Petróglifo

Un petróglifo é unha representación gráfica gravada nas rochas ou pedras. Son o antecedente dos símbolos previos á escritura e o seu uso na comunicación data de hai uns 12. 000 anos e chega aos tempos modernos, dependendo da cultura e o lugar, dándose sobre todo a partir do Neolítico.
A palabra provén dos termos gregos petros (pedra) e glyphein (tallar) e foi na súa orixe acuñada en francés como pétroglyphe. Este termo non debe confundirse con pictografía, que é unha imaxe debuxada ou pintada na rocha, aínda que ambos os dous pertencen á categoría xeral e máis ampla da arte rupestre. As petroformas ou modelos e figuras feitas en grandes rochas no chan, tampouco son moi parecidas. Historia
Os petróglifos máis antigos datan do Paleolítico Superior pero aumentan o seu número extraordinariamente no Neolítico, aproximadamente hai 10. 000 ou 12. 000 anos. Máis adiante, fai ao redor de 7000 ou 9000 anos comezaron a aparecer outros sistemas de escritura como a pictografía e os ideogramas. Os petróglifos seguiron sendo moi comúns e algunhas sociedades menos avanzadas continuaron utilizándoos durante milenios, ata o momento de entrar en contacto coa cultura occidental no século XX. Atopáronse en todos os continentes, exceptuando a Antártida, aínda que se concentran especialmente en partes de África, Escandinavia, Siberia, o suroeste de Norteamérica e Australia. Interpretación
Estas imaxes talladas na rocha probabelmente tiñan un sentido cultural e relixioso moi profundo para as sociedades que as crearon, sentido que en moitas ocasións perdeuse. Crese que moitos petróglifos representaban algún tipo de linguaxe ritual ou simbólico aínda non desvelado. Os glifos máis tardíos da Idade de Bronce Nórdica en Escandinavia parece que fan referencia a algún tipo de fronteira territorial entre tribos, ademais dos significados relixiosos que tiveren. Tamén semella que existían dialectos locais ou rexionais entre pobos da mesma familia ou entre veciños. As inscricións en Siberia teñen formas que poderían ser o antecedente das runas, aínda que de momento non se atopou ningunha relación entrámbolos dous e nin sequera se chegou a comprender o seu significado.
Algúns investigadores decatáronse da semellanza existente entre diferentes estilos de petróglifos atopados en todos os continentes. Con todo, non debe ser difícil explicar estilos semellantes xa que todos os seres humanos inspiráronse no que lles rodeaba. Pode deberse a unha sinxela coincidencia, ou ben pode deberse ás migracións que levaron a cabo os diferentes grupos a partir dunha localización común, ou ben pode deberse a unha orixe igual para todos eles. En 1853, George Tate leu un traballo no Berwick Naturalist's Club, co que John Collingwood Bruce coincidía, e no que se sinalaba que os glifos tiñan ". .. unha orixe común, e indican un significado simbólico co que se representa un pensamento popular". Ao catalogar a arte rupestre escocesa, Ronald Morris chegou a contabilizar ata 104 teorías diferentes após a súa interpretación. Outras teorías, máis controvertidas, están baseadas na súa maioría na psicoloxía de Carl Jung e nos estudos do historiador Mircea Eliade, segundo as cales é posíbel que a similitude dos petróglifos e doutros símbolos arquetípicos ou atávicos de diferentes culturas e continentes sexan o resultado dunha estrutura herdada xeneticamente no cerebro humano.
Existen outras teorías que sosteñen que os petróglifos foron realizados polos chamáns nun estado alterado de conciencia, quizais inducido polo uso de alucinóxenos naturais. Demostrouse que moitos dos modelos xeométricos (coñecidos como constantes de forma) que aparecen nos petróglifos e pinturas rupestres están "enroscados" no cerebro humano, ata aparecen con moita frecuencia en problemas de visión e alucinacións producidas polas drogas, a migraña e outros estímulos.
Os vínculos actuais entre o xamanismo e a arte rupestre entre o pobo san do deserto do Kalahari foron obxecto de estudo polo Rock Art Research Institute (RARI) da Universidade de Witwatersrand. Aínda que a arte do pobo san céntrase na pintura, os motivos que se esconden tras esta poden botar algo de luz e ser a base para a comprensión doutros tipos de arte, incluíndo os petróglifos. Como aparece no sitio web do RARI: Ao utilizar o coñecemento das crenzas do pobo san, os investigadores demostraron que a arte realiza un papel fundamental nas vidas relixiosas dos seus pintores. A arte captou cousas que o mundo san viu tras os rostros de pedra: o outro mundo habitado por criaturas e espíritos, ata o que os danzaríns poderían viaxar baixo formas animais e de onde as persoas en éxtase poderían tomar poder e levalo ao seu mundo para curar, facer chover etc. . Relación de petróglifos no mundo
África
Bidzar, Camerún
Niola Doa, Chad
Val do río Niari, na República do Congo, 250 km. ao suroeste da capital, Brazaville
Val do río Ogooue, Gabón
Akakus, Libia
Yebel Uweinat, Libia
Twyfelfontein, Namibia
Inscricións en forma de xirafa a tamaño natural en Dabous Rock, Montes Air, Níxer
Bambari, Lengo e Bangassou, sur da República Centroafricana; Bwale ao oeste
Asia-Pacífico
Dampier, Australia Occidental
Terra de Arnhem / Parque Nacional de Kakadu, Australia setentrional
Chumysh, Kazakhstán, preto de Bixkek (capital da veciña Kirguizistán)
Petróglifos Angono en Rizal, Filipinas
Oito sitios arqueolóxicos en Hong Kong: na illa Tung Lung, Kau Sai Chau, Cheung Chau, Shek Pik na Illa Lantau, Wong Chuk Hang, Big Wave Bay en Hong Kong e Lung Ha Wan en Sai Kung
Bhimbetka, India
Numerosos sitios en Kirguizistán, a maioría nas Montañas Tie Shan; Cholpon-Alta, o Val Tallas, Siymaliytash (Saimaluu-Tash) e na loma rochosa chamada Trono de Suleiman en Osh no Val Fergana
Petróglifos e arte rupestre nas rexións do norte, Paquistán
Suramérica
Val do Encanto, Chile
Cumbe Mayo, Perú
Petróglifos de Miculla, Tacna, Perú
Parque Arqueolóxico Piedra Pintada, Estado Carabobo, Venezuela
Parque Arqueolóxico e Paleontológico Taimataima, Estado Falcón, Venezuela
Norteamérica
Writing-on-Stone Provincial Park (Parque Provincial da Escritura na Pedra), este do Milk River, Alberta, Canadá
Petroglyph Provincial Park, (Parque Provincial do Petróglifo) Nanaimo, Columbia Británica, Canadá
Kejimkujik National Park, (Parque Nacional Kejimkujik) Nova Escocia, Canadá
Petroglyph Provincial Park (Parque Provincial do Petróglifo), Peterborough, Ontario, Canadá
Petrified Forest National Park, (Parque Nacional do Bosque Petrificado), Arizona, EUA
Sedona, Arizona, EUA
Petit Jean State Park, (Parque Estatal Petit Jean) Arcansas, EUA
Death Valley National Park, Parque Nacional de Death Valley) California, EUA
Lava Beds National Monument, (Monumento Nacional de Lava Beds) Lago Tule, California, EUA
Petroglyph National Monument (Monumento Nacional do Petróglifo), Novo México, EUA
Three Rivers Petroglyphs, (Petróglifos de Three Rivers), Novo México, EUA
Arches National Park (Parque Nacional de Arches), Utah, EUA
Mina, Nuevo León, México
Europa
Museo e Parque Arqueolóxico Cova Pintada de Gáldar, Gran Canaria
Parque Arqueolóxico do Bentayga, Gran Canaria
Sitio rupestre de Aripe, Tenerife
Parque Rural de Frontera, El Hierro, Illas Canarias
Petróglifos de Taganana, Tenerife
Parque Nacional de Mercantour, Francia
Rocas con inscricións en forma de copa e anel, en Northumberland, Condado de Durham e norte de Yorkshire, Inglaterra
Newgrange, Irlanda
Arte rupestre de Val Camonica, Lombardía, Italia
Bagnolo stele, Italia
Inscricións na roca en Alta e Møllerstufossen, Noruega
Inscricións no val do Côa, Portugal
Inscricións na roca en Tanumshede, Suecia
Galicia
As gravuras existentes en Galiza conforman o chamado Grupo Galaico de Arte Rupestre. Todas elas se realizaron sobre granito, aínda que non se sabe se esta foi unha escolla intencional ou se é que se trata simplemente do material máis duradeiro, e por ese motivo chegaron ata os nosos días.
A maior parte dos petróglifos descubertos e chegados á actualidade dan como resultado que é no sur de Galiza, na provincia de Pontevedra e concretamente no val do río Lérez, onde se conservan a maior parte dos gravados. Canto máis lonxe deste lugar cara ao norte ou ás provincias de interior diminúe o número, estando case sempre relacionados cos vales dos ríos.
Oriente Medio
"Rochas con Graffiti", a 110 km. ao suroeste de Riyadh, na estrada a A Meca, Arabia Saudita
Wadi Faynan, Xordania
Wadi Rum, Xordania Tipos
Abstractos: son debuxos sen unha xeometría clara. Poden estar sos ou formando conxuntos.
Xeométricos: debuxos que si teñen unha xeometría clara. Cruces, esvásticas, círculos, cadros axadrezados, soles etc.
Figurativos ou representativos: simbolizan figuras, xa sexan humanas (pegadas de pés) ou animais (leóns, xirafas etc. ).
Obxectos: representan obxectos. Frechas, carros, barcos.
Ao non ser unha ciencia exacta, as conxecturas feitas sobre o significado dos petróglifos son moi variadas. Pero en xeral segundo o tipo de petróglifo hai unha explicación aproximada. Abstractos: representan deuses ou constelacións.
Xeométricos: marcar territorios, uso en cerimonias relixiosas.
Figurativos ou representativos: boa sorte para a caza, procura da fertilidade feminina.
Obxectos: pregarias aos deuses para unha boa caza ou colleita.