polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Татар теле һәм әдәбиятының төрле тармакларын киләчәктә зур галим булып танылачак Латыйф Җәләй, Якуб Агишев, Хәмит Ярми, Мирфатыйх Зәкиев, Диләрә Тумашева, гарәп телен Мирза Мәхмүтов, политэкономиядән Мансур Абдрахманов кебек шәхесләр укыта.
Еники, М.Әмир, И.Гази, Ф.Хөсни, Г.Әпсәләмов, А.Расих, А.Гыйләҗев, Г.Ахунов, Н.Фәттах, Р.Төхфәтуллин, М.Юныс кебек танылган татар совет әдипләренең хикәяләү осталыгын, сәнгатьле сөйләмен өйрәнә.
Фәнни җитәкче итеп билгеләнгән Хәлиф Курбатов беренче аспирантына, үзе дә әле яңа гына кызыксынып эшли башлаган, рус филологиясендә кызу бәхәсләр тудырган «Матур әдәбият стиле» темасын тәкъдим итә.
Һәр команда составында даими уенчыларыннан тыш, чакырылган ике «йолдыз» чыгыш ясый: Казакъстанның яшьләр җыелма командасы составында — Грузия җыелма командасы һәм Италиянең «Милан» командасы сакчысы һәм Украина җыелма командасы һөҗүмчесе , ә «Астана» составында Төркиянең танылган футболчылары һәм Хакан Шөкер.
30 000 урынга исәпләнгән Арена ике дәрәҗәле структуралы зур амфитеатр буларак уйланылган: уен кыры әйләнгән 15 000 урынлы түбән терраса, көнбатыш һәм көнчыгыш якларда 15 000 урынлы югары позиция.
2009 елның 14 октябрендә стадионда беренче тапкыр милли җыелма командаларның рәсми матчы уза: 2010 елгы дөнья чемпионатының квалификация турниры кысаларында Казахстан җыелма командасы Хорватия җыелма командасы белән очраша.
1976 елда Габидулла Хөрмәтуллин тарафыннан Чаллы шәһәрендә «Гренада» яшьләр үзәгендә оешкан вокаль-инструменталь ансамбльгә "Татарстан яшьләре"нең популяр сәхифәсе хөрмәтенә "Сердәш" исеме бирелә:
Уфада яшәүче туганым Лотфулла абзыйның малае ― рәссам Ринатка җибәреп, аны зурайтып ясаттым да, бер көнне ансамбльгә җыелган яшьләргә алып килеп күрсәттем һәм ярып салдым: ансамбльгә «Сердәш» исеме бирәбез!
Рафик Сабиров, Таһир Манжуков, Нариман Рәкыйпов, Фәрит Фәттахов, Физәлия Сафина, Зәүҗән Саримова, Розалия Нуруллина, Сәбилә Гаффарова, Нәҗибә Фәррәхова ― «Сердәш»нең беренче карлыгачлары булды.
"Үзенең 40 еллык тарихында “Сердәш” кемнәр өчен генә дус, иптәш, сердәш булмагандыр, кемнәрне генә ашыгычлык белән ялгыш адым ясаудан саклап калмагандыр. Бөтенесе турында яза башласаң, газета битләре җитмәс. Хәер, газетаның күпьеллык тегелмәләре моңа шаһит", — Рина Зарипова, "Татарстан яшьләре", март 2005
Суфия Әхмәтованың пенсияга китүе белән, 1970 ел дәвамында хатлар бүлеге һәм бу сәхифә белән күп кенә шәхесләр җитәкчелек итәләр: Фәрит Хәкимҗанов, Галия Рәимова, Фәрит Галиев һ.
«Чишмә күзе» китабына кергән хикәяләрендә язучы табигатьтән инсафлы, яхшы күңелле бала образларының уй-хыялларын, тормышта үз сукмагын табу өчен аларның кылган самими эш-гамәлләрен оста сурәтләп күрсәтә.
Роза Камалетдинова, Роза Габденур кызы Камалетдинова (Мулланурова, 1946 елның 16 мае, СССР, РСФСР, ТАССР, Әгерҗе районы, Яңавыл) ― журналист һәм язучы, Татарстанның журналистлар һәм язучылар берлекләре әгъзасы, Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре , Фатих Хөсни исемендәге премия лауреаты , «Татар милләтенә күрсәткән олы хезмәтләр өчен» медале .
Әхмәдулла Шәфигуллин, Әхмәдулла Шәфигулла улы Шәфигуллин (Мәскәүдә: Александр Гаврилович, 1905 елның 23 апреле, РИ, Уфа губернасы, Минзәлә өязе, Ярсубай волосте, Туймәт ― 1971 елның 14 августы, СССР, РСФСР, Мәскәү) ― галим-физик, физика-математика фәннәре докторы , профессор , 1949―1955 елларда Казан дәүләт университетының уку-укыту эшләре буенча проректоры.
Фәнни эшчәнлеге үсемлекләрнең югалып баручы һәм сирәк төрләренең күп төрлелеген өйрәнүгә һәм саклауга, төбәк флорасының һәм үсемлекләренең антропоген трансформациясе проблемаларына, республика өчен традицион булмаган декоратив, дару һәм тәмләткеч хуш исле үсемлекләр инструкциясенә багышланган.
1990 елларда җиңел атлетика буенча Швеция җыелма командасы өчен чыгыш ясый, милли әһәмияттәге беренчелекләрдә күп тапкыр җиңүче һәм призлар яулаучы, Барселонада Җәйге олимпия уеннарында катнашучы.
1991 елдан бирле өлкән спортчылар арасында чыгыш ясый, атап әйткәндә, Токиода үткән 1991 елгы җиңел атлетика буенча дөнья чемпионатында катнаша — каршылыклар белән 400 метрга йөгерүдә ярымфиналда тукталып кала, шул ук вакытта бу дисциплинада үзенең шәхси рекордын куя.
1988 ел мизгелендә халыкара күләмдә беренче тапкыр үзен күрсәтә, ул Швеция милли җыелма командасы составында чыгыш ясый һәм Садбэрида юниорларның дөнья беренчелегендә чыгыш ясый, анда 400 метрга каршылыклар белән йөгерүдә дүртенче була.
Канатлы юлның икенче секциясе якынча трассаның уртасына алып бара, аннан инде төшә башларга яки юлның өченче секциясенә күчереп утыртырга була, ул Чимбулакның иң биек ноктасына, аннан югарырак болытлар биеклегендәге Талгар үткеленә китерәчәк.
Батырлык һәм намуслылык символына әверелгән, легендар биеклек чәчәге төшерелгән медальләр белән слалом, гигант һәм тизйөрешле төшү буенча җиңүчеләр бүләкләнде, ә зур медаль тау чаңгысы ярышларында иң яхшы өч көрәштә бирелде.
ССРБ беренчелекләренең берсендә спринтта, эзәрлекләүдә һәм төркем ярышларында җиңгәннән соң Эрика тренер Станислав Соловьёв белән очраша, ул Эрикага Таллиннга күчәргә һәм треклы велоспорт белән шөгыльләнергә тәкъдим итә.
ССРБ беренчелегендә Галина Цареваны җиңү Эрикага 1983 елгы Универсиадага юл ача (ул чакта Эрика беренче тапкыр чит илгә чыга, анда үзенең беренче дөнья рекордын куя һәм спринтта җиңә).
Шунысын да кызыклы, Эрика авыру сәбәпле Барселонадагы Олимпия уеннарына бармыйча кала алган, әмма спринтер өчен тизлексезлектә көчсезлек тактик йөрешләр белән компенсацияләнә, бу исә спортчы кызга Олимпия уеннары алтынын китерә .
Роберт Шәрәфиев, Роберт Гарәфи улы Шәрәфиев (1947 елның 20 июне, СССР, РСФСР, ТАССР, Ворошилов районы, Теләнче-Тамак) – техник фәннәр докторы , Уфа дәүләт нефть техника университеты профессоры.
«Айсылу Гарифуллинаның шигъриятендә һәр поэтик образ җанлы күренеш, тирән мәгънәгә ия. Бу мәгънәви бәйләнеш шагыйрәнең шигъри дөньясының фикер даирәсен күз алдына бастыра. Бу киңлектә һәрбер чыңның үз моңы, үз агышы бар. Тик кабатланмас үзенчәлек кенә бай традицияле башкорт шигъриятенә яңалык өсти».
Операция бик җитди әзерләнә — әле Россия армиясе беркайчан да сугыш урынына көчле артиллерия — якынча төрле калибрлы 800 корал (Англия һәм Америка заводларыннан Мурманск һәм Владивосток аша Крево 20 км ераклыкка атучы артиллерияне Крево янындагы позицияләргә җиткергәннәр) җыймаган.
Төньяк стенасының озынлыгы 85 м, көнчыгыш — 108,5 м, көньяк — 71,5 м, көнбатыш ягы — 97,2 м. Диварларының калынлыгы — 2,5—3 м, биеклеге якынча 10-13 м. Диварлары хәрби галереялар дәрәҗәсе өстендә кадәр кыр ташыннан төзелгән, 7 метр чамасы биеклектә зур кирпечләрдән 2 метр тирәсе билбау кебек түшәлгән.
Рус артиллериясы һөҗүменнән калган хәтта шул җимереклекләрнең тарихи кимәлләрен аңлап, Польша властьлары 1929 елда Кенәз башнясы калдыкларының консервациясен үткәрә, әммә реставрацияләүгә кадәр әле эш барып җитми.
Башланган сөйләшүне дәвам итү өчен Волгадан Жунгар ханлыгына 1724 елда Цэван-Рабдан ханның кызларын Әйтүкәнең өч улына кәләшлеккә кодалау максатында, Ехе Абугай җибәрелә, һәм илчене Җунгарлар бик җылы каршылыйлар.
Сэтэржавны һәм аның кызларын, шул исәптән Цэцэнны газаплыйлар һәм җәзалап үтергәннәр, әммә Бригитта Кристина үзеннән шик кайтара ала һәм Галдан-Цэрэнны ышандырып, 134 рус һәм 19 швед әсирен иреккә җибәрү форсатын таба.
1733 елда Бригитта Кристина һәм Ренат, аның икенче жунгар-маньчжур сугышында артиллерия әзерләүдәге казанышлары өчен азат ителә, һәм русия илчесе һәм бүләк ителгән егерме калмык хезмәтчесе озатуында Жунгар ханлыгыннан китәләр.
Ул хатынны үтерергә тели, ләкин аны алдаштыралар, һәм, ахыр чиктә, аны, башка әсирләр белән бергә Или елгасы үзәненә, хан ставкасына алып киләләр һәм шәхсән Цэван-Рабданга күрсәтәләр.
Ике еллап Бригитта Кристина кенәз кызы Сэцэнның Яркәндтәге сатып алуларын башкарган; мөмкинлек чыккан саен Жунгар ханлыгында тоткынлыкта булган европалы әсирләренең хәлен бераз яхшыртырга тырышкан.
1715 елда Цимс рус армиясенә хезмәткә алына һәм икенче елга себер губернаторы М. П. Гагарин Ямышевский гарнизонына булышу максатында, составында сакчы төркем, швед тоткыннары, сәүдәгәрләр һәм сәнәгәтчеләр булган — барлыгы 700 кешене җибәрә.
Бу вакытта ун мең гаскәре белән якын торган жунгар хунтайжийы Цэван-Рабдан, төбәктә рус гаскәре барлыкка килүенә ризасызлыгын белдерә, шәһәр начальнигы И. Д. Бухгольцның моннан китүен таләп итә.
Аның таләбеннән баш тарткан өчен 1716 елдаың 10 февралендә Цэван-Рабдан кәлгәгә һөҗүм итә, ә Ямышев күленнән 52 чакрым еракта, Иртыштагы Коряков Яр буенда, хәрби конвойны уратып алып, кыра.
1703 елда Торунь янындагы каты сугышта ире һәлак булганнан соң, икенче тапкыр офицер Юхан Линдстрёмга кияүгә чыга, ләкин бер елдан соң, рус гаскәрләре 1704 елда Нарваны алганда, икесе дә әсирлеккә эләккән һәм Мәскәүгә озатылган.
Бригитта Кристина Шерзенфельд, кияүдә Бернов, Линдстрём, Цимс, Ренат, , Швеция — 1736 елның 4 апрелендә, Стокгольм, Швеция) — Жунгар ханлыгының хакимдары Цэван-Рабдан һәм Галдан-Цэрэн сараенда 17 ел буе тоткынлыкта яшәгәнен ләрендә язып, билгелек алган туку һөнәре буенча швед укытучысы; Ю.
Гарәп языннан соң кабул ителгән Тунис конституциясе аның үзе яклыларга окшамаган нигезләмәләрдән дә тора, моңа ул җавап итеп болай ти: «Бу бала табу кебек бертигез авыр: сызланулы, әммә нәтиҗәдә, бала дөньяга тугач, барсы да бәхет кичерә».
Лабиди Майза 1986 елда кияүгә чыга һәм телекоммуникацияләр буенча инженер булып эшләгән ире белән Франциягә китә, анда Яңа Сорбоннада Париж Университетында телдән һәм язма тәрҗемәчеләрнең Югары мәктәбендә укый.
1890 нчы еллар башында Седиш нәфис сәнгать академиясенә укырга керү аңа кире кагылгач, ул сынлы сәнгатькә Кардонда укый, ә 1893 елдан 1895 елга кадәр Рәссамнар ассоциациясе мәктәбенә дәрескә йөри, аның укытучылары Рихард Берг, Карл Ларссон һәм Цорн Андерс була.
Фатма Алийе Топуз (; 1862 елның 9 октябре, Константинополь, Госман империясе — 1936 елның 13 июле, Истамбул, Төркия) — Төркия язучы-романисты, колумнистка, эссеист, тәрҗемәче һәм җенесләрнең тигез хокуклылыгы өчен көрәшүче.
1998 елда ул яңадан җиңел атлетикага әйләнеп кайта, хәтта Изге ихтыяр уеннарындагы җиде көрәш программасында җиңеп тә чыга , бу ярышлардан соң зур спорттан китәчәге турында хәбәр итә.
Жаклин «Джекки» Джойнер-Керси (; 3 март 1962 ел — Америка Кушма Штатларының озынлыкка сикерүгә, җиде көрәш һәм спринтка махсуслашкан җиңел атлеты, 4 тапкыр олимпия, өч тапкыр дөнья чемпионы.
2009 елда «Саклаучылар», фильмында төп хатын-кыз ролен уйный, аннары «Сөйләм», «Никах тоткыннары өчен мөхәбәт формуласы» һәм «Гасырларга сузылган язмыш» комедияләрендә икенче пландагы рольләргә әйләнеп кайта.
Ул укуын дәвам итә, 1876 елда Цюрихта бакалавр дәрәҗәсен ала, ә 1878 елда Берн университетында доктор дәрәҗәсен алып, Людвиг Шлефли җитәкчелеге астында «Решение проблемы отображения» темасына докторлык диссертациясе яклый.
Шул ук елда Нью-Йоркта эшсезләр алдында эскпроприацияга чакырып (Эш сорагыз! Сезгә эш бирмәсәләр — икмәк сорагыз! Әгәр дә сезгә икмәк бирмәсәләр — аны үзегез алыгыз!) чыгыш ясавы ихтилалга чакыру буларак бәяләнгән һәм Эмманы беренче тапкыр кулга алганнар.
Нью-Йорк суды, гаепләү ягындагы бер шаһитка ышанып һәм яклау ягындагы унике шаһитның сүзләрен инкарь итеп, Эмма Гольдманны 1 елга иректән мәхрүм итүгә хөкем чыгара һәм аны Блэквелл-Айленд төрмәсенә ябалар.
' челтәре тарафыннан үтә торган яман шеш белән интегүле балаларга ярдәм программасын һәм .---. акциясен хуплый; урта немец балалар хосписы «илчесе» булып тора, аның мәнфәгатендә хәйрия концертлары үткәрә; табигатьне саклау акцияләрендә катнаша, атап әйткәндә, журналы фотосессиясендә катнаша; кырык тарафыннан үткәрелгән хәйрия җыюларында катнаша.
Яңа командада үзе өчен бик мөһим беренче булган плей-оффның соңгы уеннарында, моңа кадәр узган милли команда составындагы ярышларда җәрәхәтләнүе аркасында, уйный алмавына карамастан, 31 матчта спортчы 31 шайба кертә һәм 62 очко җыя; бу аның хоккейчы карьерасындагы иң яхшы нәтиҗәсе булып тора.
2019/2020 елларда аркасы җәрәхәтләнүе аркасында чемпионатның 13 матчында катнаша алмаса да, Эмма Элизабет Нординның җыйган 35 очкосы «Лулео-МССК» командасына плей-оффка керергә ярдәм итә.
Нордин 18 яшькә кадәргеләр арасындагы Швеция җыелма командасы составында ике тапкыр дөнья юниорлар чемпионатында катнаша: 2008 елда «тре крунур» белән бергә 4 нче урында була, ә 2009 елда «бронза» медаль яулый.
2018/2019 елларда Нордин үзе керткән шайбалар санын тагын кабатлый: көндәшләр капкасына 31 шайба бәреп кертә һәм чемпионатның иң яхшы голеадоры була, ә җыйган 59 очкосы буенча — мизгел күрсәткече буенча өченче урынны били.
Рецептны яхшыртканнан (эчемлекнең төп ингредиентлары кофеин һәм таурин кала, әмма азрак шикәр һәм күбрәк газ була) һәм маркетинг программасын үстергәннән соң, 1987 елда базарда эчемлек барлыкка килә.
Үзе тәрбияләнүе турында Милла болай дип билгели: «Мине рус әнием тәрбияләде, ул ССРБ-ның билгеле актрисасы булды. Мин укыган беренче китаплар рус телендә булды. Мин рус классик театр мәктәбе мөхитендә тәрбияләндем. Хәзерге заман киносы да шушы ук принципларда тора. Моннан тыш, һәр чак минем хәтеремдә, минем тамырларымда рус каны ага».
«» француз басмасының Русиядән шунда иртә чыгып китеп, үзеңне рус дип исәплисеңме дигән соравына Милла болай җавап бирә: «Әлбәттә. Мин әүвәлгечә русча аралашам. Кызым белән русча сөйләшәм. Рус телендә аңа шигырләр һәм хикәяләр укыйым. Минем тамырларым бик мөһим — алар мине кем булганмын, шулай ясады».
Актриса үзе турында: «Мин — рус. Мине рус әти-ана үстергән, минем рус дусларым күп, минем иң яхшы дус кызым — рус. Аңлайым, мин Америкада үстем, — әммә барыбер үземне рус итеп тоям. һәм, әлбәттә, Русия миңа якын һәм кадерле. Мин рус юморларын, урысларның аш-суын, рус җырларын, рус чиркәвен яратам».
Милланы «украин актрисасы» дип атаучы газеталар белән килешми, Галина Александровна болай дип әйтә: «Минем әти-әни — руслар, Туладан. Милла — ярты рус - ярты Черногория, ләкин, ул үзен чыгышы буенча рус дип саный».
Лос-Анджелеста җәмәгать мәктәпләренә йөреп, Милла бик тиз, өч ай эчендә, инглиз телен өйрәнә, әммә мәктәпләрдә әти-әнисе Советлар Союзыннан булганга күрә аңа барсыда начар карашта булалар .
Госман гаскәрләре күтәрелешне бастырып һәм аның лидерларын кулга алып, ил территориясенә ингән вакытта, Константин күтәрелешнең башка күренекле башлыклары белән бергә госманнар тарафыннан сак астына алына һәм Джурджанан баржада Орловның Дунай портынан ерак булмаган контроль астындагы Австриянең Синицына җибәрелә.
Яһүд рәссамы Даниэль Константин Розенталь белән бергә Мария алар эзеннән китә, Свиницага килү белән ул урындагы властьларның башка госман юрисдикциясе астында түгеллегенә ышандыра һәм Свиница башлыгын охрананы коралсызландырырга күндерә, бу, үз чиратында, тоткыннарга качырга мөмкинлек бирә.
Аның бу революциянең соңгы этабындагы роле фрацуз тарихчысы Жюль Мишленең 1851 елда «Мадам Россети» эссесында һәм аны итальян революционеры Джузеппе Гарибальдины хатыны Анита белән чагыштыручы ире тарафыннан әйтелә.
1878 елда Мария Росетти үзенең « » журналында «Розенталь-Аллаһ кылган иң яхшы һәм иң тугры кешеләрнең берсе иде. Ул Румыния өчен, аның азатлыгы өчен үлә, ул үзенең румын дуслары өчен үлә. Ул Румыниянең дусты, улы, бу Румыниянең газап чигүчесе -израилле. Аның исеме Даниэль Розенталь» дип мактап яза».
1850 еллар дәвамында гаиләсенә Дунай кенәзлегенә кайтырга мөмкинлек биргән 1856 елда Париж тынычлык килешүенә кул куйганнан соң, Мария Росетти һәм аның ире Милли партияне актив хуплый, Валахияне Молдавия белән берләшергә чакыра, берләшү 1859 елда Александру Иоан Куза валах кенәзе, аннары ике дәүләтнең домниторы булып сайлану чорында башкарыла.
Ул ире белән бергә үзенең атналык « » журналын чыгарганга чаклы төрле нәшриятларда, шул исәптән «» газетасында материаллар бастырып чыгара, анда башлыча кече балаларны үстерү буенча киңәшләр һәм Румыния берләшкәннән соң җәмгияттәге үзгәрешләргә карата хәвефләнүләр языла.
1877 елда, Румын бойондорокһозлыгы игълан итеп, Госман империясенә каршы сугышта Россия империясе ягына күчкәннән соң Мария Росетти Туру-Мэгуреледа госпиталь оештырып һәм аның белән идарә итеп, яралыларга ярдәм өчен акча җыя.
Тарихчы Павел Черноводяну сүзләре буенча, ул бояр мөхитендә адаптация кыенлыклары менән осраша, әммә табигый сифатлары, намуслы тәртибе, акыл һәм мәдәнилеге бу кыенлыкны җиңеп чыгырга ярдәм итә.
Күпернең тантаналы ачылышы 1937 елның 10 октябрендә федераль президент Вильгельм Миклас, канцлер Курт Шушниг, кардинал Теодор Иннитцер, Вена вице-мэры Фриц Лар һәм сәүдә министры Вильгельм Таухер катнашында уза.
Киң мәгълүмат чаралары өчен кадрлар әзерләү республика программасы буенча 3-нче курстан соң укуын дәвам итәр өчен М. В. Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университетының журналистика факультетына җибәрелә.
З. Кульбарисовның, М. И. Глинканың, С. В. Рахманиновның, Чайковскийның һәм башкаларның ялгыз җырлана торган җыр әсәрләре, «Азамат», «Буранбай», «Ирәндек», «Каһым түрә», «Сандугач» башкорт халык җырлары .
1987 елда Заһир Исмәгыйлев исемендәге Уфа дәүләт сәнгать институтын «ялгыз җырлау» һөнәре буенча тәмамлый һәм Башкорт дәүләт филармониясенең музыкаль-әдәби лекторие солисты булып эшли башлый.
600 дән артык шигырь, 20 җыр (мәсәлән, «Мөслимем ― гүзәл илем», Ганс Сәйфуллин көе; «Батырлар шәһәре», Миргарифан Ханнанов көе; «Белми дисеңме әллә», Илһам Хисмәтуллин көе) сүзләре, күп санлы сценарийлар авторы.
Лилия Садриева, Лилия Яссир кызы Садриева (1962 елның 14 апреле, СССР, РСФСР, ТАССР, Мөслим районы, Дусай) ― мәдәният хезмәткәре, шагыйрә, Татарстан Язучылар берлеге әгъзасы .
Бөек Ватан сугышы төгәлләнгәннән соң, эшче сыйныфны азык-төлек белән тәэмин итү максатында, әзерләү пунктларына сыер асраган һәр крестьян хуҗалыгыннан 240 л сөт, 40 кг ит, 100 данә йомырка тапшырылырга тиеш була.
Элизабет Робоз Эйнштейн (; 11 апрель 1904, Орэштие, Хунедоара — 9 гыйнвар 1995, Беркли — биохимик һәм нейробиолог, нейрохимия өлкәсендә пионер; төп миелин аксымы аерылуда һәм аның таркау склероз үсешендәге ролен карау буенча билгеле.
Югары Ындырчы авыл җирлеге чиге Югары Ослан муниципаль районы белән чиктәш җирдә 5 нче тоташу ноктасыннан алып Апас муниципаль районы чиге буйлап Югары Ындырчы, Зур Күккүз авыл җирлекләре һәм Югары Ослан муниципаль районы чикләре тоташкан урында Кече Күккүз авылыннан 2,0 км төньяк-көнбатышта Зөя елгасы акваториясендә урнашкан 46 нчы тоташу ноктасына кадәр уза.
«Хатын-кызлар хокуклары һәм хәвефсезлеге өчен көрәштә һәм тынычлык урнаштыруда катнашкан өчен» Лейма Гбови һәм Элен Джонсон-Серлиф белән тынычлык өчен 2011 елгы Нобель премиясе лауреаты.
мәгълүматлары буенча, Сәгүд Гәрәбстаны сәясәтенә ачыктан-ачык каршы чыккан Тавакуль Карман бу илдә бу хөкүмәтнең кайбер вәкилләре белән яшерен очрашулар үткәрә һәм алардан ярдәм сорый, шулай ук Мансур Һадины Әл-Кайда яклы булуда гаепли.
1860 елда Спик Виктория күлендә тагын да бер экспедицияне җитәкли, аның барышында күлгә койган Кагера елгасын, шулай ук күлдән агып чыккан Виктория-Нил елгасын ача, ул Зәңгәр Нил белән кушылып, Нил елгасын барлыкка китерә.
Моннан тыш, биредә фил, мөгезборын, жираф, кылыч мөгезле антилопалар, бегемот, крокодил, шимпанзе, яшел мартышка, дикобраз, мангуст, бәләкәй антилопаны йота алырлык питоннар, мамба, кобра, кара елан, күп санлы күбәләкләр һәм кошлар: бөркет, голиаф-селләр яши.
Лакатонны Мадридның архитектураның югары техник мәктәбенә ; Швейцария федераль технологияләр институты ; Флорида университетына ; Буалоның Нью-Йорк Дәүләт университетына ; Парижда - ; һәм Гарвард университетына профессор итеп чакыралар .
компаниясе Фредерик Дрюо белән бергә исеме астында 1960 еллардагы иске социаль биналарны яңадан үзгәртеп тотрыклы торак төзелеше проектлары өстендә эшли — бу иске социаль йортларны уңайлырак торак биналарга алмаштыру буенча башлангыч.
1863 елның июлендә 2 атна утарында Ромуальд Траугуттны яшерә, ә соңрак аңа Варшавага качырга ярдәм итә, Ян Ваньковичка Галициягә качырга ярдәм итә, өч айдан утарда ат йөртүче булып эшләүче 50 яшьлек крестьян Стефан Поплавский бу хакта хакимиятләргә хәбәр итә.
Элизаның ире — Пётр Ожешко бөтен гаепләрне үз өстенә ала һәм суд карары нигезендә, торгызылучыларга ярдәм иткән өчен, 1864 елның декабрендә чикләнмәгән вакытка Пермь губерниясенә җибәрелә, ә утар дәүләт хисабына конфискацияләнә.
«Меир Эзофович» романы (башка рус варианты «Меер Иозефович»; 1878; 13 телгә тәрҗемә ителгән), «Төрле өлкәләрдән» җыентыгының хикәяләре , «Низины» , «Дзюрзи» , «Хам» белорус крестьяннарының тормышыннан повестьләр киң танылу ала.
Элиза Ожешко (Элиза Ожешкова, Элиза Оржешко, , ; 1841 елның 6 июне, Гродно тирәсендәге Мильковщина авылы, Россия империясе — 1910 елның 18 мае, Гродно) — язучы һәм җәмәгать эшлеклесе.
Балалар бакчасы ачылуы Австрия хакимиятләре борчый: кайбер түрәләр бакчаларда Маҗарстан балаларын «үзенчә» тәрбияләргә һәм потенциаль революционерларны — кечкенә «карбонари»лар әзерләргә җыеналар, дигән карарга киләләр.
Графиня Брунсвик эшчәнлеге турында Женевада яхшы билгеле: Ивердонда педагог Иоганн Песталоци аның белән күп вакыт үткәрә һәм соңрак яза:Шулай итеп, янәдән Ивердонда алты атна булу безнең күңелләрнең тоташуын билгеләүче котылгысыз язмыш чылбыры булып чыкты.
Кызның контральтосы бик матур булган: ул еш кына ата-анасы утарында концертларда һәм кичәләрдә җырлаган, шулай ук фортепианода бик яхшы уйнаган, чөнки композитор Людвиг ван Бетховен дәресләрен алган.
Озак вакытлар Тереза Бетховен тормышында аз урын алып тора, ул башта тудыка Джульетта, аннары апасы Жозефина белән мавыга (ул 1813 елда Жозефинада туган Минон исемле кызның әтисе булган дигән версия дә бар).
Нинди сәбәпләр аркасында никах булмаган, әлегә кадәр билгесез — бер версия буенча, Бетховен үз холкы аркасында һәм очрашулар турында дөреслекне яшерү мөмкинлеге булмау сәбәпле союзны үзе өзгән; икенче версия буенча, гаилә үзе каршы чыккан.
Тереза Брунсвик 11 балалар бакчасы, һөнәри училище, кызлар өчен югары уку йорты (Брунсвикның туганнан туганы графиня Бланка фон Телеки ярдәм итә) һәм йорт хуҗалыгын алып бару мәктәбенә нигез сала.
1837 елдан Маҗарстанда балалар бакчаларында тәрбиячеләрне әзерләү үзәге эшли: 1959 елның 1 сентябреннән үзәкне тәмамлаучыларга тапшырыла торган документ педагогик белем турындагы дипломга тиңләштерелә.
Бетховен хатында ниндидер «үлемсез сөеклесе»нә мөрәҗәгать итә, Бетховенның иҗатын һәм тормышын тикшерүчеләрнең күбесе сөеклесе Тереза Брунсвик булган, тик моңа конкрет раслаулар юк, дип саный.
1848 елдан башлап, үзенең сеңлесе Жозефинаның дүрт баласы тәрбияләгән Тереза Брунсвик шулай ук Маҗарстан азчылыгының хокукларын яклау һәм Австрия кыерсытуыннан яклау өчен чыгыш ясый башлый.
Тереза фон Брунсвик де Коромпа (, ; 1775 елның 27 июле, Прессбург — 1861 елның 23 сентябре, Пешт) — Австрия һәм Маҗарстан тәрбиячесе, педагог, Людвиг ван Бетховенның якын дусларының берсе, Маҗарстанда балалар бакчаларына нигез салучы.
Тракт буенча Урта Азия мәмләкәтләреннән һәм казакъ даласыннан төрле тукымалар, фарфор савыт-саба, алтын-көмештән һәм тимердән чүкеп ясалган бизәнү һәм көнкүреш әйберләре, карбыз-кавын китерелә.
Трактлар, бер яктан, төрле халыкларны бер-берсенә якынайту һәм янәшә тыныч яшәү өчен файда итсә, икенче яктан, күп санлы күчмә халыкларга, шул исәптән, нугайларга, калмыкларга, башкортларга Кама аръягындагы кала-авылларга һөҗүмнәр оештыру өчен уңайлы юл булып торган.
Совет тарихчысы һәм археологы, СССР ФА хакыйкый әгъзасы Юрий Готье 1925 елда нәшер ителгән «Көнчыгыш Аурупаның матди мәдәнияте тарихы турында очерклар» хезмәтендә урта гасырларда атаклы Бөек Ефәк Юлының бер тармагының Кама елгасы аръягы аша узуын һәм борынгы Алабуга шәһәрендә тәмамлануын раслаган.
Ике тракт киселешендә утырган Тәкмәк авылы элекке әһәмиятен югалта, чөнки гасыр азагында Агыйдел, Кама һәм Нократ елгаларында пароходчылык үсеш алгач, Бөре – Мамадыш коммерцияле тракты үсүдән туктый.
2003 елдан ― Казан дәүләт университетының татар халкы тарихы һәм мәдәнияте кафедрасы (2011 елдан КФУ Халыкара мөнәсәбәтләр институтының Тарих фәннәре һәм Бөтендөнья мәдәни мирасы югары мәктәбенең Татарстан тарихы кафедрасы) доценты.
2009 елгы җитештерү сезонында завод тарихта беренче тапкыр югары күрсәткечләргә ирешә: тәүлегенә уртача 5806 тонна шикәр чөгендере эшкәртелә, уртача тәүлеклеклек шикәр җитештерү ― 892 тоннага, чөгендердән шикәр чыгу ― 15,33% ка үсә.
Әхәт Салихов, Әхәт Гобәй улы Салихов (, 1966 елның 12 июне, СССР, РСФСР, БАССР, Күгәрчен районы, Бикеш) ― тарихчы-галим, тарих фәннәре кандидаты , Россия Фәннәр академиясе Уфа федераль тикшеренү үзәгенең Тарих, тел һәм әдәбият институтының Көнчыгыш кулъязмалары бүлеге мөдире , Мәҗит Гафури, Мифтахетдин Акмулла , Шәһит Ходайбирдин исемендәге премияләр лауреаты.