procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
10 работи што ги мразам кај тебе

10 работи што ги мразам кај тебе (|10 Things I Hate About You) — американска романтична комедија од 1999 г. со учество на Џулија Стајлс, Хит Леџер, Џозеф Гордон-Левит, Ендру Киган, Дејвид Крумхолц и Лариса Олејник. Филмот е режиран од Џил Џангер и е делумно заснован на Шекспировата комедија „Кротењето на опаката“, пренесена во современо американско средно училиште. Ова се смета за филм што ја започнал кариерата на Хит Леџер. Во него тој има само 20 години.
1 Содржина
Катарина Стратфорд учи во училиштето „Падуја“, има прилично сложен карактер и ги мрази сите момчиња од училиштето. Нејзината помлада симпатична сестра Бјанка е популарна меѓу машкиот дел од училиштето. Истовремено, таа го заинтересирува новиот ученик Камерон и месниот убавец — моделот Џои Донер. Нивниот татко, Волтер Стратфорд, не ѝ дозволува на Бјанка да оди на средби, бидејќи — „Во оваа куќа важат две правила. Правило бр. 1 — без средби до полнолетство. Правило бр. 2 — без средби до полнолетство“. Но кога таткото ќе дознае дека Катарина нема момче, воведува ново правило: Бјанка ќе може да оди на средба, ако оди и Кет. Бјанка му кажува на Камерон дека може да оди на средби ако Кет најде момче. Камерон организира забава и го наговара Џои да најде момче за Кет, а тој го поткупува месниот училиштен хулиган Патрик за оваа задача. Патрик се обидува да ѝ се додворува на Кет, но ништо не му оди од рака, тогаш Камерон дознава од Бјанка сѐ за интересите на сестра ѝ и го советува Патрик да се промени. Сестрите одат на забава, каде што Кет се опивува; Патрик ја освестува и ја носи дома, а Бјанка се разочарува од Џои и го моли Камерон да ја однесе до дома.
По забавата, Кет му се лути на Патрик бидејќи тој одбил да ја бакне, а Џои повторно му плаќа пари, бидејќи се приближува матурската вечер. Тој повторно мора да ѝ се додворува на Кет и на крајот се вљубува во неа. Катарина му простува, но не сака да оди на матурата. Бјанка го моли татко ѝ да ја пушти на матурската, но сѐ е бескорисно. Тогаш Кет ја раскажува приказната дека по разводот на родителите, таа спиела со Џои и после тоа се разделиле. Оттогаш се мразат еден со друг. Во последен миг, Кет одлучува да оди на матурата, а по Бјанка доаѓа Камерон. Џои е бесен што Камерон е со Бјанка. Тој налетува на Патрик, и Кет дознава дека тој бил платен.
Наредниот ден на училиште, Кет чита песна со наслов „10 работи што ги мразам кај тебе“. Во неа таа раскажува колку ја боли тоа што го направил Патрик и колку тој навистина ѝ е драг. Патрик е трогнат од нејзиното откровение. Кет истрчува од училницата и на паркиралиштето наоѓа гитара што Патрик ја купил со парите добиени од Џои. Кет му простува.
2 Улоги
Хит Леџер, Патрик Верона
Џулија Стајлс, Катарина Стратфорд
Џозеф Гордон-Левит, Камерон Џејмс
Лариса Олејник, Бјанка Стратфорд
Дејвид Крамхолц, Мајкл Екман
Ендру Киган, Џои Донер
Лари Милер, Волтер Стратфорд
Сузан Меј Прат, Мендела
Гејбриел Јунион, Честити Черч
Дерил Мичел, господин Морган
Алисон Џени, г-ѓа Перки
Дејвид Лижер, господин Чапин
Поло

Поло (|چوگان, |Polo) — екипен спорт со коњи и топка.
Целта на играта е да се фрли топката во голот на противничката екипа. Играчите јаваат коњи за брзо движење и ја движат топката по полето со помош на посебен стап.
Играта потекнува од пред многу векови, а нејзина татковина е Древна Персија. Централниот плоштад на Исфахан (Иран), сместен под прозорците на шаховиот дворец, во минатото бил користен како стадион за поло.
Во својот современ облик, играта е обновена од англиските воени лица во Индија, меѓу кои истакнат играч бил и идниот премиер Винстон Черчил.
1 Историја
Потекнува од средината на првото илјадалетие од нашата ера како екипна игра — играта човган (човган-поло). Човганот бил многу популарен со векови на територијата на денешен Азербејџан, Средна Азија, Иран, Ирак, Таџикистан, Казахстан и во соседните турски земји. Фрагменти од играта периодично биле прикажувани на стари минијатури, а исто така биле дадени подробни описи и правила на играта во древните ракописи. Првите меѓународни натпревари во играта човган биле одржани меѓу коњаници од Блискиот Исток во XII век, во тогашната културна престолнина на исламскиот свет, градот Багдад.
Голема улога во ширењето и развојот на играта во Европа и низ целиот свет одиграле Англичаните. Така, играта човган, првично донесена од Индија (тогаш — Могулското Царство) во Англија во XIX век, станувала сѐ попопуларна, а воведувањето на нови правила придонело за брзо ширење на оваа игра во Европа и Америка.
Токму на иницијатива на Англичаните оваа игра го добила своето денешно име — коњско поло — и била вклучена во програмата на Вторите олимписки игри, одржани во 1900 г. во Париз. Во натпреварите учествувале 5 екипи од три земји.
2 Правила
Екипата се состои од четири играчи. Пречникот на топката за играње на отворено е 3¼ инчи (8,3 сантиметри), а тежината е четири унци (113,4 грама). Палката традиционално се изработува од бамбус или врбови прачки. За играта се одгледуваат и обучуваат посебни раси на пони.
Натпреварот се состои од периоди наречени чаки (англ. ''chukka''), со времетраење од 7 минути. Натпреварот, во зависност од правилата на конкретното натпреварување, може да се состои од 4, 6 или 8 периоди. Најпопуларна е варијантата со 6 периоди.
Спортот е најпопуларен во Англија, САД, Индија, Пакистан, Аргентина и Австралија.
Полото било дел од програмата на Олимписките игри во 1900, 1908, 1920-24 и 1936 г.
Од 1987 г. се одржува Светското првенство во поло. Најголеми успеси постигнале екипите на Аргентина, Бразил, Чиле и САД.
Продажен автомат

Продажен автомат — уред што врши малопродажба на стоки и услуги, чија наплата и издавање се реализираат со помош на технички уреди што не бараат непосредно учество на продавачот.
Продажниот автомат се состои од преграда за складирање на стоката (или компоненти на стоката), уред за прифаќање наплата и уред за издавање. Плаќањето може да се врши со помош на прифаќачи на монети, банкноти и картички, како и преку СМС или интернет. Во некои автомати, стоката се произведува од компоненти непосредно во уредот за издавање. Постојат и продажни автомати со „обратно дејство“, односно такви што откупуваат шишиња и лименки за готовина.
1 Продажни и непродажни автомати
Продажните автомати се разликуваат од автоматите што нудат различни видови услуги (телефонски автомати, машини за игри на среќа, машини за изработка на сувенирни монети и сл.), по продажбата на конкретна стока.
Сепак, некои видови автомати не подлежат на строга класификација. На пример, автомат за наплата на воздух за гуми или автомат од типот „кран-машина“ што издава плишани играчки, можат подеднакво да се сметаат за продажни автомати како и автомат за продажба на газирана вода без сируп. Од друга страна, автоматска бензинска пумпа со уред за прифаќање кредитна картичка, по правило, не се смета за продажен автомат, бидејќи се претпоставува дека раководителот на бензинската пумпа може да прифати и готовина.
Законот на Украина го определил продажниот автомат пошироко: автомат за продажба на стоки (услуги) — тоа е „регистратор на фискални операции, кој во автоматски режим врши издавање (давање) за готовина или со примена на платежни картички, жетони и сл. на стоки (услуги) и обезбедува соодветно евидентирање на нивната количина и вредност“. Под оваа определба за „продажен автомат“ спаѓаат и електронските регистар-каси.
Нотски Водопад

Нотски Водопад (|Καταρράκτης Νότιας) — водопад во Мегленско, Егејска Македонија.
1 Опис
Водопадот се наоѓа на 2 км североисточно од селото Ноти, на Женска Река (Ѕенска Река), десна притока на Мегленица. Висок е 10 м. Сместен е на надморска височина од 680 м, во впечатлива клисура со стрмни карпи.
2 Наводи
Долно Езеро (Рилско)

Долно Езеро (понекогаш членувано како Долното Езеро; |Долното езеро) — планинско езеро на планината Рила, Бугарија. Езерото е едно од Седумте Рилски Езера и лежи на надморска височина од 2.095 метри, со што е најниското во групата.
Зафаќа површина од 59 декари и има најголема длабочина од 11 метри. Долго е 330 м и широко 260 метри. Вкупната водна зафатнина изнесува 240.000 кубни метри.
Езерото е заобиколено со стрмни падини на јужните и источните страни, а западните и северните брегови се обраснати со кривули и смреки. Во Долното Езеро се собира истекот од горните езера, образувајќи го горниот тек на р. Џерман.
Покрај западниот брег минува планинарската патека од домот „Вада“ до домот „Седумте Езера“.
1 Поврзано
* Седум Рилски Езера
Филаделфија (Парагвај)

Филаделфија (шпански: ''Filadelfia'') е главен град на департманот Бокерон, Гран Чако, во западен Парагвај. Филаделфија е центар на колонијата Фернхајм . Градот се наоѓа на околу 450 километри северозападно од главниот град Асунсион. Со население од околу 20.000 жители, тој е најголемиот град во радиус од 400 километри и сочинува речиси една третина од населението на департманот.
1 Историја
Филаделфија била основана во 1930 година од руски менонити кои избегале од Советскиот Сојуз. Филаделфија се наоѓала близу фронтот на Чаковата војна, но бил слабо погоден. Градот бил поделен во Втората светска војна, при што некои од првобитните германски колонисти ја поддржале Германија, а подоцна беа протерани.
Филаделфија се развила во важна сточарска населба.
2 Инфраструктура
Денес во градот има музеј, библиотека, радио станица и болница. Музејот изложува предмети од менонитското минато на градот, како што се руски мантили, и локалниот див свет, како што се армадиљи, мравојади и жаби. Селата на колонијата кои се наоѓаат околу Филаделфија, како и неколку автохтони резервати, се дом на голем дел од староседелското население во областа . Во центарот на градот се наоѓа модерен супермаркет, што е можеби последното место каде што можете да купите намирници доколку се упатуваат луѓето подлабоко во Чако . Поголемиот дел од снабдувањето со вода за пиење во градот се добива од подземни цистерни, кои се надополнуваат со повремени дождови. Мал комеморативен парк познат како Парк Требол се наоѓа на околу 5 километри источно од градот.
3 Транспорт
Новоасфалтираниот автопат, PY09, од Асунсион продолжува покрај Филаделфија уште 70 километри и води до воениот контролен пункт Марсикал Естигарибија . Од оваа точка па натаму, патот до пограничниот Генерал Еугенио А. Гарај со Боливија е речиси непрооден.
4 Наводи
*
Пушбол

Пушбол (од англ. ''push'' — турка и ''ball'' — топка) — екипна игра со топка, чија главна одлика е големината на топката, која мора да се турка за да се движи по теренот. Се појавила во 1894 г., но не стекнала значителна популарност.
1 Правила
Учествуваат две екипи на терен со размери обично 128 х 47,5 м, со топка со пречник од 183 см и тежина од 22,7 кг.
Екипите, по правило, имаат по единаесет играчи во секој: пет напаѓачи, два леви одбранбени играчи, два десни одбранбени играчи и двајца голмани. Головите се состојат од две вертикални стативи високи 5,5 м, поставени на растојание од 6,1 м една од друга, со пречка зацврстена на врвот, 2,1 м од земјата. Играта трае два периода со пауза. Уфрлувањето на топката под пречката носи 5 бода, а прелетувањето над неа — 8. Приземјувањето зад голот дава 2 бода за напаѓачката страна.
2 Историја
Играта била измислена од М. Г. Крејн од Њутн, Масачусетс, во 1894 г. и била воведена на Универзитетот Харвард следната година, но никогаш не добила значителна популарност. Во Обединетото Кралство, првиот регуларен натпревар се одржал во Кристалниот дворец во 1902 г. меѓу екипи со по осум играчи. Англиските правила малку се разликувале од оние што се користеле во Соединетите Држави.
Коњичката верзија на пушбол се појавила во 1902 г. во Академијата за јавање Дерланд во Њујорк и се играла во Англија на Воениот турнир. Во коњичката верзија, јавачот не смее да ја допира топката.
Канео (плажа)

Канео — плажа на брегот на Охридското Езеро до истоимената населба, Охрид. Плажата се наоѓа од населбата Канео до црквата Рождество на Пресвета Богородица, долга шеесетина метри. Се одликува со камено тло и бисерно чиста вода.
Од другата страна на населбата Канео се наоѓа плажата Потпеш.
1 Галерија
2 Поврзано
*Канео (населба)
*Потпеш
Потпеш

Потпеш – плажа на брегот на Охридското Езеро до населбата Канео, Охрид. Плажата се наоѓа од населбата Канео до Мостот на желбите, долга седумдесетина метри. Се одликува со камено тло и бисерно чиста вода.
Од другата страна на населбата Канео се наоѓа плажата Канео.
1 Галерија
2 Поврзано
*Канео (населба)
*Канео (плажа)
*Мост на желбите
Диана Аткинсон

Диана Аткинсон, родена Вигод е канадска писателка, која била номинирана во потесниот избор за наградата на Генералниот гувернер за проза на англиски јазик на доделувањето на наградите на Генералниот гувернер во 1995 година за нејзиниот роман „''Автопати и сали за танцување“ (Highways and Dancehalls)''.
1 Биографија
По потекло од Ванкувер, Британска Колумбија, и бил дијагностициран улцеративен колитис и често била подложена на операции за оваа состојба. Во нејзините тинејџерски години била психолошки вознемирувана од постоперативни трауми од операциите, поради што го напуштила средното училиште и поминала некое време работејќи како стриптизета.''„Автопати и сали за танцување“'' бил ''роман'' за нејзиното искуство, иако таа се спротивставила на обидите на медиумите да го сензационализираат нејзиното минато во промоцијата на романот. Во времето на номинацијата за наградата, Аткинсон ги завршувала студиите на Универзитетот Конкордија во Монтреал.
Романот исто така бил и номиниран во потесен избор за наградата „Први поглавја за роман“ во 1995 година. Превод на француски јазик, насловен како ''Стрип'', бил објавен во 1998 година.
Аткинсон освоила награда на списанието „Вестерн“ (Western Magazine Award) во 2000 година за есејот „Бавно паѓање“ (Falling Slowly), објавен во ''списанието „Ванкувер“'', и бил номиниран за наградата „Национално списание“ (National Magazine Award) истата година за есејот „Од утробата“ (From the Gut), објавен во ''списанието „Вестерн живот“'' (''Western Living).''
Хуан де Салазар де Еспиноса

Хуан де Салазар и Еспиноза
Статуа на Хуан де Салазар во Асунсион
Роден, 1508 година Еспиноза де лос Монтерос, Шпанија
Починал, 1560 година Асунсион, Парагвај
Занимање, Шпански војник
Хуан де Салазар и Еспиноза (шпански: ''Juan de Salazar y Espinosa,'' 1508–1560) бил шпански истражувач. Еспиноса е основач на парагвајскиот град Асунсион.
1 Биографија
Салазар и Еспиноса бил роден во градот Еспиноза де лос Монтерос во Бургос, Шпанија. Денес, не се знае многу за неговиот ран живот. Тој се оженил со Изабел Контрерас и Мендоза и имал пет деца. Починал на 11 февруари 1560 година, во Асунсион, главниот град на Парагвај.
Во август 1535 година, тој испловил од шпанското пристаниште Санлукар де Барамеда ( Кадиз ) како член на експедицијата на Педро де Мендоза. Тимот испловил кон регионот на Рио де ла Платаи пристигнал во Рио де ла Плата во јануари 1536 година. Откако му помогнал на Педро де Мендоза во првото основање на Буенос Аирес, Хуан де Салазар де Еспиноза бил испратен да го бара Хуан де Ајолас, кој претходно бил испратен од Педро де Мендоза да ги истражи северните предели околу реките Парана и Парагвај . Тој успеал да најде друг член на партијата на Ајолас, Доминго Мартинез де Ирала, скриен во Пуерто де ла Канделарија.
Додека го продолжувал своето патување во потрага по Ајолас, тој основал тврдина на источните брегови на реката Парагвај, која ја нарекол „Нашата Госпоѓа на Вознесението“, бидејќи тој ден, 15 август, бил како христијанска прослава на Вознесението на Богородица . Потоа отпатувал до Сан Педро за да го бара Ајолас, само за да открие дека бил убиен од Индијанците во Чако .
На Хуан де Салазар и Еспиноза му се припишува основањето на првата постојана европска населба во овој регион на Рио де ла Плата: Асунсион, кој подоцна станал главен град на Парагвај. Во 1544 година, тој бил протеран во Шпанија затоа што застанал на страната на поранешен гувернер на Рио де ла Плата, Алвар Нуњез Кабеза де Вака . Тој се вратил во регионот девет години подоцна како член на експедицијата Санабрија . Починал во 1560 година во градот што го основал - Асунсион.
2 Позврзано
* Асунсион
Ал

Ал — недовршен роман на Живко Чинго објавен постхумно во 1989 година. Раскажувањето во романот е предадено преку омнисцентен раскажувач за главниот лик, Ал. Темата е животот на Ал, сираче кого го изгледала бабата Ликирија. „Преку бајковидна структура се опишува процесот на созревање на единката која поминува низ многуте етапи на иницијација преку кои главниот јунак – детето со чудно име Ал ги осознава категориите чесност, праведност и вистинољубивост.“
1 Структурна обработка
Чинговиот недовршен роман „Ал“ се карактеризира со едно моќно чувствено пишување, ги загатнува прашањата од етичноста, што е тоа добро, што е тоа лошо. Читателот со навлегувањето во раскажувањето се определува за моралниот светоглед на главниот лик, онака како што и моќниот раскажувач Чинго сугерира. Но, текстот на Чинго не морализира туку, како и сета проза на Чинго, ова е дело што раскажува приказна.
Во стилот на народната приказна, на бајковит начин, со многу лиричност и поетичност на разговорниот јазик, се раскажува приказната за животот на Ал, наречен така од баба си (ал-несреќа, беда, таксират), бидејќи останува сираче по смртта на мајка си при пораѓањето. Ал е задоен со збор, раскажувањето на приказни од страна на баба си Ликирија, станува негова храна преку која тој расне како личност.
Романот „Ал“ е составен од 10 поглавја со повеќе епизоди во куќата на бабата и вујкото на Ал и случувања од раѓањето на Ал, до неговото определување за џамџискиот занает. Најверојатно, претставува само прв дел од едно поголемо замислено дело, кое не дочекало да светне во сиот свој сјај, поради прераната смрт на авторот.
Чинго, со својот сугестивен начин на пишување го врзува читателот да продолжи да чита и да ги открива фантастичните случувања во стилот на магискиот реализам, каде чудното и нереалното навлегува во реалноста. Јазикот на Чинго е поетичен, разговорно накитен со елементи на усно предание, беспоштеден во својот израз, суров, потресно- жив и неспоредлив во својата вистинитост. Поетското кај Чинго нема ништо заедничко со она поетизирање кое го среќаваме кај другите наши писатели каде се расплинува епското. Тој е оригинален во својот израз и е „неизбежен природен одблесок на едно доживување на светот“.
2 Поврзано
* Живко Чинго
* Современа македонска книжевност
Паметна плажа

Паметна плажа — плажа која вклучува технологии како што се вештачката интелигенција (ВИ), технологии за автоматско откривање на давење, за откривање на плима и осека, безжични комуникации, сензори и метасензори (сензори на сензори) кои често комбинираат аспекти од овие три цели: (1) безбедност во водата, на пр. намалување на несреќи, (2) јавна безбедност, на пр. намалување на криминалот и (3) оперативна ефикасност, на пр. распределба на ресурси за спасување, промоција на туризмот (обезбедување далечински поглед на плажата итн.), и истражување (собирање истражувачки податоци).
Некои системи и технологии ги допираат сите три аспекти, на пример системите кои автоматски ја детектираат преполноста на плажата и истовремено ги прикажуваат резултатите на систем сличен на семафор за да им покажат на посетителите на плажата колку е полна плажата.
Многу од овие системи користат технологии за паметни градови применети за состојбите на плажа, во комбинација со апликации за паметни телефони.''Безбедност во вода:'' Безбедноста во вода често се обезбедува преку технологии за автоматско откривање на давење како што се технологиите за автоматско откривање на плима, за автоматско откривање на давење или други сродни системи.
''Јавна безбедност:'' се постигнува преку подобрени радиокомуникации, безжични комуникации, предупредувачки светла, видео надзор во живо и други сензори.
''Оперативна ефикасност:'' Распределбата на ресурсите на спасувачите е подобрена, што го прави управувањето со плажата поефикасно.
Телеологија

Телеологија (|τέλειος = „конечен, совршен“ + ''λόγος'' = „учење, наука“) — онтолошко објаснување на развојот во светот со помош на конечни, целни причини. Таа си поставува задача да одговори на прашањето „зошто, со која цел?“ Во современата методологија се разгледува како принцип на објаснување, кој ја дополнува традиционалната причиност со причини-цели. Корените на телеолошкиот пристап кон стварноста треба да се бараат во оние антропоморфни претстави изгубени во длабоката древност, кога луѓето почнале на појавите и процесите во природата да им припишуваат целесообразен карактер, сличен на нивните сопствени дејства и однесување. Подоцнежните обиди да се објасни целесообразноста во природата и општеството со помош на принципите на механистички детерминизам и причиност тогаш претрпеле неуспех. Уште во древната филозофија се преземаат напори да се објаснат процесите на развој во живата природа и историјата со помош на посебни целни причини.
Поимот за првпат се појавува кај Кристијан Волф во 1728 г. Телеологијата се изразува во идеалистичка антропоморфизација на природните предмети и процеси, поврзувајќи ги со дејството на целнопоставувачки начела за остварување на однапред утврдени цели. Оваа теза претпоставува постоење на надразумен творец, и лежи во основата на телеолошкото докажување на постоењето на Бог. Според трансцендентално-антропоцентричната телеологија, целнопоставувачкото начело, или Бог, се наоѓа надвор од светот и внесува цели во природата создадена за човекот (Волф); според иманентната телеологија, секој предмет на природата има внатрешна актуелна цел, целна причина, која е извор на движење од пониски кон повисоки форми (Аристотел). Телеологијата во своите различни видови е присутна во стоицизмот, неоплатонизмот, концептот на однапред утврдена хармонија на Лајбниц, учењето за „светската душа“ на Шелинг, објективниот идеализам на Хегел, неокантијанството, неотомизмот, персонализмот итн. И. Кант, свесен за ограниченоста на традиционалното причинско објаснување на појавите во живата природа, почнува да ја разгледува целесообразноста како дополнување на надворешната причиност. Иако таков пристап може да се разгледува како враќање на гледиштето на Аристотел, за Кант „целесообразноста на природата е посебен априорен поим, кој има свое потекло исклучиво во рефлектирачката способност за расудување“. Затоа тој го негира објективното постоење на цели во природата и ја разгледува целесообразноста како посебен евристички принцип на спознавање.
Современиот фидеизам, како и холизмот, неовитализмот, неофинализмот итн., користат идеалистички толкувани податоци од генетиката, кибернетиката, психологијата за модернизација на телеологијата. Почнувајќи од новото време, природните науки (физика, механика, астрономија) ја довеле во прашање гео и антропоцентричната слика на светот, давајќи теоретско објаснување на некои процеси на движење во природата со природни причини. Теоријата за природниот карактер на целесообразноста во органскиот свет ја предложил дарвинизмот, подоцна развивајќи се во СТЕ (Синтетичка теорија на еволуцијата).
Брајан Груда

Брајан Груда (роден на 31 март 2004, во Шпајер) — германски фудбалер, играч од средниот ред на и на германската репрезентација под 21 година.
1 Биографија
Тој има албанско потекло, и е син на поранешниот фудбалер Бујар. Неговиот чичко братучед Азис, е исто така бил фудбалер, како и неговиот братучед Илди кој моментално игра за Влазнија.
2 Клупска кариера
2.1 Мајнц 05
Роден во Шпајер, Груда ја започнал својата кариера во локалниот тим ФК Шпајер, пред да се приклучи на Карлсруе во 2015 година. Тој се приклучил на Мајнц 05 на 14-годишна возраст и го потпишал својот прв професионален договор со клубот во ноември 2022 година.
Во јануари 2023 година, тој бил унапреден да учествува на тренинзите со првиот тим, а своето сениорско деби го имал на 25 јануари 2023 година во поразот од 2–1 на домашен терен од Борусија Дортмунд во Бундеслигата. Подоцна истата година, на 6 октомври, тој го постигнал својот прв гол во ремито 2–2 на гостувањето против Борусија Менхенгладбах.
На 18 мај 2024 година, тој постигнал гол и асистирал за победата од 3–1 против Волфсбург, што значела опстанокот за Мајнц во Бундеслигата изборен во последното коло од сезоната.
2.2 Брајтон
На 14 август 2024 година, Груда потпишал четиригодишен договор со англискиот клуб Брајтон енд Хоув Албион.
На 10 мај 2025 година, Груда го постигнал својот прв гол во англискиот фудбал во натпревар од Премиер лигата добиен со 2–0 во гости против Вулверхемптон Вондерерс.
Уакачина

Уакачина (шпански: ''Huacachina'') е село кое се наоѓа околу мала оаза и опкружено со песочни дини во југозападниот дел на Перу . Се наоѓа на околу пет километри од градот Ика во округот Ика во покраината Ика . Уакачина има постојано население од околу 100 луѓе, иако е посетено од десетици илјади туристи секоја година.
Името потекнува од кечуанскиот збор „wakachina“ што значи &#x2009;&#x27; чува, скриј &#x27;
, најверојатно скратено од ''qu'' -&#x2009;„ скриена лагуна “ .
1 Оаза и езеро
Уакачина е изградена околу мало природно пустинско езеро, кое најчесто се нарекува „оаза на Америка“. Според локалните легенди, водата и калта од областа се терапевтски. И мештаните и туристите често се капат во водата или се покриваат со кал во обид да излечат болести како што се артритис, ревматизам, астма и бронхитис.
Легендата вели дека лагуната ја создала убава домородна принцеза. Ттаа се соблекла за да се искапе, но откако се погледнала во огледало видела како ловец ѝ се приближува одзади. Исплашена, избегала од областа, оставајќи го огледалото зад себе, кое се претворило во езеро. Други верзии тврдат дека таа избегала, оставајќи го базенот со вода во кој се капела и тој се претворил во лагуна. Според митот, жената сè уште живее во оазата како сирена .
Езерото е создадено со природно истекување од подземните водоносни слоеви, но зголемувањето на дупчењето почнало да го загрозува тоа снабдување во раните 2000-ти. За да се компензира загубата и да се зачува оазата како туристичка дестинација, локалните бизнис групи почнале да пумпаат вода во езерото во 2015 година.
Во 2016 година беше објавено дека перуанскиот научник Марино Морикава, кој создал систем од наномеурчиња за деконтаминација на езерото Ел Каскахо, ќе предводи проект за обновување на лагуната Уакачина. , не се објавени дополнителни вести за предлогот.
2 Активности
Уакачина е одморалиште наменето за локални семејства од блискиот град Ика, но сè повеќе станува атракција за туристите привлечени од спортот сандбординг на песочните дини кои достигнуваат висина до 500 метри. Друга популарна активност е возењето со баги по дини на возила познати локално како ''аренероси.'' Уакачина е омилена семејна дестинација со децении, а во 60-тите години било популарно летно одморалиште за туристи од целиот свет. '' ''
Естер Сегал

Естер Сегал (|Esther Segal; 1895–1974) била канадска поетеса која пишувала на јидиш, а по потекло е од Украина.
1 Биографија
Таа била родена во 1895 г. во Украина како ќерка на кантор и дел од хасидско семејство кое имало седум деца. По смртта на нејзиниот татко, семејството се населило во Монтреал, каде што живееле сестрите на нејзината мајка. Сегал емигрирала во 1909 година. Своето образование го стекнала во Хедер во Украина и посетувала вечерно училиште во Монтреал, како и Еврејска учителска богосвовија во Њујорк. Се омажила за поетот Школников, со кого имала ќерка Маша. Објавувала поезија од 1922 година. во јидиш литературното списание ''Епоке''. Нејзините дела често биле објавувани и во списанија и антологии, на пример ''Јидише дихтеринс: Антологија''. Објавила збирка поезија, ''Лидер,'' во 1928 година. Нејзиниот сопруг починал во 1962 година, по што во 1965 година се преселила во Израел со нејзината ќерка. Сегал починала во 1974 година.
Салар де Аризаро

Салар де Аризаро (шпански: ''Salar de Arizaro'') е голема солена рамнина на Андите во северозападниот дел на Аргентина . Рамнината се наоѓа помеѓу селата Толар Гранде и Каипе и во близина на Мина Ла Казуалидад, во департманот Лос Андес, во покраината Салта.
1 Преглед
Сместен во централно-западниот дел на Пуна де Атакама, рамнината зафаќа површина од 1.600 километри квадратни. Според тоа, Салар де Аризаро е шестата најголема солена рамнина во светот и втората најголема во Аргентина по Салинас Грандес .
Во областа се вршело ископ на метални и неметални ресурси, бидејќи е богата со сол, мермер, железо, бакар и оникс .
Најблиските солени рамници се оние во Антофала, Хомбре Муерто (и двете северни од покраината Катамарка ), Поситос (на исток) и Салинас Грандес во провинциите Хухуј и Салта .
Салар де Аризаро е пресечен во средината од железничката пруга Салта-Антофагаста и покраинскиот пат 27 (дел од поранешниот RN 59 ). Посебна карактеристика на тоа е конусниот рид наречен ''Серо Коно'' (или ''Коно де Арита'' ), формација од песочник .
2 Поврзано
* Пустината Атакама
* Салар де Ујуни
* Салар де Атакама
Мона Авад

Мона Авад (родена на 22 август 1978 година) е канадск авторка и писателка на кратки раскази позната по дела од мрачно комична фикција.
Дебитантскиот роман на Авад, ''13 начини да се гледа дебела девојка'', бил номиниран за наградата Гилер и ја добил наградата за прв роман на Амазон. Нејзиниот втор роман, ''Зајак'', бил финалист за наградата „Гудридс чојс“ за најдобар хорор и наградата за книга од Нова Англија. Нејзиниот трет роман, ''Сè е во ред'', бил финалист за наградата „Гудридс чојс“ за најдобар хорор, како и нејзиниот четврти роман, ''Руж''.
Работела како доцент на Универзитетот во Сиракјуз од 2020 година.
1 Биографија
Авад била родена на 22 август 1978 година во Монтреал, Квебек. Нејзиниот татко, египетски муслиман, емигрирал во Канада во 1970-тите. Нејзината мајка е француско-канадска католичка од српско и ирско потекло. Родителите на Авад се запознале во Монтреал.
Авад се преселила во Мисисага, Онтарио, кога имала 13 години. Таму, учела во средно училиште „Отец Михаил Гец“. Авад студирала англиска книжевност на Универзитетот Јорк, каде што дипломирала на уметности во 2004 година. Потоа магистрирала англиски јазик на Универзитетот во Единбург, магистрирала на Универзитетот Браун и докторирала на Универзитетот во Денвер.
Живее во Соединетите Американски Држави од 2009 година во Бостон, Масачусетс и Сиракуза, Њујорк, каде што е стипендист на факултетот „Естер М. Ларсен“ по хуманистички науки и доцент на Универзитетот Сиракуза.
Шарлот Бирон

Шарлот Бирон (родена 1990 година) е канадска писателка од Монтреал, Квебек, чиј дебитантски роман ''„Радио градина“'' бил меѓу финалистите во потесен избор за наградата на Генералниот гувернер за фикција на француски јазик за 2022 година.
Романот е полуавтобиографско дело инспирирано од нејзините искуства при закрепнувањето во болница по операција на вилицата, особено фокусирано на времето кога била сама во болничката соба, а само гласовите на радиото ѝ правеле друштво.
Докторирала на Универзитетот Лавал и Универзитетот во Монпеље Пол Валери.
Во 2023 година, романот бил прогласен за добитник на Награда КАЛКју – Новопечени дела во Монтреал од Советот за уметност и писменост на Квебек.
Ешли Одрејн

Ешли Одрејн (родена 1982) е канадска писателка. Таа е позната по два романа, ''Туркањето'' (2021) и ''Шепотењата'' (2023), кои биле објавени како дел од договор со висок профил.
Пред да се посвети на пишување, Одрејн била директор за публицитет во „Пенгуин Канада“, што сега е огранок на канадската дивизија на „Пенгуин Рендом Хаус“. Во 2015 година, здравствената криза со нејзиното најмладо дете ја натераla да се пензионира.
''Букселер'' објавиле дека нејзиниот договор за книга во Велика Британија со „Мјакл Џозеф Лимитед“, издавачка куќа на британската подружница на „Пенгуин Рендом Хаус“, вредел приближно £1,000,000 додека нејзиниот договор за книга во САД бил во „седумцифрена сума“. Првата книга од договорот за две книги, ''Туркањето'', била објавена во продажба во САД и Канада на 5 јануари 2021 година.
Во интервју за ''Торонто Стар'' во јули 2019 година, Одрејн го опишала ''Туркањето'' како „психолошка драма раскажана низ призмата на мајчинството“. Приказната е за жена која не е сигурна дали нешто не е во ред со нејзината ќерка, Вајолет. Ова предизвикува затегнатост во нејзиниот брак со човек по име Фокс Конор.''Киркус Ривјус'' ја нарекле „фино изработена психолошка студија за мајчинството и наследената траума“ и заклучиле дека е „напишана мајките, но не и за оние со слабо срце; не нуди лесни одговори. Книгата била рецензирана и во ''Гардијан'' и ''Њујорк Тајмс Бук Ривју.'' Била номинирана за наградата „Гудридс Чојс“ за дебитантски роман и мистерија и трилер. Била избрана како книга за Клуб на книги „Ричард и Џуди“ во пролетта 2022 година и ја освои наградата „Артур Елис“ за прв роман, која се доделува годишно од страна на Крими писателите на Канада.
Втората книга на Одрејн, ''„Шепотењата“'', била објавена на 6 јуни 2023 година.
1 Дела
*''Туркањето'' (2021)
*''Шепотите'' (2023)
Тед Алан

Алан Херман (26 јануари 1916 - 29 јуни 1995), професионално познат како Тед Алан, бил канадски сценарист, автор и поет, чии неколку книги биле претворени во филмови. Во 1975 година, тој добил номинација за Оскар за најдобро сценарио (оригинално сценарио) и освоил Златен глобус за најдобар странски филм за филмот „Лаги што ми ги кажа татко ми“.
1 Биографија
Тед Алан бил роден во Монтреал како Алан Херман.
Во 1934 година го запознал и се спријателил со Норман Бетун. Во февруари 1937 година, Алан се придружил на баталјонот „Линколн“ на Меѓународните бригади за да се бори против фашизмот во Шпанската граѓанска војна. Под водство на Бригадата, Тед работел како репортер - емитувал програма во Америка од Мадрид и повторно работел со Бетун. Во 1939 година го објавил својот прв роман, ''„Овој пат подобра земја“'', црпејќи информации од своите искуства во војната.
Во 1952 година, Алан и Сидни Гордон ја објавиле биографијата на Бетун, ''„Скалпелот, мечот“'' . Алан се борел речиси 40 години за да направи филм за канадскиот хирург кој станал неверојатен херој на кинеската револуција. Филмот ''„Бетун: Создавањето херој“'', за кој Алан го напишал сценариото, била првата официјална кинеска копродукција, кох бил сниман во Кина, Монтреал и Шпанија бил објавен во 1990 година. Главните улоги ги играле Доналд Сатерленд и Хелен Мирен.
Алан е ко-сценарист на сценариото за познатиот филм на Џон Касаветес „Љубовни потоци“ (објавен во 1984 година), кој ја освоил наградата „Златна мечка“ на Берлинскиот меѓународен филмски фестивал. Филмот е базиран на една од драмите на Алан, „Те видов како сечеш лимони“, која ја режирал Шон Конери во театарот „Форчун“ во Лондон во 1969 година.
Починал од респираторна инсуфициенција на 29 јуни 1995 година на 79-годишна возраст. Тој е тема на документарецот на Националниот филмски одбор од 2002 година „Тед Алан: Момче од минестрел на дваесеттиот век“.
Мери Ашун

Мери Асабеа Ашун (родена во 1968 година) е ганско-канадска едукаторка, авторка и истражувачка; таа е директорка на Меѓународното училиште „Гана“ во Акра, Гана.
1 Образование
Мери Ашун е родена во Акра, Гана, во 1968 година како Мери Асабеа Апеа, ќерка на Емануел Апеа, поранешен дипломат во Секретаријатот на Комонвелтот во Лондон и амбасадор и координатор на ОН во Нигерија и ЕКОВАС, и Ема Елизабет Апеа (родена во Апија) наставничка.
Таа се здобила со диплома за комбинирани науки од Универзитетот во Источен Лондон (Велика Британија), диплома за инженер по природни науки во средно образование од Универзитетот во Торонто и докторат по биохемија од Универзитетот во Њујорк, Бафало, Њујорк.
2 Академска кариера
Ашун била директорка на христијанскиот колеџ „Филопатеар“ во Торонто, Канада, и професорка на Факултетот за образование на Универзитетскиот колеџ „Редимер“ во Канада.
Во 2014 година, на Ашун ѝ била доделена стипендија за директори на училишта „Клингенштајн“ на Учителскиот колеџ при Универзитетот Колумбија . Исто така, во 2019 година, била избрана за член на одборот на Здружението на меѓународни училишта во Африка.
Во мај 2011 година, на Ашун ѝ бил доделен грант од 200.000 долари од Канадската агенција за меѓународен развој (CIDA) од Универзитетот Ридемер за да работи на развојот на писменост и раст на бизнисот во Асаманкесе, Гана. Заедно со тим од ученици и возрасни волонтери, програмата за писменост за жени прераснала во основно училиште за деца во селото Асаманкесе. Оттогаш, во истото училиште завршила со своето образование прва група ученици од 6-то одделение во средно училиште во Христијанското училиште „Неговото Височество“ во Асаманкесе. Тоа е квалитетна и поволна опција за образование за родителите во таа област.
Во јануари 2013 година, организирала ТЕД (конференцја) под темата ПРЕ-Замисли (RE-Imagine).
Нејзините истражувачки трудови биле објавени како во академски, така и во неакадемски списанија, истражувајќи области како што се начинот на кој возрасните учат математика и нејзиното искуство како црнкиња на факултет во кој претежно доминирала белата раса за време на наставата.
3 Писателска кариера
Ашун е исто така авторка, пишувајќи под два псевдоними - Асабеа Ашун и Абена Апеа. Таа напишала неколку книги за деца и млади во различни жанрови, од кратки раскази до книги за научна фантастика за деца.
Нејзиниот прв роман ''„Дожд на моите леопардови дамки“'' (сега објавен како „ ''Дете на вторник'' “) бил четвртфиналист на натпреварот за пишување на Амазон/Пенгуин во 2010 година, а нејзиниот втор роман ''„Иселеникот“'' (сега објавен како ''„Господарка на играта'' “) бил четвртфиналист на натпреварот за пишување на Амазон/Пенгуин во 2011 година.
Од септември 2011 до февруари 2012 година, Ашун била креатор и водител на емисија за писменост на телевизијата „Роџерс“, Мисисага.
Ашун напишала сценарија и продуцирала сценски адаптации, вклучувајќи го и мјузиклот на „ДримВоркс“, ''„Принцот од Египет“'', кој го извеле нејзините ученици од Меѓународното училиште во Гана во Националниот театар на Гана.
4 Личен живот
Мери е во брак со Џозеф Ашун, кој е инженер и заедно имаат три сина кои моментално живеат во Торонто, Канада и Акра, Гана.
Метаболизам на лековите

Метаболизмот на лековите е метаболичко разградување на лековите од страна на живите организми, обично преку специјализирани ензимски системи. Повеќето лекови се ксенобиотици, односно хемиски супстанции кои не се природно произведени од телото. Ксенобиотиците подлежат на различни процеси во телото за детоксикација, со што се намалува нивната токсичност и се овозможува нивно полесно излачување. Овие процеси овозможуваат хемиска модификација на лековите во нивните метаболити и се познати како метаболизам на лекови или метаболичка биотрансформација.
Овие метаболити се нуспроизводи на метаболизмот на лековите и можат да се карактеризираат како активни, неактивни и токсични метаболити. Активните метаболити се биохемиски активни соединенија со терапевтски ефекти, додека неактивните метаболити се биохемиски неактивни соединенија без терапевтски или токсичен ефект. Токсичните метаболити се биохемиски активни соединенија слични на активните метаболити, но имаат различни штетни ефекти.
Метаболизмот на лековите се одвива на одредена локација во телото, што резултира со ниска концентрација на активни метаболити во системската циркулација. Овој феномен се нарекува метаболизам на прв премин бидејќи ја ограничува биодостапноста на лекот. Метаболизмот на прв премин првенствено се случува во црниот дроб; меѓутоа, метаболизирачките ензими можат да се најдат низ целото тело.
Разбирањето на овие промени во хемиската активност е клучно за примена на оптимална фармаколошка интервенција за секој пациент. Ова е тема од интерес за секој здравствен работник кој редовно лекува пациенти со медикаменти.
Нели Аркан

Нели Аркан (5 март 1973 – 24 септември 2009) била канадска писателка. Аркан била родена како Изабел Фортие во Лак-Мегантик во источните општини на Квебек.
1 Биографија
Првиот роман на Аркан, ''Курва'' (2001), веднаш добил критичко и медиумско внимание. Била финалист за Медичинова награда и за Феминовата награда, две од најпрестижните книжевни награди во Франција.
''По Путан'' следеле уште три романи што ја етаблирале како литературна ѕвезда во Квебек и Франција. Нејзиниот втор роман ''Луд'' (2004), како и првиот, е полуавтобиографско и провокативно дело, и бил номиниран и за наградата „При Фемина“. Нејзиниот трет роман, ''Отворено кон небото'', бил објавен во 2007 година. ''Детето во огледалото'' (2007) е илустрирана книга на за убавина. Аркан го завршила својот четврти роман ''Рај со клуч на рака'' (2009) а набрзо потоа се самоубила. Таа, исто така, напишала неколку кратки раскази, статии и колумни за разни весници и литературни списанија во Квебек.
2 Смрт
Аркан била пронајдена мртва во нејзиниот стан во Монтреал на 24 септември 2009 година. Таа се обесила набрзо откако завршила со пишувањето на нејзината последна книга, ''Рај со клуч на рака'', чиј наратор останува инвалид по обид за самоубиство. Таа и претходно се обидела да се самоубие. На 3 септември 2009 година, три недели пред нејзината смрт, Аркан објавила сторија во својата неделна колумна во квебечкиот неделник на француски јазик ''Иси'' со наслов ''Земи ме, или си мртов'', со детали за искуството со демнач.
Погребана е во Источните општини во Квебек. Општинската библиотека на Лак-Мегантик, составена од над сто илјади книги донирани откако пожарот ја уништил оригиналната библиотека за време на несреќата на возот Лак-Мегантик во 2013 година, се вика „Општинска Медиатека Нели-Аркан“ во нејзина чест.
Филмот ''Нели'' од 2016 година на режисерката Ан Емонд бил базиран на животот на Аркан.
3 Библиографија
*''Курва'' (2001).
*''Луд'' (2004).
*''Дететто во огледалото'' (2007).
*''Отворено кон небото'' (2007).
*''Рај со клуш на рака'' (2009).
*''Бурка од кожа'' (2011).
Валана капа

Валаната капа — една од најстарите и најраспространети машки волнени капи во Македонија. Таа се изработувала во домашни услови и од домашен материјал. Нејзината големина се движела од ниска и плитка до исклучително висока. Исто така, можеле да варираат и формата и бојата, па затоа се среќава во различни варијанти: зарамнета или куполеста, изработена во бела, црна или кафеава нијанса. Покрај честата примена во народната носија на македонското население, ја носеле и Турците и Албанците. Името, исто така, варирало во зависност од местото каде што се носела. Во Скопска Блатија се нарекувала капче, во Дебарски Дримкол – шапче или капче, во Голо Брдо, Дебарско Поле и Река, кај Мијаците – валавка, во Мариово – валаница, кај исламизираните Македонци и Албанци – кече, а кај Турците-Јуруци во Радовишко – јин таке. Валаната капа често се носела обвиткана со бела или црна марама – чалма. Покрај нагласеното присуство во Македонија, била распространета и на поголемиот дел од Балканскиот Полуостров.
Френки Барнет

Френки Барнет — канадска авторка на фикција со седиште во Монтреал.
1 Живот
Во средно училиште, Барнет пишувалa скечеви за проекти во училницата. Таа почнала сериозно да пишува додека студирала креативно пишување на Кондоршки универзитет. Магистрирала по ликовни уметности по фикција на Сиракушки универзитет, а на програмата се запишала во 2016 година.
Нејзината фикција била објавена во ''Џојленд'', ''Евент Магазин'', ''Призм Интернешанал'', ''Вашингтон Сквер Ривју'', и ''антологијата „Најдобри канадски приказни“'' во 2016 и 2019 година.
Барнет добила дете во 2023 година со нејзиниот сопруг, готвачот Џејкоб Спектор.
2 Дела
*''Еден вид девојка во затворен простор'', антологија
*''Ким: Нова идеја'', графички роман
*''Промени во расположението'' (2024), роман
Шерон Бала

Шерон Бала (родена на 3 април 1979 година) е канадска писателка која живее во Сент Џонс, Канада.
Нејзиниот дебитантски роман, ''Луѓето од чамците'', ја освоил наградата „Перси Џејнс“ за прв роман за необјавени ракописи во 2015 година. Подоцна била објавена од „Меклеланд и Стјуарт“ и „Даблдеј“ во јануари 2018 година. Книгата била меѓународно објавена како дел од кампањата „Еден свет, една книга“ на „Пенгуин Рендом Хаус“.
Книгата била избрана за изданието на ''Канада чита за'' 2018 година. Ја освоила наградата Харпер Ли за правна фикција, била финалист за наградата за прв роман на Амазон Канада во 2018 година, и била номинирана за наградата „Свежа риба“ за писатели во подем во 2015 година и наградата „Томас Хед Радал“ во 2019 година.
Бала била добитничка на наградата „Џурни“ во 2017 година за нејзиниот краток расказ „Чај со путер во Старбакс“, и била во долгата листа за наградата Национално списание за фикција во 2017 година за нејзиниот краток расказ „Милослав“. Нејзините кратки раскази се објавени во ''Хазлит'', ''Грејн'', ''TДалхаус Ривју'', ''Ридл Фенс'', ''Рум'', ''Призм Интернешанал'', ''Џојленд'', ''Њу Квортерли'' и во антологијата наречена ''Рекет: Новои пишувања од Њуфаундленд''.
1 Публикации
*''Луѓето од чамците'' (2018)
2 Признанија
* Награда за прв роман „Перси Џејнс“ во 2015 година за ''„Луѓето од чамци“''* Награда „Џурни“ во 2017 година за „Чај со путер во Старбакс“, објавена во ''Њу Квортерли''
Кирил Ќирков

Кирил Ќирков (Велес, 8 август 1927 — Скопје) — македонски активист и евидентичар. Член на Демократскиот фронт на Македонија „Илинден 1903“, репресиран од социјалистичкиот режим поради неговата поддршка на обединета независна македонска држава. Во 1946 г. бил дел од судските процеси против велешките гимназијалци. Соработник со Крум Чушков и Саздо Трајковски.
1 Животопис
Роден на 8 август 1927 година во градот Велес, тогаш дел од Кралството Југославија. Се образувал во неговиот мајчин град. Не можел да продолжи со неговото гимназиско образование поради почетокот на Втората светска војна и народноослободителната борба. После војната се запишал во велешката гимназија каде што се запознал со служителот Благој Џајков. Џајков бил верник кон старата идеалогија на МРО — независна обединета македонска држава. Овој идеалошки став бил противречен со тогашните гледишта на СР Македонија, во полициските досија верници на оваа идеалогија биле обележани како „ВМ“ или ванчомихајловисти. Самиот поим ванчомихајловист бил употребуван како синоним на фашист или бугараш.
Ќирков се приклучил во Демократскиот фронт на Македонија „Илинден 1903“. Таму се запознал со други значајни велешки членови како Крум Чушков и Саздо Трајковски. за време на југословенскиот терор врз велешаните, организацијата била откриена и укината. Поради неговата улога за време на судските процеси против гимназијалците Ќирков добил пет години во затвор. Отпрвин ја служел неговата казна во скопскиот градски затвор но во 1947 година бил интерниран во Идризово. Во 1951 година бил ослободен. Откако бил ослободен југословенската власт продолжиле да го чуват под надзор. Во еден извештај од 1970 година велешкиот околиски одбор спомнале дека Ќирков живеел во Скопје и работел како евидентичар. Неговата судбина после тоа е непозната.
2 Наводи
Марта Бејли

Марта Бејли (родена 1960) е канадска поетеса и романописец.
1 Биографија
Бејли била родена во Торонто, Онтарио. Студирала историја, француски и руски јазик на Универзитетот во Единбург, а студиите ги завршила на Сорбона, Париз и на Универзитетот во Торонто. Таму се вклучила во театарот. Во 1981 година, по подолго патување низ Азија, одлучила да го префрли својот фокус од глума на пишување. Краток период била наставничка по француски јазик и англиски јазик, па се вработила во Јавната библиотека во Торонто, каде што е моментално вработена. Нејзините дела се објавени во Канада, Германија и Унгарија.
Нејзиниот најпопуларен роман досега е ''Обликот што ти го дадов'' (2006), национален бестселер според списанието „Меклинс“ во мај 2006 година.
Во ''Извештајот за инцидентот'' (2009), Бејли го користи форматот од 144 кратки извештаи за да ги раскаже инцидентите од сопствените искуства како библиотекар. Како фиктивно дело, романот содржи конвенционални елементи како што се „љубовна приказна и мистерија“; како извештај, претставува подтекст што прикажува „како библиотеките во Торонто станале засолниште за маргинализираните во градот“. Книгата била номинирана за наградата „Скотиабанк Гилер“ во 2009 г. а подоцна адаптирана во филм во 2024 г.
Освен пет романи, Бејли имала и пет поеми објавени во списанија. Други литературни дела вклучуваат третман на ''„Наследството на Јозеф Вагенбах“'', инсталациска средина од Ирис Хојслер, првпат објавена во „Брик“ во 2007 година.
Книгата ''„Нема сина“'' ја освоила наградата „Хилари Вестон“ за документарна литература во 2024 г.
Таа живее во Торонто.
2 Избрани дела
*''Мојата сестра, Естер''. Трнстоун Прес, Винипег, 1995 ISBN 978-0-88801-200-5*''Станот на госпоѓа Балашовскаја''. Трнстоун Прес, Винипег, 1999 ISBN 978-0-88801-235-7*''Обликот што ти го дадов''. Кнопф Канада, 2006 ISBN 978-0-676-97748-6*''Извештај за инцидентот''. Педлар Прес, Торонто, 2009 ISBN 978-1-897141-25-0*''Потрагата по Хајнрих Шлегел: роман''. Педлар Прес, Сент Џонс, 2014 ISBN 9781897141632 Финалист за Наградата на генерал-губернаторот на Канада, 2017 – Категорија: Превод од англиски на француски
*''Ако Клара''. Коуч Хаус Букс, Торонто, 2017 ISBN 9781552453568*''Јазикот на сестрата.'' Педлар Прес, Сент Џонс, 2019 ISBN 9781552453568*''Нема сина боја''. Коуч Хаус Букс, Торонто, 2023 ISBN 9781552454749