11. ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

(1) งบการเงิน

  ----------------------- ------------- ------ ------------ ------ ------------- ------
                          บริษัทฯ                                                  
                          และบริษัทย่อย                                             

  ('000 บาท)              2552                 2551                2550          

  งบกำไรขาดทุน                                                                    

                                                                                 

  รายได้จากการเดินเรือ       14,321,093    97%    19,532,051   93%    19,728,790    90%

  รายได้อื่นๆ                501,783       3%     1,364,293    7%     2,125,324     10%

  รวมรายได้                14,822,876    100%   20,896,344   100%   21,854,114    100%

  ต้นทุนการเดินเรือ           15,272,358    106%   18,780,499   92%    16,288,976    76%

  ค่าใช้จ่ายบริหาร            1,259,812     9%     1,340,821    7%     1,255,605     6%

  ดอกเบี้ยจ่าย               397,326       3%     392,669      2%     469,374       2%

  ขาดทุน/(โอนกลับ)          1,627,970     11%    182,350      1%     (1,531,784)   -7%
  รายการด้อยค่าของอาคาร                                                            

  ค่าใช้จ่ายอื่น               20,868        0%     1,013,830    5%     1,070         0%

  รวมค่าใช้จ่าย              18,181,008    126%   21,317,500   104%   17,545,651    82%

  กำไรก่อนหักภาษีเงินได้       (3,755,458)   -26%   (813,825)    -4%    3,839,089     18%

  ภาษีเงินได้นิติบุคคล          (29,510)      0%     (18,144)     0%     (23,308)      0%

  ส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อย       (901)         0%     (5,046)      0%     (163)         0%

  กำไรสุทธิสำหรับปี           (3,785,869)   -26%   (837,015)    -4%    3,815,618     18%
  ----------------------- ------------- ------ ------------ ------ ------------- ------

(1) สรุปรายงานการสอบบัญชีระหว่างปี 2550-2552

ปี 2550 ผู้สอบบัญชีได้แสดงความเห็นอย่างไม่มีเงื่อนไข

ปี 2551 ผู้สอบบัญชีได้แสดงความเห็นอย่างไม่มีเงื่อนไข

ปี 2552 ผู้สอบบัญชีได้แสดงความเห็นอย่างไม่มีเงื่อนไข

(2) ตารางสรุปงบการเงินรวมระหว่างปี 2550–2552

  ----------------------- ------------ ------ ------------ ------ ------------ ------
                          บริษัทฯ                                                
                          และบริษัทย่อย                                           

  ('000 บาท)              2552                2551                2550         

  งบดุล                                                                         

                                                                               

  สินทรัพย์หมุนเวียน           4,137,230    15%    5,859,280    19%    5,686,189    20%

  เงินลงทุนในบริษัท           210,081      1%     252,178      1%     237,533      1%

  ที่ดิน อาคาร               22,558,681   83%    24,179,953   79%    22,318,559   79%
  เรือเดินทะเลและอุปกรณ์ -                                                         
  สุทธิ                                                                          

  สินทรัพย์อื่น                239,774      1%     380,357      1%     145,407      1%

  สินทรัพย์รวม               27,145,766   100%   30,671,768   100%   28,387,688   100%

  หนี้สินหมุนเวียน             4,587,167    29%    6,312,298    42%    5,397,747    47%

  หนี้สินระยะยาว             11,010,390   71%    8,628,257    58%    6,101,949    53%

  หนี้สินอื่น                  0            0%     0            0%     0            0%

  หนี้สินรวม                 15,597,557   100%   14,940,555   100%   11,499,696   100%

  ส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อย       20,743       0%     28,018       0%     21,078       0%

  ทุนเรือนหุ้น                663,000      6%     663,000      4%     663,000      4%

  ส่วนเกินมูลค่าหุ้น            3,073,190    27%    3,073,190    20%    3,073,190    18%

  สำรองตามกฏหมาย          66,300       1%     66,300       0%     66,300       0%

  กำไรสะสมยังไม่ได้จัดสรร     7,724,975    67%    11,900,705   76%    13,064,424   77%

  ส่วนของผู้ถือหุ้น             11,548,208   100%   15,731,213   100%   16,887,992   100%
  ----------------------- ------------ ------ ------------ ------ ------------ ------

  --------------------------------- ------------- ------ ------------- ----- ------------- ------
                                    บริษัทฯ                                                  
                                    และบริษัทย่อย                                             

  ('000 บาท)                        2552                 2551                2550          

  งบกระแสเงินสด                                                                              

                                                                                            

  กระแสเงินสดจากกิจกรรมดำเนินงาน       (779,279)            1,215,797           3,290,983     

  กระแสเงินสดจากกิจกรรมลงทุน           (1,849,561)          (1,877,693)         (1,918,478)   

  กระแสเงินสดจากกิจกรรมจัดหาเงิน        1,192,308            1,296,622           (1,176,395)   

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดสุทธิ     (1,321,208)          634,726             196,110       

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดต้นปี     3,437,169            2,802,443           2,606,333     

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดปลายปี   2,115,961            3,437,169           2,802,443     
  --------------------------------- ------------- ------ ------------- ----- ------------- ------

(ค) อัตราส่วนทางการเงินที่สำคัญของบริษัทฯ และบริษัทย่อย

(2) คำอธิบายและการวิเคราะห์ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน

กลุ่ม อาร์ ซีแอล (“กลุ่มฯ”) ประกอบธุรกิจขนส่งตู้คอนเทนเนอร์ประเภท Carrier Owned
Container หรือ COC ซึ่งให้บริการขนส่งสินค้าประจำเส้นทางภายในภูมิภาคเอเชีย
ที่ครอบคลุมเส้นทางหลักทั้งในเอเชียเหนือ เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เอเชียใต้ และออสเตรเลีย
นอกจากนี้ยังดำเนินธุรกิจขนส่งตู้คอนเทนเนอร์ประเภท Shipper Owned Container หรือ SOC
ซึ่งเป็นการขนส่งสินค้าประเภทฟีดเดอร์ ที่กลุ่มฯ จัดการขนส่งสินค้าจากเมืองท่าหลักๆ
ในภูมิภาคดังกล่าวสู่เมืองท่าใหญ่ที่เป็นศูนย์กลางการขนถ่ายสินค้าให้แก่สายการเดินเรือหลัก หรือ
Main Line Operators

ปัจจัยสำเร็จสำคัญของกลุ่มฯ คือ

-   มีฐานการค้าที่มั่นคงในตลาดหลักของตนและมีฐานลูกค้าที่หลากหลาย

-   มีฐานการดำเนินงานที่สมดุลระหว่างธุรกิจ COC และ SOC

-   มีอัตราการใช้กำลังบรรทุกของกองเรือที่ดีขึ้นและมีการควบคุมต้นทุนที่เข้มงวด

-   มีเครือข่ายการให้บริการอย่างทั่วถึงด้วยความถี่ของเที่ยวการเดินเรือที่พอเพียง
    รวมทั้งมีเส้นทางเดินเรือที่เหมาะสม

-   มีฝ่ายบริหารที่มีประสบการณ์ช่ำชอง พนักงานที่มีคุณสมบัติเหมาะสมกับลักษณะธุรกิจ
    รวมทั้งมีลูกเรือที่มีทักษะในงาน

ผลการดำเนินงาน

ปี 2552 เป็นปีที่ยากลำบากที่สุดปีหนึ่งสำหรับธุรกิจขนส่งสินค้าทั่วโลก
ที่ต้องเผชิญกับผลกระทบต่อเนื่องจากวิกฤตการเงินในปี 2551
ที่พัฒนาเป็นภาวะเศรษฐกิจถดถอยทั่วโลกในปี 2552 ทั้งนี้ กองทุนการเงินระหว่างประเทศ หรือ
International Monetary Fund คาดว่าเศรษฐกิจโลกในปี 2552
จะมีอัตราการเติบโตเพียงร้อยละ 0.5 หากคำนวณบนพื้นฐานของความเท่าเทียมกันของอำนาจซื้อ
และมีอัตราการเติบโตติดลบเมื่อคำนวณบนพื้นฐานของอัตราแลกเปลี่ยนในตลาด
ในขณะเดียวกันภาวะการณ์ของตลาดการเงินยังคงมีความผันผวนต่อเนื่องที่เกินกว่าความคาดหมาย
และทำให้การดำเนินงานเป็นไปด้วยความยากลำบาก
แม้ว่าภาครัฐจะดำเนินนโยบายกระตุ้นเศรษฐกิจหลากหลายมาตรการเพื่อเพิ่มทั้งเงินทุนและลดความเสี่ยงด้านสินเชื่อให้แก่ภาคเอกชน

ในปี 2552 การขนส่งสินค้าทางเรือของโลกประสบปัญหาสำคัญพร้อมๆ กันหลายประการ เช่น
การลดลงอย่างรุนแรงของมูลค่าสินทรัพย์ประเภทเรือเดินสมุทร อัตราค่าระวางต่ำ
การลดลงของปริมาณขนส่งตู้สินค้า และกำลังลำเลียงล้นตลาด
บรรดาปัจจัยลบเหล่านี้มีผลต่อกำไรและฐานะการเงินของผู้ประกอบการขนส่งสินค้าทางเรือ

ปริมาณการค้าระหว่างประเทศที่ลดลงต่อเนื่อง
โดยเฉพาะในช่วงสองไตรมาสแรกของปีที่นิตยสารชั้นนำเกี่ยวกับการขนส่งทางเรือ เช่น Lloyd's
List News Bulletin ฉบับวันที่ 23 พฤศจิกายน 2552 ถึงกับกล่าวว่า
ภาวะดังกล่าวทำให้สายการเดินเรือต่างๆ ที่ดำเนินธุรกิจขนส่งตู้คอนเทนเนอร์ต้องเผชิญกับ
“ตัวเลขผลประกอบการที่ติดลบอย่างรุนแรง”
วิกฤตเศรษฐกิจและการเงินที่ลุกลามทั่วโลกทำให้ผู้บริโภคสูญเสียความเชื่อมั่น ธุรกิจประเภท
Shipper Owned Container หรือ SOC ของกลุ่มฯ ต้องเผชิญแรงกดดันเรื่องปริมาณขนส่งตู้สินค้า
เนื่องจากธุรกิจนี้เกี่ยวข้องโดยตรงกับกิจกรรมการค้าระหว่างประเทศ
ในขณะที่ธุรกิจขนส่งตู้คอนเทนเนอร์ประเภท Carrier Owned Container หรือ COC
ได้รับผลกระทบน้อยกว่า

ในปี 2552 กิจกรรมขนส่งตู้สินค้าประเภท SOC ของกลุ่มฯ ลดลงร้อยละ 27 จำนวน 1.11
ล้านทีอียู ในขณะที่ปริมาณขนส่งตู้สินค้าประเภท COC ของกลุ่มฯลดลงร้อยละ 9.2 จำนวน 1.26
ล้านทีอียู เมื่อรวมปริมาณขนส่งตู้สินค้าทั้งประเภท SOC และ COC ในปี 2552
ปริมาณขนส่งตู้สินค้าของกลุ่มฯ ก็มีอัตราลดลงร้อยละ 18.5 จำนวนรวม 2.365 ล้านทีอียู
ในขณะที่อัตราการใช้กำลังบรรทุกในปี 2552 ลดลงร้อยละ 3.7 เมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า
โดยลดจากอัตราร้อยละ 108 ในปี 2551 เป็น ร้อยละ 104 ในปี 2552

การลดลงของกิจกรรมขนส่งตู้สินค้าของกลุ่มฯ ในปี 2552 ทำให้รายได้จากการเดินเรือของกลุ่มฯ
ลดลงร้อยละ 26.7 จำนวน 14,321 ล้านบาทเทียบกับรายได้จำนวน 19,532 ล้านบาทในปี 2551
ทั้งนี้มีสาเหตุมาจากภาวะตลาดที่ไม่เอื้ออำนวยและจากอัตราค่าระวางปรับตัวลงอย่างรุนแรง
รายได้รวมของกลุ่มฯ ลดลงในอัตราร้อยละ 29 เมื่อเทียบกับปีก่อนหน้า กลุ่มฯ มีรายได้รวม
14,820 ล้านบาทในปี 2552 เทียบกับรายได้รวม 20,862 ล้านบาทในปี 2551

ในปี 2552 ค่าเงินบาทโดยเฉลี่ยเปรียบเทียบปีต่อปี แข็งค่าขึ้นเมื่อเทียบกับสกุลเงินเหรียญสหรัฐฯ
เนื่องจากรายได้และค่าใช้จ่ายส่วนใหญ่ของกลุ่มฯ อยู่ในสกุลเงินเหรียญสหรัฐฯ
การแข็งค่าของค่าเงินบาททำให้เกิดการขาดทุนทางบัญชีจากการแปลงค่ารายได้
เมื่ออัตราค่าระวางที่เรียกเก็บในสกุลเงินเหรียญสหรัฐฯ แปลงค่าเป็นสกุลเงินบาท ในทางกลับกัน
กลุ่มฯ จะมีกำไรทางบัญชีจากการแปลงค่า เมื่อค่าใช้จ่ายที่อยู่ในสกุลเงินเหรียญสหรัฐฯ
แปลงค่าเป็นสกุลเงินบาท อนึ่ง ในปี 2552 กลุ่มฯ ขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนเป็นจำนวน 20.9
ล้านบาท เทียบกับกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนจำนวน 111.7 ล้านบาทในปี 2551

[] []

การขนส่งสินค้าแยกตามเขตภูมิศาสตร์

[][]

ภาวะโดยรวมของธุรกิจ

[]

อัตราค่าระวาง

ในอุตสาหกรรมการเดินเรือ
ความผันผวนของอัตราค่าระวางเป็นผลจากอุปสงค์ทางธุรกิจและอุปทานของกำลังบรรทุก
นอกจากนี้อัตราค่าระวางในเส้นทางเดินเรือแต่ละสายภายในภูมิภาคเอเชียก็ยังขึ้นกับเป้าหมายธุรกิจของสายการเดินเรือแต่ละสาย
สายการเดินเรือมีมุมมองด้านการค้าที่ต่างกัน ขึ้นกับเหตุผลทางธุรกิจของตน
สายการเดินเรือบางสายจะให้ความใส่ใจกับเส้นทางระหว่างสองท่าเรือเป็นสำคัญ
สายการเดินเรืออื่นอาจมองเป็นเรื่องรอง
และสายเดินเรือบางสายอาจใช้เส้นทางดังกล่าวสำหรับปรับกำลังบรรทุกและลดจำนวนตู้เปล่า
ต่างมุมมองย่อมมีผลต่อการกำหนดอัตราค่าระวางที่แตกต่างกัน

สภาวะตลาดในปี 2552
ถูกกำหนดโดยการหดตัวของอัตราเติบโตของปริมาณการขนส่งตู้สินค้าและการตกต่ำอย่างรุนแรงของอัตราค่าระวาง
อัตราค่าระวางที่ตกต่ำเป็นประวัติการณ์ ใน “ตลาดปัจจุบัน” หรือ “Spot” Ocean Freight
Rate ของเส้นทางเดินเรือสายเอเชีย-ทวีปยุโรปเป็นภาพสะท้อนที่ดี
แต่เดิมอัตราค่าระวางในเส้นทางนี้เคยอยู่ที่ 1,400 เหรียญสหรัฐฯ ต่อทีอียู ในปี 2550
จากนั้นก็ลดลงอย่างฮวบฮาบเหลือ 250 เหรียญสหรัฐฯ ต่อทีอียู ในปี 2551 ต่อมาในช่วงต้นปี 2552
ก็ตกต่ำอย่างไม่คาดคิดจนกระทั่งอัตราค่าระวางที่สายการเดินเรือเรียกเก็บจากลูกค้าบางรายเท่ากับ
หรือเกือบเท่ากับศูนย์
อัตราค่าระวางเหล่านี้ฟื้นตัวขึ้นในช่วงหลังของปีแต่ก็ยังจัดว่าต่ำกว่าอัตราค่าระวางเฉลี่ยในปีก่อนหน้า

ในไตรมาสที่สองถึงไตรมาสสุดท้ายของปี 2552
อัตราค่าระวางในเส้นทางเดินเรือสายเอเชีย-ทวีปยุโรป
และเส้นทางเดินเรือข้ามมหาสมุทรแอตแลนติค ปรับตัวขึ้นบ้าง
โดยปรับสูงกว่าการเพิ่มขึ้นของต้นทุนค่าน้ำมัน
ส่วนอัตราค่าระวางในเส้นทางเดินเรือระหว่างเมืองท่าภายในภูมิภาคมิได้ปรับลดรุนแรงในไตรมาสแรกของปี
และในไตรมาสสุดท้ายของปีก็เพิ่มขึ้นโดยเฉลี่ยประมาณร้อยละ 8 ทั้งนี้ เป็นที่น่าสังเกตว่า
ในระหว่างไตรมาสสุดท้ายของปี
บรรดาสายการเดินเรือที่ประกอบการในเส้นทางเดินเรือสายเอเชีย-ทวีปยุโรปได้รวมตัวกันเพื่อเรียกเก็บอัตราค่าระวางเพิ่ม
(Rate Restoration Programmes) และมีโอกาสสูงที่จะผลักดันได้สำเร็จ

อัตราค่าระวางเฉลี่ยของกลุ่มฯ

[]

อัตราค่าระวางเฉลี่ยของกลุ่มฯ สำหรับการขนส่งตู้สินค้าประเภท SOC และ COC ในปี 2552
ลดลงประมาณร้อยละ 12.4 จากปี 2551

เนื่องจากเศรษฐกิจของหลายประเทศเริ่มฟื้นตัวจากภาวะถดถอย
ปริมาณการขนส่งสินค้าน่าจะปรับตัวดีขึ้น แต่คงใช้เวลาพอควรที่จะกลับสู่ระดับเดียวกับปี 2551
อย่างไรก็ตาม เอเชียตะวันออกไกลน่าจะเป็นกลุ่มประเทศแรกที่ฟื้นตัวได้อย่างรวดเร็ว
ในขณะที่กลุ่มประเทศในทวีปยุโรปตอนเหนือจะค่อยๆ
ฟื้นตัวจากการตกต่ำทางเศรษฐกิจครั้งร้ายแรงของโลกในปี 2552
ที่ทำให้ปริมาณการขนส่งตู้คอนเทนเนอร์ทั่วโลกลดลงประมาณร้อยละ 10
จากประมาณการณ์ขององค์การเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการพัฒนา หรือ OECD
แนวโน้มการเติบโตของปริมาณการขนส่งสินค้าในปี 2553 คาดว่าจะอยู่ประมาณร้อยละ 4 ถึงร้อยละ
6 ในขณะที่การขยายตัวของเศรษฐกิจโลกและการชะลอตัวในการส่งมอบเรือที่ต่อสร้างใหม่
จะช่วยสร้างเสถียรภาพในการปรับขึ้นอัตราค่าระวางในระหว่างปี 2553 ถึง 2554
อัตราค่าระวางโดยรวมน่าจะปรับเพิ่มประมาณร้อยละ 15 ถึงร้อยละ 20 ในปี 2553
และเพิ่มขึ้นอีกร้อยละ 5 ถึงร้อยละ 10 ในปี 2554

ความสามารถในการสร้างกำไร

+----------------------+--------+--------+--------+--------+--------+
| เหรียญสหรัฐฯ ต่อทีอียู     | ปี      | ปี      | ปี      | ปี      | ปี      |
|                      |        |        |        |        |        |
|                      | 2548   | 2549   | 2550   | 2551   | 2552   |
+----------------------+--------+--------+--------+--------+--------+
| รายได้ค่าระวางเฉลี่ย     | 240    | 216    | 208    | 201    | 176    |
+----------------------+--------+--------+--------+--------+--------+
| ต้นทุนการเดินเรือเฉลี่ย    | 158    | 164    | 160    | 182    | 172    |
+----------------------+--------+--------+--------+--------+--------+
| กำไรขั้นต้น             | 34%    | 24%    | 23%    | 9%     | 2%     |
|                      |        |        |        |        |        |
| (เหรียญสหรัฐฯ ต่อทีอียู)   |        |        |        |        |        |
+----------------------+--------+--------+--------+--------+--------+

ในปี 2552 กำไรขั้นต้นต่อทีอียูอยู่ที่ร้อยละ 2 นับว่าเป็นอัตราต่ำที่สุดในรอบห้าปี
แต่เดิมกำไรขั้นต้นต่อทีอียูเคยมีอัตราสูงถึงร้อยละ 34 ในปี 2548

ไตรมาสแรกของปี 2552 นับเป็นช่วงที่กำไรขั้นต้นต่อทีอียูของกลุ่มฯ ตกต่ำมากที่สุด อย่างไรก็ตาม
ในระหว่างปี กำไรขั้นต้นต่อทีอียูได้ปรับตัวดีขึ้น โดยเฉพาะในไตรมาสสุดท้ายของปี
ทำให้กำไรขั้นต้นต่อทีอียูโดยเฉลี่ยทั้งปีอยู่ที่ร้อยละ 2

+----------------------+--------+--------+--------+--------+--------+
| เหรียญสหรัฐฯ ต่อทีอียู     | ไตรมาส | ไตรมาส | ไตรมาส | ไตรมาส | ปี      |
|                      |        |        |        |        |        |
|                      | ท      | ท      | ท      | ท      | 2552   |
|                      | ี่1/2552 | ี่2/2552 | ี่3/2552 | ี่4/2552 |        |
+----------------------+--------+--------+--------+--------+--------+
| รายได้ค่าระวางเฉลี่ย     | 184    | 175    | 173    | 174    | 176    |
+----------------------+--------+--------+--------+--------+--------+
| ต้นทุนการเดินเรือเฉลี่ย    | 186    | 164    | 172    | 166    | 172    |
+----------------------+--------+--------+--------+--------+--------+
| กำไรขั้นต้น             | -1%    | 6%     | 1%     | 5%     | 2%     |
|                      |        |        |        |        |        |
| (เหรียญสหรัฐฯ ต่อทีอียู)   |        |        |        |        |        |
+----------------------+--------+--------+--------+--------+--------+

ในปี 2552 ต้นทุนการเดินเรือ จำนวน 15.3 พันล้านบาท ลดลงร้อยละ 18.7 จากปีก่อนหน้า
แต่ยังน้อยกว่าอัตราการลดลงของรายได้จากการเดินเรือ ที่ลดลงถึงร้อยละ 26.7 หรือจำนวน 5.2
พันล้านบาท

ค่าใช้จ่ายโดยรวมสำหรับปี 2552 มีจำนวน 18.2 พันล้านบาท ลดลงร้อยละ 14.7
เปรียบเทียบกับค่าใช้จ่ายโดยรวมจำนวน 21.3 พันล้านบาทในปีก่อนหน้า
สำหรับรายการด้อยค่าของสินทรัพย์จำนวน 1.6
พันล้านบาทส่วนใหญ่แล้วเป็นการขาดทุนจากการด้อยค่าของอาคารสำนักงานของกลุ่มฯ
ในประเทศสิงคโปร์ และการด้อยค่าของเรือเดินสมุทร ในปี 2552 กลุ่มฯ
ขาดทุนก่อนหักค่าใช้จ่ายประเภทดอกเบี้ยจ่ายและภาษีจำนวน 3.4 พันล้านบาท
และขาดทุนสุทธิจำนวน 3.8 พันล้านบาท

[][]

ในปี 2552 กลุ่มฯ ขาดทุน 5.71 บาทต่อหุ้น เปรียบเทียบกับขาดทุน 1.26 บาทต่อหุ้นในปี 2551

ฐานะการเงิน

สินทรัพย์รวมลดลงร้อยละ 11.5 จำนวน 27.1 พันล้านบาท ส่วนของผู้ถือหุ้นลดลงร้อยละ 26.6
จำนวน 11.5 พันล้านบาท เนื่องจากการขาดทุนสุทธิสำหรับส่วนที่เป็นของผู้ถือหุ้นบริษัทใหญ่จำนวน
3,786 ล้านบาททำให้กำไรสะสมลดลง
กระแสเงินสดสุทธิจากการดำเนินงานแสดงการใช้ไปของเงินสดจำนวน 779.3 ล้านบาท

ณ สิ้นปี 2552 กลุ่มฯ มีเงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดจำนวน 2.1 พันล้านบาท ลดลงร้อยละ
38.4 จากปีก่อนหน้า

ในปี 2552 EBITDA (กระแสเงินสดจากกิจกรรมการดำเนินการก่อนหักค่าใช้จ่ายประเภท
ดอกเบี้ยจ่าย ภาษี ค่าเสื่อมราคาของทรัพย์สินและค่าตัดจำหน่ายทรัพย์สิน)
ก่อนหักการขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยนที่ไม่เกิดขึ้นจริงที่เกิดจากการแปลงค่าทางบัญชี มีจำนวน 1.3
พันล้านบาท เทียบกับ EBITDA จำนวน 2.0 พันล้านบาท ในปี 2551

  ------------------------------------------------------------------------------ ------------- -------------
  การคำนวณ EBITDA                                                                2552          2551

  กำไร (ขาดทุน) ก่อนหักภาษี                                                          (3,755.5)     (813.9)

  บวก: การด้อยค่าของสินทรัพย์                                                         1,628.0       182.3

  หัก: กำไรจากการเพิ่มค่าของสินทรัพย์                                                   0.0           0.0

  ลบ:                                                                            (265.2)       1,008.0
  การปรับปรุงค่าเผื่อ/ค่าเผื่อผลขาดทุนที่ยังไม่เกิดขึ้นจากการเปลี่ยนแปลงมูลค่ายุติธรรมของตราสารอนุพันธ์                 

  ลบ: ผลขาดทุนจากการเปลี่ยนแปลงมูลค่ายุติธรรมของตราสารอนุพันธ์                             (732.3)       0.0

  บวก:ดอกเบี้ยจ่าย                                                                  397.3         392.7

  EBIT                                                                           (2,727.7)     769.1

  บวก: ค่าตัดจำหน่าย                                                                19.0          18.7

  บวก: ค่าเสื่อมราคา                                                                1,395.8       1,237.1

  EBITDA                                                                         (1,312.9)     2,024.9
  ------------------------------------------------------------------------------ ------------- -------------

ในปีที่ผ่านมา ค่าเงินบาทมีความผันผวนเมื่อเทียบกับสกุลเงินเหรียญสหรัฐฯ
แต่ไม่ได้ส่งผลกระทบที่รุนแรงต่อการเรียกเก็บค่าระวางที่ตั้งราคาในสกุลเงินเหรียญสหรัฐฯ
ส่วนการจัดเก็บค่าระวางนั้นเรียกเก็บในสกุลเงินเหรียญสหรัฐฯ
และในสกุลเงินท้องถิ่นที่มีมูลค่าเทียบเท่ากับอัตราค่าระวางในสกุลเงินเหรียญสหรัฐฯ นั้น
การดำรงสมดุลในตัวเองระหว่างสกุลเงินของรายได้ (ซึ่งอิงอยู่กับสกุลเงินเหรียญสหรัฐฯ)
กับสกุลเงินของภาระหนี้
จึงถือเป็นปัจจัยและนโยบายสำคัญสำหรับการปกป้องความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยนของกลุ่มฯ
เงินกู้ยืมส่วนใหญ่ของกลุ่มฯ จึงมักกู้ยืมในสกุลเงินของรายได้ นอกจากนี้ กลุ่มฯ
ยังได้ใช้เครื่องมือทางการเงินอื่นๆ เช่น
สัญญาแลกเปลี่ยนสกุลเงินของเงินกู้ให้เป็นสกุลเงินเหรียญสหรัฐฯ
และมีการทำสัญญาซื้อขายอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศล่วงหน้าไว้ (swap and forward
contracts) เพื่อเป็นการลดความเสี่ยงจากอัตราแลกเปลี่ยน
การดำเนินการเหล่านี้แสดงให้เห็นว่าทางกลุ่มฯ
มีนโยบายการบริหารและปกป้องความเสี่ยงด้านอัตราแลกเปลี่ยนที่รัดกุมและอนุรักษ์นิยม

ณ สิ้นปี 2552 กลุ่มฯ มียอดเงินสดและรายการเทียบเท่าจำนวน 2.1 พันล้านบาท ลูกหนี้การค้า ณ
สิ้นปี ลดลงร้อยละ 24.8 จำนวน 1.4 พันล้านบาท เมื่อเทียบกับจำนวน 1.8
พันล้านบาทของปีก่อนหน้า เงินสดและลูกหนี้การค้ามีจำนวนรวม 3.5 พันล้านบาท เทียบเป็นร้อยละ
84.0 ของสินทรัพย์หมุนเวียนทั้งหมด

สินทรัพย์หมุนเวียนทั้งหมดลดลงร้อยละ 29.4 จากจำนวน 5.9 พันล้านบาทในปี 2551 เป็นจำนวน
4.1 พันล้านบาทในปี 2552

สินทรัพย์ไม่หมุนเวียนมีอัตราร้อยละ 84.8 ของสินทรัพย์รวม
โดยมีรายการส่วนใหญ่เป็นเรือเดินสมุทรและอุปกรณ์ที่มีจำนวนสูงถึง 19.9 พันล้านบาท ณ สิ้นปี
2552

แม้จะมีการขาดทุนสุทธิในปี 2552 และ
กระแสเงินสดสุทธิจากการดำเนินงานที่แสดงการใช้ไปของเงินสด แต่งบดุลของกลุ่มฯ
ยังมีเสถียรภาพ

สภาพคล่องทางการเงิน

สัดส่วนสินทรัพย์ระยะสั้นต่อหนี้สินระยะสั้นในปี 2552 อยู่ที่ 0.90 เทียบกับ 0.93 ในปี 2551
สัดส่วนดังกล่าวแสดงสภาพคล่องทางการเงินที่ลดลงเล็กน้อย เกณฑ์เฉลี่ยการเรียกเก็บบัญชีลูกหนี้
(คำนวณจากจำนวนวันลูกหนี้การค้า) ของกลุ่มฯ เพิ่มขึ้นจาก 34.78 วันในปี 2551 เป็น 38.99
วันในปี 2552

สินทรัพย์

สินทรัพย์รวมของกลุ่มฯ ในปี 2552 ปรับตัวลดลงร้อยละ 11 สัดส่วนของสินทรัพย์ของกลุ่มฯ
ประกอบด้วย สินทรัพย์หมุนเวียนร้อยละ 15 (2551: ร้อยละ 19) สินทรัพย์ไม่หมุนเวียนร้อยละ 85
(2551: ร้อยละ 81)

เนื่องจากการหดตัวของอสังหาริมทรัพย์ในฮ่องกงและสิงคโปร์ กลุ่มฯ
ได้บันทึกรายการด้อยค่าของอาคารและเรือเดินทะเลตามมาตรฐานบัญชีเกี่ยวกับการด้อยค่าของสินทรัพย์เป็นจำนวน
1,627.97 ล้านบาท อย่างไรก็ตามเป็นการรับรู้ผ่านงบกำไรขาดทุนตามมาตรฐานบัญชีที่รับรองทั่วไป

โครงสร้างเงินทุนและภาระหนี้สิน

ภาระหนี้ส่วนใหญ่ของกลุ่มฯ เป็นหนี้ระยะยาว ณ สิ้นปี 2552 หนี้สินทั้งหมดเพิ่มขึ้นร้อยละ 4.4
จำนวน 15.6 พันล้านบาท ส่วนของผู้ถือหุ้นปรับลดลงร้อยละ 26.6 และมีจำนวนรวม 11.5
พันล้านบาท เป็นผลให้สัดส่วนหนี้ต่อสินทรัพย์อยู่ที่ 0.57 ต่อ 1
ในขณะที่สัดส่วนหนี้ต่อส่วนของผู้ถือหุ้นอยู่ที่ 1.35 ต่อ 1

รายละเอียดเงินกู้ยืมระยะยาวของกลุ่มฯ มีดังนี้ (หน่วย: ล้านบาท)

+--------------------------------------------------------------+-------+
| รายละเอียดเงินกู้ยืมระยะยาว                                       | จำนวน |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| เงินกู้ยืมของบริษัทฯ                                               |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| 1) จำนวน 32.2 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (2551: จำนวน 36.4 ล้านเหรียญสหรัฐฯ) | 1,    |
|                                                              | 079.3 |
+--------------------------------------------------------------+-------+
|   มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน ครบกำหนดชำระในปี 2558                |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| เงินกู้ยืมของบริษัทย่อยในประเทศสิงคโปร์                               | 137.3 |
|                                                              |       |
| 2) จำนวน 4.1 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (2551: จำนวน 4.9 ล้านเหรียญสหรัฐฯ)   |       |
|                                                              |       |
|   มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน ครบกำหนดชำระในปี 2557                |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| 3) จำนวน 29.8 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (2551: จำนวน 33.8 ล้านเหรียญสหรัฐฯ) | 994.4 |
|                                                              |       |
|   มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน ครบกำหนดชำระในปี 2558                |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| 4) จำนวน 32.5 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (2551: จำนวน 35.9 ล้านเหรียญสหรัฐฯ) | 1,    |
|                                                              | 085.6 |
|   มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน ครบกำหนดชำระในปี 2560                |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| 5) จำนวน 31.8 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (2551: จำนวน 34.2 ล้านเหรียญสหรัฐฯ) | 1,    |
|                                                              | 061.1 |
|   มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน ครบกำหนดชำระในปี 2561                |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| 6) จำนวน 48.2 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (2551: จำนวน 53.6 ล้านเหรียญสหรัฐฯ) | 1,    |
|                                                              | 609.7 |
| มีกำหนดชำระทุกงวด 6 เดือน ครบกำหนดชำระในปี 2561                  |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| 7) จำนวน 20.2 ล้านเหรียญสหรัฐฯ (2551: จำนวน 22.0 ล้านเหรียญสหรัฐฯ) | 672.9 |
|                                                              |       |
| มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน ครบกำหนดชำระในปี 2561                  |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| 8) จำนวน 21.6 ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน           | 720.8 |
| ครบกำหนดชำระในปี 2557                                         |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| 9) จำนวน 15.8 ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน           | 525.5 |
| ครบกำหนดชำระในปี 2557                                         |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| 10) จำนวน 33.3 ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน          | 1,    |
| ครบกำหนดชำระในปี 2555                                         | 109.5 |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| 11) จำนวน 26.2 ล้านเหรียญสหรัฐฯ มีกำหนดชำระทุกงวด 3 เดือน          | 874.3 |
| ครบกำหนดชำระในปี 2561                                         |       |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| รวม                                                          | 9,    |
|                                                              | 870.4 |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| หัก: ส่วนที่ถึงกำหนดชำระภายในหนึ่งปี                                 | (1,3  |
|                                                              | 53.8) |
+--------------------------------------------------------------+-------+
| เงินกู้ยืมระยะยาว - สุทธิจากส่วนที่ถึงกำหนดชำระภายในหนึ่งปี               | 8,    |
|                                                              | 516.6 |
+--------------------------------------------------------------+-------+

การเปลี่ยนแปลงของเงินกู้ยืมระยะยาวสำหรับปีสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2552 มีรายละเอียดดังนี้

(หน่วย: พันบาท)

งบการเงินรวม งบการเงินเฉพาะกิจการ

ยอดคงเหลือ ณ วันที่ 1 มกราคม 2552 10,696,941 2,875,464

บวก: กู้เพิ่ม 3,230,100 -

หัก: จ่ายคืนเงินกู้ (3,732,408) (1,745,767)

ผลต่างจากการแปลงค่างบการเงิน (274,277) -

กำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนที่ยังไม่เกิดขึ้น (49,943) (50,414)

ยอดคงเหลือ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2552 9,870,413 1,079,283

เงินกู้ยืมระยะยาวดังกล่าว ค้ำประกัน โดยการจดจำนองส่วนใหญ่ของเรือเดินทะเลของกลุ่มบริษัท
และอาคารของบริษัทย่อย และโดยการค้ำประกันของบริษัทฯ

สัญญาเงินกู้ได้ระบุข้อปฏิบัติและข้อจำกัดบางประการซึ่งรวมถึงการดำรงอัตราส่วนทางการเงินและโครงสร้างผู้ถือหุ้น

หมายเหตุ – ข้อมูลจากหมายเหตุประกอบงบการเงินปี 2552 ข้อ 13 เงินกู้ยืมระยะยาว

ปัจจัยและอิทธิพลที่มีผลต่อการดำเนินงานหรือฐานะการเงินในอนาคต

ภาระผูกพัน

(1) ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2552 บริษัทฯ
    มีภาระผูกพันเกี่ยวกับสัญญาเช่าที่จะต้องจ่ายชำระเป็นจำนวนเงิน 8 ล้านบาท (2551: 12
    ล้านบาท)
    และบริษัทย่อยแห่งหนึ่งในประเทศสิงคโปร์มีภาระผูกพันที่จะต้องจ่ายชำระเป็นจำนวนเงิน 111
    ล้านเหรียญสหรัฐฯ หรือประมาณ 3,694 ล้านบาท (2551: จำนวนเงิน 158
    ล้านเหรียญสหรัฐฯ หรือประมาณ 5,506 ล้านบาท) ซึ่งมีรายละเอียดดังต่อไปนี้

(หน่วย: ล้านบาท)

  ----------------- ---------------- ------------------ -------------- ---------
                    ค่าเหมาระวางเรือ   ค่าเช่าตู้ลำเลียงสินค้า   ค่าเช่าอื่นๆ       รวม

  การจ่ายชำระ                                                           

  ภายในหนึ่งปี         543              154                42             739

  ระหว่างสองถึงห้าปี    1,415            170                58             1,643

  เกินกว่าห้าปี         1,312            -                  -              1,312

  รวม               3,270            324                100            3,694
  ----------------- ---------------- ------------------ -------------- ---------

(ข) ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2552
บริษัทย่อยแห่งหนึ่งในประเทศสิงคโปร์มีภาระผูกพันเกี่ยวกับสัญญาต่อสร้างเรือจำนวน 2 ลำ (2551:
2 ลำ) ที่จะต้องจ่ายเป็นจำนวน 44 ล้านเหรียญสหรัฐฯหรือประมาณ 1,466 ล้านบาท (2551: 44
ล้านเหรียญสหรัฐฯหรือประมาณ 1,535 ล้านบาท) ซึ่งจะต้องชำระภายในเดือนเมษายน 2554
และมีภาระผูกพันเกี่ยวกับการซื้อเรือจำนวน 1 ลำ (2551: 1 ลำ) เป็นจำนวนเงิน 54
ล้านเหรียญสหรัฐฯหรือประมาณ 1,812 ล้านบาท (2551: 60 ล้านเหรียญสหรัฐฯ หรือประมาณ
2,107 ล้านบาท) ซึ่งบริษัทฯ ได้ชำระเงินจำนวน 46 ล้านเหรียญสหรัฐฯ หรือประมาณ 1,545
ล้านบาทแล้ว เมื่อวันรับมอบเรือในเดือน กรกฏาคม 2552 ส่วนที่เหลือจำนวน 8 ล้านเหรียญสหรัฐฯ
หรือประมาณ 267 ล้านบาทจะต้องชำระในเดือนมิถุนายน 2553

  นอกจากนี้
  บริษัทย่อยอีกแห่งหนึ่งในประเทศสิงคโปร์มีภาระผูกพันตามสัญญาเกี่ยวกับลิขสิทธิ์ซอฟแวร์ที่จะต้องจ่ายเป็นจำนวนเงิน
  0.6 ล้านเหรียญสหรัฐฯ หรือประมาณ 21 ล้านบาท (2551: 2.1 ล้านเหรียญสหรัฐฯ
  หรือประมาณ 74 ล้านบาท) และสัญญาเกี่ยวกับการพัฒนาซอฟแวร์ที่จะต้องจ่ายเป็นจำนวนเงิน 76
  ล้านบาท (2551: 102 ล้านบาท)

หมายเหตุ - ข้อมูลจากหมายเหตุประกอบงบการเงินปี 2552 ข้อ 23.1 ภาระผูกพัน

การค้ำประกัน

ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2552 บริษัทฯ
มีภาระการค้ำประกันวงเงินสินเชื่อของบริษัทย่อยในต่างประเทศแก่สถาบัน
การเงินเป็นจำนวนเงินรวม 570 ล้านเหรียญสหรัฐฯ และ 6 ล้านเหรียญสิงคโปร์หรือประมาณ
19,242 ล้านบาท (2551: 583 ล้านเหรียญสหรัฐฯ และ 6 ล้านเหรียญสิงคโปร์ หรือประมาณ
20,593 ล้านบาท) และบริษัทย่อยมียอดคงเหลือของภาระการค้ำประกันดังกล่าวเป็นจำนวนเงินรวม
344 ล้านเหรียญสหรัฐฯ และ 0.5 ล้านเหรียญสิงคโปร์ หรือประมาณ 11,491 ล้านบาท (2551:
321 ล้านเหรียญสหรัฐฯ หรือประมาณ 11,221 ล้านบาท)

หมายเหตุ - ข้อมูลจากหมายเหตุประกอบงบการเงินปี 2552 ข้อ 23.2 การค้ำประกัน

คดีฟ้องร้อง

ในเดือนมิถุนายน 2543
บริษัทย่อยแห่งหนึ่งในประเทศสิงคโปร์ได้ฟ้องเพื่อปิดกิจการของบริษัทร่วมในประเทศมาเลเซียของบริษัทย่อยดังกล่าว
และได้ฟ้องเรียกคืนเงินค้างชำระจากตัวแทนเป็นจำนวนเงินประมาณ 25 ล้านริงกิตหรือประมาณ
238 ล้านบาท คดียังอยู่ในระหว่างการพิจารณาของศาล

ในเดือนมิถุนายน 2543
บริษัทย่อยข้างต้นถูกบริษัทร่วมฟ้องให้ชดใช้ค่าเสียหายเป็นจำนวนเงินประมาณ 27
ล้านริงกิตหรือประมาณ 265 ล้านบาท อันเนื่องมาจากการที่บริษัทย่อยยกเลิกสัญญาจัดตั้งตัวแทน
ขณะนี้คดีอยู่ในระหว่างการพิจารณาของศาล ฝ่ายบริหารของบริษัทย่อยดังกล่าว
เชื่อว่าคดีดังกล่าวจะไม่มีผลเสียหายอย่างเป็นสาระสำคัญต่อผลการดำเนินกิจการหรือฐานะการเงินของบริษัทย่อย

หมายเหตุ - ข้อมูลจากหมายเหตุประกอบงบการเงินปี 2552 ข้อ 23.3 คดีฟ้องร้อง

(3) ค่าตอบแทนของผู้สอบบัญชีของบริษัทฯ และบริษัทย่อย ประจำปี 2552

รายละเอียดค่าตอบแทนผู้สอบบัญชีของบริษัทฯ และบริษัทย่อย ประจำปี 2552 มีดังนี้

(หน่วย: ล้านบาท)

  ----------------------- ---------------------------------------------- ------------------------------------- ------- --
  ค่าตอบแทนผู้สอบบัญชี         จำนวนเงิน                                                                                     

                          บริษัทฯ                                          บริษัทย่อยที่งบการเงินตรวจสอบโดยผู้สอบบัญชีอื่น   รวม     
                          และบริษัทย่อยที่งบการเงินตรวจสอบโดยผู้สอบบัญชีของบริษัทฯ   สังกัด บริษัท สำนักงาน เอินส์ท แอนด์ ยัง จำกัด          
                          สังกัด สำนักงาน เอ. เอ็ม. ที. แอสโซซิเอท ในประเทศไทย ในประเทศมาเลเซีย สิงคโปร์ เกาหลีและฮ่องกง          

  ค่าตอบแทนจากการสอบบัญชี    1.942                                          6.243                                 8.185   

  ค่าบริการอื่น                                                                                                            
  (ค่าบริการด้านภาษี)                                                                                                      

  - ส่วนที่จ่ายไปในระหว่างปีบัญชี 0.000                                          0.263                                 0.263   

  - ส่วนที่จะต้องจ่ายในอนาคต   0.000                                          0.290                                 0.290   

  รวม                     1.942                                          6.796                                 8.738   
  ----------------------- ---------------------------------------------- ------------------------------------- ------- --