RESOLUCIÓN do 7 de setembro de 2015, da Secretaría Xeral para o Deporte, pola que se convoca o programa Xogade (Xogos galegos deportivos) en idade escolar, curso 2015/16.
Vicepresidencia e Consellería de Presidencia, Administracións Públicas e Xustiza — III. Outras disposicións — 15/09/2015

Conforme o seu Estatuto de autonomía (artigo 27.22), a Comunidade Autónoma galega posúe no seu ámbito territorial a competencia exclusiva para a promoción deportiva e a apropiada utilización do ocio, competencia en cuxo desenvolvemento se publicou a Lei 3/2012, do 2 de abril, do deporte de Galicia.
Nesta lei, que ten por obxecto establecer un marco xeral para o desenvolvemento e organización da actividade física e deportiva desde unha concepción integral dela, entendendo o deporte como todo tipo de exercicio físico, cunha práctica organizada ou non, pero cunha finalidade de mellora da condición física, psíquica, das relacións sociais e/ou o logro de resultados en competición de todos os niveis, o deporte é considerado de interese público, atendendo ás función que desempeña na nosa sociedade, en especial nos ámbitos da educación, a formación, a cultura, a saúde pública, na cohesión social e tamén no respecto ao ambiente, o que fai necesaria a concepción dun novo modelo deportivo galego. Un modelo que facilite, neste caso aos escolares galegos, diferentes prácticas e actividades que atendan ás súas diferentes necesidades desde o dereito de todos a coñecer e practicar deporte de forma libre, voluntaria e democrática, en termos de igualdade e non discriminación.
Pola súa banda, o referido texto legal establece, entre outras competencias da Administración autonómica, a promoción, ordenación e organización do deporte en idade escolar, así como definir e fixar as directrices e programas de fomento e desenvolvemento do deporte galego nos seus diferentes niveis (título II, artigo 5.n.).
Paralelamente, o artigo 24.2 establece que «a Administración autonómica fomentará, en colaboración e coordinación coas demais administracións públicas con competencia na materia, coas federacións deportivas galegas, cos clubs, coas agrupacións deportivas escolares e demais entidades deportivas, a práctica e o desenvolvemento da actividade deportiva en idade escolar, a través de plans e programas específicos. Para tal efecto poderanse constituír os órganos consultivos ou de asesoramento que se consideren oportunos».
Correspóndelle á Administración deportiva a organización dos campionatos en idade escolar como queda establecido no artigo 24.4 da actual Lei 3/2012, do 2 de abril, do deporte de Galicia.
Para o mellor exercicio destas competencias, tal e como se establece no artigo 6 desta lei, a Administración autonómica poderá subscribir convenios de colaboración coas demais administracións públicas e entidades públicas e privadas vinculadas á actividade deportiva, como poden ser as federacións deportivas galegas e as agrupacións deportivas escolares, entre outras, no desenvolvemento do programa de Xogos galegos deportivos en idade escolar, desde aquí en diante Xogade.
Polo exposto, e en uso das facultades que teño atribuídas pola lexislación vixente de aplicación,
Primeiro. Convocar o programa Xogade (Xogos galegos deportivos) en idade escolar para o curso 2015/16 (anexo).
Segundo. Ordenar a publicación desta convocatoria no Diario Oficial de Galicia e na páxina web da Secretaría Xeral para o Deporte ( deporte.xunta.es ).
Santiago de Compostela, 7 de setembro de 2015
1. Actividades.
O programa Xogade, nacido na tempada 2009/10 con dúas actividades, segue crecendo ano a ano co obxectivo de promover e fomentar a práctica de actividade física na poboación escolar galega ao abeiro do plan Galicia saudable da Xunta de Galicia.
Poderán inscribirse neste programa os centros de ensino, as ANPA, clubs, escolas deportivas municipais, agrupacións deportivas, asociacións, etc. que o desexen, pertencentes á Comunidade Autónoma de Galicia.
As actividades do programa para a tempada 2015/16 son:
– Actividade deportiva escolar.
– Actividade deportiva federada.
– Actividade lúdica.
– Coñece o meu club.
– Educación, deporte e valores.
– Xogos populares.
– Móvete +.
– Xogando co vento.
– Correndo por Galicia.
A canle de comunicación oficial será a web xogade.xunta.es , onde está a aplicación para realizar a inscrición no programa Xogade. Á web de Xogade poderase acceder tamén a través da páxina web da Secretaría Xeral para o Deporte deporte.xunta.es .
1.1. Actividade deportiva escolar.
A) A organización recaerá basicamente na Secretaría Xeral para o Deporte, a través dos servizos provinciais de deportes.
Para esta organización poderá contar coa colaboración das agrupacións deportivas de zona, clubs, concellos ou calquera outra entidade pública ou privada que desde a Secretaría Xeral e os servizos provinciais de deporte se considere conveniente.
B) As modalidades convocadas dentro da actividade deportiva escolar serán: atletismo en pista, bádminton, baloncesto, balonmán, béisbol e sóftbol, campo a través, duatlón, fútbol sala, orientación, tenis de mesa, voleibol, xadrez, natación e xogando co atletismo.
C) Con carácter xeral establécense as seguintes categorías para a actividade deportiva escolar: benxamín: nados 2007-2006; alevín: nados 2005-2004; infantil: nados 2003-2002 e cadete: nados 2001-2000. Nas categorías e fases poderán existir modificacións dependendo da regulamentación específica de cada unha das modalidades deportivas, polo que será necesaria a súa consulta na páxina web oficial.
D) Para a participación nesta actividade a Secretaría Xeral para o Deporte disporá dun seguro de accidente deportivo gratuíto durante o período de duración da actividade, para todos os escolares participantes con idades comprendidas entre os 6 e os 16 anos, que cubrirá a asistencia nos centros concertados ao longo da competición, así como os adestramentos e desprazamentos ás distintas competicións e eventos que estean dentro da actividade deportiva escolar do programa Xogade.
E) Así mesmo, a Secretaría Xeral para o Deporte facilitará de forma gratuíta, a través dos seus servizos de deportes provinciais, sempre que estes o consideren necesario para a participación na actividade, un servizo de transporte gratuíto.
F) O desenvolvemento das actividades deportivas escolares será, en xeral, en dúas fases: zonal (previas) e provincial, salvo na modalidade de campo a través, que contará cunha derradeira fase, a autonómica. A Secretaría Xeral para o Deporte adaptaraas segundo as categorías e o número de participantes.
G) Os regulamentos de xogo, sancións, recursos, etc. serán os que figuran nas bases xerais e normas técnicas de cada deporte.
H) O réxime disciplinario e o seu procedemento quedarán adaptados baixo os comités de competición provinciais, encabezados por cada servizo provincial de deporte.
I) A participación nesta actividade deportiva será totalmente gratuíta.
1.2. Actividade deportiva federada.
A) A organización desta actividade será das federacións galegas, no cumprimento das súas funcións de promoción das súas modalidades deportivas, así como da organización de competicións oficiais autonómicas, establecidas no artigo 56, sección 3º, CAP II de entidades deportivas da Lei 3/2012, do 2 de abril. Organizarán a competición deportiva federada en idade escolar, tendo sempre en conta a obriga de cumprimento establecida para estas entidades no convenio anual coa Secretaría Xeral para o Deporte.
B) As modalidades dispostas na actividade deportiva federada serán; baloncesto, balonmán, fútbol sala, judo, loita olímpica, natación sincronizada, patinaxe artística, taekwondo, triatlón, voleibol, ximnasia rítmica.
C) Con carácter xeral establécense as seguintes categorías para a actividade deportiva escolar: benxamín: nados 2007-2006; alevín: nados 2005-2004; infantil: nados 2003-2002 e cadete: nados 2001-2000. Nas categorías e fases poderán existir modificacións dependendo da regulamentación específica de cada unha das modalidades deportivas.
D) O desenvolvemento das actividades deportivas escolares será, en xeral, en tres fases: zonal (previas), provincial e autonómico. Poderá haber, no caso de considerarse oportuno, fase intercomarcal.
E) Para a participación nesta actividade a Secretaría Xeral para o Deporte facilitará gratuitamente o seguro de accidente deportivo asociado á licenza da federación correspondente, necesaria para a participación en cada unha das modalidades para os escolares participantes.
F) Así, tamén facilitará o servizo de transporte e arbitraxes na medida e forma establecidas na propia normativa xeral do programa Xogade, que se publicará na web xogade.xunta.es .
G) Os regulamentos de xogo, as sancións, os recursos e o réxime disciplinario dependerán do establecido para cada modalidade pola federación galega correspondente.
1.3. Actividades lúdicas.
A) As actividades lúdicas teñen como obxectivo principal o achegamento dos escolares a diferentes modalidades deportivas empregando o xogo, dentro do propio centro escolar.
B) As actividades realizaranse nunha xornada en horario lectivo e levaranas a cabo técnicos da federación correspondente, cos materiais necesarios.
C) Estarán dispoñibles para primaria, secundaria e bacharelato segundo o establecido na normativa xeral de Xogade para cada unha das modalidades.
D) As modalidades e actividades deportivas convocadas son: rugby na escola; bádminton na escola; baile deportivo; béisbol e sófbol; judo na escola; loita olímpica na escola; orientación na escola; taekwondo na escola; triatlón na escola; voleibol na escola, xadrez na escola, esgrima na escola, colombofilia na escola, ximnasia na escola e espeleoloxía na escola.
E) Os centros escolares poderán solicitar un máximo de tres actividades e serán atendidos sobre a base dos seguintes criterios de validación:
– Orde de inscrición.
– Posibilidade xeográfica de realización.
– Repartición equitativa (solicitudes por provincia).
– A non realización da actividade en anos anteriores.
1.4. Coñece o meu club.
A) Os clubs deportivos que estean inscritos no Rexistro de Clubs da Secretaría Xeral para o Deporte poderán solicitar esta actividade para facilitar aos diferentes centros educativos da súa localidade que se poñan en contacto con eles, co obxecto de poder desenvolver a actividade «Coñece o meu club».
B) Nesta actividade técnicos do club, por decisión dos centros escolares (segundo os datos recollidos na web xogade.xunta.es na aplicación de inscricións), visitarán os centros para facer unha presentación do seu deporte, explicar o funcionamento do club (localización, horarios de adestramento, competicións...), co obxectivo de facilitar aos escolares o coñecemento dos recursos deportivos dispoñibles na súa localidade.
C) O centro escolar deberá emitir un certificado por duplicado ao club que realice a actividade, unha vez finalizada esta, onde se indiquen os datos indispensables publicados na páxina web oficial. O club terá a responsabilidade de asegurarse que un dos certificados sexa remitido á Secretaría Xeral para o Deporte (servizos provinciais), para que alí conste para os efectos oportunos de posibles subvencións.
1.5. Educación, deporte e valores.
A) O obxecto desta actividade é traballar valores que ten de seu o deporte como o traballo en equipo, o respecto polo compañeiro, a delegación de tarefas, a corresponsabilidade, o esforzo en favor dun obxectivo común, o fomento da superación persoal..., valores todos eles que poden ser aplicables a todos os ámbitos da vida persoal e profesional dos nenos.
B) Actividade consistente nunha exposición itinerante polos centros educativos con material didáctico. Resaltan os seguintes valores do deporte: respecto, igualdade, esforzo, non violencia, cooperación, diversión, xogo limpo, tolerancia e responsabilidade persoal.
C) Os centros escolares que soliciten esta actividade serán atendidos sobre a base dos seguintes criterios de validación:
–  Orde de inscrición.
– Proximidade con outros centros solicitantes.
– Repartición equitativa (nas diferentes provincias).
– A non realización desta actividade en anos anteriores.
1.6. Xogos populares.
A) A Secretaría Xeral para o Deporte, conforme o artigo 3 da Lei 3/2012, do 2 de abril, do deporte de Galicia, onde se establece como un dos principios reitores a consideración das modalidades deportivas autóctonas como patrimonio cultural da Comunidade Autónoma, establece a actividade de xogos tradicionais e populares cara á contribución ao arraigamento destes nos escolares galegos.
B) Os servizos de deporte provinciais cederán ao centro educativo durante unha semana un lote de material en concepto de préstamo: expositores para colocar no centro escolar, baúl de xogos, así como fichas explicativas de cada xogo.
C) Os centros escolares que soliciten esta actividade serán atendidos sobre a base dos seguintes criterios de validación:
– Orde de inscrición.
– Proximidade con outros centros solicitantes.
– Repartición equitativa.
– A realización desta actividade en anos anteriores.
1.7. Móvete +.
A) A Secretaría Xeral para o Deporte pon en marcha esta actividade «Móvete +» dirixida a todos os escolares de Galicia. Trátase de promover a actividade física a través dunha acción de carácter lúdico, transversal, divertida e ao mesmo tempo sumar máis cantidade de exercicio físico para achegarnos ao que recomenda a Organización Mundial da Saúde.
B) Móvete + está baseado nunha composición musical e coreográfica orixinal, Móvete + é o novo himno do plan Galicia saudable ( http://galiciasaudable.xunta.es ), que ten como obxectivo difundir entre a comunidade educativa e, por extensión, á sociedade galega os principais valores do plan Galicia saudable.
C) A acción desenvolverase nos tempos de lecer dos escolares, como recreos ou outros como o programa Madrugadores, antes ou despois do comedor, ou a espera doutras actividades extracurriculares.
D) A actividade conta cun material didáctico e está estruturada para que o profesorado poida integrala nas clases das materias que consideren oportunas.
1.8. Xogando co vento.
A) A Secretaría Xeral para o Deporte, conforme o artigo 3 da Lei 3/2012, do 2 de abril, do deporte de Galicia, onde se establece como un dos principios reitores a consecución dunha práctica deportiva integrada nos valores de preservación e respecto do medio e a sustentabilidade, continúa neste curso escolar, con esta actividade que dá cabida a diferentes proxectos postos en marcha en diferentes puntos da nosa xeografía, coa finalidade de achegar aos escolares galegos a un medio tan importante para a nosa comunidade autónoma como é o mar a través da práctica da modalidade deportiva de vela.
B) O denominador común destes proxectos será o emprego do mar, do vento e da vela como instrumentos de xogo para traballar cos rapaces e rapazas, contidos transversais entre diferentes áreas sen deixar de promover e fomentar a actividade física na súa vida cotiá.
1.9. Correndo por Galicia.
A) A Secretaría Xeral para o Deporte inclúe neste curso escolar esta nova actividade deportiva que integra distintos proxectos relacionados coas carreiras populares que se teñen posto en marcha en Galicia durante os últimos anos, como unha forma de achegar os escolares galegos ao deporte do atletismo.
B) A idea de base desta nova incorporación ao programa é facilitar a práctica deportiva a aqueles escolares que poden aproveitar ofertas deportivas do seu ámbito. A través do seguro deportivo, a Secretaría Xeral para o Deporte proporciona a cobertura necesaria para que os escolares de 6 a 16 anos participen en propostas deportivas arraigadas no seu contorno, como son as carreiras populares.
C) Ao mesmo tempo trátase de apoiar iniciativas con longa traxectoria na nosa cultura deportiva, como son os eventos deportivos organizados tanto no ámbito federativo como desde os centros educativos.
2. Seguro federado de 6 a 16 anos.
2.1. A Secretaría Xeral para o Deporte facilitará un seguro deportivo a todos os deportistas federados de 6 a 16 anos independentemente da súa modalidade deportiva. Esta é unha medida fundamental para apoiar, sólida e eficazmente o deporte de base, dentro do compromiso da Xunta de Galicia pola promoción da actividade físico-deportiva e os hábitos saudables.
2.2. A inscrición dos deportistas neste seguro deberá ser realizada pola diferentes federacións no momento de tramitación da licenza e a través da paxina web xogade.xunta.es, na aplicación de inscricións.