Пожар во тунелот Мон Блан

На 24 март 1999 година, еден транспортен камион се запалил додека возел низ тунелот Мон Блан помеѓу Франција и Италија. Кога застанал на половина пат, изгорел. Другите возила кои патувале низ тунелот набрзо биле заробени и тие исто така се запалиле бидејќи пожарникарите не можеле да стигнат до камионот за транспорт. После тоа, биле направени големи промени во тунелот за да се подобри неговата безбедност.
1 Пожар
Утрото на 24 март 1999 година, 39 лица загинале кога во тунелот се запалил белгиски транспортен камион со брашно и маргарин, кој влегол во тунелот од француската страна.
Камионот поминал низ рампата во 10:46 часот по средноевропско време. Почетното патување низ тунелот било рутинско. Според некои документарни програми, пожарот и чадот се појавиле околу 10:49 часот. Набргу потоа, возачот сфатил дека нешто не е во ред бидејќи автомобилите кои доаѓале во спротивна насока ги треснале предните фарови кон него. Еден поглед во неговите огледала покажал дека бел чад излегува од под неговата кабина. Ова сè уште не се сметало за итен случај за пожар. Всушност, имало уште 16 пожари на камиони во тунелот во текот на претходните 35 години, кои возачите секогаш ги гаселе на лице место.
Во 10:53 часот, возачот на возилото, Гилберт Деграв, застанал на 6 километри во тунелот, кој е долг 11,6 километри, во обид да се справи со пожарот, но одеднаш бил принуден да се врати кога товарот силно изгорел. Гилберт потоа го напуштил своето возило и истрчал до Италијанскиот влез на тунелот.
Во 10:54 еден од возачите се јавил од прибежиштето 22 за да алармира. Во 10:55 часот, вработените во тунелот го вклучиле алармот за пожар и го запреле секој понатамошен сообраќај. Во овој момент во тунелот кои влегле од француска страна имало најмалку 10 автомобили и 18 камиони. Неколку возила од италијанска страна без застанување поминале покрај камионот Волво. Некои од автомобилите од француската страна успеале да се свртат во тесниот тунел со две ленти за да се повлечат назад во Франција, но движејќи се по патот во густиот чад што брзо го наполни тунелот брзо го направил тоа невозможно.
Помеѓу 10:53 и 10:57, чадот веќе зафатил половина километар од француската страна. Поголемите камиони останале заглавени, бидејќи немале простор да се свртат, а враќањето назад не било опција.
Повеќето возачи ги завиткале прозорците и чекале да дојде некој да ги спаси. Системот за вентилација во тунелот го исфрлил токсичниот чад по тунелот побрзо отколку што некој можел да трча на безбедно. Овие испарувања брзо го наполниле тунелот и го изгладнувале кислородот, онеспособувајќи ги возилата. Ова вклучувало противпожарни возила кои, откако биле погодени, морале да ги напуштат пожарникарите. Многу возачи во близина на пожарот кои пробале да ги напуштат своите автомобили и да побараат засолништа биле брзо совладани поради токсичните компоненти на чадот.
Во 10:57 и 10:59, две противпожарни возила од Шамони реагирале на катастрофата што се одвивала. Растопените жици ги елиминираа сите можни извори на светлина во тунелот; во чадот и со напуштени и уништени возила кои им го попречиле патот, двете противпожарни возила не можеле да продолжат, па биле блокирани во гаражата 17, на 1200 метри од запалениот камион. Без други можности, тие ги напуштиле своите возила и се засолниле во две од пожарните кабини за итни случаи.
Помеѓу 10:57 и 11:01, италијанските пожарникари дошле на 300 метри од камионот, при што двајца од нив можеле да продолжат до гаражата 21. Тие можеле да го видат запалениот камион. Меѓутоа, запаленото гориво течело по површината на патот, предизвикувајќи експлозија на гумите и резервоарите за гориво и испраќање смртоносни шрапнели во воздухот, со што се проширил пожар на други возила. Ова ги принуди италијанските пожарникари да се повлечат и спасија 12 лица од италијанска страна.
Во 11:10 шест пожарникари од Шамони влегле во тунелот, но биле блокирани во гаражата 17, на 2700 метри од камионот. До 11:11 часот, повеќе италијански пожарникари дошле да се справат со пожарот. Тие биле блокирани во гаражата 22, а исто така ги оставиле возилата и барале затрупани групи пожарникари кои се засолниле во противпожарните кабини. Кога се увидило дека кабините нудат мала заштита од чадот, почнале да ги бараат вратите што воделе до вентилациониот канал.
До 11:30 часот, 37 минути по избувнувањето на пожарот, чад стигнал до францускиот влез на тунелот, на 6 километри од камионот. Во 11:39 часот, друга екипа на пожарникари влегла во тунелот од француска страна, но била блокирана во гаражата на 5, 4800 метри од камионот.
Сите пожарникари биле спасени пет часа подоцна од трета противпожарна екипа која реагирала и стигнала до нив преку вентилационен канал; од 15-те пожарникари кои биле заробени, 14 биле во тешка состојба, а еден подоцна починал во болница.
Севкупно, огнот горел 53 часа и достигнал температури од 1.000 °C, главно поради оптоварувањето со маргарин во приколката, што е еквивалентно на танкер со нафта од 23.000 литри. Пожарот се проширил и на други товарни возила во близина кои исто така носеле запаливи товари. Пожарот затрупа околу 40 возила во густ и отровен чад кој содржи јаглерод моноксид и цијанид. Поради временските услови во тоа време, протокот на воздух низ тунелот бил од италијанската страна кон француската страна. Властите го зголемиле ефектот на оџакот со испумпување на свеж воздух од италијанската страна, зголемувајќи го огнот кој заробува отровни испарувања внатре. Само возилата покрај пожарот на француската страна од тунелот биле заробени, додека автомобилите од италијанската страна на пожарот биле главно незасегнати.
Имало 29 смртни случаи заробени во возилата, а уште девет загинале обидувајќи се да избегаат пеш. Сите починати биле на француската страна и на крајот биле претворени во коски и пепел од силната топлина. Од првичните 50 заробени во пожарот, 12 преживеале, сите од италијанска страна. Некои жртви успеале да избегаат до пожарните кабини. Оригиналните противпожарни врати на кабините биле оценети да преживеат два часа. Некои биле надградени во 34-те години од изградбата на тунелот за да опстанат четири часа.
Поминале повеќе од пет дена пред тунелот да се излади доволно за да започне поправката.
2 Последици
Тунелот претрпел големи промени во трите години што останал затворен по пожарот. Реновирањето вклучувало компјутеризирана опрема за откривање, дополнителни безбедносни полиња, паралелна окна за бегство и противпожарна станица во средината на тунелот комплетна со противпожарни возила со двојна кабина. Безбедносните вратила исто така имаат чист воздух што течел низ нив преку отворите за вентилација. Сите луѓе во безбедносните заливи сега имале видео контакт со контролниот центар, за да можеле да комуницираат со луѓето заробени внатре и појасно да ги информираат што се случува во тунелот.
Било создадено оддалечено место за проверка на безбедноста на товарот на секоја страна: Аоста во Италија и Паси-Ле Фаје во Франција. Овде сите камиони се прегледуваат многу пред влезот во тунелот. Овие оддалечени локации се користат и како подрачја за поставување, за да се изедначат врвовите на комерцијалниот сообраќај.
Искуството стекнато од истрагата за пожарот бил еден од главните фактори што довеле до создавање на Француското биро за истраги за несреќи од копнен транспорт.
Биле снимени и ТВ документарни филмови за катастрофата, сите дистрибуирани ширум светот и фокусирани или на безбедносните аспекти или на околностите што го претвориле она што требало да биде сериозно, но контролиран инцидент во катастрофа. Првиот, секунди од катастрофа – тунелски пекол, бил реконструкција на настаните што довеле до и за време на катастрофата и заклучоците од истрагата што следела. Вториот, Во пламенот - Оган под земја, повторно ги разгледале околностите и покажаle како новата технологија во форма на нов тип на противпожарен апарат може да го намали обемот на катастрофата и да и овозможи на противпожарната служба да стигне и да остане во близина за гаснење на пожарот.
Пјерлусио Тинаци, Италијански чувар кој загинал во обид да спаси возач на камион, постхумно бил награден со италијанската Медалија д'Оро ал Валоре Цивиле.
3 Судење за убиство од небрежност
Во Гренобл, Франција, 16 лица и компании биле судени на 31 Јануари 2005 година за убиство од небрежност. Обвинети во судењето биле:
* Жилбер Деграв, белгискиот возач на камионот кој се запали во тунелот
* Волво, производителот на камионот
* Француските и италијанските менаџери на тунелот
* АТМБ и СИТМБ
* Регулатори за безбедност
* Градоначалникот на Шамони
* Висок функционер на француското Министерство за јавни работи
Точната причина за пожарот е спорна. Една сметка објавила дека станува збор за никулец од цигара, невнимателно фрлен кон камионот, кој наводно влегол во индукциската шнурка на моторот над кабината, па го запалил хартиениот филтер за воздух. Други обвинувале за механичка или електрична грешка или лошо одржување на моторот на камионот. Истрагата не открила докази за дефект на дизајнот на камионот. Најблискиот детектор за чад не бил во функција, а Француските служби за итни случаи не ја користеле истата радиофреквенција како оние во тунелот.
Италијанската компанија одговорна за управување со тунелот, СИТМБ, платила 13,5 милиони евра на фондот за семејствата на жртвите. Едуард Баладур, поранешен претседател на француската компанија што управувал со тунелот, а подоцна и премиер на Франција, бил подложен на испитување на сведоци. Тој бил прашан за мерките за безбедност што тој наредил, или не наредил да се спроведат.
Баладур тврдел дека катастрофата можела да се припише на фактот дека тунелот бил поделен на два дела управувани од две компании, кои не успеале да ја координираат ситуацијата. На 27 јули 2005 година, тринаесет обвинети биле прогласени за виновни и добиле казни кои се движеле од парични до условни затворски казни до шест месеци затвор:
* Жерар Ронколи, шефот на обезбедувањето во тунелот, бил осуден на шест месеци затвор плус дополнителна двегодишна условна казна, најтешката казна што му е изречена на кој било од обвинетите. Казната била потврдена и во Апелација.* Реми Шардон, поранешен претседател на француската компанија што управува со тунелот, бил осуден и доби двегодишна условна затворска казна; тој исто така бил казнет со околу 18.000 американски долари.
* Гилберт Деграв, возачот на камионот, добил условна казна од четири месеци.
* Седум други лица, вклучително и шефот на италијанската безбедност на тунелот, добиле суспендирани услови и казни.
* Три компании биле казнети до 180.000 американски долари секоја
4 Наводи