Принцеза Сесилија од Шведска (1540-1627)

Сесилија од Шведска (шведски: ''Cecilia Gustavsdotter Vasa'') (16 ноември 1540 година во Стокхолм - 27 јануари 1627 година во Брисел), била шведска принцеза како ќерка на кралот Густав I и неговата втора кралица, Маргарет Лејонхуфвуд и Марграденахер и како сопруга на Кристофер II, Маркграв од Баден-Родемахерн. Таа е најпознатата од ќерките на Густав Васа, позната по скандалот со додворување во врска со свадбата на една сестра и по долгиот престој во Англија за време на Елизабета Прва, каде што се родило нејзиното прво дете.
1 Биографија
1.1 Ран живот
Сесилија била опишана како најубава од ќерките на Густав I, и често била споменувана поради нејзината убавина. Ја нарекувале донекаде црна овца на семејството, поради скандалите во кои била вмешана. За време на нејзиното рано детство, таа, како и нејзините браќа и сестри во кралскиот семејство, била првенствено под грижа на нејзината мајка, доверливата медицинска сестра на кралицата, Бригита Ларс Андерсонс, братучетката на нејзината мајка, дамата Маргарета и благородната вдовица Ингрид Амундсдотер. По смртта на нејзината мајка во 1551 година, таа како и нејзините браќа и сестри биле ставени на грижа на Кристина Гиленстиерна, а потоа под нејзините тетки Брита и Марта Лејонхуфвуд пред повторното венчавање на нејзиниот татко со Катерина Стенбок . Тие тогаш биле под одговорност на нивната маќеа и, поточно, главна дама Ана Хогенскилд.
Во 1556 година, таа и нејзините сестри добиле мираз од 100.000 далери, биле насликани нивните портрети и нивните лични квалитети опишани на латински од дворскиот поет Хенрикус Молерус и презентирани на династичкиот брачен пазар. Истата година, нејзиниот татко и подарил на Остфризланд трговски договор и брачен сојуз. Остфризланд бил избран затоа што била стратешки поставена кон Данска и затоа што калвинистичкиот Емден бил ривал на Лубек и со договор би можело да се прекине доминацијата на Ханзата во Шведска. Во 1557 година, трговскиот договор бил завршен, а во 1558 година, Едзард ја посетил Шведска за да се сретне со Сесилија и нејзината сестра Катерина Васа и избрал еден од нив да го заврши брачниот договор, а Едзард ја избрал Катерина.
Свадбата помеѓу Катерина и Едзард се одржала во Стокхолм на 1 октомври 1559 година. Во ноември, Катерина и Едзард заминале за Остфриланд. На нивното патување низ Шведска, тие биле придружувани од Сесилија и братот на Едзард, Јохан II од Остфризија. Додека престојувале во резиденцијата на принцот Магнус во замокот Вадстена, избил голем скандал кога Јохан бил откриен во одајата на Сесилија без панталоните. Скандалот станал познат под името ''Vadstenabullret'' (Громот на Вадстена). Кралот не сакал да дозволи Сесилија да ја следи сестра и, бидејќи во тоа време имало преговори за брак меѓу неа и Георг Јохан од Палатин Велденц, и ја замолил да се врати порано: тој исто така ги замолил Катерина и Едзард да останат во Шведска за зимата, па побарал од Магнус да го одложи нивното заминување. неколку ноќи по ред, чуварите на палатата забележале човек како влегува низ прозорецот од спалната соба на Сесилија. Откако тоа се случило четири пати по ред, тие го известиле нејзиниот брат принцот Ерик, кој побарал од неговиот брат Магнус и неговите дворјани да го посоветуваат. Решиле да го чуваат прозорецот на Сесилија под стража, за дотичниот човек да не биде во позиција да го негира случајот доколку биде фатен. Кога истото се случило ноќта помеѓу 13 и 14 декември, Ерик го испратил Шарл де Морне со неколку чувари да го уапсат човекот, а кога влегле во спалната соба на Сесилија, го нашле братот на младоженецот, Јохан II од Остфризија, во спалната соба на Сесилија без панталони. Ерик го затворил Јохан, одржал сослушување, а потоа Јохан го испратил кај кралот, кој го затворил во замокот Орбихус. На 17 декември, Катерина и Едзард биле испратени во замокот Вестерас и ставени во домашен притвор, додека Ерик и Сесилија биле отповикани во Стокхолм.
Сесилија го обвинила нејзиниот татко дека ја претепал и и ја откорнал косата. Се вели дека кралот плачел кога и ја кажал приказната на својата кралица. Тој ги обвинил Катерина и Ерик дека не ја чувале Сесилија како што треба, тој го уапсил Шарл де Морне и го прекорил Ерик дека го предизвикал скандалот со неговиот начин на справување со целата афера со тоа што не се занимавал со неа тајно, туку ја разоткрил јавно. На Катерина и било дозволено да се види со кралот во јуни 1560 година: таа дејствувала како посредник и се обидела да издејствува ослободувањето за Јохан, нејзиниот сопруг и себе си, протестирале против конфискацијата на накитот на Сесилија и побарала од кралицата, Катерина Стенбок да зборува за неа, што изгледа дека кралицата го направила. Мајката на Јохан имала неколку странски сили да испратат амбасадори во Шведска да зборуваат за ослободување на Јохан. Ерик предложил Сесилија и Јохан да бидат принудени да се венчаат еден со друг, но на кралот не му се допаднала идејата и не се знае дали предлогот некогаш им бил претставен на двајцата. Во летото 1560 година, Јохан бил ослободен откако бил принуден да се заколне пред монархот и кралскиот совет дека немало никаков сексуален однос меѓу него и Сесилија. Браќата на Сесилија ставиле печат паричка на која била претставена како Сузана во бањата, што покажува дека е невина како легендарната Сузана од Библијата.
Во 1563 година, Ерик XIV открил дека Сесилија и нејзината сестра се забавувале во нивните соби среде ноќ. Ова довело до расправија меѓу Сесилија и Ерик. Се претпоставува дека токму поради овој инцидент, како и скандалот Вадстена, Ерик издал нов протокол за кралскиот двор, во кој неговите сестри требало да бидат ставени под строго набљудување за да се спречат да му наштетат на нивниот углед. како на пример напуштање на палатата ноќе или рано наутро или прифаќање гости навечер или писма без дозвола. Ова било особено во однос на Сесилија, бидејќи Ерик ја обвинил дека се меша со сомнителни луѓе. Правилата исто така им забранувале на принцезите да примаат молби и да се мешаат во политиката во нивно име или на кој било начин да се мешаат во државните работи: истата година, Сесилија, Ана и Софија испратиле протестно писмо до Ерик во врска со неговото затворање на нивните брат Јохан, нешто на што имал многу негативна реакција. Сесилија отворено протестирала против овие прописи.
Сесилија и нејзината сестра Ана требало да бидат во брак со Луј од Палатин-Зимерн, Георг Јохан од Палатин-Велденц или Попо од Хенеберг. Целта била династијата Васа да се поврзе со повлијателните германски семејства. Преговорите со Георг Јохан биле напреднати кога тој ја избрал Ана наместо неа по скандалот Вадстена. Во 1561 година, и била предложен брак од грофот Арундел. Таа била подготвена да прифати, но се чини дека Ерик не обрнал многу внимание на тоа. Во 1562 година, и бил предложен брак од полскиот магнат гроф Јохан Тенчински. Идејата му се допаднала на Ерик и според Сесилија, тој ја принудил да се согласи, но плановите не се оствариле.
Сесилија се омажила за Кристофер II, Маркграв од Баден-Родемахерн (1537–1575), во јуни 1564 година во Стокхолм. Забележано е дека венчавката била многу помалку луксузна од онаа на нејзината сестра Ана и дека се чини дека се одржала без многу преговори: првиот договор бил потпишан дури во март истата година. Ниту, пак, се чини дека имало политичка цел зад бракот.
1.2 Англиско патување
Веднаш по венчавката отпатувала во Англија во официјална државна посета. Таа пристигнала во есента 1565 година, откако патувала околу 400 милји по вода и 750 милји на мраз и снег. Сесилија била ангажирана во кореспонденција со Елизабета неколку години и се чини дека чувствувала восхит кон неа на лично ниво. Таа успешно побарала од Елизабета покана за Англија веќе во 1562 година и научила да зборува англиски од Англичаните во Шведска. Сесилија отпатувала во Англија преку Естонија, Прусија, Полска и Германија (без да го посети домот на нејзиниот сопруг) до Антверпен во шпанска Холандија. Таа успеала да се сретне со нејзиниот затворен брат Јохан пред нејзиното заминување, а кога пристигнала во Шведска Естонија, Ерик го замолил својот гувернер во Ревал да ја држи под надзор, бидејќи се сомневал дека е повеќе лојална на нивниот брат Јохан отколку на него. Во Војводството Прусија, успешно побарала од војводата да работи со данскиот монарх за да го ослободи нејзиниот брат Јохан. За време на нејзиниот престој со нејзината сестра Катерина во Источна Фризија, таа се верувало дека разговарала за затворањето на Јохан, бидејќи Катерина набргу потоа му испратила на Ерик бесно писмо за неговото затворање на Јохан.
Сесилија заминала за Англија од Кале во септември 1565 година. Како резиденција ѝ била дадена Бедфорд Хаус во Лондон, каде што била пречекана од грофицата од Сасекс и сопругата на Вилијам Сесил. По неколкудневен одмор, Сесилија свечено влегла во Лондон на 11 септември, облечена во црно кадифе, украсена со сребро и опкружена со нејзините дами кои чекале облечени во црвено. По ова, Елизабета ја посетила Сесилија во Бедфорд Хаус. Според зборовите на шпанскиот амбасадор во Англија, Сесилија и Елизабета многу убаво се сложувале. Тие ги посетувале свадбите и вечерите заедно, а на Божиќ 1565 година, Сесилија се причестила директно по Елизабета, а на нејзиниот сопруг му бил даден паричен додаток сè додека тој дозволи Сесилија да остане во Англија. Додека била таму го родила своето прво дете, Едвард, кое Елизабета го однела на неговото крштевање. Една од нејзините слугинки била Хелена Снекенборг (подоцна Маркиза од Нортхемптон), која требало да остане на англискиот двор кога Сесилија заминала во мај 1566 година.
Посетата на Сесилија на Англија била дел од обидот да се убеди кралицата Елизабета I да се омажи за нејзиниот полубрат кралот Ерик XIV . Таа, исто така, требало да регрутира англиски пирати за да ги нападнат непријателските дански, германски и полски бродови на Балтичкото Море. Во јануари 1566 година, Ерик и дал задача да преговара за сојуз меѓу Шведска и Англија за да и помогне на Шведска во нејзиниот обид да има мир во војната меѓу Шведска и Данска. Постојат спротивставени извештаи за тоа како таа ги водела овие преговори. Што се однесува до прашањето за бракот, некои извештаи тврдат дека таа се обидела да ургира преку грофот од Лестер. Сепак, Сесилија имала своја агенда, а исто така се обидела да ја натера Елизабета да се меша во прашањето за затворањето на нејзиниот брат Јохан, а во октомври Елизабета му пишала на Ерик и побарала од него да го ослободи Јохан. Таа го потврдила контактот со војводата од Прусија во врска со нејзините обиди да го ослободи Јохан. Таа, исто така, била во близок контакт со шпанскиот амбасадор на англискиот двор, бидејќи земјиштето на нејзиниота сопруг биле делумно распоредени во шпански Луксембург.
Врската меѓу Сесилија и Елизабета била нарушена поради блискиот контакт на Сесилија со шпанскиот амбасадор, и поради скандалите предизвикани од нејзините долгови. Сесилија се стекнала со огромни долгови поради стилот што сметала дека е неопходен да живее според нејзиниот статус на дворот. Во ноември 1566 година, нејзиниот сопруг бил принуден да замине за Германија во обид да позајми пари за неа. Нејзини најголеми доверители биле Џорџ Норт и Јохан Дајмонд (исто така наречен Димок): таа го користела и докторот Корнелиус Алнетанус кој и ги позајмил парите и ги заложил работите за неа. Алнетанус претходно бил протеран од дворот од страна на Елизабета бидејќи се обидел да ја убеди дека може да направи злато, а Елизабета го затворила откако ја прекршил нејзината наредба да нема никаква врска со Сесилија. Во март, Кристофер се вратил во Англија тајно и се обидел да ја киднапира Сесилија од нејзините доверители, но бил откриен и ставен во затвор од неговите доверители. Елизабета го ослободила, но ова дефинитивно ставило крај на пријателството меѓу Сесилија и кралицата. Во април 1566 година, Сесилија го заложила својот накит и гардероба за да го финансира нивното патување во Баден. Во Довер, пак, тие биле запрени и поголемиот дел од нивниот багаж бил конфискуван на имињата на нивните доверители Норт и Дајмонд. Меѓутоа, не само што бил конфискуван багажот на Сесилија и Кристофер, туку и на шведските дами на Сесилија (кои немале долгови), а Сесилија и нејзините дворјани се сметале дека биле предмет на кражба. Таа била бремена во овој момент, и кога конечно стигна до Родемахерн (сега Родемак ), нејзиниот син се родил хендикепиран, за што таа ги обвинувала своите доверители до крајот на нејзиниот живот.
1.3 Грофицата од Арбога
Во август 1565 година, Сесилија пристигнала во Баден-Родемахен, каде што останала пет години. Верската војна во Холандија била во тек и трупите на војводата од Алба се преселиле низ територијата на нејзината резиденција и ги окупирале нејзините земји, што ѝ предизвикало економска неволја. Во 1569 година, втората половина на Баден, Баден-Баден, била наследена од малолетниот внук на нејзинот сорпуг и ставена под власт на неговиот католички роднина Алберт V од Баварија, кој се однесувал со протестантите со бруталност. Сесилија му пишала на својот брат Јохан III од Шведска и изјавила дека се плаши за нивната безбедност и побарала дозвола да се врати во Шведска.
По нивното пристигнување во Калмар во Шведска во 1571 година, таа била информирана за пристигнувањето на англискиот трговец Јохан Димош (исто така наречен Јохан Дајмонд), со флота од 50 бродови. Тоа бил нејзиниот поранешен доверител, кој и го конфискувал имотот наместо долгови по нејзиното заминување. Сесилија добила дозвола од Јохан да го уапси Димош, чија флота била конфискувана - тој требало да помине пет години во затвор. Кристофер ја напуштил Шведска набргу потоа за да го исполни своето ветување на Јохан во замена за неговата дозвола да живее во Шведска: да и обезбеди на Шведска платеници по тековната војна со Русија. Тој никогаш не се вратил.
Во Шведска, на Сесилија ѝ бил доделен градот Арбога како нејзин личен феуд и се прогласила за грофица од Арбога. Сесилија имала овластување да управува со трговската политика и правниот систем и да се грижи да се почитуваат кралските закони, а управувала и со одредено оданочување на увозот и извозот. Меѓу остварените приходи од рударство и земјоделство. Сесилија била активна и во пиратството. Една од нејзините мисии во Шведска била конечно да и биде платен миразот. Јохан III не можел да си го дозволи тоа. Сесилија добила флота од бродови од Јохан како дел од плаќањето на нејзиниот мираз, и ја искористила оваа флота за да ги напаѓа бродовите на Балтичкото море. Јохан имал неколку дозволи издадени на пирати на Балтичкото море со дозвола да ги напаѓаат бродовите на пат кон Русија, често англиски и холандски, за да ја нарушат руската трговија за време на војната меѓу Шведска и Русија. Меѓутоа, Сесилија, исто така, влегла во конфликт со Јохан затоа што ја прекршила нејзината дозвола со напад на бродови од пријателски нации, како што е Данската, што создало тензија меѓу Шведска и Данска.
Во есента 1573 година, заговорот Морне бил подготвен за атентат на Јохан III. Заговорот го водел Шарл де Морне, кој бил во контакт со Кристина од Данска и со францускиот амбасадор во Копенхаген, Чарлс Данкај . Јохан III требало да биде убиен за време на танцот на мечеви што го изведувале шкотските платеници на забавата што требало да се одржи во октомври истата година пред шкотските платеници да заминат на Балтикот. По атентатот, војводата Чарлс требало да биде поставен на престолот. Шарл де Морне, кој претходно бил миленик на Ерик XIV, ветил дека ја знае локацијата на наводната скриена златна резерва на Ерик, која ќе ја откриел по државниот удар во замена за подобри услови за Ерик во затворот. Меѓутоа, заговорот не се остварил бидејќи на забавата Де Морне никогаш не се осмелил да им даде знак на платениците да преземат акција. Во септември 1574 година, заговорот бил откриен и Шарл де Морне бил уапсен, испрашуван и погубен. Никогаш не било јасно кој учествувал во заговорот. Сепак, се забележува дека осомничените заговорници Хогенскилд Биелке, Густаф Банер и Понтус Де ла Гарди често се собирале на состаноци во станот на принцезата Елизабета, состаноци на кои често се гледала и принцезата Сесилија, а биле и двете сестри и нивниот брат Чарлс. донекаде компромитирани иако никогаш не биле обвинети. Изгледа дека Јохан III се сомневал дека таа подготвила бунт против него: во 1573 година, тој наредил Сесилија да не ѝ биде дозволено да влезе во замокот Стокхолм за време на неговото отсуство, а во 1574 година, по разоткривањето на заговорот, тој дал наредба до гувернерите во Естерјетланд да ја чуваат Сесилија под надзор и да не ѝ дозволат пристап до кој било кралски замок.
На 2 август 1575 година, нејзиниот отсутен сопруг Кристофер починал, а нејзиниот малолетен син Едвард Фортунатус формално го наследил како Маркграв од Баден-Родемархерн, иако во негово отсуство бидејќи бил со неа во Шведска. Според брачниот договор, Сесилија добила право да биде регент доколку нејзиниот син наследи додека е малолетен. Меѓутоа, по смртта на Кристофер, нејзините поранешни свекор и свекрва ги конфискувале документите со кои се обезбедувале нејзините права и ја презеле контролата врз нејзините имоти, како и врз владеењето на целиот Баден-Родемахерн, официјално како старатели и регенти на нејзиниот син. Кога Сесилија испратила претставници во Баден за да ги обезбеди своите права во 1576 година, тие биле одбиени и нејзиниот авторитет како регент не бил признаен. Во тоа време, Елизабета I од Англија поради некоја причина ѝ ја понудила раката на Роберт Дадли, грофот од Лестер, но Сесилија била советувана да одбие од нејзиниот брат, кралот Јохан III од Шведска, што и го направила. Сесилија се преобратила во католицизмот како начин да ги обезбеди нејзините и правата на нејзините синови на доменот на нејзиниот покоен сопруг. Нејзиното преобраќање најверојатно се случило во време на посетата на папскиот легат Антонио Посевино на Шведска во 1577 година.
Во летото 1578 година, шпанскиот амбасадор, Франциско де Ерасо, пристигнал во Шведска. Јохан III сакал да склучи сојуз со Шпанија за да ги спречи Данска и Полска да се мешаат во шведската војна против Русија. Тој, исто така, посакал шпанска помош за обезбедување на италијанските земји на кои имал право по мајката на жена му, Бона Сфорца. Јохан III предложил Сесилија, како католик, да биде гувернерка во една од шпанските земји во Европа, по можност Луксембург. Сесилија го поканила Ерасо кај Арбога и склучила свои преговори со него. Таа ги поддржала плановите да ја направи нејзиниот шпански гувернер и ја понудила својата сопствена пиратска флота да служи во шпанската војна во Холандија. Ова предизвикало конфликт со нејзиниот брат протестант Чарлс, кој почнал да ја напаѓа нејзината флота со својата. Според извештаите на Ерасо, Сесилија делувала како вреден информатор на Шпанија. Кога преговорите на Јохан со Шпанија пропаднале, тој станал сомнителен во односите на Сесилија со Ерасо. Јохан го ставил Ерасо во домашен притвор и му забранил каков било контакт со Сесилија. Но, во ноќта помеѓу 17 и 18 јуни 1579 година, Сесилија тајно го поткупила својот пат во Стокхолм и се обидела да го види Ерасо. Алармот заѕвонил, а Сесилија и нејзината свита биле заробени од стражарот и донесени кај Јохан, што предизвикало голема сцена меѓу братот и сестрата. Набргу потоа, Сесилија се вратила во Германија, а потоа и прогонетиот Франциско де Ерасо.
1.4 Баден
По нејзиното враќање во Баден во 1579 година, Сесилија се обидела да ја преземе контролата над нејзините земјишта и врз Баден-Родемахен од роднините на нејзиниот покоен сопруг во име на син и. Франциско де Ерасо и Сесилија живееле заедно во Баден некое време пред Ерасо да продолжи на својот пат за Шпанија. За тоа време родила ќерка, што предизвикало скандал бидејќи дотогаш била вдовица четири години. Ќерката, која ја родила со Ерасо, била сместена во манастирот Литентал од страна на Едвард Фортунат против волјата на Сесилија, и не ѝ било дозволено да ја види повторно до 1622 година: таа ги зела заветите како возрасна и се знае само како се викала. калуѓерка, Чаритас.
Во нејзината борба против семејството на нејзиниот покоен сопруг, таа била поддржана од папскиот легат Антонио Посевино, Ерасо и Јохан III: нејзиниот друг брат Чарлс IX, сепак, тие ја напуштиле по раѓањето на Чаритас. Таа, исто така, ги ставила нејзините синови под грижа на Језуитите. Нејзиниот сојуз со Шпанија, сепак, на крајот направил да ја изгуби поддршката и од Јохан, кој во 1581 година го одбил барањето да се врати во Шведска. Сесилија живеела од приходот на нејзиниот шведски имот, но тој бил конфискуван од Јохан во 1585 година по нејзиното противење на неговиот брак со Гунила Биелке.
Во 1588 година, нејзиниот син Едвард Фортунатус ја презел контролата над Баден-Родемахен. Тој и ги конфискувал земјиштето на Сесилија, и бидејќи и тој и Сесилија имале огромни долгови. Сесилија станала познат дипломат кога им се додворувала на различни католички носители на моќ во име на себе и нејзиниот син за економски и политички прашања на постојани патувања. Ова станало уште попотребно во 1596 година, кога нејзиниот син бил сменет од протестантската линија на династијата Баден по неговиот нееднаков брак со Марија ван Ајкен во 1593 година. Ја опишуваат како талентирана дипломатка со голема духовитост и вербален талент. Таа се додворувала на нејзиниот внук, полскиот монарх, германскиот римски император и папата. Како маргравина во рамките на Светото Римско Царство, таа имала право на место на емпириското германско-римско собрание, право што исто така го користела: во 1613 година, таа се обратила на Царскогерманското римско собрание во Регенсбург во корист на нејзиниот втор син, кој имал бил затворен од протестантската линија на Баден. Често била успешна бидејќи обезбедувала поволни казни во нејзина корист, но бидејќи казните не можеле да се извршат, тие биле од мала практична вредност. Сесилија била цел на протестантска пропаганда поради нејзиното преобраќање во католицизам и политичка активност. Можеби најпознатата клевета против неа била приказната на Еверхард ван Рејд: тој тврдел дека таа била домаќин на бордел во Антверпен и дека нејзиниот син морал да ја влече од таму за косата (1590). Ја споредувале и со царицата Месалина.
Сесилија живеела во тешка ситуација, бидејќи била принудена да се издржува со заеми поради недостаток на приходи и затоа често била ловена од доверителите. Во 1618 година, на пример, нејзиниот имот бил одземен и таа побегнала со кочија за да стапи во контакт со надбискупот од Трир во Луксембург : за да избега од своите прогонувачи, буквално била принудена да ја напушти својата кочија и да ја прескокне границата кон Лорен. Меѓутоа, по избувнувањето на Триесетгодишната војна, протестантската линија на династијата Баден била соборена од царската војска и на нејзиниот внук како католик му било дозволено да ја преземе контролата над целата територија на Баден. Сесилија на тој начин можела да се врати на својот имот во Родемахен и да ги помине последните години во удобност. Таа за тоа време починала во многу поодмината возраст и е погребана под подот во црквата во Родемак.
2 Наследници
* Едвард Фортунатус, Маркграв од Баден-Родемахерн (1565-1600)
* Кристофер Густав од Баден-Родемахерн (1566–1609)
* Филип III, Маркграв од Баден-Родемахерн (1567–1620)
* Карл од Баден-Родемахерн (1569–1590)
* Бернхард од Баден-Родемахерн (1570–1571)
* Јохан Карл од Баден-Родемахерн (1572–1599) во болницата на витезите
* Чаритас (1579–1629), вонбрачна ќерка, сместена во женски манастир.