polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
జైట్లీ మాట్లాడ్డానికి లేచారంటే యూపీఏ నేతలు శ్రద్ధతో ఆలకించేవారు. పాలసీ పెరాలసిస్‌ అనే పదాన్ని సృష్టించి, మన్మోహన్‌ ప్రభుత్వ విధానాలను దునుమాడి, సర్కారుకు కంట్లో నలుసులా మారారు. ఆర్థిక మంత్రిగా అరుణ్‌ జైట్లీ ఆర్థికవేత్తలందరి మన్ననలూ అందుకోలేకపోయారు. కానీ, మోదీ ఆర్థిక అజెండాను అమలు చేయడంలో సఫలమయ్యారు. ముఖ్యంగా పెద్ద నోట్ల రద్దు. ఇక జైట్లీ హయాంలో రెండో పెద్ద నిర్ణయం. జీఎస్టీని తేవడం.
1986 నుంచి అరుణ్‌ జైట్లీ తన న్యాయవాద వృత్తిని విస్తృతంగా కొనసాగించారు. 1989లో అప్పటి ప్రధాని వీపీ సింగ్‌ ఆయనను అదనపు సొలిసిటర్‌ జనరల్‌గా నియమించి అత్యంత కీలకమైన బోఫోర్స్‌ కుంభకోణంలో న్యాయపరమైన చిక్కుముళ్లను విప్పదీసే పనిని అప్పజెప్పారు. ‘బోఫోర్స్‌’ను వెలికితీసే పేపర్‌ వర్క్‌ అంతా జైట్లీయే చేశారు. న్యాయ, రాజ్యాంగ వ్యవహారాల్లో ఆయనది అందెవేసిన చెయ్యి. ఎంపీగా ఉన్న సమయంలోనే న్యాయవాదిగా తన ఆదాయం 130 కోట్లుగా పేర్కొనడం విశేషం. రాజ్యసభాపక్ష నేతగా ఎంపిక కాకముందు జైట్లీ ఒక్కో సిటింగ్‌కు 3 లక్షలు తీసుకునేవారు. దానికితోడు కేసు విలువలో పర్సంటేజీ తీసుకునేవారు.
వస్తువులు, సేవల పన్ను విషయంలో రాష్ట్రాల మధ్య ఏకాభిప్రాయాన్ని సాధించడం అరుణ్‌ జైట్లీ అతి పెద్ద విజయం. దేశం మొత్తాన్ని ఒకే పన్ను కిందకు తీసుకురావడానికి ఉభయ సభల్లో బిల్లు ఆమోదంలోనూ మోదీకి మంచి చేయూతనిచ్చారు. ఆ తర్వాత తన అధ్యక్షతన జరిగిన లెక్కకు మించిన జీఎస్‌టీ మండలి సమావేశాల్లో శ్లాబుల నుంచి పలు అంశాల్లో సవరణలు చేసే విషయంలో, వాటిపై అన్ని వర్గాల నుంచి అభిప్రాయాలను సేకరించి. అందరికీ సానుకూలంగా ఉండే నిర్ణయాలు తీసుకోవడం సఫలం అయ్యారు.
అరుణ్‌ జైట్లీ అస్తమించినప్పటికీ. ఆయన వదలిన సంస్కరణల ముద్రలు మాత్రం భారత్‌లో ఉదయిస్తూనే ఉంటాయి. ముఖ్యంగా జీఎస్‌టీ అమలును చెప్పుకోవాలి. ఒకే దేశం. ఒకే పన్ను కోసం మోదీ 1.0 ప్రభుత్వం తలపెట్టిన కార్యాన్ని నెత్తికెత్తుకుంది ఈయనే. బ్యాంకింగ్‌ వ్యవస్థలో మొండి బకాయిల ప్రక్షాళనకావించిన జైట్లీ తన హయాంలో పలు విజయాలను తన ఖాతాలో వేసుకున్నారు. అదే సమయంలో వృద్ధి మందగమనం రూపంలో అతిపెద్ద వైఫల్యాన్నీ మూటగట్టుకున్నారు.
గుజరాత్‌ అల్లర్ల కేసులో మోదీకి, వివాదాస్పద సోహ్రబుద్దీన్‌, ఇస్రాత్‌ జహాన్‌ ఎన్‌కౌంటర్ల కేసుల్లో అమిత్‌షాకు న్యాయసేవలు అందించారు. కేంద్రం చేపట్టే న్యాయ నియామకాల్లో జైట్లీ ముద్ర సుస్పష్టం. న్యాయమంత్రిగా పలు ఎన్నికలు, న్యాయ సంస్కరణలు చేపట్టారు. ఫాస్ట్‌ట్రాక్‌ కోర్టు పథకాన్ని అమలు చేశారు. కోర్టుల కంప్యూటరీకరణపై ప్రత్యేక దృష్టిసారించారు. కేసులు త్వరగా పరిష్కారమయ్యేందుకు వీలుకల్పిస్తూ పలు చట్టాల్లో సవరణలు తీసుకొచ్చారు.
కేంద్రమంత్రి ప్రకాశ్‌ జావడేకర్‌ ఓ సందర్భంలో జైట్లీని సూపర్‌ స్ట్రాటజిస్ట్‌ అని అభివర్ణించారు. పార్టీ ప్రతినిధులు ఏం మాట్లాడాలన్నా మొదట జైట్లీ దగ్గరనుంచి బ్రీఫింగ్‌ తీసుకునేవారు. నిర్మలా సీతారామన్‌, జావడేకర్‌, ధర్మేంద్ర ప్రధాన్‌, పీయూశ్‌ గోయెల్‌ సహా అనేకమంది మంత్రులు జైట్లీకి ప్రత్యక్ష శిష్యులే. సంబిత్‌ పాత్రా, అమిత్‌ మాలవీయ మొదలైనవారూ ఆయన శిష్యులుగా రాణించినవారే.
ఆర్థిక వ్యవస్థలో మార్పులను ముందుగానే ఊహించిన జైట్లీ. పీజే నాయక్‌ కమిటీ సిఫారసులను అమలు చేశారు. బ్యాంకు బోర్డుల్లో పలు సంస్కరణలు చేపట్టారు. సీఎండీ పోస్టును విభజించడంతో పాటు. డైరెక్టర్లు, బ్యాంకు అధిపతుల నియామకం కోసం బ్యాంక్‌ బోర్డ్స్‌ బ్యూరో ను ఏర్పాటు చేశారు. ఆర్‌బీఐకి తోడుగా కొత్త నియంత్రణ సంస్థల వైపు కూడా ఆయన మొగ్గుచూపారు.
బ్యాంకింగ్‌ వ్యవస్థలో దివాలా కోసం ఉన్న పలు వ్యవస్థలన్నిటినీ ఒకే చట్టం కిందకు తీసుకొచ్చారు. సంక్లిష్టతలను తగ్గించారు. మొండి బకాయిల వసూలును సరళతరం చేశారు. ఇటీవల దీనికి మరికొన్ని సవరణలూ చేపట్టి. కంపెనీలకు మరింత వెసలుబాటు కల్పించారు. మొత్తం మీద జైట్లీ హయాంలో వచ్చిన ఈ బిల్లు ప్రారంభం నుంచి అమలు వరకూ ఆయన కీలక పాత్ర పోషించారు.
బ్యాంకింగ్‌ సేవలను మూలమూల్లోకీ విస్తరించడమే ధ్యేయంగా చేపట్టిన ప్రధాన్‌ మంత్రి జన్‌ధన్‌ యోజన ద్వారా పల్లెసీమల్లో అత్యధికంగా ఖాతాలు ప్రారంభమయ్యాయి. ఇక ఆధార్‌ ఆధారంగా 55 సంక్షేమ పథకాలకు సంబంధించి ప్రజలకు నేరుగా నగదు బదిలీ చేశారు. దీని వల్ల రూ.లక్ష కోట్ల వరకు ప్రజాధనం పక్కదార్లు పట్టకుండా కాపాడినట్లు తెలుస్తోంది.
అరుణ్ జైట్లీ భారతీయ జనతా పార్టీకి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. వాజ్‌పేయి మంత్రివర్గంలో కేంద్రమంత్రిగా, మోదీ మంత్రివర్గంలో ఆర్థిక మంత్రిగా పనిచేసిన అరుణ్ జైట్లీ ప్రస్తుతం రాజ్యసభలో అధికార నాయకుడిగా వ్యవహరించారు.
1990 నుంచి జైట్లీ బీజేపీలో ఉన్నతస్థాయికి అధిరోహించడం మొదలైంది. అగ్రనేతలు వాజ్‌పేయి, ఆడ్వాణీ నీడలో, వారి ఆత్మీయుడిగా అంచలంచెలుగా ఎదిగారు. 2003లో మధ్యప్రదేశ్‌లో బీజేపీని అధికారంలోకి తేవడం వెనుక ఆయన కృషి నిరుపమానం.
క్రికెట్‌ అంటే అరుణ్‌ జైట్లీకి మహా ఇష్టం. కుటుంబంతో కలిసి క్రికెట్‌ మ్యాచ్‌లు చూడడం మహా సరదా. ఈ ఆసక్తే ఆయనను ఢిల్లీ క్రికెట్‌ సంఘం అధ్యక్షుడిగా కూడా చేసింది. బీసీసీఐ వ్యవహారాల్లో కూడా ఆయన చురుగ్గా పనిచేశారు.
జైట్లీది పంజాబీ బ్రాహ్మణ కుటుంబం. ఆయనకు బటర్‌ చికెన్‌ అంటే మహా ఇష్టం. ‘‘జైల్లో ఉన్నపుడు చికెన్‌ లేదా మటన్‌ తెప్పించుకునేవాళ్లం. దానిని జైల్లోనే వండి బటర్‌ చికెన్‌ తినేవాళ్లం’’ అని ఆయన వెల్లడించారు.
ఆ తరువాత ఇతని మనసు దర్శకత్వంపై మళ్లి మద్రాసుకు వెళ్ళాడు. ‘ఎం.ఎల్.ఏ.’ సినిమాకి కె.బి. తిలక్ దగ్గర సహాయకుడిగా పనిచేశాడు. కె.ఎస్. ప్రకాశరావు, వి.మధుసూదనరావుల సినిమాలకీ పనిచేశాడు. మాటల రచయితగా ఇతని ప్రయాణం అనువాద చిత్రంతో మొదలైంది. ‘శివగంగ సీమై’ చిత్రాన్ని ‘యోధాన యోధులు’గా తెలుగులో అనువదించారు. దానికి మహారథి మాటలు రాశాడు. ‘బందిపోటు’ ఇతని తొలి డైరెక్టు తెలుగు చిత్రం. ‘సతీ అరుంధతి’, ‘కంచుకోట’, ‘పెత్తందారు’ ఇవన్నీ ఇతనికి రచయితగా తెలుగు చిత్రసీమలో స్థానాన్ని సుస్థిరం చేశాయి. దాదాపు 150 సినిమాలకు సంభాషణలు అందించాడు. నిర్మాతగా ‘రైతుభారతం’, ‘దేశమంటే మనుషులోయ్’, ‘మంచిని పెంచాలి’, ‘భోగిమంటలు’ సినిమాలు తీశాడు.
ఇతని అసలు పేరు త్రిపురనేని బాలగంగాధరరావు. ఇతడు ఏప్రిల్ 20, 1930 న కృష్ణా జిల్లా గుడివాడ తాలూకా పసుమర్రు గ్రామంలో ఓ వ్యవసాయ కుటుంబంలో జన్మించాడు. ఇతని తల్లిదండ్రులు పుణ్యవతి, సత్యనారాయణలు. ఇతడు బాల్యం నుంచీ అక్షరాలపై మమకారం పెంచుకొన్నాడు. రామాయణ, మహాభారతాలను చిన్నప్పుడే చదివేశాడు. బాధర్‌ అనేది ఇతని కలంపేరు. ఆ పేరుతో పత్రికలకు పద్యాలు, గేయాలు పంపించేవాడు. తండ్రి మరణంతో ఆయన చదువు ఎక్కువ కాలం సాగలేదు. ఆస్తులన్నీ హారతి కర్పూంలా కరిగిపోవడంతో కుటుంబ బాధ్యతను మోయాల్సివచ్చింది. యువకుడిగా ఉన్నప్పుడే ‘క్విట్‌ ఇండియా’ అంటూ బ్రిటిష్‌వారికి వ్యతిరేకంగా సమరనాదం వినిపించాడు.
ఆర్థిక ఇబ్బందులు చుట్టుముట్టడంతో ఇతడు కొంతకాలం వ్యవసాయం చేశాడు. హైదరాబాద్‌లో గుమస్తాగా పనిచేశాడు. దక్కన్‌ రేడియోలో ఉద్యోగం వచ్చింది. అది కూడా ఎక్కువ కాలం నడవలేదు. ‘మీజాన్‌’ అనే పత్రికలో ఉప సంపాదకుడిగా కొన్నాళ్లు పనిచేశాడు. తెలంగాణ భూపోరాటంలో చురుగ్గా పాల్గాన్నాడు. ఈయన పేరు పోలీసు రికార్డులకు కూడా ఎక్కింది. ‘పాలేరు’ అనే సినిమాకి ప్రొడక్షన్‌ మేనేజరుగా పనిచేశాడు. ఆ సినిమా మధ్యలోనే ఆగిపోయింది.
తిక్కన సోమయాజికి గురునాథుడు లేఖకుడైనట్లు మన వేంకటరామ శాస్త్రిగారికి సుంకర రంగయ్య గారు లేఖకుడై గ్రంథరచనోత్సాహము కలిగించెనట. రంగయ్యగారు వీరికి బ్రియశిష్యులు. ' గుప్తార్థప్రకాశిక ' రంగయ్యగారి కర్తృత్వముద్రతో మొదట వెలువరింపబడింది. శాస్త్రిగారి ప్రియశిష్యుడగుటచే వారి గ్రంథము సంగ్రహించె నని వదంతి కాని రంగయ్యగారు పీఠికలో ' సంస్కృతవ్యాకరణవిషయ మున్నచోట గురువులు వేంకటరామశాస్త్రిగారు పూరించి పరిష్కరించి ' రని వ్రాసికొనిరి. ఇట్టి గ్రంథచౌర్యము తొల్లిటినుండియు జరుగుచునే యున్నది. నేడు క్రొత్తగాదు.
వేదాంత మెరిగిన విద్వాంసులయ్యు శాస్త్రిగారు శివాద్వైతులు. ఈశ్వరాస్తిక్య విషయమున వీరి వ్యాసరచన బహుళముగ సాగినది. 1885 మొదలు రాజమహేంద్ద్రవరమున ' టౌన్ స్కూలు ' లో సంస్కృతోపాధ్యాయులై ట్రైనింగు కాలేజీలో సంస్కృత ప్రహానోపదేశకులై, సర్వకళాశాలలో గీర్వాణభాషాగురు పదారూఢులై, కొవ్వూరు సంస్కృత కళాశాలలో బ్రధానదేశికులై, విద్యార్థుల నెందరనో విద్వాంసుల నొనరించిన యాచార్యశేఖరుడీయన. జ్యోతిశ్శాస్త్ర విదులైన నాటి పండితులలో మనశాస్త్రిగారిదే పై చేయి యన్నట్లు ' చతురస్యా ' ది రచనలు చాటుచున్నవి.
కల్లూరి వేంకట రామశాస్త్రి ప్రముఖ తెలుగు కవి. వీరి కీర్తి జ్యోతిని శాశ్వతస్థితిలో ప్రకాశింపజేయు రచన బాలవ్యాకరణ గుప్తార్థ ప్రకాశిక.
ఓస్మోసిస్ అనేది అన్ని జీవ వ్యవస్థలకూ అవసరము. ఎందుకంటే మనలోని పొరలు అన్నీ పాక్షికంగా వడ కట్టేవే . సాధారణముగా ఈ పొరలు పెద్ద, పోలార్ కణాలను వెళ్ళనివ్వదు. ఉదాహరణకి ఐఒన్స్, ప్రొటీన్స్, పాలీ సేఖ్రైడ్స్ . కాని ఇవే పొరలు పోలార్ కాని, చిన్న, హైడ్రోఫోబిక్ కణాలను వెళ్ళనిస్తాయి . ఉదాహరణకి లిపిడ్స్, ఆమ్లజని, బొగ్గుపొలుసు వాయువు, నైట్రోజెన్, నైట్రిక్ ఒక్సై డ్, మొదలైనవి. పొర నుండి కదలిక చార్జ్, రసాయనిక విలువలు, ద్రావణీయత, ద్రావిత అణువుల యొక్క పరిమాణము మొదలయిన వాటి మీద ఆధారపడి ఉండును. నీళ్ళ అణువులు లోపలకి, బయటకి వెళ్ళడానికి ప్రథమ మూల కారణము ఓస్మోసిస్ . ఒక కణము లోపానికి, దాని బయట ఉన్న హైపోటోనిక్ పొర [ప్రకృతికి మధ్య ఉన్న పొర యందు టూగోర్ ఒత్తిడి ముఖ్యముగా ఓస్మోసిస్ వల్లే అదుపులో ఉండును.
జీన్ ఎనటోయిన్ నోల్లెట్ మొట్టమొదట ఓస్మోసిస్ ని 1748 లో కనుగొన్నారు . ఓస్మోసిస్ అనే పదం "ఎండొస్మోస్", "ఎక్షోస్మొస్ " పదాల నుండి వచ్చింది. ఈ పదాలను రెనె జోవాచిం హెన్రి డుట్రోచెట్ పేరుగల ఫ్రెంచ్ భౌతిక శాస్త్ర వేత్త వాడుకలోకి తెచ్చారు.
ఎక్కడైతే పాక్షిక పారగామ్య పొర ఉందో అక్కడ ఓస్మోసిస్ జరుగును. ఒక కణమును నీటిలో ముంచినప్పుడు నీటి కణాలు పొర ద్వారా తక్కువ గాఢత ప్రదేశము నుండి ఎక్కువ గాఢత ప్రదేశానికి వెళతాయి. దీనినే ఓస్మోసిస్ అంటారు . ఉదాహరణకి ఉప్పునీటిలో ముంచితే అణువులు బయటకి వెళతాయి కాని అదే మంచి నీటిలో ముంచితే అణువులు లోపలకి వస్తాయి. ఈ పొర ఎంపిక చేసి పారగామ్యం చేస్తుంది. దీనివల్ల కావలసిన పదార్థాలు మాత్రమే లోపానికి వస్తాయి . అఖ్ఖరలేని పదార్థాలు బయటనే ఉండిపోతాయి . సాధారణముగా మనము ఓస్మోసిస్ అన్న పదాన్ని నీటి కణాలు లోపలకి రావడానికి మాత్రమే ఉపయోగిస్తాము.
ఇదే ఓస్మోసిస్ ని మనం ఎంట్రోపి అంశం ద్వారా కూడా చెప్పవచ్చు. ఒక వ్యవస్థ తీసుకుందాము ఎందులో ఐతే పొర రెండు వేరు గాఢత గల ద్రావణములను వేరు చేస్తోంది. ఇంకో వ్యవస్థ తీసుకోండి ఎందులో ఐతే ఆ రెండు ద్రావణాల యొక్క గాఢత ఒకటే . ఆ మొదటి వ్యవస్థ యొక్క ఎంట్రోపి రెండో దాంతో పోలిస్తే తక్కువ . థెర్మొడైనమిక్క్స్ యొక్క రెండో లా ప్రకారం సక్రమంగా ఉన్న తక్కువ ఎంట్రోపి అసక్రమంగా ఉన్న ఎక్కువ ఎంట్రోపి గల వ్యవస్థగా మారాలి. అందుకు కావాల్సిన ప్రక్రియే ఈ ఓస్మోసిస్. ఎంట్రోపి తేడా ఎప్పుడైతే ఉండదో సున్నా అవుతుందో అప్పుడే మనం సమన్వయత వచ్చిందని చెప్పగలం.
ఓస్మోసిస్ ని మనం థెర్మో డైనమిక్ ఉచిత శక్తి అనే అంశం ద్వారా చెప్పవచ్చు .ఆ తక్కువ గాఢత ఉన్న ద్రావణము లోని ఎక్కువ ఉచిత శక్తి ఉంటుంది. అందువల్ల ద్రావణి కణాలు ఆ ప్రదేశానికి, శక్తి అన్నిచోట్లా సమన్వయము చెయ్యడానికి వెళ్తాయి. ఆ పొర కేవలం ద్రావణి పదార్థాలను మాత్రమే వెళ్ళనిస్తున్ది కాబట్టి, దీని అర్థం మనం నీరు ఇంకోవైపు వెళుతున్నట్టుగా తీసుకోవచ్చు. పొర విరగకుండా ఉంటే ఈ కదలిక కొంత సేపటి తరువాత మన్దపడి తరువాత ఆగిపోతుంది . ఎందుకంటే అప్పుడు రెండు వైపులా కదలిక ఒకే రీతిలో జరుగును. దీనిని డైనమిక్ సమన్వయము అంటారు.
ఒక విలీన ద్రావణం, గాడ ద్రావణం నుంచి అర్థపారదర్శకపు పొరచేత చేరుచేయబడినప్పుడు సమతాస్థితి దశ వద్ద ఏర్పడిన జలస్థితిక పీడనం సంఖ్యాపరంగా ద్రవాభిసరణ పీడనానికి సమానంగా ఉంటుంది. కాబట్టి గాఢ ద్రావణంలోకి ద్రావణి ప్రవహించడానికి ద్రవాభిసరణ పీడనం కారణమని, ద్రావణం పైన ఏర్పడిన జలస్థితిక పీడనం లోపలి ప్రవాహాన్ని నివారిస్తుందని తెలుస్తుంది. ఫలితంగా ద్రవాభిసరణ పీడనం జలస్థితిక పీడనానికి సమానమైనపుడు ద్రావణిలోనికి ప్రవహించడం ఆగిపోతుంది.
ఓస్మోసిస్ అనగా ఒక పాక్షికంగా వడ కట్టే పొర నుండి ద్రావణి అణువుల యొక్క సమష్టి కదలిక. ఇవి ద్రావిత గాఢత ఎక్కడ ఎక్కువ ఉందొ అక్కడికి కదులుతాయి. ఈ కదలిక వల్ల రెండు వైపులా ఉన్న ద్రావిత గాఢత సమానం అవుతుంది. దీనిని ఒక భౌతిక ప్రక్రియగా కూడా నిర్వచించవచ్చు. ఎందులో అయితే పాక్షికంగా వడ కట్టే పోర నుండి ద్రావణి అణువుల యొక్క సమష్టి కదలిక, శక్తి ఇన్పుట్ లేకుండా జరుగుతుంది. ఇందులో శక్తి ఇన్పుట్ లేకపోయినా చలన శక్తి వాడకం మూలంగా దీన్తో పని చేయవచ్చు .
ఈ సమష్టి కదలిక తక్కువ గాఢత ప్రదేశం నుండి ఎక్కువ గాఢత ప్రదేశానికి ఉండును. దీని వల్ల ఆ గాఢతలో ఉన్న తేడా తగ్గుతుంది. ఈ కదలికను తగ్గించడానికి హైపోటోనిక్ ప్రదేశంలో ఒత్తిడిని పెంచడం ఒక మార్గం . ఏ ఒత్తిడి అయితే రెండు వైపులా సమతౌల్యాన్ని నిలబెట్టునో దాన్నే ఓస్మోటిక్ ఒత్తిడి అంటారు . ఓస్మొటిక్ ఒత్తిడి ఒక కొల్లిగేటివ్ లక్షణం . అంటే దాని అర్థం ఇది కేవలం గాఢత మీద ఆధార పడును కానీ ఆ పదార్థ రకము మీద కాదు.
ఒక ద్రావణంలోని రెండు అనుఘటకాలలో ఏదో ఒకదానిని మాత్రమే తన ద్వారా పోనిచ్చే పొరను అర్థపారగమ్యపు పొర అంటారు. ఇటువంటి పొరలలో చాలా రకాలున్నాయి. సెల్లోఫేన్ కాగితాలు, జంతువుల తిత్తులు, జంతుకణపొరలు, వృక్షకణపొరలు ఇందుకు భౌతిక ఉదాహరణలు. కాపర్ ఫెర్రో సయనైడ్, ప్రష్యన్ బ్లూ, కాల్షియమ్ ఫాస్ఫేట్ లు అనే రసాయన సంయోగ పదార్ధాలు రసాయనిక పారగమ్యపు పొరలకు ఉదాహరణలు.
ఎక్కువ ఉప్పు గల ఒక నీటి ద్రావణానికి మనం బంగాళ దుంప యొక్క ముక్క వేస్తే ఈ ప్రక్రియ ఇంకా బాగా అర్థం అవుతుంది . ఆ దుంప లోపల ఉన్న నీరు బయట ఉన్న ఉప్పు ద్రావణం లోకి వెళుతుంది. దీని వల్ల ఆ దుంప యొక్క పరిమాణము తగ్గుతుంది. దాని తుగోర్ ఒత్తిడి తగ్గుతుంది. ఆ ఉప్పు ద్రావణం యొక్క గాఢత ఎంత ఎక్కువ ఐతే ఆ దుంప ముక్క యొక్క పరిమాణము, బరువు అంత తగ్గుతుంది.
ఒక మొక్క కణాన్ని హైపర్టోనిక్ ద్రావణములో ముంచినప్పుడు, ఆ కణములో ఉన్న నీరు అధిక గాఢత ఉన్న ప్రదేశానికి పోతుంది. దీని వల్ల ఆ కణము తగ్గుతుంది . అలా అవ్వడం వల్ల అది ఫ్లేసిడ్ అవుతుంది. అంటే ఆ కణము యొక్క పొర ఒత్తిడి లేకపోవడం వల్ల దానిని వదిలి వెళ్ళిపోతుంది. దీనిని ప్లాస్మోలైసిస్ అవ్వడం అంటారు . ఇది టర్జిడ్ కి వ్యతిరేకం.
అసాధారణమైన పర్యావరణంలో, ఓస్మోసిస్ జీవులకు చాలా హానికరం అవ్వచ్చు. ఉదాహరణకి మంచినీటి, ఉప్పునీటి చేపలు వాటి వాటి నీళ్ళల్లోనే పెంచుతారు. లేకపోతే అవి చాలాత్వరగా చనిపోతాయి . ఉప్పునీటి చేపలయితే చాలా త్వరగా చనిపోతాయి . ఓస్మోసిస్ యొక్క హానికి ఇంకో మంచి ఉదాహరణ జలగలు, స్లగ్స్ ని చంపడానికి మనం వాడే ఉప్పు.
ఓస్మోటిక్ ఒత్తిడి చాల మొక్కలు పడిపోకుండా నిలబడ్డానికి ముఖ్య కారణం . ఓస్మోసిస్ ద్వారా లోపలకి వచ్చే నీరు, గోడ మీద ఒత్తిడిని పెంచుకుంటూ పోతుంది. అది ఆ ఓస్మోటిక్ ఒత్తిడికి సమానం అయ్యే దాకా పెరుగుతుంది. అప్పుడు సమన్వయత ఏర్పడుతుంది.
ఒక విలీన ద్రావణం నుంచి ఒక గాడ ద్రావణం ఒక అర్థపారదర్శకపు పొరచేత వేరుచేయబడినపుడు విలీన ద్రావణం నుంచి నీరు గాఢ ద్రావణంలోకి ప్రవహించడాన్ని ద్రవాభిసరణం అంటారు. ఇది ఒక విధమైన భౌతిక చర్య.
ఇదే కాకుండా మొక్క వేరు ద్వారా మట్టి ద్వారా నీరు తీసుకోవడానికి ముఖ్య కారణం ఓస్మోసిస్. చాల సన్నమయన వేరుల సంఖ్యా ఎక్కువ ఉండడం మూలంగా వాటి వైశాల్యం పెరుగుతుంది. వీటి ద్వారా నీరు లోపాలకి వస్తుంది.
“అల్ప గాఢత గల ద్రావణం నుండి అధిక గాఢత గల ద్రావణానికి అర్ధపారగమ్యత్వచం ద్వారా సమతాస్థితి ఏర్పడు వరకు జరిగే నీటి రవాణాను ద్రవాభిసరణ అంటారు”.
ఎప్పుడైతే పొరకి రెండు వైపులా మంచి నీరు వుందో, అప్పుడు నీరు బయటకి లోపలకి కూడా ఒకే రీతిలో పోవడం రావడం జరుగుతుంది . అందువల్ల ఎటువంటి నెట్ ప్రవాహం ఉండదు.
“అధిక నీటిశాగ్మము గల ద్రావణం నుండి అల్ప నీటిశాగ్మము గల ద్రావణానికి అర్దపారగమ్యత్వచం ద్వారా నీటి రవాణాను ద్రవాభిసరణ అంటారు”.
సిజీజియం జ్మబొస్ కేవలం ఒక పొద కానీ సాధారణంగా దాని ఎత్తు 7.5-12 మీటర్లు ఉన్న వృక్షం, సన్నని ఒక దట్టమైన కిరీటం, వెడల్పు గా వ్యాప్తి చేందిన శాఖలు తో ఎత్తుకు మించి తరచుగా మొత్తం వెడల్పు గా ఉంటుంది. సతతహరిత ఆకులు,10-22 సెంటీమీటర్ల పొడవు, చివర 2.5-6.25 వెడల్పు ఉండి మొదలు పాయింటెడ్ గా లేదా సంకుచిత దీర్ఘవృత్తాకారంల ఉంటాయి. కొంతవరకు నిగనిగలాడే తోలు గా, పరిపక్వ ఉన్నప్పుడు ముదురు పచ్చగా, యువ ఉన్నప్పుడు రోజీ గా ఉంటాయి .
పూలు సంపన్న తెలుపు లేదా ఆకుపచ్చ తెలుపు, 5-10 సెం.మీ. విస్తృత, 4 దీర్ఘ సెం.మీ., ఒక 4 తమ్మెలు కాలిక్స్, 4 ఆకుపచ్చ తెలుపు, పుటాకార పూరేకులు 300 ప్రస్ఫుటమైన కేసరాల ఎక్కువగా కలిగి ఉంటాయి. 4 లేదా 5 పూలు టెర్మినల్ సమూహాల్లో కలిసి సాధారణంగా ఉన్నాయి.
నేరేడు కుటుంబానికి చెందిన రకమే రోజ్ యాపిల్ . దీని శాస్త్రీయ నామం . ఈ వృక్షం కాసే రోజ్ యాపిల్ పళ్ళు తినడానికి నాటు గులాబీ రేఖల రుచి ఉంటుంది. ఈ రకం ఎక్కువగా ఆగ్నేయపు ఆసియా దేశాల్లో కనిపిస్తుంది. భారత దేశంలో ఎక్కువగా కేరళ రాష్ట్రంలో కనిపిస్తుంది. ఇటీవల ఉభయ గోదావరి జిల్లాలలోను కొన్ని ప్రదేశాల్లో కనిపిస్తున్నది.
దీని పండు ప్రముఖ, ఆకుపచ్చ, కఠినమైన కాలిక్స్, స్ఫుటమైన కవర్, దాదాపు రౌండ్, ఓవల్, లేదా కొద్దిగా పియర్ ఆకారపు, 4-5 సెంటీమీటర్ల పొడవు, మృదువైన, సన్నని, పసుపు లేత లేదా తెల్లటి చర్మం తో, కొన్నిసార్లు పింక్-అయి పిండివలె పసుపు మాంసం యొక్క జ్యుసి పొరతో పొడి తీపి, రుచి లో గులాబీ వాసన పోలి ఉంటుంది.
పండు యొక్క మద్య భాగం లో కాలిగా ఉండి లోపలి గోడ, గిలక్కాయలు నుండి లుజ్ గా ఉండి, ఇది 1-1.6 సెంటీమీటర్ల మందం కఠినమైన పూసిన, మీడియం హార్డ్ గొప్పో సమీప విత్తనాల తో ఉటుంది. సీడ్ కోట్ ముక్కలు కుహరంని గుర్తించవచ్చు.
ఢిల్లీలోని క్వీన్ మేరీ ఉన్నత పాఠశాలలో పాఠశాల విద్యను పూర్తిచేసింది. ఢిల్లీ విశ్వవిద్యాలయం నుండి 1957లో ఆంగ్లసాహిత్యం ఐచ్చికాంశంగా పట్టభద్రురాలైంది. అదే సంవత్సరం ఓ సాఫ్ట్‌వేర్ కంపెనీ డైరెక్టర్, రచయిత అయిన అశ్విన్ దేశాయిని వివాహం చేసుకుంది. ఈ దంపతులకు నలుగురు పిల్లలు. బుకర్ ప్రైజ్ విజేత నవలా రచయిత అయిన కిరణ్ దేశాయి ఆ నలుగురిలో ఒకరు. అనిత వారాంతాలలో తన పిల్లలను అలీబాగ్ సమీపాన ఉన్న తుల్ కు వెళ్ళేది. అక్కడి అనుభవాలు, సంగతుల ఆధారంగానే ఆమె ది విలేజ్ బై ది సీ పుస్తకాన్ని రచించింది. ఈ పుస్తకం 1983లో గార్డియన్ చిల్డ్రన్స్ ఫిక్షన్ ప్రైజ్‌ను గెలుచుకుంది. బ్రిటీష్ బాల సాహిత్య సృజనకారులు ఈ పుస్తకానికి జీవితకాల సాఫల్య పురస్కారాన్ని కూడా ప్రకటించారు.
అనితా మజుందార్ ఉత్తర భారతదేశంలోని నేటి ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రంలో డెహ్రడన్ జిల్లాలోని ముస్సూరీలో జన్మించింది. టోనీ నైమ్‌, డి.ఎన్‌.మజుందార్ ఈమె తల్లిదండ్రులు. తల్లి జర్మన్ జాతీయురాలు, తండ్రి బెంగాళీ వ్యాపారవేత్త. ఇంట్లో తల్లిదండ్రుల భాషలు నేర్చుకుంటూ పెరిగింది. ఆమె సాహితీక్షేత్రానికి సాధనమైన ఆంగ్లభాషను పాఠశాల స్థాయిలో నేర్చుకుంది. తరువాత ఉర్దూ, హిందీ భాషలూ అలవడినవి. అనిత తన ఏడవ యేట నుండే రచనలు చేయడం ప్రారంభించింది. తొమ్మిది సంవత్సరాల వయస్సులోనే ఆమె రాసిన కథ అచ్చైంది.
1963లో అనితా దేశాయి తన మొదటి నవల క్రై ది పికాక్ వెలువరించింది. 1980లో క్లియర్ లైట్ ఆఫ్ డే వెలువరించింది.ఇది ఆమె జీవన స్మృతుల ఆధారంగా రాయబడింది. 1984లో ఇన్ కస్టడీ నవలను ప్రచురించింది. ఇది ఒక ఉర్దూ రచయిత చరమాంక జీవితాన్ని ప్రతిబింబించిన రచన. 1993లో అనితా దేశాయి మసాచుసెట్ సాంకేతిక విద్యాలయంలో క్రియేటివ్ విభాగంలో అధ్యాపకురాలిగా చేరింది ఇటీవల తన కథలను ద ఆర్టిస్ట్ ఆఫ్ డిసప్పీయరెన్స్ పేరుతో కథాసంకలనంగా 2011లో వెలువరించింది.
అనితా దేశాయి రచించిన ఇన్ కస్టడీ నవల ఆధారంగా 1993లో అదే పేరుతో ఆంగ్లంలో చలనచిత్రం వచ్చింది. దీనిని మర్చంట్ ఐవరీ ప్రోడక్షన్స్ నిర్మించింది. షారుక్ హుస్సేన్ చిత్రానువాదం చేయగా, ఇస్మాయిల్ మర్చంట్ దర్శకత్వం వహించాడు ఈ చిత్రానికి భారత రాష్ట్రపతి నుండి ఉత్తమ చిత్రంగా అవార్డు దక్కింది. ఈ చిత్రంలో శశి కపూర్, షబనా అజ్మీ, ఓంపురి తదితరులు నటించారు.
అనితా మజుందార్ దేశాయి భారతీయ నవలా రచయిత్రి, విశ్వవిద్యాలయ ఆచార్యులు. 1937జూన్ 24న జన్మించిన అనితా మజుందార్ రచయిత్రిగా మూడు పర్యాయాలు బుకర్ ప్రైజ్ కు నామినేట్ అయ్యింది. 1978లో ఫైర్ అన్ ది మౌంటెన్ నవలకు కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు పొందింది. ద విలేజ్ బై ది సీ రచనకు గానూ ఆమె బ్రిటీష్ గార్డియన్ ప్రైజ్‌ను పొందింది.
అనితా దేశాయి మౌంట్ హోల్‌యోక్ కళాశాలలో, బార్చ్ కళాశాలలో, స్మిత్ కళాశాలలో అధ్యాపకురాలిగా పనిచేసింది. రాయల్ సొసైటీ ఫెలోగా గౌరవాన్ని అందుకుంది.
పూర్ణియా జిల్లా వైశాల్యం 3229 చ.కి.మీ. ఇది సొలోమన్ ఇలాండ్స్ లోని మకరియా ద్వీపం వైశాల్యానికి సమానం. హిమాలయాలో జన్మించిన పలు నదులు ఈ జిల్లాలో ప్రవహిస్తూ ఈ జిల్లా భూభాగాన్ని సారవంతం చేస్తున్నాయి.
ఇది జిల్లావ్యవసాయానికి మరింతగా సహకరిస్తుంది. జిల్లాలో ప్రధానంగా కోసి నది, మహానందా నది, సువరా కాళీ నది, కొలి నది ప్రవహిస్తున్నాయి.
జిల్లా పశ్చిమ భూభాగంలో కోసీ నది ప్రావం కారణంగా భూమి అధికంగా ఇసుకమేటలు వేసి ఉంది. మహానందా, పన్నర్ నదీ జలాలతో జిల్లాలో జనుము, అరటి విస్తారంగా పండించబడుతుంది
ముగల్ పాలనా కాలంలో పూర్ణియా సైనిక విభాగానికి ఆదాయ వనరుగా ఉండేది. ఇక్కడి ఆదాయం అధికంగా సరిహద్దులను భారతదేశం తూర్పు, ఉత్తర గిరిజనుల నుండి రక్షించడానికి వెచ్చించబడేది. . ఈ భూభాగం రాజప్రతినిధి సిరాజ్- ఉద్- దుల్లాహ్‌ కొలకత్తాను స్వాధీనం చేసుకున్న తరువాత 1757 లో తిరుగుబాటును లేవదీసాడు. 1765లో మిగిలిన కొలకత్తాతో ఈ ప్రాంతం బ్రిటిష్ ఆధీనంలోకి వచ్చింది. 1770 ఫిబ్రవరి 10న ఈస్టిండియా కంపెనీ పూర్ణియా జిల్లాను రూపొందించింది.
పూర్ణియా జిల్లాలో ఉన్న " రామక్రిష్ణ మిషన్ " ఏప్రిల్ మాసంలో భక్తిశ్రద్ధలతో నిర్వహిస్తున్న దూర్గాపూజ జిల్లాకు ప్రఖ్యాతి తీసుకువస్తుంది. జిల్లాలో ఉన్న " పూర్ణిమాదేవి ఆలయం జిల్లాకు " ప్రత్యేక ఖ్యాతి తీసుకువస్తుంది. ఈ ఆలయం ప్రధాన నగరానికి 5 కి.మీ దూరంలో ఉంది. కొంత మంది ప్రజలు పూర్ణియా ఒకప్పటి పూర్ణా అరణ్యమని. ఇది దట్టమైన అరణ్యప్రాంతమని అందుకే ఈ ప్రాంతానికి పూర్ణియా అని పేరు వచ్చిందని విశ్వసిస్తున్నారు.
వ్యవసాయ ఉత్పత్తులు :- వరి, మొక్కజొన్న, పప్పుధాన్యాలు, నూనెగింజలు, గోధుమ. దాదాపు జిల్లాలో సగభాగంలో వరి పండించబడుతుంది. జిల్లాలో పుచ్చ, కూరగాయలు వంటి వాణిజ్య పంటలు పండించబడుతున్నాయి.
జిల్లాలోని లైన్ బజార్ వద్ద " అభా కాంప్లెక్స్ " నింర్మించబడింది. డాక్టర్ డి.ఎన్ రాయ్ 65 షాపులు ఆరంభించడానికి ఏర్పాటు చేస్తున్నాడు.
పూర్ణియా జిల్లాలో 4 విభాగాలు ఉన్నాయి : పూర్ణియా, బన్మంఖి, బైసి ధందహా. జిల్లాలో 14 మండలాలు ఉన్నాయి. అవి వరుసగా తూర్పు పూర్ణియా, క్రిత్యానంద్ నగర్, బన్మంఖి, కస్వా, అముర్, బైంసి, బైసా, ధందహా, బర్హరా కొథి, రూపౌలీ, భవానీపూర్, డగరుయా, జలాల్గర్, శ్రీనగర్.
2006 గణాంకాల ప్రకారం పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో పూర్ణియా జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న బీహార్ రాష్ట్ర 36 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
పూర్ణియా జిల్లా బిహార్ రాష్ట్ర జిల్లాలలో ఒకటి. పూర్ణియా పట్టణం జిల్లాకు కేంద్రంగా ఉంది. పూర్ణియా డివిజన్‌లో పూర్ణియా జిల్లా భాగం. జిల్లా ఉత్తరంలో ఉన్న గంగానది వైపు విస్తరిస్తూ ఉంది.
2006లో జిల్లాలో ఆగస్టు 16-25 మధ్య 549 మి.మీ వర్షపాతం కురిసింది. వరద కారణంగా జిల్లాలోని కవాస్ పట్టణం నీట మునిగింది. పలువురు ప్రాణాలను కోల్పోయారు. పెద్ద ఎత్తున నష్టం సంభవించింది. కొత్తగా 22 సరసులు ఏర్పడ్డాయి. వీటిలో 6 సరసుల వైశాల్యం 10 చ.కి.మీ. ఉంది. బార్మర్ ప్రాంతంలో ఎదురుచూడని వరద వలన నష్టం భారీ స్థాయికి చేరుకుంది. ప్రాంతీయ పర్యావరణం, మట్టి తీరు, అదనంగా వచ్చి చేరిన నీటిని ఎదుర్కోవటానికి అనుకూలంగా లేదు. వరద ఈ ప్రాంతానికి కొన్నిటికి స్వల్పకాల, కొన్నిటికి దీర్ఘకాల నష్టాన్ని కలిగించింది. మిగిలిన ప్రాంతాలలో కనిపించని నష్టాన్ని కలిగించింది. వరద ప్రజాల జీవితాలను, జీవనోపాధిని తీవ్రంగా బాధించింది.
బార్మర్ జిల్లా భారతదేశ అతి పెద్ద థార్ ఎడారిలో భాగంగా ఉంది. ఎడారి ప్రాంతంలోని మిగిలిన జిల్లాల మాదిరిగా బార్మర్ జిల్లా జానపద సంగీతం, జానపద నృత్యానికి ప్రత్యేకత కలిగి ఉంది. బార్మర్‌లో భోప ఉన్నారు. వీరు ఈ ప్రాంతానికి చెందిన ప్రాంతీయ దైవసమానమైన కథానాయకుల గురించిన గీతాలను రూపకల్పన చేస్తుంటారు. మిగిలిన సంగీత కళాకారులలో ముస్లిం ధోలీలు ఉన్నారు.వీరంతా జివనోపాధికి పనిచేస్తుంటారు. కళాకారుల కుటుంబాలలో లంగ్వాలు, మంగనీయర్లు ముఖ్యులు.
జిల్లాలో 11 ఉప విభాగాలు ఉన్నాయి: బార్మర్ , బలోత్ర, గుదమలని, షెయొ, శివాన, ఛొహ్తన్, బయ్తూ, రంసర్, రాజస్థాన్, రింధరి, సెద్వ,
పద్నాలుగు తాలూకా లు: బార్మర్ తాలూకా, బయ్తూ, ఛొహ్తన్, గుధ మలని, పచ్పద్రా, రంసర్ , షెయొ, శివాన, సందరి, ఢొరిమన్న, గైడ్, రాజస్థాన్, సింధరి, సెద్వ, గద్ర రోడ్, ఢొరిమన.
2009లో బార్మర్ జిల్లా ఉన్న చమురు నిల్వలు వెలువడ్డాయి. జిల్లాలో ప్రధాన చమురు నిల్వలు మంగళ, భాగ్యం, ఐశ్వర్య ప్రాంతాలలో వెలువడ్డాయి. 22 సంవత్సరాలలో ఇది అతిపెద్ద చమురు నిల్వలు ఉన్న ప్రాంతంగా ప్రత్యేకత కలిగి ఉంది. ఇందులో కెయిం సస్థకు 70%, ఒ.ఎన్.జి.సి సంస్థకు 30% భాగస్వామ్యం ఉంది. 2010 మార్చి ఈ ఫీల్డ్ నుండి ఉత్పత్తి 4 నుండి 6.5 బిలియన్ బ్యారెల్స్‌కు అభివృద్ధి చేయబడింది.
జిల్లాలో ప్రధానంగా రాజస్థానీ భాష వాడుకలో ఉంది. జిల్లాలో హిందీ భాష అధికారభాషగా ఉంది. పర్యాటక అభివృద్ధికి, విద్యాబోధనకు ఆంగ్లభాషకు కూడా ప్రాధాన్యత అధికంగా ఉంది. 2011 భారత జనాభా లెక్కలు ప్రకారం జిల్లా జనాభా మొత్తంలో 95.72% మంది హిందీ మాట్లాడేవారు ఉన్నారు.సింధీ భాషను 3.99% మంది మాట్లాడే వారు ఉన్నారు.
జిల్లాలో ప్రవహిస్తున్న ల్యూనీ నది పొడవు 480 కి.మీ. ఇది గల్ఫ్ ఆఫ్ కచ్ వద్ద సముద్రంలో సంగమిస్తుంది. ఇది జలోర్ జిల్లా గుండా ప్రవహిస్తుంది. వేసవిలో ఉష్ణోగ్రత 46 డిగ్రీల సెంటీగ్రేడుకు చేరుకుంటుంది. శీతాకాలంలో ఉష్ణోగ్రత 0 డిగ్రీల సెంటీగ్రేడుకు చేరుకుంటుంది. వార్షిక సరాసరి వర్షపాతం 277 మి.మీ ఉంటుంది.
రాజస్థాన్ రాష్ట్రంలోని జిల్లాలలో బార్మర్ జిల్లా ఒకటి. రాజస్థాన్ రాష్ట్రంలో వైశాల్యపరంగా బార్మర్ 2వ స్థానంలో ఉంది.బార్మర్ జిల్లాకు బార్మర్ పట్టణం జిల్లా కేంద్రంగా ఉంది. జిల్లాలో బలోత్రా, గుడమాలని, బేటూ, సివన, జాసో, చొహతన్ మొదలైన ప్రధాన పట్టణాలు ఉన్నాయి. జిల్లాలో చమురు నిల్వలు వెలువడ్డాయి.
బార్మర్ ఉడన్ ఫర్నీచర్, బ్లాక్ ప్రింటింగ్ ఇండస్ట్రీకి కూడా ఈ జిల్లాకు ప్రాముఖ్యత ఉంది. గ్రామీణ ప్రజలు వారి ఏడారి జీవితానికి సంబంధించిన ప్రత్యేక అలకరణ సామాగ్రిని తయారు చేసుకునే నైపుణ్యం కలిగి ఉన్నారు. గ్రామస్థులు కొందరు వారి గృహాలను గ్రామీణ సంస్కృతి ప్రతిబింబించేలా అలకరించుకుంటారు.
జసోల్, జునా బర్మర్, ఖెడ్, కిరడు, మల్లొనాథ్ సంత , మేవా నగర్ , భీంగొడా, అషోతరా, ఇంద్రోలి, బిరత మాతా ఆలయం, టెంపుల్ కనబ చౌతాన్ ఫెయిర్ కూడా ప్రత్యేకత కలిగినవే.తివారా పశువుల సంతకు ప్రతి సంవత్సరం వేలాది పర్యాటకులు హాజరౌతూ ఉంటారు.
2006 గణాంకాలను అనుసరించి పంచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాల లో, వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో బార్మర్ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న రాజస్థాన్ రాష్ట్రజిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
13వ శతాబ్దంలో బార్మర్ నగరాన్ని బహద రావు పర్మర్ లేక బార్ రావు పార్మర్ స్థాపించాడని అందువలన నగరం ముందుగా బహదామర్ అని పిలువబడిందని క్రమంగా అదే బార్మర్‌గా మారిందని భావిస్తారు.
" బరాబజార్ " ఐజాల్ లోని దార్పుయి ప్రాంతంలో ఉన్న షిపింగ్ సెంటర్ ఉంది. ఇక్కడ ప్రజలు వారి సంప్రదాయ దుస్తులలో ఉండి తమ వ్యవసాయ ఉత్పత్తులను అమ్ముతుంటారు. క్కడ మయన్మార్ సరిహద్దుల ద్వారా తీసుకురాబడుతున్న చైనా ఉత్పత్తులు కూడా లభ్యం ఔతాయి. ఈ ప్రాంతంలో ఉన్న " మిలేనియం సెంటర్ " ప్రజాకర్షణ కలిగిన షాపింగ్ సెంటర్‌గా గుర్తింపు తీసుకు వచ్చింది. ఈ ప్రాంతం ఐజాల్‌లో ప్రధానమైన వ్యాపార కూడలిగా భావించవడుతుంది.
జార్క్వత్ పట్టణకేంద్ర ప్రాంతంలో " మిజోర్ స్టేట్ మ్యూజియం " ఉంది. ఈ మ్యూజియంలో మిజో సంస్కృతికి చెందిన పలువద్యువులు ఇక్కడ ప్రదర్శించబడుతున్నాయి.
" రీయెక్ " టూరిస్ట్ రిసార్ట్. ఇది ఐజాల్‌కు 12 కి.మీ దూరంలో ఉంది. సముద్రమట్టానికి 1548 మీటర్ల ఎత్తున ఉన్న అతి సుందరప్రదేశమిది. ఇది మిజో ప్రజలు నివసిస్తున్న ఆకర్షణీయమైన గ్రామమని భావించవచ్చు.
ఐజాల్ ఉత్తరదిశలో ఉన్న " డర్ట్‌ లాంగ్ హిల్స్ " హిల్ స్టేషను‌లో ఉన్న డర్ట్‌లాంగ్ హాస్పిటల్ / ఐజాల్ థియోలాజికల్ కాలేజ్ నుండి హిమాలయ పర్వతశ్రేణుల సమగ్రదృశ్యాలను చూడవచ్చు.
ఐజాల్ నుండి 50 కి.మీ దూరంలో సముద్రమట్టానికి 1619 మీ ఎత్తులో ఉన్న " హ్మూయి ఫాంగ్ " లో పర్వతశ్రేణులలో మిజో రాజుల కాలం నుండి ఇప్పటి వరకు అభయారణ్యాలతో నిండి ఉంది.
ఐజాల్ 7 కి.మీ దూరంలో ఉన్న " బెరాట్లాంగ్ టూరిస్ట్ కాంప్లెక్స్ " లో సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు నిర్వహించబడుతుంటాయి. ఇది ప్రఖ్యాత విహారకేంద్రంగా పరిగణించబడుతుంది.
1871 - 1872 మద్యకాలంలో మిజోచీఫ్ బ్రిటిష్ ప్రభుత్వాన్ని ప్రత్యేక నివాసగృహాలను నిర్మించమని బలవంతపెట్టి గృహసముదాయాన్ని నిర్మించజేసాడు. అదే తరువాత ఐజాల్ గ్రామం అయింది. 1890లో మిజో గిరిజనులతో పోరాడడానికి బ్రిటిష్ సైన్యాలకు సహకరించడానికి
అస్సాం పోలీసు అధికారి డాలీ 400 మంది మనుషులతో ఈ ప్రదేశానికి వచ్చి చేరాడు. ఈ బృందాలు ఇక్కడ గోదాములు, నివాసగృహాలను నిర్మించారు.