procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Николај Кауфман

Николај Јанков Кауфман (|Николай Янков Кауфман; 23 септември 1925 – 26 март 2018) ― бугарски музиколог, фолклорист и композитор, понекогаш наведен како најистакнат бугарски изучувач во својата област.
Кауфман е роден во подунавскиот град Русе во бугарско ашкенашко еврејско семејство. Во 1952 година дипломирал труба и музичка теорија на Националната музичка академија во Софија.
Од 1952-1988 година работел во Институтот за музика на Бугарската академија на науките ; потоа се преселил во Институтот за фолклористика. Почнувајќи од 1978 година, тој бил предавач на Националната академија за музика. Докторирал во 1973 година.
Композициите на Кауфман вклучуваат над илјада аранжмани на бугарски, ашкенашкии и сефардски еврејски народни песни, негови сопствени песни компонирани во бугарски народен стил и клавирски дела. Некои од снимките на Женскиот вокален хор на бугарската државна телевизија биле засновани на аранжманите на Кауфман на бугарски народни песни, вклучително и некои во албумот на хорот награден со Греми награда, ''Le Mystère des Voix Bulgares, Vol.''''II''.
Работата на Кауфман како музиколог опфаќа снимање на преку 30.000 бугарски народни песни и мелодии, резултат на неговите теоретски и теренски студии. Тој изработил голем број книги, збирки и статии. Од 1997 година е дописен член на Бугарската академија на науките и академик од 2003 година. Добитник е на голем број професионални награди и награди.
Спомен-куќа на Лазар Личеноски

Спомен-куќа на Лазар Личеноски — куќа под Скопското кале во центарот на Скопје, прогласена за културно наследство на Македонија.
1 Историја
Куќата е проектирана во 1960 и изградена во 1961 година од архитектот Славко Брезовски по порачка на видниот уметник Лазар Личеноски. Предвидена е како дом со ателје, осмислена во помеѓу двајцата. Во неа жевеел Личеноски и создал некои од големите творби — монументалниот ѕиден мозаик „Апотеоза на трудот“, таписеријата „Фазани“ (1962) и маслените слики „Оризово поле“ (1962), „Последни афиони“ или „Афионско поле“ (1963) и „Зографско ателје во Галичник“ (1963), недовршената слика „Охридски рибар“ (1964) и недовршениот лиен мозаик „Фазани“ (1964).
На 10 октомври 2017 година куќата е прогласена за споменик на културата од големо значење.
2 Архитектура
Куќата е изградена во традиционално-модернистички стил со употреба на традиционални материали. Има големи ѕидни мозаици, дело на Личеноски — „Берачка на лотос“ (1960) и „Апотеоза на трудот“ (1962/63), поставени на посебни места на фасадите. Во внатрешноста има други мозаици — „Сликарска палета (1961); „Автопортрет“ (1963), „26 јули 1963“ (1963); 16 жардиниери: „Женски и машки портрет“, „Урбан мотив“, „Риби“, „Зајаци“, „Лебеди“, „Гулаби“, „Риби“, „Ластовички“, „Сонце“, „Ѕвезда“, „Месечина“, „Компас“, „Портрет“, „Птица“, „Цвеќе“ и „Птици“ (1962/63); 2 маси: „Пауни“ и „Шаховска табла со риби“ (1963/64); фризот „Риби“ (од 18 плочи, 1962) и „Алеја“ (првично 24 плочи, а денес 16), како и 2 релјефа — „Капачки“ и „Трубач“ од непознати автори и скулптурата „Две фигури“ од Петар Хаџи Бошков.
3 Поврзано
* Културно наследство на Македонија во Општина Центар
Јакопо Корси

Јакопо Корси (|Jacopo Corsi; 17 јули 1561 - 29 декември 1602 година) - фирентински композитор, благородник, покровител на уметноста и еден од основоположниците на оперскиот жанр. Домот на Корси служел како место за средба на Фирентинската Камерата, елитниот круг фирентински хуманистички уметници, меѓу кои биле Винченцо Галилеј, Јакопо Пери, Џулио Качини, како и сите поддржувачи на „либералните уметности“. Корси бил директно вклучен и во создавањето на музички дела, меѓу кои и арии за првата опера „Дафне“, која потоа ја користел Пери. Тој составил два зачувани музички фрагменти како пример за музиката на Пери и веројатно учествувал како чембалист на премиерата на првата опера. Во 1598 година, во домот на Корси била премиерно изведена Дафне. Од партитурите од оваа опера се зачувани се шест фрагменти, два од Корси и четири од Пери.
Корси бил познат по своето богатство и по тоа што бил еден од главните покровители и спонзори на уметноста во Фиренца, а неговото име е суштински поврзано со она на Џовани де Барди и неговата Фирентинската Камерата, која на светот му ја понудила мелодрамата.
Виктор Пасков

Виктор Маринов Пасков (10 септември 1949 – 16 април 2009) ― бугарски писател, музичар, музиколог и сценарист.
1 Животопис
Пасков е роден во главниот град Софија, а средно училиште завршил во градот. Дипломирал на денешниот Колеџ за музика и театар „Феликс Менделсон“ во Лајпциг, Германска Демократска Република во 1976 година и бил дел од неколку џез бендови. Виктор Пасков бил во Германија како композитор, оперски пејач и критичар до 1980 година, кога станал книжевен и музички уредник во издавачката куќа „Софија прес“, на функцијата што ја извршувал до 1987 година. Во 1987 година, Пасков се приклучил на Филмското студио Бојана како уредник и сценарист.
Годините од 1990 до 1992 година Пасков ги поминал во Париз, Франција. Работел и како директор на Бугарскиот културен центар во Берлин од 2002 до 2004 година. Пасков починал од рак на белите дробови во Берн, Швајцарија, на 59-годишна возраст. Погребан бил на Централните софиски гробишта.
Раните песни на Пасков биле објавени во списанието ''Родна реч'' во 1964 година. Неговата прва книга ''Малолетнички убиства'' (бугарски: ''Неврални убиства'') била објавена во 1986 година. Виктор Пасков има напишано и пет други книги и четири сценарија.
Неговата втора и веројатно најпозната книга, ''Балада за Георг Хених'', објавена во 1987 година, ја освоила наградата за странска книжевност на изложбата на книги во Бордо. Во новелата сместена во Софија од 1950-тите, квазисаможивотописниот лик Виктор ја раскажува приказната за еден постар чешки емигрант, мајсторот лутиер Георг Хених. Осиромашен и осамен, отфрлен од неговите поранешни чираци, но прифатен од семејството на Виктор, вештиот изработувач на виолини му ги пренесува на младиот Виктор вредностите на уметноста, верата и љубовта, доблести кои сериозно недостасуваат во финансиски и културно сиромашното соседство Софија во раните години на комунизмот.
Никола Зораќи

Никола Зораќи (24 јануари 19299 ноември 1991) ― албански композитор со влашко народносно потекло. Неговите дела вклучуваат филмска музика и опери, особено „''Планинско девојче''“ (|Cuca e maleve). Зораќи имал сопруга Ѓеновефа Хебен, исто така Влаинка, со која имал деца.
Јанис Спанос

Јоаниз „Јанис“ Спанос (|Ιωάννης "Γιάννης" Σπανός; 26 јули 1934 – 30 октомври 2019 година) ― грчки музички композитор и текстописец. Во раните денови како музичар, тој бил и придружник на пијано. Спанос ја добил музичката награда на Солунскиот филмски фестивал во 1971 година за компонирањето на партитурата на филмот ''Тоа лето''.
1 Животопис
Спанос е роден во Кијато во 1934 година. Неговиот татко бил стоматолог. Спанос бил под влијание на студиите по пијано на неговата сестра и се преселил во Атина на 17-годишна возраст за да студира во Националниот Одеум каде научил да свири на пијано. Неговиот татко сакал тој да стане научник, па затоа спонзорирал годишно патување низ Европа; Спанос живеел кратко во Италија, СР Германија и Обединетото Кралство, на крајот дошол во Париз, Франција, каде што на крајот се преселил трајно во 1961 година.
Во Париз работел на уметничката сцена во Рив Гош како придружник на пијано. Тој таму придружувал многу француски уметници како Кора Вокер, Серж Генсбур, Беатрис Арнак и Жулиет Греко. Токму во Париз и на француски ги напишал своите први песни; пример е песната ''Sidonie'' која била отпеана од Брижит Бардо во филмот ''Приватен живот''.
Кога на крајот се вратил во Грција, тој бил клучен во создавањето на грчкиот жанр Нов бран. Тој продолжил да компонира музика, вклучувајќи музика за филмови; неговите песни се испеани од многу грчки пејачи, вклучувајќи ги Кети Хомата, Арлета, Јанис Пулопулос и Димитрис Митропанос.
2 Поврзано
*''Horse Stories''* Манос Хаѕидакис
* Микис Теодоракис
* Дионисис Савопулос
* Мимис Плесас
* Ставрос Ксархакос
* Манос Лоизос
* Лефтерис Пападопулос
* Лина Николакопулу
Јанис Папајоану

Јанис Папајоану (|Γιάννης Παπαϊωάννου ; 18 јануари 1914 – 3 август 1972 година) ― познат грчки музичар и композитор роден во Киос (сега Гемлик), Отоманската Империја. Најактивен во 1940-тите, тој напишал многу песни, од кои некои денес се сметаат за класици на народниот музички стил ребетико. Тие вклучуваат: ''Πέντε Έλληνες Στον Άδη'' (изг.: Пенте Елинес стон Ади; букв.: Петмина Грци во Адот), ''Καπετάν Αντρέα Ζέππο'' (Капетан Андреа Зепо), ''Μόδιστρούλα'' (изг.: Модиструла; букв.: Модистрола), ''Πριν Το Χάραμα Μοναχός'' (изг.: Прин ти харама монахос; букв.: Монах пред зората) и ''Φοβάμαι Μη Σε Χάσω'' (изг.: Фовамај ми се хасо; букв.: Се плашам дека ќе те изгубам). Неговиот стил задржува голем дел од музичкиот квалитет на класичната ребетика на Маркос Вамвакарис, иако тематската содржина на стиховите има тенденција да не се насочува толку многу на вообичаено мрачните теми - дрогата, смртта и затворот - на раната ребетика.
Починал во Атина на 3 август 1972 година во сообраќајна несреќа и бил погребан на гробиштата во Калитеа, југозападно од Атина во близина на областа Ѕиѕифис во јужна Калитеа, каде што тој, како и многу други ребетико и лаико музичари, често настапувал.
Такис Мусафирис

Такис Мусафирис (|Τάκης Μουσαφίρης; 24 јули 1936 – 11 март 2021 година) ― грчки композитор, текстописец со влашко народносно потекло. Тој соработувал со неколку познати грчки пејачи како Стратос Дионисиу, Димитрис Митропанос, Рита Сакелариу и Толис Воскопулос, меѓу другите. Понекогаш користел два псевдоними за своите дела, Антонис Занас (el) и Никос Михаил (el).
Мусафирис е роден на 1936 година во Јанина, Кралство Грција, иако подоцна се преселил во Атина, чувствувајќи голема афинитет кон двата града. Татко му бил од Каларитес, а мајка му од Сирако. Мусафирис бил Влав, со неговите родители кои потекнуваат од етничките влашки села. Мусафирис на едно интервју изјави дека традиционалната влашка музика влијаела врз него и дека двајцата родители свиреле на музички инструменти.
Мусафирис починал на 11 март 2021 година на 84-годишна возраст од рак против кој се борел 6 месеци. Нему му бил дијагностициран КОВИД-19 кратко пред тоа и успеал да се опорави од него пред неговата смрт, се вели во соопштението на семејството на Мусафирис.
Ресник

Ресник или конопљика (|Eupatorium cannabinum|el) — повеќегодишно растение од семејството главоцветни.
1 Опис
Ресникот е повеќегодишно зељесто растение високо до 1,5 метар.
Расте на влажни места, покрај шуми, покрај патишта, ниви и потоци.
Стеблото е исправено со многу листови и со кратки влакненца, прстесто разгранети, на лице светлозелени, а на опачината темни и со влакненца.
Цветовите се ситни и имаат црвенкаво виолетова боја, кои на врвот обликуваат густ цвет кој по прецутувањето се претвора во облик на реса.
Ресникот цвета од јуни до септември.
2 Состав
Ресникот содржи: есенцијално масло, смола, фосфат, калциум оксалат, калиум нитрат, силициумска киселина, еупаторин и инулин. Се користат: листот, цветот и коренот. Листот и цветот се собираат во мај, јуни, јули во август, а коренот во септември, октомври, ноември.
3 Употреба
Во народната медицина чај од ресник се употребува како билка од која забременуваат жените и како билка против холестеролот во крвта.
Исто така, се употребува и за болести на жолчката и црниот дроб, хепатит, жолтица и против грозница, холестерол во крвта, за грип, го скратува траењето на грипот и го намалува бројот на смртни случаи при епидемии.
Надворешно, се користи за рани кои тешко се лекуваат и тумори.
При користење на ресник се препорачува болниот да биде под контрола на лекар.
Кај народот се смета дека жените кои пијат чај од ресник раѓаат многу деца и затоа се користи против женски стерилитет и за внатрешни крвавења од секаков вид.
4 Галерија
5 Литература:
* Драгослав Животиќ и Драгана Животиќ, Прирачник за собирачи на растенија
Горчливи треви (филм)

„Горчливи треви“ (српски: ''Горке траве'') – југословенски филм од 1966 година, во режија на Жика Митровиќ. Главните улоги ги толкуваат: Ирена Папас, Радмила Гутеша и Петар Баниќевиќ.
1 Синопсис
Дејствието на филмот се одвива две децении по завршувањето на Втората светска војна. Една поранешна заточеничка во концентрационен логор одбива да сведочи против нејзиниот мачител. Немоќна да најде душевен мир во повоениот свет и притисната од анонимните заканувачки писма кои ѝ ги испраќаат неонацистите, таа го наоѓа спасот во смртта, и покрај поддршката која ѝ ја дава еден стар пријател.
Луј Граби

Луј Грабу, Грабут, Грабуе или Гребус (активни години: 1665-1690, починал по 1693 година) ― каталонски композитор и виолинист обучен во Франција, кој главно бил активен во Англија.
Додека тој веројатно е роден во Каталонија, подоцна бил наречен 'Lodovicus Grabeu of Shalon in Catalunnia', детали од неговиот ран живот се непознати. Некогаш во младоста се преселил во Париз, каде најверојатно бил трениран од Лили. Во времето на Реставрацијата тој заминал во Англија, каде што француската музика, особено операта, биле многу во мода.
Чарлс II го назначил за композитор за неговата приватна музика во 1665 година, а со смртта на Николас Ланиер во 1666 година тој станал вториот човек кој ја носи титулата Мајстор на кралската музика. Тој ја приспособил операта ''Аријадна'' на Роберт Камберт за изведба во Лондон во 1674 година и напишал музика за ''Албион и Албаниј'' на Џон Драјден во 1685 година.
Во 1693 година тој ја напуштил Англија, единствената земја каде што постигнал слава, и целосно исчезнал од историските записи.
1 Книги
* Питер Холман. „Grabu, Luis“. Во Grove Music Online. Oxford Music Online, (пристапено на 27 февруари 2022 година).
Благоја Аџиев

Благоја Аџиев ( во , Леринско — во ) — македонски партизан, борец за националните права на Македонците во Егејска Македонија, учесник во НОВ и во Граѓанската војна во Грција.
1 Животопис
Потекнувал од сиромашно семејство. Иако завршил само основно училиште, важел за паметна и енергична личност. Уште од 1943 година влегол во редовите на ЕПОН и активно учествувал во националната борба за слобода, борејќи се против нацистичката окупација. Со неговата активност во организирањете на работата и со влијанието што го имал кај помладите и кај постарите селани, станал секретар на ЕПОН за родното село, а подоцна бил избран за член на суровичкиот регионален совет на ЕПОН.
Во 1944 година, станал член на грчката комунистичка партија. По договорот од Варкиза тој продолжил да работи илегално за ЕПОН и во 1946 година преминал во редовите на ДАГ. Учествувал во многу битки на ДАГ каде што се истакнал со храброст. Благоја долго време бил дел од партизански групи од Суровичево и Кајларско.
Во декември 1948 година се нашол опкружен од голема грчка монархофашистичка војска во Кајларско. По неколкучасовна херојска битка, непосредно пред да снема куршуми, решава да се самоубие.
Воденица во Ривица

Воденицата во Ривица, се наоѓа во општина Ириг, таа била изградена во 1800 година, според натписот што постоел во близина на влезот и има статус на споменик на културата од големо значење.
1 Изглед
Воденицата со исправено тркало во Ривица, изградена според натписот во 1800 г. би била една од најстарите зачувани воденици во Срем. Таа била заедничка, што значи дека имало повеќе сопственици, со воспоставен ред за мелење на секој од нив. Изградена е од тврд материјал, покриена со кал и варосувана, освен од фронталната страна, каде што имало дрвено тркало со голем пречник, на чии шилци во дрвено корито паѓала водата од брегот. Се наоѓа во атарот на селото Јазавац.
Поради изградбата на езерото е пренесена во 1974 година на денешната локација, на неколку стотини метри од оригиналното место каде што била изградена. Во новата ѕидарска зграда на воденицата е пренесен сочуваниот механизам за мелење. Иако е делумно зачуван, тој е вон употреба, бидејќи нема воденички јаз или вода што би го поместила.
2 Поврзано
* Список на споменици на културата во областа Срем
Водена кула во Крагуевац

Водената кула во Крагуевац претставува недвижно културно наследство како споменик на културата, со одлука на Владата на Република Србија бр. 633-3153 / 97-22, од 8 август 1997 година, Службен весник на РС 39, од 5 септември 1997 година.
Водената кула била изградена на крајот на 19 век, за потребите на железницата. Од неа со природен пад локомотивите се снабдувале со вода. Изградена е од тула со наизменично поставување на челични прстени, надвор и внатре. На нејзиниот врв бил формиран резервоар од тули, издлабен со цемент, со хемисферична форма. Под резервоарот има простор за сервирање и ложиште со загреана вода. Заедно со тој простор однадвор е подигнат и оџак кој се надвива над целата кула и е изграден во исто време со неа. Објектот има осумаголна основа, со длабоки темели. До врвот на кулата се стигнува преку надворешно кривулесто скалило. Самиот врв е направен како конструкција на бондруц, наполнет со штици со навртки. Покривот е лимен, а на врвот на покривот е поставен октогонален фенер.
Тој е еден од ретките зачувани објекти во Србија и е симбол на градежниот напредок, како и развојот на железницата на овие простори.
1 Поврзано
* Список на споменици на културата во областа Шумадија
Вила Клефиш во Јагодина

Вилата Клефиш во Јагодина е изградена во триесеттите години на XX век како семејна вила на Теодор Клефиш. Како споменик на културата е заштитена од 2001 година.
1 Положба и изглед
Вилата Клефиш се наоѓа на улица Капетан Коче бр. 35 во Јагодина. Изградена е во рамките на фабриката за храна за потребите на Теодор Клефиш и неговото семејство.
Вилата се состои од подрум, приземје, кат и поткровје. Во основа, вилата е со правоаголна форма. Изградена е од армиран бетон и тула. Фасадата е малтерисана и посипана со ризла. Централниот портал е обложен со заоблени мермерни плочи. Лево и десно во однос на вратата се поставени два столба со поедноставени дорски елементи во стилобат и капител.
Прозорците се заоблени, како бифори и трифори направени на првиот кат, а на приземјето имаат полукружна форма. Прозорските рамки се врамени со салбани и полукружни летви и пиластри. Декорацијата е изработена од складиран бел цемент со измазнети рабови за да се даде изглед на камени блокови. Столаријата е дрвена со дрвени решетки.
Зградата е претежно опкружена со хоризонтални венци изградени од терацо во комбинација со бел и сив цемент. Оградите на терасите биле изградени така што биле оставени централни процепи во кои потоа билепоставени бетонски балустри. На западната страна на фасадата е поставена мермерна спомен плоча посветена на жртвите од Втората светска војна, главно работници од фабриката „Јухор“.
Покривот е рамен и покриен со поцинкуван лим со длабок венец од армиран бетон.
Внатрешноста на зградата е богато изработена и претставителна. Во приземјето се одвивал пречекот на гости, разни настани и деловни средби, па овој дел од зградата е особено богато изработен. Подовите се изработени од италијанска мозаична керамика, а подовите во страничните хали имаат форма на геометриски слики постигнати со употреба на мозаичен паркет. Ѕидовите се мазни, а таванот е обработен со плитка, гипсена пластика со гипсени розети кои го заземаат централниот дел. Правилното, кружно скалило изградено од армиран бетон води до подовите. Скалите се обложени со бели мермерни плочи. Надворешноста е осветлена со метални прозорци. Прозорците се застаклени со разнобојно стакло во форма на мозаици.
На спратот има соби за сместување и сместување на гости, но повремено и за приеми. Од мозаик со паркет се изработени и подовите на собите на горниот кат. Ѕидовите и таваните се малку поретко украсени од ѕидовите и таваните на приземјето.
Во поткровјето се наоѓале помошни простории како и сервисни простории. Во еден дел од поткровјето има излез со тераса со базен. Централниот дел на поткровјето е под рамен покрив, а страните на објектот се малку наведнати и покриени со лим.
2 Поврзано
* Список на споменици на културата во областа Поморавски
Винченцо Галилеј

Винченцо Галилеј (роден на 3 април 1520, Санта Марија а Монте, Италија починал на 2 јули 1591, Фиренца, Италија) бил италијански лејтист, композитор и музички теоретичар. Тој е татко на италијанскиот астроном и физичар Галилео Галилеј и виртуозот на лејта и композитор Микелањоло Галилеј. Винченцо е претставник на музиката на доцната ренесанса и значително придонел за музичката револуција која го означува почетокот на барокот.
Во својата студија за висината на звукот и напнатоста на жиците, Галилеј се смета дека го направил првиот нелинеарен математички опис на природна појава. Како негова заслуга се смета и насочувањето на активностите на неговиот син кон експериментирање преку користење на математички квантитативен опис на резултатите (за разлика од чистата, апстрактна математика), и со тоа на одреден начин влијаел на развојот на физиката и на природните науки.
1 Биографија
Роден е во 1520 во Санта Марија а Монте, Пиза, Тоскана и почнал да свири лејта на рана возраст. Мајка му била од Сан Винченцо во близина на Ливорно. Приближно околу 1562 година се преселил во Пиза, каде што на 5 јули се оженил со Џулија Аманати која била од благородничко семејство. Галилео Галилеј е нивно првородено дете од вкупно шест или седум деца; друг нивен син, Микелањоло, роден во 1575 година, станал успешен лејтист и композитор.
Галилеј многу добро свирел на лејта и во својата малдост го привлекол вниманието на моќните покровители. Во 1563 година го запознал Џозефо Зарлино, најважниот венецијански музички теоретичар од шеснаесеттиот век и почнал да учи со него. Малку подоцна се заинтересирал за обидите за препород на античката грчка музика и драма, преку неговото активно учество во Фирентската Камерата, во која членувале група поети, музичари и интелектуалци предводени од грофот Џовани де Барди, како и неговите врски со Џироламо Меи, кој своевремено бил најистакнат изучувач на старогрчката музика. Галилеј компонирал две книги со мадригали, како и музика за лејта, и многу музички дела за вокал и лејта; последниве дела се сметаат за негов најважен придонес затоа што на одреден начин го наговестувал стилот на раниот барок.
Употребата на рецитатив во операта му се припишува на Галилеј, затоа што тој бил еден од основоположниците на монодијата, музички стил најблизок до рецитативот.
Ефекти на климатските промени врз океаните

Ефектите од климатските промени врз океаните го вклучуваат порастот на нивото на морето од затоплувањето на океаните и топењето на ледените плочи и промените во pH вредноста (закиселување на океаните), циркулацијата и стратификацијата поради променливите температури што доведуваат до промени во концентрациите на кислород. Постојат јасни докази дека Земјата се загрева поради антропогените емисии на стакленички гасови и неизбежно води кон затоплување на океаните.
Физичките ефекти на климатските промени врз океаните вклучуваат пораст на нивото на морето што особено ќе влијае на крајбрежните области, океанските струи, времето и морското дно. Хемиските ефекти вклучуваат закиселување на океаните и намалување на нивото на кислород. Понатаму, ќе има ефекти врз морскиот свет. Многу студии покажале дека во текот на минатиот век нивото на морето се зголемило во светот со просечна стапка од 1-2 мм/год. рефлектирајќи нето проток на топлина во површината на копното и океаните. Стапката на закиселување на океаните може да биде под влијание на стапката на затоплување на површинските океани, бидејќи хемиските рамнотежи кои управуваат со pH на морската вода зависат од температурата. Зголемувањето на температурата на водата исто така ќе има разорувачки ефект врз различните океански екосистеми како коралните гребени. Директниот ефект е коралното белење на овие гребени, кои живеат во тесна температурна маргина, така што малото зголемување на температурата би имало драстични ефекти во овие средини.
Хрватски железници

Хрватски железници (|Hrvatske željeznice) е национална железничка компанија на Хрватска. Хрватска е членка на Меѓународната унија на железници (UIC). Кодот на државата UIC за Хрватска е 78. Хрватската железничка мрежа превезе 20,270 милиони патници во 2018 година.
1 Железничка мрежа
Во декември 2020 година, хрватскиот железнички систем се состоел од 2.617 километри шини (од кои 275 километри се двојна железница). 970 км колосек (37,1% од мрежата) е електрифициран.
Постојат неколку главни железнички линии во земјата:
* (преку Љубљана, Словенија) од Добова преку Загреб, Славонски Брод и Винковци до Товарник (и натаму до Белград, Србија ), со врска во Стрижвојна Врпоље кон Осиек.
* од Загреб до Копривница
* од Загреб до Оштарије и Риека
* од Оштарије до Сплит
* од Загреб до Сисак
* од Загреб до Вараждин
Постојат и други линии до Словенија, Унгарија, Босна и Херцеговина и Србија, како и редовни возови за ноќевање до Австрија и Германија (имено Баварија). Мрежата имала ограничен број подобрувања во 2000-тите, како што е зголемувањето на максималната брзина на линијата Загреб-Новска-Винковци.
Вила Златен брег во Смедерево

Вилата Златен брег (позната и како Кралско лозје или вила/летниковец на династијата Обреновиќ ) се наоѓа во најубавиот дел на градот Смедерево, во селото Плавинац, кој гледа на север кон Дунав и Банатската рамнина. Принцот Милош Обреновиќ во 1829 година во Смедерево купил лозје, а во март 1836 година, принцот Милош му испратил на Јован 500 парчиња садници од најдобрите видови смедеревска лоза за да ја украсат градината околу новата вила.
Пред викендицата се наоѓа поголем камен („бињекташ“ голем камен како скала), кој му служел на принцот за полесно јавање на коњите, бидејќи бил со средна висина и полничок. Дури подоцна кралот Милан Обреновиќ вовел луксуз и слуги во оваа викендичка. Кралскиот пар често одмарал таму, па се чинело дека дворот се преселил во Смедерево. До вилата е изградено игралиште за крикет и тенис, прво во Србија.
Во тоа опкружување, синот на Наталија, кралот Александар и кралицата Драга Обреновиќ, поминале најдолго време, засолнувајќи се поради неговиот необичен живот и брак, сè до неговата смрт во 1903 година. За време на нивниот престој во викендицата се организирале секојдневни веселби, гозби, средби и игри. По убиството на Александар и Драга, Наталија му ја подарила викендицата на полковникот Антониј Орешковиќ, началникот на Генерал штабот на Војската на Дрина. Покрај викендичката има 30 хектари лозови насади и паркови.
1 Галерија
Ненад Милосављевиќ (музичар)

Ненад Милосављевиќ (роден на 6 февруари 1954 година), познат и како Неша Галија (Неша Галија), е српски музичар и политичар, најпознат како фронтмен на српската и поранешната југословенска рок група Галија. Тој е брат на Галија вокалот и текстописец Предраг Милосављевиќ. Ненад Милосављевиќ е член на Социјалистичката партија на Србија и поранешен пратеник во Народното собрание на Србија.
1 Наводи
*EX YU ROCK enciklopedija 1960–2006, Janjatović Petar;
Лопушник (Србија)

Лопушник е село сместено во општина Петровац на Млави во Србија .
1 Опис
Компактна рурална населба на (155 метри) бреговите на реката Крушевица (се поврзува со Љути поток и се влева во Чокордин, левата притока на Млава) и од страните на ридовите Љубановац, Јастребица и Козјак, 7 километри западно од Петровац. на Млави. Површината на атаррот е 746 ha. Во околината и селото има неколку извори: Топлик, Бучина, Крајац, Врело, Славинац, Процепак, Дубље, Панин и Стублине.
Населението е српско (слави Св. Стефан, Св. Никола, Ѓурѓиќ, Св. Аранѓела, Св. Лука итн.; заветите на Троица и Мандалина), по потекло од Косово, од Тимок, Стиг и др.
Курт Хилшер

Курт Хилшер (7 јануари 1881 – 10 јули 1948) бил германски фотограф.
Роден е во градот Сштегом. Тој патувал низ Европа во 1910, 1920 и 1930-тите години и е автор на неколку успешни книги со фотографии од пејзажи и архитектура во Италија, Шпанија и Германија. Поради неговата работа, тој бил повикан во Белград од Владата на Кралството на Србите, Хрватите и Словенците.
Во средината на 1920-тите Хилшер патувал низ кралството и создал книга со слики од пејзажот, државата и нејзиниот народ.
Василис Ангелис

Василиос Ангелис (|Βασίλειος Αγγελής) професионално познат како Василис Ангелис (|Βασίλης Αγγελής) ― грчки композитор, инженер и продуцент на електронска, народна електронска и оркестарска музика. Василис Ангелис е од Трикала, Тесалија, Грција, има соработувано со угледни музичари и инженери во Грција и Обединетото Кралство и е познат по тоа што користи чудни ритми со електронски и оркестарско-традиционални инструменти.
1 Дискографија
1.1 Студиски албуми
*''Amalgata'' (2010)
*''Memoria De Profundis'' (2013)
*''Seven'' (2016)
Градско собрание во Сомбор

Градското собрание во Сомбор е изградено во 1749 година, додека сегашниот изглед го добило во 1840 година со додавање на нови крила и кула во 1842 година. Објектот е под заштита на Република Србија како споменик на културата од големо значење.
1 Историја
Градското собрание, Варошка куќа или Магистрат, се сите имиња што жителите на Сомбор ги користеле во изминатите два и пол века за објектот што го претставува централниот архитектонски симбол на градот, создаден врз основа на некогашниот „двор“ на капетанот на Сомбор, Јован Бранковиќ. Грофот Јован Јанко Бранковиќ бил внук и законски наследник на несудениот српски деспот, грофот Ѓорѓе Бранковиќ. Предниот дел од зградата на замокот на грофот Бранковиќ се наоѓал на местото на денешната источна страна на Градското собрание, свртена кон црквата Свети Ѓорѓија, каде што е изграден нов објект еден век подоцна.
2 Архитектура
Новата зграда на Градското собрание е еднокатна зграда со квадратна основа со централен атриум и аксијален премин, изградена во стилот на неокласицизмот. Фасадата е поместена од исток кон запад, каде што е подигната кула, под која има балкон и свечена сала. Најлуксузно уредена фасада е кон плоштадот Света Троица, со централен испакнат фриз, расчленети столбови и триаголен фронтон, на чиј фриз е испишана годината на градба. Посебен акцент на композицијата дава квадратната камбанарија со балкон на конзоли и внимателно обликуван фенер на врвот. Кулата била додадена во 1892 година по проект на инженер Милан Гргуров. На кулата дежурале пожарникари, во приземјето на зградата имало дуќани, на катот била градската управа и службеници, а дворот служел како складиште за противпожарна опрема и штала за градските коњи. Во зградата биле сместени градските архиви и, извесно време, градската библиотека.
Во свечената сала се одржувале седници на градскиот магистрат и на избраното друштво. Изградена е во ноември 1918 година. Градот бил примопредаден меѓу поранешните Австроунгарци и претставници на српската кралска влада. Седиштето на локалната самоуправа се наоѓало во Градското собрание до 1962 година. Денеска овде се наоѓаат просториите на политичките партии, невладините организации и јавните медиуми, а на приземјето има локали.
Конзерваторски работи се извршени во 1968 година и 1991 година.
3 Галерија
4 Поврзано
* Список на споменици на културата во Западнобачкиот округ
Градско собрание во Сента

Градското собрание во Сента е изградено во периодот од 1912 година до 1914 година како управна зграда на градот Сента, претставува недвижно културно наследство како споменик на културата од големо значење.
По пожарот во 1911 година кога изгорело старото градско собрание, Сенатот на Сента објавил конкурс за нов, кој е завршен во 1914 година. По проект на архитектот Фриѓеш Ковач и под надзор на претприемачот Антал Сеила од Будимпешта. Четирите делови на зградата се поврзани во правоаголник, кој го формира внатрешниот двор. Концептот за решение на декоративните елементи бил постигнат со нагласување на испакната централна проекција на овална основа на главниот тракт и кулата на аголот на главниот и страничниот тракт. Кулата е единствена по своето решение, со часовник направен од Розгоњи и Лендваи од Будимпешта.
Хоризонталните венци, ленти и фризови од стилизирани цветни и геометриски орнаменти, пиластри и полустолбови со жлебови и нагласени вертикални отвори, поголеми стаклени површини и стаклени ленти, детали од ковано железо, постепено решен покрив на централнен рисалит со заоблено поткровје. Унгарската варијанта на отцепувањето му припаѓа на решението на градбата. Подигнувањето на висока, масивна кула е романтично доловување во историски стилови, додека деталите за декорацијата се во стилот на југендстил. Мотиви имаат и внатрешноста на претставителните сали, скалите и балустрадите и пластичните украсни елементи.
Конзерваторски и реставраторски работи делумно биле извршени во текот на 2000 година и 2002 година, а продолжиле и во 2005 година.
1 Поврзано
* Список на културни споменици во областа Северен Банат
Канелура

Канелура — архитектонски поим за вертикални бразди исклесани во трупот на столб од класичен ред, како и на пиластри, делови од ѕидот или вазни. Може да се украсуваат со листови или стапчиња, исто така исклесани во камен. Канелурите најчесто се наоѓаат на столбови од јонски и коринтски ред, столбови од сложен ред и некои столбови од дорски ред на кои се направени како полуовални засеци. Канелурите се користат за визуелно изразување на вертикалноста на столбот.
Столб или пиластер покриен со канелури се нарекува канелуран столб или пиластер. Канелурањето на столбовите, односно правењето жлебови е откриено во египетската уметност за обработка на столбови. Најчесто канелурите се користеле во класичната архитектура, каде што столбовите, по правило, биле покриени со канелури, пред се во Стара Грција и Стар Рим.
1 Поврзано
* Столб
* Пиластер
Христијанска адвентистичка црква (Битола)

Адвентистичка црква — црковна зграда во Битола. Градбата е дел од културното наследство на Македонија.
1 Местоположба
Зградата се наоѓа во близина на Градската библиотека „Свети Климент Охридски“, на улица „Пеце Матичевски“ бр. 37.
2 Опис
Зградата била изградена на крајот на 19 век како станбена зграда во еклектичен неоренесансен и необарокен стил. Таа е еден од најдобрите битолски архитектонски примероци.
Бару (вулкан)

Бару, порано познат под името ''Чирики'' (|Barú) е вулкан во Панама, највисоката точка на земјата, највисокиот вулкан на југот на Средна Америка.
1 Основни информации
Бару се наоѓа во провинцијата Чирики во областа Бугаба во западниот дел на земјата во опсегот Таламанка. На надморска височина од 3474 м, при ведро време, Тихиот Океан и Карипското Море се видливи од врвот.
Станува збор за неактивен вулкан, последната голема ерупција се случила околу 500 години, помала ерупција е позната и околу 1550 година. Во 2006 година имало мал земјотрес, што предизвикал загриженост дека ерупцијата може да се повтори. Ширината на кратерот е околу 6 км.
Популарната туристичка рута ''Кетцалес'', долга 12 километри, води до врвот на вулканот. Западно од вулканот се селата Серо Пунт и Вулкан, на исток се наоѓа градот Бокете. Недалеку од Серо Пунт, зачувани се урнатините на антички град, кој бил уништен од ерупција.
Се препорачува да се искачите на вулканот на патот од Бокете, оваа патека е долга 22 километри и бара помала физичка подготовка од патот од 13,5 километри од Камисета.
Повремено на врвовите паѓа снег и температурата се спушта под 0°C.
2 Галерија
3 Поврзано
* Вулкани од Средна Америка
Вила Бенкара

Вилата „Бенкара“ го добила името по британската хуманитарка, медицинската сестра Бенкерт. Имено, пред речиси еден век, меѓу најголемите сојузници на Србија во Првата светска војна била Велика Британија, односно Обединетото Кралство. Еден од облиците на поврзување меѓу двата воени партнери било испраќањето медицински персонал и медицински сестри од Британија во Србија. Г-ѓа Бенкерт дошла во Бања Ковиљача како доброволец за време на Првата светска војна, се приклучила на српската војска за време на војната и се грижела за болните (најчесто заболени од тифус), ранетите, но и сираците - децата кои за време на војната останале без родители.
По завршувањето на војната, таа решила да го задржи својот дом во шумската бања во западна Србија, каде што добила куќа за користење, која Србите ја нарекле Бенкара, а целото маало во Бања Ковиљача го добило нејзиното име. Важна е и нејзината улога во купувањето земјиште за санаториумот во подножјето на планината Гучево. Изградбата ја поддржувала со свои средства, а санаториумот во тоа време изгледал импресивно во Србија. До 1939 година, Банкер живеела во оваа бањска вила.
1 Архитектура
Вилата има неверојатна позиција, на ридот над Бања Ковиљача. Архитектот го користел релјефот на теренот и направил голем многуаголен трем, со тераса на првиот кат, изградена со дрво. Архитектонските решенија на приземниот трем, како и многу други, потсетуваат на некои веќе користени во Бања, како што се главните спа хотели во Далмација и Херцеговина. Основата на приземјето е во многуаголна форма, каде на приземјето има кујна, остава и соби за домаќинката, а на катот соби за дневен престој и спални соби.
Специфично обработената камена фасада се вклопува во планинскиот амбиент на западна Србија, додека горниот дел од зградата е малтерисан. Вилата не изгледа далеку од класична селска куќа на Балканот. Посебната декоративност на подната фасада се огледува во расфрланите парчиња камен со неправилна форма, разделени во форма на украсни елементи на ѕидот. Платото на кое се наоѓа вилата е опкружено со потпорен ѕид од камен.
По смртта на последните сопственици, вилата останала во многу лоша состојба и е склона кон пропаѓање. Би била потребна целосна реконструкција за да се врати некогашниот сјај на оваа зграда. Дури и скалите што водат до вилата, бидејќи дрвените елементи на оградата се во фаза на распаѓање.
2 Поврзано
* Бања Ковиљача
* Лозница
* Гучево (планина)
Битка кај Чернобил

Битка кај Чернобил — воена конфронтација во Чернобилската забранета зона помеѓу руските вооружени сили и украинските вооружени сили, која започнала на 24 февруари 2022 година, за време на првиот ден од Руската инвазија на Украина. Руските сили кои нападнале од границата на Белорусија ја зазеле областа околу атомската централа Чернобил до крајот на тој ден.
1 Наводи
Премиер лига на Индија

Премиер лига на Индија (англиски: ''Indian Premier League'') е професионална машка лига на крикет, во која се натпреваруваат од десет тимови од десет индиски градови. Лигата е основана од Одборот за контрола за крикет во Индија во 2007 година.
Премиер лига е најпосетуваната крикет лига во светот и во 2014 година била рангирана на шестото место по просечна посетеност меѓу сите спортски лиги. Во 2010 година, Премиер лигата станала првиот спортски настан во светот што се емитува во живо на YouTube. Вредноста на брендот ПЛИ во 2019 година бил 6,3 милијарди американски долари.
Сегашните носители на титулата во ПЛИ се Ченаи Супер Кингс, освојувајќи ја сезоната 2021 година.
Апоеке (вулкан)

Апоеке е пирокластичен штит, кој се наоѓа во природниот резерват на полуостровот Чилтепе во Никарагва. Има калдера со ширина од 2,8 километри, длабока 400 метри, исполнета со езеро.
1 Географија
Апоеке е вулкански комплекс кој се формирал и го зафаќа полуостровот Чилтепе. Тој е дел од пирокластичниот штит вулкан Чилтепе, еден од трите штитови од игнибрит на вулканскиот фронт на Никарагва.
Езерото во неговиот центар, езерото Апоеке, неговиот брег е 100 метри под врвот на калдерата, но неговото дно достигнува до нивото на морето.
Апоеке, како и целиот полуостров Чилтепе се дел од административниот регион Манагва, во непосредна близина на градот Манагва, главниот град на Никарагва.
Веднаш југоисточно од врвот Апоеке се наоѓа езерскиот Џилоа, широк вулкански кратер со низок релјеф предизвикан од фреатомагматска ерупција (експлозија што се јавува кога подземните води ќе дојдат во контакт со топла лава или магма). Вулкански кратер карактеристично се полни со вода за да формира релативно плитко кратерско езеро широко 2,5 × 3 километри и е дел од комплексот Апоеке.
2 Вулканологија
Во 2001 и 2007 година, забележана е мала сеизмичност и зголемена активност на фумароли во областа Апоек. Последен пат сеизмичката активност се случила на 6 септември 2012 година, тогаш биле забележани 17 потреси, блиску до градот Манагва со јачина од 2,3-3,7 степени на длабочина од 2,6-6,8 километри, објавил Никарагванскиот институт за територијални студии. Последната најголема ерупција на Апоеке, била околу 50 п.н.е. (+/- 100 години), тоа била една од најголемите експлозии познати во историјата и имала показател на вулканска експлозивност (VEI) од 6.
Покрај куполата Чилтепе (вулканот Чилтепе), која се користи синоним за Апоеке, комплексот Апоеке ја содржи и калдерата Џилоа (Лагуна де Џилоа ака Ксилоа), куполата Мирафлорес и куполата Серо Талпетате.
Ерупцијата на Лагуна Ксилоа пред 6100 години произвела помпензни пирокластични текови кои ги прекриваат сличните наслаги со слична старост од Масаја.
Апоеке е идентификуван како посебно опасен вулкан, поради неговата историја на одвоени големи ерупции за 2000 години, близината на Манагва и ризиците од генерирање на езерски цунами.
Недалеку од Апоеке, во областа на градот Акахуалинка, археолозите под слој од вулканска пемза го откриле најстарото човечко присуство во Средна Америка во периодот пред 6500-7500 години.
Вулканот и полуостровот се заштитени од државата како природен резерват.
3 Поврзано
* Список на вулкани во Никарагва
4 Наводи
Телика (вулкан)

Телика (шпански: ''Volcán Telica'') е стратовулкан, еден од неколкуте вулкани на никарагванскиот вулкански фронт. Се наоѓа во општина Телика, во департманот Леон во Никарагва. Еден од најактивните вулкани во Никарагва, Телика често еруптира, а пепелта од тие чести ерупции ги задржува падините на нејзиниот врв без вегетација.
1 Вулканизам
Телика има шест врва, од кои највисокиот е 1036 метри висок. Има двоен кратер на врвот, 700 метри широк и 120 метри длабок. Телика често еруптирала од Шпанската колонизација на Америка. Последната ерупција била на 29 јули 2020 година. Најголемата регистрирана ерупција на Телика, била во 1529 година и имала Индекс на вулканска експлозивност од 4.
Телика станал активен во август 1999 година. Ерупцијата предизвикала пад на пепел, а на 18 август било забележано езеро од лава во кратерот на врвот. Ерупциите на пепел продолжиле до февруари 2000 година, а потоа се намалиле. Од 9 јануари до февруари 2007 година, ерупциите со мало количество пепел создавале облаци од пепел кои достигнувале надморска височина од 1,5 км.
Во попладневните часови на 7 мај 2015 година, Телика ја зголемил својата вулканска активност, со експлозии и земјотреси со слаб интензитет. Овие експлозии произвеле емисии на гас и вулканска пепел. Ноќта на 10 мај, се случила експлозивна ерупција, посипувајќи ги околните градови со пепел. Од вулканот се регистрирани бројни мали ерупции во текот на следните месеци, вклучително и онаа што предизвикала паѓање на пепел во Леон на 23 септември. Нема информации за поголема штета или повредени.
2 Туризам
Општата близина до градот Леон ја прави Телика популарна туристичка атракција. Повеќето планинарења влегуваат низ малиот град Сан Хасинто, познат по јами од кал и мала фабрика за производство на геотермална електрична енергија. 
3 Поврзано
* Список на вулкани во Никарагва
Вија Адријана

Вија Адријана (|Via Adriana) — римски пат којшто бил изграден од страна на царот Адријан. Патот бил долг околу 800 км и се протегал од Антинопол на реката Нил до пристаништето Береника на Црвеното Море. Адријан го основал Антинопол во сеќавање на неговата наводна вљубена, младата Антиној, која се удавила во Нил. Вија Адријана бил завршен во 137 година. Остатоци од патот биле забележани од страна на Жил Кујат во 1910 и Џорџ Мареј во 1925 година, кои ја забележале местоположбата на неколку мали остатоци во јужниот дел на патот. Меѓутоа, некои остатоци (мансии) биле во северниот дел, а ниеден не бил во правец запад-исток помеѓу Антинопол и брегот. Многу од овие попатни стојалишта имале утврдени водни точки (хидреуми), коишто веројатно му го дале името на градот Хадрамаут на другата страна од Црвеното Море.
Вија Апија

Вија Апија — еден од најстарите и стратешки најважните патишта изградени од Римската Република. Тој го поврзувал Рим со Бриндизи во Апулија, во југоисточна Италија. Колоквијалното име кое го споменува Стациј исто така ја покажува неговата важност:
:''Appia teritur regina longarum viarum'': „За Виа Апиjа обично се вели дека е кралица на долгите патишта“
Патот го добил името по Апиј Клавдиј Слепиот, римски цензор кој во 312 година стр. пр.н.е. ја започнал и завршил изградбата на првиот дел за време на Самнитските војни.
Во јули 2024 година Вија Апија била вметната во списокот на светско наследство на УНЕСКО.
Панонска дебелоглавка

Панонската дебелоглавка (''Muschampia cribrellum'') е пеперуга од семејството на дебелоглавки. Пеперугата ја има и во Македонија.
1 Опис
Панонската пеперуга претпочита површини со ретка трева, карпести падини.
Возрасните единки летаат од мај до јуни, а на повисоките места и во јули. Јајцата ги полагаат на долните делови од листовите на растенијата. Ларвите стануваат возрасни единки во април.
Оваа пеперуга може да се пронајде во голем дел од Европа па сè до Монголија.
2 Наводи
*Wagner & Kolev (2019): Muschampia cribrellum (Eversmann, 1841) — preimaginal stages and their ecology in W-Bulgaria (Lepidoptera: Hesperiidae).- Nachr. entomol. Ver. Apollo, N. F. 40 (2): 113–117.
Вија Агрипа

Вија Агрипа, е секој дел од мрежата на римските патишта во Галија што го изградил Маркус Випсаниус Агрипа, кому Октавијан му ја доверил реорганизацијата на Галите. Севкупно, Римјаните изградиле 21.000 километри (13.000 милји) патишта во Галија.
1 Проектот Агрипа
Мрежата на Агрипа зрачела од центарот на новата стратешка локација Лугдунум (Лион). Страбон ги посочил насоките, кои биле идентификувани од Пјер Грос:* пат кон Атлантикот, од Лугдунум/Лион кон Сент
* пат кон Северното Море, преку Ремс, Бове и Амјен
* пат кон Рајна, преку Лангр, Трир и Келн
* и пат кон југ, до Марсеј.
2 Наводи
Маслинеста дебелоглавка

Маслинеста дебелоглавка (''Pyrgus serratulae'') е пеперутка од видот на дебелоглавки. Пеперутката ја има и во Македонија.
1 Description
Ова е релативно карактеристичен вид според стандардите на родот, горната страна има тенденција да биде појасна од повеќето нејзини роднини со само ситни бели траги на предните крила и речиси неозначени на задните крила. Долната страна е најчесто претежно маслинесто-зелена со побледи ознаки. Овална базална точка на долната страна на задното крило е главно добро развиена одлика. Алпските поединци често имаат силна, речиси целосно намалена шема на светли точки на горната страна на крилото. Распонот на крилјата е 24–28 мм што значи дека е со средна големина на видот дебелоглавки. Можно е безбедно раздвојување преку гениталиите.
2 Распространетост
Тој е вид на планинските области на Европа, но го нема на Британските Острови и Скандинавија. Таа е се наиѓа од јужноевропските планини преку западна, централна и источна Европа преку југозападен Сибир до Монголија и северна Кина. Покрај тоа, населени се и во Мала Азија, Закавказ до северозападен Иран и североисточен Ирак.
Тврдина Гребен

Тврдината Гребен прв пат се споменува во изворите од 1192 година, а потоа 1322 година и 1346 година, кога со градот владеел извесен Никола. Во 14 век, Тврдината Гребен припаѓала на парохијата (област) Земљаник, а била во сопственост на феудалниот господар Хрватиниќ, господар на Доњи Краји, за што сведочат повелбите потпишани во овој град во 1374 година и 1375 година. Заедно со него како имот му припаднале и некои села. Градот бил уништен за време на падот на бановината Јајце под Турците во 1527-1528 година, кога босанскиот санџак-бег Гази Хусрев ја освоил бановината Јајце, а со неа и градот Гребен. Во турските пописи на нахија Змијање од 1541 година, градот на тврдината Крупа, наречен Врх-Крупа, имала 14 куќи. Така, набргу по доаѓањето на Турците (1527-1528), градот Гребен го променил своето име во Крупа. Во турските извори се споменува 1562 година, во областа на нахија Јајце под имињата Гребен и Врх-Крупа. Се чини дека градот бил напуштен за време на турското владеење. Денес е во трошна состојба. Само кулата над Врбас и дел од бедемите кои се спуштаат кон коритото на реката Врбас се нешто подобро зачувани.
1 Поврзано
* Список на тврдини во Босна и Херцеговина
* Тврдината Бокац