Сафирин

Сафиринот е редок минерал, силикат од магнезиум и алуминиум, со хемиска формула (Mg,Al)8(Al,Si)6O20 (со железо како главна нечистотија). Именуван по својата боја слична на сафир, сафиринот е првенствено од интерес за истражувачите и колекционерите: добро формираните кристали се ценети и повремено се сечат во скапоцени камења. Сафиринот е исто така синтетизиран за експериментални цели преку хидротермален процес.
1 Својства
Типичните бои се движат од светло до темно сафирно сина, синкаво до кафеаво зелена, зелена и синкаво или зеленикаво сива до црна; помалку чести бои вклучуваат жолта, бледо црвена и розова до виолетово розова. Сафиринот е релативно тврд (7,5 на Мосовата скала), обично проѕирен до проѕирен, со стаклест сјај. Кристализирајќи се во моноклиничниот кристален систем, сафиринот е типично анхедарен или грануларен по природа, но може да биде и табеларен или во агрегати: Двојното разгранување е ретко. Фрактурата е субконхоидна до нерамна и има една насока на совршено расцепување. Специфичната тежина на сафиринот е 3,54 &#x2013; 3,51, а неговата линија е бела.
Сафиринов индекс на прекршување (мерен со монохроматска натриумова светлина, 589,3 nm) се движи од 1,701 до 1,718 со двојно прекршување од 0,006 &#x2013; 0,007, биаксијално негативна. Вредностите на индексот на прекршување може да одговараат на бојата: кафеаво-зелените примероци ќе ги имаат највисоките вредности, виолетово-розовите примероци најниските, а сините примероци ќе бидат средни помеѓу нив. Плеохроизмот може да биде екстремен, со трихромни бои кои се движат од: безбојна, бледо жолта или црвена, небесно-лавандно сина или синкаво-зелена, до темно сина. Нема реакција под ултравиолетова светлина.
2 Формирање и појава
Иако постојат докази за магматско потекло во некои наоѓалишта, сафиринот е првенствено производ на висококвалитетна метаморфизам во средини сиромашни со силициум диоксид и богати со магнезиум и алуминиум. Сепак, сафиринот се јавува во различни карпи, вклучувајќи гранулитни и амфиболитски фации, калц-силикатни скарни и кварцити, познат е и од ксенолити. Поврзани минерали вклучуваат: калцит, хризоберил, кордиерит, корунд, гранат, корнерупин, цијанит, флогопит, скаполит, силиманит, шпинел и суринамит.
Големи кристали со фина бистрина и боја се познати од многу малку локации: Централната покраина (Хакурутале и Мунвате) на Шри Ланка одамна е позната како извор на фасетен зеленикаво-син до темно син материјал, и кристали до 30 мм или повеќе се пронајдени во Фијаранантсоа (округ Бетрока) и покраината Толијара (региони Андрој и Аноси), јужен Мадагаскар. Типичното наоѓалиште на сафиринот е Фискенаес, регион Нук, западен Гренланд, каде што минералот е откриен во 1819 година.
Други значајни локалитети вклучуваат: Западен Хогар, Алжир, комплексот Напиер на Ендерби Ленд и Вестфолд Хилс на Антарктикот, Делегат, Нов Јужен Велс и опсегот Странгвејс на Северната Територија, Австралија, Вилсон Лејк, Лабрадор, Донгхаи, провинција Џиангсу, Кина, Китила, Лапонија, Финска, Ариеж, Југ- Пиринеи, Франција, Валдхајм, Саксонија, Германија, покраина Кунео, Пиемонт, Италија; Улштајн, Море ог Ромсдал и Мелој, Нордланд, Норвешка, округот Месина во покраината Лимпопо и округот Окиеп Бакар во покраината Северен Кејп, Јужна Африка, општина Фалкенберг, округ Халанд, Шведска, ридот Маутија во регионот Конга во Централната покраина, Танзанија, островот Харис, Надворешни Хебриди, Шкотска, областа Бани Хамид во Семаил Офиолит, Обединети Арапски Емирати; планините Доум Рок во округот Ла Паз, Аризона, Стокдејл, округ Рајли, Канзас, Кортландт, Њујорк, и округ Клеј, Северна Каролина, Индија Мобилниот појас Источни Гати.
Сафиринот е исто така пријавен како реакциски производ (заедно со гранат) помеѓу Mg-Al-шпинел и Ca-Чермак-богат клинопироксен во пироксенити од мантија што содржат корунд.