทบทวนและตรวจสอบการปฏิบัติงานอย่างสม่ำเสมอ
ซึ่งจะช่วยลดความผิดพลาดในการปฏิบัติงาน
และเพิ่มความมั่นใจในการแก้ปัญหาให้ได้ภายในเวลาที่เหมาะสม
ควบคู่ไปกับการพัฒนาระบบการควบคุมภายในของทุกหน่วยงานภายในธนาคาร เช่น
การอนุมัติและอำนาจอนุมัติ การสอบทานความถูกต้องของธุรกรรมต่างๆ การแบ่งแยกหน้าที่
การรักษาความปลอดภัยของข้อมูลสารสนเทศ
รวมถึงแผนการรองรับการดำเนินธุรกิจต่อเนื่องให้เป็นไปอย่างเหมาะสมตามมาตรฐานสากล
และนำไปสู่การเป็นบรรษัทภิบาล

ในส่วนของการพัฒนาการบริหารความเสี่ยงปฏิบัติการให้เป็นไปตามวิธีการบริหารความเสี่ยงปฏิบัติการแบบ
Advanced Measurement Approaches ตามแนวทางของ BIS นั้น
ธนาคารได้พัฒนาฐานข้อมูลด้านความเสี่ยงปฏิบัติการ อันได้แก่ ข้อมูลเครื่องชี้ความเสี่ยงปฏิบัติการ
(Key Risk Indicators) ข้อมูลความสูญเสียที่เกิดจากความเสี่ยงปฏิบัติการ (Loss
Incidents) และข้อมูล Risk Exposure ต่าง ๆ
เพื่อให้พร้อมต่อการนำไปสร้างแบบจำลองทางสถิติสำหรับการคำนวณเงินกองทุนของธนาคารต่อไป

ความเสี่ยงด้านการให้บริการคอมพิวเตอร์

ปัจจุบันธนาคารใช้ศูนย์คอมพิวเตอร์สำรองของธนาคารกรุงศรีอยุธยา จำกัด (มหาชน)

อย่างไรก็ตามธนาคารได้จัดทำการสำรองข้อมูลในลักษณะ Online Real Time ที่เป็นแบบ Hot
Site สำหรับการเก็บข้อมูลที่เกิดขึ้นระหว่างการให้บริการเสร็จแล้ว
โดยติดตั้งที่ศูนย์คอมพิวเตอร์สำรองอาคารสำนักงานใหญ่สาทร
ทำให้ธนาคารสามารถลดความเสี่ยงโดยมีข้อมูลที่ถูกต้องไม่สูญหาย
และธนาคารมีแผนการจัดหาเครื่อง Server
สำหรับศูนย์คอมพิวเตอร์สำรองที่อาคารสำนักงานใหญ่สาทรเพื่อสามารถให้บริการแบบ Hot Site
เต็มรูปแบบ

สำหรับการลดความเสี่ยงด้านระบบการให้บริการทางด้าน Internet นั้น ธนาคารได้จัดทำระบบ
Network Fire Wall & Intrusion Detection
สำหรับการทำธุรกรรมและการดูข้อมูลของธนาคารผ่านเครือข่าย Internet
เพื่อเพิ่มความปลอดภัยแก่ระบบและฐานข้อมูล