Макс Вебер

Максимилијан Карл Емил Вебер (21 април 1864 - 14 јуни 1920) бил германски социолог, филозоф, правник и политички економист. Неговите идеи длабоко влијаеле врз општествената теорија и општествените истражувања . Вебер често се наведувал, со Емил Диркем и Карл Маркс, како еден од трите основачи на социологијата. Вебер бил клучен застапник на методолошкиот антипозитивизам, тврдејќи за проучување на општествената акција преку интерпретативни (наместо чисто емпириски) средства, засновани на разбирање на целта и значењето што поединците ги припишуваат на сопствените акции. За разлика од Диркем, тој не верувал во моно-каузалноста и претпоставувал дека за било кој исход може да има повеќе причини.
Главната интелектуална загриженост на Вебер била разбирање на процесите на рационализација, секуларизација и „разочарување“ што тој ги поврзувал со порастот на капитализмот и модерноста . Тој ги видел овие како резултат на нов начин на размислување за светот. Вебер е најпознат по својата теза, комбинирајќи ја економската социологија и социологијата на религијата, објаснето во неговата книга „''Протестантска етика и духот на капитализмот“'', во која тој предложил дека аскетскиот протестантство е една од главните "изборни афинитети" поврзани со зголемувањето на западниот свет на пазарен капитализам и рационално-правната национална држава . Тој тврдел дека во основните принципи на протестантството се зајакнува капитализмот. Така, може да се каже дека духот на капитализмот е својствен на протестантските верски вредности.
Против историскиот материјализам на Маркс, Вебер ја нагласил важноста на културните влијанија вградени во религијата како средство за разбирање на генезата на капитализмот.''Протестантската етика го'' формирала најраниот дел во пошироките истражувања на Вебер во светската религија; тој ги истражувал религиите на Кина, религиите од Индија и древниот јудаизам, особено со оглед на нивните различни економски последици и услови на социјално раслојување. Во друга голема работа, " Политика како професија ", Вебер ја дефинирал државата како ентитет кој успешно тврди дека " монопол на легитимната употреба на физичка сила на одредена територија". Тој, исто така, бил првиот кој ја категоризирал општествената власт во различни форми, кои тој ги означил како харизматични, традиционални и рационално-правни. Неговата анализа на бирократијата нагласила дека современите државни институции сè повеќе се засноваат на рационално-законската власт .
Вебер, исто така, направи голем број на други придонеси во економската историја, како и економската теорија и методологија. Анализата на Вебер врз модерноста и рационализацијата значително влијаела врз критичката теорија поврзана со Франкфуртската школа. По Првата светска војна, Макс Вебер бил меѓу основачите на либералната Германска демократска партија . Тој, исто така, безуспешно се кандидирал за место во парламентот и служел како советник на комитетот кој го изготвил лошиот демократски Вајмарски устав од 1919 година. По склучувањето на шпански грип, почина од пневмонија во 1920 година, на возраст од 56 години.
1 Критички одговори на Вебер
Објаснувањата на Вебер се многу специфични за историските периоди што тој ги анализирал. Некои академици не се согласуваат, посочувајќи дека и покрај фактот што Вебер пишувал во почетокот на дваесеттиот век, неговите идеи остануваат живи и релевантни за разбирање на прашања како политиката, бирократијата и општествената стратификација денес.
Меѓутоа, многу научници не се согласуваат со конкретните тврдења во историската анализа на Вебер. На пример, економистот Јозеф Шумпетер тврди дека капитализмот не започнал со Индустриската револуција, но во 14 век во Италија. Во Милано, Венеција и Фиренца, владите на малите градски држави доведоа до развој на најраните форми на капитализам. Во 16 век Антверпен бил трговски центар на Европа. Исто така, претежно калвинистичката држава на Шкотска не уживал во истиот економски раст како Холандија, Англија и Нова Англија. Беше истакнато дека Холандија, која има калвинистичко мнозинство, индустријализира многу подоцна во 19 век од претежно католичка Белгија, која беше еден од центрите на Индустриската револуција на европското копно. Емил Каудер го проширил аргументите на Шумпетер, тврдејќи ја хипотезата дека калвинизмот го повредува развојот на капитализмот, водејќи кон развој на трудовата теорија на вредност .
2 Дела
Вебер пишувал на германски јазик. Оригиналните наслови отпечатени по неговата смрт (1920) се најверојатно компилации на неговите незавршени дела (форма на ''Собирани есеи ...'' ). Многу преводи се направени од делови на различни германски оригинали, а имињата на преводите често не откриваат кој дел од германското дело го содржат.
3 Дополнителна литература
********* Marra, Realino (1992), ''Dalla comunità al diritto moderno. La formazione giuridica di Max Weber. 1882–1889'', Giappichelli, Torino
* — (1995), ''La libertà degli ultimi uomini. Studi sul pensiero giuridico e politico di Max Weber'', Giappichelli, Torino
* — (2002), ''Capitalismo e anticapitalismo in Max Weber. Storia di Roma e sociologia del diritto nella genesi dell'opera weberiana'', il Mulino, Bologna
** Quensel, Bernhard K. (2007). ''Max Webers Konstruktionslogik. Sozialökonomik zwischen Geschichte und Theorie.'' Nomos. . [Revisiting Weber's concept of sociology against the background of his juristic and economic provenance within the framework of "social economics"].
* [The most important work on Weber's life and torments since the biography by Marianne Weber].
* [Translation, with long introduction, of Weber's main writings on law].
** Guenther Roth (2001), ''Max Webers deutsch-englische Familiengeschichte'', J.C.B. Mohr (Paul Siebeck),
* Lawrence A. Scaff: ''Max Weber in America'', Princeton University Press, Princeton/Oxford, England
*******