2. ลักษณะการประกอบธุรกิจ

(2.1) ภาพรวมการประกอบธุรกิจของบริษัท บริษัทย่อย และบริษัทร่วม

บริษัท บริการเชื้อเพลิงการบินกรุงเทพ จำกัด (มหาชน) ปัจจุบัน มีทุนจดทะเบียนและทุนชำระแล้ว
340 ล้านบาท โดยบริษัทฯ ก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 30 ธันวาคม 2526 ด้วยทุนจดทะเบียน 80 ล้านบาท
โดยคณะรัฐมนตรีอนุมัติให้ดำเนินการตามความเห็นและมติสำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติที่จะ
จัดตั้งโครงการเติมน้ำมันอากาศยาน ปัจจุบัน
เป็นบริษัทเดียวที่ได้รับสิทธิจากรัฐบาลไทยในการดำเนินธุรกิจจัดเก็บ
และให้บริการเติมน้ำมันเชื้อเพลิงแก่อากาศยานทุกประเภทและทุกเที่ยวบิน ณ
ท่าอากาศยานดอนเมือง โดยลักษณะของสิทธิดังกล่าว คือ บมจ. ท่าอากาศยานไทย
อนุญาตให้บริษัทฯ
เช่าระบบท่อส่งเชื้อเพลิงเพื่อดำเนินการให้บริการเติมเชื้อเพลิงอากาศยานภายในท่าอากาศยานดอนเมือง
ทั้งนี้ สัญญาเช่าท่อจาก บมจ. ท่าอากาศยานไทย มีการ ต่ออายุสัญญาทุก 3 ปี
ก่อนสัญญาจะสิ้นสุดอย่างน้อย 1 เดือน โดยเงื่อนไขและอายุสัญญาเช่าจะเป็นไปตามเดิม
จนกว่าระบบท่อส่งเชื้อเพลิงหรือท่าอากาศยานในส่วนที่เกี่ยวข้องจะหมดอายุการใช้งาน
ซึ่งเนื่องจากตามลักษณะธุรกิจจะต้องมีการบำรุงรักษาท่อ (เพื่อให้มีสภาพใช้งานได้ดีอยู่ตลอด เช่น
มีการตรวจสอบอุปกรณ์อย่างสม่ำเสมอ หากมีส่วนใดที่ต้องเปลี่ยนหรือซ่อมแซมต้องจัดการทันที)
รวมทั้งมีระบบป้องกันการกัดกร่อนและเป็นสนิมของท่อโดยใช้ประจุไฟฟ้า (Cathodic
Protection) ดังนั้น อายุการใช้งานของท่อส่งเชื้อเพลิงในท่าอากาศยานโดยทั่วไปจะมากกว่า 30
ปี โดยปัจจุบัน ท่อส่งเชื้อเพลิงของ บมจ.
ท่าอากาศยานไทยได้เปิดดำเนินงานมาแล้วเป็นระยะเวลาประมาณ 20 ปี

บริษัทฯ ให้บริการเชื้อเพลิงการบินอย่างครบวงจรทั้ง 3 ระบบ คือ
ระบบส่งน้ำมันอากาศยานผ่านท่อฯ ระบบคลังน้ำมันอากาศยาน และระบบเติมน้ำมันอากาศยาน
โดยมีลูกค้าหรือผู้ว่าจ้างเติมน้ำมัน คือ บริษัทผู้ค้าน้ำมันต่างๆ ที่ขายน้ำมันอากาศยานให้แก่สายการบิน
โดยบริษัทฯ มีการให้บริการเติมน้ำมันอากาศยาน 2 ประเภท คือ
น้ำมันอากาศยานสำหรับเครื่องบินไอพ่น (JET A-1) และน้ำมันอากาศยานสำหรับเครื่องบินลูกสูบ
(AVGAS)

นอกจากนี้ บริษัทฯ ได้ให้บริการเติมน้ำมันอากาศยานสำหรับเครื่องบินไอพ่นให้แก่สายการบินบางกอก
แอร์เวย์ ณ ท่าอากาศยานภูมิภาค 2 แห่ง คือ ท่าอากาศยานสมุย จังหวัดสุราษฎร์ธานี
และท่าอากาศยานสุโขทัย โดยบริษัทฯ
ได้รับสัญญาอนุญาตให้ดำเนินการให้บริการเติมน้ำมันอากาศยานจากบริษัท การบินกรุงเทพ จำกัด
โดยระยะเวลาการให้ดำเนินการ 12 ปี เริ่มตั้งแต่ปี 2543 ถึง 2554 และเมื่อครบอายุสัญญาแล้ว
อาจทำการขยายระยะเวลาของสัญญาต่อไปได้อีกครั้งละ 5 ปี

บริษัทฯ มีการประกอบธุรกิจผ่านบริษัทย่อย และบริษัทที่เกี่ยวข้องดังนี้

1.  บริษัท ไทยเชื้อเพลิงการบิน จำกัด

ถือเป็นบริษัทย่อย ซึ่งก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 27 พฤศจิกายน 2539 โดย ณ 31 ธันวาคม 2547
มีทุนจดทะเบียนและเรียกชำระแล้ว 530 ล้านบาท และปัจจุบันโครงสร้างผู้ถือหุ้นรายใหญ่
ประกอบด้วย บริษัทฯ ซึ่งถือหุ้นในอัตราร้อยละ 90 และ บริษัท ท่าอากาศยานสากลกรุงเทพแห่งใหม่
จำกัด (บทม.) ซึ่งถือหุ้นในอัตราร้อยละ 10

บริษัทประกอบธุรกิจให้บริการเชื้อเพลิงอากาศยานเช่นเดียวกับบริษัทฯ
และเป็นผู้ได้รับสัมปทานในการดำเนินการให้บริการระบบส่งน้ำมันอากาศยานผ่านท่อฯ
ในบริเวณท่าอากาศยานสุวรรณภูมิจากบทม. เป็นระยะเวลา 30 ปี
โดยอายุสัมปทานจะเริ่มนับตั้งแต่วันแรกที่ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิเริ่มเปิดให้บริการ และบริษัทฯ
ได้เริ่มดำเนินการก่อสร้างท่อส่งน้ำมันเชื้อเพลิงในไตรมาสที่ 2 ของปี 2544

ทั้งนี้
เพื่อเป็นการตอบแทนการได้รับสัมปทานในการดำเนินการให้บริการระบบส่งน้ำมันอากาศยานผ่านท่อฯ
ณ ท่าอากาศยานสุวรณภูมิ ในสัญญาผู้ถือหุ้นของ บริษัท ไทยเชื้อเพลิงการบิน จำกัด
จึงได้กำหนดให้มีการโอนหุ้นให้ บทม. ในอัตราร้อยละ 10 ของจำนวนหุ้นทั้งหมด ภายใน 15
วันนับแต่วันที่จดทะเบียนจัดตั้งบริษัท โดย บทม. ไม่ต้องชำระค่าหุ้นใดๆ ทั้งสิ้น
และสิทธิในหุ้นดังกล่าวถือเป็นกรรมสิทธิ์ที่สมบูรณ์ของ บทม. และการชำระมูลค่าหุ้นในครั้งต่อไป
รวมทั้งการเพิ่มทุนใดๆ ในส่วนของบทม. บริษัทฯ จะต้องรับภาระชำระเงินให้ในนามของ บทม.
โดยหุ้นและค่าหุ้นที่ชำระแล้วในส่วนดังกล่าวจะตกเป็นสิทธิของบทม.

สำหรับผลประโยชน์ตอบแทนให้แก่บทม. ในการอนุญาตให้บริษัท ไทยเชื้อเพลิงการบิน จำกัด
เข้าดำเนินการให้บริการระบบส่งน้ำมันอากาศยานผ่านท่อฯ ณ ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ คือ
อัตราร้อยละ 2 ของยอดรายได้ของบริษัทก่อนหักค่าใช้จ่ายใดๆ นับตั้งแต่ปีที่เริ่มเปิดให้บริการ
โดยคำนวณเป็นรายปี แต่ทั้งนี้ ผลประโยชน์ตอบแทนโดยรวมจะต้องไม่ต่ำกว่าที่ บมจ.
ท่าอากาศยานไทย ได้รับจากบริษัทฯ
เพื่อเป็นผลประโยชน์ตอบแทนจากการที่ให้เช่าระบบท่อส่งเชื้อเพลิงอากาศยานเพื่อดำเนินการให้บริการเติมเชื้อเพลิงอากาศยานภายในท่าอากาศยาน
ดอนเมือง ทั้งนี้ การคำนวนเงินผลประโยชน์ตอบแทนให้เป็นไปตามหลักการบัญชีที่เป็นมาตรฐานสากล
และเป็นหลักการที่คู่สัญญาทั้งสองฝ่ายยอมรับ
โดยผลตอบแทนดังกล่าวนี้เป็นรูปแบบผลตอบแทนโดยปกติที่เสนอให้แก่ บทม.
ในฐานะเป็นคู่สัญญาผู้ให้อนุญาต โดยมิใช่ในฐานะผู้ถือหุ้นของบริษัท ไทยเชื้อเพลิงการบิน จำกัด

2.  บริษัท บริการน้ำมันอากาศยาน จำกัด

ถือเป็นบริษัทย่อย ซึ่งก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 11 มิถุนายน 2529 โดย ณ 31 ธันวาคม 2547
มีทุนจดทะเบียนและทุนชำระแล้วจำนวน 120,000 บาท และโครงสร้างผู้ถือหุ้นรายใหญ่
ประกอบด้วย บริษัทฯ ซึ่งถือหุ้นในอัตรา ร้อยละ 83.33 และบมจ.ปตท. ซึ่งถือหุ้นในอัตราร้อยละ
16.66

บริษัท บริการน้ำมันอากาศยาน จำกัด ประกอบธุรกิจเติมน้ำมันให้แก่อากาศยาน (Intoplane)
ซึ่งเป็นการรับเหมาเฉพาะแรงงาน โดยเริ่มแรกจะเป็นการรับจ้างบริษัทฯ
เติมน้ำมันเชื้อเพลิงให้แก่สายการบิน ต่อมา
ภายหลังบริษัทฯ มีนโยบายดำเนินงานด้านเติมน้ำมันเอง บริษัท บริการน้ำมันอากาศยาน จำกัด
จึงไม่มีการประกอบกิจการใดๆ ตั้งแต่ปี 2536 จนถึงเดือนกันยายน 2544 ทั้งนี้ ตั้งแต่เดือนตุลาคม
2544 ได้เริ่มดำเนินการรับจ้างบริษัทฯ ให้บริการเติมน้ำมันอากาศยาน ณ ท่าอากาศยานสมุย
และท่าอากาศยานสุโขทัย

3.  บริษัท เจพี-วัน แอสเซ็ท จำกัด

ถือเป็นบริษัทย่อย ซึ่งก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 23 มีนาคม 2547 โดย ณ 31 ธันวาคม 2547
มีทุนจดทะเบียน 600 ล้านบาท ทุนชำระแล้วจำนวน 360 ล้านบาท และโครงสร้างผู้ถือหุ้นรายใหญ่
ประกอบด้วย บริษัทฯ ซึ่งถือหุ้นในอัตรา ร้อยละ 50 สยามอินเวสท์เมนท์ฟันด์ ถือหุ้นในอัตราร้อยละ
42.5 และ บมจ.กรุงเทพประกันภัย ถือหุ้นในอัตราร้อยละ 7.5
โดยการร่วมลงทุนในโครงการนี้ของบริษัทฯ เป็นการขยายขอบเขตการดำเนินธุรกิจ
ให้ครอบคลุมถึงการขนส่งน้ำมันอากาศยานมายังคลังน้ำมันของบริษัทฯที่ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ
เป็นการขยายฐานรายได้เพิ่มขึ้นจากเดิม
อีกทั้งมีผลเป็นการส่งเสริมความได้เปรียบเชิงกลยุทธ์ทางการตลาดในลักษณะการให้บริการครบวงจร
(One Stop Service) ซึ่งคู่แข่งไม่มีความพร้อมที่จะทำได้เช่นบริษัทฯ

บริษัท เจพี-วันแอสเซ็ท จำกัด
ประกอบธุรกิจขนส่งน้ำมันเชื้อเพลิงทางระบบท่อส่งน้ำมันใต้พื้นดินจากมักกะสันไปยังท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ
โดยการวางท่อฝังใต้ดินขนานกับทางรถไฟเข้าสู่คลังน้ำมันของบริษัทฯที่ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ

4.  บริษัท ขนส่งน้ำมันทางท่อ จำกัด

เป็นบริษัทที่เกี่ยวข้อง ซึ่งก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 22 กรกฎาคม 2534
ตามมติคณะรัฐมนตรีตามข้อเสนอของคณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติ
เพื่อประกอบกิจการด้านการเก็บรักษา
และดำเนินการขนส่งน้ำมันเชื้อเพลิงทางระบบท่อส่งน้ำมันใต้พื้นดินซึ่งสร้างขนานกับทางรถไฟ
มีระยะทางรวม 69 กิโลเมตรจากโรงกลั่นน้ำมันบางจากผ่าน คลังน้ำมันเชลล์
และคาลเท็กซ์ที่ช่องนนทรี ไปยังคลังน้ำมันของบริษัทฯ ที่ท่าอากาศยานดอนเมือง
และไปสิ้นสุดที่คลังน้ำมันของบริษัท ขนส่งน้ำมันทางท่อ จำกัด ที่อำเภอบางปะอิน
จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ซึ่งเป็นศูนย์รวมการรับและจ่ายน้ำมันเพื่อกระจายสู่ภูมิภาคต่างๆ
ของประเทศไทย โดยวัตถุประสงค์หลักในการจัดตั้งบริษัท คือ
เพื่อลดผลกระทบจากมลภาวะที่มีต่อสิ่งแวดล้อมและการจราจรติดขัดในเขตกรุงเทพมหานคร
อันเนื่องมาจาการขนส่งน้ำมันจากการขนส่งอื่นๆ เช่น รถบรรทุก และรถไฟ ณ 31 ธันวาคม 2547
บริษัทมีทุนจดทะเบียนและทุนชำระแล้วจำนวน 1,592 ล้านบาท และโครงสร้างผู้ถือหุ้นรายใหญ่
ประกอบด้วย

  ---- ----------------------------------------- ------------------------
                                                 ถือหุ้นในอัตราร้อยละ

       ธนาคารไทยพาณิชย์ จำกัด (มหาชน)               16.75

       บริษัท บริการเชื้อเพลิงการบินกรุงเทพ จำกัด (มหาชน) 16.67

       ธนาคารกสิกรไทย จำกัด (มหาชน)                15.59

       บริษัท บางจากปิโตรเลียม จำกัด (มหาชน)          11.41

       บริษัท ทุนลดาวัลย์ จำกัด                        8.35

       บริษัท การบินไทย จำกัด (มหาชน)                8.35
  ---- ----------------------------------------- ------------------------

ตารางแสดงโครงสร้างกลุ่มบริษัทฯ

ณ 31 ธันวาคม 2547

+---+------------------------------+--------+--------+-----------------+
|   | ชื่อบริษัท                       | ร้อยละ  | ความ   | ลักษณะ           |
|   |                              |        |        |                 |
|   |                              | ของ    | สัมพันธ์  | การประกอบธุรกิจ   |
|   |                              |        |        |                 |
|   |                              | ก      |        |                 |
|   |                              | ารถือหุ้น |        |                 |
+---+------------------------------+--------+--------+-----------------+
| 1 | บริษัท ไทยเชื้อเพลิงการบิน จำกัด    | 90.00  | บ      | บริการ           |
| . |                              |        | ริษัทย่อย | เชื้อเพลิงอากาศยาน |
|   | (Thai Aviation Refueling     |        |        |                 |
|   | Company Limited)             |        |        |                 |
+---+------------------------------+--------+--------+-----------------+
| 2 | บริษัท บริการน้ำมันอากาศยาน จำกัด  | 83.33  | บ      | เติมน้ำมันเชื้อเพลิง  |
| . |                              |        | ริษัทย่อย |                 |
|   | (Intoplane Service Company   |        |        | ให้แก่อากาศยาน    |
|   | Limited)                     |        |        |                 |
+---+------------------------------+--------+--------+-----------------+
| 3 | บริษัท เจพี-วัน แอสเซ็ท จำกัด      | 50.00  | บ      | ขนส่งน้ำมันทางท่อ   |
| . |                              |        | ริษัทย่อย |                 |
|   | (JP-One Asset Company        |        |        |                 |
|   | Limited)                     |        |        |                 |
+---+------------------------------+--------+--------+-----------------+
| 4 | บริษัท ขนส่งน้ำมันทางท่อ จำกัด      | 16.67  | บริษัท   | ขนส่งน้ำมันทางท่อ   |
| . |                              |        |        |                 |
|   | (Fuel Pipeline               |        | ที่เ     |                 |
|   | Transportation Limited)      |        | กี่ยวข้อง |                 |
+---+------------------------------+--------+--------+-----------------+

นโยบายการแบ่งการดำเนินงานของบริษัทในกลุ่ม

สำหรับธุรกิจบริการเชื้อเพลิงอากาศยาน
ปัจจุบันมีนโยบายแบ่งการดำเนินธุรกิจภายในกลุ่มบริษัทอย่าง
ชัดเจน กล่าวคือ บริษัท บริการเชื้อเพลิงการบินกรุงเทพ จำกัด (มหาชน)
จะดำเนินธุรกิจให้บริการเชื้อเพลิงการบินครบวงจรทั้งระบบส่งน้ำมันอากาศยานผ่านท่อฯ
ระบบคลังน้ำมันอากาศยาน และระบบเติมน้ำมันอากาศยาน
ภายในท่าอากาศยานดอนเมืองแต่เพียงผู้เดียว รวมถึงเป็นผู้ให้บริการในท่าอากาศยานภูมิภาคด้วย
และในอนาคตจะเป็นผู้ดำเนินการให้บริการระบบคลังน้ำมันอากาศยาน
และระบบเติมน้ำมันอากาศยานที่ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ ในขณะที่บริษัท ไทยเชื้อเพลิงการบิน จำกัด
จะเป็นผู้ให้บริการเฉพาะระบบส่งน้ำมันอากาศยานผ่านท่อฯ ภายในท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ

สำหรับธุรกิจขนส่งน้ำมันทางท่อ บริษัท ขนส่งน้ำมันทางท่อ จำกัด เป็นบริษัทในกลุ่มที่ดำเนินธุรกิจนี้
ทั้งนี้ สำหรับ บริษัท เจพี-วัน แอสเซ็ท จำกัด ซึ่งเป็นบริษัทย่อยของบริษัทฯ นั้น
จะลงทุนเฉพาะในโครงการวางท่อส่งน้ำมันเส้นทางมักกะสันไปยังท่าอากาศยานสุวรรณภูมิเท่านั้น

ส่วนบริษัท บริการน้ำมันอากาศยาน จำกัด
ดำเนินธุรกิจเติมน้ำมันเชื้อเพลิงให้แก่อากาศยานโดยรับจ้างบริษัทฯ ให้บริการเติมน้ำมันอากาศยาน
ณ ท่าอากาศยานสมุย และท่าอากาศยานสุโขทัย ซึ่งตามนโยบายในปัจจุบัน บริษัท
บริการน้ำมันอากาศยาน จำกัด
จะให้บริการเติมน้ำมันเชื้อเพลิงอากาศยานเฉพาะที่ท่าอากาศยานภูมิภาคเท่านั้น

ทั้งนี้
นโยบายของกลุ่มบริษัทอาจมีการปรับเปลี่ยนไปตามปัจจัยทางด้านสภาวะเศรษฐกิจการเมืองและสภาวะการแข่งขันทางธุรกิจ
อย่างไรก็ตาม นโยบายการดำเนินธุรกิจใดๆ ของแต่ละบริษัทในกลุ่มจะเป็นไปเพื่อให้
เอื้อประโยชน์สูงสุดในการดำเนินธุรกิจของทั้งกลุ่มบริษัท

(2.2) สัดส่วนรายได้จากแต่ละกลุ่มธุรกิจ

ปี 2546 มีรายได้รวม 920.77 ล้านบาท ลดลง 31.62 ล้านบาท
สาเหตุหลักมาจากรายได้ค่าบริการที่ลดลง เนื่องมาจากปริมาณการเติมน้ำมันที่ลดลง
และการแข็งตัวขึ้นของค่าเงินบาทเมื่อเทียบกับดอลลาร์สหรัฐ โดยปริมาณน้ำมันที่ให้บริการในปี 2546
มีปริมาณลดลงร้อยละ 1.65 เมื่อเทียบกับปี 2545 เนื่องจากผลกระทบของ
เหตุการณ์การแพร่ระบาดของโรคทางเดินหายใจเฉียบพลันรุนแรงหรือ SARS ในช่วงไตรมาสที่ 2
ต่อเนื่องถึงช่วง ต้นไตรมาสที่ 3 ประกอบกับการเข็งค่าขึ้นของเงินบาทเมื่อเทียบกับดอลลาร์สหรัฐ
โดยในปี 2546 ค่าเงินบาทเฉลี่ยอยู่ที่ 41.41บาทต่อดอลลาร์ในปี 2546

สำหรับปี 2547 มีรายได้รวม 1,107.95 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 177.77 ล้านบาท
สาเหตุหลักมาจากรายได้ ค่าบริการที่เพิ่มขึ้น เนื่องมาจากปริมาณการเติมน้ำมันที่เพิ่มขึ้น
โดยปริมาณน้ำมันที่ให้บริการในปี 2547 มีปริมาณเพิ่มขึ้นร้อยละ 13.32 เมื่อเทียบกับปี 2546
ซึ่งเป็นผลจากการฟื้นตัวของธุรกิจการบินหลังวิกฤตโรคซารส์ในปี 2546
และมีการเติบโตขึ้นตามภาวะเศรษฐกิจ รวมทั้งบริษัทฯ
ได้ปรับเพิ่มอัตราค่าบริการตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน 2547 อย่างไรก็ตาม การ
แข็งตัวขึ้นของค่าเงินบาทเมื่อเทียบกับดอลลาร์สหรัฐส่งผลกระทบทางลบต่อรายได้ของบริษัทฯ
โดยในปี 2547 ค่าเงินบาทเฉลี่ยอยู่ที่ 40.27 บาทต่อดอลลาร์ในปี 2547

ตารางแสดงโครงสร้างรายได้ของบริษัทเป็นรายปี (แยกตามประเภทธุรกิจ)

ปี 2545 ถึง ปี 2547

(หน่วย : ล้านบาท)

  ------------------------ ------- ---------- -------- ---------- -------- ---------- --------
                                   ปี 2545              ปี 2546              ปี 2547     

                                   จำนวนเงิน   ร้อยละ    จำนวนเงิน   ร้อยละ    จำนวนเงิน   ร้อยละ

  1. รายได้ค่าบริการ                  866.93     91.03    837.98     91.01    1,015.67   91.67

  2.                               46.02      4.83     47.35      5.14     56.81      5.13
  รายได้จากการให้เช่าทรัพย์สิน *                                                            

  3. รายได้อื่น ๆ **                  39.44      4.14     35.44      3.85     35.47      3.20

  รวม                              952.39     100.00   920.77     100.00   1,107.95   100.00
  ------------------------ ------- ---------- -------- ---------- -------- ---------- --------

หมายเหตุ * รายละเอียดรายได้จากการเช่าทรัพย์สิน
สามารถดูได้ในตารางแสดงรายได้จากการให้เช่าทรัพย์สินของบริษัทฯ

  ** รายได้อื่น ๆ ประกอบด้วย รายได้จากการถ่ายน้ำมัน รวมทั้งกำไร(ขาดทุน)
  จากอัตราแลกเปลี่ยน รายได้จากการลงทุนในรูปแบบอื่น เช่น ดอกเบี้ยรับ
  และรายได้ค่าธรรมเนียมการค้ำประกัน
  และส่วนแบ่งผลกำไร-ขาดทุนจากเงินลงทุนตามวิธีส่วนได้เสีย