05/12/2019 | Administración Autonómica
Xunta de Galicia
Consellería de Infraestruturas e Mobilidade
Augas de Galicia
Subdirección Xeral de Xestión do Dominio Público Hidráulico
Resolución do expediente de deslinde do lago da Mina de Meirama, no concello de Cerceda (A Coruña)

De acordo co previsto no artigo 242. bis do Regulamento do dominio público hidráulico, aprobado polo Real decreto 849/1986, do 11 de abril, fago público, para xeral coñecemento, que, con data 28 de novembro de 2019, a Dirección de Augas de Galicia ditou resolución no expediente de referencia, que literalmente dispón: 1. Por resolución do 10/03/2009 da entón consellería de Innovación e Industria autorizábase a Lignitos de Meirama S. A. o peche da Mina de Meirama e concretamente no seu condicionado 1º establecía que en los terreos dentro dos limites das concesións mineiras que foron afectados polos sucesivos proxectos de explotación non se levará a cabo actividade distinta das de conservación e mantemento recollidas nos plans de labores anuais aprobados pola autoridade mineira e establecía ademais, a obriga de desenvolver un plan de seguimento e control sobre o proceso de inundación da mina sobre o contorno do oco e sobre a escombreira exterior.2. Con data 15/09/2009 Augas de Galicia outorgou a Lignitos de Meirama S. A. unha concesión de augas procedentes da conca do río Barcés para o enchido do oco resultante da explotación da mina de Meirama. Con data 6/05/2016 comprobouse que as augas acadaran a cota do aliviadoiro cara o río Barcés e polo tanto finalizara o enchido do oco.3. O 21/08/2018 Lignitos de Meirama S. A. presentou un escrito no que manifestaba que unha vez concluído o enchido e cumpridos todos os condicionantes esixidos nas autorizacións outorgadas se incoase o procedemento de deslinde do lago para que este pase a formar parte do dominio público hidráulico.4. O 18/09/2018 pola subdirección xeral de Xestión do Dominio Público Hidráulico acordouse dar traslado da documentación presentada ao servizo territorial da demarcación hidrográfica Galicia Norte para que se encargase da tramitación do expediente de deslinde ata a fase de proposta de resolución, co fin de que unha vez deslindado se incorpore o elemento resultante ao dominio público hidráulico.5. O 10/10/2018, atendendo ao disposto no artigo 241 do Real decreto 849/1986, de 11 de Abril, polo que se aproba el Regulamento do dominio público hidráulico (en adiante RDPH), o xefe del servicio territorial Galicia Norte ditou o inicio do expediente de deslinde e déuselle traslado deste a Lignitos de Meirama S. A., ao Concello de Cerceda e á Subdirección Xeral de Recursos Mineiros da Dirección Xeral de Enerxía e Minas. Procedeuse ase mesmo á súa publicación no Boletín Oficial de la Provincia (BOP) nº 197 do 16/10/2018, así como á súa publicación nun medio de ampla difusión e no Diario oficial de Galicia (DOG) nº 215 do 12/11/2018 (con corrección no nº 219, do 16/11/2018), sen que se recibisen alegacións no prazo establecido.6. Con data 7/05/2019 Lignitos de Meirama S. A. presentou a documentación establecida no artigo 242.3 do RDPH, exceptuándose a disposta no apartado 3. b) por considerala non necesaria ao ser as parcelas afectadas polo deslinde titularidade do solicitante.7. Con data 21/05/2019 solicitouse informe ó Concello de Cerceda e á subdirección xeral de Recursos Mineiros da dirección xeral de Enerxía e Minas, en virtude do establecido no artigo 242.5 do RDPH, sen que por estas administracións se formularan alegacións no prazo establecido ó efecto, proseguíndose coa tramitación do expediente.8. O anuncio de información pública establecido no artigo 242.4, publicouse no BOP nº 110, do 12/06/2019, expóndose tamén no taboleiro do Concello de Cerceda, así como no DOG nº 108 do 10/06/2019, como medio de ampla difusión. No prazo establecido ao efecto non se presentaron alegacións, constando certificado da exposición no taboleiro do Concello de 27/08/2019.9. Con data 5/09/2019 realizouse o acto de recoñecemento sobre o terreo indicado no artigo 242 bis.1 do RDPH. Para este acto convocouse a Lignitos de Meirama S. A., ao Concello de Cerceda, á dirección deral de Enerxía e Minas e aos titulares de parcelas catastrais que aínda que non verían afectada a titularidade dos seus terreos resultarían afectados pola zona de policía do lago, sendo estes. D. Viorel Mihai Doroteo El Kourtbi, herdeiros de Jorda Naum Stock e herdeiros de Gustavo Barreal Esmoris. A este acto asistiron Lignitos de Meirama S. A., o Concello de Cerceda e D. Viorel Mihai Doroteo El Kourtbi, sen que se presentasen alegacións durante o acto.10. O 19/09/2019, de acordo co artigo 242 bis.3 do RDPH, Lignitos de Meirama S. A. presentou o proxecto de deslinde do dominio público hidráulico dos terreos afectados polo lago resultante do enchido do oco mineiro da mina de Meirama. Deste proxecto déuselle trámite de audiencia aos interesados citados para o acto de recoñecemento sobre o terreo, sen que se presentaran alegacións.11. Con data 14/11/2019, de acordo co establecido no artigo 242 bis.5 do RDPH, a asesoría xurídica da Consellería de Infraestruturas e Mobilidade, informou favorablemente o expediente tramitado.12. O 21/11/2019 o xefe do servizo territorial Galicia Norte emitiu proposta de resolución favorable ao deslinde solicitado. Primeiro: Con carácter xeral, a Lei 33/2003, de 3 de novembro, do patrimonio das Administracións Públicas (LP), tras definir no seu artigo 5.1 os bens e dereitos demaniais como os que, sendo de titularidade pública, se atopan afectados ao uso xeral ou servizo público, así como aqueles aos que unha lei outorga expresamente o carácter de demaniais, establece no seu artigo 6 que a xestión e administración dos bens e dereitos demaniais polas Administracións Públicas se axustarán aos seguintes principios: a) inalienabidade, inembargabilidade e imprescritibilidade, e, tras prever no seu artigo 41.1 b) a potestade das Administracións Públicas de deslindar en vía administrativa os inmobles da súa titularidade, con carácter xeral, é dicir, sexan ou non demaniais, respecto doutros pertencentes a terceiros cando os límites entre eles sexan imprecisos ou existan indicios de usurpación, desenvolve nos artigos 50 a 54 os trámites mínimos que se deben seguir na instrución do procedemento, se ben estas disposicións teñen carácter supletorio respecto á regulación sectorial específica, á que a propia lei se remite. Segundo: Con carácter particular e en relación co deslinde dos bens de dominio público hidráulico, o art.95.1 do Real decreto Lexislativo 1/2001, de 20 de xullo, polo que se aproba o texto refundido da Lei de Augas (en adiante TRLA), atribúe ao Estado a potestade para o apeo e deslinde dos leitos de dominio público, que os efectuará polos Organismos de Conca segundo o procedemento regulado nos art.240 e seguintes do Regulamento do dominio público hidráulico, aprobado polo Real decreto 849/1986, do 11 de abril (RDPH). O procedemento que agora se resolve tramitouse conforme ás citadas normas, cumpríndose tódolos trámites previstos. Ditas funcións foron asumidas pola Comunidade Autónoma de Galicia en virtude do RD 2792/1986, de 30 de decembro, de traspaso de funcións e competencias en materia de ordenación e xestión do dominio público hidráulico no ámbito da conca Galicia-costa. Terceiro: No marco das competencias asumidas e en virtude dos art.22.2 y 23.1 do TRLA e do art.25 b) do RDPH, en relación co artigo 11 da Lei 9/2010, de 4 de novembro de Augas de Galicia (en adiante LAG), corresponde a Augas de Galicia, como organismo de conca, efectuar o deslinde dos bens de dominio público hidráulico. Neste sentido, o artigo 19 do Decreto 32/2012, de 12 de xaneiro, polo que se aproba o Estatuto do Ente Público Augas de Galicia, establece que lle corresponde ao departamento con competencias na xestión do Dominio Público Hidráulico as funcións relativas á realización do deslinde dos bens pertencentes ao demanio hidráulico. Cuarto: Constitúen o dominio público hidráulico, coas salvidades expresamente establecidas na lei: a) As augas continentais, tanto as superficiais como as subterráneas renovables con independencia do tempo de renovación. b) Os leitos de correntes naturais, continuas ou discontinuas. c) Os leitos dos lagos e lagoas e os dos encoros superficiais en leitos públicos. d) Os acuíferos subterráneos, aos efectos dos actos de disposición ou de afección dos recursos. Un lago non é máis que un lugar onde a auga superficial, que procede das escorrentas da choiva, e de filtracións da auga subterránea, se acumulou debido a unha depresión do terreo. Polo tanto é un compoñente máis da auga superficial e consecuentemente forma parte do dominio público Hidráulico (DPH), artigo 2. c) do texto refundido da Lei de augas (TRLA), que relaciona os leitos de lagos e lagoas como integrantes do dominio público hidráulico, asimilando o presente elemento, por similitude morfolóxica e de funcionamento hidráulico, con eles. O oco mineiro de Meirama durante estes anos recibiu aportes tanto de correntes de ríos tributarios como da auga da choiva. Esta auga acumulouse ata rebosar o oco existente converténdose así nun lago e sendo polo tanto necesario integralo no DPH. Quinto: En canto ao procedemento e criterios utilizados para determinar a liña de deslinde, seguiuse o procedemento establecido no TRLA y no RDPH. No artigo 9.1 do TRLA se define o leito de lagos e lagoas como aquel terreo que ocupan as augas nas épocas nas que acadan o seu maior nivel ordinario. Á súa vez, e por asimilación do contido do artigo.4.2 do RDPH, pódese considerar o máximo nivel ordinario como a media dos máximos niveis anuais, no seu réxime natural, producidos durante dez anos consecutivos, que sexan representativos do comportamento hidráulico do lago. Neste caso, dada a ausencia de series longas de valores históricos do comportamento do elemento, utilizouse un modelo matemático de simulación hidrolóxica, con base en estudios existentes de finalidade similar, que se considera axustado á finalidade buscada, constando no expediente con data 17/04/2019 o informe favorable ó respecto do Servizo de Planificación e Programación Hidrolóxica deste organismo de conca. En canto á definición física sobre o terreo da liña de deslinde, esta obtense como resultado do estudio hidrolóxico- hidráulico realizado, incorporándose tamén ao dominio público os noiros interiores contiguos a esta liña que conten cunha pendente que dificulte ou imposibilite o tránsito por eles. Disporanse mollóns segundo os resultados do estudo mencionado, formando unha poligonal, marcándose cun fito cada cambio de aliñación. Tamén se incorporarán ao dominio público hidráulico os terreos onde se ubica a caseta e instalacións para futura captación de abastecemento situadas na marxe. Sexto: Unha vez deslindado o lago, as súas marxes quedarán suxeitas ás limitacións establecidas na lexislación de augas e así se recoñecerá como entorno de protección do dominio público hidráulico, unha zona de servidume de 5 metros de anchura en todo o seu perímetro e unha zona de policía de 100 metros, onde se condicionaran o uso do solo y as actuacións que nela se desenvolvan, sendo necesaria a previa e preceptiva autorización do organismo de conca. Asimesmo a zona de servidume resultante deberá manterse expedita e transitable para permitir e paso público e peonil así como a realización das tarefas de vixilancia, conservación e salvamento. Sétimo: A delimitación do dominio público hidráulico que se deslinda (en adiante lago), quedará definida pola seguinte poligonal (UTM, dátum ETRS89) con inicio no rebosadeiro do lago cara o río Barcés, avanzando en sentido antihorario e entendendo cada punto, salvo o primeiro, como final dunha aliñación: (rebosadeiro, marxe esquerda) Dende este punto a liña discorre pola poligonal definida polo estudo hidrolóxico- hidráulico: A continuación a poligonal rodea os terreos onde se ubica a caseta da futura captación de auga procedente do lago para abastecemento: Novamente a liña discorre pola poligonal resultante do estudo: A continuación a liña entra nunha zona de noiros con fortes pendentes, que se incorporan ao dominio público hidráulico ata a súa coroación, resultando a seguinte poligonal: A poligonal discorre a continuación pola liña resultante do estudo, estando a praia incluída neste treito, integramente dentro da liña do deslinde segundo os resultados do estudo: Finalmente se entra nunha extensa zona con noiros de forte pendente, que se incorporan ao dominio público hidráulico: Sendo este último punto o rebosadeiro do lago cara o río Barcés (marxe dereita) Oitavo: Segundo o disposto polo artigo 242 ter. RDPH, o deslinde aprobado declara a posesión e a titularidade dominical a prol do organismo de conca, dando lugar ao amolloamento, de acordo co artigo 95.2 do TRLA. A resolución de aprobación do deslinde será título suficiente para rectificar as inscricións do Rexistro da Propiedade contraditorias con aquel, sempre que interviñese no expediente o titular rexistral, conforme á lexislación hipotecaria. En todo caso, os titulares dos dereitos inscritos afectados poderán exercitar as accións que estimen pertinentes en defensa dos seus dereitos, e será susceptible de anotación preventiva a correspondente reclamación xudicial. A resolución de aprobación do deslinde será título suficiente para que a Administración proceda á inmatriculación dos bens de dominio público cando o estime conveniente, á vista das circunstancias físicas ou xurídicas concorrentes e, en todo caso, cando a posesión non sexa ostensible polas súas características naturais ou cando exista un risco de invasión do dominio público. O organismo de conca poderá exercer de oficio a facultade de recuperación posesoria cando exista invasión efectiva do dominio público hidráulico, aínda cando non estea deslindado, sempre que sexa evidente o carácter demanial do ben obxecto de invasión e sen prexuízo de incoar o oportuno procedemento sancionador. Visto canto antecede, as disposicións legais citadas, o informe favorable da Asesoría Xurídica e a proposta de deslinde do xefe do servizo territorial Galicia Norte, Na súa virtude: O subdirector xeral de Xestión do Dominio Público Hidráulico de Augas de Galicia, que subscribe de acordo cos antecedentes e fundamentos de dereito expostos, PROPÓN 1. Aprobar o deslinde do dominio público hidráulico en tódalas súas marxes do lago mineiro de “Meirama”. 2. A delimitación do dominio público hidráulico do lago nos termos definidos no fundamento de dereito sétimo.3. Serán por conta de Lignitos de Meirama S. A. as tarefas de instalación dos mollóns definitivos da poligonal da liña de deslinde, que deberán instalarse nun prazo máximo de tres (3) meses, que se contarán dende a data de recepción da resolución. Xúntase como anexo o plano sobre parcelario da liña de deslinde. Santiago de Compostela, 27 de novembro de 2019 O subdirector xeral de Xestión do Dominio Público Hidráulico: Carla Michelle De Meer Barza De acordo coa proposta, RESOLVO Santiago de Compostela, 28 de novembro de 2019 A directora de Augas de Galicia: Teresa María Gutiérrez López” Santiago de Compostela, 2 de decembro de 2019 O xefe do Servizo de Tramitación Técnico-Administrativa do Dominio Público Hidráulico - José Ángel Someso Anguita (sinatura dixital)