12. ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

(1) งบการเงิน

(1) สรุปรายงานการสอบบัญชีระหว่างปี 2543 - 2545

  ปี 2543 ผู้สอบบัญชีได้แสดงความเห็นอย่างไม่มีเงื่อนไข

  ปี 2544 ผู้สอบบัญชีได้แสดงความเห็นอย่างไม่มีเงื่อนไข

  ปี 2545 ผู้สอบบัญชีได้แสดงความเห็นอย่างไม่มีเงื่อนไข

(2) ตารางสรุปงบการเงินรวมระหว่างปี 2543 - 2545

  --------------------------- ----------------- ------ ------------ ------ ------------ ------
  ( ' 000 บาท)                บริษัทฯและบริษัทย่อย                                           

                              2545                     2544                2543         

  งบกำไรขาดทุน                                                                           

  รายได้จากการเดินเรือ           12,366,846        95%    13,415,652   99%    13,447,868   99%

  รายได้อื่น                     713,960           5%     107,944      1%     112,153      1%

  รวมรายได้                    13,080,806        100%   13,523,596   100%   13,560,021   100%

  ต้นทุนการเดินเรือ               10,185,457        78%    10,982,046   81%    10,693,156   79%

  ค่าใช้จ่ายบริหาร                826,343           6%     822,616      6%     881,111      6%

  ดอกเบี้ยจ่าย                   581,753           4%     818,977      6%     931,081      7%

  ขาดทุนจากการด้อยค่าของสินทรัพย์   203,141           2%     383,332      3%     1,011,707    7%

  ค่าใช้จ่ายอื่น                   53,164            0%     808,706      6%     483,284      4%

  รวมค่าใช้จ่าย                  11,849,858        91%    13,815,677   102%   14,000,339   103%

  กำไรก่อนหักภาษีเงินได้           1,230,948         9%     (292,081)    -2%    (440,318)    -3%

  ภาษีเงินได้นิติบุคคล              (6,386)           0%     (8,571)      0%     (13,229)     0%

  ส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อย           2,010             0%     3,042        0%     (5,759)      0%

  กำไรสุทธิสำหรับปี               1,226,572         9%     (297,610)    -2%    (459,306)    -3%
  --------------------------- ----------------- ------ ------------ ------ ------------ ------

หมายเหตุ :- บริษัทฯได้ปรับรายได้จากการเดินเรือ และ ต้นทุนการเดินเรือในปี 2543
ในส่วนที่เกิดขึ้นกับบริษัทย่อย เพื่อให้สามารถเปรียบเทียบกับยอดรายได้ฯและต้นทุนฯของปี 2544
และ 2545 การปรับยอดดังกล่าวไม่มีผลกระทบกับยอดกำไรสุทธิของปี 2543

+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| ( ' 000 บาท)           | บริษ    |    |        |     |        |     |
|                        | ัทฯและบ |    |        |     |        |     |
|                        | ริษัทย่อย |    |        |     |        |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
|                        | 2545   |    | 2544   |     | 2543   |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| งบดุล                   |        |    |        |     |        |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| สินทรัพย์หมุนเวียน          | 3,6    | 2  | 3,1    | 17% | 3,9    | 19% |
|                        | 13,647 | 0% | 45,990 |     | 46,649 |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| เงินลงทุนในบริษัท          | 1      | 1% | 1      | 1%  | 3,1    | 15% |
|                        | 33,889 |    | 38,321 |     | 05,037 |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| ที่ดิน อาคาร เรือเดินทะเล   | 14,6   | 8  | 15,1   | 82% | 13,3   | 65% |
|                        | 14,326 | 0% | 02,729 |     | 32,064 |     |
| และอุปกรณ์ - สุทธิ         |        |    |        |     |        |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| สินทรัพย์อื่น               | 3,668  | 0% | 34,693 | 0%  | 41,283 | 0%  |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| สินทรัพย์รวม              | 18,3   | 10 | 18,4   | 1   | 20,4   | 1   |
|                        | 65,532 | 0% | 21,734 | 00% | 25,033 | 00% |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| หนี้สินหมุนเวียน            | 3,6    | 3  | 3,4    | 26% | 3,8    | 25% |
|                        | 83,268 | 1% | 97,788 |     | 17,821 |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| หนี้สินระยะยาว            | 8,3    | 6  | 9,8    | 74% | 11,2   | 75% |
|                        | 68,311 | 9% | 52,216 |     | 23,438 |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| หนี้สินอื่น                 | -      | 0% | -      | 0%  | -      | 0%  |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| หนี้สินรวม                | 12,0   | 10 | 13,3   | 1   | 15,0   | 1   |
|                        | 51,580 | 0% | 50,004 | 00% | 41,259 | 00% |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| ส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อย      | 26,210 | 0% | 28,407 | 1%  | 31,245 | 1%  |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| ทุนเรือนหุ้น               | 6      | 1  | 6      | 13% | 6      | 12% |
|                        | 63,000 | 1% | 36,663 |     | 36,663 |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| ส่วนเกินมูลค่าหุ้น           | 3,0    | 4  | 2,9    | 59% | 2,9    | 55% |
|                        | 73,190 | 9% | 86,278 |     | 86,278 |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| สำรองตามกฎหมาย         | 66,300 | 1% | 63,666 | 1%  | 63,666 | 1%  |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| กำไรสะสมยังไม่ได้จัดสรร    | 2,4    | 3  | 1,3    | 27% | 1,6    | 31% |
|                        | 85,251 | 9% | 56,715 |     | 65,922 |     |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+
| ส่วนของผู้ถือหุ้น            | 6,3    | 10 | 5,0    | 1   | 5,3    | 1   |
|                        | 13,952 | 0% | 71,730 | 00% | 83,775 | 00% |
+------------------------+--------+----+--------+-----+--------+-----+

  --------------------------------- ----------------- --------------- ---------------
                                    บริษัทฯและบริษัทย่อย                   

  ( ' 000 บาท)                      2545              2544            2543

  งบกระแสเงินสด                                                        

  กระแสเงินสดจากกิจกรรมดำเนินงาน       1,541,807         1,473,569       1,674,153

  กระแสเงินสดจากกิจกรรมลงทุน           (337,716)         95,865          (1,102,098)

  กระแสเงินสดจากกิจกรรมจัดหาเงิน        (574,027)         (1,940,183)     (913,722)

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดสุทธิ     630,063           (370,748)       (341,667)

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดต้นปี     857,532           1,228,280       1,569,947

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดปลายปี   1,487,595         857,532         1,228,280
  --------------------------------- ----------------- --------------- ---------------

(3) อัตราส่วนทางการเงินที่สำคัญของบริษัทและบริษัทย่อย

+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
|                            | บริษัท        |             |             |
|                            | ฯและบริษัทย่อย |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
|                            | 2545        | 2544        | 2543        |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราส่วนสภาพคล่อง            | 0.98        | 0.90        | 1.03        |
|                            |             |             |             |
| อัตราส่วนสภาพคล่อง (เท่า)      |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราส่วนสภาพคล่องหมุนเร็ว      | 0.90        | 0.83        | 0.92        |
| (เท่า)                      |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราส่วนสภาพคล่องกระแสเงินสด  | 0.43        | 0.42        | 0.44        |
| (เท่า)                      |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราส่วนหมุนเวียนลูกหนี้การค้า    | 7.01        | 6.46        | 5.75        |
| (เท่า)                      |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| ระยะเวลาเก็บหนี้เฉลี่ย (วัน)     | 51.38       | 55.72       | 62.60       |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราส่วนหมุนเวียนเจ้าหนี้ (เท่า)  | 7.75        | 7.13        | 5.45        |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| ระยะเวลาชำระหนี้ (วัน)        | 46.44       | 50.47       | 66.06       |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| Cash Cycle (วัน)            | 4.94        | 5.25        | (3.47)      |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
|                            |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราส่ว                     | 16.68%      | 18.00%      | 20.31%      |
| นแสดงความสามารถในการหากำไร |             |             |             |
|                            |             |             |             |
| อัตรากำไรขั้นต้น               |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตรากำไรจากการดำเนินงาน     | 13.86%      | 0.67%       | 4.21%       |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| กำไรต่อหุ้น (บาท)             | 18.50       | (4.67)      | (7.21)      |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตรากำไรสุทธิ                | 9.38%       | -2.20%      | -3.39%      |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราผลตอบแทนผู้ถือหุ้น          | 19.43%      | -5.87%      | -8.53%      |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
|                            |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราส่วน                    | 6.68%       | -1.62%      | -2.25%      |
| แสดงประสิทธิภาพในการดำเนินงาน |             |             |             |
|                            |             |             |             |
| อัตราผลตอบแทนจากสินทรัพย์      |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราผลตอบแทนจากสินทรัพย์ถาวร  | 12.78%      | 3.04%       | 1.67%       |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราการหมุนของสินทรัพย์ (เท่า)  | 0.67        | 0.73        | 0.66        |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
|                            |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตร                        | 1.91        | 2.63        | 2.79        |
| าส่วนวิเคราะห์นโยบายทางการเงิน |             |             |             |
|                            |             |             |             |
| อัตราส่วนหนี้สินต่อส่วนของผู้ถือหุ้น   |             |             |             |
| (เท่า)                      |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อ                          | 3.66        | 2.79        | 2.78        |
| ัตราส่วนความสามารถชำระดอกเบี้ย |             |             |             |
| (เท่า)                      |             |             |             |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+
| อัตราการจ่ายเงินปันผล          | 10.81%      | -           | 17.53%      |
+----------------------------+-------------+-------------+-------------+

(2) คำอธิบายและการวิเคราะห์ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

การดำเนินงานของกลุ่มบริษัท อาร์ ซี แอลในปี 2545 แสดงถึงความสำเร็จที่น่าชื่นชม โดยมียอด

กำไรสุทธิที่สูงสุดเป็นประวัติการณ์จำนวน 1,227 ล้านบาท และกำไรต่อหุ้นสูงถึง 18.7 บาท
อัตรากำไรสุทธิเมื่อเปรียบเทียบเป็นสัดส่วนต่อรายได้รวมอยู่ที่ 9.4 %
และอัตรากำไรสุทธิต่อส่วนของผู้ถือหุ้น อยู่ที่ 19.4 %

การขยายกำลังกองเรือในระยะสองสามปีที่ผ่านมาของผู้ประกอบการหลักหลายรายก่อให้เกิดสภาวะกำลัง

ขนส่งส่วนเกินขึ้นในภาคอุตสาหกรรมพาณิชยนาวี ในส่วนของการขนส่งระยะไกลในเส้นทางทรานส์
แปซิฟิค และระหว่างยุโรป – เอเชีย
และกดดันให้มีการแข่งขันด้านราคาอย่างรุนแรงระหว่างผู้ประกอบการฟีดเดอร์ด้วยกันเอง
จนทำให้อัตราค่าระวางสินค้าตรึงตัวอยู่ในเกณฑ์ค่อนข้างต่ำ ดังนั้น
ถึงแม้ปริมาณรวมของการขนส่งตู้ทั้งหมดของกลุ่มฯ จะเพิ่มขึ้นเป็น 1.6 ล้านทีอียู ในปี 2545
หรือสูงขึ้นประมาณ 6 % จากปี 2544 แต่รายได้จากการเดินเรือกลับลดลง 7.8% อยู่ที่ 12,367
ล้านบาท ในขณะที่รายได้รวมอยู่ที่ 13,081 ล้านบาท หรือลดลง 3.3 %

ปริมาณการขนส่งตู้สินค้าในรูปแบบ COC (การให้บริการขนส่งสินค้าโดยใช้ตู้คอนเทนเนอร์ของกลุ่ม ฯ
เอง) ปรับขึ้น 13.1% โดยมีสัดส่วนประมาณ 45 % ของจำนวนตู้สินค้าทั้งหมดหรือ 719,011 ตู้
และมีอัตราการขยายตัวโดยเฉลี่ยใน 6 ปีที่ผ่านมาสูงถึง 24.3%
ส่วนจำนวนรวมของการขนส่งตู้สินค้าในรูปแบบ SOC
(การให้บริการขนส่งสินค้าโดยใช้ตู้คอนเทนเนอร์ของเรือใหญ่ ) นั้น อยู่ที่ 883,245 ทีอียู หรือ
คิดเป็นสัดส่วน 55 % ของจำนวนตู้สินค้าที่ขนส่งทั้งหมด

ความสามารถในการสร้างผลกำไรของกลุ่มฯ ในปีที่ผ่านมาแสดงถึงประสิทธิภาพในการควบคุมต้นทุน

ดำเนินงานที่ดีเยี่ยม แม้ในภาวะที่ต้องผจญกับการลดอัตราค่าระวาง ทั้งนี้
ถือได้ว่าเป็นผลงานสำคัญที่ท้าทายความสามารถในเชิงบริหารของฝ่ายจัดการของกลุ่มฯ
โดยเฉพาะในแง่การบริหารกองเรือและเส้นทางขนส่ง ซึ่งจำต้องปรับเปลี่ยนให้เหมาะสมอยู่เสมอ

การดำเนินมาตราการที่จำเป็นต่าง ๆ
เพื่อควบคุมต้นทุนและค่าใช้จ่ายทั้งของกองเรือและเอเยนต์ตัวแทนให้รัดกุม
คงเป็นปัจจัยสำคัญที่ส่งผลให้กลุ่มฯ มีผลกำไรในระดับที่น่าสังเกต โดยในปี 2545
กำไรขั้นต้นจากการเดินเรือสำหรับปี 2545 อยู่ที่ 2,181 ล้านบาท
และมีอัตราส่วนกำไรขั้นต้นจากการเดินเรือ อยู่ที่ 18%
และมีกำไรก่อนการหักดอกเบี้ยจ่ายและภาษีเงินได้อยู่ที่ 1,813 ล้านบาท โดยมี EBITDA
(กระแสเงินสดจากกิจกรรมการดำเนินการก่อนหักค่าใช้จ่ายประเภท ดอกเบี้ยจ่าย ภาษี
ค่าเสื่อมราคาของทรัพย์สิน และ ค่าตัดจำหน่ายทรัพย์สิน) อยู่ที่ 2,454 ล้านบาท ปรับสูงขึ้น 91 %
จากปีก่อนหน้า

ผลประกอบการประจำปีที่แสดงกำไรสุทธิจำนวน 1,227 ล้านบาท
สะท้อนให้เห็นการปรับตัวที่ดีขึ้นกว่าปีก่อนหน้าซึ่งปรากฏผลขาดทุนสุทธิจำนวน 298 ล้านบาท ทั้งนี้
มีรายการหลักที่ส่งผลกระทบสำคัญอันควรนำเสนอคือ

1.  รายได้จากการเดินเรือจำนวน 12,367 ล้านบาท

2.  ผลกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนในปี 2545 จำนวน 612 ล้านบาท (เปรียบเทียบกับปี 2544
    ที่มีการขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนจำนวน 804 ล้านบาท)
    เป็นผลสืบเนื่องจากการแกร่งตัวของสกุลเงินบาท และสกุลเงินเหรียญสิงคโปร์
    เมื่อเทียบกับสกุลเงินเหรียญสหรัฐ

  ผลกระทบจากอัตราแลกเปลี่ยนของกลุ่มฯ
  ส่วนใหญ่แล้วจะจัดอยู่ในลักษณะของการมีกำไร/ขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนที่ยังไม่เกิดขึ้นจริง
  ซึ่งเกิดจากการแปลงค่าทางบัญชี
  และการกระทบบัญชีของสินทรัพย์และหนี้สินที่อยู่ในสกุลเงินต่างประเทศของบริษัทย่อยในขณะเมื่อกระทำการรวมงบการเงินตามหลักเกณฑ์ทางบัญชีระหว่างบริษัทและบริษัทย่อย
  โดยหลักการแล้ว
  การมีกำไร/ขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนดังกล่าวไม่ถือเป็นการมีกำไร/ขาดทุนที่เป็น
  “เม็ดเงินที่แท้จริง” แต่เป็นผลที่เกิดจากการแปลงค่าทางบัญชีมากกว่า

3.  การรับรู้ตามมาตรฐานบัญชีว่าด้วยการด้อยค่าของสินทรัพย์ที่เป็นผลให้บริษัทย่อยของกลุ่มฯ
    มีการตัดผลขาดทุนจากการด้อยค่าของสินทรัพย์จำนวน 203 ล้านบาท (เปรียบเทียบกับปี 2544
    ที่มีจำนวน 383 ล้านบาท)

  ดังนั้นในการพิจารณาถึงปริมาณกระแสเงินสดจากการดำเนินงานจึงจำต้อง

1.  หักลบรายการกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนที่ยังไม่เกิดขึ้นจริงจำนวน 531 ล้านบาท
    ซึ่งเกิดจากการแปลงค่าทางบัญชี
    และการกระทบบัญชีของสินทรัพย์และหนี้สินที่อยู่ในสกุลเงินต่างประเทศของบริษัทย่อย
    สืบเนื่องจากการแกร่งตัวของสกุลเงินในภูมิภาคเมื่อเทียบกับสกุลเงินเหรียญสหรัฐ
    แต่เนื่องจากกลุ่มฯ ยังอยู่ในธุรกิจที่มีสกุลเงินรายได้ผูกอิงกับสกุลเงินดอลลาร์สหรัฐ
    เมื่อนำงบการเงินที่เป็นสกุลเงินดอลลาร์สหรัฐมาใช้พิจารณา
    กำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนที่ยังไม่เกิดขึ้นจริงนี้ก็จะหายไป

2.  บวกกลับส่วนการขาดทุนจากการด้อยค่าของสินทรัพย์จำนวน 203
    ล้านบาทซึ่งเป็นผลจากการตีมูลค่าตามราคาปัจจุบันของอสังหาริมทรัพย์ในบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์
    และ ฮ่องกง ซึ่งเป็นอาคารสำนักงานที่กลุ่มฯ ใช้ในการดำเนินการ
    การขาดทุนดังกล่าวเป็นเพียงการรับรู้ทางบัญชีตามมาตรฐานการบัญชีใหม่
    มิใช่การขาดทุนตามเม็ดเงินที่แท้จริง
    แต่บันทึกรายการรับรู้ตามมาตรฐานบัญชีว่าด้วยการด้อยค่าของสินทรัพย์
    ตามที่เกิดขึ้นในรอบบัญชีที่ผ่านมา โดยรับรู้ผ่านงบกำไรขาดทุน

จะเห็นว่ารายการที่ก่อให้เกิดกำไร/ขาดทุนทางบัญชีข้างต้นทั้งสองรายการเป็นรายการที่มิใช่รายการเงินสด
จึงสมควรนำรายการทั้งสองนั้นมาปรับกระทบเพื่อขจัดผลกระทบทางบัญชีที่มิใช่เม็ดเงินที่แท้จริง
ที่ไม่กระทบต่อกระแสเงินสดที่เกิดจากกิจกรรมดำเนินงานของกลุ่มฯ หลังจากการปรับกระทบหลัก ๆ
ดังกล่าวปริมาณกระแสเงินสดจากการดำเนินงานของกลุ่มฯ ก็ปรากฏอยู่ที่ 1,571
ล้านบาทซึ่งจัดอยู่ในเกณฑ์ดีมากและมั่นคง

แม้อัตราแลกเปลี่ยนในสกุลเงินภูมิภาคจะมีความผันผวนเมื่อเทียบกับสกุลเงินเหรียญดอลลาร์สหรัฐ
ซึ่งเป็นสกุลเงินหลักของภาระหนี้ของกลุ่มฯ
แต่เนื่องจากอัตราค่าระวางในธุรกรรมการขนส่งสินค้าทางทะเลจะคำนวณเป็นสกุลเงินเหรียญดอลลาร์สหรัฐ
และการจัดเก็บค่าระวางจะเก็บในสกุลเงินท้องถิ่นที่มีมูลค่าเทียบเท่าของอัตราค่าระวางในสกุลเงินเหรียญดอลลาร์สหรัฐนั้น
การดำรงสมดุลในตัวเองระหว่างสกุลเงินของรายได้ (ซึ่งอิงอยู่กับสกุลเงินเหรียญดอลลาร์สหรัฐ)
กับสกุลเงินของภาระหนี้
จึงถือเป็นปัจจัยและนโยบายสำคัญสำหรับการปกป้องความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน
ด้วยเหตุนี้เงินกู้ยืมส่วนใหญ่ของกลุ่มฯ
โดยเฉพาะส่วนที่เป็นเงินกู้ระยะยาวจึงมักกู้ยืมในสกุลเงินของรายได้
นอกจากนี้เงินกู้ยืมระยะยาวบางส่วนที่เป็นเงินบาท
ก็ได้มีการทำสัญญาแลกเปลี่ยนสกุลเงินให้เป็นสกุลเงินเหรียญดอลลาร์สหรัฐ
และมีการทำสัญญาซื้อขายอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าไว้
เพื่อเป็นการลดความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน จากการกระทำการเหล่านี้แสดงให้เห็นว่าทางกลุ่มฯ
มีนโยบายการบริหารและปกป้องความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยนที่รัดกุมและ อนุรักษ์นิยม

สำหรับภาระหนี้สินของกลุ่มฯ นั้น หนี้สินส่วนใหญ่เป็นหนี้สินระยะยาว
และในปีที่ผ่านมาหนี้สินโดยรวมลดลงถึง 10% ในขณะที่ สินทรัพย์รวมก็ปรับลดน้อยมาก
การปรับขึ้นของผู้ถือหุ้นลดลง 24% ทำให้สัดส่วนของ หนี้สินรวมต่อสินทรัพย์รวมอยู่ที่ 0.66
ซึ่งดีขึ้นกว่าปีก่อนหน้าเล็กน้อย ในขณะที่อัตราหนี้สินต่อส่วนของผู้ถือหุ้นอยู่ที่

1.91 :1

โครงสร้างทางการเงิน 

เพื่อให้ผ่านพ้นภาวะวิกฤตทางการเงินที่เกิดขึ้นในภูมิภาคเอเซีย
และเสริมสร้างสภาพคล่องในส่วนของทุนหมุนเวียน
รวมทั้งผดุงรากฐานทางการเงินให้สามารถรองรับการขยายตัวในระยะยาวของธุรกรรมหลักและธุรกรรมต่อเนื่องของกลุ่มฯ
ทางกลุ่มฯ
ได้ดำเนินการปรับสัดส่วนการระดมเงินทุนจากตลาดเงินและตลาดทุนให้เกิดความเหมาะสม
โดยได้ออกและเสนอขายหุ้นกู้ในตลาดทุนภายในประเทศ
พร้อมกันกับการแสวงหาข้อตกลงร่วมจากผู้สนับสนุนทางการเงินระยะยาวทั้งหลายในการบริหารตารางการชำระหนี้ของเงินกู้ยืมบางรายการ
ให้มีสัดส่วนเหมาะสม โดยเฉพาะในส่วนของงวดการจ่ายชำระคืนงวดสุดท้ายที่เป็น Balloon
Payment ซึ่งมีลักษณะของการชำระคืนเงินต้นสำหรับช่วงการชำระคืนช่วงแรกในสัดส่วนต่ำ
แต่จะมีงวดการจ่ายชำระคืนเงินกู้งวดสุดท้ายเป็นเงินก้อนใหญ่

โดยหลักการแล้ว
การระดมเงินเพื่อสนับสนุนการจัดหาหรือต่อสร้างเรือเดินสมุทรตามครรลองวิสัยปกติของธุรกิจการเดินเรือ
มักจะระดมเงินโดยผ่านการกู้ยืมจากธนาคารหรือจากตลาดทุนระหว่างประเทศ
ทั้งในรูปของเงินกู้หรือการออกตราสารหนี้เช่นหุ้นกู้ ตามแต่กรณี
โดยมีอายุการชำระคืนในระยะปานกลางถึงยาว (5 ถึง 10 ปี)
ทั้งนี้พึงคำนึงว่าเรือเดินสมุทรนั้นถือเป็นสินทรัพย์ที่มีอายุการใช้งานยาวนานถึง 25 ปี หรือ กว่านั้น
การระดมทุนในลักษณะดังกล่าวจึงจำเป็นต้องมีการจัดหาเงินกู้ก้อนใหม่มาทดแทนการจ่ายชำระเงินกู้เก่า
โดยเฉพาะในงวดการจ่ายชำระคืนเงินกู้งวดสุดท้าย
ดังนั้นเมื่อใกล้งวดการจ่ายชำระคืนเงินกู้งวดสุดท้ายของเงินกู้ที่ระดมมาเพื่อจัดซื้อหรือต่อสร้างเรือเดินสมุทรแต่ละลำ
ผู้ประกอบการจึงมักเข้าไประดมเงินจากตลาดการเงินและตลาดทุนเพื่อจัดหาเงินกู้ใหม่มาทดแทนการจ่ายชำระเงินกู้งวดสุดท้ายของเงินกู้เก่า
(refinance)

สภาพคล่องทางการเงิน

สัดส่วนสินทรัพย์ระยะสั้นต่อหนี้สินระยะสั้นอยู่ที่ 0.98 ในปี 2545 เมื่อเทียบกับ 0.90 ในปี 2544
แสดงถึง สถานภาพของสภาพคล่องทางการเงินที่ยังมั่นคง
ในขณะที่เกณฑ์เฉลี่ยการเรียกเก็บบัญชีลูกหนี้ (คำนวณจากจำนวนวันลูกหนี้การค้า ) ของกลุ่มฯ
ก็ลดลง จาก 55.8 วันในปี 2544 เป็น 54.3 วันในปี 2545

สินทรัพย์ของกลุ่ม

สินทรัพย์ของกลุ่มในปี 2545 ได้ปรับตัวลดลง 0.3% ส่วนสัดส่วนของสินทรัพย์ของกลุ่มนั้น
ประกอบด้วย สินทรัพย์หมุนเวียน 20% (2544 : 17%) เงินลงทุนในบริษัท 1% (2544 : 1%)
สินทรัพย์ถาวร 80% (2544 : 82%) และสินทรัพย์อื่น ๆ น้อยกว่า 1% (2544 : น้อยกว่า 1%)

กลุ่มได้รับรู้ผลขาดทุนจากการด้อยค่าของสินทรัพย์ตามมาตรฐานบัญชี เกี่ยวกับ
การด้อยค่าของสินทรัพย์ เป็นจำนวน 203 ล้านบาท ซึ่งไม่ใช่การขาดทุนตามเม็ดเงินที่แท้จริง
แต่ต้องรับรู้ผ่านงบกำไรขาดทุนตามมาตรฐานบัญชีดังกล่าว

ภาระหนี้สินกลุ่ม

(ก) บริษัทได้ออกตั๋วสัญญาใช้เงินชนิดเปลี่ยนมือได้โดยมีรายละเอียดดังนี้

  ผู้ออกตราสาร บริษัท อาร์ ซี แอล จำกัด (มหาชน)

ประเภทตราสาร ตั๋วสัญญาใช้เงินชนิดเปลี่ยนมือได้

วัตถุประสงค์ เพื่อเสริมสภาพคล่องและสนับสนุนการปรับโครงสร้างทางการเงิน

อายุตราสาร 1 ปี

มูลค่าเสนอขาย ไม่เกิน 1,000,000,000 บาท (หนึ่งพันล้านบาทถ้วน)

มูลค่าหน้าตั๋ว ขั้นต่ำใบละ 10,000,000 บาท (สิบล้านบาทถ้วน)

อัตราดอกเบี้ย ประมาณร้อยละ 4.50

ระยะเวลาการจ่ายดอกเบี้ย 3 เดือน

ประเภทการเสนอขาย เสนอขายแก่นักลงทุนประเภทสถาบัน / บุคคลธรรมดา

ผู้จัดจำหน่าย ธนาคารทหารไทย จำกัด (มหาชน)

วันที่ออกตราสาร วันที่ 14 มิถุนายน 2545

(ข) รายละเอียดภาระหนี้สินระยะยาวของกลุ่มมีดังนี้

ในระหว่างปี 2545 กลุ่มบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์ได้ทำสัญญาปรับโครงสร้างหนี้เงินกู้ยืมทั้งสิ้น
(ตามที่กล่าวในรายละเอียดเงินกู้ระยะยาวข้อ 6) ถึง 16)) กับสถาบันการเงินหลายแห่ง
โดยขยายระยะเวลาการชำระหนี้
ปรับเปลี่ยนจำนวนเงินในการผ่อนชำระคืนเงินกู้และปรับเปลี่ยนอัตราดอกเบี้ย ยอดคงค้าง ณ วันที่
31 ธันวาคม 2545 ของเงินกู้ยืมใหม่แสดงรายละเอียดใน 17) ถึง 20)
ซึ่งสัญญาเงินกู้ใหม่นี้ได้ระบุข้อปฏิบัติและข้อจำกัดบางประการ ซึ่งรวมถึง
การดำรงอัตราส่วนทางการเงินและโครงสร้างผู้ถือหุ้น

+------------------------------------------------------+---------------+
| รายละเอียดเงินกู้ระยะยาว                                 | จำนวน         |
|                                                      | (ล้านบาท)      |
+------------------------------------------------------+---------------+
| 1) เงินกู้ยืมของบริษัทจำนวน 11 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (2544 : 13    | 476.27        |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ)ระยะเวลา 10 ปี อัตราดอกเบี้ยร้อยละ LIBOR    |               |
| ลบร้อยละ 3.71 ถึง บวกร้อยละ 2 ต่อปี มีกำหนดชำระทุกงวด 6     | 73.42         |
| เดือน ครบกำหนดชำระในปี 2551                            |               |
|                                                      | 66.92         |
| 2) เงินกู้ยืมของบริษัทจำนวน 1.7 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (2544 : 2.4  |               |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ)ระยะเวลา 7 ปี อัตราดอกเบี้ยร้อยละ LIBOR     | 76.41         |
| บวกร้อยละ 2 ต่อปี มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน                |               |
| ครบกำหนดชำระในปี 2548                                 | 77.21         |
|                                                      |               |
| 3) เงินกู้ยืมของบริษัทจำนวน 66.9 ล้านบาท (2544 : 93.7       | -             |
| ล้านบาท) ระยะเวลา 7 ปี อัตราดอกเบี้ยร้อยละ 5 ต่อปี           |               |
| มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือนครบกำหนดชำระในปี 2548           | -             |
|                                                      |               |
| 4) เงินกู้ยืมของบริษัทจำนวน 76.4 ล้านบาท (2544 : 104.2      | -             |
| ล้านบาท) ระยะเวลา 7 ปี อัตราดอกเบี้ยร้อยละ 5 ต่อปี           |               |
| มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือนครบกำหนดชำระในปี 2548           | -             |
|                                                      |               |
| 5) เงินกู้ยืมของบริษัทจำนวน 1.8 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (2544 :      | -             |
| 104.2 ล้านบาท) ระยะเวลา 7 ปี อัตราดอกเบี้ย LIBOR บวกร้อยละ |               |
| 2.5 ต่อปี มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน ครบกำหนดชำระในปี 2548  | -             |
|                                                      |               |
| 6) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 17.6          | -             |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 6 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2547                                                 |               |
|                                                      |               |
| 7) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 41            |               |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 6 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2547                                                 |               |
|                                                      |               |
| 8) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 20.8          |               |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 6 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2547                                                 |               |
|                                                      |               |
| 9) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 19.8          |               |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 6 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2546                                                 |               |
|                                                      |               |
| 10) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 16.1         |               |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2548                                                 |               |
|                                                      |               |
| 11) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 14.4         |               |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 6 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2547                                                 |               |
|                                                      |               |
| 12) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 23.3         |               |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2548                                                 |               |
|                                                      |               |
| 13) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 4.6          |               |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ ครบกำหนดชำระในปี 2545                   |               |
+------------------------------------------------------+---------------+
| รายละเอียดเงินกู้ระยะยาว                                 | จำนวน         |
|                                                      | (ล้านบาท)      |
+------------------------------------------------------+---------------+
| 14) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 19.6         | -             |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 6 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2548                                                 | -             |
|                                                      |               |
| 15) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 7.8          | -             |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 6 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2546                                                 | 4,032.64      |
|                                                      |               |
| 16) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 8.7          | 2,315.47      |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 6 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2547                                                 | 561.59        |
|                                                      |               |
| 17) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 93.35        | 537.40        |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2552                                                 | 8,217.33      |
|                                                      |               |
| 18) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 53.6         |               |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 6 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2552                                                 |               |
|                                                      |               |
| 19) เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์จำนวน 13           |               |
| ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือนครบกำหนดชำระในปี  |               |
| 2549                                                 |               |
|                                                      |               |
| 20)จำนวน 12.44 ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 6       |               |
| เดือนครบกำหนดชำระในปี 2548                             |               |
|                                                      |               |
| รวม                                                  |               |
+------------------------------------------------------+---------------+

หมายเหตุ – ข้อมูลจากหมายเหตุประกอบงบการเงินปี 2545 ข้อ 10 เงินกู้ยืมระยะยาว

ในด้านการบริหารความเสี่ยง เนื่องจากรายได้ของกลุ่มอยู่ในรูปของเงินสกุลเหรียญสหรัฐฯ
ดังนั้นกลุ่มจึงหาเงินกู้ในรูปเงินเหรียญสหรัฐฯ
ซึ่งจะเป็นการป้องกันความเสี่ยงในอัตราแลกเปลี่ยนไปในตัว สำหรับเงินกู้ที่อยู่ในรูปเงินบาท
ก็มีการทำสัญญาแลกเปลี่ยนเงินบาทเป็นเงินสกุลเหรียญสหรัฐฯเช่นกัน
จากอัตราส่วนความสามารถการชำระดอกเบี้ยของกลุ่มอยู่ 3.66 เท่าในปี 2545
(ผลรวมของกระแสเงินสดจากดำเนินงาน ดอกเบี้ยจ่าย และภาษี แล้วหารด้วย ดอกเบี้ยจ่าย)
(2544 : 2.79 เท่า) สะท้อนให้เห็นว่ากลุ่มมีความสามารถในการชำระดอกเบี้ยที่สูง
จากผลประกอบการที่ผ่านมา กลุ่มเชื่อมั่นว่าจะยังสามารถชำระหนี้ในอนาคตได้

ปัจจัยและอิทธิผลที่มีผลต่อการการดำเนินงานหรือฐานะการเงินในอนาคต

1)  ด้านของกำลังบรรทุกของกลุ่ม ในปี 2545 กลุ่มมีอัตราการใช้กำลังบรรทุกเพียงร้อยละ 91
    จะเห็นได้ว่ายังคงมีกำลังบรรทุกเหลือในการให้บริการแก่ลูกค้าเมื่อความต้องการในตลาดเพิ่มสูงขึ้นในอนาคต
    อย่างไรก็ตามกลุ่มสามารถหากำลังบรรทุกเสริมได้จากการเช่าเรือ
    ซึ่งไม่เป็นอุปสรรคแต่อย่างไร

2)  ภาระหนี้สินที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต ไม่มี