Закон за конфликтни минерали

Законите за конфликтни минерали вклучуваат закони кои се донесени во Европската Унија и Соединетите Американски Држави од 2010 година, кои бараат од компаниите да пријават употреба на четири специфични конфликтни минерали.
Источната Демократска Република Конго (ДРК) има историја на воени судири, каде што разни армии, бунтовнички групи и надворешни сили профитирале од рударството, а воедно придонесувале за насилство и експлоатација за време на војните во регионот. Четирите главни крајни производи од рударството во источна ДРК се калај, волфрам, тантал и злато, кои се извлекуваат и минуваат низ различни посредници пред да се продадат на меѓународните пазари. Овие четири производи (познати како 3TG) се неопходни во производството на различни уреди, вклучувајќи потрошувачка електроника како што се паметни телефони, таблети и сметачи.
Некои го распознаваат судирот како значително средство мотивирано за контролата врз природните ресурси. Како одговор на тоа, неколку земји и организации, вклучувајќи ги Соединетите Американски Држави, Европската Унија и ОЕЦД, ги означиле минералите 3TG поврзани со воениот судир во ДРК како конфликтни минерали и законски бараат од компаниите да пријавуваат трговија или употреба на конфликтни минерали како начин да се намалат стимулациите за вооружените групи да ги екстрахираат и да се борат за минералите.
Во Соединетите Американски Држави, Законот за реформа и заштита на потрошувачите на Волстрит од Дод-Френк од 2010 година барал од производителите да ги ревидираат своите вериги на снабдување и да пријавуваат употреба на конфликтни минерали. Во 2015 година, американскиот федерален апелационен суд ги отфрлил некои аспекти од барањата за известување како прекршување на слободата на говор на корпорациите, но други ги оставил на сила.
1 Вклучени организации и активисти
Организацијата за економска соработка и развој (ОЕЦД) ги објавила своите упатства за следливост во ланецот на снабдување со минерали од конфликтни земји во 2011 година. Меѓу страните вклучени во развојот на упатствата на ОЕЦД биле 11 земји од Меѓународната конференција за регионот на Големите езера (Ангола, Бурунди, Централноафриканска Република, Република Конго, Демократска Република Конго, Кенија, Руанда, Судан, Танзанија, Уганда и Замбија), претставници од индустријата, организации на граѓанското општество и група експерти од ДРК на Обединетите нации. Резолуцијата 1952 на Советот за безбедност на Обединетите нации од 2010 година ги повикала сите земји-членки да донесат закони за длабинска анализа на ланецот на снабдување и ризици во ланецот на снабдување.
Фондацијата ''FairPhone'' ја подигнува свеста за конфликтните минерали во мобилната индустрија и е компанија која прави обиди да произведе паметен телефон со „фер“ услови по должината на ланецот на снабдување. Различни индустриски и трговски здруженија, исто така, ги следат случувањата во законите за конфликтни минерали и рамките за следливост. Некои од нив претставуваат електроника, трговци на мало, накит, рударство, електронски компоненти и општи производствени сектори. Една организација - ITRI (меѓународна непрофитна организација со седиште во Велика Британија која ја претставува индустријата за калај и е спонзорирана/поддржана од нејзините членови, главно рудари и топилници. ) ги предводела напорите за развој и примена на моделот „торба и ознака“ во рудникот како клучен елемент на веродостојна следливост. Програмата и поврзаните напори првично немало да се протегаат подалеку од пилот-фазата поради различни проблеми со спроведувањето и финансирањето кои се појавиле. Сепак, на крајот, уредот влегол на пазарот.
Кон крајот на март 2011 година, владата на Велика Британија отворила информативен дел на тогашното мрежно место на Министерството за надворешни работи и Комонвелт посветен на конфликтните минерали. Овој информативен ресурс е наменет да им помогне на британските компании да ги разберат проблемите и, поточно, барањата на САД.
2 Демократска Република Конго
Историјата на извлекување на рудата во Конго започнала во 1885 година по Конференцијата во Берлин за Западна Африка, кога белгискиот крал Леополд II насилно ги лишил конгоанските кралеви од нивната земја преку неважечки договори и воспоставил плантажи преку употреба на воено насилство. Земјата се карактеризирала со исклучително насилен третман на домородците, вклучувајќи масовни убиства, сексуални злосторства и мачење поради неисполнување на квотите, бидејќи извлекувањето на ресурсите било прв приоритет за обезбедување профит за белгиското колонијално царство. Во 1908 година, контролата била префрлена од Леополд II на белгиската колонијална администрација, иако експлоатацијата на ресурсите останала клучна за економскиот раст. Расизмот, политичкото потчинување и принудната работа останале распространети и помогнале да се спроведе динамика на моќ за да се обезбеди постојано економско производство.
Движењата за независност, вклучувајќи ја Алијансата на Баконго (АБАКО) и Националното движење на Конго (НДК), добиле на напрегнатост кон крајот на 1950-тите, и двете делумно поддржани од силен националистички бран. Судирите меѓу белгиските безбедносни сили, Форс Публик и националистичките демонстранти во Леополдвил на 4 јануари 1959 година, предизвикале настани кои довеле до тоа Конго да добие независност во јуни 1960 година. Погубувањето на лидерот на НДК, Патрис Лумумба, во јануари 1961 година од страна на водачот на државниот удар поддржан од ЦИА, Џозеф Мобуту, го покажало насилството што го доживеале оние што се обидувале да го обединат новиот политички пејзаж.
Постојаните конфликтни интервенции од ОН, САД, Советите, Кинезите, Белгијците и други го оставиле Конго политички нестабилно без претставничка влада и без основни социјални услуги. Наследството од оваа нестабилност истовремено ги оставила новите влади ранливи на воен судир од страна на милициски групи и неспособни да вршат доволен надзор над нивната територија, овозможувајќи современи минерални конфликти. Вооружен судир и грабеж на минерални ресурси од страна на Конгоанската национална армија и разни вооружени бунтовнички групи, вклучувајќи ги Демократските сили за ослободување на Руанда (ДСОР) и Националниот конгрес за одбрана на народот (НКОН), се случиле во текот на крајот на 20 век и почетокот на 21 век. Од 2020 година, околу 113 вооружени групи дејствувале во регионот Киву, почнувајќи од мали милиции до софистицирани групи со меѓународна поддршка. Ваквите вооружени групи продолжиле да вршат сериозни злоупотреби на човековите права, а битките, жртвите и нападите врз цивили постојано се зголемувале од 2017 до 2021 година.
Извлекувањето на природните ресурси на Конго се одвива и преку неговите непосредни граници. За време на Првата конгоанска војна (1996–1997) и Втората конгоанска војна (1998–2003), Руанда, Уганда и Бурунди особено профитирале од ресурсите на Конго. Овие влади продолжуваат да шверцуваат ресурси надвор од Конго до ден-денес. Минералите ископани во Источен Конго минуваат низ рацете на голем број на посредници додека се испраќаат од Конго преку соседните земји како што се Руанда или Бурунди, до источноазиските погони за преработка. Поради ова, Законот за конфликтни минерали на САД се однесува на материјали кои потекнуваат (или се тврди дека потекнуваат) од ДРК, како и од деветте соседни земји: Ангола, Бурунди, Централноафриканска Република, Република Конго, Руанда, Јужен Судан, Зимбабве, Уганда и Замбија. Профитот од продажбата на овие минерали ги финансирало борбите во тековни вооружени судири. Контролата на профитабилните рудници, исто така, стана воена цел.
Од 2024 година, Конго содржи околу 24 трилиони долари во сурови минерални наоѓалишта, што ја прави најбогатата земја во светот мерено според богатството на природни ресурси. Меѓународниот пазар за критични минерали поттикнат од реобразбата кон чиста енергија пораснал од 160 милијарди долари на 320 милијарди долари од 2017 до 2022 година, слично зголемувајќи ја побарувачката во Конго за минерали, вклучувајќи кобалт, бакар и литиум. Златото и дијамантите продолжуваат да финансираат регионален воен судир поради нивниот висок сооднос вредност-тежина, а не постои стандард во индустријата за накит за проверка на потеклото на златото како што е случајот со дијамантите (иако вкупните трошоци на накитувачите за злато се пет пати поголеми од оние за дијаманти). Други конфликтни минерали што се извезуваат нелегално од Конго вклучуваат волфрам, калај, каситерит, и колтан (кој обезбедува тантал за мобилни телефони, а се вели дека и директно го одржува судирот). Научникот Сидарт Кара објаснува дека слично на економијата „ропство за гума“ што придонела за злоупотребите на човековите права во раниот Конго, економијата „крв за кобалт“ продолжува да ги дехуманизира луѓето од Конго и е одговорна за постојаниот вооружен судир.
Голем истражувачки извештај од ноември 2012 година од страна на ''Набљудување на ресурсите во Јужна Африка'' открил дека рударите на злато на истокот од Демократска Република Конго биле извлекувани од корумпирани владини службеници, бирократи и безбедносни лица, кои сите барале нелегални даноци, такси и давачки од рударите без да обезбедат никакви услуги за возврат. И покрај наводната златна треска во различни региони на земјата, ниту еден од населението ниту работната сила нема корист од оваа високо профитабилна индустрија.
Иако корупцијата поради слабото управување претставува голем проблем, компаниите што придонесуваат за економскиот притисок и ја олеснуваат корупцијата во владата се основни фактори. Овие компании вклучуваат добро познати брендови како што се Apple, Google и Samsung, кои профитираат од релативно пониските цени поврзани со корупцијата и нелегалната трговија. Поднесоците за разумни барања за земјата на потекло за утврдување на изворите на конфликтни минерали се намалиле од 2014 до 2021 година, што е значително загрижувачко, бидејќи побарувачката се зголемила. Овие поднесоци, исто така, откриле тренд каде што компаниите сè повеќе ја одредуваат земјата на извор (во споредба со тоа што не можат да ја утврдат), но процентот од опфатените земји се зголемува. Овие компании продолжиле да растат делумно поради неетичкото извлекување на руда во опфатените земји, а спроведувањето на корпоративната одговорност е тешко поради меѓународните правни процеси и слабото управување како што е споменато погоре.
2.1 Рудници
Рудниците во источен Конго често се далеку од населените области во оддалечени и опасни региони. Неодамнешна студија на Меѓународната служба за информации за мир покажала дека вооружени групи се присутни на повеќе од 50% од рударските места. На многу места, вооружените групи нелегално оданочуваат, изнудуваат и принудуваат цивили да работат. Рударите, вклучувајќи ги и децата, работат до 48-часовни смени среде лизгање на земјиштето каде често се рушат тунелите и доажа до голем број на смртни случаи. Групите понекогаш, но не секогаш, се поврзани со бунтовнички групи или со Конгоанската национална армија, но и двете користат силување и насилство за да го контролираат локалното население. Иако овие групи се директни сторители на насилството, меѓународните борби за моќ, главно меѓу САД и Кина, осигуруваат дека побарувачката за конфликтни минерали останува висока, без оглед на познатите злоупотреби на човековите права. Побарувачката за конфликтни минерали што се употребуваат во воената технологија, исто така, станало прашање на национална одбрана, особено за време на растечките тензии меѓу САД и Кина. Индустриите за електроника и чиста енергија се најголемите потрошувачи на кобалт во светот. Сепак, 16 мултинационални потрошувачки брендови биле наведени во извештајот на Амнести интернешенал од 2016 година, и ниту еден не го следел својот ланец на снабдување со кобалт. Овој ланец започнува со недокументирани трговци кои продаваат кобалт, често ископан со употреба на детски труд, на кинеската компанија „''Конго Донгфанг Мајнинг''“, која потоа снабдува производители на батерии, вклучувајќи ги CATL, LG и Glencore. Овие производители на батерии снабдуваат меѓународни брендови за електроника како што се Apple, Microsoft и Tesla, кои тврдат дека се „безконфликтни“ производи и покрај широко распространетите и документирани случаи на злоупотреба на човековите права.
3 Закон на Соединетите Американски Држави
3.1 Конфликтни минерали
Четирите конфликтни минерали кодифицирани во Законот за конфликтни минерали на САД се:
* Колумбит-тантал (или ''колтан'', разговорниот африкански термин) е метална руда од која се вади елементот тантал. Танталот се употребува првенствено за производство на танталови кондензатори, особено за места кои бараат високи перформанси, мал компактен формат и висока сигурност, од слушни апарати и срцев електростимулатор, до воздушни перничиња, ГПС, системи за палење и системи за сопирање против блокирање во автомобили, па сè до лаптоп компјутери, мобилни телефони, конзоли за видео игри, видео камери и дигитални фотоапарати. Во својата карбидна форма, танталот поседува значителна тврдост и отпорност на трошење. Како резултат на тоа, се употребува во лопатки на млазни мотори/турбини, дупчалки, глодалки и други алатки.
* Каситеритот е главната руда потребна за производство на калај, неопходен за производство на лимени конзерви и лемење на електронските кола. Калајот е исто така честа компонента на биоциди, фунгициди и како тетрабутил калај/тетраоктил калај, меѓупроизвод во производството на поливинил хлорид (ПВЦ) и високо-ефикасни бои.
* Волфрамитот претставува важен извор на елементот волфрам. Волфрамот е многу густ метал и често се употребува поради ова својство, како на пример кај врвови за трски за риболов, врвови за стрели и глави за палки за голф. Како и тантал карбид, волфрам карбид поседува својства на тврдост и отпорност на абење и често се користи за алатки за обработка на метал, дупчалки и глодање. Помали количини се користат за замена на оловото во „зелена муниција“. Минимални количини се употребуваат во електронските уреди, вклучувајќи го и механизмот за вибрации на мобилните телефони.
* Златото се користи во накит, инвестиции, електроника и стоматолошки производи. Исто така, присутно е во некои хемиски соединенија кои се употребуваат во одредени процеси на производство на полупроводници.
Овие понекогаш се нарекуваат „''3Т и злато''“, „ ''3ТГ'' “ или дури едноставно „''3Т''“, што се однесува на елементите од интерес што ги содржат (тантал, калај, волфрам, злато). Според Законот за конфликтни минерали на САД, во иднина може да се додадат дополнителни минерали на овој список.
Во последниве години била забележана потребата кобалтот да се смета за дополнителен конфликтен минерал, бидејќи од 2019 година Конго учествува со 70% во глобалното производство. Побарувачката за кобалт, исто така, се зголемила за 70% од 2017 до 2022 година, поттикната од побарувачката за литиум-јонски батерии, а „Проектот ''Enough'' проценува дека 60 проценти од тоа производство [во Конго] доаѓа од нелегални рудници“.
3.2 Историја
Во април 2009 година, сенаторот Сем Браунбек (републиканец од Канзас) го вовел Законот за конфликтни минерали во Конго од 2009 година (S. 891) чија цел е да се бара од компаниите за електроника да ги потврдат и откријат своите извори на каситерит, волфрамит и тантал. Овој закон пропаднал во комисијата. Сепак, Браунбек додаол сличен текст како Член 1502 од Законот за реформа и заштита на потрошувачите на Волстрит Дод-Френк, кој бил усвоен од Конгресот и потпишан од претседателот Барак Обама на 21 јули 2010 година. Овој Закон за конфликтни минерали бил објавен во Федералниот регистар на 23 декември 2010 година.
Нацрт-прописите на Комисијата за хартии од вредност на САД (КХВ) за спроведување на законот би барале од американските и одредени странски компании да го пријават и јавно да ја објават својата употреба на таканаречени „конфликтни минерали“ од Демократска Република Конго или соседните земји во своите производи. Коментарите за овој предлог биле продолжени до 2 март 2011 година. Коментарите за предлогот можеле да се разгледаат од јавноста.
Во еден извештај за предлогот биле наведени следните статистички податоци за поднесените коментари:
* До Комисијата за хартии од вредност (КХВ) биле доставени малку повеќе од 700 писма со коментари за предлогот;
* Приближно 65% од нив биле формулари или основни писма од пошироката јавност во поддршка на намерата на правилото;
* Останатите 35% (приближно 270) претставуваат ставови на бизниси, трговски/индустриски здруженија, инвестициската/финансиската заедница, професионалните ревизорски фирми и други релевантни владини субјекти; и
* Од тие 270 коментари, околу 200 содржеле суштински и/или технички коментари.
Тој извештај, исто така, содржал она кое се нарекува „преглед на конечните регулативи на Комисијата за хартии од вредност“ синтетизиран од нивното детално истражување и анализа на голем број документи, извештаи и други информации за законот, предложената регулатива и моменталната буџетска/политичка поставеност со која се соочува Комисијата за хартии од вредност во сегашната администрација.
Конечното правило стапило на сила на 13 ноември 2012 година.
Правилото на Комисијата за хартии од вредност (КХВ) не останало незабележано од меѓународната заедница, вклучително и од субјектите што се обидувале да ги поткопаат напорите за следливост. Извештај објавен од изданието за трговија со метали прикажало еден метод на проток на руда/минерал во ДРК кој очигледно е осмислен за да се спречи откривањето.
На 15 јули 2011 година, Стејт департментот на САД издал соопштение на оваа тема. Член 1502(в) од Законот наложува Стејт департментот да работи заедно со Комисијата за хартии од вредност (КХВ) на одредени елементи од развојот и поддршката на политиката за конфликтни минерали.
На 23 октомври 2012 година, претставници на американскиот Стејт департмент изјавиле дека, во крајна линија, на американскиот Стејт департмент паѓа да утврди кога ова правило повеќе нема да важи.
Во април 2014 година, Апелациониот суд на Соединетите Американски Држави за округот Колумбија ги поништил членот 13(п) и правило 13(п)-1 од Правилата на Комисијата за хартии од вредност (КХВ), сметајќи ги за прекршување на Првиот амандман. По оваа пресуда, Судот забележал дека нема „приговор според Првиот амандман за кој било друг аспект од извештајот за конфликтни минерали или потребните обелоденувања“.
3.3 Барања за ревизија и известување
Законот на САД за конфликтни минерали содржи две барања кои се тесно поврзани:
* независни ревизии на следливост на ланецот на снабдување од трети страни
* известување за информациите од ревизијата до јавноста и Комисијата за хартии од вредност.
Дури и компаниите кои не се директно регулирани од Комисијата за хартии од вредност (КХВ) треба да бидат погодени од барањата за ревизија бидејќи ќе бидат туркани надолу низ цели ланци на снабдување, вклучувајќи ги и компаниите во приватна сопственост и компаниите во странска сопственост.
Комисијата за хартии од вредност (КХВ) проценила дека од 1.199 „издавачи“ (т.е. компании кои подлежат на поднесување на други извештаи од КХВ) ќе се бара да поднесат целосни извештаи за конфликтни минерали. Оваа проценка била развиена со одредување на количината на тантал произведен од ДРК во споредба со глобалното производство (15% – 20%). Комисијата ја избрала повисоката бројка од 20% и ја помножила со 6.000 (вкупниот број на „издавачи“ од кои КХВ ќе бара да вршат почетни евалуации на производи/процеси). Оваа проценка не ги земала предвид компаниите кои снабдуваат материјали со „издавачите“ (но самите не се регулирани од КХВ), но кои речиси сигурно ќе бидат обврзани да спроведуваат ревизии на конфликтни минерали за да ги задоволат барањата на тие клиенти. Други проценки покажале дека вкупниот број на американски компании кои веројатно ќе бидат погодени може да надмине 12.000.
Иследувањето за потенцијалното влијание на регулативата на почетокот на 2011 година од страна на трговското здружение ''IPC – Здружение за поврзување на електронски индустрии'' било доставена со коментарите на здружението до Комисијата за хартии од вредност (КХВ). Студијата наведува дека испитаниците во анкетата на IPC имале медијана од 163 директни добавувачи. Применувањето на тој број на проценетиот број на засегнати издавачи од страна на КХВ резултирало со можност за над 195.000 бизниси кои би можеле да бидат предмет на одредено ниво на напори за следење на ланецот на снабдување.
3.3.1 Применливост
Според законот, компаниите мора да поднесат годишен извештај за конфликтни минерали до Комисијата за хартии од вредност (КХВ) доколку:
* (а) тие се должни да поднесат извештаи до Комисијата за хартии од вредност (КХВ) согласно Законот за берза од 1934 година
* (б) конфликтните минерали се ''неопходни за функционалноста или производството на производот што тие го произведуваат или склучуваат договор за производство.'' Таа изјава содржи два одделни - но критични концепти: намената на конфликтниот минерал во производот/процесот и контролата што компанијата ја врши врз процесот/спецификациите на производство.
Ќе се смета дека компанијата склучила договор за производство на артикл доколку таа:
* Врши какво било влијание врз процесот на производство; или,
* Нуди генерички производ под сопствено име на брендот или под посебно име на брендот (без оглед на тоа дали компанијата има какво било влијание врз процесот на производство) и компанијата склучила договор производот да го произведува специјално за себе.
Оваа фаза засегнала некои трговци на мало кои не се производители и покажала дека може да бидат предмет на барањата за ревизија и објавување.
„Договорот за производство“ на производ бара одредено фактичко влијание врз процесот на производство на тој производ, утврдување засновано на факти и околности. Не треба да се смета дека компанијата има влијание врз процесот на производство доколку:
* Го прицврстува својот бренд, ознаки, лого или етикета на генерички производ произведен од трета страна.
* Сервисира, одржува или поправа производ произведен од трета страна.
* Ги специфицира или преговара договорните услови со производителот што не се директно поврзани со производството на производот.
Предложените регулативи направиле обид да разјаснат дека алатките кои се употребуваат при склопување и производство нема да го активираат законот. Намерата била да се опфатат минералите/металите единствено во финалниот производ. Ништо конкретно не се однесува на средните хемиски процеси што користат хемикалии што содржат конфликтни минерали. Дополнително, ниту законот ниту предложената регулатива не утврдиле минимална количина или друга форма на праг на материјалност што би ја исклучил применливоста на барањата за ревизија односно известување.
3.3.2 Ревизија на следливоста на ланецот на снабдување
Законот налага користење на „независен ревизор од приватниот сектор“ за спроведување на ревизиите. Комисијата за хартии од вредност (КХВ) предложила два различни стандарди за ревизиите: „основно испитување“ и „длабинска анализа“. Доколку конечното правило ја вклучи оваа структура, основното испитување би бил првиот чекор за да се утврди дали компанијата може сама, употребувајќи разумни напори и доверливи информации, да донесе веродостојна одлука за изворот/потеклото на својот калај, тантал, волфрам и/или злато. Доколку компаниите не се во можност да донесат таква одлука од која било причина, тогаш ќе бидат обврзани да го преземат следниот чекор на „длабинска анализа“, што е независна ревизија на приватниот сектор.
Статутот кажува дека ревизиите треба да „се спроведуваат во согласност со стандардите утврдени од Генералниот контролор на Соединетите Американски Држави, во согласност со правилата донесени од страна на Комисијата“. Ова означува дека истите ревизорски стандарди кои важат за другите барања за ревизија на Комисијата за хартии од вредност (КХВ) ќе важат и за ревизии на конфликтни минерали Поради овој формулација, КХВ ќе има мала дискреција да им дозволи на компаниите да издаваат самогенерирани изјави или сертификати за да го задоволат законот.
Ревизиите од трети страни за следење на ланецот на снабдување со конфликтни минерали започнале во летото 2010 година во рамките на Здружението за граѓанство во електронската индустрија (EICC), здружение за производство на електроника со седиште во САД. Според оваа програма, EICC избрала три ревизорски фирми за спроведување на ревизиите, при што две од трите учествувале во пилот-ревизиите во 2010 година. По завршувањето на пилот-програмата, една од двете фирми вклучени во 2010 година се повлекла од програмата, конкретно како одговор на предлогот на Комисијата за хартии од вредност (КХВ) и за да се намалат потенцијалните правни ризици за ревидираните субјекти.
Ниту законот ниту предложените регулативи не дале насоки за тоа што ќе се смета за прифатлив обем или процес на ревизија, претпочитајќи да им се овозможи на компаниите флексибилност во исполнувањето на барањето на начин што е одзив на нивното сопствено индивидуално работење и ланец на снабдување. Во исто време, законот содржи одредба која ги зачувува правата на владата да смета дека кој било извештај, ревизија или други процеси на длабинска анализа се несигурни, и во такви случаи, извештајот нема да ги задоволува барањата на регулативите, дополнително нагласувајќи ја потребата таквите ревизии да бидат во согласност со утврдените стандарди за ревизија на Комисијата за хартии од вредност. Коментарите за предложената регулатива посочиле дека, доколку КХВ не специфицира применлив стандард за ревизија, таа не може да биде тивка или двосмислена и за стандардите за ревизори, или комисијата ќе го прекрши едноставниот јазик на Законот што ги пропишува „стандардите утврдени од Генералниот контролор на Соединетите Американски Држави“. Општо се очекува КХВ да обезбеди специфичност и за стандардот за ревизија и за стандардот за ревизори. Предлогот на КХВ се обидел да ја разјасни својата позиција во врска со барањата за ревизори.
Упатствата на ОЕЦД добиваат голем импулс како „стандард“ во рамките на политиката на САД. Сепак, критичката анализа на стандардот од 2011 година во споредба со постојните американски стандарди за ревизија според Комисијата за хартии од вредност (КХВ) истакнала голем број значајни недоследности и судири со релевантните американски стандарди. Компаниите кои подлежат на американскиот закон и кои ги спроведуваат упатствата на ОЕЦД без да ги земат предвид стандардите за ревизија на КХВ може да се соочат со ризици од правна усогласеност.
3.3.3 Известување и објавување
Компаниите кои подлежат на барањето за известување од Комисијата за хартии од вредност (КХВ) ќе бидат обврзани да откријат дали минералите што се употребуваат во нивните производи потекнуваат од Демократска Република Конго или од соседните земји (како што е дефинирано погоре). Законот налага ова известување да се поднесува/да се става на располагање годишно. Многу коментари на предложената регулатива бараа од КХВ да разјасни дали извештајот мора да биде „доставен“ - што значи дека е достапен до КХВ, но не е директно вклучен во формалниот финансиски извештај на компанијата - или „доставен“ - што значи дека извештајот е директно вклучен во финансискиот извештај. На прв поглед, ова може да изгледа како мала поента; сепак, оваа разлика е многу важна при одредувањето на стандардите за ревизија и поврзаните обврски.
Постојат три опции за известување, со кои се потврдува дека производите се:
* „ДРК без конфликти“
* „ДРК со конфликти“
* „Конфликтот во ДРК е неопределен“
Според тоа, доколку се утврди дека ниту еден од минералите не потекнува од ДРК или соседните земји, извештајот мора да вклучува изјава за тоа и да даде објаснување за анализата на земјата на потекло што е употребена за да се дојде до конечниот заклучок. Од друга страна, доколку се употребиле конфликтни минерали со потекло од ДР Конго или соседните земји (или доколку не е можно да се утврди земјата на потекло на употребените конфликтни минерали), компаниите ќе бидат обврзани да го наведат тоа во годишниот извештај. Во секој случај, компаниите ќе бидат обврзани да ги објават овие информации јавно со објавување на нивниот годишен извештај за конфликтни минерали на своите веб-страници и со доставување до Комисијата за хартии од вредност (КХВ) интернет адресите каде што можат да се најдат извештаите. Понатаму, предложените регулативи ќе бараат од компаниите да водат евиденција во врска со земјата на потекло на конфликтните минерали што се употребуваат во нивните производи.
Опцијата „Неодреден судир во ДРК“ може да се користи единствено за привремен период, што е четири години за „помала компанија за известување“, а во спротивно две години.
Медиумите објавиле дека голем број на компании од кои се бара да поднесат специјализирани извештаи за објавување до Комисијата за хартии од вредност на САД (КХВ) и сите потребни извештаи за конфликтни минерали за 2013 година според правилото на КХВ за конфликтни минерали, се борат да го исполнат рокот за поднесување на извештаите од 2 јуни 2014 година. Голем дел од засегнатите компании се надевале на појаснување во врска со барањата за поднесување, од Апелациониот суд на Соединетите Американски Држави за округот Колумбија, од тужба поднесена од Националното здружение на производители. Пресудата на апелациониот суд ги оставила потребните барања за известување за конфликтни минерали во голема мера недопрени и било предложено засегнатите компании да го разгледаат одговорот на Одделот за корпоративни финансии на КХВ на одлуката на судот, која дава насоки во врска со ефектот од одлуката на апелациониот суд.
На 18 август 2015 година, поделениот Окружен суд на Вашингтон повторно пресудил дека правилото на Комисијата за хартии од вредност (КХВ) за конфликтни материјали го крши Првиот амандман. Вишиот окружен судија А. Рејмонд Рандолф, заедно со вишиот окружен судија Дејвид Б. Сентел, процениле дали потребните обелоденувања биле ефикасни и неконтроверзни. Повикувајќи се на новински извештаи и конгресно сослушување, судот одлучил дека политиката не дава резултати. Потоа судот утврдил дека потребната етикета е спорна бидејќи „е метафора што пренесува морална одговорност за војната во Конго“. Како таква, судот ги поништил барањата за обелоденување на правилото за конфликтни материјали како повреда на слободата на говор на корпорациите. Окружниот судија Шри Сринивасан се спротивставил, пишувајќи дека потребните обелоденувања не биле спорни бидејќи биле вистинити.
3.4 Критика на законот
Законот бил критикуван затоа што не ги решавал основните причини за судирот, оставајќи ја одговорноста на владата на Конго да обезбеди средина во која компаниите можат да вршат длабинска анализа и легитимно да ги купуваат минералите што им се потребни, кога реалноста е дека механизмите за одговорно работење не постојат. Ефектот бил запирање на легитимните рударски потфати што обезбедуваа средства за живот за луѓето, намалувајќи го легалниот извоз на тантал од Конго за 90%.
Истрагата на владината канцеларија за одговорност на САД (GAO) покажала дека повеќето компании не биле во можност да го утврдат изворот на нивните конфликтни минерали.
Производителите на технологија го критикувале законот кој ги обврзувал да го означат производот како „без конфликт во ДРК“ како принуден говор, и претставува кршење на Првиот амандман.
4 Регулација на конфликтни минерали во ЕУ
Како и САД, Европската Унија сакала да стабилизира и да гарантира стабилно снабдување со 3TG. Европскиот парламент усвоил резолуција во 2010 година, а предлог за регулатива бил поднесен од Европската комисија на 5 март 2014 година, што ги одразувало консултациите спроведени помеѓу декември 2012 и јуни 2013 година. На 16 јуни 2016 година, Европскиот парламент потврдил дека ќе биде потребна „задолжителна длабинска анализа“ за „сите освен за најмалите фирми од ЕУ што увезуваат калај, волфрам, тантал, злато и нивни руди“.
На 17 мај 2017 година, Европската Унија ја донела Регулативата (ЕУ) 2017/821 на Парламентот и на Советот за обврските за длабинска анализа во ланецот на снабдување за увозниците на калај, тантал, волфрам, нивните руди и злато од области погодени од воен судир и области со висок ризик. Регулативата стапила на сила во јули 2017 година, со некои одредби одложени до јануари 2021 година, и директно се однесува на одредени компании кои внесуваат минерални руди, концентрати и преработени метали кои содржат или се состојат од 3TG во ЕУ од области погодени од воен судир или области со висок ризик. Минималните прагови на волумен што одредуваат кои компании треба да се усогласат биле изменети во 2020 година.
На 10 август 2018 година, Европската комисија ги објавила своите необврзувачки упатства за распознавање на областите погодени од воен судир и областите со висок ризик и други ризици во ланецот на снабдување согласно Регулативата (ЕУ) 2017/821 на Европскиот парламент и на Советот. Списокот на CAHRA (Подрачја погодени од воен судир и подрачја со висок ризик) обезбедува „индикативен, неисцрпен список“ на такви области, а Европската комисија прави аранжмани за периодично ажурирање на списокот.
5 Конфликтни ресурси во ланците на снабдување
Зголемувањето на аутсорсингот (користење на надворешни извори на ресурсите) на деловните процеси на глобално дисперзирани производствени капацитети значи дека социјалните проблеми и кршењата на човековите права повеќе не се само прашање на организацијата, туку често се појавуваат и во ланците на снабдување на компаниите и ги предизвикуваат менаџерите на ланците на снабдување.
Според тоа, фирмите кои се наоѓаат низводно во ланците на снабдување и кои се повидливи за засегнатите страни се особено загрозени од проблемите со општествениот ланец на снабдување. Неодамнешната дебата за конфликтните минерали ја прикажала важноста на социјалните прашања и прашањата за човекови права во практиката на управување со ланецот на снабдување, како и новата потреба за реагирање на социјалните судири.
Брзиот развој продолжува да се случува во технологијата за чиста енергија, вклучувајќи соларни фотоволтаични системи, системи за складирање енергија и батерии, особено на пазарот на електрични автомобили. Рударството на критични минерали потребно за овие технологии се зголемило како што се зголемила побарувачката, што може да доведе до судири низ синџирите на снабдување во земјите извор. Ова придонесува за зголемување на деградацијата на животната средина, особено на водните ресурси, бидејќи лошо или нетретираните отпадни води од рудникот предизвикуваат масовно уништување на водните екосистеми, заедно со тоа што ги прават подземните и површинските водни ресурси небезбедни за потрошувачка. Оваа деградација ја зголемува зависноста од работните места во рударството за опстанок, бидејќи ланците на исхрана и земјиштето се уништуваат. Исто така, поттикнува механизми за насилство за профит, а за решавање на овие проблеми е потребна зголемена одговорност во ланците на снабдување. Кодексот на однесување на Алијансата за одговорен бизнис, најголемата индустриска коалиција поврзана со конфликтни минерали во ланците на снабдување, наведува дека „фалсификувањето на евиденцијата или погрешното претставување на условите или практиките во ланците на снабдување се неприфатливи“.
Иницијативи како што е Законот за реформа и заштита на потрошувачите на Волстрит од Дод-Френк или Упатството на ОЕЦД за длабинска анализа за одговорни ланци на снабдување со минерали од области погодени од воени судири и области со висок ризик бараат менаџерите на ланецот на снабдување да ги потврдат купените стоки како „безконфликтни“ или да спроведат мерки за подобро управување со секоја неможност за тоа.
Компаниите започнале да применуваат механизми за управување за да ги избегнат негативните ефекти од набавката на минерали од конфликтни извори. Сепак, самото пренесување на одговорностите нагоре во ланецот на снабдување очигледно нема да ја запре трговијата со минерали од конфликтни извори, особено поради две причини:
* Од една страна, глобализацијата создала празнини во управувањето во смисла дека компаниите се во можност да ги злоупотребуваат човековите права без да бидат казнети од независни трети страни. Овој јаз резултира со нераспределба на одговорноста, што го прави проблемот со злоупотребите на човековите права и социјалните судири во рамките на дисперзираните ланци на снабдување многу веројатно да продолжи, особено без соработка во пристапите за отстранување на овие недостатоци.
* Од друга страна, конфликтните минерали обично потекнуваат од глобално разновидни наоѓалишта и тешко се следат во рамките на компонентите и произведените производи. Ова е случај бидејќи тие се мешаат со минерали од различно потекло и се додаваат во метални легури. Според тоа, иако уделот на овие минерали во производите со еден краен резултат може да биде занемарлив, тие се распространети во бројни производи и стоки. Заедно, овие околности ги оставаат фирмите од понискиот дел речиси неспособни да детектираат ризици поврзани со конфликтни минерали. Оттука, темата за конфликтните минерали станува тема на управување со ланецот на снабдување, а не само на правните или одделите за усогласеност на поединечните компании. Она што е потребно се ефикасни механизми за следливост и длабинска анализа што ќе им овозможат на фирмите да преземат индивидуална и колективна одговорност како дел од ланците на снабдување.
Во контекст на ланците на снабдување со минерали, длабинската анализа претставува холистички концепт кој има за цел да обезбеди следење на ланецот на чување од рудникот до извозот на ниво на земја, регионално следење на протокот на минерали преку создавање база на податоци за нивните набавки, независни ревизии на сите учесници во ланците на снабдување и следење на целиот минерален ланец од страна на ревизор на минералниот синџир. Во оваа смисла, длабинската анализа ги надминува конвенционалните пристапи за управување со ризици кои обично се фокусираат на спречување на директни влијанија врз основните деловни активности на компаниите. Покрај тоа, длабинската анализа се фокусира на максимална одговорност како сама по себе цел, додека управувањето со ризици е секогаш насочено кон спречување на директни штети. Сепак, покрај Законот за реформа и заштита на потрошувачите на Волстрит Дод-Френк и Упатството на ОЕЦД, сè уште постои празнина во практиките за длабинска анализа, бидејќи меѓународните норми штотуку се појавуваат. Испитувањата откриле дека мотивацијата за длабинска анализа на ланецот на снабдување, како и очекуваните резултати од овие процеси, варираат меѓу фирмите. Понатаму, во научните истражувања се распознаени различни бариери, двигатели и модели на применување на длабинската анализа на синџирот на снабдување.
6 Примена
Неколку индустриски организации им помагаат на одговорните компании во спроведувањето на длабинска анализа на следењето на минералите низ ланецот на снабдување. Повеќе меѓународни индустриски иницијативи се оценети за тоа дали ги исполнуваат упатствата на ОЕЦД за конфликтни минерали.