procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Географија на Албанија

Албанија е држава која се наоѓа во западниот дел на Балканскиот Полуостров во југоисточна Европа. На нејзината западна страна се наоѓа Јадранското Море и Јонското Море. Протокот Отрантска Врата, ја дели Албанија од Италија.
1 Граници
Албанија на северозапад се граничи со Црна Гора, Косово на североисток, Република Македонија на исток, и со Грција на југ, има брег на Јадранско Море на запад, и брег на Јонско Море на југозапад. Целата должина на земјишната граница на Албанија изнесува 717 км од кој 282 км со Грција, 151 км со Македонија, 112 км со Косово 172 км со Црна Гора. Крајбрежјето е долго 365 км.
Површината на Албанија изнесува 28.748 км<sup>2</sup>, и според неа се наоѓа на 139 место во светот. Врз поголемиот дел (70%) од територијата на Албанија се простираат планини, како Северните Албански Алпи, па Динаридите, Централните Планини (вклучувајќи го и највисокиот врв Голем Кораб, кој се наоѓа на планината Кораб на границата со Република Македонија со висина од 2.764 м). Јужните планински масиви се наоѓаат во Јужна Албанија. Шумите покриваат од 40 до 47% од албанската територија, додека 50% од одгледуваното земјиште има иригација. Двата главни речни басени, реките Дрим и Војуша (Вјоса), ја карактеризираат западната хидрологија на државата. Јужната половина на Албанија е геолошки (сеизмички) активна зона.
2 Население
Бројот на жители во Албанија изнесува 3 619 778 души според пописот на населението од 2008 година и според истото се наоѓа на 130 место по бројот на население во светот. 35% од населението живее во градските населби. Албанците сочинуваат 95% од населението. Oстанатото население се состои од Грци, Македонци, Власи, Роми, Црногорци, Срби и друго. Историски, државата е разделена на Северна Албанија и Јужна Албанија. Како граница помеѓу северот и југот се смета реката Шкумба, која воедно е и граница меѓу Тоските и Гегите.
3 Религија
Во Албанија, 70% од населението се Муслимани, 20% православни, и 10% Католици. Во 1990 албанската влада го промена декретот од 1969. година, кој ја направи Албанија да биде првата официјално светска атеистичка држава.
4 Клима
Под влијание на најразлични фактори, климата во Албанија е разнообразна. На запад, по јадранското крајбрежје таа е средоземна, на исток умерено континентална клима. Летата се одликуваат со средна јулска температура од 25 °C, а зимата со средна температура до 9 °C
Јан, Феб, Мар, Апр, Мај, Јун, Јул, Авг, Сеп, Окт, Нов, Дек
Просечно ниска (°C/°F), 2 °C, 2 °C, 5 °C, 8 °C, 12 °C, 16 °C, 17 °C, 17 °C, 14 °C, 10 °C, 8 °C, 5 °C
Просечно висока (°C/°F), 12 °C, 12 °C, 15 °C, 18 °C, 23 °C, 28 °C, 31 °C, 31 °C, 27 °C, 23 °C, 27 °C, 14 °C
Влажност во %, 71, 69, 68, 69, 70, 62, 57, 57, 64, 67, 75, 73
Сонце (час/ден), 4, 4, 5, 7, 8, 10, 12, 11, 9, 7, 3, 3
Врнежливи денови, 13, 13, 14, 13, 12, 7, 5, 4, 6, 9, 16, 17
''Spring: ''
Црква „Св. Кирил и Методиј“ - Струмица

Црква „Св. Кирил и Методиј“ — македонска православна црква која се наоѓа во стариот дел на градот Струмица. За нејзиниот денешен облик е одговорен истакнатиот голобрдски мајстор Атанас Митровски од Себишта.
1 Историја
1.1 Долна црква
Изградбата на првата црква започнала во 1750 година во времето на епископот Пасиј, а истата била завршена во 1760 година. Олтарот или т.н. долен олтар од денешната црква е подрумски и е посветен Светите петнаесет тивериополски свештеномаченици.
Во долната црква иконостасот е изработен од дабово дрво и овде се наоѓаат дел од моштите на Свети Василиј Велики и Свети Теофан Начертани. Овде се наоѓа и гробот на егзархискиот митрополит Герасим кој бил иницијатор за изградба на горната црква.
1.2 Горна црква
Во почетокот на XX век во градот Струмица постоеле две цркви и тоа Црква „Св. Константин и Елена“ и Црква „Св. Димитриј“ кои припаѓале на патријаршијата во Цариград односно на Струмичката грчка митрополија. Од своја страна, долго време на Бугарската егзархија не ѝ било дозволувано да изгради свој храм во градот. Егзархиската струмичка општина успеала да издејствува султански ферман за изградба на своја црква кон 1905 година.
Во времето на бугарскиот егзархиски митрополит Герасим започнала изградбата на нова црква, посветена на браќата Свети Кирил и Медодиј. За изградбата на црквата биле донирани средства од руските мисионери од манастирот „Св. Пантелејмон“ на Света Гора кој е руски манастир. Изградбата на оваа црква започнала во 1905 година, а била завршена во 1911 година.
Иконостасот во овој дел е изработен од липа од страна на мајсторот на дебарската школа Нестор Алексиев во 1935 година. Иконописот го изработиле зографите Григориј Пецанов од Струмица, Гаврил Атанасов од Берово и Д. А. Папрадишки, а имало и други анонимни автори.
Во оваа црква според отецот Ѓорѓи Митрев се наоѓаат икони од црквата „Св. Константин и Елена“ која денеска не постои.
2 Архитектура
Според инвеститорите, изгледот на црквата е во руски стил. Црквата има крстовидна основа со нартекс и камбанарија на западната страна, додека на источната страна содржи развиен олтар.
3 Мошти
Во црквата во 2006 година по 1.700 години чување во тајност, моштите на Свети Василиј Велики биле изложени. Неговите коски 17 века се наоѓале во Струмица. Моштите биле откриени во 1958 година и биле соѕидани во трпезната маса, внатре во олтарот, во долната сала на црквата, која служи за крштевање.
Така, со благослов на струмичкиот митрополит Наум, првпат пред верниците биле изложени на празникот Василица. Моштите се изложуваат секоја година на празникот Василица.
4 Галерија
Хвар

Хвар е хрватски остров во Јадранското Море. Зафаќа површина од 297 km2, население од 11.103 жители и главен град е Хвар со 4.138 жители.
1 Име
Денешното име на островот е од грчко потекло (од грч. ''Pharos'' - светилник). Од тој назив Римјаните го обликувале името ''Pharia''. Далматинските Романи го претвориле во ''Fara'', а во раното средновековие доселените Хрвати согласката ''f'' ја замениле со група согласки ''hv'', менувајќи го називот во ''Хвар''. Месното население го нарекува "Hvor", "For", а книжевниот облик „Хвар“ се јавува на источниот дел на островот.
Клаус Воверајт

Клаус Воверајт (Klaus Wowereit, 1953, Западен Берлин) е германски политичар, член на Социјал-демократската партија. Тој е градоначалник на Берлин од 2001 година, кога победи со 30% од вкупниот број гласови. Во текот на 2001/02, тој беше претседател на Бундесратот, четвртата највисока должност во СР Германија.
1 Политичка кариера
Воверајт има завршено правен факултет во Берлин (1981-1984). По три години стажирање во одделот на Сенатот за внатрешни работи, Воверајт се кандидира за општински советник на дистриктот Темпелхов. На возраст од само 30 години, во тоа време, бил најмлад советник во Берлин. По 11 години служба во Советот на дистриктот, се кандидира за пратеник во берлинското собрание (законодавно тело на локалната самоуправа) во 1995 година. Во 1999 година, тој е избран за носител на списокот на неговата партија за градското собрание. Од 2001, тој е градоначалник на Берлин. На изборите во 2006 година, Социјалдемократската партија ги заврши изборите како најсилна политичка партија. На 23 ноември 2006, градското Собрание го ре-избра Воверајт за градоначалник.
2 Приватен живот
Воверајт е еден од најпознатите германски политичари кој отворено е геј. За време на локалните избори во 2001 година, тој ја даде познатата изјава "Ich bin schwul, und das ist auch gut so" (Јас сум геј, и тоа е добра работа). Во својата автобиографија, Воверајт изјавува дека неговата одлука да излезе во јавноста како геј, ја донел откако бил номиниран за градоначалник на Берлин, бидејќи знаел дека ако не го стори тоа тој лично, тогаш таблоидите ќе ја завршеле “работата“ за него, притоа, во нивен стил, сензационално закачувајќи му на грб измислени приказни и афери поврзани со неговиот приватен живот. Инаку, Воверајт ги изговори овие зборови за време на неговиот говор на берлинската конвенција на партијата. Откако го заврши говорот, по неколкуте секунди изненадувачки молк, делегатите гласно му аплаудираа во знак на поддршка.
Во 2007, ја објави биографијата насловена како "…und das ist auch gut so."
Партнерот на г-ин Воверајт, Јорн Кубицки (Jörn Kubicki) е неврохирург.
Томас Вудкок

Томас Вудкок (англ. ''Thomas Woodcock''), КВР, ДАЛ, ЗП (р. 1951) е Грбовен крал Норој и Алстер и назначен за Главен грбовен крал на Подвеската . Се школувал во Итон. Високото образование го стекнал на Универзитетскиот колеџ во Дарем и Дарвиновиот колеџ на Кембриџ. Потоа Вудкок бил повикан да работи како правник во судот Инер Темпл. Ја започнал хералдичката кариера во 1975 како помошник за истражување на Сер Ентони Вагнер, Главен грбовен крал на Подвеската. Во 1978 бил назначен за Персевант Руж Кроа, а во 1982 бил унапреден во Хералд Сомерсет. На оваа функција се задржал сè до неговото назначување за Хералдички грбовен Норој и Алстер во 1997 г. Потоа се стекнал со функцијата Поручник на Кралскиот Викторијански Ред (КВР) на Краличините Роденденски одликувања во 1996. Во декември 2005 Томас Вудкок бил именуван за Заменик-намесник на грофовијата Ланкашир. Во тоа својство тој е помошник на Лордот-намесник, Лордот Шатлворт, како претставник на Кралицата во таа грофовија. Подоцна Вудкок бил назачен и за Главен грбовен крал на Подвеската, функција на која треба да стапи во 2010 г.
1 Поврзано
* Хералдика
* Колегијат на грбови
* Грбовен крал
* Хералд
* Персевант
2 Наводи
Чалчиухтотолик

Чалчиухтотолик е ацтечки бог на чумата и мистеријата. Чалчихуихтотолик, ''Птицата со скапоцени камења'', нахуалот на Тезкатлипока. Чалчихуихтотолик е симбол на моќна магија. Тезкатлипока може да ги искушува луѓето во самоуништување, но кога ќе добие форма на мисирка, може да ги исчисти од контаминација, да ги ослободи од вината и да ја надмине нивната судбина. Во тоналпохуали, Чалчихуихтотолик владее со ден Текпатл (Камен нож) и над трецена 1-Атл (Вода). Претходните тринаесет дена се управувани од Ксолотл.
1 Поврзано
* Ацтечки богови и натприродни суштества
Чантико

Чантико („таа што живее во куќата") е ацтечка божица која владее над огновите во семејното огниште. Таа го прекинала постот јадејќи пиперка со печена риба, а Тонакатекухтли ја претворил во куче како казна. Ја поврзувале со градот Ксочимилко, каменорезите, како и воините. Чантико била опишана во различни предколумбиски и колонијални кодекси.
1 Поврзано
* Ацтечки богови и натприродни суштества
18 јуни (родени)

1491, Хенри VIII — крал на Англија.
1812, Иван Гончаров — руски писател.
1866, Стамат Икономов — бугарски офицер.
1882, Георги Димитров — раководител на БКП и премиер на Бугарија.
1902, Борис Барнет — советски филмски режисер и глумец.
1918, Франко Модиљани — италијанско-американски економист, добитник на Нобеловата награда во 1985 година.
1922, Жамила Колономос — македонска револуционерка.
1935, Слободан Мицковиќ — македонски есеист и книжевен критичар.
1942, Пол Макартни — англиски пејач и текстописец.
1943, Рафаела Кара — италијанска пејачка.
1946, Фабио Капело — италијански фудбалски тренер.
1947, Весна Пеќанац — српска глумица.
1948, Брацо Димитријевиќ — босански концептуален уметник.
1949, Лех Качињски — полски политичар.
1952, Изабела Роселини — италијанска глумица и фото-модел.
1961, Алисон Моје — англиска поп-пејачка.
1972, Митко Тошев — македонски вајар и сликар.
1974, Винченцо Монтела — италијански фудбалер.
1982, Фабјен Лефевр — француски кајакар.
1982, Марко Бориело — италијански фудбалер.
1982, Соња Ковач — хрватска глумица и модел.
1989, Пјер-Емерик Обамејанг — габонски фудбалер.
1990, Ферхан Хасани — македонски фудбалер.
1990, Кристијан Тејлор — американски атлетичар, светски и олимписки првак во трискок.
2001, Габриел Мартинели — бразилски фудбалер.
Оле фон Бојст

Карл-Фридрих Арп Оле Фрајхер фон Бојст, обично познат како Оле фон Бојст, роден на 13 април 1955, во Хамбург, Германија, бил Прв градоначалник на градот-покраина (''Freie und Hansestadt'') Хамбург од 31 октомври 2001 до 25 август 2010, а од 1 ноември 2007 и како Претседател на Бундесратот со едногодишен мандат. Тој бил наследен како градоначалник од Кристоф Алхаус.
1 Живот и работа
Тој е син на Ахим Хелге Фрајхер фон Бојст и Хана Волф, кои биле сметани за полу-Евреи во Нацистичка Германија. По неговиот татко, тој е наследник на саксонскиот и австриски гроф Фридрих Фердинанд фон Бојст.
Во 1971, фон Бојст станал член на конзервативната Христијанска демократска унија (CDU). Во 1973, по завршувањето на средното училиште, работел за групата CDU во парламентот на градот-покраина Хамбург („Bürgerschaft“), место кое го држел додека не почнал да студира право во 1975 на Хамбуршкиот универзитет. Од 1977 до 1983 бил претседател на младинската организација на неговата партија. Од 1978, Бојст бил член на покраинскиот парламент во Хамбург. Во 1983, успешно ги завршил неговите студии и станал независен адвокат.
Бил член на владејачкиот совет на хамбуршката подружница на CDU од 1992 и на националниот владејачки совет на партијата од 1998.
2 Приватен живот
Во август 2003, во Хамбург изби скандал, кога Фон Бојст го разреши заменик-градоначалникот Роналд Шил. Причината беше таа што Шил го отпушти Волтер Велингхаусен, советник за прашања од областа на внатрешната безбедност на Фон Бојст, без притоа да се консултира со градоначалникот, по што следуваа закани за аутинг на Фон Бојст и други лични закани. Сепак, Фон Бојст не го повлече отпуштањето на Шил, по што следуваше прес-конференција на која Шил говореше за “хомосексуалната врска“ на градоначалникот со Роџер Куш, министер за правда на Хамбург. Вон Беуст ја негираше изјавата.
По неговата прес-конференција, Шил се здоби со репутација на анти-геј политичар, што резултираше со остри демонстрации на ЛГБТ асоцијациите, а локалните радиостаници го исмеваа Шил со песната “Мега-јужњак“. Подоцна, Шил ја повлече изјавата, со објаснување дека му пречел само непотизмот на Фон Бојст и дека немал право да се меша во неговите приватни работи. На наредната прес-конференција, тој изјави “Немам ништо против хомосексуалците“.
Во интервју некое време подоцна, таткото на Фон Бојст потврди дека неговиот син е геј. Фон Бојст, сепак, смета дека сексуалната ориентација е приватна работа, па на прашањата на новинарите, тој иронично, за одговор ги упатува кај неговиот татко.
На 24 февруари 2004, изборите во Хамбург завршија со неочекувана победа за Оле фон Бојст и ХДУ, а партијата освои апсолутно мнозинство (47,2%) во државниот Парламент на Хамбург. На изборите од 2008, ХДУ победи со 42,6% од гласовите.
Мецтли

Мецтли е понизок ацтечки бог или божица на месечината, ноќта и земјоделците. Тој веројатно биле исто божество како Јохаултикетл или Којолксаухки и машкиот бог на месечината Течизтекатл; како и вториот, кој се плашел од Сонцето поради неговиот оган.
1 Легенда
Ацтеките верувале дека живеат во универзум во кој доминираат генерации богови на сонцето, а сегашниот, познат како Тонатиух, бил петти. Првите три претходни сонца загинале од ветрови бури, јагуари и огнен дожд. Четвртиот бил збришан од поплава кога луѓето се претвориле во риба и се рашириле низ океанот. Откако четвртото сонце исчезнало, Ацтеките верувале дека боговите се собрале за да одлучат кој бог ќе стане следното сонце. Тие изградиле оган за да го жртвуваат следниот волонтер. Два бога - Нанахуацин и Тексизтекатл - се натпреварувале за честа. Нанахуацин, сиромав бог, билизбран затоа што можел да биде поштеден. Гордиот Тексизтекатл инсистирал да ја добие на честа, но во последен момент се двоумел. Нанахуацин покажал поголема храброст и скокна во огнот. Тексизтекатл ја стекнал својата храброст и го следел Нанахуацин, со што се создале две сонца на небото. Месечината и Сонцето биле подеднакво светли. Плашејќи се дека земјата ќе изгори под светлината на две светилници, еден од боговите фрлил зајак кон Течизтекатл, и оној што го погодил се затемнил и станал денешната Месечина. Поради тоа може да се разликува фигура на зајак на површината на Месечината. За време на полна месечина, „Зајакот на Месечината“ станува лесно видлив.
2 Поврзано
* Ацтечки богови и натприродни суштества
Попокатепетл

:''Оваа статија е за лик од ацтечката митологија, за вулканот видете Попокатепетл (вулкан).''
Попокатепетл е херој во ацтечката митологија. Во негова чест, името го добил и активниоt вулкан Попокатепетл во Мексико.
1 Поврзано
* Ацтечки богови и натприродни суштества
Тескатлипока

Тескатлипока е бил централно божество во религијата на Ацтеките. Тој е поврзан со различни концепти, вклучувајќи ноќно небо, урагани, обсидијан и конфликт. Се сметал за еден од четирите синови на Ометекухтли и Омечихуатл, исконското двојно божество. Неговиот главен фестивал беше Токстатл, кој, како и повеќето религиозни фестивали на културата на Ацтеките, вклучувал човечки жртви. Нагуалот на Тескатлипока, неговиот животински колега, бил јагуарот. Во форма на јагуар тој станал божество Тепејолотл („Планинско срце“). Во еден од двата главни календари на Ацтеките, Тескатлипока владеел со трецена 1 Оцелотл („1 Јагуар“); тој исто така беше покровител на деновите со името Акатл („трска“). Силна врска со календарот како целина сугерира неговото прикажување во текстови како што се Кодексот Боргија и Кодекс Фејвари-Мајер, каде што Тескатлипока е опкружен со дневни знаци, што имплицира некакво мајсторство над нив.
Талисман поврзан со Тескатлипока бил диск што се носел како граден кош, наречен анахуатл. Овој талисман бил издлабен од абалонска школка и прикажан на градите и на Хуицилопочтли и на Тескатлипока во кодекс илустрации.
Потеклото на Тескатлипока може да се проследи до претходните мезоамерикански божества кои ги обожавале Олмеците и Маите. Постојат сличности помеѓу Тескатлипока и божеството заштитник на Киче Маите, Тохил, како што е опишано во Попол Вух. Името Тохил се однесува на обсидијан и бил поврзан со жртвување. Класичниот бог на владеењето и громот на Маите, К'авил (познат на современите мајанисти како „Бог К“, или „Живо на куклата“), бил прикажан со чаден нож од обсидијан во челото и едната нога заменета со змија. Иако постојат впечатливи сличности помеѓу можните претходни слики на Тескатлипока, археолозите и историчарите на уметност се поделени во дебата. Можно е тој да е истиот бог што Олмеците и Маите го нарекуваат свое „божество на јагуар“, или наизменично дека тој е експанзија на Ацтеките врз темелите поставени од Олмеците и Маите, бидејќи Ацтеките рутински земале намерна инспирација од претходните мезоамерикански култури.
1 Поврзано
* Ацтечки богови и натприродни суштества
Гурбангули Бердимухамедов

Гурбанкули Бердимухамедов (|Gurbanguly Mälikgulyýewiç Berdimuhammedow) — поранешен претседател на Туркменистан. Роден е во 1957 година во местото Бабараб кое денес се наоѓа во покраината Ахал. По професија е стоматолог, а ја извршувал функцијата Министер за здравство од 1997 до 2001. После тоа станал заменик премиер. Таа функција ја извршувал до смртта на Сапармурат Нијазов, во декември 2006 година, кога е поставен за в.д. претседател, иако според уставот тоа требало да биде претседателот на собранието Овезгелди Атајев.
Реформата на здравството на Бердимухамедов е опишана како најлоша во зоната на поранешниот СССР. Меѓу другото, затворени се болниците надвор од Ашхабад и отпуштени се повеќе од 15.000 медицински работници кои се заменети со необучени воени лица. Опозицијата го обвинува Бердимухамедов дека нема доволно волја и влијание за водење на државата.
Бил наследен од синот Сердар Бердимухамедов, кој стапил на функција на 19 март 2022 г.
Ацтечки кодекси

Ацтечките кодекси се напишани книги од самите Ацтеки од пред периодот на шпанската колонизација. Овие кодекси се извор на сигурни информации за ацтечката култура и народ.
Овие пред-колумбиски кодекси се разликуваат од европските кодекси по својата содржина, бидејќи средноамериканските кодекси се сликовите и не биле наменети за симболизираат напишано или изговорено прераскажување на одредена тема. Покрај пред-колумбиските кодекси, постојат и кодекси напишани за време на колонизацијата, но овие се напишани на латиница и често напишани на наваталски, шпански или латински јазик.
Иако има малку пред-колонијални кодекси, научниците успеале да соберат околу 500 ацтечки кодекси.
1 Поврзано
* Мајански кодекси
2 Наводи
*
Ацтечка тројна алијанса

Ацтечката тројна алијанса или позната како ''Ацтечка Империја'' била алијанса помеѓу ацтечките градови-држави: Теночтитлан, Тешкоко и Тлакапан. Овие градови-држави управувале со регионот наречена Мексиканска долина од 1428 сè до шпанската колонизација на Америка под водство на Ернан Кортес во 1521 година.
Алијансата била создадена од Ицкоатл од Теночтитлан, Незахуалкојотл од Тешкоко од Тлакопан со 1428 година. Доминантен партнер бил Теночтитлан.
Грбовен крал Кларансо

Грбовен крал Кларансо (|Clarenceux King of Arms) — грбовен службеник во Колегијатот на грбови во Лондон. Кларансо го има повисок чин од двајцата регионални грбовни кралеви, и под негова јурисдикција е делот од Англија јужно од реката Трент. Речиси е сигурно дека оваа функција постоела во 1420, а мошне е веројатно дека постоела и во 1334, под називот ''Claroncell rex heraldus armorum''. Звањето „Кларансо“ (''Clarenceux'') дека потекнува или од владенијата на Клерските ерлови од Глостер, или пак од војводството Кларенс (1362). Од доцниот XV век наваму, со само мали варијации, грбот на хералдичкиот крал Кларансо се блазонира како: (''Argent a Cross on a Chief Gules a Lion passant guardant crowned with an open Crown Or'').
1 Поврзано
* Грбовен крал
* Грбовен службеник
2 Наводи
*''The College of Arms, Queen Victoria Street : being the sixteenth and final monograph of the London Survey Committee'', Walter H. Godfrey, assisted by Sir Anthony Wagner, with a complete list of the officers of arms, prepared by H. Stanford London, (London, 1963)
*''A History of the College of Arms &c'', Rev. Mark Noble, (London, 1804)
Ацтечка војска

Ацтечката воена тактика се концентрирала на аспекти поврзани со воени сили, оружје и стратегии за територијално проширување на Ацтечката Империја во Средна Америка. Во оваа тактика била вклучена и Ацтечката тројна алијанса помеѓу поголемите ацтечките градови-држави: Теночтитлан, Тешкоко и Тлакопан. Покрај нив имало и други помали градови-држави од денешно централно Мексико.
Типичната ацтечка војска била составена од голем број на обични војници, најчесто луѓе кои поминале низ основна обука за воена тактика. Покрај нив имало и помалав број на војници од благородната класа кои биле организирани во воени општества и рангирани според нивните успеси. Ацтечката политика претежно се засновала на територијално проширување и главен дел од нивната политичка тактика била динамичната воената сила.
1 Наводи
:::Cervera Obregón Marco A. “The macuahuitl: A probable weaponry innovation of the Late Posclassic in Mesoamérica” en Arms and Armour, Journal of the Royal Armouires, n.3, Leeds, 2006.
:Cervera Obregón Marco A. “El macuahuitl, un arma del Posclásico Tardío en Mesoamérica”, en Arqueología Mexicana, No 84, 2007.
:Cervera Obregón Marco A. El armamento entre los mexicas, GLADIUS, CSIC, Polifemo, Madrid, 2007 con prólogo de Ross Hassig.
Бојко Борисов

Бојко Методиев Борисов (|Бойко Методиев Борисов) е бугарски политичар, поранешен премиер на Бугарија. Претходно бил премиер во периодот од 2009 до 2013 година, водач на партијата ГЕРБ и градоначалник на Софија од 2005 до 2009.
1 Животопис
Бојко Борисов е роден на година во село (денес град) Банќа. Дипломира во 1982 година на Високата школа на Министерстово на внатрешните работи како инженер. Има добиено чин на поручик по Пожарна безбедност. Истата година Борисов се вработил во Софиската градска управа на МВР како командир на вод, а подоцна тоа било преименувано во командир на чета.
Од 1985 година па сѐ до 1990 Бојко Борисов е предавач во Вишиот институт за подготовка на офицери и научноистражувачка дејност на бугарското МВР. Во 1982 година ја брани докторската дисертација. За време на т.н. „преродбен процес“, тој е назначен за командир на бригада во Дулово, Каолиново и во Разград, којашто ја чувала општествената безбедност по масовите иселувања на месните жители во Турција.
Од 1978 година Бојко Борисов професионално се занимава со карате (има добиено црн појас). Долги години работел како тренер на националниот одбор на Бугарија по карате, а исто така и како судија по меѓународни натпревари по карате.
Во 1990 година Борисов го напушта системот на МВР, се откажува да се деполитизира и останува член на БКП. Во 1991 година, тој ја основа фирмата за лично обезбедување „Ипон-1“, којашто ги обезбедува познатите бугарски политичари како Тодор Живков и Симеон Сакскобургготски.
Во 2001 година Бојко Борисов е назначен на должноста „главен секретар на бугарското МВР“ и е унапреден со доделувањето на чинот полковник, а од 2002 година претседателот на Бугарија Георги Прванов му го доделил чинот генерал мајор. Во 2004 година го добил чинот генерал потполковник.
2 Политичка кариера
На парламентските избори од 2005 година Бојко Борисов бил кандидат за народен пратеник од Националното движење „Симеон Втори“. По изборите е избран за народен пратеник, од што се откажал поради кариерата во МВР. По конфликтот со тогашниот министер за внатрешни работи, Румен Петков, го напушта системот на полицијата.
На 10 ноември 2005 година е избран за градоначалник на Софија. Во март 2006 година ја основал организацијата „Граѓани за европски развој на Бугарија“ (ГЕРБ), на којашто и денес е водач. Подоцна организацијата е претворена во политичка партија, која на 5 јули 2009 година победила на парламентарните избори во Бугарија, со освојување на 41% од гласовите.
Во почетокот на 2013 година поради протести во земјата дал оставка по која биле закажани парламентарни избори.
Историја на Обединетото Кралство

Историјата на Обединетото Кралство ги опфаќа четрите историографски области Англија, Велс, Шкотска и Северна Ирска. Во 15 век, Велика Британија била една од најголемите сили во тогашниот свет. За време на Големите географски откритија, Велика Британија станала една од најразвиените земји преку своите колонии во новите земји. Буржуаската револуција ја претворила во првата капиталистичка и индустријална држава во светот, станувајќи најмоќна сила во светот и покрај големината на Франција, Германија, Португалија, Шпанија и Холандија. По 1066 година, на тероторијата на Велика Британија не се водела ниту една битка.
1 Почеток
Обединетото кралство е држава која се состои од Англија, Шкотска, Велс и Северна Ирска. Претходно, во нејзиниот состав бил вклучен и Исланд. Обединетото кралство било создадено со Законот од 1801 година, соединувајќи ги кралствата на Ирска и Велика Британија. Во почетокот, основата на кралството била Англија, кое со текот на времето ги вклучила кнежевството Велс, кралството Шкотска и кралството Ирска. Во 1922 година година, Слободната ирска држава го напуштила сојузот на Обединетото Кралство и од 1927 година до ден-денес, официјлното име на државата е Обединето кралство на Велика Британија и Северна Ирска.
2 Бритаска империја
Британската Империја била најраспространетото царство во историјата на светот. Настанала во 16 век и траела сѐ до втората половина на XX век. Во 1921 година, помеѓу 470 и 570 милиони луѓе живееле во царството, односно една четвртина од тогашното население во светот.
3 Обединување со Велс
Велс во текот на средниот век скоро никогаш не бил обединен. Голем дел од својата историја бил под власта на различни кнежевства. Кога норманите навлегле на островот, тие завладеале и со Велс. Во 1282 година, Англија успеала да завладее со Велс кога на власт дошол кралот Едвард I. По ова, неговиот син, Едвард II на 7 февруари 1301 година станал велски принц. До ден денеска оваа традиција сè уште е задржана. Од 1536 година, административното и политичкото обединување на Англија и Велс било завршено.
Државата има и два периоди на републиканско управување во 17 век: 1649-1653 и 1659-1660 година. Во 1707 година Англија и Шкотска се соединиле во кралство Велика Британија. Во периодот помеѓу двете светски војни, силата на Велика Британија ослабала. Национализмот станал многу посилен во некои делови од имеријата, посебно во Египет и Индија.
Падот на Теночтитлан

Падот на Теночтитлан, главниот град на Ацтечката Империја, се случил во 1521 година по пат на организиран напад од страна на шпанските конкистадори под водство на Ернан Кортес. Неколку битки се воделе помеѓу Ацтечката Империја и Шпанските колонизатори и во битките претежно учествувало староседелското население. Опколувањето на градот била крајна фаза на серијата битки кое довело до пад на Ацтечката Империја и крај на првата фаза на шпанската колонизација на Мексико.
0.1 Наводи
* Cervantes de Salazar, Francisco. ''Crónica de la Nueva España''. Madrid: Linkgua Ediciones, 2007. ISBN 84-9816-211-4
* Hernán Cortés, ''Letters'' – available as ''Letters from Mexico'' translated by Anthony Pagden (1986) ISBN 0-300-09094-3
* Francisco López de Gómara, ''Hispania Victrix; First and Second Parts of the General History of the Indies, with the whole discovery and notable things that have happened since they were acquired until the year 1551, with the conquest of Mexico and New Spain''* Bernal Díaz del Castillo, ''The Conquest of New Spain'' – available as ''The Discovery and Conquest of Mexico: 1517-1521'' ISBN 0-306-81319-X
*
Ацтлан

Ацтлан е легендарна прататковина на средноамериканскиот народ Нахуа. „Ацтеки“ е наваталски збор за „луѓе од Ацтлан“.
1 Легенда
Наваталската легенда вели дека седум племиња живееле во Чикомоцток или во превод „местото на седумте пештери“. Секоја пештера претставува различна група од народот нахуа: шочимилка, тлахуика, аколхуа, тлашкалан, тепанек, чалка и мешика. Поради заедничкиот лингистички карактер, овие групи се нарекуваат со заедничкото име нахуа народ. Овие народи ги напуштиле пештерите се населиле во близина на Ацтлан.
2 Наводи
:::::::::::
Мал Турчин

Мал Турчин или само ''Турчин'' е планинскиот врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија.
Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.702 метри, со што тој претставува трет највисок врв на Шар Планина. Се наоѓа во средишниот дел на Шар Планина на огранката која што се одделува од главното било и срт од врвот Трапезница над изворите на реката Пена протегајќи се по нејзината десна страна сè до излезот во Полог кај Тетово. На истиот срт, веднаш непосредно на само 1 километар (887 м. права воздушна линија) на север од Мал Турчин се наоѓа Титов Врв, највисокиот врв на Шар Планина. До врвот може да се пристапи преку доброобележаните патеки кои од Попова Шапка водат за Титов Врв преку Церипашина и Бакардан или преку Вакуфска патека. Многу тешко и опасно е искачувањето од страната на изворите на реката Пена и гребенот Крива Шија, каде што теренот е многу стрмен и карпест со ситен растресит сипар.
1 Галерија
Чаушица

Овој врв е висок 2640 м. За да се опише чаушичкиот масив, мора да се спомене зборот „див“. Токму таков е овој предел. Тука дивината дошла до полн израз. Врвовите, гребенот и другиот простор се покриени со големи карпести блокови, раштркани без ред. Тука, освен тврдиот лишај на карпите, и горчливата каменика, не расте ниедно друго растение. Движењето тука е ризично, а освен пасионираните планинари и месните жители, ретко кој друг завлегува овде. Меѓутоа, колку и да е див, пуст и карпест овој предел, сепак тој не е и непривлечен. Токму овие особености му даваат своевидна атрактивност, поради причината дека доколку некој сака да ја доживее дивината, тоа најубаво ќе го реализира овде.
Џинибег

Џинибег — планински врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.610 метри.
Од врвот почнува клисурата на реката Пена, која завршува на спустот во Тетово.
Пескови

Пескови — планински врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина изнесува 2.651 метар. Се наоѓа на главниот срт на протегање и североисточното било на Шар Планина, односно баш Шара. Пескови претставува гребен на главниот срт на Шар Планина помеѓу Езерски Врв на исток и Бистрица (Гужбаба) или Елема на запад. Има речиси напореднички правец на протегање запад-исток-североисток со повеќе издадени точки коти со надморска височина која се движи од 2.607, 2.603, па најиздадената 2.651 метар која и го претставува самиот врв Пескови, 2.647, 2.633, 2.616, 2.644, 2.608 и 2.609 метри надморска височина. Пескови претставува изразито каменест гребен со многу големи раздробени камени блокови и маси, како и помали камења, поради што има сиво-жолта песоклива боја, заради што најверојатно го добил и името ''Пескови''.
1 Галерија
Голема Враца

Голема Враца е планинскиот врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.582 метри. Се наоѓа на јужниот дел на нејзиното главно било, односно срт по кој се протега македонско-косовската граница.
1 Галерија
Бориславец

Бориславец (позат и како Бриставец) е планинскиот врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.675 метри. Се наоѓа во вториот дел на Шар Планина на пределот меѓу масивот Рудока и гребенот на највисокиот шарпланински врв Шар (Титов Врв). Веднаш под Бориславец минува патеката за планински велосипедизам „Шарски Води“, а се наоѓаат и селата Сенокос, Ѓурѓевиште, Ломница од кои води обележана планинарска патека за негово искачување и освојување, како и Боговиње, Ново Село и Селце Кеч со караулата Маздрача. На северното подножје на врвот се наоѓаат Белото и Боговинското Езеро, а на јужното Црното Езеро и изворишниот дел на долината на реката Маздрача. Преку обележаната планинарска патека која започнува нешто над селото Сенокос до врвот Бориславец се стигнува за 4 часа.
1 Галерија
Скакало

Скакало е планинскиот врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.494 метри. Во неговото подножје се наоѓа ледничкото (ледничко) Скакаличко Езеро.
Бакардан

Бакардан — планински врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.704 метри, со што тој претставува втор највисок врв на планината.
1 Местоположба
Се наоѓа во средишниот дел на Шар Планина на огранката која што се одделува од главниот шапланински срт на протегања и кој започнува од врвот Мал Турчин и од Титов Врв се надоврзува на Бакардан, продолжувајќи до Син Врв и Церипашина до над Попова Шапка. Врвот се издигнува високо над стрмните долини на Горна Лешница на север и пространите долови и висорамнини Казани и Вакаф на исток и Карабунар на југ, додека на запад преку планинско седло високо 2499 и 2551 метар надморска височина е директно поврзан со највисокиот шарски врв Титов Врв. Шар Планина има 3 врва над 2700 м, и тоа највисокиот – Титов Врв, со 2748 м, потоа Бакрдан со 2704 м и Мал Турчин, со 2702 м, при што трите врва се поставени во вид на триаголник, меѓусебно раздалечени само 1-1,5 км.
2 Глетка од врвот
Со својата височина и средишна поставеност, од врвот Бакардан се пружа извонредна глетка на целото протегање на Шар Планина со сите нејзини врвови од Љуботен и Пирибег најнасевер, масивот со врвовите Кобилица, Шилиџе, Вртоп, пределот на Караникола, масивот на највисоките врвови - т.н. „шарска круна“ со Титов Врв и Мал Турчин на запад, Попова Шапка и целата котлина Полог на исток и високите врвови Бориславец, Рудока, Голема и Мала Враца на југ. На вердо и убаво време, најдалечната глетка од врвот Бакардан ги опфаќа и Кораб со Дешат на југозапад, Пелистер и Ниџе на југ, Мокра и Солунска Глава на исток, Жеден на североисток и Пирин во најкрајната далечина на исток.
3 Галерија
4 Наводи
Церипашина

Церипашина — планински врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.525 метри. Со името ''Церипашина Планина'' на топографските карти (и повеќе во минатото) се именува крајниот дел на планинската огранка на Шар Планина која се одвојува од главниот срт на протегање и на која се наоѓаат највисоките шарски врвови Титов Врв, Бакардан и Мал Турчин, а чиј краен дел е токму Церипашина Планина која ги опфаќа Син Врв и самиот врв Церипашина.
Непосредно до врвот води жичарница крај која води истоимената ски-патека на која што се одржува познатиот Шарпланински куп во скијање. Во непосредна близина на Церипашина Планина се највисоките шарски врвови: Титов Врв, Мал Турчин и Бакардан. На источните падини на Церипашина е сместен скијачкиот и туристички центар Попова Шапка.
1 Галерија
Син Врв

Син Врв — планински врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.531 метар. Се наоѓа во средишниот дел на Шар Планина на огранката која што се протегнува од Титов Врв до над самиот скијачки-центар Попова Шапка. Врвот се издигнува високо над карпестиот предел Бобинова Стена на гребенот Церипашнина Планина и од самиот скијачки центар е забележлив како врвот што се издигнува лево од жичарницата и ски-патеката Церипашина. На самиот врв има поставено антени и железни столбови, поради што тој е познат и под името ''Антени''.
На самиот врв поминува зимската патека по која се искачува највисокиот шарски Титов Врв, а исто така во зимски услови по него минува ратрак патека која води до близината на гребенот на врвот Бакардан каде се скија со турно-скии и сноуборди (снегштици) по стрмните и екстремни необележани патеки на долините Казани и Казаниште. Во зависност од точката на гледање Син Врв е втор или претпоследен врв на протегање по веригата Церипашина - Син Врв - Карабунар/Вакаф - Бакардан - Титов Врв (Шар) - Мал Турчин. Препознатливи месности во непосредна близина на гребенот на Син Врв се Бобинова и Орлова Стена на источната падина и Казаниште на западната, а од самиот врв при ведро време се отвора глетка на целиот масив на Шар Планина. Потеклото на името е непознато, но во зимски услови, поради фактот што на врвот и неговите падини нема поголеми карпи и камења и тој е целосно покриен со снег, во зависност од положбата на сонцето снегот на самиот врв може да има синкава боја.
1 Галерија
Светско првенство во водени спортови

Светско првенство во водени спортови на ФИНА — светско првенство во водени спортови: скокови во вода, пливање, пливање на отворено, синхронизирано пливање и ватерполо. Нив ги организира ФИНА и ти се одржуваат во базени од 50 м или на отворено.
Првенството се одржува од 1973 и сега се одржува на секои 2 години. Од 1978-1998, Првенството се одржуваше на секои четири години помеѓу Летните олимписки игри. Од 2001 па натаму се одржува на секои 2 години, односно во секој непарна година.
1 Првенства
Година, Период, Првенство, Одржано во, Натпреварувачи, Дисциплини, I место, II место, III место
1973, 31 август &ndash; 9 септември, I, Белград, Југославија, 686, 18 (м), 19 (ж)
1975, 19 &ndash; 27 јули, II, Кали, Колумбија, 682, 18 (м), 19 (ж)
1978, 20 &ndash; 28 август, III, Берлин, Западна Германија, 828, 18 (м), 19 (ж)
1982, 29 јули &ndash; 8 август, IV, Гвајакил, Еквадор, 848, 18 (м), 19 (ж)
1986, 13 &ndash; 23 август, V, Мадрид, Шпанија, 1119, 19 (м), 22 (ж)
1991, 3 &ndash; 13 јануари, VI, Перт, Австралија, 1142, 21 (м), 24 (ж)
1994, 1 &ndash; 11 септември, VII, Рим, Италија, 1400, 21 (м), 24 (ж)
1998, 8 &ndash; 17 јануари, VIII, Перт, Австралија, 1371, 26 (м), 29 (ж)
2001, 16 &ndash; 29 јули, IX, Фукуока, Јапонија, 1498, 29 (м), 32 (ж)
2003, 12 &ndash; 27 јули, X, Барселона, Шпанија, 2015, 29 (м), 33 (ж)
2005, 16 &ndash; 31 јули, XI, Монтреал, Канада, 1784, 29 (м), 33 (ж)
2007, 18 март &ndash; 1 април, XII, Мелбурн, Австралија, 2158, 29 (м), 36 (ж)
2009, 17 јули &ndash; 2 август, XIII, Рим, Италија, 2556, 29 (м), 36 (ж)
2011, 16 &ndash; 31 јули, XIV, Шангај, Кина, 2220, 29 (м), 36 (ж)
2013, 19 јули &ndash; 4 август, XV, Барселона, Шпанија , 2293, 30 (м), 37 (ж), 1 (мешано)
2015, 24 јули &ndash; 9 август, XVI, Казањ, Русија, 2400, 30 (м), 37 (ж), 8 (мешано)
2017, 14 – 30 јули, XVII, Будимпешта, Унгарија, 30 (м), 37 (ж), 8 (мешано)
1.1 Идни првенства
Година, Период, Првенство, Место
2019, 12 – 28 јули, XVIII, Квангџу, Јужна Кореја<ref published by Swimming World Magazine on 2013-07-19.
2021, 16 јули – 1 август, XIX, Фукуока, Јапонија
2023, 6 – 22 октомври, XX, Доха, Катар
2 Дисциплини
2.1 Скокови во вода
* Сковови од 1 м висина
* Скокови од 3 м висина
* Платформа
* Синхорнизирани скокови од 3 м висина
* Синхронизирано скокање од платформа
2.2 Пливање на отворено
* 5 км
* 10 км
* 25 км
2.3 Пливање
Должина, Грбно, Градно, Делфин, Краул, Мешано, Слободнаштафета Мешанаштафета
50 м, ●, ●, ●, ●
100 м, ●, ●, ●, ●
200 м, ●, ●, ●, ●, ●
400 м, ●, ●, ●, ●
800 м, ●, ●
1500 м, ●
2.4 Синхронизирано пливање
* поединечно
* двојки
* екипно
* слободна комбинација
2.5 Ватерполо
* Машки турнир
* Женски турнир
Ливадица (врв)

Ливадица е планинскиот врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.497 метри. Ливадица е вториот врв на главниот срт на протегање на Шар Планина, сместен на главното планинско било и срт помеѓу Љуботен и Пирибег. Веднаш непосредно под врвот на север се наоѓа познатото ледничко Ливадичко Езеро. Се издигнува над селото Вратница и до самиот врв е покриен и обраснат со трева, при што на него нема каменести делови (сипари) како на соседниот врв Љуботен, заради што најверојатно поради ливадскиот изглед на планинското било до самиот врв со бујна трева, го добил и името Ливадица. Истото го запишал и македонскиот револуционер Ѓорче Петров во книгата Материјали по изучувањето на Македонија, каде опишувајќи ја Шар Планина запишал: Ливадица — како што покажува и самото име, таа е покриена со густа трева и бујни пасишта, како ливада.
1 Поврзано
* Ливадичко Езеро
2 Наводи
Караникола

Караникола (познат и како: Караниколица) е планински врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.409 метри. Врвот се наоѓа северозападно од градот Тетово, на границата со Косово на координатите 42°05' северна географска широчина и 20°49' источна географска должина.. Неговата местоположба се наоѓа токму на средишниот дел на главниот срт на протегање на Шар Планина, речиси на половината на неговото протегање недалеку од местото каде го менува правецот на протегање од северозапад кон југ, а на неговото јужно подножје на македонска страна се наоѓаат преубавото Караниколичко Езеро и Мал Ѓол.
Лера (планински врв)

Лера е планински врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.197 метри. Се наоѓа на крајниот јужен дел на главното планинското било на Шар Планина, при што претставува претпоследен врв на главниот срт на протегање на Шара. Претставува, четврта - КТ4 контролна точка на Првата - западна македонска планинарска трансверзала, последна на Шар Планина. Веднаш под неговата стрмна источна падина постојат неколку извори на вода заради што тука често се поставува и последниот камп со шатори на Шар Планина во рамки на Првата - западна македонска планинарска трансверзала. Западната падина е блага тревната косина која се спушта како висорамнина се до долината на Аџина Река и Торбешки Мост на спојот со масивот на Кораб од каде е еден од можните пристапи до врвот. До врвот Лера исто така може да се пристапи по подолго пешачење од шумовитите предели на Бунец и Кожа Планина над селото Дуф преку врвот Морава на југозапад, а на југоисток од Горно Јеловце преку тревнатите пасишта на Зендел-бег планина. Постои истомено битолско село Лера, чие што именување можеби се поврзува со влашкото номадско сточарството.
Езерска Чука

Езерска Чука — врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Република Македонија. Неговата надморска височина изнесува 2582 метри. Тој е составен дел на Шар Планина и се наоѓа на линијата на протегање на главниот срт и планинско било при што претставува петти врв од нејизното протегање од североисток по кое се протега и самата граница помеѓу Македонија и Косово чија линија минува на овој врв. Сместен е на гребенот наречен ''Езерско'' заедно со соседниот врв Езерски Врв на југ-југозапад, при што претсавува негова почетна точка/кота на север-североисток. Наречен е со името Езерска Чука бидејќи од двете страни на неговите подножја се наоѓаат по две леднички езера и тоа Доброшките односно Горното и Долното Доброшко Езеро на македонската источна страна страна и езерото Црн Вир како и двете Големо Јажинско Езеро и Мало Јажинско Езеро на косовската западна страна. името чука го носи поради тоа што според изгледот и одликите сосема одговара на дефиницијата за чука што означлува посебен вид на каменит врв на рид, при што обично ваквиот рид е поблаг од едната страна, додека од другата е доста пострмен и карпест, како што е случај со овој врв кој од македонската страна е поблаг, додека од косовската е стрмен и карпест, а од исто така има и малку поголемата заобленост на самиот врв од соседниот Езерски Врв. Непосредно под самиот врв минува и привршува пешачката траса на првата етапа од првата планинарска Западна македонска трансферзала, чиј камп за прво ноќевање е сместен веднаш до Долното Доброшко Езеро во подножјето меѓу врвовите Езерска Чука и Езерски Врв.
1 Галерија
Плат (планински врв)

Плат — планински врв на Шар Планина, во северозападниот дел на Македонија. Тој е составен дел на Шар Планина и неговата височина е 2.398 метри.
1 Географски одлики, искачување и планинарење
Врвот Плат е највисоката точка на истоимениот гребен кој се протега во правец североисток - југозапад и стрмно се издигнува над долините на реката Пена на север, Церипашина или Чаркова на исток и Лешничка на југ. На источната и западната падина по доловите на Пена и Церипашина (Чаркова) Река е обраснат со густа зимзелена елова и борова шума, наместа помешана со листопадна гора од буки и дабови, а над најистакнатата северна кота од 1.812 па сѐ до највисоката точка од 2.389 на југ е целосно соголен и обраснат со бујна трева со изобилство од боровинки, помали карпи и камења. До врвот Плат се стигнува по две обележани патеки кои започнуваат од планинарскиот дом „Смрека“ на Попова Шапка. Едната која е многу полесна започнува од кај бандерите на пределот Јелак и излегува на широкиот, земјен колски пат за Лешница, каде што во месноста каде се наоѓаат бачилата и почетокот на патеката Вргањ сѐ доаѓа до подножјето на самиот гребен каде што има патоказна табла од која за 1,5 час се стигнува до врвот. Другата подолга и потешка патека, води преку густата зимзелена гора и прашумските остатоци до Јелачки Црн Врв, под пределот Брезов Камен по карпест и каменест терен низ букова шума во долот на реката Церипашина (Чарк) од каде избива под сртот, по кого се искачува до самиот врв. Првата патека има вкупно времетраење од 3,5 - 4 часа, а втората 6 - 6,5 часа. Врвот Плат меѓу планинарите, туристите и посетителите на Шар Планина е познат како најубавата точка за сликање поради прекрасните глетки на стрмната долина Лешница, целата долина на Пена, врвовите Среден Камен, Шар или Титов Врв, Казаниште, Караниколица и пределите Церипашина планина и Брезов Камен. Истовремено, стрмните падини под сртот од странски скијачи се оценети како најдоброто место за екстремно скијање надвор обележани од ски-патеки.
2 Галерија
Црн Камен (планински врв)

Црн Камен — име кое го носат неколку планински врвови во Македонија. Името Црн Камен го носат врвови на: Шар Планина со надморска височина од 2.320 метри, највисокиот врв на планината Јабланица висок 2.258 метри и врв на средишното било на Скопска Црна Гора висок 1.585 метри надморска височина. Заедничка одлика на планинските врвови кои го носат името Црн Камен се карпести гребени со многу стрмна и изразита издаденост, каменест состав со црна или темна сива боја која во однос со тревнатата околина има изразита црна боја. Дополнителна заедничка одлика е и меридијански правец на протегање на сртот од север кон југ што во однос на долините и населените места во нив им дава напоредничка поставеност исток - запад. Токму заради ваквата поставеност поради која зад овие врвови заоѓа сонцето тие за време на зајдисонце набљудувани од далеку или од населените места од исток во долините кои ги заградуваат на запад изгледаат ''црно'' и ''затемнето'' што веројатно е и причината за ваквото нивно именување од населението. Дополнителна причина за ваквото именување веројатно се и водотеците кои се слеваат по карпите и на камењата им даваат црна боја, каков што е случајот со месноста Црн Камен кај Велес.
* Црн Камен (Галичица)
* Црн Камен (Јабланица)
* Црн Камен (Скопска Црна Гора)
* Црн Камен (Шар Планина)
1 Поврзано
* Црн Камен — село кај Виница
* Црн Камен — карпа со водопад со чудотворна и лековита моќ кај Велес
* Црн Камен — полуостров на Мавровското Езеро, меѓу селата Никофорово и Леуново
Кон

Кон е лик од митологијата на Инките и бил бог на дождот и ветрот кој доаѓа од север. Тој бил син на Инти и Мама Квила.
1 Поврзано
* Митологија на Инките
* Религија на Инките