5. ทรัพย์สินที่ใช้ในการประกอบธุรกิจ

 สินทรัพย์ถาวรหลักที่ใช้ในการประกอบธุรกิจ

ที่ดิน อาคารและอุปกรณ์

ธนาคารและบริษัทย่อยมีที่ดิน อาคาร และอุปกรณ์
โดยธนาคารและบริษัทย่อยเป็นเจ้าของและไม่ติดภาระจำนอง/จำนำ ณ วันที่ 31 ธันวาคม มีดังนี้

หน่วย : ล้านบาท

+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
| รายการ                          | 2555      | 2554      | 2553      |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   ที่ดิน                           |           |           |           |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   สำนักงานใหญ่ของธนาคาร           | 8,706     | 6,751     | 6,809     |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   ที่ดินอื่น ๆ ในเขตกรุงเทพและปริมณฑล  | 3,823     | 3,826     | 3,834     |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   ที่ดินอื่น ๆ ในต่างจังหวัดของธนาคาร   | 1,025     | 1,027     | 1,035     |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   รวมที่ดิน                        | 13,554    | 11,604    | 11,678    |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   อาคาร                         |           |           |           |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   สำนักงานใหญ่                    | 16,863    | 18,013    | 17,762    |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   สา                            | 5,221     | 5,188     | 5,194     |
| ขาในเขตกรุงเทพและปริมณฑลของธนาคาร |           |           |           |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   สาขาในต่างจังหวัดของธนาคาร       | 2,331     | 2,318     | 2,338     |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   สำน                           | -         | -         | -         |
| ักงานและสาขาในต่างประเทศของธนาคาร |           |           |           |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   รวมอาคาร                      | 24,415    | 25,519    | 25,294    |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   อุปกรณ์                         | 27,967    | 25,611    | 26,534    |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   อื่น ๆ                          | 1,284     | 1,103     | 918       |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   รวม                           | 67,220    | 63,837    | 64,424    |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   หัก ค่าเสื่อมราคาสะสม             | 26,649    | 25,171    | 25,409    |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   ค่าเผื่อการด้อยค่า                 | 6         | 6         | 6         |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+
|   ที่ดิน อาคารและอุปกรณ์สุทธิ          | 40,565    | 38,660    | 39,009    |
+---------------------------------+-----------+-----------+-----------+

สัญญาเช่าระยะยาว

  1. สัญญาเช่า

ธนาคารและบริษัทย่อยได้ทำสัญญาเช่าที่ดิน/อาคาร
เพื่อใช้เป็นสำนักงานสาขาและทำสัญญาเช่ารถยนต์จำนวนหลายสัญญา
ธนาคารและบริษัทย่อยมีภาระผูกพันที่จะต้องจ่ายค่าเช่าในอนาคต ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2555 2554
และ 2553 มีดังนี้

หน่วย : ล้านบาท

  -------------------------------- ------------ ------------ -------------
  รายการ                           2555         2554         2553

  สัญญาเช่าที่ดิน/อาคาร                 1,880        1,800        1,830

  สัญญาเช่ารถยนต์                     141          104          109

  อื่น ๆ                             51           45           33

  รวม                              2,072        1,949        1,972
  -------------------------------- ------------ ------------ -------------

  2. สัญญาบริการ

ธนาคารมีการทำสัญญารับบริการด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ โดยสัญญามีระยะเวลาถึงวันที่ 31
ธันวาคม 2558 ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2555 2554 และ 2553
ธนาคารมีภาระผูกพันที่จะต้องจ่ายค่าบริการในอนาคต เป็นจำนวน 3,988 ล้านบาท 5,975
ล้านบาท และ 6,156 ล้านบาท ตามลำดับ

 เงินให้สินเชื่อ

นโยบายการจัดชั้นสินทรัพย์

สินทรัพย์จัดชั้นของธนาคารและบริษัทย่อยประกอบด้วยเงินลงทุน เงินให้สินเชื่อ และดอกเบี้ยค้างรับ
(รวมสถาบันการเงิน) ทรัพย์สินรอการขาย และสินทรัพย์อื่น
โดยธนาคารมีนโยบายจัดชั้นสินทรัพย์ตามหลักเกณฑ์ ที่กำหนดโดยธนาคารแห่งประเทศไทย
ซึ่งรวมถึงการวิเคราะห์เงินให้กู้ยืมแต่ละประเภทและการประเมินฐานะ ของลูกหนี้แต่ละราย
ซึ่งสรุปการจัดชั้นสินทรัพย์ ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2555 ได้ดังนี้

  หน่วย : ล้านบาท

+-------------+------------+------+--------+-------+--------+--------+
| กา          | เงินให้สินเชื่อ | เงิน  | ทรัพย์สิน | สินท   | รวม    | เป     |
| รจัดชั้นสินทรัพย์ |            | ลงทุน |        | รัพย์อื่น |        | รียบเทีย |
|             | และด       |      | รอ     |       |        | บเป็น % |
|             | อกเบี้ยค้างรับ |      | การขาย |       |        |        |
+-------------+------------+------+--------+-------+--------+--------+
|   จัดชั้นปกติ   | 1,482,400  | -    | -      | -     | 1,4    | 96.4%  |
|             |            |      |        |       | 82,400 |        |
+-------------+------------+------+--------+-------+--------+--------+
|   จัดชั้นกล    | 19,488     | -    | -      | -     | 19,488 | 1.3%   |
| ่าวถึงเป็นพิเศษ |            |      |        |       |        |        |
+-------------+------------+------+--------+-------+--------+--------+
|   จัดชั้นต     | 8,033      | -    | -      | -     | 8,033  | 0.5%   |
| ่ำกว่ามาตรฐาน |            |      |        |       |        |        |
+-------------+------------+------+--------+-------+--------+--------+
|   จัดชั้นสงสัย  | 5,598      | -    | -      | -     | 5,598  | 0.3%   |
+-------------+------------+------+--------+-------+--------+--------+
|   จ         | 19,721     | 953  | 600    | 1,477 | 22,751 | 1.5%   |
| ัดชั้นสงสัยจะสูญ |            |      |        |       |        |        |
+-------------+------------+------+--------+-------+--------+--------+
|   รวม       | 1,535,240  | 953  | 600    | 1,477 | 1,5    | 100%   |
|             |            |      |        |       | 38,270 |        |
+-------------+------------+------+--------+-------+--------+--------+

นโยบายการตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ

ธนาคารปฏิบัติตามข้อกำหนดของธนาคารแห่งประเทศไทย โดยการจัดชั้นลูกหนี้ออกเป็น 6 ประเภท
หลักเกณฑ์ที่สำคัญในการจัดชั้นหนี้ คือ ระยะเวลาที่ค้างชำระ
สำหรับมูลค่าของหลักประกันที่ใช้ได้มากที่สุดในการคำนวณค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญขึ้นอยู่กับประเภทของหลักประกัน
รวมทั้งการวิเคราะห์เงินให้กู้ยืมแต่ละประเภท และ การประเมินฐานะลูกหนี้แต่ละราย
โดยอาศัยประสบการณ์ในการพิจารณาความเสี่ยงและมูลค่าของหลักประกัน
ซึ่งอัตราที่ใช้ในการตั้งสำรองเป็น ดังนี้

  -------------------------- -----------------------------------------------------------------
  จัดชั้นปกติ                    ตั้งสำรองไม่ต่ำกว่าร้อยละ 1 ของยอดหนี้คงค้างสุทธิ

  จัดชั้นกล่าวถึงเป็นพิเศษ          ตั้งสำรองไม่ต่ำกว่าร้อยละ 2 ของยอดหนี้คงค้างสุทธิ

  จัดชั้นต่ำกว่ามาตรฐาน           ตั้งสำรองไม่ต่ำกว่าร้อยละ 100 ของยอดหนี้คงค้างสุทธิ

  จัดชั้นสงสัย                   ตั้งสำรองไม่ต่ำกว่าร้อยละ 100 ของยอดหนี้คงค้างสุทธิ

  จัดชั้นสงสัยจะสูญ               ตั้งสำรองไม่ต่ำกว่าร้อยละ 100 ของยอดหนี้คงค้างสุทธิ ยกเว้น
                             ลูกหนี้จัดชั้นสงสัยจะสูญที่ยังไม่ได้ฟ้องร้องดำเนินคดีหรือปรับโครงสร้างหนี้
                             ธนาคารแห่งประเทศไทยกำหนดให้ตั้งค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญเพิ่มตามจำนวนวันที่ค้างชำระ

  จัดชั้นสูญ                     ให้ตัดออกจากบัญชี
  -------------------------- -----------------------------------------------------------------

หมายเหตุ 1) ยอดหนี้คงค้าง หมายถึง เงินต้นและดอกเบี้ยค้างรับ

2) ยอดหนี้คงค้างสุทธิ หมายถึง ยอดหนี้คงค้างหักด้วยหลักประกัน

นโยบายการตั้งสำรองค่าเผื่อการด้อยค่าของทรัพย์สิน

 การตั้งสำรองค่าเผื่อการลดค่าของทรัพย์สินของธนาคาร ใช้หลักเกณฑ์ตามมาตรฐานบัญชี โดยพิจารณาจาก ข้อบ่งชี้การด้อยค่า และการประมาณมูลค่าที่คาดว่าจะได้รับคืนในอนาคต

นโยบายการรับรู้รายได้

ในส่วนของธนาคาร จะรับรู้รายได้ดอกเบี้ยและส่วนลดจากเงินให้สินเชื่อโดยใช้เกณฑ์คงค้าง
ยกเว้นดอกเบี้ย ที่ค้างชำระเป็นระยะเวลารวมกันเกินกว่า 3 เดือน
ไม่ว่าลูกหนี้รายนั้นจะมีหลักประกันหรือไม่จะรับรู้เป็นรายได้ เมื่อได้รับชำระ
รายได้ของลูกหนี้เช่าซื้อจะรับรู้เป็นรายได้โดยวิธีผลรวมจำนวนงวดของการผ่อนชำระ
ธนาคารบันทึกยกเลิกรายได้ดอกเบี้ยค้างรับจากเงินให้สินเชื่อที่ค้างชำระเป็นระยะเวลารวมกันเกินกว่า
3 เดือนนับจากวันเริ่มค้างชำระ เพื่อให้เป็นไปตามข้อกำหนดของธนาคารแห่งประเทศไทย

สำหรับบริษัทย่อยที่เป็นบริษัทบริหารสินทรัพย์
รับรู้รายได้ดอกเบี้ยจากเงินลงทุนในลูกหนี้และเงินให้สินเชื่อเมื่อได้รับชำระ
รายได้จากสัญญาเช่าระยะยาวของบริษัทย่อยมีการรับรู้รายได้ ดังนี้

-   รายได้จากสัญญาเช่าการเงิน
    รับรู้เป็นรายได้ตามงวดที่ถึงกำหนดชำระด้วยวิธีอัตราผลตอบแทนที่แท้จริง
    โดยคำนวณจากเงินลงทุนสุทธิที่คงเหลืออยู่ในแต่ละงวด
    เว้นแต่ลูกหนี้ที่ค้างชำระเป็นระยะเวลารวมกันเกินกว่า 3 เดือน บันทึกรายได้ตามเกณฑ์เงินสด

-   รายได้จากสัญญาเช่าดำเนินงาน รับรู้เป็นรายได้ตามงวดที่ถึงกำหนดชำระ
    เว้นแต่ลูกหนี้ที่ค้างชำระเป็นระยะเวลารวมกันเกินกว่า 3 เดือน บันทึกรายได้ตามเกณฑ์เงินสด

นโยบายสินเชื่อที่ระงับรับรู้รายได้ 

นโยบายการระงับรับรู้รายได้สินเชื่อของธนาคาร
ถือปฏิบัติตามข้อกำหนดของธนาคารแห่งประเทศไทย คือ
ระงับรับรู้รายได้สำหรับเงินให้สินเชื่อที่มีการค้างชำระเงินต้นและ/หรือดอกเบี้ยเป็นระยะเวลารวมกันเกินกว่า
3 เดือน นับแต่วันครบกำหนดชำระดอกเบี้ย หรือเงินต้นทั้งจำนวน หรือตามงวดที่กำหนดในสัญญา
หรือเมื่อได้ทวงถาม หรือเรียกให้ชำระ แล้วแต่วันใดจะถึงก่อน
โดยไม่คำนึงว่าลูกหนี้รายนั้นจะมีหลักประกันหรือไม่ ยกเว้น เงินเบิกเกินบัญชี
จะพิจารณาจากการไม่ได้รับเงินเข้าบัญชีเพื่อชำระเงินต้นหรือดอกเบี้ยเกินกว่า 3 เดือน
นับแต่วันที่ถูกยกเลิกวงเงิน หรือวันที่ยอดหนี้เกินวงเงิน หรือวันที่ครบกำหนดสัญญา
แล้วแต่วันใดจะถึงก่อน

เงินให้สินเชื่อด้อยคุณภาพ (NPL)

ตามประกาศของธนาคารแห่งประเทศไทย ที่ สนส. 13/2553 ลงวันที่ 3 ธันวาคม 2553 เรื่อง
การจัดทำและ เปิดเผยรายการย่อแสดงสินทรัพย์และหนี้สินของธนาคารพาณิชย์
กำหนดให้เงินให้สินเชื่อด้อยคุณภาพ (NPL Gross) หมายถึง เงินให้สินเชื่อจัดชั้นต่ำกว่ามาตรฐาน
ชั้นสงสัย ชั้นสงสัยจะสูญ และชั้นสูญ ตามหลักเกณฑ์การจัดชั้นของธนาคารแห่งประเทศไทย ที่ สนส.
31/2551 ลงวันที่ 3 สิงหาคม 2551 เรื่อง หลักเกณฑ์การจัดชั้น
และการกันเงินสำรองของสถาบันการเงิน

 เงินลงทุนในหลักทรัพย์

นโยบายการลงทุน

นโยบายการลงทุนในหลักทรัพย์ของธนาคารแบ่งได้เป็นประเภทหลักๆ ได้แก่
การลงทุนในตราสารหนี้และตราสารทุน โดยการลงทุนในตราสารหนี้แบ่งเป็น พอร์ตธุรกรรมเพื่อค้า
ธุรกรรมเผื่อขายและธุรกรรมลงทุน จนครบกำหนด
โดยมีนโยบายการลงทุนที่สอดคล้องกับวัตถุประสงค์ของแต่ละพอร์ต ทั้งนี้
โดยพิจารณาถึงผลตอบแทนที่ได้รับสภาพคล่องของธนาคาร สภาพคล่องของหลักทรัพย์
เมื่อเทียบกับความเสี่ยงในการลงทุน สำหรับการลงทุนในตราสารทุน
ธนาคารไม่มีนโยบายที่จะขยายการลงทุนในหุ้นทุน
แต่มีการบริหารเพื่อที่จะลดขนาดการลงทุนในตราสารทุนที่ไม่มีความสัมพันธ์โดยตรงกับธุรกิจหลักของธนาคารลง
โดยจะวิเคราะห์ข้อมูลและประเมินสถานการณ์อย่างใกล้ชิด เพื่อให้เกิดผลประโยชน์สูงสุดต่อธนาคาร

การบริหารความเสี่ยงจากการลงทุน 

ธนาคารจะกระจายความเสี่ยงในการลงทุนทั้งในตลาดเงินและตลาดทุน
ภายใต้นโยบายของธนาคารและ กฎระเบียบของหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้อง
ภายใต้การควบคุมดูแลรับผิดชอบจากฝ่ายงานที่ทำธุรกรรม
และจากฝ่ายบริหารความเสี่ยงเชิงบูรณาการ โดยได้จัดให้มีระบบติดตามขอบเขตความเสี่ยง
ขอบเขตของฐานะการลงทุนและระยะเวลาถือครองและมีเป้าหมายการลงทุนที่ชัดเจน ทั้งนี้
มีการคำนึงถึงสภาพคล่องของหลักทรัพย์ ความเสี่ยงและผลตอบแทนที่ได้รับ
และยังพิจารณาถึงกระแสเงินเข้า/ออก
เพื่อบริหารสภาพคล่องให้เหมาะสมกับความต้องการในการทำธุรกรรมต่างๆ ในธนาคาร

 ในปัจจุบัน ธนาคารได้ปรับกลยุทธ์โดยเน้นการลงทุนในพันธบัตรรัฐบาลไทยให้สอดคล้องกับสภาพเศรษฐกิจที่มีความผันผวนสูงจากภาวะปัญหาเศรษฐกิจของประเทศต่างๆ ทั่วโลก 

การลงทุนของธนาคารในบริษัทย่อยและบริษัทร่วม 

-   ความหมายของบริษัทย่อยและบริษัทร่วม

ความหมายของบริษัทย่อยและบริษัทร่วมเป็นไปตามคำนิยามของมาตรฐานการรายงานทางการเงิน
ซึ่งธนาคารได้เปิดเผยไว้ในงบการเงินในส่วนของหมายเหตุประกอบงบการเงิน

-   นโยบายการลงทุนของธนาคาร

    ธนาคารมีนโยบายการลงทุน ซึ่งมีรายละเอียดดังนี้

การลงทุนเชิงกลยุทธ์

ธนาคารลงทุนในบริษัทที่ประกอบธุรกิจที่เอื้อประโยชน์กับธุรกิจธนาคารในเชิงยุทธศาสตร์
โดยธนาคารและบริษัทย่อยได้ร่วมกันพิจารณาแผนธุรกิจและวิธีเชื่อมโยงธุรกิจระหว่างกัน
โดยมุ่งใช้ทรัพยากร อุปกรณ์ เครื่องมือ และช่องทางต่างๆ ที่มีอยู่เพื่อตอบโจทย์ของลูกค้า
ให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุดและไม่มีการดำเนินการที่ซ้ำซ้อน

การลงทุนเพื่อสนับสนุนธุรกิจของธนาคาร

ธนาคารลงทุนในบริษัทที่ประกอบธุรกิจสนับสนุนธุรกิจของธนาคาร
ซึ่งเน้นการให้บริการแก่ธนาคารเพื่อทดแทนหน่วยงานต่างๆ ที่ไม่ใช่ธุรกิจหลักของธนาคาร
และขาดความคล่องตัวในการจัดการ หากยังคงเป็นหน่วยงานภายในธนาคาร
โดยธนาคารจะแต่งตั้งผู้บริหารของธนาคารเป็นกรรมการตัวแทน เพื่อกำกับดูแลด้านนโยบาย
อีกทั้งมอบหมายให้กรรมการตัวแทน 1 คน กำกับดูแลการทำธุรกิจของบริษัท
เพื่อให้การดำเนินงานของบริษัทเป็นไปตามมาตรฐานการให้บริการ
รวมทั้งให้เกิดประสิทธิภาพและประสิทธิผลสูงสุดแก่ธนาคาร