proxectonos/corpus_dominio_cientifico huggingface dataset:
Hipótese do hidróxeno

A hipótese do hidróxeno é un modelo proposto por William Martin e Miklós Müller en 1998 que describe unha posible maneira pola cal se orixinou unha mitocondria dentro da primeira célula eucariota no marco da teoría endosimbiótica.
Segundo a hipótese do hidróxeno, a primeira célula eucariota non apareceu como consecuencia de que unha primitiva célula hóspede inxerise unha bacteria primitiva e que esta, ao non ser dixerida, se convertese finalmente nunha mitocondria tal como a teoría endosimbiótica actual sostén. En lugar disto, suxire que o hóspede, unha arquea metanóxena que utilizaba hidróxeno e dióxido de carbono, producindo metano, e unha bacteria anaerobia facultativa (a futura mitocondria que produce hidróxeno e dióxido de carbono como subprodutos da respiración anaerobia), comezaron unha relación simbiótica baseada na dependencia do hidróxeno producido polo hóspede (simbiose anaerobia).
A idea orixinouse cando Martin asistiu a unha charla de Müller sobre os hidroxenosomas. Os hidroxenosomas son orgánulos que funcionan como se fosen mitocondrias anaerobias que producen ATP e grandes cantidades de hidróxeno e dióxido de carbono. Unha das diapositivas que presentou Müller mostraba un grupo de metanóxenos arredor dun hidroxenosoma dentro dunha célula eucariota á cal invadiran.
Esta hipótese, se é correcta, implica que os eucariotas son quimeras con ascendencia arqueana e bacteriana. Ademais, implica que os eucariontes apareceron despois de que se desenvolveran os procariontes. Isto contrasta coas teorías actuais que asumen que Archaea e Eukarya se separaron antes de que aparecesen os grupos modernos de arqueas. A hipótese do hidróxeno mantén ademais que non existiron nunca eucariontes primitivos que carecesen de mitocondrias, en contraste con outras teorías actuais, que consideran a existencia de tales células.
Hipótese do impacto no Younger Dryas

A hipótese do cometa Clovis ou hipótese do impacto no Younger Dryas afirma que un obxecto extraterrestre estoupou sobre América do Norte en 12, 9 ka, iniciando o evento de frío chamado locamente de Younger Dryas, e causou a extinción da megafauna norteamericana e o fin da cultura arqueolóxica de Clovis. Posíbeis lugares do impacto
A localización do impacto ou explosión proposta permanece incerta, pero a suposta evidencia para a precipitación vén de varios lugares norteamericanos, incluíndo Groenlandia e os actuais Estados Unidos, e un lugar en Bélxica. Probas físicas e escepticismo
As probas físicas interpretadas como sinaturas dun evento de impacto pódense separar en dous grupos. O primeiro grupo consiste en mostrar altas concentracións de radioactividade, iridio e fulerenos enriquecidos en ³He. O segundo grupo consiste en evidencias de esferas e alongados de carbono, esférulas e grans magnéticos, subprodutos de incendios forestais catastróficos e nanodiamantes. As investigacións recentes suxeriron que as evidencias dos nanodiamantes, que se forman baixo condicións de alta presión e temperatura, poderían estar vinculadas a un impacto extraterrestre. Este tipo de diamantes microscópicos atopáronse en capas de sedimentos datadas arredor de 12, 9 ka, coincidindo co inicio do Younger Dryas, o que reforza a hipótese do impacto. Con todo, aínda existen importantes debates na comunidade científica respecto á interpretación destas evidencias, e a falta dun cráter de impacto ben definido fai que moitos investigadores se manteñan escépticos sobre esta hipótese. Outros científicos propoñen que os cambios climáticos e a extinción da megafauna poderían deberse a outros factores, como alteracións nas correntes oceánicas ou actividade volcánica, aínda que non se descarta unha combinación de varios eventos catastróficos.
Hipótese do período crítico

En lingüística cognitiva, a hipótese do período crítico postula que no desenvolvemento infantil existe un período durante o que a linguaxe pode ser adquirida máis doadamente que en calquera outro momento.
Segundo o lingüista e psicólogo Eric Lenneberg, o período crítico dura até a puberdade (arredor dos 12 ou 13 anos) e débese ao propio desenvolvemento biolóxico. Lenneberg suxire que a aprendizaxe da linguaxe pode ser máis difícil logo da puberdade porque o cerebro perde a capacidade de adaptación. Isto débese a que as funcións lingüísticas do cerebro xa se estableceron nunha parte específica do cerebro, ou sexa, porque xa se produciu a lateralización.
As súas ideas foron recollidas por Noam Chomsky e están na base das teorías innatistas de adquisición da linguaxe.
Hipótese do tetranucleótido

A hipótese do tetranucleótido de Phoebus Levene foi unha hipótese inicial sobre a estrutura do ADN. Propoñía que o ADN estaba composto de secuencias repetidas dos catro nucleótidos. Isto orixinaba que o ADN tivese unha secuencia monótona, coa mesma secuencia de catro nucleótidos repetida unha e outra vez, o que facía imposible que o ADN puidese almacenar información xenética. Naquela época a maioría dos científicos pensaban que o ADN tiña unha función estrutural nos cromosomas e que era o compoñente proteico dos cromosomas o que era a base da herdanza. A hipótese foi moi influínte durante tres décadas a principios do século XX e seguiu sendo elaborada por Levene polo menos ata a década de 1930. O diagrama da dereita ilustra as ideas de Levene e Tipson sobre a cuestión. En 1940, cando morreu Levene, Bass escribiu na súa necrolóxica o seguinte: Como resultado do traballo de Levene temos un concepto exacto das estruturas destas enormes moléculas, probablemente os materiais biolóxicos máis complexos cuxa imaxe arquitectónica fora reconstruída.
A hipótese implicaba que as catro bases dos nucleótidos estaban presentes en igual cantidade no ADN e as pequenas variacións nos valores experimentais considerábase que eran o resultado de erros experimentais.
Porén, Erwin Chargaff demostrou que as frecuencias dos catro nucleótidos (A, G, C, T) non eran iguais, e as variacións atopáronse consistentemente en diferentes estudos. Tamén eran distintas en distintas especies. Concretamente, segundo as regras de Chargaff as relacións correctas son G
C ≠ A
T. As igualdades G
C e A
T suxerían que estas bases estaban emparelladas, este emparellamento era a base da estrutura do ADN que hoxe sabemos que é correcta e é resultado de que as febras do ADN son complementarias en bases. Inversamente, as desigualdades G ≠ A, G ≠ T, C ≠ A, C ≠ T significan que o ADN non podía ser unha repetición sistemática da mesma unidade fundamental de tetranucleótido, como requiría a hipótese do tetranucleótido. Así, non había ningunha razón para que a secuencia non puidese almacenar información. Os experimentos de Avery, MacLeod e McCarty (ao que inicialmente se lle puxeron moitas obxeccións debido á influencia da hipótese do tetranucleótido) e de Hershey e Chase demostraron definitivamente que o ADN portaba a información xenética.
En anos posteriores algunhas autoridades consideraron que a hipótese do tetranucleótido fora prexudicial para o desenvolvemento da bioloxía molecular. Bentley Glass, por exemplo, chamouna "catástrofe científica". Máis recentemente, Hargittai considerouna de maneira máis positiva, e Frixione e Ruíz-Zamarripa escribiron sobre ela o seguinte: O traballo [de Levene] culminou no informe de Levene e Tipson de 1935 que mostraba con exactitude por primeira vez a verdadeira estrutura molecular do ADN, así como unha representación case correcta da estrutura do ARN. Este logro merece a distinción deste artigo como un clásico da literatura da bioloxía molecular.
Hiraku Nakajima

Hiraku Nakajima, nado en Tokyo o 30 de novembro de 1962, é un matemático xaponés e profesor do Instituto Kavli para a Física e as Matemáticas do Universo na Universidade de Tokyo. É presidente da Unión Matemática Internacional para o período 2023-2026.
Obtivo o seu doutoramento na Universidade de Tokyo en 1991. En 2002 foi relator plenario no Congreso Internacional de Matemáticos en Pequín. Gañou o Premio Cole de 2003 en álxebra polo seu traballo sobre teoría da representación e xeometría. Demostrou a conxectura de Nekrasov.
Hiriberri

Hiriberri (en castelán: Villanueva de Aézcoa, e oficialmente Hiriberri/Villanueva de Aezkoa) é un concello de Navarra, situado no meiriñado de Sangüesa, na bisbarra de Auñamendi e a 54 km da capital da comunidade, Pamplona. A súa poboación en 2014 foi de 113 habitantes (INE), o seu termo municipal ten unha superficie de 21, 64 km² e a súa densidade de poboación é de 5, 22 hab/km². Topónimo
A primeira mención escrita desta poboación é de 1366. Aparece no Libro de Fuegos de Navarra co nome Ireberri. En 1427 aparece co seu nome romance, Villanueva. Ámbolos nomes teñen un significado equivalente en éuscaro e castelán. Os nomes do tipo Villanueva, ou o seu equivalente Hiriberri adoitan designar vilas novas creadas por mor de repoboacións ou reagrupamentos de poboación. Curiosamente, a Villanueva situada no Val de Aezkoa, malia o seu nome, é unha das localidades máis antigas deste val. Historicamente recibiu o nome oficial de Villanueva, recibindo o apelativo de Aezcoa só de forma coloquial para distinguilo doutras localidades homónimas.
O 31 de xaneiro de 1989 aprobouse a denominación oficial bilingüe de Hiriberri / Villanueva de Aezkoa. Hiriberri é a forma en éuscaro normativo do dialectal ireberri. Xeografía
Forma parte do Val de Aezkoa e atópase na ladeira suroccidental da Serra de Abodi, ó pé do monte Berrendi.
O termo municipal descende nunha liña NO-SE, dende a devandita seerra, cara ó val formado polo río Irati, un dos máis caudalosos de Navarra.
As extensións de fragas son considerables, sendo faias e carballos as especies máis abondosas e destacadas. Demografía
Hiroko Takenishi

Hiroko Takenishi (en xaponés: 竹西 寛子), nada en Hiroshima o 11 de abril de 1929, é unha escritora xaponesa membro da Academia Xaponesa das Artes. É unha das representantes máis destacadas da primeira xeración da literatura da bomba atómica. Traxectoria
Nada nunha familia de cervexeiros, a súa infancia estivo marcada pola segunda guerra mundial. Na súa obra, fala do bombardeo atómico de Hiroshima e Nagasaki e das súas consecuencias. Estudou literatura xaponesa na Universidade Waseda. Obra
Ōkan no ki - Nihon no koten ni omou (往還の記 - 日本の古典に思う, 1964)
Genji Monogatari-ron (源氏物語論, 1967)
Gishiki (儀式, 1969)
Hito to kiseki: 9-nin no josei ni toku (人と軌跡 9人の女性に聴く, 1970)
Mono ni oeru nichi (ものに逢える日, 1974)
Koten nikki (古典日記, 1975)
Tsuru (鶴, 1975)
Gendai no bunshō (現代の文章, 1976)
Kangensai (管絃祭, 1978)
Aisuru to iu kotoba (愛するという言葉, 1980)
Kogo ni kiku (古語に聞く, 1981)
Heitai yado (兵隊宿, 1982)
Watashi no heian bungaku (私の平安文学, 1982)
Haiku ni yomareta hana (俳句によまれた花, 1988)
Nihon no joka (日本の女歌, 1989)
Zōtō no Uta (贈答のうた, 2003) Premios
1964: Premio Toshiko Tamura por Ōkan no ki - Nihon no koten ni omou (往還の記 - 日本の古典に思う)
1973: Premio Taiko Hirabayashi por Shikishi-naishinnō, Eifuku-mon’in (式子内親王・永福門院)
1978: Chūōkōron-Shinsha por Kangensai (管絃祭)
1981: Premio Kawabata por Heitai yado (兵隊宿)
1986: Premio Mainichi por Yamagawa Tomiko (山川登美子)
2003: Premio Noma por Zōtō no Uta (贈答のうた)
Hiroshi Amano

Hiroshi Amano (天野 浩, Amano Hiroshi), nado en Hamamatsu, o 11 de setembro de 1960, é un físico, enxeñeiro e inventor xaponés especializado no eido da tecnoloxía dos semicondutores. Polo seu traballo foi galardoado co Premio Nobel de Física de 2014, xunto con Isamu Akasaki e Shuji Nakamura pola "invención de diodos emisores de luz azuis eficientes permitiron fontes de luz branca brillantes e que aforran enerxía". Publicacións escollidas
Amano, H. ; Sawaki, N. ; Akasaki, I. ; Toyoda, Y. (1986-02-03). "Metalorganic vapor phase epitaxial growth of a high quality GaN film using an AlN buffer layer". Applied Physics Letters (AIP Publishing) 48 (5): 353–355. Bibcode: 1986ApPhL. .48. .353A. ISSN 0003-6951. doi: 10. 1063/1. 96549. Amano, Hiroshi; Akasaki, Isamu; Kozawa, Takahiro; Hiramatsu, Kazumasa; Sawaki, Nobuhiko; Ikeda, Kousuke; Ishii, Yoshikazu (1988). "Electron beam effects on blue luminescence of zinc-doped GaN". Journal of Luminescence (Elsevier BV). 40-41: 121–122. Bibcode: 1988JLum. .. 40. .121A. ISSN 0022-2313. doi: 10. 1016/0022-2313(88)90117-2. Amano, Hiroshi; Kito, Masahiro; Hiramatsu, Kazumasa; Akasaki, Isamu (1989-12-20). "P-Type Conduction in Mg-Doped GaN Treated with Low-Energy Electron Beam Irradiation (LEEBI)". Japanese Journal of Applied Physics (Japan Society of Applied Physics) 28 (Part 2, No. 12): L2112–L2114. Bibcode: 1989JaJAP. .28L2112A. ISSN 0021-4922. doi: 10. 1143/jjap. 28. l2112. Murakami, Hiroshi; Asahi, Tsunemori; Amano, Hiroshi; Hiramatsu, Kazumasa; Sawaki, Nobuhiko; Akasaki, Isamu (1991). "Growth of Si-doped AlxGa1–xN on (0001) sapphire substrate by metalorganic vapor phase epitaxy". Journal of Crystal Growth (Elsevier BV) 115 (1–4): 648–651. Bibcode: 1991JCrGr. 115. .648M. ISSN 0022-0248. doi: 10. 1016/0022-0248(91)90820-u. Itoh, Kenji; Kawamoto, Takeshi; Amano, Hiroshi; Hiramatsu, Kazumasa; Akasaki, Isamu (1991-09-15). "Metalorganic Vapor Phase Epitaxial Growth and Properties of GaN/Al0. 1Ga0. 9N Layered Structures". Japanese Journal of Applied Physics (Japan Society of Applied Physics) 30 (Part 1, No. 9A): 1924–1927. Bibcode: 1991JaJAP. .30. 1924I. ISSN 0021-4922. doi: 10. 1143/jjap. 30. 1924. I. Akasaki, H. Amano, K. Itoh, N. Koide & K. Manabe, Int. Phys. Conf. Ser. 129, 851 (1992).
Akasaki, Isamu; Amano, Hiroshi; Sota, Shigetoshi; Sakai, Hiromitsu; Tanaka, Toshiyuki; Koike, Masayoshi (1995-11-01). "Stimulated Emission by Current Injection from an AlGaN/GaN/GaInN Quantum Well Device". Japanese Journal of Applied Physics (Japan Society of Applied Physics) 34 (11B): L1517. ISSN 0021-4922. doi: 10. 7567/jjap. 34. l1517.
Hispania SL

Hispania SL foi unha fábrica de lapis e material de escritorio fundada en Ferrol polo empresario ferrolán Alberto Fernández Martín que tiña tamén a empresa de redes Defer, a de bolígrafos Bolfer e a téxtil Textilfer. Historia
Alberto Fernández Martín era representante de material de escritorio e vendo as posibilidades de negocio decidiu fundar a empresa xunto con outros socios: José Andrés Vázquez, Benito Alvariño, Eusebio Pérez del Hierro, Esteban Ramil, Antonio Veiga e Luis de la Muela. Situaron a fábrica no barrio ferrolán de Ferrol Vello, preto do porto de Ferrol.
Nos seus inicios contrataron ao técnico alemán Johann Sindel, que se fixo cargo da dirección da produción e que deu nome a algúns dos seus produtos máis coñecidos. Na década de 1950 iniciaron a produción de bolígrafos. Os anos 1960 e 1970 foron de crecemento da empresa, ata a apertura do mercado español a produtos foráneos, o que supuxo a perda de mercado. A necesidade de actualizar e modernizar a empresa nunca se fixo xa que o mercado estaba a trocar preferindo outros produtos como bolígrafos de cores e portaminas.
Hispania estivo aberta ata 1981. O peche definitivo foi en 1986, cando se tomou a decisión de disolver a sociedade, foi liquidada e vendidas as instalacións. A principios de 2012 derrubouse a vella fábrica de estilo modernista, que xa estaba en ruína. Marcas
Hispania vendía os seus produtos baixo diversas marcas e formatos. O seu logo eran dúas figuras humanas coas mans entrelazadas: Hispania
Johann Sindel
Mercantil
Competidor
Plumas de aceiro
Peites de caucho
Hispanoamérica

Hispanoamérica ou América Hispana é unha rexión cultural integrada polas nacións americanas de fala castelá. Porto Rico, pertence aos Estados Unidos como estado asociado, é considerado parte de Hispanoamérica.
Hispasat

HISPASAT é un operador de servizos por satélite español con sede en Madrid que ofrece servizos de telecomunicacións en América (norte, centro e sur), Europa e Norte de África nas posicións 30° Oeste e 61° Oeste.
HISPASAT permite distribuír máis de mil canles de televisión e radio (analóxica e dixital) a máis de trinta millóns de fogares, así como servizos de banda larga en contornas fixas e móbiles. Historia
O primeiro satélite posto en órbita foi o Hispasat 1A en setembro de 1992 a bordo dun vehículo lanzador Ariane 4, dende o Centro Espacial de Kourou na Güiana Francesa e situouse en órbita xeoestacionaria na posición 30º Oeste a 36. 000 km de altura, onde se sitúan dende entón tódolos satélites da serie Hispasat (1A, 1B, 1C, 1D e o novo 1E), centrados principalmente no mercado español e europeo.
A serie dos satélites Amazonas (61º Oeste) inaugurouse en 2004 co lanzamento do primeiro Amazonas, céntrase no mercado americano (principalmente latinoamericano). Amazonas 2, é o satélite de comunicacións de maior potencia con cobertura panamericana, lanzouse o 1 de outubro de 2009 e permitiu a HISPASAT duplicar a súa capacidade no continente. A seguinte ampliación será o Amazonas 3 en 2013. Accionistas
HISPASAT está considerada pola administración unha empresa estratéxica para o Goberno Español e o Ministerio de Defensa, parte dos seus servizos son empregados con fins militares. Constelación de satélites
TDT Universal por satélite: HISPASAT é o coordenador do proxecto Profit de I+D+i TDT Universal vía satélite, co obxectivo principal de avaliar e investigar distintas alternativas tecnolóxicas para ofrecer cobertura de TDT ao 100% da poboación en España, cunha plataforma vía satélite.
Histamenon

O histamenon (en grego: νόμισμα ἱστάμενον, nómisma istámenon; "moeda padrón") ou histamenon nomisma, foi a denominación dada á moeda bizantina de ouro co valor dun sólido ou nomisma, a partir da aparición en 960 dunha variedade máis lixeira en peso e lei, denominada tetarteron ou tetarteron nomisma. Para distinguir ambas as variedades do nomisma, o histamenon mudou a súa aparencia orixinal e adoptou unha dimensión máis ancha e máis delgada, así como unha forma cóncava ("scyphate"). Historia
Nacemento
Desde a súa introdución en 309 da man do emperador Constantino I (306-337), a moeda principal e base do sistema monetario do Imperio Bizantino fora o sólido bizantino (coñecido tamén como nomisma), que mantivera a través dos séculos un peso invariable de 4, 55 gramos e unha pureza do metal de 24 quilates. A situación mudou en tempos de Nicéforo II (963-969), cando se introduciu no sistema unha variedade do nomisma, denominada tetarteron ("un cuarto") que era dous quilates máis pobre que o nomisma orixinario.
Inicialmente, ambas as moedas eran dificilmente distinguibles, dada a proximidade do seu peso. Durante o final do reinado de Basilio II (976-1025), o tetarteron empezou a baterse sobre discos máis grosos e máis pequenos, en tanto que o histamenon se volveu máis delgado e máis ancho. Ademais desa clara diferenza visual, en tempos de Constantino VIII (1025-1028) engadíronse tamén variacións na súa iconografía. A mediados do século XI, o tetarteron medía 18 mm de diámetro e tiña un peso estándar de 3, 98 gramos, e o histamenon (con 3 quilates máis) tiña un diámetro de 25 mm en diámetro (contra os 20 mm do sólido) e adquirira unha forma lixeiramente cóncava.
Desvalorización e fin
Con todo, a partir do reinado de Miguel IV (1034-1041), que anteriormente fora prestamista, o seu contido de ouro empezou para ser cada vez menor e padeceu sucesivas desvalorizacións. Despois dun período de relativa estabilidade entre 1055 e 1070, o contido de ouro diminuíu drasticamente nas décadas de 1070 e de 1080, ata acabar por desaparecer durante os primeiros anos do reinado de Aleixo I Comneno (1081-1118), quen en 1092 fixo unha reforma profunda do sistema monetario bizantino, eliminando tanto o histamenon como o tetarteron (nesa época xa de electro), substituídos ambos por unha nova moeda de ouro: o hyperpyron.
A partir de entón e durante a vixencia do sistema monetario dos Comneno (séculos XII e XIII), o termo histamenon (ou na variante stamenon, στάμενον) pasou a asociarse con calquera moeda de forma cóncava ("scyphate"), tanto de billón como mesmo de cobre, emitida polo Imperio Bizantino.
Histerectomía

Unha histerectomía é a extirpación cirúrxica, total ou parcial, do útero. Etimoloxía
O termo está formado polos elementos hister- e -ectomía, tirados da voz do grego antigo ὑστέρα hystéra "útero", e do latín científico -ectomia, derivado do grego antigo ἐκτομή ektomḗ "amputación " e do latín científico -ia "-ía", respectivamente. Xeneralidades
A histerectomía é a resección cirúrxica do útero (ou matriz) dunha muller. Pode incluír a extirpación completa do corpo, o fondo e o colo uterino, aínda que se pode deixar o colo nalgúns casos. A perda do útero provoca unha futura imposibilidade absoluta de aniñar o ovocito ou ovo fecundado, o que impide o desenvolvemento do embrión e, posteriormente, do feto. Existe un procedemento cirúrxico que pode recuperar a fertilidade, pero o acceso a el é complicado: o transplante uterino.
Aínda perdéndose o útero poden chegar a subsistir os ovarios, o cal fai posíbel a fecundación asistida de óvulos e o aniñamento no útero doutra muller. En países como o Canadá, México, Israel, a India, Rusia, Nova Zelandia ou Suráfrica, así como nalgúns estados dos Estados Unidos, é legal. [Cómpre referencia]
Esta intervención tamén se realiza como parte dunha cirurxía de reasignación xenital en homes trans. Indicacións clínicas
Polo xeral esta cirurxía lévase a cabo en pacientes de máis de trinta anos. Enfermidades que poden requirir unha histerectomía: [Cómpre referencia] Endometriose grave (que non mellorara con outros tratamentos)
Hemorraxias ou desgarros durante o parto
Cancro de útero, ovarios ou trompas
Placenta percreta
Embarazo molar
Abortos mal practicados
Pólipos uterinos
Fibromas uterinos
Sangrado intenso
Prolapso uterino, (que non mellorara con outros tratamentos, ou cando a persoa non desexa ter fillos) Procedemento cirúrxico
Existen tres técnicas de histerectomía: Histerectomía abdominal: realízase a través dunha incisión media infraumbilical no abdome, por onde se retira o útero.
Histerectomía vaxinal: realízase cunha operación a través da vaxina, por onde se retira o útero.
Histerectomía laparoscópica: realízase a través dunha operación cirúrxica chamada laparoscopia, mediante pequenos orificios no abdome duns 5 a 10 mm. Posteriormente retírase ben pola vaxina ou, por partes, a través dos mesmos orificios creados no abdome. Procedementos alternativos
Son outros tipos de tratamentos que en determinadas situacións poden evitar unha histerectomía: [Cómpre referencia] Embolización das arterias uterinas
Extirpación do endometrio
Uso de pílulas anticonceptivas
Uso de analxésicos
Uso dun dispositivo intrauterino (DIU) que segregue a hormona proxestáxena
Laparoscopia pelviana
Histeria feminina

A histeria feminina era unha enfermidade diagnosticada na medicina occidental até mediados do século XIX. Na era vitoriana foi o diagnóstico habitual dun amplo abano de síntomas, que incluían desfalecementos, insomnio, retención de fluídos, cargación abdominal, espasmos musculares, respiración entrecortada, irritabilidade, perda de apetito e «tendencia a causar problemas». As pacientes diagnosticadas con histeria feminina debían recibir un tratamento coñecido como «masaxe pelviana», estimulación manual dos xenitais da muller polo doutor até chegar ao orgasmo que, no contexto da época, era coñecidos como «paroxismo histérico», ao considerar o desexo sexual reprimido das mulleres unha enfermidade. Outra forma habitual de tratala era o lavado vaxinal.
Histeroideos

Os histeroideos (Histeroidea) son unha superfamilia de escaravellos da infraorde Staphyliniformia. Características
As características comúns dos histeroideos son unha crista posterior accesoria (dispositivo para o peche) detrás da marxe traseira e a presenza dun bucle medial e unha bisagra apical na á. Élitros truncados, 1 ou 2 segmentos abdominais visibles, 8º segmento abdominal completamente invaxinado no 7º segmento. Antenas con 8 (raramente 7) segmentos que preceden a unha maza formada por segmentos fusionados. Superficie ventral do corpo glabra (sen pelos). Sistemática
Algúns autores tratan os Histeroidea como unha soa familia dentro da superfamilia Hydrophiloidea (Hydrophiloidea sensu lato), xa que parece ser que forman un clado. Actualmente recoñécense tres familias con representantes vivos no grupo: Histeridae (3900+ especies)
Sphaeritidae (7 especies)
Synteliidae (9 especies)
Os fósiles máis antigos coñecidos da familia son Cretohister e Antigracilus do Cretáceo temperán (Aptiano) da formación Yixian da China, que están máis estreitamente relacionados cos Histeridae que coas outras dúas familias.
Histetoloxía

A histetoloxía é unha figura retórica. Consite nun hipérbato que anticipa o que loxicamente debería estar posposto.
É unha figura estilística do compoñente morfosintáctico, e actúa por orde.
Histiocitose

Histiocitosis é o termo empregado para definir un grupo de doenzas caracterizadas pola proliferación de células do sistema mononuclear fagocítico, isto é, as células dendríticas ou células de Langerhans, os monocitos e os macrófagos. Ditas células atópanse sobre todo na epiderme da pel, nos bronquios dos pulmóns, no timo e nos ganglios linfáticos. Clasificación
Segundo a célula que máis predominantemente se atopa afecta, pódense clasificar as histiocitoses en: Células de Langerhans: Histiocitose de células de Langerhans.
Células interdixitantes dendríticas: Sarcoma histiocítico.
Macrófagos: Síndrome hemofagocítico ou linfohistiocitose hemofagocítica.
Monocitos: Leucemia monocítica aguda, histiocitose maligna.
Histoire naturelle des poissons

A Histoire naturelle des poissons (Historia natural dos peixes) é unha monumental obra en 22 volumes publicada entre 1828 e 1849 por Georges Cuvier (1769-1832) e o seu alumno e futuro sucesor Achille Valenciennes (1794-1865).
Georges Cuvier estaba interesaado na consolidación do saber ictiolóxico. Fixo entón unha síntese de todas as informacións da disciplina da súa época. O manuscrito relaciona 4514 especies de peixes, delas 2311 novas, o que o fai aínda hoxe un dos tratados de ictioloxía máis ambicioso. A maioría das especies descritas foron feitas despois da morte de Cuvier, por Valenciennes. Esta obra responde non só aos rescursos dispoñíbeis no Museo Nacional de Historia Natural de Francia, que Cuvier dirixía, senón tamén dunha inmensa rede de correspondentes a través de todo o mundo que lle permitiron obter espécimes e de recoller observacións. Un gran número de viaxeiros e de misións de exploracións científicas permitiron arrequecer as coleccións.
As descricións son frecuentemente xustas e bien conducidas, o mesmo que as ilustracións. Ás veces a diagnose de certas especies responde a individuos mal conservados ou dun só sexo. A pesar destes defectos, o traballo converteuse na obra de referencia para numerosas xeracións de ictiólogos.
Auguste Duméril (1812-1870) completou a obra de Cuvier publicando unha Histoire naturelle des poissons en dez volumes que apareceron entre 1865 e 1870. Duméril describe nela especialmente as especies non tratadas por Cuvier e Valenciennes, como os tiburóns.
Histoloxía

A histoloxía é a disciplina que estuda todo o referente aos tecidos orgánicos: a súa estrutura microscópica, o seu desenvolvemento e as súas funcións. A histoloxía é parte da anatomía e identifícase en gran medida co que se chamou ás veces anatomía microscópica.
A existencia de tecidos só se recoñece sen discusión en dous grupos de organismos; a saber, as plantas vasculares (parte do reino Plantae) e os metazoos (parte do reino Animalia). Esta é a razón pola que se pode afirmar que existen dúas disciplinas separadas ás que se chama histoloxía animal e histoloxía vexetal, cada unha con contidos e técnicas diferenciados. Histoloxía animal
Tipos de tecidos: Tecido epitelial
Epitelio de revestimento
Epitelio glandular
Tecido conxuntivo
Tecido adiposo
Tecido unilocular
Tecido plurilocular ou multilocular
Tecido cartilaxinoso
Tecido óseo
Sangue
Tecido hematopoético
Tecido muscular
Tecido muscular estriado esquelético
Tecido muscular estriado cardíaco
Tecido muscular liso
Tecido nervioso Histoloxía Vexetal
En histoloxía vexetal considéranse dous tipos de tecidos: Tecidos simples, formados por un só tipo celular (parénquima e clorénquima).
Tecidos compostos, compostos por varios tipos de células (xilema, floema, epiderme, .. .)
Dependendo da súa función, clasifícanse os tecidos en: Tecido meristemático: división celular.
Parénquima: fotosíntese e almacenamiento.
Colénquima e esclerénquima: de sostén.
Xilema, floema: condución.
Epiderme, periderme: protección.
Glándulas, pelos etc. : tecidos secretores.
Historia Tolteca-Chichimeca

A Historia Tolteca-Chichimeca é un manuscrito en lingua náhuatl do século XVI, que trata sobre a historia de Cuauhtinchan. É posterior a Hernán Cortés, e conta a historia e orixe mítica das tribos "nahuatlaca", escrito polo pobo de Cuauhtinchan (de ascendencia chichimeca) para manter o seu dereito ás súas terras, baixo as autoridades coloniais. Escribiron a súa historia até o 1544, utilizando unha mestura de estilos europeo e prehispánico. Na imaxe, Chicomoztoc - o lugar das sete covas. Actualmente atópase na Bibliothèque nationale de París. Descrición
O texto describe a historia dos toltecas e dos chichimecas desde antes da migración chichimeca até o val do Anáhuac en 1544, así como as historias dos toltecas e a súa influencia na rexión. Está escrito en náhuatl e inclúe tanto imaxes como texto.
O códice axuda a entender a visión que tiñan os pobos indíxenas da época sobre a súa propia historia, así como as relacións entre os diferentes grupos étnicos do centro de México.
Cabe destacar que, como outros códices da época, a "Historia Tolteca-Chichimeca" é unha combinación de tradición oral, historia e mitoloxía. A interpretación dos símbolos e imaxes require un coñecemento profundo da cultura e da linguaxe náhuatl.
Foi escrito en papel europeo entre 1547 e 1560. En 1976 Kirchhoff, Lina Odena Güemes e Luis Reyes García publicaron unha lista completa de fotografías do libro, acompañadas de tradución e interpretación.
Autoría
A 'Historia. .. ' é anónima. Non foi escrito por Fernando de Alva Ixtlilxóchitl, quen escribiu o códice de título similar Historia de la nación chichimeca, que tamén mostra rituais e instrumentos musicais indíxenas, como o chililitli mencionado neste fragmento:
Historia ano a ano

Eras xeolóxicas
Inclúense neste apartado as eras de formación do noso planeta; as datas aquí espostas son de carácter orientativo. Millóns de anos
4. 600-M 3. 800-M 2. 500-M 560-M 510-M 438-M 408-M 360-M 286-M 248-M 213-M 144-M 65-M
Miles de anos
56. 500-m 35. 400-m 24. 000-m 5. 200-m 1. 600-m 10-m
V milenio a. C. IV milenio a. C.
Historia da estética

A historia da estética é unha disciplina das ciencias sociais que estuda a evolución das ideas estéticas ó longo do tempo. A estética é unha póla da filosofía que se encarga de estudar o xeito en que razoamento do ser humano interpreta os estímulos sensoriais que recibe do mundo circundante. Poderíase dicir, que así como a lóxica estuda o coñecemento racional, a estética é a ciencia que estuda o coñecemento sensible, o que adquirimos a través dos sentidos. Entre os diversos obxectos de estudo da estética figuran a beleza ou os xuízos de gusto, así como os diversos xeitos de intepretalos por parte do ser humano. Polo tanto, a estética está intimamente ligada coa arte, analizando os diversos estilos e períodos artísticos segundo os diversos compoñentes estéticos que neles se atopan. A miúdo denomímase a estética como unha «filosofía da arte».
O termo estética provén do grego αἴσθησις (aísthêsis), «sensación». Foi introducido polo filósofo alemán Alexander Gottlieb Baumgarten na súa obra Reflexións filosóficas sobre a poesía (1735), e máis tarde na súa Aesthetica (1750). Desta forma, a Historia da estética propiamente dita comezaría con Baumgarten no século XVIII, sobre todo coa sistematización desta disciplina realizada por Immanuel Kant. Malia isto, o concepto é extrapolable ós estudos sobre o tema efectuados polos filósofos anteriores, especialmente dende a Grecia clásica. Cómpre sinalar, por exemplo, que os antigos gregos tiñan unha palabra equiparable ó actual concepto de estética, que era Φιλοκαλία (filocalía), «amor á beleza». Poderíase dicir que en Grecia naceu a estética como concepto, mentres que con Baumgarten converteuse nunha ciencia filosófica.
A estética é unha reflexión filosófica que se fai sobre obxectos artísticos e naturais, e que produce un «xuízo estético». A percepción sensorial, unha vez analizada pola intelixencia humana, produce ideas, que son abstraccións da mente, e que poden ser obxectivas ou subxectivas. As ideas provocan xuízos relacionando elementos sensoriais, e á súa vez, a relación de xuízos é raxonamento. O obxectivo da estética é analizar os razoamentos producidos por estas relacións de xuízos. As ideas evolucionan co tempo, adaptándose ás correntes culturais de cada época. Esta evolución será polo tanto o obxecto de estudo da Historia da estética.
Historia da lingua

Historia da lingua pode referirse a: a lingüística histórica, o estudo da evolución diacrónica dos idiomas;
a gramática histórica, , o estudo do cambio lingüístico aplicado a unha lingua concreta;
Historia da medicina

A historia da medicina é a póla da historia dedicada ó estudo dos coñecementos e prácticas médicas ó longo do tempo.
Desde as súas orixes, o ser humano tratou de explicar a realidade e os acontecementos transcendentais que nela teñen lugar como a vida, a morte ou a doenza.
As primeiras civilizacións e culturas humanas basearon a súa práctica médica en dous alicerces aparentemente opostos: un empirismo primitivo e de carácter pragmático (aplicado fundamentalmente ó uso de herbas ou remedios obtidos da natureza) e unha medicina máxico-relixiosa, que recorreu ós deuses para tentar comprender o inexplicable.
Con Alcmeón de Crotona, no ano 500 a. C. , deuse inicio a unha etapa baseada na tekhné (‘técnica’), definida pola convicción de que a doenza se orixinaba por unha serie de fenómenos naturais susceptibles de ser modificados ou revertidos.
Ese foi o xerme da medicina moderno, aínda que ó longo dos seguintes dous milenios xurdirán outras moitas correntes (mecanicismo, vitalismo. .. ) e incorporaranse modelos médicos procedentes doutras culturas cunha longa tradición médica, como a chinesa.
A finais do século XIX, os médicos franceses Auguste Bérard e Adolphe Marie Gubler resumían o papel da medicina até ese momento: «Curar poucas veces, aliviar a miúdo, consolar sempre».
A medicina do século XX, impulsada polo desenvolvemento científico e técnico, foise consolidando como unha disciplina máis resolutiva, aínda que sen deixar de ser o froito sinérxico das prácticas médicas experimentadas até ese momento: a medicina científica, baseada na evidencia, apóiase nun paradigma fundamentalmente bioloxicista, pero admite e propón un modelo de saúde-doenza determinado por factores biolóxicos, psicolóxicos e socioculturais.
Historia da penicilina

Alexander Fleming foi o primeiro en suxerir que o mofo Penicillium debería ter unha susbtancia antibacteriana e o primeiro en illar a súa substancia activa, á que denominou penicilina, pero non foi o primeiro en aproveitarse das súas propiedades.
Historia da pintura en Exipto

No antigo Exipto desenvolveuse unha pintura mural cuxos temas foron esencialmente narrativos, con representacións de cerimonias e feitos destacados. Xunto a estes temas aparecen representacións da vida privada ou dos animais e vexetais.
Os exipcios pintaban os baixorrelevos, os cales, pola súa escasa profundidade, propician a identificación de ambos tipos de arte. A partir da III dinastía a pintura sobre as paredes das tumbas substitúe ó baixorrelevo, do cal adopta as principais convencións.
A pintura, como todo a arte do antigo Exipto estaba sometida a uns canons ou regras moi estritas, entre as cales destacan as seguintes: A frontalidade ou representación das figuras dispoñendo a cabeza e as pernas de perfil pero cos ombreiros e o torso de fronte, cousa que proporciona ás figuras unha pose característica. A frontalidade estaba reservada á figura humana ou dos Deuses e, frecuentemente só ós personaxes máis notables.
A altura das figuras tiña unha relación directa coa súa importancia relativa, así temos que o Faraón é alto nas escenas familiares, onde as súas mulleres, os nenos e os escravos son pequenos; á súa vez, o Faraón é pequeno en presenza dos Deuses, os cales son grandes ou incluso xigantescos.
Outras convencións da pintura do Antigo Exipto son:
A figura humana está orientada xeralmente cara á dereita.
A cor da pel dos homes era ocre, mentres que nas mulleres era amarela. O ouro ou a súa cor eran o símbolo do Sol. Non se facían gradacións de cor nin medios tons.
A técnica pictórica dos exipcios era un antecedente da pintura ó fresco ou témpera, xa que aglutinaban pigmentos naturais, extraídos de diferentes terras de cor, con clara de ovo e disolvíano todo en auga para aplicalo sobre as paredes revestidas cun enfuscado seco de xeso.
Durante o Imperio Antigo de Exipto non é posible disociar o baixorrelevo da pintura xa que comparten os mesmos temas con idénticos propósitos: imitar a vida cotiá e a natureza para que ambas poidan ser recreadas na outra vida.
Nas tumbas, os temas representados son esencialmente materialistas: a preparación dos alimentos, do pan ou da cervexa, escenas agrícolas, escenas de caza e pesca etc. ; posteriormente, engádense outros como a construción de barcos, a fabricación de xoias, estatuas, tecidos etc.
Nos temas cerimoniais e representativos, ou na figura do defunto impera o canon da frontalidade, pero nos temas de animais, como nos famosos gansos de Meidium, dáse unha gran soltura técnica. Os conxuntos de pintura máis destacados do Imperio Antigo son: Na Mastaba de Ti (V dinastía, cara ó 2450 a. C. ) hai diversos baixorrelevos pintados con escenas de traballos agrícolas, entre eles o home cunha burra e o seu burriño que porta un feixe ou a escena do paso por un vao dun escravo que leva, sobre os seus ombreiros, un tenreiro; nunha evidencia do excelente realismo da pintura de animais, o tenreiro move a súa cabeza para chamar á súa nai que vai detrás. Ó lado: friso na cámara dedicada ó culto da tumba da princesa Itet. IV dinastía, cara ó 2700 a. C.
Na parte superior, escena de caza de aves coas seis "ocas de Meidium".
Na parte inferior, escena de traballos agrícolas.
Historia das cidades

A historia das cidades é un campo da historia que intenta examinar o proceso de urbanización e a natureza histórica das cidades. Ten un enfoque multidisciplinar, cruzando os campos da arqueoloxía, da historia arquitectónica, da socioloxía urbana, da xeografía urbana e baséase en particular na historia local.
Son numerosas as definicións que se formularon sobre a cidade ao longo da historia, dependendo do elemento constitutivo sobre o que se fixase a atención. Uns autores destacaron o elemento material (a pavimentación, o peche amurallado, os equipamentos), mentres que outros atenderon ás relacións sociais ou a visións utópico-filosóficas do fenómeno urbano.
Con carácter xeral, os estudosos viñeron distinguindo as cidades segundo dous criterios: as épocas nas que se consolidaron (criterio histórico) e o tipo de cultura en que estas se desenvolveron (criterio antropolóxico). Dende estas perspectivas adóitase distinguir entre a cidade antiga, a cidade medieval, a cidade barroca ou, a cidade precolombiana, a cidade islámica, a cidade anglosaxoa, a cidade mediterránea. ..
Historia das mulleres

A historia das mulleres é un enfoque histórico crítico coa historia tradicional e vinculado ao xurdimento do movemento feminista e o feminismo académico. A historia das mulleres recupera o papel das mulleres na historia, un papel ocultado polos mecanismos que desenvolveu historicamente o patriarcadoe o fenómeno conceptualizado como criptoxinia no ano 2020. Ademais da recuperación do papel das mulleres en diversas clases sociais e momentos históricos, o enfoque de xénero da historia trata de desentrañar os mecanismos opresivos que produciron as desigualdades. Para iso utiliza o xénero como categoría de análise, tal e como propuxo a historiadora Joan Scott en 1986, co dobre obxectivo de recuperar o papel desempeñado polas mulleres ao longo da historia, e coñecer os mecanismos de poder patriarcais, estes estudos históricos abordaron, por unha banda, perspectivas estruturalistas ou propias da historia social (traballo, institucións, política tradicional, clase social, movementos políticos, parentesco, etc). Por outra, veñen desenvolvendo tamén enfoques históricos posestruturalistas máis baseados na análise de discursos e representacións, do corpo, a construción da dicotomía feminidade/masculinidade e a subxectividade ou a produción de saberes e ciencia. Novos campos emerxentes na actualidade son os estudos sobre a sexualidade (orientacións sexuais, historia queer) as prácticas de sociabilidade (amizade, lecer) ou a historia das emocións ou sentimentos. Estas áreas de investigación situaríanse dentro do que tradicionalmente se chamou historia cultural.
A historia das mulleres ou do xénero non son dúas ramas segregadas posto que o obxectivo da tarefa investigadora é común: desentrañar as razóns históricas das desigualdades e dicotomías sexo/xénero e o funcionamento do patriarcado como réxime opresivo. Como outras áreas dentro dos Estudos das mulleres ou de xénero a metodoloxía de investigación é interdisciplinar, tomando enfoques da teoría feminista, a crítica literaria, a historia cultural, a socioloxía ou a antropoloxía críticas e feminista.
No século XXI, as investigadoras analizan as mulleres en situacións ominosas do pasado, do máis afastado e tamén do recente, a construción da cidadanía e a lexitimación e igualación da filiación, o significado do asociacionismo feminino.
Historia de Bogotá

Bogotá é unha cidade fundada polo conquistador español Gonzalo Jiménez de Quesada o 6 de agosto de 1538, nomeouna Santa Fé de Bogotá segundo o nome do seu lugar de nacemento, Santa Fé na provincia de Granada. De centro indíxena a capital
Era o centro da civilización dos indíxenas Chibcha, que a chamaban Bacatá antes da conquista española e protexía unha importante poboación. Despois da independencia de Colombia e a fundación da Gran Colombia en 1819, Bogotá vólvese a súa capital. Época colonial
Dende 1200 existía a Confederación Muisca, o pobo indíxena máis importante da familia chibcha, da que o Zipa de Bacatá era o líder meridional. Asentábanse na sabana bogotana (Val dos Alcázares) en aldeas agrícolas cuxa capital era a antedita Bacatá (en Funza, 10 km ao noroeste da cidade actual; Chía, 15 km ao norte, era o centro cerimonial).
En 1538, trala conquista do territorio, o español Gonzalo Jiménez de Quesada funda no lugar da residencia de verán do Zipa, no somonte da Cordilleira Oriental dos Andes, unha poboación que chama Nuestra Señora de la Esperanza que un ano máis tarde, na fundación xurídica da cidade, renoméase coma Santafé ou Santa Fe. Eran unha ducia de cabanas cunha igrexa (seica no lugar da actual praza Chorro de Quevedo (vello Teusaquillo); ou ben na Praza da Herba, hoxe parque Santander). Dende entón convivirían por tres séculos a poboación de indios Bacatá e a fundación colonial de Santafé.
En 1550 créase a Audiencia del Nuevo Reino de Granada da que Santafé é elixida capital. En 1553 a Praza Maior móvese cara ao sur, á situación actual (Praza Bolívar) e comeza no lado leste a construción da Catedral, e o Cabido e a Real Audiencia nos outros laterais. A trama urbana é a usual do urbanismo colonial español: cuadras de cen por cen metros formadas por rúas leste-oeste de sete metros e carreiras norte-sur de dez. A rúa que comunicaba a nova Praza Maior coa primitiva era a Calle Real (hoxe Carreira Sétima) arteria principal da cidade.
Deseguido o crecemento foi rápido. As ordes relixiosas (franciscanos, dominicos) constrúen os seus conventos e igrexas. Despois, da súa man, as universidades. A sona da urbe como centro da cultura e as artes comezaba a asentarse. Vicerreinado
En 1739 créase o vicerreinado de Nova Granada con Santafé coma capital. A cidade crece coa inmigración dende o campo de continxentes de poboación indíxena. Como últimas actuacións da colonia cabe sinalar as alamedas, a vella paralela ao eixo dominante no norte, e a nova, perpendicular a aquela e saída occidental da cidade. Independencia
O século XIX e a independencia seguen a favorecer o crecemento, primeiro coma capital da Gran Colombia de Simón Bolívar e despois da República Colombiana, da renomeada Bogotá, fundamentalmente cara ao norte na prolongación do vello eixo da Carreira Sétima. Chapinero é o primeiro suburbio a 5 km. O tranvía e o ferrocarril (1881) facilitarán no século XX ese desenvolvemento.
Historia de Busan

Busan, no desenvolvemento económico contemporáneo, atrae buques de todo os horizontes e aspira a volverse un centro financeiro rexional, é considerada polo AAPA (Asociación americana das autoridade portuarios, American Association of Port Authorities como o terceiro porto marítimo ao nivel mundial tanto pola importancia do seu tráfico coma pola súa eficacia.
Restos arqueolóxicos proban a presenza humana na rexión dende o neolítico ata a Idade de Ferro. Pero vai ser no período dos Tres Reinos (séculos II e III da nosa era) cando co nome de Geochilsanguk apareza coma un dos señoríos da confederación Jinhan (caracterizado polos seus abundantes túmulos). Na metade do século VI o reino de Silla anexiona o territorio e o nome cambia a Geochilsangun.
No 757, baixo o reinado de Gyengdeock, recibe a denominación de Dongnaesun sendo neste tempo a primeira vez que aparece na historia o nome de Dongnae co que coñeceuse a cidade ata o século XIX. É a época de Beomeosa, templo budista que á vez servía de defensa contra os piratas xaponeses.
Xa baixo a dinastía Goryeo, en 1018 e co nome de Dongnaehyeon, seica que a posición da familia feudal do señorío fortaleceuse. Entre 1120-50 eríxese unha fortaleza fronte ao expansionismo xaponés.
No tempo da dinastía Joseon, en 1395 establécense os límites administrativos da cidade e pouco despois é designada coma porto comercial (Daeil Gyoyeokjang, comezos do século XV) e permítese un asentamento comercial xaponés (recinto separado por muro ou waegwan ). Para 1470 a importancia coma porto de intercambio co Xapón fai que o papel de Dongnae en defensa e diplomacia deveña cada vez maior. E ese vai ser o elemento fundamental da historia e crecemento da cidade, a dialéctica de confrontación militar e fortes lazos comerciais co poderoso veciño do outro lado do Estreito de Corea. Só en 1876 o porto ábrese ao tráfico internacional en xeral (o primeiro do país).
Mentres a vella Dongnae arrodeada dunha muralla situábase uns quilómetros no interior ao norte da baía, os diferentes waegwan xaponeses reconstruídos despois de cada ocupación ou confrontación vanse situar na entrada da mesma, fronte a illa de Yeongdo, onde o futuro porto e centro actual de Busan desenvolveranse, .