proxectonos/corpus_dominio_cientifico huggingface dataset:
Augusto Docampo Soto

Augusto Docampo Soto, nado en Lavadores (Vigo) o 21 de maio de 1940, é un sindicalista e político galego. Traxectoria
En abril de 1960 participou con Víctor Francisco Cáceres, Manuel Rodríguez González e Jaime Garrido Vila nunha reunión en Vigo na que se constituíu un grupo anarquista denominado Frente Democrático Juvenil (FDJ), do que ía ser nomeado tesoureiro. Despois da participación do grupo nunha folga de Vulcano e Barreras en solidariedade cos mineiros asturianos, unha serie de arrestos en agosto de 1962 desmantelaron a CNT e o grupo. Augusto Docampo e o resto dos compoñentes do grupo foron arrestados o 4 e 5 de agosto. Foi condenado en consello de guerra o 23 de novembro a cinco anos de prisión. Ingresou posteriormente no PCE e foi un dos dirixentes das Comisións Obreiras en Galicia.
Nas primeiras eleccións democráticas foi candidato suplente do PCE pola provincia de Pontevedra. e nas primeiras eleccións municipais da democracia foi candidato número dous ao concello de Vigo polo PCE e foi elixido concelleiro.
Augusto González de Linares

Augusto González de Linares, nado en Valle, no concello de Cabuérniga en 1845 e finado en Santander o 1 de maio de 1904, foi un pedagogo cántabro. Traxectoria
Fixo estudos primeiro na escola municipal e logo nos Escolapios de Villacarriedo e no Instituto de Santander. Fixo a carreira de Ciencias Naturais e Dereito en Valladolid e Madrid (1861-1864). Foi axudante de mineraloxía no Museo de Ciencias Naturais (1867-1869) e substituto na cátedra de Historia Natural do Instituto Cardenal Cisneros, ambos en Madrid. doctor en Ciencias no 1870, no 1872 obtén a cátedra de Historia Natural do Instituto de Albacete, que abandona en breve ó obter a cátedra universitaria de Historia Natural na Universidade de Santiago de Compostela, onde está de agosto do 1872 ata abril de 1875, onde é firme partidario do evolucionismo, que comezaba a facerse un oco en España, e deseñou unha filosofía natural de sentido krausista, escribindo un ensaio de introdución ó estudo da Historia Natural (1973).
Co catedrático de Química orgánica, Laureano Calderón (1847-1894), encabezou unha protesta para a liberdade de cátedra en 1875, contra unha circular do ministro naquel entón. En marzo conseguiron adhesións na Universidade Central madrileña, pasando a ser chamada a "segunda cuestión universitaria", motivo polo que foi apartado da súa cátedra.
No 1876, cofunda a Institución Libre de Enseñanza (ILE), a instancias de Francisco Giner de los Ríos, e con Gumersindo de Azcárate e Nicolás Salmerón, entre outros. Foi o primeiro secretario dela ata 1880, ensinando Cristalografía e Morfoloxía Natural xunto a Salvador Calderón (1853-1911), e realiza viaxes científicas por Europa, que facilitaron a investigación botánica con Van Thiegen no Museo De Historia Natural de París e outras noutros lugares e outras personalidades científicas do momento.
No 1881, ó gobernar os liberais, volta á súa cátedra, pero na Universidade de Valladolid por estar ocupada a súa praza en Santiago.
Foi comisionado en 1883 para estudar as costas españolas, comezando as investigacións sobre o litoral. No 1884 reincorporouse á actividade docente en Valladolid, participando na promulgación en 1886 do primeiro centro español de bioloxía mariña, a 'Estación Marítima de Zoología y Botánica experimentales'. Ó ano seguinte vai a Italia para estudar a institución correspondente en Nápoles, sendo nomeado á volta director da nova institución, que dirixiría en Santander ata a súa morte.
Na actualidade leva o seu nome un IES en Santander.
Augustus Pugin

Augustus Welby Northmore Pugin, coñecido como Augustus Pugin, nado o 1 de marzo de 1812 e finado o 14 de setembro de 1852, foi un arquitecto inglés, deseñador e teórico do deseño, lembrado polo seu traballo en igrexas e no Palacio de Westminster.
Auki

Auki é unha cidade das Illas Salomón. É a capital provincial da illa de Malaita. Sitúase na costa noroeste da illa. Hai voos diarios, como tamén traxectos regulares en barco, que conectan a cidade coa capital do país, Honiara, na illa de Guadalcanal. A súa poboación estimada no 2010 era de 6811 habitantes.
O parlamentario electo nas eleccións de 2006 pola circunscrición Auki-Langalanga foi o ex primeiro ministro Bartholomew Ulufa'alu, falecido o 25 de maio de 2007.
Aula Magna

Aula Magna é xeralmente o maior e máis representativo salón de actos dunha Universidade. Termo
Aula provén do latín aula, e á súa vez do grego dórico/ático αὐλή (aulé) referido a patios onde se celebraban cerimonias, e máis tarde clases lectivas; Magna provén do latín magnus, magna (grande) á súa vez da raíz indoeuropea *meg- que derivou tamén no grego mega e o latín magister e magisterium. En varios idiomas emprégase a locución tamén latina Auditorium Maximum, por exemplo en polaco, romanés ou alemán. O Auditorium Maximum na Schlossplatz en Berlín era a sala multiúsos do edificio do Consello de Estado da RDA. En Alemaña tamén é común a forma contraída Audimax. Con 1. 749 prazas, a maior sala de conferencias de Alemaña é o Audimax da Universidade do Ruhr de Bochum. Descrición
A Aula Magna adoita ofrecer espazo para varios centos de persoas, ás veces incluso máis de 1. 000 visitantes. A zona de descanso adoita estar disposta de forma ascendente e arqueada, o que debería garantir unha boa visión e unha acústica incluso desde os asentos máis afastados, semellante aos anfiteatros gregos; de feito nalgunhas universidades existe unha aula chamada anfiteatro para un ensino que require determinadas características (por exemplo hai anfiteatros de anatomía, veterinaria ou xeoloxía). Nalgunhas universidades coinciden a Aula Magna e o anfiteatro.
Na Aula Magna teñen lugar grandes conferencias, festivais ou outros grandes eventos da universidade respectiva, a non ser que se dispoña dun auditorio separado. Por exemplo, as reunións plenarias dos empregados ou estudantes da universidade adoitan celebrarse na Aula Magna debido á esixencia de espazo. Ademais, hai – dependendo da universidade ou situación de edificación – a posibilidade de uso por terceiros. Algúns destes auditorios teñen un valor excepcional. A Aula Magna da Universidade Central de Venezuela foi declarada Patrimonio da Humanidade no ano 2000, polas súas peculiaridades arquitectónicas, artísticas e acústicas.
Auld Lang Syne

Auld Lang Syne é unha canción patrimonial escocesa cuxa letra consiste nun poema escrito en 1788 por Robert Burns, un dos poetas escoceses máis populares. Adóitase utilizar en momentos solemnes, como aqueles en que alguén se despide, inicia ou acaba unha viaxe longa no tempo, un funeral etc. Hoxe está especialmente relacionada coa celebración do Aninovo. Letra
Auld Lang Syne
Should auld acquaintance be forgot
And never brought to mind?
Should auld acquaintance be forgot
And auld lang syne?
Refrán
For auld lang syne, my dear
For auld lang syne
We'll take a cup of kindness yet
For days auld lang syne
We twa hae run about the braes
And pou'd the gowans fine meaning: pulled daisies
But we've wander'd mony a weary fitt: foot
Sin' auld lang syne. : long ago
We twa hae paidl'd in the burn
Frae morning sun till dine meaning: dinner time
But seas between us braid hae roar'd: broad
Sin' auld lang syne.
And there's a hand, my trusty feire
And gie's a hand o' thine
And we'll tak a right gude-willie waught
For auld lang syne.
And surely ye'll be your pint-stowp
And surely I'll be mine
And we'll tak a cup o'kindness yet
For auld lang syne.
Foi traducida ao galego por Plácido Castro e publicada o 30 de xaneiro de 1966 no Faro de Vigo, "Nun aniversario de Robert Burns", logo recollida en Irlanda en Plácido Castro, antoloxía publicada polo IGADI en 2011.
Aulerco Diablinte

Os aulercos diablintes foron un pobo galo que viviu na zona oeste da actual Francia. Deron o seu nome á cidade de Jublains. Historia
Tras o inicio da conquista da Galia por Xulio César no 58 a. C. , os aulercos diablintes ocupaban a parte norte do actual departamento de Mayenne. No 56 a. C. participaron na sublevación dos vénetos de Morbihan, que acabou nunha desfeita naval en torno a Port-Navalo. A Galia conquistada foi reorganizada polo emperador Augusto e as súas fronteiras interiores foron remodeladas. Naceron as civitates, correspondentes máis ou menos aos territorios dos antigos pobos, e vilas onde estaba a administración desas civitates. A civitas dos aulercos diablintes, que tiña a capital en Jublains, estendíase polo norte de Mayenne e o sur de Orne.
Aulo Cornelio Celso

Aulo Cornelio Celso (en latín: Aulus Cornelius Celsus) nado no ano -25 e finado no ano 50, foi un enciclopedista romano e posibelmente un médico. É coñecido pola súa obra De Medicina, que se cre que é a única sección sobrevivente dunha enciclopedia meirande. De Medicina trata sobre dieta, farmacia, cirurxía e outros eidos relacionados, e é un dos mellores exemplos no que se refire a coñecemento médico na Roma antiga. As partes perdidas da enciclopedia probabelmente incluían volumes sobre agricultura, dereito, retórica e tácticas militares. Tamén contribuíu á clasificación de doenzas dermatolóxicas humanas. Traxectoria
Non se coñece nada da súa vida. O seu propio nome é motivo de debate, xa que foi chamado tanto Aurelio como Aulo, sendo o segundo o máis plausíbel. Algunhas expresións que emprega en De Medicina suxiren que viviu durante o mandato de Octavio Augusto e Tiberio. Non se sabe con certeza onde viviu.
Aumentativo

Aumentativo é a denominación que reciben os sufixos alterativos que engaden ó significado das palabras un sema (un trazo de significado) que implica, segundo o nome ó que se lle engada, desmesurado tamaño, grande importancia, enormes dimensións etc. Tipos de aumentativos
ote ou ota: nenote.
ón ou ona: mullerona.
azo ou aza: pelotazo, golpazo.
Aumento ebuloscópico

O aumento ou ascenso ebuloscópico é o aumento da temperatura de ebulición que experimenta unha disolución respecto da temperatura de ebulición do disolvente puro.
A magnitude do ascenso ebuloscópico, ∆Tb, vén dada pola diferenza de temperaturas de ebulición da disolución e do disolvente puro, Tb e Tb*, respectivamente: Δ T b
T b − T b ∗ {\displaystyle \Delta T_{b}
T_{b}-T_{b}^{*}\, } O aumento ou ascenso ebuloscópico é unha das propiedades coligativas e, coma o resto destas propiedades, a magnitude de ascenso só depende da natureza do disolvente e da cantidade disolta de soluto, é dicir, é independente da natureza do soluto. Dito noutras palabras, calquera soluto, na mesma cantidade, produce o mesmo efecto. Na figura adxunta represéntase o diagrama de fases da auga. Unha disolución acuosa experimenta un descenso da presión de vapor do líquido, o cal se traduce nun ascenso da temperatura de ebulición, xa que é precisa máis temperatura pola presión de vapor do disolvente na disolución igual á presión atmosférica.
As investigacións máis destacadas sobre este fenómeno débense ó químico francés François Marie Raoult e datan de 1887. Raoult conseguiu unha ecuación experimental que reproduce ben os datos que se obteñen a baixas concentracións onde a curva se achega a unha recta. Outros científicos, entre os cales destacan Jacobus van' t Hoff, Wilhelm Ostwald e Ernst Otto Beckmann, ampliaron posteriormente os estudos sobre o ascenso ebuloscópico.
Aura (satélite)

Aura, tamén coñecido pola designación EOS CH-1, é un satélite artificial de observación terrestre da NASA que conta con colaboración internacional. Foi lanzado o 15 de xullo de 2004 mediante un foguete Delta II 7920 desde a base Vandenberg da Forza Aérea. Características
Aura adícase a monitorizar e medir a cantidade de ozono e moléculas relacionadas na atmosfera terrestre, continuando a tarefa das misións UARS e TOMS. Tamén adícase a estudar os gases traza presentes na atmosfera e as súas transformacións.
Aura é o terceiro compoñente do sistema de observación terrestre da NASA. O plan inicial era construír tres satélites como Aura para ser lanzados en intervalos de cinco anos, pero finalmente só se construíu un. O satélite usa un bus cun deseño común aos satélites do sistema EOS adaptado aos seus intrumentos en particular. Instrumentación
HIRDLS (High Resolution Dynamics Limb Sounder)
MLS (Microwave Limb Sounder)
OMI (Ozone Monitoring Instrument)
TES (Tropospheric Emission Spectrometer)
Aurelio Miras Azor

Aurelio Miras Azor, nado en Cidade Real o 10 de xaneiro de 1912 e finado no Carballiño o 25 de decembro de 2003, foi un mestre, avogado e escritor español. Traxectoria
Mestre cursillista de 1933, foi destinado a Amorín (Tomiño) en 1935. En decembro dese ano permutou a súa praza co mestre de Lebozán (Lalín). Na guerra civil foi mobilizado e combateu no exército franquista. Rematada a guerra volveu incorporarse ao seu posto de mestre en Lebozán. Posteriormente licenciouse en Dereito e exerceu como avogado no Carballiño. Obras
El agüista, 1950.
Juventud de Pepa Loba o Cómo la sociedad creó una delincuente, 1968. Vida persoal
Casou con Esperanza Portugal Careaga e foi pai de Teresa e Aurelio Miras Portugal.
Auricalcita

A auricalcita é un mineral do grupo dos carbonatos. É un mineral secundario produto de alteración da zona de oxidación dos depósitos de zinc e cobre. Minerais asociados son: rosasita, smithsonita, hemimorfita, hidrocincita, malaquita e azurita.
Foi descrito por primeira vez en 1839 por Bottger, quen denominou ao mineral así polo seu alto contido de cinc e cobre, do grego όρειχαλκος (oricalco). O localización tipo áchase na mina Loktevskoye, no río Loktevka, Rudnyi Altai, Altaiskii Krai, Siberia Occidental, Rusia. Depósitos
No Estado español aparece en forma follosa en Comillas (Cantabria), na Serra de Aralar e na hidrocincita de Urnieta (Guipúscoa), e en La Unión (Murcia). Nos Picos de Europa atópase a variedade buratita.
Aurillac

Aurillac (Orlhac en occitano) é a capital do departamento Cantal, Auvernia, Francia. En 1999 tiña 30. 551 habitantes. Coñecida como a capital dos paraugas, ao se fabricar a metade dos producidos en Francia (250. 000).
Os seus habitantes son coñecidos en occitano como "les gaudòts" [gawdò].
Aurora 1

Aurora 1 foi un satélite artificial construído pola Universidade Rice para a Forza Aérea dos Estados Unidos no marco do programa STP (Space Test Program). Foi lanzado o 29 de xuño de 1967 mediante un foguete Thor Burner 2 desde a base Vandenberg da Forza Aérea. Características
A misión de Aurora 1 consistiu no estudo das auroras polares, o bombardeo corpuscular da atmosfera e os cintos de radiación. Para iso adicouse a medir partículas con enerxías de entre 50 e 150. 000 eV e luz emitida pola atmosfera a lonxitudes de onda de 3914, 5577, 6300 e entre 1450 e 1750 Ángstroms.
A orientación do satélite corría a cargo dun imán permanente que, por interacción co campo magnético terrestre, mantiña a nave aliñada con este.
As comunicacións co satélite tiñan lugar a unha frecuencia de 137, 140 MHz. Instrumentación
Aurora 1 levaba seis fotómetros (dous deles para o ultravioleta cos que medir as emisións luminosas da atmosfera en varias lonxitudes de onda. Seis espectrómetros encargábanse de medir a enerxía de electróns e protóns no intervalo de entre 50 e 150. 000 eV. Un espectrómetro adicional medía partículas con enerxías de entre 40 e 100. 000 eV. O satélite levaba ademais un magnetómetro para medir a súa posición con respecto ó campo magnético da Terra.
Aurora Vidal Martínez

Non confundir con Aurora Martínez Vidal (Ourense 1944), adestradora.
Aurora Vidal Martínez, nada en Pontevedra o 28 de agosto de 1910 e finada na mesma cidade o 10 de maio de 2005, foi unha mestra e escritora galega. Traxectoria
Estudou Maxisterio na Escola Normal de Pontevedra. Logo de graduarse en 1931 exerceu nas Illas Canarias, a provincia de Castelló e Galicia.
Colaborou nas revistas Vida Gallega e Sonata Gallega. En 1949 impulsou o grupo Teatro Experimental de Arte, do que foi directora. En 1952 foi nomeada membro correspondente da Real Academia Galega a proposta de Leandro Carré Alvarellos, Antonio Couceiro Freijomil e Francisco Vales Villamarín.
Foi irmá do tamén escritor Xoán Vidal Martínez. En 1953 casou en Salcedo co mestre e pintor Marcial Pantín Folgar. Obra
Camino de Belén (romance pastoril, 1946; ilustracións de Manuel Torres)
Sonetos Líricos (poesía, 1948)
Cartas de Amor (narrativa, 1950)
Mensaje de Otoño (narrativa, 1951)
Poemas de nenos e paxariños (poesía, 1958)
El divino caminante (teatro, 2010; escrita en 1949 e estreada en 1987)
Aurora polar

Unha aurora polar (que pode ser austral ou boreal) prodúcese cando unha exección de masa solar choca cos polos norte e sur da magnetosfera terrestre, producindo unha luz difusa pero predominante proxectada na ionosfera terrestre, composta de partículas cargadas que emiten a cor ó tempo que varían a súa traxectoria ó interactuar co campo magnético terrestre e a atmosfera. As auroras son unha manifestación da 'temperie espacial'. Características
Como podemos observar na fotografía as auroras boreais non sempre son da mesma cor, dependen da oblicuidade con que choquen as partículas solares contra un polo, en función da cantidade, velocidade das partículas e posición relativa da Terra. Sen unha magnetosfera potente estas partículas producirían grandes danos e un aumento da temperatura.
A aurora aparece tipicamente tanto como un brillo difuso canto como unha cortina estendida en sentido horizontal. Algunhas veces fórmanse arcos que poden mudar de forma constantemente. Cada cortina consiste de varios raios paralelos e aliñados na dirección das liñas do campo magnético, suxerindo que o fenómeno no noso planeta está aliñado co campo magnético terrestre. Do mesmo xeito a xuntanza de diversos factores pode levar á formación de liñas aurorais de tonalidades de cores específicas. O vento solar é unha corrente constante de electróns, protóns e ións emitida polo Sol, mentres as execcións de masa coronal son erupcións periódicas solares de colosais nubes de plasma. Os eventos máis extremos deste tipo poden crear distorsións na protección que o campo magnético terrestre exerce sobre o noso planeta, creando tormentas xeomagnéticas. Estas poden interferir gravemente coas infraestruturas na Terra e no espazo, expoñendo á radiación ós futuros exploradores da Lúa e Marte. Pénsase que unha tormenta solar da escala do 'evento Carrington' (1859), causaría enormes danos nos satélites, redes eléctricas e comunicacións de radio. O ser humano sentiríase inseguro xa que poden ser mortais. Unha proba diso é que cada vez que se produce unha exección de masa solar, os satélites SOHO e ACE, ó localizarse fóra da magnetosfera quedan danados. En Galicia
En Galicia, as auroras boreais son moi raras, xa que a súa localización xeográfica atópase demasiado ó sur. Porén téñense rexistrados estes fenómenos, contabilizando unhas tres auroras en cada século. Noutros planetas
As auroras tamén ocorren noutros astros. Os polos de Xúpiter e Saturno teñen grandes campos magnéticos. En ambos os planetas, o telescopio espacial Hubble tomou fotos de luces polares. Tamén se observou a aurora polar en Urano, Neptuno e Venus. O Mars Express tamén viu auroras en Marte o 14 de agosto de 2004. Xúpiter tamén ten auroras que proveñen das súas lúas, Ío, Europa e Ganímedes.
Auroville

Auroville é unha cidade internacional preto de Pondicherry, no sur da India, construída co propósito de plasmar a unidade dentro da diversidade humana. Conta con 1780 habitantes (2005) deles 736 son indios, 262 franceses, 226 alemáns, 85 italianos, 77 holandeses, 61 norteamericanos, 50 británicos e os demais orixinarios de 33 países do mundo.
Foi fundada dentro dos principios do ioga integral, desenvolvida por Sri Aurobindo.
Aurresku

O aurresku é o estilo de baile máis coñecido do País Vasco. O seu ritmo é o zortziko e os bailaríns chámanse dantzaris. A música que acompaña á danza adoita ser interpretada por un txistulari (músico que toca o txistu e o tamboril). É un baile moi popular en vodas, homenaxes e actos públicos do País Vasco. Aurreskularis de sona
Patxi Beitia
Ramon Bañuelos
Gorka Larrucea
Gontzal Lopez
Auréola

Unha auréola ou halo é un círculo que aparece nas representacións artísticas de personaxes significativos coa finalidade de exaltar a súa figura. Simbolismo
Malia que na actualidade é asociado cos santos cristiáns, é un símbolo moito máis antigo. Aparece presente nalguhas representacións iconográficas do hinduísmo, e tamén na arte exipcia como unha transposición do sol, igual que a coroa.
Os faraóns e deuses portaban o sol na testa, símbolo da divindade Ra. Posteriormente Apolo, como deus do sol, foi representado cun halo, e Xesucristo, o novo rei-deus, debía portar un signo de graza divina. Esta asociación sol-deus, que aparece nos escritos de Platón e nos himnos homéricos, derivou na literatura en descricións de heroes que semellaban ter unha refulxencia sobrenatural, o cal era un sinal de "iluminación" por parte dos deuses. Esta marca pode adoptar a forma dun círculo de chamas na arte relixiosa tántrica, ou ben na cabeza ou arredor do corpo da figura.
O halo é un elemento moi importante da iconografía cristiá, mais tamén o é no budismo, sobre todo no Mahayana e no budismo tibetano. Adoita estar presente nas representacións de Buda e das divindades asociadas coa relixión.
Aus dem Nichts

Aus dem Nichts é un filme alemán de 2017 escrito e dirixido por Fatih Akin. Está protagonizado por Diane Kruger que interpreta o papel dunha muller cuxo marido e fillo son asasinados nun ataque terrorista perpetrado por neonazis. Foi escollido para competir pola Palma de Ouro na sección oficial do Festival Internacional de Cinema de Cannes de 2017, , onde Kruger gañou o premio de mellor actriz. Foi escollido como candidato de Alemaña para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 90ª edición dos premios, clasificándose na lista curta de decembro, mais finalmente non foi nomeado. Porén, gañou o Globo de Ouro ó mellor filme en lingua non inglesa. Personaxes
Diane Kruger como Katja Şekerci
Denis Moschitto como Danilo Fava
Johannes Krisch como Herr Haberbeck
Samia Chancrin como Birgit
Numan Acar como Nuri Şekerci
Ulrich Tukur como Jürgen Möller
Rafael Santana como Rocco Şekerci
Hanna Hilsdorf como Edda Möller
Ulrich Friedrich Brandhoff como André Möller
Yannis Ekonomidis como Nikolaos Makris
Austenita

A austenita, tamén coñecida como aceiro gamma (γ) é unha aliaxe metálica non magnética de átomos de ferro e carbono. Esta é a forma estable do ferro puro a temperaturas que oscilan entre os 900 °C a 1400 °C. Está formado por unha disolución sólida do carbono en ferro, o que supón unha porcentaxe máxima de C do 2, 11% (este valor debe tomarse como referencia, xa que a porcentaxe real varía en función doutros elementos de aliaxe presentes no aceiro). A austenita é dúctil, branda e tenaz. É a forma cúbica centrada nas caras (FCC) do ferro.
No plano aceiro-carbono, a austenita existe por riba da temperatura crítica eutectoide de 1000 K (727 °C); outras ligas de aceiro posúen temperaturas eutectoides diferentes. A austenita é considerada a fase matriz ou punto de partida para a transformación noutras fases, como a ferrita (ferro α), cementita (Fe3C) e grafita.
A estrutura cristalina da austenita é do tipo cúbica, de caras centradas, onde se dilúen en solución sólida os átomos de carbono nos intersticios, ata un máximo tal como mostra o diagrama de fase Fe-C. Esta estrutura permite unha mellor difusión co carbono, acelerando así o proceso de carburación do aceiro. A solubilidade máxima é só do 2, 11%. Hai que lembrar que por definición os aceiros son aquelas aliaxes do diagrama Fe-Fe3C nas que, á suficiente temperatura, todo o carbono queda disolto en ferro γ. Por iso a porcentaxe máxima de carbono nun aceiro, para ser considerado como tal é do 2, 11%.
A austenita non é estable a temperatura ambiente excepto nalgúns aceiros inoxidables con altos contidos de manganeso (12%) e aceiros inoxidables austeníticos con contidos en níquel de ao redor do 8%, xa que o níquel ten o efecto de agrandar a rexión austenítica no diagrama de fase de ferro ao carbono, o que a fai estable a temperatura ambiente. A austenita é branda e dúctil e, en xeral, a maioría das operacións de forxa e laminado de aceiros efectúase a aproximadamente os 1100 °C, cando a fase austenítica é estable.
Finalmente, a diferenza da ferrita, a austenita non é ferromagnética a ningunha temperatura.
A austenita recibe o seu nome de sir William Chandler Roberts-Austen, metalúrxico inglés. Roberts-Austen, que morreu en Londres en 1902 á idade de 59 anos, estudou impurezas en metais puros. A súa investigación e melloras foron utilizadas nunha variedade de usos e afectaron cumpridamente o mundo industrializado.
Austin Powers: A espía que me achouchou

Austin Powers: A espía que me achouchou (en inglés: Austin Powers: The Spy Who Shagged Me) é un filme estadounidense de 1999 e o segundo título da serie Austin Powers. Foi precedido polo filme orixinal, Austin Powers: International Man of Mystery (1997) e seguido por Austin Powers in Goldmember (2002). Foi dirixido por Jay Roach, co-escrito por Mike Myers e guionizado por Michael McCullers, e unha vez máis, Myers interpreta as personaxes principais. O título do filme é unha referencia ó filme de James Bond 007: A espía que me amou (The Spy Who Loved Me).
O filme recadou máis de $312 millóns en todo o mundo, conseguindo máis recadación na primeira semana de estrea que toda a recadación do seu predecesor. Foi nomeado na 72ª edición dos Oscar na categoría de mellor maquillaxe (Michèle Burke e Mike Smithson).
Austral

Austral é a localización orientada cara ó sur, tamén chamada antártico ou meridional. O nome procede do étimo en latín australis, e polo tanto en contraposición ó boreal. A súa orixe procede de que era o lugar de onde procedía o vento con nome Auster.
O hemisferio austral é o hemisferio sur, a parte da Terra ou corpo astronómico do que se estea a falar que queda por baixo do ecuador.
Do seu nome procede a denominación dun país: Australia
Australis

Australis, coñecido tamén como OSCAR 5 (Orbiting Satellite Carrying Amateur Radio 5) foi un satélite artificial australiano lanzado o 23 de xaneiro de 1970 mediante un foguete Delta 4M desde a base Vandenberg da Forza Aérea. Características
Australis foi o primeiro satélite radioafeccionado construído en Australia. Foi manufacturado por estudantes da Universidade de Melbourne e tiña forma de prisma rectangular cunhas dimensións de 43 x 30 x 15 cm. Cunha masa de 15, 8 kg, alimentábase mediante baterías e na súa superficie levaba tiras reflectantes para o control térmico do satélite. Dos seus lados sobresaían catro antenas monopolo, levando a bordo dous transmisores e un sensor de horizonte para determinar a súa velocidade de rotación. Estabilizábase mediante dous imáns pasivos para aliñar o satélite co campo magnético terrestre. Usábase un sistema de comandos para activar o transmisor do satélite, funcionando a unha frecuencia de 29, 450 MHz só os fins de semana. O satélite era capaz de transmitir datos sobre o estado da batería, a súa temperatura e o sensor de horizonte usando un sistema de telemetría de sete canles mediante a modulación dos sinais do transmisor. Durante a súa vida útil a universidade de Melbourne recibiu informes de máis de 200 estacións de observación de 27 países distintos
Australopithecus

Austrolopithecus ou australopiteco é un xénero extinto de homínidos. Os fósiles máis antigos teñen unha antigüídade de 4, 2 millóns de anos. O cerebro da maioría das especies de Austrolopithecus era un 35% do dos modernos humanos, entre 400 e 500 cm³, e a altura variaba entre 1, 3 e 1, 6 m. Características
Os Austrolopithecus foron os antecesores dos Paranthropus e do xénero Homo. Os Austrolopithecus asemellábanse aos chimpancés, coa importante diferenza de ser bípedes. Hai constancia de emprego de utensilios de óso, pero principalmente para escarvar, como tamén fan os propios chimpancés, e non hai probas que dominasen o lume. Nun principio as especies aethiopicus, boisei e robustus estiveron incluídas neste xénero, pero actualmente hai a tendencia a incluílas nun xénero diferente, o Paranthropus, as especies deste grupo son máis grandes e recias, e son morfoloxicamente diferentes dos Austrolopithecus. Principais especies
Australopithecus afarensis ("Lucy")
Australopithecus africanus
Australopithecus anamensis
Australopithecus garhi
Australopithecus afarensis

O Australopithecus afarensis foi unha especie homínida que viviu hai entre 4 e 2, 9 millóns de anos. O 30 de novembro de 1974 (outras fontes dan a data do 24 de novembro), Donald Johanson e o seu equipo descubriu en Hadar, na Depresión afar (Etiopía), un esqueleto case completo dunha femia homínida de 3, 18 millóns de anos, á que lle deron o nome de Lucy (AL 288-1), pola canción que escoitaban, Lucy in the Sky with Diamonds dos Beatles, no momento de celebrar a descuberta. En 1978 denominaron a especie Australopithecus afarensis. As pisadas de Laetoli, dunha antigüidade de 3, 7 millóns de anos, realizáronas individuos desta especie.
Ata o momento descubríronse restos duns 300 individuos, todos na rexión do Gran Val do Rift. O seu cerebro era pequeno (430 cm³), semellante ao dun chimpancé, pero claramente bípede e con molares e dentes pequenos. A especie presenta un claro dimorfismo sexual: as femias tiñan unha altura de 1, 2 m e 30 kg de peso e os machos 1, 5 m e 45–50 kg. As extremidades superiores eran máis longas cas inferiores, o que lle daba un aspecto simiesco e indica que podían gabear facilmente ás árbores. A súa alimentación era vexetariana.
Australopithecus africanus

O Australopithecus africanus é unha especie homínida do xénero Australopithecus cunha antigüidade de entre 3, 3 e 2, 5 millóns de anos, no Plioceno. O A. africanus estaba máis evoluído que o Australopithecus afarensis, cun cranio máis arrondeado e semellante ao humano, e o cerebro máis grande en relación ao tamaño do corpo. Características
O nome deullo Raymond Dart ao describir o Neno de Taung en 1924, o primeiro fósil austolopitecino que se atopou, aínda que foi rexeitado nun primeiro momento pola comunidade científica. En 1936 Robert Broom descobre en Sterkfontein o segundo fósil da especie, Broom continúa as escavacións en Sterkfontein ata 1947, ano no que se descobre o fósil coñecido como Mrs Ples, un esqueleto case completo dun A. africanus macho, o que corroborou as investigacións de Dart. A maioría dos fósiles de A. africanus atopáronse en Suráfrica, cuns poucos restos en Koobi Fora e outros lugares de África.
O Australopithecus africanus era bípede, pero tamén podía abalarse entre as árbores, e aínda que podía empregar esporadicamente útiles, non era cazador. O seu peso estímase entre 30 e 60 kg e a altura en 1, 5 m
Australopithecus anamensis

O Australopithecus anamensis é unha especie do xénero Australopithecus.
Os primeiros restos, un úmero, descubriunos un equipo da Universidade Harvard durante unha campaña realizada nun estrato do Plioceno da rexión de Kanapoi no leste do lago Turkana en 1965. O exemplar asignouse na época a un Australopithecus de catro millóns de anos de antigüidade.
Pouca máis información houbo ata que en 1987 o arqueólogo canadense Allan Morton descubriu fragmentos dun exemplar nun outeiro parcialmente erosionado en Allia Bay preto do Lago Turkana, aínda así houbo que agardar seis anos para que Meave Leakey e Alan Walker excavaran Allia Bay e atoparan moitos fragmentos adicionais do homínido, incluída unha mandíbula inferior completa que lembraba a dun chimpancé (Pan troglodytes) pero cunha dentamia máis semellante á dun humano, con esmaltes grosos nos molares, o que indica unha alimentación con grans e froitos secos ademais de vexetais. En 1995 Meave Leaky e os seus compañeiros por mor das diferenzas entre o Australopithecus afarensis e os restos atopados, deron en asignar estes a unha nova especie A. amanensis, derivando o seu nome do vocábulo turkana anam (lago), cunha datación de 4200000 anos.
Austrian Traded Index

Austrian Traded Index ou ATX é o índice bolsista de referencia da Wiener Börse. O ATX está composto polas vinte empresas con maior capitalización bolsista da Bolsa de Viena.
O ATX empezouse a calcular o 2 de xaneiro de 1991 cun valor base de 1000 puntos. Desde a súa introdución, o mínimo histórico foi o 13 de agosto de 1992 con 682, 96 puntos, mentres que o seu máximo histórico acadouno o 9 de xullo de 2007 con 5000 puntos antes da crise das hipotecas subprime. Compoñentes
Esta é a lista das empresas compoñentes do índice ATX a 25 de setembro de 2010: Flughafen Wien AG (Aeroporto de Viena)
Andritz AG
Bwin Interactive Entertainment AG
Erste Group Bank AG
EVN AG
Intercell AG
Mayr-Melnhof Karton AG
Österreichische Post AG
OMV AG
Raiffeisen International Bank Holding AG
RHI AG
Semperit AG Holding
Schoeller-Bleckmann AG
Strabag SE
Telekom Austria AG
Verbund AG
Vienna Insurance Group AG
Voestalpine AG
Wienerberger AG
Zumtobel AG Composición histórica
O ATX orixinalmente estaba composto polas seguintes empresas: Austria Tabak AG
Austrian Airlines
Bank Austria
Böhler-Uddeholm AG
Brau Union
BWT AG
Cybertron AG
Erste Bank *
EVN AG *
Flughafen Wien (Aeroporto de Viena) *
Generali Holding Vienna AG
OMV *
Raiffeisen *
RHI *
Semperit AG
Strabag *
Telekom Austria*
Verbund *
Voestalpine *
Wienerberger *
Wolford AG
Nota: As empresas marcadas con asterisco aínda se manteñen no ATX.
A seguinte lista mostra a outras empresas que foron membros do ATX:
Austroglossus microlepis

Austroglossus microlepis é unha especie de peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, suborde dos pleuronectoideos e familia dos soleidos, unha das dúas que integran o xénero Austroglossus, coñecida en galego como linguado austral do oeste. Taxonomía
A especie foi descrita por primeira vez en 1863 polo ictiólogo neerlandés Pieter Bleeker, baixo o nome de Synaptura microlepis, sendo posteriormenre reclasificada dentro do xénero Austroglossus, que creara Regan en 1920.
Etimoloxía
Xénero
Véxase en Austroglossus. Especie
O nome específico, microlepis deriva do elemento do grego antigo μικρο- micro-, de μικρόσ micrós, "pequeno", e do termo grego λεπίς lepís, "escama". Literalmente: "de escamas pequenas". Características
As principais características morfolóxicas desta especie son: Corpo deprimido, ovalado, estraitándose cara ao pedúnculo caudal, de até os 75, 0 cm de lonxitude como máximo, e os 4, 0 kg de peso.
Espiña dorsal formada por de 55 a 57 vértebras.
As aletas dorsal e anal unidas á caudal.
Aleta dorsal con de 82 a 100 raios (brandos), e a anal con de 65 a 78 raios (igualmente brandos).
Aleta pectoral dereita (lado pigmentado) máis curta que a lonxitude da cabeza; a aleta pectoral esquerda (lado cego), está presente.
Coloración, no lado pigmentado, parda escura, con pequenas manchas máis escuras e, ás veces, con bandas no corpo; a do lado cego é abracazada. Hábitat e distribución
É unha especie mariña, batidemersal, que vive a profundidades de entre os 100 e os 400 m. Distribúese polas costas de África do sur, entre os 17 °S e os 35 °S, desde o norte de Namibia até a Baía Falsa (False Bay). Suráfrica. Bioloxía
As larvas son peláxicas, mentres que os adultos viven cerca do fondo do mar. Os adultos aliméntanse de peixes, crustáceos, moluscos e vermes. Pesca
O linguado austral do oeste é un peixe comestíbel, pescándose activamente nas zonas onde vive (Atlántico suroriental).
Austroglossus pectoralis

Austroglossus pectoralis é unha especie de peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, suborde dos pleuronectoideos e familia dos soleidos, unha das dúas que integran o xénero Austroglossus, coñecida en galego como linguado austral do leste. Taxonomía
A especie foi descrita por primeira vez en 1858 polo naturalista alemán Johann Jakob Kaup, baixo o nome de Synaptura pectoralis, sendo posteriormenre reclasificada dentro do xénero Austroglossus, que creara Regan en 1920. Características
As principais características morfolóxicas desta especie son: Corpo deprimido, ovalado, de até os 60 cm de lonxitude como máximo, aínda que os exemplares capturados miden 40 cm de media.
Espiña dorsal formada por de 58 vértebras.
Aleta dorsal con de 90 a 110 raios (brandos), e a anal con de 80 a 95 raios (igualmente brandos).
Aleta pectoral dereita (lado pigmentado) máis curta que a lonxitude da cabeza; a aleta pectoral esquerda (lado cego), está presente.
Coloración, no lado pigmentado, apardazada, cunha pequena mancha máis escura na base de cada escama. Hábitat e distribución
É unha especie mariña, demersal, que vive a profundidades de entre os 10 e os 400 m, usualmente entre os 10 e os 120 m. Distribúese polas costas de África do sur, entre os 17 °S até os 35 °S, unicamente da antiga provincia do Cabo (actuais provincias do Cabo setentrional, occidental e oriental). . Bioloxía
Habita en fondos de lodo. Aliméntasw de pequenos invertebrados bentónicos e peixes pequenos. Pesca
O linguado austral do leste é un peixe comestíbel, pescándose activamente nas zonas onde vive (Atlántico suroriental).
Austémpera

Austémpera (do inglés austempering), é unha forma de tratamento térmico de témpera indicada para aceiros de alto teor de C (Carbono), obtendose ao final do proceso un material con dureza mais baixa do que a da martensita, denominado bainita.
O material é aquecido acima da zona crítica, asumindo a fase de austenita, e despois arrefriado en dúas etapas. A primeira etapa é un arrefriamento rápido até unha temperatura lixeiramente acima da temperatura da mudanza de fase da martensita ↔ austenita (normalmente o material é mergullado en sal fundido). O material permanece nesta temperatura pelo tempo necesario a completar a mudanza de fase austenita → bainita. Despois é arrefriado até a temperatura ambiente.
Autacoide

Os autacoides son factores biolóxicos que actúan como hormonas de efecto local, por un tempo breve, sempre preto do sitio onde foron sintetizadas, e non son transportadas por vía sanguínea. Estas moléculas regulatorias tamén se metabolizan localmente. Por tanto, prodúcense, actúan e metabolízanse localmente. Como son hormonas locais teñen un efecto parácrino. Todo isto diferénciaos das hormonas normais, as cales poden liberarse moi lonxe de onde actúan, viaxan por vía sanguínea e está moi regulada a súa produción. A palabra autacoide procede do grego "autos" e "acos" e significa "autoalivio", "autorremedio".
Exemplos importantes de autacoides son: eicosanoides (como prostaglandinas, tromboxanos ou leucotrienos), anxiotensina, neurotensina, NO (óxido nítrico), cininas, histamina, serotonina, endotelinas, palmitoiletanolamida etc.
Os autacoides poden ter moitas funcións biolóxicas, como regular o fluxo sanguíneo local, a homeostase e os procesos inflamatorios. Algúns autacoides caracterízanse principalmente polo seu efecto sobre o músculo liso. Sobre o músculo liso vascular poden ser tanto vasoconstritores coma vasodilatadores. Durante os períodos de exercicio poden liberarse autacoides vasodilatadores; o seu principal efecto é sobre a pel, facilitando a perda de calor.
Auto sacramental

O auto sacramental é unha peza teatral de carácter relixioso propia de España que se representaba o día do Corpus Santo desde o século XVI ata a súa prohibición en 1765. Baseábase nunha tradición dramática-teatral litúrxica e relixiosa medieval, os misterios, e desenvolve nun acto episodios bíblicos ou haxiográficos e accións alegóricas sobre conceptos morais, transmitindo a cosmovisión católica de xeito edificante. A Eucaristía é o centro do auto sacramental.
Autoarpa

Autoharpa ou autoarpa (en inglés: autoharp) é un instrumento musical da familia das cítaras. Ten unha serie de barras de acordes unidas aos amortecedores que, cando se preme, silenciarán as cordas que non formen parte do acorde desexado. Aínda que a palabra autoharp era orixinalmente unha marca rexistrada da compañía Oscar Schmidt, o termo veu coloquialmente a usarse para calquera sitar de man, independentemente do fabricante.
A autoarpa foi e segue sendo moi utilizada na música tradicional americana, como o antigo country dos Apalaches, o bluegrass e o folk. Tamén se utilizou no rock, como exemplo a banda The Beach Boys no álbum Today! en 1965.
Son relativamente fáciles de aprender a tocar como instrumento rítmico. Tamén son utilizados por instrumentistas máis comprometidos como instrumento melódico.
Autobiografía

A autobiografía é un xénero literario consistente no relato da propia existencia. Exemplos
Na literatura galega existen diversas obras de carácter autobiográfico, como Arredor de si de Otero Pedrayo en que o escritor se converte en testemuña dunha época e dun colectivo, amosando a evolución ideolóxica da Xeración Nós. Respecto á guerra civil española, teñen carácter autobiográfico as obras Scórpio de Ricardo Carvalho Calero, O siñor Afranio. Ou como me rispei das gadoupas da morte de Antón Alonso Ríos, O cego de Pumardedón de Francisco Fernández del Riego ou Non agardei por ninguén de Ramón de Valenzuela. Xa no século XXI, obras autobiográficas son Diario dun enterro de Gonzalo Hermo ou Diario dun confinamento de Xosé Carlos Carracedo Porto.
Autobiography (filme)

Autobiography é un filme indonesio de 2022 escrito e dirixido por Makbul Mubarak, no seu debut como director. Está protagonizado por Kevin Ardilova e Arswendy Bening Swara. O filme tivo a súa estrea mundial na 79ª edición do Festival Internacional de Cinema de Venecia durante a sección Horizons o 2 de setembro de 2022, onde gañou o Premio FIPRESCI da Federación Internacional de Críticos de Cinema ao mellor filme en seccións distintas da principal. Autobiography gañou o único premio na categoría de mellor guión orixinal entre outros sete nomeamentos no Festival de Cinema de Indonesia de 2022. Foi escollido como candidato de Indonesia para o Óscar ó mellor filme internacional na 96ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado. Personaxes
Kevin Ardilova como Rakib
Arswendy Bening Swara como Purnawinata
Yusuf Mahardika como Agus
Lukman Sardi como Soewito
Yudi Ahmad Tajudin como Nala
Rukman Rosadi como Amir
Haru Sandra como Andra
Gunawan Maryanto como traballador da construción
Autochrome

O autochrome é un procedemento fotográfico en cor. Patentado no ano 1903 polos irmáns Lumière e comercializado en 1907, resultou ser o único procedemento en cor dispoñible ata o ano 1935, que acabou abandonándose por resultar custoso e precisar de longos tempos de exposición.
O Autochrome supuña o emprego dun mosaico de microscópicos grans de amidón de pataca, sobre a base dunha película en branco e negro. Os grans eran tinguidos de cor laranxa, verde e morado, actuando desta forma como filtros de cor. Tras o procesado da placa xurdían as cores complementarias. Unha vez concluídos o proceso de revelado e fixado é necesario inverter a imaxe para obter un positivo.
Os Autochromes eran placas de cristal ata a década dos anos 30 cando apareceu en formato película.
A película Autochrome foi gradualmente substituída por outros procesos como o Kodachrome e o Kodacolor.
Autocorrelador

Un autocorrelador é un instrumento óptico que permite obter a traza de autocorrelación dun pulso óptico ultracurto (duración inferior a 10 ps), para dela obter unha medida da súa duración.
Isto é, mide o pulso dividíndoo en dúas réplicas cun retardo relativo e realiza mediante un fenómeno óptico non linear a multiplicación dos mesmos, mentres un detector realiza a integración no tempo da intensidade resultante; en resumo, a falta dun evento controlábel de menor duración para realizar a mostraxe, emprega o propio pulso.
En moitos casos, se a autocorrelación se acompañar dunha expresión analítica suposta a priori para a forma temporal, é posíbel axustar a traza de autocorrelación obtida para ademais determinar o perfil temporal do pulso en amplitudes e fase.
Noutros casos nos que o anterior non é posíbel (como en pulsos por baixo dos 10fs) e non se axustar correctamente a unha forma analítica, non queda outra que obter a traza de autocorrelación interferométrica, ademais de, no caso máis sinxelo, o espectro de amplitudes do pulso, se se desexar a determinación do perfil temporal de amplitude e fase.
Varias técnicas que logran obter o perfil exacto do pulso sen necesidade de coñecer e supoñer unha forma a priori, son FROG, TROG, Sonograma e SPIDER.
Autocracia

A autocracia (do grego αυτός autós 'un mesmo' e κράτος krátos 'goberno, poder') é un sistema de goberno autoritario, no que a vontade dunha soa persoa é a suprema lei. Refírese xeralmente á monarquía absoluta, pero especialmente ó réxime tsarista ruso, cuxo dirixente asumía o título de "Autócrata de Todas as Rusias".
Na actualidade o uso do cualificativo de "autocracia", polos políticos como sinónimo de monarquía caeu en desuso (pola aparición das monarquías constitucionais ou limitadas) e aumentou o uso como sinónimo de tiranía (dexeneración da monarquía segundo os filósofos da Grecia antiga) ou mesmo o de ditadura. O seu uso máis habitual é para establecer un parámetro de poder, por exemplo a oligarquía é o exercicio de poder por poucos, a autocracia diferénciase desta porque o poder é exercido por unha soa persoa, en vez de poucas.
Sen importar o grao ou precisión como se queira clasificar ou definir, a autocracia sempre é un sistema político diametralmente oposto á democracia. Esta é a oposición á democracia esta constituída pola servidume implícita na autocracia.
Un exemplo de autocracia é o da Rusia tsarista, a súa constitución de 1905 e a continua dominación do tsar, que levou á fin do seu propio sistema. Contrastar
Autocracia, outra definición no lado contrario do espectro político, definida coma a sociedade en que todos os seus integrantes son autócratas.
Autodesk 3ds Max

Autodesk 3ds Max anteriormente chamado 3D Studio Max é un programa de renderizado 3D da empresa Autodesk. O programa é empregado para a creación de imaxes 3D realistas, anuncios de televisión, videoxogos ou películas. Versións
Autoescola

Unha autoescola é un centro de formación onde se imparte simultaneamente o ensino teórico e práctico para poder obter o permiso de condución ou outra licenzas varias. Trátase dun centro regulado con profesorado titulado que acostuma a ofertar un horario de clases adaptadas a cada alumno. Nas autoescolas, a parte de poder obter o carnet de turismo B, o máis solicitado, tamén se poden obter outros permisos de condución como o de motocicleta, camión, ciclomotor ou de transporte de mercadorías perigosas.
Autoestima

A autoestima é un conxunto de actitudes que dependen das percepcións, pensamentos, avaliacións, sentimentos e tendencias de comportamento dirixidas cara ao propio individuo, a súa maneira de ser e de comportarse, e cara aos trazos do corpo e o carácter. En síntese, é a percepción evaluativa dun mesmo. Por tanto, non pode menos de afectar á propia maneira de estar e actuar no mundo e de relacionarnos co resto. Nada na maneira de pensar, de sentir, de decidir e de actuar do individuo escapa á influencia da autoestima. É xa que logo un condicionante psicolóxico de primeiro nivel.
Autofecundación

A autofecundación é un tipo de fecundación que se caracteriza pola unión dos elementos de distinto sexo pertencentes a unha mesma planta ou a un mesmo individuo. Fecundación en que se unen os gametos masculino e feminino dun organismo hermafrodita. Fusión de células masculinas e femininas (gametos) provenientes dun mesmo individuo.
A autofecundación ocorre en organismos bisexuados, entre eles a maioría das fanerógamas, numerosos protozoos e moitos invertebrados. Moitos organismos capaces de autofecundación tamén poden reproducirse por fecundación cruzada. Como mecanismo evolutivo, a autofecundación permite que un individuo illado forme unha poboación local e estabilice cepas xenéticas desexables, pero non ofrece un grao significativo de variabilidade dentro dunha poboación e, polo tanto, limita as posibilidades de adaptación aos cambios ambientais.
Autoglotónimo

Un autoglotónimo é o nome que lle dan a unha lingua os seus propios falantes.
En ocasións este nome é significativo da consideración sociolingüística que eles teñen de si mesmos ou da súa lingua. Isto dáse por exemplo nas zonas estremeiras orientais do galego exterior, onde os propios falantes designan a lingua que usan como a fala ou ben galego chapurreau. Estes dous exemplos amosan as dúas primeiras variantes de autodesprestixiación: unha designación equívoca, ambigua e abstracta: A nosa fala;
unha denominación despectiva, normalmente con denotación de híbrida: castrapo ou galego acastrapado;
o outro tipo é o uso dun heteroglotónimo: Perdoe, pero aquí non lle falamos máis que en gallego;
o uso dun nome local: benasqués ou valverdeiru;
Moitos dos autoglotónimos significan simplemente "xente" ou "homes". No caso dos quechuas, denomínanse simplemente runa ("hombre", en plural runakuna), e designan a súa lingua como runasimi ("a lingua dos homes"). Os yaquis e os mayos chámanse yorem ("persoas", "xente"). Os esquimós chámanse inuit ("home").