-----------------------------------------------------------------------
  1. ปัจจัยความเสี่ยง

  -----------------------------------------------------------------------

1.1 ความเสี่ยงในการประกอบธุรกิจ

1.1.1 ความเสี่ยงจากความไม่แน่นอนของรายได้

การดำเนินธุรกิจปกติของบริษัทฯ
คือการรับเหมาติดตั้งระบบผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ในโครงการต่างๆทั้งจากภาครัฐและเอกชน
เช่น โครงการติดตั้งโทรศัพท์ทางไกลในชนบท โครงการติดตั้งระบบสูบน้ำ
โครงการติดตั้งระบบไฟฟ้าแสงสว่างสำหรับครัวเรือนที่ไม่มีไฟฟ้าใช้ในชนบท (โซลาร์โฮม) เป็นต้น
โครงการเหล่านี้ส่วนใหญ่เป็นโครงการระยะสั้น ดังนั้นรายได้ในอนาคตของบริษัทฯ
จึงมีความไม่แน่นอน ขึ้นอยู่กับโครงการที่จะมีเข้ามาในแต่ละปี
ทำให้ผลการดำเนินงานในอดีตไม่สามารถบ่งบอกถึงแนวโน้มที่จะเกิดขึ้นได้ ทั้งนี้รายได้ของบริษัทฯ
อาจลดลงได้ ถ้าหากในอนาคตโครงการต่างๆ
ที่เกี่ยวข้องกับการผลิตและใช้ไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์มีน้อยลง

อย่างไรก็ตาม บริษัทฯ เชื่อว่ารายได้ของบริษัทฯ
ในอนาคตจะแปรผันตามแนวโน้มอุตสาหกรรมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ที่กำลังเติบโตอย่างต่อเนื่องและมั่นคง
จากเป้าหมายในการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานทดแทน 630
เมกะวัตต์ของการไฟฟ้าฝ่ายผลิตตามแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าของประเทศไทย พ.ศ. 2547-2558
(รายละเอียดในภาวะและแนวโน้มอุตสาหกรรม ส่วนที่ 2 หน้า 47) การรักษาตลาดเดิมของบริษัทฯ
คือการให้บริการกับหน่วยราชการในโครงการต่างๆ
ตลอดจนการรุกขยายตลาดสำหรับโครงการของภาคเอกชน
และตลาดผู้บริโภคที่มีโอกาสเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่องตามแนวโน้มความต้องการใช้พลังงานแสงอาทิตย์ที่ได้รับความนิยมเพิ่มขึ้น
สำหรับโครงการที่บริษัทฯ ได้เริ่มดำเนินการเพื่อขยายตลาด
ตลอดจนเพื่อเพิ่มแหล่งที่มาและความสม่ำเสมอของรายได้ เช่น

-   โครงการบ้านอัจฉริยะผลิตไฟฟ้าด้วยเซลล์แสงอาทิตย์
    เพื่อเตรียมความพร้อมให้ผู้ประกอบการอสังหาริมทรัพย์ตามมาตรการรับซื้อไฟฟ้าที่ผลิตจากเซลล์แสงอาทิตย์ด้วยราคาจูงใจ

-   ระบบผลิตไฟฟ้าด้วยเซลล์แสงอาทิตย์สำหรับอินเทอร์เน็ตสคูลในโรงเรียนชนบทที่ไม่มีไฟฟ้าใช้

-   ระบบการเกษตรน้ำน้อยใช้ไฟฟ้าผลิตจากเซลล์แสงอาทิตย์
    (ระบบชลประทานน้ำหยดใช้ไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์)

-   ผลิตภัณฑ์สื่อการเรียนการสอนเกี่ยวกับการผลิตไฟฟ้าด้วยเซลล์แสงอาทิตย์

นอกจากนี้บริษัทฯ ได้เริ่มขยายตลาดออกไปสู่ต่างประเทศ เช่น เมื่อช่วงเดือนมีนาคม 2549 บริษัทฯ
ชนะการประกวดราคาเพื่อติดตั้งระบบผลิตไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์ที่ประเทศพม่า มูลค่างาน 15
ล้านบาท ดังนั้นจากความพยายามในการกระจายแหล่งที่มาของรายได้ ทำให้บริษัทฯ
มั่นใจว่ารายได้ของบริษัทฯ จะเติบโตอย่างมั่นคงและต่อเนื่องต่อไปในอนาคต

1.1.2 ความเสี่ยงจากการดำเนินธุรกิจ

ตลาดของเซลล์แสงอาทิตย์ในประเทศไทย สามารถแบ่งออกได้เป็น 2 กลุ่มคือ
กลุ่มการใช้งานในชนบทห่างไกลที่ไฟฟ้าเข้าไปไม่ถึงหรือมีความยากลำบากในการปักเสาพาดสาย
(Off-Grid Areas) และกลุ่มการใช้งานในพื้นที่ที่มีไฟฟ้าแล้วในลักษณะเชื่อมต่อกับระบบจำหน่าย
(Grid Areas)

ที่ผ่านมา
ตลาดส่วนใหญ่ของระบบการผลิตไฟฟ้าด้วยพลังงานแสงอาทิตย์เป็นการติดตั้งในพื้นที่ท้องถิ่นห่างไกลที่ไม่มีไฟฟ้าใช้โดยใช้งบประมาณส่วนใหญ่ของทางราชการ
การนำระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ไปใช้ในพื้นที่ที่ไม่มีไฟฟ้าดังกล่าว
เป็นที่ยอมรับว่าเป็นทางเลือกที่เหมาะสม

สำหรับพื้นที่ที่มีไฟฟ้าเข้าถึงแล้ว
การผลิตไฟฟ้าจากระบบเซลล์แสงอาทิตย์มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อเป็นการผลิตไฟฟ้าเพื่อทดแทนการใช้เชื้อเพลิงฟอสซิล
เช่น น้ำมัน ก๊าซธรรมชาติ และถ่านหินซึ่งประเทศไทยต้องนำเข้าจากต่างประเทศ มีจำนวนจำกัด
และค่าเชื้อเพลิงฟอสซิลเหล่านี้ล้วนมีต้นทุนสูงขึ้นทุกปี และยังสร้างปัญหาให้กับสิ่งแวดล้อมอีกด้วย
อย่างไรก็ตาม การผลิตไฟฟ้าด้วยเซลล์แสงอาทิตย์เพื่อใช้กับบ้านที่อยู่อาศัย อาคารสำนักงาน
โรงงาน ในเมืองนั้น
ยังมีต้นทุนที่ค่อนข้างสูงเมื่อเทียบกับค่าไฟฟ้าของการไฟฟ้านครหลวงหรือการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค ดังนั้น
ตลาดของระบบเซลล์แสงอาทิตย์สำหรับเมือง จึงยังไม่โตมากนัก
ทำให้เกิดความเสี่ยงในการดำเนินธุรกิจการตลาดด้านนี้

อย่างไรก็ตาม จากการที่กระทรวงพลังงานได้ตั้งเป้าหมายไว้ว่าตั้งแต่เดือนกันยายน 2549
เป็นต้นไป
กระทรวงพลังงานจะเริ่มประกาศใช้มาตรการการรับซื้อไฟฟ้าที่ผลิตจากเซลล์แสงอาทิตย์และเชื่อมต่อกับระบบจำหน่ายด้วยราคาจูงใจ
ซึ่งจะส่งผลทำให้ตลาดของระบบเซลล์แสงอาทิตย์แบบเชื่อมต่อระบบจำหน่ายเติบโตอย่างรวดเร็ว
นอกจากนี้ บริษัทฯ
ยังได้วางแผนในการจัดหาความได้เปรียบในการลดต้นทุนการผลิตแผงเซลล์แสงอาทิตย์เพื่อให้ราคาจำหน่ายระบบเซลล์แสงอาทิตย์ถูกกว่าคู่แข่งทั้งในประเทศและต่างประเทศด้วยการลงทุนก่อสร้างโรงงานผลิตเซลล์แสงอาทิตย์โดยใช้แผ่นซิลิคอนเวเฟอร์ขนาดประมาณ
15 ซม. X 15 ซม. เป็นวัตถุดิบโดยใช้เงินลงทุนประมาณ 1,102 ล้านบาท ใช้เทคโนโลยีขั้นสูง
ถือได้ว่าเป็นการผลิตเซลล์แสงอาทิตย์แบบต้นน้ำ (upstream)
แผ่นเซลล์แสงอาทิตย์ที่มีขนาดเล็กดังกล่าวที่ผลิตได้
จะถูกส่งไปยังโรงงานปัจจุบันที่มีอยู่แล้วทำการประกอบเป็นแผงเซลล์แสงอาทิตย์ขนาดใหญ่ซึ่งเป็นขั้นตอนปลายน้ำ
(down stream)

การดำเนินธุรกิจของบริษัทฯ
มีแนวโน้มที่จะเติบโตอย่างก้าวกระโดดตามแนวโน้มอุตสาหกรรมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์
เนื่องจากในประเทศไทย
อุตสาหกรรมนี้กำลังอยู่ในช่วงของการเปลี่ยนแปลงจากที่เคยถูกใช้งานในวงจำกัดในฐานะพลังงานที่จำเป็นสำหรับพื้นที่ที่ห่างไกลที่สายส่งของการไฟฟ้าเข้าไม่ถึง
มาเป็นการใช้งานอย่างกว้างขวางในรูปแบบของพลังงานทดแทน

การเติบโตของอุตสาหกรรมและธุรกิจของบริษัทฯ ในอนาคตขึ้นอยู่กับปัจจัยต่างๆ ต่อไปนี้

(1) ภาวะการขาดแคลนพลังงาน

การใช้พลังงานที่เพิ่มขึ้นจากการขยายตัวของภาคการผลิต
และราคาน้ำมันที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วจากภาวะน้ำมันขาดแคลน
ทำให้ประเทศไทยต้องเสียค่าใช้จ่ายในการจัดหาพลังงานเพิ่มมากขึ้นทุกปี ดังนั้น
รัฐบาลจึงได้กำหนดแผนยุทธศาสตร์ในการสร้างความมั่นคงในพลังงานไว้ 2 ด้านคือ
ด้านการประหยัดพลังงาน และด้านการจัดหาแหล่งพลังงานหมุนเวียน
ในภาพรวมของพลังงานทั้งประเทศนั้น รัฐบาลกำหนดให้มีการใช้พลังงานหมุนเวียนทุกประเภท
(รวมพลังงานทดแทนเพื่อการผลิตไฟฟ้า เพื่อการขนส่ง การเกษตร ฯลฯ) จากปัจจุบัน พ.ศ. 2549
ที่มีสัดส่วนเพียงร้อยละ 0.5 เป็นร้อยละ 8 ของปริมาณพลังงานทุกประเภทในเชิงพาณิชย์ภายในปี
2554 และสำหรับการใช้พลังงานหมุนเวียนเพื่อการผลิตไฟฟ้า ได้กำหนดให้ จากปัจจุบัน พ.ศ.
2549 ที่มีสัดส่วนเพียงร้อยละ 3 เป็นร้อยละ 6 ของกำลังการผลิตติดตั้งโรงไฟฟ้าทั้งประเทศ ดังนั้น
ภายในปี พ.ศ. 2554 มีเป้าหมายของการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์อยู่ที่ 250 เมกะวัตต์
ทำให้บริษัทฯมีโอกาสทางการตลาดเพิ่มขึ้นอย่างเห็นได้ชัด

(2) มาตรการการส่งเสริมการใช้พลังงานหมุนเวียนเพื่อการผลิตไฟฟ้า

รัฐบาลกำหนดให้มีมาตรการต่างๆ เพื่อส่งเสริมการใช้พลังงานหมุนเวียนเพื่อการผลิตไฟฟ้า ดังนี้

  ก. มาตรการการกำหนดสัดส่วนการผลิตไฟฟ้าด้วยพลังงานหมุนเวียน (Renewable Portfolio
  Standard “RPS”)

  เป็นมาตรการที่กำหนดให้โรงไฟฟ้าใหม่ที่ใช้เชื้อเพลิงจากฟอสซิลต้องผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียนเป็นส่วนหนึ่งของโครงการไม่น้อยกว่าร้อยละ
  5 ของกำลังการผลิตไฟฟ้าจากเชื้อเพลิงจากฟอสซิล กล่าวคือ
  จากประมาณการของกระทรวงพลังงานที่คาดว่าจะเปิดประมูลโรงไฟฟ้าใหม่จนถึงปี พ.ศ. 2554
  จำนวน 4 โรง โดยแต่ละโรงจะมีกำลังผลิต 700 เมกะวัตต์
  จากมาตรการดังกล่าวส่งผลให้ภายในปี 2554 จะมีการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียน 140
  เมกะวัตต์ ซึ่งทำให้โอกาสทางธุรกิจของบริษัทฯ เปิดกว้างขึ้นอย่างมาก

  ข. มาตรการรับซื้อไฟฟ้าด้วยราคาจูงใจ (Feed-In Tariff)

  กระทรวงพลังงานได้ตั้งเป้าไว้ว่า ภายในปลายปี พ.ศ. 2549
  จะประกาศให้มีมาตรการส่งเสริมการใช้งานเซลล์แสงอาทิตย์โดยภาคประชาชนและนิติบุคคลทั่วไป
  โดยการเชิญชวนให้ประชาชนและนิติบุคคลลงทุนติดตั้งระบบเซลล์แสงอาทิตย์และเชื่อมต่อให้กระแสไฟฟ้าไหลไปสู่ระบบจำหน่ายของการไฟฟ้า
  และการไฟฟ้าจะรับซื้อไฟฟ้าที่ผลิตจากเซลล์แสงอาทิตย์ด้วยราคาจูงใจ
  ซึ่งคาดว่าจะอยู่ในช่วงประมาณ 14-18 บาทต่อกิโลวัตต์ชั่วโมง (ในขณะที่
  ประชาชนทั่วไปซื้อไฟฟ้าจากการไฟฟ้าเฉลี่ยประมาณ 3.2 บาทต่อกิโลวัตต์ชั่วโมง)
  มาตรการนี้จะทำให้ผู้ลงทุนสามารถคืนทุนได้ภายในระยะเวลา 6-8 ปี
  มีผลตอบแทนการลงทุนไม่ต่ำกว่า 10% หลังจากระยะเวลาการคืนทุน
  ผู้ลงทุนยังสามารถมีรายได้กำไรจากการขายไฟฟ้าต่อไประยะยาวรวมถึงประมาณ 20 ปี
  โครงการเช่นนี้ จะทำให้มีการติดตั้งระบบเซลล์แสงอาทิตย์บนหลังคาบ้านที่อยู่อาศัย โรงงาน
  สำนักงานจำนวนมากทั่วประเทศ

  ค. มาตรการสนับสนุนอื่นๆ

  นอกจากนี้ คาดว่าจะมีมาตรการอื่นๆ เช่น สิทธิประโยชน์ทางภาษี เงินกู้ดอกเบี้ยต่ำ
  การให้สิทธิประโยชน์ผ่าน BOI สูงสุดแก่ธุรกิจด้านพลังงานหมุนเวียน
  การมีรายได้จากกลไกพัฒนาสะอาด (Clean Development Mechanism: CDM
  ดูรายละเอียดในส่วนที่ 2 หน้า 50)

(3) ความจำเป็นของไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ในพื้นที่ที่ไฟฟ้าเข้าไม่ถึง

เนื่องจากพลังงานแสงอาทิตย์สามารถติดตั้งได้สะดวกและรวดเร็ว
ต้นทุนในการติดตั้งต่ำกว่าการปักเสาพาดสายของการไฟฟ้า
อีกทั้งช่วยลดการรับภาระต้นทุนค่าไฟฟ้าของภาครัฐ
ทำให้เป็นพลังงานทางเลือกที่สำคัญสำหรับพื้นที่ที่ไฟฟ้าเข้าไม่ถึง เช่น เกาะแก่งต่างๆ
อุทยานแห่งชาติ เป็นต้น

(4) ความเหมาะสมของพลังงานแสงอาทิตย์เพื่อเป็นพลังงานส่วนกลาง

ในพื้นที่ที่ไฟฟ้าเข้าถึงแล้ว การติดตั้งระบบการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ในรูปแบบต่างๆ เช่น
ระบบสูบน้ำ ระบบไฟฟ้าแสงสว่าง
ระบบสื่อสารโทรคมนาคมไว้เป็นสาธารณูปโภคส่วนกลางมีความเหมาะสมอย่างยิ่ง
เนื่องจากประชาชนในท้องถิ่นไม่ต้องรับภาระค่าใช้จ่ายรายเดือน
โดยงบประมาณในการติดตั้งจะได้รับการจัดสรรมาจากส่วนราชการกลาง
ซึ่งจัดสรรให้กับองค์กรท้องถิ่นเพื่อนำไปพัฒนาความเจริญในท้องถิ่นของตน
ดังนั้นธุรกิจของบริษัทฯในอนาคตยังสามารถเติบโตได้อีกมากจากการตอบสนองความต้องการขององค์กรต่างๆเหล่านี้
ซึ่งมีอยู่เป็นจำนวนมากทั่วประเทศ

(5) ต้นทุนที่ลดลง

ในปัจจุบันต้นทุนในการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์มีต้นทุนที่สูงกว่าค่าไฟฟ้าสำหรับบ้านพักอาศัยของการไฟฟ้านครหลวงเพียงร้อยละ
40 (รายละเอียดในภาวะและแนวโน้มอุตสาหกรรม ส่วนที่ 2 หน้า51)
จากการที่ราคาน้ำมันเพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่องและการเติบโตอย่างรวดเร็วของอุตสาหกรรมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ในตลาดโลก
ทำให้ต้นทุนของการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ในประเทศไทยมีแนวโน้มลดลง
ซึ่งการลดลงนี้จะเป็นตัวกระตุ้นการเติบโตของอุตสาหกรรมนี้ได้เป็นอย่างดี

ดังนั้นการที่บริษัทฯ เร่งขยายกำลังการผลิตในปัจจุบันเป็นการตัดสินใจที่สอดคล้องกับสภาพการณ์
ความต้องการการผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว
รวมถึงต้นทุนการผลิตที่มีแนวโน้มลดลงจะช่วยลดความเสี่ยงในการขยายธุรกิจ และการขยายตัวสู่
Upstream production
เป็นรายแรกในประเทศไทยจะทำให้ต้นทุนการผลิตโดยรวมของบริษัทฯลดลงประมาณร้อยละ 20
ซึ่งเป็นการสร้างความได้เปรียบในเชิงแข่งขัน
นอกจากนี้ผู้บริหารและทีมประชาสัมพันธ์ของบริษัทฯจะดำเนินการให้ความรู้ต่อประชาชนในเรื่อง
Energy Awareness
เพื่อให้เกิดความตระหนักถึงความสำคัญของพลังงานทดแทนโดยเฉพาะพลังงานแสงอาทิตย์
ซึ่งจะช่วยกระตุ้นตลาดในส่วนที่ไฟฟ้าเข้าถึงแล้วได้อีกทางหนึ่ง

1.1.3 ความเสี่ยงจากการพึ่งพิงงานจากลูกค้าภาคราชการ

ในช่วงระยะเวลา 5 ปีที่ผ่านมา (พ.ศ. 2543-2547) รายได้ประมาณร้อยละ 80
ของบริษัทฯมาจากโครงการติดตั้งระบบไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ให้กับโครงการของหน่วยงานราชการกลางและหน่วยงานราชการท้องถิ่น
นอกจากนั้นโครงการโซลาร์โฮม (รายละเอียดในงานระหว่างส่งมอบ ส่วนที่ 2 หน้า 63)
ในปัจจุบันก็เป็นงานของหน่วยราชการกลางอีกด้วย
ดังนั้นหากในอนาคตรัฐบาลมีการชะลอหรือยกเลิกโครงการที่เกี่ยวกับการส่งเสริมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์
หรือบริษัทฯไม่สามารถประมูลงานจากภาครัฐได้ อาจทำให้รายได้ในอนาคตลดลงอย่างมีนัยสำคัญ

ที่ผ่านมาธุรกิจการผลิตและจำหน่ายกระแสไฟฟ้าในปัจจุบันส่วนใหญ่เป็นการลงทุนทางด้านการพัฒนาสาธารณูปโภคของภาครัฐ
ทำให้บริษัทฯต้องพึ่งพางานจากภาคราชการ
อันเป็นลักษณะปกติของธุรกิจการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ซึ่งกำลังอยู่ในระหว่างการดำเนินการให้เกิดการใช้อย่างแพร่หลาย
ทำให้อุปสงค์จากภาครัฐมีอยู่อย่างต่อเนื่อง อาทิเช่น
ในปัจจุบันรัฐบาลมีนโยบายส่งเสริมการให้บริการไฟฟ้าแก่ประชาชนในพื้นที่ที่ห่างไกลอย่างทั่วถึงดังที่ได้มีการประกาศอย่างเป็นรูปธรรมไว้ใน
(ร่าง) แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 10 (พ.ศ. 2550 – 2554)
ซึ่งพลังงานแสงอาทิตย์เป็นทางเลือกที่สำคัญ
เนื่องจากพลังงานจากแสงอาทิตย์เป็นเทคโนโลยีที่เหมาะสมกับสภาวะอากาศของประเทศไทย
ดังจะเห็นได้จากการอนุมัติการเร่งรัดขยายบริการไฟฟ้าโดยระบบการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์สำหรับครัวเรือนชนบทห่างไกล
(โซลาร์โฮม) จำนวนรวม 290,716 ครัวเรือน ในปีงบประมาณ 2547 และ 2548 (ตุลาคม
2546 – กันยายน 2549) เป็นเงินรวม 7,631.30 ล้านบาท
(รายละเอียดในภาวะและแนวโน้มอุตสาหกรรม ส่วนที่ 2 หน้า40)

นอกจากนี้รัฐบาลต้องการสนับสนุนการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานทดแทน
แทนพลังงานจากเชื้อเพลิงธรรมชาติ เช่นปิโตรเลียมและก๊าซธรรมชาติ
ซึ่งมีราคาผันผวนและพึ่งพิงการนำเข้าจากต่างประเทศสูง
จึงทำให้รัฐบาลประกาศนโยบายที่ชัดเจนเป็นแผนพัฒนาพลังงานทดแทนในการประชุมยุทธศาสตร์พลังงาน
ซึ่งในระยะเริ่มต้นของการนำพลังงานจากแสงอาทิตย์มาใช้ประโยชน์
ภาครัฐจะเป็นหน่วยงานหลักในการริเริ่มและลงทุนเพื่อกระตุ้นการบริโภคและสร้างขนาดตลาดดังที่ประสบความสำเร็จในกลุ่มประเทศพัฒนาแล้ว
เช่น เยอรมันและญี่ปุ่น เป็นต้น อาทิเช่น
การสนับสนุนการติดตั้งระบบการผลิตไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์บนหลังคาบ้านเพื่อจำหน่าย (Roof
Top)
โดยรัฐบาลจะมีมาตรการจูงใจให้ประชาชนสนใจติดตั้งระบบผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์เพื่อจำหน่าย
(รายละเอียดในภาวะและแนวโน้มอุตสาหกรรม ส่วนที่ 2 หน้า 48)

ที่ผ่านมาบริษัทฯเป็นผู้ติดตั้งระบบการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ให้กับโครงการของภาครัฐประมาณร้อยละ
80 ของโครงการทั้งหมดที่รัฐให้การสนับสนุน
แสดงให้เห็นถึงความสามารถในการประมูลโครงการและความสัมพันธ์อันดีกับหน่วยราชการ
ซึ่งบริษัทฯ มองว่าจากความสามารถและผลงานที่ผ่านมา จะทำให้บริษัทฯ
ยังคงได้รับความไว้วางใจจากหน่วยงานราชการสำหรับโครงการภาครัฐที่จะเกิดขึ้นในอนาคต

อย่างไรก็ตามในอนาคตการพึ่งพางานจากราชการของบริษัทฯ
จะลดลงจากการเข้ามามีส่วนร่วมมากขึ้นของภาคเอกชนรวมทั้งการเปิดตลาดสำหรับผู้บริโภค
อาทิเช่น การรับซื้อไฟฟ้าจากผู้ผลิตเอกชนขนาดเล็กมาก (VSPP)
มาตรการรับซื้อไฟฟ้าด้วยราคาจูงใจ
นโยบายพัฒนาพลังงานทดแทนที่จะให้โรงไฟฟ้าที่จะเกิดขึ้นใหม่ให้ติดตั้งพลังงานทดแทนในสัดส่วนร้อยละ
5 ของกำลังการผลิต โครงการบ้านอัจฉริยะ โครงการอินเตอร์เน็ตสคูล เป็นต้น
นอกจากนี้บริษัทฯยังมีแผนการผลิตแผงเซลล์แสงอาทิตย์เพื่อส่งออกในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
(รายละเอียดในโครงการในอนาคต ส่วนที่ 2 หน้า 77) จะเห็นได้ว่าจากความพยายามของบริษัทฯ
ในการหาโอกาสทางการตลาดใหม่ๆ ทั้งโอกาสที่เกิดขึ้นตามการสนับสนุนของภาครัฐ
การเปิดตลาดภาคเอกชน ตลอดจนการเตรียมความพร้อมสำหรับตลาดส่งออก ทำให้บริษัทฯ
เชื่อมั่นว่าในอนาคตแหล่งที่มาของรายได้ของบริษัทฯ
จะมีความหลากหลายตามการเติบโตและความนิยมของพลังงานจากแสงอาทิตย์
และไม่ต้องพึ่งพิงเฉพาะงานจากโครงการภาครัฐเท่านั้น

1.1.4 ความเสี่ยงจากการที่มีผู้จัดจำหน่ายเซลล์แสงอาทิตย์น้อยราย

เซลล์แสงอาทิตย์ที่นิยมใช้มากที่สุดในปัจจุบันผลิตจากผลึกซิลิคอน
แม้ว่าซิลิคอนจะเป็นธาตุที่มีมากที่สุดในโลกรองจากธาตุออกซิเจน แต่ปัจจุบัน
ยังมีบริษัทที่ลงทุนผลิตซิลิคอนบริสุทธิ์และเซลล์แสงอาทิตย์จำนวนน้อยราย ดังนั้น บริษัทฯ
จึงมีความเสี่ยงต่อการต้องพึ่งพิงการนำเข้าเซลล์แสงอาทิตย์จากต่างระเทศเพื่อนำมาประกอบเป็นแผงเซลล์แสงอาทิตย์
ในประเด็นต่างๆ ต่อไปนี้

(1) ความเสี่ยงจากการจัดหาเซลล์แสงอาทิตย์
ในปัจจุบันการเติบโตอย่างก้าวกระโดดของอุตสาหกรรมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ส่งผลให้กำลังการผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ไม่เพียงพอกับความต้องการในตลาด
ดังนั้นหากบริษัทฯไม่สามารถจัดหาเซลล์แสงอาทิตย์ให้เพียงพอและสอดคล้องกับกำหนดเวลาที่ต้องส่งมอบงาน
อาจทำให้การส่งมอบงานล่าช้ากว่ากำหนด
ส่งผลให้ขาดแคลนเงินทุนหมุนเวียนและกระทบต่อความไว้วางใจของลูกค้าได้

ตาราง 1.1 รายชื่อบริษัทต่างๆ ทั่วโลกที่มีปริมาณการผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ชนิดผลึกซิลิคอนมากกว่า
20 เมกะวัตต์

  ------------------- --------------------------- -------------------------
  บริษัท                ประเทศ                      ปริมาณการผลิตต่อปี (MW/ปี)

  Sharp               Japan                       400

  Q-Cells             Germany                     170

  Kyocera             Japan                       120

  BP Solar            USA+Spain+Australia+India   104

  Suntech Power       China                       100

  RWE Schott Solar    Germany+USA                 95

  Mitsubishi Electric Japan                       90

  Motech              Taiwan                      85

  Shell Solar         Germany+USA                 80

  Isofoton            Spain                       75

  Sanyo               Japan                       68

  Deutche Cell        Germany                     52.5

  Photowatt           France                      35

  GE                  USA                         30

  Ersol               Germany                     28

  Sun Power Corp.     Philippines                 25

  Sunways             Germany                     20

  Kaneka              Japan                       20

  Scancell            Sweden                      20

  Solar Power         USA                         20
  Industries                                      
  ------------------- --------------------------- -------------------------

ที่มา: Sun & Wind Energy , 2/2005 , Photon International 3/2005

ที่ผ่านมาบริษัทฯ มีความสัมพันธ์อันดีในฐานะพันธมิตรทางธุรกิจกับผู้ผลิตชั้นนำของโลกหลายราย คือ
BP Solar, Kyocera, Shell Solar, Q-Cells และอื่นๆ ทำให้บริษัทฯ
มิได้เกิดภาวะพึ่งพิงการจัดซื้อจากบริษัทต่างประเทศรายใดรายหนึ่ง นอกจากนั้นบริษัทฯ
ยังสามารถตรวจสอบความเพียงพอของเซลล์แสงอาทิตย์และวัตถุดิบที่สำคัญ
และกำหนดระยะเวลาการจัดส่งที่แน่นอนได้ เช่นในโครงการโซลาร์โฮม บริษัทฯ
มีการกำหนดราคาและระยะเวลาการจัดส่งวัตถุดิบล่วงหน้าเป็นเวลานานถึง 14 เดือน
ส่งผลให้บริษัทฯ ไม่เคยเกิดปัญหาจากการขาดแคลนเซลล์แสงอาทิตย์
(รายละเอียดในการจัดหาผลิตภัณฑ์ ส่วนที่ 2 หน้า58)

(2) ความเสี่ยงจากการความผันผวนของราคาเซลล์แสงอาทิตย์
ราคาเซลล์แสงอาทิตย์มีแนวโน้มลดลงตลอดระยะเวลา 20
ปีที่ผ่านมาตามปริมาณการผลิตที่เพิ่มขึ้นในแต่ละปี อย่างไรก็ตามในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา (2545-2549)
ความต้องการเซลล์แสงอาทิตย์เพิ่มขึ้นโดยเฉลี่ยสูงถึงร้อยละ 30-40
ต่อปีทำให้เกิดภาวะตลาดมีความต้องการเซลล์แสงอาทิตย์มากกว่ากำลังผลิต
ส่งผลให้ราคาของเซลล์แสงอาทิตย์เพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่องตั้งแต่กลางปี 2547
(รายละเอียดในการจัดหาผลิตภัณฑ์ ส่วนที่ 2 หน้า 58) ซึ่งอาจทำให้บริษัทฯ
มีกำไรลดลงหรือขาดทุนจากต้นทุนวัตถุดิบที่สูงขึ้น

อย่างไรก็ตามบริษัทฯ ป้องกันความเสี่ยงโดยการจองซื้อและกำหนดราคาเซลล์แสงอาทิตย์ไว้ล่วงหน้า
ทำให้สามารถควบคุมต้นทุนวัตถุดิบได้ ทั้งนี้ในระยะยาว
ราคาของเซลล์แสงอาทิตย์มีแนวโน้มที่จะลดลง
เนื่องจากผู้ผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ชั้นนำของโลกหลายรายกำลังเพิ่มกำลังการผลิตเพื่อให้เพียงพอต่อความต้องการที่เพิ่มขึ้น

นอกจากนี้ ภายหลังจากที่บริษัทฯ เปิดโรงงานผลิตแผ่นเซลล์แสงอาทิตย์ในปี พ.ศ. 2550
จะทำให้วัตถุดิบหลักของบริษัทฯ เปลี่ยนจากแผ่นเซลล์แสงอาทิตย์เป็นแผ่นซิลิคอนเวเฟอร์ ดังนั้น
ความเสี่ยงของบริษัทฯ จะไปขึ้นอยู่กับความสามารถในการจัดหาแผ่นซิลิคอนเวเฟอร์ ซึ่งปัจจุบัน
ยังมีผู้ผลิตน้อยราย
อย่างไรก็ตามซัพพลายเออร์ปัจจุบันของบริษัทฯมีการผลิตและจำหน่ายทั้งแผ่นเซลล์แสงอาทิตย์และแผ่นซิลิคอนเวเฟอร์ด้วย

  1.1.5 ความเสี่ยงจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ

บริษัทฯ มีการนำเข้าวัตถุดิบบางชนิดจากต่างประเทศเพื่อนำมาประกอบเป็นแผงเซลล์แสงอาทิตย์
เช่น เซลล์แสงอาทิตย์ แผ่นพอลิเมอร์ชนิด EVA แผ่นป้องกันความชื้นด้านหลังแผง ฯลฯ เป็นต้น ใน
พ.ศ. 2548 มูลค่าการนำเข้าวัตถุดิบจากต่างประเทศคิดเป็นร้อยละ 80 ของต้นทุนค่าวัตถุดิบทั้งหมด
การเสนอราคาและการชำระเงินจะใช้เงินสกุลดอลลาร์สหรัฐเป็นหลัก
ในขณะที่รายได้จากการจำหน่ายสินค้าส่วนใหญ่ภายในประเทศเป็นเงินสกุลบาท
ทำให้บริษัทฯได้รับความเสี่ยงจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนในกรณีที่ค่าเงินสกุลดอลลาร์สหรัฐแข็งขึ้นเมื่อเทียบกับค่าเงินบาท

อย่างไรก็ตามบริษัทฯ
มีมาตรการเพื่อป้องกันความเสี่ยงจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศที่ใช้ในการสั่งซื้อวัตถุดิบด้วยการจองสินค้าและกำหนดราคาสินค้าล่วงหน้าสำหรับโครงการที่ประมูลได้
จากนั้นจึงทำการเปิดวงเงินเลตเตอร์ออฟเครดิต (L/C) เพื่อสั่งซื้อสินค้าจริงเป็นรายเดือน
และทำสัญญาซื้อเงินตราต่างประเทศล่วงหน้า (Forward Contract) เต็มจำนวนสำหรับแต่ละ
L/C ในช่วงที่อัตราแลกเปลี่ยนมีความผันผวนหรือมีแนวโน้มว่าค่าเงินบาทจะอ่อนค่าลง
ผลจากการดำเนินการตามมาตรการเช่นนี้ ส่งผลให้ในปี 2548
บริษัทมีกำไรจากอัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ เป็นเงิน 11.41 ล้านบาท

1.1.6 ความเสี่ยงจากโครงการก่อสร้างโรงงานผลิตเซลล์แสงอาทิตย์

ในปี พ.ศ. 2546 บริษัทฯ ได้ก่อสร้างโรงงานอาคารที่ 1
สำหรับการผลิตแผงเซลล์แสงอาทิตย์ที่ใหญ่ที่สุดในภูมิภาค
แผงเซลล์แสงอาทิตย์มาตรฐานของบริษัทมีลักษณะเป็นแผ่นกระจกขนาดประมาณ 150 ซม. X 66
ซม. มีกรอบอะลูมิเนียม ภายในแผงมีแผ่นเซลล์แสงอาทิตย์จำนวน 36 แผ่น
สามารถให้กำลังไฟฟ้าได้สูงสุดประมาณ 120 วัตต์ จัดว่าเป็นขั้นตอนการผลิตแผงขั้นสุดท้าย
(ขั้นตอนปลายน้ำ) ต่อมาหลังจากที่บริษัทฯ
ได้เข้าจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยในเดือนมีนาคม 2548
จึงได้ขยายการลงทุนไปสู่การผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ โดยในช่วงปี 2549 นี้
กำลังก่อสร้างโรงงานอาคารที่ 2
เพื่อผลิตเซลล์แสงอาทิตย์โดยใช้แผ่นผลึกซิลิคอนเวเฟอร์ที่มีขนาดประมาณ 15 ซม. X 15 ซม.
เป็นวัตถุดิบ โรงงานอาคารที่ 2
นี้จัดว่าเป็นการผลิตเซลล์แสงอาทิตย์แบบต้นน้ำที่ใช้เทคโนโลยีทันสมัยแห่งแรกในประเทศไทย
และเป็นโครงการขนาดใหญ่ที่ใช้เงินลงทุนประมาณ 1,102 ล้านบาท
ซึ่งทำให้เกิดความเสี่ยงในการบริหารจัดการโครงการ เช่น
อาจเกิดความล่าช้าในการดำเนินโครงการ หรือประสิทธิภาพการผลิต และการจัดหาแหล่งเงินทุน
ไม่เป็นไปตามที่วางแผนไว้ เนื่องจากที่ผ่านมาบริษัทฯยังไม่เคยมีประสบการณ์มาก่อน
ซึ่งจะส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อสถานะการเงินและผลการดำเนินงานของบริษัทฯ

ทั้งนี้ บริษัทฯได้บริหารจัดการความเสี่ยงดังกล่าว โดยบริษัทฯ ได้ว่าจ้างบริษัทฯ M+W Zander
(Thai) Ltd. (“M+W Zander”) เป็นผู้รับเหมาออกแบบ ก่อสร้างโรงงาน และบริษัทฯ
ได้สั่งซื้อเครื่องจักรจากบริษัท Centrotherm Co., Ltd. ประเทศเยอรมนี
ซึ่งเป็นผู้ผลิตเครื่องจักรสำหรับผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ที่มีชื่อเสียงที่สุดในโลก นอกจากนี้บริษัทฯ
ยังได้จัดหาบุคลากรผู้มีความเชี่ยวชาญด้านการผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ เช่น ศ.ดร.ดุสิต เครืองาม
ดร.ภาวัน สยามชัย มาเป็นผู้บริหารจัดการโครงการ อย่างไรก็ตาม
ยังมีความเสี่ยงที่อาจจะเกิดขึ้นดังต่อไปนี้คือ

  1.1.6.1 ความเสี่ยงที่บริษัท M+W Zander ไม่สามารถส่งมอบงานได้ตามกำหนดเวลา

  M+W Zander ตกลงส่งมอบโครงการให้กับบริษัทฯ ภายในเดือนเมษายนปี 2550 ดังนั้น บริษัทฯ
  จึงมีความเสี่ยงหากหาก M+W Zander
  ไม่สามารถส่งมอบงานตามข้อกำหนดได้ในระยะเวลาที่กำหนด
  ซึ่งจะส่งผลต่อผลการดำเนินงานของบริษัทฯอย่างมีนัยสำคัญ เนื่องจากบริษัทฯ
  มีต้นทุนทางการเงินเพิ่มขึ้น

  อย่างไรก็ตาม M+W Zander
  เป็นบริษัทที่มีประสบการณ์ในการออกแบบและก่อสร้างโรงงานผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ ตัวอย่าง เช่น
  โรงงาน Deutsche Cell ประเทศเยอรมนี
  ซึ่งเป็นโรงงานผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ที่มีกระบวนการผลิตเช่นเดียวกับโรงงานที่บริษัทฯ
  กำลังจะก่อสร้าง ซึ่งทำให้บริษัทฯเชื่อว่า M+W Zander
  จะสามารถส่งมอบงานได้ตามกำหนดเวลา ประกอบกับ M+W Zander
  จะต้องจัดส่งรายงานความคืบหน้าของการดำเนินโครงการให้บริษัทฯ ทุกเดือน
  ซึ่งทำให้บริษัทฯสามารถติดตามความคืบหน้าและแก้ไขปัญหาที่อาจเกิดขึ้นระหว่างการดำเนินโครงการได้อย่างทันท่วงที
  อันจะส่งผลให้โครงการสามารถเสร็จตามกำหนดเวลา

  นอกจากนี้บริษัท Centrotherm
  ซึ่งเป็นผู้ผลิตเครื่องจักรผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ที่ใหญ่ที่สุดในประเทศเยอรมนี
  ยังรับประกันประสิทธิภาพการผลิตเป็นระยะเวลา 1 ปี

  1.1.6.2 ความเสี่ยงจากความผันผวนของอัตราแลกเปลี่ยน

  เครื่องจักรหลักที่ใช้ในการผลิตเป็นเครื่องจักรใหม่ที่นำเข้าจากประเทศเยอรมนี
  ในการประมาณการค่าใช้จ่ายใช้อัตราการคำนวณเงินยูโรที่ 51.72 บาทต่อ 1 ยูโร ดังนั้น
  บริษัทฯอาจจะได้รับความเสี่ยงจากเงินลงทุนที่จะเพิ่มขึ้นหากค่าเงินบาทอ่อนค่าเมื่อเทียบกับเงินยูโร

  ในปัจจุบัน ณ มีนาคม 2549 ค่าเงินยูโรอ่อนค่าลงเหลือ 47.00 บาทต่อ 1 ยูโร
  ซึ่งส่งผลดีกับบริษัทฯ อย่างไรก็ดีบริษัทฯ
  ยังคงมีนโยบายที่จะทำสัญญาซื้อเงินตราต่างประเทศล่วงหน้า (Forward Contract)

  1.1.6.3 ความเสี่ยงจากโอกาสทางการตลาด

  เนื่องจากแผ่นเซลล์แสงอาทิตย์ที่บริษัทฯ จะผลิตเป็นผลิตภัณฑ์ใหม่ ทำให้บริษัทฯ
  อาจมีความเสี่ยงจากการที่ในประเทศไทยไม่มีตลาดรองรับผลิตภัณฑ์ดังกล่าว
  ซึ่งอาจจะทำให้แผ่นเซลล์ที่บริษัทฯ ผลิตได้ไม่สามารถจำหน่ายได้
  อันจะส่งผลกระทบต่อฐานะการเงินและผลการดำเนินงานของบริษัทฯอย่างมีนัยสำคัญ

  อย่างไรก็ตาม
  แผ่นเซลล์แสงอาทิตย์ที่ผลิตได้จะนำมาใช้ในการประกอบแผงเซลล์แสงอาทิตย์เพื่อขายให้กับตลาดภายในประเทศ
  ซึ่งความต้องการใช้ไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์มีแนวโน้มเติบโตอย่างก้าวกระโดด
  ประกอบกับความต้องการเซลล์แสงอาทิตย์ในตลาดโลกก็เติบโตอย่างต่อเนื่อง
  (รายละเอียดดูในภาวะและแนวโน้มอุตสาหกรรม ส่วนที่ 2 หน้า 34) ดังนั้น บริษัทฯ
  สามารถบริหารความเสี่ยงดังกล่าว โดยการจำหน่าย
  แผงเซลล์แสงอาทิตย์ที่ผลิตได้ให้กับตลาดในประเทศและต่างประเทศ
  (รายละเอียดดูในโครงการในอนาคต ส่วนที่ 2 หน้า 77)

1. 2 ความเสี่ยงจากปัจจัยภายนอก

1.2.1 ความเสี่ยงจากนโยบายพลังงานทดแทนของภาครัฐ

นโยบายสนับสนุนการใช้พลังงานทดแทนเป็นปัจจัยที่สำคัญที่มีผลต่อการเติบโตของอุตสาหกรรมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ในอนาคต
เนื่องจากนโยบายนี้ถือเป็นจุดเปลี่ยนแปลงตลาดหลักของพลังงานทดแทน
จากภาครัฐบาลสู่การกระตุ้นให้ภาคเอกชนหันมาให้ความสำคัญกับการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานทดแทนมากยิ่งขึ้น
ในปัจจุบันนี้ภาครัฐกำลังส่งเสริมนโยบายสนับสนุนพลังงานทดแทนเพื่อการผลิตไฟฟ้าอย่างจริงจัง
โดยเมื่อปี 2546
รัฐบาลได้มีการประกาศนโยบายการสนับสนุนพลังงานทดแทนเป็นส่วนหนึ่งของวาระแห่งชาติในการประชุมยุทธศาสตร์พลังงาน
ครั้งที่ 1 ซึ่งมีการกำหนดเป้าหมายให้มีการใช้พลังงานทดแทนเพื่อการผลิตไฟฟ้าเป็นร้อยละ 6
ของกำลังการติดตั้งโรงไฟฟ้าทั้งประเทศ ภายในปี 2554
อย่างไรก็ตามนโยบายดังกล่าวยังมีความไม่ชัดเจนในทางปฏิบัติ เช่น
ยังไม่มีการกำหนดอัตราการรับซื้อไฟฟ้าจากเอกชนที่ผลิตไฟฟ้าจากพลังงานทดแทนที่จูงใจในการลงทุน
และยังไม่มีแผนสนับสนุนที่ชัดเจนในการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานทดแทนให้ได้ตามเป้าหมายภายในปี
2554 ซึ่งอาจชะลอการลงทุนของภาคเอกชนในการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานทดแทน

อย่างไรก็ตามจากภาวะราคาน้ำมันในปัจจุบันทำให้รัฐบาลไทยตระหนักดีถึงความสำคัญของการพัฒนาพลังงานทดแทนว่ามีความจำเป็นและเร่งด่วน
การส่งเสริมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานทดแทนได้รับการสนับสนุนอย่างจริงจังมาโดยตลอดในรูปของการส่งเสริมการวิจัยที่เกี่ยวข้อง
และการประกาศโครงการรับซื้อไฟฟ้าจากผู้ผลิตไฟฟ้าจากพลังงานทดแทนขนาดเล็กมาก (VSPP)
เป็นต้น และในเดือนกรกฎาคม 2547 ที่ผ่านมา
ที่ประชุมคณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติได้กำหนดระเบียบบังคับ Renewable Portfolio
Standard (RPS)
ซึ่งหมายถึงการกำหนดให้โรงไฟฟ้าที่จะก่อสร้างใหม่ต้องผลิตไฟฟ้าจากพลังงานทดแทน
ในสัดส่วนร้อยละ 5 ซึ่งจะทำให้ภายใน พ.ศ. 2554
ประเทศไทยจะมีการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียนตามมาตรการ RPS จำนวน 140 เมกะวัตต์
และเมื่อรวมมาตรการอื่นๆ เข้าด้วยกัน
มีเป้าหมายการใช้พลังงานจากเซลล์แสงอาทิตย์ในการผลิตไฟฟ้าจำนวน 250 เมกะวัตต์ ภายในปี
พ.ศ. 2555

ล่าสุดเมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน พ.ศ. 2548
คณะรัฐมนตรีได้แต่งตั้งคณะกรรมการกำกับดูแลกิจการไฟฟ้า โดยมีหน้าที่จัดทำร่างระเบียบ RPS
เสนอให้คณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติอนุมัติ
และมีหน้าที่กำหนดสัดส่วนพลังงานไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียน
(รายละเอียดในภาวะและแนวโน้มอุตสาหกรรม ส่วนที่ 2 หน้า 49)

1.2.2 ความเสี่ยงจากการเลือกใช้ชนิดของพลังงานทดแทน

แม้ว่ารัฐบาลจะมีนโยบายในการส่งเสริมการใช้พลังงานทดแทนในการผลิตไฟฟ้า
แต่พลังงานทดแทนที่สามารถนำไปใช้ผลิตไฟฟ้าก็ยังมีหลายเทคโนโลยี เช่น ชีวมวล ก๊าซชีวภาพ
แสงอาทิตย์ แหล่งน้ำขนาดเล็ก ลม ขยะ ฯลฯ ดังนั้น
การเลือกใช้ชนิดพลังงานทดแทนเพื่อการผลิตไฟฟ้าสามารถส่งผลกระทบต่อตลาดของเซลล์แสงอาทิตย์และทำให้เกิดความเสี่ยงในด้านการตลาดของเซลล์แสงอาทิตย์ได้

แนวทางหรือปรัชญาในการส่งเสริมการใช้พลังงานทดแทนเพื่อการผลิตไฟฟ้าในประเทศไทยของกระทรวงพลังงาน
จะพบว่า มีหลายประเด็นที่เอื้อต่อการให้ความสำคัญของเซลล์แสงอาทิตย์ตามที่แสดงในตาราง

ตาราง 1.2 เงื่อนไขของการส่งเสริมการใช้พลังงานทดแทนเพื่อผลิตไฟฟ้าของกระทรวงพลังงาน
และลักษณะเด่นของการผลิตไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์

+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | เงื่อนไขแ        | เซลล์แส | ชีวมวล | ก๊า     | พล    | ลม    | ขยะ |
|   | ละประเด็นพิจารณา | งอาทิตย์ |       | ซชีวภาพ | ังน้ำขน |       |     |
|   |                |        |       |        | าดเล็ก |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | เป็นพลังงานท     | ใช่     | ใช่    | ใช่     | ใช่    | ใช่    | ใช่  |
|   | ี่จัดหาได้ในประเทศ |        |       |        |       |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ศักยภ           | มากที่สุด | มาก   | น้อย    | น้อย   | น้อย   | ป   |
|   | าพที่จะผลิตไฟฟ้าได้ |        |       |        |       |       | านก |
|   |                |        |       |        |       |       | ลาง |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ท              | ท      | ไม่ทุก  | ไม่ท    | ไม่ทุก  | ไม่ทุก  | ท   |
|   | ำเลการติดตั้งระบบ | ุกจังหวัด | จังหวัด | ุกจังหวัด | จังหวัด | จังหวัด | ุกจัง |
|   |                |        |       |        |       |       | หวัด |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ปัญหาด้านวัตถุดิบ   | ซิลิคอ   | ราค   | ร      | แหล่งน | ลม    | ขย  |
|   |                | นเป็นธา | าสูงขึ้น | าคากำห | ้ำมีน้อย | มีความ | ะสำ |
|   |                | ตุที่มีมาก | อย่างร | นดไมได้ |       | เร็วต่ำ | หรับ |
|   |                |        | วดเร็ว | เ      |       | แล    | ผลิต |
|   |                |        |       | พราะต้อ |       | ะไม่สม | ไฟฟ |
|   |                |        |       | งใช้ก๊าซ |       | ่ำเสมอ | ้ามีค |
|   |                |        |       | ที่เกิดจา |       |       | ุณภา |
|   |                |        |       | กการหม |       |       | พต่ำ |
|   |                |        |       | ักน้ำเสีย |       |       |     |
|   |                |        |       | หร     |       |       |     |
|   |                |        |       | ือมูลสัตว์ |       |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ความสะอาด      | สะ     | มีฝุ่น   | มี ก๊าซ  |       | มีเ    | มีก  |
|   | และการเป       | อาดที่สุด | มีควัน  | CO₂    |       | สียงดัง | ลิ่นเ |
|   | ็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม |        | มี ก๊าซ |        |       |       | หม็น |
|   |                |        | CO₂   |        |       | มีเงา  | จาก |
|   |                |        |       |        |       | เกะกะ | ขยะ |
|   |                |        |       |        |       | สายตา |     |
|   |                |        |       |        |       |       | มี   |
|   |                |        |       |        |       |       | ก๊าซ |
|   |                |        |       |        |       |       | CO₂ |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | การล           | ใช่     | ใช่    | ใช่     | ใช่    | ใช่    | ไ   |
|   | ดการปลดปล่อยก๊าซ |        |       |        |       |       | ม่แน่ |
|   | CO₂            |        |       |        |       |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ความสามาร      | ส่งออก  | ส่งออ  | ส่งอ    | ส่งออ  | ส่งออ  | ส่งอ |
|   | ถในการส่งออกไปจ | ระบบเซ | กไม่ได้ | อกไม่ได้ | กไม่ได้ | กไม่ได้ | อกไ |
|   | ำหน่ายต่างประเทศ | ลล์แสงอ |       |        |       |       | ม่ได้ |
|   |                | าทิตย์ได้ |       |        |       |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | การสร้างแรงงาน  | จำนวน  | น้อย   | น้อย    | น้อย   | น้อย   | น้อย |
|   |                | มากทีสุด |       |        |       |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ค              | ผ      | ไม่สาม | ไ      | ไม่สาม | ไม่สาม | ไ   |
|   | วามสามารถในการ | ลิตเซลล์ | ารถผล | ม่สามาร | ารถผล | ารถผล | ม่สา |
|   | ผลิตเครื่องกำเนิดไ | ผล     | ิตเครื่อ | ถผลิตเค | ิตเครื่อ | ิตเครื่อ | มาร |
|   | ฟฟ้าเองในประเทศ | ิตแผงได้ | งกำเน | รื่องกำเ | งกำเน | งกำเน | ถผล |
|   |                |        | ิดไฟฟ้า | นิดไฟฟ้า | ิดไฟฟ้า | ิดไฟฟ้า | ิตเค |
|   |                |        |       |        |       |       | รื่อง |
|   |                |        |       |        |       |       | กำเ |
|   |                |        |       |        |       |       | นิดไ |
|   |                |        |       |        |       |       | ฟฟ้า |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | การลงทุนครั้งแรก  | สูงที่สุด  | สูง    | สูง     | สูง    | สูง    | สูง  |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ช่วยตัดคว        | ใช่     | ใช่    | ใช่     | ใช่    | ไม่ใช่  | ใช่  |
|   | ามต้องการไฟฟ้าสูง |        |       |        |       |       |     |
|   | สุดในเวลาเที่ยงวัน |        |       |        |       |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ช่วยลดการต      | ใช่     | ไม่ใช่  | ไม่ใช่   | ไม่ใช่  | ไม่ใช่  | ไ   |
|   | ้องก่อสร้างระบบสา |        |       |        |       |       | ม่ใช่ |
|   | ยส่งไฟฟ้าแรงดันสูง |        |       |        |       |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ช่วยลดก         | ใช่     | ไม่ใช่  | ไม่ใช่   | ไม่ใช่  | ไม่ใช่  | ไ   |
|   | ารสูญเสียพลังงานไ |        |       |        |       |       | ม่ใช่ |
|   | ฟฟ้าในระบบสายส่ง |        |       |        |       |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ความส          | ใช่     | ไม่ใช่  | ไม่ใช่   | ไม่ใช่  | ไม่ใช่  | ไ   |
|   | ามารถในการติดตั้ง |        |       |        |       |       | ม่ใช่ |
|   | ห              |        |       |        |       |       |     |
|   | รือก่อสร้างในเมือง |        |       |        |       |       |     |
|   | ใกล้ผู้ใช้ไฟฟ้า     |        |       |        |       |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | การลดลงของ     | ใช่     | ไม่ใช่  | ไม่ใช่   | ไม่ใช่  | ไม่ใช่  | ไ   |
|   | เงินลงทุนในแต่ละปี |        |       |        |       |       | ม่ใช่ |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | ล              | ใช่     | ไม่ใช่  | ไม่ใช่   | ใช่    | ใช่    | ไ   |
|   | ดการปลดปล่อยก๊าซ |        |       |        |       |       | ม่ใช่ |
|   | SO_(x), NO_(x) |        |       |        |       |       |     |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | การช่วยแก้ไขปัญห  | ใช่     | ไม่ใช่  | ไม่ใช่   | ไม่ใช่  | ไม่ใช่  | ไ   |
|   | าพลังงานระยะยาว |        |       |        |       |       | ม่ใช่ |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+
|   | การช่วยส        | มากที่สุด | ปา    | น้อย    | น้อย   | น้อย   | ป   |
|   | ร้างวงจรเศรษฐกิจ |        | นกลาง |        |       |       | านป |
|   |                |        |       |        |       |       | ลาง |
+---+----------------+--------+-------+--------+-------+-------+-----+

จากลักษณะเด่นต่างๆ ที่แสดงในตารางข้างต้น
ทำให้การผลิตไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์เป็นเทคโนโลยีที่กระทรวงพลังงานให้ความสำคัญและต้องส่งเสริมอย่างต่อเนื่อง

ปัจจัยที่เป็นตัวกำหนดการเลือกใช้ชนิดของพลังงานทดแทนขึ้นอยู่กับศักยภาพของพลังงานและต้นทุนในการจัดหา
พลังงานแสงอาทิตย์จัดเป็นพลังงานที่มีศักยภาพสูงมาก เมื่อเปรียบเทียบกับพลังงานจากลม จากน้ำ
และจากชีวมวล เนื่องจากประเทศไทยเป็นประเทศที่ตั้งอยู่ในบริเวณเส้นศูนย์สูตร
มีความสามารถในการนำพลังงานแสงอาทิตย์มาใช้ในการผลิตไฟฟ้ามากกว่าประเทศในสหภาพยุโรปถึงร้อยละ
100 ไม่มีต้นทุนของวัตถุดิบ ไม่มีผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม
สามารถขยายขนาดกำลังการผลิตให้มีขนาดใหญ่ได้โดยไม่มีข้อจำกัด ถ้ามีพื้นที่รองรับเพียงพอ
นอกจากนั้นต้นทุนการผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ในปัจจุบันสูงกว่าอัตราค่าไฟฟ้าของการไฟฟ้านครหลวงเพียงร้อยละ
40 และมีแนวโน้มว่าจะลดต่ำลงเรื่อยๆ จากปริมาณการใช้งานที่เพิ่มมากขึ้น
จนมีราคาต่ำกว่าต้นทุนค่าไฟฟ้าภายในอีก 15 ปีข้างหน้า
(รายละเอียดในภาวะและแนวโน้มอุตสาหกรรม ส่วนที่ 2 หน้า 51)
ซึ่งทำให้ต้นทุนพลังงานแสงอาทิตย์สามารถแข่งขันในเชิงพาณิชย์ได้เป็นอย่างดี

  1.2.3 ความเสี่ยงจากการเข้ามาในอุตสาหกรรมของคู่แข่งขันรายใหม่

ในปัจจุบันรัฐบาลมีนโยบายให้การสนับสนุนการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์อย่างเต็มที่
(รายละเอียด ภาวะและแนวโน้มอุตสาหกรรม ส่วนที่ 2 หน้า 40)
โอกาสทางการตลาดที่เกิดขึ้นสามารถดึงดูดผู้ที่สนใจทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศให้เข้ามาลงทุนในอุตสาหกรรมการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์ได้เป็นอย่างดี
ซึ่งบริษัทที่เข้ามาใหม่อาจชิงส่วนแบ่งทางการตลาด
และอาจจะกระทบต่ออัตราการเติบโตของรายได้ของบริษัทฯในอนาคต

การเข้ามาในอุตสาหกรรมของคู่แข่งขันรายใหม่ แบ่งได้เป็น 2 ลักษณะ คือ

(1) คู่แข่งที่ดำเนินธุรกิจผลิตแผงเซลล์แสงอาทิตย์ มีโอกาสเข้ามาในธุรกิจสูง
เนื่องจากมีการลงทุนไม่สูงมากและตลาดกำลังขยายตัวอย่างรวดเร็ว ผู้ที่จะเข้ามาในธุรกิจจะมี 2
ส่วนคือบริษัทในประเทศไทย
และบริษัทที่มีฐานการผลิตในต่างประเทศและต้องการเข้ามาลงทุนในประเทศไทยซึ่งบริษัทเหล่านี้จะมีความพร้อมทางด้านเทคโนโยลีและการจัดหาวัตถุดิบ
อย่างไรก็ตามปัจจัยความสำเร็จของธุรกิจคือความพร้อมในด้านการตลาด
การสร้างความเชื่อถือให้แก่ลูกค้า และการควบคุมต้นทุนในการติดตั้งระบบ
จากประสบการณ์ในการดำเนินงานมากว่า 20 ปี ทำให้บริษัทฯมีความได้เปรียบสูงในการแข่งขัน
เนื่องจากมีความเชี่ยวชาญในการติดตั้งระบบในท้องถิ่นธุรกันดาร
มีทีมงานที่ชำนาญพื้นที่ติดตั้งทั่วประเทศถึง 24 ทีม เป็นหนึ่งใน 5
รายของประเทศไทยที่มีโรงงานผลิตแผงเซลล์แสงอาทิตย์
มีความสัมพันธ์อันดีกับซัพพลายเออร์และลูกค้า
ได้รับความไว้วางใจจากภาครัฐให้เป็นผู้ผลิตและติดตั้งระบบการผลิตไฟฟ้าสำหรับครัวเรือนชนบทห่างไกล
ในครัวเรือนจากพลังงานแสงอาทิตย์ถึง 2 กลุ่มงาน คิดเป็นจำนวน 54,400 ครัวเรือน หรือร้อยละ
35.56 ของจำนวนครัวเรือนทั้งหมดในโครงการโซลาร์โฮม
อีกทั้งเป็นผู้ผลิตแผงเซลล์แสงอาทิตย์ให้กับกลุ่มผู้รับเหมาในโครงการโซลาร์โฮมอีก 3 กลุ่ม
คิดเป็นจำนวนแผงเซลล์แสงอาทิตย์รวม 55,023 แผง
แสดงให้เห็นว่าบริษัทฯมีศักยภาพในการแข่งขันโดดเด่นเหนือกว่าคู่แข่งขันรายอื่นๆ
นอกจากนั้นในปัจจุบันคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนยกเลิกนโยบายการส่งเสริมอุตสาหกรรมการผลิตแผงเซลล์แสงอาทิตย์
ทำให้คู่แข่งที่จะสร้างโรงงานผลิต
โดยใช้วัตถุดิบเป็นเซลล์แสงอาทิตย์จากต่างประเทศเกิดความเสียเปรียบในด้านต้นทุนและภาษี
ในขณะที่บริษัทฯได้รับการยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคลตามบัตรส่งเสริมการลงทุนจนถึงปี 2554

(2) คู่แข่งที่จะสร้างโรงงานผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ในอนาคต
มีโอกาสเข้ามาในธุรกิจได้เช่นเดียวกันเนื่องจากในปัจจุบันรัฐบาลมีการสนับสนุนการผลิตเซลล์แสงอาทิตย์ตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ
อย่างไรก็ตามการลงทุนมีต้นทุนที่สูง
เทคโนโลยีมีความซับซ้อนมากกว่าการประกอบแผงเซลล์แสงอาทิตย์มาก
ผู้ที่จะเข้ามาในอุตสาหกรรมต้องมีการเตรียมตัวเป็นระยะเวลานาน
ในขณะที่บริษัทฯมีความพร้อมทั้งด้านการเตรียมเทคโนโลยีบุคลากร และเงินทุนในการดำเนินงาน
การเข้าสู่ธุรกิจเป็นรายแรกจะทำให้บริษัทฯมีความได้เปรียบในด้านการตลาดเหนือกว่าคู่แข่งรายอื่นๆ

1.3 ความเสี่ยงด้านการบริหารการจัดการ

1.3.1 ความเสี่ยงด้านการบริหารงานที่พึ่งพิงผู้บริหาร

เนื่องจากนางสาววันดี กุญชรยาคง ซึ่งเป็นประธานเจ้าหน้าที่บริหารของบริษัทฯ
เป็นผู้มีประสบการณ์ในธุรกิจการให้บริการออกแบบและติดตั้งระบบการผลิตไฟฟ้าจากพลังงานแสงอาทิตย์มาเป็นเวลานาน
และเป็นผู้ก่อตั้งบริษัทฯ ซึ่งมีหน้าที่โดยตรงในการกำหนดนโยบาย ทิศทาง และการตลาดของบริษัทฯ
ดังนั้น หากบริษัทฯ มีการเปลี่ยนแปลงผู้บริหารดังกล่าว
อาจจะทำให้บริษัทฯประสบปัญหาในการดำเนินธุรกิจในอนาคต

ปัจจุบันบริษัทฯ ได้มีการจัดโครงสร้างองค์กรใหม่ โดยมีการแต่งตั้งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ
รวมทั้งเชิญผู้บริหารที่มีประสบการณ์ มีความชำนาญ และเป็นที่ยอมรับในอุตสาหกรรม เช่น ศ. ดร.
ดุสิต เครืองาม และ ดร. ภาวัน สยามชัย และได้มีการกระจายอำนาจในการจัดการงานด้านต่างๆ
ให้กับผู้บริหารในระดับรอง ให้มีส่วนร่วมในการตัดสินใจและกำหนดทิศทางของบริษัทฯ
และมีการแบ่งความรับผิดชอบเป็นฝ่ายต่างๆ อย่างชัดเจน เช่น ฝ่ายการตลาดและการขาย ฝ่ายผลิต
ฝ่ายจัดซื้อ เป็นต้น นอกจากนั้นบริษัทฯ กำลังดำเนินการเพิ่มประสิทธิภาพองค์กรโดยการให้บริษัทฯ
ที่ปรึกษาเข้ามาช่วยพัฒนาบุคลากร และระบบสารสนเทศสำหรับการบริหารจัดการ