Олга Федченко

Олга Александровна Федченко (|Ольга Александровна Федченко; мом.: Армфелд; 30 октомври 1845 – 24 април 1921) — руска ботаничарка. Родот ''Rosa fedtschenkoana'', кој се наоѓа во Азија, бил именуван во нејзина чест (со германска транслитерација на нејзиното име).
1 Ран живот
Олга Армфелд била родена во Москва во 1845 година. Нејзиниот татко бил Александар Армфелд, кој бил професор на Московскиот универзитет. Таа се школувала дома сè до единаесетгодишна возраст, кога отишла на училиште и каде што покажала интерес за ботаника. Почнала да собира растенија и од околу 1861 година ги користела своите уметнички и јазични вештини за да преведува академски описи од англиски, француски и германски природонаучници. Подготвувала илустрации, комуницирала со странски природонаучници и го посетувала Зоолошкиот музеј на Универзитетот. Работела неколку години пред да го запознае геологот Алексеј Павлович Федченко.
2 Брак и Туркестан
Таа се омажила за Федченко, неодамна квалификуваниот и дипломиран геолог кој студирал на Московскиот универзитет, на 2 јули 1867 година. Таа и нејзиниот сопруг работеле заедно и кога во 1868 година му било препорачано да преземе опасна мисија во неодамна освоениот регион на руски Туркестан, таа станала полноправен, но неплатен член на тимот.
Мисијата била опасна бидејќи Туркестан сè уште бил во транзиција кон интеграција како дел од Руската империја. Нејзиниот сопруг бил препорачан на првиот генерал-губернатор на Туркестан, Константин фон Кауфман. Кауфман бил воен гувернер и сè уште ги проширувал границите на Руската империја. Кауфман сакал да го истражи Туркестан бидејќи го сметал за „ново и ретко истражуван регион“. Тимот на Кауфман ги вклучувал Федченко, воениот уметник Василиј Верешагин, а подоцна и педагогот и лингвист Николај Остроумов. Кауфман основал преден пункт на Московското друштво на природни научници (OLEAE) во Ташкент. Федченко и сопругот не тргнале веднаш кон Туркестан, туку отишле на подготвителни посети во Италија, Франција и Шведска за да ги проучат нивните колекции. Олга, исто така, одела на самостојни патувања во руските музеи. За време на целото ова патување, таа ја искористила можноста да си води белешки и да собира експонати.
Заедно тие отишле на ботанички експедиции на Кавказ, Крим, Киргистан, јужен Урал, Западен Тиен Шан и Памирските планини. Федченко направиле три одделни истражувања помеѓу 1868 и 1872 година. Овие истражувања биле централни за политиката на генералниот гувернер, бидејќи тој сакал да види дека овие информации се споделуваат. Локалниот весник бил користен за објавување на научните наоди, а Кауфман ја таргетирал Московската серуска техничка изложба во 1872 година како можност за прикажување на истражувањата и артефактите од Туркестан.
Во 1872 година таа го родила Борис Федченко. Алексеј починал во 1873 година, на 29 години, во несреќа при искачување на Монблан, каде што отишол да ги спореди глечерите со оние што ги видел во Туркестан. Олга го погребала својот сопруг во Шамони и се вратила во Москва.
3 Вдовица и натуралист
Друштвото OLEAE, кое ги испратило двајцата, сега ја замолило Олга да продолжи со задачата за објавување на нивните наоди. Ова била голема задача бидејќи Олга собрала над 1.500 примероци. Таа ги каталогизирала нивните колекции, а потоа сама започнала понатамошни истражувања.
Во 1878 година, Едуард Август фон Регел го именувал родот ''Rosa fedtschenkoana'' по неа. Нејзиниот син Борис исто така се заинтересирал за ботаника. Во „Мемоарите на Казанското друштво на природонаучници“, том 32 и 33, Олга и Борис опишале 43 ендемски видови од семејството бадеми Ranunculaceae, пронајдени во Туркестан.
Во 1901 година, Олга и Борис заедно ги посетиле Памирските планински венци. По враќањето, тие заеднички ја објавиле „Флора на Памир“ во 1901 година. Подоцна, во 1913 година, тие повторно заедно ја објавиле „Conspectus Florae Turkestanicae“. Олга придонела за „Градинарската хроника“ на 10 јуни 1905 година, давајќи краток опис на ''Eremurus turkestanicus''. Таа, исто така, објавила неколку дела во „Trudy Imp. S.-Peterburgsk. Bot. Sada“ (Зборник на Ботаничката градина во Петербург); вклучително и за ''Draba korshinskyi'' во 1914 година.
Таа опишала три перуники од видот ''Juno'', и тоа: ''Iris baldshuanica'' (во Русск. Бот. Журн. 5: 77. 1909),''Iris degerensis'' (денес класифицирана како синоним за ''Iris narbutii'') и ''Iris narynensis'' (во Билтен на Ботаничката градина во Санкт Петербург 159 во 1905 година). Во 1906 година, таа станала втората жена дописен член на Руската академија на науките.
Таа именувала еден вид растение, ''Fritillaria seravschanica'', но никогаш не го објавила (за да го потврди името). Подоцна, друг руски ботаничар по име Алексеј Веденски, специјалист за монокоти, се чини дека го сменил привремениот епитет на Олга во ''Fritillaria olgae'' и формално го опишал во книгата на нејзиниот син Борис Федченко, наречена „Flora Turkmenistan".
4 Смрт
Таа починала на 24 април 1921 година, на 75-годишна возраст, во Петроград (денешен Санкт Петербург).
5 Наследство
Во 1922 година, Модест Михајлович Илјин (ботаничар од Ботаничката градина на Академијата на науките на Советска Русија) го именувал родот ''Asteraceae'' (од Централна Азија) во нејзина чест ''Olgaea.''
6 Други извори
* Russkii Botanicheskii Zhurnal, 57(3), pages 413–416
* Brummitt, R.K. & Powell, C.E., Authors Pl. Names (1992), page 196
* Lanjouw, J. & Stafleu, F.A., Index Herb. Coll. E-H (1957), page 192