proxectonos/corpus_dominio_cientifico huggingface dataset:
Villalpando

Villalpando é un concello da provincia de Zamora, na comunidade autónoma de Castela e León; dentro da comarca de Terra de Campos. Esténdese por unha área de 127 km² onde no ano 2007 vivían 1. 651 habitantes. Está situado a tan só 49 km da capital da provincia, Zamora. Política
O concello está gobernado por Félix González Ares de UPZ (Unión del Pueblo Zamorano), cuxo partido ocupa 45 % dos escanos do municipio.
Villamarciel

Villamarciel é unha localidade castelá situada na provincia de Valladolid, no concello de Tordesillas, a 11 quilómetros da capital municipal. Poboación
No ano 2009 tiña 309 habitantes, 40 máis que en 2008.
Villamol

Villamol é un concello español da provincia de León (Castela e León). A súa poboación é de 188 habitantes (INE 2011). Localidades
Villacalabuey
Villamol
Villapeceñil
Villanueva de Carazo

Villanueva de Carazo é un concello español da provincia de Burgos (Castela e León). A súa poboación é de 32 habitantes (INE 2012).
Villanúa

Villanúa (en aragonés: Villanuga) é un concello na comarca da Xacetania, na provincia de Huesca, comunidade de Aragón. Esténdese por unha área de 58, 2 km² onde no ano 2018 vivían 447 habitantes. Encóntrase a 953 metros sobre o nivel do mar.
Villapedre, Navia

Villapedre é unha parroquia que se localiza no oriente do concello de Navia. Cobre unha superficie de 6, 45 km² e no ano 2003 tiña 710 habitantes. Lingua
Toda a parroquia é de fala de transición entre o galego e o asturiano. Lugares e parroquias
Lugares de Villapedre
Parroquias de Navia
Villaquilambre

Villaquilambre é un concello español da provincia de León (Castela e León). A súa poboación é de 18. 597 habitantes (INE, 2021).
Artisticamente destacan a Vila Romana da localidade de Navatejera, con restos dun asentamento agrario romano satélite da Legio VII, e bellos mosaicos. Tamén cabe destacar a beleza da ermida de Villaquilambre entre outras construcións relixiosas. Localidades
Canaleja
Castrillino
Navatejera
Robledo de Torío
Villamoros de las Regueras
Villanueva del Árbol
Villaobispo de las Regueras
Villaquilambre
Villarrodrigo de las Regueras
Villasinta de Torío
Villaralbo

Villaralbo é un concello da provincia de Zamora, na comunidade autónoma de Castela e León. Encóntrase a tan só 5 km da capital, Zamora. Demografía
Esténdese por unha área de 22 km² onde no ano 2024 vivían 1805 habitantes.
Villarmentero de Campos

Villarmentero de Campos é un concello español da provincia de Palencia (Castela e León). A súa poboación é de 14 habitantes (INE 2012).
Villarrobledo

Villarrobledo é un concello da provincia de Albacete (España) na comunidade de Castela-A Mancha. É a cabeceira comarcal e importante polo de atracción a nivel rexional, con varias empresas do sector alimentario, os transportes e a calderería pesada. A extensión da súa superficie é de 862 km2, a décimo sétima maior de España.
Villars-les-Dombes

Villars-les-Dombes é unha vila francesa do departamento do Ain, na rexión de Ródano-Alpes.
Villasabariego

Villasabariego é un concello español da provincia de León (Castela e León). A súa poboación é de 1. 245 habitantes (INE 2011). Localidades
Palazuelo de Eslonza
Valle de Mansilla
Vega de los Árboles
Villabúrbula
Villacontilde
Villafalé
Villafañe
Villarente
Villasabariego
Villiguer
Villimer
Villasayas

Villasayas é un concello da provincia de Soria, na Comunidade Autonoma de Castela e León.
Ten unha extensión de 61, 76 km², cunha poboación de 100 habitantes e unha densidade de poboación de 1, 62 hab/km².
Villaviciosa

Villaviciosa é un concello, unha parroquia e unha vila da comunidade autónoma do Principado de Asturias (España). Limita ao norte co mar Cantábrico, ao sur con Sariegu, Nava, Cabranes e Piloña, ao oeste con Xixón e Siero e ao leste con Colunga.
A súa ría é a maior de Asturias. Hai un importante porto pesqueiro en Tazones. A capital do municipio é Villaviciosa e o concello está irmandado con Villaviciosa de Odón, na Comunidade de Madrid.
É coñecido pola calidade da súa sidra e pola abundancia en pumaraes (nome co que se coñece en Asturias ós arboredos de maceiras). Na Idade Media denominouse Maliayo, topónimo que deu lugar ao coñecido xentilicio de maliayés. O topónimo actual, "Villaviciosa", significa "vila fértil".
Demografía
Villebois

Villebois é unha vila francesa do departamento do Ain, na rexión de Ródano-Alpes.
Villeneuve-d'Ascq

Villeneuve-d'Ascq é unha cidade (61920 hab. en 2015) situada no norte de Francia. Está na rexión administrativa francesa de Alta Francia e no departamento (département) francés do Norte. Cidades irmás
Villeneuve-d'Ascq está irmandada coas seguintes cidades: Stirling Tournai Chaidari Leverkusen La Possession Gatineau Iaşi
Villodre

Villodre é un concello español da provincia de Palencia (Castela e León). A súa poboación é de 20 habitantes (INE 2012).
Vilvestre

Vilvestre é un concello castelán, pertencente á provincia de Salamanca. Está situado na comarca da Ribera, xunto ao río Douro. Dista 96 km de Salamanca.
En 2008 tiña unha poboación de 512 habitantes (255 homes e 257 mulleres), nunha superficie de 46, 52 km².
A súa altitude é de 592 m sobre o nivel do mar.
Vimercate

Vimercate é unha comuna italiana da provincia de Monza e Brianza, na rexión da Lombardía. Xeografía
Situada a 194 msnm, ocupa unha superficie de 20, 72 km². No ano 2018 tiña unha poboación de 25994 habitantes, polo que a súa densidade de poboación era nese ano de 1254, 54 hab. /km². Encóntrase no val do Po, na chamada chaira padana, no bordo dos antigamente chamados outeiros de Brianza, ao nordeste de Milán, a capital da rexión, da que dista 29 km. Outras distancias de cidades próximas son: Monza, a 8 km; Bérgamo, a 35 km e Lecco a 31 km.
Na súa parte oriental está atravesada polo regato ou torrente Molgora, que flúe desde o norte, desde o municipio de Usmate, cara ao sur, ao municipio veciño de Burago Molgora.
A parte norte, chamada San Maurizio, é un barrio que conta con dúas igrexas, unha das cales conta cun oratorio, unha área protexida ao redor do regato Molgora e escolas de primeiro e segundo grao.
Vinca major

Vinca major é unha planta orixinaria da rexión mediterránea de Europa e de Asia Menor, dende España até Turquía e naturalizada e cultivada no mundo enteiro. Descrición
Arbusto cunha altura non moi superior a 1 metro, perenne con talos erectos e curtos. Follas 3-8 × 2-5 cm, aovadas a lanceoladas, a maioría glabras, en ocasións ciliadas ao longo das marxes, as nervaduras secundarias, 4-7 pares, a base redondeada a cordata, o ápice obtuso a agudo, pecíolos 1-2 cm. Ten inflorescencias axilares, pero consiste nunha soa flor usualmente azul-púrpura ou azul localizada nas axilas foliares alternas ao longo do talo; pedúnculo/pedicelo floral usualmente de 2-4 cm, curvado. Flores con sépalos 10-18 mm, linear-triangulares, persistentes, ciliados; corola co tubo (12-)15-20(-25) mm, expandíndose en diámetro cara ao ápice, os lobos usualmente 15-20 × 5-12 mm, lanceolados a oblanceolados; estames inseridos preto da abertura do tubo da corola; ovario con 2 nectarios, o estilo terete, delgado, a cabezuela estigmática cun bordo basal e pelos apicais agrupados. Froitos 2. 5-3. 5(-5) cm, alargados, lixeiramente curvados, glabros; poucas sementes por froito, espidas, lixeiramente comprimidas, oblongas, lixeiramente foveoladas. Usos
En xardinaría, sebes non moi altas, recunchos húmidos, claros e recheo das bases de árbores.
Outro uso interesante de especies do xénero Vinca é a extracción dunha serie de medicamentos coñecidos en conxunto como alcaloides da Vinca. Estes utilízanse para o tratamento de diferentes formas de cancro.
Contén os seguintes principios activos: vinblastina, vincristina, vindesina e vinorelbina, son os catro compostos até agora illados deste grupo de plantas. Taxonomía
Vinca major foi descrita por Carl von Linné e publicada en Species Plantarum 1: 209. 1753. Citoloxía Ten un número de cromosomas de: 2n 92 Sinonimia Pervinca major (L. ) Garsault
Vinca major var. variegata LOUDON
Vinca minor

Vinca minor é unha especie de planta con flor, nativa do centro e sur de Europa, desde Portugal, Francia, norte de Holanda e os países bálticos, este do Cáucaso, e tamén suroeste de Asia en Turquía. Descrición
É un subarbusto, cubrindo o terreo, e enraizando polos talos, formando grandes colonias clonais e ocasionalmente rubindo a máis de 4 dm, pero non máis nin enroscándose. Follas sempre verdes, opostas, 2-4, 5 cm x 1-2, 5 cm, verde escuras brillantes, cunha textura correúda, marxes enteiras. Flores solitarias nas axilas foliares. Florece desde cedo na primavera a mediados do verán, e poucas flores aínda no outono; son de cor bígaro (azul-violeta pálido ou branco nalgunhas seleccións cultivadas), 2-3 cm de diámetro, con corola pentalobulada. Froito é un par de folículos de 25 mm de longo, contendo numerosas sementes.
A moi relacionada especie Vinca major é similar pero máis grande en todas as súas partes, e follas relativamente máis anchas con follas de marxes pilosas.
Cultivo
A especie crece como un estrato cultivo de cobertura en xardíns tépedos pola súa follaxe sempre verde, floración primaveral e estival, facilidade de cultivo, e densidade que afoga as malezas. Ten poucas pestes ou enfermidades, e está amplamente naturalizado e aínda clasificado como especie invasora en partes de Norteamérica. Hai numerosos cultivares, con diferentes cores de flores e de follaxe variegado, incluíndo a 'Argenteovariegata' (bordos de follas brancos), 'Aureovariegata' (bordos amarelos), 'Gertrude Jekyll' (flores brancas), e 'Plena' (flores dobres).
Uso medicinal
Etnomedicinalmente, as follas secas, partes aéreas, e ás veces toda a planta de Vinca, úsanse para mellorar a circulación sanguínea, incluíndo a cerebral, para mellorar o metabolismo no cerebro, e tratar desordes cardiovasculares. A vincamina é o alcaloide con efecto farmacolóxico nootrópico responsable da actividade da Vinca. A vinpocetina é un fármaco nootrópico sintético derivado da vincamina. Taxonomía
Vinca minor foi descrita por Carl von Linné e publicada en Species Plantarum 1: 209. 1753. Sinónimos Pervinca minor (L. ) Garsault, Fig. Pl. Méd. : t. 448 (1764), opus utique oppr.
Pervinca procumbens Gilib. , Exercit. Phyt. 1: 63 (1792).
Vinca humilis Salisb. , Prodr. Stirp. Chap. Allerton: 146 (1796).
Vinca ellipticifolia Stokes, Bot. Mat. Med. 1: 495 (1812).
Vinca intermedia Tausch, Flora 19: 386 (1836).
Pervinca heterophyla Raf. , Autik. Bot. : 184 (1840).
Pervinca repens Raf. , Autik. Bot. : 184 (1840).
Vinca acutiflora Bertol. ex W. D. J. Koch, Syn. Fl. Germ. Helv. , ed. 2: 557 (1844).
Vincent Auriol

Jules-Vincent Auriol, nado en Revel (Alto Garona) o 27 de agosto de 1884 e finado en Muret (Alto Garona) o 1 de xaneiro de 1966, foi un avogado e político francés, presidente do seu país entre o 28 de novembro e o 16 de decembro de 1946, e de 1947 ata o 1954.
Vincent du Vigneaud

Vincent du Vigneaud, nado o 18 de maio de 1901 en Chicago, Illinois e finado o 11 de decembro de 1978 en Ithaca, Nova York, foi un bioquímico estadounidense. Foi galardoado co Premio Nobel de Química en 1955, polas súas investigacións, sobresae polas hormonas, aminoácidos, as vitaminas e as proteínas. Foi profesor de bioquímica na Universidade de Washington desde 1932 ata 1938 Traxectoria
A súa carreira caracterizouse por un interese en xofre, proteínas e, especialmente, os péptidos. Ata antes da súa famosa obra acerca do esclarecemento e síntese da oxitocina e vasopresina, formouse unha reputación polo seu traballo coa insulina, biotina, transmetilación, e penicilina.
Tamén estableceu unha serie de interrelacións entre estrutura e actividade para oxitocina e vasopresina, quizais o primeiro estudo deste tipo para péptidos.
Vincenzo Bellini

Para o numismático homónimo, véxase o artigo Vincenzo Bellini (numismático) Vincenzo Salvatore Carmelo Francesco Bellini, coñecido simplemente como Vincenzo Bellini, nado en Catania (Reino de Sicilia) o 3 de novembro de 1801 e finado en Puteaux (Altos do Sena, Francia) o 23 de setembro de 1835, foi un compositor italiano do Romanticismo. Traxectoria
Bellini formouse no conservatorio de San Pietro a Majella de Nápoles. Pronto encárganlle Bianca e Gernando interpretada con éxito en 1826 no Teatro San Carlo; a obra foi tan ben recibida que invitaron inmediatamente a Bellini a compoñer para a Scala de Milán Il pirata (1827).
Finado case aos 34 anos por un tumor intestinal, Bellini deixou, a pesar da súa curta carreira, algunhas das óperas máis interpretadas do repertorio lírico como La sonnambula (1831), Norma (1831) e I puritani (1835).
Óperas
Vincenzo Peruggia

Vincenzo Peruggia, nado en Dumenza o 11 de outubro de 1881, finado en Annemasse o 8 de outubro de 1925, foi un ladrón de arte que roubou a Mona Lisa, feito coñecido como o "Roubo do Século" pola prensa da época. O Roubo
En 1911 Vincenzo Perugia perpetrou o que foi considerado o roubo máis grande de arte do século XX. O antigo empregado do Museo do Louvre entrou no museo o 21 de agosto de 1911 e notando que o salón no cal se encontraba exhibida a Mona Lisa non tiña vixilantes nin visitantes, descolgou a pintura da parede, quitoulle o marco e simplemente saíu do museo camiñando coa pintura baixo o brazo.
Vincenzo escondeu a pintura no seu apartamento en Florencia, en Italia. Supostamente, ao chegar a policía ao lugar para facer as investigacións correspondentes, asináronse documentos encima do lenzo, xa que este estaba escondido baixo o mantel da mesa da cociña.
Despois de ocultar a pintura no seu apartamento durante dous anos, Peruggia impacientouse e finalmente foi atrapado ao tratar de vendela en Florencia a un traficante de arte.
Tras ser recuperada, a pintura foi exhibida por toda Italia e finalmente devolvida ao Museo do Louvre en 1913. Motivos
Os herdeiros de Vincenzo alegan que o roubo se fixo por razóns patrióticas: Vincenzo quería traer a pintura de regreso a Italia despois de ser roubada por Napoleón. Aínda que realmente quizais pensara iso, o certo é que Leonardo da Vinci levoulle esta pintura como regalo ao rei Francisco I cando este o chamou para que fose pintor da súa corte.
Levado a xuízo, a corte aceptou que Peruggia cometera o delito por razóns patrióticas e enviouno ao cárcere un ano e quince días.
O roubo puido ser planeado por Eduardo Valfierno, un cómplice que se xuntara co falsificador francés de arte Yves Chaudron, para facer copias da pintura e vendelas como orixinais.
Vincetoxicum hirundinaria

A Vincetoxicum hirundinaria é unha especies da familia das asclepiadáceas. Descrición
Erecta, case glabra, a miúdo perenne retorta de até 120 cm. Follas amplamente ovadas a amplamente lanceoladas agudas, pelosas en nervios e marxes por baixo. Flores brancas ou amarelas, de 3-10 mm de diámetro, nunha inflorescencia laxa de parte superior bastante plana. Lóbulos corolinos 5, ovados, carnosos, con escamas membranosas 2/3 o longo dos lóbulos. O froito é un par de folículos fusiformes. Especie moi variable. Florece a final de primavera e no verán. Hábitat
Bosques, malezas, ribeiras secas, noiros pedregosos, mellor en chans calcarios. Distribución
Gran parte de Europa, excepto Islandia, Gran Bretaña e Irlanda. Propiedades
Principios activos
Contén alcaloides, ácido cloroxénico e ácido sinápico, flavonoides e cetonas terpénicas. Heterósidos ésteres como a vincetoxina (parecida á condurangina). Tamén contén amidón.
Medicina popular
É diurética, sudorífica, expectorante e depurativa. Tomada en grandes cantidades é tóxica e provoca vómitos e diarreas. Taxonomía
Sinonimia Antitoxicum laxum (Bartl. ) Pobed.
Antitoxicum officinale Pobed.
Asclepias vincetoxicum L.
Cynanchum laxum Bartl.
Cynanchum luteum (Miller) Steudel
Cynanchum vincetoxicum var. vincetoxicum
Cynanchum vincetoxicum (L. ) Pers.
Vincetoxicum laxum (Bartl. ) C. Koch Vincetoxicum ruscinonense Timb. -Lagr.
Vindobona

Vindobona era o antigo nome romano da actual Viena, capital de Austria. Vindobona foi unha fortaleza fundada polos romanos no século I a fin de controlar a provincia da Pannonia superior.
Vinganza

A vinganza consiste primordialmente na reprimenda contra unha persoa ou grupo en resposta a unha mala acción percibida. Aínda que moitos aspectos da vinganza se asemellan ao concepto de xustiza, a vinganza en xeral persegue un obxectivo máis inxurioso que reparador. O desexo de vinganza consiste en forzar a quen fixese algo malo en sufrir a mesma dor que el inflixiu, ou asegurarse de que esta persoa ou grupo non volverá cometer os devanditos danos outra vez. A vinganza é un acto que, na meirande parte dos casos, causa pracer a quen a efectúa, debido ao sentimento de rancor que ocasiona o antecedente factor.
Viola

A viola é un instrumento musical de corda fretada pertencente á familia do violín, cun tamaño e rexistro entre o violín e o violonchelo, situado nunha oitava por riba do violonchelo e unha quinta por baixo do violín. Conta con catro cordas afinadas a unha distancia de quinta xusta, sendo estas La (I), Re (II), Sol (III) e Do (IV), ou Do2, Sol3, Re4 e La4. Tócase xeralmente fregando un arco coas cordas para facelas vibrar, se ben tamén se poden puntear as cordas cos dedos para facelas soar.
A música escrita para a viola adoita estar escrita en clave de do, mais para os rexistros máis agudos emprégase a clave de sol.
Viola brava

A viola brava ou violeta brava (Viola riviniana), é unha flor do xénero Viola da familia das violáceas. É natural de toda Europa e do norte de África (Alxeria, Marrocos, Tunisia) até o Líbano. É común nos prados húmidos e corredoiras sombrizas de toda Galiza. Descrición
Planta herbácea, perenne, de deitada a ascendente, duns 20 cm.
Follas simples, pecioladas, de limbo suborbicular e base a xeito de corazón; as basais, en roseta e as caulinares, alternas; con estípulas filamentosas.
Flores sen cheiro, solitarias, de cor azul violeta, de até 25 mm de diámetro, cigomorfas (de simetría bilateral). Periantio con 5 sépalos agudos e 5 pétalos, o inferior dos cales presenta un esporón. Androceo formado por cinco estames, coas anteras aplicadas arredor do ovario, que é unilocular, con estilo sinxelo. Florean no período de abril a maio no hemisferio norte.
Froito glabro, duns 10 mm, tipo cápsula, dehiscente en tres valvas, expulsando as sementes, que son de cor acastañada e miden uns 2 mm. Hábitat
O seu hábitat son as fragas, sebes e áreas arbustivas, tanto en carballeiras e faiais de montaña, coma en bosques de ribeira e incluso formacións de carballo anano.
En Galiza é moi común nos bosques e prados, sendo a especie de Viola máis común das carballeiras, clareiros de bosque e prados húmidos e sombrizos do país, acompañada moitas veces de cáncaros e fentos. En Galiza florea entre marzo e xuño. Taxonomía
Viola riviniana foi descrita por Rchb. e publicado en Iconogr. Bot. Pl. Crit. 1: 81, no ano 1823. Etimoloxía Foi nomeada en honra do botánico alemán, Augustus Quirinus Rivinus (1652-1722). Usos e aplicacións
Medicinal contra a tose, sudorífica e expectorante. Obtéñense esencias que se utilizan en perfumaría.
Son purgantes e vomitivas cando se comen, polo que o gado as rexeita.
Violación

Unha violación dunha maneira global é unha infracción ou transgresión, polo que é común empregalo como sinónimo de quebrantamento, en ámbitos diversos, o que dá lugar a termos como violación de domicilio, violación de correspondencia ou violación de contratos, entre outros. Con todo, é usado maioritariamente para referirse á acepción de tipo sexual e indicar que existiu un quebrantamento de orixe sexual, o cal atenta contra a dignidade humana e contra o dereito de liberdade sexual. A violación é xa que logo todo aquel contacto sexual con calquera persoa que non pode (incapaces mentais, menores de idade ou persoas inconscientes) ou non quere dar o seu consentimento.
Violación conxugal

A violación conxugal consiste na relación sexual sen o consentimento dun dos cónxuxes. A falta de consentimento é o elemento esencial e non necesita involucrar violencia. A violación conxugal considérase unha forma de violencia doméstica e abuso sexual. Aínda que, historicamente, as relacións sexuais dentro do matrimonio se consideraban un dereito dos cónxuxes, participar no acto sen o consentimento do cónxuxe agora é amplamente recoñecido pola lei e a sociedade como algo incorrecto e como un crime. É recoñecido como violación por moitas sociedades en todo o mundo, repudiado por convencións internacionais e cada vez máis criminalizado.
As cuestións sobre a violencia sexual e doméstica dentro do matrimonio e a unidade familiar, e máis polo miúdo, a cuestión da violencia contra as mulleres, recibiron unha crecente atención internacional dende a segunda metade do século XX. Aínda así, en moitos países, a violación conxugal permanece fóra da lei penal, ou é ilegal pero amplamente tolerada. De cando en cando aplícanse as leis, debido a factores que van dende a reticencia das autoridades a perseguir o delito até a falta de coñecemento público de que as relacións sexuais nun matrimonio sen consentimento son ilegais.
Violación en grupo

A violación en grupo ocorre cando un grupo de persoas participan na violación dunha soa vítima. A violación inclúe polo menos dous ou máis violadores (sendo o número máis común tres) e é un crime que ocorre en todo o mundo.
Os culpables e as vítimas das violacións en grupo adoitan ser máis novos que os dunha violación dun só individuo, e teñen maiores posibilidades de ser persoas desempregadas. Ademais, o alcohol e as drogas son máis comúns, así como os ataques de noite. As violacións en grupo adoitan ser máis violentas e ter unha maior resistencia por parte da vítima que as dun ataque individual, polo que son máis comúns as tendencias de suicidio e a busca de psicoterapia.
A violación en grupo é chamada ás veces como "violación colectiva" ou "violación con múltiples perpetradores" na literatura dos estudos.
Violencia doméstica

A violencia doméstica é un padrón de comportamento que implica violencia ou outro tipo de abuso por parte dunha persoa contra outra nun contexto doméstico, como no caso dun matrimonio ou unión de feito, ou contra nenos ou anciáns. Cando é perpetrada por un cónxuxe ou parella nunha relación íntima contra o outro cónxuxe ou parella denomínase violencia conxugal, podendo ocorrer tanto entre relacións heterosexuais como homosexuais, ou aínda entre antigas parellas ou cónxuxes. A violencia doméstica pode asumir diversos tipos, incluíndo abusos físicos, verbais, emocionais, económicos, relixiosos, reprodutivos e sexuais. Estes abusos poden asumir dende formas sutís e coercivas até violación conxugal e abusos físicos violentos como asfixias, malleiras, mutilación xenital feminina e ataques con ácido que provoquen desfiguración ou morte. Os homicidios domésticos inclúen a lapidación, inmolación de noivas, morte por dote e crimes de honra.
En todo o mundo, a esmagadora maioría das vítimas de violencia doméstica son mulleres, sendo tamén as mulleres as vítimas das formas máis agresivas de violencia. Nalgúns países, a violencia doméstica é moitas veces vista como xustificábel, especialmente en casos de ocorrencia ou sospeita de infidelidade por parte da muller, en que está legalmente permitida. A investigación ten confirmado que existe unha correlación directa e significativa entre o nivel de igualdade de xénero dun país e a prevalencia de violencia doméstica. A violencia doméstica é un dos crimes que menos se declara en todo o mundo, tanto no caso das mulleres como dos homes. Debido ó estigma social asociado á vitimización masculina, hai maior probabilidade de que as vítimas masculinas sexan obviadas polos servizos de atención.
A violencia doméstica ocorre cando o abusador cre que o seu abuso é aceptábel, xustificado ou improbábel de ser reportado. A violencia doméstica pode dar orixe a ciclos de abuso interxeracionais, creando a imaxe en nenos e outros membros da familia de que o abuso é aceptábel. Moi poucas persoas nese contexto son quen de se recoñecer no papel de abusadores ou vítimas, unha vez que a violencia é considerada unha disputa familiar que simplemente se descontrolou.
Violencia obstétrica

Enténdese por violencia obstétrica calquera conduta, por acción ou omisión, que realizada por persoal da saúde afecte o corpo e os procesos reprodutivos das mulleres, como o trato deshumanizado, a medicalización inxustificada e a patoloxización de procesos que son naturais.
Segundo as opinións da avogada estadounidense Farah Diaz-Tello, a violencia obstétrica é unha violación dos dereitos humanos das mulleres, unha transgresión á non discriminación, á liberdade e á seguridade da persoa, tamén constitúe unha violación á saúde reprodutiva e á autonomía, así como do dereito á ausencia dun trato cruel, inhumano e degradante.
A primeira referencia do termo apareceu no ano 1827, nunha publicación en inglés, como crítica ás prácticas brutais habituais nos paritorios.
A Organización Mundial da Saúde emitiu unha declaración no 2014 para previr e erradicar a falta de respecto e os malos tratos durante a atención ao parto nos centros de saúde a nivel global. Violencia obstétrica física e psicolóxica
Existe a posibilidade de considerar violencia obstétrica prácticas como o tacto realizado por máis dunha persoa, a episiotomía como procedemento de rutina, o uso de fórceps, a manobra de Kristeller, o raspaxe de útero sen anestesia, a cesárea sen unha verdadeira xustificación médica ou a subministración de medicación innecesaria. O recurso á cesárea, xeralmente, é a práctica máis criticada como medio de acelerar innecesariamente un parto que se presenta sen complicacións. , ademais de ser unha práctica moi utilizada.
A violencia obstétrica psicolóxica maniféstase nun trato deshumanizado por discriminación, burlas ou críticas á muller ou ao seu fillo. Manifestacións da violencia obstétrica
Non atender de xeito correcto e eficaz as emerxencias obstétricas.
Obrigar á muller a parir nunha posición que lle resulta incómoda, se existise algunha alternativa.
Obstaculizar, sen causa xustificada, o apego precoz do neno coa súa nai, negándolle a posibilidade de cargalo e aleitalo no momento en que é nado.
Alterar o proceso natural do parto de baixo risco, mediante o uso de técnicas de aceleración, sen obter o consentimento voluntario, expreso e informado da muller.
Practicar o parto por vía de cesárea, cando existan condicións favorables para o parto natural, sen obter o consentimento voluntario, expreso e informado da muller. Controversia
O termo violencia obstétrica non é aceptado polos profesionais da saúde, moitos profesionais argumentan que é contrario á súa ética. Tamén se obxecta que algunhas prácticas presentan máis beneficios que riscos no caso de que se apliquen de xeito temperán, de feito afirman que atrasalas pode facer que resulten ineficaces se se evidencian necesarias. Opositores á violencia obstétrica
A Revolución das Rosas, movemento internacional creado en España en 2011
Gabriela Arguedas
Stella Villarmea
Violeta (cor)

O violeta é a cor que se percibe ante a fotorrecepción dunha luz cuxa lonxitude de onda dominante mide entre 380 e 420 nm. Atópase entre o azul e o púrpura, polo que tamén pode denominarse azul púrpura. A referencia orixinaria da cor violeta son os pétalos das plantas homónimas do xénero Viola, como por exemplo a violeta común (Viola odorata) ou a violeta brava (Viola riviniana).
Atópase estandarizado en catálogos de cores e inventarios cromáticos, servindo este violeta «estándar» coma modelo e referente para a cor violeta. O violeta estándar pode verse na imaxe da dereita, os valores que se dan debaixo corresponden ao mesmo.
A denominación de cor «violeta» abrangue un conxunto de coloracións semellantes á cor estándar, violáceas. O lila e o malva son variantes desta cor. Etimoloxía
A verba violeta deriva do francés violette, este do francés antigo viole, e este do latín vĭŏla, que designa a planta homónima, e que é cognado co grego ἴον (ion), ‘violeta’, probabelmente derivado dunha lingua mediterránea pre-indoeuropea.
Vira

O Vira é un baile solto característico do norte de Portugal. Bailase tamén en Galiza onde se conservou principalmente na comarca da Limia. Características
O vira é un derivado da xota, un baile que se popularizou por toda a Península Ibérica no século XIX. Nos territorios do norte de Portugal, a xota deu lugar ao vira ou, visto doutro xeito, vira é nome co que se coñece á xota nestas terras. Neste sentido, o feito de que a copla de volta máis frecuente nas xotas galegas denomine "vira" o baile, fai pensar que posibelmente tamén fose o nome dado as xotas en Galiza antigamente.
Acompañado sempre pola música do acordeón, o vira é un baile lúdico interpretado por un número variábel de parellas colocadas dúas fileiras, unha de homes e outra de mulleres. Ten dúas partes diferenciadas: punto e volta. Os puntos son pasos picados, valseados, embotados, etc; a volta adoita facerse en roda ou cruzando as filas con pasos valseados.
En Portugal existen múltiples variantes tanto musicais como na maneira de bailar o vira dependendo das distintas áreas xeográficas: vira de roda, vira estrepassado, vira roubado, vira afandangado, vira valseado, vira-flor, vira de trempe, vira galego, vira ao desafío, vira poveiro (da Póvoa do Varzim), etc.
En Galiza foi conservado nas comarcas ourensás da raia, en especial na vila limiense de Olelas onde mantén grande tradición. Tamén aparece de xeito illado noutros lugares como Bembibre, onde foi recollido polo grupo de baile e música tradicional Brincadeira no ano 1985. A actividade das canteiras da zona trouxo traballadores do norte portugués, sendo a mestura dos xeitos miñotos de tocar e bailar cos galegos a orixe a este baile.
Viracocha Patera

Viracocha Patera é un patera (un cráter irregular), ou un cráter complexo con ladeiras escaleiradas, na lúa de Xúpiter, Ío. Ten aproximadamente 59 kms de diámetro e está situado a 61, 77° S 280, 09° O. O nome de Viracocha provén da mitoloxía quechua, onde Viracocha era o deus do Sol, este nome foi aprobado pola Unión Astronómica Internacional no 1979. Ó leste-nordeste de Viracocha está situado Mithra Patera, e ó nordeste está a montaña Silpium Mons. Viracocha Patera foi un dos puntos quentes detectados grazas á misión Voyager.
Virga

A virga é un trazo suplementario das nubes, consistente en ronseis de precipitación que se desprenden da súa zona inferior e non acadan a superficie da terra. Isto é debido a que a chuvia ou a neve que delas se desprende se evapora antes de chegar ao chan en presenza dunha capa de aire moi seco situada inmediatamente por embaixo da base da nube.
A cor da virga vai depender do tipo de precipitación, indo do gris escuro (chuvia) ao branco (neve). Este particular fenómeno adoita suceder con nubes dos xéneros altocumulus ou altostratus. Mais raramente se pode observar con calquera outro tipo de nube que dea lugar a precipitación
Virgilio Ledo Santoandré

Virgilio Ledo Santoandré, nado en Chantada en 1896, foi un xornalista e político galego. Traxectoria
Emigrante en Cuba, foi redactor das revistas Caricato e Semana. Ao seu retorno da illa foi administrador do periódico La Voz del Agro de Chantada. Na Segunda República foi oficial do Concello de Chantada. Foi secretario da Juventud Agraria (1932), secretario da Sociedad de Agricultores de Centulle e vicepresidente da Federación Agraria Liga Provincial Agraria de Lugo. Secretario da Asociación Republicana en 1934, foi delegado do Comité Provincial Izquierda Republicana de Lugo. Foi elixido compromisario para a elección do presidente da República en 1936.
Tralo golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 13 de agosto, permanecendo no cárcere de Lugo sen procesamento xudicial até o 14 de maio de 1938. Abríronlle expediente por responsabilidades políticas en xaneiro de 1942 e foi sancionado. No franquismo foi apoderado da empresa Auto Industrial en Ourense.
En 1977, en virtude da Lei de Amnistía, foi reincorporado no corpo de funcionarios do Concello de Chantada e simultaneamente xubilado, contando xa con 81 anos.
Virgilio Trabazo Serapio

Virgilio Trabazo Serapio de Figueroa, nado en Meaño o 14 de xuño de 1901 e finado en febreiro de 1973, foi un profesor e político galego. Traxectoria
Estudou o bacharelato no Instituto de Pontevedra. Licenciado en Ciencias Químicas pola Universidade Central de Madrid, foi axudante de clases prácticas da Facultade de Ciencias da Universidade de Santiago de Compostela. Foi nomeado catedrático auxiliar de Ciencias do Instituto de Tortosa en 1928. En 1932 foi nomeado catedrático de Agricultura do Instituto de Lugo, pasando en 1934 a desempeñar o mesmo posto no Instituto de Vigo. Foi proclamado candidato por Acción Republicana para as eleccións de novembro de 1933, integrouse despois en Izquierda Republicana, sendo elixido tesoureiro do Consello Provincial de IR de Lugo en abril de 1934, e secretario local do partido en Vigo en xaneiro de 1936. Foi presidente do Ateneo de Vigo, e vocal do Comité Pro-Autonomía de Vigo.
Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu co seu cuñado Ramón Calviño Salazar na madrugada do 19 de xullo á Coruña, onde embarcaron para Buenos Aires. Foi depurado, sendo separado do servizo e baixa na escala, e abríronlle expediente por responsabilidades políticas en 1939. En 1941 logrou levar á muller e os fillos á Arxentina, onde viviu e traballou durante case 16 anos. Regresou a España logo de que as autoridades educativas franquistas lle conmutaran a sanción de separación definitiva por traslado forzoso fóra de Galicia durante cinco anos e inhabilitación para exercer cargos directivos e de confianza. Foi profesor dos institutos de Oviedo, Ourense e Pontevedra, do que tomou posesión en xullo de 1958. Vida persoal
Casou en Meaño en 1928 con Ángeles Calviño Salazar, filla de Manuel Calviño Cobas e Esperanza Salazar de Lis, donos do pazo de Lis, e foi pai de Virgilio, Marcial, Manuel, Maria de los Ángeles e Ángel Rafael Trabazo Calviño.
Viriato Lamas Fernández

Viriato Lamas Fernández, nado en Pontevedra en 1901 e finado en Ordes o 4 de abril de 1980, foi un director de coro galego. Traxectoria
Foi o oitavo dos nove fillos de Víctor Lamas Lama e Matilde Fernández Villaverde. Traballou para Aquilino García Estévez. Foi detido en 1933 xunto con varios traballadores de comercio por un atentado contra os Almacenes Olmedo. Posteriormente foron exculpados. Participou no coro La Artística, na Polifónica de Pontevedra e foi actor afeccionado. Como membro do coro ía participar na Olimpíada Popular que se ía celebrar en Barcelona do 19 ao 26 de xullo de 1936. Saíu con outros galegos camiño de Barcelona o 16 de xullo. O golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 impediu a celebración. Ao rematar a guerra retornou a Pontevedra e foi apresado ao baixar do trén en abril de 1939 co seu irmán Víctor, Rogelio Pérez Hortas e Eugenio Urtaza Norat.
Instalouse en Ordes e en 1943 creou o primeiro Coro Gallego de Ordes. Volveu crear o Coro Ordense que tivo unha vida máis longa. Volveu crear unha terceira asociación, A Masa Coral Polifónica, que foi a máis duradoira. Foi socio fundador de Sementes do Arte en 1970. Vida persoal
Casou en Pontevedra coa mestra de Mondariz María García Calvo o 26 de xullo de 1925, e foi pai de Mª Elvira, Ángel, César, Rafael, Marina e Jesús Lamas García.
Viridiplantae

Viridiplantae (literalmente "plantas verdes") son un clado de organismos eucarióticos constituído polas algas verdes (fundamentalmente acuáticas) e as plantas terrestres (embriófitas), que evolucionaron a partir das anteriores. Teñen células con parede celular con celulosa, e cloroplastos primarios derivados da endosimbiose con cianobacterias, que conteñen clorofilas a e b e carecen de ficobilinas. Existen máis de 350. 000 especies de Viridiplantae.
Nalgúns sistemas de clasificación, o grupo foi tratado como reino, dándolle varios nomes posibles, como Viridiplantae, Chlorobionta, ou simplemente Plantae, este último amplía o tradicional reino das plantas para incluír as algas verdes. Adl et al. , que elaboraron unha clasificación de todos os eucariotas en 2005, introduciron o nome Chloroplastida para este grupo, que reflicte que o grupo ten cloroplastos primarios con clorofila verde. Estes autores rexeitaron o nome Viridiplantae porque algunhas das especies non son plantas, tal como se entenden estas tradicionalmente. As Viridiplantae están constituídas por dous clados: Chlorophyta e Streptophyta. Xunto coas Rhodophyta e as glaucophyta, as Viridiplantae crese que pertencen ao amplo clado das Archaeplastida ou Primoplantae.
Unha avaliación taxonómica dos eucariotas baseada na distribución da miosina indica que as Viridiplantae perderon as miosinas de clase I. Filoxenia e clasificación
Leliaert et al. 2012
Filoxenia simplificada das Viridiplantae de acordo con Leliaert et al. 2012. Viridiplantae
Chlorophyta
clorófitas básicas ou core
Ulvophyceae
Cladophorales
Dasycladales
Bryopsidales
Trentepohliales
Ulvales-Ulotrichales
Oltmannsiellopsidales
Chlorophyceae
Oedogoniales
Chaetophorales
Chaetopeltidales
Chlamydomonadales
Sphaeropleales
Trebouxiophyceae
Chlorellales
Oocystaceae
Microthamniales
Trebouxiales
Clado Prasiola
Chlorodendrophyceae
Pedinophyceae prasinófitas (parafilético)
Pyramimonadales
Mamiellophyceae
Pycnococcaceae
Nephroselmidophyceae
Prasinococcales
Palmophyllales
Streptophyta
Charophyta
Mesostigmatophyceae
Chlorokybophyceae
Klebsormidiophyceae
Charophyceae
Zygnematophyceae
Coleochaetophyceae
Embryophyta (plantas terrestres)
Cladograma
Virtual International Authority File

O Ficheiro de Autoridades Virtual Internacional, en inglés Virtual International Authority File (VIAF) é un proxecto de bibliotecas nacionais e operado polo Online Computer Library Center (OCLC) para unir os ficheiros de autoridade virtual de diversas bibliotecas. Participantes
Algunhas das institucións participantes neste proxecto son:
Virtuema

Os lexemas, debido á connotación, varían a forma do seu significado. Dependendo das esperiencias vitais, o significado do lexema de árbore nun acto de fala concreto é diferente segundo o falante que o enuncie e as súas experiencias. Un falante poderá ter en mente un piñeiro; outro, un carballo. O conxunto de semas (unidades mínimas de significación), variables por mor do que nun instante a palabra para un ou varios falantes poida connotar, pertencentes a un lexema, denomínase virtuema.
Virunga (filme)

Virunga é un filme documental británico de 2014 dirixido por Orlando von Einsiedel. O filme céntrase nos traballos de conservación dos gardiáns do Parque Nacional de Virunga, na República Democrática do Congo durante o alzamento do grupo armado M23 en 2012 e investiga a actividade da compañía pretoleira británica Soco International dentro do parque que é Patrimonio da Humanidade pola UNESCO. Soco International acabou explorando oficialmente as oportunidades petroleiras en Virunga en abril de 2014. O filme estreouse no Festival de Cinema de Tribeca o 17 de abril de 2014. Despois de estrearse a través de Netflix, foi nomeado ó Óscar ó mellor documental na 87ª edición dos premios. Sinopse
O documental conta a historia de catro personaxes que loitan por protexer o Parque Nacional de Virunga na República Democrática do Congo, fogar dos últimos gorilas de montaña do mundo, que está ameazado pola guerra, a caza furtiva e a ameaza de exploración petrolífera. Seguindo ó coidador de gorilas André Bauma, ó gardián do sector central Rodrigue Mugaruka Katembo, ó gardián xefe Emmanuel de Merode e á xornalista de investigación francesa Mélanie Gouby, o filme céntrase na beleza natural e na biodiversidade de Virunga, así como os complexos problemas políticos e económicos que rodean a exploración petroleira e os conflitos armados na rexión.
Virus Sudán

O virus Sudán (Sudan virus, SUDV) é un ebolavirus pertencente á especie Ebolavirus Sudán (Sudan ebolavirus), clasificado no xénero Ebolavirus, familia Filoviridae, orde Mononegavirales. O SUDV é o único "virus" membro da súa "especie". É un parente próximo do máis coñecido virus Ebola (EBOV). Igual que outros ebolavirus, o SUDV causa unha enfermidade grave en humanos e (experimentalmente) en primates non humanos chamada enfermidade do virus Ebola que é unha febre hemorráxica viral. O SUDV considérase un axente selectivo, un patóxeno do grupo 4 da Organización Mundial da Saúde, que require bioseguridade de nivel 4, un patóxeno prioritario de categoría A dos NIH/Instituto Nacional da Alerxia e Enfermidades Infecciosas dos Estados Unidos, un axente de bioterrorismo de categoría A dos CDC dos Estados Unidos, e está na lista dos axentes biolóxicos para o control da exportación do grupo Australia.
O virus Sudán foi descrito por primeira vez en 1977, e o seu nome deriva de que se atopou no sur do Sudán (desde 2011 esa zona pertence ao Sudán do Sur, despois da partición do Sudán). Denominacións previas
O virus Sudán foi introducido como unha nova "cepa" do virus Ebola en 1977. En 2000 recibiu o nome de Sudan Ebola virus e en 2002 o nome cambiouse a Sudan ebolavirus. As abreviacións que se usaron previamente para el foron EBOV-S (para Ebola virus Sudan) e máis recentemente SEBOV (para Sudan Ebola virus ou Sudan ebolavirus). O virus recibiu a súa denominación actual en 2010, cando foi renomeado como Sudan virus, coa abreviación oficial SUDV.
Segundo as normas de nomenclatura do ICTV o nome virus Sudán non se escribe en cursiva, pero si o da súa especie (Sudan ebolavirus). Criterios de inclusión na especie e no virus
Un virus do xénero Ebolavirus é membro da especie Sudan ebolavirus se cumpre os seguintes criterios: É endémico do Sudán ou Uganda.
Ten un xenoma con tres solapamentos de xenes (VP35/VP40, GP/VP30, VP24/L)
Ten unha secuencia xenómica que se diferencia da do virus Ebola en ≥30%, pero que é diferente da do Sudan virus en <30%.
Un virus da especie Sudan ebolavirus é un is un virus Sudan (SUDV) se o seu xenoma diverxe do do prototipo Sudan virus, Sudan virus variante Boniface (SUDV/Bon), en ≤10% a nivel de nucleótidos. Enfermidade
O SUDV é un dos catro ebolavirus que causan a enfermidade do virus Ebola en humanos, tamén chamada febre hemorráxica do Ebola. O virus apareceu en 1976 nun gromo orixinado probablemente nunha fábrica de algodón da zona de Nzara, despois estendeuse por contacto hospitalario e houbo moitos traballadores sanitariows afectados. No pasado o SUDV causou os seguintes gromos de enfermidade do virus Ebola: Ecoloxía
Non se coñece o hóspede reservorio do SUDV, pero crese que poden ser os morcegos, xa que se sabe que os morcegos albergan a outros filovirus relacionados co SUDV. Bioloxía molecular
O SUDV non está caracterizado molecularmente, pero crese que as súas características poden extrapolarse das do mellor coñecido virus Ebola (EBOV). A súa secuencia xenética, organización xenómica e a conservación de marcos abertos de lectura individuais é similar á dos outros ebolabvirus.
Virus do Nilo Occidental

O virus do Nilo Occidental, West Nile virus ou WNV, é un virus que provoca a febre do Nilo Occidental. Características
Esta enfermidade é unha flavivirose orixinaria da África subsahariana que produce encefalite en equinos, aves e tamén en humanos. A doenza estendeuse desde 1937 polo resto de África, Oriente Medio, Asia Menor e Europa Oriental e, moi recentemente, por Extremo Oriente e Norteamérica, onde causa importantes mortalidades en aves, especialmente en córvidos. O virus crece e propágase dunha ave a outra a través de mosquitos infectados. Se os mosquitos infectados co virus pican aos cabalos ou aos humanos, o animal ou a persoa poden enfermar. Existen varias especies de culícidos que poden transmitir o virus. Unha das máis importantes é o Culex pipiens.
O WNV pode propagarse nalgunhas ocasións por outros medios. Por exemplo, pode transmitirse aos humanos durante as transfusións sanguíneas e transplantes de órganos provenientes de doadores infectados. Así mesmo, é posíbel que as mulleres embarazadas ou lactantes que estean infectadas poidan transmitir o virus aos seus bebés. Debido á súa improbabilidade e ao descoñecemento actual acerca deste risco e ao feito de que a lactación ten beneficios evidentes e perfectamente establecidos, non se recomenda que a nai deixe de aleitar ao seu fillo.
Os cabalos infectados con WNV non poden transmitir directamente a doenza aos humanos.
Non hai evidencia de que unha persoa poida infectarse co WNV tocando aves infectadas vivas ou mortas. Aínda así, debe terse precaución ao manexar animais mortos, incluíndo as aves. Se é necesario mover ou desfacerse dunha ave morta, cómpre usar luvas ou unha pá para movela e colocala dentro de dúas bolsas de plástico (unha dentro da outra).
Nos Estados Unidos, o WNV presentouse por primeira vez en Nova York durante o verán de 1999. Desde entón, a enfermidade diseminouse ao longo da maior parte do territorio continental dos Estados Unidos. Non se sabe como entrou o WNV neste país; porén, este proceso ocorre de maneira natural en Europa, África e Asia desde polo menos a primeira metade do século XX.
Virus do mosaico do tabaco

O virus do mosaico do tabaco (VMT), Tobacco mosaic virus ou TMV, é un virus ARN que infecta plantas, especialmente ao tabaco e a outros membros da familia Solanaceae. A infección produce manchas características nas follas (de alí o seu nome).
Foi o primeiro virus descuberto. Desde fins do século XIX sabíase que esta enfermidade infecciosa danaba as colleitas de tabaco, pero ata 1930 non se puido determinar que o axente infeccioso era un virus. Historia
En 1883, Adolf Mayer fixo a descrición inicial da enfermidade, indicando que podía transferirse entre plantas de maneira similar ás infeccións bacterianas. Dimitri Ivanowski deu a primeira evidencia concreta da súa existencia en 1892. En 1898, Martinus Beijerinck demostrou que un medio de cultivo filtrado e libre de bacterias seguía contendo o axente infeccioso.
En 1935, Wendell Meredith Stanley cristalizou o virus e demostrou que permanece activo logo da cristalización. Por este traballo, compartiu un cuarto do Premio Nobel de Química en 1946, aínda que despois se demostrou que algunhas das súas conclusións (en particular, que os cristais eran proteínas puras, que se ensamblaban por autocatálise) eran incorretas. As primeiras imaxes de microscopio electrónico do VMT foron realizadas en 1939 por Gustav Kausche, Edgar Pfankuch e Helmut Ruska (irmán do gañador do Nobel Ernst Ruska). En 1955, Heinz Fraenkel-Conrat e Robley Williams demostraron que o ARN do VMT e a proteína da súa cápside ensamblan por si mesmos orixinando o virus funcional, indicando que esta é a estrutura máis estable (a que ten a enerxía libre máis baixa), e probablemente o mecanismo natural de ensamblaxe sexa dentro da célula hóspede.
A cristalógrafa Rosalind Franklin traballou para Stanley durante cerca dun mes en Berkeley, e logo deseñou e construíu un modelo do VMT para a Exposición Xeral de primeira categoría de Bruxelas (1958). En 1958, ela especulou que o virus era oco, non sólido, e hipotetizou que o ARN do VMT era monocatenario. Esta conxectura comprobouse logo da súa morte, e agora sábese que o seu ARN é unha fibra con sentido positivo.