4. การประกอบธุรกิจของแต่ละสายผลิตภัณฑ์

(1) ลักษณะผลิตภัณฑ์และบริการ

บริษัท ไทยเทพรสผลิตภัณฑ์อาหาร จำกัด
(มหาชน)เป็นผู้ผลิตและจำหน่ายผลิตภัณฑ์เครื่องปรุงรสอาหารตรา “ภูเขาทอง” ซึ่งประกอบด้วย
ซอสปรุงรส น้ำส้มสายชูกลั่น ซอสพริก ซอสมะเขือเทศ ซอสหอยนางรม ซอสพริกผสมมะเขือเทศ
ซีอิ๊วขาว ซอสผง และ ซีอิ๊วผง นอกจากนั้น ยังเป็นผู้ผลิตและจำหน่ายซอสพริกศรีราชา ตรา
“ศรีราชาพานิช” แต่เพียงผู้เดียว

ทั้งนี้การผลิตและการจำหน่ายอยู่ภายใต้การดำเนินการของบริษัทฯ โดยไม่มีบริษัทย่อย

(2) การตลาดและภาวะการแข่งขัน

(1) นโยบายและลักษณะการตลาดของผลิตภัณฑ์

บริษัทฯ เน้นการขายเข้าร้านค้าส่ง(ยี่ปั๊ว) เป็นส่วนใหญ่ เพื่อให้ควบคุมและกระจายการขายได้ทั่วถึง
และใช้ “หน่วยรถขายตรง” ทำหน้าที่กระจายสินค้าไปยังร้านค้าย่อยและผู้บริโภคโดยตรง
เน้นหนักไปที่พื้นที่กรุงเทพฯ และพื้นที่ต่างจังหวัด และใช้นโยบายราคาเดียวทั่วประเทศ

การจำหน่ายผลิตภัณฑ์ของบริษัทฯ แบ่งออกเป็น 2 ส่วน คือ การจำหน่ายในประเทศ และ
การจำหน่ายต่างประเทศ โดยในปี 2553
มูลค่าสินค้าที่จำหน่ายภายในประเทศและต่างประเทศเป็นร้อยละ 89.35 และ 10.65 ตามลำดับ

ลูกค้าของบริษัทฯ เป็นลูกค้ารายย่อยจำนวนกว่า 2,000 ราย
ส่วนใหญ่เป็นร้านค้าส่งที่มีการติดต่อซื้อขายมาเป็นเวลานาน ร้านค้าปลีก และผู้บริโภคโดยตรง
ทำให้บริษัทฯไม่มีผลกระทบจากการสูญเสียลูกค้ารายใดรายหนึ่งไป ยกเว้น Discount Store
รายใหญ่ 3 ราย

ในระยะ 3 ปีที่ผ่านมา ยอดขายให้ลูกค้า 10 รายแรกรวมกันไม่เกินร้อยละ 32 ของยอดขาย

2553 2552 2551

ยอดขายลูกค้า 10 รายแรก (พันบาท) 801,129 753,550 673,577

คิดเป็น อัตราร้อยละของยอดขายรวม 31.47 31.18 29.21

(2) สภาพการแข่งขันภายในอุตสาหกรรม

ตลาดเครื่องปรุงรสในประเทศในระยะ 3 ปีที่ผ่านมามีอัตราขยายตัวอยู่ในเกณฑ์ร้อยละ 3-6

ปี 2553 มีอัตราเติบโตเพิ่มขึ้นจากปีก่อนหน้าเล็กน้อย จากร้อยละ 2.89 เป็น ร้อยละ 4.
เนื่องจากในปี 2553นี้ได้รับผลกระทบจากภาวะราคาน้ำมันที่ปรับตัวสูงขึ้นมาก
ตลอดจนเหตุการณ์วุ่นทางการเมืองในเดือน พฤษภาคม 2553
ภาวะแข่งขันกันรุนแรงด้านราคายังคงเป็นกระแสหลักของอุตสาหกรรมเฉกเช่นเดียวกันกับปี ที่ผ่านมา

 

ขนาดของตลาดเครื่องปรุงรสในประเทศ(ไม่รวมน้ำปลาและผงปรุงรส) รวมในปี 2553 ประมาณการได้ดังนี้

  -------- --------------------- ------------ --------- ----------- -------
                                                        หน่วย :      
                                                        ล้านบาท      

           ประเภทเครื่องปรุงรส      ปี 2553       ปี 2552    เปลี่ยนแปลง   %

  ๏        ซอสปรุงรส              2,900        2,750     150         5.45%

  ๏        ซีอิ๊วขาว/ดำ/เต้าเจี้ยว     2,100        1,950     150         7.69%

  ๏        ซอสพริก/น้ำจิ้มพริกต่างๆ    1,700        1,600     100         6.25%

  ๏        ซอสหอยนางรม           1,600        1,550     50          3.23%

  ๏        ซอสมะเขือเทศ           750          700       50          7.14%

  ๏        น้ำส้มสายชูกลั่น           350          350       -           -

           มูลค่าตลาดรวม           9,400        8,900     500         5.62%
  -------- --------------------- ------------ --------- ----------- -------

ที่มา ตัวเลขประมาณการของบริษัทฯ

ในช่วงครึ่งปีแรกของปี 2553 ตลาดเครื่องปรุงรสอาหารในประเทศ
เริ่มจะฟื้นตัวขึ้นต่อเนื่องจากไตรมาสสุดท้ายของปี 2552 แต่ภาวะราคาน้ำมันที่ปรับตัวสูงขึ้นมาก
ตลอดจนเหตุการณ์วุ่นทางการเมืองในเดือน พฤษภาคม 2553 และ ปรากฎการณ์ น้ำท่วมในภาคใต้
และหลายจังหวัดของประเทศไทย ทำให้ในช่วงครึ่งปีหลังของปี 2553
ยังคงชลอตัวเช่นเดียวกับธุรกิจอาหารและอื่น ๆ และเริ่มมีสัญญาณฟื้นตัวเมื่อไตรมาสสุดท้ายของปี
การแข่งขันในตลาดไม่มีความแตกต่างจากปีก่อนหน้าอย่างมีนัยสำคัญ กล่าวคือ ใช้กลยุทธ์ราคาถูก
และของแถมเป็นหลัก ผู้ประกอบการกลุ่มดิสเคานท์สโตร์ยังคงมีการว่าจ้างโรงงานต่าง ๆ
ผลิตเครื่องปรงุรสอาหารด้วยตรายี่ห้อของตนเอง (House Brand)
และตั้งราคาจำหน่ายต่ำกว่าราคาจำหนายปกติของผลิตภัณฑ์ที่เป็นผู้นำตลาดถึงร้อยละ 20

ในปี 2553 สภาวะการแข่งขันของอุตสาหกรรมเครื่องปรุงรสยังคงทวีความรุนแรงต่อเนื่องจากปี
2552 โดยเฉพาะอย่างยิ่งในส่วนของซุปเปอร์มาร์เก็ตและดิสเคานท์สโตร์ การโฆษณาผ่านสื่อต่างๆ
เพิ่มมากขึ้นผู้ผลิตแต่ละรายต้องพยายามผลิตให้มากผลิตภัณฑ์เพื่อความได้เปรียบในการทำตลาด
และหลายๆ รายต้องออกสินค้ายี่ห้อรองๆ
ของตนเองหรือรับจ้างผลิตให้กับผู้ค้าปลีกเพื่อลดต้นทุนของตน
ตลอดจนมีการจัดรายการส่งเสริมการขาย เพิ่มมากยิ่งขึ้น ไม่ว่าจะอยู่ในรูปของการ ลด แลก แจก
แถม การแพ็คสินค้าคู่ ซึ่งไม่แตกต่างจากปี 2552 ที่ผ่านมา ในส่วนของดิสเคานท์สโตร์รายใหญ่
มีการดึงดูดลูกค้าโดยการนำสินค้าตรายี่ห้อที่เป็นผุ้นำตลาดมาลดราคาต่ำกว่าทุนร้อยละ 15-20
ให้ลูกค้าเข้ามาซื้อสินค้าดังกล่าว และผลที่ได้คือซื้อสินค้าอื่น ๆ ของห้างตามไปด้วย

ในส่วนของบริษัทฯ ในปี 2553 นี้ สำหรับร้านค้าส่ง(ยี่ปั๊ว) มีการจัดแคมเปญ
“ทุกทิศทั่วไทยล่องใต้อันดามัน” ท่องเที่ยว จ. ภูเก็ต 4 วัน 3 คืน ระหว่างวันที่ 7-10 ดือน
พฤษภาคม 2553 ด้วย ซึ่งก็ได้รับความร่วมมือจากลูกค้าร้านค้าส่ง(ยี่ปั๊ว)ร่วมรายการด้วยดี
นอกจากนี้ยังมีการโฆษณาประชาสัมพันธ์ โดยจัดคาราวาน ทุกทิศทั่วไทยใช้ภูเขาทอง
ขึ้นในทุกภูมิภาคของประเทศ

ปี 2553 มีเครื่องปรุงรสยี่ห้อต่างๆ อยู่ในตลาดถึงกว่า 50 ยี่ห้อ มีผู้ผลิตกว่า 30 ราย
มีการออกผลิตภัณฑ์ใหม่ๆที่หลากหลายขึ้น เช่น ซอสปรุงสำเร็จสูตร ต่างๆ
ออกขนาดบรรจุภัณฑ์ที่เล็กลงสำหรับผู้บริโภครายย่อย บรรจุภัณฑ์แบบแพ็ครวม
บรรจุภัณฑ์ที่เพิ่มปริมาตรขึ้นสำหรับตลาดร้านอาหารหรือกึ่งอุตสาหกรรม

จากปัจจัยดังกล่าวข้างต้น
คาดว่ามูลค่าตลาดเครื่องปรุงรสในประเทศโดยรวม(ไม่รวมน้ำปลาและผงปรุงรส)ในปี 2553
เป็นประมาณ 9,400 ล้านบาท และมีอัตราการเติบโตประมาณ 5 % ในปี 2554

ซอสปรุงรส ตรายี่ห้อที่เป็นผู้นำตลาดได้แก่ ภูเขาทอง รองลงมาคือ แม๊กกี้ และตรายี่ห้ออื่นๆ ได้แก่
ง่วนเชียง ฉลากทอง ออมทอง และ เด็กสมบูรณ์ เป็นต้น

ซีอิ๊ว ตรายี่ห้อที่เป็นผู้นำตลาดได้แก่ เด็กสมบูรณ์ รองลงมาคือ ง่วนเชียง ตรายี่ห้ออื่นๆ ได้แก่
ภูเขาทอง และ เด็กยืน เป็นต้น

ซอสพริกและน้ำจิ้มพริกต่างๆ ตรายี่ห้อที่เป็นผู้นำตลาดไม่ชัดเจน ซอสพริกซึ่งเป็นที่นิยมได้แก่
ภูเขาทองม้าบิน ไฮคิว ศรีราชาพานิช ไฮนซ์ ส่วนน้ำจิ้มพริกซึ่งเป็นที่นิยม คือแม่ประนอม และ
พันท้ายนรสิงห์ แม่ศรี เป็นต้น

ซอสหอยนางรม ตรายี่ห้อผู้นำตลาดคือ แม่ครัว ตรายี่ห้ออื่นๆ ได้แก่ สามแม่ครัว นกเพนกวิน
ช้อนทอง ฉลากเงิน เด็กสมบูรณ์ ภูเขาทอง ไฮนซ์ และ ลีกุมกี่ เป็นต้น

ซอสมะเขือเทศ ตรายี่ห้อผู้นำตลาดคือ ไฮนซ์ และโรซ่า ตรายี่ห้ออื่นๆ ได้แก่ ภูเขาทอง

น้ำส้มสายชูกลั่น ตรายี่ห้อผู้นำตลาดคือ อสร. (ได้เลิกกิจการประมาณปลายปี 2552) ปัจจุบัน
ตรายี่ห้อผู้นำตลาด คือ ภูเขาทอง รองลงมาคือ คิวพี ตรายี่ห้ออื่นๆ ได้แก่ ทิพรส ฉลากทอง
และเกษตร เป็นต้น

(3) การจัดหาผลิตภัณฑ์

(1) การจัดให้ได้มาซึ่งผลิตภัณฑ์

บริษัทฯ มีโรงงาน 1 แห่ง คือ

1.  บริษัท ไทยเทพรสผลิตภัณฑ์อาหาร จำกัด (มหาชน) สำนักงานใหญ่ เลขที่ 208 หมู่ 6
    ถนนท้ายบ้าน ตำบลท้ายบ้าน อำเภอเมืองสมุทรปราการ จังหวัดสมุทรปราการ 10280
    ดำเนินการผลิตเครื่องปรุงรสอาหาร มีกำลังการผลิต 106,090 ตัน/ปีเท่ากับปี 2552 ในปี
    2553 มีอัตราการใช้กำลังการผลิต 82.83 % เพิ่มขึ้นจาก 80.75 % ในปี 2552

วัตถุดิบ และผู้จำหน่ายวัตถุดิบ

วัตถุดิบที่สำคัญมีดังต่อไปนี้

  ----------------------- ------------------- ---------------------------
  ประเภทสินค้า              ชนิดวัตถุดิบ            แหล่งที่มา

  ซอสปรุงรส                ธัญญพืชสกัดน้ำมัน        ในประเทศ และ จาก อินเดีย
                                              อาร์เจนตินา และ บราซิล

                          โซดาแอช             จีน

                          น้ำตาลทราย, เกลือป่น   ในประเทศ

  ซอสพริก                  พริกชี้ฟ้า, กระเทียม     ในประเทศ

                          น้ำส้มสายชูกลั่น         ผลิตเอง

  ซอสมะเขือเทศ             มะเขือเทศเข้มข้น       ในประเทศ , ต่างประเทศ

  ซอสหอยนางรม             หอยนางรมสด          ในประเทศ

  น้ำส้มสายชูกลั่น             แอลกอฮอล์            ในประเทศ

  ซีอิ๊วขาว                  ถั่วเหลืองเม็ด          ในประเทศ และ ต่างประเทศ
  ----------------------- ------------------- ---------------------------

สัดส่วนวัตถุดิบในการผลิตเครื่องปรุงรสที่ซื้อจากแหล่งวัตถุดิบภายในประเทศเป็น % 50.03 และที่ซื้อจากแหล่งวัตถุดิบต่างประเทศเป็น 49.97 % ไม่มีต้นทุนวัตถุดิบชนิดใดชนิดหนึ่งสูงกว่าร้อยละ 50 ของต้นทุนการผลิตรวม และมีผู้จำหน่าย 1 รายที่บริษัทฯ ซื้อวัตถุดิบเกินกว่าร้อยละ 30 ของมูลค่าการซื้อวัตถุดิบทั้งหมด 

สำหรับวัตถุดิบที่ซื้อจากผู้จำหน่ายรายเดียว บริษัทฯ ทำสัญญาซื้อขายผูกพันเป็นรายปี
โดยมีจำนวนและราคาที่แน่นอน และไม่มีข้อจำกัดในการซื้อวัตถุดิบดังกล่าวจากผู้จำหน่ายรายอื่นๆ
ยกเว้นแอลกอฮอล์ที่ซื้อจากองค์การสุรา กรมสรรพสามิต ซึ่งผูกขาดโดยรัฐบาล

 บริษัทฯ ไม่มีปัญหาในเรื่องการจัดหาวัตถุดิบสำคัญๆ เนื่องจากผู้จัดจำหน่ายส่วนมากเป็นผู้ผลิตหรือจัดจำหน่ายรายใหญ่ของอุตสาหกรรมประเภทนั้นๆ

(ข) การดำเนินการของบริษัทฯ เพื่อลดผลกระทบของกระบวนการผลิตต่อสิ่งแวดล้อม

ของเสียจากกระบวนการผลิตของบริษัทจำแนกได้เป็น 2 ลักษณะคือ น้ำเสีย และ อากาศเสีย
ซึ่งบริษัทใช้ระบบบำบัดในสถานที่ของบริษัทเอง โดยมีรายละเอียดคือ

ระบบบำบัดน้ำเสีย ใช้สารเคมีปรับความเป็นกรดด่าง, กรองแบบไร้อากาศ, และการให้อากาศ

แบบตะกอนเร่งประกอบกัน รองรับน้ำเสียได้วันละ 600 ลบ. ม. หรือประมาณ 2
เท่าของปริมาณน้ำเสียในปัจจุบัน

  ระบบบำบัดอากาศเสีย ใช้น้ำเป็นตัวลดอุณหภูมิและจับฝุ่น, ไอสารเคมีที่ใช้ในขบวนการผลิตไป

พร้อมกัน

ทั้งระบบบำบัดน้ำเสียและบำบัดอากาศเสียออกแบบโดยวิศวกรที่ปรึกษา
ส่วนการใช้งานระบบนั้นบริษัทฯมีวิศวกรและผู้ปฏิบัติงานควบคุมดูแลตลอดเวลาการผลิต
จึงมั่นใจได้ว่าไม่มีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

ตามประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม กำหนดคุณลักษณะของน้ำทิ้งที่ระบายออกจากโรงงาน ข้อ 2
กำหนดไว้ดังนี้ (15) ค่าบีโอดี (Biochemical Oxygen Demand) ที่อุณหภูมิ 20 องศาเซลเซียส
เวลา 5 วัน ไม่มากกว่า 20 มิลลิกรัมต่อลิตร

ปี 2553 บริษัทฯ มี ค่าบีโอดี เดือน ธันวาคม 2553 เท่ากับ 6.00 มิลลิกรัมต่อลิตร ค่าบีโอดี
เดือน เฉลี่ยปี 2553 เท่ากับ 12.21 มิลลิกรัมต่อลิตร ค่าบีโอดีสูงสุด เท่ากับ 17.00
มิลลิกรัมต่อลิตร (เดือน เมษายน 2553) ค่าบีโอดีต่ำสุด เท่ากับ 5.00 มิลลิกรัมต่อลิตร (เดือน
ตุลาคม 2553)

 บริษัทฯ มีค่าใช้จ่ายในการควบคุมสิ่งแวดล้อม 3 ปีย้อนหลังดังต่อไปนี้

  2553 จำนวน 3.48 ล้านบาท

2552 จำนวน 3.01 ล้านบาท

  2551 จำนวน 3.38 ล้านบาท