Марија Луиза Бурбон-Пармска

Марија Луиза Бурбон-Пармска (италијански: Maria Luisa di Borbone-Parma; полно име: Марија Луиза Пија Тереза Ана Фердинанда Франческа Антоанета Маргарита Џузепина Каролина Бјанка Луција Аполонија ди Бурбон-Парма) (17 јануари 1870 – 31 јануари 1899) била италијанска принцеза од династијата Бурбон-Парма и првата сопруга на бугарскиот кнез (подоцна цар) Фердинанд I. Таа била кнегиња на Бугарија од 1893 до нејзината смрт во 1899 година и мајка на идниот бугарски цар Борис III.
1 Рано живот и семејство
Марија Луиза е родена на 17 јануари 1870 година во Рим, Кралство Италија. Таа била најголемата ќерка на Роберто I, последниот владејачки херцог на Парма и Пиаченца (1854–1859), и неговата прва сопруга Марија Пија Бурбон, принцеза на Двете Сицилии. Нејзиниот крстник бил папата Пиј IX. Семејството Бурбон-Парма било длабоко католичко и поврзано со многу европски кралски династии: таа била внучка на францускиот крал Шарл X (по баба) и на кралот Фердинанд II од Двете Сицилии (по мајка). Имала 11 помлади браќа и сестри од првиот брак на татко ѝ, а по неговото повторно венчаване во 1884 година уште 12 полу-браќа и сестри.
2 Брак со Фердинанд I
Во 1892 година, татко ѝ Роберто I договара брак со бугарскиот кнез Фердинанд Сакс-Кобург-Готски (преку посредство на неговата мајка, принцезата Клементина Бурбон-Орлеанска). Бракот бил чисто политички и династички, со цел да се зајакне позицијата на бугарската монархија и да се обезбеди легитимно потомство. Свршувачката се одржува во замокот Шварцау во Австрија, а Марија Луиза и Фердинанд се среќаваат првпат токму на тој ден.
Венчавката се одржува на 8 април 1893 година во Вила Пианоре (Лука, Италија), во присуство на бугарски министри (вклучително Стефан Стамболов). По бракот, таа станува кнегиња на Бугарија.
Од бракот се раѓаат четворица деца:
* Борис (1894–1943) — подоцна цар Борис III
* Кирил (1895–1945) — кнез Преславски, регент
* Евдокија (1898–1985) — кнегиња
* Надежда (1899–1958) — кнегиња, подоцна војвотка од Виртемберг
3 Живот во Бугарија
Марија Луиза била ревносна католичка и тешко го преживеала принудното прекрштевање на најстариот син Борис во источно православие во февруари 1896 година. Оваа одлука била донесена од Фердинанд за да се подобрат односите со Русија и да се зајакне легитимитетот на династијата меѓу бугарскиот народ. Конверзијата предизвикала голема криза во бракот: Марија Луиза заминала во странство, се заканувала дека ќе ја напушти земјата, но подоцна се вратила. Бракот воопшто не бил среќен — повеќе формален отколку љубовен, а таа била слаба здравствено.
Таа се занимавала со благотворни дела и била позната по својата нежност и скромност, но не се мешала во политички работи.
4 Смрт
Во 1899 година, додека била бремена со четвртото дете, Марија Луиза заболува од пневмонија. На 30 јануари 1899 година раѓа ќерка Надежда, а само еден ден подоцна — на 31 јануари 1899 — умира во Софија на само 29 години. Последните зборови кон Фердинанд биле: „Умирам, но од небото ќе бдеам над вас, над децата ни и над Бугарија“.
Погребана е првично во католичката црква „Свети Лудвиг“ во Пловдив, а подоцна останките ѝ се пренесени. Нејзината смрт била голем шок за бугарското општество и оставила трага како трагична фигура во историјата на бугарската монархија.