proxectonos/corpus_dominio_cientifico huggingface dataset:
Aranda de Moncayo

Aranda de Moncayo é un concello da provincia de Zaragoza (Aragón), situado na comarca do Aranda. A súa poboación era de 230 habitantes en 2007(INE). Dista 110 km da cidade de Zaragoza. Xeografía
Esta localizado na parte alta do xal* do río Aranda, no oeste da provincia e da comunidade autónoma. O concello esténdese por unha área de 91, 20 km². Nome
O seu nome é de orixe celta, dun *are-randa "preto da linde ou fronteira".
Arandeira rubia

Para as especies americanas de bagas encarnadas véxase: Arandeira vermella. O arandeira rubia ou arandeira vermella (Vaccinium vitis-idaea) é unha planta perenne da familia das ericáceas, nativa de Eurasia e América do Norte. Distribución e hábitat
Atópase nas zonas setentrionais de Europa, Asia e América do Norte. Na Península Ibérica aparece nos Pireneos, chegando algúns exemplares a Asturias e o leste de Galicia. Espállase polos bosques de montaña, as turbeiras e landas. Descrición
Subarbusto perenne de porte rastreiro cuxas poliñas acadan unha altura máxima de 20 cm, confúndese coa amora ou uva de oso (Arctostaphylos uva-ursi). Ten as follas ovais con bordos enrolados. Flores brancas ou rosadas en acio. O froito é unha baga de cor vermella. Propiedades
Rico en vitamina C e B (B1, B2, B3), e en potasio, calcio, fósforo e magnesio.
As sementes conteñen ácidos Omega 3.
As follas utilízanse (do mesmo xeito que a amoroa de oso) en caso de afeccións renais.
Antidiarreico e hipoglucemiante.
As súas bagas (arandos rubios) son comestíbeis. Usos
Os arandos rubios son unha froita do bosque moi popular en Europa Central, Norte e Oriental. Pódense comer directamente bravos, mais, polo seu sabor algo agre, adóitanse consumir xa preparados, en doces, xeleas, marmeladas etc.
A marmelada de arando vermello é moi habitual en Escandinavia e Europa do Leste. Tanto en marmelada como en mollo ou compota, son un elemento tradicional da cociña escandinava, principalmente coma gornición de carnes de caza.
En Rusia tómase auga de arandos (ruso: брусничная вода [brusnichnaya voda]) como refrixerante.
Tamén se obteñen bebidas alcólicas por fermentación, coma vodka en países do Leste, ou licor (Lillehammer) en Noruega.
As follas serven para facer unha infusión. Taxonomía
Vaccinium vitis-idaea foi descrita por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 1: 351. 1753. Etimoloxía
Vaccinium: nome xenérico que se utilizou en latín clásico para un tipo de baga (probabelmente o arando bravo Vaccinium myrtillus), mais a súa última derivación é escura, (non é a mesma palabra que vaccinum "de ou pertencente ás vacas").
vitis-idaea: epíteto latíno que significa "uvas do Monte Ida". Sinonimia
Vaccinium ellipticum F. Gérard 1890
Vitis-Idaea punctifolia Gray 1821
Vaccinium vitis-idaea var. major Lodd.
Vaccinium punctifolium Stokes 1812
Vaccinium punctatum var. ellipticum F. Gérard
Vaccinium jesoense Miq. 1863
Vitis-Idaea punctata Moench 1794
Vaccinium rubrum Dulac 1867
Vaccinium punctatum Lam. 1779
Vaccinium nemorosum Salisb. 1796
Rhodococcum vitis-idaea (L. ) Avrorin
Aranguren

Aranguren é un concello de Navarra, no meiriñado de Pamplona, a 3 km da capital desta comunidade, Pamplona. Pola súa proximidade á capital navarra forma parte tamén da área metropolitana de Pamplona. Tiña en 2023 unha poboación de 12517 habitantes.
Está formado polos lugares de Aranguren, Labiano, Lakidain, Mutiloagoiti, Mutiloabeiti, Taxoare e Zolina. Topónimo
O significado etimolóxico de Aranguren é val fermoso. (H)aran significa val en lingua vasca e guren é unha palabra xa arcaica deste idioma que significaba louzán ou fermoso. Deportes
OD Mutilvera, que milita na Terceira División (Grupo 15) Festas
Aranguren: Primeira fin de semana de agosto.
Labiano: Derradeira fin de semana de agosto.
Lakidain: 11 de novembro.
Mutiloagoiti: Celébranse durante a terceira fin de semana do mes de maio.
Mutiloabeiti: Data variable, no entanto sempre inclúen o día 14 de setembro.
Taxoare: Primeira fin de semana de setembro.
Zolina: Durante a fin de semana máis próxima ao día 7 de outubro.
Arapaima gigas

Arapaima gigas é unha especie de peixes amazónicos, que antes se pensaba que era a única especie do xénero Arapaima. Actualmente o xénero Arapaima foi subdividido en varias especies. Houbo unha certa confusión na clasificación da especie dentro do xénero e a identificación e identidade de individuos descritos, debido aos cambios taxonómicos e á perda de varios espécimes tipo. Distribución
A. gigas é orixinario das augas da conca do río Amazonas; está presente no Brasil, Güiana e o Perú. A especie foi introducida en partes do leste de Asia, ora co obxectivo de pesca ora accidentalmente.
Ararteko

O Ararteko é o defensor do Pobo do País Vasco. É un alto comisionado do Parlamento Vasco para a defensa dos dereitos das persoas en relación coas actuacións e políticas públicas das administracións públicas da Comunidade Autónoma do País Vasco (Goberno Vasco, deputacións forais, concellos ou organismos públicos dependentes dalgunha desas administracións). Na actualidade, Manu Lezertua é o Ararteko no País Vasco.
En Navarra tamén se denomina en éuscaro Ararteko ao Defensor do Pobo da comunidade foral. Lista de arartekos
1989-1995: Juan San Martín Ortiz de Zárate
1995-2000: Xabier Markiegi Candina
2000-2004: Mercedes Agúndez Basterra (en funcións)
2004-2014: Íñigo Lamarca Iturbe
2015: Julia Hernández Valles (en funcións)
Dende 2015: Manuel Lezertua Rodríguez
Arato de Solos

Arato (en grego Ἄρατος), nado en Solos (Cilicia) o -310 e finado o -240, foi un escritor grego. Traxectoria
Compuxo o seu poema máis famoso, Fenómenos (Φαινόμενα), na corte macedónica de Antígono II Gónatas e concluíuno cara ao 275 a. C. Escribiu outros poemas eruditos, algúns de tema médico, hoxe perdidos. Gozou dunha gran reputación entre os alexandrinos primeiro e entre os romanos despois. O mesmo Calímaco celebrouno nun fermoso epigrama, e moitos outros o mencionaron eloxiosamente, como un mestre desa poesía astronómica, estelar nos seus temas e luminosa nos seus versos.
Os Fenómenos son o máis refulxente e sonado produto helenístico da poesía didáctico-astronómica. É dicir, pertence a un xénero de poesía que atopa xa en Hesíodo o seu mestre máis antigo, e que tivo notábeis practicantes no mundo antigo. No ámbito latino cómpre lembrar que as Xeórxicas de Virxilio se encadran nese mesmo carreiro literario. Nalgo máis de mil hexámetros (1154 exactamente), Arato de Solos, poeta docto onde os haxa, descríbenos o alto firmamento e as súas constelacións en versos de resonancias homéricas.
Xa Aristóteles dedica unhas liñas a distinguir a poesía didáctica (de tema médico ou físico) da verdadeira épica, aínda que ambos os xéneros se expresen no mesmo metro, en hexámetros.
Como no De rerum natura de Lucrecio, latexa no poema erudito sobre o ceo de Arato unha emoción relixiosa e unha cosmovisión filosófica estoica, mentres que destella nas súas imaxes unha polícroma e refinada mitoloxía. É unha magnífica e pintoresca mostra desa poesía alexandrina recargada de erudición e, doutra banda, sustentada nun sólido saber astronómico, en voga no seu tempo.
É unha poesía cun vocabulario poético arcaizante e homérico, pero, á vez, innovadora dentro desa lingua épica de tan longa tradición, ao introducir expresións moi do seu tempo e a súa visión cósmica.
Suscitou ao longo da historia numerosos comentarios. Ao latín traduciuse en repetidas ocasións e por ilustres autores (Marco Tulio Cicerón, Varrón, Atacino, Ovidio, e Avieno). O seu prestixio perviviu na Alta Idade Media no curiosísimo Aratus Latinus de época merovinxia. Foi un texto moi lido no Renacemento.
Arauzo de Salce

Arauzo de Salce é un concello español da provincia de Burgos (Castela e León). A súa poboación é de 70 habitantes (INE 2012).
Arawa

Arawa é a antiga capital e maior cidade da Rexión Autónoma de Bougainville, en Papúa-Nova Guinea. No ano 2000 tiña 36. 443 habitantes. Durante a guerra civil dos 90 a capital substituíuse por Buka.
Arawanna

Arawanna foi un reino que se formou durante a crise de Hatti (séculos -XVI--XV con Mitanni no seu punto de máximo poder), na rexión do Alto Éufrates e a futura Armenia. Foi sometido polo rei hitita Tudhaliyas II sobre o -1400.
Sobre o -1360 o rei Tushratta de Mitanni favoreceu unha revolta contra os hititas. Suppiluliumas, que probabelmente aínda só era príncipe herdeiro hitita, foi á zona e derrotou aos rebeldes.
Mursilis II, que estaba na terra de Samuha, na cidade de Ziulila (ao leste de Hattusa) atacou Arawanna sobre o -1320 / -1310 en represalia porque os habitantes atacaran a terra de Kasiya. Vitorioso, retornou á capital.
Arañeira

Unha arañeira ou tea de araña é unha estrutura construída por unha araña coa súa seda proteica. As arañas tecen teas en forma de funil, en forma de folla ou en espirais. As arañeiras poden estar feitas con seda pegañosa ou con seda "peluda" de captura, dependendo do tipo de araña. Construción
As teas de araña fórmanse a partir da seda que as arañas biosintetizan e segregan a través das súas glándulas, na parte posterior do abdome. As especies máis primitivas de araña posúen poucas glándulas e polo tanto sintetizan sedas moi semellantes en tódolos casos. Porén, arañas máis evolucionadas teñen ata 7 glándulas diferentes coas que poden sintetizar diferentes sedas para diferentes funcións.
Arbeit macht frei

Arbeit macht frei é unha frase alemá cuxa tradución ó galego é ‘o traballo libera’. Aínda que ás veces poida ser entendida como ‘o traballo libérate’ ou ‘o traballo faivos libres’, a frase en cuestión foi formulada na lingua teutoa empregando un modo estritamente impersoal. O lema foi emprazado sobre os accesos a numerosos campos de concentración e exterminio estabelecidos polo réxime nazi.
Arbeit macht frei é unha frase intencionalmente ambigua: suxire non só que o traballo libera as vítimas detidas polo nazismo, senón a ocupación dos nazis ó consumar o asasinato premeditado de enormes masas humanas de orixe e condición diversa (opositores ao réxime, librepensadores, xudeus, masóns, xitanos, comunistas, homosexuais, e inimigos de guerra, entre os que non faltaron cristiáns). Orixe
Arbeit macht frei é o título dunha novela do autor nacionalista alemán Lorenz Diefenbach publicada en Viena en 1873. Nesta mesma cidade, en 1922 serían impresos selos co lema por parte da Asociación de escolas alemás antisemitas. En 1927, Arbeit macht frei foi adoptado como slogan por parte do Goberno da República de Weimar enxalzando os efectos da súa política de impulso de grandes obras públicas para combater o desemprego. Este slogan foi mantido polo goberno do NSDAP (Partido Nazi) dende que chegou ó poder en 1933 e até implantalo logo nos campos de exterminio masivo.
Arbelos

Arbelos (en grego ἄρβελος "coitelo de zapateiro") é unha figura xeométrica plana. Tómanse tres puntos A, B e C. Constrúense tres semicírculos con diámetros AB, BC e AC, situados nun lado desta liña. Á figura limitada por estes semicírculos, chámaselle arbelos. Propiedades
Teorema:
Dado un arbelos ABC (o punto A atópase entre B e C) e os círculos ω1, ω2, .. ., ωn (n pertence a N), entón, para calquera número natural n a distancia desde o centro do círculo ωn á liña BC é o produto do diámetro da circunferencia por n.
Arbil

Arbil (en arameo: ܐܪܒܝܠ, "Arbil"; en árabe: أربيل, "Arbīl") ou Hewlêr (en kurdo central: ھەولێر, "Hewlêr" e en kurdo setentrional: Hewlêr) é a maior cidade e capital da rexión do Kurdistán iraquí. Localízase a 88 quilómetros ao leste de Mosul, e en 2013 tiña unha poboación total de arredor de 1, 5 millóns de habitantes.
Arca (nave)

Na serie de cómics Transformers Universe Arca é unha nave espacial construída polos autobots para limpar de asteroides o Sistema Solar. Namentres no espazo exterior, foi atacada polos Decepticons. Optimus Prime, naquel tempo líder Autobot, estrelou a nave en Portland, Oregón, na nosa Terra. Marvel, primeira xeración (a partir de 1984)
Durante catro millóns de anos, estivo aló escourada e a súa computadora, activada pola actividade sísmica, comeza a reparar a tódolos transformers desactivados. Ó haber un número maior de Autobots que de Decepticons, o líder Decepticon, Megatron decide fuxir e porse a salvo.
Megatron decide ataca-la Arca, pero o seu combustible estaba envelenado, o único Decepticon limpo era Shockwave, quen acaba tendo control sobre a nave. Ratchet, o autobot médico, atopa a Megatron e chega a un pacto con el para acabar con Shockwave, así que xuntos reviven ós dinobots. Ratchet aproveita un despiste de Megatron para revivir ó resto dos autobots desactivados.
Unha vez feito co poder, Grimlock decide deixa-la terra e a Arca convértese no cuartel xeral das súas tropas (mestura de autobots e decepticons). Tras a batalla da lúa, a Arca servirá de base conxunta autobot-decepticon na procura de Starscream trala caída da Subbase.
Trala batalla contra Unicron, a Arca é seriamente danada e tamén roubada por Shockwave e Starscream, quen comezan a reparala en segredo en Cybertron. En rumbo á Terra, Ratchet (unido mentalmente a Megatron) e Galvatron despertan na nave. Starscream nun enfrontamento contra Ratchet-Megatron, dispara sen querer contra unha consola de mandos, e a Arca choca contra a Terra, no norte do Canadá.
Megatron, mata a todos e enfróntase ó exército canadense. Logo toma contacto con Cobra (organización terrorista antagonista dos G. I. Joe), ofrece darlles a tecnoloxía da Arca a cambio dun novo corpo. Pero chega o único autobot cuxo compoñente headmaster é humano: Fortress Maximus. Ante a maior capacidade de combate de Megatron, Fortress Maximus decide lanzarse contra as toberas da Arca. A explosión semella que non acaba con Megatron, pero destrúe a Arca completamente (isto último non aparece na colección Marvel USA, senón nun spin-off G. I. Joe -Transformers). Marvel, segunda xeración
Relátase un novo final para a Arca, no que Spike Witwicky (compoñente headmaster de Fortress Maximus) cólase na nave e resucita alí ó autobot, que estaba en animación suspendida. Maximus, pelexa contra Megatron e finalmente fai estoura-la cámara de conversión de antimateria. Megatron logra fuxir. Dreamwave comics
A Arca 2 reconstrúese sobre as bases da primeira Arca, e emprégase para volver a Cybertron xunto cunha legación de embaixadores humanos (Os sete magníficos), pero as manipulacións previas de Shockwave fan estoupa-la nave. Todos morren.
Arca Marmórica

Arca Marmórica ou Arca Marmárica é a tradución habitual das expresións latinas achaia marmarica, aca marmarica e arcis marmaricis, transcrita tamén como arcis marmoricis, que en realidade se poden referir a varios conceptos, todos eles vencellados cunha construción en mármore onde estaría soterrado Santiago o Maior: un deles é un conxunto de arcos, mentres que o outro é unha arca, un caixón coa funcionalidade de sepulcro. En definitiva, o Breviarium Apostolorum centroeuropeo dos séculos VI-VII alude a Achaia Marmorica como o lugar de soterramento do Apóstolo Santiago. No século XII, a Historia Compostelana, redactada nos tempos da construción da catedral, menciona que o bispo Teodomiro descubriu a tumba dentro dunha domuncula marmorea e que o soterramento se realizou baixo marmoreis arcubus. Máis tarde, López Ferreiro no s. XIX e Guerra Campos no XX defenden que achaia marmorica se refire ó espazo catedralicio, mentres que outros lle quitan importancia asociándoo a un topónimo descoñecido e mesmo o vencellan á antiga localidade de Marmárica en Libia.
Arca da Alianza

Segundo a tradición xudía e cristiá, a Arca coñecida como Arca da Alianza, Arca do Pacto, ou Arca do Convenio (en hebreo: ארון הברית), nomeada tamén como a Arca de Yahveh ou Arca do Testemuño, era un obxecto sagrado que gardaba as táboas de pedra que contiñan os Dez Mandamentos. De acordo con algunhas interpretacións tradicionais do Libro do Éxodo, dos Números, e da Carta aos Hebreos a Arca tamén contiña a vara de Aharón, un frasco de maná e o primeiro rolo da Torah escrito por Moisés; porén, o primeiro dos Libros dos Reis di que nos tempos do rei Salomón, a Arca contiña só as dúas Táboas da Lei. Segundo o Libro do Éxodo, a Arca foi creada por orde de Deus, seguindo as instrucións dadas a Moisés no Monte Sinaí. A Arca simboliza a unión de Deus co seu pobo. Crese que desapareceu coa destrución do templo de Xerusalén polo rei Nabucodonosor II. Descrición
A Arca estaba feita de madeira de acacia negra, revestida por dentro e por fóra con láminas de ouro puro. Medía 1, 31 m de longo por 0, 78 m de alto e ancho. Unha grilanda de ouro rodeábaa na súa parte superior. A ambos lados levaba fixos catro aneis de ouro, a través dos cales se introducían dúas pértegas de acacia recubertas tamén de ouro. Sobre a tapa da arca ou propiciatorio descansaban dous querubíns, igualmente dourados.
A Arca estaba situada no sancta sanctorum, o lugar máis sagrado do Templo. A súa utilidade foi variada, pois non só estaba destinada a conter elementos sagrados, senón que ademais tiña sona de ser unha arma capaz de protexer ó pobo elixido, sendo brazo executor dos castigos de Yaveh.
O seu transporte e coidado estaba reservado á tribo dos levitas. Ela abría a marcha durante os anos de expedición polo deserto e estaba sempre á cabeza do pobo.
Arca de Noé

A arca de Noé (hebreo: תיבת נח; hebreo bíblico: Tevat Noaḥ) é unha embarcación na que, segundo a Biblia, Deus salva a Noé, a súa familia e unha parella de cada especie animal, da grande inundación relatada no libro da Xénese. Relato
Deus transmítelle a Noé unhas instrucións detalladas para construír a arca. A historia describe como a arca navega a inundación e cando as augas baixan de novo, remata no cumio do Monte Ararat. A historia tamén aparece, con variacións, no Corán, onde a arca é chamada Safina Nuh (árabe: سفينة نوح).
A narración da inundación na Xénese é semellante a outros diluvios míticos noutras culturas diferentes. O máis antigo mito coñecido sobre un diluvio é o mito do diluvio sumerio atopado na Épica de Ziusudra.
Arca de san Domingos

A Arca de san Domingos, é o monumento funerario que contén os restos de sa Domingos de Guzmán, na basílica de San Domingo de Boloña. Historia
Despois da morte de Domingos de Guzmán en 1221, os seus restos foron postos o ano 1233, nun simple sartego de mármore dentro do altar dunha capela lateral da basílica de san Domingos. Co obxecto de ser visíbel para os fieis, en 1267 os restos do santo foron trasladados a un monumento maior decorado con episodios da vida do santo, obra de Nicola Pisano e os seus discípulos Fra Gugliemo Agnelli e Arnolfo di Cambio. Máis adiante foi modificada a súa decoración por Niccolo da Bari (que a partir desta obra sería máis coñecido como Niccolo dell'Arca), o cal realizou as estatuas dos catro evanxelistas, de San Francisco de Asís, san Domingos de Guzmán, san Floriano, san Vitale e un Cristo morto adorado por anxos, todo coroado pola imaxe de Deus Pai. Pola morte en 1494 deste artista, recorreuse a Michelangelo para a terminación das imaxes de san Petronio, san Procolo e un Anxo porta candelabro facendo parella co de Niccolo dell'Arca. O ano 1531 fixo o escultor Alfonso Lombardi, os baixo reieves para a predela de mármore da Arca con Escenas da vida de san Domingos de Guzmán e a Adoración dos Reis Magos.
Arcada

En arquitectura denomínase arcada a: A abertura do arco
Unha serie de arcos.
Como formas de arcadas deste tipo, poden distinguirse:
A arcada tradicional.
Se os arcos son cegos ou pechados, chámaselle arcada falsa ou arcada cega.
Dáselle o nome de arquería ao conxunto de arcadas falsas ou decorativas.
Arcada cega

En arquitectura a arcada cega é un elemento arquitectónico conformado por unha serie continua de arcos superposta a unha parede pechada.
A arcada cega estivo moi en voga na época medieval, sobre todo, na arquitectura románica. Os exemplos máis soados deben buscarse no románico pisano e en particular no rexistro inferior da Catedral de Pisa, o Baptisterio de San Giovani, a Torre inclinada e o cemiterio de Pisa.
Arcadia (utopía)

Arcadia (do grego: Ἀρκαδία) era unha rexión da antiga Grecia, no territorio parcialmente coincidente coa actual unidade periférica de Arcadia. Co tempo, converteuse no nome dun país imaxinario, creado e descrito por diversos poetas e artistas, sobre todo do Renacemento e o Romanticismo. Neste lugar imaxinado reina a felicidade, a sinxeleza e a paz nun ambiente idílico habitado por unha poboación de pastores que vive en comuñón coa natureza, como na lenda do bo salvaxe. Neste sentido posúe case as mesmas connotacións que o concepto de Utopía ou o da Idade de ouro.
O tema participa nos mitos da Grecia antiga e era mencionado nos contos populares e nos discursos dalgúns sabios como exemplo de vida.
Entre os artistas occidentais que tocaron o tema de Arcadia nas súas obras atópanse Jacopo Sannazaro, Miguel de Cervantes, Lope de Vega, sir Philip Sidney, Nicolas Poussin e Friedrich Schiller. Arcadia na antigüidade
Segundo a mitoloxía grega, Arcadia no Peloponeso era un territorio propiedade de Pan, unha foresta virxe fogar do deus do bosque e o seu corte de dríadas, ninfas e outros espíritos da natureza. Era unha versión do paraíso, aínda que só no sentido de ser a morada das entidades sobrenaturais, non a morada para os mortais que faleceron.
A mitoloxía grega inspirou ao poeta romano Virgilio a escribir as súas Églogas, unha serie de poemas ambientados en Arcadia.
Cabe destacar, que a Arcadia que describiron os autores gregos foi todo o contrario. Era o reino de Pan (do que deriva pánico ), deus da natureza e patrón dos pastores, os seus habitantes gozaban de fama polos seus dotes musicais, a súa ruda virtude e a súa rústica hospitalidade, pero tamén polo seu grandísima ignorancia e polo seu baixo nivel de vida. Con todo, Polibio chegou a describila como unha rexión pobre, erma, rochosa, fría, privada de todos aqueles praceres que amenizan a existencia. Por iso os poetas gregos situaron as súas poesías bucólicas na illa de Sicilia en lugar de Arcadia. Arcadia na arte
Arcadia permaneceu como un tema artístico desde a antigüidade, tanto nas artes visuais como na literatura. Imaxes de belas ninfas e paisaxes pastoriles foron unha recorrente fonte de inspiración de pintores, escultores e poetas.
A mitoloxía grega serviu ao poeta latino Virxilio para escribir os seus Bucólicas, unha serie de poemas situados en Arcadia. Virxilio influíu á súa vez na literatura europea medieval (ver, por exemplo, a Divina Comedia). No Renacemento, Arcadia pasa a ser o símbolo da sinxeleza pastoril e escritores como Garcilaso de la Vega tratan frecuentemente o tema, asimilándoo ao propio paraíso. A diferenza da Utopía de Tomás Mouro, que é un artefacto do home, Arcadia é presentada como o resultado espontáneo dun modo de vida natural, non corrompido aínda pola civilización.
No rococó foi o escenario habitual do xénero das fêtes galantes, escenas cortesás ambientadas en paisaxes bucólicos, un xénero iniciado por Jean-Antoine Watteau.
Arcaico

O eón Arcaico (do grego Αρχή Archē, "orixe"), antes chamado Arqueozoico, é un eón xeolóxico na historia da Terra situado entre o Hadeico e o Proterozoico. Comprende entre 3. 800 e 2. 500 millóns de anos antes do presente. Estas datas, a pesar de estar baseadas na estratigrafía, non están plenamente recoñecidas pola Comisión Internacional de Estratigrafía. A Terra Arcaica
No principio do Arcaico, a calor interna da Terra era preto de 3 veces maior que na actualidade, e aínda dúas veces maior que a principio do Proterozoico (2. 500 millóns de anos). A calor era a remanente do proceso de *acrección planetaria, parcialmente procedente da calor de formación do núcleo interno formado por ferro, e parcialmente procedente da calor radioactiva pola curta vida de átomos radioactivos como o uranio-235.
A maioría das rochas arcaicas que podemos observar na actualidade son metamórficas e ígneas. A actividade volcánica era considerablemente maior que a actual, con numerosos hot spots, rift valleys e erupcións de lavas, incluíndo tipos infrecuentes como komatitas.
Arcas (foguete)

Arcas (acrónimo de All-Purpose Rocket for Collecting Atmospheric Soundings) é o nome dun foguete sonda estadounidense que estivo en servizo entre 1959 e 1978. Características
Arcas foi principalmente un foguete meteorolóxico cun apoxeo de ata 52 km. Podía ser cargado por dúas persoas nun tubo de lanzamento, que quedaba pechado de tal xeito que os gases da combustión producían un lanzamento cunha velocidade inicial de 240 km/h. O motor do foguete funcionaba durante 30 segundos antes de esgotar o propelente. Tras entre 75 e 100 segundos, un cronómetro expulsaba o cono do morro para extraer a carga útil, que baixaba en paracaídas e medía temperatura e presión. O seguimento por radar proporcionaba datos de altura e velocidade do vento. Cargas útiles máis avanzadas incluían esferas en caída libre para medi-lo arrastre mediante seguimento por radar, medicións do ozono e pequenos experimentos biolóxicos.
O Arcas foi usado, entre outros países, en Noruega e Nova Zelandia durante o período entre 1965 e 1968.
O Arcas deu lugar ao Super Arcas, unha versión mellorada.
Arcaísmo

Un arcaísmo (do grego antigo: ἀρχαϊκός, archaïkós, 'anticuado', ou de grego antigo: ἀρχαῖος, archaîos, 'antigo'), é un termo ou elemento lingüístico amplamente empregado nunha época pasada, e que en gran parte caeu en desuso, sendo utilizado marxinalmente en contextos moi específicos ou con fins especiais. Arcaísmos lingüísticos
En lingüística histórica, o termo arcaísmo úsase para designar un termo léxico ou un elemento gramatical empregado no pasado na maior parte do dominio dunha lingua determinada, pero que desapareceu da fala cotiá maioritaria, e só é usado en certos contextos, en certas variantes illadas e non ten un uso amplo na maioría de variedades da lingua.
O oposto a un arcaísmo relativo é unha innovación. Cando un elemento vello é substituído nalgunha das variedades dunha lingua, dise que devandita variedade innovou no uso dese elemento. No galego
Os arcaísmos galegos son palabras que existían no galego medieval, mais que no presente non se aceptan por seren consideradas antigas debido a tres factores: Algunhas destas palabras xa eran pouco usuais na época medieval (ex. *vegada, por vez).
Outras voces interpretáronse mal: como o tan empregado erroneamente *conquerir (usado como conseguir), e que na Idade Media significaba conquistar.
E incluso outras formas estaban nunha fase evolutiva (como *caor ou *coor)
Outros arcaísmos
*capiduo, *caloña, *estormento, *estoria, *maor, *outo, *tiduo, *trebuto. .. Algúns deles aínda existen nos topónimos, como é o caso de Montouto ou Toxosoutos.
A aceptación
Existen casos específicos onde un termo moi habitual do galego medieval si que se acepta. Este pode ser o caso dos indefinidos "ren" e "res", que figuraban no DRAG en 2014. Ás veces a lingua común ou a terminoloxía e a neoloxía poden botar man de formas antigas para ampliar o seu significado ó presente e recuperar o seu uso. Así, estas dúas palabras, perdidas no galego oral, recuperáronse a partir de galego medieval (ou a partir do seu outro herdeiro directo, o portugués).
Arch Enemy

Arch Enemy é un grupo sueco de death metal melódico, orixinariamente un supergrupo, formado en Halmstad no ano 1996. Os seus membros perteneceran ata a quel entón ós grupos musicais Carcass, Armageddon, Carnage, Mercyful Fate, Spiritual Beggars, Nevermore e Eucharist. Foi fundado polo guitarrista de Carcass Michael Amott xunto con Johan Liiva, que orixinalmente pertenceran o grupo de death metal Carnage. O grupo leva publicados nove álbums de estudio, dous álbums de directos, tres álbums de vídeos e tres EPs. O primeiro vocalista do grupo, Johan Liiva, foi substituído no 2000 pola vocalista alemá Angela Gossow. Gossow deixou o grupo en marzo de 2014, manténdose como axente do mesmo, e foi substituída pola canadense Alissa White-Gluz. Membros
Membros actuais
Michael Amott − guitarra, voces (1996–)
Daniel Erlandsson − batería (1996, 1998–)
Sharlee D'Angelo − baixo (1999–)
Jeff Loomis − guitarra, voces (2014−)
Alissa White-Gluz - voz principal (2014-)
Antigos membros
Nick Cordle − guitarra, voces (2012−2014)
Angela Gossow − voz principal (2000–2014)
Per Wiberg - teclado (2000–2007, 2009–2013, 2014)
Christopher Amott − guitarra, voces (1996–2005, 2007–2012, 2014)
Fredrik Åkesson − guitarra (2005−2007)
Gus G − guitarra (2005)
Johan Liiva − voz principal (1996–2000); bass (1996)
Martin Bengtsson − baixo (1997−1998)
Peter Wildoer − batería (1997) Discografía
Directos
1999: Burning Japan Live
2008: Tyrants Of The Rising Sun - Live In Japan
EPs
2002: Burning Angel
2004: Dead Eyes See No Future
2015: Stolen Life
Sinxelos
2007: Revolution Begins
Recompilatorios
2009: Manifesto Of Arch Enemy
2009: The Root Of All Evil
2011: Dawn of Khaos
DVD
2006: Live Apocalypse
2008: Tyrants Of The Rising Sun -
2012: Official Bootleg: Astro Khaos
2016: War Eternal Tour: Tokyo Sacrifice
Archer John Porter Martin

Archer John Porter Martin, nado o 1 de marzo de 1910 en Londres (Inglaterra) e finado o 28 de xullo de 2002 en Londres, foi un químico inglés galardoado co Premio Nobel de Química do ano 1952. Traxectoria
Estudou química na Universidade de Cambridge, dedicouse desde 1946 á investigación en empresas privadas e en 1948 foi nomeado director da sección de química e física do Instituto Nacional de Investigacións Médicas de Londres. Investigacións científicas
Especializado en bioquímica, e especialmente na vitamina E e vitamina B2. Posteriormente decantouse pola cromatografía, creando as técnicas que permitiron a evolución desta técnica de laboratorio. Martin desenvolveu a cromatografía da partición, mentres traballaba na separación de aminoácidos, así como a cromatografía gasosa líquida.
En 1952 recibiu o Premio Nobel de Química, compartido con Richard Laurence Millington Synge, pola invención da cromatografía da partición.
Archer Milton Huntington

Archer Milton Huntington, nado en Nova York o 10 de marzo de 1870 e finado en Bethel (Connecticut) o 11 de decembro de 1955, foi un arqueólogo, numismático, bibliófilo, filántropo, hispanista e poeta estadounidense, fundador da Hispanic Society of America en 1904. Traxectoria
Huntington era fillo de Collis P. Huntington, quen foi o fundador da compañía de ferrocarrís Central Pacific Railroad e dos estaleiros Newport News Shipbuilding and Drydock Companies. Herdou unha das maiores fortunas dos Estados Unidos. Archer Milton dedicouse a viaxar, aos seus intereses culturais e a realizar o seu soño de fundar un museo coas coleccións que ía comprando. Unha viaxe a México aos quince anos provocou a súa afección por todo o hispánico e en 1892 viaxou por primeira vez á Península Ibérica.
Decidiu que o seu museo fose unha institución encargada de divulgar os estudos hispánicos e aprendeu o castelán, escribindo versos nesa lingua. Trala Guerra Hispano-Estadounidense fixo escavacións en Itálica.
Coleccionou pinturas de el Greco, Francisco de Zurbarán, José de Ribera, Alonso Cano, Diego Velázquez, Francisco de Goya, Joaquín Sorolla, Mariano Fortuny, Ramón Casas, Santiago Rusiñol, Isidro Nonell e Ignacio Zuloaga, ademais de obxectos artísticos españois. Creou adxunta ao museo a biblioteca e con ambas as institucións fundou a Hispanic Society of America o 18 de maio de 1904.
O 10 de marzo de 1923 casou coa escultura Anna Vaughn Hyatt, que adornou a institución coas súas esculturas e en 1930 fundou o Mariners' Museum en Newport News, Virxinia. Foi ademais presidente da American Geographical Society e do American Museum of Natural History, e membro, e benfeitor da American Academy of Arts and Letters e da American Numismatic Society, que tamén chegou a presidir. Medalla Huntington
Na súa honra, a American Numismatic Society instituíu a medalla Huntington, outorgada anualmente en recoñecemento das contribucións destacadas aos estudos numismáticos.
Archibald Vivian Hill

Archibald Vivian Hill, nado en Bristol o 26 de setembro de 1886 e finado en Cambridge o 3 de xuño de 1977, foi un fisiólogo e matemático británico. Traxectoria
Estudou no Trinity College de Cambridge, de onde posteriormente foi profesor entre 1910 e 1916), así como do King's College entre 1916 e 1925. En 1923 sucedeu a Ernest Starling na cátedra Brackenbury de fisioloxía do University College de Londres, posto que mantivo até o seu retiro en 1951. Continuou investigando activamente até 1966.
Desde 1926 foi profesor da Royal Society, e desde 1935 secretario da mesma. Foi membro do comité executivo do National Physical Laboratory. Durante a segunda guerra mundial formou parte dunha comisión científica asesora do goberno. Desde 1935 estivo a traballar con Patrick Blackett e Sir Henry Tizard nun comité que deu lugar ao nacemento do radar.
Recolleu parte das súas investigacións no libro Living Machinery (1927).
Foi galardoado en 1922 co Premio Nobel de Medicina polo seu labor de investigación sobre a termodinámica dos músculos, premio compartido con Otto Fritz Meyerhof.
Archie Thompson (yurok)

Archie Thompson, nado o 26 de maio de 1919, e finado o 26 de marzo de 2013, foi un activistas pola normalización lingüística e membro do pobo indíxena yurok. Os yurok son a tribo nativa americana máis grande do estado de California, con aproximadamente 6. 000 membros.
Thompson era o yurok vivo máis vello e o derradeiro falante nativo e activo coñecido da lingua yurok no momento da súa morte en 2013. Foi o derradeiro duns vinte anciáns yurok que traballaron para revitalizar a lingua. Traballou con académicos e lingüistas para preservar e revitalizar a lingua entre as xeracións máis novas de yurok durante as décadas de 1990 e 2000. Eses mesmos lingüistas predixeran orixinalmente que a lingua yurok se extinguiría en 2010 e Thompson recibiu gran parte do crédito por axudar a salvar a lingua. O yurok ensínase en cinco escolas secundarias ao longo dos condados de Humboldt e Del Norte, no norte de California. Aínda que a lingua aínda está en perigo de extinción, o esforzo por preservar o yurok considérase o esforzo de revitalización máis exitoso en California. Traxectoria
Thompson naceu o 26 de maio de 1919 na aldea de Wa'tek (agora coñecida como Johnsons, California) no condado de Humboldt. Cando tiña cinco anos, foi enviado a unha escola do goberno en Hoopa, California onde foi desanimado a falar yurok. Volveu á casa cando tiña oito anos. Foi acollido pola súa avoa, Rosie Jack Hoppell. Thompson foi criado pola súa avoa, que só falaba yurok na súa casa, e o seu tío. Os seus parentes criárono nun estilo de vida tradicional yurok. Cando era neno, Thompson atrapaba parrulos para encher colchóns de plumas, colleitaba algas, pescaba Thaleichthys pacificus e salmóns e rastrexaba alces.
Educación e servizo militar
Thompson gañou cartas universitarias en fútbol, baloncesto, béisbol e atletismo na escola secundaria de Del Norte, en Crescent City, California, na que se formou en 1939. Thompson foi un dos primeiros estudantes nativos americanos en gravar o seu nome no Del Norte H. S. Coach's Cup, un premio escolar que honra habilidades de excepción en múltiples deportes atléticos. Asistiu ao Instituto Sherman, un internado nativo americano en Riverside, California, (agora coñecido como Sherman Indian High School) onde aprendeu soldadura. Serviu na Mariña dos Estados Unidos durante a segunda guerra mundial e foi enviado ao sur do Pacífico. Vida persoal
Thompson e a súa esposa, Alta McCash, membro do pobo karuk, mudáronse a Crescent City en 1959. A parella tivo oito fillos antes de que Alta morrese polas complicacións dunha caída en 1968. Honras
En 2009, Thompson recibiu a honra de prata na categoría de mentor da MetLife Foundation e da National Association of Area Agencies on Aging nunha cerimonia celebrada en Washington D. C. Morte e legado
Archie Thompson morreu nun hospital de Crescent City o 26 de marzo de 2013, aos 93 anos. Sobrevivírono oito fillos, vinte e nove netos, setenta e dous bisnetos, catro tataranetos e unha irmá.
Archive.today

archive. today (anteriormente archive. is) é unha páxina web de arquivo que almacena capturas de páxinas de web. Recupera unha páxina á vez de maneira semellante a WebCite, con capturas máis pequenas que 50MB, mais con apoio para JavaScript para páxinas de arquivos pesados como Google Maps e aplicacións de web progresivas como Twitter.
archive. today grava simultaneamente dúas capturas diferentes dunha mesma páxina web. Unha é a "Webpage" que inclúe todas as ligazóns activas funcionais que se atopan no orixinal. A outra é "Screenshot", que achega unha visualización estática e non interactiva da representación.
Archivio glottologico italiano

Archivio glottologico italiano, a miúdo citada na nibliografía como AGI, é unha revista de glotoloxía. Historia
Fundada por Graziadio Isaia Ascoli en 1873 e dirixida polos mellores estudosos italianos, entre os cales Carlo Salvioni, Matteo Bartoli, Vittore Pisani, Pier Gabriele Goidanich, Benvenuto Terracini e Giacomo Devoto, nela escribiron moitos estudosos como Costantino Nigra, Francesco D'Ovidio, Wilhelm Meyer-Lübke, Gian Luigi Beccaria, Franca Brambilla Ageno, Giandomenico Serra, Romano Lazzeroni, Marco Mancini etc.
Nela atópanse investigacións e estudos de método sobre as linguas indoeuropeas e románicas e sobre o italiano e os seus dialectos, sobre a glotoloxía, a etimoloxía e a lingüística como ciencia etc. Ademais de números especiais (por exemplo os nn. 53 e 54 do 1968-69 dedicados a Benvenuto Terracini) e algúns suplementos (saídos de maneira irregular desde o 1891 ao 1907).
Dirixida por Paolo Ramat e Alberto Nocentini, a revista chegou ao volume 96 e foi publicada por Le Monnier de Florencia.
Arco capaz

O arco capaz é o lugar xeométrico dos puntos desde os que un segmento A B {\displaystyle AB} «se ve» co mesmo ángulo, é dicir, o lugar xeométrico dos vértices P {\displaystyle P} dos ángulos A P B {\displaystyle APB} que teñen a mesma amplitude. O arco capaz de ángulo γ {\displaystyle \gamma } dun segmento A B {\displaystyle AB} é o lugar xeométrico dos puntos P tales que ∠ A P B
γ {\displaystyle \angle APB
\gamma } e son exclusivamente dous arcos de circunferencia, un a cada lado do segmento A B {\displaystyle AB}, ambos os puntos inclúense unindo ditos arcos. O arco capaz con ángulo igual a 90º corresponde co segundo teorema de Tales, de tal xeito que o arco capaz é a circunferencia cuxo diámetro é o segmento A B {\displaystyle AB}. Construción do arco capaz
Para construír o arco capaz de ángulo γ {\displaystyle \gamma } do segmento A B {\displaystyle AB}, en delineación, empézase pola construción da mediatriz do segmento A B {\displaystyle AB} que é onde están os posibles centros C {\displaystyle C} do arco capaz γ {\displaystyle \gamma }. Primeira alternativa
Constrúese o ángulo γ {\displaystyle \gamma } no punto A {\displaystyle A} sobre o segmento A B {\displaystyle AB}, e logo cunha escuadra trázase unha perpendicular por A {\displaystyle A} ao novo lado do ángulo que incide no punto C {\displaystyle C} sobre a mediatriz. Segunda alternativa
Constrúese o ángulo en calquera punto da mediatriz, e mediante unha paralela ao novo lado do ángulo que pase polo punto A {\displaystyle A}, obtense o punto C {\displaystyle C} sobre a mediatriz.
Arco de Constantino

O Arco de Constantino (en italiano: Arco di Costantino) é un arco de triunfo que se atopa a entre o Coliseo e a cuíña do Palatino, en Roma. É un dos 3 arcos que permanece na Vía do Foro Imperial, xunto co Arco de Tito (81) e o Arco de Septimio Severo (202-203).
O arco foi ergueito polo Senado para conmemorar a vitoria de Constantino I o Grande contra Maxencio na batalla de Ponte Milvio, o 28 de outubro de 312, e para conmemorar, tamén, a outros emperadores anteriores. Foi inaugurado o 25 de xullo de 315 sendo, polo tanto, o máis moderno dos arcos triunfais alzados na Roma Antiga, diferenciándose tamén por estar construído a partir dos materiais de edificios anteriores. Historia
O arco cruza a Vía Triumphalis, a rota que tomaban os emperadores ao entraren na cidade celebrando un desfile. Este itinerario comezaba no Campo de Marte, pasa polo Circo Máximo e arredores do Palatino; inmediatamente despois do Arco de Constantino, a procesión viraría cara á esquerda na Meta Sudans e marcharía pola Vía Sacra até o Foro romano e a cuíña Capitolina, pasando tanto polo Arco de Tito como polo de Septimio Severo.
Durante a Idade Media, o Arco de Constantino foi incorporado a unha das fortalezas familiares da antiga Roma.
En 1530 Lorenzino de Medici foi expulsado de Roma por cortar por diversión cabezas dos relevos do arco, que foron reintegradas parcialmente no século XVIII.
Restaurouse por vez primeira no século XVII e as derradeiras escavacións realizáronse en 1990. En 1960 durante a XVII Olimpíada de Roma, foi testemuña do espectacular triunfo do etíope Abebe Bikila no mítico maratón que correra descalzo.
Arco de triunfo

Un arco de triunfo é un monumento construído para conmemorar unha vitoria militar, aínda que, en realidade, se usou para festexar e aumentar o prestixio dun gobernante. Os primeiros arcos de triunfo foron levantados polos romanos na Antigüidade e cada un estaba dedicado a un xeneral vitorioso. O arco de triunfo clásico é unha estrutura autónoma, bastante separada das portas ou murallas da cidade.
Na súa forma máis simple, un arco de triunfo consiste en dúas pilastras macizas unidas por un arco, rematadas por unha superestrutura plana ou ático na que pode estar unha estatua ou pode presentar inscricións conmemorativas. A estrutura debía estar decorada con tallas, destacadamente con figuras aladas femininas da vitoria (moi parecidas a anxos), un par das cales tipicamente ocupan os triángulos curvados á beira da parte superior da curva do arco. Arcos de triunfo máis elaborados teñen outros arcos secundarios flanqueándoo, tipicamente un par.
O motivo rítmico ABA, dun van central en forma de arco flanqueado por outros máis pequenos, foi adaptado na arquitectura clásica, particularmente a partir do Renacemento, para articular os muros das estruturas. Os vans poden tomar a forma dunha fornela ou estar «cegos», cunha cachotaría continua detrás deles.
Arco farínxeo

Os arcos farínxeos ou arcos branquiais son unhas estruturas, preponderantemente mesodérmicas, situadas aos dous lados da farinxe, que se orixinan durante o desenvolvemento embrionario dos animais do filo Cordados (desenvólvense ao redor da cuarta ou quinta semana no ser humano). Poden permanecer no individuo adulto, como no caso das lampreas, ou só seren plenamente funcionais en estado embrionario, como no caso humano; non obstante, nos seres humanos existen reminiscencias, como a trompa de Eustaquio e outras partes do oído, que conforman o canal auditivo. Inicialmente estes arcos consisten en segmentos de tecido mesenquimatoso separado polas fendas branquiais. Simultaneamente, desenvólvense nas paredes laterais do intestino farínxeo as bolsas farínxeas. Estas penetran no mesénquima, mais non establecen unha comunicación externa coas fendas.
Cada arco farínxeo consiste nun centro de tecido mesenquimatoso cuberto externamente por ectoderma e internamente por endoderme. Alén do mesénquima presentan un compoñente muscular, nervioso e sanguíneo.
Sitúanse ventrolateralmente no animal. Normalmente hai sete pares de arcos farínxeos, e presentan unha disposición claramente seriada, de maneira que se denominan -da parte máis cefálica á máis caudal- seguindo os números romanos: I, II, III etc.
O primeiro arco farínxeo, o I, é o primeiro en aparecer: sepárase o estomodeo do pericardio. Os seis pares de arcos seguintes orixínanse posteriormente, debido ao crecemento diferencial da farinxe. Arcos farínxeos
1º arco
Único arco revestido totalmente por ectoderma (pola súa posición anterior á membrana bucofarínxea), presenta unha porción dorsal, o proceso maxilar e unha ventral ou mandibular que contén a cartilaxe de Meckel (que orixina o martelo e a bigornia). Innervación da responsabilidade do nervio trixémino, orixina os músculos da mastigación, o milohioide, o ventre anterior do músculo digástrico, o tensor do veo do padal e o tensor do tímpano. Orixina toda unha serie de ósos da face.
2º arco
A cartilaxe do segundo arco (cartilaxe de Reichert) orixina o estribo, a apófise estiloide do óso temporal, o ligamento estilohioide, e ventralmente o corno menor do óso hioide e a parte superior do corpo. Os músculos son o estapedio, estilohioide, ventre posterior do digástrico, auriculares e da expresión facial. O nervio para o 2º arco é o facial.
3º arco
A cartilaxe deste arco orixina a parte inferior do corpo do hioide e os cornos maiores. O músculo estilofarínxeo da responsabilidade do nervio glosofarínxeo.
4º e 6º arcos
Orixinan as cartilaxes da larinxe. Os músculos do 4º arco (cricotiroide, elevador do palato e contritores da farinxe) son innervados polo ramo larínxeo superior do nervio vago. Os músculos intrínsecos da larinxe (6º arco) polo nervio larínxeo recorrente, tamén ramo do vago.
Arcobotante

Un arcobotante é un elemento estrutural arquitectónico exterior con forma de medio arco que recolle a presión no arranque da bóveda e transmítea a un contraforte, ou estribo, encostado ao muro dunha nave lateral. É un elemento construtivo distintivo da arquitectura gótica, xunto co arco apuntado e a bóveda de crucería. Características
Como arco exterior de descarga adoita estar en posición inclinada; é, xa que logo, un arco por tranquil, xa que ten os arranques a distinta altura. O arcobotante forma parte da estrutura gótica, pero só se aprecia desde o exterior. A parte inferior apóiase nun estribo, contraforte, ou botarel; e a parte superior serve de sostén, xeralmente, a unha bóveda de crucería. Un pináculo coroa o estribo, decorándoo, denominado agulla cando é moi elevado. Historia
Utilizouse por primeira vez en 1180 na construción da nave central de Nosa Señora de París, para reforzar a súa bóveda de oxivas. Mediante este sistema conseguiuse transmitir as presións desde o arranque das bóvedas altas ata os contrafortes do exterior, permitindo abrir maiores vans nos muros da nave central. Co arco apuntado, grazas a súa verticalidade, permitiu elevar a altura do edificio.
Este sistema substituíu os estribos utilizados no románico para contrarrestar os pulos laterais da bóveda. Ao liberarse o muro da función de contraforte, puidéronse facer máis altos e esveltos, propiciando a entrada de luz a través dos vitrais.
Máis tarde e coa fin de evitar o desprazamento dos contrafortes polo pulo dos arcobotantes e, á súa vez, contribuír ao efecto ascendente da arquitectura gótica, coroóuselles cun pináculo ou alicerce terminado en forma apiramidada na súa parte superior, ou chapitel. O arcobotante tamén é usado para conducir ao exterior a auga de choiva das cubertas, adornándose estes desaugadoiros habitualmente con figuras grotescas, as cales reciben o nome de gárgolas
Arcon (foguete)

Arcon é o nome dun foguete sonda estadounidense que estivo en servizo entre 1958 e 1959. Características
Arcon estaba propulsado por propelente sólido e era similar ós foguetes Deacon e Cajun. Lanzáronse en total 9 Arcon, con só dous éxitos, desde a base de Wallops Island.
Arcosolio

Arcosolio (do latín arcus, arco, e solium, sepulcro, sarcófago) é un termo arquitectónico aplicado a un nicho cuberto cunha bóveda en arco que se empezou a usar como lugar de soterramento nas catacumbas. Historia
O arcosolio era unha tumba, de forma abovedada, destinada a personaxes notables como santos e mártires. Nas catacumbas, a parte máis ensanchada ou galería con arcosolios, servía de capela funeraria, a miúdo decoradas con pinturas murais e esculturas. Utilizáronse con frecuencia durante o século III en Roma.
A partir do século XIII vólvese a utilizar este tipo de tumbas, situadas agora nas paredes das igrexas. O nicho no que se introduce o sarcófago ten agora forma de arco oxival e, posteriormente, coa chegada do Renacemento, de medio punto. En canto ao sarcófago, sobre a súa tapa, asdoita colocarse a representación do corpo xacente do defunto; en casos excepcionais, represéntase en posición orante. Nos estilos gótico flamíxero, plateresco, renacentista e manierista o arcosolio decórase con gran profusión de detalles.
Domenico Fancelli recupera esta tipoloxía e como exemplo en España pódese mencionar o monumento funerario que realizou para o cardeal Diego Hurtado de Mendoza y Quiñones, que se atopa na Catedral de Sevilla. Foi realizado en Italia e trasladado e montado por pezas.
Dous dos mellores sepulcros baixo arcosolio españois son os do infante Afonso, irmán de Isabel a Católica, que foi realizado no século XV por Gil de Siloé na Cartuxa de Miraflores (Burgos) e o do Doncel de Sigüenza (Guadalaxara).