Источно-централна Европа

Источно-централна Европа е регионот во Европа каде се зборува германски, унгарски и западнословенски јазици и источнословенските земји Белорусија, Русија и Украина. Тие земји се опишани како сместени „помеѓу два“: „помеѓу два света, помеѓу две фази, помеѓу две иднини“.
Концептот се разликува од оној на Централна и Источна Европа, кој се базира на критериуми според кои државите од Централна и Источна Европа припаѓаат на два различни географски региони на Европа.
1 Дефиниции
1.1 Оскар Халецки
Во 1950-тите, Оскар Халецки, кој разликувал четири региони во Европа (Западна, Западноцентрална, Источноцентрална и Источна Европа), ја дефинирал Источно-централна Европа како регион од Финска до Грција, „источниот дел од Централна Европа, помеѓу Шведска, Германија и Италија, од една страна, и Турција и Русија од друга страна“. Според него:Низ историјата на европската историја, голем број народи во овој регион создале свои независни држави, некогаш доста големи и моќни; во врска со Западна Европа тие ги развиле своите индивидуални национални култури и придонеле за општиот напредок на европската цивилизација.
1.2 Пол Роберт Магокси
Пол Роберт Магочи го опишал овој регион во своето дело ''Историски атлас на Источна Централна Европа''. Според неговата идеја, Централна Европа била разделена во 3 главни зони:
* Северната зона, сместена помеѓу Балтичкото Море (на север) и трасата Рудни Планини - Судети - северни Карпати - река Прут (на југ) и Днепар на исток. Земјите што авторот ги лоцирал во оваа зона се: Белорусија, поранешна Источна Германија, Литванија, Молдавија, Полска и Украина (западно од реката Днепар) - оваа област приближно се совпаѓа со поранешниот Полско-литванска Државна Заедница (без источниот дел на Молдавија, подоцна означен како Бесарабија).
* Алпско-карпатската зона, сместена на југ од северната зона, се граничи на југ со реките Купа - Сава - Дунав. Оваа област го опфаќа Панонската Низина и приближно се совпаѓа со поранешната Хабсбуршка Монархија пред средината на деветнаесеттиот век и со Дунавските кнежевства (Влашка и Молдавија). Земјите што авторот ги лоцирал во оваа зона се Австрија, Хрватска, Чешка, Унгарија, североисточна Италија, Романија, Србија (северно од Сава и Дунав), Словачка и Словенија.
* Балканската зона, сместена јужно од алпско-карпатската зона и се совпаѓа со Балканскиот полуостров. Земјите што авторот ги лоцирал во оваа зона се: Албанија, Босна и Херцеговина, Бугарија, Грција, Црна Гора, Македонија, Централна Србија и Европска Тракија.
1.2.1 Обединети нации
Групата на експерти на Обединетите нации за географски имиња (УНГЕГН) била формирана за да ги разгледа техничките проблеми на домашната стандардизација на географските имиња. Групата е составена од експерти од различни јазични/географски одделенија кои биле формирани на Конференциите на ОН за стандардизација на географските имиња.
* Балтичка дивизија: Естонија, Латвија, Литванија, Полска и Русија.
* Дивизија за Источно-централна и Југоисточна Европа: Како што покажува името, тоа е комбинација од две различни групи земји Албанија, Босна и Херцеговина, Бугарија, Хрватска, Кипар, Чешка, Грузија, Грција, Унгарија, Црна Гора, Северна Македонија, Полска, Романија, Србија, Словачка, Словенија, Европска Турција и Украина.
* Дивизија за Источна Европа, Северна и Централна Азија: Ерменија, Азербејџан, Белорусија, Грузија, Казахстан, Киргистан, Русија, Таџикистан, Туркменистан, Украина и Узбекистан.
* Римско-хеленска дивизија: Андора, Белгија, Кипар, Франција, Грција, Светата Столица, Италија, Луксембург, Молдавија, Монако, Португалија, Романија, Шпанија, Швајцарија и Источна Тракија.
1.3 Академски институции
* Меѓународната федерација на институти од Источна и Централна Европа има четири институти во својата структура (Лублин, Прага, Братислава и Вилнус) и вклучуваат над сто членови од Белорусија, Хрватска, Чешка, Унгарија, Литванија, Полска, Словачка, Словенија и Украина. Институтите биле основани последователно по 1990 година, со секретаријат во Лублин, за да се стимулира дебатата за прашањето за централноевропскиот простор помеѓу Истокот и Западот. Ова искуство на соработка – од самиот почеток отворено за претставници на други источно-централноевропски национални држави, како и за Руси, Германци и Евреи – овозможило создавање на Заедничкиот комитет на УНЕСКО и Меѓународниот комитет за историски науки (ICHS). Прв претседател на комитетот бил Јежи Клочовски, долгогодишен член на Извршниот совет на УНЕСКО и претседател на Институтот за Источна и Централна Европа во Лублин. Десетте состаноци на комитетот (во Париз, Лублин, Осло и Сиднеј) биле посветени на Источно-централна Европа. Федерацијата одржува официјални односи со УНЕСКО.* Источно-централноевропскиот центар на Универзитетот Колумбија бил основан „за да се промовира проучувањето на земјите што се наоѓаат помеѓу Германија и Русија и помеѓу Балтичкото и Егејското Море“. Неговата програма ги опфаќа Албанија, Австрија, Белорусија, Босна и Херцеговина, Бугарија, Хрватска, Чешка, Естонија, Унгарија, Латвија, Литванија, Молдавија, Црна Гора, Северна Македонија, Полска, Романија, Србија, Словачка, Словенија и Украина.
* CEEM (Центар за проучување на Средна Европа) ја дефинира Средна Европа како област сместена помеѓу Германија и Русија, од балтичкиот регион до Балканот. Центарот спроведува истражувања за 18 европски култури: босанска, бугарска, хрватска, чешка, естонска, финска, унгарска, латвиска, литванска, црногорска, македонска, полска, романска, српска, словачка, словенечка, лужичка и украинска.
* Студиите за средновековна писменост во Утрехт на Универзитетот во Утрехт ја дефинирале Источна Централна Европа како „регион во рамките на историските граници на доцносредновековни кралства Бохемија, Унгарија и Полско-литванската Државна Заедница“.
1.4 Други соработници
* Михаел Фушер ја дефинирал Средна Европа како „среден геополитички простор помеѓу Западот и Русија, простор на историски транзиции помеѓу овие два организациски пола; политички и територијални наследници наметнати од Истокот, т.е. Кремљ; денес процес на рационализација наметнат од Западот“. Според овој автор, следните подрегиони ја формираат Средна Европа:
** во Северна и Централна Европа ''стрикто сенсу'' (Хрватска, Чешка, Унгарија, Полска, Словачка и Словенија)
** на југ – Албанија, Босна и Херцеговина, Бугарија, Романија, Србија, регионот „се прелева кон Белорусија и Украина “ (и покрај очигледната географска оддалеченост од двете)
** Грција се наведува како земја која не е дел од Средна Европа, но игра важна улога таму.
* Даниел Калин – Во Конечниот извештај ''НАТО и ЕУ на Балканот – споредба'' подготвена од романскиот член на НАТО Даниел Калин, се разликуваат три подрегиони на Средна Европа:
** Северна Средна Европа (Естонија, Латвија и Литванија - балтичките држави)
** Средна Европа (Чешка Република, Унгарија, Полска и Словачка)
** Југоисточна Европа (Албанија, Босна и Херцеговина, Бугарија, Хрватска, Србија, Црна Гора, Македонија, Романија, Словенија, плус континенталните делови на Грција и европска Турција)
Југоисточна Европа се разликува од Балканот, дефинирана како регион што се состои од Албанија, Босна и Херцеговина, Бугарија, Хрватска, Грција, Црна Гора, Македонија, Романија, Србија и Словенија.
1.5 Тесна дефиниција
Источно-централна Европа понекогаш се дефинира како источен дел од Средна Европа и е ограничена на земјите-членки на Вишеградската група - Чешка, Унгарија, Полска и Словачка. Оваа дефиниција е блиска до германскиот концепт на де:Остмителеуропа.
2 Поврзано
* Средна Европа
* Источна Европа
* Вишеградска група
* Западна Европа