Регионален парк Шкоцјански пештери

Регионалниот парк Шкоцјански пештери се наоѓа во Шкоцјанскиот карст, огромен рамен пејзаж кој се наоѓа на надморска височина помеѓу 420 и 450 m во југоисточниот дел од областа Карст. По независноста, Словенија се обврзала да ја заштити областа Шкоцјански пештери ; поради оваа причина, го формирала Регионалниот парк Шкоцјански Пештери и негов управен орган, Агенцијата за јавни услуги на Парк Шкоцјански Пештери.
1 Положба и површина
Тесно заштитената област опфаќа 4,15 км² и го вклучува подрачјето над Шкоцјанските пештери, кањонот на реката Река и околните колапсни долини. Таа ги опфаќа селата Шкоцјан, Бетања и Матавун. Влијателната зона на паркот го опфаќа целиот слив на реката Река и зафаќа површина од 450 км². Се наоѓа на обемна граница помеѓу карстните и некарстните области. На најисточната граница на зоната на влијание доминира планината Снежник, висока 1.796 метри, која е највисоката неалпска планина во Словенија.
На прв поглед, површината на Шкоцјанскиот Карст изгледа рамна, но во реалноста е многу динамична. Овој карактеристичен пејзаж, кој се развил во варовници, е наречен карст, според името на Карстниот регион. Растворливоста на карпите што ја формираат површината на Земјата е најважниот фактор во процесот на карстификација. Дождовната вода во карстот навлегува во подземјето преку пукнатини и подземни канали. На овој начин се создаваат пештерите, а на површината овој процес резултира со формирање на различни карстни вдлабнатини со различни големини. Најчестите карстни вдлабнатини се врутците.
2 Природно наследство
Природното наследство во заштитеното подрачје е заштитено со закон. Во 1996 година, следните природни феномени од регионалниот парк Шкоцјански пештери биле прогласени за природни споменици поради нивната извонредна природна и естетска вредност:
*''Мала долина'' и ''Велика долина'' сè до пропадниот долински раб
* Окрогличка бездна
* Ѕидови и брегови на Реканската долина во радиус од 150 м пред влезот во пештерата Махорчич
* Пештери во областа на Паркот:
:* Шкоцјански пештери (Шкоцјански пештерски систем)
:*''Јама на Превали II.'' (''Муша јама'')
:*''Мала јама на превали'' (''Скелетна јама'')
:* Пештерата Шкрлица
* сталактитот во липските пештери кај Дивача.
3 Флора и фауна
Шкоцјанските пештери, добро познат и детално истражен природен феномен, долго време се препознаени како исклучителни поради нивниот екстремно разновиден терен и исклучително богата флора и фауна. Колапсните долини и нивната околина обезбедуваат засолниште за ретки и загрозени видови птици, неколку видови лилјаци и извонреден екосистем, кој е зачуван благодарение на специфичните геоморфолошки и микроклиматски услови. Подземниот свет е богат со различни видови пештерски животни – како оние што живеат на копно, така и оние што живеат во вода.
4 Река Река
Пештерата е создадена од исчезнувачката река Река, која ги собира поголемиот дел од своите води на непроодната флишна карпа. Таа тече од Шкоцјанските пештери низ карстното подземје и повторно излегува на површината во Италија, околу 35 км подалеку, кај изворите на реката Тимаво. Нејзиниот тек е во голем дел непознат и може да се достигне само во неколку длабоки јами (до 320 м), но сифони ги спречуваат понатамошните истражувања на подземните канали.
Во периоди на високи води, протокот на реката Река може да надмине 300 кубни метри во секунда. Поради ова, по обилни дождови, таа се излева во пештерата, обично достигнувајќи ниво до 30 м, а највисокото забележано зголемување на водостојот изнесувало 132 м.
5 Културно наследство
Од памтивек, пејзажот во областа на паркот Шкоцјански пештери привлекува луѓе; тој е исклучително богат со археолошки локалитети. Природата на оваа област се отсликува и во зачуваниот средновековен план на селото Шкоцјан и неговата положба на голем природен мост под кој реката Река ги издлабила пештерите Махорчич и Мариниќ. Оваа позиција не е случајна. Селото Шкочјан, именувано по црквата Св. Кантијаниј ( ''св. Канцијан'' ), се претпоставува дека било населено во праисторискиот период и несомнено во римскиот период. Околу оваа црква се развило селото, потпирајќи се на делумно зачуваните ѕидови на ридската тврдина во која се наоѓа.
Во денешно време, селото е речиси напуштено, освен за време на туристичката сезона, кога посетителите на двете постојани музејски поставки го враќаат во живот. Шкоцјан досега е регистриран како споменик на населбата во паркот.
Културното наследство во областа се заштитени со закон и од 1996 година некои објекти се прогласени за споменици на културата поради нивната посебна вредност. Оттогаш, паркот содржи различни населени споменици, археолошки споменици, историски уметнички споменици, етнолошки споменици, технички споменици и историски споменици.
6 Област на влијание
Областа на влијание на Регионалниот парк Шкоцјански Јами го опфаќа целиот слив на река Река и опфаќа 450 км<sup>2</sup>. Ги опфаќа планинскиот синџир Снежник, Реканската долина, Бркини, Времшчица, Кошанската долина, ''Престранско-славинскиот равник'', ''Сајевшко поле'' и областа на паркот Шкоцјански пештери.