Пони

Пони — коњ со мал раст Зависно од контекстот, под овој поим подразбираме коњ до одредена висина, или пак мал коњ што одговара на извесни физички особини и нарав. Постојат многу раси на коњи, но во споредба со другите коњи, понијата имаат подебела грива, опашка и крзно, сразмерно пократки нозе, поширок трупо, потешки коски, подебел врат и покуса глава со широко чело. Поимот води потекло од старофранцускиот збор ''fro'', што значи „ждребе“ или „коњче“, но ова не одговара на денешната мисла на зборот, бидејќи понито е мало и кога е возрасно.
Настанокот на овие коњи со мал раст се должи на тоа што нивните предци живееле на границите од подрачјата погодни за коњи. Овие помали коњи подоцна се припитомани од човекот и се одгледувани ширум северната полутопка како погодни за влеча, како коњи за деца, за рекреативно јавање, а подоцна и како натпреварувачи во сопствена класа. За време на Индустриската револуција, голем број понија се користеле за влечење товар во рудниците за јаглен, особено во Велика Британија.
Важат за интелигентни и пријателски наклонети, но понекогаш и за своеглави. Денес, за пони се смета коњ со висина од (на гребенот), но постојат низа исклучоци. Разни организации имаат свои определници, кои се движат од 142 до . Од друга страна, одгледувачите ги разгледуваат понијата од коњите според родовникот и фенотипот, без оглед на висината.
1 Коњите и понињата
За многу облици на натпреварувања, службената дефиниција за пони е коњ кој има помалку од 14,2 раце (147 см) на гребенот. Стандардните коњи се 14,2 или повисоки. Меѓународната федерација за коњички спортови ја дефинира службената точка на пресек на 148 сантиметри (14,2 раце) без потковици и 149 сантиметри (58,66 во; 14,2<sup>1</sup>⁄<sub>2</sub> раце) со потковици, иако дозволува маргина за мерење на конкуренцијата до 150 сантиметри (14,3 раце) без потковици или 151 сантиметри (14,3<sup>1</sup>⁄<sub>2</sub> раце) со потковици. Сепак, изразот „пони“ може да се користи воопшто (или приврзано) за кој било мал коњ, без оглед на неговата вистинска големина или раса. Понатаму, во некои раси на коњи може да има лица кои созреваат под таа висина, но сепак се нарекуваат „коњи“ и им е дозволено да се натпреваруваат како коњи. Во Австралија, коњите со димензии од 14 до 15 раце (142-152 см) се познати како „галовеј“, а понињата во Австралија се мерат под 14 раце (142 см).
2 Историја
Понињата првично биле развивани како животни прилагодени на суровата природна средина и биле сметани за дел од доведениот поттип типичен за Северна Европа. Едно време, се претпоставувало дека тие можеби потекнувале од дивиот подтив подвид на ''Equus ferus''. Студиите за митохондриската ДНК (што се пренесува преку женската линија) покажуваат дека голем број диви кобили придонеле за современите домашни раси; за разлика од нив, студии за y-ДНК (пренесена по машката линија) предложуаат дека имало само еден единствен машки предок од сите домашни раси. Припитомување на коњот најверојатно се случило во евроазиските степи со коњи од 13 раце (132 см) до над 14 раце (142 см), и како што се ширело припитомувањето на коњите, машките потомци на првичниот пастув продолжил да се одгледува со месни диви кобили.
3 Употреба
Во многу делови на светот, понињата се користат како работни животни, како товарно и за влечење на разни возила влечени од коњи. Тие се гледаат во многу различни коњички активности. Некои раси, како што е хакниското пони, првенствено се користат за возење, додека други раси, како комемарското пони и австралиското пони, се користат првенствено за јавање. Другите, како што е велшкото пони, се користат и за јавање и за возење. Не постои директна напоредност помеѓу големината на коњот и неговата инхерентна атлетска способност.
4 Поврзано
* Коњ
* Список на коњски раси
* Пони (велосипед)
5 Книжевност
*Budiansky, Stephen. ''The Nature of Horses.'' Free Press, 1997. ISBN 0-684-82768-9
*Siegal, Mordecai, ed. ''Book of Horses: A Complete Medical Reference Guide for Horses and Foals,'' (By members of the faculty and staff, University of California, Davis, School of Veterinary Medicine.) Harper Collins, 1996.