procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Данко Грлиќ

Данко Грлиќ (18 септември 1923 – 1 март 1984) бил марксистички хуманист, припадник на Праксис школата во бивша Југославија.
1 Живот
Грлиќ е роден во Грачаница, БиХ, но веќе во 1931 година, заедно со неговото семејство се преселува во Загреб. За време на Втората светска војна тој се приклучил на анти-фашистичката борба во партизани. Данко Грлиќ ценеше слободата и бистина над сите ствари, па поради своите либерални гледанја имаше големи проблеми со околината, честопати тоа заврши многу лошо за него. Поради Информбиро тој отслужи три месеци на Голи Оток во 1948 година. Всушност, поентата е дека ниту Данко не ја прифаќал резолуцијата, но за еден дел од нејзе и он мислеше дека е вистина, и то онај дел каде што се зборува дека нема доволно демократија во партијата. По враќањето од Голи Оток Данко мораше да ги прифаћа сите работи само за да преживе; преведува, пишува, дури и под лажно име. И денес се врти приказната дека он га напишал еден од есеи за книга на Фрањо Туѓман ''Бојна против војната''.
Од 1950 до 1955 студира филозофија на Универзитетот во Загреб. Во 1959 ја прифаќа понудата на Мирослав Крлежа да работи во Југословенскиот лексикографски завод. Во 1965 е помеѓу основачите на списанието „Праксис“ и влегува во неговата редакција. Од 1966 до 1968 ја врши функцијата претседател на Хрватското филозофско друштво. Во 1969 докторира со дисертацијата „Темелната мисла на Фридрих Ниче“.
Грлиќ ја почнува својата академска кариера во 1962, предавајќи естетика на Уметничката Академија во Загреб. Таму предава до 1968, кога му е забрането да предава на оваа институција. Својата академска кариера ја продолжува во 1971, кога е избран за професор на Белградскиот универзитет, каде предава до 1974, кога се префрла на Филозофскиот факултет во Загреб. На овој факултет е шеф на катедрата по естетика до својата смрт во 1984 година.
Во 1988 се објавени неговите „Собрани дела“ во четири тома, а во 1989 во Загреб е објавен е зборник на трудови во негова чест насловен „Уметноста и револуцијата“.
2 Творештво
Во своите дела Грлиќ застапува критичко-марксистички позиции типични за целата Праксис школа. По Маркс, автор кого Грлиќ најмногу го цени е Фридрих Ниче. Во однос на Ниче Грлиќ аргументира во насока на надминување на неговиот негативен имиџ во марксистичките кругови, тврдејќи дека нацистичката верзија на ничеовите мисли не е суштината на неговото творештво.
Главниот научен интерес на Грлиќ е естетиката. Тој е автор на четири-томна студија за естетиката, објавена во периодот 1974-1979.
Други дела на Грлиќ се:
* „Речник на филозофи“ (1968)
* „Contra dogmaticos“ (1971)
* „Фридрих Ниче“ (1981)
* „Предизвикот на негативното: кон естетиката на Теодор Адорно“ (посмртно, 1986)
Калиум

Калиум — хемиски елемент во периодниот систем. Негов симбол е К, а неговиот атомски број е 19. Калиумот е мек сребренобел алкален метал кој е сврзан со други елементи во морската вода и е застапен во многу минерали. Овој елемент оксидира брзо во Земјината атмосфера при што потемнува. Многу е реактивен (особено во вода) и е хемиски сличен со натриумот. Има атомска маса 39,102 и е мек како восокот. Калиумот се топи на 63,65 °C.
Со густина нешто помала од водата, калиумот е вториот најлесен метал после литиумот. Тој е меко цврсто тело кое лесно се сече со нож.
Слично како и другите алкални метали, калиумот реагира бурно со водата, при што се добива водород. Кога е во вода, може спонтано да се запали. Неговите соли емитуваат виолетова боја кога се изложени на пламен.
1 Галерија
Воена тактика

Воена тактика е заедничко име за методите на пресретнување и победување на непријателот во битка. Промените во филозофијата и технологијата през времето се отсликале цо промените на тактиките.
Сè до XIX век, многу тактики се сведувале на бојното поле, како да речеме како најдобро да се маневрират единици на отворен простор. Во денешната воена мисла, тактиката е дел од операционата употреба на едииници во дадена бојна ситуација. За разлика од тактиката, воената стратегија се занимава со општиот начин, средства и планирање за долгорочни резултати.
За многу ситуации постојат специјализирани тактики, од обезбедување на соба или поединечна зграда, до операции на големо како воздушна надмоќност над еден регион. Денес, воените тактики се користат во секое ниво на команда, од поединци и групи, па сè до војската како целина. Така, воените единици отсекогаш ја рефлектирале тактиката во тоа време, и нивната големина и состав се разликувала според тоа.
Чести воени тактики се фронтален напад, обиди за закрила на непријателот, чување на резервни војници и употребата на заседа. Тука може да се спомене и употребата на измами како камуфлажа, мамци и слично.
1 Библиографија
** Gerhard Muhm : LA TATTICA TEDESCA NELLA CAMPAGNA D'ITALIA, in LINEA GOTICA AVAMPOSTO DEI BALCANI, (Hrsg.) Amedeo Montemaggi - Edizioni Civitas, Roma 1993
2 Поврзано
* список на воени тактики
* воена доктрина
* воена историја
* современа поморска тактика
* операционо војување
* војување
Македон (митски предок)

Македон — митски предок на Античките Македонци. Според една легенда Македон бил син на Зевс и Тија, ќерката на Девкалион, и брат на Магнет. Според имињата на неговите синови наречени се античкомакедонските градови Пиереја и Аматија. Константин VII Порфирогенит (913 — 959), потпирајќи се на постари извори (Хесикиј од Александрија (V век п.н.е.) вели дека името Македонија доаѓа од името на митскиот јунак Македон. Покрај овој податок зачувани се уште три схолии (коментари) според кои:
* Македон е син на Дион и Аитхија,
* Македон е син на Диос и Аитхија
* Македон е син на Диос и Аитхрија
Според Аполодор Атински (II век п.н.е.) Македон е син на аркадискиот крал Ликаон кој имал 50 сина.
Според Диодор Сицилиски (I век п.н.е.) Македон бил син на египетскиот бог Озирис. Кога Озирис тргнал да го освојува светот со себе ги повел и своите синови Анубис и Македон. Браќата биле одлични воини, но со различни карактери, првиот потсетувал на куче, а вториот на волк, поради што Анубис бил наметнат со кучешка кожа, а Македон носел волчја глава како симбол. Откако во Тракија го убил кралот Ликург, Озирис го прогласил Македон за крал во земјата која по него го добила името Македонија. Синовите на Македон станале епоними за повеќе области, градови, планини и реки во Македонија.
Писателска блокада

Писателска блокада — феномен кој се случува кај писателите и се одликува со неволност или безидејност во нивната писателска дејност. Обично писателските блокади се случуваат по некој период на екстремна умствена креативна работа од страна на писателот, по која тој се чувствува „истрошен“ и неволен да продолжи со своето пишано дело.
Поимот „писателска блокада“ во некои јазици, па и во македонскиот, се употребува и да се означи период на некој човек во којшто тој привремено престанува да твори, без разлика дали е тоа пишано дело, музичко дело или друго.
Пределно сликарство

Пределно сликарство или пејзажно сликарство — жанр во сликарството чии теми се предели како планини, долини, дрвја, реки и шуми. Речиси секогаш небото е составен дел од сликата. Тука временските прилики играат важна улога.
овој жанр го среќаваме уште во антиката, како да речеме римските пределни фрески кои краселе соби. Такви денес наоѓаме во добра состојба во Помпеја и Херкуланеум.
Во раниот XV век пределното сликарство се развило во жанр во Европа, како окружување на човечките активности, често религиозни по тематика. Вакви биле Починката при бегството во Египет, Патешествието на Трите мудреци или Свети Еремија во пустината.
Кинеската традиција на „беспримесен“ предел е таква во која човекот е насликан многу мал, и само дава размер и контекст на делото, со тоа примамувајчи го посматрачот да учествува во него. Овој жанр во Кина бил добро оформен дури и пред појавувањето на туш-техниката.
1 Поврзани видови на предели
* Небесно пределно сликарство — слики на облаци, временски прилики и атмосферски услови.
* Морско пределно сликарство — слики на океани и плажи.
* Речно пределно сликарство — слики на реки и потоци.
* Урбано пределно сликарство — слики на населени места (урбани предели).
* Птичје пределносликарство — ја прикажува Земјината повржина од птичја перспектива, особено како што би се гледала од авион или вселенско летало.
2 Поврзнао
* Шаншуеј
* Ведута
* Пределна архитектура
* Пределно градинарство
3 Наводи
* (текст од изложбен каталог) Dickinson University (семрежен текст)
* Pavel Machotka, ''Cezanne : Landscape into Art''
Санто Доминго

Санто Доминго де Гусман (''Света Недела'') е главен град на Доминиканската Република. Овој град има околу 2.253.437 жители. Градот се наоѓа на островот Хиспаниола, на бреговите на Карипското Море. Сместен е на устието на реката Озама. Санто Доминго е најстарата постојано населена европска населба во Америка и бил првото седиште на шпанските колонијални територии.
Погодок!

Погодок! - пребарувач во Македонија. Пребарувачот предвиден за семрежниот простор во Македонија, започна со работа на 22 ноември 2005 година. Pogodok.com.mk ќе работи на комерцијализација на пребарувачкиот семрежен простор во Македонија.
Пребарувачот Погодок! ги собира, ги организира и овозможува увид во содржините кои постојат на домашното семрежје. Како резултати од пребарувањата се добиваат исклучително информации од домашниот дел на семрежјето, кој е мал во однос на глобалната мрежа, но од исклучително значење за целокупната македонска заедница. Со ова се елиминира појавата на незначајни информации помеѓу резултатите од пребарувањето. Корисниците брзо и лесно добиваат употребливи информации.
Брзиот и лесен пристап на информациите ќе има за резултат корист за самите автори. Тие ќе бидат мотивирани да создаваат нови содржини. Со тоа ќе се поттикне развојот на делот од македонското семрежје како и зголемување на нивото на квалитет на услугите кои се достапни преку него.
Основни предности на локалниот пребарувач Погодок! во однос на глобалните пребарувачи се:
* Во целост е прилагоден на македонски и на албански јазик (латиница и кирилица);
* Пребарувачот ги зема предвид граматичките правила (род, број и сл);
* Се овозможува брзо и едноставно пребарување на комплетните содржини на домашното семрежје, на com.mk или други домени;
* Од пребарувањето како резултати се исклучени зборови кои имаат ист или сличен облик на другите јазици;
* Побрзо и полесно се одговара на потребите на домашните корисници;
* Развој на партнерства со домашни компании и институции овозможува интегрирање на дополнителни локални содржини;
* Применувањето на напредна технологија овозможува истовремено раст на целокупната регионална мрежа на локални пребарувачи.
Од 01.09.2010 пребарувачот Погодок е исклучен и не функционира.
Панславизам

Панславизмот е движење од средината на XIX век, чија цел е обединување на сите словенски народи. Во фокусот бил Балканскиот Полуостров, каде што Јужните Словени биле под контрола на две големи империи, Австроунгарија и Отоманското Царство. Од страна на Руската Империја, односно СССР подоцна, панславизмот бил користен во политички пропагандни цели.
1 Потекло
Панславистичките идеи за првпат биле изложени од страна на хрватите Винко Прибојевиќ (почеток на XVI век) и Јурај Крижаниќ (среднина на XVII век). Сепак, панславизмот како движење започнува како и пангерманизмот, од чувството за единство и национализам присутен и кај етничките групи под француска доминација за време на Наполеоновите војни. Првата панславистичка конвенција била одржана во Прага, 1848 година.
Најчесто користени симболи на панславизмот се панславистичките бои (црвено, бело, сино) и панславистичката химна "Хеј, Словени". Трите пансловенски бои кои ги симболизираат слободата и револуционерните идеи се јавуваат на знамиња на држави во кои словенската нација e застапена, како Русија, Чешка, Србија, Словачка, Хрватска, Словенија, Црна Гора, но и држави кои немаат словенски нации како Велика Британија, САД, Холандија, Филипини.
2 Поврзано
* Словени
* Словенска Европа
* Словенски јазици
Сун-цу

Сун Цу (кинески: 孫子, пинјин: Sūn Zǐ), VI век п.н.е) — кинески војсководец и теоретичар, автор на расправата „Умешноста на војувањето“, енормно влијателна древна кинеска книга на тема воена стратегија (најголемиот дел не се занимава директно со тактика). Тој е исто така еден од најраните реалисти во теоријата на меѓународните односи.
Името „Сун-цу“ („Учителот Сун“) е почесна титула дадена на Сун Ву (孫武), името на авторот. Зборот ''Ву'', кој значи „боречки“ или „воен“, е ист што и зборот „ву шу“ или „боречка вештина“. Сун Ву исто така има и куртоазно име, Чанг Ќинг (長卿).
1 Сун-цу како историска личност
Единствениот зачуван извор за животот на Сун-цу е неговата биографија напишана во II век п.н.е. од историчарот Сема Ќен („Записи на историчарот“), кој го опишува како војсководец кој живеел во државата Ву во VI век п.н.е., а така и современик на еден од големите кинески мислители— Конфуциј. Меѓутоа, формата и содржината на „Умешноста на војувањето“ укажуваат дека книгата била напишана меѓу 400 п.н.е. и 320 п.н.е.
Сун-цувото дело, „Умешноста на војувањето“, нанзачено како ''бинг фа'' или „воена стратегија“, ни дава еден вид увид во периодот во кој авторот живеел.
Некои академици веруваат дека книгата е всушност дело на некои анонимни кинески филозофи и дека Сун-цу не постоел вистински. Интересно е дека постојат повеќе докази во полза на оваа теорија, отколку во полза на теоријата дека тој бил вистинска историска личноост. Во Лајонел Џајлсовиот вовед на неговиот превод „Умешноста на војувањето“ од 1910, тој ја обработува нејасноста и сомнителноста на авторството на оваа книга.
Според некои Сун-цу бил предок на Сун Кван, основоположникот на кралството Ву, кое било едно од трите сопернички супер-династии за времето на Трите Кралства.
2 Споменик во Скопје
Сун-цу е претставен на 2,5-метарска скулптура на фасадата на Министерството за надворешни работи на Република Македонија во Скопје, меѓу останатите статуи на странски државници и дејци што ја красат надворешноста на ова здание.
3 Поврзано
* Познати воени писатели
* „Триесет и шест стратегии“, друга кинеско стратешко дело
* „Умешноста на војувањето“
* Филозофија на војувањето
4 Македонски изданија
*
Евлија Челебија

Евлија Челебија (|اوليا چلبى, |Evliya Çelebi; 25 февруари 1611 — по 1682) — славен отомански патописец што патувал низ териториите на Отоманското Царство и околните земји во период од четириесет години. Патописите на Челебија се особено значаење за историографијата на Македонија за овој период, бидејќи истите даваат увид во нивниот изглед, дух и локалниот начин на живот во тоа време, кој инаку би го немале.
1 Живот и дело
Челебија е роден како Мехмед Зили на во Цариград, во семејството на дворски јувелир. Како таков тој се стекнува со одлично образование. По првичните тури низ Истанбул во кои прави белешки за згради, пазари, обичаи и култура, во 1640 Челебија првпат патува вон градот.
Неговата збирка записи од сите негови патувања е сместена во десет тома и е наречена „Патопис“ (''Сејахатнаме''). Многу од описите на Челебија се одликуваат со огромен број детални забелешки кои се општоприфатени како водич низ културните аспекти и начинот на живеење во Отоманското Царство во XVII век. За жал неговите патешествија никогаш никаде не се преведени и издадени во целост. Ова е случај и во Македонија.
Починал во Каиро некаде по 1682 г.
2 „Патопис“
Во десеттомниот „Патопис“, Челебија ги опишува следниве посетени краишта:
# Цариград и околината (1630)
# Анадолија, Кавказ, Крит и Азербејџан (1640)
# Сирија, Палестина, Ерменија и Румелија (1648)
# Источна Анадолија, Ирак и Иран (1655)
# Русија и Балканот (1656)
# воени походи во Унгарија (1663/64)
# Австрија, Крим и повторно Кавказ (1664)
# Грција и повторно Крим и Румелија (1667–1670)
# аџилакот во Мека (1671)
# Египет и Судан (1672)
3 Посета на Македонија
Челебија посетил разни места во Македонија за кои оставил детални записи. За старата скопска чаршија при неговата посета на Скопје во 1660-61 тој напишал:
:„''Таа [чаршијата] брои 2.150 дуќани. Тука има плоштади и пазари, со сводови и куполи. Од сите најубави се: чаршијата на безазите (памучни ткаенини), чадорџиите, папуџиите, бојаџиите и ткајаџиите (капи). Тоа се големи чаршии изработени по план. Сокаците им се чисти и калдрмисани. Секој дуќан го красат зумбули, темјанушки, рози, босилек, јоргован и крин во вазни и саксии. Тие со својата миризба просто го опиваат мозокот на посетителите и трговците. Тука има образовани и многу чесни луѓе. За време на летните жеги сиот скопски пазар личи на багдадските сенки, зашто сите негови чаршии се со наткривени капаци и сводови како во Сараево и Халеп.''“
Во негова чест е именувана улица во Скопје.
4 Поврзано
* Турска книжевност
* Ахмад ибн Фадлан
Манагва

Манагва (|Managua) е главен град на Никарагва. Градот има околу 1.817.096 жители. Манагва се наоѓа северозападниот брег на езерото Манагва, во истоимениот департман. Во градот има и европски заедници на Каталонци, Германци и Французи.
Умешноста на војувањето

Умешноста на војувањето (кинески: 孫子兵法, транскр. ''Сун-це бинг фа'', буквално: „Воената стратегија на Сун-це“) — кинески воен трактат напишан за време на 6 век п.н.е. од Сун-це. Книгата е составена од 13 глави; секоја е посветена на еден аспект на војувањето. Ова дело се смета за врвен авторитет за воената стратегија и тактика во своето време.
„Умешноста на војувањето“ е една од најстарите и најпознатите студии на тема стратегија која извршила огромно влијание врз веоната стратегија и друго. За првпат во Европа делото го преведува францускиот езуит Жан Жозеф Мари Амијо во 1782. Делото се смета дека имало влијание на Наполеон, германскиот Генералштаб, па дури и на планирањето на операцијата „пустинска бура“. „Умешноста на војувањето“ има инспирирано многу светски водачи како Мао Це Тунг, Во Нуен Зиап и Даглас Мекартур.
Почнувајќи од дваесеттиот век, „Умешноста на војувањето“ се применува и кај бизнис и менаџмент-стратегиите со многу успех.
1 Содржина
''Наслови на главите преведени од преводот на Лајонел Гајлс (1910) ''* I. Подготвителни планови
* II. Водење на војна
* III. Стратешки напад
* IV. Тактички распоред
* V. Енергија
* VI. Слаби и јаки точки
* VII. Маневрирање
* VIII. Варијации во тактиките
* IX. Походот
* X. Терен
* XI. Деветте ситуации
* XII. Напад со оган
* XIII. Употреба на шпиони
2 Цитати
Стихови од книгата можат да се чујат во денешните кинески идиоми и фрази, како на пример последниот стих од Глава 3:
:故曰：知彼知己，百戰不殆；不知彼而知己，一勝一負；不知彼，不知己，每戰必敗
:''Се вели дека ако го познаваш непријателот и се познаваш себеси, нема да бидеш загрозен во сто битки; ако не го познаваш непријателот, но се познаваш себеси, ќе губиш една и ќе добиваш по една; ако не се знаеш ни себеси ни непријателот, ќе бидеш загрозен во секоја битка.''
Ова е посодржајно толкувано и збиено во поговорката:
:知己知彼, 百戰百勝
:''Ако се знаеш и себеси и непријателот, ќе завршиш со сто победи во сто битки.''
Слични стихови исто така се позајмени—следнава се однесува на победување „без борба“:
:百戰百勝，非善之善也﹔不戰而屈人之兵，善之善者也
:''Сто победи во сто битки не најголемата вештина. Најголемата вештина е да го зграпчиш непријателот без борба.''
3 Воена примена
Во многу источноазиски земји, „Умешноста на војувањето“ е дел од материјалот кои кандидатите за воените испити мораат да го подготват. Книгата исто така се изучувала од некои европски воени институции, како на пример во Германија пред Првата светска војна. Во САД, книгата мораат да ја знаат сите од разузнавачката служба на американските маринци, а истата им се препорачува дури и на самите маринци.
За време на Сенгоку Џидаи во Јапонија, самурај по име Такеда Шинген (1521-1573) станал речиси непобедлив во битки без да се потпира на пушки, заради тоа што добро ја изучил „Умешноста на војувањето“.
За време на Виетнамската војна, многу виетконговски офицери ја изучувале „Умешноста на војувањето“, па дури можеле и да рецитираат цели пасуси наизуст.
4 Поврзано
* Сун-це
* Список на познати воени писатели
* „Триесет и шест стратегии“, друга кинеска стратешка книга (ISBN 0-385-23784-7)
* Филозофија на војната
Белмопан

Белмопан е главен град на Белиз и има околу 14.000 жители.
Се наоѓа на надморска висина од 76 метри. Бил изграден источно од истоимената река, 80 километри од брегот на Карипското Море, каде се наоѓа поранешниот главен град на Белиз - Белиз. Градот Белиз бил седиште на државата Белиз сè до неговото уништување од ураган во 1961 година. Владата се преселила во Белмопан во 1970. Зградата на народното собрание е дизајнирана така што претставува преткокумбовски мајански храм. Белмопан е еден од најмалите главни градови во светот.
Чаир

:''Оваа статија се однесува на населбата Чаир. За општината, видете Општина Чаир.''
Чаир (|Çayır) — високоурбанизирана населба во Скопје која се наоѓа на левата страна на реката Вардар, на 2 км оддалеченост од центарот на градот. Постојат докази дека просторот каде сега се простира населбата бил населен уште пред 7000-8000 години. Чаир се наоѓа во северниот дел на Скопје и припаѓа кон општина Чаир. На север се граничи со населбата Бутел II, на исток со ридот Гази Баба, на запад со населбата Топанско Поле, а на југ со Центар.
Чаир била прогласена за посебна општина во 1976 година кога бил донесен Законот за образување општини во градот Скопје и за утврдување на нивните подрачја. Во 2005 година Општина Чаир со територијална поделба добила нови граници, односно во нејзината територија се припиваат населбите „Битпазар“ и „Јаја Паша“, кои претходо биле дел од општина Центар, а се издвојува населбата Бутел со околните села кои заедно формираат нова Општина Бутел.
1 Историја
Денешната Општина Чаир името го добила од Турците, и потекнува од турскиот збор ''çair'' што на турски значи ливада. Кога Турците Османлии го зазеле Скопје, голем дел од нив се населиле на левиот брег на реката Вардар. Овој дел од градот бил послабо населен, па затоа Турците тука ги подигнале своите домови. Територијата на денешната населба Чаир во тоа време била речиси ненаселена и била ливада, па од таму новото маало кое почнале да го населуваат Турците го нарекле ливада (''Çayır'). Ова маало се протегало од Пајко маало и Карадак маало по течението на реката Серава сè до тогашната периферија на градот, односно до денешна Гази Баба. Со текот на времето, во овој дел почнале да се населуваат и Македонци кои во Скопје се доселувале од разни делови на Македонија. Во Чаир населението претежно живеело во куќи. Преовладувале изолирани одделни куќи со дворови и големи порти кои ја криеле интимната домашна атмосфера, што е карактеристично за муслиманскиот начин на живеење. Османлиите подигнале и неколку згради од кои денес има само остатоци. На самиот крај на населбата Чаир се наоѓале христијански гробишта. Но во 1888 година турските власти им забраниле на христијаните на овие гробишта да ги погребуваат покојниците. Од нив денес нема траги. Главно обележје на Чаир била реката Серава. Секој викенд по течението на Серава се собирале жените, и муслиманки и Македонки, и переле на реката.
2 Демографија
Според Пописот од 2002 година, населба Чаир има 39.179 жители.
Националност, Број
Македонци, 15 861
Албанци, 16 912
Турци, 2 328
Роми, 709
Власи, 90
Срби, 647
Бошњаци, 1 885
други, 738
Тегусигалпа

Тегусигалпа (кратко име: Tegus) е главниот град на Хондурас. Има 1.682.725 жители (2006) и е најголем град во републиката.
Градот се наоѓа во долина со истото име. Името е изведено од нахуатлскиот јазик ''Teguz-galpa'', со значење ''сребрени ридови''. Индустријата на градот вклучува текстилна, шеќерна и индустрија за производство на цигари.
Бриги

Бригите (или ''Фриги'') се етничка заедница која во предисторискиот, протоисторискиот период и периодот на антиката го населувала просторот на Албанија, Епир и Македонија.
Бригите биле биле една од најстарите и најбројни индоевропски популации на Балканот. Ги населувале јужните предели на централниот балкански простор. Нивното присуство е посведочено на територијата на планината Пангај, на исток од реката Вардар, до Албанија, Епир, охридската облат и Пелагонија. Како бројна популација, на почетокот на 1 милениум п.н.е. Бригите исчезнале од Балканскиот Полуостров а дел од нив се преселил во Мала Азија. Меѓутоа нивните културни и лингвистички влијанија се присутни на поширокиот балкански полуостров. Како важен супстрат Бригите учествувале во етногенезата на повеќе балкански популации. Според јазичните остатоци, констатирана е блискост меѓу бригискиот јазик и јазикот на Македонците и Пајонците. Бригискиот јазик, ономастиката и елементи на нивната материјална култура станале дел од наследството и културите на Македонците и Пајонците.
1 Етимологија на името
Генерално се смета дека Бригите се поврзани со Фригите, кои за време на класичниот антички период живееле во западна Анадолија. И двете имиња, ''Бриги'' и ''Фриги'', се смета дека се варијанти на еден ист корен. Врз основа на археолошки докази, некои историчари (на пример Никола Хамонд, Ежен Н. Борза и др.) тврдат дека Бригите/Фригите биле дел од Лужичката култура кои се преселиле на јужниот Балкан за време на Доцниот бронзен период.
Нема точни податоци за потеклото на името на Бригите. Во 1844, Херман Милер сугерирал дека името можеби е поврзано со истиот индоевропски корен од германското ''Berg'' (гора, планина) и словенското ''брег'' (кое освен брег, значело и врв, рид, планина), i.e. IE . Доколку е така би било сродно со западноевропските имиња на племиња како келтските Бриганти и германските Бургунди, семантички мотивирано од некои аспекти на зборот кој значи 'висок, издигнат, благороден, познат'.
1.1 Лични имиња
Според зачуваните лични имиња, Бригите имаат сличности со античките Македонци, Пајонци, Мигдонци, Едонци и особено со малоазиските Фригијци. Веројатно тие биле првичното етничко јадро од кое подоцна се диференцирале овие старобалкански народи.
Некои лични и географски имиња споменати од старите автори можеби етимолошки се поврзани со "Бригите":
*Бригиски острови во претпоставената јадранска делта на Истрос, спомената во епската поема Агронаутика.*Бригијас или Бригиум, градот ''Лихнидос''.
2 Историја
Најстаро спомнување на Бригите во историските извори е во врска со нивниот конфликт со Теспротијците кои го населувале просторот на јужна Албанија во времето на Тројанската војна.Античките извори ги посведочиле Бригите во близина на Лихнидското Езеро и горното течение на реката Еригон (Црна Река). На поширокиот балкански простор тие се лоцираат источно од долното течение на реката Вардар, под планината Бермион, во северозападна Грција и југоисточна, јужна и централна Албанија до Дирахион на север.
Сан Хуан

Сан Хуан (на шпански: ''San Juan'') е главниот и најголемиот град во Порторико, сместен на североисточниот дел од островот. Според пописот од 2020 година, градот има 342,259 жители , правејќи го 42 најголем град под јурисдикција на САД. Сан Хуан е ѝ најстарата европска населба во САД.
1 Историја
Сан Хуан е основан од шпанските колонисти во 1521 година, а тој е најстариот град во Порторико. Денес, Сан Хуан е најважното пристаниште, како и главниот производствен, финансиски, културен и туристички центар на островот. Сан Хуан со околните општини (Бајамон, Каролина, Гвајнабо итн.) има околу 1,3 милиони жители, како резултат на што од 3 Порториканци, барем само еден живее во оваа област. Главните аеродроми во областа се Луиз Муњос, сместен во Каролина и Фернандо Рибас Доминики, сместен на Исла Гранде во Сан Хуан.
Домус

Домус (лат. ''domus'') била куќа во Стариот Рим и сите други градови во империјата која ја поседувале богатите патриции. (Средната класа и сиромашните живееле во станбени згради наречени ''инсули''.) ''Домусот'' имал повеќе соби, и два внатрешни двора: ''атриум'', кој бил средиштето на домусот, околу кои се наоѓале ''кубикулите'' (спални соби) и олтар за куќните богови, ''триклинум'' каде гостите лежеле на каучи и јаделе, ''таблинум'' (дневна соба, или работна соба) и продавници кои биле отворени нанадвор.
1 Римскиот домус
Во градовите, ширум Римското Царство богатите живееле во куќи со малку надворешни прозорци. Ова било за да се спречи бучавата од улиците. Богатите често ги издавале под наем двете предни соби од нивната куќа на трговци ако живееле на прометни улици. Богатиот римјанин живеел во голема куќа поделена на два дела, и поврзаа со таблинум или работна соба или пак мал ходник.
Главниот влез во куќата се наоѓал на улицата, и се состоел од двокрилна врата, зад која се наоѓал краток ходник кој водел во атриумот. Атриумот бил најважниот дел од куќата, каде се примале гостите и штитениците. Тој имал високи тавани и често имал малку мебел за ефект на голем простор. Во средиштето на таванот имало квадратeн отвор наречен комплувиум низ кој доаѓала дождовница, која се лизгала навнатре по ќерамидниот покрив. Директно под комплувиумот бил имплувиумот, кој бил плиток квадратен базен во кој се собирала дождовницата, и истиот често бил украсен со мермер. Околу него се наоѓал подот или мал мозаик.
Околу атриумот биле главните соби на семејството: мали ''кубикули'' или спални соби, ''таблинум'' или работна соба, и ''триклинум'' или трпезарија. Во главната спална имало дрвен кревет и кауч. Во секоја друга спална соба обично имало само кревет. Триклинумот имал три кауча околу една маса. Триклинумот често бил со слична големина на главната спална соба. Работната соба/таблинумот поврзувал соби. Ако господарот на куќата бил банкар или трговец таблинумот бил поголем заради чување на документација.
Во задниот дел од куќата се наоѓал перистил околу кој се наоѓале други соби. ''Перистилот'' била мала градина која била опкружена со колонада. Околу перистилот се наоѓале бањите, кујната и летниот триклинум. Кујната обично била многу мала соба со рабонта површина и печка. Богатите имале роб кој работел како готвач. На лето семејството јадело во летниот триклинум за да ја избегнат жештината. Најголемиот дел од светлината доаѓала од комплувиумот и отворениот перистил.
2 Поврзано
* Римска архитектура
* Римски градини
* Римски санитет
Ринхини

Ринхини — јужнословенско племе кое според ''Чудата на св. Димитрија'' во VII век биле населени во близина на Солун, односно на просторот на Халкидичкиот Полуостров,на исток до реката Струма. Кај нив особено било развиено рударството и топењето на железната руда. Во борбите против Византија учествувале со тешка пешадија. Во една хроника на светогорскиот манастир Кастамони се вели дека биле покрстени во времето на императорите иконоборци (византиска династија која владеела во периодот од 730-787 и 814-842) заедно со Сагудатите.
Викиншки метал

Викиншкиот метал (анг. ''viking metal'') е фузиран жанр на метал музиката кој опфаќа голем број на групи и се однесува пред сè на тематиката на песната, а не нејзината музика. Групите кои припаѓаат на овој жанр се припадници на многу правци на метал музиката, како фолк метал, блек метал, дет метал, а во последно време и на пауер металот.
1 Развој
Викиншкиот метал најверојатно потекнува од групата Bathory и нивните албуми ''Blood Fire Death'' и ''Hammerheart''. Овие албуми прават спој помеѓу блек металот и нордиската народна музика за да постигнат една епска, паганска атмосфера, полна со сцени од нордиската митологија. Друг важен албум за овој жанр е ''The Wayward Sons Of Mother Earth'' од бендот Skyclad, кој заедно со ''Hammerheart'', помага во дефинирањето на жанрот фолк метал.
2 Музички белези
Иако викиншкиот метал не може да се класифицира технички како жанр со свои посебни белези, разните викиншки метал бендови делат некои слични елементи. Скоро универзална е почитта кон паганската германска и викиншка култура, како и одбивноста кон христијанството и негова замена со неопагански и асатру верувања. Самата музика е често романтизирана и епска, слична на нордискиот фолклор и создава атмосфера збогатена со паганска и метал традиција.
3 Изведувачи и албуми типични за прaвецот на викиншки метал
* Bathory «Blood Fire Death» (1988)
* Einherjer «Blot» (2003)
* Ensiferum «Iron» (2004)
* Falkenbach «Ok Nefna Tysvar Ty» (2003)
* Moonsorrow «Suden Uni» (2001)
* Thyrfing «Vansinnesvisor» (2002)
* Vintersorg «Ödemarkens Son» (1999)
* Windir «Likferd» (2003)
Институт за историја на уметност и археологија

Институтот за Историја на уметноста со археологија при Филозофскиот факултет е наследник на Групата за историја и уметност основана во учебната 1946/47 година. Групата привремено била затворена во 1951 година, но наставата по Историја на уметноста во различен обем и степен е одвивана во рамките на Групата за историја. Наставата од почетокот е изведувана со научен кадар од Македонија и од други места на тогашна Југославија. Со време, создаден е наставно-научен кадар кој е вклучен во повторно основаната Наставно-научна студиска група за историја на уметноста со археологија, која започнала со работа учебната 1973/74 година. Таа прерасна во сегашниот Институт за историја на уметноста со археологија.
1 Библиотека
Библиотеката на Институтот за историја на уметноста и археологија е наследник на библиотеката којашто функционирала во рамките на Групата за историја на уметноста при Филозофскиот факултет во Скопје, оформена во учебната 1946/47 година. Таа располага со специјализирана литература на повеќето светски јазици од областа на дисциплините коишто се изучуваат на Институтот, археологијата и историјата на уметноста, од предеисторискиот период до денес. Таа располага со околу 8000 книги и периодични изданија од домашни и странски издавачи.
2 Денешни наставници и соработници
* Елица Манева, редовен професор
** Средновековна археологија
** Ранохристијанска археологија
* Владимир Величковски, вонреден професор
** Модерна и современа уметност
** Современа македонска уметност
* Елизабета Димитрова
** Вовед во историја на уметноста
** Историја на уметноста на македонскиот народ-среден век
** Ранохристијанска археологија
* Драги Митревски, редовен професор** Праисториска археологија
** Протоисториска археологија
** Методологија на теренските археолошки истражувања
* Виктор Лилчиќ, вонреден професор
** Вовед во археологијата
** Класична археологија II (Римска археологија)
** Методологија на кабинетските археолошки истражувања
* Никос Чаусидис, доцент
** Музеологија и конзервација
** Музеологија
** Занаетчиски технологии и конзервација
** Ликовна семиотика
* Анета Серафимова, доцент
** Историја на византиската уметност
** Историја на македонскиот народ од 15.век до 1900.
* Снежана Филипова, доцент
** Средновековна европска уметност
** Хералдика
* Татјана Филиповска, доцент
** Западноевропска уметност на новиот век
* Марјан Јованов, асистент
** Историја на уметноста на старите народи
** Класична археологија I
Струмјани

Струмjаните биле јужнословенско племе кое во раниот среден век ја населувало Источна Македонија и областа околу реката Струма во Пиринска Македонија. Потеклото на Струмјаните е венетско, т.е. припаѓале на Западните Словени и биле во крвно сродство со Полјаците - Шлези.
1 Потекло
Татковината на Струмјаните била Шлеска во денешна Полска. Во нивната прататковина сè уште постои областа Струмиен, каде што има град ''Strumień'' и река Струмиен. Во полскиот јазик постои и зборот Струга, кој означува река. Во Полска и денеска постојат многу струмјански етнотопоними како ''Strumiany''. Името ''Strumiany'' го носат многу села и мали градови во Полска. До 1945 година, Шлеска била дел од Германија, а претходно под австриската монархија на Хазбурговците, кои придонеле за германизација на словенските народи од Шлеска.
Сагудати

Сагудати ― јужнословенско племе населено во Македонија кон крајот на VI и почетокот на VII век, кое го населувало просторот околу реката Бистрица (грч.: ''Αλιάκμονας'', ''Алијакмонас''), односно на териториите западно и југозападно од Солун, во рамничарските предели помеѓу Солун и Бер. Учествувале, заедно со другите племиња, во нападите на Солун (616–618, 674–677) и гусареле по крајбрежјето на Егејското Море. По походот на Ставракиј (783) ја признале византиската власт.
Северно од Сагудатите било населено словенското племе Драговити.
Солунчанецот Јован Каменијат во неговото дело „За заземањето на Солун“ во 904 година вели:
...''На запад (од Солун) се простира една рамнина, која завршува до едни други планини, каде се издига еден град, нарекуван Вероја (Бер), град познат како по жителите, така и по сите особини, со кои може да се пофали еден град по конструкција. Во средното пространство на таа рамнина, се наоѓаат некои распрснати села, од кои едни близу до градов (Солун), нарекувани со име Драгувити и Сагудати''...
Хрватски месеци

Хрватските месеци кои се користат со грегоријанскиот календар од Хрватите се разликуваат од латинските имиња на месеците во другите земји бидејќи се зачувани во нивниот црковнословенски облик, исто како традиционалните македонски месеци (дадени за споредба), иако може да се види дека постојат значајни разлики:
Бр. Латински Македонски(современо) Хрватски Македонски(традиционално) Значење
1, Ianuarius, јануари, siječanj, коложег, ''месец на сечењето (дрва)''
2, Februarius, февруари, veljača, сечко, ''проименлив месец''
3, Martius, март, оžujak, цутар, ''месец на лежење''
4, Aprilis, април, travanj, тревен, ''тревен месец''
5, Maius, мај, svibanj, косар, ''месец на пупките''
6, Iunius, јуни, lipanj, жетвар, ''месец на липата''
7, Iulius, јули, srpanj, златец, ''месец на жнеењето
8, Augustus, август, kolovoz, житар, ''месец на жетва''
9, September, септември, rujan, гроздобер, ''месец на зреењето''
10, October, октомври, listopad, листопад, ''месец на паѓањето на лисја''
11, November, ноември, studeni, студен, ''студен месец''
12, December, декември, prosinac, снежник, ''почетокот на греењето на сонцето''
1 Поврзано
* Македонски месеци
Книга на промените

„Книга на промените“ (кин. трад. 易經; упр. 易经; трскр. „И чинг“ или „Ји ѓинг“) е најстариот од класичните кинески текстови. Тој опишува древен систем на космологија и филозофија што лежи во срцето на кинеските културни верувања. Филозофијата се фокусира на идеите за ''динамичната рамнотежа помеѓу спротивностите'', ''еволуцијата на настаните како процес'', и ''прифаќањето на неизбежноста на промената''. Во западните култури, одреден број лица го гледаат ова дело само како систем за пророкување; но многумина веруваат дека тој ја искажува мудроста и филозофијата на древна Кина. Во секој случај, текстот зазема значајно место во историјата на кинеската мисла и може да се смета за уникатно дело во својата област.
Она што е карактеристично за овој текст е што состојбите на светот и нивната еволуција се прикажани со серија на 64 бројчени фигури наречени хексаграми, секој симболизирајќи една состојба и нејзините можни промени. Хексаграмите се фигури засновани на комбинација на 6 линии од кои секоја може да ги има следниве форми: непрекината линија (Јанг) и прекината линија (Јин). Секој од овие хексаграми има свое име, а исто така, надополнети се со краток текст со кој се укажува на дејствијата што се соодветни на конкретната "космичка форма".
Текстот е изработен во првиот милениум пред нашата ера, во времето на династијата Џоу. Тој е плод на многугодишниот развој на кинеската филозофска мисла. Неговата математичка структура ќе му остави силен впечаток на германскиот филозоф Лајбниц, кој во нив ќе ја види првата формулација на бинарната аритметика.
Таблинум

Кај римската архитектура, таблинум (или табулинум, од ''tabula'', табла, слика) е соба која била обично сместена по страната на атриумот и наспроти влезот; од задната страна таа гледала на перистилот, или преку голем прозорец, претсобје или завеса. Ѕидовите биле богато украсени со фрески и бисти на семејството биле наредени на пиедестали по двете страни на собата.
Убава наша татковино

Убава наша татковино (|Lijepa naša domovino) е државната химна на Хрватска. Истата била химна на Социјалистичка Република Хрватска, и со независноста во 1991 г. станала и химна на независна Хрватска.
Оригиналниот текст го напишал поетот Антун Михановиќ и првпат ја издал под насловот ''Horvatska domovina'' („Хрватска татковина“) во 1835 година. Музиката ја компонирал српскиот пограничен жител по име Јосиф Руњанин во 1846 г. Според некои извори, мелодијата е преземена од делото „Лучија ди Ламермур“ на Гаетано Доницети.
Целосната песна била обработена и хармопнизирана од Ватрослав Лихтенегер во 1891 годнина, и за првпат била изведена како хрватска химна истата година, под насловот „Lijepa naša“. Оттогаш текстот има доживеано мали исправки.
1 Текст
1.1 Хрватски
:Lijepa naša domovino,
:Oj junačka zemljo mila,
:Stare slave djedovino,
:Da bi vazda sretna bila!
:Mila kano si nam slavna,
:Mila si nam ti jedina,
:Mila kuda si nam ravna,
:Mila kuda si planina!
:Teci Dravo, Savo teci,
:Nit'ti Dunav silu gubi!
:Sinje more, svijetu reci,
:Da svoj narod Hrvat ljubi!
:Dok mu njive sunce grije,
:Dok mu hrašće bura vije,
:Dok mu mrtve grobak krije,
:Dok mu živo srce bije!
1.2 Македонски
:Наша убава татковино,
:Ој јуначка земјо мила.
:Старославна дедовино,
:Вечно да си ми среќна!
:Мила си ни колку што си славна,
:Мила си ни ти единствена,
:Мила си ни кај си рамна,
:Мила кај си планина!
:Течи Драво, Саво течи,
:Ни ти Дунав, сила не губи,
:Сино море кажи му на светот,
:Дека својот народ хрватот го љуби!
:Додека нивите му ги грее сонце,
:Додека дабовите бура му ги вие,
:Додека мртвите гробот му ги крие,
:Додека срцето живо му бие!
2 Поврзано
* Хрватска
* Грб на Хрватска
* Знаме на Хрватска
3 Наводи
Имплувиум

Имплувиум е вграден базен во атриумот на грчка или римска куќа. Служел за да ја собира водата која доаѓала од ''комплувиумот'' кој бил отвор на покривот, и обично бил направен од мермер и бил длабок околу 30 см.
1 Поврзано
* Домус
* Римска архитектура
* Старогрчка архитектура
Инсула

Инсула — станбена зграда каде живееле за римјаните од ниска и средна класа (плебејците). На приземјето на зградата имало таверни, продавници и занаетчиски дуќани, а на спратовите се наоѓале станови.
Урбанизацијата на големите рисмки градови значела голема побарувачка на станови во релативна близина на центарот, и затоа недвижностите биле скапи. Затоа куќите биле луксуз кој само богатите можеле да си го дозволат. Поради ова најголемиот дел од луѓето во урбаниот Рим живееле во станбени згради наречени инсули.
Овие згради често биле градени со најмал можен трошок. Така, инсулите не биле многу квалитетно изградени и биле подложни на пожар и колапс, како што ги опишал Јувенал. Заради небезбедноста и поголемиот број на скалила, најгорните спратови биле најнепожелни, и затоа најевтини за изнајмување. Инсулата имала до 6-7 спрата (а некои дури и 8 и 9 пред ограничувањата).
Заради опасноста од пожар и колапс, Октавијан Август ја ограничил висината на инсулите на 70 стапки (20,7 м), а потоа Нерон ја ограничил на 60 стапки (17,75 м) по Големиот пожар во Рим. Во градот Рим имало околу 50.000 инсули, во споредба со само 2000 домуси (приватни куќи) во доцните 200-ти н.е., кога градот бил во опаѓање и бројот на жителите бил помал.
Меѓутоа не секоја инсула била со низок квалитет. Постоеле и инсули кои имале огромни раскошни станови и биле сместении во екслузивните делови од градот.
Речиси сите инсули имале водовод и санитарии.
Називот „инсула“ доаѓа од латинскиот збор за остров. Зградата била наречена така заради тоа што личела на остров гледано од птичја перспектива заради тоа што била опкружена со улици од сите четири страни.
Порт оф Спејн

Порт оф Спејн (на англиски ''Port of Spain'', ''Пристаниште на Шпанија'') е главниот град на Тринидад и Тобаго кој има 49.000 жители. Овој град излегува на заливот Парија, на северозападниот дел на островот Тринидад. Градот служи првенствено како административен центар. Тој е исто така и финансиски центар и транзитен центар за извоз кон Венецуела. Најголема зграда во Порт оф Спејн е кулата Николас.
Атриум (архитектура)

Латинскиот збор ''atrium'' се однесува на отворениот средиштен двор, кој водел до собите во староримската куќа, позната и како домус.
Во архитектурата, атриум е голем отворен простор, кој обично е висок неколку спрата и има застаклен покрив и/или големи прозорци. Атриумите ги наоѓаме во рамките на деловни згради директно поврзани со главниот влез.
Латинскиот збор ''atrium'' се однесувал на отворен централен (вантрешен) двор, околу кој се наоѓале соби, кај големата римска куќа наречена домус.
1 Историја
Имплувиумот бил плиток базен, длабок до дното за да ја апсорбира водата од дождот. Неколку примери, кои останале се убаво украсени. Отворот на таванот над базенот, бил еден вид заштита на кровот. Овој отвор, исто така претставува основа за разликувањето на петте различни стилови на атриум.
Во средиштето од куќата, атриумот бил највеликодушно наместената соба. Исто така, тој содржел мала капела за наследните духови (lararium), домашната безбедност (arca) и понекпгаш градите на господарот во куќата.
Пимот, исто така се употребувал и за да се разликуваат видовите на простор во јавните и религиозните градби, во најголем број форми на сводовите дворови во домашниот простор. Византиските цркви, често биле градени со отворен простор, типичен за џамиите, па овој поим се појавува и во исламската архитектура.
2 Римскиот атриум
Атриумот првобитно бил спална соба за мајката на семејството во старото латинско домаќинство.
Друг симбол поврзан со атриумот било огништето. Во првобитните куќи, огништето симболизирало домашност, и било сместено во средиштето на атриумот кој бил центар на римскиот домашен живот.
Но класичните римски куќи воопшто немаат огиниште во атриумот. Впрочем, останува неразјаснето каде ова значајно огниште се поместило.
Имплувиумот бил плиток базен вграден во подот на атриумот за прибирање на дождовница. Од некои останати примери денес можеме да видиме дека тие биле препрасно украсувани. Отворот во таванот над имплувиумот значел дека покривот морал да се потпира на нешто. А пропо ова, разликуваме пет типа на атриум:
* atrium tuscanium: Овој тип немал столбови. Тежината на таванот ја носеле дрвени скелиња. Иако ова било скапо за изградба, по сè изгледа дека ова бил најчестиот аранжман.
* atrium tetrastylum: Овој тип имал четири столба во секој агол на отворот.
* atrium corinthium: Овој тип бил сличен на atrium tetrastylum, но имал поголем отвор во покривот и поголем број на столбови.
* atrium displuviatum: Тука покривот бил закосен кон страничните ѕидови, така што големиот дел од дождовницата не одел во имплувиумот, туку по други канали.
* atrium testudinatum: Овој атриум немал отвор во покривот и го среќаваме само кај малите, неважни куќи.
Како центар на куќата, атриумот бил најраскошно украсената соба. Исто така тука се наоѓал мал олтар на родовските домашни духови (нарелен лалариум), домашниот сеф (арка) и биста на господарот на куќата.
3 Поврзано
* Внатрешен двор
Бриџтаун

Бриџтаун(UN/LOCODE: BB BGI), поранешен Сент Мајкл, е главниот град на Барбадос. Има 5.928 жители. Градот се наоѓа на југозападниот дел од островот и излегува на Карипското Море.
Местоположбата на денешниот град е утврдена од Британците во 1628 година. Бриџтаун е главно карипско одредиште и игра важна улога на финансиски, информатички и конвенциски центар во карипскиот регион.
Иако Барбадос бил наполно напуштен или ненаселен кога Британците допловиле, како единствена трага од домородното население кое живеело тука бил еден многу примитивен мост, конструиран над реката Керинаж во центарот на Бриџтаун.
Се претпоставува дека овој мост бил создаден од луѓе, автохтони за Карибите, познати како Араваци. По овој мост, градот најпрво бил наречен ''Индијански Мост'', а дури подоцна го добил своето денешно име - Бриџтаун.
Квестор

Квестор (латински: ''quaestor'') бил изгласан функционер во Римската република кој ја надгледувал ризницата и финансиските работи на државата, армиите и офицерите. Функцијата датира од времето на римските кралеви. По ~420 п.н.е. имало четири квестора кои биле изгласувани секоја година од страна на т.н. ''Комитиа Трибута'', а по 267 п.н.е. имало десет. Некои квестори работеле во самиот град Рим, додека други работеле при персоналот на генералите или служеле како заменици на римските управници во провинциите. Трети пак, имале задача да ги надгледуваат воените финансии.
За време на реформите на Сула во 81 п.н.е., минималната старосна граница за квестор била регулирана на 28 за патриции и 30 за плебејци, со тоа што доаѓањето на функција автоматски значело и членство во Сенатот. Пред тоа Цензорите биле тие кои ги ревидирале улогите на Сенатот поретко отколку квесторите. Бројот на квестори тогаш бил накачен на 20.
1 Поврзано
* Курсус хонорум
* Римска република
Луперк

Во римската митологија, Луперк било име на богот Фаун како и уште еден друг бог.
Луперк бил богот на овчарите. Неговиот фестивал (заедно со тој на Фаун) се нарекувал Луперкалии и се славел на годишнината од основањето на неговиот храм, 15 февруари. Неговите свештеници (Луперки) носеле козји кожи и ги удирале посматрачите со појаси од козја кожа. Лупрерк бил позврзуван со пештерата каде Ромул и Рем ги доела волчицата. Тој исто така би поврзуван со кози и кучиња.
pt:Lupércio (mitologia)