Општина Кисела Вода

Општина Кисела Вода — општина во градот Скопје. Зафаќа површина од и се простира во југоисточниот дел на Скопската Котлина. Таа се граничи со општина Центар како и со ноформираните општини Аеродром, Студеничани и Сопиште. Според податоците од последниот попис на територијата на Општина Кисела Вода во 2021 година, има вкупно население од 61.965 жители од кои скоро 93% се Македонци. На територијата на општината функционираат 13 месни заедници. Центар на општината е истоимената населба, а други по големина населби се 11 Октомври, Чешма, Бирарија, Црниче, Пржино, Припор, Пинтија, Драчево (село и населба) и Усје. Со Законот за новата територијална поделба на Македонија од 2004 година општината се поделила на две: Општина Кисела Вода и Општина Аеродром; на 12 април 2005 година за првпат била одржана седница на Советот на втората.
Во рамките на општината егзистираат повеќе спортски клубови кои успешно се натпреваруваат во сите македонски лиги. Во границите на Општина Кисела Вода постојат повеќе цркви и манастири кои се главно туристичко одредиште во овој регион.
1 Географија
Границата на Општината Кисела Вода започнува од надвозникот на железничката пруга и улицата “Трета македонска ударна бигада” (тромеѓа на општините Кисела Вода, Аеродром и Центар) и се движи по трасата на старата железничка пруга до надвозникот на булеварот „Кочо Рацин“, се движи по улицата „Јордан Мијалков“, улицата „Црниче“ и улицата „346“ и излегува над институтот за земјотресно инженерство и инженерска сеизмологија ИЗИИС, односно на тромеѓата на општините Центар, Карпош и Кисела Вода, продолжува по гранизата на парк шумата “Водно” до наоѓалиштето “Теферич”, продолжува по катастарската граница КО Сопиште и КО Драчево до железничката станица Драчево, свртува на северозапад по железничката пруга Скопје-Велес, како граница со општина Аеродром до надвозникот на улицата “Трета македонска ударна бигада” (тромеѓа на општините Кисела Вода, Аеродром и Центар).
Општина Кисела Вода се простира во јужниот и југоисточниот дел на Скопската Котлина. Источната граница на општината е до централното градско подрачје на општината Центар. Северната граница се простира по железничката линија Скопје - Велес со кој патен правец општината граничи со новофорнираната општина Аеродром. На источната и југоисточната страна граничи со општината Студеничани, а на јужната страна со планината Водно каде се простира граничната линија со општината Сопиште. Кисела Вода има правец на простирање исток - запад во должина од 14,2 км и правец север - југ во должина од 3,3 км. Во рамките на ваквите гранични линии со соседните општини, општината Кисела Вода има површина од 46,86 км2.
Во општината во непосредното градско подрачје се наоѓаат населбите Чешма и Бирарија, на ниските делови од северната страна на планината Водно се наоѓаат населбите Црниче и Пржино и во источниот дел населбите Припор и Усје. Во централниот дел од општината се наоѓаат населбите: 11 Октомври, Кисела Вода и Цветан Димов. На источниот дел од општината се наоѓаат населбите: Пинтија и Драчево.
2 Историја
Во 1955 година, Општина Кисела Вода го опфаќала подрачјето на десната страна по средината на реката Вардар, почнувајќи од границите на Општина Идадија па се до тогашниот крај на Скопје во правец кон Драчево, вклучувајќи ги во Општината и населените места Горно Лисиче и Усје. Седиштето на Народниот одбор на Општината било во Кисела Вода, Скопје.
3 Стопанство
Општина Кисела Вода е една од најголемите индустриски зони во градот Скопје со значителен континуиран подем во последните 5 години. Бруто-домашниот производ по жител изнесува 11.964 (според попис од 2002 г.).
Примарната економија која генерално е составена од земјоделство зафаќа површина од и неметали со површина од 6,73 км.
Секундарната и терцијалната економија на територијата на општина Кисела Вода претставуваат потенцијал за одржлив економски развој на општината. Бројот на економски субјекти според стопанските гранки кои делуваат на територија на општина Кисела Вода се: 1.910 вклучени во производство; 908 во градежништво; 490 во хотели и ресторани; 1.492 економски субјекти вклучени во транспорт; 24 во финансии; 1.092 во недвижности; 26 вклучени во јавната администрација и 868 во комуникации.
Најважни стопански гранки во општината се хемиската индустрија, транспортот и шпедицијата, градежништвото, прехранбената индустрија и производството на безалкохолни пијалаци, трговската и услужната дејност
4 Демографија
Според пописот на население од 2021 година, општината има вкупно население од 61,965 жители со густина на население од 1.242/km<sup>2</sup>. Етничкиот состав на општината е следниот:
2002, 2021
Број, %, Број, %
ВКУПНО, 57,236, 100, 61,965, 100
Македонци, 52,478, 91.69, 57,469, 92.75
Срби, 1,426, 2.49, 953, 1.54
Турци, 460, 0.7, 732, 1.18
Власи, 647, 1.13, 636, 1.03
Бошњаци, 425, 0.74, 581, 0.94
Роми, 716, 1.25, 467, 0.75
Албанци, 250, 0.44, 418, 0.67
Други, 834, 1.46, 709, 1.14
5 Самоуправа и политика
Во 2017 година, општината имала вкупно 778 вработени, од кои 127 биле вработени во општинската администрација, а останатите во општинските јавни претпријатија.
Градоначалник на општина Кисела Вода е Бети Стаменкоска-Трајкоска од редовите на ВМРО-ДПМНЕ. Таа била избрана на локалните избори од 2025 година за мандат од четири години.
Согласно одлука на Владата на Македонија од 27 септември 2024 година, Советот на општината брои 27 члена. Според последните локални избори од 2025 година, членовите на советот според политичката припадност за мандатот 2025-2029 се:
6 Редовни настани
Бидејќи Кисела Вода е претежно општина со македонско православно христијанско население, во неа редовно се организира палење на Бадниковиот оган, кога на територијата на општината се палат повеќе од 12.000 огништа на различни места. Овој настан често е придружен со настап на многу изведувачи од македонската естрада. Исто така, традиционален настан е одењето во Крушево и Пелинце, кога граѓаните на Кисела вода имаат бесплатно еднодневно патување на сметка на општината.
7 Збратимени општини
* Бахчелиевлер, Истанбул
8 Личности
* Игор Костески, Македонски Бранител, припадник на БСН Волци, еден од загинатите во масакрот кај Вејце во 2001 година
9 Наводи
*