proxectonos/corpus_dominio_cientifico huggingface dataset:
Hangar

Un hangar é un lugar utilizado para gardar aeronaves, xeralmente de grandes dimensións, e adoita situarse dentro do espazo dos aeroportos. Tamén se chama hangar, nos portaavións, ao lugar no que pernoctan e se arman os avións.
Tamén se chama hangar, nos portaavións, ó lugar no que, con semellante fin, pernoctan e se arman os avións. Este pode estar blindado, para protexerse dos ataques aéreos, ou pode prescindirse del para gañar espazo, como foi o caso dos portaavións xaponeses, sendo estes máis vulnerables ós ataques aéreos. En todo caso, é unha parte altamente funcional dos portaavións, xa que é onde se fai o mantemento das aeronaves.
As estruturas para hangares teñen que dispoñer de amplas entradas para as aeronaves, a maiores avións, maior apertura na zona aire (zona de apertura de portas). Por isto, son estruturas realizadas por especialistas, tanto dende o punto de vista estrutural, como dende o punto de vista de instalacións. Por exemplo, as portas para hangares forman un mundo á parte das portas convencionais, tendo que permitir o seu funcionamento admitindo as deformacións da estrutura.
Pódense clasificar os hangares pola distancia que se deixa para a entrada de avións, isto é, o ancho da zona aire que queda sen piares: Os hangares XXL permiten a entrada dos avións máis grandes do mundo, ademais de poder acoller nas súas instalacións maior cantidade de avións máis pequenos. En canto ó tamaño, é importante destacar que a altura de cola garda relación coa envergadura das aereonaves co que os grandes avións, ademais de precisar recintos libres de piares, requiren dunha grande altura libre. No caso dos avións máis grandes, esta altura libre pode acadar a ser de 30m.
Os hangares de mantemento adoitan dispoñer dun conxunto de pontes guindastre e/ou de plataformas telescópicas quen de percorrer toda a superficie do hangar. Estes elementos instálanse pendurándose da estrutura, transmitindo a carga á mesma.
Os hangares, ademais da estrutura de grandes luces e das grandes portas, adoitan levar complexas instalacións de protección contraincendios, acabados de superficie de chan especiais, potentes sistemas de iluminación, etc.
Hangzhou

Hangzhou (chinés tradicional e simplificado: 杭州; pinyin: Hángzhōu) é unha cidade da República Popular da China, capital da provincia de Zhejiang, situada a 180 km ao suroeste de Shanghai, á beira do río Fuchun xusto antes da súa foz (co nome de río Qiantang) na baía de Hangzhou do mar da China Oriental. Cidade historicamente importante, unha das sete antigas capitais chinesas, conta cunha poboación de 8100000 habitantes (2009; concello de 16. 847 km²).
Fundada en tempos da dinastía Qin (215 a. C. ), terminal sur do Gran Canal (609) cando foi amurallada, acadou a súa importancia como capital da dinastía dos Song Meridionais (século XII - XIII) e foi visitada por Marco Polo, xa en tempos dos mongois da dinastía Yuan, quen relatou o seu esplendor.
Hannes Alfvén

Hannes Olof Gösta Alfvén, nado en Norrköping en 1908 e finado en Djursholm en 1995, foi un astrofísico sueco. Premio Nobel de Física en 1970, compartido con Louis Neel. Traxectoria
En 1934 ensina física na Universidade de Uppsala e no Instituto Nobel de Física. Nomeado profesor de teoría electromagnética no Instituto Real de Tecnoloxía de Estocolmo 1940 e catedrático de electrónica en 1945. En 1967, despois de pasar algún tempo na Unión Soviética, instálase nos Estados Unidos, traballando nos departamentos de electrónica magnética de dúas universidades californianas.
Foi un dos fundadores da magnetohidrodinámica, descubriu as Ondas de Alfvén, ondas transversais xeradas nun plasma situado dentro dun campo magnético.
Hannover

Hannover, ás veces escrito en galego Hannóver, é unha cidade de Alemaña, capital de distrito e de rexión no estado de Baixa Saxonia. Ten 519. 619 habitantes (2008).
Desde que Xurxo I ocupa o trono de Inglaterra ata que Guillerme IV morre, Hannover comparte monarca co Reino de Inglaterra. Deixaría de ser reino independente en 1866 cando foi anexionada por Prusia.
Durante a segunda guerra mundial foi arrasada polos bombardeos aliados, logo quedaría no lado oeste e polo tanto na RFA. No ano 2000 acolleu a Exposición Universal. Economía
O grupo TUI AG ten a súa sede central nesta cidade. As dúas grandes vantaxes da rexión para competir como lugar de negocios son a súa céntrica situación dentro do mercado europeo, especialmente trala ampliación da Unión Europea (UE) en 2004, e unha destacada infraestrutura.
Hans Adolf Krebs

Hans Adolf Krebs, nado en Hildesheim, Baixa Saxonia, o 25 de agosto de 1900 e finado en Oxford o 22 de novembro de 1981, foi un médico e bioquímico alemán. É máis coñecido por ter identificado dous importantes ciclos metabólicos: o ciclo da urea e o ciclo do ácido cítrico. Este último é unha secuencia de reaccións químicas metabólicas que producen enerxía nas células e que pasou a ser coñecida como Ciclo de Krebs, polo que lle concedeu o Premio Nobel de Medicina de 1953.
Hans Christian Ørsted

Hans Christina Ørsted, nado en Rudkøbing o 14 de agosto de 1777 e finado en Copenhague o 9 de marzo de 1851, foi un físico e químico dinamarqués. O seu descubrimento do campo magnético nas proximidades dunha corrente eléctrica en 1820 é a orixe do electromagnetismo. Construíu un pezómetro para estudar a compresibilidade dos líquidos e dos sólidos en 1822. Traxectoria
Foi un grande estudoso do electromagnetismo. En 1813 agoirou a existencia dos fenómenos electromagnéticos, o cal non ficou demostrado até 1819, xunto con Ampere, cando descubriu a desviación dunha agulla imantada ao ser colocada en dirección perpendicular a un condutor, polo que circula unha corrente eléctrica, demostrando así a existencia dun campo magnético arredor de todo condutor atravesado por unha corrente eléctrica, e iniciándose dese modo o estudo do electromagnetismo. Este achado foi crucial no desenvolvemento da electricidade, xa que puxo en evidencia a relación existente entre a electricidade e o magnetismo. Ørsted é a unidade de medida da relutancia magnética. Crese que tamén foi o primeiro en illar o aluminio, por electrólise, en 1825, e en 1844 publicou o seu Manual de Física Mecánica.
Hans Fischer

Hans Fischer, nado en Frankfurt (Alemaña) o 27 de xullo de 1881 e finado en Múnic o 31 de marzo de 1945, foi un químico, médico e profesor universitario alemán. Traxectoria
Os seus pais foron Eugen Fischer, director da compañía Kalle & Co, de Wiesbaden, e profesor na Escola Técnica de Stuttgart, e Anna Herdegen. Foi á escola primaria en Stuttgart, matriculándose en 1899 en Gymnasium de Wiesbaden. Estudou química e medicina, primeiro na Universidade de Lausana e posteriormente na Universidade de Marburg. Graduouse en 1904 e en 1908 obtivo o doutoramento.
Primeiramente traballou na Clínica Médica de Múnic e despois no Primeiro Instituto Químico de Berlín, con Hermann Emil Fischer. Volveu a Múnic en 1911 e obtivo praza de profesor de medicina interna un ano máis tarde. En 1913 chegou a ser profesor de fisioloxía no Instituto Fisiolóxico de Múnic. In 1916 obtivo praza como profesor de química médica na Universidade de Innsbruck e de aí pasou á Universidade de Viena en 1918. Desde 1921 ata a súa morte tivo praza de profesor de química orgárnica no Technische Hochschule en Múnic. Investigacións científicas
O traballo científico de Fischer estaba principalmente relacionado coa investigación dos pigmentos do sangue, a bile e tamén a clorofila das follas, así como a química das porfirinas, dos que derivan eses pigmentos. De especial importacia foi a síntese da bilirrubina e da hemina, un dos compoñentes da hemoglobina.
Recibiu moitas honras por estes traballos, incluído o premio Nobel de Química co que foi galardoado en 1930 polos seus traballos na composición estrutural da clorofila e do sangue así como pola síntese da hemina e a bilirrubina.
Os seus numerosos traballos foron publicados en Liebigs Annalen der Chemie e en Hoppe-Seylers Zeitschrift für physiologische Chemie, destacando Die Chemie des Pyrrols.
Hans Georg Dehmelt

Hans Georg Dehmelt, nado en Görlitz o 9 de setembro de 1922 e finado en Seattle o 7 de marzo de 2017 foi un físico alemán nacionalizado estadounidense.
Recibiu o Premio Nobel de Física en 1989 polo seu traballo na trampa do ion, xunto con Wolfgang Paul.
Hans Holbein o Novo

Hans Holbein o Novo foi un pintor e gravador alemán, nado en Augsburgo quizais en 1497 e morto en Londres o 29 de novembro de 1543. Traxectoria
Fillo segundo do pintor Hans Holbein o Vello (ca. 1465 - 1524), era irmán máis novo do tamén pintor Ambrosius Holbein (ca. 1493/94 - ca. 1519), xunto ao cal aprendeu no obradoiro paterno.
Etapa suíza
En 1515, a súa familia asentouse en Basilea, un dos núcleos do humanismo, onde se relacionou con Erasmo de Rotterdam. De 1516 a 1526, estivo a traballar para a alta burguesía de mercadores, e executa retratos, composicións de temas relixiosos, decoracións murais, cartóns par vitrais e máis gravuras. De aí que o Kunstmuseum da cidade (Museo de arte de Basilea) posúa a máis importante colección mundial de obras da familia Holbein. En tanto, influenciado por Matthias Grünewald, o seu estilo abriuse aos conceptos novidosos da Renacemento italiano.
Etapa inglesa
En 1526, fuxindo da Reforma protestante, marchou para Londres, sendo recomendado por Erasmo a Thomas More. Esa época constituíu o apoxeo na súa carreira. Realizou daquelas un proxecto de arco de triunfo para celebrar a entrada de Anne Boleyn en Londres e pintou o famoso cadro Os embaixadores en 1533. Este cadro de Os Embaixadores posúe características especiais. Unha parte desta obra está realizada consonte o procedemento do anamorfismo. Así, se a nosa mirada se coloca con relación á parte esquerda do cadro, vemos aparecer un cranio humano en medio dos dous personaxes. A presenza do cranio torna a obra nun "memento mori", unha "vanitas", que chama á humildade: o embaixadores retratados eran así convidados a lembrar que eran tan mortais como calquera.
No 1536, nomeado como pintor de cámara do rei Henrique VIII de Inglaterra, converteuse no retratista oficial da corte de Inglaterra. En 1543, en plena gloria, faleceu a causa de ter contraído a peste.
Foi un retratista que buscaba, por detrás das aparencias, as expresións significativas dos rostros. Tentou tamén de ás tradicións góticas as novas tendencias humanistas. Obras
Retrato de Bonifazius Amerbach, 1519, Museo de Arte de Basilea
O corpo de Cristo morto na tumba, 1521, Museo de Arte de Basilea
A Virxe e o Neno con a familia do Burgomestre Meyer, 1528, retablo, óleo sobre madeira, 146, 5 X 102 cm. , Schlossmuseum de Darmstadt.
Anne Cresacre, nora de Sir Thomas More, 1528, pedra negra e pastel sobre papel, 37, 9 X 26, 9 cm. Biblioteca Real, Palacio de Windsor.
Retrato de Georg Gisze, 1532, óleo sobre madeira, 96, 3 X 85, 7 cm. , Gemäldegalerie Berlín.
Os embaixadores, 1533, óleo sobre taboleiro, 207 X 209 cm. , National Gallery, Londres.
Retrato de Sir Richard Southwell, 1536, óleo sobre madeira, 47, 5 X 38 cm. , Galería Uffizi, Florencia.
Retrato de Cristina de Dinamarca, 1538, National Gallery, Londres.
Retrato de Antoine de Lorraine, 1543, Gemäldegalerie, Berlín.
Hans Jensen (lingüista)

Hans Detlev Jensen, nado o 28 de agosto de 1884 en Struvenhütten, Kreis Segeberg e finado o 4 de agosto de 1973 en Rostock, foi un lingüista alemán. Traxectoria
Jensen comezou como profesor en Kiel e ensinou desde 1943 ata 1957 en Rostock. En 1935 publicou a súa obra máis importante, Die Schrift in Vergangenheit und Gegenwart. Obras
Neupersische Grammatik. 1931.
Die Schrift in Vergangenheit und Gegenwart. 1935.
Altarmenische Grammatik. 1959.
Altarmenische Chrestomathie. 1964.
Grammatik der kanaresischen Schriftsprache. 1969.
Hans Krahe

Hans Krahe, nado en Gelsenkirchen (Alemaña) o 7 de febreiro de 1898 e finado en Tubinga o 25 de xuño de 1965, foi un filólogo e lingüista alemán. Traxectoria
Foi profesor na Universidade de Würzburg desde 1936 ata 1946, onde fundou en 1942 o Archiv für die Gewässernamen Deutschlands (Arquivo de topónimos das correntes alemás), a base das súas investigacións xeográficas e lingüísticas conducentes á reconstrución teórica dun idioma protoeuropeo; posteriormente estivo vinculado á Universidade de Heidelberg ata 1950; de alí trasladouse á Universidade de Tubinga, onde foi profesor de lingüística eslávica comparada e director dos seminarios indolóxicos e eslávicos, ata a súa morte.
O arquivo de topónimos iniciou tardiamente a súa publicación en 1962 como a serie Hydronymia Germaniae; en 1966 foi trasladado á Universidade de Gotinga por P. W Schmid, e en 1985, en colaboración coa Academia de Ciencias de Polonia, continuou a súa publicación como a serie Hydronymia Europaea. Publicacións
Die alten Balkanillyrischen geographischen Namen. Heidelberg, 1925
Die Sprache der Illyrier. 1: Die Quellen. VIII, 120 pp, 1955. ISBN 3-447-00534-32: Die messapischen Inschriften und ihre Chronologie von Carlo de Simone. Die messapischen Personennamen von Jürgen Untermann. VIII, 229 pp, 130 táboas, ISBN 3-447-00535-1 Harrassowitz Verlag, Wiesbaden, 1964.
Unsere ältesten Flußnamen. 123 pp, 2 táboas, ISBN 3-447-00536-X Harrassowitz Verlag, Wiesbaden, 1964.
Germanische Sprachwissenschaft. Wortbildungslehre. Sammlung Göschen Bd. 2234 (Wolfgang Meid, editor). 270 pp. ISBN 3-11-006290-9 Wissenschaftsverlag Walter de Gruyter, Berlín, 1969.
Hans Sloane

Hans Sloane, nado en Killyleagh, reino de Irlanda, o 16 de abril de 1660 e finado en Chelsea, Gran Londres, Inglaterra, o 11 de xaneiro de 1753 foi un médico e naturalista irlandés, de orixe escocesa e británica.
No 1727 sucedeu a Isaac Newton na presidencia da Royal Society, cargo que mantivo até o 1741.
Legou ao rei Xurxo II de Gran Bretaña a súa colección de plantas e outros artefactos (recollidos principalmente durante a súa viaxe a Madeira, Barbados, S. Kitts e Nevis e Xamaica), que constituíron o núcleo do que se converteu no Museo Británico de Londres. Tamén parece ser o inventor do chocolate quente e a praza de Sloane Square (Kensington e Chelsea) está dedicada a el. Traxectoria
Naceu en Killyleagh, condado de Down, Irlanda do Norte, onde o seu pai dirixía a colonia de escoceses enviada á illa polo rei Xacobe VI de Escocia e I de Inglaterra. Dende moi novo amosou a súa paixón polo coleccionismo con especial atención a obxectos curiosos e insólitos. De maior, esta tendencia levouno a interesarse pola medicina e por iso trasladouse a Londres onde comezou a estudar botánica e farmacia. As súas notábeis coleccións foron importantes temas de estudo para o naturalista John Ray e para o gran químico e físico Robert Boyle. En 1683 Sloane emprendeu unha longa viaxe a Francia para continuar os seus estudos de medicina e botánica e onde se licenciou en 1684, onde coñeceu a algúns dos botánicos máis importantes da época, como Joseph Pitton de Tournefort e Pierre Magnol. Sloane quedou fascinado pola continua investigación destes dous botánicos de novas especies vexetais, e converteuno nun auténtico método de estudo. En 1685 volveu a Inglaterra, onde se converteu en membro da recentemente formada Royal Society, e así puido entrar en contacto co médico Thomas Sydenham, que o converteu no seu alumno. En 1687 converteuse en membro do Royal College of Physicians e aceptou unha oferta para acompañar ao barón Lansdowne na súa expedición a Xamaica, despois de publicar The Natural History of Jamaica en 1707. Antes de marchar Sloane recibiu tanto do seu amigo Ray como de Robert Boyle a tarefa de recoller o maior número de mostras de estudo posibles, e durante o traxecto de tres meses dedicouse ao estudo da fosforescencia da auga do mar (ardora) e dos hábitos migratorios das aves acuáticas. As publicacións de Sloane foron ilustradas polo pintor e naturalista Eleazar Albin.
Hans Spemann

Hans Spemann, nado en Stuttgart o 27 de xuño de 1869 e finado en Friburgo o 12 de setembro de 1941 foi un embrioloxista alemán. Foi agraciado co Premio Nobel de Medicina de 1935. Traxectoria
As súas descubertas relativas aos efectos da introdución embriónica e á influencia das células nos tecidos e órganos, foron relevantes na súa escolla para vencedor do galardón.
Hans von Aachen

Hans von Aachen, nado en Colonia en 1552 e finado en Praga o 4 de marzo de 1615, foi un pintor alemán. Traxectoria
Fillo dunha familia orixinaria de Aquisgrán, comezou como pupilo do pintor flamengo Jerrigh. No 1574 marchou a Italia para perfeccionar os seus estudos en Florencia, Roma e Venecia, desenvolvendo un estilo manierista. De volta en Alemaña no 1588 realiza retratos para a nobreza. Dende 1592 realizou os retratos oficiais de Rodolfo II en Praga.
Autor de pinturas de temas bíblicos e mitolóxicos, as súas obras están expostas no Ermitage (San Petersburgo), no Museo Pau Getty (Os Ánxeles), na Galería Nacional de Londres, Galería Nacional de Praga e outros museos en Alemaña e os Estados Unidos.
Galería de imaxes
Hans von Euler-Chelpin

Hans Karl August Simon von Euler-Chelpin nado en Augsburgo (Alemaña) o 15 de febreiro de 1873 e finado en Estocolmo (Suecia) o 6 de novembro de 1964, foi un bioquímico e profesor universitario sueco. Biografía
Comezou a estudar pintura, pero o seu desexo de estudar os problemas da cor, e especialmente as cores do espectro, fixéronlle comezar a estudar ciencias. Estudou na Universidade de Gotinga, na Universidade de Wurzburgo e na Universidade de Berlín, onde alcanzou o doutoramento en 1895.
Posteriormente foi profesor na Universidade de Estocolmo, sendo nomeado director do Instituto de Bioquímica da Universidade desde 1929. En 1941 abandonou o ensino, pero continuou coas súas investigacións.
Hans casou coa química Astrid Cleve (filla do químico Per Teodor Cleve de Uppsala). Ambos tiveron un fillo Ulf von Euler, que foi galardoado co Premio Nobel de Fisioloxía ou Medicina do ano 1970. Investigacións científicas
As súas investigacións dirixíronse fundamentalmente ao estudo do contido en vitaminas dalgúns vexetais, á carotina como provitamina A e á química dos encimas da fermentación.
Foi galardoado en 1929 co premio Nobel de Química (premio compartido con sir Arthur Harden) polas súas investigacións no campo da fermentación do azucre e os encimas da fermentación.
Entre as obras que escribiu a máis importante é Chemie der Enzyme (1910).
Hans-Ulrich Geiger

Para o físico alemán, véxase Hans Geiger. Hans-Ulrich Geiger, nado en Biel en 1937, é un numismático suízo. Traxectoria
Hans-Ulrich Geiger naceu en 1937 na cidade de Biel (ou Bienne) e pasou a súa infancia en Ligerz, ao pé do Lago de Biel.
En 1959 acadou a súa titulación como bibliotecario e traballou no Gabinete de Medallas do cantón de Vaud, en Losana, así como na biblioteca municipal e universitaria de Berna.
En 1960 iniciou os seus estudos superiores de Historia de Suíza e de Historia xurídica na Universidade de Berna, cunha estadía no curso 1962-1963 na Universidade de Viena, e en 1967 acadou o seu doutoramento coa tese titulada Der Beginn der Gold- und Dickmünzenprägung in Bern ("O comezo da cuñaxe en ouro e a moeda grosa en Berna"), publicada o ano seguinte.
Despois do seu doutoramento ingresou como consrvador no gabinete numismático do Banco Nacional Suízo en Zürich, no que permaneceu ata 1990.
Entre 1974 e 1983 impartiu docencia na Universidade de Berna e na Universidade de Zürich. Nesta última acadou a súa habilitación en 1984, no campo da Historia Monetaria, o que lle permitiu acceder á cátedra, que ocupou ata 2002. Entre outras entidades de carácter asociativo, Geiger é membro da Sociedade Suída de Numismática, de cuxo consello directivo formou parte entre 1968 e 1985, e no posto de presidente no período 1975-1982. Nesta entidade foi tamén coeditor da súa publicación periódica Schweizer Münzblätter entre 1968 e 1975, e é membro do consello editorial de Schweizerische Numismatische Rundschau. Así mesmo, desde 1988 forma parte da Sociedade Numismática Austríaca, a partir de 2008 como membro honorario. Desde 2009 é tamén membro honorario do Consello Internacional de Numismática.
Geiger tamén é membro da Académie des Inscriptions et Belles-Letres, de París e da Academia Suíza de Humanidades e Ciencias Sociais, e desde 1981 é membro correspondente do Instituto Arqueolóxico Alemán. Recoñecementos
(1980): Premio Duchalais, da Académie des Inscriptions et Belles-Lettres.
(1993): Jeton de Vermeil, da Sociedade Francesa de Numismática, de París. Publicacións
Esta é unha escolma dalgúns dos traballos monográficos de Geiger publicados ao longo da súa traxectoria: (1968). Der Beginn der Gold- und Dickmünzenprägung in Bern [tese de doutoramento]. Historischen Vereins des Kantons Bern, Berna.
(1969). Münzen und Medaillen aus dem Bernischen Historischen Museum / Monnaies et médailles du Musée d'histoire de Berne (con B. Kapossy). Stämpfli, Berna.
(1969). Monnaies et médailles du Musée d'histoire de Berne ( Münzen und Medaillen aus dem Bernischen historischen Museum. Stämpfli, Berna.
(1969). Das Schweizerische Landesmuseum: Hauptstücke aus seinen Sammlungen / Le Musée national suisse: oeuvres maîtresses de ses collections (con C. Lapaire). Stämpfli, Berna.
(1973). Schweizerische Münzen des Mittelalters. Haupt, Berna.
Hantilis I

Hantilis I, rei dos hititas, alcanzou o trono asasinando coa axuda do seu xenro, Zidantas, ao seu predecesor e cuñado, Mursilis I, probabelmente cando este volvía dunha campaña militar en Siria. Traxectoria
Aínda que se descoñecen moitos detalles do seu reinado, este probabelmente abarcou o período comprendido entre -1590 e -1560.
Comezou o seu reinando continuando as campañas sirias que tanto éxito tiveran en tempos de Hattusilis I e Mursilis I, pero pronto sufriu unha serie de invasións hurritas, que saquearon gran parte do reino hitita.
O seu reinado alcanzou un brusco final cando foi asasinado, xunto ao seu fillo Pissenis e os seus netos, por Zidantas, o seu xenro e cómplice na conxura contra Mursilis I.
Hantilis II

Hantilis II, rei hitita, posíbel fillo do anterior rei Alluwamnas, sucedeu a Tahurwailis en circunstancias descoñecidas. O seu reinado forma parte do chamado Reino Medio Hitita ou período escuro. Traxectoria
Durante o goberno de Hantilis II, os kaska, bárbaros do Ponto, invadiron por primeira vez o imperio hitita, conquistando Tiliura e Nerik, esta última moi importante desde o punto de vista relixioso. Hantilis II, do mesmo xeito que Tahurwailis, renovou a alianza que Telibinus asinou con Kizzuwatna.
Foi sucedido por Zidantas II, cuxa relación familiar con Hantilis se descoñece.
Hapalla

Hapalla foi un reino da parte occidental de Anatolia que existía sobre o século XIV a. C. Corresponde á clásica Psidia.
Tudhaliyas II, o rei hitita, ordenou ao rei de Arzawa e Zippasla, Madduwattas, que esmagase a revolta de Hapalla. Madduwattas fíxoo, e derrotou ao rei rebelde, pero forzou a Hapalla a ofrecerlle lealdade a el mesmo tanto como ao rei hitita. Iso foi sobre o 1390 a. C.
Hapalla volvía a se rebelar sobre o 1340 a. C. cando Suppiluliumas I enviou a un gobernador de nome Hanuttis a reconquistar o país, cousa que Hanuttis logrou.
Sobre a metade do século XIV a. C. Hapalla apoderárase da metade do Reino de Mira e Kuwaliya (Mashwiluwa mantivo o control da outra metade). Suppiluliumas I non tivo bastante forza para axudar a Mashwiluwa a recuperar o territorio perdido.
Despois da vitoria de Mursilis II sobre Arzawa, Hapalla foi concedida a un tal Targasnalli ou Targasnallis. Os reis de Mira e Kuwaliya, Hapalla e o río Seha asinaron un tratado recoñecendo ao reino hitita como soberano ao mesmo tempo que se recoñecía a súa liberdade. Poucos anos despois, baixo Muwatallis II, aparece un rei chamado Ura-Hattusa que probabelmente foi rei de Hapalla.
Urhi-Teshub chegou ao trono hitita baixo o nome de Mursilis III, e inmediatamente depuxo algúns das gobernadores dos antigos estados de Arzawa e estableceu o goberno directo e foi á zona para consolidar o seu poder. Na súa ausencia produciuse unha rebelión, e así o centro e base do poder de Mursilis III foi a rexión de Arzawa. Entón gobernaba o río Seha, Masturi (probable fillo e sucesor de Manapa-Tarhunta II), Walmu en Wilusa, e Piyama-Radu tamén pola zona, en Lazba (Lesbos) e zonas de Arzawa.
A rexión foi un firme bastión hitita ata o ataque dos Pobos do Mar sobre o 1200 a. C. , que atacaron a rexión, que se despoboou e foi abandonada polos hititas. Probabelmente o reino existiu como vasalo hitita ata aproximadamente o 1185 a. C. Reis
Targasnallis, antes do 1300 a. C.
Ura-Hattusa, despois do 1300 a. C.
Haplogrupo

Un haplogrupo é, no estudo da evolución molecular, un grupo grande de haplotipos, que son series de alelos en lugares específicos dun cromosoma.
En xenética humana, os haplogrupos máis comunmente estudados son os haplogrupos do cromosoma Y (ADN-Y) e os haplogrupos do ADN mitocondrial (ADNmt), os cales poden ser usados para definir poboacións xenéticas. O ADN-Y ten a vantaxe de ser transmitido soamente a través da liña patrilineal, mentres que o ADNmt é transmitido soamente a través da liña matrilineal.
As clasificacións dos haplogrupos humanos de calquera clase baseados en marcadores xenéticos, especificamente por medio de
polimorfismos por cambio dun só nucleótido, ou SNP polas súas siglas en inglés, evolucionaron rapidamente nos últimos anos, conforme se descobren novos marcadores.
Mediante a análise de polimorfismos de restrición encimática (RFLPs) pódense atopar estes SNPs: os haplogrupos defínense en función da presenza ou ausencia de dianas de corte por encimas de restrición debidas ós polimorfismos por cambio dun só nucleótido. Segundo se se empregan máis ou menos encimas para facer o estudo, obteranse análise de restrición de alta ou baixa resolución, respectivamente.
Haploide

Células haploides son as células dos organismos eucariotas que teñen un único conxunto de cromosomas ou a metade do número normal de cromosomas en céulas diploides (2n), característico da especie, xeralmente referido pola letra minúscula n. Características
Moitos protistas e fungos presentan todas as células somáticas haploides, ao contrario dos animais e plantas vasculares, cuxas células non-reprodutivas son normalmente diploides (2n). Nestes organismos, as células sexuais, os gametos, teñen un único complemento cromosómico, unha vez que son xeradas por meiose.
Os seres vivos con todas as células haploides na forma adulta teñen un ciclo de vida haplobionte, ou sexa, o cigoto formado pola conxugación de dúas células, é diploide e normalmente sofre inmediatamente meiose para formar células haploides que darán orixe aos novos individuos por mitoses. En moitos protozoos, non se coñece a reprodución sexual, e a fisión binaria, na que ocorre a mitose do núcleo; noutros, no entanto, como o Plasmodium (o organismo responsábel da malaria), ocorren múltiples mitoses na mesma célula, dando orixe a esquizozoítos nun proceso coñecido como esquizogonia.
Nos organismos diplontes, obsérvanse diferentes ciclos de vida. Nos animais, as células sexuais son haploides (ciclo diplobionte), mais nos fieitos as esporas, producidas por meiose (logo haploides), desenvólvense nun individuo que ten todas as células igualmente haploides, o protalo, onde se forman os gametas, por mitose; chámase a este ciclo de vida haplodiplobionte.
En moitos organismos diplontes poden ocorrer individuos haplontes, como as abellas obreiras e os abellóns, que son resultado da reprodución partenoxénica, ou sexa, na que non houbo fusión de gametos (n) para a formación do cigoto (2n). Nalgunhas plantas poden tamén formarse individuos haplontes por apomixia.
Haploloxía

A haploloxía é un fenómeno lingüístico de síncope silábica. É un tipo de metaplasmo por redución mediante, que consiste en que dúas sílabas en contacto cunha secuencia fónica moi semellante se simplifican nunha soa, ou, dito doutro xeito, unha sílaba suprímese cando na mesma palabra aparecen xunto a outra iniciada pola mesma consoante. Este proceso pode darse na evolución da lingua ou en termos cultos da actualidade, normalmente para evitar a cacofonía: a verba latina subsolanum orixina en galego medieval sosolano, que coa caída das consoantes intervocálicas queda sosoão, con crase das vogais finais produce sosoá e por haploloxía simplifica no soá do galego moderno;
a palabra co étimo perdita sonorizou a oclusiva dental xorda, abriu o grao da vogal postónica breve latina no fonema /ɛ/ e quedou en galego medieval pérdeda: posteriormente por haploloxía, reduciuse ao actual perda.
outros casos son os cultismos traxicómico dun orixinal tráxico-cómico e idolatría, inicialmente idololatría.
Happy Death Day

Happy Death Day é un filme estadounidense de 2017 dirixido por Christopher Landon e escrito por Scott Lobdell. Está protagonizado por Jessica Rothe e Israel Broussard. Foi producido por Jason Blum a través da produtora Blumhouse Productions, en asociación con Digital Riot Media e Vesuvius Productions. Conta a historia dunha estudante universitaria que é asasinada a noite do seu aniversario e volve vivir o mesmo día unha e outra vez.
Anunciado orixinalmente en 2007 baixo o título Half to Death, estreouse finalmente o 13 de outubro de 2017 a través de Universal Pictures. Recadou 125 millóns de dólares en todo o mundo sobre un orzamento de 4, 8 millóns de dólares e recibiu valoracións positivas, cos críticos considerando o filme entretido e eloxiando a actuación de Rothe, e describíndoo como unha mestura de Groundhog Day e Scream. A súa secuela, Happy Death Day 2U, estreouse o 13 de febreiro de 2019.
Happy End (filme de 2017)

Happy End é un filme de 2017 escrito e dirixido por Michael Haneke. É unha coprodución entre Austria, Alemaña e Francia. Está protagonizado por Isabelle Huppert e Jean-Louis Trintignant, que tamén interpretaron os papeis de filla e pai no filme de Haneke de 2012 Amour. Foi escollido como candidato para competir pola Palma de Ouro na sección principal do Festival Internacional de Cinema de Cannes de 2017. Estreouse nos Estados Unidos o 22 de decembro de 2017 a través de Sony Pictures Classics. Foi escollido como candidato de Austria para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 90ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado. Huppert e Trintignant foron nomeados ós Premios do Cinema Europeo á mellor actriz e ó mellor actor respectivamente. Personaxes
Isabelle Huppert como Anne Laurent
Jean-Louis Trintignant como Georges Laurent
Mathieu Kassovitz como Thomas Laurent
Franz Rogowski como Pierre Laurent
Fantine Harduin como Eve Laurent
Laura Verlinden como Anaïs Laurent
Toby Jones como Lawrence Bradshaw
Loubna Abidar como Claire
Nabiha Akkari como Jamila
Hassam Ghancy como Rachid
Hille Perl como música
Har Gobind Khorana

Har Gobind Khorana, nado na India o 9 de xaneiro de 1922 e morto en Concord, Massachusetts o 9 de novembro 2011, foi un biólogo molecular estadounidense de ascendencia panxabí. Traxectoria
Foi galardoado co Premio Nobel de Medicina (compartido con Robert W. Holley e Marshall Warren Nirenberg) en 1968 polo seu traballo na interpretación do código xenético e a súa función na síntese proteica. Converteuse en cidadán naturalizado dos Estados Unidos en 1966. En 2011 vivía en Cambridge, Massachusetts e traballaba na Facultade de Química do MIT.
Harana

Harana (en castelán: Valle de Arana e oficialmente Harana/Valle de Arana) é un concello de Áraba, no País Vasco. Pertence á cuadrilla de Campezo-Montaña Arabesa e tiña en 2015 unha poboación de 242 habitantes.
O topónimo en castelán Valle de Arana é probablemente un pleonasmo. O seu significado sería Val do Val, xa que (h)arana significa val en éuscaro.
Está formado polas seguintes localidades: Alda, Kontrasta, San Vicente de Arana/Done Bikendi Harana e Ullíbarri-Arana/Uribarri-Harana. A capital é Alda.
Harar

Harar (en harari: ሐረር; en oromo: Adare Biyyo), e coñecida polos seus habitantes como Gēy (en harari: ጌይ), é unha cidade amurallada do leste de Etiopía. É a capital de Hararghe leste e da rexión de Harari de Etiopía. A cidade atópase no cumio dun outeiro na extensión leste de Oromia, a preto de cincocentos quilómetros da capital nacional Adís Abeba e atópase a unha altitude de 1885 metros. Segundo a Axencia Central de Estatística de 2005, Harar tiña unha poboación estimada de 122000 habitantes, dos cales 60000 son homes e 62000 son mulleres. Segundo o censo de 1994, sobre o cal está feita a estimación da axencia, a cidade tiña unha poboación de 76378 persoas.
Durante séculos, Harar foi un gran centro comercial, ligado a rutas comercias co resto de Etiopía, co Corno de África, a Península Arábiga, e a través dos portos, con todo o mundo. Harar Jugol, a antiga cidade amurallada, foi considerado Patrimonio da Humanidade en 2006 pola UNESCO en recoñecemento da súa herdanza cultural. É coñecida en árabe como a "Cidade dos Santos" (مدينة الأَوْلِيَاء, madinat al-awliyaʾ). De acordo coa UNESCO, é "considerada 'a cuarta cidade santa' do islam", con 82 mesquitas, tres das cales datan do século X, e 102 santuarios.
Hard bop

O hard bop é estilo musical que é unha extensión do bebop que incorpora influencias do rhythm and blues, o gospel e o blues, especialmente no estilo de tocar o piano e o saxo. Historia e características
A execución do baixo é máis variada, debido en parte á prominencia de virtuosos tales coma Charles Mingus e Ray Brown. Preténdese, en parte, que sexa máis accesible á audiencia non familiarizada co bebop. Así mesmo, David H. Rosenthal sostén no seu libro Hard Bop que é a creación natural dunha xeración de músicos afroamericanos que medraron nun momento no que o bebop e o rhythm and blues eran as formas dominantes da música afroamericana.
O hardbop difire do bebop no abuso consciente, para acadar un efecto dramático e excitante, de contrastes de dinámica, ritmo harmónico e estilos rítmicos na composición. Existe ademais un uso extensivo de riffs, kicks, breaks, motivos rítmicos e figuras tocadas tutti.
Músicos de hard bop foron, entre outros, Cannonball Adderley, Art Blakey, Clifford Brown, Donald Byrd, Sonny Clark, John Coltrane, Lou Donaldson, Miles Davis, Kenny Drew, Benny Golson, Dexter Gordon, Joe Henderson, Andrew Hill, Freddie Hubbard, Jackie McLean, Charles Mingus, Blue Mitchell, Hank Mobley, Thelonious Monk, Lee Morgan, Sonny Rollins e Horace Silver.
O hard bop desenvolveuse nos 50 e 60 e gozou da súa maior popularidade nesa época, mais os intérpretes de hard bop e os elementos desta música, mantéñense con vigor no jazz.
O soul jazz naceu do hard bop.
Hardhead

O hardhead (tamén coñecido como lion) foi unha moeda escocesa de billón dos séculos XVI e XVII instituída por María Estuardo (1542-1567), inicialmente cun valor de 1, 5 peniques ou 1/160 da libra escocesa.
O seu nome provén do dunha moeda francesa anterior, o hardit. Historia
María Estuardo (1542-1567)
María I de Escocia introduciu o hardhead en 1558 no sistema monetario escocés, no marco da súa primeira serie de emisións (1542-1558), xunto con outras moedas menores de billón, como o bawbee e o plack. O seu valor era de 1, 5 peniques e tiña un peso de ca. 0, 81 gramos.
No seu anverso represéntase unha letra M coroada, rodeada pola lenda MARIA · D · G · SCOTOR · REGINA ("María, pola graza de Deus, reina dos escoceses"). Pola súa banda, o reverso está ocupado por un león rampante coroado e a lenda VICIT VERITAS ("A verdade vence"). Precisamente a figura deste león fixo que a moeda fose coñecida tamén como lion.
En 1559 e 1560, xa durante a segunda serie de emisións, volveuse cuñar o hardhead, cambiando o M do seu anverso por un monograma FM (Francis and Mary) flanqueado por dous golfiños.
Xacobe VI
Xacobe VI (1567-1625) recuperou esta moeda en 1588, mais nesta ocasión co valor de dous peniques. Xa que logo, tratábase realmente dunha moeda fraccionaria do plack, do que supuña unha cuarta parte, ao valer este oito peniques. O valor de dous peniques marcouse con dous puntos á dereita do león do reverso.
A moeda conserva as características formais da de María I, coa única adaptación do anverso co monograma IR (Iacobus Rex) e a lenda IACOB' · 6 · D · G · R · SCO' · ("Xacobe VI, pola graza de Deus, rei dos escoceses"). Tanto o motivo como a lenda do reverso son coincidentes cos da súa antecesora.
Hardware

O hardware, o equipo ou soporte físico, é o conxunto de partes físicas que conforman un ordenador (pantalla, teclado, monitor, rato etc) e os periféricos asociados (impresora etc). Está formado polos elementos de entrada, de control e de saída.
A partir desta palabra criouse a antónima: software. Etimoloxía
A palabra inglesa harware provén das palabras "hard+ware" "mercancía+dura", do inglés medio hard (duro) e do alto alemán ware (cousa, mercancía) e significa literalmente a ferralla. Tipos de hardware
O hardware pode clasificarse en varias categorías, segundo a súa función dentro dun sistema informático: Hardware de entrada: Este tipo de hardware permite ao usuario introducir datos no sistema informático. Exemplos deste tipo de hardware inclúen o teclado, o rato e o escáner.
Hardware de saída: Este tipo de hardware permite ao sistema informático mostrar información ao usuario. Exemplos deste tipo de hardware inclúen o monitor, a impresora e os altofalantes.
Hardware de almacenamento: Este tipo de hardware é utilizado para almacenar datos de forma permanente ou temporal. Exemplos deste tipo de hardware inclúen o disco duro, a memoria RAM e as unidades de estado sólido (SSD).
Hardware de procesamento: Este tipo de hardware é o que realiza os cálculos e procesamentos necesarios para que o sistema informático funcione. O exemplo máis común deste tipo de hardware é o procesador.
Hardware de rede: Este tipo de hardware permite a comunicación entre dous ou máis sistemas informáticos. Exemplos deste tipo de hardware inclúen o router, o módem e a tarxeta de rede. Historia
A evolución do Hardware, pasou por cinco xeracións, que son: Primeira xeración (anos 50-55): Os ordenadores estaban compostos por válvulas de baleiro, e o seu uso era estritamente militar e científico. Comezaba o uso do linguaxe máquina e das cintas, e tarxetas perforadas.
Segunda xeración (anos 55-60): Chega o transistor (máis barato, pequeno, fiable, con menos consumo. .. ). Tamén comezan a impoñerse os primeiros linguaxes de programación, como o Fortran, Cobol, Algol e de máis. Os ordenadores xa contan coas primeiras memorias (serán de ferrita e magnéticas).
Terceira xeración (anos 60-70): O chip deixa desfasados a todos os dispositivos anteriores. Comeza a comercialización en masa de ordenadores, debido á enorme redución de tamaño e cartos. Invéntanse os primeiros Sistemas Operativos, que permitiran a multiprogramación, modo interactivo etc.
Cuarta xeración (anos 70-actual): Coa chegada do microprocesador a potencia dos computadores medra enormemente. Tamén axuda a aparición dos Sistemas Operativos de tempo compartido, que permitirán o uso do ordenador por parte de varios usuarios. As redes de comunicación e transmisión de datos implántanse tamén.
Quinta xeración (comezando): Co paso do tempo, a informática busca sistemas expertos, onde a súa entrada de datos deixe de ser mera información estruturada, para converterse en coñecemento. Utilizaranse de forma masiva a linguaxe humana e a intelixencia artificial. O hardware deixa de evolucionar tanto, porque tanta evolución deixa o software obsoleto, incapaz de explotar toda a potencia que as novas máquinas ofrecen.
Hariyati

Hariyati foi unha comarca do Imperio Hitita, ao leste da clásica Frixia. Recibía o seu nome do monte Hariyati. Tudhaliyas II ofreceu o seu goberno ao derrubado Madduwattas, rei de Zippasla, pero este preferiu recuperar o seu reino.
Harley Harris Bartlett

Harley Harris Bartlett, nado en Anaconda, Montana o 9 de marzo de 1886 e finado en Ann Arbor, Míchigan o 21 de febreiro de 1960, foi un bioquímico e botánico estadounidense. Traxectoria
Estudou Química en Harvard, recibindo o seu A. B. (Bachelor of Arts) en 1908. Despois ingresou como bioquímico na USDA (Oficina estadounidense de vexetais para a industria), traballando na xenética do xénero Oenothera, e participou en expedicións gobernamentais de busca de recursos forestais tropicais.
En 1915 Bartlett trasladouse á Facultade de Bioloxía da Universidade de Míchigan, desenvovendo nela unha carreira académica até chegar en 1921 a profesor titular, director do Departamento de Botánica, entre 1922 e 1947, e curador do Xardín botánico, de 1919 a 1955.
Realizou numerosas exploracións botánicas neste período en Ann Arbor, recolectando flora de rexións tropicais de Asia e América, incluíndo dúas viaxes a Asahan, no nordeste de Sumatra en 1918 e 1927, cando foi contratado pola U. S. Rubber Company. Durante a segunda guerra mundial traballou na Oficina de Investigacións do Caucho da USDA, explorando fontes de caucho en Centro e Suramérica. No ano académico 1934-1935 foi profesor de intercambio na Universidade de Filipinas.
Foi Presidente da Botanical Society of America (Sociedad botánica de América) en 1927, e da Michigan Academy of Science, Arts, and Letters (Academia de Míchigan de Ciencias, Artes e Letras) en 1924-1925.
Despois da súa xubilación permaneceu en Ann Arbor, onde faleceu dun ataque cardíaco o 21 de febreiro de 1960. Algunhas publicacións
Bartlett, H. H. (1933): "The Nomencalature of Plant Associations". Ecology 14 (2): 157-162
Durante a súa estancia en Sumatra publicou artigos sobre etnografía e lingüística de Batak e de Malay, ademais de historia e d etnohistoria. Bartlett, H. H. (1921): "The Grave-post (Anisan) of the Batak of Asahan". Papers of the Michigan Academy of Arts, Sci. & Letters 1: 1-58.
---- (1929): "Color Nomenclature in Batak & Malay". Papers of the Michigan Academy of Arts, Sci. & Letters '10: 1-52.
---- (1929): "The labors of the Datoe. Part I, An Annotated list of religious, magical & medical practices of the Batal of Asahan". Papers of the Michigan Academy of Arts, Sci. & Letters 12: 1-75
---- (1934): "The Problem of negrito & "Vedda" elements in the population of Sumatra". Proc. Pacific Sci. Congress, 5º. 506 P192. 5p v. 4
---- (1952): "A Batak & Malay chant on rice cultivation, with introductory notes on bilingualism & acculturation in Indonesia". APS Proc. 96: 629-652 (inclúe transcricións e traducións de textos de Batak). Honores
Foi galardoado co Merit Award da "Sociedade Botánica Estadounidense", en 1956.
O xénero Bartlettina, da familia das Asteraceae, foi así denominado na súa honra. Abreviatura
A abreviatura Bartlett emprégase para recoñecer a Harley Harris Bartlett como autoridade na descrición e taxonomía en botánica.
Harmattan

O harmattan é un vento alisio de África Occidental frío, seco e poeirento. Sopra ó sur do Sáhara cara ó golfo de Guinea entre o finais de novembro e metade de marzo (inverno). O nome está relacionado co termo haramata da lingua twi.
No seu tránsito sobre o deserto toma finas partículas de po (entre 0, 5 e 10 micrómetros). Cando sopra intensamente, o Harmattan pode empuxar o po e a area até Norteamérica. Efectos
Nalgúns países de África Occidental, a pesada cantidade de po no aire pode limitar severamente a visibilidade e bloquear o sol durante varios días, comparable a unha intensa néboa. O efecto causado polo po e a area levantados por estes ventos coñécese como neblina de Harmattan. A interacción do Harmattan cos ventos monzónicos pode causar tornados.
Harmonica Creams

Harmonica Creams é un grupo de música folk do Xapón, naceu no ano 2009. No ano 2011 publicaron o seu primeiro CD, Analyse de toucher. Compoñentes
Yoshito Kiyono, harmónica.
Aiko Obuchi, violín irlandés.
Koji Nagao, guitarra.
Harmonización

A harmonización vocálica consiste no pechamento da vogal pretónica ante as vogais [i], [u] e o ditongo [ei] tónicos, en casos como: *viciño, *Curuña, *buqueira, *fuciño.
A harmonización provoca que nesa posición a oposición entre as vogais semipechadas /e/ e /o/ e as pechadas /i/ e /u/, respectivamente, se neutralicen.
Esta neutralización afecta de maneira especial ós verbos da segunda e da terceira conxugación, que en moitas persoas teñen o /i/ tónico da vogal temática (divertinme / *divirtinme). En cambio non se produce este fenómeno cos verbos quecer ou esquecer: quecía, esquecín.
Harmonía (música)

Para outros usos do termo, vexa Harmonía (homónimos). O termo harmonía ten moitos significados, musicais e extramusicais, relacionados dalgún xeito entre si. En xeral, harmonía é o equilibrio das proporcións entre as distintas partes dun todo, e o seu resultado sempre connota beleza. En música, a harmonía é a disciplina que estuda a percepción do son en forma «vertical» ou «simultánea» en forma de acordes e a relación que se establece cos da súa contorna próxima.
Como outras disciplinas humanas, o estudo da harmonía presenta dúas versións: o estudo descritivo (é dicir: as observacións da práctica musical) e o estudo prescritivo (é dicir: a transformación desta práctica musical nun conxunto de normas de suposta validez universal).
O estudo da harmonía só se xustifica en relación coa música occidental, xa que a Occidental é a única cultura que posúe unha música «polifónica», é dicir, unha música na que se adoita executar distintas notas musicais en forma simultánea e coordinada. De modo que, malia que o estudo da harmonía poida ter algunha base científica, as normas ou as descricións da harmonía teñen un alcance relativo, condicionado culturalmente. Tamén ocorre nos aspectos do ritmo e a música.
Na música occidental, a harmonía é a subdisciplina que estuda o encadeamento de diversas notas superpostas; é dicir: a organización dos acordes. Chámase «acorde» á combinación de tres ou máis notas diferentes que soan simultaneamente (ou que son percibidas como simultáneas, aínda que sexan sucesivas, como nun arpexo). Cando a combinación é só de dúas notas, chámase «bicordio».
O estudo da harmonía refírese xeralmente ao estudo das progresións harmónicas e dos principios estruturais que as gobernan.
Deste xeito, adóitase entender de xeito xeral que a harmonía se refire ao aspecto «vertical» (simultáneo no tempo) da música, que se distingue do aspecto horizontal (a melodía, que é a sucesión de notas no tempo). A idea de vertical e horizontal é unha metáfora explicativa, relacionada á disposición das notas musicais nunha partitura: verticalmente escríbense as notas que se interpretan á vez, e horizontalmente as que se interpretan en forma sucesiva.
Con todo, tamén forma parte do estudo da harmonía as sucesións horizontais de acordes, e o seu efecto sobre o fluír xeral da música.
Na escolástica musical, o contrapunto é unha disciplina complementaria á harmonía (e que se confunde con ela), pero que se centra máis na elaboración de melodías que sexan combinables simultaneamente que nos acordes resultantes de tal combinación. É dicir: céntrase máis na percepción das partes que na do todo. Como disciplina creativa (e non como disciplina académica), o contrapunto tivo o seu auxe durante o Barroco, particularmente coa figura de Johann Sebastian Bach.
Harmónico

En acústica, o harmónico ou ton parcial é o son producido nunha vibración complexa por unha das partes do corpo vibrante. As frecuencias dos harmónicos son múltiplos enteiros da frecuencia do ton fundamental.
Na fonación, por exemplo, as vogais prodúcense por un reforzo de certos harmónicos ou por un reforzo do ton fundamental da vibración larínxea a través das cavidades vocais da mesma frecuencia. Ese reforzo torna audíbeis as ondas sonoras producidas na larinxe e determina o timbre particular de cada son.