-----------------------------------------------------------------------
  2. ปัจจัยความเสี่ยง

  -----------------------------------------------------------------------

ถึงแม้ในปี 2554 กลุ่มบริษัททรูจะเล็งเห็นโอกาสการเติบโตในหลายๆ ด้าน
แต่ยังคงมีปัจจัยความเสี่ยงทั่วไปและปัจจัยความเสี่ยงเฉพาะบางประการ
ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อผลการดำเนินการของบริษัทฯ และ/หรือบริษัทในเครือ

ความเสี่ยงเกี่ยวกับการดำเนินงาน

ความเสี่ยงจากปัจจัยด้านเศรษฐกิจมหภาค

ภาวะเศรษฐกิจในระดับมหภาคของประเทศไทยในปี 2553 เติบโตเพิ่มขึ้นจากปีก่อนหน้า
ถึงแม้มีปัจจัยความไม่สงบด้านการเมืองในช่วงครึ่งปีแรก โดยอุตสาหกรรมโทรคมนาคม
ยังคงเติบโตได้อย่างต่อเนื่อง จะเห็นได้จากรายได้จากค่าบริการของธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่โดยรวม
ไม่รวมค่าเชื่อมต่อโครงข่ายเพิ่มขึ้นในอัตราร้อยละ 5.8 จากปีก่อน
ทั้งนี้เนื่องจากบริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ ได้กลายเป็นสิ่งจำเป็นในวิถีชีวิตของคนไทยในปัจจุบัน
ในขณะที่ บริการที่ไม่ใช่เสียง โดยเฉพาะโมบาย อินเทอร์เน็ต มีอัตราการเติบโตที่ดี
เนื่องจากสมาร์ทโฟนมีราคาถูกลงและได้รับความนิยมเพิ่มมากขึ้น
ขณะเดียวกันบริการอินเทอร์เน็ตบรอดแบนด์ บริการโทรทัศน์ระบบบอกรับเป็นสมาชิก
ยังคงเติบโตต่อเนื่อง

ทั้งนี้เป็นที่คาดการณ์ว่า ในปี 2554 เศรษฐกิจโดยรวมของประเทศจะปรับตัวเพิ่มขึ้น
ถึงแม้ในอัตราที่ช้าลงจากปี 2553 ในขณะที่อุตสาหกรรมโทรคมนาคมจะยังคงมีความคืบหน้าต่อไป
ถึงแม้จะยังคงมีความท้าทายในหลายๆ ด้าน โดยบริการต่างๆ ดังที่กล่าวข้างต้น
จะยังคงเติบโตได้ดีในปี 2554 ทั้งนี้กลุ่มทรูยังคงมุ่งมั่นนำเสนอเทคโนโลยีใหม่ๆ
เพื่อสานต่อยุทธศาสตร์คอนเวอร์เจนซ์ และสร้างความแข็งแกร่งให้กับบริษัทฯ
ในฐานะผู้นำบริการสื่อสารโทรคมนาคมไทยรายเดียวที่เป็น Quadruple Play
สมบูรณ์แบบทั้งบริการสื่อสารด้านเสียง วิดีโอ ข้อมูล และมัลติมีเดียต่างๆ
รวมทั้งการพัฒนาคอนเทนต์และการนำเสนอนวัตกรรมต่างๆ
จะช่วยเสริมสร้างความแตกต่างในตลาดสื่อสารโทรคมนาคม
รวมทั้งจะใช้ประโยชน์จากการเข้าถือหุ้นในบริษัทฮัทช์
ก้าวสู่การเป็นผู้นำการให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ระบบ 3G ในประเทศ

ความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับการแข่งขันทางการตลาด

บริษัทฯ และกลุ่มธุรกิจต่างๆ ของกลุ่มบริษัททรู โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ทรูมูฟ
ตลอดจนธุรกิจโทรศัพท์พื้นฐาน ธุรกิจอินเทอร์เน็ต และ บรอดแบนด์
จะต้องเผชิญกับการแข่งขันที่ทวีความรุนแรงยิ่งขึ้น เนื่องจากธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่เข้าใกล้จุดอิ่มตัว
ในขณะที่ผู้ให้บริการบรอดแบนด์ สามารถขยายบริการได้ทั่วประเทศ
ภายหลังจากที่คณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (“คณะกรรมการ กทช.”) ได้เปิดเสรี
นอกจากนี้ตั้งแต่ปี 2552 ทรูวิชั่นส์ ซึ่งเป็นธุรกิจโทรทัศน์ระบบบอกรับเป็นสมาชิก ของกลุ่มบริษัททรู
ต้องเผชิญกับการแข่งขันมากขึ้นเป็นลำดับ
อันเป็นผลมาจากพระราชบัญญัติการประกอบกิจการกระจายเสียงและกิจการโทรทัศน์ พ.ศ. 2551
ซึ่งมีผลบังคับใช้ในเดือนมีนาคม 2551 อนุญาตให้ผู้ให้บริการโทรทัศน์ระบบบอกรับเป็นสมาชิก
(ระบบเคเบิลและดาวเทียม) สามารถโฆษณาได้ ทำให้มีผู้ประกอบรายใหม่เข้าสู่ตลาด
โดยเฉพาะผู้ประกอบการทีวีดาวเทียม

อย่างไรก็ตาม กลุ่มบริษัททรูคาดว่า
ทรูวิชั่นส์มีความได้เปรียบในเชิงการแข่งขันจากการมีคอนเทนต์ที่ดีและมีคุณภาพสูง
ซึ่งส่วนใหญ่เป็นคอนเทนต์ที่ทรูวิชั่นส์มีสิทธิ์แต่เพียงผู้เดียว ยิ่งไปกว่านั้น
ภายหลังการมีผลบังคับใช้ของพระราชบัญญัติการประกอบกิจการกระจายเสียงและกิจการโทรทัศน์ฯ
ในปี 2551 คณะกรรมการ กทช. ได้ออกใบอนุญาตชั่วคราวให้ผู้ประกอบการ
สำหรับการประกอบกิจการที่ไม่ใช้คลื่นความถี่ มีอายุไม่เกิน 1 ปี
(ปัจจุบันมีการออกใบอนุญาตให้เฉพาะผู้ประกอบการท้องถิ่นรายเดิม
โดยยังไม่ได้มีการออกใบอนุญาตให้ผู้ประกอบการระดับชาติ) ทำให้ผู้ประกอบการเหล่านี้
ต้องดำเนินกิจการภายใต้กรอบการกำกับดูแลเดียวกับ
ทรูวิชั่นส์ ซึ่งรวมถึงการซื้อคอนเทนต์และรายการอย่างถูกกฎหมาย
ซึ่งคาดว่าจะทำให้ความสามารถในการแข่งขันของผู้ประกอบการรายเล็กลดลง

ธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่ของไทยมีการแข่งขันด้านราคา เป็นไปอย่างสมเหตุสมผลมากขึ้น นับตั้งแต่
ปี 2550 ทั้งนี้ เนื่องจากการเข้าสู่ระบบค่าเชื่อมต่อโครงข่าย (Interconnection Charge หรือ
IC) ทำให้ผู้ประกอบการมีภาระต้นทุนที่เกิดขึ้นจากการเชื่อมต่อไปยังโครงข่ายอื่น
(ในอัตราโดยเฉลี่ย 1 บาทต่อนาที) ซึ่งเป็นเสมือนราคาขั้นต่ำของผู้ประกอบการ โดยเฉพาะ
สำหรับการโทรนอกโครงข่าย อย่างไรก็ตาม ตั้งแต่ไตรมาสที่ 2 จนถึงไตรมาสที่ 3 ของปี 2553
มีการแข่งขันในโปรโมชั่นโทรภายในโครงข่ายเพิ่มขึ้น
โดยผู้ประกอบการรายใหญ่ได้ออกโปรโมชั่นดังกล่าว เพื่อแข่งขันกับผู้ประกอบการรายเล็ก
ทำให้ทรูมูฟ ซึ่งเน้นการทำตลาดในกลุ่มลูกค้าที่เน้นการโทรในโครงข่าย ได้รับผลกระทบ
ดังจะเห็นได้จากรายได้จากบริการเสียงของบริการแบบเติมเงินในปี 2553 ของทรูมูฟลดลงร้อยละ
7.4 จากปี 2552 ในขณะที่ตลาดโดยรวมยังคงเติบโต อย่างไรก็ตามนับตั้งแต่ไตรมาส 4 ของปี
2553 เป็นต้นมา ทรูมูฟ ได้ออกโปรโมชั่นใหม่ๆ เช่น โปรโมชั่นอัตราค่าโทรอัตราเดียว
อัตราค่าโทรต่อครั้ง เพื่อขยายไปยังลูกค้ากลุ่มอื่นๆ
ซึ่งทำให้รายได้บริการเสียงของบริการแบบเติมเงินฟื้นตัวในอัตราร้อยละ 6.0 จากไตรมาส 3

ในเดือนธันวาคม 2553
ผู้ประกอบการโทรศัพท์เคลื่อนที่ได้เริ่มเปิดให้บริการคงสิทธิเลขหมายโทรศัพท์เคลื่อนที่ (Mobile
Number Portability - MNP) ซึ่งทำให้ลูกค้าสามารถเปลี่ยนผู้ให้บริการได้โดย
ไม่จำเป็นต้องเปลี่ยนเลขหมายโทรศัพท์เคลื่อนที่ โดยในระยะแรก เป็นการให้บริการในวงจำกัด
สำหรับผู้ขอใช้บริการประมาณ 200 รายต่อวันต่อผู้ประกอบการแต่ละราย และค่อยๆ
เพิ่มจำนวนตามลำดับ ซึ่งอาจจะทำให้การแข่งขันเพิ่มขึ้นในอนาคต อย่างไรก็ตาม
ทรูมูฟอาจจะมีโอกาสในการเพิ่มลูกค้ารายเดือนซึ่งมีรายได้ต่อเลขหมายต่อเดือนสูงมากขึ้น
โดยเฉพาะกลุ่มผู้ใช้สมาร์ทโฟนที่สนใจใช้บริการ Wi-Fi รวมทั้งบริการ 3G บนคลื่นความถี่ 850
MHz ซึ่งทรูมูฟอยู่ในระหว่างการทดลองให้บริการ เนื่องจากทรูมูฟมีพื้นที่ให้บริการครอบคลุมมากกว่า
อย่างไรก็ตามทรูมูฟอาจจะมีความเสี่ยงในการสูญเสียลูกค้าแบบเติมเงินบางส่วนโดยเฉพาะในต่างจังหวัดซึ่งทรูมูฟอาจจะยังมีโครงข่ายครอบคลุมน้อยกว่าผู้ประกอบการรายอื่น

นอกจากนั้นคาดว่าการแข่งขันในบริการ 3G จะเพิ่มขึ้นในอนาคต
ทั้งนี้ภายหลังจากที่ศาลได้มีคำสั่งให้ระงับการประมูลใบอนุญาตประกอบกิจการโทรศัพท์เคลื่อนที่ IMT
หรือ 3G ย่านความถี่ 2.1 GHz เป็นการชั่วคราว ทำให้ผู้ประกอบการได้หาแนวทางอื่นๆ
ในการให้บริการ 3G แก่ลูกค้า โดย ทีโอที ซึ่งได้เปิดให้บริการ 3G บนคลื่น 2.1 GHz
อย่างเป็นทางการในเดือนธันวาคม 2552 และมีผู้ประกอบการอีก 5
รายเข้าร่วมให้บริการในลักษณะ MVNO (Mobile Virtual Network Operator)
มีแผนจะขยายการให้บริการ 3G ให้ครอบคลุมทั่วประเทศ ภายหลังจากได้รับอนุมัติจากคณะรัฐมนตรี
ในเดือนกันยายน 2553 ให้ลงทุนเพิ่มเติม
ทั้งนี้ทีโอทีอาจเปิดให้ผู้ประกอบการรายใหม่เข้าร่วมให้บริการในลักษณะ MNVO
หรือการขายต่อบริการ (Reseller) เพิ่มขึ้น
โดยอาจรวมถึงผู้ประกอบการโทรศัพท์เคลื่อนที่รายใหญ่ในปัจจุบัน และในเวลาต่อมา บริษัท กสท
โทรคมนาคม จำกัด (มหาชน) หรือ กสท ได้อนุญาตให้ทรูมูฟ และ ดีแทค
ติดตั้งสถานีฐานสำหรับทดลองให้บริการ 3G บนคลื่นความถี่ 850 MHz ได้เพิ่มเติม (จำนวน 777
สถานีฐาน เป็นจำนวนรวม 1,433 สถานีฐาน สำหรับทรูมูฟ และจำนวน 1,184 สถานีฐาน เป็น
1,220 สถานีฐาน สำหรับดีแทค) โดยดีแทคอาจได้รับอนุญาตจาก กสท
ให้เปิดให้บริการอย่างเป็นทางการ ภายหลังกลุ่มทรูได้เข้าซื้อฮัทช์จากผู้ถือหุ้นเดิมสำเร็จ
ทำให้กลุ่มทรูสามารถให้บริการ 3G อย่างเป็นทางการได้ทั่วประเทศ นอกจากนั้น AIS
ได้ประกาศที่จะลงทุนในบริการ 3G ในย่านความถี่ 900 MHz เพิ่มเติม
ซึ่งจะทำให้การแข่งขันเพิ่มขึ้น

นอกเหนือจากที่กล่าวแล้ว ทรูมูฟยังมีความเสี่ยงเพิ่มขึ้น
จากการเปลี่ยนแปลงในโครงสร้างผู้ถือหุ้นใหญ่ในบริษัทคู่แข่งบางราย
ซึ่งมีผลทำให้ทรูมูฟต้องแข่งขันกับผู้ให้บริการจากต่างประเทศ
ซึ่งมีประสบการณ์จากการแข่งขันในตลาดที่มีการแข่งขันสูงกว่า และมีเงินทุนมากกว่า
ทั้งนี้เพื่อรับมือกับการแข่งขันในอนาคต กลุ่มทรูมีนโยบายที่จะขยายโครงข่ายอย่างต่อเนื่อง
เพื่อเพิ่มพื้นที่ให้บริการ รวมทั้งวางกลยุทธ์เพื่อขึ้นสู่ผู้นำบริการ 3G โดยการเข้าถือหุ้นในฮัทช์
นอกจากจะทำให้สามารถให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ได้ต่อเนื่องอีก 14 ปี จนถึงปี 2568 แล้ว
ยังทำให้สามารถให้บริการ 3G อย่างเป็นทางการได้ทั่วประเทศ นอกจากนั้น
กลุ่มทรูยังสานต่อนโยบายการเป็นผู้นำในตลาดสมาร์ทโฟน
โดยการสร้างความแตกต่างจากผู้ประกอบการรายอื่น ผ่านคอนเทนต์ และ แอพพลิเคชั่นที่หลากหลาย
ในขณะที่ยังคงขยายพื้นที่ครอบคลุมของโครงข่าย Wi-Fi และ 3G บนคลื่นความถี่ 850 MHz
รวมทั้งเน้นการปรับปรุงคุณภาพการให้บริการโดยรวมอย่างต่อเนื่อง

ในตลาดอินเทอร์เน็ตและบรอดแบนด์ บริษัทย่อยของกลุ่มทรูต้องเผชิญกับการแข่งขันที่เพิ่มขึ้น
หลังจากคณะกรรมการ กทช.
ออกใบอนุญาตสำหรับการประกอบกิจการโทรศัพท์พื้นฐานพร้อมบริการอินเทอร์เน็ตบรอดแบนด์ทั่วประเทศ
ให้แก่ บริษัท ซุปเปอร์ บรอดแบนด์ เน็ทเวิร์ค จำกัด ซึ่งเป็นบริษัทย่อยของ บริษัท แอดวานซ์
อินโฟร์เซอร์วิส จำกัด (มหาชน) (เอไอเอส) และบริษัท ทริปเปิลที บรอดแบนด์ จำกัด (หรือ
3BB ในปัจจุบัน) ซึ่งต่อมา 3BB ได้ขยายพื้นที่ให้บริการสู่กรุงเทพมหานครและปริมณฑลมาตั้งแต่ปี
2551
ทำให้ส่วนแบ่งการตลาดของบริษัทย่อยของกลุ่มทรูในตลาดบรอดแบนด์ในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล
(คิดจากมูลค่าตลาด) ลดลงเป็นร้อยละ 66 ณ ปลายปี 2553 จากประมาณร้อยละ 70
ของปีก่อนหน้า นอกจากนี้ บริการอินเทอร์เน็ตบรอดแบนด์ ของกลุ่มบริษัทย่อยของกลุ่มทรู
อาจต้องเผชิญกับการแข่งขันจากบริการ 3G ในอนาคต เนื่องจาก
ผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่มีแผนที่จะขยายพื้นที่ให้บริการ อย่างไรก็ตาม
ตลาดบรอดแบนด์ของไทยยังมีโอกาสเติบโตได้อีกมาก
เนื่องจากอัตราผู้ใช้บริการบรอดแบนด์ต่อจำนวนครัวเรือนยังอยู่ในระดับต่ำ ที่ประมาณร้อยละ 13.5
ณ สิ้นปี 2553 โดยคาดว่า บริการ 3G
จะเป็นบริการที่เข้ามาเสริมมากกว่าจะเข้ามาแทนที่บริการอินเทอร์เน็ตบรอดแบนด์แบบมีสายที่มีอยู่เดิม
ซึ่งสามารถให้บริการด้วยความเร็วที่สูงกว่า และมีความเสถียรกว่า ทั้งนี้ในปี 2554
กลุ่มทรูมีแผนนำตลาดโดยการเปิดให้บริการบรอดแบนด์ความเร็วสูงตั้งแต่ 10 ถึง 100 Mbps
ด้วยเทคโนโลยี DOCSIS 3.0 ครอบคลุมในจังหวัดหลักๆ ทั่วประเทศ
ซึ่งทำให้กลุ่มทรูสามารถให้บริการด้วยความเร็วที่สูงกว่าคู่แข่ง โดยมีต้นทุนที่ถูกกว่า
เนื่องจากมีโครงข่ายเดิมที่สามารถปรับปรุงเพื่อให้บริการ DOCSIS 3.0

นอกเหนือจากที่กล่าวแล้ว ธุรกิจโทรศัพท์พื้นฐาน
ยังคงมีการแข่งขันทางอ้อมที่รุนแรงจากบริการโทรศัพท์เคลื่อนที่
รวมทั้งการแข่งขันจากธุรกิจบริการเสียงผ่านการให้บริการอินเทอร์เน็ต (VoIP)
เนื่องจากมีอัตราค่าบริการที่ต่ำกว่าอัตราค่าบริการโทรศัพท์พื้นฐานแบบเดิม อย่างไรก็ตาม
โทรศัพท์พื้นฐานสามารถให้บริการด้วยคุณภาพที่ดีกว่า

กลุ่มบริษัททรูคาดว่าการแข่งขันในธุรกิจต่างๆ ที่กลุ่มทรูให้บริการ จะยังคงสูงขึ้นในอนาคต แต่เชื่อว่า
บริษัทฯ มีความพร้อมสำหรับการแข่งขัน
โดยมีข้อได้เปรียบจากการที่สามารถให้บริการที่ครบวงจรรวมทั้งมีคอนเทนต์ที่หลากหลาย
ภายใต้กลยุทธ์คอนเวอร์เจนซ์ ทำให้กลุ่มทรูแตกต่างจากผู้ให้บริการรายอื่น
ซึ่งสนับสนุนด้วยการมีแบรนด์ที่แข็งแกร่ง นอกจากที่กล่าวแล้ว บริษัทย่อย ได้ยื่นขอรับใบอนุญาตใหม่ๆ
เพื่อให้ได้รับประโยชน์จากการปฏิรูปการกำกับดูแล
และเพื่อการแข่งขันที่เท่าเทียมกับผู้ประกอบการรายอื่น

ความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยี

เทคโนโลยีการสื่อสารมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว
ตลอดจนความต้องการของลูกค้าก็เปลี่ยนแปลงไปตามวิวัฒนาการในผลิตภัณฑ์และบริการใหม่ๆ
รวมถึงการเปลี่ยนแปลงด้านกฎเกณฑ์การกำกับดูแล
ต่างก็มีส่วนทำให้มีการเปิดตลาดและเทคโนโลยีใหม่ๆ คาดว่าปัจจัยต่างๆ ดังกล่าวข้างต้น
จะยังคงมีผลต่อธุรกิจสื่อสารของประเทศไทยในอนาคต เพื่อตอบรับกับแนวโน้มใหม่ๆ ด้านเทคโนโลยี
อาจทำให้กลุ่มบริษัททรูมีค่าใช้จ่ายในการลงทุน และการดำเนินงานสูงขึ้นเป็นอย่างมาก
และหากกลุ่มบริษัททรูไม่ลงทุนในเทคโนโลยีใหม่
อาจจะมีผลทำให้ขีดความสามารถในการแข่งขันและความพึงพอใจของลูกค้าลดลง

อย่างไรก็ตาม กลุ่มบริษัททรูคาดว่า ด้วยผลิตภัณฑ์และบริการ
ตลอดจนฐานรายได้และลูกค้าที่หลากหลาย
จะทำให้สามารถรับมือกับการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นและรักษารายได้ให้อยู่ในกลุ่มบริษัทฯ
ได้ดีกว่าผู้ให้บริการที่มีเพียงบริการเดียว

ความเสี่ยงเฉพาะธุรกิจของทรูวิชั่นส์

ความเสี่ยงหลัก ได้แก่ การต้องพึ่งพาผู้จัดหารายการเพื่อซื้อรายการจากต่างประเทศ
และความเสี่ยงจากการถูกลักลอบใช้สัญญาณ

หากทรูวิชั่นส์ ไม่สามารถจัดหารายการที่เป็นที่สนใจของสมาชิก หรือหากต้นทุนของการจัดหา
รายการเพิ่มสูงขึ้นในอนาคตก็จะมีผลกระทบต่อผลประกอบการของทรูวิชั่นส์
ปัจจุบันลูกค้าที่สนใจในรายการจากต่างประเทศ ส่วนใหญ่เป็นลูกค้าที่สมัครแพ็คเกจพรีเมียม
ประกอบด้วย Platinum, Gold และ Silver ซึ่ง ณ ปลายเดือนธันวาคม ปี 2553 มีจำนวนรวม
454,660 ราย คิดเป็นอัตราร้อยละ 26.7 ของลูกค้าของทรูวิชั่นส์ (รวมลูกค้าฟรีวิวและฟรีทูแอร์)
ทั้งนี้ ต้นทุนรายการต่างประเทศ รวมในปี 2553 คิดเป็นอัตราร้อยละ 21
ของรายได้จากค่าบริการของทรูวิชั่นส์

การลักลอบใช้สัญญาณเป็นเรื่องที่ป้องกันได้ยาก และมีผลกระทบต่อผลการดำเนินงาน
กระแสเงินสดและการจัดหารายการของทรูวิชั่นส์ อย่างไรก็ตาม ทรูวิชั่นส์ คาดว่า
การออกใบอนุญาตการประกอบกิจการโทรทัศน์ที่มีการบอกรับสมาชิกให้กับผู้ประกอบการ (รายเดิม)
เป็นการชั่วคราว โดยคณะกรรมการ กทช.
ทั้งนี้ภายหลังการประกาศใช้หลักเกณฑ์และวิธีการอนุญาตการประกอบกิจการโทรทัศน์ที่มีการบอกรับสมาชิก
เมื่อวันที่ 9 พฤศจิกายน 2552 จะสามารถลดความเสี่ยงจากการถูกลักลอบใช้สัญญาณได้
เนื่องจากผู้ประกอบการทุกราย จะต้องดำเนินกิจการภายใต้กรอบการกำกับดูแลของคณะกรรมการ
กทช. นอกจากนี้ ทรูวิชั่นส์ยังมีแผนที่จะเปลี่ยนกล่องรับสัญญาณ เป็นกล่องรับสัญญาณรุ่นใหม่ (Hybrid
Set Top Box) ซึ่งมีระบบการเข้ารหัสสัญญาณแบบใหม่ (Encryption)
ที่ช่วยป้องกันการลักลอบใช้สัญญาณได้ดีขึ้น

ความเสี่ยงจากการที่ค่าส่วนแบ่งรายได้ของทรูมูฟจะเพิ่มขึ้นจากอัตราร้อยละ 25 เป็นร้อยละ 30
และการเข้าถือหุ้นในกลุ่มบริษัทฮัทชิสัน อาจทำให้มีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้น
และกระทบต่อผลการดำเนินงานโดยรวมของกลุ่มทรู

ภายใต้สัญญาให้ดำเนินการให้บริการวิทยุคมนาคมระบบเซลลูล่า ระหว่าง กสท กับ ทรูมูฟ ลงวันที่
20 มิถุนายน 2539 อัตราส่วนแบ่งรายได้ที่ทรูมูฟต้องจ่ายให้กับ กสท จะเพิ่มขึ้นจากร้อยละ 25
เป็นร้อยละ 30 ของรายได้ (หลังหักค่าเชื่อมโยงโครงข่ายและค่าใช้จ่ายอื่นที่ได้รับอนุญาตให้หักได้)
ทั้งนี้ นับตั้งแต่วันที่
16 กันยายน 2554 เป็นต้นไป จนสิ้นสุดระยะเวลาของสัญญา คือ วันที่ 15 กันยายน 2556
ซึ่งจะมีผลกระทบกับผลการดำเนินงานของทรูมูฟและผลการดำเนินงานโดยรวมของกลุ่มบริษัททรู

นอกจากนี้การเข้าถือหุ้นในฮัทช์ อาจจะทำให้กลุ่มบริษัททรู มีค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้น
ทั้งนี้จากดอกเบี้ยเงินกู้ยืมที่เกี่ยวข้องกับการเข้าถือหุ้นในฮัทช์จำนวน 6.3 พันล้านบาท
และอีกจำนวนหนึ่ง สำหรับการลงทุนในการปรับปรุงโครงข่ายให้เป็นระบบ 3G HSPA
นอกจากนั้นอาจมีค่าใช้จ่ายอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับการรวมกิจการเกิดขึ้น
โดยเฉพาะในช่วงระยะเริ่มแรกภายหลังการรวมกิจการ ในขณะที่
อาจจะยังไม่สามารถสร้างรายได้ได้เต็มที่ ซึ่งอาจจะมีผลกระทบต่อผลการดำเนินงานของกลุ่มทรู
อย่างไรก็ตาม กลุ่มทรูมีแผนที่จะลดค่าใช้จ่ายที่ซ้ำซ้อนกัน
ซึ่งสามารถช่วยลดผลกระทบดังกล่าวลงได้ระดับหนึ่ง

ความเสี่ยงด้านการกำกับดูแล

ธุรกิจสื่อสารของประเทศไทยอยู่ในระหว่างการเปลี่ยนแปลง ด้านการกำกับดูแล
ก่อให้เกิดความเสี่ยงต่อผู้ประกอบการ

ตามข้อตกลงที่ประเทศไทยได้ให้ไว้กับองค์กรการค้าโลกหรือ WTO
เพื่อเปิดเสรีธุรกิจโทรคมนาคมไทยภายในปี 2549
รัฐบาลไทยได้เริ่มดำเนินการปฏิรูปการกำกับดูแลกิจการโทรคมนาคม โดยการออกพระราชบัญญัติหลัก
2 ฉบับ อันได้แก่
พระราชบัญญัติองค์กรจัดสรรคลื่นความถี่และกำกับกิจการวิทยุกระจายเสียงวิทยุโทรทัศน์
และกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2543 ซึ่งประกาศใช้เมื่อวันที่ 7 มีนาคม 2543 และ
พระราชบัญญัติการประกอบกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2544 ซึ่งประกาศใช้เมื่อวันที่ 16 พฤศจิกายน
2544

ในเดือนตุลาคม 2547 คณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ หรือคณะกรรมการ กทช.
ได้ถูกจัดตั้งขึ้นเพื่อเป็นองค์กรอิสระในการกำกับดูแลกิจการโทรคมนาคม
ซึ่งเดิมเป็นอำนาจหน้าที่ขององค์การโทรศัพท์แห่งประเทศไทย (ณ วันที่ 31 กรกฎาคม 2545
ได้แปรสภาพเป็น บริษัท ทีโอที จำกัด (มหาชน) หรือ ทีโอที) และ การสื่อสารแห่งประเทศไทย
(ณ วันที่ 14 สิงหาคม 2546 ได้แปรสภาพเป็น บริษัท กสท โทรคมนาคม จำกัด (มหาชน) หรือ
กสท) และ กรมไปรษณีย์โทรเลข (ปัจจุบันเปลี่ยนเป็น บริษัท ไปรษณีย์ไทย จำกัด)

ในเดือนมีนาคม 2551 ได้มีการประกาศใช้พระราชบัญญัติการประกอบกิจการกระจายเสียงและกิจการโทรทัศน์ พ.ศ. 2551 และต่อมาในเดือนธันวาคม 2553 ได้มีการประกาศใช้พระราชบัญญัติองค์กรจัดสรรคลื่นความถี่และกำกับกิจการวิทยุกระจายเสียง วิทยุโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2553 (“พรบ. องค์กรจัดสรรคลื่นความถี่ฯ”) ซึ่งจะมีผลให้มีการจัดตั้งคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (“คณะกรรมการ กสทช.”) เพื่อทำหน้าที่กำกับ ดูแล กิจการวิทยุกระจายเสียง วิทยุโทรทัศน์ และ กิจการโทรคมนาคม แทนคณะกรรมการ กทช.

โดยพระราชบัญญัติการประกอบกิจการกระจายเสียงและกิจการโทรทัศน์ พ.ศ. 2551 มาตรา 78 ได้กำหนดให้คณะกรรมการ กทช. ปัจจุบันทำหน้าที่ของคณะกรรมการ กสทช. เป็นการชั่วคราว โดยมีอำนาจในการกำกับดูแล และออกใบอนุญาต (อายุไม่เกิน 1 ปี) สำหรับบริการวิทยุกระจายเสียงชุมชน และการประกอบกิจการที่ไม่ใช้คลื่นความถี่ (กิจการโทรทัศน์ที่มีการบอกรับสมาชิก) ซึ่งความล่าช้าในการจัดตั้ง คณะกรรมการ กสทช. ตามรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบัน และ พรบ. องค์กรจัดสรรคลื่นความถี่ฯ อาจจะทำให้มีผลกระทบต่อโอกาสในการทำธุรกิจของกลุ่มบริษัททรูได้ อย่างไรก็ตามพรบ. องค์กรจัดสรรคลื่นความถี่ฯ ในมาตรา 13 กำหนดให้การดำเนินการคัดเลือกกันเองต้องดำเนินการให้แล้วเสร็จภายในระยะเวลาไม่เกิน 90 วันนับแต่วันที่ได้ประกาศให้สมาคม สถาบัน หรือองค์กรที่ได้ขึ้นทะเบียนไว้เสนอชื่อผู้สมควรได้รับเลือกเป็นกรรมการ เช่นเดียวกับการดำเนินการสรรหาก็ต้องดำเนินการให้แล้วเสร็จภายใน 90 วัน ตามที่ระบุในมาตรา 15 หลังจากนั้นในมาตรา 17 ได้กำหนดให้วุฒิสภามีมติเลือกบุคคลจากบัญชีรายชื่อที่เลขาธิการวุฒิสภาเสนอภายใน 60 วัน นับแต่วันที่ได้รับรายชื่อ และเมื่อล่วงพ้น 60 วัน ถ้ายังมีผู้ได้รับเลือกเป็นกรรมการไม่ครบ 11 ท่านตามที่กฎหมายกำหนด ให้ประธานวุฒิสภาแจ้งให้นายกรัฐมนตรีทราบ และให้นายกรัฐมนตรีนำบัญชีรายชื่อเสนอคณะรัฐมนตรีพิจารณาและดำเนินการให้ได้กรรมการครบ 11 ท่านภายใน 30 วัน นับแต่วันที่นายกรัฐมนตรีได้รับแจ้ง ดังนั้นเมื่อรวมระยะเวลาการได้มาซึ่งคณะกรรมการ กสทช. ตามที่กฎหมายระบุไว้ คาดว่าไม่ควรเกิน 180 วันนับแต่วันที่สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภาได้ประกาศให้มีการเสนอชื่อผู้สมควรได้รับเลือกเป็นกรรมการ อย่างไรก็ตาม อาจมีปัจจัยอื่นที่ทำให้การสรรหา การคัดเลือก และการแต่งตั้งคณะกรรมการ กสทช. อาจล่าช้าออกไปจากที่ประมาณการไว้ได้

กลุ่มบริษัททรูจะยังคงนโยบายเชิงรุกในการเจรจากับคณะกรรมการ กทช. และหรือคณะกรรมการ
กสทช. กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร รวมทั้งกระทรวงการคลัง
(ซึ่งเป็นผู้ถือหุ้นของ กสท และทีโอที) เพื่อสนับสนุนให้กระบวนการปฏิรูปธุรกิจโทรคมนาคม
ก่อให้เกิดการแข่งขันอย่างเสรีและเป็นธรรมอย่างแท้จริง

การจัดสรรคลื่นความถี่สำหรับการประกอบกิจการโทรศัพท์เคลื่อนที่ (3G)

นับตั้งแต่ได้มีการจัดตั้งคณะกรรมการ กทช. จนกระทั่งถึงปัจจุบัน คณะกรรมการ กทช.
ได้ออกประกาศ กฎเกณฑ์ ข้อบังคับที่สำคัญๆ หลายฉบับที่อาจมีผลกระทบต่อธุรกิจของกลุ่มบริษัททรู
โดยในปี 2553 คณะกรรมการ กทช. ได้ออกกฎเกณฑ์ใหม่ๆ รวมทั้ง
กฎเกณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับการออกใบอนุญาตเพื่อให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ในระบบ 3G อย่างไรก็ตาม
รัฐธรรมนูญฉบับใหม่ ซึ่งประกาศใช้ในเดือนสิงหาคม 2550 มาตรา 47
ได้กำหนดให้มีการจัดตั้งองค์กรอิสระ เพียงองค์กรเดียว เพื่อกำกับดูแลกิจการโทรคมนาคม
รวมทั้งกิจการวิทยุกระจายเสียง วิทยุโทรทัศน์ ซึ่งเรียกว่า คณะกรรมการกิจการกระจายเสียง
กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (“คณะกรรมการ กสทช.”) อย่างไรก็ตาม
ถึงแม้ได้มีการประกาศใช้ พระราชบัญญัติจัดสรรคลื่นความถี่ฉบับใหม่ในปลายปี 2553
แต่การจัดตั้งคณะกรรมการ กสทช. ยังไม่ได้ดำเนินการให้ลุล่วง นอกจากนั้น
การปรับปรุงแก้ไขมาตรา 8 ของ พระราชบัญญัติการประกอบกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2544
เกี่ยวกับการถือครองหุ้นทางอ้อมโดยต่างชาติ รวมทั้ง การแก้ไขพระราชบัญญัติดังกล่าว ในปี 2549
มาตรา 3 เกี่ยวกับอำนาจหน้าที่ของคณะกรรมการ กทช.
ในการกำกับดูแลการถือหุ้นทางอ้อมของต่างชาติ ให้สอดคล้องกับมาตรา 47 ของรัฐธรรมนูญ
ยังไม่ได้ดำเนินการให้แล้วเสร็จ ซึ่งปัจจัยเหล่านี้
อาจจะทำให้มีผลกระทบต่ออำนาจหน้าที่ของคณะกรรมการ กทช. ในการออกใบอนุญาต 3G
หรือคำสั่งศาลอาจมีผลลบล้าง หากมีการดำเนินการออกใบอนุญาตดังกล่าว

ทั้งนี้ ในปี 2552 คณะกรรมการ กทช. ได้ดำเนินการบางประการ เพื่อให้เกิดความคืบหน้า
ในเรื่องการจัดสรรคลื่นความถี่ 3G ในย่าน 2.1 GHz
โดยได้พยายามผลักดันให้มีการจัดทำเอกสารข้อสนเทศเพื่อกำหนดเงื่อนไขการจัดสรรคลื่นความถี่
IMT หรือ 3G and beyond และ คณะกรรมการ กทช.
ก็ได้จัดให้มีการรับฟังความคิดเห็นสาธารณะ
เพื่อรวบรวมความคิดเห็นจากทุกฝ่ายที่มีผลประโยชน์เกี่ยวข้องในเรื่องนี้ ทั้งนี้
จากการแต่งตั้งกรรมการ กทช. 4 ท่านใหม่ สำหรับตำแหน่งที่ว่างลง ทำให้คณะกรรมการ กทช.
มีจำนวนกรรมการครบชุด จึงทำให้เกิดความหวังว่า คณะกรรมการ กทช.
อาจจะสามารถดำเนินการออกใบอนุญาต 3G บนความถี่ 2.1 GHz ได้ภายในสิ้นปี 2553 ทั้งนี้
ภายใต้เงื่อนไขที่ว่าจะต้องสามารถบรรลุข้อยุติในประเด็นข้อกฎหมายต่างๆ
ที่สลับซับซ้อนและยังไม่เป็นที่กระจ่างชัดในปัจจุบัน

โดยเมื่อวันที่ 29 กรกฎาคม 2553
สำนักงานคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติได้ออกประกาศ กทช. เรื่อง
หลักเกณฑ์และวิธีการอนุญาตให้ใช้คลื่นความถี่เพื่อการประกอบกิจการโทรศัพท์เคลื่อนที่ IMT ย่าน
2.1 GHz โดยได้ลงประกาศในราชกิจจานุเบกษาในวันเดียวกัน
อันทำให้หลักเกณฑ์ดังกล่าวมีผลบังคับใช้ทันที ซึ่งคณะกรรมการ กทช. ได้ดำเนินการขั้นตอนต่างๆ
เพื่อเตรียมการจัดประมูลคลื่นความถี่ย่านความถี่ 2.1 GHz ขึ้นในวันที่ 20-28 กันยายน 2553

อย่างไรก็ตามในเดือนกันยายน 2553 กสท ได้ยื่นฟ้องต่อศาลกรณีที่
การประมูลคลื่นความถี่ดังกล่าวไม่ชอบด้วยกฎหมาย ซึ่งต่อมา
ศาลปกครองสูงสุดได้มีคำสั่งให้มีการชะลอการจัดสรรคลื่นความถี่ 2.1 GHz
เป็นการชั่วคราวจนกว่าคดีถึงที่สุด หรือศาลมีคำสั่งเป็นอย่างอื่น

ความล่าช้าในการเปิดให้บริการ 3G
ทำให้ทรูมูฟมีความเสี่ยงจากการที่สัญญาให้ดำเนินการของทรูมูฟจะสิ้นสุดลงในเดือนกันยายน 2556
อย่างไรก็ตาม กลุ่มทรูได้ดำเนินความพยายามในการลดความเสี่ยงดังกล่าว ด้วยวิธีต่างๆ
รวมทั้งการเข้าถือหุ้นในฮัทช์ โดยต่อมาได้มีการทำสัญญากับ กสท ในวันที่ 27 มกราคม 2554
ทำให้บริษัท เรียล มูฟ จำกัด
ซึ่งเป็นบริษัทย่อยภายใต้กลุ่มทรูเป็นผู้ให้บริการขายต่อบริการโทรศัพท์เคลื่อนที่

บนเทคโนโลยี 3G HSPA ของ กสท เป็นระยะเวลาประมาณ 14 ปี จนถึงปี 2568
ซึ่งจะช่วยขยายระยะเวลาการให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ของกลุ่มบริษัทฯ
ออกไปจากสัญญาให้อนุญาตเดิมของ ทรูมูฟ ดูรายละเอียดเพิ่มเติมที่
“กลุ่มทรูมีความเสี่ยงจากสัญญาให้ดำเนินการฯ และสัญญาร่วมการงานฯ จาก กสท และ ทีโอที
จะสิ้นสุดลง”

กลุ่มทรูมีความเสี่ยงจากสัญญาให้ดำเนินการฯ และสัญญาร่วมการงานฯ จาก กสท และ ทีโอที
จะสิ้นสุดลง ซึ่งอาจทำให้กลุ่มทรูมีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติมเพื่อให้สามารถประกอบธุรกิจได้อย่างต่อเนื่อง

สัญญาให้ดำเนินการฯ ของทรูมูฟจะสิ้นสุดลงในปี 2556 จึงมีความเสี่ยงที่การดำเนินงานของ
ทรูมูฟอาจจะได้รับผลกระทบจากการสิ้นสุดของสัญญาให้ดำเนินการฯ อย่างไรก็ตามบริษัทฯ
ได้ดำเนินการต่างๆ เพื่อสามารถให้บริการได้อย่างต่อเนื่อง

โดยในเดือนมกราคม 2552 ทรูมูฟได้ลงนามในบันทึกข้อตกลงร่วมกัน (Memorandum of
Agreement) ร่วมกับ กสท ในการรับสิทธิที่จะใช้โครงข่ายและอุปกรณ์ที่ทรูมูฟได้สร้างและโอนให้กับ
กสท เพื่อให้บริการต่อไปอีก 5 ปี หลังสัญญาให้ดำเนินการฯ สิ้นสุดในปี 2556
ซึ่งจะทำให้ทรูมูฟสามารถดำเนินกิจการต่อไปได้ถึงปี 2561 เช่นเดียวกับดีแทค
โดยสัญญาดังกล่าวมีผลผูกพันทันที อย่างไรก็ตาม กสท อาจเสนอให้ คณะรัฐมนตรีพิจารณาอีกครั้งหนึ่ง
เนื่องจากอาจถือว่าเป็นการร่วมลงทุนระหว่างภาครัฐและเอกชนที่มีมูลค่าเกิน 1 พันล้านบาท
ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับเงื่อนไขข้อตกลงต่อไปว่าต้องปฏิบัติตามกฎหมายเฉพาะหรือไม่ ซึ่งขณะนี้
ยังไม่ได้มีการกำหนดเงื่อนไขดังกล่าว นอกจากนั้นทรูมูฟอาจจะมีค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับคลื่นความถี่
ที่ต้องจ่ายให้ กสท หรือ กสทช. ยังไม่เป็นที่แน่ชัด เพื่อสามารถให้บริการลูกค้าในระบบ 2G
บนคลื่นความถี่ 1800 MHz เดิม ซึ่ง ณ ปัจจุบัน
ไม่สามารถคาดการณ์ได้ว่าค่าใช้จ่ายดังกล่าวจะมีจำนวนเท่าใด

นอกจากนั้นทรูมูฟ ยังได้รับอนุมัติจาก กสท ให้เปิดทดลองให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ในระบบ 3G
HSPA บนคลื่นความถี่ 850 MHz ในเดือนมกราคม 2552
โดยยังไม่ได้รับอนุญาตการให้บริการในเชิงพาณิชย์ ณ ปัจจุบัน นอกจากนั้นที่ผ่านมา กสท
ได้กล่าวว่าทรูมูฟได้ติดตั้งอุปกรณ์นอกเขตที่ได้รับอนุมัติจาก กสท
ซึ่งต่อมาทรูมูฟได้รื้อถอนอุปกรณ์ในเขตดังกล่าว ทำให้ปัจจุบัน ยังคงเปิดให้บริการตามปกติ ปัจจุบัน
โครงข่าย 3G บนคลื่น 850 MHz ของทรูมูฟครอบคลุมพื้นที่กรุงเทพปริมณฑลทั้งหมด
รวมทั้งพื้นที่บางส่วนของจังหวัดที่สำคัญ เช่น ชลบุรี ภูเก็ต และเชียงใหม่
ซึ่งพื้นที่เหล่านี้ครอบคลุมผู้ใช้หลักๆ ของบริการ 3G นอกจากนั้นในเดือนธันวาคม 2553 กสท
ได้อนุญาตให้ทรูมูฟติดตั้งสถานีฐาน 3G บนคลื่น 850 MHz ได้เพิ่มเติมอีกจำนวน 777 สถานีฐาน
รวมเป็น 1,433 สถานีฐาน เนื่องจากเห็นว่าการให้บริการ 3G บนคลื่นความถี่ 850 MHz
เป็นประโยชน์ต่อผู้บริโภคโดยรวม
นอกจากนั้นภายหลังจากที่การประมูลคลื่นความถี่เพื่อการประกอบกิจการโทรศัพท์เคลื่อนที่ IMT หรือ
3G ย่านความถี่ 2.1 GHz ถูกระงับเป็นการชั่วคราว ตามคำสั่งของศาลปกครองสูงสุด
รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร ได้มีนโยบายให้ กสท และ ทีโอที
อนุญาตให้บริษัทคู่สัญญาเปิดให้บริการ 3G บนคลื่นความถี่เดิม
เนื่องจากความล่าช้าในการเปิดให้บริการ 3G
อาจกระทบต่อความสามารถในการแข่งขันของประเทศ ดังนั้น
ทรูมูฟคาดว่าน่าจะได้รับการอนุมัติให้เปิดบริการอย่างเป็นทางการในที่สุด
ทั้งนี้เป็นไปตามขั้นตอนทางกฎหมาย อย่างไรก็ตาม การขยายงานต่อไป อาจเกิดความล่าช้า
เนื่องจากความไม่แน่นอนของนโยบายของคณะกรรมการ กทช. ซึ่งอาจจะชะลอการดำเนินการใดๆ
ภายหลังจากที่ ศาลได้มีคำสั่ง ชะลอการประมูลคลื่นความถี่ 2.1 GHz ดังกล่าวข้างต้น
อย่างไรก็ตาม การปรับปรุงโครงข่ายให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ในระบบ 3G HSPA บนคลื่นความถี่
850 MHz ของทรูมูฟ เป็นการดำเนินการบนย่านความถี่เดิมของ กสท เป็นหลัก
และไม่ได้เกี่ยวข้องกับความถี่ 2.1 GHz คณะกรรมการ กทช. จึงไม่น่าจะยับยั้ง หรือชะลอ
การดำเนินงาน ดังกล่าวของทรูมูฟ

นอกจากนั้น กระทรวงการคลัง ได้เสนอให้มีการแปลงสัญญาสัมปทานต่าง ๆ ให้เป็นใบอนุญาต
สำหรับบริการ 2G และสามารถปรับปรุงเป็นเทคโนโลยี 3G ได้ อย่างไรก็ตาม ข้อเสนอดังกล่าว
ยังไม่มีรายละเอียดที่สมบูรณ์ และผู้ประกอบการอาจมีความเห็นที่ไม่เป็นไปในทำนองเดียวกับ กสท
ทีโอที หรือกระทรวงการคลัง ซึ่งอาจจะทำให้ไม่สามารถบรรลุข้อตกลงได้

อย่างไรก็ตาม ในวันที่ 30 ธันวาคม 2553 กลุ่มทรูได้ลงนามในสัญญาซื้อขายหุ้นกับกลุ่มฮัทช์
ในประเทศ ในการซื้อขายหุ้นดังกล่าวซึ่งเสร็จสมบูรณ์ ในวันที่ 27 มกราคม 2554
กลุ่มทรูได้บรรลุข้อตกลงกับ กสท ทำให้บริษัท เรียล มูฟ จำกัด
เป็นผู้ให้บริการขายต่อบริการโทรศัพท์เคลื่อนที่บน เทคโนโลยี HSPA ของ กสท ได้ทั่วประเทศ
เป็นระยะเวลาประมาณ 14 ปี จนถึงปี 2568
ซึ่งจะช่วยขยายระยะเวลาการให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ของกลุ่มบริษัทฯ
ออกไปจากสัญญาให้ดำเนินการฯ ของทรูมูฟ

ถึงแม้สัญญาให้ดำเนินการของทรูมูฟ จะสิ้นสุดลง
แต่ทรูมูฟเชื่อว่าจะยังคงสามารถให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่แก่ลูกค้าได้ตามปกติ เนื่องจาก พรบ.
การประกอบกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2544 มาตรา 20 และ มาตรา 22 กำหนดว่า
คณะกรรมการ กทช. มีอำนาจกำหนดเงื่อนไขให้ผู้ประกอบกิจการต้องปฏิบัติ
เพื่อป้องกันความเสียหายที่อาจจะเกิดประโยชน์แก่สาธารณะได้ นอกจากนั้น ประกาศ กทช.
เรื่องหลักเกณฑ์และวิธีการอนุญาตประกอบกิจการโทรคมนาคมแบบที่สาม ข้อ 16 กำหนดให้
ผู้ได้รับอนุญาต สัมปทาน หรือ สัญญาจาก กสท ที่ประสงค์จะให้บริการต่อไปหลังจากที่การอนุญาต
สัมปทาน สิ้นสุดลง ให้ยื่นคำขอรับใบอนุญาตจากคณะกรรมการ กทช. ได้ อย่างไรก็ตาม
ปัจจุบันยังมีความไม่แน่นอนว่า ทรูมูฟจะมีค่าใช้จ่ายเกี่ยวกับการใช้คลื่นความถี่ ในจำนวนเท่าใด
นอกเหนือจากค่าธรรมเนียมใบอนุญาต (Licensing fee) ตามที่กำหนดโดย คณะกรรมการ กทช.
หรือคณะกรรมการ กสทช.

สัญญาร่วมการงานฯ ระหว่างบริษัทฯ และทีโอที สำหรับบริการโทรศัพท์พื้นฐานและบริการเสริม
จะสิ้นสุดลงในเดือนตุลาคม ปี 2560 ซึ่งภายหลังสัญญาร่วมการงานฯ สิ้นสุดลง อาจทำให้บริษัทฯ
มีความเสี่ยงจากการที่ต้องลงทุน หรือมีค่าใช้จ่ายในการดำเนินงานเพิ่มขึ้น
เนื่องจากได้โอนโครงข่ายเดิมไปให้ ทีโอที ตามเงื่อนไขที่กำหนดในสัญญาร่วมการงานฯ
อย่างไรก็ตาม ในปัจจุบันบริษัท ทรู ยูนิเวอร์แซล คอนเวอเจนซ์ จำกัด ซึ่งเป็นบริษัทย่อย ที่บริษัทฯ
ถือหุ้นในสัดส่วนร้อยละ 99.99 ได้รับอนุญาตจากคณะกรรมการ กทช.
สำหรับบริการโทรศัพท์พื้นฐานและบรอดแบนด์ ทั่วประเทศ ซึ่ง บริษัท ทรู ยูนิเวอร์แซล
คอนเวอเจนซ์ จำกัด ได้ลงทุนขยายโครงข่าย อย่างต่อเนื่อง ทำให้ความเสี่ยงดังกล่าวของบริษัทฯ
ลดลง

สัญญาให้ดำเนินการฯ ของ ทรูมูฟ อาจถูกยกเลิก ก่อนที่สัญญาจะสิ้นสุด
หรืออาจมีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติมที่ต้องจ่ายให้กับภาครัฐ จากการแก้ไขสัญญาให้ดำเนินการฯ ในอดีต

ทรูมูฟ อาจมีความเสี่ยงจากการที่สัญญาให้ดำเนินการฯ อาจถูกยกเลิกก่อนที่สัญญาดังกล่าวจะสิ้นสุด
หรืออาจมีค่าใช้จ่ายที่ต้องจ่ายเพิ่มเติมให้กับภาครัฐ โดยในเดือนมกราคม 2550
คณะรัฐมนตรีได้อนุมัติการยื่นขอความเห็นต่อสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา
เพื่อให้พิจารณาประเด็นข้อกฎหมายที่เกี่ยวกับการแก้ไขสัญญาระหว่างภาครัฐและภาคเอกชน
ว่าได้เป็นไปตามขั้นตอนที่กำหนดใน พรบ. การให้เอกชนเข้าร่วมงานฯ หรือไม่

สำหรับสัญญาให้ดำเนินการฯ ของทรูมูฟ
เป็นสัญญาที่เกิดจากการโอนสิทธิและหน้าที่ในการให้บริการบางส่วนของ ดีแทค
โดยได้มีการทำสัญญาโอนสิทธิและหน้าที่สามฝ่ายระหว่าง กสท ดีแทค และ บริษัท ไวร์เลส
คอมมูนิเคชั่น เซอร์วิส จำกัด (WCS) ซึ่งเป็นผู้รับโอน เมื่อวันที่ 19 มิถุนายน 2539 และในวันที่
20 มิถุนายน 2539 กสท ได้ทำสัญญาให้ดำเนินการฯ กับบริษัท WCS อนุญาตให้ WCS
เป็นผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่ ตั้งแต่วันที่ 20 มิถุนายน 2539 ถึงวันที่ 15 กันยายน 2556
โดยต่อมา WCS ได้เข้าทำสัญญาแก้ไขเพิ่มเติมสัญญาให้ดำเนินการฯ กับ กสท จำนวน 2 ครั้ง
ทั้งนี้มีการแก้ไขครั้งที่ 1 เมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ 2543 โดยมีสาระสำคัญคือ กสท ตกลงให้ WCS
ได้รับยกเว้นไม่ต้องจ่ายเงินผลประโยชน์ตอบแทนรายปีและเงินผลประโยชน์ตอบแทนขั้นต่ำ
เฉพาะสำหรับปีที่ 2 - 4 (วันที่ 16 กันยายน 2540 - วันที่ 15 กันยายน 2543)
ในระหว่างการหยุดดำเนินการชั่วคราว (วันที่ 15 มีนาคม 2541 - วันที่ 30 กันยายน 2543)
และมีการแก้ไขครั้งที่ 2 เมื่อวันที่ 8 กันยายน 2543
โดยมีสาระสำคัญเป็นการลดผลประโยชน์ตอบแทนรายปี ในช่วงปีดำเนินการที่ 5 - 10 (วันที่ 16
กันยายน 2543 - วันที่ 15 กันยายน 2549) จากร้อยละ 25 เป็นร้อยละ 20
ในช่วงปีดำเนินการที่ 11 - 15 (วันที่ 16 กันยายน 2549 - วันที่ 15 กันยายน 2554)
จากร้อยละ 30 เป็นร้อยละ 25 และเพิ่มผลประโยชน์ตอบแทนขั้นต่ำ สุทธิจำนวน 1,442 ล้านบาท
โดยให้เพิ่มผลประโยชน์ตอบแทนขั้นต่ำตั้งแต่ปีดำเนินการที่ 8 - 17 (วันที่ 16 กันยายน 2546 -
วันที่ 15 กันยายน 2556) จำนวนรวม 1,917 ล้านบาท
และลดผลประโยชน์ตอบแทนขั้นต่ำในปีดำเนินการที่ 2 (วันที่ 16 กันยายน 2540 - วันที่ 15
กันยายน 2541) ปีดำเนินการที่ 5 - 7 (วันที่ 16 กันยายน 2543 - วันที่ 15 กันยายน 2546)
จำนวนรวม 340 ล้านบาท และให้ยกเว้นในปีดำเนินการที่ 3 - 4 (วันที่ 16 กันยายน 2541 -
วันที่ 15 กันยายน 2543) จำนวนรวม135 ล้านบาท

ทั้งนี้กลุ่มบริษัททรูได้ซื้อหุ้น WCS (ซึ่งต่อมาเปลี่ยนชื่อเป็น ซีพี ออเร้นจ์ จำกัด)
จากเครือเจริญโภคภัณฑ์เมื่อวันที่ 31 ตุลาคม 2544 ต่อมา ได้เปลี่ยนชื่อเป็นบริษัท ทีเอ ออเร้นจ์
จำกัด และ บริษัท ทรู มูฟ จำกัด ตามลำดับ

โดยในวันที่ 18 พฤษภาคม 2550 คณะกรรมการกฤษฎีกาได้มีคำวินิจฉัยว่า การดำเนินการของ กสท
มิได้ดำเนินการหรือปฏิบัติตาม พรบ. การให้เอกชนเข้าร่วมการงานฯ
แต่สัญญาที่ทำขึ้นยังคงมีผลผูกพันตราบเท่าที่ยังไม่สิ้นสุด หรือ มีการเพิกถอนโดยคณะรัฐมนตรี
หรือสิ้นผลโดยเงื่อนไขอื่นๆ ดังนั้น กสท และ ทรูมูฟ
ยังต้องมีภาระหน้าที่ในการปฏิบัติตามสัญญาที่ได้กระทำไว้แล้ว

อย่างไรก็ดีสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกามีความเห็นเพิ่มเติมว่า
ให้หน่วยงานเจ้าของโครงการรวมทั้งคณะกรรมการประสานงานตามมาตรา 13 และมาตรา 22
แห่ง พรบ. การให้เอกชนเข้าร่วมการงานฯ ดำเนินการเจรจากับภาคเอกชน
เพื่อนำเสนอคณะรัฐมนตรีพิจารณาต่อไป ทั้งนี้คณะรัฐมนตรีเป็นผู้มีอำนาจในการตัดสินชี้ขาด ตาม
พรบ. การให้เอกชนเข้าร่วมการงานฯ ในการเพิกถอนหรือให้ความเห็นชอบ
การแก้ไขสัญญาเพิ่มเติมที่จัดทำขึ้น
โดยคณะรัฐมนตรีอาจใช้ดุลยพินิจพิจารณาให้มีการดำเนินการตามสัญญาให้ดำเนินการฯ
ได้ตามความเหมาะสม โดยคำนึงถึงผลกระทบ
เหตุผลความจำเป็นเพื่อประโยชน์ของรัฐหรือประโยชน์สาธารณะ
และความต่อเนื่องของการให้บริการสาธารณะ นอกจากนั้นในกรณีของสัญญาร่วมดำเนินการฯ
ของทรูมูฟ สำนักงานคณะกรรมการกฤษฏีกา มีความเห็นว่า เป็นสัญญาให้ดำเนินการฯ ที่จัดทำขึ้นใหม่
เมื่อวันที่ 20 มิถุนายน 2539 ภายหลังจากวันที่พรบ. การให้เอกชนเข้าร่วมการงานฯ พ.ศ. 2535
มีผลบังคับใช้ ดังนั้น ให้ กสท ดำเนินการแต่งตั้งคณะกรรมการตามมาตรา 13
เพื่อดำเนินการเจรจากับทรูมูฟ

โดยในต้นเดือนกุมภาพันธ์ 2554 รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร
ได้นำเสนอผลการเจรจาของคณะกรรมการตามมาตรา 13 และ 22 ให้แก่คณะรัฐมนตรีพิจารณา
โดยในกรณีของทรูมูฟ คณะกรรมการตามมาตรา 13 ให้ กสท มีการเจรจากับ ทรูมูฟ
เพื่อให้มีการปรับลดอัตราค่าบริการ และขยายโครงข่ายให้ครอบคลุมมากขึ้น
รวมทั้งให้มีการเจรจาเกี่ยวกับการแก้ไขสัญญาที่ทำให้รัฐได้รับผลประโยชน์ลดลง อย่างไรก็ตาม
ต่อมาคณะรัฐมนตรีได้มีมติให้จัดตั้งคณะกรรมการอีกชุดหนึ่ง เพื่อเจรจากับผู้ประกอบการต่างๆ
ในการเรียกร้องค่าความเสียหายที่เกิดจากการแก้ไขสัญญาต่างๆ ในอดีตจากผู้ประกอบการ
โดยในปัจจุบันการเจรจายังไม่สิ้นสุด

อย่างไรก็ตามความเห็นของสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา และมติคณะรัฐมนตรี
ผูกพันเฉพาะหน่วยงานของรัฐและไม่มีผลผูกพันกับทรูมูฟ
เว้นแต่ทรูมูฟประสงค์จะเข้ารับประโยชน์ผูกพันตนเอง นอกจากนั้น
ทรูมูฟเห็นว่า การเจรจากับภาครัฐ ต้องขึ้นอยู่กับความตกลงร่วมกันของคู่สัญญา
และหากไม่สามารถตกลงกันได้ คำพิพากษาของศาลถือเป็นที่สุด
หากมีคำพิพากษาในทางที่ไม่เป็นประโยชน์ต่อทรูมูฟเกิดขึ้นก่อนสัญญาให้ดำเนินการฯ สิ้นสุดลง
อาจจะเป็นเหตุให้ทรูมูฟไม่สามารถประกอบกิจการโทรคมนาคมต่อไปได้ หรืออาจทำให้
ทรูมูฟมีภาระค่าใช้จ่ายให้แก่ภาครัฐเพิ่มขึ้น

นอกจากนั้น ศาลในคดีหนึ่ง ซึ่งตัดสินในธุรกิจที่ไม่เกี่ยวข้องกับธุรกิจโทรคมนาคม โดยศาลพิพากษาว่า
สัญญาร่วมทุนและร่วมการงานระหว่างภาครัฐและเอกชนที่ไม่ได้ดำเนินการตามขั้นตอนของ พรบ.
การให้เอกชนเข้าร่วมการงานฯ ถือว่าไม่มีผลผูกพันคู่สัญญา
ทั้งนี้ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งมาตรา 145 วางหลักไว้ว่า
เว้นแต่ในบางกรณีซึ่งไม่เกี่ยวข้องกับเรื่องของทรูมูฟนี้คำพิพากษาจะมีผลผูกพันเฉพาะคู่ความในคดีที่มีคำพิพากษานั้นเท่านั้น
หลักของคำพิพากษาดังกล่าวจึงไม่มีผลกระทบต่อสัญญาของทรูมูฟ
อย่างไรก็ดีหากหลักของคำพิพากษาดังกล่าวถูกนำมาปรับใช้กับสัญญาของทรูมูฟ
อาจจะทำให้สัญญาของทรูมูฟถูกตีความว่าไม่มีผลผูกพันคู่สัญญา ดังนั้น
ทรูมูฟก็จะมีสิทธิที่จะเรียกคืนส่วนแบ่งรายได้ รวมทั้งค่าอุปกรณ์ต่างๆ ที่ได้โอนไปให้ กสท แล้วคืนจาก
กสท ได้ นอกจากนั้น สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกามีความเห็นเมื่อวันที่ 18 พฤษภาคม 2550 ว่า
สัญญาของทรูมูฟยังคงมีผลผูกพันตราบเท่าที่ยังไม่มีการเพิกถอนหรือสิ้นผลโดยเงื่อนเวลาหรือเหตุอื่น

ทรูมูฟ มีความเสี่ยงที่เกิดจากข้อโต้แย้งที่ ทีโอที เรียกให้ทรูมูฟ และ กสท
ชำระค่าเชื่อมต่อโครงข่ายแบบเดิม (Access Charge) ให้แก่ ทีโอที ซึ่งอาจจะทำให้บริษัทฯ
มีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้นในอนาคต

ทรูมูฟ ดำเนินกิจการโทรศัพท์เคลื่อนที่ ภายใต้สัญญาให้ดำเนินการฯ ที่ กสท ตกลงให้ ทรูมูฟ
ดำเนินการให้บริการวิทยุคมนาคม
นอกจากนั้นทรูมูฟได้ลงนามในข้อตกลงเรื่องการเชื่อมโยงโครงข่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่ (Access
Charge Agreement) กับ กสท และ ทีโอที ซึ่งทำให้ ทรูมูฟ และ กสท
จะต้องจ่ายค่าเชื่อมต่อโครงข่ายให้แก่ ทีโอที ในอัตรา 200 บาทต่อเดือนต่อลูกค้าหนึ่งราย
และครึ่งหนึ่งของส่วนแบ่งรายได้ที่ กสท ได้รับจากทรูมูฟ สำหรับลูกค้าแบบเหมาจ่ายรายเดือน
(Post Pay) และในอัตราร้อยละ 18 ของรายได้สำหรับลูกค้าแบบเติมเงิน (Pre Pay)
นอกเหนือจากที่ทรูมูฟต้องจ่ายค่าส่วนแบ่งรายได้ให้ กสท ในอัตราร้อยละ 25 หรือ 30
(ตามแต่ช่วงเวลาที่กำหนดไว้ในสัญญาให้ดำเนินการฯ)
จากรายได้สุทธิภายหลังจากหักค่าเชื่อมโยงโครงข่าย

ในเดือนพฤษภาคม 2549 คณะกรรมการ กทช. ได้ออกประกาศ คณะกรรมการ กทช.
ว่าด้วยการใช้และเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคม พ.ศ. 2549 (Interconnection Charge
Regulation)
ซึ่งระบุให้ผู้ประกอบการโทรคมนาคมที่มีโครงข่ายของตนเองต้องอนุญาตให้ผู้ประกอบการรายอื่นสามารถเข้าเชื่อมต่อและใช้โครงข่ายของตนเองได้อย่างเท่าเทียมกัน
ทั้งนี้ หากมีสัญญาใดที่มีผลบังคับใช้ก่อนหน้า
แต่ขัดต่อประกาศว่าด้วยการใช้และเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคมฯ ให้ถือตามประกาศดังกล่าว ทั้งนี้
ประกาศ คณะกรรมการ กทช. ฉบับนี้ได้กำหนดระบบการจ่ายค่าเชื่อมต่อโครงข่ายรูปแบบใหม่
ที่สะท้อนปริมาณการใช้งานระหว่างโครงข่ายของผู้ประกอบการแต่ละราย
และได้กำหนดให้ผู้ประกอบการเจรจาเพื่อการเข้าสู่ข้อตกลงการเชื่อมต่อโครงข่ายระหว่างกัน
โดยค่าเชื่อมต่อโครงข่ายต้องอยู่บนพื้นฐานของต้นทุนของผู้ประกอบการแต่ละราย ซึ่งต่อมาในวันที่ 17
พฤศจิกายน 2549 ทรูมูฟได้ร่วมลงนาม ในสัญญาเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคม
(Interconnection Contract) กับ บริษัท โทเทิ่ล แอ็คเซ็ส คอมมูนิเคชั่น จำกัด (มหาชน)
(ดีแทค) โดยสัญญาดังกล่าวมีผลบังคับใช้ทันที และในวันที่ 16 มกราคม 2550
ทรูมูฟก็ได้ลงนามในสัญญาเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคมกับ บริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส
จำกัด (มหาชน) (เอไอเอส)

ภายหลังการลงนามกับดีแทค ทรูมูฟได้หยุดจ่ายค่าเชื่อมโยงโครงข่ายในแบบเดิม (Access Charge
หรือ AC) ตามข้อตกลงเรื่องการเชื่อมโยงโครงข่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่ (Access Charge
Agreement) กับ กสท และ ทีโอที ด้วยข้อตกลง AC เดิมขัดต่อประกาศของ คณะกรรมการ กทช.
ดังกล่าว ในกรณี การปฏิบัติอย่างเท่าเทียมกัน จากการเรียกเก็บค่า AC (ซึ่ง ทีโอที
เป็นผู้ได้รับประโยชน์แต่เพียงฝ่ายเดียวจากค่า AC) เนื่องจากทรูมูฟและ กสท
เชื่อว่าเป็นการปฏิบัติตามกฎหมาย และต้องเข้าสู่ระบบเชื่อมต่อโครงข่ายแบบใหม่ตามประกาศของ
กทช. ว่าด้วยการใช้และเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคม พ.ศ. 2549 อีกทั้ง
ทรูมูฟยังได้มีการบอกเลิกข้อตกลงเรื่องการเชื่อมโยงโครงข่าย (Access Charge Agreement)
แล้ว ทรูมูฟจึงไม่มีภาระตามกฎหมายใดๆ ที่จะต้องจ่ายค่าเชื่อมโยงโครงข่ายแบบเดิมอีกต่อไป

ในวันที่ 17 พฤศจิกายน 2549 ทรูมูฟได้ส่งหนังสือแจ้ง ทีโอที และ กสท ว่าจะหยุดชำระค่า
Access Charge เนื่องจากอัตราและการเรียกเก็บ ขัดแย้งกับกฎหมายหลายประการ ทั้งนี้
ทรูมูฟได้ร้องขอให้ ทีโอที ปฏิบัติตามหลักเกณฑ์ของ คณะกรรมการ กทช.
และเข้าร่วมลงนามในสัญญาเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคม (Interconnection Contract)
เพื่อให้เป็นไปตามกฎหมายหรือให้เรียกเก็บอัตราเรียกเก็บชั่วคราวที่ประกาศโดยคณะกรรมการ
กทช. ในขณะที่การเจรจากับ ทีโอที เกี่ยวกับสัญญาดังกล่าว ยังไม่ได้ข้อสรุป

ซึ่งต่อมาในวันที่ 23 พฤศจิกายน 2549 ทีโอที
ได้ส่งหนังสือเพื่อแจ้งว่าทรูมูฟไม่มีสิทธิที่จะใช้หรือเชื่อมต่อโครงข่ายตามกฎหมายใหม่
เนื่องจากทรูมูฟไม่ได้รับอนุญาตประกอบกิจการโทรคมนาคมจาก คณะกรรมการ กทช.
และไม่มีโครงข่ายโทรคมนาคมเป็นของตนเอง นอกจากนั้น ทีโอที
ได้โต้แย้งว่าข้อตกลงเรื่องการเชื่อมโยงโครงข่าย (Access Charge Agreement)
ไม่ได้ฝ่าฝืนกฎหมายใดๆ ดังนั้นการเรียกเก็บค่าเชื่อมต่อโครงข่ายแบบเดิมยังมีผลใช้บังคับต่อไป
อย่างไรก็ตาม ทรูมูฟเห็นว่า ข้อโต้แย้งของทีโอที
ไม่เป็นไปตามพระราชบัญญัติการประกอบกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2544 อีกด้วย

นอกจากนั้น ทีโอที ได้ประกาศว่าจะไม่เชื่อมต่อสัญญาณให้กับลูกค้าที่เป็นเลขหมายใหม่ที่ทรูมูฟ
เพิ่งได้รับการจัดสรรจากคณะกรรมการ กทช. จำนวน 1.5 ล้านเลขหมาย เพราะทรูมูฟไม่ชำระค่า
AC ซึ่งอาจจะมีผลทำให้ลูกค้าของทีโอที ไม่สามารถติดต่อลูกค้าของทรูมูฟที่เป็นเลขหมายใหม่นี้
อย่างไรก็ตาม ทรูมูฟได้ยื่นต่อศาลปกครองกลางเพื่อขอความคุ้มครอง
ซึ่งศาลได้มีคำสั่งกำหนดมาตรการบรรเทาทุกข์ชั่วคราวก่อนการพิพากษา เมื่อวันที่ 26 มกราคม
2550 โดยให้ทีโอที
ดำเนินการเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคมเพื่อให้ผู้ใช้บริการของทรูมูฟทุกเลขหมายสามารถติดต่อกับเลขหมายของทีโอทีได้
ซึ่งเป็นไปตามกฎเกณฑ์ของคณะกรรมการ กทช. และผลประโยชน์ต่อสาธารณะ และ เมื่อวันที่ 30
มกราคม 2550 ทีโอที ได้ยื่นอุทธรณ์คำสั่งดังกล่าวต่อศาลปกครองสูงสุด
ซึ่งต่อมาได้ยืนคำพิพากษาของศาลปกครองกลาง อย่างไรก็ตาม ตั้งแต่วันที่ 2 มีนาคม 2550 ทีโอที
ได้ดำเนินการเชื่อมต่อเลขหมายใหม่ทั้งหมดของทรูมูฟแล้วเสร็จ
ภายหลังศาลปกครองกลางกำหนดมาตรการบรรเทาทุกข์ชั่วคราว นอกจากนั้น เมื่อวันที่ 26
กุมภาพันธ์ 2552 ศาลปกครองกลางได้มีคำพิพากษาให้ทีโอที
ดำเนินการเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคม เพื่อให้เลขหมายดังกล่าวใช้งานได้อย่างต่อเนื่องสมบูรณ์
และให้ ทีโอที ชำระค่าสินไหมทดแทนให้แก่ ทรูมูฟ จำนวน 1,000,000 บาท ซึ่งต่อมา
ทีโอทีได้ยื่นอุทธรณ์ต่อศาลปกครองสูงสุด และปัจจุบันอยู่ในระหว่างรอคำตัดสินของศาล
นอกเหนือจากนั้น ในวันที่ 9 ตุลาคม 2552 ศาลปกครองกลางมีคำพิพากษายกฟ้อง
ไม่เพิกถอนคำสั่งคณะกรรมการ กทช. ที่ให้ ทีโอที เชื่อมต่อโครงข่ายโทรศัพท์เลขหมายใหม่ 1.5
ล้านเลขหมายให้ดีแทค และ ทรูมูฟ ซึ่งต่อมาทีโอทีก็ได้อุทธรณ์ต่อศาลปกครองสูงสุด โดยในวันที่ 2
มีนาคม 2553 ทรูมูฟได้ยื่นเอกสารต่อศาลปกครองสูงสุด ที่สนับสนุนคำสั่งของคณะกรรมการ กทช.
อย่างไรก็ตามคดีทั้งสองยังไม่เป็นที่สิ้นสุดในปัจจุบัน

ในเดือนมิถุนายน 2550 ทรูมูฟ ได้ยื่นเรื่องเกี่ยวกับการที่ ทีโอที
ปฏิเสธการเข้าทำสัญญาเชื่อมต่อโครงข่ายกับ ทรูมูฟ ต่อ คณะกรรมการ กทช.
โดยมีคณะกรรมการวินิจฉัยข้อพิพาท (กวพ.) เป็นผู้พิจารณา โดยในวันที่ 28 พฤศจิกายน 2550
คณะกรรมการ กทช. ได้ชี้ขาดให้ ทรูมูฟ มีสิทธิ
หน้าที่และความรับผิดชอบในการเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคมเช่นเดียวกับผู้ได้รับใบอนุญาต
และได้มีมติเป็นเอกฉันท์ชี้ขาดข้อพิพาท
ให้ทีโอทีเข้าร่วมเจรจาเพื่อทำสัญญาเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคมกับ ทรูมูฟ ต่อมาเมื่อวันที่ 23
มิถุนายน 2551 ทีโอที ได้ตกลงที่จะเข้าเจรจาทำสัญญาเชื่อมต่อโครงข่ายกับทรูมูฟ
แต่มีเงื่อนไขว่าจะทำสัญญาเฉพาะเลขหมายใหม่ ที่ได้รับจัดสรรจากคณะกรรมการ กทช. เท่านั้น
ซึ่งทรูมูฟได้ตกลงตามที่เสนอ แต่การเจรจายังไม่บรรลุข้อตกลง
แต่สำหรับเลขหมายเก่านั้น
ทรูมูฟยังคงดำเนินการให้เป็นเรื่องของข้อพิพาทและอยู่ในดุลยพินิจของกระบวนการศาลต่อไป ทั้งนี้
เมื่อวันที่ 16 พฤศจิกายน 2550 ทีโอที
ได้ฟ้องร้องต่อศาลแพ่งเพื่อขอเรียกเก็บค่าเชื่อมโยงโครงข่ายที่ ทรูมูฟ ไม่ได้จ่าย จำนวนประมาณ
4,508.1 ล้านบาท พร้อมดอกเบี้ย และภาษีมูลค่าเพิ่ม โดยเมื่อวันที่ 16 กันยายน 2552
ได้มีคำตัดสินว่า คดีดังกล่าวไม่อยู่ในเขตอำนาจศาลแพ่ง ดังนั้นจึงมีการจำหน่ายคดีออกจากศาลแพ่ง
ในวันที่มีการจัดทำรายงานฉบับนี้ คดีดังกล่าวจึงยังไม่เป็นที่สิ้นสุด
แต่หากผลการตัดสินของศาลเป็นที่สุดในทางลบต่อกลุ่มบริษัททรู
อาจจะทำให้ทรูมูฟต้องจ่ายเงินค่าปรับจำนวนหนึ่งเท่าของค่าเชื่อมโยงโครงข่ายที่ กสท
อาจจะจ่ายแทนทรูมูฟ พร้อมทั้งดอกเบี้ย
และทรูมูฟอาจจะต้องจ่ายค่าเชื่อมต่อโครงข่ายทั้งในระบบเดิมและระบบใหม่
ซึ่งจะทำให้ค่าใช้จ่ายของทรูมูฟเพิ่มขึ้นอย่างมาก

หากศาลมีคำสั่งให้ทรูมูฟต้องชำระค่าเชื่อมโยงโครงข่ายที่ไม่ได้จ่าย
ทรูมูฟอาจจะต้องบันทึกค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม จำนวน 20,049.8 ล้านบาท (หรือจำนวน 14,965.71
ล้านบาท สุทธิจากส่วนแบ่งรายได้ที่จ่ายให้แก่ กสท) สำหรับระยะเวลาตั้งแต่วันที่ 18 พฤศจิกายน
2549 ถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2553 (ดูรายละเอียดที่ หมายเหตุประกอบงบการเงิน ข้อ 38.2
สำหรับงบการเงินรวมและงบการเงินเฉพาะบริษัทฯ ประจำงวดปี สิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2553)

ข้อพิพาทอันเนื่องจากภาษีสรรพสามิต (Excise Tax)

ในเดือนมกราคม 2550
คณะรัฐมนตรีได้อนุมัติให้มีการลดอัตราภาษีสรรพสามิตที่จัดเก็บจากบริการโทรคมนาคมเป็นร้อยละ 0
(จากเดิมร้อยละ 2 สำหรับกิจการโทรศัพท์พื้นฐาน และร้อยละ 10 สำหรับกิจการโทรศัพท์เคลื่อนที่)
นอกจากนั้น คณะรัฐมนตรียังได้มีมติให้คู่สัญญาภาครัฐ (ทีโอที และ กสท)
เป็นผู้รับผิดชอบสำหรับภาษีสรรพสามิต เพื่อไม่ให้มีผลกระทบต่อผู้บริโภค โดยในปี พ.ศ. 2546
คณะรัฐมนตรีได้อนุญาตให้คู่สัญญาภาคเอกชนนำค่าภาษีสรรพสามิตไปหักออกจากส่วนแบ่งรายได้ที่คู่สัญญาภาคเอกชนต้องนำส่งให้คู่สัญญาภาครัฐ
และนำส่งให้กับกระทรวงการคลังโดยตรง ซึ่งส่งผลให้ส่วนแบ่งรายได้ที่นำส่งคู่สัญญาภาครัฐลดลง
ทั้งนี้ เป็นความเห็นชอบของคู่สัญญาภาครัฐ รวมทั้ง เป็นไปตามมติของคณะรัฐมนตรีที่กล่าวมาแล้ว
ภายหลังการเปลี่ยนแปลงของรัฐบาลในปี 2550 ได้มีการประกาศลดอัตราภาษีสรรพสามิตเป็นร้อยละ
0 ทำให้ ทีโอที และ กสท ได้รับส่วนแบ่งรายได้เต็มจำนวน อย่างไรก็ตาม
ในระหว่างที่มีการจัดเก็บภาษีสรรพสามิต
ผู้ประกอบการภาคเอกชนยังคงมีรายจ่ายรวมให้ภาครัฐเท่าเดิม (รวมที่จ่ายให้กระทรวงการคลัง
และ กสท) โดยปัจจุบัน ยังมีข้อพิพาทระหว่างภาคเอกชนและคู่สัญญาภาครัฐในประเด็นนี้
ซึ่งเป็นประเด็นเกี่ยวกับการชำระส่วนแบ่งรายได้ให้ทีโอที และ กสท ไม่ครบ ซึ่ง กสท
มีหนังสือเรียกให้ทรูมูฟชำระเรื่อยมาจนปัจจุบัน โดยในเดือนมกราคม 2551 กสท
ได้ยื่นคำเสนอข้อพิพาทต่ออนุญาโตตุลาการ เรียกค่าเสียหายจากทรูมูฟเพียงวันฟ้อง
เป็นจำนวนเงินประมาณ 9.0 พันล้านบาท รวมดอกเบี้ย
ซึ่งในขณะนี้เรื่องดังกล่าวรวมถึงจำนวนเงินค่าเสียหายเกี่ยวกับกรณีการชำระส่วนแบ่งรายได้ไม่ครบ
กสท มีหน้าที่ต้องพิสูจน์ในกระบวนการของอนุญาโตตุลาการ ซึ่งปัจจุบัน
ยังอยู่ในระหว่างกระบวนการของอนุญาโตตุลาการ

นอกจากนั้น ทีโอที ได้ยื่นคำเสนอข้อพิพาทต่ออนุญาโตตุลาการ เมื่อวันที่ 22 มกราคม 2551
เรียกคืนส่วนแบ่งรายได้ที่บริษัทฯ ได้รับเกินกว่าสิทธิที่พึงจะได้รับจำนวน 1,479 ล้านบาท
พร้อมดอกเบี้ย สำหรับกิจการโทรศัพท์พื้นฐาน ต่อมาบริษัทฯ ได้ยื่นคำคัดค้าน เมื่อวันที่ 18 เมษายน
2551 ซึ่งปัจจุบันเรื่องดังกล่าว ยังอยู่ในระหว่างกระบวนการของอนุญาโตตุลาการ
อย่างไรก็ตามในวันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2554 ทีโอที ได้มีหนังสือแจ้งให้บริษัทฯ คืนเงินที่ ทีโอที
ได้นำส่งให้บริษัทฯ
เพื่อนำไปชำระเป็นค่าภาษีสรรพสามิตและภาษีเพิ่มเพื่อกระทรวงมหาดไทยแทนทีโอที
ตั้งแต่เดือนมกราคม 2546 - ธันวาคม 2549 เป็นเงินจำนวน 1,479 ล้านบาท
พร้อมดอกเบี้ยในอัตราร้อยละ 7.5 และภาษีมูลค่าเพิ่มตามกฎหมาย ให้แก่ ทีโอที ภายในวันที่ 15
กุมภาพันธ์ 2554 ซึ่งในกรณีนี้ บริษัทฯ ไม่มีหน้าที่ชำระคืนเงินดังกล่าวให้แก่ ทีโอที
เนื่องจากได้ปฏิบัติตามที่ ทีโอที มอบหมายครบถ้วน
โดยได้นำเงินดังกล่าวไปชำระเป็นค่าภาษีสรรพสามิตและภาษีเพิ่มเพื่อกระทรวงมหาดไทยแทนทีโอที
และกรมสรรพสามิตได้ออกใบเสร็จรับเงินเป็นเลขที่กำกับภาษีของทีโอที ดังนั้นบริษัทฯ มิได้ผิดสัญญา
หรือละเมิดกฎหมาย จึงไม่มีหน้าที่ชำระเงินดังกล่าวคืนให้แก่ทีโอที อีกทั้ง ทีโอที
ได้เรียกร้องซ้ำซ้อนกับจำนวนเดียวกันที่ ทีโอทีได้ยื่นข้อพิพาทต่ออนุญาโตตุลาการ
ซึ่งขณะนี้ข้อพิพาทดังกล่าวอยู่ในระหว่างการพิจารณาของคณะอนุญาโตตุลาการ และยังไม่เป็นที่ยุติ

การใช้และการเชื่อมต่อโครงข่ายโทรคมนาคม (Interconnection Charge)
สำหรับโทรศัพท์พื้นฐาน

ในเดือนเมษายน 2553 คณะกรรมการ กทช. ได้ออกคำสั่งประกาศอัตราชั่วคราวของค่า IC
สำหรับโทรศัพท์พื้นฐานที่อัตรา 0.36 บาทต่อนาที ทำให้บริษัทฯ
มีความเสี่ยงที่อาจจะถูกเรียกเก็บค่าเชื่อมโยงโครงข่าย (Interconnection Charge - IC)
สำหรับกิจการโทรศัพท์พื้นฐาน ซึ่งอาจทำให้บริษัทฯ มีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้นในอนาคต
โดยมีผู้ประกอบการบางรายได้ยื่นเรื่องต่อคณะกรรมการ กทช. เพื่อให้บริษัทฯ เข้าทำสัญญา IC
สำหรับกิจการโทรศัพท์พื้นฐานและต่อมาได้ยื่นเรื่องเพื่อเรียกเก็บค่า IC
จากกิจการโทรศัพท์พื้นฐานของบริษัทฯ อย่างไรก็ตาม บริษัทฯ
เชื่อว่าบริษัทฯไม่มีหน้าที่ที่จะต้องจ่ายค่า IC เนื่องจากสัญญาร่วมการงานฯ
สำหรับกิจการโทรศัพท์พื้นฐาน กำหนดให้บริษัทฯ มีหน้าที่ ลงทุน จัดหา และติดตั้ง
ตลอดจนบำรุงรักษาอุปกรณ์ โดยทีโอทีเป็นผู้จัดเก็บรายได้จากลูกค้า
และจะแบ่งรายได้ที่ได้รับให้บริษัทฯ ตามสัดส่วนที่ระบุไว้ในสัญญาร่วมการงานฯ และบริษัทฯ
ได้ยื่นฟ้อง กทช. ต่อศาลปกครองกลางเมื่อวันที่ 3 สิงหาคม 2553 เพื่อขอให้ศาลเพิกถอนคำสั่ง
ที่ออกประกาศอัตราชั่วคราวของค่า IC ขณะนี้อยู่ระหว่างกระบวนการพิจารณาของศาลปกครองกลาง

ความเสี่ยงจากการที่สัญญาเกี่ยวข้องกับการเข้าถือหุ้นในฮัทช์ อาจจะถูกตรวจสอบ
ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อธุรกิจของกลุ่มบริษัทฯ

ในวันที่ 30 ธันวาคม 2553 กลุ่มทรูได้ลงนามในสัญญาซื้อขายหุ้นกับกลุ่มฮัทช์ และในวันที่ 27
มกราคม 2554 กลุ่มทรูได้บรรลุข้อตกลงกับ กสท ทำให้บริษัท เรียล มูฟ จำกัด
เป็นผู้ให้บริการขายต่อบริการโทรศัพท์เคลื่อนที่บนเทคโนโลยี HSPA ของ กสท ได้ทั่วประเทศ
เป็นระยะเวลาประมาณ 14 ปี จนถึงปี 2568 นอกจากนั้น BFKT หนึ่งในบริษัทที่ได้มีการซื้อในครั้งนี้
ได้ทำสัญญากับ กสท เพื่อให้ กสท เช่าใช้อุปกรณ์โครงข่าย รวมทั้งให้บริการดูแล
บำรุงรักษาอุปกรณ์โครงข่าย
โดยจะมุ่งเน้นการให้บริการเช่าและดูแลบำรุงรักษาเครื่องและอุปกรณ์โครงข่ายโทรคมนาคมเทคโนโลยี
3G HSPA ให้แก่ กสท ทั่วประเทศ ซึ่งต่อมา ได้มีหน่วยงานภาครัฐ เป็นต้นว่า
สำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน มีหนังสือสอบถาม กสท ให้ชี้แจงประเด็นต่างๆ เช่น
ประเด็นว่าการทำสัญญาดังกล่าว เข้าข่าย พรบ. ร่วมทุนฯ หรือไม่ เป็นต้น

บริษัทฯ ไม่สามารถคาดการณ์ได้ว่าผลการดำเนินการของ สตง. จะเป็นอย่างไร อย่างไรก็ตาม
บริษัทฯ มีความเชื่อมั่นว่า การทำสัญญา ระหว่าง เรียลมูฟ และ BFKT กับ กสท
ไม่ได้เข้าข่ายพรบ. ร่วมทุนฯ แต่อย่างใด โดยสัญญาระหว่าง เรียลมูฟ กับ กสท
เป็นสัญญาในรูปแบบของการขายส่งบริการและการขายต่อบริการ (Wholesaler - Reseller)
ที่เป็นไปตามกฎระเบียบของคณะกรรมการ กทช.
เรื่องการประกอบกิจการโทรคมนาคมประเภทขายส่งบริการและขายต่อบริการ
ซึ่งมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 29 ธันวาคม 2549 โดย เรียลมูฟ
ซึ่งเป็นผู้ประกอบกิจการโทรคมนาคมขายต่อบริการโดยการรับซื้อบริการโทรคมนาคมสำเร็จรูปเป็นจำนวนนาทีสำหรับบริการทางเสียง
และเป็นจำนวนเม็กกะไบต์สำหรับบริการทางข้อมูลของ กสท ส่วนหนึ่ง เพื่อมา
ขายต่อให้แก่ลูกค้าอีกทอดหนี่ง โดยไม่ได้เข้าใช้ทรัพย์สินหรือสิทธิของรัฐ แต่ประการใด
ทั้งนี้คลื่นความถี่และโครงข่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่ยังคงเป็นของ กสท ในขณะที่ BFKT
เป็นแต่เพียงผู้ให้เช่าอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ทางโทรคมนาคมแก่ กสท
ซึ่งเป็นการดำเนินงานตามปกติของ กสท ที่อาจจะเช่าทรัพย์สิน อุปกรณ์
จากผู้ประกอบการรายอื่นตามระเบียบว่าด้วยการพัสดุของ กสท ได้อยู่แล้ว

คดีความอื่นๆ ที่อาจส่งผลกระทบต่อบริษัทฯ

มีคำพิพากษาของศาลฎีกา เมื่อวันที่ 26 กุมภาพันธ์ 2553
ในคดีหนึ่งซึ่งศาลฎีกาแผนกคดีอาญาของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมืองตัดสินคดีใช้อำนาจรัฐเอื้อประโยชน์ให้ธุรกิจโทรคมนาคมของจำเลยกับพวก
และภาครัฐพิจารณาข้อเท็จจริงที่จะดำเนินการในส่วนที่รัฐสูญเสียผลประโยชน์ด้านสัญญาโทรคมนาคมนั้น
อย่างไรก็ตาม คดีดังกล่าว เป็นการตัดสินคดีเกี่ยวกับเรื่องเฉพาะตัวบุคคลผูกพันเฉพาะจำเลย
ที่ใช้อำนาจบริหารไม่ชอบด้วยกฎหมายก่อความเสียหายให้กับหน่วยงานรัฐซึ่งไม่เกี่ยวข้องกับบริษัทโทรคมนาคมอื่นหรือทรูมูฟซึ่งไม่ได้เป็นคู่ความในคดี
ในฐานะผู้ประกอบการเอกชน ทรูมูฟได้ปฏิบัติตามนโยบายของรัฐครบถ้วน
ตามกฎหมายและตามสัญญาให้ดำเนินการฯ แล้ว

กลุ่มบริษัททรูต้องแข่งขันกับคู่สัญญาร่วมการงานฯ และคู่สัญญาร่วมดำเนินการฯ
ซึ่งอาจนำไปสู่ข้อพิพาทต่างๆ ที่อาจส่งผลกระทบต่อการดำเนินธุรกิจของกลุ่มบริษัททรู

บริษัทฯ และบริษัทย่อย คือ ทรูมูฟ ดำเนินกิจการภายใต้สัญญาร่วมการงานฯ และ/หรือ
สัญญาให้ดำเนินการฯ กับ ทีโอที และ/หรือ กสท แล้วแต่กรณี
โดยความเห็นที่แตกต่างกันของผู้ประกอบกิจการในกลุ่มบริษัททรู กับ ทีโอที และ กสท
ทั้งในประเด็นการตีความข้อกฎหมาย และ ข้อสัญญาร่วมการงานฯ และ/หรือการได้รับการอนุญาต
รวมทั้งประกาศ กฎเกณฑ์ และข้อบังคับต่างๆ โดยคณะกรรมการ กทช.
อาจมีผลต่อความสามารถในการดำเนินธุรกิจของผู้ประกอบกิจการซึ่งเป็นบริษัทในกลุ่มบริษัททรู
บริษัทฯ และ บริษัทย่อย และมีความเสี่ยงที่สัญญาร่วมการงานฯ หรือ สัญญาให้ดำเนินการฯ
อาจถูกยกเลิก ในกรณีของสัญญาร่วมการงานฯ สำหรับบริการโทรศัพท์พื้นฐาน ทีโอที
ต้องนำเสนอข้อพิพาทต่ออนุญาโตตุลาการเป็นผู้ชี้ขาดก่อนดำเนินการยกเลิกสัญญา
ซึ่งทีโอทีอาจจะยกเลิกสัญญาร่วมการงานฯ ได้เฉพาะในกรณีที่บริษัทฯ ทำผิดกฎหมาย หรือ บริษัทฯ
ถูกศาลมีคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดในคดีล้มละลาย หรือบริษัทฯ
จงใจผิดสัญญาในสาระสำคัญอย่างต่อเนื่องเท่านั้น

นอกจากนั้นทีโอทีเป็นผู้จัดเก็บรายได้จากลูกค้าในโครงข่ายทั้งหมด และแบ่งส่วนแบ่งรายได้ให้บริษัทฯ
ตามสัดส่วนที่ระบุไว้ในสัญญาร่วมการงานฯ ดังนั้น ทีโอทีอาจชะลอการชำระเงินให้บริษัทฯ
เพื่อเป็นการชำระค่าใช้จ่ายใดๆ ที่ ทีโอที เชื่อว่าบริษัทฯ ติดค้าง
(แต่จนถึงขณะนี้ก็ยังไม่เคยมีกรณีดังกล่าวเกิดขึ้น)

ในขณะที่ทีโอที และ กสท เป็นคู่สัญญาร่วมกับบริษัทฯ และ ทรูมูฟ ทั้งสององค์กรยังเป็นคู่แข่ง
ในการประกอบธุรกิจของกลุ่มบริษัททรูอีกด้วย ด้วยเหตุนี้ จึงอาจก่อให้เกิดข้อพิพาทระหว่างบริษัทฯ
และ ทีโอทีหรือ ทรูมูฟ และ กสท ได้
ซึ่งที่ผ่านมาได้มีการยื่นคำฟ้องหรือคำเสนอข้อพิพาทเรื่องความขัดแย้ง
บางกรณีที่เกิดขึ้นต่อศาลปกครองหรือคณะอนุญาโตตุลาการเป็นผู้ตัดสิน
กลุ่มบริษัททรูไม่สามารถรับรองได้ว่าจะสามารถชนะข้อพิพาททั้งหลายเหล่านั้น ซึ่งจะทำให้ธุรกิจ
รวมถึงฐานะทางการเงินของกลุ่มบริษัททรูอาจจะได้รับผลกระทบ
โดยในช่วงที่ผ่านมากระบวนการยุติธรรมก็ได้มีคำตัดสินข้อพิพาทต่างๆ
ทั้งในทางที่เป็นประโยชน์และไม่เป็นประโยชน์ต่อกลุ่มบริษัททรู แต่คดีส่วนใหญ่ยังไม่ถึงที่สุด

ดูรายละเอียดเพิ่มเติมที่หมายเหตุประกอบงบการเงิน ข้อ 37 เรื่อง “คดีฟ้องร้องและข้อพิพาทยื่น
ต่ออนุญาโตตุลาการและหนี้สินที่อาจจะเกิดขึ้น” สำหรับงบการเงินรวมและงบการเงินเฉพาะบริษัทฯ
งวดสิ้นสุด วันที่ 31 ธันวาคม 2553

ความเสี่ยงทางด้านการเงิน 

ความเสี่ยงจากการมีหนี้สินในระดับสูง และอาจมีข้อจำกัดจากข้อผูกพันตามสัญญาทางการเงินต่างๆ

 บริษัทฯ และบริษัทย่อยมีระดับหนี้สินสูง จึงอาจมีความเสี่ยงจากการที่ไม่สามารถจัดหาเงินทุน ได้เพียงพอสำหรับภาระการชำระคืนเงินต้นและดอกเบี้ยในแต่ละปี อย่างไรก็ตามกลุ่มบริษัททรูสามารถเจรจากับเจ้าหนี้ หรือจัดหาเงินกู้ก้อนใหม่ เพื่อใช้คืนเงินกู้ก้อนเดิม และปรับเปลี่ยนการชำระคืนเงินต้นให้เหมาะสมกับกระแสเงินสดของกลุ่มบริษัททรู 

นอกจากนั้นการดำเนินงานของกลุ่มบริษัททรูอาจมีข้อจำกัดจากข้อผูกพันตามสัญญาทางการเงินต่างๆ สัญญาเหล่านี้อาจทำให้กลุ่มบริษัททรูเสียโอกาสทางธุรกิจ และเจ้าหนี้อาจเรียกร้องให้บริษัทฯ หรือบริษัทย่อยชำระหนี้ก่อนกำหนด หากมีระดับอัตราส่วนหนี้สินบางประการไม่เป็นไปตามข้อกำหนดในสัญญา หรือหากทีโอทียกเลิกข้อตกลงตามสัญญาร่วมการงานฯ ที่มีกับบริษัทฯ อย่างไรก็ตามทีโอทีต้องเสนอข้อพิพาทให้อนุญาโตตุลาการชี้ขาดว่าทีโอทีมีสิทธิโดยชอบด้วยกฎหมายที่จะยกเลิกข้อตกลงตามสัญญาร่วมการงานฯ ได้ และในปัจจุบันบริษัทฯ ดำรงสัดส่วนทางการเงิน ที่เป็นไปตามเงื่อนไขตามสัญญาเงินกู้ต่างๆ 

 สัญญาเงินกู้ระยะยาวของทรูมูฟ ได้กำหนดให้บริษัทฯ และ เครือเจริญโภคภัณฑ์ต้องสนับสนุนทางการเงินให้แก่ ทรูมูฟ ทั้งนี้ บริษัทฯ และเครือเจริญโภคภัณฑ์ ได้เข้าทำสัญญาสนับสนุนทางการเงิน (Sponsor Support Agreement) แก่ทรูมูฟ โดย ณ ปัจจุบัน บริษัทฯ มีภาระผูกพันตามสัญญา ที่จะต้องสนับสนุนทางการเงินแก่ ทรูมูฟ จำนวน 3.3 พันล้านบาท หาก ทรูมูฟ มีกระแสเงินสดสำหรับการดำเนินงานไม่เพียงพอ (General Cash Deficiency Support)โดยเครือเจริญโภคภัณฑ์มีภาระผูกพันที่จะต้องสนับสนุน ทรูมูฟ จำนวน 500 ล้านบาท นอกจากนั้นในกรณีที่ ทรูมูฟ มีกระแสเงินสดไม่เพียงพอสำหรับค่าใช้จ่ายด้านการกำกับดูแลเพิ่มเติมจากที่กำหนดไว้ในสัญญาให้ดำเนินการฯ (Regulatory Cash Deficiency Support) บริษัทฯ และเครือเจริญโภคภัณฑ์ตกลงที่จะสนับสนุนทางการเงินแก่ทรูมูฟจำนวน 10 พันล้านบาท (บริษัทฯ จำนวน 6 พันล้านบาท เครือเจริญโภคภัณฑ์ จำนวน 4 พันล้านบาท) โดยบริษัทฯ จะสนับสนุนส่วนที่เกินวงเงิน 10 พันล้านบาท 

ความเสี่ยงจากการเคลื่อนไหวของอัตราแลกเปลี่ยน อัตราดอกเบี้ย

กลุ่มบริษัททรู อาจได้รับผลกระทบจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน
ซึ่งอาจมีผลทำให้ภาระการใช้คืนเงินต้น
ดอกเบี้ยและรายจ่ายลงทุนเพิ่มขึ้นเนื่องจากมีรายได้ส่วนใหญ่เป็นเงินบาท โดย ณ วันที่ 31 ธันวาคม
2553 กลุ่มบริษัททรูมีหนี้สินในอัตราประมาณร้อยละ 36.1 ที่เป็นเงินกู้ต่างประเทศ
(ส่วนใหญ่เป็นสกุลดอลลาร์สหรัฐฯ) โดยในปี 2553 กลุ่มบริษัททรูมีรายจ่ายลงทุนรวมประมาณ 7.5
พันล้านบาท โดยเงินลงทุนที่เป็นเงินตราต่างประเทศมีสัดส่วนประมาณร้อยละ 10.3

อย่างไรก็ตาม กลุ่มบริษัททรูได้จัดทำสัญญาประกันความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน
เพื่อครอบคลุมเงินกู้ต่างประเทศรวมในอัตราร้อยละ 95.7 โดยเป็นการครอบคลุมเงินกู้จาก KfW
ของทรูมูฟ จำนวน 26.4 ล้านดอลล่าร์สหรัฐฯ รวมทั้งหุ้นกู้ของทรูมูฟ จำนวน 690
ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ ทั้งนี้
กลุ่มบริษัททรูไม่ได้ดำเนินการป้องกันความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยนสำหรับเงินกู้สกุลเยน
ที่เกี่ยวกับสัญญาจัดหาและติดตั้งอุปกรณ์ จำนวน 4.3 พันล้านบาท ซึ่งเป็นหนี้ระยะยาว
ที่มีกำหนดชำระคืนในปี พ.ศ. 2557 ถึง พ.ศ. 2560 นอกจากนั้น บริษัทฯ
ได้ดำเนินการป้องกันความเสี่ยงที่เกิดจากอัตราดอกเบี้ย (Interest rate swap)
เพื่อลดความเสี่ยงจากความผันผวนจากอัตราดอกเบี้ย

ณ สิ้นปี 2553 กลุ่มบริษัททรูมีหนี้สิน (ไม่รวมหนี้สินตามสัญญาเช่าทางการเงิน)
ในสัดส่วนประมาณร้อยละ 40.8 ซึ่งเป็นหนี้สินที่มีอัตราดอกเบี้ยลอยตัว
ทั้งนี้ไม่นับจำนวนที่ได้ดำเนินการป้องกันความเสี่ยงผ่านเครื่องมือทางการเงิน
เพื่อเปลี่ยนเป็นอัตราดอกเบี้ยคงที่ ดังนั้นหากมีการปรับตัวเพิ่มขึ้นของอัตราดอกเบี้ย
จะมีผลทำให้กลุ่มบริษัททรูมีภาระดอกเบี้ยจ่ายเพิ่มขึ้น อย่างไรก็ตาม
ความเสี่ยงดังกล่าวอาจลดลงในระดับหนึ่ง เนื่องจากหนี้สินของทรูมูฟ ในบางส่วน
จะมีอัตราดอกเบี้ยที่ลดลงในปีต่อๆ ไป
หากมีผลการดำเนินงานเป็นไปตามเงื่อนไขที่ได้กำหนดไว้ในสัญญาเงินกู้

ผู้ถือหุ้นอาจไม่ได้รับเงินปันผล ในระยะเวลาอันใกล้นี้

ณ สิ้นปี 2553 กลุ่มบริษัททรูมีผลการดำเนินงานเป็นกำไรสุทธิ 2.0 พันล้านบาท
แต่ยังมียอดขาดทุนสะสมสุทธิ 44.1 พันล้านบาท
ซึ่งส่วนใหญ่เป็นผลกระทบจากค่าเงินบาทลอยตัวที่เกิดขึ้นในปี 2540 และ
ตามบทบัญญัติของพระราชบัญญัติบริษัทมหาชนจำกัด
กลุ่มบริษัททรูจะสามารถจ่ายเงินปันผลให้ผู้ถือหุ้นได้จากผลกำไรเท่านั้น
ทั้งนี้ภายหลังจากการล้างขาดทุนสะสมได้ทั้งหมดและภายหลังการตั้งสำรองตามกฎหมาย
ดังนั้นในระยะเวลาอันใกล้นี้ ผู้ถือหุ้นของบริษัททรู อาจจะไม่ได้รับเงินปันผล

ความเสี่ยงจากการที่บริษัทฯ มีผู้ถือหุ้นรายใหญ่ ถือหุ้นในสัดส่วนมากกว่าร้อยละ 50

ณ วันที่ 9 ธันวาคม 2553 กลุ่มผู้ถือหุ้นรายใหญ่ของบริษัทฯ คือ บริษัท เครือเจริญโภคภัณฑ์ จำกัด
และ บริษัทที่เกี่ยวข้อง ถือหุ้นรวมกัน เป็นจำนวนร้อยละ 64.7
ของจำนวนหุ้นที่จำหน่ายได้แล้วทั้งหมดของบริษัทฯ ซึ่งโดยลักษณะเช่นนี้ อาจพิจารณาได้ว่า
นักลงทุนอาจมีความเสี่ยงจากการที่ผู้ถือหุ้นรายใหญ่ถือหุ้นในบริษัทฯ มากกว่าร้อยละ 50
เนื่องจากกลุ่มผู้ถือหุ้นรายใหญ่สามารถควบคุมมติที่ประชุมที่ต้องใช้เสียงส่วนใหญ่ เช่น
การแต่งตั้งกรรมการ เป็นต้น
ดังนั้นผู้ถือหุ้นรายย่อยอาจไม่สามารถรวบรวมคะแนนเสียงเพื่อตรวจสอบและถ่วงดุลเรื่องที่ผู้ถือหุ้นรายใหญ่เสนอได้
อย่างไรก็ตาม คณะกรรมการบริษัทฯ
ให้ความสำคัญต่อการดำเนินการภายใต้หลักการกำกับดูแลกิจการที่ดีเป็นอย่างยิ่ง
เพื่อเปิดโอกาสให้ผู้ถือหุ้นรายย่อยสามารถเสนอเรื่องเพื่อบรรจุเข้าเป็นวาระการประชุมและเสนอชื่อบุคคลเพื่อเข้ารับการพิจารณาคัดเลือกเป็นกรรมการ
เป็นการล่วงหน้าก่อนการประชุมสามัญผู้ถือหุ้นประจำปี นอกจากนี้
หากเป็นเรื่องที่เกี่ยวข้องกับผู้ถือหุ้นรายใหญ่ และ
เป็นรายการที่อาจมีความขัดแย้งทางผลประโยชน์กับบริษัทฯ
จะต้องดำเนินการตามมาตรการและขั้นตอนที่กำหนดไว้ใน
“ระเบียบในการเข้าทำรายการระหว่างกัน” ซึ่งอยู่ภายใต้กรอบของกฎหมายอย่างเคร่งครัด