ส่วนที่ 2

2. ปัจจัยความเสี่ยง

ความเสี่ยงทางการเงิน

บริษัทมีความเสี่ยงด้านการเงินหลายด้าน รวมทั้งความเสี่ยงด้านสินเชื่อ สภาพคล่อง
อัตราแลกเปลี่ยน อัตราดอกเบี้ยและความเสี่ยงจากราคาน้ำมัน
กลุ่มบริษัทใช้เครื่องมือทางการเงินหลายประเภทในการบริหารจัดการความเสี่ยงเหล่านี้แต่ไม่ใช่เพื่อการเก็งกำไร

ความเสี่ยงทางด้านสินเชื่อ:
การบริหารความเสี่ยงด้านการให้สินเชื่อโดยกำหนดให้มีนโยบายการควบคุมสินเชื่อที่เหมาะสมและรัดกุม
และมีการประเมินเป็นประจำ
การประเมินสินเชื่อของลูกค้าทั้งหมดมีขั้นตอนการอนุมัติอย่างชัดเจนทั้งนี้ในปี 2553
บริษัทไม่มีความเสี่ยงทางด้านสินเชื่อจากฐานลูกค้าที่เป็นสาระสำคัญ
กลุ่มบริษัทใช้บริการจากธนาคารที่มีชื่อเสียงทั้งภายในประเทศและต่างประเทศ
เพื่อลดความเสี่ยงที่อาจจะเกิดขึ้นจากการใช้เครื่องมือทางการเงินนั้น

ความเสี่ยงจากสภาพคล่อง: กลุ่มบริษัทมีนโยบายการจัดการความเสี่ยงของสภาพคล่อง
โดยมีการกู้เงินระยะยาวเพื่อมาทดแทนการกู้เงินระยะสั้น
ขณะเดียวกันเมื่อมีการซื้อขายในระยะสั้นมากขึ้นซึ่งรวมทั้งการซื้อน้ำมันดิบนำเข้าจากต่างประเทศ
บริษัทยังคงได้รับการสนับสนุนวงเงินสินเชื่อเพิ่มขึ้นเพื่อรองรับทุนหมุนเวียนของบริษัท
ในเดือนมิถุนายน 2553 บริษัทได้ทำการแปลงสินเชื่อเพื่อการค้ามูลค่า 1,500 ล้านบาท
ให้เป็นสินเชื่อระยะยาว 8 ปี เป็นการสะท้อนถึงการสนับสนุนสภาพคล่องทางการเงินของบริษัท

ความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน:
บริษัทและบริษัทย่อยมีความเสี่ยงทางด้านอัตราแลกเปลี่ยนที่เกิดจากการซื้อวัตถุดิบและจากการขายต่างประเทศ
กลุ่มบริษัทจึงมีนโยบายเพื่อที่จะลดความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยนโดยการทำสัญญา Forward
ที่มีอายุสัญญาน้อยกว่า 6 เดือน หากมีความจำเป็นและอยู่ในนโยบายของบริษัท สัญญา Forward
สามารถยืดระยะเวลาการทำออกไปได้อีกจนถึงวันครบอายุ

ความเสี่ยงจากอัตราดอกเบี้ย: บริษัทและบริษัทย่อยในต่างประเทศใช้เครื่องมือทางการเงิน เช่น
Interest Rate

Swaps เพื่อเปลี่ยนอัตราดอกเบี้ยเงินกู้ระยะยาวให้เป็นอัตราดอกเบี้ยคงที่

ความเสี่ยงด้านความผันผวนของราคาน้ำมัน:
บริษัทและบริษัทย่อยมีความเสี่ยงจากความผันผวนของราคา

น้ำมันซึ่งมาจากการจัดซื้อน้ำมันดิบหนักและการขายผลิตภัณฑ์น้ำมัน
กลุ่มบริษัทมีนโยบายการประกันความเสี่ยงเพื่อปกป้องกำไรขั้นต้นหรือมูลค่าของสินค้าคงเหลือโดยใช้สัญญาทั้งหมดที่มีอายุน้อยกว่า
6 เดือน

ความเสี่ยงของแหล่งผลิตน้ำมันดิบหนัก

โรงกลั่นยางมะตอยของบริษัท ทิปโก้แอสฟัลท์ สร้างขึ้นเพื่อกลั่นน้ำมันดิบหนัก
ส่วนใหญ่มาจากประเทศเวเนซุเอลาน้ำมันดิบหนักมีข้อจำกัดในแง่ของปริมาณและความเพียงพอซึ่งอาจเป็นผลมาจากการลดการผลิตภายใน
(เพราะปัญหาทางด้านเทคนิค) และจากความต้องการน้ำมันดิบที่สูงขึ้นจากโรงกลั่นอื่น
การที่บริษัทไม่สามารถจัดหาน้ำมันดิบประเภทที่ต้องการได้ในจำนวนและเวลาที่ต้องการ
อาจจะทำให้โรงกลั่นยางมะตอยของบริษัทต้องหยุดชั่วคราวซึ่งจะส่งผลต่อการขายสินค้าให้ลูกค้า

เพื่อหลีกเลี่ยงการประสบปัญหาการขาดแคลนน้ำมันดิบหนัก
บริษัทได้แสวงหาน้ำมันดิบหนักจากแหล่งอื่นที่สามารถนำมาใช้ทดแทนได้ ซึ่งในปี 2553
บริษัทได้ซื้อน้ำมันดิบประเภทใหม่ๆ
คัดสรรน้ำมันดิบประเภทที่เหมาะกับการใช้งานของบริษัทอย่างต่อเนื่อง
และทำสัญญากับผู้ค้าน้ำมันดิบหนักรายใหม่
วิธีการเหล่านี้ทำให้บริษัทมีวัตถุดิบเพื่อป้อนให้กับโรงกลั่นยางมะตอยอย่างสม่ำเสมอ ในปี 2553
ซึ่งเป็นปีที่มีความต้องการยางมะตอยสูง บริษัทมีแผนที่จัดหาน้ำมันดิบจากแหล่งวัตถุดิบใหม่เพิ่มอีกในปี
2554
รวมถึงมีแผนการลงทุนในการเพิ่มขีดความสามารถให้กับโรงกลั่นยางมะตอยให้สามารถรองรับน้ำมันดิบหลากหลายประเภทมากขึ้น

ความเสี่ยงของความผันผวนในราคาน้ำมัน

ราคาน้ำมันในปี 2553 มีความผันผวนสูง โดยราคาน้ำมันมีการปรับตัวอยู่ในช่วงแคบ ๆ ตลอดปี
แต่ในช่วงปลายปีมีการเปลี่ยนแปลงระดับราคาอย่างมาก
เพื่อจัดการและกระจายความเสี่ยงด้านราคาน้ำมันดิบและสินค้าสำเร็จรูป
บริษัทได้ปฏิบัติตามนโยบายป้องกันความเสี่ยงอย่างเคร่งครัดเพื่อปกป้องกำไรที่จะได้จากน้ำมันดิบที่ซื้อในแต่ละคาร์โก้
ซึ่งเป็นการลดความเสี่ยงจากความผันผวนของราคาน้ำมันได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ความเสี่ยงของโรงกลั่น

ความเสี่ยงทางธุรกิจโดยรวมโดยเฉพาะอย่างยิ่งการบริหารความเสี่ยงทางด้านเทคนิคและการดำเนินงาน
ยังคงมีความสำคัญเป็นอย่างมากสำหรับโรงกลั่นยางมะตอยของบริษัท ทิปโก้แอสฟัลท์ ในระหว่าง ปี
2553 โรงกลั่นยางมะตอยของบริษัทได้ดำเนินการตรวจสอบด้านเทคนิคและด้านอื่นๆ
หลายครั้งเพื่อให้มั่นใจว่าความเสี่ยงทั้งหมดได้รับการบ่งชี้อย่างครบถ้วน
และมีการดำเนินการในการลดและควบคุมอย่างดีที่สุด อาทิ
การตรวจสอบความสมบูรณ์ทางด้านเทคนิคและการศึกษาความพร้อมของอุปกรณ์ (HAZOP)
กับการเปลี่ยนแปลงของโรงกลั่น การซักซ้อมการป้องกันอัคคีภัยและการรั่วไหลของน้ำมัน
และการรับรองอุปกรณ์ที่ใช้แรงดันและอุปกรณ์ดับเพลิงจากกรมความปลอดภัยและอนามัยของประเทศมาเลเซีย

นอกจากนี้ โรงกลั่นยางมะตอยของบริษัท ทิปโก้แอสฟัลท์
ยังได้ทำประกันภัยเพื่อคุ้มครองทรัพย์สินและมีไว้ซึ่งน้ำมันดิบตลอดเวลาอีกด้วย

ความเสี่ยงของการจัดหาวัตถุดิบ

ความผันผวนของราคาวัตถุดิบถือเป็นปัจจัยเสี่ยงที่สำคัญมาก
บริษัทมีความพยายามอย่างต่อเนื่องที่จะลดความเสี่ยงด้านนี้
โดยการรักษาสัมพันธ์ระยะยาวที่ดีกับทุกโรงกลั่นในทวีปเอเชีย
โดยการติดต่อและทำสัญญาซื้ออย่างสม่ำเสมอปัจจุบันนี้
ความเสี่ยงทางด้านการจัดหายางแอสฟัลต์ซีเมนต์นั้นได้ลดลงเพราะบริษัทสามารถจัดหายางแอสฟัลต์ซีเมนต์จากโรงกลั่นยางมะตอยของบริษัทในประเทศมาเลเซีย
และการขยายเครือข่ายพันธมิตรส่งเสริมให้บริษัทสามารถจัดซื้อจากแหล่งวัตถุดิบใหม่ได้อย่างมีประสิทธิภาพและในราคาเหมาะสม

ความเสี่ยงของตลาดในประเทศ

ตลาดภายในประเทศส่วนใหญ่ขึ้นอยู่กับงบประมาณของรัฐบาล
ดังนั้นเสถียรภาพของรัฐบาลและความพร้อมของงบประมาณจึงมีบทบาทสำคัญในการเติบโตของตลาดในประเทศ
ในปี 2553
กลุ่มบริษัทได้ทำยอดขายสูงเป็นประวัติการณ์ซึ่งเป็นผลมาจากแผนการกระตุ้นเศรษฐกิจของรัฐบาล
“ไทยเข็มแข็ง”
ทำให้มีความต้องการยางมะตอยในประเทศไทยในช่วงครึ่งแรกของปีเพิ่มขึ้นเป็นอย่างมาก

ความเสี่ยงของตลาดต่างประเทศ

ความต้องการผลิตภัณฑ์ของทิปโก้แอสฟัลท์ในตลาดต่างประเทศได้ขยายตัวขึ้นเป็นอย่างมากด้วยยอดขายที่เติบโตกว่าร้อยละ
60 ในช่วงปี 2553
และการวางแผนการขยายตลาดการส่งออกที่ดีทำให้บริษัทสามารถสร้างสมดุลให้กับยอดขายกับการกระจายสินค้าในทุกๆ
ตลาดได้เป็นอย่างดี

ประเทศจีน อินโดนีเซีย และเวียดนามเป็นตลาดหลักของบริษัทในปี 2553
และสิ่งที่บริษัทต้องให้ความสำคัญเป็นพิเศษคือการบริหารระบบโลจิสติกส์อย่างเหมาะสมเพื่อรองรับยอดจำหน่ายที่เพิ่มขึ้น
บริษัทสามารถทำได้สำเร็จโดยการสร้างความแข็งแกร่งให้กับฝ่ายการตลาดต่างประเทศด้วยการเพิ่มจำนวนบุคคลากรที่มีความสามารถและประสบการณ์ซึ่งทำให้การวางแผนและสื่อสารกับทีมสนับสนุนเป็นไปได้เป็นอย่างดี

นอกจากนั้นเรือขนส่งยางมะตอยสามารถหาเพิ่มได้จากตลาดเรือเช่าโดยการบริหารงานของทีมเรือของบริษัทเพื่อรับมือกับความผันผวนของอุปสงค์ของเรือดังกล่าวตลอดทั้งปี
การวางแผนอย่างรอบคอบและทันต่อเหตุการณ์เป็นสิ่งจำเป็น

เพื่อให้เกิดการพัฒนาอย่างต่อเนื่องของระดับยอดขายที่ประสบความสำเร็จในปัจจุบันผ่านช่องทางที่มีอยู่และช่องทางใหม่
นอกเหนือไปจากความเสี่ยงด้านโลจิสติกส์แล้วฝ่ายขายต่างประเทศของบริษัทยังต้องเผชิญความเสี่ยงจากอุปสรรคต่างๆ
ที่อาจจะเกิดขึ้นที่โรงกลั่นยางมะตอยของบริษัทซึ่งถือเป็นแหล่งผลิตหลักอีกด้วย
ความเสี่ยงดังกล่าวสามารถจัดการได้โดยการซื้อจากโรงกลั่นอื่นในภูมิภาคในปริมาณที่เหมาะสม

ความเสี่ยงด้านการขนส่งทางเรือ

กลุ่มบริษัททิปโก้แอสฟัลท์มีเรือขนส่งยางมะตอย 5 ลำ
โดยบริษัทเรือในกลุ่มทุกบริษัทดำเนินงานด้วยพันธกิจที่จะไม่ให้เกิดอุบัติเหตุ การบาดเจ็บ
และการรั่วของน้ำมัน (zero accidents, zero injuries and zero oil spills)
เรือทุกลำของบริษัทได้ทำประกันคุ้มครองชั้นหนึ่งเพื่อป้องกันสินทรัพย์ที่อาจเกิดความเสียหายและการเรียกร้องจากบุคคลที่เกี่ยวข้องจากความเสียหาย

ถึงแม้ว่า
การขนส่งยางมะตอยทางเรือเป็นสัดส่วนที่น้อยเมื่อเปรียบเทียบกับการขนส่งสินค้าทางเรือระหว่างประเทศอื่นๆ
โดยรวม
อย่างไรก็ดียังได้รับผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงและความท้าทายของอุตสาหกรรมเดินเรือและที่สำคัญในขณะนี้คือ
การขาดแคลนบุคลากรที่มีประสบการณ์

การเพิ่มขึ้นของยางมะตอยทั้งปริมาณการขนส่งและการขายทำให้มีความต้องการเรือขนส่งยางมะตอยในภูมิภาคมากขึ้น
จำนวนเรือขนส่งยางมะตอยในตลาดไม่มากก็น้อยขึ้นอยู่กับการนำเข้ายางมะตอยของประเทศจีน
ซึ่งเป็นตลาดใหญ่ที่สุดในทวีปเอเชีย
ความผันผวนที่มีอิทธิพลมาจากความต้องการนำเข้ายางมะตอยของประเทศจีนส่งผลกระทบอย่างมากต่อปริมาณเรือขนส่งยางมะตอยที่มีอยู่ในภูมิภาคเอเชียแปซิฟิก
ในการที่กลุ่มบริษัททำการเพิ่มปริมาณการขายในเขตพื้นที่เอเชีย - ออสเตรเลีย
และแถบมหาสมุทรอินเดีย จึงมีความต้องการเรือขนส่งยางมะตอยที่มีคุณภาพเพิ่มซึ่งหาได้ยาก
และในบางครั้งก็เป็นข้อจำกัดทางการค้ากับบางประเทศที่มีระบบการตรวจสอบคุณภาพเรืออย่างเข้มงวดด้วยเช่นกัน