ปัจจัยความเสี่ยง

ปี 2551 เศรษฐกิจประเทศไทยมีอัตราการเจริญเติบโตของผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ
โดยประมาณการอยู่ที่อัตราร้อยละ 4 ซึ่งมีการปรับลดลง
เนื่องจากการลดลงของการใช้จ่ายจากภาครัฐบาล การเพิ่มขึ้นของราคาน้ำมัน
และการบริโภคภายในประเทศที่ลดลง
การบริโภคและการส่งออกเป็นปัจจัยหลักของการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจ
ความไม่มีเสถียรภาพทางการเมืองและปัญหาการชำระหนี้ที่ได้ลามไปทั่วโลกได้ก่อให้เกิดผลกระทบต่อการลงทุนของนักลงทุน
รัฐบาลใหม่ที่เพิ่งจัดตั้งขึ้นได้พยายามที่กระตุ้นเศรษฐกิจโดยการลงทุนจากทางภาครัฐแต่ก็ได้ประสบปัญหากับปมทางการเมืองต่างๆที่เป็นเหตุให้ต้องเปลี่ยนตำแหน่งนายกรัฐมนตรีไปแล้วถึง
2 ครั้ง

ปี 2551 ระบบการเงินทั่วโลกได้หยุดชะงัก
ปัญหาเข้าสู่ขั้นวิกฤตและได้ลุกลามเข้าสู่ภาคธุรกิจหลักของแต่ละประเทศ ทางด้านหลักทรัพย์ต่างๆ
ในตลาดก็ได้ประสบกับภาวะตกต่ำเช่นกัน
อีกทั้งนักวิชาการก็ได้พยากรณ์ไว้ว่าภาวะดังกล่าวเพิ่งอยู่ในช่วงกลางเท่านั้นและผลกระทบต่างๆ
จะตามมาในปี 2552

1.1 ความเสี่ยงในเชิงการดำเนินธุรกิจ

1)  การเปิดเสรีทางการค้าและภาวะการแข่งขัน

ธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่ 

  ธุรกิจโทรศัพท์เคลื่อนที่มีการแข่งขันอย่างเสรีตั้งแต่ปี
  2545โดยปัจจุบันมีจำนวนผู้ใช้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่คิดเป็นร้อยละ 90 ของประชากรทั้งประเทศ
  โทรศัพท์เคลื่อนที่ในปัจจุบันนั้นนับเป็นสินค้าที่มีความจำเป็นอย่างหนึ่งซึ่งเราสามารถแบ่งประเภทของลูกค้าได้เป็น
  2 แบบคือ กลุ่มลูกค้าใหม่และกลุ่มผู้ซื้อทดแทนของเดิม
  กลุ่มลูกค้าใหม่นั้นส่วนใหญ่จะอยู่ในเขตชนบทต้องการเพียงคุณลักษณะขั้นต่ำเท่านั้นและเป็นการซื้อเพื่อใช้ครั้งแรกในขณะที่กลุ่มผู้ซื้อทดแทนนั้นจะซื้อสินค้าในราคาที่สูงขึ้น
  ในปัจจุบันตลาดโทรศัพท์เคลื่อนที่นับได้ว่าถึงจุดอิ่มตัวแล้ว
  การแข่งขันเพื่อช่วงชิงตลาดจึงเป็นไปอย่างรุนแรงมากขึ้นดังนั้นทางผู้ผลิตจึงออกแบบรูปลักษณ์ผลิตภัณฑ์และคุณสมบัติทางด้านเทคนิคให้เป็นที่น่าดึงดูดใจมากขึ้น
  สำหรับการขายปลีกและอุปกรณ์เสริมนั้นเป็นที่ต้องการของตลาดล่างเป็นอย่างมากเพื่อเป็นการสร้างความแตกต่างจากบริษัทคู่แข่ง
  บริษัทจึงมีการริเริ่มออกแบบและสั่งผลิตโทรศัพท์เคลื่อนที่ภายใต้ยี่ห้อ “i-mobile” ตั้งแต่ปี 2547
  และประสบความสำเร็จในการครองตลาดเป็นอันดับ 2 ในประเทศไทย
  บริษัทได้ทำการจัดจำหน่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่ชั้นนำอีกหลายยี่ห้อ
  เพื่อเป็นการเสริมภาพลักษณ์ของการวางสินค้าในตลาด
  สงครามราคาและอายุการใช้งานที่สั้นลงของโทรศัพท์เคลื่อนที่ชั้นนำในปี 2551
  เป็นปัจจัยเสี่ยงหลักและเป็นที่คาดการณ์ว่า ปัจจัยเสี่ยงนี้จะเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องในอนาคต
  บริษัทได้กำหนดนโยบายด้านราคาและการจัดซื้อให้สอดคล้องกับภาวะการแข่งขันของตลาด
  ขณะเดียวกันก็ต้องมีความยืดหยุ่นพอที่จะลดผลกระทบต่อกำไรขั้นต้น
  นอกจากนี้บริษัทได้ประสบความสำเร็จในการวางสินค้าสู่ตลาดโดยให้ผู้บริโภครู้สึกว่าการใช้โทรศัพท์เคลื่อนที่
  i-mobile เป็นการใช้จ่ายอย่างคุ้มค่า ในส่วนของช่องทางการจัดจำหน่ายนั้น
  โทรศัพท์เคลื่อนที่ชั้นนำ 2-3 ยี่ห้อได้ผูกติดกับผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่
  บริษัทจึงสร้างความสามารถในการแข่งขัน โดยการขยายเครือข่าย แฟรนไชส์
  เพื่อให้เข้าถึงกลุ่มผู้บริโภค บริษัทได้มีการผนวกข้อมูลข่าวสารและสาระบันเทิง (content)
  โดยไม่เสียค่าใช้จ่ายให้กับโทรศัพท์เคลื่อนที่ทุกเครื่อง ในทางปฏิบัติ
  บริษัทจะคอยควบคุมดูแลปัจจัยต่างๆ เช่น การบริหารจัดการสินค้าคงคลัง รวมทั้งการสั่งซื้อ
  เพื่อลดผลกระทบของการมีสินค้าคงคลังที่ล้าสมัย
  ความเชื่อมั่นของผู้บริโภคที่ลดลงถือเป็นปัจจัยเสี่ยงอย่างหนึ่ง
  ดังนั้นเพื่อเป็นการลดความเสี่ยงจากการบริโภคที่ลดลงในประเทศ
  บริษัทได้ทำการขยายธุรกิจในตลาดต่างประเทศ อาทิ ประเทศมาเลเซีย ประเทศ บังคลาเทศ
  ประเทศอินโดนีเซีย และได้ขยายต่อไปยังประเทศเวียดนาม
  ประเทศอินเดียและสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาวด้วย

ธุรกิจการให้บริการอินเตอร์เน็ต ISP & Broadband

  จากการที่ตลาดสำหรับการเชื่อมต่ออินเตอร์เน็ตผ่าน ISP และบรอดแบรนด์
  ถูกควบคุมดูแลภายใต้กฎระเบียบใหม่ โดยคณะกรรมการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กทช.)
  ซึ่งได้ออกใบอนุญาตให้แก่ผู้ประกอบการปัจจุบันและผู้ประกอบการรายใหม่เพิ่มขึ้นตั้งแต่ปี 2548
  เป็นต้นมา รวมทั้งการเข้ามาของผู้ประกอบการต่างชาติ
  ทำให้การแข่งขันในธุรกิจดังกล่าวมีความรุนแรงมากขึ้น
  และส่งผลกระทบต่อโครงสร้างการแข่งขันทางธุรกิจและรายได้ของบริษัท
  ซึ่งปัจจุบันบริษัทมีรายได้จากธุรกิจให้บริการอินเตอร์เน็ตคิดเป็นอัตราร้อยละ 2.2
  ของรายได้รวมในปี 2551 บริษัทได้ทำการปรับกลยุทธ์
  โดยหันมาเน้นที่ลูกค้าประเภทองค์กรมากขึ้นเพื่อเป็นการหลีกเลี่ยงการแข่งขันด้านราคาภายหลังจากการเปิดเสรี
  นอกเหนือจากการให้บริการเชื่อมต่อแล้ว บริษัทยังได้ให้บริการ Solutions ต่างๆ เช่น
  ระบบการประชุมทางไกลผ่านจอภาพ (Video Conference)
  การชำระเงินด้วยระบบอินเตอร์เน็ต ฯลฯ เป็นบริการเสริม
  ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของกลยุทธ์เพื่อสร้างความแตกต่างจากผู้ให้บริการรายอื่น

ผลกระทบจากการเปิดเสรีของคณะกรรมการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กทช.)

  ธุรกิจของกลุ่มบริษัทสามารถ ที่ได้รับผลกระทบทันทีจากการเปิดเสรีของ กทช. คือ
  ธุรกิจการให้บริการอินเตอร์เน็ต ISP และ บรอดแบรนด์ โดยธุรกิจดังกล่าวมีการแข่งขันที่สูงขึ้น
  ผู้แข่งขันรายใหญ่ที่เข้ามาในตลาดสามารถให้บริการได้ในราคาที่ต่ำกว่ามาก
  บริษัทได้ตระหนักถึงสถานการณ์ดังกล่าวและได้มีการวางกลยุทธ์
  เพื่อลดผลกระทบทางลบที่อาจเกิดขึ้นกับธุรกิจ
  รวมถึงกลยุทธ์ในการจัดตั้งและร่วมมือกับพันธมิตรในการขยายแนวทางในการดำเนินธุรกิจ

2) ความเสี่ยงเชิงเทคโนโลยี

  เนื่องจากบริษัทได้ลงทุนในธุรกิจให้บริการอินเตอร์เน็ต (Internet service provider)
  และให้บริการสื่อสารข้อมูลภาพและเสียงผ่านดาวเทียม (Very Small Aperture Terminal
  หรือ VSAT) ผ่านบริษัทย่อย และต้องเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงของเทคโนโลยีใหม่ๆ
  อย่างต่อเนื่อง ทำให้ต้องมีการพัฒนาสินค้าให้มีประสิทธิภาพ ความน่าเชื่อถือ โดยมีราคาที่ต่ำลง
  ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงเทคโนโลยีที่รวดเร็วดังกล่าว ทำให้สินค้ามีอายุการใช้งานสั้นลง
  รวมถึงค่าบริการที่ถูกลง เนื่องจากการเข้าถึงเทคโนโลยีทำได้ง่ายขึ้น
  บริษัทได้ตระหนักถึงความเปลี่ยนแปลงเหล่านี้และได้พยายามใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ให้เกิดประโยชน์สูงสุดและสร้างแหล่งรายได้ใหม่ๆ
  อย่างระมัดระวังในการลงทุนในเทคโนโลยีใหม่ๆ

  การเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วในด้านรูปแบบการใช้งานของโทรศัพท์เคลื่อนที่และรสนิยมของผู้บริโภค
  ส่งผลให้อายุการใช้งานเฉลี่ยของโทรศัพท์เคลื่อนที่บางรุ่นลดลงเหลือเพียง 3 เดือน
  อย่างไรก็ตาม อายุการใช้งานของโทรศัพท์เคลื่อนที่โดยรวมอยู่ที่ประมาณ 4 ถึง 5 เดือน
  ซึ่งไม่เปลี่ยนแปลงจากปีที่ผ่านมา
  สถานการณ์ดังกล่าวชี้ให้เห็นว่าผู้ผลิตโทรศัพท์เคลื่อนที่นั้นมีความระมัดระวังมากขึ้นในการเปิดตัวสินค้าใหม่เข้าสู่ตลาดในประเทศ
  ซึ่งสะท้อนผ่านปริมาณโทรศัพท์เคลื่อนที่รุ่นใหม่ที่มีการวางจำหน่ายในตลาด สำหรับในปี
  2551จำนวนโทรศัพท์เคลื่อนที่รุ่นใหม่ที่ออกสู่ตลาดนั้นน้อยลงเมื่อเทียบกับปี 2550
  แต่ก็เป็นไปตามภาวะตลาดโลกโดยภาวะดังกล่าวก็ได้มีผลกระทบกับสินค้าคงคลัง
  ทั้งนี้เพื่อเป็นการลดความเสี่ยงเรื่องสินค้าตกรุ่น
  บริษัทได้ประสานงานอย่างใกล้ชิดกับผู้ผลิตโทรศัพท์เคลื่อนที่เพื่อจัดซื้อโทรศัพท์เคลื่อนที่ในรุ่นที่เป็นที่นิยมของผู้บริโภค
  โดยสั่งซื้อในปริมาณที่เหมาะสมเพื่อให้ได้ต้นทุนที่ต่ำลง
  รวมทั้งได้มีการร่วมมือกับผู้จัดจำหน่ายและแฟรนไชส์ เพื่อส่งเสริมการขายให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น

  อย่างไรก็ตามในตลาด content มีความเสี่ยงเรื่องการเข้ากันได้ (compatibility risk)
  ของ content กับโทรศัพท์เคลื่อนที่ทุกรุ่นทุกระบบ บริษัทได้พยายามพัฒนาให้ content
  ของบริษัทใช้ได้กับโทรศัพท์ทุกรุ่นโดยเฉพาะอย่างยิ่งรุ่นที่มีราคาแพง
  เพื่อให้โทรศัพท์เหล่านั้นสามารถใช้บริการที่หลากหลายสำหรับข้อมูล ข่าวสาร และสาระบันเทิง
  ซึ่งต้องอาศัยทักษะในการพัฒนา
  การผนวกโปรแกรมประยุกต์เข้ากับโทรศัพท์เคลื่อนที่สามารถรับประกันรายได้ให้กับผู้ให้บริการโทรศัพท์เคลื่อนที่และผู้ให้บริการ
  content ผ่านการใช้บริการ content ของผู้ใช้โทรศัพท์

  ความเข้ากันได้ (compatibility) นั้นเป็นความท้าทายหลัก เช่นเดียวกับตลาดคอมพิวเตอร์
  โทรศัพท์เคลื่อนที่ก็มีระบบปฏิบัติการ (operating system) ที่หลากหลาย
  ซึ่งมีวิวัฒนาการมาตลอดในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมา
  บริษัทมีแนวทางปฏิบัติในการทำงานร่วมกับระบบปฏิบัติการหลักในประเทศไทย 2-3 ระบบพร้อมๆ
  กันเพื่อให้สามารถใช้งานได้ ในส่วนของตลาดการให้บริการเสียง (voice) และไร้เสียง
  (non-voice) นั้น มีอายุการใช้งานเฉลี่ยที่สั้นลง
  อันเป็นผลมาจากการเปลี่ยนแปลงในรสนิยมของผู้บริโภคและบริการทดแทนที่หาได้
  บริษัทได้นำเสนอ content ที่ตรงกับความต้องการของผู้บริโภคในทุกกลุ่มเป้าหมาย
  เพื่อรองรับแรงกดดันทางตลาด โดยบริษัทได้ลงทุนจัดอบรมหลักสูตรต่างๆ ให้กับบุคลากร ผู้พัฒนา
  content ในขณะเดียวกันบริษัทยังได้ขยายการให้บริการ content
  และมีการป้องกันโปรแกรมโดยเซ็นสัญญาผูกขาดกับผู้ผลิต content หลายราย
  นอกจากการว่าจ้างเพื่อผลิต content แล้วบริษัทยังได้พัฒนา content ขึ้นเอง
  ซึ่งคิดเป็นสัดส่วนประมาณร้อยละ 50 ของรายได้ต่อปีของการให้บริการ content
  นอกจากนี้การลงทุนในระบบการจัดส่งข้อมูลและการบริหารจัดการลิขสิทธิ์ดิจิตอล
  จะเป็นปัจจัยสำคัญที่จะเพิ่มประสิทธิภาพในการส่งข้อมูลต่างๆ
  และลดความผิดพลาดของการเก็บชำระเงิน
  รวมทั้งยังเป็นการป้องกันการนำข้อมูลไปใช้อย่างผิดกฎหมายอีกด้วย

3) ความเสี่ยงจากการดำเนินธุรกิจในต่างประเทศ

  ปัจจุบันบริษัทมีการดำเนินธุรกิจในประเทศกัมพูชา ซึ่งความเสี่ยงที่สำคัญประการหนึ่งคือ
  เสถียรภาพทางการเมือง
  อย่างไรก็ตามในช่วงหลายปีที่ผ่านมาความมีเสถียรภาพทางการเมืองในประเทศกัมพูชาเป็นปัจจัยหลักที่ช่วยส่งเสริมและพัฒนาเศรษฐกิจโดยรวมของประเทศ
  นอกจากนั้นบริษัทและคณะผู้บริหารได้ทำความคุ้นเคยกับสภาพสังคม เศรษฐกิจ
  การเมืองและสภาพแวดล้อมทางธุรกิจ
  โดยบริษัทตระหนักดีถึงความเสี่ยงที่ได้กล่าวมานั้นและได้เตรียมมาตรการรองรับ
  ทั้งนี้เพื่อลดความเสี่ยงในการดำเนินธุรกิจ
  บริษัทได้ทำสัญญาระยะยาวกับหน่วยงานภาครัฐและเอกชน
  รวมทั้งมีการกระจายการลงทุนไปยังธุรกิจที่หลากหลาย

  ในปี 2544
  บริษัทได้รับสัมปทานจากสำนักงานการบินพลเรือนของประเทศกัมพูชาในการดำเนินงานติดตั้งและให้บริการควบคุมจราจรทางอากาศ
  (“Air Traffic Control Services”) เป็นระยะเวลา 22 ปี
  โดยดำเนินการผ่านบริษัทย่อยที่ชื่อ บริษัท แคมโบเดีย แอร์ ทราฟฟิค เซอร์วิส จำกัด
  โดยอาศัยความชำนาญของบริษัท วิทยุการบินแห่งประเทศไทย จำกัด โดยเริ่มเปิดบริการตั้งแต่ปี
  2545 เป็นต้นมา และเมื่อเดือนตุลาคม 2550
  บริษัทย่อยดังกล่าวได้รับการขยายอายุสัมปทานออกไปอีกเป็นเวลา 10 ปี
  ทั้งนี้ความไม่แน่นอนในการใช้การจราจรทางอากาศของทั่วโลก
  ซึ่งจะส่งผลกระทบโดยตรงต่อผลการดำเนินงานของบริษัท
  เนื่องจากบริษัทมีรายได้จากเที่ยวบินทั้งภายในประเทศ และระหว่างประเทศ
  รวมทั้งการบินผ่านน่านฟ้าประเทศกัมพูชาของสายการบินระหว่างประเทศ อย่างไรก็ตามตั้งแต่ปี
  2545 ที่บริษัทเปิดดำเนินการ บริษัทยังไม่เคยประสบปัญหาจากความเสี่ยงดังกล่าว

 ในปี 2549 บริษัทย่อยในกลุ่มชนะการประมูลโครงการติดตั้งและจัดสร้างโรงไฟฟ้า 16 เมกกะวัตต์ จากบริษัทร่วมทุนในเครือปูนซีเมนต์ไทยในจังหวัดกัมปอต ประเทศกัมพูชาเป็นระยะเวลารวม 10 ปี ซึ่งการติดตั้งอุปกรณ์ได้แล้วเสร็จในปี 2550 และได้ให้บริการอย่างเต็มรูปแบบตั้งแต่วันที่ 14 มกราคม 2551

 

 I-Mobile International

  บริษัท สามารถ ไอ-โมบาย จำกัด (มหาชน) ซึ่งเป็นหนึ่งในบริษัทย่อยแห่งหนึ่ง
  ได้ให้บริการในต่างประเทศ อาทิ ประเทศมาเลเซีย ประเทศกัมพูชา และประเทศอินโดนีเซีย
  โดยเฉพาะประเทศมาเลเซียได้มีศูนย์จำหน่ายสินค้าภายใต้ชื่อ Blue Cube ซึ่งดำเนินการโดย
  C-Mobile โดยบริษัทได้ลงทุนในสัดส่วน 51:49 กับทาง Celcom
  และบริษัทดังกล่าวเป็นบริษัทในเครือของบริษัท ทีเอ็ม อินเตอร์เนชั่นแนล เบอร์ฮัด (“TMI”)
  นอกจากนี้แล้วบริษัทยังได้มีการขยายตลาดไปยัง ประเทศเวียดนาม ประเทศบังคลาเทศ
  และประเทศอินเดีย
  ด้วยประสบการณ์ภายในประเทศทำให้บริษัทตระหนักดีว่าตลาดโทรศัพท์เคลื่อนที่นั้นเป็นตลาดที่เปลี่ยนแปลงได้อย่างรวดเร็ว
  โดยเฉพาะตลาดต่างประเทศนั้นยิ่งจะต้องมีการประชาสัมพันธ์ที่ดีและตระหนักถึงราคาที่สามารถแข่งขันได้ด้วย
  บริษัทได้มีการปรับตัวเพื่อเข้ากับสภาวะต่างๆไม่ว่าจะเป็นด้าน เศรษฐกิจ สังคม การเมือง
  รวมถึงข้อบังคับและกฎระเบียบต่างๆของการจัดจำหน่ายในต่างประเทศ
  ทั้งนี้บริษัทยังไม่ได้รับสัญญาณของภาวะความเสี่ยงใดใดจากการดำเนินงานในตลาดต่างประเทศ

1.2 ความเสี่ยงทางการเงิน

1)  ความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ

  จากงบการเงินรวมของบริษัท รายได้รวมของบริษัทประมาณร้อยละ 25.4
  เป็นรายได้ในสกุลเงินดอลลาร์สหรัฐฯ ขณะที่หนี้สินระยะยาว ณ เดือน ธันวาคม 2551
  ในสัดส่วนร้อยละ 42.4 อยู่ในสกุลเงินตราต่างประเทศ โดยเฉพาะสกุลเงินดอลลาร์สหรัฐฯ
  หนี้สินระยะยาวในสกุลเงินดอลลาร์สหรัฐฯ นั้น คิดเป็นร้อยละ 15
  ของรายได้ในสกุลเงินดอลลาร์สหรัฐฯ ซึ่งหนี้สินในสกุลเงินดอลลาร์สหรัฐฯ นี้
  เกี่ยวเนื่องกับสินเชื่อเพื่อสินทรัพย์ระยะยาว ในประเทศกัมพูชา
  และรายได้ของธุรกิจดังกล่าวก็อยู่ในสกุลเงินดอลลาร์สหรัฐฯ เช่นเดียวกัน
  บริษัทมีธุรกิจบางประเภท เช่น การจำหน่ายโทรศัพท์เคลื่อนที่ การผลิตเสาอากาศโทรทัศน์
  และการติดตั้งระบบสื่อสารต่างๆ ที่มีต้นทุนการดำเนินงานอยู่ในรูปของเงินดอลลาร์สหรัฐฯ
  และเงินยูโร การอ่อนค่าของเงินบาทนั้นส่งผลให้ต้นทุนของสินค้าและบริการเพิ่มขึ้น
  ทั้งนี้บริษัทก็ได้รับผลกระทบในสถานการณ์ในทางกลับกันด้วยเช่นกัน
  บริษัทได้ตระหนักถึงความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนในหลายปีที่ผ่านมา
  และได้ดำเนินนโยบายอย่างรอบคอบเพื่อลดความเสี่ยงจากความผันผวนดังกล่าว
  โดยบริษัทได้ดำเนินนโยบายลดความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยนในบัญชีลูกหนี้การค้าและเจ้าหนี้การค้า
  อีกทั้ง
  ยังได้มีการทำสัญญาซื้อขายเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าและมีการติดตามสถานการณ์การเปลี่ยนแปลงที่ไม่ปกติของอัตราแลกเปลี่ยนอย่างใกล้ชิด
  เพื่อลดความเสี่ยงดังกล่าว

2) ความเสี่ยงจากหนี้สินและสภาพคล่องของบริษัทและบริษัทย่อยต่างๆ

  หนี้สินหลักของบริษัทและบริษัทย่อย ประกอบไปด้วย หนี้สินระยะยาวและหนี้สินระยะสั้น
  โดยหนี้สินระยะสั้นประกอบด้วย เจ้าหนี้ทางการค้า ซึ่งอยู่ในรูปของ เครดิตเทอม ที่มีการตกลงกัน
  เนื่องจากเครดิตเทอมได้มีการเจรจากันไว้ล่วงหน้าแล้ว
  บริษัทจึงไม่เห็นความเสี่ยงในการชำระหนี้เหล่านั้น
  อย่างไรก็ตามบริษัทได้บริหารความเสี่ยงจากหนี้สินระยะสั้นโดยการบริหารเงินทุนหมุนเวียนให้สอดคล้องกับระยะเวลาชำระหนี้
  และสัดส่วนที่สำคัญอีกสัดส่วนหนึ่งคือ สัดส่วนหนี้สินระยะยาวซึ่งคิดเป็นร้อยละ 8 ของหนี้สินรวม
  โดยระยะเวลาในการชำระคืนเงินกู้นั้น
  ขึ้นอยู่กับความสามารถในการสร้างรายได้ของบริษัทย่อยแต่ละบริษัท
  ดังนั้นบริษัทจึงดูแลสถานะทางการเงินและกำหนดการชำระคืนอย่างใกล้ชิด
  เพื่อให้สามารถปฏิบัติได้ตามภาระผูกพันที่มีอยู่ สำหรับการประมูลโครงการต่างๆ ของภาครัฐ
  ซึ่งจำเป็นต้องมีการค้ำประกันการประกวดราคาตามมูลค่าของแต่ละโครงการ
  บริษัทได้สร้างความสัมพันธ์เชิงธุรกิจที่ดีกับธนาคารและสถาบันการเงินหลายแห่ง
  เพื่อรองรับการค้ำประกันการประกวดราคาดังกล่าว
  โดยไม่ส่งผลกระทบต่อสภาพคล่องของบริษัทในปัจจุบันบริษัทสามารถชำระคืนเงินกู้ได้ตรงตามเงื่อนไขการชำระหนี้ที่ได้ตกลงกันไว้
  ในส่วนของบริษัทย่อยที่มีการกู้ยืมเงินเพื่อรองรับโครงการใหม่ๆ
  ก็สามารถชำระคืนเงินกู้ได้ตามข้อตกลงเช่นกัน
  สำหรับรายละเอียดของกำหนดการชำระคืนเงินกู้นั้น
  ได้แสดงไว้ในหมายเหตุประกอบงบการเงินของบริษัท หมายเลข 22

3) ความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ย

  ความเสี่ยงด้านอัตราดอกเบี้ย คือ ความเสี่ยงที่เกิดจากความผันผวนของอัตราดอกเบี้ยเชิงลบ
  ซึ่งส่งผลกระทบต่อกระแสเงินสดของบริษัท
  ซึ่งความเสี่ยงดังกล่าวนี้ส่งผลต่อสภาพหนี้ของบริษัทกับเจ้าหนี้ในปัจจุบัน
  การเปลี่ยนแปลงที่ไม่สามารถคาดการณ์ล่วงหน้าของอัตราดอกเบี้ยเงินบาทและดอกเบี้ยดอลลาร์สหรัฐฯ
  นั้น อาจส่งผลกระทบต่อความสามารถในการชำระคืนเงินกู้ของบริษัท
  บริษัทได้รับอัตราดอกเบี้ยสำหรับเงินกู้ยืมระยะยาวสกุลเงินบาทที่มีอัตราดอกเบี้ยสำหรับลูกค้าชั้นดี
  (MLR) โดยหักส่วนต่างที่ตกลงไว้ล่วงหน้า ในขณะที่เงินกู้ยืมสกุลดอลลาร์สหรัฐฯ ได้รับดอกเบี้ยที่
  LIBOR บวกส่วนต่างที่ได้ตกลงไว้
  อัตราดอกเบี้ยทั้งหมดที่มีการตกลงไว้นั้นเป็นอัตราดอกเบี้ยลอยตัว จากการติดตามอย่างใกล้ชิด
  บริษัทตระหนักถึงสถานการณ์ของอัตราดอกเบี้ยระยะสั้น ดังนั้นหากเกิดสัญญาณของความผันผวนขึ้น
  บริษัทอาจใช้เครื่องมือป้องกันความเสี่ยงทางการเงินต่างๆ เพื่อจำกัดความเสี่ยงดังกล่าว

4)  ความเสี่ยงจากหนี้สงสัยจะสูญ

  บริษัทมีความเสี่ยงจากความสามารถในการชำระหนี้จากลูกหนี้ทางการค้าประเภทต่าง ๆ
  จากงบการเงินรวม ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2550 บริษัทมีบัญชีลูกหนี้การค้ารวม 3,357 ล้านบาท
  โดยลูกหนี้จำนวน 185 ล้านบาท เป็นลูกหนี้ที่มียอดค้างชำระนานกว่า 12 เดือน
  ซึ่งเป็นลูกหนี้ที่หนี้ค้างชำระในบริษัทย่อยของกลุ่ม
  อย่างไรก็ตามบริษัททำการตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญไว้แล้วเป็นจำนวนทั้งสิ้น 129 ล้านบาท
  เมื่อเดือนธันวาคม 2550 บริษัท สามารถ ไอ-โมบาย จำกัด (มหาชน) ซึ่งเป็น
  บริษัทย่อยได้ยื่นฟ้องต่อศาลแพ่งเพื่อเรียกร้องให้กิจการร่วมค้าไทย -
  โมบายชำระหนี้ที่ค้างชำระโดยเรียกค่าเสียหายพร้อมดอกเบี้ยจากการผิดสัญญารวมเป็นเงินทั้งสิ้น
  1,533 ล้านบาท ในส่วนของลูกหนี้การค้าภาครัฐ
  บริษัทจะมีการตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญเพียงบางส่วน
  เนื่องจากงานภาครัฐมีความเสี่ยงจากหนี้สงสัยจะสูญค่อนข้างน้อย
  แต่อาจจะมีการจ่ายชำระเงินล่าช้าบ้าง

  5) ความเสี่ยงจากการเป็นบริษัทที่ประกอบธุรกิจโดยการถือหุ้นในบริษัทอื่น (Holding
  Company)

  ในฐานะที่เป็นบริษัทที่ประกอบธุรกิจโดยการถือหุ้นในบริษัทอื่น ผลประกอบการของบริษัท
  จึงขึ้นอยู่กับเงินปันผลที่ได้รับจากบริษัทย่อย
  นอกจากนั้นการจ่ายเงินปันผลของบริษัทยังขึ้นอยู่กับผลประกอบการและกระแสเงินสดของบริษัทย่อยเหล่านั้น
  หากผลประกอบการของบริษัทย่อยไม่เป็นไปตามเป้าหมาย
  จะส่งผลต่อการจ่ายเงินปันผลของบริษัทได้

  บริษัท
  ได้บริหารความเสี่ยงดังกล่าวโดยมีนโยบายการลงทุนที่มุ่งเน้นการลงทุนในธุรกิจที่มีศักยภาพและมีแนวโน้มการเติบโตสูง
  มีรายได้ที่แน่นอน ความเสี่ยงต่ำ และให้ผลตอบแทนในการลงทุนสูงแก่บริษัท
  นอกจากนั้นยังกำหนดให้บริษัทในกลุ่มจัดทำแผนธุรกิจ
  และเสนอแผนดำเนินการและงบประมาณประจำปี
  ซึ่งต้องผ่านการพิจารณาและอนุมัติของคณะกรรมการบริษัท
  รวมทั้งมีการติดตามผลงานของแต่ละธุรกิจอย่างใกล้ชิดเพื่อวางแผนรับความเสี่ยงอย่างทันท่วงที

  ทั้งนี้ การจ่ายเงินปันผลของบริษัทย่อยและบริษัทร่วมเป็นไปตามกฎหมายที่บังคับใช้และ/หรือ
  ข้อจำกัดอื่นๆ รวมถึงสัญญาทางการเงินต่างๆ อย่างครบถ้วนทุกประการ