-----------------------------------------------------------------------
  14. ฐานะการเงินและผลการดำเนินงานสำหรับปี 2543

  -----------------------------------------------------------------------

14.1 สรุปงบการเงินรวมของ ปตท.สผ. และบริษัทย่อย

  ------------------------------ ------------- ------------- -------------
                                 2541          2542          2543

  สินทรัพย์รวม(ล้านบาท)              46,373        53,361        64,373

  หนี้สินรวม(ล้านบาท)                29,421        35,970        43,505

  ส่วนของผู้ถือหุ้น (ล้านบาท)           15,690        17,391        20,868

  รายได้จากการขาย (ล้านบาท)        8,652         13,050        21,519

  รายได้รวม (ล้านบาท)              12,249        14,887        22,616

  กำไร(ขาดทุน) สิทธิ (ล้านบาท)       2,217         2,190         5,433
  ------------------------------ ------------- ------------- -------------

14.2 ตารางสรุปอัตราส่วนทางการเงินที่สำคัญ

+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   |                                  | 2541    | 2542    | 2543    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
| อ |                                  |         |         |         |
| ัต |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ส |                                  |         |         |         |
| ภ |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| พ |                                  |         |         |         |
| ค |                                  |         |         |         |
| ล |                                  |         |         |         |
| ่อ |                                  |         |         |         |
| ง |                                  |         |         |         |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราส่วนสภาพคล่อง                  | 0.98    | 1.71    | 1.73    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราส่วนสภาพคล่องหมุนเร็ว            | 0.53    | 1.53    | 1.60    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราส่วนสภาพคล่องกระแสเงินสด        | -       | 0.75    | 1.39    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราส่วนหมุนเวียนลูกหนี้การค้า          | 10.52   | 11.66   | 10.08   |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | ระยะเวลาเก็บหนี้เฉลี่ย                | 34.22   | 30.87   | 35.72   |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
| อ |                                  |         |         |         |
| ัต |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ส |                                  |         |         |         |
| ่ว |                                  |         |         |         |
| น |                                  |         |         |         |
| แ |                                  |         |         |         |
| ส |                                  |         |         |         |
| ด |                                  |         |         |         |
| ง |                                  |         |         |         |
| ค |                                  |         |         |         |
| ว |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ม |                                  |         |         |         |
| ส |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ม |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| ถ |                                  |         |         |         |
| ใ |                                  |         |         |         |
| น |                                  |         |         |         |
| ก |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| ห |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ก |                                  |         |         |         |
| ำ |                                  |         |         |         |
| ไ |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
|   |                                  |         |         |         |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตรากำไรขั้นต้น                     | -       | -       | -       |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตรากำไรสุทธิ                      | 18.10   | 14.71   | 24.02   |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราผลตอบแทนผู้ถือหุ้น                | 17.31   | 12.76   | 28.40   |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
| อ |                                  |         |         |         |
| ัต |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ส |                                  |         |         |         |
| ่ว |                                  |         |         |         |
| น |                                  |         |         |         |
| แ |                                  |         |         |         |
| ส |                                  |         |         |         |
| ด |                                  |         |         |         |
| ง |                                  |         |         |         |
| ป |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| ะ |                                  |         |         |         |
| ส |                                  |         |         |         |
| ิท |                                  |         |         |         |
| ธ |                                  |         |         |         |
| ิภ |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| พ |                                  |         |         |         |
| ใ |                                  |         |         |         |
| น |                                  |         |         |         |
| ก |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| ด |                                  |         |         |         |
| ำ |                                  |         |         |         |
| เ |                                  |         |         |         |
| น |                                  |         |         |         |
| ิน |                                  |         |         |         |
| ง |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| น |                                  |         |         |         |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราผลตอบแทนจากสินทรัพย์            | 5.07    | 4.39    | 9.23    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราผลตอบแทนจากสินทรัพย์ถาวร        | 7.78    | 14.01   | 24.83   |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราการหมุนของสินทรัพย์              | 0.28    | 0.30    | 0.38    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+

+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
| อ |                                  |         |         |         |
| ัต |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ส |                                  |         |         |         |
| ่ว |                                  |         |         |         |
| น |                                  |         |         |         |
| ว |                                  |         |         |         |
| ิเ |                                  |         |         |         |
| ค |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ะ |                                  |         |         |         |
| ห |                                  |         |         |         |
| ์น |                                  |         |         |         |
| โ |                                  |         |         |         |
| ย |                                  |         |         |         |
| บ |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ย |                                  |         |         |         |
| ท |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ง |                                  |         |         |         |
| ก |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| เ |                                  |         |         |         |
| ง |                                  |         |         |         |
| ิน |                                  |         |         |         |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราส่วนหนี้สินต่อส่วนของผู้ถือหุ้น         | 1.74    | 2.07    | 2.08    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราส่วนความสามารถชำระดอกเบี้ย      | 4.00    | 4.03    | 9.89    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราส่วนความสามารถชำระภาระผูกพัน    | 0.00    | 0.00    | 0.47    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | อัตราการจ่ายเงินปันผล                | 0.00    | 31.23   | 36.00   |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
| ข |                                  |         |         |         |
| ้อ |                                  |         |         |         |
| ม |                                  |         |         |         |
| ูล |                                  |         |         |         |
| ต |                                  |         |         |         |
| ่อ |                                  |         |         |         |
| ห |                                  |         |         |         |
| ุ้น |                                  |         |         |         |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | มูลค่าหุ้นตามบัญชี                     | 53.31   | 53.35   | 32.01   |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | กำไรสุทธิต่อหุ้น                      | 6.97    | 6.72    | 8.33    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | เงินปันผลต่อหุ้น                      | 0.00    | 1.50    | 3.00    |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
| อ |                                  |         |         |         |
| ัต |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ก |                                  |         |         |         |
| า |                                  |         |         |         |
| ร |                                  |         |         |         |
| เ |                                  |         |         |         |
| ต |                                  |         |         |         |
| ิบ |                                  |         |         |         |
| โ |                                  |         |         |         |
| ต |                                  |         |         |         |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | สินทรัพย์รวม                        | 12.77   | 15.07   | 20.64   |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | หนี้สินรวม                          | (9.33)  | 22.26   | 20.95   |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | รายได้จากการขาย                   | 25.55   | 50.84   | 64.89   |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+
|   | กำไรสุทธิ                          | 166.10  | (1.22)  | 148.06  |
+---+----------------------------------+---------+---------+---------+

14.3 คำอธิบายและการวิเคราะห์ของฝ่ายจัดการ สำหรับปี 2543

ในปี 2543 เป็นปีที่ราคาน้ำมันในตลาดโลกอยู่ในระดับที่ค่อนข้างสูง
เมื่อเปรียบเทียบกับระดับราคาในปีที่ผ่านมา ประกอบกับภาวะเศรษฐกิจในประเทศเริ่มฟื้นตัว
เป็นผลให้ปริมาณการใช้ก๊าซธรรมชาติเพิ่มสูงขึ้น ปตท.สผ.
จึงพิจารณาใช้ประโยชน์จากปริมาณสำรองปิโตรเลียมที่มีอยู่อย่างมีประสิทธิภาพ เพื่อเพิ่มรายได้
ให้กับ ปตท.สผ. เช่น การเปลี่ยนปริมาณสำรองให้เป็นปริมาณการผลิต
โดยเพิ่มปริมาณการผลิตในบางโครงการที่ดำเนินการได้โดยใช้เงินลงทุนต่ำ
เพิ่มการผลิตน้ำมันและคอนเดนเสท รวมทั้งดำเนินการให้การผลิตเป็นไปตามแผนงาน นอกจากนั้น
ปตท.สผ. ยังมุ่งให้ความสำคัญต่อการขยายการลงทุนในต่างประเทศ
เพื่อเตรียมรองรับความต้องการก๊าซธรรมชาติที่เพิ่มขึ้นในระยะยาว โดย ปตท.สผ.
ได้เข้าลงทุนในโครงการสำรวจในแปลง บี, แปลง 48/95 และแปลง 52/97
บริเวณนอกชายฝั่งทะเลจีนใต้ ประเทศเวียดนาม โดยมีสัดส่วนการร่วมทุนร้อยละ 10
ในขณะเดียวกัน ปตท.สผ.
ยังคงดำเนินการศึกษาหาธุรกิจต่อเนื่องที่สร้างมูลค่าเพิ่มให้แก่ธุรกิจหลักของ ปตท.สผ.
และหาตลาดก๊าซธรรมชาติในการรองรับปริมาณสำรองของ ปตท.สผ. ในอนาคต

สำหรับการบริหารภายใน ปตท.สผ.
มุ่งเน้นการพัฒนาระบบการบริหารทรัพยากรบุคคลและสร้างวัฒนธรรมองค์กรให้มีประสิทธิภาพ
เพื่อรองรับการเจริญเติบโตของบริษัทในอนาคต

เมื่อต้นปี 2543 ปตท.สผ. ได้ทำการชำระคืนเงินกู้ก่อนครบกำหนดจำนวน 30 ล้านดอลลาร์สหรัฐฯ
ซึ่งเงินกู้จำนวนดังกล่าวเป็นเงินที่กู้ยืมมาจาก Credit Suisse First Boston, Singapore
Branch (CSFB) ที่อัตราดอกเบี้ย LIBOR + 2.5% ระยะเวลา 2 ปี โดยมี ปตท.สผ.อ. และ
บริษัท ปตท.สผ. ออฟชอร์ อินเวสเมนต์ จำกัด เป็นผู้ค้ำประกัน

ในปี 2543 ปตท.สผ. ได้เพิ่มทุนใน ปตท.สผ.อ. ซึ่งเป็นบริษัทย่อย
โดยเข้าซื้อหุ้นสามัญที่ออกใหม่ของ ปตท.สผ.อ. จำนวน 1,150 ล้านหุ้น ในราคาหุ้นละ 10 บาท
รวมเป็นจำนวนเงินทั้งสิ้น 11,500 ล้านบาท ทั้งนี้ ปตท.สผ. ได้ทยอยชำระเงินค่าหุ้นเพิ่มทุนให้กับ
ปตท.สผ.อ. ไปแล้วรวมเป็นจำนวนเงิน 7,900 ล้านบาท ยังเหลืออีกจำนวน 3,600 ล้านบาท
ซึ่งจะทำการทยอยชำระต่อไป สำหรับการเพิ่มทุนในครั้งนี้ทำให้ทุนจดทะเบียนของ ปตท.สผ.อ.
เพิ่มขึ้นเป็น 20,000 ล้านบาท และ ปตท.สผ. ยังคงเป็นผู้ถือหุ้นร้อยละ 99.99 อยู่เช่นเดิม
โดยการเพิ่มทุนของบริษัทย่อยดังกล่าวมีวัตถุประสงค์เพื่อให้การบริหารเงินของกลุ่ม ปตท.สผ.
มีความคล่องตัวมากยิ่งขึ้น

เมื่อวันที่ 30 สิงหาคม 2543 ที่ประชุมวิสามัญผู้ถือหุ้นของ ปตท.สผ. ได้มีมติอนุมัติให้ ปตท.สผ.
เปลี่ยนแปลงมูลค่าหุ้นที่ตราไว้ (Par Value) จากหุ้นละ 10 บาท เป็นหุ้นละ 5 บาท
พร้อมทั้งแก้ไขจำนวนหุ้นสามัญในหนังสือบริคณห์สนธิจาก 327,200,000 หุ้น เป็น 654,400,000
หุ้น ซึ่งตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยได้กำหนดให้วันที่ 20 กันยายน 2543
เป็นวันที่เริ่มการเปลี่ยนแปลงมูลค่าหุ้นที่ตราไว้ดังกล่าว

สำหรับผลการดำเนินงานปี 2543 ปตท.สผ. และบริษัทย่อย มีกำไรสุทธิ รวม 5,433 ล้านบาท
คิดเป็นกำไรสุทธิต่อหุ้น 8.33 บาท เมื่อเปรียบเทียบกับปี 2542 มีกำไรสุทธิ 2,190 ล้านบาท
คิดเป็นกำไรสุทธิต่อหุ้น 3.36 บาท

สำหรับปี 2543 ปตท.สผ. และบริษัทย่อย มีรายได้รวมทั้งสิ้น 22,616 ล้านบาทเมื่อเทียบกับปี
2542 จำนวน 14,887 ล้านบาท เพิ่มขึ้นร้อยละ 52 เนื่องจากรายได้จากการขายเพิ่มขึ้น 8,469
ล้านบาท หรือร้อยละ 65
รายได้ที่เพิ่มขึ้นเป็นผลมาจากปริมาณการขายก๊าซธรรมชาติที่เพิ่มขึ้นของโครงการไพลินและโครงการยาดานา
ประกอบกับราคาขายผลิตภัณฑ์ถัวเฉลี่ยที่สูงขึ้นในปี 2543 นอกจากนั้นแล้ว ปตท.สผ.และบริษัทย่อย
รับรู้
ผลกำไรสุทธิในบริษัทร่วมในปี 2543 จำนวน 160 ล้านบาท

ในส่วนของค่าใช้จ่ายนั้น สำหรับปี 2543 นี้ ปตท.สผ. และบริษัทย่อย มีค่าใช้จ่ายรวมทั้งสิ้น
13,126 ล้านบาท เทียบกับปี 2542 จำนวน 9,474 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 39
ค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นส่วนใหญ่เป็นค่าใช้จ่ายจากค่าเสื่อมราคาและค่าภาคหลวง
ซึ่งเพิ่มขึ้นตามปริมาณการขายที่เพิ่มขึ้น
ค่าใช้จ่ายในการผลิตเพิ่มขึ้นตามการผลิตที่เพิ่มขึ้นของโครงการยาดานา โครงการไพลิน
และจากค่าใช้จ่ายสำหรับเรือบรรทุก
คอนเดนเสทชั่วคราวในโครงการบงกช อนึ่ง
สำหรับค่าใช้จ่ายที่เป็นดอกเบี้ยจ่ายเพิ่มขึ้นเนื่องจากในปี 2543
ได้มีการตั้งดอกเบี้ยจ่ายขึ้นเป็นต้นทุนของสินทรัพย์จำนวน 22 ล้านบาท ในขณะที่ปี 2542
ตั้งดอกเบี้ยจ่ายขึ้นเป็นต้นทุนของสินทรัพย์จำนวน 385 ล้านบาท ปตท.สผ.
มีผลขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนในปี 2543 จำนวน 972 ล้านบาท
เป็นผลจากค่าเงินบาทที่อ่อนตัวลง

สำหรับฐานะการเงินของ ปตท.สผ. และบริษัทย่อย ณ วันที่ 31 ธ.ค. 2543 ปตท.สผ.
และบริษัทย่อย
มีสินทรัพย์รวมทั้งสิ้น 64,373 ล้านบาท สูงกว่าสิ้นปี 2542 จำนวน 11,012 ล้านบาท
สาเหตุหลักเนื่องจากการเพิ่มขึ้นของกระแสเงินสดสุทธิจากการดำเนินกิจการซึ่งอยู่ภายใต้บัญชีเงินสดและเงินลงทุนระยะสั้น
การลงทุนในบริษัท ไทยออยล์เพาเวอร์ จำกัด
และค่าใช้จ่ายล่วงหน้าที่เพิ่มขึ้นสำหรับการขนส่งก๊าซธรรมชาติจากแหล่งยาดานา ปตท.สผ.
และบริษัทย่อย มีหนี้สินรวม 43,179 ล้านบาท สูงกว่าสิ้นปี 2542 จำนวน 7,209 ล้านบาท
เป็นผลจากการเพิ่มขึ้นของการรับเงินล่วงหน้าจากลูกค้าตามสัญญาซื้อขายก๊าซธรรมชาติจากแหล่งยาดานา
ซึ่งอยู่ภายใต้บัญชีรายได้รอการรับรู้
และผลกระทบจากอัตราแลกเปลี่ยนต่อหุ้นกู้ไม่มีหลักประกันไม่ด้อยสิทธิ
รวมทั้งภาษีเงินได้ค้างจ่ายและเงินปันผลค้างจ่ายที่เพิ่มขึ้น

ในส่วนของการคุ้มครองความเสี่ยงภัยที่อาจเกิดขึ้นกับโครงการต่าง ๆ ปตท.สผ.
ได้ทำการซื้อประกันภัยโดยคำนึงถึงลักษณะความเสี่ยงภัยของแต่ละโครงการเป็นหลัก
มีทุนประกันภัยและวงเงินความคุ้มครองที่เหมาะสม

สำหรับอันดับความน่าเชื่อถือ (Credit Rating) ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543 ของ ปตท.สผ.
อยู่ในระดับ Baa³ จากการจัดอันดับของ Moody’s Investors Service ระดับ BBB-
จากการจัดอันดับของ Standard and Poor’s Ratings Group (S&P) ระดับ BBB
จากการจัดอันดับของ Japan Credit Rating Agency, Ltd. และระดับ AA
จากการจัดอันดับของ บริษัท ไทยเรทติ้งแอนด์อินฟอร์เมชั่น เซอร์วิส จำกัด