Црква „Св. Димитриј“ - Поменово

Свети Димитриј — главна селска црква во азотското село Поменово, Македонија.
1 Местоположба
Храмот се наоѓа во некогашното Средно Маало на селото Поменово.
2 Историја
За црквата нема точни податоци кога е изградена, но истражувачот Јован Трифуноски ја споменува како доста стара црквичка.
3 Архитектура
Храмот е правоаголна еднокорабна градба со полукружна апсида на исток и трем на запад. Изградена е од дробен камен, а покривот изворно бил направен од камени плочки. Сводот во наосот е срушен, а црквата е покриена со плочи од вештачки материјал. Влезот е од западната страна, над кој има ниша со претстава на покровителот Свети Димитрија Солунски на коњ како прободува војник.
Во поново време извршени се значителни промени на градбата на црквата.
3.1 Живопис
Во нишата на источната фасада над олтарната апсида има остатоци од првобитниот живопис од XVII век. Претставен е светец, облечен во светлокафеав химатион. Светецот е на средна возраст со кратка бела коса и брада, и во левата рака држи затворен свиток. Според типолшките особености, можно е да се работи за Апостол Петар. Сочувана е и оригиналната камена чесна трпеза, сместена во тремот.
Според натписот над западниот влез во наосот, фреските од наосот и олтарот се одново пресликани во 1852 година. На источнот ѕид во олтарната апсида, во првото подрачје, е Архиерејската литургија, од северната страна се насликани Свети Јован Златоуст и Свети Григориј Богослов, а од југ Свети Василиј Велики и Свети Атанасиј. Во конхата на апсидата е допојасната претстава на Богородица со Христос во конусовиден медалјон на градите. Во проскомидијалната ниша е насликан Свети Стефан. Од двете страни на апсидата е претставено Благовештението. Над Богородица е пророкот Давид, а над Архангел Гаврил е пророкот Соломон. Меѓу пророците е претставата на Светото Тројство. На јужниот ѕид во олтарот е насликан Свети Никола, а во првото подрачје над него е Рождеството Христово. Во наосот, на јужниот ѕид, следат од исток кон запад во првото подрачје, под прозорецот, Свети Илија како храни гавран во пештера, Вознесението Илиево, Светите врачи Кузман и Дамјан и Свети Трифун. Во второто подрачје е Крштението Господово, Влегувањето во Ерусалим и Тајната вечера. На западниот ѕид, јужнјо од влезот, е претставен Архангел Михаил како му ја вади душата на богатиот, над влезот е натписот, а северно од него се светите Константин и Елена. Над првото подрачје е Успението Богородично, а во горниот дел е Вознесението Богородично ''in corpore''. На северниот ѕид, во првото подрачје, се насликани светите маченички Петка и Недела, проследени од Свети Меркуриј, Свети Василиј Велики, Свети Јован Златоуст, Свети Григориј Богослов, а во олтарот е Видението на Свети Петар Александриски. Во второто подрачје на северната стена од запад кон исток се насликани обесениот Јуда, Христос пред Пилат, Распетието Христово, Оплакувањето Христово и во олтарот Мироносците на Христовиот гроб и Воскресението Христово.
3.2 Икони и иконостас
Од живописот од XIX век на иконостасот се зачувани Архангел Гаврил на проскомидијалната врата, царските двери со Благовештението по средината и пророците Соломон и Давид во горното подрачје, и архијереите Свети Василиј Велики и Свети Јован Златоуст под Архангел Гаврил и Свети Спиридон и Свети Григориј под Богородица. Од престолните икони сочувани се „Исус Христос“, „Свети Харалампиј“, „Свети Димитрија на коњ го убива војникот“ и „Света Недела“ со приметно натсликување. Другите два реда икони од иконостасот не се во црквата.
4 Галерија
5 Поврзано
* Велешко архијерејско намесништво
* Изворска парохија
* Поменово