Управување со отпад

Управувањето со отпад или отстранувањето на отпадот ги вклучува процесите и активностите потребни за управување со отпад од неговото создавање до неговото конечно отстранување. Ова вклучува собирање, транспорт, обработка и отстранување на отпадот, како и следење и регулирање на процесот на управување со отпадот и законите, технологиите и економските механизми поврзани со овие процеси.
Отпадот може да биде цврст, течен или гасовит, а за секој вид постојат различни методи за отстранување и управување. Управувањето со отпад се занимава со сите видови отпад, вклучувајќи индустриски, хемиски, комунален, органски, биомедицински и радиоактивен отпад. Во некои случаи, отпадот може да претставува закана за здравјето на луѓето. Здравствените проблеми се поврзани со целиот процес на управување со отпадот. Здравствените проблеми можат да се појават индиректно или директно: директно преку ракување со цврст отпад и индиректно преку контаминацијата на вода, почва и храна. Отпадот се создава преку човекова активност, на пример, преку екстракција и преработка на суровини. Управувањето со отпад има за цел да ги намали негативните ефекти од отпадот врз здравјето на луѓето, животната средина, планетарните ресурси и естетиката.
Целта на управувањето со отпад е да се намалат опасните ефекти од таков отпад врз животната средина и здравјето на луѓето. Голем дел од управувањето со отпад се однесува на комуналниот цврст отпад, кој се создава од индустриски, комерцијални и домашни активности.
Практиките за управување со отпад не се исти низ земјите (развиени земји и земји во развој); регионите (урбани и рурални области) и во зависност од тоа дали станува збор за приватен или индустриски сектор кои можат да имаат различни пристапи.
Правилното управување со отпадот е важно за градење на градови кои се одржливи и погодни за живеење, но тоа останува предизвик за многу земји и градови во развој. Еден извештај покажал дека ефикасното управување со отпадот е релативно скапо, обично сочинува 20%–50% од општинските буџети. Функционирањето на оваа суштинска општинска услуга бара интегрирани системи кои се ефикасни, одржливи и социјално поддржани. Голем дел од практиките за управување со отпад се занимаваат со комунален цврст отпад (КЦО), кој е најголемиот дел од отпадот што се создава од домаќинствата, индустриските и комерцијалните активности. Мерките за управување со отпадот вклучуваат мерки за интегрирани техно-економски механизми на циркуларна економија, ефикасни капацитети за отстранување, контрола на извозот и увозот и оптимален одржлив дизајн на производите што се произведуваат.
1 Принципи на управување со отпад
Хиерархијата на отпад се однесува на „3-те Р“ - Редуцирај, Реупотреби и Рециклирај, што ги класифицира стратегиите за управување со отпад според нивната пожелност во однос на минимизирање на отпадот. Хиерархијата на отпадот е темел на повеќето стратегии за минимизирање на отпадот. Целта на хиерархијата на отпад е да се извлечат максималните практични придобивки од производите и да се генерира минимална количина на отпад. Хиерархијата на отпадот е претставена како пирамида бидејќи основната премиса е дека политиките треба да промовираат мерки за спречување на генерирање на отпад. Следниот чекор или претпочитана акција е да се бараат алтернативни употреби за отпадот што е генериран, т.е. преку реупотреба. Следно е рециклирањето, што вклучува компостирање. По овој чекор следува обновување на материјалите и претворање на отпадот во енергија. Последната акција е отстранување, и тоа на депонии или преку согорување без обновување на енергијата. Овој последен чекор е последното решение за отпадот што не бил превениран, пренасочен или преработен. Хиерархијата на отпадот го претставува напредокот на производот или материјалот низ последователните фази на пирамидата на управување со отпад. Хиерархијата ги претставува последните делови од животниот циклус за секој производ.
2 Библиографија
*