polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Дар қарни ҳафтум, дар замони хилофати Усмон ва таҳти ҳокимияти минтақаии Муъовия, ба бахше аз қабила дастур дода шуд то дар шимолтар дар сарзаминҳои наздики шаҳр сокин шаванд.
Дар ноябри 1937, Отатурк, раисиҷумҳури Туркия аз ин шаҳр боздид кард ва пас аз изҳори ибҳом дар решашиносии дақиқи номи Диёрбакр, дар декабри ҳамон сол дастур дод, ки номи онро ба Диёрбакир, ки ба маънои «сарзамини мис» аст тағйир диҳанд.
Ва ин яке аз намунаҳои аввалияи раванди туркисозии ҷойномҳои ғайритуркӣ буд, ки дар он номҳои ҷуғрофиёи ғайритуркӣ ба ҷойгузинҳои туркӣ тағйир ёфтанд.
Ифтитоҳи фурудгоҳи Чукуров имкон медиҳад, ки парвозҳои мустақим бо Мерсин ба роҳ монда шаванд, ки дар натиҷа шумораи сайёҳон дар ин минтақаи Туркия ба нақша гирифта шудааст.
Роҳи оҳан дар соли 1866 сохта шуда буд ва асосан барои таъмин кардани пахта ба бандар хидмат мекард (дар давраи ҷанги шаҳрвандӣ байни давлатҳои ҷанубӣ ва шимолӣ дар Иёлоти Муттаҳида ва муҳосираи ҷануб, Мерсин аз сабаби имконоти таъминоти пахта аҳамияти калон дошт).
Барои рушди иқтисодии шаҳр аҳамияти бузург дар он аст, ки бузургтарин бандари кишвар дар минтақаи Мерсин ҷойгир шудааст, ки дар равобити тиҷоратии Туркия бо бисёр кишварҳо аҳамият дорад.
Шаҳр бо гулгаштҳои назди соҳили баҳр, бо боғҳои хурмо, боғҳои фароғатӣ, меҳмонхонаҳои аврупоӣ, марказҳои савдо ва минтақаи тиҷорати озод маъмул шудааст.
Дар ин ҷо маҳфилҳои илмӣ, аз қабили математика, забони англисӣ, омӯзиши компютерӣ, футбол, тенниси рӯи миз, баскетбол, волейбол, мусиқӣ, журналистика ва шоҳмот фаъолият мекунанд.
Соли 2010, ӯ нақши Зорайда - мусулмонзани марокаширо дар теленовелаи "Ҳамсон", бо ҳунарпешаҳои машҳур : Сандра Эчеварриа, Маурисио Очманн, Саул Лисазо, Хуан Пабло Раба, Даниэл Луго ва дигарон ҳунарнамоӣ намудааст.
Соли 2008, нақши Эстер де Обергонро дар силсилафилми "Товон" , бозидааст, ки қаҳрамони ӯ модари Соледод -ро тасвир мекунад ва барои сарват шуда, духтарашро бо яке аз бародарони де Медина , оиладор мекунад, дар сурате ки Соледод Ҳуго де Мединаро дӯст медорад ва зидди ин издивоҷ мебошад.
Соли 2004 нақши дуюмдараҷаи Клементина Дивазро дар силсилафилми "Ман ба ту дӯст доштанро меомӯзам" , миёни ҳунарпешаҳо Мигел Варонӣ, Данна Гарсия, Мишел Браун, Мартин Карпан, Катрин Сиачоке, Ана Лусия Домингез ва Адриана Кампос ҳунарнамоӣ намудааст.
Некоторые вопросы формирования и развитии акционерной формы хозяйствования в экономике Республики Таджикистан//Материалы республиканской научно-практической конференции «Проблемы инвестиционного обеспечения инновационного развития предпринимательской деятельности в Республике Таджикистан»-Душанбе, 2014 г.
Фаъолияти кориашро соли 2006 дар кафедраи иқтисодиёти корхонаҳо ва соҳибкорииДонишгоҳи миллии Тоҷикистон ба ҳайси ассистент оғоз намуда, сипас дар шуъбаи рӯзонаи аспирантураи ДМТ, Пажуҳигоҳи илмию тадқиқотии «Меҳнат ва ҳифзи иҷтимоии аҳолӣ», Вазорати рушди иқтисод ва савдои Ҷумҳурии Тоҷикистон таҳсил ва фаъолият кардааст.
Ҳалли бадеии мультфильм расмҳои «кӯдакон» -ро дар бар мегирад (масалан, дар пасмондаҳо морҳои калон, сӯзанакҳо дар болои занбурўғҳои азим нишаста; дарахоне, ки дар онҳо себ, олу ва баъзе меваҳои дигар ҳамзамон парвариш мешаванд) ва гузаришҳои пешрафтаи замонашон расмҳои аломатҳо.
Муҳаммад Ғавс ибн Хатируддини Гволиёрӣ пас аз 13 соли таълим ва тарбият назди Ҳамид Ҳоҷӣ Ҳасури Гволиёрӣ аз ҷониби ӯ лақаби «ғавс» гирифта, хирқаи хилофат пӯшонида шуд ва иҷозати тарбияи соликонро дарёфт намуд.
Пас аз юриши Шершоҳи афғон соли 1537 ба Деҳлӣ ва баъд аз фирори Ҳумоюн ба Эрон ба Гуҷарот рафта, дар он ҷо хонақоҳе бино кард ва ба тарбияи муридон пардохт.
Уламои Гуҷарот бо истинод ба навиштаҳои Муҳаммад Ғавс ибн Хатируддини Гволиёрӣ ба қатли вай фатво доданд, аммо Ваҷеҳуддини Гуҷаротӣ, ки дар дарбори Гуҷарот нуфуз дошт ва аз иродатмандони Муҳаммад Ғавс ибн Хатируддини Гволиёрӣ буд, ӯро аз ҳалокат наҷот дод.
Дар он ҷо низ бар асари фитнаи бархе рақибонаш садри аъзам Байрамхон аз Муҳаммад Ғавс ибн Хатируддини Гволиёрӣ бадгумон шуд ва ӯ ноилоҷ ба Гволиёр рафта, дар он ҷо хонақоҳе бино кард.
Муҳаммад Ғавс ибн Хатируддини Гволиёрӣ муридони бисёре дошт, аз ҷумла, Вадудуллоҳи Шатторӣ, Сироҷуддин Муҳаммади Бунёнӣ, Аҳмади Аҷинӣ, Шамсуддини Зиндадил ва Муҳаммад Садруддини Зокир.
«Баҳру-л-ҳаёт», пиромуни одобу аъмол ва навъҳои риёзати йога; асли китоб ба санскрит буда, бо номи «Амрита Кунда» ё «Анбарт Кҳанд» машҳур аст; ба андешаи Ғавсии Шатторӣ, Муҳаммад Ғавс ибн Хатируддини Гволиёрӣ онро аз санскрит ба форсӣ тарҷума кардааст, аммо Мунзавӣ ва Ризвӣ бар онанд, ки Муҳаммад Ғавс ибн Хатируддини Гволиёрӣ онро аз рӯи тарҷумаи арабии «Баҳру-л-ҳаёт» ба қалами Рукнуддини Самарқандӣ ба форсӣ баргардондааст;
Сомон дар синни 6-солагӣ дар толори Мактаби ҷумҳуриявии маҳорати олии варзишӣ, мавсум ба «Манеж» дар назди мураббии шинохтаи куштии самбо Муҳаммадшариф Сулаймонов ба тамрин оғоз мекунад.
Тирамоҳи соли 2008 амакбузурги Сомон- Эргаш, ки дар Русия кору фаъолият мекунад, барои дидорбинӣ ва аёдати волидайн ба Тоҷикистон омада, дар бозгашт Сомонро барои идомаи тамрин ҳамроҳи худ ба шаҳри Иркутск мебарад.
Сомон Маҳмадбеков иштирокдори мусобиқаҳои сатҳи ҷаҳонӣ, аврупоӣ ва осиёӣ буда, миёни тоҷикон аввалин варзишкорест, ки аз Қаҳрамонии ҷудои ҷаҳон миёни ҷавонон дар моҳи октябри соли 2017 нишони биринҷиро ба даст овард.
Пас аз бозгашт ба Бурҷерӯд, Зарринкуб дар мактаби миёна ба таълими таърих, ҷуғрофия, адабиёти форсӣ, забонҳои хориҷӣ, математика, физика, фалсафа ва худошиносӣ шурӯъ кард.
Соли 1945 Зарринкуб ба факултаи адабиётшиносии Донишгоҳи Теҳрон дохил шуда, пас аз се сол инфакултетро бо дипломи аъло хатм кард ва пас аз як сол ба аспирантураи донишгоҳ дохил шуд.
Фурузонфар Зарринкӯбро ба ҳайси ёвари факултаи фалсафӣ ва худошиносии Донишгоҳи Теҳрон даъват кард ва дар он ҷо ба лексияҳо оид ба таърихи ислом, худошиносӣ, таърихи тасаввуф ва таърихи илмҳо шурӯъ карда, унвони профессорро дар соли 1960 ба даст овард.
Зарринкӯб олими сатҳи ҷаҳонӣ буда, дорои мероси гаронбаҳои илмӣ дар таърихи ислом, таърихи динҳо, маърифати Худо ва фалсафаи мадрасӣ, таърихи тасаввуф, таърихи илм, нақди адабӣ ва адабиёти муқоисавӣ мебошад.
Ҳанӯз дар замони таҳсил дар бахши аспирантӣ Зарринкӯб ба як гурӯҳ олимони ҷавон ва боистеъдоди эронӣ, аз қабили Аббос Иқболи Оштиёнӣ, Сайид Нафисӣ, Муҳаммад Муъин, Парвиз Нотили Хонларӣ ва дигарон, ки нашрияи ҳолландиии «» дар соли 1951 барои иштирок дар лоиҳа оид ба тарҷумаи мақолаҳо барои китоби бисёрҷилдаи «Донишномаи ислом», даъват карда буд, шинос шуд.
Абдулҳусайни Зарринкӯб — адабиётшинос ва намояндаи барҷастаи илми Эрон, муаллифи асарҳои сершумор оид ба таърихи ислом, таърихи динҳо, таърихи худошиносӣ ва фалсафаи мадрасӣ, таърихи тасаввуф, профессори Донишгоҳи Теҳрон ва мудири кафедраи филологияи эронӣ дар Донишгоҳи Теҳрон.
Солҳои 1962—1970 Зарринкӯб ба ҳайси мушовири илмӣ дар донишгоҳҳои Оксфорд, Сорбонна, Принстон ва Калифорния ва инчунин дар як қатор донишгоҳҳои Ҳинду Покистон кор кардааст.
Соли 1991, ҳуҷҷати ӯ "Ихтилофи исроилӣ-фаластинӣ; Таҳлили маърифатӣ" ҷоизаи Отто Клайнбергро дар бораи фарҳангҳо ва равобити байналмилалии Ҷамъияти омӯзиши психологии масъалаҳои иҷтимоӣ ба даст овард.
Дар соли 2006, стереотипҳо ва тасаввурот дар низоъ, ҷоизаи Александр Ҷорҷ Ҷамъияти байналмилалии психологияи сиёсиро барои беҳтарин китоби соҳаи психологияи сиёсӣ ба даст овард.
Соли 2012 ӯ ҷоизаи Невитт Санфордро аз Ҷамъияти байналмилалии психологияи сиёсӣ барои ширкат дар татбиқи амалии принсипҳои психологии сиёсӣ ва эҷоди донишҳое, ки аз ҷониби таҷрибаомӯзон дастрас ва истифода мешавад, дар фарқияти мусбати сиёсатгузорӣ анҷом медиҳад.
Соли 2014 ӯ ҷоизаи Ҷамъияти Мубориза барои низоъ дар Мортон - Ҷамъияти омӯзиши сулҳ, низоъ ва зӯроварӣ, Бахши 48 Ассотсиатсияи равоншиносони Амрикоро гирифт.
Бар-Тал бо шарикони худ чаҳорчӯби назариявиро барои мафҳумҳои муҳосира, муноқишаҳои бебаҳо, амният, ватандӯстӣ, делегаттизатсия, ахлоқи низоъ, тағир додани хотираи коллективӣ, тамоюли эмотсионалии коллективӣ, инфрасохтори иҷтимоиву психологӣ, фарҳанги низоъ, мубориза бо психологӣ, ба даст овардани репертуари психологии гуруҳӣ, иҷтимоии сиёсии кӯдакони хурдсол дар низоъҳои номатлуб, шароити воқеияти гузаранда, ҳувияти дастаҷамъӣ, раванди сулҳ, оштӣ, ахлоқи сулҳ, фарҳанги сулҳ, монеаҳо дар роҳи сулҳ ва роҳҳои рафъи онҳо, тарбияи сулҳ, мубориза саргузаштҳо, реинтатсия ва худсензура ба роҳи психологӣ омӯхт.
Бар-Тал мундариҷа, ба даст овардан, функсияҳои механизмҳои ҷамъиятиро, инчунин саҳми онҳоро дар кристаллизатсияи шахсияти иҷтимоӣ ва рушди фарҳанги ҷомеаи дар низоъ дар давраи низоъ омӯхтааст.
Минбаъд такомули муҳаррики авиатсионӣ бо роҳи то рафт сабук гардондани ҳамаи ҷузъҳои он , тезондани просессҳои корӣ ва зиёд кардани к. а. м-и вин­ти ҳавои пеш рафт.
Вобаста ба сохт, намуд ва вазифа аппаратҳои париши авиатсионии гуногун муҳаррикҳои авиатсионии гуногунро талаб мекунанд (чӣ аз ҷиҳати иқтидору чи аз ҷиҳати принсипи бавуҷуд оварда ва қувваи кашиш).
Қувваи кашиши МТРД аз ҷамъбасти қувваҳои каши­ши контури якум, ки яун мухаррики турбореактивӣ кор мекунад ва кон- тури дуюм, ки чун муҳаррики турбовинтӣ амал мекунад, иборат аст.
Инкишофи минбаъдаи муҳаррики авиатсионӣ бо роҳи таъмин намудани суръати калону авҷи баланди парвоз, муттасил зиёд кардани борбардорӣ ва дурпарвозии самолёт пеш меравад, ки ин ба вуҷуд овардани Муҳаррикони авиатсионии қувваи кашишаш калон.
Онҳо суръати аз як бешро ба вуҷуд оварда наметавонанд, зеро массаи хосашон калон асту ба винти ҳавоӣ, ки бо калон шудани суръат к. а. м.-и он хурд мегардад, низ эҳтиёҷ доранд.
Муҳаррики авиатсионии поршендор, одатан ба самолётҳову вертолётҳо, Мушаррикҳои авиатсионии турбовинтӣ бо­шад, ба самолётҳои суръаташон 500—800 км/с ва вертолётҳо шинонда мешавад.
Муҳаррикҳои авиатсионии реактивӣ ба муҳаррикҳои реактивии ҳавоӣ ва ракетӣ ҷудо шуда, муҳаррикҳои ракетӣ дар навбати худ ба муҳаррикҳои ракетии моеъӣ ва муҳаррикҳои ракетии сӯзишвории сахт тақсим мешававд.
Шаҳри куҳна - бо кӯчаҳои танг ва каҷ, аксар вақт барои ҳаракати мошинҳо хеле танг, бо панҷараҳои атрофи хонаҳои бароҳат, бозорҳои рангин, сокинони маҳаллӣ бо либосҳои анъанавии арабӣ ва курдӣ мебошад.
Шанлиурфа дар масофаи 80 км аз Фурот ва 45 км аз сарҳади Туркия ва Сурия дар шимолу ғарби ҳамвории ҳосилхез ҷойгир аст ва дар ғарб, шимол ва шарқ бо кӯҳҳо иҳота шудааст.
Ба туфайли намуди зоҳирии зебояш, ба ӯ аксар вақт нақшҳои асосиро дар намоишномаҳо пешниҳод мекарданд ва хонандагони дигар ҳамеша ҳунарҳои ӯро бо шавқ баланд ситоиш мекарданд.
Бо вуҷуди он ки имкон набуд, ки ҷои сазоворо гирад, аммо ӯ мушоҳида шуд ва ба ӯ фиристодани даъватномаҳо барои сабт дар таблиғот ва маҷаллаҳо шурӯъ кард.
Соли 2020 Экин дар силсилафилми Ҷавонӣ ёдат ба хайр , нақши марказиро бозидааст, ки қаҳрамони ӯ Аҳмад писари ҷиддӣ буда, зуд-зуд дар ошиқи Азра мебошад, тасвир мекунад.
Соли 2020 Экин дар филми мазҳакавии истеҳсоли Туркия, Олмон ва Испониё, / дар нақши марказӣ ҳамчун Орҳан бо ҳунарпешаҳо Роберт Маазер, Эркан Петеккая ва дигарон рӯи навор баромадааст.
Соли 2018, ӯ дар силсилафилми ҳамчун Малика Анастасия Романова бо Холид Эрганч ва Бергузар Корел нақш бастааст ва худи ҳамон сол дар силсилафилми нақши асосиро бо Алп Наврӯз бозидааст.
Алина дар силсилафилми истеҳсоли "Ишқ 101" нақши асосиро ҳамчун "Эда" миёни ҳунарпешаҳо Мерт Язиҷиоғлу, Кубилай Ака, Каан Ӯрганҷиоғлу, Бода Ишчил ҳунарнамоӣ намудааст.
Солҳои 1943–45 бар асари бомбаборони қувваҳои ҳарбӣ-ҳавоии иттифоқчиён хароб гардида, солҳои 50-и садаи аз рӯйи нақшаи тартибдодаи британиҳо қисман барқарор карда шуд.
Ратушаи нав дар соҳили кӯли сунъии Маш-Тайх, қасри шоҳии Лайне , қароргоҳи тобистонии шоҳии Ҳерренхаузен (асрҳои 17–18; бо боғи калон ба услуби барокко ба гунаи Версал, 1666–1714), хонаи Баллҳоф , Манораи Бегинен , сутуни Ватерлоо , Манораи телевизионии «Телемакс» .
Дар Ҳаннофер Донишгоҳи ба номи Ҳаннофер В. Лейбнитс, мактаби олии тиббӣ, академияи театр ва мусиқӣ, осорхонаҳои Саксонияи Поён, бадеӣ, таърихӣ, театрӣ, ҳавопаймоӣ, Осорхонаи инфиродии нависанда В. Буш, хонаи Ҳаннофер В. Лейбнитс, театри опера, боғи ҳайвонот, боғи ботаникии Берг фаъолият доранд.
Аз соли 1947 то имрӯз ҳар сол намоишгоҳҳои байналмилалии саноатӣ, инчунин, намоишгоҳҳои илмию-техникӣ, озмунҳои ғижжакнавозон, телекоммуникатсионӣ , кишоварзӣ, техникӣ гузаронида мешаванд.
Фаъолияти кориашро аз ассистенти аудиторҳои байналмилалии лоиҳаи рушди байналмилалӣ оғоз намуда, сипас ба ҳайси ёрдамчии мушовирони байналмилалӣ дар соҳаи идоракунии молиявӣ ва аудит дар Фонди маблағгузории иҷтимоии Тоҷикистон ва Лоиҳаи барқароркунии пас аз низоъ , кор кардааст.
Аз соли 2014, муаллими калони кафедраи муносибатҳои байналмилалӣ ва дипломатияи Донишгоҳи славянии Русияву Тоҷикистон ва аз соли 2019 муовини декани факулта оид ба корҳои илмӣ мебошад.
Ӯ дар "Созмони ҷамъиятӣ" фаъолона ширкат меварзад ва ихтиёран дар рӯзҳои ҷамъомад, ки аз ҷониби Маркази фарҳангии Насим Ҳикмат, ки аз соли 2007 гузаронида мешавад, иштирок менамояд.
Ин ҳикоя дар бораи як марди ҷавон ва ҷаззоб Умар аст, ки дар тиҷорати мӯд муваффақ аст. Ба хотири фоида, хешовандонаш мехоҳанд ӯро бо духтари зебое издивоҷ кунанд, ки танҳо Амрико баргаштааст.
Тасодуфан ӯ бо як духтари ҷавон Дафна , ки дар як қаҳвахона пешхизмат шуда кор мекунад, мулоқот мекунад, Оилаи духтар ба туфайли бародараш дар вазъияти мушкил қарор дорад.
Хушқадам Давлатқадамович Давлатқадамов (5 декабри 1924, деҳаи Ямтс, ноҳияи Рӯшон, ҶШС Туркистон, ИҶШС — 3 декабри соли 1995, Душанбе, Тоҷикистон) — ходими шӯравӣ ва тоҷик, котиби якуми кумитаи вилоятии Бадахшони Кӯҳии Ҳизби Коммунистии Тоҷикистон .
Соли 1993 мактаби миёна, соли 1998 шуъбаи рўзонаи факултети филологияи Донишгоҳи давлатии миллии Тоҷикистон ва соли 2007 шуъбаи рўзонаи аспирантураи Донишгоҳи миллии Тоҷикистонро хатм намудааст.
Барои хизматҳои бенуқсон дар соҳаи маориф бо “Ифтихорнома”-и ДМТ, “Ифтихорномаи”-и Вазорати маориф ва илми ҶТ, нишони "Аълочии маориф ва илми Тоҷикистон" қадрдонӣ гардидааст.
Соли 1929 дар ҷумҳурӣ аввалин техникуми мусиқӣ-театрӣ ба номи А. Лоҳутӣ дар шаҳри Ленинобод таъсис ёфт, ки дар он омӯзгорон таълимро бо нота низ ба шогирдон меомӯзонданд.
С. 1937 дар шаҳри Сталинобод мактаби мусиқии 1 ба номи П. Чайковский ва соли 1945 омӯзгоҳи мусиқӣ таъсис дода шуд, ки дар онҳо асосан таълим бо нота мегузашт, яъне услуби нотанависӣ дар ҷумҳурӣ аз соли 1929 ҷорӣ шуда буд.
Айни ҳол дар тобеияти Вазорати фарҳанг 3 мактаби олӣ, 6 коллеҷи фарҳанг ва санъат, 2 мактаб-интернати махсуси миёнаи мусиқӣ ва санъат ва 86 мактаби бачагонаи мусиқӣ амал мекунанд.
Ба қавли А. Раҷабов: «Аз давраҳои қадим барои ниёгони халқи тоҷик омӯзиши созу овоз яке аз қисмҳои муҳими тарбияи садоии санъати нафиса ба шумор мерафт. Омӯзиши мусиқӣ хусусан дар аҳди Сосониён хеле равнақ ёфта буд. Яке аз калонтарин мактаби мусиқӣ дар музофоти Тайсафун таҳти роҳбарии Борбад амал мекард, ки дар он аввалин дастурҳои назарию амалӣ дар ин давра мураттабу тадвин мешуданд … Дар аҳди Сомониён мактаби калону машҳури мусиқие дар Бухоро таъсис ёфт, ки ба он устоди номвари мусиқӣ Абулаббоси Бахтиёр сарварӣ мекард… А.-ҳои - омӯзиши мусиқӣ дубора барқарор шуд.
Дар Донишгоҳи Эрланген таҳти роҳбарии эроншинос ва коршиноси ойини буддоӣ Фридрих фон Шпигел бо китобҳои санскрит ва Авесто ошно шуда, сипас пажӯҳишро дар заминаи Авесто идома дода, соҳибмаълумот гашт.
Вилҳелм Гейгер инчунин муҳаққиқи забонҳои бостонию муосири эронӣ буда, дар боби забонҳои паштуӣ, балучӣ ва гурӯҳи забонҳои помирӣ осори илмии боарзиш таълиф намудааст.
Вилҳелм Людвиг Гейгер — эроншинос, ҳиндушинос ва ховаршиноси олмонӣ; мутахассиси забонҳои палӣ, синголӣ ва дивеҳӣ ; муаллифи осоре пиромуни авестошиносӣ ва буддоия.
Ба Ҷузеппе Верди операҳои «Набукко» ва «Ҷанги салибии ломбардиён» шуҳрат оварданд, ки дар онҳо оҳангҳои қаҳрамонӣ ва инқилобӣ садо дода, муборизаи итолиёиён барои озод шудан аз юғи австриягиҳои истилогар ифода ёфтааст.
Солҳои 1997-2003 дотсент, муовини мудири кафедра, муовини илмии декани факултаи филологияи Донишгоҳи славянии Россия ва Тоҷикистон, узви Шӯрои илмӣ, узви Шӯрои диссертатсионии ин донишгоҳ ; аз соли 2007 то кунун дотсенти кафедраи таърихи забон ва типологияи ДМТ.
Ӯ аз соли 2015 то соли 2021 мудири кафедраи забони тоҷикӣ ва сипас кафедраи назария ва амалияи забоншиносии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С.Айнӣ буд ва дар рушди таҳқиқ ва омодасозии кадрҳои илмии ин донишгоҳ саҳми арзанда гузоштааст.
Аз моҳи ноябри соли 2022 ба сурати озмун ба вазифаи мудири шуъбаи забонҳои бостон ва ориёии Институти забон ва адабиёти ба номи Рӯдакии АМИТ интихоб шуда, узви Шурои олимони институт мебошад.
Ӯ ҳамчунин раиси гурӯҳи ҳамоҳангсози барномаҳо ва китобҳои дарсии забони тоҷикии Шурои миллии таҳсилоти Вазорати маориф ва илми ҶТ, узви Шурои диссертатсионии тахассусҳои филологии ДДОТ ба номи С. Айнӣ мебошад.
Барои фаъолиятҳои пурсамараш дар рушди илм, таҳсилоти олӣ ва фарҳанги кишвар бо нишонҳои "Аълочии маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон", "Аълочии фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон" ва "Аълочии матбуоти Ҷумҳурии Тоҷикистон" , ҳамчунин ифтихорномаҳои Вазорати маориф ва илми ҶТ, Кумитаи забон ва истилоҳоти назди Ҳукумати ҶТ, Донишгоҳи миллии Тоҷикистон ва Донишгоҳи давлатии омӯзгории Тоҷикистон ба номи С.Айнӣ сарфароз гардонда шудааст.
Мирбобоев А. дар баробари тадрис ба таҳқиқоти илмӣ низ машғул буда, ба қалами ӯ чанд фарҳангу таҳқиқот, китоби дарсӣ ва тарҷумаҳои илмӣ, инчунин як силсила мақолот доир ба масъалаҳои луғатшиносӣ ва луғатнигорӣ, решашиносӣ ва таърихи забон, этнолингвистика ва ономастика, масоили таълиму тадриси забон дар Тоҷикистон, Русия ва Эрон ба забонҳои мухталиф ба табъ расидааст.
Таҳти таҳрири А.Мирбобоев бештар 50 китоб, аз ҷумла «Фарҳанги англисӣ-тоҷикӣ» , «Фарҳанги тоҷикӣ ба русӣ» , «Фарҳанги тоҷикӣ-англисӣ» , «Фарҳанги Доро» ва ғайра аз чоп баромадааст.
Дар давоми фаъолияти худ ба сифати муқарризи расмии чандин рисолаи номзадии унвонҷӯёни Тоҷикистон ва кишварҳои хориҷӣ дар Шӯроҳои диссертатсионии Академияи илмҳои Тоҷикистон ва Донишгоҳи миллии Тоҷикистон баромад кардааст.
Лауреати Ҷоизаи Мавлавии Бунёди байналмилалии забони форсӣ-тоҷикӣ , Аълочии маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон, Аълочии фарҳанги Ҷумҳурии Тоҷикистон, Аълочии матбуоти Ҷумҳурии Тоҷикистон.
Дар аввал ба омӯзиши муодилаҳои навъи гиперболӣ бо коэффитсиентҳои сингулярӣ машғул шуда аз рӯи натиҷаҳо соли 1988 таҳти роҳбарии математики машҳури тоҷик академики Академияи илмҳои Тоҷикистон, доктори илмҳои физика – математика, профессор Нусрат Раҷабов рисолаи номзадиро дар мавзӯи «Тасвирҳои интегралӣ ва масъалаҳои канорӣ барои баъзе муодилаҳои гиперболии тартибҳои дуюм ва боло бо ду хатҳо ё ҳамвориҳои сингулярӣ» ҳимоя намудааст.
Минбаъд пажӯҳиши муодилаҳои дифференсиалии одӣ ва бо ҳосилаҳои хусусӣро идома дода тарзи сохтани тасвирҳои интегралии ҳалҳои баъзе муодилаҳои дифференсиалии сингулярии гиперболии тартиби боло, муодилаҳои дифференсиалии одии намудашон махсус, муодилаҳои дифференсиалии одии хаттии тартиби боло бо нуқтаи дорои сингулярнокии гуногунро ёфтааст.
Бо ёрии тасвирҳо ва формулаҳои баргардонии онҳо хосиятҳои ҳалҳои муодилаҳои тадқиқшавандаро дар атрофи нуқтаҳои махсус омӯхта, барои онҳо масъалаҳои намудҳои Кошӣ, Рикӣе, Кошӣ - Рикӣе, хаттӣ – ҳамроҳшавӣ, Гурса ва Дарбу ҳал карда шудаанд.
Абдуманон Ғафорзода Олимӣ (Абдуманон Ғафорович Олимов; 1 декабри 1950, Ноҳияи Бобоҷон Ғафуров, вилояти Суғд, ҶШС Тоҷикистон) — омӯзгор, номзади илмҳои физика- математика , дотсент .
Матнҳои нисбатан қадимии Ганҷинаи фолклори тоҷик марбут ба солҳои 1923-28 мебошанд, ки аз ҷониби Абдулло ва Абдулаҳад Норматов, Шариф Асрор, Бурҳонов, Қурбоншоҳ ва Давлатшоҳ Ҷиёншоев, Нуриддин ва Хайриддин Қараев аз ноҳияҳои Кангурт, Балҷувон, Даштиҷум сабт шудаанд.
Ниёзмуҳаммадов ва дигарон намунаҳои зиёди асарҳои халқиро ҷамъоварӣ намудаанд, ки то ба имрӯз дар Ганҷинаи фолклори тоҷик нигаҳдорӣ ва дар таҳқиқоти илмӣ мавриди истифода қарор мегиранд.
Л. Бузургзода солҳои 1934-37 аз деҳоти вилоятҳои Ленинобод , Кӯлоб ва Ғарм аз мардум саргузашт, нақлу ривоят, ҳикоят, суруд ва таронаҳоро ҷамъ овардааст, ки онҳо аз 200 саҳифаи дастнавис иборатанд.
Шуъбаи фолклор ба усули аксбардории ҷараёни гирдоварии фолклор, сабти мусиқӣ ва баёни гӯяндагон таваҷҷуҳ зоҳир намуда, аз солҳои 1958-59 мутахассиси ин соҳа Э.
Ӯ як коргоҳи муҷаҳҳази сабту рӯйнависи намунаҳои фолклорро ба вуҷуд овард, ки равиши маросимҳо ва лаҳзаҳои ҷолиби ҳунари ровиёну гӯяндагони мумтози мардумиро дар маҳалҳо аксбардорӣ ва наворбардорӣ мекард.
Корҳои гирдоварии маводди фолклорӣ дар солҳои баъдӣ беш аз пеш вусъат ёфта, миқдори сабтҳои хаттию овозии асарҳои фолклорӣ дар Ганҷинаи фолклори тоҷик тадриҷан меафзуд.
Дар солҳои 70-80 садаи аз минтақаҳои Тоҷикистон ва ноҳияҳои тоҷикнишини Ӯзбекистон, Эрон ва Афғонистон маводди зиёди фолклорӣ гирдоварӣ ва ба Ганҷинаи фолклори тоҷик супорида шуд.
200 сабти видеоии достонҳои «Гӯрғулӣ», суруду мусиқиҳо, маросимҳои мардумӣ, мавзеъҳои таърихӣ, касбу ҳунарҳои суннатӣ ва ғайра; беш аз 1700 соат сабтҳои овозии матнҳои фолклорӣ, суруду мусиқиҳои суннатӣ, мусоҳибаҳо, адабиёти шифоҳӣ ва монанди инҳо; тақр.
7000 адад акси чопӣ ва рақамии гӯяндагони матнҳои фолклорӣ, мавзеъҳои таърихӣ, намунаҳои ҳунарҳои дастӣ, тарзи зисти мардум, манзараҳои табиати ноҳияҳо ва ғ.
Ганҷинаи фолклори тоҷик, Фонди фолклори тоҷик — бойгонии фолклори халқи тоҷик, ки соли 1958 дар Институти забон, адабиёт, шарқшиносӣ ва мероси хаттии ба номи Рӯдакии АИ Ҷумҳурии Тоҷикистон таъсис дода шудааст.
Оби минералӣ аз байни ҷинсҳои қадимии кристаллию метаморфӣ фаввора зада, чанд ҳавзачаи табииро ба вуҷуд меорад, ки сатҳи онҳо аз 0,5 то 20 м2 аст; умқашон то 0,5 м. Дебиташ 7 л/с, минералнокиаш 3,4 г/л.
Таркибаш натрий , калий , калсий , магний , ҳидрокарбонатҳо , хлоридҳо , сулфатҳо , кислотаҳои силикат , метаборат , ангидриди озоди карбон , ҳидрогенсулфиди озод , гази карбонати ҳалшуда , ҳамчунин микроунсурҳои биологии фаъол дорад.
Оби чашма барои табобати бемориҳои дилу рагҳо, силсилаи асаб, аъзои такяву ҳаракат, амрози занона ва пӯст (псориаз, экзема, невродермит, хориши пӯст, склеродермия, ихтиоз, шукуфаи сурхи паҳн, парапсориаз ва ғайра) муфид аст.
Оби Г. аз ҷиҳати таркиби кимиёӣ ва хосиятҳои физикӣ ба обҳои истироҳатгоҳи Истису , Пятигорск, Железноводск, Хайдусабосло ва Харкани монанд аст, вале миқдори ҳидрогенсулфид ва кислотаи силикат дар он бештар мебошад.
Маҷмаа аз 5 бинои нави иловагӣ, варзишгоҳ, иншооти табобатию фароғатӣ, меҳмонхонаи замонавии «Сомон ТМ», майдончаҳои баскетбол, волейбол, теннис, ҷойи офтодиҳии бадан ва ғ.
Мувофиқи қонунҳои механика, агар Замин шакли куравии сахту якҷинса медошт ё аз қабатҳои куравии зичиҳояш баробар иборат мебуд, он гоҳ самт ва даври Гардиши меҳварии Замин дар фосилаҳои баробари вақт доиман боқӣ мемонд.
Меҳвари чархзании Замин мавқеи худро дар фазо якҷо бо ҷисми Замин ва ҳамчунин нисбат ба Замин дигар мекунад, яъне ҳаракати қутбҳо бо даври аз 305 шабонарӯз бештар ба амал меояд.
дар арзҳои шимолӣ дар фасли тобистон, ҳангоми ба сӯйи Офтоб майл доштани қутби шимолӣ рӯзҳо дарозтар буда, Офтоб дар Осмон болотар ҷойгир мешавад ва ин боиси боло рафтани ҳарорати миёнаи ҳаво мегардад.
Дар натиҷаи ин претсессияи моҳу офтобӣ нуқтаи эътидоли баҳорӣ ба самти равиши Офтоб бо суръати солонаи ~50" ҳаракат карда, сабаби тағйир ёфтани координатаҳои экватории ҷирмҳои осмонӣ мегардад.
Ба ҳаракати претсессионии Замин лаппиши нутатсионӣ зам мешавад, ки дар натиҷаи тағйирёбии мавқеи ҷойгиршавии байниҳамдигарии Моҳ, Офтоб ва Замин ба вуҷуд омадааст.
ба тамоюли ҷисми афтанда ба самти шарқ, хушкбодҳои тропикии ду нимкураи Замин, ки ба самти экватор мевазанд, вазиши шамолҳои шимолу шарқӣ ба самти шимол ва ҷанубу шарқӣ ба самти ҷануб, шуста шудани соҳили рости дарёҳо дар Нимкураи шимолӣ ва соҳили чап дар Нимкураи ҷанубии Замин, ба самти шарқ майл кардани сиклонҳои аз ҷануб ба шимол ҳаракаткунанда ва ғ.
Дар рӯйи кошиҳои хуштарҳи он номи меъмори бино ва муқарнасҳову тазйиноти дигар — усто Султонмуҳаммади Меъмори Табрезӣ, Алиризо Аббосӣ — нависандаи катибаҳо ва таърихи 1008 ҳ.
Дар ҷануби майдон, дар бозори бузург, ҳаммоми Ганҷалихон бо сардари зебои кошикорӣ ва наққошишуда қарор дорад, ки дар хонаи либоскашии ҳашткунҷаи он чанд ҳавз низ мавҷуданд.
Дар ғарби майдони хон ва миёнаҷойи бозори хон обанбори Алимардонхон бо 40 зинапоя, чаҳор сутун ва ду бодгир воқеъ гардидааст, ки сардари кошикорӣ ва изораи сангии кандакоришуда дорад.
Дар ҳоле, ки фундук барои иқтисодиёт муҳим аст, солҳои охир шаҳр саноати хурду калон ва як бахши босуръат рушдёфтаи сайёҳиро рушд дод, зеро Орду яке аз зеботарин шаҳрҳои Туркия дониста мешавад.
Вале фишори доимии давлати Исмоъилиён ва баъдан лашкаркашиҳои пай дар паи Хоразмшоҳиён ҳукумати ононро заъиф сохт ва ҳатто дар соли 1210 ҳукмронии Испаҳбадон барои ҳамешагӣ аз миён рафт.