Пајак (планина)

Пајак (|Πάικο, ''Пајко''; стар облик: ''Πάϊακ'') — планина во средишниот дел на Егејска Македонија, денес во Грција. Таа е последната и најјужната планина на десната страна од течението на реката Вардар и се наоѓа во областа позната како Бојмија.
Планината се наоѓа во средишниот дел на Егејска Македонија и по неа минува границата меѓу општините Пајонија (на исток), Меглен (на запад) и Постол на југ, сите во управната област Централна Македонија. Во источното подножје на Пајак се градовите Гуменџе и Бојмица, во јужното е Пазар, а во западното е областа Меглен. Планината се состои од две карактеристични образби — Гандач (Κοκκινόπετρας, Γκαντάτς) на север и Поглед или Гола Чука (Πόγλετ, Γκόλα Τσούκα) на југ. Двете образби ги двои котлината на Голема Ливада и Црна Река. Река Грамоштица, која тече на југ и е притока на Колудеј, го двои Поглед на исток од помалиот масив Метеризи на запад.
Највисок врв е Вртук (Фидота) со 1.660 м, сместен на северниот масив Гандач. Често како највисок се посочува Гола Чука во јужниот дел, кој е висок 1.650 м. Грешката доаѓа оттаму што на некои карти само јужниот масив е означен како Пајак. На Гандач, во 1903 година, се водела една од најтешките битки со турскиот аскер во која погинале 180 турски војници, додека четите на Апостол Петков Терзиев и Иван Карасулијата имале мали загуби. Овој настан е опеан во песната „Малихерии пукаа“.
Карпите на планината са вулкански и варовнички. Планината е обрасната со бука, даб, костен, бреза, габер и други видови дрва, и е вклучена во мрежата на заштитени подрачја Натура 2000 (1240003).
Јужно од врвот Гола Чука, на 1.300 м.н.в., во месноста Извор, има мал планинарски дом со шест легла. Оддалечен е три часа од Елевтерохори (или 19 км по козја патека). До домот, на висина од 1.280 м е старото полусрушено планинско засолниште.
До највисокиот врв се стасува од селото Голема Ливада (1.200 м) за околу четири часа, а до врвот Гола Чука од Елевтерохори (500 м) за околу 3,5 часа (од планинарскиот дом за едне час). За искачување на Гола Чука најчесто се користи патеката која зпаочнува во близина на селото Баровица (Кастанери) при што дел од патеката е поплочен со калдрма, како остаток од патот изграден од француската војска за време на Првата светска војна.
Европската патека на долги растојанија E6 оди Фуштани (300 м) и Ошин (820 м) и ја пресекува месноста меѓу Пајак и масивот на Љумница, па завршува кај Љумница (570 м), за да продолжи на исток за Бојмица и Ругуновец.
+ Врвови, Име, Грчки, Висина (м), Местоположба
Вртук, Φιδωτά, Βαρτούκι, 1.660, столб на 1.649 м, СИ од Голема Ливада
Поглед, Αγνάντεμα, Πόγλετ, Πόγλιτ, Πόγκλεντ, 1.408, СИ од Корнишор, З од Крива, З од Петгас
Скрека Клоздис, Αμπέλια, Σκρέκα Κλόζντις, 1.200, С од Голема Ливада, ЈИ од Ошин
Сехово, Ανεμορράχη, Σέχοβο, 1.540, И од Голема Ливада
Дубарљана, Άννα, Ντουμπαρλιάνα, 1.501, ЈЗ од Црна Река, ЈИ од Голема Ливада
Βασιλικές Κορυφές, 1.062
Воци, Βότσης, Ρέπαλ Βότσι, 1.000, СЗ од Купа
Авдулија, Βραχάκι, Αβδούλια, 1.180, С од Голема Ливада
Βρέστα, 1.489, ЈЗ од Црна Река
Γεμάτη, Φουλάρες, 1.400
Генешка Скрека, Γκενέσκα Σκρέκα, 1.277
Γρουστογιάννη, 1.048, СЗ од Корнишор
Корита, Δασάκι, Κορύτα, Κορίτα, 1.352, СЗ од Корнишор, И од Тодорци
Череша, Черешка Тумба, Δασάκι, Τσερέσα, Τσέρτσεκα Τούμπα, 1.267, З од Голема Ливада, И од Гостољуби
Црковичка, Црквички Врв, Εκκλησάκι, Τσαρκοβίστο, Τσαρκφίσκι, Τσαρκόβιτσο, 1.529, З од Корнишор
Синистра, Ζερβοκορυφή, Σινίστρα, 1.280, ЈИ од Голема Ливада
Ηράκλεια, Ηρικλειούσα, 1.240, СИ од Лесково
Ίσωμα, Μικρός Περός, 1.222, ЈЗ од Голема Ливада
Клекниш, Καθίστρα, Κλέντνιτς, Κλίκνις, 1.134, С од Лесково, ЈЗ од Ошин
Καλή Πεδιάδα, 1.120
Варница, Καμίνι, Βάρνιτσα, 1.120, С од Корнишор
Κλεφτόπετρα, 1.123, З од Крива, Ј од Црна Река
Гандач, Κοκκινόπετρα, Γκαντάς, Καντάς, Καντάστι, Γκαντάτσι, Γκαντάτς, Γάντατσι, 1.623 - 1.607, И од Голема Ливада, СИ од Баровица
Гудуч, Κοντούση, Γκουντούτσι, 1.444, ЈИ од Тодорци, СЗ од Корнишор
Мер, Κοπριά, Μερ, 1.220, С од Корнишор
Горица, Κορίτσι, 1.300, ЈИ од Голема Ливада
Јуручка, Κορυφή, Γιουρούτσικα, 1.300, ЈЗ од Голема Ливада
Κορυφή, Τούφκα Πετκαλί, 1.180
Гумерџоса, Κουμαριές, Γκουμερτζόσα, 1.320, СЗ од Црна Река, СЗ од Баровица
Κουφή Πέτρα, 1.470, ЈЗ од Црна Река, ЈИ од Голема Ливада
Карлес, Κρανιές, Κάρλες, 1.140, СЗ од Црна Река, С од Баровица
Λουλούδι, Πιταρός, 1.340, ЈИ од Тодорци, СЗ од Корнишор
Μακρύστατο, Καλιμάρι, 1.389, ЈЗ од Баровица
Μαυροσκύβαλα, 1.040
Μαύρο Ύψωμα, 1.055, З од Голема Ливада, И од Гостољуби
Кашпот, Μεγάλο Κεφάλι, 1.300
Μεσορράχη, 1.124, ЈЗ од Црна Река
Мал Гандач, Μέτωπο, Μικρό Γκαντάτσι, 1.364, СИ од Голема Ливада
Мусов Гроб, Μνήμα, Γκρόπα Μούσιο, 1.333, СЗ од Купа, СИ од Ошин и З од Љумница
Баруч, Μύτακας, Μπαρούτσι, 1.003, СЗ од Црна Река, С од Баровица
Јаслан Скирит, Ξαπλωμένη, Γιασλάν Σκιρίτ, 1.280, С од Голема Ливада
Гола Чука, Пајак, Πάϊκο, Γκόλα Τσούκα, 1.647, ЈЗ од Црна Река
Метеризи, Παρατηρητήριο, Μετερίζι, 1.595, СЗ од Корнишор
Висок Рид, Περιστέρι, Βυσοκτορίτ, 1.390, ЈИ од Голема Ливада
Киргон, Πετράδες, Κίργκον, 1.503, З од Црна Река
Скрека ди Пероса, Πετρώματα, Περούσα, Σκρέκα ντι Περόσα, 1.269, С од Голема Ливада, ЈИ од Ошин
Пасена, Πετρωτό, Πάσενα, 1.365, ЈЗ од Голема Ливада
Линдини, Προφήτης Ηλίας, Λίντινι, Λίντι, 1.300, С од Голема Ливада
Πύργος, 1.491, СИ од Голема Ливада
Барта, Πυροκορφή, Μπάρτα, Σκρέκα Μπρέτα, Σκρέκα Μπάρτα, 1.231, СИ од Лесково
Прескачова, Ραντισμένη, Πρασκάτσουβα, 1.322, ЈЗ од Корнишор
Ραχούλα, Κασαρίνη, 1.308, ЈИ од Тодорци, СЗ од Корнишор
Гарија Глава, Σαμάρι, Γκάρια Γκλάβα, 1.396 и 1.382
Гуругаса, Σάπια, Γκουρουγκάσα, 1.248, И од Голема Ливада, С од Баровица
Бајраците, Στήθος, Μπέρκοβιτς, 1.312, СИ од Корнишор, З од Крива, З од Петгас
Гроб, Τάφος, Γκρόπ, 1.452, Ј од Голема Ливада
Гартина, Рипа Капри, Τράγος, Γκαρτίνα, Ρίπα Κάπρι, 1.092, Ј од Купа
Дујково, Дунково, Τράχηλος, Ντουΐκοβο, 1.420, СИ од Корнишор, З од Крива, З од Петгас
Трите Бука, Трите Буки, Τρεις Οξυές, Τρίτε Μπούκα/Μπούκε, 1.220, И од Лесково, СЗ од Голема Ливада
Три Бари, Τρίκορφο, Τρεις Μπάρες, 1.120, ЈЗ од Корнишор
Чума, Τσούμα, 1.203, З од Купа, ЈИ од Ошин
Чука, Чуките, Υψώματα, Τσούκα, Τσουκίτι, 1.180, СИ од Корнишор, ЈЗ од Петгас
Бела Лака, Φεγγάρι, Μπέλα Λούγκα, 1112, С од Корнишор
Паприте, Φτέρες, Πάπριτε, 1.355, ЈЗ од Голема Ливада
Φτέρες, Παδικοφέρκα, 1.040, СЗ од Црна Река
Вртопи, Φτερό, Βερτόπια, Μεγάλος Περός, 1.488, ЈЗ од Голема Ливада, И од Тодорци, СЗ од Корнишор
Грош, Χονδρός, Γκρός, 1.100, Ј од Купа
Киркова Нива, Χωράφι Κίρκου, Κίρκοβο Νέβα, Κίρκοβα Νέβα, Κέρκοβα Νίβα, 1.260, С од Корнишор
Урџана, Αρκούδα, Ουρτζάνα, 920 – 800, СЗ од Црна Река
Ασπρόχωμα, 827, И од Корнишор, ЈИ од Рамна (Омало)
Βράχος, 951, З од Крива
Гавала, Γαβάλα, 937, И од Тодорци
Репал Гога, Γιωργάκη, Ρεπάλ Γκόγκα, 835, ЈИ од Купа
Големата, Γκουλέματα, 761
Вртоп, Κανόνι, Κλισσαλάρ, Κισαλάρ, Βερτόπι, 659, Ј од Корнишор
Црвена Бара, Κόκκινη Πέτρα, 811, Ј од Корнишор
Чернат, Κορυφή Δούμα, Τσάρνατι, 849
Черешо, Κορυφούλα, Τσερέσιο Ζιάρα, 572
Вермеџек, Κορφή, Βερμετζέκ, 864, СИ од Тодорци
Чука, Чукаро, Κορφούλα, Τσούκα, Τσουκάρου, 979, С од Лесково
Бели Врв, Κρύα Κορυφή, Βελύβρα, 880
Грокошта, Κώστα, Γροκώστα, 720, СИ од Корнишор
Каркин, Λιθοβούνι, Κάρκιν, 783, З од Црна Река
Скрка, Μακροκορφή, Σκόρκα ντι Λέγκαν, 940, СЗ од Купа, И од Ошин и ЈЗ од Љумница
Παπάς, 991, ЈИ од Тодорци, СЗ од Корнишор
Рамна, Πετρωτό, Ράμνα, 526, З од Рамна
Брајамодо, Πλαγιά, Μπραγιάμοντο, 705, С над Спирлитово
Брестот, Задиница, Πράσινος Λόφος, Μπρεστότ, Ζαντινίτσα, 778, СЗ од Лесково
Пречка, Πρέτσκα, 918
Череша, Ραχούλες, Τσερέσια, 534
Σκάπα, 862
Гробови, Τάφοι, Γροτόδι, 812, СЗ од Корнишор
Гроб Георгали, Τάφος Γεωργίου, Γκρόπ Γκιόργαλι, 860
Босилкова Тумба, Τυροκομείο, Μποτσίλκο Τούμπα, 880, СЗ од Рамна (Омало)
Лапартои, Φαγώματα, Λαπαρτόϊ, 980, ЈЗ од Корнишор
Ψηλό Λιβάδι, 985, З од Голема Ливада, И од Гостољуби
Дервишева Тумба, 572, С од Црна Река, И од Извор
Думово, 849, Ј од Гостољуби, СИ од Тодорци
Добро Поле, И од Тодорци