Сириска азбука

Сириска азбука или сириско писмо — систем на пишување кој претежно се користи за пишување на сирискиот јазик уште од 1 век. Сириското писмо е согласно писмо, абџад, каде секоја буква претставува согласка. Писмото е создадено од арамејското писмо, кое пак потекнува од феникиското, па така, истото споделува сличности со современите хебрејско, арапско и монголско писмо. Сирискиот јазик се пишува од десно кон лево во хоризонтален правец. Секоја буква е согласка, но постојат и посебни знаци за бележење на самогласки.
1 Особености
Денес постојат три форми на ова писмо: класична форма или ''естрангела'', источна форма и западна форма.
;Класична форма
Најстарата и класичната форма на писмото се нарекува „естрангела“ (ܐܣܛܪܢܓܠܐ). Иако оваа форма денес не се користи како главна форма за пишување на јазикот, сепак оваа форма доживеала оживување од 10 век па навака. Често писмото се користи во научните изданија. Оваа форма вообичаено не користи специјални симболи за самогласки.
;Источна форма
Источната форма се користи за источните дијалекти на сирискиот јазик. Оваа форма е поблиска со класичното писмо за разлика од западното.
;Западна форма
Западната форма се користи за пишување на западните дијалекти на сирискиот јазик. Повеќето од буквите потекнуваат од класичното писмо, но се упростени.
име, буква, фонема, бројченавредност, феникискиеквивалент, арамејскиеквивалент, хебрејскиеквивалент
, , , транслитерација, МФА
'''' или ''''* (syr), '''' или ништо ''матер лекционис'': '''', или тивко матер лекционис:, 1, arc, he
'''' (syr), тврдо: ''''меко: '''' (исто така '''', '''', ''''), тврдо: меко: или, 2, arc, he
'''' (syr), тврдо: ''''меко: '''' (исто така '''', '''', '''', ''''), тврдо: меко:, 3, arc, he
''''* (syr), тврдо: ''''меко: '''' (исто така '''', '''', ''''), тврдо: меко:, 4, arc, he
''''* (syr), '''', 5, arc, he
''''* (syr), согласка: ''''матер лекционис: '''' или ''''(исто така '''' или ''''), согласка: матер лекционис: или, 6, arc, he
''''* (syr), '''', 7, arc, he
'''' (syr), '''', , , или, 8, arc, he
'''' (syr), '''', 9, arc, he
'''' (syr), согласка: ''''матер лекционис: '''' (исто така ''''), согласка: матер лекционис: или, 10, arc, he
'''' (syr), тврдо: ''''меко: '''' (исто така '''', ''''), тврдо: меко:, 20, arc, he
'''' (syr), '''', 30, arc, he
'''' (syr), '''', 40, arc, he
'''' (syr), '''', 50, arc, he
'''' (syr), '''', 60, arc, he
'''' (syr), '''', 70, arc, he
'''' (syr), тврдо: ''''меко: '''' (исто така '''', '''', '''', ''''), тврдо: меко:, 80, arc, he
''''* (syr), '''', 90, arc, he
'''' (syr), '''', 100, arc, he
''''* (syr), '''', 200, arc, he
'''' (syr), '''' (исто така ''''), 300, arc, he
''''* (syr), тврдо: ''''меко: '''' (исто така '''', ''''), тврдо: меко:, 400, arc, he
2 Уникод
Сириската азбука била додадена во уникод во септември 1999 година со издавањето на верзијата 3.0. Дополнителни букви кои се користат во малајалскиот биле додадени во јуни 2017 година со издавање на верзија 10.0. Уникод блокот за сирискиот се U+0700&ndash;U+074F:
сириски (PDF)
0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, A, B, C, D, E, F
U+070x, ܀, ܁, ܂, ܃, ܄, ܅, ܆, ܇, ܈, ܉, ܊, ܋, ܌, ܍
U+071x, ܐ, ܑ, ܒ, ܓ, ܔ, ܕ, ܖ, ܗ, ܘ, ܙ, ܚ, ܛ, ܜ, ܝ, ܞ, ܟ
U+072x, ܠ, ܡ, ܢ, ܣ, ܤ, ܥ, ܦ, ܧ, ܨ, ܩ, ܪ, ܫ, ܬ, ܭ, ܮ, ܯ
U+073x, ܰ, ܱ, ܲ, ܳ, ܴ, ܵ, ܶ, ܷ, ܸ, ܹ, ܺ, ܻ, ܼ, ܽ, ܾ, ܿ
U+074x, ݀, ݁, ݂, ݃, ݄, ݅, ݆, ݇, ݈, ݉, ݊, ݍ, ݎ, ݏ
Белешки
3 Наводи
4 Литература
* Coakley, J. F. (2002). ''Robinson's Paradigms and Exercises in Syriac Grammar'' (5th ed.). Oxford University Press. .
* Hatch, William (1946). ''An Album of Dated Syriac Manuscripts''. Boston: The American Academy of Arts and Sciences, reprinted in 2002 by Gorgias Press. .
* Michaelis, Ioannis Davidis (1784). ''Grammatica Syriaca''.
* Eberhard Nestle (1888). ''Syrische Grammatik mit Litteratur, Chrestomathie und Glossar''. Berlin: H. Reuther's Verlagsbuchhandlung. [translated to English as ''Syriac grammar with bibliography, chrestomathy and glossary'', by R. S. Kennedy. London: Williams & Norgate 1889].
* Theodor Nöldeke and Julius Euting (1880). ''Kurzgefasste syrische Grammatik''. Leipzig: T.O. Weigel. [translated to English as ''Compendious Syriac Grammar'', by James A. Crichton. London: Williams & Norgate 1904. 2003 edition: ].
* Phillips, George (1866). ''A Syriac Grammar''. Cambridge: Deighton, Bell, & Co.; London: Bell & Daldy.
* Robinson, Theodore Henry (1915). ''Paradigms and Exercises in Syriac Grammar''. Oxford University Press. .
* Rudder, Joshua. ''Learn to Write Aramaic: A Step-by-Step Approach to the Historical & Modern Scripts''. n.p.: CreateSpace Independent Publishing Platform, 2011. 220 pp. Includes the Estrangela (pp. 59–113), Madnhaya (pp. 191–206), and the Western Serto (pp. 173–190) scripts.
* Thackston, Wheeler M. (1999). ''Introduction to Syriac''. Bethesda, MD: Ibex Publishers, Inc. .