Мистеријата на бугарските гласови

''Le Mystère des Voix Bulgares'' (преведено како „Мистеријата на бугарските гласови“) е компилациски албум со модерни аранжмани на бугарски народни песни на кој, меѓу другите, настапува и Женскиот вокален хор на Бугарското државно радио и телевизија, со солистките Јанка Рупкина, Калинка В’лчева и Стефка С’ботинова, како и Државниот ансамбл „Филип Кутев“.
1 Позадина и историја
Албумот е резултат на петнаесетгодишна работа на швајцарскиот етномузиколог и продуцент Марсел Селие и бил објавен во 1975 година за неговата мала издавачка куќа „Disques Cellier“. Дел од снимките ги направил самиот тој, а други биле преземени од архивите на Радио Софија. Албумот ја освоил наградата Grand Prix du Disque. Изданието се потпирало на претходен албум, ''Music of Bulgaria: Ensemble of the Bulgarian Republic'', под диригентство на Филип Кутев, објавен во 1966 година од Elektra Records, кој и самиот бил реиздание на албумот на ансамблот снимен во Париз во 1955 година од страна на Le Chant du Monde.
Во 1980-тите, Иво Вотс-Расел (основач на британската куќа 4AD) се запознал со хорот преку аудиокасета од трета или четврта генерација, која му ја замил Питер Марфи, пејачот на групата Bauhaus. Тој бил целосно воодушевен од музиката, па ги пронашол и ги лиценцирал снимките од Селие. Албумот бил реиздаден во 1986 година од страна на „4AD“ во Велика Британија, од издавачката куќа Nonesuch Records во САД во 1987 година, а се појавил и под етикетата на Philips Records на други територии.
Следните албуми биле објавени со слични наслови: ''Le Mystère des Voix Bulgares, Volume 2'' (1988), кој ја освоил наградата Греми за најдобар албум со традиционална народна музика во 1990 година;''Le Mystère des Voix Bulgares, Volume 3'' (1990) и ''Le Mystère des Voix Bulgares, Volume 4'' (1998).
Америчкото Национално јавно радио (NPR) го рангирал првиот дел на ''Le Mystère des Voix Bulgares'' на 78-то место на листата на најдобри албуми на сите времиња направени од жени.
2 Прием, влијание и наследство
Музиката добила пофалби од бројни уметници како Пол Сајмон, Кејт Буш, Џорџ Харисон, Дејвид Боуви, Френк Запа, Питер Марфи од Bauhaus, Елизабет Фрејзер од Cocteau Twins, Боби Мекферин, Медвин Гудал, Енрике Моренте, Глен Филипс од Toad the Wet Sprocket, Grateful Dead, Роберт Плант и поттикнала светски интерес.
Американската уметница Линда Ронстад изјавила дека оваа музика е „една од најубавите што некогаш ги слушнала“. Британско-американскиот музичар Греам Неш од Crosby, Stills, Nash & Young, по слушањето на албумот изјавил: „Секој музичар кој смета дека е остварен, треба да го слушне (албумот на оваа група) и да преиспита сè што знае (за пеењето)“. Џери Гарсија од Grateful Dead изјавил: „Тие се како ангели... исклучително чисти, навистина избрусени. Нашата песна Uncle John's Band беше инспирирана од селската музика на Бугарија“. Пејачката на Dead Can Dance, Лиза Џерард, била толку инспирирана од овој албум што изјавила: „Ако некој е променет од ова, тоа сум јас...“
Музиката за филмот ''Дух во оклопот'' (1995) на Кенџи Каваи била инспирирана од музиката на „Мистеријата на бугарските гласови“. Песната „Полегнала е пшеница“ е вклучена во музиката за филмот ''Скелети'' (2010). Британскиот бенд Leftfield исто така искористил семпл од истата песна, кој е вклучен во нивниот албум ''Leftism'' (1995), на самиот почеток на првата песна од албумот — „Release the pressure“.
Композиторот Џозеф ЛоДука ја напишал воведната тема и пропратната музика за серијата ''Ксена: Принцезата воин''; воведната тема била развиена од традиционалната бугарска народна песна „Кавал свири“, во изведба на Женскиот вокален хор на Бугарската државна телевизија. Оригиналната изведба на „Кавал свири“ може да се слушне кога Ксена влегува во битка во епизодата „Unchained Heart“ од серијата ''Херкул: Легендарните патувања''.
Песната „Parasite Eve“ од Bring Me the Horizon започнува со семпл од песната „Ерген деда“. Нивниот вокалист Оли Сајкс во интервју за списанието ''Kerrang!'' споделил дека избрал да го вклучи делот од „Ерген деда“ бидејќи звучел еуфорично, но во исто време туѓо, предизвикувајќи чувство на паника и хаос.
Албумот бил рангиран на 10-то место на листата на списанието ''Spin'' за „35-те најдобри албуми во последните 35 години“.
3 Список на песни
# „Pilentse pee“ (Пиленце пее) – 2:31
# „Svatba“ (Сватба) – 1:27
# „Kalimankou Denkou“ (Калиманко, Денко) солист: Јанка Рупкина – 5:06
# „Strati na Angelaki dumashe“ (Страти на Ангелаки думаше) – 2:37
# „Polegnala e pshenitsata“ (Полегнала е пшеницата) – 2:02
# „Mesechinko lyo greïlivka“ (Месечинко, льо грейливка) – 2:31
# „Breï Ivane“ (Брей, Иване) – 1:31
# „Ergen deda“ (Ерген дедо) – 2:50
# „Sableyalo mi agontse“ (Заблеяло ми агънце) солист: Калинка В’лчева – 4:31
# „Prituritse planinata“ (Притури се планината) со оркестар – 2:45
# „Mir Stanke le“ (Мър, Станке ле) солист: Стефка С’ботинова – 3:10
# „Schopska pesen“ (Шопска песен) – 1:27
# „Polegnala e Todora“ (Полегнала е Тодора) – 3:38