proxectonos/corpus_dominio_cientifico huggingface dataset:
Área sanitaria da Coruña e Cee

A área sanitaria da Coruña e Cee é unha das sete áreas sanitarias en que se divide o sistema público de saúde galego. Divídese en dous distritos sanitarios: o Distrito sanitario de Cee, ao oeste da área, e o Distrito sanitario da Coruña ao leste.
O Distrito sanitario de Cee abrangue os seguintes concellos da provincia da Coruña: Camariñas, Cee, Corcubión, Dumbría, Fisterra, Muxía, Vimianzo e Zas. Pola súa banda, o Distrito sanitario da Coruña esténdese polos concellos de Abegondo, Aranga, Arteixo, Bergondo, Betanzos, Cabana de Bergantiños, Cambre, Carballo, Carral, Cerceda, Coirós, Coristanco, A Coruña, Culleredo, Curtis, Irixoa, A Laracha, Laxe, Malpica de Bergantiños, Miño, Oleiros, Oza-Cesuras, Paderne, Ponteceso, Sada, Sobrado, Vilarmaior e Vilasantar.
Os hospitais do Distrito sanitario da Coruña están integrados no Complexo Hospitalario Universitario A Coruña, que ofrece atención sanitaria a unha poboación de 510. 459 cidadáns con tarxeta sanitaria. O Distrito sanitario de Cee conta pola súa banda co Hospital Público Virxe da Xunqueira, que dá servizo aos 37. 216 cidadáns con tarxeta sanitaria do distrito.
Área sanitaria de Ferrol

A área sanitaria de Ferrol é unha das sete áreas sanitarias en que se divide o sistema público de saúde galego.
Abrangue os vinte concellos de Ferrolterra, no norte da provincia da Coruña: Ares, Cabanas, A Capela, Cariño, Cedeira, Cerdido, Fene, Ferrol, Mañón, Moeche, Monfero, Mugardos, Narón, Neda, Ortigueira, As Pontes de García Rodríguez, Pontedeume, San Sadurniño, As Somozas e Valdoviño.
Os hospitais da área están integrados no Complexo Hospitalario Universitario de Ferrol, que ofrece atención sanitaria a unha poboación de 174. 883 cidadáns con tarxeta sanitaria.
Área sanitaria de Lugo, A Mariña e Monforte de Lemos

A área sanitaria de Lugo, A Mariña e Monforte de Lemos é unha das sete áreas sanitarias en que se divide o sistema público de saúde galego. O seu territorio coincide co da provincia de Lugo, e divídese en tres distritos sanitarios: o Distrito sanitario de Lugo, no centro da provincia, o Distrito sanitario da Mariña ao norte da provincia, e o Distrito sanitario de Monforte de Lemos ao sur.
O Distrito sanitario de Lugo abrangue os seguintes concellos: Abadín, Antas de Ulla, Baleira, Baralla, Becerreá, Begonte, Castro de Rei, Castroverde, Cervantes, O Corgo, Cospeito, A Fonsagrada, Friol, Guitiriz, Guntín, O Incio, Láncara, Lugo, Meira, Monterroso, Muras, Navia de Suarna, Negueira de Muñiz, As Nogais, Outeiro de Rei, Palas de Rei, Paradela, O Páramo, A Pastoriza, Pedrafita do Cebreiro, Pol, A Pontenova, Portomarín, Rábade, Ribeira de Piquín, Riotorto, Samos, Sarria, Taboada, Triacastela, Vilalba e Xermade. Por outra banda, o Distrito sanitario da Mariña esténdese polos concellos de Alfoz, Barreiros, Burela, Cervo, Foz, Lourenzá, Mondoñedo, Ourol, Ribadeo, Trabada, O Valadouro, O Vicedo, Viveiro e Xove. Por último, os concellos do Distrito sanitario de Monforte de Lemos son Bóveda, Carballedo, Chantada, Folgoso do Courel, Monforte de Lemos, Pantón, A Pobra do Brollón, Quiroga, Ribas de Sil, O Saviñao e Sober.
O Distrito sanitario de Lugo conta co Complexo Hospitalario Universitario de Lugo, que ofrece atención sanitaria a unha poboación de 205. 737 cidadáns con tarxeta sanitaria. O Distrito sanitario da Mariña conta pola súa banda co Hospital Público da Mariña que dá servizo aos 65. 567 cidadáns con tarxeta sanitaria do distrito. Por último, no Distrito sanitario de Monforte de Lemos, o Hospital Público de Monforte ten adscritas 41. 992 tarxetas sanitarias.
Área sanitaria de Ourense, Verín e O Barco de Valdeorras

A área sanitaria de Ourense, Verín e O Barco de Valdeorras é unha das sete áreas sanitarias en que se divide o sistema público de saúde galego. O seu territorio coincide co da provincia de Ourense, e divídese en tres distritos sanitarios: o Distrito sanitario de Ourense, ao oeste da provincia, o Distrito sanitario do Barco de Valdeorras ao nordés da provincia, e o Distrito sanitario de Verín ao sueste.
O Distrito sanitario de Ourense abrangue os seguintes concellos: Allariz, Amoeiro, A Arnoia, Avión, Baltar, Bande, Baños de Molgas, Barbadás, Beade, Beariz, Os Blancos, Boborás, A Bola, Calvos de Randín, Carballeda de Avia, O Carballiño, Cartelle, Castrelo de Miño, Castro Caldelas, Celanova, Cenlle, Chandrexa de Queixa, Coles, Cortegada, Entrimo, Esgos, Gomesende, O Irixo, Leiro, Lobeira, Lobios, Maceda, Maside, Melón, A Merca, Montederramo, Muíños, Nogueira de Ramuín, Ourense, Paderne de Allariz, Padrenda, Parada de Sil, O Pereiro de Aguiar, A Peroxa, Piñor, Pontedeva, Porqueira, Punxín, Quintela de Leirado, Rairiz de Veiga, Ramirás, Ribadavia, San Amaro, San Cibrao das Viñas, San Cristovo de Cea, Sandiás, San Xoán de Río, Sarreaus, Taboadela, A Teixeira, Toén, Trasmiras, Verea, Vilamarín, Vilar de Barrio, Vilar de Santos, Xinzo de Limia, Xunqueira de Ambía e Xunqueira de Espadanedo. Por outra banda, o Distrito sanitario do Barco de Valdeorras esténdese polos concellos do Barco de Valdeorras, O Bolo, Carballeda de Valdeorras, Larouco, Manzaneda, Petín, A Pobra de Trives, A Rúa, Rubiá, A Veiga, Vilamartín de Valdeorras e Viana do Bolo. Por último, os concellos do Distrito sanitario de Verín son Castrelo do Val, Cualedro, A Gudiña, Laza, A Mezquita, Monterrei, Oímbra, Riós, Verín, Vilardevós e Vilariño de Conso.
O Distrito sanitario de Ourense conta co Complexo Hospitalario Universitario de Ourense, que ofrece atención sanitaria a unha poboación de 240. 820 cidadáns con tarxeta sanitaria. O Distrito sanitario do Barco de Valdeorras conta pola súa banda co Hospital Público de Valdeorras que dá servizo aos 30. 229 cidadáns con tarxeta sanitaria do distrito. Por último, no Distrito sanitario de Verín, o Hospital Público de Verín ten adscritas 26. 097 tarxetas sanitarias.
Área sanitaria de Pontevedra e O Salnés

A área sanitaria de Pontevedra e O Salnés é unha das sete áreas sanitarias en que se divide o sistema público de saúde galego. Divídese en dous distritos sanitarios: a meirande parte do territorio ocúpao o Distrito sanitario de Pontevedra, salvo no noroeste da área, onde se atopa o Distrito sanitario do Salnés.
O Distrito sanitario de Pontevedra abrangue os seguintes concellos da provincia de Pontevedra: Barro, Bueu, Caldas de Reis, Campo Lameiro, Cerdedo-Cotobade, Cuntis, Forcarei, O Grove, A Lama, Marín, Meaño, Meis, Moraña, Poio, Ponte Caldelas, Pontevedra, Portas, Sanxenxo, Soutomaior e Vilaboa. Pola súa banda, o Distrito sanitario do Salnés esténdese polos concellos de Cambados, Catoira, A Illa de Arousa, Ribadumia, Vilagarcía de Arousa e Vilanova de Arousa.
Os hospitais do Distrito sanitario de Pontevedra están integrados no Complexo Hospitalario Universitario de Pontevedra, que ofrece atención sanitaria a unha poboación de 218. 792 cidadáns con tarxeta sanitaria. O Distrito sanitario do Salnés conta pola súa banda co Hospital Público do Salnés, que dá servizo aos 73. 238 cidadáns con tarxeta sanitaria do distrito.
Área sanitaria de Santiago de Compostela e A Barbanza

A área sanitaria de Santiago de Compostela e A Barbanza é unha das sete áreas sanitarias en que se divide o sistema público de saúde galego. Divídese en dous distritos sanitarios: a meirande parte do territorio ocúpao o Distrito sanitario de Santiago de Compostela, salvo no suroeste da área, onde se atopa o Distrito sanitario da Barbanza. É a única área sanitaria de Galicia que se estende por concellos de distintas provincias, a da Coruña e a de Pontevedra.
O Distrito sanitario de Santiago de Compostela abrangue os seguintes concellos: Ames, Arzúa, A Baña, Boimorto, Boqueixón, Brión, Carnota, Dodro, Dozón, A Estrada, Frades, Agolada, Lalín, Lousame, Mazaricos, Melide, Mesía, Muros, Negreira, Noia, Ordes, Oroso, Outes, Padrón, O Pino, Pontecesures, Rianxo, Rois, Rodeiro, Santa Comba, Santiago de Compostela, Santiso, Silleda, Teo, Toques, Tordoia, Touro, Trazo, Val do Dubra, Valga, Vedra e Vila de Cruces. Pola súa banda, o Distrito sanitario da Barbanza esténdese polos concellos de Boiro, Porto do Son, A Pobra do Caramiñal e Ribeira.
Os hospitais do Distrito sanitario de Santiago de Compostela están integrados no Complexo Hospitalario Universitario de Santiago, que ofrece atención sanitaria a unha poboación de 379. 717 cidadáns con tarxeta sanitaria. O Distrito sanitario da Barbanza conta pola súa banda co Hospital da Barbanza, que dá servizo aos 62. 957 cidadáns con tarxeta sanitaria do distrito.
Área sanitaria de Vigo

A área sanitaria de Vigo é unha das sete áreas sanitarias en que se divide o sistema público de saúde galego.
Abrangue os seguintes concellos da provincia de Pontevedra: Arbo, Baiona, Cangas, A Cañiza, Covelo, Crecente, Fornelos de Montes, Gondomar, A Guarda, Moaña, Mondariz, Mondariz-Balneario, Mos, As Neves, Nigrán, Oia, Pazos de Borbén, Ponteareas, Ponte Caldelas, O Porriño, Redondela, O Rosal, Salceda de Caselas, Salvaterra de Miño, Tomiño, Tui e Vigo.
Os hospitais da área están integrados no Complexo Hospitalario Universitario de Vigo, que ofrece atención sanitaria a unha poboación de 446. 374 cidadáns con tarxeta sanitaria. O resto de cidadáns da área, aproximadamente uns 135. 000 no 2019, teñen a súa tarxeta sanitaria adscrita ao hospital privado Povisa, co que o SERGAS ten concerto.
Áreas lingüísticas do galego

Atendendo á distribución xeográfica e á maneira de se combinaren os fenómenos diferenciadores das falas galegas, poden delimitarse tres grandes complexos lingüísticos ou bloques: occidental, central, e oriental. No interior destes bloques hai varias áreas, zonas lingüísticas de desigual extensión e unidade, delimitables coa isoglosa dun ou dous fenómenos caracterizadores. Esta división baséase fundamentalmente na fonética e mais na morfoloxía; no futuro a análise da distribución de áreas léxicas do ALGa axudará a precisala ou modificala. Bloques
O bloque occidental e o oriental presentan moitos trazos comúns en tódolos seus falares, polo que ben se podería falar dunha macroárea atlántica ou occidental e dunha macroárea oriental. O bloque central, que en xeral é o que mellor representa o galego común, ocupa unha ampla zona xeográfica e presenta moi poucos fenómenos exclusivos. Máis ca dunha transición gradual de oriente a occidente e de conservadorismo a innovación -como se ten falado-, a realidade das variedades do galego pode representarse nunha dobre dirección: fenómenos innovadores que apagan a súa vitalidade cara ó leste e fenómenos conservadores que diminúen cara ó oeste. Dentro do bloque central pódense establecer áreas e subáreas pero, en xeral, carecen da unidade das dos outros bloques.
Bloque occidental
O bloque occidental está delimitado pola isoglosa cans/cas, nel quedan incluídas as falas occidentais da Coruña e de Pontevedra asemade tamén unha pequena porción do sueste da Provincia de Ourense na Baixa Limia. En liñas xerais é un complexo lingüístico innovador, diferenciado en tres áreas: fisterrá, bergantiñá e pontevedresa.
Bloque central
O bloque central é menos unitario. Inclúe toda a Galicia Central, delimitada polas isoglosas cans/cas no oeste e cas/cais no leste. Pertencen a el tódolos falares do nordés e interior da Coruña, o interior de Pontevedra e as provincias de Lugo e Ourense, non sendo a súa parte oriental. No seu seo distínguense dúas áreas: mindoniense e lucu-auriense.
Bloque oriental
O bloque oriental comprende todo o galego do leste de Lugo e de Ourense, así coma o galego exterior (occidente de Asturias, León e Zamora). En xeral é un complexo de falas moi conservadoras, separado do bloque central pola isoglosa cas/cais e do complexo asturleonés pola ausencia de ditongación (pèdra / piedra). Nel poden distinguirse catro áreas: asturiana, ancaresa, zamorana e oriental-central. Exemplos de isoglosas na lingua galega
Agás en léxico, a zona azul escura é a escollida ou asumida pola RAG.
Áreas sanitarias de Galicia

As áreas sanitarias de Galicia son as demarcacións territoriais coas que se organiza o sistema público de saúde galego. Cada área sanitaria está integrada polos centros de saúde e hospitais do SERGAS presentes nos concellos do seu ámbito territorial, e xestiona de xeito unitario os seus recursos e as súas prestacións sanitarias. As áreas sanitarias de Galicia son sete: Área sanitaria da Coruña e Cee,
Área sanitaria de Ferrol,
Área sanitaria de Lugo, A Mariña e Monforte de Lemos,
Área sanitaria de Ourense, Verín e O Barco de Valdeorras,
Área sanitaria de Pontevedra e O Salnés,
Área sanitaria de Santiago de Compostela e A Barbanza,
Área sanitaria de Vigo.
Á súa vez, cada área sanitaria divídese en distritos sanitarios, os cales teñen unha función coordinadora da atención primaria, hospitalaria e socio-sanitaria ofrecida nos centros asistenciais da súa demarcación. En Galicia hai catorce distritos sanitarios, tendo cada un deles como referencia o hospital existente no seu territorio: Distrito sanitario da Barbanza,
Distrito sanitario do Barco de Valdeorras,
Distrito sanitario de Cee,
Distrito sanitario da Coruña,
Distrito sanitario de Ferrol,
Distrito sanitario de Lugo,
Distrito sanitario da Mariña,
Distrito sanitario de Monforte de Lemos,
Distrito sanitario de Ourense,
Distrito sanitario de Pontevedra,
Distrito sanitario do Salnés,
Distrito sanitario de Santiago de Compostela,
Distrito sanitario de Verín,
Distrito sanitario de Vigo.
Ártico

O Ártico (do grego ἄρκτος "oso, osa", en referencia á constelación da Osa Menor á que pertence a Estrela Polar) é a rexión que rodea o Polo Norte da Terra. Inclúe partes do Canadá, Groenlandia (que é un territorio dinamarqués), Noruega, Suecia e Finlandia, así como o océano Ártico.
Existen numerosas definicións da rexión ártica. Considérase xeralmente que o seu límite está ao norte do Círculo Polar Ártico (66° 33’N), que é o límite do sol de medianoite e a noite polar. Outras definicións baséanse no clima e a ecoloxía, como a isoterma 10 °C de xullo, que tamén corresponde aproximadamente coa liña de árbores na maior parte do Ártico. Socialmente e politicamente, a rexión ártica inclúe os territorios setentrionais de oito estados, incluíndo Laponia, aínda que, segundo as definicións científicas, moito deste territorio é realmente subártico.
O Ártico é fundamentalmente un océano recuberto de xeo e rodeado de terra xeada e desprovista de árbores. A vida é abondosa e inclúe organismos que viven no xeo, peixes e mamíferos mariños, paxaros, animais terrestres e comunidades humanas.
A rexión ártica é, pola súa natureza, unha área única. As culturas da rexión e os pobos indíxenas do ártico téñense adaptado ás súas condicións frías extremas. Ten un papel relevante no equilibrio físico, químico e biolóxico do mundo. Reacciona sensibelmente ás mudanzas no clima, que repercuten de volta na situación global do ambiente. Desde a perspectiva da investigación na mudanza climática, a rexión ártica considérase un sistema de aviso temperán.
Ás

O ás (en latín unidade) era a moeda base do sistema monetario da república romana, unha moeda de bronce que equivalía ó comezo ó peso dunha libra romana (273 gr), aínda que progresivamente foi reducindo o seu tamaño. Introduciuse arredor do 280 a. C. Tras a reforma monetaria de Augusto, coa introdución do ouro no sistema monetario, o denario como unidade base da moeda de prata e unha nova moeda de oricalco, o sestercio, o ás seguiu a se cuñar pero xa como unha moeda de cobre, de moi baixo valor (10, 9 g), ata o século III. Divisores
dextans (5/6)
dodrans (3/4)
bes (2/3)
semis (1/2)
quincunx (5/12)
triens (1/3)
quadrans (1/4)
sextans (1/6)
uncia (onza) (1/12)
semuncia (1/24)
quartuncia (1/48) Múltiplos
dupondius (2)
sestertius (2. 5)
tressis (3)
quadrussis (4)
quincussis (5)
denarius (10) Galicia
En Galicia o ás foi a primeira moeda que se cuñou, xunto ó denario, no ano 25 a. C. na ceca móbil de Lugo. Utilizouse para pagar ó exército romano e tiña un peso aproximado de 10 gr.
Áspide

A áspide (Vipera aspis) é unha víbora velenosa nativa de Europa. De adulta alcanza entre 70 e 90 cm, cos machos un pouco máis grandes cás femias. Caracterízase pola cabeza en punta de frecha e a pupila vertical. É unha especie común nos Alpes e nos Pireneos. Non se debe confundir coa naia exipcia (Naja haje), tamén coñecida popularmente como áspide de Cleopatra.
Ástato

O ástato é un elemento químico da táboa periódica de símbolo At e número atómico 85. Este elemento radioactivo, o máis pesado dos halóxenos, prodúcese a partir da degradación de uranio e torio. Características
Este elemento altamente radioactivo, segundo confírmase por espectrometría de masas, compórtase quimicamente de xeito moi semellante aos outros halóxenos, especialmente o iodo (probabelmente acumúlase na glándula tiroide coma o iodo). O ástato é probabelmente máis metálico que o iodo. Investigadores do Laboratorio Nacional Brookhaven realizaron experimentos, nos cales indentificaron e mediron reacción elementais onde internvén o anión Astatur (At -).
A cantidade total de ástato nun momento determinado, en toda a codia terrestre crese que é inferior a 30 gramos, tendo en conta que este elemento créase continuamente (a partir do uranio e o torio presentes na codia terrestre) e volve a descomporse noutros elementos rapidamente. Historia do elemento
O ástato (do grego ástatos que significa "inestábel") foi sintetizado por primeira vez en 1940 por Vall R. Corson, K. R. MacKenzie, Emilio Segre da Universidade de California, Berkeley por bombardeo de átomos de bismuto con partículas alfa mediante a reacción nun ciclotrón. Ocorrencia
O ástato prodúcese bombardeando bismuto con partículas alfa enerxéticas para obter At-209 e At-211 cuns períodos de semidesintegración relativamente longos, os cales poden ser entón separados por destilación do bismuto quentándoo en presenza de ar. Isótopos
O ástato ten uns 20 isótopos coñecidos, e todos eles son radioactivos; o isótopo de vida máis longa é o At-210 cun período de semidesintegración de só 8. 3 horas.
Áster (bioloxía celular)

Para o xénero de plantas ver Aster. O áster en bioloxía celular é unha estrutura formada por microtúbulos, chamados microtúbulos astrais, que se dispoñen radialmente lembrando a forma dunha estrela, que se orixina arredor do centrosoma durante a mitose das células animais. Os raios astrais irradian da zona do material pericentriolar (centrosfera) do centrosoma. Son un dos tipos de microtúbulos, xunto cos microtúbulos cinetocóricos e os polares.
O áster ancora o fuso á membrana plasmática, e nalgunhas células a posición dos microtúbulos dos ásteres determina o punto da división celular. Os microtúbulos do fuso ancoran e arrastran os cromosomas durante a mitose.
O centro organizador de microtúbulos da célula vexetal, equivalente ao centrosoma, non ten ásteres, polo que se di que a mitose vexetal é anastral. Microtúbulos astrais
O áster está formado por microtúbulos astrais, que son unha subpoboación de microtúbulos, que só existe durante e inmediatamente antes da mitose. Están definidos como microtúbulos que se orixinan no centrosoma e que non están conectados aos cinetocoros dos cromosomas. Algúns deles son curtos e conectan coa membrana plasmática, e outros crecerán cara ao outro polo da célula orixinando os microtúbulos polares. Os microtúbulos astrais (feitos de tubulina) desenvólvense en medio do esqueleto de actina e interaccionan co córtex celular para axudar á orientación do fuso acromático. Están organizados en forma radial arredor dos centrosomas. O grao de reciclaxe desta poboación de microtúbulos é maior ca a de calquera outra poboación. Os microtúbulos do fuso son pois: os do áster, curtos que conectan coa zona cortical da célula, os polares longos, e os cinetocóricos, que conectan cos cromosomas.
A función dos microtúbulos astrais é axudada por proteínas dineínas específicas. Estas dineínas teñen as súas cadeas lixeiras (porción estática) unidas á membrana celular, e as súas partes globulares (porcións dinámicas) unidas aos microtúbulos. As cadeas globulares intentan moverse cara ao centrosoma, pero, como están unidas á membrana celular, isto ten como resultado que empurran os centrosomas cara á membrana, axudando así á citocinese.
Os microtúbulos astrais non se requiren para a progresión da mitose, pero son necesarios para asegurar a fidelidade do proceso. A función dos microtúbulos astrais pode en xeral ser considerada como a determinación da xeometría celular. Requírense para o correcto posicionamento e orientación do aparato do fuso mitótico. Tamén están implicados na determinación do sitio da división celular baseado na xeometría e polaridade da célula.
O mantemento dos microtúbulos astrais depende da integridade do centrosoma. Tamén depende de varias proteínas asociadas aos microtúbulos como EB1 e APC.
Áureo

O áureo (en latín: aureus, plural aurei) era unha moeda da antiga Roma de ouro, equivalente a 25 denarios de prata. Historia
Foi emitida regularmente dende o século I a. C. até o século IV d. C. , cando foi substituído polo sólido (solidus). O áureo tiña aproximadamente as mesmas dimensións do denario, aínda que moito máis pesado debido á densidade do ouro.
A partir da época de Xulio César, o áureo pasou a ser acuñado con máis frecuencia. César tamén fixou o peso da moeda en 1/40 da libra romana (aproximadamente o equivalente a 8 gramos). Durante o reinado de Nerón, o peso do áureo foi reducido a 1/45 de libra. Durante o goberno de Marco Aurelio, a produción declinou, e con Caracalla foi desvalorizado de novo o seu peso: 1/50 de libra. Foi substituído polo solidus no 309 d. C. , durante o reinado de Constantino. Equivalencias
Entre o 27 a. C. e o 212 d. C. un áureo (1/40 de libra de ouro, desvalorizado a un 1/50 libra en 212), equivalía a: 25 denarios de prata.
100 sestercios de bronce.
400 ases de cobre.
Ávaros

Os ávaros (do grego Άβαροι e chamados polos chineses: joujan ou you-yan) foron un pobo nómade de Eurasia, de posible orixe tungús, orixinarios de Asia occidental, que emigrou cara a Europa central e oriental no século VI e, probablemente, son coñecidos polas súas invasións e destrucións durante as guerras ávaro-bizantinas de 568 a 626. Dominaron a chaira panónica ata principios do século IX e se emprega a denominación de ávaros de Panonia (pola área na que, finalmente, se asentaron) para distinguirlos dos ávaros do Cáucaso, un pobo diferente co que os ávaros panónicos, seguramente, non tiveron relación. Historia
Os ávaros dirixíronse cara ao oeste a mediados do século VI, trala derrota dos heftalitas (hunos brancos) polos Köktürks (turcos azuis ou turcos kok). Aínda que inicialmente se dirixiron ao Imperio Romano de Oriente, foron subornados polo emperador Xustiniano I e marcharon cara ao norte, internándose na actual Alemaña, como fixera Atila un século antes. Alí atopáronse coa dura oposición dos francos, e o lugar non lles pareceu adecuado para o seu estilo de vida nómade, polo que dirixiron a súa atención cara á chaira panónica, habitada na época por dous pobos xermánicos, os longobardos e os xépidos. Aliados aos longobardos, destruíron aos xépidos no 567 e estableceron un estado no área do Danubio. A continuación comezaron a fustrigar aos longobardos, quen se viron obrigados a emigrar cara ao norte de Italia. O xefe dos ávaros nesta época chamábase Baian, e gobernou aproximadamente entre 565 e 600.
A comezos do século VII, os ávaros aliáronse cos persas contra o Imperio Bizantino e en 626 puxeron sitio a Constantinopla, aínda que a denodada resistencia dos seus habitantes obrigounos a se retiraren sen conseguir o seu obxectivo e regresar a Panonia.
A dinastía Onogur foi fundada en torno ao ano 630 por Kubrat, un home de orixe ávaro-búlgara, pertencente ao clan búlgaro Dulio. Uniu aos ávaros, os búlgaros, e probabelmente tamén aos heftalitas Uar nun poderoso Khaganato que dominou tamén extensas áreas da actual Ucraína. Trala morte de Kubrat, os caudillos búlgaros romperon a súa alianza cos ávaros. O estado ávaro subsistiu en Panonia durante os séculos VII e VIII; crese que dominaron aos eslavos que habitaban na zona desde unhas poucas décadas antes da chegada dos ávaros.
A comezos do século IX, as discordias internas e as presións exteriores comezaron a minar o estado ávaro, que foi completamente destruído na década de 810 polos francos de Carlomagno e os búlgaros, mandados por Krum. Sábese que aínda se atopaban en Panonia no ano 871, pero desde entón o seu nome non volve ser mencionado polos cronistas. Parecen que se mesturaron cos eslavos, que formaran novos estados na rexión: o principado de Nitra, no norte (máis tarde: Gran Moravia), e o Principado de Balaton, no centro de Panonia.
Ávrego

O ávrego, en Galicia e noutras partes da Península Ibérica, é un vento procedente do suroeste, de temperado a frío, relativamente húmido, portador de choivas que proveñen do Atlántico e acompaña os grandes temporais. É un vento con mala sona que nalgunhas zonas asóciase con arrefriados, cefaleas e estados depresivos.
Æ

Æ (en minúscula æ) é un carácter formado polas letras a e e, orixinalmente unha ligadura que representaba o ditongo latino ae. Nalgunhas linguas é considerado unha letra, incluídos o dinamarqués, o noruegués, o islandés e o feroés. Tamén se empregou en sueco antigo antes de cambiar a ä. O alfabeto fonético internacional úsao para representar o son "a" da palabra inglesa "cat".
Como letra do alfabeto latino do inglés antigo chamouse æsc, "freixo, " pola runa ᚫ que transliterou; o nome tradicional en inglés aínda é ash ou æsh. Uso
En latín a combinación AE denota o ditongo |ae̯|. A práctica habitual era escribir as letras por separado, mais a ligadura empregouse en textos medievais e modernos, en parte pola redución de æ á vogal simple |ɛ|durante o Imperio Romano. Nalgúns escritos medievais a ligadura simplificouse a ę, un e con ogonek, chamado e caudata.
En francés emprégase para escribir préstamos latinos e gregos como curriculum vitæ, et cætera, ex æquo ou o nome Lætitia.
En inglés antigo representaba un son entre a e e.
En nórdico antigo representa a vogal longa |ɛː|.
En variantes da lingua feroesa pronúnciase segundo os casos |ɛa|, |eː| ou |a|.
En islandés representa o ditongo |ai|, que pode ser longo ou curto.
En dinamarqués e noruegués é unha letra separada do alfabeto situada entre o z e o ø e o å. En noruegués pode pronunciarse |æː|, |æ|, |eː| ou |e| e en dinamarqués |ɛ| ou |æ|.
En oseto empregouse entre 1923 e 1938 cando se escribiu con alfabeto latino. Dende entón úsase a letra idéntica Ӕ e ӕ do alfabeto cirílico. Pronúnciase |ə|.
Emprégase tamén na ortografía oficial do kawésqar e do yámana.
Ægidius Elling

Jens William Ægidius Elling, nado en Oslo o 26 de xullo de 1861 e finado en 1949, foi un inventor noruegués, considerado o pai da turbina a gas. Traxectoria
Patentou a súa primeira turbina a gas en 1884 pero non foi ata 1903 que construíu a primeira turbina desta clase que era capaz de xerar máis enerxía ca consumida. O seu aparello usaba tanto compresores rotativos e turbinas para producir 11 cabalos de vapor, e podía soportar temperaturas de 400 °C.
Seguiu a desenvolver o concepto e en 1912 desenvolveu un sistema de turbina a gas coa unidade da turbina e o compresor afastados. Elling tamén traballou no desenvolvemento das máquinas de vapor, bombas hidráulicas, compresores etc. En 1914 publicou Billig opvarmning: veiledning i at behandle magasinovner økonomisk og letvint.
Écfrase

A écfrase é unha figura retórica de pensamento na que se describe unha obra artística por medio da linguaxe. Exemplos
Na Ilíada (XVIII, 403-608), hai unha écfrase do escudo de Aquiles; na Égloga II de Garcilaso de la Vega, aparece a écfrase dunha urna e o que representan os seus relevos. No libro Un home só na néboa (1989) Miguel González Garcés xuntou case cincuenta poemas que fan referencia explícita no seu título a algunha obra artística das tradicións oriental ou occidental, orixinando así cadansúa écfrase, non todas equiparables na súa respectiva organización interna nin na funcionalidade promovida. Dominan os textos vinculados coa pintura pero hai outros asociados a esculturas, debuxos, miniaturas ou baixorrelevos.
Échallon

Échallon é unha vila francesa do departamento do Ain, na rexión de Ródano-Alpes.
École Normale Supérieure (París)

A École normale supérieure - PSL tamén coñecida como ENS, Normale sup, Ulm ou ENS de Paaris), é unha grande école situada en París, Francia. É un dos membros constituíntes da Universidade de París de Ciencias e Letras (PSL). Orixinalmente concibida durante a Revolución Francesa, a école foi fundada en 1794 para formar profesorado de alto nivel, aínda que foi pechada posteriormente. A escola foi reaberta posteriormente por Napoleón I como pensionnat normal desde 1808 a 1822, antes de recuperar o seu carácter orixinal en 1826, e renomeada como École normale en 1830. En 1845, cando se crean institucións de aprendizaxe para profesores de ensino primario engádese ao nome a palabra supérieure (que quere dicir superior). Dende entón, transformouse nunha plataforma para que os estudantes franceses poidan seguir carreiras tanto no goberno como na academia.
Debido ás súas características, a ENS ten unha proporción moi elevada de persoal laureado, e en consecuencia unha gran reputación. Por exemplo, entre os seus alumni inclúense 14 Premios Nobel (sendo a proporción máis alta de laureados co Nobel de calquera institución), dos cales oito son en Física, doceMedallas Fields, máis da metade dos receptores da medalla de Ouro do CNRS (o premio científico máis alto de Francia ) e varios centos de membros do Institut de Francia, ademais de múltiples políticos e estadistas.
O modelo da ENS foi replicado en múltiples lugares. Dentro de Francia cabe mencionar a ENS de Lión, a ENS de París-Saclay ou a ENS de Rennes. En Italia atópase a Scuola Normale Superiore en Pisa. En outros países como en Romanía, na China e en colonias francesas anteriores como Marrocos, Alxeria, Malí, Mauritania, Alxeria e o Camerún tamén existen centros seguindo o modelo da ENS.
École des Beaux-Arts

École des Beaux-Arts (literalmente en galego Escola de Belas Artes) é un termo que se refire a varias escolas de arte en Francia, a máis famosa das cales é a École Nationale Supérieure des Beaux-Arts, ENSBA, situada en París, preto do Museo do Louvre. Historia
A escola ten unha historia de máis de 350 anos, formando a moitos dos grandes artistas de Europa.
Estilo Beaux-Arts
O estilo Beaux Arts inspirouse na Antigüidade Clásica, preservando formas idealizadas e transmitindo o estilo ás xeracións futuras.
École nationale de l'aviation civile

A École nationale de l'aviation civile (ENAC), situada na cidade de Tolosa, en Francia, é unha universidade aeronáutica de Francia.
A École nationale de l'aviation civile é membro da France AEROTECH. Desde xaneiro de 2011, ENAC é a maior escola de aviación europea.
École supérieure des sciences commerciales d'Angers

A École supérieure des sciences commerciales d'Angers é unha escola de negocios con vocación internacional, con campus propios en Angers, Boulogne-Billancourt, Cholet, Lión, Bordeos, Aix-en-Provence, Budapest e Shanghai. Descrición
Esta institución foi fundada en 1909. Imparte unha trintena de programas formativos -entre másters, MBA e formación para altos directivos- que contan coa tripla acreditación internacional de EQUIS, AACSB e AMBA.
A escola, cunha rede de 15. 000 antigos alumnos, recibe anualmente ao redor de 5. 000 estudantes.
Écriture féminine

A écriture féminine é unha teoría que disocia o rexistro psicolóxico e cultura do corpo coa diferenza da muller na linguaxe e nos textos. É un piar da teoría da literatura francesa feminista da década de 1970, e naceu do traballo de intelectuais como Hélène Cixous, Monique Wittig, Luce Irigaray, Chantal Chawaf, Catherine Clément e Julia Kristeva. Este movemento estendeuse a moitos escritores, incluíndo a psicanalista Bracha L. Etting, que se incluíron nesta área a comezos de 1990.
A teoría de écriture féminine ten como primeira característica, a importancia da linguaxe para a comprensión psíquica. Esta teoría baséase na psicanálise como unha forma que teñen os seres humanos de entender os seus papeis sociais. Ó facelo, un non pode entender como as mulleres, que están situados como "outros" en relación a unha simbólica orde masculina, poden reafirmar a súa comprensión do mundo por estar involucrada na súa propia exterioridade.
Édouard Ménétries

Édouard Ménétries, nado en París o 2 de outubro de 1802 e finado en San Petersburgo o 10 de abril de 1861, foi un zoólogo francés especializado en entomoloxía e herpetoloxía. Traxectoria
Foi alumno de Georges Cuvier e Pierre André Latreille. Por recomendación destas, foi elixido como zoólogo nunha expedición rusa ao Brasil en 1822, dirixida polo barón von Langsdorff. Ao seu regreso foi nomeado conservador da Colección Zoolóxica de San Petersburgo. En 1829 foi enviado polo tsar nunha viaxe exploratoria ao Cáucaso. Ménétries foi unha autoridade sobre lepidópteros e coleópteros, pero tamén traballou noutras ordes. A maioría das súas especies nomeadas por el son de Rusia e Siberia, pero no museo puido estudar insectos doutras partes do mundo. Dúas das súas coleccións foron as realizadas durante as expedicións de Alexander von Middendorf e Leopold von Schrenck a California e Alasca, así como a Siberia. A súa colección está no Museo da Academia de San Petersburgo.
No campo da herpetoloxía describiu varias especies novas de réptiles e anfibios.
Ao longo da súa traxectoria realizou máis de trinta publicacións referidas á súa profesión. Abreviatura
A abreviatura Ménétries emprégase para indicar a Édouard Ménétries como autoridade na descrición e taxonomía en zooloxía.
Égloga

A égloga, que vén do grego ἐκλογή extracto, peza escollida, do verbo λέγω escoller e de ἐκ de, desde, orixinada na época helenística, é dicir, no século III a. C. , é un poema con extensión, límites temáticos e estruturais escasamente definidos. Polo que respecta ó tema, consiste nun pequeno cadro campestre mediante o cal é se representa a harmónica e paradisíaca relación do home coa natureza.
Na literatura galega encontramos, de Nicomedes Pastor Díaz, o texto Égloga de Belmiro e Benigno, que achega o queixume do labrego Belmiro pola súa amada, afogada, e o conforto que acada co seu amigo Benigno.
Éirígí

éirígí [eːɼiːɟiː] é un partido político republicano socialista de Irlanda (norte e sur). Foi creado por un pequeno grupo de activistas socialistas republicanos en Dublín en abril de 2006 que se escindiron do Sinn Féinn por enteder que este non estaba suficientemente comprometido co socialismo. Isto é discutido por moitos que afirman que, de feito, éirígí é unha escisión do Sinn Féin polo asunto do proceso de paz e as detenciósn da policía. Traxectoria
Nome
O nome do partido, Éirígí, significa "Erguerse" en irlandés, e é unha referencia ao slogan "Os grandes só parecen grandes porque estamos de xeonllos. Levámonos! " usado polos socialistas irlandeses James Connolly e Jim Larkin.
Conversión en partido
O 12 de maio de 2007, no primeiro Ardfheis (en galego, Plenario) do partido, os seus membros votaron converterse nun partido político de pleno dereito, malia que aínda non estaba rexistrado no Clerk do Dáil Éireann, unha esixencia legal para aquelas entidades que queiran formar partidos políticos na República de Irlanda. O presidente do partido é Brian Leeson. Ideoloxía e obxectivos
O partido busca a retirada dos británicos de Irlanda e o estabelecemento dunha república de 32 condados baseada nos principios do socialismo democrático. Estabelecido en 2006, pouco antes do 90 aniversario do Alzamento de Pascua de 1916, éirigí era orixinalmente un grupo de campañas centrado en Dublín. éirígí ten participado en campañas como Shell to Sea e Reclaim the Republic (Athshealbhaígí an Phoblacht), que levou á organización a distribuír 60, 000 exemplares da Proclamación de 1916 por toda a nación. Liderado
A Executiva Nacional de Éirígí é a responsable do día a día do partido entre reunións da Ardfheis (conferencia do Partido). É elixido polos membros anualmente en base a "un membro, un voto". Os presidentes de cada delegación local tamén son membros da Executiva Nacional.
Élitro

Un élitro (do grego ἔλυτρον, elitron, 'vaíña, cuberta') é unha á anterior modificada e endurecida de certas ordes de insectos, que son fundamentalmente os coleópteros e algúns hemípteros; non obstante, na maioría dos hemípteros, as ás anteriores son denominadas hemélitros, nas que só a metade basal está engrosada, mentres que o resto é membranoso. Descrición
Os élitros serven principalmente como estoxos que protexen as ás posteriores que están debaixo, que son as que se utilizan para voar. Para voar, un escaravello abre os seus élitros e despois estende as ás posteriores, botándose a voar mantendo os élitros abertos, aínda que algunhas familias de Scarabaeidae e Buprestidae poden voar cos élitros pechados.
Nalgúns grupos, os élitros están fusionados, o que fai que non poidan voar. Algúns dos escaravellos carábidos son un bo exemplo disto. Outros usos
O termo tamén se usa para describir as escamas dalgúns vermes poliquetos, como os Polynoidae. Estas extensións da parede corporal distínguense das quetas, que crecen a partir de folículos e posúen raíces.
Émile Benveniste

Émile Benveniste, nado en Alepo, Siria, o 27 de maio de 1902 e finado en París o 3 de outubro de 1976, foi un lingüista francés. Traxectoria
Destacou polos seus traballos no ámbito da gramática comparada das linguas indoeuropeas, así como en lingüística xeral. Foi alumno de Antoine Meillet. Ensinou na École pratique des hautes études a partir de 1927 e no Collège de France a partir de 1937. Principais obras
Problèmes de linguistique générale, 1 (1966)
Problèmes de linguistique générale, 2 (1974)
Le vocabulaire des institutions indo-européennes (dous tomos), París, Minuit.
Émile Faguet

Auguste Émile Faguet, nado en La Roche-sur-Yon o 17 de decembro de 1847 e finado en París o 7 de xuño de 1916, foi un ensaísta e crítico literario francés.
Primeiro foi profesor de literatura na escola secundaria en cidades como Poitiers, La Rochelle, Bordeos ou París. Entrou á Sorbona en 1896, primeiro como profesor asociado e desde 1897 á cátedra de poesía francesa. O seu traballo máis importante centrouse na crítica literaria e a historia da literatura francesa.
Émile Rousseau

Émile Roger Rousseau, nado en París o 2 de agosto de 1927 e finado na mesma cidade o 21 de xaneiro de 2010, foi un medallista e deseñador de moedas francés, o vixésimo quinto en ocupar o posto de gravador xeral de moedas de Francia. Traxectoria
Primeiros anos e formación
Emile Rousseau, o menor de tres irmáns, amosou desde neno os seus dotes para o debuxo e a creación artística, que os seus pais incentivaron ao favorecer a súa formación en debuxo a partir dos seus 11 anos.
Con 14 anos, en 1941, aprobou o acceso á École Boulle, onde se iniciou no gravado na sección de aceiro. En 1945 ingresou na Escola Nacional Superior de Belas Artes de París e incorporouse ao obradoiro de gravado de Henri Dropsy.
Antes da Monnaie de Paris
En 1954 acadou o segundo posto no Premio de Roma e pasou seis meses na Casa de Velázquez de Madrid, onde se distinguiu con senllas obras en ferro fundido, unha sobre El Greco e a outra sobre a Semana Santa de Sevilla.
En 1957 logrou o primeiro lugar no Premio de Roma de gravado de coa medalla La Renaissance d'Eve. Grazas á consecución do Premio de Roma, Rousseau puido acceder a unha estadía formativa de tres anos en Villa Medici, Roma, que aproveitou tamén para viaxar por toda Italia e por Grecia.
En 1962, instalou o seu estudio en París, onde traballou como artista independente, que trasladou a unha zona máis céntrica en 1968. En 1963 expuxo 14 obras na Galerie Dauphine e en 1964 participou na exposición dedicada á medalla de España no Museo da Monnaie de Paris.
Gravador Xeral de Moedas de Francia
O 1 de abril de 1974, Rousseau foi nomeado Gravador Xeral de Moedas de Francia por Valery Giscard D'Estaing, que daquela era Ministro de Economía e Facenda, e adoptou o característico deseño dun golfiño como marca privada de gravador. Durante o exercicio do seu cargo na Monnaie de Paris creou diversas moedas francesas, entre elas a dun franco De Gaulle, a de 10 francos Gambetta, a de 2 francos Jean Moulin, e tamén unha moeda de 100 francos para o Principado de Mónaco, a nome de Rainiero III. Tamén foi o autor de medallas, algunhas delas dedicadas a personalidades como Marguerite Yourcenar, o xeneral De Gaulle ou Jean Moulin, e gravou tamén as espadas de académicos para o Instituto de Francia. O seu cargo implicaba tamén a dirección do obradoiro de gravado da Monnaie de Paris, e durante esas dúas décadas acompañou a máis de trinta gravadores de medallas a acadaren os seus logros artísticos.
Coa súa xubilación en 1994 cesou a súa vinculación coa Monnaie de Paris e foi sucedido por Pierre Rodier no cargo de Gravador Xeral de Moedas.
Derradeira etapa
Xa xubilado, pasou en París durante os meses de inverno, onde mantivo unha intensa vida social e cultural, e os veráns nunha casa con xardín que adquiriu na Borgoña, onde seguiu a desenvolver a súa creación artística.
Émile Rousseau recibiu varias distincións, entre elas a de Cabaleiro da Lexión de Honra en 1986, a de Oficial do Mérito Nacional en 1992 e a de Cabaleiro das Artes e das Letras.
Rousseau faleceu en París o 21 de xaneiro de 2010.
Época (astronomía)

En astronomía, época, tamén chamada época das coordenadas, e unha data precisa a que fan referencia as coordenadas celestes calculadas para as estrelas. Tendo como orixe do termo o feito de que algúns dos movementos da Terra perceptibles, tales como o xiro sobre o seu eixo (día) e o xiro ó redor do Sol (ano) e outros no tan perceptibles, coñecidos co nome de precesión e nutación, enténdese logo que as coordenadas estelares muden, aínda que de xeito moi imperceptible, cada ano. Por esta razón resulta oportuno facer referencia a un preciso instante de tempo para o seu cálculo. Uso
A época das coordenadas mais en uso nos actuais atlas celestes e nas Efemérides e o J2000. 0, que fixa como referencia o 1 de xaneiro de 2000 ás 12: 00 TT. O prefixo "J" ven a indicar que e Época Xuliana. O estándar anterior foi B1950. 0, co prefixo "B" indicando que era Época besseliana.
As épocas besselianas foron empregadas antes de 1984 e na actualidade empréganse nos cálculos astronómicos só épocas xulianas. O Catálogo Henry Draper emprega B1900. 0.
Os contornos ou fronteiras das constelacións definíronse no ano 1930 mediante liñas de ascensión recta e declinación para a época B1875. 0.
Formatos empregados
As épocas que fan referencia aos elementos orbitais dánse por regra xeral en Tempo terrestre (TT) e descríbense en diferentes formatos: Datas en gregoriano con representación en 24-horas time: 2000 Jan. 1, 12: 00 TT
Datas en formato gregoriano cunha parte fraccionaria do día: 2000 Jan. 1. 5 TT
Día xuliano co día representado de forma fraccionaria: JDT 2451545. 0
Empregando os elementos orbitais definidos polo formato da NASA/NORAD como por exemplo: 00001. 50000000
Época xeolóxica

Unha época xeolóxica é a subdivisión dun sistema ou período xeolóxico, que se utiliza para indicar a abundancia ou decadencia de especies vivas, ou as transicións de procesos xeolóxicos como a deriva continental, sedimentación de concas e oroxénese, entre outros.
Por exemplo, a Era Cenozoica divídese en dous períodos, o Paleoxeno e o Neoxeno. O Paleoxeno divídese en tres épocas, o Paleoceno, o Eoceno e o Oligoceno, e, á súa vez o período Neoxeno divídese en Mioceno, Plioceno, Plistoceno e Holoceno.
Épsilon

Épsilon é a quinta letra do alfabeto grego (ἔ ψιλόν); equivale ao /e/, vogal breve. Represéntase en minúscula como ε e en maiúscula como Ε. Adoita transcribirse como e.
O seu nome provén do da quinta letra do alfabeto fenicio hē, onde representaba o son /h/, laringal fricativa xorda, inexistente en grego: foi, pois, reutilizado para a notación dunha vocal, sons para os que os fenicios carecían de letra. Como signo numérico representaba o cinco. En maiúscula serve tamén para designar o quinto canto da Ilíada de Homero e en minúscula o quinto da Odisea.
Épsilon-caroteno

O ε-caroteno (épsilon-caroteno) é un caroteno. Pode sintetizarse a partir do 2, 7-dimetil-2, 4, 6-octatrienedial e do 2-metil-4-(2, 6, 6-trimetil-2-ciclohexen-1-il)-3-butenal.
Éster do colesterol

Os ésteres do colesterol ou colesteril ésteres (tamén colesterilésteres), son lípidos da dieta ou sintetizados no organismo formados por unha molécula de colesterol esterificada no OH do C3 por un ácido graxo. Aínda que o colesterol é unha molécula anfipática por ter o seu OH libre, os ésteres do colesterol son hidrófobos e moi pouco solubles en auga. O colesterol é insaponificable, pero os ésteres do colesterol poden ser saponificados, orixinando xabóns, xa que teñen un ácido graxo. Os ésteres do colesterol son transportados polo sangue dentro de lipoproteínas. Son hidrolizados polos encimas pancreáticos, como a colesterol esterase, para producir colesterol e ácidos graxos libres. Están asociados coa aterosclerose.
A carencia ou baixa actividade do encima lipase ácida lisosómica fai que os ésteres do colesterol e triglicéridos se acumulen nos tecidos e orixinen enfermidades de almacenamento de ésteres do colesterol. Síntese
No fígado os ésteres do colesterol obtéñense da reacción entre o acil-CoA (que leva o ácido graxo) e o colesterol, orixinándose o éster do colesterol e coencima A libre. A reacción é reversible e está catalizada por un encima transferase denominado esterol O-aciltransferase (ACAT).
No sangue a reacción para obter ésteres do colesterol realízaa un encima transferase chamado fosfatidilcolina-esterol O-aciltransferase (LCAT). O encima é activado pola apolipoproteína apoA1 presente nas lipoproteínas HDL (ou "colesterol bo"), que son as responsables do transporte do colesterol e dos seus ésteres polo sangue. A reacción é reversible.
Ética científica

Ética científica
A ética científica é a moral da ciencia que se fai respetando os principios da ética.
A ética científica está dividida en dúas áreas principais: a interna e a externa.
A ética interna é necesaria para o propio exercicio da ciencia. É constituída por normas non escritas, pero ben recoñecidas e aceptadas pola comunidade científica, que ningún científico pode violar sen correr o risco de perder o dereito a ser considerado parte desa comunidade. A ética interna da ciencia tamén inclúe descubrimentos relacionados co crédito, como a que se prohibe apropiarse do traballo de compañeiros, ou esixe recoñecer as achegas dos demais dunha regulación de investigación.
A ética exterior da ciencia é a que está relacionada aos seus efectos sobre a sociedade ou ambiente. Inclúe regras como a prevención de experimentos con seres humanos, ou obrigados a minimizar o sufrimento dos animais de laboratorio ou os danos causados a un ecosistema para estudalo.
Todo científico acepta valores, como a prohibición de matar seres humanos, ou para evitar danos ou destrución do pobo, seres vivos ou o ambiente no que viven. Non todos atenden a esas regras, por suposto: o gran número de científicos e técnicos que traballan no desenvolvemento de armas en todo o mundo comproba iso. A pesar da súa importancia, a ética científica non é inviolable. Terminoloxía
A ética científica ten moitos significados moi parecidos entre sí como estes que se dan: A ética científica é un corpo de normas e restriccións, pero quen as exercen son os científicos.
A ética científica é a maneira en como debemos comportarnos e responder ante os descubrimentos, adiantos e proposicións científicas que cambian nosos boquexos de pensamentos, paradigmas e temores.
A ética científica é a aplicación da ciencia pero que sempre respeta os principios éticos, sen lucrar o benestar dos demais.
Ética cristiá

A ética cristiá é unha rama da teoloxía cristiá que define o comportamento virtuoso e comportamento impropio dunha perspectiva cristiá. O estudo teolóxico sistemático da ética cristiá é chamada Teoloxía moral.
Virtudes cristiás son moitas veces divididos en catro virtudes cardinais e tres virtudes teoloxicas. A ética cristiá inclúe preguntas sobre como os ricos deben actuar en relación aos pobres, como as mulleres deben ser tratadas e moralidade da guerra. Eticistas cristiáns, como outros especialistas en ética, abordar a ética de diferentes cadros e perspectivas. O foco da ética da virtude tamén se fixo popular nas últimas décadas, en gran parte debido ao traballo de Alasdair MacIntyre e Stanley Hauerwas.