procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Атрибут во македонскиот јазик

Атрибутот е додаток што кажува каков е подметот, чиј е или од каде е или воопшто го определува поблизу подметот.
1 Значење и користење
Атрибутот е најчесто придавка, но може да биде и друг збор. Освен тоа атрибутот е секој именски додаток, каква било служба да врши името што се определува со него. Тука придавката е додаток на именката, а таа не е подмет.;Примери
Атрибут во реченици:
Бело јагне пасе
Овој човек работи
Мојата сестра учи
Еден пес лае
Го видов црното теле
Кога атрибутот чини составен дел на сопствени именки, тој е пред именката, ако е таа географско име: Крива Паланка, Ново Село, Царево Село и сл. Но ако е атрибутот составен дел на именката што значи лице, тогаш тој е зад именката: Петар Велики, Спиро Црниот и сл. Инаку атрибутот обично стои пред именката, што ја појаснува. Ако се два атрибута, можат да стојат и двата пред именката или именката меѓу нив: Твојата најмала сестра дојде тука вчера; најмалата сестра твоја дојде тука вчера.
Односните реченици, ако се атрибут проширен во зависна реченица (пример: Се покануваат сите граѓани што ги одбравме вчера да дојдат на конференција.), тие не се одделуват со запирка.
2 Поврзано
*Македонски јазик
*Македонска граматика
*Македонска граматика (1946)
Список на долини на Месечината

Ова е список на најголемите долини на Месечината кои имаат свои имиња.
Највеќето од нив се наречени по блиски кратери.
Долина, Латински, Местоположба, Големина(км), Наречена по, Кратер
Алпска Долина, Vallis Alpes, 166, превод на латинското име, —
Бадеова Долина, Vallis Baade, 203, Валтер Баде, Баде
Борова Долина, Vallis Bohr, 80, Нилс Бор, Бор
Буварова Долина, Vallis Bouvard, 284, Алексис Бувар, —
Ингирамиева Долина, Vallis Inghirami, 148, Џовани Ингирами, Ингирами
Капелина Долина, Vallis Capella, 49, Марцијан Капела, Капела
Паличева Долина, Vallis Palitzsch, 132, Јохан Палич, Палич
Планкова Долина, Vallis Planck, 451, Макс Планк, Планк
Рејтина Долина, Vallis Rheita, 445, Антон Марија Ширлеј од Рејта, Рејта
Снелова Долина, Vallis Snellius, 592, Вилеброрд Снел, Снелиј
Шредингерова Долина, Vallis Schrödinger, 310, Ервин Шредингер, Шредингер
Шретерова Долина, Vallis Schröteri, 168, Јохан Јероним Шретер, Шретер
1 Поврзано
* Список на површински образби на Месечината
* Список на кратери на Месечината
* Список на планини на Месечината
* Список на месечеви мориња
Ијан Ренкин

Ијан Џејмс Ранкин (англиски: ''Ian James Rankin'', 28 април 1960) е шкотски писател, кој кај светската и шкотската книжевна јавност е познат по криминалистичките/ детективските романи со Инспектор Ребус.
1 Живот
Ренкин е роден во Карденден, Шкотска. Неговиот татко поседувал продавница за зеленчук и овошје, додека пак неговата мајка работела во училишна менза. Тој го започнал образованието во училиштето Бет, во Коденбет. Кога тој се одлучил да учи книжевност на фактултет неговите родители биле шокирани, бидејќи тие очекувале тој да се запише на трговија. Тој бил поддржан од неговиот наставник по англиски јазик, и така дипломирал во 1982 глдина во Едунбуршкиот универзитет. Тој предавал на универзитетот. Живеел во Тотенхем во Лондон четири години, потоа во рурална средина во Франција шесѕ години, кога ја развивал неговата писателска кариера. Пред да стане целосно посветен на пишувањето, работел голем број други неквалификувани и квалификувани работи.
Живее во Единбург со неговата сопруга Миранда, со која се венчал во 1986 година. Тие имаат два сина, Џон и Кристофер.
До денес има објавени 25 романи, две збирки кратки раскази, една новела и еден реалистичен роман..
Испарувачка гасовита глобула

Испарувачка гасовита глобула или ИГГ — подрачје наводороден гас во далечната вселена со големина од приближно 100 ае, на начин што гасовите кои се во неговата сенка се заштитени од јонизационите УВ-зрачење. Густите подрачја на гас во сенката на ИГГ може да доведат до создавање на ѕвезда. ИГГ биле првично препознанени преку фотографии на Столбовите на Создавањето во маглината Орел снимени од Хабл во 1995 година.
ИГГ најверојатно се наговестувачите на новите пртоѕвезди. Во внатрешноста на ИГГ гасовите и прашината се погусти од околниот облак на гас и прашина. Гравитацијата го привлекува облакот уште поблиску како што ИГГ го привлекува околниот материјал од облакот. Како што се наголемува густината на облакот глобулата станува пожешка поради тежината на надворешните слоеви и се создава протоѕвезда во внатрешноста на ИГГ.
Постои можност протоѕвездата да има мала маса за да стане ѕвезда. Па така таа станува кафеаво џуџе. Ако пак протоѕвездата има доволно голема маса, густината ќе постигне критично ниво при што температурата надминува 10 милиони келвини во центарот на ѕвездата. Од овој момент, започнува фузиона јадрена реакција која го претвора водородот во јадрото во хелиум и се ослободуваат огромни количества енергија. Тогаш протоѕвездата постанува ѕвезда и се наоѓа на главната низа на ХР-дијаграм.
Изучувањето на 73 ИГГ во Столбовите на Создавањето (маглината Орел) со помош на многу големиот телескоп покажало дека само 15% од ИГГ имаат знаци дека во нивната внатрешност се создаваат ѕвезди.Ѕвездородието не е подеднакво насекаде: најголемиот столб има мало јато на овие извори во главата на столбот.
Остаток од нова

Остаток на нова — облак составен одматеријал или остаток по ненадејната фузиона еруптивна класична нова, или повеќекратните исфрлања од повторувачката нова. Во текот на нивниот краток живот, обвивките на новата се шират со брзина од околу 1000 км/s, чија бледа магловитост е осветлена од страна на родната ѕвезда преку светлинско ехо набљудувано во сферната обвивка на Новата Персеј 1901 или од енергиите кои опстоиле во облаците кои се шират како кај T Компас.
1 Облик
За да постои нова потребно е постоење на двоен ѕвезден систем, од бело џуџе и ѕвезда на главната низа, подџин, или црвен џин, или пак преку спојување на две црвени џуџиња, па така навјверојатно сите ѕвезди треба да се поврзани со двоѕвезди. Ова теориски значи дека овие маглински облици можно е да се под влијание на нивните родни ѕвезди и количеството на материјал исфрлен од новата. Обликот на овие остаточни маглини е од голем интерес за астрофизичарите.
Остатоците на новите споредени со остатоци од супернови или планетарните маглини создаваат помалку енергија и имаат помала маса. Може да се набљудуваат низ период од неколку векови. Значајно, забележани се повеќе остатоци на нови кај новите нови, поради подобрената технологија на снимање со помош на CCD и набљудувањата при други бранови должини. Примери за нови кои се придружени од остатоци на нови се:* GK Персеј
* RR Сликар
* DQ Херкул
* FH Змија
* V476 Лебед
* V1974 Лебед
* HR Делфин
* V1500 Лебед
2 Поврзано
* Планетарна маглина
* Остаток од супернова
Не жалам за својата младост (филм)

Не жалам за својата младост (јапонски: わが青春に悔なし) - јапонски филм од 1946 година, во режија на Акира Куросава. Главните улоги ги играат: Денџиро Окочи, Сусусму Фуџита и Сецуко Хара.
1 Синопсис
Дејствието на филмот, кое се одвива во Јапонија во 1930-тите години, е инспирирано од вистински настани („инцидентот Такигава“) и вистински личности (Хоцуми Озаки). За љубовта на ќерката (ја игра Хара) на еден левичарски професор (го игра Окочи) се борат двајца негови студенти - едан режимски ориентиран, а другиот не жали да го даде и својот живот во борбата против милитаристичката влада.
Извици во македонскиот јазик

Извиците се неменливи зборои со коишто искажуваме разни чувства и желби, а исто така изговарање и/или толкување на разни звуци.
1 Значење и користење
Извиците се делат на:* За изразување на чувство и желби
;Примери
оф, их, уф, туф, еј
* За повикување кои се употребуваат при својски однос, а некои пак се и знак на грубост
;Примери
бе, а бе, бре
* За изговарање на разни звуци кои станале многу глаголи во нашиот јазик
;Примери
фиу, плус, крц, туф
2 Поврзано
*Македонски јазик
*Македонска граматика
*Македонска граматика (1946)
Обител

Обител – монашко братство или сестринство односно група монаси или монахиња на манастир. Може да се користи и како синоним за манастир односно манастирско здание..
1 Основа за името Битола
Словенскиот назив за градот Битола, потекнува од зборот „обител“ кој за време на средниот век се користел за заедница на монаси, односно манастир. Името го добил по многуте манастири што се наоѓале во градот и во околината, а некои постојат и денес.
Со текот на времето, гласот „О“ бил исфрлен во изговорот на зборот „Обител“, и името на градот станал Битола.
2 Поврзано
* Манастир
* Монаштво
* Битола
Македонски правопис (1945)

„Македонски правопис“ – правопис на македонскиот јазик донесен на 7 јуни 1945 со решение на Министерството за народна просвета потпишано од тогашниот министер Никола Минчев, а на предлог на Комисијата за јазик и правопис. Со горенаведеното решение овој правопис бил прифатен како официјален правопис во Народна Република Македонија. Правописот бил отпечатен во Скопје во 1945 година како засебна книшка од 20 страни.
1 Содржина
Правописот содржи четири глави.
1.1 Основните правописни правила
Во оваа глава се опфатени следните поглавја:
* Азбуката
* Самогласниците
* Согласниците
* Согласниците на крајот на зборот
* Согласничките групи
* За некои почетни и краесловни групи
1.2 Преглед на формите
Во оваа глава се опфатени следните поглавја:
* Членот
* Именките
* Придавките
* Броевите
* Заменките
* Глаголи
* Предлозите
* Прилозите
1.3 Употреба на голема буква
Оваа глава нема поглавја.
1.4 Интерпункција
Во оваа глава се опфатени следните поглавја:
* Употреба на точка
* Извичник
* Прашалник
* Две точки
* Цртичка
* Наводници
* Неколку точки
* Точка и запирка
* Запирка
Хајгенс (месечева планина)

Хајгенс (|Mons Huygens) — најависока самостојна планина на Месечината. Висока е околу 5.500 м и сместена во венецот Апенини.
На запад е планината Ампер. Апенините се настанати со удар кој го создал Морето на Дождовите (''Mare Imbrium''). Планината е наречена по истакнатиот холандски астроном, математичар и физичар Кристијан Хајгенс (1629 -1695).
Треба да се напомене дека врвот на оваа планина не е највисоката точка на Месечината. Највисокото место е Месечевиот Врв (|Selenean Summit) кај кратерот Енгељгарт, кој е речиси двојно повисок, но не е самостојна планина.
1 Поврзано
* Список на највисоки планини во Сончевиот Систем
* Планетарна геологија
Поговор

Поговор, понекогаш и епилог — пишан текст на крајот од книжевно дело, кое најчесто се користи да се стави крај или завршеток на приказната. Спротивно на поговорот е предговорот, кој е пишан текст на почетокот на приказната (пред да започне приказната), чија цел е да се отпочне самата приказна или да го заземе вниманието на читателот.
1 Книжевност
Поговорот е последната глава на делото, на крај од приказната, кој служи да се откријат судбините на ликовите. Некои поговори може да содржат сцени кои се делумно поврзани со предметот на приказната. Тие може да се користат да дадат навестувања за можен продолжеток, или да заокружат недоволно јасен крај. Тие се појавуваат во значаен период во времето откако завршило главното дејство. Во некои случаи, поговорот се користи да му овозможи на главниот лик „слободно да зборува“. Поговорот може да продолжи во истиот расказен стил и перспектива како самата приказна, иако формата на поговорот може понекогаш драстично да биде различна од целокупната приказна.
2 Поврзано
* Книжевност
* Предговор
* Книжевно дејство
3 Наводи
Гласовен систем на македонскиот јазик

Гласовниот систем на македонскиот јазик, или фонетски систем на македонскиот јазик, е составен од сите гласови во стандардниот македонски јазик. Тој е предмет на проучување на фонетиката и фонологијата. Во македонскиот гласовен систем има 31 глас кои соодетствуваат на 31 буква од македонската азбука и гласот што се слуша како затемнето ''а.'' Овој глас често се бележи со апостроф во некои сопствени именки (на пр. В’чков, К’чев, К’шање). Во стандардниот јазик тој глас се бележи со ''а'', а во текстовите кои прикажуваат македонски дијалекти се појавува како знакот ''ă''.
Гласовите во македонскиот јазик се поделени на самогласки и согласки. Гласот означен со буквата ''р'' во одредени случаи претставува самогласка. Самогласките се делат на самогласки од преден (''е'', ''и'') и заден ред (''а'', ''о'', ''у'') според придвижувањето на јазикот напред и назад; или на високи (''и, у''), средни (''е, о'') и ниски (''а'') самогласки според степенот на подигнување на јазикот. Согласките во македонскиот јазик се делат на звучни (''б, д, г, ѕ, џ, ѓ, в, з, ж''), безвучни (''п, т, к, ц, ч, ќ, ф, с, ш, х'') и сонатни (''р, л, љ, м, н, њ, ј''). Сонатните согласки, или уште познати како сонати, имаат поголема звучност од останатите согласки.
Историски, македонскиот гласовен систем бил многу посложен од денешниот. Прасловенскиот јазик имал 11 самогласки. Во текот на 10-11 век, на македонската јазична територија се губат редуцираните самогласки на крајот на зборот (слаба позиција) или се заменуваат до други самогласки во средината на зборовите (силна позиција). Големиот ер (''ъ'') постанува ''о'', а малиот ер (''ь'') се заменува со ''е''. Во втората фаза од развојот, во текот на 12-13 век, од македонската варијанта на црковнословенскиот јазик се губи носниот изговор на самогласките и изговорно се спојуваат средното ''и'' и предното ''и''. Конечно во третата фаза од развојот, македонскиот говорен јазик од 15-16 век го губи широкиот изговор на јатот. Во текот на развојот на македонскиот јазик, се изгубиле меките согласки кои постоеле во старословенскиот јазик.
Финале на Купот на европските шампиони во 1961 година

Финалето на Купот на европските шампиони во 1961 година било одржано на стадионот Ванкдорф во Берн на 31 мај 1961, каде што Бенфика играше против Берселона. Ова било прво финале во кое не учествувале Реал Мадрид, кои ги освоија претходните 5 финалиња. Бенфика за првпат го крена трофејот, победувајќи ја Барселона со 3–2.
На самото финале се случи непријатен настан, односно во 8-мата минута од натпреварот, на играчот на Бенфика од средниот ред Марио Колуна му го скршија носот, удирајќи го директно во неговорто лице.
1 Патот до финалето
Бенфика, Рунда, Барселона
Противник, Вкупен резултат, Прв натпревар, Втор натпревар, Противник, Вкупен резултат, Прв натпревар, Втор натпревар
Хартс, 5–1, 2–1 (Г), 3–0 (Д), Квалификации, Лирс, 5–0, 2–0 (Д), 3–0 (Г)
Ујпешт Дожа, 7–4, 6–2 (Д), 1–2 (Г), Прво коло, Реал Мадрид, 4–3, 2–2 (Г), 2–1 (Д)
Орхус, 7–2, 3–1 (Д), 4–1 (Г), Четвртфинале, Спартак Храдец Кралове, 5–1, 4–0 (Д), 1–1 (Г)
Рапид Виена, 4–1, 3–0 (Д), 1–1 (Г), Полуфинале, Хамбургер, 2–2(Одлучувачки натпревар: 1–0), 1–0 (Д), 1–2 (Г)
2 Натпревар
3 Поврзано
* Куп на шампиони 1960/61
Борут Пахор

Борут Пахор (роден на ) — словенечки политичар. Тој беше премиер на Словенија од ноември 2008 до февруари 2012 година, и претседател на Словенија од декември 2012 до декември 2022 година.
Долгогодишниот претседател на социјалдемократите, Пахор, служеше неколку термини како член на Националното собрание и беше говорник од 2000 до 2004 година. Во 2004 година Пахор беше избран за член на Европскиот парламент. Откако социјалдемократите победија на парламентарните избори во 2008 година, Пахор беше назначен за премиер.
Во септември 2011 година, владата на Пахор изгуби гласање, поради доверба во услови на економска криза и политички тензии. Тој продолжи да ја извршува функцијата на премиер, додека не беше заменет со Јанез Јанша во февруари 2012 година. Во јуни 2012 година, тој најави дека ќе се кандидира за главно церемонијалната канцеларија на претседателот на Словенија. Тој го победи актуелниот претседател Данило Тирк во вториот круг од изборите одржани на 2 декември 2012 година, при што доби приближно две третини од гласовите. Во ноември 2017 година, Пахор беше повторно избран за претседател, на втор мандат.
Љубов и бес (филм)

Љубов и бес (италијански: ''Amore e rabbia'') - италијанско-француски филм од 1969 година. Филмот е омнибус од неколку посебни делови режирани од: Бернардо Бертолучи („Агонија“), Марко Белокио, Пјер Паоло Пазолини, Жан-Лик Годар, Елда Татоли и Карло Лизани („Рамнодушност“). Во него, режисерите толкуваат неколку параболи од евангелијата.
1 Содржина
1.1 Рамнодушност
Маж и жена доживуваат сообраќајна несреќа во која жената е тешко повредена и мора итно да биде пренесена на болница. Полицијата запира еден возач и ја става жената во неговиот автомобил, наложувајќи му да го ја однесе кон болницата. Меѓутоа, тој скршнува, го остава автомобилот на улица и бега.
1.2 Агонија
Еден бискуп е смртно болен и има визија на Господ кој му вели дека залудно го потрошил животот. Во собата во која лежи влегува група мажи и жени (глумци) кои во стилот на „Living Theatre“ ги прикажуваат смртните маки. Најпосле, бискупот умира.
1.3 Секвенца со цвет од хартија
Младо, наивно момче шета по улиците со цвет од хартија, а околу себе среќава луѓе кои се принудени на макотрпна работа за да преживеат. Во позадината се прикажуваат сцени од воени разурнувања. Најпосле, од небото удира молња која го убива момчето поради неговата безгрижност.
1.4 Љубов
На една тераса седат маж и девојка разговарајќи за друг пар. Притоа, другиот маж и неговата жена водат разговор за демократијата и револуцијата.
1.5 Да расправаме, да расправаме
Во еден амфитеатар упаѓа група студенти. Тие ја прекинуваат наставата и бараат реформи на универзитетот, а ним им се спротивставуваат професорите и дел од студентите. На крајот доаѓа полицијата која применува сила врз бунтовните студенти.
Мојата ноќ со Мод

„Мојата ноќ со Мод“ (француски: ''Ma nuit chez Maud'') — француски филм од 1969 година, во режија на Ерик Ромер, кој е и автор на сценариото. Главните улоги ги играат: Жан-Луј Трентињан (Jean-Louis Trintignant), Франсоаз Фабиен (Françoise Fabian), Антоан Витез (Antoine Vitez), Мари-Кристин Баро (Marie-Christine Barrault). Овој е четвртиот филм од циклусот „Морални приказни“ на Ромер. Филмот бил номиниран за „Оскар“ за најдобар странски филм, а се одликува со економичен, речиси скржав и аскетски стил на раскажување во која доминираат дијалозите.
1 Содржина
Жан-Луј (го игра Трентињан) е вработен во фабриката на „Мишлен“ во Клермон, каде живее во станот на неговиот пријател. Тој е католик кој редовно оди в црква, а во една прилика здогледува девојка во која веднаш се вљубува. Набргу, тој дознава дека девојката се вика Франсоаз (ја игра Баро). На Бадник, неговиот пријател Видал (го игра Витез) го кани кај разведената жена Мод (ја игра Фабиен). На нејзина покана, Жан-Луј останува да преспие кај неа, но упорно ги одбива нејзините понуди да водат љубов, зашто верува во верноста кон саканата девојка. Сепак, утрото, тој му се предава на искушението. Истиот ден, случајно ја среќава Франсоаз на улица, се запознава со неа, а потоа преспива во нејзиниот стан при што ѝ кажува дека ја сака. Така почнува нивната љубовна врска, а Мод, пак, набргу се сели во Тулуза. Неколку години подоцна, Жан-Луј, Франсоаз (сега веќе негова сопруга) и нивното дете одат на плажа при што случајно ја среќаваат Мод. Во таа кратка средба, Жан-Луј сфаќа дека Франсоаз била љубовницата поради која Мод се развела од нејзиниот сопруг.
Генералот Дела Ровере (филм)

Генералот Дела Ровере (француски: ''General Della Rovere''; италијански: ''Il Generale Della Rovere'') - италијанско-француски филм од 1959 година, во режија на Роберто Роселини, по сценариото на Серџо Амидеи и Диего Фабри. Главните улоги ги играат: Виторио Де Сика, Сандра Мило и Ханес Месемер. Во 1962 година, филмот бил номиниран за „Оскар“ за најдобро оригинално сценарио, а во 1959 година ја освоил наградата „Златен лав“ на Филмскиот фестивал во Венеција.
1 Содржина
Емануеле Бардоне (го игра Де Сика) е ситен крадец и измамник кој зема пари од луѓето чии блиски се затворени од нацистите, лажејќи ги дека ќе се заложи кај власта за нивно ослободување. Откако се обидува да измами една млада жена чиј сопруг е веќе стрелан, таа го пријавува во полицијата и тој е уапсен. Меѓутоа, еден германски офицер му предлага да биде ангажиран да го глуми водачот на италијанското движење на отпорот, генералот Дела Ровере, кој претходно е убиен. Така, Емануеле е испратен во затворот во Милано каде треба да стапи во врска со еден член на движењето на отпорот кого лично не го познава. Таму, сите затвореници го прифаќаат со почит и восхит, сметајќи го за херој. Охрабрен од храброста на тековните и поранешните заробеници, Емануеле одбива да соработува и најпосле им се придружува на осудените на смртна казна, иако има можност да се спаси. Пред да биде стрелан, тој го охрабрува другите затвореници и ѝ пишува порака на сопругата на генералот Дела Ровере.
Тон (книжевност)

Тон во книжевноста го означува ставот на писателот кон, или чувствата за, одредената тема или публика. Во овој контекст, поимот тон дополнително се однесува и за другите создадени медиуми кои вклучуваат диктирање на зборови за да се предизвика емоционален одговор.
1 Преглед
Во зависност од личноста на писателот и ефектите кои тој сака да ги постигне, делото може да биде формално или неформално, воздржан или каприциозно, потврдувачко или молбено, директно или ликаво. Кога еден писател замислува или опишува фрази, тој може да пренесува директни емоции - оптимизам, ентузијазам, рамнодушност, отстапување или несогласување. Некои други примери за книжевен тон се: ведрина, комичност, удостојување, шеговитост, забавност, тежина, интимидираност, иронија, ведрина, разиграност, тага, сериозност, самотија и закана.
2 „Тон“ наспроти „расположение“
Тонот и расположението не се исти, иако често се збунуваат од страна на луѓето. Расположението, или атмосферата, на книжевното дело е чувството или самата атмосфера која е создадена со делото, или со други зборови како делото го прави читателот да се чувствува. Расположението често се постигнува преку времето и местото на наративот, темата, гласот и тонот, додека пак од другата страна тонот се однесува или пренесува како авторот се чувствува за дадената тема.
3 Употреба
Сите книжевни дела, дури и официјални и технички документи, имаат до одреден степен тон. Авторите го создаваат тонот преку употреба на различни други книжевни елементи, како што се „дикцијата“ или зборовниот избор, „синтаксата“, граматичката поставеност на зборовите во текстот, детали, факти кои се претставени/ непретставени, композицијата на неповрзани/ поврзани елементи и слично.
Денес овој поим се користи и во книжевноста, но првично се користел само за музиката. Овој поим претставувал став или чувство на говорникот (во поезијата), раскажувачот/ раскажувачот (во фикцијата), или авторот кон темата, ситуацијата и публиката. Општо гледано, тонот на делото се однесува на ставот на авторот. Во голем број дела, тонот може да се промени во зависност од перспективата на раскажувачот. Што се однесува за службени документи, тонот е скоро секогаш формален.
4 Поврзано
*Расположение (книжевност)
*Глас (книжевност)
*Книжевност
5 Наводи
Брзина (книжевност)

Брзината во книжевноста се однесува на брзината со која се раскажува приказната, што не ја опфаќа брзината со која се одвива самата приказна. Бројот на зборови кои се потребни за да се напише одреден настан не зависи од тоа колку време требало за да се одвива тој настан, туку од тоа колку е важен тој момент во приказната. Брзината се определува со должината на сцените, колку брзо се одвива дејството и колку брзо се информира читачот. Брзината понекогаш е диктирана и од жанрот на приказната, па така, комедиите се одвиваат побрзо за разлика од драмите, а пак авантурите се побрзи од трилерите.
1 Методи
Раскажувачите имаат бројни алатки на раполагање за влијание врз брзината или темпото на приказината. Таквите алатки се на пример раскажувањето (нарација), дејството, описот и дијалогот. Нарацијата и описот во принцип се поспори, постепени, додека акцијата и дијалогот се побрзи. Од сите книжевни алатки, дијалогот најбрзо го поставува ликот и дејството во сегашен момент. Брзината може да се забрза преку:
* прескокнување на сцени* прескокнување логични секвенци на настани* кратки сцени* често параграфирање* кратки реченици* дијалог* дејство* активен залог (директен говор) и агресивни глаголи* отстранување на површински зборови и фрази и непотребни придавки и прилози
Од другата страна пак приказната може да се успори преку:
* опис и нарација* интерспекција
2 Заплет
Дијалогот е елементот кој ги „оживува“ приказната и ликовите, „дејството“ создава движење, а „нарацијата“ ѝ дава длабочина и суштина на приказната. Пишување приказна/ расказ значи заплетување на сите овие елементи заедно. Кога ова ќе се направи како што треба, се добива убава композиција. Брзината е можеби најчестиот елемент за кој треба да се обрне внимание за тоа кога треба и кога не треба да заплете дијалогот, нарацијата и дејството. Забрзувањето на дејството често инволвира дијалог како најдоминантен елемент за забрзување. Кога има потреба од успорување на самата приказна, дијалогот се избегнува.
3 Наводи
Категорија вид на глаголите во македонскиот јазик

Со граматичката категорија вид на глаголите во македонскиот јазик искажуваме дали дејството може да трае подолго или да се заврши во истиот миг. Во зависност од тоа разликуваме:
# свршени глаголи
# несвршени глаголи
1 Свршени глаголи
Свршените глаголи се глаголи чие дејство го сфаќаме како целосно завршено. За таквите глаголи велиме дека се глаголи од ''свршен вид''.
Дејството во свршените глаголи може да се извршило во:
* еден момент
Примери за свршени глаголи чие дејство се извршило во еден момент: тропне, чукне, падне, рипне, пукне.
а може да означува и:
* почеток на дејство
Примери за свршени глаголи кои означуваат почеток на дејство: заигра, појде.
* крај на дејство
Примери за свршени глаголи кои означуваат крај на дејство: прочита, доплива, изигра.
* дел од дејство
Примери за свршени глаголи кои означуваат дел од дејство: поседи, поработи.
2 Несвршени глаголи
Несвршените глаголи се глаголи чие дејство трае, се одвива, не е завршено. За таквите глаголи велиме дека се глаголи од ''несвршен вид''.
Разликуваме:
* трајни (''глаголи чие глаголско дејство трае без прекинување'')
Примери за трајни несвршени глаголи: чита, пее, плива, јаде, игра.
* повторливи (''глаголи што означуваат неограничена низа од повеќе свршени дејства што се вршат едно по друг''о)
Примери за повторливи несвршени глаголи: прелистува, превртува, прескокнува.
Арата Исозаки

Арата Исозаки (磯 崎 新, ''Исозаки Арата'' ; роден на 23 јули 1931 година) е јапонски архитект, урбанистички дизајнер и теоретичар од Оита . Тој бил награден со златниот медал РИБА во 1986 година и „Прицкеровата награда за архитектура“ во 2019 година.
Бугарски државни железници

Бугарските државни железници (скратено БДЖ) е државно претпријатие во Бугарија, најголемиот железнички оператор во земјата.
1 Приходи
Компанијата традиционално добива значителни владини субвенции. Во 2008 година, покрај патните субвенции за одредени категории на патници, таа добила 135,5 милиони лева како директна државна помош, но дури и со такво финансирање БДЖ ја завршила годината со повеќе од 9 милиони лева загуба.
Од 1990-тите БДЖ е во интензивна конкуренција со патниот сообраќај. Во периодот од 1990 до 2005 година имало сериозно намалување на активностите: 67% помалку превезени патници, 70% помалку патнички километри, 68% помалку товар и 63% помалку тон-километри.
2 Историја
Првата железничка пруга во Бугарија била изградена на релацијата Русе - Варна. Одлуката за нејзината израдба била донесена во септември 1861 година. Пругата била изградена од англиска компанија, која добила концесија за ова од отоманската влада во 1863 година. По завршувањето, пругата имала должина од 223 км и била отворена за сообраќај на 7 ноември 1866 година. Во 1888 година пругата била купена од Бугарија.
Во 1870 година компанијата „Источни железници“ на Баронот Морис де Хирш ја започнала изградбата на железничката пруга Истанбул - Белово, која била завршена три години подоцна. Таа ја изградила и делницата Трново-Сејмен - Нова Загора - Јамбол. Железниците во јужна Бугарија, сопственост на Барон Хирш биле со вкупна должина од 309,6 км. Од 1909 година тие се во државна сопственост.
Во 1885 година, Народното собрание го донел „Законот за железници“, според кој Бугарија целосно го презела градењето и работењето на железничката мрежа во Бугарија. Бил создаден системот на бугарските државни железници. На 23 јуни 1888 година била пуштена во употреба пругата Белово - Вакарел - Софија - Цариброд (насока Белград - Истанбул). На 9 декември 1893 година пуштена во употреба пругата Софија - Перник (правец кон Солун и Скопје). На 20 февруари 1897 година пуштена во употреба пругата Софија - Роман (се упатува кон пристаништата Варна и Дунав). Пругата Мездра - Видин била пуштена во употреба во 1913 година.
Првата електрична пруга била Софија - Пловдив. Таа била пуштена во употреба во 1963 година. Една година подоцна била отворена првата двојна пруга помеѓу Варна и Синдел. До 1989 година имало постојан раст на железничкиот сообраќај.
На 1 јануари 2002 година бил донесен нов „Закон за железнички сообраќај“, според кој Бугарските државни железници биле поделени во две одделни претпријатија - железнички превозник (''Бугарски државни железници'') и инфраструктурно претпријатие (''Национално претпријатие за железничка инфраструктура'').
Филип Џонсон

Филип Кортелју Џонсон (8 јули 1906 - 25 јануари 2005 година) — американски архитект, најпознат по своите дела на Модерната архитектура, вклучувајќи ја и Стаклената куќа во Њу Ханан, и неговите дела од постмодерната архитектура, особено Сони-билдинг во Њујорк и Банк-билдинг во Чикаго. Во 1978 година, тој бил награден од Американскиот Институт за архитекти со златен медал и во 1979 година добил Прицкерова награда.
По дипломирањето во 1930 година, Филип Џонсон станал првиот директор на Одделот за архитектура при Музејот на модерната уметност во Њујорк (1932-1934 и 1945-1954). Тој го измислил терминот Меѓународен стил и ја претставил работата на модерните европски архитекти како Лудвиг Миес ван дер Рое и Ле Корбсиер во Америка. Тој подоцна соработувал со Мис ван дер Рое за она што се смета за најубав облакодер во Северна Америка, зградата Сиаграм во Њујорк (1958).
Џонсон се вратил на универзитетот Харвард во 1940 година за да ја проучува архитектурата под Марсел Бреуер. За својата магистерска дисертација, тој дизајнирал резиденција за себе, сега познатата Стаклена куќа (1949), која е прогласена за една од најубавите и најнебално функционални домови во светот.
Зградите на Филип Џонсон се луксузни во обем и материјали, со екстенсивен внатрешен простор и класично чувство на симетрија и елеганција. Тие ја олицетворуваат доминантната улога на корпоративна Америка на светските пазари со истакнати облакодери за такви водечки компании како AT & T (1984), Pennzoil (1976) и Pittsburgh Plate Glass Company (1984).
Кевин Роуч

Кевин Роуч (|Kevin Roche; – ) — ирско-американски архитект, добитник на Прицкеровата награда за архитектура во 1982 година. Повеќе од 20 години соработувал со Џон Динкел, кој починал во 1981 година.
Во 1945 година дипломирал на Архитектонскиот факултет на Универзитетот во Даблин. После 1948 година ги продoлжил студиите во САД со Мис ван дер Рое на Илиноискиот институт за технологија во Чикаго, но студиите ги напуштил после првиот семестар.
Неговата потрага за хуманистичката страна на архитектурата го довела во канцеларијата на Елијел и Еро Саринен во Бломфилд Хилс во Мичиген. Неговиот иден партнер, Џон Динкел, дошол во фирмата во 1951 година, и набрзо после тоа и Роуч. Од 1954 година, па сè до смртта на Еро Саринен во 1961 година, Роуч бил негов главен соработник во проектирањето.
Ричард Роџерс

Ричард Џорџ Роџерс, Барон Роџерс од Риверсајд (роден на 23 јули 1933 година - 2021) — италијанско-британски архитект познат по своите модернистички и функционалистички дизајни во високотехнолошката архитектура.
Роџерс е можеби најпознат по својата работа во центарот Помпиду во Париз, зградата Лојд и Милениумската купола во Лондон, Сендид во Кардиф и зградата на Европскиот суд за човекови права во Стразбур. Тој е добитник на Кралскиот златен медал, медалот Томас Џеферсон, наградата Стирлинг, Минерва и наградата Прицкеровата награда.
1 Животопис
Таткото на Ричард Роџерс студирал медицина и се надевал дека Ричард ќе продолжи кариерата во стоматологијата. Мајката на Ричард била заинтересирана за модерен дизајн и го охрабрил интересот на нејзиниот син за визуелните уметности. Нејзина братучетка, Ернесто Роџерс, била еден од истакнатите архитекти во Италија.
Како што избила војната во Европа, семејството Роџерс се вратило во Англија, каде што Ричард Роџерс присуствувал на јавните училишта. Роџерс имал проблеми со законот, влегол во Националната служба, станал инспириран од работата на неговиот роднина, Ернесто Роџерс, и на крајот одлучил да влезе во Лондонската Архитектонска асоцијација.
2 Објекти
*1971-1977: Центар Помпиду (со Ренцо Пијано), Париз, Франција
*1978-1986: Лојд од Лондон
*1995-2003: Школа Минами Јамаширо
*1996-1999: Милениумска купола
*1997-2005: Мадридски аеродром Барахас 4
*1998-2005: Национално собрание за Велс
*2002-2006: Градење на Линген
*2018: 3 Светски трговски центар (175 Гринич стрит)
Категории род и број на глаголите во македонскиот јазик

Глаголи се зборови што означуваат дејство или состојба и се поврзани со лицето кое го врши дејството. Глаголот е најсложената структура во македонскиот јазик. Глаголите во македонскиот јазик имаат повеќе граматички категории меѓу кои се: род и број.
1 Граматичка категорија род
Глаголите во македонскиот јазик немаат род. Само ''неличните глаголски форми'' имаат род. И тоа:
* глаголска придавка (разликуваме: ''машки род, женски род, среден род и множина)''
+Глаголска придавка, машки род, женски род, среден род, множина
станат, станата, станато, станати
викнат, викната, викнато, викнати
дојден, дојдена, дојдено, дојдени
поканет, поканета, покането, поканети
легнат, легната, легнато, легнати
* глаголска л-форма (разликуваме: ''машки род, женски род, среден род и множина)''
+Глаголска л-форма, машки род, женски род, среден род, множина
плетел, плетела, плетело, плетеле
копал, копала, копало, копале
станал, станала, станало, станале
паднал, паднала, паднало, паднале
јадел, јадела, јадело, јаделе
* глаголска именка (разликуваме: ''среден род)''
+Глаголска именка, среден род
гледање
пиење
косење
спиење
јадење
2 Граматичка категорија број
Граматичката катерогија број го означува бројот на учесниците во говорењето. Разликуваме форми на глаголи во ''два'' броја: ''еднина и множина''.
+Граматичка категорија број, лице, еднина, лице, множина
1л., играм, 1л., играме
2л., играш, 2л., играте
3л., игра, 3л., играат
Наеднаш, минатото лето

„Наеднаш, минатото лето“ (англиски: ''Suddenly, last summer'') — британско-американски филм од 1959 година, во режија на Џозеф Л. Манкиевиц (Joseph L. Mankiewicz). Филмот е снимен според истоимената драма на Тенеси Вилијамс. Главните улоги ги играат: Елизабет Тејлор, Кетрин Хепберн, Монтгомери Клифт и Алберт Декер. Во 1960 година, филмот бил номиниран за „Оскар“ во три категории, а Тејлор освоила „Златен глобус“.
1 Содржина
Д-р Џон Кукровиц (го игра Клифт) е млад доктор во психијатриска клиника во Њу Орлеанс кој извршува операции во многу тешки услови. Меѓутоа, во болницата пристигнува понудата од богатата вдовица Вајолет Венабл (ја игра Хепберн) која сака да донира пари, но под услов д-р Кукровиц да изврши лоботомија на нејзината внука Кетрин Холи (ја игра Тејлор), која е затворена во манастирска болница поради нејзините психички проблеми. Во разговорот со д-р Кукровиц, Венабл му кажува дека Кетрин страда од хистерија и дека е многу агресивна, така што операцијата треба да ја смири. Д-р Кукровиц стапува во контакт со Кетрин и почнува да ја лечи, сфаќајќи дека намерата на Венабл не е чесна. Низ разговорите, тој дознава дека, претходното лето, Кетрин била заедно со Себастијан, синот на Вајолет Венабл, кој ненадејно умрел од срцев удар. Вајолет, која е опседната со споменот на својот син, ја смета Кетрин одговорна за смртта на Себастијан, а Кетрин пак никако не може да се сети што се случило тогаш. Затоа, д-р Кукровиц ги соочува Кетрин и Вајолет и тогаш Кетрин ја раскажува вистинската случка: еден топол ден, прогонет од локалните момчиња, Себастијан се искачил на врвот од еден рид и таму колабирал, како последица на срцевите проблеми до кои страдал, а потоа момчињата го растргнале неговото тело. Вајолет, целата во шок, си заминува во својата соба при што на д-р Кукровиц му се обраќа како Себастијан.
Оаза (департман)

Оаза (|Oise) — департман во регионот Горна Франција на северот на истоимената земја. Наречен е по реката Оаза.
1 Историја
Оаза е еден од изворните 83 департмани воведени со Француската револуција на 4 март 1790 г. Создадена е земајќи делови од покраините Ил де Франс и Пикардија.
По извојуваната победа во Битката кај Ватерло, британската војска го окупирала департманот, што траело од јуни 1815 доноември 1818 г.
2 Географија
Оаза е дел од денешниот регион Горна Франција и лежи на 35 км северно од Париз. Опкружен е од департманите Сома, Ена, Сена и Марна, Долина на Оаза, Ер и Приморска Сена.
2.1 Поважни населени места
+ Најнаселени општини во Оаза<ref
Место, Општина, Кантон, Округ, Население
1, Бове, Бове-1Бове-2, Бове, 55.252
2, Компјењ, Компјењ-1Компјењ-2, Компјењ, 40.430
3, Креј, Креј, Санлис, 34.262
4, Ножан на Оаза, Ножан на Оаза, Санлис, 18.753
5, Санлис, Санлис, Санлис, 15.583
6, Крепи во Валоа, Крепи во Валоа, Санлис, 14.962
7, Мери, Мери, Бове, 13.995
8, Ноајон, Ноајон, Компјењ, 13.894
9, Монтатер, Монтатер, Санлис, 12.843
10, Пон Сент Максанс, Пон Сент Максанс, Санлис, 12.637
3 Туризам
Највеќе посетители во департманот добива забавниот парк „Астерикс“ отворен 1989 г. Други места од особено културно-историско значење се катедралата „Св. Петар“ во Бове, замокот Пјерфон обновен од Ежен Виоле ле Дик и ликовната збирка во Шантији, една од најголемите вон Париз.
4 Збратимени места
Оаза е збратимена со грофовијата Бедфордшир во Англија.
Едно од селата во поречието е Овер на Оаза, познато како свратилиште на разни импресионистички уметници. Овде Винсент ван Гог ги провел последните 70 дена од животот и тука е закопан, заедно со брат му Тео.
5 Поврзано
* Окрузи во Оаза
* Кантони во Оаза
* Општини во Оаза
Џејмс Стерлинг

Џејмс Фрејзер Стерлинг (22 април 1926 година &ndash; 25 јуни 1992 година) бил британски архитект.
Стерлинг работел во партнерство со Џејмс Гован од 1956 до 1963 година, потоа со Мајкл Вилфорд од 1971 до 1992 година.
1 Позначајни проекти
* 1958 Лондон: Станови во Хем Комон (со Џејмс Гован)
* 1959 Универзитет Лајчестер: Инженерски факултет (со Џејмс Гован)
* 1961 Лондон: Сала на училишното собрание на Кембервел
* 1964 Универзитет „Сент Ендрус“: Студентски дом „Ендру Мелвил“
* 1968 Универзитет Кембриџ: Историски факултет
* 1971 Универзитет Оксфорд: Колеџот на кралицата, Зграда Флори
* 1972 Хаслемер, Сари: Центар за обука на Оливети (проширување)
* 1976 Ранкорн: Социјално домување во Саутгејт (срушен)
* 1984 Штутгарт: Нова национална галерија
* 1984 година Кембриџ, Масачусетс: Универзитет Харвард, Саклеровите галерии на музејот Фог (проширување)
* 1987 Берлин: Висеншафтцентрум (кампус за истражување на општествените науки)
* 1987 Лондон: Тејт Британија, Галерии Клор (проширување)
* 1989 Париз: Библиотека на Франција (неуспешен влез во конкуренција)
* 1997 година Лондон: канцеларии и малопродажни салони во Поултри бр. 1 , Лондон ЕК3 (посмртно завршена со неговите дизајни)
2 Библиографија
*''James Stirling: Buildings and Projects 1950 &#x2013; 1974'' (1975) Верлаг Герд Хатје (уредена и дизајнирана од Леон Крир)
*''James Stirling: Buildings and Projects 1950 &#x2013; 1974'' (1975) Темс и Хадсон (Вовед од Џон Џејкобус; поставеност на содржина на Леон Крир и Џејмс Стерлинг)
*''James Stirling: Buildings and Projects,'' Питер Арнел и Тед Бикфорд, вовед од Колин Роу (1993) Рицоли
*''James Stirling, Michael Wilford and Associates: Buildings and Projects, 1975-1992,'' Мајкл Вилфорд и Томас Мјуирхед (1994), Темс и Хадсон,  
*''Big Jim: The Life and Work of James Stirling,'' Марк Џируард (1998, 2000), Чато и Виндус, Лондон,  
*''Sweet Disorder and the Carefully Careless: Theory and Criticism in Architecture,'' Роберт Максвел (1997), Принстонови трудови за архитектура (вклучува есеи за Џејмс Стерлинг)
*''Revisionary Modernist,'' Аманда Лоренс (2012) Yale University Press, Hу Хејвен и Лондон,  
*''James Stirling/Michael Wilford,'' Роберт Максвел (1999), Studio Paperback
*''Jim Stirling and the Red Trilogy: Three Radical Buildings,'' Ален Берман, уре. (2010), Frances Lincoln Ltd
*''James Frazer Stirling: Notes from the Archive,'' Ентони Видлер (2010), Центар на Јејл за британска уметност
Авантура (жанр)

Авантура, авантуристички жанр или авантиристички роман, е фикција (измислен расказ/ приказна) која најчесто вклучува патешествија или настани кои се испреплетени со опасност, или пак му создаваат на читателот чувство на возбуда.
1 Историја
Во воведот на „Енциклопедија на авантуристичката фикција“, Дон Дамаса го дефинира жанрот како:
Авантура е настан или серија настани кои се случуваат надвор од обичниот тек на животот на протагонистот, најчесто придружен со опасност, често со физичка акција. Авантуристичкиѕе приказни скоро секогаш се движат брзо, и брзината на дејството е подеднакво важно како карактеризацијата, местото и времето и другите елементи на делото.
Дамаса дополнително тврди дека авантуристичките приказни го ставаат во фокус елементот на опасност. Така, тој илустрира дека романот „Приказна за два града“ на Дикенс е авантуристички бидејќи вклучува опасност во која е вклучен главниот лик, а додека пак романот „Големите исчекувања“ од истиот автор не е авантуристички бидејќи опасноста во која Пип се наоѓа е само инструмент за да се развие приказната.
Авантурата е честа тема во книжевноста уште од раните денови на пишаната фикција. Така, делумно раните романтичарски дела биле авантуристички.
Историјата и настаните ја одржала авантурата како жанр во живот. Од средината на 19 век па навака, кога започнала масовната писменост и книжевност, авантурата станата популарен жанр. Иако не била искористена максимално, авантурата забележала примени во минатото. Така од приказни поврзани со витези и митски суштества, денес вклучува и разузнавачки и технолошки елементи.
Авантурата често се совпаѓа и со другите книжевни жанрови, како на пример воени романи, криминалистички романи, морепловски романи, разузнавачки романи, научна фантастика и фантазија (пример се делата на Џ. Р. Р. Толкин) Сепак, не сите вакви романи се авантури.
2 Поврзано
*Книжевност
*Книжевен жанр
3 Наводи
Едм-Себастјен Жора

Едм-Себастјен Жора (|Edme-Sébastien Jeaurat, - ) — фрнцуски астроном, познат по изработката на карта ка сите 64 ѕвезди од јатото Плејади во 1786 г. Бил член на Француската академија на науките. Првично ја изучувал уметноста и бил награден со медал од Кралската академија на сликарството и вајарството во Париз, а во 1750 г. ја објавил книгата „Есеј за перспективата во служба на уметниците“ (''Essai de perspective à l'usage des artistes''). Бил син на бакрорезецот Едм Жора и Мари-Шарот (мом. Ле Клерк). Бил основоположник на разни населби преземени од Воената школа во полза на астрономијата. Во 1783 г. бил изгласан за почесен странски член на Американската академија на уметностите и науките.
Вестгејт (Најроби)

Трговскиот центар Вестгејт е трговски центар што се наоѓа во населбата Вестлендс во Најроби, Кенија. Првпат бил отворен во 2007 година. Терористичкиот напад врз трговскиот центар од 2013 година резултирал со смрт на најмалку 67 лица, вклучувајќи и четворица напаѓачи, и 175 повредени. На крајот од нападот, трите ката на трговскиот центар се урнале.
Центарот бил реновиран и повторно отворен на 18 јули 2015 година со намалена површина. Во тек е реконструкцијата на остатокот од трговскиот центар.
1 Преглед
Петкатниот трговски центар бил отворен во 2007 година на површина од 33,000 m<sup>2</sup> каде биле сместени повеќе од 90 продавници. Киното „Планета Медија“ и познатиот трговски ланец Накумат имаат свој простор во трговскиот центар. Другите големи продавници ги вклучуваат: „Мистер Прајс“, „Арткафе“ и банката Баркли на приземјето, како и казиното „Милионери“ на вториот кат. Меѓу другите фирми кои држат свои продавници во Вестгејт се и меѓународните брендови: Adidas, Бата, Конверс, Федекс и Самсунг.
Луксузниот трговски центар беше популарен меѓу потрошувачите во Кенија, како и меѓу странските официјални претставници.
2 Нападот од 2013 година
На 21 септември 2013 година, група од 4 терористи поврзани со милитантната група ел-Шабаб, во нападот раниле и убиле клиенти, вработени и посетители во трговскиот центар Вестгејт, користејќи огнено оружје и рачни гранати. Најмалку 68 лица биле пријавени како убиени, и повеќе од 200 повредени. Терористите држеле како заложници многу клиенти и биле потребни четири дена да се стави крај на нападот. До 25 септември, три ката на трговскиот центар се урнале.
3 Повторно отворање
Трговскиот центар повторно бил отворен на 18 јули 2015 година. Делови од трговскиот центар кои биле тешко оштетени во терористичкиот напад, претрпеле дополнителна реконструкција и останале затворени до 2018 година. Правните постапки со осигурителот ја одложилеа реконструкцијата. Околу 90% од претходните закупци на простор во Вестгејт го задржале својот закуп, а ИРГ, израелска безбедносна компанија, била ангажирана за обука на новиот безбедносен персонал на трговскиот центар.
Повторното отворање на трговскиот центар се соочил со мешани реакции. Некои го поздравиле како демонстрација на еластичност на Најроби, додека други го критикувале како непочитување на жртвите, посочувајќи дека наместо тоа треба да се претвори во спомен-центар или место за богослужба.
4 Поврзано
* Список на трговски центри во Кенија
* Исламски тероризам
Мистерија (жанр)

Мисерија — книжевен жанр кој вообичаено вклучува мистериозна смрт/ околност или криминал кои треба да се разрешат. Често со затворен круг на осомничени, каде секој осомничен има разумен мотив или разумна можност за да стори криминален акт. Главниот лик најчесто би бил детектив или инспектор, кој на крај би ја разрешил мистеријата со логичка дидактика на приложените факти кои се прикажани на читателот.
Мисеријата може да вклучи и натприродна мисериозна околност/ настан каде решението не мора да има логика па дури и криминално дејство. Оваа употреба била карактеристична за „фикцијата палп“ (палп-фикшн, ''pulp fiction'') во 1930-те и 1940-те. Во тоа време таквите раскази наведувале дека мистериите биле посложени за разрешување.
1 Почетоци
Мистеријата како жанр е релативно млада во книжевноста. Таа почала да се развива во раниот 19 век. Со подемот на писменоста помеѓу општата маса луѓето станале поиндивидуални во нивното размислување. Како што луѓето станувале поиндивидуални, тие развиле почит за човековиот разум и можноста да се разрешуваат проблеми.
Причината поради која мисеријата не била позната пред 1800-те можеби лежи во фактот што во тоа време немало вистински полициски сили. Пред Индустриската револуција, многу градови имале констабли или ноќни чувари. Секако, констаблите биле свесни за секој граѓанин во населеното место и криминалот бил брзо разрешен или би бил оставен неразрешен. Како што градовите се зголемувале со население, полициските сили станувале институционализирани и потребата за основање детективи била реализирана. Тоа можеби е и мотивацијата за развојот на мисериите како посебни романи.
Рано дело на мистерија е на пример „Госпоѓицата Скидери“ од Ернест Теодор Хофман, дело кое имало влијание врз „Убиство во улицата Морг“ од Едгар Алан По (1841). Артур Конан Дојл во 1887 година го претставил својот лик Шерлок Холмс. Жанрот се развил масивно на почетокот на 20 век. Нешто подоцна, во 1920-те Агата Кристи и нејзините дела придонеле за понатамошен развој на жанрот.
2 Класификација
Во зависност од природата на приказната, мистериите може да се поделат на аматериски детективски романи, детективски романи, пријатна мистерија, разузнавачки роман, груби детективски романи, историска мистерија, трилери и слично.
Двополна маглина

Двополна маглина — вид на маглина карактеризиран со две испакнатини на секја страна од централната ѕвезда. Околу 10-20% од планетарните маглини се двополни.
1 Создавање
Иако не се точно познати причините за овие маглинестите структури, честопати се мисли дека се предвесници за присуство на двојна централна ѕвезда со период од неколку денови до периоди од неколку години. Како што една од ѕвездите ги исфрла надворешните слоеви, другата го нарушува овој процес на исфрлање на материјалот и се создава двополов облик.
2 Примери
* Хомункул околу Ета Карина* Хабл 5* M2-9 –Крилја на маглината Пеперутка* OH231.8+4.2 –Калабаш или маглината Скапано Јајце* Mz3 (или Менцел 3) – Мравја Маглина* CRL 2688 – Јајце* HD 44179 – Црвен правоаголник* MyCn18 – Песочен Часовник* He2-104 – Јужна Раковидна Маглина* Бумеранг* NGC 2346 – позната и како маглината Пеперутка
3 Поврзано
* Двополов истек
* Ѕвезден развој