Пиња

Пиња претставува традиционален филипински конц направен од листовите на растението ананас. Ананасите се автохтони во Јужна Америка, но се широко одгледувани на Филипините уште од 17 век и се користат за ткаење на сјајни луксузни текстили слични на чипка познати како ''нипис'' ткаенина. Името е изведено од шпанскиот ''збор piña'', што значи „ананас“.
1 Историја
Ананасите биле донесени од Шпанците на Филипините за време на шпанската колонијална ера. Сортата сега позната како ''Шпански црвен'' почнала да се одгледува за текстилната индустрија уште во раниот 17 век. Техниките за екстракција и ткаење биле директни адаптации на домородните традиции на ткаење со употреба на влакна од абака, кои имаат слична текстура. Пиња биле ткаени во сјајни ткаенини нипис слични на ''чипка,'' обично украсени со сложен цветен вез познат како ''каладо'' и ''сомбрадо''.
Ткаенината Пиња претставувала луксузен извоз од Филипините за време на шпанскиот колонијален период и стекнала популарност меѓу европската аристократија во 18 и 19 век. Ткаенините ''Нипис'' биле доста ценети како егзотични и раскошни. Значајни употреби од страна на кралското семејство вклучуваат крштевка на кралот Алфонсо XIII, подарена од папата Пиј X (сега во Музејот на Трахе); марамче пиња подарено како свадбен подарок на принцезата Александра од Данска за нејзиниот брак со кралот Едвард VII; како и фустан и долна облека за кралицата Викторија. Недовршен фустан од Марија Клара бил нарачан и од маркизот од Иријарте (тогашен гувернер на Лагуна) наменет за кралицата Изабела II, кој абдицирал во 1870 година. Бројни примери на везени текстили за пиња од 19 век можат да се пронајдат во колекциите на разни музеи низ целиот свет, иако нивната историја останува недоволно проучена во академската литература. Примери на парчиња со мотиви што претставуваат сцени од животот и културата на Филипините биле достапни како сувенири за патниците околу помеѓу 19-ти до 20-ти век.
Во домашни услови, тие се користеле за изработување на традиционалната облека ''баронг тагалог'', ''барот саја'' и ''трахе де местиза'' на филипинската горна класа, како и женски ''пањуелос''. Тие биле обожавани поради нивниот лесен и тенок квалитет, што бил идеален во жешката тропска клима на островите. Индустријата била уништена во голема мера што се јавило како резултат на јапонската окупација во Втората светска војна и е предмет на напори за оживување од 1960-тите.
Многу јадења базирани на ананас биле развиени на Филипините како резултат на текстилната индустрија за ананас. Тие вклучувале традиционални состојки и јадења како оцет од ананас, ''хамонадо'', ''афритада'' и ''пинињаханг манок''. Друг значаен нуспроизвод бил традиционалниот десерт сличен на желе наречен ''ната де пиња'', кој се произведувал на Филипините уште од 18 век.
2 Методи на производство
Пињата се прави од лист, па затоа листот прво мора да се исече од растението. Потоа влакното се извлекува поточно се одвојува од листот. Повеќето влакна од листот се долги и донекаде крути. Секоја нишка од влакното пиња се струга рачно и се врзува еден по еден за да се формира континуиран конец што се ткае рачно, а потоа се претвора во платно за пиња.
3 Произведувачи
Калибо, Аклан, бил главниот и најстар производител/ткајач на ткаенината пиња на Филипините, која се извезува во многубројни земји од светот, особено во Северна Америка и Европа. Ткаењето пиња било вековна традиција која неодамна била обновена во последните 20 години.
Свилата од ананас важела за кралица на филипинските ткаенини и се сметала за најмногу обожавана ткаенина на филипинската елита. За време на самитот на АПЕК во 1996 година, одржан на Филипините, светските лидери облекле ''баронг тагалог'' којшто бил направен од пиња и набавен од Калибо за време на групната фотографија.
Производувачи се и ''Ла Ерминија Пиња Вивинг Компани'',''Здружението на ткајачи и производители на Малабон Пиња, Рејкон Пиња Текстил и индустрија'' и ''Рурунган са Тубод Фондација.''
4 Употреба
Пињата се карактеризира со лесна, но цврста, со проѕирен изглед и мазна текстура која наликувала на свила. Во модерното време, таа најчесто се користи за изработка на ''баронг тагалог'', ''барот саја'' и друга традиционална формална облека на Филипините. Исто така, се користи за чаршафи, торби, подметачи и други парчиња облека.
5 Признание од УНЕСКО
Ткаењето на рачен разбој Пиња било номинирано на Список на нематеријално културно наследство на УНЕСКО во 2023 година. Одлуката била донесена на 18-тиот состанок на Меѓувладиниот комитет за да се заштити нематеријалното културно наследство одржан во Касане, Боцвана, од 5 до 8 декември 2023 година.
6 Галерија
7 Поврзано
* Абака
* Хаблон
* Батик
* Инабел
* Малонг