Латински/Лекција 4

Латински јазик
<< Лекција 3 | Лекција 5 >>
----
1 Таблици за деклинација на именки
1-ва<sup></sup> деклинација
''ЕДНИНА''''МНОЖИНА''
номинатив
puell-a
puell-ae
акузатив
puell-am
puell-as
2-ра<sup></sup> деклинација
Машки
Машки
Машки
Среден
''ЕДНИНА''''МНОЖИНА''''ЕДНИНА''''МНОЖИНА''''ЕДНИНА''''МНОЖИНА''''ЕДНИНА''''МНОЖИНА''
номинатив
serv-us
serv-i
puer
puer-i
ager
agr-i
bell-um
bell-a
акузатив
serv-um
serv-os
puer-um
puer-os
agr-um
agr-os
bell-um
bell-a
Нота Бене: Зборот puer ги користи истите наставки како и сите именки од 2ра деклинација, машки род, освен што ја испушта наставката -us во номинатив. Ager, именка од 2-ра деклинација што значи ,,поле" нема наставка во номинатив како puer и го испушта ,,e"-то во сите падежи освен номинатив (видете во таблицата)Запомнете ја проширенава таблица.
2 Вежба 2
Ставете ги во акузативна еднина:
# lud-us
# magn-us
# triclini-um
# bell-um
# puell-a
# serv-us
# ager
Ставете ги во акузативна множина:
# lud-us
# magn-us
# triclini-um
# bell-um
# puell-a
# serv-us
# ager
Ставете ги во номинативна еднина:
# bon-i
# bell-a
# triclini-a
# puell-am
# agr-os
# serv-os
# puell-ae
3 Граматика: Акузатив
Како што видовме во предходната лекција, глаголот ,,esse" (да се биде) обично е во номинатив, бидејќи зборот по него е комплиментарен. Најголемиот број на другите глаголи се во акузатив.
Во една реченица, акузативот одговара на прашањето ,,што" (директен предмет).
<b>На пример:</b>
Девојката ја продаде кутијата.
Што продаде девојката? Кутијата. Тука, кутијатае директен предмет, и кога ќе ја преведме на латински:
Puella vendet cistam.
Cistam, тука е во акузатив, бидејќи е директен предмет.
Кога придавката опишува именка истата е во акузатив и мора да се сложи по број, падежи род со неа.
4 Примери за придавки - сложување со номинатив и акузатив
Кратенки: НОМ = номинатив, АКУ = акузатив, Ед. = еднина, Мн. = множина, м. = машки род, ж. = женски род
ЛатинскиМакедонскиПреглед
bon-us lud-usДоброто училиште (НОМ Ед. м.)
bon-um lud-umДоброто училиште (АКУ Ед. м.)
bon-i lud-iДобрите училишта (НОМ Мн. м.)
bon-os lud-osДобрите училишта (АКУ Мн. м.)
bon-us puerДоброто момче (НОМ Ед. м.)
bon-i puer-iДобрите момчиња (НОМ Мн. м.)
bon-os puer-osДобрите момчиња (АКУ Мн. м.)
bon-um puer-umДоброто момче (АКУ Ед. м.)
bon-a puell-aДобрата девојка (НОМ Ед. ж.)
bon-am puell-amДобрата девојка (АКУ Ед. ж.)
bon-ae puell-aeДобрите девојки (НОМ Мн. ж.)
bon-as puell-asДобрите девојки (АКУ Мн. ж.)
bon-us poet-aДобриот поет (НОМ Ед. м.)
bon-i poet-aeДобрите поети (НОМ Мн. м.)
bon-os poet-asДобрите поети (АКУ Мн. м.)
bon-um poet-amДобриот поет (АКУ Ед. м.)
5 Вежба 3
Утврдете дали придавката се сложува со именката во сите три категории: падеж, род и број.
Прашања:Дали се сложува?
1. magn-us agr-osТочно/Грешно
2. magn-a puellaТочно/Грешно
3. poet-a bon-usТочно/Грешно
4. magn-um serv-umТочно/Грешно
5. poet-ae magn-aeТочно/Грешно
6. bell-a magn-aТочно/Грешно
6 Граматика: Употреба на акузативот
<b>Вокабулар за лекцијава</b>
Латински
Македонски
puell-a ж.
девојка
puer м.
момче
bell-um с. (2-ра</sup> декл.)
војна
ad с.
кон
culin-um ж. (2-ра</sup> декл.)
кујна
libr-um ж. (2-ра</sup> декл.)
книга
(puer) ama-t
(the boy) љуби
(puer) curri-t
(the boy) трча
(puer) porta-t
(the boy) носи
(puer) specta-t
(the boy) гледа
(puer) dat
(the boy) дава
<B>fuisse</B>fuifuisti(puer) fuitfuimusfuistisfuerunt
<B>да се има бидувано</B>Јас бевти беше(момчето) бешение бевмевие бевтетие беа
Нота Бене: ,,fuisse" и сите негови форми (минато време од ,,esse"), се однесуваат исто како да се во сегашно време.
Новопредставените глаголи, ama-t, curri-t, и porta-t се во акузатив бидејќи се ,,предмет". Кога користите речник секој глагол стои во акузатив, а не во номинатив, доколку не е нагласено поинаку.
7 Граматичко објаснение со помош на македонски реченици
Граматичко објаснение 1
''Македонски:''Момчетогледателевизија.
''Објаснение:''НОМИНАТИВГЛАГОЛАКУЗАТИВ
Граматичко објаснение 2
''Македонски:''Девојкатаготвиручек.
''Објаснение:''НОМИНАТИВГЛАГОЛАКУЗАТИВ
Граматичко објаснение 3
''Македонски:''Тој штобега,заслужувагилотина.
''Објаснение:''НОМИНАТИВГЛАГОЛГЛАГОЛАКУЗАТИВ
7.1 Вежба 4: Пронајдете ги номинативот и акузативот
Најдете ги номинативот и акузативот (ако ги има) во секоја реченица.
# Момчето е добро.
# Девојката готви ручек.
# Момчето ја дава книгата.
# Детето игра спорт.
# Кого го засега.
# Кон кујната трчам.
# Јас ја јадам пицата.
Во следниве реченици, најдете ги акузативот и номинативот. Потоа преведете.
# puer est bonus.
# puella puerum amat.
# puer librum dat.
# filius virum spectat.
# ad culinam currit.
----
^ Латински ^ | << Лекција 3 | Лекција 5 >>