procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Човек Волк (филм од 2025)

''Човек Волк'' (|Wolf Man) — американски натприроден филм на ужасите во режија на Ли Ванел по сценарио на Ванел и Корбет Так. Тоа е преработка на филмот „Човек Волк“ од 1941 г. Главните улоги ги толкуваат Кристофер Абот и Џулија Гарнер. Џејсон Блам служел како продуцент преку неговата компанија Blumhouse Productions.
Премиерата на филмот во САД била на 17 јануари 2025 г., а во Македонија на 16 јануари истата година.
1 Содржина
Семејство во оддалечена фарма е нападнато од невидено животно, но како што се протега ноќта, таткото почнува да се преобразува во нешто непрепознатливо.
2 Улоги
Кристофер Абот, Блејк Лавел / Врколакот
Џулија Гарнер, Шарлот Лавел
Матилда Ферт, Џинџер Лавел
Сем Џегер, Грејди Лавел
Бенедикт Харди, Дерек Кил
Ткаенина од трева

Ткаенина од трева (кинеска ткаенина од трева) е заеднички назив за рачно исткаени ткаенини на разбој направени од предива на разни растителни влакна како што се коноп, рами, влакна од коприва, лен итн. Изработка на овој тип на платно најмногу се поврзува со ракотворби во руралните краеви на Кина.
Ткаенината е позната и како „кантонски лен“ и „јапонска ткаенина од трева “
1 Ткаење
Ткаенина од трева е лабаво ткаено платно.
2 Текстура
Ткаенината од трева има мека текстура и доволно е фина за да се спореди со францускиот батист. Кинеската ткаенина од трева направена од „кинеско рами“ (''Boehmeria nivea)'', е многу лесна и изгледа како ленено платно и е пријатна за носење.
3 Употреба
Ткаенината од трева се користи за различни изработки како што се покривки за маса, спортска облека и блузи .
4 Поврзано
* Лен
Домета

Домета (IX в.) – управник на административната област Кутмичевица (Јузозападна Македонија, Албанија и Северна Грција), со центар Девол. Бугарскиот владетел Борис ја одделил Кутмичевица од областа Котокиј и го поставил Домета за управник (886), којшто му помагал на св. Климент во мисионерската работа.
Duabanga grandiflora

''Duabanga grandiflora'' (син. ''D. sonneratioides'') е дрво од фамилијата Lythraceae, чии особености го прават да биде уникатна појава во своите природни шуми. Стеблото е исправено, високо 12-24 метри, неразгрането, но понекогаш се дели од основата. Долните гранки се шират надолу од стеблото; тие се долги, тенки, слабо разгранети, а гранките се четириаголни, лабаво покриени со големи листови кои се шират. Бидејќи листовите се распоредени во два реда, тенките гранки наликуваат на лисни дршки, носејќи перки од сложен лист; листовите понатаму често се закривени наназад, и се темно зелени горе, и речиси бели долу. Големите цветови се отвораат во април, испуштајќи остар мирис за кој се вели дека наликува на асафоетида (ужегнат мирис) кога првпат ќе расцветаат, но стануваат без мирис пред да паднат ливчињата. Прашниците се сите свиткани навнатре во пупка. Плодот е голем колку мало јаболко. Дрвото е бело и меко.
1 Распространетост
Нативно дрво во Индија, Непал, јужна Кина, Мјанмар и Малезија.
2 Галерија
Вегански дизајн

Вегански дизајн — употреба на вегански производи во такви контексти како внатрешен дизајн, моден дизајн, покуќнина и во уметноста. Таквите производи се познати и како „хумани“ или „без суровост“ и „[не] потекнуваат од ниту едно живо суштество, [не се] животински нуспроизвод и [не] се тестираат на животни“.
Веганскиот дизајн се смета за израсток на движењето за веганска исхрана, врз основа на поврзаните етички ставови и тврдењата за одржливост. Сепак, не сите дизајнери кои практикуваат вегански дизајн се согласуваат со основните тврдења, како што се оние за одржливост.
Првата изложба што се занимавала со веганството била одржана во Ајндховен, Холандија, во октомври 2016 година. За време на Salone Del Mobile 2018 година, изложбата наречена Vegan Design или The Art of Reduction ја донесе темата во прв план.
Материјалите што ги користат веганските дизајнери честопати се врз растителна база. Примери се замените за кожа направени од ананас и лушпи и јадра од јаболка. Пердувите и волната можат да се заменат со материјали од леќа, бамбус или памук.
Прометеј (филм од 2012)

''Прометеј'' (|Prometheus) — американски научнофантастичен филм на ужасите од 2012 г. во режија на Ридли Скот. Првично наменет како предисторија на филмот „Осмиот патник“ од 1979 г., подоцна бил преобразен во самостоен филм, станувајќи првиот во трилогијата од предисторија. Заплетот на филмот ја раскажува приказната за тоа како, на крајот на XXI век, вселенскиот брод „Прометеј“ тргнува кон ѕвезден систем, чиј образ истражувачите го откриле меѓу карпестите слики на различни древни цивилизации што не биле поврзани една со друга. Во потрага по одговори на прашањето за човечкото потекло, екипажот на бродот пристигнува на далечна планета, каде открива закана што може да доведе до исчезнување на човечкиот вид.
Премиерата на филмот во САД и Македонија била на 8 јуни 2012 г.
1 Содржина
Екипа од истражувачи откриваат трага за потеклото на човечкиот вид што ги води на напнато патување во темните делови на вселената, каде што ќе се вклучат во застрашувачка битка од која зависи опстанокот на човештвото. Експедицијата ја водат двајца генијални млади научници, Елизабет Шо и Чарли Холовеј, со спротивни поводи. Елизабет е верничка, таа сака да ги запознае овие „богови“ за да се доближи до нејзините традиционални верски ставови, додека Холовеј сака да ја открие таа духовност.
Во нивната работа како археолози, тие откриваат траги во пештерските пиктограми од древните цивилизации низ целиот свет, сите укажувајќи на истото место во далечната вселена и ја убедуваат корпорацијата „Вејланд индустрис“ да ја финансира мисијата. Ниту еден од научниците не е подготвен за незамисливите ужаси што ги чекаат.
2 Улоги
Номи Рапас, Елизабет Шо
Мајкл Фасбендер, Дејвид
Шарлиз Терон, Мередит Викерс
Идрис Елба, Џанек
Гај Пирс, Питер Вејланд
Логан Маршал-Грин, Чарли Холовеј
Шон Харис, Фајфилд
Abillion

abilion — мобилна апликација која им помага на корисниците да најдат вегански и одржливи производи.
Платформата им овозможува на корисниците да пишуваат рецензии за производи базирани на растенија, без суровост и одржливи, додека донираат помеѓу 0,10 и 1$ на непрофитни организации за секоја напишана рецензија. Од мај 2023 година, компанијата тврди дека донирала над 2,8 милиони американски долари на различни непрофитни организации вклучувајќи ги Sea Shepherd и Mercy for Animals.
Главната цел на компанијата е да достигне бројка од една милијарда луѓе кои следат веганска исхрана и начин на живот до 2030 година.
1 Историја
Американскиот претприемач Викас Гарг ја основал компанијата во Сингапур, а апликацијата била официјално лансирана во мај 2018 година.
Стартапот прво беше именуван abilionveg, а го смени името во 2020 година.
Во 2019 година, компанијата собрала 3 милиони американски долари во првиот круг на финансирање (пред-серија А).
Во 2021 година, таа собрала 10 милиони долари при финансирањето од Серија А.
Во февруари 2023 година, компанијата објавила лансирање на круг на инвестиции во заедницата, користејќи ја платформата за групно финансирање Wefunder, која достигнала вкупно 500.000 американски долари
Во мај 2023 година, таа ја прославила својата 5-годишнина и достигнала 1 милион преземања.
2 Награди
Користејќи ги податоците од рецензиите објавени од своите корисници, абилион ги наградува најсаканите вегански производи и брендови.
Во мај 2023 година, компанијата ја објавила листата Светски Топ 10 најдобри плескавици од растително потекло, а меѓу победничките брендови биле Beyond Meat, NotCo и Sojasun.
Салван Момика

Салван Момика (, — , ) — Ирачанец со асирско потекло кој бил активен во христијанската милиција во Ирак и живеел како бегалец во Шведска од 2018 година. Во Шведска, тој стана познат по неговите јавни протести против исламот, вклучително и палење копија од Куранот. Тој во живо ги пренесуваше своите протести на TikTok, каде имаше стотици илјади следбеници. Поради оваа акција добил смртни закани од радикални муслимани. На 29 јануари 2025 година, тој беше застрелан во неговиот дом во Седертелје, јужно од Стокхолм, додека стримуваше на TikTok.
Зугра Ацевска

Зугра Стеранова Ацевска ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
По стрелањето на нејзиниот сопруг од страна на фашистичкиот окупатор, таа активно се вклучила во НОД од јули 1943 година, иако била мајка на пет малолетни деца. Чувала борци и работела со жените од селото за омасовување на народно-ослободителното движење. Собирала народна помош и организирала печење на леб и плетење топлa облека за борците од Шарпланинскиот партизански одред.
Хемиепифит

Хемиепифитот е растение кое поминува дел од својот животен циклус како епифит. Семето на примарните хемиепифити 'ртат во крошната и на почетокот живеат епифитски. Тие испраќаат корени надолу, и овие корени на крајот стапуваат во контакт со земјата. Секундарните хемипифити се искачувачи на коренот кои започнуваат како вкоренети лози кои растат нагоре од шумското дно, но подоцна ја прекинуваат нивната врска со земјата. Кога тоа ќе се случи, тие може да пуштат долги корени на земјата.
Давечките смокви се хемиепифитични - тие го започнуваат животот како епифити, но откако ќе стапат во контакт со земјата, го опкружуваат дрвото домаќин и го „дават“. Ова обично резултира со смрт на дрвото-домаќин, или поради опашување или поради конкуренција за светлина. Давечките смокви можат да 'ртат и да се развијат како независни дрвја, а не да се потпираат на поддршка од домаќин.
Лидија Поет

Лидија Поет (26 август 1855 – 25 февруари 1949 година) била првата модерна италијанска адвокатка. Поради нејзиното исклучување од адвокатската комора се појавило движење за да им се дозволи на жените да практикуваат право и да имаат јавна функција во Италија.
1 Кариера
Поет е родена во 1855 година во селото Траверс, Переро, во долината Германаска што зборува окситански, во валдензиско семејство. Таа ги положила своите правни испити на Правниот факултет на Универзитетот во Торино и ја добила својата диплома на 17 јуни 1881 година. Следните две години таа „посетувала судска пракса“ во канцеларија на адвокат и помагала на седниците на трибуналите. Потоа имала теоретски и практичен испит на Редот на адвокатите од Торино и, одобрено со 45 од 50 гласови, била запишана во списокот на адвокати на 9 август 1883 година.
Сепак, уписот на жена на списокот не му се допаднал на јавниот обвинител, кој поднел жалба до Апелациониот суд во Торино. И покрај аргументите и примерите на жени адвокати во други земји (како што е Клара С. Фолц), главниот обвинител тврдеше дека на жените им е забрането со закон и јавна политика да влезат во судството. Апелациониот суд последователно утврдил дека уписот на Поет е незаконски. Таа поднела жалба до Врховниот суд, но одлуката на понискиот суд била потврдена во 1884 година и на Поет и бил оневозможен приемот како адвокат во адвокатската комора во Торино.
По одлуката на Врховниот суд, Поет работела во правната канцеларија на нејзиниот брат, Енрико Поет, во пракса ја работела работата на адвокат иако не можела да потпишува писма или да се изјасни на суд. Нејзиниот брат секоја година заминувал за Виши во Франција. Тогаш таа целосно ја преземала работата и кога било потребно, барала машки колеги да се изјаснат на суд во име на нејзините клиенти.
2 Подоцнежен живот
До крајот на животот, Поет била активна во меѓународното женско движење.
Според Законот бр. 1176 од 17 јули 1919 година, на жените им било дозволено да извршуваат одредени јавни функции. Дури во 1920 година, Лидија Поет, како 65-годишна жена, била запишана во евиденцијата на членовите на Советот на адвокатите и официјално признаена како адвокатка, кога конечно се запишала во списокот на комората на Торино.
Починала во приморското одморалиште Диано Марина во 1949 година.
3 Во популарната култура
Животот на Лидија Поет е инспирација за ТВ серијата на Нетфликс ''„Законот според Лидија Поет“,'' а ја игра Матилда Де Анџелис.
4 Поврзано
* Првите жени правници ширум светот
Тони Флигаре

Тони Флигаре (роден на 6 јануари 1981) ― поранешен шведски фудбалер со македонско потекло, кој играл како напаѓач. Својата кариера ја започнал во младинските редови на ФК Малме, каде играл заедно со Златан Ибрахимовиќ. Во текот на својата кариера настапуваше за неколку клубови меѓу кои Асириска ФФ, СВ Вехен Визбаден и ФК Цементарница во Првата македонска фудбалска лига. На меѓународно ниво, Флигаре одигра 30 натпревари за младинската репрезентација на Шведска и постигна 17 голови.
Флигаре во младоста многумина го сметаа за подобар играч од Златан Ибрахимовиќ. Тоа е и насловот на неговата автобиографска книга објавена во 2014 година — „Некогаш бев подобар од Златан“.
Гана Аџипаунова

Гана Аџипаунова ( во — ?) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во заднината на народно ослободителното движење уште од летото 1941 година. Била член на читалиштето „Искра“ и преку него учествувала во сите излети, вечеринки и други собири на кои се разработувала марксистичка литература. Била член на воспитна групa. Учествувала вo акциите за народна помош. Служела како врска во градот. Била вклучена во раководството на АФЖ и активно работела во сите собирни акции за потребите на НОВ и ПОМ.
Доужкоин

Доужкоин (англиски: ''Dogecoin''; знак: Ð) е криптовалута креирана од софтверските инженери Били Маркус и Џексон Палмер, кои одлучиле да го создадат овој систем на плаќање како “шала“, исмевајќи се на криптовалутите во тоа време. Двајцата одлучиле да ја направат првата “мим паричка“. Како мим (интернет шала) го избрале доуж (doge) мимот кој е составен од ликот на кучешката раса Шиба Ину, користејќи го името и сликата од мимот. Оваа криптовалута била представена на 6 декември 2013 година и за брзо време основала своја онлајн заедница.
Догекоин достигна пазарна капитализација од над 85 милијарди долари на 5 мај 2021 година и извесно време беше спонзор на англискиот фудбалски клуб ФК Вотфорд. Со помош на интернет платформата Редит, криптовалутата почнала да расте и да собира многу обожаватели за многу кратко време.
Доужкоинот е базиран на Скрипт (Scrypt) алгоритам, и за да се потврди трансакција потребна е само 1 минута.
Павлина Аџимитревска

Павлина Аџимитревска ( во — ?) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Активен учесник во напредното студентско движење од времето на кралството Југославија. Од 1939 година станала член на СКОЈ. Била член на ''Женската потрошувачка задруга'' во Скопје и преку неа учествувала во сите акции што ги организирала КПЈ. Во јуни 1941 година била префрлена да работи во женската келија. Преку оваа келија учествувала во собирање народна помош, растурање летоци, придобивање младинки за НОД.
Била член на напредната младинска секција „Свежи струи“ во 1941 година и еден од најактивните членови на скоевската групa. Во почетокот на 1942 година раководела со женскиот актив на Женската гимназија во Скопје. По директива на КПМ во 1943 година била испратена во Софија каде работела со студентите Македонци. Во јуни 1943 година се вратила вo Скопје. Барала да оди вo партизани и во очекување на врска се евакуирала во селото Теарце. Била член на ОК КПМ и секретар на ОК СКОЈ од 1 септември 1944 до 31 мај 1945.
Љубица Ашикова

Љубица Ашикова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Активно и организирано учествувала во народно ослободителното движење од јуни 1942 година. Давала народна помош, во својата куќа чувала илегалци, вршела курирска служба, пренесувала илегалци и растурала илегален материјал. Набавувала материјали за илегалната партизанска печатница на МК во Тетово. Во почетокот на 1943 година била примена за кандидат на КПЈ, а кон крајот на истата rодина за член на КПМ.
Маца Аџиристова

Маца Аџиристова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во заднината на НОД од април 1941 година. Во домот на нејзиното семејство се одржувале илегални состаноци, а таа била ползувана како буден чувар на собраните илегалци. Заедно со мајка ѝ Васа Кошулчева била користена како курир низ градот. Во нејзиниот дом престојувале борци од Велешкиот партизански одред и била една од најактивните жени во реонот во кои живеела. Од нејзиниот дом се заминувало во партизани и во НОВ загинале нејзините постари браќа.
2 Поврзано
* Васа Кошулчева
* Анде Кошулчев
* Владо Кошулчев
* Никола Кошулчев
Архангел

Архангел (|Ἀρχάγγελος) — во христијанското вероучение, една од највисоките категории (редови) на ангели. Во системот на ангелска хиерархија на Псевдо-Дионисиј Ареопагит, тоа е осмиот од деветте ангелски реда. Во канонските книги на Библијата, само Михаил непосредно се нарекува архангел (Јуда 1:9), но според црковната традиција има седум архангели.
Во Православната црква се спомнуваат седум архангели: Михаил, Гаврил, Рафаил, Урил, Салатил, Јегудил и Варахил. Познати се и: Еремил, Сихаил, Задкил, Јофил.
1 Опис
Зборот „архангел“ во Библијата за првпат се појавува во Третата книга на Ездра (4:36), каде што така се нарекува ангелот Еремил. Потоа, ова име било усвоено и од авторите на Новиот завет (Јуда 1:9; 1. Сол. 4:16) и христијанската книжевност.
Во канонските книги на Библијата, само Михаил непосредно се споменува како архангел, но според второканонските книги на Библијата и црковните преданија и легенди има неколку архангели. Според второканонската Книга на Товит (12:15), има седум свети ангели што ги принесуваат молитвите на светците и се вознесуваат пред славата Господова.
Савета Ашталкоска

Савета Ашталкоска ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во народно ослободителното движење од 1943 година и покажала големи организациони способности во организирањето на жените од селото за учество во НОД. Чувала илегалци била курир на Партиската организација со партизанската база на Караорман и Главниот штаб на НОВ и ПОМ. Од есента 1944 година била избрана за член на КПМ.
Олга Бабамова

Олга Апостолова Бабамова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во НОД од септември 1942 година. Во својот дом чувала прехранбени артикли, санитетски и воен материјал, кај неа се одржувале илегални состаноци. Подоцна носела храна на политичките затвореници. Честопати била малтретирана од бугарската полиција.
2 Поврзано
* Олга Ставрева Бабамова
* Маца Бабамова
Silent Hill 2

''Silent Hill 2'' (македонски: ''Сајлент Хил 2'') — видеоигра на ужасите за преживување, развиена од јапонската екипа Team Silent и објавена од Konami. Изворната верзија на ''Silent Hill 2'' била објавена на PlayStation 2 во САД на 25 септември 2001 г. Во рок од една година, играта била пренесена на сметач и Xbox. HD-ремастер на ''Silent Hill 2'' бил објавен во 2012 г. за платформите PlayStation 3 и Xbox 360. Во 2024 г., била објавена преработка за PlayStation 5 и Windows, развиена од полската компанија Bloober Team.''Silent Hill 2'' се одвива во измислена вселена каде што секојдневната стварност се вкрстува со алтернативен свет. Главниот лик е Џејмс Сандерленд, кој добил писмо од неговата сопруга Мери, која починала некое време пред почетокот на главните настани на играта. Во писмото, таа бара од него да дојде во туристичкиот град Сајлент Хил. По пристигнувањето на своето местоназначение, Џејмс наидува на таинствена жена по име Марија, која е речиси точна копија на неговата сопруга. На крајот сфаќа дека некои од неговите спомени биле самоизмама. Играта се состои од решавање на загатки, пребарување на предмети за задачи, истражување на места и битки на главниот лик со чудовишта.
1 Играчки процес
Во ''Silent Hill 2'', играчот го управува Џејмс Сандерленд додека го истражува градот исполнет со чудовишта Сајлент Хил во потрага по неговата почината сопруга. Играта користи поглед од трето лице со различни агли на камерата.
По подразбирање, Џејмс се движи напред во насоката кон која е свртен кога играчот го навалува аналогниот џојстик нагоре, но достапна е алтернативна шема за управување. Играта нема хедсап-дисплеј (HUD); наместо тоа, играчите мораат да го отворат менито за да го проверат здравјето на Џејмс, местоположбата и инвентарот. Џејмс собира карти во текот на играта, кои ги ажурира со заклучени врати, траги и пречки. Картите можат да се читаат само кога има доволно светлина или кога неговото фенерче му свети.
Играта се сосредоточува на истражување и решавање загатки наместо на борба. Џејмс мора да најде клучеви и други предмети за да напредува, а исто така да решава гатанки. Играчите можат да постават посебни нивоа на тежина за непријателите и загатките пред да ја започнат играта. Џејмс носи радио што испушта статички празнења кога чудовиштата се во близина, помагајќи му да ги открие во магла или темнина. Тој, исто така, ја навалува главата кон блиските предмети или закани, давајќи фини намеци.
За борба, Џејмс може да користи три ладни оружја и три огнени оружја, со две дополнителни ладни оружја отклучени во подоцнежните поминувања. Тој може да се движи додека пука со пиштол, но мора да стои неподвижен за да употреби сачмарка или пушка. Автоматското нишанење помага при насочување на непријателите, вклучувајќи ги и оние на таваните. Предмети за здравје и стрелива се расфрлани низ играта.
Јозеф Гертнер

Јозеф Гартнер (12 март 1732 - 14 јули 1791) бил германски ботаничар, најпознат по неговата работа за семиња, ''De Fructibus et Seminibus Plantarum'' (1788-1792).
1 Биографија
Роден е во Калв, а студирал во Гетинген кај Албрехт фон Халер. Тој бил првенствено натуралист, но се занимавал и со физика и зоологија. Многу патувал за да посети други натуралисти. Бил професор по анатомија во Тибинген во 1760 година и бил назначен за професор по ботаника во Санкт Петербург во 1768 година, но се вратил во Калв во 1770 година. Гартнер направил обратно вкрстување за да претвори еден вид во друг. Обратното вкрстување ја зголемува фреквенцијата на јадрените гени.
Неговите набљудувања биле:
# Доминација на особини
# .Еднаков придонес на мажјакот и женката во потомството
# Без варијации во F1 (прва генерација потомци)
# Голема варијација во F2 (втора генерација потомци), вклучувајќи родителски и интермедијарни типови
# Некои од растенијата F2 имале сосема нови особини
но тој не можел да даде можно објаснување за забележаните податоци, што брилијантно го направил Мендел.
Џулиус Сакс пишува:
Тој ни остава впечаток на современ научник повеќе од кој било друг ботаничар од 18-тиот век, со исклучок на Коелројтер. Знаел како да комуницира со јасност на јазикот и прегледност на распоредот се што собрал од општо значење од секое истражување.... Неговото големо дело било истовремено неисцрпен рудник на поединечни, добро утврдени факти, и водич за морфологијата на органите за оплодување и неговата примена во систематиката на ботаниката.
2 De Fructibus
До 1770 година, тој веќе започнал да работи на неговиот ''De Fructibus et Seminibus Plantarum'', за да потоа речиси целосно се посветил на тоа, станувајќи речиси слеп поради неговите упорни студии а делумно поради микроскопот. До детали точни описи во делото, кои опфаќаат илјада и повеќе видови, вовеле нова ера во морфологијата на растенијата. Научната вредност на книгата била многу зголемена со додавање на 180 гравури на бакарни плочи.
Родот на растенијата ''Gaertnera'' во Rubiaceae го добил името по него.
Олга Бабамова (Ставрева)

Олга Ставрева Бабамова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
На напредното работничко движење му пристапила пред војната. Нејзиниот дом бнл ставен на располагање на Партијата. Кај неа се одржувале илегални состаноци, се чувало оружје и илегален материјал. Во текот на 1942 година нејзината дејност била откриена од бугарскиот окупатор, па често биле вршени претреси, а таа била малтретирана. Честопати била користена за растурање на илегален материјал. Купувала прехранбени купони за илегалците.
2 Поврзано
* Олга Бабамова
* Маца Бабамова
Флорика Бабаровска

Флорика Цветкова Бабаровска ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Во НОД учествувала од почетокот на 1942 година. Била член на воспитната група. Собирала народна помош, плетела топла облека за борците од Крушевскиот партизански одред. Чувала илегалци, носела храна и разни материјали вo базите на Крушевскиот одред.
Нада Ачкоска

Нада П. Ачкоска ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија и дел од редакцијaта на списанието Македонка.
1 Животопис
Во периодот меѓу двете светски војни му припаѓала на напредното студентско движење на белградскиот универзитет. Во 1942 година се преселила во Битола и станала член на воспитна група. По директива на МК КПМ образувала група и раководела со неа, собирала народна помош, обезбедувала станови за илеrалци, била задолжена со курирска работа.
Својот стан гo ставила на располаrање на Организацијата и во него се криеле илегалци. Кон крајот на 1944 година по директива на ОК КПЈ стапила во НОВ, во Седмата македонска бригада, во чии редови останала до октомври истата rодина. Потоа била префрлена во селото Горно Врановци, велешко и доделена на Главниот штаб на НОВ и ПОМ како член на Иницијативниот одбор на АФЖ и член на редакцијата на списанието „Македонка“ на која работа останува до завршувањето на војната. Летото 1944 година била задолжена да ги обиколи селата во Битолската околија и да формира народно-ослободителни одбори и АФЖ.
1.1 Член на редакцијата на списанието „Македонка“
Меѓу редовните авторки и автори во списанието „Македонка“ се среќаваат: Нада Ачкоска, Ленче Арсова, Деса Миљовска, Вера Николова, Васка Дуганова, Кефсер Шукри, Киро Хаџи Василев и Лилјана Чаловска.
Позначајни нејзини статии во списанието се:* „Новата училишна година во слободна Македонија“, год. 1, бр. 1 (ноември 1944), стр. 21.
* „Сè за фронтот – сè за победата“, год.1, бр.2 (декември 1944), стр. 2
* „За помокј на селските библиотеки“, год. 3, бр. 17- 18 (март-април 1946), стр. 8.
* „За премахнуење на неписменоста кај жените“, год. 2, бр. 5-6 (март-април 1945), стр. 14.
* „Првата училишна година во слободна Македонија сврши“, год. 2, бр. 8-9 (јуни-јули 1945), стр. 17-18.
Маца Бабамова

Маца Ефтимова Бабамова ( во — во ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во заднината на НОД од ceптeмври 1941 година. Во својот дом чувала прехранбени артикли, санитетски и воен материјал наменет за НОВ. Повремено била ползувана за растурање на илегален материјал низ rрадот. Носела храна на политичките затвореници. Нејзината активност била откриена од бугарската окупаторска полиција, поради што често била сослушувана и малтретирана.
2 Поврзано
* Олга Ставрева Бабамова
* Олга Бабамова
Eucryphia moorei

''Eucryphia moorei'', попозната како розово дрво, слива или источно кожено дрво е дрво кое се наоѓа во југоисточниот дел на Нов Јужен Велс, Австралија. Исто така, се појавува веднаш над границата на опсегот Хау во државата Викторија. Розовото дрва е доминантен вид дрво на студено- умерени дождовни шуми во југоисточниот дел на Нов Јужен Велс Младите растенија често растат како хемиепифити.
1 Опис
Розовото дрво (Eucryphia moorei) може да порасне до 30 метри во висина. Листовите се перести, најчесто долги 5–15 cm, обично со 5–13 ливчиња, но често се намалени на 3 на гранките што цветаат. Ливчињата се издолжени, долги 1–7 cm, најчесто широки 5–15 mm, рабовите им се цели, ламината е кожеста, горната површина е темно зелена и повеќе-помалку гола, долната површина е бело-влакнеста; лисната дршка е долга 10–30 mm; страничните ливчиња се седечки.
2 Галерија
Карл Лудвиг Вилденов

Карл Лудвиг Вилденов (22 август 1765 &#x2013; 10 јули 1812) бил германски ботаничар, фармацевт и таксономист на растенија. Тој се смета за еден од основачите на фитогеографијата, проучување на географската дистрибуција на растенијата. Вилденов бил и ментор на Александар фон Хумболт, еден од најраните и најпознатите фитогеографи. Тој, исто така, влијаел на Кристијан Конрад Шпренгел, кој бил пионер во проучувањето на опрашувањето на растенијата и биологијата на цвеќињата.
1 Биографија
Вилденов бил роден во Берлин и студирал медицина и ботаника на Универзитетот во Хале. Откако студирал фармацевтика на колеџот Виглиб, Лангенсалца и медицина во Хале, се вратил во Берлин за да работи во аптеката на неговиот татко лоцирана во Unter den Linden. Неговиот ран интерес за ботаниката бил поттикнат од неговиот вујко Ј.Г. Гледич и тој започнал собирање на хербариум во неговите тинејџерски години. Во 1794 година станал член на Берлинската академија на науките. Бил директор на Ботаничката градина во Берлин од 1801 година до неговата смрт. Во 1807 година, Александар фон Хумболт помогнал да се прошири градината. Таму проучувал многу јужноамерикански растенија, донесени од Хумболт. Бил заинтересиран за прилагодување на растенијата кон климата, покажувајќи дека растенија на иста клима имаат заеднички карактеристики. Неговиот хербариум, кој содржи повеќе од 20.000 видови, сè уште е зачуван во Ботаничката градина во Берлин. Некои од примероците ги вклучуваат и оние собрани од Хумболт.
Хумболт забележува дека како млад човек, не можел да ги идентификува растенијата користејќи ја „Flora Berolinensis“ на Вилденов. Затоа го посетил Вилденов без закажување и открил дека е сродна душа, само четири години постар, и за три недели станал ентузијастички ботаничар.
Во својата книга од 1792 година, „Grundriss der Kräuterkunde oder Geschichte der Pflanzen“ (Основи на ботаниката или Историја на растенијата), Вилденов дошол до идеја да го објасни ограниченото распространување на растенијата. Вилденов предложил дека тоа се заснова на минатото, со планини опкружени со мориња со различни групи на растенија првично ограничени на врвовите, кои потоа се ширеле надолу и надвор со повлекувањето на нивото на морето. Ова би се совпаднало со библискиот концепт за поплави. Ова било спротивно на претходните тврдења на Еберхард Август Вилхелм фон Цимерман дека растенијата биле распространети како што биле во минатото и дека не дошло до никакви промени.
2 Дела
*'' '' (1787)
*''Grundriß der Kräuterkunde'' (1792)
*''Linnaei species plantarum'' (1798–1826, 6 volumes)
*''Anleitung zum Selbststudium der Botanik'' (1804)
*'' '' (1790)
*'' '' (1794)
*'' '' (1809)
* '''' (1811)
* ''Abbildung der deutschen Holzarten für Forstmänner und Liebhaber der Botanik'' (1815-1820, Band 1-2) by the University and State Library Düsseldorf
* '''' (1816)
3 Поврзано
*''Willdenowia'' (plant), in the family Restionaceae
*''Selaginella willdenowii'', Willdenow's spikemoss
*''Willdenowia'' (journal) (journal), Annals of the Botanic Garden and Botanical Museum Berlin, named to honour Willdenow
4 Наводи
Так

Так — билјардски стап што се користи во игри како пул, снукер и билјард за удирање на билјардската топка. Тоа е долг, заострен стап, обично околу 1,5 м во должина и тежина помеѓу 450-600 г, при што повеќето професионалци претпочитаат околу 540 г. Повеќето такови се направени од дрво, иако некои се засилени со материјали како графит, јаглеродни влакна или стаклопластика. Во минатото (XVI до почетокот на XIX век), таковите се нарекувале „билјардски прачки“.
Оптимално, канадското јаворово дрво се користи за такови за игри како осумка (англ. ''eight-ball''), а за снукер — јасен.
Задниот дел на такот има поголем пресек и е наменет за фаќање од раката на играчот. Предниот дел на такот е значително потесен и завршува со врв што обично е долг од 10 до 15 мм. Врвот на такот е груб напред за да може кредата да се залепи на него. Кредата се користи за да се осигура дека врвот на такот има добар допир со топката и дека не се лизга по нејзината површина.
Во повеќето случаи, врвот на такот е направен од пресувана кожа. Предната површина на такот е груба, така што кредата може да се залепи на неа. Квалитетот на врвот на такот игра голема улога во прецизноста на удирањата. Во дводелните такови, предниот дел е обично долг околу 75 см. Главните разлики во таковите, кои се должат на предниот дел, се во нивната тежина и рамнотежа.
Веганманија

Веганманиите се годишни вегански фестивали кои се одржуваат на бројни локации низ светот.
1 Локации
Овие фестивали се одржуваат во следниве градови:
* Австрија: Брегенц, Грац, Инсбрук, Линц, Виена* Хрватска: Загреб, официјално познат како фестивал ЗеГеВеге, се одржува секоја година од 2008 година, во организација на hr („Пријатели на животните“)* Германија: Аугсбург, Изерлон, Минхен, Швајнфурт, Регенсбург, Розенхајм, Вирцбург* Полска: Гдањск, Катовице, Краков, Лоѓ, Вроцлав, Ополе, Познањ, Варшава. Полските настани се организирани од здружението pl (Отворени кафези).* Швајцарија: Арау (од 2011 година, пред 2016 година во Винтертур), Госау, Сент Гален (од 2017 година)
* САД: Чикаго
2 Фестивали
Во 2014 година, фестивалот во Виена го направи најголемото веганско пржено јајце.
Фестивалите на Веганманија во Швајцарија ги организира Swissveg од 2011 година. Веганманија Арау во 2018 година привлекла 5.000 посетители, што ја направи најголемиот од сите вегански фестивали во Швајцарија. Претходните фестивали се одржувале во Винтертур, но поради недостаток на простор за сместување на присутните, организацијата одлучи да го пресели фестивалот во Арау. Веганманија Госау, исто така организиран од Swissveg, се одржа за првпат во 2017 година и имаше 60 штандови.
Веганманија во Полска била одржана во повеќе од осум големи градови, а во Лоѓ во 2019 година привлекла над 3.000 посетители. Фестивалот во Лоѓ во 2020 година мораше да биде откажан поради пандемијата на коронавирус.
3 Поврзано
* Права на животните
* Веганство
** Светски ден на веганите
Абијатар Крескас

Абијатар Крескас — лекар и астролог од 15 век од Арагонска Круна (сега дел од Шпанија). Тој бил главен астролог на кралот Хуан II од Арагон, татко на кралот Фердинанд од Арагон.
Тој можел да го отстрани пердето со хируршка процедура наречена каучинг (денешна хирургија на катаракта). Во 1468 година тој го вратил видот на кралот Хуан со две едноставни операции, кој бил целосно слеп пред операциите.
Крескас бил водач на еврејската заедница во Арагон.
Павлина Бабунска

Павлина Петрова Бабунска ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во народно ослободителното движење од април 1941 година. Собирала народна помош и чувала илегалци. Пренесувала оружје (две пушки, два пиштола, два патрона и четири бомби) на врската за Велешкиот партизански одред.
Галаба Бабунска

Галаба Бабунска ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Делувала во родниот град од есента 1941 година и била член на женска воспитна гpyпa. Собирала народна помош, оружје и облека. Во зимата 1941/42 година нејзиниот дом бил ползуван за престојување на илегалци, како и за одржување на илегални состаноци. Била член на првата група жени во АФЖ, формирана некаде на почетокот на 1942. Била активна и во собирањето на топла облека за борците, а во нејзината фурна и трло редовно навратувале партизани и курири.
Еда и Едуард Пауксон

Еда Пауксон (родена на година) и Едуард Пауксон ( - година) — истакнати естонски астролози. Тие заедно го објавувале годишниот астролошки алманах ''Astroloogiline abimees'' (''Астролошкиот водич'') до смртта на Едуард Пауксон.
1 Препознавање
Едуард Пауксон е постхумно почесен член на Естонското здружение за астрологија.
Алеј-уп

Алеј-уп — напад во кошарката при кој еден играч ја додава топката во близина на кошот на соиграч што скока, ја фаќа топката во воздух и ја забива или ја положува во кошот пред да ја допре земјата.
Алеј-уп е спој на елементи на тимска работа, прецизно додавање, синхронизација и завршница.
1 Потекло на поимот
Изразот „алеј-уп“ е изведен од францускиот израз ''allez hop! (але оп!)'', извик на циркуските акробати пред изведба на скок.
Изразот „алеј-уп“ за прв пат бил популаризиран во Соединетите Држави во 1932 година како име на стрип создаден од карикатуристот В.Т. Хамлин.
Во спортот, изразот „алеј-уп“ за прв пат се појавил во 1950-тите од страна на Сан Франциско 49-ките од НФЛ за високо лачно додавање. Изразот подоцна станал попознат по неговата употреба во кошарката.
2 Историја
Во 1950-тите, некои играчи почнаа да ја фаќаат топката во воздух и потоа веднаш да забиваат. Кеј Си Џонс и Бил Расел неколкупати извеле алеј-уп додека биле на Универзитетот во Сан Франциско во средината на 1950-тите.
Покрај тоа, Бил Расел, Вилт Чемберлен од Универзитетот во Канзас и Џони Грин од Државниот универзитет во Мичиген честопати ги фаќале одбиените топки при промашување од соиграчите и забивале. Ова резултирало со заострување на спроведувањето на напаѓачките правила во NCAA и НБА кошарката во доцните 1950-ти.
Drimia

''Дримија'' (син. ''Urginea''), растителен род од семејството на шпаргли од тропска источна и јужна Африка.
Некои автори во овој род класифицираат 10 видови; додека во списокот на Kew се наведени 111.
1 Видови
#''Drimia elata'' Jacq. ex Willd.
#''Drimia glaucescens'' (Engl. & K.Krause) H.Scholz
#''Drimia guineensis'' (Speta) J.C.Manning & Goldblatt
#''Drimia hockii'' De Wild.
#''Drimia ledermannii'' K.Krause
#''Drimia media'' Jacq.
#''Drimia minuta'' Goldblatt & J.C.Manning
#''Drimia sclerophylla'' Manning & Goldblatt
#''Drimia sphaerocephala'' Baker
#''Drimia sudanica'' Friis & Vollesen
Марш за да се затворат сите кланици

Маршот за да се затворат сите кланици — меѓународен настан во форма на годишни демонстрации за поддршка на укинувањето на месната, млечната, јајцената и рибната индустрија и нивните практики, вклучително и вештачко оплодување, риболов и убивање на животни за прехранбени производи.
1 Историја
Инициранo од француската организација за правата на животните L214, првите маршеви се одржале во Париз и Кастр, во јужна Франција на 2 јуни 2012 година. Во Париз, маршот започнал во старите кланици на Вожирар, местото каде што Жорж Франжи снимил дел од неговиот документарен филм Крвта на ѕверовите (фран. ''Le Sang des bêtes).'' Според организаторите, настанот прераснал во меѓународно движење со 35 градови учесници во 16 земји во Северна и Јужна Америка, Европа, Австралија и Азија во 2018 година; маршот во Париз во 2018 година привлекол 3500 учесници.
2 Цели и визија
Настанот има за цел да ја подигне свеста за страдањето на животните во кланиците и да ја вклучи јавноста во дијалог за етичките, еколошките и здравствените грижи на луѓето поврзани со производите од животинско потекло, работата во кланиците, и сточарството. Поддржувачите на движењето тврдат дека забраната за кланици е легитимен политички проект, врз основа на аргументите дека производството на животински производи е штетно директно или индиректно за луѓето и животните, животинските производи се непотребни за здравјето на луѓето и дека многу членови на општата популација се противат на непотребното страдање и убивање на животните кои доживуваат чувства и сензации.
3 Местоположба
Во 2018 година, настанот се одржал во Канада, Франција, Австралија, Аргентина, Ирска, Турција, Јапонија и САД.
4 Критика
Членовите на месната индустрија во Франција ги означија методите што ги користат организациите за заштита на животните како „фашистички“.
5 Поврзано
* Веганство
* Општествено движењо
Црево (анатомија)

Црево (латински: ''intestinum'') — дел од системот за варење на повисоките повеќеклеточни организми, вклучувајќи ги и луѓето. Тоа е дел од гастроинтестиналниот тракт од пилорусот до анусот. Кај возрасен, целото црево е долго околу 8 метри, а неговата површина е многу голема поради цревните ресички — околу 40 м².
1 Разлики во должината на цревата
Должината на цревата многу се разликува кај различни животински видови. Грабливите мачки, како што се лавовите, кои се исклучиво месојадни, имаат многу кратки црева, бидејќи месото се вари релативно брзо. Сештојадите, вклучително и луѓето, имаат подолги црева бидејќи на одредени растителни храни им е потребно подолго време да се преварат. Следствено, тревопасните животни имаат најдолги црева.
2 Поделба
* Тенко црево :
** дуоденум (лат. ''duodenum''),
** јејунум (латински: ''jejunum'') и
** илеум (лат. ''ileum'').
* Дебело црево :
** црвулец (лат. ''appendix vermiformis'' ),
** слепо црево (лат. ''caecum'' ),
** колон:
*** растечки колон (лат. ''colon ascendens''),
*** попречно дебело црево (лат. ''colon transversum''),
*** опаѓачки колон (лат. ''colon descendens''),
*** сигмоиден колон (лат. ''colon sigmoideum''),
** ректум (лат. ''rectum'') - последниот дел од ректумот е анусот (лат. ''анус'' ).
Микробиота

Микробиотата — збир на микроорганизми кои можат да бидат комензални, мутуалистички или патогени и се наоѓаат во и на сите повеќеклеточни организми, вклучувајќи ги и растенијата. Микробиотата вклучува бактерии, археи, протисти, габи и вируси, и е откриено дека е критична за имунолошката, хормоналната и метаболичката хомеостаза на нивниот домаќин.
Изразот ''микробиом'' ги опишува или заедничките геноми на микробите кои живеат во еколошка ниша или самите микроби.
Микробиомот и домаќинот се појавиле за време на еволуцијата како синергетска единица на епигенетиката и генетските одлики, понекогаш заеднички наречени холобионт. Присуството на микробиоти во цревата на луѓето и другите метазои е клучно за разбирање на соеволуцијата помеѓу метазоите и бактериите. Микробиотата игра клучна улога во имунолошките и метаболичките одговори на цревата преку нивниот производ на ферментација (кратковерижни масни киселини), ацетатите.
Николаус Џозеф фон Жакин

Николаус Џозеф Фрајхер фон Жакин (16 февруари 1727 г26 октомври 1817 година) бил научник кој студирал медицина, хемија и ботаника.
1 Биографија
Роден во Лајден, Холандија, студирал медицина на Универзитетот Лајден, а потоа се преселил прво во Париз, а потоа во Виена. Во 1752 година студирал под менторство на Џерард ван Свитен во Виена.
Помеѓу 1755 и 1759 година, Жакин бил испратен во Западните Инди, Централна Америка, Венецуела и Нова Гранада од Франц I за да собира растенија за палатата Шенбрун и собрал голема колекција на животински, растителни и минерални примероци. Во 1797 година, Александар фон Хумболт го искористил проучувањето на овие збирки и разговорот со Жакин за да се подготви за своето патување во Америка.
Во 1763 година, Жакин станал професор по хемија и минералогија на Бергакадемија Шемниц (сега Банска Штјавница во Словачка). Во 1768 година, тој бил назначен за професор по ботаника и хемија и станал директор на ботаничките градини на Универзитетот во Виена. За својата работа ја добил титулата ''Едлер'' во 1774 година. Во 1783 година, бил избран за странски член на Кралската шведска академија на науките. Во 1806 година, бил прогласен за барон. Во 1809 година, станал дописник на Кралскиот институт, кој подоцна станал Кралска холандска академија за уметности и науки.
Неговиот помлад син, Емил Готфрид (1767-1792) и неговата ќерка Франциска (1769-1850), биле пријатели на Моцарт; Моцарт напишал две песни за Готфрид и ги објавил под името на Готфрид („ Als Luise... “, K. 520 и „ Das Traumbild “, K. 530) и ѝ одржувал часови по пијано на Франциска. Моцарт посветил значителен број од своите дела на семејството Жакин, меѓу кои е триото Кегелштат (трио за пијано,кларинет и виола). Ова за прв пат било свирено во куќата на Жакин во август 1786 година, додека Франциска свирела на пијано.
Неговиот син Џозеф Франц (1766–1839) го наследил како професор по ботаника и хемија на Универзитетот во Виена и напишал неколку значајни ботанички книги.
Фон Жакин починал во Виена.
Него го одбележуваат родовите ''Jacquinia'' (Theophrastaceae) и ''Jacquiniella'' (Orchidaceae). Во 2011 година, австриската ковачница издала сребрени монети за да ги одбележи неговите научни експедиции на Карибите.
2 Публикации
* (1760) * (1762)
* (1763) *''Observationum Botanicarum'' ( 1764, 1767, 1768, 1771)
* (3 тома, 1770–1776) со плочи од Франц Антон фон Шајдел * (5 тома, 1773–1778) * (3 тома, 1781-1793) * (4 тома, 1797-1804) * (1809) *** (со Зорн, Јоханес)
*''Anfangsgründe der medicinisch-practischen Chymie на Николаус Џозеф Едлен фон Жакин : zum Gebrauche seiner Vorlesungen'' . Ваплер, Виена 1783 на Универзитетот и државната библиотека Диселдорф
*''Anfangsgründe der medicinisch-practischen Chymie на Николаус Џозеф Едлен фон Жакин : zum Gebrauche seiner Vorlesungen'' . Ваплер, Виена, 2. ед. 1785 на Универзитетот и државната библиотека Диселдорф
Пино Млакар

Пино Млакар (2 март 1907, Ново Место &#x2013; 30 септември 2006) бил словенечки балетан, кореограф и учител. Тој бил роден во Ново Место.
Во 1927 г. дипломирал на Кореографскиот институт Рудолф Лабан. Бил член на Љубљанската опера и балет од 1946 до 1960 година. 25 години бил професор на Академијата за театар, радио, филм и телевизија (AGRFT) на Универзитетот во Љубљана.
Оженет бил со колешката кореограф Марија Луиза Пиа Беатрис Шолц (1910–2000) која била професионално позната како Пиа Млакар. Нивната ќерка Вероника Млакар исто така била балерина.
Починал во Ново Место.
Araucaria columnaris

''Araucaria columnaris'', коралниот гребен araucaria, Куков бор (или борот на Кук ), бор од Нова Каледонија, Кукова араукарија или колонообразна араукарија, е вид четинар од фамилијата Araucariaceae .
1 Распространетост
Дрвото е ендемично за Нова Каледонија во регионот Меланезија на Пацификот.
За прв пат било класифицирано од Јохан Рајнхолд Форстер, ботаничар на второто патување на капетанот Џејмс Кук при обиколка на земјината топка што е можно подалеку на југ. Името му е дадено според капетан Кук, а не според Куковите Острови.
2 Опис
''Araucaria columnaris'' е карактеристично тесно конусно дрво кое расте до 60 метри височина во својот природен хабитат. Дрвјата имаат тенка шилеста круна. Обликот на младите дрвја силно наликува на ''A. heterophylla''. Кората на овој бор се лупи на тенки листови или ленти слични на хартија и се груби, сиви и смолести.
Релативно кратките, претежно хоризонтални гранки се во кривини околу тенкото, исправено до благо навалено стебло. Гранките се наредени со хоризонтални гранчиња слични на врвца. Тие се покриени со мали, зелени, искривени, со врвови, спирално наредени, преклопувачки листови. Младите листови се иглички, додека пошироките возрасни листови се триаголни и личат на лушпи.
Женските шишарки се лушпести, во облик на јајце и 10-15 цм долги и 7-11 цм широки. Помалите, побројни машки шишарки со полен се на врвовите на гранките и се лушпести, во облик на лисчја опашка и долги 5 цм.
Студија од 2017 година покажала дека дрвјата имаат тенденција на навалување зависно од хемисферата на нивната локација, растат исправено на Екваторот, но се наведнуваат на југ во северната хемисфера и на север во јужната хемисфера.
3 Декоративно дрво
Се одгледува во градините и јавните предели во Квинсленд и Викторија од Австралија, северен Нов Зеланд, Јужна Калифорнија, Порторико, Мексико, Индија, Филипини, Хаваи, Јужен Бразил, Сингапур и Југоисточен Бразил . Многу од „ боровите на островот Норфолк “ кои растат на Хаваи, вклучувајќи ги и нивните потомци кои се користат како украсни растенија во саксии на копното на САД, всушност се ''A. columnaris''.
Георгиус Зоторус Запарус Фендулус

Георгиус Зоторус Запарус Фендулус бил автор, активен во текот на втората половина на 12 век, познат по неговoто дело Либер астрологие (лат: ''Liber astrologiae).'' Неговиот точен идентитет не е познат - ова име е веројатно псевдоним, но се претпоставува дека бил свештеник поврзан со дворот на кралеви на Сицилија.
1 Детали
Фендулус, кој во прологот на својата книга се нарекува себеси „свештеник на Г. филозоф и дворјанин“, ја составил ''Либер астрологие'' од значителни извадоци од латинскиот превод на Херман Корушки, ''Големиот вовед во астрологијата'' на Абу Машар. Прототипот на книгата се смета за исчезнат, но текстот е копиран во неколку богато илустрирани ракописи, од кои двата најстари преживеани примери се оние во Нациоанлата библиотека на Франција, (датиран околу 1220-1240) и Британската библиотека, (средина на XIV век).
Ракописите ''Либер Астрологие'' се значајни по нивната серија луксузни илустрации на цела страница кои ги прикажуваат хороскопските знаци и соѕвездијата за кои се вели дека се издигнуваат покрај тие знаци. Соѕвездијата се организирани во сегменти од 10° од ноќното небо, три по секој хороскопски знак и паралелно следат три традиции на каталогизирање ѕвезди: „според Персијците“, „Индијанците“ и „Грците“. Ракописите на Фендулус исто така вклучуваат збир на фигури што ги претставуваат седумте богови на планетите, од кои секој е прикажан четири пати, илустрирајќи комбинацијата на секоја планета со одреден хороскопски знак што влијае на моќта на таа планета (пр: престој, штета, воздигнување и пад)