procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Време на Антарктикот

Антарктикот лежи на секој меридијан бидејќи на него се наоѓа Јужниот Пол во кој сите тие се среќаваат. Теоретски ова значи дека Антарктикот би бил во сите часовни појаси; меѓутоа, подрачјата јужно од Јужниот Поларник имаат екстремни дневно-ноќни циклуси околу јунскиот и декемврискиот сонцестој, што го отежнува одредувањето на соодветен часовен појас. Од практични причини, појасите обично се водат според територијалните претенденти; од друга страна, многу станици го користат времето на земјите кои ги поседуваат, или на земјите што ги снабдуваат (на пр. Мекмердо и Амундсен–Скот користат новозеландско време бидејќи главната база за залихи им е во Крајстчерч, Нов Зеланд). Станиците кои се физички блиску се водат во различни појаси бидејќи припаѓаат на различни земји. Многу краишта немаат часовни појаси бидејќи немаат дури ни привремено населени места. Таму едноставно важи UTC.
1 Часовни појаси
Ова се времињата во часовните појаси според нивниот запис во базите zone.tab и tz. Ова се однесува само на трајно населените станици. Некои летни станици може да следат поинакво време.
, Државен код*, Координати*, Назив на појасот*, Забелешка*, Отстапување, Подрачје
Стандардно време, ЛСВ
Палмерова Земја
Греамова Земја
, Земја на Кралицата Мод
Земја на Кралицата Мод, Ендербиева Земја
Мак. Робертсонова Земја
Копнен Антарктик, Земја на Кралицата Мод
Вилксова Земја
Вилксова Земја
Аделина Земја, Викториина Земја
Остров Маквори
Росова Зависност
Јужен Пол
Координатите се однесуваат на географска ширина и должина, а за секоја од нив има по 2 до 3 цифри за степени, 2 цифри за минути и кај некои, по 2 цифри за секунди.
2 Летно сметање на времето
Летното сметање на времето (ЛСВ) во голема мера не се користи на Антарктикот бидејќи 95 % од континентот се наоѓа јужно од Јужниот Поларник. Поради присуството на полноќното сонце, летното време е излишно, и само дополнително би го усложнило општењето со земјите кои полагаат право на подрачјата.
Сепак, неколку области како Росовата Зависност, а порано и Палмерова Земја, го следат летното време како што се смета во земјите од кои добиваат залихи — Нов Зеланд и Чиле. Станува збор зе летото на јужната полутопка (обратно од северната), на која се наоѓаат овие две земји.
Рупертов Брег

Рупертов Брег (|Ruppert Coast) — дел од бреговата линија на Земјата на Мери Берд на Антарктикот меѓу ’ртовите Бренан и Беркс, или помеѓу Сондерсовиот Брег на запад и Хобсовиот Брег на исток. Се протега од 146°31' ЗГД до 136°50' ЗГД. Името го дал контраадмиралот Ричард Берд во чест на полковникот Џејкоб Руперт, поддржувач на неговата втора антарктичка експедиција (1933–1935) каде е направен првиот извиднички прелет на брегот. Геолошкиот топографски институт на САД (USGS) целосно го картирал брегот со копнен земјомер и воздушни снимки на воената морнарица во периодот од 1959 до 1965 г.
На Рупертовиот Брег се наоѓа руската поларна станица „Рускаја“.
Живко Ризовски

Живко Ризовски (1 септември 1940, Пехчево) — македонски писател и македонист.
1 Животопис
Живко Ризовски е роден на 1 септември 1940 година, во Пехчево. Тој имал две сестри: Марија и Виолета. Во родниот град завршил основно училиште, а во Штип завршил учителска школа. Дипломирал историја на книжевностите на народите на Југославија на Филозофскиот факултет во Скопје, а подоцна магистрирал во областа на македонистиката. Најголем дел од работниот век го поминал во Институтот за македонски јазик, „Крсте Мисирков“. Живеел во Скопје.
2 Творештво
Покрај со научната работа во областа на македонистиката, Ризовски се занимавал и со пишување. Во 1995 година ја објавил збирката поезија за деца, „Дете и светулка“.
Хобсов Брег

Хобсов Брег (|Hobbs Coast) — дел од бреговата линија на Земјата на Мери Берд на Антарктикот од ’ртот Беркс до точка на брегот спроти источната страна на осровот Дин или помеѓу Рупертовиот Брег на запад и Бакутисовиот Брег на исток. Се протега од 136°50′ ЗГД до 127°35′ ЗГД.
Брегот е откриен од Антарктичката служба на САД (1939–1941) и наречен по професорот Вилијам Хобс од Мичигенскиот универзитет, глациолог со специјалност по поларна географија и историја. Геолошкиот топографски институт на САД (USGS) целосно го картирал брегот со копнен земјомер и воздушни снимки на воената морнарица во периодот од 1959 до 1965 г.
Фимбулска Ледена Плоча

Фимбулска Ледена Плоча (|Fimbulisen) — ледена плоча на Брегот на Принцезата Марта на Антарктикот. Има димензии од 200 × 100 км, и се напојува од ледникот Јутулстраумен, на границата со брегот на Земјата на Кралицата Мод, од 3° ЗГД до 3° ИГД.
Бил снимен со воздушна фотографија за време на Третата германска антарктичка експедиција (1938–1939), а картиран од норвешки картографи од земјомери и воздушни снимки на Норвешко-британско-шведската антарктичка експедиција (1949–1952) како и од воздушна фотографија на Норвешката експедиција (1958–1959).
Наречен е Фимбулисен, што значи „џиновски мраз“ на старонордиски.
1 Поврзано
* Брег на Принцезата Марта
Рисер-Ларсенова Ледена Плоча

Рисер-Ларсенова Ледена Плоча (|Riiser-Larsen Ice Shelf, |Riiser-Larsenisen) — ледена плоча на брегот на Земјата на Кралицата Мод на Антарктикот. Се протега во должина од 400 км, од ’ртот Норвегија на север до островот Лидан и Стенком-Вилсовиот Ледник на југ.
1 Откривање и именување
Делови од ледената плоча се забележани од Вилијам Спирс Брус во 1904, Ернест Шеклтон во 1915 и Јалмар Рисер-Ларсен во 1930 г. Најголемиот дел е фотографиран од воздух во 1951-52 г. од Норвешко-британско-шведската антарктичка експедиција (NBSAE), и преку тие слики е разграничен од околината. Понатамошното одредување на јужната и копнената граници of the feature е извршено од воздушни фотографии направени од американската морнарица во операцијата „Длабоко замрзнување“ од 1967 до 1969 г. Плочата е наречена во Норвешка, во чест на капетанот Јалмар Рисер-Ларсен, кој го истражувал ова подрачје на крајот од 1920-тите и почетокот на 1930-тите.
2 Место од орнитолошка важност
На северниот брег на плочата има предел од 477 ха составен од прицврстен мраз, 90 км југозападно од Заливот на Фоките и 140 км североисточно од ’ртот Весткап. Овој предел е прогласен за место од орнитолошка важност од страна на BirdLife International бидејќи на него има колонија од 4.000 царски пингвини, чија бројност е утврдена на сателиска снимка од 2009 г.
3 Поврзано
* Брег на Принцезата Астрид
* Рисер-Ларсеново Море
* Рисер-Ларсенов Полуостров
4 Наводи
*
Сајпл (планина)

Сајпл (|Mount Siple) — потенцијално активен штитест вулкан на Антарктикот. Се издига н ависина од 3.110 м и доминира во северозападниот дел на островот Сајпл, одвоен од Бакутисовиот Брег, Земја на Мери Берд, од Гецовата Ледена Плоча. Бидејќи изгледа младо, се претпоставува дека последен пат избувнал за време на холоценот. На врвот има калдера со димензии 4 × 5 км, а на подолните бокови има туфни купи. На североисточната падина на планината е карпестата стрмина Рисли, околу 7 морски милји (13 км) од врвот. Има зафатнина од , споредлива со онаа на Еребус.
Планината е наречена по американскиот истражувач и географ Пол Сајпл (1908–68) кој зел учество на шест антарктички експедиции, меѓу кои двете експедиции на Ричард Берд од 1928-30 и 1933-35 г. (Сајплов Брег, остров Сајпл). Командувал со Западната база на Антарктичката служба на САД (1939–41). Бил навигатор на сите поважни истражувачки летови од базата, вклучувајќи го летот на кој е откриена планината Сајпл.
Според peaklist.org, вулканот е веројатно освоен, но за ова нема докази, а на врвот може да слетал хеликоптер.
Вулканот е посетен во февруари 2017 г. како дел од експедицијата на Швајцарскиот поларен институт за обиколување на Антарктикот. Направена е репортажа за колонија на аделиски пингвини која отседнува таму во сезоната за парење.
1 Поврзано
* Список на вулкани на Антарктикот
* Список на највисоки планини на Антарктикот
2 Наводи
*
Дете и светулка

„Дете и светулка“ — стихозбирка за деца на македонскиот писател Живко Ризовски од 1995 година.
1 Содржина
Збирката содржи 44 песни:* Сон
* Умен одговор
* Дете и мравка
* Приспивна песна
* Мачор-астроном
* Зајко ловец
* Песна на болната баба меца
* Медо Медокрадец
* Сладок подарок
* Лоша постапка
* Писмо
* Лошо дело
* Ноќ и зраци
* Првоаприлска шега
* Дете и светулка
* Мравки и зрна
* Песна за мртвата пеперуга
* Врни, врни, дожде
* Есенски разговор
* Приспивна песна
* Зима
* Сивка горделивка
* Облачиња бели
* Предзнак
* Што шепоти дождот
* Полноќ
* До кога
* Славејот дојде
* Птицата, морето, детето
* Утрински игри
* Снешко-Митев
* Песната на една жаба
* Умниот Глу
* Малите шахисти
* Рибарска незгода
* Вредно дете
* Жална вест
* Јунак дете
* Полскиот веселник
* Лажна вест
* Јунакот наш Ѓошо денес мина лошо
* Добро дело
* Чија е сликата
* Вечно гладен
2 Технички одлики
Книгата, со димензии од 20 сантиметри и со обем од 59 страници, е објавена од издавачката куќа „Наша книга“, во рамки на едицијата „Детски свет“. Ликовно-графичкото уредување го направил Томислав Филиповски, а коректурата е дело на Благородна Билбиловска. Книгата е испечатена во ЗОП „Нова книга“, во Скопје, а со финансиска помош од Министерството за култура на Република Македонија. Таа е каталогизирана во Народната и универзитетска библиотека „Климент Охридски“, Скопје и ја носи меѓународната ознака ISBN 9989-47-006-5. Авторот им ја посветил книгата на неговите сестри Марија и Виолета.
Амурски сом

Амурски сом, или јапонски обичен сом, ''Silurus asotus'', ― вид кој припаѓа во семејството сомови. Тој е голема слатководна риба која се наоѓа во континентална Источна Азија и во Јапонија. Претпочита бавни реки, езера и канали за наводнување. Неговиот изглед е типичен за голем сом. Примероците на ларвениот ''S. asotus'' имаат три пара мрена (една максиларна, две мандибуларни), додека возрасните риби имаат само две пара (еден максиларен, една мандибуларна); вториот пар на мандибуларните мрена дегенерира. Овој вид расте до 130 цм во вкупна должина.
1 Кулинарска употреба
Во корејската кујна, рибата е нарекувана меги (ko) и ја варат за да се подготви меун-танг (зачинета рибја супа). 
2 Библиографија
*
Dacia Sandero

Dacia Sandero е субкомпактен автомобил произведен од романскиот производител Dacia. Лансиран е во 2007 година и моментално е во третата генерација. Се продаваше и како Renault Sandero на одредени пазари како Русија, Латинска Америка, Иран, Египет и Потсахарска Африка.
Иори

Иори ― палеобалканска популација од пајонската група племиња.
Ги населувале териториите источно од реката Вардар во соседство на Астраите. Нивниот племенски центар бил градот Иорон, чија локација не е точно утврдена.
1 Поврзано
* Пајонија
* Пајонци
* Историја на Македонија
Шеклтонова Ледена Плоча

Шеклтонова Ледена Плоча (|Shackleton Ice Shelf) — голема ледена плоча на брегот на Источниот Антарктик од 95° ИГД до 105° ИГД. Се протега во брегова линија од 384 км, издавајќи кон морето 145 км во западниот дел и 64 км во источниот. Зафаќа површина од . Лежи на Мосоновото Море и го двои Брегот на Кралицата Марија на запад од Ноксовиот Брег во Вилксовата Земја на исток.
1 Откривање и именување
Плочата е откриена од американската експедиција на Чарлс Вилкс, кој искартирал еден негов дел од бродот „Венсен“ во февруари 1840 г. Истражен е од Австралиската антарктичка експедиција под водство на Даглас Мосон (1911–14) кој го нарекол по британскиот истражувач Ернест Шеклтон. Целата плоча е поподробно искартиран во 1955 г. користејќи воздушни снимки направени од американската морнарица во 1946–47 г. Во 1956 г. Советската експедиција извршила понатамошното картирање, каде се покажало дека делот источно од Скотовиот Ледник е дел од самата плоча.
2 Место од орнитолошка важност
500 ха од плочата се прогласени за место од орнитолошка важност од страна на BirdLife International бидејќи таму живее колонија од 6.500 царски пингвини, чија бројност е утврдена на сателитска снимка од 2009 г.
3 Поврзано
* Список на ледени плочи на Антарктикот
* Чугунов (остров)
Alosa macedonica

''Alosa macedonica'' ― езерски вид на риба од семејството Clupeidae, ендемична во Егејска Македонија, денешна Грција. Нејзината единствено природно живеалиште е слатководното Бешичко Езеро. Му се заканува губење на живеалиштето.
1 Биологија
''Alosa macedonica'' е припадник на родот ''Alosa'', чии други видови често анадромно се преселуваат помеѓу морските и слатките води. Истражувањата покажуваат дека предците на ''Alosa macedonica'' живееле во морските региони на Егејското Море.''Alosa macedonica'' имаат заби во непчената коска и ралникот. Тие имаат приближно 50 пршлени и 106-128 жабрени греблачи. Тие се во должина од околу 181-230 мм и се мрести околу месеците јули и август.
Освен во Белшичкото Езеро, овој вид претходно бил присутен и во Лагадинското Езеро, но во 1995 година езерото пресушило и ги убило сите риби.
Живко Николовски

Живко Николовски (1937, Слепче) — македонски писател.
1 Животопис
Живко Николовски е роден во 1937 година во прилепското село Слепче. Во родното место го завршил основното образование, а учителска школа во Битола. Дипломирал на Педагошката академија во Штип, на групата за одделенска настава. Живее во Велес, каде работел како наставник во основното училиште „Васил Главинов“.
2 Творештво
Николовски претежно пишува поезија за деца. Неговите песни се објавени во повеќе списанија за деца во СФР Југославија. Негови најпознати поетски збирки се „Крајот на војната“, „Рамка за слики“ и „Низа ситно нанижана“, сите објавени од издавачката куќа Детска радост.
Истражувачка станица „Агире Церада“

Претседател Педро Агире Серда истражувачка станица на Антарктикот) била чилеанска антарктичка база, сместена во Пендулум Сове на островот Измама во Јужни Шетландски Острови, инаугурирана во 1955 година. Истата година, Експедиција за воздушна анкета на Фолкландските острови и зависности беше основана на Островот Измама да помогне во истражувањето на Антарктичкиот Полуостров..
1 Историја
Станицата беше отворена на 12 февруари 1955 година од страна на министерот за одбрана на Чиле Тобијас Барос Ортиз, кога во тоа време командорот Хорхе Гандара беше задолжен за чилеанските воздухопловни сили. Базата прво беше означена со името на тогашниот претседател Карлос Ибањез дел Кампо, но по инаугурацијата го доби името на поранешниот претседател Педро Агире Серда, во знак на благодарност за неговото располагање со декретот што го дефинираше Чилеанска Антарктичка територија во 1940 година.
Истражувањето беше спроведено на вулканологија, климатологија и метеорологија. Од 1965 година работеше метеоролошка канцеларија со цел да се елаборираат национални и меѓународни метеоролошки прогнози.
Операцијата на базата заврши насилно и дефинитивно на 4 декември 1967 година кога вулканска ерупција ја уништи. Беше напуштен евакуирајќи ги 16-те мажи кои го сочинуваа екипажот. Новите вулкански ерупции во 1969 и 1970 година повторно ги зафатија структурите на базата.
Урнатините на базата, вклучувајќи го и нејзиниот метеоролошки и вулканолошки центар, беа прогласени во 2001 година како Историски места и споменици на Антарктикот бр. 76 според Антарктичкиот договор на системот, на предлог и зачувување на Чиле.
2 Кампот Гутиерез Варгас
Кампот Гутиерез Варгас, т.н. во спомен на капетанот на авијацијата кој почина на 30 декември 1955 година, се наоѓаше на од станицата Агире Серда и беше отворен на 12 февруари 1956 година. Неговата цел беше да служат како прибежиште за членовите на Станицата во случај на пожар.
На 4 декември 1967 година, засолништето беше дефинитивно напуштено, како и станицата Агире Серда, поради насилна вулканска ерупција. Сиромашните остатоци од структурата на засолништето сè уште може да се видат на плажата каде што се наоѓала.
3 Поврзано
* Список на истражувачки станици на Антарктикот
* Список на теренски кампови на Антарктикот
Ејмериева Ледена Плоча

Ејмериева Ледена Плоча (|Amery Ice Shelf) — широка ледена плоча во Мак. Робертсоновата Земја на Антарктикот. Сместен е меѓу Брегот на Ларс Кристенсен и Брегот на Ингрид Кристенсен.
Крајбрежниот агол е откриен во 1931 г. и бил наречен „’рт Ејмери“, дадено од истражувачите на Британската австралиско-новозеландска антарктичка истражувачка експедиција (БАНЗАРЕ) под водство на Даглас Мосон. Наречен е по Вилијам Б. Ејмери, претставник на британската влада во Австралија (1925–28). Подоцна е утврдено е дека ’ртот е дел од ледена плоча, па во 1947 г. името е применето врз целата плоча.
Во 2001 г. научниците на Австралиската антарктичка дивизија низ мразот издупчиле две дупки и спуштиле специјално изработена опрема за земање примероци и фотографирање на морското дно. Изучувајќи го фосилниот состав на извадениот наносен материјал, тие заклучиле дека за време на климатскиот оптимум од средниот холоцен (пред 5700 години) дошло до големо повлекување на Ејмериевата Ледена Плоча, барем 80 км во копнен правец, на неговото денешно место.
Во декември 2006 г. австралиски научници се упатиле на Ејмериевата Ледена Плоча за да ги испитаат огромните пукнатини кои се ширеле во изминатата деценија со стапка од 3-5 м дневно. Тие сакале да ја дознаат причината за ова, бидејќи ваква активност не е забележана уште од 1960-тите. Меѓутоа, шефот на истрагата изјавил дека е прерано за да се заклучи дека ова се должи на глобалното затоплување, и дека предизвикувач може да биде природниот циклус кој се случува на 50-60 години.
Ламбертовиот Ледник истекува од Ламбертовиот Грабен и се влева во Ејмериевата Ледена Плоча од југозападната страна на зливот Придз.
Ејмериевата Котлина е подводна котлина северно од плочата.
На плочата има две поларни станици: кинеската „Џунгшан“ и руската „Прогрес“.
Ејмериевата Ледена Плоча е трета по големина на Антарктикот, веднаш по Росовата и Филхнер-Ронеовата.
1 Отцепување
Во спетември 2019 г. од плочата се отцепила голема санта, подоцна наречена D-28. Имала површина од и проценета тежина од 315 милијарди тони. Интересно е тоа што научниците го предвидувале отцепувањето на соседната образба наречена „лабав заб“ некаде меѓу 2010 и 2015 г., но тоа не се случило.
Во февруари 2020 г. сантата D-28 се сместила до работ на плочата, и бавно пловела на север.
Во мај 2021 г. е забележано дека сантата испловила 46 степени западно од ледената плоча Крал Бодуен, судирајќи се и уништувајќи го растоварното место Кучешка Глава користено неколку години од Белгиската антарктичка програма.
2 Поврзано
* Земја на Ингрид Кристенсен
3 Наводи
*
Бајкалска жолтоперка

Бајкалска жолтоперка (''Cottocomephorus grewingkii'') ― вид на риба од семејството Cottoidea, која е ендемична на Бајкалското Езеро и неговите притоки во Сибир, Русија. Најчесто е застапена во јужниот дел на езерото и живее од близина на брегот до длабочина од 300 м.
1 Изглед
Може да достигне и до 19 цм во вкупна должина, но повеќето се 10-14 цм. Тие имаат релативно големи пекторални перки, кои се жолти кај мажјаците. За време на сезоната на парење, главата на мажјакот станува црна кога ќе наиде на други мажјаци.
2 Поведение
Бајкалската жолтоперка се храни со копеподи (особено ''Epischura baikalensis''), амфиподи, ларви од инсекти и ларви од риби. Постојат три одделни периоди на размножување: март, мај и август. Постојат одредени разлики во однесувањето и местото на размножување во зависност од тоа кога се размножува рибата. Размножувањето се случува на длабочина од 20 цм до 20 м во пукнатина под карпа, која е со димензии од 15 × 20 цм до 30 × 40 цм. Растојанието помеѓу рамната долна страна на карпата и дното е по можност 2.5-4 цм. Женката снесува од 389 до 3136 јајца на долната страна на карпата (горната страна на пукнатината), кои ги чува мажјакот и ако тој исчезне, јајцата обично пропаѓаат. Јајцата се изведуваат по 15-20 дена на температура на водата од 10-11 °C и 20–24 дена на 5-8 °C. Откако ќе се изведат, ларвите на рибите првично преживуваат од нивната жолчка, а потоа почнуваат да се хранат со копеподи. Бајкалската жолтоперка може да достигне возраст до шест години и да достигне сексуална зрелост на две или три години.
3 Статус и закани
Младите бајкалски жолтиоперки се важна храна за други риби како што е омулот. До 1950-тите и 60-тите години, бајкалската жолтоперка била ловена во голем број, но ловот опаднал и повеќе не е ловена комерцијално. Главна причина за падот билахидроцентралата „Иркутск“, која предизвика тиња на местата за размножување. Друга закана се колониите од алги (''Spirogyra'' и ''Ulothrix''), кои за време на цветањето може да ги покријат нивните места за размножување.
Список на највисоки планини на Антарктикот

Ова е список на сите ултраистакнати врвови (со топографска истакнатост поголема од 1.500 м) на Антарктикот. На крајоте се опфатени и планини на некои од островите на Јужниот Атлантски Океан.
1 Антарктик
Бр., Врв, Земја, Надм. висина (м), Истакнатост (м)
1, Винсонов Масив, Антарктик, 4.892, 4.892
2, Еребус, Антарктик (Росов Остров), 3.794, 3.794
3, Сајпл, Антарктик (о. Сајпл), 3.110, 3.110
4, Стивенсон, Антарктик (Александров Остров), 2.987, 2.987
5, Франсе, Антарктик (о. Анверс), 2.760, 2.760
6, Минто, Антарктик, 4.165, 2.616
7, Керкпатрик, Антарктик, 4.528, 2.601
8, Пери, Антарктик (о. Брабант), 2.520, 2.520
9, Сидли, Антарктик, 4.285, 2.517
10, Милер, Антарктик, 4.160, 2.354
11, Листер, Антарктик, 4.025, 2.325
12, Годри, Антарктик (о. Аделаида), 2.315, 2.315
13, Хоуп, Антарктик, 3.239, 2.242
14, Такахе, Антарктик, 3.460, 2.134
15, Фостер, Антарктик (o. Смит), 2.105, 2.105
16, Маркам, Антарктик, 4.350, 2.103
17, Париз, Антарктик (Александров Остров), 2.896, 2.058
18, Марфи, Антарктик, 2.705, 2.055
19, Хоксови Висови, Антарктик (о. Коулман), 2.000, 2.000
20, Ирвинг, Антарктик (о. Кларенс), 1.950, 1.950
21, Тони, Антарктик, 3.595, 1.946
22, ''безимена'', Антарктик (Александров Остров), 2.486, 1.939
23, Мерчисон, Антарктик, 3.501, 1.927
24, Супернал, Антарктик, 3.655, 1.804
25, Каплан, Антарктик, 4.230, 1.783
26, Фрејкс, Антарктик, 3.675, 1.780
27, Фризланд, Антарктик (о. Ливингстон), 1.700, 1.700
28, Мелбурн, Антарктик, 2.730, 1.699
29, Терор, Антарктик (Росов Остров), 3.230, 1.696
30, Елизабет, Антарктик, 4.480, 1.657
31, Ларс Кристенсен, Антарктик (о. Петар I), 1.640, 1.640
32, Купола А, Антарктик, 4.091, 1.639
33, Дискавери, Антарктик, 2.680, 1.637
34, Верн, Антарктик (о. Пуркуа Па), 1.632, 1.632
35, Хадингтон, Антарктик (о. Џејмс Рос), 1.630, 1.630
36, Меклинток, Антарктик, 3.490, 1.621
37, Брустер, Антарктик, 2.025, 1.598
38, Браун, Антарктик (о. Стерџ), 1.524, 1.524
39, Морнинг, Антарктик, 2.725, 1.515
40, Андерсон, Антарктик, 4.254, 1.504
2 Јужен Атлантик
Бр., Врв, Земја, Надм. висина (м), Истакнатост (м)
1, Пејџет, 2.934, 2.934
2, Врв на Кралицата Марија, (Тристан да Куња), 2.062, 2.062
3, Карс, 2.330, 1.720
3 Поврзано
* Список на вулкани на Антарктикот
Орада

Орада или ципура (''Sparus aurata''), (позната како ората во антиката и сè уште денес во Италија и Тунис, „дорада“ во Шпанија, „дурада“ во Португалија и „дорад ројал“ во Франција) — риба од семејството Sparidae која се наоѓа во Средоземното Море и во источните крајбрежни региони на Северниот Атлантски Океан. Најчесто достигнува околу 35 сантиметри во должина, но може да достигне 70 см и тежина до околу 7,36 кг.
Орадата генерално се смета за највкусна од семејството на платиките. Тоа е единствениот вид од родот ''Sparus'' – латинското име за оваа риба – што му го дало името на целото семејство на Sparidae. Нејзиното специфично име, ''aurata'', потекнува од златните дамки меѓу очите.
Геномот на видот бил објавен во 2018 година, каде што авторите детектирале брза еволуција на гени поврзани со јајниците најверојатно како резултат на необичниот начин на репродукција на видот.
1 Биологија
Обично се наоѓа на длабочини од 0 до 30 метра, но може да се појави до 150 м, поединечно или во мали групи во близина на морска трева или над песочно дно, но понекогаш во естуарите во текот на пролет.
Главно се храни со школки, но и со некои растенија.
2 Рибарство и аквакултура
Орадата е ценета риба за исхрана, но уловот на диви риби бил релативно скромен, помеѓу 6.100 и 9.600 тони во 2000-2009 година, првенствено во Средоземјето. Дополнително, орадата традиционално интензивно се одгледува во крајбрежни лагуни и рибници со солена вода. Интензивните системи за одгледување биле развиени во текот на 1980-тите, а орадата станала важен вид во аквакултурата, првенствено во областа на Средоземјето и Португалија. Производството било занемарливо до доцните 1980-ти, но достигнало 140.000 тони во 2010 година, со што го намалило риболовството. Грција е најголемиот производител на орада во Европа, а потоа следи Турција.
Орадата во аквакултурата е подложна на паразитски инфекции, вклучително и од ''Enterospora nucleophila'' .
3 Кујна
Рибата е широко користена во средоземната кујна, под различни имиња. Во Тунис, локално е познато како „дорате“. Во Шпанија е позната како „дорада“.
4 Наводи
* Alan Davidson, ''Mediterranean Seafood'', Penguin, 1972. ISBN 0-14-046174-4, pp. 86–108.
Џорџ VI (ледена плоча)

Џорџ VI (|George VI Ice Shelf) — голема ледена плоча во теснецот Џорџ VI кој го двои Александровиот Остров од Палмеровата Земја на Антарктикот. Плочата се протега од Ронеовиот Приод на југозападниот крај на теснецот, до островот Низник, околу 30 морски милји (56 км) јужно од северниот приод помеѓу ’ртовите Браун и Џереми.
Наречен е по британскиот крал Џорџ VI поради поврзаноста со истоимениот теснец.
Црква „Св. Никола“ - Шопско Рударе (нова)

Свети Никола — нова поголема црква во кратовското село Шопско Рударе, Македонија. Црквата е сместена во Чергинското маало, едно од најстарите маала на селото, каде се наоѓаат двата објекти на црквата „Св. Никола“, стариот и новиот.
Новата црква е изградена во текот на век.
1 Историја
Новата поголема црква била започната во 1936 година во непосредна близина на старата црквичка.
2 Архитектура
Новата црква „Св. Никола“, која е градена во периодот 1936-1943 има големи димензии, еднокуполна и во основа крстообразна. Новиот објект на црквата, иако делува импозантно и препознатливо во целата поширока околина, е во шокантна состојба.
Црквата е изградена од исклесан црвен камен од градители од селата Опила и Ранковце, во близина на Крива Паланка. Нејзината градба ја овозможил народниот посланик Ст. Симиќ од Кратово.
3 Галерија
4 Поврзано
* Кумановско-кратовско архијерејско намесништво
* Шопско Рударе
Ноксов Брег

Ноксов Брег (|Knox Coast) — дел од Вилксовата Земја на Антарктикот, сместен меѓу ’ртот Хордерн (100°31′ ИГД) и Хечовите Острови (109°16′ ИГД).
1 Историја
Брегот е откриен во февруари 1840 г. од Американската истражувачка експедиција (1838–42) под водство на полковникот Чарлс Вилкс. Билкс го нарекол брегот по поручникот Семјуел Нокс, капетан на бродот „Флаинг фиш“, кој ја вршел должноста на заповедник на бродот „Венсен“ за време на антарктичката пловидба.
Западна Ледена Плоча

Западна Ледена Плоча (|West Ice Shelf) — важна ледена плоча долж Брегот на Леополд и Астрид на Источниот Антарктик. Се протега во должина од 350 км во правец исток-запад, помеѓу Препречниот Залив и заливот Посадовски, па 120 км на север од континенталниот раб.
1 Откривање и именување
Плочата е откриена од Првата германска антарктичка експедиција (1901–1903) под водство на Ерих фон Дригалски. Наречен е „Западен“ поради насоката во која е забележан. Бродот се заглавил во пловечки мраз на ова место на 21 февруари 1902 г. и останал заробен сè до 8 февруари 1903 г.
2 Место од орнитолошка важност
Близу северозападниот раб на плочата има морски мраз со површина од 416 ха, прогласен за место од орнитолошка важност од страна на BirdLife International бидејќи таму живее колонија на царски пингвини.
3 Поврзано
* Земја на Принцезата Елизабета
* Список на ледени плочи на Антарктикот
Вилкинсов Проток

Вилкинсов Проток (|Wilkins Sound) — проток на Антарктикот, претежно зафатен од ледена плоча. Се наоѓа на југозападната страна на Антарктичкиот Полуостров, помеѓу вдлабнатиот западен брег на Александровиот Остров и бреговите на островите Шарко и Латади поназапад.
Вилкинсова Ледена Плоча е квадратна ледена плоча со димензии од 150 × 110 км. This feature occupies the central part of Вилкинсовиот Проток, по кој а наречен. Името е дадено по предлог на британскиот антарктички комитет (UK-APC) во 1971 г.
1 Историја
Северниот дел на протокот е првпат забележан и грубо картиран во 1910 г. од Француската антарктичка експедиција под водство на Жан-Батист Шарко и набљудуван од воздух во 1929 г. од австралискиот истражувач Хјуберт Вилкинс. Поставеноста и обликот на протокот се утврдени во 1940 г. на истражувачките летови на Антарктичката служба на САД. Службата го нарекла по Хјуберт Вилкинс, кој во 1929 г. прв докажал дека дотогашната „Шаркоова Земја“ е остров, и така посредно го открил протокот. Постоењето на островот Латади од јужната страна на протокот е утврдено во 1960 г. од британскиот земјомер Д.Џ.Х. Серл со внимателно разгледување на воздушните снимки направени од Ронеовата антарктичка истражувачка експедиција во 1947-48 г.
На 5 април 2009 г. дошло до раскршување на тенкиот леден мост од антарктичкиот брег до Вилкинсовата Ледена Плоча, и научниците сметаат дека ова може да доведе до уривање на целата плоча. Според некои известувања, плочата се раскршила на стотици мали санти. Британскиот научник Дејвид Вон смета дека ова се должи на глобалното затоплување.
2 Поврзано
* Белингсхаузеново Море
* Џорџ VI (проток)
* Ларсенова Ледена Плоча
* Ротшилдов Остров
Брег на Принцезата Астрид

Брег на Принцезата Астрид (|Prinsesse Astrid Kyst, |Princess Astrid Coast) — дел од бреговата линија на Земјата на Кралицата Мод на Антарктикот помеѓу 5° и 20° ИГД. Целиот брег се граничи со ледени плочи. Подрачјето е откриено од капетанот Х. Халворсен на бродот „Севиља“ во март 1931 г. Во 1932 г. е наречен во чест на норвешката принцеза Астрид. Мразот на континенталниот ледник има дебелина до 4.000 м во внатрешноста. Овие дебели ледници ги држат крајбрежни планински венци. На Брегот на Принцезата Астрид, дел од мразот не тече низ планините, излевајќи се врз релативно рамна земја на него. Исто така, the студениот воздух се прелева преку планините, создавајќи мошне силни и трајни ветришта кои го оддувуваат снегот од ледничките врвови, оставајќи светлосини места од гол мраз. Врз бреговата линија е ледената плоча, кој е многу поглатка. Ледничките ледотеци на морската површина е вон дофатот на безредната површина на морскиот мраз кој се зацврснувал цела зима.
Кај брегот се наоѓаат Лазаревото и Рисер-Ларсеновото Мморе, обете рабни мориња на Јужниот Океан. Од норвешко гледиште, Морето на Кралот Хокон VII се протега на тоа место и долж целиот брег на Земјата на Кралицата Мод. Во средишниот дел на Брегот на Принцезата Астрид се наоѓа Ширмахеровата Оаза, каде работи руската истражувачка станица „Новолазаревскаја“ од 1961 г. наваму. Пред тоа (1959–1961) станицата била на подрачјето на Брегот на Принцезата Астрид. Од 1959 г. наваму Брегот на Принцезата Астрид е предмет на систематско истражување од страна на советските и руските антарктички експедиции.
1 Поврзано
* Брег на Принцезата Рагнхилда
* Земја на Кралицата Мод
Низа ситно нанижана“

„Низа ситно нанижана“ — стихозбирка за деца на македонскиот поет Живко Николовски од 1985 година.
1 Содржина
Збирката содржи вкупно 39 песни:* Низа ситно нанижана
* Деновите
* Понеделник
* Вторник
* Среда
* Четврток
* Петок
* Сабота
* Недела
* Јануари
* Ден за желби
* Февруари
* Денто што го нема
* Март
* За љубов на мајките
* Април
* Апри-ли-ли
* Мај
* Ден за љубов
* Јуни
* Десетти јуни, или крај на учебната година
* Јули
* За борците
* Август
* Илинденска
* Септември
* Први септември, или почеток на учебната година
* Октомври
* Празнична
* Ноември
* Каков е ноември (по повод Денот на Републиката)
* Декември
* Песна за нашите војници
* Годишните времиња
* Што направи пролетта
* Кога се испотило летото
* Во есен по есенски
* Како зимуваше зимата
* Времето
2 Технички одлики
Стихозбирката е објавена од издавачката куќа Детска радост, како 75. книга во библиотеката „Сончогледи“. Книгата, со димензии од 20 сантиметри и со обем од 60 страници, е отпечатена во ООЗТ Печатница при РО НИП „Нова Македонија“ во Скопје, во тираж од 2 050 примероци. Автор на илустрациите е Ѓуро Варга, а ликовното и графичкото уредување го направил Франц Кулеванов. Книгата е каталогизирана во НУБ „Климент Охридски“, Скопје, но без меѓународната ознака ISBN.
3 За делото
Со стихозбирката авторот ја освоил третата награда за поезија на јубилејниот конкурс по повод 40-годишниината од печатот за деца во СР Македонија. Во својот осврт, Рајко Јовчевски ја оценува збирката како одмерена и мудра. Иако авторот не открива ништо ново и непознато, зашто песните обработуваат одамна познати теми, но пристапот на Николовски се одликува со поинаков жар. Збирката претставува вистинска низа од песни во која авторот најпрвин ја разглобува годината во детали за на крајот да дојде до вистинската цел — да ја претстави годината како целина и како низа. Песните се кратки, испеани со малку зборови, со логични и чисти рими и со строга ритмика.Притоа, авторот не настојува да ги изненади читателите, туку да ги поучи, а во некои песни внесува и благ хумор, и тоа секогаш на вистинското место. За разлика од неговите претходни две збирки, оваа се одликува со тоа што нема песни кои отскокнуваат со повисока вредност, туку сите се со подеднаков квалитет, Во секој случај, авторот успела во намерата да напише читлива и разбирлива книга.
Девојката од Космај

„Девојката од Космај“ (српски: ''Девојка са Космаја'') — југословенски филм од 1972 година во режија на Драгован Јовановиќ. Главните улоги ги играат: Људмила Лисина, Михаило Јанкетиќ, Михајло Костиќ Пљака и Никола Симиќ.
1 Синопсис
Војната разделува двајца вљубени. Девојката заминува во партизани и цело време го бара својот љубен, но најпосле дознава дека тој се бори на страната на непријателот. За време на една акција, младиот партизан кој е вљубен во неа, се обидува да ја заштити при што е смртно ранет, а потоа умира на нејзините раце. Така, растргната меѓу две љубови, девојката не доживува ниту една од неа.
Брег на Принцезата Рагнхилда

Брег на Принцезата Рагнхилда (|Prinsesse Ragnhild Kyst, |Princess Ragnhild Coast) — дел од бреговата линија на Земјата на Кралицата Мод на Антарктикот помеѓу 20° ИГД и Рисер-Ларсеновиот Полуостров (34° ИГД). Целиот брег е обиколен од ледени плочи освен источниот крај.
Откриен е од Јалмар Рисер-Ларсен и Нилс Ларсен со прелет на авион од бродот „Норвегија“ на 16 февруари 1931 г. и наречен по норвешката принцеза Рагнхилда. Заливот Вествика е залив на западната страна на Рисер-Ларсеновиот Полуостров; картиран е од воздушни снимки направени на експедицијата на Ларс Кристенсен во 1936–37 г. и наречен ''Вествика'', со значење „западен залив“.
1 Место од орнитолошка важност
Во пукнатина на ледената плоча има место од 379 ха сочинето од прицврстен мраз, околу 230 км западно од Рисер-Ларсеновиот Полуостров. Овој предел е прогласен за место од орнитолошка важност од страна на BirdLife International бидејќи на него живее колонија од царски пингвини, првично откриени на сателитска снимка од 2009 г. Подоцна местото е посетено, и во 2014 г. избројани се 20.000 возрасни и младенчиња.
2 Поврзано
* Брег на Принцезата Астрид
Црква „Св. Илија“ - Шопско Рударе

Свети Илија — манастирска црква на Шопскорударскиот манастир во кратовското село Шопско Рударе, Македонија.
1 Местоположба
Црквата се наоѓа во месноста Пет Кладенци, до која води асфалтен пат кој бил направен во 2016 година.
2 Галерија
3 Поврзано
* Кумановско-кратовско архијерејско намесништво
* Шопско Рударе
* Шопскорударски манастир
Параклис „Св. Петка“ - Шопско Рударе

Света Петка — параклис во близина на кратовското село Шопско Рударе. Сместен е непосредно покрај манастирската црква „Св. Илија“.
Во дворот на параклисот се наоѓаат свети води „Св. Петка“ и „Св. Недела“.
1 Галерија
2 Поврзано
* Шопско Рударе
* Кумановско-осоговска епархија
* Кумановско-кратовско архијерејско намесништво
* Шопскорударски манастир
Граблива риба

Грабливи риби ― хипермесојадни риби кои активно ловат други риби или водни животни, со примери како ајкули, сабјарки, баракуди, штуки/маскелуншки штуки, жолти штуки, костури (гргечи) и лососи. Некои сештојади риби, како што е црвеностомачната пирана, понекогаш може да бидат и грабливи, иако тие не се строго сметани за задолжително грабливи риби.
Популациите на големи грабливи риби во океаните се проценува дека ќе бидат околу 10% од нивните прединдустриски нивоа до 2003 година, и тие се најмногу изложени на ризик од изумирање; имало непропорционално ниво на изумирање на големи грабливи риби за време на Кредо-палеогенското изумирање пред 66 милиони години. Откриено било дека создавањето на морски резервати ги обновува населенијата на големи грабливи риби како што се ''Serranidae''&mdash; групер и морски гргеч.
Грабливите риби ги менуваат видовите на плен како одговор на варијациите во нивното изобилство. Ваквите промени во преференциите се непропорционални и се избрани како еволутивно ефикасни. Грабливите риби може да станат штетници ако се воведат во екосистем во кој стануваат нов врховен грабливец. Пример, видот што предизвика многу проблеми во Мериленд и Флорида, е змијоглавестата риба.
Грабливите риби како што се ајкулите, махи-махи, сабјарките и тунита се дел од човечката исхрана и се цел на рибарството, но тие имаат тенденција да концентрираат значителни количини жива во нивните тела доколку се високо во синџирот на исхрана, особено како врховни грабливци, поради биозголемување.
Грабливците се важен фактор што треба да се земе предвид при управувањето со рибарството, а методите за тоа се достапни и се користат на некои места.
1 Поврзано
* Збеснато хранење
* Јадење на крлушки
* Ајкулов напад
* Ајкула
Шопскорударски манастир

Шопскорударски манастир — манастир во североисточниот дел на Македонија, во близина на селото Шопско Рударе.
Во непосредна близина на манастирот се наоѓаат пет извори со лековита вода, за кои се верува дека лекуваат проблеми со очи, уши и половина.
1 Местоположба
Манастирот се наоѓа во месноста Пет Кладенци, до која води асфалтен пат кој бил направен во 2016 година.
2 Градби
Во склоп на манастирот влегуваат една црква, параклис, конак, чешма и помошни објекти.
2.1 Црква „Св. Илија“
Црквата е единствениот храм во манастирот.
2.2 Параклис „Св. Петка“
Во склоп на манастирот постои параклисот „Св. Петка“.
3 Галерија
Поручник Артуро Пароди Алистер база

Претседател Педро Агире Серда истражувачка станица на Антарктикот) била чилеанска антарктичка база, сместена во Пендулум Цове на островот Измамаво Јужни Шетландски Острови, инаугурирана во 1955 година. Истата година, Folkland Islands and Dependencies Aerial Survey Expedition беше основана на Островот на измама да помогне во истражувањето на Антарктичкиот Полуостров, оперативни авиони од Хунтинг Аеросурвеис Лтд.
1 Историја
Станицата беше отворена на 12 февруари 1955 година од страна на министерот за одбрана на Чиле Тобијас Барос Ортиз, кога во тоа време командорот Хорхе Гандара беше задолжен за чилеанските воздухопловни сили. Базата прво беше означена со името на тогашниот претседател Карлос Ибањез дел Кампо, но по инаугурацијата го доби името на поранешниот претседател Педро Агире Серда, во знак на благодарност за неговото располагање со декретот што го дефинираше Чилеанска Антарктичка територија во 1940 година.
Истражувањето беше спроведено на вулканологија, климатологија и метеорологија. Од 1965 година работеше метеоролошка канцеларија со цел да се елаборираат национални и меѓународни метеоролошки прогнози.
Операцијата на базата заврши насилно и дефинитивно на 4 декември 1967 година кога вулканска ерупција ја уништи. Беше напуштен евакуирајќи ги 16-те мажи кои го сочинуваа екипажот. Новите вулкански ерупции во 1969 и 1970 година повторно ги зафатија структурите на базата.
Урнатините на базата, вклучувајќи го и нејзиниот метеоролошки и вулканолошки центар, беа прогласени во 2001 година како Историски места и споменици на Антарктикот бр. 76 според Антарктичкиот договор на системот, на предлог и зачувување на Чиле.
2 Кампот Гутиерез Варгас
Кампот Гутиерез Варгас, т.н. во спомен на капетанот на авијацијата кој почина на 30 декември 1955 година, се наоѓаше на од станицата Агире Серда и беше отворен на 12 февруари 1956 година. Неговата цел беше да служат како прибежиште за членовите на Станицата во случај на пожар.
На 4 декември 1967 година, засолништето беше дефинитивно напуштено, како и станицата Агире Серда, поради насилна вулканска ерупција. Сиромашните остатоци од структурата на засолништето сè уште може да се видат на плажата каде што се наоѓала.
3 Поврзано
* Список на истражувачки станици на Антарктикот
* Список на теренски кампови на Антарктикот
Ширасеов Брег

Ширасеов Брег (|Shirase Coast) — северниот дел на брегот долж источната страна на Росовата Ледена Плоча и Росовото Море, меѓу северниот крај на Сајпловиот Брег (околу ) и ’ртот Колбек.
Наречен е во 1961 г. по поручникот Нобу Ширасе (1861-1946), предводник на јапонската експедиција кој допловил близу брегот во јануари 1912 г. Екипата слегла на копното во заливот Кајнан и Заливот на Китовите, од каде пропатувала 257 км југоисточно од Росовата Ледена Плоча. Од (кај полуостровот Едвард VII) се истоварила друга група, која со санки пропатувала до работ на планинскиот венец Кралица Александра.
1 Поврзано
* Сајплов Брег
Сајплов Брег

Сајплов Брег (|Siple Coast) — средниот дел на брегот долж источната страна на Росовиот Леден Брег, помеѓу северниот крај на Гулдовиот Брег и јужниот крај на Ширасеовиот Брег. Ова подрачје првобитно се нарекувало Кирстонов Брег, но во 1961 г. е преименувано во чест на истакнатиот американски истражувач Пол Сајпл кој го придружувал адмиралот Ричард Берд на сите негови експедиции.
Алфа (стрмнина)

Алфа е висока стрмнина на западната страна на Полуостровот Шултс, на источната страна на Ледникот Скелтон во Антарктикот. Анкетирани и именувани во 1957 година од страна на Нов Зеланд партијата на Комонвелт транс-антарктичка експедиција (1956–58). Именуван по првата буква од грчката азбука затоа што е најјужниот од сите блефови на ледникот Скелтон.
Висок бстрмнина на западната страна на полуостровот Шултс, на источната страна на ледникот Скелтон. Анкетиран и именуван во 1957 година од Н.З. партија на CTAE (1956-58). Именуван по првата буква од грчката азбука затоа што е најјужниот од сите блефови на ледникот Скелтон.
Од дневникот на истражувачките екипи: - „Целодневно преовладува ведро небо. Сончев ден е. Температурите достигнуваат до 28 °C. Во понеделник е забележлив слаб воздух (1 до 7 km/h). Можни се налети до 13 km/h. Во текот на ноќта и претпладнето дува североисточен ветер, а попладне од јужен правец. Временската прогноза за Алфа Блаф за понеделник се очекува да биде многу точна.
Борга (антарктичка база)

База Борга (Антарктик) беше полупостојана Антарктичка истражувачка станица управувана од Јужна Африка именувана по Борг Масив каде што се наоѓаше.
Создаден е за да смести 4-5 луѓе во текот на целата година и се наоѓаше на 350 километри (220 милји) јужно од локацијата на примарната станица за истражување на Антарктикот во Јужна Африка, SANAE IV.
1 Историја
Базата Борга беше создадена со поддршка на белгиски авиони за време на Меѓународна геофизичка година и беше инаугурирана во 1969 година. не секогаш успешен. Во 1969 година, механичарот Гордон Меки беше првата жртва на истражување на јужноафриканскиот Антарктик кога падна во смрт на траверсот помеѓу двете бази. Во 1970 година, механичките и временските тешкотии го принудија тимот да се откаже од обидот да стигне до Борга.
2 Додаток
* Список на истражувачки станици на Антарктикот
* Список на теренски кампови на Антарктикот
Амундсенов Брег

Брегот Амундсен (Антарктик) е брегот на југ од Ледениот полицата Рос што се наоѓа помеѓу Врвот Морис, на источната страна на Ледникот Лив и западната страна на Ледник Скот. Именуван од Нов Зеландски антарктички комитет за имиња на места во 1961 година за капетанот Роалд Амундсен, Норвешки истражувач кој ја водеше својата експедиција во 1910 година&ndash;12 на Антарктикот . Поставувајќи база во Фрамхајм на работ на Росоват Ледена Плоча, тој со санки на југ преку полицата и откри патека до Ледникот Аксел Хајберг долж овој брег за да стигне до поларната плато. Тој беше првиот што стигна до Јужниот Пол, 14 декември 1911 година.
Тој е дел од брегот на Западен Антарктик, во регионот на Земјата Едвард VII, кој се протега помеѓу 84°50' и 85°30' ю.ш. и 150° и 168° з.д., яващ се най-ужната брегова линија на Антарктика с должают около 200 km. Брегот се наоѓа во најјужниот дел од земјата на Едвард VІІ, во основата на полицата на ледникот Рос, бидејќи на исток се граничи со Брега Гулд на земјата на Едвард VІІ, а на северозапад со Брега. Дуфек на земјата на Викторија. Целосно е покриен со густа ледена покривка, над која се штрчат поединечни голи врвови на планината Квин Мод, која е дел од Трансантарктичките планини. Тука се врвовите Алис Годе (3425 m), Руд Годе (3640 m), Дон Педро Кристоферсон 3775 m и други. Од планината до ледникот Рос се спуштаат моќни планински ледници од кои најголеми се: Лив (во западниот дел), Строма, Аксел Хајберг, Девилс, Исак Бауман, Амундсен, Скот (во источниот дел) и други. .
Брегот и ледниците што се спуштаат по него биле откриени во ноември 1911 година. од експедицијата на Роалд Амундсен и неговите придружници за време на нивното патување за освојување на Јужниот пол, до кое стигнуваат на 14 декември 1911 година. Во 1961 г Новозеландскиот комитет за имиња на Антарктикот во чест на својот откривач и прв истражувач, Роалд Амундсен, го доделува името Брајаг Амундсен на овој дел од антарктичкиот бријаг.
1 Наводи
*
Ант Хил

Ант Хил (Антарктик) е рид на Антарктик, висок , кој стрмно се издига на западната страна на Ледникот Скелтон помеѓу Ледникот Ант Хил и Ледникот Дилема.
Бил истражуван и именуван во 1957 година од страна на партијата Нов Зеланд на Комонвелт транс-антарктичка експедиција, 1956&ndash;58. Ант Хил беше именуван од геолошките членови поради истакнатата антиклинала во блефот под ридот.
1 Наводи
*
Берфејс (стрмнина)

Берфејс е голем, чист карпест дел без снег, висок , издигнат над Ледникот Скелтон, помеѓу Ледникот Ант Хил и Ледникот Мејсон во Антарктик .
Бил истражуван и дадено ова описно име во 1957 година од страна на Нов Зеланд партијата на Комонвелт транс-антарктичка експедиција, 1956&ndash;58.
1 Наводи
*
Видови риби во Внатрешното Западно Море

Западен внатрешен морски пат ― големо море навлезено во копно, кое започнало да се шири во раниот период на креда, иако геолошките докази наведуваат дека почнало да се шири во доцниот период на јура. Тoa постоелo во својот полн обем од средината на доцниот период на креда. Во својот најголем обем било 970 км широко, 3.200 км долго и имало максимална длабочина од 700 м.
Различни различни видови риби постоеле во Западниот внатрешен морски пат, во текот на неговата временска рамка од 30 милиони години. Примери од видови риби се:
Класа, Род, Период на живеење, Местоположба
’Рскавични риби, ''Cretalamna'', Креда-миоцен, Канзас, Соединети Држави
’Рскавични риби, ''Cretoxyrhina'', Кеноман-кампан, Канзас, Соединети Држави
’Рскавични риби, ''Odontaspis'', Креда, Делавер, Соединети Држави
’Рскавични риби, ''Ptychodus'', Алб-мастрихт, Канзас, Соединети Држави
’Рскавични риби, ''Scapanorhynchus'', Креда-миоцен, Ширум светот
’Рскавични риби, ''Squalicorax'', Кеноман-кампан, Вајоминг, Соединети Држави
Коскени риби, ''Micropycnodon'', Сантон, Колорадо, Соединети Држави
Зракоперки, ''Bananogmius'', Сантон-мастрихт, Јужна Дакота, Соединети Држави
Зракоперки, ''Belonostomus'', кеноман-мастрихт, Монтана, Соединети Држави
Зракоперки, ''Cimolichthys'', Кеноман-мастрихт, Канада, Соединети Држави
Зракоперки, ''Elopopsis'', Кеноман-кампан, Колорадо, Соединети Држави
Зракоперки, ''Enchodus'', Креда-палеоген, Колорадо, Соединети Држави
Зракоперки, ''Gyrodus'', Јура-креда, Канада, Соединети Држави
Зракоперки, ''Leptecodon'', Сантон, Канзас, Соединети Држави
Зракоперки, ''Pachyrhizodus'', Кеноман-мастрихт, Јужна Дакота, Соединети Држави
Зракоперки, ''Protosphyraena'', Конијак-мастрихт, Канзас, Соединети Држави
Зракоперки, ''Saurodon'', Конијак-сантон, Тенеси, Соединети Држави
Зракоперки, ''Stratodus'', Сантон-мастрихт, Алабама, Соединети Држави
Зракоперки, ''Xiphactinus'', Алб-мастрихт, Колорадо, Соединети Држави
1 Наводи
*Nicholls, Elizabeth L., and Russell, Anthony P. "Paleobiogeography of the Cretaceous Western Interior Seaway of North America: the vertebrate evidence." Paleogeography, Paleoclimatology, Paleoecology 79 (1990): 149-169
*Spencer, Lucas G., and Sullivan M. Robert. . Албукерки: Новомексикански музеј за природонаука, 2006. Билтен бр. 35.
Абот (врв)

Абот Пик (Антарктик),познат и како „Аботс“, „Димитриј“ или „Димитриевиот врв“, е пирамидаал врв на Рос Островот, на северната страна на планината Еребус, помеѓу него и Птица. Запишан од Британска експедиција на Антарктикот под Роберт Фалкон Скот, 1910&ndash;13, и именуван по Петти Офицер Џорџ П. Абот, член на експедицијата .