+-----------------------------------------------------------------------+
| 12. ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน                                        |
+-----------------------------------------------------------------------+

12.1 งบการเงินรวม

โดยที่ ปตท.ได้จัดตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 1 ตุลาคม 2544
จากการแปลงสภาพการปิโตรเลียมแห่งประเทศไทย (การปิโตรเลียมฯ)
ภายใต้พระราชบัญญัติทุนรัฐวิสาหกิจ พ.ศ. 2542 โดย ปตท. รับโอนกิจการ สิทธิ ความรับผิด หนี้
สินทรัพย์ และส่วนของทุนทั้งหมดจากการปิโตรเลียมฯ ในราคาตามบัญชีจากงบดุลของ
การปิโตรเลียมฯ ณ วันที่ 30 กันยายน 2544 (ตรวจสอบแล้ว) ผลการดำเนินงานสำหรับงวดปี
2544 ของ ปตท. ที่นำเสนอ
จึงได้จัดทำขึ้นโดยใช้ข้อมูลผลการดำเนินงานจากงบการเงินของการปิโตรเลียมฯ สำหรับงวด 9
เดือน ตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม ถึง วันที่ 30 กันยายน 2544 และงบการเงินของ ปตท. สำหรับงวด
3 เดือน ตั้งแต่วันที่ 1 ตุลาคม ถึงวันที่ 31 ธันวาคม 2544 ที่ผ่านการ
ตรวจสอบและรับรองจากสำนักงานการตรวจเงินแผ่นดิน (สตง.) แล้ว
โดยแสดงเปรียบเทียบกับผลการดำเนินงานสำหรับงวดปี 2543 ของการปิโตรเลียมฯ
ซึ่งได้ผ่านการตรวจสอบและรับรองจาก สตง. แล้วเช่นกัน ทั้งนี้
โดยได้ปรับปรุงผลกระทบที่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงนโยบายการบันทึกบัญชีเงินลงทุนในกิจการร่วมค้าของ
ปตท.สผ. จากวิธีราคาทุนเป็นวิธีส่วน
ได้เสีย ซึ่งมีผลให้กำไรสุทธิสำหรับงวดปี 2543 และงวด 9 เดือน ของปี 2544 (1 ม.ค.-30
ก.ย.44) เปลี่ยนแปลงไปจากที่ได้เคยนำเสนอไปแล้ว อย่างไรก็ดี ผลการดำเนินงานสำหรับงวดปี
2544 และ 2543 (ปรับปรุงใหม่) ดังกล่าว เป็นข้อมูลที่จัดทำขึ้นโดย ปตท.
ซึ่งยังไม่ได้ตรวจสอบโดย สตง.

  หน่วย : ล้านบาท

  --------------------------- -------------- -------------- --------------
  งบดุล                        2542           2543           2544

                              (ปรับปรุงใหม่)    (ปรับปรุงใหม่)    

  สินทรัพย์                                                    

  สินทรัพย์หมุนเวียน                                             

  เงินสดและเงินฝากธนาคาร        9,537.52       6,318.65       10,863.33

  เงินลงทุนระยะสั้น                                             

  เงินฝากประจำธนาคาร           8,998.24       10,938.56      933.29

  เงินลงทุนทั่วไป                 0.00           6,215.06       42,183.13

  ลูกหนี้การค้าและตั๋วเงินรับ         26,518.54      35,106.95      29,399.17

  (หัก) : หนี้สงสัยจะสูญ           (2,206.48)     (2,230.16)     (1,625.80)

  ลูกหนี้การค้าและตั๋วเงินรับ - สุทธิ   24,312.06      32,876.79      27,773.37

  ลูกหนี้การค้ากิจการที่เกี่ยวข้องกัน    18,018.29      17,863.53      16,353.44

  สินค้าคงเหลือ                  7,959.82       8,269.59       6,077.16

  พัสดุคงเหลือ - สุทธิ             1,404.93       1,434.30       1,881.81

  สินทรัพย์หมุนเวียนอื่น             7,991.00       12,829.47      18,879.70

  รวมสินทรัพย์หมุนเวียน            78,221.86      96,745.95      124,945.23

  ภาษีเงินได้รอการตัดบัญชี          599.24         642.10         2,146.89

  เงินให้กู้ยืมแก่กิจการที่เกี่ยวข้องกัน   0.00           1,082.71       1,017.32

  เงินลงทุนในบริษัทย่อย บริษัทร่วม    5,298.25       8,437.73       19,553.46
  และบริษัทอื่น                                                 

  ที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์-สุทธิ      105,925.73     109,077.49     109,797.89

  สินทรัพย์ไม่มีตัวตน               2,624.27       2,950.72       3,815.48

  เงินจ่ายล่วงหน้าค่าซื้อก๊าซ         1,524.19       10,499.27      29,257.89

  สินทรัพย์อื่น                    2,254.97       417.88         681.84

  รวมสินทรัพย์                   196,448.51     229,853.85     291,216.00
  --------------------------- -------------- -------------- --------------

  หน่วย : ล้านบาท

  --------------------------------------- ------------- ------------- ------------
  งบดุล (ต่อ)                               2542          2543          2544

                                          (ปรับปรุงใหม่)   (ปรับปรุงใหม่)   

  หนี้สินและส่วนของทุน                                                     

  หนี้สิน                                                                

  หนี้สินหมุนเวียน                                                         

  เงินเบิกเกินบัญชีและเงินกู้ยืมจากธนาคาร          1,965.39      366.38        18.49

  เจ้าหนี้การค้า                              12,104.44     19,285.21     26,498.56

  เจ้าหนี้กิจการที่เกี่ยวข้องกัน                    4,711.20      6,664.89      4,556.56

  เงินกู้ระยะสั้น                              0.00          0.00          6,210.36

  เงินกู้ระยะยาวครบกำหนดชำระภายใน 1 ปี        9,264.29      10,027.63     9,034.80

  หนี้สินตามสัญญาเช่าการเงินครบกำหนดชำระภายใน 1 1.87          35.91         92.75
  ปี                                                                   

  หุ้นกู้ครบกำหนดชำระภายใน 1 ปี                0.00          0.00          4,000.00

  ภาษีเงินได้ค้างจ่าย                          1,932.31      3,622.74      4,962.49

  เงินนำส่งคลังค้างจ่าย                        2,867.60      4,884.00      5,111.68

  ค่าใช้จ่ายค้างจ่าย                           5,444.30      7,298.60      13,163.80

  หนี้สินหมุนเวียนอื่น                           2,660.71      4,184.33      8,870.09

  รวมหนี้สินหมุนเวียน                          40,952.11     56,369.69     82,519.58

  ภาษีเงินได้รอการตัดบัญชี                      5,377.65      5,964.69      7,509.29

  เงินกู้ระยะยาว                             90,800.44     108,019.99    107,029.27

  หนี้สินตามสัญญาเช่าการเงิน                    29.99         126.00        300.89

  หุ้นกู้                                     18,822.92     21,077.43     17,440.40

  ผลขาดทุนที่เกินกว่าเงินลงทุน                   14,787.97     5,346.47      2,170.14

  เงินมัดจำถังก๊าซ                            2,456.33      2,728.24      2,906.87

  หนี้สินอื่น                                  2,017.98      134.13        1,207.76

  กองทุนบำเหน็จพนักงาน                       8.35          8.88          5.75

  รวมหนี้สิน                                 175,253.74    199,775.52    221,089.95

  ส่วนของทุน                                                            

  ทุนจดทะเบียน                              0.00          0.00          28,500.00

  ทุนที่ออกและชำระเต็มมูลค่าแล้ว                 0.00          0.00          27,972.46

  ส่วนเกินมูลค่าหุ้น                            0.00          0.00          17,992.83

  ทุนที่ได้รับจากรัฐบาล                         3,291.29      3,291.29      0.00

  กำไรสะสม                                                            

  จัดสรรแล้ว                                                            

  สำรองตามกฎหมาย                          0.00          0.00          2,850.00

  สำรองทั่วไป                               121.71        121.71        0.00

  สำรองขยายงาน                            29,283.62     29,283.62     0.00

  สำรองเพื่อกองทุนวินาศภัย                     508.97        600.64        662.60

  ยังไม่ได้จัดสรร                             (18,736.23)   (11,671.08)   8,777.42

  ขาดทุนที่ยังไม่เกิดขึ้นในหลักทรัพย์เผื่อขาย          (145.60)      (139.20)      (91.20)

  ขาดทุนจากการแปลงค่าเงินตราต่างประเทศ        (31.86)       (111.62)      (184.83)

  ส่วนของทุนก่อนส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อยในบริษัทย่อย   14,291.89     21,375.36     57,979.27

  ส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อยในบริษัทย่อย              6,902.88      8,702.97      12,146.78

  รวมส่วนของทุน                             21,194.77     30,078.33     70,126.05

  รวมหนี้สินและส่วนของทุน                      196,448.51    229,853.85    291,216.00
  --------------------------------------- ------------- ------------- ------------

  หน่วย : ล้านบาท

  ------------------------------------------------ ------------- ------------- ------------
  งบกำไรขาดทุน                                      2542          2543          2544

                                                   (ปรับปรุงใหม่)   (ปรับปรุงใหม่)   

  รายได้                                                                        

  รายได้จากการขาย                                   230,762.50    371,454.80    377,901.83

  รายได้อื่น                                          4,158.44      4,072.15      5,499.86

  กำไร (ขาดทุน) จากอัตราแลกเปลี่ยน                     (3,651.43)    (2,434.10)    3,013.62

  รวมรายได้                                         231,269.51    373,092.85    386,415.31

  ค่าใช้จ่าย                                                                      

  ต้นทุนขาย                                          197,953.98    324,112.06    322,387.96

  ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร                          8,789.23      10,838.33     11,405.39

  ค่าใช้จ่ายในการสำรวจ                                189.01        201.79        232.96

  ค่าเสื่อมราคาและค่าตัดจำหน่าย                          5,064.36      5,247.94      5,305.51

  ขาดทุนจากการด้อยค่าของสินทรัพย์                        1,404.98      134.88        1,311.84

  ส่วนได้เสียในขาดทุนสุทธิของบริษัทร่วมและกิจการร่วมค้า        12,892.98     2,184.72      687.31

  สำรองส่วนได้เสียในขาดทุนสุทธิของบริษัทร่วมและกิจการร่วมค้า   0.00          2,327.78      1,711.94

  ดอกเบี้ยจ่าย                                        6,973.73      9,512.76      10,626.00

  ภาษีเงินได้                                         2,476.11      4,222.77      6,929.01

  รวมค่าใช้จ่าย                                       235,744.38    358,783.03    360,597.92

  กำไร (ขาดทุน) ก่อนส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อย                (4,474.87)    14,309.82     25,817.39

  ส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อยในกำไรสุทธิของบริษัทย่อย             (1,784.81)    (2,030.30)    (4,252.75)

  กำไร (ขาดทุน) สุทธิ                                 (6,259.68)    12,279.52     21,564.64
  ------------------------------------------------ ------------- ------------- ------------

  หน่วย : ล้านบาท

  ---------------------------------------------------------- ------------- ------------- -------------
  งบกระแสเงินสด                                               2542          2543          2544

                                                             (ปรับปรุงใหม่)   (ปรับปรุงใหม่)   

  กระแสเงินสดจากกิจกรรมดำเนินงาน                                                            

  กำไร (ขาดทุน) สุทธิ                                           (6,259.68)    12,279.52     21,564.64

  รายการปรับปรุงกระทบยอดกำไร (ขาดทุน) สุทธิ                                                   

  เป็นเงินสดรับ (จ่าย) จากกิจกรรมดำเนินงาน:                                                    

  ค่าเสื่อมราคา ค่าเสื่อมสิ้น และค่าตัดจำหน่าย                          7,562.20      8,092.40      8,793.41

  ขาดทุนจากการด้อยค่าของสินทรัพย์                                  1,404.98      134.88        1,311.83

  (กำไร) ขาดทุนจากการจำหน่ายสินทรัพย์                             (1,254.94)    555.21        9.09

  โอนที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์เป็นค่าใช้จ่าย                            17.19         12.07         23.97

  สำรองสินทรัพย์/พัสดุสิ้นเปลืองเสื่อมสภาพ                             26.16         8.68          9.37

  ส่วนได้เสียในขาดทุนสุทธิของบริษัทร่วมและกิจการร่วมค้า                  12,892.99     4,512.49      2,399.25

  ส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อยในกำไรสุทธิของบริษัทย่อย                       1,784.81      2,030.30      4,252.75

  (กำไร) ขาดทุนจากการจำหน่ายเงินลงทุน                            0.00          1,940.01      0.00

  (กำไร) ขาดทุนจากอัตราแลกเปลี่ยน                                3,756.03      4,592.87      (1,863.00)

  หนี้สงสัยจะสูญ                                                 1,385.09      437.16        596.17

  รายได้ค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญรับคืน                                   0.00          (265.06)      0.00

  ค่าใช้จ่ายในการสำรวจตัดจำหน่าย                                  119.23        119.76        125.47

  ค่าใช้จ่ายในการออกหุ้นกู้ตัดจำหน่าย                                 72.51         73.15         16.68

  ส่วนลดมูลค่าหุ้นกู้ตัดจำหน่าย                                       1.11          1.11          1.11

  ภาษีเงินได้รอการตัดบัญชี                                         538.33        507.54        1,473.24

  ดอกเบี้ยจากสัญญาเช่าการเงินตัดจำหน่าย                             3.40          5.41          25.07

  เงินปันผลรับ                                                  (20.60)       (33.21)       (30.43)

  ปรับปรุงค่าเช่าเป็นสิทธิการเช่า                                    0.00          (2.40)        2.76

  ค่าเบี้ยประชุมคณะกรรมการ                                       0.20          0.13          0.00

  กำไรจากการดำเนินงานก่อนการเปลี่ยนแปลงในสินทรัพย์และหนี้สินดำเนินงาน   22,029.01     35,002.02     38,711.38

  การเปลี่ยนแปลงในสินทรัพย์และหนี้สินดำเนินงาน:                                                   

  ลูกหนี้การค้าและตั๋วเงินรับ(เพิ่มขึ้น) ลดลง                            (6,773.70)    (8,544.08)    5,586.82

  ลูกหนี้เงินจ่ายล่วงหน้า และเงินให้กู้ยืมระยะสั้นแก่กิจการที่เกี่ยวข้อง(เพิ่มขึ้น)   (7,329.04)    (2,447.78)    (584.85)
  ลดลง                                                                                   

  สินค้าคงเหลือ(เพิ่มขึ้น) ลดลง                                     (3,489.06)    (309.77)      2,192.43

  พัสดุคงเหลือ (เพิ่มขึ้น) ลดลง                                     144.71        (31.85)       (411.57)

  สินทรัพย์หมุนเวียนอื่น (เพิ่มขึ้น) ลดลง                               435.05        (1,190.69)    (132.07)

  เงินจ่ายล่วงหน้า (เพิ่มขึ้น) ลดลง                                  (172.28)      (7.93)        (145.17)

  เงินจ่ายล่วงหน้าค่าซื้อก๊าซ (เพิ่มขึ้น) ลดลง                           (1,526.22)    (8,975.07)    (18,530.87)

  เงินค้างรับ (เพิ่มขึ้น) ลดลง                                      (2,357.14)    (3,963.21)    (3,088.48)

  ลูกหนี้อื่น (เพิ่มขึ้น) ลดลง                                        (140.15)      679.22        (3,980.18)

  เงินจ่ายล่วงหน้าแก่กิจการที่เกี่ยวข้องกันระยะยาว (เพิ่มขึ้น) ลดลง          0.00          (132.33)      0.00

  สินทรัพย์อื่น(เพิ่มขึ้น) ลดลง                                       (1,936.48)    (123.01)      (281.61)

  ภาษีเงินได้ค้างจ่ายเพิ่มขึ้น (ลดลง)                                 489.49        1,690.43      1,339.75

  เงินนำส่งคลังค้างจ่ายเพิ่มขึ้น (ลดลง)                               45.60         126.00        (14.33)

  เจ้าหนี้การค้าเพิ่มขึ้น (ลดลง)                                     3,762.24      7,118.94      7,271.55

  เจ้าหนี้กิจการที่เกี่ยวข้องกันเพิ่มขึ้น (ลดลง)                           2,050.12      1,914.60      (1,739.86)

  ค่าใช้จ่ายค้างจ่ายเพิ่มขึ้น (ลดลง)                                  297.91        1.568.73      263.32

                                                                                         

  งบกระแสเงินสด (ต่อ)                                          2542          2543          2544

                                                             (ปรับปรุงใหม่)   (ปรับปรุงใหม่)   

  หนี้สินหมุนเวียนอื่นเพิ่มขึ้น (ลดลง)                                  (144.57)      1,672.26      743.80

  เงินมัดจำถังก๊าซเพิ่มขึ้น (ลดลง)                                   212.93        271.91        178.64

  กองทุนบำเหน็จพนักงานเพิ่มขึ้น (ลดลง)                              0.99          0.53          (3.13)

  เจ้าหนี้อื่นเพิ่มขึ้น (ลดลง)                                        (451.06)      (1,915.67)    4,826.44

  หนี้สินอื่นเพิ่มขึ้น (ลดลง)                                         1,558.05      7.72          843.13

  เงินนำส่งคลังปีก่อน                                             (6,650.00)    (3,897.60)    (7,029.00)

  เงินสดสุทธิรับ (จ่าย) จากกิจกรรมดำเนินงาน                         56.40         18,513.37     26,016.14

  กระแสเงินสดจากกิจกรรมลงทุน                                                                

  เงินสดรับจากการขายที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์                         3.87          1.47          4.91

  เงินจ่ายสำหรับที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์                              (10,322.89)   (9,797.12)    (9,596.52)

  เงินจ่ายสำหรับสินทรัพย์ไม่มีตัวตน                                   (417.17)      (346.65)      (332.67)

  เงินจ่ายลงทุนในบริษัทย่อย บริษัทร่วม และบริษัทอื่น                      (4,149.10)    (15,951.08)   (17,380.20)

  รับคืนเงินลงทุนในบริษัทอื่น                                        6.56          4.29          28.19

  เงินจ่ายสำหรับเงินลงทุนระยะสั้น                                   (554.53)      13.37         (29,650.55)

  เงินรับจากการขายเงินลงทุนระยะสั้น                                0.00          0.00          201.12

  เงินปันผลรับ                                                  20.60         180.21        618.43

  เงินสดสุทธิใช้ไปในกิจกรรมลงทุน                                   (15,412.66)   (25,895.51)   (56,107.29)

  กระแสเงินสดจากกิจกรรมจัดหาเงิน                                                             

  เงินสดรับจากการออกหุ้นสามัญ                                     0.00          0.00          7,972.46

  เงินสดรับจากส่วนเกินมูลค่าหุ้น                                     0.00          0.00          17,992.83

  เงินสดรับจากการกู้ยืมระยะยาว                                    13,774.64     0.00          0.00

  เงินสดรับจากการออกพันธบัตร                                     11,800.00     27,300.00     19,000.00

  เงินสดรับจากการออกหุ้นกู้                                        4,000.00      0.00          0.00

  เงินสดรับจากเงินกู้ยืมระยะสั้น                                     20,404.77     7,192.19      9,181.63

  เงินสดรับจากการออกตั๋วเงินจ่าย                                   0.00          0.00          1,700.00

  จ่ายคืนเงินกู้ยืมระยะยาว                                         (1,523.43)    (7,593.59)    (15,808.62)

  จ่ายคืนพันธบัตร                                                (5,221.00)    (5,842.00)    (3,315.00)

  จ่ายคืนเงินกู้ยืมระยะสั้น                                          (19,261.87)   (9,212.07)    (2,741.59)

  จ่ายคืนตั๋วเงินจ่าย                                              0.00          0.00          (1,700.00)

  เงินจ่ายค่างวดตามสัญญาเช่าการเงิน                                (9.17)        (15.37)       (69.93)

  เงินเบิกเกินบัญชีธนาคารเพิ่มขึ้น (ลดลง)                             (493.80)      325.65        (347.89)

  เงินปันผลจ่าย                                                 (301.66)      (189.84)      (763.08)

  ค่าใช้จ่ายในการออกหุ้นทุนและหุ้นกู้                                  (20.75)       (0.25)        0.00

  เงินสดสุทธิรับจากกิจกรรมจัดหาเงิน                                 23,147.73     11,964.72     31,100.81

  ผลกระทบจากอัตราแลกเปลี่ยนในเงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสด         (41.33)       260.76        (167.47)

  ขาดทุนจากการแปลงค่าเงินตราต่างประเทศ                           (6.67)        (79.76)       (73.21)

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดเพิ่มขึ้น (ลดลง) สุทธิ                 7,743.47      4,763.58      768.98

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดต้นงวด                            9,910.77      17,654.24     22,698.57

  เงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดปลายงวด                          17,654.24     22,417.82     23,467.55

  ข้อมูลกระแสเงินสดเปิดเผยเพิ่มเติม                                                             

  เงินสดจ่ายระหว่างปี                                                                        

  ดอกเบี้ยจ่าย                                                  8,215.70      9,794.11      10,269.27

  ภาษีเงินได้                                                   1,430.43      2,038.49      3,871.64
  ---------------------------------------------------------- ------------- ------------- -------------

  ----------------------------------- ------- ------------- ------------- ----------
                                                            งบการเงินรวม   

  อัตราส่วนทางการเงิน                    หน่วย    2542          2543          2544

                                              (ปรับปรุงใหม่)   (ปรับปรุงใหม่)   

  อัตราส่วนสภาพคล่อง                                                         

  อัตราส่วนสภาพคล่อง                     เท่า     1.98          1.72          1.51

  อัตราส่วนสภาพคล่องหมุนเร็ว               เท่า     1.33          1.01          0.66

  อัตราส่วนสภาพคล่องกระแสเงินสด           เท่า     n/a           0.38          0.37

  อัตราส่วนหมุนเวียนลูกหนี้การค้า             เท่า     n/a           12.06         11.72

  ระยะเวลาเก็บหนี้เฉลี่ย                   วัน      n/a           29.85         30.72

  อัตราส่วนหมุนเวียนสินค้าคงเหลือ            เท่า     n/a           39.94         44.94

  ระยะเวลาขายสินค้าเฉลี่ย                 วัน      n/a           9.01          8.01

  อัตราส่วนหมุนเวียนเจ้าหนี้                 เท่า     n/a           15.18         11.32

  ระยะเวลาชำระหนี้                      วัน      n/a           23.72         31.80

  Cash Cycle                          วัน      n/a           15.14         6.93

  อัตราส่วนแสดงความสามารถในการหากำไร                                        

  อัตราส่วนกำไรขั้นต้น                     %       14.22%        12.75%        14.69%

  อัตราส่วนกำไรสุทธิ                      %       -2.71%        3.29%         5.58%

  อัตราส่วนผลตอบแทนผู้ถือหุ้น                %       n/a           47.90%        43.04%

  อัตราส่วนแสดงประสิทธิภาพในการดำเนินงาน                                       

  อัตราส่วนผลตอบแทนจากสินทรัพย์            %       n/a           5.72%         8.28%

  อัตราส่วนผลตอบแทนจากสินทรัพย์ถาวร        %       n/a           18.73%        27.35%

  อัตราการหมุนของสินทรัพย์                 เท่า     n/a           1.74          1.48

  อัตราส่วนวิเคราะห์นโยบายทางการเงิน                                           

  อัตราส่วนหนี้สินต่อส่วนของผู้ถือหุ้น            เท่า     8.40          6.64          3.15

  อัตราส่วนความสามารถในการชำระดอกเบี้ย    เท่า     1.36          3.39          4.10

  อัตราส่วนความสามารถชำระภาระผูกพัน (Cash เท่า     0.00          0.38          0.52
  Basis)                                                                  

  อัตราส่วนการจ่ายเงินปันผล                %       n/a           n/a           n/a
  ----------------------------------- ------- ------------- ------------- ----------

12.2 คำอธิบายและการวิเคราะห์ฐานะการเงินและผลการดำเนินงาน สำหรับปี 2544
เปรียบเทียบ ปี 2543

12.2.1 การวิเคราะห์ผลการดำเนินงานของ ปตท. และบริษัทย่อย”สำหรับปี 2544 เปรียบเทียบปี
2543

รายได้รวม

สำหรับงวดปีสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2544 บริษัทฯและบริษัทย่อยมีรายได้รวมทั้งสิ้น 386,415.31
ล้านบาท ประกอบด้วย รายได้จากการขาย 362,852.34 ล้านบาท
รายได้จากการบริการท่อขนส่งก๊าซ 15,049.49 ล้านบาท
รายได้จากดอกเบี้ยรับและอื่นๆ 5,499.86 ล้านบาท และ กำไรจากอัตราแลกเปลี่ยน 3,013.62
ล้านบาท ทั้งนี้บริษัทฯและบริษัทย่อยมีรายได้เพิ่มขึ้นจากปีก่อนรวม 13,322.46 ล้านบาท
หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 3.57 โดยมีรายได้จากการขายเพิ่มขึ้น 6,447.03 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ
1.73
สาเหตุหลักเกิดจากการเพิ่มขึ้นของปริมาณการขายก๊าซธรรมชาติโดยเฉพาะส่วนที่ขายให้กับกลุ่มผู้ผลิตไฟฟ้ารายเล็ก(SPP)
และผู้ผลิตไฟฟ้าอิสระ (IPP)ในธุรกิจก๊าซธรรมชาติ ประกอบกับ
ปริมาณการขายก๊าซธรรมชาติที่เพิ่มขึ้นในแหล่งยาดานา บงกช และเยตากุน
ซึ่งเป็นแหล่งที่มีราคาขายสูงในธุรกิจสำรวจและผลิตปิโตรเลียมรายได้จากดอกเบี้ยรับและอื่นๆเพิ่มขึ้น
1,427.71 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 35.06
มีสาเหตุส่วนใหญ่มาจากเงินรับชดเชยดอกเบี้ยเงินกู้สำหรับค่า Take-or-Pay
ดอกเบี้ยรับเงินให้กู้ยืมแก่ บริษัท อะโรเมติกส์ (ประเทศไทย) จำกัด (มหาชน) และ
บริษัทปุ๋ยแห่งชาติ จำกัด รวมทั้งรายได้ค่าขนส่งและค่าบริการเติมน้ำมันอากาศยาน
ประกอบกับบริษัทฯมีกำไรจากการแปลงค่าเงินตราต่างประเทศที่ยังไม่เกิดขึ้นอันเป็นผลจากการแข็งตัวของค่าเงินบาทเมื่อเทียบกับ
เงินเยน

ต้นทุนขายและค่าใช้จ่ายดำเนินงาน

ในส่วนของต้นทุนขายและค่าใช้จ่ายดำเนินงานมีจำนวนรวม 340,643.66 ล้านบาท
เพิ่มขึ้นจากปีก่อน 108.66 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 0.03 โดยต้นทุนขายมีจำนวนลดลง
1,724.10 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 0.53
สืบเนื่องมาจากราคาและปริมาณซื้อผลิตภัณฑ์น้ำมันที่ลดลงประกอบกับต้นทุนค่าใช้จ่ายสำหรับการใช้เรือบรรทุกคอนเดนเสทชั่วคราวในโครงการบงกชซึ่งสิ้นสุดในไตรมาส
3/2544 ลดลงจากปีก่อน สำหรับค่าใช้จ่ายดำเนินงานมีจำนวนเพิ่มขึ้น 1,832.76 ล้านบาท
คิดเป็นร้อยละ 11.16 เกิดจากค่าใช้จ่ายในการขายและบริหารเพิ่มขึ้น 567.06 ล้านบาท
เนื่องมาจากมีการสำรองค่าเสียหายจากคดีความกับบริษัทผู้รับเหมาต่างประเทศ
ประกอบกับการเพิ่มขึ้นของค่าใช้จ่ายส่งเสริมการขาย
ค่าโฆษณาผลิตภัณฑ์น้ำมัน และค่าประชาสัมพันธ์เพื่อการแปรรูป
ค่าใช้จ่ายในการสำรวจและผลิตปิโตรเลียมเพิ่มขึ้น 31.17 ล้านบาท หรือคิดเป็นร้อยละ 15.45
เนื่องมาจากการตัดจำหน่ายค่าใช้จ่ายของหลุมแห้งเพิ่มขึ้น ประกอบกับมี
ค่าศึกษาทางธรณีวิทยาและธรณีฟิสิกส์ในโครงการเอส 1 และ โครงการบงกช
ค่าเสื่อมราคาและค่าตัดจำหน่าย เพิ่มขึ้น 57.57 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 1.10
เนื่องมาจากการคิดค่าเสื่อมราคาของงานก่อสร้างโครงการท่อราชบุรี-วังน้อย
และโครงการท่อคู่ขนานที่แล้วเสร็จในปี 2544 ขาดทุนจากการด้อยค่าของสินทรัพย์เพิ่มขึ้น
1,176.96 ล้านบาท คิดเป็น
ร้อยละ 872.60 เนื่องจากมีการตั้งสำรองค่าเผื่อการด้อยค่าสำหรับ H2S Removal Plant
ที่อำเภอน้ำพอง รวมทั้งสำรอง
ค่าเผื่อการด้อยค่าของเงินลงทุนและเงินจ่ายล่วงหน้า ในบริษัทในเครือ

กำไรจากการดำเนินงาน

บริษัทฯและบริษัทย่อยมีกำไรจากการดำเนินงาน 45,771.65 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปีก่อน
13,213.8 ล้านบาท หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ 40.59 เนื่องจากรายได้รวมเพิ่มขึ้นเป็นจำนวน
13,322.46 ล้านบาท ส่วนต้นทุนขายและใช้จ่ายดำเนินงานเพิ่มขึ้นเพียง 98.01 ล้านบาท
ดังกล่าวแล้วข้างต้น ทั้งนี้บริษัทฯและบริษัทย่อยมีส่วนได้เสียในขาดทุนสุทธิของบริษัทร่วมจำนวน
2,399.25 ล้านบาท ลดลงจากปีก่อน 2,113.25 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 46.83
เนื่องมาจากส่วนได้เสียในขาดทุนสุทธิของบริษัทในกลุ่มโรงกลั่นและปิโตรเคมีที่รับรู้ในงวดนี้มีจำนวนลดลง
รวมทั้งได้เริ่มรับรู้ส่วนได้เลียในกำไรสุทธิของบริษัท ปตท.
จำหน่ายก๊าซธรรมชาติซึ่งเป็นบริษัทร่วมในกลุ่มธุรกิจก๊าซธรรมชาติในปี 2544 เป็นจำนวน 150
ล้านบาทเมื่อหักส่วนได้เสียในขาดทุนสุทธิของบริษัทร่วมจากกำไรจากการดำเนินงานดังกล่าวแล้ว
มีผลให้บริษัทฯ และบริษัทย่อยมีกำไรก่อนดอกเบี้ยจ่ายและภาษีเงินได้ 43,372.40 ล้านบาท
เพิ่มขึ้นจากปีก่อน 15,327.05 ล้านบาท
คิดเป็นร้อยละ 54.65

กำไรสุทธิ

สำหรับดอกเบี้ยจ่ายและภาษีเงินได้มีจำนวน 17,555.01 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปีก่อน 3,819.48
ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 27.81 โดยดอกเบี้ยจ่ายมีจำนวน 10,626 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปีก่อน
1,113.24 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 11.70 เนื่องจากมีการออกพันธบัตรในระหว่างปี 2544
เป็นจำนวน 19,000 ล้านบาท และจากการบันทึกดอกเบี้ยเงินกู้โครงการท่อส่งก๊าซธรรมชาติ
จากแหล่งยาดานา และโครงการราชบุรี-วังน้อย
เป็นค่าใช้จ่ายเนื่องจากงานก่อสร้างแล้วเสร็จในระหว่างปี 2544 ส่วนภาษีเงินได้มีจำนวน
6,929.01 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปีก่อน 2,706.24 ล้านบาท คิดเป็นร้อยละ 64.09
เนื่องจากบริษัทฯได้เริ่มเข้าสู่ระบบภาษีเงินได้จากการแปลงสภาพเป็นบริษัทมหาชนเมื่อวันที่ 1
ตุลาคม 2544
หลังจากหักดอกเบี้ยจ่ายและภาษีเงินได้ดังกล่าวแล้ว
บริษัทฯและบริษัทย่อยมีกำไรก่อนส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อย 25,817.39 ล้านบาท
เมื่อหักส่วนของผู้ถือหุ้นส่วนน้อยจำนวน 4,252.75 ล้านบาท
คงเหลือเป็นกำไรสุทธิของบริษัทฯและบริษัทย่อยทั้งสิ้นเท่ากับ 21,564.64 ล้านบาท
คิดเป็นกำไรสุทธิ 7.71 บาทต่อหุ้น

12.2.2 การวิเคราะห์ฐานะการเงิน ของ ปตท. และบริษัทย่อย สำหรับปี 2544 เปรียบเทียบปี
2543

สินทรัพย์

สินทรัพย์มีมูลค่ารวมทั้งสิ้น 291,216.00 ล้านบาทเพิ่มขึ้นจากปี 2543 เป็นจำนวน 61,362.15
ล้านบาท
คิดเป็นร้อยละ 26.70 เนื่องจากเงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสด ได้แก่ เงินสด
เงินฝากธนาคาร
และเงินลงทุนระยะสั้นในส่วนที่เป็นตั๋วเงินคลังและตั๋วสัญญาใช้เงินที่ครบกำหนดชำระคืนภายใน 3
เดือน เพิ่มสูงขึ้น สาเหตุหลักเกิดจากในช่วงปลายปี 2544
บริษัทฯได้ออกหุ้นสามัญเพิ่มทุนและเสนอขายให้แก่นักลงทุนทั้งในและต่างประเทศ 750
ล้านหุ้นในราคา
หุ้นละ 35 บาท และขายให้แก่พนักงานและกองทุนสำรองเลี้ยงชีพพนักงานฯ 47.25
ล้านหุ้นในราคาหุ้นละ 10 บาท (สำหรับค่าใช้จ่ายในการออกหุ้นมีจำนวน 757.17 ล้านบาท)
ประกอบกับมูลค่าขายก๊าซธรรมชาติในปี 2544 เพิ่มสูงขึ้น ทั้งในส่วนของ ปตท.และบริษัทย่อย

หนี้สิน

หนี้สินรวมทั้งสิ้น 221,089.95 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปี 2543 เป็นจำนวน 21,314.43 ล้านบาท
คิดเป็น
ร้อยละ 10.67 ส่วนใหญ่เป็นการเพิ่มขึ้นของเจ้าหนี้การค้า
อันเกิดจากปริมาณการจัดหาก๊าซธรรมชาติที่เพิ่มขึ้นตามการเพิ่มขึ้นของมูลค่าการซื้อขาย
การเพิ่มขึ้นของหนี้สินอื่นจากการตั้งสำรองผลเสียหายจากคดีความกับผู้รับเหมาต่างประเทศเรื่องผิดสัญญาจ้างเหมาวางท่อส่งก๊าซคู่ขนานระหว่างระยอง-บางปะกง-วังน้อย
และการเพิ่มขึ้นของหนี้สินภาษีเงินได้
รอการตัดบัญชีในธุรกิจสำรวจและผลิตปิโตรเลียม
รวมทั้งได้ตั้งค้างจ่ายเงินปันผลที่ประกาศจ่ายในงวดนี้จำนวน 5,594.49 ล้านบาท
สำหรับหนี้สินที่ลดลงได้แก่
ผลขาดทุนที่เกินกว่าเงินลงทุนซึ่งลดลงจากการปรับปรุงกับเงินลงทุนที่เพิ่มขึ้นในระหว่างงวด
อย่างไรก็ดีในปี 2544 นี้บริษัทฯได้ออกพันธบัตรจำนวน 19,000 ล้านบาท
ในขณะเดียวกันก็ได้มีการจ่ายคืนเงินกู้ระยะยาว พันธบัตร และเงินกู้ระยะสั้นเป็นจำนวนทั้งสิ้น
21,866 ล้านบาท

  ส่วนของผู้ถือหุ้น

ส่วนของผู้ถือหุ้นรวมทั้งสิ้น 70,126.05 ล้านบาท เพิ่มขึ้นจากปี 2543 เป็นจำนวน 40,047.72
ล้านบาท
คิดเป็นร้อยละ 133.14
สาเหตุหลักเกิดจากการออกหุ้นสามัญเพิ่มทุนของบริษัทฯในปีนี้ซึ่งจำนวนสุทธิที่ได้รับเท่ากับ
25,965.29 ล้านบาท(ตามรายละเอียดในข้อ1) และผลกำไรสุทธิสำหรับปี 21,564.64 ล้านบาท
สำหรับเงินปันผลที่ประกาศจ่ายในปีนี้มีจำนวน 5,594.49 ล้านบาท ดังกล่าวแล้ว

สภาพคล่อง

สภาพคล่องของบริษัทฯและบริษัทย่อย ในระหว่างปี 2544 มีกระแสเงินสดรับสุทธิจากการดำเนินงาน
26,016.14 ล้านบาท จากผลกำไรสุทธิที่เพิ่มขึ้นทั้งในส่วนของบริษัทฯและบริษัทย่อย
การรับชำระหนี้ค่าผลิตภัณฑ์และเบี้ยปรับขององค์การขนส่งมวลชนกรุงเทพฯและลูกหนี้การค้าต่างประเทศ
และจากการลดลงของสินค้าคงเหลือและการ
เพิ่มขึ้นของเจ้าหนี้การค้า รวมทั้งมีเงินสดรับสุทธิจากกิจกรรมจัดหาเงินรวมทั้งสิ้น 31,100.81
ล้านบาท โดยส่วนใหญ่เป็นเงินสดรับจากการออกหุ้นสามัญเพิ่มทุนของบริษัทฯจำนวน 25,965.29
ล้านบาท รวมทั้งบริษัทฯยังมีเงินสดรับจากการออกพันธบัตร การกู้ยืมระยะสั้น
และการออกตั๋วเงินจ่าย ในขณะเดียวกันก็ได้มีการจ่ายคืนเงินกู้ระยะยาว พันธบัตร
และเงินกู้ระยะสั้นในจำนวนที่ใกล้เคียงกัน โดยได้นำไปใช้ในกิจกรรมลงทุนจำนวน 56,107.29
ล้านบาท ซึ่งเป็นการจ่าย
ลงทุนในที่ดิน อาคารและอุปกรณ์ ของบริษัทฯและบริษัทย่อย ทั้งในส่วนของการดำเนินงานตามปกติ
เช่นการซื้อถังก๊าซ
หมุนเวียน การจ่ายค่างานก่อสร้างโครงการท่อส่งก๊าซ ราชบุรี-วังน้อย
การจ่ายลงทุนในสินทรัพย์เพื่อการสำรวจและผลิตปิโตรเลียมในโครงการไพลินและโครงการบงกช
นอกจากนี้ ยังมีการจ่ายเพื่อลงทุนในตั๋วเงินคลัง และเพื่อลงทุนในบริษัท
ในเครือเพิ่มเติม ซึ่งได้แก่การเพิ่มทุนใน บริษัท อะโรเมติกส์ (ประเทศไทย) จำกัด (มหาชน)
บริษัท โรงกลั่นน้ำมันระยอง จำกัด บริษัท สตาร์ปิโตรเลียมรีไฟน์นิ่ง จำกัด บริษัท ทรานส์
ไทย-มาเลเซีย (ประเทศไทย) จำกัด และบริษัท ทรานส์ไทย-มาเลเซีย (มาเลเซีย) จำกัด
รวมถึงการเข้าซื้อหุ้นสามัญในบริษัท New Links Energy Resources จำกัด ณ
วันที่ 31 ธันวาคม 2544
บริษัทฯและบริษัทย่อยมีเงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสดปลายงวดสุทธิเท่ากับ 23,467.55
ล้านบาท ซึ่งมีแหล่งที่มาและใช้ไปของเงินโดยสรุป ดังนี้

หน่วย : ล้านบาท

+-----------------------------------------------+-----------+----------+
|                                               | ปี 2543    | ปี 2544   |
+-----------------------------------------------+-----------+----------+
| เงินสดสุทธิได้มาจากกิจกรรมดำเนินงาน                 | 18,513.37 | 2        |
|                                               |           | 6,016.14 |
| เงินสดจ่ายสุทธิเพื่อกิจกรรมลงทุน                      | (2        |          |
|                                               | 5,895.51) | (56      |
| เงินสดรับสุทธิจากกิจกรรมจัดหาเงิน                    |           | ,107.29) |
|                                               | 11,964.72 |          |
| ผลกระ                                         |           | 3        |
| ทบจากอัตราแลกเปลี่ยนในเงินสดและรายการเทียบเท่าเงินสด | 260.76    | 1,100.81 |
|                                               |           |          |
| ขาดทุนจากการแปลงค่าเงินตราต่างประเทศ              | (79.76)   | (167.47) |
|                                               |           |          |
|                                               |           | (73.21)  |
+-----------------------------------------------+-----------+----------+
| กระแสเงินสดสุทธิ                                 | 4,763.58  | 768.98   |
|                                               |           |          |
| เงินสดคงเหลือยกมาต้นงวด                          | 17,654.24 | 2        |
|                                               |           | 2,698.57 |
+-----------------------------------------------+-----------+----------+
| เงินสดคงเหลือยกไปปลายงวด                        | 22,417.82 | 2        |
|                                               |           | 3,467.55 |
+-----------------------------------------------+-----------+----------+

กระแสเงินสดจากกิจกรรมจัดหาเงิน

กระแสเงินสดจากกิจกรรมจัดหาเงินของ ปตท. เพิ่มขึ้นในอัตราร้อยละ 159.94 จาก 11,964.72 ล้านบาท ในปี 2543 เป็น 31,100.81 ล้านบาทใน ปี 2544 โดยกิจกรรมหลักในปี 2544 ประกอบด้วย การออกพันธบัตรค้ำประกันโดยกระทรวงการคลังจำนวน 19,000 ล้านบาท การกู้ยืมเงินระยะสั้นจำนวน 9,181.63 ล้านบาท การรับเงินจากการ ออกหุ้นสามัญเพิ่มทุนจำนวน 25,965.29 ล้านบาท และได้มีการชำระคืนเงินกู้ยืม(ระยะสั้น/ระยะยาว/พันธบัตร) รวม ทั้งสิ้น 21,865.21 ล้านบาท

 กำหนดชำระคืนเงินกู้ หุ้นกู้ และพันธบัตรระยะยาว ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 เป็นดังนี้

  หน่วย : ล้านบาท

  -------------------------------- ------------ ------------ ------------
  กำหนดชำระคืน (นับจากวันที่ 31 ธันวาคม  ปตท.         ปตท. สผ.     รวม
  2544)                                                      

  ภายใน 1 ปี                        13,027 ^(/1) 6,218 ^(/2)  19,245

  เกิน 1 ปี แต่ไม่เกิน 2 ปี              8,769        -            8,769

  เกิน 2 ปี แต่ไม่เกิน 5 ปี              34,837       -            34,837

  เกิน 5 ปี                          63,423       17,440       80,863

  รวม                              120,056      23,658       143,714
  -------------------------------- ------------ ------------ ------------

^(/1) รวมเงินกู้ระยะสั้นที่เป็น Bridging Finance จำนวน 140 ล้านเหรียญสหรัฐฯ หรือประมาณ 6,210 ล้านบาท ที่ครบกำหนดชำระ 28 กุมภาพันธ์ 2545

^(/2) รวมหุ้นกู้ของ บริษัท ปตท.สผ. จำนวน 4,000 ล้านบาท ที่ครบกำหนดชำระ 1 กุมภาพันธ์ 2545 

เงินกู้ยืมระยะยาว ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543 และวันที่ 31 ธันวาคม 2544 ประกอบด้วยเงินกู้ยืมสกุลเงินบาทและสกุลเงินต่างประเทศ ในช่วงเวลาดังกล่าว ยอดเงินกู้ยืมระยะยาวที่อยู่ในรูปของสกุลเงินต่างประเทศ (เมื่อแปลงเป็นสกุลเงินบาท) ลดลงจาก 60,661 ล้านบาท ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543 เหลือ 51,565 ล้านบาท ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 ซึ่งเป็นผลมาจากการชำระคืนเงินต้น และในช่วงเวลาเดียวกัน อัตราส่วนยอดเงินกู้ยืมระยะยาวที่อยู่ในรูปของสกุลเงินต่างประเทศต่อยอดเงินกู้ยืมระยะยาวทั้งหมด ลดลงจากร้อยละ 43.6 เป็นร้อยละ 35.9 เนื่องจากการหาเงินกู้ในรูปสกุล เงินบาทมาชำระเงินกู้ระยะยาวในรูปของสกุลเงินต่างประเทศ (Refinancing)

เงินกู้ยืมระยะยาวส่วนใหญ่จะได้รับค้ำประกันโดยกระทรวงการคลัง โดย ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 ปตท. มีเงินกู้และพันธบัตรค้ำประกันโดยกระทรวงการคลังจำนวน 102,584 ล้านบาท เพิ่มขึ้นในอัตราร้อยละ 8 จาก 94,774 ล้านบาท ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543 และมีสัดส่วนเงินกู้ยืมระยะยาวค้ำประกันโดยกระทรวงการคลังต่อเงินกู้ยืมระยะยาวรวมเท่ากับร้อยละ 71.4 ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544 และร้อยละ 68.1 ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2543 ซึ่งกระทรวงการคลังจะยังคงเป็นผู้ค้ำประกันเงินกู้ส่วนนี้ต่อไปจนกว่าจะครบกำหนดชำระคืน โดยที่กระทรวงการคลังไม่ได้เรียกเก็บค่าธรรมเนียมการค้ำประกันเงินกู้ใดๆ ทั้งสิ้น 

การวิเคราะห์ผลการดำเนินงานแยกตามกลุ่มธุรกิจ (EBITDA)

หน่วย: ล้านบาท

+------------------------------------+----------+----------+----------+
| กำไรก่อนหักดอกเบี้ยและภาษีและ           |   สำหรับปี |          |          |
|                                    |          |          |          |
| กำไรก่อนหักด                         |          |          |          |
| อกเบี้ย ภาษี ค่าเสื่อมราคา และค่าตัดจำหน่าย |  สิ้นสุดวันที่ |          |          |
|                                    |   31     |          |          |
|                                    |   ธันวาคม |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
|                                    |   2542   |   2543   | 2544     |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| กลุ่มธุรกิจก๊าซธรรมชาติ                  |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| การจัดหา ขนส่ง และจัดจำหน่า            |          |          |          |
| ยก๊าซธรรมชาติ รวมถึงธุรกิจแยกก๊าซธรรมชาติ |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รายได้จากการขาย                     | 66,071   | 95,121   | 131,157  |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ต้นทุนขาย                            | 48,312   | 69,922   | 103,564  |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| กำไรขั้นต้น                           | 17,758   | 25,199   | 27,593   |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร            | 1,941    | 2,202    | 3,394    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รายได้จากการดำเนินงานอื่น              | 3        | 29       | 4        |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไรก่อนหักดอกเบี้ย ภาษี ค่าเสื่อมราคา  | 15,820   | 23,026   | 24,203   |
| และค่าตัดจำหน่าย                      |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ค่าเสื่อมราคา และค่าตัดจำหน่าย           | 2,665    | 2,913    | 3,557    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไรก่อนหักดอกเบี้ยและภาษี           | 13,155   | 20,113   | 20,645   |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| การสำรวจและผลิตปิโตรเลียม (ปตท. สผ.)  |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รายได้จากการขาย                     | 11,429   | 19,088   | 24,982   |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ต้นทุนขาย                            | 1,442    | 2,536    | 2,479    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| กำไรขั้นต้น                           | 9,987    | 16,552   | 22,503   |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร            | 1,303    | 1,482    | 1,446    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ค่าใช้จ่ายในการสำรวจ                  | 189      | 202      | 233      |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รายได้จากการดำเนินงานอื่น              | 58       | 28       | 51       |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไรก่อนหักดอกเบี้ย ภาษี ค่าเสื่อมราคา  | 8,553    | 14,895   | 20,875   |
| และค่าตัดจำหน่าย                      |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ค่าเสื่อมราคา และค่าตัดจำหน่าย           | 2,864    | 3,186    | 3,342    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไรก่อนหักดอกเบี้ยและภาษี           | 5,689    | 11,709   | 17,532   |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไรก่อน                         | 18,844   | 31,823   | 38,178   |
| หักดอกเบี้ยและภาษีของกลุ่มธุรกิจก๊าซธรรมชาติ |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| กลุ่มธุรกิจน้ำมัน                        |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| การจัดจำหน่ายผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียม          |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รายได้จากการขาย                     | 102,694  | 145,206  | 120,977  |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ต้นทุนขาย                            | 97,150   | 139,599  | 114,790  |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| กำไรขั้นต้น                           | 5,544    | 5,606    | 6,187    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร            | 4,408    | 4,376    | 4,078    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รายได้จากการดำเนินงานอื่น              | 721      | 768      | 770      |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไรก่อนหักดอกเบี้ย ภาษี ค่าเสื่อมราคา  | 1,857    | 1,998    | 2,879    |
| และค่าตัดจำหน่าย                      |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ค่าเสื่อมราคา และค่าตัดจำหน่าย           | 1,848    | 1,779    | 1,623    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไรก่อนหักดอกเบี้ยและภาษี           | 9        | 218      | 1,256    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| การค้าสากลผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียม            |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รายได้จากการขาย                     | 113,221  | 194,385  | 145,932  |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ต้นทุนขาย                            | 111,202  | 191,554  | 143,153  |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| กำไรขั้นต้น                           | 2,019    | 2,831    | 2,779    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร            | 1,113    | 703      | 744      |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รายได้จากการดำเนินงานอื่น              | 26       | 59       | 291      |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไรก่อนหักดอกเบี้ย ภาษี ค่าเสื่อมราคา  | 932      | 2,188    | 2,327    |
| และค่าตัดจำหน่าย                      |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| ค่าเสื่อมราคา และค่าตัดจำหน่าย           | 25       | 30       | 28       |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไรก่อนหักดอกเบี้ยและภาษี           | 908      | 2,158    | 2,299    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมก                               | 917      | 2,376    | 3,555    |
| ำไรก่อนหักดอกเบี้ยและภาษีของกลุ่มธุรกิจน้ำมัน |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+

หน่วย: ล้านบาท

+------------------------------------+----------+----------+----------+
| กำไรก่อนหักดอกเบี้ยและภาษีและ           |   สำหรับปี |          |          |
|                                    |          |          |          |
| กำไรก่อนหักดอกเบี้ย                    |          |          |          |
|  ภาษี ค่าเสื่อมราคา และค่าตัดจำหน่าย (ต่อ) |  สิ้นสุดวันที่ |          |          |
|                                    |   31     |          |          |
|                                    |   ธันวาคม |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
|                                    |   2542   |   2543   | 2544     |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไ                             | 19,761   | 34,199   | 41,733   |
| รก่อนหักดอกเบี้ยและภาษีก่อนหักรายการที่ยังไม |          |          |          |
| ่ได้จัดสรรและรายการระหว่างบริษัท/กลุ่มธุรกิจ |          |          |          |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| บวก รายการระหว่างบริษัท/กลุ่มธุรกิจ       | 331      | 308      | 29       |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| หัก รายการที่ยังไม่ได้จัดสรร              | (519)    | (637)    | (445)    |
+------------------------------------+----------+----------+----------+
| รวมกำไรก่อนหักดอกเบี้ยและภาษี           | 19,573   | 33,869   | 41,317   |
+------------------------------------+----------+----------+----------+

12.3 การให้ความสนับสนุนทางการเงินในกรณีที่มีการขาดสภาพคล่องในช่วงการดำเนินการ
เชิงพาณิชย์ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544

หน่วย : ล้าน

  ------------------- ----------- ---------- ----------------- --------------------------- ---------- -------------------- ---------
                                             ให้ความสนับสนุนแล้ว                                                               

  บริษัท                สกุลเงิน      วงเงิน      ทุน                การขยายวงเงินสินเชื่อทางการค้า   อื่นๆ        ยังไม่ได้ให้ความสนับสนุน   หมดอายุ

  บริษัท                เหรียญสหรัฐ   162        138               -                           -          24                   -
  โรงกลั่นน้ำมันระยอง                                                                                                          
  จำกัด                                                                                                                     

  บริษัท สตาร์ ปิโตรเลียม  เหรียญสหรัฐ   279        234               -                           -          45                   -
  รีไฟน์นิ่ง จำกัด                                                                                                              

  บริษัท อะโรเมติกส์      เหรียญสหรัฐ   148        -                 148                         -                               -
  (ประเทศไทย) จำกัด                                                                                                         
  (มหาชน)                                                                                                                  

                      เหรียญสหรัฐ   90         -                 15                          -          75                   -

  บริษัท ไทยโอเลฟินส์     เหรียญสหรัฐ   64         37                -                           -          -                    26^(/1)
  จำกัด                                                                                                                     

                      เหรียญสหรัฐ   100^(/2)   -                 38                          -          62                   -

  บริษัท ไทยออยล์ จำกัด   เหรียญสหรัฐ   100        -                 37 ^(/3)                    -          63                   -

  บริษัท                บาท         765        -                 -                           765^(/4)   -                    -
  ท่อส่งปิโตรเลียมไทย                                                                                                          
  จำกัด                                                                                                                     

  บริษัท ปุ๋ยแห่งชาติ จำกัด  บาท         200        100               -                           -          -                    100
  (มหาชน)                                                                                                                  

  รวม                 เหรียญสหรัฐ   943        409               238                         -          269                  26

                      บาท         965        100               -                           765        -                    100
  ------------------- ----------- ---------- ----------------- --------------------------- ---------- -------------------- ---------

^(/1) การช่วยเหลือการขาดสภาพคล่องในช่วงก่อสร้างจำนวน 26.24 ล้านเหรียญ
และถูกยกเลิกเมื่อการก่อสร้างแล้วเสร็จ

^(/2) ประกอบด้วย การขยายวงเงินสินเชื่อทางการค้าจำนวน 50 ล้านเหรียญสหรัฐ
และเงินสนับสนุนในรูปแบบของทุน หนี้ด้อยสิทธิ หรือ การขยายสินเชื่อทางการค้า อีกจำนวน 50
ล้านเหรียญสหรัฐ

^(/3) 100 ล้านเหรียญสหรัฐ เป็นยอดรวมสินเชื่อทางการค้าเดิมและการขยายวงเงิน

^(/4) ค่าบริการขนส่งชำระล่วงหน้า

  นอกจากนี้ ตามแผนการปรับโครงสร้างหนี้ของบริษัทไทยลู้บเบส ปตท.
  มีภาระผูกพันที่จะต้องให้การสนับสนุนทางการเงินเพิ่มเติมแก่บริษัทไทยลู้บเบสในรูปของทุนเป็นจำนวน
  32 ล้านเหรียญสหรัฐ อย่างไรก็ดี แผนการปรับ
  โครงสร้างหนี้ดังกล่าวยังไม่ได้รับความเห็นชอบจากกลุ่มเจ้าหนี้ของบริษัทไทยลู้บเบส
  ภาระผูกพันที่จะต้องให้การสนับสนุนทางการเงินในกรณีที่มีการขาดสภาพคล่องในช่วงดำเนินการเชิงพาณิชย์
  ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2544
  ดังกล่าวอาจเพิ่มขึ้นเป็น 301 ล้านเหรียญสหรัฐ หากการปรับโครงสร้างหนี้ของบริษัท ไทยลู้บเบส
  ได้รับความเห็นชอบจากกลุ่มเจ้าหนี้

12.4 การใช้จ่ายในเงินลงทุน

ตารางข้างล่างนี้แสดงถึงเงินลงทุนแยกตามหน่วยธุรกิจสำหรับปีสิ้นสุดวันที่ 31 ธันวาคม 2542-2544 และเงิน ลงทุนของแต่ละหน่วยธุรกิจคิดเป็นร้อยละของจำนวนเงินลงทุนรวมสำหรับช่วงระยะเวลาเดียวกัน 

  --------------------------- -------- ------- -------- ------- -------- ------- -------- -------
                              2542             2543             2544             รวม      

                              ล้านบาท   ร้อยละ   ล้านบาท   ร้อยละ   ล้านบาท   ร้อยละ   ล้านบาท   ร้อยละ

                                                                                          

  การจัดหา ขนส่ง                7,255    83.1    5,366    80.8    1,266    49.2    13,887   77.4
  และจัดจำหน่ายก๊าซธรรมชาติ                                                                   
  รวมทั้งธุรกิจแยกก๊าซธรรมชาติ                                                                  

  การจัดจำหน่ายผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียม   1,175    13.5    1,130    17.0    1,210    47.0    3,515    19.6

  การค้าสากลผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียม     66       0.8     2        0.0     0        0.0     68       0.4

  สำนักงานใหญ่                  237      2.7     144      2.2     97       3.8     478      2.7

  รวม                         8,733    100.0   6,642    100.0   2,573    100.0   17,948   100.0
  --------------------------- -------- ------- -------- ------- -------- ------- -------- -------

ในช่วง 3 ปีที่ผ่านมา บริษัทใช้เงินลงทุนส่วนใหญ่ไปในการขยายและปรับปรุงระบบท่อส่งก๊าซธรรมชาติ รวมทั้งได้ดำเนินการก่อสร้างท่อส่งก๊าซธรรมชาติราชบุรี-วังน้อย และท่อส่งก๊าซธรรมชาติจากชายแดนไทยและสหภาพเมียนมาร์-ราชบุรีแล้วเสร็จสมบูรณ์ สำหรับเงินลงทุนในส่วนของการตลาดและการจัดจำหน่ายผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียมนั้น ส่วนใหญ่ใช้ไปในการก่อสร้าง พัฒนา และปรับปรุงภาพลักษณ์สถานีบริการน้ำมัน และการก่อสร้างสิ่งอำนวยความสะดวกด้านการขนส่งและคลังสินค้า

ตารางข้างล่างนี้แสดงถึงประมาณการเงินลงทุนแยกตามหน่วยธุรกิจในแต่ละปี ตั้งแต่ปี 2545 ถึงปี
2548
และเงินลงทุนของแต่ละหน่วยธุรกิจคิดเป็นร้อยละของจำนวนเงินลงทุนรวมสำหรับช่วงระยะเวลาเดียวกัน
อย่างไรก็ตาม เงินลงทุนที่จะเกิดขึ้นจริงอาจแตกต่างจากประมาณการอย่างมีนัยสำคัญ

[TABLE]

^(/1) รวมงบประมาณลงทุนตาม “โครงการรับแลกเปลี่ยนถังขาว“

 เงินลงทุนสำหรับปี 2544 คิดเป็น 2,651 ล้านบาทจากยอดงบประมาณสำหรับปี 2544 จำนวน 5,753 ล้านบาท เมื่อเทียบกับเงินลงทุนสำหรับปี 2543 จากยอดเงินลงทุนจำนวน 6,642 ล้านบาท สำหรับช่วงปี 2545 – 2548 การลงทุนของ ปตท. จะยังคงเน้นการลงทุนในโครงการระบบท่อส่งก๊าซธรรมชาติและโครงการโรงแยกก๊าซธรรมชาติเป็นหลัก โดยคิดเป็นจำนวน 85,711 ล้านบาท หรือประมาณร้อยละ 92.0 ของประมาณการเงินลงทุนทั้งหมดจำนวน 93,160 ล้านบาท โดยในส่วนของเงินลงทุนสำหรับปี 2545 จะลงทุนในโครงการของธุรกิจก๊าซธรรมชาติคิดเป็นเงิน 6,154 ล้านบาท หรือประมาณร้อยละ 68.7 ของประมาณการเงินลงทุนทั้งหมดจำนวน 8,954 ล้านบาท ทั้งนี้ เงินลงทุนของธุรกิจก๊าซธรรมชาติดังกล่าว ส่วนใหญ่จะใช้ลงทุนในส่วนของการจัดหา ขนส่ง และจัดจำหน่ายก๊าซธรรมชาติ รวมทั้งธุรกิจแยกก๊าซธรรมชาติ จะนำไปใช้ในการบำรุงรักษาและปรับปรุงท่อส่งก๊าซธรรมชาติ และโรงแยกก๊าซธรรมชาติที่มีอยู่ปัจจุบัน และเงินลงทุนในปีต่อๆ ไปจะเพิ่มขึ้นเป็นจำนวนมากเนื่องจากการเริ่มดำเนินการก่อสร้างโรงแยกก๊าซธรรมชาติโรงที่ 5 โครงการระบบท่อส่งก๊าซธรรมชาติรอบกรุงเทพมหานครและปริมณฑล และโครงการท่อก๊าซธรรมชาติเส้นที่ 3

แผนการลงทุนในส่วนของการตลาดและการจัดจำหน่ายผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียมจะยังคงเน้นเฉพาะการขยายจำนวนสถานีบริการน้ำมันใหม่ในพื้นที่ที่มีศักยภาพทางการค้าและการปรับปรุงภาพลักษณ์สถานีบริการน้ำมันที่มีอยู่ในปัจจุบัน การลงทุนด้านอื่นๆ จะเป็นการลงทุนในโครงการปรับปรุงสิ่งอำนวยความสะดวกด้านการขนส่งและคลังน้ำมัน

แผนการลงทุนในส่วนของการค้าสากลผลิตภัณฑ์ปิโตรเลียมนั้น จะเน้นการพัฒนาตลาดในกลุ่มประเทศอินโดจีน โดยมีแผนการลงทุนเป็นจำนวน 338 ล้านบาท สำหรับในช่วง 4 ปีข้างหน้า (ปี 2545-2548)

นอกเหนือจากแผนการลงทุนดังกล่าว ปตท. ยังมีแผนต้องลงทุนในบริษัทร่วม ซึ่งเงินลงทุนส่วนใหญ่ตั้งแต่ปัจจุบันจนถึงปี 2548 คาดว่าจะเป็นเงินทุนสำหรับบริษัท ทรานส์ ไทย-มาเลเซีย (ประเทศไทย) จำกัด และบริษัท ทรานส์ ไทย-มาเลเซีย (มาเลเซีย) จำกัด ในโครงการท่อส่งก๊าซธรรมชาติแหล่งเจดีเอ คิดเป็นจำนวนเงินรวมประมาณ 85 ล้านเหรียญสหรัฐ (เทียบเท่า 3,781 ล้านบาท) ซึ่งคาดว่าจะมีการเรียกชำระในช่วงปี 2545 ถึง 2546 และเป็นเงินลงทุนในบริษัท ไทยโอเลฟินส์ ในโครงการขยายกำลังการผลิต จำนวน 70 ล้านเหรียญสหรัฐ (เทียบเท่า 3,220 ล้านบาท) ซึ่งคาดว่าจะมีการเรียกชำระภายในปี 2545 ถึง 2547

แผนการลงทุนข้างต้นไม่รวมถึงแผนการลงทุนของ ปตท. สผ. โดยแผนการลงทุนของ ปตท. สผ.
มีรายละเอียด
พอสรุปได้ดังนี้

หน่วย : ล้านบาท

  ---------------- ---------- ----------- ----------- ----------- ----------
                   2545       2546        2547        2548        รวม

  ประมาณการ^(/1)   18,408     12,762      14,852      17,056      63,078
  ---------------- ---------- ----------- ----------- ----------- ----------

^(/1) ยอดประมาณการลงทุนของ ปตท.สผ. และบริษัทย่อยเป็นยอดเงินลงทุนรวมทั้ง Capital
Expenditures และ Operating Expenditures

12.5 สรุปความเห็นของผู้บริหาร

ผลประกอบการในรอบปีที่ผ่านมา ปตท. มีผลการดำเนินงานที่ดีขึ้น
โดยผลประกอบการที่ดีขึ้นส่วนใหญ่มาจากการดำเนินงานของธุรกิจก๊าซธรรมชาติ
ซึ่งมีการเติบโตของธุรกิจทั้งในส่วนของยอดขาย และความสามารถในการทำกำไร
อันเป็นผลมาจากปริมาณการขายก๊าซฯ ที่เพิ่มขึ้นจาก 1,954 ล้านลูกบาศก์ฟุตต่อวันในปี 2543 เป็น
2,291 ล้านลูกบาศก์ฟุตต่อวันในปี 2544 ทั้งนี้ กำไรสุทธิของ ปตท.และบริษัทย่อยในปี 2544
คิดเป็นเงิน 21,565 ล้านบาท ซึ่งสูงกว่า
เป้าหมายที่ได้กำหนดไว้

จากการที่ ปตท.ได้เสนอขายหุ้นสามัญเพิ่มทุนในปี 2544 โดยได้รับเงินรวมทั้งสิ้น 25,965 ล้านบาท
ทำให้ ปตท.มีสถานะทางการเงินที่แข็งแกร่ง มีโครงสร้างเงินทุนที่แข็งแรง
และมีความยืดหยุ่นในการลงทุนมากขึ้น ทั้งนี้ ปตท.จะบริหารจัดการการดำเนินธุรกิจของ ปตท.
เพื่อให้ได้รับผลตอบแทนการลงทุนที่ดีและเป็นไปตามเป้าหมายที่ได้วางไว้ รวมถึง
การบริหารจัดการบริษัทในเครือต่างๆ ให้เป็นไปตามนโยบายที่กำหนดไว้ กล่าวคือ

-   ธุรกิจก๊าซธรรมชาติ : ให้ความสำคัญในการประกอบธุรกิจก๊าซธรรมชาติ
    ซึ่งเป็นธุรกิจที่มีแนวโน้มการเติบโตในอัตราที่สูง

-   ธุรกิจน้ำมัน : พยายามนำความเป็นผู้นำทางการตลาดมาเป็นประโยชน์ในการดำเนินธุรกิจ
    เพื่อเพิ่มมูลค่าให้กับธุรกิจ รวมถึงการใช้สินทรัพย์ให้เกิดประโยชน์สูงสุด

-   ธุรกิจการกลั่น :

ปตท. จะปฏิบัติตามภาระผูกพันที่มีอยู่ในปัจจุบันจนครบถ้วน
และจะสนับสนุนการแก้ปัญหาในการดำเนินธุรกิจของบริษัทในกลุ่ม
รวมทั้งการปรับโครงสร้างหนี้ให้ลุล่วงไปหากเป็นประโยชน์ต่อองค์กร นอกจากนั้น ปตท. มีนโยบาย
ลดการลงทุนในบริษัท โรงกลั่นน้ำมันระยอง จำกัด และบริษัท สตาร์ ปิโตรเลียม รีไฟน์นิ่ง จำกัด
และจำหน่ายหุ้นที่ถือในบริษัท บางจากปิโตรเลียม จำกัด เมื่อโอกาสเอื้ออำนวย

-   ธุรกิจปิโตรเคมี :

ให้บริษัทในกลุ่มทำงานร่วมกันมากขึ้นในลักษณะการเชื่อมโยงธุรกิจ หรือ
ร่วมดำเนินงานเพื่อการลดต้นทุนการผลิตและค่าใช้จ่ายในการลงทุน ส่วนในด้านการลงทุนนั้น ปตท.
จะให้ความสำคัญต่อการลงทุนแบบครบวงจร
โดยเฉพาะการลงทุนในธุรกิจอุตสาหกรรมปิโตรเคมีขั้นกลางและขั้นปลาย
และการขยายกำลังการผลิตของโรงงานปิโตรเคมีที่มีอยู่ในปัจจุบัน
โดยเน้นธุรกิจที่ใช้ก๊าซธรรมชาติเป็นวัตถุดิบหลัก ส่วนบริษัท ปุ๋ยแห่งชาติ จำกัด (มหาชน) นั้น ปตท.
มีนโยบายจะไม่ลงทุนเพิ่มและจะทยอยลดสัดส่วนการถือหุ้น