4.  การวิจัยและพัฒนา

บริษัทฯ ได้จัดตั้งบริษัทย่อยขึ้นเพื่อรองรับงานวิจัยและพัฒนาของเครือฯ คือบริษัทสยามวิจัยและพัฒนา
จำกัด ตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 1 กรกฎาคม 2540 เป็นการแปรสภาพจาก ศูนย์วิจัยและพัฒนา (กรุงเทพฯ)
ของบริษัทปูนซิเมนต์ไทย จำกัด (มหาชน) และรับโอนสิทธิประโยชน์การลงทุน
จากศูนย์วิจัยและพัฒนา (กรุงเทพฯ)
ที่ได้รับการส่งเสริมการลงทุนจากคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน เมื่อวันที่ 4 มกราคม 2534
และได้รับการจดทะเบียนเป็นบริษัทที่ดำเนินงานด้านวิจัยจากกระทรวงการคลังเมื่อวันที่ 4 กรกฎาคม
2540

นอกเหนือจากงานวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีสาขาต่างๆ แล้ว บริษัทสยามวิจัยและพัฒนา จำกัด
มีห้องปฏิบัติการด้านวิเคราะห์ ทดสอบ ทั้งด้านเคมี ฟิสิกส์ และทดสอบผลิตภัณฑ์
เพื่อรองรับงานบริการวิเคราะห์ทดสอบ ซึ่งนับวันจะยิ่งทวีความสำคัญมากขึ้น
ในการรับรองคุณภาพของสินค้าเพื่อการส่งออก
โดยที่ห้องปฏิบัติการได้รับการรับรองตามมาตรฐานสากล มอก. 17025 (ISO / IEC 17025)
จากสำนักงานมาตรฐานผลิตภัณฑ์อุตสาหกรรม
ในเรื่องวิเคราะห์ทดสอบเกี่ยวกับปอร์ตแลนด์ซีเมนต์ทุกชนิด และ วัตถุดิบชนิดต่างๆ
ที่ใช้ในงานคอนกรีต รวมทั้งการทดสอบที่บ่งชี้ถึงคุณสมบัติด้านความคงทนถาวรของคอนกรีต

ภารกิจหลัก ของบริษัทสยามวิจัยและพัฒนา จำกัด ได้แก่

1.  สร้างผลิตภัณฑ์ใหม่ที่ประยุกต์ได้ในเชิงพาณิชย์

2.  ปรับปรุงกระบวนการผลิตเพื่อให้ได้มาซึ่งคุณภาพผลิตภัณฑ์ที่ดียิ่งขึ้น

3.  ลดต้นทุนการผลิต โดยการสรรหาแหล่งวัตถุดิบทดแทน

4.  ค้นหาวิธีการใช้ประโยชน์จากกากอุตสาหกรรม

5.  ให้บริการด้านเทคนิคแก่หน่วยธุรกิจ

งานวิจัยที่มุ่งเน้น 4 ด้านคือ

1.  ไฟเบอร์ซีเมนต์เทคโนโลยี สนับสนุนด้านเทคนิคเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์ซีเมนต์เสริมใยชนิดต่างๆ
    ทั้งชนิดเคลือบสีและไม่เคลือบสี เช่น กระเบื้องหลังคา กระเบื้องแผ่นเรียบ
    กระเบื้องบานเกล็ด กระเบื้องครอบชนิดต่างๆ และท่อซีเมนต์ใยหิน
    โดยเน้นการทำงานวิจัยและพัฒนาด้านการปรับปรุงคุณภาพ การพัฒนาวัตถุดิบ
    การพัฒนากระบวนการผลิต การพัฒนาผลิตภัณฑ์ใหม่ 
    การลดต้นทุนการผลิตและการนำของเสียกลับไปใช้ในกระบวนการผลิตใหม่ 

2.  ซีเมนต์เทคโนโลยี วิจัยและพัฒนาเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์ปูนซีเมนต์ ทั้งปูนซีเมนต์ปอร์ตแลนด์
    ปูนสำเร็จรูป และปูนซีเมนต์พิเศษชนิดต่างๆ โดยทำการวิจัยและพัฒนาผลิตภัณฑ์ใหม่
    หาแนวทางในการลดต้นทุนการผลิต ลดมลภาวะในการผลิต
    นำวัตถุดิบใหม่มาใช้และปรับปรุงคุณสมบัติผลิตภัณฑ์เดิม

3.  คอนกรีตเทคโนโลยี โดยเฉพาะด้าน High Performance Concrete, Durability of
    Concrete, Super High Early Strength Concrete และ การใช้สารผสมเพิ่มต่างๆ
    ในงานคอนกรีต

4.  เซรามิคและวัสดุทนไฟเทคโนโลยี วิจัยและพัฒนาเกี่ยวกับผลิตภัณฑ์เซรามิคต่างๆ ได้แก่
    กระเบื้อง สุขภัณฑ์ วัสดุทนไฟ เป็นหลัก การพัฒนาผลิตภัณฑ์ใหม่
    การจัดหาวัตถุดิบชนิดใหม่หรือการปรับปรุงสูตร เพื่อเป็นการลดต้นทุน นอกจากนี้
    ยังมีเครื่องมือวิจัยต่างๆ โดยส่วนใหญ่ จะเป็นเครื่องมือทางด้าน Characterization
    และเครื่องมือทางด้าน Processing สำหรับงานวิจัยทางด้านเซรามิค

ในระยะ 5 ปี ที่ผ่านมาเครือฯ มีต้นทุนเกี่ยวกับการวิจัยและพัฒนา ดังนี้

+-------------------+---------+---------+---------+---------+---------+
| ปี พ.ศ.            | 2542    | 2543    | 2544    | 2545    | 2546    |
+-------------------+---------+---------+---------+---------+---------+
| จำนวนเงิน (ล้านบาท) | 76      | 64      | 67      | 70      | 62      |
+-------------------+---------+---------+---------+---------+---------+

แม้ว่าเทคโนโลยีที่เกี่ยวข้องกับการผลิตสินค้าส่วนใหญ่ของเครือฯ อันได้แก่ปูนซีเมนต์ วัสดุก่อสร้าง
และเซรามิค จะไม่ค่อยมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วนัก เครือฯ
ก็ยังคงติดตามความก้าวหน้าทางเทคโนโลยีของอุตสาหกรรมอย่างต่อเนื่อง
ทั้งในระดับหน่วยงานภายในแต่ละบริษัทเอง
และทำการวิจัยและพัฒนาร่วมกับบริษัทสยามวิจัยและพัฒนา จำกัด ส่วนในด้านของธุรกิจปิโตรเคมี
ก็มีการนำเทคโนโลยีใหม่มาใช้ในการผลิตอยู่ตลอดเวลา
ทั้งที่ได้จากผู้ร่วมลงทุนที่เป็นเจ้าของเทคโนโลยี และที่ซื้อมาจากเจ้าของเทคโนโลยีต่างประเทศ
ซึ่งมีส่วนสำคัญในการเพิ่มคุณภาพของสินค้าให้สูงกว่ามาตรฐานของตลาดและช่วยลดต้นทุนในระยะยาว

นอกจากนี้ในบางธุรกิจเองก็ได้มีการดำเนินการเกี่ยวกับการวิจัยและพัฒนาขึ้นเพื่อผลิตสินค้าและบริการที่มีคุณภาพ
ตรงตามความต้องการของลูกค้าให้มากที่สุด เช่น

ธุรกิจซิเมนต์ มีการวิจัยและพัฒนาผลิตภัณฑ์ปูนซีเมนต์ประเภทต่าง ๆ อย่างต่อเนื่อง
โดยเน้นที่คุณสมบัติการใช้งานที่หลากหลายและคุณภาพที่ได้มาตรฐานระดับสากล
เพื่อตอบสนองความต้องการของลูกค้าแต่ละกลุ่มโดยเฉพาะและเสริมสร้างความเป็นผู้นำด้านเทคโนโลยี
โดยในปี 2546 บริษัทฯ ได้ออกสินค้าซึ่งเป็นนวัตกรรมใหม่ล่าสุดสู่ตลาด ได้แก่ ปูนตราเสือพลัส
ปูนตราช้างทนน้ำเค็ม ดินเค็ม ปูนตราช้างขุดเจาะน้ำมัน ปูนก่ออิฐมวลเบาตราเสือคู่
และกาวยาแนวทนกรดตราเสือคู่ เป็นต้น

ธุรกิจปิโตรเคมี งานวิจัยและพัฒนาของบริษัทมุ่งเน้นใน 3 วัตถุประสงค์หลัก ได้แก่
การลดต้นทุนการผลิต การปรับปรุงพัฒนาผลิตภัณฑ์ให้มีคุณค่าสูงขึ้น
และการเพิ่มประสิทธิภาพของกระบวนการผลิตและกระบวนการสนับสนุน
โดยมีทั้งงานวิจัยและพัฒนาระยะสั้น (6 เดือน) และระยะยาว (3 ปี) ดังนี้

1.  การลดต้นทุนการผลิต

  บริษัทได้มีการวิจัยและพัฒนาการผลิตวัตถุดิบหลักเพื่อลดต้นทุนการผลิต
  อันจะเป็นผลให้บริษัทสามารถแข่งขันในตลาดทั้งในประเทศและต่างประเทศได้ดียิ่งขึ้น
  นอกจากนี้การปรับปรุงเปลี่ยนแปลงวัตถุดิบบางชนิดทำให้บริษัทสามารถผลิตสินค้าที่มีคุณลักษณะและคุณภาพที่ดีแตกต่างไปจากคู่แข่งขันอื่นอีกด้วย

2.  การปรับปรุงพัฒนาผลิตภัณฑ์ให้มีคุณค่าสูงขึ้น

  บริษัทได้จัดให้มีหน่วยงานพัฒนาผลิตภัณฑ์
  เพื่อปรับปรุงคุณภาพสินค้าให้ทันกับความต้องการของลูกค้าที่มีการเปลี่ยนแปลงไป
  และพัฒนาสินค้าใหม่ออกสู่ตลาดทั้งภายในและภายนอกประเทศอย่างต่อเนื่อง
  นอกจากนี้บริษัทได้มีการพัฒนากลยุทธ์การตลาดเพื่อก้าวเข้าแข่งขันในตลาดสินค้าอุตสาหกรรมที่จะสามารถนำรายได้เข้าสู่บริษัทได้มากขึ้น
  ตัวอย่างเช่น การพัฒนาเม็ดพลาสติกสำหรับอุตสาหกรรมชิ้นส่วนรถยนต์ เครื่องใช้ไฟฟ้า
  บรรจุภัณฑ์หลากหลายรูปแบบ ท่อน้ำ และถังเก็บน้ำ เป็นต้น

3.  การเพิ่มประสิทธิภาพของกระบวนการผลิตและกระบวนการสนับสนุน

  บริษัทมีนโยบายที่จะปรับปรุงกระบวนการผลิตอย่างต่อเนื่องเพื่อที่จะทำให้การผลิตมีความปลอดภัย
  มีความเชื่อถือได้และมีประสิทธิภาพสูงสุด มีการขยายกำลังผลิตด้วยสินทรัพย์ที่มีอยู่แล้ว
  และมีการปรับปรุงกระบวนการผลิตเพื่อลดต้นทุน
  ตลอดจนมีการเปลี่ยนแปลงกระบวนการผลิตเพื่อให้ผลิตภัณฑ์ใหม่ที่มีคุณค่าและราคาสูงขึ้น
  นอกจากนี้บริษัทยังได้มีการนำเทคโนโลยีสารสนเทศ (Information Technology)
  มาพัฒนาและประยุกต์ใช้ เพื่อให้กระบวนการต่างๆ
  ตลอดสายธุรกิจเป็นไปด้วยความถูกต้องรวดเร็ว และมีประสิทธิภาพสูงสุดด้วยต้นทุนต่ำสุด

ธุรกิจกระดาษและบรรจุภัณฑ์ ได้จัดตั้งศูนย์พัฒนาผลิตภัณฑ์และเทคโนโลยีขึ้น
เพื่อดำเนินการวิจัยและพัฒนาผลิตภัณฑ์ในธุรกิจกระดาษและบรรจุภัณฑ์ของเครือซิเมนต์ไทย
ให้มีคุณภาพดีตรงตามความต้องการของลูกค้าและสนับสนุนในการปรับปรุงกระบวนการผลิต
เพื่อลดต้นทุนการผลิตให้สามารถแข่งขันได้ในตลาดทั้งในประเทศและต่างประเทศ นอกจากนี้
ดำเนินการพัฒนาด้านวัตถุดิบและกรรมวิธีการผลิตสำหรับผลิตภัณฑ์ใหม่
เพื่อสร้างความได้เปรียบในการแข่งขันของกิจการและลดการ พึ่งพาเทคโนโลยีจากต่างประเทศ

ในปี 2546 ศูนย์พัฒนาผลิตภัณฑ์และเทคโนโลยี
ได้จัดตั้งงานข้อมูลและฝึกอบรมทางเทคโนโลยีขึ้นเพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งของธุรกิจในระยะยาว
ด้วยการสร้างให้เกิดการบริหารองค์ความรู้ (Knowledge Management)
ในองค์กรโดยใช้โปรแกรมการจัดการข้อมูลที่มีประสิทธิภาพ ทำให้เกิดการกระจาย แบ่งปันข้อมูล
และสร้างองค์ความรู้อย่างรวดเร็วทันกับการเปลี่ยนแปลงของตลาด
นอกจากนี้ยังจัดให้มีการฝึกอบรมหลักสูตรทางเทคโนโลยีเฉพาะในด้านเยื่อและกระดาษ
เพื่อเพิ่มศักยภาพให้แก่บุคลากรในองค์กร และสนับสนุนให้เกิดแนวคิดในการสร้างนวัตกรรม
(Innovation) ขององค์กรในอนาคต

โดยในระยะ 4 ปีที่ผ่านมานี้ธุรกิจกระดาษและบรรจุภัณฑ์
มีรายจ่ายสำหรับการทำการวิจัยและพัฒนาดังต่อไปนี้

+----------------------+----------+----------+----------+-----------+
| ปี พ.ศ.               | 2543     | 2544     | 2545     | 2546      |
+----------------------+----------+----------+----------+-----------+
| จำนวนเงิน (ล้านบาท)    | 12.7     | 12.7     | 12.6     | 15.9      |
+----------------------+----------+----------+----------+-----------+

 ธุรกิจจัดจำหน่าย มีหน่วยงานพัฒนาธุรกิจ โดยนำความรู้ ข้อมูลด้านการตลาด และความต้องการของลูกค้ามาพัฒนากระบวนการให้บริการลูกค้าและการพัฒนาหาสินค้าใหม่ๆ ทั้งในเครือฯ และนอกเครือฯ เช่น กระบวนการในการจัดส่งสินค้า การจัดเรียงสินค้า การแสดงสินค้า ตลอดจนปรับปรุงบริการหลังการขาย เป็นต้น ทั้งนี้เพื่อช่วยให้คู่ค้ามีความสามารถในการขายสินค้าได้มากขึ้น และให้ลูกค้ามีความต้องการที่จะซื้อสินค้ามากขึ้น