3. การประกอบธุรกิจ

3.1 ลักษณะบริการ

บมจ. ธนาคารกสิกรไทย
ประกอบกิจการธนาคารพาณิชย์ทุกประเภทตามที่ได้กำหนดไว้ในพระราชบัญญัติการธนาคารพาณิชย์และประกาศที่เกี่ยวข้อง
ซึ่งออกโดยธนาคารแห่งประเทศไทย โดยให้บริการผ่านเครือข่ายสาขาทั่วประเทศ ณ วันที่ 31
ธันวาคม 2544 ธนาคารมีเครือข่ายสาขาทั่วประเทศ ทั้งสาขาเต็มรูปแบบและสาขาย่อย จำนวน
529 สาขา โดยให้บริการแก่ลูกค้าของธนาคารและประชาชนทั่วไปผ่านเครื่อง ATM
ที่ติดตั้งอยู่ในสาขาและนอกสถานที่ในเขตกรุงเทพมหานคร จำนวน 634 เครื่อง
และในสาขาและนอกสถานที่ในส่วนภูมิภาค จำนวน 368 เครื่อง นอกจากนี้
ยังได้ติดตั้งเครื่องฝากเงินอัตโนมัติที่สาขาในเขตกรุงเทพมหานคร จำนวน 24 เครื่อง
และนอกสถานที่ในเขตกรุงเทพมหานครที่ห้างเทสโก้ โลตัส พระราม 4 จำนวน 1 เครื่อง
ธนาคารยังมีสาขาในต่างประเทศอีก 6 สาขา และสำนักงานตัวแทน 5 แห่ง
โดยมีศูนย์กลางการดำเนินงานและให้บริการที่สำนักงานใหญ่

นอกจากการประกอบธุรกิจธนาคารพาณิชย์แล้ว ธนาคารยังได้รับอนุญาตให้ประกอบธุรกิจอื่น คือ
ค้าหลักทรัพย์อันเป็นตราสารแห่งหนี้และจัดจำหน่ายหลักทรัพย์อันเป็นตราสารแห่งหนี้ (Securities
Dealing and Securities Underwriting) ที่ปรึกษาทางการเงิน (Financial
Advisors) นายทะเบียนหลักทรัพย์ (Securities Registrar) ผู้รับฝากทรัพย์สิน
(Custodian) ผู้แทนผู้ถือหุ้นกู้ (Debentureholder Representative)
ผู้ดูแลผลประโยชน์ของกองทุนรวม (Mutual Fund Supervisor)
ตัวแทนเพื่อทำหน้าที่สนับสนุนการจำหน่ายหน่วยลงทุน (Sale Support Agent)
บริการระบบทะเบียนสมาชิกกองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ (Register of Pension Fund)
นายทะเบียนสมาชิกกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ (Register of Provident Fund)
ตัวแทนจำหน่ายหุ้นในประเทศ (Selling Agent)

บริการหลัก

บริการหลักของธนาคาร สามารถแบ่งกว้าง ๆ ได้ดังนี้

- บริการรับฝากเงินจากประชาชนทั่วไปและบริการที่นำมาซึ่งรายได้ดอกเบี้ย ได้แก่
บริการด้านสินเชื่อ

- บริการที่นำมาซึ่งรายได้ค่าธรรมเนียม และรายได้อื่น ๆ ได้แก่ บริการด้านวาณิชธนกิจ
การลงทุนในหลักทรัพย์ บริการบัตรเครดิต บริการบัตร ATM กิจการด้านวิเทศพาณิชย์
การปริวรรตเงินตราต่างประเทศ และบริการอื่น ๆ เช่น บริการเล็ตเตอร์ออฟเครดิต
บริการแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ เป็นต้น

- บริการช่องทางการขายตรง (Direct Sale Channel) และ/หรือ
ช่องทางการขายทางพันธมิตรทางธุรกิจ

การดำเนินธุรกิจของธนาคารที่ให้บริการในรอบปี 2544

การประกอบกิจการวิเทศธนกิจ (Bangkok International Banking Facility)

เป็นบริการเพื่อการให้กู้ยืมเงินตราต่างประเทศแก่ลูกค้าทั้งในและนอกประเทศ
รวมทั้งการให้กู้ยืมเงินบาทแก่ธนาคารในต่างประเทศ
นอกจากนี้ยังสามารถให้บริการที่เกี่ยวกับการค้าต่างประเทศได้ด้วย
โดยการให้บริการจะต้องได้รับอนุญาตและเป็นไปตามหลักเกณฑ์ วิธีการ
และเงื่อนไขที่ธนาคารแห่งประเทศไทยกำหนด ในการประกอบธุรกรรมวิเทศธนกิจของธนาคาร
มิได้ทำให้เกิดภาระผูกพันและหนี้สินที่อาจเกิดขึ้นกับสถาบันการเงินอื่น

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 ธนาคารมียอดคงค้างการปล่อยสินเชื่อด้านวิเทศธนกิจ จำนวนเงิน
7,710.15 ล้านบาท หรือประมาณ 174.33 ล้านเหรียญสหรัฐ

การทำธุรกรรมด้านการปริวรรตเงินตราต่างประเทศ

การประกอบการด้านการปริวรรตเงินตราต่างประเทศคือ
การให้บริการรับซื้อหรือขายเงินตราต่างประเทศ ซึ่งหมายรวมถึงการรับซื้อหรือขาย
ธนบัตรต่างประเทศ ดราฟท์ เช็ค เช็คเดินทาง (Travellers Cheque) ธนาณัติ
(International Money Order) หรือคำสั่งโอนเงินระหว่างประเทศ
ซึ่งคำสั่งโอนเงินดังกล่าวอาจจะส่งโดยทาง สวิฟท์ เทเล็กซ์ หรือโทรเลขก็ได้ ณ วันที่ 31 ธันวาคม
2544
ธนาคารมีภาระหนี้ที่จะต้องจ่ายเงินตามตั๋วเงินต่างประเทศที่ขายออกไปแล้วแต่ลูกค้ายังมิได้นำมาขึ้นเงิน
(Foreign Draft Unclaimed) เป็นจำนวนเงิน 17.35 ล้านบาท

การบริการด้านวาณิชธนกิจ

ด้านวาณิชธนกิจสามารถแบ่งกิจกรรมได้เป็น 2 ประเภท คือ การให้บริการที่ปรึกษาทางการเงิน
และการให้บริการด้านตราสารหนี้

1. การให้บริการที่ปรึกษาทางการเงิน

ธนาคารมีบริการที่ปรึกษาทางการเงินในด้านการระดมทุน การปรับโครงสร้างหนี้
การควบรวมหรือซื้อกิจการ ที่ปรึกษาทางการเงินประเภทหนึ่งตามประกาศ เรื่อง
การให้ความเห็นชอบที่ปรึกษาทางการเงิน และขอบเขตการดำเนินงานที่ อจ. 4/2543
โดยได้รับความเห็นชอบจากสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์
มีกำหนดระยะเวลาตั้งแต่ 21 ธันวาคม 2543 ถึง 20 ธันวาคม 2548
ซึ่งรวมถึงที่ปรึกษาในการยื่นแบบแสดงรายการและหนังสือชี้ชวนในการออกและเสนอขายหุ้นกู้ต่อประชาชน
และที่ปรึกษาในการทำคำเสนอซื้อหลักทรัพย์

2. การให้บริการด้านตราสารหนี้

ธนาคารให้บริการด้านการจัดจำหน่าย และรับประกันการจำหน่ายตราสารหนี้ทุกประเภท ซึ่งรวมถึง
หุ้นกู้ระยะสั้น ระยะยาว ทั้งแปลงสภาพและไม่แปลงสภาพ ด้อยสิทธิและไม่ด้อยสิทธิ
มีหลักประกันและไม่มีหลักประกัน ตั๋วแลกเงิน ตั๋วสัญญาใช้เงิน พันธบัตร บัตรเงินฝาก
ให้กับบริษัทผู้ออกที่มีชื่อเสียงดี มีความเสี่ยงในระดับต่ำและเป็นที่ยอมรับในกลุ่มนักลงทุน
รวมทั้งการเข้าร่วมประมูล เพื่อทำหน้าที่ผู้จัดจำหน่ายและรับประกันการจำหน่ายพันธบัตรรัฐวิสาหกิจ
ในปี 2542-2544
ตลาดตราสารหนี้มีแนวโน้มการขยายตัวอย่างต่อเนื่องโดยธนาคารได้รับเลือกให้เป็นผู้จัดการการจำหน่ายตราสารหนี้ประเภทต่าง
ๆ ทั้งในรูปแบบของการรับประกันและไม่รับประกันการจำหน่าย
(ที่ไม่ได้เป็นการประมูลผ่านกรมบัญชีกลาง) เป็นมูลค่ารวมทั้งสิ้น 63,100 ล้านบาท 53,600
ล้านบาท และ 37,400 ล้านบาท ในปี 2542 ปี 2543 และ ปี 2544 ตามลำดับ
และธนาคารได้เข้าร่วมประมูลและได้รับเลือกให้เป็นผู้จัดจำหน่ายและรับประกันการจำหน่ายพันธบัตรรัฐวิสาหกิจมูลค่ารวม
6,000 ล้านบาท 16,710 ล้านบาทและ 8,838.80 ล้านบาท ในปี 2542 ปี 2543 และ ปี 2544
ตามลำดับ โดยการจำหน่ายที่มีมูลค่าลดลงนั้นเป็นไปตามสภาวะตลาดและการแข่งขัน อย่างไรก็ดี
ธนาคารยังนับเป็นสถาบันการเงินที่เป็นผู้จัดจำหน่ายตราสารหนี้สูงสุดเป็นอันดับที่ 3
จากการจัดอันดับของศูนย์ซื้อขายตราสารหนี้ (Thai Bond Dealing Center : TBDC) ในปี
2544

สำหรับธุรกรรมการซื้อ/ขายในตลาดรอง ธนาคารทำหน้าที่ซื้อ-ขายตราสารหนี้ทุกประเภทรวมถึง
หุ้นกู้ บัตรเงินฝาก ตั๋วเงิน พันธบัตร ตั๋วเงินคลัง กับนักลงทุนสถาบันประเภทต่าง ๆ เช่น
กองทุนรวม กองทุนสำรองเลี้ยงชีพ กองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ บริษัทประกัน บริษัทจำกัด
และนักลงทุน สถาบันต่างประเทศ เพื่อเป็นการเสริมสภาพคล่องให้กับตลาดตราสารหนี้โดยรวม

ในปัจจุบัน ภาวะการแข่งขันในด้านต่าง ๆ เป็นไปอย่างรุนแรงขึ้นมาก
โดยธนาคารทั้งในและต่างประเทศ 10-15 ราย เข้ามามีบทบาทมากขึ้นเป็นอย่างมาก
บริษัทผู้ออกตราสารโดยมากจะเป็นบริษัทที่มีชื่อเสียงดี และมีความน่าเชื่อถืออยู่ในเกณฑ์ที่สูง
โดยเฉพาะเมื่อมีการกำหนดให้ผู้ออกหุ้นกู้ต้องจัดอันดับความน่าเชื่อถือของหุ้นกู้ที่จัดจำหน่ายแล้ว
ผู้ออกหุ้นกู้ จึงจำกัดอยู่เพียงบริษัทใหญ่ที่มีเครดิตดีมากเท่านั้น
ทั้งนี้ผู้ลงทุนในกลุ่มของนักลงทุนรายย่อยได้เข้ามามีบทบาทมากขึ้นในการลงทุนในตราสารหนี้โดยผ่านการจำหน่ายทางสาขาของธนาคาร

บริการบัตรเครดิต

ด้วยความเป็นผู้นำและผู้ริเริ่มบริการบัตรเครดิตตั้งแต่ปี 2516
ธนาคารกสิกรไทยยังคงให้ความสำคัญในด้านคุณภาพและมาตรฐานของการให้บริการ
รวมทั้งการพัฒนาผลิตภัณฑ์และกลยุทธ์ทางการตลาดเพื่อการแข่งขันอย่างต่อเนื่อง ในรอบปี 2544
ธนาคารมุ่งขยายฐานบัตรเครดิตผ่านช่องทางใหม่ ๆ โดยการออกโครงการต่าง ๆ อาทิ
โครงการขายตรง (Direct Sales)
ซึ่งมีการจัดบูธรับสมัครบัตรเครดิตตามอาคารสำนักงานและห้างสรรพสินค้าทั้งในเขตกรุงเทพฯและเขตภูมิภาคโดยยกเว้นค่าธรรมเนียมแรกเข้าและรายปีในปีแรกพร้อมแจกของสมนาคุณ
ช่วงเดือนพฤษภาคมถึงกรกฎาคม ดำเนินโครงการส่งจดหมายเชิญลูกค้าเข้าร่วมเป็นผู้ถือบัตรเครดิต
เพื่อขยายฐานบัตรเครดิตของธนาคารกับลูกค้าที่ใช้ผลิตภัณฑ์อื่น ๆ ของธนาคาร สำหรับลูกค้าปัจจุบัน
ธนาคารได้จัดโครงการจับฉลากชิงโชค ในช่วงเดือนธันวาคม 2543 ถึงพฤษภาคม 2544
เพื่อกระตุ้นปริมาณการใช้บัตร อีกทั้งช่วยสร้างความสัมพันธ์อันดีระหว่างลูกค้าและธนาคาร
นอกจากนั้น
ยังมีโครงการส่งเสริมการตลาดร่วมกับห้างสรรพสินค้าและร้านค้ารับบัตรมอบส่วนลดและของสมนาคุณให้แก่ลูกค้าที่ให้ความไว้วางใจกับธนาคารเสมอมา
นอกจากนี้ ธนาคารยังให้ความสำคัญต่อการบำเพ็ญประโยชน์เพื่อสังคม โดยได้ร่วมกับสภากาชาดไทย
เสนอบัตรเครดิตร่วมธนาคารกสิกรไทย-สภากาชาดไทย
เพื่อให้ผู้ถือบัตรที่ใช้จ่ายผ่านบัตรมีส่วนร่วมในการสนับสนุนให้ธนาคารบริจาคเงินแก่สภากาชาดไทย
โดยเริ่มให้บริการตั้งแต่วันที่ 1 สิงหาคม 2544 ซึ่งได้รับความสนใจจากลูกค้าเป็นอย่างมาก

สำหรับด้านธุรกิจร้านค้ารับบัตรเครดิต
ธนาคารมุ่งเน้นในการขยายร้านค้าสถานที่รับบัตรเครดิตให้มีครอบคลุมทั่วประเทศ
เพื่ออำนวยความสะดวกแก่ผู้ถือบัตรให้สามารถนำบัตรเครดิตของธนาคารไปใช้ได้อย่างสะดวกสบาย
พร้อมทั้งขยายจุดติดตั้งเครื่องอนุมัติวงเงินอัตโนมัติ (Electronic Data Capture)
ให้แก่ร้านค้าสถานที่รับบัตรต่าง ๆ เพิ่มขึ้น โดยครอบคลุมธุรกิจหลากหลายประเภท
ทั้งห้างสรรพสินค้า ร้านค้าขายปลีก/ขายส่งขนาดใหญ่ ร้านค้าราคาพิเศษ (Discount Store)
โรงแรม โรงพยาบาล สถานที่พักผ่อนและบันเทิง รวมถึงงานแสดงสินค้าตามสถานที่ต่าง ๆ
นอกจากนั้น ยังมีบริการร่วมกับพันธมิตร เช่น การรับชำระค่าตั๋วเดินทางของบริษัท ขนส่ง จำกัด
ด้วยบัตรเครดิตและบัตรเดบิต การรับบัตรเครดิตที่ตู้โทรศัพท์ (เฉพาะรุ่น)
ขององค์การโทรศัพท์แห่งประเทศไทย รวมทั้งบริการ TFB e-Commerce Service
เพื่อให้ร้านค้าสถานที่รับบัตรและผู้ประกอบธุรกิจ ทั้งร้านค้าที่มีเว็บไซต์ของตนเอง
หรือร้านค้าที่เป็นสมาชิกของ บริษัท อินเทอร์เน็ตประเทศไทย จำกัด
สามารถสมัครเป็นร้านค้ารับบัตรเครดิตของธนาคารในการจำหน่ายสินค้าและบริการบนอินเทอร์เน็ตได้

บริการต่าง ๆ ในสายงานวิภัชธุรกิจ

จากสภาพเศรษฐกิจที่ถดถอยและการขยายตัวของสินเชื่อในอัตราที่ลดลง
ได้ส่งผลให้ธนาคารพาณิชย์ทุกแห่งต้องพยายามปรับตัว
โดยหันมาให้ความสำคัญกับกลุ่มลูกค้าผู้บริโภครายย่อยมากขึ้น
เนื่องจากเล็งเห็นว่าเป็นกลุ่มที่มีศักยภาพในการเติบโต ทำให้การแข่งขันในกลุ่มนี้มีมากขึ้น
ธนาคารพาณิชย์หลายแห่งได้พยายามพัฒนาบริการและผลิตภัณฑ์ทางการเงินรูปแบบใหม่ ๆ
เพื่อให้สามารถตอบสนองต่อความต้องการที่เปลี่ยนแปลงอยู่เสมอของลูกค้า
ตลอดจนพยายามสร้างความพึงพอใจอันสูงสุดแก่ลูกค้า
ธนาคารในฐานะที่เป็นหนึ่งในสถาบันการเงินชั้นนำของไทย
ที่มุ่งมั่นพัฒนาอยู่ตลอดเวลาเพื่อตอบสนองความต้องการของลูกค้า
ในรอบปีที่ผ่านมาได้นำเสนอรูปแบบการบริการใหม่ ๆ การพัฒนาเทคโนโลยีและการบริหารจัดการ
สายงานวิภัชธุรกิจที่ดูแลกลุ่มลูกค้าธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SMEs) และกลุ่มผู้บริโภครายย่อย
มุ่งมั่นที่จะนำเสนอและพัฒนาผลิตภัณฑ์/บริการทางการเงิน และดำเนินการโครงการต่าง ๆ
เพื่อตอบสนองความต้องการของลูกค้ารายย่อยอย่างต่อเนื่อง เช่น
โครงการบริหารความสัมพันธ์ของลูกค้า ( Customer Relationship Management)
เป็นการปรับเปลี่ยนรูปแบบการให้บริการและการขายเพื่อสร้างประสิทธิภาพสูงสุดในการดำเนินธุรกิจของธนาคาร
โดยกำหนดจากมุมมองด้านความต้องการ ความพึงพอใจในการใช้บริการ
โดยมีการจัดกลุ่มลูกค้าของธนาคารจากพฤติกรรมการใช้บริการ รายได้และความต้องการของลูกค้า
เพื่อปรับปรุงรูปแบบการให้บริการและรูปแบบสาขาให้เหมาะสมกับความต้องการของแต่ละกลุ่มลูกค้า
นอกจากนี้ ธนาคารยังได้จัดทีมขายตรงให้สอดคล้องกับลักษณะของทุกกลุ่มลูกค้า
การปรับรูปแบบบริการนี้จะอำนวยประโยชน์ให้กับลูกค้าได้อย่างเต็มที่

ในส่วนของบริการด้านสินเชื่อ ธนาคารมีโครงการปรับโครงสร้างงานเครดิต (Credit
Transformation) สำหรับลูกค้าธุรกิจรายย่อย
เป็นการปรับกระบวนการทำงานด้านเครดิตให้มีระบบหลักเกณฑ์ที่เป็นมาตรฐาน ชัดเจน
และมีการนำข้อมูลมาพัฒนาให้เกิดประโยชน์ในการบริหารเครดิตมากขึ้นส่งผลให้การดำเนินงานรวดเร็วขึ้น
คุณภาพของสินเชื่อดีขึ้น และให้บริการลูกค้าได้มีประสิทธิภาพมากขึ้น

สำหรับด้านเทคโนโลยีและอิเล็กทรอนิกส์ ธนาคารได้มีการพัฒนาอย่างต่อเนื่องจากภายใต้แนวคิดของ
TFB e-BANKING โดยมีการนำเสนอ บริการ TFB e-Internet Banking
ธนาคารทางอินเตอร์เน็ต ที่ลูกค้าสามารถทำธุรกรรมทางการเงินผ่านทางเว็บไซต์
WWW.gotoTFB.com/tfbebank และ TFB e-Web Shopping Card
บัตรที่ใช้ช็อปปิ้งทางอินเตอร์เน็ต รวมทั้งการนำเสนอ บริการ M-Commerce
เป็นการพัฒนาบริการที่เกี่ยวกับ Mobile Phone
ที่ลูกค้าสามารถซื้อบัตรชมภาพยนตร์ด้วยการใช้โทรศัพท์มือถือ สำหรับกิจกรรมส่งเสริมทางการตลาด
ธนาคารยังได้จัดกิจกรรมที่สอดคล้องคือ TFB e-coupon เป็นการคืนกำไร
โดยมอบส่วนลดร้านค้าให้แก่ลูกค้าที่ทำรายการที่เครื่องเอทีเอ็มของธนาคาร นอกจากนี้
ธนาคารได้เพิ่มความสามารถในการดำเนินธุรกิจ โดยหาพันธมิตรทางธุรกิจที่มีความชำนาญ
เพื่อพัฒนาบริการที่มีคุณภาพ เช่น บริษัท เซทเทเลม (ประเทศไทย ) จำกัด
ซึ่งมีระบบการพิจารณาอนุมัติสินเชื่อที่รวดเร็ว ทันสมัย และมีประสิทธิภาพ เป็นต้น

ด้านการพัฒนาการบริหารและการจัดการ ได้มีการแต่งตั้งรองกรรมการผู้จัดการ มร.เดวิด ลี
เฮ็นเดร็ก ซึ่งเป็นผู้มีประสบการณ์อย่างสูงทางด้านธุรกิจรายย่อยในด้านการพัฒนาผลิตภัณฑ์
การตลาดและการวิเคราะห์สินเชื่อมากกว่า 20 ปี เพื่อเข้ามาบริหารในสายงานวิภัชธุรกิจ
และเสริมศักยภาพให้ธนาคารสามารถแข่งขันในระดับสากล

บริการต่าง ๆ ในสายงานบรรษัทธุรกิจ

บริการในสายงานบรรษัทธุรกิจมีการให้บริการในรูปแบบต่าง ๆ ดังนี้

1. บริการสินเชื่อระยะสั้น เป็นบริการที่ธนาคารให้กู้ยืมเงินระยะสั้นไม่เกิน 1 ปี
แก่กิจการเพื่อเสริมสภาพคล่องและเป็นเงินทุนหมุนเวียนในการดำเนินธุรกิจ
ซึ่งธนาคารมีบริการสินเชื่อระยะสั้นอันหลากหลายให้ลูกค้าสามารถเลือกได้ตามความต้องการทั้ง
บริการกู้เบิกเงินเกินบัญชี (O/D) เงินให้กู้ยืมระยะสั้น ตั๋วสัญญาใช้เงิน (P/N) ประเภทต่าง ๆ
ที่เหมาะสมกับขนาดและประเภทของธุรกิจ ทั้งภาคเกษตรกรรม อุตสาหกรรม
หรือธุรกิจรับเหมาก่อสร้าง ตลอดจนการรับซื้อตั๋วสัญญาใช้เงิน และรับซื้อลดตั๋วแลกเงิน ในปี 2544
ธนาคารได้นำเสนอบริการสินเชื่อระยะสั้นประเภทตั๋วสัญญาใช้เงิน (Exclusive P/N)
ที่กำหนดอัตราดอกเบี้ยเงินให้กู้ยืม โดยธนาคารพิจารณาจากอัตราดอกเบี้ยในตลาดเงิน (Money
Market Rate) สำหรับลูกค้าชั้นดีขนาดกลางในสายงานบรรษัทธุรกิจ

2. บริการสินเชื่อระยะยาว
เป็นบริการที่ธนาคารสนับสนุนเงินลงทุนระยะยาวแก่ธุรกิจที่มีความต้องการใช้เงินทุนเพื่อลงทุนในกิจการ
หรือสินทรัพย์ถาวรที่ก่อให้เกิดผลตอบแทนจากการลงทุนในระยะยาว เช่น เงินกู้ทั่วไป
(Commercial Loan) การให้กู้ร่วม (Syndicate Loan) สินเชื่อโครงการ (Project
Finance) เป็นต้น
และเพื่อสนองตอบต่อความต้องการของลูกค้าเพิ่มเติมโดยนำเสนอบริการสินเชื่อระยะยาวที่กำหนดอัตราดอกเบี้ยคงที่ใน
2 ปีแรก สำหรับลูกค้าบรรษัทที่มีผลประกอบการดี

3. บริการค้ำประกันและออกหนังสือรับรองต่าง ๆ เป็นบริการที่ธนาคารให้การค้ำประกัน
อาวัลตั๋วสัญญาใช้เงิน บริการรับรองและจ่ายเงินตามตั๋วแลกเงิน
ตลอดจนบริการออกหนังสือรับรองสินเชื่อ (Letter of Intent)
หรือหนังสือแสดงข้อมูลทางการเงิน (Credit Information )
ตามที่ลูกค้าธนาคารหรือบุคคลที่สามร้องขอ
เพื่อเป็นหลักฐานในการประกอบการพิจารณาดำเนินกิจการ
ทำให้ลูกค้าได้รับความสะดวกในการติดต่อทำธุรกิจ นอกจากนี้
ธนาคารยังมีการพัฒนาผลิตภัณฑ์สินเชื่อที่ตรงกับความต้องการของลูกค้าเป็นสำคัญ
ตลอดจนปรับปรุงขั้นตอนการให้บริการ/การปฏิบัติการด้านสินเชื่อ เช่น
การปรับกระบวนการด้านสินเชื่อตามโครงการปรับโครงสร้างงานเครดิต (Credit
Transformation Project) ตามยุทธศาสตร์ของธนาคาร
เพื่อให้ลูกค้าได้รับการบริการที่รวดเร็วและมีมาตรฐานมากขึ้น
และได้เริ่มนำการกำหนดหลักเกณฑ์การกำหนดอัตราดอกเบี้ยที่ให้แก่ลูกค้าตามความเสี่ยงของธุรกิจ
ทั้งนี้ เพื่อให้ลูกค้าได้รับบริการที่ตรงกับความต้องการ ณ ระดับอัตราดอกเบี้ยที่เหมาะสม
เพื่อให้ธุรกิจของลูกค้าเติบโตได้อย่างมั่นคงและเพื่อช่วยลดโอกาสการเกิดหนี้ด้อยคุณภาพของธนาคารโดยรวม

4. การบริหารความสัมพันธ์ลูกค้า (Customer Relationship Management :CRM)
เป็นโครงการเพื่อสร้างวัฒนธรรมและแนวทางในการขายและการให้บริการภายใต้ความสัมพันธ์ที่ดีกับลูกค้า
โดยมีการปรับโครงสร้างองค์กร การแบ่งกลุ่มลูกค้าตามแนวคิดใหม่
การปรับปรุงกระบวนการเครดิตใหม่ บทบาทภาระหน้าที่ของผู้ดูแลความสัมพันธ์ลูกค้า
และการวัดประสิทธิภาพการทำงานของผู้ดูแลความสัมพันธ์ลูกค้าบรรษัท
จากแผนงานดังกล่าวทำให้มีการแบ่งกลุ่มลูกค้าในสายงานบรรษัทธุรกิจออกเป็น 3 กลุ่ม ดังนี้

- กลุ่มลูกค้าสหบรรษัทธนกิจ :
กลุ่มลูกค้าที่มีความต้องการใช้ผลิตภัณฑ์ของธนาคารที่มีความซับซ้อนมาก
และเป็นกลุ่มอุตสาหกรรมที่ต้องการความเชี่ยวชาญเฉพาะด้าน

- กลุ่มลูกค้าบรรษัทธนกิจ :
กลุ่มลูกค้าที่มีความต้องการใช้ผลิตภัณฑ์ของธนาคารที่มีความซับซ้อนปานกลาง

- กลุ่มลูกค้าพาณิชยบรรษัทธนกิจ :
กลุ่มลูกค้าที่มีความต้องการใช้ผลิตภัณฑ์ของธนาคารที่ไม่มีความซับซ้อน

ในแต่ละกลุ่มลูกค้าจะมีรูปแบบการขายและการให้บริการที่แตกต่างกันตามความต้องการของลูกค้าในแต่ละกลุ่ม
โดยเริ่มศึกษาและทำโครงการนำร่องศูนย์ความสัมพันธ์ลูกค้าบรรษัท
เพื่อบริการลูกค้าสายงานบรรษัทธุรกิจอย่างใกล้ชิดและมีประสิทธิภาพ
ซึ่งจะส่งผลให้ธนาคารสามารถตอบสนองความต้องการของ ลูกค้าสายบรรษัทกลุ่มต่าง ๆ ได้สูงสุด
นำมาซึ่งผลกำไรในระยะยาว

5. บริการด้านธุรกิจต่างประเทศผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ (Trade Connect)
เป็นหนึ่งในช่องทางการให้บริการผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ (Corporate Connect)
เพื่ออำนวยความสะดวกให้กับลูกค้านิติบุคคล
โดยสามารถทำธุรกรรมทางการเงินที่เกี่ยวข้องกับการค้าระหว่างประเทศ
ทั้งด้านการนำเข้าและการส่งออก
จากเครื่องคอมพิวเตอร์ในสำนักงานของลูกค้าผ่านระบบสื่อสารมายังธนาคาร
ทำให้ลูกค้าประหยัดเวลาในการเดินทางมาติดต่อกับธนาคารด้วยตนเอง
ส่วนเอกสารประกอบการทำธุรกรรมต่าง ๆ สามารถส่งผ่านเครื่องโทรสารหรือช่องทางอื่น ๆ
ภายในวันที่ทำธุรกรรมให้กับธนาคารตรวจสอบ นอกจากนี้
ลูกค้าสามารถติดตามสถานะของเอกสารหรือรายการต่าง ๆ
รวมถึงข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับธุรกรรมนั้นได้ตลอด 24 ชม.
เป็นการเพิ่มประสิทธิภาพในการบริหารและการจัดการภายในบริษัทของลูกค้า
อันจะส่งผลให้ธนาคารสามารถขยายฐานลูกค้าที่ทำธุรกิจทางด้านการค้าระหว่างประเทศเพิ่มขึ้นได้อย่างก้าวกระโดด

6. บริการด้านการซื้อขายเงินตราประเทศ F/X Connect
เป็นหนึ่งในช่องทางการให้บริการผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ (Corporate Connect)
เพื่ออำนวยความสะดวกให้กับลูกค้านิติบุคคล
โดยลูกค้าซื้อขายเงินตราต่างประเทศด้วยตนเองผ่านหน้าจอคอมพิวเตอร์ที่สำนักงานของลูกค้า
สามารถทำธุรกรรมได้ทันทีอย่างสะดวก รวดเร็ว และถูกต้องเสมือนมีห้องค้าส่วนตัว
และสามารถเรียกดูธุรกรรมย้อนหลังได้ถึง 6 เดือน
รวมถึงสามารถรับทราบข้อมูลข่าวสารของอัตราแลกเปลี่ยนได้อย่างทันท่วงที
ซึ่งการพัฒนาช่องทางดังกล่าวส่งผลให้ลูกค้ามาใช้บริการกับธนาคารเพิ่มขึ้น

7. บริการจัดการด้านการเงิน (Cash Management) ในปี 2544
ธนาคารได้พัฒนาการให้บริการจัดการด้านการเงินผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ (Cash Connect)
ซึ่งเป็นหนึ่งในช่องทางของการใช้บริการผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ (Corporate Connect)
เพื่ออำนวยความสะดวกให้กับลูกค้านิติบุคคล
โดยสามารถทำธุรกรรมทางการเงินที่เกี่ยวข้องกับการจัดการด้านการเงิน
จากเครื่องคอมพิวเตอร์ในสำนักงานของลูกค้าผ่านระบบสื่อสารมายังธนาคาร
บริการจัดการด้านการเงินแบ่งบริการออกเป็น 5 กลุ่ม
เพื่อตอบสนองความต้องการในการดำเนินธุรกิจประกอบด้วยกลุ่มบริการลูกค้าสัมพันธ์
กลุ่มบริการคู่ค้าสัมพันธ์ กลุ่มบริการพนักงานสัมพันธ์ กลุ่มบริหารสภาพคล่อง และกลุ่มบริการข้อมูล
ผลที่บริษัทจะได้รับจากการใช้บริการคือ บริหารกระแสเงินสดรับ-จ่ายได้อย่างมีประสิทธิภาพ
บริหารความเสี่ยงได้ดีขึ้น ปรับปรุงระบบการควบคุมและตรวจสอบภายใน
ลดต้นทุนและค่าใช้จ่ายดำเนินงาน และเพิ่มผลตอบแทนและรายได้ดอกเบี้ยรับ

การพัฒนาช่องทางการให้บริการนี้จะส่งผลให้ธนาคารได้ปริมาณธุรกิจที่เพิ่มขึ้นจากลูกค้า
อันจะส่งผลให้ธนาคารได้สัดส่วนทางการตลาดเพิ่มขึ้น

8. กลุ่มบริการธุรกิจหลักทรัพย์ ในปี 2544
ธนาคารได้รับความเห็นชอบให้เป็นผู้มีคุณสมบัติในการเป็นผู้ดูแลผลประโยชน์ของกองทุนรวมจากสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์
(ก.ล.ต.) ธนาคารได้มุ่งเน้นพัฒนาการให้บริการอย่างต่อเนื่อง
โดยได้นำซอฟต์แวร์ที่ทันสมัยจากประเทศออสเตรเลียมาช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการปฏิบัติงานและตอบสนองความต้องการของลูกค้า
เพื่อให้เกิดความพึงพอใจสูงสุด ขณะเดียวกัน
ได้ปรับเปลี่ยนโครงสร้างและวิธีการปฏิบัติงานเพื่อให้ลูกค้าได้รับบริการที่มีมาตรฐานสูง รวดเร็ว
และถูกต้อง
และเพื่อเป็นการรับรองคุณภาพในบริการรับฝากทรัพย์สินและบริการผู้ดูแลผลประโยชน์ของกองทุนรวมให้ได้มาตรฐานสากล
ธนาคารจึงมีแผนพัฒนาบริการไปสู่มาตรฐานการรับรองคุณภาพ ISO 9001:2000 ในปี 2545
นอกจากนี้
ธนาคารได้ขยายธุรกิจการให้บริการผู้ดูแลผลประโยชน์กองทุนรวมและบริการนายทะเบียนหลักทรัพย์ให้แก่กองทุนรวมเพื่อการเลี้ยงชีพ
และอยู่ระหว่างดำเนินการพัฒนาการให้บริการเป็นผู้ประสานงานสินเชื่อ (Facility Agent
Service) ให้แก่โครงการเงินกู้ร่วม
เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันและขยายฐานลูกค้าให้แก่ธนาคาร
ซึ่งคาดว่าจะให้บริการได้ภายในปี 2545 และในเดือนธันวาคม 2544
ธนาคารได้สิ้นสุดการให้บริการระบบทะเบียนสมาชิกกองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ อย่างไรก็ตาม
ในปี 2545
ธนาคารจะให้บริการโดยผ่านทางบริษัทร่วมทุนระหว่างธนาคารกับกองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการและ
KAZ Computer (บริษัทที่จดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ประเทศออสเตรเลีย) โดยมีชื่อว่า Thai
Administration Service Company (TAS)
ซึ่งเป็นบริษัทแรกในประเทศไทยที่จัดตั้งเพื่อให้บริการด้านระบบทะเบียนสมาชิกซึ่งจะให้บริการแก่กองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการได้อย่างมีประสิทธิภาพ

3.2 การตลาดและภาวะการแข่งขัน

1. ลักษณะตลาด

ธนาคารพาณิชย์ทั้งระบบ ประกอบด้วย ธนาคารไทย 13 แห่ง และสาขาธนาคารต่างประเทศ 21
แห่ง มีส่วนแบ่งการตลาดทางด้านสินทรัพย์ เงินฝาก และเงินให้สินเชื่อหลังหักค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ
ดังนี้

อันดับธนาคารพาณิชย์ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544

(หน่วย : ล้านบาท)

  ---------------------- ----------- ------------------- ----------- ------------------- ------------------------- -------------------
  ธนาคาร                 สินทรัพย์      ส่วนแบ่งตลาด(ร้อยละ)   เงินฝาก      ส่วนแบ่งตลาด(ร้อยละ)   เงินให้สินเชื่อหลังหักค่าเผื่อหนี้ฯ   ส่วนแบ่งตลาด(ร้อยละ)

  กรุงเทพ                 1,249,031   19.48               1,071,931   21.19               649,749                   18.99

  กรุงไทย                 976,510     15.23               866,955     17.14               390,488                   11.41

  กสิกรไทย                774,385     12.08               664,846     13.14               437,440                   12.79

  ไทยพาณิชย์               716,049     11.17               600,990     11.88               432,914                   12.65

  กรุงศรีอยุธยา             438,560     6.84                372,250     7.36                331,424                   9.69

  ทหารไทย                367,452     5.73                300,894     5.95                264,029                   7.72

  นครหลวงไทย             298,892     4.66                262,153     5.18                59,662                    1.74

  ไทยธนาคาร              271,338     4.23                168,935     3.34                120,312                   3.52

  เอเชีย                  159,372     2.49                139,419     2.76                105,100                   3.07

  ศรีนคร                  191,157     2.98                173,389     3.43                51,003                    1.49

  ดีบีเอส ไทยทนุ            99,019      1.54                77,173      1.53                72,397                    2.12

  สแตนดาร์ดชาร์เตอร์นครธน   69,920      1.09                57,650      1.14                52,297                    1.53

  ยูโอบี รัตนสิน             54,929      0.86                42,045      0.83                20,933                    0.61

  รวม                    5,666,614   88.38               4,798,630   94.85               2,987,747                 87.33

  ธนาคารต่างประเทศ        744,855     11.62               260,498     5.15                433,454                   12.67

  ระบบธนาคารพาณิชย์        6,411,469   100.00              5,059,128   100.00              3,421,201                 100.00
  ---------------------- ----------- ------------------- ----------- ------------------- ------------------------- -------------------

ที่มา : ธ.พ. 1.1 และ ธ.พ. 1.2

2. สภาพการแข่งขันภายในธุรกิจธนาคารพาณิชย์

นับจากวิกฤตการณ์ทางการเงินในปี 2540 ฐานะการเงินของสถาบันการเงินไทยอ่อนแอลง
และต้องใช้เวลายาวนานกว่าที่คาดในการล้างผลขาดทุนสะสมที่เกิดจากปัญหาหนี้ไม่ก่อให้เกิดรายได้
เนื่องจากภาวะเศรษฐกิจซบเซาต่อเนื่อง
ประกอบกับเหตุการณ์ก่อวินาศกรรมที่ประเทศสหรัฐอเมริกาเมื่อวันที่ 11 กันยายน 2544
ที่ส่งผลให้เศรษฐกิจโลกตกต่ำลง ทำให้การฟื้นตัวของเศรษฐกิจไทยสะดุดและยืดเยื้อออกไปอีก

ภาวะเศรษฐกิจไทยที่ยังไม่ฟื้นตัว
ทำให้ความต้องการสินเชื่อใหม่ลดลงและก่อปัญหาสภาพคล่องล้นระบบตามมา สถาบันการเงินต่าง ๆ
จึงต้องแข่งขันกันอย่างรุนแรง เพื่อรักษาส่วนแบ่งการตลาด และขยายฐานธุรกิจเพื่อสร้างรายได้
โดยจำเป็นต้องใช้กลยุทธ์การตัดราคาหรือลดอัตราดอกเบี้ยเงินกู้
ทำให้กำไรจากส่วนต่างอัตราดอกเบี้ยน้อยลง

สถานการณ์ดังกล่าวเป็นปัญหาที่ธนาคารกสิกรไทยต้องแก้ไข เช่นเดียวกับสถาบันการเงินอื่น ๆ
โดยธนาคารได้ดำเนินการปรับตัวไปควบคู่กันใน 2 ด้านสำคัญ คือ เพิ่มรายได้และลดรายจ่าย

ในด้านการเพิ่มรายได้นั้น ธนาคารได้แบ่งกลุ่มลูกค้าออกเป็น 2 กลุ่มใหญ่ คือ กลุ่มสินเชื่อรายใหญ่
และรายย่อย พร้อมกับปรับปรุงสายงานบริการเพื่อให้การดูแลลูกค้าแต่ละกลุ่มอย่างชัดเจน
รวมถึงการปรับปรุงกระบวนการทำงานที่เกี่ยวข้อง อาทิเช่น กลุ่มลูกค้ารายใหญ่
โดยใช้กลยุทธ์ในการพัฒนา E-Banking ผ่านผลิตภัณฑ์ภายใต้ชื่อบริการ “Corporate Connect”

ขณะที่กลุ่มลูกค้ารายย่อย เดิมธนาคารเน้นแต่สินเชื่อเพื่อที่อยู่อาศัยเท่านั้น
ซึ่งเป็นสินเชื่อที่มีหลักประกัน และความเสี่ยงต่ำ แต่แนวทางต่อจากนี้ไปจะหันมารุกสินเชื่อบุคคลอื่น ๆ
ที่ไม่มีหลักประกันเพิ่มมากขึ้น ซึ่งเป็นกลุ่มเป้าหมายที่สาขาธนาคารต่างประเทศ
และธนาคารไทยที่มีธนาคารต่างประเทศเข้ามาควบคุมการบริหาร ได้บุกเบิกไว้แล้วในปีนี้
และมีการแข่งขันค่อนข้างรุนแรง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในด้านราคา

สำหรับกลยุทธ์ในการลดรายจ่ายนั้น ธนาคารได้มุ่งเน้นที่การปรับปรุงรูปแบบการทำงาน
ลดความซ้ำซ้อนและใช้เทคโนโลยีมาให้บริการทดแทนแรงงานคน
ที่มีต้นทุนการให้บริการแพงกว่าการใช้บริการจากเครื่องอิเล็กทรอนิกส์
ซึ่งการปรับกระบวนการทำงานนี้ คาดว่าจะมีผลให้ธนาคารสามารถควบรวมและปิดสาขาได้เพิ่มขึ้น
รวมถึงลดจำนวนพนักงานลง ซึ่งในปีนี้ ธนาคารก็ได้จัดโครงการเกษียณก่อนอายุขึ้นอีกครั้งหนึ่ง

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 ธนาคารมีส่วนแบ่งการตลาดอยู่ในอันดับที่ 3 ในระบบธนาคารพาณิชย์
โดยมีส่วนแบ่งตลาดด้านสินทรัพย์ร้อยละ 12.08 ส่วนแบ่งตลาดเงินฝากร้อยละ 13.14
ของยอดเงินฝากรวม และมีส่วนแบ่งตลาดสินเชื่อคิดเป็นร้อยละ 12.79
ของยอดเงินให้สินเชื่อรวมทุกธนาคาร

3.3 การจัดหาผลิตภัณฑ์และบริการ

3.3.1 แหล่งที่มาของเงินทุน

ธนาคารมีแหล่งเงินทุนที่สำคัญ 3 ประเภท ที่นำมาใช้ในธุรกิจ ได้แก่ เงินฝาก
รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน การกู้ยืม

เงินฝากเป็นแหล่งเงินทุนที่สำคัญที่สุดของธนาคาร
ธนาคารให้บริการด้านเงินฝากผ่านเครือข่ายสาขาของธนาคารทั้งในประเทศและต่างประเทศ
โดยการให้บริการแบ่งออกเป็น 2 ประเภทได้แก่
เงินฝากชนิดไม่มีดอกเบี้ยหรือเรียกว่าเงินฝากกระแสรายวัน และเงินฝากชนิดมีดอกเบี้ย ซึ่งได้แก่
เงินฝากออมทรัพย์ (ยกเว้นสถาบันการเงิน) และเงินฝากประจำ

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 ธนาคารมีจำนวนเงินฝากทั้งสิ้น 664,532 ล้านบาท
รายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน 13,823 ล้านบาท และเงินกู้ยืม 48,748 ล้านบาท

3.3.2 นโยบายอัตราดอกเบี้ยเงินรับฝาก

ธนาคารมีนโยบายในการกำหนดอัตราดอกเบี้ยเงินรับฝาก โดยพิจารณาปัจจัยด้านสภาพคล่อง
ความต้องการใช้เงิน การให้สินเชื่อ
นโยบายในการบริหารความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงอัตราดอกเบี้ยและความเสี่ยงด้านสภาพคล่องของธนาคาร
นอกจากนี้ ธนาคารยังพิจารณาปัจจัยภายนอกต่าง ๆ ประกอบเช่น อัตราเงินเฟ้อ
ภาวะเศรษฐกิจของประเทศ อัตราผลตอบแทนและอัตราดอกเบี้ยของตลาดโดยรวม

3.3.3 เงินรับฝากจากกลุ่มเจ้าหนี้สูงสุด 10 อันดับแรก

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 ธนาคารมียอดเงินฝากจากกลุ่มเจ้าหนี้สูงสุด 10 อันดับแรก เป็นจำนวน
11,686 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 1.81
ของยอดเงินฝากทั้งหมดรวมเงินฝากของกลุ่มสถาบันการเงิน
โดยยอดเงินรับฝากจากกลุ่มเจ้าหนี้สูงสุด 10 อันดับแรก เป็นเงินฝากจากประชาชนทั่วไป
และนิติบุคคลที่ไม่มีความเกี่ยวข้องกับธนาคาร
ธนาคารไม่มียอดเงินกู้ยืมจากผู้ฝากเงินหรือเจ้าหนี้รายใดรายหนึ่งเกินกว่าร้อยละ 10
ของเงินรับฝากและเงินกู้ยืมทั้งหมดของธนาคาร

3.3.4 การให้กู้ยืม

1. นโยบายและเป้าหมายการให้กู้ยืม

ธนาคารกำหนดเป้าหมายการกระจายสินเชื่อในภาพรวม โดยธนาคารพิจารณาจากปัจจัยต่าง ๆ เช่น
การเติบโตของภาวะเศรษฐกิจ สภาพการแข่งขัน อัตราการขยายตัวของอุตสาหกรรม
รวมทั้งนโยบายธนาคารและธนาคารแห่งประเทศไทย
ซึ่งธนาคารมีนโยบายให้การสนับสนุนด้านสินเชื่อโดยกระจายให้แก่ภาคธุรกิจและลูกค้ากลุ่มต่าง ๆ
เพื่อกระจายความเสี่ยง ทั้งนี้
ธนาคารยังคงมุ่งเน้นการให้สินเชื่อแก่ธุรกิจที่อยู่ในภาคอุตสาหกรรมที่มีความสำคัญต่อภาคเศรษฐกิจของประเทศสูง
ซึ่งได้แก่ อุตสาหกรรมการผลิต การส่งสินค้าออก ภาคการเกษตร และการท่องเที่ยว เป็นต้น
สำหรับอุตสาหกรรมที่ธนาคารมีการระมัดระวังในการปล่อยสินเชื่อได้แก่ อุตสาหกรรมเหล็ก
อุตสาหกรรมยาสูบ ธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ อาทิ การซื้อขายที่ดินเปล่า อาคารพาณิชย์ อพาร์ตเม้นท์
ศูนย์การค้า และสนามกอล์ฟ เป็นต้น

2. การกำหนดนโยบายการให้กู้ยืม

ฝ่ายนโยบายเครดิตได้จัดทำรายงานเงินให้สินเชื่อรายเดือน
รวมทั้งวิเคราะห์และเปรียบเทียบกับเป้าหมายเงินให้สินเชื่อที่ธนาคารกำหนดขึ้น
เพื่อใช้เป็นข้อมูลในการบริหารงานของธนาคาร
โดยจะนำข้อมูลที่ได้จากการวิเคราะห์มากำหนดนโยบายและกลยุทธ์ของธนาคารให้สอดคล้องกับภาวะการณ์และสภาพการแข่งขันในปัจจุบัน

3. การบริหารความเสี่ยงจากการให้กู้ยืม

นโยบายการให้กู้ยืมเป็นองค์ประกอบที่สำคัญของกระบวนการบริหารเครดิตของธนาคาร
ซึ่งธนาคารได้มีการดำเนินการปรับปรุงการบริหารความเสี่ยงด้านเครดิตมาอย่างต่อเนื่องเพื่อได้เครดิตที่มีคุณภาพ
โดยในระยะเวลาที่ผ่านมานอกเหนือจากการบริหารเครดิตอย่างมีวินัยอย่างต่อเนื่องแล้ว
ทางธนาคารยังได้มีการนำการจัดอันดับเครดิตลูกค้ามาใช้งาน
มีการกำหนดสัดส่วนเครดิตให้มีการกระจายความเสี่ยงอย่างเหมาะสม
การกำหนดนโยบายเครดิตให้ผู้ใช้งานมีแนวทางการดำเนินการที่ชัดเจน อย่างไรก็ตาม
ธนาคารยังคงมีความพยายามพัฒนาแนวทางการดำเนินการด้านเครดิตอย่างต่อเนื่อง
เพื่อให้มีมาตรฐานเท่าระดับสากลโดยได้มีโครงการปรับโครงสร้างงานเครดิต (Credit
Transformation) ซึ่งเป็น 1 ใน 8 โครงการยุทธศาสตร์ที่สำคัญของธนาคาร
ที่มีวัตถุประสงค์พื้นฐานหลักที่สำคัญเพื่อสร้างวัฒนธรรมเครดิต และปรับกระบวนการเครดิตใหม่
โดยยึดเป้าหมายหลักของธนาคารเรื่องการเพิ่มคุณภาพเครดิต การลดต้นทุนการดำเนินงาน
และการเพิ่มคุณภาพการให้บริการ
ในขณะเดียวกันก็เสริมสร้างวินัยในการขยายตัวของสินทรัพย์ของธนาคาร โดยมีหลักการที่สำคัญ อาทิ
การกำหนดบทบาทหน้าที่และความรับผิดชอบของผู้ปฏิบัติงานเครดิตอย่างชัดเจน อาทิ
ผู้พิจารณาเครดิต ผู้ดูแลความสัมพันธ์ลูกค้า การกำหนดอำนาจการอนุมัติเครดิตที่เหมาะสม
การนำระบบเทคโนโลยีสารสนเทศมาเพิ่มประสิทธิภาพในการทำงาน
และการกำหนดทิศทางและนโยบายเครดิตที่ชัดเจน นอกจากนี้
ได้วางนโยบายเพื่อกระจายความเสี่ยง
โดยการกำหนดเป้าหมายการเติบโตของเครดิตแต่ละอุตสาหกรรมในแต่ละปีตามสภาวะเศรษฐกิจของประเทศ
ความต้องการของตลาด และสภาพการแข่งขัน

การปรับกระบวนการด้านเครดิตครอบคลุมสินเชื่อเพื่อธุรกิจประเภทต่าง ๆ
รวมถึงบริการด้านบัตรเครดิตและสินเชื่อส่วนบุคคล
โดยธนาคารได้มีการจัดรูปแบบองค์กรเพื่อให้บรรลุจุดมุ่งหมายการปรับกระบวนการโดยการตั้ง 5
ฝ่ายงาน (ฝ่ายบริหารสัดส่วนธุรกิจบรรษัท ฝ่ายบริหารสัดส่วนธุรกิจวิภัช ฝ่ายพิจารณาเครดิต
ฝ่ายทบทวนสินทรัพย์เสี่ยง และฝ่ายบริหารข้อมูลเครดิต) และ 2
ส่วนงานที่ทำหน้าที่สนับสนุนงานเครดิต
ออกแบบกระบวนการและขั้นตอนการปฏิบัติงานด้านเครดิตที่เหมาะสมกับลักษณะของความเสี่ยงของลูกค้าประเภทต่าง
ๆ จัดหาเครื่องมือในการวัดความเสี่ยงด้านเครดิต
กำหนดนโยบายเครดิตและพัฒนาศักยภาพบุคลากรด้านเครดิตโดยการฝึกอบรมบุคลากรเพื่อรองรับการดำเนินธุรกิจของธนาคาร
โดยได้มีการทดลองดำเนินการในโครงการนำร่อง ซึ่งได้ผลลัพธ์เป็นที่น่าพอใจ
จึงได้เริ่มมีการขยายผลการนำไปใช้งาน ซึ่งธนาคารได้มีการติดตามและประเมินผลอย่างต่อเนื่อง
เพื่อหาข้อบกพร่องและดำเนินการปรับปรุงแก้ไข
เพื่อให้ได้กระบวนการบริหารเครดิตที่มีประสิทธิภาพอยู่ตลอดเวลา

นอกเหนือจากกลไกที่กล่าวมาข้างต้น
ธนาคารได้เน้นความสำคัญของการรักษาคุณภาพสินทรัพย์และมาตรฐานการปฏิบัติงาน
โดยกำหนดแนวทางการทบทวนสินทรัพย์ที่ชัดเจนภายใต้ระยะเวลาที่กำหนดอย่างต่อเนื่อง
ซึ่งประกอบด้วยการทบทวนคุณภาพของข้อมูล กระบวนการวิเคราะห์ข้อมูล กระบวนการตัดสินใจ
คุณภาพเครดิต และรวมถึงความเหมาะสมและทันต่อสถานการณ์ของนโยบายเครดิต

ในส่วนของการประเมินราคาหลักประกัน
ทางธนาคารมีวิธีการประเมินราคาหลักประกันแต่ละประเภท
ซึ่งได้กำหนดไว้เป็นมาตรฐานของธนาคาร

4. เงินให้กู้ยืมคงค้างแก่ลูกหนี้สูงสุด 10 อันดับแรก

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 ธนาคารมียอดเงินให้กู้ยืมคงค้างทั้งหมดของธนาคาร
(ไม่รวมรายการระหว่างธนาคารและตลาดเงิน) จำนวน 466,309 ล้านบาท
มียอดเงินให้กู้ยืมคงค้างแก่ลูกหนี้สูงสุด 10 อันดับแรก จำนวน 55,219 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ
11.84 ต่อเงินให้กู้ยืมทั้งสิ้น

5. การปรับโครงสร้างหนี้

ในปี 2544 ธนาคารทำสัญญาปรับโครงสร้างหนี้กับลูกหนี้รวม 31,032 ราย
มูลหนี้ตามบัญชีก่อนปรับโครงสร้างหนี้ประมาณ 62,330 ล้านบาท
แต่ถ้าพิจารณารวมของธนาคารและบริษัทย่อย การปรับโครงสร้างหนี้กับลูกหนี้จะมีจำนวนรวม
34,367 ราย มูลหนี้ตามบัญชีก่อนปรับโครงสร้างหนี้ประมาณ 77,251 ล้านบาท
โดยมีรายละเอียดของการปรับโครงสร้างหนี้ที่มีผลขาดทุนมีดังนี้

(หน่วย : ล้านบาท)

+-------------+----+-----+------+------+-----+------+------+-------+
| รูปแบบ       | ธน |     |      |      | ธ   |      |      |       |
|             | าค |     |      |      | นาค |      |      |       |
| การปร       | าร |     |      |      | ารแ |      |      |       |
| ับโครงสร้างหนี้ |    |     |      |      | ละบ |      |      |       |
|             |    |     |      |      | ริษัท |      |      |       |
|             |    |     |      |      | ย่อย |      |      |       |
+-------------+----+-----+------+------+-----+------+------+-------+
|             | จ  | จ   |      | ขาดท | จำ  | จ    |      | ขาด   |
|             | ำน | ำนว |      | ุนจาก | นวน | ำนวน |      | ทุนจาก |
|             | วน | นหน |      |      |     | หนี้ตา |      |       |
|             |    | ี้ตาม |      | ป    | ราย | มบัญชี |      | ปรับ   |
|             | ร  | บัญชี |      | รับโค |     |      |      | โครงส |
|             | าย |     |      | รงสร |     |      |      | ร้างหนี้ |
|             |    |     |      | ้างหนี้ |     |      |      |       |
+-------------+----+-----+------+------+-----+------+------+-------+
|             |    | ก่อน | หล   |      |     | ก่อ   | หล   |       |
|             |    | ปรับ | ังปรับ |      |     | นปรับ | ังปรับ |       |
+-------------+----+-----+------+------+-----+------+------+-------+
| 1.          | 6  | 1   | -    | 5    | 835 | 4,2  | -    | 1,    |
| ก           | 36 | ,90 |      | 50.9 |     | 36.2 |      | 127.7 |
| ารโอนทรัพย์สิน |    | 8.2 |      |      |     |      |      |       |
+-------------+----+-----+------+------+-----+------+------+-------+
| 2.          | 2  | 4   | 4,8  | 6    | 470 | 8,6  | 7,9  | 1,    |
| การเป       | 32 | ,83 | 31.1 | 90.6 |     | 10.5 | 37.2 | 593.3 |
| ลี่ยนแปลงเงื่อน |    | 9.8 |      |      |     |      |      |       |
| ไขการชำระหนี้ |    |     |      |      |     |      |      |       |
+-------------+----+-----+------+------+-----+------+------+-------+
| 3.          | 22 | 5   | 4,3  | 1,7  | 29  | 5,7  | 4,5  | 1,    |
| การปร       |    | ,32 | 34.6 | 02.3 |     | 10.1 | 41.2 | 770.9 |
| ับโครงสร้างหน |    | 2.8 |      |      |     |      |      |       |
| ี้ในหลายลักษณะ |    |     |      |      |     |      |      |       |
+-------------+----+-----+------+------+-----+------+------+-------+
| รวม         | 8  | 12  | 9,1  | 2,9  | 1,  | 18,5 | 12,4 | 4,    |
|             | 90 | ,07 | 65.7 | 43.8 | 334 | 56.8 | 78.4 | 491.9 |
|             |    | 0.8 |      |      |     |      |      |       |
+-------------+----+-----+------+------+-----+------+------+-------+

ธนาคารมีมาตรการในการติดตามผลการชำระหนี้และความสามารถในการชำระหนี้ของลูกหนี้ที่ได้รับการปรับโครงสร้างหนี้แล้วอย่างใกล้ชิด
เพื่อป้องกันมิให้ลูกหนี้ดังกล่าวกลายเป็นหนี้ผิดนัดอีกครั้ง
สำหรับลูกหนี้ที่ไม่สามารถปฏิบัติตามเงื่อนไขการปรับโครงสร้างหนี้
เนื่องจากสภาวะเศรษฐกิจไม่ฟื้นตัวตามที่คาดการณ์ หรือ
มีเหตุอื่นที่มีผลทำให้ความสามารถในการชำระหนี้ของลูกหนี้ด้อยลง
ธนาคารอาจพิจารณาปรับเงื่อนไขการชำระหนี้ให้แก่ลูกหนี้ดังกล่าวใหม่
ให้สอดคล้องกับสภาพความสามารถในการชำระหนี้ในปัจจุบันของลูกหนี้
สำหรับลูกหนี้ที่ธนาคารประเมินว่าไม่มีเจตนาที่จะปฏิบัติตามเงื่อนไข
ธนาคารจะพิจารณาดำเนินคดีกับลูกหนี้ดังกล่าว ทันที

สำหรับลูกหนี้ที่ไม่ให้ความร่วมมือกับธนาคารในการแก้ไขหนี้
ธนาคารมีนโยบายในการดำเนินคดีกับลูกหนี้ทุกราย โดยหากภายหลังจากศาลมีคำพิพากษาแล้ว
ลูกหนี้ไม่ปฏิบัติตามคำพิพากษา ธนาคารจะดำเนินการบังคับคดี ยึดทรัพย์และขายทอดตลาด
เพื่อนำเงินที่ได้จากการขายทอดตลาดมาชำระหนี้คืนให้แก่ธนาคาร
กรณีไม่มีผู้สนใจซื้อทรัพย์จากการขายทอดตลาดในราคาที่เหมาะสม
ธนาคารอาจพิจารณาเข้าซื้อทรัพย์ดังกล่าวเอง เพื่อให้ธนาคารได้รับชำระหนี้คืน
และสามารถดำเนินการบังคับคดี ยึดทรัพย์อื่นของลูกหนี้
กรณียังไม่ได้รับชำระหนี้คืนครบถ้วนได้ต่อไปโดยเร็ว

ในกรณีลูกหนี้ผิดนัดมียอดหนี้คงค้างเพิ่มขึ้น และ/หรือ หลักประกันมีมูลค่าลดลง
จนมีผลให้สัดส่วนมูลค่าหลักประกันต่อยอดหนี้คงค้างต่ำลง
ธนาคารมีนโยบายให้ลูกหนี้นำสินทรัพย์อื่นมาเป็นหลักประกันเพิ่มขึ้น และ/หรือ
ชำระหนี้คงค้างบางส่วนหรือทั้งหมด เพื่อให้สัดส่วนมูลค่าหลักประกันต่อยอดหนี้คงค้างสูงขึ้น
อย่างไรก็ตาม ในภาวะการณ์ปัจจุบัน ธนาคารไม่สามารถดำเนินการกับลูกหนี้ดังกล่าวทุกราย
เนื่องจากลูกหนี้ผิดนัดส่วนมากไม่มีสินทรัพย์ที่จะนำมาเป็นหลักประกันเพิ่มและไม่มีความสามารถในการชำระหนี้คงค้างให้ลดลงได้ตามที่ธนาคารกำหนด
การบังคับหลักประกันอายุหนี้ของธนาคารจึงทำได้อย่างจำกัด

6. การอนุมัติสินเชื่อและอำนาจการอนุมัติ

ธนาคารมีระดับวงเงินในการอนุมัติสินเชื่อเป็นลำดับขั้น
เริ่มจากระดับผู้จัดการสาขาขึ้นไปจนถึงคณะกรรมการของธนาคาร
โดยมีคณะอนุกรรมการพิจารณาเครดิตเป็นผู้กำกับดูแลการอนุมัติวงเงินให้สินเชื่อโดยรวม โดยทั่วไป
ดังนี้

- ผู้จัดการสาขามีอำนาจอนุมัติสินเชื่อภายในวงเงินรายละไม่เกิน 4.0 ล้านบาท

- ผู้จัดการสำนักและผู้จัดการเขตรายละไม่เกิน 8.0 ล้านบาท

- ผู้จัดการภาครายละไม่เกิน 10 ล้านบาท

- ผู้ช่วยกรรมการผู้จัดการรายละไม่เกิน 20 ล้านบาท

- รองกรรมการผู้จัดการรายละไม่เกิน 30 ล้านบาท

- ผู้จัดการภาค ผู้ช่วยกรรมการผู้จัดการ
และรองกรรมการผู้จัดการจะพิจารณาเฉพาะที่เป็นกรณีเร่งด่วนเท่านั้น

- สินเชื่อของลูกค้าวิภัชธุรกิจที่มีวงเงินอยู่ในอำนาจพิจารณาของผู้จัดการภาคขึ้นไปถึง 1,000
ล้านบาท ต้องผ่านการพิจารณาเครดิตของคณะอนุกรรมการพิจารณาเครดิตวิภัชธุรกิจ

- สินเชื่อลูกค้าบรรษัทธุรกิจ ที่มีวงเงินตั้งแต่ 10 ล้านบาทขึ้นไป ถึง 1,000 ล้านบาท
ต้องผ่านการพิจารณาเครดิตของคณะอนุกรรมการพิจารณาเครดิตบรรษัทธุรกิจ

- สินเชื่อที่มีวงเงินรวมตั้งแต่ 1,000-3,000 ล้านบาท
คณะอนุกรรมการพิจารณาเครดิตบรรษัทธุรกิจจะเป็นผู้กลั่นกรองในเบื้องต้นก่อน
แล้วจึงส่งให้คณะจัดการพิจารณาอนุมติ

- สินเชื่อที่มีวงเงินรวมตั้งแต่ 3,000 ล้านบาทขึ้นไป คณะอนุกรรมการพิจารณาเครดิตบรรษัทธุรกิจ
คณะจัดการ และคณะกรรมการที่ปรึกษาคณะจัดการ จะเป็นผู้กลั่นกรองในเบื้องต้นก่อน
แล้วจึงส่งให้คณะกรรมการธนาคารพิจารณาอนุมัติ

7. การติดตามหนี้ผิดนัด

ธนาคารมีนโยบายในการติดตามให้ลูกหนี้ผิดนัดทุกราย ชำระหนี้ทั้งหมดคืนแก่ธนาคารโดยเร็ว
โดยธนาคารจะประเมินความสามารถในการชำระหนี้ และความร่วมมือของลูกหนี้แต่ละราย
เพื่อกำหนดแนวทางการติดตามและแก้ไขหนี้ที่เหมาะสม
โดยลูกหนี้ที่มีความสามารถในการชำระหนี้ลดลง แต่ให้ความร่วมมือในการแก้ไขหนี้
ธนาคารจะพิจารณาปรับเงื่อนไขการชำระหนี้ ให้สอดคล้องกับความสามารถในการชำระหนี้
และ/หรือ พิจารณารับโอนสินทรัพย์ ที่เป็นหลักประกัน หรือ สินทรัพย์อื่นที่ลูกหนี้นำมาชำระหนี้
แทนการผ่อนชำระบางส่วนหรือทั้งหมด
โดยธนาคารอาจพิจารณาปรับโครงสร้างหนี้แบบไม่มีส่วนสูญเสียจากการปรับโครงสร้างหนี้ เช่น
ปรับโครงสร้างหนี้โดยการยืดระยะเวลาการชำระหนี้ให้แก่ลูกหนี้ หรือ
ปรับโครงสร้างหนี้โดยการรับโอนสินทรัพย์ชำระหนี้ที่ธนาคารได้รับชำระหนี้ในบัญชีคืนทั้งจำนวน
หรืออาจพิจารณาปรับโครงสร้างหนี้โดยมีส่วนสูญเสียจากการปรับโครงสร้างหนี้ เช่น
การปรับโครงสร้างหนี้โดยการลดอัตราดอกเบี้ย หรือ ยอดคงค้างในบัญชีบางส่วนให้แก่ลูกหนี้ ทั้งนี้
ธนาคารจะพิจารณาจากความสามารถในการชำระหนี้ของลูกหนี้แต่ละราย เป็นเกณฑ์

ทั้งนี้ บริษัท บริหารสินทรัพย์ธนบุรี จำกัดและ บริษัท บริหารสินทรัพย์จันทบุรี จำกัด
มีนโยบายในการติดตามหนี้เช่นเดียวกับธนาคาร ทุกประการ

3.3.5 เงินลงทุนในหลักทรัพย์

1. นโยบายการลงทุน

สำหรับตราสารทุนนอกเหนือจากการลงทุนในบริษัทย่อยและบริษัทร่วมในปัจจุบันนั้น
โดยทั่วไปธนาคารไม่มีนโยบายลงทุนเพิ่มเติม
เว้นแต่กรณีที่การลงทุนนั้นเกี่ยวข้องกับธุรกิจหลักของธนาคารหรือเป็นธุรกิจที่สนับสนุนเชิงยุทธศาสตร์ต่อธุรกิจหลักของธนาคาร
โดยการลงทุนในลักษณะดังกล่าวจะต้องได้รับการอนุมัติจากธนาคารเป็นราย ๆ ไป

ส่วนนโยบายการลงทุนในตราสารหนี้ของธนาคาร
มีการลงทุนตราสารหนี้โดยแบ่งเป็นพอร์ตธุรกรรมเพื่อค้า ธุรกรรมเผื่อขาย
และธุรกรรมที่จะถือจนครบกำหนด โดยมีนโยบายการลงทุนสอดคล้องกับวัตถุประสงค์ของแต่ละพอร์ต
ทั้งนี้ มีการคำนึงถึงสภาพคล่องของหลักทรัพย์ ความเสี่ยงและผลตอบแทนที่ได้รับ
และนโยบายของธนาคารประกอบการลงทุน

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 ธนาคารไม่มีการกระจุกตัวของการลงทุนในหลักทรัพย์

2. การตั้งสำรองค่าเผื่อการลดค่า

การตั้งสำรองค่าเผื่อการลดค่าของเงินลงทุนของธนาคารพิจารณาจาก
ข้อบ่งชี้การด้อยค่าตามมาตรฐานบัญชีฉบับที่ 36 และการประมาณมูลค่าที่คาดว่าจะได้รับคืนในอนาคต
ตามมาตรฐานการบัญชีฉบับที่ 40 พร้อมกำหนดหลักเกณฑ์การพิจารณาเป็นลายลักษณ์อักษร
และหลักเกณฑ์ดังกล่าวผู้ตรวจสอบบัญชีเห็นชอบด้วยแล้ว

3. การบริหารความเสี่ยงจากการลงทุน

ธนาคารจะกระจายความเสี่ยงในการลงทุนโดยยึดหลักสภาพคล่อง
การเปลี่ยนแปลงของอัตราดอกเบี้ย ผลตอบแทน
โดยไม่ให้กระจุกตัวในประเภทใดประเภทหนึ่งเกินสมควร ภายใต้นโยบายของธนาคาร
ในกรณีที่ธนาคารมีสภาพคล่องส่วนเกิน
ธนาคารจะจัดสรรสภาพคล่องส่วนเกินไปลงทุนในทางเลือกต่าง ๆ ทั้งในตลาดเงินและตลาดทุน ทั้งนี้
มีการคำนึงถึงสภาพคล่องของหลักทรัพย์ ความเสี่ยงและผลตอบแทนที่ได้รับ
และนโยบายของธนาคารในแต่ละช่วงเวลา นอกจากนี้ ยังพิจารณาถึงกระแสเงินไหลเข้า/ไหลออก
เพื่อบริหารสภาพคล่องให้เหมาะสมกับความต้องการ

3.3.6 การจัดหาเงินทุนหรือการให้กู้ยืมผ่านบุคคลที่เกี่ยวข้องกับผู้บริหารหรือผู้ถือหุ้นรายใหญ่

- ไม่มี -

3.3.7 ความสามารถในการดำรงเงินกองทุนของธนาคาร

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 และ 2543
ธนาคารมีอัตราส่วนเงินกองทุนต่อสินทรัพย์เสี่ยงเท่ากับร้อยละ 12.73 และ 11.75 ตามลำดับ
โดยคำนวณจากงบการเงินเฉพาะของธนาคารวิธีส่วนได้เสีย
ซึ่งรวมสินทรัพย์เสี่ยงของบริษัทบริหารสินทรัพย์ที่เป็นบริษัทย่อย 2 แห่ง
อัตราส่วนเงินกองทุนต่อสินทรัพย์เสี่ยงของธนาคารเพียงพอตามเกณฑ์ที่ธนาคารแห่งประเทศไทยกำหนดให้ไม่ต่ำกว่าร้อยละ
8.50 โดยมีเงินกองทุนชั้นที่ 1 ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 และ 2543 ในอัตราส่วนร้อยละ 7.27
และ 7.06 ตามลำดับ ซึ่งสูงกว่าที่กำหนดให้ธนาคารต้องดำรงเงินกองทุนชั้นที่ 1 ไม่ต่ำกว่าร้อยละ
4.25 ของสินทรัพย์เสี่ยง

3.3.8 นโยบายการบริหารสภาพคล่อง

ในการบริหารสภาพคล่องของธนาคารนั้น
ธนาคารยึดแนวทางในการจัดการให้ธนาคารมีฐานะสภาพคล่องเพียงพอที่สามารถรองรับการชำระคืนหนี้สินต่าง
ๆ การเพิ่มขึ้นของสินทรัพย์จากการดำเนินธุรกิจ รวมทั้งภาระผูกพันประเภทต่าง ๆ
ของธนาคารภายใต้ต้นทุนที่เหมาะสม นอกจากนั้น
ธนาคารยังยึดแนวทางในการจัดการด้านสภาพคล่องให้สอดคล้องกับกฎระเบียบของธนาคารแห่งประเทศไทย

ธนาคารให้ความสำคัญกับการบริหารสภาพคล่องรายวัน
โดยพิจารณาถึงความต้องการใช้เงินสดของสาขาและหน่วยงานต่าง ๆ ของธนาคารในแต่ละวัน
รวมทั้งการสำรองสภาพคล่องตามกฎของธนาคารแห่งประเทศไทย เฉลี่ยไม่ต่ำกว่าร้อยละ 6
ของยอดเงินฝากและยอดเงินกู้ยืม นอกจากนี้
ธนาคารมีการประมาณการกระแสเงินสดเข้าและกระแสเงินสดออก
และจัดทำแผนสำรองสภาพคล่องของธนาคารในกรณีที่มีเหตุการณ์ที่ไม่คาดคิดเกิดขึ้นในอนาคต
รวมทั้งประเมินความต้องการเงินทุนระยะยาว เพื่อรองรับการทำธุรกรรมปกติของธนาคาร

3.4 งานที่ยังไม่ได้ส่งมอบ

- ไม่มี -

3.5 ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

- ไม่มี-