2. ปัจจัยความเสี่ยง

ก่อนการตัดสินใจในการลงทุน ผู้ลงทุนควรพิจารณาปัจจัยความเสี่ยงอย่างรอบคอบ
รวมทั้งข้อมูลรายละเอียดอื่นในเอกสารฉบับนี้
อย่างไรก็ตามนอกเหนือจากความเสี่ยงที่ระบุในเอกสารฉบับนี้แล้ว
อาจมีความเสี่ยงและความไม่แน่นอนอื่นที่กรรมการมิได้กล่าวถึง
หรือเป็นความเสี่ยงที่กรรมการไม่อาจคาดหมายได้ในอนาคต
ซึ่งความเสี่ยงดังกล่าวอาจส่งผลกระทบต่อการดำเนินธุรกิจ สถานะทางการเงิน
และผลประกอบการของบริษัทฯ
ดังนั้นผู้ลงทุนควรพิจารณาความเสี่ยงเพิ่มเติมนอกเหนือจากปัจจัยความเสี่ยงที่ได้ระบุไว้ในเอกสารฉบับนี้ด้วย
โดยปัจจัยความเสี่ยงอันอาจจะเกิดขึ้นได้กับบริษัทฯ สามารถจำแนกได้ 2 ประเภทดังนี้

2.1 ความเสี่ยงในการประกอบธุรกิจ

 2.1.1 ความเสี่ยงจากการยกเลิกสัญญาการแต่งตั้งเป็นตัวแทนจัดจำหน่ายสินค้า

บริษัทฯ และบริษัทย่อยได้รับแต่งตั้งเป็นตัวแทนจัดจำหน่ายสินค้าที่มีชื่อเสียงเป็นจำนวนมาก
ทั้งประเภทที่เป็นตัวแทนในการจัดจำหน่ายเพียงรายเดียวในประเทศไทย (Sole Distributor)
และการเป็นตัวแทนใน การจัดจำหน่ายหลัก (Main Distributor)
โดยทั่วไปอายุของสัญญาแต่งตั้งตัวแทนจะมีระยะเวลาหนึ่งปีและจะมีการพิจารณาต่อสัญญาให้ทุกๆ ปี
ซึ่งทั้งนี้ขึ้นอยู่กับการปฏิบัติตามข้อตกลงและเงื่อนไขของบริษัทและบริษัทย่อยกับเจ้าของผลิตภัณฑ์
ดังนั้นหากบริษัท และบริษัทย่อย ไม่สามารถปฎิบัติตามเงื่อนไขดังกล่าวได้
อาจเป็นสาเหตุให้มีการเปลี่ยนแปลงเงื่อนไขหรือหยุดต่อสัญญาจากเจ้าของผลิตภัณฑ์ได้
ปัจจุบันบริษัทและบริษัทย่อยเป็นตัวแทนทำซ้ำซอฟต์แวร์ลิขสิทธิ์ให้กับ Microsoft
ประเทศสหรัฐอเมริกา,เป็นตัวแทนสินค้าด้านเทเลคม จาก NOKIA SIEMENS NETWORKS,
เป็นตัวแทนสินค้าด้านไอที FORTINET , ARUBA , SYSTIMAX เป็นต้น

2.1.2. ความเสี่ยงด้านรายได้จากการประมูลงาน

บริษัทฯและบริษัทย่อยมีรายได้ส่วนหนึ่งมาจากช่องทางการประมูลงาน
ซึ่งรายได้จากการประมูลงานส่วนใหญ่จะมาจากทางภาครัฐบาลและรัฐวิสาหกิจ
โดยสายธุรกิจที่มีฐานลูกค้าหลักจากภาครัฐบาล ภาครัฐวิสาหกิจ ภาคการศึกษา ได้แก่
สายธุรกิจระบบเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร กลุ่มธุรกิจโทรคมนาคม
กลุ่มธุรกิจระบบเครือข่ายสารสนเทศ กลุ่มธุรกิจโครงการเทคโนโลยีสารสนเทศระดับองค์กร
สายธุรกิจพัฒนาซอฟต์แวร์ สายธุรกิจบริการให้คำปรึกษา พัฒนาระบบสารสนเทศ และ
สายธุรกิจระบบสนับสนุนธุรกิจโทรคมนาคม ในปี 2553
บริษัทฯมีรายได้จากสายงานประเภทโครงการคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 81.39
ของรายได้จากการขายรวมทั้งหมด และคิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 69.35 ในปี 2552
ดังนั้นรายได้ส่วนนี้ของทางบริษัทฯจึงขึ้นกับความสามารถในการชนะการประมูลโครงการ
ซึ่งมีความไม่แน่นอนขึ้นกับนโยบายการลงทุนของภาครัฐ งบประมาณของหน่วยงานนั้นๆ
สถานการณ์ทางการเมือง และภาวะเศรษฐกิจโดยรวมของประเทศเป็นสำคัญ โดยในปี 2554
บริษัทคาดการณ์ว่าจากแผนการกระตุ้นเศรษฐกิจของรัฐบาลและในการบริหารประเทศให้มีประสิทธิภาพเพื่อให้สามารถแข่งขันกับประเทศอื่นๆได้
ยังคงมีความจำเป็นต้องจัดงบประมาณทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศอย่างต่อเนื่อง
และบริษัทมีความเชื่อมั่นว่า บริษัทฯมีประสบการณ์และชื่อเสียงเป็นที่ยอมรับจากลูกค้ามากกว่า 20 ปี
ทำให้ที่ผ่านมาบริษัทฯได้รับการตอบรับเป็นอย่างดี และได้เป็นผู้ชนะการประมูลอย่างต่อเนื่อง
รวมถึงในหลายสายธุรกิจเอง มีนโยบายที่จะเพิ่มสัดส่วนลูกค้าภาคเอกชนขนาดใหญ่เพิ่มเติมด้วย

นอกจากนี้ บริษัทฯยังมีการกระจายความเสี่ยงไปยังธุรกิจด้านอื่นที่ไม่ต้องทำการประมูลโครงการ
ได้แก่ ธุรกิจการจัดจำหน่ายสินค้าไอทีประเภทผลิตภัณฑ์ระดังองค์กร
และสายธุรกิจการผลิตซ้ำซอฟต์แวร์ ซึ่งมีสัดส่วนต่อรายได้รวมในปี 2553 ร้อยละ 18.61 และ ในปี
2552 ร้อยละ 30.65

2.1.3. ความเสี่ยงจากการแข่งขัน

ธุรกิจทางด้านเทคโนโลยีสารสนเทศมีการแข่งขันค่อนข้างสูง
โดยจะมีการแข่งขันกันในด้านของราคาเพื่อแย่งชิงหรือรักษาส่วนแบ่งการตลาด
ซึ่งอาจเป็นผลให้อัตราการทำกำไรของบริษัทฯมีแนวโน้มลดลงในอนาคต
ดังนั้นทางบริษัทฯจึงได้พยายามสร้างความแตกต่างในด้านสินค้า
โดยในสายงานธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับการประมูลงานโครงการ เช่น
สายธุรกิจระบบเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร กลุ่มธุรกิจโทรคมนาคม
กลุ่มธุรกิจระบบเครือข่ายสารสนเทศ กลุ่มธุรกิจโครงการเทคโนโลยีสารสนเทศระดับองค์กร
สายธุรกิจพัฒนาซอฟต์แวร์ สายธุรกิจบริการให้คำปรึกษา พัฒนาระบบสารสนเทศ และ
สายธุรกิจระบบสนับสนุนธุรกิจโทรคมนาคม ต่างได้เน้นพัฒนาให้มีการสร้างทีมงาน
และพันธมิตรในการพัฒนาซอฟต์แวร์ให้ตรงกับความต้องการของลูกค้าเพื่อเป็นการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับตัวสินค้าและบริการ
รวมถึงการเพิ่มเป็นตัวแทนจัดจำหน่ายสินค้าไอทีที่มีความแตกต่าง
และต้องใช้เทคโนโลยีชั้นสูงเพื่อสร้างความได้เปรียบทางด้านการแข่งขัน

2.1.4. ความเสี่ยงจากการส่งมอบสินค้าให้ลูกค้าไม่ทันตามที่กำหนด

สำหรับงานด้านโครงการของทางรัฐบาลและรัฐวิสาหกิจ
หากบริษัทฯไม่สามารถส่งมอบสินค้าให้กับลูกค้าทันตามที่กำหนดในสัญญา
บริษัทฯจะต้องถูกปรับเงินจากความเสียหายของลูกค้า ทำให้โครงการมีต้นทุนสูงขึ้น
บริษัทฯจึงมีความเสี่ยงทางด้านการปฏิบัติงานตามสัญญารวมถึงเงื่อนเวลาในการส่งมอบงานต่อหน่วยงานเหล่านั้น

ในปี 2553 บริษัทฯมีการส่งมอบสินค้าให้ลูกค้าไม่ทันตามที่กำหนด ซึ่งอาจมีภาระค่าปรับเกิดขึ้น 4.04
ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 0.42 ของยอดรายได้จากประเภทโครงการ โดยมีสาเหตุหลักคือ
ผู้รับเหมาช่วงหรือผู้แทนจำหน่ายสินค้าบางรายไม่สามารถปฏิบัติตามเงื่อนไขที่ระบุในสัญญาหรือตามใบเสนอราคาได้
โดยเฉพาะโครงการขนาดเล็กบางโครงการซึ่งมีมูลค่ารับเหมาช่วงมูลค่าน้อย
ผู้รับเหมาช่วงจึงไม่สามารถรับความเสี่ยงบางประการได้
บริษัทฯจึงต้องรับภาระความเสี่ยงดังกล่าวในกรณีที่ผู้รับเหมาช่วงดังกล่าวไม่สามารถปฏิบัติตามเงื่อนไขได้
ซึ่งบริษัทฯจะขึ้นบัญชีดำผู้รับเหมาช่วงนั้นๆ เพื่อลดความเสี่ยงในอนาคต
สาเหตุอีกประการหนึ่งเกิดจากลูกค้าขอเพิ่มเติมรายละเอียดของงาน
ทำให้ระยะเวลาการดำเนินงานเกินกว่าสัญญา
อย่างไรก็ตามสำหรับโครงการขนาดใหญ่ที่มีมูลค่าโครงการสูงบริษัทฯมีนโยบายในการทำข้อตกลงและสัญญาในการไล่เบี้ยผู้รับเหมาช่วงโดยการปรับหากมี
ความล่าช้า ส่วนงานที่ลูกค้าขอเพิ่มรายละเอียดของงาน บริษัทฯอยู่ระหว่างดำเนินการขอลดค่าปรับ
ซึ่งบริษัทฯคาดว่าจะได้รับการอนุมัติ ในระยะยาว
บริษัทฯได้จัดตั้งหน่วยงานประเมินความเสี่ยงก่อนจะรับงานโครงการ
หน่วยงานประเมินความเสี่ยงจะประกอบด้วยคณะกรรมการที่มาจากหลายหน่วยงานในบริษัทฯ
เพื่อประเมินเงื่อนไขในสัญญา และประเมินความรู้ ความสามารถของบริษัทฯ
ว่าสามารถทำงานเสร็จทันเวลา
รวมถึงการประเมินผู้รับเหมางานช่วงต่อจากบริษัทฯว่าเป็นผู้มีความรู้ความชำนาญ
และสามารถทำงานได้เสร็จตามเวลา

2.2 ความเสี่ยงด้านการเงิน

2.2.1 ความเสี่ยงด้านความรวดเร็วในการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีทำให้สินค้าล้าสมัยง่าย

ในปัจจุบันเทคโนโลยีทางด้านไอทีมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว
ทำให้อาจมีผลกระทบต่อสินค้าคงเหลือของบริษัทฯและบริษัทย่อยที่จำหน่ายไม่ได้
และส่งผลให้บริษัทฯและบริษัทย่อยมีผลขาดทุนจากสินค้าเหล่านี้
อย่างไรก็ดีบริษัทฯไม่มีนโยบายในการจัดซื้อสินค้ามาเก็บไว้เพื่อจำหน่าย
แต่จะจัดซื้อสินค้าดังกล่าวเมื่อได้ทำสัญญากับลูกค้าเป็นรายโครงการ
โดยบริษัทฯจะสั่งซื้อเมื่อได้รับคำสั่งซื้อจากลูกค้าแล้วเท่านั้น
ทำให้บริษัทฯมีระยะเวลาการเก็บสินค้าต่ำจึงสามารถลดความเสี่ยงจากการที่สินค้าล้าสมัยได้
นอกจากนี้บริษัทฯยังมีการทดสอบการใช้งานก่อนส่งมอบสินค้าให้กับลูกค้าทุกครั้ง

บริษัทฯและบริษัทย่อย มีนโยบายการตั้งค่าเผื่อสินค้าล้าสมัยร้อยละ 100
สำหรับสินค้าที่เคลื่อนไหวช้าและมีอายุมากกว่า 1 ปีขึ้นไป โดย ณ. วันที่ 31 ธันวาคม พ.ศ. 2553
บริษัทฯและบริษัทย่อย มียอดการตั้งสำรองสะสมรวมทั้งสิ้น 12.09 ล้านบาท และในระหว่างงวด
ไม่มีการตั้งค่าเผื่อสินค้าล้าสมัย แต่มีการโอนกลับค่าเผื่อสินค้าล้าสมัยจำนวน 1.07 ล้านบาท
ทั้งนี้เนื่องจากบริษัทฯและบริษัทย่อย มีการจำหน่ายสินค้าที่ตั้งค่าเผื่อสินค้าล้าสมัยไว้แล้วได้

2.2.2 ความเสี่ยงด้านลูกหนี้

ปัจจุบันกลุ่มลูกค้าของบริษัทฯและบริษัทย่อย แบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม คือ
กลุ่มลูกค้าที่เป็นหน่วยงานราชการ และรัฐวิสาหกิจ และกลุ่มลูกค้าที่เป็นบริษัทภาคเอกชน
ซึ่งเป็นการซื้อขายโดยการให้เครดิตในการชำระเงิน ซึ่งในปี 2553
สัดส่วนยอดขายของกลุ่มลูกค้าที่เป็นหน่วยงานราชการและรัฐวิสาหกิจ และลูกค้าเอกชน
คิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 69.69 และ 30.31 ของรายได้จากการขายทั้งหมดตามลำดับ
ซึ่งในกรณีที่ลูกหนี้การค้าของบริษัทฯและบริษัทย่อยมีหนี้สูญหรือหนี้สงสัยจะสูญเป็นจำนวนที่มีนัยสำคัญ
อาจส่งผลกระทบต่อสภาพคล่องของบริษัทฯและบริษัทย่อยในการจัดหาเงินทุนหมุนเวียนของบริษัทฯและบริษัทย่อย
อย่างไรก็ตามบริษัทฯและบริษัทย่อย
มีฐานลูกค้าหลักเป็นหน่วยงานราชการและรัฐวิสาหกิจซึ่งมีฐานะการเงินที่มีความมั่นคงสูง
ประกอบกับบริษัทฯและบริษัทย่อย
มีนโยบายการให้สินเชื่อที่รัดกุมแก่กลุ่มลูกค้าบริษัทเอกชนซึ่งเป็นกลุ่มลูกค้าองค์กรขนาดใหญ่
จึงทำให้ที่ผ่านมาบริษัทฯมีหนี้สูญน้อยมาก
บริษัทฯและบริษัทย่อยได้มีนโยบายการตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญเต็มจำนวนจากลูกหนี้ภาคเอกชนที่คาดว่าจะเก็บเงินไม่ได้เต็มจำนวน
โดยมียอดตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญทั้งสิ้น 44.02 ล้านบาท ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553 ส่วนในปี
2552 บริษัทฯและบริษัทย่อยตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญทั้งสิ้น 33.68 ล้านบาท และในระหว่างงวด
บริษัทฯ มีการตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญจำนวน 10.44 ล้านบาท
และมีรายการโอนกลับค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ เนื่องจากสามารถเก็บเงินได้ จำนวน 0.11 ล้านบาท

2.2.3 ความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ

จากการที่โครงสร้างรายได้ทั้งหมดของบริษัทฯและบริษัทย่อยเป็นเงินบาท
เนื่องจากเป็นการขายภายในประเทศทั้งจำนวน ในขณะที่โครงสร้างต้นทุนบริษัทฯและบริษัทย่อย
มีการสั่งซื้อสินค้าเป็นเงินตราต่างประเทศในปี 2553 อัตราร้อยละ 36.15 ของยอดซื้อรวมทั้งหมด
และมีการสั่งซื้อในประเทศเป็นอัตราเงินบาท อัตราร้อยละ 63.85 ของยอดซื้อรวมทั้งหมด
บริษัทฯไม่ได้มีการป้องกันผลกระทบจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน
เนื่องจากฝ่ายบริหารของบริษัทฯ เชื่อว่าไม่มีความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ
และการสั่งซื้อทุกครั้งจะสั่งในปริมาณเท่ากับคำสั่งซื้อของลูกค้า
ทำให้หนี้ที่เป็นเงินตราต่างประเทศมีมูลค่าไม่สูง และมีระยะเวลาจ่ายชำระสั้น

2.2.4 ความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง

เนื่องจากบริษัทและบริษัทย่อย
ประกอบกับธุรกิจทีมีสัดส่วนมาจากรายได้จากโครงการของภาครัฐเป็นส่วนใหญ่
การเก็บเงินที่ล่าช้าอันเนื่องมาจากขั้นตอนของราชการ
รวมทั้งการที่บริษัทฯต้องมีเงินฝากเพื่อค้ำประกันวงเงินสินเชื่อกับธนาคาร
ที่ใช้ในการออกหลักประกันในการประมูลงานและจัดทำสัญญา
ทำให้บริษัทฯขาดแคลนเงินทุนหมุนเวียนและมีความเสี่ยงทางด้านสภาพคล่องอันเนื่องมาจากวงจรกระแสเงินสดของธุรกิจ
โดย ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553 บริษัทและบริษัทย่อย มีอัตราส่วนสภาพคล่องหมุนเวียนเร็ว จำนวน
1.09 เท่า และในปี 2552 จำนวน 0.92 เท่า และอัตราส่วนสภาพคล่อง ณ วันที่ 31 ธันวาคม
2553 จำนวน 1.15 และในปี 2552 จำนวน 0.99 เท่า แต่อย่างไรก็ตาม จากการที่บริษัท
มีรายได้ส่วนใหญ่จากโครงการภาครัฐนี้ ทำให้บริษัทฯสามารถนำโครงการที่บริษัทฯ
ได้ทำสัญญากับภาครัฐแล้ว มาทำสินเชื่อโครงการกับทางธนาคาร
และนำเงินสดมาใช้ในการดำเนินงานโครงการตั้งแต่ต้นจนจบโครงการดังกล่าวได้