Венко Филипче

Венко Филипче (р. во ) — македонски неврохирург, поранешен министер за здравство и моментален претседател на СДСМ.
3 Животопис
Роден е на 13 јуни 1977 година во Скопје. Средното училиште го завршил во 1995 година. Венко Филипче дипломирал на Медицинскиот факултет во Скопје во 2001 година. Неговата специјализација по неврохирургија започнала во 2003 а завршила во 2008 година. Во 2004 година бил избран за асистент на факултетот.
Магистериумот по неврохирургија го одбранил во 2011 година, а докторската дисертација, насловена „''Евалуација на адекватен тајминг за третман на руптурирани интракранијални аневризми''“ во 2015 година.
Пред да стапи на министерската функција бил советник за здравство на претседателот на Владата Зоран Заев и доцент на Медицинскиот факултет во Скопје.
3.1 Министер за здравство
Мандатот на Венко Филипче како министер за здравство од крајот на 2017 до почетокот на 2022 година, најмногу бил обележан со пандемијата на КОВИД-19. Тој лично го објавил првиот случај во земјата во февруари 2020 година и во следните месеци бил средишна фигура во општењето со јавноста, воведувањето рестриктивни мерки и организацијата на постапката на вакцинација.
Тој бил директно одговорен за стратегијата, преговорите и координацијата на набавката на вакцини во Македонија. Процесот започна со големи оптимистички најави кон крајот на 2020 година, кога се очекуваше дека вакцините ќе пристигнат брзо преку механизмот COVAX (предводен од СЗО и ГАВИ), како и преку директни договори со производителите. Земјата аплицираше за околу 833.000 дози преку COVAX, а дополнително преговараше за стотици илјади дози преку други канали. Главните набавки вклучуваа договор за 800.000 дози од Pfizer/BioNTech (првите мали пратки пристигнаа во февруари 2021), потпишан договор за 200.000 дози од Sinopharm (Кина) во февруари 2021 година, како и договор за 200.000 дози од Sputnik V (Русија), чии први мали количини (3.000 дози) пристигнаа во март 2021, а дополнителни донации дојдоа од Србија (40.000 дози). Вкупно беа обезбедени над 2 милиони дози, но реалните испораки беа постепени, често со месеци доцнење поради глобални проблеми со логистика, приоритет на богатите земји и ограничена достапност.
Најголемата контроверзија се случила околу договорот со Sinopharm. Скандалот објавен од италијанскиот весник „''La Verità''“ во март 2021 година се однесува на обидот на тогашниот министер за здравство Венко Филипче да набави кинески вакцини Синофарм преку посредничка фирма од Хонгконг наречена Starbi International. Главните точки што ги објави „''La Verità''“ биле: фирмата Starbi била претставена како фантомско претпријатие — регистрирана во Хонгконг, без никакво фармацевтско портфолио, искуство во лекови или вакцини (било регистрирана за трговија со банани и јужно овошје), Филипче лично испратил писма/барања до кинеската компанија Sinopharm преку оваа фирма како посредник, Sinopharm го одбила тој модел на соработка и го вратила платениот аванс, токму поради вклучувањето на сомнителен странски посредник. Весникот навел дека таквиот пристап може да укажува на потенцијални расипнички елементи, обиди за провизии или нетранспарентна набавка во време на пандемија. По неуспехот со посредникот Starbi (кој Sinopharm го одбил поради сомнителноста), владата преминала на директни преговори со производителите, со голема улога на кинеската амбасада во Скопје и Министерството за надворешни работи на НР Кина. Ова било експлицитно посочено како „службен канал“ без приватни посредници. Првата голема пратка од 200.000 дози пристигнаа на 30 април 2021 на Аеродромот „Александар Велики“.
Во тој период се случил и еден од најтешките трагедии во здравството – пожарот во модуларната болница за КОВИД-19 во Тетово во септември 2021 година, кога загинале 14 пациенти. По тој настан, Филипче понудил оставка на морални основи, но таа не била прифатена и тој останал на функција до крајот на мандатот.
4 Список на објавени медицински статии
* Filipce V, Pillai P, Makiese O, Zarzour H, Pigott M, Ammirati M. Quantitative and qualitative analysis of the working area obtained by endoscope and microscope in various approaches to the anterior communicating artery complex using computed tomography-based frameless stereotaxy: a cadaver study. Neurosurgery. 2009 Dec;65(6):1147 – 52
* Filipce V, Ammirati M. Quantitative and qualitative analysis of the working area obtained by endoscope and microscope in pterional and orbitozigomatic approach to the basilar artery bifurcation using computed tomography based frameless stereotaxy: A cadaver study. Asian J Neurosurg. 2015 AprJun;10(2):69 – 74
* Valavanis A, Filipce V, Khan N. Selective and superselective angiography of pediatric moyamoya disease angioarchitecture: the anterior circulation. Baltsavias G, Interv Neuroradiol. 2014 Jul-Aug;20(4):391 – 402
* Baltsavias G, Khan N, Filipce V, Valavanis A.Selective and superselective angiography of pediatric moyamoya disease angioarchitecture in the posterior circulation. Interv Neuroradiol. 2014 Jul-Aug;20(4):403 – 12
* Filipce V, Caparoski A. The Effects of Vasospasm and ReBleeding on the Outcome of Patients with Subarachnoid Hemorrhage from Ruptured Intracranial Aneurysm. Pril (Makedon Akad Nauk Umet Odd Med Nauki). 2015;36(3):77 – 82
3 Животопис
Роден е на 13 јуни 1977 година во Скопје. Средното училиште го завршил во 1995 година. Венко Филипче дипломирал на Медицинскиот факултет во Скопје во 2001 година. Неговата специјализација по неврохирургија започнала во 2003 а завршила во 2008 година. Во 2004 година бил избран за асистент на факултетот.
Магистериумот по неврохирургија го одбранил во 2011 година, а докторската дисертација, насловена „''Евалуација на адекватен тајминг за третман на руптурирани интракранијални аневризми''“ во 2015 година.
Пред да стапи на министерската функција бил советник за здравство на претседателот на Владата Зоран Заев и доцент на Медицинскиот факултет во Скопје.
3.1 Министер за здравство
Мандатот на Венко Филипче како министер за здравство од крајот на 2017 до почетокот на 2022 година, најмногу бил обележан со пандемијата на КОВИД-19. Тој лично го објавил првиот случај во земјата во февруари 2020 година и во следните месеци бил средишна фигура во општењето со јавноста, воведувањето рестриктивни мерки и организацијата на постапката на вакцинација.
Тој бил директно одговорен за стратегијата, преговорите и координацијата на набавката на вакцини во Македонија. Процесот започна со големи оптимистички најави кон крајот на 2020 година, кога се очекуваше дека вакцините ќе пристигнат брзо преку механизмот COVAX (предводен од СЗО и ГАВИ), како и преку директни договори со производителите. Земјата аплицираше за околу 833.000 дози преку COVAX, а дополнително преговараше за стотици илјади дози преку други канали. Главните набавки вклучуваа договор за 800.000 дози од Pfizer/BioNTech (првите мали пратки пристигнаа во февруари 2021), потпишан договор за 200.000 дози од Sinopharm (Кина) во февруари 2021 година, како и договор за 200.000 дози од Sputnik V (Русија), чии први мали количини (3.000 дози) пристигнаа во март 2021, а дополнителни донации дојдоа од Србија (40.000 дози). Вкупно беа обезбедени над 2 милиони дози, но реалните испораки беа постепени, често со месеци доцнење поради глобални проблеми со логистика, приоритет на богатите земји и ограничена достапност.
Најголемата контроверзија се случила околу договорот со Sinopharm. Скандалот објавен од италијанскиот весник „''La Verità''“ во март 2021 година се однесува на обидот на тогашниот министер за здравство Венко Филипче да набави кинески вакцини Синофарм преку посредничка фирма од Хонгконг наречена Starbi International. Главните точки што ги објави „''La Verità''“ биле: фирмата Starbi била претставена како фантомско претпријатие — регистрирана во Хонгконг, без никакво фармацевтско портфолио, искуство во лекови или вакцини (било регистрирана за трговија со банани и јужно овошје), Филипче лично испратил писма/барања до кинеската компанија Sinopharm преку оваа фирма како посредник, Sinopharm го одбила тој модел на соработка и го вратила платениот аванс, токму поради вклучувањето на сомнителен странски посредник. Весникот навел дека таквиот пристап може да укажува на потенцијални расипнички елементи, обиди за провизии или нетранспарентна набавка во време на пандемија. По неуспехот со посредникот Starbi (кој Sinopharm го одбил поради сомнителноста), владата преминала на директни преговори со производителите, со голема улога на кинеската амбасада во Скопје и Министерството за надворешни работи на НР Кина. Ова било експлицитно посочено како „службен канал“ без приватни посредници. Првата голема пратка од 200.000 дози пристигнаа на 30 април 2021 на Аеродромот „Александар Велики“.
Во тој период се случил и еден од најтешките трагедии во здравството – пожарот во модуларната болница за КОВИД-19 во Тетово во септември 2021 година, кога загинале 14 пациенти. По тој настан, Филипче понудил оставка на морални основи, но таа не била прифатена и тој останал на функција до крајот на мандатот.
4 Список на објавени медицински статии
* Filipce V, Pillai P, Makiese O, Zarzour H, Pigott M, Ammirati M. Quantitative and qualitative analysis of the working area obtained by endoscope and microscope in various approaches to the anterior communicating artery complex using computed tomography-based frameless stereotaxy: a cadaver study. Neurosurgery. 2009 Dec;65(6):1147 – 52
* Filipce V, Ammirati M. Quantitative and qualitative analysis of the working area obtained by endoscope and microscope in pterional and orbitozigomatic approach to the basilar artery bifurcation using computed tomography based frameless stereotaxy: A cadaver study. Asian J Neurosurg. 2015 AprJun;10(2):69 – 74
* Valavanis A, Filipce V, Khan N. Selective and superselective angiography of pediatric moyamoya disease angioarchitecture: the anterior circulation. Baltsavias G, Interv Neuroradiol. 2014 Jul-Aug;20(4):391 – 402
* Baltsavias G, Khan N, Filipce V, Valavanis A.Selective and superselective angiography of pediatric moyamoya disease angioarchitecture in the posterior circulation. Interv Neuroradiol. 2014 Jul-Aug;20(4):403 – 12
* Filipce V, Caparoski A. The Effects of Vasospasm and ReBleeding on the Outcome of Patients with Subarachnoid Hemorrhage from Ruptured Intracranial Aneurysm. Pril (Makedon Akad Nauk Umet Odd Med Nauki). 2015;36(3):77 – 82