proxectonos/corpus_dominio_cientifico huggingface dataset:
Golfo de Riga

O Golfo de Riga (ou Baía de Riga, en letón Rīgas Jūras līcis, en estoniano Liivi Laht) é unha baía do mar Báltico situada entre Letonia e Estonia.
O Golfo de Riga ten unha área de 18000 km cadrados. A súa máxima profundidade é de 54 m. A illa de Saaremaa, en Estonia, separa parcialmente o golfo do mar Báltico. A illa de Ruhnu, no medio do golfo, tamén pertence a Estonia. A conexión principal entre o golfo e o mar Báltico é o estreito de Irbe. O Golfo de Riga, como subconca do Báltico, tamén inclúe o mar de Väinameri no arquipélago occidental de Estonia.
Salientan algunhas cidades do golfo como Riga e Pärnu. Os ríos principais do golfo son o Daugava, o Lielupe, o Gauja e o Salaca. Xeografía
Extensión
A Organización Hidrográfica Internacional define o límite occidental do Golfo de Riga como "unha liña que corre desde Lyser Ort (57° 34'N), en Letonia, ata o extremo sur da Illa Œsel, a través desta illa ata Pammerort (22°34'E), desde alí ata punta Enmast, o extremo Sur de Dagö, a través de Dagö ata punta Takhkona, desde o extremo norte da mesma a punta Spithamn en Estonia". Inverno
No inverno, a maior parte ou a totalidade da baía normalmente conxélase. Isto é debido á baixa salinidade e ao efecto calmante da pechadura parcial da entrada do golfo. Durante o inverno, moitas persoas percorren a baía. O xeo máis gordo rexistrado tivo 90 cm de espesor no inverno de 1941-42. Hole de xeo A pesca no xeo foi unha fonte tradicional de comida invernal e segue a ser unha actividade común. O xeo xeralmente funde entre marzo e abril. A finais de marzo de 2013, cando o xeo comezou a derreterse, 200 persoas tiveron que ser rescatadas dos bloques de xeo.
Golfo de Tailandia

O Golfo de Tailandia (en tailandés: อ่าวไทย, Ao Thai) ou Golfo de Siam está localizado no mar da China Meridional (océano Pacífico) e está rodeado por Malaisia, Tailandia, Camboxa e Vietnam. No extremo norte do golfo atópase a desembocadura do río Chao Phraya, no porto de Banqueocoque. O golfo ten unha superficie de 320. 000 km². Características
É relativamente pouco profundo, con medias de 45 a 80 metros de profundidade. Iso fai que a circulación da auga sexa lenta e que os ríos Chao Phraya e Mekong exerzan unha forte influencia sobre o mesmo como unha baixa salinidade e unha gran riqueza en sedimentos. Durante as épocas máis frías da era glacial, o golfo de Tailandia non existía debido á súa pouca profundidade e era tan só unha prolongación do val do río Chao Phraya.
Debido ás calores tropicais, as augas do golfo albergan unha boa cantidade de arrecifes de coral e por tanto existen moitos proxectos de explotación dos mesmos. O lugar máis popular para o turismo é a illa de Ko Samui na provincia de Surat Thani. O golfo é posuidor de riquezas petrolíferas e de gas e é un medio de intercambio turístico e comercial entre os países que teñen costa nel. Delimitación da IHO
A máxima autoridade internacional en materia de delimitación de mares, a Organización Hidrográfica Internacional (en inglés: International Hydrographic Organization, IHO), considera o golfo de Tailandia como un mar. Na súa publicación de referencia mundial, "Limits of oceans and seas" (do inglés: Límites de océanos e mares, 3ª edición de 1953), asígnalle o número de identificación 47 e defíneo do seguinte xeito:
Golfo do Ienisei

O golfo do Ienisei (en ruso, Енисейский залив) é un grande estuario formado pola desembocadura do río Ienisei no mar de Kara, no océano Ártico. O golfo do Ienisei e todas as súas illas, pertencen o Krai de Krasnoiarsk, unha división administrativa da Federación de Rusia, e forma parte da Reserva Natural Estatal Grande Ártico, a maior reserva natural de Rusia.
A estación biolóxica de Willem Barents é unha estación polar situada ao nordeste da baía de Meduza, no extremo norte da boca do Ienisei, nos 73° 21′ N 80° 32′ L. Xeografía
O golfo do Ienisei está formado por un ensanchamento do río, que oscila entre os de 50 km e os 250 km, nunha dirección aproximadamente Sur-Norte, nunha zona ao redor do asentamento de Munguy, ao norte da cidade de Dudinka. O conxunto da rexión do baixo Ienisei é sombría e está pouco habitada, e os escasos asentamentos constrúense en solo permafrost. Non hai vexetación, excepto musgos, liques e algunhas herbas. As augas costeiras son hábitats das belugas.
A profundidade máxima do golfo de Ienisei é de 63 m. A desembocadura do golfo está situada aproximadamente a 72° 30′ N, na zona da illa Sibiryakov, no mar de Kara.
Goliathus goliatus

Goliathus goliatus é unha especie de escaravellos da familia Scarabaeidae, chamado escaravello goliat. Descrición
Goliathus goliatus é unha das especis máis grandes do xénero Goliathus; os machos teñen unha lonxitude corporal de 50-110 mm e as femias de 54-80 mm. O pronoto (escudo torácico) é principalmente negro, con bandas lonxitudinais abrancazadas, mentres que os élitros son xeralmente marróns escuros. Este padrón pode diferir moito nalgunhas das moitas formas de cor.
Esta especie posúe un par de ás grandes e membranosas que utiliza para voar. Cando non as usa están gardadas completamente dobradas baixo os élitros. A cabeza é de tons brancos, cun corno negro con forma de Y nos machos, utilizado como unha panca nas batallas contra outros machos polos sitios de alimentación e as femias. Aliméntanse principalmente nas árbores do seu zume interno e de froitas.
As larvas desta especie chegan a superar os 100 g de peso nas fases previas á súa conversión en pupa, o cal é un dos maiores pesos dun escaravello. Distribución
Esta especie está estendida de oeste a leste en África ecuatorial (Nixeria, Camerún, República Centroafricana, Gabón, República do Congo, República Democrática do Congo, Uganda, oeste de Kenya e noroeste de Tanzania). Hábitat
Goliathus goliatus está presente principalmente nos bosques ecuatoriais e nas sabanas subecuatoriais. Exhibido en 1959 no museo da cidade de Nova York
O 1 de xaneiro de 1959, unha especie de Gabón, que se cría que era o primeiro escaravello deste tipo visto vivo nos Estados Unidos de América, estivo exposto no Museo Americano de Historia Natural de Nova York.
Goma de borrar

Unha goma de borrar, ou simplemente goma, é un instrumento de man cuxa finalidade é eliminar trazos xeralmente de lapis, aínda que tamén pode ser de tinta ou marcador. Xa polo ano 1770, describiuse unha goma natural para borrar marcas feitas con lapis. É moi común usala hoxe en día e é un dos principais materiais en escolas e oficinas. O borrador ten unha consistencia semellante á goma, de aí o seu nome. Algunhas conteñen materiais plásticos como o titinilio, plástico extraído do tratamento do titanio e vinilo. Certos lapis posúen goma de borrar nun extremo. Existen gomas con extracto de pumita para debuxo técnico. A súa materia prima é extraída dunha árbore da selva virxe no Brasil, chamada Árbore de caucho ou Seringueira. Tipos
Entre os tipos de goma de borrar existen: Goma flexible
Goma de caucho.
Goma de plástico duro.
Goma de borrar tinta, aínda que non todos os tipos de tinta.
Gombe, Nixeria

Gombe é unha cidade no nordeste de Nixeria (e unha área de goberno local). É a capital do estado de Gombe e ten unha poboación estimada en 197. 394 habitantes (2010). A cidade é a sede do Emirato de Gombe, un estado tradicional que cobre a maior parte do estado de Gombe.
A área de goberno local ten unha área de 52 km² e unha poboación estimada de 268. 000 habitantes no censo de 2006.
Gondomar, Porto

Gondomar é unha cidade portuguesa pertencente ao Distrito do Porto, rexión Norte e subrexión do Grande Porto, con cerca de 25700 habitantes.
É sede dun municipio con 133, 26 km² de área e 164096 habitantes (2001), subdividido en 12 freguesías. O municipio está limitado ao nordeste polos municipios de Valongo e Paredes, ao sueste por Penafiel e Castelo de Paiva, ao sur por Arouca e Santa Maria da Feira, ao suroeste por Vila Nova de Gaia, ao oeste polo Porto e ao noroeste pola Maia.
O presidente da Cámara Municipal é Valentim Loureiro. As freguesías de Gondomar son as seguintes: Baguim do Monte
Covelo
Fânzeres
Foz do Sousa
Jovim
Lomba
Medas
Melres
Rio Tinto
São Cosme (Gondomar)
São Pedro da Cova
Valbom
Gondwana

Gondwana é un antigo bloque continental que resultou da porción meridional da Panxea, cando se estendeu o mar de Tetis cara ao oeste. De Gondwana xurdiron Suramérica, África, Australia, o Indostán, Madagascar e a Antártida, ao longo do Cretáceo.
Gone Baby Gone

Gone Baby Gone é un filme estadounidense de 2007 dirixido por Ben Affleck, no seu debut como director. Affleck escribiu o guión xunto con Aaron Stockard e baséase na novela homónima de 1998 de Dennis Lehane. Está protagonizado por Casey Affleck e Michelle Monaghan no papel de dous investigadores privados de Boston na procura dunha nena secuestrada do seu apartamento. O resto do elenco está composto por Morgan Freeman, Ed Harris e Amy Ryan. Foi o derradeiro filme estreado por The Ladd Company antes do seu peche.
Estreouse nos cinemas o 19 de outubro de 2007, tivo unha boa acollida por parte da crítica e recadou 34 millóns de dólares en todo o mundo sobre un orzamento de produción de 19 millóns. Ben Affleck foi eloxiado pola crítica no seu debut como director, e Amy Ryan recibiu un nomeamento ó Óscar á mellor actriz secundaria. Personaxes
Gonets

Gonets (significando "mensaxeiro") ou Gonets-D1 é un sistema de satélites de comunicacións civís rusos do tipo almacenar e reenviar, polo que o satélite recolle información desde un punto da súa órbita e a envía a outro sitio do planeta ao pasar sobre el. O sistema Gonets é a versión civil do sistema militar Strela 3. O sistema estaría formado por 12 satélites, cada un de 250 kg de masa, 10 W de potencia de transmisión e 2 ou 3 canais de transmisión nas frecuencias de 200 a 400 MHz. A capacidade de almacenamento a bordo era de 8 Mbytes, cunha velocidade de transmisión de 2, 4 Kbit/s, 9, 6 Kbit/s ou 64 Kbit/s. Os satélites alimentábanse mediante células solares que producían ata 40 W de potencia. Tódolos Gonets foron lanzados entre 1992 e 2001, incluídas dúas unidades iniciais de probas, mediante foguetes Tsiklon-3.
Gonidio

En botánica o termo gonidio pode ter varios significados en liques, algas e bacterias: Nos liques denomínase gonidio a cada unha das células de algas que viven en simbiose no talo do lique.
En algas, un gonidio é unha célula ou grupo de células reprodutoras asexuais. Os gonidios dalgunhas algas verdes son células vexetativas que aumentan de tamaño e divídense; por exemplo, en Volvox poden quedar flotando dentro do interior da colonia esférica.
En bacterias os gonidios son células individuais móbiles liberadas por bacterias filamentosas da familia Leucotrichaceae. Tamén se denominan gonidios as esporas non-móbiles liberadas por algunhas cianobacterias.
Goniómetro

Un goniómetro é un instrumento de medición con forma de semicírculo ou círculo graduado en 180º ou 360º, utilizado para medir ou construír ángulos. O termo goniómetro deriva do grego, sendo gonia ángulo e significando metron, meaning medida. Características
Este instrumento permite medir ángulos entre dous obxectos, tales como dous puntos dunha costa, ou un astro -tradicionalmente o Sol- e o horizonte. Con este instrumento, se o observador coñece a elevación do Sol e a hora do día, pode determinar con bastante precisión a latitude á cal se atopa, mediante cálculos matemáticos sinxelos de efectuar.
Gonocorismo

En bioloxía, denomínase gonocorismo, gonocoria, ou unisexualismo, á condición dun individuo, animal ou vexetal, de ter só un dos polo menos dous posíbeis sexos. Etimoloxía
O termo deriva do grego antigo γονοχορισμός, gonochorismós, formado polos elementos γόνος gónos, "procreación", e χορισμός chorísmos, este tirado do verbo χωρίζω chōrízō, "separar". Literalmente: "de sexos separados". Uso en zooloxía e botánica
Aínda que o termo é máis utilizado en zooloxía, xa que a maioría das especies animais son gonocóricas, tamén se usa en botánica.
Nas anxiospermas, as flores individuais poden seren hermafroditas (tendo estames e ovarios) ou gonocóricas (teendo só estames ou só ovarios). Entre as especies de anxiospermas que teñen flores gonocóricas algunhas tamén producen flores hermafroditas. Os tres tipos preséntanse en disposicións diferentes en plantas separadas, podendo ser especies monoicas, dioicas, trioicas, poligamomonoicas, poligamodioicas, andromonoicas ou xinomonoicas.
En botánica úsase moitas veces en lugar do termo gonocorismo, o de dioecia.
O gonocorismo contrasta con outras estratexias reprodutivas como a reprodución asexual e o hermafroditismo. Ademais, o sexo dun tamén pode cambiar durante a súa vida útil; este hermafroditismo secuencial pódese encontrar, por exemplo, en moitos peixes, como en Labrus bergylta (o pinto e a maragota) ou nos peixes papagaio.
O termo foi cuñado por Ernst Haeckel en 1866.
Gonzalo Becerra Souto

Gonzalo Becerra Souto, nado en Vilaicente (As Nogais) en 1910 e finado no mesmo lugar o 12 de febreiro de 1976, foi un político galego que estivo corenta anos agochado. Traxectoria
Foi canteiro en Francia. Na época da República conducía unha camioneta baixando carbón de Fabeiro a Ponferrada. Militante da CNT. Cando se produciu o golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 estaba na casa dos seus pais José e Rufina en Vilaicente cos seus irmáns Manuel e Ovidio. Sabéndose en perigo fuxiu co seu irmán Manuel, membro do comité comunista de Vilaicente, e agochouse en varias casas e finalmente, en agosto, no domicilio paterno. En represalia detiveron ao seu pai José Becerra Lage, que estivo preso no campo de concentración de Arnao. Gonzalo agochouse nun tobo de dous metros cadrados escavado ao pé da súa casa ao que accedía de costas para poder saír de cara; saía polas noites para estirar as pernas. Foi atendido pola súa nai e o seu irmán Ovidio, que lle traía papel e novelas do Oeste. Parece que tivo contacto co guerrilleiro Abelardo Gutiérrez Alba. Estivo 40 anos agochado nese tobo. Durante ese tempo escribiu un diario, que foi recuperado e doado polo seu irmán Ovidio ao proxecto As vítimas, os nomes, as voces e os lugares.
Gonzalo Brañas Fernández

Gonzalo Brañas Fernández, nado na Coruña o 17 de decembro de 1866 e finado na mesma cidade o 2 de agosto de 1948, foi un físico e inventor galego. Traxectoria
Fillo de Gonzalo Brañas Sánchez-Boado. Fixo o Bacharelato no Instituto da Coruña. Estudou o preparatorio en Santiago de Compostela e licenciouse en Ciencias en Madrid en 1895, doutorándose co traballo Estudio de las radiaciones herzianas. Volveu á Coruña, onde deus clases no Instituto como substituto. Na Coruña fundou e dirixiu o primeiro gabinete radiográfico e radioscópico da cidade (1899). Foi catedrático de Física e Química en Oviedo (1903) e despois na Coruña. En 1923 pasou unha temporada en Francia, grazas a unha bolsa da Junta para Ampliación de Estudios e Investigaciones Científicas. Foi presidente da Sección de Ciencias do Instituto de Estudos Galegos e do Padroado de Formación Profesional.
Entre os seus inventos atópase un aparello para a inscrición automática das variacións do magnetismo terrestre e un receptor radiotelegráfico. Autor de varios traballos sobre radiotelefonía e magnetismo terrestre. Ingresou na Real Academia Galega o 27 de xullo de 1941. Obras
Registro de las señales hertzianas a grandes distancias (separata da Revista de la Academia de Ciencias, 1916). Vida persoal
É irmán da tamén científica Celia Brañas Fernández.
Gonzalo Díaz Díaz

Gonzalo Díaz Díaz, nado en Albacete o 16 de maio de 1931 é un filósofo español, investigador científico do Consello Superior de Investigacións Científicas. Traxectoria
Quedou cego en 1939. Licenciouse en Filosofía e Letras pola Universidade de Murcia, para doutorarse máis tarde na Universidade de Friburgo de Brisgovia, cunha tese titulada Begriff und Problem der Situation. Eine Untersuchung im Rahmen des Jaspers’schen Denkes.
É autor dos sete volumes de Hombres y Documentos de la Filosofía Española (Consello Superior de Investigacións Científicas, 1980-2003). Neles reúne unha serie de entradas biográficas dos principais filósofos da historia de España —incluíndose nesta os territorios pertencentes aos vicerreinados americanos e aqueles filósofos oriúndos da Península Ibérica antes da independencia de Portugal— xunto cun apartado relativo as súas obras e publicacións. En 1992 concedéuselle o Premio Humboldt de Investigación. Tamén foi autor de Bibliografía filosófica hispánica (1901-1970) (CSIC, 1982), canda Ceferino Santos Escudero.
Gonzalo García de Nodal

Gonzalo García de Nodal, nado en Pontevedra en 1569 e finado no océano Atlántico en 1622, foi un navegante galego, que canda seu irmán Bartolomé García de Nodal, chamados os irmáns Nodales ou Os Nodales, foi enviado por Filipe III a recoñecer o estreito de Magallanes e o novo estreito descuberto pola expedición de Jacob Le Maire e Willem Schouten. Traxectoria
Construíronse e armáronse as carabelas Nuestra Señora de Atocha e Nuestra Señora del Buen Suceso, de 80 toneladas e 40 tripulantes cada unha. A primeira ía como capitá baixo mando o de Bartolomé, e a outra como almiranta co capitán Gonzalo ó mando.
Saíron de Lisboa o 27 de setembro de 1618. A mediados de xaneiro de 1619 tiveron coñecemento do cabo das Virxes, cerca do cal viron flotar os restos dun navío que naufragara. Seguindo o seu rumbo ó longo da costa oriental da Terra do Fogo, o 22 de xaneiro adentráronse no estreito de Le Maire, denominándoo estreito de San Vicente, nomee que aínda conserva un dos cabos da costa occidental da Terra do Fogo.
O 10 de febreiro descubriu no sueste do cabo de Fornos as illas Diego Ramírez, chamadas así en honra a Diego Ramírez de Arellano, cosmógrafo e piloto da expedición. Seguidamente os irmáns Nodales remontaron cara ao norte, entrando no estreito de Magallanes, chegando ó extremo oposto e, despois de dar a volta á Terra do Fogo, tomaron o camiño de regreso a Europa.
Fondearon o 7 de xullo cerca de Lagos, e desde alí foron a dar conta da súa expedición ó rei, que se encontraba en Lisboa. Os dous irmáns publicaron o diario da súa expedición co título: Relación del viaje hecho por los capitanes Bartolomé García de Nodal y Gonzalo de Nodal, hermanos, naturales de Pontevedra, para el descubrimiento del nuevo estrecho, Madrid, 1621, un tomo co seu mapa.
Saíu de Sanlúcar de Barrameda o 13 de outubro de 1622 con 3 navíos, 133 mariños e 400 infantes para percorrer a mesma ruta do estreito de Le Maire cara Chile, para socorrer ós colonos sitiados polos mapuches. Naufragou, perdendo a vida e dous barcos.
En memoria de Bartolomé é Gonzalo, foi bautizado o buque de salvamento e apoio Irmáns García Nodal, do servizo de gardacostas da Consellería do Mar da Xunta de Galicia.
Gonzalo Pardellas Puga

Gonzalo Pardellas Puga, nado en Pontevedra o 25 de novembro de 1908 e finado na mesma cidade o 14 de xaneiro de 1987, foi un mestre galego. Traxectoria
Entudou maxisterio na Escola Normal de Pontevedra, rematando en 1928. Fixo o servizo militar no Rexemento de Infantería de Murcia e foi premiado no concurso literario organizado polo Rexemento en decembro de 1930. Foi nomeado mestre de Salcedo en novembro de 1931. Aprobou as oposicións de maxisterio en 1932. Recibiu unha homenaxe dos alumnos da escola de Salcedo cando marchou en setembro de 1933. Foi socio fundador da Casa del Maestro de Pontevedra. Destinado a Morcelle (Becerreá) en marzo de 1934, foi trasladado a Arcos (Ponteareas) en agosto.
Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi suspendido de emprego e soldo en agosto. O seu expediente de depuración resolveuse con separación definitiva do servizo e baiza na escala en maio de 1940; revisado o expediente foi finalmente sancionado en 1942 con suspensión de emprego e soldo polo tempo en que estivo suspendido, traslado fora da provincia por cinco anos e inhabilitación para cargos directivos. Foi mestre do Colexio Minerva de Pontevedra. Volveu exercer como mestre nacional nas escolas de Carracedo, Campañó e O Campiño, onde se xubilou na década dos setenta. Finou en Pontevedra o 14 de xaneiro de 1987. Recoñecementos
Unha rúa na Pobra do Caramiñal leva o seu nome dende 2001. Vida persoal
Casou con Pilar de Blas Amor e foi pai de Gonzalo, Xulio e Celestino Pardellas de Blas.
Gonzalo Pizarro

Gonzalo Pizarro, nado en Trujillo en 1502 e finado en Cuzco o 10 de abril de 1548, foi un conquistador español. Traxectoria
O menor dos irmáns Pizarro, foi o lugartenente do seu irmán Francisco na conquista española do Imperio Inca, loitou contra Diego de Almagro, nomeado gobernador de Quito en 1539 dirixiu ao ano seguinte unha desastrosa expedición cara ao oeste na procura de El Dorado. Tras a morte do seu irmán Francisco opúxose ás Leis Novas, ditadas pola Coroa, grazas ás denuncias de Bartolomé de Las Casas, e ao primeiro vicerrei, Blasco Núñez Vela, púxose á fronte da rebelión dos encomendeiros, derrotado na batalla de Jaquijaguana foi decapitado.
Gonzalo Vázquez Pereira

Gonzalo Vázquez Pereira, nado en Vilaboa en 1983, é un profesor, escritor e tradutor galego. Traxectoria
Despois de estudar COU no IES Sánchez Cantón, licenciouse en Filoloxía galega pola Universidade de Vigo e fixo un mestrado en literatura comparada na Universidade de Santiago de Compostela. Tamén foi deseñador de moda. Foi profesor na École Jeannine-Manuel, na Universidade da Sorbona e no Instituto Cervantes de París. Tamén deu clases no Polytech e a Escola de Negocios de París. Impartiu docencia no sistema francés, o británico, o español e o bacharelato internacional. Foi profesor convidado en universidades de Italia, Portugal, Croacia, Brasil e os Estados Unidos onde impartiu palestras e obradoiros. Foi director en tres ocasións do Festival de Literaturas Hispanoamericanas de París.
En 2024 sacou a nota máis alta nas oposicións de educación en Galicia, un 8, 98 en Lingua Galega e Literatura de secundaria. Obras
A cidade na poesía galega do século XXI. Antoloxía, Editorial Toxosoutos, 2011.
Traducións
Unha vida violenta de Pier Paolo Pasolini. Editorial Hugin e Munin, 2012.
Gonzalo de Vigo

Gonzalo de Vigo (Gonçalo de Vigo), foi un mariño galego do século XVI. Participou na expedición de Fernão de Magalhães da que desertou nas illas Marianas onde viviu cinco anos cos indíxenas. Historia
Nado en Vigo, en data descoñecida, como Gonzalo Álvarez Martínez, fillo de Rodrigo Álvarez e de Isabel Martínez. Identificado por el mesmo como galego. Saíu de Sanlúcar de Barrameda o 10 de agosto de 1519 na expedición de Magalhães. Das cinco naves que saíron de España só dúas chegaron ás Molucas, a nao Victoria e a Trinidad na que ía Gonzalo. A Trinidad ao mando de Gonzalo Gómez de Espinosa sufriu unha grande avaría polo que tentaron regresar a América. As tempestades e a fame levaron a nave á illa dos Ladróns (Illas Marianas), en agosto de 1522 desertou na illa de Maug xunto con dous portugueses que serían asasinados polos indíxenas. Alí pasou cinco anos vivindo con indíxenas e aprendendo o seu idioma e costumes. O 5 de setembro de 1526 a Expedición de García Jofre de Loaísa recalou na illa de Guam. Gonzalo de Vigo pediu Seguro Real (perdón e amnistía) que lle foi concedido pola súa axuda e continuou viaxe coa expedición á illa de Maluco. O 10 de decembro de 1533 na illa Gilolo fixo de mediador cos nativos da illa, españois e portugueses. En 1536 a expedición chegou a Lisboa na única nao que quedaba comandada por Urdaneta. Non se sabe se volveu coa expedición a España. Recoñecementos
O porto de Vigo adicoulle unha escultura de José Molares. A escultura foi criticada polos erros históricos no armamento. O trabuco é douscentos anos posterior ao protagonista e a espada cincocentos anos anterior.
Gonzo

Un gonzo ou bisagra é un dispositivo que está constituído por dúas pezas metálicas articuladas que posibilitan o xiro de portas, fiestras ou paneis de móbeis. Unha das dúas pezas vai unida á folla e xira sobre un eixe, permitindo o seu movemento circular.
A variedade de modelos presentes no mercado é enorme e adáptase en forma e tamaño ás súas múltiples utilidades. Os materiais de fabricación pódense concentrar en dous grandes grupos: o plástico e o metal (aceiro, cinc, latón, bronce etc. ). Clasificación
Os gonzos clasifícanse segundo: o seu grao de abertura, que varía até os 180°, dependendo do móbel ao que vai destinado;
o seu grao de visibilidade, distinguíndose os invisíbeis e os de tipo barril;
o seu sistema de colocación, diferenciándose o manual a parafusos e o automático que precisa o uso de maquinaria.
Gonçalo Coelho

Gonçalo Coelho, floruit 1501–04, foi un explorador e navegante portugués que pertencía a unha familia destacada do norte de Portugal. Comandou dúas expedicións (1501–02 e 1503–04) que exploraron gran parte da costa do Brasil. Traxectoria
En 1501 Coelho foi enviado nunha expedición para continuar a exploración do Brasil despois da descuberta de Pedro Álvares Cabral. O 10 de maio, partiu de Lisboa como "Capitán Xeral" de tres carabelas. Entre a súa tripulación estaba un florentino residente en Sevilla, Amerigo Vespucci. O 17 de agosto a súa expedición tocou terra fronte á costa brasileira a uns 5° S. A frota continuou cara ao sur, chegando á baía de Guanabara (23° S) o día de Ano Novo de 1502, chamándoa "Río de Xaneiro". Navegaron dous graos máis ao sur (chegando a moderna Cananéia), antes de saír do Brasil o 13 de febreiro de 1502. Se hai que crer o relato de Amerigo Vespucci, a expedición alcanzou a latitude "elevación do Polo Sur 52° S", latitudes da Patagonia actual, chegando a mares e costas inhóspitos, antes de volver de volta, pero isto aínda é motivo de polémica. Só unha das tres carabelas volveu a Lisboa, chegando alí o 7 de setembro de 1502. O historiador brasileiro Varnhagen cría que en abril de 1502 a expedición puido descubrir a illa de Xeorxia do Sur, atopando probas diso nun reportaxe de Vespucci.
Coelho partiu de novo de Lisboa o 10 de maio de 1503, esta vez cunha frota de seis veleiros. Vespucci acompañouno unha vez máis, agora como capitán dun dos barcos. Despois de parar nas illas de Cabo Verde, os barcos chegaron a "unha illa no medio do mar" (probablemente Fernando de Noronha), onde o buque insignia chocou contra un arrecife e naufragou o 10 de agosto. Todos os homes foron salvados, sendo cargados no barco de Vespucci. Logo navegaron para o Brasil, chegando alí en novembro nunha baía que chamaron "Todos os Santos" (hoxe baía de Todos os Santos). Despois de esperar aquí en balde ao resto da frota, navegaron cara ao sur cara a outra baía, onde permaneceron cinco meses, construíndo un forte e cargando leña. Deixaron 24 homes no forte para cargar máis leña, e navegaron cara a Lisboa, onde chegaron o 28 de xuño de 1504.
Gonópodo

Non confundir con gonóporo. Os gonópodos son apéndices especializados de varios artrópodos utilizados na reprodución ou na posta de ovos. Facilitan aos machos a transferencia de esperma de macho a femia durante o apareamento.
Nos crustáceos e diplópodos son patas modificadas. Algúns están moi decorados con estruturas elaboradas que poden desempeñar funcións na competencia espermática, e poden usarse para diferenciar e identificar especies estreiamente relacionadas.
Xeralmente encóntrans e un ou máis pares, en contraposición aos órganos reprodutores únicos (non pareados), como o aedeagus dos insectos ou o pene dos opilións.
Good Will Hunting

Good Will Hunting é un filme estadounidense dirixido por Gus Van Sant que se estreou en 1997. Está protagonizado por Matt Damon, Robin Williams, Ben Affleck, Minnie Driver e Stellan Skarsgård. Sinopse
Will é un rapaz rebelde cunha intelixencia abraiante, especialmente para as matemáticas. O descubrimento do seu talento por parte dos profesores suporanlle un dilema: seguir coa súa vida de sempre -un traballo doado, bos amigos, moitas cervexas e algunha liorta- ou aproveitar as súas grandes cualidades intelectuais nalgunha universidade. Só os consellos dun solitario e bohemio profesor o axudarán a se decidir. Personaxes
Matt Damon como Will Hunting
Robin Williams como Dr. Sean Maguire
Ben Affleck como Chuckie Sullivan
Stellan Skarsgård como Profesor Gerald Lambeau
Minnie Driver como Skylar
Casey Affleck como Morgan O'Mally
Cole Hauser como Billy McBride
John Mighton como Tom
George Plimpton como Dr. Henry Lipkin Galardóns e nomeamentos
1997: 2 Oscars: Mellor guión orixinal, actor secundario (Robin Williams). 9 nomeamentos.
1997: Globos de Ouro: Mellor guión. 4 nomeamentos.
1997: National Board of Review: Premios Especial pola súa achega (Damon e Affleck).
1997: Screen Actors Guild: Mellor Actor secundario (Robin Williams) 4 nomeamentos.
1997: 2 Critics' Choice Awards: Mellor guión orixinal, artista revelación (Damon).
1998: Festival de Berlín: Oso de Prata - Logro individual sobresaínte (Matt Damon).
Google AdSense

AdSense é un sistema de publicidade ideado pola compañía estadounidense Google. Permite que os webmasters formen parte dun mesmo circuíto publicitario no que se publicitan textos e imaxes que Google selecciona conforme aos criterios do cibernauta, como a súa localización ou o seu historial de buscas. Características
Estes anuncios están administrados xeran ingresos para o propietario da web baseándose nos clics dos visitantes da páxina e nas visualizacións da mesma (impresións). Google utiliza a súa tecnoloxía de procura para incrustar anuncios segundo o contido da páxina web que se está visitando, a localización xeográfica do usuario (mediante o enderezo IP) e outros datos como historia de procura previa en Google ou as páxinas visitadas polo usuario, os seus cookies, a duración da sesión, o sistema operativo, o navegador web utilizado etc.
Google Ads

Google Ads (anteriormente Google AdWords) é o método que emprega para facer publicidade patrocinada, conta con enormes cantidades de clientes con webs de todo tipo e de todas partes do mundo. Historia
Google lanzou AdWords no ano 2000. Inicialmente, Google montaba e xestionaba as campañas dos anunciantes. Google presentou entón un portal de AdWords de autoservizo para pequenas empresas que querían xestionar as súas propias campañas.
En 2005, Google comezou un servizo de xestión de campañas coñecido como «Jumpstart». En 2007, Google adquiriu DoubleClick por 3. 100 millóns de dólares. A adquisición foi estratexicamente importante para Google, xa que proporcionoulle acceso á tecnoloxía avanzada de publicación de anuncios de DoubleClick e ás relacións establecidas co sector. Este acordo, ao tempo que "transformaba a Google nunha potencia", atraeu o escrutinio antimonopolio, creando dúbidas sobre o seu impacto na competencia do mercado e dominio da publicidade dixital. En xaneiro de 2007, Google comprou a empresa de publicidade radiofónica dMarc Broadcasting. [Cómpre referencia]
En 2008, Google lanzou o Google Online Marketing Challenge, un exercicio académico en clase para estudantes de educación terciaria.
En 2018 Google retirou as marcas DoubleClick e AdWords para simplificar os puntos de entrada para anunciantes e vendedores de anuncios. O produto principal pasou a chamarse Google Ads, proporcionando acceso ao inventario na Busca de Google, ao seu servizo de vídeos YouTube, a súa tenda de aplicacións Google Play e aos socios editores de sitios web de AdSense. Características
É unha ferramenta rápida e sinxela de utilizar que permite adquirir anuncios de custo por clic (CPC) ou custo por impresión (CPM) correctamente orientados, independentemente de cal sexa o seu orzamento. Os anuncios de AdWords publícanse xunto cos resultados das procuras realizadas en Google, así como nos sitios de procura e de contido da crecente rede de Google.
Son anuncios que amosan de forma relevante nos resultados da busca do usuario (por exemplo: se o usuario buscou “coches”, a dereita ou arriba das páxinas indexadas por PageRank aparecerán anuncios referentes a “coches”). Google cobra ao cliente por cada clic feito sobre o seu anuncio. Ads non só aparece no buscador de Google, senón tamén nas páxinas patrocinadas por Google AdSense, se o contido de ditas webs se relaciona co da web do cliente, e en Gmail.
Ads é basicamente o corazón da facturación de Google, ofrecendo un método de publicidade intelixente para o cliente.
Google Arts & Culture

O Google Arts & Culture é un sitio web que presenta unha recompilación de imaxes en alta resolución de obras de arte expostas en varios museos do mundo, así como un percorrido virtual polas galerías nas que se atopan. O proxecto foi posto en servizo por Google o 1 de febreiro de 2011 con 1061 obras de dezasete museos, entre os que se atopan o Tate Britain de Londres, o Museo Metropolitano de Arte de Nova York, e a Galería Uffizi de Florencia.
Google Assistant

Google Assistant é unha aplicación de asistente virtual desenvolvida por Google que está dispoñible principalmente en dispositivos móbiles e automatización doméstica. Baseándose na intelixencia artificial, Google Assistant pode participar en conversas bidireccionais, a diferenza do asistente virtual anterior da compañía, Google Now.
Google Assistant estreouse en 2016 como parte da aplicación de mensaxería de Google Allo, e o seu altofalante de voz Google Nest. Despois dun período de exclusividade nos smartphones de Google Pixel, foi incluído noutros dispositivos Android a partir de febreiro de 2017, incluíndo smartphones de terceiros e Android Wear (agora Wear OS), e foi lanzado como unha aplicación independente no sistema operativo iOS en maio de 2017. Xunto co anuncio dun kit de desenvolvemento de software (SDK) en abril de 2017, Assistant ampliouse aínda máis para apoiar unha gran variedade de dispositivos, incluíndo coches e electrodomésticos intelixentes de terceiros. En 2020, Google Assistant xa estaba dispoñible en máis de mil millóns de dispositivos.
En outubro de October, unha versión móbil do asistente intelixente Gemini, orixinalmente titulada Assistant with Bard e sinxelamente Bard, foi presentada durante o evento do Pixel 8. Está deseñado para substituír a Assistant como o asistente principal en dispositivos Android, aínda que o asistente orixinal seguirá sendo opcional. O 14 de marzo de 2025, anunciouse que Assistant deixaría de traballar en dispositivos Android usando Android 10 ou superior, iOS e outros dispositivos como Google Nest, sendo substituído principalmente por Gemini. O asistente permanecería para teléfonos de baixo rango ou teléfonos que executan Android 9 ou inferior.
Google Books

Google Books (chamado anteriormente Google Book Search e Google Print) é un servizo en liña vía web para a consulta de publicacións. A busca faise en libros e publicacións periódicas dixitalizadas de todo o mundo que Google converte en texto con programas de recoñecemento de caracteres. O servizo foi presentado por Google en outubro de 2004 na Feira do Libro de Frankfurt. Funcionamento
Moitos dos textos son dixitalizados empregando a cámara Elphel 323, un proxecto de hardware libre e software libre a unha velocidade de 1. 000 páxinas por hora tamén empregada por Google en Google Street View.
As buscas en Google Books amósanse no buscador web de Google indicando a obra e a referencia onde aparece o termo. O resultado da busca amosa o libro e a páxina ou páxinas onde aparece referenciado. Dependendo da licenza que se empregue, dereitos reservados, cedidos ou no dominio público, a información amosada será máis ou menos explícita de xeito que dalgúns libros só están dispoñibles os datos básicos: nome do autor, título, editorial e ISBN ou dados similares, nestes casos nin se amosa a portada do libro. Outros libros están parcialmente accesos. De xeito que os editores con acordos con Google amosan algunhas das páxinas da obra libremente mentres que outras, na maioría, non. O acordo compleméntase con ligazóns a editoriais e distribuidoras onde se poden mercar as publicacións. Outras obras, as menos, están completamente accesibles. Son xeralmente obras que xa están descatalogadas ou foron feitas para ser amosadas publicamente. O texto das obras amosadas non está acceso para a función copiar e pegar co rato xa que se amosa como imaxes o texto. Os usuarios rexistrados en Google teñen a posibilidade de formar unha biblioteca virtual á que engadir os títulos dos que gusten e consultalos cando desexen.
Google Calendar

Google Calendar é un servizo de calendario e axenda desenvolvido por Google. Foi creado por Mike Samuel como parte do seu proxecto do 20% en Google. Estaba dispoñible na versión beta o 13 de abril de 2006, e na versión xeral en xullo de 2009, na web e como aplicacións móbiles para as plataformas Android e iOS. Características
Google Calendar é unha axenda que permite ter diferentes calendarios diferenciados por cores. Permite compartir os calendarios privados con outros usuarios podendo darlles diferentes niveis de permisos. Dispón da posibilidade de incorporar calendarios públicos realizados por outros usuarios, tales como guía de programación de televisión, axenda do teu club favorito de fútbol, santoral etc. O calendario pódese configurar para que envíe un recordatorio antes que pase un evento á o conta de correo electrónico do usuario cun arquivo para importar a tarefa á axenda de Microsoft Outlook, ata pode enviar un aviso SMS se se vive nunha zona habilitada para iso. Ata a data, esta en versión beta pero é funcional. Tamén existe a opción de integrar en Thunderbird o calendario de Google utilizando a extensión "lightning" para así podelo xestionar desde un programa de correo tradicional.
Google Earth

Google Earth é un programa informático similar a un sistema de Información xeográfica creado pola empresa Keyhole, Inc. , inicialmente baixo o nome de EarthViewer 3D. Permite visualizar imaxes en tres dimensións do planeta, combinando fotos de satélite, mapas e o motor de procura de Google que permite ver imaxes a escala dun lugar específico do planeta. En 2013 converteuse no programa máis popular para visualizar cartografía, con máis de mil millóns de descargas. Controversias
O antigo presidente da India, A. P. J. Abdul Kalam pronunciouse en contra da dispoñibilidade de imaxes de satélite dalgúns lugares secretos. En resposta, Google decidiu desenfocar estas imaxes.
O goberno surcoreano protestou alegando que as imaxes do palacio presidencial de Seúl dispoñíbeis en Google Earth serían de total importancia para os inimigos norcoreanos.
En outubro de 2007, The Guardian informou de que as Brigadas dos Mártires de Al-Aqsa estaban usando o software para planificar ataques terroristas contra Israel.
Heidy, unha implicada nos atentados de Bombai do 26 de novembro de 2008, admitiu que utilizou o Google Earth para planificar os ataques.
Varias persoas tomando o sol espidas nas súas casas e xardíns foron capturadas nas fotos e presentaron unha demanda contra Google.
En 2016 unha petición de Change. org recolleu máis de 5000 sinaturas para que Google empregue os topónimos galegos. En 2017 o Parlamento Galego solicitou a Google que respecte os topónimos galegos en Google Earth. A Mesa pola Normalización Lingüística volveu solicitalo en 2022. En 2023 Google continúa a empregar os topónimos castelanizados.
Os creadores da empresa ART+COM Studios sosteñen que Google Earth foi copiado do seu programa Terravision. A miniserie de Netflix The Billion Dollar Code de 2021, está inspirada nese proceso de infracción de patentes do algoritmo.
Google Glass

Google Glass (literalmente lentes Google) é un proxecto en desenvolvemento da Google que consiste nunhas lentes conectadas á Internet que usan unha tecnoloxía futurista de realidade aumentada. . As Google Glass son un dispositivo de visualización tipo Head-mounted display (HMD)
As Google Glass Explorer Edition foron lanzadas para os desenvolvedores de Google I/O por 1500 $ + impostos no ano 2013, mentres que a versión para consumidores agárdase que estea pronta no decorrer de 2014.
As Google Glass son un dispositivo semellante a unhas lentes, que fixadas nun dos ollos, fan aparecer unha capa/pantalla por riba do campo de visión. A pequena capa presenta ao usuario mapas, opcións de música, previsión do tempo, rutas de mapas, e alén disto, tamén é posíbel efectuar chamadas de vídeo ou tirar fotos de algo que se estea a ver e compartir inmediatamente a través de Internet.
Fálase do Proxecto dende 2006 e, até o día 4 de abril de 2012, o Google Glass aínda era un proxecto secreto da Google. Actualmente, o Google X conta co apoio de especialistas en alta tecnoloxía coma Richard W. DeVaul e Babak Parviz. O visual do Google Glass semella sofisticado e futurista mais non posúe lentes dos dous lados. Sábese que a Google forneceu os prototipos aos seus colaboradores para poder lanzar o produto en 2014.
A lente de proxección da Google Glass non ocupa todo o campo de visión do usuario e posúe unha tecnoloxía de foco que permite ao observador ler os contidos sen a necesidade de mudar o foco de visión. Todos eses coidados garanten o confort e a seguranza da persoa que utiliza a tecnoloxía.
Google Lunar X Prize

Google Lunar X Prize é unha competición internacional organizada pola Fundación X Prize, a mesma que organizou o Ansari X Prize, e patrocinada pola compañía Google. O obxectivo desta competición é a colocación dun robot no solo lunar e cumprir algunhas tarefas tecnolóxicas. Entre os requisisto figura que un mínimo do 90% dos custos da produción da sonda deben provir do investimento privado.
Google Maps

Google Maps é un servizo de mapeo web desenvolvido por Google. Foi anunciado por primeira vez en Google Blog o 8 de febreiro de 2005. Orixinalmente soportaría só ós usuarios de Internet Explorer e Mozilla Firefox, pero o soporte para Opera e Safari foi engadido o 25 de febreiro de 2005. O software estivo na súa fase beta durante seis meses, antes de converterse en parte de Google Local, o 6 de outubro de 2005. Características
Google Maps permite visualizar o mundo a través de imaxes vía satélite, imaxes de mapas ou combinar estas dúas. Grazas ao buscador, podemos buscar lugares de todo o mundo e poder visualizalo de forma efectiva.
As imaxes de satélite comparten a base de datos de Google Earth, o que significa que son as mesmas imaxes que se verán no devandito programa e coa mesma resolución.
Os mapas só están dispoñibles en certos lugares, o que significa que a función híbrida de mapa e satélite só estea dispoñible nos lugares onde se cumpran as dúas características.
Linguaxe
Como nas aplicacións web de Google, úsanse un gran número de arquivos Javascript para crear Google Maps. Como o usuario pode mover o mapa, a visualización do mesmo báixase dende o servidor. Cando un usuario busca un negocio, a localización é marcada por un indicador en forma de pin, o cal é unha imaxe PNG transparente sobre o mapa. Para lograr a conectividade sen sincronía co servidor, Google aplicou o uso de AJAX dentro desta aplicación. É unha aplicación para o desenvolvemento de mapas.
Google News

Google News é un servizo de noticias desenvolvido por Google. Presenta un fluxo continuo de ligazóns a artigos organizados por miles de editoriais e revistas. Google News está dispoñible como aplicación en Android, iOS e na web. Google lanzou unha versión beta en setembro de 2002 e a aplicación oficial en xaneiro de 2006. A idea inicial foi desenvolvida por Krishna Bharat.
Google Trends

Google Trends é unha ferramenta de Google Labs que amosa os termos de busca máis populares do pasado recente. As gráficas de Google Trends representan con canta frecuencia se realiza unha busca particular en varias rexións do mundo e en varios idiomas. No eixo horizontal da gráfica representa o tempo (dende algún momento de 2004), e o eixo vertical representa a frecuencia coa que se buscou o termo globalmente. Tamén permite ao usuario comparar o volume de buscas entre dous ou máis termos. Unha característica adicional de Google Trends é a posibilidade de amosar novas relacionadas co termo de busca enriba da gráfica, amosando como afectan os eventos á popularidade. Google Music Trends
Google Music Trends, é o servizo opcional que exhibe a música máis escoitada na rede a través de GTalk de Google, baixo a forma de cancións máis escoitadas na semana. As tendencias pódense tamén filtrar por xénero e por países.
Google+

Google+, pronunciado e escrito ás veces como Google Plus, tamén abreviado como G+, foi un servizo de rede social operado pola compañía estadounidense Google. Google+ lanzouse en xuño de 2011. Nun principio, os usuarios tiñan que ser maiores de 13 anos de idade, para crear as súas propias contas. Google+ foi a terceira rede social con máis usuarios no mundo, non pola súa popularidade senón pola ligazón con YouTube, obtendo arredor de 343 millóns de usuarios activos.
Google+ integraba distintos servizos: círculos, Hangouts, intereses e comunidades. Google+ tamén estivo dispoñible como unha aplicación de escritorio e como unha aplicación móbil, pero só nos sistemas operativos Android e iOS. Fontes como The New York Times declarárono o maior intento de Google para competir coa rede social Facebook, a cal tiña máis de 750 millóns de usuarios en 2011. O 20 de setembro de 2011, Google permitiu a creación de contas a usuarios con máis de 18 anos, con melloras nas súas extensións de videoconferencias.
Google anunciou o peche definitivo en abril de 2019 por motivos relacionados con erros de seguridade no acceso a datos privados de usuarios afectados, que poderían ascender até o medio millón de contas.
Gopher

Gopher é un protocolo de redes de computadoras deseñado para indexar repertorios de documentos para Internet. Os documentos preséntanse estruturados xerarquicamente, a información clasifícase por tipos e accédese a eles por menús.
Presentouse en 1991, elaborado por Paul Lindner e Mark McCahill da Universidade de Minnesota. Ata que se desenvolveu a World Wide Web e protocolo HTTP, este servizo era o máis popular da rede, pero actualmente só quedan uns poucos servidores Gopher e Mozilla e AOL aínda soportan o protocolo, aínda que de forma incompleta. Internet Explorer deixou de soportalo en xuño de 2002 logo de descubir un fallo de seguridade.
Gordon E. Moore

Gordon Earle Moore, nado o 3 de xaneiro de 1929 e finado en 24 de marzo de 2023 en Hawai, foi un informático estadounidense cofundador de Intel e autor da Lei de Moore. Traxectoria
Moore naceu en San Francisco, California. Recibiu un grao de bacharelato en ciencias na especialidade de química da Universidade de California en Berkeley no 1950 e un doutoramento en química e en física do Instituto Tecnolóxico de California (Caltech polas súas siglas no inglés) en 1954. Antes de estudar en Berkeley, pasou a súa xuventude na Universidade Estatal de San Xosé, onde coñeceu a súa futura esposa.
Fundou Intel en xullo de 1968 xunto a Robert Noyce, traballando como Vicepresidente executivo ata 1975, cando se converteu en presidente executivo en xefe. En abril de 1979, o Dr. Moore converteuse en membro da xunta directiva ademais de executivo en xefe, mantendo ambas as posicións ata abril de 1987, cando deixou o posto de executivo en xefe. Nos seus últimos anos traballou como membro emérito da xunta directiva.