12. ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

12.1 ผู้สอบบัญชีและนโยบายบัญชีที่สำคัญ

12.1.1 ชื่อผู้สอบบัญชีที่ได้รับความเห็นชอบจากบริษัทคือ นายรุทร เชาวนะกวี
ผู้สอบบัญชีรับอนุญาตเลขทะเบียนที่ 3247 และ/หรือนายณรงค์ พันตาวงษ์ ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต
เลขทะเบียนที่ 3315 บริษัท สำนักงาน เอินส์ท แอนด์ ยัง จำกัด (Ernst & Young) ชั้น 33
อาคารเลครัชดา 193/136-137 ถนนรัชดาภิเษกตัดใหม่ กรุงเทพมหานคร 10110 โทร.
264-0777, 661-9192

12.1.2 ตามประกาศฉบับเดิมของคณะกรรมการควบคุมการประกอบวิชาชีพสอบบัญชี (ก.บช.)
เรื่องการลงลายมือชื่อรับรองการสอบบัญชี ความไม่แน่นอนดังกล่าวยังคงมีอยู่ในปัจจุบัน
อย่างไรก็ตาม ภายใต้ประกาศฉบับใหม่ของ ก.บช. เรื่องการลงลายมือชื่อรับรองการสอบบัญชี
ผู้สอบบัญชีต้องไม่แสดงความเห็นอย่างมีเงื่อนไขต่อผลของความไม่แน่นอนดังกล่าว
ดังนั้นผู้สอบบัญชีได้ให้ความเห็นในรายงานการตรวจสอบแบบไม่มีเงื่อนไขตลอดระยะเวลา 3
ปีที่ผ่านมา คือ ปี 2541 2542 และ 2543 โดยได้ให้ข้อสังเกตดังต่อไปนี้

-
บริษัทและบริษัทย่อยได้ลงนามในสัญญาการปรับโครงสร้างหนี้กับสถาบันการเงินและได้บันทึกรายการปรับโครงสร้างหนี้ไว้ในบัญชีแล้วในระหว่างไตรมาสที่สี่ของปี
2543 อย่างไรก็ตามสัญญาปรับโครงสร้างหนี้ได้กำหนดให้บริษัท
ดำรงอัตราส่วนทางการเงินตามอัตราที่ระบุในสัญญาซึ่ง ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543
บริษัทไม่สามารถดำรงอัตราส่วนทางการเงินตามอัตราที่กำหนดไว้ในสัญญาดังกล่าวได้
เนื่องจากการลดลงของมูลค่าเงินลงทุนในหลักทรัพย์เผื่อขาย
และการลดลงของค่าเงินบาทซึ่งมีผลทำให้เงินกู้ยืมที่เป็นเงินตราต่างประเทศสูงขึ้น อย่างไรก็ตาม
บริษัทได้รับการผ่อนผันจากสถาบันการเงินในเรื่องดังกล่าวแล้ว

- ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543
บริษัทและบริษัทย่อยบางบริษัทมียอดหนี้ค้างรับชำระและเงินให้กู้ยืมเป็นจำนวนมากแก่บริษัทที่เกี่ยวข้องกันแห่งหนึ่งในประเทศไทย
ซึ่งยอดคงค้างของรายการดังกล่าวได้แสดงรวมอยู่ในรายการ “ลูกหนี้การค้ากิจการที่เกี่ยวข้องกัน”
“เงินให้กู้ยืมระยะสั้นและเงินทดรองแก่กิจการที่เกี่ยวข้องกัน” และ
“เงินให้กู้ยืมแก่กิจการที่เกี่ยวข้องกัน” ในงบดุลคิดเป็นจำนวนเงินประมาณ 2,271 ล้านบาท 406
ล้านบาท และ 594 ล้านบาท ตามลำดับ (2542 : จำนวนเงิน 2,279 ล้านบาท จำนวนเงิน 406
ล้านบาท และจำนวนเงิน 547 ล้านบาท ตามลำดับ 2541 : จำนวนเงิน 2,224 ล้านบาท
จำนวนเงิน 406 ล้านบาท และจำนวนเงิน 498 ล้านบาท ตามลำดับ)
และเฉพาะของบริษัทมียอดลูกหนี้การค้าและเงินให้กู้ยืมแก่บริษัทดังกล่าวเป็นจำนวนเงินรวม 629
ล้านบาท (2542 : จำนวนเงิน 574 ล้านบาท 2541 : จำนวนเงิน 498 ล้านบาท)
บริษัทและบริษัทย่อยไม่ได้ตั้งสำรองเผื่อหนี้สงสัยจะสูญสำหรับหนี้ค้างชำระจากบริษัทที่เกี่ยวข้องกันดังกล่าวไว้ในบัญชี
เนื่องจากบริษัทดังกล่าวอยู่ในระหว่างการปรับโครงสร้างหนี้ โดยเมื่อวันที่ 27 ธันวาคม 2543
ศาลล้มละลายกลางมีคำสั่งเห็นชอบต่อแผนฟื้นฟูกิจการที่ผ่านการอนุมัติตามมติที่ประชุมของเจ้าหนี้
ซึ่งตามแผนดังกล่าวหนี้ในส่วนของบริษัทและบริษัทย่อยจะถูกแปลงเป็นหุ้นสามัญของบริษัทที่เกี่ยวข้องกันตามราคาตลาด
ซึ่งคาดว่าจะลงนามสัญญาปรับโครงสร้างหนี้กับเจ้าหนี้ภายในไตรมาสที่หนึ่งของปี 2544

- บริษัทย่อยแห่งหนึ่งมีเงินจ่ายล่วงหน้าค่าบริการจำนวนเงินประมาณ 309
ล้านบาทซึ่งได้แสดงไว้เป็นสินทรัพย์ในงบการเงินรวมสำหรับปี 2543 (2542 : 309 ล้านบาท)
บริษัทย่อยจะได้รับการชดเชยจำนวนดังกล่าวในรูปของส่วนลดจากการใช้บริการสื่อสัญญาณดาวเทียมภายในระยะเวลา
10 ปี
ทั้งนี้เงื่อนไขของการชดเชยจะขึ้นอยู่กับกระแสเงินสดรับสุทธิจากการดำเนินงานของบริษัทผู้ให้บริการสื่อสัญญาณดาวเทียม
(อดีตบริษัทร่วม)
ซึ่งคาดว่าจะมีการตกลงกันภายหลังจากการเปิดให้บริการอย่างเป็นทางการของโครงการโทรศัพท์เคลื่อนที่ผ่านดาวเทียมเอเซียส
นอกจากนี้
บริษัทย่อยอีกแห่งหนึ่งมีต้นทุนการก่อสร้างสถานีภาคพื้นดินสำหรับโครงการโทรศัพท์เคลื่อนที่ผ่านดาวเทียมเอเซียสคงเหลือ
ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543 เป็นจำนวนเงินสุทธิประมาณ 734 ล้านบาท
บริษัทย่อยมิได้ตั้งสำรองเผื่อการด้อยค่าของสินทรัพย์ดังกล่าวไว้ในบัญชี
เนื่องจากฝ่ายบริหารเชื่อว่ามูลค่าปัจจุบันของผลประโยชน์ที่จะได้รับในอนาคตมีมูลค่าสูงกว่าจำนวนดังกล่าว
ความพอเพียงของสำรองเผื่อการด้อยค่าจะขึ้นอยู่กับเงื่อนไขของการชดเชยที่จะตกลงกันภายหลังจากการเปิดให้บริการอย่างเป็นทางการของโครงการโทรศัพท์เคลื่อนที่ผ่านดาวเทียมเอเซียส
ปริมาณการใช้สื่อสัญญาณดาวเทียมและความสำเร็จของการดำเนินโครงการโทรศัพท์เคลื่อนที่ผ่านดาวเทียมของบริษัทย่อยในอนาคต

- บริษัทย่อยแห่งหนึ่งซึ่งบริษัทได้ซื้อมาในเดือนพฤษภาคม 2543 มีอุปกรณ์สื่อสารที่ยังไม่ได้ติดตั้ง ณ
วันที่ 31 ธันวาคม 2543 คิดเป็นจำนวนเงินประมาณ 92.1 ล้านบาท ซึ่งค้างเป็นเวลานาน
บริษัทย่อยดังกล่าวไม่ได้ตั้งสำรองเผื่อการลดลงของมูลค่าอุปกรณ์
เนื่องจากผู้บริหารของบริษัทย่อยเชื่อว่าอุปกรณ์เหล่านั้นจะขายได้ในราคาไม่ต่ำกว่าต้นทุนหรือสามารถใช้ได้ทั้งหมดในอนาคต
นอกจากนี้ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543
บริษัทย่อยดังกล่าวมียอดคงค้างรับชำระจากกรมไปรษณีย์โทรเลขเป็นจำนวนเงินประมาณ 27
ล้านบาท
ซึ่งเกี่ยวเนื่องกับภาษีมูลค่าเพิ่มของอุปกรณ์สื่อสารที่โอนให้แก่กรมไปรษณีย์โทรเลขภายใต้สัญญาสัมปทานที่บริษัทย่อยได้รับในเดือนสิงหาคม
2541
ซึ่งกรมไปรษณีย์โทรเลขและบริษัทย่อยมีความเห็นที่แตกต่างกันในแง่ผู้รับภาระในภาษีมูลค่าเพิ่มดังกล่าว
ขณะนี้ยังไม่ได้ข้อสรุป
บริษัทย่อยไม่ได้ตั้งสำรองเผื่อหนี้สงสัยจะสูญสำหรับหนี้ค้างชำระดังกล่าวไว้ในบัญชี
เนื่องจากบริษัทย่อยเชื่อว่าจะสามารถรับชำระหนี้ดังกล่าวได้ครบถ้วนในที่สุด

- งบการเงินปี 2541 บริษัทย่อยแห่งหนึ่งมียอดค้างชำระจากองค์การโทรศัพท์ฯ เป็นจำนวนเงิน
315 ล้านบาท
เกี่ยวเนื่องกับภาษีมูลค่าเพิ่มของส่วนแบ่งรายได้ภายใต้สัญญาร่วมงานที่องค์การโทรศัพท์ฯและบริษัทย่อยมีความเห็นที่แตกต่างกัน
และเมื่อวันที่ 15 ตุลาคม 2542 บริษัทย่อยและองค์การโทรศัพท์ฯได้ยุติข้อพิพาทดังกล่าวแล้ว
บริษัทย่อยได้ตัดจำหน่ายตามจำนวนเงินที่เก็บไม่ได้ในงบกำไรขาดทุนทั้งจำนวนในปี 2542

- ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2541
บริษัทย่อยแห่งหนึ่งมีเงินให้กู้ยืมและเงินทดรองแก่บริษัทร่วมในต่างประเทศแห่งหนึ่งจำนวนเงินประมาณ
666 ล้านบาท
บริษัทร่วมดังกล่าวอยู่ในระยะเริ่มแรกของการดำเนินกิจการค้าและประสบปัญหาทางการเงิน
บริษัทย่อยไม่ได้ตั้งสำรองเผื่อหนี้สงสัยจะสูญสำหรับเงินให้กู้ยืมและเงินทดรองดังกล่าวไว้ในบัญชีเนื่องจากฝ่ายบริหารมีความเห็นว่าปัญหาดังกล่าวมีลักษณะเป็นการชั่วคราวและเชื่อว่าบริษัทจะสามารถรับชำระหนี้ดังกล่าวได้ครบถ้วนในที่สุด

- ถึงแม้ว่าวิกฤติการณ์ทางเศรษฐกิจของประเทศไทยซึ่งได้เกิดขึ้นในกลางปี 2540
ได้ผ่อนคลายลงในระดับหนึ่งแล้วในระหว่างปีปัจจุบัน
ภาคธุรกิจส่วนหนึ่งยังคงอยู่ในระหว่างดำเนินการปรับโครงสร้างทางการเงินและรอการปรับตัว
อย่างไรก็ตามงบการเงินนี้ได้จัดทำขึ้นตามหลักการดำเนินงานอย่างต่อเนื่องของกิจการ
โดยถือว่าการขายหรือเรียกคืนสินทรัพย์และการจ่ายชำระหนี้สินของบริษัทและบริษัทย่อยจะเป็นไปตามปกติธุรกิจ
โดยไม่คาดว่าจะมีการหยุดชะงักของการดำเนินงานตามปกติของบริษัทและบริษัทย่อย

12.1.3 สรุปฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

12.1.3.1 ตารางสรุปงบดุล งบกำไรขาดทุน และงบกระแสเงินสด 3 ปีที่ผ่านมา สิ้นสุด ณ วันที่
31 ธันวาคม 2543

หน่วย : ล้านบาท

+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| รายการ                              | งบก      |         |          |
|                                     | ารเงินรวม |         |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
|                                     | 2543     | 2542    | 2541     |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| งบดุล                                |          |         |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| เงินสดและเงินฝากธนาคาร                | 2,765.16 | 3       | 820.72   |
|                                     |          | ,179.19 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| ลูกหนี้การค้า                           | 3,338.50 | 4       | 3,992.31 |
|                                     |          | ,156.68 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| สินค้าคงเหลือ                          | 316.78   | 578.28  | 1,009.37 |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| สินทรัพย์หมุนเวียน                       | 8,111.69 | 10      | 8,290.25 |
|                                     |          | ,290.67 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| เงินลงทุนและเงินให้กู้ยืม                  | 3,088.47 | 5       | 7,035.56 |
|                                     |          | ,244.10 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| ที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์                  | 4,044.94 | 4       | 4,321.20 |
|                                     |          | ,361.49 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| สินทรัพย์อื่น                            | 4,567.83 | 5       | 6,092.56 |
|                                     |          | ,123.30 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| สินทรัพย์รวม                           | 1        | 25      | 2        |
|                                     | 9,812.95 | ,019.56 | 5,739.59 |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| เงินเบิกเกินบัญชีและเงินกู้ยืมจากสถาบันการเงิน | 225.70   | 3       | 5,031.47 |
|                                     |          | ,194.56 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| เจ้าหนี้การค้า                          | 1,058.99 | 1       | 1,806.36 |
|                                     |          | ,681.39 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| หนี้สินหมุนเวียน                         | 4,582.53 | 9       | 1        |
|                                     |          | ,453.85 | 1,771.18 |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| เงินกู้ยืมระยะยาว                       | 1        | 10      | 8,223.16 |
|                                     | 4,721.51 | ,743.74 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| หนี้สินรวม                             | 1        | 21      | 2        |
|                                     | 9,382.45 | ,743.45 | 0,440.49 |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| ทุนจดทะเบียน                          | 1        | 12      | 3,336.00 |
|                                     | 2,672.00 | ,672.00 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| ทุนที่ออกและเรียกชำระแล้ว                | 4,475.97 | 3       | 3,336.00 |
|                                     |          | ,435.21 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| กำไร (ขาดทุน) สะสม                   | (7       | (6,     | (3       |
|                                     | ,332.85) | 549.77) | ,972.24) |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| รวมส่วนของผู้ถือหุ้น                      | 430.51   | 3       | 5,299.09 |
|                                     |          | ,276.11 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
|                                     |          |         |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| งบกำไรขาดทุน                         |          |         |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| รายได้จากการขาย                      | 4,469.42 | 6       | 5,532.74 |
|                                     |          | ,716.28 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| รายได้รวม                            | 4,869.55 | 7       | 6,013.40 |
|                                     |          | ,043.94 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| ต้นทุนขาย                             | 2,400.56 | 4       | 3,246.07 |
|                                     |          | ,108.16 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร             | 620.07   | 625.79  | 428.51   |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| รวมค่าใช้จ่าย                          | 5,500.00 | 9       | 5,251.28 |
|                                     |          | ,699.00 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| กำไร (ขาดทุน) สุทธิ                    | (783.07) | (2,     | 583.72   |
|                                     |          | 577.53) |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
|                                     |          |         |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| งบกระแสเงินสด                        |          |         |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| เงินสดสุทธิได้มาจาก (ใช้ไปใน)            | 2,490.67 | 1       | 1,486.87 |
| กิจกรรมดำเนินงาน                      |          | ,068.35 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| เงินสดสุทธิได้มาจาก (ใช้ไปใน) กิจกรรมลงทุน | (1       | 2       | 389.78   |
|                                     | ,409.03) | ,286.33 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| เงินสดสุทธิได้มาจาก (ใช้ไปใน)            | (2       | (       | (1       |
| กิจกรรมจัดหาเงิน                       | ,490.37) | 923.76) | ,772.53) |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
| เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดเพิ่มขึ้น     | (1       | 2       | 104.13   |
| (ลดลง) สุทธิ                          | ,412.88) | ,430.57 |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+
|                                     |          |         |          |
+-------------------------------------+----------+---------+----------+

หมายเหตุ : รายได้อื่นๆ ได้แก่ ค่าจัดการรับ, ดอกเบี้ยรับ, กำไรจากอัตราแลกเปลี่ยน
และกำไรจากการขายเงินลงทุน

12.1.3.2 ตารางสรุปอัตราส่วนทางการเงินที่สำคัญ

+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| รายการ                          |      | งบกา    |         |        |
|                                 |      | รเงินรวม |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
|                                 |      | 2543    | 2542    | 2541   |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| Liquidity Ratio                 |      |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนสภาพคล่อง                 | (    | 1.77    | 1.09    | 0.70   |
|                                 | เท่า) |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนสภาพคล่องหมุนเร็ว           | (    | 1.45    | 0.81    | 0.42   |
|                                 | เท่า) |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนสภาพคล่องกระแสเงินสด       | (    | 0.35    | 0.10    | 0.26   |
|                                 | เท่า) |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนหมุนเวียนลูกหนี้การค้า         | (    | 1.16    | 1.61    | 1.34   |
|                                 | เท่า) |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| ระยะเวลาเก็บหนี้เฉลี่ย               | (วัน) | 310.00  | 224.00  | 269.00 |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนหมุนเวียนเจ้าหนี้             | (    | 1.75    | 2.36    | 2.18   |
|                                 | เท่า) |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| ระยะเวลาชำระหนี้                  | (วัน) | 206.00  | 153.00  | 165.00 |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนหมุนเวียนสินค้าคงเหลือ        | (    | 5.36    | 5.18    | 3.36   |
|                                 | เท่า) |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| ระยะเวลาขายสินค้าเฉลี่ย             | (วัน) | 67.00   | 70.00   | 107.00 |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| Cash Cycle                      | (วัน) | 172.00  | 141.00  | 211.00 |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| Profitability Ratio             |      |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตรากำไรขั้นต้น                    | %    | 46.29   | 38.83   | 41.33  |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตรากำไรจากการดำเนินงาน          | %    | 32.27   | 29.40   | 33.42  |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตรากำไรอื่น                      | %    | (42.56) | (65.72) | (      |
|                                 |      |         |         | 18.08) |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราเงินสดต่อการทำกำไร            | %    | 172.69  | 54.11   | 131.43 |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตรากำไรสุทธิ                     | %    | (16.08) | (36.59) | 9.71   |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราผลตอบแทนผู้ถือหุ้น               | %    | (42.25) | (60.12) | 10.32  |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| Efficiency Ratio                |      |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราผลตอบแทนจากสินทรัพย์           | %    | (3.49)  | (10.16) | 2.26   |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราผลตอบแทนจากสินทรัพย์ถาวร       | %    | (4.57)  | (45.74) | 29.15  |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราการหมุนของสินทรัพย์             | (    | 0.22    | 0.28    | 0.23   |
|                                 | เท่า) |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| Financial Policy Ratio          |      |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนหนี้สินต่อส่วนของผู้ถือหุ้น        | (    | 45.02   | 6.64    | 3.86   |
|                                 | เท่า) |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนความสามารถชำระดอกเบี้ย     | (    | 2.88    | 1.81    | 2.24   |
|                                 | เท่า) |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราส่วนความสามารถชำระภาระผูกพัน   | (    | (0.61)  | 0.83    | (1.22) |
|                                 | เท่า) |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| อัตราการจ่ายเงินปันผล               | %    | -       | -       | -      |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| % Growth Ratio                  |      |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| สินทรัพย์รวม                       | %    | (20.81) | (2.80)  | (0.58) |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| หนี้สินรวม                         | %    | (10.86) | 6.37    | 2.87   |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| รายได้จากการขายหรือบริการ          | %    | (33.45) | 21.39   | 0.26   |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| ค่าใช้จ่ายดำเนินงาน                 | %    | (36.16) | 28.73   | (      |
|                                 |      |         |         | 22.32) |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
| กำไรสุทธิ                         | %    | (69.62) | (       | (1     |
|                                 |      |         | 541.56) | 10.72) |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+
|                                 |      |         |         |        |
+---------------------------------+------+---------+---------+--------+

12.1.4 ยอดหนี้คงค้างในการออกตั๋วเงินหรือหุ้นกู้ในครั้งก่อน

บริษัท จัสมิน ซับมารีน เทเลคอมมิวนิเคชั่นส์ จำกัด

+-------------------+---+------------------------------------------------+
| ประเภทหุ้นกู้         | : | หุ้นกู้มีหลักประกัน                                   |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| มูลค่าหุ้นกู้           | : | 180 ล้านเหรียญอเมริกา                             |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| อายุหุ้นกู้            | : | 14 ปี                                           |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| อัตราดอกเบี้ย        | : | ร้อยละ 8.483 ต่อปี                                |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| กำหนดชำระคืน       | : | ทุกครึ่งปีตั้งแต่ปี 2540 ถึงปี 2554                      |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
|                   |   |                                                |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| หลักประกัน          | : | 1) สิทธิและประโยชน์ตามสัญญาสัมปทานของบริษัท จัสมิน      |
|                   |   | ซับมารีน เทเลคอมมิวนิเคชั่นส์ จำกัด และบริษัท ไทย        |
|                   |   | ลองดิสแทนส์ เทเลคอมมิวนิเคชั่นส์ จำกัด                 |
|                   |   |                                                |
|                   |   | 2) เงินฝากกับสถาบันการเงินในต่างประเทศ จำนวน 13.5   |
|                   |   | ล้านเหรียญสหรัฐอเมริกา                             |
|                   |   | ซึ่งมีข้อจำกัดในการใช้ตามเงื่อนไขของหุ้นกู้มีหลักประกัน       |
|                   |   | (Senior Secured notes)                         |
|                   |   |                                                |
|                   |   | 3) หุ้นสามัญในบริษัท ไทย ลองดิสแทนส์ เทเลคอมมิวนิเคชั่นส์  |
|                   |   | จำกัด                                           |
|                   |   |                                                |
|                   |   | 4) เรือของบริษัท จัสมิน ซับมารีน เทเลคอมมิวนิเคชั่นส์ จำกัด |
|                   |   |                                                |
|                   |   | 5) หนังสือค้ำประกันของบริษัท ไทย ลองดิสแทนส์           |
|                   |   | เทเลคอมมิวนิเคชั่นส์ จำกัด                           |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| สิท                | : | บริษัทสามารถไถ่ถอนหุ้นกู้ทั้งหมดหรือบางส่วนได้             |
| ธิไถ่ถอนก่อนครบกำหนด |   | โดยจะต้องไถ่ถอนที่ราคาร้อยละ 100                    |
|                   |   | ของยอดเงินต้นที่เหลือบวกกับ Premium (Make-whole      |
| (Optional         |   | Premium)                                       |
| Redemption)       |   |                                                |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| มูล                | : | ประมาณ 153 ล้านเหรียญสหรัฐอเมริกา (หรือประมาณ       |
| ค่าหุ้นกู้ที่ยังไม่ได้ไถ่ถอน |   | 4,531.41 ล้านบาท)                               |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| การ               | : | Baa1 (ได้รับการจัดอันดับความน่าเชื่อถือจากสถาบันมูดี้ส์)     |
| จัดอันดับความน่าเชื่อถือ |   |                                                |
|                   |   | ปัจจุบันอันดับความน่าเชื่อถืออยู่ที่ระดับ Ba 3               |
+-------------------+---+------------------------------------------------+

บริษัท อคิวเมนท์ จำกัด

+-------------------+---+------------------------------------------------+
| ประเภทหุ้นกู้         | : | หุ้นกู้ไม่ด้อยสิทธิชนิดมีหลักประกัน                        |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| มูลค่าหุ้นกู้           | : | 3,500 ล้านบาท                                   |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| อายุหุ้นกู้            | : | 5 ปี                                            |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| อัตราดอกเบี้ย        | : | ร้อยละ 8.125 ต่อปี                                |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| กำหนดชำระคืน       | : | ทุกครึ่งปีตั้งแต่ปี 2543 ถึงปี 2547                      |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| หลักประกัน          | : | 1) สิทธิเรียกร้องในการรับเงินจาก                     |
|                   |   | องค์การโทรศัพท์แห่งประเทศไทยภาย                    |
|                   |   | ใต้โครงการโทรศัพท์สาธารณะทางไกลชนบทด้วยระบบดาวเทียม |
|                   |   |                                                |
|                   |   | 2) จำนำบัญชีเงินฝากประเภทออมทรัพย์ของ บริษัท อคิวเมนท์  |
|                   |   | จำกัด จำนวน 215.0 ล้านบาท                        |
|                   |   |                                                |
|                   |   | 3) จำนำบัญชีเงินฝากประจำ                          |
|                   |   | และเงินลงทุนในตั๋วสัญญาใช้เงินของบริษัท อคิวเมนท์ จำกัด    |
|                   |   | รวมจำนวนประมาณ 99.3 ล้านบาท                     |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| สิท                | : | - ไม่มี -                                        |
| ธิไถ่ถอนก่อนครบกำหนด |   |                                                |
|                   |   |                                                |
| (Optional         |   |                                                |
| Redemption)       |   |                                                |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| มูล                | : | ประมาณ 2,906 ล้านบาท                            |
| ค่าหุ้นกู้ที่ยังไม่ได้ไถ่ถอน |   |                                                |
+-------------------+---+------------------------------------------------+
| การ               | : | BBB+ (ได้รับการจัดอันดับความน่าเชื่อถือจากบริษัท          |
| จัดอันดับความน่าเชื่อถือ |   | ไทยเรทติ้งแอนด์อินฟอร์เมชั่น เซอร์วิส จำกัด (TRIS))      |
+-------------------+---+------------------------------------------------+

12.2 คำอธิบายและการวิเคราะห์ของฝ่ายจัดการ

12.2.1 ฐานะการเงิน

 สินทรัพย์ 

 ณ 31 ธันวาคม 2543 สินทรัพย์รวมของบริษัทและบริษัทย่อยมีจำนวน 19,812 ล้านบาท ลดลงจากปี 2542 จำนวน 5,206 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 20 โดยสาเหตุมาจากการลดลงของเงินลงทุนใน กิจการที่เกี่ยวข้องกันจำนวน 2,282 ล้านบาท อันเป็นผลเนื่องมาจากการรับรู้ผลขาดทุนที่ยังไม่ได้เกิดขึ้นจริงจากการเปลี่ยนแปลงมูลค่าเงินลงทุนในหลักทรัพย์เผื่อขายในบริษัท ไทยเทเลโฟน แอนด์ เทเลคอม- มิวนิเคชั่น จำกัด (มหาชน) และการลดลงของลูกหนี้การค้าในกิจการที่ไม่เกี่ยวข้องกันจำนวน 828 ล้านบาท และการลดลงของมูลค่างานที่แล้วเสร็จแต่ยังไม่ได้เรียกชำระ จำนวน 810 ล้านบาท ซึ่งสืบเนื่องจากบริษัทและบริษัทย่อยได้ทยอยส่งมอบงานต่างๆ จนครบและเรียกเก็บหนี้ได้จำนวนมาก นอกจากนี้การลดลงของสินทรัพย์รวมยังเป็นผลมาจากเงินสดและเงินฝากธนาคารของบริษัทและบริษัทย่อยลดลงของ จำนวน 414 ล้านบาท ซึ่งเกิดจากการจ่ายคืนหนี้บางส่วนจากสัญญาปรับโครงสร้างหนี้ 

 หนี้สิน 

 ณ 31 ธันวาคม 2543 หนี้สินรวมของบริษัทและบริษัทย่อยมีจำนวน 19,812 ล้านบาท ลดลงจากปี 2542 จำนวน 2,361 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 11 อันเป็นผลมาจากการจ่ายคืนเงินต้นของเงินกู้ยืมระยะยาวจำนวน 34 ล้านเหรียญสหรัฐ หรือประมาณ 1,462 ล้านบาท และจ่ายคืนหนี้หุ้นกู้ประมาณ 600 ล้านบาท 

 

 โครงสร้างเงินทุนและส่วนของผู้ถือหุ้น

 ณ สิ้นปี 2542 และ 2543 บริษัทมีอัตราส่วนหนี้สินต่อส่วนของผู้ถือหุ้นเท่ากับ 3.63 และ 45.07 เท่า ตามลำดับ โดยในปี 2543 ส่วนของผู้ถือหุ้นมีจำนวน 430 ล้านบาท ลดลง 2,845 ล้านบาท โดยมีสาเหตุจากผลขาดทุนจากการดำเนินงานในปี 2543 เท่ากับ 783 ล้านบาท ทำให้มีผลขาดทุนสะสมรวม เป็นจำนวน 7,643 ล้านบาท และการรับรู้ผลขาดทุนที่ยังไม่เกิดขึ้นจริงจากการเปลี่ยนแปลงมูลค่าเงินลงทุนในบริษัท ไทยเลเทโฟน แอนด์ เทเลคอมมิวนิเคชั่น จำกัด (มหาชน) เพิ่มขึ้น 2,301 ล้านบาท 

12.2.2 ผลการดำเนินงาน

 โครงสร้างรายได้

ในปี 2543 บริษัทและบริษัทย่อย มีรายได้รวมจำนวน 4,869 ล้านบาท ลดลงจากปี 2542 จำนวน
2,174 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 30
รายได้รวมดังกล่าวประกอบด้วยรายได้จากการขายและบริการจำนวน 4,469 ล้านบาท
หรือคิดเป็นร้อยละ 92 ของรายได้รวม และรายได้อื่นจำนวน 400 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 8
ของรายได้รวม

รายได้จากการขายและบริการปี 2543 จำนวน 4,469 ล้านบาท
จำแนกตามสายธุรกิจและแต่ละบริษัทได้ดังนี้

หน่วย : ล้านบาท

  ------------------------------------------------------- ------- -------
                                                          2543    2542

  สายธุรกิจจัดจำหน่ายและบริการ                                         

  บริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล จำกัด (มหาชน)                    42      89

  บริษัท จัสมิน เทเลคอม ซิสเต็มส์ จำกัด                           803     2,215

  บริษัท ที.เจ.พี เอ็นจิเนียริ่ง จำกัด                              46      218

  บริษัท สยามเทลเทค คอมพิวเตอร์ จำกัด                          141     774

  บริษัท จัสมิน สมาร์ทช็อป จำกัด                                 93      76

  รวม                                                     1,125   3,372

  สายธุรกิจสัมปทานในการบริการสื่อสารโทรคมนาคม                           

  บริษัท อคิวเมนท์ จำกัด                                       1,903   2,046

  บริษัท จัสมิน ซับมารีน เทเลคอมมิวนิเคชั่นส์ จำกัด                   1,061   1,060

  บริษัท ไทย ลองดิสเทนส์ เทเลคอมมิวนิเคชั่นส์ จำกัด                 232     234

  บริษัท คอมพิวเนท คอร์ปอเรชั่น จำกัด                            66      -

  รวม                                                     3,262   3,340

  สายธุรกิจอื่นๆ                                                      

  บริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล โอเวอร์ซีส์ จำกัด                   -       4

  บริษัท จัสมิน อินเตอร์เนต จำกัด                                82      -

  รวม                                                     82      4

  รวมทั้งสิ้น                                                 4,469   6,716
  ------------------------------------------------------- ------- -------

จะเห็นได้ว่ารายได้จากการขายและบริการลดลงจากปี 2542 จำนวน 2,246 ล้านบาท
หรือคิดเป็นร้อยละ 33 ซึ่งมีสาเหตุมาจาก รายได้ในสายธุรกิจจัดจำหน่ายและบริการลดลง
ซึ่งเป็นผลมาจากมาตรการชะลอของการใช้จ่ายและการจำกัดงบประมาณของรัฐวิสาหกิจ
ซึ่งทางผู้บริหารได้พยายามแก้ไขปัญหาที่เกิดโดยการขยายฐานลูกค้าต่างๆให้มากขึ้น
ตลอดจนนำเสนอผลิตภัณฑ์เทคโนโลยีใหม่เพื่อประยุกต์ให้เข้ากับการเปลี่ยนแปลงของตลาดและเทคโนโลยี

 ต้นทุนขายและบริการ

ในปี 2543 บริษัทและบริษัทย่อยมีต้นทุนขายและบริการจำนวน 2,400 ล้านบาทลดลงจาก ปี 2542
จำนวน 1,707 ล้านบาทหรือคิดเป็นร้อยละ 41
โดยเป็นผลมาจากรายได้จากการขายและบริการลดลงโดยเฉพาะรายได้ในสายธุรกิจจัดจำหน่ายและบริการ

 ค่าใช้จ่ายขายและบริหาร

ในปี 2543 บริษัทและบริษัทย่อยมีค่าใช้จ่ายขายและบริหารจำนวน 644 ล้านบาท ลดลงจากปี 2542
จำนวน 404 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 38
เนื่องจากปัญหาในเรื่องคุณภาพลูกหนี้และสินทรัพย์ต่างๆ
ของบริษัทและบริษัทย่อยได้รับรู้ผลกระทบหมดสิ้นแล้วในปี 2542

 ขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยน

 ในปี 2543 บริษัทและบริษัทย่อยมีผลขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนจำนวน 635 ล้านบาท ลดลง 159 ล้านบาทหรือคิดเป็นร้อยละ 20 ซึ่งเป็นผลมาจากค่าเงินบาทที่อ่อนค่าลงเมื่อเทียบกับเงินเยนญี่ปุ่นและค่าเงินดอลลาร์สหรัฐอเมริกา

 ดอกเบี้ยจ่าย

 ในปี 2543 บริษัทและบริษัทย่อยมีดอกเบี้ยจ่ายจำนวน 1,431 ล้านบาทเพิ่มขึ้น 101 ล้านบาทหรือคิดเป็นร้อยละ 7 เป็นผลมาจากอัตราดอกเบี้ยที่เพิ่มขึ้นหลังจากมีการปรับโครงสร้างหนี้และอัตราแลกเปลี่ยนที่อ่อนค่าลง

 ผลขาดทุนจากการค้ำประกันบริษัทร่วม

บริษัทและบริษัทย่อยรับภาระดอกเบี้ยที่เกิดขึ้นจากภาระค้ำประกันที่อยู่ในช่วงปรับปรุงโครงสร้างหนี้จำนวน
196 ล้านบาท และภาระค้ำประกันบริษัทร่วมจำนวน 175 ล้านบาท
ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการปรับปรุงโครงสร้างหนี้

 กำไรสุทธิ

บริษัทมีผลการดำเนินงานรวมขาดทุนสุทธิ 783 ล้านบาท ลดลง 1,794 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ
70 เมื่อเทียบกับปี 2542 ที่มีขาดทุนสุทธิ 2,577 ล้านบาท
ซึ่งมาจากผลการดำเนินงานของแต่ละบริษัทดังนี้

  ------------------------------------------------ ---------- ------------
                                                   2543       2542

  บริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล จำกัด (มหาชน)             (529)      (1,193)

  บริษัท จัสมิน เทเลคอม ซิสเต็มส์ จำกัด                    43         34

  บริษัท ที.เจ.พี. เอ็นจิเนียริ่ง จำกัด                      (52)       12

  บริษัท สยามเทลเทค คอมพิวเตอร์ จำกัด                   14         18

  บริษัท จัสมิน สมาร์ทช็อป จำกัด                          (3)        (7)

  บริษัท อคิวเมนท์ จำกัด                                323        205

  บริษัท จัสมิน ซับมารีน เทเลคอมมิวนิเคชั่นส์ จำกัด            266        109

  บริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล โอเวอร์ซีส์ จำกัด            (821)      (1,255)

  บริษัท ไทยเทเลโฟน แอนด์ เทเลคอมมิวนิเคชั่น จำกัด (มหาชน) 0          (195)

  บริษัท พรีเมียม เรียลเอสเตท จำกัด                      0          (324)

  อื่นๆ                                              (24)       19

  รวม                                              (783)      (2,577)
  ------------------------------------------------ ---------- ------------

12.2.3 คุณภาพลูกหนี้การค้า

 ณ 31 ธันวาคม 2543 บริษัทมีลูกหนี้การค้าจำนวน 3,338 ล้านบาท ประกอบด้วยลูกหนี้การค้าที่เป็น กิจการที่เกี่ยวข้องกัน ร้อยละ 68 โดยลูกหนี้การค้าที่เป็นกิจการที่เกี่ยวข้องกันเกือบทั้งจำนวนเป็นของบริษัท ไทยเทเลโฟน แอนด์ เทเลคอมมิวนิเคชั่น จำกัด (มหาชน) (TT&T) ซึ่งอยู่ในขั้นตอนปรับโครงสร้างหนี้และศาลล้มละลายกลางได้มีคำสั่งเห็นชอบด้วยแผนฟื้นฟูกิจการของ TT&T แล้ว โดยหนี้ในส่วนของบริษัทและบริษัทย่อยจะถูกแปลงเป็นหุ้นสามัญทั้งจำนวนตามราคาตลาดถัวเฉลี่ย ณ ช่วงเวลาที่กำหนดไว้ในแผนปรับโครงสร้างหนี้ ดังนั้นผู้บริหารจึงมั่นใจว่าบริษัทจะได้รับชำระหนี้ดังกล่าวคืนทั้งจำนวน 

 นอกจากนี้ ในด้านของลูกหนี้การค้าอื่นส่วนมากจะเป็นหน่วยงานรัฐวิสาหกิจและมีอายุหนี้ไม่เกิน 3 เดือน บริษัทจึงไม่มีปัญหาในการติดตามหนี้แต่อย่างใดและบริษัทยังมีการบันทึกบัญชี ปฎิบัติตามมาตรฐานการบัญชีเกี่ยวกับการตั้งสำรองหนี้สูญอย่างเคร่งครัด ซึ่งสามารถแสดงรายการอายุลูกหนี้ที่เกินกว่า 12 เดือน และเปรียบเทียบสัดส่วนต่อสินทรัพย์รวม (ตามงบการเงินรวม ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543) ได้ดังนี้

+----------------------------+---+---------+---+---+-------+-----------+
|                            | ก |         |   |   | อื่นๆ   |           |
|                            | ิจ |         |   |   |       |           |
|                            | ก |         |   |   |       |           |
|                            | า |         |   |   |       |           |
|                            | ร |         |   |   |       |           |
|                            | ท |         |   |   |       |           |
|                            | ี่เ |         |   |   |       |           |
|                            | ก |         |   |   |       |           |
|                            | ี่ย |         |   |   |       |           |
|                            | ว |         |   |   |       |           |
|                            | ข |         |   |   |       |           |
|                            | ้อ |         |   |   |       |           |
|                            | ง |         |   |   |       |           |
|                            | ก |         |   |   |       |           |
|                            | ัน |         |   |   |       |           |
+----------------------------+---+---------+---+---+-------+-----------+
| ลูกหนี้ค้างชำระเกินกว่า 12 เดือน  |   | 2       |   |   | 2     | ล้านบาท    |
|                            |   | ,330.42 |   |   | 57.95 |           |
+----------------------------+---+---------+---+---+-------+-----------+
| หัก : ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ       |   | (86.85) |   |   | (1    | ล้านบาท    |
|                            |   |         |   |   | 4.07) |           |
+----------------------------+---+---------+---+---+-------+-----------+
| สุทธิ                        |   | 2       |   |   | 2     | ล้านบาท    |
|                            |   | ,243.57 |   |   | 43.88 |           |
+----------------------------+---+---------+---+---+-------+-----------+
| % ต่อสินทรัพย์รวม              |   | 11.32   |   |   | 1.23  |           |
+----------------------------+---+---------+---+---+-------+-----------+

ในยอดลูกหนี้การค้าอื่นๆ ที่มีระยะเวลาค้างชำระตั้งแต่ 3 เดือนขึ้นไป
ได้รวมยอดค้างรับจากหน่วยงานรัฐซึ่งคิดเป็นสัดส่วนประมาณร้อยละ 25 ของลูกหนี้อื่นๆ
โดยสามารถสรุปได้ดังนี้

  ------------------------------------------- -------- ------------------
  ระยะเวลาค้างชำระ                                      

  3-6 เดือน                                    41       ล้านบาท

  6-12 เดือน                                   143      ล้านบาท

  นานกว่า 12 เดือน                              82       ล้านบาท

  รวม                                         266      ล้านบาท
  ------------------------------------------- -------- ------------------

ทั้งนี้
บริษัทและบริษัทย่อยได้มีการมอบสิทธิในการรับชำระเงินจากลูกหนี้ที่เป็นหน่วยงานรัฐบางส่วนให้กับธนาคารเพื่อเป็นหลักประกันหุ้นกู้
เงินกู้ยืมและเจ้าหนี้ทรัสต์รีซีทที่ได้รับจากธนาคารเหล่านั้น

12.2.4 ผลตอบแทนจากเงินลงทุนของบริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล โอเวอร์ซีส์ จำกัด

 บริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล โอเวอร์ซีส์ จำกัด เข้าร่วมลงทุนธุรกิจโทรคมนาคมในต่างประเทศใน ภูมิภาคเอเซียหลายโครงการ โดยเริ่มเข้าลงทุนตั้งแต่ปี 2538 เช่น โครงการโทรศัพท์เคลื่อนที่ในประเทศอินโดนีเซีย และโครงการวิทยุติดตามตัวในประเทศฟิลิปปินส์ ซึ่งโครงการต่างๆ เหล่านั้นได้รับผลกระทบจากวิกฤตของภาวะเศรษฐกิจที่ถดถอยอย่างรุนแรงทั่วทั้งภูมิภาคนี้ในช่วงปี 2540 ทำให้ในระยะที่ผ่านมาบริษัทมีรายได้จากการดำเนินงานไม่มากนัก แต่คาดว่าบริษัทจะเริ่มมีรายได้สูงขึ้นจากโครงการโทรศัพท์เคลื่อนที่เซลลูล่าร์ผ่านดาวเทียมในประเทศไทยและประเทศเพื่อนบ้านเร็วๆ นี้ สำหรับรายได้ของบริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล โอเวอร์ซีส์ จำกัด ในปี 2541ที่มีรายได้สูงถึง 949.1 ล้านบาทนั้น เป็นผลมาจากกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนจำนวน 804.1 ล้านบาท เนื่องจากปี 2541 ค่าเงินบาทมีค่าแข็งขึ้นเมื่อเทียบกับปี 2540 

 12.2.5 การปรับโครงสร้างหนี้ของกลุ่มบริษัทจัสมิน

ก่อนการปรับโครงสร้างหนี้บริษัทมีหนี้สินระยะสั้นจำนวน 1,077.54 ล้านบาท และ 32.43
ล้านเหรียญสหรัฐ และหนี้สินระยะยาวจำนวน 9,500 ล้านเยน โดยในวันที่ 23 มิถุนายน 2543
บริษัทได้ลงนามเข้าร่วมโปรแกรมการปรับโครงสร้างหนี้กับสำนักงานคณะกรรมการเพื่อส่งเสริมการปรับปรุงโครงสร้างหนี้
(สปน.) และธนาคารแห่งประเทศไทย
โดยหนี้สินดังกล่าวรวมทั้งภาระหนี้จากการค้ำประกันให้กับบริษัทย่อยและบริษัทร่วมได้ถูกรวมอยู่ในการปรับโครงสร้างหนี้ของบริษัทรวมทั้งสิ้นประมาณ
303.58 ล้านเหรียญ หรือประมาณ 11,970.16 ล้านบาท (อัตราแลกเปลี่ยนและยอดหนี้ ณ วันที่
30 มิถุนายน 2543)

ต่อมาเมื่อวันที่ 14 กรกฎาคม 2543
บริษัทได้ลงนามในสัญญาปรับโครงสร้างหนี้ร่วมกับธนาคารเจ้าหนี้เรียบร้อยแล้ว
โดยตามแผนการปรับโครงสร้างหนี้จะขยายระยะเวลาการจ่ายชำระคืนออกไปประมาณ 6.5 ปี
สิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2549 โดยชำระคืนทุกๆ ครึ่งปี

ตามเงื่อนไขในสัญญาปรับโครงสร้างหนี้ดังกล่าว
บริษัทจะนำสินทรัพย์ของบริษัทไปเป็นหลักประกันการชำระหนี้ให้กับเจ้าหนี้เพิ่มเติม
นอกจากนั้นตามสัญญายังกำหนดให้บริษัทต้องดำรงอัตราส่วนทางการเงินตามงบการเงินรวม ดังนี้

+-----------------------------+---+-------------------------------------+
| อัตราส่วนสินทรัพย์ต่อหนี้สินรวม      | : | มากกว่า 1.16 : 1.00 เท่า              |
|                             |   |                                     |
| (Asset Coverage Ratio)      |   |                                     |
+-----------------------------+---+-------------------------------------+
| อัตร                         | : | มากกว่า 1.00 : 1.00 เท่า              |
| าส่วนความสามารถในการชำระเงินกู้ |   |                                     |
|                             |   |                                     |
| และดอกเบี้ย (Coverage Ratio)  |   |                                     |
+-----------------------------+---+-------------------------------------+
| ส่วนของผู้ถือหุ้น (Net Worth)     | : | มากกว่า 2,500 ล้านบาท (ณ 31 ธันวาคม    |
|                             |   | 2543)                               |
|                             |   |                                     |
|                             |   | และมากกว่า 3,500 ล้านบาท (ณ 31 ธันวาคม |
|                             |   | 2544)                               |
+-----------------------------+---+-------------------------------------+

นอกจากนี้ ตามเงื่อนไขบริษัทจะต้องออกหุ้นให้แก่บริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล โอเวอร์ซีส์ จำกัด
(บริษัทย่อย) จำนวน 60 ล้านหุ้น ในราคาหุ้นละ 10 บาท
โดยหุ้นดังกล่าวของบริษัทจะถูกนำไปจำนำไว้กับธนาคารเจ้าหนี้ และบริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล
โอเวอร์ซีส์
จำกัดจะต้องขายหุ้นดังกล่าวทั้งหมดให้เสร็จสิ้นภายในระยะเวลาตามแผนการปรับโครงสร้างหนี้
โดยผลประโยชน์ที่ได้รับจากหุ้นดังกล่าวทั้งในส่วนของเงินจากการขายหุ้นของบริษัทหรือเงินปันผลจะต้องนำไปชำระหนี้ให้กับเจ้าหนี้
ทั้งนี้ธนาคารเจ้าหนี้จะเป็นผู้มีสิทธิออกเสียงในการประชุมผู้ถือหุ้นของบริษัท
และในส่วนทางด้านการบัญชีรายการดังกล่าวจะไม่มีผลต่องบการเงินรวมเนื่องจากจะตัดรายการเงินลงทุนระหว่างกันและส่วนของผู้ถือหุ้นออก
เสมือนหนึ่งว่ารายการนี้ไม่เกิดขึ้น สำหรับเงินที่ใช้ในการซื้อหุ้นดังกล่าวเป็นเงินของบริษัท จัสมิน
อินเตอร์เนชั่นแนล โอเวอร์ซีส์ จำกัด

สำหรับบริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล โอเวอร์ซีส์ จำกัด มีการปรับโครงสร้างหนี้จำนวน 60.575
ล้านเหรียญสหรัฐ
ซึ่งบริษัทและธนาคารเจ้าหนี้ได้ร่วมลงนามในสัญญาปรับโครงสร้างหนี้ไปเรียบร้อยแล้วตั้งแต่วันที่ 7
กรกฎาคม 2543
ซึ่งตามแผนการปรับโครงสร้างหนี้ของบริษัทจะเป็นการขยายระยะเวลาการจ่ายชำระคืนเงินกู้ออกไป
3.5 ปี สิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2546 โดยกำหนดชำระคืนเป็นรายปี
และมิได้กำหนดเงื่อนไขทางการเงินไว้

จากการปรับโครงสร้างหนี้ของกลุ่มบริษัทจัสมินในครั้งนี้
แม้จะได้รับผลกระทบที่จะต้องดำรงอัตราส่วนทางการเงินและวินัยทางการเงินที่เข้มงวด
แต่บริษัทและบริษัทย่อยก็มีความสามารถเพียงพอสำหรับชำระหนี้สิน รวมทั้งภาระค่าใช้จ่ายต่างๆ
ได้จากเงินสดที่มีอยู่ในปัจจุบัน กระแสเงินสดรับ เงินที่จะได้รับจากการเพิ่มทุนในอนาคต
โดยการปรับโครงสร้างหนี้ดังกล่าวได้กำหนดให้สอดคล้องกับกระแสเงินสดและความสามารถในการชำระหนี้ของบริษัทและบริษัทย่อย
ซึ่งจะทำให้บริษัทสามารถดำเนินธุรกิจได้อย่างคล่องตัวในระยะยาว อย่างไรก็ตาม
ในกรณีที่บริษัทไม่สามารถดำรงอัตราส่วนทางการเงินตามที่กำหนดได้
บริษัทสามารถทำหนังสือขอผ่อนผันต่อเจ้าหนี้ได้

 การปรับโครงสร้างหนี้ของบริษัทที่เกี่ยวข้องกัน

ณ 31 ธันวาคม 2543 บริษัทมีดอกเบี้ยค้างรับและเงินให้กู้ยืมระยะยาวแก่บริษัท ไทยเทเลโฟน
แอนด์ เทเลคอมมิวนิเคชั่น จำกัด (มหาชน) (TT&T) เป็นจำนวนเงิน 400 ล้านบาท และ 594
ล้านบาทตามลำดับ ทั้งนี้ผู้บริหารคาดว่าบริษัทจะได้รับชำระหนี้ดังกล่าวคืนทั้งจำนวน
โดยวิธีการแปลงหนี้เป็นทุนตามแผนการปรับโครงสร้างหนี้ของ TT&T
ซึ่งศาลล้มละลายกลางได้มีคำสั่งเห็นชอบด้วยแผนฟื้นฟูกิจการของ TT&T แล้ว

 12.2.6 การเช่าพื้นที่อาคารกับบริษัทร่วม 

ในวันที่ 20 กรกฎาคม 2541 บริษัทได้ทำสัญญาเช่าพื้นที่อาคารสำนักงานในอาคารจัสมิน อินเตอร์-
เนชั่นแนล จำนวน 12,704 ตารางเมตร กับบริษัท พรีเมียม เรียลเอสเตท จำกัด (บริษัทร่วม)
โดยบริษัทจะต้องจ่ายค่าเช่า รวมทั้งสิ้นประมาณ 415 ล้านบาท เป็นการล่วงหน้า (พื้นที่สำนักงาน
11,518 ตารางเมตร ในอัตราตารางเมตรละ 35,000 บาท เป็นเงินจำนวน 403.13 ล้านบาท
และพื้นที่ดาดฟ้าจำนวน 1,186 ตารางเมตร ในอัตราตารางเมตรละ 10,000 บาท เป็นจำนวน
11.86 ล้านบาท) สำหรับระยะเวลาการเช่า 30 ปี ซึ่งมีกำหนดจ่ายชำระเป็นรายปี
ภายในระยะเวลา 10 ปี โดยเริ่มตั้งแต่เดือนเมษายน 2542 เป็นต้นไป อย่างไรก็ตามเมื่อวันที่ 5
มิถุนายน 2543 บริษัทและบริษัทร่วมได้ลงนามในสัญญาแก้ไขสัญญาเช่า
โดยได้เปลี่ยนแปลงเงื่อนไขการชำระเงินค่าเช่าจ่ายล่วงหน้า (ซึ่งมียอดคงเหลืออยู่ ณ
วันที่แก้ไขสัญญาเป็นเงินจำนวน 270 ล้านบาท) เป็นการผ่อนชำระรายเดือนจำนวน 24 งวด
โดยเริ่มตั้งแต่วันที่ 9 มิถุนายน 2543 ทั้งนี้ เป็นไปตามสัญญาการปรับโครงสร้างหนี้

การถือหุ้นของบริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล จำกัด (มหาชน) ในบริษัท พรีเมียม เรียลเอสเตท
จำกัด เป็นการร่วมลงทุนกับบุคคลภายนอกเพื่อก่อสร้างอาคารให้เช่าพื้นที่ตามการค้าปกติ
โดยมิได้มีผู้ถือหุ้นรายใหญ่ กรรมการ หรือผู้มีอำนาจควบคุมของบริษัทถือหุ้นในบริษัท พรีเมียม
เรียลเอสเตท จำกัด แต่อย่างใด

 12.2.7 การได้มาซึ่งเงินทุนในบริษัทย่อยโดยวิธีการแลกหุ้น 

ที่ประชุมสามัญผู้ถือหุ้นประจำปี 2543
มีมติเป็นเอกฉันท์อนุมัติให้จัดสรรหุ้นสามัญเพิ่มทุนให้กับบุคคลโดยเฉพาะเจาะจงและอนุมัติให้นำทรัพย์สินอย่างอื่นมาชำระค่าหุ้นแทนเงินได้
ดังนี้

12.2.7.1 จัดสรรหุ้นสามัญเพิ่มทุนจำนวน 707,965 หุ้น ให้แก่นายอภิชัย และนางศิริบังอร
กาญจนบูรณ์ เนื่องมาจากก่อนการเข้าทำรายการ นายอภิชัย กาญจนบูรณ์ ซึ่งเป็นกรรมการของบริษัท
จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล จำกัด (มหาชน) และบริษัท สยามเทลเทค คอมพิวเตอร์ จำกัด
ได้ลาออกจากการเป็นกรรมการทั้ง 2 บริษัทข้างต้น จึงได้เสนอขายหุ้นของตนทั้งหมด จำนวน
75,000 หุ้นให้แก่บริษัท ทำให้ปัจจุบันบริษัทถือหุ้นในบริษัท สยามเทลเทคคอมพิวเตอร์ จำกัด
คิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 96.07 ของทุนจดทะเบียน

12.2.7.2 จัดสรรหุ้นสามัญเพิ่มทุนจำนวน 4,000,000 หุ้น ให้แก่ผู้ถือหุ้นเดิมของบริษัท คอมพิวเนท
คอร์ปอเรชั่น จำกัด เนื่องจากบริษัทประสงค์จะแลกเปลี่ยนเทคโนโลยีและฐานข้อมูลทางการตลาด
ตลอดจนระบบบำรุงรักษาของบริษัท คอมพิวเนท คอร์ปอเรชั่น
จำกัดเพื่อให้การดำเนินธุรกิจของบริษัท คอมพิวเนท คอร์ปอเรชั่น จำกัด
มีต้นทุนการดำเนินงานต่ำลงและสามารถดำเนินธุรกิจได้อย่างมีประสิทธิภาพต่อไป
ดังนั้นบริษัทจึงเข้าซื้อหุ้นของบริษัท คอมพิวเนท คอร์ปอเรชั่น จำกัด คิดเป็นสัดส่วนร้อยละ 100
ของทุนจดทะเบียนชำระแล้ว

ประโยชน์ที่บริษัทคาดว่าจะได้รับจากการเข้าทำรายการดังกล่าวข้างต้น คือ

- สามารถควบคุมการดำเนินธุรกิจได้คล่องตัวและมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น

- สามารถขยายฐานของลูกค้าได้มากขึ้น

- เพิ่มโอกาสในการดำเนินธุรกิจและความสามารถในการแข่งขัน

- ได้รับส่วนแบ่งในรูปของเงินปันผลตามสัดส่วนเงินลงทุนที่เพิ่มสูงขึ้น

- ลดข้อจำกัดด้านความขัดแย้งในการบริหารหากมีนักลงทุนรายอื่นเข้ามาร่วมบริหาร

 12.2.8 การแยกดำเนินธุรกิจระหว่างบริษัท ศูนย์บริการวิทยาการ อินเตอร์เนต จำกัด กับบริษัท จัสมิน อินเตอร์เนต จำกัด 

บริษัท จัสมิน อินเตอร์เนต จำกัด เป็นบริษัทที่ได้รับสัมปทานการให้บริการการเชื่อมต่อผ่านเครือข่าย
อินเตอร์เนต (ISP) จากการสื่อสารแห่งประเทศไทย
โดยให้บริการแก่ลูกค้าทั้งประเภทบุคคลธรรมดา และนิติบุคคล/องค์กร โดยบริษัท จัสมิน
อินเตอร์เนต จำกัด มีฐานะเป็นบริษัทย่อยของ บริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล จำกัด (มหาชน)
ซึ่งวัตถุประสงค์ในการเข้าร่วมลงทุนของบริษัท จัสมิน อินเตอร์- เนชั่นแนล จำกัด (มหาชน)
เพื่อดำเนินธุรกิจอินเตอร์เนต โดยบริษัทมีส่วนร่วมสำคัญในการบริหารจัดการ
และดำเนินกลยุทธทางการตลาดเต็มรูปแบบเช่นเดียวกับบริษัทย่อยอื่นๆ

ส่วนบริษัท ศูนย์บริการวิทยาการ อินเตอร์เนต จำกัดนั้น นอกเหนือจากการเป็นผู้ถือหุ้นใหญ่ในบริษัท
KSC Commercial Internet จำกัด ซึ่งเป็น ISP
ที่ได้รับสัมปทานจากการสื่อสารแห่งประเทศไทยแล้ว ยังดำเนินธุรกิจอื่นๆ อีก เช่น
การให้บริการจัดการและการตลาด การจัดจำหน่ายฮาร์ดแวร์และอุปกรณ์เสริมต่างๆ
และการให้บริการด้านสิ่งพิมพ์ เป็นต้น โดยบริษัท ศูนย์บริการวิทยาการ อินเตอร์เนต จำกัด
มีฐานะเป็นบริษัทร่วมของบริษัท จัสมิน อินเตอร์เนชั่นแนล จำกัด (มหาชน)
ทั้งนี้การเข้าร่วมลงทุนของบริษัทมีวัตถุประสงค์เพียงเพื่อรับเงินปันผลและผลตอบแทนการลงทุนอื่นๆ
ซึ่งบริษัทจะติดตามดูแลผลประโยชน์จากการลงทุนเป็นหลักโดยมิได้มีบทบาทสำคัญในการบริหารจัดการ
และการดำเนินงานแต่อย่างใด

 12.2.9 แนวโน้มในอนาคต 

เนื่องจากความก้าวหน้าทางด้านเทคโนโลยีได้พัฒนาไปเร็วมาก การให้บริการข่าวสารข้อมูลต่างๆ
ทาง อินเตอร์เนตกำลังเติบโตอย่างรวดเร็ว ปี 2543
บริษัทจึงขยายงานในด้านธุรกิจอินเตอร์เนตเพิ่มขึ้นเนื่องจากมีปัจจัยพื้นฐานรองรับอยู่แล้วเป็นจำนวนมาก
ปัจจุบัน บริษัทได้มุ่งเน้นที่จะขยายธุรกิจ และสร้างรายได้จากธุรกิจอินเตอร์เนต
และพาณิชย์อิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งบริษัทคาดว่าจะเป็นแหล่งรายได้สำคัญของบริษัทต่อไปในอนาคต
นอกจากนี้สายงานเดิม เช่น สายธุรกิจด้านจัดจำหน่ายอุปกรณ์และให้บริการทางวิศวกรรม
บริษัทมีการปรับกลยุทธทางตลาดต่างๆ เพื่อสร้างรายได้ให้บริษัทโดยมีการร่วมมือกับ
ซับพลายเออร์เข้าประมูลงานสำคัญมากขึ้น
ส่วนสายธุรกิจด้านสัมปทานคาดว่าภายหลังการเปิดเสรีและการแปรสัญญาร่วมการงานแล้ว
บริษัทจะมีความคล่องตัวในการบริหารจัดการ
การใช้ประโยชน์และสร้างรายได้จากโครงข่ายโทรคมนาคมที่บริษัทมีอยู่มากขึ้น
ทั้งโครงข่ายของบริษัท อคิวเมนท์ จำกัด และบริษัท จัสมิน ซับมารีน เทเลคอมมิวนิเคชั่นส์ จำกัด