Mozi

Mozi (chinés tradicional e simplificado: 墨子; pinyin: Mòzǐ; Wade-Giles: Mo4-tzu3; xaponés: Bokushi; lit. "Mestre Mo"), nome de nacemento Mo Di 墨翟, nado cara o -470 e finado arredor do -391, foi un filósofo e lóxico chinés do período dos Reinos Combatentes, fundador do Moísmo, unha das Cen Escolas de Pensamento. O texto antigo titulado Mozi 墨子 ("Mestre Mo") contén materiais atribuídos a Mozi e os seus discípulos.
Mozi fundou o moísmo, unha escola en aberta polémica tanto co confucianismo coma co daoísmo. A filosofía de Mozi poñía a énfase no amor universal, a orde social, a vontade do ceo, a colaboración e o mérito. Durante o período dos Reinos Combatentes, os moístas estiveron activos en diversos reinos, mais entraron en declive co ascenso ao poder da dinastía Qin no -221, xa que o emperador Qin Shi Huang favorecía á escola lexista. Durante esta época, moitos dos textos clásicos moístas foron destruídos na chamada queima dos libros e enterramento dos eruditos. O moísmo continuou a perder importancia cando o confucianismo se converteu na doutrina oficial da dinastía Han, chegando a desaparecer case completamente ao remate da dinastía Han do Oeste. Mozi é mencionado no Qianzi wen 千字文 ("Clásico dos mil caracteres"), que o describe a súa tristeza ao contemplar a tinguidura dunha tea de seda branca, simbolizando a súa concepción da austeridade como simplicidade e castidade.
O seu concepto de amor ou ai 愛 foi desenvolvido en aberta oposición á idea confuciana do amor benevolente. Mozi intentou superar o que el consideraba un excesivo apego ás estruturas familiares e aos clans, propio da sociedade chinesa, cunha noción de amor universal ou jian'ai 兼愛. Neste sentido, polemizou cos confucianos, para os que preocuparse de distinta maneira polas persoas segundo o seu grao de parentesco, amor ou amizade era o comportamento natural dos seres humanos. Mozi, pola contra, pensaba que deberiamos preocuparnos de todo o mundo por igual, mais que adoptar diferentes actitudes segundo a persoa. O amor debe ser incondicional, outorgado sen agardar reciprocidade, con independencia da nosa relación cos individuos, pois todos somos iguais a ollos do ceo. Xa que logo, o poder debería asignarse segundo un sistema meritocrático, sen importar o parentesco; teñen que gobernar os que son dignos de facelo, a imitación dos reis sabios da antigüidade. Esta noción de amor sería retomada polo budismo chinés, que empregaría o termo ai 愛 para referirse a un dos desexos fundamentais. Traxectoria
É moi probable que Mozi fose un membro da clase dos artesáns, que logrou ascender a un posto oficial. Naceu no reino de Lu (actual Tengzhou, provincia de Shandong), aínda que durante un tempo desempeñouse como ministro do reino de Song. Do mesmo xeito ca Confucio, Mozi mantivo unha escola para aqueles que desexaban converterse en oficiais de corte dalgún dos Reinos Combatentes.
Mozi foi un renomeado carpinteiro, coñecido pola súa habilidade na construción de artefactos. A pesar de non exercer ningún cargo oficial, moitos gobernantes contrataron os seus sevizos como experto en fortificacións. Malia ser educado no confucianismo durante a mocidade, sempre considerou que as súas doutrinas eran demasiado fatalistas, coa súa énfase nas celebracións e ritos funerarios, que limitaban a vida e a produtividade da xente común. Os seus seguidores, sobre todo técnicos e artesáns, estaban organizados nunha orde disciplinada, e tiñan que estudar os textos de Mozi, tanto filosóficos como técnicos.
Segundo a imaxe tradicional do filósofo, desempeñábase con paixón polo ben da xente, sen preocuparse polas ganancias persoais ou, incluso, pola súa propia vida. As súas contribucións á sociedade foron alabadas por moitos, incluído Mencio, discípulo de Confucio. Filosofía
A filosofía de Mozi enfatiza a introspección, a autoreflexión e a autenticidade fronte á obediencia aos rituais. Segundo a súa experiencia, as persoas adoitan aprender sobre o mundo a través da adversidade. Xa que logo, ao meditar sobre os propios éxitos e fracasos, podemos obter un coñecemento de nós mesmos alleo á conformidade cos rituais. Así, Mozi promoveu unha vida de ascetismo e autocontrol, así como a renuncia aos luxos materiais e espirituais. Traducións
En castelán
Política del amor universal (1987). Tradución directa de Carmelo Elorduy. Tecnos.
Contra el arte de la guerra (2012). Tradución directa de Fan Yiming. Proteus.
En inglés
The Mozi: A Complete Translation (2010). Tradución directa de Ian Johnston. Columbia University Press.