12. ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

1.  งบการเงิน

    (ก) สรุปรายงานการสอบบัญชี ในระยะ 3 ปีที่ผ่านมา ตามเอกสารแนบ 2

    (ข) ตารางสรุปงบการเงินรวม ในระยะ 3 ปีที่ผ่านมา ตามเอกสารแนบ 3, 4, 5, 6

(ค) อัตราส่วนทางการเงินที่สำคัญ ดังเอกสารแนบ 7

(2) คำอธิบายและการวิเคราะห์ของฝ่ายจัดการ

1. ผลการปฏิบัติตามแผนการดำเนินธุรกิจ

ตามที่บริษัทย่อยของบริษัทคือ บริษัท ยูเนี่ยนเอ็นเนอร์ยี่ จำกัด ได้ลงทุนในโครงการผลิตกระแสไฟฟ้า
เดิมโครงการหินกรูดที่จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ชื่อบริษัท ยูเนี่ยนเพาเวอร์ ดีเวลลอปเม้นท์ จำกัด
โดยจะมีกำลังการผลิต 1,400 เมกะวัตต์
และโครงการได้ถูกเลื่อนกำหนดการก่อสร้างโรงงานมาตลอดจนถึงปีปัจจุบัน
ทำให้ไม่สามารถดำเนินงานตามแผนธุรกิจได้นั้น บัดนี้มีความคืบหน้าของโครงการ โดยบริษัท
ยูเนี่ยนเพาเวอร์ ดีเวลลอปเม้นท์ จำกัด ได้เปลี่ยนชื่อเป็นบริษัท ราชบุรีเพาเวอร์ จำกัด (RPCL)
จะมีการเปลี่ยนประเภทเชื้อเพลิงจากถ่านหินเป็นก๊าซธรรมชาติ และย้ายสถานที่ตั้งโรงงานไปที่
จังหวัดราชบุรี โดยจะมีกำลังการผลิต 1,400 เมกะวัตต์ เท่าเดิม
เงินลงทุนของโครงการนี้ประมาณ 890 ล้านเหรียญสหรัฐ และจะมีผู้ถือหุ้นฝ่ายไทยเพิ่ม คือ บริษัท
ราชบุรี อัลลายแอนซ์ จำกัด และบริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน) ในสัดส่วน 25 % และ 10 %
ของทุนจดทะเบียนของ RPCL ตามลำดับ
ถ้าหากการเจรจาในการหาแหล่งเงินกู้ให้โครงการเป็นไปตามแผนงานที่วางไว้ จะทำให้บริษัทฯ
ได้รับคืนเงินกู้และเงินทดรองจ่ายที่ให้กับ RPCL และจะได้รับเงินค่าหุ้นระหว่างการจำหน่าย ทั้งนี้
สัดส่วนการลงทุนของบริษัทย่อยจะลดจาก 15 % เหลือ 10 %
และบริษัทจะได้รับผลตอบแทนจากการลงทุนในรูปของเงินปันผล ตั้งแต่ปี 2551 เป็นต้นไป

2. ผลการดำเนินงาน

1.  ภาพรวมของผลการดำเนินงานที่ผ่านมา

  ผลการดำเนินงานของบริษัทและบริษัทย่อยในรอบปีที่ผ่านมา บริษัทมีกำไรสุทธิสำหรับปี เป็นจำนวน
  1,031.99 ล้านบาท เพิ่มขึ้นร้อยละ 4.36 เมื่อเทียบกับปี 2545 ซึ่งมีจำนวน 988.87 ล้านบาท
  กำไรที่เพิ่มขึ้นเล็กน้อย มีสาเหตุหลักมาจากรายได้จากการขายเพิ่มขึ้น 295.76 ล้านบาท
  มีต้นทุนขายเพิ่มขึ้น 364.64 ล้านบาท กำไรขั้นต้นลดลง 68.88 ล้านบาท
  ส่วนแบ่งกำไรจากเงินลงทุนในบริษัทร่วมตามวิธีส่วนได้เสียลดลง 115 ล้านบาท
  มีกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนเพิ่มขึ้น 224.24 ล้านบาท มีค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารเพิ่มขึ้น
  62.43 ล้านบาท มีดอกเบี้ยจ่ายลดลง 35.28 ล้านบาท
  ปัจจัยหลักที่ทำให้เกิดผลกระทบต่อการดำเนินงานคือ

(1) นโยบายของรัฐบาลในการเปิดเสรีทางการค้า
ทำให้สินค้าจากต่างประเทศประเภทผลิตภัณฑ์ทำนองเดียวกันกับของบริษัทเข้ามาตีตลาดภายในประเทศ
ด้วยราคาขายต่อหน่วยที่ต่ำกว่า ทำให้สินค้าของบริษัทถูกกดราคาและจำหน่ายได้ยากขึ้น ทั้งๆ
ที่ราคาวัตถุดิบมีแนวโน้มสูงขึ้นโดยตลอด
ราคาขายของสินค้าไม่สามารถขึ้นราคาได้เท่ากับสัดส่วนของราคาวัตถุดิบที่สูงขึ้น
จึงทำให้กำไรขั้นต้นลดลง

 (2) การตลาดและการแข่งขัน 

สภาวะการตลาดของสินค้าอุตสาหกรรมปรับตัวไปในทิศทางที่ใช้แรงงานคุณภาพสูงขึ้น เช่น
อีเล็กทรอนิกส์ สิ่งทอ และรองเท้า มีการปรับเปลี่ยนรูปแบบสินค้า
แต่ตลาดของสินค้าดังกล่าวไม่มีการขยายตัว
ประกอบกับสภาวะการแข่งขันทวีความรุนแรงมากขึ้นทุกวันต้องแข่งขันกับสินค้าประเภทเดียวกันที่ผลิตจากต่างประเทศ
ที่มีต้นทุนต่ำกว่า อันเป็นผลกดดันให้ราคาขายของสินค้าต่อหน่วยลดต่ำลง
บริษัทต้องปรับตัวให้ทันกับสภาพการตลาดและการแข่งขันที่เกิดขึ้น
เพื่อรักษาส่วนแบ่งตลาดของบริษัทให้คงอยู่
โดยการปรับกลยุทธ์ทางการตลาดให้เหมาะสมกับสภาวะการณ์ที่เกิดขึ้นในแต่ละขณะนั้น ๆ

 (3) อัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ

จากการที่บริษัทเคยรับรู้ผลต่างขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยน ในรอบปี 2545 ไว้ประมาณ 120
ล้านบาท ในขณะที่อัตราแลกเปลี่ยนปลายปี 2545 มีค่าประมาณ 43.3 บาท ต่อ 1 ดอลลาร์สหรัฐ
ด้วยหนี้สินจำนวนใกล้เคียงกัน อัตราแลกเปลี่ยนปลายปี 2546 มีค่าประมาณ 39.73 บาทต่อ 1
ดอลล่าร์สหรัฐ ทำให้บริษัทรับรู้กลับมาเป็นกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนในปี 2546 จำนวนประมาณ 82
ล้านบาท จากการที่เงินบาทแข็งค่าขึ้นมาตลอดเมื่อเทียบกับสกุลเงินดอลล่าร์สหรัฐ
ประกอบกับสินค้าส่งออกของบริษัท
ซึ่งมีสัดส่วนมากพอสมควรของยอดขายทั้งหมดของบริษัทใช้สกุลเงินนี้
ทำให้รายได้จากการขายส่งออกที่ได้รับเป็นสกุลดอลล่าร์สหรัฐ
ขายเป็นสกุลเงินบาทได้ลดน้อยลงเมื่อเทียบกับช่วงปีที่ผ่านๆ มา
ซึ่งเป็นปัจจัยหนึ่งที่ทำให้กำไรขั้นต้นของบริษัทลดลงด้วย อย่างไรก็ตาม
บริษัทได้มีระบบการบริหารความเสี่ยงด้านนี้ให้เหมาะสมกับสภาวะการณ์และธุรกิจของบริษัทให้ดีที่สุด

(4) การเพิ่ม/ลดสินค้าและบริการ

บริษัทได้มีการปรับสัดส่วนประเภทสินค้าและบริการให้เหมาะสมและตรงกับตวามต้องการของตลาด
โดยมีการพัฒนาผลิตภัณฑ์และคุณภาพให้ทันสมัย ส่งมอบให้ทันภายในเวลาที่กำหนด
ทั้งนี้มีการนำเทคโนโลยี่ใหม่มาปรับใช้กับสินค้าบางกลุ่ม
เหล่านี้ล้วนเป็นปัจจัยที่จะทำให้บริษัทสามารถแข่งขันได้ในระดับหนึ่ง
และพยายามรักษาสัดส่วนของส่วนแบ่งตลาดให้คงอยู่
ทั้งยังต้องปรับทิศทางธุรกิจให้ทันต่อเหตุการณ์ที่เปลี่ยนไปอย่างต่อเนื่อง

  2.2 ผลการดำเนินงานที่ผ่านมาของกลุ่มธุรกิจ

  (1) รายได้จากการขายหรือบริการ

บริษัทมีรายได้จากการขายในปี 2546 เท่ากับ 17,414.65 ล้านบาท เมื่อเทียบกับปี 2545
ซึ่งมีจำนวน 17,118.9 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 295.76 ล้านบาท หรือ 1.73 %
ทั้งนี้มีสาเหตุหลักมาจากจำนวนที่เพิ่มขึ้นของผลิตภัณฑ์พลาสติก ยาง และโลหะ
และกลุ่มผลิตกระแสไฟฟ้าในประเทศจีน แต่ในส่วนของสิ่งทอ รองเท้า คอมพิวเตอร์ มีจำนวนลดลง
เนื่องจากทิศทางธุรกิจที่มีแนวโน้มดีขึ้น เป็นอุตสาหกรรมรถยนต์
ผลิตภัณฑ์ของบริษัทในกลุ่มนี้มีธุรกิจพลาสติก ยาง ที่เกี่ยวเนื่องกับอุตสาหกรรมรถยนต์
จึงมียอดขายเพิ่มขึ้น บริษัทมีการพัฒนาระบบคุณภาพต่างๆ เพื่อให้รองรับกับปริมาณขายที่มีเพิ่มขึ้น
นอกจากนี้ธุรกิจโลหะของบริษัท มีการส่งออกไปจำหน่ายในต่างประเทศได้มากขึ้นเช่นกัน
เนื่องจากปริมาณอุปสงค์ในต่างประเทศมีมากขึ้น แต่ในส่วนของธุรกิจสิ่งทอ รองเท้า คอมพิวเตอร์
ได้รับผลกระทบจากภาวะการตลาดและการแข่งขันที่รุนแรงด้านราคาจากประเทศที่มีต้นทุนการผลิตที่ต่ำกว่า
แนวโน้มราคาตลาดของสินค้ากลุ่มนี้ จึงลดลงอย่างต่อเนื่อง

  (2) รายได้อื่น

บริษัทมีรายได้อื่นที่ไม่ใช่รายได้จากการขายในปี 2546 เทียบกับปี 2545 มีจำนวนลดลง 86.35
ล้านบาท หรือ 10.63 % มีสาเหตุหลักมาจากดอกเบี้ยรับลดลง 7.9 ล้านบาท มีรายได้อื่นๆ
ที่ไม่ใช่ธุรกิจหลักของบริษัทเพิ่มขึ้น 20.7 ล้านบาท
ส่วนใหญ่มาจากธุรกิจกลุ่มผลิตกระแสไฟฟ้าในประเทศจีน
นอกจากนี้บริษัทมีรายการรับรู้ส่วนแบ่งผลกำไรจากเงินลงทุนตามวิธีส่วนได้เสีย ลดลง 115.56
ล้านบาท ซึ่งเกิดจากธุรกิจในกลุ่มสิ่งทอเป็นหลัก ที่ต้องเผชิญกับภาวะการแข่งขันทางธุรกิจที่รุนแรง

(3) ต้นทุนและค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร

ต้นทุนขายของปี 2546 เทียบกับปี 2545 มีจำนวนเพิ่มขึ้น 364.64 ล้านบาท หรือ 2.46 %
เนื่องจากบริษัทมียอดขายเพิ่มขึ้น 295.76 ล้านบาท
ต้นทุนขายเพิ่มขึ้นในสัดส่วนที่มากกว่ายอดขายที่เพิ่ม เนื่องจากต้นทุนวัตถุดิบในปี 2546
มีราคาสูงขึ้นมาก เมื่อเทียบกับปีก่อนๆ แต่ไม่สามารถปรับยอดขายให้สูงตามในสัดส่วนเดียวกัน
เนื่องจากภาวะตลาดและการแข่งขันดังที่ได้กล่าวไว้แล้ว
นอกจากนี้บริษัทมีค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารเพิ่มขึ้น 62.43 ล้านบาท หรือ 4.03 %
เมื่อเทียบกับปีที่ผ่านมา สืบเนื่องจากสาเหตุหลักคือ ค่าใช้จ่ายในการขายและส่งออกได้สูงขึ้นมาก
ประมาณ 1.5 % ค่าไฟฟ้า น้ำประปา ค่าน้ำมันรถ ค่าโทรศัพท์ สูงขึ้นรวม 1.48 %
ค่าใช้จ่ายส่งเสริมการขายสูงขึ้นประมาณ 0.4 %
ทั้งนี้ประเภทของค่าใช้จ่ายที่สูงขึ้นล้วนแต่มีปัจจัยการกำหนดราคาจากหน่วยงานเฉพาะนั้นๆ
ซึ่งผู้ใช้บริการต้องรับภาระที่สูงขึ้นนั้น
ในส่วนของค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารที่บริษัทสามารถควบคุมได้
บริษัทได้พยายามลดตามความจำเป็นและเหมาะสมแล้ว

(4) กำไร

ในปี 2546 บริษัทมีผลการดำเนินงานจากอัตรากำไรขั้นต้น 12.83 % เมื่อเทียบกับปี 2545
ซึ่งเท่ากับ 13.47 % นั้น ลดลง 0.64 % ทั้งนี้เนื่องจากเหตุผลของราคาวัตถุดิบที่มีราคาสูงขึ้นมาก
ตามที่ได้กล่าวไว้แล้วในหัวข้อ 2.1 (1) (2) และ 2.2 (3)
บริษัทมีอัตรากำไรจากการดำเนินงานต่อรายได้รวม เท่ากับ 7.92 % ดีกว่าปีที่ผ่านมาเล็กน้อย
ซึ่งได้เท่ากับ 7.86 % ทั้งๆ ที่บริษัทมีค่าใช้จ่ายจากการขายและบริหารเพิ่มขึ้น 4.03 % ก็ตาม
แสดงว่าบริษัทได้พยายามควบคุมค่าใช้จ่ายต่างๆ ให้เหมาะสม
ในเรื่องอัตราส่วนกำไรสุทธิต่อส่วนของเจ้าของ ปี 2546 ใกล้เคียงกับปี 2545 คือปี 2546 เท่ากับ
8.00 % เมื่อเทียบกับปี 2545 ที่เท่ากับ 8.20 %
บริษัทยังสามารถรักษาระดับผลตอบแทนต่อผู้ถือหุ้นไว้ได้สูงเมื่อเทียบกับผลตอบแทนอัตราดอกเบี้ยในตลาดเงิน
บริษัทมีอัตรากำไรสุทธิต่อรายได้รวม ในปี 2546 เท่ากับ 5.69 % สูงกว่าปี 2545 ซึ่งเท่ากับ
5.51 % เล็กน้อย ทั้งนี้เนื่องจากบริษัทพยายามบริหารต้นทุนและค่าใช้จ่ายอย่างเต็มที่

เมื่อคำนึงอัตราส่วนกระแสเงินสดจากการดำเนินงานเทียบกับกำไรสุทธิ
และกำไรจากการดำเนินงานของปี 2546 มีจำนวน 136.86 % และ 98.31 % เมื่อเทียบกับปี
2545 ซึ่งมีจำนวน 169.25 % และ 116.99 % จะเห็นว่าลดลง
ทั้งนี้เนื่องจากบริษัทมีสินค้าคงเหลือเพิ่มขึ้น 3.56 % แต่ลูกหนี้การค้าลดลง 6.97 %
ในขณะที่เจ้าหนี้ทรัสต์รีซีทลดลง 39.44 % บริษัทได้นำเงินไปชำระเจ้าหนี้ทรัสต์รีซีทให้ลดลง
เนื่องจากคำนึงถึงภาวะการแข็งค่าของสกุลเงินบาทเป็นเกณฑ์
จึงเป็นปัจจัยให้อัตราส่วนกระแสเงินสดจากการดำเนินงานเทียบกับกำไรแล้วลดลง

( 5 ) อัตราผลตอบแทนต่อผู้ถือหุ้น

ในปี 2546 บริษัทมีกำไรสุทธิตามวิธีส่วนได้เสียทางบัญชี
ซึ่งเป็นไปตามมาตรฐานบัญชีที่กำหนดให้รับรู้ส่วนแบ่งผลกำไรจากบริษัทย่อยและบริษัทร่วมแล้ว
กำไรสุทธิมีจำนวน 1,031.99 ล้านบาท กำไรสุทธิต่อหุ้น 3.55 บาท
บริษัทคาดว่าจะจ่ายเงินปันผลให้ผู้ถือหุ้นจำนวน 1.25 บาทต่อหุ้น
อัตราการจ่ายเงินปันผลเทียบเท่ากับ 35.21 % ของกำไรสุทธิตามวิธีส่วนได้เสียของบริษัท

นโยบายในการจ่ายเงินปันผลของบริษัท ไม่ได้กำหนดเป็นสัดส่วนที่แน่นอนเทียบกับกำไรสุทธิ
แต่มีนโยบายให้ผู้ถือหุ้นได้รับผลตอบแทนในอัตราที่เหมาะสมกับการลงทุนอย่างสม่ำเสมอ
โดยคำนวณจากกำไรตามวิธีต้นทุนจริง ซึ่งเป็นผลการดำเนินงานจากกระแสเงินสดจริงที่บริษัทได้รับ

ประวัติการจ่ายเงินปันผลของบริษัท เทียบกับกำไรสุทธิต่อหุ้น ตามวิธีส่วนได้เสียปรากฎดังนี้

คือ ปี อัตราการจ่ายเงินปันผลต่อหุ้น กำไรสุทธิต่อหุ้น (วิธีส่วนได้เสีย)

2545 1.25 3.40

2544 1.25 3.72

2543 1.25 3.89

2542 1.25 4.20

2541 1.20 9.09 (จากการปรับปรุงอัตราแลกเปลี่ยน)

  2540 1.00 (1.39) (จากการปรับปรุงอัตราแลกเปลี่ยน)

3. ฐานะการเงิน

การเปลี่ยนแปลงฐานะการเงินของบริษัทสามารถสรุปได้ดังนี้

3.1 สินทรัพย์ ณ 31 ธันวาคม 2546 บริษัทมีสินทรัพย์รวมเป็นจำนวนเงิน 19,880 ล้านบาท
เพิ่มขึ้น 9.15 % เมื่อเทียบกับสิ้นปี 2545 ซึ่งมีจำนวน 18,213 ล้านบาท

  (1) ส่วนประกอบของสินทรัพย์ ณ สิ้นปี 2546 ที่สำคัญคือ สินทรัพย์หมุนเวียน 35.39 %

เงินลงทุน 42.62 % ที่ดิน อาคารและอุปกรณ์สุทธิ 17.58 % และสินทรัพย์อื่น 4.41 %
เมื่อเทียบสัดส่วนตัวเลของค์ประกอบของสินทรัพย์ ณ สิ้นปี 2545
ปรากฏว่าสินทรัพย์หมุนเวียนมีองค์ประกอบเพิ่มขึ้น 0.53 % ซึ่งมีสาเหตุหลักจาก
บริษัทย่อยในประเทศจีนมีเงินฝากธนาคารเพิ่มขึ้น 3 % องค์ประกอบของเงินลงทุนเพิ่มขึ้น 1.38 %
เนื่องจากระหว่างปี 2546 บริษัทมีการเพิ่มเงินลงทุนในโครงการผลิตกระแสไฟฟ้าในประเทศจีน 3
โครงการ คือ Wuxi-Union Cogeneration 108.4 ล้านบาท Yixing-Union
Cogeneration 94.6 ล้านบาท Shangyu Hangzhou-Union Cogeneration 124.8
ล้านบาท นอกจากนี้เป็นการรับรู้ส่วนแบ่งกำไรตามวิธีส่วนได้เสียของบริษัทร่วม
ตามมาตรฐานการบัญชี ซึ่งมีรายละเอียดปรากฎตามหมายเหตุประกอบงบการเงินข้อ 9
เรื่องเงินลงทุนในบริษัทร่วม ในส่วนขององค์ประกอบอื่นๆ ไม่มีความแตกกต่างอย่างมีนัยสำคัญ

  (2) คุณภาพของสินทรัพย์

ณ 31 ธันวาคม 2546
ยอดคงเหลือของลูกหนี้การค้าส่วนใหญ่ของบริษัทและบริษัทย่อยยังไม่เกินกำหนดเวลาชำระหนี้
อย่างไรก็ตาม
บริษัทและบริษัทย่อยได้ทำการประเมินมูลค่าสุทธิที่คาดว่าจะได้รับจากลูกหนี้การค้าที่ค้างชำระเกินกว่า
1 ปี ซึ่งมีจำนวนประมาณ 33.3 ล้านบาท
และได้บันทึกค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญสำหรับลูกหนี้ดังกล่าวที่คาดว่าจะเรียกเก็บเงินไม่ได้ไว้เป็นจำนวน
27.97 ล้านบาท ซึ่งเทียบเป็นสัดส่วน 0.97 % ของลูกหนี้รวม บริษัทฯ
เชื่อว่าค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญดังกล่าวมีจำนวนเพียงพอในสถานการณ์ปัจจุบัน

เงินให้กู้ยืมระยะสั้นแก่กิจการที่เกี่ยวข้องกัน ยอดคงเหลือ ณ 31 ธันวาคม 2546 เพิ่มจากยอด ณ
31 ธันวาคม 2545 เป็นจำนวน 68.7 ล้านบาท หรือ เท่ากับ 0.38 %
ขององค์ประกอบของสินทรัพย์ ซึ่งไม่ได้แตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ
รายการเหล่านี้เป็นการให้ความช่วยเหลือทางการเงินให้กับธุรกิจในกลุ่ม
ซึ่งนำไปเป็นเงินทุนหมุนเวียนและใช้ในธุรกรรมที่เกี่ยวข้องกับการประกอบกิจการ
โดยมีการคิดดอกเบี้ยซึ่งอิงกับอัตราดอกเบี้ยเงินกู้ของธนาคารพาณิชย์ขนาดใหญ่แห่งหนึ่ง บริษัทฯ
เชื่อว่ารายการคงค้างเหล่านี้ ผู้กู้มีความสามารถที่จะใช้คืนเงินกู้ได้ทั้งจำนวน

ในส่วนของสินค้าคงเหลือ ณ 31 ธันวาคม 2546 มีจำนวนเพิ่มขึ้น 41.38 ล้านบาท หรือเท่ากับ
0.23 % ขององค์ประกอบสินทรัพย์ เมื่อเทียบกับ ณ 31 ธันวาคม 2545
ซึ่งแตกต่างกันเล็กน้อยอย่างไม่มีนัยสำคัญ อย่างไรก็ดี บริษัทฯ ได้บันทึกหักสำรองสินค้าเสื่อมสภาพ
และล้าสมัยไว้แล้ว ณ สิ้นปี 2546 เป็นจำนวนเงิน 85.76 ล้านบาท

ในกรณีเงินลงทุน บริษัทฯ
ได้แสดงจำนวนที่รับรู้การขาดทุนจากค่าเผื่อการลดราคาของหลักทรัพย์ไว้แล้วตามข้อมูลที่ปรากฎในหมายเหตุประกอบงบการเงิน
ข้อ 8 ข้อ 9 และข้อ 10 ซึ่งบริษัทมีความเห็นว่าการตั้งสำรองดังกล่าวมีความเพียงพอ
และเหมาะสมแล้ว

2.  สภาพคล่อง

(1) สำหรับปีสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2546 บริษัทฯ มีกระแสเงินสดจากกิจกรรมดำเนินงาน
1,412 ล้านบาท มีกระแสเงินสดจากกิจกรรมจัดหาเงิน 774 ล้านบาท และใช้ไปในกิจกรรมลงทุน
1,469 ล้านบาท สรุปได้กระแสเงินสดเพิ่มขึ้นสุทธิ 717 ล้านบาท
การที่บริษัทได้กระแสเงินสดจากกิจกรรมดำเนินงานลดน้อยกว่าปีที่แล้ว 261 ล้านบาท
มีสาเหตุหลักจาก ณ วันสิ้นปี 2546 เทียบกับปี 2545 บริษัทมีสินค้าคงเหลือเพิ่มขึ้นประมาณ 47
ล้านบาท มีรายได้ค้างรับเพิ่ม 23 ล้านบาท มีเงินทดรองจ่ายเพิ่ม 52 ล้านบาท
มีค่าใช้จ่ายล่วงหน้าเพิ่ม 10 ล้านบาท มีเจ้าหนี้การค้าลดลง 66 ล้านบาท
ในส่วนของกระแสเงินสดจากกิจกรรมดำเนินงานที่มีจำนวน 1,412 ล้านบาทนั้น
มีจำนวนใกล้เคียงกับกำไรจากการดำเนินงาน 1,436 ล้านบาท หรือเป็นสัดส่วน 98.3 %
จึงถือว่าไม่มีความแตกต่างอย่างมีสาระสำคัญ

ในส่วนของกิจกรรมลงทุน บริษัทได้ใช้เงินโดยให้เงินกู้แก่กิจการที่เกี่ยวข้องกันเพิ่มขึ้น 68 ล้านบาท
ใช้เงินในการลงทุนในโครงการผลิตกระแสไฟฟ้าที่ประเทศจีนเพิ่มขึ้น 328
ล้านบาทโครงการบริหารโรงเรียนนานาชาติในประเทศจีน จำนวน 98 ล้านบาท
นอกจากนี้มีการลงทุนในสินทรัพย์ถาวรประเภท ที่ดิน อาคาร อุปกรณ์ เครื่องจักร
ส่วนใหญ่ในหมวดธุรกิจพลาสติก ยาง และโลหะ ธุรกิจรองเท้า คอมพิวเตอร์ และในประเทศจีน
รวม 830 ล้านบาท เพื่อขยายธุรกิจ

ในส่วนของกิจกรรมจัดหาเงิน บริษัทมีกระแสเงินสดรับจากการกู้ยืมเงินระยะสั้น 242 ล้านบาท
การกู้ยืมเงินระยะยาว 980 ล้านบาท คืนเงินกู้ระยะสั้น 100 ล้านบาท และจ่ายเงินปันผลให้ผู้ถือหุ้น
422 ล้านบาท ทั้งนี้บริษัทได้รับกระแสเงินสดสุทธิจากกิจกรรมจัดหาเงิน
เนื่องจากเพื่อนำไปลงทุนและขยายธุรกิจต่อไป

เมื่อรวมกระแสเงินสดจาก 3 กิจกรรมข้างต้น มีจำนวนเพิ่มขึ้นสุทธิ 717 ล้านบาท
รวมกับรายการเงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดยกมาต้นปี 1,135 ล้านบาท
จึงมีเงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสด ณ วันสิ้นปี 2546 เท่ากับ 1,852 ล้านบาท

(2) อัตราส่วนสภาพคล่องที่สำคัญ ณ สิ้นปี 2546 บริษัทมีสินทรัพย์หมุนเวียนต่อหนี้สินหมุนเวียนเท่ากับ
1.69 เท่า อัตราส่วนสภาพคล่องต่อหนี้สินหมุนเวียนเท่ากับ 1.28 เท่า
แสดงถึงบริษัทสามารถเปลี่ยนสินทรัพย์สภาพคล่องเป็นเงินสดที่จะสามารถชำระหนี้สินหมุนเวียนได้ครบถ้วนแล้ว
ยังมีเงินสดส่วนเกินเหลืออยู่อีก 0.28 เท่า แสดงให้เห็นว่าบริษัทมีสภาพคล่องสูงมาก
นอกจากนี้อัตราส่วนสภาพคล่องด้านอื่นๆ เปรียบเทียบแล้วใกล้เคียงกับปีที่ผ่านมา
และบริษัทมีวงจรเงินสดตั้งแต่จ่ายเงินซื้อวัตถุดิบถึงรับเงินค่าขายสินค้าใช้เวลาสั้นลง คือปี 2545
ใช้เวลาเฉลี่ย 22 วัน แต่ปี 2546 ใช้เวลาเฉลี่ย 19 วัน
เนื่องจากบริษัทมีระบบการติดตามดูแลใกล้ชิด

  (3) เรื่องระยะเวลาครบกำหนดของหนี้ระยะสั้นที่มีผลต่อสภาพคล่องของบริษัท

บริษัทมีเงินกู้ยืมระยะสั้น 560 ล้านบาท ส่วนของเงินกู้ยืมระยะยาวที่ถึงกำหนดชำระภายในหนึ่งปี
500 ล้านบาท มีเจ้าหนี้ตามสัญญาเช่าทางการเงินที่ถึงกำหนดชำระภายในหนึ่งปี 63 ล้านบาท
มีค่าใช้จ่ายค้างจ่าย 461 ล้านบาท และหนี้สินหมุนเวียนอื่น 295 ล้านบาท รวม 1,879 ล้านบาท
เมื่อเทียบกับสินทรัพย์สภาพคล่อง รายการเงินสด และรายการเทียบเท่าเงินสด
และเงินฝากสถาบันการเงิน มีจำนวนรวม 1,853 ล้านบาท ซึ่งมีจำนวนเงินที่ใกล้เคียงกันมาก
บริษัทสามารถจะชำระหนี้ระยะสั้นดังกล่าวทันทีได้ถึง 98.62 %
ซึ่งถือว่าสามารถหาเงินสดมาชำระได้ทั้งหมด อีกทั้งในส่วนของเจ้าหนี้ทรัสต์รีซีท (T/R)
บริษัทมีลูกหนี้ L/C ที่จะรับชำระได้ตามกำหนดเพื่อนำไปจ่ายชำระเจ้าหนี้ T/R ได้อยู่แล้ว
ดังนั้นเมื่อคำนึงถึงมูลค่าและระยะเวลาของการได้มาและการใช้จ่ายไปของกระแสเงินทุนระยะสั้นนั้นมีความสอดคล้องกัน

3.3 รายจ่ายลงทุน

(1) ที่ผ่านมา บริษัทและบริษัทย่อยมีรายจ่ายลงทุนประเภทเงินลงทุนเป็นส่วนใหญ่ คือ 8,472
ล้านบาท และจ่ายเพิ่มในปี 2546 เป็นบางส่วนในการซื้อที่ดิน อาคาร อุปกรณ์
และเครื่องจักรเป็นมูลค่าประมาณ 830 ล้านบาท เพื่อขยายธุรกิจในกลุ่มต่างๆ ของบริษัท
ซึ่งมีวัตถุประสงค์เพื่อปรับกระบวนการผลิตให้สอดคล้องกับเทคโนโลยี่
และอุปสงค์ของลูกค้าที่เปลี่ยนไป อีกทั้งเพื่อรองรับการขยายตัวของปริมาณธุรกิจที่เพิ่มขึ้นด้วย
ส่วนในเรื่องของผลตอบแทนจากการลงทุน
บริษัทและบริษัทย่อยได้รับเงินปันผลจากการลงทุนในบริษัทร่วมในประเทศไทย
และบริษัทร่วมทุนในประเทศจีน ซึ่งธุรกิจหลักคือ กลุ่มผลิตกระแสไฟฟ้า ในระยะเวลา 3-4
ปีที่ผ่านมา บริษัทในกลุ่มได้รับผลตอบแทนประมาณปีละ 6 %
ซึ่งเดิมเริ่มโครงการบริษัทเคยคาดหวังไว้ว่าจะได้รับผลตอบแทนประมาณร้อยละ 10 – 12 ต่อปี
สาเหตุของความแตกต่าง เนื่องจากบางโครงการยังมีขาดทุนสะสมอยู่ จึงยังจ่ายเงินปันผลไม่ได้
แต่ส่วนใหญ่มีกำไรจากการดำเนินงาน แต่แนวโน้มของราคาวัตถุดิบจะสูงขึ้น
ในขณะที่ราคาขายต่อหน่วยจะลดลง ซึ่งมีผลกระทบทำให้กำไรลดลง จึงจ่ายผลตอบแทนได้น้อยลง

(2) แผนรายจ่ายลงทุน

บริษัทย่อยของบริษัทมีแผนรายจ่ายลงทุนเพิ่มในประเทศจีน ในปี 2547 ประมาณ 12
ล้านเหรียญสหรัฐอเมริกา โดยอาจแบ่งชำระเป็นงวดตามความต้องการในการใช้เงินทุน
โครงการนี้บริษัทย่อยถือหุ้นในสัดส่วน 100 %
ของโครงการผลิตกระแสไฟฟ้าแห่งใหม่ที่มณฑลเจ้อเจียง โครงการ Zhejiang Jiashan-Union
Cogeneration No.2 โดยคาดว่าโครงการนี้ต้องใช้เงินลงทุนของโครงการ 29
ล้านเหรียญสหรัฐอเมริกา ซึ่งแบ่งเป็นทุนจดทะเบียน 12 ล้านเหรียญสหรัฐอเมริกา
และส่วนที่เหลือเป็นเงินกู้ หลังจากได้รับอนุมัติจากทางการแล้ว
คาดว่าใช้เวลาก่อสร้างและติดตั้งเครื่องจักรประมาณเกือบ 2 ปี และคาดว่าปลายปี 2548
จะสามารถเริ่มดำเนินการผลิตได้
บริษัทจะได้รับผลตอบแทนในรูปของเงินปันผลหลังจากโครงการเริ่มมีรายได้และกำไร
โดยคาดหวังผลตอบแทนไว้ที่ร้อยละ 10 ของเงินลงทุน

3.4 แหล่งที่มาของเงินทุน

1.  โครงสร้างเงินทุนของบริษัท ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546
    จากงบการเงินรวมของบริษัทและบริษัทย่อย มีหนี้สินรวม 5,621,407,990 บาท
    ส่วนของผู้ถือหุ้นของบริษัทรวม 13,171,038,384 บาท
    เห็นได้ว่าโครงสร้างเงินทุนส่วนใหญ่มาจากส่วนของผู้ถือหุ้น
    บริษัทมีหนี้สินจำนวนน้อยเมื่อเทียบกับส่วนของทุน ตามอัตราส่วนหนี้สินต่อส่วนของผู้ถือหุ้น เท่ากับ
    0.43 ต่อ 1 ซึ่งถ้าเทียบขนาดใกล้เคียงกันกับกิจการอื่น ส่วนใหญ่อัตราส่วนนี้จะประมาณ 2.5
    ต่อ 1 แสดงถึงความเสี่ยงจากการมีหนี้สินของบริษัทอยู่ในระดับต่ำมากถ้าเทียบกับทุนที่มีอยู่

อัตราส่วนความสามารถในการชำระดอกเบี้ยจ่ายเท่ากับ 28.02 เท่าของดอกเบี้ยจ่าย
ซึ่งโดยทั่วไปกำหนดเพียง 2-3 เท่า และอัตราส่วนวัดความสามารถในการจ่ายภาระผูกพัน
ดอกเบี้ยจ่ายและหนี้ที่ครบกำหนดภายใน 1 ปี เท่ากับ 2.34 เท่า
แสดงว่าบริษัทมีความสามารถในการจ่ายชำระหนี้ และดอกเบี้ยได้อย่างเกินพอ สรุปโดยรวม
บริษัทมีโครงสร้างเงินทุนที่เหมาะสม

2.  ส่วนของผู้ถือหุ้น

บริษัทและบริษัทย่อยมีมูลค่าของส่วนของผู้ถือหุ้น ณ 31 ธันวาคม 2546 เป็นจำนวน 13,171.04
ล้านบาท เพิ่มจาก ณ วันสิ้นปี 2545 จำนวน 530.03 ล้านบาท
ซึ่งสาเหตุหลักมาจากกำไรสุทธิในรอบปี 2546 ในองค์ประกอบของส่วนของผู้ถือหุ้น ประกอบด้วย
ทุนจดทะเบียนและชำระแล้ว 3,000 ล้านบาท ส่วนเกินมูลค่าหุ้น 2,599 ล้านบาท
หักหุ้นของบริษัทที่ถือโดยบริษัทย่อย 217.57 ล้านบาท มีเงินสำรองตามกฎหมาย 806.52 ล้านบาท
สำรองอื่นๆ 94 ล้านบาท มีกำไรที่ยังไม่ได้จัดสรร 5,048.03 ล้านบาท
มีส่วนเพิ่มจากอัตราแลกเปลี่ยนในการแปลงค่างบการเงินที่เป็นเงินตราต่างประเทศ จำนวน 1,122
ล้านบาท และมีกำไรที่ยังไม่เกิดขึ้นจริงจากการเปลี่ยนแปลงมูลค่าเงินลงทุนในหลักทรัพย์เผื่อขาย
718.7 ล้านบาท บริษัทไม่มีรายการกำไรที่เกิดจากการตีราคาที่ดินเพิ่ม
ดังนั้นจึงไม่มีรายการผิดปกติในส่วนของผู้ถือหุ้น

(3) หนี้สิน

บริษัทฯ มีหนี้สินระยะสั้นกับบุคคลภายนอก จำนวน 2,998.98 ล้านบาท และมีหนี้สินระยะยาว
จำนวน 1,139.34 ล้านบาท ในจำนวนนี้มีเจ้าหนี้สัญญาเช่าทางการเงิน จำนวน 79.67
ล้านบาทซึ่งมีอายุสัญญา 36 เดือน
ในการใช้สินทรัพย์ถาวรที่จะก่อให้เกิดรายได้ที่เกี่ยวข้องและมีเงินกู้ระยะยาวเป็นสกุลเงินดอลล่าร์สหรัฐ
25 ล้านเหรียญ โดยมีอัตราดอกเบี้ยอิงกับ SIBOR และมีกำหนดระยะเวลาชำระคืนในระหว่างปี
2548 ถึง 2553 บริษัทไม่มีหลักประกันต่อภาระหนี้สินดังกล่าว
แต่ในสัญญากู้ยืมเงินได้ระบุข้อปฎิบัติและข้อจำกัดบางประการเกี่ยวกับ
การดำรงอัตราส่วนหนี้สินรวมต่อส่วนของผู้ถือหุ้น ข้อจำกัดในการจำหน่าย จ่าย โอน
ทรัพย์สินที่มีความสำคัญต่อการดำเนินงานของบริษัทฯ
ส่วนในเรื่องความเสี่ยงของอัตราแลกเปลี่ยนที่จะมีผลกระทบต่อเงินกู้ยืมระยะยาวนี้
บริษัทได้ติดตามดูแนวโน้มอย่างใกล้ชิด เพื่อที่จะบริหารความเสี่ยงอย่างเหมาะสม
ในส่วนของความสามารถในการชำระหนี้ดังกล่าวของบริษัท บริษัทฯ
จะได้รับผลตอบแทนจากโครงการลงทุนเพื่อนำมาใช้คืนเงินกู้ดังกล่าวเป็นรายปี
โอกาสที่จะก่อให้เกิดผลกระทบด้านลบจึงไม่ควรจะมี
เมื่อคำนึงถึงความสามารถในการชำระหนี้ปัจจุบัน ถ้าบริษัทคำนวณรวมส่วนที่จะเกิดในอนาคตแล้ว
ความสามารถยังเป็น 1.84 เท่า ดังนั้นความสามารถในการชำระหนี้ของบริษัทยังมีเพียงพอ

3.5 ปัจจัยและอิทธิพลหลักที่อาจมีผลต่อการดำเนินงานหรือฐานะการเงินในอนาคต

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2546 บริษัท ยูเนี่ยนเอ็นเนอร์ยี่ จำกัด ซึ่งเป็นบริษัทย่อยมีการลงทุนในบริษัท
ยูเนี่ยนเพาเวอร์ดีเวลลอปเม้นท์ จำกัด ปัจจุบันเปลี่ยนชื่อเป็น บริษัท ราชบุรีเพาเวอร์ จำกัด
(RPCL) ในรูปของเงินลงทุน เงินให้กู้ยืมและเงินทดรองจ่ายเป็นจำนวนเงินรวม 1,070 ล้านบาท
ซึ่งบริษัทเคยเปิดเผยข้อมูลเรื่องนี้มาตลอดนั้น บัดนี้โครงการมีความคืบหน้าแล้ว โดย RPCL
กำลังหาแหล่งเงินกู้ เพื่อจะสรุปแผนการเงินของโครงการ รายละเอียดเรื่องนี้
บริษัทได้เปิดเผยข้อมูลในหัวข้อปัจจัยความเสี่ยง และโครงการในอนาคตแล้ว บริษัทคาดว่า
แนวโน้มจะสามารถสรุปได้ และจะเริ่มก่อสร้างโรงงานและดำเนินการต่อไปตามแผนได้
ถ้าเช่นนั้นเหตุการณ์ที่อยู่นอกเหนือการควบคุมของบริษัท จะคลี่คลายไปในทางที่ดีขึ้น
โดยบริษัทจะได้รับเงินให้กู้ยืม เงินทดรองจ่าย และเงินลงทุนรอการจำหน่ายคืนทั้งหมด
และในระยะอีก 5 ปี ข้างหน้า บริษัทจะได้รับผลตอบแทนจากเงินลงทุน
ซึ่งเป็นส่วนที่ทำให้มูลค่าของบริษัทเพิ่มขึ้นในอนาคต