polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
విశాఖపట్టణం జిల్లా అనకాపల్లి పట్టణానికి చెందిన కె.తులసీరావు పూర్తయ్యాక అటవీశాఖలో ఉద్యోగంలో చేరాను. విశాఖపట్టణం, చింతపల్లి అటవీ ప్రాంతాల్లో పనిచేసాఅరి. అనంతరం వన్యప్రాణులంటే తనకున్న ఆసక్తితో 1979లో వన్యప్రాణి ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఇండియాలో శిక్షణ తీసుకున్నారు. అక్కడ దేశంలోని అన్ని అటవీ ప్రాంతాల్లో ఉన్న వన్యప్రాణులపై అధ్యయనం చేసే అవకాశం దక్కింది. ఎకోడెవలప్‌మెంట్‌పై సూపర్ స్పెషలైజేషన్ చేశారు. శిక్షణ అనంతరం విశాఖపట్టణంలోని ఇందిరా గాంధీ జంతుప్రదర్శనశాలలో అసిస్టెంట్ క్యూరేటర్‌గా చేరారు. అక్కడ నుంచి హైదరాబాదు‌లోని నెహ్రూ జులాజికల్ పార్కు క్యూరేటర్‌గా పనిచేశారు. ఆత్మకూరు, అచ్చంపేట, నాగార్జునసాగర్ అటవీ డివిజన్‌లలో డిఎఫ్ఓగా పనిచేశారు. వేటగాళ్ల ప్రభావంతో పాటు స్థానిక గిరిజనుల సహాయ నిరాకరణ వల్ల నాగార్జున సాగర్ శ్రీశైలం పులుల అభయారణ్యంలో పులులను పరిరక్షించి, వాటిని అభివృద్ధి చేయాలనే లక్ష్యంతో రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఆదేశాల మేరకు శ్రీశైలం ఎకోడెవలప్‌మెంట్ ప్రాజెక్టు ఆఫీసరుగా పనిచేశారు.
అటవీశాఖలో డిప్యూటీ ఫారెస్ట్ కన్జర్వేటర్‌గా 36 ఏళ్లపాటు వివిధ జిల్లాల్లో పనిచేసి 2011 జూన్ 30వ తేదీన పదవీ విరమణ చేశారు. శ్రీశైలం ఎకో డెవలప్‌మెంట్ ప్రాజెక్టు ఆఫీసరుగా పులుల సంరక్షణ, అభివృద్ధికి చేపట్టిన పనులు సత్ఫలితాలనిచ్చాయి. శ్రీశైలం పులుల అభయారణ్యంలో పులుల సంరక్షణకు గిరిజనుల భాగస్వామ్యంతో వీరు చేసిన పనులు చూసిన ప్రభుత్వం పదవీ విరమణ తర్వాత ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర జీవవైవిధ్య పరిశోధన సంస్థ డైరెక్టరుగా నియమించింది. రాష్ట్రంలో అడవుల పరిరక్షణ, అభివృద్ధి ద్వారా పర్యావరణాన్ని కాపాడేందుకు తన వంతు సేవలందించారు. జీవవైవిధ్య సదస్సు నిర్వహణ కమిటీ సభ్యుడిగా పర్యావరణంపై ప్రతినిధులకు అవగాహన కల్పించేందుకు ప్రత్యేకంగా స్టాల్‌ను ఏర్పాటు చేయించి సదస్సులో పాల్గొన్నారు.
సునామీని తట్టుకునేలా కాకినాడ తీరం లోని గోదావరి, కృష్ణా నదులు కలిసే చోట ఏర్పడిన ఒండ్రుమట్టితో అక్కడ ఉప్పునీటిలోనూ పెరిగే మడ అడవులను నరకకుండా కాపాడి, వాటిని అభివృద్ధి చేయడం ద్వారా సునామీ ప్రమాదాల నుంచి కాపాడవచ్చని పరిశోధనలో వెల్లడైంది. కాకినాడ సముద్ర తీరంలో 18 కిలోమీటర్ల దూరం రిబ్బన్‌లా ఉన్న మట్టి మైదానాన్ని పరిరక్షించటం ద్వారా సునామీ ప్రమాదాల నుంచి బయటపడవచ్చు. దీనికోసం కాకినాడ తీరప్రాంతంలో 25 కిలోమీటర్ల దూరం పర్యావరణ పరిరక్షణకు వినూత్న ప్రాజెక్టుకు రూపకల్పన చేస్తున్నారు. గ్లోబల్ ఎన్విరాన్‌మెంట్ ఫెసిలిటీ , కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, యునైటెడ్ నేషన్స్ సహకారంతో చేపట్టిన ఈ ప్రాజెక్టుకు ప్రతిపాదనలు రూపొందిస్తున్నారు.
మన రాష్ట్రంలో తూర్పున ఉన్న కోస్తా తీరంలో పర్యావరణ పరిరక్షణే లక్ష్యంగా కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, విదేశీ స్వచ్ఛంద సంస్థలతో కలిసి చేపట్టిన ప్రతిష్ఠాత్మక యునైటెడ్ నేషన్స్ డెవలప్‌మెంట్ ప్రాజెక్టు రాష్ట్ర కోఆర్డినేటరుగా ప్రస్తుతం సేవలందిస్తున్నారు. కాకినాడ తీరప్రాంతంలోని మడ అడవులను కాపాడటం ద్వారా అన్ని రకాల జీవరాశులు మనుగడ సాగించేలా సరికొత్త కార్యాచరణ ప్రణాళికకు రూపకల్పన చేసి సముద్ర తీరంలోని పర్యావరణ పరిరక్షణ వ్యవస్థలపై పరిశోధించే శాస్త్రవేత్తల బృందాన్ని సమన్వయ పరుస్తూ ప్రకృతిలోని సహజ వనరులపై ఒత్తిడి తగ్గించేందుకు బృహత్తర ప్రణాళికను రూపొందిస్తున్నారు.
రాష్ట్రంలో వన్యప్రాణులను కాపాడటంతోపాటు పర్యావరణ పరిరక్షణే పరమావధిగా మూడున్నర దశాబ్దాల పాటు అటవీశాఖాధికారిగా కె. తులసీరావు విశిష్ట సేవలందించారు. శ్రీశైలం టైగర్ ప్రాజెక్టులో గిరిజనులతో మమేకమై పనిచేసిన ఈయన పులులను పరిరక్షించి, వాటి సంఖ్యను పెంచటంలో సఫలీకృతులయ్యారు. వన్యప్రాణులు, పర్యావరణ పరిరక్షణకు ఆయన చేసిన కృషికి గుర్తింపుగా ఈయనకు ఏడు జాతీయ అవార్డులు లభించాయి.
చవటపల్లిలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి. కంచికచెర్ల, నందిగామ నుండి రోడ్దురవాణా సౌకర్యం ఉంది. రైల్వేస్టేషన్: యెర్రుపాలెం, తొండల గొపవరం విజయవాడ 42.కి.మీ దూరంలో ఉంది.
చవటపల్లిలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. బాలబడి కంచికచర్లలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల వీరులపాడులోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల కంచికచర్లలో ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ విజయవాడలో ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయవాడలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉంది. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఊరు స్వతంత్రానికి ముందు ఏర్పడింది. ఈ గ్రామని మొదట యాదవులు స్థాపించారు. అ తర్వాత మద్దినేని వారు మా గ్రామని అభివృద్ధి చేసారు. ఆ తరువాత గురజాల వాళ్ళు పాలిస్తున్నారు.
శ్రీ రామాలయం, శ్రీ ప్రసన్నాంజనేయస్వామిస్వామివారి ఆలయం, శ్రీ గోపయ్య సమేత శ్రీ లక్ష్మీతిరుపతమ్మ తల్లి ఆలయం, చర్చిలు.
ప్రధానంగా ఇది జయంతి అన్న యువతి కథ. అందం, పరువం, పొగరుమోతుతనం, ఆత్మాభిమానం ఉన్న దిగువ మధ్యతరగతి యువతి జయంతి. హుందా, ఠీవి, డబ్బు, పలుకుబడి, ఆడపిల్లలను సమ్మోహనపరిచే రూపు ఉన్న నిండైన వ్యక్తి రాజశేఖరం. వీరిద్దరి పరస్పర ఆకర్షణ, ప్రేమ, ద్వేషం, కోపం, పట్టుదలలతో నిండిన ప్రేమకథ "సెక్రటరీ".
జయంతి దిగువ మధ్యతరగతి అమ్మాయి, ఆమె బామ్మ జయంతిని కష్టపడి పెంచి చదువు చెప్పిస్తుంది చదువు పూర్తికాగానే ఉద్యోగం చూసుకుని ఆ వృద్ధురాలి శ్రమ తగ్గించాలనే సదుద్దేశంతో ఉద్యోగప్రయత్నాలు చేస్తూంటుంది ఆమె. ఈ నేపథ్యంలో "ఆంధ్ర వనితా విహార్" సంస్థలో సెక్రటరీ ఉద్యోగం దొరకగానే జయంతి ఆనందంలో తేలిపోతుంది. నగరంలో ధనికులు, ఉన్నతోద్యోగులతో ఆ సంస్థకు అనుబంధం ఉంటుందనీ, అలాంటివారి మధ్య తిరగడం తనలాంటి సామాన్యురాలికి అందివచ్చిన అవకాశమని ఆమె భావిస్తుంది. ఐతే వనితా విహార్ లో ఉద్యోగం అందుకు భిన్నంగా ప్రముఖులైన స్త్రీల మధ్య ఈర్ష్యాసూయలు, భేదాభిప్రాయాలే కాక నమ్మశక్యం కాని దుస్సంఘటనల మధ్య సాగుతుంది. బామ్మని కష్టపెట్టాల్సి ఉంటుందని తెలిసీ, మరో ఉద్యోగం దొరకడం కష్టమని అవగాహన ఉండి కూడా ఆమె ఆ ఉద్యోగానికి రాజీనామా చేస్తుంది. అనంతరం రాజశేఖరం వద్ద సెక్రటరీగా ఉద్యోగాన్ని పొందుతుంది.
రాజశేఖరం వద్ద ఉద్యోగం వనితా విహార్లోని ఉద్యోగానికి భిన్నంగా అన్ని రకాల సౌకర్యాలు, క్రమశిక్షణతో కూడిన పనితో ఉంటుంది. పైగా వనితావిహార్ ఉద్యోగం కన్నా గౌరవం, జీతం కూడా ఎక్కువే. జయంతి అంతకుముందు కన్న కలలన్నీ ఈ ఉద్యోగంలో నిజమైనట్టుగా ఉన్న పరిస్థితుల మధ్య రాజశేఖరం వల్ల ఓ సమస్య ఎదురవుతుంది. రాజశేఖరం పద్ధతేమిటో, అతనేమిటో ఒక పట్టాన అర్థం కాక, రకరకాల ఊహలకీ, భావనలకీ లొంగి ఆత్మాభిమానం చంపుకోకూడదనుకుని జయంతి ఈ ఉద్యోగానికి కూడా రాజీనామా చేస్తుంది. రాజశేఖరం అంగీకరించడు, అలాగని తానేమిటో, తన పద్ధతేమిటో స్పష్టంగా విప్పిచెప్పడు. అందం, ఐశ్వర్యం, హోదా ఉన్న ఓ మగవాడి ఆకర్షణలో మధ్యతరగతి అమ్మాయిగా జయంతి మనసు ఎన్నో ఉద్విగ్నతలకు లోనవుతుంది. అనంతరం జరిగే మలుపుల్లో ఎన్నో విచిత్రమైన సంఘటనల మధ్య ఈ నవల ఆసక్తికరంగా సాగుతుంది.
"సెక్రటరీ" నవల విషయంలో తెలుగు విమర్శలోకంలో వ్యతిరేకంగానూ, అనుకూలంగానూ రెండు అభిప్రాయాలు వ్యక్తమయ్యాయి. ఈ నవల పాఠకులను కలలలోకంలోకి తోసేసి, పఠనా సమయాన్ని నిష్ప్రయోజనకరంగా మారుస్తుందని వ్యతిరేకించిన వారి ముఖ్య ఆరోపణ. ఆశ, నిరాశలు, రాగద్వేషాలతో నిండిన ఈ నవల పాఠకుల వికాసానికి ఏ విధమైన సహకారీ కాదని కొందరు అభిప్రాయపడ్డారు.
ఆరోగ్యకరమైన వినోదంతో పాఠకులను సేదతీర్చడమే కాక సమాజంలోని ఒక వర్గం ఆశలు, ఆకాంక్షలు పరోక్షంగా చిత్రీకరించిన ఉత్తమ సాహిత్యంగా మరికొందరు విమర్శకులు ప్రశంసించారు.
నవల మరో వందపపేజిలు పెంచే అవకాశం వున్నా శ్రీమతి సులోచనారాణి ఆ పని చెయ్యలేదు. నవల చివరలో రాజశేఖరం ఉత్తరం ద్వారా చెప్పిందంతా,సంఘటనారూపంలో రాస్తే నవల పెరుగుతుంది అని వి.రాజారామమోహనరావు నవలాహృదయంలో వివరించారు.
1964లో తొలిసారిగా నవల ధారావాహికగా జ్యోతి మాసపత్రికలో ప్రచురితమైన నాటి నుంచి 2012లో ఎమెస్కో ప్రచురణసంస్థల పుస్తక ముద్రణ వరకూ దాదాపు 78ముద్రణలు పొందింది. పుస్తకాన్ని కొన్నవారే కొన్ని లక్షలమంది ఉండగా, తెలుగు పుస్తక సంస్కృతిలో విలసిల్లిన అద్దె పుస్తకాల కొట్ల పద్ధతి ద్వారా, ఇతరేతర మార్గాల ద్వారా ఎందరు చదివారన్న అంచనా వేయడానికి వీలు లేదు.
బహుళ ప్రచారం సాధించిన ఈ నవల సినిమాగా రూపుదిద్దుకుంది. సురేష్ ప్రొడక్షన్స్ నిర్మాణంలో కె.ఎస్.ప్రకాశరావు దర్శకత్వం వహించిన "సెక్రటరీ" చిత్రంలో జయంతిగా వాణిశ్రీ, రాజశేఖరంగా అక్కినేని నాగేశ్వరరావు నటించారు. సినిమాగా కూడా ప్రేక్షకాదరణ పొంది విజయాన్ని సాధించింది.
యద్దనపూడి సులోచనారాణి రచనా జీవితంలో తొలినవల "సెక్రటరీ" ఆమెని నాటి నవలా రంగంలో ప్రాచుర్య నవలల శాఖకు అగ్రస్థానంలో నిలిపింది. అనంతరం ఆమెకు వచ్చిన ప్రాచుర్యం ఏ స్థాయికి చేరిందంటే పలువురు మగరచయితలు తమ సొంతపేర్లతో నవలలు పంపితే పత్రికల్లో ప్రచురణ కావట్లేదని స్త్రీపేర్లతో నవలలు పంపే స్థితి ఏర్పడింది. సెక్రటరీ నవలలోని నేపథ్యం ప్రాచుర్య నవలల నిర్మాణాన్ని ప్రభావితం చేసింది. ఎందరో అక్షరాస్యుల్ని సాహిత్య పాఠకులుగా మార్చడం కూడా సెక్రటరీ నవల సాధించిన విజయంలో భాగమే.
1964లో తొలిసారిగా ఈ నవల ధారావాహికగా ప్రచురణ పొందుతున్న రోజుల్లో నవలా పఠనం అలవాటు ఉన్న కుటుంబాలలో జయంతి, రాజశేఖరాలు వారిలో ఒకరైపోయారని విమర్శకులు ప్రశంసించారు. ఆ రెండు పాత్రల జీవితాల్లో మలుపులు, సంఘటనలు తమ బంధుమిత్రుల జీవితాల్లోనివే అన్నంతగా పాఠకులు తాదాత్మ్యత పొందారు. సినిమాగా విజయం పొందినా, నవలగా అమ్మకాల్లో, ప్రాచుర్యంలో చరిత్ర సృష్టించినా అంతా పాఠకుల కలల లోకాన్ని వారి ముందు నిలపడంలో ఉందని విమర్శకులు రాజారామమోహనరావు అభిప్రాయం.
నలభై ఏళ్లకు పైగా నవలారాణి అన్న ప్రాచుర్యం పొందిన యద్దనపూడి సులోచనారాణి తొలినవల సెక్రటరీ. జ్యోతి మాసపత్రికలో 1964లో ధారావాహికగా ప్రచురితమైంది. ఆధునిక నవలా సాహిత్యంలో ప్రాచుర్య సాహిత్యం , నిబద్ధ సాహిత్యం అనే రెండు శాఖలు విస్తరించాయి. ప్రాచుర్య నవలా సాహిత్యం మొదట్లో కొవ్వలి, జంపన నవలలతో ప్రారంభం కాగా 1960 దశకం నుంచి ఆ నవలా శాఖలో మైలురాయిగా సెక్రటరీ నవల నిలుస్తుంది.
సెక్రటరీ యద్దనపూడి సులోచనారాణి రచించిన బహుళ ప్రాచుర్యం పొందిన నవల 1964లో తొలిసారి ప్రచురణ పొందిననాటి నుంచి ఎన్నో ముద్రణలు పొంది పాఠకుల ఆదరణను, సినిమాగా చిత్రితమైన ప్రేక్షకుల అభిమానాన్ని సంపాదించుకుంది.
ధూర్జటి ఖతి యూనికోడ్లో రూపొందించబడిన తెలుగు ఖతి. ఈ ఖతి 2012 నవంబరులో విడుదల చేసిన తెలుగు విజయం ఖతులలో ఒకటి. సిలికానాంధ్ర సారధ్యంలో తయారైన ఒక ఖతి ఇవి 2వ అంతర్జాతీయ తెలుగు అంతర్జాల సదస్సు సందర్భంగా 2-11-2012 నవిశాఖపట్టణం లో విడుదల చేసిన ఏకరూప ఖతుల లలో ధూర్జటి కూడా ఒకటి . దీనిని ఇక్కడ డౌన్లోడ్ చేసుకోవచ్హు. ముద్రణారంగంలో వున్న తెలుగు ఫాంట్లలోని లోటుపాట్లను గమనించి ముద్రణకు అనుకూలంగా ఈ ఖతిని పురుషోత్త్ కుమార్ గుత్తుల తయారు చేశారు. గూగుల్ ఇచ్చే తెలుగు యూనికోడ్ ఖతులలో ధూర్జటి కూడా ఉన్నది . @- అనే 3 సౌలభ్యం ద్వారా వాడుకరుల కంప్యూటర్లలో ఈ ఖతులు లేకున్నా సర్వర్ నుండి అప్పటికప్పుడు తెచ్చి చూపించవచ్చు. .ఈ సౌలభ్యం వలన ప్రత్యేకంగా ఈ ఫాంట్ ను స్థాపించుకొనే అవసరం లేదు.
తెలుగు యీనికోడ్ ఖతిని ను 2013 లో పురుషోత్త్ కుమార్ గుత్తుల రూపకల్పన చేసి అభివృద్ధి చేశారు , సిలికాన్ ఆంధ్ర సిల్ ఓపెన్ ఫాంట్ లైసెన్స్ 1.1 కింద అందుబాటులో ఉంచారు.ధూర్జటి అనేది చతురస్రాకార డిజైన్, గుండ్రని అంచులతో కూడిన తెలుగు ఫాంట్. ఇది సంప్రదాయ భారతీయ భావనను రేకెత్తించే అలంకార అచ్చుగుర్తులను కలిగి ఉంది, పెద్ద సైజుల్లో హెడ్ లైన్ లు, ఆహ్వానాలు, పోస్టర్లు, ఇతర ఉపయోగాల కొరకు తగినది. ధూర్జటి అనే రాజు కృష్ణదేవరాయల ఆస్థానంలో నించైనా తెలుగు కవి గా పేరు పొందాడు. అక్కడ అష్టదిగ్ఘజలు ఒకటి.
ధూర్జటి ఖతిని నిర్వచించడం మనం జాల ఖతిగా ఉపయోగించిన ఖతి వాడుకరి కంప్యూటర్లో ఉంటే దాన్నే ఉపయోగించవచ్చు. అందుకు లక్షణానికి విలువనూ ఇవ్వవచ్చు.
ఈ ధూర్జటి ఖతి తెలుగు పలకలుగా ఉండటం వలన ఈనాడు పత్రిక లోగోను పోలి ఉంటుంది , ఇది శీర్షికలు, పోస్టర్లు, ఆహ్వానాలకు అనువైనది.
ఈ జాతి ఆవులు శరీరం మీద, నుదుటి మీద, తోక కుచ్చు మీద నలుపు తెలుపు మచ్చలు కలిగి ఉంటాయి. పొదుగు ముదురు రంగులో ఉండి చన్నుల మీద తెల్లటి మచ్చలుంటాయి. పాలిచ్చేనరాలు ఉబ్బి ఉంటాయి.
గర్భధారణ అవధి సాధారణంగా 280 రోజులు ఉంటుంది. ప్రసవం జరిగిన 3 నుండి 4 నెలలలోపే తిరిగి గర్భం దాలుస్తాయి. అందువల్ల తిరిగి గర్భందాల్చడానికి 5 నుండి 6 నెలలు తీసుకునే స్థానిక జాతుల కన్నా మెరుగైనవి.
సమతుల్యమైన సాంద్ర దాణా మిశ్రమం, పచ్చిమేత విరివిగా మేపినప్పుడు ఈ జాతి ఆవులు రోజుకి 15 నుండి 20 లీటర్ల పాలు ఇస్తాయి. పాలు బాగా వచ్చే సమయంలో పాల దిగుబడి రోజుకు 25 నుండి 35 లీటర్ల వరకూ పెరగవచ్చు.
పాల దిగుబడి అధికంగా ఉన్నందున, బాగా పాలు ఇచ్చే ఆవులకు పొదుగు వాపు వ్యాధి సోకే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంది. పోషక లోపాలు కూడా తలెత్తవచ్చు. ముందుగా పసికట్టగలిగితే వీటిని నివారించుకోవచ్చు.
రాజస్థాన్కి చెందిన థర్పర్కర్ జాతి ఆవులను హోల్స్టీన్ ఫ్రీష్ ఆబోతులతో కృత్రిమ గర్భధారణ చేయించి కరణ్ ఫ్రీ జాతిని అభివృద్ధి చేశారు. థర్పర్కర్ జాతి ఆవుల పాల దిగుబడి సామాన్యంగానే ఉన్నప్పటికీ, ఇవి అధిక ఉష్ణోగ్రతను, తేమతో కూడిన వాతావరణాన్ని తట్టుకోగల శక్తిని కలిగి ఉండడం వలన ప్రత్యేకతను సంతరించుకున్నాయి.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.బాలబడి, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు నార్నూర్లో ఉన్నాయి.సమీప జూనియర్ కళాశాల నార్నూర్లోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు ఆదిలాబాద్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్ ఆదిలాబాద్లో ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల ఉట్నూరులోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు ఆదిలాబాద్లోనూ ఉన్నాయి.
సమీప ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
లోకరి , తెలంగాణ రాష్ట్రం, ఆదిలాబాద్ జిల్లా, గాదిగూడ మండలంలోని గ్రామం. ఇది పాత మండల కేంద్రమైన నార్నూర్ నుండి 10 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన ఆదిలాబాద్ నుండి 56 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత ఆదిలాబాద్ జిల్లా లోని నార్నూర్ మండలంలో ఉండేది. పునర్వ్యవస్థీకరణలో దీన్ని కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన గాదిగూడ మండలం లోకి చేర్చారు.
లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్ ఉంది. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
ఒక పుస్తకం చదివి వదిలేస్తే,ఫలితం ఉండదు. అందులో మనల్ని ప్రేరేపించే విషయమేదైనా వుందేమో ఒకసారి ఆలోచిస్తే.దానివల్ల ఓ కొత్త ఆలోచన రావచ్చు. కొత్త అవకాశం లభించవచ్చు. సరికొత్త ప్రణాళిక రూపొందవచ్చు. ఒక సినిమా చూస్తారు,కాసేపు రిలాక్సవడానికి మాత్రమే అనుకుంటే. సరిపోదు. అక్కడ మనకు ప్రేరణనిచ్చే సన్నివేశమో, సందర్భమో ఉండవచ్చు. దాన్నిబట్టి ఆలోచిస్తే ఇంకెన్నో ఆలోచనలు తట్టవచ్చు. కాబట్టి మనం ఆ దిశలో ఆలోచించగలగాలి. ఒకరి విజయాన్ని చూసి అసూయ చెందితే,అది బలహీనతగా మారుతుంది. ఒకరి విజయాన్ని చూసి ప్రేరణ పొందితే,అది ఆత్మవిశ్వాసాన్ని పెంపొందిస్తుంది. అందుకే ప్రేరణ పొందే ఏ సందర్భాన్నీ వదులుకోకూడదు. ఆ పని నా వల్ల ఎక్కడవుతుంది. వాళ్ల స్థాయి నాకెక్కడ ఉంది అంటూ ఎవరికి వారు తమను తక్కువగా భావించుకుంటే,తక్కువగా అంచనా వేసుకుంటే ఫలితమూ అలాగే వుంటుంది. ఈ విధమైన ఆత్మన్యూనతా భావం చాలా ప్రమాదం. దానిని వదిలించుకోకపోతే పురోగతి సంగతేమోగానీ తిరోగమనం వైపు నడిచినట్లే. అందుకే తక్షణమే ఆత్మన్యూనతా భావాన్ని వదిలించు కోవడానికి ప్రయత్నించాలి. కొద్దిపాటి పట్టుదల ఉంటే ఇది సాధ్యమే.
మరొకరిని చూసి స్ఫూర్తినీ, ప్రేరణనూ పొందాలే తప్ప వారిలా చేయలేకపోతున్నామనే ఆందోళన ఎప్పుడూ ఉండకూడదు. ఏ ఇద్దరి వ్యక్తిత్వాలూ, వ్యవహరశైలీ ఒకేలా
ఉండవు. క్రికెట్‌ జట్టు మొత్తం టెండూల్కర్‌లానే ఆడదు. ఒక ధోనీ ఉంటాడు. మరో పఠాన్‌ ఉంటాడు. ఇంకెవరో ఉంటారు. ఎవరి శైలి వారిది. ఎవరి స్టయిల్‌ వారిది.ఏదైనా సాధించాలనుకున్నప్పుడు నిజాయితీగా ప్రయత్నించాలి. అప్పుడు విఫలమైనా సరే. మిమ్మల్ని మీరు తప్పుపట్టుకోవాల్సిన అవసరం లేదు. పొరపాట్లను గమనించడం ముఖ్యమే కానీ. చేసిన వాటి గురించి పదేపదే ఆలోచిస్తూ కుంగిపోకూడదు. పొరపాట్లు దొర్లితే అది అవమానంగా భావించకూడదు. పనిలో పొరపాట్లు అత్యంత సహజం. మరోసారి అటువంటివి దొర్లకుండా జాగ్రత్తలు తీసుకుంటే,విజయం తప్పక సొంతమౌతుంది. పొరపాట్లనూ సానుకూల దృక్పథంలో ఆలోచించడం నేర్చుకోవాలి. ప్రముఖ శాస్త్రవేత్త థామస్‌ అల్వా ఎడిసన్‌ విద్యుత్‌ బల్బును ఆవిష్కరించే క్రమంలో ఎన్నోసార్లు ప్రయోగాలు చేసి విఫలమయ్యాయి. ఆ ఫలితం సాధించడానికి అన్ని దశలూ అవసరమయ్యాయి. అని అనుకున్నాడే తప్ప 'అన్నిసార్లు విఫలమయ్యానే' అని ఎన్నడూ కృంగిపోలేదు.
అనుకున్న ఉద్యోగం రాకపోయినా చింతించకూడదు. ఒక ఉద్యోగంలో ఎంపిక కాలేదంటే మీలో సామర్థ్యం లేదని మాత్రం కాదు. ఆ ఉద్యోగానికి మీరు సరిపోరని మాత్రమే అర్థం. మీ సామర్థ్యాలు మరో కొలువుకు సరిపోవచ్చు. ప్రముఖ హిందీ కథానాయకుడు అమితాబ్‌ బచ్చన్‌ తొలుత సైనికాధికారి ఉద్యోగానికి ప్రయత్నించారు. ఎంపిక కాలేదు. కానీ ఆయన ఆ తర్వాత చిత్రసీమలోకి అడుగుపెట్టి తిరుగులేని కథానాయకుడిగా ఎదిగారు.చుట్టూ సానుకూల వాతావరణం ఉండేలా చూసుకోవాలి. ప్రతికూలంగా ఆలోచించే వారుంటే ఆ ఆలోచనలు మీపై కూడా ప్రభావం చూపిస్తాయి. ప్రతి చిన్న విషయాన్నీ ప్రతికూల దృక్పథంలో ఆలోచించడం అలవాటవుతుంది. ప్రతి వ్యక్తిలోనూ బలాలూ, బలహీనతలూ ఉంటాయి. ఉన్న బలాలను ఎలా సమర్థంగా ఉపయోగించుకోవాలో ఆలోచించాలి. కానీ, బలహీనతల గురించి బాధపడుతూ కూర్చోకూడదు.
ప్రేరణ.నిరాశలో వున్న వ్యక్తిని ఆశావాదపు అంచులదాకా తీసుకెళ్తుంది.అవరోధాల దారులు అధిగమింపజేస్తుంది.సమస్యల వంతెనలు సులువుగా దాటిస్తుంది. ఆత్మన్యూనతా భావాన్ని దూరం చేస్తుంది. ఆత్మ విశ్వాసాన్ని పెంపొందిస్తుంది. లక్ష్యం వైపు నడిపిస్తుంది.విజయాన్ని చేకూరుస్తుంది.అందుకే అవసరమైన చోట ప్రేరణ ప్రాధాన్యతను గుర్తించాలి. కొందరికి వ్యక్తిత్వ వికాస గ్రంథాలు ప్రేరణనిస్తాయి.కొందరికి మహానీయుల జీవిత చరిత్రలు ప్రేరణనిస్తాయి. ఇలా ఏదో ఒక అంశం,ఏదో ఒక పుస్తకం ప్రేరణనిచ్చేదిగా ఉంటుంది. ఆ ప్రేరణే వ్యక్తిని తీర్చిదిద్దుతుంది.
పదకొండవ శతాబ్దిలో రామానుజులు ఆది శంకరుల అద్వైతాన్ని తిరస్కరిస్తూ వైష్ణవులకు పాంచరాత్ర పద్ధతిని ఏర్పరచారు. పాంచరాత్రాగమనానికి అనువుగానే నారాయణుణ్ణి పరమాత్మగా నమ్మడం, దేవాధిదేవుడిగా కొలవడం కనిపిస్తుంది. రామానుజుల ప్రకారం పరమాత్మ ఐదు రూపాల్లో అవతరిస్తాడు: పర, వ్యూహ, విభవ, అంతర్యామి, అర్చ. మనుషులు భగంతుణ్ణి చేరేందుకు ఈ ఐదు రూపాల్లో ఏదో ఒకటి లేదా ఎక్కువ రూపాలను ఆరాధించవచ్చు.
ఆరు గుణాలతో కూడుకుని ఉన్న వాసుదేవుడే మొదటి వ్యూహ మూర్తిగా గుర్తించబడ్డాడు. వాసుదేవుడి నుండి ఉద్భవించిన సంకర్షణుడిలో జ్ఞానము, బలము అనే గుణాలు ఉంటాయి. సంకర్షణుడి నుండి ఉద్భవించిన ప్రద్యుమ్నుడిలో ఐశ్వర్యము, వీర్యము అనే గుణాలు ఉంటాయి. ప్రద్యుమ్నుడి నుండి ఉద్భవించిన అనిరుద్ధుడిలో శక్తి, తేజస్సు అనే గుణాలు ఉంటాయి.
వ్యూహ రూపం యొక్క సిద్ధాంతానికి దగ్గరగా ఉండేదే ఈ రూపం. ఈ సిద్ధాంతం ప్రకారం వ్యూహ రూపంలో పేర్కొన్న నలుగురూ వేరు వేరు సమయాలలో అవతారాలుగా ఈ భూమిపైకి వస్తారు.
ఈ రూపం ప్రతీ మనిషిలోనూ ఉంటుందనేది నమ్మిక. ఈ నాలుగో రూపం ప్రతి మనిషిలోనూ అనిరుద్ధుడి ద్వారా నియంరించబడుతుంది. ఈ శక్తి ప్రతి ఒక్కరి హృదయంలో హృదయకమలంగా స్థాపించబడి ఉంటుంది. ఇది వ్యూహంలోని ఒక్కడయిన అనిరుద్ధుడే కానీ పరమాత్మ కాదన్నది పండితుల వాదన.
నారాయణీయం లోలా కాకుండా పాంచరాత్ర సంహితాలలో అర్చ రూపాన్ని భగవంతుని యొక్క స్వరూపంగా నమ్ముతారు. ఏదయిన జడ వస్తువు ను సరియయిన పద్ధతిలో పాంచరాత్ర సంహితల ప్రకారం పూజించి, ప్రాణ ప్రతిష్ఠ చేస్తే, అందులోకి అద్భుతమయిన శక్తులు వచ్చి, విష్ణువు యొక్క శక్తిని ఆ వస్తువు సంతరించుకుంటుంది. ఆ విధంగా ప్రతిష్ఠించిన ఆ వస్తువుకు అనుదినం నిత్యపూజ చేయాల్సి ఉంటుంది.
ఈ అర్చ ఆరాధనకూ మూర్తిపూజకూ చాలా తేడా ఉంది. మూర్తిపూజలో ఆరాధకుడికి విగ్రహం యొక్క అంగములపై దృష్టి ఉంటుంది . అలా చేయటం ద్వారా కొద్ది కాలానికి ఆరాధకుడి దృష్టి ఒక బిందువుకు కుచించుకుంటుంది, ఆపై మూర్తి అవసరం ఉండదు. కానీ అర్చ పద్ధతిలో విగ్రహంలో భగవంతుడిని ఆరాధకుడు అనుభవిస్తాడు. ఈ విధంగా పన్నిద్దరు ఆళ్వారులూ వివిధ దివ్య దేశాలలో భగవంతుని అనుభవించారు.
పాంచరాత్రమనే పదానికి అర్థం - ఐదు రాత్రులతో సంబంధం ఉందని అర్థాన్ని సూచిస్తుంది.ఒక కథ ప్రకారం కేశవుడు ఈ పరమరహస్యమయిన తాంత్రిక విద్యను మొటమొదటగా ఐదు రాత్రుల పాటూ అనంతుడికీ , గరుత్మంతుడికీ, విష్వక్సేనుడికీ, విధికారకుడైన బ్రహ్మకూ, రుద్రునికీ నేర్పిస్తాడు. మరొక కథనం ప్రకారం రాత్రం అనే పదానికి జ్ఞానం, జ్ఞప్తి, తెలివి మొదలగు అర్ధాలు ఉన్నాయి. ఐదు రకాల తత్వ జ్ఞానాలను ప్రసాదిస్తుంది కాబట్టీ ఇది పాంచరాత్రమయింది. ఈ ఐదు జ్ఞానాలు:
పాంచరాత్రమనగా, శ్రీవైష్ణవులు పరమపవిత్రంగా భావించే ఆగమ శాస్త్రం. ఐదు రాత్రులనే అర్థం వచ్చే ఈ పాంచరాత్రం వెనుక ఎన్నో కథలూ, కథనాలూ కనిపిస్తాయి. ఈ పదం శతపథ బ్రాహ్మణంలోని 12వ సర్గలో కనిపిస్తుంది - మహావిష్ణువు ఐదు రాత్రుల పాటు బలి క్రతువును నిర్వహించి సర్వశక్తులను పొందడం. రామానుజులు ప్రతిపాదించిన శ్రీవైష్ణవ సాంప్రదాయంలో ఈ ఆగమం ముఖ్య పాత్రను వహిస్తుంది. 200కు పైగా గ్రంథాలు ఇందులో భాగం. ఇందులో సా.శ.పూ. 3వ శతాబ్దానికి చెందినవి, సా.శ. 6 నుండి 9 మధ్య రాయబడినవి కనిపిస్తాయి.
ఈ ఆగమం ప్రకారం మంత్రం కన్నా భగవంతునిపై భక్తి పెక్కు రెట్ల ప్రభావం కలిగి ఉంటుంది. సంస్కృతంకన్నా ఆరాధకుడి మాతృభాషలో పూజలు చేయటం ఉత్తమంగా ఈ మతం నమ్ముతుంది. ఈ మతాన్ననుసరించి పూజలు జరిగే ఆలయాలు:
చెళ్లపిళ్ల వేంకటశాస్త్రి తొలినాళ్లలో సంస్కృత భూయిష్టమైన సమాసాలతో తెలుగు పద్యాలు లేక నేరుగా సంస్కృత శ్లోకాలు రచించేవారు. అతను గురువు చర్ల బ్రహ్మయ్యశాస్త్రి సాన్నిధ్యానికి వెళ్ళేలోగా విశేషించి చెప్పిన కవిత్వం పద్యకవిత్వమేనని వేంకటశాస్త్రి రాసుకున్నారు. అతను రాసిన పద్యకవితంలో మొట్టమొదటిది ఈ పద్యం:
1893లో ఇనుగంటి పదంపై చెప్పిన యమకం పద్యం సరిగా నడవకపోగా 1899 నాటికి రాసిన పద్యం అవలీలగా నడిచిన వైనాన్ని ఆయనే వివరించుకున్నారు. అలాగే తొలినాళ్లలో పాషాణపాకాలుగా, కఠిన సమాస భూయిష్టమైన పద్యాలు చెప్పిన వేంకటశాస్త్రి కాలం గడిచే కొద్దీ సరళాతి సరళమైన ద్రాక్షాపాకాల వంటి పద్యాలు రాయడం ప్రారంభించారు. పలువురు పండితులు ఆ సరళమైన శైలిని బిగువులేని పద్యాలుగా తృణీకరించారు. అయితే సాధారణమైన రసజ్ఞులు, శ్రోతలు ఈ శైలికి, చమత్కార వచోధోరణికి అభిమానులైనారు. ఆపైన శ్రవణానందం వంటి కావ్యాలను, పాండవోద్యోగ విజయాలు వంటి నాటకాలను, శరపరంపరగా చేసిన అవధానాలైనా సుబోధకమైన, అత్యంత సరళమైన పద్యాల్లోనే వ్రాశారు. అయితే దీనంతటికీ కారణం పదాలు, జానపద సాహిత్యం వంటి సంప్రదాయాలను పద్యాల్లో ప్రవేశపెట్టడమే కారణంగా సాహిత్యవేత్త వెల్చేరు నారాయణరావు విశ్లేషించాడు. తిరుపతి వేంకట కవుల రచనా ధోరణిని ఆశుకవిత్వ ధోరణులుగా అతను భావించారు.
1930 ల నుంచీ వేంకటశాస్త్రి పద్యరచనలతో పాటుగా వచనరచనలు చేయడం కూడా ప్రారంభించాడు. అలా రాసినవే అనంతర కాలంలో కథలు గాథలు గా, కాశీయాత్రగా ప్రచురితమయ్యాయి. వచనం కూడా గ్రాంథిక భాషలో ప్రారంభించి, తర్వాతి కాలంలో సరళ వ్యావహారికంలో రాయడం ప్రారంభించాడు. మొత్తంగా సుదీర్ఘమైన రచనాజీవితంలో తన శైలిని ఎప్పటికప్పుడు దిద్దుకుంటూ మెరుగుపెడుతూనే సాగాడు వేంకటశాస్త్రి.
అనంతర కాలంలో గురువు చర్ల బ్రహ్మయ్యశాస్త్రి ఆదేశంతో దివాకర్ల తిరుపతిశాస్త్రితో కలిసి అవధానాలు ప్రారంభించాడు. 1891లో కాకినాడలో చేసిన శతావధానమే తిరుపతి వేంకటకవులుగా వీరి తొలి ప్రదర్శన. అందులో వారు చెప్పిన పద్యాల్లో వ్యాకరణ దోషాలున్నాయని పెద్ద పండితులు శంకించారు. తిరుపతి వేంకట కవులు కూడా నోరు మెదపకుండా అవి నిజంగా తప్పులే అని అందరికీ అనుమానం వచ్చేటట్టుగా ప్రవర్తించారు. అలా శతావధానమంతా అయిపోనిచ్చి, శతావధానం చివరిలో ప్రధానసభకు ముందు జరిగిన ఉపసభలో ఆయా శంకలు అన్నీ వరుసగా చెప్తూ పూర్వ మహాకావ్యాల ప్రయోగాలు ఉదహరించి, పండితుల సందేహాలను ఎగరగొట్టారు. ఆ హఠాత్పరిణామాన్ని ముందుగా ఊహించకపోవడంతో సభ్యులంతా ఆశ్చర్యంలో మునిగిపోయారు. పైగా నిండా 20ఏళ్ళు నిండని కుర్రవాళ్లు దిగ్గజాల్లాంటి మహా పండితులను ఓడించడంతో నాటి నుంచి వారి ప్రభ వెలిగిపోవడం మొదలుపెట్టింది. ఆపైన అప్రతిహతమైన వారి శతావధానాల జైత్రయాత్ర తిరుపతి వేంకట కవులకే కాక తెలుగునాట అవధాన ప్రక్రియకే గొప్ప ప్రాచుర్యానికి నాంది అయింది.
ఆపై వారి అవధాన పరంపరలో భాగంగా కొప్పరపు సోదర కవులు, వేంకట పార్వతీశ్వర కవులతో వివాదాలు జరిగి పోటాపోటీగా అవధానాలు చేసి పేరు సంపాదించారు.
తన మలిజీవితంలో చెళ్లపిళ్ల ప్రధానంగా వచన రచనలు చేశాడు. దాదాపుగా ఈ వచన రచనలన్నీ దివాకర్లతో కాక విడిగానే చేశాడు. అందుకు ముఖ్యకారణం కూడా చెళ్లపిళ్ల అభిరుచి వచనం వైపుకు తిరిగేలోగానే దివాకర్ల వారు మరణించడమే కావచ్చు. అతను తన వచన ఖండిక లలో ఎన్నో అంశాలను గూర్చి రుచ్యంగా, సవివరంగా రాశారు. మొదట వచనంలో కూడా గ్రాంథికాన్ని అవలంబించిన వేంకటశాస్త్రి పోనుపోను సరళ వ్యావహారికంలోకి దిగాడు. పద్యరచనలో ఎంతటి ఆశుధార ఉందో వచనరచనలోనూ అంతటి అనర్గళ వాగ్ధార ఉందంటూ విమర్శకుడు డి.చంద్రశేఖరరెడ్డి అతని వ్యాసాల గురించి ప్రస్తావించారు. వేంకటశాస్త్రి ఎన్నెన్నో అంశాల గురించి వందలాది వ్యాసాలను రచించారు.
ఆనాటి సంస్థానాధీశులు, వారి చుట్టూ వాతావరణం, వారి దాతృత్వం, సద్గుణాలు, దుర్గుణాలు, అప్పటి మహాపండితులు, వారి పాండితీపటిమ, సహృదయత, ఈర్ష్యాసూయలు, ఆ కాలంలోని ఆచారాలు, వ్యవహారాలు, చెళ్ళపిళ్ల చిన్ననాటి ముచ్చట్లు, కాశీయాత్రకు వెళ్ళిన పూర్వాపరాలు, తన జాతకంలోని శుభయోగాలు, దుర్యోగాలు, నాటి తమ విద్యాభ్యాసం వంటివి ఈ వ్యాసాల్లో కనిపిస్తాయి. ఇక వ్యక్తిగతమూ,సాహిత్యపరమూ అయిన పలు వివాదాలకు సంబంధించిన వ్యాసాలూ పుష్కలంగా రాశారు. ఒక విషయంలోంచి మరో విషయంలోకి, అందులోంచి మరింకొక దానిలోకి చివరికి మళ్ళీ ఎత్తుకున్న విషయంలోనికి మారుతూ ఎన్నో అంశాలను ప్రస్తావించడం వంటివి చాలా ఆసక్తికరంగా ఉంటాయి. కథలు గాథలు "ఒక అర్థశతాబ్దిలో తెలుగు సాంస్కృతిక చరిత్ర" అంటూ పుస్తకం వెనుక అట్టపై ప్రచురణకర్తలు ప్రశంసించారు.
చెళ్లపిళ్ల వేంకటశాస్త్రి తనతోపాటుగా చదువుకున్న దివాకర్ల తిరుపతిశాస్త్రితో కలిసి తిరుపతి వేంకట కవులుగా ఆంధ్రదేశమంతటా ప్రాచుర్యం పొందాడు. అష్టావధానాలు, కవిత్వ రచనకు పేరుప్రఖ్యాతులు, ప్రతిపక్షులతో స్పర్థ, రాజాస్థానాల్లో గౌరవాలు వంటివన్నీ ఇద్దరూ కలిసే పొందారు. కాశీకి వెళ్ళకముందు తిరుపతిశాస్త్రికి, వేంకటశాస్త్రికీ సతీర్థ్య భావమే వుండేది. కాశీ వెళ్ళి పలు శాస్త్రాలను చదువుకుని తిరిగి వచ్చాకా వేంకటశాస్త్రి, పెద్దవాడైన తిరుపతిశాస్త్రికి సహాధ్యాయి అయ్యాడు. మొదట్లో వారిద్దరికీ అంతగా స్నేహం లేకున్నా అనంతర కాలంలో స్నేహం వృద్ధి అయ్యింది. కానీ మధ్య మధ్యలో పోట్లాడుకుంటూ ఉండేవారు. ముఖ్యంగా, గురువు తలపెట్టిన గణపతి ఉత్సవానికి డబ్బు సేకరించడం కోసం వారిద్దరు గ్రామాలు తిరుగుతున్నప్పుడు వేంకటశాస్త్రికే ఆదరణ ఎక్కువగా ఉండేది. తిరుపతిశాస్త్రి పద్యపఠనం చేసేటప్పుడు శ్రోతలు అతనిని ఆపమని వేంకటశాస్త్రిని చదవమనడం తిరుపతి శాస్త్రికి కష్టంగా ఉండేది. అందుకని వేంకటశాస్త్రి చెప్పిన ఒక పద్యంలో ఉపమానం సరైనది కాదని తిరుపతి శాస్త్రి మడత పేచీకి దిగాడు. అది ముదిరి ఇద్దరూ కొట్టుకున్నారు.