5.  ทรัพย์สินที่ใช้ในการประกอบธุรกิจ

5.1 พื้นที่ของท่าอากาศยานและพื้นที่ของลานจอดอากาศยาน

ท่าอากาศยานทุกแห่งของ ทอท. ปลูกสร้างอยู่บนที่ราชพัสดุของกรมธนารักษ์ กระทรวงการคลัง
โดยมีพื้นที่ของท่าอากาศยาน และพื้นที่ลานจอดอากาศยาน ดังนี้

+---------------------------------+---+-------------+---+-----------------+
| ท่าอากาศยาน                      |   | พื้นที่ทั้งหมด    |   | พื้น              |
|                                 |   |             |   | ที่ลานจอดอากาศยาน |
+---------------------------------+---+-------------+---+-----------------+
|                                 |   | (ตา         |   | (ตารางเมตร)     |
|                                 |   | รางกิโลเมตร) |   |                 |
+---------------------------------+---+-------------+---+-----------------+
|   ท่าอากาศยานดอนเมือง             |   | 5.6         |   | 860,000         |
+---------------------------------+---+-------------+---+-----------------+
|   ท่าอากาศยานเชียงใหม่             |   | 2.6         |   | 85,996          |
+---------------------------------+---+-------------+---+-----------------+
|   ท่าอากาศยานหาดใหญ่              |   | 4.8         |   | 56,461          |
+---------------------------------+---+-------------+---+-----------------+
|   ท่าอากาศยานภูเก็ต                |   | 2.3         |   | 94,800          |
+---------------------------------+---+-------------+---+-----------------+
|   ท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย    |   | 5.2         |   | 28,800          |
+---------------------------------+---+-------------+---+-----------------+
|   ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ             |   | 32.0        |   | 1,033,000       |
+---------------------------------+---+-------------+---+-----------------+

2.  อาคารและสิ่งปลูกสร้าง

อาคารและสิ่งปลูกสร้างของ ทอท. ณ ท่าอากาศยานทุกแห่งของ ทอท.
ปลูกสร้างอยู่บนที่ราชพัสดุของ กรมธนารักษ์ กระทรวงการคลัง
แต่เนื่องจากกรมธนารักษ์ได้ให้สิทธิในการใช้ที่ดินบางส่วนแก่กรมการบิน พลเรือนและกองทัพอากาศ
ทอท. จึงได้เข้าทำสัญญาเช่าที่ราชพัสดุเพื่อเป็นที่ตั้งของท่าอากาศยานของ ทอท.
กับกรมการบินพลเรือนและกองทัพอากาศแทนที่จะเข้าทำสัญญากับกรมธนารักษ์หรือกระทรวงการคลัง
ทั้งนี้ ทอท. ได้เข้าทำสัญญาเช่าที่ราชพัสดุเพื่อเป็นที่ตั้งท่าอากาศยานของ ทอท. เมื่อวันที่ 30
กันยายน 2545 โดยมีอายุสัญญา 30 ปี และสามารถต่ออายุสัญญาได้สองครั้ง ๆ ละ 10 ปี
โดยอาคารและสิ่งปลูกสร้างที่ ทอท. ใช้ในการประกอบ ธุรกิจ ประกอบด้วย อาคารผู้โดยสาร
อาคารเทียบเครื่องบินและสะพานเทียบเครื่องบิน อาคารคลังสินค้า อาคารสำนักงาน อาคารจอดรถ
อาคารศูนย์บริหารการขนส่งสาธารณะ ฯลฯ โดยอาคารสิ่งปลูกสร้างดังกล่าว ทอท.
ได้ใช้ในการประกอบกิจการท่าอากาศยาน
และกิจการที่เกี่ยวข้องหรือต่อเนื่องกับการประกอบกิจการท่าอากาศยาน เช่น อาคาร ณ
ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ ใช้ในกิจการคลังสินค้า เขตปลอดอากร (Free Zone) ครัวการบิน
กิจการบริการภาคพื้น ซ่อมบำรุงอากาศยาน การเติมน้ำมันเชื้อเพลิงอากาศยาน
ศูนย์บริการการขนส่งสาธารณะ (Bus Terminal) ฯลฯ
โดยในระหว่างที่สัญญาเช่าที่ราชพัสดุยังมีผลใช้บังคับ อาคารและสิ่งปลูกสร้างต่าง ๆ ของ ทอท. ณ
ท่าอากาศยาน ดอนเมือง ท่าอากาศยานเชียงใหม่ ท่าอากาศยานหาดใหญ่ ท่าอากาศยานภูเก็ต
และท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย ซึ่งปลูกสร้างใหม่หลังวันที่ 30 กันยายน 2545
และอาคารและสิ่งปลูกสร้างต่าง ๆ ณ ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ เป็นกรรมสิทธิ์ของ ทอท.
และกรรมสิทธิ์ในอาคารและสิ่งปลูกสร้างดังกล่าวจะตกเป็นของกระทรวงการคลัง
เมื่อสัญญาดังกล่าวสิ้นผลผูกพันซึ่งรวมแล้วไม่เกิน 50 ปี นับจากวันที่ 30 กันยายน 2545

5.3 สรุปเงื่อนไขสำคัญบางประการของสัญญาเช่า

ภายใต้สัญญาเช่าที่ราชพัสดุที่เป็นที่ตั้งของท่าอากาศยาน
กรมธนารักษ์เรียกเก็บค่าตอบแทนการใช้ประโยชน์ ในที่ราชพัสดุจาก ทอท.
สำหรับท่าอากาศยานดอนเมือง และท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ ในอัตราร้อยละ 5
และสำหรับท่าอากาศยานภูมิภาค ได้แก่ ท่าอากาศยานเชียงใหม่ ท่าอากาศยานหาดใหญ่
ท่าอากาศยานภูเก็ต และท่าอากาศยานแม่ฟ้าหลวง เชียงราย ในอัตราร้อยละ 2 ของรายได้ทั้งหมด
โดยไม่หักค่าใช้จ่ายใด ๆ ทั้งสิ้น และเมื่อท่าอากาศยานสุวรรณภูมิเปิดใช้
จะมีการปรับอัตราค่าตอบแทนการใช้ประโยชน์ในที่ราชพัสดุสำหรับท่าอากาศยานดอนเมือง
และท่าอากาศยานภูมิภาคใหม่ ตามผลการศึกษาของที่ปรึกษาที่จัดจ้างโดยกรมธนารักษ์
ซึ่งขณะนี้กรมธนารักษ์ และ ทอท.
อยู่ในระหว่างการเจรจาต่อรองเพื่อกำหนดอัตราค่าตอบแทนการใช้ประโยชน์ในที่ราชพัสดุดังกล่าว

ภายใต้เงื่อนไขของสัญญาเช่าที่ราชพัสดุเพื่อเป็นที่ตั้งของท่าอากาศยานของ ทอท. ดังกล่าว
กองทัพอากาศ และกรมการบินพลเรือน (แล้วแต่กรณี)
จะมีหน้าที่รับผิดชอบในการติดตามตรวจสอบการปฏิบัติตามเงื่อนไข
ในสัญญาเช่าในนามของกรมธนารักษ์ โดยสัญญาเช่าทั้งหมดของ ทอท.
รวมทั้งสัญญาเช่าที่ดินอันเป็นที่ตั้งของ
ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ จะสิ้นสุดลงโดยอัตโนมัติ หากกระทรวงการคลังถือหุ้น ทอท. เท่ากับร้อยละ
50 หรือน้อยกว่า

ตามสัญญาเช่าที่ราชพัสดุที่กล่าวมาแล้วข้างต้น ทอท.
ต้องได้รับอนุญาตจากกองทัพอากาศหรือกรมการบินพลเรือน (แล้วแต่กรณี) ในการก่อสร้าง ดัดแปลง
โยกย้าย หรือทำลายอาคารสิ่งปลูกสร้างใด ๆ เว้นแต่การดัดแปลงเล็กน้อย นอกจากนี้
สัญญาเช่าดังกล่าวยังได้จำกัดกิจกรรมที่ ทอท. สามารถดำเนินการได้ในที่ดินที่เช่าไว้ โดยให้ ทอท.
สามารถดำเนินการได้เฉพาะกิจการท่าอากาศยานและกิจกรรมที่เกี่ยวเนื่องกับกิจการท่าอากาศยานเท่านั้น
และต้องอนุญาตให้กองทัพอากาศ หรือกรมการบินพลเรือน (แล้วแต่กรณี)
มีสิทธิร่วมใช้ทรัพย์สินที่ให้เช่าแก่ ทอท. ได้ตามสัญญาเช่าที่เกี่ยวข้อง นอกจากนี้ ทอท.
ต้องทำประกันวินาศภัยอาคารที่ก่อสร้างบนที่ดินที่เช่าและระบุในกรมธรรม์ประกันภัยให้กระทรวงการคลังเป็นผู้รับประโยชน์ตลอดอายุการใช้ประโยชน์

นโยบายการลงทุนในบริษัทย่อยและบริษัทร่วม

ทอท.
มีนโยบายที่จะลงทุนในบริษัทย่อยและบริษัทร่วมที่ประกอบธุรกิจเกี่ยวเนื่องกับการประกอบกิจการท่าอากาศยาน
โดยมีวัตถุประสงค์หลักเพื่อสนับสนุนและส่งเสริมธุรกิจของ ทอท. ณ วันที่ 30 กันยายน 2555 ทอท.
มีเงินลงทุนในบริษัทย่อยและบริษัทร่วมอื่น ๆ เป็นจำนวน 39,712.62 ล้านบาท
โดยมีสัดส่วนเงินลงทุน ในบริษัทย่อยและบริษัทร่วมทั้งหมดคิดเป็นร้อยละ 21.18
ของสินทรัพย์รวมทั้งหมดของ ทอท.

นอกจากนี้ ในการกำกับดูแลกิจการและการดำเนินงานของบริษัทย่อยและบริษัทร่วมนั้น ทอท.
ในฐานะ ผู้ถือหุ้นยังมีส่วนร่วมในการบริหารจัดการในบริษัทดังกล่าว โดย ทอท.
ได้ส่งตัวแทนเข้าร่วมประชุมผู้ถือหุ้น และในบางบริษัท ทอท.
ได้ส่งผู้แทนเข้าร่วมเป็นกรรมการบริษัทด้วย

รายละเอียดการลงทุนของ ทอท. ในบริษัทย่อยและบริษัทร่วมต่าง ๆ ในปัจจุบัน
ได้ปรากฏในงบการเงินและหมายเหตุประกอบงบการเงิน