2. ปัจจัยความเสี่ยง

 ภาวะเศรษฐกิจ อุตสาหกรรมธนาคารพาณิชย์
และการเปลี่ยนแปลงของกฎเกณฑ์และกฎหมายที่เกี่ยวกับการดำเนินงาน

-   ภาวะเศรษฐกิจไทยปี 2553 และแนวโน้มปี 2554

เศรษฐกิจไทยในปี 2553 ขยายตัวร้อยละ 7.8 จากปีก่อน ซึ่งปรับตัวดีขึ้นจากการหดตัวร้อยละ 2.3
ในปี 2552 โดยได้รับแรงหนุนที่สำคัญจากภาคการส่งออกที่ฟื้นตัวขึ้น
ตามทิศทางการฟื้นตัวของเศรษฐกิจโลก ซึ่งปัจจัยดังกล่าว
ผนวกกับนโยบายการลงทุนในบางสาขาที่ชัดเจนขึ้น
ตลอดจนนโยบายการเงินและการคลังที่ยังคงผ่อนคลาย โดยเฉพาะในช่วงครึ่งแรกของปี 2553
ได้ส่งผลตามมาให้กิจกรรมการใช้จ่ายและลงทุนในประเทศทยอยปรับตัวดีขึ้นตามไปด้วย
ถึงแม้ว่าในช่วงระหว่างปี เศรษฐกิจไทยจะเผชิญความท้าทายจากหลายปัจจัยลบ
ไม่ว่าจะเป็นสถานการณ์ความตึงเครียดทางการเมืองในประเทศในช่วงไตรมาสที่ 2 ปี 2553
ปัญหาภัยแล้งและการแข็งค่าขึ้นอย่างรวดเร็วของ ค่าเงินบาทเมื่อเทียบกับเงินดอลลาร์สหรัฐฯ
ในช่วงไตรมาสที่ 3 ปี 2553 ต่อเนื่องด้วยปัญหาอุทกภัยในไตรมาสสุดท้ายของปี ขณะที่
ปัญหาวิกฤตการคลังของกลุ่มยูโร ก็ยังสร้างความกังวลให้กับนักลงทุนต่อเนื่องตลอดทั้งปี 2553

[]

สำหรับแนวโน้มในปี 2554 คาดว่าเศรษฐกิจไทยอาจขยายตัวชะลอลงมาที่ร้อยละ 4.0-5.0
จากปีก่อน ซึ่งมีสาเหตุหลักจากผลของฐาน รวมถึงโอกาสที่เศรษฐกิจคู่ค้าหลักของไทย
โดยเฉพาะสหรัฐฯ และจีน อาจเติบโตชะลอลงจากปีก่อนเล็กน้อย
ตามทิศทางนโยบายการเงินของประเทศดังกล่าวที่ลดความผ่อนคลายลง
ซึ่งคงส่งผลกระทบต่อเนื่องมายังภาคการส่งออกของไทย ขณะที่แรงขับเคลื่อนจากอุปสงค์ในประเทศ
โดยเฉพาะการลงทุนภาคเอกชน น่าจะมี บทบาทชัดเจนขึ้น
หลังหลายอุตสาหกรรมมีความจำเป็นต้องเพิ่มกำลังการผลิตและขยายการลงทุนเพิ่มเติม อย่างไร
ก็ตาม คงต้องยอมรับว่า เส้นทางการฟื้นตัวของเศรษฐกิจไทย
ยังเผชิญหลายปัจจัยเสี่ยงที่ต้องจับตาอย่างใกล้ชิด โดยเฉพาะสถานการณ์ทางการเมืองในประเทศ
และแรงกดดันเงินเฟ้อที่อาจเร่งตัวขึ้น ตามแรงผลักจากทั้งด้านอุปทานและอุปสงค์
ซึ่งทำให้ธนาคารแห่งประเทศไทยอาจต้องทยอยปรับนโยบายการเงินให้เข้าสู่ภาวะที่เป็นกลาง
(Normalized) มากขึ้นในช่วงระหว่างปี 2554
หลังจากที่ได้เริ่มปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายตั้งแต่ช่วงครึ่งหลังของปี 2553

-   ภาวะอุตสาหกรรมธนาคารพาณิชย์และการแข่งขัน

แม้ว่าการดำเนินงานของธนาคารพาณิชย์ไทยในช่วงระหว่างปี 2553
จะได้รับผลกระทบในบางช่วงจากปัจจัยเสี่ยงทางเศรษฐกิจ แต่เมื่อมองภาพทั้งปีแล้ว
ธุรกิจหลักอย่างเงินให้สินเชื่อสามารถขยายตัวได้สูงเหนือความคาดหมาย
ด้วยอัตราการเติบโตกว่าร้อยละ 10.0 จากปีก่อน สอดคล้องกับแรงหนุนจากทั้งปัจจัยด้านอุปสงค์
อันได้แก่ กิจกรรมทางเศรษฐกิจและความเชื่อมั่นภาคเอกชนที่ทยอยฟื้นตัวขึ้น
รวมถึงอัตราดอกเบี้ยที่ยังอยู่ในระดับต่ำ และปัจจัยด้านอุปทาน อันได้แก่
การแข่งขันระหว่างธนาคารพาณิชย์ที่อยู่ในระดับสูง
นอกเหนือไปจากแรงเสริมจากมาตรการกระตุ้นเศรษฐกิจในบางสาขาจากภาครัฐ ขณะที่
รายได้ค่าธรรมเนียมรับ ก็เติบโตในอัตราที่เร่งขึ้นจากปี 2552 เช่นกัน
ซึ่งล้วนแล้วแต่มีส่วนผลักดันให้ธนาคารพาณิชย์ไทยยังสามารถรักษาความสามารถในการทำกำไรไว้ได้
ทั้งจากการประเมินในมิติของกำไรสุทธิที่เติบโตสูงขึ้นจากปีก่อน
และอัตราส่วนผลตอบแทนต่อสินทรัพย์ที่ก่อให้เกิดรายได้สุทธิ (Net Interest Margin: NIM)
ที่ยังอยู่ในระดับสูง พร้อมกันนี้ คุณภาพสินทรัพย์ก็ยังอยู่ในเกณฑ์ดี ดังจะเห็นได้จาก
สัดส่วนหนี้ด้อยคุณภาพต่อสินเชื่อรวมที่ปรับตัวลดลง

สำหรับแนวโน้มในปี 2554
คาดว่าธนาคารพาณิชย์ไทยน่าจะเผชิญความท้าทายในการประคับประคองผลการดำเนินงานและความสามารถในการทำกำไรมากขึ้น
หลังจากที่สินเชื่ออาจเติบโตในกรอบที่ชะลอลง ตามทิศทางของเศรษฐกิจในภาพรวม
ทิศทางขาขึ้นของอัตราดอกเบี้ย และแรงส่งจากปัจจัยเฉพาะ (อาทิ
มาตรการกระตุ้นภาคอสังหาริมทรัพย์) ที่หายไป ทั้งนี้ แม้ว่าแนวโน้มสินเชื่อที่เติบโตชะลอลงดังกล่าว
อาจลดทอนความจำเป็นในการเร่งสะสมสภาพคล่อง
อันอาจมีผลให้เงินรับฝากของธนาคารพาณิชย์ไทยขยายตัวในกรอบที่ชะลอลงตามไปด้วย
แต่ทิศทางอัตราดอกเบี้ยขาขึ้น การแข่งขันกับช่องทางการออมและลงทุนอื่นๆ
รวมถึงการที่สถาบันคุ้มครองเงินฝากจะเริ่มทยอยลดวงเงินรับฝากคุ้มครองลงเหลือ 50
ล้านบาท/ราย/สถาบันการเงินตั้งแต่วันที่ 11 สิงหาคม 2554 อาจทำให้ภาวะ
การแข่งขันด้านผลิตภัณฑ์เงินรับฝากยังคงอยู่ในระดับสูง
เช่นเดียวกับภาพรวมการแข่งขันของผลิตภัณฑ์สินเชื่อที่น่าจะยังคงความเข้มข้นเช่นกัน
โดยเฉพาะในบางกลุ่มลูกค้า/ประเภทธุรกิจการเงิน ซึ่งส่วนหนึ่งคงได้รับอิทธิพลจากการ
ปรับตัวของผู้เล่นต่างๆ ท่ามกลางแรงผลักจากแผนพัฒนาระบบสถาบันการเงินระยะที่ 2
รวมถึงการปรับกลยุทธ์ทางธุรกิจ เพื่อรองรับการเปลี่ยนแปลงของกฎเกณฑ์ หรือมาตรการต่างๆ
ของทางการที่เกี่ยวข้องอันจะทยอยมีผลบังคับใช้ในระยะข้างหน้า

 การเปลี่ยนแปลงของกฎเกณฑ์และกฎหมายที่เกี่ยวกับการดำเนินงาน

กฎเกณฑ์และกฎหมายที่สำคัญ ซึ่งมีผลต่อการดำเนินงานของธนาคารในปี 2553
รวมถึงมีอิทธิพลต่อการดำเนินธุรกิจของธนาคารในอนาคต สามารถสรุปได้ ดังนี้

-   หลักเกณฑ์และวิธีการในการจัดทำ
    หรือแปลงเอกสารและข้อความให้อยู่ในรูปของข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์

คณะกรรมการธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์
ออกประกาศเรื่องหลักเกณฑ์และวิธีการในการจัดทำหรือแปลงเอกสารและข้อความให้อยู่ในรูปของข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์
พ.ศ.2553 ซึ่งลงประกาศในราชกิจจานุเบกษา วันที่ 30 กันยายน 2553
และมีผลใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศดังกล่าวนั้น มีสาระสำคัญ คือ
ข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ที่จัดทำหรือแปลง ต้องมีความหมายหรือรูปแบบเหมือนกับเอกสารหรือข้อความเดิม
มีการระบุตัวผู้รับผิดชอบในการจัดทำ และมีมาตรการป้องกันมิให้มีการเปลี่ยนแปลงหรือแก้ไขข้อมูลนั้น
รวมถึงมีกระบวนการตรวจสอบและรับรองความ ถูกต้องครบถ้วนของข้อมูล
และพร้อมรับการตรวจสอบได้ตลอดเวลาจากคณะกรรมการธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์หรือหน่วยงานอื่นที่ได้รับมอบหมาย
โดยให้ธนาคารแห่งประเทศไทย เป็นผู้ดูแลการดำเนินการตามข้อกำหนดวิธีปฏิบัติ
และรายงานเสนอคณะกรรมการธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์อย่างน้อยปีละ 1 ครั้ง

ประกาศดังกล่าว
เป็นกฎหมายที่รองรับการใช้ระบบการหักบัญชีเช็คด้วยภาพเช็คและระบบการจัดเก็บภาพเช็ค
ซึ่งน่าจะช่วยเพิ่มความเชื่อมั่นในการใช้ภาพเช็คเป็นพยานหลักฐานในกระบวนการยุติธรรม
อีกทั้งมีส่วนช่วยสนับสนุนการพัฒนาระบบการชำระเงินให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น ซึ่งท้ายที่สุดแล้ว
คงจะช่วยเพิ่มความรวดเร็วในกระบวนการหักบัญชีเช็ค และลดต้นทุนการดำเนินงานของธนาคารได้

-   การผ่อนคลายการควบคุมการแลกเปลี่ยนเงิน

ธนาคารแห่งประเทศไทยได้ออกประกาศที่ ฝกช. (23) ว. 7/2553 ลงวันที่ 5 ตุลาคม 2553
เรื่องการผ่อนคลายการควบคุมการแลกเปลี่ยนเงินเพิ่มเติม มีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 12 ตุลาคม
2553 โดยมีสาระสำคัญ คือ
ผ่อนคลายระเบียบการลงทุนโดยตรงหรือให้กู้ในต่างประเทศสำหรับนิติบุคคล
เพิ่มวงเงินซื้ออสังหาริมทรัพย์ในต่างประเทศ เพิ่มวงเงินที่อนุญาตให้บุคคลที่มีถิ่นที่อยู่ในประเทศซื้อ
แลกเปลี่ยน หรือกู้ยืมเงินตราต่างประเทศจากนิติบุคคล
รับอนุญาตเพื่อฝากไว้กับนิติบุคคลรับอนุญาตโดยไม่ต้องแสดงภาระผูกพัน
และผ่อนผันให้นิติบุคคลที่มีแหล่งเงินได้ ค่าสินค้าหรือบริการจากต่างประเทศ
โอนเงินจากบัญชีเงินฝากเงินตราต่างประเทศประเภทแหล่งต่างประเทศ
เพื่อชำระค่าสินค้าบริการให้แก่นิติบุคคลในประเทศได้ ตลอดจน ผ่อนคลายการยื่นแบบรายงาน
เอกสารหลักฐาน และระเบียบอื่นๆ

ประกาศดังกล่าว สนับสนุนให้บุคคลในประเทศสามารถลงทุนในต่างประเทศได้คล่องตัวมากขึ้น
อันจะช่วยเพิ่มโอกาสในการขยายธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับด้านต่างประเทศให้กับธนาคาร ขณะเดียวกัน
มาตรการนี้ยังเพิ่มความ
คล่องตัวให้กับการบริหารความเสี่ยงอัตราแลกเปลี่ยนของภาคธุรกิจในประเทศอีกด้วย

-   แผนพัฒนาระบบสถาบันการเงินระยะที่ 2

เมื่อวันที่ 4 พฤศจิกายน 2552
คณะกรรมการรัฐมนตรีเศรษฐกิจได้มีมติเห็นชอบแผนพัฒนาระบบสถาบัน การเงินระยะที่ 2
(แผนพัฒนาฯ 2) ตามที่กระทรวงการคลังและธนาคารแห่งประเทศไทยได้ร่วมกันนำเสนอ
ด้วยตระหนักถึงความสำคัญของการกำหนดเป้าหมายและการวางกรอบทิศทางการพัฒนาระบบสถาบันการเงิน
อย่างต่อเนื่องจากแผนพัฒนาระบบสถาบันการเงินระยะที่ 1 โดยแผนพัฒนาฯ 2
มีระยะเวลาดำเนินนโยบายระหว่างปี 2553-2557 และประกอบด้วยแนวนโยบายสำคัญ 3 ส่วนหลัก
ได้แก่ 1) การลดต้นทุนของระบบ 2) การส่งเสริมการ แข่งขันและการเข้าถึงบริการทางการเงิน
และ 3) การส่งเสริมโครงสร้างพื้นฐานทางการเงิน ผ่านการดำเนินการในหลายมาตรการที่สำคัญ
เพื่อให้บรรลุตามวัตถุประสงค์ที่วางไว้จากหลักการและแนวทางของแผนพัฒนาระบบสถาบัน
การเงินระยะที่ 2 ดังกล่าว
เครือธนาคารกสิกรไทยได้นำมาใช้ให้เกิดประโยชน์กับเครือธนาคารกสิกรไทยและลูกค้าผู้ใช้บริการ
อาทิ 1)
การปรับกระบวนการทำงานภายในให้สอดคล้องกับกฎเกณฑ์ของธนาคารแห่งประเทศไทยที่ผ่อนคลายมากขึ้น
ด้วยการลดขั้นตอนและเพิ่มประสิทธิภาพในการทำงาน 2)
การศึกษาถึงโอกาสและความเป็นไปได้ในธุรกิจใหม่ๆ ตามกรอบของแผนพัฒนาฯ 2 อย่างต่อเนื่อง
เช่น ศึกษาโอกาสในการให้บริการประชาชนที่ไม่สามารถเข้ามารับบริการของธนาคารพาณิชย์ได้
โดยการร่วมมือกับ บจก.ไปรษณีย์ไทย ในการนำเสนอผลิตภัณฑ์ K-Bank to Post ในช่วงต้นปี
2554 เป็นต้น และ 3) การพัฒนาโครงการ K-Transformation
เพื่อส่งเสริมศักยภาพด้านระบบเทคโนโลยี สารสนเทศของธนาคารให้มีประสิทธิภาพสูงขึ้น
รวมทั้งช่วยในการลดต้นทุนในการให้บริการทางการเงินแก่ลูกค้าทุกกลุ่ม

-   ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน (ASEAN Economic Community: AEC)

ภายใต้ความเห็นชอบของผู้นำอาเซียนให้จัดตั้ง “ประชาคมอาเซียน” (ASEAN Community)
ภายในปี 2563 ซึ่งประกอบด้วย 3 เสาหลักที่ครอบคลุมด้านความมั่นคง เศรษฐกิจ รวมถึง
สังคมและวัฒนธรรม
อันสะท้อนจุดมุ่งหมายของการประสานความร่วมมือทั้งเชิงกว้างและเชิงลึกระหว่างประเทศสมาชิกในภูมิภาคนั้น
ผู้นำอาเซียนได้ตั้งเป้าหมายที่จะเร่งรัดการรวมกลุ่มด้านเศรษฐกิจ ผ่านการจัดตั้ง
“ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน” (ASEAN Economic Community: AEC) ให้สำเร็จลุล่วงภายในปี
2558 เพื่อสร้างให้อาเซียนเป็นตลาดและฐานการผลิตเดียวกันและมีการเคลื่อนย้ายสินค้า บริการ
การลงทุน เงินทุน รวมทั้งแรงงานมีฝีมืออย่างเสรี
โดยได้มีการจัดทำแผนงานเพื่อจัดตั้งประชาคมเศรษฐกิจ อาเซียน (AEC Blueprint)
เพื่อให้การจัดตั้งประชาคมดังกล่าวเป็นไปตามกำหนดการ
มีความชัดเจนในขั้นตอนปฏิบัติและเป็นรูปธรรม

ด้วยตระหนักถึงความสำคัญของการจัดตั้งประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน
ซึ่งจะนำมาสู่โอกาสและความท้าทายใหม่ ๆ ต่อประเทศไทย
รวมถึงการแข่งขันที่รุนแรงยิ่งขึ้นจากประเทศสมาชิก
เครือธนาคารกสิกรไทยจึงได้มีการศึกษารายละเอียดและติดตามพัฒนาการของแนวทางการจัดตั้ง
AEC ดังกล่าว รวมถึงศึกษาปัจจัยภายในและสภาพแวดล้อมภายนอก
เพื่อกำหนดแผนการดำเนินงานและแผนกลยุทธ์ที่มีความชัดเจน
อันจะช่วยให้สามารถรองรับโอกาสทางธุรกิจที่เพิ่มขึ้นทั้งในมิติของลูกค้าและของเครือธนาคารกสิกรไทยได้อย่างมีประสิทธิภาพ

-   หลักเกณฑ์ Basel III

เมื่อวันที่ 12 กันยายน 2553 ที่ผ่านมา Basel Committee on Banking Supervision
(BCBS) ได้มีการประกาศ กฎเกณฑ์ใหม่ออกมาบางส่วน ซึ่งมีชื่อเรียกอย่างไม่เป็นทางการว่า
Basel III อันนำมาสู่การเปลี่ยนแปลงเกณฑ์การดำรงเงินกองทุนขั้นที่ 1 ขั้นต่ำ
ทั้งในมิติขององค์ประกอบ อัตราส่วนของเงินกองทุน ข้อกำหนดให้มีการดำรงเงินกองทุน
เพิ่มเติมในลักษณะที่แปรผันตามภาวะเศรษฐกิจของแต่ละประเทศ
ตลอดจนอัตราส่วนทางการเงินประเภทอื่นๆ ที่ถูกกำหนดเพิ่มเติมขึ้นจากเดิม

สำหรับผลกระทบจากกฎเกณฑ์ใหม่ของ Basel III
ต่อการดำเนินงานของเครือธนาคารกสิกรไทยถือว่าไม่มีผลกระทบที่มีนัยสำคัญ
อีกทั้งเกณฑ์ใหม่ดังกล่าว ได้ให้ระยะเวลาในการปรับตัวที่ค่อนข้างนาน อย่างไรก็ตาม
เครือธนาคารกสิกรไทยได้ศึกษาและประเมินผลกระทบทั้งทางตรงและทางอ้อมที่อาจเกิดขึ้นหลังจากที่
Basel III ทยอยบังคับใช้ในกลุ่มธุรกิจธนาคารพาณิชย์ในฝั่งยุโรปและอเมริกา
ซึ่งอาจจะไม่เพียงแค่ส่งผลกระทบกับการแนวทางดำเนินธุรกิจและการแข่งขันในภาคการเงินเท่านั้น
แต่ยังอาจจะส่งผลไปยังตลาดทุน และสภาวะเศรษฐกิจโลกในอนาคตได้

-   การบังคับใช้มาตรฐานการบัญชีระหว่างประเทศ (IASs และ IFRSs)

สภาวิชาชีพบัญชีได้กำหนดกรอบเวลาการบังคับใช้มาตรฐานการบัญชีระหว่างประเทศ (IASs:
International Accounting Standards และ IFRSs: International Financial
Reporting Standards) กับบริษัทจดทะเบียนในตลาด หลักทรัพย์แห่งประเทศไทย ซึ่งธนาคาร
ภายใต้โครงการ IFRS Conversion ยังคงดำเนินการอย่างต่อเนื่องจากปีก่อน
เพื่อปรับปรุงนโยบาย กระบวนการทำงาน
ตลอดจนบริหารจัดการผลกระทบจากการปฏิบัติตามมาตรฐานการรายงานทางการเงินดังกล่าว
อันทำให้เครือธนาคารกสิกรไทยมีความพร้อมสำหรับการปฏิบัติตามมาตรฐานการรายงาน
ทางการเงินไทยที่ได้ปรับปรุงให้สอดคล้องกับมาตรฐานการบัญชีระหว่างประเทศอย่างเต็มประสิทธิภาพ

ทั้งนี้ ในปี 2553
เครือธนาคารกสิกรไทยได้เริ่มปฏิบัติตามมาตรฐานการรายงานทางการเงินที่ออกและ ปรับปรุงใหม่
ก่อนมีผลบังคับใช้ตามที่ได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เพื่อให้งบการเงินมีความเป็นสากลยิ่งขึ้น
โดยสถานะการเงินของเครือธนาคารกสิกรไทยยังคงความแข็งแกร่ง นอกจากนี้
ยังได้ปรับปรุงระบบงานให้พร้อมสำหรับงบการเงินรูปแบบใหม่ที่ธนาคารแห่งประเทศไทยจะบังคับใช้ในปี
2554

 ภาพรวมการบริหารความเสี่ยงของธนาคาร

ธนาคารกสิกรไทยบริหารความเสี่ยง
โดยมีเป้าหมายให้ธุรกิจเติบโตและสร้างผลตอบแทนอย่างมั่นคงในระยะยาว
รวมทั้งสร้างผลตอบแทนให้แก่ผู้ถือหุ้นและนักลงทุนได้อย่างเหมาะสม
ผ่านการกำหนดยุทธศาสตร์การบริหาร ความเสี่ยงที่สอดคล้องกับแนวทางและหลักปฏิบัติสากล
โดยในปี 2553 ที่ผ่านมา ธนาคารมีการปรับโครงสร้าง การบริหารความเสี่ยง
โดยจัดตั้งสายงานบริหารความเสี่ยงองค์การ
เพื่อให้เอื้อต่อการบริหารความเสี่ยงของเครือธนาคารกสิกรไทยมากยิ่งขึ้น
ผ่านการเพิ่มความเชื่อมโยงระหว่างการบริหารความเสี่ยงในด้านต่างๆ
และเพิ่มประสิทธิภาพของกระบวนการทำงานให้สูงขึ้น

ธนาคารมีการบริหารความเสี่ยงแบบรวมกลุ่ม ซึ่งนอกจากการบริหารความเสี่ยงที่สำคัญ อันได้แก่
ความเสี่ยงด้านเครดิต ความเสี่ยงด้านตลาด ความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง ความเสี่ยงด้านปฏิบัติการ
ความเสี่ยงด้านกลยุทธ์ และ ความเสี่ยงด้านอื่น ๆ แล้ว
ธนาคารยังเน้นความสำคัญของการเปิดเผยข้อมูลการบริหารความเสี่ยงและเงินกองทุนต่อสาธารณะ
ให้มีความถูกต้องและครบถ้วนอย่างสม่ำเสมออีกด้วย

 การพัฒนาเพื่อส่งเสริมการบริหารความเสี่ยง

ธนาคารกสิกรไทยตระหนักถึงความสำคัญของการบริหารความเสี่ยงที่มีประสิทธิผลและทันต่อสภาวการณ์
จึงได้พัฒนานโยบาย เครื่องมือ และกระบวนการในการบริหารความเสี่ยงด้านต่าง ๆ อย่างต่อเนื่อง
ดังต่อไปนี้

  การประเมินค่าความเสียหายและความเพียงพอของเงินกองทุนภายใต้ภาวะวิกฤต
  โดยคำนึงถึงการเชื่อมโยงความเสี่ยงด้านต่างๆ
  และนำผลที่ได้ไปใช้ในการบริหารคุณภาพพอร์ตโฟลิโอและประกอบการตัดสินใจ
  ทางธุรกิจได้อย่างมีประสิทธิผลและทันการณ์ รวมทั้งมีแผนรองรับในการจัดการภายใต้ภาวะวิกฤต
  อาทิ การเตรียมแผนสภาพคล่องเพื่อรองรับกรณีการไหลออกของเงินรับฝากอย่างรุนแรง

  การเพิ่มประสิทธิภาพกระบวนการด้านเครดิตต่างๆ อาทิ กระบวนการอนุมัติเครดิต
  โดยมีการกำหนดและปรับปรุงหลักเกณฑ์ในการพิจารณาลูกค้าให้เหมาะสมกับความเสี่ยงและผลตอบแทนมากขึ้น
  ผ่านกระบวนการทดสอบทางสถิติ หรือกระบวนการติดตามและแก้ไขหนี้
  โดยการพัฒนาเครื่องมือการบริหารความเสี่ยง ที่ใช้การจัดลำดับความสำคัญในการติดตามหนี้
  เป็นต้น

  การบริหารความเสี่ยงด้านสภาพคล่องให้อยู่ในระดับที่เหมาะสม
  เพื่อให้เกิดความเพียงพอของสภาพคล่อง ทั้งในภาวะปกติและภาวะวิกฤต
  ควบคู่ไปกับการบริหารต้นทุนในการจัดการสภาพคล่องให้มีความสมดุล
  โดยผ่านกระบวนการในการสื่อสารข้อมูลกระแสเงินสดจากธุรกรรมต่างๆ
  ระหว่างผู้บริหารสภาพคล่องและ หน่วยธุรกิจอย่างสม่ำเสมอ
  การวิเคราะห์ในเชิงลึกของพฤติกรรมของกระแสเงินสดเข้า-ออกของธุรกรรม ต่างๆ
  โดยใช้แบบจำลองและเครื่องมือทางสถิติ
  และการสร้างระบบในการติดตามปัจจัยที่ก่อให้เกิดความเสี่ยงและระบบการเตือนภัยล่วงหน้าที่มีประสิทธิภาพ
  นอกจากนั้น มีการจัดทำแผนการจัดการเพื่อรองรับปัญหาสภาพคล่องในหลากหลายระดับ
  เพื่อให้การจัดการสภาพคล่องเหมาะสมตามระดับความรุนแรงของปัญหา

  การเพิ่มประสิทธิผลในการบริหารความเสี่ยงด้านตลาด
  โดยการพัฒนาเครื่องมือในการวัดและบริหาร ความเสี่ยงที่มีความซับซ้อน
  ซึ่งคำนึงถึงพฤติกรรมการเคลื่อนไหวของตลาดอย่างรุนแรงและนำมาใช้เป็นระบบเตือนภัยล่วงหน้า
  รวมถึงมีการเฝ้าติดตามความเคลื่อนไหวของอัตราแลกเปลี่ยนอย่างใกล้ชิด
  เนื่องจากความกังวลในปัญหาวิกฤตหนี้สาธารณะของประเทศในกลุ่มยุโรป
  อาจส่งผลกระทบให้ค่าเงินดอลลาร์สหรัฐฯ มีความผันผวนเพิ่มมากขึ้น

  การยกระดับการบริหารความเสี่ยงด้านปฏิบัติการในผลิตภัณฑ์และธุรกรรมผ่านช่องทางที่เกี่ยวข้องกับระบบเทคโนโลยีสารสนเทศ
  เนื่องจากเทคโนโลยีได้กลายเป็นส่วนประกอบสำคัญของการให้บริการลูกค้าของธนาคาร
  การบริหารความเสี่ยงด้านปฏิบัติการจึงเน้นย้ำในการยกระดับการบริหารความเสี่ยงด้านปฏิบัติการสำหรับผลิตภัณฑ์และการทำธุรกรรมผ่านช่องทางของธนาคารที่มีความเกี่ยวข้องกับระบบเทคโนโลยี
  สารสนเทศ เช่น โครงการป้องกันการทุจริตบนบัตรเอทีเอ็ม บัตรเครดิต
  และการทำธุรกรรมบนอินเทอร์เน็ตของลูกค้า เป็นต้น
  เพื่อเป็นการปกป้องลูกค้าของธนาคารจากการทุจริตโดยกลุ่มมิจฉาชีพ รวมถึงเป็นการ
  ยกระดับการให้บริการและสร้างความพึงพอใจต่อลูกค้ารายย่อยของธนาคาร

 การบริหารความเสี่ยงด้านต่างๆ

 ธนาคารให้ความสำคัญกับการบริหารความเสี่ยงในด้านต่าง ๆ ทุกด้าน โดยความเสี่ยงด้านเครดิตถือเป็น ความเสี่ยงหลัก อย่างไรก็ตาม ธนาคารมุ่งเน้นการพัฒนาและปรับปรุงการบริหารความเสี่ยงในมิติต่างๆ ทั้งการบริหารความเสี่ยงด้านเครดิต การบริหารความเสี่ยงด้านตลาด การบริหารความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง การบริหารความเสี่ยงด้านปฏิบัติการ การบริหารความเสี่ยงด้านกลยุทธ์ และการบริหารความเสี่ยงด้านอื่นๆ ดังนี้

-   ความเสี่ยงด้านเครดิต

ความเสี่ยงด้านเครดิต คือ
ความเสี่ยงที่เกิดจากการที่คู่สัญญาหรือผู้กู้ยืมไม่สามารถปฏิบัติตามเงื่อนไขและ ข้อตกลงในสัญญา
ซึ่งอาจเป็นเพราะคู่สัญญาประสบปัญหาทางการเงิน ทำให้ไม่สามารถชำระหนี้เมื่อครบกำหนดได้
หรือจงใจไม่ปฏิบัติตามสัญญา อันส่งผลให้เกิดความเสียหายต่อธนาคาร

ธนาคารให้ความสำคัญกับการจัดโครงสร้างการบริหารความเสี่ยงด้านเครดิตที่เหมาะสม
ครอบคลุมนโยบายที่สอดคล้องกับยุทธศาสตร์และระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได้
โครงสร้างองค์กรที่มีการถ่วงดุล (Check and Balance)
กระบวนการและระบบงานด้านเครดิตที่มีประสิทธิภาพและประสิทธิผล
โดยมีคณะอนุกรรมการนโยบายและบริหารความเสี่ยงเครดิตทำหน้าที่กำกับดูแล

กระบวนการบริหารความเสี่ยงด้านเครดิต

ในปี 2553 ธนาคารมีการดำเนินการและปรับปรุงกระบวนการในการบริหารความเสี่ยงด้านเครดิต
ดังนี้

การบริหารพอร์ตโฟลิโอ

  - ธนาคารมีการทบทวนเป้าหมายการให้สินเชื่อ และการติดตามคุณภาพเครดิต
  ให้เหมาะสมกับสถานการณ์ทางเศรษฐกิจที่เปลี่ยนแปลงไป และสอดคล้องกับนโยบายของธนาคาร
  โดยมีการประเมินสถานะของ
  ลูกค้าและปรับนโยบายในการทบทวนวงเงินเครดิตของลูกค้าให้สอดคล้องกับสภาพธุรกิจและกระแส
  เงินสดของธุรกิจลูกค้า ตลอดจนครอบคลุมถึงผลกระทบอันเกิดจากเหตุการณ์ทางการเมือง
  ความผันผวนของค่าเงินบาท และภาวะอุทกภัยในประเทศ

การอนุมัติเครดิต

  - มีการพัฒนาเกณฑ์การคัดเลือกลูกค้า (Pre-Screening Criteria)
  ในแต่ละอุตสาหกรรมอย่างต่อเนื่อง
  โดยให้ความสำคัญกับลักษณะและความต้องการที่แตกต่างกันในแต่ละพื้นที่และจากการเปลี่ยนแปลงของสภาพเศรษฐกิจ
  อันส่งผลให้ธนาคารสามารถคัดเลือกลูกค้าได้ดีและเหมาะสมกับสถานการณ์มากขึ้น

การติดตามเครดิต

  - ดำเนินการให้มีการติดตามดูแลสถานะของลูกค้าอย่างต่อเนื่อง ผ่านสัญญาณเตือนภัยล่วงหน้า
  (Early Warning Signs) จากลูกค้า รวมถึงจากสถานการณ์ทางเศรษฐกิจและการเมือง
  ขณะเดียวกัน ก็มีการ ติดตามพฤติกรรมการใช้เงิน (Behavioral Score)
  โดยธนาคารกำหนดให้ผู้ดูแลความสัมพันธ์ลูกค้าเข้า จัดการตั้งแต่เริ่มมีสัญญาณที่ไม่ดีของลูกค้า

  - ธนาคารมีการติดตามและควบคุมการใช้วงเงินเครดิตของลูกค้า
  ให้เป็นไปตามวัตถุประสงค์อย่างเคร่งครัดและต่อเนื่อง
  โดยมีการทบทวนวงเงินเครดิตของลูกค้าอย่างสม่ำเสมอ นอกจากนี้
  ยังมีการประเมินผลกระทบที่ลูกค้าอาจได้รับจากสถานการณ์ทางการเมือง
  ความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน และภาวะ อุทกภัย
  โดยมีการออกมาตรการช่วยเหลือลูกค้าตามความเหมาะสม ครอบคลุมทั้งการขยายระยะเวลา
  การชำระหนี้ และการพิจารณาให้สินเชื่อเพิ่มเติมเพื่อซ่อมแซมธุรกิจในส่วนที่เสียหาย
  ซึ่งการบริหาร จัดการดังกล่าวยังคงอยู่ภายใต้ความเสี่ยงที่ธนาคารสามารถยอมรับได้

การติดตามหนี้

  - ธนาคารมีการติดตามและแก้ไขหนี้อย่างรวดเร็วและมีประสิทธิภาพ จัดการสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ
  อย่างเหมาะสมเพื่อป้องกันและลดความเสียหายของธนาคาร
  รวมถึงควบคุมการจัดชั้นหนี้และการกันสำรองค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญให้ครบถ้วนตามนโยบายของธนาคารและหน่วยงานกำกับดูแล

  - มีการควบคุมการปรับโครงสร้างหนี้ให้มีคุณภาพสูงสุด
  โดยการวิเคราะห์คุณภาพของหนี้ปรับโครงสร้าง
  เพื่อกำหนดแนวทางในการติดตามและจัดการอย่างมีประสิทธิภาพและเหมาะสม

  - สำหรับสินเชื่อรายย่อย ธนาคารใช้ระบบโทรศัพท์อัตโนมัติ (Predictive Dialer)
  เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการติดตามหนี้
  รวมทั้งได้มีการพัฒนาเครื่องมือการบริหารความเสี่ยงที่ใช้สำหรับการจัดลำดับความสำคัญในการติดตามหนี้
  โดยสามารถเข้าถึงลูกค้าได้เร็วขึ้น และลดต้นทุนในการติดตามหนี้

-   ความเสี่ยงด้านตลาด

ความเสี่ยงด้านตลาด คือ ความเสี่ยงที่เกิดขึ้นจากการเปลี่ยนแปลงของอัตราดอกเบี้ย
อัตราแลกเปลี่ยนราคา ตราสารทุน ราคาสินค้าโภคภัณฑ์
และความเสี่ยงของตราสารอนุพันธ์ด้านเครดิต ซึ่งจะมีผลทำให้เกิดความผันผวน
ต่อรายได้หรือมูลค่าของสินทรัพย์และหนี้สินทางการเงินของธนาคารทั้งในปัจจุบันและอนาคต

ธนาคารกสิกรไทยมีการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานและกระบวนการที่จำเป็นอย่างต่อเนื่องเพื่อให้ธนาคารสามารถบริหารความเสี่ยงที่เกิดจากธุรกรรมที่เกี่ยวข้องกับตราสารอนุพันธ์และผลิตภัณฑ์ทางการเงินใหม่ๆ
ได้อย่างเหมาะสมและทันเหตุการณ์ รวมถึงมีการกำหนดกระบวนการในการบริหารผลิตภัณฑ์
ทั้งผลิตภัณฑ์ที่มีอยู่แล้วและผลิตภัณฑ์ใหม่ที่มีแผนที่จะทำธุรกิจ
โดยครอบคลุมถึงวัตถุประสงค์และขั้นตอนในการประกอบธุรกรรมและปัจจัยความเสี่ยงด้านตลาดที่เกี่ยวข้อง
รวมทั้งมีการวิเคราะห์ความเสี่ยงและผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น
ตลอดจนแนวทางการประเมินและควบคุมความเสี่ยงดังกล่าว

ในปี 2553 ปัจจัยเสี่ยงที่หลากหลายทั้งจากภายในประเทศและต่างประเทศ
ส่งผลให้ตลาดมีความผันผวน ในระดับสูง
เห็นได้จากการอ่อนค่าของเงินบาทในช่วงความไม่สงบทางการเมืองและการกลับมาแข็งค่าอย่างรวดเร็วภายหลังเหตุการณ์คลี่คลาย
โดยได้รับการสนับสนุนจากกระแสเงินไหลเข้าจากต่างประเทศและการขึ้นอัตราดอกเบี้ยของธนาคารแห่งประเทศไทย
สำหรับปัจจัยเสี่ยงที่มาจากต่างประเทศ อาทิ
ความไม่แน่นอนในการฟื้นตัวทางเศรษฐกิจของประเทศสหรัฐฯ
วิกฤตหนี้สาธารณะของประเทศในกลุ่มยุโรป
ที่มีความกังวลว่าอาจจะลุกลามและขยายวงกว้างไปสู่ประเทศอื่นๆ ซึ่งปัจจัยต่างๆ
เหล่านี้มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงของตลาดเงินและตลาดทุนอย่างมีนัยสำคัญ

ทั้งนี้ ธนาคารมีการพัฒนาเครื่องมือในการประเมินและวิเคราะห์ความเสี่ยงด้านตลาดอย่างต่อเนื่อง
เพื่อให้ธนาคารสามารถประเมินและวิเคราะห์ความเสี่ยงได้อย่างครบถ้วนในมุมมองที่หลากหลาย
รองรับความผันผวนของตลาดที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่อง อาทิ เครื่องมือ Value-at-Risk
ซึ่งใช้ในการประเมินความสูญเสียที่อาจเกิดขึ้นในธุรกิจ ต่าง ๆ
รวมถึงพัฒนาเครื่องมือที่ใช้เป็นสัญญาณเตือนภัยล่วงหน้า (Early Warning Indicator)
ซึ่งคำนึงถึงพฤติกรรม การเคลื่อนไหวของตลาดอย่างรุนแรง
เพื่อให้ธนาคารสามารถประเมินความเสียหายที่อาจเกิดจากการเคลื่อนไหว
อย่างรุนแรงของราคาตลาดได้ นอกเหนือจากนั้น ธนาคารได้พัฒนาเครื่องมือการทดสอบภาวะวิกฤต
(Stress Test)
ซึ่งใช้ในการประเมินความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นกับธนาคารในสถานการณ์วิกฤตที่เคยเกิดขึ้นในอดีตและเหตุการณ์ที่ราคาตลาด
(Market Rate) มีการปรับเปลี่ยนอย่างไม่เป็นปกติ รวมถึงเครื่องมือ Reverse Stress Test
ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของระบบเตือนภัยล่วงหน้า (Early Warning System)
ที่ช่วยให้ธนาคารสามารถประเมินพอร์ตของธนาคารได้ว่า
เมื่อกำหนดค่าความเสียหายสูงสุดค่าหนึ่งแล้ว (Trigger Loss Level)
เหตุการณ์ในลักษณะใดที่จะทำให้เกิดความเสียหายถึงค่าความเสียหายที่กำหนด
ส่งผลให้ธนาคารสามารถบริหารความเสี่ยงได้อย่างมีประสิทธิผลมากขึ้น เป็นต้น ทั้งนี้ ในปี 2553
ธนาคารได้มีการกำหนดให้มีการทดสอบภาวะวิกฤตในเชิงบูรณาการ (Integrated Stress
Test) ซึ่งเป็นการทดสอบภาวะวิกฤตของความเสี่ยงประเภทต่าง ๆ ในภาพรวม
โดยใช้สมมติฐานเดียวกันทั้งหมด เพื่อทำให้สามารถประเมินความเสี่ยงแบบองค์รวมได้ดีมากขึ้น
โดยจัดให้มีการทดสอบภาวะวิกฤตในเชิงบูรณาการอย่างต่อเนื่อง เป็นรายไตรมาส

ธนาคารให้ความสำคัญกับการพัฒนาแนวทางการวัดผลประกอบการ (Performance
Measurement) และการกำหนดผลตอบแทนของหน่วยธุรกิจ (Compensation Scheme)
โดยสำหรับธุรกรรมเพื่อค้า
ธนาคารได้กำหนดนโยบายการประเมินมูลค่ายุติธรรมตราสารและสัญญาอนุพันธ์สำหรับธุรกรรมเพื่อค้าขึ้น
เพื่อใช้เป็นกลไกหลักในการประสานการบริหารความเสี่ยง
การวัดผลประกอบการและการกำหนดผลตอบแทนของหน่วยธุรกิจสำหรับธุรกิจเพื่อค้า
เข้าด้วยกันอย่างมีสมดุล
และเพื่อให้แนวทางในการประเมินมูลค่ายุติธรรมของตราสารและสัญญาอนุพันธ์ของธุรกิจเพื่อค้าเป็นไปอย่างครบถ้วนถูกต้องและมีความน่าเชื่อถือ
ตัวอย่างเช่น การทยอยรับรู้รายได้สำหรับผลิตภัณฑ์ที่ไม่มีสภาพคล่อง (Illiquid Products)
การดำเนินการให้มีการหักลบรายได้จากการประเมินมูลค่ายุติธรรมของตราสารและสัญญาอนุพันธ์เพื่อค้าด้วยค่าปรับเทียบ
(Valuation Adjustment) ตามความเสี่ยงในด้านต่างๆ อาทิ ความเสี่ยงด้านคู่ค้า
ความเสี่ยงจากการมีสถานะในปริมาณมาก เป็นต้น อนึ่ง ในปี 2553 ธนาคารมีการนำหลักการ
Fair Value Option มาใช้ในการประเมินมูลค่าของตราสารหนี้ที่มีอนุพันธ์แฝง (Structured
Notes) ซึ่งการนำหลักการดังกล่าวมาใช้ ทำให้การ ลงบัญชีสะท้อนความเป็นจริงมากขึ้น
ส่งผลให้งบกำไรขาดทุนของธนาคารมีความผันผวนลดลง
รวมถึงทำให้มูลค่าของธนาคารถูกสะท้อนออกมาอย่างเหมาะสมมากขึ้นอีกด้วย

สำหรับความคืบหน้าและข้อมูลที่สำคัญในปี 2553
ของความเสี่ยงด้านตลาดที่จำแนกตามวัตถุประสงค์ของ แต่ละประเภทธุรกิจ อันได้แก่
ความเสี่ยงจากธุรกรรมในบัญชีเพื่อค้า และความเสี่ยงจากธุรกรรมในบัญชีเพื่อการธนาคาร มีดังนี้

  ความเสี่ยงจากธุรกรรมในบัญชีเพื่อค้า

ในปัจจุบัน ธนาคารกสิกรไทยมีความเสี่ยงหลักจากธุรกรรมในบัญชีเพื่อค้า 3 ประเภทด้วยกัน คือ
ความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ย ความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยน และความเสี่ยงด้านตราสารทุน
ขณะที่
ธนาคารกสิกรไทยไม่มีนโยบายที่จะถือฐานะความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงราคาด้านราคาสินค้าโภคภัณฑ์และความเสี่ยงของตราสารอนุพันธ์ด้านเครดิต
จึงบริหารจัดการความเสี่ยงด้านตลาดภายใต้แนวทางการปิดความเสี่ยงด้านตลาดอย่างสมบูรณ์
(Back-to-Back) นอกเหนือจากนั้น ธนาคารมีความเสี่ยงด้านตราสารทุน
เพื่อรองรับธุรกิจรับประกันการจัดจำหน่ายตราสารทุน (Equity Underwriting) เท่านั้น ทั้งนี้
ธนาคารมีกระบวนการเพื่อวัดและควบคุมความเสี่ยงให้อยู่ในขอบเขตที่กำหนดไว้
ภายใต้การกำกับและควบคุมโดยสายงานบริหารความเสี่ยงองค์การและคณะกรรมการบริหารความเสี่ยงองค์การ

สำหรับธุรกรรมในบัญชีเพื่อค้าในปี 2553 นั้น มีค่า VaR (Value-at-Risk) ระยะเวลา 1
วันและที่ความเชื่อมั่นร้อยละ 99 เฉลี่ยประมาณ 49.39 ล้านบาท
ซึ่งหมายความว่าในจำนวนวันทำการทั้งหมด 100 วัน
จะมีโอกาสเกิดความสูญเสียกับธุรกรรมในบัญชีเพื่อค้าต่อวันรวมไม่เกิน 49.39 ล้านบาท เป็นจำนวน
99 วัน

[] []

  ความเสี่ยงจากธุรกรรมในบัญชีเพื่อการธนาคาร

ธนาคารกสิกรไทยมีความเสี่ยงจากธุรกรรมในบัญชีเพื่อการธนาคารจากอัตราดอกเบี้ยและตราสารทุน
โดยมีรายละเอียดดังนี้

ความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ยในบัญชีเพื่อการธนาคาร

  ในปี 2553 ปัจจัยภายในประเทศและต่างประเทศ ตัวเลขทางเศรษฐกิจต่างๆ และอัตราเงินเฟ้อ
  ส่งผลต่อทิศทางอัตราดอกเบี้ยในประเทศอย่างมีนัยสำคัญ อย่างไรก็ตาม
  ผลกระทบที่เกิดขึ้นกับความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ยของธนาคารมิได้มีผลมากนัก
  เนื่องจากทางธนาคารได้มีการปรับโครงสร้างงบดุลให้สอดคล้องกับความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ย
  และให้เคลื่อนไหวอยู่ในกรอบความเสี่ยงที่กำหนด
  เพื่อป้องกันการสูญเสียจากการเปลี่ยนแปลงอย่างมีนัยสำคัญของดอกเบี้ย อย่างไรก็ตาม ในปี
  2554 ภาพการเติบโตทางเศรษฐกิจของประเทศไทยและการฟื้นตัวของเศรษฐกิจโลกโดยรวม
  คาดว่าจะชัดเจนมากยิ่งขึ้น ประกอบกับ
  การเร่งตัวของเงินเฟ้ออาจทำให้อัตราดอกเบี้ยมีการปรับตัวเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง
  ซึ่งธนาคารจะดำเนินกลยุทธ์ปรับโครงสร้างงบดุลของธนาคารให้สอดคล้องกับทิศทางดอกเบี้ยในอนาคต
  โดยคำนึงถึงรายได้สุทธิและมูลค่าทางเศรษฐกิจที่เปลี่ยนไป ภายใต้กรอบความเสี่ยงที่กำหนด

  นอกจากนี้แล้ว ธนาคารมีการติดตามการเคลื่อนไหวของทิศทางของดอกเบี้ยและพฤติกรรมของ
  ลูกค้าอย่างใกล้ชิด
  เพื่อให้ข้อมูลที่นำมาใช้ในแบบจำลองการประเมินความเสี่ยงสะท้อนกับความเป็นจริง มากที่สุด

  ธนาคารได้ทำการติดตามความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ยในบัญชีเพื่อการธนาคาร
  เป็นรายเดือนอย่างสม่ำเสมอ รวมทั้งมีการติดตามฐานะความเสี่ยงด้วยความถี่มากขึ้น
  หากมีการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างของ สินทรัพย์และหนี้สินอย่างมีนัยสำคัญ โดยมีการจัดทำรายงาน
  Interest Rate Risk Gap
  เพื่อใช้ในการติดตามความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ยและประเมินความอ่อนไหวต่อรายได้ดอกเบี้ยสุทธิ
  (Net Interest Income Sensitivity) ในระยะ 12 เดือนข้างหน้า
  ภายใต้สมมติฐานการเปลี่ยนแปลงของอัตราดอกเบี้ยร้อยละ 1.00
  ของรายการสินทรัพย์และหนี้สินทุกประเภทตามระยะเวลาการปรับอัตราดอกเบี้ยของแต่ละรายการ
  ทั้งนี้ ผลจากการประเมินความเสี่ยงดังกล่าว เป็นดังนี้

ผลการเปลี่ยนแปลงของอัตราดอกเบี้ยต่อรายได้ดอกเบี้ยสุทธิ

  ---------------------------------------------------- ------------------
  หน่วย: ล้านบาท                                         

  สำหรับงวดสิ้นสุดวันที่                                      31 ธ.ค. 2553

                                                       +100 จุด

  สกุลเงินบาท                                            (427)

  สกุลเงินตราต่างประเทศ                                   189

  รวมผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงอัตราดอกเบี้ย                  (238)
  ---------------------------------------------------- ------------------

ความเสี่ยงด้านตราสารทุนในบัญชีเพื่อการธนาคาร

  ในปัจจุบัน ธนาคารไม่มีนโยบายที่จะขยายการลงทุนในหุ้นทุน แต่มีการบริหารเพื่อที่จะลดขนาด
  การลงทุนในตราสารทุนที่ไม่มีความสัมพันธ์โดยตรงกับธุรกิจหลักของธนาคารลง
  โดยจะวิเคราะห์ข้อมูลและประเมินสถานการณ์อย่างใกล้ชิด
  เพื่อให้เกิดผลประโยชน์สูงสุดต่อธนาคาร

-   ความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง

ความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง หมายถึง ความเสี่ยงที่ธนาคารไม่สามารถปฏิบัติตามภาระผูกพันต่างๆ
เมื่อครบกำหนดได้ เนื่องจากไม่สามารถเปลี่ยนสินทรัพย์เป็นเงินสด
หรือไม่สามารถจัดหาเงินได้เพียงพอตามความต้องการ
ภายในระยะเวลาที่กำหนดและมีต้นทุนที่เหมาะสม ซึ่งอาจจะทำให้เกิดความเสียหายได้

วัตถุประสงค์หลักในการบริหารความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง
เพื่อให้มั่นใจว่าธนาคารมีระดับของสภาพคล่องที่เพียงพอ
เพื่อรองรับความต้องการจากการดำเนินธุรกิจภายใต้ต้นทุนการบริหารที่เหมาะสม
โดยธนาคารจัดให้มีระบบการบริหารความเสี่ยงด้านสภาพคล่องที่มีประสิทธิภาพ ยืดหยุ่น
และเหมาะสมกับสถานการณ์ มีการจัดการโครงสร้างสินทรัพย์และหนี้สินในเชิงรุกที่เหมาะสม
และมีการควบคุมระดับความเสี่ยงด้านสภาพคล่องของธนาคารให้อยู่ภายใต้ระดับความเสี่ยงที่ยอมรับได้
(Risk Appetite) ด้วยต้นทุนในการจัดการที่เหมาะสม

ทั้งนี้ ในช่วงครึ่งปีแรกของปี 2553 ภาวะเศรษฐกิจโดยรวมของไทยชะลอตัวลง
อันเป็นผลกระทบจาก สถานการณ์ความไม่สงบทางการเมืองที่เกิดขึ้น
รวมทั้งวิกฤตเศรษฐกิจโลกในปีที่ผ่านมา ซึ่งได้ส่งผลกระทบให้เกิดความเสี่ยงด้านสภาพคล่องที่สูงขึ้น
(Consequential Risk) ตามความเสี่ยงด้านปฏิบัติการ (Operational Risk) ที่เพิ่มขึ้น
โดยจากเหตุการณ์ความไม่สงบดังกล่าว ธนาคารได้มีแผนรองรับการดำเนินธุรกิจอย่างต่อเนื่อง
(Business Continuity Plan) เพื่อบรรเทาความรุนแรง
และลดผลกระทบที่เกิดขึ้นจากเหตุการณ์
หรือปัจจัยที่อาจส่งผลให้การดำเนินงานและระบบงานที่สำคัญของธนาคารหยุดชะงัก
รวมถึงเพื่อให้ธนาคารมีความสามารถที่จะปฏิบัติตามภาระผูกพันต่างๆ ได้ตามกำหนด
โดยในแผนรองรับการดำเนินธุรกิจอย่างต่อเนื่องได้มีการระบุขั้นตอนการปฏิบัติงานที่สำคัญต่างๆ
รวมถึงแผนฉุกเฉินเพื่อรองรับวิกฤตสภาพคล่อง มีการจัดเตรียมสิ่งอำนวยความสะดวก เอกสารสำคัญ
เทคโนโลยี บุคลากร การติดต่อสื่อสาร กระบวนการ และผู้ให้บริการที่จำเป็นต่อการปฏิบัติงาน
เพื่อให้มั่นใจว่าระบบบริหาร สภาพคล่อง
จะสามารถดำเนินการได้อย่างต่อเนื่องเมื่อเกิดเหตุการณ์รุนแรงที่ไม่อาจคาดการณ์ได้
อีกทั้งธนาคารได้มีการทบทวนและปรับปรุงกระบวนการติดตาม
การวิเคราะห์และการบริหารความเสี่ยงด้านสภาพคล่องสกุลเงินตรา ต่างประเทศ
เนื่องจากสภาวะของตลาดและสภาพคล่องของสกุลเงินตราต่างประเทศเปลี่ยนจากเดิม

โดยในช่วงครึ่งปีหลังของปี 2553
ภาวะเศรษฐกิจโดยรวมของไทยเริ่มมีการฟื้นตัวมากขึ้นหลังจากสถานการณ์ความไม่สงบทางการเมืองที่คลี่คลายลง
ประกอบกับ มีเงินทุนจากสหรัฐฯ และยุโรปไหลเข้ามาลงทุนในภูมิภาคเอเชีย
อันเนื่องมาจากปัญหาการว่างงานในสหรัฐฯและปัญหาหนี้สาธารณะในยุโรป ขณะที่
ความเชื่อมั่นโดยรวมทั้งด้านการบริโภคและการลงทุนของไทยปรับตัวดีขึ้น
ส่งผลให้สภาวะสภาพคล่องโดยรวมของระบบธนาคารพาณิชย์เพิ่มสูงขึ้น ทั้งนี้
ธนาคารแห่งประเทศไทยจึงได้ปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายในช่วงไตรมาสที่ 3 ปี 2553
และแสดงความชัดเจนในการปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายอย่างต่อเนื่อง
เพื่อลดแรงกดดันต่อเงินเฟ้อของประเทศไทย
ที่คาดว่าจะมีแนวโน้มสูงขึ้นตามการขยายตัวของเศรษฐกิจ
ซึ่งที่ผ่านมามีการไหลเข้าของกระแสเงินลงทุนจากต่างประเทศอย่างต่อเนื่อง
เป็นผลให้เงินบาทมีการแข็งค่าขึ้น
ซึ่งเป็นแรงกดดันต่อการปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายของธนาคารแห่งประเทศไทย อย่างไรก็ตาม
ปัจจัยทางด้านเศรษฐกิจต่างๆ ทั้งในระดับประเทศและระดับโลกในปี 2554 ยังคงมีความไม่แน่นอน
ค่อนข้างสูง ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อสภาพคล่องในระบบได้
โดยธนาคารมีการติดตามสถานการณ์อย่างใกล้ชิดและ
ได้ดำเนินการปรับโครงสร้างแหล่งที่มาของเงินทุนให้มีความเหมาะสมกับสภาวะตลาดและแนวโน้มสภาพคล่องของระบบธนาคารพาณิชย์อย่างสม่ำเสมอ

ธนาคารได้มีการติดตามปัจจัยสำคัญอย่างใกล้ชิดที่อาจส่งผลต่อความเสี่ยงด้านสภาพคล่องและความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ยของธนาคารในระยะต่อไป
ประกอบด้วย

- แนวโน้มเศรษฐกิจโลกและเศรษฐกิจไทยในระยะสั้นและระยะกลาง

- กรอบเวลาและการปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายของธนาคารแห่งประเทศไทย

  - การไหลเข้าของกระแสเงินลงทุนจากต่างประเทศ ทั้งทางตรงและทางอ้อม
  จากความเชื่อมั่นโดยรวมทั้งด้านการบริโภคและการลงทุนปรับตัวดีขึ้น

  - การแข่งขันของผลิตภัณฑ์การออมและการลงทุนของสถาบันการเงินที่อาจปรับตัวสูงขึ้น
  ซึ่งอาจส่งผลกระทบต่อสภาพคล่องโดยรวมของระบบธนาคารพาณิชย์

  - แนวโน้มความต้องการสินเชื่อที่อาจมีเพิ่มมากขึ้นตามการฟื้นตัวของเศรษฐกิจไทย
  ซึ่งอาจเพิ่มแรงกดดันต่อสภาพคล่องของระบบธนาคารพาณิชย์

นอกจากนี้
ธนาคารยังคงพิจารณาทบทวนและปรับปรุงกระบวนการในการบริหารความเสี่ยงด้านสภาพคล่องอย่างสม่ำเสมอ
เพื่อให้สอดคล้องกับสภาพเศรษฐกิจและทิศทางการเติบโตทางธุรกิจของธนาคาร
รวมทั้งหลักปฏิบัติสากล อาทิ
การปรับสมมติฐานในการประมาณการกระแสเงินสดอนาคตให้เป็นแบบปรับเชิงพฤติกรรม
ซึ่งเป็นประเด็นที่ธนาคารแห่งประเทศไทยให้ความสำคัญ ทั้งนี้
เพื่อให้มั่นใจว่าธนาคารมีการบริหารความเสี่ยงด้าน สภาพคล่องที่มีประสิทธิภาพ
ซึ่งสามารถรองรับการเติบโตทางธุรกิจในสภาวะเศรษฐกิจที่เป็นปกติและสามารถประคับประคองการดำเนินธุรกิจในภาวะวิกฤต
รวมถึงมีความพร้อมที่จะปฏิบัติตามกฎเกณฑ์ใหม่ของธนาคารแห่งประเทศไทยได้อย่างครบถ้วนและภายในเงื่อนเวลาที่กำหนด

-   ความเสี่ยงด้านปฏิบัติการ

ความเสี่ยงด้านปฏิบัติการ คือ ความเสี่ยงอันเนื่องมาจากความผิดพลาด
หรือความไม่เพียงพอของกระบวนการทำงาน พนักงาน ระบบงาน หรือระบบเทคโนโลยีสารสนเทศ
ตลอดจนเหตุการณ์ หรือปัจจัยภายนอก ซึ่งทำให้ได้รับความเสียหายต่อรายได้
หรือเงินกองทุนของธนาคาร ทั้งทางตรงและทางอ้อม

ในปี 2553 ธนาคารให้ความสำคัญในการจัดการความเสี่ยงด้านปฏิบัติการผ่านกระบวนการระบุ
ประเมิน จัดการ และติดตามระดับความเสี่ยงที่เป็นระบบและมีประสิทธิภาพ
โดยธนาคารดำเนินการให้หน่วยงานต่าง ๆ ของธนาคาร
รายงานความเสี่ยงด้านปฏิบัติการที่สำคัญของตนเอง ตัวควบคุม ดัชนีชี้วัดความเสี่ยง (Key Risk
Indicator) และผลการดำเนินมาตรการปรับปรุงกระบวนการเพื่อป้องกันความเสี่ยง (Risk
Prevention Initiatives) เป็นประจำ อย่างต่อเนื่อง
รวมถึงมีการนำเครื่องมือบริหารความเสี่ยงที่ทันสมัยต่างๆ อาทิ ดัชนีชี้วัดความเสี่ยง
ระบบฐานข้อมูลความเสี่ยง (Risk Event Database) และระบบเทคโนโลยีสารสนเทศอื่นๆ
เพื่อเพิ่มศักยภาพการติดตามระดับความเสี่ยง การป้องกัน
และการจัดการความเสี่ยงได้อย่างทันท่วงที
ก่อนที่จะเกิดความเสียหายต่อธนาคารและลูกค้าของธนาคาร นอกจากนี้
ธนาคารยังให้ความสำคัญกับเหตุการณ์ความเสี่ยงที่เกิดจากการทุจริตโดยบุคคลภายนอกกับลูกค้าของธนาคารในกลุ่มผลิตภัณฑ์ที่สำคัญ
อาทิ บัตรเครดิต บัตรเอทีเอ็ม ตราสารเช็ค และบริการทางอินเทอร์เน็ต
เพื่อเป็นการเสริมสร้างความมั่นใจในบริการและผลิตภัณฑ์กับลูกค้าของธนาคาร
อีกทั้งธนาคารได้จัดให้หน่วยงานต่างๆ
ทำการประเมินความเสี่ยงและประสิทธิภาพของการควบคุมความเสี่ยงสำหรับผลิตภัณฑ์การเงินใหม่ต่างๆ
ที่นำมาใช้ให้ครบถ้วน เพื่อให้มั่นใจว่าผลิตภัณฑ์ใหม่ดังกล่าวมีความเสี่ยงอยู่ในระดับที่ยอมรับได้
และมีกระบวนการควบคุม ที่เหมาะสม ก่อนที่จะเริ่มให้บริการแก่ลูกค้า

ขณะเดียวกัน
ธนาคารได้มีการริเริ่มโครงการความร่วมมือระหว่างทีมงานบริหารความเสี่ยงด้านปฏิบัติการและฝ่ายตรวจสอบ
เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและประสิทธิผลของการบริหารความเสี่ยง
และกระบวนการควบคุมภายในสำหรับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ผ่านการแลกเปลี่ยนข้อมูลความเสี่ยงที่สำคัญและการจัดการประชุมเชิงปฏิบัติการระหว่างผู้ที่เกี่ยวข้อง
ซึ่งโครงการดังกล่าวส่งผลให้กระบวนการบริหารความเสี่ยงและกระบวนการตรวจสอบภายในของธนาคารมีประสิทธิภาพเพิ่มสูงขึ้น
และเป็นส่วนประกอบสำคัญในการประเมินกระบวนการบริหารความเสี่ยงเพื่อให้เกิดการพัฒนาอย่างต่อเนื่อง
ทันต่อการเปลี่ยนแปลงอันรวดเร็ว และเป็นรากฐานสำคัญสำหรับการสร้างวัฒนธรรม องค์กร

นอกจากนี้ ธนาคารได้ดำเนินโครงการ Process Re-engineering
โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเพิ่มประสิทธิผล และลดต้นทุนในการปฏิบัติการ
ซึ่งเป็นการเพิ่มความเชื่อมั่นในการบริการและเสริมสร้างความสามารถในการแข่งขันของธนาคาร
ผ่านการพัฒนากระบวนการโดยการนำแนวคิด Lean และ Six Sigma
มาประยุกต์ใช้อย่างต่อเนื่องและเป็นระบบ ทั้งนี้
โครงการดังกล่าวเป็นการดำเนินงานร่วมกันระหว่างฝ่ายงานทางธุรกิจและฝ่ายงานสนับสนุน ภายใต้
สายงานต่างๆ ของธนาคาร

-   ความเสี่ยงด้านกลยุทธ์

ความเสี่ยงด้านกลยุทธ์ คือ ความเสี่ยงที่เกิดจากการกำหนดกลยุทธ์
แผนดำเนินงานและการนำไปปฏิบัติ ไม่เหมาะสม
หรือไม่สอดคล้องกับปัจจัยภายในและสภาพแวดล้อมภายนอก อันส่งผลกระทบต่อรายได้ เงินกองทุน
หรือการดำรงอยู่ของกลุ่มธุรกิจทางการเงินธนาคารกสิกรไทย

การบริหารความเสี่ยงด้านกลยุทธ์ของเครือธนาคารกสิกรไทย
อยู่ภายใต้การดูแลของคณะกรรมการธนาคารและคณะจัดการ
โดยในส่วนของกระบวนการกำหนดและทบทวนแผนกลยุทธ์
รวมถึงการติดตามผลดำเนินงานของธนาคารและบริษัทในเครือธนาคารกสิกรไทย
อยู่ภายใต้การดูแลของฝ่ายยุทธศาสตร์องค์การ ซึ่งมีหน้าที่นำเสนอแผนกลยุทธ์ต่อคณะจัดการ
ซึ่งประกอบด้วยผู้บริหารสายงานต่าง ๆ เพื่อร่วมพิจารณากลั่นกรองความเหมาะสมในประเด็นต่างๆ
จากนั้น จึงนำแผนกลยุทธ์ที่ได้รับความเห็นชอบแล้ว
พร้อมทั้งกรอบงบประมาณที่จัดทำโดยฝ่ายวางแผนการเงิน
เสนอต่อคณะกรรมการธนาคารเพื่อพิจารณาอนุมัติ

โดยตลอดปี 2553 ที่ผ่านมา
เครือธนาคารกสิกรไทยได้มีการติดตามผลการดำเนินงานเปรียบเทียบกับแผนดำเนินงานและงบประมาณ
ผ่านทางเครื่องมือต่างๆ อาทิ การประชุม Segment Monitoring รายเดือน บาลานซ์สกอร์การ์ด
(Balanced Scorecard) และการวัดผลในระดับต่างๆ
โดยวิเคราะห์ผลการดำเนินงานเทียบเป้าหมาย เพื่อหาสาเหตุและแนวทางการแก้ไข
รวมทั้งติดตามผลการดำเนินการแก้ไขอย่างใกล้ชิด

-   ความเสี่ยงจากความเพียงพอของเงินกองทุน

เงินกองทุน

เงินกองทุนเป็นแหล่งเงินทุนที่มีมูลค่า และความสำคัญมากในการดำเนินธุรกิจของสถาบันการเงิน
ดังนั้น การจัดการเงินกองทุนอย่างมีประสิทธิผล
จึงเป็นปัจจัยสำคัญที่จะสะท้อนถึงความมั่นคงแข็งแกร่งทางการเงิน
รวมทั้งส่งผลกระทบโดยตรงต่อความน่าเชื่อถือของสถาบันการเงินนั้นๆ

ด้วยตระหนักถึงความสำคัญดังกล่าว
ธนาคารจึงได้กำหนดแนวทางการบริหารจัดการเงินกองทุนที่เป็นไปตามแนวทางสากลชั้นนำ
รวมทั้งเป็นไปตามหลักเกณฑ์ Basel II ดังนี้

  -
  ธนาคารให้ความสำคัญกับกระบวนการเพื่อให้ธนาคารมีระบบการบริหารความเสี่ยงที่ดีและมีเงินกองทุนเพียงพอรองรับความเสี่ยงสำคัญทุกด้านทั้งในภาวะปกติและภาวะวิกฤต
  โดยธนาคารมี กระบวนการประเมินความเพียงพอของเงินกองทุนที่เรียกว่า Internal
  Capital Adequacy Assessment Process (ICAAP) ตามหลักเกณฑ์ Basel II
  หลักการที่ 2 ซึ่งมีผลบังคับใช้ตั้งแต่สิ้นเดือนธันวาคม 2553 เป็นต้นมา

  - ธนาคารได้เริ่มดำรงเงินกองทุนตามหลักเกณฑ์ Basel II หลักการที่ 1
  ของธนาคารแห่งประเทศไทย ตั้งแต่สิ้นเดือนธันวาคม 2551 เป็นต้นมา
  ตามการคำนวณด้วยวิธีมาตรฐาน
  โดยได้มีการเตรียมความพร้อมสำหรับการคำนวณด้วยวิธีที่ซับซ้อนมากขึ้น
  ซึ่งจะพิจารณานำมาใช้เมื่อปัจจัยต่างๆ มีความเหมาะสม

  - ธนาคารให้ความสำคัญต่อการเปิดเผยข้อมูลการบริหารความเสี่ยงและเงินกองทุนตามหลักเกณฑ์
  Basel II หลักการที่ 3 โดย “รายงานการบริหารความเสี่ยงและเงินกองทุน”
  สามารถเรียกดูได้จากเว็บไซต์ของธนาคาร

  การเตรียมการสำหรับหลักการดำรงเงินกองทุนตาม Basel III

จากภาวะวิกฤตทางการเงินที่เกิดขึ้นในปี 2551 กับภาคธนาคารในยุโรป และสหรัฐฯ
อันเนื่องมาจากปัญหาการขาดสภาพคล่องและคุณภาพของเงินกองทุน
ซึ่งได้ส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อระบบสถาบันการเงินและความเชื่อมั่นในประสิทธิภาพของหลักเกณฑ์การกำกับดูแลของทางการ
เพื่อให้การกำกับดูแลครอบคลุมและสามารถรองรับปัญหาดังกล่าวข้างต้น
ธนาคารเพื่อการชำระหนี้ระหว่างประเทศ หรือ Bank for International Settlements
จึงได้ประกาศร่างหลักเกณฑ์ด้านการบริหารจัดการเงินกองทุน
และการบริหารความเสี่ยงด้านสภาพคล่อง หรือ Basel III ซึ่งจะเริ่มบังคับใช้บางส่วนในปี 2556
และอย่างเต็มรูปแบบในปี 2562 ซึ่งจากการศึกษาหลักเกณฑ์ Basel III ไม่ได้มีผลกระทบที่มี
นัยสำคัญต่อแผนการดำเนินธุรกิจ โครงสร้างเงินกองทุนและสภาพคล่องของธนาคารกสิกรไทย ทั้งนี้
เป็นผลมาจากแนวทางการบริหารจัดการของธนาคาร
ซึ่งเน้นการสร้างคุณค่าบนพื้นฐานของการดำเนินธุรกิจที่มีความรัดกุมและ โปร่งใส
โดยอาศัยการบริหารความเสี่ยงที่มีประสิทธิภาพ
และการบริหารและรักษาระดับเงินกองทุนให้อยู่ในระดับเหมาะสมอย่างสม่ำเสมอ
ธนาคารได้ตระหนักถึงปัจจัยเหล่านี้ จึงได้มีการศึกษาและเตรียมความพร้อมเพื่อรองรับ
การดำเนินธุรกิจต่างๆ ของธนาคารภายในอนาคต
โดยยังคงให้ความสำคัญกับการจัดการเงินกองทุนที่มีประสิทธิภาพเพื่อให้มั่นใจว่าธนาคารจะสามารถบรรลุเป้าหมายตามนโยบายและกลยุทธ์ได้อย่างราบรื่น
ทั้งนี้ จากการประเมินผลกระทบเบื้องต้น
ธนาคารมีเงินกองทุนในระดับที่พอเพียงกับระดับเงินกองทุนขั้นต่ำที่กำหนดตามเกณฑ์ Basel III

การบริหารจัดการเงินกองทุน

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553 ธนาคารมีเงินกองทุนทั้งสิ้นจำนวน 157,869 ล้านบาท
โดยแบ่งเป็นเงินกองทุนชั้น ที่ 1 จำนวน 105,936 ล้านบาท และเงินกองทุนชั้นที่ 2 จำนวน
51,933 ล้านบาท

โครงสร้างเงินกองทุน

ณ 31 ธ.ค. 2553

[]

เงินกองทุนขั้นต่ำเพื่อรองรับความเสี่ยงทุกประเภทตามหลักเกณฑ์ Basel II คิดเป็นจำนวนทั้งสิ้น
96,154 ล้านบาท หรือเทียบเท่ากับสินทรัพย์เสี่ยงมูลค่า 1,131,218 ล้านบาท
โดยความเสี่ยงด้านเครดิตเป็นความเสี่ยงหลักของธนาคาร ซึ่งคิดเป็นร้อยละ 89.20
ของเงินกองทุนขั้นต่ำที่ธนาคารต้องดำรงทั้งหมด

เงินกองทุนขั้นต่ำที่ธนาคารต้องดำรงตามหลักเกณฑ์ Basel II

ณ 31 ธ.ค. 2553

[]

การเปรียบเทียบเงินกองทุนขั้นต่ำที่ธนาคารต้องดำรงตามหลักเกณฑ์ Basel II ซึ่งคิดเป็นจำนวน
96,154 ล้านบาท กับเงินกองทุนทั้งสิ้นที่ธนาคารมีอยู่ที่จำนวน 157,869 ล้านบาทนั้น
แสดงให้เห็นถึงระดับเงินกองทุนของธนาคารที่สูงกว่าระดับขั้นต่ำที่ธนาคารแห่งประเทศไทยกำหนดเป็นจำนวน
61,715 ล้านบาท
ซึ่งเป็นระดับเงินกองทุนที่เพียงพอสำหรับการรองรับการดำเนินธุรกิจที่เติบโตขึ้นภายใต้ภาวะปกติและภาวะวิกฤต
รวมทั้งแสดงถึงความสามารถในการสร้างผลตอบแทนให้แก่ผู้ถือหุ้นได้อย่างเหมาะสม

ความเพียงพอของเงินกองทุน

ณ 31 ธ.ค. 2553

[]

นอกจากนี้
ความเพียงพอของเงินกองทุนของธนาคารที่คิดเป็นอัตราส่วนเงินกองทุนทั้งสิ้นต่อสินทรัพย์เสี่ยงที่ร้อยละ
13.96 และอัตราส่วนเงินกองทุนชั้นที่ 1 ต่อสินทรัพย์เสี่ยงที่ร้อยละ 9.37 นั้น
สูงกว่าอัตราขั้นต่ำที่ธนาคารแห่งประเทศไทยกำหนดไว้ที่ร้อยละ 8.50
และอยู่ภายในกรอบที่กำหนดว่าเป็นการบริหารเงินกองทุนที่มีประสิทธิผล
ตามแนวทางการบริหารจัดการเงินกองทุนของธนาคาร

-   การวัดผลงานในรูปของผลตอบแทนต่อเงินกองทุนเมื่อปรับค่าความเสี่ยงแล้ว
    (Risk-Adjusted Return on Capital: RAROC)
    และผลกำไรในเชิงเศรษฐศาสตร์ต่อผู้ถือหุ้น (Economic Profit)

ในปี 2553 ธนาคารยังคงพัฒนาและนำแนวทางการบริหารจัดการเชิงมูลค่า (Value-Based
Management: VBM) มาปรับใช้ในการดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง
โดยแนวทางดังกล่าวเป็นรูปแบบการบริหารจัดการเพื่อการสร้าง
มูลค่าเพิ่มสูงสุดให้แก่ผู้ถือหุ้นตามยุทธศาสตร์และเป้าหมายขององค์กร
ซึ่งพิจารณาจากอัตราผลตอบแทนต่อเงิน กองทุนเมื่อปรับความเสี่ยง (Risk-Adjusted Return
on Capital: RAROC) และผลกำไรเชิงเศรษฐศาสตร์ (Economic Profit: EP)
ซึ่งเป็นผลกำไรสุทธิหลังปรับค่าต้นทุนของเงินกองทุนตามความเสี่ยงแล้ว

ทั้งนี้ เพื่อสร้างเป้าหมายที่ชัดเจนให้แก่ผู้ปฏิบัติงาน ธนาคารได้มีการพัฒนาแนวทางการวัดผลตอบแทน
ให้สอดคล้องและเชื่อมโยงกับการบริหารจัดการในด้านต่างๆ อาทิ การกำหนดเป้าหมายธุรกิจ
การวางกลยุทธ์และแผนธุรกิจโดยคำนึงถึงผลตอบแทนปรับความเสี่ยงที่ครบถ้วน
การตั้งราคาตามความเสี่ยง (Risk-Based Pricing) การจัดสรรทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพ
นอกจากนี้ ธนาคารได้มีการประเมินผลการดำเนินงานและการวิเคราะห์ผลกำไร เชิงมูลค่า
ตามแนวคิดที่มุ่งเน้นลูกค้าเป็นศูนย์กลาง (Customer Centricity)
เพื่อให้เกิดความได้เปรียบในการแข่งขัน (Competitive Advantage) ทั้งในมิติของกลุ่มลูกค้า
กลุ่มผลิตภัณฑ์ และมิติของการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ระหว่างกลุ่มลูกค้าและกลุ่มผลิตภัณฑ์ ขณะเดียวกัน
หน่วยธุรกิจยังได้ใช้แนวทางการวิเคราะห์เชิงมูลค่า (Value-Based Analysis)
เพื่อประกอบการวิเคราะห์และประเมินความเป็นไปได้ทางธุรกิจและโครงการลงทุนต่าง ๆ
เพื่อให้สามารถปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ได้อย่างเหมาะสม
มีประสิทธิภาพสอดคล้องกับสภาวะตลาดที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว

-   ความเสี่ยงด้านการกระจุกตัวของการให้สินเชื่อ

  ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553 ธนาคารและบริษัทย่อยตามงบการเงินรวม (รวมดอกเบี้ยค้างรับ)
  มีเงินให้สินเชื่อแก่ภาคอุตสาหกรรมการผลิตและการพาณิชย์ สินเชื่อเพื่อที่อยู่อาศัย
  ภาคการสาธารณูปโภคและบริการ และธุรกิจอสังหาริมทรัพย์และการก่อสร้าง โดยมีสัดส่วนร้อยละ
  54.11, 15.44, 10.67 และ 5.64 ตามลำดับ
  แม้ว่าเงินให้สินเชื่อแก่ภาคอุตสาหกรรมการผลิตและพาณิชย์ในปีนี้ยังคงมีสัดส่วนที่ค่อนข้างสูง
  หากเปรียบเทียบกับเงินให้สินเชื่อแก่ ภาคอุตสาหกรรมการผลิตและพาณิชย์ ณ สิ้นปี 2552
  โดยมีสัดส่วนร้อยละ 55.39 นั้น มีแนวโน้มลดลง อีกทั้งมีการกระจายไปยังอุตสาหกรรมย่อยต่างๆ
  ซึ่งสอดคล้องกับเป้าหมายและการกระจายความเสี่ยงที่ธนาคารกำหนดไว้ สำหรับเงินให้
  สินเชื่อแก่กลุ่มลูกหนี้สูงสุด 10 อันดับแรก (ไม่รวมบริษัทบริหารสินทรัพย์ เพทาย จำกัด
  และบริษัทในเครือธนาคาร กสิกรไทย) ณ สิ้นปี 2553 มีจำนวนรวม 37,155 ล้านบาท
  หรือคิดเป็นร้อยละ 3.48 ของเงินให้สินเชื่อทั้งสิ้น
  ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการกระจายความเสี่ยงของการให้สินเชื่อแก่ลูกค้ารายใหญ่ และรายย่อยที่ดี

หากพิจารณาการเปลี่ยนแปลงของยอดสินเชื่อรวมของธนาคารจำแนกตามกลุ่มธุรกิจลูกค้าและกลุ่มผลิตภัณฑ์
พบว่า ณ สิ้นปี 2553
การเจริญเติบโตของสินเชื่อส่วนใหญ่เกิดจากการขยายตัวของสินเชื่อธุรกิจลูกค้าบุคคลรายย่อย
โดยมียอดสินเชื่อคงค้าง จำนวน 213,164 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจำนวน 48,915 ล้านบาท
จากยอดสินเชื่อคงค้าง ณ สิ้นปี 2552 ซึ่งมีจำนวน 164,249 ล้านบาท
โดยสินเชื่อเพื่อที่อยู่อาศัยนั้นมีการเติบโตมากที่สุด
ซึ่งเป็นผลจากมาตรการกระตุ้นอสังหาริมทรัพย์ของภาครัฐในช่วงครึ่งปีแรก
สินเชื่อที่มีการขยายตัวในอันดับรองลงมา คือ สินเชื่อธุรกิจลูกค้า ผู้ประกอบการ
โดยมียอดสินเชื่อคงค้าง จำนวน 399,713 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจำนวน 37,434 ล้านบาท
จากยอดสินเชื่อ คงค้างจำนวน 362,279 ล้านบาท ณ สิ้นปี 2552
โดยส่วนใหญ่เป็นการเพิ่มขึ้นของสินเชื่อภายในประเทศ
โดยเฉพาะในอุตสาหกรรมการค้าสินค้าเกษตร วัสดุก่อสร้าง เครื่องจักร ยานยนต์
และเครื่องใช้ไฟฟ้า สำหรับสินเชื่อธุรกิจลูกค้าบรรษัทนั้นมีการปรับตัวเพิ่มขึ้นเช่นกัน
โดยส่วนใหญ่เกิดจากสินเชื่อเพื่อการค้าระหว่างประเทศในอุตสาหกรรมเกษตรแปรรูป ยานยนต์
และธุรกิจโรงไฟฟ้า จากจำนวนสินเชื่อคงค้าง 285,596 ล้านบาท ณ สิ้นปี 2552 มาอยู่ที่
315,507 ล้านบาท ณ สิ้นปี 2553 ซึ่งเพิ่มขึ้นจำนวน 29,991 ล้านบาท

-   ความเสี่ยงจากการด้อยคุณภาพของสินเชื่อและหลักประกัน

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553 ธนาคารมีเงินให้สินเชื่อด้อยคุณภาพ (NPL) จำนวน 31,053 ล้านบาท
คิดเป็นร้อยละ 2.73 ของเงินให้สินเชื่อทั้งสิ้น (รวมสถาบันการเงิน)
ซึ่งส่วนใหญ่อยู่ในหมวดอุตสาหกรรม การผลิตและการพาณิชย์ โดยในปี 2553
ธนาคารได้ทำสัญญาปรับโครงสร้างหนี้กับลูกหนี้ โดยมีจำนวนหนี้ตามบัญชีก่อนปรับ 46,477 ล้านบาท
โดยการปรับโครงสร้างหนี้ส่วนใหญ่ใช้วิธีการขยายระยะเวลาการผ่อนชำระ
และวิธีผ่อนผันให้ชำระเงินต้นก่อน ดอกเบี้ย

ในส่วนของการประเมินราคาหลักประกันนั้น
ธนาคารได้ดำเนินการประเมินราคาหลักประกันตามหลักเกณฑ์ของธนาคารแห่งประเทศไทย
ซึ่งรวมถึงสินเชื่อด้อยคุณภาพที่มียอดคงค้างมากกว่า 50 ล้านบาท
ธนาคารได้จัดให้มีการประเมินโดยผู้ประเมินอิสระทุกปี

ทั้งนี้ ธนาคารมีค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญจำนวน 35,585 ล้านบาท หรือร้อยละ 3.3
ของเงินให้สินเชื่อรวม ซึ่งสูงกว่าเกณฑ์ของธนาคารแห่งประเทศไทย โดยคิดเป็นร้อยละ 142.4
ของค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญตามเกณฑ์ของธนาคารแห่งประเทศไทย

-   ความเสี่ยงจากการด้อยค่าของทรัพย์สินรอการขาย

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553 ธนาคารมีทรัพย์สินรอการขายซึ่งมีมูลค่าตามราคาต้นทุนทางบัญชี
13,678 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 0.94 ของสินทรัพย์รวม โดยแยกเป็นที่ดินว่างเปล่า 22%
เพื่อการพาณิชย์ 51% ที่อยู่อาศัย 24% และอื่นๆ 3% ของทรัพย์สินรอการขาย โดยในปี 2553
ธนาคารได้รับโอนทรัพย์สินรอการขาย มูลค่าตามราคาต้นทุนทางบัญชี 4,413 ล้านบาท
และขายทรัพย์สินรอการขาย มูลค่าตามราคาต้นทุนทางบัญชี 3,840 ล้านบาท
และรับรู้ผลกำไรจากการจำหน่ายทรัพย์สินรอการขายเป็นจำนวนเงิน 73 ล้านบาท
คิดเป็นกำไรร้อยละ 1.9 ของมูลค่าตามราคาต้นทุน ทั้งนี้ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553
ธนาคารมีค่าเผื่อการด้อยค่าสำหรับทรัพย์สินรอการขาย จำนวน 1,285 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ
9.39 ของมูลค่าตามราคาต้นทุนทางบัญชี ซึ่งเพียงพอที่จะรองรับค่าใช้จ่ายในการถือครอง
ค่าใช้จ่ายในการขายและขาดทุนจากการจำหน่ายทรัพย์สินรอการขายส่วนที่เหลือ

-   ความเสี่ยงเกี่ยวกับบริษัทบริหารสินทรัพย์ เพทาย จำกัด

ในปี 2542 ธนาคารได้จัดตั้งบริษัทบริหารสินทรัพย์ ธนบุรี จำกัด
(ซึ่งได้เปลี่ยนชื่อเป็นบริษัทบริหารสินทรัพย์ เพทาย จำกัด) เป็นการเฉพาะกิจ
เพื่อรับโอนสินทรัพย์ด้อยคุณภาพจากธนาคาร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553 บริษัทบริหารสินทรัพย์
เพทาย จำกัด
ได้ดำเนินการแก้ไขและปรับโครงสร้างหนี้ของสินทรัพย์ด้อยคุณภาพที่ได้รับโอนแล้วจำนวน 72,750
ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 98 ของยอดเงินต้นคงค้างของสินทรัพย์ด้อยคุณภาพตั้งต้น
และคาดว่าจะได้รับชำระหนี้ร้อยละ 48 ของเงินต้นคงค้างของหนี้ที่ได้รับการแก้ไขแล้ว ทั้งนี้
การที่จะได้รับชำระหนี้ในอัตราที่คาดการณ์ขึ้นอยู่กับความสามารถในการชำระหนี้ของลูกหนี้ที่ได้รับการแก้ไขแล้ว

-   ความเสี่ยงเกี่ยวกับบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย

นับตั้งแต่ปี 2544 ถึง 2552 ธนาคารได้โอนลูกหนี้ที่มีสถานะเป็นลูกหนี้ด้อยคุณภาพจำนวน 266 ราย
ซึ่งมีลักษณะตามข้อกำหนดและเงื่อนไขที่ระบุในพระราชกำหนดบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย พ.ศ.
2544 และสัญญาโอนสินทรัพย์ให้บรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย (บสท.)
ตามที่ได้รับแจ้งจากบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย รวมมูลหนี้ตามบัญชีก่อนหักค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ ณ
วันโอนจำนวน 14,557 ล้านบาท
โดยมีราคาโอนซึ่งอ้างอิงตามมูลค่าหลักประกันที่ประเมินตามเกณฑ์ของธนาคารแห่งประเทศไทย
รวมประมาณ 10,072 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 69.19
ของมูลหนี้ตามบัญชีก่อนหักค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ ณ วันโอน

ภายหลังการโอนหนี้ให้บรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย
ธนาคารยังคงมีความเสี่ยงที่จะต้องร่วมรับผลขาดทุนในกรณีที่บรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทยมีผลขาดทุน
ทั้งนี้ ตามเงื่อนไขของพระราชกำหนดบรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย พ.ศ. 2544
และสัญญาโอนสินทรัพย์ กำหนดให้บรรษัทบริหารสินทรัพย์ไทย
และธนาคารแบ่งปันผลกำไรหรือร่วมรับผลขาดทุนเมื่อครบสิ้นปีที่ 5 และสิ้นปีที่ 10 นับแต่วันที่ 1
กรกฎาคม 2544 โดยในกรณีที่มีผลขาดทุน ผลขาดทุนส่วนแรกจำนวนไม่เกินร้อยละ 20
ของราคาโอน ธนาคารจะเป็นผู้รับผิดชอบ ผลขาดทุนส่วนที่สองจำนวนไม่เกินร้อยละ 20
ของราคาโอน บสท. และธนาคารจะแบ่งกันคนละครึ่ง ผลขาดทุนส่วนที่เหลือ บสท. จะรับไปทั้งหมด
นอกจากนี้ ค่าใช้จ่ายของ บสท. ให้รวมอยู่ในการแบ่งปันกำไรหรือขาดทุนดังกล่าวด้วย
ส่วนกรณีที่มีผลกำไร ผลกำไรส่วนแรกจำนวน ไม่เกินร้อยละ 20 ของราคาโอน บสท.
และธนาคารจะแบ่งกันคนละครึ่ง ทั้งนี้ หากยังคงมีกำไรเหลืออีก ธนาคาร
จะได้รับผลกำไรส่วนหลังนี้ในจำนวนไม่เกินมูลหนี้ตามบัญชีหักด้วยราคาโอนและผลกำไรส่วนแรก
สำหรับปีสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2553 ธนาคารไม่มีการโอนลูกหนี้ด้อยคุณภาพตามคำสั่งของ บสท.
ซึ่งมูลหนี้ตามบัญชีก่อนหัก ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญของลูกหนี้ที่โอนรวมทั้งสิ้นจนถึงวันที่ 31 ธันวาคม
2553 จำนวน 9,782 ล้านบาท และ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553
ธนาคารได้รับตั๋วสัญญาใช้เงินจาก บสท. แล้ว จำนวน 9,782 ล้านบาท

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2553 ธนาคารมีผลขาดทุนจากการบริหารสินทรัพย์ด้อยคุณภาพ ณ สิ้นปีที่ 5
จำนวน 29 ล้านบาท ซึ่งจำนวนดังกล่าวเป็นประมาณการ โดย บสท.
จะคำนวณกำไรขาดทุนที่แท้จริงเมื่อสิ้นปีที่ 10