procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Атуса Пуркашјан

Атуса Пуркашјан (|آتوسا پورکاشیان; родена на 16 мај 1988 година) — иранско-американска шахистка. Таа ја носи титулата Женски велемајстор, која ФИДЕ ѝ ја додели во 2009 година.
1 Кариера
Пуркашјан почнала да игра шах кога имала 8 години. Таа е седумкратна иранска шампионка во женска конкуренција (2005, 2007, 2008, 2009, 2011, 2013, 2014) и рекордерка меѓу иранските шахистки.
Била родена во Техеран. Пуркашјан го освоила Светското првенство во шах за млади во 2000 година во категоријата за девојки до 12 години.
Во април 2010 година, Пуркашјан го освоила Азиското првенство во шах за жени во Субик Беј. Се натпреварувала на Светското првенство во шах за жени во 2006, 2008, 2012, 2017 година.
Во тимски натпревари, таа играла за Иран на осум женски шаховски олимпијади (2000-2014), Азиското екипно првенство во шах за жени и Светската младинска шаховска олимпијада за млади до 16 години.
Во 2023 година, таа освоила индивидуален сребрен медал на табла 5 на женското тимско првенство на ФИДЕ, помагајќи ѝ на екипата на САД да стигне до полуфиналето.
Во 2024 година, Пуркашјан го освоила XV континенталното првенство во шах за жени на Америка, квалификувајќи ја за Светското првенство во шах за жени во 2025 година.
2 Личен живот
Пуркашјан студирала на Универзитетот во Техеран и добила диплома по спортски науки и физичко образование и магистратура по спортски менаџмент.
Пуркашјан се омажила за американскиот велемајстор и петкратен шампион на САД, Хикару Накамура, во 2023 година.
Таа била во вестите заедно со Сарасадат Хадемалшарие кога се натпреварувала на Светското првенство во брзо и блиц во 2022 година, без хиџаб, среде протестите поради смртта на Махса Амини, која била уапсена на 13 септември 2022 година за наводно кршење на иранскиот закон за задолжително носење на хиџаб поради „несоодветно“ носење на хиџабот. Во декември 2022 година, Пуркашјан ја сменила својата федерација од Иран во САД, каде што моментално живее.
Ахмед Калиграф

Ахмед Калиграф (|Ἀχμέτ ὁ Καλλιγράφος, познат и како Христодулос; ? — 3 мај 1682) — османски калиграф и новомаченик на Православната црква.
1 Житие
Роден е во XVII век во Цариград (денешен Истанбул) во богато муслиманско турско семејство. Работел како високопоставен калиграф и секретар во државната архива на Османската империја, во службата на главниот дефтердар (финансиски управител). Бил неженет, но според исламските обичаи имал конкубина — православна Русинка, како и уште една постара робинка.
Според житието, Ахмед им дозволувал на робинките слободно да посетуваат православна богослужба. Еден ден забележал дека неговата конкубина по литургија се враќа со необичен пријатен мирис од устата. Таа му објаснила дека мирисот доаѓа од нафората и светената вода што ги примила во црквата. Ова го разбудило неговото интересирање за христијанството.
1.1 Покрстување
Ахмед побарал и добил дозвола тајно да присуствува на Божествена литургија во една цариградска црква, која ја служел Вселенскиот патријарх (според некои извори — Јаков I). За да не биде препознаен, облекол христијанска облека и носел син турбан (боја што ја носеле христијаните во Османската империја).
За време на литургијата, според преданието, тој бил сведок на чудо: од прстите на патријархот излегувале зраци светлина кои паѓале врз главите на верниците, но не и врз неговата. Во некои верзии на житието се споменува и дека патријархот се движел без да ја допира земјата, а од потирот (чашата за причест) исто така излегувала светлина. Ова доживување длабоко го потресло и го натерало да побара Свето Крштевање, кое го примил тајно. По крштевањето го зел христијанското име Христодулос („роб на Христос“).
1.2 Мачеништво
Некое време живеел во тајност како христијанин. Еден ден, во разговор со група османски службеници, Ахмед отворено ја изјавил својата вера со зборовите дека „најголемото нешто на светот е христијанската вера“. Кога бил директно прашан, мирно потврдил дека е христијанин.
Веднаш бил уапсен, тепан и изведен пред кадијата. Таму смело ја исповедал верата и одбил да се откаже од неа. Бил затворен шест дена без храна и вода. По излегувањето од затворот, изјавил дека постот го прочистил и дека Христос му ги открил тајните на верата.
Бил изведен и пред султанот Мехмед IV, но и таму останал непоколеблив. На 3 мај 1682 година бил осуден на смрт и обезглавен. Телото му било фрлено во Босфорот. Според христијанското предание, местото каде паднало телото светело со необична светлина.
Paramount Pictures

Paramount Pictures Corporation (претходно Famous Players Film Company) — американска компанија што се занимава со производство и распределба на филмови. Се наоѓа во Холивуд, сојузната држава Калифорнија. Сопственик на компанијата Paramount Pictures е медиумскиот конгломерат Paramount Skydance Corporation.
Компанијата е основана од Адолф Цукор во мај 1912 г. и првично се викала Famous Players Film Company.
Во 1917 г., филмскиот продуцент Адолф Цукор контактирал 23 глумци и глумици за да им оддаде почит со ѕвезда на логото, кои подоцна ќе станат и „првите ѕвезди“ на студиото. Во 2015 г., студиото станало првото големо холивудско студио што се распределило исклучиво дигитално.
1 Историја
Студиото е основано на 8 мај 1912 г. под името Famous Players Film Company. На почетокот на 1914 г., компанијата се здружува со Lasky Feature Play Company и станува позната под новото име — Paramount Pictures Corporation.
Во 1966 г., контролата врз Paramount ја презема Gulf+Western Industries, Inc. Оваа компанија се одвоила од главниот дел на Paramount во 1989 г. и создала огранок под името Paramount Communications, Inc.
Viacom го презела Paramount во 1994 г., а во 2006 г. компанијата се разделила на CBS Corporation и Viacom. Paramount останала во составот на новиот Viacom.
Реџеп Селман

Реџеп Селман — македонски трискокач. Селман ја претставувал Македонија на Летните олимписки игри 2008 во Пекинг, каде што се натпреварувал во трискок за мажи. Завршил на триесет и седмото место во квалификациите, со најдобар скок од 15,29 метри во вториот обид.
Балкантон

Балкантон (|Балкантон) била државна компанија за производство на грамофонски плочи во Народна Република Бугарија, основана во 1952 година. Многу од произведените изданија биле, или сè уште се достапни во земјите од поранешниот Источен блок. Фабриката на „Балкантон“ во Софија била опремена за сите аспекти на производството — од снимање на матриците и пресување на винилни плочи, до печатење на омотите.
Повеќеканалното снимање на звук било воведено во 1972 година со опрема купена од Велика Британија. Во 1982 година, „Балкантон“ добил сопствена опрема за дигитално снимање. До средината на 1980-тите, годишното производство на грамофонски плочи достигнало 9 милиони единици. Компанијата главно произведувала ЛП-плочи, а од 1980 година започнала да произведува и касети. Како единствена дискографска куќа во Бугарија во текот на четири децении, „Балкантон“ акумулирал огромна библиотека на изведби на народна, класична, бугарска и странска популарна музика, театар, поезија и друго.
По неколку обиди за реорганизација на компанијата во 1990-тите, таа конечно била приватизирана во 1999 година. Денес, „Балкантон“ реиздава дел од своите стари снимки, главно во дигитален формат, склучувајќи договори со дигитални дистрибутери како Amazon.com, Spotify, 7digital и други.
Седиштето на „Балкантон“ се наоѓа на улицата „Хајдушка Полјана“ бр. 6 во Софија, но не е познато дека има официјално веб-присуство. Половни плочи од „Балкантон“ се широко достапни на тезгите наменети за туристи во Софија и во други бугарски градови.
Трио Бугарка

Трио Бугарка (|Трио „Българка“) била камерна музичка група за бугарски народни песни. Била формирана во 1975 година по идеја на Ева Георгиева. Заедно со неа во триото пееле Јанка Рупкина и Стојанка Бонева. Вокалните карактеристики на трите пејачки потекнувале од различни региони на Бугарија: Ева Георгиева била од Добруџа, Јанка Рупкина од Странџа, а Стојанка Бонева од Пирин. Нивното пеење се одликувало со оригинално музицирање и специфично слевање на гласовите. Како дел од Женскиот вокален хор на Бугарската државна телевизија, тие се појавиле на албумот „''fr, Volume Two''“, кој ја освоил наградата Греми во 1989 година.
1 Кариера
Пред да се оформат како самостојна формација, трите пејачки биле дел од Ансамблот за народни песни на Бугарското радио (подоцна познат како „Мистеријата на бугарските гласови“), каде што биле избрани за хористки и солистки. Повод за нивното официјално именување бил еден настап на Бугарската национална телевизија, за време на кој тие сè уште немале име за својата камерна група. По предлог на тогашниот спикер Даниел Илиев, тие го прифатиле името Трио „Бугарка“. Народните пејачки оставиле над 40 тригласно аранжирани народни песни во фондот на БНР. Тие издале три албуми за издавачките куќи Балкантон и Hannibal Records. Нивната музика била вклучена во многу музички компилации.
Во 1988 година излегол нивниот албум ''The Forest Is Crying'' (''Заплакала е гората''), продуциран од Џо Бојд, кој им станал личен импресарио. Триото стекнало светска слава и поканите за концертни турнеи низ светот не стивнувале. Заедно со групата Балкана имале концертни турнеи во Европа, САД, Австралија, Израел и Јапонија.
Во 1989 година, пејачките од Трио Бугарка учествувале на албумот „''The Sensual World''“ на Кејт Буш, во песните „Deeper Understanding“, „Never Be Mine“ и „Rocket's Tail“. Во 1993 година се појавиле на уште еден албум на Кејт Буш, ''The Red Shoes'', во песните „You're the One“, „The Song of Solomon“ и „Why Should I Love You?“, каде што учествувал и Принс.
„Никогаш не сум работела со жени на толку интензивно креативно ниво“, изјавила Буш за „''Los Angeles Times''“ во јануари 1990 година, „и беше нешто чудно да се почувствува таа многу силна женска енергија во студиото. Беше интересно да се види како реагираат мажите во студиото... Наместо само една жена, имаше многу силно женско присуство“.
Триото се разделило на крајот од 1990-тите години. Ева Георгиева починала во 2004 година., а Јанка Рупкина починала на 7 април 2026 година.
2 Дискографија
Албуми
* „''Трио Българка / Bulgarka Folk Trio''“ ‎(1985)
* „''Заплакала е гората / The Forest Is Crying''“ (1988)
* „''Вокално трио Българка / Bulgarka Vocal Trio''“ (1989)
Колаборации
* „''The Sensual World''“ (1989) – Кејт Буш
* „''The Red Shoes''“ (1993) – Кејт Буш
Петар Љондев

Петар Стефанов Љондев (|Янка Анастасова Рупкина) — бил истакнат бугарска композитор, музички педагог и фолклорист. Тој бил еден од најзначајните автори на современа хорска музика, заснована на традиционалниот фолклорен мелос во Бугарија.
1 Биографија
Роден е во 1936 година во Харманли. Дипломирал на Државната музичка академија во Софија во 1959 година. Работел како истражувач во Институтот за музикознание при Бугарската академија на науките, каде што се посветил на собирање и проучување на народното творештво. Во 1986 година бил одликуван со државната награда Орден „Кирил и Методиј“ од I степен. Бил предавач на Софискиот универзитет, Шуменскиот универзитет, Великотрновскиот универзитет, Благоевградскиот универзитет и Пловдивскиот универзитет. Проф. Љондев бил гостин-предавач на Белорускиот државен педагошки универзитет „Максим Танк“ и на Лавовскиот национален универзитет „Иван Франко“ (Украина). Починал на 11 јуни 2018 година.
2 Творештво
Љондев е светски познат по неговите композиции и обработки на народни песни за женски хорови. Неговите дела се карактеризираат со сложена ритмика, специфична хармонија и користење на традиционални бугарски дијалекти. Неговите најпознати композиции се ''„Ерген деда“'' и ''„Кавал свири“'', кои станаа меѓународен хит преку изведбите на хорот „Мистеријата на бугарските гласови“. Овие песни, како и многу други негови дела, се вклучени во албумите наградени со наградата „Греми“.
3 Поврзано
* Мистеријата на бугарските гласови
4 Наводи
Красимир Ќуркчиски

Красимир Цветанов Ќуркчиски (|Красимир Цветанов Кюркчийски) бил истакнат бугарска композитор и диригент.
1 Биографија
Роден е на 22 јуни 1936 година во Тројан. Тој е дипломец на Бугарската државна конзерваторија, каде што завршил композиција кај професорот Панчо Владигеров. Подоцна специјализирал на Московскиот конзерваториум кај Дмитриј Шостакович.
Извесно време работел како диригент на оркестарот на ДАНПТ „Филип Кутев“, а потоа бил диригент на хорот при Ансамблот за народни песни на Бугарското радио, подоцна познат како „Мистеријата на бугарските гласови“. Неговите обработки „Калиманку, Денку“, „Пиленце пее“, „Исповед“, „Заблејало ми аг’нце“, „Месечинко, љо“ се вклучени во серијата на Марсел Селие „Le Mystère des Voix Bulgares“, која ја добила наградата „Греми“.
Красимир Ќуркчиски е меѓу најчесто изведуваните бугарски композитори во странство. Добитник е на многу државни признанија, грамоти и награди. Во 1966 година ја добил големата награда на конкурсот за композиција „Париски музички недели“., а во 1980 година бил награден со Димитровска награда.
Долго време Красимир Ќуркчиски живеел и работел во селото Боженци. Починал на 15 декември 2011 година.
Дубровничка повелба

Дубровничка повелба претставува документ кој датира од 1230 година, со кој татарскиот цар Иван Асен II им дал право на дубровничките трговци слободно да тргуваат во неговата земја.
Повелбата содржи информации за територијалното проширување на Втората бугарска држава по битката кај Клокотница, како и вредни податоци за статусот на среднотатарскиот јазик во 13 век.
Ракописот се чува во одделот за ракописи на Библиотеката на Руската академија на науките во Санкт Петербург.
Бензин

Бензин — запалива смеса од лесни јаглеводороди со точка на вриење од +33 до +205 °C (во зависност од примесите). Густината му изнесува околу 0,71–0,76 г/см³. Топлотната вредност е околу 10.600 ккал/кг (44,4 МЏ/кг, 32,7 МЏ/литар). Температурата на замрзнување е околу −60 °C доколку се користат посебни адитиви.
Бензините се користат како моторно гориво и како суровина во индустриската органска синтеза.
1 Историја
Првите автомобилски мотори со внатрешно согорување, таканаречените Отови мотори, биле развиени во последната четвртина на XIX век во Германија. Горивото било релативно летлив јаглеводород добиен од коксен гас. Со температура на вриење од околу 85 °C (октаните испаруваат на околу 40 °C повисока температура), тоа било погодно за раните испарувачи. Развојот на испарувачот со „распрскувач“ овозможил користење на помалку летливи горива. Понатамошните подобрувања на ефикасноста на моторот биле испитувани со повисок степен на компресија, но раните обиди биле спречени од предвремена детонација на горивото.
Во 1910 г., светската продажба на бензин за првпат ја надминала продажбата на керозинот.
Во 1920-тите години, додека работел во General Motors, Томас Миџли открил дека бензинот со додаток на олово (тетраетилолово) ја намалува детонацијата кај моторите со внатрешно согорување. Меѓутоа, испуштањето олово во атмосферата е опасно поради неговата токсичност. Оваа иновација започнала циклус на подобрување на ефикасноста на горивото, што се совпаднало со масовниот развој на преработката на нафта за да се обезбедат повеќе продукти во опсегот на вриење на бензинот. Во 1950-тите години, рафинериите почнале да се фокусираат на високооктански горива, а подоцна во бензинот биле додавани детергенти за чистење на дизните на испарувачите. 1970-тите години биле сведоци на поголемо внимание кон еколошките последици од согорувањето на бензинот. Овие размислувања довеле до постепено исфрлање на тетраетилоловото и негова замена со други антидетонаторски соединенија. Подоцна бил воведен бензин со ниска содржина на сулфур, делумно за да се зачуваат катализаторите во современите издувни системи.
2 Општи одлики
Бензинот е подвижна, запалива и главно безбојна течност со карактеристичен мирис; специфичната тежина му е 0,700–0,780 кг/л; лесно испарува и во одредени концентрации со воздухот создава избувливи смеси, со точка на палење под 0 °C. Повеќето бензини замрзнуваат под -60 °C. Содржи од 4 до 12 јаглеродни атоми. Околу 90 % се добива од нафта.
Дубровнички анали

''„Дубровнички анали“'' претставува годишно рецензирано академско списание основано во далечната 1997 година и ги опфаќа сите аспекти на историјата и културата на Дубровник и Дубровничка Република, а е во издаваштво Институтот за историски науки при Хрватската академија на науките и уметностите(ХАНУ), а главен уредник е Владимир Стипетиќ.
Аналите се презентираат секоја година на конференција во празнична атмосфера.
„Анали на Институтот за историски науки на Хрватската академија на науките и уметностите“ во Дубровник е научно списание посветено на минатото на Дубровничка Република и Дубровник, како и соседните области (Далмација, Босна и Херцеговина, Бока Которска итн.). „Анали“ објавува научни трудови од различни хуманистички и општествени дисциплини, како и прегледи на научни трудови поврзани со историјата на Дубровник, Хрватска, Медитеранот и Балканот.
Списанието се издава континуирано од 1952 година, а според класификацијата на Министерството за наука, образование и спорт, припаѓа на највисоката категорија (А1) во однос на извонредноста. Сите изданија на „Анали“ од 1999 година се слободно достапни онлајн.
Списанието е индексирано и во следните бази на податоци: DOAJ, EBSCO Publishing, ERIH, ESCI (Web Of Science), Hrčak – Портал на научни списанија на Република Хрватска, Хрватска научна библиографија, SCOPUS.
Права на користење (CC-BY-NC бесплатен пристап): Целосниот текст на трудовите објавени во списанието може да се користи бесплатно, под услов да се почитуваат авторските права на авторите и издавачите.
1 Апстрактирање и индексирање
Списанието е апстрактно и индексирано во Историски апстракти.
2 Наводи
Стефка С’ботинова

Стефка С’ботинова (|Стефка Съботинова) била бугарска народна пејачка, изведувачка на песни од Тракиската фолклорна област.
1 Биографија
Родена е на 2 април 1930 година во селото Розов кладенец во Старозагорска област. Нејзините предци биле бегалци од Беломорска Тракија, од кои таа наследила богато и автентично пејачко наследство. Своето образование го стекнала во Пловдив и Стара Загора. Првите професионални снимки ги направила во Радио „Стара Загора“ во периодот 1947–1948 година. Во 1951 година се преселила во Софија. Нејзиниот пат кон професионалната сцена започнал благодарение на фолклористот и народен пејач Жечо Долчинков, кој го открил нејзиниот талант. По успешното пријавување на конкурс за Државниот ансамбл за народни песни и танци „Филип Кутев“, била избрана меѓу 300 кандидатки. Од 1954 година започнала нејзината активна концертна дејност со ансамблот, со кој настапувала на престижни сцени ширум светот како хористка и солистка.
На почетокот на 1970-тите години се приклучила на Ансамблот за народни песни на Бугарското радио и телевизија, а подоцна станала дел и од формацијата „Мистеријата на бугарските гласови“. Во дует со Тинка Пешева снимила низа хумористични народни песни, меѓу кои ''„Цонке ле, чушко червена“'', ''„Заплакал е стар, бјал дедо“'' и ''„Овдовјала лисичката“''. Двете имаат издадено заеднички дуетен албум. Стефка С’ботинова е единствената изведувачка со самостојни песни во првиот албум на Марсел Селие, „Le Mystère des Voix Bulgares“, каде што се вклучени нејзините амблематични песни ''„Притури се планината“'' и ''„М’р, Станке ле“''. Уште тогаш песната ''„Притури се планината“'' се нашла како дел од филмската музика во светските продукции „Исус од Монтреал“ и „Лионците“.
Пејачката стекнула светска популарност во 1994 година, кога нејзината песна ''„Притури се планината“'' била објавена со нов модерен аранжман на Жаки Анона. Претворајќи се во светски хит, таа била и еден од првите бугарски музички пробии во етерот на MTV.
Стефка С’ботинова има издадено два самостојни албуми. Во 2006 година, народната пејачка ја снимила песната ''„Заправил Господ манастир“'' во дует со актерот Џоко Росиќ. Во месец јуни 2010 година била одликувана со највисокото бугарско признание – орден „Стара Планина“ од прв степен. Стефка С’ботинова починала на 30 јули 2010 година во Софија.
Дубровничкиот мисал

Дубровничкиот мисал (хрватски: Dubrovački missal, латински: Missale Ragusinum) е хрватски мисал (литургиска книга) од 12 век, напишана во Дубровник. 
Дубровничкиот мисал е средновековен ракописен литургиски споменик, кој потекнува од просторот на Дубровник и се датира во крајот на XII или почетокот на XIII век. Тој претставува значаен документ за историјата на старословенскиот (црковнословенскиот) јазик и за развојот на глаголската писменост во јужнословенските земји.
Се користел на светите миси што се служеле во Дубровничката катедрала.
Напишан е со беневентанско писмо и нотација, и е најдобар пример за беневентанско пеење во јужна Далмација и воедно претставува споменик од нулта категорија (највисока категорија на заштита).
Мисалот содржи 230 молитви и 230 песни кои можат да се споредат со најубавите парчиња од светското наследство, а мелодиите што можат да се најдат во Мисалот се различни. Некои се идентични со другите европски песни од тоа време, некои се варијации на слични мелодии, а некои, како на пример exsultet, се сосема различни и не се наоѓаат никаде на друго место во светот. Тоа покажува дека Дубровник имал високо развиена грегоријанска музика.
Мисалот исчезнал од Дубровник под непознати околности и на крајот бил пронајден на аукција во Венеција во 1817 година. Имено, бил дел од приватната колекција книги на венецијанскиот језуит Матео Луиџи Каноничи, а денес се чува во Бодлејската библиотека во Оксфорд, Англија.
Елијас Ејвери Лоу бил првиот научник кој го потврдил дубровничкото потекло на Мисалот, забележувајќи го споменувањето на светците и мачениците Петар, Андреја и Лаврентиј, кои се слават во Дубровник каде што се познати како ''Свети Петиловријанци''.
Мисалот го пронашол хрватскиот музиколог Дон Михо Демовиќ пред околу 40 години во библиотеката Бодлеј. Со дозвола од библиотеката, препечатувањето на Дубровничкиот Мисал беше објавено во 2011 година од страна на Дубровничка библиотека, со финансиска помош на пензионираниот професор по англиски јазик и литература од Дубровник, Павица Шпер Шундрица.
Лидија Доронина-Ласмане

Лидија Доронина-Ласмане (родена Лидија Ласмане, 28 јули 1925 година) — латвиски дисидент, член на антисоветскиот отпор за време на окупацијата на Латвија и кандидат за Нобелова награда за мир во 2018 година.
1 Биографија
Родена на 28 јули 1925 година, во парохијата Улмале во округот Аизпуте во баптистичко семејство, таа била крстена на 13-годишна возраст во баптистичка конгрегација во Сака. По Втората светска војна, Ласмане почнала да студира во Рига со цел да стане медицинска сестра. Таа и членовите на нејзиното семејство биле уапсени за прв пат поради доставување лекови и материјали за завои на латвиски партизани. Во април 1947 година, Воениот трибунал на вооружените сили на советското латвиско Министерство за внатрешни работи ја осудил Лидија Ласмане на пет години во работен логор, со дополнителни ограничувања на нејзините права кои траеле уште три години. Нејзиниот татко, Андрејс Ласманис, бил осуден на 10 години, додека нејзината мајка добила условна казна од три години. Додека била во работниот логор Востуралаг во источните Уралски Планини, Лидија се разболела од туберкулоза. Во 1951 година, таа била испратена во Воркута, каде што го запознала својот иден сопруг, Михаил Доронин. По смртта на Сталин, на Лидија Ласмане ѝ било дозволено да се врати во Латвија, каде што живеела со својот братучед, Едвардс Ласманис, во населбата Межапаркс.
Во 1970 година, таа повторно била уапсена поради читање на нелегална литература и дистрибуција на рачно напишани копии од истата. Советскиот Врховен суд на Латвија ја осудил Доронина-Ласмане на две години затвор поради „ширење на намерно невистинити имагинации кои ја дискредитираат советската држава и нејзиниот општествен поредок“. Таа ја отслужила оваа казна во женскиот затвор Џегужкалнс во населбата Иључиемс во Рига.
Таа била уапсена по трет пат за време на репресиите од ерата на Јуриј Андропов на 6 јануари 1983 година, заедно со Јанис Рожкалнс, Гунарс Астра и Јанис Веверс, обвинети за „антисоветска пропаганда и водење на кампања“. Советскиот Врховен суд на Латвија ја осудил во август 1983 година на пет години во работен логор во Мордовија, а потоа на три години во населба надвор од Латвија. За време на перестројката на Михаил Горбачов, Доронина-Ласмане била ослободена на 14 јануари 1987 година и била испратена во логор во Алтајскиот регион во Сибир на неколку месеци.
Во текот на летото 1987 година, Доронина-Ласмане се вратила во Латвија. По враќањето на независноста на Република Латвија, таа го вратила своето моминско презиме, Ласмане, и станала активен волонтер во Центарот за документирање на последиците од тоталитаризмот. Во 1994 година, Доронина-Ласмане го добила Орденот на три ѕвезди, петти степен, но одбила да го прифати бидејќи, како што изјавила, неколку агенти на КГБ ќе бидат врачени со орденот заедно со неа. Таа ја добила наградата на Кабинетот на министри на Латвија во 2019 година.
Бајрамли

Бајрамли (|Πασχαλιά, ''Пасхалија''; до 1926 г. ''Μπαϊρακλή'', ''Бајракли'') — село во Скечанско, Западна Тракија, денес во општината Скеча на истоимениот округ во областа Источна Македонија и Тракија, Грција.
1 Географија и местоположба
Селото се наоѓа северозападно од Саришабан и 40 км од Скеча, југоисточно од селото Бук, непосредно до државниот пат ЕО14 (Драма–Скеча), на десната страна на Места, во југоисточните падини на Западните Родопи, на надморска височина од 210 м.
2 Историја
Во XIX век Бајрамли било турско село во Саришабанската Каза на Драмскиот Санџак. Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 г., во селото имало 250 Турци кои живееле во 100 куќи. Во тоа време, Бајрамли, заедно со уште три околни села, било управувано директно од кајмакамот во Саришабан.
Во Првата балканска војна во 1912 г. селото е окупирано од бугарска војска. По Втората балканска војна во 1913 г. истото е припоено кон Грција. Таа година селото броело 310 жители, кои во 1920 г. се намалиле на 308 лица.
Во 1924 г. сите жители се иселени во Турција по сила на Лозанскиот договор. На нивно место се населиле извесен број бегалски семејства од Понд, чии број во 1928 г. изнесувал 255 жители. Во 1926 г. селото е преименувано во ''Пасхалија'' (Πασχαλιά).''''
Во 1941 г. селото е окупирано од бугарски единици, кои во него завеле само 80 жители, иако веројатно се работи за грешка. Населението забележало значителен пад по крајот на Втората светска војна.
3 Стопанство
Населението произведува главно тутун и помалку жито, а се занимава и со сточарство.
4 Наводи
;Забелешки
Стојан Чомаков

Стојан Иванов Чомаков (1819–1893) е истакнат бугарски лекар, хирург, јавна личност и политичар од периодот на бугарското национално преродба. Тој е еден од највидните борци за црковна независност на Бугарите во рамките на Османската империја. По ослободувањето на Бугарија, станал дописен член (1881) и почесен член (1884) на Бугарското книжевно друштво (денес Бугарска академија на науките), министер за народно просветување (1887), народен претставник во неколку собранија и активен учесник во политичкиот живот.
Неговата куќа во Пловдив денес е позната како Постојана поставка на Златју Бојаџиев (дел од Пловдивската градска уметничка галерија).
1 Ран живот и образование
Роден е во 1819 година во Копривштица. По мајчина линија потекнува од влијателниот бегликчиски род Чал'кови, кој имал големо влијание во Пловдив и Османската администрација. Татко му починал рано, па го одгледувал постариот брат Салчо Чомаков и вујковците од родот Чал'кови. Семејството се преселило во Пловдив во 1820-тите години.
Образованието го започнал во ќелијното училиште во Копривштица. Во 1831 година се префрлил во грчката прогимназија во Пловдив, а потоа студирал на училиштето на Теофилос Каирис на островот Андрос (1836–1839). Таму бил соученик со идни бугарски дејци како Иларион Макариополски, Иван Добровски и други. Продолжил во Атина, а потоа студирал медицина на Универзитетот во Пиза, дипломирал во Фиренца (Флоренција) и се специјализирал хирургија во Париз (1848). Во Париз се запознал со полската емиграција и либералните идеи.
2 Професионална кариера и лекарска дејност
Од 1848 до 1860 година бил првиот градски лекар во Пловдив. Станал многу познат како првиот лекар во Османската империја кој извршил операции на перфориран хранопровод. Во 1849 година отворил првата бугарска аптека во Пловдив. Бил училиштен настојател и предавал француски јазик. Неговата куќа во Пловдив (градена 1858–1860) е еден од симболите на бугарското преродбенско градежништво.
3 Борба за црковна независност
Чомаков бил еден од најактивните борци против елинизацијата. Уште по враќањето од студиите, на испит во грчкото училиште во Пловдив, одржал реч против елинизацијата и повикал Бугарите да учат и да се богослужуваат на бугарски јазик. Учествувал во отстранувањето на антибугарскиот митрополит Хрисант.
Во 1860-тите години се вклучил длабоко во црковниот спор. Во 1861 година бил делегат на општобугарскиот собор во Цариград (како претставник на Пловдивската и Софиската епархија). Успеал да ја ослаби унијата со Римокатоличката црква, организирал петиции до османските власти и преговарал за создавање независна бугарска црква. Учествувал во црковно-народниот собор во 1871 година и бил член на Егзархискиот совет (1871–1876). Го поддржувал схизматскиот пат за отцепување од Цариградската патријаршија.
4 По ослободувањето
По 1878 година живеел во Пловдив (Источна Румелија). Бил активен во политиката: министер за просвета во 1887 година, народен претставник во V и VI обично народно собрание, како и во IV Велико народно собрание. Починал во 1893 година.
Ашиклар (Скечанско)

Ашиклар (|Λυκοβούνι, ''Ликовуни''; до 1926 г. ''Ασικλάρ'', ''Асиклар'') — поранешно село во Скечанско, Западна Тракија, на територијата на денешната општина Скеча во областа Источна Македонија и Тракија, Грција.
1 Географија
Селото се наоѓало северозападно од Скеча и Саришабан, југоисточно од селото Бук, во подножјето на планината Урвил, на надморска височина од 270 м. Во близина се наоѓало поголемото село Бајрамли.
2 Историја
Во XIX век Ашиклар било турско село во Саришабанската Каза на Драмскиот Санџак. Според податоците на Васил К’нчов („Македонија. Етнографија и статистика“) од 1900 г., во селото имало 125 жители, сите Турци.
Во Првата балканска војна во 1912 г. селото е окупирано од бугарска војска. По Втората балканска војна во 1913 г. истото е припоено кон Грција. Таа година селото броело 72 жители, кои во 1920 г. се намалиле на 62 лица.
Во 1923 г. сите жители се иселени во Турција по сила на Лозанскиот договор, а на нивно место се населиле неколку бегалски семејства (вкупно 45 бегалци). Во 1926 г. селото е преименувано во ''Ликовуни'' (Λυκοβούνι), во превод „волчја планина“.''''
Во 1941 г. селото е окупирано од бугарски единици, кои во него завеле 81 жител.
По 1960-тите години селото е наполно раселено, а неговите жители се иселиле во други околни села или во поголемите градови.
3 Културни и природни знаменитости
Цркви
* Црква „Живоносен Извор“
4 Наводи
;Забелешки
Домаќинство за почетници

''Домаќинство за почетници'' — македонски драмски филм од 2023 г., напишан, режиран и монтиран од Горан Столевски. Во главните улоги настапуваат Анамарија Мартинка, Алина Сербан, Самсон Селим, Владимир Тинтор, Мија Мустафа и Џада Селим. Филмот е меѓународно сопроизводство помеѓу Македонија, Хрватска, Србија, Косово, Полска, Австралија и САД.
Филмот својата премиера ја имал на 6 септември 2023 г. на 80. меѓународен кинофестивал во Венеција, каде ја освоил наградата „Queer Lion“. Бил избран за македонски кандидат за „Оскар“ за најдобар меѓународен долгометражен филм на 96-тото доделување на Оскарите. Во САД започнал да се прикажува на 5 април 2024 г., а подоцна и во Австралија на 9 мај 2024 г.
1 Содржина
Дина е принудена да ги одгледува двете ќерки на својата партнерка, иако никогаш не тежнеела да биде мајка. Како што се судираат нивните индивидуални волји, се појавува трогателна приказна за борбата на едно необично семејство да остане заедно.
2 Улоги
Анамарија Мартинка, Дита
Алина Сербан, Суада
Самсон Селим, Али
Владимир Тинтор, Тони
Мија Мустафа, Ванеса
Џада Селим, Мија
Сара Климоска, Елена
Розафа Челај, Флора
Ајше Усеини, Теута
Филип Трајковиќ, докторот
Ирена Ристиќ, Нела
Александра Пешевска, рецепционерката
Зиба Радончиќ, медицинската сестра
Весна Петрушевска, Сандра
Жаклина Стефковска, Сирма
Благој Веселинов, Нено
Емилија Мицевска, Бети
Гораст Цветковски, Алек
Александар Степанулески, Никослав
Стразо Стаматовски, Мики
Славица Манаскова, Васка
Јасмина Василева, Стефанија
Стефанија Начевска, Елиф
Златко Митрески, полицаецот
Томислав Давидовски, Кемал
Инес Радончиќ, колегата
3 Производство
Во мај 2022 г. било најавено дека Горан Столевски ќе го режира филмот, а Марија Димитрова ќе биде продуцентка. Снимањето започнало во јули 2022 г. Во февруари 2023 г. било објавено дека глумицата Анамарија Мартинка се приклучила на екипата.
Ева Георгиева

Ева Георгиева, родена како Јовка Петрова Стојанова (|Йовка Петрова Стоянова) — бугарска народна пејачка од Добруџанскиот Крај. Својата светска слава ја должи на нејзиниот исклучителен глас и работата со вокалното Трио Бугарка.
1 Животопис
Родена е во градот Омуртаг на 28 јули 1925 година. Завршила во Средното музичко училиште во Софија, а потоа запишала „оперско пеење“ во класата на проф. Георги Златев-Черкин. Цветана Дјакович ја насочила кон народното пеење и таа започнала да соработува со различни оркестри во Радио Софија.
Во 1952 година, заедно со диригентот Борис Петров и уште шест народни пејачки, станала соосновачка на народниот хор при Бугарското радио, подоцна наречен „Мистеријата на бугарските гласови“.
Во 1975 година Ева Георгиева заедно со Јанка Рупкина и Стојанка Бонева, го основала и светски познатото Трио Бугарка. Трите пејачки внимателно го избирале својот репертоар, чија основа биле нивните соло песни, преработени за камерен состав и снимени за Бугарското радио. Подоцна овие снимки станале дел од неговиот Златен фонд. Пеењето на Трио Бугарка се одликува со совршена усогласеност и префинето музицирање, што го потврдува како една од најдобрите женски камерни фолклорни формации.
Светската слава на триото се должи и на средбата на пејачките со продуцентот на Пинк Флојд и R.E.M. – Џо Бојд.Од нивната музика бил воодушевен и Џорџ Харисон, гитаристот на Битлси. Триото соработувало и на снимките за два албума на британската поп-ѕвезда Кејт Буш.
Ева Георгиева оставила богат личен радио-репертоар во фондот на БНР, кој вклучува народни добруџански песни што таа ги собирала уште од своите детски години.
Ева Георгиева починала во Софија на 18 април 2004 година.
Каналот Лоан (слика)

''Каналот Лоан'' или ''Каналот Лоан кај Море'' — слика од Алфред Сисли од 1892 година, подарена на Музејот на Луксембург по смртта на сликарот во 1899 година од група пријатели на сликарот предводени од Клод Моне. Сега се наоѓа во Музејот Орсе (INV 20723). Слично дело, насликано во зимата 1891 година, сега се наоѓа во Националниот музеј на ликовни уметности во Алжир.
1 Изработка
Сликата е создадена откако Сисли засекогаш се населил во Море-сир-Лоан. Градот бил пресечен од неколку водни текови, особено живописната река Лоан, левата притока на Сена. Каналот на Лоан повеќе не е опкружен со дрвја како што е прикажано. Сисли му коментирал на Адолф Таверние истата година кога го сликал делото „небото никогаш не може да биде само заднина[...] Го нагласувам овој дел од пределот затоа што би сакал да ве натерам да разберете колку му придавам важност. [...] Секогаш ја започнувам сликата со небото“.
Гистав Жефроа опишал друга слика од Сисли со истата тема: „Сликам зимски ден, мразлив и сончев. Земјата, небото, каналот, финиот костур на дрвјата, сè е лилаво, постепено се претвора во розова, воздухот е позлатен. Три напоредни патишта, развиени во длабочина, водат кон далечна заднина обрабена со тополи. Покрај металната вода меандрираат темен човек и чист коњ, двата ситни покрај блескавата жива ограда, горејќи од боја. Атмосферата е толку чиста што ако темниот човек изговори крик, трите патишта и каналот би го однеле ехото до сводовите на светот.“
2 Галерија
3 Прием
Ержеовата „''Ајкули во Црвеното Море“ од 1958 годиниа'', вклучува и купување на сликата од страна на капетанот Хадок, што го одразува интересот на Ерже за сликањето во тоа време. Исто така, сликата била дел од Годината на импресионизмот на Француската пошта преку поштенска марка со репродукција на сликата во длабок печат изработен од Пјер Гандон.
Паскал Себах

Паскал Себах (|باسكال صباح|Baskāl Ṣabāḥ; 1823 – 25 јуни 1886) бил османлиски фотограф во Истанбул и Каиро. Најпознат по својата плодна фотографија на Анадолија, Египет, и Грција, Себах основал студио кое подоцна ќе стане ''Sébah & Joaillier''.
1 Живот и дело
Паскал Себах е роден во Истанбул, тогашна престолнина на Османлиската Империја, од татко Сириец и мајка Ерменка.
Првично работел со францускиот фотограф, Анри Бешар. Откако добил медали на Меѓународната изложба во Париз, одлучил да отвори да свое студио во Константинопол во 1857. Студиото на Себах било познато како ''''El Chark'' (што значи "Ориентот"), сместено на Гранде Ру де Пера број 439 во центарот на градот и близу до амбасадите и хотелите каде што поминувале туристите.
Авенија на тополи во близина на Море-сир-Лоан

''Авенија на тополи во близина на Море-сир-Лоан'' — слика од Алфред Сисли од 1890 година. Се чува во Музејот Орсе, во Париз.
1 Потекло
Повторно сликата била откриена во приватна куќа во Келблод, Баварија, Германија во 1949 година, откако била купена на црниот пазар или запленета од Херман Брандл. На 3 јуни истата година била вратена во Франција, а две години подоцна била доделена на Лувр од страна на Канцеларијата за добрини и приватни интереси.
Потоа била украдена од Лувр во 1978 година, но била вратена следната година, пред повторно да биде украдена во 2007 година од Ничанскиот музеј на убави уметности, а потоа повторно била вратена во 2008 година. Сега се наоѓа во Музејот Орсе во Париз.
2 Поврзано
* Список на слики од Алфред Сисли
3 Наводи
Епитаф на Сејкилос

Епитафот на Сејкилос е старогрчки натпис на кој е зачувана најстарата целосна музичка композиција, заедно со музичка нотација. Обично се датира помеѓу 1 и 2 век н.е. Натписот бил пронајден во 1883 година, исклесан на столб (стела) во античкиот град Тралес (денешен Ајдин во денешна Турција). Стелата содржи две поеми; елегичен дистих и песна со знаци за вокална нотација напишана над зборовите.
Врз основа на структурата и јазикот, артефактот вообичаено се смета дека бил епитаф (натпис на надгробна плоча) создаден од човек по име Сејкилос, и најверојатно посветен на жена по име Евтерпа. Според алтернативно толкување, предложено од Арманд Д'Ангур, натписот не е надгробен, туку станува збор за споменик кој самиот Сејкилос го поставил за ги одбележи своите музички и поетски вештини.
Каиџу

Каиџу (|怪獣) — јапонски збор што означува „чуден ѕвер“, но почесто се преведува како „чудовиште“. Обично се користи во жанрот токусацу.
Поврзаните поими вклучуваат: каиџу еига (јап. 怪獣映画) — филм за „каиџуа“; каиџин (怪人), што се однесува на хуманоидни чудовишта, и даикаиџу (大怪獣, „џиновско чудовиште“), што означува поразновидни видови чудовишта.
Најпознатото каиџу е Годзила. Меѓу другите добро познати каиџуа се: Мотра, Ангирус, Родан, Гамера и Кинг Гидора. Поимот ултра-каиџу (ウルトラ怪獣) е скратено име за ултрачудовиштата во „Ултрасеријалот“.
1 Концепција
Каиџуата обично се моделирани според вистински животни или митолошки суштества. Меѓутоа, постојат неколку егзотични примери. Во серијалот ''Choujin Sentai Jetman'' се прикажани чудовишта засновани на семафори, чешми и домати.''Kamen Rider Super-1'' вклучува цела војска чудовишта засновани на предмети од домаќинството, како што се чадори и скали.
Додека поимот „каиџу“ на Западот се користи за опис на чудовишта од токусацу и јапонскиот фолклор, суштества како што се вампирите, врколаците, Чудовиштето на Франкенштајн, мумиите и зомбијата, исто така може да влезат во оваа категорија. На пример, Чудовиштето на Франкенштајн веќе се појавил како каиџу во филмот „Франкенштајн против Барагон“, создаден од компанијата Toho.
Каиџу обично се прикажуваат како „топовско месо“ во служба на поголемо зло. Некои каиџуа се елитни воини што служат како „десна рака“ на некој главен злобник и на крајот се уништени од хероите. Други имаат неутрален карактер и сеат уништување само кога се во бес. Во раните години на жанрот токусацу, „херојските“ чудовишта можеле да се видат само во филмовите од типот „Daikaiju Eiga“, но подоцна, со почетокот на телевизиските продукции, каиџуа почнале да се појавуваат и како помошници на главниот херој, спасувајќи цивили или покажувајќи одлики на вистинска личност. Овие каиџуа презеле многу класични особини на чудовишта што се појавуваат како „несфатени суштества“. Некои каиџуа често се појавуваат покрај хероите за да предизвикаат хумористични моменти, за разлика од помрачниот пристап кон овие ликови во постарите франшизи, како што е на пример ''Kamen Rider''.
Redfoo

Стефан Кендал Горди (роден на ), попознат по неговото сценско име Редфу (англиски: ''Redfoo''), е американски пејач, рапер, диџеј, танчер и продуцент.
Во 2006 година, тој го формирал електро-поп дуото LMFAO со неговиот внук SkyBlu. Тие издале два студиски албума пред да се разделат во 2012 година. Тој е најмалиот син на основачот на издавачката куќа Motown Records, Бери Горди.
1 Биографија
Редфу е роден на 3 септември 1975 година во Лос Анџелес, од татко Бери Горди и мајка Ненси Левиска (продуцентка и писателка). Одел во средно училиште заедно со музичарите will.i.am и GoonRock. Дипломирал на средното училиште Палисејдс (Palisades) во Лос Анџелес во 1995 година.
Иако неговото семејство било многу поврзано со музиката, негов главен приоритет во младоста бил тенисот. Меѓутоа, откако ја повредил раката, почнал сериозно да се занимава со музика на 16-годишна возраст. Подоцна тој повторно се вратил на професионалниот тенис и дури учествувал во квалификациите за Отвореното првенство на САД (US Open) во 2013 година.
2 Музичка кариера
Редфу постигна огромен успех низ целиот свет со групата LMFAO. Нивните најголеми хитови како „Party Rock Anthem“ и „Sexy and I Know It“ се искачија на првото место на топ-листите во Соединетите Држави и во многу други земји, продавајќи се во десетици милиони примероци.
Откако LMFAO објавија пауза во 2012 година, Редфу ја продолжи својата соло кариера. Издаде неколку популарни синглови како „Bring Out the Bottles“, „Let's Get Ridiculous“ (кој го достигна првото место во Австралија и доби мултиплатинест статус) и „New Thang“, кој стана многу популарен во Јужна Кореја и на TikTok. Во 2013 година, тој беше еден од судиите во австралиската верзија на телевизиското шоу ''The X Factor''.
3 Дискографија
3.1 Студиски албуми
*''Balance Beam'' (1997)
*''Party Rock'' (2009) (со LMFAO)
*''Sorry for Party Rocking'' (2011) (со LMFAO)
*''Party Rock Mansion'' (2016)
4 Филмографија
4.1 Филмови
*''Very Heavy Love'' (2001)
*''Potheads: The Movie'' (2006)
*''Last Vegas'' (2013)
*''Alvin and the Chipmunks: The Road Chip'' (2015)
*''Deported'' (2020)
Алеја на костени во Ла Сел-Сен-Клу

''Алеја на костени во Ла Сел-Сен-Клу'' (|Allée de châtaigniers à La Celle-Saint-Cloud) или ''Раб на шумата Фонтенбло'' (|Lisière de la forêt de Fontainebleau ) — предимпресионистичка слика од Алфред Сисли од 1865 година, создадена во шумата во Ла Сел-Сен-Клу. Била одбиена од Парискиот салон во 1867 година, а Жан-Батист Форе ја купил во 1877 година. Во 1919 година ја купил Џозеф Дувин, кој во 1921 година му ја подарил на Пети пале, каде што сè уште е изложена.
Откривање на Гундулиќевиот споменик

Откривањето на споменикот Гундулиќевиот споменик во Дубровник на 20 мај 1893 година —симболичен настан во политичката историја на Дубровник, бидејќи ги изнел на површина пошироките тензии меѓу двете политички страни на градот, Хрватите и Србите-католици во политичките борби пред Првата светска војна во регионот.
1 Подготовка
На седница на 9 март 1880 година, Дубровничкиот општински совет го усвоил предлогот добиен од „Дубровничка младина“, организација позната како дел од српско-католичкото движење во Дубровник, за подигнување споменик за 300 годишнината од раѓањето на Гундулиќ во 1888 година.
Градоначалник на градот во тоа време бил Рафаел „Рафо“ Пуциќ. Било одлучено да се номинира петчлен комитет за да ја надгледува изградбата на споменикот. Членовите биле почитуваните интелектуалци Медо Пуциќ, Перо Будмани, Иво Казначиќ, Мато Водопиќ и Луко Зоре.
Во 1882 година, буџетот предвиден за поставувањето на споменикот изнесувал 11.000 флорини.
Во 1882 година, починал претседателот на надзорниот одбор Медо Пуциќ, како и Иван Август Казначиќ во 1883 година, а Мато Водопиќ се откажал од своето членство кога бил именуван за епископ во 1882 година, како и Будмани кој го напуштил одборот за да се посвети на својата работа за Речникот на Академијата, но воедно работата била попречена и од недостаток на средства.
Кога политичката коалиција на членовите на Српско-католичката и Автономистичката партија повторно започнала со работа на тоа, во 1891 година комитетот бил реконституиран со нови членови: Мариница Ѓорѓи, Лујо Бизаро, Нико Бошковиќ, Иво Богоевиќ, Луко Бона, Брња Кабога, Балдо Костиќ, Влахо Матијевиќ, Јеро Пуљеши, Стијепо Томашевиќ, Луко Зоре и Никола Уцов.
Буџетот за поставување на споменикот бил овојпат зголемен на 15.800 флорини, што било за 4.800 форинти повеќе, а новиот комитет организирал нови начини на финансирање преку рекламирање на потфатот во весници и меѓу разни достоинственици, дури и контактирајќи ги емигрантите во Аргентина.
Споменикот бил подигнат на 20 мај 1893 година на најголемиот плоштад во Дубровник, Полјана. Изработен бил од хрватскиот вајар Иван Рендиќ.
2 Откривање
Откривањето, како и сите официјални прослави во тој период, не биле само културни, туку и силно национални и политички, а членовите на Хрватската партија на правата и Хрватската народна партија се обиделе да доведат што е можно повеќе Хрвати од различни хрватски региони за да му дадат на настанот хрватски национален и политички карактер.
Од друга страна, членовите на Српската партија (српско-католици) се обиделе да соберат што е можно повеќе Срби-католици за да му дадат српски шмек на прославата. Така, собирот станал симбол на поделба меѓу спротивставените национални движења.
Официјално бил откриен на 26 јули 1893 година, од последниот машки член на семејството, баронот Франо Геталдиќ-Гундулиќ.
Турдска клисура

Турдска клисура (|Cheile Turzii, |Tordai-hasadék) — природен резерват во Трансилванија, Романија кој е сместен 6 км западно од Турда и околу 15 км југоисточно од Клуж-Напока. Турдската клисура се наоѓа на реката Хашдате.
1 Географија
Кањонот, формиран преку ерозија на јурскиот варовник на планината, е долг 2900 метри, а ѕидовите имаат висина што достигнува 300 метри. Вкупната површина на кањонот е 324 хектари.
Турдската клисура содржи еден од најбогатите и најживописните карстни предели во Романија. Повеќе од 1000 растителни и животински видови живеат овде. Некои од овие растителни и животински видови се ретки или дури загрозени, како дивиот лук или некои видови орел.
2 Историја
Турдската клисура била населена уште од неолитскиот период.
3 Флора
Во резерватот може да се најдат повеќе од 1000 растителни видови, вклучувајќи ги ''Allium obliquum'', ''Dianthus integripetalus'', и ''Viola jobi''.
4 Фауна
Во Турдската клисура живеат 67 видови птици, пеперутки (Eublema, Heterogynis, Dysauxes, Phybalopterix итн.), риби, водоземци и некои цицачи (лисици, ласици, куни, диви свињи итн.).
5 Пештери
Во Турдската клисура постојат околу 60 познати пештери, речиси сите се со мала големина - најдолгата е само 120 метри.
6 Други туристички атракции
Турдската клисура се наоѓа само на неколку километри од два други кањони (Туренската клисура и Борзештската клисура), како и од водопадот Чиукаш.
Турдската клисура е едно од главните места за качување по карпи во Романија.
7 Галерија
8 За понатамошно читање
*''Turda, date istorice'', Violeta Nicula, Editura Triade, pag. 64-66