3. การประกอบธุรกิจของแต่ละสายผลิตภัณฑ์

3.1 ลักษณะผลิตภัณฑ์

 บริษัท อาหารสยาม จำกัด (มหาชน) ดำเนินธุรกิจอุตสาหกรรมเกษตร ประเภทแปรรูปสินค้าเกษตร เช่น สับปะรดและผลไม้ตามฤดูกาลต่าง ๆ เช่น เงาะ มะม่วง มะละกอ และฝรั่ง เป็นต้น ผลิตภัณฑ์ที่บริษัทผลิต ได้แก่

1.  สับปะรดกระป๋องชนิดต่าง ๆ

2.  ผลไม้กระป๋องตามฤดูกาล ได้แก่ เงาะ เงาะสอดไส้สับปะรด ผลไม้รวมในน้ำเชื่อม
    มะม่วงชิ้นในน้ำเชื่อม บรรจุกระป๋อง เป็นต้น

3.  ผลิตภัณฑ์อื่นจากสับปะรด เช่น

    1.  น้ำสับปะรดบรรจุกระป๋อง

    2.  น้ำสับปะรดชนิดเข้มข้นบรรจุในถุงปลอดเชื้อ

    3.  น้ำสับปะรดชนิดเข้มข้นประเภทแช่เยือกแข็ง

    4.  สับปะรดชิ้นละเอียดสำหรับทำอาหารประเภทต่าง ๆ บรรจุในถุงปลอดเชื้อ

    5.  เปลือกสับปะรดทำเป็นอาหารสัตว์

4.  ผลิตภัณฑ์ว่านหางจระเข้ในถุงปลอดเชื้อ

5.  ข้าวโพดหวานบรรจุกระป๋อง

ผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ ของบริษัท ผลิตภายใต้เครื่องหมายการค้าของบริษัท
และตามคำสั่งซื้อของลูกค้าทั้งภายในประเทศและต่างประเทศ

1.  การตลาดและภาวะการแข่งขัน

1.  นโยบายและการตลาด

1.  กลยุทธ์ทางการตลาด

บริษัทมีนโยบายที่จะผลิตผลิตภัณฑ์ให้ได้คุณตามมาตรฐานสากลและตามมาตรฐานที่ลูกค้าต้องการ
ส่งมอบสินค้าให้ตรงตามกำหนดเวลา รวมถึงการบริการด้านอื่น ๆ
เพื่อให้เกิดความพึงพอใจสูงสุดแก่ลูกค้า

- นโยบายทางด้านการผลิต

  บริษัทมีการปรับปรุงกระบวนการผลิตอยู่ตลอดเวลา เพื่อให้การผลิตมีความยืดหยุ่น
  และมีประสิทธิภาพสูงสุด เป็นผลิตภัณฑ์ที่มีคุณภาพ และตรงตามความต้องการของลูกค้า ทั้งนี้
  บริษัทมีแผนพัฒนาและเพิ่มกำลังการผลิต เพื่อสนองตอบต่อความต้องการของลูกค้าได้ทันท่วงที
  อีกทั้งมีการพัฒนาผลิตภัณฑ์ใหม่ ๆ เพื่อขยายตลาด
  และเพิ่มฐานลูกค้าซึ่งจะส่งผลให้รายได้ของบริษัทเพิ่มขึ้นในอนาคต

- นโยบายด้านวัตถุดิบ

  - การปรับปรุงคุณภาพดิน

  โดยการปรับปรุงคุณภาพของดินทั้งในส่วนของไร่บริษัท และให้คำแนะนำแก่เกษตร- กรลูกไร่
  เพื่อให้ได้คุณภาพและผลผลิตต่อไร่สูงขึ้น

  - การปรับปรุงคุณภาพวัตถุดิบ

  บริษัทมีนโยบายปรับปรุงคุณภาพวัตถุดิบให้ดีขึ้น
  ทั้งในส่วนวัตถุดิบจากไร่บริษัทและจากเกษตรกรที่ทำสัญญาส่งวัตถุดิบให้กับบริษัท (Contract
  Farming) อันจะทำให้ผลผลิตโดยรวมต่อไร่สูงขึ้น ทั้งนี้
  บริษัทได้มีการวางแผนการเพาะปลูกเพื่อให้ได้ผลผลิตตรงกับระยะเวลาที่บริษัทต้องการ
  และสอดคล้องกับความต้องการของลูกค้า

 - นโยบายด้านการจัดการ

  บริษัทมีมาตรฐานด้านการบริหารการจัดการ การจัดการดูแลเกี่ยวกับระบบการทำงาน
  สุขอนามัยของพนักงาน และสิ่งแวดล้อมในการทำงานในระดับสากล มีการพัฒนาระบบสารสนเทศ
  การนำเทคโนโลยีใหม่ ๆ มาใช้ เพื่อให้การติดต่อสื่อสาร การบริการลูกค้ามีประสิทธิภาพสูงยิ่งขึ้น

- นโยบายด้านคุณภาพผลิตภัณฑ์

  เพื่อให้ผลิตภัณฑ์ของบริษัทมีคุณภาพเป็นไปมาตรฐานสากล ตรงตามความต้องการของลูกค้า
  จากพฤติกรรมการบริโภคของตลาดที่เปลี่ยนแปลงไป
  โดยผู้บริโภคหันมาสนใจสุขภาพและคุณภาพสินค้าอุปโภคบริโภคมากขึ้น ดังนั้น
  วัตถุดิบและผลิตภัณฑ์ของบริษัท
  จึงต้องผ่านขั้นตอนการผลิตที่ได้มาตรฐานและผ่านการตรวจสอบคุณภาพอันเข้มงวดจากฝ่ายประกันคุณภาพของบริษัท
  เพื่อให้เกิดความมั่นใจ และความไว้วางใจจากลูกค้า

2. ลักษณะของลูกค้า

  ผลิตภัณฑ์ของบริษัทได้ส่งออกไปจำหน่ายยังต่างประเทศเป็นส่วนใหญ่ ซึ่งสามารถแบ่ง

ประเภทของลูกค้า ได้ดังนี้

2.1 ลูกค้าในประเทศ

  บริษัทผลิตผลิตภัณฑ์ให้แก่ดิสเคาน์สโตร์ 2 แห่ง คือ ห้างคาร์ฟูร์ และห้างเทสโก้-

โลตัสประมาณร้อยละ 4 ภายใต้เครื่องหมายการค้าดังนี้

- House Brand ได้แก่

-   ตราคาร์ฟูร์ (Carrefour Brand) ผลิตเพื่อขายแก่ห้างคาร์ฟูร์

-   ตราซุปเปอร์เซฟ (Super Save Brand) ผลิตเพื่อขายแก่ห้างเทสโก้-โลตัส

-   Fighting Brand

-   ตราโกลเด้นดิลิเชียส (Golden Deliciouz Brand) ผลิตเพื่อขายแก่ห้างคาร์ฟูร์

  2.2 ลูกค้าต่างประเทศ

  ผลิตภัณฑ์ของบริษัทส่งออกไปจำหน่ายยังต่างประเทศทั่วโลกร้อยละ96 ของผลิต

ภัณฑ์ที่บริษัทจัดจำหน่าย โดยผ่านตัวแทนจำหน่ายหรือผู้นำเข้าในประเทศต่าง ๆ
ซึ่งส่วนใหญ่จะเป็นลูกค้าที่มีความสัมพันธ์กับบริษัทมาเป็นระยะเวลานานอย่างต่อเนื่อง

ตารางที่ 1 แสดงมูลค่าการขายให้แก่ลูกค้า 10 อันดับแรก

+-----------+------------------------------------+--------------------+
| ปี         | มูลค่า (เหรียญสหรัฐฯ)                  | ร้อยละ              |
+-----------+------------------------------------+--------------------+
| 2545      | 27,880,392                         | 69                 |
|           |                                    |                    |
| 2544      | 23,984,102                         | 72                 |
|           |                                    |                    |
| 2543      | 23,481,249                         | 73                 |
+-----------+------------------------------------+--------------------+

3. การจำหน่ายและช่องทางการจำหน่าย

ในปี พ.ศ. 2544 บริษัทจำหน่ายผลิตภัณฑ์ในประเทศเพียงร้อยละ 4
และจำหน่ายผลิตภัณฑ์ออกสู่ต่างประเทศร้อยละ 96 ดังนี้

3.1 การจำหน่ายผลิตภัณฑ์ในประเทศ

จำหน่ายผลิตภัณฑ์ผ่านห้างคาร์ฟูร์และห้างเทสโก้-โลตัส

3.2 การจำหน่ายผลิตภัณฑ์ต่างประเทศ

สัดส่วนตลาดการส่งออก ดังนี้

ตารางที่ 2 แสดงสัดส่วนตลาดส่งออก

+------------------------------------+---------------------------------+
| ทวีป                                | สัดส่วนการส่งออก                   |
|                                    |                                 |
|                                    | (ร้อยละ)                         |
+------------------------------------+---------------------------------+
| อเมริกาเหนือ                         | 35.00                           |
|                                    |                                 |
| ยุโรป                               | 40.00                           |
|                                    |                                 |
| เอเชีย                              | 15.00                           |
|                                    |                                 |
| ตะวันออกกลางและอื่นๆ                  | 10.00                           |
+------------------------------------+---------------------------------+
| รวม                                | 100.00                          |
+------------------------------------+---------------------------------+

ข.) สภาพการแข่งขันภายในอุตสาหกรรม

1. การแข่งขัน

สับปะรดกระป๋องจากประเทศไทยครองส่วนแบ่งเป็นอันดับ 1 ของโลก
แต่ปัจจุบันประเทศไทยถูกมาตรการทางภาษี ดังนี้

1.  สหรัฐอเมริกาใช้มาตรการตอบโต้การทุ่มตลาดกับประเทศไทย โดยการเรียกเก็บภาษีทุ่มตลาด
    (Anti Dumping)

2.  สหภาพยุโรปตัดสิทธิพิเศษทางการศุลกากร (GSP) ที่เคยให้กับไทย

3.  ออสเตรเลียเรียกเก็บภาษีตอบโต้การทุ่มตลาดจากประเทศไทย

มาตรการทางภาษีข้างต้นเป็นมาตรการเลือกกระทำต่อประเทศไทย
ทำให้ต้นทุนการนำเข้าสินค้าจากไทยสูงกว่าประเทศคู่แข่ง เช่น ฟิลิปปินส์ และอินโดนีเซีย
อย่างไรก็ตาม ประเทศไทยยังคงเป็นผู้นำในด้านการผลิต
โดยมีส่วนแบ่งในตลาดโลกมากเป็นอันดับหนึ่งมาโดยตลอด
และยังคงสามารถเป็นผู้ผลิตรายใหญ่ได้อีกต่อไป

2.  สถานภาพและศักยภาพในการแข่งขันของบริษัท

  ~~ส~~ภาวะการผลิตและการตลาดในช่วงที่ผ่านมา ดังนี้

2.  2.1 ปริมาณวัตถุดิบโดยรวมทั้งประเทศในปี 2545 ลดลง
    แต่บริษัทยังสามารถจัดหาวัตถุดิบได้มากขึ้นเมื่อเทียบกับปี 2544

  2.2 ในด้านการตลาด มีมูลค่าเพิ่มขึ้น เนื่องจากราคาวัตถุดิบสูงขึ้น จึงขายในราคาที่สูงขึ้น

  และมีการส่งออกมากขึ้น

แนวโน้มตลาดในอนาคต

การแข่งขันจะเพิ่มความรุนแรงมากขึ้น เนื่องจาก

1.  การเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญของผู้ประกอบการรายใหม่
    ในขณะที่ระบบการจัดการวัตถุดิบยังไม่สอดคล้องกับความต้องการของผู้ประกอบการ

2.  การกีดกันทางการค้าจากประเทศผู้ซื้อทางด้าน NTB (Non Trade
    Barrier)รวมถึงการร่วมกลุ่มจัดซื้อเพื่อเพิ่มอำนาจการต่อรองราคา

3.  ความไม่แน่นอนของแนวโน้มเศรษฐกิจโลก โดยหากเกิดภาวะสงความ
    อาจส่งผลกระทบทางลบต่อการส่งออก

4.  ราคาน้ำมันที่ผันผวน จะมีผลกระทบต่อต้นทุนการผลิต และการขนส่ง

3.3 การจัดหาผลิตภัณฑ์

(1) กำลังการผลิตรวม

กำลังการผลิตและปริมาณการผลิตผลไม้กระป๋อง

2545 2544 2543

กำลังการผลิต (พันหีบมาตรฐาน) 5,500 5,500 5,500 

ปริมาณการผลิตจริง (พันหีบมาตรฐาน) 3,372 3,411 4,030

อัตราการใช้กำลังการผลิต 61.30 62.02 73.27

อัตราการเพิ่มของปริมาณการผลิต (1.16) (15.35) 2.49%

จำนวนคนงาน (คน) 1,507 1,456 1,719

กำลังการผลิตและปริมาณการผลิตน้ำเข้มข้น

2545 2544 2543

กำลังการผลิต (ตัน) 17,500 17,500 17,500

ปริมาณการผลิตจริง (ตัน) 10,489 9,300 10,516

อัตราการใช้กำลังการผลิต 59.93 53.14 60.09

อัตราการเพิ่มของปริมาณการผลิต 12.77 (11.57) (7.85)%

วัตถุดิบและผู้จำหน่ายวัตถุดิบ

บริษัทจัดหาวัตถุดิบและวัสดุที่ใช้ในการผลิต ทั้งจากภายในและต่างประเทศ
โดยเป็นวัตถุดิบในประเทศประมาณร้อยละ 98 เช่น สับปะรด ผลไม้ต่าง ๆ
แผ่นเหล็กวิลาศเคลือบดีบุก (Tinplate) เพื่อผลิตกระป๋อง ส่วนที่เหลือร้อยละ 2 เป็นการนำเข้า
เช่น ถุงปลอดเชื้อ เป็นต้น

  (ข)_ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม

อุตสาหกรรมการผลิตสับปะรดบรรจุในภาชนะปิดผนึก จะมีน้ำเสียที่เกิดจากกระบวนการผลิต
ซึ่งผู้ประกอบการจะต้องปฏิบัติให้เป็นไปตามข้อกำหนดของกรมโรงงาน กระทรวงอุตสาหกรรม
ที่กำหนดค่า Biochemical Oxygen Demand (B O D)
หรือค่าของปริมาณออกซิเจนที่จุลินทรีย์ต้องการใช้ในการย่อยสลายสารอินทรีย์ที่อยู่ในน้ำ
ต้องมีค่าไม่เกิน 20 มิลลิกรัมต่อลิตร ค่า Chemical Oxygen Demand (C O D) ไม่เกิน 120
มิลลิกรัมต่อลิตร

บริษัทมีมาตรการบำบัดน้ำทิ้งของโรงงาน โดยวิธีธรรมชาติ (Waste Stabilization Pond)
โดยใช้ที่ดินประมาณ 180 ไร่ ขุดเป็นบ่อจำนวน 11 บ่อ สามารถบำบัดน้ำเสียได้วันละ 2,500
ลูกบาศก์เมตร บำบัด 7 ขั้นตอน คือ Pump Sump Anaerobic Pond 1, Anaerobic Pond 2,
Facultative Pond, Aerated Lagoon, Polishing Pond และ Water Hyacinth Pond
น้ำเสียจะผ่านไปตามบ่อต่าง ๆ ทั้ง 11 บ่อ
เพื่อปรับสภาพกรดและด่างของน้ำให้ได้มาตรฐานของกรมโรงงานก่อนปล่อยทิ้งสู่ธรรมชาติ

นอกจากนี้ บริษัทได้เริ่มดำเนินโครงการบำบัดน้ำเสียด้วยระบบหมักผลิตก๊าซชีวภาพ (Bio-gas)
ที่ให้ก๊าซมีเทน (Methane) ใช้เป็นเชื้อเพลิงแทนน้ำมันเตา และสามารถบำบัดน้ำเสียได้วันละ
3,000 ลูกบาศก์เมตร ซึ่งเป็นระบบบำบัดน้ำเสียที่มีประสิทธิภาพดีกว่าระบบเดิม
ซึ่งในอนาคตจะสามารถใช้ทดแทนกันได้ทั้งสองระบบ ขณะนี้งานก่อสร้างเสร็จเรียบร้อยแล้ว
และอยู่ระหว่างทดสอบระบบ