procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Ленче Јованова-Журиќ

Ленче Јованова-Журиќ ( во — во ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Таа била студент, напредна младинка од времето на кралството Југославија. Во 1941 година раководела
со една СКОЈ-евска група, со која собирала народна помош. По налог на Месниот Комитет на КПЈ-Велес била вработена во поштата во Велес 1941/42 година.
Во антифашистичката демонстрација на жените од Велес на 11 мај 1942 година земала активно учество. Таа била и во управата на женското друштво „Надежда“ организирано од окупаторот и во него ја спроведувала линијата на КПЈ. Собирала народна помош во облека и пари, растурала пропаганден материјал и летоци. Во нејзиниот дом се одржувале илегални состаноци. Во мај 1943 година била затворена од бугарската полиција и интернирана на 6 месеци во северна Бугарија. По враќањето од интернација станала уште поактивна. Во 1944 година заминала во селото Горно Врановци (слободната територија), како член на Иницијативниот, а потоа и на Главниот одбор на АФЖ и член во редакцијата на првиот број на списанието „Македонка“.
Спасија Јованова

Спасија Георгиева Јованова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Делувала во селото Фариш, Кавадаречко од август 1941 година. Во периодот на 1941-1942 година чувала илегалци, а од 1943 година вршела курирска работа. Во 1944 година лекувала ранети партизани.
Људмила Чешка

Људмила Чешка (околу 860 &#x2013; 15 септември 921) — чешка светица и маченичка, почитувана и од православната и од римокатоличката црква. Била родена во Мјелник, како ќерка на Славибор, лужички принц. Људмила била баба на Свети Венцеслав, познат и како Венцеслав Добриот. Људмила била канонизирана кратко по нејзината смрт. Како дел од процесот на канонизација, Венцеслав ги префрлил нејзините останки во базиликата Свети Ѓорѓи во Прага во 925 година.
1 Брак
Људмила се омажила за Борживој I од Бохемија во 873 година, првиот христијански војвода на Бохемија. Двојката се преобратила во христијанство под водство на Методиј. Нивните напори да ја христијанизираат Бохемија првично не биле добро прифатени бидејќи се соочиле со силен отпор од паганите. Тие ги протерале од земјата, но подоцна се вратиле и продолжиле со своето владеење, пред да се повлечат во Тетин во близина на Бероун.
По смртта на Борживој I, на престолот седнал нивниот син Спитихњев. Него го наследил неговиот брат Вратислав. Вратислав починал во 921 година, а неговиот син Венцеслав станал нов владетел на Бохемија. Људмила одиграла важна улога во воспитувањето на нејзиниот внук Венцеслав, дејствувајќи како негов регент за време на неговото малолетство.
2 Људмила и Драхомира
Људмила имала големо влијание врз нејзиниот внук Венцеслав. Мајката на Венцеслав, Драхомира, станала љубоморна на влијанието на Људмила. Таа испратила двајца благородници, Туна и Гомон (веројатно од франкско или варјашко потекло), да ја убијат Људмила во нејзиниот дом во Тетин. Дел од извештајот на Људмила вели дека таа била задавена со нејзиниот превез. Људмила првично била погребана во црквата „Свети Михаил“ во Тетин.
Људмила била канонизирана кратко по нејзината смрт. Во 925 година, нејзиниот внук Венцеслав ги пренел нејзините останки во базиликата „Свети Ѓорѓи“ во Прага. Таа се смета за светица-заштитничка на Бохемија, на обратените, војвотките, оние кои имаат проблеми со венчани роднини и вдовиците. Нејзиниот празник се слави на 16 септември.
Чешкиот композитор Антонин Дворжак, познат по своите симфонии, камерни дела и вокална музика, почнал да го компонира ораториумот ''„Света Људмила“'' во септември 1885 година и го завршил во мај 1886 година. Делото било нарачано од издавачот Литлтон за фестивалот во Лидс.
3 Поврзано
* Базилика „Свети Ѓорѓи“, Прага
* Бохемија
Риска Јованова

Риска Илова Јованова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Од втората половина на 1944 година активно и организирано учествувала во НОД. Во тоа време била избрана за претседателка
на АФЖ во селото и учествувала во сите акции што биле спроведувани од организацијата. Во декември 1944 година била испратена како делегат иа Обласната конференција на АФЖ што се одржувала во Битола.
Калајџиски занает

Калајџиски занает — занает за калаисување, поцинкување и бакаризација на лимови, жици и цевки. Човекот што го работел овој занает се нарекувал калајџија.
Калајџискиот занает е многу близок до казанџискиот занает.
ПОстои македонско оро посветено на овој занает: калајџиско оро.
Марика Јованова

Марика Караѓорѓева Јованова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Таа била работничка, а од 1940 година учествувала во напредното младинско движење во Велес. Кон крајот на истата година станала член на скоевска група. Од втората половина на 1942 година станала член на КПЈ. Активно работела на прифаќање младинци во скоевската организација, собирала народна помош, оружје и чувала илегалци. Постојано раководела со групи скоевци и неколку читачки младински гpyпи. Во јули 1943 година била затворена од окупаторот. Два месеца била задржана во бугарската полиција во Скопје, а потоа интернирана на 6 месеци во Бугарија, село Езерово, Борисовградско. Од интернација се вратила во јули 1944 година и веднаш стапила во Третата македонска ударна бригада. Подоцна била префрлена во Осмата македонска удрана бригада.
Битка за Тетово

Битка за Тетово, која траела од март до август 2001 година — најголемата битка за време на Воениот конфликт во Македонија од 2001 година, во кој македонските безбедносни сили се бореле против албанската паравоена формација Ослободителна народна армија (скратено ОНА) за контрола врз градот Тетово и Полошко.
Џефри Епстин

Џефри Едвард Епстин (|Jeffrey Edward Epstein; 20 јануари 1953 — 10 август 2019) — американски финансиер и регистриран сексуален престапник. Својата кариера во финансиите ја започнал во инвестициската банка Bear Stearns, а подоцна основал своја сопствена фирма, J. Epstein & Co.
Во 2008 г. бил уапсен и се изјаснил за виновен по две точки од обвинението за организирање проституција. Бил осуден за силување на 14-годишно девојче и поминал 13 месеци во затвор. Бил ослободен како дел од спогодба за признавање вина, откако федералните власти утврдиле 36 девојчиња помлади од 16 години како негови жртви. На овие девојчиња, во рамките на вонсудски порамнувања, Епстин им исплатил суми од 50.000 до еден милион долари. Спогодбата била склучена со Александар Акоста, тогашен американски обвинител за јужниот округ на Флорида, кој се согласил да му додели на Епстин имунитет од сите федерални кривични пријави.
Епстин бил повторно уапсен на 6 јули 2019 г. под федерално обвинение за трговија со деца на Флорида и во Њујорк. На 10 август 2019 г. се обесил во својата затворска ќелија.
1 Во популарната култура
Смртта на Џефри Епстин предизвикала широка дебата. Изразот „Епстин не се самоуби“ (англ. ''Epstein didn't kill himself'') се однесува на многубројни теории на заговор поврзани со неговата смрт, кои го оспоруваат официјалното, но спорно решение дека станува збор за самоубиство со бесење. Овој израз станал популарен интернет-мем, добивајќи на интензитет во ноември 2019 г., кога повеќето околности околу неговата смрт станале јавно достапни. Мемот се појавувал на бројни телевизиски спортски настани во облик на натписи и исцртани пораки на телата на навивачите. Неколку лица, исто така, произволно го вметнувале изразот на крајот од своите интервјуа. Тој бил користен од поединци од целиот политички спектар, иако не постоела согласност за конкретните подробности околу неговата смрт.
Телевизиската мрежа HBO снимила серија за неговиот живот и смрт, со Адам Макеј како режисер и извршен продуцент. Sony Pictures Television дополнително развил минисерија за неговиот живот. Во финалето на четвртата сезона на серијата на CBS, „Добрата борба“ (англ. ''The Good Fight''), дејството се врти токму околу неговата смрт. Документалната серија на Netflix, „Џефри Епстин: Гнасно богат“, била премиерно прикажана во мај 2020 г., додека документарниот филм за неговиот живот, „Да се преживее Џефри Епстин“, бил прикажуван во август истата година.
На 1 јули 2020 г., пред градското собрание во Албакерки, Ново Мексико, таинствено се појавила негова статуа, која набрзо била отстранета. Снимки на кои Трамп и Епстин разговараат на забава во клубот на Трамп, „Мар-а-Лаго“, во 1992 г., се појавуваат во комедијата „Борат 2“ од 2020 г. Во филмот, тие се прикажани како вдахновение за Борат да ја подари својата малолетна ќерка на некој од потесниот круг на Трамп (при што Борат првично го избира Мајк Пенс, а подоцна Руди Џулијани). Подоцна во филмот, едно од децата на Борат го менува своето име во Џефри Епстин.
2 Наводи
Верка Јованова

Верка Колиштркоска Јованова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во НОД од октомври 1941 година како член на националниот фронт. Нивната куќа во Прилеп била ставена
на располагање на Месниот Комитет на КПЈ. Кај нив се одржувале илегални состаноци и се чувал дел од собраната народна помош и престојувале илегалци. Била ангажирана во растурањето илегален материјал, пренесувала од едно на друго место муниција
и илегалци. Во 1942 година била затворена од бугарската полиција, но по 3 дена била ослободена.
Во пролетта 1944 година нивната куќа поради активноста на сестра и Цена Џинорозо била провалена. Тука бил откриен еден илеrалец, најдено оружје и материјали за потребите на партизанскиот одред. Вера и сестра и Цена Џинорозо биле затворени. Таа била ослободена по 7 дена, а Џинорозо по ужасно мачење била жива закопана во дворот на прилепскиот затвор. Според друг извор, била убиена со бесење од страна на бугарскиот окупатор.
2 Поврзано
* Цена Ристеска - Џинорозо
Лена Јованова

Лена Матакова Јованова (во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Од втората половина на 1942 година учествувала во НОД како член на СКОЈ. Опфаќала симпатизери, собирала народна
помош, оружје, чувала илегалци и криела илегален материјал. Иако сестра на еден од ваташките младинци кои се стрелани, таа продолжила уште позасилено да го помага дѕижењето по убиството на нејзиниот брат Герасим Матаков. Во 1944 преку организацијата АФЖ работела на организирањето жени од Ваташа во разни доброволни акции.
2 Поврзано
* Герасим Матаков
Славка Јованова

Славка Мојсова Јованова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во НОД од август 1943 година кога станала член на СКОЈ. Собирала и плетела топла облека. Со формирањето на нардона власт во село Стрмашево (1944) била ангажирана во примање и разнесување писма и во организирање на младинките од селото.
Дена Јованова

Дена Николова Јованова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Од средината на мај 1943 година повремено соработувала во НОД во селото. Учествувала во печење на леб, перење и крпење облека, давала и свој прилог во храна, облека, чорапн, брашно и друго.
2 Поврзано
* Герасим Николов
Нушка Јованова

Нушка Јованова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Од летото 1943 година собирала и подготвувала храна и топла облека за борците во НОВ и ПОМ. Повремено била ползувана за одржување на врска со Куманово, Пелинце и Жегљане. Давала известувања за движењето на окупаторската војска. Есента 1944 година била член на Одборот на АФЖ во селото.
Митра Јованова

Митра Јованова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во НОД во селото од летото 1943 година. Чувала илегалци, стража, подготвувала храна и облека, давала информации за движењето на непријателот. Оваа активност продолжила до 24 декември 1943 година кога од непријателот бил стрелан нејзиниот сопруг, а Митра протерана во Гевгелија. Но и тука таа не ја губи врскатз со селото и постојано дава информации за настаните во Гевгелија, иако била под постојан nолициски надзор.
Јованка Јованова

Јованка Стојменова Јованова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во заднината на НОД од 1941 година. Иако била мајка на пет деца, во нејзиниот дом се одржувале илегални состаноци, се чувал пропаганден материјал. Учествувала во подготвувањето на храна и топла облека за политичките затвореници
и борците на ПОВ и ПОМ. Во 1944 собирала и носела храна и облека во партизанската болница во селото Преод.
Цвета Јовановска

Цвета Ефремова Јовановска (во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во заднината на НОД во селото Добрача. Нејзиниот дом го ставила на располагање на НОД и во него Главниот штаб на НОВ и ПОМ одржувал состаноци. Собирала народна помош. Во 1944 година била избрана за одборник на НОО, а потоа и за претседател на АФЖ. Работела со жените во селото на формирање бригади за собирање на летнината .
Ленче Јованова-Петрова

Ленче Јованова-Петрова ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Таа била шивачка. Учествувала во НОД од 1941 година во Битола, како член на женска младинска воспитна група. Го посетувала курсот за болничаркн при „Женската потрошувачка задруга“ - 1941 / 1942. Станала член на СКОЈ во 1943 година.
Од крајот на 1941 година по налог на Партијата се вработила како шивачка во военото интенданство со задача да работи на опфаќањето и организирањето на вработените жени. На 1 мај било организирано празнување, а нешто подоцна, исто во мај 1942 година, бил изведен и штрајк за зголемување на заработувачката. Во нејзиниот дом во визбата била направена скривница за престој на илегалци и чување илегален материјал. Нејзината активност била свртена кон интенданството, организирала групa
од 40 младинки. Уште во 1942 година работела со група напредни Турчинки. Од декември 1944 година станала член на КПМ.
Божана Јовановска

Божана Јовановска ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Учествувала во НОД од февруари 1942 година. Собирала храна и воен материјал. Повремено била користена како курир и носела храна до определените пунктови за потребите на борците во НОВ.
Стојанка Јовановска

Стојанка Јовкоска Јовановска ( во — ) — учесник во НОВ на Македонија.
1 Животопис
Актнвно и организирано учествувала во НОД на територијата на Охридската околија (Селци, Локов, Караорман, Дебар и околните села) од почетокот на 1943 година. Учесствувала во собирни акции, чувала илегалци, криела илегален материјал и оружје. Како перачка во градската болница вo Дебар набавувала санитетски материјали и истиот го предавала на партизаните. По ослободувањето на Дебар заедно со својот сопруг-фурнаџија месела и печела леб за потребите на НОВ.
Станисава Јовановиќ

Станисава Јовановиќ ( во близу Беране — ) — учесник во НОВ на Македонија и носител на Партизанска споменица од 1941 година.
1 Животопис
Пред војната учествувала во напредното работничко движење. Со почетокот на вооруженото востание, од неговиот прв ден била активен учесник во заднината на НОД. Од првата половина на 1942 година била кандидат за членство Партија, а во јуни 1943 била веќе избрана за член на КПЈ. Му припаѓaлa на Метохискиот позадински одред. Работела со жени, а во 1942 година била член на првиот Одбор на жени во Пеќ.
Во нејзиниот дом, во 1942 година во специјалната скривница била сместена партиската техника на Месниот Комитет на КПЈ-Пеќ, и учествувала во нејзината работа. Во мај 1942 година била уапсена, оставајќи ги незгрижени своите две малолетни деца. На 21 јуни 1942 година од затворот во Пеќ била интернирана во логорот Преза, потоа во Пук и Бурел, Албанија. За цело време била комесар на женската барака. Во септември 1943 година, по бегството од логорот дошла на слободната територија во 3ападна Македонија и на 11 ноември 1943 година станала борец во Првата македонско-косовска ударна бригада. Се истакнала како санитески референт во Бригадата, во извлекувањето и пружањето помош на ранетите борци и во обучуgањето на жените-борци во саниетската
служба. Носител е на Партизанска споменица 1941, и повеќе други одликувања.
Бул Дурам

„Бул Дурам“ (англиски: ''Bull Durham'') – филм на режисерот Рон Шелтон (Ron Shelton) од 1988 година. Шелтон е автор и на сценариото, а главните улоги ги играат: Кевин Костнер (Kevin Costner), Сузан Сарандон (Susan Sarandon), Тим Робинс (Tim Robbins) и Треј Вилсон (Trey Wilson).
1 Синопсис
Креш Дејвис (го игра Костнер) е искусен играч на бејзбол кој доаѓа во еден мал клуб за да го смири нивниот најдобар играч, фрлачот Келвин Лалуша (го игра Робинс). Меѓу нив се наоѓа Ани (ја игра Сарандон), обожавателка на клубот чиј хоби е заведувањето на играчите.
Златото на светот

„Златото на светот“ (италијански: ''L’oro del mondo'') – филм на режисерот Алдо Грималди од 1968 година, снимен по сценариото на Џовани Грималди. Главните улоги ги играат: Ромина Пауер, Ал Бано, Линда Кристијан, Карло Џордана, Нино Таранто, Антонела Стени, Франко Франки и Чичо Инграсија.
1 Синопсис
Џорџо, син на богат индустријалец, е заљубен во студентката Лорена, која е свршена за неговиот колега Карло. Откако со упорното и вулгарното додворување, не успева да ја освои Лорена, Џорџо презема подмолна тактика: искористувајќи го отсуството на татко му, тој се закануав дека ќе предизвика банкрот на малото претпријатие кое е во сопственост на Лорините родители...
Никола де Николај

Никола де Николај (1517–1583) бил француски географ, картограф, патеписец и дипломат од времето на Ренесансата. Роден во аристократско семејство во Ла Грав, Франција, уште млад се посветил на студиите по географија и цртање мапи во Париз.
Најголем дел од својата слава ја стекнал со патувањето во Отоманската Империја во 1551 година, како дел од дипломатската мисија на францускиот амбасадор Габриел д'Арамон кај султанот Сулејман Величествениот. Додека бил во Константинопол и на други места низ империјата, тајно собирал информации, цртал и опишувал се што видел – од облеката и обичаите на луѓето, преку војската и архитектурата, па се до секојдневниот живот.
Резултатот од тоа патување било неговото најпознато дело, објавено во 1567 година под наслов „Четирите први книги за ориенталните навигации и патувања“. Книгата изобилува со детални описи и прецизни гравури кои претставуваат луѓе од различни слоеви на отоманското општество – јаничари, дервиши, жени, трговци, чиновници. Овие илустрации биле меѓу првите веродостојни визуелни претстави на Истокот што стигнале до Западна Европа и силно влијаеле врз европската слика за Отоманската Империја.
Кралот Анри II го назначил за кралски географ, па Николај продолжил да работи за францускиот двор, составувајќи мапи и извештаи и за следните кралеви.
Денес тој се смета за еден од пионерите на етнографската географија, бидејќи неговите дела комбинираат патопис, визуелна документација и културен опис на начин што бил револуционерен за тоа време. Неговите гравури и натаму се чуваат во музеи како Лувр и се важни извори за историчарите кои го проучуваат ориентализмот и европската перцепција на Истокот во 16 век.
Чашата на Нестор (митологија)

Во грчката митологија, Несторовата чаша претставува легендарен пехар изработен од злато, кој служел за мешање на пијалаци и единствено му припаѓал на херојот Нестор. Овој предмет се споменува во „Илијада“, а'' веројатно се појавува и во други дела од епскиот циклус.
Иако неговото појавување во „Илијада“ е кратко, чашата добила големо внимание од античките коментатори на Хомер. Тие ја толкувале нејзината форма, материјал и симболика, гледајќи ја како знак на Несторовата посебност и авторитет.
Оваа чаша, не треба да се меша со вистинската златна чаша која била ископана во Микена во 1876 година, која општо е позната како „Несторова чаша“ и има сличности и разлики со оригиналниот предмет.
1 Епски циклус
Несторовата чаша е опишана во Книга 11 од „Илијада“. Махаон, синот на Асклепиј, е повреден од Парис и однесен назад во грчкиот логор од Нестор; во чашата му е подготвен лековит пијалок. Чашата е опишана во шест реда.
πὰρ δὲ δέπας περικαλλές, ὃ οἴκοθεν ἦγ᾽ ὁ γεραιός,, Имаше и чаша од ретка изработка што старецот ја донесе со себе од дома, украсена со златни украси; имаше четири рачки, на секоја од нив имаше по два златни гулаби што се хранеа, и имаше две ногарки за стоење. Тешко дека некој друг би можел да ја подигне од масата кога беше полна, но Нестор можеше да го стори тоа доста лесно.
Покрај описот што се наоѓа во „Илијада“, се претпоставува дека чашата на Нестор можеби се појавувала и на други места во епскиот циклус. Стефани Вест истакнува дека некогаш постоела поетска збирка посветена на херојските подвизи на Нестор во неговата младост, во која можеле да се најдат повеќе информации за оваа легендарна чаша. Питер Алан Хансен, пак, сугерира дека чашата можеби се споменувала во ''Киприја'', веројатно во епизодата позната од цитат кај ''Атенеј'', каде Нестор му дава совет на Менелај по киднапирањето на Елена Дополнително, натпис од 8 век п.н.е. на една чаша пронајдена во Питекусаи се однесува на митолошката чаша на Нестор. Сепак, во натписот нема ништо што директно ја поврзува со нејзиното појавување во „Илијада“. Стивен Ловенстам затоа претпоставува дека авторот на натписот ја познавал Несторовата чаша од друг извор, а не од самиот еп.
2 Толкување
И покрај релативно краткиот опис кој е даден во „Илијада“ &#x2013; само шест реда, во споредба со околу 130 што го опишуваат Ахиловиот штит во ''Книга 18'' &#x2013; во антиката, чашата била предмет на големо внимание.
Античките критичари кои пишувале за „Илијада“ биле особено заинтересирани за три аспекти на Несторовата чаша: нејзината големина, причината зошто само Нестор можел да ја крене, и украсите во облик на гулаби на нејзините рачки. Уште во 5 век п.н.е., научници како Главкон, Антистен и Стесимброт се осврнале на прашањето ''зошто Нестор бил единствениот што можел да ја крене својата чаша.'' Овој проблем продолжил да се разгледува низ целата антика, сè до времето на Порфириј, кој го вклучил во своите ''Хомерски прашања''. Гулабите биле дискутирани од Асклепијад од Мирлеја и го привлекле Мартијал, кој ги споменува во својот опис на Несторовата чаша во песната 8.6.
Според Атенеј, граматичарот Дионисиј Тракс нарачал сребрена реплика на чашата на Нестор.
Однокласники

Однокласники, скратено како OK или OK.ru — услуга за социјално вмрежување и веб-страница за споделување видеа преку интернет, првенствено во Русија и поранешните советски републики. Веб-страницата била лансирана на 4 март 2006 година од Алберт Попков и моментално е во сопственост на VK.
Веб-страницата моментално има повеќе од 200 милиони регистрирани корисници и 45 милиони дневни уникатни посетители. Однокласники, исто така, моментално е рангиран на 56 место во светот и на 7 место во Русија по сообраќај од Alexa Internet. Однокласники е втората најпопуларна социјална мрежа во Русија, зад VK, но пред Фејсбук, кој е на 3-то место.
Доменот ok.ru е хостиран на сервер кој работи со Apache и се наоѓа во Москва, Русија, на мрежата на VK.
Човек без својства

„Човек без својства“ (германски: ''Der Mann ohne Eigenschaften'') — роман на австрискиот писател Роберт Музил. Првиот том на романот бил објавен во 1930 година, а две години подоцна се појавил и вториот том, со што делото достигнало 1700 страници. Музил продолжил и понатаму да работи на делото, а дополнителниот материјал од 700 страници биле посмртно објавени во 1943 година, како трет том.
1 За делото
Романот содржи вкупно 123 глави при што секоја носи некој необичен наслов, како: „И човекот без својства има татко со својства“, „Од животните особини на богатите луѓе“ итн. Одделните глави се прилично неповрзани една со друга, исполнети со бројни дигресии и асоцијации, но сите даваат критичка слика, духовна и општетсвена панорама на повисоките општетствени слоеви во Виена во периодот пред Првата светска војна — слика на интелигенцијата, службениците, државната бирократија, високите финансиски кругови и благородништвото. Со примена на интензивни дијалози и со вметнати есеистички размислувања, тој ја прикажува интимната поврзаност на главниот јунак со општествените услови при што романот има изразени автобиографски црти. Главниот лик, Улрих, е човек на возраст од 30 годинимногу образуван и надарен, кој, благодарение на татко му, има силни врски во царскиот дворец и во дипломатијата. Сите негови обиди да направи „нешто“ пропаѓаат, така што тој е вистински декадент и неработник. Покрај него, во романот се јавуваат и бројни други ликови преку кои писателот прикажува одделни човечки ставови во сложеното капиталистичко општество. Со својот изграден културен јазик, романот покажува одредена аналогија со теоријата на релативноста, со квантната физика и со Хајзенберговите „коегзистирачки можности“, првенствено изразена во укинувањето на законите на детерминистичкото и каузалното размислување. Изразувајќи недоверба кон секоја идеологија, делото претставува потрага по хуманата егзистенција, односно, според зборовите на Музил, по „друга сосотјба“.
Пет ноќи кај Фреди 2 (филм)

''Пет ноќи кај Фреди 2'' (|Five Nights at Freddy’s 2) — американски натприроден филм на ужасите во режија на Ема Тами, снимен по сценарио на Скот Котон. Филмот е продолжение на остварувањето од 2023 г., ''Пет ноќи кај Фреди'', а како основно вдахновение за дејството служи серијалот видеоигри на Котон. Во главните улоги се појавуваат Џош Хачерсон, Пајпер Рубио, Елизабет Лејл, Фреди Картер, Теодус Крејн, Вејн Најт, Макена Грејс, Скит Улрих и Метју Лилард.
Уште во август 2018 г., Котон изјавил дека доколку првиот филм доживее успех, можно е да се сними продолжение засновано на настаните од втората игра. Хачерсон го најавил развојот на вториот дел во јануари 2024 г., а продукциската куќа Blumhouse Productions официјално ја потврдила веста три месеци подоцна. Снимањето на филмот започнало во ноември 2024 г., а завршило во февруари 2025 г.
Кинопремиерата на филмот се одржала на 5 декември 2025 г. во САД, а во Македонија на 4 декември истата година.
1 Содржина
Една година по натприродниот кошмар во Пицеријата на Фреди Фазбер, Аби бега од дома за повторно да се сретне со своите анимитронички пријатели. Притоа, таа ги открива мрачните тајни за вистинското потекло на ресторанот и ослободува ужас што бил сокриен со децении.
2 Улоги
Џош Хачерсон, Мајк Шмит
Елизабет Лејл, Ванеса Шели
Пајпер Рубио, Аби Шмит
Фреди Картер, Мајкл Афтон
Теодус Крејн, Џеремаја
Вејн Најт, господин Берг
Тео Брионес, Алекс
Макена Грејс, Лиса
Скит Улрих, Хенри Емили
Метју Лилард, Вилијам Афтон
Одри Лин Мари, Шарлот Емили
Дејвид Ендру Калвило, Роб
Тело (биологија)

Тело (|corpus) — физичката градба на еден организам. Овој поим се користи само за организми што претставуваат една целина. Постојат организми што се менуваат од едноклеточни во повеќеклеточни, како што се лигавите габи; кај нив поимот „тело“ се однесува на повеќеклеточната фаза.
Други употреби:
* Тело кај растенијата: Растенијата се модуларни, при што модулите се создаваат од меристемите. Телото на растението обично се состои од стеблен систем и коренов систем, а неговиот развој е под влијание на животната средина.
* Тело на клетка: Тука поимот може да се користи за клетки како што се невроните, кои имаат долги аксони (нервни влакна). Телото на клетката е делот во кој се наоѓа јадрото.
* Мртво тело: Телото на починат човек се нарекува и труп или леш. Мртвите тела на животните (’рбетниците) и инсектите понекогаш се нарекуваат трупови.
* Човечко тело: Човечкото тело се состои од глава, врат, труп, две раце, две нозе и полови органи во пределот на препоните, кои се разликуваат кај машките и женските единки.
Гранката на биологијата што се занимава со проучување на телата и нивните конкретни структурни одлики се нарекува морфологија. Анатомијата е гранка на морфологијата што ја проучува структурата на телото на ниво повисоко од ткиво. Анатомијата е тесно поврзана со хистологијата, која ја проучува структурата на ткивата, како и со цитологијата, која ги проучува структурата и функцијата на поединечните клетки од кои се изградени ткивата и органите на макроорганизмот. Земени заедно, анатомијата, хистологијата, цитологијата и ембриологијата ја претставуваат морфологијата.
Проучувањето на функциите и механизмите во телото се нарекува физиологија.
1 Поврзано
* Човечко тело
2 Наводи
Шивачки занает

Шивачки занает — занает за изработка или преработка на облека.
1 Историја
Иако изработката на облека датира од праисторијата, постојат докази за шивачки работилници во Античка Грција и Рим, како и алатки за кроење и шиење како што се пегли и ножици. Професијата кројач во Европа се формализирала во Развиениот среден век преку основање на еснафи. Шивачките еснафи воспоставиле систем на мајстори, калфи и чираци. Членовите на еснафот воспоставиле правила за ограничување на конкуренцијата и воспоставување стандарди за квалитет. Во 1244 година, членовите на шијачкиот еснаф во Болоња воспоставиле статути за регулирање на нивната професија и барале од секој што работи како шијач или кројач да се приклучи на еснафот.
Во Англија, Статутот на занаетчиите, донесен во 1563 година, ја вклучувал професијата кројач како еден од занаетите што можеле да се започнат само со отслужување на чиракување, обично седум години.
Типична шијачка или кројачка работилница имала мајстор, надзорник, неколку калфи и чираци. Чираците, честопати започнувајќи ја својата обука како млади адолесценти и ангажирани кај мајсторот од нивните родители (за одредена такса), извршувале помали задачи како што се чистење, управување со огнот за загревање на пеглите за преса, и усогласување на ткаенини и украси. Чираците исто така биле учени како да седат: со прекрстени нозе на подигната штица или клупа додека шијат. Кројачката установа тогаш генерално се состоела од добро опремена просторија во која мајсторот ги мерел клиентите. Сечењето, шиењето, отворањето копчиња и завршните работи се извршувале во соседните простории.
Во текот на 18 век, професијата почнала да се префрла кон производство од големи размери и специјализирано производство. Како резултат на тоа, се создала хиерархија на вештини, при што најпрестижното ниво било резервирано за оние што ја кроеле ткаенината. Поголема почит им се оддавала на оние што работеле во мајсторска работилница, отколку на оние што работеле во својот дом. Задачите станале поспецијализирани; до крајот на векот, едно лице можело да се фокусира исклучиво на јаки и ракави.
2 Поврзано
* Кроење по мерка
Анжујска Империја

Анжујската Империја (1154–1214), позната и како Плантагенетска Империја или Империја на Анжујците, претставувала огромна збирка на територии во Западна Европа под власта на анжујските кралеви на Англија. Таа се протегала од Шкотска на север до Пиринеите на југ, вклучувајќи делови од денешна Англија, Франција, Ирска и Велс. Империјата не била формална држава со централизирана власт, туку лична унија на земји собрани преку наследство, бракови и освојувања. Таа достигнала врв под Хенри II, но се распаднала под притисокот од францускиот крал Филип II Август.
Чезаре Небија

Чезаре Небија ( 1614) бил италијански маниристички сликар од Орвјето.
1 Биографија
Небија бил роден во Орвјето. Се школувал заедно со Џироламо Муцијано, со кого ги завршил серијата декорации, кои подоцна биле додадени во Орвјетската катедрала во 1560-тите. Речиси сите преостанати дела во Орвјето сега се наоѓаат во Миланската катедрала.
Небија и Муцијано учествувале во многу од водечките проекти во Рим кон крајот на 16 век. Заедно со другиот помошник на Муцијано, Џовани Гера, тие ја украсиле ''Грегоријанската капела'' во базиликата „Свети Петар“ за време на понтификатот на Григориј XIII (1572–1585), заедно со други маниристички сликари како, Тадео и Федерико Цукари, Николо Чирчињани и Хендрик ван ден Брук (познат како ''Ариго Фијаминго'').
Фреските во ''Палацо Симонели'' во Торе Сан Северо (во близина на Орвјето) му се припишани на Небија. Во 1576 година, тој го насликал ''Воскресението на Лазар'' за црквата Санта Марија деи Серви во Чита дела Пјеве.
Небија и Гера заедно ги надгледувале двете главни нарачки за фрески на понтификатот на папата Сикст V (1585–1590). Почнувајќи од 1586 година, тие учествувале во насликувањето на сцени од „Животот на Богородица“ во црквата Базилика Голема Богородица (Рим) и нејзината нова ''Капела Систина'' (да не се меша со попознатата Систинска капела). Џовани Баљоне ги идентификува овие фрески како заедничка работа на десет сликари:
# Чезаре Небија
# Хендрик ван ден Броек
# Анџело од Орвјето
# Ерколино од Болоња
# Салваторе Фонтана
# Латанцио Маинарди
# Фердинандо Сермеи
# Џакомо Стела
# Џовани Батиста Поцо
# Париз Ногари.
За време на реновирањето на латеранската палата и црквата Базиликата Свети Јован Латерански, Небија и Гуера сликале во ''Свети скали'' и папската ''Санкта Санкторум'', капелата на Свети Лоренс. Во овој проект преклопувачка екипа уметници, вклучувајќи ги и самиот Џовани Баглионе, Стела, Џовани Батиста Поцо, Ногари, Просперо Орси, Ферау Фензони, Пол Брил, Паоло Гвидоти, Џовани Батиста Ричи, Чезаре Торели, Андрејно Ливари, Андреа Конзо Ливари., Балдасаре Кроче, Вентура Салимбени и Антонио Скалвати.
Небија помогнал во сликањето на галериите во ватиканските библиотеки, вклучувајќи ги и таваните на галеријата со мапи. За време на папството на Климент VIII, тој ги дизајнирал пандентните мозаици на кои се прикажани евангелистите Матеј и Марко за базиликата Свети Петар. Насликал ''Распетие'' за капелата Боргезе во црквата Тринита деи Монти. Насликал ''Воскресение'' за Сан Џакомо дели Спањоли како и ''Крунисување на Богородица'' за црквата Санта Марија деи Монти.
Заедно со сликарот, ''Ил Бертоја'', Федерико Цукари и други, тој помогнал во фреско-сликарството на ѕидовите на Ораториумот дел Гонфалоне во Рим. Исто така, придонел за декорацијата на ''Ораториумот Сантисимо Крочифисо''.
Во 1603-1604 година, се преселил во Милано каде што работел за Федерико Боромео, сликајќи серија фрески за животот на ''блажениот Карло Боромео'' за разни локации, вклучувајќи го Колеџот Боромео во Павија, колеџот ди Арона и Палацо Боромео.
Тој станал ''принц'' на Академијата Сан Лука во 1597 година.
Фурариби

Фурариби - огнен јокаи кој се појавува во класичните јапонски збирки на јокаи-илустрации. Тој е карактеристичен мотив во дела како ''Газу Хјаки Јагио'' на Секиен Торијама, ''Хјакаи Зукан'' на Саваки Сууши и ''Бакемонозукуши'' од непознат автор.
1 Концепт
Меѓу другите, во ''Хјакаи Зукан'' и ''Бакемонозукуши'' фурариби е прикажан како птица со кучешко лице, целосно обвиткан во пламен. Во ''Газу Хјаки Јагјо'' пак, истиот јокаи се појавува како огнена птица, но со лик што потсетува на Гаруда од хиндуистичката митологија.
Поради ограниченоста на достапните извори, не е сосема познато каков вид јокаи претставуваат овие фигури. Сепак, постои теорија според која тие се инкарнации на огнот, настанати од душите на починати лица на кои не им е оддадено соодветно сеќавање или спомен. Како резултат на тоа, тие талкале низ светот како немирни духови и со текот на времето го промениле својот изглед, добивајќи ја формата што е забележана во класичните јокаи-илустрации.
2 Слични приказни
Слично на ''фурарибите'', во Изобезуцуми, на сливот на реката Џинзу во градот Изобе, префектурата Тојама, постои легендата за „''бурарибите''“. Оваа појава се појавува на почетокот на Меиџи периодот.
Оваа случка се случувала во ерата на Теншо. Саса Наримаса, господар на ''замокот Тојама'', имал љубовница по име Сајури, која била позната по нејзината убавина и добивала голема наклонетост од Наримаса, што предизвикало оддалеченост меѓу неа и ''окујочу'' (дамите во придружба) на замокот. Еден ден, некои од нив ширеле лажни гласини дека Сајури извршила прељуба со друг маж. Наримаса ги сфатил овие зборови сериозно и, заслепен од силна љубов и омраза, ја погубил Сајури: ја обесил на дрво во Изобезуцуми и ја исекол на парчиња.
По ова, целото семејство на Сајури било осудено на смрт. Невиното семејство, составено од осумнаесет членови, пред да биде погубено, му упатило клетва на Наримаса, оставајќи трагична сенка врз неговото име и судбина.
Познато е дека по овие трагични случувања, секоја ноќ на тоа место се појавувале мистериозни атмосферски светлини, нарекувани „бурариби“ или „сауриби“. Според преданието, доколку некој се обрати кон пламенот повикувајќи „Сајури, Сајури“, ќе се појави отсечена глава на жена со разбушавена коса и горчлив израз на лицето. Се смета дека и поразот на семејството Сасаши од Тојотоми Хидејоши во битка бил предизвикан од одмаздољубивиот дух на Сајури.
3 Поврзано
* Жар-птица
* Феникс
Намасу (хиндуизам)

Намасу (|नमुचि) е лик кој е дел од хиндуистичката митологија. Воедно бил син на ''аура-кралот'' Махабали и правнук на Пралада.
Меѓу 100-те деца на Махабали, Намучи бил издвоен како примерен приврзаник на Вишну, што го прави особено значаен во митолошките преданија. Во различни извори, тој е познат и под имињата Упендра и Атиндра.
1 Легенда
Постариот брат на Намасу, Банасура, бил познат по неговата непоколеблива посветеност кон Шива и служел како божествен придружник во неговото небесно живеалиште Каилаш. Се раскажува дека Намасу одиграл улога за време на инкарнацијата на Вишну како Вамана, кога го придружувал својот татко во ''Патала'' (подземјето).
Преку благодатта што му била дадена на Прахлада, со која на 27 генерации неговата лоза им овозможила да го носат статусот на чиранџиви (бесмртен), Намасу бил опишан како да живеел во Патала покрај својот татко Махабали. Се верувало дека неговите потомци, со благословите на Вишну, биле под божествената заштита на чувар стациониран надвор од царството.
Според благословот од Вамана, кралот Махабали бил предодреден да стане следниот Индра во претстојната Сатја-југа по завршувањето на сегашната Кали-југа, за која имало проценка дека ќе завршел по приближно 426.000 години. Во таа идна ера, се прорекувало дека принцот Намасу ќе заземал истакната позиција во ''Сварга'', примајќи божествени благослови од својот предок Прахлада.
Карафиндл

Карафиндл — дел од угостителската опрема. Се состои од метален држач во кој се поставени две шишиња - едното со оцет, а другото со сончогледово или маслиново масло. Задолжително се наоѓа на масите во рестораните - кафулињата каде што се служи храна. Понекогаш комплетот (на држачот) вклучува и сол и црн пипер, а понекогаш има и место за чепкалки за заби.
Прилепечко-витолишка парохија

Прилепечко-витолишка парохија — православна парохија на Македонската православна црква - Охридска архиепископија, дел од Прилепското архијерејско намесништво на Преспанско-пелагониската епархија.
Ги опфаќа селата Беровци, Бешиште, Бонче, Вепрчани, Витолиште, Волково, Врпско, Галичани, Гуѓаково, Дуње, Живово, Кален, Кокре, Крушевица, Мало Рувци, Манастир, Мелница, Ново Лагово, Пештани, Полчиште, Прилепец, Селце, Старо Лагово, Чаниште, Чумово и Штавица. Парохиски свештеник е ереј Кире Тодороски.
1 Цркви
Ова е список на црквите во парохијата. Можно е списокот да е нецелосен.
име, населено место, изградена, слика
Црква „Вознесение Христово“, Беровци
Црква „Св. Никола“, Беровци
Црква „Св. Петка“, Бешиште, век
Црква „Св. Јован Богослов“, Бонче
Црква „Св. Јован Богослов“, Бонче
Црква „Св. Богородица“, Бонче
Црква „Вознесение Христово“, Вепрчани
Црква „Св. Димитриј“, Вепрчани
Црква „Св. Богородица“, Вепрчани
Црква „Св. Атанасиј“, Витолиште
Црква „Св. Илија“, Витолиште
Црква „Св. Харалампиј“, Витолиште
Црква „Вознесение Христово“, Волково
Црква „Св. Петка“, Волково
Црква „Св. Архангел Михаил“, Врпско
Црква „Св. Харалампиј“, Врпско
Црква „Св. Атанасиј“, Галичани
Црква „Св. Димитриј“, Гуѓаково
Црква „Св. Димитриј“, Дуње
Црква „Св. Ѓорѓи“, Дуње
Црква „Св. Петар и Павле“, Дуње
Црква „Св. Петка“, Живово
Црква „Св. Петар и Павле“, Живово
Црква „Вознесение Христово“, Кален
Црква „Св. Архангел Михаил“, Кокре
Црква „Вознесение Христово“, Кокре
Црква „Воздвижение на Чесниот Крст“, Крушевица
Црква „Св. Ѓорѓи“, Крушевица
Црква „Св. Архангел Михаил“, Крушевица
Црква „Св. Недела“, Крушевица
Црква „Св. Петка“, Крушевица
Црква „Вознесение Христово“, Мало Рувци
Црква „Св. Никола“, Манастир
Црква „Св. Димитриј“, Мелница
Црква „Св. Илија“, Мелница
Црква „Св. Петка“, Ново Лагово
Црква „Св. Ѓорѓи“, Пештани
Црква „Св. Илија“, Пештани
Црква „Св. Петка“, Пештани
Црква „Вознесение Христово“, Полчиште
Црква „Св. Илија“, Писокал
Црква „Св. Пантелејмон“, Полчиште
Црква „Св. Пантелејмон“, Полчиште
Црква „Св. Димитриј“, Прилепец
Црква „Св. Никола“, Прилепец
Црква „Св. Петка“, Сатока
Црква „Св. Богородица“, Селце
Црква „Св. Богородица“, Селце
Црква „Св. Димитриј“, Селце
Црква „Св. Петка“, Чаниште
Црква „Св. Ѓорѓи“, Чаниште
Црква „Св. Никола“, Чумово
Црква „Рождество на Пресвета Богородица“, Штавица
2 Поврзано
* Прилепско архијерејско намесништво
Лажовиљушка

Лажовиљушка — форма на прибор за јадење и комбиниран прибор во облик на лажица со две до четири запци слични на оние на виљушките. Прибор за јадење сличен на лажовиљушката, како што се виљушката „терапин“ или виљушката за сладолед, се произведуваат од крајот на 19 век; патентите за дизајни слични на лажовиљушката датираат дури од 1874 година. Лажовиљушките најчесто се користат од ресторани за брза храна, училишта, затвори, војски, туристи со ранци и авиокомпании.
Зборот ''„лажовиљушка“'' е стопеница од зборовите ''лажица'' и ''виљушка.'' Англискиот збор спорк се појавил во додатокот на ''Century Dictionary'' од 1909 година'','' каде што бил опишан како „збор-портманто“ што се однесува на долга, тенка лажица што има испакнатини што личат на запците на виљушка“. Зборот „spork“ подоцна бил регистриран како трговска марка во САД и Велика Британија.
1 Наводи
*''Д. Грин и Ко. (Стоук Њуингтон) ДОО и Пластико ДОО против Регалзоун ДОО'' [2002] ETMR 241 (КА)
Мари (божица)

Мари, исто така наречена Мари Урака, Анботоко Мари („Дамата од Анбото“) и Мурумендико Дама („Дамата од Муруменди") — главна божица во древната баскиска митологија, за која се верувало дека живее главно на источната падина на планината Анбото (1.330 метри). Оттаму се грижела за животната средина и делила правда. Кога имало облаци околу Анбото, се верувало дека тоа е затоа што Мари се вратила во својот дом на оваа планина, таканаречената „Пештера на Дамата“.<ref>'''' Таа е мажена за богот Сугар (исто така познат како Сугои или Маџу).
Легендите ја поврзуваат со времето: кога таа и Маџу патувале заедно, паѓал град, нејзините заминувања од нејзината пештера биле придружувани со бури или суши, а во зависност од тоа во која пештера живеела времето било или суво или влажно: влажно кога била во Анбото; суво кога била на друго место (деталите варираат). Други места каде што се вели дека живеела ја вклучуваат бездната Муруменди, пештерата Гуруцегори (Атаун), Аизкори и Аралар, иако не е секогаш јасно кои баскиски легенди треба да се земат предвид во однос на нејзиното потекло.
1 Етимологија
Се верува дека Мари е модификација на „Емари“ (дар) или „Амари“ (мајка + наставка за професија) со губење на првата самогласка. Сличноста на имињата Мари и Марија веројатно им помогнала на паганите да го прилагодат своето обожавање на Мари и да се зафатат со христијанско почитување на Дева Марија (|Andre Maria).
Првиот познат пишан цитат за „Дамата на Амбото“ бил од хроничарот на Карло V, Естебан де Гарибај во неговиот ''Memorial histórico español''.
2 Митови поврзани со Мари
Мари е главниот лик во баскиската митологија, со природа на божество, за разлика од другите суштества кои ја делат истата духовна средина. Мари често била претставена како жена облечена во црвено. Таа била претставена и како жена од оган, жена-дрво и како гром. Мари била поврзана со различни сили на природата, вклучувајќи гром и ветер. Дополнително, таа била идентификувана со црвени животни (крава, овен, коњ) и со црниот козел.
Мари живеела под земја, обично во пештера на висока планина, каде што таа и нејзиниот сопруг Сугар се среќавале секој петок (ноќта на ''Акеларе'' или средбата на вештерките) за да ги зачнат бурите што ќе донесат плодност, а понекогаш и катастрофа, на земјата и луѓето. На Мари ѝ служил двор од ''соргинак'' (вештерки) и се верувало дека се хранила „со негација и потврда“ (т.е. со лага).
3 Христијанизација
Најприфатениот синкретизам на Мари е со Богородица; таа е широко почитувана од современите католички Баскијци. Сепак, Санта Марина од Агуас Сантас, светица почитувана во Баскија, се смета за христијанизирана верзија на Мари. Баскиските жени ја повикуваат Санта Марина за заштита од клетви и за помош при породување.
4 Наводи
5 Надворешни врски
* , Баскиска страница на Бубер
6 За понатамошно читање
* Луис де Барандиаран Иризар (уредник), ''Поглед од пештерата на вештерката: Народни приказни од Пиринеите'' (Рино: Универзитетска издавачка куќа во Невада, 1991).
* Тоти Мартинез де Лезеа „Leyendas de Euskal Herria“. Ерејн 2004 година
Психолошки трилер

Психолошки трилер (|Psychological thriller) — жанр што во себе ги обединува елементите на трилерот и психолошката проза. Изразот вообичаено се користи за опис на книжевност или филмови во кои е застапен психолошки заплет на трилер или остра, напната атмосфера.
Од гледна точка на контекстот и конвенциите, ова е поджанр на пошироката структура на трилерот што има сличности со готската и детективската книжевност, бидејќи во него понекогаш е присутно „чувството на реалност што исчезнува“. Честопати приказната се води низ мислите на психолошки напнатите ликови, разоткривајќи ја нивната искривена психа и сосредоточувајќи се на сложените и најчесто болни односи меѓу опсесивните и патолошките ликови. Психолошките трилери често вклучуваат елементи на мистерија, драма, акција и параноја. Жанрот е тесно поврзан и повремено се преклопува со психолошката драма и психолошките ужаси, при што ужасите обично имаат посилно влијание, вклучувајќи поизразен фактор на терор, тревожност или застрашувачки сцени.
1 Одлика на поджанрот
Психолошкиот трилер како поджанр нема јасна определба ниту прецизни граници. Елементи на психолошкиот трилер можат да бидат присутни во дела од различни жанрови, каде што се создава психолошка напнатост преку стравовите и емоционалната нестабилност на ликовите. Психолошкиот трилер ги нагласува нестабилните или деривативните психолошки состојби на своите јунаци.
Познатиот британски филмски режисер Џон Маден, за весникот ''The Telegraph'', вака го карактеризирал психолошкиот трилер: психолошките трилери се фокусираат на приказната, развојот на карактерот, изборот и моралниот судир; стравот и вознемиреноста создаваат психолошка напнатост на непредвидлив начин.
2 Истакнати примери во филмовите
Неколку психолошки трилери:
*''Боречки клуб''*''Кога јагнињата ќе стивнат''*''Разговорот''*''Ребека''*''Манџурискиот кандидат''
3 Поврзано
* Трилер
Ерогуро

Ерогуро (|エログロ, од еротика + гротеска), познато и само како гуро — јапонски псевдоанглизам (васеи-еиго), кој опишува правец во јапонската книжевност и уметност што се појавил во 1920-тите години. Ерогурото се одликува со сцени што предизвикуваат одвратност кај повеќето луѓе — необични, апсурдни и надвор од вообичаените рамки. Најчесто тоа се еротски сцени со раскинати или распорени тела, крвопролевање, канибализам, отсекување екстремитети, изопачени убиства, некрофилија и пластични операции. Многу често овие теми се комбинираат и се надополнуваат со фантастична средина.
1 Историја
Ерогурото се појавило во Јапонија во 1920-тите години, како одговор на економската депресија. Овој правец се поврзувал со декадентното влијание на Западот и со градската култура. Токискиот кварт Асакуса станал синоним за ерогуро, особено по објавувањето на книгата на Јасунари Кавабата „Веселите девојки од Асакуса“ (1929). Движењето го прифатиле и писатели како Едогава Рампо. Во неговиот роман „Црниот Гуштер“ (1934), на детективот Акечи му фрла предизвик таинствена жена со прекар Црниот Гуштер, чија пресметка на крајот го води јунакот во нејзиниот „музеј“. Во музејот не се чуваат само врвни уметнички дела, туку и луѓе собрани од сите краишта на светот, кои живеат во кафези или се претворени во живи восочни фигури. Случајот на Сада Абе (1936), која го задушила и го кастрирала својот љубовник, со години станал заштитен знак на жанрот ерогуро.
До 1940-тите години, јапонскиот милитаризам го запрел развојот на овој жанр и практично го искоренил. Општествените интереси се вртеле околу воените случувања, а прикажувањето изопачени еротски вкусови се сметало за непатриотски чин. Меѓутоа, по завршувањето на Втората светска војна, мрачните сеќавања на поразот на Јапонија и декадентното расположение во општеството довеле до расцут на хедонизмот и до појава на нов бран интерес за „современи“ забави. Особено силно влијанието на ерогуро се одразило во анимето и мангата.
2 Ерогурото во аниме и манга
Во анимето и мангата, ерогурото постои како поткласа на хентаито. За негово означување често се користи поимот „жесток хентаи“ или „насилен хентаи“. Во денешно време, во Јапонија се издаваат неколку десетици списанија за ваква тематска манга, меѓу кои позначајно е ''Garo''. Неговите тиражи често изнесувале само околу 7 илјади примероци месечно (за споредба, тиражот на машкото списание за манга ''Weekly Young Magazine'' изнесува околу 900 илјади примероци).
Елементи на ерогуро содржи и анимето ''Mnemosyne: Mnemosyne no Musume-tachi''.
2.1 Манга-уметници што работат во овој жанр
* Казуичи Ханава
* Тошио Саеки
* Шинтаро Каго
* Џун Хајами
* Уџига Ваита
* Суехиро Маруо
* Хенмару Мачино
* Мукаде Мерибе
3 Наводи