Хедина Тахировиќ-Сијерчиќ

Хедина Тахировиќ-Сијерчиќ (родена на 11 ноември 1960 г.) е новинарка, радиодифузер, писател, преведувач, лингвистички истражувач и учител од босанските Гурбети Роми, која моментално живее во Канада. Таа била популарен телевизиски и радио водител во Босна и Херцеговина, а подоцна станала писателка, објавувајќи книги за деца, поезија и мемоари. Таа е изучувач на гурбетскиот дијалект на ромскиот јазик и има објавено неколку речници и архиви со народни приказни и е активна во напорите за зачувување на ромската култура. Нејзиното пишување е наградено со неколку награди во Полска, Хрватска и Сараево.
1 Ран живот и образование
Тахировиќ-Сијерчиќ е родена во Сараево на 11 ноември 1960 година и припаѓа на народот Гурбети Роми. Студирала новинарство на Универзитетот во Сараево, дипломирала во 1985 година и се стекнала со дополнителна диплома по настава на Универзитетот во Тузла. Таа, исто така, се здобила со диплома за магистерски студии од Центарот за интердисциплинарни постдипломски студии и родови студии на Универзитетот во Сараево. По нејзината емиграција во Канада, таа се здобила со дополнителна наставна квалификација од колеџот за наставници во Онтарио.
2 Кариера
Во 1980-тите, Тахировиќ-Сијерчиќ станала значајна радио и телевизија во Босна и Херцеговина. Од 1986 до 1992 година, таа била главен уредник на популарната радио програма, ''Лачо џиве, Ромалени,'' (во превод: ''Имајте добар ден, Роми'' ) и помеѓу 1991 и 1992 година, таа била водителка ''на Малавипе'' (во превод: ''Состаноци'' ), програма на ТВ Сараево. Таа била првиот филмски и телевизиски продуцент со ромско потекло во Босна и Херцеговина. Таа работела на воспоставување на правата на ромскиот народ, со Меѓународниот сојуз на Ромите.
Во 1990-тите, по нејзината емиграција во Канада, таа започнала да предава за Училишниот одбор на округот Торонто, додека пишувала фикција и поезија. Нејзините објавени книги вклучуваат дела напишани на гурбети, босански и англиски јазик. Напишала пет книги за деца и два тома поезија. Нејзиното дело е добитник на повеќе награди, меѓу кои и наградата Ференц Штојка, Златното перо на Папуша и наградата Слобода од Меѓународниот центар за мир во Сараево. Таа има преведено сопствени дела на англиски и германски јазик, како и уредувано антологии на преведени дела од ромски писатели. Таа била главен уредник на ''Романо Лил'', списание за канадско-роми, од 1998 до 2001 година.
Тахировиќ-Сијерчиќ, исто така, пишувала нефикција, а особено се фокусирала на документирање на ромската култура и истражување на дијалектот Гурбети. Објавила три збирки на ромски народни приказни и фолклор, неколку речници на гурбетски дијалект, биографија на нејзиниот татко и автобиографија. Предавала ромски јазик, култура и литература на Универзитетот во Загреб. Во 2014 година, таа била назначена во комисија од експерти за советување на Советот на Европа за Европската повелба за регионални и малцински јазици во Босна и Херцеговина.
3 Награди и почести
* 2011: Награда за слобода (Награда Слобода) од Меѓународниот центар за мир во Сараево* 2011: Наградата Ференц Штојка во Загреб, Хрватска* 2010: Златното перо на Папуша во Тарнов, Полска* 2009: Награда за книга, XXI саем на книга во Сараево
4 Личен живот и активизам
Во 1990-тите, таа емигрирала во Германија, а подоцна и во Канада, и оттогаш е активна во поддржувањето на правата на ромскиот народ и во зачувувањето и архивирањето на ромската култура. Зборува неколку јазици, меѓу кои босански (српски, хрватски, црногорски), ромски (гурбети), англиски и германски. Во 2009 година, таа била предмет на документарниот филм, ''Хедина'', за нејзиниот живот, кој го режирал Зоран Кубура.
5 Библиографија
* 1999 година наваму, уредник, ''Canadian Romani Pearls (Kanadake Romane Mirikle)'' (Ромска заедница и центар за застапување, Канада)
* 2001: Преведувач, ''На dzanen aver, gova si amaro dzuvdipe'' (Како живееме) (Медика Зеница-Инфотека, Босна и Херцеговина)
* 2004: Преведувач, ''Ромски легенди'' . (Лондон: Turnshare) [на англиски и германски]
* 2007: ''Dukh / Pain'' (Торонто: Magoria Books)
* 2008, Преведувач, ''Малиот принц'' од Антоан де Сент Егзипери (на ромски) (Босанска реч, Босна - Херцеговина)
* 2008: ''Stare romske bajke i price'' (стари ромски легенди и народни приказни) на босански и ромски (Босанскиот збор, Босна - Херцеговина)
* 2009: ''Ромски Парамича.''''Приказни и легенди за Ромите Гурбети'' (Торонто: Магорија книги. )
* 2009 година. ''ромскиот принц Пенга'' . (Торонто: Магорија книги. )
* 2009: ''Необично семејство'' . (Торонто: Магорија книги. )
* 2010 година. ''Каранкочи-Кочи'' . (Торонто: Магорија книги. )
* 2010. ''Čuj, osjeti bol /Ashun, hachar Dukh!'' (Сараево: КНС. )
* 2010 година. ''Штар Фрала / Четири браќа'' . (Торонто: Magoria Books). [Илустрирани детски приказни на англиски и ромски].
* 2011 година. ''Риба / Мачо'' . (Торонто: Магорија книги. )
* 2011 година. ''Ром како Тандер'' . (Торонто: Магорија книги. )
* 2012 година. ''Ром и Гром'' . (Сараево: КНС. )
* 2017 година. Тахировиќ-Сијерчиќ, Хедина; Левин-Раски, Синтија (еди). ''Ромска женска антологија: спектар на сината вода'' . (Торонто: Inanna Publications)