ORDE do 1 de marzo de 2010 pola que se determinan os servizos mínimos dirixidos a garantir os servizos esenciais durante a folga convocada polos traballadores de empresas auxiliares do complexo ambiental de Cerceda, que comezará o vindeiro día 8 de marzo de 2010 e se estenderá desde a dita data con carácter indefinido.
CONSELLERÍA DE MEDIO AMBIENTE, TERRITORIO E INFRAESTRUTURAS — III. OUTRAS DISPOSICIÓNS — 05/03/2010

O artigo 28.2º da Constitución española recoñece como dereito fundamental da persoa o dereito á folga.
O exercicio deste dereito na Administración e nas empresas, entidades e institucións públicas ou privadas, que presten servizos públicos ou de recoñecida e inaprazable necesidade no ámbito e competencias da Comunidade Autónoma de Galicia, está condicionada ao mantemento dos servizos esenciais fixados no artigo 2 do Decreto 155/1988, do 9 de xuño, polo que ditan normas para garantir a prestación dos servizos esenciais no ámbito da comunidade autónoma. O artigo 3 deste decreto faculta os conselleiros competentes por razón dos servizos esenciais afectados para que, mediante orde e ante cada situación de folga, determinen o mínimo de actividade necesaria para asegurar o mantemento de tales servizos, así como para a fixación do persoal preciso para a súa prestación, oído o comité de folga.
A Lei 10/2008, do 3 de novembro, de residuos de Galicia dispón, no seu artigo 10, que corresponderá á Sociedade Galega do Medio Ambiente (no sucesivo, Sogama) a xestión dos residuos sólidos urbanos a partir do momento en que son depositados nas estacións de transferencia ou plantas de tratamento, previstas no plan de xestión de residuos urbanos, coas conseguintes operacións de transporte, almacenamento, valorización, tratamento, comercialización e depósito controlado dos residuos. Neste sentido, engade no seu parágrafo segundo que toda a xestión de Sogama se realizará de xeito que se garanta o cumprimento de todos os obxectivos recollidos na dita lei, para o cal deberá concertar as súas accións coas dos xestores que interveñan nas fases iniciais do proceso.
A xestión dos residuos urbanos, polo que respecta a Sogama e a este conflito, iníciase coa recepción dos residuos de máis de 261 concellos, atendendo unha poboación superior a 2 millóns de persoas, o que supón unha media diaria de arredor de 2.400 toneladas de residuos que proceden de toda Galicia e que chegan ás instalacións de Sogama por medio de camións e/ou trens, neste último caso, procedentes de Ourense e Vigo.
A convocatoria de folga foi presentada polos traballadores da empresa contratista de Sogama denominada Unión Fenosa Generación, S.A. O&M Energy, S.A. UTE e das súas subcontratistas Masa Galicia, S.A. e O&M Energy, S.A.
Polo tanto, a folga convocada vai dirixida precisamente contra as empresas que como contratistas e subcontratistas de Sogama operan a planta termoeléctrica e a planta de coxeración, cuxa parada imposibilita directamente a prestación do servizo público referido nesta orde, e que tal e como se expuxo anteriormente está expresamente regulado na Lei 10/2008, do 13 de novembro, de residuos de Galicia, e pola Lei de bases de réxime local que cualifica a xestión de residuos como servizo ineludible á comunidade (Sentenza do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia, Sala do Contencioso-Administrativo, sección primeira nº 1538/2002, rec. 380/2002, sendo relatora Mª Dolores Galindo Gil, con data do 9 de outubro de 2002).
O proceso que se realiza nas instalacións de Sogama débese desenvolver en ciclo continuo e, polo tanto, a súa interrupción é grave en calquera das súas fases. Non obstante, a dita interrupción resulta vital na fase final que se desenvolve na planta termoeléctrica, que constitúe unha planta de xeración de electricidade por valorización dos residuos urbanos unha vez tratados nas fases previas. Por iso, a parada desta instalación supón a parada do complexo ambiental ocasionando que unha media de 1.900 toneladas diarias de lixo non teñan posibilidade de tratamento.
Non é posible a alternativa de derivar os ditos residuos ao vertedoiro de Areosa, pois actualmente a situación de colmatación do dito vertedoiro impide que se poidan depositar as ditas toneladas de lixo nas súas instalacións. En Galicia actualmente non existe instalación que poida asumir tal cantidade de toneladas diarias de lixo, polo que a acumulación de residuos sen tratamento durante varios días non podería ser emendada polo complexo ambiental de Sogama aínda que traballase a pleno rendemento unha vez rematada a folga, sen decretar os servizos mínimos.
No tocante á folga comunicada e que afecta todos os traballadores da instalación termoeléctrica e de coxeración, dará comezo tras o transcurso da primeira hora da xornada laboral de cada un dos traballadores, o que ocasiona paros de polo menos 7 horas diarias; isto significa que, no caso de non se decretaren os servizos mínimos solicitados, se teña que paralizar totalmente a actividade de xestión dos residuos durante os días que dure a folga.
Por todo isto, tendo tamén en conta o volume de residuos que se transportan e xestionan diariamente, a parada da actividade provocaría o colapso na recolla dos residuos a nivel autonómico que tardaría días en corrixirse, o que, sen lugar a dúbidas, pode provocar serios problemas de salubridade e ambientais a nivel autonómico, cuxas consecuencias serían imprevisibles. Neste sentido, non se pode garantir a prestación do servizo público se non se mantén o mínimo de actividade das instalacións, mediante o sinalamento de servizos esenciais para a comunidade, ao abeiro do Decreto 155/1988, do 9 de xuño, que se fixan e xustifican nesta orde, tendo en conta a ausencia de acordo co comité de folga tras as preceptivas negociacións que tiveron lugar os días 25 e 26 de febreiro de 2010, e da cal a folga a que fai referencia esta orde é continuación. Débese sinalar que os servizos mínimos fixados son proporcionados ao seren inferiores ao 45% do cadro de persoal afectado pola folga, tendo ademais
en conta que o groso dos servizos se presta a 3 ou 2 quendas e que debe ser mantida mesmo co mínimo imprescindible de persoal, en atención á proposta de folga realizada.
Con base no anterior, e de conformidade co disposto na Lei 1/1983, do 22 de febreiro, reguladora da Xunta e da súa Presidencia, e no Decreto 155/1988, do 9 de xuño, polo que se ditan as normas para garantir a prestación dos servizos esenciais en caso de folga no ámbito da comunidade autónoma,
DISPOÑO:
Artigo 1º
A convocatoria de folga que afecta os traballadores das empresas contratistas e subcontratistas de Sogama que operan nas plantas termoeléctrica e de coxeración do complexo ambiental de Cerceda, que se iniciará o vindeiro día 8 de marzo de 2010 e que se estenderá desde a dita data con carácter indefinido, enténdese condicionada ao mantemento dos servizos mínimos que se establecen a continuación:
Planta de coxeneción. Planta termoeléctrica.
-Comúns:
Xefe de quenda: 1 por quenda. Total 3 persoas.
Operador: 1 por quenda. Total 3 persoas.
Rondista: 1 por quenda. Total 3 persoas.
Retén: 2 persoas á disposición (sen presenza).
Almaceneiro: 1 persoa.
Oficial mecánico: 2 persoas.
Oficial 1ª eléctrico: 1 persoa.
Oficial 1ª instrumentista: 1 persoa.
Analista: 1 persoa (media xornada).
-Ensacado de cinzas e escouras:
Xefe de quenda: 1 por quenda. Total 3 persoas.
Oficiais ensacadores: 2 por quenda. Total 4 persoas.
Condutor de escouras: 1 por quenda. Total 3 persoas.
Condutor de cinzas: 1 por quenda. Total 2 persoas.
Peón especialista (quenda pechada): 2 por quenda. Total 6 persoas.
Peón especialista (quenda aberta): 1 por quenda. Total 2 persoas.
Total persoal servizos mínimos PTE: 37.
Artigo 2º
A determinación dos efectivos necesarios e a designación nominal, con carácter rotatorio, do persoal que deberá cubrir os distintos servizos será realizada pola dirección das empresas auxiliares do complexo ambiental de Cerceda.
Artigo 3º
O disposto nos artigos anteriores non significará ningún tipo de limitación dos dereitos que a normativa reguladora da folga lle recoñece ao persoal nesta situación, nin tampouco sobre a tramitación e efectos das peticións que a motiven.
Disposición derradeira
Esta orde entrará en vigor o mesmo día da súa publicación no Diario Oficial de Galicia.
Santiago de Compostela, 1 de marzo de 2010.
Agustín Hernández Fernández de Rojas
Conselleiro de Medio Ambiente, Territorio
e Infraestruturas