polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Wọ́n ṣòfin kónílé-ó-gbélé tí àwọn ènìyàn yóò ní ànfaní láti rìn láti agogo mẹ́sàán àrọ̀ sí agogo mẹ́fà ìrọ̀lẹ́, àwọn òsìṣẹ́ ìjọba tí iṣẹ́ wọn ṣe pàtàkì jùlọ ni wọ́n ní ànfaní láti ma jáde.
Ní ọjọ́ Kejìlá oṣù kẹrin, ìjọba fi àtẹ̀jáde kan léde tí ó sọ wípé àwọn ènìyàn mẹ́ta lára àwọn mẹ́wá kan tí wọ́n fara kó àrùn COVID-9 ti wà ní iyará àdágbé, tí àwọn mẹ́wéwá sì wà ní abẹ́ ìtọ́jú àwọn ilé ìwòsàn ìjọba.
Ìjọba ti kó ọ̀gọ̀rọ̀ àwọn ènìyàn tí ó tó ẹgbẹ̀rún kan ó lé ọgọ́rùún mẹ́ta ai àádọ́ta ó lé mẹ́rin, ni wọ́n ti wà ní iyará àdágbé fún ọ̀sẹ̀ méjì, nígbà tí wọ́n ti dá àwọn ọgọ́rùún méje àti mẹ́rìndínlógójì ti pada sí ilé wọn láyọ̀ àti alàáfía.
Nígbà tí yóò gi di ọjọ́ kẹrin oṣù Kẹfà, àwọn ènìyàn tí wọ́n tó ẹgbẹ̀rún mẹ́rin àti àádọ́rin ó lé mẹ́tadínlógún tí wọ́n ti ṣàyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ fún tí ọgọ́rin léní mẹ́jìdínláàdóje jẹ́ obìnrin nígbà tí àwọn ẹgbẹ̀rún mẹ́rin ó lé mẹ́rìndíláàdọ́ta jẹ́ ọkùnrin.
Ààrẹ orílẹ̀-èdè Sierra Leone ọ̀gbẹ́ni Julius Maada Bio, kéde ìtánká arùn Kòrónà tí ó wọ orílẹ̀-èdè wọn ní ọjọ́ kọkanlélọ́gbọ̀n oṣù kẹ́ta ọdún 2020 lára arákùnrin kan tí ó jẹ́ ẹni ọdún mẹ́tàdínlógójì tí ó ń darí ìrìn-àjò bọ̀ láti ìlú Faransé ní ọjọ́ kẹrìndínlógún oṣù kẹta ọdún 2020, amọ́ tí wọ́n ti fi sí iyará àdágbé láti ìgbà náà.
Ní ọjọ́ kejì oṣù keje, ìjọba orílẹ̀-èdè Sierra Leone fagilé ìrìnà ọkọ̀ òfurufú àti lílọ-bíbọ̀ àwọn ènìyàn nípa lílo ọkọ̀ òfurufú tí tí di ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dógún oṣù keje.
Ní ọjọ́ Kẹwàá oṣù keje, Ààrẹ orílẹ̀-èdè Sierra Leone pàṣẹ pé kí wọ́n ṣí àwọn ilé-ìjọsìn ati àwọn pápákọ̀ òfurufú gbogbo pátá padà ní ọjọ́ kẹtàlá oṣù keje.
Nígbà tí yóò fi di ọjọ́ yìí, iye àwọn tí wọ́n ti wà ní iyará àdágbé ti tó ẹgbẹ̀rún kan ati ọgọ́rùún mẹ́ta ó lé mọ́kànlélógójì ènìyàn, àwọn mọ́kandínlọ́gbọ̀n ni wọ́n rí ìwòsàn gbà tí wọ́n sì lọ sílé wọn.
Ní inú oṣù Karùún, wọ́n rí akọsílẹ̀ tuntun tí ó tó ogóje ó lé mẹ́tàdínlógójì tí ó mú kí gbogbo akọsílẹ̀ àwọn aláàrẹ̀ àrùn Kòrónà lápapọ̀ jẹ́ 9gọ́jọ àti mọ́kanlé ọgọ́ta.
Àwọn mọ́kanlélógún ni wọ́n rí ìwòsàn gbà tí wọ́n sì padà lọ sílẹ́ wọn, ó wá ku àwọn mẹ́rìndínlọ́gọ́rùún tí wọ́n sì ń bá àìsàn náà jà.
Ní ọjọ́ Kíní oṣù kẹ́rin ọdún 2020, orílẹ̀-èdè Sierra Leone ní akọsílẹ̀ àrùn Kòrónà ìkejì lára 3nìkan tí ó ṣèrín ajò pẹ́lú 3ni akọ́kọ́ tí ó ti kọ́kọ́ ní arùn náà.
Ní ìparí oṣù Kẹfà, iye àwọn ènìyàn tí wọ́n ṣàyẹ̀wò fún tí ayẹ̀wọ̀ sì fìdí arùn yí múlẹ̀ lára wọn jẹ́ ọgọ́rùú mẹfa ó lé mẹ́ta ènìyàn, àwọn ọgọ́ta ènìyàn ṣaláìsí, nígbà tí àwọn tí ara wọ́n yá jẹ́ ọgọ́ta lápapọ̀.
Wọ́n kéde rẹ̀ wípé Ààrẹ orílẹ̀-èdè Sierra Leone ọ̀gbẹ́ni Julius Maada Bio náà ti wọn iyará àdágbé látàrí bí ó ṣe fara kásá àìsàn àrùn COVID-9 ní ọjọ́ kọkànlélógún oṣù kẹrin ọdún 2020.
Wọ́n kéde ikú ọkùnrin tí ọjọ́ orí rẹ̀ jẹ́ mẹ́tàdínlógójì tí ó jẹ́ ẹnìkẹta ní ọjọ́ Kẹrìnlélógún oṣù kẹrin ọdún 2020.
Àwọn ìwé-ìròyìn ọ̀sẹ̀-ọ̀sẹ̀ Èyí ni àwọn ìwé-ìròyìn ọ̀sẹ̀-ọ̀sẹ̀ tí wọ́n ṣì ń tẹ̀ jáde ní ìpínlẹ̀ Alaska lorílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà.
Ní ọjọ́ kọkanlá oṣù kẹ́ta ọdún 2020, orílẹ̀-èdè Ivory Coast ní akọsílẹ̀ akọ́kọ́ lára ẹnìkan tí ó jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè náà tí ó ń darí bọ̀ láti orílẹ̀-èdè Italy.
Púpọ̀ lára àwọn ènìyàn tí wón ti ní ìbáṣepọ̀ kan tabí òmìniran ni wọ́n ti ṣàwárí tí wọ́n sì ti ń ṣe àyẹ̀wò tó péye lórí wọn, gẹ́gẹ́ bí olóòtú ètò ìlera orílẹ̀-èdè náà ti ṣàlàyé.
Ní ọjọ́ Kejìlá oṣù Kẹ́ta, ẹni akọ́kọ́ tí ó kọ́kọ́ ní àrùn Kòrónà tún kó àrùn náà ran ìyàwó rẹ̀, tí ó mú kí iye àwọn àláàrẹ̀ COVID-9 ó jẹ́ méjì láàrín ọjọ́ méjì péré.
Orílẹ̀-èdè Ivory Coast kéde títi pápákọ̀ òfurufú pa fún ọjọ́ mẹ́ẹ̀ẹ́dógún, amọ́ àyè wà fún ọmọ orílẹ̀-èdè míràn tí wọ́n wà ní orílẹ̀-èdè Ivory Coast láti padà sí Ìlú wọn kí àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè tiwọn náà tí wọ́n wà ní orílẹ̀-èdè agbáyé gbog o náà ó padà sílé láàrín kí 9jọ́ mẹ́ẹ̀ẹ́dógún ó tó pé.
Ní ọjọ́ kejìdínlógún sí ọjọ́ Kẹjìlélógún oṣù kẹ́ta, iye àwọn aláàrẹ̀ COVID-9 tí wọ́n ti rí ti di mẹ́ẹ̀dọ́gbọ̀n, ìjọba orílẹ̀-èdè Ivory Coast sì kéde ìṣèjọba pàjáwìrì ní 9jọ́ kẹtalélógún oṣù kẹ́ta.
Ní ọjọ́ Kẹrìnlélógún sí ọjọ́ kẹtàdínlọ́gbọ̀n oṣù kẹta, iye àwọn tí wọ́n fara kó jogbo arùn COVID-9 ti di mọ́kànlélọ́gọ́rùún ènìyàn nígbà tí àwọn méjì ti ń gbádùn bò tí ó sì mú kí iye àwọn tí wọ́n ti gbádùn ó di mẹ́ta.
Ní ọjọ́ kejìdínlọ́gbọ̀n sí ọgbọ̀njọ́ oṣù kẹ́ta, wọ́n tún ṣàwárí àwọn ènìyàn tí ó tó mẹ́tàdínlọ́górin, tí àpapọ̀ iye wọn jẹ́ ọgọ́rùún kan ati méjìdínlọ́gọ́rin.
Nígbà tí ènìyàn mẹ́ta tún rí ìwòsàn gbà, bákan náà ni wọ́n pàdánù ẹni akọ́kọ́ sí ọwọ́ àrùn COVID-9 ní ọ̀jọ́ kọkàndínlọ́gbọ̀n.
Ẹ̀wẹ̀, wọ́n fòfin de ìgbòkègbodò ọkò ìrìnà ní àárín àwọn ìlú bí (Abidjan Department, Dabou, Azaguié, Bingerville, Grand-Bassam, Bonoua, Assinie-Mafia) láti ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dógún tí tí di ọjọ́ kọkàndínlógún oṣù kẹta, yàtọ̀.
Wọ́nr í akọsílẹ̀ méjìdínlọ́gọ́ta, nígbà tí àwọn aláàrẹ̀ mẹ́tàlélógún rí ìwòsàn gbà, tí àwọn mẹ́ẹ̀ẹ́dógún ṣaláìsí lápapọ̀.
Ní ọjọ́ kejì oṣù karùún, àwọn ènìyàn kọkàndínlọ́gbọ̀n ní wọ́n tún rí tí wọ́n fara kó àrùn COVID-9, nígbà tí àwọn ènìyàn mẹ́ẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n rí ìwòsàn gbà.
Ní ọjọ́ kẹta sí ọjọ́ keje oṣù Karùún, iye àwọn ènìyàn tí wọ́n ní arùn Kòrónà jẹ́ 177 tí ó mú kí iye àwọn aláàrẹ̀ naa ó di 1571, iye àwọn tí wọ́n rí ìwòsàn gba jẹ́ 120 tí ó mú kí iye wọn lápapọ̀ jẹ́ 742, nígbà tí iye àwọn tí wọ́n kú jẹ́ ogún lápapọ̀.
Ní ọjọ́ Kíní sí ọjọ́ kẹta oṣù kẹrin, iye àwọn ènìyàn tí wọ́n ti ní àrùn COVID-9 ti di igba àti kejìdínlógún, nígbà tí àwọn iye àwọn tí wọ́n ti rí ìwòsàn gbà ti di mọ́kàndínlógún .
Ní ọjọ́ kẹrin sí ọjọ́ kẹfà oṣù kẹrin, iye àwọn aláàrẹ̀ tí wọ́n tún rí jẹ́ 321, ní èyí tí Mínísítà fún èt ètò àbò orílẹ̀-èdè Ivory Coast ìyẹn ọ̀gbẹ́ni Hamed Bakayoko wà nínú wọn.
Ní ọjọ́ keje sí ọjọ̀ Kẹtàlá oṣù kẹrin, iyw àwọn ènìyàn tíwọ́n ti ní àrùn yí ti di ọgọ́rùún mẹ́fà àti mèrìndínlógbọ̀n , iye àwọn ènìyàn tí wọ̀n rí ìwòsàn gbà jẹ́ 89, nígbà tí àwọn mẹ́fa ti papò dà.
Ní ọjọ́ Kẹrìnlá sí kọ̀kànlélógún, iye àwọn tí wọ́n rí ìwòsàn gbà jẹ́ igba àti mẹ́ẹ̀èdọ́gbọ̀n, nígbà tí wọ́n ṣàwárí iye àwọn ènìyàn 344 míràn tí wọ́n ní arùn COVID-9, iye àwọn tí eọ́ papò dà jẹ́ mẹ́wàá lápapọ̀.
Ìjọba ṣàfikún òfin kónílé-ó-gbélé títí di ọgbọ̀njọ́ oṣù kèrin ntí wọ́n sì tún ní kí ilé-ẹ̀kọ́ ó wà ní títìpa títí di ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù Karùún.
Ní ọjọ́ kẹtalélógún sí ọgbọ̀njọ́ oṣù kẹ́rin, iye àwọn tí wọ́n ní àrùn COVID-9 jẹ́ 1275, nígbà tí àpapọ̀ iye àwọn tí wọ́n rí ìwòsàn gbà jẹ́ 527, bákan naa ni iye àwọn ènìyàn tí wọ́n papò dà náà jẹ́ mẹ́wàá ní in oṣù kẹrin.
Ètò ìkànìyàn olórí ò jorí tí ó yẹ kí ó wáyé ní orílẹ̀-èdè Côte d'Ivoire ní inú oṣù kẹrin ní ó ti ń kan ìjọba oril orílẹ̀-èdè náà lóminú bóyá yóò ṣe é ṣe látàrí ìbúr Ìbúrẹ́kẹ́ ajàkálẹ̀ àrùn aṣekú pani yí.
Ní ọdún 2006, ó jẹ́ alájọṣe pẹ̀lú Olisa Adibua fún ti àkọ́kọ́ ìkéde ti Big Brother Nigeria, eré tẹlifíṣọ̀nù Nàìjíríà kan tí ó dá lóri eré Big Brother.
Ó tọ́ka sí Oprah Winfrey gẹ́gẹ́ bi àwòkọ́se rẹ̀ fún iṣẹ́ olùgbàlejò lóri ètò tẹlifíṣọ̀nù Ní ọdún 2017, Dede kópa nínu fíìmù aṣaragágá kan tí àkọ́lé rẹ̀ jẹ́ What Lies Within pẹ̀lú àjọṣepọ̀ Paul Utomi, Kiki Omeili àti Tọ́pẹ́ Tedela.
Ó ní ètò ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ rẹ̀ ní Ìlú Brasil, ó sì parí ẹ̀kọ́ girama àti ẹ̀kọ́ gíga rẹ̀ ní Australia àti Ethiopia.
Lẹ́hìn náà, ó tẹ̀síwájú sí Ìlú Gẹ̀ẹ́sì láti kẹ́ẹ̀kọ́ Fashion Design áti Marketing ní Ilé-ẹ̀kọ́ gíga American College ní Ìlú Lọ́ndọ̀nù, UK.
Ó ṣe àjọgbéjáde fíìmù tí àkọ́lé rẹ̀ jẹ́ Flower Girl, ó sì tún kópa nínu eré tẹlifíṣọ̀nù alátìgbà-dègbà kan, Desperate Housewives Africa àti fíìmù aṣaragágá tí ọduń 2017, What Lies Within.
Ní ọdún 2017, Akerele-Ogunsiji darí àjọ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ àgbáyé ti ilé-ẹ̀kó ìjọba Harvard Kennedy àti ilé-ẹ̀kọ́ gíga ti ìmọ̀-ẹ̀kọ́ Massachusetts fún ìrìnàjò-ìmọ̀ ọlọ́sẹ̀ kan fún ìmọ̀-ọ̀tun àti sí àwọn ilé-iṣẹ́ ìjọba ní ìpínlẹ̀ Èkó, orílẹ̀-èdè Nàìjírííà.
Ìrìnàjò náà ni wọ́n ṣe lálàyé wí pé ó jẹ́ ọ̀nà tòótọ́ láti fi àwọn akẹ́kọ̀ọ́ àti gbogbo ẹ̀ka ìmọ̀ èkọ́ Harvard lápapọ̀ sójú-iṣé láti kẹ́kọ̀ọ́ síi nípa ìdàgbàsóke ìgbèríko àti ìmọ̀-tuntun, ìdíje nínú ètò ọrọ̀-ajé, ìjọba tiwantiwa àti àwọn ohun ìgbàlódé tó ń lọ nínú ètò ìṣèjọba ní ìpínlẹ̀ Èkó àti orílẹ̀-èdè Nàìjírííà.
Toyosi Akerele-Ogunsiji (wọ́n bí Oluwatoyosi Akerele, ní ọjọ́ kẹ́jo oṣù kọkànlá ọdún 1983) Ó jẹ́ alákòóso àwọn olókoòwò-aládáni ti ìlu Nàìjíríà àti ọnímọ̀ nípa ìdàgbàsóke àwọn ènìyàn tí ọwọ́ ìja rẹ̀ lọ jákèjádò okoòwò-aládáni, ètò-ẹ̀kọ́, ìdàgbàsókè àwọn ọ̀dọ́ àti ìdarí ìlú.
Ó jẹ́ olùdásílẹ̀ àti alákòóso àgbà ti Rise Networks, tí ó jẹ́ ilé-iṣẹ́ aládàáni àti tìjọba tí ó ń ṣètò ìrànlọ́wọ́ owó fún àwọn ọ̀dọ́ ní orílẹ̀-èdè Nàìjírííà.
Akerele-Ogunsiji dá Passnownow sílẹ̀ ní ọdún 2012 pẹ̀lú èròǹgbà láti máa ran àwọn aláìní lọ́wọ́ àti àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tí wọn ò láàǹfàní sí lílo àwọn ohun èlò ẹ̀kọ́ ní ilé ẹ̀kọ́ gíga, látoríi àwọn ẹ̀rọ alágbèéká.
Òun náà ló dá Printmagicng sílẹ̀, iléeṣẹ́ tí ń tẹ nǹkan jáde tí wọ́n sì ń ṣiṣẹ́ fún wákàtí mẹ́rìnlélógún lówó tí ò ga ni lára lórí ẹ̀rọ ayélujára.
Akerele-Ogunsiji jẹ́ Mason Fed Mid Career Master nínú ẹ̀kọ́ ìṣàkóso ìlú ọ̀wọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ jáde ti Fáfitì Harvard ilé-ẹ̀kó ìjọba Kennedy.
Ní ọdún 2014, ó fẹ́ Adekunle Ogunsiji, onímọ̀ ẹ̀rọ, nínú ìgbeyàwó bòńkẹ́lẹ́ ní ilé ẹbí tí ó wà ní Ikeja, ní ìpínlẹ̀ Èkó.
Àjọ ìlera agbáyé fi ìlanà àti ìgbésẹ̀ tí àwọn oníṣẹ́ ìlera gbọ́dọ̀ tẹ̀lẹ́ láti fi ṣe àyẹ̀wò ẹ̀jẹ̀ fún àrùn COVID-19, ní ọjọ́ Kẹtàdínlógún oṣù Kíní ọdún 2020.
Àyẹ̀wò yí lè ṣeé ṣe nínú ẹ̀jé tí wọ́n gbà sílẹ̀ àti àágùn, itọ́, ikun, ìtọ̀ tabí ìgbẹ́ tí ó bá jáde lára ènìyan.
Lápapọ̀, wọ́n tún ma ń ṣe àyẹ̀wò yí lórí aw9n kẹ̀lẹ̀bẹ̀ ọ̀nà ọ̀fun nítorí ìdíwọ́ tí ó ma ń mú bá èémí ní ọ̀fun.
Ẹ̀wẹ̀, oúpọ̀ nínú awọn ilé-iṣẹ́ tí lórúkọ lágbàáyé ti ń gbé ìgbẹ́ṣe lórí bí wọn yóò ṣe ṣẹ̀dá agbo olómi kan tí yóò ma ṣèwádí nípa ìṣesí àwọn kòkòrò àtọ̀hún-rìn-wá àti awọn ọmọ ogun ara ígbà tí wọ́n bá kan ara wọn.
Títí di ọjọ́ K3fà oṣù Keje ọdún 2020, wọn kò tíì rí ọ̀kan ṣe ní àseyọrí nínú awọn iṣẹ́ ìwádí yí tí ó lè ṣeé fi gbá àrùn Covid-19 wọlẹ̀ bámú bámú.
Lára ìkan tí agbọ́ wípé ọ̀gbẹ́ni Cellex ṣe awárí rẹ̀ tí awọn ajọ oníṣẹ́ ìwàdí Serology fọwọ́ sí fún lílò ní àsìkò pàjá-wìrì ní orílẹ̀-èdè .
Àyẹ̀wò àìsàn jẹ́ ìgbésẹ̀ tàbí ọ̀nà kan tí àwọn oníṣẹ́ ètò ìlera ma ń gbà láti fìdí òdodo àrùn tàbí àìsàn múlẹ̀ ní ara ènìyàn tàbí ẹranko kí wọ́n lè mọ irúfẹ́ oògùn tí wọn yóò lò si kí àláfíà aláàrẹ̀ náà ó lè padà sípò.
Àwọn ohun tí wọ́n nílò láti fi ṣe àyẹ̀wò ni ìṣẹ̀lẹ̀ àtéyìnwá àti ìtan nípa ìlera aláàrẹ̀ àti àwọn ẹbí rẹ̀ lápapọ̀.
Bí àpẹẹrẹ, pípòn apá kan nínú ara túmọ̀ sí oríṣiríṣi nkan, ṣùgbọ́n kò túmọ̀ sí ohun kan pàtó , ayàfi bí wọ́n bá ṣe ayẹ̀wò sí apá ibi tí ó pọ́n nínú ara yí kí wọ́n tó mọ̀ ohun pàtó kí wọ́n tó mọ ohun tí ó ṣẹlẹ̀.
Wọ́n le ṣe àyẹ̀wò fún arùn Kòrónà pẹ̀lú lílo ìlana ìṣesí ati àpẹẹrẹ tí ó fi ń hànde, àmọ́ wọn kò lè fìdí rẹ̀ múlẹ̀ bóyá ó wà nínú àgọ́ ara àyà fi tí wọ́n bá lo tàbí CT tí ó níṣe pẹ̀lú àágùn ati awọn nkan mìíràn.
Ní inú oṣù kẹta ọdún 2020, iké-ẹ̀kọ́ ti Rediọ́lójì ti ó kalẹ̀ sí ilẹ̀ Amẹ́ríkà fọwọ́ si wípé wọn kò gbọdọ̀ lo CT fún àyẹ̀wọ̀ àkọ́kọ́ fún ìwádí nípa àrùn kòrónà.
Wọ́n lè mọ̀ níoa ohun tí ó ń ṣẹlẹ̀ sí aláàrẹ́ pélú lílo ìlànà ìfọ̀rọ̀ wáni lẹ́nu wò lórí bí ìlera rẹ̀ ti ṣe ríátẹ̀yìn wá.
Ìṣàkójọ-pọ̀ èsì àyẹ̀wò ma ń kẹ́sẹ-járí nígba tí àwọn oníṣẹ́ ìṣègùn ìlera bá pàmọ̀ pọ̀ ṣe ìwádí nípa àárẹ̀, àrùn tàbí àìsàn kan.
Ẹ̀Rọ ayélujára ni a rí gẹ́gẹ́ bí ohin èlò pàtàkì lásìkò yí, pàá pàá jùlọ ioa tí ó ń kó nínú ètò ìṣèlú àti ìṣe déédé láwùjọ wa gbogbo.
Ní àsìkò àjàkálẹ̀ àrùn Covid-19 ní orílẹ̀ àgbáyé gbogbo, ẹ̀rọ ayélujára ni ó so wá pọ̀ tí ó sì fi ìfẹ́ wa síra wa rinlẹ̀ ṣi ṣin inú ọdún 2020.
Ó yẹ kí á bèrè lọ́wọ́ ara wa ọ̀nà tí àwọn Artificial Intelligence, Algorithm àti àwọn bọ́ọ̀tì ṣe yí ìwòye wa padà nípa bí ayé ṣe ń lọ sí láì fi tẹ̀yà kankan ṣe.
Ìdíje "Decolonise the internet" jẹ́ ìdíje kan tí a vbé kalẹ̀ láti fi bu ọlá fún awọn obìnrin tó fakọyọ jùlọ ní orílẹ̀-èdè àgbáyé pàá páà jùlọ ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí a wà yí láì fi ti ẹ̀yà òun ẹ̀sìn ṣe.
Wọ́n ma ń gbé àṣà àti ìṣe orílẹ̀-èdè Germany lárugẹ jákè-jádò àgbáyé tí wọ́n sì ma ń tún ṣe alábàápín àṣà àti ibikíbi tí wọ́n bá ti dé láyé.
Omalu bẹ̀rẹ̀ ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ nígbà tó di ọmọ ọdún mẹ́ta, ó sì wọlé ìdánwò sí Federal Government College Enugu fún ilé-ẹ̀kọ́ àgbà rẹ̀.
Nígbà tó parí níbẹ̀ pẹ̀lú ìwé-ẹ̀rì ìwòsàn àti ìwé-ẹ̀rí iṣẹ́-abẹ ní June ọdún 1990, ó ṣe ìparí akẹ́kọ̀ọ́ ilé-ìwòsàn, àti ìṣẹ́ ìránwọ́ bíi dókítà fún ọdún mẹ́ta ní ìlú Jos.
Nítorí rògbòdìyàn tó ṣẹlẹ̀ ní Nàìjíríà lẹ́yìn tí ìjọba ológun Ibrahim Babangida fagilé ìdìbòyan ààrẹ tí Moshood Abiola wọlé ní 1993, Omalu bẹ̀rẹ̀ síní wá ànfàní fún iṣẹ́ ọmọwé ní Amẹ́ríkà.
Ní ọdún 1995, ó kúrò ní Seattle, ó sì kó lọ sí Ìlú New York, ibẹ̀ ló ti dara mọ́ Harlem Hospital Center ti Columbia University fún ètò ẹ̀kọ́ ìṣiṣẹ́ ìwòsàn lórí ìmọ̀ àìsàn inú-ara àti àìsàn ilé-ìwòsàn.
Wọ́n bí Omalu ní ìlú Nnokwa, ní ìjọba ìbílẹ̀ Idemili South, Ìpínlẹ̀ Anambra ní Nàìjíríà ní ọjọ́ 30 Oṣù Kẹsan ọdún 1968, ìkẹfà nínú àwọn ọmọ méje.
Aránsọ ni ìyá rẹ̀, bẹ́ ẹ̀ sì ni bábá rẹ̀ siṣẹ́ iṣẹ́-ẹ̀rọ ìwá àlùmọ́nì, ó sì tún jẹ́ olórí àwùjọ ní Enugu-Ukwu.
Bennet Ifeakandu Omalu ni oníṣègùn, onímọ̀ ìwadí àìsàn ikú-aláìsí, àti onímọ̀ àìsàn iṣan-ìkanra ọmọ Nàìjíríà Amẹ́ríkà tó kọ́kọ́ já ọgbọ́n àti ẹni tó kọ́kọ́ kọ ìwé ìwádìí lórí àìsàn inú-opọlọ ìforígbá léraléra ní àrin àwọn agbábọ́ọ̀lù Amẹ́ríkàn futúbọ̀lù nígbà tó ún siṣẹ́ ní Ilé-iṣẹ́ Iwádìí Ikú-aláìsí fún ìjọba ìbílẹ̀ Allegheny County ní Pittsburgh.
Omalu di ọ̀gá olùgbèyẹ́wò òkú fún San Joaquin County, California láti ọdún 2007 títí di ìgbà tó jọ̀wọ́iṣẹ́ ní ọdún 2017 lẹ́yìn ìgbà tó fẹ̀sùn kan ṣẹ̀rífì agbègbè náà, tó tún jẹ́ olùgbèyẹ́wò òkú ibẹ̀, pé oún kọ wọ́ bọ ìwádìí àwọn ikú tó ṣẹlẹ̀ láti ba à dá àbò bo àwọn ọlọ́pàá tí wọ́n pa àwọn ènìyàn.
Kó tó ṣe ẹ̀kọ́ ìṣíṣẹ́ ìwòsàn, ó gba ẹ̀kọ́ gẹ́gẹ́ bíi onímọ́ ìwádìí àìsàn ikú-aláìsí lábẹ́ Cyril Wecht tó jẹ́ alámọ̀ràn ìwádìí ikú-aláìsí pàtàkì ní Allegheny County ní Pittsburgh.
Lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ bíi oníwadìí àgbà àìsàn ikú-aláìsí fún ìjọba ìbílẹ̀ San Joaquin County, California, ó sì tún jẹ́ ọ̀jọ̀gbọ́n ní University of California, Davis, ẹ̀ka-ẹ̀kọ́ áìsàn ikú-aláìsí àti ògùn iṣẹ́ yàrá-ìdánwò.
Mercy Ima Macjoe, tí ó gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí Mercy Macjoe tí wọ́n bí lógúnjọ́ oṣù kẹfà ọdún 1993 jẹ́ gbajúmọ̀ Òṣèrébìnrin, olóòtú sinimá àgbéléwò àti oníṣòwò ọmọ Nàìjíríà.
Lọ́dún 2018, wọ́n yàn án láti díje fún àmìn-ẹ̀yẹ fún amúgbálẹ́gbẹ̀ẹ́ olú-ẹ̀dá-ìtàn tó dára jù lọ ti City People Awards bẹ́ẹ̀ ló gbàmìn ẹ̀yẹ tí Hollywood and African Prestigious Awardsfún Òṣèré fún lọ́dún 2019.
Lọ́dún 2018, ó ṣe olóòtú Sinimá àgbéléwò rẹ̀ àkọ́kọ́ tí ó pè ní Red, tí wọ́n sìn ṣe àfihàn rẹ̀ ní Ìbákà TV, pẹ̀lú àwọn gbajúmọ̀ àwọn Òṣèré bíi Nonso Diobi, Ifeanyi Kalu àti Mercy Macjoe, tí ó kópa olú-ẹ̀dá-ìtàn fún ara rẹ̀in.
Wọ́n bí Uche Jombo sí ìlú Abiriba, ní Ìpínlẹ̀ Abia, lórílẹ̀ èdè Nàìjíríà lọ́jọ́ kejìdínlọ́gbọ̀n oṣù Kejìlá ọdún 1979.
Ó kàwé gbàwé ẹ̀rí dìgírì nínú ìmọ̀ ìṣirò àti àtò-iye ní yunifásítì, University of Calabar, àti ìmọ̀ nípa Ètò Ìmọ̀ Ẹ̀rọ Kọ̀m̀pútà Computer Programming ní Federal University of Technology Minna.
Uche Jombo Rodriguez tí wọ́n bí lọ́jọ́ kejìdínlọ́gbọ̀n oṣù Kejìlá ọdún 1979 , jẹ́ gbajúmọ̀ òṣèrébìnrin àti oǹkọ̀tàn àti olóòtú sinimá àgbéléwò ọmọ Nàìjíríà.
Àkọsílẹ̀ kan fihàn pé ìdá 95% confidence interval fún ìyàtọ̀ ìbí ní Sàó Tòmẹ̀ àti Principle kéré ju 1.0 lóṣù Karùn-ún sí kẹfà, ṣùgbọ́n tí ó ti búrẹ́kẹ́ sí i ní ìwọ̀n 1.
Ní àsìkò yìí, Sàó Tòmẹ̀ àti Principe ni ẹni mẹ́rìndínlógún tí wọ́n ti kó àrùn náà, tí ènìyàn mẹ́rin ti rí ìwòsàn, pẹ̀lú àkọsílẹ̀ enikan péré tí àrùn náà pa.
Lóṣù karùn-ún ọdún 2020, iye àwọn ènìyàn tuntun tí wọ́n ní àrùn ẹ̀rànkòrónà lórílẹ̀ èdè Sàó Tòmẹ̀ àti Principe jẹ́ 279, tí ènìyàn 9 sìn kú, tí àpapọ̀ àwọn tí wọ́n ní àrùn náà lórílẹ̀ èdè náà jẹ́295, tí àpapọ̀ iye àwọn tí àrùn náà ti pa sìn jẹ́ 10.
Lọ́jọ́ kẹfà oṣù kẹrin ọdún 2020 ni orílẹ̀-èdè Sàó-Tòmẹ̀ àti Principe kéde ènìyàn mẹ́rin àkọ́kọ́ tí wọ́n kó àrùn Covid-19 lórílẹ̀-èdè náà On.
Àlọ́ jẹ́ ọ̀nà kan pàtàtì tí àwọn Yorùbá ń gbà láti fojú àwọn ọmọ wọn mọlé sí ìwà, àṣà, ẹ̀sìn àti láti ṣàgbéga fún ìtẹ̀síwájú èdè wọn láti orí ìran kan sí òmíràn.
Babalola Chinedum Peace FAS, FAAS wà nínú àwọn ọ̀jọ̀gbọ́n ọmọ Nàìjíríà tó jẹ́ inímọ̀ nípa egbò igi Pharmacy, tó tún jẹ́ obinrin àkọ́kọ́ elégbògi ìbílẹ̀ Fásítì ìlú Ìbàdàn.
Ètò ìwádìí bí ǹkan ṣe ṣẹ̀ lóríoògùn àti bi àwọn ómọ ogún ara ṣe ń gba agbára àti bí wọ́n ṣr ń lòó tí a mọ̀ sí metabolism, ni ó mú àbá Idiwóku wá lóri bioavailability pẹ̀lú iṣẹ́ bakitéríà dí ẹ̀ nínú àwọn antibàọ́tíìkì nígb tí a báko pọ̀ pẹ̀lú àwọn oògùn alátakò ibà.
Àgbékalẹ̀ yí lórí àtúpọ̀ quinine jẹ́ kí ètò pharmacokinetics yè nípa quinine ní Africans tó fa ìpìlẹ̀ ìwọ̀n ìlò bí a ṣe lè mu oògùn akọ ibà fún aláìsàn.
Ni ọdun kanna, Gladys, arakunrin rẹ Bubba, arabinrin Brenda, ati awọn ibatan wọn Eleanor ati William Guest bẹrẹ ṣiṣe papọ lakoko ayẹyẹ ọjọ-ibi kẹwa Bubba lẹhin ti ẹrọ orin igbasilẹ kan ko ṣiṣẹ.
Nigbati o kọ ẹkọ pe “Gbogbo Lu ti Ọkàn Mi” ti di ikọlu tẹlẹ ṣugbọn o ti ge ẹgbẹ kuro ninu awọn ere, Robinson ni Awọn Pips tun ṣe igbasilẹ orin naa ki o tu silẹ lori Awọn Igbasilẹ Ibinu.
O gba Ebun Grammy ni emeje, Knight gbajumo fun awon ayori orin to gbejade ni igba ewadun 1960s ati 1970s, fun ile-ise agbeorinjade Motown ati Buddah Records, pelu egbe olorin re to unje Gladys Knight & the Pips, to ni egbon re Merald "Bubba" Knight ati awon iyekan re Edward Patten ati William Guest bi omo egbe olorin.
Adéjùmọ̀kẹ́ lọ sí àwọn ilé-ìwé aládáni St Banerdettes ní ìlú Ibara, Abẹ́òkúta; Abeokuta Girls 'Grammar School, Onikolobo, Abẹ́òkúta; ṣáájú kí ó tó lọ láti gba Oyè ẹ̀kọ́ nínu ìmọ international relations láti Yunifásitì Obáfẹ́mi Awólọ́wọ̀, Ilé-Ífẹ̀, Ìpínlẹ̀ Ọ̀sun.
Ó tún gba ìfọwọ́sí nínu ṣíṣe fiimu láti La Cinefabrique multimedia Cine ní ìlu Lyon, òrílẹ̀-èdè Faransé ní ọdún 2017 lẹ́hìn tí ó gba ẹ̀bun síkọ́láṣípù ti Ford Foundation ní bi ayẹyẹ Africa International Film Festival ní ìpaŕi ìkẹ́ẹ̀kọ́ rẹ fún filmu ṣíṣe, èyí tí DSLR ṣe fún àwọn ọ̀dọ́ oní fiimu ti Nàìjíríà ní ọdún 2016.
Ó bẹ̀rẹ̀ eré ṣíṣe gẹ́gẹ́ bi akọ́ṣẹ́mọṣẹ́ lẹ́hìn àyẹ̀wò Túndé Kèlání fún fiimu Arugbá ní ọdún 2008 níbi tí ó ti kó ipa Ọmọọba Mobándélé pèlú àjọṣepọ̀ Bukky Wright, Bùkọ́lá Awóyẹmí, Sẹ́gun Adéfilá àti bẹ́ẹ̀bẹ́ẹ̀ lọ.
Adéjùmọ̀kẹ́ rí ìdánimọ̀ ní ọdún 2016 fún aṣíwájú ipa rẹ̀ gẹ́gẹ́ bi Esther nínu eré Tẹlifíṣọ́nù aláwàdà kan tí àkọ́lé rẹ̀ n jẹ́ Jenifa's Diary.
O ṣiṣẹ ìgbóhùn sáfẹ́fẹ́ ní ilé-iṣẹ́ ìdánilárayá "Goldmyne Presenter" fún eré Tẹlifíṣọ́nù aláṣeyọrí kan lábẹ́ ìṣàkóso Daniel Ademinokan ní ọdún 2010/2011.
Lẹ́hìn náà, Ó tẹ̀síwájú láti ṣe apá kíní eré rẹ̀ tí àkọ́lé rẹ̀ jẹ́ The Lounge with Jumoke, eŕe ìdárayá kan tí ó ní àwọn ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò àti àwọn ìmọ̀ràn ìtúnrase, ní ọdún 2012.
Adéjùmọ̀kẹ́ Adéróunmú jẹ́ òṣèré ọmọ Nàìjíríà kan, tí a bí ní Abẹ́òkúta, Ìpínlẹ̀ Ògùn Nàìjíríà, níbití ó ti ní ilé-ìwé alákọ́bẹ̀rẹ̀ àti ilé-ìwé gíga.
Orúkọ rẹ́ tàn dáada jùlọ fún ṣíṣeré ipa gẹ́gẹ́ bi Esther àti Kelechi nínu àwọn gbajúmọ̀ eré Tẹlifíṣọ́nù Nollywood tí n ṣe Jenifa's Diary àti Industreet.
Bákan náà, ó kópa gẹ́gẹ́ bi Jummy Adams nínu eré Nollywood aláṣeyọrí kan tí n se Alákadá 2 lówun pèlú Fúnkẹ́ Akíndélé, Tóyìn Abraham, Odúnladé Adékólá, Linda Ejiofor, Falz, Juliana Oláyọ̀dé, Ọmọ́túndé Adébọ̀wálé David àti bẹ́ẹ̀bẹ́ẹ̀ lọ.
A bí Adéjùmọ̀kẹ́ sínu ìdílé èléyàn máàrún ní Oṣù Kẹẹ̀ta, Ọjọ́ kerìndínlọ́gbọ̀n, ní àwọn ọdún 80 ní ilé-ìwòsàn tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ "Sacredhearts" ní ìlu Abẹ́òkúta, Ìpínlẹ̀ Ògùn, Nàìjíríà.
Ó kọ́kọ́ rí ìdánimọ̀ gẹ́gẹ́ bi "Yéjídé" nínu fiimu Túndé Kèlání, Dazzling Mirage ti ọdún 2014 pèlú àjọsepọ̀ Kúnlé Afọláyan, Kémi Lala Akíndójú, Taiwo Ajai-Lycett, Ṣeun Akíndélé àti bẹ́ẹ̀bẹ́ẹ̀ lọ.
Ní Oṣù Kẹẹ̀jọ Ọdún 2017, ààjọ Pan-African kan dá Danjuma lọ́lá fún àwọn ètò àgbàwí rẹ̀ tí ó dá lóri mímú ìlọsíwájú bá àwọn ọ̀dọ́ Nàìjíríà.
Ó ṣe ìṣàfihàn àkọ́kọ́ rẹ̀ lóju amóhù-máwòran ní ọdún 2004, níbi tí ó ti kópa nínu àwọn gbajúmọ̀ fíìmù kan láti ọwọ́ Chico Ejiro.
Lẹ́hìn fífi iṣẹ́ fíìmù sílẹ̀ fún ìgbà díẹ̀, ó ṣe ìpadàbọ̀ ní ọdún 2016, tí ó sì kópa nínu eré afìfẹ́hàn aṣaragágá kan ta pe àkọ́lé rẹ̀ ní Stalker, èyí tí ó ṣe pé òun náà ló ṣe àgb́ejáde rẹ̀.
Danjuma di ẹni tí kìí kópa mọ́ lóòrèkóòrè nínu eré Nollywood lẹ́hìn ìgbéyàwó rẹ̀ pẹ̀lu Musa Danjuma, àbúrò Theophilus Danjuma ní ọdún 2007.
Èyí ni ìgbésẹ̀ àkọ́kọ́ tí àwọn òbí ọmọkùnrin tó bá ti bàlágà máa ń gbé láti ṣe àwárí omidan tó bá yáyì tí wọ́n yóò fi ṣaya fún ọmọ wọn.
Lẹ́yìn tí àwọn òbí bá ti fojú sóde, tí wọ́n sì ti rí omidan tí wọ́n fẹ́ kí ọmọkùnrin wọn fẹ́ ní ìyàwó, ìgbésẹ̀ tó kàn ní ìwádìí.
Àwọn àgbà bọ̀, wọ́n ní "Bọ́mọdé bá tó lọ́kọ́, àá lọ́kọ́", láyé àtijó, bọ́mọkùnrin bá ti bàlágà láti fẹ́ ìyàwó ó ní ìgbésẹ̀ tí a ní láti gbé.
Èyí ni ìgbésẹ̀ tí ẹbí ọkọ ìyàwó-ojúọ̀nà máa ń gbé láti ríi pé àwọn ẹbí ìyàwó-ojúọ̀nà gba láti fi ọmọbìnrin wọn fọ́kọ tí ó wá tọrọ rẹ̀.
Ìgbéyàwó jẹ́ ìdarapọ̀ṣọ̀kan ọlọ́mọge tó ti bàlágà, tàbí obìnrin adélébọ̀ àti àpọ́n tàbí ọkùnrin géńdé tó tójú bó láti di ọkọ àti aya.
Wọn bíi Laura sì orílẹ̀ èdè United Kingdom, ó sì lọ sí ilé ẹ̀kọ́ Corona Ikoyi Primary School níbi tí ó tí ṣe ẹ̀kọ́ ìbẹ̀rẹ̀ pẹ̀pẹ̀ rẹ̀.
Arabinrin yi bẹrẹ iṣẹ oṣere rẹ nipa ifihan ninu fiimu ti akole rẹ ni “Fear of the Unknown” Elendu ṣe isinmi pipẹ lati ṣiṣe nitori igbeyawo ati iṣe yii bajẹ ti iyo kuro ati idaduro rẹ ọmọ bi ohun oṣere.
ati otajaA ṣe apejuwe rẹ gẹgẹbi ọkan ninu awọn oju ti o ṣe deede julọ ni ile-iṣẹ fiimu ti Naijiria lati akọkọ ti o wa ni ọdun 2001 titi di ọdun 2010 nigbati o gba isinmi lati ile-iṣẹ ere idaraya ti Naijiria.
Elendu, botilẹjẹpe o ti kọ iyawo re silẹ bayi, O ṣe igbeyawo ni Oṣu Kini ọdun 2012 ni ilu ti Owerri, Ipinle Imo si Walter Ogochukwu Igweanyimba ati pe awon mejeji ni omo meji papo awon mejeji je obinrin.
Ọ̀jọ̀gbọ́n Mojeed Olayide Abass, Ọ̀jọ̀gbọ́n Ìmọ̀ Sáyẹ̀nsì Ẹ̀rọ Ayára-bí-àṣá tí Yunifásítì Àpapọ̀ tí ìlú Èkó àti Ọ̀jọ̀gbọ́n Akinyinka Omigbodun, Ààrẹ Kọ́lẹ́jì àwọn oníṣẹ́-abẹ́ Apá Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà àti Olùdarí Kọ́lẹ́jì Ìṣègùn òyìnbó, Yunifásítì ti Ìbàdàn.
Ní oṣù Òwàrà ọdún 2015, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Gíwá Iléẹ̀kọ́ Yunifásítì Ìbàdàn nígbà tí Ọ̀jọ̀gbọ́n Isaac Folorunso parí sáà tirẹ ní Oṣù Bélú, 2015.
Ọ̀jọ̀gbọ́n Olayinka parí sáà tirẹ̀ ní ọgbọ̀n ọjọ́, Oṣù Bélú, Ọdún 2020 tí Ọ̀jọ̀gbọ́n Adébọ́lá Babátúndé Ẹ̀kànọlá sí gba ọ̀pá àṣẹ ìṣàkóso.
Moji Adeyeye bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ tí ó yàn laayo gẹ́gẹ́ bí i Onímọ̀-oogun ní Ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì ìlú Ibadan, Ipinle Oyo, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní ọdún 1976.
Ó tẹ̀síwájú láti lọ di olórí ní ẹ̀ẹ̀ka tí ó ń mójútó oogun ní ilé ìwòsàn ti Baptist tí ó wà ní ògbómọ̀shọ́, Ipinle Oyo, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ọdún 1979 sí ọdún 1980.
Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́-ẹ̀kọ́ rẹ ní ilé-ẹ̀kọ́ nípa oogun ẹ̀ẹ̀ka ti Yunifásítì ti Puerto Rico, San Juan gẹ́gẹ́ bí i igbákejì ọ̀jọ̀gbọ́n ní ọdún 1988, kí ó to dí wípé ó tẹ̀síwájú lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì Duquesne, tí ó wà ní Pittsburgh, Pennsylvania gẹ́gẹ́ bí i igbákejì ọ̀jọ̀gbọ́n ní ọdún 1989 kí ó tó wá gba ìgbéga sí ipò ọ̀jọ̀gbọ́n ní ọdún 1994 ni ́ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì yí kanna.
Nì ọdún 2003, ó gba ìgbéga sí ipò ọ̀jọ̀gbọ́n nípa ìmọ̀ oogun àti ìmọ-ìṣe oogun, ẹ̀ẹ̀ka ti ìmọ-ẹ̀rọ oogun, Ilé-ìwé ti oogun ní Ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì kanna tí ó sì wà níbẹ̀ títí di ọdún 2010.
Ní ọdún 2010, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí i ọ̀jọ̀gbọ́n ti ìmọ̀ nípa oogun, ìmọ̀-ẹ̀rọ àti Ìgbéléwọ̀n Ọjà oogun, Kọ́lẹ́ẹ̀jì ti ìmọ̀ oogun, ti ́ó wà ní Yunifásítì ìlú Roosevelt, Schaumburg, Illinois títí di ọdún 2018.
Ó jẹ́ alága, ẹ̀ẹ̀ka ti àwọn ìmọ̀-ẹ̀kọ́ Biopharmaceutical, Kọ́lẹ́ẹ̀jì ti ìmọ̀ oogun, Yunifásítì ìlú Roosevelt láti ọdún 2010 sí ọdún 2017.
Láti ọdún 2004 sí ọdún 2005, ó jẹ́ olùkọ́ àgbà ti Fulbright, ẹ̀ẹ̀ka ti ẹ̀kọ́ ìmọ̀ oogun, Yunifasiti ilu Eko àti National Institute for Pharmaceutical Research and Development, tí ó wà ní Abuja, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.
Láti ọdún 2006 títí di àkókòyí ni ó ti jẹ́ ọ̀jọ̀gbọ́n ní ẹ̀ẹ̀ka ti ẹ̀kọ́ ìmọ̀ oogun àti ìṣe oogun, olùkọ́ ìmọ̀ oogun, Yunifásítì ìlú Èkó, ní Èkó, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.
Láti ọdún 2009 títí di àkókò yí ni ó ti jẹ́ olùbẹ̀wò olùkọ́ ti Fulbright , ní Ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì Ọbáfẹ́mi Awólọ́wọ̀, Ile Ife àti ọ̀jọ̀gbọ́n olùbẹ̀wò fún Yunifasiti Nnamdi Azikiwe, Awka, Ipinle Anambra, orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.
Ààrẹ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, Muhammadu Buhari yàǹ ań sí ipò Olùdarí-Gbogbogbò fún ilé iṣẹ́ tí ó ń rí sí ìṣàkóso óúnjẹ àti òògùn ní ọjọ́ kẹta oṣú kọkànlá ọdún 2017.
Kí ó tó di wípé wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí olùdarí fún ilé iṣẹ́ yi, òun ni alága àkọ́kọ́ fún ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ lórí Biopharmaceutical àti ọ̀jọ̀gbọ́n onímọ̀ nípa òògùn, ìmọ̀ ẹ̀kọ̀ àti àyẹ̀wò ojà nípa òògùn ní ilé-ẹ̀kọ́ ti ìmọ̀ nípa òògùn tí ó wà ní Yunifásitì Roosevelt ní Schaumburg, Illinois, níbití ó ti lo ọdún méje.
Àwọn ìwádì í rẹ tí ó nìfé sí wà ní àwọn agbègbè ti ìṣáájú-àgbékalẹ̀, ìdàgbàsókè alákòso àkọ́kọ́ tí ó lágbára, semisolid àti àwọn ọ̀nà ìwọn lílò ǹ kan olómi, àti ìpìlẹ̀ IND àti ọgbọ́n ti ìdàgbàsókè ọjà tí ó pẹ́.