polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
די ישיבה אין דער היים ווען דער נייטרער רב הרב שמואל דוד אונגאר איז געווארן רב אין טירנוי האט ער דערביי אויך אויפגעמאכט די ישיבה, באקומענדיג שטיצע פון זיין פעטער און רבי'ן ר' נח ברוך פישער, און ער האט גאר שיין מצליח געווען מיט די ישיבה, האבנדיג פילע עילויים און מתמידים אין ישיבה.
די ווידער ערעפענונג פון דער ישיבה באלד אין חודש אייר תש"ה, קארגע אכט חדשים נאך וואס די ישיבה איז געצווינגען געווארן זיך צו שליסן, איז דער נייטרער רב'ס זון ר' שלום משה הלוי אונגאר שוין צוריק אנגעקומען קיין נייטרא, און האט באלד מיטן צוריקקער ווידער ערעפנט די נייטרא ישיבה.
יענעם יאר שבועות זענען אלע גדולים וואס זענען דעמאלטס שוין געווען אין אמעריקע זיך צוזאמען געקומען אין דעם נייטרא יישוב/ישיבה, א שטייגער ווי בעל דברי יואל מ'סאטמאר, און רבי מענדעלע סטראפקאווער, רבי יונתן שטייף אבד"ק קהל עדת יראים וויען, און נאך רבנים ואדמורים.
עטליכע חדשים שפעטער זעענדיג אז אין נייטרא וועט מען שוין קיין אידישקייט נישט קענען ווידער איינפלאנצן, האט ער באשלאסן זיך צו קערן אויף ניו יארק אויפן רוף פון ר' מיכאל בער ווייסמאנדל און נאך עטליכע פריערדיגע נייטרא תלמידים.
אזוי ווי אין סלאוואקיי האט מען נישט געקענט בלייבן, צוליב די קאמוניזם וואס האט איבערגענומען די גאנצע ווירטשאפט, האט די ישיבה זיך אויפגעהויבן אין געגאנגען אין גלות מיטן ציל אנצוקומען קיין אמעריקע.
די ערשטע סטאנציע פון די ישיבה אינדרויסן פון שטאט איז געוועזן אין סאמערוויל, דארטן האט זיך די ישיבה אויפגעהאלטן אויף איין יאר, אנצינד רעדט מען פון שנת תש"ז.
די יארן נאך דער גרינדונג צווישן די יארן 1948 ביז 1956, האט די ישראל באפעלקערונג זיך געדאפלט, נייע עולים זענען געקומען אין לאנד אריין, עס האט אריינגעשלעפט די לאנד אין א שווערע רעסעסיע, זייענדיק אין א מאנגל פון נויטבאדערפטיקע באשטאנדטיילן, האט מען איינגעפירט אינעם לאנד, וואס ווערט גערופן "תקופת הצנע", וואס מיינט מענטשן האבן געקריגן אלס פון די רעגירונג, קינדער האבן באקומען מער פאר קאלאריעס, ספעציעל מילכיגע פראדוקטן און פלייש.
עס האט זיך אנגעפאנגען 1881, ווען עטליכע טויזנט יידן זענען ארויף, זיי האבן געטראפן א לאנד, וואס די ערד איז פון שטיין, אדער זאמד, 60 פראצענט מדבר, צוויי גרופעס זענען געקומען, יידן פון רומעניע, און יידן פון תימן.
פאליטיק ער איז געלאפן צום כנסת אויפן מפא"י ליסטע, און אין די וואלן פון 1959, איז אריין אינעם כנסת, ער האט געדינט אלס בילדונגס מיניסטער, אין דוד בן גוריוןס עגירונג, אין 1966 איז ער געווארן אויסערן מיניסטער, וואס ער האט אנגעהאלטן ביז 1974, ווען ער האט רעזיגנירט, פונעם קאבינעט, נישט וועלנדיג זיין אינפאמאציע מיניסטער, אין די רעגירונג פון יצחק רבין.
ער איז געווען א דעלעגאט אין די פאראייניגטע פעלקער, מיט משה שרת, און ווען ישראל איז געגרינדעט געווארן, איז ער געווארן דער ערשטער אמבאסאדאר צו די פאראייניגטע פעלקער, אויך האט ער געדינט אלס אמבאסאדאר צו די פאראייניגטע שטאטן.
די קאמף אין לאטראן, איז א גאר באוואוסטע קאמף, אין וועלכע יהודה האט מיט זיינע 6,000 קעמפער, באוויזן דאס אומגלויבלעכע, און באזיגט אן ארמיי פון 40,000 פוסגייער, און 7,000 רייטער.
גרעגאריעס די גריכישע גענעראל, האט גענומען טייל פון זיין ארמיי, און פארלאזט זייער באזע, יהודה האט דאס געזען, איז ער געווען זיכער, אז גרעגאריעס פלאנירט צו אטאקירן ביינאכט, דעריבער האט ער באשלאסן דעמאלט צו אטאקירן דעם פיינט אויפן פלאץ, ביים אטאקע האט ער אומגעברענגט 9,000 גריכן, די איבריקע זענען אנטלאפן.
אין די יידישע לאגער האט ער געלאזט די פאקלען ברענען, אזוי ארום האט גרעגאריעס געמיינט אז די יידן זענען אנטלאפן, האט ער זיי אויפגעזיכט, נאכן נישט טרעפן די יידן האט ער זיך אומגעקערט צו זיין באזע, ווי יהודה האט אטאקירט גרעגאריעס, זיי זענען אלע אנטלאפן אן א קאמף, און מיטדעם האט יהודה געהאט א גלענצענדע זיג.
ער איז געווען דער אנפירער פון דעם אויפשטאנד קעגן די גריכן און אנטיוכוס, און דערפאלגרייך געגרינדעט א יידיש זעלבסטשטענדיק לאנד אין ארץ יהודה, וואס שפעטער דורך זיינע נאכפאלגער, איז פארברייטערט געווארן צו א קעניגרייך.
לויט יוסיפון איז עס אויפן פסוק מי כמכה באלים ה', אנדערע טענהן אז עס קומט מיט א ק', און אזעלכע זאגן אז עס איז דאס לאטיינישע ווארט פאר מצביא, וואס מיינט גענעראל אין העברעיש, נאר אין לאטייניש זאגן זיי מקבי בטעות.
רבי מרדכי דוב איז געבוירן אין הארניסטייפל ביים פינפטן חנוכה לעכטעל כ"ט כסליו ה'ת"ר צו זיין פאטער הרב משולם זוסיא אווערבאך, רב אין טאלמיטש, א זון פון רבי מיכל'ע קירימער, א זון פון רבי הערש מענדל פון האניפאלי, א זון פון הרב משולם זוסיא פון האניפאלי, באקאנט אלס דער רבי ר' זושא.
און צו זיין מוטער מרת שטערנא פייגא א טאכטער פון הרב יעקב ישראל טווערסקי, רב אין טשערקאס, (אן איידעם פון הרב דובער שניאורסאהן, דער מיטלער רבי פון ליובאוויטש), א זון פון הרב מרדכי טווערסקי דער מגיד פון טשערנאבל.
וויבאלד רבי מרדכי דוב האט נישט געהאט קיין ערלויבעניש ארויסצופארן פון דער רוסלענדישער אימפעריע, איז די חתונה פארגעקומען אין הוסיאטין, וואס האט זיך געפונען אויף דעם גרעניץ צווישען רוסלאנד און גאליציע .
רבי מרדכי דוב איז געווארן א יתום פון זיין מוטער אין עלטער פון זעקס יאר, ער איז אויפגעצויגן געווארן ביי איר פאטער, דער טשערקאסער, פון דארט נעמט זיך זיין פאמיליע נאמען טווערסקי.
אין עלטער פון דרייצן יאר, אין טאג פון זיין בר מצוה, איז רבי מרדכי דוב פארלויבט געווארן און אין יאר ה'תרט"ו געהייראט מרת רייצא א טאכטער פון הרב חיים האלבערשטאם דער צאנזער רב.
דענקמאלן נאציאנאלער אנדענק זאל קרבנות פון טעראר דענקמאל גארטן פון די פארשוואונדענע סאלדאטן ינס דאַקאַר דענקמאָל 23 סיפערערז שיפל דענקמאָל ערינפורע דענקמאל דענקמאָל צו ייִדישע זעלנער וואס געקעמפט פֿאַר די רוסישע מיליטער אין וועלט מלחמה 2 דענקמאָל צו ייִדישע זעלנער וואס געקעמפט פֿאַר די פויליש מיליטער אין וועלט מלחמה 2 דענקמאָל צו ייִדישע זעלנער וואס געקעמפט פֿאַר די בריטיש מיליטער אין וועלט מלחמה 2 אין פּאַלעסטינע דענקמאָל צו די ייִדישע פערטל פון ירושלים איינוואוינער וואס זענען געפאלן אין 1948 דענקמאָל וועבזייַטל צו עטיאפישע יידן וואס זענען דערמארדעט אונטערוועגס קיין ישראל
הר הרצל אדער הר הזיכרון איז דער נאציאנאלער בית עולם פון ישראל אויף דער מערב זײַט פון ירושלים, אויפן נאמען פון בנימין זאב הערצל, דער גרינדער פון מאָדערנעם פּאָליטישן ציוניזם.
הרצלס קבר אין 1903, האט הערצל געשריבן אין זיין צוואה: ''"איך ווונטש צו זיין מקבר געווען אין אַ מעטאַל אָרן ווייַטער צו מיין פאטער, און צו בלייַבן דאָרט ביז די ייִדיש מען וועט אַריבערפירן מיין בלייבט צו ארץ ישראל.
הר הרצל פּלאַזאַ דער צענטראלער פּלאַץ פאר צעראמאניעס אויפן און די הויפּט קוואַדראַט ווו דער צערעמאָניע פון ​​ישראל'ס אינדעפּענדענס טאָג הייבט זיך אן איז דער הר הערצל פלאזא.
גאָרטן פון די פֿעלקער אין דעם דרום טייל פון הר הרצל איז דער "גאָרטן פון די פֿעלקער" ווו עס זענען ביימער געפלאנצט דורך פּרעסידענטן און שטאַט הויפטן וואס האבן באזוכט ישראל.
דער חפץ חיים האט טאקע געשיקט צוויי פון זיינע בחורים, רבי נחמן לאנדינסקי, וואס איז געווארן דער ערשטער ראש ישיבה, און רבי אליעזר קאהאן, וואס איז געווארן דער ערשטער מנהל רוחני.
זיי ביידע זענען געווען נאווהארדאקער בחורים, און זיי האבן אויפגעשטעלט די ישיבה אויפן נאווהארדאקער שטייגער, מיטן נאמען "ישיבת בית יוסף" אזוי ווי אלע נאווהארדאקער ישיבות.
הנהלה די היינטיקע הנהלה איז: רבי אברהם גורוויץ, ראש ישיבה רבי עזריאל ראזנבוים, מגיד שיעור רבי יוסף אהרן אפנהיימער, מגיד שיעור רבי חיים עוזר גורוויץ רבי מרדכי יוסף קארנאווסקי, הויפט משגיח רבי גרשון מילער, צווייטער משגיח רבי אליהו גורוויץ, זון פון רבי אברהם און איידעם ביי רבי בערל פאווארסקי ראש ישיבה אין פאנאוועזש
אין די יארן פון חורבן אייראפע האט די ישיבה געדינט ווי א שוצארט פאר הונדערטער בחורים פון דייטשלאנד און אנדערע לענדער וואס האבן באקומען אויטאריזאציע צו קומען וואוינען אין בריטאניע צוליב די פאדערונגען פון דער ישיבה.
אין תשע"א האבן געלערנט אין דער ישיבה עטלעכע 350 תלמידים, דער גרעסטער טייל פון זיי זענען פון ענגלאנד, די אנדערע פון אייראפע, די פאראייניגטע שטאטן און ארץ ישראל, אויך לערנען אין דער ישיבה תלמידים פון צפון אפריקע, דרום אפריקע, דרום אמעריקע און אויסטראליע.
נאכדעם וואס רבי לאנדינסקי איז אריבער אין די פאראייניגטע שטאטן, האט מען אויפגענומען די צוויי שוואגערס רבי לייב גורוויץ און רבי לייב לאפיאן צו פירן די ישיבה.
אויף זייַן ריטייערמאַנט פון דער אַרמיי געעפנט כאָרערז פון קאַמבאַט אינסטיטוט "בירגערס" ווו דער סעלז פון די קונסט באדערפענישן פון די ציוויל באַפעלקערונג.
אין ערשטער, מיין מוטער געגרינדעט די פייטינג סיסטעם האנט־צו־האנט קאמף אויף פאַרשידענע טעקניקס פון דזשו דזשיצו און מערב באָקסינג, צוזאמען מיט אנדערע עלעמענטן פון ראַנגלעריי און קאַפּאַפּ.
מיט דעם וווּקס פון דער ערשטער דור פון טרייניז וואס זענען באַוווסט זענען: אלי אַוויקזאַר, חיים זוט, ראַפי אַלגריסי אָסקאַר קליין און סטודענטן, אנגעהויבן די נוסח באזירט אויף דער אָריגינעל טעקניקס דעוועלאָפּעד אויס פון אַ דאַרפֿן צו אַדרעס הייַנטצייַטיק טרעץ אויף דער גאַס און אין די פעלד.
ווען עס ליכטנפעלד יישווו , האט ער אנגעהויבן לערנען די דאָקטערין פאַרטיידיקונג אָן וואפן וואָס איז געווען באקאנט דעמאָלט ווי "קאַפּאַפּ" - האַנט צו האַנט קאַמבאַט און איז געווען באזירט בפֿרט אויף שטעקן פייטינג, באָקסינג, מערב און ג'עאָג'יצאָ.
מיט די דורכפאָר פון צייַט, מיין מוטער באמערקט אַז עס זענען מענטשן און פרויען וואס זענען ניט געקענט צו דורכפירן עטלעכע פייטינג טעקניקס אָן וועפּאַנז זענען געניצט אין דעם צייַט און געהאלטן זייַן טייל אָדער הטאַימן פיייקייַט פון די דורכשניטלעך זעלנער ידף.
פאלגנדע די קאַנסאַלאַדיישאַן פון די ידף זשארגאן פון די נוצן פון דעם טערמין "קאַמבאַט" צו באַשרייַבן ניט אַרמד פייטינג פעלד און אַזוי פּושט דער באַגריף קאַפּאַפּ צו די בלעטער פון געשיכטע.
ליכטנפעלד, וואס האט געוואוינט אין טשעכאסלאוואקיי אין די 1930ער יארן, איז געווען דער הויפּט באאיינפלוסט דורך זייַן פאטער, וואס איז געווען אַ עלטער דעטעקטיווע און זיך-פאַרטיידיקונג ינסטראַקטער פּאָליצייַ קראַפט.
מייַן מוטער ערשטער געלערנט פייטינג טעקניקס אָן וועפּאַנז פון בראַטיסלאַוואַ אַוטלוק ייִדיש גרופּעס צו באַשיצן די ייִדיש קהל פון אנפאלן דורך היגע טאַגז פאַשאַסט.
שפּעטער אין לעבן מיין מוטער געדינט אין דער בריטישער אַרמיי עס מוזן האָבן געלערנט די בייַאָנעטעד ביקס פייטינג טעכניקן און אנדערע טעקניקס פון פייטינג אָן וועפּאַנז וואָס זענען פּראָסט דאָרט.
קרב מגע אדער האנט־צו־האנט קאמף איז אַן אופֿן פון קאמפקונסט וואָס מיטל פייטינג סיסטעם אַז סימיאַלייץ סיטואַציעס וואָס קענען פּאַסירן אין דער גאס (ווען אַ מענטש איז קעגן דורך עלעמענטן וואס ווילן צו שאַטן אים אָדער טרעטאַנינג אים און בייטן "זיראַ").
אין יאר ה'תרמ"ה איז רבי אלעזר'ל געווארן רב אין באכניא, אין יאר ה'תרנ"ז רב אין קאמינקא, און אין יאר ה'תרס"ז האט ער זיך באזעצט אין אשפעצין .
ט"ו מנחם אב ה'תרצ"ו איז רבי אלעזר'ל ארויף געפארן קיין צפת, און ווינטער ה'תרצ"ז האט רבי אלעזר'ל זיך באזעצט אין ירושלים און געגרינדערט א בית המדרש אין מאה שערים, זומער ה'תרצ"ט איז רבי אלעזר'ל צוריק געקומען קיין אשפעצין.
רבי אלעזר'ל איז געבוירן געווארן י' ניסן ה'תרכ"ב אין קאמינקא, צו זיין פאטער הרב יהושע ראזענפעלד, רב אין קאמינקא, א זון פון הרב שלום ראזענפעלד, רב אין קאמינקא.
א פלא'דיגע געשעהעניש וועלכע באציהט זיך צו די קמיע ווערט דערציילט, אז אין יארן שפעטער אין יאר תרצ"ה ווען עס האט אויסגעבראכן א שרעקליכע שריפה וועלכע האט פארברענט א דריי פערטל בארשא, די פייער צינגען האבן איינגעשלונגען אלע הייזער ארום און אפי' דערגרייכט צו לעקן די האלצערנע געביידע פונעם ביהמ"ד!
דער צדיק האט באלד אפגעשריבן א קמיע, אנזאגנדיג דערביי אז מען זאל עס באהאלטן אינעם ארון הקודש פונעם שטאטישן ביהמ"ד און דאס זאל דינען אלס שמירה פאר אלע יודן פון שטעטל.
באקאנט זענען צווישן זיי: רבי פנחס'ל בארשער - ברודער פון אהבת ישראל; זיין זוהן רבי אלתר מנחם מענדל האגער פון בארשע; רבי יעקב צבי וואלדמאן רב פון בארשע; זיינע חשוב'ע זין רבי משה עזריאל וואלדמאן דער דיין און רבי ישראל; דער שוחט רבי ישראל כהנא; רבי יוסף לייפער מיט זיינע הייליגע זיהן וועלכע האבן גע'שמ'ט אלס געטליכע לייט, ציהענדיג די הייליגע נדבורנא'ער דינאסטיע.
און כאטש מערסטנס תפילות זענען פאָרגעקומען אין דער גרויסער שוהל, דאך האט מען זיך נישט געקענט גענצליך אפּשיידן פונעם בּאליבטן אלטן בית מדרש און ביי ספּעציעלע געלעגנהייטן ווי ר"ח בענטשן אדער יזכור וכדו' האט מען געדאוונט דוקא אינעם אלטן שוהל'כל.
דאס ביהמ"ד אינאיינעם מיט די קמיע האט איבערגעלעבט די צווייטע וועלט קריג, און דאן האט עס א יוד פון די שארית הפליטה, אן אפּשטאַמיגער פון בּאַרשא, ארויסגענומען פון ארוה"ק און גענומען מיט זיך קיין ארץ ישראל.
בארשא אדער בארשע איז א שטעטל וואס געפינט זיך אין מזרח מארמאראשער געגנט, צפון רומעניע, אין דעם טאל פונעם ווישעווע טייך, נישט ווייט פון אויבער ווישעווע, צווישן זימבערגן און בוקאווינא.
אלס יינגל האט ער שוין געזינגען ביי זיין פאטער און אין דער כאר פון פארשידענע חזנים, צווישן זיי ביי חזן יאסעלע ראזענבלאט אין פרעשבורג, וואו ער האט געהאט א שם אלס וואונדערבארער סאָליסט.
דער בעל שם טוב - רבי ישראל בן אליעזר זצ"ל - האט געלעבט אין א צייט וואס עס האט געהערשט א געוואלדיגן טריקנקייט ביי יידישע קינדער, דערפאר האט ער געגרינדערט דעם וועג פון חסידות אריין צוברענגען א לעבען אין די מצוות און מעשים טובים פון יידישע קינדער, אזוי ווי דער בעש"ט האט געזאגט, "ער איז אראפ געקומען אויף די וועלט אריין ברענגען א לעבען אין טריקענע ביינער".
נאך דעם וואס דער בעש"ט איז באקאנט געווארן אויף די וועלט, האט זיך ארום אים צוזאמען גענומן א חבריא קדישא פון תלמידים גרויסע גאונים, צדיקים און באהאלטענע ל"ו צדיקים, זיך צו דערקוויקן און דערהייבן צו גאר הויכע מדרגות און עבדות השם.
צווישן זיינע תלמידים איז פארהאן א זעלכע וואס זענען שפעטער אליין באקאנט געווארן אלס רבי'ס און רבנים און פארפאסער'ס פון ספרים, ס'איז אבער אויך געווען אזעלכע וואס ס'איז דעווייל ווייניג באקאנט איבער זיי.
אין דעם 16 נאוועמבער 1918, איז אויפגעשטעלט געווארן די אונגארישע רעפובליק, דורך מיהאלי קארוי, אבער נאכן פארלירן אסאך שטחים צו די לענדער ארום, און פארלירנדיג א דורכגאנג צו א ים, איז אן אדמיראל נישט געווען צו וויכטיג פארן לאנד, דאך איז הארטי געווען א גיבור ביים פאלק, דער רעגירונג פון קארוי האט רעזיגנירט, אין מערץ 1919, און א קאמוניסטישע רעגירונג, מיטן אנפירערשאפט פון בילא קאהן, איז ארויף אויפן מאכט, די קאמוניסטן זענען געווען ביי די מאכט 133 טעג, און נאכדעם איז הארטי מיט זיין ווייסע ארמיי, צוזאמען מיטן רומעניעשן ארמיי, אנגעקומען קיין בודאפעשט, און ביז אנהייב יאר 1920, האבן זיי אויסגעטיילט צרות פאר יידן אין די געגנט.
נאכדעם איז ער געווארן, דער סעקרעטאר פון פראנץ יאזעף דער ערשטער, ביזן ערשטע וועלט מלחמה, ווי ער האט קאמאנדירט אויפן דרום פראנט, און ער האט געווינען קעגן די איטאליענער, און ער איז פארווונדעט געווארן, אין א קאמף, דערנאך איז געווארן אדמיראל אלס אויסצייכענונג, און איז געווארן הויפט גענעראל פון די ים קרעפטן פון דער אימפעריע, ביז דער ענדע פון דעם קריג.
זיין פולער נאמען איז וויטייזש נידזשבאניע מיקלאש הארטי.ער איז געבוירן צו אן אדעליגער אונגארישער פאמיליע, און דערפאר האט ער באקומען זיין בילדונג, און א שולע פאר קינדער פון קאמאנדירן, אין דער עסטרייך־אונגארישער אימפעריע.
זיינע פאליטישע מיינונגען איז געווען ראדיקאל רעכט, און אנטיסעמיטיש, אבער יידישע רעכטן אין אונגארן, זענען געווען גאנץ גוט, ווי אין לענדער אזויווי פוילן, ביז סוף 1930 יארן, ווען אונגארן האט גענויגט צו דייטשלאנדס זייט.
מיקלאש הארטי איז געווען דער אונגארישער פרעזידענט, וואס האט געפירט אלס מאנארכיע, פון נאך דער ערשטער וועלט מלחמה, כמעט ביז דער ענדע פון דער צווייטער וועלט מלחמה.
אין זיין רעגירונג איז געווען ערלויבט אנדערע פארטייען, אויסער קאמוניסטן, וואס זענען געווארן אומלעגאל, די באפעלקערונג אין אונגארן, איז געווען גאנץ צופרידן פון זייער רעגירער.
ער האט נישט געהאלטן פון מאסן פארניכטיגונג, זיין ציל מיטן זיין אליאירט מיט היטלער איז געווען צוריק באקומען די שטחים, וואס אונגארן האט פארלוירן, ביי דער ערשטער וועלט מלחמה.
ער איז געווארן אן אפיציר אין די ים קרעפטן, פון די עסטרייך מיליטער, אינעם יאר 1886, ביזן יאר 1907, איז ער געווען א גענעראל, אויפן לאגיסטישן טייל פון די מיליטערישע שיפן.
אין מערבדיקן כנען איז די שפּראַך געווען באַזירט אויף טשעכיש, אַז עס ווייזן אויף די וויכטיקסטע גלאָסעס אין די טעקסטן פון אור זרוע און ערוגות בושם פון 13טן יאָרהונדערט און אויך אין רש״י.
אין די דאָזיקע מקורות און אין אַנדערע טעקסטן שטאַמענדיקע פון בעהמען איז פאַרשפּרייט די פאָרמולע "בלשוננו לשון כנען", וואָס מאַכט קלאָר אַז דאָס איז געווען זייער טאָגטעגלעכע שפּראַך.
אָטאָ די גלאָסעס זיינען פון די פריערסטע טעקסטן אויף דער טשעכישער שפּראַך, אַן אמתער אוצר פאַר די פאָרשער פון טשעכיש, הגם מ׳ווייס גענוי ניט, צי ס׳זיינען דאָ געווען חילוקים צווישן די לשונות פון יידן און גויים.
ווייניק פּרטים זיינען באַוואוסט פון מערב כנען, אָבער פון רוס איז דאָ אַ רייכער מאַטעריאַל פון איבערזעצונגען אין סלאַווישע אותיות, וואָס זיינען צוגעגרייט געוואָרן אין דער שותפות מיט אָרטיקע יידן.
באַזירט על־פּי רוב אויף דעם, וויאַזוי זיינען איבערגעגעבן די פּערזענלעכע נעמען האָט מען געקלערט, אַז דער וואָקאַליזם פון לשון קודש פון מזרח כנענים איז געווען ענלעכער צום ספרדישן אַרויסרייד:
פריער האָט מען געטענהט, אַז די כנענים שטעלן מיט זיך פאָר אַ כוואַליע אימיגראַנטן פון מערב — פון אשכנז, וואָס שפּעטער צו זיינען געווען אַריבער אויף סלאַווישע לשונות.
כנענים זיינען געווען אַ קיבוץ יידן, וואָס האָבן געוווינט אין סלאַווישע לענדער אין מיטל־אַלטער, פאַרן אָנקום פון אשכנזים, און האָבן גערעדט כנעניש, א סלאַווישע שפּראַך.
די ליטעראַרישע מקורות דער נאָמען "כנען" צו באַצייכענען סלאַווישע טעריטאָריעס איז ערשט דערמאָנט געוואָרן אין יוסיפון פּובליקירט אין איטאַליע אין 10טן יאָרהונדערט.
אין דער פארגאנגנהייט האט מערב דייטשלאנד געהאט זייער א נידעריגע ארבעטסלאזיקייט ראטע און מזרח דייטשלאנד האט אינגאנצן נישט געהאט קיין ארבעטסלאזיגע אונטער די קאמוניסטישע סיסטעם.
די הויפט סיבות צו דעם איז געווען די אינדוסטריאלע איבערבוי פון מזרח דייטשלאנד און א שטארקע רעדוקציע אין עקספארט וועלכע איז געקומען צוליב רעסעסיעס אין אנדערע לענדער.
אין 997' האט דייטשלאנד'ס ארבעטסלאזיקייט ראטע דעגרייכט א רעקארד הויך פון 12.2 פראצענט וואס מיינט אז ארום 4 מיליאן דייטשע איינוואוינער זענען געבליבן אן א דזשאב.
מזרח דייטשלאנד האט געהאט אן אייגענע יוניאן וועלכע האט געהאט אונטער זיך 9.6 מיליאן ארבעטער, אריינגערעכנט ארעסטאנטן, סטודענטן, פראדוקציע ארבעטער, אפיס ארבעטער, און פראפעסיאנאלן.
די מערב יוניאנס האבן זיך דאן אויסגעשפרייט קיין מזרח דייטשלאנד און פארגעשלאגן די מזרח ארבעטער בעסערע ארבעט רעגולאציעס פון ווייניגער שטונדן, בעסערע געהאלט, און פריע רעטייערמענט.
די שטארקע עקענאמיע אין מזרח דייטשלאנד האט נישט געדארפט אויסווארטן די קאמוניסטישע דורכפאל ווען זי איז אינגאנצן צופאלן אין 1990 ווען מזרח און מערב דייטשלאנד האבן זיך פאראייניגט.
נאך ערגער פון דעם איז געווען ווען די מזרח איינוואוינער האבן אנגעהויבן איינטוישן זייערע אוסטמארק וואלוטע איינס פאר איינס פאר די מערב דייטשע מארק וועלכע איז ווערט געווען כאטש 10 מאל אזויפיל.
דאס האט אין ד'ערד געלייגט אלע מזרח ביזנעסער וועלכע האבן מער נישט געהאט קיין ווערט און האבן מער נישט געקענט עקספארטירן קיין סחורה ווייל די מארק איז געווען צו טייער פאר די לענדער מיט וועלכע זי האט געהאנדלט.
ביז עטליכע יאר איז די גאנצע עקענאמיע צוברעקלט געווארן און א פלוס פון נייע אינוועסטמענטס האבן אנגעהויבן אריינקומען פון מערב דייטשלאנד ביזנעסער וועלכע האבן צוריק אנגעהויבן אויפבויען די וואקלדיגע עקענאמיע און געטוישט די גאנצע ביזנעס סטייל צו פריוואטע ביזנעסער מיט הויכע רווחים און פעטע געהאלטן.
די דייטשע רעגירונג האט אין די פארגאנגענע 13 יאר אינוועסטירט ביליאנען דאלארן אין די אויפבוי פון די מזרח דייטשלאנדס עקענאמיע און וועט ווייטער אינוועסטירן פאר נאך עטליכע יאר.
דייטשלאנד'ס אינדוסטרי און פאבריצירונג איז קאנצעטרירט אין עטליכע געגענטער אין שפיץ פון די באקאנטע רוהר ראיאן וועלכע איז איינע פון די מערסט דעוועלאפטע אינדוסטריאלע ערטער אין די וועלט.
נאכדעם וואס דער צווייטער וועלט קריג האט זיך געענדיגט אין 1945 האבן די מערב לענדער איינגעזען דאס געברויך אויפצובויען די אייראפעאישע עקענאמיעס כדי זיך צו פארמיידן דעם געפאר פון דעם סאוועטן פארבאנד מיט אירע קאמוניסטישע פלענער.
אין 1947 האבן די מערב לענדער, מיט אמעריקע אין שפיץ, אנגעהויבן אויסצופירן די אייראפעאישע ערהוילונגס פראגראם, באוואוּסט ווי דעם מארשאל פלאן, און געגעבן גרויסע הלואות פאר אלע אייראפעאישע לענדער וועלכע האבן געליטן פון דער קריג.
דייטשלאנד האט דאן דעגרייכט א געשעפט מיט אמעריקע פאר א 20 יעריקע עקענאמיע אויסשפרייטונג פלאן פאר מערב דייטשלאנד וועלכע האט געהויבן די וואוֹין סטאנדארטן און די אינדוסטריאלע פראדוקציע צו העכערע שטאפלן ווי עס איז געשטאנען בעפאר די קריג.
אלע ביזנעסער, אריינגערעכנט פארמען, זיינען אריבער אונטער דעם בעלות פון די רעגירונג וועלכע האט אויספלאנירט די עקענאמיע און אויפגעשטעלט א קאמיסיע וועלכע האט אויסגעטיילט געהאלטן פאר די ארבעטער און ארויפגעלייגט די פרייזן אויף אלע פראדוקטן.
ווען דייטשלאנד איז געווארן א לאנד אין 1871 איז זי שוין שפעט אריינגעקומען אין דעם פארמעסט פון אינדוסטריאליזאציע, וועלכע איז געווען דאמינירט דורך בריטן און פראנקרייך.
דייטשלאנד האט אבער אנגעהויבן מיט גרויס הצלחה א דאנק די שווערע ארבעט פון איר ערשטן קאנצלער אטא וואן ביסמארק וועלכער האט געהאט א גוטע ערפארונג אין ביזנעס און האט אויפגעבויט דאס לאנדס עקענאמיע.
די הויפט אינדוסטריעס אין די עקענאמיע זיינען געווען: קוילן און אייזן און די אלע זאכן וואס ווערן געמאכט פון די צוויי עלעמענטן ווי: מאשינען און מאשין געצייג, כעמיקאלן, עלעקטראניק שטייער, שיפן און שפעטער אויך אויטאס.
די פינקטלעכע דייטשע עקענאמיע איז נאמינירט געווארן אלס אן ארגאניזירטע קאפיטיליסטישע עקענאמיע, אנדערש ווי די קאפיטיליזם אין די פאראייניקטע שטאטן און בריטן.
פאבריצירונג און אינדוסטרי איז שטענדיג געווען די הויפט קראפט אין דייטשלאנד'ס עקענאמיע און האט איר געהאלפן איבערלעבן די צווייטע וועלט קריג און שפעטער די פאראייניגונג פון מזרח און מערב דייטשלאנד.
ארום 32 פראצענט פון דאס לאנד'ס טעריטאריע איז באוואקסן און אין דעם געפינט זיך אסאך גוטע האלץ וועלכע מען נוצט פאר מעבל און שפילצייג אבער עס איז קיינמאל נישט געווען גענוג און מען האט שטענדיג געמוזט אימפארטירן אין צוגאב.
אין די לעצטע 50 יאר איז דייטשלאנד'ס עקענאמיע עטליכע מאל געווען אין רעסעיע אבער זי האט אלעס איבערגעלעבט און שטייט נאך היינט אלס איינע פון די וועלט'ס שטערקסטע עקענאמיעס.
זײַן טאַטע האָט אָנגעפירט מיט אַ האָלץ פאַבריק אין רוסלאַנד וואָס, נאָך דער קאָמוניסטישער רעוואָלוציע, האָט ער פאַרלוירן זײַן פאַרמעגן, און געקומען קיין ארץ ישראל.
ווען די צווייטע וועלט מלחמה האט אויסגעבראכן, האט לאסקאוו זיך אנגעשלאסן אין דער בריטישער ארמיי, ער האט געדינט אין פארשידענע ערטער, ער איז געווען א קאמאנדיר פון א קאמפאניע פון די יידישע בריגאדע, אין די ראנג פון א מאיאר.
ווען די מלחמת השחרור האט אויסגעבראכן, האט ער אנגעפירט מיט טרענירונגען, און קאמאנדירט אויף די ערשטע אפיצירן קורס פון צה"ל, די קורס וועלכע איז ארויס צו די שלאכטפעלד איז געווען די 79סטע באטאליאן.
אַלס יוגנטליכער האָט ער זיך אנגעשלאסן אין הגנה, און האט געדינט ווי א "לויפער" פאר יעקב דורי, ער איז געשטיגן אין ראנג, און אנגעפירט מיט אנדערע אקטיוויטעטן אין די הגנה.
דורכאויס די מלחמה, האט לאסקאוו טיילגענומעמן אין פארשידענע קאמפן, אלס קאמאנדיר פון די ערשטע געפאנצערטע באטאליאן, האט זיין באטאליאן אטאקירט לאטראן, ווי זיי האבן געליטן א דורכפאל, די שטאט נצרת האט זיך אונטערגעגעבן פאר אים.
חיים לאַסקאָוו איז געווען אַ הויכראַנגיקער גענעראַל אין צה"ל און דער פינפטער שעף פון גענעראַל־שטאַב, אויך האָט ער געדינט אַלס אָפיציר, אין דער בריטישער אַרמיי, בעת דער צווייטער וועלט מלחמה.
דער יסוד פון דער אלעקסאנדער הויף איז אין די פשיסחא חסידות, געגרינדעט דורך רבי יעקב יצחק פון פשיסחא "דער איד הקדוש", וועלכער איז געווען א תלמיד פונעם חוזה פון לובלין.
אין די לעצטערע יארן פונעם לעבן פון זיין רבי'ן האט ער אנגעהויבן פירן א קבוצה חסידים, וואס אנדערש ווי אנדערע חצירות פון יענער תקופה, איז נישט געווען קיין אונטערשייד צווישן פשוטע מענטשן און די חשובע בני עליה.
נאך דער פטירה פון רבי שמחה בונים האבן רוב חסידים געקרוינט זיין זון רבי אברהם משה פון פשיסחא אלס רבי, אבער ער האט נישט לאנג געלעבט און איז נפטר געווארן נאך אנדערט־האלב יאר, און זיין ארט איז אנגעפילט געווארן דורך רבי יצחק פון ווארקא, וואס האט אויסגעטראטן דעם ווארקא דרך פון עוסק זיין אין אהבת רעים אויפן אופן פון אוהב את הבריות ומקרבן לתורה.
און נאך זיין פטירה איז געקרוינט געווארן דער זון פונעם אלטער רבי׳ן פון ווארקא, רבי מנחם מענדל פון ווארקא באקאנט אלס דער "שתקן", און ווערט גערופן דער "יונגער ווארקער רבי".
ביי זיין פטירה איז די הנהגה אריבער צו רבי דוב בעריש ביאלער, וועלכער האט משפיע געווען פרנסה בריווח פאר די חסידים, אויף אזוי ווייט אז די זיבן יאר פון זיין הנהגה זענען באקאנט אלס די "שנות השובע", טייל פון זיינע דברי תורה זענען געדרוקט געווארן אינעם ספר "מגיד דבריו ליעקב".
זינט דער ענדע פונעם 19טן יארהונדערט האט זיך דער אלעקסאנדער הויף פארברייטערט אויף גאר א גרויסן פארנעם, און האט זיך געציילט אלס איינער פון די צוויי גרעסטע הויפן אין פוילן .
אין דער זעלבער צייט איז דער אלעקסאנדער הויף אויך געווען פארמישט אין א לענגערן קאנפליקט מיטן גערער הויף, אויף אזעלכע ענינים ווי אויפנעמען רבנים און שוחטים, און אין די שטאטישע לאקאלע וואלן פאר דער הנהגה פון די קהילות.
דאס האבן איר צענטער נעבן דער שטאט לאדזש, וואס איז געווען דער אינדוסטריעלער צענטער פון פוילן און וואו עס האט געוואוינט א גרויסע אידישע קהלה, האט בייגעשטייערט צו דער פארשטארקונג פונעם חסידות.
די התחדשות פון דער הויף נאכן קריג דורכאויס די חורבן, איז דער אלעקסאנדער הויף געשלאגן געווארן גאר א שווער קלאפּ, ווען רוב פון די חסידים און צוזאמען מיט זיי דער רבי דער "עקידת יצחק" מיט אלע זיינע קינדער זענען אומגעקומען על קידוש ה'.
די שארית הפליטה פון אלעקסאנדער חסידים האבן מכתיר געוועהן רבי יהודה משה דאנציגער, דער איידעם פון רבי בצלאל יאיר דאנציגער וועלכער איז געשיקט געווארן קיין ארץ ישראל דורך זיין קוזין דער 'עקדת יצחק', זאגנדיג אז ער זעט שווארצע וואלקענעס איבער די הימלען פון אייראפע.
אין יאר תרצ"ז איז פארגעקומען דער גרויסער כנסיה הגדולה אין מארינבארד, און די רבנים האבן דאן פארבעטן דער עקידת יצחק צו קומען רעדן, דער עקידת יצחק האט דאן אויפגעטרויטן מיט זיי באוואוסטער פלאמפייערדיגע דרשה, אין וועלכער ער האט געוויינט ביטערע בכיות אויף די גרויסע צרות און גזירות וואס האבן דעמאלטס געבלאזן.
אבער אנדערש ווי עס האט אין אנהייב אויסגעזעהן, האט דאס ווייטער נישט נענטער געברענגט דאס אלעקסאנדער הויף צום אגודה, ווען נאך די כנסיה האט דער עקידת יצחק נאכאמאל שארף אפגעזאגט יעדער פרואוו אריינצוברענגען אלעקסאנדער אין אגודת ישראל, פארשטיין געבענדיג אז די דרשה איז געוועהן אן אויסנאם פילנדיג אז עס וועט זיין דערפון א תועלת, אבער ער איז נישט גרייט זיך צו דערנענטערן צום אגודה.