procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Студија за портретот на кардиналот Николо Албергати

''Студија за портетот на кардиналот Николо Албергати'' — цртеж од сребренка што му се припишува на раниот холандски сликар Јан ван Ајк, направен како подготовка за неговиот „''Портрет на кардиналот Николо Албергати''“ од 1431 година. Николо Албергати бил дипломат кој работел за папата Мартин V. Тој го запознал ван Ајк за време на мировниот конгрес во Антверпен, кога уметникот го насликал. Таа се чува во збирката на установата Државни уметнички збирки во Дрезден.
Цртежот, заедно со „''Света Варвара''“ во Кралскиот музеј за ликовни уметности Антверпен и „''Распнување''“'','' се трите преживеани цртежи на ван Ајк. Ова дело е особено вредно за историчарите на уметност бидејќи вклучува белешки направени за да се означат боите наменети за последниот маслен портрет.
Подготвителната студија покажува постар свештеник кој е видливо застарен и вметнат со длабоки брчки под неговите очи. Делото е комисија; Албергати е прикажан близу целосен преден дел и е облечен во црвена облека на кардинал, а неговата наметка е обложена со луксузно крзно.
1 Библиографија
* Ајнсворт, Меријан Вин. ''From Van Eyck to Bruegel: Early Netherlandish Paintings in the Metropolitan Museum of Art''. Њујорк: Музеј на уметност Метрополитен, 2009 година.
* Боркерт, Тил-Холгер. ''Van Eyck''. Лондон: Taschen, 2008 година. ISBN 3-8228-5687-8
* Конвеј, Мартин. „A Head of Christ by John van Eyck“. ''The Burlington Magazine for Connoisseurs'', том 39, број 225, декември 1921 година
* Харбисон, Крег. ''Jan van Eyck, The Play of Realism''. Лондон: Reaktion Books, 1991 година. ISBN 0-948462-18-3
Свети Христофор (според Ван Ајк)

''Свети Кристофор'' — изгубена слика на Јан ван Ајк. Сликата е главно зачувана преку копија од 1460–70 на масло на дабова плоча, во Музејот на уметноста во Филаделфија од 1917 година и цртеж од 1480 година во Музејот Лувр. Копијата ок. 1460–70 е од непознат следбеник. Секоја покажува огромен, брадест маж, кој мавта низ вода со голем стап, носејќи го на рамениците доенчето Христос. Импликацијата е дека Свети Христофор, заштитник на патниците, ја носи тежината на светот на грб; Делата покажуваат дека тој е потпрен на голем стап додека Христос држи глобус, со рацете кренати како благослов, а облеката му се крева кон десно. Двојката е поставена во многу детален, богато обоен и атмосферски предел. Од двете страни има нерамни карпи, поставени спроти рано вечерно небо, со ѕвездени формации.
Сликата имала огромно влијание и била широко копирана. Директно се повикува на крилото на Диерик Боутс во делото „''Поклонување на Маји''“ во Минхен, и „''Мореелов Триптих''“ на Ханс Мемлинг.
Копијата од Филаделфија, преку дендрохронолошка анализа, се става околу 1460 година и веројатно внимателно го следи боењето на изворното дело. Сепак, изоставува многу поединости што се наоѓаат на цртежот, што се смета за подмоќно.
1 Библиографија
* Боркерт, Тил-Холгер. ''Van Eyck to Durer: The Influence of Early Netherlandish painting on European Art, 1430–1530'' . Лондон: Thames & Hudson, 2011 година.
Камптал

Камптал ― австриски вински регион. Северно од Кремс лежи Лангенлојс, кој е главниот град во Камптал, долината на реката Камп. Песочничките падини се толку стрмни што се задржува само тенок слој почва. Изложеноста на сонце е голема. Ризлинг успева на овие стрмни падини; поблизу до Дунав, долината се шири и се одгледува повеќе црвено грозје.
Портрет на Арнолфиниеви

Портрет на Арнолфиниеви (''Џовани Арнолфини со сопругата'') – слика од Јан ван Ајк од 1434 година, еден од најраните портрети во европското сликарство (Северноевропска ренесансна уметност), во многу нешта иновативна слика која се смета за најдобро дело на тогашна Европа. Покрај Гентскиот олтар, најстара слика со маслени бои.
1 Историја
Сликата ја купила Државната галерија од Лондон во 1882 година.
За оваа слика долго се верувало дека е брачен портрет на Џовани ди Ариго Арнолфини и неговата сопруга Џована Ценами во фламанска спална соба, но во 1997 година било установено дека тие се венчале дури во 1447 година, тринаесет години откако сликата била завршена и 6 години по смртта на Ван Ајк . Денес се верува дека на сликата се наоѓаат Џовани ди Николао Арнолфини, роднина на Џовани ди Ариго, и неговата жена. Џовани ди Николао Арнолфини бил италијански трговец родум од Лука кој живеел во Бриж од 1419 година. Тој подоцна се нашол и на друг портрет на Ван Ајк во Берлин, што наведува на идеја дека му бил пријател на уметникот.
Уметникот Дејвид Хокни и физичарот Чарлс Фалко изнеле теорија дека Ван Ајк веројатно при сликањето на некои детали користел оптички уреди како што е ''camera obscura''. Денес тоа е познато како Хокни-Фалкоова теза.
2 Особини
На сликата е насликан пар кој во формална поза се држи за раце во спална соба. Според нивната облека која е извонредно прикажана, па може да се препознае секој индивидуален материјал (крзно, ткаенина, злато и кожни детали) се открива нивното богатство. Два чифта чевли пред нив симболично означуваат како нивната спална соба за нив воедно е и свет простор, но и нивен дом каде имаат намера да останат. На сликата се прикажани повеќе навестувања дека жената е трудна, како што е нејзиното држење драперија на стомакот, овошка на орманчето и прозорецот како симболи на плодноста и мала дрвена скулптура на задната страна на столицата покрај креветот која ја претставува Светата маченичка Марина, заштитничка на трудниците. Кучето во прв план, сигурно симболизира верност, но има и еротски конотации.
Како и кај сликите на Робер Кампен, секој детаљ има некое христијанско значење. Една единствена свеќа која гори во лустерот ја означува Христовата присутност, но претставува и свеќа која младата ја носи во брачната соба. Кога бракот се консумира, свеќата се гаси.
Најзанимлив детаљ на сликата е конвексното огледало за задниот ѕид . Тоа е опкружено со 10 мали кругови во кои е насликан Крстен пат. Во огледалото се огледуваат портретираните фигури од зад грб, но и група сведоци која стои пред нив. Еден од ликовите сигурно е самиот слика со што двократно го обележал своето присуство, во одразот, но и со потписот над огледалото. Потписот наведува: ''"Johannes de eyck fuit hic,"'' во превод "Јан ван Ајк беше овде," со годината, 1434. Неговиот потпис потсетува на стара паралела меѓу Бог, како творец на семирот, и уметникот кој како смртник само го копира Божјото творење низ уметнички дела.
3 Поврзано
* Северноевропска ренесансна уметност
* Илузионистичко сликарство
Јоханес Стабиј

Јоханес Стабиј (Јохан Стаб) (1450–1522) - австриски картограф од Виена, кој околу 1500 година ја развил проекциската карта во облик на срце, подоцна развиена од Јоханес Вернер. Се нарекува „Вернерова проекција на карта“, но исто така и Стабијово-вернерова проекција или Стабово-вернерова проекција.
По нејзиното воведување од страна на Вернер во својата книга од 1514 година, „''Nova translatio primi libri geographiaae C. Ptolemaei''“, „''Вернеровата проекција''“ најчесто се користела за светски карти и некои континентални карти низ XVI век и во 17 век. Била користена од Меркатор, Оронс Фине и Ортелиј кон крајот на 16 век за карти на Азија и Африка. До 18 век, таа била заменета со „''Боновата проекција''“ за континенталните карти. „''Вернеровата проекција''“ денес единствено се користи за наставни цели и како новост.
Во 1512 година, Стабиј објавил дело наречено „''Horoscopion''“. Тој, исто така, смислил бирач за картички.
Стабиј бил член на круг на хуманисти со седиште во Виена. Во овој круг биле вклучени научниците Георг Танштетер, Стибориј, Томас Реш, Стефан Росин, Јоханес Куспинијан и реформаторот Јоаким Вадијан. Овие хуманисти биле поврзани со дворот на Максимилијан I, Светиот римски цар.
Macrophya duodecimpunctata

''Macrophya duodecimpunctata'' е вид на растителна оса во семејството Tenthredinidae.
1 Живеалиште
Географската распространетост на оваа оса е: Европа, Турција, Сибир, Јапонија. Во Македонија се среќава во источниот дел.
2 Биологија
Возрасните единки достигнуваат должина од 10-11 милиметри. Главата им е црна, грубо пунктирана и матова. Градите се црни од долната страна, аглите на пронотумот и скутелумот бели. Крилата жолтеникави, жилките светлокафеави а стигмата жолта. Нозете црни со белузлави дамки, предните и средните најобично белузлави на предните страни, задните нозе со белузлави дамки на коксите и со белуизлави појаси на надворешните страни на тибиите. Абдоменот црн, со белузлави дамки од страните на петтиот и шестиот тергит, понекогаш и на четвртиот и деветтиот.
Ларвите достигнуваат должина од 18 мм. Главата им е светложолтокафеава со 5 надолжни линии, составени од темносиви точким телото кафеаво, од долната страна посветло. Од горната страна со две надолжни темнокафеави линии. На нозете коксите со темни дамки, фемурите довојно подолги од трохантерите. Тие се развиваат во периодот од август до октомври, а возрасните се среќаваат во периодот мај-септември.
Сега, сега, Маркус

''Сега, сега, Маркус'' или'', „Ми треба птица“'' - роман за деца од австрискиот автор Мартин Ауер, првпат објавен во 1988 година на германски како „''Bimbo und sein Vogel''“. Илустрирана била од германскиот уметник Симоне Клагес.
Изворното дело било преведено и на јапонски, француски, холандски, шведски, норвешки и фински. Северноамерикански-англиски превод бил објавен во 1989 година од „Greenwillow Books“.
1 Заплет
Родителите на Маркус постојано не слушаат што има Маркус да каже и наместо тоа често реагираат со стандардни и изненадувачки фрази од неговата мајка, како и изреката „Сега сега“ од неговиот татко. Така Маркус мора да го привлече нивното внимание. Кога конечно ќе ги натера да се согласат дека може да има птица, тој се враќа дома со лебед. Секако дека не смее да го чува, па решава да живее во шумата. Таму тој е изеден од џин, но лебедот го спасува. Кога Маркус ќе се врати дома, а неговите родители, како и обично, не веруваат во неговата приказна, сите суштества што биле спасени од стомакот на џинот, маршираат во куќата.
Елзан Бибиќ

Елзан Бибиќ (, , Сјеница) — српски тркач на средни и на долги патеки. Тој освоил бронзен медал во категоријата П20 (Под 20 години) на Европското првенство во крос-кантри во 2018 година.
1 Трчање - кариера
Бибиќ првично играл фудбал пред да тренира како тркач на средни и долги патеки. Тој победил на трката на 3000 метри за момчиња на Европскиот младински летен олимписки фестивал 2015 година со време 8:50,10.
На 7 јули 2017 година победил на трката на 3000 метри на патека во Зеница, по што почувствувал болка во коленото. Набргу потоа му биле дијагностицирани оштетени лигаменти на коленото, што била прва сериозна повреда.
На 4 септември 2018 година, Бибиќ остварил личен рекорд од 3:37,79 во категорија мажи на 1500 метри на меморијалот Ханчековиќ во Загреб, завршувајќи на последното место меѓу длабокото меѓународно поле предводено од првопласираниот Илија Манангој.
2 Личен живот
Бибиќ е роден во Карајукика Бунари, познат како „Сибир“ на Србија поради екстремно студените температури кои често се забележуваат таму. Карајукица Бунари е на надморска висина од над 1.000 метри, се наоѓа на платото наречено Пештер. Бибиќ учел медицинско училиште во неговото живеалиште Нови Пазар. Неговите родители растеле спортувајќи. Неговиот татко Мурат играл фудбал, а неговата мајка Фатима играла одбојка.
3 Меѓународни натпревари
Representing
2015, European Youth Olympic Festival, Tbilisi, Georgia, 2nd, 1500 m, 4:01.62
1st, 5000 m, 8:50.10
2016, Balkan Indoor Championships, Istanbul, Turkey, 1st, 3000 m, 8:16.72
European Youth Championships, Tbilisi, Georgia, 8th, 800 m, 1:56.12
1st, 3000 m, 8:09.06
World U20 Championships, Bydgoszcz, Poland, 11th, 1500 m, 3:51.58
8th, 5000 m, 13:51.40
2017, Balkan Indoor Championships, Belgrade, Serbia, 1st, 3000 m, 8:06.98
2018, Balkan Indoor Championships, Istanbul, Turkey, 1st, 3000 m, 8:08.34
Mediterranean Games, Tarragona, Spain, –, 1500 m, DNF
13th, 5000 m, 14:32.05
World U20 Championships, Tampere, Finland, 6th, 1500 m, 3:44.65
8th, 5000 m, 14:15.37
European Cross Country Championships, Tilburg, Netherlands, 3rd, U20, 18:11
2019, Balkan Indoor Championships, Istanbul, Turkey, 1st, 1500 m, 3:43.13
European U23 Championships, Gävle, Sweden, 3rd, 1500 m, 3:50.90
8th, 5000 m, 14:26.40
4 Лични најдобри постигнувања
На отворено
* 800 метри - 1: 50,80 (Крушевац 2019)
* 1500 метри - 3: 37,66 (Гатеборг 2019)
* 3000 метри - 7: 51,51 (Берген 2018)
* 5000 метри - 13: 34,99 (Хенгело 2019)
Затворено
* 1500 метри - 3: 42,64 (Ново Место 2020)
* 3000 метри - 7: 45,57 (Линц 2020) НР
Борис Спасеновски

Борис Спасеновски (, - , ) – македонски универзитетски професор на Факултетот за електротехника и информациски технологии.
1 Животопис
Борис Спасеновски е роден во селото Слоештица во 1935 година. Дипломирал на Електротехничкиот факултет во Белград во 1960 година. Својата хабилитација ја одбранил во 1978 година. Од 1961 до 1972 година, тој бил раководител на Секторот за телекомуникации во „Електростопанство“ на Македонија. Во 1972 година, по изборот во звањето доцент, преминува на Електромашинскиот факултет во Скопје. Во звањата вонреден и редовен професор напредувал во 1979 и 1984 година, соодветно. Како прв наставник од наставно-научната област телекомуникации ги вовел базичните предмети од оваа област, како основи на телекомуникации и мултиплексни системи. Бил ментор на седум доктори на науки.
Бил основач на Лабораторијата за телекомуникации во 1974 година. Основоположник бил на Институтот за телекомуникации, чиј раководител бил сè до своето пензионирање. Во 1976 година ја извршувал функцијата привремен инокосен орган на Електротехничкиот факултет. Од 1977 до 1979 бил помошник директор на Универзитетскиот центар за математичко-технички науки (УЦМТН). Во периодот 1979-1981 бил декан на Факултетот, а од 1981 до 1983 ја извршувал функцијата директор на УЦМТН. Бил автор/соавтор на стотина трудови, од кои дел се објавени во престижни списанија и зборници од конференции и се цитирани 300 пати од други автори. Учествувал и раководел со десетина меѓународни проекти, во рамките на COST и Темпус програмите, како и со дваесетина домашни научноистражувачки, развојни и апликативни проекти, поддржани од МОН и стопанството. Негови области на потесен научен интерес се мобилни комуникации и безжични мрежи. Се пензионирал во 2000 година.
Macrophya tenella

''Macrophya tenella'' е вид на растителна оса во семејството Tenthredinidae.
1 Живеалиште
Географски осата се среќава во Унгарија и во Македонија.
2 Биологија
Главата им е црна а од горе блескава, горната усна, клипеусот и основата на мандибулите се бледожолти, антените црни и покуси од главата и градите. Градите се црни, работ на пронотумот, тегулите попречниот појас на мезоплеурите и епистернумот на метаплеурите бледожолти. Мезонотумот пунктиран и блескав. Крилата стаклесто провидни, жилките и стигмата темнокафеави. Нозете бледожолтеникави, основата на предните кокси, горниот и долниот дел на задните кокси, делумно предните тибии, врвовите на задните тибии и сите тарзуси црни. Абдоменот црн, задните рабови на тергитите жолтеникави, долниот дел на абдоменот исто така, со жолтеникави задни рабови на стернитите. Деветтиот сегмент во поголемиот дел жолт.
Ларвите и биологијата на видот се непознати.
Млада Виена

Млада Виена (''Jung-Wien'') - друштво на писатели од „fin de siècle“ (крајот на векот) што се сретнувале во виенското кафуле „Griensteidl“ (Гринштајдл) и другите блиски кафулиња кон крајот на деветнаесеттиот век.
Групата се отргнала од преовладувачкиот натурализам од тоа време и експериментирала со различни аспекти на модернизмот, вклучувајќи ги симболизмот и импресионизмот. Во своето разгледување на крајот на векот во Виена, историчарот Карл Шорске напишал за движењето дека тие „го оспоруваат моралистичкиот став на литературата од деветнаесетти век во корист на социолошката вистина и психолошката отвореност“.
Херман Бар бил сметан за гласноговорник на групата. Меѓу другите членови биле Артур Шницлер, Феликс Дерман, Петер Алтенберг, Ричард Бер-Хофман, Феликс Залтен, Раул Ауернхајмер, Хуго фон Хофманштал и Карл Краус. Краус подоцна ќе се оддалечи од групата и во својот есеј „Уништената литература“, напишан веднаш по уривањето на „Café Griensteidl“ во 1897 година, тој ја критикувал групата и предвидувал дека „наскоро ќе заврши заради недостаток на фоаје“. По уривањето на кафулето, групата (без Краус) продолжила да се состанува во блиското „Café Central“.
1 Членови на групата
* Петер Алтенберг, првично Рихард Енгландер (1859, Виена 1919, Виена), писател и поет
* Леополд фон Андријан, првично Леополд ''Фрајхер'' Фердинанд фон Адријан цу Вербург (1875 Берлин 1951, Фрибург), дипломат и писател
* Раул Ауернхајмер (1876, Виена 1948, Оукленд), новинар и писател
* Херман Бар (1863, Линц 1934, Минхен), писател, драматург и критичар
* Рихард Беер Хофман (1866, Виена 1945, Њујорк), романописец, драматург и лирски поет
* Јакоб Јулиус Давид (1859, Махриш Вајскирхен (|Хранице на Мораве) 1906, Виена), новинар и писател
* Феликс Дерман, првично Феликс Бидерман (1870, Виена 1928, Виена), писател, книжевник и филмски продуцент
* Фрида Ул Штринберг (1872, Мондзе 1943), писател и преведувач
* Паул Голдман (1865, Бреслау1935, Виена, новинар, публицист, патописец, театарски критичар и преведувач
* Хуго фон Хофманштал (1874, Виена 1929, Родаун), писател, драматург, лирски поет и книжевник
* Карл Краус (1874, Јичин 1936, Виена), публицист, сатиричар, лирски поет, афорист, драматург и критичар
* Антон Линднер (1874, Лемберг 1928, Вандсбек), лирски поет, наративен писател,критичар и преведувач
* Феликс Залтен, првично Зигмунд Залцман (1869, Пешта 1945), автор и критичар
* Артур Шнитцлер (1862, Леополдштат 1931, Виена), наративен писател и драматург
* Ричард Шпехт (1870, Виена 1932), лиричар, драматург, музиколог и писател
* Јакоб Васерман (1873, Фирт 1934, Алтаусзе), писател
* Стефан Цвајг (1881, Виена 1942, Петрополис), писател
Мртва природа

Мртва природа е уметничко дело кое прикажува претежно нежива материја, вообичаени предмети кои потекнуваат од природата (храна, цвеќиња, мртви животни, растенија, карпи, школки, итн.) или вештачки (чаши, книги, вазни, накит, монети, лулиња и сл.).
Најстарите дела со мртва природа потекнуваат од ѕидните слики од Помпеја и Херкуланеум, а подоцна се појавуваат на мозаиците во стариот Рим. Во текот на средниот век овие мотиви згаснуваат и не се појавуваат до 15 век во време на ренесансата и тоа најнапред кај холандските сликари Јан ван Ајк, Рохир ван дер Вејден, Конрад Виц и други.
1 Наводи
* Langmuir, Erica, ''Still Life'', 2001, National Gallery (London),
Џона (река)

Џона ― „брзотек“ или повремен поток, кој се издига на падините на Монте Тамаро во швајцарскиот кантон Тичино. По околу 2 км, влегува во италијанската покраина Варезе, обликувајќи ја Вал Ведаска пред да влезе во Езерото Маџоре кај Макањо. Својот пат поминува низ општините Индемини во Швајцарија и Ведаска, Куриља кон Монтевјаско, Думенца и Макањо во Италија.
Рибите пронајдени во реката се претежно лососи, крапови и Cottidae, особено кафена пастрмка, липани, кленови, Telestes souffia и пешови.
Реката е ставена во употреба како извор на хидроенергија.
Лилјана Гавриловска

Лилјана Гавриловска – македонски универзитетски професор на Факултетот за електротехника и информациски технологии во пензија.
1 Животопис
Лилјана Гавриловска е родена во Москва во 1951 година. На Електротехничкиот факултет во Скопје дипломирала во 1976 година, каде и докторирала во 1995 година, а магистрирала во 1985 година на Електротехничкиот факултет во Белград. Во 1977 година, таа била вработена на Електротехничкиот факултет како помлад асистент, во 1985 е избрана за асистент. Во 1995, 2000 и 2005 година e избрана во звањата доцент, вонреден професор и редовен професор, соодветно. Била добитник на Karl-Duisburg стипендијата за студиски престој во Ерланген, Германија (1982) и на билатералниот канадско-југословенски грант за 18-месечен престој на Универзитетот во Торонто, Канада (1991 – 1992). Во текот на својата академска кариера повеќекратно престојувала како гостин професор и како вонреден професор на Универзитетот во Алборг, Данска (2000, 2001-2002, 2007-2008).
Била раководител на Лабораторијата за телекомуникации и е основач на одделот за телекомуникации при Македонската секција на IEEE (Senior Member od 2001). Автор/соавтор е на повеќе од сто научни трудови и на книгата „''Ad Hoc Networking Towards Seamless Communication''“ (Springer, 2006). Учествувала и во „Towards a 3G Global System“ (Vol.1 and 2, Artech House, 2001) во рамките на ASAP FP4 проектот. Активно учествувала како раководител/сораководител во повеќе истражувачки европски проекти (во рамките на програмите FP5, FP6 и FP7), NATO SfP програмата, TEMPUS-и, билатерални истражувачки проекти (Siemens/Германија/ Данска), проекти финансирани од GTZ - Германија, и домашни проекти. Поканета била за главен технички менаџер на FP6 IP проектот MAGNET Beyond. Нејзиниот научен интерес е во областа на безжични и мобилни мрежи, ad hoc и персонални мрежи, сензорски мрежи, телесообраќано инженерство, меѓунивовски оптимизации, хетерогени мрежи, интероперабилност и когнитивно радио.
2 Награди
* Награда „Гоце Делчев“ во 2014 година заедно со Владимир Атанасовски за делото „Learning and Reasoning in Cognitive Radio Networks”
Жулиен Вандерс

Жулиен Вандерс (роден на 18 март 1996 година во Женева, Швајцарија ) е швајцарски тркач на долги патеки. Тој моментално го има европскиот рекорд за полумаратон со време 59:13, кој беше поставен на Полумаратонот Рас Ал Хаима во 2019 година и европскиот рекорд на трката 10К, со време 27:13 поставен во Валенсија на 12 јануари 2020 година.
Вандерс минува околу половина од годината тренирајќи во Итен, Кенија, а другата половина во Европа.
1 Рекорди
+, Година, Конкуренција, Локација, Место, Настан
2016 година, Буриз од корида, Бул, 4-ти, Трка на патиштата
Курс урбајн де Бале, Бале, 3-ти, Трка на патиштата
Курс де ескалад, Енева, 4-ти, Трка на патиштата
Корида де Хујел, Хуил, 6-ти, 10 километри
2017 година, Дурбан 10к, Дурбан, 3-ти, 10 километри
Европски тимски првенства, Вааса, 2-ри, 5000 м
Буриз од корида, Бул, 1-ви, Трка на патиштата
Курс урбајн де Бале, Бале, 1-ви, Трка на патиштата
Курс де ескалад, Енева, 1-ви, Трка на патиштата
Корида де Хујел, Хуил, 1-ви, 10 километри
2018 година, Полумаратон во Барселона, Барселона, 2-ри, Полумаратон, 60:09
IAAF Светско првенство во полумаратон, Валенсија, 8-ми, Полумаратон, 61:03
Дурбан 10к, Дурбан, 2-ри, 10 километри, 27:32 часот
Буриз од корида, Бул, 1-ви, Трка на патиштата
Курс урбајн де Бале, Бале, 1-ви, Трка на патиштата
Курс де ескалад, Енева, 1-ви, Трка на патиштата
Корида де Хујел, Хуил, 1-ви, 10 километри, 27:25 часот
2019 година, Полумаратон Рас Ал Хаима, Рас Ал Хаимах, 4-ти, Полумаратон, 59:13
Монако трча 5 км Херкулис, Монако, 1-ви, 5 километри, 13:29
2 Лични записи
+Лични записи <ref>., Настан, Изведба, Датум, Место
800 метри, 1: 57,51, 26 јуни 2013 година, Амблилно
1000 метри, 2: 36,15 часот, 4 мај 2013 година, Лозана
1500 метри, 3: 43,39, 14 јули 2018 година, Зофинген
3000 метри, 7: 43,62, 9 јули 2019 година, Луцерн
5000 метри, 13: 13.84, 5 јули 2019 година, Лозана
5 километри, 13:29, 17 февруари 2019 година, Монако
10 000 метри, 27: 17.29, 17 јули 2019 година, Хенгело
10 километри, 27:13 ( АР ), 12 јануари 2020 година, Валенсија
Полумаратон, 59:13 ( АР ), 8 февруари 2019 година, Рас ал Хаима
 
3 Наводи
Татјана Улчар-Ставрова

Татјана Улчар-Ставрова – универзитетски професор на Факултетот за електротехника и информациски технологии во пензија.
1 Животопис
Татјана Улчар-Ставрова е родена во Крушево во 1944 година. Дипломирала, магистрирала и докторирала на Електротехничкиот факултет во Љубљана, Словенија, во 1968, 1973 и 1979 година, соодветно. На Факултетот била вработена во 1968 година, како асистент. Во својата професионална кариера напредувала во звањата доцент (1974), вонреден професор (1980) и редовен професор (1991). Како еден од првите наставници на наставно-научната област телекомуникации држела повеќе, главно фундаментални предмети од областа на телекомуникациите, како на додипломски така и на постдипломски студии. Во периодот 1979-1987 држела настава на Техничкиот факултет во Приштина. Била член на Извршниот одбор на факултетот, член на Советот на универзитетот „Св. Кирил и Методиј“, долгогодишен координатор на последипломските студии, продекан за настава во два мандата (1986-1987 и 1991-1992), а од 2000 година до пензионирањето била раководител на Институтот за телекомуникации.
Била автор/соавтор на над педесет научно-истражувачки трудови, објавени на меѓународни и домашни конференции и списанија. Учествувала во повеќе и раководела со два домашни и меѓународни научно-истражувачки, развојни и апликативни проекти, поддржани од МОН, јавни претпријатија („Македонски Телеком“, „Електростопанство“, „Македонски железници“), како и истражувачкиот центар Watson на компанијата IBM. Области на нејзин потесен научен интерес се теорија на информации и теорија на кодирање.
Сбринц

Сбринц — многу тврдо сирење произведено во средна Швајцарија. Во швајцарската кујна често се користи наместо пармезанот. Сирењето се произведува во само 42 млекарници во централна Швајцарија. При производство на ова сирење се користи само локално кравјо млеко. Се чува во регионот сè додека не е подготвено за потрошувачка. Спротивно на популарното верување, името ''Сбринц'' првично не се однесува на одредено место или регион. И покрај тоа, Швајцарската унија за сирење го додала овој мит со започнување рекламна кампања во 90-тите години на минатиот век. Како резултат на оваа кампања, сега постои област наречена ''Сбринц'' .  <sup class="noprint Inline-Template" >&#x5D;</sup>
Изорно (река)

Изорно (италијански: Isorno) - италијанска и швајцарска река, притока на Мелецо Ориентале.
Неговиот извор е во Италија во близина на Пјода ди Крана. Поминува низ Бањи, поделок на Кравеџа, а потоа влегувајќи во Швајцарија тече низ Онсерноне, Мосогоњо, Изорно и Интрања, каде тече во Мелецо Ориентале.
Нејзината долина, иако лесно се стигнува од Лугано, Белинцона, Домодосола и Локарно, е една од најдивите во Швајцарија и имало предлог да се основа национален парк како оној на Енгадин. Предлогот бил одбиен на референдум на 10 јуни 2018 година.
Папируси од Абусир

Папирусите од Абусир се најголемите откриени папируси досега кои датираат од Старото Кралство на Египет. Првите папируси биле откриени во 1893 година кај Абу Гораб во близина на Абусир во северен Египет. Нивното потекло датира од околу 24 век п.н.е. за време на Петтата династија во Египет, што ги прави, иако честопати лошо расцепкани, меѓу некои од најстарите преживеани папируси досега. Подоцна, во областа биле откриени голем број дополнителни фрагменти.
1 Содржина
Папирусите од Абусир се сметаат за најважни наоди на административни документи од Старото Кралство. Тие даваат детални информации за управувањето со кралскиот храм и вклучуваат задачи за свештениците, залихи на опрема за храмот и списоци со дневни понуди на двата сончеви храма во Абу Гораб, северно од Абусир, како и писма и дозволи. Фрагментите се остатоци од два различни текста.
Воведот е напишан со хиероглифи и започнува со датум (датумите во тоа време биле изразени со бројот на националните говеда) што се однесува на владеењето на Џедкаре Исеси, со што ракописите се датирани близу крајот на Петтата династија.
Фрагментите од папируси се напишани во колони поделени во три хоризонтални регистри.* првиот регистар ги наведува датумите и имињата на службените лица
* вториот регистар ги наведува имињата на примателите
* третиот регистар го наведува видот на испорачаните парчиња месо; овој дел е во голема мера уништен
Хиератскиот текст десно ја сумира распределбата на житото.
2 Историја
Папирусите од Абусир се збирка административни папируси кои датираат од 5-та династија. Папирусите биле пронајдени во комплекот од храмови на Нефериркаре Какаи, Неферефре и кралицата Кенткаус II.
Првите фрагменти од папирусите биле откриени во 1893 година за време на нелегални ископувања во Абусир. Тие содржеле ракописи во врска со Нефериркаре Какаи и потоа биле продадени на разни египтолози и музеи. Германскиот египетолог Лудвиг Борхарт подоцна ја идентификувал локацијата каде што се најдени во близина на пирамидалниот храм на кралот на Петтата династија Нефериркаре. Оваа теорија била потврдена со откривањето на повеќе фрагменти од страна на Борхарт за време на ископувањата во храмот. Папирусите од комплексот на Нефериркаре Какаи биле пронајдени во магацините сместени во југозападниот дел на комплексот.
Врз основа на информациите од првиот папирус од Абусир, во средината на 1970-ти години чешки археолози под водство на Мирослав Вернер можеле да го пронајдат погребниот споменик на Неферефре со дополнителни 2.000 одделни парчиња папируси. Тие главно се наоѓале во просториите за складирање во северозападниот дел од конструкцијата. Постојат докази дека папирусите првично биле прицврстени со кожни ремени и чувани во дрвени кутии.
Понатамошните ископувања на чешката експедиција на ова место откриле и папируси на погребниот споменик на Кенткаус (мајка на Кенткаус II).
Покрај обемните ископувања во пирамидалната областна Абусир, спроведени од Чешкиот институт за египтологија на Универзитетот Чарлс од 1970-ти години, Институтот за египтологија на Универзитетот Васеда започнаl со ископувања на ова место во септември 1990 година.
3 Поврзано
* Список на староегипетски папируси
Подарок за слонот

„Подарок за слонот“ е советски анимиран цртан филм заснован на приказните на Александар Костински. Тигарчето и неговите пријатели одат на роденденот кај Слонот, а злобниот Дјудјука залудно се обидува да ги скара пријателите животни.
1 Заплет
Злобната волшебничка Дјудјука Барбидоска долетува на чадор на островот, таа сака да ги скара сите пријатели. Тигарчето, мајмунот и жабата одат на роденден кај слончето. Таму ги чекаат пријателите: папагалот, нилскиот коњ, крокодилот и желката. Тие веќе подготвиле подарок за слончето - фотоапарат. Лошата Дјудјука им прави сплетки по патот, но ништо не им се случува на неговите пријатели.Тогаш лошата Дјудјука отстранува важен елемент од апаратот - птица што лета надвор од објективот. Пријателите не се вознемируваат и се обидуваат да зборуваат тие наместо птицата. Најпрво, тигарот бил птица, а потоа мајмунот, но на сликата се покажувало дека сите се со риги или уши, а со тоа тие се натажиле. Но, тогаш се сетиле дека меѓу присутните гости имало птица - папагал. Роденденот завршил со пријателска фотографија и чајна забава со торта од ананас. И кокос паднал врз Дјудјука, која од бес ја удрила главата во палмата.
2 Креатори
Автор, Александар Костински
Продуцент, Јуриј Бутирин
Дизајнер на производство, И. Елизаров
Оператор, Ернст Хаман
Композитор, Игор Егиков
Текстописец, Владимир Антонов
Инженер за звук, Нели Кудрина
Асистенти:, Г. Черникова, Л. Денисова, Л. Корошкова, Е. Строганов
Сликари, С. Петецски, Вадим Меџибовски, И. Самохин, Борис Тузанович, Владимир Спорихин, Жана Корјакина
Улогите ги искажале:, Раиса Мухаметшина - ''Дјудјука Барбидоскаја''Зинаида Наришкина - ''мајмун / желка''Рогволд Суховерко - ''Слон''Клара Румјанова - ''Тигар / жаба''Ирина Воронцова - ''вокал''Александар Маркелов - ''Папагал / нилски коњ''
Монтажа, Галина Дробинина
Уредник, Татјана Бородина
Директор, Лидија Варенцова
3 Видео изданија
Цртаниот филм е објавуван многу пати на ДВД во колекции цртани филмови: „Тигарот и неговите пријатели“, „Ах, Дјудјука!“, „За малите“, „Омилени песни“, „Братот Лисец и братот Зајак“ (серијал) „Посета на бајка", „Тигарот и неговите пријатели" (серија „Мулти-огномет"), „Добра ноќ, деца!" (Недела 1).
Лодано

Лодано — село и поранешно седиште на истоимената општина во округот Валемаџа во кантонот Тичино, Швајцарија.
Првпат било забележано во 1224 година како Лодино.
Општината имала 70 жители во 1709 година, што се зголемило на 85 во 1801 година, 140 во 1850 година и 141 во 1900 година. Потоа се намалило на 134 во 1950 година и на 86 во 1970 година, пред повторно да се зголеми, на 171 во 2000 година и 191 година во 2003 година. Општината имала површина од 13,76 км².
Во 2004 година, општината била вклучена во поголемата, соседна општина Маџа .
1 Библиографија
*
Дуќанот на Теље

„Дуќанот на Теље“ или „Тељеовата куќа“ (француски: ''La Maison Tellier'') — расказ на францускиот писател Ги де Мопасан. Расказот бил првпат објавен во 1881 година, како дел од истоимената збирка раскази. Авторот му го посветил расказот на рускиот писател Иван Тургенев „во знак на длабока верност и искрена восхит“. Во 1952 година, расказот бил екранизиран во францускиот филм „Уживање“, во режија на Макс Офилс (Max Ophüls).
1 Содржина
Вдовицата Теље, која ја нарекуваат Госпоѓата, е сопственичка на бордел во едно мало место. Еден ден, редовните посетители на борделот откриваат дека тој е затворен и во местото настанува паника. Причината лежи во тоа што Госпоѓата и нејзините пет девојки отпатувале во блиското село каде нејзиниот брат прави прослава по повод првата причест на ќерката. На патот до селото, во возот влегува трговски патник кој на проститутките им нуди модни додатоци, под услов да ги пробаат во вагонот. На почетокот, тие се воздржани, но потоа ја прифаќаат понудата на запрепастување на еден брачен пар. Во селото, Госпоѓата и девојките побудуваат интерес кај сите жители. Утредента, во црквата, за време на обредот, проститутките почнуваат да плачат, а нивниот пример го следат сите присутни, а на големо воодушевување на свештеникот, кој тоа го сфаќа како знак на божјото присуство. По завршувањето на службата, прославата продолжува во куќата на братот на Госпоѓата кој, целосно пијан, флертува со девојките. Истиот ден, гостинките се враќаат дома, а низ градот се проширува веста за повторното отворање на борделот. Постојаните гости веднаш одат таму и во борделот се одржува голема забава при што проститутките се поуслужливи од вообичаеното.
Борислав Поповски

Борислав Поповски – македонски универзитетски професор на Факултетот за електротехника и информациски технологии.
1 Животопис
Борислав Поповски е роден во Скопје во 1962 година. Дипломирал во 1987 година на Електротехничкиот факултет во Скопје. Магистрирал и докторирал во 1993, односно во 1996 година на Универзитетот во Загреб, Факултет за електротехника и компјутерски науки, Хрватска. Oбавил повеќе научни и студиски престои во странство меѓу кои во KDDI Токио, Јапонија, во 1991 година, на Универзитетот во Рим „La Sapienca“, Италија, во 1992, 1993, 1994, 1996, Третиот универзитет во Рим, Италија, во 1998 и на Универзитетот во Ахен, Германија, во 2003. На Факултетот работи од 1993 како помлад асистент. Звањето асистент го добил во 1995 година. Во кариерата напредувал во звањата доцент (1997 година), вонреден професор (2002 година) и редовен професор (2006 година). Во периодот од 2001 до 2004 година бил продекан за финансии. Од 2003 до 2007 година бил претседател на Македонската академска и истражувачка мрежа – МАРнет.
Држи предавања по повеќе предмети од областа телекомуникации на додипломски и магистерски студии на Факултетот. Автор е на повеќе од 60 научни трудови публикувани во меѓународни списанија и конференции. Бил раководител на повеќе проекти финансирани од Република Македонија (МОН, јавни претпријатија), Европската Унија (FP5, FP6 и FP7), Австриската влада, САД (НАТО Sfp програма). Области на научен интерес му се: оптички мрежи, менаџмент на мултимедиски мрежи и сервиси, напредни безжични комуникации.
Ранкате

Ранкате - четврт и поранешно седиште на истоимената општина во округот Мендрисио во кантонот Тичино во Швајцарија.
На 5 април 2009 година, општините Арзо, Каполаго, Џенестрио, Мендрисио, Ранкате и Тремона се споиле во општината Мендрисио.
Госпоѓицата Фифи

„Госпоѓицата Фифи“ (француски: ''Mademoiselle Fifi'') — расказ на францускиот писател Ги де Мопасан од 1882 година.
1 Содржина
Во еден замок во околината на Руан е сместена пруската војска. Времето е лоѓшо, постојано врне, а на офицерите им е здодевно, па тие одлучуваат да донесат група проститутки. Меѓу офицерите се наоѓа и маркгрофот Вилхелм фон Ејрик кого колегите го нарекуваат Госпоѓицата Фифи. Неговата омилена забава е безмилосно да ги уништува вредниет предмети кои останале во замокот. Проститутките пристигнуваат и започнува голема пијанка. Кога пијаните пруски офицери наздравуваат за својата победа при што ги навредуваат Французите, проститутката Рахела со нож го убива офицерот Вилхелм, а потоа успева да побегне низ прозорецот. Пруската војска организира голема потера по неа, но без успех и поради тоа спроведува насилство врз месното население. Утредента, на погребот на офицерот за првпат по подолго време се огласува камбаната на селската црква, а потоа одвреме-навреме, без никаков повод, се слуша ѕвонењето на камбаната. Објаснувањето лежи во тоа што во камбанаријата е скриена Рахела, а за неа се грижи селскиот свештеник. По повлекувањето на пруската војска, свештеникот ја носи Рахела во Руан, каде таа продолжува да работи во борделот. Најпосле, таа запознала некој маж, кој ја засакал и се оженил со неа.
Љубов (расказ на Мопасан)

„Љубов“ (француски: ''Amour'') — расказ на францускиот писател Ги де Мопасан, првпат објавен на 7 декември 1886 година.
1 Содржина
Раскажувачот само што прочитал во весниците за убиството кој го извршил некој човек, кој најпрвин ја убил саканата, а потоа се убил и себеси. Тоа го потсетува на еден настан од минатото: една доцна есен, тој го посетил својот роднина Карл де Ровил со кого заминал на лов на диви птици во блиското мочуриште. Бидејќи било многу студено, во ловечката колиба запалиле оган, а потоа, во зората излегле надвор и го започнале ловот. Кога веќе помислиле да завршат, над нив поминале две диви патки и раскажувачот ја убил едната. Тогаш Карл му кажал дека ја убил женката, објаснувајќи му дека мажјакот нема да одлета без неа. И навистина, паторот продолжил да го надлетува местото, барајќи ја својата придружничка сè додека Карл не го убил и него. Запрепастен од верноста на патките, истиот ден, раскажувачот се вратил во Париз.
Момче, чаша пиво!

„Момче, чаша пиво!...“ (француски: ''Garçon, un bock !...'') — расказ на францускиот писател Ги де Мопасан, првпат објавен на 1 јануари 1884 година. Авторот му го посветил расказот на Жозе Марија Ередија.
1 Содржина
Една вечер, раскажувачот влегува во една пивница и до себе здогледува непознат алкохоличар, сиромашен, извалкан и неуреден. По инерција го поздравува, а непознатиот го поздравува, претставувајќи се како грофот Жан де Баре, неговиот дамнешен школски другар. Изненаден, раскажувачот го прашува за причините за неговата бедна состојба, а грофот ја започнува својата приказна: кога имал 13 години, додека престојувал во замокот на своите родители, тој бил сведок на сцената во која татко му се обидувал да изнуди пари од мајка му, а кога таа го одбила, тој се нафрлил врз неа и започнал да ја тепа. За тоа време, Жан бил скриен во една грмушка, а потоа побегнал во шумата. Вечерта, таму го пронашол чуварот на замокот и го донел дома. Тогаш, тој потполно се изменил и повеќе немал волја за живот.
Нашите Англичани

„Нашите Англичани“ (француски: ''Nos Anglais'') — расказ на францускиот писател Ги де Мопасан, првпат објавен на 10 февруари 1885 година.
1 Содржина
Додека патува со воз, раскажувачот наоѓа на седиштето една тетратка - дневникот на некој патник и почнува да чита. Авторот на записите го опишува својот престој во одморалиштето Мантон каде неговиот хотел бил полн со англиски туристи. Бидејќи била недела, предводени од главниот пастор, гостите читале извадоци од Библијата и пееле верски песни, додека утредента се забавувале со песни и танци. Следната недела, патникот го скрил клучот со кој бил заклучен клавирот, а утредента добил отказ од хотелот, а на заминување, тој им одржал предавање на англиските свештеници.
Збогум (расказ на Мопасан)

„Збогум“ (француски: ''Adieu'') — расказ на францускиот писател Ги де Мопасан, првпат објавен на 18 март 1884 година.
1 Содржина
Двајца пријатели вечераат во кафеана во Париз, а едниот од нив, Анри Симон, се пожалува на брзото течење на времето и на староста. Тогаш, другиот човек, Пјер Карние, изјавува дека староста е лоша, но таа посилно ги погаѓа жените. Притоа, тој ја раскажува својата љубовна приказна: Пред 12 години, на морскиот брег запознал убава жена во која веднаш се заљубил. По три месеци, тој заминал во САД и никогаш повеќе не ја видел, но постојано мислел на неа. Минатата пролет, додека патувал со воз, во вагонот влегла дебела жена со своите ќерки. Таа го препознала и му се претставила како Јулија Лефевр, неговата голема љубов, а Пјер бил потресен од фактот дека нејзината убавина целосно изчезнала. Кога пристигнал дома, долго се гледал во огледалото и тогаш сфатил дека остарел.
Вале

Кантон Вале или Валис (скратеница VS; |République et Canton du Valais, |Kanton Wallis) – кантон на југозапад на Швајцарија. Главен град е Сион.
1 Природни одлики
Кантонот Вале се наоѓа во долината на горна Рона, до нејзиното устие во Женевското Езеро. Оваa долина е столбот на кантонот. На југ и запад се граничи со Италија и Франција. Највисок врв е Поант Дифур со 4.634 метри, а кантонот има 50 врвови повисоки од 4.000 метри. Површината на кантонот е 5.224,5 км<sup>2</sup>, што е 10% од површината на Швајцарија. Тука се наоѓа знаменитиот ледник Алеч, превојот Симплон и врвот Матерхорн. Познати се зимските центри Кранс-Монтана и Цермат.
2 Историја
Овој кантон-република ѝ се придружил на Швајцарската Конфедерација во 1815 година, после Виенскиот конгрес, иако со неа бил во посебни врски од 1529 година.
3 Окрузи
# Бриг - седиште Бриг-Глис,
# Вестлих Рарон - седиште Рарон,
# Висп - седиште Висп,
# Гомс - седиште Минстер-Гешинен,
# Ерен - седиште Еволен,
# Естлих - седиште Мерил-Филет,
# Конте - седиште Конте,
# Лојк - седиште Лојк,
# Мартињи - седиште Мартињи,
# Монте - седиште Монте,
# Онтремон - седиште Сомбранше,
# Сен-Морис - седиште Сен-Морис,
# Сијер - седиште Сијер/Зидерс,
# Сион - седиште Сион.
4 Население и населби
Кантонот Вале во 2008 година имал 303.241 жител.
Кантонот е двојазичен. Се зборува француски (72,8%) и германски јазик (27,1%), или попрецизно дијалекти од овие јазици. Преку 90% од жителите се католици.
Најголеми градови се:
* Сион, 28.871 жител - главен град на кантонот
* Монте, 15.991 жител.
* Сијер, 15.405 жители.
* Мартињи, 15.374 жители.
* Бриг-Глис, 11.902 жители.
5 Стопанство
Главни стопански грански се винарството, туризмот и производство на електрична енергија во хидроелектрани. Вале е еден од најсиромашните швајцарски кантони.
Накит (расказ на Мопасан)

„Накит“ (француски: ''Les Bijoux'') — расказ на францускиот писател Ги де Мопасан, првпат објавен на 27 март 1883 година.
1 Содржина
Матилда Лоазел била убава девојка од сиромашно семејство, без никакви изгледи да најде богат маж, па затоа била принудена да се омажи за ситен службеник во министерството за образование. Во бракот, таа е несреќна и постојано копнее по богат и удобен живот во кој таа би била убаво облечена и опкружена со внимание. Еднаш, нејзиниот сопруг добива покана за приемот кој го приредува министерот, но Матилда ја одбива поканата поради тоа што нема убав фустан. Најпосле, тој се согласува да ѝ купи, но таа повторно е незадоволна зашто нема соодветен накит. Сопругот ја советува да позајми накит од нејзината богата пријателка и таа позајмува еден гердан со дијаманти. За време на приемот, таа се чувствува прекрасно, зашто е опкружена со големо внимание од присутните. Меѓутоа, кога се враќа дома, открива дека го загубила герданот. Ноќта и утредента, нејзиниот сопруг упорно го бара герданот, но без успех. Поради тоа, тие купуваат сличен гердан кој Матилда ѝ го подметнува на пријателката. Меѓутоа, герданот е многу скап и поради него семејството Лоазел мора да се задолжи на сите страни и брачниот пар минува десет години во тешка, напорна работа со цел да ги отплатат долговите. Најпосле, тие успеваат да ги исплатат сите обврски, но во меѓувреме, Матилда е веќе стара. Еден ден, таа ја среќава својата пријателка на улица и ѝ ја кажува вистината за замената на герданот и за големите долгови во кои западнале поради него. Изненадена, пријателката ѝ кажува на Матилда дека герданот што ѝ го позајмил воопшто не бил скап, туку бил изработен од лажни дијаманти.
Ролшуи

Ролшуи (''само множина'') (|Rollschuh) – вид спортска опрема која се носи на нозете и чии два паралелни пара тркалца овозможуваат движење по рамно тло. Постојат и ролшуи кај кои е можно да се извади делот со тркалца и да се претворат во обични чевли, а подоцна повторно да се вратат.
Ролшуите се многу слични со ролерите, но постојат видливи разлики. Ролшуите вообичаено имаат два пара тркалца, додека ролерите имаат тркалца во една линија. Ролшуите даваат подобра потпора, додека ролерите кои обично се потесни и имаат продолжеток вон стапалата, овозможуваат побрзо движење.
1 Историја
Првите лизгалки со тркалца ги патентирал холандскиот виолинист и пронаоѓач Џон Џозеф Мерлин во 1760 година Неговите лизгалки биле лизгалки за мраз кај кои површината за лизгање била заменета со две тркалца кои овозможувале движење (денешни ролери). Мерлин својот изум го претставил на маскенбал во Лондон. Мерлин свирел на виолина додека се движел на ролшуите, па во еден момент изгубил рамнотежа и паднал. Движењето и застанувањето со овие лизгалки било тешко , па не биле популарни.
Во 1863 година, Џејмс Плимптон од Масачусетс го унапредил Мерлиновиот изум со промена на конфигурацијата на тркалцата, ставил два пара тркалца со различни оски. Ваквите ролшуи биле полесни за управување заради поголемата стабилност која ја давале, па станале исклучително популарни. Врв на популарноста доживеале во триесеттите години на 20 век, а и денешните ролшуи се многу слични со Плимптоновите.
До 1956 година биле користени железни тркалца. После тоа биле воведени гумени кои наскоро биле заменети со пластични. Гумените и денес се користат на ролшуи за натпреварување.
Музејот на историјата на возење на ролшуи се наоѓа во градот Линколн во Небраска.
2 Возење на ролшуи како спорт
Возењето на ролшуи во почетокот било вид забава и рекреација, но со порастот на популарноста почнало да прераснува во спорт. Се развиле неколку дисциплини: трки на ролшуи, уметничко ролање и хокеј на ролшуи. Хокејот на ролшуи стекнал огромна популарност во осумдесеттите години, па како показен спорт бил присутен на Олимписките игри во 1992 година во Барселона. Според истражување од 1999 година, бројот на лица кои играле хокеј на ролшуи бил преку 2,5 милиони. Хокејот на ролшуи бил предложен за постојан спорт за Олимписките игри во 2012 и 2016 година, но не поминал. После овие дисциплини се појавиле и две нови: ритмичко-гимнастичко ролање и дерби на ролшуи.
3 Предности од возењето ролшуи
Според податоците на Здружението за возење ролшуи, возењето ролшуи позитивно влијае на здравјето на корисникот. Возејќи ролшуи лицето изведува аеробик-вежби и согорува 350 калории при брзина од 10 км на час и 600 калории при брзина од 16 км на час. Возењето ролшуи и ролери препорачува и Американското здружение за срце како добар вид вежба која позитивно влијае на работата на срцето.
4 Галерија
Macrophya punctumalbum

''Macrophya punctumalbum'' е вид на растителна оса во семејството Tenthredinidae.
1 Живеалиште
Географската распространетост на оваа оса е: Европа, Кавказ, Турција, Северен Иран. Во Македонија се среќава во околината на Скопје и Маврово.
2 Биологија
Возрасните единки достигнуваат должина од 7-8 милиметри. Главата и антените им се црни. Градите се црни, задниот раб на пронотумот, тегулите и скутелумот бели. Крилата стаклесто провидни, жилките и стигмата кафеави. Предните и средните нозе црни, фемурите само делумно, тибиите и тарзите на предните делови бели. Абдоменот црн, средните тергити, третиот до седмиот, со бели странични дамки, последниот тергит наполно бел.
Ларвите достигнуваат должина од 16 мм. Главата е еднобојно жолтозелена. Телото еднобојно зелено, од долната страна нешто послевтло. Тие се развиваат во периодот од јули до септември, а возрасните се среќаваат во периодот мај-август.