Висорамнина Укок

Висорамнина Укок (|Укок) — висорамнина покриена со тревни површини, сместена во југозападен Сибир, во регионот Алтајските Планини во Русија, во близина на границите со Кина, Казахстан и Монголија. Висорамнината е признаена како дел од светското наследство на УНЕСКО, насловено како Златните Планини на Алтај, како важно еколошко богатство. Обезбедува живеалиште за многу од загрозените видови во светот, вклучувајќи ги и едно од најмалку проучените предаторски животни: снежниот леопард. Други загрозени видови заштитени таму се планинската овца аргали, степскиот орел и црниот штрк. Исто така, таа е еден од последните преостанати остатоци од мамутската степа. Постојат неколку закани за зачувување на висорамнината Укок, вклучувајќи прекумерна употреба на степата од страна на сточарите, предложен пат и планови за гасовод помеѓу Кина и Русија.
1 Терминологија
Монголскиот збор ''„ухег“'' буквално значи „издолжен кабинет“, „кутија“, „масивна планина“ или голем рид со рамен врв. Според усното сведоштво на С. Умурзакова, ''„укок“'' на киргистански јазик се однесувал на планини со рамни врвови, т.е. висорамнини.
2 Географија
Висорамнината Укок се наоѓа помеѓу Јужен Алтај и Саилугем и има гребени на надморска височина од 2200-2500 метри надморска височина. Постојат 500-600 метри високи планински врвови што се извишуваат над висорамнината. Највисокиот врв на висорамнината е планинскиот јазол Таван-Богдо-Ула (Пет свети врвови), каде што највисоката планина е врвот Хуитен што достигнува 4374 метри надморска височина. Ова е втор највисок врв во Сибир по планината Белуха. Денешните области Укок-Саиљугем во источниот регион Алтај-Сајан би можеле да се сметаат за најблиска аналогија на древната мамутска степска средина.
3 Историја
Пазирик е името што го даваат современите научници на древен народ кој живеел во Алтајските Планини на ова плато, а кој е поврзан со некои спектакуларни археолошки наоди, вклучувајќи мумии пронајдени замрзнати во вечниот мраз. Во областа се пронајдени многу антички гробници од бронзеното доба и се поврзани со културата Пазирик, која многу личи на онаа на скитскиот народ на запад. Терминот ''курган'' е во општа употреба за да се опишат ваквите погребувања со трупци. Ископувањата на ова место продолжија да даваат значајни археолошки наоди. Едно познато откритие е познато како Ледена Девица, ископано од рускиот археолог Наталија Полосмак. Најмалку шест тетовирани мумии датираат од периодот околу (2600 п.н.е - 402 н.е година), биле пронајдени зачувани од пермафростот во гробници на локации на платото Укок, вклучувајќи ги Темрта III, Приморски I, Ак-Алаха 3, Верх-Калџин 2 и гробиштата Пазирик. Ледената девојка и други археолошки наоди се наоѓаат во рамките на спорен појас земја помеѓу Русија и Кина. Жителите на Република Алтај бараат враќање на погребните артефакти од нивната сегашна локација во Новосибирск.
4 Транспорт
Висорамнината Укок е поврзана преку тешки земјени патишта низ Укок (руско-казахстанска граница), Улан-Даба (руско-монголска граница), Тепли клух и превоите Калгутински. Превојот Тепли клух се наоѓа на надморска височина од 2907 метри. До овие превои може да се стигне од селото Кош-Агач, до кое лесно се доаѓа преку автопатот М52 (т.н. Чујски пат).
На југ, зад Кош-Агач, патот станува непрооден за вообичаените транспортни средства и прооден само за теренски возила. Сепак, дури и тие би можеле да се заглават во мочуришна кал во долината на реката Калгути, особено по сончев ден кога замрзнатата почва почнува да се топи. Во поголемиот дел од годината, превоите се покриени со снег и склони кон лавини. Во текот на кратката летна сезона, сите падини се склони кон солидирање.