procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Бела Паланка

Бела Паланка е град и општина која се наоѓа во Пиротскиот Управен Округ во Јужна Србија. Спрема податоците од 2022 година населението во градот изнесувало 7.140 жители, додека во целата општина 9.947 жители. Во античко време градот бил познат како Ремезијана (''Remesiana''). Името Бела Паланка значи ''белото гратче''.
1 Географија
Бела Паланка е мал град во југоисточниот дел на земјата и е опкружен со села и планини. Градот е достапен до блискиот град Ниш со автобуси на Ниш Експрес кои работат од Ниш до Пирот, Бабушница, Димитровград, и Софија.
2 Населени места
Населби во општината: Бабин Кал, Бежиште, Бела Паланка, Букуровац, Вета, Витановац, Врандол, Вргудинац, Глоговац, Горна Глама, Горна Коритница, Горни Рињ, Градиште, Дивљана, Долац (населба), Долац (село), Долна Глама, Долна Коритница, Долни Рињ, Дражево, Клење, Клисура, Козја, Космовац, Кременица, Крупац, Ланиште, Лесковик, Љубатовица, Мирановац, Мирановачка Кула, Моклиште, Мокра, Ново Село, Ореовац, Пајеж, Сињац, Тамњаница, Теловац, Топоница, Црвена Река, Црвени Брег, Црнче, Чифлик , Шљивовик, Шпај.
3 Историја
Градот првично бил заземан од страна на Дакијците и бил познат како Аиадава (''Aiadava'') или Аеадаба (''Aeadaba''). Тракијците ја населувале оваа област, сè до нивната асимилација од страна на Римјаните.
Во античкиот период, во областа на денешна Бела Паланка, постоел важниот град Ремезијана. Основана околу 280 година пр. Хр., Ремезијана најверојатно го добила своето име по келтското племе ''Реми'' (чие присуство на овие простори не е потврдено), или по тракиското лично име ''Ремезис'' или ''Ромезис''. Во различни антички патни карти, Ремезијана се споменува под неколку имиња како патна станица (''mansio''). Скоро ништо не е познато за најраната историја на населбата. Во IV век епископ на Ремезијана бил Св. Никита Ремезијански кој го покрстил Тракијското племе Беси и најверојатно ја превел Библијата на нивниот јазик.
Од 1929 до 1941, Бела Паланка била дел од Моравската Бановина на Кралството Југославија.
4 Демографија
Етнички групи во општината (2022 попис):
* Срби = 8.170
* Роми = 1.474
5 Галерија
6 Познати личности
* Рајко Митиќ, југословенски и српски фудбалер и првата Ѕвездина ѕвезда
7 Поврзано
* Денови на баницата
* Пиротски Управен Округ
* Јужна Србија
* Библија Бесика
Жан-Мишел Генасија

Жан-Мишел Генасија (|Jean-Michel Guenassia), – француски писател.
Неговиот роман „Клубот на неповторливите оптимисти“ (''Le Club des incorrigibles optimistes'') ја добил Гонкуровата награда во ноември 2009 година.
1 Животопис
Жан-Мишел Генасија шест години бил адвокат, а потоа живее од своето перо пишувајќи телевизиски сценарија. Во 1986 година го објавува полицискиот роман „За сто милиони“ (''Pour cent millions''), потоа пишува неколку театарски пиеси, како „Голем, убав, силен, со црни горешти очи...“ (''Grand, beau, fort, avec des yeux noirs brûlants...'') претставена во 2008 година во Авињон.
Сепак, неговиот издавач Албен Мишел како прв негов роман го претставува „Клубот на неповторливите оптимисти“ издаден во 2009 година, како роман на непознат 59-годишник.
Во 2012 година објавува уште еден роман, „Сонуваниот живот на Ернесто Г“ (''La Vie rêvée d'Ernesto G'').
2 Дела
2.1 Сценарија
* 1985: „Светлост и сенка“ (''Claire obscure'') (ТВ)м од Франк Апредери, серија „Последните пет минути“ '('Les Cinq Dernières Minutes''), сценарио Жан-Мишел Генасија и Франк Апредери
* 1990: „За сто милиони“ (''Pour cent millions'') (ТВ) од Брижит Сорио, серија „Висок притисок“ (''Haute Tension''), сценарио од Жан-Мишел Генасија, Мишел Бушар
* 1992: „Рецидив“ (''Récidive'') (ТВ) од Франк Апредери, сценарио Жај-Мишел Генасија, Бернар-Пјер Донадје и Франк Апредери
2.2 Театар
* 1988: „Бунтовник“ (''Le Rebelle''), режија Жан Ружери
2.3 Романи
* 1986: „За сто милиони“ (''Pour cent millions''), издавач Лијана Леви, награда за детективски роман Мишел Лебрен на градот Ле Ман, повторно издаден под наслов „Последен дар“ (''Dernière donne'') во Џепна книга во 2014 година
* 2009: „Клубот на неповторливите оптимисти“ (''Le Club des incorrigibles optimistes'', издавач Албен Мишел, (Гонкурова награда)
* 2012: „Сонуваниот живот на Ернесто Г“ (''La Vie rêvée d'Ernesto G''), издавач Албен Мишел
* 2015: „Излажи ја смртта“ (''Trompe-la-mort''), издавач Албен Мишел
* 2016: „Танцот на дрвјата и небото“ (''La Valse des arbres et du ciel''), издавач Албен Мишел
Ерве Базен

Ерве Базен (француски: ''Hervé Bazin'', роден на во - починал на во ) — француски писател, романописец и учесник во Отпорот. Во неговите дела ја критикувал буржоаската реалност.
1 Дела
* „Денови“ - стихозбирка - 1947 година
* „Стани и оди“ - роман - 1951 година
* „Во името на синот“ - роман - 1960 година
* „Масло на огнот“ - 1965 година
* „Сопружнички живот“ - 1966 година
* „И огнот го голта огнот“ - 1978 година
* „Зелениот храм“ - 1981 година
Сезар Бирото

Сезар Бирото (француски: ''Histoire de la grandeur et de la décadence de César Birotteau'') — роман од 1847 година на францускиот писател Оноре де Балзак. Сезар Бирото е дел од Балзаковата серија Човечка комедија.
Елеганцијата на ежот

Елеганцијата на ежот (француски: ''L'Élégance du hérisson'') — роман од француската писателка Мириел Барбери, кој бил издаден во 2006 година од страна на издавачката куќа „''Gallimard''“. Книгата се стекнала со бројни награди, меѓу кои и „Награда на книжарниците“ во 2007 година.
1 Содржина
Самоуката куќна помошничка Рене во една елитна париска зграда ужива во магијата на уметноста, филозофијата, музиката и јапонската култура. Во истата зграда живее и богатата дванаесетгодишната Палома заситена од животот, која неуморно чита манга-стрипови, наоѓа утеха во јапонските поети и го презира целото семејство. Јапонскиот стопанственик Озу се вселува во зградата и, како и Палома, ја насетува скриената префинетост на куќната помошничка. Низ едноставна нарација, овој роман ве води во светот на богаташката извештаченост, интелектуалните клишеа и надмените сопственици на кучиња со педигре, и ги возвишува тивките победи на ненаметливите меѓу нас.
2 Успех
Иако критичарите слабо биле заинтересирани за почетокот од делото, романот бил изненадување за 2006 година. Всушност тој бил преиздаван 30 пати и кон август 2006 година имал повеќе од еден милион продадени примероци, заземајќи го првото место по продажба на 30 последователни недели. Романот бил преведен на 34 јазици. Во 2009 книгата на Мириел Барбери останала уште рангирана меѓу педесеттите најдобро продавани романи.
Делото немало голема реклама и единствениот начин на кој го постигнал овој спектакуларен успех се засновало на препораки меѓу читателите.
3 Филмска адаптација
Романот послужил како основа за филмска адаптација во 2008 година, кога бил екранизиран од страна на Мона Ашаше. Филмот излегол на 3 јули 2009 година во француските кина и имал 750.000 гледања.
Сјајот и бедата на куртизаните

„Сјајот и бедата на куртизаните“ (француски: ''Splendeurs et misères des courtisanes'') — роман на францускиот писател Оноре де Балзак, објавен во четири дела во периодот 1838 - 1847 година. Тој ја продолжува приказната на Лисјен де Рубампре, кој е главниот лик во „Изгубени илузии“, претходниот роман на Балзак. „Сјајот и бедата на куртизаните“ е дел од Балзаковиот циклус „Човечка комедија“.
Мириел Барбери

Мириел Барбери (француски: ''Muriel Barbery'', родена на во ) — француска писателка и професор по филозофија.
1 Биографија
Мириел Барбери е родена на 28 мај 1969 година во Казабланка, Мароко. Учела во градот Со, додека од 1990 година студирала на Факултетот за хуманитарни науки „''Екол Нормал''“ во Париз, коде завршила во 1993 година со диплома по филозофија. По дипломирањето работела како професор по филозофија во Бургундскиот универзитет во Дижон, и во Институтот за обука на наставниците во Сен Ло.
Заедно со работа започнала да пишува. По барање на нејзиниот сопруг, фотографот Стефан Барбери, своите текстови ги испратила во издавачката куќа „''Галимар''“. Првиот нејзината роман „''Лакомството''“ бил издаден во 2000 година. Тој станал бестселер и за романот и била доделена награда за најдобра книга поврзана со кулинарство.
Вториот нејзин роман „Елеганцијата на ежот“ бил објавен во 2006 година. Многу бргу романот станал бестселер на меѓународно ниво и бил награден со голем број награди. Овој роман на Барбери и донесува светска слава. Во 2009 година, романот бил екранизиран во филмот „''Le hérisson''“.
За да побегне од медиумскиот успех и да се оддаде на страстта кон јапонската култура, во 2008 година таа ја напуштила својата работа и во текот на две години живеела со сопругот во Јапонија, а потоа во Амстердам, Холандија.
Во 2015 година бил издаден романот „''Животот на џуџињата''“ инспириран од пејзажите и уметноста на Јапонија.
Нејзините дела се преведени на над 30 јазици во светот со повеќе од милион продадени копии.
Роднината Бета

Роднината Бети (француски: ''La Cousine Bette'') — роман од 1846 година на францускиот писател Оноре де Балзак. Дејството на романот се одвива во средината на 19 век во Париз и ја раскажува приказната за една немажена жена на средна возраст и го покажува падот на нејзиното големо семејство. Бети работи со Валери Марнеф, несреќно мажена млада дама, за да ги измачува мажите. Еден од нив е баронот Ектор Јуло, сопруг на Аделин - братучетка на Бети. Тој го жртвува богатството на своето семејството за да угоди на Валери, која го напушта поради трговецот Кревел. Книгата претставува дел од „''Сцени од парискиот живот''“, дел од Балзаковата серија на романи „Човечка комедија“ („La Comédie humaine“).
Роднината Бети е прифатена како последно големо дело на Балзак. Негов заштитен знак е употребата на реалистични детали комбинирани со панорама на ликови, кои се појавуваат повторно од претходните романи. Некои критичари го поздравиле ова како пресвртна точка во кариерата на авторот, а други го дефинираат како прототип на натуралистички текст. Романот е споредуван со Отело на Вилијам Шекспир, како и со Војна и мир на Толстој.
Создадени се бројни филмски верзии од романот, вклучувајќи ја минисеријата од 1971 на Би-би-си со учество на Маргарет Тизак и Хелен Мирен, и филмот од 1998 со Џесика Ланг во главната улога.
Саразин

''Саразин'' (|Sarrasine) — новела од францускиот писател Оноре де Балзак објавена во 1830, дел од циклусот романи ''Човечка комедија''. Иако Балзак творел од 1819, ова било едно од првите дела каде се потпишал без псевдоним. Главен лик во новелата е Раскажувачот, дел од високата класа во Париз, кој на госпоѓата Рошефид и ја раскажува приоказната за Саразин сакајќи да ја заведе. Дејството завршува со тоа што Рошефид е потресена од приказната што ја слушнала. Главни обележја на делото се стилската фигура контраст, како и темите за кастрација и хомосексуалност. Делото е пишувано според литературниот принцип „приказна во рамка“.
Роднината Понс

''Роднината Понс'' (|Le Cousin Pons) — роман од францускиот писател Оноре де Балзак, дел од циклусот романи ''Човечка комедија'', првично објавен како серијал во списанието ''Le Constitutionnel''. Балзак го започнал делото во 1846 како новела, но подоцна од него развил уште еден роман, ''Роднината Бети'', како дел од книгата ''Нарушени односи''.<ref>V.S. Pritchett, 'The Living Novel'', 1946, pp. 187, 195
Новелата ја проширил во роман во 1847 со Понс како главен лик, кој бил во врска со Бети. Оттука, ''Роднината Понс'' го прикажува машкиот, а ''Роднината Бети'' женскиот аспект на нивната врска. Балзак го опишува ''Роднината Понс'' како прва, а ''Роднината Бети'' како втора епизода од ''Нарушени односи''.
Убавината на господарот

''Убавината на господарот'' — роман од швајцарскиот писател Албер Коен, издаден во 1968. Дејството се одвива во Женева во 1930–тите, а главен лик е евреин од Средоземјето вработен во Друштво на народите, кој е вљувен во жена омажена за француски аристократ.
Романот е трет во серијата од четири автобиографски романи на писателот Коен. Добил „голема награда за роман од француската академија“, а бил преведен на повеќе светски јазици. ''Убавината на господарот'' е дел од 100. книги на векот според ''Ле Монд''.
Албер Коен

Абрахам Албер Коен ( – ) — швајцарски писател со грчко потекло кој творел на француски јазик. Коен е роден 1895 на Крф, Грција во еврејско семејство. Родителите биле сопственици на фабрика за сапун, но се преселиле во Марсеј кога Коен бил дете. Завршил католичко училиште во Франција, а во 1914 се преселил во Женева каде завршил правен факултет. Со швајцарско државјанство се стекнал во 1919. За време на нацистичката окупација, тој пребегал за Бордо, а подоцна во Лондон. Во Женева се вратил во 1948, а починал таму во 1981.
Романите на Коен може да се сметаат како еден долг автобиографски омаж, каде спаѓа и ''Убавината на господарот'', роман вклучен во 100. книги на векот според ''Ле Монд''. Романот бил награден и од француската академија. Повремено бил уредник на еврејското списание ''Revue Juive'', каде пишувале Сигмунд Фројд и Алберт Ајнштајн. Имал понуда и за амбасадорско место во Израел, но одбил за да се посвети на писателската дејност.
Шуани

''Шуани'' (|Les Chouans) — роман од францускиот писател Оноре де Балзак, издаден во 1829 и вклучен во циклусот романи ''Човечка комедија''. Дејството се одвива во градот Фужер од областа Бретања, за време на поствоениот период од 1799. Се раскажува за љубовната врска помеѓу аристократката Марија де Вернеил и благородникот Алфонс де Монтауран, вметната во воено-историски контекст.
Балзак добил идеја за романот за време на една негова посета на Бретања во 1828, организирана од негов пријател. Примамен од атмосферата во областа, почнал да собира белешки од месното население кои подоцна ги искористил во романот. Романот доживеал три изданија, и секое значително се разликувало од претходното. Ова бил првиот роман кој Балзак го потпишал без псевдоним.
Како и романите на Волтер Скот, ''Шуани'' има вистинита историска позадина, но раскажува фиктивно сиже преплетено со теми како љубов, одмаздничка измама, и социјална положба. Иако литературната критика го смета за роман со послаб квалитет од подоцнежните остварувања на Балзак, сепак ''Шуани'' претставува пресвртна точка во неговата кариера.
Инспектор Лестрад

Инспектор Џ. Лестрад или г. Лестрад е измислен лик кој се појавува во романите и расказите за Шерлок Холмс. Ликот е измислен од авторот на серијалот, Артур Конан Дојл. Името е инспирирано од еден негов пријател од времето кога бил студент во Универзитетот во Единбург, некојси Џозеф Александар Лестрад. Во приказните инспекторот е опишан како човек од мало лице и со темни очи. Тој работи за Скотланд Јард и често е замешан во истрагите на Шерлок Холмс.
1 Појавувања во приказните
случај, дартум на случајот, датум на објавување, место
''Студија во светлоцрвено'', 1881, 1887, Лондон
"Картонската кутија", 1890, 1893, Лондон
"Знаменитиот ерген", 1888, 1892, Лондон
"Мистеријата во Боскомбската долина", 1889, 1891, Хирфордшир
''Баскервилскиот пес'', 1889, 1901, Девон
"Празната куќа", 1894, 1903, Лондон
"Втората дамка", 1888, 1905, Лондон
"Норвудскиот градежник", 1894, 1903, Јужен Норвуд
"Плановите Брус-Партингто", 1895, 1908, Вулвич
"Чарлс Август Милвертон", непознато, 1904, Хемпстид, сега Лондон.
"Шест Наполеони", 1900, 1904, Лондон
"Исчезнувањето на Лејди Франсес Карфакс", 1901, 1911, Лозана
"Три Гарибеда", 1902, 1924, Мидлсакс
2 Поврзано
*Шерлок Холмс
*Џон Вотсон
3 Библиографија
*"Starring Sherlock Holmes" David Stuart Davies; Titan Books, 2001
Анри Барбис

Анри Барбис (француски: ''Henri Barbusse'', роден на во Ањер на Сена - починал на во ) — француски писател, романописец и новинар, член на Француската комунистичка партија. Тој бил долгогодишен пријател на Алберт Ајнштајн.
Станал познат со својот антивоен роман „''Огнот''“ („''Le Feu''“), издаден во 1916 година. Во основата на писателот стојат неговите преживувања за време на Првата светска војна. Книгата ја изразува растечката омраза кон милитаризмот. За овој роман, тој ја има освоено наградата „''Гонкур''“.
Подоцнежните негови дела како „''Manifeste aux Intellectuels''“ покажуваат јасно наведена револуционерна позиција. Есента 1925 година тој учествувал во основањето на „''Комитет за заштита на жртвите од фашизмот и белиот терор во балканските држави''“. Покрај него во комитетот влегле луѓе како истакнатиот француски општественик Жан Вилар и белгиската општественичка Поле Лами. Добивајќи ја општата поддршка на прогресивната европска јавност, комитетот ја посетил Бугарија, Романија и Југославија и покрај жестокото спротивставување на полицијата во тие земји. По враќањето, членовите развивиле активна јавна активност во заштита на настраданите од белите терор.
Саламбо

Саламбо (француски: ''Salammbô'') — роман од 1862 година на францускиот писател Гистав Флобер.
Во романот дејствието се одвива во времето на Востанието на платениците во Либија во 3 век п.н.е., каде варварите учествуваат во Првата пунска војна но не ги добиваат претходно договорените финансиски средства.
Длабински кварк

Длабински кварк, убав кварк или b-кварк (симб. b, од анг. ''bottom'' или ''beauty'') — кварк од третото поколение со полнеж од − ''e''. Иако квантната хромодинамика ги опишува слично сите кваркови, длабинскиот кварк е лесно препознатлив по опитен пат (со техниката наречена B-обележување) поради големата гола маса (околу , нешто над четирипати повеќе од протонот) и ниските вредности на елементите ''V''<sub>ub</sub> и ''V''<sub>cb</sub> во ККМ-матрицата. Бидејќи за CP-нарушувањето се потребни три поколенија на кваркови, мезоните што имаат длабински кварк се најлесни честички за употреба при иследувањето на таа појава; вакви опити се спроведуваат од БаБар, „Бел“ и LHCb.
Друга особеност на длабинскиот кварк е тоа што тој е производ на речиси сите распади на врвниот кварк, и често се јавува како распаден производ од Хигсовиот бозон. Длабинскиот кварк е теоретски воведен во 1973 г. од јапонските физичари Макото Кобајаши и Тошихиде Маскава за да се објасни CP-нарушувањето. Поимот „длабински“ (''bottom'') е воведен во 1975 г. од израелскиот физичар Хаим Харари. Длабинскиот кварк првпат е откриен во 1977 г. со опитот E288 на екипата во Фермилаб под водство на Леон Ледерман, со добивањето на ботомониум при извршените судири. Во 2008 г. Кобајаши и Маскава ја добиле Нобеловата награда за физика за нивното објаснување на CP-нарушувањето. Кога е откриен, постоело мислење дека кваркот треба да се нарече „убав“ (''beauty''), но поимот „длабински“ (bottom) натежнал во употребата.
Длабинскиот кварк може да се распадне на горен или на волшебен кварк по пат на слабото заемодејство. Обата распада се потиснати од ККМ-матрицата, што значи дека животниот век на највеќето длабински честички (~10<sup>−12</sup> с) е нешто повисок од оној на оволшебените (~10<sup>−13</sup> с), но помал од оној на чудните (од ~10<sup>−10</sup> до ~10<sup>−8</sup> с).
1 Хадрони со длабински кваркови
Некои хадрони што содржат длабински кваркови се:
*B-мезон — содржи длабински кварк (или неговата античестичка) и горен или долен кварк.
*- и -мезон — имаат длабински кварк заедно со волшебен или чуден кварк.
*постојат многу ботомониумски состојби, како кај -мезонот и χ<sub>b</sub>(3P) — првата честичка откриена во Големиот хадронски судирач. Тие се состојат од длабински кварк и неговата античестичка.
*забележани се длабински бариони и се наречени аналогно на чудните бариони (на пр. ).
2 Поврзано
* Кварков модел
Брегалнички народноослободителен партизански одред „Гоце Делчев“

Брегалнички народоослободителен партизански одред „Гоце Делчев“ е партизанска единица на Народоослободителната војска на Македонија.
Формиран е на 19 мај 1943 година во месноста Пчеларник, со само 8 души. Овој одред е создаден по препорака на Покраинскиот комитет на КПЈ за Македонија и на Вера Ацева, која била член на комитетот и на оперативното раководство. Одредот тргнува кон планината Плачковица, но бугарската полиција ги пронаоѓа. На 21 мај во битка, одредот е разбиен. Во Битката загинуваат Ванчо Пркев, Тодор Арсов и Александар Митрев, а Гошо Сламков и Митко Ушински успеваат да избегаат. Ванчо Китанов, Никола (Коле) Нехтенин и Митко Цеков се уапсени, а потоа и убиени.
1 Комесари
* Тодор Арсов - политички комесар
* Ванчо Пркев - политички комесар
Клубот на непоправливите оптимисти

Клубот на непоправливите оптимисти (|Le Club des incorrigibles optimistes) – роман од францускиот писател Жан-Мишел Генасија, објавен во 2009 година од издавачот Албен Мишел.
Романот е објавен на македонски јазик од издавачката куќа Три.
Во книгата од над 600 страници, Жан-Мишел Генасија имал амбиција истовремено да напише „генерациски роман“ минуциозно реконструирајќи ги шеесеттите години (студената војна, алжирското прашање, појавата на рокенролот, итн.), и „меланхолична хроника на младост“.
Местото на одвивање на дејството е задната сала на едно париско бистро кое го посетуваат Жозеф Кесел и Жан-Пол Сартр, каде се луѓе кои избегале од комунизмот во источните земји (Игор, поранешен руски лекар кому му се закануваат сталинистичките чистки, Павел поранешен чешки дипломат...), но кои се „непоправливи оптимисти.
Романот едногласно бил позитивно примен од критиката (''Телерама, Ле Поен, Л’Експрес, Ле Нувел Опсерватер''...) и го прифатила широка публика. Ја добил Гонкуровата награда на 9 ноември 2009 година, а во 2010 година наградата на читателите на „Нотр тан“.
Азербејџанска прва дивизија

Азербејџанска прва дивизија
Основана
1992
Држава
Азербејџан
Напредок во
Премиер Лига
Број на екипи
14
Купови
Фудбалски куп на Азербејџан
Актуелен шампион 2016
ФК Нефтчала
Азербејџанска прва дивизија — второто ниво на професионалниот фудбал во Азербејџан.
Во првенството учествуваат најмногу резервните формации на неколку екипи од Премиер лигата, кои немаат право на напредок. Поради тоа се случило екипа од средината на табелата да продолжи понатаму.
Првата лига вклучува 14 тима, од кои само шампионот има право на напредок.
Сирано де Бержерак

Сирано де Бержерак (француски: ''Savinien Hercule Cyrano de Bergerac'', роден на во - починал на во ) — француски драматург и сатиричар. За него Едмон Ростан пишувал во истоимената драма во стихови од 1897 година.
Најпознатите драми на Сирано де Бержерак биле објавени посмртно: „Патување до Месечината“ од 1657 година и „Историја на државите и империите на Сонцето“ (1662).
Иако во денешно време Сирано де Бержерак е познат повеќе со легендите околу својот проблематичен и боемски живот, отколку со својата креативност, многу истакнати европски автори како Џонатан Свифт и Волтер црпеле инспирација од неговите дела, а Молиер дури ископирал цели делови од неговата „Le pédant joué“ во својата „Les fourberies de Scapin“.
Сирано де Бержерак починал кога случајно паднала на глава некое дрво.
1 Значење и влијание
Една песна на српскиот поет Милан Ракиќ е насловена „На еден примерок на Cyrano de Bergerac“.
Мионско неутрино

Мионско неутрино — субатомска лептонска елементарна честичка со симбол и без вкупен електричен полнеж. Заедно со мионот го образуваат второто поколение на лептони, и оттука е наречено мионско нутрино. Претпоставката за неговото постоење е првпат направена на почетокот на 1940-тите од неколку научници, а откриено е во 1962 г. од Леон Ледерман, Мелвин Шварц и Џек Стајнбергер, за што тие ја добиле Нобеловата награда за физика во 1988 г.
1 Откривање
Во 1962 г. Ледерман, Шварц и Стајнбергер утврдиле дека постои повеќе од еден вид неутрина со вршење на опити во Брукхејвенската национална лабораторија, забележувајќи ги заемодејствата на мионското неутрино (дотогаш претпоставено, под името ''неутрето''), со што станале нобеловци.
2 Поврзано
*Електронсо неутрино
*Неутринско колебање
*Тау-неутрино
Ремон Радиге

Ремон Радиге (француски: ''Raymond Radiguet'', роден на во - починал на во ) — француски писател.
Во 1917 година го напуштил училиштето и започнал да се занимава со новинарство и литература, зближувајќи се со истакнати париски модернисти, како Пабло Пикасо, Макс Жакоб, Жан Иго и најмногу Жан Кокто. Радиге станал познат по романите „Ѓавол во телото“ ("''Le Diable au corps''", 1923) и објавениот посмртно „Балот на грофот Д'Оржел“ ("''Le bal du Comte d'Orgel''", 1924).
На 12 декември 1923 година Радиге починал од тифус во Париз.
Чумата

„Чумата“ (|La Peste) — филозофски роман на францускиот писател Албер Ками, првобитно објавен во 1947 од издавачката куќа „Галимар“ од Париз. Дејството се одвива во алжирскиот град Оран, а низ романот се полемизира за судбината и суштината на човековото постоење. Ликови во романот се лекари, туристи, и бегалци, и преку нив се осознава како чумата дејствува врз населението. Се претпостававува дека романот е инспириран од епидемијата на колера која убила голем дел од жителите на Оран во 1849, кога Алжир бил француска колонија. Според статистиката, Оран имал многу епидемии од чума, но најстрашни биле оние од 1556 and 1678, додека подоцнежните од 20. век немале многу жртви, барем не толку за колку што станува збор во романот.
1 Осврт кон делото
„Чумата“ се смета за класик на егзистенцијализмот, иако Ками не се согласил со тој епитет. Стилот на раскажување потсетува на Франц Кафка, особено на романот „Процес“, во кој поединечните постапки имаат повеќе значења, а материјалното може да се толкува како алегорија за духовното и човековото постоење. ''Чумата'' некои ја толкуваат како метафора за францускиот отпор при нацистичката окупација за време на Втората светска војна. Освен тоа, Ками ја доловува и човековата реакција кон „апсурдот“. Романот покажува како светот се справува со филозофското поимање на апсурдното, теорија за која Ками помогнал да се воспостави.
Во романот „Чума“ Ками ја слика апсурдната состојба во модерниот свет и прави обид да се спротивстави на неговото распаѓање. Чумата што пустоши низ градот е само голема метафора за болеста на векот што се шири како незапирлива стихија. Кога се чини залуден секој напор за спас, лекарот Рие го прави она што му преостанува на човека, со кое човекот би престанал да биде човек. Со својата борба, тој ја потврдува својата човечка вредност и во човечноста ја наоѓа смислата на своето постоење.
2 Изданија на македонски јазик
Во 1970 година, романот бил објавен од издавачката куќа „Македонска книга“, во рамките на библиотеката „Атлас“. Книгата е со обем од 280 страници, не е каталогизирана и ја нема меѓународната ознака ISBN. Преводот на македонски јазик го извршила Вера Христова, јазичната редакција е дело на Лидија Ежова, нацртот на корицата го направил Коста Бојаџиевски, а коректор била Љупка Лазарова. Книгата била испечатена во август 1970 година, во НИП „Нова Македонија“, во тираж од 10 000 примероци.
Жорж Перек

Жорж Перек ( – ) — француски писател, есеист, филмаџија и член на писателската група Улипо. Татко му загинал како војник во Втората светска војна, а мајка му била погубена за време на холокаустот, и затоа многу од неговите дела се занимаваат со теми како загуба, тага, и идентитет. Бил стрaсен консумент на цигари, поради што починал на 45 години.
1 Животопис
Жорж Перек е роден како син-единец во работничко семејство од Париз. Семејството Перек биле полски Евреи кои се доселиле во Франција во 1920-тите. Таткото починал поради лоша медицинска нега кога бил ранет од огнено оружје за време на Втората светска војна, а мајката на Жорж умрела во Аушвиц во 1943, за време на холокаустот.
Перек почнал со пишување рецензии и критика во литературното списание ''Nouvelle Revue Française'', а истовремено студирал социологија на Сорбона. Служел војска како падобранец во 1958/59, а се оженил една година подоцна и привремено живеел во Сфакс, Тунис, каде го нашишал романот ''Работи: Приказни за шеесеттите'', во кој ја раскажал својата животна приказна. Во 1961 се вработил во лабораторија за невропсихијатриски истражувања како архивар, каде останал до 1978.
Романот ''Прирачник за животна употреба'' (1978) му донел слава и парична поткрепа, по што целосно се посветил на книжевноста. Престојувал на универзитетот во Квинсленд, Австралија, каде работел на книгата ''53 Дена''. Се разболел од рак на белите дробови поради тоа што многу консумирал цигари. Починал во 1982 г. во Иври на Сена, на 45 години, а бил кремиран и погребан на гробиштата Пер Лашез.
2 Библиографија
*''Работи: Приказни за шеесеттите'' (1965)
*''Човек што спие'' (1967)
*''Празнина'' (1969)
*''Спомени од детството'' (1975)
*''Прирачник за животна употреба'' (1978)
Жан Жене

Жан Жене ( — ) — француски писател, драматург, поет, есеист, и политички активист. За време на младоста имал проблеми со законот, но подоцна се префрлил на книжевноста, а најпознати дела му се романот ''Дневникот на крадецот'' и драмите ''Балконот'', ''Слугинките'', и ''Екраните''.
1 Животопис
Мајката на Жене била гувернанта која го чувала седум месеци по раѓањето, а потоа го дала на посвојување. Пораснал во провинцискиот град Алињи ан Морван, во централна Франција. Семејството кое го посвоило се занимавало со дрводелска дејност, и било многу грижливо спрема него. По смртта на маќеата, Жене бил даден на постар брачен пар, со кој останал две години. Во еден случај кога му довериле пари, тој ги потрошил на панаѓур. Имал и други судири со законот, а на 15 годишна возраст бил осуден на три години затвор поради учество во хомосексуален чин. Кога бил пуштен, тој станал џепџија и се занимавал со проституција по евроспките градови, случки раскажани во романот ''Дневникот на крадецот''.
Во Париз се вратил 1937, но неколкупати бил апсен поради ситни кражби, фалсификување документи, насилство, и други прекршоци. Во затвор ја напишал првата поема ''Осуден на смрт'', чие печатење сам го платил. Во Париз се запознал со Жан Кокто, кој одушевен од творбите на Жене, ги искористил своите врски за да му помогне да ги отпечати. Во 1949 Жене избегнал доживотен затвор откако Кокто и други уметници како Жан-Пол Сартр и Пабло Пикасо го замолиле францускиот претседател да го помилува Жене, по што Жене веќе никогаш не го прекршил законот. По смртта на акробатката Абдала Бентага, кон која бил емотивно приврзан, паднал во депресија и имал обид за самоубиство.
До 1949 Жан напишал пет романи, три драми, и многубројни поеми. Бил контроверзен поради приказ на провокативнио теми како хомосексуалност и криминал. Напишал и неколку есеи со критички осврт кон делата на Жак Дерида и Даниел Кон-Бендит. Освен со писателска, Жене се занимавал и со политичка активност, залагајќи се против полициската бруталност, како и против масакрот на Палестинците од страна на израелската држава. Жене починал од рак на грлото на 15 април 1986 во хотел во Париз, а бил закопан на шпанските гробишта во градот Лараш во Мароко. Дејвид Боуви го споменал писателот во песната „The Jean Genie“ од 1972, која се пласирала на британските музички листи.
2 Библиографија
2.1 Романи
*''Нашата дама од цветови'' (1943)
*''Чудото на розите'' (1946)
*''Расправа од Бретања'' (1947)
*''Погребни обичаи'' (1948)
*''Дневникот на крадецот'' (1949)
*''Заробеник на љубовта'' (1986)
2.2 Драма
*''Смртен час'' (1947)
*''Слугинките'' (1947)
*''Балконот'' (1955)
*''Таа'' (1955)
*''Црните'' (1958)
*''Екраните'' (1961)
2.3 Поезија
*„Човекот осуден на смрт“ (1942)
*„Посмртен марш“ (1945)
*„Галија“ (1945)
*„Љубовна песна“ (1946)
*„Рибарот од Сукет“ (1948)
*„Парада“ (1948)
Жан Рикарду

Жан Рикарду (француски: ''Jean Ricardou'', роден на во - починал на ) — француски писател.
1 Биографија
Во своите книжевни есеи Рикарду ја разгледува креативноста на Густав Флобер, Марсел Пруст, Пол Валери, Хорхе Луис Борхес, Новалис, Едгар Алан По итн. Литератот ги истражува проблемите на новиот роман, неговата архитектоника, односот и врската меѓу реалноста и литературен текст и улогата на оваа метафора при неговата изградба. Според Рикарду задачите на новиот роман не се состојат само во развојот на интригата и опис на настаните.
2 Дела
*''L'observatoire de Cannes''*''La prise de Constantinople''*''Les lieux-dits, petit guide d'un voyage dans le livre''*''Révolutions minuscules''*''La cathédrale de Sens''
Реми де Гурмон

Реми де Гурмон (француски: ''Rémy de Gourmont'', роден на - починал на во ) — француски поет и писател, романописец и критичар, како претставник на симболизмот. Неговите дела била во голема мера популарни во времето кога излегле, а самите тие извршиле влијание врз Блез Сандрар и Жорж Батај..
1 Животопис
Во 1891 година го објавил политичкиот есеј „Le Joujou Patriotisme“, во кое се изјаснил дека Франција и Германија имаат еднаква естетска култура и повикува за приближување меѓу двете земји, целосно спротивно на националистите во француската влада. Како резултат на тоа бил отпуштен од националната библиотека. Во следните години се разболел и паднал во депресија.
Неговите поетски дела се „Litanies de la Rose“ (1892), „Les Saintes du Paradis“ (1898), и „Divertissements“ (1912). Неговото антологиско „Hieroglyphes“ (1894), содржи експерименти со можности на звук и ритам.
Фредерик Бегбеде

Фредерик Бегбеде (француски: ''Frédéric Beigbeder'', роден на ) — француски писател и романописец.
1 Животопис
1.1 Рани години
Фредерик Бегбеде е роден на 21 септември 1965 година во Неј сур Сен. Произлегува од буржоаско семејство. Мајка му Кристин де Шастенер е преведувач на романи од стилот на Барбара Картланд. Татко му, Жан-Мишел Бегбеде работи во агенција за вработување на високи кадри. Има брат Шарл кој се занимава со бизнис.
Фредерик Бегбеде учел во најпрестижните париски училишта како Монтен и Луј Ле Гран, додека дипломирал на престижниот париски Институт за политички науки. Своето образование го завршил со диплома по маркетинг во специјализирано училиште за новинарство и комуникации.
1.2 Дела
Во 1990 година го објавил својот прв роман „Мемоарите на еден откачен млад човек“". На професионален план станал член на рекламна агенција во Париз. Работел паралелно во областа на литературната критика во големи француски списанија (Elle, Paris Match, VSD, Voici) и парискиот кабелски канал Paris Première.
Во 1994 година го издал својот втор роман „Одмор во кома“. Истата година станал основач на литературната награда le prix de Flore по името на некое париско кафе. Со оваа награда се удостојуваат познати современи франкофонски писатели како Мишел Велбек (1996 година) и Амели Нотомб (2007 година). Во 1997 година, бил издаден романот „Љубовта трае три години“, каде завршил циклусот за херојот Марк Мароние.
Во 1999 година излегол романот „Приказни под екстази“. Во 2000 година го објавил најпознатиот роман „399“ (на македонски) или „99 francs“ на француск. Ова дело било причината да биде отпуштен од фирмата во која работел. До ден денешен романот е продаден во повеќе од 380.000 примероци во светот. Во текот на овој период започнал водител на своето литературно предавање „Книгите и јас“, кое се емитувало по парискиот кабелски канал Paris Première.
Во почетокот на 2003 година Бегбеде бил назначен за издавач во издавачката куќа „Flammarion“. До летото 2006 година редактирал околу 25 книги пред да замине од тоа работно место.
Последните негови романи се: „Windows on the world“, објавена во 2003 година, „Романтичен егоист“, објавен во 205 година и „Помош, простете“ објавен во 2007 година.
Кон крајот на 2007 година во Франција излегол филмот „99 франка“ по книгата на Бегбеде. Во јануари 2008 година Бегбеде бил уапсен за поседување и консумирање на кокаин во Париз, но брзо излегол на слобода. По излегувањето на слобода, го напишал романот „Француски роман“, како инспирација од притворот.
1.3 Семејство
Фредерик Бегбеде е разведен и има ќерка по име Клое. Од 2004 година до 2007 година има врска со Лора Сме, француска глумица и ќерка на познатиот пејач Џони Холидеј и глумицата Натали Бај.
Жавер

Жавер (|Javert) — книжевен лик од романот ''Клетници'' на Виктор Иго. Тој е полициски инспектор, кој настојува да го уапси поранешниот затвореник Жан Валжан. Земајќи предвид дека Валжан е протагонистот во романот, Жавер е директно спротивставен на Валжан, а со тоа и главниот антагонист.
Жавер е опишан како строга личност, непопустлива во своите ставови. Дејството на романот се развива низ дваесет години во кои Жавер непрестајно го лови Жан Валжан. Во периодот кога се највеќе разделени, Жавер се инфилтрира помеѓу студентите-револуционери како шпион за француската влада. На овој начин нивните судбини повторно се вкрстуваат, но соочен со добрината на Валжан и сознанието дека неговата мисија била залудна, Жавер извршува самоубиство.
За популарноста на ликот сведочат безбројте сценски, но и филмски адаптации. Најскорешните глумци кои го толкувале Жавер на филм се Џон Малкович и Расел Кроу. Исто така, рускиот писател Фјодор Достоевски, кој многу го почитувал Виктор Иго, вели дека е инспириран од ликот на Жавер кога го создавал ликот на Павел Смердиаков во романот ''Браќа Карамазови''.
Ан Декло

Ан Декло (француски: ''Anne Desclos'', родена на во Рошфор - починала на во Корбеј Есон) — француска новинарка, преведувачка, уредничка и писателка на класичниот еротски љубовен роман "Приказната на О“.. Пишувала литературна критика под псевдонимот ''Доминик Ори'' и романи како ''Полин Реаже''.
1 Животопис
Ан Сесил Декло е родена на 23 септември 1907 година во Рошфор, Франција. Како мало дете прво живела со својата баба во Англија, а после пораснала во Рошфор, Франција. Родена во двојазично религиозно семејство, таа од мала учела англиски и француски јазик. Учела во „Фенелон“ и англиска литература во Сорбон.
По дипломирањето во 1929 година се омажила за Рајмон Аржил и првично била домаќинка, грижејќи се за единствениот син Филип. Тие се разведиле во 1933 година.
Потоа таа започнала да работи во Париз како наставник по англиски, станала новинар на „L'Insurgé“ и „Combat“, и била преведувач со псевдонимот Доминик Ори. За време на Втората светска војна се преселила во покраината и била колумнист во списанието „Тут е Тут“. Во периодот 1943-1944 година работела во организацијата по снабдувањето на Владата на Вишиевска Франција. Објавила две антологии во соработка со Тиери Молние, и антологија од француски религиозни песни заедно со Жан Полан.
Во периодот 1950-1952 година била член на жирито на издавачката куќа „Галимар“. Како почитуван критичар, таа учествувала во жирито за важни книжевни награди како наградата на критиката, наградата „Алберт Швајцер“, наградата „Пол Валери“, наградата „Фемили“ и наградата „Фенеон“. Во периодот 1974-1977 година била назначена за член на Врховниот совет за литература на владата.
Како голем обожавател на англиската и американската литература, таа ги преведувала делата на Вирџинија Вулф, Т. С. Елиот, Френсис Скот Фицџералд , Ивлин Во итн.
Жан Полан, фанатичен обожавател на Маркиз де Сад, ја предизвикал да напише роман во негов стил. Во 1954 година бил објавен романот „Приказната на О“ под псевдонимот Полин Реаж. Нејзиниот идентитет како автор бил чуван во тајност, и дури во 1994 година, во интервју за списанието „Њујоркер“, писателката признала дека таа се крие под псевдонимот.
Романот немал особен успех по првата публикација во Франција, но станал бестселер во САД под друго име. Во 1959 година бил забранет од страна на судот во Франција како неморален. Забраната била укината во 1967 година. Во 1969 година романот бил препечатен како „Retour à Roissy“, и дополнет како „Une fille amoureuse“.
Починала на 27 април 1998 година.
2 Творештво
2.1 Како Доминик Ори
2.1.1 Зборници
* Songes (1961, 1991) – поезија
2.2 Како Полин Реаж
2.2.1 Самостојни романи
* Историјата на О, Histoire d'O (1954)
:преиздаден како „Retour à Roissy“ во 1969 г.
2.3 Екранизација
:Сите според романот "Приказната на О“
* 1975 Histoire d'O
* 1979 Menthe – la bienheureuse
* 1981 Les fruits de la passion
* 1984 Histoire d'O: Chapitre 2
* 2002 The Story of O: Untold Pleasures
* 2004 The Story of J
* 2006 O the Power of Submission
2.4 Книги за писателката
* Dominique Aury: La vie secrète de l'auteur d'Histoire d'O
* Un bouquet pour Dominique Aury (2009)
Козета

Козета (|Cosette) — измислен лик од романот ''Клетници'' на Виктор Иго. Нејзиното родено име, Евроазија е само кратко споменато, а името Козета по кое е позната всушност е прекар кој и го дава мајка и, што значи „малечко“, „нежно“, „ситно“.
Таа е ќерка на Фантина, која ја остава на грижа на семејството Тенардие, кои скришум ја малтретираат и злоупотребуваат за физичка работа. По смртта на Фантина, Жан Валжан ја извлекува Козета и ја одгледува како сопствена ќерка. Иако валкано и срамежливо дете Козета пораснува во прекрасна и нежна девојка. Набргу се заљубува во младиот адвокат, Мариус Понмерси со кој се венча на крајот од романот. Нејзиниот лик е директно спротивставен со ликот на Епонина, која наспроти нежната, женствена, доблесна Козета, е груба, парталава, борбена и дрска.
Јиржи Свобода

Јиржи Свобода (чешки: ''Jiří Svoboda'') (5 мај 1945) - чешки режисер, сценарист и политичар.
1 Творештво
Како признание на неговиот севкупен уметнички опус, Свобода бил награден со Светската награда за хуманизам за 2017 година, која ја доделува Охридската академија на хуманизмот. Наградата му била свечено доделена на 18 јануари 2017 година, во Охрид.
Ларпурлартизам

Ларпурлартизам — поим изведен од францускиот слоган ''L'Art pour l'art'', буквално преведен ''уметност заради уметност''. Со него се означува став или движење помеѓу некои француски уметници за кои уметноста треба да биде лишена од каква било корисност, морална порака или политичка содржина. Според нив, едноставно, уметноста треба да се создава поради самата себе, сите второстепени вредности треба да се отфрлат.
Идејата за ''l'art pour l'art'' му се припишува на Теофил Готје (1811–1872). Таа се појавува во предговорот на романот ''Мадмозел де Мопан'' од 1834:
Истата идеја се обработува и од други уметници, како Едгар Алан По, за која пишува во еден есеј од 1850. По вели дека поемите се пишуваат поради самите себе, поради самата поезија, а не за да донесат некаква морална порака.
Овој слоган е всушност водечката мисла на многу француски, но и воопшто западни боемски уметници. Сепак постојат критики кон овој став, како ставот на Жорж Санд, која смета дека ова гледиште е празно и непотребно. Според Санд, уметниците имаат „должност да најдат соодветен начин да ја пренесат уметноста на што повеќе души“, така што нивните дела би биле доволно пристапни за да бидат предмет на нечиј интерес.
1 Наводи
Божиќ со Кранкови

Божиќ со Кранкови (англиски: ''Christmas with the Kranks'') - американски филм (од жанрот комедија), во режија на Џо Рот. Главните улоги во филмот ги толкуваат: Тим Ален, Џејми Ли Кертис и Ден Ајкројд.
1 Содржина
Лутер и Нора решаваат една година да не го прославуваат Божиќ, да заборават на украсувањето и на божиќната забава и, наместо тоа, да одат на крстосување по Карибите.
Црвено и Црно

„Црвено и црно“ (|Le Rouge et le Noir) — историско-психолошки роман на францускиот писател Стендал, објавен во два тома, во ноември 1830 година. Романот го прикажува обидот на едно младо момче од провинцијата да се стекне со повисок социјален статус преку комбинација од напорна работа, талент, измама, и хипокризија.
Судејќи според оригиналниот наслов на делото, ''Црвено и Црно: Хроника на XIX век'', освен психолошки портрет на главниот лик Жилиен Сорел, писателот прави анализа и социолошка сатира на француското општество за време на бурбонската реставрација (1814–30). Насловот на романот се однесува на судирот помеѓу верските (''црно'') и секуларните (''црвено'') убедувања на протагонистот, што е предмет на дебата во книжевните кругови.
1 Критички осврт кон делото
Гете имал поволно мислење за романот „Црвено и црно“ кого го сметал за најдоброто дело на Стендал. Според Гете, иако неколку женски ликови во романот делуваат премногу романтично, сепак Стендал е автор „кој умее да набљудува и има длабок психолошки поглед“ така што „лесно може да му се простат неколку неверојатни детали“.
Морис Дрион

Морис Дрион (француски: ''Maurice Samuel Roger Charles Druon'', роден на во - починал на во ) — француски писател романописец и академик, познат е по своите историски романи.
1 Животопис
Морис Дрион е роден на 23 април 1918 година во Париз. Татко му, Лазар Самуилович Кесел, потекнува од позна руско-еврејска трговска фамилија од Оренбург, која во 1908 година ја напуштила Русија и се преселила во Ница. Неговиот чичко Жозеф Кесел е познат новинар и писател. Тој ја започнал својата глумечка кариера под псевдонимот ''Сибер'', но на 21 години се самоубил, кога неговиот син имал само две години. Потоа неговата мајка се омажила за Роже Дрион и идниот писател го прифатил презимето на својот втор татко. Големо влијание врз Морис Дрион извршил неговиот чичко, братот на неговиот татко, Жозеф Кесел (1898-1979) - писател и новинар.
Заедно со својот вујко Жозеф Кесел, младиот Дрион го напишал во 1943 година текстот на „''Песната на партизаните''“, која се претворила во химна на францускатиот отпор во времето на Втората светска војна. Со одлука на Министерството за култура на Франција од 2006 година ракописот е прогласен за историски споменик.
Писателот посветил голем дел од својот живот на заштитата на францускиот јазик. Својата слава ја постигнал со серијата од историски романи во стилот на Александар Дима, издадени во 50-тите години - „Проколнатите кралеви„. Со нив станал еден од ретките западни автори, преведувани и масовно издадени во 70-тите и 80-тите години во земјите надвор од поранешната Железна завеса.
Во 1948 година ја освоил Наградата Гонкур за романот „Големите семејства“, а потоа и многу други награди. Во 1966 година станал член на Француската академија.
Морис Дрион бил министер за култура на Франција (во 1973-1974), пратеник во Националното собрание, пратеник во Европарламентот.
Во 2006 година Дрион, за време на посетата во татковината на своите родители, станал член на Руската академија на науките, како признание за важниот придонес во развојот на современите руско-француски врски и за создавање меѓу француските интелектуалци на позитивна слика за Русија.
Голем дел од неговите дела се екранизирани за големиот екран или како телевизиски серии.
2 Дела
* Серијалот ''Проколнатите кралеви'':
**Железниот крал (1955)
**Задавената кралица (1955)
**Отров на круната (1956)
**Законот на мажите (1957)
**Француската волчица (1959)
**Лилјанот и лавот (1960)
**Кога еден крал ја губи Франција (1977)
*Александар Велики (1958)
*Мемоарите на Зевс (1962-1967)
Засекогаш Алис

Засекогаш Алис (англиски: ''Still Alice'') - американски филм 2014 година, во режија на Ричард Глејчер и Вош Вестморленд. Главните улоги во филмот ги толкуваат: Џулиен Мур, Алек Болдвин и Кристин Стјуарт.
1 Содржина
Алис е среќно омажена жена, со три возрасни деца. Таа е позната професорка по лингвистика, која наеднаш започнува да заборава некои зборови, поради тоа што се наоѓа во почетниот стадиум на Алцхајмеровата болест. Така, таа мора да се бори за својот живот и истовремено да ги координира бракот, работата и децата.
Снежана (филм од 2001)

Снежана: Најволшебната од сите (англиски: ''Snow White: The Fairest of All'') - филм од 2001 година, во режија на Керолајн Томпсон. Главните улоги во филмот ги толкуваат: Миранда Ричардсон и Том Ирвин.
1 Содржина
Мајката на Снежана умира за време на породувањето и ја остава неа на студот, заедно со таткото Џон. Нив ги посетува претставник на Сатаната, кој им исполнува три желби. Меѓутоа, лошата кралица има свои планови и сака да ги уништи Снежана и кралот Џон.
Насмевката на Мона Лиза

Насмевката на Мона Лиза (англиски: ''Mona Lisa Smile'') - американски филм, во режија на Мајкл Њуел. Главните улоги во филмот ги толкуваат: Џулија Робертс, Кирстен Данст, Џулија Стајлс, Меги Гиленхал и Доминик Вест.
1 Содржина
Во 1953 година, младата и бунтовна Кетрин Вотсон доаѓа од Калифорнија на престижниот колеџ Велесли за да предава историја на уметноста. Од своите студентки, кои се најзгодни и најпаметни на светот, таа очекува многу, но наскоро сфаќа дека се наоѓа во средина којашто се задушува во строгите малограѓански норми.
Живот во розово

„Живот во розово“ (француски: ''La vie en rose'') — француски филм од 2007 година, во режија на Оливие Даан. Главните улоги во филмот ги толкуваат: Марион Котијар, Жерар Депардје и Силви Тесту.
1 Содржина
Филмот го опишува животот на француската пејачка Едит Пјаф, која покрај својот одличен глас, поради својот несреќен живот станала легендарна личност.