Порт Вила

Порт Вила (англиски, француски и бислама: ''Port Vila''), или едноставно Вила е главен град на Вануату, а воедно и најголем град во државата. Се наоѓа на островот Ефате, во провинцијата Шефа .
Населението на градот било 49.034 заклучно со пописот во 2020 година, односно во Порт Вила живееле16,3% од населението на државата.
Лоциран на источниот брег на островот Ефате, Порт Вила е економски и трговски центар на Вануату. Градоначалничката е Џени Регенвану од Партијата на земјата и правдата, првата жена на оваа позиција, избрана во август 2024 година. Нејзин заменик е Мари Луиз Милн, од Зелената конфедерација .
1 Име
Месното население градот најчесто го нарекува едноставно како „Вила“, без разлика на кој јазик зборуваат.
Името на областа е ''Ефил'' на мајчиниот јужноефатејски јазик и ''Ифира'' на соседниот меле-филански јазик .
2 Историја
Меланезиските народи ја населиле областа на Порт Вила пред илјадници години. Во есента 2004 година, археолошката експедиција позната како ''Теума'' открила гробница од 25 гробови во кои имало триесетина скелети на членови на културата Лапита . Парчињата керамика пронајдени на локалитетот се датирани во 13 век п.н.е.
Островот Ефете бил мапиран во 1774 година од страна на Џејмс Кук, кој го нарекол островот ''Сендвич''. Експедицијата на Кук не застанала, но забележа присуство на добри пристаништа и земја ја сметале за погодна за европско населување. Кон крајот на 19 век, кога островите биле познати како Нови Хебриди, Британците првично имале доминантно европско присуство. Сепак, до 1890-тите, економската рамнотежа почнала да ги фаворизира Французите, кои основале големи плантажи. Францускиот државјанин Фердинанд Шевиљард почнал да купува и расчистува земјиште околу Порт Вила за да биде пренаменето во најголемата француска плантажа на островот. Наместо тоа, таа била претворена во општина Франсвил, која прогласила независност на 9 август 1889 година, иако тоа траело само до јуни следната година.
По 1887 година, територијата била заеднички управувана од Французите и Британците . Ова било формализирано во 1906 година како англо-француско владение . За време на Втората светска војна, Порт Вила беше американска и австралиска воздушна база.
3 Географија
3.1 Клима
Порт Вила има тропска клима, поконкретно тропска клима со дождовни шуми, со значително повлажни и посуви месеци. Со оглед на тоа што ветрови се речиси постојани и циклоните не се ретки во Порт Вила, климата не е екваторијална, туку поморска тропска клима. Највлажниот месец е март. Најсушен месец е септември. Во една просечна година има 153 влажни денови. Температурите не варираат многу во текот на годината, а рекордната е . Најладниот месец, јули, има просечен максимум од и просечно ниско ниво од . Најтоплиот месец, февруари, има просечен максимум од и просечно ниско ниво од . Рекордно ниско ниво за Порт Вила е . Влажноста често е висока.
4 Население
4.1 Демографија
Населението на градот е околу 45.000. Народот е претежно со меланезиско потекло, со мало полинезиско, азиско, австралиско и европско население, главно француско и британско.
4.2 Јазици
Порт Вила е дом на многу јазици, што ја одразува високата јазична разновидност на земјата.
Лингва франка на главниот град е бислама, но нашироко се зборуваат и англиски и француски.
Голем број староседелски јазици се зборуваат во главниот град, бидејќи луѓето од руралните области доаѓаат да живеат во градот, привремено или трајно.
4.3 Религија
Христијанството е доминантна религија низ Вануату, која ја следат повеќе од 90% од населението. Најголемата деноминација е Презвитеријанската црква во Вануату, проследена со една третина од населението. Римокатолицизмот и црквата во Меланезија се исто така вообичаени, секој по околу 15%. Катедрала Сакре-Кор е модерна римокатоличка катедрала во Порт Вила. Седиштето на Епархијата на Порт Вила, црквата е посветена на Светото Срце Исусово .
5 Транспорт
Порт Вила ја опслужува меѓународниот аеродром Бауерфилд, со услуги на многу патнички и карго авиокомпании, вклучително и неколку странски.
6 Збратимени градови
Порт Вила е збратимена со:
 
* Бора Бора, Француска Полинезија* Думбеја, Нова Каледонија* Фошан, Кина* Лифу, Нова Каледонија* Шангај, Кина* Јинчуан, Кина