proxectonos/corpus_dominio_cientifico huggingface dataset:
Ultimato

Ultimato (en latín, ultimatum) é unha locución latina que significa literalmente "a última cousa". Un ultimato é unha resolución definitiva formulada por unha entidade, grupo ou individuo que establece un período específico para que se cumpran unhas esixencias determinadas e que veñen respaldadas por unha advertencia que será cumprida no caso de que as esixencias non se satisfagan. Un ultimato é xeralmente a demanda final dunha serie de peticións. Como tal, o tempo asignado acostuma ser pouco, e sobreenténdese que non se abrirá ningunha negociación posterior. A ameaza que respalde ao ultimato pode variar dependendo da demanda en cuestión e doutras circunstancias. As seguintes poden atoparse comunmente: Na diplomacia, a ameaza é para declarar a guerra, para levar a cabo outras accións militares ou para impoñer sancións tales como restricións comerciais ou embargos.
Nun secuestro, a ameaza é dos secuestradores para asasinar os reféns, ou polas autoridades para deter aos secuestradores pola forza.
Na vida diaria, os ultimatos son ás veces feitos tamén en varios contextos, como por exemplo en: Un procedemento legal (v. g. a esixencia de aceptar unha sentenza acordada de conformidade, entra a defensa e a acusación con respecto aos cargos, ou facer fronte a un xuízo. )
Unha relación de negocios (v. g. a esixencia de aceptar determinado, prezo ou renunciar á transacción. )
Unha relación persoal (v. g. a esixencia de que se abandone unha aventura extramatrimonial ou enfrontarse a un divorcio. )
Os ultimatos poden ser ou non legais e/ou aceptables socialmente. Son tamén unha parte frecuente do delito coñecido como extorsión. Entre os ultimatos célebres destaca o de Austria-Hungría a Serbia o 26 de xullo do 1914, o cal deu lugar a primeira guerra mundial, e tamén o emitido polos aliados ás intencións do imperio do Xapón no momento da conferencia de Potsdam no 1945.
Ultras (deporte)

Ultras é o nome que se dá en Europa a algúns grupos organizados radicais que apoian a equipos de fútbol. En Inglaterra coñéceselles como Hooligans. En Latinoamérica este tipo de grupos son coñecidos como barras bravas, fóra do Brasil, onde se lles chama torcidas, aínda que este termo agrupa a moitas inchadas que non teñen un comportamento radicais. Orixe dos Ultras
Non existe claridade sobre a orixe destes grupos. A violencia no fútbol é case tan antiga como o xogo mesmo, existindo en Inglaterra antecedentes que a remotan ao ano 1898, cando nun informe da policía utilízase por primeira vez o termo hooligan para designar a grupos de afeccionados que provocaban feitos de violencia. Con todo, téndese a aceptar que a orixe dos grupos organizados coa denominación de Ultras, con algunha diferenzas estéticas e culturais respecto dos Hooligans, data da década de 1960 en Italia, estendéndose logo polo resto de Europa. Porén, non foi senón ata a década de 1980 que os Ultras alcanzaron notoriedade pública, en distintos países europeos, polo nivel de animación, colorido, membros e violencia que xeraban dentro e fóra dos estadios. Carácter dos Ultras
A subcultura ultra é unha mestura de estilos para apoiar a un equipo de fútbol, que pode ser mediante coreografías, o uso de bandeiras, estandartes, bengalas, cánticos e as bufandas co nome de cada grupo ultra. Os grupos poden estar compostos por centos ou miles de afeccionados, aparecendo alianzas e rivalidades que en moitos casos ven forxadas polas ideoloxías políticas dos grupos ultras máis radicais.
Algúns grupos ultras están asociados con faccións políticas de extrema dereita, que adoitan mostrar esvásticas, cruces célticas e símbolos fascistas, entre os que se atopan os Irriducibili da Lazio en Italia, os Ultras Sur do Real Madrid en España ou os Super Dragõé do Porto en Portugal, entre outros.
Doutra banda, tamén existen grupos ultras que se definen a si mesmos de extrema esquerda, mostrando símbolos ou imaxes icónicas de esquerda, por exemplo a de Ernesto "Che" Guevara. Algúns dos grupos de esquerda máis coñecidos son os South Winners do Olympique de Marsella en Francia, as Brigate Autonome Livornesi do Livorno en Italia ou a Green Brigade do Celtic FC. Outros, pola súa banda utilizan símbolos anarquistas, aínda que non necesariamente con algunha identificación ideolóxica clara.
Tamén outros grupos ultras que se caracterizan polo seu carácter nacionalista, especialmente en España, como os Herri Norte Taldea do Athletic de Bilbao (País Vasco), os Riazor Blues do Deportivo da Coruña (Galicia), os Celtarras do Celta de Vigo (Galicia) ou os Boixos Nois (nacionalismo de dereitas) e os Almogàvers (nacionalismo de esquerdas) do FC Barcelona (Cataluña).
Con todo, moitos grupos non se definen baixo ningún tipo de ideoloxía política ou reivindicación nacionalista, limitándose a defender as cores dos seus equipo.
Ulysses (sonda espacial)

Ulysses foi unha sonda espacial conxunta da ESA e da NASA lanzada no transbordador espacial Discovery na misión STS-41 desde o Centro de Lanzamento de Cabo Cañaveral o 6 de outubro de 1990. Características
A misión de Ulysses, orixinalmente denominada International Solar Polar Mission (ISPM), foi estudar as características solares a altas latitudes, en especial as propiedades do vento solar, o campo magnético interplanetario, os raios cósmicos galácticos e o gas neutro interestelar, así como a composición das partículas cargadas e a súa aceleración. Entre os instrumentos atópanse dous magnetómetros, dous detectores de plasma do vento solar, un instrumento de ondas de radio e plasma, tres detectores de partículas cargadas, un sensor de gas neutro interestelar, un detector de raios gamma e raios X e un detector de po cósmico. O sistema de comunicacións tamén foi usado para recoller datos científicos.
A nave foi enviada cara Xúpiter para, mediante asistencia gravitatoria, inclinar a súa órbita e poder estudar latitudes nunca antes observadas do Sol. A nave estabilizábase mediante xiro a 5 r. p. m. e a alimentación eléctrica era proporcionada por un único xerador termoeléctrico de radioisótopos.
Umberto Eco

Umberto Eco, nado en Alessandria (Piemonte) o 5 de xaneiro de 1932 e finado en Roma o 19 de febreiro de 2016, foi un profesor universitario e autor italiano de numerosos ensaios sobre semiótica, estética medieval, comunicación de masas, lingüística e filosofía, aínda que entre o grande público é coñecido especialmente polas súas novelas. Traxectoria
Doutorouse en 1954 pola Universidade de Turín cunha tese sobre Santo Tomé de Aquino e a escolástica medieval. Traballou como profesor nas universidades de Turín, Florencia e Milán. Foi titular da cátedra de Semiótica e director da Escola superior de Humanidades da Universidade de Boloña; é secretario da Asociación Internacional de Semiótica, que cofundou en 1969. Interesouse polas vangardas (A obra aberta; Opera Aperta, 1962), a cultura popular contemporánea (Apocalípticos e integrados; Apocalittici e integrati, 1964), a semiótica (A estrutura ausente; La struttura assente, 1968, Tratado de semiótica xeral; Trattato di semiotica generale, 1975 - texto fundamental), a teoría de recepción (Lector in fabula, 1979) ou Os limites da interpretación (I limiti dell'interpretazione, 1990). No Tratado presenta a súa famosa definición de que o signo é "todo aquilo que pode ser usado para mentir". Novelas
A súa primeira novela, O nome da rosa (1980), resultou un éxito de vendas e crítica a nivel mundial a pesar do seu contido denso en referencias e discusións eruditas. Nesta novela posmodernista, na que se mesturan o xénero policial, o histórico e o filosófico, un monxe investiga unha serie de asasinatos relacionados coa biblioteca dun mosteiro que se converte no centro de herexías e controversias relixiosas medievais. Foi levada ao cine en 1986 por Jean-Jacques Annaud. Na súa segunda novela, en 1988, Il pendolo di Foucault, (en galego, O Péndulo de Foucault) uns editores deciden inventar unha macro-conspiración, construída a partir de teorías conspirativas clásicas, co resultado imprevisto de que se ven atrapados polo que crían que era só ficción. En Baudolino (2000) mestura todos os mitos posíbeis do medievo tardío nunha procura que vai máis alá do mundo coñecido. La misteriosa fiamma della regina Loana (A misteriosa chama da raíña Loana) de 2005 é o bildungsroman dun rapaz italiano durante o fascismo narrado cando, maior xa, tenta recuperar a memoria da súa identidade tras un accidente que só lle permite lembrarse do que leu.
Umbrisol

O termo umbrisol deriva do vocábulo latino "umbra" que significa "sombra", facendo alusión á cor escura do seu horizonte superficial. É un dos 32 grupos de solo recollidos na Base de Referencia Mundial para os Recursos do Solo (WRB). O código WRB de Grupo de Solo é UM e o perfil é de tipo AC, con horizonte B ocasional.
É un tipo de solo característico de climas fríos e húmidos, frecuentemente montañosos, con ningún ou escaso déficit de humidade. Desenvólvense principalmente sobre materiais de alteración de rocas silíceas. Caracterízanse por un horizonte superficial groso escuro, ácido e moi rico en materia orgánica. Soportan vexetación de bosque ou pasteiro extensivo. A predominancia de terra en pendente e as condicións climáticas húmidas e frescas restrinxen a utilización de moitos Umbrisoles ao pastoreo extensivo. O manexo céntrase na introdución de pastos mellorados e a corrección de pH do solo por encalado.
Esténdense por unha superficie aproximada de 100 millóns de hectáreas da edafosfera e están presentes en todos os continentes. En Europa son frecuentes no noroeste do litoral atlántico, como Islandia, Illas Británicas e no noroeste de Portugal e España. En Galicia, xunto aos Cambisoles, son os máis habituais.
Subclasifícanse en: Tiónico, Gélico, Léptico, Gléyico, Arénico, Estágnico, Albico, Húmico, Ferrálico, Esquelético, Antrico e Háplico.
Os Umbrisoles tamén se denominan Cambisoles húmicos ácidos.
Umuarama

Umuarama é unha cidade do Estado brasileiro do Paraná. A súa poboación estimada no ano 2010 era de 100. 716 habitantes. Segundo a estimación do ano 2013 é a décimo oitava cidade máis poboada do estado do Paraná, un dos tres estados da Rexión Sur do país. Tamén é coñecida como a Capital da amizade.
Atópase no nordés do estado, a 580 quilómetros da capital, Curitiba, e a 115 de Paraguai. Ten unha elevación sobre o nivel do mar de 430 metros. Distritos
Serra dos Dourados
Santa Elisa
Lovat
Roberto Silveira
Un asunto de familia

Un asunto de familia (en inglés: A Family Thing) é un filme estadounidense de 1996 dirixido por Richard Pearce. Está protagonizado por Robert Duvall, James Earl Jones e Irma P. Hall. Foi escrito por Billy Bob Thornton e Tom Epperson.
Estreouse en galego o 16 de setembro de 2000 a través da TVG. Personaxes
Robert Duvall como Earl Pilcher, Jr.
James Earl Jones como Ray Murdoch
Irma P. Hall como tía T.
Michael Beach como Virgil Murdoch
David Keith como Sonny Pilcher
Un cuarto de seu

Un cuarto de seu é un amplo ensaio da escritora Virginia Woolf, publicado o 24 de outubro de 1929 co título orixinal en inglés de A Room of One's Own. O ensaio baséase nunha serie de conferencias que a autora impartiría no Newnham College e no Girton College, dúas escolas para mulleres da Universidade de Cambridge no outubro de 1928. Sinopse
O ensaio analiza se as mulleres son capaces de realizar unha obra de calidade como a de William Shakespeare, entre outros temas. Nunha parte da mesma, Woolf inventarase un personaxe ficticio, Judith, "irmá de Shakespeare", para así demostrar que unha muller coa mesma capacidade e talento que Shakespeare non tería as mesmas oportunidades que el para desenvolvelo, pois se lle pechaban moitas portas ás mulleres. Woolf tamén analiza as carreiras dalgunhas escritoras femininas, como Aphra Behn, Jane Austen, as irmás Charlotte, Emily e Anne Brontë, e George Eliot. A autora fai unha referencia moi sutil aos intelectuais máis prestixiosos da época.
Como dicía Virginia Woolf, "unha muller ha de ter cartos e un cuarto de seu se quere escribir ficción". Desta afirmación provén o título da obra. Tamén fala da necesidade de todo autor para ter licenza poética e a liberdade persoal para crear arte. Adaptacións
Foi traducido ao galego por Iria Sobrino, publicado en 2005 por Sotelo Blanco Edicións e o Servizo Galego de Igualdade, con prólogo de Manuela Palacios.
Un dos nosos

Un dos nosos (en inglés: Goodfellas) é un filme estadounidense dirixido por Martin Scorsese que se estreou no ano 1990. É unha adaptación do libro non ficticio 1986 Wiseguy de Nicholas Pileggi, quen tamén co-guionizou o filme xunto con Scorsese. O filme conta o ascenso e caída de Henry Hill, colaborador da familia criminal Lucchese entre 1955 e 1980. Joe Pesci recibiu ó Oscar ó mellor actor secundario pola súa interpretación.
Estreouse en galego na TVG o 3 de xuño de 2013. Sinopse
Henry Hill (Ray Liotta), fillo de pai irlandés e nai siciliana, é testemuña da vida de poder, honra e respecto que levan os gangsters que habitan no seu barrio, nunha zona de Brooklyn onde son maioría os emigrantes, e que está baixo a protección do patriarca da familia Pauline, Paul Cicero. Henry, ós seus trece anos de idade, desistirá de seguir indo a clase, e fascinado por tal vida mafiosa, entrará a formar parte da organización, comezando por ser un mero mozo dos recados para ir ascendendo de posición a medida que fortalece a confianza que nel depositan os integrantes da hampa local, como o irlandés Jimmy Conway (Robert De Niro) ou o italoamericano Tommy de Vito (Joe Pesci), penetrándose cada vez en negocios máis turbios.
Un giorno di regno

Un giorno di regno, ossia il finto Stanislao (en galego Un día de reinado, ou o falso Estanislau) é unha ópera cómica en dous actos con música de Giuseppe Verdi e libreto en italiano de Felice Romani baseado na obra de Alexandre Vincent Pineu-Duval, Le faux Stanislas. A ópera foi estreada o 5 de setembro de 1840 no Teatro alla Scala de Milán.
Trátase da segunda ópera de Verdi e a primeira ópera cómica das dúas que compuxo ao longo da súa vida do compositor italiano. A ópera resultou un completo fracaso, ao que contribuíu a súa propia traxedia: a súa primeira dona Margherita Barezzi morreu durante a composición da obra. Verdi non tentou compoñer outra ópera cómica ata o final da súa carreira, con Falstaff.
Esta ópera rara vez se representa na actualidade, aparecendo nas estatísticas de Operabase con só 6 representacións para o período 2005-2010.
Unblack metal

O unblack metal, tamén chamado black metal cristián, é un subxénero do heavy metal que segue o estilo do black metal pero no que os músicos promocionan o cristianismo por medio das súas letras e a súa imaxinería. Os grupos deste xénero resultan controvertidos de cara aos afeccionados do black metal máis tradicional, debido ao posicionamento anti-cristián dos grupos pioneiros do xénero. Os medios tamén teñen suxerido que o cristianismo contradí a natureza escura do black metal e os ideais individualistas e misantrópicos de moitos dos grupos dese xénero.
O comezo exacto deste estilo está en disputa. O grupo australiano Horde co seu álbum de 1994 titulado Hellig Usvart deu a coñecer o concepto deste estilo e o termo holy unblack metal de cara aos medio, mentres que o grupo noruegués Antestor adoptou o estilo black metal no seu álbum de 1994 Martyrium. Outros exemplos de grupos deste xénero son Crimson Moonlight, Admonish e Frosthardr.
Uncia (moeda)

Para a unidade romana de masa, ver Onza (masa). A uncia (voz latina; en galego: "doceavo") ou onza romana foi unha moeda da Antiga Roma de bronce, emitida tanto na República como no Imperio, con peso variable en función do sistema e cun valor da doceava parte dun ás. Historia
Moeda republicana
No sistema ponderal dos primeiros tempos da República romana, a uncia naceu como unha unidade de peso romano-osca (23 gramos) equivalente á doceava parte dunha libra (nesa época de 273 gramos).
Baixo o sistema libral do aes grave, cunha libra de 327 gramos, emitiuse ocasionalmente como unha moeda de aproximadamente 27 gramos, nos primeiros momentos da produción romana de moeda fundida de bronce. Os motivos máis recorrentes dos anversos destas bastas moedas con valor dunha uncia eran os cotobelos dunha man (ca. 289-245 a. de C), un gran de cebada (ca. 280-245 a. de C. ) e o busto dunha alegoría de Roma con casco, neste caso coa proa de barco nos reversos, característica das cuñaxes de bronce desta época (a partir de ca. 240 a. de C. ).
A uncia republicana deixou de emitirse a finais do século II.
Moeda do Imperio
Xa en tempos do Imperio a uncia reviviu momentaneamente baixo os mandatos de Traxano (98-117 d. de C. ) e de Hadriano (117-138 d. de C. ), como unha pequena moeda de entre 11 e 14 milímetros de diámetro e un peso de entre 0, 8 e 1, 2 gramos, que probablemente se emitise unicamente para a súa circulación na parte oriental do imperio.
Nos seus anversos, estas novas uncias exhibían o busto do emperador, carente de calquera lenda, e nos reversos as iniciais SC (Senatu Consulto) nunha grilanda. Múltiplos e divisores
A onza romana como moeda tivo os seguintes múltiplos e divisores:
Divisores
Semuncia (media uncia).
Quartuncia (cuarto de uncia).
Múltiplos
Dextans (dez uncias).
Dodrans (nove uncias).
Bes (oito uncias).
Semis (seis uncias).
Quincunx (cinco uncias).
Triens (catro uncias).
Quadrans (tres uncias).
Sextans (dúas uncias).
Under sandet

Under sandet é un filme dinamarqués-alemán de 2015 dirixido por Martin Zandvliet. Foi elixido para a súa estrea na sección Plataforma do Festival Internacional de Cinema de Toronto de 2015. Foi escollido como candidato de Dinamarca, e finalmente nomeado, para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 89ª edición dos premios.
O filme está inspirado en feitos reais e conta a historia de prisioneiros de guerra alemáns enviados a limpar campos de minas en Dinamarca despois do remate da segunda guerra mundial. Sinopse
O sarxento do exército dinamarqués Carl Leopold Rasmussen é encargado de dirixir un pelotón de prisioneiros do exército alemán en maio de 1945, despois da liberación de Dinamarca na segunda guerra mundial. A súa misión é limpar de minas terrestres unha praia do oeste de Dinamarca. Rasmussen odia profundamente os alemáns, aos que considera inimigos que invadiron a súa patria, e manifesta ese odio con agresións e vexacións aos prisioneiros cada vez que pode. A Rasmussen asígnanlle un grupo de catorce soldados cunha media de vinte anos. Ao velos, non se acovarda ante a realidade de seren adolescentes.
Undulipodio

Un undulipodio, ondulipodio (de undulipodium, que significa 'pé ondulante') ou orgánulo 9+2 é unha proxección celular filamentosa móbil das células eucariotas. Os undulipodios poden ser flaxelos ou cilios, que teñen igual estrutura, pero que se diferencian en tamaño (o flaxelo é máis longo), en tipo de ondulación e función.
O nome foi acuñado para diferenciar estas estruturas eucariotas de estruturas análogas presentes en células procariotas (flaxelo bacteriano). Estruturalmente os undulipodios son un complexo de microtúbulos xunto con proteínas motoras. O uso do termo foi primeiramente patrocinado por Lynn Margulis, especialmente en apoio da súa teoría endosimbiótica. Os cilios eucariotas son estruturalmente idénticos aos flaxelos eucariotas, pero non aos flaxelos procariotas. A base de datos Gene Ontology non fai distinción entre eles, referíndose á maioría dos undulipodios como cilios mótiles e aos dos espermatozoides como flaxelo do espermatozoide. Estrutura
Os undulipodios móvense coa ondulación dun látego, e poden darlle motilidade a toda a célula, como o movemento dos espermatozoides ou o dos protozoos ciliados, e tamén poden arrastrar líquidos e partículas (epitelio ciliado pulmonar) ou crear movementos de auga (coanocitos das esponxas).
Os cilios mótiles (ou secundarios) son máis numerosos que os flaxelos, xa que hai moitos por célula, presentan un movemento de onda e son responsables do movemento de organismos como os protozoos ciliados e algunhas larvas de vermes platihelmintos, pero tamén moven substancias extracelulares en animais, cando as células están fixas nun tecido, como os do epitelo ciliado do tracto respiratorio dos mamíferos ou tamén na coroa ciliada dos rotíferos.
Os cilios primarios teñen unha función sensorial e son como antenas sensoras, pero non poden ser considerados undulipodios, xa que non teñen o mecanismo de movemento rotatorio que se atopa nos cilos mótiles.
Os undulipodios son unha extensión da membrana plasmática que ten a célula que contén citoplasma e unha estrutura con disposición regular de microtúbulos chamada axonema. Na base desta estrutura encóntrase o cinetosoma ou corpo basal, que está unida aos microtúbulos por medio de proteínas motoras. Durante o movemento os microtúbulos esvaran entre si e toda a estrutura se dobra. Uso do termo
Algúns biólogos, como Margulis avogan decididamente polo uso deste termo, debido ás diferenzas estruturais e funcionais entre os cilios/flaxelos eucariotas por un lado e os flaxelos procariotas por outro. Para eles o nome flaxelo debería reservarse exclusivamente para os flaxelos procariotas e filamentos axiais das espiroquetas. Porén, esta idea non é aceptada pola maioría dos biólogos. O concepto inicial referíase á homoloxía trivial entre os flaxelos dos flaxelados e os pseudópodos dos rizópodos. A terminoloxía de consenso é o uso de cilio e flaxelo para todos os propósitos.
Une histoire simple

Une histoire simple é un filme francés de 1978 dirixido por Claude Sautet. Foi escollido como candidato de Francia para o Óscar ó mellor filme internacional na 52ª edición dos premios, sendo finalmente nomeado. Polo seu papel como Marie, Romy Schneider gañou o Premio César á mellor actriz. Personaxes
Romy Schneider como Marie
Bruno Cremer como Georges
Claude Brasseur como Serge
Roger Pigaut como Jérôme
Arlette Bonnard como Gabrielle
Francine Bergé como Francine
Sophie Daumier como Esther
Éva Darlan como Anna
Nadine Alari como a xinecóloga
Unfriended

Unfriended é un filme estadounidense de suspense psicolóxico dirixido polo ruso-xeorxiano Levan Gabriadze, escrito por Nelson Greaves e producido por Jason Blum, Adam Sidman e Timur Bekmambetov. Personaxes
Shelley Hennig como Blaire Lily
Moses Jacob Storm como Mitch Roussel
Renee Olstead como Jessica "Jess" Felton
Will Peltz como Adam Sewell
Jacob Wysocki como Ken Smith
Courtney Halverson como Valerie "Val" Rommel
Heather Sossaman como Laura Barns
Mickey River como Dank Jimmy
Cal Barnes como Rando Pauls
Matthew Bohrer como Matt
Christa Hartsock como rapaza do Chatroulette
Ungulado

Un ungulado é un mamífero que se apoia e camiña co extremo dos dedos (ou descende dun animal que o facía), que están revestidos dun pezuño, como por exemplo a cabra. Trátase do grupo de mamíferos máis diverso que existe na actualidade e encóntranse en todo o mundo agás na Antártida, e Oceanía, onde foron introducidos. Os últimos achados fósiles e xenéticos indican que os cetáceos deberían ser considerados, inda que pareza incrible, como ungulados. A partir de análises moleculares, parece ser que os cetáceos descenden de animais artiodáctilos non especificados, e non de mesoníquidos como suxerían os estudosos de fósiles.
Dentro dos ungulados pódense citar as seguintes ordes existentes na actualidade: Artiodáctilos
Perisodáctilos
Proboscídeos
Sirenios
Hiracoideos
Tubulidentados
Cetáceos
Unha loira moi legal 2

Unha loira moi legal 2 (en inglés: Legally Blonde 2: Red, White & Blonde) é un filme estadounidense dirixido por Charles Herman-Wurmfeld que se estreou no 2003. É a secuela do filme de 2001 Unha loura moi legal. Estreouse en galego a través da TVG o 10 de decembro de 2011. Sinopse
Elle (Reese Witherspoon) está de volta como a enérxica, optimista e snob avogada da facultade de Harvard. Nesta ocasión, Elle irá a Washington a defender os dereitos dos animais. Personaxes
Reese Witherspoon como Elle Woods
Sally Field como Victoria Rudd
Regina King como Grace Rossiter
Jennifer Coolidge como Paulette Bonafonté Parcelle
Bruce McGill como Stanford "Stan" Marks
Dana Ivey como Libby Hauser
Bob Newhart como Sid Post
Luke Wilson como Emmett Richmond
Bruce Thomas como Guy Parcelle
Mary Lynn Rajskub como Reena Giuliani
J. Barton como Timothy McGinn
Sarah Shahi como Becky
Masi Oka como Congresista
Unha loura moi legal

Unha loura moi legal (en inglés: Legally Blonde) é un filme estadounidense dirixido por Robert Luketic que se estreou no 2001. Estreouse en galego a través da TVG o 2 de marzo de 2012. Sinopse
Elle Woods é a loira prototípica, unha rapaza popular, boa estudante, presidenta da súa irmandade e Miss Xuño no calendario da Universidade. Desfrutou dunha vida marabillosa e está namorada de Warner Huntington III. Pero todo derrúbase cando o seu noivo decide romper con ela debido a que é loira e non formal de abondo para a súa futura carreira no mundo da política. Decidida a saír adiante, Elle matricúlase na Facultade de Dereito da Universidade de Harvard, asumindo un reto aínda maior do que agardaba. Personaxes
Reese Witherspoon como Elle Woods
Luke Wilson como Emmett Richmond
Selma Blair como Vivian Kensington
Matthew Davis como Warner Huntington III
Victor Garber como Profesor Callahan
Jennifer Coolidge como Paulette Bonafonté
Holland Taylor como Profesor Stromwell
Ali Larter como Brooke Taylor-Windham
Jessica Cauffiel e Alanna Ubach como Margot e Serena
Oz Perkins como "Dorky" David Kidney
Linda Cardellini como Chutney Windham
Raquel Welch como Mrs. Windham-Vandermark
Meredith Scott Lynn como Enid Wexler Galardóns e nomeamentos
2001: Globos de Ouro: Nomeado a mellor filme Comedia e actriz comedia (Reese Witherspoon).
Unha muller bate nun neonazi co bolso

Unha muller bate nun neonazi co bolso (en sueco: Kvinnan med handväskan, ou Tanten med väskan, lit. «A muller do bolso») é unha fotografía realizada por Hans Runesson na cidade sueca de Växjö o 13 de abril de 1985. Mostra unha muller de 38 anos batendo nun neonazi cun bolso durante unha manifestación de partidarias e partidarios da forza de ultradereita Partido do Reich Nórdico. Foi publicada o día seguinte no Dagens Nyheter e ao día seguinte nalgúns xornais británicos.
A fotografía de Runesson foi considerada a Fotografía Sueca do Ano (Årets bild) en 1985 e posteriormente a Fotografía do Século pola revista Vin e a Sociedade Fotográfica Histórica de Suecia. Os protagonistas
A muller da fotografía é Danuta Danielsson (1947–1988), de orixe polaca. A súa nai fora internada nun campo de concentración alemán durante a segunda guerra mundial. O clamor que causou a fotografía, amais da ansiedade e da depresión que padecía Danielsson, provocaron que se illase na casa e que, finalmente, acabase por suicidarse en 1988.
O neonazi golpeado é Seppo Seluska, militante do Partido do Reich Nórdico. Ese mesmo ano foi condenado por torturar e asasinar a un xudeu homosexual. Homenaxes
En 2014, a escultora sueca Susanna Arwin construíu unha estatua en miniatura de Danuta Danielsson baseada nesa fotografía. Xurdiu a proposta de erixir unha versión a tamaño real desa estatua na propia cidade de Växjö, mais o proxecto foi bloqueado polo grupo municipal do Partido do Centro, que consideraba que un monumento desas características podería promover a violencia.
Con todo, en abril de 2019 inaugurouse finalmente a estatua dedicada á señora Danielsson tralas manifestacións populares a favor da mesma.
Unha terapia perigosa

Unha terapia perigosa (en inglés: Analyze This) é un filme estadounidense de comedia dirixido por Harold Ramis que se estreou en 1999. O guión está co-escrito por Kenneth Lonergan e Peter Tolan. Está protagonizado por Robert De Niro como o mafioso Paul Vitti e Billy Crystal como o seu psiquiatra. A súa secuela, Outra terapia perigosa, estreouse no 2002.
Estreouse en galego a través da TVG o 23 de outubro de 2008. Personaxes
Robert De Niro como Paul Vitti
Billy Crystal como Ben Sobel
Lisa Kudrow como Laura MacNamara Sobel
Chazz Palminteri como Primo Sindone
Joe Viterelli como Jelly
Kyle Sabihy como Michael Sobel
Pat Cooper como Sal Masiello
Joe Rigano como Dominic Manetta
Leo Rossi como Carlo Mangano
Max Casella como Nicky Shivers
Richard C. Castellano como Jimmy
Pasquale Cajano como Frankie Zello
Gene Ruffini como Joe Baldassare
Judith Kahan como Elaine Felton
Tony Bennett como El mesmo
DonnaMarie Recco como Shiela
Bill Macy como Isaac Sobel
Rebecca Schull como Dorothy Sobel
Aasif Mandvi como Dr. Shulman
Unicameralidade

A Unicameralidade é a práctica de ter un parlamento ou congreso composto dunha soa cámara. Usualmente os países con asembleas unicamerais son pequenos e homoxéneos e consideran unha Cámara alta como innecesaria. Características
Os unicameralistas sinalan que unha cámara alta non ten sentido nunha democracia senón que simplemente adícase a duplicar a participación existente na cámara baixa. Argumentan que as funcións dunha cámara alta, tales como revisar un proxecto de lei aprobado, poden ser levadas adiante por parte de comisións parlamentarias.
En moitas situacións, estes Estados tiveron unha segunda cámara e logo abolírona. Isto pódese deber a que a segunda cámara obstruía o paso da lexislación ou por que se probou que non tiña efecto algún.
Ocasionalmente o termo unicameral emprégano os países que optaron por un sistema bicameral, para designar a unha iniciativa, unha votación, ou un acontecemento, que se dá en só unha das cámaras que compón o poder lexislativo.
Unicast

No mundo das redes de computadores, as transmisións unicast son as que se fan de equipo a equipo, entre unha fonte específica a un destino concreto.
É a forma de transmisión predominante nas redes de área local. No modelo TCP/IP, úsase TCP e UDP para as transmisións unicast.
Unicode

Unicode é un estándar de codificación e exhibición de caracteres que foi proxectado para facilitar o tratamento informático, transmisión e visualización de textos en variadas linguaxes e sistema de escrita, cuxo contido posúe conxuntos de gráficos de código para referencia visual, un método de codificación e unha táboa para caracteres estándar, un conxunto de arquivos de datos da referencia e un número de elementos atinentes ós código, como propiedades, regras para normalización, descomposición, colación, exposición, e orde de exhibición bidireccional (para amosar de forma correcta o texto, tanto os escritos da esquerda para dereita coma os de dereita para esquerda).
O desenvolvemento foi polo Unicode Consortium e o Universal Coded Character Set (UCS). Represéntase con tres tipos de codificación, UTF-8, UTF-16 e UTF-32, segundo o número de bits necesarios para identificar cada carácter. Unicode asigna un número (e un nome) a cada carácter de xeito independente ao programa, plataforma ou lingua. Unicode cobre case todas as escritas en uso, ademais das escritas históricas xa extintas e símbolos en especial os matemáticos e os musicais. A primeira versión (1991), baseada na codificación de 16 bit tiña capacidade para codificar 65. 536 caracteres, mentres que a Unicode 4. 1 aproxímase ao millón. Hai dezasete planos e 262 bloques, nos que se atopan os signos.
Unicontos

Os unicontos ou Unikonta son un grupo de eucariotas propostos por Thomas Cavalier-Smith, que tipicamente teñen células cun só flaxelo ou con ningún (formas ameboides). É un dos dous grandes clados nos que se dividen os eucariotas; o outro son os Bikonta. Os Unikonta comprenden os grupos dos Amoebozoa, e os Opisthokonta (animais, fungos e formas relacionadas).
A seguiente árbore filoxenética mostra as relacións entre os principais grupos de Eukarya de acordo coas ideas de Cavalier-Smith. Lenda: [A] Eukarya ancestral heterótrofo uniflaxelado e unicentriolar; mitocondrias con cristas tubulares. [B] Biflaxelado ancestral. [C] Fusión de xenes DHFR-TS. [D] Fusión tripla de xenes da biosíntese da pirimidina. [E] Alvéolos corticais. [F] Adquisición de cloroplastos por endosimbiose secundaria cunha alga verde (clasificada dentro de Viridiplantae). [G] Flaxelo posterior e mitocondrias con cristas planas. [H] Inserción de EF1-alfa. [I] Aparición dos cloroplastos por endosimbiose primaria cunha cianobacteria. [J] Adquisición de cloroplastos por endosimbiose secundaria cunha alga vermella (Rhodophyta). [K] Inserción de poliubiquitina. [L] Suco de alimentación ventral. [M] Pelos tubulares en flaxelos, e plastos dentro do retículo endoplasmático rugoso. Características
Os Unikonta presentan unha tripla fusión nos xenes para a síntese das pirimidinas, que está ausente en Bikonta. Estes tres xenes son as dos encimas carbamoíl fosfato sintase, dihidroorotase, aspartato carbamoiltransferase, que están fusionados nos Unikonta, pero non en bacterias nin en Bikonta. Esta característica debeuse adquirir por medio dunha dobre fusión, un par de eventos bastante raros, que tivo lugar no devanceiro común de Opisthokonta e Amoebozoa.
Cavalier-Smith propuxo inicialmente que os Unikonta ancestrais tiñan un só flaxelo e un só corpo basal. Porén, isto é improbable, xa que os opistocontos flaxelados, igual que algúns Amoebozoa flaxelados, como Breviata, realmente teñen dous corpos basais, igual que os Bikonta típicos (aínda que só un dos corpos basais está flaxelado na maioría dos Unikonta). Esta disposición en parella pode tamén verse na organización dos centríolos das células animais típicas. Malia o nome do grupo, o antepasado común de todos os unicontos era probablemente unha célula con dous corpos basais.
Unicorn

O unicorn foi unha moeda escocesa de ouro do sistema da libra escocesa cuñada entre 1484 e 1525, caracterizada pola representación nos seus anversos dun unicornio, un dos símbolos nacionais de Escocia. Historia
Xacobe III (1460-1488) introduciu o unicorn como nova moeda de ouro no sistema monetario escocés, co valor de 18 xilins escoceses. Tiña un peso de 3, 81 gramos, unha lei de 21 quilates e un diámetro de arredor de 26 mm.
Aqueles primeiros unicorns caracterizábanse pola lenda EXVGAT: DE: ET: DISIPENT: NIMICI: E: ("que Deus se erga e que os seus inimigos sexan dispersados") no anverso, rodeando o motivo principal do unicornio en pé cara á esquerda cunha coroa no pescozo e unha cadea baixo as patas, que sostén un escudo coas armas de Escocia. A lenda do reverso era unha variante da do anverso, EXVRGAT DE ET DISIPENT NIMICIE, e o centro estaba ocupado por unha estrela de raios ondulados sobre unha cruz florida.
As emisións desta moeda baixo Xacobe IV (1488-1513) reproducen as emitidas polo seu pai, coa única diferenza substancial da lenda do anverso, que neste caso era IACOBVS: DEI: GRACIA: REX: SCOTR ("Xacobe, pola graza de Deus, rei dos escoceses"). Xacobe IV emitiu tamén moedas de medio unicorn, con valor de 9 xilins, un peso de 1, 9 gramos e un diámetro de arredor de 19 mm.
O unicorn tamén foi emitido a nome de Xacobe V (1513-1542), seguindo a mesma tipoloxía xeral dos seus predecesores mais agora cun valor inicialmente de 20 xilins escoceses e que chegou finalmente a 22 xilins. Este monarca foi o derradeiro en cuñar o unicorn.
Unicornio

Para a antiga moeda escocesa de ouro, véxase unicorn O unicornio ou alicorno é unha criatura mitolóxica representada decote coma un cabalo branco, con patas de antílope, barba de chibo, e un único corno na súa fronte. Trátase dun animal fabuloso protagonista de numerosas historias e lendas. Así, na Idade Media estaba considerado coma un animal marabilloso capaz de derrotar ao elefante, símbolo de poderío. Ademais, dicíase que co seu único corno podían purificarse as augas contaminadas para volvelas potábeis e curar enfermidades. Antecedentes
As primeiras versións do mito do unicornio son de Ctesias, médico e historiador grego do século V a. C. , e datan do ano 400 a. C. , no tempo das súas expedicións á India. Ctesias describiuno coma un animal silvestre da India coa aparencia dun cabalo, pero co corpo albo, a cabeza púrpura e os ollos de cor azul intensa. O corno desta prodixiosa besta, segundo a descrición de Ctesias, era negro coa punta vermella e a base branca, e tiña propiedades medicinais que permitían sandar problemas estomacais, epilepsia ou envelenamentos. Idade Media
Na Europa medieval, os viquingos procedentes da súa colonia en Groenlandia comercializaban dentes de narval, aos que facían pasar por cornos do unicornio. Críase que estes supostos cornos tiñan poderes máxicos, entre outros, a capacidade de curar envelenamentos e a melancolía, e por isto eles e outros comerciantes de orixe nórdica ás vece cobraban por estes cornos o seu peso en ouro.
Os dentes usábanse para facer copas, xa que se cría que podían neutralizar calquera veleno que estivese nunha bebida. Estas crenzas aínda perduraon plenemente entrado o Renacemento e así, cóntase que, durante o século XVI, a raíña Isabel I de Inglaterra adquiriu un dente de narval tallado e con xoias incrustadas polo que pagou 10000 £, (que en 2007 terían un valor que oscilaría entre 1, 5 e 2, 5 millóns de £). Decadencia do mito
A verdadeira orixe destes dentes foi desvelándose gradualmente durante a era dos descubrimientos, nos séculos XV e XVI, cando exploradores e naturalistas empezaron a visitar o Ártico. O primeiro en mencionar dalgunha forma o narval foi o escritor e eclesiástico sueco Olaus Magnus, que na súa principal obra, Historia de gentibus septentrionalibus, escrita en 22 libros sobre a xeografía, tradicións, costumes, asuntos eclesiásticos e xurídicos dos pobos escandinavos e publicada en 1555 en Roma, describe un animal chamado monoceros do que di que é "un monstro mariño que ten na súa fronte un gran corno, co que podía esnaquizar barcos e destruír moitas persoas".
Pero aínda no século XVIII se escribían cousas como esta, referida ao Museum Museorum (O Mueo dos Museos):
Unicornio (constelación)

Monoceros ou Unicornio é unha constelación difusa no ceo nocturno invernal, rodeada por Orión ó leste, Gemini ó norte, Canis Major ó sur e a constelación Hydra cara ó oeste. Outras constelacións limítrofes son Canis Minor, Lepus e Puppis. Estrelas Principais
α Monocerotis (Lucida), de magnitude visual 3, 93, unha estrela xigante amarelo-laranxa a 144 anos luz.
β Monocerotis, impresionante sistema estelar triplo formado por tres estrelas branco-azuladas de magnitudes 4, 7, 5, 2 e 6, 1, visibles coa axuda dun pequeno telescopio. William Herschel descubriunas no 1781 e comentou que son "unha das máis fermosas visións no firmamento".
γ Monocerotis, de magnitude 3, 98, tamén xigante laranxa, pero moito máis afastada que α Monocerotis.
R Monocerotis, estrela variable inmersa nunha nube de materia, situada no extremo sur da nebulosa NGC 2261.
S Monocerotis (15 Monocerotis), distante estrela azul que forma parte de NGC 2264.
T Monocerotis, variable cefeida cunha magnitude que varía entre 5, 58 e 6, 62 nun ciclo de 27 días.
V0645 Monocerotis (28 Monocerotis), variable do tipo FK Comae Berenices.
V700 Monocerotis (MWC 147), estrela Herbig Ae/Be de 500. 000 anos de idade.
V838 Monocerotis, estrela que estourou no ano 2002, situada a uns 20. 000 anos luz de distancia.
Estrela de Plaskett (HR 2422), un dos sistemas binarios máis masivos dos que se ten coñecemento.
HD 52265, anana amarela análoga ó Sol ó redor da que se descubriu un xigante gasoso.
HD 46735, estrela subxigante laranxa cun planeta extrasolar do tipo Xúpiter quente.
Estrela de Luyten, anana vermella a só 12, 37 anos luz de distancia.
Ross 614 (V577 Monocerotis), anana vermella tamén nas proximidades do sistema solar.
Gliese 250, estrela binaria a 28, 4 anos luz, composta por unha anana laranxa e unha anana vermella. Obxectos Notables do espazo profundo
Cúmulo aberto M50, a uns 3000 anos luz.
Nebulosa Rosette (NGC 2237-9, 46), unha nebulosa difusa, xunto ó cúmulo aberto NGC 2244, ás súas estrelas formáronse a partir do material da nebulosa.
Cúmulo Árbore de Nadal e Nebulosa Cono (NGC 2264), ambos obxectos están asociados e atópanse a uns 2600 anos luz.
NGC 2346, nebulosa planetaria en forma de bolboreta. Historia
Monoceros é unha constelación moderna, o seu nome atribúeselle ó astrónomo e teólogo holandés Petrus Plancius no 1613 e foi rexistrada por Jakob Bartsch coma Unicornio na súa carta estelar de 1624. Porén, Heinrich Wilhelm Olbers e Ludwig Ideler indican que a constelación é moito máis antiga, figurando coma "o segundo cabalo ó sur dos Xemelgos e o Cangrexo" en escritos do 1564, e Joseph Scaliger subliña tela atopado nunha esfera da antiga Persia.
Unidade Zip

A unidade Zip foi un disco magnético, desenvolvido por Iomega en 1994. Orixinalmente tiña unha capacidade de 100 MB, pero versións posteriores chegaron a 250 MB e 750 MB, moito maior cós disquetes da época, o que fixo que fose amplamente utilizado por pequenas e medianas empresas e polo seu tamaño, semellante ao dun disquete, moi útiles para transportar datos dun equipo a outro, pero case non se introduciu entre os usuarios particulares, polo seu relativamente elevado prezo. A partir de 1999 as vendas de unidades Zip sufriron unha diminución constante.
Unidade aritmético-lóxica

A unidade aritmético-lóxica (UAL) (arimetic logic unit (ALU) en inglés) da CPU dun computador é a unidade encargada de efectuar os cálculos. Polo xeral a UAL inclúese na unidade central ou no microprocesador.
Unidade astronómica

A unidade astronómica (UA) é unha unidade de distancia aproximadamente igual á distancia media (xa que as órbitas son elípticas) entre a Terra e mailo Sol. É bastante utilizada en astronomía para expresar a órbita dos planetas e outros corpos celestes no ámbito da astronomía planetaria, e equivale aproximadamente a 149597870700 metros. Definición
É o radio da órbita circular dun planeta de masa desprezable e libre de perturbacións cuxo movemento medio é de “K” radiáns por día á volta do Sol, onde “K” é a constante gravitacional de Gauss, coa unidade de tempo do día solar e a unidade de masa, a masa do Sol. Esa unidade está, entón, relacionada coas dimensións do sistema solar e co movemento da Terra.
En termos prácticos, a unidade astronómica pode ser definida como a distancia media entre a Terra e o Sol.
As súas relacións con outras unidades de distancia utilizadas na astronomía son: 1 ano luz 63241, 07710 UA.
1 parsec 206264, 806248 UA. Historia
Foi no século II a. C. cando o astrónomo grego Hiparco tentou facer o primeiro cálculo coñecido da distancia entre a Terra e o Sol, aproveitando as eclipses totais da Lúa. O seu método, porén, era bastante impreciso e deu valores equivocados.
No inicio do século XVII, a determinación da distancia da Terra ao Sol era a máis importante da astronomía, e Edmund Halley propuxo un método baseado na paralaxe da observación de dous astrónomos situados distantes un do outro a observar o tránsito de Venus sobre o disco solar para avaliar mellor esta distancia. Non obstante, dada a infrecuencia do fenómeno, só en 1631 e 1639 ocorreu ese fenómeno e, entón, foi posible aplicar o método de Halley para calculala, dando un valor de preto de 150 millóns de quilómetros.
Actualmente, utilízanse modernos métodos de deflexión de ondas de radio para determinación máis precisa desta distancia (utilizase un radiotelescopio, p. ex. o de Arecibo para emitir unha onda de radio cara a estrela, neste caso o Sol, e calcúlase a distancia segundo o tempo de demora na recepción do sinal de rebote).
Unidade de Igualdade da Universidade de Vigo

A Unidade de Igualdade da Universidade de Vigo é un organismo que puxo en funcionamento a Universidade de Vigo en 2006 para acadar a igualdade entre mulleres e homes no seu ámbito. Estivo dirixida por Coral del Río, Anabel Penín e dende xuño de 2018 a directora é Águeda Gómez Suárez.
En 2021 a Universidade de Vigo converteuse na primeira universidade española na que as mulleres poden acceder de xeito gratuíto a produtos de hixiene feminina, a Unidade de Igualdade impulsou esta medida pioneira para facer fronte á pobreza menstrual. Publicacións
Informe diagnose da igualdade, 2009
Plan de igualdade entre mulleres e homes na Uvigo. [cando? ]
Unidade de encima

A unidade de encima ou unidade internacional (símbolo U ou IU) é unha unidade de medida para medir a actividade catalítica dun encima. Unha unidade encimática defínese como a cantidade de encima que cataliza a conversión dun micromol (μmol) de substrato por minuto (min) nas condicións especificadas do método de ensaio. As condicións especificadas serán normalmente as condicións óptimas, incluíndo, entre outras, a temperatura, pH e concentración de substrato, que causan a velocidade máxima de conversión de substrato para un encima particular. Nalgúns métodos de ensaio, xeralmente tómase unha temperatura de 25 °C.
A unidade de encima foi adoptada pola IUMB en 1964. Porén, como o minuto non é unha unidade de tempo base do SI, desaconséllase o uso de unida de encima en favor do katal (kat), que corresponde á cantidade de encima que cataliza un mol de substrato por segundo. Así, 1 U 16, 67 nanokat. Aínda que o katal foi recomendado en 1978 pola Conferencia Xeral de Pesos e Medidas e oficialmente adoptado en 1999, case todas as investigacións científicas aínda usan a unidade de encima, pola simple razón de que os ensaios encimáticos normalmente duran minutos, non segundos.
A unidade de encima é ás veces tamén chamada unidade internacional, causando confusión coa unidade de idéntico nome unidade internacional de actividade biolóxica. Esta última utilízase para medir biofármacos, como vitaminas e hormonas, e é deinida por un estándar arbitrario de actividade biolóxica establecida para cada determinada substancia. Así, non hai relación entre as dúas unidades, malia os seus nomes idénticos; por exemplo, un valor de IU do encima catalase non ten relación significativa co valor IU da vitamina C.
Unidade de masa atómica

O dalton (símbolo Da) ou unidade de masa atómica (símbolo u) é unha unidade de masa empregada en física e química, especialmente na medida de masas atómicas e moleculares. Equivale á doceava (1/12) parte da masa dun átomo de carbono-12. No Sistema Internacional de Magnitudes (ISO 80000-1), dáse como único nome o de dalton e desaconséllase o de unidade de masa atómica unificada. O dalton desprazou como medida a unidade de masa atómica (símbolo uma, ou amu), que tiña dous valores.
Unidade de tempo

Unha unidade de tempo é calquera intervalo particular de tempo, usado como unha forma estándar de medir ou expresar a duración. A unidade base de tempo no Sistema Internacional de Unidades (SI), e por extensión na maior parte do mundo contemporáneo, é o segundo, definido como aproximadamente 9. 000 millóns de oscilacións do átomo de cesio. A definición exacta moderna do SI é «[O segundo] defínese tomando o valor numérico fixo da frecuencia do cesio, ΔνCs, a frecuencia de transición hiperfina do estado fundamental non perturbada do átomo de cesio 133, como 9192631770 cando se expresa na unidade Hz, que é igual a s−1».
Historicamente, moitas unidades de tempo definíanse polos movementos dos obxectos astronómicos. Baseado no Sol: o ano baséase no período orbital da Terra arredor do Sol. As unidades históricas baseadas no ano inclúen a Olimpíada (catro anos), o lustro (cinco anos), a indicción (15 anos), a década, o século e o milenio.
Baseado na Lúa: o mes baséase no período orbital da Lúa arredor da Terra.
Baseado na Terra: o día baséase no tempo que tarda a Terra en xirar sobre o seu propio eixo, en relación co Sol. As unidades derivadas orixinalmente desta base inclúen a semana (sete días) e a quincena (14 días). As subdivisións do día inclúen a hora (1/24 dun día), que á súa vez se subdivide en minutos e segundos. A segunda é a unidade estándar internacional (unidade SI) para a ciencia.
Baseado na esfera celeste: como no tempo sideral, onde o movemento aparente das estrelas e constelacións polo ceo se usa para calcular a duración dun ano.
Estas unidades non teñen unha relación consistente entre si e requiren intercalación. Por exemplo, o ano non se pode dividir en doce meses de 28 días, xa que 12 por 28 son 336, o que é moito menos que 365. O mes lunar (segundo se define pola rotación da Lúa) non dura 28 días, senón 27, 32 días. O ano, definido no calendario gregoriano como 365, 2422 días, debe axustarse cos días bisestos e segundos bisestos. En consecuencia, todas estas unidades defínense agora para fins científicos como múltiplos de segundos. Histórico
As unidades naturais para medir o tempo empregadas pola maioría das sociedades históricas son o día, o ano solar e a lunación. Entre estes calendarios inclúense o sumerio, exipcio, chinés, babilonio, ateniense antigo, budista, hindú, islámico, islandés, maia e republicano francés.
O calendario moderno ten as súas orixes no calendario romano, que evolucionou ata o calendario xuliano e, despois, o calendario gregoriano.