Лукаревац

Лукаревац (|Lucareț) е населено место во округот Тимиш, Романија. Според пописот од 2021 година имало 105 жители. Припаѓа на општината Брестовац.
1 Историја
Оваа населба првпат се споменува во 1492 година, кога српското благородничко семејство Радиќ ја изнајмило на некого. Потеклото на црквата е поврзано и со земјопоседниците Радиќ, кои ја поврзале својата судбина со Лукаревац. По 1717 година, таму пристигнала голема група српски доселеници од Црна Гора, населувајќи се во Старо Село.
Во 1774 година, австрискиот царски ревизор Ерлер забележал дека местото „Лукарец“ припаѓало на Лунгошкиот округ, Лугошкиот дистрикт. Населението во тоа време било претежно влашко. Парохијата е основана во 1779 година (или 1788 година?) и оттогаш се водат матични книги за крштевање. Матични книги се регистрирани во 1802 година, а оние што починале во 1797 година. Кога православното свештенство било регистрирано во 1797 година, имало само еден свештеник. Парохискиот свештеник, свештеникот Марко Свирац (роден 1787 година), служи само на романски јазик(?). Според „Романската енциклопедија“, селото го задржало својот српски карактер со векови. Местото било купено во 1802 година од страна на српските спахии Јанковиќ и Ѓорѓе Докторовиќ.
Единствениот парохиски свештеник во 1846 година бил свештеникот Виќентије Јовановиќ (1844-1847). Според државниот попис на православното свештенство во Унгарија во 1846 година, во местото „Лукареч“ (таа верзија на името) имало 321 православен жител. Црковниот попис од 1865 година регистрирал 318 Срби во местото и две парохии - прва и шеста класа. Помеѓу двата црковни пописи, во 1847 и 1867 година, бројот на православни жители во местото изненадувачки останал ист - 321.
Во 1905 година, Лукаревац бил мала општина во округот Темешрекаш. Во тоа време, имал 607 жители во 90 домови. Најголемиот број православни Срби бил 362 или 60%, со 50 куќи. Од српските јавни згради, имало православна црква и јавно училиште. Селото немало ПТТ комуникации. Во меѓувоениот период, бројот на Срби значително се намалил; некои се преселиле во Рекаш, Лугош и Темишвар, а некои биле асимилирани.
2 Демографија
;Етнички состав во населба (517 жители)
;Етнички состав во населба (106 жители)
3 Црква
Според извештајот на протопрезвитер од крајот на 1891 година, во „Лукаревци“ има една црква со еден свештеник. Српската православна парохија има 291 жител, кои живеат во 60 српски домови. Поради тешката финансиска состојба, во парохијата е основана нова црковна општина во 1896 година. Српската православна црковна општина е организирана во селото, а собранието било редовно во 1905 година, под претседателство на Константин Чолак. Православната парохија е од најниската шеста плата, има парохиска куќа и парохиска седница од 33 кј. Во 1907 година, епархиските власти наредиле во црквата во Лукаревци „службите да се одржуваат само на словенски јазик“. Константин Чолаковиќ служел во селото 12 години и бил свештенички администратор од 1905 до 1907 година.
Црквата посветена на празникот на Свети Великомаченик Георги, очигледно е изградена пред 1742 година, а денес е единствената српска дрвена црква во Романија. Според српски извор од 1905 година, црквата е изградена во 1744 година. Олтарската преграда е направена од штици, а потоа малтерисана. Поединечни икони од разни иконописци се закачени низ целиот храм. Царските врати со ''Благовештението'' се оригинални и датираат од 18 век. До 1947 година, таа била покриена со ќерамиди, а оттогаш со ќерамиди. Три гробишта се видливи на подот од храмот, веројатно од побожното семејство на Агора Гала, кое донирало 32 јутари земјиште на црквата во 19 век. Во 1894 година, претседател на црковната општина Лукаревци бил Јосиф Гал. На почетокот на 20 век, таму имало српски православни гробишта, а црковно-општинскиот имот изнесувал 40 кj. земјиште.
4 Училиште
Во 1846 година, училиштето имало само седум ученици, под водство на Абрахам Томеску. Во 1857 година, место наставник било слободно во локалното православно училиште, со плата од 170 ф. Гаврило Ѓорѓевиќ бил учител во Лукаревац во 1867 година. Исцрпениот стар учител, кој тогаш служел во Лукаревац, Петар Адамовиќ, бил испратен во пензија во 1884 година, со соодветна пензија од 100 ф. На конкурсот од 1889 година, никој не се пријавил за местото наставник. Наставникот Ѓорѓе Маринковиќ бил вработен подоцна, до 1891 година. Платата на наставник кој морал да знае српски и романски јазик, достигнала 300 ф. на конкурсот од 1894 година, но паднала на 166 ф. во 1898 година. Оттогаш, во тоа мешано училиште, суштински услов е кандидатот да го положи испитот по унгарски јазик. М. Стојин ја презел својата наставничка позиција во 1899 година. Претседател на Училишниот одбор во 1905 година бил свештеникот Константин Чолак, кој бил и директор на училиштето. Во 1906 година, на конкурс за наставници се понудила плата за наставник од 500 круни. Број на ученици: 59 од нив посетуваат редовна настава, а 28 од постара возраст одат во средно училиште. Наставничката на Јован Драга била заменета во 1907 година од Зорка Аќимовиќ, родена во Вршац (таму во 1905 година). Во 1908 година, наставничката Гордана Костиќева била назначена за привремена наставничка, сè додека не се објави нов конкурс.
5 Поврзано
* Банатска Црна Гора