procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Четири годишни времиња

Четири годишни времиња (итал. ''Le quattro stagioni'') е збирка од четири виолински концерти од Антонио Вивалди. Компонирана е во 1723 и е неговото најпознато дело, и претставува едно од најпопуларните дела на барокната музика.
Овие концерти за првпат биле издадени во 1725 како дел од дванаесет дела Оп. 8, насловени како ''Il Cimento dell'armonia e dell'inventione'' („Натпреварот помеѓу хармонијата и инвенцијата“). Првите четири концерти биле именувани како ''Le quattro stagioni'' („Четири годишни времиња“), по едно годишно време за секој. Концертите имаат по три става, од кои два се брзи и еден бавен, помеѓу нив.
* Концерт бр. 1 во Е-дур, Оп. 8, RV 269 - „Пролет“ (''La primavera'')
*# Алегро
*# Ларго
*# Алегро
* Концерт бр. 2 во Г-мол, Оп. 8, RV 315 - „Лето“ (L'estate)
*# Алегро нон молто
*# Адаџо е пијано - Престо е форте
*# Престо
* Концерт бр. 3 во Ф-дур, Оп. 8, RV 293 - „Есен“ (''L'autunno'')
*# Алегро
*# Адаџо молто
*# Алегро
* Концерт бр. 4 во Ф-мол, Оп. 8, RV 297 „Зима“ (''L'inverno'')
*# Алегро нон молто
*# Ларго
*# Алегро
Текстурата на секој од концертите варира, во зависност од неговото годишно време. На пример Зимата мрачна и тажна, додека Летото призива бура во последниот став.
Вивалди напишал четири сонети за рецитирање со четирите концерти. Така, „Четирите годишни времиња“ се тонски поеми. Заедно тие се вековен пример за програмска музика. Делото често се јавува во популарната култура.
Павле Филипов

Павле Филипов или Павлос Воскопулос (р. , егејскиот дел на Македонија, ) — грчки активист и политичар и културно-национален деец од македонска народност. Член е на колективното раководство на грчката партија Виножито, чија цел е остварување на основните човекови права на Македонците во егејскиот дел на Македонија.
По студиите по архитектура на Белградскиот универзитет, има приватен бизнис во Лерин, а пред 6 години е вработен во Леринската префектура. Член-основач е на Македонското движење за балкански просперитет, член на Политичкиот секретаријат на Европската слободна алијанса „Виножито“ и член на Домот на македонската култура во Лерин. Со тројца членови на Централниот совет на „Виножито“ се обвинети за „поттикнување насилство“ и „нарушување на мирот“ во 1995 поради поставувањето двојазичен натпис на македонски и на грчки пред нивните канцеларии во Лерин со името на партијата, но во 1998 се ослободени од сите обвинувања. Го води зачленувањето на Партијата „Виножито“ до полноправен член на Европската слободна алијанса – Европска политичка партија (EFA – EPP) и на Федералната унија на европските малцинства (FUEN). Преку настапи во земјата и на меѓународни форуми се бори за подобрување на статусот на Македонците во Егејска Македонија и Македонското малцинство во Грција.
Амфиоксус

Амфиоксусот или ланцетникот (единствен во поттипот Cephalochordata, односно главохордници) е примитивно рибовидно животно кое нема ‘рбетен столб, но поседува многу други одлики на ‘рбетниците. Многу научници веруваат дека ‘рбетниците може да еволуирале од древен предок сличен на амфиоксусот. Афиоксусите се среќаваат насекаде низ светот во плитките, морски биотопи, каде се закопуваат во песокот, оставајќи ја само устата надвор. Некои азиски народи ги сметаат амфиоксусите за голем деликатес, а животното комерцијално се лови во Кина.
Амфиоксусите растат околу 5 cm во должина. Имаат јагуловидна телесна форма со добро развиена уста и опашка. Повеќето се полутранспарентни. Овие животни делат неколку особини со ‘рбетниците, како грбното нервно стебло кое е потпрено со несвитлива стапчеста структура позната како нотохорд - претходник на ‘рбетниот столб; потоа систем на голтникови цепнатинки помеѓу устата и желудникот кои се користат при хранењето; и серии од сегментирани и V-видни мускули долж градниот (трупен) дел.
За разлика од ‘рбетните животни, амфиоксусите не развиваат вистински мозок, главени нерви или сетилни структури (како очи или уши). Тие немаат срце, но имаат циркулаторен систем во кој еден голем крвен сад постојано пулсира со што ја движи оксигенираната крв до различните органи во телото. Вените ја враќаат крвта во жабрите, каде таа се збогатува со кислород. Половите на амфиоксусите се различни - половите органи се парни и се наоѓаат долж телото и произведуваат гамети кои се испуштаат во водата откога животното ќе достигне полова зрелост.
# мозоковиден меур
# нотохорд
# грбно нервно стебло
# постанална опашка
# анус
# дигестивен систем
# крвоносен систем
# атриопора
# надголточна лакуна
# жабрена цепнатинка
# голтник
# вестибула
# усни цирии (пипала)
# устен отвор
# гонади (јајчници/семеници)
# сетило за светлина
# нерви
# метаплеврален завој
# црнодробно слепо црево (хепаровидна торбичка)
Амфиоксусите немаат тврди (окоскени) телесни делови, поради што фосилизираат при посебни услови. Фосили на животни за кои се смета дека се амфиоксуси се најдени во јужна Кина и Британска Колумбија и датираат од раниот камбриј, геолошки период кој започнал пред околу 570 милиони години. Овие фосили може да претставуваат животни блиски на оние од кои еволуирале ‘рбетниците.
de:Lanzettfischchen
en:Branchiostoma
eo:Brankiostomo
fr:Branchiostoma
hr:Kopljače
hu:Lándzsahalak
io:Amfioxo
it:Branchiostoma
la:Branchiostoma
lt:Iešmutis
lv:Lancetnieki
ml:ലഘുശൂലം
nv:Łóóʼchilí bitʼaʼ ádaadinígíí
pt:Branchiostoma
ru:Ланцетники
uk:Ланцетник
zh:文昌鱼属
Радиотелевизија Црна Гора

Радиотелевизија Црна Гора (српски/кирилица: ''Радио Телевизија Црне Горе'', српски/латиница: ''Radio Televizija Crne Gore'') — државна телевизија на Република Црна Гора. Од јули 2001 заедно со РТС е дел од Европската Радиодифузна Унија. Формирана е во 1990 кога Радиотелевизија Титоград го сменила своето име во Радиотелевизија Црна Гора.
1 Канали
РТЦГ има 3 ТВ Канали, 2 во земјата, 1 меѓународен и 1 радио канал.
1.1 Телевизија
* ТВЦГ 1 - Вести и домашна продукција.
* ТВЦГ 2 - Спорт, забава.
* ТВЦГ Сателит - Сателитски канал на РТЦГ.
1.2 Радио
* Радио Црне Горе
Радио-телевизија Србија

Радио-телевизија Србија (српски: ''Радио-телевизијa Србије'', латиница: ''Radio-televizija Srbije'') — државна телевизија на Република Србија. Емитува и продуцира вести, драма и спортска програма преку радио, телевизија и интернет. Од јули 2001 заедно со РТЦГ е дел од Европска Радиодифузна Унија. РТС е најголемиот радиодифузер во поранешна Југославија и Балканот. Формирана е во 1992 кога РТВ Белград го сменила своето име во Радио Телевизија Србије. Од 2004 директор на РТС е Александар Тијаниќ.
0.1 Телевизија
* РТС 1 - Вести и домашна продукција.
* РТС 2 - Спорт, забава.
* РТС Свет - Сателитски канал.
* РТС 3 - канал за култура и уметност
* РТС Наука
* РТС Драма
* РТС Живот
* РТС Класика
* РТС Коло
* РТС Трезор
* РТС Музика
* РТС Полетарац
**
0.2 Радио
* Радио Београд 1
* Радио Београд 2
* Радио Београд 3
* Београд 202
* Радио Плетеница
* Радио Рокенролер
* Радио Џубокс
* Радио Вртешка
Уште не умрела Украина

Уште не умрела Украина (украински: Ще не вмерла Україна) е државна химна на Украина од 1991 година. Автор на текстот е Павло Чубински, а автор на музиката Михајло Вербицки. Во 1917 била државна химна на Украинска Народна Република. Последното дополнување на текстот било во 2003 година.
1 Оригинална верзија на украински
''Ще не вмерла Україна''
Ще не вмерла Україна, ні слава, ні воля,
Ще нам, браття українці, усміхнеться доля.
Згинуть наші вороженьки, як роса на сонці.
Запануєм і ми, браття, у своїй сторонці.
Станем, браття, в бій кривавий від Сяну до Дону,
В ріднім краю панувати не дамо нікому;
Чорне море ще всміхнеться, дід Дніпро зрадіє,
Ще у нашій Україні доленька наспіє.
А завзяття, праця щира свого ще докаже,
Ще ся волі в Україні піснь гучна розляже,
За Карпати відоб'ється, згомонить степами,
України слава стане поміж ворогами.
Душу й тіло ми положим за нашу свободу,
І покажем, що ми, браття, козацького роду.
Промената во текстот не е многу голема. Само во првите 2 линии,
:1) ''„Ще не вмерла Україна, ні слава, ні воля„'' (Уште не умрела ни Украина ниту нејзините слава и волја,), се смени на ''„Ще не вмерла України і слава, і воля“'' (Уште не умрела ни славата, ни волјата на Украина)
:2) Зборовите ''„браття українці“'' (браќа Украинци) се смени на ''„браття молодії„'' (браќа млади).
2 Официјална верзија на украински јазик
''Ще не вмерла Україна''
Ще не вмерла України і слава, і воля,
Ще нам, браття молодії, усміхнеться доля.
Згинуть наші вороженьки, як роса на сонці.
Запануєм і ми, браття, у своїй сторонці.
Душу й тіло ми положим за нашу свободу,
І покажем, що ми, браття, козацького роду.
3 Превод на македонски јазик
''Уште не умрела Украина''
Уште не умрела ни славата, ни волјата на Украина,
Уште, браќа млади, судбината ќе ни се насмевнува,
Ќе ги снема нашите непријатели, како роса на сонцето,
Ќе завладееме и ние, браќа, во својата земја.
Рефрен (2 пати):
Ќе положиме душа и тело за нашата слобода,
И ќе покажеме дека ние, браќа, сме од козачкиот род.
4 Поврзано
* Украина
* Грб на Украина
* Знаме на Украина
5 Наводи
Ој светла мајска зоро

Ој светла мајска зоро (црногорски: ''Ој свјиетла мајска зоро'') — државна химна на Црна Гора. Денешниот наслов и текст на оваа химна биле усвоени во 2004 година, кога Собранието на Црна Гора го усвоила ''Законот за државни симболи и денот на државноста на Црна Гора'', во чиј 6-ти член се пропишани сегашниот текст и насловот на химната.
1 Текст
црногорски на кирилица, црногорски на латиница, македонски
2 Поврзано
* Црна Гора
* Грб на Црна Гора
* Знаме на Црна Гора
3 Наводи
Ел Пасо (Тексас)

Ел Пасо е седиштето на округот Ел Пасо во американската сојузна држава Тексас. Се наоѓа во југозападот на земјата. Според пописот од 2020, градот има 678,815 жители. Тој е шестиот најголем град во Тексас и 21 најголем град во САД. Округот Ел Пасо брои 736,310 жители.
Ел Пасо се наоѓа на брегот на реката Рио Гранде, наспроти градот Хуарез кој е од другата страна на границата, во Мексико. Двата града формираат двонационална метрополитенска област со околу 2,280,782 жители.
Ел Пасо е дом на Универзитетот во Тексас при Ел Пасо. Форт Блис, поголема инсталација на Армијата на САД, лежи на истокот и североистокот од градот. Френклиновите Планини се протегаат во Ел Пасо од север и речиси го делат градот на два дела.
1 Историја
Археолошките докази во местата Кистоун и Хуеко Тенкс укажуваат на постоење на населба во регионот на Ел Пасо која постоела илјадници години (видете: Моголонска култура). Манзо, Сума и Јумано Индијанците биле откриени од најраните шпански истражувачи. Овие луѓе се асимилирале во локалните дојденски народи, станувајќи дел од Местицо културата која е превалентна во Мексико и делумно во југозападот на САД. Други, пак, се смешале со различните групи на Мескалеро Апачи кои талкале со години низ овој регион.
Денвер

Денвер (|Denver) е главниот и најнаселениот град на американската држава Колорадо. Денвер се наоѓа во долината на реката Саут Плат на Високите Рамнини, источно од Карпестите Планини. Центарот на Денвер е сместен источно од спојот на реките Чери Крик и Саут Плат, на околу 24 км источно од Карпестите Планини. Прекарот на Денвер е ''The Mile-High City'' („Градот висок една милја“), бидејќи неговата надморска височина е точно една милја (приближно 1.609 м).
Според проценките од 2023 Градот и Округот Денвер имале 716,577 жители, и со тоа е 19-ти најнаселен град во САД.
Втор најголем град во Колорадо е Колорадо Спрингс, веднаш по Денвер.
Виктор Јанукович

Виктор Федорович Јанукович (украински: ''Віктор Янукович''; (р. 9 јули 1950, с. Јенакиево, СССР) е поранешен Претседател на Украина и водач на политичката партија ''Партија на регионите'' (''Партія Регіонів''). Во два наврати бил и Премиер на Украина од 2002 до 2004, и од 2006 до 2007 година.
На 25 февруари 2010, Јанукович беше избран за Претседател на Украина, согласно претходно извојуваната победа над неговата соперничка Јулија Тимошенко.
Својата политичка кариера ја започнал на местото гувернер на Доњецката област. Оваа функција ја извршувал пет години (1997-2002). По ова го преземал премиерското место (2002-2004), за време на претседателствувањето на Леонид Кучма. Имал неуспешна кандидатура за претседател на Украина, губејќи ги тие избори од лутиот соперник Виктор Јушченко. На 4 август 2006 г. добил втор премиерски мандат кој му траел една година и 4 месеци. Додека бил на тоа место, имал затегнати односи со претседателот Јушченко и во најголема мера не се согласувал со неговите политики. Во 2010 г. водечкото место во неговата матична партија „Партија на регионите“ му го препуштил на неговиот близок сопартиец Николај Азаров.
На претседателските избори одржани во јануари 2010 г. Јанукович се соочил со Јулија Тимошенко во втората изборна рунда. Во вториот круг освоил 48,95% од гласовите, наспрема 45,47% на тогашниот премиер Тимошенко.
Трговска политика

Трговската политика ги опфаќа сите мерки кои државата ги презема за да ги регулира трговските односи со другите држави, односно странство. Со цел да се оцени економската и политичката опревданост на трговската политика, особено е важно да се утврди кој добива а кој губи во трговската размена. Современата трговска политика во основа е протекционистичка. Протекционизмот и рестрикционизмот постојано се присутни во меѓународната трговска размена. Во настојувањето да обезбеди стабилен економски развој и да постигне внатрешна и надворешна рамнотежа, трговската политика е насочена кон остварување на економските цели: целосна вработеност, платнобилансна рамнотежа и ефикасно искористување на раположливите ресурси.
1 Поврзано
* Бизнис
* Компаративна предност
* Апсолутна предност
* Трговија
* Увоз
* Извоз
* Список на меѓународни трговски теми
* Јавна размена
* Трговска блокада
* Трговски пат
* Трговска војна
Виктор Јушченко

Виктор Јушченко (украински: ''Віктор Ющенко'') е украински политичар, кој беше третиот претседател на Украина, во периодот од 2005 до 2010 година. Роден е на 23 февруари 1954 година во село Хоруживка, Сумска област, Украина, СССР. Од 2002 до 2004, тој бил водач на опозициската партија ''Наша Украина''. На таа позиција останал до април 2004 кога го победува Виктор Јанукович на редовните претседателски избори (Портокаловата револуција).
Во 2010 функцијата претседател ја преземал Виктор Јанукович, извојувајќи изборна победа над неговата соперничка, Јулија Тимошенко.
Пред да стане претседател, Јушченко имал изградена кариера во украинската политика. Во 1993 г. станал гувернер на Народната банка на Украина, а во периодот 1998-2001 ја извршувал премиерската функција. По напуштањето на ова работно место Јушченко преминал во опозиција, а на парламентарните избори во 2002 г. убедливо триуфирал освојувајќи 111 места (од можни 447) во украиското собрание. Успех забележал и на претседателските избори од 2004 г. кога го победил неговиот голем политички соперник и тогашен претседател на украинската влада, Виктор Јанукович. Тој изборен процес бил окарактеризиран како доста контроверзен, бидејќи втората изборна рунда била повторена по одлука на украинскиот Врховен суд, кој сметал дека изборите биле нерегуларни.
По истекот на петгодишниот претседателски мандат, тој повторно се кандидирал за истата функција, но овој пат бил елиминиран уште во првото коло. На тие избори победа остварил Виктор Јанукович, со тесна предност пред Јулија Тимошенко. На последните парламентарни избори одржани во 2012 г. Јушченко ја предводел листата кандидати на партијата Наша Украина, но освоил само 1,11% од гласовите, премалку за да влезе во пратеничкиот дом.
Од политичките аналитичари, Виктор Јушченко е окарактеризиран како про-западно настроен политичар, негувајќи добри односи со САД и земјите членки на НАТО пактот. Тој силно се залагал за членство на Украина во овој политички блок, за што бил жестоко критикуван од прорускиот дел од јавноста и официјална Москва. За време на неговиот претседателски мандат, украинско-руските односи биле значително заладени.
Ојлерова формула

Во математиката, едно од основните и најважни равенства во теоријата на комплексите броеви и комплексната анализа. Со неа е изразена зависноста помеѓу експоненцијалната и тригонометриските функции.
Равенството е едноставно и го има следниот облик:
:<math>\ \mbox{e}^{ix} = \cos{x} + i\sin{x}</math>
каде <math>\ \mbox{e}</math> е основата на природниот логаритам, а <math>i</math> имагинарната единица. Равенството е наречено според Леонард Ојлер, швајцарски математичар.
= Доказ =
Постојат неколку начини да се покаже точноста на равенството. Ние ќе ја покажеме користејќи се со Тејлор-Меклореновиот развој (Taylor-MacLaurin) развој на експоненцијалната и тригонометриските фунции. Според нивниот развој имаме:
:<math>\ \mbox{e}^x = \sum_{k=0}^{\infty} \frac{x^k}{k!}</math>:<math>\sin{x} = \sum_{k=0}^{\infty} (-1)^{k}\frac{x^{2k+1{(2k+1)!}</math>:<math>\cos{x} = \sum_{k=0}^{\infty} (-1)^{k}\frac{x^{2k{(2k)!}</math>
Сега имаме:
:<math>\ \mbox{e}^{ix} = \sum_{k=0}^{\infty} \frac{(ix)^k}{k!}</math>
Бидејќи:
<math>
i^k =
\begin{cases}
1, & k=4n \\
i, & k=4n+1 \\
-1, & k=4n+2 \\
-i, & k=4n+3
\end{cases}
</math>
Следствено:
<math>\ \mbox{e}^{ix} = \sum_{k=0}^{\infty} \frac{(ix)^k}{k!} = 1 + i\frac{x}{1!} -\frac{x^2}{2!} - i\frac{x^3}{3!} + \frac{x^4}{4!} + ... = </math>:<math>\ = \left( 1 - \frac{x^2}{2!} + \frac{x^4}{4!} + ...\right) + i \left( \frac{x}{1!} - \frac{x^3}{3!} +... \right) = </math>:<math>\ = \sum_{k=0}^{\infty} (-1)^{k}\frac{x^{2k{(2k)!} + i\sum_{k=0}^{\infty} (-1)^{k}\frac{x^{2k+1{(2k+1)!} = \cos{x} + i\sin{x}</math>
со што ја покажавме точноста на равенството.
= Важност =
Ојлеровата формула овозможува да се дефинира експоненцијална функција за комплексни аргументи:
:<math>\ \mbox{e}^{x+iy} = \mbox{e}^x \cdot \mbox{e}^{iy} = \mbox{e}^x (\cos{y}+i\sin{y})</math>
Друг многу важен факт кој произлегува од оваа формула е следниов: нека во формулата ставиме <math>\ x=\pi</math>. Тогаш се добива следново:
:<math>\ \mbox{e}^{i\pi}=\cos{\pi} + i\sin{\pi} = -1+i\cdot 0 = -1</math>, односно, конечно:
::<math>\mbox{e}^{i\pi}+1=0</math>
Последново равенство се нарекува равенство на Ојлер и е едно од најважните и математички најубавите равенства. Самиот израз вклучува девет основни концепти на математиката: три операции: собирање, множење, степенување; пет основни константи: единицата, нулата, односот на периметарот и пречникот на кружницата - <math>\pi</math>, основата на природниот логаритам - <math>\mbox{e}</math>, имагинарната единица - <math>i=\sqrt{-1}</math> и една основна релација: еднаквост <math>\ =</math>.
= Интересно =* Многумина го сметаат ова равенство за математички совршено зашто ниту едно друго равенство во математиката не вклучува толкав број основни математички концепти на така елегантен и едноставен начин. Познат е и следниов коментар: ''Што би можело да биде помистично: имагинарен број во интеракција со реални - да даде ништо?''* Ова равенство било докажано за првпат во 1714. година, не од Ојлер, туку од британскиот математичар Роџер Котс (Roger Cotes) во алтернативен облик:
:<math>\ \mbox{ln}(\cos{x}+i\sin{x})=ix</math>
Ојлер го објавил својот доказ (идентичен со оној даден во оваа статија) во 1748.
Минеаполис

Минеаполис е најголемиот град во американската држава Минесота и е седиште на округот Хенепин. Градот лежи на двата брега на реката Мисисипи, северно од спојот на оваа река со реката Минесота. Тој е споен со главниот град на државата Сент Пол. Познати и како ''близначки градови'', овие два града се 16 по големина во САД, со околу 3,2 милиони жители.
Рудничко Езеро

Рудничко Езеро или Врапчинско Езеро (|Λίμνη Χειμαδίτιδα, ''Химадитида'') — езеро во Егејска Македонија (денес Грција), дел од групата на Егејските езера.
Езерото се наоѓа на територијата на леринската Општина Суровичево. Се наоѓа на надморска висина од 593 метри, а површината околу 1,7 км<sup>2</sup>. Поврзано е со соседното езеро Зазерци, од каде што добива вода. Неговите води пак се влеваат во Петерското Езеро. На неговиот североисточен брег се наоѓа селото Рудник (''Ανάργυροι''), а на југозападниот се урнатините на селото Врапчин (''Χειμάδιο'').
1 Флора и фауна
Со езерото Зазерци сочинуваат заеднички екосистем, мошне богат на птици (повеќе од 150 видови), цицачи (12 видови), змии (7 видови), водоземци (7 видови), риби (8 видови), и 150 видови растенија.
Калцитриол

Калцитриолот — хормон кој се лачи од бубрезите. По хемиски состав е 1,25-дихидроксихолекалциферол (скратено 1,25-(OH)<sub>2</sub>D<sub>3</sub>). За неговата синтеза е неопходен калциферол (витамин D<sub>3</sub>). Тој дејствува на:
* клетките од тенкото црево, со што ги поттикнува на поинтензивна апсорпција на калциум од храната
* коските, при што го мобилизира калциумот од коската во крвта
Недоволното лачење на калцитриолот предизвикува абнормално разградување на калциумот во коските. Во детството, ова е причина за деформитетите на коските. Кај возрасните се манифестира со ослабување на коските, појава позната како остеомалација.
Жичница „Милениумски крст“

Жичница „Милениумски крст“ — жичница со кабини на планината Водно во Скопје, чие главно и последно одредиште е Милениумскиот крст на Водно. Со неа стопанисува превозникот ЈСП Скопје.
1 Изградба
Tендерот за изградба на жичарницата е распишан на 25 ноември 2009, со краен рок за пријава на проктанти и изведувачи на 11 февруари 2010 г. Проектот за жичарницата до Милениумскиот крст е изработен од Министерството за транспорт и врски и проектантската куќа ИНПУМА, а од него е наполно исклучена фондацијата „Милениумски крст“.
Жичарницата (т.е. првиот дел) е пуштена во употреба на 3 јуни 2011 г.
2 Станица Средно Водно
Потегот од Средно Водно до Милениумскиот крст е прва фаза на проектот кој предвидува уште два дела: почетната станица да биде кај црквата Свети Јован во Капиштец, а втората станица ќе биде кај Детската болница. Трасата на овој дел е долга 1.750 метри и се искачува од 570 до 1.068 метри надморска височина. Жичарницата од австрискиот производител Doppelmayr располага со 28 кабини со носивост од 640 килограми и капацитет за осум лица, како и две елитни (VIP) кабини за по четири лица. Гондолите од надворешната страна се опремени со држачи за велосипеди.
Проектот за жичарницата до Милениумскиот крст е изработен од Министерството за транспорт и врски и проектантската куќа ИНПУМА.
На 2 мај 2010, со поставување камен темелник на Средно Водно започнала изградбата на жицарницата како проект со вредност од 6,7 милиони евра. Проектот се одвива во две фази и три дела, од кој првата е веќе изградената „Средно Водно - Милениумски крст“. Вкупната должина на жичарницата ќе изнесува 3.450 метри.
Околу жичарницата има дрвени куќички кои нудат освежителни пијалаци и сувенири. За безбедноста се грижи Црвениот крст на Македонија.
3 Автобуски превоз
ЈСП Скопје има посебна автобуска линија која обезбедува јавен превоз до жичницата. Линијата поаѓа од Транспортиот центар, па минува низ Комплексот банки, Југодрво, Градската болница, плоштадот Македонија, Рекорд, Клиничкиот центар, Панорама, до Средно Водно и обратно..
Еми (награда)

Наградите „Еми“ се американски телевизиски награди, кои се сметаат за телевизиски еквивалент на Оскарите.
Три поврзани, но различни организации доделуваат наградите:
*''„Академијата на телевизиски награди и науки“'' ги наградува забавните програми кои одат во ударен термин со исклучок на спортот;
*''„Националната академија на телевизиски награди и науки“'' која ги наградува дневните, спортските и документарните емисии, вклучувајќи ги и информативните програми, односно вестите;
*''„Меѓународната академија на телевизиски награди и науки“'' која ги наградува емисиите направени во земји надвор од Соединетите Американски Држави.
Најпознати меѓу наградите „Еми“ се ''За ударни термини'' (''Primetime Emmy Awards'') како и ''Дневни награди'' (''Daytime Emmy Awards'').
1 Историја на наградите
Првите манифестација по повод доделувањето на наградите „Еми“ се одржува во ''Hollywood Athletic Clubs'' на 25 јануари 1949 година. Името „Еми“ е феминизација на името „Еми“, прекарот искористен да ги опише раните телевизиски катодни цевки. Ширли Динсдејл е добитник на првата награда „Еми“ на првата церемонија. Кипот за наградата Еми изгледа како жена со крилја која држи атом, што со време се претвори во симбол на стремежот на телевизиската академија да ја воздигне уметноста и во свои рамки. Кипот е изграден од инженерот Луис Мек Манус.
2 Видови награди
2.1 Награди за ударни термини
Се доделуваат на американски телевизиски програми што одат во ударен термин. Церемониите во главно се одржуваат во средината на јуни и се емитуваат на каналите ''ABC'', ''CBS'', ''NBC'' и ''Fox''.
2.2 Дневни награди
Претставуваат награди што се доделуваат на секојдневните американски телевизиски сапуници, ток шоуа, квизови и детски емисии. Првата ''Дневна награда'' е доделена во 1972 година.
2.3 Спортски награди
Претставуваат награди кои се доделуваат на американските спортски телевизиски емисии. Церемонијата се одржува секоја пролет, најчесто последните две недели од април или првата недела од мај.
2.4 Техничко-инженерски награди
Претставуваат награди кои се доделуваат на поединци, претпријатија или научни установи кои помогнале во развојот на телевизиската техника и технологија.
2.5 Регионални награди
Претставуваат локални награди кои се доделуваат на регионалните американски телевизиски простори. Овие награди се помалку гламурозни.
2.6 Меѓународни награди
Претставуваат награди кои се доделуваат на најдобрите телевизиски програми во САД. Секоја програма која е номинирана се емитира на фестивалот во Њујорк еден ден пред доделувањето на наградите.
2.7 Останати награди
* Државни телевизиски вести и документарни емисии
* Деловни и финансиски извештаи
* Јавни служби
* Хуманитарна награда „Боб Хоуп“
Христо Ботев

Христо Ботев (|Христо Ботьов Петков; 6 јануари 1848 — 1 јуни 1876) — револуционер, писател и теоретичар на бугарското национално ослободување од турското ропство. Бугарските анархисти го сметаат Ботев за истакнат анархист, тврдејќи дека тој факт намерно се игнорира од страна на бугарската официјална историографија.
1 Животопис
Роден е во Калофер. Со помош на рускиот вицеконзул во Пловдив тргнува да студира во Одеса, Русија. По една година пишувал дека „овдешните учители и наредби не се човечки, туку ѕвески“. Тешко ги поднесува строгите правила и неговото прибежиште станува библиотека. Од училиштето го исклучуваат, но тоа за него не била казна, туку ослободување. Заминува како бугарски учител во Бесарабија. Авантуристичкиот дух го носи во Романија каде што станал печатар кај издавачот Паничков од Браила.
Во 1868 година во близина на Букурешт се среќава со Васил Левски, идеологот на ослободителната борба (од Турците), а таму го среќава и Иван Вазов, кој исто така е воодушевен од младиот поет. Во тек на следните години е учител во Александрија, Исмаилија, се занимава со конспиративна дејност. Во април 1871 со телеграма ја поздравува Париската комуна, а во јуни започнува да го издава својот прв весник од кој излегуваат само пет броја. Во април следната година е затворен поради револуционерната дејност. Потоа живее во Букурешт каде работи на своите книжевни дела. Во 1875 се жени со Венета Рашева, а идната година му се раѓа ќерката Иванка. Но веќе во мај го презема водството на четата и се вклучува во бунтот и се качува на паробродот „Радецки“ кој собира уште двесте борци од неговата чета.
Неговата чета се формирала во денешна Романија и се состоела од 172 четници, кои од Ѓурѓево се качуваат на бродот „Радецки“ на 16 мај 1876 година и по еден ден слегуваат на бугарскиот брег.
По влегувањето во Бугарија, четата се движела на југ, но на 1 јуни во Балканот крај Враца е опколена од голема турска (черкеска) потера, при што Христо Ботев е убиен од страна на еден Черкез. Врз основа на истражувањата на д-р Стефан Влахов Мицов кои тој ги презентира во неговата книга „Кој го уби Христо Ботев“, тој бил убиен од неговите соборци.
Како што пишува Даме Груев, револуционерите од ВМОРО дејствувале по примерот на Ботев.
Покрај револуционер, Христо Ботев е славен и како поет. Најпознати се песните: „Елегија“, „Зададе се облак темен“, „Бесењето на Васил Левски“ и „Хаџи Димитар“.
2 Со името на Ботев се именувани
* Ботевград во Софиска област (до 1934 г. Орхание)
* врв Ботев - Највисок врв на Стара планина
* Бугарски баталјон „Христо Ботев“, прва воена единица во Втората светска војна формирана од поранешни бугарски војници на територијата на Македонија и Југославија кои одлучиле да им се приклучат на партизаните.
* Програма "Христо Ботев" на Бугарското национално радио
* Улици и булевари во многу бугарски градови и села
* Училишта, читалишта и библиотеки
* ФК "Ботев" - Пловдив - Фудбалски клуб од Пловдив
* ФК "Ботев" - Враца - Фудбалски клуб од Враца
Хитони

Хитон е заедничко име за секој член од класата на морски мекотели кои се одликуваат со сегментирана черупка. Хитоните ги населуваат карпестите крајбрежја и плитките океански дна. Познати се околу 700 видови од овие древни и примитивни животни. Телото на хитонот е билатерално симетрично и препокриено со серии од осум преклопени варовнички плочки. Хитонот може да заштити себеси од големи грабливци така што ќе се преклопи во форма на топка, изложувајќи ја само цврстата черупка. Овие животни се движат на ист начин како и полжавите и со помош на нивното мускулесто стапало. Хитоните се хранат со алги користејќи јазиковидна радула (рендест орган за дробење на храната).
Повеќето хитони се релативно мали; видовите кои се најчести на атлантскиот брег на Северна Америка се долги само неколку сантиметри кога се зрели. Но, најголемите видови, вклучувајќи го и големиот тихоокеански хитон (''Cryptochiton stelleri''), може да достигнат 35 cm во должина.
Тројан

Тројан (|Троян) — град во северна Бугарија, Ловечка област, на 35 км јужно од Ловеч. Сместен е меѓу двата брега на реката Бели Осам, на северните падини на Стара планина. Последна станицa на железничката линија Левски-Тројан. Има автопатишта кон Ловеч, Тетевен, Севлиево, Априлци, а низ Тројанскиот премин кон Карлово и Пловдив. Тројан е втор по големина во областа по Ловеч и административен центар на истоимената општина.
Тројан изникнува во ХV век како населба во влезот од Тројанскиот премин. Името го добива според централното од римските патишта Виа Трајана (меѓу Дунав и Белото Море).
Од времето на Траките се откриени керамички и бронзени садови, монети, камени и коскени предмети.
Во 1871 г. бугарскиот револуционер Васил Левски создава револуционерен комитет.
Тројанскиот манастир "Успение Богородично" е трет наjголем во Бугарија, каде се чува и чудотворната икона на Богородица Трорачица.
Во с. Орешак се организира "Националната изложба на народните и уметничките занаети".
1 Познати личности
*Љубомир Левчев - добитник на наградата „Златен венец“ на Струшките вечери на поезијата за 2010 г.
2 Природа
Крај Тројан се наоѓаат природните резервати - Козја стена, Стенето, Северен џендем, кои се дел од Националниот парк "Централен Балкан" - познат со единствениот растителен и животински свет.
Во резерватот Северен Џендем се изброени 30 водопади со височина над 20 м. Интересно карпеста форма е камениот свод “Крали-Маркова дупка”, покрај планинарскиот дом "Амбарица".
Уљјановск

Уљјановск — град во Русија. Население: 623.100 (2005). Градот е административен центар на Уљјановската област.
Градот бил основан од Богдан Хитрово во 1648. До 1924 градот го носел името Симбирск. Во Уљјановск е роден Владимир Илич Уљјанов Ленин, во негова чест градот бил преименуван.
1 Историја
Симбирск бил основан во 1648 од страна на болјарот Богдан Хитрово. Тврдината „Симбирск“ била стратешки поставена на еден рид на западниот брег на реката Волга. Целта на нејзината изградба била да ја заштити источната граница на Руското царство од номадските племиња и да обезбеди трајно присуство во областа.
Ингрид Бергман

(се изговара на шведски) (29 август 1915 – 29 август 1982) е шведска актерка, трикратна добитничка на наградата „Оскар“ и двократна добитничка на „Еми“. Исто така, таа е добитничка е и на наградата „Тони“. Рангирана е на четвртото место на списокот на најголеми глумици во историјата според Американскиот филмски институт.
1 Животопис
Од бракот со Роберто Роселини, Ингрид Бергман ја родила ќерката Изабела Роселини, која подоцна станала позната глумица.
По смртта на Ингрид Бергман бил откриен нејзиниот дневник, кој почнала да го пишува на 12 години, а во кој првата реченица гласела: „Среќна сум што татко ми ми го подари овој дневник за да го забележувам во него моето секојдневие. Тоа ќе остане документирано за деновите кога ќе станам славна глумица“.
2 Кариера
Ингрид Бергман остварила бројни големи улоги, меѓу кои и оние во филмовите: „За кого бијат камбаните“ и „Казабланка“.
2.1 Биографии
****
2.2 Официјални страници
**
2.3 Интервјуа
**
2.4 Видео
* (YouTube)
* на Мајкл Паркинсон од 1973 година (YouTube)
2.5 Други
**
Парафразирање

Парафразирање е техника која се користи во текот на интервјуирање. Ги толкува претходно изречените мисли на интервјуираниот во облик во кој се нагласуваат релевантните точки и цели. Тоа му помага на интервјуираниот да ги разбере и разјасни сопствените мсили и да види дали оној кој интервјуира ги разбрал неговите пораки друи и кога се прикриени. Парафразирањето исто така е и стил на пишување во кое туѓите мисли се изразуваат со сопствени зборови.
Чепеларе

Чепеларе (|Чепеларе) — град-општина во Јужна Бугарија. Се наоѓа во Смољанска област и е втор по големина во областа по Смољан. Градот е рекреативен скијачки центар, ситуиран на надморска височина од 1232 м. Располага со 1000 легла за туристите, скијачки патеки и ски-лифтови, а општината - општо со 5300 туристички места. На Чепеларе се изградени многу хотели. Во непосредна близина се наоѓа Пампорово - светски туристичко-рекреативен центар, наjголем во Родопите.
Чепеларското туристичка дружина „Студенец“ е создадена во 1934 г., а од 1950 г. кон неа е присоединет пештерскиот клуб. Во Чепеларе е единствениот на Балканот „Музеj за спелеологија и бугарски карст“.
1 Знаменитости
* Роженска опсерваторија — најголема опсерваторија во југоисточна Европа
Интегрирање по делови

Интегрирање по делови, или уште парцијална интеграција, во математиката еден од основните методи за решавање на интеграли. Се применува, во слични облици, и кај определените и кај неопределените интеграли. Правилото всушност ги дава потребните услови за постоење на интегралот од производот на две функции, како и начинот на негово пресметување, доколку тој секако постои.
1 Парцијална интеграција кај неопределен интеграл
Формално тврдењето е следново: нека <math>\ f</math> и <math>\ g</math> се диференцијабилни функции на некој интервал. Ако функцијата <math>\ f^\prime(x)g(x)</math> има примитивна функција на интервалот, тогаш и функцијата <math>\ f(x)g^\prime(x)</math> има примитивна функција на истиот интервал и важи:
:<math>\int f(x)g^\prime(x)\,dx = f(x)g(x) - \int f^\prime(x)g(x)\,dx</math>
Ќе ја покажеме точноста: за изводот од производот на функциите <math>\ f</math> и <math>\ g</math> имаме:
:<math>\left( f(x)g(x) \right)^\prime = f^\prime(x)g(x) + f(x)g^\prime(x)</math>
односно:
:<math> f(x)g^\prime(x) = \left( f(x)g(x) \right)^\prime - f^\prime(x)g(x)</math>
Ако го интегрираме равенството, заради својствата на интегрирањето имаме:
:<math>\int f(x)g^\prime(x)\,dx = \int \left[ \left( f(x)g(x) \right)^\prime - f^\prime(x)g(x) \right]\,dx</math>:<math>\int f(x)g^\prime(x)\,dx = \int \left( f(x)g(x) \right)^\prime\,dx - \int f^\prime(x)g(x) \,dx</math>
Конечно:
:<math>\int f(x)g^\prime(x)\,dx = f(x)g(x) - \int f^\prime(x)g(x) \,dx</math>
4 Примери
: Видете ги примерите во статијата за Интегрално сметање.
3 Парцијална интеграција кај определен интеграл
Формално тврдењето е следново: нека функциите <math>\ f</math> и <math>\ g</math> се глатки (имаат непрекинат прв извод) на интервалот <math>[a,b]</math>. Тогаш точно е следново равенство:
:<math>\int_a^b f(x)g^\prime(x)\,dx = f(x)g(x)|_a^b - \int_a^b f^\prime(x)g(x)\,dx</math>
Доказот на ова тврдење е ист како кај неопределениот интеграл, со таа разлика што сега се земени предвид границите на интеграција.
4 Примери
: Видете ги примерите во статијата за Интегрално сметање.
es:Métodos de integración#Método de integración por partes
Бјала (Русенска област)

Бјала (|Бяла) — град во Северна Бугарија, административен центар на општината Бјала во Русенската област. Градот е сместен во близина на реката Јантра. Има 8.163 жители (2022).
1 Географија
Градот се наоѓа во средишниот дел на Дунавска Рамнина, на крстосницата меѓу важните патни правци што ги поврзуваат Русе, Велико Трново, Плевен и Шумен. Релјефот околу градот е ридски, а реката Јантра формира прекрасни меандри во оваа област.
2 Историја
Градот се споменува во отомански дефтер од 1618 година. Во периодот 1831–1837 година, населбата била зафатена од голема епидемија на чума. Името Бјала го добила по карактеристичните бели карпи во околината.
Во 1871 година, унгарскиот патешественик и етнограф Феликс Каниц го опишува градот како значајно занаетчиско средиште со многубројни дуќани на бојаџии, ткајаџии, абаџии, мутафчии и кожувари, организирани во развиена чаршија. За време на Руско-турската ослободителна војна, во периодот од 29 јули до 13 август 1877 година, во Бјала бил сместен главниот штаб на рускиот император Александар II.
3 Култура
Во градот делуваат театар, читалиштето „Трудољубие“ и Музејот на Ослободителната војна, кој постои повеќе од 100 години.
4 Знаменитости
Градот е најпознат по Беленскиот мост на реката Јантра, изграден од познатиот бугарски мајстор Кољу Фичето во периодот 1865–1867 година. Мостот е ремек-дело на архитектурата од времето на бугарската преродба.
5 Поврзано
* Русенска област
* Бјала (општина во Русенска област)
ОУ „Коста Рацин“ - Брвеница

Основно училиште „Коста Рацин“ (официјално: Основно општинско училиште „Коста Рацин“ - Брвеница; скратено: ООУ „Коста Рацин“) — централно основно училиште во тетовското село Брвеница, Општина Брвеница.
Училиштето е именувано по истакнатиот македонски поет Кочо Рацин.
1 Местоположба
Училиштето се наоѓа во селото Брвеница, во неговиот средиштен дел.
2 Историја
Објектот на училиштето бил изграден во 1926 година.
3 Особеност
Наставата се одвива од прво до деветто одделение со по две паралелки во секое одделение. Покрај ученици од село Брвеница, настава од петто до осмо одделение посетуваат и учениците од соседнотo село - Долно Седларце.
4 Настава
Во училиштето наставата се изведува на македонски наставен јазик во 22 паралелки.
5 Подрачни училишта
Во составот на училиштето влегува следново подрачно училиште:
* ПУ „Коста Рацин“ - Долно Седларце, подрачно петгодишно училиште на македонски наставен јазик.
6 Галерија
Scars on Broadway

Scars on Broadway е група оригинално формирана од гитаристот на System of a Down - Дарон Малакиан, Кејси Хаос од групата AMEN и Зак Хил од групата Team Sleep во 2003. Но, групата прекинала со својата работа сè додека во пролетта 2006 Малакијан изјавил дека Scars on Broadway ќе биде повторно активирана откако System of a Down ќе одат на својот долг одмор по завршувањето на Озфест турнејата, но овој пат со различен состав. Scars започнаа со снимањето на нивниот прв деби албум на 27 септември 2007.
1 Членови
* Дарон Малакиан (System of a Down) - вокали, гитара (2003, 2006 - сѐ уште)
* Џон Долмајан (System Of A Down) - тапани (2006 - сѐ уште)
Останатите членови на бендот сѐ уште не се познати.
2 Поранешни членови
* Кејси Хаос, (AMEN) - вокали (2003)
* Greg Kelso - ритам гитара (2003)
* Зак Хил - тапани (2003)
Коскени риби

Во коскени риби (односно класата Osteichthyes) спаѓаат најголемиот дел од рибите, со околу 24.000 видови кои ја населуваат речиси секоја водна површина на Земјата. Поделени се во две групи: резноперкови (''Sarcopterygii'') и зракоперкови (''Actinopterygii'') риби. Резноперкови риби се дводишалките, мала група на примитивни риби кои дишат воздух, како и целакантините, за кои до неодамна се сметаше дека се изумрени, но пронајден е еден жив претставник: латимеријата.
Зракоперковите риби се поделени во две поголеми групи: примитивните есетри и кечиги, и понапредните новоперкови риби. Најпознатите видови на риби припаѓаат на новоперковите. Такви се харингата и јагулата. Други новоперкови риби се мрената, пастрмкокраповиите (меѓу кои спаѓаат и пираните) и сомот, кои ги населуваат слатките води во тропските предели и наоколу. Лососите се адаптирале за живот на бреговите на северните океани, но тие дел од својот живот поминуваат и во слатките води. Постојат преку 9000 видови на костреши (вклучувајќи ја и туната), правејќи ги најголемиот ред на ‘рбетници. Перкиите и нивните роднини се доминантните риби во тропските морски води.
1 Општи одлики
Коскените риби се одликуваат со коскен скелет. Тие имаат релативно стабилен број на главени коски. Главата и пекторалниот појас се покриени со големи дермални коски. Очното јаболко е потпрено со склеротичен прстен од четири мали ковчиња, но оваа одлика се губи или е изменета кај многу денешни видови. Лавиринтот во внатрешното уво содржи големи отолити. Мозочната кутија, или неврокраниумот, е најчесто поделена на предни и задни оддели поделени со фисури. Коскените риби поседуваат бел дроб или пловен меур, што им овозможуваат рамнотежа во водата. Тие немаат перкови иглички, а перките се потпрени со лепидотрихии (коскени перкови зраци). Исто така, оваа група на риби поседува оперкулум, кој им помага да дишат без да мора да пливаат. Способни се да гледаат во боја, што не е својствено за другите риби.
1.1 Заменувачка коска
Една од најпознатите иновации на коскените риби е ендохондралната коска или "заменувачката коска", односно коска која се окоскува внатрешно, со замена на ‘рскавицата.
2 Поврзано
* Риби
* ‘Рскавични риби
Патриција Мантерола

Берта Патриција Мантерола Кареон попозната како Патрициа Мантерола е родена на година во Мексико. Таа е мексиканска ѕвезда, е моден творец, пејачка, глумица и модел истовремено. Нејзината глумечка кариера започна на само 8 години во драмата АННИЕ, додека музичката на 17 зачленувајќи се во групата Гарибалди.
Патрициа е една од најголемите латино ѕвезди во Америка, Шпанија и Италија а во последно време и на Балканот.Како што е претходно наведено на само 17 години во 1989година ја започна својата пејачка кариера како една од 8-те членови во тогаш мега популарната група Гарибалди. Тие беа заедно до 1994 година. Откако групата се распадна Пати продолжи како солист.Тогаш ја изведе и една од првите свои солистички песни која беше хит Regalame una rosa-Подари ми една роза. Подоцна го издаде и својот албум првенец како солист - насловен како Hambre de amor - Гладна за љубов.
Во 1995 година ја започна и својата професионална глумечка кариера во серијата Cuerpo y alma - Тело и душа со Саул Лизасо. Таму ја пееше и насловната нумера во серијата. Серијата беше емитувана во 63 различни земји низ светот, а Пати доби награда за филмско откритие на годината.
1996 година го издаде и својот втор албум насловен како Nina bonita - Убаво девојче.
1997 г. ја снима и серијата Gente bien-Добри луѓе и филмот Сувенир.
1998 во Лос Анџелес ја снима серијата Angeles - шпанска верзија на Чарлиевите ангели.
Истата година го издава и својот трет албум Quero mas- Сакам повеќе.
На 17 април 1999 година се мажи со Хавиер Ортиз -бивш член на Гарибалди со кого претходно беше во врска 10 години, тие беа во брак 5 години.
Во 2000 година снима 2 филма во Јапонија за тамошна позната продукција. Потоа следи филмот Hazzar in Hooliwood во продукција на HBO-TV.
Истата година се собираат со Гарибалди и прават турнеја насловена Собир 10.
2001 снима уште еден филм во САД.
Во 2002 го издава повратничкиот албум Que el ritmo no pare снимен и во англиска верзија The rithym.
2003 година - во Шпанија снима нов албум Dejame volar- Остави ми да летам.
Во 2004 ја снима серијата Apuesta por un amor- Облози за една љубов таму глумеше во главната улога заедно со Хуан Солер и овде ја пееше насловната нумера.
2007 следува серијата Destilando amor- Опиени од љубов. И двете серии беа емитувани во Македонија.
2009 година го снима филмот The perfest game-El huego perfecto.
2009 го издава својот најнов и што е најважно автобиографски албум Ya termine-Завршив
1 Приватен живот
Пати има брат - Хорхе, поголем од неа 11 месеци и помала сестра - Мишел која од неа е помлада за точно 8 години. Пати и Мишел имаат роденден на ист ден. Нивни родители се Хорхе Мантерола и Марија Долорес Карион. Инаку и нејзината сестра е дел од Мексканскот шоу-биз
На 12 декември 2010 година се венчала со Форест Колб.
Платонизам

Платонизмот е учење и филозофија на филозофот Платон и на неговите следбеници. Во платонизмот постои верување дека физичките предмети се само мимолетни, привремени претстави на вечните идеи и дека само спознанието на идеите е вистинско спознание.
Помеѓу две личности со, т.н., платонски односи, постои само идеална, непрактична врска т.е., несексуална љубов.
Нихилистичко движење

Нихилистичкото движење било културно и политичко движење во Русија кое датира од 1860-тите години, кое во прашање ја довело валидноста на традиционалните вредности и институции, посебно после убиството на рускиот цар Александар II. Нихилистите во Европските земји биле гледани како пропоненти на користењето на насилството како средство за политички промени.
1 Наводи
* Нихилизам во Руската историја
Мовести животни

Мовести животни е заедничко име за два типа (''Endoprocta'' и ''Ectoprocta'') на мали и едноставни водни животни кои се хранат со помош на круна од пипала наречена лофофор и кои обично формираат прикрепени, мовести колонии. Класификацијата на овие два типа варирала во зависност од промената во мислењата за врската на мовестите животни со другите типови на животни. Авторите кои мислат дека двете групи имаат близок заеднички предок го задржуваат името Bryozoa и ги третираат ендопроктите (мовести животни кај кои устата и аналниот отвор се наоѓаат во лофофорот) и ектопроктите (мовести животни каде анусот е надвор од лофофорот) како класи. Други го користат терминот бриозои само за ектопроктите.
Ендопроктите, кои се морски форми со исклучок на еден слатководен вид, имаат глобуларно тело кое е потпрено на дршка. Лофофорот ги обиколува и устата и анусот. Се размножуваат полово и бесполово, често формирајќи колонии на поврзани единки. Кај ектопроктите, кои се претежно морски, лофофорот не го обиколува анусот. Колониите кои ектопроктите ги формираат по пат на бесполово размножуавње се со различна структура, и секој член обично има цврста заштитна покривка.
1 Општи својства
Ендопроктите и ектопроктите се ситни, често микроскопски животни кои ретко достигнуваат повеќе од 1 mm во должина. Повеќето видови живеат во плитки води, иако некои се забележани и на длабочини од 5,500 m. Многу видови се хермафродити.