procesaur/Wiki.mk huggingface dataset:
Анастас Иширков

Анастас Тодоров Иширков (бугарски: Анастас Тодоров Иширков; 5 април 1868 – 6 април 1937) ― бугарски географ, етнограф, универзитетски професор, јавен деец и дарител. Тој е сметан за основоположник на географската наука во Бугарија, бил 17-ти ректор на Софискиот универзитет (1915–1916) и три пати декан на Факултетот за историја и филологија. Основач и претседател на Бугарското географско друштво од 1918 до 1934 година.
1 Ран живот
Иширков е роден во Ловеч, тогаш во Османлиската Империја, денес во Бугарија, како единствен син на Тодор Иширков и Марија Хитрова (Иширкова). Татко му, од богато семејство на кројачи, починал во 1869 година. Мајка му, која завршила второ одделение во училиште во Ловеч, починала за време на Руско-турската војна (1877-1878), а потоа и баба му Недка. Го одгледале дедо му Цочо и баба му Гаца (од мајчината страна), а образованието му го поддржувала тетка му Станка. До 1884 година живеел кај нив, потоа учел во Априловската гимназија во Габрово (IV–VII клас). Поради бунт во 1888 година, завршил во гимназијата во Трново. За време на школувањето собирал фолклор, дел од кој бил искористен од професорот Бењо Цонев во неговата дисертација за источно-бугарскиот вокализам.
Во втората половина на 1915 г., по влегувањето на Бугарија во Првата светска војна, во германското списание ''Petermanns Mitteilungen'' била објавена етнографската карта „Das Bulgarentum“ (бугарска етнографска територија) на проф. Анастас Иширков. На нејзино изработување соработувале повеќе истакнати бугарски научници: Јордан Иванов (во делот за Македонија), Љубомир Милетиќ (за Тракија), Бењо Цонев (областите околу Морава и Тимок) и Стојан Романски (Добруџа). Целта на картата била да ги поддржи бугарските територијални аспирации и да ги оспори границите од Букурешкиот договор (1913). Во истиот период се појавуваат и карти од другите заинтересирани страни во однос на Македонија, како што се картата на Николаидис од 1914 год., картата на професорот од Атинскиот универзитет, Георгиос Сотиријадис, од 1918 год., како и картите на Станоевиќ и Дероко (1915), Зупаниќ (1915) и Јован Цвииќ (1918).
Црква „Успение на Пресвета Богородица“ - Ќафасан

Успение на Пресвета Богородица — пештерна црква кај превојот Ќафасан, Албанија. Влегува во состав на Горичката епархија на Албанската православна црква.
Црквата се наоѓа на надморска височина од 1.010 м, на планинскиот врв над Ќафасан, недалеку од Охридското Езеро и границата со Македонија.
Во храмот има вреден зачуван фрескоживопис. При самиот влез, кој е тешко пристапен, се распознава композицијата „Успение на Богородица“. Според фрагментарно сочуваниот живопис, компарирајќи го со истиот композионен приказ во охридските цркви, непознатиот зограф најверојатно бил претставник на Охридската школа од втората половина на XIV век.
Човечки глас

„Човечки глас“ (француски: ''La Voix humaine'') — едночинка на францускиот писател Жан Кокто, напишана во 1928 година, а премиерно прикажана во театарот „Француска комедија“ на 17 февруари 1930.
1 Содржина
Една жена разговара по телефон со својот маж, кој неодамна ја напуштил. Разговорот е испрекинат, зашто во телефонската линија се мешаат повеќе гласови, а покрај тоа, врската често се прекинува. На почетокот од разговорот, жената настојува да се прикаже како цврста, но потоа признава дека е очајна, дека тагува, дека не може да живее сама и дека се обидела да изврши самоубиство, испивајќи поголем број апчиња за спиење. По некое време, додека му кажува дека го сака, мажот го прекинува разговорот.
2 За драмата
Во предговорот, авторот ги објаснува своите мотиви поради кои ја напишал едночинката: побудата да пишува, сеќавањето на еден телефонски разговор; критиките дека премногу се потпира на мизансценот, дека работи механички и дека премногу ги монтира своите драмски дела; намерата да создаде реалистичен театар; како и намерата да напише дело кое не може да се чита. Притоа, тој негира дека со едночинката се обидува да даде решение на некој психолошки проблем, а најпосле објаснува дека драмата му ја понудил на театарот „Француска комедија“ за да ја прекине предрасудата која младите театри ја имаат кон официјалната сцена. Во продолжение, Кокто дава упатства за поставеноста на сцената и за декорот: сцената треба да биде сведена на минимум; глумицата треба да зборува на телефон постојано менувајќи ја положбата на телото, а на крајот треба да падне на креветот; притоа, секоја нејзина поза треба да послужи за една фаза од монологот-дијалогот; нејзината облека и мебелот треба да бидат бели; авторот ѝ препорачува на глумицата да не внесува иронија и да не покажува огорченост; најпосле, треба да се почитува текстот, заедно со неговите грешки, со повторувањата, со стилските пресврти и со едноставноста, кои се резултат на грижливо одмерување.
Врз основа на едночинкава, во 2020 година, шпанскиот режисер Педро Алмодовар го снимил истоимениот филм.
Јагленарски занает

Јагленарски занает — занает за производство на јаглен.
Јагленот се произведува во дупки, наменски ископани, во кои се редат цепени дрва. Од количеството на наредени дрва зависи колку јаглен ќе се добие. Најчесто за јаглен се користи бука, која спаѓа во тврди дрва. Дупката се покрива и се заѕидува пред палењето на оган, за да може огнот внатре да тлее барем десет дена. Сепак времето на тлеење зависи од временските прилики.
Огнот мора да се контролира за да не биде ни пресилен ни преслаб. На крајот од процесот, се соадава жар, кој се гасне со вода. Така добиениот јаглен се пакува и се носи за продажба.
Волновлачарски занает

Волнолачарски занает — занает за обработка на волна. Откако волната ќе се отстрани од овците, се пере и се суши, па се носи кај човек што се занимава со овој занает, односно кај волновлачар.
1 Начин на работа
Волната се става на машина која ја „влачи“, односно ја расчешлува волната, со то таа станува повоздушеста и подготвена за понатамошна обработка. Со ваквата постапка, волната се ослободува од нечистотии, како што се разни ситни дрвени иглички, кои се собираат во волната со текот на времето.
Некогаш постоеле работилници за влачење на волната кои работеле на водена енергија, слично на водениците. Во поново време, таквиот начин бил заменет со машини кои работат на електрична енергија.
Вака сработената волна, потоа се преде со помош на вретено. Вообичаено жените го правеле тоа: ја извлекувале волната како конец, кој потоа служел за плетење.
Дел од задачите кои ги врши еден волновлачар се и расчешлување на волната во јорганите и/или душеците, и на тој начин волната се смета за рециклирана, односно може да се употреби за повторно полнење на јоргани и/или душеци.
Во Македонија, во 1950-ти и 1960-ти години сè уште постоеле работилници кои се занимавале со оваа дејност.
Градоначалник на Општина Кисела Вода

Градоначалник на Општина Кисела Вода — прв човек на општината и застапник на истата. За својата работа градоначалникот одговара пред граѓаните на Кисела Вода. Сегашна градоначалничка на Општина Кисела Вода е Бети Стаменкоска-Трајкоска.
1 Надлежности
* Управување со општината и претставување пред институции
* Раководење со општинската администрација
* Подготовка и предлагање на буџетот; надзор на неговото извршување
* Организација и надзор над комунални служби
# улично осветлување
# водовод и канализација
# одржување улици, паркови и зеленило
# комунална хигиена
# општински гробишта
* Урбанизам и просторно планирање
# подготовка и измена на ДУП
# издавање дозволи за градба
# контрола на бесправна градба
* Надлежности во основното образование
# основни училишта (буџет, одржување, инвестиции)
# учество во избор на директори
* Детски градинки – финансирање, одржување и кадровски прашања
* Култура, спорт и локални настани
* Заштита на животната средина
# зелени површини
# еко-иницијативи
# контрола на отпад
* Соработка со општинските инспектори
# градежна инспекција
# комунална инспекција
# сообраќајна инспекција
# еколошка инспекција
* Организација на локалната цивилна заштита и соработка со полицијата
* Спроведување на одлуките на Советот на Општината
2 Список на Градоначалници на Општина Кисела Вода (1996-)
;Партија
#, Име, Слика, Мандат, Политичка припадност
1, Марјан Ѓорчев, 1996, 2000, ВМРО-ДПМНЕ
2, Љупчо Димов, 2000, 2005, СДСМ
3, Џорџе Арсов, 2005, 2009, ВМРО-ДПМНЕ
4, Марјан Ѓорчев, 2009, 2013, ВМРО-ДПМНЕ
5, Билјана Беличанец-Алексиќ, 2013, 2017, ВМРО-ДПМНЕ
6, Филип Темелковски, 2017, 2021, СДСМ
7, Орце Ѓорѓиевски, 2021, 2025, ВМРО-ДПМНЕ
8, Бети Стаменкоска-Трајкоска, 2025, Тековна, ВМРО-ДПМНЕ
Слава (ТВ-серија)

''Слава'' (|더 글로리, |The Glory) — јужнокорејска телевизиска серија во жанрот одмазднички психолошки трилер, напишана од Ким Ун Сук и режирана од Ан Гил Хо за Netflix. Во главните улоги се појавуваат Сонг Хје Кјо, Ли До Хјун, Лим Џи Јон, Јом Хје Ран, Парк Сунг Хун и Џунг Сунг Ил.
Серијата била поделена на два дела: Дел 1 бил објавен на 30 декември 2022 г., а Дел 2 на 10 март 2023 г. И двата дела добиле критичко признание и постигнале голем успех во гледаноста. Серијата добила осум номинации на 59-та церемонија на доделување на наградата „Пексанг“, освојувајќи три награди: „Најдобра драма“, „Најдобра глумица“ за Сонг Хје Кјо и „Најдобра споредна глумица“ за Лим Џи Јон.
1 Содржина
Мун Донг Ун, поранешна жртва на училишно насилство, планира и бара одмазда против нејзините насилници откако ќе се вработи како класна раководителка во основното училиште на детето на водачот на насилниците (Ха Је Сол). Некои сцени се засновани на вистински настан од 2006 г., кога група средношколци од Чонгџу, Јужна Кореја, изнудувале пари од својата соученичка околу еден месец, постојано тепајќи ја и горејќи ја користејќи предмети во тој процес.
2 Улоги
Сонг Хје Кјо, Мун Донг Ун
Ли До Хјун, Џу Јо Џонг
Лим Џи Јон, Парк Јонг Џин
Јом Хје Ран, Канг Хјон Нам
Парк Сунг Хун, Џон Џе Џун
Џунг Сунг Ил, Ха До Јонг
Босутска градина

Босутската градина е повеќеслоен праисториски археолошки локалитет кој се наоѓа на левиот брег на реката Босут, во областа на селото Вашице во близина на Шид. Денес, локалитетот е оштетен од изградбата на патот Батровци - Шид. Локалитетот е откриен во 1880 година, а првите археолошки ископувања се извршени во 1964 и 1965 година и продолжиле од 1975 до 1978 година. Проектот го водел Заводот за заштита на спомениците во Сремска Митровица.
1 Хронологија
Откриените наоди датираат од неолитот (Сопотско-ленѓелска култура), енеолитот (култура Болерас Чернавода ) до бронзеното време (Винковачка култура и Ватинска култура). Исто така, биле откриени материјали од културата Босут, кои датираат од раното железно време, со остатоци од надземни куќи со подови од полирана глина. Биле откриени и остатоци од огниште. Железното време на локалитетот е поделено на три фази. Според пишаните извори, Бреуците живееле во овој дел од Срем во текот на раното железно време. Се верува дека Градината на Босут била нивен административен центар. Најмладата фаза од железното време на Градината им се припишува на Скордисците. Се верува дека животот во населбата згаснал по илирско-панонското востание.
На локалитетот е откриена и средновековна некропола.
Културниот слој е дебел над 7 метри и покажува континуирана населба од околу 6000-7000 години.
2 Поврзано
* Босутска култура
Авантура

Авантура или приклучение — возбудливо доживување или потфат што е вообичаено смел, а понекогаш и ризичен. Авантурите можат да бидат активности со опасност, како што се патување, истражување, скокање со падобран, планинско качување, нуркање, сплаварење на река или други екстремни спортови. Авантурите често се преземаат за да се предизвика психолошка возбуда или со намера да се постигне поголема цел, како што е потрага по знаење што може да се добие само преку такви активности.
Хероите на авантуристичките книги се секогаш смели, силни, неуморни, стремејќи се да откријат нешто ново и да го променат животот; тие нѐ воодушевуваат со својот пример; ни се јавува желба да ги подражаваме, да бараме и да најдеме.
1 Цел и мотивација
Авантуристичките доживувања создаваат психолошка возбуда, која може да се толкува како негативна (на пр., страв) или позитивна (на пр., тек — состојба на целосно потопување во активноста). За некои луѓе, приклучението станува главна цел сама по себе. Според авантуристот Андре Малро во неговото дело „Човечката судбина“ (1933), „Ако човекот не е подготвен да го ризикува својот живот, каде е неговото достоинство?“ Слично на тоа, Хелен Келер изјавила дека „Животот е или смела авантура или ништо“.
Авантуристичките дејности на отворено најчесто се преземаат за цели на рекреација или возбуда; примери се авантуристички трки и авантуристички туризам. Авантуристичките дејности исто така можат да доведат до стекнување знаење, како оние што ги преземаат истражувачите и пионерите — на пример, британскиот авантурист Џејсон Луис ги користи авантурите за да извлече поуки за светска одржливост од живеењето во конечни еколошки ограничувања на експедициите, и тие поуки да ги сподели со учениците. Авантуристичкото образование намерно користи предизвикувачки искуства за учење.
Авторот Џон Леви претполага дека едно доживување треба да исполни неколку критериуми за да се смета за авантура:
* Да биде значајно — односно, вредно за раскажување.
* Да вклучува неволја или согледан ризик.
* Да донесе личен развој.
Носко

„Носко“ — книга за деца на германскиот писател Вилхелм Хауф.
1 Содржина
Книгата содржи три бајки:* „Сказна за лажниот принц“
* „Приказна за маѓепсаниот кораб“
* “Носко“
2 Изданија на македонски јазик
Книгата „Носко“ е објавена на македонски јазик од издавачката куќа Култура. Второто издание се појавило во 1965 година, во рамки на библиотеката „Детска радост“. Книгата има 78 страници, вклучувајќи ја и белешката за писателот. Преводот го направил Тодор Димитровски, а нацртот на корицата е дело на Димитар Кондовски. Книгата била испечатена во Графичкиот завод „Гоце Делчев“ во Скопје.
Цетинска култура

Цетинска култура — култура од бакарното и бронзеното време, широко распространета во Далмација, Херцеговина и Јужна Босна.
1 Распространетост
Најголемиот број наоѓалишта се околу горниот тек на реката Цетина, каде што оваа култура ја открил Иван Маровиќ. Нема пошироки области на оваа култура во Босна и Херцеговина. Нејзините наоѓалишта се расфрлани на повеќе места, честопати на истото место како и наоѓалиштата на Посушката култура: тврдината Крстина во близина на Посушје, пештерата Равлиќ во Тихаљина (Љубушки), Орах во близина на Билеќа, Љубомир во близина на Требиње, Градац во Которац и некои тумули на Гласинац (Врлажје, Русановиќи).
2 Периодизација
Се појавува на почетокот на раното бронзено време на подлога создадена од носач што припаѓа на населението од Хварско-лисичиќката култура и доселеници од јадранската варијанта на Вучедолската култура, која била делумно индоевропеизирана.
Според периодизацијата, таа е поделена на три фази:
* Првата фаза е преминот од бакарното во раното бронзено време.
* Втората фаза е во рамките на раното бронзено време (бр. А-1 и А-2 од средноевропската шема
* Третата фаза е преминот од раното кон средното бронзено доба (A-2/B-1) – вкупно од 2200 до 1500 година пр. н. е.
3 Наоди
Населбите обично се во пештери (Шкарин самоград кај Дрниш, Гудња кај Стон), поретко на ридови, во градини. Тумулот е главниот облик на погребен споменик. Познати се двата обреди: инхумација (обично во камен ковчег) и кремација, каде што останките од починатиот се ставаат во глинени садови.
Наодите вклучуваат камени и бронзени ками (кои се увозни и ја откриваат ширината на трговските врски на Цетинската култура во зенитот на нејзиното постоење), бронзени секири, бронзен и златен накит и керамички садови. Керамиката се одликува со украсени бокали на висока, шуплива нога.
Керамички фрагменти расфрлани низ целиот тумул датираат од различни погребни обреди.
Георгиос Сотиријадис

Георгиос Сотиријадис (1852 – 1942) е грчки филолог, археолог и академик.
1 Биографија
Роден е на 25 април 1852 година во град Валовишта, тогаш во Османлиската империја (денешно Сидирокастро, Грција). Учел на Универзитетот во Атина, но образованието го завршил во Минхен, каде што се стекнал со докторски степен. Во 1896 година е назначен за уредник на археолошкото друштво, а од 1912 е професор по историја на Атинскиот универзитет.
Во Лондон во 1918 година објавил една карта под наслов ''Елинизмот на''''Блискиот Исток''. На картата се дадени одредени етнолошки состојби на јужниот Балкан и во западните делови на Мала Азија. Нормално, картата ги отсликува грчките видувања за состојбите. Тоа, пак, не значело дека Сотиријадис прави некаков фалсификат, или пак претерува. Најинтересно е прикажувањето на територијата на која било населено, според Сотиријадис, македонско-словенско население. Во делот на Македонија кој бил во состав на грчкото кралство, ова население било присутно во регионите околу Лерин, Воден, Костур, малку посеверно од Солун, како и во околината на Серез. Интересно е да се забележи дека со бојата која го означувала споменатото население е обоен најголемиот дел од делот на Македонија, кој влегол во составот на бугарското царство. На оваа карта нема податоци за етнолошките состојби во делот на Македонија под српска власт. Тоа е логично ако се има предвид самиот наслов на картата. Исто така не треба да се изуми дека Грција со Србија биле на иста страна во втората половина од Првата светска војна, а со тоа и грчките погледи не биле насочени кон сојузничката територија. Оваа карта е многу значајна, не само затоа што е еден од ретките докази за грчкото признавање на македонската посебност во тој период. Самиот автор, кој потекнувал од Македонија, бил угледен универзитетски професор, човек од доверба на тогашниот премиер Венизелос, поточно негов пријател, и личност која била ангажирана од страна на грчката влада за да прибира докази за бугарското однесување во источна Македонија во време на Првата светска војна.
Лејк фест

Лејк фест — музички фестивал кој се одржува еднаш годишно на брегот на Крупачкото Езеро во Никшиќ, започнувајќи од 2011 година, и обично трае три дена. Фестивалот традиционално се одржува во летниот период, а последните години најчесто на почетокот на август. Програмата опфаќа разновидни музички жанрови, меѓу кои рокенрол, алтернативна музика, како и електронска музика, која добива сè поголемо присуство во поновите изданија. Од своето основање во 2011 година, фестивалот има привлечено повеќе од 220.000 посетители.
1 Изведувачи и меѓународни учесници
На фестивалската сцена настапуваат изведувачи од земјите на поранешна Југославија, но и меѓународни музичари. Меѓу позначајните имиња што гостувале се: Ману Чао, Лајбах, Guano Apes, Paul van Dyk, Mahmut Orhan, James Zabiela, Дубиоза колектив, Рамбо Амадеус, Партибрејкерс, Urban & 4, Хладно Пиво, Рибља чорба, Van Gogh и други.
2 Покровители и партнери
*Elektroprivreda Crne Gore*Општина Никшиќ
*Nikšićko Rocks
*Туристичка организација на Никшиќ
*BusTicket4.me
*Plantaže
*Caffe Montenegro
*Meridianbet
Пиратите од Сомалија

''„Пиратите од Сомалија“'' (насловена како ''„Смртоносни води'' во Велика Британија и Австралија“) — книга од канадскиот новинар Џеј Бахадур за неговите искуства и набљудувања живеејќи меѓу пиратите во автономниот регион Пунтланд за време на порастот на сомалиското пиратство. Извадок од текстот се појавил во изданието на ''„Гардијан“'' од мај 2011 година.
1 Поврзано
*''„Пиратските касети“'', документарен филм
Војна во сенките

''„Војна во сенките: Герилката во историјата“'' — историска студија за герилското војување од американскиот воен историчар Роберт Б. Аспреј (1923–2009), првпат била објавена во 1975 година од „Даблдеј“. Делото се смета за највлијателна книга на Аспреј и дава сеопфатен преглед на нерегуларното војување што опфаќа повеќе од 2.500 години, почнувајќи од времето на Александар Велики, преку советските партизани што се бореле во Втората светска војна, па сè до современите конфликти. Посебен акцент става на Виетнамската војна и другите герилски конфликти од 20 век, како и на подземните операции што се одвивале заедно со конвенционалните војни.
1 Содржина
Оригиналното издание од 1975 година било објавено во два тома, насловено како ''„Лениновото наследство.''''Мао и револуционерна Кина“'' и ''„Хо... Хо...''''Хо Ши Мин“'', со вкупно 1.622 страници. Книгата опфаќа широк спектар на конфликти и личности, вклучувајќи ја Американската војна за независност (особено Франсис Марион, „Мочуришната лисица“), Шпанската војна за независност, Филипинско-американската војна, Бурската војна, Мексиканската револуција (Панчо Виља, Емилијано Сапата), Пол фон Летов-Форбек во Источна Африка за време на Првата светска војна, Т.Е. Лоренс во Арабија, движењата на отпорот за време на Втората светска војна, Грчката граѓанска војна, востанието Мау Мау во Кенија, Кипарската вонредна состојба, Алжирската војна за независност и бунтовите во Латинска Америка и Азија. Исто така, ги испитува главните герилски водачи и теоретичари како што се Мао Це Тунг, Хо Ши Мин, Во Нгуен Џап, Фидел Кастро и личности вклучени во канцеларијата за стратешки услуги, Орде Вингејт и Вилијам Слим. Книгата понатаму ја анализира домино теоријата, Виетминските војни, Виетконшките војни и значајни операции како што е Тетската офанзива.
За разлика од Валтер Лакер (1921–2018), Аспреј користел многу широк концепт на герилско војување, кој исто така вклучувал нерегуларни борбени операции на двете страни во антиката.
2 Изданија
Оригиналното издание во два тома било објавено во 1975 година од страна на издавачката куќа „Даблдеј“. Ревидирано и скратено издание во еден том било објавено во 1994 година, вклучувајќи дополнителни поглавја што го опфаќаат завршувањето на Виетнамската војна и последователните герилски конфликти.
3 Поврзано
* Герилско војување
4 Наводи
Отровни птици

Токсични птици ― птици кои користат отрови за да се одбранат од предатори. Иако, ниедна позната птица не произведува отров или токсин, тие го издвојуваат отровот од токсичните инсекти и растенија. Видовите вклучуваат птици питохуи и ифрита од Папуа Нова Гвинеја, европската потполошка, гуската со жилави крилја, пупунците, бронзениот гулаб и ''Cardellina rubra''.
Питохуите, ифритата и руфозниот или мал врчак сите го врзуваат издвоениот батрахотоксинот во својата кожа и пердуви. Африканската гуска со зашилени крилја е отровна за конзумирање бидејќи го врзува отровот во своите ткива, од мајците (мајски буби) со кои се храни. Европските потполошки се исто така познати како токсични и можат да предизвикаат котурнизам во одредени фази од нивните миграции.
1 Првично истражување
Во 1992 година било спроведено првото истражување направено врз отровни птици од Дамбахер ''и сор.'', во кое биле пронајдени траги од невротоксинот хомобатрахотоксин во пердувите и телесното ткиво на многу видови врапчевидни птици од Нова Гвинеја од родот ''Pitohui'' и ''Ifrita''. Пред 1992 година, токсините кои се наоѓале во птиците, можеле само да се пронајдат во 3 вида на отровни жаби кои потекнувале од западна Колумбија (''Phyllobates terribilis'', ''Phyllobates bicolor'', ''Phyllobates aurotaenia''). Кај птиците Питохуи и Ифрита од Нова Гвинеја, бубачките од родот ''Choresine'', по потекло познати како ''нанисани'', се главни извори на храна и извори на токсини за овие птици.
2 Употреба на токсини
Отровот е единствен вид на отровна одбрана кај што се еволуирала кај птиците и се смета дека се појавила во 3 различни независни лози на птици. (на пр., Питохуи и Ифрита). Овие лози се појавуваат во близина на врвовите на филогенијата, што укажува на тоа дека многу лози ја развиле способноста да издвојуваат отрови, но ја имаат изгубено таа способност. Се претпоставува дека оваа хемиска одбрана ефикасно се користи против предатори како што се змии, грабливи птици и некои арбореални торбари. Исто така, се претпоставува дека токсичноста на кожата/пердувите се користи како одбрана против ектопаразити. Батрахотоксините исто се отровни и за ектопаразитни членконоги.
3 Потекло на батрахотоксини кај птиците
Направени се студии на желудникот кај овие птици, при што се докажани траги на различни видови инсекти, во главно членконоги и овошје, но по направените хемиски анализи не се детектирало присуство на токсин. Појавата на батрахотоксини во мускулите, утробата и длабоките региони на кожата е аргумент против локалната примена на овие супстанции, т.е. преку „мравење“, однесување вообичаено кај врапчеврските каде што членконогите, овошјето или другите материјали се размачкуваат директно на перјето. Можеби птиците ги издвојуваат батрахотоксините произведени од микроорганизми на начин аналоген на оној на кој пуферските риби можат да добијат тетродотоксин, друг невротоксин, од бактерии во нивната кожа.
Бруклин (филм)

„Бруклин“ (англиски: ''Brooklyn'') — филм од 2015 година, во режија на Џон Кроули (John Crowley), снимен по сценариото на Ник Хорнби (Nick Hornby), засновано врз истоимениот роман на Колм Тојбин (Colm Tóibín). Главните улоги ги играат: Суршуна Ронан (Saoirse Ronan), Емори Коен (Emory Cohen), Донал Глисон (Domhnall Gleeson), Џим Бродбент (Jim Broadbent), Џули Волтерс (Julie Walters) и Фиона Гласкот (Fiona Glascott). Филмот се нашол на списокот на стоте најдобри филмови на 21 век, составен од Би-би-си, а имал три номинации за „Оскар“ (за најдобар филм, за најдобра глумица и за најдобро адаптирано сценарио), како и номинација за БАФТА во категоријата најдобар британски филм.
1 Содржина
Дејствието на филмот се одвива во 1950-тите. Ајлис Лејси (ја игра Ронан) е млада жена од еден мла град на југоистокот на Ирска, која живее со мајката и со сестрата Роуз (ја игра Гласкот). Та а работи само за време на викендот, зашто не може да најде постојана работа. Поради тоа, нејзината сестра го замолува ирскиот свештеник (го игра Бродбент) да ѝ помогне на Ајлис да најде работа во САД. Така, Ајлис е доселува во Бруклин, каде живее во пансион, а работи во стоковна куќа. Таа е повлечена и срамежлива и тагува по родната куќа. По некое време, за време на една забава, таа го запознава Тони (го игра Коен) со кого започнува љубовна врска. Меѓутоа, од Ирска пристига веста дека ненадејно умрела мајка ѝ, па Ајлис мора да се врати во Ирска...
Блатечки манастир

Блатечки манастир — манастир во тетовското село Блаце.
1 Местоположба
Манастирот се наоѓа југоисточно од селото Блаце.
2 Историја
Манастирот започнал најпрвин како капела, која била подигната кај изворот Самовилска Вода, кој важи за лековит и каде има руини од сакрален објект од старохристијанско време и средниот век.
3 Градби во манастирот
Манастирскиот комплекс е составен од: главната манастирска црква, повеќе летниковци, трпезаријата, како и други помошни објекти.
3.1 Црква „Св. Троица“
Главната манастирска црква е посветена на Света Троица, по која е и наречен целиот манастир.
4 Галерија
Освалд Мозли

Сер Освалд Ерналд Мозли (16 ноември 1896 - 3 декември 1980) — британски политичар кој се здобил со слава во текот на 1920-тите и 1930-тите години, кога, разочаран од тогашната британска политиката, се свртел кон фашизмот. Тој бил пратеник во Парламентот за Хароу од 1918 до 1924 година и за Сметвик од 1926 до 1931 година. Тој го основал Британскиот сојуз на фашисти во 1932 година и го водел до неговото присилно распуштање во 1940 година.
По воената служба за време на Првата светска војна, Мозли станал најмладиот пратеник во Парламентот, претставувајќи го Хароу од 1918 година, прво како член на Конзервативната партија, потоа како независен, а конечно се приклучил на Лабуристичката партија. На општите избори во 1924 година, тој се кандидирал во Бирмингем Лејдивуд против идниот премиер Невил Чемберлен, каде загубил за околу 100 гласа повеќе во корист на идниот премиер. Мозли се вратил во Парламентот како пратеник од Лабуристичката партија за Сметвик на дополнителните избори во 1926 година и служел како канцелар на Војводството Ланкастер во лабуристичката влада од 1929 до 1931 година. Во 1928 година го наследил својот татко како шести баронет на Мозли, титула во неговото семејство повеќе од еден век. Некои го сметале Мозли за ѕвезда во подем и можен иден премиер. Тој поднел оставка во 1930 година поради несогласување со владините политики за невработеност. Избрал да не ја брани својата изборна единица во Сметвик на општите избори во 1931 година, наместо тоа безуспешно се кандидирал во Стоук на Трент.
Новата партија на Мозли станала Британски сојуз на фашисти (БСФ) во 1932 година. Како нејзин лидер, тој јавно се залагал за антисемитизам, го сметал комунизмот и Советскиот Сојуз како најголем непријател и барал сојузи со Бенито Мусолини и Адолф Хитлер. Фашистичкото насилство под водство на Мозли кулминирало во Битката кај Кејбл Стрит во 1936 година, за време на која антифашистичките демонстранти, вклучувајќи синдикалисти, либерали, социјалисти, комунисти, анархисти и британски Евреи, го спречиле БСФ да маршира низ Ист Енд во Лондон. Мозли потоа одржал серија митинзи низ Лондон, а БСФ го зголемил своето членство таму.
Во 1939 година, Мозли бил вмешан во фашистичка завера организирана од Десниот клуб против британската влада од страна на Арчибалд Мол Ремзи, иако сите докази укажале дека тој се дистанцирал од нив, сметајќи ја групата и нејзините цели за премногу екстремни.
Во мај 1940 година, по избувнувањето на Втората светска војна, Мозли бил затворен, а БСФ била прогласена за нелегална. Тој бил ослободен во 1943 година и политички посрамен од неговата поврзаност со фашизмот, се пресели во странство во 1951 година, поминувајќи го поголемиот дел од остатокот од својот живот во Франција и Ирска. Тој се кандидирал за парламент во текот на повоената ера, но доби релативно мала поддршка. Во овој период тој бил застапник на пан-европскиот национализам, развивајќи ја идеологијата „Европа една нација“ и бил еден од првите застапници на теориите на заговор во врска со негирањето на холокаустот.
1 Наводи
Слободен град Данциг

Слободниот град Данциг (|Freie Stadt Danzig; |Wolne Miasto Gdańsk) бил град-држава под заштита и надзор на Лигата на народите помеѓу 1920 и 1939, кој ги опфаќал балтичкото пристаниште Данциг (денешен Гдањск, Полска) и околу 200 други помали населени места во околината. Оваа држава била воспоставена на 15 ноември 1920, согласно Членот 100 (Секција XI од Дел III) од Версајскиот договор од 1919, по завршувањето на Првата светска војна.
Иако доминантно била населена со германско население, територијата била врзана со наметнатата унија со Полска, која ги опфаќала надворешната политика, одбраната, царините, железницата и поштата, и останала засебна како од поствоената Вајмарска Република и од новата независна Полска Република. Дополнително, на Полска и биле доделени одредени права поврзани со пристанишните објекти во градот.
Лекциите од историјата

''„Лекциите од историјата“'' — книга од историчарите Вил и Ариел Дурант од 1968 година.
Книгата дава резиме на периодите и правците во историјата што ги забележале по завршувањето на 10-тиот том од нивната значајна единаесеттомна ''„Приказната за цивилизацијата“''. Вил изјавил дека тој и Ариел „ ги забележиле настаните и коментарите што би можеле да ги осветлат сегашните работи, идните веројатности, природата на човекот и однесувањето на земјите“.
Книгата, која брои приближно 120 страници, претставува преглед на темите и лекциите набљудувани од 5000 години човечка историја, испитани од 12 перспективи: географија, биологија, раса, карактер, морал, религија, економија, социјализам, влада, војна, раст и распаѓање, и напредок.
1 Рецензии
Џон Баркам го нарекол делото „ремек-дело на дестилација“, пофалувајќи го избалансираниот третман на авторите на концепти како што се компромисите помеѓу слободата и еднаквоста и тензиите помеѓу религијата и секуларизмот во современите општества.
2 Наводи
3 Користена литература
* Вил и Ариел Дурант, ''Лекциите од историјата'', 1-во издание, Њујорк, Сајмон и Шустер, 1968.
Приказната за уметноста

''„Приказната за уметноста“'' — преглед на историјата на уметноста од античко време до модерната ера од Е. Х. Гомбрих.
Првично објавена во 1950 година од Фајдон, книгата е широко прифатена и како фундаментално дело на критика и како еден од најпристапните воведи во визуелните уметности. Таа првично била наменета за помлади читатели. Продадени биле над осум милиони примероци, а преведена била на повеќе од 30 јазици. Од 2022 година, ''„Приказната за уметноста“'' е во своето 16-то издание.
1 Позадина
Историчарот на уметноста Ернст Гомбрих имал искуство со производство на книги пред ''„Приказната за уметноста“;'' тој соработувал со Ернст Крис на необјавена книга за историјата на карикатурата и ја објавил својата прва книга за историјата на светот за деца во 1936 година. Истата година, Гомбрих се преселил за работа од Виена во Лондон каде ги синтетизирал белешките на покојната Ејби Варбург за објавување во Варбуршкиот институт. Сепак, со почетокот на Втората светска војна, Гомбрих бил испратен да работи како преведувач на радиодифузија на Би-Би-Си во Евешам. Таму го запознал Бела Хоровиц, основач на „Фејдон Прес“, на кого му недостасувале материјали за објавување поради војната и бил во потрага по нов материјал. Гомбрих, откако веќе напишал неколку поглавја од книга за историја на уметноста за деца додека бил во Виена, го понудил делото и добил аванс за ''„Приказната за уметноста“'', првпат објавена од „Фејдон“ во 1950 година.
2 Резиме
Книгата е поделена на предговор, вовед и 27 поглавја, а секое од нив се занимава со уметноста во рамките на дефиниран временски период и географски контекст. Дваесет и осмото поглавје ги сумира најновите случувања во визуелните уметности.
Секое поглавје дискутира за избор на дела од дефинираниот период, а сите дискутирани дела се придружени со илустрации. Повеќе од половина од страниците на книгата се посветени на фотографии во боја од слики, цртежи, архитектура и скулптури. Во предговорот, Гомбрих објаснува дека неговата намера била да не спомене ниту едно уметничко дело што не можел да го вклучи како илустрација.
3 Стил
''„Приказната за уметноста“'' често се опишува како дело кое нуди достапен вовед во предметот историја на уметноста. Историчарот на уметноста Т. С. Р. Боасе, пишувајќи во ''„The Times Literary Supplement“'', забележал дека Гомбрих „пишува разговорно и интимно“. Самиот Гомбрих забележува во предговорот на книгата дека има намера да користи „едноставен јазик“ и да ја сведе на минимум употребата на „конвенционалните термини на историчарот на уметноста“.
Монолит

Монолит (|monolithus од |μονος — „еден“, и ''λῐθος'' — „камен“) — геолошко образување што претставува цела камена грамада. Монолитите, по правило, се составени од потврди карпи, поради што ерозијата со текот на времето често ги изложува како посебни геоморфолошки образувања. Монолити исто така се нарекуваат и градби или делови од градби исечени од цел камен, на пример, споменици.
Пример за геолошки монолит е карпата Улуру (Ајерс Рок) во Австралија.
1 Поврзано
* Мегалит
Историја на крстоносните војни

''„Историја на крстоносните војни“'' е влијателно дело во историографијата на крстоносните војни напишано од Стивен Рансиман. Објавени се три тома во периодот 1951–1954 година (том I - ''Првата крстоносна војна и основањето на Кралството Ерусалим''; том II - ''Кралството Ерусалим и Франкискиот Исток, 1100-1187''; том III - ''Кралството Акра и подоцнежните крстоносни војни''), вклучувајќи ги настаните што довеле до тие експедиции во Светата земја и обемна студија на примарни извори на грчки, латински, ерменски и арапски јазик.
1 Пристапот на Рансиман
За време на првото објавување, книгата дала ново толкување на крстоносните војни. Рансиман ги претставил не како одбранбена војна на христијанството против заканата од исламска експанзија, туку како продолжение на деструктивните „варварски инвазии“ што довеле до падот на Рим. Понатаму, Рансиман ја вклучува и историјата на Византиската империја во својот опфат, поместувајќи го фокусот подалеку кон исток и во исто време ублажувајќи го „романтичниот“ поглед на крстоносните војни како херојски или витешки потфат.
Кога се појави првиот том во 1951 година, египетскиот историчар Азиз Атија забележал дека тоа е „наратив за настани од крстоносните војни, а не аналитичка студија и дискусија за проблемите“. Тој исто така забележал дека Рансиман немал целосен пристап до арапските текстови, туку се ограничил на извадоците пронајдени во европските изданија.
2 Дистрибуција и влијание
Поради бројните прештампувања на делото, се смета за основно дело за проучување на крстоносните војни. Неговиот опсег го опфаќа муслиманското освојување на Сирија во почетокот на 7 век до падот на Акра во 1291 година, а подоцнежните поглавја опфаќаат сè до 1464 година, времето на папата Пиј II.
Заедно со ''„Крстоносните војни: Кратка историја“'' од Џонатан Рајли-Смит, делото на Рансиман е едно од најчитаните дела за крстоносните војни.
3 Критики
Пристапот на Рансиман, на почетокот имал значење во надминувањето на претерано романтичните погледи на крстоносните војни во 19 век, денеска се смета дека е претерано, прикажувајќи ги крстоносците како „простаци или варвари“.
Томас Ф. Маден во 2002 година, го нарекол делото „ужасна историја, но сепак забавна“. Се вели дека Рансиман ја прифатил субјективноста и бил склон кон полемики. Тој самиот изјавил дека „Историчарот мора да се обиде да ги додаде квалитетите на интуитивна симпатија и имагинативна перцепција на својата субјективна студија, без кои не може да се надева дека ќе ги разбере стравовите, аспирациите и убедувањата што ги биле во минатите генерации“. Сепак, неспорно е дека делото содржи вистинска наука и извршило големо влијание врз научниците образовани на Запад од 1950-тите до 1970-тите.
Незнајко и неговите пријатели

„Преживелиците на Незнајко и на неговите пријатели (приказна)“ (руски: ''Приключения Незнайки и его друзей'') — роман за деца на советскиот писател Николај Носов, првобитно објавен од Државното издаваштво за детска книжевност (''Государственное издательство детской литературы''), во Москва во 1957 година.
1 Содржина
Книгата се состои од 30 глави:# Палчињата од цветниот град
# Како Незнајко станал музикант
# Како Незнајко станал сликар
# Како Незнајко составувал стихови
# Како Незнајко се возел на газиран автомобил
# Како Незнајко измислил воздушен балон
# Подготовка за патешествието
# На пат
# Над облаците
# Несреќа
# На ново место
# Нови познати
# Разговор крај маса
# Прошетка низ градот
# Во болницата
# Концерт
# Походот на Шрафко и на Жлепко во градот Змеевка
# Во Змеевка
# На гости кај Снаодливко
# Туба
# Враќањето на Шрафко и Шлепко
# Чудата на механизацијата
# Бегство
# Пронајдокот на Туба
# Лекувањето на Патронко
# Враќањето на Шајка
# Неочекувана средба
# Помирување
# На балот
# Враќање
2 Изданија на македонски јазик
Во 1980 година, книгата била објавена на македонски јазик од РО НИП „Нова Македонија“, редакција „Детска радост“, како 27. книга во библиотеката „Ѕуница“. Преводот од руски јазик го направил Евтим Манев, а корицата и илустрациите се дело на Петар Попчев. Книгата, со обем од 152 страници и со димензии од 20 сантиметри, била испечатена во РО НИП „Нова Македонија“ во Скопје, во тврд повез и во тираж од 2.000 примероци. Таа е каталогизирана во НУБ „Климент Охридски“, Скопје.
Гликоалкалоид

Гликоалкалоид — секундарeн растителен метаболит кој се состои од алкалоиди на кои се додадени шеќерни групи. Повеќето имаат горчлив вкус и заштитуваат од растителни патогени и тревопасни организми. Неколку се потенцијално токсични за луѓето, особено отровите што најчесто се наоѓаат кај растителниот вид ''Solanum dulcamara'' (горчливо-сладок ноќник) и други растенија од родот ''Solanum'', вклучувајќи го и компирот. Некои се антинутритивни фактори. Тие се пример за хемиска одбрана кај растенијата.
Типичен пример за гликоалкалоид е соланин (составен од шеќерот соланоза и алкалоидот соланидин), кој се наоѓа во компирот. Алкалоидниот дел од гликоалкалоидот е исто така се нарекува и агликон. Интактниот гликоалкалоид слабо се апсорбира од гастроинтестиналниот тракт, со што предизвикува гастроинтестинална иритација. Агликонот се апсорбира и се верува дека е одговорен за забележаните симптоми на нервниот систем.
1 Видови
Гликоалкалоидите што се наоѓаат во ''Solanum'' можат да се поделат на два вида според структурата на алкалоидниот дел: спиросолан кој е помалку токсичен во кој спаѓа доматин од домати и потоксичниот соланидан претставен со соланин и каконин од компири. Основната стурктура на соланид се произведува од основата на спиросолан со ензим наречен ''DPS''.
2 Функција
2.1 Токсичност
Една класа на соланидани гликоалкалоиди наречени лептинини го штитат дивиот вид компир ''Solanum chacoense'' од колорадската бубачка која го напаѓа компирот. Не се произведува од одгледуваниот компир бидејќи го нема потребниот ген ''GAME32''.
2.2 Вкус
Гликоалкалоидите обично имаат горчлив вкус и предизвикуваат печење во задниот дел од устата и јазикот. Ова ги одбива потенцијалните предатори од растението. Народот Ајмара од Боливија го користи вкусот за да ги детектира нивоата на гликоалкалоиди во компирите за да ја утврди безбедноста на различните култивирани растенија.
3 Одгледување на култури
Кога луѓето ги припитомувале доматите, тие селектирале помалку горчливи плодови. Ова одговарало на зголемената активност на 2-оксоглутарат-зависните диоксигенази наречени ''23DOX'' (синоним ''GAME31'') за време на зреењето на плодот, што го претвора горчливиот и малку токсичен α-томатин во хидрокситоматин, кој на крајот се претвора во ескулеозид А кој не е токсичен и нема горчлив вкус.
4 Детекција
Иако рутински не е достапно, откривањето на алкалоиди во ткивата или урината е можно за лабораториска дијагноза на изложеност.
5 Како лек
Продажбата на третман базиран на гликоалкалоиди, кој го продава „Лејн Лабс Ју-Ес-Еј Инк.“, за превенција од рак на кожата, беше забранета од ФДА во 2004 година како неодобрен лек.
Недела на село

„Недела на село“ (француски: ''Un Dimanche à la Campagne'') – филм на режисерот Бертран Таверние (Bertrand Tavernier) од 1984 година, снимен по сценариото на Пјер Бост (Pierre Bost), Бертран Таверние и Коло Таверние (Colo Tavernier). Главните улоги ги играат: Луј Дукре (Louis Ducreux), Сабин Азема (Sabine Azéma) и Мишел Омон (Michel Aumont). Филмот, кој спаѓа во омилениот поджанр на Таверние — филмови на провинцијата, претставува едноставна, тивка и интимна приказна за еден старец и неговото семејство, за минливоста на животот и за неостварените соништа, за неразбирањето, сеќавањето, тагата, староста, грубоста и нежноста. Според оцената на критичарите, тој е еден од најдобрите француски филмови на 1980-тите. За својата улога, Азема ја освоила најголемата француска филмска награда „Сезар“ (César), додека на Канскиот филмски фестивал Таверние ја освоил наградата за режија.
1 Синопсис
Дејствието на филмот се одвива во 1912 година. Ладмирал (го игра Дукре) е 70-годишен сликар и вдовец кој живее сам во едно село, а за него се грижи домаќинката Мерседес. Еден летен ден, во недела, Ладмирал заминува пешки да ги пречека синот (го игра Омон) со неговото семејство, а малку подоцна пристигнува и ќерката (ја игра Азема)...
Мекоперки

Мекоперки (Malacopterygii или Phycostomi) — група целокоскени риби чии коскени боцки на перките се зглобни и флексибилни па поради тоа нивните перки се меки (грчки: malacos = мек; pteron = перки), а рибните меури се во контакт со голтникот преку екскреторниот канал. Стомачните перки се поставени зад градните перки, а во кожата се наоѓаат циклоидни крлушки или кожата е без нив.
1 Класификација
Некои од најпознатите семејства на мекоперки се:
* пастрмка (Salmonidae)
* харинга (Clupeidae)
* крап (Cyprinidae)
* сом (Siluridae)
* штука (Esocidae)
* јагули (Anguillidae)
Бенсон (риба)

Бенсон (1984 – 4 август 2009) ― „најголемиот и најомилениот“ крап во Обединетото Кралство. Популарноста на Бенсон била таква што била фатена 63 пати за 13 години, иако достапноста што ја направила популарна, била и причина за контроверзии меѓу риболовоната елита. Таа е исто така наречена „риба на народот“ и била изгласана од читателите на списанието „''Angler's Mail''“ за омилен крап во Обединетото Кралство во 2005 година.
Рибата, која била женка, првично била една од пар: нејзиниот првичен придружник, Хеџис, исчезнал во поплава на реката Нене во 1998 година. И двете риби биле именувани поради дупка во грбната перка на Бенсон што личела на изгореница од цигара, во референца на марката цигари Benson & Hedges. На нејзината најголема тежина, во 2006 година, таа тежела 29.1 килограми.
Бенсон починала на 4 август 2009 година, на 25-годишна возраст. Во времето на нејзината смрт, таа тежела колку големо куче и вредела 20.000 фунти. Сопственикот на езерото каде што живеела тврдел дека случајно била отруена од рибари кои користеле неварени водени треви од видот ''Cyperus esculentus'' како мамка, иако доказите укажуваат на спротивното (видете го делот за смртта подолу). Друга можна причина за смртта биле усложувањата за време на производството на јајца.
1 Слава
Бенсон живеела во езерото Кингфишер во комплексот Блубел Лејкс, во Тансор, веднаш надвор од Оундл во Нортхемптоншир. Таа била една од приближно 150 крапови во Блубел Лејкс, кои се управувани „за да обезбедат најдобра средина за потенцијал за раст на рибите“. Стив Брод, уредник на списанието ''UK Carp'', ја припишал славата на Бенсон на „нејзината достапност“:
 
Сепак, токму оваа достапност ја направила рибата контроверзна меѓу елитата на спортот: „Секојдневните риболовци ја сакаа затоа што имаше можност да се фотографираат со една од големите риби... некои сериозни риболовци не ја сакаа затоа што беше отворена за сите.“
Досието на Бенсон за често фаќање ја маскирала нејзината непредвидливост. „Имаше период кога Бенсон беше фаќана секој понеделник шест недели. Потоа се чинеше дека исчезнува во следните 12 месеци.“
2 Смрт
''„Дејли телеграф''“ објавил во август 2009 година дека рибата била „отруена“:
 
Оттогаш било потврдено дека најверојатната причина за смртта не е труење со водни треви, туку репродуктивни усложувања поради бременост.
Наследникот на Бенсон како популарен и многу голем обичен крап можеби нема да живее премногу далеку од поранешното живеалиште на рибата. „Истиот комплекс каде што живеел Бенсон се гордее со многу ветувачки риби од 40 фунти. Има една - рибата З - која е тешка за унци под 50 фунти и сè уште расте.“
Баба (риба)

Баба (англиски: Bubba; – 22 август 2006) ― џиновски групер (квинслендски групер) кој живеел во Шедовиот аквариум во Чикаго, Илиноис. Верувано е дека Баба е првата риба што била подложена на хемотерапија. Честопати го нарекувале „Супер груперот“ (The Super Grouper).
1 Историја
Бaба бил оставен во кофа на прагот на аквариумот во 1987 година од неименуван дарител, со порака во која го замолувал да му биде најден добар дом; во тоа време, тој бил женка и долг околу 25 см. Баба го променил полот во машки (бидејќи бил протогин хермафродит) во средината на 1990-тите и на крајот пораснал до 70 кг додека живеел во изложбата на ајкули „Див гребен“ при аквариумот. Работниот кадар на аквариумот почнал да го нарекува Баба (Bubba) поради неговиот гломазен изглед и однесување.
Во 2001 година, Баба развил необичен израсток на челото, за кој на крајот било дијагностицирано дека е малиген; аквариумот повикал ветеринари да го отстранат израстокот хируршки и да го третираат Баба со хемотерапија таа година, и повторно во 2003 година, кога повторно пораснал.
Службениците на Шедовиот аквариум изјавиле дека Баба бил популарен кај преживеаните од рак, особено кај децата, и бил омилен кај посетителите. Одделот за онкологија на Детската болница „Хоуп“ во Оук Лоун, Илиноис, му дал признание на Баба, со спомен-плочка во одделението.
Баба починал на 22 август 2006 година, веројатно поради проблеми со неговото здравје, поврзани со неговата старост и медицинска историја.
Беж боја

Беж е светло жолта боја.
Терминот потекнува од беж лен, памучна ткаенина оставена во својата природна боја.
До почетокот на 1920-ти години, значењето на терминот беж се проширило до тој степен што веќе се користел не само за бледо жолти бои, туку и за широк спектар на бледо кафеави нијанси.
Првата запишана употреба на беж како име на боја во англискиот јазик е во 1887 година. Именувана е по професорот Фон Беж.
1 Табела за споредба на беж тонови
* Беж (Хексадален: #F5F5DC) (RGB: 245, 245, 220)
* Космичко лате (хексадецимален: #FFF8E7) (RGB: 255, 248, 231)
* Пустински песок (хексадецимален: #EDC9AF) (RGB: 237, 201, 175)
* Екру (Хексадален: #C2B280) (RGB: 194, 178, 128)
* Француска беж (Хексадален: #A67B5B) (RGB: 166, 123, 91)
* Беж режим (модра или песочна дина) (Хексадален: #967117) (RGB: 150, 113, 23)