Doom 3

''Doom 3'' (македонски: ''Пропаст 3'') — пукачка игра од прво лице со елементи на ужас за преживување, развиена од компанијата id Software, а објавена од Activision за Windows на 3 август 2004 г. во САД, додека за остатокот од светот излегла на 13 август истата година. Подоцна во 2004 г. била објавена верзија за Linux, во 2005 г. верзија за Mac OS X (портувана од Aspyr) и верзија за Xbox (развиена од Vicarious Visions).
''Doom 3'' претставува „обнова“ на серијалот и ги раскажува настаните од првиот ''Doom'' на нов начин, игнорирајќи ги настаните од претходните игри. Дејството се одвива на Марс во XXII век, во лабораторискиот комплекс на Обединетата аеровселенска корпорација (UAC). Научниците на UAC отвориле портал кон адот, по што комплексот бил преплавен од демони. Играчот управува со неименуван морнарички пешадинец — нов лик што не е идентичен со Doomguy од другите игри во серијалот. Овој јунак мора да преживее, да се справи со наездата и да спречи демоните да стигнат до Земјата.
За разлика од претходните игри во серијалот, во ''Doom 3'' се присутни пријателски неиграчки ликови, кои можат да општат со главниот лик, да му даваат совети и вредни предмети. Играта содржи бројни елементи на ужас што ја приближуваат до жанрот ужас за преживуање: дејството на многу нивоа се одвива во мрак, играчот често не ги гледа непријателите и мора да користи фенер за да открие каде се наоѓаат — што го поттикнува играчот кон побавно и повнимателно поминување на нивоата. Светлосните ефекти, звучната придружба и дизајнот на опкружувањето се направени така што кај играчот создаваат чувство на страв и ранливост.
Играта постигнала критички и трговски успех — вкупно се продадени повеќе од 3,5 милиони примероци. Критичарите високо ги оцениле графиката и атмосферата, иако забележале дека играчкиот процес во духот на ужасот за преживување значително го разликува ''Doom 3'' од неговите претходници. По играта следувал ''Resurrection of Evil'', пакет за проширување развиен од Nerve Software во април 2005 г. Писателот Метју Костело, кој работел на сценариото и дијалозите на играта, објавил и два романи засновани на приказната.
Во 2012 г., издавачот Bethesda Softworks објавил обновена верзија под името ''Doom 3: BFG Edition'' со подобрена графика и разни подобрувања во играчкиот процес. На ова издание биле засновани и подоцнежните преизданија за многу платформи, вклучувајќи мобилни уреди и системи за виртуелна реалност. Следната игра во серијалот — ''Doom'' од 2016 г. — повторно го „обновила“ серијалот, игнорирајќи ги настаните од ''Doom 3''.
1 Играчки процес
1.1 Едноиграчка игра
''Doom 3'' е силно насочен кон приказната пукач од прво лице со елементи на ужаси, како и со ретки сцени со поглед од трето лице. Исто како и во претходните игри од серијалот ''Doom'', главната цел е успешно да се поминат нивоата преку победување на многубројни непријатели што се обидуваат да го убијат играчот. Пристапот на ''Doom 3'' повеќе се сосредоточува на приказната, што значи дека играчот, освен со противници, ќе се среќава и со пријателски неиграчки ликови, кои даваат клучни информации за дејството, целите или предмети за инвентарот.
Во играта се претставени десет видови оружја што играчите можат да ги користат за преживување, вклучувајќи стандардно огнено оружје како автоматски пиштол, сачмарка и гранати, експериментално плазмено оружје, како и моќниот BFG 9000 и моторната пила, кои често се среќаваат во серијалот. Непријателите се појавуваат во различни облици со различни способности и тактики, но се делат на две основни категории: зомбија и демони. Зомбијата се луѓе опседнати од демонски сили што го напаѓаат играчот со голи раце или со огнено оружје, додека демоните се суштества од адот што најчесто напаѓаат со канџи, шилци или фрлаат плазмени „огнени топки“. Труповите на демоните по нивната смрт се претвораат во пепел, не оставајќи никакви траги од нивното тело.
Нивоата во играта се полулинеарни и вклучуваат елементи на ужасите, од кои најистакнат е изобилството на темница и темни делови низ мапите. Ова е дизајнерска одлука што има за цел не само да предизвика чувство на страв и вознемиреност кај играчот, туку и да создаде заканувачка средина во која играчот потешко ги гледа напаѓачите. Ова гледиште е дополнително засилено со тоа што играчот мора да бира помеѓу држење оружје или фенер (сѐ до верзијата ''BFG Edition'' во 2012 г., каде овој избор бил отстранет), принудувајќи го играчот да одбере меѓу видливост или подготвено оружје, што води до побавно темпо на игра. Покрај тоа, нивоата се преполни со трупови, делови од тела и крв, кои често се користат во комбинација со осветлувањето за да го дезориентираат играчот.
Честите радиопреноси преку комуникацискиот уред на играчот исто така ја засилуваат атмосферата, пренесувајќи звуци на борба, крици и смрт на другите ликови во базата. Заднинските звуци во самата база вклучуваат шиштење на цевки, чекори и ненадејни гласни звуци од механизми. Како што напредува играта, играчот често може да слушне звуци на длабоко дишење, необјасниви гласови и демонски подбивања од антагонистите.
На почетокот на играта, на главниот лик му е доделен личен џебен сметач. Различни џебни сметачи на нивоата содржат дозволи за пристап до одредени области што инаку би биле заклучени. Исто така, џебен сметач може да се користи за читање електронски пораки и воспроизводство на аудиозаписи или видеодискови пронајдени во играта. Секогаш кога играчот ќе подигне друг џебен сметач, неговата содржина автоматски се префрла на неговиот сопствен уред. Овие уреди често содржат кодови за пристап до складишта или врати, како и важни подробности за приказната.
1.2 Повеќеиграчки режим
''Doom 3'' бил објавен со повеќеиграчки режим за до четири играчи, кој вклучувал четири начини на игра. Подоцна, заедницата на играчи создала модификации што овозможуваат зголемување на бројот на играчи на осум или шеснаесет. Официјалниот додаток ''Resurrection of Evil'' подоцна го зголемил лимитот на осум играчи.
Сите четири повеќеиграчки режими се засноваат на концептот на детмеч:
* Стандарден детмеч — секој играч се движи низ нивото, собира оружје и ги убива другите, а победува оној со најмногу убиства.
* Екипна варијанта — играчите се поделени во екипи со истиот принцип.
* Последен преживеан — секој играч има ограничен број на животи, а победник е последниот што ќе остане во игра.
* Турнир — двајца играчи се борат еден против друг, додека останатите гледаат. Победникот останува во арената за да се бори со следниот противник.
Верзијата на ''Doom 3'' за Xbox вклучува и дополнителен кооперативен режим за двајца играчи во главната кампања. Од 15 април 2010 г., услугата Xbox Live е исклучена, па онлајн режимот за оригиналната верзија за Xbox повеќе не е достапен.