ORDE do 28 de outubro de 2004 pola que se convocan axudas para a realización de rutas literarias durante o ano 2005.
CONSELLERÍA DE EDUCACIÓN E ORDENACIÓN UNIVERSITARIA — III. OUTRAS DISPOSICIÓNS — 17/11/2004

As rutas literarias cumpren unha función importante ao facilitarlles aos alumnos a posibilidade de realizaren múltiples actividades de tipo formativo-cultural fóra do medio propiamente escolar, xa que sitúan o neno nun medio diferente ao seu, que lle vai propiciar unha maior convivencia e cooperación co profesor e outros compañeiros, ampliando os seus coñecementos e a súa comprensión integral, ao coñecer diferentes lugares, xentes, terras, costumes, historias e recursos.
Ademais, coincidindo coa conmemoración no ano 2005 do IV Centenario da primeira edición do Quijote, o programa Rutas Literarias, vailles ofrecer para a campaña do curso 2004/2005 aos alumnos e profesores participantes, a posibilidade de percorrer un novo itinerario denominado Ruta de El Quijote, deseñada en torno ao devandito personaxe, que permita o mellor coñecemento para os mozos.
Con base no acordo subscrito pola Consellería de Educación e Ordenación Universitaria e o Ministerio de Educación, Cultura e Deporte e co fin de permitirlles aos alumnos galegos de educación secundaria o contacto directo con outras zonas e culturas de España, esta consellería
DISPÓN:
Primeiro.
1. Convocar 96 axudas (3 grupos de rutas literarias e 1 da ruta do Quijote) destinadas a alumnos que no momento de formularen a solicitude estean cursando 3º e 4º de educación secundaria obrigatoria en centros ordinarios da Comunidade Autónoma de Galicia, para participaren na actividade das rutas literarias.
2. As rutas literarias levaranse a cabo nas datas comprendidas entre o 1 de marzo e o 15 de xuño de 2005.
3. Os/as alumnos/as participantes integraranse en grupos de vintecatro (24), aos que acompañarán dous (2) profesores/as do seu centro ou centros, preferiblemente o/a titor/a correspondente, que se responsabilizarán para todos os efectos da adecuada participación do grupo na actividade.
Segundo.
Cada grupo percorrerá unha das rutas relacionadas no anexo I, ao longo dunha semana, iniciándose o
seu percorrido segundo as instrucións que no seu día a coordinación desta Comunidade Autónoma determine.
Terceiro.
As axudas ás que se refire a presente orde comprenderán:
a) Os gastos de aloxamento e manutención nos centros de acollida.
b) Os gastos de transporte por estrada correspondentes ao percorrido de cada ruta.
c) A cobertura de riscos durante o período de duración das escolas viaxeiras.
Para o desprazamento desde a localidade do centro ou centros participantes ata a cabeceira de ruta poderanse solicitar axudas para cada alumno/a e mailos profesores-acompañantes, nos que se incluirán os gastos de preparación e desevolvemento da actividade, segundo o módulo de distancia en quilómetros (ida e volta):
Menos de 500 quilómetros: ata un máximo de 60 A.
Entre 501 e 1.000 quilómetros: ata un máximo de 90 A.
Entre 1.001 e 2.000 quilómetros: ata un máximo de 133 A.
Entre 2.001 e 2.500 quilómetros: ata un máximo de 162 A.
Cuarto.
Os/as profesores/as acompañantes, que terán que ser necesariamente os titores ou, se é o caso, profesores/as dos que habitualmente imparten clase ao grupo de alumnos/as, disporán de transporte e aloxamento gratuítos en termos similares aos indicados para o alumnado, beneficiándose, igualmente, da cobertura de riscos durante o período de duración das rutas literarias.
Os devanditos profesores acompañantes serán os responsables da elaboración do anteproxecto de actividades que se menciona no punto seguinte.
Así mesmo, e no caso de seren seleccionados, prepararán cos alumnos/as os itinerarios da ruta que van realizar, e serán orientados en función dos obxectivos específicos que cada grupo pretenda conseguir e de acordo cos materiais e orientacións que reciban desde a coordinación, para que os alumnos elaboren un breve caderno de traballo, que utilizarán durante o desenvolvemento da actividade.
Quinto.
Os/as directores/as dos centros onde haxa alumnos/as que desexen participar enviaranlle a solicitude, axustándose ao modelo establecido no anexo II da presente orde, á Consellería de Educación e Ordenación Universitaria (Dirección Xeral de Centros e Ordenación Educativa).
As solicitudes deberán ir acompañadas da seguinte documentación:
a) Datos dos alumnos solicitantes e autorización do pai, nai ou titor deles (anexo III).
b) Anteproxecto de actividades que se van realizar en relación coa programación do centro ou centros e cos obxectivos xerais que figuran no anexo IV.
c) Aprobación do Consello Escolar do centro, ou centros, se se trata de centros públicos ou privados concertados, ou do órgano colexiado que o substitúa, no caso dos centros privados non concertados. A aprobación deberá referirse tanto á realización da actividade como á relación de alumnos/as participantes.
Sexto.
O prazo de presentación de solicitudes rematará o décimo quinto día hábil, contado a partir do mesmo día da súa publicación no DOG.
Sétimo.
Na Dirección Xeral de Centros e Ordenación Educativa constituirase unha comisión de valoración das solicitudes presentadas que estará presidida pola subdirectora xeral de Centros, ou persoa en quen delegue e integrada, en calidade de vogais, por:
-Dous directores de centros de educación secundaria, un do sector público e outro do sector privado.
-Dous pais ou representantes legais de alumnos, un do sector público e outro do sector privado.
-O coordinador de Rutas Literarias en Galicia.
-Actuará como secretario, con voz e sen voto, un funcionario da dirección xeral.
Todos eles serán designados polo director xeral de Centros e Ordenación Educativa.
Oitavo.
A comisión reuniranse no prazo máximo de quince días hábiles, unha vez finalizado o período de presentación de solicitudes, procedendo a valoralas, tendo en conta as características socioeconómicas da zona onde está situado o centro, ou centros docentes, co fin de darlles preferencia aos alumnos con menores oportunidades de dispoñer doutras ofertas por razóns económicas, culturais ou ambientais e, en particular, aos procedentes de zonas rurais, arrabaldos ou suburbios.
Así mesmo, terase en conta se o centro ou centros participaron nesta actividade no ano anterior, co fin de posibilitar a participación dos centros que non o fixeron.
Noveno.
O prazo máximo para resolver as solicitudes será de 3 meses, contado a partir da data de publicación no DOG desta convocatoria, considerándose deses
timadas de non quedar resolta a convocatoria no prazo sinalado neste parágrafo.
Contra a resolución da Dirección Xeral de Centros e Ordenación Educativa poderase interpoñer recurso de alzada, perante o conselleiro de Educación e Ordenación Universitaria, no prazo dun mes, segundo o disposto nos artigos 114 e 115 da Lei 30/1992, do 26 de novembro, de réxime xurídico das administracións públicas e do procedemento administrativo común, modificada pola Lei 4/1999, do 13 de xaneiro.
Décimo.
A Consellería de Educación e Ordenación Universitaria, en colaboración co Ministerio de Educación, Cultura e Deporte, efectuará o seguimento e avaliación global do programa de Rutas Literarias; por iso, os centros participantes, a través dos profesores/as acompañantes coa colaboración do grupo de alumnos/as, enviaranlle á Dirección Xeral de Centros e Ordenación Educativa da Consellería de Educación e Ordenación Universitaria, con posterioridade no percorrido da ruta e nun prazo máximo dun mes desde a súa finalización, unha memoria de avaliación da actividade, por exemplar triplicado, cunha extensión non superior a 15 folios, en formato DIN A-4.
Décimo primeiro.
A memoria de avaliación á que se refire o punto anterior constará das seguintes partes:
a) Recollerá os obxectivos da ruta literaria, as características do grupo, as actividades programadas e os mecanismos e avaliación dos resultados.
b) Diario da viaxe, no que se anotará de modo secuencial o desenvolvemento das actividades e a súa dedicación aos obxectivos propostos.
c) Avaliación dos resultados; reflectirá non só os coñecementos adquiridos polo grupo durante o desenvolvemento da ruta literaria, senón tamén e fundamentalmente, as actitudes suscitadas nos alumnos polo contacto con outras culturas, a súa capacidade para participaren na vida das comunidades visitadas e o nivel de análise crítica e elaboración de alternativas ante os problemas locais alcanzados polo colectivo.
Disposicións derradeiras
Primeira.-Autorízase a Dirección Xeral de Centros e Ordenación Educativa para ditar todas as disposicións que sexan necesarias para o desenvolvemento da presente orde.
Segunda.-A presente orde entrará en vigor o mesmo día da súa publicación no Diario Oficial de Galicia.
Santiago de Compostela, 28 de outubro de 2004.
Celso Currás Fernández
Conselleiro de Educación e Ordenación
Universitaria
ANEXO I
Catálogo de rutas
* Ruta de Castela e León.
-Itinerario: de romances e lendas por Zamora
Resumo de contidos:
Zamora: Romance do cerco de Zamora e Romances de Bernardo del Carpio, lendas. Benavente: Romance de Bernardo del Carpio, lendas. Villafáfila. Toro: Romanceiro novo, lendas. Sanabria: dos Beatos a León Felipe, lendas. Sayago: lendas
Aloxamento: Centro Específico de Formación Profesional. Avd. de Requejo, 39 Zamora.
* Ruta da Rioxa.
-Itinerario: a orixe da lingua castelá e os mosteiros rioxanos.
Resumo de contidos: San Millán de la Cogolla: mosteiros de Yuso e Suso. Gonzalo de Berceo. Nájera: mosteiro de Santa María la Real. Cañas: mosteiro de Santa María de San Salvador. Santo Domingo de la Calzada: mosteiro de Nosa Sra. da Anunciación. Casalarreina. mosteiro de Nosa Sra. da Piedade. Anguiano: mosteiro de Sta. María de Valvanera. Nájera: Manuel Esteban Villegas. Quel: Bretón de los Herreros. Logroño: Mª Teresa León Goiri.
Aloxamento: Residencia IES Laboral. R/ A Rioxa 6. 26140 Lardero (A Rioxa).
*Ruta de Navarra.
-Itinerario: facendo Camiño por Navarra.
Resumo de contidos: O Camiño de Santiago en Navarra: Roncesvalles, Pamplona, mosteiro de Leyre, Sangüesa, Eunate, Puente la Reina, Estella e mosteiro de Irache.
Aloxamento: albergue xuvenil Oncineda r/ Mª de Irache s/n 31200 Estella (Navarra).
* Ruta de Castela A Mancha.
-Itinerario: Ruta do Quijote.
-Resume de contidos: Alcázar de San Juan. Argamasilla de Alba: cova Medrano e igrexa, Tomelloso: bombo e museo do carro; Villarta de San Juan: ponte romana; Puerto Lapice: Venta El Quijote. Campo de Criptana: outeiro dos muíños e ermida da Virxe de Criptana; El Toboso: pazo de Dulcinea, biblioteca cervantina e igrexa; Belmonte: castelo e colexiata; Villaescusa de Haro; percorrido urbano. Almagro; curral de comedias, convento de dominicos, pazo de Valdeparaíso...; Calatrava la Nueva: castelo, convento e paisaxes. La Solana: fábrica de fouces La Pajarita; San Carlos del Valle: praza e igrexa; Villanueva de los Infantes: percorrido pola cidade e monumentos máis importantes. Pantano de Peñarroya: curso alto do Guadiana; Ruidera: lagoas, cova de Montesinos, Castelo de Rochafrida.
Aloxamento: Hotel Convento de Santa Clara. Praza de Santa Clara, 1-Alcázar de San Juan (Ciudad Real).
ANEXO IV
Obxectivos xerais
1. Descrición do programa. O programa Rutas Literarias é un recurso educativo, pensado para alumnos de 3º e 4º de educación secundaria obrigatoria, que pretende complementar a formación que se imparta na aula por medio da realización dunha ruta literaria. Con el, á vez que se potencia e consolida o hábito lector da poboación escolar, posibilítase que se coñeca e aprecie a riqueza cultural, natural e lingüística do noso territorio.
2. Obxectivos. Serán obxectivos prioritarios, entre outros:
Suscitar nos alumnos unha actitude de aprendizaxe permanente, tanto dentro como fóra da aula.
Desenvolver o hábito lector como fonte de aprendizaxe, coñecemento e desenvolvemento persoal.
Coñecer os aspectos básicos da diversidade cultural, natural e social co fin de poder valoralos e respectalos.
Apreciar e desfrutar co pracer que achega a lectura e a posibilidade de recreala vivencialmente.
Fomentar a convivencia entre os diferentes grupos que comparten a actividade e o traballo en equipo.
3. Aspectos de deseño e metodoloxía. O programa desenvólvese seguindo unha ruta literaria que xira en torno a un libro, personaxe e/ou autor relevante e que traballarán previamente nos centros os alumnos. Isto dará a pauta para coñecer in situ os lugares que serviron de inspiración ou guiaron a narración lida.; ou ben as vilas e cidades das comunidades visitadas relacionadas cos autores e persoeiros sobre os que se profundizou, así como outras riquezas culturais, sociais e naturais que caracterizan a comunidade.