procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Хаплоидизација

Хаплоидизацијата е процес на преполовување на хромозомската содржина на клетката, со што се произведува хаплоидна клетка. Во рамките на нормалниот репродуктивен циклус, хаплоидизацијата е една од главните функционални последици на мејозата, а другата е процес на хромозомски вкрстување што ја меша генетската содржина на родителските хромозоми. Обично, хаплоидизацијата создава моноплоидна клетка од диплоиден прогенитор, или може да вклучи преполовување на полиплоидна клетка, на пример да се направи диплоидно растение компир од тетраплоидна лоза на растенија од компир.
Ако хаплоидизацијата не е проследена со оплодување, резултатот е хаплоидна лоза на клетки. На пример, експерименталната хаплоидизација може да се користи за враќање на сој на хаплоиден ''Dictyostelium'' од диплоиден вид. Понекогаш се јавува природно кај растенијата кога мејотски редуцираните клетки (обично јајце клетки) се развивале со партеногенеза.
Хаплоидизацијата е една од постапките што ја користеле јапонските истражувачи за да создале Кагуја, глушец кој имал истополови родители; два хаплоиди потоа биле комбинирани за да се направи диплоидниот глушец.
Обврската за хаплоидизација е контролен пункт во мејозата што следи по успешното завршување на премеиотската репликација на ДНК и посветеноста на рекомбинацијата.
1 Поврзано
* Полиплоидија
* Плоиди
2 Наводи
Дистален промотор

Дисталните промоторни елементи се регулаторни секвенци на ДНК кои може да бидат многу килобази оддалечени од генот што тие го регулираат.
Тие можат да бидат или засилувачи (зголемен израз) или пригушувачи (се намалува изразот). Дејствуваат со врзување на активаторските или репресорските протеини (фактори на транскрипција) и интервентната ДНК се свиткува така што врзаните протеини контактираат со јадрото на промоторот и РНК полимеразата.
Имитација на SWI

ISWI (I mitation SWI tch) е еден од петте главни комплексни типови или подфамилии за ремоделирање на ДНК хроматин, пронајдени во повеќето еукариотски организми. Комплексите за ремоделирање на ISWI ги поставуваат нуклеозомите долж сегментите на ДНК во редовни интервали. Поставувањето на нуклеозомите од протеинските комплекси ISWI обично резултира со замолчување на ДНК бидејќи поставувањето на нуклеозомите спречувало транскрипција на ДНК. ISWI, како и тесно поврзаната подфамилија SWI/SNF, е ремоделатор на хроматин зависен од АТП. Сепак, активностите за ремоделирање на хроматин на ISWI и SWI/SNF се различни и посредуваат во врзувањето на непреклопувачките групи на фактори за транскрипција на ДНК.
Протеинот ISW1 е првата подединица на ATP- аза која е изолирана во фамилијата за ремоделирање на хроматин ISWI во мушичката ''Drosophila''. Овој протеин претставува високо ниво на сличност со семејството за ремоделирање на хроматин SWI/SNF во доменот на ATP-аза. Надвор од доменот ATPase ISWI ја губи сличноста со членот на семејството SWI/SNF, поседувајќи SANT домен наместо бромодоменот. Протеинот ISWI може да комуницира со неколку протеини давајќи три различни комплекси за ремоделирање на хроматин во ''Drosophila melanogaster'': NURF (фактор за ремоделирање на нуклеозомите), CHRAC (комплекс за ремоделирање и склопување на хроматин) и ACF (фактор за ремоделирање и склопување на хроматин што користи ATP).
''Ин витро'', протеинот ISWI сам може да собере нуклеозоми на линеарната ДНК и може да ги движи нуклеозомите на линеарната ДНК од центарот до екстремитетите. Внатре во комплексот CHRAC, ISWI ја катализира инверзната реакција, придвижувајќи ги нуклеозомите од екстремитетите кон центарот.
1 Генерирање на јамки во dsDNA
Студија со единечна молекула користејќи микроскопија со атомска сила (AFM) и движење на врзани честички (TPM) забележала дека ISWI можела да врзе гола ДНК во отсуство на АТП, обвиткувајќи ја ДНК околу протеинот. Во присуство на АТП, протеинот генерирал ДНК јамки додека истовремено генерирал негативни супернамотки во шаблонот. Првата слика во овој труд покажала три AFM слики од каде една ДНК во интеракција со ISWI е депонирана на површините на мика. Во центарот, еден ISWI бил врзан до крајот на шаблонот dsDNA. Десната слика покажала две ДНК јамки генерирани од ISWI. Овие јамки содржеле супернамотки. Студијата TPM наместо тоа покажала дека времетраењето на јамката формирана од ISWI е зависна од ATP.
Преосетлива локација

Во генетиката, хиперсензитивното место е краток регион на хроматин и се открива со неговата супер чувствителност на расцепување со DNase I и други различни нуклеази (DNase II и микрококни нуклеази). Во преосетливите места, нуклеозомалната структура е помалку набиена, зголемувајќи ја достапноста на ДНК за врзување со протеини, како што се факторите на транскрипција и ДНаза I. Овие места се одговорни за многу наследни тенденции.
1 Локација
Преосетливите места се наоѓаат на секој активен ген, а многу од овие гени често имаат повеќе од една преосетлива локација. Најчесто, хиперсензитивните места се наоѓаат само во хроматинот на клетките во кои се изразува поврзаниот ген, а не се јавуваат кога генот е неактивен.
Во ДНК што се транскрибира, 5'хиперсензитивни места се појавуваат пред да започне транскрипцијата, а секвенците на ДНК во преосетливите места се потребни за генска експресија. Забелешка: преосетливите места претходат на активните промотери.
Преосетливите места се генерирале како резултат на врзувањето на факторите на транскрипција кои ги поместувале хистонските октамери.
Тие исто така може да се лоцираат со индиректно означување на крајот. Фрагмент од ДНК се сече еднаш на преосетливото место со DNase и на друго место со рестриктционен ензим. Потоа се мери растојанието од познатото место за ограничување до пресекот на DNase за да се даде локацијата.
Дијалелен крст

Диалелниот крст бил шема за парење што ја користеле одгледувачите на растенија и животни, како и генетичарите, за да ги истражувале генетските основи на квантитативните особини.
Во целосен дијалел, сите родители биле вкрстени за да се направеле хибриди во сите можни комбинации. Варијациите вклучувале полудијалели со и без родители, испуштајќи ги реципрочните крстови. Целосните дијалели барале двојно повеќе вкрстувања и записи во експериментите, но овозможувале тестирање за мајчински и татковски ефекти. Ако се претпоставело дека таквите „реципрочни“ ефекти биле занемарливи, тогаш половина дијалел без реципроци можел да биде ефективен.
Вообичаените методи на анализа користеле општи линеарни модели за да се идентификувале хетеротични групи, проценувале општа или специфична способност за комбинирање, интеракции со средини и години за тестирање, или проценки на адитивни, доминантни и епистатички генетски ефекти и генетски корелации.
1 Дизајни за парење
Постоеле четири главни типови на дизајн на дијалелно парење:
# Целосно дијалелно со родители и реципрочни Ф1 крстови
# Целосно дијалелно како погоре, но со исклучок на родителите
# Полудијалелен со родители, но без реципрочни крстови
# Полудијалелен без родители или реципрочни крстови
Камео

Камео — ненадејно кратко појавување на позната личност (режисер, политичар, музичар итн.) во филмска или театарска претстава. Најчесто дадената личност се игра себеси и не е спомната во списокот на глумци во воведот на филмот. Многу од овие улоги се мали, без дијалог и се должат на придонесот на личноста кон предметната творба. Зборот доаѓа од камеја — ситна резба (барелјеф) на скапоцен камен.
Понекогаш кинорежисерот игра помала улога во сопствениот филм. Примери за такви режисери се: Алфред Хичкок, Стен Ли, Питер Џексон, Квентин Тарантино, Џорџ Лукас, Уве Бол, Мајкл Беј, Леонид Гајдај, Такеши Китано, Тинто Брас, Серџо Леоне, Кевин Смит, Никита Михалков, М. Најт Шјамалан, Оливер Стоун, Стивен Кинг, Чарли Чаплин и други.
Цитотаксономија

Цитотаксономијата е класификација на организми користејќи компаративни студии на хромозомите за време на митоза.
1 Опис
Цитотаксономијата е гранка на таксономијата која ги користи карактеристиките на клеточните структури за да ги класифицира организмите. Во цитотаксономијата, хромозомската конфигурација на организмот е најшироко користен параметар за да се заклучи врската помеѓу два организми. Заклучокот за врските на видовите се заснова на претпоставката дека тесно сродните видови споделуваат слични карактеристики во нивната хромозомска поставеност (наведени како кариотип). Со анализа на сличностите и разликите во хромозомите, еволуцијата на кариотипот и еволуцијата на видовите може да се реконструираат.
Бројот, структурата и однесувањето на хромозомитесе од голема вредност во таксономијата, при што бројот на хромозомите е најшироко користен и најцитиран карактер. Броевите на хромозомите обично се одредуваат во фазата на метафаза за време на митозата. Вообичаено, се референцира диплоидниот хромозомски број (2n), освен ако се работи за полиплоидна серија во кој случај се цитира основниот број или бројот на хромозоми во геномот на оригиналниот хаплоид. Друг корисен таксономски карактер е положбата на центромерот. Мејотичкото однесување може да ја покаже хетерозиготноста на инверзиите. Ова може да биде константно за таксон, нудејќи дополнителни таксономски докази.
Често, цитолошките докази се придружени и зајакнати со други анализи, вклучително и геномика и филогении базирани на ДНК.
Цитологијата придонесува за следење на еволутивната историја на многу организми, особено примати и цветни растенија. Како пример, споредбите на кариотипот во голема мера ја разјасниле еволуцијата на ''Arabidopsis thaliana'' и на шафранскиот качунка, иако имало многу повеќе студии кои заслужувале да се истакнат.
Хаплотип-релативен-ризик

Методот на хаплотип-релативен ризик (HRR) е метод заснован на семејството за одредување на асоцијација на генски алели со болест во присуство на вистинска генетска поврзаност. Јадрените семејства со едно засегнато дете се земаат со користење на родителските хаплотипови кои не се пренесуваат како контрола. Иако е сличен на релативниот ризик на генотипот (RR), HRR обезбедува решение за проблемот на раслојување на населението само со земање примероци во рамките на семејното трио. Методот HRR првпат е предложен од Рубинштајн во 1981 година, потоа детален во 1987 година од Рубинштајн и Фалк и е важна алатка во студиите за генетска асоцијација.
Оригиналниот метод предложен од Фалк и Рубинстиен паднал под лупа во 1989 година, кога От ја покажал еквивалентноста на HRR со класичниот RR метод демонстрирајќи дека HRR важел само кога постоела нула шанса за рекомбинација помеѓу локусот на болеста и неговите маркери. Сепак, дури и кога факторот на рекомбинација за локус и неговите генетски маркери е >0, проценките за HRR се уште се поконзервативни од проценките на RR.
Додека методот HRR се покажал како ефикасно средство за избегнување на предрасуди на раслојување на популацијата, почесто се користел друг тест за асоцијација базиран на семејство познат како тест за нерамнотежа на преносот, или TDT. Некои истражувања ги користеле и HRR и TDT за нивната способност да се надополнувале еден со друг бидејќи едниот резултат можел да не даде никаква поврзаност додека другиот ќе дал. Позитивна асоцијација резултат и од TDT и од HRR значело дека имало силни докази дека постоела врска и обратно. На пример, и методите HRR и TDT се користени во студија која барала полиморфизам во D2 и D3 допаминските рецептори во врска со шизофренија и ниту еден не нашол докази за поврзаност, правејќи ја вистинската улога на тие гени во етиологијата на ментално растројството уште поневеројатна.
1 Пресметка
Овој модел претставува случај во кој постои единствен локус каде што сите генотипови може да доведат до изразување на алелот во неговата најпоедноставена дефиниција. Под овие параметри , нерамнотежа на поврзаноста од повеќе од 50% значи дека постои можна врска со генскиот алел и наследството.
<math> HRR = \frac{P_1}{1-P_1} * \frac{1-P_2}{P_2}</math>
Дава HHR што може да се процени со
<math> HRR = \frac{a^'}{b^'} * \frac{d^'}{c^'}</math>
a <sup>'</sup> ја означува набљудуваната фреквенција на деца кои се позитивни на генот алел H.
b <sup>'</sup> ја означува набљудуваната фреквенција на деца кои се негативни за генот алел H.
c <sup>'</sup> е набљудуваната фреквенција на семејства со најмалку еден пренесен родителски маркер алел H.
d <sup>'</sup> е набљудуваната фреквенција на семејства без пренесен родителски маркер алел H.
P <sub>1</sub> е веројатноста дека ова дете е позитивно за алелот од интерес H.
P <sub>2</sub> е веројатноста дека барем еден од непреносните родителски маркерски алели е еднаков на алелот од интерес H.
H е алел од интерес.
2 Наводи
Крајни Камен

Крајни Камен — планински врв на планината Караџица, на планинскиот масив Мокра во средишниот дел на Република Македонија.
1 Местоположба и одлики
Крајни Камен е врв кој се наоѓа на северозападниот дел на сртот на планината Караџица кој се издигнува високо над долината на Оча во Порече на запад и големата карстна Велешка Рупа на исток, додека во неговата најнепосредна близина на север е познатиот врв Миленков Камен (2.217 м.н.в), а веднаш на југ од него се распостила прекрасната и многу малку познатата висорамнина Боро Поле во најстрого заштитеното подрачје на природниот резерват Јасен. . Соодветно според своето име врвот Крајни Камен, кој што е висок 2.093 метри, го претставува крајниот и последен карпест и каменест гребен почнувајќи на север од Уши и Мирска Вода преку Миленков Камен, после кој на југ започнува да се протега пространото карстно Боро Поле кое е исполнето со бројни борови, смреки и изобилство на планински чај. Пристапот до врвот Крајни Камен е многу тежок како поради фактот што нема патека, ниту извори со вода во непосредната околина така и поради тоа што тој припаѓа и е на самата граница на најстрого заштитената зона на природниот резерват „Јасен“ во која што долги години пристапот бил најстрого забранет, што делумно е случај и денес. До Крајни Камен може да се пристапи од селото Патишка Река во Скопско скршнувајќи и продолжувајќи кон југ од обележаната патека која води до врвовите Миленков Камен и Мирска Вода, а од таму преку Боро Поле и месноста Сугаре Пештера кон запад низ густи шумовити предели може да се продолжи кон напуштените села Тажево и (Боровска) Брезница во недопрената дивина на Порече. При ведри и сончеви услови од врвот Крајни Камен се пружа прекрасна глетка во која може да се видат голем број на високи планини во западна Македонија започнувајќи од Пелистер, Галичица, Јабланица, Стогово, Бистра, Кораб, цела Шар Планина, Челоица со Добра Вода, Сува Гора и долината на Треска во Порече како на дланка.
2 Искачување
: с. Патишка Река (950 м.) – чешма – Млада Бука – Вртигол – бачила (соѕидан извор на вода во долот под патеката) – Велешка Рупа (голема вртача) – Краен Камен (2093 м.)*Должина: 22,6 км (18,5 км) *Времетраење: 8 часа *Вкупна висинска разлика: 1938 м. *Вода: на 2 места.
3 Наводи
Хеме транспортер

Хеме транспортер е протеин кој доставува хем до различните делови на биолошката клетка за кои њ потребен.
Хемот е главен извор на железо во исхраната кај луѓето и другите цицачи, а неговата синтеза во телото е добро разбрана, но патеките на хем не се толку добро разбрани. Веројатно е дека хемот е цврсто регулиран поради две причини: токсичната природа на железото во клетките и недостатокот на регулиран екскреторен систем за вишокот железо. Затоа, разбирањето на хемските патишта е важно за разбирање на болестите како што се хемохроматоза и анемија.
1 Транспорт на хем
Членовите на семејството носители на растворени супстанци SLC48 и SLC49 учествуваат во транспортот на хем низ клеточните мембрани (АТПаза што пренесува хем).
SLC48A1-исто така познат како Хеме-одговорен ген 1 (HRG1)-и неговите ортолози првпат се идентификувани како семејство транспортер на хем преку генетски екран во C.elegans. Протеинот играл улога во мобилизирање на хем од лизозомот до цитоплазмата. Бришењето на генот кај глувците довело до акумулација на хем кристали наречени хемозоин во лизозомите на коскената срцевина, црниот дроб и спленичните макрофаги, но не е познато дека генот е поврзан со човечка болест.
FLVCR1 првично е идентификуван како рецептор за вирусот на леукемија кај мачките, чие генетско нарушување довело до анемија и нарушување на транспортот на хем. Се чинело дека ги штити клетките во фазата CFU-E со извоз на хем за да се спречи токсичност на хем. Ретки хомозиготни мутации резултираат со автосомно рецесивна атаксија на задната колона со ретинитис пигментоза.
FLVCR2 е тесно поврзан со FLCVR1, а експериментите со генетска трансфекција покажаат дека тој транспортирал хем. Мутациите во генот се поврзани со пролиферативна васкулопатија и хидраненцефали-хидроцефаатн синдром (PVHH, исто така познат како Фаулер синдром).
Поврзани гени SLC49A3 и SLC49A4 се помалку добро карактеризирани функционално, иако SLC49A4 исто така е познат како нарушен во бубрежниот канцер протеин 2 или RCC4 поради поврзаноста со рак на бубрежни клетки.
Хилпда

Поврзани со капки липиди кои се индуцирале од хипоксија (Hilpda, исто така познат како C7orf68 и HIG-2) бил протеин кој кај луѓето бил кодиран од генот HILPDA.
1 Откритие
HILPDA првично бил откриен на екран за да се идентификувале новите гени кои се активирале со низок притисок на кислород (хипоксија) во човечки клетки на рак на грлото на матката. Протеинот се состоел од 63 аминокиселини кај луѓето и 64 аминокиселини кај глувците.
2 Изразување
HILPDA се произведувал од бројни клетки и ткива, вклучувајќи ги и клетките на ракот, имунолошките клетки, масните клетки и клетките на црниот дроб. Нискиот притисок на кислород (хипоксија), масните киселини и бета-адренергичните агонисти ја стимулирале експресијата на HILPDA.
3 Функција
Скоро сите клетки имале способност да складираат вишок енергија како маснотии во посебни структури во клетката наречени капки липиди. Формирањето и разградувањето на капките липиди било контролирано од различни ензими и протеини поврзани со капки липиди. Еден од протеините поврзани со капки липиди бил HILPDA. HILPDA делувал како регулаторен сигнал кој го блокирало распаѓањето на резервите на маснотии во клетките кога надворешното снабдување со маснотии било големо или достапноста на кислород била мала. Во клетките, HILPDA се наоѓал во ендоплазматскиот ретикулум и околу капките на липидите. Студиите за стекнување и губење на функцијата покажале дека HILPDA промовирала складирање на маснотии во клетките на ракот, макрофагите и клетките на црниот дроб. Овој ефект барем делумно се постигнувал со потиснување на распаѓањето на триглицеридите преку инхибиција на ензимот масна триглицерид липаза. Врзувањето на HILPDA за масната триглицеридна липаза се случувала преку конзервираниот N-терминален дел на HILPDA, кој бил сличен на регион во протеинот G0S2.
4 Клиничко значење
Недостатокот на HILPDA кај глувците кои се склони кон развој на атеросклероза довел до намалување на атеросклеротичните плаки, што сугерирало дека HILPDA можел да биде потенцијална терапевтска цел за атеросклероза. Дополнително, HILPDA можел да биде наменет за третман на безалкохолни масни заболувања на црниот дроб.
Маргарет М. Пери

Маргарет М. Пери (1930-2009) била англиски молекуларен генетичар и истражувач на ембриологија на Универзитетот во Единбург, чие истражување го произвело првото топлокрвно животно развиено целосно ин витро.
1 Ран живот
Маргарет Мери Пери е родена во Стоктон-Он-Тис и се школувала на Католичкиот колеџ Сент Џозеф во Бредфорд, каде што една директорка основала научна лабораторија. Таткото на Пери бил градежен инженер, а нејзината мајка дипломирала на Универзитетот во Манчестер во 1923 година.
2 Кариера во Единбург
Пери дипломирала со диплома по чиста наука (генетика) на Универзитетот во Единбург во 1952 година. Таа продолжила да работи како истражувачки асистент во Институтот за животинска генетика на Универзитетот и објавила истражување за ембриологијата на водоземците со директорот на Институтот C.H. Вадингтон. Во 1975-1976 година таа се приклучи на Истражувачкиот центар за живина на Советот за земјоделски истражувања во Единбург, кој подоцна станал дел од Институтот Рослин.
Во 1988 година, Пери вметнал туѓ генетски материјал во едноклеточни ембриони на пилешко и ги одгледувал до шрафирање „за да се произведе пиле без сопствена лушпа од јајце“, со што го создал првото топлокрвно животно развиено целосно ин витро. Во 1993 година Пери и Хелен Санг соработувале за да го создадат првиот генетски конструиран петел во светот со генска инјекција.
Пери зборувал на голем број меѓународни конференции, вклучително и во Полска и Јапонија. Работела и во Франција на техники со електронски микроскоп.
3 Личен живот
По нејзиното пензионирање, таа ги посетила Непал, Австралија, Египет и островите Галапагос и често шетала по Висорамнините и Островите.
Маргарет Пери била посветена католик и редовно давала религиозни услуги на пациентите во болницата во Кралската Единбург и болницата Астли Ајнсли. Била член на друштвото Сент Винсент де Пол.
Џон Тод (британски биолог)

Џон Ендру Тод FMedSci FRS (роден на 23 јуни 1958 година) е професор по прецизна медицина на Универзитетот во Оксфорд, директор на Центарот за хумана генетика Добредојдовте и Лабораторијата за дијабетес и воспаление на JDRF / Wellcome Trust, покрај Џефри Чеа соработник по медицина на колеџот Брасеносе. Тој работи и во соработува и со Дејвид Клејтон и Линда Викер за да ја испита молекуларната основа на дијабетес тип 1.
1 Ран живот и образование
Тод е роден на 23 јуни 1958 година. Тој добил диплома за наука (BSc) во биолошките науки од Универзитетот во Единбург во 1980 година. Тој продолжил да студирал биохимија на Универзитетот во Кембриџ, каде што бил надгледуван од Дејвид Еллар, завршувајќи го докторскиот степен по филозофија (PhD) во 1983 година со теза под насловот "Пеницилин-врзувачки протеини за време на растењето и диференцирањето на бацили".
Без сонце

„Без сонце“ (француски: ''Sans Soleil'') — француски документарен филм од 1983 година, во режија на Крис Маркер (Chris Marker), кој е автор и на сценариото. Иако станува збор за документарен филм, тој е многу повеќе од тоа: истовремено е визуелна медитација, тек на свеста и филмски-есеј. Маркер го структуирал филмот користејќи документаристички снимен материјал, инсерти од јапонски филмови, ТВ емисии и цитати од други филмови. Филмот е директен производ на естетиката карактеристична за крајот на 20 век, но со својот некласичен приод, иновативноста и лиричноста подеднакво е актуелен и денес. Во 2014 година, списанието „Sight and Sound“ го прогласило ова уникатно остварување за трет најдобар документарец на сите времиња, весникот „Daily Telegraph“ во 2019 година го ставил филмот на списокот на стоте најдобри филмови., а во 2023 година, пак, списанието „Time“ го прогласило за еден од најважните филмови во 20 век.
Чувари на галаксијата (филм)

''Чувари на галаксијата'' (|Guardians of the Galaxy) — суперхеројски филм од 2014 г., во режија на Џејмс Ган. Сценариото е напишано од Ган и Никол Перлман врз основа на стриповите на Marvel за суперхеројската екипа од 2008 г. Тој е 10-тиот филм во Кинематографската вселена на Marvel (КВМ), четвртиот во втората фаза. Главните улоги ги толкуваат Крис Прат, Зои Салдања, Дејв Батиста, Вин Дизел и Бредли Купер. Заплетот се сосредоточува на Питер Квил и група вонземски злосторници што бегаат откако ќе украдат моќен артефакт.
1 Содржина
Група меѓугалактички злосторници мораат да се обединат за да спречат фанатичен воин со планови да ја исчисти вселената.
Хелена Слижинска

Хелен Слижинска (родено Гворек ) (полски правопис Хелена Шлижињска) (1908-1977) била која спровела значајна и важна работа за истражување на мушичката ''Дрософила''.
1 Ран живот и кариера
Хелена Гворек е родена во 1908 година во Краков, Полска. Студирала земјоделство на Јагелонскиот универзитет каде д-р Бронислав Марчели Шлижињски бил предавач по генетика. Раководител на одделот во тоа време бил професорот Теодор Марчлевски, кој претходно работел како истражувач на Институтот за генетика на животните во Единбург. Хелен дипломирала со теза за селекција за мушичката ''Дрософила''. Во 1936 година се омажила за Слижински и парот добил грант од Фондацијата Рокфелер кој им овозможил да одат на пристаништето Колд Спринг на една година. Слижинска работела заедно со Милислав Демерец, користејќи го новиот метод за лоцирање на гени од преклопувачките недостатоци во хромозомите на плунковните жлезди.
2 Кариера во Единбург
Во август 1939 година, семејството Слижински дошле во Единбург за да присуствуваат на Седмиот меѓународен конгрес за генетика, чиј домаќин бил Институтот за генетика на животните под раководство на Френсис Алберт Ели Кру. Сепак, избувнувањето на војната за време на Конгресот го спречило брачниот пар да се врати во Полска и тие останале трајно во Единбург. За време на војната Хелен работела како постар асистент на Катедрата за биологија и генетика на полскиот медицински факултет во Единбург. Кога завршила војната, таа се приклучила на Институтот за генетика на животните како истражувач.
Херман Џеј .
Најпрво во соработка со нејзиниот сопруг, а потоа и самата Хелен ги анализирала плунковните жлезди на потомството на озрачени и хемиски третирани мажјаци, развивајќи техника што ги направила резултатите што е можно посигурни.
Најзабележителен придонес на Слижинска била нејзината анализа на разликата помеѓу спектрите на хромозомските промени произведени од Х-зраците од една страна и хемикалиите од друга страна.
3 Личен живот и смрт
Двојката одржувала контакт со многу други Полјаци кои дошле во Шкотска за време на војната. Слижинска до нејзината смрт била вклучена во општествениот живот на полската заедница.
Хелен се пензионирала рано за да се совпадне со пензионирањето на нејзиниот сопруг, иако и било тешко да се откаже од своето научно истражување. Двојката купила куќа во Тросах и токму тука Слижинска починала од срцев удар откако преживеала неколку тешки напади во болница.
4 Наводи
HLA-DR2

HLA-DR2 (DR2) од системот на серотип HLA - DR, е широк антигенски серотип кој сега е преференцијално покриен со HLA-DR15 и HLA-DR16 серотипната група. Овој серотип првенствено ги препознава генските производи на алелските групи HLA-DRB1*15 и HLA-DRB1*16.
1 Серологија
+DR15, DR2 и други серотип препознавање на некои DRB1*15 алели, DRB1*, DR15, DR2, DR16, Пример
алел, %, %, %, големина (N)
15:01 часот, 76, 23, 6428
15:02 часот, 77, 16, 676
15:03 часот, 81, 13, 286
15:04 часот, > 50, 1
15:05 часот, >25, 2
15:07 часот, > 50, 1
.
DR16, DR2, DR15, Н
16:01 часот, 41, 29, 19, 703
16:02 часот, 47, 30, 16, 239
16:04 часот, > 50, 1
2 Асоцијации на болести
DR2 серотиповите се поврзани со Гудпастеров синдром, системски лупус еритематозус, мултиплекс склероза, и нарколепсија, туберкулоидна лепра ( мулти-резистентна туберкулоза или лепра), улцеративен колитис (јапонски), примарен билијарна цироза и автоимун хепатит. DR2 се наоѓа и кај сите пациенти кои се позитивни на анти-анти-Асн-РНК-синтетаза и хронична интерстицијална белодробна болест.
3 Генетска поврзаност
DR2 е поврзан со HLA-DR51 .
Благоја Дончев

Благоја Дончев ( во — во ) — македонски градежен инженер и стопанственик.
Бил долгогодишен претседател на Управниот одбор и генерален директор на Адинг АД Скопје.
1 Живопис
Дипломирал на Градежниот факултет при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје. Професионалниот пат го започнал во 1980 година, минувајќи низ сите скалила на компанијата Адинг. Најпрво работел како инженер во лабораторијата, потоа на неколку одговорни раководни позиции, а од 1990 година е избран за директор за техничка примена и инженеринг работи со комерција, односно до 2006 година паралелно ги извршувал и заменичките функции во Управниот одбор на компанијата.
Во 2006 година станал претседател на Управниот одбор и генерален директор на Адинг АД Скопје. Оваа функција ја извршувал 15 години во континуитет, а новиот мандат го започнал во јули 2021 година.
Добитник е на низа награди и признанија за општествено одговорни практики, но и од областите на бизнисот и менаџментот во земјава и странство. Негово последно позначајно признание е добиената награда „Креатори на столетието“ во 2019 година на Средна и Југоисточна Европа за животно дело во развојот на претприемништвото во Македонија.
Во 2004 година бил главен иницијатор за создавање на списанието за градежништво, архитектура и екологија „Порта 3“.
Благоја Дончев зел активно учество и давал постојана поддршка на Стопанската комора на Македонија, како и на поновите мешовити комори како македонско-руската, македонско-бугарската и слични коморски здруженија.
Благоја Дончев починал на 70-годишна возраст, оставајќи зад себе семејство со сопруга, две ќерки и нивните фамилии.
Амбелокипи (Солунско)

Амбелокипи (|Αμπελόκηποι) — населба северозападниот дел на Солун, Егејска Македонија и седиште на општината Амбелокипи-Менемени. Населението брои 35.846 жители (2021).
1 Историја
Населбата е основана во 1922 г. кога тука биле доведени 102 грчки семејства, и тоа 43 од Мала Азија, 32 од Источна Тракија, 20 од Источна Румелија (Бугарија) и 7 од Понд. Во 1928 г. населението пораснало на 216 семејства со вкупно 860 жители, а според други извори на 634 жители.
Во центарот на населбата во 1926 г. е подигната црквата „Св. Ефимија“, но потоа на истото место (почнувајќи од 1931 г.) е изградена црквата „Живоносен Извор“ во која се чува византиската икона на Богородица Патеводителка донесена од доселениците како реликвија.
На почетокот на 1934 г. кон Амбелокипи се присоединети помалите доселенички населби Епталофос, Каистри, Педи и Маргарити кои дотогаш се воделе како одделни. Поради близината до Солун, населбата продолжила да расте. Во 1954 г. Амбелокипи добил статус на градска населба.
2 Знаменитости
;Цркви
* „Живоносен Извор“
* „Св. Пантелејмон“
* „Воскресение Христово“
;Друго
* Зејтинлик — големи воени гробишта на Антантата од Првата светска војна
Разбеснетост (филм)

„Разбеснетост“ или „Безумност“ или „Споулавеност“ (англиски: ''Frenzy'') — американски филм од 1972 година во режија на Алфред Хичкок. Сценариото го напишал Ентони Шафер (Anthony Shaffer) според романот на Артур Ла Берн (Arthur La Bern). Главните улоги ги играат: Џон Финч (John Finch), Бери Фостер (Barry Foster), Алек Мекоуен (Alec McCowen), Ана Меси (Anna Massey), Барбара Леј-Хант (Barbara Leigh-Hunt), Џин Марш (Jean Marsh), Бернард Крибенс (Bernard Cribbens), Вивиен Мерчант (Vivien Merchant) и Клајв Свифт (Clive Swift). Овој интригантен, возудлив и бизарен трилер е првиот филм на Хичкок снимен по неговото враќање во Британија. Филмот е мајсторски режиран и се одликува со прецизен ритам и со живописни ликови. Обработувајќи ја својата омилена тема (невиниот поединец кој мора да ја докажува својата невиност), во позадината Хичкок нуди песимистичка слика на отуѓеното и хаотично британско општество.
1 Содржина
Поради несогласувањата, келнерот Ричард (го игра Финч) дава отказ во пабот, наспроти негодувањето на колешката Барбара (ја игра Меси). Додека полицијата пронаоѓа убиена девојка во Темза, жртва на серискиот убиец наречен „Убиецот со кравата“, Ричард најпрвин го посетува стариот пријател Роберт, сопственик на продавница, а потоа ја посетува својата поранешна сопруга, привлечната Бренда (ја игра Леј-Хант). Изутрината, тој дознава дека Бренда е новата жртва на убиецот. Врз основа на сведочењето на секретарката на Бренда (ја игра Марш), полицискиот инспектор Тим Оксфорд (го игра Мекоуен) заклучува дека Ричард е серискиот убиец. Така, Ричард е принуден да бега, а во тоа му помага Барбара...
Левотироксин

Левотироксин, исто така познат како L-тироксин, е синтетска форма на тироидниот хормин тироксин (T<sub>4</sub>). Се користи во третманот на хипотироидизам, вклучително и на потешка форма позната како микседематозна кома. Може да се користи и во третманот на одредени типови на тироидни тумори. Не е индициран за намалување на телесната тежина. Левотироксинот се зема преку уста или интравенски. Левотироксинот има полуживот од 7.5 денови кога се зема секојдневно, што значи дека се потребни околу шест недели за да се постигне рамнотежна концентрација во крвта.
Несаканите ефекти од прекумерна доза вклучуваат намалување на телесната тежина, проблеми со толерирање на топлина, потење, анксиозност, проблеми со спиењето, тремор и тахикардија. Не се препорачува кај луѓе кои имале скорешен миокарден инфаркт. Употребата за време на бременоста е безбедна. Дозирањето се определува преку редовно мерење на нивото на тиреостимулирачкиот хормин (TSH) и T<sub>4</sub> во крвта. Повеќето од ефектите на левотироксинот се јавуваат после неговата конверзија на тријодотиронин (T<sub>3</sub>).
Левотироксинот за прв пат бил синтетизиран во 1927 година. Се наоѓа на Списокот на есенцијални лекови на СЗО. Левотироксинот е достапен како генерички лек. Во 2024, е дваесет и први најчесто пропишуван лек во Македонија, со повеќе од 379.000 рецепти.
Подводно заварување

Подводното заварување и другите подводни задачи се од важно значење за одржување на различни морски структури како што се бродови, подморници, морски платформи и цевководи. Меѓутоа, овие дејности се полни со сложеност и скапа цена поради неизбежните ризици поврзани со човечките нуркачи што работат под вода. Извршувањето на таквите работни места бара значителна работна сила што се состои од висококвалификувани поединци и распоредување на обемна опрема.
Природата на подводната работа бара точно планирање и подготовка за да се ублажат поврзаните опасности. Техниките на неуништливо испитување играат клучна улога во проценката на целокупноста на подводните структури, обезбедувајќи безбедност и доверливост. Дополнително, мокрото подводно заварување е специјализиран процес што се користи за брза и успешна поправка на оштетените структурни компоненти на лице место. Со правилна организација и подготовка, дури е изводливо да се изведуваат сложени заварени споеви под вода, што го олеснува беспрекорното склопување и операциите за одржување.
И покрај предизвиците и ризиците вклучени, подводното заварување и сродните задачи се неопходни за одржување и на морската инфраструктура. Со користење на напредни техники и придржување до строги безбедносни протоколи, нуркачите и подводните техничари можат да ги надминат пречките и да обезбедат непрекината функционалност и издржливост на важните подводни структури.
Нафтена платформа

Нафтена платформа — градба наменета за извлекување нафта или природен гас од море, океан или друго водно тело. Нафтените платформи можат да се прицврстат на морското дно, да лебдат или да се наоѓаат на вештачки остров. Во некои случаи, платформите се поврзани со цевководи со оддалечени подморски извори. Дупчењето нафта игра значајна улога во светската економија, обезбедувајќи работни места, приходи и енергетска сигурност за земјите ширум светот. Областите што произведуваат нафта често доживуваат економски раст и развој како последица на дејностите за истражување и производство на нафта. Сепак, нафтената индустрија е предмет на колебање во цените на нафтата, геополитичката напнатост и други фактори што можат да влијаат на профитабилноста и инвестициите во проекти за нафтена сондажа.
Хромозомско скеле

Во биологијата, хромозомското скеле е столбот што ја поддржува структурата на хромозомите. Составено е од група нехистонски протеини кои се од суштинско значење во структурата и одржувањето на еукариотските хромозоми во текот на клеточниот циклус. Овие протеини од скеле се одговорни за кондензација на хроматин за време на митозата.
1 Потекло
Во доцните 1970-ти, Улрих К. Лаемли и неговите колеги откриле структура на 'рбетот во еукариотските хромозоми откако ги исцрпиле хистонските протеини. Овој рбет бил локализиран по должината на оската на хромозомот и бил наречен „хромозомско скеле“.
2 Протеини на скелето
Кај еукариотските организми, ДНК на секоја клетка е организирана во одвоени хромозоми, кои се составени од хроматин, мешавина на ДНК и многу различни групи на протеини. Меѓу нив, структурните протеини (кои не се хистони) го врзуваат хроматинското влакно околу себе, формирајќи долга, континуирана оска или 'рбет што им ја дава формата на хромозомите. Поради оваа причина тие се познати како „скеле“ на хромозоми.
Три протеински групи се идентификувани како главни компоненти на скелето: ДНК топоизомераза IIα, кондензини и кинезин KIF4A. Кога овие протеини се отстранети, формата на хромозомот не се појавува и хроматинските влакна се шират.
2.1 Топоизомераза IIα
Ензимот ДНК топоизомераза IIα видно се појавува долж оската на хромозомот како дел од скелето. Во митозата, тој е концентриран на центромерите и на оската долж краците на хромозомот. Се смета дека протеинот има улога во отплеткувањето на ДНК бидејќи јамките стануваат поконцентрирани по должината на оската за време на кондензацијата на хромозомите. Отстранувањето на овој протеин предизвикува драматично губење на структурата на хромозомот во митозата, а клеточниот циклус тогаш запира.
2.2 Протеини од семејството СМЦ
Комплексите на кондензин, формирани од спојувањето на СМЦ2 и СМЦ4 (меѓу другите протеини), се одговорни за кондензацијата на хромозомите. Кондензинот I го регулира времето на кондензација на хромозомот и е суштински за промена на организацијата на хроматин на почетокот на митозата, од TADs до низа јамки околу оската на хромозомот. Кондензин II го придвижува набивањето на јамките на хромозомот долж оската.
Особено, СМЦ (присутен во кондензинот I и II) е откриен во внатрешноста на хромозомот како дел од скелето. Кога СМЦ2 е инхибиран, структурата на митотичниот хромозом претрпува сериозни дефекти.
2.3 КИФ4
КИФ4A, хромо кинезин, е вмешан во обликувањето на хромозомите за време на митозата. Се врзува за кондензин I преку подединицата CAP-G. Познато е дека КИФ4A го регулира однесувањето на кондензинот I, бидејќи во отсуство на КИФ4A оската на хромозомот не се збогатува со кондензин I.
Теорија за хромозоми на Бовери-Сатон

Теоријата за хромозоми на Бовери-Сатон (исто така позната како теорија на наследување на хромозомот или теорија Сатон-Бовери) е фундаментална обединувачка теорија на генетиката која ги идентификува хромозомите како носители на генетскиот материјал. Правилно го објаснува механизмот кој лежи во основата на законите на Менделово наследство преку идентификување на хромозомите со спарените алели (честички) што се бараат со законите на Мендел. Исто така, се наведува дека хромозомите се линеарни структури со гени сместени на одредени места наречени локуси долж нив.
Едноставно се наведува дека хромозомите, кои можат да се видат во сите клетки кои се делат и преминуваат од една генерација на друга, се основа за целото генетско наследство. Во одреден временски период, случајната мутација создава промени во секвенцата на ДНК на генот. Гените се сместени на хромозомите.
1 Заднина
 Теоријата за наследување на хромозомите им се припишува на трудовите на Волтер Сатон во 1902 година и 1903 година, како и на независната работа на Теодор Бовери во приближно истиот период. Бовери ги проучувал морските ежови, при што открил дека сите хромозоми мора да бидат присутни за да се одржи правилен ембрионски развој. Работата на Сатон со скакулците покажала дека хромозомите се појавуваат во исти парови на мајчини и татковски хромозоми кои се одвојуваат за време на мејозата и „може да ја сочинуваат физичката основа на менделовиот закон за наследност“.
Оваа револуционерна работа го навела Е.Б. Вилсон во неговиот класичен текст да ја именува теоријата на наследување на хромозомите „Теорија Сатон-Бовери“. Вилсон бил близок со двајцата бидејќи младиот Сатон бил негов ученик, а истакнатиот Бовери бил негов пријател (всушност, Вилсон гореспоменатата книга му ја посветил на Бовери). Иако предноста на именување сега често се менува на „Бовери-Сатон“, има некои кои тврдат дека Бовери всушност не ја артикулирал теоријата до 1904 година.
2 Верификација
Предлогот дека хромозомите ги носат факторите на менделовото наследство бил првично контроверзен, но во 1905 година добил силна поддршка кога Нети Стивенс покажал дека „додатниот хромозом“ на сперматозоидите на обичните е одлучувачки за сексуалниот идентитет на потомството, откритие поддржано од нејзиниот ментор Е.Б. Вилсон. Подоцна, Елинор Каротерс документирала дефинитивен доказ за независен асортиман на хромозоми кај еден вид скакулец. Дебатата продолжила, сепак, до 1915 година кога работата на Томас Хант Морган за наследување и генетско поврзување кај мушичката ''Дрософилија меланогастер'' дала несоборливи докази за предлогот. Обединувачката теорија навела дека шемите на наследување може генерално да се објаснат со претпоставка дека гените се наоѓаат на специфични места на хромозомите.
Пангу

Пангу (П'ан-ку, Пан Гу) — митско суштество, исконски космички џин од кинеската митологија.
1 Особености
Во историографската традиција и бројните кинески легенди можат да се препознаат многу евхемеризирани богови творци. Како пример може да послужи митот за П'ан-ку. Овој мит ги има сите особености на космогониски мит. На почетокот постоело само едно големо црно јајце. Во тоа јајце бил хаос, измешани јин и јанг, небо и земја. Внатре во тоа јајце се наоѓало првото живо суштество — Пангу. Пангу обично е претставен како џуџе облечено во кожа од мечка или престилка направена од лисја, често е претставен со два рога, а во рацете држел чекан и длето.
2 Митот за Пангу
Бидејќи се плашел дека небото и земјата повторно ќе се спојат, го држел небото со рацете и ја потпирал земјата со нозете. Пангу секој ден растел толку колку што земјата ќе се одвоела од небото. Се вели дека кога јајцето во кое било пукнало, тој го издлабил светот од хаос и му биле потребни осумнаесет илјади години да ја заврши таа работа. На крајот умрел за да му вдахне живот на тој свој дел. Од неговата глава се издигнале планини, од неговиот здив настанале ветер и облаци, од гласот — гром, од неговите екстремитети — четирите страни на светот, од неговата крв настанале реки, од неговото месо настанало тлото, од неговата брада — соѕвездија, од кожата и влакната, растенијата и дрвјата, од забите, коските и сржта — металите и скапоцените камења, од неговата пот дожд и од неговите болви и вошки — биле создадени луѓе. Суштината на овој мит го објаснува Создавањето како жртва на исконско битие. Сепак, може да се тврди дека ова е доцен мит, дека не е од кинеско потекло и што е најважно, дека играл мала улога во кинескиот интелектуален живот. Раскажана е како бајка, а не како свет настан, и за разлика од другите митови, нема формативно влијание врз духот на времето. Тоа бил мит што не бил обновен. Други информации велат дека Пангу ги создал луѓето многу пред неговата смрт, а решил да умре дури откако ги научил на сè што знаел. И всушност, дали умрел или се изгубил, никогаш не се открило.
Треба да се спомене и дека Пангу секогаш со себе ги водел своите четворица помошници: феникс, еднорог, желка и змеј. Денес тие ги претставуваат светите животни на Кина, кои, според кинеското верување, продолжиле да функционираат и покрај смртта или исчезнувањето на Пан-ку.
Семејство CYP710

Цитохром P450, фамилија 710, исто така позната како CYP710, е растително семејство цитохром P450 монооксигеназа, протеините кодирани од членовите на неговото семејство се главно стерол 22-десатураза, која била широко распространета во растенијата, и учествува во фитостероидот. Фамилијата CYP710 се смета за растение ортологно од фамилијата на габи CYP61, кое се губи кај животните. Генот на предците CYP61/CYP710 се разликувал од генската дупликација на предокот CYP51 кај раните еукариоти.
Семејство CYP55

Цитохром P450, фамилија 55, исто така позната како CYP55, е фамилија на цитохром P450 во габи што се претпоставува дека потекнувала од хоризонтален ген трансфер на член на семејството Actinomycetes CYP105 во предок на сите Dikarya (Ascomycota и Basidiomycota). Првиот ген идентификуван во ова семејство е CYP55A1 од ''Fusarium oxysporum'' кој ја кодирал NADPH зависната редуктаза на азотен оксид (P450nor cytochrome P450nor).
За наша Македонија

Движење ЗНАМ - За наша Македонија (ЗНАМ) — македонска политичка партија со левичарска идеологија основана од поранешниот член на СДСМ и актуелен градоначалник на Куманово, Максим Димитриевски.
4 Идеологија
Максим Димитриевски ги опишува неговите ставови како социјално и економски левичарски но национално десничарски од центарот.
Димитриевски рече дека главната цел на неговата партија ќе биде обединување на граѓаните и враќање на државата на вистинскиот пат кон темелите на нашата државност. Целта на партијата не е да биде опозиција, туку да ја освои власта, а првиот чекор од оваа позиција ќе биде укинување на последните измени на Кривичниот законик, донесени под „европско знаме“.
Димитриевски рече дека неговото движење може да ги привлече и подржувачите на СДСМ и ВМРО-ДПМНЕ но повеќето од нив ќе бидат неопределени граѓани кои не се занимавале со политика и имаат можности да ја покажат нивната работа".
5 Историја
На 9 октомври 2023 година се одржа основачкиот конгрес на партијата ЗНАМ. На конгресот претставници на 10 граѓански здруженија потпишаа иницијатива за формирање партија. За претседател е избран Максим Димитриевски, а како дел од претседателството се именувани Катерина Тодороска, Емил Јанески и Весна Бендевска.
На 23 декември 2023 година, регистрацијата на партијата ЗНАМ беше завршена.
Движењето ја објави својата намера да учествува на двојните избори во 2024.
6 Резултати од изборите
Година на избори, Водач, Број на гласови, % на гласови, Број на мандати, +/–, Влада
2024, Максим Димитриевски, 56.277, 5,75
Движење ЗНАМ - За наша Македонија (ЗНАМ) — македонска политичка партија со левичарска идеологија основана од поранешниот член на СДСМ и актуелен градоначалник на Куманово, Максим Димитриевски.
4 Идеологија
Максим Димитриевски ги опишува неговите ставови како социјално и економски левичарски но национално десничарски од центарот.
Димитриевски рече дека главната цел на неговата партија ќе биде обединување на граѓаните и враќање на државата на вистинскиот пат кон темелите на нашата државност. Целта на партијата не е да биде опозиција, туку да ја освои власта, а првиот чекор од оваа позиција ќе биде укинување на последните измени на Кривичниот законик, донесени под „европско знаме“.
Димитриевски рече дека неговото движење може да ги привлече и подржувачите на СДСМ и ВМРО-ДПМНЕ но повеќето од нив ќе бидат неопределени граѓани кои не се занимавале со политика и имаат можности да ја покажат нивната работа".
5 Историја
На 9 октомври 2023 година се одржа основачкиот конгрес на партијата ЗНАМ. На конгресот претставници на 10 граѓански здруженија потпишаа иницијатива за формирање партија. За претседател е избран Максим Димитриевски, а како дел од претседателството се именувани Катерина Тодороска, Емил Јанески и Весна Бендевска.
На 23 декември 2023 година, регистрацијата на партијата ЗНАМ беше завршена.
Движењето ја објави својата намера да учествува на двојните избори во 2024.
6 Резултати од изборите
{|class=wikitable
|-
!Година на избори
!Водач
!Број на гласови
!% на гласови
!Број на мандати
!+/–
!Влада
|-
!2024
|Максим Димитриевски
|56.277
| 5,75
|
||
|
Семејство CYP6

Цитохром P450, фамилија 6, koj e познат и како CYP6, е фамилија на цитохром P450 што се наоѓа во геномот на инсектите. CYP6 и CYP9, друга фамилија на инсекти CYP, припаѓаат на истиот клан како и семејствата на цицачи CYP3 и CYP5.
Првите две CYP6 подфамилии претставени со ''CYP6A1'' и ''CYP6B1'' споделуваle само 32,7% идентитет, помалку од типичните CYP подфамилии, кои споделуваат најмалку 40% идентитет на аминокиселини.
Многу од ензимите во ова семејство како CYP6G1 (DDT -R) во ''Drosophila melanogaster'' и CYP6B во ''Helicoverpa armigera'' се поврзани со отпорност на инсектициди.
Мукерем Билал

Мукерем Билал (р. во Скопје) ― македонска театарска, филмска и телевизиска глумица. Целиот свој работен век го минала во Турски театар - Скопје.
1 Филмографија
Мукерем Билал ги остварила следниве филмски и ТВ улоги:
* 1977: Итар Пејо
* 1982: Илинден
* 1984: Белото циганче
* 1985: Од зад грб
* 1984: Солунски патрдии
* 1993: Македонска сага
* 2009: Балканска свадба
* 2015: Три дена во септември