Меѓународен саем на книги во Белград

Меѓународен саем на книги во Белград е саем на книга што се одржува секоја година во Белград, главниот град на Србија. Еден од најстарите книжевни настани во регионот, чија основна цел е да им овозможи на издавачите, авторите, книжарите, библиотекарите, дистрибутерот на книги, мултимедијалните компании и другите учесници да воспостават контакти, да разменуваат искуства, да прават деловни зделки и да воспостават други форми на деловна и културна соработка. Сите издавачи од Србија и најистакнатите од регионот на Саемот ја прикажуваат својата годишна издавачка продукција.
Покрај издавачката програма, на Саемот се организира и обемна придружна манифестација: конференции, конференции на тркалезни маси, средби со автори, панели за јавна дискусија и работилници. За посетителите, Саемот на книгата е можност да ги најдат на едно место и да ги купат по специјални цени книгите за кои се заинтересирани, како и да се запознаат со своите омилени автори и да ги откријат новите, присуствувајќи на една од многуте програми.
Саемот на книгата е најпосетуваниот културен настан во Србија. Во 2019 година, на саемот имало 184.532 посетители.Како што е споменато во Извештајот на 57-от Меѓународен саем на книгата во Белград.
Според истражувањето спроведено од Стратешки маркетинг меѓу Белграѓани граѓани во 2010 година, Саемот на книгата е прогласен за најголемиот бренд на Белград.
По повод годишнината – шеесет години од основањето, Белградскиот саем на книга е добитник на наградата на Културно-образовната заедница на Белград „Златна алка 2015“ за постојан придонес во белградската култура.
Саемот на книгата во Белград е основан од Градот Белград, со него управува Советот на Саемот на книгата, а извршен организатор е компанијата Саем во Белград. Саемот традиционално се одржува во октомври, во белградските саемски сали 1, 1А, 2 и 4, на простор од околу 30.000 квадратни метри и трае осум дена.
Во 2025 година, Саемот на книгата во Белград ќе се одржи од 18 до 26 октомври.
1 Историја
Првиот југословенски саем на книгата се одржа во 1956 година, на Загребски саем, под покровителство на претседателот Јосип Броз Тито. На него присуствуваа најзначајните писатели во земјата, меѓу нив и Иво Андриќ и Мирослав Крлежа. Таму беа изложени околу 12.000 книги од сите југословенски издавачи, но и од оние од Австрија, Чехословачка, Холандија, ОК, Франција, Италија, Кина, Унгарија, Источна и Западна Германија, Полска, Романија, САД, Советскиот Сојуз и Швајцарија.
Следната 1957 година, Саемот е преместен во Белград, каде што е завршена изградбата на модерен саемски терен. Книгите ги изложија околу 60 локални и 36 меѓународни издавачи, од 16 земји од Европа, Америка и Азија. Договорено е Меѓународниот саем на книгата да го вклучи каталогот и да трае шест дена. Саемот се одржа на крајот на октомври, во белградската саемска сала 3, а по повод саемската веселба било иницирано и списанието Книга и светот. Првиот саем на книга во Белград го отвори г. Родољуб Чолаковиќ, потпретседател на Сојузниот извршен совет во тоа време.
Меѓународниот саем на книгата во Белград годишно собирал сè поголем број издавачи од поранешна Југославија и од целиот свет, така што по Франкфурт и Саемите на книга во Варшава, тој стана најголемата средба на издавачкиот кадар од Европа, Америка, Азија и Африка. Културата на Истокот и Западот се сретнаа во Белград и се уште се среќаваат таму.
2 Награди
За време на саемот на книгата во Белград се доделуваат неколку награди:
Издавач на годината, Издавачки проект на годината, Најдобра детска книга, Најубава книга, Најубава детска книга, Најдобар млад дизајнер на книги, најдобар издавач од дијаспората, Специјално признание за придонесот во науката. Сите издавачи од Србија и од дијаспората кои се излагачи на Саемот можат да се натпреваруваат за наградите.
Покрај овие награди, од 2007 година се доделува и наградата Доситеј Обрадовиќ на меѓународен издавач, за неговиот континуиран придонес во издаваштвото и промоцијата на српската литература. Досега, добитници на наградата беа австрискиот издавач ''Визер Верлаг'' од Клагенфурт (2007), францускиот издавач ''Изданија Гаја'' од Бордо (2008), унгарскиот издавач ''во моментов'' од Печ од Pécs] од Pécs [2009] од [[R], италијански издавач [[R] (2010), бугарски издавач ''Сиела'' од Софија (2011) и словачки издавач ''Калиграм'' од Братислава (2012), украински издавач "Пирамида" од Лвов (2013), македонски издавач "Икона" од Скопје (2014), шпански издавач "АБооксел" (2014), шпански издавач "Або ридот итн."1 Рудомино“ од Москва (2016), австриски издавач „Полс Золнај“ од Виена (2017 година), италијански издавач „Лит Едизиони“ од Рим (2018 година) и грчки издавач „Костаниотис едициис“ од Атина (2019 година).
2.1 Земја почесен гостин
Белградскиот саем го доби и својот почесен гостин – земјата со особено претставена литература и издавачка продукција. Земјата на почесен гостин добива извонредна локација во Сала 2 во рамките на Саемот на книгата. Почесниот гостин има можност да ги претстави своето издаваштво и култура на својот штанд, како и во саемските промотивни конференциски сали, во рамките на програмата за авторски средби, предавања и трговски семинари.
Почесниот гостин на Саемот може да ги претстави авторите од неговата земја, преведувачите, издавачите, дистрибутерите, како и сите оние кои се поврзани со книгата на различни начини. Воспоставувањето силни и живи културни врски е една од најважните цели на настанот и во тој поглед институцијата почесен гостин е исклучително важна.
Претходните почесни гости беа:
*2002:
*2003:
*2004:
*2005:
*2006:
*2007:
*2008:
*2009:
* 2011: Ангола, Бразил, Португалија (Летература на португалски јазик)
*2012:
*2013:
*2014:
*2015:
*2016:
*2018:
*2019:
*2022:
*2023:
*2024:
2.2 Училиштен ден
Таканаречениот Училиштен ден се организира на Саемот од 2005 година, кој опфаќа организирани посети на ученици, студенти, професори и училишни библиотекари, како и многу програми за придружни настани наменети за нив.
3 Забележителни автори
На Саемот на книгата се вклучени сите главни автори од Србија и многу почитувани регионални писатели. Манифестацијата традиционално ја отвораат реномирани локални автори. Во минатото Саемот свечено го отвораа:
*1970: Иво Андриќ
*1989: Весна Парун
*1994: Александар Зиновиев
*1995: Такис ​​Теодоропулос
*1997: Питер Хандке
*1998: Борис Олијник
*1999: Александар Зиновиев
*2000: Дејан Медаковиќ
*2001: Светлана Велмар Јанковиќ
*2002:
*2003: Дејвид Албахари
*2004: Милован Данојлиќ
*2005: Љубомир Симовиќ
*2007: Душан Ковачевиќ
*2009: Драган Великиќ
*2010: Ласло Вегел
* 2011:
*2012:
*2013: Љубивоје Ршумовиќ и Олга Токарчук
*2014: Милосав Тешиќ и Лиу Жењун
*2015: Емир Кустурица и Наталија Нарочницкаја
*2016: Иван Негришорац и Наргес Абајар
Саемот годишно го посетува барем еден современ светски познат писател. Меѓу другите, Саемот го посетија Ален Роб-Грилет, Ерика Јонг, Нацуки Икезава, Клаудио Магрис, Људмила Улицкаја, Чарлс Симиќ, [[ЕлизабетТ Партониш], [[Елизабет Аботониш] Парсонс, Петер Хандке, Патрик Бесон, Гиш Џен, Наим Катан, Геир Полен, Јуџин Водолазкин, Ерленд Лое, Захар Прилепин...