proxectonos/corpus_dominio_cientifico huggingface dataset:
Talio

O talio é un elemento químico da táboa periódica de símbolo Tl e número atómico 81. Este metal do bloque p gris, brando e maleable é semellante ao estaño, pero decolórase exposto ao aire. É moi tóxico e empregouse como rodenticida e insecticida, pero este uso diminuíu ou eliminouse en moitos países debido aos seus efectos canceríxenos. Tamén se emprega en detectores infravermellos. Historia
O talio (grego: 'θαλλός', thallos) descubriuse polo medio de espectroscopia de chama en 1861. O seu nome provén do brillo de cor verde nas liñas do espectro de emisión do elemento.
Trala publicación do método mellorado de espectroscopia de chama por Robert Bunsen e Gustav Kirchhoff e o descubrimento do cesio e o rubidio entre 1859 e 1860, este converteuse nun método aprobado para determinar a composición de minerais e substancias químicas, e William Crookes e Claude-Auguste Lamy comezaron a empregar este novo método. William Crookes empregouno para realizar determinacións espectroscópicas de telurio en compostos de selenio. En 1862, Crookes conseguiu illar pequenas cantidades do elemento e determinar as propiedades dalgúns compostos. Claude-Auguste Lamy usou unha técnica semellante á de Crookes para determinar a composición dunha substancia que contiña selenio, depositada durante a produción de ácido sulfúrico a partir de pirita. A partir das liñas de cor verde no espectro conluíu que estaba presente un novo elemento, o talio. Obtención
Obtense principalmente das partículas dos fumes de chumbo e cinc fundidos, e dos lodos obtidos da fabricación de ácido sulfúrico. O metal obtense por electrólise dunha disolución acuosa das súas sales. Tamén se obtén por redución con sodio metálico e por precipitación.
Talissieu

Talissieu é unha vila francesa do departamento do Ain, na rexión de Ródano-Alpes.
Talla de madeira

Unha talla é unha obra de escultura, especialmente en madeira. A madeira tállase mediante un proceso de desgaste e puído, co propósito de darlle unha forma determinada, que pode ser un obxecto concreto ou abstracto. O produto final pode ir desde unha escultura individual até elementos decorativos traballados a man que forman parte dunha trazaría. Historia
É unha actividade moi antiga e estendida a longo prazo. Algúns dos mellores exemplos que subsisten de antiga madeira tallada proveñen da Idade Media en Italia e Francia, onde os temas típicos daquela época era a iconografía cristiá. En Inglaterra subsisten exemplos dos séculos XVI e XVII, época na que o medio preferido era o carballo.
Desde as épocas máis remotas a decoración de madeira foi unha arte destacada. A tendencia da natureza humana foi sempre ornamentar cada artigo de uso ordinario. A humanidade, desde os seus primeiros tempos, corta debuxos ou deseños en cada artigo de madeira que é susceptible de talla. Así tamén a obra de diversos pobos que conservan esta tradición: os nativos de Norteamérica tallan os seus anzois ou as boquillas das pipas, o mesmo que os polinesios tallan os seus remos. Aplicacións
As súas aplicacións son variadisimas, aínda que a súa principal función é o ornamento. Úsase tanto a nivel arquitectónico como para o embelecemento de obxectos de uso cotián.
Como toda artesanía, ten un compoñente artístico, no cal o tallista-artesán envorca o seu talento creativo para sacar dunhas simples táboas unha obra de arte, e outro compoñente, técnico e mecánico, que hai que ter en conta para que a materia prima responda os esforzos do tallista e logre o resultado desexado.
Para realizar a talla en madeira empréganse ferramentas especializadas como as gubias, elixíndose madeiras de alta densidade e que non se lasquen facilmente.
Ultimamente emprégase tamén outras técnicas para tallar a madeira. Pódese facer deseñando o obxecto a tallar cun software de modelaxe en tres dimensións CAD. Pásase ese debuxo en tres dimensións a un software de mecanización asistida por computador CAM que unha máquina de control numérico poderá fabricar automaticamente. O delicado desta técnica é saber debuxar co software CAD obxectos artísticos.
Tallamar

Para a táboa dunha embarcación que fende a auga, véxase tallamar (náutica)
En arquitectura e enxeñaría civil un tallamar é unha construción en forma de quilla nos piares dunha ponte augas arriba. Serve para cortar e repartir a corrente de auga cara aos lados, evitando posíbeis danos no piar. Serven coma contrafortes ás pontes, facendo que estas ofrezan maior resistencia á forza da auga.
Talle

O talle é unha categorización da roupa que se fai para normalizar as medidas entre as diferentes persoas. As súas siglas proceden da denominación inglesa, segundo o seguinte esquema: XS: extra-small ("moi pequena");
S: small ("pequena");
M: medium ("mediana");
L: large ("grande");
XL: extra-large ("moi grande");
XXL: extra-extra-large ("moi moi grande");
Talpa davidiana

Talpa davidiana é unha especie de toupa que vive no Oriente Próximo, no centro-sur de Turquía e máis ao leste no Kurdistán, aínda que podería tamén estenderse cara ao sur ata Siria. Está na lista das especies das que se teñen datos deficientes. A especie nomeouse en honra do zoólogo Armand David.
Talón

O talón é a parte posterior, xeralmente prominente, do pé do ser humano. O talón está formado polo óso calcáneo.
Tamara Smirnova

Tamara Mikhaylovna Smirnova (en ruso: Тама́ра Миха́йловна Смирно́ва) nada en Henichesk o 15 de decembro de 1935 e finada en San Petersburgo o 5 de setembro de 2001, foi unha astrónoma soviética / rusa descubridora de planetas menores e cometas. Traxectoria
Entre 1966 e 1988 Smirnova foi membro do persoal do Instituto de Astronomía Teórica de Leningrado. O Minor Planet Center atribúelle a ela o descubrimento de 135 planetas menores numerados entre 1966 e 1984. Tamén co-descubriu o cometa periódico 74P/Smirnova-Chernykh, xunto con Nikolai Stepanovich Chernykh.
O asteroide do cinto principal 5540 Smirnova, descuberto por ela mesma en 1971, recibiu o seu nome por proposta do Instituto de Astronomía Teórica. A cita de nomeamento publicouse o 17 de marzo de 1995 ( M. P. C. 24917 ).
Tamara de Lempicka

Tamara de Lempicka, tamén grafado Łempicka, nada co nome de Tamara Rosalia Gurwik-Górska ou Maria Górska en Varsovia o 16 de maio de 1898 e finada en Cuernavaca (México) o 18 de marzo de 1980, foi unha pintora polonesa. Traxectoria
Nada no seo dunha familia da alta burguesía, estudou nun internado en Lausana (Suíza), en 1914 marcha a vivir a San Petersburgo cunha súa tía. En 1916 casou cun avogado chamado Tadeusz Lempicki en San Petersburgo, Rusia. En decembro de 1917, durante a Revolución rusa, os bolxeviques deteñen ao seu marido, pero ela consegue que o poñan en liberdade e marchan a París, onde ela adopta o nome de Tamara de Lempicka. Estuda arte con Maurice Denis e André Lhote, comeza a expoñer a partir de 1923 e convértese nunha coñecida retratista, desenvolvendo un estilo propio, ás veces denominado cubismo brando, pero que se desenvolve dentro da Art déco coas súas texturas e cores frías e duras, gusto pola sensualidade do corpo pero sometido á desintegración xeométrica por medio de círculos e triángulos.
Nas vésperas da segunda guerra mundial, trasládase a Beverly Hills co seu segundo marido, Raoul Kuffner e entra en contacto coas grandes estrelas cinematográficas da época. En 1943 establécense en Nova York. Despois da morte do seu marido en 1962, Tamara trasládase a Houston e comeza a pintar nun novo estilo, que non foi ben recibido e non volveu expoñer máis nunca. En 1978 marchou a vivir a Cuernavaca, México, onde morreu en 1980. Exposición en Vigo
Na primavera de 2007 a Fundación Caixa Galicia presentou na Casa das Artes de Vigo a primeira retrospectiva dedicada na Península Ibérica a Tamara de Lempicka. Durante tres meses foron exhibidos en total 43 óleos e 15 debuxos, 21 fotografías, un audiovisual biográfico e diversos obxectos persoais da artista, pezas reunidas grazas á colaboración de numerosos museos e coleccións, tanto públicas como privadas, de Europa e Norteamérica, principalmente.
Tamarindo

O tamarindo ou tamarindeiro (Tamarindus indica), do árabe تمر هندي tamr hindī, dátil da India), é unha árbore tropical, orixinaria do leste de África pero que agora existe en gran parte de Asia tropical así coma Iberoamérica. O xénero Tamarindus é monotípico, é dicir, só ten unha especie. Descrición
A árbore pode chegar a acadar os 20 m de altura. As follas teñen polo xeral de 10 a 18 folíolos. Produce uns froitos marróns semellantes a saquetas, que conteñen unha polpa recuberta, dentro da cal se atopan as sementes. As sementes poden reladas para acelerar a xerminación. Usos
A polpa da froita emprégase coma condimento na cociña asiática e na de Latinoamérica; tamén é un importante ingrediente do mollo inglés e algúns outros mollos. A polpa dun froito novo é moi acedo, e polo tanto recomendábel para moitos pratos, mentres que os froitos maduros son máis doces e poden ser utilizados en sobremesas, bebidas ou coma aperitivo.
Polpa e casca teñen aplicacións medicinais. Por exemplo, en Filipinas, as follas son tradicionalmente usadas en infusión para reducir a febre causada por malaria.
Por mor á densidade e durabilidade, a madeira do tamarindo pode ser utilizada para fabricar mobles e doelas. As árbores de tamarindo son moi comúns no sur da India particularmente en Andhra Pradesh. Utilízanse para dar sombra nas estradas e autoestradas do país. Os monos gustan dos froitos chegados. É parte da dieta básica do sur da India, onde se prepara Sambhar (sopa de verduras con especias) arroz Pulihora, e outros pratos.
Atópase dispoñíbel en tendas hindús, chinesas e mexicanas por todo o mundo. Tamén se vende como un doce, mesturando a súa polpa con azucre ou sal e chile, en Guatemala, Cuba, México, Honduras, Panamá, Venezuela, Colombia, Ecuador, Illa de Guadalupe e como ingrediente en gran variedade de botanas no sueste de Asia (secos e salgados, frescos e adozados, enchilados, como bebida etc). En México, Colombia, Guatemala, Perú, Nicaragua, Costa Rica, Porto Rico, República Dominicana, Venezuela, Bolivia e O Salvador fanse concentrados de polpa de tamarindo para a fabricación de refrescos e bebidas.
Grazas ás súas propiedades medicinais utilízase no āyurveda (medicina tradicional da India) para algúns problemas de dixestión ou estomacais. Tamén é un laxante eficaz, polo que pode axudar en casos de estrinximento pertinaz. Valor nutricional
Tamarindo, cru
kcal 239
proteínas 2. 8 g
graxas 0. 6 g
glícidos 62. 5 g
fibra 5. 1 g
azucres 57. 4
calcio_mg 74
ferro_mg 2. 8
magnesio_mg 92
fósforo_mg 113
potasio_mg 628
sodio_mg 28
cinc_mg 0. 1
vitC_mg 3. 5
vitB1_mg 0. 428
vitB2_mg 0. 152
vitB3_mg 1. 938
vitB5_mg 0. 143
vitB6_mg 0. 066
vitB9_ug 14
vitE_mg 0. 1
vitK_ug 2. 8
fonte_usda 09322
Tamarit de Llitera

Tamarit de Llitera (en castelán: Tamarite de Litera, as dúas denominacións cooficiais) é unha localidade e un concello da provincia de Huesca, capital histórico-cultural da comarca de La Llitera, que ocupa unha superficie de 110, 6 km². A súa poboación é de 3. 867 habitantes.
Tamarite está localizada na Franxa de Aragón, a faixa de territorio de fala catalá, na súa variedade occidental.
Tamaz Gamkrelidze

Tamaz V. Gamkrelidze (en alfabeto xeorxiano თამაზ გამყრელიძე), nado en Kutaisi o 23 de outubro de 1929, é un lingüista, orientalista e hititólogo xeorxiano. Traxectoria
Tamaz Gamkrelidze graduouse na Facultade de Estudos Orientais da Universidade Estatal de Tbilisi (TSU) en 1952. Doutorouse en 1963. Desde 1964 Gamkrelidze é profesor da dita universidade, e desde 1966 catedrático de Lingüística estrutural e aplicada. Entre 1973 e 2006 foi o director do Instituto Tsereteli de Estudos Orientais (Tbilisi).
É autor de obras importantes no eido da indoeuropeística, lingüística, lingüística histórica, lingüística teórica e aplicada e kartveloloxía. É un dos principais valedores da teoría glotálica no campo do consonantismo indoeuropeo.
Desde 1974 é académico da Academia Xeorxiana das Ciencias, institución que dirixe desde febreiro de 2005. Entre 1988 e 1995 editou o Xornal da Academia rusa das Ciencias "Voprosi Yazikoznanya". É membro de diversas academias científicas internacionais. Doutor honoris causa da Universidade de Bonn (Alemaña) e da de Chicago.
Desde 1992 ata 2005 Gamkrelidze foi membro do Parlamento de Xeorxia.
Tambobamba

Tambobamba é unha poboación do sur do Perú, capital da provincia de Cotabambas, na rexión de Apurímac.
Tambor (arquitectura)

En arquitectura, o tambor é un elemento arquitectónico estrutural sobre o que se asenta unha cúpula e prolonga esta. Na maioría dos casos a súa forma é cilíndrica aínda que pode ser poligonal, xeralmente octogonal. Tamén se refire, a cada unha das pezas cilíndricas que forma o fuste dunha columna; especialmente no estilo dórico da arte grega antiga. Características
A súa función principal consiste en eleva-la cúpula respecto do corpo principal da edificación. Así mesmo, ao contar con xanelas ou vans que permiten a entrada de luz, brinda á cúpula un efecto de lixeireza ou sensación de estar "a flotar", ademais de incrementar a luminosidade interior.
O tambor, na arquitectura románica, como elemento estrutural transmite as cargas da cúpula cara aos arcos torais.
Tame Impala

Tame Impala é un proxecto musical de rock psicodélico liderado polo multiinstrumentista australiano Kevin Parker. Fundada na cidade de Perth no ano 2007, o grupo fíxose famoso no ano 2010 co lanzamento do seu álbum de estrea, Innerspeaker, certificado como disco de ouro en Australia e ben recibido pola crítica. Lonerism tamén foi aclamado e obtivo a certificación de platino en Australia. O terceiro disco da banda, Currents, foi lanzado o 17 de xullo de 2015, un ano despois, Parker anunciou na súa conta de Instagram que unha versión deluxe deste disco sería lanzada a finais de 2016.
O nome do grupo procede dunha das guitarras de Parker, a Hagstrom Impala. Membros
En directo
Kevin Parker: voz, guitarra e mirlitón (2007—presente).
Jay «Gumby» Watson: batería e coros (2007—2011), sintetizador, e ocasionalmente guitarra adicional (2012—presente).
Dominic Simper: baixo (2007—2010), guitarra e sintetizador (2010—presente).
Nick «Paisley Adams» Allbrook: guitarra e teclado (2009—2010), baixo (2010—presente).
Julien Barbagallo: batería e coros (2012—presente)
No estudio
Kevin Parker: voz, guitarra, baixo, batería, teclado.
Jay Watson: batería, teclado, guitarra.
Dominic Simper: percusión, baixo, guitarra, efectos. Discografía
Álbums en directo
Live at the Corner (2010)
Live Versions (2014)
EPs
Tame Impala [H. I. T. S. 003] (2008) (re-edición limitada, 2009)
Tame Impala EP (2008)
Tamil Nadu

Tamil Nadu (en támil: தமிழ்நாடு), "Terra dos Támiles", IPA: [t̪ɐmɨɻ n̪aːɽɯ]) é un dos 28 estados da India. A súa capital e maior cidade é Chennai (antigamente chamada Madrás). Tamil Nadu fica no sueste da península india e fai fronteira cos estados de Puducherry, Kerala, Karnataka e Andhra Pradesh. Está cercado polos Gaths Orientais polo norte, pola serra de Nilgiri, as montañas de Anamalai e Palakkad polo oeste, pola baía de Bengala polo leste, polo golfo de Mannar e o estreito de Palk polo sueste e polo océano Índico polo sur.
Durante máis de 2. 500 anos, a rexión foi lar da civilización támil. É a terra natal dos támiles e da súa lingua milenaria clásica, o támil. Tamil Nadu é o undécimo maior estado da India en área (con cerca do mesmo tamaño que Grecia) e o sétimo máis populoso. É o quinto maior contribuínte do PIB da India. Tamil Nadu tornouse recentemente no estado indio coa máis elevada taxa de alfabetización, segundo o Ministerio do Desenvolvemento dos Recursos Humanos.
É fonte de variados recursos naturais, grandes templos hindús de arquitectura dravidiana, zonas montañosas, praias e lugares de peregrinación multi-relixiosa. En Tamil Nadu atópanse tres Patrimonios da Humanidade: o Conxunto Monumental de Mahabalipuram, inscrito en 1984, os Grandes Templos Vivos de Chola, en 1987, e o Ferrocarril de Nilgiri, incluído dentro do conxunto dos Camiños de ferro de montaña da India, inscrito na lista da UNESCO en 2005.
Tammany Hall

Tammany Hall foi unha sociedade política, formada por membros do Partido Demócrata dos Estados Unidos, que dominou o goberno municipal da cidade de Nova York entre 1854 e 1934, cando Fiorello LaGuardia, do Partido Republicano, foi elixido alcalde da cidade. Historia
A sociedade foi fundada en 1786, e deixou de existir na década de 1960.
Tammany Hall recibiu inicialmente apoio da clase media traballadora, pequenas empresas e familias de inmigrantes, particularmente dos irlandeses que apoiaban a William Tweed. Apoiaron políticas de pouca intervención estatal na economía e de redución da burocracia gobernamental. O grupo, con todo, tamén era coñecido por actuar como "cuadrilla", acusado de corrupción e abuso de poder ao longo das décadas, sobre todo a partir de finais do século XIX.
Tamoxifeno

O tamoxifeno é un medicamento que se emprega como terapia complementaria para o cancro de mama. Utilízase durante un período de 5 anos logo de rematar a cirurxía e a quimioterapia e demostrou en diferentes estudos que diminúe considerablemente a probabilidade de que se produza unha reincidencia do tumor.
Comercialízase en forma de comprimidos de 10 e 20 mg. A dose diaria rolda entre 20 e 40 mg repartidos nunha ou dúas tomas.
Tecnicamente clasifícase como modulador selectivo dos receptores estroxénicos. O seu mecanismo de acción baséase no seu efecto antiestroxénico, é dicir, bloquea a acción desta hormona que estimula o desenvolvemento das células tumorales. Non é útil en tódolos cancros de mama, senón só naqueles cuxas células presentan receptores específicos para estróxenos. Os tumores de mama son heteroxéneos a nivel celular e unicamente o 60% presentan receptores hormonais deste tipo.
A súa acción non se limita á mama, pois diferentes órganos teñen receptores para estróxenos. No útero ten paradoxalmente un efecto agonista estroxénico e no óso mellora a asimilación de calcio, polo que é beneficioso na osteoporose, no caso das mulleres menopáusicas. Nas mulleres premenopausicas pode xerar o efecto contrario, aumentado a perda de densidade mineral ósea.
TanSat

TanSat, tamén coñecido como CarbonSat, é un satélite artificial da China lanzado o 21 de decembro de 2016 a bordo dun foguete CZ-2D desde o Centro de Lanzamento de Satélites de Jiuquan. Características
TanSat é o primeiro satélite da República Popular China adicado á medición do dióxido de carbono na atmosfera. Cuns 500 kg de masa, leva dous instrumentos a bordo: CarbonSpec, un espectrómetro de alta resolución para medir a absorción no infravermello próximo do dióxido de carbono.
CAPI (Cloud and Aerosol Polarimetry Imager), para facer medicións de alta resolución de nubes e aerosoles e compensar os erros na medición do CO2.
O bus do satélite foi deseñado e desenvolvido polo Instituto de Microsistemas e Tecnoloxías da Información de Shanghai (SIMIT).
Tancredi

Tancredi é unha ópera en dous actos con música de Gioachino Rossini con libreto en italiano de Gaetano Rossi, que xa colaborara co compositor en La cambiale di matrimonio (1810), L’equivoco stravagante (1811), e volvería facelo en Semiramide (1823). O texto está baseado na obra Tancrède (1759) de Voltaire. Foi estreada o 6 de febreiro de 1813 no Gran Teatro La Fenice de Venecia. A pesar de que Rossini a compuxo inicialmente cun final feliz, finalmente deulle un final tráxico para emular o Tancredi orixinal de Voltaire.
Tancredi, un melodrama heroico, é a primeira obra importante de Rossini e, xunto con L'italiana in Algeri, que foi composta o mesmo ano, vaino facer moi célebre e famoso cando contaba con tan só 21 anos. A obra tivo unha longa e brillante carreira en Europa e foi, para os teatros alemáns, o punto de partida dunha invasión da ópera italiana contra o cal se revelaron Weber e posteriormente Wagner.
Ao longo de toda unha época, Europa tivo como ídolo a Rossini. Mesmo Beethoven, para atraer máis público á estrea da Novena Sinfonía, fixo que ademais se interpretara un aria de Tancredi.
A partitura incluíu importantes innovacións: por unha banda, os concertantes son máis frecuentes e duran máis que na ópera seria herdada do século XVIII; por outra banda, Rossini substituíu a aridez do recitativo secco por recitativos máis curtos nos que a orquestra apoia á voz e se mestura con ela: cómpre salientar en particular o papel dos instrumentos de vento que realzan a liña vocal.
Sobre todo, o xenio melódico do músico subliña o lugar predominante do canto que, de entrada, se transforma no modo de expresión musical máis natural e profundo. A célebre aria cavatina Di tanti palpiti cantada por Tancredi (mezzosoprano coloratura) no primeiro acto da obra é un bo exemplo.
A sinxeleza só é aparente. A melodía rossiniana esixe, de entrada, un dominio perfecto da vocalización, xa que esta non é de ningún xeito unha ornamentación inútil, senón un elemento fundamental da expresión. E, sen lugar a dúbidas, só adquindo consciencia desta reforma introducida por Rossini na ópera seria -daquela sometida aos abusos das coloraturas e a cadencias improvisadas- é posible atopar en Tancredi as fontes do bel canto puro e desfrutar dos seus refinamentos vocais.
Esta ópera é pouco representada, nas estatísticas de OperabaseArquivado 14 de maio de 2017 en Wayback Machine. aparece no posto número 162 das óperas representadas no período 2005-2010, sendo a 53. ª en Italia e a sexta de Rossini, con 19 representacións nese período.
Tancredo 1

Tancredo 1 foi un satélite artificial do Brasil lanzado o 9 de decembro de 2016 a bordo dun foguete H-IIB desde o Centro Espacial de Tanegashima. Características
Tancredo 1 foi o primeiro satélite do proxecto Ubatubasat, sendo deseñado pola Escola Municipal Presidente Tancredo de Almeida Neves (en Ubatuba, São Paulo) coa asesoría do Instituto Nacional de Pesquisas Espaciais (INPE) e o apoio da Axencia Espacial do Brasil e da UNESCO. Foi construído usando un kit comercial proporcionado pola empresa norteamericana Interorbital Systems.
O obxectivo do satélite é espertar o interese na ciencia e a tecnoloxía entre estudantes de entre 10 e 14 anos. As tarefas para a súa construción incluían a integración, montaxe, programación, probas, lanzamento e operación do satélite. Tancredo 1 levaba a bordo unha grabadora de voz para retransmitir unha mensaxe elixida por concurso entre as escolas de Ubatuba. Reentrou na atmosfera terrestre o 18 de outubro de 2017
Tandil

Tandil é unha cidade localizada na provincia de Bos Aires, Arxentina. Dista duns 350 quilómetros da cidade capital de Buenos Aires, 330 quilómetros das cidades de La Plata e Bahía Blanca e 160 quilómetros da cidade de Mar del Plata.
Tango e Cash

Tango e Cash (en inglés: Tango & Cash) é un filme estadounidense de 1989 dirixido por Andrei Konchalovsky. Está protagonizado por Sylvester Stallone, Kurt Russell, Jack Palance e Teri Hatcher. Stallone e Russell interpretan a Raymond Tango e Gabriel Cash, respectivamente, dous detectives de narcóticos rivais do Departamento de Policía dos Ánxeles, que se ven obrigados a traballar xuntos despois de que o cerebro criminal Yves Perret (Palance) os incrimina a ambos por asasinato.
O filme estreouse a través de Warner Bros. nos cinemas dos Estados Unidos o 22 de decembro de 1989, o mesmo día que Always, para sempre. Ámbolos dous filmes foron os últimos estreados na década de 1980. O filme recibiu valoracións mixtas da crítica. Personaxes
Tangram

O Tangram (en chinés 七巧板, en pinyin qīqiǎobǎn, literalmente ‘sete pezas de habilidade’) é un crebacabezas xeométrico chinés que consta de 7 pezas, chamadas tans (5 triángulos, 1 cadrado e 1 paralelogramo). Usando todas estas pezas sen superpoñelas, podemos formar varias figuras. Segundo a Enciclopedia Tangram é posible montar máis de 5000 figuras. Historia
Non se sabe con certeza como xurdiu o Tangram, pero crese que foi inventado en China durante a dinastía Song e levado a Europa por barcos mercantes a principios do século XIX, onde se fixo moi popular. Existen varias lendas sobre a súa orixe e o seu renacemento no mundo dos mortos. Un di que unha pedra preciosa partiu en sete anacos, e con eles foi posible formar varias formas. Outro di que un emperador deixou caer un espello cadrado, e este rompeu en 7 anacos que podían usarse para formar varias figuras, de diferentes xeitos. Segundo algúns, o nome Tangram provén da palabra inglesa "tangam", que significa "mesturas" ou "descoñecidos". Outros din que a palabra provén da dinastía Tang chinesa, ou mesmo do barco cantonés "bundumocu", onde as mulleres entretiñan aos mariñeiros estadounidenses. En Asia o xogo chámase "300 placas".
Este puzzle, tamén coñecido como o xogo das 1000 pezas, é empregado por profesores de xeometría como ferramenta para facilitar a comprensión das formas xeométricas. Ademais de facilitar o estudo da xeometría, desenvolve a creatividade e o razoamento lóxico, que tamén son fundamentais para o estudo das matemáticas e as ciencias. Composición
Un Tangram consta de: 2 triángulos grandes
2 triángulos pequenos,
1 triángulo medio,
1 cadrado e
1 paralelogramo.
Tania León

Tania Justina León, nada na Habana o 14 de maio de 1943, é compositora e directora de orquestra cubana. Traxectoria
Formación
Comezou os estudos de piano aos catro anos e na década de 1960 estudou en conservatorios da Habana e na Universidade de Nova York.
Carreira profesional
Pouco despois de graduarse, converteuse nunha das fundadoras do Dance Theatre de Harlem e no seu primeiro director musical.
Implicada en importantes proxectos e institucións musicais estadounidenses, foi invitada a dirixir importantes orquestras de todo o mundo, como en Holanda, Italia e Suráfrica.
Recoñecementos
En 1998 recibiu o Governor's Award de Nova York e tamén da American Academy of Arts and Letters, entre outras moitas mencións e premios importantes.
Tannhäuser

Tannhäuser foi un cabaleiro e poeta alemán morto no 1265 que, segundo as lendas alemás, fundou o Venusberg, o fogar subterréneo de Venus e durante un ano estivo alí dándolle culto. Tras arrependirse peregrinou a Roma, onde o papa Urbano IV lle dixo que era tan imposible concederlle o perdón como ver reverdecer a súa caxata de peregrino. Algunhas versións contan que, durante o seu camiño de volta, a súa caxata se cubriu de follas; outras, que se arrepentiu e foi a parar a Terra Santa, onde morreu. A lenda fíxoa famosa a ópera Tannhäuser de Richard Wagner.
Tanque de tormentas

O tanque de tormentas é un depósito subterráneo que acolle e retén a auga das choivas recollida polos colectores da rede de sumidoiros para logo tratala na estación depuradora. Mediante esta infraestrutura preténdese evitar que, en momentos de precipitacións torrenciais, se produza o asolagamento de zonas densamente urbanizadas e/ou que o saneamento se vexa colapsado na súa capacidade. Funcionamento
As augas das precipitacións que rematan nos sumidoiros mestúranse cos lixos das beirarrúas e calzadas e son moi contaminantes, ás veces máis que as residuais. A rede de sumidoiros multiplica a captación de auga cando se producen as choivas, e no caso de que estas se produzan con intensidade nun breve espazo de tempo, o sistema pode verse superado e dar en verteduras de auga sen tratar nos ríos e no mar. Para evitalo, os tanques acumulan a auga para que logo sexa reconducida á estación de depuración. O emprego dos tanques de tormentas é moi importante para garantir o saneamento das contornas das ribeiras polo que adoitan localizarse nas proximidades de cursos fluviais, rías ou do mar. En 2023, o maior tanque de tormentas de Galicia era o do Cavadal en Narón, con 10000 metros cúbicos de capacidade. Doutra banda, o maior do mundo atópase en Madrid con capacidade para 400000 metros cúbicos.
Partes dos tanques de tormentas
Nos sumidoiros, previa á chegada ao tanque, a auga pasa por diferentes filtros que permiten peneirar os sólidos arrastrados. Dentro do tanque hai catro departamentos: A cámara central: leva a auga dende a entrada ata o elemento regulador do caudal
A cámara de retención: almacena a auga que supera a capacidade da cámara central, acumúlase, polo tanto en momentos de precipitación forte.
A cámara de alivio: traslada a auga excedente ata o receptor
A cámara seca: onde está o elemento regulador do caudal.
Tansei

Tansei foi unha serie de satélites artificiais xaponeses usados para facer probas tecnolóxicas. Eran xestionados polo ISAS. Tansei 1
Tansei 1 foi lanzado o 16 de febreiro de 1971 mediante un foguete M-4S desde o Centro Espacial de Kagoshima. Tiña forma de poliedro de 26 caras cun diámetro de 71, 2 cm e 63 kg de masa. O satélite recolleu datos do seu voo que gravaba en cinta magnética para logo retransmitilos a terra. Como alimentación eléctrica usaba baterías capaces de manter o satélite en funcionamento unha semana. Tansei 2
Tansei 2 foi lanzado o 16 de febreiro de 1974 mediante un foguete M-3C desde o Centro Espacial de Kagoshima. Con 65 kg de masa, a bordo levaba equipamento para probar un sistema de control de actitude magnético, un sistema de supervisión dos sistemas de a bordo e un sistema de telemetría por radio. Tansei 3
Tansei 3 foi lanzado o 19 de febreiro de 1977 a bordo dun M-3H desde Kagoshima. A súa esperanza de vida era de dúas semanas. Pesaba 134 kg e foi adicado a medir o rendemento do seu foguete lanzador, experimentar cun novo sistema de estabilización magnética e medir a radiación ultravioleta. Tansei 4
Tansei 4 engalou o 17 de febreiro de 1980 sobre un M-3S desde Kagoshima. Pesaba 134 kg e foi adicado a medir o rendemento do foguete lanzador M-3S e facer probas a bordo con novas tecnoloxías.
Tanxente hiperbólica

A tanxente hiperbólica é unha función hiperbólica, obtida a partir do cociente entre o seno hiperbólico e o coseno hiperbólico, de forma similar á relación trigonométrica da tanxente. t a n h ( t )
s e n h ( t ) c o s h ( t ) {\displaystyle tanh(t)
{senh(t) \over cosh(t)}} t a n h ( t )
e t − e − t 2 e t + e − t 2 {\displaystyle tanh(t)
{{e^{t}-e^{-t} \over 2} \over {e^{t}+e^{-t} \over 2}}} Entón a fórmula resulta como: tanh ⁡ ( t )
sinh ⁡ ( t ) cosh ⁡ ( t )
e t − e − t e t + e − t
e 2 t − 1 e 2 t + 1
1 − e − 2 t 1 + e − 2 t {\displaystyle \tanh(t)
{\frac {\sinh(t)}{\cosh(t)}}
{\frac {e^{t}-e^{-t}}{e^{t}+e^{-t}}}
{\frac {e^{2t}-1}{e^{2t}+1}}
{\frac {1-e^{-2t}}{1+e^{-2t}}}}
Tapa (peixe)

A tapa ou meiga punteada, é un peixe osteíctio da orde dos pleuronectiformes e familia dos escoftálmidos, cientificamente Zeugopterus punctatus (Bloch, 1787). Taxonomía
A especie foi descrita por primeira vez en 1787 polo médico e naturalista alemán Marcus Elieser Bloch, co nome de Pleuronectes punctatus. Características
De até 25 cm de lonxitude, ten o corpo moi ancho, ovalado, cuberto de escamas adherentes, ctenoides no lado ocular e cicloides no lado cego.
E cor, no lado ocular, é parda escura con manchas negras.
Os ollos son pequenos, e están afastados dos bordos da cabeza, e ambos os dous cubertos parcialmente por escamas.
A boca é moi protáctil, con dentes pequenos en ambas as mandíbulas.
A aleta dorsal orixínase a nivel do ollo superior, a pectoral do lado ocular é maior que a do cego, as pelvianas, son simétricas e de igual tamaño, cos raios posterioresd firmemente unidos ao primeiro raio da aleta dorsal, e a aleta cualdal é bastante pequena. Hábitat e bioloxía
Vive nas costas do Atlántico N, desde de Trondheim (Noruega) até o mar Cantábrico, e en Terra Nova (Canadá).
Normalmente encóntrase sobre fondos areosos, entre os 20 e os 30 m, e baixo as bateas mexilloeiras a uns 10 m de profundidade, ou sobre fondos rochosos con algas, a pouca profundidade, alimentándose de peixes e crustáceos. En Galicia
Rodrígez Solórzano el al. citan a súa presenza en toda Galicia, especialmente na ría de Arousa e, en xeral, nas rías nas que abundan polígonos de mexilloeiras. Nomes galegos
Tapa é o nome lle dan Rodríguez Villanueva e Vázquez na súa obra Peixes do mar de Galicia (III), que vén sendo un eufemismo (tamén usado polas xentes do mar) de tapaconas, nome que tamén se lle dá a outras varias especies de peixes planos, especialmente a Arnoglossus laterna (Walbaum).
Pola súa parte, para Lahuerta e Vázquez, no seu Vocabulario multilingüe, tapa é un sinónimo de meiga punteada, nome que lle adxudican estes autores á especie en cuestión, aínda que as verdadeiras meigas ou rapantes pertencen ao xénero Lepidorhombus, da mesma familia, e de que as Normas para os nomes vulgares ou vulgarizados das especies biolóxicas recomendan, sempre que sexa posíbel, empregar nomes vulgares distintos para especies de diferentes xéneros (e de que, ademais, o epíteto punteada non está recollido no dicionario da RAG).
Tapoa

Tapoa é unha provincia de Burkina Faso localizada na rexión Leste. A súa capital é a cidade de Diapaga. Departamentos
A provincia divídese en oito departamentos: Diapaga
Bottou
Kantchari
Logobou
Namounou
Partiaga
Tambaga
Tansarga
Tapputi

Tapputi, tamén coñecida como Tapputi-Belatekallim («Belatekallim» refírese á muller supervisora dun palacio), é considerada a primeira química da historia. Traxectoria
Considerada precursora dos actuais perfumes, é mencionada nunha táboa cuneiforme -datada ao redor do 1200 a. C. na Mesopotamia babilónica- na que aparecen algunhas das súas receitas. Usaba flores, aceite e cálamo xunto con cyperus, mirra e bálsamo. Agregaba auga ou outros solventes, logo destilábaos e filtraba varias veces. Esta é tamén a máis antiga referencia conservada dun alambique. Nesta táboa tamén aparece outra persoa cuxo nome –(–)ninu– aparece parcialmente borrado, e que probablemente era axudante de Tapputi. Descríbese a ambas mulleres como perfumistas.
O título de Belakkallilm –supervisora de palacio– para Tapputi indica que ocupaba un lugar destacado na sociedade, dende logo elaborando os seus perfumes para a realeza, pero tamén como supervisora no palacio real.
Taquicardia

A taquicardia (do grego ταχύς, "tajýs", veloz, e καρδία, "cardía", corazón) é a aceleración da frecuencia cardíaca debida á contracción demasiado rápida dos ventrículos. Considérase cando a frecuencia cardíaca é superior a 100 latexos por minuto en repouso. Adoita ser máis común nas mulleres ca nos homes.
Pode ter causas fisiolóxicas, por exemplo, se se realiza actividade física intensa, no caso de obstrución das vías respiratorias ou ante emocións intensas, como a fobia, a ansiedade ou calquera outra emoción derivada do estrés. Porén, pode estar asociada a procesos patolóxicos como a anemia, a diabetes mellitus, as hemorraxias, o insomnio ou os problemas de sono, o shock, a insuficiencia renal, a depresión, a infección dalgún órgano, a ansiedade excesiva e outros. Tamén pode ser causada polo consumo de certas substancias, como o tabaco, o alcol, o abuso da cafeína, o consumo habitual de drogas estimulantes como a cocaína e as anfetaminas ou o funcionamento deficitario da tiroide. Porén, a taquicardia por si soa non afecta a esperanza de vida de maneira significativa.
Un electrocardiograma permite detectar posíbeis trastornos do ritmo cardíaco. Nalgúns casos cómpre a colocación dun Holter, dispositivo que, acoplado ao corpo, permite rexistrar a actividade eléctrica do corazón. Síntomas
Son características as palpitacións, que inclúen mareo constante e tremor no peito. Nos casos máis graves de taquicardia dáse debilidade, afogamentos e desmaio.
Tarandus vel Rangifer

Tarandus vel Rangifer, coñecida tamén coma Tarandus ou Rangifer (o Cervo) foi unha pequena constelación localizada entre as constelacións de Cassiopeia e Camelopardalis. Foi creada polo astrónomo francés Pierre Charles Lemonnier no 1743 en conmemoración da expedición do señor Pierre Louis Moreau de Maupertuis cara a Laponia, no norte de Europa. As observacións xeodésicas desta expedición confirmaron ó achatamento do globo terrestre. A constelación xa non está en uso.
Taranis (deus)

Taranis é un deus da mitoloxía celta, adorado sobre todo na Galia e na Bretaña romana. Historia
Considerábase o deus do trono, a luz e o ceo, representado coma un home con barba, a pé ou montado nun cabalo, que levaba na man un raio ou unha roda, e en ocasións ambas cousas. Xunto con Esus, señor das árbores e Teutates, deus guerreiro, formaba a tríade dos "deuses da noite". Os druídas facían sacrificios para calmalo, pois considerábano responsábel de treboadas e tempestades.
O seu nome provén de tara, trono, e podería estar relacionado con Thor, da mitoloxía nórdica, ou Xúpiter, da romana.
Tarbosaurus

Tarbosaurus (gr. "réptil alarmante") é un xénero representado por unha única especie de dinosauro terópodo tiranosáurido, que viviu a finais do período Cretáceo, fai aproximadamente 70 millóns, no Mastrichtiano, no que hoxe é Asia. Os fósiles recuperáronse en Mongolia con máis restos fragmentarios atopados moi lonxe en partes da China. Aínda que se nomearon moitas especies, os paleontólogos modernos recoñecen soamente unha, Tarbosaurus bataar, como válido. Algúns expertos afirman que esta especie é realmente un representante asiático do xénero norteamericano Tyrannosaurus, si é certo, isto invalidaría o xénero Tarbosaurus en conxunto.
Tarbosaurus viviu nun terreo aluvial húmido sucado polas canles de ríos. Neste ambiente, era o superpredador no extremo da cadea alimentaria, cazando probablemente noutros dinosauros grandes como o hadrosáurido Saurolophus ou o saurópodo Nemegtosaurus. Tarbosaurus represéntase moi ben no expediente fósil, coñecido por ducias de espécimes, incluíndo varios cranios e esqueletos completos. Estes restos permitiron estudos científicos que se centran no seu filogenia, mecánicos do cranio, e estrutura do cerebro.
Tarde

A tarde é a segunda parte do día, comezando co mediodía e terminando ao serán. Séguelle á mañá e antecede á noite.
Unha actividade que ten lugar pola tarde é unha actividade vespertina.
Tarde de domingo na illa da Grande Jatte

Tarde de domingo na illa da Grande Jatte (Un dimanche après-midi à l'Ile de la Grande Jatte) é a obra máis famosa de Georges Seurat, exemplo do puntillismo, considerada como unha das máis destacadas pinturas do XIX, dentro de período post-impresionista.
A illa da Grande Jatte está no río Sena en París entre La Defense e o suburbio de Neuilly, cortado polo Pont-de-Levallois. Aínda que durante varios anos foi un sitio industrial, hoxe é un xardín público e de desenvolvemento edificábel. No 1884, a illa era un retiro bucólico do centro urbano.
Seurat tardou dous anos en pintar a obra, rexistrando escrupulosamente a paisaxe do parque. Non só traballou no orixinal, senón que completou numerosos debuxos preliminares e esbozos ao óleo. Concentrouse en aspectos da cor, luz e forma. A obra ten unhas dimensións de 2 por 3 metros.
Impelido por recentes estudos coetáneos de óptica e o desenvolvemento da teoría das cores, contrapuxo puntos de cor que, a través dunha unificación óptica, forman un matiz sinxelo na vista do espectador. Cría que este xeito de pintar, agora coñecido como puntillismo, podía converter as cores en máis brillantes e enérxicas ca as pinceladas ao uso. A fin de facer a experiencia máis vívida, rodeou todo cunha estrutura de puntos pintados, que á súa vez encerrou cun marco de madeira branco puro, que é como se exhibe aínda hoxe no Art Institute of Chicago.
Na creación da pintura, Seurat empregou o entón novo pigmento zinc amarelo (zinc cromado), moi visíbel nos amarelos brillantes que figuran no céspede da pintura, mais tamén nas mesturas con pigmentos laranxa e azuis. Porén co tempo o zinc amarelo tendeu a escurecerse e acastañarse, unha dexeneración da cor que comezou a aparecer aínda en vida de Seurat.
Tarhuntasa

Tarhuntassa ou Tarhuntasa foi unha cidade e un reino que ocupou a parte suroeste de Anatolia, entre Cilicia e Licia. A cidade estaba na Terra Baixa Hitita, pero non se dá atopado exactamente o lugar, a pesar de que tiña que ser próximo do val do moderno río Gok Su ou nas inmediacións de Kayseri.
O rei hitita Muwatallis II (-1295 – -1272) trasladou a capital do reino desde Hattusa a Tarhuntasa, pero a capital do imperio retornou a Hattusa baixo o rei Urhi-Tesub ou Mursilis III (-1272 – 1267) Reino de Tarhuntasa
Tarhuntasa converteuse na capital dun reino hitita separado que se estendía por Panfília, Cilicia Occidental e as montañas do Tauro ata Konya, e cara a Lukka ao oeste, e tiña á fronte a Ulmi-Tesup, que era fillo de Muwatallis II e que sobre o -1266 asinou un tratado co rei hitita Hattusilis III. Foi creado por Hattusilis III para o seu sobriño para facer fronte aos ataques de Lukka, rebelde, e de Piyama-radu e o seu irmán Tawagalawa, que á fronte de aventureiros de Arzawa e de Lukka e coa axuda de Ahhiyawa e Millawanda (e da illa de Lazba de onde eran orixinarios) se apoderaran de todo o sueste de Anatolia. Ulmi-Tesub colleu o nome de reino de Kurunta.
O reino limitaba ao norte e oeste con Pitassa, Ussa e terras hititas, e para o sur e suroeste eran terras a dominar "en dirección á cidade de Saranduwa na terra do río Hulaya". Nos seguintes anos Kurunta dominou ata a costa ao sur, e ao oeste ata o río Kastaraya (Kaistros) e a cidade de Parha (Perge) na chaira panfilia.
O debilitamento de Hatti obrigou a facer concesións ao rei Ulmi-Tesub (Kurunta) de Tarhuntasa, o fillo de Muwatallis, que se atribuíu o título de Rei de Hattusa. O rei de Tarhuntasa na metade do século era aínda Kurunta, que despois desta data asinou un tratado con Tudhaliyas IV. Suppiluliumas II afirma nunha inscrición ter devolto o reino de Tarhuntasa á obediencia, pero o reino sobreviviu, e os seus reis continuáronse titulando reis de Hattusa ao igual que o fixeron os reis de Karkemish.
Suppiluliumas fixo campaña contra Tarhuntasa, segundo unha inscrición. Pero non se sabe a causa da campaña, existindo tres teorías: unha revolta do rei de Tarhuntasa (Kurunta ou un fillo de Kurunta); os primeiros ataques dos pobos do mar; ou rebeldes internos.
Sobre o -1185 o imperio Hitita fundiuse. Tarhuntasa sufriu os ataques dos pobos do mar ao mesmo tempo e desapareceu, xunto co imperio.
Tari

O tari (do árabe طري ṭarī "fresco", "acabado de cuñar") foi a denominación nos reinos cristiáns dun tipo de moeda de ouro de orixe árabe cuñada en Sicilia, Malta e o sur de Italia entre ca. 913 e o século XIII. Historia
Tari de ouro
A palabra árabe para esta tipoloxía de moeda era ruba'i. Tratábase da cuarta parte dun dinar, xa que pesaba 1, 05 g de ouro. O ruba'i xa fora cuñado polos árabes en Sicilia, de xeito diferente aos árabes do norte de África, que preferían a cuñaxe dos dinares completos. Foi precisamente o seu pequeno tamaño con respecto ao dinar de 4, 25 gramos o que a converteu nunha moeda moi popular.
O uso dos taris estaba tan estendido que chegaron a facerse imitacións no sur de Italia (en Amalfi e en Salerno) a partir de mediados do século X, nas que se representaban a modo de lendas unhas imitacións ilexibles pseudo-cúficas do árabe. Cando os Normandos invadiron Sicilia, no século XI, cuñaron tamén taris de ouro, esta vez con lendas en árabe e en latín. Roxerio II de Sicilia foi un dos seus emisores, co que se converteu no único gobernante occidental dese momento en cuñar moeda de ouro. A súa pureza era de 16​1⁄3, e contiña en aliaxe prata e cobre.
A dinastía Hohenstaufen e a Casa de Anjou-Sicilia cuñaron tamén os seus propios taris.
Xeralmente, o ouro para a cuñaxe dos taris era de procedencia africana, obtido principalmente de Misurata e de Tunisia e adoito intercambiado por cereais.
Tari de prata
Co mesmo nome de tari coñeceuse tamén unha moeda de prata napolitana na época do dominio aragonés, arredor do ano 1500. Foi introducida por Fernando II e cuñada ao seu nome, co valor de 1/12 piastra.
A Orde de San Xoán, en Malta, cuñou tamén taris de prata desde 1530 ata finais do século XVIII, e nalgúns casos chegaron a emitirse en cobre.
Tarn

Tarn é un departamento de Francia localizado na rexión Occitania. A súa capital é a cidade de Albi. O seu nome provén do río Tarn.
Limita polo nordeste con Aveyron, polo sur con Hérault e Aude, polo oeste con Alto Garona e polo noroeste con Tarn e Garona. Demografía
As maiores cidades do departamento son (datos do censo de 1999): Albi 46. 274 habitantes; 66. 231 na aglomeración.
Castres: 43. 496 habitantes; 53. 082 na aglomeración.
Tarn-et-Garonne

Tarn-et-Garonne (82) (en francés e oficialmente; en occitano: Tarn-e-Garona) é un departamento de Francia, na rexión Occitania. O departamento creouse o 4 de novembro de 1808, conta con 256897 habitantes (2016) distribuídos en 195 concellos.
O seu nome procede do río Garona e do seu afluente, o Tarn. Principais cidades
Montauban, chef-lieu (capital) do departamento
Moissac
Castelsarrasin
Tarnobrzeg

Tarnobrzeg é unha cidade do sueste polaco situada no Voivodato de Subcarpacia (dende 1999), previamente a capital do Voivodato de Tarnobrzeg (1975-1998).
O principal río que cruza e divide á cidade é o río Vístula. Cidades irmás
Banska Bystrica Eslovaquia
Chernígov Ucraína
Tarsius pumilus

Tarsius pumilus é unha especie de mamífero primate haplorrino tarsiiforme da familia dos tarsíidos e xénero Tarsius, coñecido na bibliografía internacional como tarsio anano, endémica das selvas da illa Célebes. .
É un primate nocturno que se encontra no oeste da provincia de Sulawesi central (Célebes Central), Indonesia, nunha zona con menor diversidade de especies vexetais que os bosques tropicais das terras baixas. A princpios do
século XX críase que estaba extinguido, pero foi redescuberto en 2008 no Parque Nacional de Lore Lindu, a máis de 2000 m de altitude.
Tarsius sangirensis

Tarsius sangirensis é unha especie de mamífero primate haplorrino tarsiiforme da familia dos tarsíidos e xénero Tarsius, coñecido na bibliografía internacional como tarsio de Sangir, endémica das selvas da illa Sangir, Indonesia, situada a uns 200 km ao nordeste da illa de Célebes.
No ano 2008 unha poboación do tarsio de Sangir foi determinada como unha especie distinta, o tarsio da illa Siau (Tarsius tumpara).
Tarso (pálpebra)

Os tarsos palpebrais (ou láminas tarsais) son dúas grosas follas alongadas de tecido conectivo denso, duns 2, 5 cm de longo, que están presentes en cada unha das dúas pálpebras (superior e inferior), ás que contribúen a dar forma e apoio. Os tarsos terminan no bordo da pálpebra. As marxes libres, ou ciliares, destas láminas son grosos e rectos.
O tarso superior, o máis grande, de forma semilunar, ten uns 10 mm de grosor no centro, espesor que se vai reducindo gradualmente cara aos extremos. É adxacente ao músculo tarsal superior. Na súa superficie anterior conecta coa aponeurose do músculo elevador superior da pálpebra.
O tarso inferior, o máis pequeno, é fino, de forma elíptica, e ten un diámetro vertical duns 5 mm.
Tarsykiia Matskiv

Tarsykiia Matskiv (ucraíno: Тарсикія Мацьків), nada como Olha Matskiv (en ucraíno: Ольга Мацьків) o 23 de marzo de 1919 en Khodoriv e finada o 17 de xullo de 1944 en Krystynopil, foi unha monxa e mártir greco-católica ucraína. Traxectoria
Entrou na Congregación das Servas de María Inmaculada o 3 de maio de 1938, facendo os primeiros votos o 5 de novembro de 1940. Xa antes da chegada do Exército Vermello fixera a promesa ante o seu director espiritual Volodymyr Kovalyk de dar a súa vida pola conversión de Rusia e pola Igrexa católica.
O 17 de xullo de 1944, arredor das oito da mañá, un soldado ruso chamou á porta do convento. Cando Matskiv atendeu a porta, recibiu disparos e finou. Posteriormente se soubo que dispararon contra ela simplemente "porque era unha monxa". Culto
O papa Xoán Paulo II beatificouna o 27 de xuño de 2001 na súa visita pastoral a Ucraína, xunto a Mykolai Charnetskyi e compañeiros mártires. A súa festa individual celébrase o 18 de xullo, día no que o Martiroloxio Romano a lembra do seguinte xeito:
Tartarato

Os tartaratos son os sales do ácido tartárico. O máis común é o chamado tártaro, que é o sal tartarato ácido de potasio, que se atopa naturalmente no zume da uva. Exemplos
Tartarato de antimonio
Tartarato de ergotamina Aditivos alimentarios
É empregado como antioxidante: E335 - Tartaratos de sodio
E336 - Tartaratos de potasio
E337 - Tartaratos de sodio e potasio
Como emulsificante: E354 - Tartarato de calcio