procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Фран Албрехт

Фран Албрехт (17 ноември 1889 – 11 февруари 1963) бил словенечки поет, уредник, политичар и партизан. Објавувал и под псевдонимот Русмир.
Роден бил во градот Камник, во тогашното Австроунгарско Царство. Студирал на Универзитетот во Виена и станал литературен критичар и неоромантичен поет.
Од 1922 до 1932 година, Албрехт бил уредник на либералното литературно списание „Љубљански ѕвон“. По кризата на списанието во 1932 година, која произлезе од различните толкувања на словенечкиот идентитет и ставовите кон централистичката политика во Кралството Југославија, Албрехт го напуштил списанието. Заедно со литературниот критичар Јосип Видмар и авторот Фердо Козак, основал ново списание наречено „Моја содобност“. Под уредништвото на Албрехт, Видмар и Козак, новото списание станало најистакнато прогресивно списание во Словенија, во кое многу марксисти и комунисти можеле да ги објавуваат своите написи под псевдоними.
По инвазијата на Оската на Југославија во април 1941 година, Албрехт станал активен член на Ослободителниот фронт на словенечкиот народ во Љубљана. Во неколку наврати бил затворен од италијанските фашистички власти. Во 1944 година, нацистите го испратиле во концентрациониот логор Дахау.
Набргу по ослободувањето од нацистичката окупација и воспоставувањето на комунистичкиот режим во Југославија во 1945 година, тој бил назначен за градоначалник на Љубљана. Тој служел во таа канцеларија помеѓу 1945 и 1948 година. Во 1948 година, бил разрешен и кратко време затворен под сомнение за антикомунистичка активност.
Тој бил оженет со поетесата Вера Албрехт. Починал во Љубљана во 1963 година и е погребан на градските гробишта Жале.
1 Поврзано
* Список на словенечки поети
* Култура на Словенија
Mortal Kombat vs. DC Universe

Mortal Kombat vs. DC Universe е борбена игра објавена од Midway Games во 2008 година и осма игра од серијата Mortal Kombat. Играта беше објавена на 16 ноември 2008 година за платформите PlayStation 3 и Xbox 360. Во играта се појавуваат Бетмен, Ајрон Мен, Џокер, Лекс Лутор, Чудесната Жена, Жена мачка, Капетан Марвел, Грин Лантерн, Молња, Детстрок и Дарксеид како ликови од светот на универзумот на DC.
1 Гејмплеј
Откако инвазијата на Earthrealm предводена од Шао Кан не успее, Рајден се соочува со него и Куан Чи на гробиштата. Рајден го удира Шао Кан преку портал создаден од Куан Чи, навидум убивајќи го. Во исто време, Човекот од челик ја запира инвазијата на Дарксајд и го пробива низ порталот со неговиот топлински зрак на очите. Како резултат на тоа, Шао Кан и Дарксејд се спојуваат еден со друг за да станат Темниот Кан, а светот на Mortal Kombat почнува да се спојува со светот на универзумот на DC. Како резултат на тоа, различни ликови почнуваат да имаат напади на гнев и бес и се посилни и послаби од порано. Со Рајден и Човек од челик како последни борци, тие на крајот ги здружуваат силите и заедно го поразуваат Дарк Кан, враќајќи ги двата света како што беа. Darkseid е затворен во Netherrealm, а Шао Кан е затворен во Phantom Zone.
Кршков замок

Кршков замок (|Grad Krško, |Schloss Gurckfeld) — руина на замок од 12 век, кој се наоѓа десно од реката Сава над старото централно подрачје на градот Кршко, на југоистокот на Словенија. Замокот се наоѓа во пределот на населбата Цеста. Замокот и градот се именувани по блиската река Крка.
1 Историја
Кршко (заедно со Брестаница) првпат било спомнато во 895 година, кога царот Арнулф Корушки му го дарил на својот верен слуга, Валтун. Не е познато дали замокот постоел во тој период, но се претпоставува дека бил изграден кратко по 1100 година од страна на благородничката куќа Боген, чии министерии биле забележани како сопственици на замокот од 1154 година. Грофовите Боген можеби го стекнале владеењето со венчавката на Бернтолд II од Боген со Сеуард, сестра на гроф Попо од Крањска.
Во 1189 година, замокот бил споменат како ''Castrum Gurkeuelt'', под раководството на Министерската книга Ортолф. Во таа година, Адалберт од Боген му го заложил на архиепископот Салцбург Адалберт III, роднина на неговата сопруга, за 800 Фрајзинг марки. Бил одреден рок од две години за Богеновите да го откупат; парите можеби отишле за нивното учество во Третата крстоносна војна.
Замокот сè уште бил недопрен до крајот на 17 век, кога бил прикажан во ''славата на Војводството Крањска на'' Валвасор од 1689 година.
Ада Кривиќ

Ада Кривиќ (17 февруари 1914 г. - 31 јули 1995 г.) била словенечка партизанка во Втората светска војна и позната политичарка во Југославија. Таа им помагала на децата без родители и раководела со организација која им помагала на децата со потешкотии со учењето.
1 Живот
Кривиќ била родена во Двор, Жужемберк и дипломирала на Универзитетот во Љубљана во 1941 година. Позната е по нејзината улога на југословенска партизанка. Била вклучена во раното организирање на грижата за сирачињата во Љубљана. Помеѓу мај и јуни 1942 година била затворена од италијанските фашисти. Била наградена со Комеморативен медал на партизаните од 1941 година.
Во 1950-тите била вклучена во организација инспирирана од Маријан Брелељ. „Здружението за помош на обесправените од Словенија“ имало за цел да им помогне на учениците со потешкотии во учењето.
Кривиќ била претседател на Здружението на пријатели од детството и член на Словенечката извршна комисија. Таа била делегат на високо ниво во 1957 година со Вида Томшич, Лзенда Мимица, Милка Куфрин и Мара Нацева за да се сретне со претставниците на Женската меѓународна демократска федерација на Ежени Котон. Целта на состанокот била да и се овозможи на Југославија да се приклучи на Женската меѓународна демократска федерација. На крајот југословенската делегација ја одбила понудата, но се согласиле да присуствуваат како набљудувачи
Кривиќ починала во Голник. Нејзиниот син, Миш Кривик, станал главен судија бранејќи ги еднаквите права.
Лесковец замок

Лесковец (|Grad Turn, или Шрајбарски замок — тврдина од 15 век северно од селото Лесковец кај Кршко (Градска општина Кршко), југоисточна Словенија. Таа била преработена во 16 и 18 век.
1 Историја
Двата имоти на локацијата првпат се спомнуваат во 1436 година, во сопственост на барон Јохан Дирер заедно со графовите на Цеље, а подоцна продадени на последните. Моќниот замок бил заземен и ограбен од селски бунтовници во 1515 година. По грофовите на Цеље, следувале неколку други сопственици, вклучувајќи го барон Јохан Баптист фон Валвазор во 1581 година, графовите на Москон, куќата на Ауерсперг од 1653 до 1903 година, барон фон Гагерн и д-р Тренц.
2 Архитектура
Замокот Лесковец е типичен пример за централно заснована одбранбена архитектура со аголни кули и правоаголен, лачен внатрешен двор во средината. Сегашната структура датира од втората четвртина на 16 век, а била значително завршена до средината на 16 век. Четирите станбени крила ја опфаќаат најзначајната архитектонска карактеристика на зградата, прекрасен аркаден двор. Над главната порта на замокот има релјеф на грбот на куќата на Ауерсперг-Фалкенхајн; ѕидот на дворот ги прикажува рацете на благородничкото семејство Кисл. Паркот замок во ренесансен стил од 17 век содржи споменик подигнат во спомен на Алфонц Паулин (1853–1942), словенечки ботаничар и син на чуварот на замокот.
Замокот Лесковец и околните површини биле прогласени за културен споменик од национално значење од владата на Словенија во 1999 година.
Замокот Медија

Замокот Медија е руина на замок лоцирана во јужниот дел на населбата Подлиповица, западно од Излаке, во општина Загорје об Сави, централно-источна Словенија. Замокот и неговите штали биле уништени од југословенските партизани за време на Втората светска војна. Капелата на замокот подоцна била обновена и сега служи како место за претстави, концерти и други културни настани, како и свадби.
Замокот е најпознат како наводно место за одмор на полиматот Јохан Вајкард фон Валвазор чијаш родители ја поседувале имотот, и кој исто така го поминал своето детство во замокот.
1 Наводи
Замок Каценштајн

Замокот Каценштајн (словенечки: Grad Kacenštajn, германски: Burg Katzenstein) вклучува, заедно со црквата Света Урсула, стариот центар на селото Бегунје во регијата Горењска во Словенија.
1 Историја
Замокот првпат бил споменат во историските документи во 1428 година. Благородната куќа на Кацен (локално позната како ''Кацијанарџи'') ја обновила во 16 век, но конечната форма ја добила еден век подоцна, кога грофовите Ламберг се преселиле во неа од замокот Камен.
Оригиналното двокатно јадро на замокот опстојува во поновите додатоци, како и остатоците од неговата готска архитектура. Поголемиот дел од сегашната структура датира од нејзината ренесансна и барокна обнова, а југоисточното крило е додадено во 19 век.
Распоредот на барокната градина на замокот останува, иако теренот сега е окупиран од зеленчукова градина. Авенијата од 140 метри што води до замокот се граничи со зрели костени.
Пред Втората светска војна, имотот служел како женски казнено-поправен дом, управуван од сестрите на Свети Викентиј Паулски. Во 1940 година, во паркот бил изграден павилјон по концепт на словенечкиот архитект Јоже Плечник. За време на Втората светска војна, имотот станал затвор за Гестапо, низ кој поминале повеќе од 11.500 затвореници; Територијата содржи масовна гробница во која се наоѓаат мнозинството од 849-те затвореници убиени таму. Во дел од зградата на замокот е сместен Музејот на заложниците кој ги хронизира овие настани; во останатиот дел е сместена психијатриска болница.
Екипа (Словенија)

ЕкипаСН е дневен спортски весник што се издава во Љубљана, Словенија.
1 Историја и профил
''Екипа'' првпат бил објавен во 2000 година. Станува збор за спортски весник и го издава Саломон Груп.
Тиражот на ''Екипа'' бил 25.000 примероци во 2003 година. Тиражот на весникот во 2007 година бил 14.900 примероци. Неговиот тираж бил 30.000 примероци во 2013 година.
Изотопи на азот

Природниот азот ( <sub>7N</sub> ) се состои од два стабилни изотопи : големо мнозинство (99,6%) од природниот азот е азот-14, додека остатокот е азот-15 . Познати се и 13 радиоизотопи, со атомски маси кои се движат во рамки од 9 до 23, заедно со три јадрени изомери . Сите овие радиоизотопи се со краток век, а најдолготрајниот е азот-13 со време на полураспад од . Сите други имаат полураспад од 7,15 секунди, а повеќето од нив се под 620 милисекунди. Повеќето изотопи со атомски масен број под 14 се распаѓаат на изотопи на јаглерод, додека повеќето изотопи со маса над 15 се распаѓаат во изотопи на кислород . Со најкраток век како познат изотоп е азот-10, со полуживот од , иако полуживотот на азот-9 не е точно измерен.
Тања Рибич

Тања Рибич (родена на година) — словенечка глумица и пејачка.
1 Биографија
Рибич дипломирала на Академијата за театар, радио, филм и телевизија во Љубљана. Таа е член на Љубљанскиот градски театар од 1992 година.
Фонтана Да Понте

Фонтаната Да Понте (словенечки: Da Pontejev vodnjak) е фонтана во градот Копер, во југозападна Словенија. Се наоѓа на Прешерновиот Плоштад, поранешно познат како Плоштад Муда.
1 Историја
Еден подводен аквадукт го поврзувал островот Копер со копното уште на крајот на 14 век. До 16 век, 10.000 жители на градот се соочувале со недостиг на вода, а цистерните со дождовница станале несоодветни. Во 17 век, Николо Манзуоли го забележал градското водоснабдување, истакнувајќи дека 2 милји далечен извор во Колона бил доведен до островот преку дрвени подводни цевки, од кои некои биле откопани за време на ископувањата на современите археолози.
Сегашната фонтана датира од 1666 година, заменувајќи ја постара на истото место. Нејзината надградба е во облик на мост, кој надминува октагонален воден слив, опкружен со петнаесет пиластри, секој од нив носи грб на локални благороднички семејства кои придонеле средства за фонтаната.
Водата извира од четири маскарони во основата на лакот. Фонтаната се користела како извор на вода за пиење до 1898 година.
Во 1990 година, Прешернов плоштад бил асфалтиран, а фонтаната била обемно реновирана и обновена.
Вачејски појас

Вачејскиот појас е еден од најдобрите примери на илирската уметност и тореутската уметност.
1 Откритие
Вачeјската појасната плоча била откриена на археолошкиот локалитет Халштат во Ваче, Словенија, каде што биле пронајдени неколку илириски ситули, од кои најпозната е Вачe ситулата.
2 Артефакт
Појасната плоча датира од 5-тиот век п.н.е. и се изложува во Музејот за природна историја во Виена. Таа е долга 28,5 см и прикажува пет фигури, четири од кои се војници во битка. Двајцата централни војници се на коњи. Овие можеби се претстави на митолошки настани.
Каскадер

Каскадер (|cascadeur) — лице што го заменува филмскиот глумец при снимање на опасни и тешки каскади. Каскадерите често ги заменуваат глумците за време на каскади, но некои глумци прават свои сопствени каскади, глумејќи истовремено како изведувач и каскадер. Кога каскадер се користи како двојник на глумец, тие обично изгледаат слично во градбата. Каскадерот е нашминкан да личи на глумецот и е снимен на начин што не го покажува јасно нивното лице. Ова го прави помалку очигледно за публиката дека зад глумецот стои каскадер.
Во минатото, спортистите или циркусантите честопати биле каскадери за време на опасните каскади. Денес каскадерите се обучуваат во посебни училишта. Тие можат да бидат или сестрани стручњаци, изведувајќи секаков вид каскада, или стручњаци, сосредоточувајќи се на конкретен вид каскада.
Најпознатиот македонски каскадер е Рок Цветков од селото Сушица, Струмичко.
1 Опис
Каскадер е изведувач што е вешт во безбедно извршување на опасни дејства на екранот, кои изгледаат ризични или животоопасни. Вообичаени каскади вклучуваат сообраќајни несреќи, паѓање од голема височина, влечење (како зад коњ) и избувнувања. Каскадерството секогаш носи одреден ризик, со најголема опасност кога се изведува пред публика во живо. Во филмовите, безбедносните мерки можат да се сокријат со монтажа. Во живите настапи, публиката може јасно да види дали изведувачот навистина го прави она што изгледа. За да се сведат повредите или смртта на најмала можна мерка, каскадите се внимателно кореографирани или опремени со безбедносни механизми, правејќи ги да изгледаат опасно додека изведувачите се на сигурно. И покрај ова, каскадите остануваат физички напорни и ризични.
Замок Заприце

Замок Заприце (словенски: grad Zaprice, германски: Schloss Steinbüchel) е замок во Заприце, кој сега е дел од градот Камник, Словенија.
Замокот првпат бил индиректно споменат во 1306 година и првично бил изграден во 14 век од семејството Диенгер фон Апец. Таа била обновена во почетокот на 16 век од Јуриј Ламберг, кој му дал аголни ориелни прозорци и го опкружил со ѕид со две кули и му дал германско име: ''Штајнбихел''. Замокот последователно е запаметен како место за средба на лутераните на Камник. Во текот на 17 и 18 век замокот бил повторно изграден во барокен стил и проширен во поудобна станбена зграда. Денес, замокот служи како музеј и место за културни и едукативни настани.
1 Позадина
Замокот повеќепати ги променил сопствениците; последните приватни сопственици биле Рехбаховите до 1945 година, кога бил национализиран и променет во стамбена зграда. Брзо по тоа, замокот станал седиште на музејот и бил реновиран во следните години.
Замокот е опколен со терасест парк и ѕид, млекарска фарма на влезот на комплексот, два павиљони, доцно готски натпис и музеј на отворено со амбари од Тухињската долина. Исто така, на источната страна на замокот има археолошко наоѓалиште, каде што се најдени темелите на апсидален ѕид, бронзена фибула и неколку фрагменти од античко стакло.
2 Музејски збирки
Музејот на Камник бил отворен во замокот во 1961 година. Салонот на замокот бил реновиран во 1997 година и служи како место за отворања, предавања, концерти и симпозиуми. Од 2011 година, музејот имал пет главни колекции:
* Археолошка збирка
* Етнолошка збирка
* Културно-историска збирка
* Историја на уметничката колекција
* Збирка на историја
Значајни изложби во главната зграда на замокот вклучуваат изложба на мебел од виткани дрвја Тонет, изложба за средната класа од 19-тиот век во Камник, изложба на пасторалното наследство на Големото Пасиште (Велика планина) и лапидарна збирка. Објект од посебен интерес е барокни портативни оргљи изработен од Марко Гобл и Јохан Георг Ајсл, двојца од Љубљана, во 1743 година.
Црква „Св. Петка“ - Љуботен

Света Петка — главна манастирска црква на Љуботенскиот манастир во штипското село Љуботен, Македонија.
1 Местоположба
Црквата се наоѓа во источниот дел на селото.
Во 2020 година била издадена „Процена на загрозеноста од елементарни непогоди кај православните верски храмови во општина Штип“ од страна на Центарот за управување на кризи и Универзитетот „Гоце Делчев“ во која се вели дека црквата врз основа на својата градба, местоположба и околина е загрозена од појава на пожари.
2 Историја
Според натписната плоча поставена на црквата, црквата била изградена („откриена“) од Борис Постолов во 1968 година.
3 Архитектура
3.1 Фрескоживопис
Црквата поседува делумен живопис.
3.2 Иконостас
Црквата има иконостас.
4 Галерија
5 Поврзано
* Штипско архијерејско намесништво
* Осма приградска парохија
* Љуботен
Невље

Невље (|Neul) — населба на реката Невљица во општината Камник во регијата Горењска во Словенија. Се наоѓа приближно 1 километар од Камник.
1 Историја
Невље е едно од најстарите населби во областа Камник. Во Невље бил откриен шлем од Негау од халаштатскиот период (рано бронзено време) во 1928 година. Кужна рид се наоѓа над селото. Неговото име веројатно значи место каде што живееле луѓе заболени од чума. Во 1563 година во Невље работела болница за заразни болести.
2 Археолошки локалитет
Во март и април 1938 година, речиси целосен скелет на 40-годишен влакнест мамут (Mammuthus primigenius), рог од северен елен (Rangifer tarandus), атлас од поларна лисица (Alopex lagopus) и мал палеолитски алат направен од црн кремен биле пронајдени во Невље од работници кои граделе мост преку Невљица и го длабеле нејзиното корито. Тоа било првото пронајдено палеолитско ловечко население на територијата на денешна Словенија и се датира на околу 20.000 години пред нашиот ера, времето на граветската култура во втората половина на Вурм периодот (последниот ледников период). Ископувањата привлекле домашна и меѓународна јавна внимание, истражувачи и политичари. Мостот изграден на оваа локација бил именуван како Мамутов мост (|Mamutov most). Првата поленска анализа била извршена на ова место од Ана Трегубов-Буднар, прв словенечки палинолог. Во 1944 година, таа го припишала поленот на крајот на интерглацијалниот период. Подоцна, Алојз Шерцелј покажал дека всушност припаѓа на Вурм ледниковиот период. Скелетот на мамутот е еден од најдобро сочуваните во Европа и станал симбол на Природно-историскиот музеј на Словенија, каде што сега е изложен.
3 Црква
Црквата Свети Георгиј се наоѓа во Невље и е најстара во регионот. До 1232 година била седиште на парохијата Камник. Во средината на 20-тиот век, архитектурата на црквата била збогатена од Јоже Плечник, кој ја дизајнирал нејзината крстилница..
Црква „Св. Јован Крстител“ - Љуботен

Свети Јован Крстител (понекогаш нарекувана и како Отсекување на главата на Свети Јован Крстител) — главна селска црква во штипското село Љуботен, Македонија.
1 Местоположба
Црквата се наоѓа во средишниот дел на селото и преовладува во околината поради нејзината поставеност.
Во 2020 година била издадена „Процена на загрозеноста од елементарни непогоди кај православните верски храмови во општина Штип“ од страна на Центарот за управување на кризи и Универзитетот „Гоце Делчев“ во која се вели дека црквата врз основа на својата градба, местоположба и околина е загрозена од појава на пожари.
2 Историја
Црквата била изградена и осветена во 1936 година, но нема податоци од кого била осветена.
3 Архитектура
3.1 Фрескоживопис
Црквата поседува живопис, но нема податоци кој го направил живописот.
4 Галерија
5 Поврзано
* Штипско архијерејско намесништво
* Осма приградска парохија
* Љуботен
Љуботенски манастир

Љуботенски манастир — манастир во штипското село Љуботен.
1 Местоположба
Манастирот е сместен во источниот дел на селото Љуботен.
2 Градби во манастирот
Манастирот е составен од една црква, трпезарија и помошни објекти.
2.1 Црква „Св. Петка“
Црквата била подигната во 1968 година.
3 Галерија
Спортски парк Нова Горица

Паркот за спорт во Нова Горица (словенечки: Športni park Nova Gorica) е повеќенаменски спортски објект во Нова Горица, Словенија. Во моментов се користи најмногу за фудбалски натпревари и е домашен стадион на НД Горица. Стадионот е изграден во 1964 година и има капацитет од 3.100 седишта.
1 Меѓународни натпревари
+Натпревари за репрезентацијата на Словенија, Датум, Конкуренција, Противник, Резултат, Присуство
12 февруари 2003 година, Пријателски, 1–5, 3.500
6 февруари 2008 година, Пријателски, 1–2, 2.000
Црква „Св. Ѓорѓи“ - Никоман

Свети Ѓорѓи — главна селска црква во штипското село Никоман, Македонија. Самата градба не наликува на црква, но во внатрешноста се наоѓаат икони и свеќници.
1 Местоположба
Црквата се наоѓа во близина на вртењето за селото Никоман, сместена помеѓу ниви и обрасната со вегетација.
2 Галерија
3 Поврзано
* Штипско архијерејско намесништво
* Никоман
Домен Чрнигој

Домен Чрнигој (роден на година) — словенечки фудбалер, играч од средниот ред на Венеција.
1 Клупска кариера
Чрнигој дебитирал во Првата словенечка фудбалска лига за Копер на 1 август 2012 година против Алуминиј, заменувајќи го Денис Поповиќ по 87 минути од натпреварот. Во август 2015 година, тој преминал во швајцарскиот Суперлигашки клуб Лугано.
Во август 2020 година, Чрнигој потпишал тригодишен договор со клубот од Серија Б Венеција. Во ноември 2021 година, тој го продолжил договорот до 2025 година. На 26 јануари 2023 година, тој потпишал за клубот од Серија А Салернитана на позајмица до крајот на сезоната со опција да ја направи преселбата трајна.
2 Репрезентативна кариера
Чрнигој дебитирал за репрезентацијата на Словенија, на 23 март 2018 година, во пријателски натпревар против Австрија загубен со 3–0 на гости, заменувајќи го Јосип Иличиќ.
Зурванизам

Зурванизам — сега веќе изумрена гранка на зороастризмот што го гледала Зурван како врвно божество на времето и просторот. Според ова верување, Зурван ги создал боговите близнаци — Ахура Мазда, богот на доброто, и Ангра Мајњу, богот на злото. Оваа идеја се разликува од маздаизмот, преживеаниот вид зороастризам, кој учи дека или Ахура Мазда и Ангра Мајњу се главни богови или дека Ахура Мазда сам го создал Ангра Мајњу.
Зурван се сметал за извор и на доброто и на злото. Оваа идеја е слична на предисламската арапска замисла за судбоносното време. Зурванизмот се сосредоточувал на создавањето, судбината и крајот на светот, но неговото потекло останува неизвесно и сè уште се расправа од научниците. Идејата за времето како божествено суштество се појавува и во други култури. На пример, во грчката митологија, Хрон го претставува времето, иако понекогаш се меша со титанот Крон.
1 Историја
За потеклото на култот на Зурван сè уште се расправа. Некои веруваат дека зурванизмот се развил во рамките на зороастризмот како одговор на промените во религијата за време на доцната епоха на Ахеменидите. Други мислат дека Зурван бил постаро божество што постоело пред зороастризмот и подоцна било додадено кон него. Третото гледиште претполага дека зурванизмот настанал од влијанието на вавилонските и акадските религии врз зороастризмот.
Стадион Бонифика

Стадионот Бонифика (словенечки: Stadion Bonifika) е мултифункционален стадион во Копер, Словенија. Најчесто се користи за фудбалски натпревари и е домашен терен на ФК Копер. Стадионот е дел од спортскиот комплекс Бонифика, заедно со помал стадион за атлетика, затворена сала и затворен базен. Стадионот е изграден во 1948 година и го добил името по градскиот регион каде што се наоѓа. Во 2010 година стадионот поминал низ голема реконструкција и неговиот тековен капацитет е 4.047 седишта.
1 Натпревари за националниот тим
Датум, Конкуренција, Словенија против., Резултат, Присуство
28 февруари 2001 година, Пријателски, 0–2, 4.000
17 ноември 2010 година, Пријателски, 1–2, 4.100
29 февруари 2012 година, Пријателски, 1–1, 3.983
23 март 2016 година, Пријателски, 1–0, 3.000
4 јуни 2021 година, Пријателски, 6–0, 1.035
Јуре Ленарчич

Јуре Ленарчич (роден на година) — словенечки натпреварувач во веслање кану во слалом дисциплината, кој се натпреварувал на меѓународно ниво уште од 2006 година.
Тој освоил бронзен медал во екипната дисциплина Ц1 на Светското првенство во кану слалом во 2015 година во Лондон. Тој исто така освоил златен медал во истата дисциплина на Европското првенство во Прага 2020 година.
Ситула од Ваче

Вачката ситула (|situla z Vač, или sl) — украсен ритуален бронзен сад од Раното железно време, пронајден во втората половина на 19 век на археолошкото наоѓалиште Халштат во Ваче, во централна Словенија. Таа се смета за еден од најквалитетните вакви садови генерално и е меѓу највредните археолошки артефакти на земјата. Датирана од 5-тиот век п.н.е. , се смета за еден од најстарите ситулски предмети на северните Илири пронајдени во Источната Халштатска зона. Садот има три реда релјефи кои го прикажуваат обичниот живот на владеачката класа и истовремено го одразуваат религиското разбирање на светот во тоа време. Се наоѓа во Националниот музеј на Словенија.
1 Откритие
Била откриена од земјоделецот Јанез Грилц на почетокот на 1882 година (според усната традиција на 17 јануари, но најверојатно во март таа година). Ситулата се наоѓала на длабочина од 1,5 метри. Во истата година, откако директорот на Покраинскиот музеј на Крањска, Карел Дежман, бил информиран за наодот, ја купил музејски агент за 18 флорини и 20 круцери. Подоцна, музејот ја проценил нејзината вредност на околу 6.000 флорини.
2 Артефакт
Ситулата е висока 23,8 сантиметри и е изработена од три одделни парчиња бронзени листови, соединети со бронзени заковки. Држачот е направен од дебела виткана жица и има краеви во облик на стилизиран глава на патка. Таа е изработена во тореутска техника и можеби била користена како ритуален сад за држење на света вода. Нејзиниот волумен е проценет на 2 литри.
3 Фризи
Ситулата е украсена со три хоризонтално паралелни редови на баз релјеф, кои прикажуваат војници, ритуални борби и животни користејќи мали фигури. Горниот ред прикажува свечена процесија на војници пеш, на коњи и на два бојни вагона. Средниот ред прикажува главниот настан: прво жртва на житарици, а потоа прослава, со четворица достоинственици кои седеа на своите престоли и секој од нив прима подароци од други луѓе. Следи сцена која прикажува ритуално рапсување за трофеј (котел шлем со долг гребен). Долниот ред прикажува осум животни во ред: првото е лав со волчи опаш, кој ја јаде животинска нога, по него следат три срни и четири диви кози. . Горните два реда формираат континуум, сличен на еп. Релјефите на садот покажуваат влијание на етрусканската уметност..
4 Наследство
Малите фигури земени од оваа ситела се користат како позадински графики во словенечкиот пасош и се прикажани увеќани пет пати на бронзена реплика која стои на почетокот на локалната археолошка патека во Ваце, чиј тури ги води семејна театарска група од Ваце. Други важни споменици на археолошката патека се гробиштата од железната доба во Ронкарските клисури (словенечки: Ронкареве драге) и на локациите Пебер, Над Лазом и Драге, со поранешна терасна населба на локациите Сподња Крона и Згорња Крона.
Катја Бох

Катја Бох (1929–2008) била словенечки социолог, дипломат и политичар.
1 Ран живот и кариера
Родена е во богато семејство од средна класа во Љубљана, Кралството Југославија (сега главен град на Словенија). Нејзиниот татко бил австриски Евреин кој се преобратил во римокатолицизмот, а нејзината мајка била Словенка. За време на Втората светска војна била затворена од нацистите. Во 1946 година се свршила со Љубо Сирц кој подоцна станал економист. Меѓутоа, истата година, Сирк бил затворен од комунистичкиот режим и му се судело на таканареченото судење Нагоде. Поради долгото затворање на Сирк и подоцна егзил, нивната свршувачка пропаднала. Од бракот со д-р Бох имала 2 посиноци (Маја и Али Бох) и ќерката Катја Бох - Церјак.
Студирала социологија на Универзитетот во Љубљана и докторирала во 1974 година. Таа се посветила на проучувањето на семејните модели, станувајќи еден од водечките европски експерти во областа.
2 Вклучување во политиката
Како одлучен поддржувач на човековите права и политичкиот плурализам, таа се вклучила во политиката за време на словенечката пролет во 1980-тите. Била меѓу соосновачите на Словенечката демократска партија во 1989 година, заедно со Јоже Пучник, Матјаж Шинковец и Франце Томшич.
По победата на коалицијата ДЕМОС на првите слободни избори во Словенија во април 1990 година, станала министерка за здравство во кабинетот на Лојзе Петерле. Била на функцијата до 1991 година, кога ја назначиле за прв словенечки амбасадор во Австрија. Таа останала во Виена до 1997 година кога се пензионирала. Сепак останала советник на Словенечката демократска партија и била еден од коавторите на програмата на партијата за социјални прашања за парламентарните избори во 2004 година.
Таа исто така била активен член на Меѓународната Паневропска Унија.
3 Главни дела
*''Промена на моделите на европскиот семеен живот'' (коавтор, Њујорк - Лондон, 1990 година).
*''Вкрстени културни перспективи за семејствата, работата и промените'' (заедно со Џовани Сгрета, Њујорк - Лондон, 1989 година).
*''Женске во дискриминација'' („Жените и дискриминацијата“, коавтор; Љубљана, 1986 година).
4 Поврзано
* Аленка Пухар
Даворин Јенко

Даворин Јенко (роден Мартин Јенко; 9 ноември 1835 - 25 ноември 1914 година) бил словенечки композитор Понекогаш се смета за татко на словенечката национална романтична музика. Меѓу другите песни, тој ја компонирал мелодијата за српската национална химна „Боже на правдата“, поранешната словенечка химна „Напреј, застава славе“ и популарната српска и црногорска песна „Српска Марселеза“.
1 Биографија
Јенко бил роден во село Дворје, во тогашното Австриско Царство.
По завршувањето на гимназијата во Трст, се преселил во Виена, каде што студирал право. За време на својот престој таму, го основал Словенечкото хорско друштво во Виена, кое било поддржано од националниот либерален политичар Валентин Зарник.
Во 1862 година, тој се преселил во градот Панчево, во јужна Војводина (тогаш дел од унгарскиот дел на Дунавската монархија, сега во Србија), каде што работел како хор-мајстор во локалната Српска православна црква. Подоцна се преселил во Белград, каде што бил композитор во Српскиот народен театар.
Јенко бил именуван меѓу првите четворица членови на Академијата за уметности на Кралската српска академија на науките, назначени од кралот Милан I од Србија на 5 април 1887 година.
Во Србија живеел до 1897 година, кога се преселил во Љубљана во родната Крањска . Починал во Љубљана, а бил погребан на гробиштата Жале во Бежиградската област. Во Белград, меѓународен музички натпревар е посветен на Даворин Јенко.
2 Дела
Во текот на животот, Јенко компонирал неколку дела и на словенечки и на српски јазик. Ја напишал првата српска оперета (Волшебничката, 1882) и ја компонирал музиката за српската национална химна, врз основа на стиховите на Јован Ѓорѓевиќ.
Повеќето од неговите словенечки дела се компонирани за време на неговиот престој во Виена. Во 1860 година ја компонирал музиката за патриотската песна ''Напреј, застава славе'' за текстот на неговиот братучед Симон Јенко. Составил и неколку други словенечки патриотски песни, кои подоцна станале клучен дел од словенечкиот национален канон.
Драготин Лончар

Драготин Лончар (5 ноември 1876 – 29 јули 1954) бил словенечки историчар, уредник и социјалдемократски политичар .
Роден бил роден во Село кај Луковица во Горењска По завршувањето на Државната гимназија во Љубљана, студирал историја на Карловиот универзитет во Прага, а дипломирал во 1904 година. Во Прага, тој се приклучил на кругот на млади словенечки левичарски интелектуалци кои биле под влијание на политичката и социјалната мисла на Томаш Гариг Масарик, во која биле вклучени личности како Антон Дермота и Јосип Ферфолја.
По враќањето во словенечките земји, тој предавал историја во Првата гимназија во Љубљана, накратко бил и директор. Подоцна работел како директор на Народниот музеј на Словенија, а од 1920 година како раководител на издавачката куќа Словенечка матица.
Пред Првата светска војна, тој се приклучил на Југословенската социјалдемократска партија, каде што бил дел од нејзиното десно крило, предводено од Албин Препелух. По спојувањето на партијата со таканаречените центристи во 1921 година, кои поддржувале југословенски централизам, Лончар ја напуштил партијата. Во 1924 година бил еден од основачите на Словенечката работничка аграрна републиканска партија. Во 1927 година, оваа партија се обединила со Независната аграрна партија, формирајќи ја Словенечката селанска партија, која била словенечки еквивалент на Хрватската селанска партија, со која одржувала силни врски.
По воспоставувањето на кралската диктатура на кралот Александар I Караѓорѓевиќ, Лончар се повлекол од политиката, посветувајќи се на својата научна и уредувачка работа.
Починал во Љубљана, а бил погребан на гробиштата Жале.
Катарина Кресал

Катарина Кресал (родена на година) — словенечка политичарка. Таа била министерка за внатрешни работи во владата на Борут Пахор од 24 ноември 2008 година до 19 август 2011 година.
1 Биографија
Родена во Љубљана, Кресал студирала право на Универзитетот во Љубљана и во 1996 година дипломирала со почести. Најпрво, таа била вработена како правен приправник во Вишиот суд во Љубљана, потоа како адвокатски службеник во одделот за трговски спорови во Окружниот суд во Љубљана. Подоцна работела како независен советник за правни прашања во ''Капиталска друшба д.д''., а потоа и како директор на Правниот оддел во ''Вестерн Вајрлес Интернашнл'', словенечка компанија со седиште во Љубљана во сопственост на Американци. Од 2003 година работела како адвокат во адвокатската канцеларија Миро Сеница и адвокати. Во 2005 година станала заменик-шеф на канцеларија и раководител на Одделот за трговско и меѓународно право.
Таа влегла во политиката во 2007 година, кога била избрана за претседател на Либералната демократија на Словенија (ЛДС). На словенечките парламентарни избори во 2008 година, таа била избрана во Националното собрание. На 24 ноември истата година, таа станала министерка за внатрешни работи на левичарската влада на Борут Пахор.
На 12 јануари 2010 година, таа била прогласена за жена на годината во Словенија за 2009 година. Наградата секоја година ја доделувале читателите на списанието ''Јана'', најстарото словенечко женско списание.
На 10 август 2011 година, таа се повлекла од функцијата министер за внатрешни работи поради мислењето на Комисијата за спречување на корупцијата на Република Словенија за давање под закуп на зграда за сместување на словенечкото национално биро за истраги. Според нивното мислење, тие изјавиле дека може да има некои неправилности во закупот на зградата. Таа поднела оставка поради сопствените принципиелни вредности иако не се согласувала со мислењето на Комисијата за спречување на корупцијата. Нејзиниот мандат завршил на 19 август 2011 година, кога Националното собрание официјално ја обработиле нејзината оставка. Таа не одлучила повторно да ја преземе функцијата заменик. Таа изјавила дека ќе ги искористи сите законски можни канали за да докаже дека закупот е неизвалкан.
На 15 декември 2011 година, Кресал поднела неотповиклива оставка како претседател на ЛДС, откако партијата не успеала да си обезбеди влез во Националното собрание на словенечките парламентарни избори во 2011 година.
Во 2012 година го основала . Центарот нуди услуги во различни области, со акцент на комерцијални, финансиски, деловни, потрошувачки, граѓански, семејни и прашања за вработување. Центарот работи на меѓународно ниво.
Јанез Евангелист Крек

Јанез Евангелист Крек (27 ноември 1865 – 8 октомври 1917) бил словенечки христијанско-социјалистички политичар, свештеник, новинар и автор.
1 Живот и кариера
Јанез Крек бил роден и крстен во селско семејство во селото Свети Грегор (денешна општина Рибница), кое тогаш било дел од Австриското Царство. Татко му починал додека тој бил уште дете.
По завршувањето на државната гимназија во Љубљана во 1884 година, се запишал во Римокатоличката семинарија. Во 1888 година бил ракоположен за свештеник и, по препорака на епископот Јакоб Мисија, бил испратен на богословски студии во Виена. Таму се запознал со идеите на новото австриско христијанско-социјално движење, предводено од харизматичниот политичар Карл Лугер.
Дипломирал во 1892 година и бил назначен за викар во Љубљанската катедрала. Од 1895 година започнал да предава филозофија на католичката семинарија.
Наскоро тој се вклучил во политика во рамките на конзервативната Словенечка народна партија. Во 1897 година бил избран за претставник во австрискиот парламент. Во 1900 година, тој одлучи да не се кандидира за втор свијок. Во 1901 година, тој беше избран за претставник во провинциската исхрана на Крањска.
Во парламентот Крек се покажал како моќен оратор. Тој предложил неколку мерки за социјална заштита, но често бил блокиран од конзервативното раководство на неговата партија, предводено од моќниот Иван Шуштершич. Во 1909 година, Крек го основал Југословенското здружение на трудот, кое станало и останало најголемиот синдикат во словенечките земји до неговото распуштање во 1941 година.
Веќе во доцните 1890-ти, Крек ја убедил Словенечката народна партија да бара близок сојуз со Хрватската партија на правата на Анте Старчевиќ. Целта на Крек била да се воспостави обединета држава на јужните Словени во рамките на Австроунгарија. Крек бил убеден поддржувач на идејата за единство на јужнословенските народи, а многу подоцнежни коментатори, вклучително и историчарот Лојзе Уде и комунистичкиот политичар Борис Кидрич, го прекорувале со „словенски романтизам“ и „југословенски национализам“.
Во 1917 година, Крек станал предлагач и водач на таканаречената Мајска декларација, кој предложил создавање на држава на јужните Словени под хабсбуршка власт. Декларацијата се развила во масовно движење во словенечките земји, а Крек интензивно патувал во Далмација и Босна и Херцеговина со цел да го популаризира движењето и таму. Починал од исцрпеност кога се враќал од едно од неговите патувања. Неговите идеали се реализирани дури по неговата смрт и распадот на Австроунгарија, прво со создавањето на Државата на Словенците, Хрватите и Србите, а потоа и Кралството на Србите, Хрватите и Словенците.
Погребан бил на гробиштата Жале во Љубљана.
Катедрала Успение на Пресвета Богородица

Катедралата Успение на Пресвета Богородица (словенечки: Stolna cerkev Marijinega vnebovzetja), позната и како Коперска катедрала, е католичка катедрала на епархијата Копер, во градот Копер, Словенија.
Црквата е изградена во втората половина на XII век во романски стил, со три кораби, од кои секој завршува со апсида. Сè до 1392 година црквата претрпела промени и доградби, што исто така довело до промена на стилот: западната фасада е јасно готска. По земјотресот во 1460 година, фасадата била редизајнирана во 1488 година, со додавање на ренесансни елементи. Кулата, која нуди поглед на градот и заливот, е четири ката, го следи стилот на италијанската камбанарија и во неа се наоѓа едно од најстарите ѕвона во Словенија, кое датира од 1333 година. На почетокот на 18 век, Копер бил под венецијанско влијание и повторно бил архитектонска трансформација во барокен стил. Под раководство на Џорџо Масари, на црквата биле додадени дополнителни елементи за уредување, вклучувајќи вредни слики на венецијанските сликари Пјетро Либери, Селести Андреа, Антонио Занчи и Виторе Карпачо. Најважната слика е ''Светиот разговор'' на Виторе Карпачо, кој датира од 1516 година.
Барбара Брезигар

Барбара Брезигар (родена на година) — словенечка адвокатка и политичарка. Таа моментално ја извршува функцијата генерален секретар во Министерството за внатрешни работи на Словенија.
Родена била во семејство од средна класа во Љубљана како Барбара Грегорин. Нејзиниот вујко од страната на нејзината мајка бил познатиот словенечки литературен критичар, есеист и театарски режисер Бојан Штих.
По завршувањето на Бежиградската гимназија, се запишала на Универзитетот во Љубљана каде студирала право. Во 1993 година станала раководител на Одделот за економски и деловен криминал во словенечкото јавно обвинителство. Во 1996 година, јавниот обвинител Антон Дробнич ја назначил за шеф на специјална група обвинители за корпоративен и организиран криминал. Во 1997 година, таа станала членка на Советот на експерти на Советот на Европа за перење пари. Во 1999 година таа се кандидирала како кандидат за државен обвинител на Словенија, но владата предводена од Јанез Дрновшек ја назначила Зденка Церар. Истата година, Брезигар се повлекла од функцијата шеф на Специјалната група на обвинители по несогласување со новоименуваниот јавен обвинител.
Во јуни 2000 година, Брезигар била назначена за министер за правда во краткотрајната централнодесна влада на Андреј Бајук. Во септември истата година, таа неуспешно се кандидирала за словенечкото национално собрание на листата на Словенечката демократска партија. На словенечките претседателски избори во 2002 година, таа се кандидирала за претседател на Словенија со поддршка на Словенечката демократска партија и Нова Словенија. Таа била поразена на вториот круг од изборите од Јанез Дрновшек.
Во 2004 година, таа била меѓу соосновачите на либералната конзервативна граѓанска платформа Митинг за Републиката.
Во 2005 година била назначена за државен обвинител од десноцентристичката влада на Јанез Јанша. За време на левичарската влада на Борут Пахор, таа влегла во конфликт со министерот за правда Алеш Залар околу мешањето на министерството во прогонот. Во 2011 година ја заменил Звонко Фишер.
Во 2012 година, таа била назначена за државен секретар кај министерот за внатрешни работи од страна на централнодесничарската влада на Јанез Јанша.
Таа е мажена и има две деца и живее во Љубљана.
Лили Нови

Лили Нови родено Хаумедер (24 декември 1885 – 7 март 1958) — словенечка поетеса и преведувач на поезија. Таа се смета за првата словенечка лирска поетеса, како и една од најзначајните словенечки поетеси воопшто.
1 Биографија
Лили Нови била родена во Грац како Лили Хаумедер од татко етнички Германец Гид Хаумедер и мајка Словенка Лудвика Ахачич. Се школувала приватно и почнала да пишува поезија на германски јазик.
Во своите дваесетти години, таа активно се вклучила во словенечката книжевна сцена, започнувајќи со преведување на песните на Прешерен, како и објавување во литературни списанија. Покрај тоа, направила значајни преводи на делата на Гете на словенечки јазик. Под влијание на Алојз Градник, постепено почнала да создава своја поезија на словенечки. За време на нејзиниот живот, единствената нејзина збирка поезија што била објавена е ''Темна врата'' (1941). По долгогодишно патување со сопругот, Лили Нови конечно се населила во Љубљана.
2 Смрт и наследство
Нови починала во 1958 година во Љубљана, на 72 години. Нејзината биста ја означува куќата во центарот на стариот град каде што живеела. По неа е именувана и една од салите во културниот центар Цанкар во Љубљана.
Во 1970-тите, есеистот Јоже Јаворшек објавил монографија за Нови.
3 Објавено дело
*''Темна врата'' - стихозбирка (1941)
*''Лакови'' - збирка поезија (1959)
*''Пикапока'' - збирка песни за деца (1968)
*''Ти си мал во овој голем свет'' - збирка песни за деца (1973)
Јосип Мурн

Јосип Мурн, познат и под псевдонимот Александров (4 март 1879 &ndash; 18 јуни 1901 година) бил словенечки симболистички поет. Заедно со Иван Цанкар, Отон Жупанчич и Драготин Кете, тој се смета за еден од почетниците на модернизмот во словенечката литература.
1 Живот
Мурн бил роден во Љубљана како вонбрачен син на сиромашна жена, Марија Мурн. Неговата мајка се преселила во Трст набргу по неговото раѓање, оставајќи го на некои роднини од предградието на Љубљана.
Како тинејџер, се запишал во локалната гимназија, каде што стапил во контакт со други млади словенечки писатели, меѓу кои Иван Цанкар, Драготин Кете и Отон Жупанчич. Тие експериментирале со новите трендови на европската поезија, особено со словенечката модерна – национален книжевен правец што комбинирал натурализам, симболизам и импресионизам.
Во 1898 година се преселил во Виена, каде една година поминал главно посетувајќи книжевни кафулиња и уметнички изложби. Под силно влијание на виенската сецесија, тој напишал серија песни во кои ги пренел своите впечатоци за тамошниот живот.
Во 1899 година, тој се вратил дома и почнал да патува низ словенечките земји. Тој поминал неколку месеци во Горењска, кога го набљудувал селскиот начин на живот. Во својата симболистичка поезија почнал да вградува селски мотиви. Тој користел елементи не само од словенечките, туку и од ирски, шкотски, словачки и латвиски народни мотиви.
Подоцна ја посетил својата мајка во Трст и живеел накратко таму пред да се насели во долината Випава. Таму решил да го користи псевдонимот Александров, кој потсетува на словенскиот селски архаизам и преминал на уште поедноставен и поимпресионистички поетски израз.
Тој се населил во Љубљана во 1901 година, изнајмил мала соба во една сиромашна зграда на брегот на реката Љубљаница (напуштена фабрика за шеќер, позната како ''Цукрарна''). Починал таму на 22-годишна возраст од туберкулоза, на истиот кревет со неговиот пријател Драготин Кете само две години пред тоа.
Тој е погребан на гробиштата Жале, покрај гробниците на Драготин Кете, Иван Цанкар и Отон Жупанчич, во она што е познато како „споменик на словенечкиот модернизам“.
Мурн останал главно непрепознаен од критичарите на своето време. Доајенот на словенечката поезија од 19 век, Антон Ашкерц, го отфрлил како декадентен. Дури и неговите најблиски книжевни соработници, како Иван Цанкар и Отон Жупанчич, не го ценеле особено неговото творештво, сметајќи го за премногу симболистичко, апстрактно и без вистинска живост. Некое признание стекнал за време на престојот во Виена, кога неговите песни биле објавувани во престижни книжевни списанија, како „Љубљански збор“, но подоцнежните негови дела не добиле позитивен одѕив кај јавноста.
Неговата слава пристигнала веднаш по неговата смрт. Книжевниот критичар Иван Пријатељ во 1903 година уредил збирка со неговите собрани песни, придружена со брилијантен есеј кој не само што му оддал признание на Мурн, туку и самиот Пријатељ го утврдил како значаен литературен критичар. Овој есеј имал големо влијание, доведувајќи дури и до промена на ставот на Отон Жупанчич за Мурновата поезија. Во чест на својот починат пријател, Жупанчич ја напишал песната „Маном Јосипа Мурна Александра“.