2.3 การประกอบธุรกิจของแต่ละสายผลิตภัณฑ์

1.  การดำเนินงานเหมืองแร่ดีบุก

บริษัท ทุ่งคาฮาเบอร์ จำกัด (มหาชน)
เป็นผู้ถือประทานบัตรทำเหมืองแร่ดีบุกในทะเลบริเวณอ่าวภูเก็ต จ.ภูเก็ต จำนวน 3 แปลง ได้แก่
ประทานบัตรเลขที่ 18066/13050 มีอายุถึงปี 2549 ประทานบัตรเลขที่ 18064/13448 และ
18065/13449 มีอายุถึงปี 2551 โดยประทานบัตรทั้ง 3 แปลง ครอบคลุมเนื้อที่รวมประมาณ
23.64 ตารางกิโลเมตร

ในการทำเหมือง บริษัทฯ ได้ทำสัญญาว่าจ้างผู้รับจ้างอิสระ 1 ราย พร้อมอุปกรณ์เรือขุดแร่
เพื่อทำเหมืองแร่ในทะเล โดยสัญญาฉบับปัจจุบันมีอายุถึงวันที่ 31 มกราคม 2547

2.3.1.1 ลักษณะผลิตภัณฑ์

การผลิตแร่ดีบุกจะใช้เรือดูดแร่พร้อมอุปกรณ์ของผู้รับจ้าง
โดยในการทำเหมืองในช่วงฤดูมรสุมอาจมีอัตราการผลิตลดลง
หรืออาจหยุดทำเหมืองในบางช่วงเพื่อความปลอดภัย ตามสัญญาใหม่นี้รายได้ของบริษัทฯ
จะขึ้นกับราคาและปริมาณแร่ที่ขุดได้ โดยหลังจากที่บริษัทได้รับรายได้จากการขายแร่เต็มจำนวนแล้ว
บริษัทจึงจะชำระเงินค่าจ้างให้แก่ผู้รับจ้าง โดยบริษัทฯ
คาดว่าจะมีรายได้หลังจากจ้างค่าจ้างให้กับผู้รับจ้างแล้วประมาณเดือนละ 400,000 บาท

2.3.1.2 ตลาดและภาวะการแข่งขัน

นโยบายและลักษณะการตลาดของผลิตภัณฑ์

ในการดำเนินงานเหมืองแร่ดีบุก ผลิตภัณฑ์จะถูกซื้อโดยบริษัทถลุงแร่รายหนึ่งในประเทศ
ราคาดีบุกเป็นไปตามมาตรฐานสากล ขึ้นลงตามความต้องการในตลาดโลก
ทั้งนี้การขายแร่ดีบุกของบริษัทฯ จะยึดตามราคาตลาดดีบุกของกรุงกัวลาลัมเปอร์ประเทศมาเลเซีย
ซึ่งในช่วงปีที่ผ่านมาราคาดีบุกจะอยู่ในช่วง 110 – 125 บาทต่อกิโลกรัม

  --------------------- --------- ---------- -------- ----------------------------------
  ราคาดีบุกเฉลี่ยตั้งแต่เดือน                                 
  มกราคม 2544 – ธันวาคม                                
  2545                                                

  []544                 (บาท      2545       (บาท     
                        /กก.)                /กก.)    

  มกราคม                152.14    มกราคม     115.13   

  กุมภาพันธ์               149.06    กุมภาพันธ์    110.40   

  มีนาคม                 150.60    มีนาคม      112.29   

  เมษายน                152.70    เมษายน     117.04   

  พฤษภาคม               152.91    พฤษภาคม    120.22   

  มิถุนายน                145.89    มิถุนายน     122.34   

  กรกฎาคม               132.74    กรกฎาคม    122.66   

  สิงหาคม                115.58    สิงหาคม     110.08   

  กันยายน                107.77    กันยายน     115.07   

  ตุลาคม                 109.46    ตุลาคม      125.80   

  พฤศจิกายน              118.10    พฤศจิกายน   124.27   

  ธันวาคม                119.65    ธันวาคม     124.66   
  --------------------- --------- ---------- -------- ----------------------------------

(1) ภาวะการแข่งขัน

ไม่มีคู่แข่งสำคัญด้านการทำเหมืองแร่ดีบุกในประเทศไทย
แม้ว่าจะมีบริษัทเหมืองแร่อีกหนึ่งบริษัทที่มีประทานบัตรทำเหมืองแร่ในทะเลด้วย
ปัจจุบันปริมาณสำรองแหล่งแร่ยังมีมากพอควร

3.  การจัดหาผลิตภัณฑ์

(1) ลักษณะการจัดให้ได้มาซึ่งผลิตภัณฑ์

สัญญาว่าจ้างการทำเหมืองแร่

บริษัทฯ ได้ทำสัญญาว่าจ้าง ห้างหุ้นส่วนจำกัดเรือดูดแร่ไทย เป็นผู้ดำเนินการทำเหมืองแร่ในทะเล
โดยมีวิศวกรควบคุมของบริษัทตรวจสอบการดำเนินงานของผู้รับจ้างเพื่อให้เป็นไปตามสัญญาจ้างซึ่งทำเป็นปีต่อปี
โดยหากผู้รับจ้างประสงค์จะนำเรือดูดแร่ลำอื่น เข้ามาดำเนินงานจะต้องแจ้งให้บริษัททราบล่วงหน้า
สาระสำคัญของสัญญาว่าจ้างมีดังนี้ เช่น

- สัญญาจ้างมีกำหนดระยะเวลา ตั้งแต่วันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2546 - 31 มกราคม 2547

-   ผู้รับจ้างจะเป็นผู้รับผิดชอบแต่เพียงผู้เดียว ในความเสียหายใดๆ
    อันอาจเกิดแก่บุคคลหรือทรัพย์สินใดๆ ซึ่งเป็นของลูกจ้างหรือพนักงานของผู้รับจ้างเอง
    และรวมถึงความเสียหายใดๆ
    ซึ่งเกิดแก่บุคคลภายนอกหรือทรัพย์สินของบุคคลภายนอกนั้นตลอดระยะเวลาตามสัญญา
    โดยผู้รับจ้างสัญญาจะจัดทำประกันภัยคุ้มครองไว้ในวงเงินไม่น้อยกว่า 500,000 บาท

  - ผู้รับจ้างเป็นผู้จัดหาเครื่องจักรอุปกรณ์การทำเหมือง ค่าใช้จ่ายในการใช้
  และการบำรุงรักษาเครื่องจักรอุปกรณ์ดังกล่าว รวมถึงค่าใช้จ่ายในการทำเหมืองทั้งหมด

  - การเก็บรักษาแร่ที่ขุดได้ในแต่ละวัน จะต้องเก็บในสถานที่ที่มั่นคงปลอดภัย ที่บริษัทเห็นชอบ
  การเก็บตัวอย่างแร่เพื่อวิเคราะห์หาปริมาณโลหะดีบุกต้องมีตัวแทนของบริษัทร่วมกระทำด้วย
  หรือทำต่อหน้าตัวแทนของบริษัท

  - การขายแร่จะขายในนามบริษัทเท่านั้น โดยขายให้กับบริษัท ไทยแลนด์สเมลติ้งแอนรีไฟนิ่ง
  จำกัด น้ำหนักแร่ที่ขายให้ถือตามเอกสารของผู้ซื้อ
  ราคาที่ขายให้ถือตามราคาตลาดแร่ดีบุกของกรุงกัวลาลัมเปอร์ มาเลเซีย

  - การจ่ายค่าจ้างให้ผู้รับจ้าง จะจ่ายให้เมื่อบริษัทได้รับเงินค่าขายแร่จากผู้ซื้อแร่เต็มจำนวนแล้ว

  - หากผู้รับจ้างทำผิดสัญญาจ้างอย่างหนึ่งอย่างใด ผู้รับจ้างยินยอมให้บริษัทปรับเป็นเงิน
  ตามข้อกำหนดในสัญญา หรือเต็มตามวงเงินค้ำประกัน เป็นต้น

กำลังการผลิตและปริมาณการผลิต

แหล่งแร่ดีบุกในทะเลบริเวณคำขอประทานบัตรมีลักษณะเป็นลานแร่
วิธีการทำเหมืองทำโดยใช้เรือดูดเพื่อดูดเนื้อดินปนแร่ขึ้นมาเพื่อแยกเอาเนื้อแร่ดีบุกไปถลุงและจำหน่าย
บริเวณที่ผู้รับจ้างทำเหมืองอยู่ในปัจจุบันมีเนื้อที่ประมาณ 19 ตารางกิโลเมตร
ซึ่งยังมีปริมาณสำรองแหล่งแร่มากพอควร จึงไม่มีความเสี่ยงในการผลิตแร่ดีบุก
ปริมาณแร่ดีบุกที่ผลิตได้จะขึ้นอยู่กับกำลังการผลิตของเรือดูดแร่ และสภาวะอากาศ เช่น
ฤดูมรสุมจะไม่สามารถดูดแร่ได้ เป็นต้น อย่างไรก็ตามปริมาณแร่ที่ผลิตได้และส่งไปจำหน่าย
ยังไม่เพียงพอต่อความต้องการ

(2) ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

ปฏิบัติตามกฎข้อบังคับของหน่วยงานของรัฐในท้องถิ่นเกี่ยวกับการทำเหมืองแร่ในทะเล
กฎระเบียบต่าง ๆ เหล่านี้ดูแลและบังคับใช้โดยกรมเจ้าท่า จังหวัดภูเก็ต

กระบวนการทำเหมืองแร่ดีบุกในทะเล จะใช้น้ำทะเลในการแต่งแร่ และการทำความสะอาด
การระบายน้ำทิ้งรวมกับมูลดินทรายจะถูกปล่อยกลับลงสู่ทะเล
จากการที่แหล่งแร่อยู่ในระดับน้ำลึกมีคลื่นลมแรง ประกอบด้วยกระแสน้ำขึ้นลงวันละ 2 ครั้ง
ได้ช่วยทำให้มูลดินทรายจากการล้างแร่ตกตะกอนอย่างรวดเร็ว
โดยตะกอนมูลดินทรายที่ปล่อยทิ้งจะวนตัวลงสู่พื้นทะเลและถมกลับคืนไปยังบริเวณที่ได้ทำการขุดแร่ผ่านไปแล้ว
ในบางกรณีตะกอนมูลดินทรายอาจจะกองตัวเป็นเนินดินใต้ทะเล
ก็จะถูกกระแสน้ำพัดพาช่วยปรับสภาพให้เป็นพื้นราบได้
ถึงแม้จะมีธรรมชาติช่วยปรับพื้นท้องทะเลโดยไม่ทำให้เกิดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม
แต่บริษัทก็ได้มีการชำระค่าธรรมเนียมชดเชยในการทิ้งมูลดินทรายและน้ำขุ่นข้นลงในทางน้ำสาธารณะให้กับภาครัฐทุกปีเป็นเงินประมาณ
310,300 บาท

นอกจากนี้ บริษัทยังได้ทำการตรวจวัดคุณภาพน้ำจำนวน 7 จุด ภายในบริเวณพื้นที่ประทานบัตร
ตัวแปรในการตรวจสอบได้แก่ อุณหภูมิ ความเป็นกรด-ด่าง ปริมาณเกลือ ออกซิเจน คราบน้ำมัน
ตะกั่ว ปรอท สารหนู แคดเมียม เหล็ก โครเมียม ทองแดง และแมงกานีส
ในแต่ละจุดที่ตรวจวัดจะตรวจวัดที่ระดับความลึก 1 เมตรจากผิวน้ำ และที่ระดับกึ่งกลางความลึก
ผลการวิเคราะห์คุณภาพตัวอย่างน้ำในพื้นที่ประทานบัตรพบว่า
น้ำมีคุณภาพมาตรฐานตามประกาศคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ ทั้งนี้ค่าตรวจวิเคราะห์คุณภาพน้ำ
7 จุดเป็นเงินประมาณ 110,000 ต่อปี

2.  การดำเนินงานเหมืองหินแอนดิไซท์

เหมืองหินแอนดีไซท์ของ บริษัท ทุ่งคาฮาเบอร์ จำกัด (มหาชน) ตั้งอยู่ที่ ต. ท่าตูม อ. แก่งคอย
จ. สระบุรี อยู่ห่างจากกรุงเทพฯ ราว 140 กิโลเมตร พื้นที่โครงการฯ มีเนื้อที่ทั้งหมดราว 215
ไร่ ประกอบด้วยเขตอนุญาตประทานบัตรเพื่อขุดทำเหมืองแร่ พื้นที่ตั้งโรงงานบดย่อยหิน
พื้นที่สำหรับเก็บกองผลิตภัณฑ์ พื้นที่บริการและซ่อมบำรุงเครื่องจักรกล อาคารสำนักงาน
และอาคารบ้านพักพนักงาน

บริษัทฯ ได้รับอนุมัติประทานบัตรเลขที่ 28676/15268 เมื่อเดือนพฤษภาคม 2542 ในนามของ
บริษัท ทุ่งคาฮาเบอร์ จำกัด (มหาชน) ประทานบัตรนี้มีเนื้อที่ 88-3-81 ไร่ มีอายุ 10 ปี
ส่วนคำขอประทานบัตรอีกแปลงในนามของบริษัท สินธนารีซอร์ส จำกัด คำขอเลขที่ 13/2540
ขณะนี้อยู่ในระหว่างการพิจารณาลงนามอนุมัติประทานบัตรของรัฐมนตรีอุตสาหกรรม ทั้งนี้ บริษัทฯ
มีสิทธิในการใช้พื้นที่และประกอบกิจการเหมืองแร่ในพื้นที่ดังกล่าว โดยไม่ต้องชำระค่าใช้จ่ายใดๆ
ให้กับบริษัท สินธนารีซอร์ส จำกัด

2.3.2.1 ลักษณะผลิตภัณฑ์

บริษัท ทุ่งคาฮาเบอร์ฯ ได้ว่าจ้างบริษัท ชลสิน จำกัด ดำเนินการบดย่อยหินตั้งแต่เดือนมิถุนายน
2541 บริษัท ชลสินฯ มีประสบการณ์ในการโม่หินระหว่างการทำเหมืองใต้ดินที่เหมืองโต๊ะโม๊ะ
ทางตอนใต้ของประเทศไทย บริษัท ชลสินฯ ได้รับใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงานโม่หิน เมื่อวันที่
27 มกราคม 2541 ใบอนุญาตดังกล่าวมีอายุถึง 5 ปี และจะได้รับการต่ออายุคราวละ 5 ปี

เครื่องจักรกลที่สำคัญในการบดย่อยหินประกอบด้วยเครื่องบดหยาบ (Jaw Crusher)
เครื่องบดแบบระฆังคว่ำ (Cone Crusher) ตะแกรงสั่นคัดขนาด และสายพานลำเลียงแร่
การบดย่อยหินจะเริ่มจากป้อนหินที่บรรทุกมาจากขุมเหมืองเข้าสู่เครื่องบดหยาบ
และลำเลียงด้วยสายพานเข้าสู่เครื่องบดแบบระฆังคว่ำตามลำดับ
โดยในแต่ละช่วงจะมีตะแกรงสั่นคัดขนาดเพื่อแยกขนาดของหินออกเป็นผลิตภัณฑ์ชนิดต่างๆ ปัจจุบัน
กำลังการผลิตหินของโรงงานบดย่อยหินประมาณ 150 ตันต่อชั่วโมง
โดยชนิดของผลิตภัณฑ์ที่ได้จากการบดย่อยหินประกอบด้วย

-   หินโรยทางรถไฟ (ขนาด 1-2.5 นิ้ว) คิดเป็นร้อยละ 50-60 ใช้สำหรับก่อสร้างทางรถไฟ

-   หินคลุกดิน คิดเป็นร้อยละ 15-20 ใช้สำหรับบดอัดปูพื้นถนน ฯลฯ

-   หินพิเศษ ¾ นิ้ว คิดเป็นร้อยละ 15-20 ใช้ในการก่อสร้างอาคาร หมอนคอนกรีตรองรางรถไฟ
    งานคอนกรีตกำลังอัดสูง ฯลฯ

-   หินเกล็ด (ขนาด ½ นิ้ว) คิดเป็นร้อยละ 5-10 ใช้สำหรับงานคอนกรีต ถนนลาดยาง ฯลฯ

-   หินฝุ่น (ขนาดเล็กกว่า ½ นิ้ว) คิดเป็นร้อยละ 5-10 ใช้ปูผิวหน้าดิน ทำอิฐบล็อก ฯลฯ

ผลิตภัณฑ์ที่ผลิตได้ทั้งหมดนี้สามารถขายได้ อย่างไรก็ตาม การทำตลาด การขาย และการตั้งราคา
จะขึ้นอยู่กับการผลิตให้ได้ตามข้อกำหนดของลูกค้า และมาตรฐานของผลิตภัณฑ์

2.3.2.2 ตลาดและภาวะการแข่งขัน

(ก) นโยบายและลักษณะการตลาดของผลิตภัณฑ์

ผลิตภัณฑ์ของบริษัท ทุ่งคาฮาเบอร์ฯ สามารถนำไปใช้ในงานก่อสร้าง และงานซ่อมบำรุงต่างๆ เช่น
หินโรยทางรถไฟ หมอนคอนกรีตรองรถไฟ หินคลุก หินสำหรับผิวถนนแอสฟัลท์
และหินเนื้อหยาบสำหรับการก่อสร้างเขื่อน (ปัจจุบันทางภาครัฐฯ
ได้ระบุประเภทของหินที่มีความแข็งแกร่งสูง ซึ่งรวมถึงหินภูเขาไฟชนิดแอนดีไซท์
เป็นหินที่ต้องการใช้เฉพาะสำหรับงานโรยทางรถไฟ และงานปูพื้นผิวถนนบางประเภท
ซึ่งหินปูนส่วนใหญ่จะไม่สามารถใช้ได้เนื่องจากคุณสมบัติไม่ตรงตามมาตรฐาน
การใช้หินแอนดีไซท์ของบริษัท ทุ่งคาฮาเบอร์ฯ
จะช่วยลดปริมาณปูนซีเมนต์ที่ใช้ในงานโครงสร้างและอาจเป็นไปได้ในส่วนของโครงสร้างเหล็กที่ต้องใช้กำลังอัดสูง)
โครงการต่างๆ ที่ฝ่ายการตลาดของบริษัทฯ ได้มีการติดต่อกับผู้ดำเนินโครงการอย่างต่อเนื่องมีดังนี้

 1. หินโรยทางรถไฟ ปัจจุบันบริษัท ทุ่งคาฮาเบอร์ฯ จำหน่ายหินโรยทางรถไฟเป็นผลิตภัณฑ์หลัก โดยล่าสุดเมื่อเดือนสิงหาคม 2545 บริษัทฯ ได้ลงนามในสัญญาการจำหน่ายหินโรยทางรถไฟกับการรถไฟแห่งประเทศไทย เพื่อจำหน่ายหินจำนวนประมาณ 20,000 ลูกบาศก์เมตร โดยสัญญามีอายุ 1 ปี เริ่มตั้งแต่เดือนกันยายน 2545 นอกจากนี้ บริษัทฯ คาดว่าจะมีโครงการรถไฟฟ้าใต้ดินซึ่งต้องการหินโรยทางรถไฟประมาณ 40,000 ตันในทุกๆ 2 ปี สำหรับซ่อมแซมบำรุงรักษาสถานีรถไฟฟ้าใต้ดินในกรุงเทพฯ ปัจจุบันบริษัทฯ ยังคงติดต่อกับการรถไฟแห่งประเทศไทย เพื่อจำหน่ายหินโรยทางรถไฟสำหรับการก่อสร้างรางรถไฟและซ่อมแซมบำรุงรักษาด้วย 

 2. หินปูพื้นถนนหรือหินคลุกดิน ผลิตภัณฑ์นี้เป็นผลพลอยได้จากการผลิตหินโรยทางรถไฟ ซึ่งปัจจุบันเป็นผลิตภัณฑ์ที่มีความต้องการในตลาดมากขึ้น ดังนั้น จะเห็นว่าผลิตภัณฑ์ของบริษัทฯ ทุกชนิดสามารถนำมาจำหน่ายได้ ปลายปีที่ผ่านมา บริษัทฯ ได้ดำเนินการเจรจาต่อรองทำสัญญาการขายหินปูพื้นถนนจำนวน 40,000 ตัน ให้กับบริษัทผู้รับเหมารายใหญ่รายหนึ่ง

3.  หมอนคอนกรีตรองรางรถไฟ บริษัทฯ ได้จำหน่ายหินพิเศษ ¾ นิ้วให้กับบริษัทก่อสร้างแห่งหนึ่ง
    ซึ่งเป็นผู้จำหน่ายหมอนคอนกรีตรองรางรถไฟรายใหญ่แห่งหนึ่ง เดือนละประมาณ 6,000 ตัน

4.  การขายหินที่หน้าเหมือง นอกจากการขายผลิตภัณฑ์ต่างๆ ให้กับการรถไฟแห่งประเทศไทย
    และผู้รับเหมารายใหญ่ต่างๆ แล้ว บริษัทฯ ยังมีการขายรายวันให้กับลูกค้ารายย่อยเป็นประจำ
    โดยหินที่ขายส่วนใหญ่จะเป็นหินพิเศษ ¾ นิ้ว หินคลุกดิน หินเกล็ด และหินฝุ่น

  (ข) ภาวะการแข่งขัน

หินแอนดีไซท์มีข้อได้เปรียบทางการตลาดเหนือกว่าคู่แข่งขันหลายประการ คือ
ในเรื่องของต้นทุนค่าขนส่ง เนื่องจากที่ตั้งของเหมืองหินอยู่ห่างจากกรุงเทพฯ เพียง 140 กิโลเมตร
และเหมืองหินยังตั้งอยู่ระหว่างพื้นที่ในส่วนที่จะขยายและพัฒนาเป็นแหล่งอุตสาหกรรมทั้งทางด้านทิศเหนือและทิศตะวันออกเฉียงเหนือของกรุงเทพฯ
ทั้งนี้ในบริเวณใกล้เคียง ยังมีผู้ผลิตอีกรายคือที่ อ.วิหารแดง
แต่เป็นการผลิตสำหรับใช้ภายในโครงการของตนเองเป็นส่วนใหญ่ ซึ่งไม่เพียงพอต่อความต้องการ

ทั้งนี้ หินที่มีคุณสมบัติตรงมาตรฐานตามความต้องการของการรถไฟแห่งประเทศไทยมีอยู่ไม่มากนัก
ตัวอย่างเช่น หินแอนดีไซท์ ซึ่งมีคุณสมบัติตามที่กำหนด คือมีความแข็งแกร่ง
และเป็นหินที่เกิดจากภูเขาไฟ สำหรับคู่แข่งนั้น มีหินประเภทหินอัคนีจำพวกไดโอไรท์แกรนิต
และหินบะซอล์ล แต่หินปูนไม่มีคุณสมบัติดังกล่าว

2.3.2.3 การจัดหาผลิตภัณฑ์

(1) ลักษณะการจัดให้ได้มาซึ่งผลิตภัณฑ์

แหล่งแร่ (หินแอนดีไซท์) ที่สำรวจพบในเขตประทานบัตร
พบเกิดอยู่ตั้งแต่ผิวดินลงไปจนถึงความลึกมากกว่า 30 เมตร
แหล่งแร่มีการแผ่กระจายตัวเป็นบริเวณกว้างทั้งในแนวระนาบและแนวดิ่ง
เมื่อคิดคำนวณปริมาณสำรองแหล่งแร่จากผิวดินลงไปถึงความลึก 30 เมตร
มีปริมาณสำรองแหล่งแร่ราว 12 ล้านตัน และมีปริมาณสำรองแหล่งแร่ราว 15 ล้านตัน
เมื่อคิดที่ความลึก 40 เมตร

การทำเหมืองจะทำเป็นลักษณะเหมืองหาบ (Open Pit) แบบขั้นบันไดเริ่มจากผิวดินลงไป
ซึ่งประกอบด้วยการปรับพื้นหน้าดินให้ราบเพื่อให้รถบรรทุกวิ่งได้ การควบคุมการเจาะระเบิดหิน
การขุดตักและขนส่งวัตถุดิบไปป้อนเครื่องบดย่อยหิน หรือกองไว้ยังที่เก็บกองวัตถุดิบ
การทำเหมืองและการบดย่อยหินจะสอดคล้องกับคำสั่งซื้อของลูกค้าและการจัดส่ง
ทั้งนี้เพื่อให้ต้นทุนในการดำเนินงานสัมพันธ์กัน

  (ข) ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

เหมืองหินแอนดีไซท์ ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมที่สำคัญ เช่น
การทำลายสภาพหน้าดินในบริเวณที่ขุดทำเหมือง
มลพิษทางเสียงและการเกิดฝุ่นละอองจากการบดย่อยหิน แรงสั่นสะเทือนจากการระเบิดหิน เป็นต้น
มาตรการป้องกันและลดผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม
รวมไปถึงการฟื้นฟูสภาพพื้นที่ได้รับความเห็นชอบจากสำนักงานนโยบายและแผนสิ่งแวดล้อมแล้ว
การตรวจสอบดูแลความปลอดภัยในการทำงาน
และการดำเนินงานทำเหมืองอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของกรมทรัพยากรธรณีและสำนักงานแรงงานจังหวัด
มาตรการป้องกันและลดผลกระทบสิ่งแวดล้อม และความปลอดภัยในการทำงานที่สำคัญ ได้แก่

-   การปลูกต้นไม้เป็นแนวรอบพื้นที่โครงการ ซึ่งได้เริ่มก่อนดำเนินการทำเหมือง
    เพื่อช่วยลดระดับเสียงจากการบดย่อยหิน และลดปริมาณฝุ่นที่ลอยออกนอกพื้นที่โครงการ
    โดยการปลูกต้นไม้ที่ได้ดำเนินการไปแล้วเป็นเงินประมาณ 50,000 บาท

-   การเก็บกองหน้าดินบริเวณทำเหมืองและการปรับสภาพพื้นหน้าเหมืองให้อยู่ในสภาพที่ดี
    เพื่อความปลอดภัยในการทำงานและการฟื้นฟูสภาพในภายหลัง ซึ่งมีค่าใช้จ่ายประมาณ 8,000
    บาทต่อเดือน

-   การควบคุมการระเบิดหินให้ถูกต้องตามหลักวิชาการเพื่อลดแรงสั่นสะเทือน
    และลดการปลิวกระเด็นของเศษหินออกนอกพื้นที่โครงการ

-   การฉีดพ่นน้ำตามจุดต่างๆ ในกระบวนการบดย่อยหินเพื่อลดปริมาณฝุ่นละออง

-   การจัดหาอุปกรณ์ป้องกันให้กับพนักงานขณะปฏิบัติหน้าที่ เช่น หมวกนิรภัย รองเท้านิรภัย
    หน้ากากป้องกันฝุ่น ปลั๊กเสียบหูป้องกันเสียง เป็นต้น ค่าอุปกรณ์ป้องกันภัยประมาณ 48,000
    บาทต่อปี นอกจากนี้บริษัทฯ ยังจัดให้มีการตรวจสุขภาพประจำปีของพนักงาน
    โดยมีค่าใช้จ่ายดังกล่าวเป็นเงิน 40,000 บาทต่อปี

    2.  การดำเนินงานเหมืองแร่ทองคำ

บริษัท ทุ่งคำ จำกัด เป็นบริษัทสำรวจและทำเหมืองแร่ที่ได้จดทะเบียนที่จังหวัดเลย
ภายใต้การควบคุมและบริหารโดย บริษัท ทุ่งคาฮาเบอร์ จำกัด (มหาชน) โดยบริษัท ทุ่งคำ จำกัด
ได้รับสัมปทานการสำรวจแร่ ในพื้นที่อาชญาบัตรพิเศษแปลงที่ 4 จังหวัดเลย เมื่อปี 2534
และได้ชำระเงินโบนัสจำนวน 5.8 ล้านบาท ให้กับกรมทรัพยากรธรณี

บริษัทฯ ได้เริ่มทำการสำรวจหาแหล่งแร่เมื่อปี 2534
โดยวิธีการสำรวจที่ได้ดำเนินการไปแล้วประกอบด้วย การสำรวจธรณีวิทยา
การแปลภาพถ่ายทางอากาศ การสำรวจธรณีเคมี (วิเคราะห์ตัวอย่างดินและหิน)
การสำรวจธรณีฟิสิกส์ การขุดร่องสำรวจ และการเจาะสำรวจ
อย่างไรก็ตามในบางพื้นที่ยังไม่สามารถสำรวจอย่างละเอียดได้
เนื่องจากต้นทุนการสำรวจค่อนข้างสูง
และปัญหาในการขออนุญาตให้เข้าสำรวจแร่จากหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้อง ปัจจุบันบริษัทฯ
ได้ลงทุนสำรวจไปแล้วเป็นจำนวนเงินประมาณ 330 ล้านบาท

2.3.3.1 ลักษณะผลิตภัณฑ์

การทำเหมืองแร่ทองคำในกลุ่มคำขอประทานบัตรชุดแรก จำนวน 6
แปลงนั้นจะเริ่มดำเนินการเมื่อได้รับอนุมัติประทานบัตรจากกระทรวงอุตสาหกรรม
ซึ่งคาดว่าจะเริ่มกระบวนการผลิตได้ประมาณ 1 ปี หลังจากการได้รับอนุมัติประทานบัตร
โดยในระยะแรกของการผลิต จะมีกำลังการผลิตประมาณ 1,000 ตันต่อวัน

2.3.3.2 ตลาดและภาวะการแข่งขัน

(ก) นโยบายและลักษณะการตลาดของผลิตภัณฑ์

ในการดำเนินงานเหมืองแร่ทองคำ ผลิตภัณฑ์จะถูกซื้อโดยบริษัทถลุงแร่ในต่างประเทศที่ได้มาตรฐาน
โดยราคาทองคำเป็นไปตามมาตรฐานสากล และขึ้นลงตามความต้องการในตลาดโลก ทั้งนี้
รัฐจะได้รับสิทธิพิเศษในการซื้อในราคาเดียวกับราคาตลาดโลก
ซึ่งเปรียบเสมือนว่าได้จำหน่ายผลิตภัณฑ์คืนให้กับรัฐบาล

(2) ภาวะการแข่งขัน

เนื่องจากราคาของทองคำอิงกับราคาในตลาดนานาชาติ ดังนั้น
แม้ว่าจะมีผู้ประกอบการในประเทศเพิ่มขึ้น แต่จะไม่มีผลกระทบต่อราคาทองคำในตลาดโลกนัก

2.3.3.3 การจัดหาผลิตภัณฑ์

(1) ลักษณะการจัดให้ได้มาซึ่งผลิตภัณฑ์

การอนุญาตประทานบัตร

ปัจจุบันบริษัท ทุ่งคำ จำกัด
ถือครองคำขอและสิทธิ์ในการสำรวจแหล่งแร่ในพื้นที่อาชญาบัตรพิเศษแปลงที่ 4 จ. เลย
ครอบคลุมพื้นที่ราว 88 ตารางกิโลเมตร ซึ่งในพื้นที่ดังกล่าวนี้บางส่วนเป็นพื้นที่ขอประทานบัตร
เพื่อทำเหมืองแร่ทองคำ โดยกลุ่มคำขอประทานบัตรชุดแรกที่ขออนุมัติประทานบัตรนี้มีจำนวนนี้ 6
แปลง รวมเนื้อที่ประมาณ 1,290 ไร่
และอยู่ในเขตความรับผิดชอบของหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้องหลายหน่วยงานทำให้ขั้นตอนการอนุมัติประทานบัตรดำเนินไปค่อนข้างล่าช้า
อย่างไรก็ตาม บริษัทฯ
ได้ดำเนินการขออนุญาตการทำเหมืองแร่ทองคำจากหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้อง เช่น
การอนุมัติโครงการของสำนักงานนโยบายและแผนสิ่งแวดล้อม การอนุญาตให้ใช้พื้นที่ ส.ป.ก.
เพื่อทำเหมืองแร่ การอนุญาตให้ใช้พื้นที่ป่าไม้จากกรมป่าไม้เพื่อการทำเหมืองแร่ เป็นต้น ซึ่งเมื่อวันที่
14 มีนาคม 2546 บริษัทฯ ได้รับอนุมัติประทานบัตรทั้ง 6
แปลงอย่างเป็นทางการจากรัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม
โดยบริษัทได้จ่ายค่าตอบแทนเป็นจำนวน 6.5 ล้านบาทให้กับภาครัฐ สำหรับออกประทานบัตรชุดแรก

  การได้รับการส่งเสริมการลงทุนจากคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (BOI)

คณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนได้อนุมัติคำขอของบริษัท ทุ่งคำฯ เมื่อวันที่ 14 ตุลาคม 2542
ให้บริษัทฯ ได้รับสิทธิพิเศษหลังจากที่ได้รับอนุมัติประทานบัตร ประกอบด้วย

1.  ได้รับยกเว้นภาษีนำเข้าเครื่องจักรทั้งหมดเป็นระยะเวลา 2 ปี

2.  ได้รับลดหย่อนภาษีนำเข้าวัตถุดิบร้อยละ 75 เป็นระยะเวลา 5 ปี

3.  ได้รับยกเว้นภาษีเงินได้เป็นระยะเวลา 8 ปี และได้รับลดหย่อนภาษีเงินได้ร้อยละ 50 สำหรับ
    5 ปีถัดไป

ทั้งนี้ บริษัท ทุ่งคำฯ จะต้องยื่นสำเนาประทานบัตรต่อ BOI เพื่อให้ BOI ออกบัตรส่งเสริมฯ
ให้อย่างเป็นทางการ แต่ขณะนี้ คำขอประทานบัตรของบริษัท ทุ่งคำฯ
ยังอยู่ในระหว่างการพิจารณาจากภาครัฐ บริษัท ทุ่งคำฯ จึงขอความอนุเคราะห์จาก BOI
ให้ชะลอขั้นตอนการออกใบอนุญาต จนกระทั่งบริษัทฯ จะได้รับการอนุมัติประทานบัตร

ปริมาณสำรองและศักภาพของแหล่งแร่ทองคำ

จากวิธีการสำรวจที่กล่าวมาข้างต้น
บริษัทได้ตรวจพบบริเวณที่มีศักยภาพของแหล่งแร่ทองคำหลายบริเวณด้วยกัน
รวมไปถึงแหล่งแร่โลหะชนิดอื่น เช่น ทองแดง ตะกั่ว สังกะสี เป็นต้น
สำหรับบริเวณที่มีศักยภาพของทองคำสูงที่บริษัทได้ดำเนินการเจาะสำรวจในขั้นละเอียดแล้วมี 7
บริเวณ รวมจำนวนหลุมเจาะสำรวจ 346 หลุม ความลึกรวม 31,200 เมตร
ซึ่งมีทั้งหลุมเจาะสำรวจแบบเก็บตัวอย่างหินแท่ง (Core Drilling)
และชนิดเก็บตัวอย่างเป็นเศษหินป่น (Reverse Circulation Drilling)

การประเมินปริมาณสำรองแหล่งแร่ทองคำ
ได้ดำเนินการโดยนักธรณีวิทยาที่ปรึกษาผู้มีความชำนาญที่จดทะเบียนในประเทศออสเตรเลีย (AIMM)
ร่วมกับนักธรณีวิทยาของบริษัท โดยอาศัยผลจากการเจาะสำรวจเป็นข้อมูลหลักในการประเมิน
ผลการประเมินปริมาณสำรองแหล่งแร่ของพื้นที่เจาะสำรวจทั้ง 7 แห่ง
พบว่ามีปริมาณสำรองแหล่งแร่ทองคำประมาณ 3.46 ล้านตัน มีความสมบูรณ์ของทองคำเฉลี่ย 4.38
กรัมต่อตัน ซึ่งสามารถผลิตเป็นทองคำบริสุทธิ์ได้ประมาณ 440,000 ออนซ์ หรือประมาณ 15 ตัน

(2) ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

บริษัทฯ ได้ทำการศึกษาผลกระทบสิ่งแวดล้อมร่วมกับบริษัทที่ปรึกษา ได้แก่ บริษัท เอส.พี.เอส.
คอนซัลติ้ง จำกัด บริษัท NSR Environmental Consulting Pty Ltd และบริษัท
Environmental Geochemistry International Pty Ltd ประเทศออสเตรเลีย
และภาควิชาเทคโนโลยีธรณี มหาวิทยาลัยขอนแก่น
รายละเอียดของการศึกษาครอบคลุมถึงสภาพความเหมาะสมของพื้นที่โครงการ
ทรัพยากรป่าไม้และสัตว์ป่า ปฐพีวิทยา อุทกวิทยาและคุณภาพน้ำ คุณสมบัติทางเคมีของหิน
คุณสมบัติทางกายภาพของดินที่จะนำมาใช้ในการก่อสร้างอ่างเก็บกากแร่ และวิธีการบำบัดน้ำเสีย

บริษัทได้นำเสนอรายงานการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม
รวมถึงมาตรการป้องกันลดและแก้ไขผลกระทบสิ่งแวดล้อมต่อสำนักงานนโยบายและแผนสิ่งแวดล้อม
ซึ่งสำนักงานนโยบายฯ ได้มีมติเห็นชอบกับรายงานแล้ว และสำนักงานนโยบายฯ
ได้กำหนดมาตรการป้องกันและแก้ไขผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมไว้ให้กับบริษัทแล้ว

เมื่อบริษัทฯ เริ่มดำเนินโครงการทำเหมือง จะมีหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้อง เช่น
กรมทรัพยากรธรณี สำนักงานนโยบายและแผนสิ่งแวดล้อม กรมป่าไม้ องค์การบริหารส่วนท้องถิ่น
เป็นต้น เข้ามาตรวจสอบการปฏิบัติงานของบริษัทอยู่เสมอ นอกจากนี้
บริษัทยังต้องรายงานผลการตรวจสอบคุณภาพน้ำ และตัวแปรอื่นๆ เสนอต่อหน่วยงานราชการทุกเดือน
ซึ่งค่าใช้จ่ายในการดำเนินการเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมประมาณ 100,000 บาทต่อเดือน