Движење на риби

Локомоцијата на рибите ― различни видови на движење на животните што ги употребуваат рибите, главно со пливање. Ова се постигнува кај разновидни групи риби преку различни механизми на погон, најчесто со брановидни странични свиткувања на телото и опашката на рибата во водата,а кај разни специјализирани риби преку движења на перките. Главните форми на движење кај рибите се :
* Ангуилиформен, кај кој бранот поминува рамномерно по долго тенко тело;
* Суб-карангиформен, кај кој бранот брзо се зголемува во амплитуда кон опашката;
* Карангиформен, кај кој бранот е концентриран во близина на опашката, кој брзо осцилира;
* Туниформно, брзо пливање со голема моќна опашка во облик на полумесечина; и
* Острациоформни, речиси без осцилации освен на опашката перка.
Поспецијализираните риби употребуваат движење со пекторални перки со претежно јако тело,спротивно на гребенот со грбни и анални перки, како кај сончевата рипка;и движење со ширење бран по долгите перки со неподвижно тело, како кај ножовидната рипка или пердувестите рипки.
Покрај тоа, некои риби можат на различни начини да „одат“ (односно да лазат по копно користејќи ги прните и карличните перки), да се закопуваат во кал, да скокаат од водата, па дури и привремено да се лизгаат низ воздухот.
1 Пливање
1.1 Механизам
Рибите пливаат со користење на сила врз околната вода. Постојат исклучоци,но ова нормално се постигнува со контракција на мускулите на рибата од 2те страни на нејзиното тело со цел да генерираат бранови на флексија што се движат по должината на телото од носот до опашката,генерално станувајќи поголеми како што одат . Векторските сили што се вршат врз водата со такво движење се поништуваат странично,но генерираат нето сила наназад што пак ја турка рибата напред низ водата. Повеќето риби генерираат потисок користејќи странични движења на нивното тело и опашка перка,но многу други видови се движат главно користејќи ги своите средни и парни перки.Втората група плива бавно,но може брзо да се сврти,како што е потребно кога живее во корални гребени, на пример. Но,тие не можат да пливаат толку брзо како рибите користејќи ги своите тела и опашки перки.
Разгледајте ја тилапијата прикажана на дијаграмот.Како и повеќето риби,тилапијата има аеродинамичен облик на телото што го намалува отпорот на водата при пливање и ѝ овозможува лесно да сече низ вода.Нејзината глава е нефлексибилна,што ѝ помага да го одржува напречниот потег. Неговите лушпи се преклопуваат и се насочени на кај назад,дозволувајќи водата да поминува преку рибата без непотребни пречки.Триењето со вода е дополнително намалено со слуз што тилапијата го лачи над своето тело.
1.2 Погон на телото/каудалната перка
Постојат пет групи кои се разликуваат по делот од нивното тело што е поместен странично:
Во групата на ангвилиформни риби,која содржи некои долги,тенки риби како што се јагулите,има малку зголемување на амплитудата на флексиониот бран додека минува по телото.
1.2.1 Карангиформни
Групата карангиформни, именувана по Карандигае, е покрута и се движи побрзо од другите групи. Огромното мнозинство од движењето е концентрирано во самиот заден дел од телото и опашката.Карангиформните пливачи генерално имаат брзо осцилирачки опашки.
1.3 Среден/парен погон на перките
Многу риби пливаат користејќи комбинирано однесување на нивните 2 прни перки или на аналната и грбната перка .Различни видови на погон на средната парна перка може да се постигнат со преференцијално користење на 1 пар перки пред другиот и вклучуваат раиформни , диодонтиформни,амиформни,гимнотиформни и балистиформни модови.
1.3.1 Раџиформа
Во амиоформното движење од бранови на долгата грбна перка,додека оската на телото е исправена и стабилна,како што се гледа кај лакотната перка.
1.3.2 Гимнотиформа
При балистиформно движење и аналните и грбните перки се брануваат.Ова е карактеристично за семејството Балесидае( тригер риби ).Може да се види и кај Зеидае.
1.3.3 Осцилаторно
При тетраодонтиформното движење,грбните и аналните перки се мавтаат како единица,или во фаза или точно спроти една на друга,како што се гледа кај Tetraodontiformes (кутио-рипки и пуфер-рипки) . Океанската сончева рипка прикажува екстремен пр. за овој режим.
1.4 Адаптација
Живеалиштата што ги зафаќаат рибите често се поврзани со нивните способности за пливање.На коралните гребени,видовите риби што пливаат побрзо обично живеат во живеалишта зафатени од бранови,подложни на брзи брзини на проток на вода,додека побавните риби живеат во заштитени живеалишта со ниски нивоа на движење на водата.
1.5 Компромиси
Додека повеќето риби имаат опашни перки со рамномерни лобуси (то ест. хомокаудални), летачките риби имаат зголемен вентрален лобус (то ест хипокаудален) што овозможува спуштање само на дел од опашката назад во водата за дополнително производство на потисок и управување.
1.6 План на каросеријата на двокрилна плоча
„ Риба што се движи“е риба што е способна да патува по копно подолг временски период.Некои други случаи на нестандардно движење на риби вклучуваат риби што „ одат “ по морското дно, како што се рибата-рака или рибата-жаба.
2 Копање
Многу риби,особено рибите во облик на јагула како што се вистинските јагули,мурените и трнливите јагули,се способни да се закопуваат во песок или кал. Офихтидите,змиските јагули,се способни да се закопуваат напред или назад.
3 Во ларви
=
1 Пливање
=
Ларвите на зракоперките,Actinopterygii,пливаат во прилично голем опсег на Рејнолдсов број( Re ≈десет до деветстотини ).Ова ги става во среден режим на проток каде што и инерцијалните и вискозните сили играат важна улога.Како што се зголемува големината на ларвите,се зголемува употребата на сили на притисок за пливање при повисок Рејнолдсов број .
4 Галерија
5 Поврзано
* Лазење