ORDENANZA PARA O IMPULSO DA LINGUA GALEGA NO CONCELLO DA GUARDA
ADMINISTRACIÓN LOCAL — Municipal — Guarda, A (Ordenanzas e Regulamentos, 13/02/2019)

Aprobada inicialmente a Ordenanza para o impulso da lingua galega no Concello da Guarda por acordo do Pleno de data 30.11.2018, de conformidade cos artigos 49 e 70.2 da Lei 7/1985, de 2 de abril, Reguladora das Bases de Réxime Local e 56 do Texto Refundido de Réxime Local, foi sometida a información pública polo prazo de 30 días hábiles, sen que se presentaran alegacións, polo que se entende definitivamente aprobada, e será de aplicación dende a publicación no BOP e sempre que transcorra o prazo previsto no artigo 65.2 da Lei Reguladora das Bases de Réxime Local, publicándose o texto íntegro da ordenanza que se transcribe: A lingua constitúe a principal manifestación da identidade cultural dun pobo. O galego, como lingua propia de Galicia, constitúe o principal patrimonio cultural da nosa Comunidade e é sinal de identificación e diferenciación de Galicia. A Constitución española de 1978 proclama “a vontade de protexer a todos os españois e pobos de España no exercicio dos dereitos humanos, as súas culturas, tradicións, linguas e institucións”, establecendo no artigo 3.2 que as linguas do Estado diferentes ao castelán serán oficiais nas súas respectivas comunidades, de acordo con cada Estatuto. O Estatuto de Autonomía de Galicia de 1981 no seu artigo 5º declara o galego como “lingua propia de Galicia” e proclama a súa oficialidade conferíndolles aos poderes públicos a obriga de “garantir o uso normal e oficial da lingua galega (xuntamente co castelán) potenciando o emprego do galego en todos os planos da vida pública, cultural e informativa e dispoñendo dos medios necesarios para facilitar o seu coñecemento”. Así mesmo, se indica neste punto que ninguén poderá ser discriminado por razón da lingua. A Lei de normalización lingüística de Galicia, no seu artigo 6.4, establece que “a Xunta ditará as disposicións necesarias para a normalización progresiva do uso do galego. As corporacións locais deberán facelo de acordo coas normas recollidas nesta lei”. Consonte co disposto naquel precepto legal, o Parlamento de Galicia aprobou a Lei 5/1988, do 21 de xuño, do uso do galego como lingua oficial de Galicia das entidades locais, que compre ao mandato estatutario. Segundo a normativa anteriormente mencionada e, tendo en conta que as corporación locais son as administracións máis próximas aos cidadáns e as que máis preto viven a marxinación da lingua galega, este Concello elabora a presente Ordenanza co fin de promover e regular o uso da nosa lingua en todos os estamentos administrativos municipais.1. O Concello da Guarda recoñece e garante o uso normal e oficial do galego e o castelán como linguas oficiais de Galicia, tal e como se establece na Constitución española, no Estatuto de Autonomía de Galicia e na Lei de normalización lingüística, para todos os planos da vida pública, cultural e informativa no ámbito do seu territorio 2. O galego, como a lingua propia e oficial de Galicia, é tamén a lingua propia e oficial do Concello da Guarda 3. O Concello da Guarda empregará o galego en todas as súas accións, nas súas actuacións administrativas, na documentación, na comunicación social, e nas relacións coas cidadás, cos cidadáns e con todas as entidades situadas en Galicia e con aqueloutras que admitan o galego para as actuacións administrativas.4. A cidadanía ten dereito a ser atendida e obter copia ou recibir notificacións da documentación municipal no idioma oficial da súa elección.1.—O Concello da Guarda e os organismos que del dependen –padroados, organismo autónomos, sociedades, centros de formación, escolas, etc.– rexeranse polos criterios establecidos nesta ordenanza.2.—Tamén se rexerán polos criterios desta ordenanza as empresas adxudicatarias, concesionarias ou contratadas cando actúen en función desa adxudicación, concesión ou contrato, así como as de explotación mixta, o cal se fará explicitamente constar nos documentos correspondentes (concursos públicos, pregos de cláusulas, contratos, etc.). 3.—O Concello da Guarda velará para que nas actividades, organismos, etc., en que participe e/ou teña representación, sexan aplicados os principios desta ordenanza.4.—Todos os servizos, departamentos, oficinas e organismos dependentes do Concello da Guarda terán en conta a necesidade da normalización da lingua galega en todos os ámbitos sociais, polo que asumirán o desenvolvemento desta ordenanza en todas e cada unha das accións do seu funcionamento cotián.1.—Todos os servizos de todas as unidades administrativas que teñan relación co público fomentarán o uso do idioma galego mediante a súa utilización como lingua normal de comunicación de entrada, tanto oral como escrita, practicando a oferta positiva en lingua galega, de acordo cos criterios de máximo respecto e non discriminación.2.—A atención ao público mediante mecanismos automáticos, tales como contestadores de teléfonos ou outros medios telefónicos ou informáticos, usarán por defecto e de entrada o galego, e así se especificará cando sexan comprados, contratados e/ou programados.3.—O disposto no presente artigo tamén é de aplicación para as empresas ou entidades que presten servizos municipais por concesión, arrendamento, concerto ou contrato.1.—Sen prexuízo do que para os rexistros públicos establece o artigo 9 da Lei 3/1983, de 15 de xuño, de normalización lingüística de Galicia, nos rexistros administrativos das oficinas do Concello os asentos faranse sempre en galego, independentemente da lingua na que estean escritos.1.—Os anuncios oficiais da Corporación que se publiquen no Boletín Oficial da Provincia, no Diario Oficial de Galicia ou en calquera medio de comunicación serán redactados e publicados en galego. Cando legalmente sexa requisito, tamén se poderán redactar noutra(s) lingua(s) ademais de en galego ou achegar unha tradución do orixinal en lingua galega.1.—As publicacións, puntuais ou periódicas, carteis, folletos e outro material informativo ou publicitario, sexan en papel ou dixitais, así como as páxinas web municipais, realizaranse en lingua galega.2.—Para ditas publicacións editadas por outras entidades, nas que colabore o Concello e que teñan difusión en Galicia, realizaranse igualmente en lingua galega. Para darlle cumprimento a isto, de os haber, nos acordos de colaboración, convocatorias de subvencións, contratos, etc., farase referencia a este requisito.3.—A publicidade que se difunda en instalacións e mecanismos propiedade do Concello realizarase en lingua galega 4.—Todo o anterior, sen prexuízo de que tamén se poidan facer noutras linguas cando sexan accións publicitarias ou de difusión dirixidas a comunidades lingüísticas fóra da galega.1.—Os cargos públicos do Concello expresaranse en galego nos actos que teñan lugar no ámbito lingüístico galego, e nos que interveñan en virtude do seu cargo.2.—Todas aquelas actividades comunicativas, culturais, deportivas, divulgativas, etc. (eventos, conferencias, intervencións públicas, xornadas, congresos, charlas, campionatos, espectáculos, festivais, etc.) organizadas polo Concello, desenvolveranse, en xeral, en lingua galega.3.—Para que o Concello da Guarda colabore en accións informativas ou formativas organizadas por outras entidades será requisito que estas se desenvolvan, en xeral, en lingua galega. Este requisito transmitiráselle á entidade ou entidades organizadoras e explicitaráselle nos acordos de colaboración, convocatorias de subvencións, contratos, etc.1.—Os rótulos, indicadores, sinalizacións da Casa do Concello e dos outros edificios e servizos públicos e da rede viaria municipal estarán en galego.2.—Cando a normativa ou o interese xeral o requira, as sinalizacións viarias e rótulos indicativos tamén poderán incorporar outra(s) lingua(s). 3.—Todos os vehículos do parque móbil municipal, o vestiario do persoal e material semellante, cando o houbera, dos organismos autónomos, empresas municipais, policía, etc., levarán a súa rotulación en galego. Isto mesmo será de aplicación para o parque móbil, o vestiario e material semellante daquelas empresas adxudicatarias ou concesionarias, e así se establecerá nos correspondentes pregos de condicións.1.—As comunicacións do Concello dirixidas a calquera das administracións públicas sitas no territorio galego redactaranse en lingua galega.2.—As comunicacións do Concello dirixidas á Administración civil ou militar do Estado e á xustiza dentro do ámbito lingüístico galego redactaranse en lingua galega.1.—Con respecto aos documentos dirixidos directamente a persoas xurídicas, diferentes de calquera das administracións, o Concello da Guarda aterase ao previsto nas disposicións vixentes, aínda que se redactarán en galego sempre que sexa posible.1.—Os documentos públicos ou contractuais subscritos polo Concello serán redactados en galego. Se a súa finalidade o esixe, poderá facerse tamén copia traducida a outras linguas, en que constará que é tradución do seu orixinal en galego.2.—O Concello proporá e animará ás empresas contratantes e provedoras a que usen o galego na súa documentación e comunicación e explicitaralles que deben facer uso do galego nos bens e nos servizos que sexan obxecto de contrato co Concello, e así se fará constar nos correspondentes pregos de condicións.1.—A declaración de oficialidade do idioma galego esixe que todo o persoal ao servizo da Corporación o coñeza suficientemente e estea en condicións de empregalo correctamente, tanto oralmente como por escrito, no desenvolvemento do seu traballo.2.—Nas convocatorias para o acceso a prazas de persoal do Concello da Guarda, xa sexa como funcionario, laboral ou de calquera outro xeito, ha de figurar como condición obrigatoria que todos os aspirantes demostren o coñecemento específico da lingua galega, en relación ao posto de traballo que vaian desenvolver.3.—Nas bases de cada convocatoria para provisión de prazas de persoal establecerase o nivel de galego que deberán de acreditar os/as aspirantes.1. O Concello da Guarda, por sí mesmo ou en colaboración con outras administracións ou entidades, organizará cursos específicos para todo o persoal que non teña os coñecementos necesarios para exercer as súas funcións en galego e así melloren o seu nivel de linguaxe, tanto desde o punto de vista lingüístico como estilístico.1.—Segundo se dispón no artigo 10 da Lei 3/1983 de normalización lingüística, a única forma oficial dos topónimos do termo municipal do Concello da Guarda é a galega, igual cá dos demais topónimos de Galicia.2.—O Concello da Guarda promoverá a recuperación, historia, orixe, coñecemento e uso da toponimia do territorio municipal, e preservará as formas tradicionais dos lugares como parte integrante da memoria colectiva do patrimonio cultural.3.—O Concello da Guarda demandaralle a todas as entidades beneficiarias de calquera tipo de subvención, axuda, colaboración ou contrato por parte do Concello o uso correcto da toponimia.1.—Para darlles nome ás rúas, prazas, edificios, etc., de titularidade pública na Guarda, teranse en conta os criterios establecidos na declaración asinada pola Comisión de Toponimia en 2002, en que se sinala: a.—Na denominación oficial das diferentes realidades xeográficas (entidades de poboación, urbanizacións, prazas, rúas, complexos urbanísticos, bloques de edificios, etc.), ha de preferirse sempre un topónimo tradicional antes que fórmulas de nova invención. b.—No caso de realidades xeográficas de nova creación realizarase un inventario das denominacións tradicionais do territorio afectado e empregaranse nomes tomados dese repertorio para a denominación oficial das novas realidades. c.—Cando nunha área determinada os topónimos tradicionais superan en número as novas realidades xeográficas creadas, de preferencia han de preservarse os topónimos de maior interese histórico, arqueolóxico ou filolóxico. d.—Só se empregará o recurso á imposición de “topónimos honoríficos” (nomes de persoas ou institucións, de conceptos abstractos, de cidades ou países, etc.) en casos en que a nova denominación non sepulte un topónimo tradicional.2.—En caso de ter que optar por un topónimo honorífico ou conmemorativo, teranse en conta as directrices aprobadas pola ONU en 2004, nas que se sinala que: a.—Para propoñer un topónimo só se considerarán persoas postumamente; antes de que a proposta dun topónimo conmemorativo se considere deben ter pasado un mínimo de cinco anos da morte da persoa. Para acontecementos, polo menos deben ter pasado vinte e cinco anos do devandito acontecemento. b.—Para propoñer un topónimo conmemorativo só se terán en consideración persoas cunha forte asociación co lugar ou o elemento xeográfico, ou que teñan destacada significación no legado cultural ou no desenvolvemento da zona, da comarca ou da nación. c.—O topónimo proposto deberá ser apoiado pola comunidade local e ir máis aló dun simple ou especial interese dun grupo. d.—Un topónimo non se debe usar para conmemorar vítimas ou sinalar lugares de accidentes ou traxedias. e.—Un topónimo conmemorativo non se debe considerar se xa existe para o lugar un nome arraigado e aceptado. f.—A propiedade da terra non confire a lexitimidade ou o dereito de aplicarlle un topónimo conmemorativo a un elemento xeográfico. O uso non oficial de topónimos conmemorativos en publicacións ou en dedicatorias ou indicadores non é garantía de que estes sexan adoptados en documentos toponímicos oficiais.1.—De acordo co establecido no artigo 25 da Lei 3/1983 de normalización lingüística, o Concello da Guarda fomentará a normalización do uso do galego nas actividades mercantís, publicitarias, asociativas, culturais, deportivas e calquera outra dentro do ámbito municipal.2.—O Concello da Guarda poñerá en marcha programas dirixidos á poboación e ás entidades asociativas ou empresariais do municipio para conseguir a implicación progresiva de todos os colectivos no proceso de recuperación social da lingua galega, e fomentarase o uso e prestixio do galego na transmisión interxeracional, na mocidade, na onomástica, no deporte, nas novas tecnoloxías, na creación e difusión cultural, no ámbito empresarial e comercial, na comunicación, na xustiza, no lecer, na educación, na sanidade, no ámbito relixioso, no turismo, na integración social, na música, no asociacionismo, etc.3.—Todos os órganos do Concello da Guarda impulsarán a normalización lingüística no seu ámbito de actuación.4.—Para a concesión de subvencións e axudas municipais (de promoción económica, servizos sociais, culturais, xuvenís, deportivas, para festas, para actividades formativas e de calquera outro tipo) valorarase como criterio que se terá en conta que as actividades realizadas contribúan á normalización e ao incremento do uso e prestixio da lingua galega. Do mesmo xeito, a cartelaría, a publicidade e toda produción de todas as actividades das entidades que vaian estar subvencionadas polo Concello da Guarda estarán en lingua galega. Nas convocatorias de subvencións figurará expresamente este requisito.5.—O Concello da Guarda poderá outorgar subvencións para actuacións que procuren a normalización lingüística e, segundo sinala o artigo 25 da Lei 3/1983 de normalización lingüística, para fomentar dentro do seu ámbito a normalización do uso do galego nas actividades mercantís, publicitarias, culturais, asociativas, deportivas e outras, por actos singulares, poderá outorgar reducións ou exencións das obrigas fiscais.1.—Debido a que a calidade lingüística de todos os textos públicos do Concello transmite a imaxe da propia administración municipal e a que os textos emitidos desde a administración pública adoitan ser interpretados como modelos de lingua, en todos os textos, documentos e comunicacións do Concello da Guarda coidarase especialmente a calidade e corrección lingüística.2.—En todos os textos serán aplicados os criterios da linguaxe administrativa galega moderna, procurando sempre a súa máxima calidade, democratización, personalización, claridade dos contidos (modernización das formas, concisión e precisión, sinxeleza e ordenación) e uniformidade.3.—En toda comunicación e documentación municipal usarase unha linguaxe inclusiva, utilizando as fórmulas non sexistas axeitadas que inclúan os dous xéneros cando os textos e comunicacións se dirixan tanto a mulleres como a homes, evitando así fórmulas sexistas, ocultación dun dos xéneros e posibles ambigüidades.4.—O Concello da Guarda velará para que nos textos e comunicacións das accións doutras entidades nas que colabore, participe ou apoie, se sigan estes mesmos criterios de calidade lingüística e linguaxe moderna, democrática e inclusiva.1.—Para darlle cumprimento, velar pola aplicación e facer seguimento, o Concello creará unha comisión político-técnica de aplicación e seguimento desta ordenanza.2.—Esta comisión de aplicación e seguimento reunirase polo menos unha vez ao ano para analizar o cumprimento e desenvolvemento da ordenanza e propor medidas para a súa aplicación, e extraordinariamente cando a convoque a Alcaldía por iniciativa propia ou a petición dalgún dos seus membros.3.—A actualización, ampliación ou revisión progresiva desta ordenanza tamén lle corresponde a esta comisión, que lle fará a proposta correspondente ao Pleno do Concello, para que, se procede, se aprobe a modificación. Para favorecer a participación social no impulso e dinamización do uso do galego en todos os ámbitos, o Concello da Guarda poderá crear un Consello Social da Lingua, no que estarán representados os grupos políticos que forman parte da Corporación e as organizacións e colectivos máis representativos implicados no proceso de normalización lingüística.” O Alcalde Antonio Lomba Baz Documento asinado dixitalmente