proxectonos/corpus_dominio_cientifico huggingface dataset:
Solaris (filme de 2002)

Solaris é un filme estadounidense de 2002 escrito e dirixido por Steven Soderbergh, producido por James Cameron e Jon Landau, e está protagonizado por George Clooney e Natascha McElhone. Baséase na novela homónima de 1961 do escrito polaco Stanisław Lem. Personaxes
George Clooney como Dr. Chris Kelvin
Natascha McElhone como Rheya
Viola Davis como Dr. Gordon
Jeremy Davies como Snow
Ulrich Tukur como Gibarian
John Cho como DBA Emissary #1
Solarium (constelación)

Solarium (o reloxo solar) foi unha constelación definida por un autor descoñecido, situada entre as constelacións de Horologium, Hydrus e Dorado.
Apareceu por primeira vez en 1822 no Celestial Atlas de Alexander Jamieson, que o substituíu pola constelación Reticulum inventada por Nicolas Louis de Lacaille. Dez anos despois foi recollida no mapa estelar de 1835 do norteamericano Elijah Burritt, a quen ás veces se atribúe. Nunca foi popular e considérase obsoleta.
Soldado

Un soldado, no seu sentido máis xeral, é un individuo que se alistou, voluntariamente ou en cumprimiento dun servizo militar obrigatorio, nas forzas armadas dun país soberano, recibindo adestramento e equipo para defender a devandito país e os seus intereses. Na súa condición de membro de devanditas forzas armadas, convértese nun militar organizado no exército. Dentro do exército divídense os grupos de soldados xeralmente en corpos ou armas de distintas denominacións, tales como infantaría, mariñeiría, artillaría, cabalaría etc).
O termo soldado refírese tamén a un rango, xeralmente o máis baixo en graos (coñecido tamén como soldado raso).
Un soldado non é necesariamente un combatente. Aínda que todos os soldados reciben algún tipo de adestramento de combate básico, moitos realizan servizos en posicións distintas ás de combate (como por exemplo, administrativo, en tarefas loxísticas, ou de investigación e desenvolvemento). Historia
O servizo militar foi tradicionalmente obrigatorio para os homes. Na antiga Grecia, Esparta constituíu un claro exemplo de sociedade militarizada xa que os varóns libres recibían un forte adestramento desde nenos e toda a súa vida estaba comprometida coa milicia. O exército romano foi un dos primeiros en encadrar soldados profesionais de forma permanente.
A maioría dos países posúe un exército, xa sexa profesional (Estados Unidos), con soldados de substitución, é dicir, procedentes dun recrutamento obrigatorio (Rusia) ou combinando ambos os sistemas. Algúns exércitos admiten mulleres nas súas filas. En Israel, o servizo militar é obrigatorio para ambos os sexos. Hai algúns países sen Forzas Armadas, como Costa Rica e Panamá, que basean a defensa da súa integridade territorial nun sistema de alianzas e tratados internacionais. Soldado romano
En tempos da República romana e con anterioridade á época de Cayo Mario, os costumes familiares respecto aos fillos que algún día serían soldados eran os seguintes: Aos 17 anos, o pai regaláballe ao fillo unha cota de malla, un casco, unha espada, un puñal e unhas esporas.
A nai regaláballe as caligae, a funda para o escudo, o macuto, un penacho de crinas e o sagum ou capa militar.
As irmás, se as había, tecían os calcetíns e confeccionaban seis ou sete túnicas.
Estes regalos eran para toda a vida e, se se conservaban en bo estado, formaban parte da herdanza.
Soldado raso

O soldado raso ou peón, é aquel membro das forzas armadas, que xa ingresou e é efectivo, pero que ocupa o rango máis baixo despois de recruta na cadea de mando.
De feito, non ten ninguén ao seu mando. En España, denomínaselle simplemente "soldado", aínda que a denominación de soldado raso se entende mellor.
É o elemento básico dos exércitos, e da súa preparación depende, en gran parte, a eficacia das forzas armadas.
Na Armada, salvo no corpo de Infantaría de Mariña, en lugar de soldados existen mariñeiros. O seu xefe máis inmediato é o cabo. Ambos, cabo e soldado, forman parte da tropa.
Solea aegyptiaca

Solea senegalensis Chabanaud, 1927 é unha especie de peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, suborde dos pleuronectoideos e familia dos soleidos, coñecida en galego como linguado de Exipto.
É unha especie moi semellante ao linguado común (S. solea), coa que adoito se confunde, que habita nas costas do Mediterráneo oriental, desde Tunisia e o extremo sur do mar Adriático até Exipto. Taxonomía
A especie foi descrita en 1927 polo ictiólogo francés Paul Chabanaud.
Sinónimos
Ademais de polo nome orixinario, e actualmente válido, que lle impuxo Chabanaud, a especie coñécese tamén polo sinónimo Solea vulgaris aegyptiaca Chabanaud, 1927, é dicir, como subespecie de Solea vulgaris, que definira Quensel en 1806, no seu traballo Försök att närmare bestämma och naturligare uppställa svenska arterna af flunderslägte. K. Sven. Vetenskapsakad. Handl. vol. 27, pp. 44–56 e 203-233, e que hoxe está idenfificada como Solea solea. Características
Moi semellante a Solea solea, o linguado común, do que difire só nalgúns detalles anatómicos e da coloración: A membrana que une as aletas dorsal e anal coa aleta caudal é moi reducida, con respecto á máis desenvolvida do linguado común.
O lado pigmentado do corpo está salferido de puntos azuis, como no linguado do Senegal, do que se distiungue pola cor da pectoral.
A aleta pectoral do lado pigmentado é clara; esta son claras na metade anterior, e negra na metade externa.
A aleta caudal non presenta o bordo escuro.
O tamaño máximo desta especie é de Bioloxía
Hábitat e distribución
É un peixe mariño, demersal, oceanódromo, que adoita habitar a profundidades de até os 100 m, en augas subtropicais do Mediterráneo oriental, desde Tunisia e o sur do mar Adriático até Exipto, inclñuíndo o canal de Suez. Predominantemente litoral, vive en fondos areosos ou lamacentos, até os 100 m de profundidade.
Alimentación
Aliméntase basicamente de invertebrados bentónicos, como vermes poliquetos, cnidarios, moluscos bivalvos e pequenos crustáceos.
Especie semellante
A miúdo confúndese coa especie simpátrica Solea vulgaris Quensel 1806, un sinónimo de Solea solea (Linnaeus, 1758. Pesca
Solea aegyptiaca captúrase na súa área de distribución, na zona de pesca 37 (Mediterráneo).
Soleira

A soleira é un elemento construtivo que se corresponde á parte baixa da fiestra, cubrindo o peitoril ou antepeito; sobre o que pousamos ao nos apoiar nunha fiestra. Na casa tradicional galega adoita ser unha soa peza de pedra (ou dúas) ou doutro material colocada na parte inferior do oco dunha xanela. Soleira tamén pódese referir á pedra que está no chan dunha porta, coñecida normalmente coma soarego ou limiar.
A súa misión é que a auga da choiva non entre no edificio, razón pola que a soleira adoita ter unha certa pendente cara a fóra, asegurando unha evacuación rápida da auga; pola mesma razón de estanqueidade ha penetrar nas xambas do oco e adoita resaltarse cara a fóra formando un topete ou pingadeira. Pola súa importancia na estanqueidade o deseño da soleira é un dos puntos críticos na proxectación construtiva dos edificios.
Na casa tradicional galega (tamén na inglesa), e a diferenza doutras rexións, a soleira está protexida pola fiestra, xa que esta se sitúa a rentes do muro exterior para que a auga esvare pola fachada. A contraventá áchase no interior do oco, a rentes da parede interior. Ademais o lintel do van acostuma contar cun saínte chamado tornachuvias. Tipos de soleiras segundo o material
Pode colocarse unha peza de remate do muro no oco que funciona de soleira e pingueira. Formigón: Poden prefabricarse. Poúen unha maior resistencia ante cargas mecánicas e son doadas de limpar.
Madeira: Xéranse poucas deformación por mor dos cambios de temperatura e humidade, aínda que estas dependen do tipo de madeira.
Pedra: Gran resistencia ante cargas mecánicas.
Compostos de pedras: Poden xerarse superficies moi tersas e polo tanto, moi doadas de limpar. Poden ter moi bo comportamento ante a abrasión, os choques e os raios UV.
Metal: Normalmente de aceiro galvanzado ou aluminio. Trátanse para resistir as resistencias do clima.
Solenoide compacto de muóns

O Solenoide compacto de muóns (en inglés, Compact Muon Solenoid, CMS) é un dos dous detectores de partículas de propósito xeral do gran colisor de hadróns (LCH) do CERN.
Para construílo teñen colaborado 2600 persoas de 180 institutos científicos de diversos países. Está situado na caverna de Cessy (Francia). Ten forma cilíndrica, de 21 metros de longo por 16 de largo, e pesa 12500 toneladas. En 2020 a súa actividade xerara xa 1000 publicacións científicas, cada unha con ata 3000 asinantes.
Xunto con ATLAS, foi un dos dous experimentos que levou a cabo o descubrimento do Bosón de Higgs.
Solidaridad Gallega

Solidaridad Gallega foi unha organización política rexionalista galega activa entre 1907 e 1912. Historia
Tralo triunfo electoral da Solidaritat Catalana en 1906, en Galicia aumentan os contactos entre as forzas da oposición para o establecemento dunha forza política que aglutinase os sectores contrarios ao turnismo.
No verán de 1907, 44 persoas asinan o Manifesto Solidario, que deu orixe a Solidaridad Gallega na que conflúen os republicanos dirixidos por José Rodríguez Martínez, os republicanos federais de Moreno Barcia, os tradicionalistas de Juan Vázquez de Mella, os socialcatólicos e os rexionalistas de Manuel Murguía, Galo Salinas e Eugenio Carré. O Manifesto foi redactado polo ferrolán Rodrigo Sanz López, e o primeiro mitin levouse a cabo en Betanzos, o 6 de outubro de 1907.
Esperaban conseguir uns deputados e armar así unha fronte cívico-política que inicie a rexeneración de Galicia e contribuíse á de toda España. Nun primeiro momento, o movemento radicou sobre todo na Coruña e na súa área de influencia. Organizáronse grandes concentracións nas que os dirixentes galegos (o rexeneracionista Rodrigo Sanz, o carlista Juan Vázquez de Mella, os rexionalistas Manuel Lugrís e Juan Golpe) compartiron plataforma con personaxes da irmá catalá que viñeron botar unha man, como os republicanos Nicolás Salmerón e Josep Vallès i Robot ou o catalanista Lluís Durán i Ventosa. Porén, Solidariedade Galega non gañou ningún escano.
O anticaciquismo e o apoio ao asociacionismo agrario foron os dous piares da organización. Baixo o seu patrocinio formáronse 400 sociedades agrarias, pero en 1911 só 85 permanecían afiliadas á SG. Nas eleccións municipais de 1909 obtivo 258 concelleiros na provincia da Coruña (maioría absoluta en 12 concellos e minoría significativa noutros 7), pero as diferenzas entre os membros da organización impediron a súa consolidación. Nas municipais de 1910 sufriu un rotundo fracaso.
Solidarismo Gallego foi o seu órgano oficial, aparecido en decembro de 1907 da man de Rodrigo Sanz, na Coruña. Pechou ó cabo de 10 números, o 16 de abril de 1908, para ser substituído polo semanario Solidaridad Gallega, tamén dirixido por Rodrigo Sanz e que desapareceu en 1911 ou 1912. A facción republicana e esquerdista editou Galicia Solidaria entre 1907 e 1908.
Pola súa iniciativa, chegáronse a convocar a I Asemblea Agraria de Galicia celebrada en Monforte de Lemos en 1908, que tivo continuidade noutras seis.
Solidariedade (socioloxía)

En socioloxía, solidariedade refírese ao sentimento de unidade baseado nas metas ou intereses comúns, é un termo que se refire a axudar sen recibir nada a cambio a aplicación do que se considera bo. Así mesmo, refírese aos lazos sociais que unen aos membros dunha sociedade entre si. Algúns sociólogos introduciron definicións específicas deste termo. Entre eles, un dos máis famosos foi Émile Durkheim.
A Real Academia Galega define o concepto de solidariedade como: Tipos de solidariedade segundo Durkheim
A solidariedade é o aspecto social que se entende como a capacidade de entregarse a outros individuos pensando nestes como semellantes; é dicir, poder compartir un fogar, alimentos, sentimentos, etc, con outro ser vivo sen pensar na súa situación económica, tomando en conta tamén que os bens non son só o material. Existen dous tipos fundamentais de solidariedade: Solidariedade mecánica: Dáse con moita máis frecuencia e presenza nos países pouco desenvolvidos, xa que a mesma caracterízase por unha total competencia de cada individuo na maioría dos traballos, dándose tan só unha mínima diferenciación a razón de idade e xénero.
Solidariedade orgánica: Durkheim afirma que a forte especialización de cada individuo orixina unha gran interdependencia, base da cohesión e solidariedade grupal, das persoas coa súa sociedade. A esta clase chámaa solidariedade orgánica. Así, cada membro posúe unha parte dos coñecementos xerais e os seus recursos, polo que todos dependen de todos. Este tipo de solidariedade adóitase presentar nas sociedades desenvolvidas. Atopamos nesta concepción a parte negativa na que unha excesiva especialización podería desembocar nun estado de desorganización social ou nun illamento do individuo como consecuencia da falta ou da incongruencia das normas sociais.
Emerxe por mor da diferenciación de funcións e da división do traballo. Na medida en que os individuos especializan as súas funcións requiren doutros individuos para sobrevivir. Por exemplo, a familia. A familia que antes era auto suficiente, era capaz de servir entrelazada. A familia moderna require doutros, é dependente do resto dos individuos da sociedade. Nas formas de solidariedade orgánica os individuos desmárcanse do grupo, formando unha esfera propia de acción, pero ao mesmo tempo a división do traballo e a separación de funcións é a fonte ou condición de equilibrio social.
Solidificación

A solidificación é un proceso físico que consiste no cambio de estado na materia pasando de líquido a sólido segundo a variación da temperatura.
Soliloquio

O soliloquio (do latín solus "so" e loquor "falar") é unha forma singular de monólogo aplicada ás obras construídas sobre un só personaxe.
Non debe confundirse co monólogo -discurso do personaxe que non espera resposta, alocución na cal non existe intercambio verbal, é unha reflexión en voz alta, un discurso dunha personaxe que fala consigo mesma-, pois o termo monólogo non debe aplicarse á totalidade dunha obra teatral ou cinematográfica.
Adóitase empregar no teatro.
Solino

Caio Xulio Solino (en latín: Gaius Julius Solinus), coñecido como Solino, foi un gramático latino e compilador de diferentes obras, que viviu no século III ou no século IV. Traxectoria
Foi o autor de De mirabilibus mundi, que circulaba baixo o subtítulo Collectanea rerum memorabilium e de Polyhistor. Contén unha breve descrición do mundo antigo, con detalles que responden a cuestións históricas, sociais, relixiosas e naturais, na súa maior parte extraídas da Naturalis Historia de Plinio o Vello e da xeografía de Pomponio Mela.
Solla

A solla, tamén coñecida como solla de altura, Pleuronectes platessa, Linnaeus, 1758, é un peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, suborde dos pleuronectoideos, familia dos pleuronéctidos e subfamilia do pleuronectinos, pertencente ao xénero Pleuronectes, que vive nas costas do Atlántico, sobre fondos areosos ou lamacentos, ás veces de grava, desde o mar de Barents até o Mediterráneo occidental (golfo de León), así como nas costas de Islandia e do sur de Groenlandia.
Como todos os peixes da familia dos pleuronéctidos, ten o corpo aplanado, asimétrico, e os dous ollos situados no mesmo lado (dereito), na cara pigmentada. Taxonomía
A especie foi descrita en 1758 por Linneo na 10ª edición do seu Systema Naturae.
Ao longo da historia foi coñecida polos seguintes sinónimos: Platessa latus Cuvier, 1829
Platessa platessa (Linnaeus, 1758)
Platessa vulgaris Cloquet, 1826
Pleuronectes borealis Faber, 1828
Pleuronectes latus Cuvier, 1829
Pleuronectes platessa baltica Nilsson, 1855 Estado de conservaión
Segundo a UICN, o status actual da especie é LC (pouco preocupante).
Solla de California

A solla de California (Eopsetta grigorjewi) é unha especie de peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, suborde dos pleuronectoideos, familia dos pleuronéctidos e subfamilia dos pleuronectinos, unha das dúas recoñecidas actualmente no xénero Eopsetta.
Trátase dunha especie de grande importancia comercial, que se captura ao longo da costa oeste dos Estados Unidos e o Canadá, e no mar de Bering, fundamentalmente con artes de arrastre. Taxonomía
A especie foi descrita en 1879 polo zoólogo inglés residente en California (Estados Unidos) William Neale Lockington, baixo o nome de Hippoglossoides jordani, quen a dediou ao seu colega David Starr Jordan, iniciador dos estudos da ictioloxía nos Estados Unidos. Descrición
Esta especie é un peixe plano cos dous ollos situados no lado dereito do seu corpo ovalado. A cara superior, pigmentada, é e coloración uniforme parda escura, e a inferior é branca, ás veces con tonalidades rosadas. Ten unha gran boca con dúas fileiras de dentes pequenos, en forma de frecha, na mandíbula superior, e unha soa fileira na inferior.
Pode alcanzar unha lonxitude máxima de 53 cm nos machos e de até os 70 cm nas femias. O tamaño medio dos espécimes capturados é de 42, 5 cm. O peso máximo rexistrado foi de 3, 7 kg.
A súa columna vertebral está formada por de 41 a 44 vértebras. A aleta dosal presenta de 87 a 101 raios, e a anal de 67 a 79. A orixe da aleta dorsal sitúase á altura do medio do ollo. A aleta caudal remata nunha ampla 'V'. Hábitat, bioloxía e usos
É un peixe mariño, demersal, que vive en fondos de entre os 0 e os 550 m de profundidade, nas costas do océano Pacífico norte, entre os 67° N e os 31° N, desde o mar de Bering e Alasca até as illas Coronado, ao norte da Baixa California (México).
Os adultos viven sobre fondos de area, xeralmente en augas profundas.
Poden vivir até os 35 anos.
Aliméntanse de invertebrados e peixes bentónicos.
Eopsetta jordani é unha especie comestíbel e moi apreciada gastronomicamente que se pesca activamente con artes de arrastre, nas zonas 67 e 77 (Pacífico leste e acíficoi centro-leste, respectivamente).
Comercialízase en fresco ou como filetes conxelados, e consómese cocido ao vapor, frito, asado no forno ou en fornos microondas.
O fígado dos exemplares grandes son unha boa fonte de vitamina A. Estado de conservación
A Unión Internacional para a Conservación da Natureza e dos Recursos Naturais (UICN) declarou en 2010 o status da especie como LC (pouco preocupante), debido a que, a pesar da pesca comercial de que é obxecto, e das flutuacións naturais das súas poboacións, non hai evidencias para suxerir que se cualifique a especie en ningunha das categorías de ameaza. Na actualidade, as poboacións están recuperándose. Porén, cómpre facer un seguimento dos niveis de poboación e das capturas para asegurar que as medidas actuais de axuda á recuperación do stock son suficientes para reconstruír a poboación da especie.
Solla de pintas do Xapón

A solla de pintas do Xapón (Eopsetta grigorjewi) é unha especie de peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, suborde dos pleuronectoideos, familia dos pleuronéctidos e subfamilia dos pleuronectinos. Taxonomía
O xénero foi descrito en 1890 polos zoólogo ruso Solomon Herzenstein, baixo o nome de Hippoglossus grigorjewi.
Sinónimo
Ademais de polo nome orixinario Hippoglossus grigorjewi Herzenstein, 1890, a especie foi coñecida polo sinónimo Verasper otakii Jordan & Snyder, 1900. Descrición, hábitat, bioloxía e usos
Ten a forma típica dos peixes planos, co corpo deprimido, ovalado, de até 60 cm de lonxitude.
É un peixe mariño, demersal, que pode vivir a profundidades de entre os 60 e os 1. 325 m en augas subtropicais, no noroeste do Pacífico, nas costas do Xapón, do mar do Xapón, do mar Amarelo e do mar da China Meridional, e nas da illa de Taiwán.
Vive na zona sublitoral, en fondos areosos ou lamacentos duns 200 m de profundidade.
É unha especie comestíbel de interese pesqueiro que se captura nas zonas de pesca 61 e 77 (Pacífico noroeste e centro-leste, resplectivamente), sendo tamén obxecto de cría en acuicultura no Xapón.
Solubilidade

A solubilidade é unha medida da capacidade dunha determinada substancia para disolverse nun líquido. Pode expresarse en moles por litro, en gramos por litro ou en porcentaxe de soluto; nalgunhas condicións pódese excedela, denominándose solución sobresaturada.
A substancia que se disolve chámase soluto e a substancia onde se disolva chámase disolvente. Non todas as substancias se disolven nun mesmo disolvente, por exemplo na auga disólvese o alcohol e o sal mentres que o aceite e a gasolina non se disolven.
Na solubilidade, o carácter polar ou apolar da substancia inflúe moito, xa que, debido a estes a substancia será máis ou menos soluble. Os compostos con menor solubilidade son os que presentan menor reactividade, como por exemplo as parafinas, os compostos aromáticos e os derivados haloxenados.
O termo solubilidade emprégase tanto para designar ao fenómeno cualitativo do proceso de disolución como para expresar cuantitativamente a concentración das solucións. A solubilidade dunha substancia depende da natureza do disolvente e do soluto, así como da temperatura e a presión do sistema, é dicir, da tendencia do sistema a alcanzar o valor máximo de entropía.
Solución hipotónica

Unha solución hipotónica, chamada tamén hipotona, é unha solución na cal o solvente (como pode ser un plasma diluído) ten unha menor concentración de soluto (sales, etc. ) que a que hai no medio celular interno (ou citoplasma). En condicións hipotónicas, a célula aumentará o seu volume, xa que, nun intento de restablecer o equilibrio osmótico a ambos os dous lados da membrana celular, o solvente difundirá cara ó interior da mesma. Bioloxía
En bioloxía, unha solución hipotónica é aquela que ten menor concentración de soluto no medio exterior en relación ó medio interior da célula, é dicir, no interior da célula hai unha cantidade de sal maior que da que se atopa no medio na que ela habita. Unha célula mergullada nunha solución cunha concentración máis baixa de materiais disoltos, está nun ambiente hipotónico; a concentración de auga é máis alta (por mor de ter tan poucos materiais disoltos) fóra da célula. Baixo estas condicións, a auga difúndese á célula, é dicir, prodúcese osmose de líquido cara ó interior da célula.
Unha célula en ambiente hipotónica énchese coa auga e pode estoupar; cando se dá este caso nos glóbulos vermellos do sangue, denomínase hemólise. Os organismos que viven en chans de regatos e lagos habitan en auga de choiva modificada, que é un ambiente hipotónico. As células animais sofren o fenómeno de citólise, que leva á destrución da célula, por mor do paso da auga ó interior dela. Doutra banda, nas células vexetais ocorre o fenómeno de presión de turxencia: cando entra auga, a célula enche pero non se destrúe debido á gran resistencia da parede celular.
Soluto

Denomínase soluto á substancia normalmente minoritaria (aínda que existen excepcións) nunha solución, substancia que se encontra disolvida nun determinado disolvente. Na linguaxe común tamén se a coñece como a substancia que se disolve, polo que pode encontrarse nun estado de agregación diferente ao comezo do proceso de disolución.
O máis habitual é que se trate dun sólido nun disolvente líquido (ver disolución), o que orixina unha solución líquida. Unha das características máis significativas dunha solución adoita ser a súa concentración de soluto, é dicir, a medida da cantidade de soluto contida nela.
Outra característica a considerar é a facilidade para disolverse, ou solubilidade, que poida presentar nun disolvente determinado. A solubilidade dun composto químico depende en gran medida da súa estrutura molecular. En xeral, os compostos iónicos e os moleculares polares son solúbeis en disolventes polares, como a auga ou o etanol e, os compostos moleculares apolares, en disolventes apolares como o hexano, o éter ou o tetracloruro de carbono.
Solwind

Solwind, tamén coñecido como P-78, foi un satélite artificial da NASA lanzado o 24 de febreiro de 1979 mediante un foguete Atlas F OIS desde a base Vandenberg da Forza Aérea. Características
Solwind adicouse á observación e estudo do Sol. O seu eixo de rotación era perpendicular tanto ó seu plano orbital como á liña Terra-Sol.
Solwind foi destruído durante unha proba por un mísil ASM-135 ASAT. Instrumentos
Solwind levaba a bordo varios instrumentos: un espectrómetro de raios gamma e detectores de partículas.
un coronógrafo de luz branca e un heliógrafo ultravioleta.
un espectrómetro de raios X e un espectroheliógrafo.
un espectrómetro para o ultravioleta extremo.
un espectrómetro para partículas de altas latitudes.
un monitor de raios X.
un monitor de aerosois.
Som kirguiz

O Som kirguiz (en kirguiz: сом) é a moeda de curso legal en Kirguizistán. O seu código ISO 4217 é KGS. O som divídese en 1000 tyiyn (тыйын). O som instroduciuse por primeira vez o 10 de maio de 1993, sustituíndo ao rublo soviético cunha taxa de cambio de 1 KGS 200 RUB. Etimoloxía
Na Unión Soviética, os falantes das linguas kazako, kirguiz e uzbeko chamaban ao rublo som, nome que aparecía impreso no reverso dos billetes xunto ás outras 15 linguas oficiais do Estado. A palabra som (ás veces transcrita como "sum" o "soum") significa "pureza" (facendo referencia ao "ouro puro") na meirande parte das linguas túrquicas. Billetes
En 1993 o novo goberno emitiu billedes de 1, 10 e 50 tyiyn, e o Banco de Kirguizistán emitiu billetes de 1, 5 e 20 som. En 1994, o Banco Central emitiu unha segunda serie de billetes en denominacións de 1, 5, 10, 20, 50 e 100 som. En 1997, emitiuse unha nova serie coas mesmas denominacións de 1994, e engadía os billetes de 200, 500 e 1. 000 som. O último billete emitido foi o de 5. 000 som en 2009. Serie en curso (2009-actualidade)
Somalia francesa

A Somalia francesa (en francés: Côte française des Somalis (Costa francesa dos somalís) e, despois, Territoire français des Afars et des Issas (Territorio francés dos Afars e dos Issas), foi unha colonia francesa (1896-1946), e logo un territorio de ultramar francés (1946-1967), situado no chamado corno de África, ao redor do golfo de Tadjoura. Historia
A colonia
Creada a colonia despois de que Francia asinara diversos tratados entre 1883 e 1887 cos entón gobernantes, sultáns somalís, que permaneceu baixo soberanía francesa desde 1896 até 1967.
A colonia fúndase mediante un decreto do presidente da República Francesa, de 20 de maio de 1896, no que ordena fusionar o territorio de Obock e os protectorados de Tadjourah e do país Danakils co protectorado da Costa dos Somalís.
O Territorio francés dos Afars e dos Isas
En 1958, a continuidade da soberanía francesa sobre o territorio foi aprobada por un referendo. Djibuti, como as Comores, non participou no movemento independentista das outras colonias francesas de África en 1960. En xullo dese ano, as antigas Somalia italiana e Somalia británica fusionáronse para formar a República Federal de Somalia, que de contado reivindicou o territorio djibutiano para crear a Gran Somalia.
Co fin de suprimir todas as referencias a Somalia que supuña a denominación Côte française des Somalis, esta denominación substituírase xa en 1946 mediante a utilización de dous etónimos de habitantes do territorio: os Afars e os Issas e, despois de varias reformas económicas e políticas, a colonia pasou a formar un trritorio francés de ultramar co nome de Territorio francés dos Afars e dos Issas.
En agosto de 1966, con ocasión do paso pola zona do xeneral de Gaulle, que fixo un alto no camiño en Etiopía á volta da conferencia de Phnom Penh, produciuse unha primeira manifestación independantista, que foi violentamente reprimida. Novos disturbios en setembro e outubro desde ano non foron contidos polas expulsións masivas, e unha barreira instalouse ao redor da cidade de Djibuti.
En marzo de 1967 un novo referendo confirma o mantemento da soberanía francesas co 60 % doss sufraxios. Porén, noveo disturbiuos foron duramente reprimidos e de numerosos habitantes foron de novo expulsados.
O 14 de xuño de 1967 foi promugado un novo estatuto: a Côte française des Somalis pasa a ser o Territoire français des Afars et des Issas. As responsabilidades de goberno repártenses entre o Estado, representado por un Alto Comisario, e o territorio, dirixido por un xefe do goberno elixido poloa Asemblea territorial. O seu titular foi brevemente Mohamed Kamil Mohamed, e despois por Ali Aref Burhan.
Porén, dez anos despois o nivel de violencia obriga a cuestionar a presenza francesa. Ali Aref retirouse en xullo de 1976, sendo substituído por Abdallah Mohamed Kamil e, tras un novo referendo para optar pola independencia, o territorio logrou independizarse.
Así e todo, a dependencia colonial persistiu, polo que en novembro de 1976 a ONU exixiu a celebración dun referendo de autodeterminación que, convocado o 8 de maio de 1977, abriu o camiño da independencia real da República de Djibuti, que foi efectiva o 27 de xuño de 1977.
Somalia italiana

A Somalia italiana (en italiano, Somalia italiana; en somalí, Dhulka Talyaaniga ee Soomaaliya; en árabe, الصومال الإيطالي‎ Al-Sumal Al-Italiy), situada na parte sur do corno de África, foi un protectorado italiano entre 1889 e 1908. Historia
Inicialmente protectorado, entre 1908 e 1936 tivo o estatuto de colonia. En 1936 transformouse na provincia ou gobernación da Somalia (Governatorato della Somalia) no seo África Oriental Italiana, dentro do Imperio italiano. Nesa época (entre 1936 e 1941) chegou a abarcar unha superficie de 702000 km².
No curso da segunda guerra mundial, en 1941, foi ocupada polo Reino Unido, ocupación que durou até o final da guerra. Desde 1945 até 1950 estivo baixo adinistración británica, e entre 1950 e 1960 quedou baixo administración fiduciaria italiana por mandato da ONU.
A súa historia como estado soberano iniciouse a partir de 1960. O seu territorio inicial forma parte da República Federal de Somalia, xunto coa antiga Somalia británica.
Somalo

O somalo (plural: somali) foi unha unidade monetaria establecida polo Fideicomiso das Nacións Unidas en Somalia, baixo a administración fiduciaria italiana nese territorio, a partir de 1950. Dividíase en 100 céntimos (centesimi).
En 1962 foi substituído polo xilin somalí. Historia
Finalizada a segunda guerra mundial, as Nacións Unidas puxeron en novembro de 1949 o territorio que anetriormente fora a Somalia Italiana baixo a administración dun fideicomiso italiano, e o 27 de xaneiro de 1950 o Estado italiano recibiu a súa administración financeira.
Así as cousas, determinouse emitir moeda para a súa circulación neste territorio. Logo de rexeitar a implantación da lira italiana ou unha moeda vinculada a ela, estableceuse unha unidade nova, denominada somalo. A Orde Nº 14 do 16 de maio de 1950 creaba esta nova unidade co valor de 0, 124414 gramos de ouro fino, o que o facía equivalente ao anterior xilin da África Oriental.
Os deseños das moedas e dos billetes emitidos establecéronse nas Ordes Nº 15, do 18 de maio, e Nº 44, do 22 de xullo de 1950.
Logo da unificación dos territorios ata entón controlados por Italia e o Reino Unido, e a conseguinte independencia de Somalia, a antiga Caixa para a Circulación Monetaria en Somalia (Cassa per la Circolazione Monetaria della Somalia) —que actuaba como entidade emisora—, transformouse no Banco Nacional de Somalia, e o somalo seguiu en uso durante un tempo na parte do novo estado antes controlada por Italia. Finalmente, o 15 de decembro de 1962 comezou o cambio cara á nova moeda nacional, o xilin somalí, e a partir do 31 de decembro de 1963 o somalo deixou de ser un medio válido de pagamento. Moedas
Todas as moedas amosan a data de 1950, foron cuñadas na Zecca dello Stato, en Roma, e están deseñadas e gravadas polo artista Giuseppe Romagnoli. Billetes
En 1950 a Caixa para a Circulación Monetaria da Somalia emitiu unha serie de billetes cos valores faciais de 1, 5, 10, 20 e 100 somali. Todos estes billetes foron impresos en Roma, no Istituto Poligrafico dello Stato.
O billete dun somalo amosa a particularidade de que no seu anverso expresa o valor dun xeito erróneo, en plural ("somali") no canto do singular ("somalo"), que si que se utiliza no reverso. Quizais por ese motivo, e tamén pola coincidencia en valor coa moeda dun somalo, finalmente este billete non chegou a pórse en circulación e foron moi poucos os exemplares emitidos, para fins oficiais.
En canto ao billete de 5 somali, logo da emisión da primeira serie en 1950 xurdiu a necesidade dunha segunda serie, dado que ao ser o máis utilizado a súa deterioración era superior. O Decreto Nº 7 do 22 de maio de 1951 autorizou esta segunda serie, que retoma a cor, os deseños e o tamaño do anterior billete dun somalo, ao non ser este posto en circulación.
Sombreiro

Un sombreiro ou chapeu é unha peza de vestir que se utiliza especificamente para cubrir a cabeza, xa sexa do sol ou do frío. Historia e orixes
Os primeiros sombreiros teñen as súas orixes nos imperios antigos; no Antigo Exipto xa se utilizaban diversos tipos de tocados, pero un dos máis recoñecidos antecedentes deste accesorio foi o gorro frigio, un sombreiro de orixe frigio que foi utilizado polos gregos para simbolizar que todo aquel que o portase era un escravo ao que se lle outorgou a súa liberdade. En Grecia tamén xurdiron o píleo (Pilleus) e o pétaso (Petasus), sendo o petaso o primeiro sombreiro que tiña á.
O sombreiro xorde como unha necesidade para protexerse do sol e da choiva, principalmente entre o campesiñado. Os primeiros sombreiros eran fabricados principalmente de feltro e de la.
En tempos de Carlos VI de Francia comezaron a usarse sombreiros no campo. No de Carlos VIII introduciuse o seu uso nas cidades pero tan só en tempo de choiva. No reinado de Lois XI xa se xeneralizaron máis e levaban en todo tempo estendéndose o seu uso ás nacións veciñas. Máis adiante, o uso do chapeu foi xeneralizándose variando a forma segundo a época. A principios do século XX usábase comunmente en todo o mundo civilizado. O seu uso atópase en retroceso desde entón, transformando a súa utilidade dunha funcional a un accesorio de moda. Partes
Un sombreiro pode constar ou non dos seguintes elementos. Coroa ou copa: É a parte superior do sombreiro que se adapta á forma do cranio, limitando a súa circunferencia. Esta pode ter diferentes formas, regularmente redonda, cónica ou truncada.
Bordo ou á: Consta dunha superficie que percorre a circunferencia do sombreiro. Cumpre a función de protexer ao que o porta dos raios solares. O termo á tamén é aplicado á parte lateral dalgúns chapeus como o chullo e o ushanka, que ten a finalidade de protexer ou cubrir as orellas do frío.
Banda suave: É a parte interna do chapeu, habitualmente coñecida como badana. Está feita de materiais suaves que entra en contacto directo co cranio e que ten a finalidade de axustar correctamente o sombriro á cabeza e deter a suor.
Banda, touca ou cinto: É a cinta ou adorno que se coloca ao redor da copa, entre a coroa e o bordo. Serve para darlle forma ao sombreiro, evitando que se ensanche ou como simple ornato.
Viseira ou á frontal: É a superficie frontal de certos tipos de sombreiros que serve para bloquear os raios solares. É un elemento común nas gorras.
Barboqueixo ou barbiqueixo - Cinta para suxeitar o sombreiro que se pasa por debaixo do queixo, especialmente para cascos e similares.
Tipos
Sombriza

O Sombriza foi unha embarcación pesqueira de artes menores con base no porto do Vicedo, afundida nas proximidades de illa Coelleira o 7 de xaneiro de 2008. Característica
O Sombriza con 6, 5 metros de eslora, casco de madeira e folio 3-FE-2-2809. Era unha embarcación que recibe o nome de racú e no momento do seu naufraxio pescaba polbos con nasas. Naufraxio
O operativo de rescate activouse tras a chamada ao 112 dun pescador que ouvira voces que proviñan do mar. A embarcación de Salvamento Marítimo Salvamar Shaula, con base no porto de Cariño, o helicóptero Pesca 2 con base en Celeiro, así como embarcacións voluntarias do Vicedo participaron no seu rescate. Porén, só puideron rescatar os corpos xa sen vida dos dous mariñeiros. As posíbeis causas sinaladas foron o exceso de nasas que desestabilizaría a embarcación ou un golpe de mar.
Neste naufraxio faleceron os seus dous tripulantes e provocou un debate sobre seguridade marítima, agudizado por outras traxedias marítimas recentes e polo feito de que a embarcación carecese de chalecos salvavidas e da radiobaliza de activación automática de 406 MHz.
Somersby (sidra)

Somersby Cider (en galego "Sidra Somersby"), é unha marca de bebida de sidra de 4, 5 % de contido alcohólico, feita pola fábrica de cervexas danesa Carlsberg Group. Desenvolvida no ano 2008 e orixinalmente fabricada para o mercado danés, na actualidade distribúese en máis de 35 países, incluídos os países da Escandinavia, Reino Unido, Rusia, Australia, Malaisia, Canadá e os Estados Unidos de América. Das dez marcas de sidra máis vendidas do mundo, Somersby foi a que tivo o maior crecemento no ano 2012.
No ano 2012, a subsidiaria de Carlsberg Group no Reino Unido chamada Carlsberg UK, desenvolveu e introduciu unha nova versión da Somersby Cider soamente para o mercado inglés. Somersby cider UK (é o nome que ten esta versión da bebida de sidra no Reino Unido), ten un contido alcohólico dun 4, 5 %, esta sidra-seca non contén ningún sabor artificial ou edulcorantes.
A pesar da súa orixe danesa, a sidra é comercializada en varios territorios coa creación de "Lord Somersby".
A bebida non ten conexións discerníbeis á vila inglesa de Somersby (Lincolnshire). Variedades
Ademais da sidra de mazá pura, a marca Somersby tamén está a usar outra variade que como a sidra de pera, sidra de mazá con sabor de amorodo e tamén unha sidra de mazá con menos calorías.
Somhairle MacGill-Eain

Sorley MacLean, en gaélico Somhairle MacGill-Eain ou Somhairle MacGilleathain; nado o 26 de outubro de 1911 en Raasay, Hébridas Interiores e finado o 24 de novembro de 1996 en Inverness, Highland, foi un poeta escocés que escribiu os seus poemas en gaélico e foi galardoado coa Medalla de Ouro da Raíña de Poesía en 1990. Traxectoria
Despois de asistir a escolas en Raasay e na illa de Skye, estudou inglés na Universidade de Edimburgo, onde comezou a escribir como estudante e a finais dos anos 30 xa tiña unha reputación dentro da escena literaria escocesa. En 1940, xunto con Robert Garioch, publicou o libro de poemas Seventeen Poems for Sixpence como pegada da man. Durante a Segunda guerra mundial serviu no exército británico e participou nas batallas de El Alamein durante a campaña africana, onde resultou gravemente ferido.
Despois de recuperarse das súas feridas, publicou Dáin do Eimhir ("Poemas para Eimhir") en 1943, que contiña moitos dos seus poemas de amor ao lendario Eimhir das primeiras sagas irlandesas e continuou recibindo unha ampla atención e aclamación en edicións posteriores. Influenciado polos poetas metafísicos, pero tamén pola mitoloxía celta e a música tradicional, MacLean reviviu a lingua e tradición literaria gaélica, mentres que o seu amigo Hugh MacDiarmid restablecía o scots como unha lingua literaria seria. Durante este tempo tamén estivo asociado coa Liga Celta e colaborou frecuentemente no seu Carn trimestral.
MacLean, que traballou como profesor e director de escola até a súa xubilación en 1972, publicou a súa colección de poesía máis importante, Reothairt is Contraigh (Spring Tide and Neap Tide) en 1977. Numerosos dos seus poemas foron publicados en edicións bilingües en todo o mundo. Despois de que a antoloxía Collected Poems aparecese en 1989, recibiu a Medalla de Ouro da Raíña de Poesía en 1990. Foi nomeado membro honorario da Royal Society of Edinburgh en 1992. Publicacións
Seventeen poems for sixpence, 1940
Dain do Eimhir, 1943
Poems to Eimhir, 1971
Spring tide and neap tide, 1977
Reothairt is contraigh, 1985
Ris a'bhruthaich, 1985
Auld Alliance poetry reading, 1985
14 poems of Sorley MacLean, 1986
From Wood to Ridge, 1989
O choille gu bearradh, 1991
Eimhir, 1999
Somnambulismo tecnolóxico

O somnambulismo tecnolóxico consiste na ignorancia que posúe a sociedade con respecto ao proceso de cambio que está sufrindo a humanidade debido á tecnoloxía. Foi creado por Langdon Winner e é utilizado comunmente na filosofía da tecnoloxía. Orixe
Winner relaciona esta falta de interese coa cultura tecnolóxica que posúen as persoas debido a que é común o non sopesar as consecuencias que traen os cambios que se van efectuando na contorna. Ademais de que, na maioría dos casos, a tecnoloxía é considerada como algo que se atopa presente na vida diaria do mesmo xeito que calquera elemento da natureza.
Determinismo tecnolóxico
Ao falar de somnambulismo tecnolóxico pódese relacionar en gran medida co determinismo tecnolóxico, onde este último consiste en considerar á tecnoloxía como un elemento capaz de afectar positivamente o desenvolvemento socioeconómico dalgún grupo ou, noutras palabras, aceptar os progresos que esta vai realizando como inevitables.
O determinismo tecnolóxico poderíase considerar a etapa final do somnambulismo tecnolóxico, onde a persoa xa non simplemente estaría a durmir fronte ao cambio, ignorándoo voluntariamente, neste caso estaría totalmente convencida da naturalidade dos sucesos que ocorren debido a ela considerándoa non como un elemento creado e controlado polo home senón que, pola contra, a tecnoloxía contrólanos e cambia a nós como sociedade de forma incontrolable.
O somnambulismo tecnolóxico pódese relacionar desta maneira cunha concepción fatalista da filosofía tecnolóxica derivada da concepción determinista, na que a autonomía da tecnoloxía supón unha noción de inevitabilidad á marxe de calquera vontade posible. Desde os seus inicios, en plena Revolución Industrial do século xix e co materialismo sociolóxico de Karl Marx, (1818-1883), no que a tecnoloxía —e as súas relacións de produción— é exposta por primeira vez como un factor determinante na construción do sistema social, a concepción da tecnoloxía en relación coa cultura e a sociedade foise reconstruíndo seguindo diferentes liñas de pensamento; a Escola de Frankfurt (Dialéctica da ilustración) Martin Heidegger, Lewis Mumford, Jacques Ellul, Herbert Marcuse… Ata chegar a conclusións determinantes como que a tecnoloxía condiciona, sen ser os individuos conscientes diso, o tempo vivido ou as tendencias escollidas: «A vida pasa a ter menos tempo e a tecnoloxía substitúe a reflexión polo reflexo».
Somoni

O somoni (en taxico: cомонӣ) é a moeda oficial da República de Tadjiikistán, dividida en 100 diram (дирам). O seu código ISO 4217 é TJS e o seu símbolo é SM.
O nome do somoni está inspirado no apelido do pai da nación taxica, Ismail Samani.
Consonte o Decreto 415, do 26 de outubro de 2000, do presidente da República de Tadjiikistán, o somoni entrou en circulación o 30 de outubro dese mesmo ano, en substitución do rublo taxico, cunha paridade de 1 somoni 1. 000 rublos. Moedas
As primeiras moedas puxéronse en circulación o 3 de setembro de 2001 consonte o Decreto 645, do 28 de agosto dese ano, con valores faciais de 5, 10, 20, 25 e 50 diram cuñadas en aceiro revestido de latón, e 1, 3, e 5 somoni en aceiro bañado en níquel. A partir de novembro de 2004 comezaron a emitirse tamén moedas conmemorativas circulantes de 1, 3 e 5 somoni, estas dúas últimas bimetálicas. En 2011 produciuse a emisión dunha segunda serie, que entrou en circulación en xuño de 2012, que se compuña dos valores de 5, 10, 20 e 50 diram, e 1 somoni. Finalmente, en 2018 entrou en circulación unha terceira serie cos valores de 1, 3 e 5 somoni.
As moedas da primeira serie foron cuñadas pola corporación pública rusa Goznak na Casa da Moeda de San Petersburgo. As seguintes series cuñáronse na Casa da Moeda de Casaquistán. Billetes
En 1999 imprimiuse a primeira emisión de billetes, composta polos valores faciais de 1, 5, 20 e 50 dirams, e 1, 5, 10, 20, 50 e 100 somoni, que se puxeron en circulación o 30 de outubro de 2020. A esta serie engadíuselle en 2010 o billete de 3 somoni. A presión inflacionaria producida desde a introdución do somoni trouxo como consecuencia a impresión dos valores de 200 e 500 somoni ese mesmo 2010. A serie inicial de 5, 10, 20, 50 e 100 somoni foi reemitida en 2013, aínda que mantendo a data de 1999.
Son cubano

O son cubano é un xénero de música e danza que se orixinou nas terras altas orientais de Cuba a finais do século XIX. É un xénero sincrético que mestura elementos de orixe española e africana. Entre os seus compoñentes hispánicos fundamentais están o estilo vocal, o metro lírico e a primacía do tres, derivado da guitarra clásica. Por outra banda, o seu característico ritmo de clave, estrutura de chamada e resposta e sección de percusión (bongó, maracas, etc. ) están enraizados en tradicións de orixe bantú. Historia
Ao redor de 1909, o fillo chegou á Habana, onde se realizaron as primeiras gravacións en 1917. Isto supuxo o inicio da súa expansión por toda a illa, converténdose no xénero máis popular e influente de Cuba. Aínda que os primeiros grupos tiñan entre tres e cinco membros, durante a década de 1920 o sexteto converteuse no formato principal do xénero. Na década de 1930, moitas bandas incorporaron unha trompeta, converténdose en septetos, e na década de 1940 un tipo máis grande de conxunto de conga e piano converteuse na norma: o conjunto de son.
A presenza internacional do son remóntase á década de 1930, cando moitas bandas percorreron Europa e América do Norte, o que levou a adaptacións de salón do xénero como a rumba americana. Do mesmo xeito, as emisións de radio de son popularizáronse en África occidental e no Congos, o que levou ao desenvolvemento de xéneros híbridos como a rumba congolesa. Na década de 1960, a escena musical de Nova York levou ao rápido éxito da salsa, unha combinación de son e outros estilos latinoamericanos gravados principalmente por portorriqueños. Aínda que a salsa alcanzou a popularidade internacional durante a segunda metade do século XX, en Cuba o son evolucionou cara a outros estilos como songo e timba, este último é denominado ás veces como "salsa cubana".
Sonda espacial

Unha sonda espacial é unha nave espacial non tripulada, utilizada para a exploración remota doutros planetas, satélites, asteroides ou cometas. Normalmente as sondas teñen recursos de telemetría, que permiten estudar á distancia as súas características físico-químicas, tirar fotografías e por veces tamén o seu medio natural. Algunhas sondas, como Landers ou Rovers, pousan na superficie dos astros celestes, para estudos da súa xeoloxía e do seu clima. As primeiras sondas para estudar outros astros lanzáronse a finais da década de 1950 pola Unión Soviética e os Estados Unidos, no inicio da exploración espacial, e axudaron moito a desvelar os misterios do Universo. En anos posteriores, a Axencia Espacial Europea, o Xapón, a República Popular da China e a India tamén lanzaron as súas sondas. Tipos de sondas
Sobrevoo (flyby): sonda que pasa próxima a un astro e o analiza cos seus instrumentos.
Orbitador (orbiter): sonda que entra en órbita dun astro, pasando a funcionar como un satélite artificial do mesmo.
Impacto: sonda que colisiona contra un astro, facendo análises durante a aproximación ou a colisión.
Aterradora (lander): sonda que pousa nun astro analizándoo in loco, moitas veces levando consigo unha sonda vehicular.
Veicular (rover): sonda con capacidade de locomoción para analizar unha área maior dun astro.
Observatorio: sonda con capacidade telescópica, que pode actuar nunha ou máis faixas do espectro eletromagnético, para efectuar observacións astronómicas, xeofísicas e espectrais, sen as distorsións provocadas pola atmosfera terrestre. Traxectorias interplanetarias
Unha vez unha sonda abandonou a veciñanza da Terra, a súa traxectoria probablemente tome unha órbita arredor do Sol semellante á da Terra. Para chegar a outro planeta, o método máis simple é unha órbita de tranferencia de Hohmann. Técnicas máis complexas, como a asistencia gravitacional poden ser máis eficientes para o combustible, aínda que poden requirir que a sonda pase máis tempo de viaxe. Unha técnica que emprega moi pouca propulsión, aínda que require unha cantidade de tempo considerable, é seguir unha traxectoria na Interplanetary Transport Network.