polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Вале онҳо силсилаи тадбирҳо, аз қабили хушконидани ботлоқҳо, сохтани оббандҳову обанборҳо, наҳрҳои заҳкашию шабакаҳои обёрӣ, бунёди роҳҳо, маъбадҳо, қасру кушкҳо, шаҳрсозӣ ва диг.
Кишоварзӣ чунон зуд тараққӣ кард, ки ба гуфтаи фарҳангшиносон, дар ин давра шумериҳо аз ботлоқзорҳои хушконидашуда 86 баробари тухмии коштаашон ҳосил ғундоштанд.
Дар назди маъбадҳо анборҳои бузург барои нигаҳдории ғалла мавҷуд буданд ва рӯҳониён ба умури хоҷагӣ, муҳосиба, содироти ғалладона ба давлатҳои хориҷаи дуру наздик ва ворид намудани чӯб, филиззот, ғуломон ва диг.
Дар онҳо, тибқи маълумоти олимон, аз дараҷаи тараққиёти улуми замона, аз ҷумла илми ҳисоб, ситорашиносӣ, гиёҳшиносӣ, тиб, риёзиёт, мусалласот ва ғ.
Дар аҳди бостон Байнаннаҳрайн гуфта танҳо давлати шумериҳо дар қисмати поёноби дарёҳои Даҷлаву Фуротро дар назар доштанд, ки моҳиятан аз давлатҳои Шумеру Аккад иборат буд.
Қисмати болооби дарёҳои Даҷлаву Фурот, ки арабҳо онро бо номи «Ҷазира» дар навиштаҳояшон ёд карда, бо номи сокинони пешазисломиашон унвон намудаанд, аз се минтақа — Рабиъа , Музар ва Бакр иборат буд.
Ибтидои ҳазораи 1 то м. дар Байнаннаҳрайн ҷангу ситези байни ошуриёну бобилиён, иломиён ва давлати Урарту ба амал омад, ки меҳвари набарди давлатҳои тоза бавуҷудомадаи Сурия, Митониён, Киликия, Финиқия ва ғ.
Охирин шоҳи Бобил Набонид аз парастиши Худои анъанавии бобилиён Мардук даст кашида, тахти шоҳиро тарк намуда, дар саҳрои Арабистон гӯшанишиниро ихтиёр кард ва минбаъд ин давлати мутамарказ ба осонӣ туъмаи дасти пурқудрати форсҳо гардид.
Муҳимтарин ёдгори аҳди қадими Байнаннаҳрайн достони ҳамосавии «Гилғамеш»-и шумериҳо мебошад, ки хетиҳо онро тарҷума карда, шарҳу эзоҳи зиёде ворид намудаанд.
Тибқи иттилооти бостоншиносон дар давраи неолиту энеолит дар ҳавзаи дарёҳои Даҷлаву Фурот кишоварзони навмуқимишуда ва галадорони нимкӯчӣ зиндагӣ мекарданд, ки маданиятҳои қадимии Хастуна , Сомарро , Ҳалаф , Убайда , Увайли ва «Сафоли ранга»-ро ба вуҷуд оварда буданд.
Мувофиқи ақидаи тамаддуншиносон, аз ҷумла Арнолд Тойнби дар «Таърихи тамаддун», дар сарзамини Байнаннаҳрайн панҷ тамаддуни аҳди қадим амал мекард, ки ҳар яке сарнавишти хосси худро дошт.
Дар гузашта муносибати ҳатаърихи зироаткорону чорводорон, ҳамкории байни соҳилнишинону саҳрогардон ба дараҷае буда, ки зиндагӣ ва муносибати мусолиҳатомези онҳоро таъмин намуда, табодули мол, доду ситад ва тиҷорати байни онҳоро фароҳам овардааст.
Байнаннаҳрайн ( — байни ду наҳр, байни ду дарё, ё , Мобайнанаҳрайн; , , Ал-Ҷазира; , Месопотамия) — сарзамине дар миёноб ва поёноби дарёҳои Даҷлаву Фурот ва Корун , ки аз Халиҷи Форс -ро фаро мегирад.
Аз ҷониби Нурмуҳаммад Амиршоҳӣ бештар аз 20 китоби бузургҳаҷм навишта ва таҳқиқу таҳия шудаанд, ки дар миёни онҳо «Давлатдории тоҷикон дар садаҳои —», «Таърихи халқи тоҷик, садаҳои —», «Равзату-с-сафо»-и Мирхонд маъруфанд.
Таҳти роҳбарӣ ва ибтикороти навоваронаи ӯ даҳ ҷилди «Энсиклопедияи Миллии Тоҷик» ба нашр расида, дар таърихи илму фарҳангии тоҷик бори аввал 7 ҷилди бузургҳаҷми «Донишномаи фарҳанги мардуми тоҷик», «Донишномаи мухтасари кӯдакон ва наврасон», донишномаи «Шинохт ва ёдгирӣ» дар сатҳи баланди илмӣ мунташир шуда, ҳар кадом дар намоишҳои ҳамасолаи китоб чи дар дохили мамлакат ва чи дар хориҷ аз он соҳиби ҷойҳои беҳтарин шудаанд ва баъзе китоби сол эълон дошта шудаанд.
Аз ҷониби ӯ бо ҷалби гурӯҳи донишмандон барои аввалин бор китоби 16-ҷилдаи «Таърихи Табарӣ» ба ҳуруфи кириллӣ баргардон ва бо иловаи таҳқиқот бар он мунташир шуд.
Тавассути таҳқиқоти илмии ӯ омӯзиши таърихи давлати асримиёнагии тоҷикон — Ғуриён дар Тоҷикистон вусъат ёфт ва дар китобҳои таълимии макотиби миёна ва олии мамлакат бештар ворид шуд; аввалин бор давлати тоҷикии Куртҳои Ҳирот таҳқиқ ва ба доираҳои илмию таълимии Тоҷикистон ворид карда шуд; дар асоси маълумоти сарчашмаҳо генотсиди тоҷикон ба дасти чингизиёнро собит намуд; саҳми ҷаҳонии тоҷиконро барои тоҷикистониён барои аввалин бор таҳқиқ ва баррасӣ намуд; таърихнигории миллии тоҷикро таҳқиқ ва интишор кард; бо пешниҳоди ӯ чандин арзишҳои миллӣ дар сатҳи давлатӣ эҳё ва амалӣ карда шуданд, дар тарғиби таърих ва тамаддуну фарҳанги миллати тоҷик ба воситаи ахбори омма ва ҷаласаҳои илмию омавӣ пайваста ширкати фаъол дорад.
Самтҳои асосии фаъолияти илмиаш таҳқиқи масоили таърихӣ ва фарҳангии миллати тоҷик дар ҷуғрофиёи таърихии Афғонистон, Эрон, Осиёи Марказӣ ва мамолики ҳамҷавори онҳо дар замонҳои қадим, махсусан дар асрҳои миёна ва дар даврони наву навтарини таърихӣ буда, ҳамзамон таҳия ва таҳқиқи осори хаттии форсӣ ва таҳрири матнҳои асримиёнагиро анҷом медиҳад.
Нурмуҳаммад Амиршоҳӣ (Амиршоев Нурмуҳаммад Қурбонович, ҳамчунин маъруф бо исми мустаъори Ибни Қурбон; зод. 26 сентябри 1958, деҳаи Хоҷаисҳоқ, ноҳияи Кӯлоб) — муаррихи тоҷик.
Аз соли 1983 то феврали соли 2012 дар Институти шарқшиносӣ, баъдан Институти забон, адабиёт, шарқшиносӣ ва мероси хаттии АИ ҶТ аз вазифаи лаборанти калон то ходими пешбари илмӣ фаъолият намудааст.
Дамулло Маъруф назди устодони барҷастаи ҷумҳурӣ Мавлавӣ Муҳаммадҷони Хуқандӣ, Домулло Ҳикматуллоҳ, Қорӣ Абдуссамиъи Исфарагӣ ва Домулло Сайраҳмон улуми мутадовили диниро аз сарфу наҳв, фиқҳу усули фиқҳ, балоғату фасоҳат, тафсиру ҳадис, мантиқу ҳикмат, тасаввуфу ирфон, арӯзу ҳисоб, адабиёти арабу форс ва ғайра фаро гирифта, пас он ба курсии тадрис такя зад ва солиёни мадид ба таълиму тарбияти шогирдон иштиғол варзида, садҳо нафар аз файзи эшон ба воя ва камоли илмӣ расидаанд.
Домулло Маъруф солҳо дар масоҷиди ҷумҳурӣ: масҷиди ҷомеъи ноҳияи Файзобод, масҷиди ҷомеъи марказии шаҳри Душанбе ба номи Хоҷӣ Яъқуб ва масҷиди ҷомеъи Сариосиёи пойтахт ба ҳайси имомхатиб ифои вазифа намудааст.
Таснифоти домулло иборат аст аз: Муқаддима, такмили матни тоҷикӣ, шарҳу тавзеҳот ва тахриҷи аҳодиси «Ҳидояи шариф»-и Марғинонӣ , «ал-Муътамаду фи-л-муътақад»-и аллома Фазлуллоҳи Турпуштӣ, «Мақомоти Ҳазрати Бузургвор», «Зиндагӣ ва осори Ҳазрати Бузургвор», «Чароғи уммат» , Рисолаҳои раддия бар фирқаҳои бидъатӣ:Симои воқеъии Салафия; Даъвии иҷтҳод дар хутути фикрии Ҳизбу-т-таҳрир; Кашфи ҳиҷоб дар мафхуми «Рад ба сӯи Суннату Китоб», «Тасрифу-л-амсила», машҳур ба Сарфи Мулло.
Дафтари ашъори домулло Маъруф бо номҳои «Дафтари дил», «Маҳрами асрор», «Муҳокоти замир», «Ҷони огоҳ», «Таронаҳои озодӣ», «Тори вуҷуд», «Наъту дубайтщо» ва маснавии «Ҳафт сабақ аз таълими мардони Ҳақ» нашр шудаанд.
Ҳамчунин силсиламақолоти ӯ дар матбуоти даврӣ дар мавзӯъоти гуногуни динӣ ва адабӣ ба табъ расида, қалами ӯ дар паҳнои адабиёт ва фарҳанги динӣ мавзӯъоти гуногунро баррасӣ намудааст.
Чун иқдомоти ислоҳии Амонуллошоҳ бо тундравиҳои ҳамроҳ буд ва бо рӯҳияи мардуми элнишин ва суннатии мардуми Афғонистон созгорӣ надошт, ба шӯриш қабоил, мухолифати рӯҳонёну мардум ва саранҷом суқути ӯ анҷомид.
Дар ин миён Ҳабибуллоҳи Калаконӣ, ки як сарбози маъмулии дар артиши Амонуллошоҳ буд, амалкардҳои Амонуллоҳхонро муғоири суннатҳо ва арзишҳои мардумӣ дониста ва бо пуштибонии уламо ва раҳбарони нақшбандия, ки нуфузи бисёр доштанд, даст ба шӯриш зада ва дар Калакон худро фармонравои Афғонистон хонд ва бо қувваи худ рӯй ба Кобул ниҳод.
Ҳабибуллоҳхони Калаконӣ ба ҳайси пешвои мардуми Шимоли Афғонистон бо роҳандозии як қиёми пуршӯри мардумӣ 17 январи соли 1929 шоҳ Амонуллоҳхонро аз тахт дур сохт.
Ҳаракате, ки Ҳабибуллоҳхони Калаконӣ онро сарварӣ кард, сотсиалистӣ набуд, балки он алайҳи наҳзати ислоҳотталабонаи шоҳ ва зулму ситами ҳукумат маҳсуб меёфт.
Баромади иҷтимоии вай чун шоҳи оянда барои тамоми сокинони Афғонистон, ки дар зулмоту торикии асримиёнагӣ ба сар мебурданд ва кишварро ҷомеаи қавмӣ идора мекард, аз ҳар нигоҳ нақши муҳим мебозид.
Ҳабибуллоҳхони Калаконӣ 19 январи соли 1890 дар деҳаи Калакон, чилкилометрии шимоли Кобул, ки бо номи Кӯҳдоман ёд мешавад, дар оилаи деҳқони ангурпарвари тоҷик ба дунё омад.
Мегӯяанд, ки падараш Имомуддини деҳқон аз рустоиён буда, ки ҳирфаи обрасонӣ дошта ва дар маҳофилӣ қавми ба меҳмонон об медод, ва аз ҳамин ҷиҳат аст, ки ӯро Саққо меноманд.
Дар оғози кор бештар мардум ба умеди идораи беҳтар ва исломитари кишвар аз Ҳабиболлоҳ ба хубӣ истиқбол карданд, аммо мушкилоти иқтисодӣ ва амнияти кишвар ба тадриҷ боис ошуфтагии авзоъ шуд.
Дар ин вақт генерал Муҳаммад Нодирхон, вазири ҷанги пешин, ки аз вазири мухтор дар Франса истеъфо карда буд ва дар шаҳри Нис зиндагӣ мекард, ба кумаки бародаронаш, гӯё пас аз музокира бо англисҳо дар Ҳинд, қасди Кобул кард ва саранҷом ба кумаки қабоил, махсусан афроди ду қабилаи ҷоҷӣ ва вазирӣ 13 октябри 1929 худро ба онҷо расонид ва шаҳрро дар ихтиёр гирифт.
Баъди тақрибан даҳ моҳи ҳукумат, тирамоҳи соли 1929, вақте амири нави Афғонистон, Нодиршоҳ, ки бо ёрии Бритониё ва Русия, қудратро ба даст оварда буд, Ҳабибуллоҳхон ва ёрони ӯро ба қатл расонд, аммо иҷоза надод, ки бино бар ойини мусалмонӣ дафн карда шаванд.
Баъдтар ӯро дар маъбади Байтулмуқаддас ёфтанд «дар байни муаллимон, ки онҳоро мепурсиду мешунид» ва он бандаҳо «аз ақлу заковат ва посухҳои ӯ ба ҳайрат афтода буданд».
Исои Масеҳ, ки «ҷойи халонда дам гирифтан надошт», чун воизи сайёҳ деҳа ба деҳа, шаҳр ба шаҳр мегашт, барои пайравонаш шахсан худаш намунаи ибрати чунин зиндагӣ буд.
Дар инҷилҳо номҳои апостолҳои зерин сабт ёфтаанд: Шимъӯн , Андриёс, Яъқуб ибни Забдой, Юҳанно, Филиппус, Барталмо, Тумо, Маттои, Яъқуб ибни Ҳалфой, Лаббой ,Шимъӯни Канно ва Яҳудои Исқарьют.
Ба як зан (Юҳанно чунин мешуморад, ки вай Марям, хоҳари Лазари эҳёгашта буд) иҷозат медиҳад, ки аз сараш ҳанути гаронбаҳо резад, гӯё ҷисмашро марҳам молида ба гӯронидан омода мекард.
Баъд пиёла бардошта, ба он баракат хост ва ба шогирдон бидод: «Нӯшед, чизе, ки андарунаш аст, он хуни ахди ҷадиди ман аст, хуне, ки барои омурзиши гуноҳони зиёд рехта» .
Исои Масеҳ — аз нуқтаи назари илми таърихӣ ходими диниест, ки дар нимаи аввали садаи якуми эраи мо дар байни яҳудиён ба дунё омада, фаъолияти тарғиботию ташвиқотии динӣ бурдааст.
Озодии афкор ва сухан - яке аз ҳуқуқҳои сиёсии шаҳрвандони Ҷумҳурии Тоҷикистон буда, дар Конститутсияи ҶТ ва дигар қонунҳои ҷорӣ муқаррар шуда, аз тарафи давлат кафолат дода шудааст.
Индексатсияи пардохти алимент — тибқи моддаи 118 КО ҶТ маблаги алименти бо ҳалномаи суд дар шакли пули устувор ситонидашаванда аз ҷониби маъму рияти ташкилоти маҳалли нигоҳ доштани алимент мутаносибан бо зиёдшавии андозаи ҳадди ақали музди меҳнати тибқи қонун муқарраргардида индексатсия карда мешавад.
Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи индексатсияи даромади аҳолӣ бо назардошти нархҳои молҳои истеъмолӣ ва хидматрасонӣ» аз 27 декабри соли 1993 муносибатҳои вобаста ба индексатсияи даромад ва пасандозҳои пулии шаҳрвандонро ба танзим медарорад.
Маъмурияти ташкилотҳои маҳалли нигоҳ доштани алимент ҳангоми зиёдшавии андозаи ҳадди ақалли музди меҳнат мутаносибан маблағи алиментро, ки бо пули усгувор муқарраршудааст, иидексатсия менамояд.
Қисми 2 модцаи 118 КО ҶТ пешбинӣкардааст, ки барои татбиқи индексатсияи суд ҳангоми таъйин кардани алимент маблаги онро метавонадбо пули устувор ба андозаи муайяниҳадди ақалли музди меҳнат муқаррарнамояд ва мутобиқи қонунгузорииҷорӣ ҳадди ақалли музди меҳнат азҷониби Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муқаррар карда мешавад.
Бо мақсади он ки индексатсияи алимент амалӣ гардад, маблағи устувори алимент дар маблағи мушаххаси сомонӣ муайян шуда, он мутаносибан ба андозаи ҳадци ақали музди меҳнат муқаррар мегардад.
Дар дарвозаи асосии навиштаҷоти исломӣ ба забони Форсӣ омадааст: «Исо, ки писари Марям гуфт: Дунё як пул аст, аз он бигузаред, аммо хонае бар он насозед. Касе ки ба рӯзи охират муътақид аст, умед ба абадият дорад, аммо ин дунё танҳо як соат аст. Онро дар ситоиши Худованд барои осоиши рӯзи нодида бигзоред».
Соли 1576 ҳамчун тоқи зафар ба ифтихори лашкаркашии Акбар ба Гуҷарот ва фатҳи он, дар ҷойи дарвозаи куҳнаи бо санги сурх бунёдшуда сохта шуда, дар ноҳияи Фотеҳпури иёлати Утар-Прадеши Ҳиндустон воқеъ аст.
Одатан тавассути бан баъзе ҳуқуқҳои истифодабрандагон маҳдуд мешавад ё онҳо тамоман маҳрум карда мешаванд (ташкил ва фиристодани ахбор, ташкили мавзӯъҳои нав дар веб-форум, фиристодани ахбор ба воситаи чат, шарҳу эзоҳ дар блогҳо ва ғайра).
Ин имкон бо мақсади ҳимоя намудани интернет-сайт аз троллҳо, спамерҳо, вандалҳо ва дигар ашхосе, ки ахбори онҳо ба фаъолияти манбаъ зарароваранд, ҷорӣ карда шудааст.
Камбуди бан дар он аст, ки асосан ба як қайди баҳисобгирии истифодабаранда таъсир мекунад ва дар манбаъҳои бақайдгирии озод истифодабаранда метавонад амалҳои худро таҳти қайди нав давом диҳад.
Аз ин рӯ, бан метавонад боиси баъзе муноқишаҳо, харобкориҳои ваҳшиёна ё «ҷангҳои ботҳо», ҳуҷуми хакерҳо баҳри хориҷ намудан ё тағйир додани манбаъ гардад.
Таваралӣ Зиёзода муаллифи 21 рисолаи илмӣ, 3 консепсияи миллӣ , 5 стандарти давлатии таҳсилоти фаннӣ, 12 китоби дарсӣ барои мактабҳои таҳсилоти умумӣ, таълимгоҳҳои миёна ва олии касбӣ, 16 дастури таълимию методӣ, 22 барномаи таълимӣ ва ғайра, ҷамъ 83 номгӯй ва зиёда аз 100 мақолаи илмӣ дар маҷаллаю маҷмӯаҳои илмии ватанӣ ва хориҷӣ, инчунин қриб 140 мақола дар нашрияҳои даврӣ батабърасида мебошад.
Душанбе гирифта, касбии миёнаро дар Техникуми тарбияи ҷисмонии Тоҷикистон ва факултети таърихи Донишгоҳи давлатии Тоҷикистон ба номи В. И. Ленинро дар соли 1975 хатм кардааст.
Солҳои 1985—1993 — муаллими калони кафедраи таърихи Тоҷикистон ва таъриху ҷомеашиносии Донишгоҳи давлатии омӯзгории Душанбе ба номи Т. Г. Шевченко, 1994—2011 — мудири шуъбаи фанҳои ҷомеашиносӣ ва муовини директори ПРМ оид ба илм буд.
Узви Шӯрои миллии таҳсилот, раиси Шӯрои коршиносон оид ба фанҳои таърих ва ҳуқуқи инсон дар назди Вазорати маориф ва илми Тоҷикистон ва муовини раиси шӯрои экспертӣ оид ба илмҳои педагогӣ дар назди Комиссияи Олии Аттестатсиони -и Ҷумҳурии Тоҷикистон буд.
Зиёзода Таваралӣ Нозимпур (Зиёев Таваралӣ Нозимович; 20 августи 1942, ноҳияи Файзобод, ҶШС Тоҷикистон — 6 марти 2023, Душанбе) — омӯзгор ва муаррихи тоҷик.
Соли 1999 барои иштироки фаъолона ва ба табъ расонидани силсилаи мақолаҳои илмии бахшида ба 1100- солагии ҷашни Давлати Сомониён ба мукофоти Шӯрои Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон қадр карда шудааст.
Алии Хуросонӣ ин асарро дар даврони ҳукумати Абӯмансур Кучкончихон маъруф ба Кучумхон мансуб медонад, ки бо дастури писари ӯ Абӯлғозӣ Султон Абӯсаид Баҳодурхон пас аз чиҳил соли мутолиа дар илми тиб, соли 933 ҳиҷрии қамарӣ мутобиқ ба соли 1526 мелодӣ ба риштаи таҳрир даровардааст.
Муқаддимаи китоб дар бораи ҳифзи саломатӣ ва баён дар тиб, саломативу беморӣ, нукоте дар бораи андомҳои басит, маркаби қувваҳо, набз, танаффус, бавл, арақ , тавлиду марг, даврони буҳрон ва ғайра сухан меравад.
Онҳо баъди 3–5 шаборӯзи пайдоиши ғунчаҳои гул тухм мегузоранд (пас аз 7–10 шаборӯз аз онҳо кирмина баромада, ғунча, гул ва ғӯраи ангурро мехӯранд).
Беш аз 30 намуди баргпечакҳо ба буттаву дарахтони мева зарар мерасонад, масалан, (ба барги нок, дарахтони меваи донакдор, дӯлона, садбарг, ирғай ва ғайра), (ба дарахтони себ, олу, зардолу, буттамева, садбарг, сафедор ва сада), баргпечаки сабз , баргпечаки қот (ба дарахтони меваи донакдор, садбарг, зирк, дӯлона, қот ва ғайра), баргпечаки муғҷа , , мевахӯраки себ, мевахӯраки олу, баргпечаки хӯшаи ток, баргпечаки ангур ва ғайра.
Тадбирҳои мубориза: тирамоҳу зимистон аз баргу навдаҳои афтида тоза кардани гирду атрофи дарахтони мева ва кундаҳои ток; бурида партофтани навдаҳои хушкида, аз пӯстлохи куҳна тоза кардани танаи дарахтон; тирамоҳ шудгор кардани хоки байни қаторҳо, ҳангоми парвози саросари шапалакҳо ва аз тухм баромадани кирминаҳо ба боғот пошидани инсектитсидҳо ё ба ҳар га дарахту токзор пошидани 3–5 кг энтобактерин ва диндронсиллин.
Вазни гулӯла барои мардҳо — 7,257 кг, барои занҳо — 4 кг. Ширкаткунандаи му­собиқа дар дохили давраи қутраш 2 м 135 см дар ҳола­ти омодабош қарор гирифта, бо як дасташ гулӯ­ларо то сари китф бардошта, паҳлуи гӯш ва зери манаҳ нигоҳ медорад.
Агар ширкаткунандагони мусобиқа беш аз ҳашт нафар бошанд, баъди се дафъаи партоби гулӯла ҳашт вар­зишгари беҳтаринро ҷу­до мекунанд, ки баъди се дафъаи пар­тоби гулӯла варзишгари беҳтарин муайян мешавад.
Ҳамаи синфҳо дорои толори таомхурӣ, тамокукашӣ, сайргоҳи кушода ва пушида буд, ки бо услубҳои мухталифи дилнишин сохта шуда, бо истифода аз масолеҳи қимматбаҳо аз ҷумла дарахти сурх, зарҳал, шишаҳои рангин , абрешим ва ғайра.
10 апрели соли 1912 "Титаник" аз ба сафари аввалу ягонаи худ равона шуда, дар Шербурги Фаронса ва Квинстауни Ирландия таваққуф кард, баъдан бо 1317 мусофирон ва дар борт 908 аъзои фойтун ба уқёнуси Атлантик ба сафар мебарояд.
Дар низоми интихоботии мутаносиб интихобкунанда на барои номзади муайян, балки ба яке аз рӯйхате, ки ҳизби сиёсӣ ё иттиҳоди интихобкунандагони барои иштирок дар интихобот роҳдодашуда пешниҳод кардаанд, овоз медиҳад.
Тарзи гузаронидани низоми интихоботии мутаносиб вобаста ба ташкили он дар ҳавзаҳое, ки мувофиқи тақсимоти марзию маъмурии мамлакат барпо ёфтааст, ё ки ҳамаи мамлакат як ҳавзаи интихоботӣ шуморида мешавад, аз якдигар фарқ доранд.
Дар ҳолати дуюм, вақте ки тамоми мамлакат ҳавзаи ягонаи интихоботӣ, рӯйхати ҳар ҳизб ё иттиҳодия метавонад бо шумораи ҷойи дар парлумон ишғолшаванда, ки он дар тамоми мамлакат як аст, баробар бошад.
Вобаста ба натиҷаи овоздиҳӣ дар тақсими овозҳои ҳақиқӣ ба ҳизб ҳамон қадар ваколатнома рост меояд, ки бо роҳи математикӣ бо овозҳои мувофиқи рӯйхат гирифтаи ҳизб баробар аст.
Баробари ин тарзи гуногун истифода мешавад, ки усули интиҳоии муайянкунии ҳисса тақсими шумораи умумии овозҳои ҳақиқӣ ба миқдори ваколатҳои бандшаванда мебошад, тақсими ваколатнома бошад, вобаста ба шумораи овозҳои мувофиқи рӯйхати ҳизбӣ гирифташуда ҳисса ҷудо карда мешавад, вале овозҳои баъдинаи он боқӣ монда, дар байни ҳамаи рӯйхатҳо тақсим мешаванд.
Бартарии низоми мутаносиб нисбат ба низоми мажоритарӣ дар он аст, ки он дар шароити низоми устувори нисбатан камшумори ҳизбӣ имкони зиёде медиҳад, ки дар парлумон ҳамаи равияҳои асосии сиёсии мамлакат пешниҳод гарданд.
Арзиши дигари он ҳамин аст, ки имкон медиҳад дар вақти тақсими ваколатнома ҳамаи овозҳо ба эътибор гирифта шаванд, дар низоми интихоботи мажоритарӣ бошад, шумораи хеле назарраси овозҳо гум мешаванд.
Агар дар низоми интихоботии мутаносиб шумораи зиёди ҳизбҳои сиёсӣ иштирок намоянд, ин бисёр вақт ба он оварда мерасонад, ки парлумон камқудрат шуда, дар он ҳизбу гурӯҳҳо боиси камсуботии
Барои пешгирии ин ҳолат қоидае муқаррар карда мешавад, ки дар тақсими ваколатнома он ҳизбу иттиҳодияҳое иштирок намекунанд, ки рӯйхати онҳо аз фоизи муқарраршуда кам овоз гирифтаанд.
Барои сабук кардани ин нуқсон дар баъзе мамлакатҳо тартиби махсуси овоздиҳӣ муқаррар карда шудааст, ки мувофиқи он интихобкунанда баробари ба рӯйхат овоз додан, инчунин метавонад дар рӯйхат нишон диҳад, ки киро якум ва киро дуюм мешуморад.
Барои ҳамвазн кардани бартарӣ ва камбудии низоми мажоритарӣ аз як тараф ва низоми мутаносибӣ аз тарафи дигар, дар чандин мамлакатҳо низоми омехтаи интихоботӣ гузаронида мешавад.
Масалан, дар Ҷумҳурии Тоҷикистон як қисми вакилони Маҷлиси намояндагони Маҷлиси Олии Ҷумҳурии Тоҷикистон бо тариқи интихоботи мажоритарӣ ва қисми дигар ба тариқи интихоботи мутаносиб интихоб карда мешаванд .
Асоси иқтисодиёти Туркманистонро соҳаҳои гуногуни саноат аз ҷумла Комплекси сузишворӣ — энергетики, саноати бофандаги, кимиёвӣ, металлурги ва киштисозӣ ташкил медиҳанд.
Қариб як сол дар Дублин мемонад, сипас рӯ ба Ҳиндустон меорад, вақти зиёде дар донишкадаи Марями Муқаддаси Калкутта аз ҷуғрофия дарс медиҳад, баъдтар директори он таъйин мегардад.
«Ман ба конгрегатсия моҳи октябри соли 1928 шомил гаштам ва моҳи январ сафари Ҳиндро ихтиёр намудам, — ба ёд оварда буд модар Тереза. Новитсиатро дар Дарҷилинг гузаштам ва савганди садоқатамро дар ҳузури хоҳарони лоретанӣ ба забон овардам. Дар тӯли бист сол дар мактаби Марями Муқаддаси шаҳри Калкутта, ки асосан наврасон сабақ мегирифтанд, омӯзгор будам. Намедонам, муаллимаи хуб будам ё на. Инро шогирдонам беҳтар медонанд. Вале сабақ доданро дӯст медоштам».
Ҳангоми ибодат ва суҳбати ботинӣ бо Худо даъвати ӯро возеҳ дарк сохтам… Даъваташ рӯшан буд: ман бояд аз дайри роҳибаҳо мерафтаму ба муфлисон ёрӣ мерасондам ва ҳамроҳашон мезистам.
В. Эрлихман менависад: «Баъди як табобатгоҳ дигарҳояш пайдо шуданд. Аз пайи онҳо хонаҳои кӯдакон, марказҳои эмгарӣ, „шаҳри сулҳ“ барои махавҳо қомат афрохтанд. Ва нахустин дармонгоҳро барои маризони СПИД низ модар Тереза бунёд кард. Ӯ бо як нерӯи адонашаванда кишвар ба кишвар мегашт, то ки маблағе ба даст орад. Ӯро „менеҷери беназир“ мехонданд».
Вақте ки папа Иоанн Павел пурсид, ки бо чй метавонад ба вай ёрӣ расонад, модар Тереза посух дод: «Як ҳиссачаи Ватиканро ба ман бахшед, дар он ҷо беморхона тахт менамоям».
Чи тавре ки модар Тереза мегуфт: «Мо наметавонем корҳои бузургро сомон бахшем — мо корҳои одиро иҷро менамоем, вале бо муҳаббати беандоза. Боре маро таъна заданд, ки хоҳарон иҷрои кори назаррасеро оғоз накардаанд, танҳо бо майда- чуйдаҳо машғуланд. Гуфтам: Агар онҳо лоақал ба як нафар одам ёрӣ расонда бошанд, кифоя аст. Исои Масеҳ низ метавонист барои як нафар инсон, баҳри як гунаҳгор ҷонашро фидо намояд».
«Шумо метавонед коре бикунед, ки аз дасти ман намеояд. Ман кореро ба иҷро мерасонам, ки шумо аз ӯхдааш намебароед. Якҷоя кореро анҷом мебахшем, ки писанди Парвардигор аст. Худо намепурсад, ки мо чанд китоб хондем, чй мӯъҷизаҳо эҷод намудем. Мепурсад, ки он чи аз дастамон меомад, иҷро кардем? Зарра барин кор ҳам барои Худо арзиш дорад. Зеро Худо тавоност, ҳар коре, ки бо номи Худо, барои Худо ва ба воситаи Худо иҷро менамоем, подоши зиёде медиҳад…»
«Дар нимаи аввали асри роҳи муборизаро бар муфлисӣ ғояҳои Маҳатма Гандӣ мунаввар менамуд, дар нимаи дуюм бошад — хештансӯзиҳои модар Тереза», — гуфта буд сарвазири вақти Ҳиндустон Индер Кумар Гуҷрал.
Терезаи Калкуттӣ — роҳибаи дини католикӣ, асосгузори ҷамъияти ёрирасонӣ умумибашарӣ «Иттиҳоди хоҳарони шафқат» дар Ҳиндустон, барандаи Ҷоизаи Темплтон ва Ҷоизаи Нобел барои сулҳ .
Авзои рӯҳӣ бо шароиту лаҳзаҳои ҳаёти воқеӣ алоқаманд буда, метавонад нисбатан устувор бошад ва муносибати умумии инсонро ба ҳаёт тавсиф диҳад: ба як гурӯҳи одамон авзои рӯҳии болида, зиндадилона хос аст, гурӯҳи дигар майл ба ғаму ғуссахӯрӣ, дилтангӣ, маъюсию зиққӣ доранд.
Авзои рӯҳӣ туфайли шароитҳои ҳаётии инсон, барору нобарориҳои ӯ ҳангоми иҷрои фаъолиятҳо, ҳодисаҳои воқеияти иҳотакарда ва дар баъзе вазъиятҳо дар натиҷаи ҳолати ҷисмонии инсон ба амал меояд.
Сабабҳои авзои рӯҳӣ баъзан фаҳмида намешаванд ва авзои рӯҳӣ дар чунин ҳолатҳо гӯё бесабаб рух медода бошад, вале он аслан бо сабабҳои муайян рӯй медиҳад.
Худдорӣ карда натавонистан, одати мувофиқи авзои рӯҳии бади худ бо атрофиён, хусусан кӯдакон муносибат кардан на танҳо ба равони осебпазири онҳо таъсир мерасонад, балки барои ӯ намунаи номатлуби рафтор шуда мемонад.
Авзои рӯҳии болида ва фараҳнок метавонад ба қобилияти кории одам (масалан, дар азхудкунии маводи таълимӣ аз ҷониби хонандагону донишҷӯён), инчунин дар муносибати байниҳамдигарӣ бо атрофиён ва ғ.
Зуҳуроти муносибати бодиққатона ба авзои рӯҳии инсон, ба вуҷуд овардани шароитҳое , ки ба авзои рӯҳии гуворову хуш ва болида мусоидат мекунанд ва инчунин мубориза бо авзои рӯҳии манфӣ ва баду ногувор лаҳзаҳои муҳимтарини тарбия мебошанд.
Калавиши бесабаби авзои рӯҳӣ метавонад асоси патологӣ дошта бошад ва он аз чунин хусусиятҳои шахс, ба монанди изтиробнокии баланд, ноустуворӣ, хурӯшонтабъии инсон ва ғ.
қиссаву достонҳои яҳудӣ ва масеҳӣ дар бораи Д. ба бархе аз манбаъҳои таърихӣ ва тафсирии исломӣ, хусусан «қасасу-л-анбиё»-ҳо низ роҳ ёфтаанд.
Тибқи ривоятҳои исломӣ, насаби Д. бо даҳ восита ба Яъқуб ва аз тариқи Яъқуб ба Иброҳим расида, ҳудуди 500 сол пас аз Мусо ва 1200 сол пеш аз Исо паёмбари банӣ Исроил шудааст.
Яке аз моҷароҳои маъруф дар зиндагии Д. дил бохтани ӯ ба битшабаъ ё басобиъ – зани яке аз фармондеҳони сипоҳаш Уриё аст, ки дар маъхазҳои тоисломӣ ва исломӣ ба таври гуногун ёд шудааст.
Носири Хусрав дар «Сафарнома» зимни тавсифи масҷиди байтулмуқаддас аз ду дари он бо номҳои бобурраҳма ва бобуттавба ёдовар шуда, гуфтааст, ки Худо тавбаи Д.-ро он ҷо пазируфт.
Тибқи ривоятҳо, Д. аз Худо хост, ки қуте рӯзии ӯ кунад, ки бо дасти худ ҳосил карда бошад ва Худованд ӯро зиреҳсозӣ омӯхта, оҳанро дар дасташ чун хамир ё мум нарм гардонид.
Довуд — подшоҳ ва пайёмбари банӣ Исроил, замони зиндагиашро ибтидои асри 11 — охири асри 10 то м., муддати умрашро аз 70 то 170 сол, замони подшоҳияшро 40 сол, зодгоҳашро байтуллаҳм ва мадфанашро дар байтулмуқаддас гуфтаанд.
Аз охири соли 1940 сарконструктори заводи «Компрессор», ки баъди оғози Ҷанги дуюми ҷаҳонӣ барои истеҳсоли тиру тӯпи реактивӣ ва таҷҳизоти корандози БМ-8, БМ-13 мутобиқ карда шуда буд.
Таҳти роҳбарии Бармин маҷмааҳои корандоз барои ҳомилони мушакҳои «Протон» ва системаи мушакии кайҳонии истифодааш чандкаратаи «Энергия–Буран» ихтироъ ва бунёд гардиданд.