Mélange (xeoloxía)

En xeoloxía, unha mélange é unha brecha a grande escala, un corpo de rocha cartografiable caracterizado pola falta de leito continuo e a inclusión de fragmentos de rocha de todos os tamaños, contidos nunha matriz deformada de gran fino. A mélange normalmente consiste nunha mestura de grandes bloques de litoloxías variadas. Tanto os procesos tectónicos como os sedimentarios poden formar mestura.
As aparicións de mélange están asociadas con terranes con falla de pulo nos cintos oroxénicos. Unha mestura fórmase no prisma de acreción por riba dunha zona de subdución. As secuencias de ofiolitas ultramáficas que foron obducidas na codia continental están normalmente sustentadas por unha mestura. Tamén se poden producir mesturas localizadas a menor escala en zonas de cizallamento ou fallas, onde a rocha coherente foi interrompida e mesturada por forzas de cizallamento. As mesturas a grande escala formadas en zonas de marxe continental activas consisten xeralmente en material da codia oceánica alterada e en bloques de sedimentos de ladeira continental nunha matriz de lodo cisallado. Os mecanismos de mestura en tales escenarios poden incluír forzas de cizallamento tectónico, fluxo dúctil dunha matriz cargada de auga ou deformable (como a serpentinita), acción sedimentaria (como afundimento, fluxo por gravidade e acción olistostromal ou algunha combinación destes. Algúns bloques de rocha máis grandes poden ter até 1 km a través.
Antes da aparición da tectónica de placas a principios dos anos 70, era difícil explicar as mesturas en termos de mecanismos xeolóxicos coñecidos. Un paradoxo especialmente preocupante foi a aparición de bloques de esquistos azuis (rochas metamórficas de baixa temperatura e alta presión) en contacto directo con greywacke (un arenito groso con fragmentos líticos) que se depositou nun ambiente sedimentario. Exemplos
Os exemplos inclúen o complexo franciscano (Franciscan Complex) ao longo das cordilleiras costeiras do centro e norte de California e o complexo de ofiolitas da baía das illas (Bay of Islands) en Terra Nova. O Gwna Mélange no Reino Unido esténdese por Anglesey e a península de Llŷn até a illa Bardsey, no norte de Gales. A mélange de Palawan do Norte distribúese na illa Miniloc de Filipinas, costa oeste da illa de Inabamalaki, costa oeste de El Nido; Cudugman Point na baía de Bacuit e no grupo de illas Cuyo. Consiste nun revolto de varios tipos de rochas contidas nunha matriz de lodo e limo de lousa gris-verdosa.
O deserto oriental de Exipto forma parte do escudo árabe-nubio neoproterozoico e mostra diferentes aparicións de mesturas ofiolíticas neoproterozoicas. As mesturas conteñen bloques e fragmentos exóticos e nativos de tamaños e tipos variables situados nunha matriz volcaniclastica cisallada e xistosa. Os principais bloques exóticos son ofiolíticos e inclúen rochas ultramáficas metamorfoseadas, metagabros, metabasaltos masivos e almofadas e rochas sedimentarias peláxicas. En función do modo de aparición dos compoñentes ofiolíticos e dos procesos de formación de mesturas, as mesturas ofiolíticas do deserto central oriental clasifícanse e mapeáronse en mestura tectónica, olistostroma e mestura olistostromal. Tanto os procesos tectónicos como os sedimentarios xogaron un papel importante durante a formación da mestura nun escenario de arco posterior ou entre arcos. Etimoloxía
O termo mélange en inglés é unha palabra prestada do francés, usada para significar unha mestura de compoñentes dispares. A súa derivación, e polo tanto en certa medida a súa connotación, é semellante á mêlée. Mélange é a forma moderna do substantivo francés antigo meslance, que provén do infinitivo mesler, que significa "mesturar".