Самоански јазик

Самоанскиот јазик (''Gagana fa'a Sāmoa'') — полинезиски јазик кој е службен јазик во Самоа и Американска Самоа во Океанија. Тој е прв, мајчин, јазик на најголем број од жителите во двата ентитета или на околу 246,000 жители. Самоанскиот јазик е познат во лингвистиката по фонолошката разлика меѓу формален, неформален говор и церемонијален говор.
4 Класификација
Самоанскиот јазик е дел од самоанската група на австронезиски јазици. Јазикот е сроден со останатите полинезиски јазици, со кои споделува големи сличности во поглед на зборовниот фонд.
Јазичарите немаат целосна согласност при класификацијата на јазикот во однос на останатите полинезиски јазици. „Традиционалната класификација“ која се заснова на граматиката и зборовниот фонд го сместува самоанскиот со толелајскиот и источнополинезиските јазици, кои ги вклучува рапануи, маорски, тахитски и хавајски јазик. Според оваа анализа, две главни групи на полинезиските јазици се јадрените полинезиски јазици и тонганските јазици. Анализата на Базата на основниот зборовен фонд на австронезиските јазици од 2008 е контрадикторна во тоа што вели дека тонганскиот и самоанскиот сочинуваат подгрупа, но старите подгрупи тонгански и јадрени полинезиски се повторно присутни. Сите полинезиски јазици споделуваат големи сличности, особено во зборовниот фонд. Кај скоро сите јазици самогласките се стабилни, односно се составени од ''a'', ''e'', ''i'', ''o'' и ''u''.
5 Распространетост
Во светот се проценува дека има околу 370.00о самоански говорници, од кои 69% од нив живеат на Самоанските Острови. Во дијаспората, самоанскиот јазик се зборува во Нов Зеланд каде според пописот од 2006 година биле забележани 95,428 луѓе што зборуваат самоански, а имало 141,103 Самоанци. Така, од сите Самоанци во Нов Зеланд, 70.5 % можат да зборуваат самоански, што го прави јазикот четврт најзборуван во државата веднаш зад англиски, маорски и кинески. 66.4 % од Самоанците живеат во Окленд. Според пописот на Австралија од 2006 година, во државата имало 38,525 говорници на самоански, но имало 39,992 Самоанци.
6 Правопис
Самоанската азбука се состои од 14 букви и еден апостроф. Во табелата се дадени самоанските букви со вредност според МФА и македонски приближен еквивалент:
буква, МФА, македонски еквивалент
AaĀā, , авионтаа
EeĒē, , сесее
IiĪī, , тиакции
OoŌō, , овескоординација
UuŪū, , нема во македонскиот, слично на англиските ''u'' и ''w''.
Ff, фрла
Gg, манго
Ll
Самоанскиот јазик (''Gagana fa'a Sāmoa'') — полинезиски јазик кој е службен јазик во Самоа и Американска Самоа во Океанија. Тој е прв, мајчин, јазик на најголем број од жителите во двата ентитета или на околу 246,000 жители. Самоанскиот јазик е познат во лингвистиката по фонолошката разлика меѓу формален, неформален говор и церемонијален говор.
4 Класификација
Самоанскиот јазик е дел од самоанската група на австронезиски јазици. Јазикот е сроден со останатите полинезиски јазици, со кои споделува големи сличности во поглед на зборовниот фонд.
Јазичарите немаат целосна согласност при класификацијата на јазикот во однос на останатите полинезиски јазици. „Традиционалната класификација“ која се заснова на граматиката и зборовниот фонд го сместува самоанскиот со толелајскиот и источнополинезиските јазици, кои ги вклучува рапануи, маорски, тахитски и хавајски јазик. Според оваа анализа, две главни групи на полинезиските јазици се јадрените полинезиски јазици и тонганските јазици. Анализата на Базата на основниот зборовен фонд на австронезиските јазици од 2008 е контрадикторна во тоа што вели дека тонганскиот и самоанскиот сочинуваат подгрупа, но старите подгрупи тонгански и јадрени полинезиски се повторно присутни. Сите полинезиски јазици споделуваат големи сличности, особено во зборовниот фонд. Кај скоро сите јазици самогласките се стабилни, односно се составени од ''a'', ''e'', ''i'', ''o'' и ''u''.
5 Распространетост
Во светот се проценува дека има околу 370.00о самоански говорници, од кои 69% од нив живеат на Самоанските Острови. Во дијаспората, самоанскиот јазик се зборува во Нов Зеланд каде според пописот од 2006 година биле забележани 95,428 луѓе што зборуваат самоански, а имало 141,103 Самоанци. Така, од сите Самоанци во Нов Зеланд, 70.5 % можат да зборуваат самоански, што го прави јазикот четврт најзборуван во државата веднаш зад англиски, маорски и кинески. 66.4 % од Самоанците живеат во Окленд. Според пописот на Австралија од 2006 година, во државата имало 38,525 говорници на самоански, но имало 39,992 Самоанци.
6 Правопис
Самоанската азбука се состои од 14 букви и еден апостроф. Во табелата се дадени самоанските букви со вредност според МФА и македонски приближен еквивалент:
{|
|-
! буква
! МФА
! македонски еквивалент
|-
|AaĀā
|
|авионтаа
|-
|EeĒē
|
|сесее
|-
|IiĪī
|
|тиакции
|-
|OoŌō
|
|овескоординација
|-
|UuŪū
|
|нема во македонскиот, слично на англиските ''u'' и ''w''.
|-
|Ff
|
|фрла
|-
|Gg
|
|манго
|-
|Ll
|