procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Aromobates leopardalis

''Aromobates leopardalis'' ― вид жаба од семејството Aromobatidae. Ендемична е во Мерида во западна Венецуела, со една население во националниот парк Сјера Невада. Нејзините природни живеалишта се парамски пасишта и подпарамски грмушести средини и облачна шума. Обично се наоѓа во тревите и растенијата од родот ''Espeletia'' spp., обично покрај и во потоците.
Овој вид не е забележан најмалку една деценија. Потенцијални закани за него се доведената пастрмка и евентуално болест (хитридиомикоза); го дели своето живеалиште со ''Atelopus mucubajiensis'', друга жаба која значително е намалена по бројност.
Фемтометар

Фемтометар (симб. фм или fm) — единица за должина во Меѓународниот систем на мерни единици (SI) еднаква на 10<sup>−15</sup> метри. Ова растојание понекогаш се нарекува ферми во чест на италијанско-американскиот физичар Енрико Ферми. Се користи како должинска мерка во јадрената физика.
1 Дефиниција и еквиваленти
1000000 зептометри = 1 фемтометар = 1 ферми = 0,000001 нанометри =
1 000 000 000 000 фемтометри = 1 милиметар.
На пример, набојниот полупречник на еден протон изнесува околу 0,841 фемтометри а
полупречникот на атомското јадро на златото изнесува приближно 8,45 фемтометри.
1 барн = 100 фм<sup>2</sup>
2 Историја
Фемтометарот е усвоен на XI Генерална конференција за тегови и мерки и додаден во SI во 1964 г. Наречен е по данскиот збор ''no'' со значење „патнаесет“ (бидејќи има величина на петнаесетти степен) и поради сличноста со зборот ''ферми''.
Ферми е наречен по италијанскиот физичар Енрико Ферми (1901–1954), еден од основоположниците на јадрената физика. Зборот го вовел Роберт Хофштатер во стручен напис објавен во 1956 г. Денес нашироко се користи од јадрените и честичните физичари.
3 Наводи
de:Meter#Dezimale Vielfache
Aromobates duranti

''Aromobates duranti'' ― вид жаба од семејство Aromobatidae. Таа е ендемична за Венецуела, каде што е познат во близина на Ла Кулата во Кордиљера де Мерида. Нејзините природни живеалишта се јасни, брзотечни потоци во облачната шума на Андите и подпарамските грмушки. Мажјакот ги заштитува јајцата кои се снесени на копно. По испилувањето, мажјакот ги носи полноглавците на грб во вода каде што понатаму се развиваат.''Aromobates duranti'' е загрозен од губење на живеалиштата предизвикани од сточарството. На полноглавците им претходи инвазивна пастрмка.
Вила (полска)

Вила — повеќенаменска земјоделска и хортикултурна алатка. Се користи во градина, на нива, в поле. Тие се користат за копање на земјата, собирање мали остатоци при чистење на градината или се користат на терен кога се работи со сено. Во средниот век, вилите биле користени како оружје во селските востанија. Тие се состојат од рачка долга околу 150 см, на која е закачен продолжеток со неколку запци. Рачката најчесто е од буково или даово дрво, додека бројот на запците зависи од видот на вилата.
1 Полска вила
Вилите што се користат за работа в поле или за чистење во градина имаат подолга рачка и помало растојание помеѓу заоблените заби, кои обично се 3 (вили за сено), 4 или 5 (вили за чистење на градината или расфрлање гној) или дури 10-12 (вили за утовар накомпири или на јаглен). Помалото растојание овозможува собирање помали остатоци.
Вилите за сено обично имаат три запци и нивната структура треба да овозможи подигање што е можно повеќе сено при собирање или при хранење на добитокот во штала. При работа со сено, често се користат вили со дрвен продолжеток, каде што средното продолжување (рог), го држи сеното бидејќи не е во иста рамнина со другите две.
Во поново време, употребата на вили в поле и на нива е намалена поради зголемената употреба на приклучоци за трактор, кои се користат за извршување на задачите многу побрзо.
2 Вили во митологијата и симболиката
Грчкиот бог на морето, Посејдон, е претставен со рибарски трозабец во рацете. Поради сличноста меѓу трозабецот и вилите во христијанската митологија, ѓаволот често е претставен со вила, со кои ги мачи грешниците во пеколот. Затоа, виљушката била прогласена за орудие на ѓаволот од страна на Римокатоличката црква.
Вилите се чест симбол на селските здруженија и политички партии, како и чест мотив на уметнички дела.
3 Поврзано
* Виљушка
* Трозабец
* Гребло
Aromobates mayorgai

''Aromobates mayorgai'' ― вид жаба од семејството Aromobatidae. Таа е ендемична за сојузната држава Мерида во западна Венецуела. Нејзиното природно живеалиште е облачна шума каде што се јавува покрај планинските потоци. Мажјакот ги заштитува јајцата кои се снесени на копно. По испилувањето, мажјакот ги носи полноглавците на грб во вода каде што понатаму се развиваат.
На овој вид му се заканува губење на живеалиштата. Закана е и инвазивната крупна жаба ''Lithobates catesbeianus''.
Емилија Стојменова Дух

Емилија Стојменова Дух (родена на 25 декември 1985) - македонско-словенечки електроинженер и политичар.
Таа е актуелна министерка без ресор, одговорна за дигитална трансформација на Република Словенија.
1 Младите и образованието
Родена е во Виница, Македонија, а во Марибор се преселила во 2002, кога добила стипендија од агенцијата ''Ад Футура'' за школување како дел од Меѓународна матура, која ја спроведува II. гимназија во Марибор. Студиите ги завршила на Факултетот за електротехника, компјутерски науки и информатика. Докторските студии ги завршила во 2013 година.
2 Кариера
По дипломирањето, се вработила како млад истражувач во Искрател. По завршувањето на докторските студии, се вработила на Електротехничкиот факултет во Љубљана, каде моментално била вонреден професор на Катедра за информатички и комуникациски технологии. Таму таа го водела и дигиталниот спој 4PDIH, партнерство меѓу Електротехнички факултет и Заедница на општини на Словенија, што ја подигнувало свеста за важноста на дигитализацијата.
Помеѓу 2014 и 2016, таа била шеф на ''Демол Словенија'', дел од меѓународна мрежа ''Демол''. Од февруари 2018 до октомври 2019, таа била извршен директор на Дигитален Иновациски Спој на Словенија. Била член на одборот на директори на Агенцијата за јавни истражувања на Република Словенија, а моментално е член на стручниот совет на Агенцијата за вработување на Република Словенија.
Таа била финалистка во изборот за инженер на годината за 2018 и била номинирана за Словенка на годината за 2021.
3 Политика
3.1 Совет за стратегија за дигитализација
На 10 април 2021 беше назначена за член на новото консултативно тело на премиерот, поточно Стратешкиот совет за дигитализација, предводен од Марк Борис Андријанич. Таа подоцна поднела оставка од советот на 7 јуни 2021, наведувајќи ги ''залудно потрошените можности за финансирање развојни проекти''.
3.2 Кандидатура на изборите за национално собрание во 2022 година
Стојменова Дух се кандидирала и на изборите за Национално собрание во 2022, таа се појави на листата на социјалдемократите, поточно во Марибор во 7-та ИЕ. Бидејќи не беше избрана за претставник, таа премина во партијата Движење на слободата на 10 мај 2022.
3.3 Министер за дигитална трансформација
Од 1 јуни 2022, во 15-та словенечка влада под водство на Роберт Голоб, таа е министер за дигитална трансформација.
4 Наводи
Aromobates molinarii

''Aromobates molinarii'' ― вид жаба од семејство Aromobatidae. Таа е ендемична за венецуелските Анди во близина на Каскада де Баиладорес и Лас Плејтас во сојузната држава Мерида. Нејзините природни живеалишта се суви зимзелени планински шуми, каде што живее покрај бавни потоци. Мажјакот ги заштитува јајцата кои се снесени на копно. По испилувањето, мажјакот ги носи полноглавците на грб во вода каде што понатаму се развиваат.''Aromobates molinarii'' е загрозен од губење на живеалиштата предизвикани од непрекинатото земјоделство.
Aromobates orostoma

''Aromobates orostoma'' ― вид жаба од семејство Aromobatidae. Таа е ендемична за Венецуела, каде што е познат само во близина на неговиот типско наоѓалиште, Бока де Монте во сојузната држава Тачира. Нејзините природни живеалишта се планински потоци во облачните шуми. Мажјакот ги заштитува јајцата кои се снесени на копно. По испилувањето, мажјакот ги носи полноглавците на грб во вода каде што понатаму се развиваат.''Aromobates duranti'' е загрозен од загубата на живеалиштата предизвикана од земјоделството, вклучувајќи ги и земјоделските култури и добитокот, и земјоделското загадување.
Расеан елемент

Расеан елемент (елемент во траги, микроелемент или олигоелемент) — хемиски елемент чија концентрација e многу ниска. Се делат на две групи: суштински и несуштински. Суштинските расеани елементи се неопходни за физиолошките и биохемиските процеси во растенијата и животните. Покрај нивната улога во биолошките процеси, овие елементи служат како катализатори за оксидација и редукција.
Точната дефиниција на расеаните елементи зависи од научното поле:
* Во аналитичката хемија, расеан е оној елемент чија просечна концентрација е помала од една илјадинка според бројот н аатоми или под 100 микрограми на грам.
* Во биохемијата, суштинскиот расеан елемент (микроелемент) е прехранбен елемент кој е потребен во крајно мали количества за правилен раст, развој и физиологија на организмот, од суштинско значење за матаболичките функции на организмот.. Примери за суштински микроелементи кај животните се Fe (хемоглобин), Cu (дишни пигменти), Co (витамин Б12), Mn и Zn (ензими). Некои примери за човековото тело се кобалтот, бакарот, флуорот, јодот, железото, манганот и цинкот. Иако се суштински, истите стануваат токсични во големи количини. Елементите како Ag, As, Cd, Cr, Hg, Pb и Sn немаат биолошка фунција, а токсични се дури и во мали количества.* Во геохемијата, расеан елемент е оној чија концентрација е помала од 0,1 % од составот на карпата. Поимот наоѓа примена главно во петрологијата на магматските карпи. Расеаните елементи се складни со течна или со цврста состојба. Ако се складни со минерал, елементот ќе биде придружен во цврста состојба (на пр. складноста на никелот со оливинот). Ако е нескладен со ниедна постоечка минерална состојба, тој ќе остане во течната магматска состоба. Овој сооднос се изразува со коефициент на поделба. Расеаните елементи можат да се ги заменат вмрежувачките јони во минералните структури. Оние кои не се суштински за составот на определенот минерал нема да се јават во хемиската формула на тој минерал.
1 Поврзано
* Прехранбен минерал
Aromobates saltuensis

''Aromobates saltuensis'' ― вид жаба од семејството Aromobatidae. Ендемична е на влажната долна планинска шума на сојузната држава Тачира во западна Венецуела. Нејзиното природно живеалиште се влажните долни планински шуми на Андите. Мажјакот ги заштитува јајцата кои се снесени на копно. По испилувањето, мажјакот ги носи полноглавците на грб во вода каде што понатаму се развиваат.''Aromobates saltuensis'' е загрозен од загубата на живеалиштата предизвикана од земјоделството, вклучувајќи ги и земјоделските култури и добитокот, како и сечата, загадувањето на водата и развојот на инфраструктурата. Појавата на неговата распространетост подлежи на силен антропоген притисок, а ниту една од населението на жабите не е познато дека се јавува во заштитени подрачја.
Aromobates meridensis

''Aromobates meridensis'' ― вид жаба од семејство Aromobatidae. Таа е ендемична за Кордиљера де Мерида во близина на Чоротал, Венецуела.
1 Опис
''Aromobates meridensis'' е од 29-33 мм во должина на и имаат базална мрежа на прстите. Мажјакот ги заштитува јајцата кои се снесени на копно. По испилувањето, мажјакот ги носи полноглавците на грб во вода каде што понатаму се развиваат.
2 Живеалиште и зачувување
Природните живеалишта на ''Aromobates meridensis'' се потоци во облачна шума. На овој вид му се заканува губење на живеалиштата. Закана е и инвазивната крупна жаба ''Lithobates catesbeianus''.
Спасе Петрески

Спасе Иљов Петрески (1923 во Свиништа, Охридско — август 1945 во Свиништа, Охридско) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Спасе Иљов Петрески е роден во селото Свиништа. По занимање бил земјоделец. Во НОБ стапува доброволно на 8 август 1944 година. Како борец на Првата македонска ударна бригада, 2 чета, 3 баталјон, од тешките воени напори се разболува. Ослободен од ЈНА умира дома, во август 1945 година.
Паралелен заем

Паралелен заем (англиски: ''Parallel loan'') — финансиски аранжман во кој две претпријатија меѓусебе си одобруваат заеми во две валути. Паралелниот заем е претходник на валутниот своп.
1 Одлики
Паралелните заеми биле создадени во раните 1970-ти со цел да се заобиколат девизните контроли во Обединетото Кралство. Во тоа време, за да ги поттикне домашните инвестиции, британската влада вовела данок на девизните трансакции. Паралелниот заем вклучува четири учесници, на пример, британска фирма, нејзината подружница во Канада, канадска фирма и нејзината подружница во Британија. Ако британската фирма сака да ја финансира инвестицијата на нејзината подружница во Канада, таа треба да земе заем на домашниот пазар (деноминиран во фунти), а потоа фунтите да ги претвори во канадски долари. Меѓутоа, ако на таа трансакција се плаќа данок, тогаш британската фирма ќе настојува да го избегне данокот, а тоа може да го направи со паралелниот заем. Имено, двете фирми (британската и канадската) може да се задолжат на домашните пазари (британската фирма да земе заем во фунти, а канадската во долари), а потоа британската фирма да ѝ даде заем на британската подружница на канадската фирма, додека канадската фирма да ѝ даде заем на канадската подружница на британската фирма. На тој начин, бидејќи целиот аранжман се извршува на домашните пазари, односно не вклучува никакви девизни трансакции, двете фирми можат да ги избегнат девизните контроли. Сепак, паралелните заеми имаат и слаби страни, затоа што е потребно време за да се пронајде друга фирма која има спротивни потреби од првата. Ваквата потрага може да потрае подолго време или да биде неуспешна. Освен тоа, паралелниот заем, всушност, се состои од два посебни заема кои се независни еден од друг. Оттука, ако едниот должник не го врати заемот, должникот во другиот заем сè уште е одговорен за својата обврска.
Белгиски франк

Белгиски франк, ISO 4217: BEF — поранешно службено средство за плаќање во Белгија. Бил означуван со симболот fr., и бил поделен на 100 сантими.
Белгискиот франк бил воведен во 1832 година, а бил заменет со еврото во 2002 година по стапка од 1 евро = 40,3399 франци.
Во оптек биле монети од 50 сантими, 1, 5, 10, 20, 50 франци и банкноти од 100, 200, 500, 1000, 2000 и 10.000 франци.
1 Банкноти
Постари банкноти
2 Монети
20 франци (1865, монета лево)
20 франци (1871)
20 франци (1934)
5 франци (1868)
5 франци (1873)
1 франк (1922)
10 сантими (1906)
Секуле Арнаудоски

Секуле Ѓоргиев Арнаудоски (16 април 1924 во Велгошти, Охридско — 21 април 1945 во Пожега, Хрватска) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Секуле Ѓоргиев Арнаудоски е роден на 16 април 1924 година во селото Велгошти. Се занимавал со земјоделие. Доброволно стапува кон НОБ во септември 1944 година. Како борец на Првата македонска ударна бригада, 2 чета, 3 баталјон, загинува на Сремскиот фронт кај Славонска Пожега, на 21 април 1945 година.
Надворешни жабри

Надворешни жабри ― жабри на животно, најчесто водоземец, кои се изложени на околината, наместо да се поставени внатре во голтникот и покриени со жабрени процепи, како што се кај повеќето риби. Наместо тоа, органите за дишење се поставени на брановидни стебленца што штрчат од страните на главата на животното.
Овој вид жабри најчесто се забележува на водната ларва на повеќето видови опашкари, дводишалки и многуперки (кои имаат само еден голем пар), а се задржуваат кај неотинските возрасни опашкари и некои видови возрасни дводишалки. Тие се присутни кај видовите опашкари кои не се преобразуваат, како што се повеќето членови на семејството Proteidae (човечка рипка и ''Necturus'') и семејството Sirenidae, кои природно никогаш не се метаморфозираат во форма што дише воздух. Ембрионите на жабите и цецилијаните, исто така, развиваат надворешни жабри во одреден момент од нивниот развој, иако тие или се собираат пред или исчезнуваат набргу по испилувањето. Фосилите на далечните роднини на современите водоземци, како што се ''Branchiosaurus'' и ''Apateon'', исто така покажуваат докази за надворешни жабри.
Надворешните жабри вообичаено се состојат од едно стебленце кое излегува од жабрениот лак зад главата на животното, над поврзаниот жабрен отвор. Стебленцето обично содржи мускулно ткиво и животното може да го помести како слободен додаток, со цел да ја промеша застоената вода. Стебленцето е обложено со многу тенкоѕидни филаменти (фимбрии), кои содржат поголемиот дел од крвните садови кои се користат за размена на гасови. Животните обично имаат една надворешна жабра која потекнува од секој жабрен лак (освен хиоидот), што доведува до тоа да има три пара надворешни жабри кај опашкарите и четири во жабрените ларви на дводишалките.
Перодршка

Перодршка — мала дршка изработена од дрво, метал, пластика или кој било друг материјал, на чиј крај се става перце, обично метално, кое кога ќе се натопи со мастило се користи за пишување или цртање.
Перцето се заглавува во перодршката благодарение на еластичноста на металот што му овозможува на перцето да остане на своето место во текот на пишувањето. Перодршката и перцето ја замениле претходната употреба на гускини пера за пишување. Во 1960-тите, перодршката била заменета со пенкало или хемиско пенкало. Денес, перодршката се користи за калиграфија и е најпрактичната алатка за овој вид пишување.
1 Користење
Перодршката се користела во текот на шеесеттите години. Причината за користење на овој вид на пера била поради високите цени на пенкалата. Дури и по воведувањето на хемиското пенкало, некои училишта не дозволиле негово користење бидејќи е неопходно да се знае како да се користи перодршка. Перцата и денес сè уште се користат, некои фабрики се активно вклучени во нивното производство.
Ќе се сретнеме вечерва

„Ќе се сретнеме вечерва“ (српскохрватски: ''Срешћемо се вечерас'') — филм на режисерот Франтишек Чап од 1962 година. Главните улоги ги играат: Јанез Чук, Метка Оцвирк и Борис Бузанчиќ.
1 Синопсис
Јоца (го игра Чук) е студент по музика кој учествува на еден музички фестивал со песната „Ќе се сретнеме вечерва“. Него во хотелот случајно го заменуваат за еден познат диригент, а тој без размислување ја прифаќа таа улога. Се разбира, тој веднаш запаѓа во неприлики.
Петрологија

Петрологија (од |πέτρος „карпа“ и ''grc'' „наука“) — гранка на геологијата која ги изучува карпите и условите во кои тие се образуваат. Поделена е на три полиња: магматска, метаморфна и седиментна. Магматската и метаморфната петрологија се изучуваат заедно бидејќи обете во голема мера вклучуваат примена на хемија, хемиски методи и фазни дијаграми. Седиментната петрологија, од друга страна, често се изучува заедно со стратиграфијата бидејќи се занимаваат со таложните процеси кои образуваат седиментна карпа.
Литологијата порано била синоминма на петрографијата, но денес литологијата се задржува на опишување на поголеми парчиња или цели изданоци, а петрографијата се занимава со микроскопските поединости.
Во нафтената индустрија, литологија и длабинските испитувања се вршат дупчење на извадоци за да се добие графичка слика за геолошките образби. Кога исечоците се вадат со сврдла од дупнатината, се земаат примероци, истите се испитуваат (обично под 10× микроскоп) и по потреба хемиски се третираат.
1 Методологија
Петрологијата се служи со минералогијата, петрографијата, оптичката минералогија и хемиска анализа за да го опише составот и текстурата на карпите. Петролозите ги вклучуваат и начелата на геохемијата и геофизиката во изучувањето на геохемиските трендови и циклуси, како и термодинамички податоци и опити за да добијат увид во потеклото на карпите.
2 Гранки
Постојат три гранки на петрологијата за секој од трите вида карпи: магматски, метаморфни и седиментни. Има и четврта гранка која се занимава со опитни техники:
* Магматска петрологја се задржува на составот и текстурата на магматски карпи (како гранитот или базалтот кои се кристализирале од стопени карпи или магма). Во магматските карпи спаѓаат вулканските и плутонски.
* Седиментната петрологија се задржува на составот и текстурата на седументни карпи (како што се песочникот, шркилецот и варовникот кои се состојат од парчиња или парченца добиени од други карпи или од биолошки или хемиски наслаги, и обично се сврзани во матрица или пофин материјал).
* Метаморфната петрологија се задржува на составот и текстурата на метаморфни карпи (како аргилошистот, мермерот, гнајсот или шкрилците кои почнале како седиментни или магматски карпи, но претрпеле хемиски, минералошки или текстурни промени под дејство на крајно големи притисоци, температура или обете)
* Опитната петрологија корисити апаратура со висок притисок и висока температура за да ги истражи геохемијата и фазните односи на природните или вештачките материјали при зголемини притисоци и температури. Опитите се особено корисни за истражување на карпи во долната кора и горниот плашт кои ретко опстануваат на патот до површината во недопрена состојба. Тие се меѓу главните извори на информации за целосно недостапни карпи како оние водолниот плашт на Земјата и плаштовите на други земјовидни планети и Месечината. Со оваа работа, опитните петролози ја имаат поставено основата врз која е изградено современото на магматските и метаморфните процеси.
3 Поврзано
* Руда
* Педологија
4 Наводи
Кисел оранж 7

Кисел оранж 7, исто така познат како 2-нафтол оранж или β-нафтол оранж, ― вид на азо боја. Користен е за боење на волна. Се произведува со азо спојување на β-нафтол и дериват диазониум на сулфанилна киселина.
Ензимска хидролиза

Во биохемијата, ензимската хидролиза ― постапка во кој ензимите го олеснуваат расцепувањето на врските во молекулите со додавање на елементите на водата (т.е. хидролиза). Таа игра важна улога во варењето на храната.
Може да биде користена за да се обезбеди обновлива енергија, како и со целулозниот етанол.
1 Поврзано
* Киселинска хидролиза
* Алкална хидролиза
* Дигестивен ензим
2 Наводи
Aromobates

''Aromobates'', понекогаш познати како творски жаби, ― род на жаба од Андите во Венецуела и Колумбија. Првично монотипичен род составен од творската жаба, само ''Aromobates nocturnus'', родот подоцна бил проширен за да ги вклучи членовите од родот ''Nephelobates''. Овие жаби тешко се разликуваат од родот''Allobates'' без користење на молекуларни маркери.
1 Етимологија
Генеричкото име потекнува од латински збор арома, што значи „сладок мирис“. Мирисот на типскиот вид, ''Aromobates nocturnus'', потсетува на твор.
2 Опис
''Aromabates'' се мали до средни жаби кои имаат криптична боја. Тие имаат робустен облик на телото и базална до широка мрежа на прстите. На пример, релативно малите ''Aromobates meridensis'' и ''Aromobates walterarpi'' се околу 3 цм во должина и имаат само базална млазница, додека релативно големите ''Aromobates nocturnus'' (до 62 мм кај женките) имаат ципести стапала.
3 Видови
Постојат 18 видови, многу од нив се загрозени:*''Aromobates alboguttatus'' (Буленџер, 1903 година) (можеби изумрен)
*''Aromobates cannatellai'' (Барио-Аморос и Сантос, 2012 година)
*''Aromobates capurinensis'' (Пефор, 1993 година)
*''Aromobates duranti'' (Пефор, 1985 година) (критички загрозен)
*''Aromobates ericksonae'' (Барио-Аморос и Сантос, 2012 година)
*''Aromobates haydeeae'' (Риверо, 1978 година) (можеби изумрен)
*''Aromobates leopardalis'' (Риверо, 1978 година) (можеби исчезнат)
*''Aromobates mayorgai'' (Риверо, 1980 година) (загрозен)
*''Aromobates meridensis'' (Дол и Дурант, 1972 година) (критично загрозен)
*''Aromobates molinarii'' (Ла Марка, 1985 година) (Критично загрозени)
*''Aromobates nocturnus'' (Мајерс, Паолило-О., и Дали, 1991 година) (критично загрозен)
*''Aromobates ornatissimus'' (Барио-Аморос, Риверо и Сантос, 2011 година)
*''Aromobates orostoma'' (Риверо, 1978 година) (критично загрозен)
*''Aromobates saltuensis'' (Риверо, 1980 година) (загрозен)
*''Aromobates serranus'' (Пефор, 1985 година) (можеби изумрен)
*''Aromobates tokuko'' (Рохас-Рунхаик, Инфанте-Риверо и Барио-Аморос, 2011 година)
*''Aromobates walterarpi'' (Ла Марка и Отеро-Лопес, 2012 година)
*''Aromobates zippeli'' (Барио-Аморос и Сантос, 2012 година)
Мирче Доневски

Мирче Доневски (Скопје, - , ) — македонски театарски, филмски и телевизиски глумец.
1 Филмографија
Година, Филм, Улога
1976, Цимерите од соба 306 ТВ-филм
1976, Патот кон иднината ТВ-серија
1977, Пресуда ТВ-филм
1981, Милион маченици ТВ-серија
1981, Црвениот коњ ТВ-филм
1982, Илинден ТВ-серија
1984, Нели ти реков ТВ-филм
1984, Мемеде, мој јастребе ТВ-филм, Рустем
1984, Лет во место ТВ-филм, Арамијата
1987, Хај-фај ТВ-филм, Горан
1987, Трст виа Скопје ТВ-серија
1988, Марика лета со авион ТВ-филм
1988-1992, Тврдокорни ТВ-серија
1989-1993, Еурека ТВ-серија, Зигмон Фројт
1990, Северна грешка ТВ-филм, Маневски
1991, Во кафулето кај Гане ТВ-филм, Хитлер
1991, До, ре, ми ТВ-серија, Режисерот
1995, Ангели на отпад ТВ-филм, Виктор
1997, Преку езерото ТВ-филм, Инженер
1998, Маклабас ТВ-филм
2000, Глас ТВ-филм
2002, Судијата ТВ-филм
2006, Самитот на шаманите ТВ-филм
Тинтометар

Тинтомитер (|Tintometer) ― стопанско друштво основано во 1885 година од Џозеф Вилијамс Ловибонд, син на истакнат сопственик на пиварница во Гринич, Лондон. Џ.В. Ловибонд го развил првиот практичен колориметар во светот како средство за обезбедување на висок квалитет на неговото пиво. До моментот на неговата смрт во 1918 година, тој се поставил како пионер во полето на науката за боја и неговото друштво, Tintometer Limited, била веќе позната низ целиот свет по својот опсег на инструменти и стручност во полето на колориметријата. Друштвото продолжило да се засилува и како што бил постигнат напредок и во истражувањето на науката за боја и во развојот на инструменти, стандардите на Ловидонд станале специфични за многу производи ширум светот.
1 Поврзано
* Ловибондови степени
* Харолд Хортон Шелдон за подоцнежен изум на бојномерачки уред.
Пипемидинска киселина

Пипемидинската киселина е синтетички произведено хемиско соединение од групата пиридопиримидини. Соединението е инхибитор на гираза и затоа се користеше како лек за антибиотска терпија за инфекции на мочните патишта.<ref>'''' im Lexikon der Biologie, Spektrum.de. Соединението е познато под трговското име Палин<sup>®</sup>, порано употребувано за лекување на бактериски инфекции на долните мочните патишта (мочниот канал и мочниот меур).
Пипемидинската киселина е структурно слична на кинолоните; во споредба со налидиксинската киселина, таа има дополнителен супституент на пиперазин како додаток на друг атом на азот во секундарниот прстен (пиримидин).
Во 1974 година Данипон Фармацеутикалс го добил патентот за пипемидинска киселина. Во Европа, антибиотикот е достапен под трговското име ''Палин<sup>®</sup>'', ''Дебластон<sup>®</sup>''. Во 2018, Комисијата за медицински производи за употреба кај луѓе препорачала да се стави во мирување дозволата за пипемидинска киселина во Европа.
1 Наводи
Aromobatidae

Aromobatidae ― семејство жаби со потекло од Средна и Јужна Америка. Тие се сестрински таксон на Dendrobatidae, отровните жаби, но не се толку токсични како што се повеќето дендробатиди.
1 Таксономија
Aromobatidae биле одвоени од Dendrobatidae дури во 2006 година, и некои извори продолжуваат да ги третираат овие жаби како дел од Dendrobatidae. Сепак, нивната положба како сестрински таксони е добро поддржана, а прашањето првенствено е дали тие треба да се рангираат како семејство или потсемејство.
Валидноста на потсемејствата во рамките на Aromobatidae е исто така нерешена. Некои докази укажуваат на парафилија на барем потсемејството Anomaloglossinae и родот ''Allobates'', најмногу поради неизвесното поставување на ''Allobates olfersioides''.
За некои видови е пријавено дека имаат мирис сличен на твор. Овој силен мирис се лачи преку кожата, но овие жаби не се токсични. Овој силен мирис е користен како одбранбен механизам против грабливци.
2 Размножување
Многу аромобатиди испуштаат мала бројка јајца во копнените гнезда. По испулувањето, еден од родителите ги пренесува полноглавците во мало водно тело, каде што го завршуваат својот развој до метаморфоза.''Anomaloglossus stepheni'', ''Anomaloglossus degranvillei'', ''Allobates chalcopis'' и ''Allobates nidicola'' се четири аромобатидни видови кои имаат полноглавци кои не се хранети од родителите.
3 Подсемејства и видови
До крајот на 2019 година, опишани се 126 видови во три потсемејства и пет родови:* Allobatinae (Грант, Фрост, Колдвел, Гаљардо, Хадад, Кок, Минс, Нунан, Шаргел и Вилер, 2006 година) (55 spp)
**''Allobates'' Zimmermann и Zimmermann, 1988 (55 spp. )
* Anomaloglossinae (Грант, Фрост, Колдвел, Гаљардо, Хадад, Кок, Минс, Нунан, Шаргел и Вилер, 2006 година) (32 spp)
**''Anomaloglossus'' (Грант, Фрост, Колдвел, Гаљардо, Хадад, Кок, Минс, Нунан, Шаргел и Вилер, 2006 година) (30 spp.)
**''Rheobates'' (Грант, Фрост, Колдвел, Гаљардо, Хадад, Кок, Минс, Нунан, Шаргел и Вилер, 2006 година) (2 spp.)
* Aromobatinae (Грант, Фрост, Колдвел, Гаљардо, Хадад, Кок, Минс, Нунан, Шаргел и Вилер, 2006 година) (38 spp.)
**''Aromobates'' (Мајерс, Паолило-О. и Дели, 1991 година) (18 spp. )
**''Mannophryne'' (Ла Марка, 1992 година) (20 spp.)
Дополнително, во ова семејство е сместен ''"Prostherapis" dunni'' (Риверо, 1961 година), но не се знае неговото попрецизно поставување; тоа може да биде ''Aromabates''.
Орхидометар

Орхидометар (или орхиометар) ― медицински инструмент кој се користи за мерење на волуменот на тестисите.
Орхидометарот бил воведен во 1966 година од швајцарскиот педијатриски ендокринолог Андреа Прадер од Универзитетот во Цирих. Се состои од низа од дванаесет бројчани дрвени или пластични монистри со зголемена големина од околу 1 до 25 милилитри. Лекарите понекогаш неформално ги нарекуваат „Прадерови топки“, „монистри за медицинска грижа“ или „ендокрина бројаница“.
Монистрите се споредуваат со тестисите на пациентот, а волуменот се отчитува од грутката која најмногу одговара по големина. Предпубертетските големини се 1-3 мл, големината на пубертетот се смета за 4 мл па нагоре, а големината за возрасни е 15-25 мл.
Орхидометарот може да се користи за прецизно одредување на големината на тестисите. Несовпаѓањето на големината на тестисите со другите параметри на созревање може да биде важен знак за разни болести. Малите тестиси може да укажуваат на примарен или секундарен хипогонадизам. Големината на тестисите може да помогне да се направи разлика помеѓу различните видови на предвремен пубертет. Бидејќи растот на тестисите обично е првиот физички знак за вистински пубертет, една од најчестите употреби е како потврда дека пубертетот започнува кај момче со одложен пубертет. Големите тестиси (макроорхидизам) може да бидат трага за една од најчестите причини за наследна генерализирана попреченост во учењето, кревкиот Х синдром.
Стивен Шалет, водечки ендокринолог кој работи за болницата Кристи во Манчестер, наводно изјавил за ''The Observer'': „Секој ендокринолог треба да има орхидометар. Тоа е неговиот стетоскоп“.
Орхидометрите најчесто се користат и за мерење на волуменот на тестисите кај овните.
1 Поврзан концепт
Постојат бројни клинички скали и системи за мерење за да се дефинираат гениталиите како нормални машки или женски, или „абнормални“, вклучувајќи ја Прадеровата скала, Квиглиевата скала и сатиричниот Фалометар.
2 Поврзано
* Тестис
3 Дополнителна литература
** Taranger, J., Engström, I., Lichtensten, H., Svenberg-Redegren, I., "Somatic Pubertal Development", ''Acta Pediatr. Scand.'' Suppl. 1976, vol. 258, pp. 121–135
Тигециклин

Тигециклин е полусинтетички антибиотик и првиот член на класата на глицициклини, деривати на тетрациклините. Тигециклин припаѓа на групата резервни антибиотици. Тигециклин заобиколува два важни механизми на отпор: испустната пумпа (ефлукс пумпа) и механизмите за заштита на рибозомите. Тигециклин има многу широк спектар на дејство кој вклучува грам-позитивни, грам-негативни, атипични и мулти-отпорни бактерии.
1 Oбласти на примена
Тигециклин е индициран кај возрасни и деца од 8-годишна возраст за лекување:
* комплицирани инфекции на кожата и меките ткива (освен инфекции на дијабетична нога),
* комплицирани интра-абдоминални инфекции кога другите алтернативни антибиотици не се соодветни.
Тигециклин не делува против Pseudomonas aureginosa.
Тигециклин покажал зголемена смртност во клиничките студии; особено, текот на болеста се чини дека е понеповолен кај пациенти кои развиваат суперинфекција за време на терапијата со тигециклин - особено во случај на пневмонија стекната во болнички услови. Пациентите треба внимателно да се следат за развој на суперинфекција.
Доколку по почетокот на терапијата се утврди дека фокусот на инфекцијата не одговара на одобрените индикации, се препорачува алтернативна антибактериска терапија.
2 Механизам на дејство
Тигециклинот во основа делува како класичните тетрациклини, но се врзува за рибозомите со пет пати поголем афинитет и на тој начин предизвикува заштитните белковини да станат неефикасни.
Тигециклинот не се транспортира надвор од бактериската клетка со испустната пумпа (ефлукс пумпа) и затоа е ефикасен и против патогени кои се веќе отпорни на други активни супстанции.
3 Метаболизам
Помалку од 20% се метаболизираат, период на полураспад е 42 часа. 60% се преку жолчката и фецесот, 33% се излачува во урината.
4 Наводи
Васил Тренески

Васил Стефанов Тренески (1921 во Коњско, Охридско — 15 април 1945 во Винковци, Хрватска) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Васил Стефанов Тренески е роден во 1921 година во селото Коњско. По занимање бил земјоделец. Доброволно пристапува кон НОБ на 7 август 1944 година. Како борец на Првата македонска ударна бригада, 2 чета, 3 баталјон учествува на Сремскиот фронт и загинува храбро во борбата кај Винковци на 15 април 1945 година.
Ѓоре Ќулукоски

Ѓоре Ристов Ќулукоски (1924 во Мешеишта, Охридско — 12 април 1945 во Шид, Србија) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Ѓоре Ристов Ќулукоски е роден во 1924 година во селото Мешеишта. По занимање бил земјоделец. Доброволно пристапил кон НОБ на 15 август 1944 година. Како борец на Првата македонска ударна бригада, загинува на Сремскиот фронт на позицијата кај Шид. на 12 април 1945 година.
Иљо Петроски

Иљо Настев Петроски (18 јули 1923 во Велестово, Охридско — 10 ноември 1946 во Скопје) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Иљо Настев Петроски е роден на 18 јули 1923 година во селото Велестово. Се занимавал со земјоделство. Кон НОБ пристапил доброволно во септември 1944 година, во составот на Првата македонска ударна бригада. Се разболува како борец и се лекува во воената болница во Скопје. Ослободен од воената обврска, умира на 10 ноември 1946 година.
Бретонци

Бретноци (; |Bretoned or ''Vretoned,'' ) се келтска етничка група во Бретања. Тие водат потекло од Британците кои емигрирале од југозападна Велика Британија, особено од Корнвол и Девон, за време на Англо-Саксонското освојување на Британија. Тие мигрирале во бранови од 3-ти до 9-ти век (најинтензивно од 450 до 600) во Арморика, која по нив била наречена Бретања.
Главниот традиционален јазик во Бретања е бретонскиот (''Brezhoneg''), зборуван во Долна Бретања (т.е., западниот дел од полуостровот). Бретонски јазик зборувале околу 206,000 луѓе во 2013. Друг главен малцински јазик во Бретања е Гало; кој се зборува во Горна Бретања, каде што бретонскиот е помалку доминантен. Како дел од групата на Британски јазици, бретонскиот е тесно сврзан со корнскиот, а подалеку и со велшкиот, додека јазикот гало спаѓа во групата на Романски ''оилски јазици''. Моментално, најголем дел од Бретонците зборуваат на француски јазик.
Иљо Блажески

Иљо Тасев Блажески (1925 во Свиништа, Охридско — 9 мај 1945 во Загреб, Хрватска) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Иљо Тасев Блажески е роден во 1925 година во селото Свиништа. По занимање бил земјоделец. Се приклучил доброволно кон НОБ во септември 1944 година. Како борец на Првата македонска ударна бригада, 3 чета, 1 баталјон, загинува кај Загреб, на 9 мај 1945 година.
Климе Митески

Климе Наумов Митески (1924 во Свиништа, Охридско — 16 ноември 1944 во Кичево) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Климе Наумов Митески е роден во 1924 година во селото Свиништа. По занимање бил земјоделец. Кон НОБ се приклучил доброволно во септември 1944 година. Како борец на Првата македонска ударна бригада, загинува во борбите против балистите кај Кичево, на 16 ноември 1944 година.
Окксазолидинони

Оксазолидиноните се антибиотици од групата на инхибитори на белковинската синтеза. Линезолид е претставник на оксазолидиноните и се користи како резервен антибиотик, кај инфекции со грам-позитивни бактерии, во случај на неколкукратна отпорност кон другите класи на антибиотици.
Тие се членови на групата заситени хетероциклични соединенија кои носат и атом на азот и кислород во петчлен прстен и содржат карбонилна група. Ова произведува цикличен естер (лактон), или цикличен амид (лактам), или кетон или карбамат (уретан). Главните соединенија на групата се 1,3- оксазолидин и 1,2-оксазолидин (изоксазолидин), од кои се добиени три оксазолидинони.
1 Употреба како антибиотици
Оксазолидиноните се инхибитори на биосинтезата на белковините (исто како и тетрациклините, аминогликозидите, линкозамидите и макролидите). Оксазолидиноните го инхибираат започнувањето на синтезата на пептидната нишка на местото каде што се собираат рибозомот, гласникот ''РНК'' и почетничкиот комплекс од tRNA-аминокиселина, т.е. го инхибираат формирањето на иницијаторниот (почетничкиот) комплекс. Тие најчесто имаат бактериостатски ефект врз Грам-позитивните бактерии;
Пример на супстанци од групата на оксазолидинони:
-линезолид;
-тедизолид.
Цефтаролин

Цефтаролин е антибиотик од групата на цефалоспорини.
Цефтаролин е антибиотик од 5-та генерација на цефалоспорини. Цефтаролин има висока ефикасност против стафилококи отпорни на метицилин (MRSA) и други мултиотпорни проблематични бактерии ( VISA, VRSA, PRSP ) и против грам-негативни бактерии, но не и против ентеробактерии (Enterobacteriaceae) кои формираат бета-лактамази со проширен спектар (extended spectrum beta lactamases, ESBL) и неферментатори.
Лекот беше развиен од јапонската фармацевтска компанија Такеда и одобрен од ФДА како ''Тефларо'' во октомври 2010 година за парентерална терапија на возрасни со пневмонија стекната од заедницата и акутни инфекции на кожата и меките ткива. Во август 2012 година следеше одобрување за земјите од ЕУ под името ''Зинфоро''.
Mонобактами

Монобактамите се лекови кои се користат како антибиотици. Претставник на монобактамите е азтреонам.
Монобактамите се резервни антибиотици.
1 Производство и структура
Монобактамите се полусинтетички антибиотици. Тие се произведени од грам-негативни бактерии, а потоа синтетички модифицирани. Како и многу други β-лактамски антибиотици, тие содржат моноцикличен β-лактамски прстен, но ''не'' и друг споен прстен.
2 Примена
Монобактамите се стабилни кон β-лактамаза, но не се отпорни кон β-лактамази со проширен спектар (ESBL). Тие не се апсорбираат од гастроинтестиналниот тракт и затоа мора да се администрираат парентерално. Нивниот спектар на активност вклучува само грам-негативни патогени. Тие не покажуваат ефект врз анаеробните и грам-позитивните бактерии. Нивната терапевтска област на примена е главно ограничена на лица со алергии на пеницилин и цефалоспорин.
3 Ставки
Богдан Милески

Богдан М. Милески ( во — во ) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Богдан бил роден во 1914 година во селото Грешница. Често одел на печалба. Кон НОБ доброволно се приклучил во 1943 година. Како дел од НОБ загинал во борбите за ослободување на градот Кичево, на 13 октомври 1944 година.
Полимиксини

Полимиксините се група полипептидни антибиотици кои првпат биле изолирани од соеви на ''Bacillus polymyxa'' во 1947 година. Полимиксините се сметаат за резервни антибиотици.
Слично на клеточната мембрана, тие имаат својство поларитет. Како резултат на тоа, тие се вградуваат во клеточната мембрана на грам-негативните бактерии и ја нарушуваат нивната пропустливост. Поради ова, овие антибиотици имаат бактерицидно дејство, но само против бактериите кои опстојуваат надвор од клетките (екстраклеточни бактерии). Полимиксините вклучуваат ''полимиксин'' Б и колистин (колистин = полимиксин Д).
Кога се користат парентерално, полимиксините може да имаат токсични несакани ефекти, особено на нервниот систем ( невротоксичност ) и бубрезите ( нефротоксичност ). Тие се контраиндицирани кај бубрежна инсуфициенција. Според тоа, во човечката медицина, препаратите на колистин се користат парентерално во форма на подобро толериран пролек колистиметат натриум (CMS). Поради лошата ресорпција, колистините не можат да се аплицираат орално.
Ретапамулин

Ретапамулин е локален антибиотик. Тоа е првиот лек од новата класа на плевромутилински антибиотици што е одобрен за човечка употреба. Се продава како маст под брендовите Altabax и Altargo.
Ретапамулинот бил одобрен од Управата за храна и лекови на САД во април 2007 година за третман на бактериски инфекции на кожата како што е импетиго. Во мај 2007 година, ретапамулин доби одобрение во ЕУ од Европската агенција за лекови за истата индикација.
Клиничките испитувања покажале ефикасност на лекот против одредени грам-позитивни бактерии, вклучително и MRSA.
1 Индикации
Ретапамулин е индициран за локален третман на импетиго поради ''Staphylococcus aureus'' (S. aureus осетлив на метицилин) или ''Streptococcus pyogenes''.
2 Фармакологија
2.1 Механизам на дејство
Ретапамулин е инхибитор на синтезата на белковините. Лекот селективно ја инхибира бактериската белковинска синтеза преку интеракција на место на 50S подединица на бактерискиот рибозом преку интеракција која се разликува од другите антибиотици.
Атанас Бабушковски

Атанас Тошев Бабушковски (15 јуни 1923 во Цапари, Битолско — 16 април 1945 во Врпоље, Хрватска) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Атанас Тошев Бабушковски е роден на 15 јуни 1923 година во селото Цапари. По занимање бил општ работник. Во редовите на НОБ се приклучил на 11 септември 1944 година. Учествувал со 15. корпус во борбите на Сремскиот фронт. Загинал во Врпоље на 15 април 1945 година. Бил одликуван со орден за храброст.
Митре Балевски

Митре Стојанов Балевски (9 април 1917 во Витолиште, Прилепско — 1945 во Дабница, Прилепско) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Митре Стојанов Балевски е роден на 9 април 1917 година во селото Витолиште. По занимање бил земјоделец. Кон НОБ се приклучил на 15 август 1944 година. Бил борец на Десеттата македонска бригада, загинал во селото Дабница, во 1945 година.
Спиро Спасевски

Спиро Ристев Спасевски (1924 во Драгош, Битолско — 1944 во Прилеп) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Спиро Ристев Спасевски е роден во 1924 година во селото Драгош. По занимање бил земјоделец. Кон НОБ се приклучил на 1 септември 1944 година. Бил борец во составот на Петтата македонска бригада. Загинал во борбите за ослободување на Прилеп, во есента 1944 година.
Пролетна точка

Пролетна точка или гама-точка — место на пролетната рамноденица (мартовска рамноденица) кое се користи како појдовна точка во небесните координатни системи. Во дијаграмите на овие системи таа се бележи со симболот ♈︎, по соѕвездието Овен. Ова е една од двете точки на небесната сфера во кои небесниот екватор ја сече еклиптиката. Пролетната точка се нарекува и Овнова точка, а другата е есенска точка (наречена „омега-точка“, ♎︎) или Вагина точка, сместена точно 180° од неа. Ова се историски називи воведени во антиката и денес не се точни. Поради прецесијата на рамнодениците со текот на вековите, Сонцето при пролетната рамноденица денес е во Риби; а при есенската рамноденица (септемвриска рамноденица), тоа е во Девица (согласно J2000).
Долж годишната патека преку зодијакот, Сонцето доаѓа до небесниот екватор од југ кон север во пролетната точка, а од север кон југ во есенската точка. Пролетната точка се смета за небесниот „нулти меридијан“ според кој се пресметува ректасцензијата.
1 Историја
Изборот на појдовно место од кое се мери Сончевото движење преку небесната сфера е произволен. Земени се рамнодениците бидејќи тие се точките каде Сонцето не е ниту во северна, ниту во јужна деклинација, туку минува низ небесниот екватор. Од двете можни рамноденици, старите Грци ја избрале мартовската. Ова се совпаѓало со празникот Хиларии, време на нови почетоци и надежи кога земјоделците почнувале да сејат, почеток на расцутот и првите изданоци на летните култури. Според вавилонскиот зодијак, ова е времето кога рамноденицата во средното бронзено време се совпаѓала со Плејадите. Тогаш било време за скопење на машките телиња, мулиња и магариња, и означувало вистинско доаѓање на пролетта.
Старогрчкиот астроном Хипарх ја дефинирал оваа точка како „прва Овнова точка“ во 130 г. п.н.е. бидејќи тогаш точката се наоѓала на западниот раб на соѕвездието Овен, близу границата со Риби и ѕвездата γ Овен. Поради источното движење на Сонцето преку небото во текот на годината, овој западен крај на Овен била точката низ која Сонцето навлегувало во соѕвездието, па оттука е наречена „прва“.
2 Дефиниција
Поради осната прецесија на Земјата, оваа точка постепено се поместува на запад за еден степен на секои 72 години. Од времето на Хипарх, таа се има поместено за 30°, и денес се наоѓа во Риби, близу границата со Водолија. Сонето сега се јавува во Овен од крајот на април до средината на мај, иако соѕвездието и понатаму се врзува со почетокот на пролетта од традиционални причини.
Пролетната точка е важна за астрономијата, морепловството и астрологијата. Поморските ефемеридни таблици ја бележат географската положба на точката како споредбена со положбата на морепловните ѕвезди (водилки). Поради бавната прецесија на рамнодениците, зенитниот поглед (над местото) на соѕвездијата во дадено време од годината полека се има поместено на запад (поместувањето е утврдено користејќи сончеви епохи). Истото важи и за тропскиот зодијак, кој повеќе не соодветствува на соѕвездијата (почетокот на Вагата денес е во Девица). За разлика од тоа, во сидералната астрологија, првата точка во Овен сè уште е во истоименото соѕвездие.
3 Поврзано
* Хамал
Вангел Стевановски

Вангел Вељанов Стевановски (14 јануари 1927 во Крстоар, Битолско — 27 април 1945 во Уљаник, Хрватска) македонски партизан, учесник во НОБ.
1 Животопис
Вангел Вељанов Стевановски е роден на 14 јануари 1927 година во селото Крстоар. Се занимавал со земјоделство. Во НОБ влегол во составот на Четиринаесеттата македонска бригада. Учествувал во борбите што се воделе на Сремскиот фронт. Загинал во една борба против непријателот на 27 април 1945 година во Уљаник.
Квантуншка изнајмена територија

Квантуншка изнајмена територија (|關東州, ''Канто-шу''; традиционален кинески: 關東州; пинјин: ''Guāndōngzhōu'') била територија на полуостровот Љаодунг која Јапонското Царство ја изнајмила од Кина во периодот од 1905 до 1945 година.
Во 1895 година со Договорот од Шимоносеки по победата во Првата кинеско-јапонска војна, Јапонија за прв пат го стекнала Квантунг од династијата Ќинг. Квантунг се наоѓал на воено и економски значајниот јужен врв од полуостровот Љаодунг на влезот од Бохајското Море; во територијата припаѓал и пристанишниот град Ријоџун (Порт Артур/Лушунку). Јапонија, неколку недели подоцна со Тројната интервенција го загубила Квантунг и Ќинг во 1898 година наемот го префрлила на Руското Царство, кое управувало со територијата (под името Руски Далијан) и брзо ја развивала инфраструктурата и градот Даирен (Далиј/Далијан). Јапонија, со Договорот од Портсмут (1905) по победата во Руско-јапонската војна, повторно го добила под закуп Квантунг и продолжила со брзиот развој на територијата и добила екстратериторијални права познати под името Јужноманџуриска железничка зона. Јапонија, со својот ултиматум до Кина познат како Дваесет и едно барање го продолжила закупот со Република Кина и го искористила Квантунг како база за започнување на Втората кинеско-јапонска војна. Изнајмената територија Квантунг престанала да постои по капитулацијата на Јапонија во Втората светска војна во август 1945 година.
1 Поврзано
* Кинеско-јапонски односи
* Јапонска колонијална империја
* Јужноманџуриска железница
* Манчукуо
* Руски Далијан
* Руско-јапонска војна