polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
2017 సెప్టెంబరులో షూటింగు ప్రారంభం కావలసింది. అయితే ముందు తెలుపబడినట్లుగా కాకుండా కెమెరామెన్ రవి వర్మన్ బదులుగా రత్నవేలును తీసుకొనవలసి వచ్చింది. కానీ రత్నవేలు అప్పటికే రాం చరణ్ తేజ నటిస్తున్న రంగస్థలంకు డైరెక్టర్ ఆఫ్ ఫోటోగ్రఫీగా వ్యవహరిస్తున్నారు. దీనితో ఈ చిత్రం యొక్క షూటింగు ప్రారంభం ఆలస్యంగా మొదలయినది.
అన్న ప్రశ్నకు జవాబిస్తూ "ప్రతిభకు మాకు కొదవ లేదు. అన్ని రకాల సినిమాలు చేయాలి. సినిమా కోసం తాను చేసిన పరిశోధన, అందించిన పకడ్బందీ స్క్రిప్టుతో మేము అనుకొన్న దానికంటే సురేందర్ చాలా ఎక్కువగానే కష్టపడ్డాడు." అని రాం చరణ్ తెలిపారు.
చిత్రం ముగింపులో ఎనిమిది నిముషాల నిడివిగల పోరాట సన్నివేశం చిత్రీకరించటానికి 54 కోట్లు ఖర్చు అయ్యాయని ఇండియా టుడే ప్రచురించింది . మొత్తం చిత్రం నిర్మించటానికి 200 కోట్లు ఖర్చు అవ్వవచ్చని ఒక లెక్క వేసింది. తాను ముందుగానే చెప్పినట్లు రాం చరణ్ నిర్మాణ వ్యయం విషయంలో వెనుకడుగు వేయనట్లు పేర్కొంది.
"నీ రెండవ సినిమాలోనే నువ్వు యుద్ధవీరుని పాత్ర పోషించావు. 150 సినిమాలు చేసినా నాకు అలాంటి అవకాశం రాలేదు. " అని నాన్నగారు నాతో ఒక మారు అన్నారు. ఈ పాత్రపై ఆయనకు ఒకింత ఈర్ష్య కూడా కలిగింది. ఆ రోజు నుండే ఆయన కలను నిజం చేయటానికి ఇటువంటి చిత్రం నిర్మించాలని అనిపించేదని రాం చరణ్ తెలిపారు.
"తెలుగు సినీ చరిత్రలోనే అతి పెద్ద సినిమాలలో ఇది కూడా ఒకటి అవుతుంది. దీనికి బడ్జెట్ ఇంత అని కేటాయించలేదు. నిర్మాణానికి ఎంత ఖర్చు అవుతుందో, అంతటినీ నేనే భరిస్తాను. ఎందుకంటే ఈ సినిమా, నాన్నగారి చిరకాల స్వప్నం" అని టీజర్ విడుదల తర్వాత ఒక ముఖాముఖిలో రాం చరణ్ తెలిపారు.
బాలీవుడ్ చారిత్రక కల్పితాలైన రాం లీలా, బాజీరావ్ మస్తానీ లకు పనిచేసిన డిజైనర్ అంజు మోదీని ఈ చిత్రంలో దుస్తులను, ఆభరణాలను కూర్చటానికి ఎంపిక చేసుకొన్నారు. అదివరకే పలు చిత్రాలలో చిరంజీవికి దుస్తులను కూర్చిన అతని పెద్ద కుమార్తె సుస్మిత అంజుకు సహాయంగా ఉన్నారు.
2017 నవంబరులో అన్నపూర్ణ స్టూడియోస్లో 2 కోట్ల విలువ గల సెట్ సామాగ్రిని నాశనం చేస్తూ ఒక మారు, 2019 మేలో కోకాపేట్ లో 3 కోట్ల విలువ గల సెట్ సామాగ్రిని బూడిద చేస్తూ రెండవ మారు అగ్ని ప్రమాదాలు చోటు చేసుకొన్నాయి .
ఈ పోరాట సన్నివేశం జార్జియాలో చిత్రీకరించబడింది. చిత్ర యూనిట్ 150 మందిని హైదరాబాద్ నుండి జార్జియాకు తీసుకెళ్ళింది. వీరితో బాటు 600 మంది స్థానికులను కూడా సన్నివేశం కోసం సమకూర్చుకొంది. ఒక బహిరంగ మైదానంలో ఐదు వారాలుగా ఈ పోరాట సన్నివేశం చిత్రీకరించబడింది.
చిరంజీవి ఉయ్యాలవాడ నరసింహా రెడ్డిగా సినిమా తీయాలని చాలా కాలంగా చర్చలు నడిచాయి. అయితే వివిధ నిర్మాతలతో జరిపిన చర్చలు విఫలం కావటంతో విసిగిపోయి చివరికి ఈ సినిమాను తానే నిర్మిస్తున్నట్లుగా రాంచరణ్ జూలై 2017లో ప్రకటించాడు.
ఐతే 2017 ఆగస్టు 22 న కొణిదెల ప్రొడక్షన్స్ అధికారికంగా విడుదల చేసిన ఒక వీడియోలో ముఖ్య తారగణం, సాంకేతిక నిపుణులు ప్రకటించబడ్డారు. ఈ వీడియో ప్రకారం అమితాబ్ బచ్చన్, జగపతిబాబు, సుదీప్, నయనతార, విజయ్ సేతుపతిలు ముఖ్య తారాగణం.
ఈ చిత్ర కథానాయికగా నయనతారను ఎంచుకోవాలని చిత్ర బృందం పరిశీలించింది. మరో ముఖ్యమైన పాత్రలో బాలీవుడ్ నటుడు అమితాబ్ బచ్చన్ను సంప్రదించారు. కన్నడ నటుడు ఉపేంద్రని ప్రత్యర్థిగా ఎంపిక చేయాలని భావించారు.
తమన్నా తన ట్వీటులో, "సాహసం, పట్టుదల, స్వాతంత్రాల పురాణ గాథను ఆస్వాదించండి. జన్మదిన శుభాకాంక్షలు చిరంజీవిగారు, మీ ప్రతిభతో మమ్మల్ని ఎప్పటికీ ఇలానే రంజింపజేయాలని కోరుకొంటున్నాను!" అని పేర్కొన్నది.
కాస్ట్యూములు ఖరారు చేయటానికే ఏడాది పట్టినట్లు సుష్మిత తెలిపారు. "అప్పటి తరం వాడే నూలు, వాటి రంగులు వేరు. వాటిని యథాతథంగా చూపటానికి చేనేత నిపుణులను సంప్రదించవలసి వచ్చింది." అని తెలిపారు.
2017, డిసెంబరు 6న హాలీవుడ్ స్టంట్ మాస్టర్ లీ విట్టెకర్ దర్శకత్వంలో ఒక కీలక పోరాట సన్నివేశంతో చిత్రం షూటింగు మొదలైనది.
విడుదలైన 24 గంటలలోనే కోటి ఇరవై లక్షల వ్యూస్ సాధించినట్లు, తెలుగు సినీ చరిత్రలోనే ఇది రికార్డుగా చిత్ర యూనిట్ ప్రకటించారు .
విడుదలైన 24 గంటలలోనే ఒక మిలియను వ్యూ లను నమోదు చేసుకొని ఈ మోషన్ పోస్టర్, తెలుగు సినీ పరిశ్రమలోనే రికార్డు నెలకొల్పినది.
అంతర్వేది - శ్రీ లక్ష్మి నరసింహ స్వామి దేవస్థానం - సఖినేటిపల్లి మండలంలో ఉంది. రాజోలు, పాలకొల్లు మీదుగా బస్సు సౌకర్యం ఉంది.
అన్నవరం - శ్రీ సత్యనారాయణ స్వామి దేవస్థానం - శంఖవరం మండలంలో ఉంది. రాజమహేంద్రవరం - విశాఖపట్నం ప్రధాన రహదారి పై ఉంది. రైలు, రోడ్డు రవాణా సౌకర్యం ఉంది.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉంది.బాలబడి గరుగుబిల్లిలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల ఉల్లిభద్రలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల గరుగుబిల్లిలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల పార్వతీపురంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నెల్లిమర్లలోను, పాలీటెక్నిక్‌ పార్వతీపురంలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల పిరిడిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల పార్వతీపురంలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం జియ్యమ్మవలసలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయనగరం లోనూ ఉన్నాయి.
దలైవలసలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, ఆటో సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. రైల్వే స్టేషన్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
తొలిరోజుల్లో బాగా ప్రాచుర్యం పొందిన పౌరాణిక నాటకాలను, ఆ నాటక ఫక్కీ చెడకుండా అలాగే యధాతథంగా చలనచిత్రాలుగా తీయడంతో, రంగస్థలం మీద బాగా పాడగలిగినవాళ్ళే నటీనటులుగా తెరమీద కూడా కనిపించి, తమ పద్యాల్నీ పాటల్నీ తామే పాడుకునేవారు. ఏది ఏమైనప్పటికీ ఆనాటి పాటల్లో నాటకాల బాణీ మాత్రం బాగా ఉండేది. రంగస్థలంతో సంబంధమున్నకవులే సినిమాలకూ పాటలు వ్రాసేవాళ్ళు. ఆ విధంగా ఆనాడు నాటకకవులుగా ఉన్న చందాల కేశవదాసు, పాపట్ల కాంతయ్య, బలిజేపల్లి లక్ష్మీకాంతకవి, దైతా గోపాలం వంటి కవులు తొలినాటి సినిమాపాటలకు సృష్టికల్పన చేశారు. ఆ తరువాత ఎంతోమంది తెలుగు సినిమా పాటల రచయితలు పాటలు రాశారు.
సినిమాలకు పాటల రచన చేసే రచయిత్రుల సంఖ్య మనకు చాలా తక్కువ. 1932లో తెలుగు సినిమా పుడితే 1966 వరకూ ఒక్క మహిళా రచయిత్రి కూడా రాలేదు. అయితే కొంతమంది రచయిత్రులు కూడా తెలుగు సినిమాలకు పాటలు రాశారు.
బార్దోవా అనేగ్రామంలో నివాసం ఏర్పరుచుకొని, అక్కడ ఒక సత్రం కట్టించాడు.అందరికీ భజనలు, సంకీర్తనలు చేసుకొనుటకు నాంఘర్ నిర్మించాడు.ఈకాలక్షేపాలను నామకీర్తన్ అనేవారు.కొన్నాళ్ళకు శంకరదేవుడుమరొక గ్రామం వెళ్ళిపోవలసి వచ్చింది.అక్కడ మాధవదేవ అనే శాక్తేయుడు శంకరదేవుడుకి శిష్యుడైనాడు.తరువాత తరువాత ఈ మాధవదేవుడు కూడా నాటకాలు రచించెడివాడు.శంకరదేవుడుకి శాక్తేయులతో, బ్రాహ్మణులతో వైరం వచ్చింది.కాని శంకరదేవుడుతో వారు వాదించి ఓడినారు.మళ్ళీ తన 97వ ఏట వందమంది శిష్యులతో తీర్ధయాత్రలు సాగించాడు.పూరీలో చైతన్యదేవుని కలుసుకున్నాడు.తిరిగి వచ్చి మళ్ళా వైష్ణవ ప్రచారం ఇనుమడించాడు.కూచి బేహార్ లో మరణించాడు.శంకరదేవుడు 6 నాటకాలతో సహా మొత్తం 30 గ్రంథాలు రచించాడు. భాగవత పురాణం లోని కధలను నాటకాలుగా కూర్చి ప్రదర్శనలు ఇచ్చేవాడు.
ఈనాటకాలను శంకరదేవుడు నిర్మించిన నాంఘర్ లో వేసేవారు.ఒక్కొక్కప్పుడు నాటక ప్రదర్శన కొరకు పాకలు, పందిళ్ళుకూడా వేసేవారు.మాధవదేవుడు బార్పేటలో ఒక నాటకశాలను నిర్మించాడు.ఈనాటకశాలను బారుఘరా అనీ రంగీయాల్ ఘరా అని పిలిచేవారు. వీటిని నాట్యశాస్త్రంలో చెప్పినట్లు వికృస్త పద్ధతిలో కట్టేవారు.50 అడుగుల పొడవు ఉంటుంది. 2 అంతస్తులుగా నిర్మిస్తారు.ఒక చివరన, మణికూట్ అనేచిన్న గృహం కట్టి దానిలో సింహాసనం పై పవిత్రగ్రంధాలను ఉంచేవారు. అదేకాక ప్రేక్షకులు కిందనే కూర్చోవాలి.ఆతరువాత రంగభూమి. ఇది ఎత్తైనది వేదిక లాంటిది కాదు.కాకపోతే రంగభూమికి ఇటు అటు నటులు, గంగుదార్లూ వాద్యగాళ్ళూ కూర్చునేవారు.రంగభూమికి ముందు భాగంలో తెల్లటితెర ఉంటుంది.నటులు వేషాలు వేసుకొనే చోఘరా వెనుకవైపు ఉంటుంది.
నాందీశ్లోకాలలో ప్రార్థనేకాక, కధాసారం సూత్రధారుడు వివరిస్తాడు.తరువాత గోపాలదేవుడు తన నాటకాలలో శ్లోకాలకు మారుగా నాందిలో అస్సామీస్ గీతాలనే ప్రవేశపెట్టాడు.నాంది తరువాత భాతిమా అనే పెద్దగీతాన్ని గానం చేస్తారు- నాందిలో వచ్చే మరొకపాత్ర సంగి సూత్రధారుడు తానేదో దివ్యవాణిని వింటునట్లు నటించి, సంగితో నాందితర్వాత కధాప్రాముఖ్యాన్ని చర్చిస్తాడు.నటుల మచ్చట్లు చెప్తాడు.
శంకరదేవుడు కాలంలో అస్సాంలో కొన్ని రకాల రూపకాలను తరుచు ప్రదర్సిస్తూ ఉండేవారు- ఓజపాళి (బుర్రకధ లాంటిది.ఓజ-ముఖ్యగాయకుడు, పాళి- అటుఇటు తిరుగుతు పాడేవాడు.ఇందులో కొంచెం నాట్యం కూడా వుంటుంది. ఇవన్నీ చూసి శంకరదేవుడు నాటకాలు వ్రాశాడు. నాటకాన్ని యాత్ర, వృత్త, అంక, భావన అని కూడా పిలిచేవారు. మాధవదేవుడు వ్రాసిన నాటకాన్ని ఝుమురా అనేవారు. మొత్తం మీద అంకియ నాట్ అనేది నలుగురూ వాడేపదం అయింది.అంటే ఒకవిధంగా వైష్ణవ ఏకాంకిక నాటకాలు అని అర్ధం చేసుకోవచ్చును.
అంకియ నాట్ లో సంస్కృత నాటకాల్లో లాగానే నాంది ప్రస్తావన లుంటాయి.అయితే సూత్రధారుడు మాత్రం చివరిదాకా ఒక నటుడే. సూత్రధారుడే నాటక దర్శకుడు, వ్యాఖ్యాత కలిసి నాట్యం చేస్తాడు-ప్రవేశాలను నిష్క్రమణలను ప్రకటిస్తాడు- ఇవి విద్యావంతులను అవిద్యావంతులను రంజింపజేసేవి. వైష్ణవ వికాశం కలుగజేసేవి.సూత్రధారులకి గురువులు ప్రత్యేక శిక్షణ ఇస్తారు.
అంకియ నాట్ -అస్సాంలో వైష్ణవ మత ప్రచారానికి, 16వ శతాబ్దిలో వేసిన నాటకాలు. ప్రచార సమయాల్లో, పర్వదినాల్లో, భక్తిప్రేరక కావ్యాలనూ శాస్త్రాలనూ సమూహాల్లో గానం చెయడం, 15వ శతాబ్దంలో వైష్ణవ మతప్రచారకులు ముఖ్యసాధనంగా పెట్టుకున్నారు.అలా గానం చేయడం, వ్యాఖ్యానించి రానురాను అంకియ నాట్ గా నాటకరూపం లోనికి దిగింది.
అంకియ నాట్ ఒక రకంగా గేయనాటకం కూడాను, వర్ణనలన్నీ శ్లోకాలు, గేయాలు.సూత్రధారుడే పాడుతాడు.ఏపాత్ర మనస్సులో ఏఆలోచన పాకులాడుతున్నదో కూడా సూత్రధారుడు గానరూపంలో తెలియజేస్తాడు.మధ్య మధ్య బార్ గీత్ అనే పేరుగల భక్తికీర్తనలను పాడుతాడు.
చివరకు సూత్రధారుడు ముందుగా ప్రార్థనాగానం చేసినట్లే, ముక్తిమంగళ భాతిమా పాడుతాడు, ఏవైనా తప్పులు తటస్థిస్తే క్షమించాలని దేవుని వేడుకుంటూ.ఆగీతంలోనే ఆకధ నీతి కూడాచెబుతాడు.మంగళగీతాన్ని చివరికి ప్రేక్షకులు కూడా పాడుతారు.
ప్రాచీన భారతీయ చిత్రకళ భారతీయ తత్త్వం పై ఆధారపడి ఉంది. విష్ణు ధర్మోత్తర పురాణం లోని చిత్రసూత్ర లోనే చిత్రలేఖనం యొక్క ప్రమాణాలు ప్రస్తావించబడినవి. అప్పటి చిత్రకళపై ఆసియా/ఐరోపా దేశాల ప్రభావాలు ఉన్ననూ, అప్పట్లో ఈ ప్రభావాలపై విమర్శగానీ, వ్యతిరేకత గానీ లేదు. ఐతే, తర్వాత ఈస్టిండియా కంపెనీ భారత్ లోకి అడుగుపెట్టటం, దేశాన్ని ఆక్రమించుకోవటం, సాంఘిక, రాజకీయ, ఆర్థిక సంఘాలను శాసించటం తో బాటు, కళ లో కూడా తమ ప్రభావాన్ని చొప్పించాలని చూడటం తో, మొట్టమొదటి సారి విదేశీ ప్రభావాలపై విమర్శలు వెల్లువెత్తాయి. పాశ్చాత్య ప్రభావాలను వ్యతిరేకించాలని తలచిన భారతీయ చిత్రకారుడు, సిసలైన భారతీయ కళ ఏమిటి?
అనే ప్రశ్నకు సమాధానాన్ని వెదుక్కోసాగాడు. రాజా రవివర్మ, అమృతా షేర్-గిల్, రవీంద్రనాధ టాగూరు, నందలాల్ బోస్ వంటి చిత్రకారులు ఆధునిక భారతీయ చిత్రకళకు బీజాలు వేయగా, ఎం.ఎఫ్. హుసేన్ వంటి వారు భారతీయ సంస్కృతీ-సంప్రదాయాల మూలాలను అధ్యయనం చేసి, ఆధునిక భారతీయ చిత్రకళను మరొక అడుగు ముందుకు వేయించారు.
1848 లో ట్రావంకోర్ రాజకుటుంబం లో జన్మించిన రాజా రవివర్మ తైలవర్ణ చిత్రలేఖనం లో పాండిత్యం సంపాదించి భారతీయ దృశ్యాలను పాశ్చాత్య శైలిలో వేశాడు. కొందరు కళా చరిత్రకారుల ప్రకారం ఆధునిక భారతీయ చిత్రకళ రాజా రవివర్మ తోనే ప్రారంభం అయ్యింది. రవివర్మ చే చిత్రీకరించబడిన కళాఖండాలు నేలనాలుగు చెరుగులా కీర్తించబడ్డాయి. పలువురు రాజకుటుంబీకులను అచ్చుగుద్దినట్లు చిత్రీకరించినందుకు రవివర్మ మెచ్చుకొనబడ్డనూ, రామాయణము, మహాభారతం వంటి ఇతిహాసాల లోని సంస్కృత సాహిత్యం లోని దృశ్యాలను కళ్ళకు కట్టినట్లు చిత్రీకరించటం అతనికి అన్నింటికన్ననూ ఎక్కువ మెప్పు ను తీసుకొచ్చాయి. సాంకేతికతలో పాశ్చాత్య అత్యున్నత ప్రమాణాలు, చిత్రీకరించబడే అంశాలు స్థానికమైనవి కావటంతో రవివర్మ కళాఖండాలు సర్వులతో కొనియాడబడ్డాయి. అప్పటి వరకు కథలు, కథనాలు, అక్షరాలలో మాత్రమే ఉన్న దైవాలను మానవరూపం లో చూపించాడు.
18/19వ శతాబ్దాలలో పాశ్చాత్యుల ప్రవేశంతో భారత్ పలు సాంఘిక, రాజకీయ, ఆర్థిక మార్పులను ఎదుర్కొంది. కళలో, సంస్కృతి లో దూరదేశాల ప్రభావాలు స్థానిక కళపై పడ్డాయి. కళలో సరిక్రొత్త ప్రమాణాలు వచ్చి సమూలమైన మార్పులు తెచ్చాయి. ఈస్టిండియా కంపెనీ కి చెందిన పలు బ్రిటీషు అధికారులు ఇక్కడి పలు దృశ్యాలను చిత్రీకరింపజేసి, తమతో తీసుకెళ్ళాలని ఉబలాట పడేవారు. వారు పాలిస్తున్న ఇక్కడి ప్రజల సంస్కృతి, సంప్రదాయాలను తెలుసుకోవాలని కోరుకొనేవారు. భారతీయ కళాకారుల చే చిత్రీకరించిన చిత్రపటాలలో వారు కొన్ని లోపాలను గమినించారు. స్థానిక కళాకారులకు తమ అభిరుచులకు అనుగుణంగా చిత్రపటాలు వేయగలిగేలా శిక్షణను ఇవ్వసాగారు. ఇలా నేర్పటానికి కళాశాలను నెలకొల్పారు. పాశ్చాత్య కళలో వలె అకాడెమిక్ రియలిజం నాణ్యతా ప్రమాణం గా, కళను ఆ దిశగా అభివృద్ధి చేసేలా ప్రయత్నించారు.
రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ చిత్రకళ కూడా భారతీయ ఆధునిక చిత్రకళకు మారు పేరుగా ఉండేది. అన్ని శైలులకు, కళా ఉద్యమాలకు భిన్నంగా ఉండేది. స్థానికంగా ఉంటూనే, సార్వత్రికంగా కూడా ఉండాలనే స్థిరమైన, నిజాయితీయైన శోధన నుండి ఠాగూర్ శైలి పుట్టింది. మారుతోన్న భారతదేశంలో నిజమైన కళాత్మక భావనను వెదకటానికి శాంతినికేతన్, టాగూర్ దృష్టి పునాదులు వేశాయి. శాంతినికేతన్ లో నేర్చుకొనే, నేర్పే ప్రాచీన భారతీయ చిత్రకళా శైలులను కేవలం అనుకరించకుండా, వాటి నుండి ప్రేరణ పొందేందుకు అని ప్రయత్నాలు చేశాయి. పాశ్చాత్య ప్రభావాలను ధిక్కరిస్తూ, తన మూలాలను పునరన్వేషిస్తోన్న ఈ చిత్రకళా కాలావధి, భారతీయ చిత్రకళ లో అత్యంత కీలకమైనదిగా మారింది. ఈ మూలాల ఆధారంగా నే ఒక క్రొత్త గుర్తింపు కై అప్పటి చిత్రకారులు ప్రయత్నించారు.
అబనీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ నాయకత్వంలో ఉద్భవించిన బెంగాలీ శైలి చిత్రకళలో ప్రాచీన/మధ్య యుగ కళ యొక్క అంశాలను ఆధారంగా చేసుకొని భారతీయ చిత్రకళకు కొన్ని ప్రమాణాలను ఆవిష్కరించింది. కళాశాలలో నేర్పబడుతోన్న అకాడెమిక్ రియలిజం శైలికి ఇది పూర్తిగా భిన్నం. 1902 లో రవీంద్రనాధ టాగూరు శాంతినికేతన్ ను స్థాపించాడు. జాతీయ శైలి చిత్రకళ పురాతన చిత్రకళను అనుకరిస్తూ తప్పుడు ప్రమాణాలు నిర్ధారిస్తోందన్న వాదనను ఠాగూర్ ఖండించాడు. ఠాగూర్ దృష్టిలో కళలో ఆధునికత ప్రజల సజీవ ఆత్మ లలో, ఆయా సమయాలలో ఉండాలని అన్నాడు. 1919 లో కళాభవన్ కు నేతృత్వం వహించమని ఠాగూర్ నందలాల్ బోస్ ను ఆహ్వానించాడు.
1913 లో హంగేరికి చెందిన తల్లి, సిక్కుమతం కు చెందిన తండ్రికి అమృత జన్మించింది. పారిస్ లో శిక్షణ పొందిన అమృత, తన మూలాలను వెదుక్కొంటూ భారత్ వచ్చింది. తనకు వంశపారంపర్యంగా వచ్చిన పాశ్చాత్య, భారతీయ అవగాహనలను, సౌందర్యాలను అమృత తన చిత్రలేఖనాలలో కలబోసింది. భారతీయులలో కలిసిపోవాలనే విదేశీయుల దృక్కోణం లో అమృత భారతీయులని చూసింది అని కొందరు కళా చరిత్రకారులు అభిప్రాయపడ్డారు. యావత్ భారతదేశంలో విస్తారంగా ప్రయాణించి ప్రాచీన/మధ్య యుగ కళాంశాలను అమృత తెలుసుకొంది.
భారతీయ తత్త్వం ప్రకారం, మన చుట్టూ మనకు కనబడే ప్రపంచం ఒక మిథ్య. ప్రాచీన కాలం నుండి కళాకారులు ప్రధాన ఉద్దేశ్యం ఈ మిథ్యకు మించి ప్రాముఖ్యత ఉన్న ప్రపంచాన్ని మనకి చూపించటం. కంటికి కనిపించని, మన అందరిలో ఉన్న ఆత్మ ను ఆవిష్కరించటం. ప్రాచీన కళ ఈ భౌతిక ప్రపంచం నుండి మనల్ని దూరంగా తీసుకెళ్ళి సృష్టిలో ఉన్న సమతౌల్యాన్ని గురించి తెలిపేది.
విష్ణు ధర్మోత్తర పురాణం లోని చిత్రసూత్ర ప్రకారం, చిత్రలేఖనాలు మానవాళికి ఇవ్వగలిగిన అత్యంత విలువైన నిధినిక్షేపాలు. సృష్టి లో సమతౌల్యత అర్థం చేసుకొని చిత్రీకరించిన చిత్రలేఖనాలు వీక్షకుడికి ఎన్నో లాభాలు చేకూరుస్తాయి అని తెలుపబడింది.
ఆధునిక భారతీయ చిత్రకళ ప్రాచీన/మధ్య యుగాల భారతీయ చిత్రకళ, దాని తర్వాత వచ్చిన పాశ్చాత్య ప్రభావాలు, ఈ ప్రభావాల సానుకూలత/వ్యతిరేకత; వీటి ఫలితంగా వచ్చిన నూతన కళాశైలిని చర్చిస్తుంది.
భారతదేశం అప్పట్లో వాణిజ్య కేంద్రంగా విలసిల్లేది. దూరదేశాలకు సైతం భారతదేశం యొక్క ప్రాముఖ్యత తెలిసింది. ఇక్కడి సంస్కృతి బహువిధమైనది కావటంతో ఇక్కడి కళ చైనా, గ్రీస్, పర్షియా వంటి దేశాల కళలకు ప్రభావితం అయ్యింది.
భారతదేశపు సాంప్రదాయిక కళ జీవకళ కలిగి యుండి, , శతాబ్దాల తరబడి రూపుదిద్దుకొని, బలమైన శక్తిగా ఆవిర్భవించింది. 18/19వ శతాబ్దాలలో పాశ్చాత్య దేశస్థులు భారత్ లో అడుగుపెట్టటంతో కళలో ఈ సాంప్రదాయికత కుంటుపడింది.
పవిత్ర ఆలయం: శృంగేరి, ద్వారకా, పూరి, బద్రీనాథ్ యొక్క నాలుగు పీఠాలు. వైష్ణో దేవి దేవాలయం, కత్రా; వైష్ణవ జగన్నాథ ఆలయం, రథ యాత్ర వేడుకలకు పూరీ; తిరుమల - తిరుపతి, తిరుమల వేంకటేశ్వర స్వామి దేవాలయం; స్వామి అయ్యప్పకు శబరిమల నివాసం. శక్తి పీఠాలు, కాళీఘాట్, కామాఖ్య స్త్రీ దేవతలు. జ్యోతిర్లింగాలు. పంచ భూత స్థలం.అంతర్వేది శ్రీ లక్ష్మీ నరసింహ స్వామి ఆలయం
మతం, ఆధ్యాత్మికతలో, ఒక తీర్థయాత్ర గొప్ప నైతిక ప్రాముఖ్యత, ఇది ఒక పవిత్ర ప్రదేశం లేదా ఒక ప్రయాణం నమ్మకం, విశ్వాసం యొక్క ప్రాముఖ్యతతో కూడినది. ప్రతి ప్రధాన మతం లోని సభ్యులు విశ్వాసం కలిగిన ప్రజలు యాత్రికులుగా యాత్రలలో పాల్గొంటారు. ప్రతి పవిత్ర స్థలాలకు యాత్రకు దాని స్వంత మతపరమైన ప్రాముఖ్యత కలిగి ఉంది.
కుంభమేళా: కుంభ మేళా హిందూ యాత్రికులకు పవిత్రమైన వాటిలో ఇది ఒకటి, ఇది మూడు సంవత్సరాలకు ఒకసారి జరుగుతుంది, అలహాబాద్, హరిద్వార్, నాశిక్, ఉజ్జయినీ ఈ ప్రదేశాలలో వరుస క్రమంగా వస్తూ తిరుగుతుంది.
మహామహమ్: ఆలయం పట్టణమైన కుంబకోణంలో జరిగే ప్రపంచ ప్రసిద్ధ పండుగ. ఇది 12 సంవత్సరాలలో ఒకసారి జరుపుకుంటారు. 25 లక్షల మందికి పైగా ప్రజలు ప్రపంచంలోని వివిధ ప్రాంతాల్లో నుండి ఇక్కడకు వస్తారు.
పవిత్ర ప్రదేశం: హిమాలయ చార్ ధామ్ - బద్రీనాథ్, కేదార్నాథ్, గంగోత్రి, యమనోత్రి. వారణాసి / కాశీ, అలహాబాద్ / ప్రయాగ, హరిద్వార్-రిషికేశ్, మధుర-బృందావన్, అయోధ్య.
పవిత్ర దేవత: కులదేవత హిందూ కుటుంబాలకు తమ సొంత కుటుంబం పోషకుడు లేదా పోషకురాలు. ఈ దేవత ఒక వంశం పరంపర, ఒక వంశం తెగ లేదా ఒక ప్రాంతం లేదా జాతికి చెందినది.
ఆయన అల్లాడి కృష్ణస్వామి అయ్యర్ కుమారుడు. 1920, మార్చి 22న జన్మించాడు. ఈయన లయోలా కళాశాలలోనూ, మద్రాసు లా కళాశాలలోనూ విద్యాభ్యాసం చేశాడు. గణితంలో ఆచార్యుడవ్వాలనే ఆసక్తితో కుప్పుస్వామి 1939లో గణితంలో బి.ఏ హానర్స్ పట్టభద్రుడయ్యాడు. గణితంలో ఉన్నత విద్య అభ్యసించటానికి కేంబ్రిడ్జిలోని ట్రినిటీ కళాశాలలో అవకాశం వచ్చినా, తండ్రి ప్రోద్బలంతో ఆ అవకాశాన్ని కాదని, 1939 నుండి 1941 వరకు న్యాయశాస్త్రం చదివాడు.
ఈయన మామ ప్రముఖ న్యాయవాది ఉమామహేశ్వరం వద్ద కొంతకాలం సహాయకుడిగా పనిచేశాడు. వి.గోవిందరాజాచారి వద్ద కొంతకాలం సహాయకుడిగా పనిచేసి, 1942లో అడ్వకేటుగా నమోదు చేసుకున్నాడు. 1946 డిసెంబరులో ఆయన తండ్రి కృష్ణస్వామి అయ్యర్ రాజ్యాంగ పరిషత్తుకు ఎన్నికై ఢిల్లీలో నివాసమేర్పరచినప్పుడు, ఆయన అభ్యర్ధన మేరకు కుప్పుస్వామి మద్రాసులోని న్యాయవాద వృత్తి వదిలి, ఢిల్లీలో తండ్రికి సహాయకుడిగా నాలుగు సంవత్సరాలు ఉన్నాడు. ఢిల్లీలో ఉన్నకాలంలో సర్దార్ వల్లభాయ్ పటేల్, బి.ఆర్.అంబేద్కర్, కె.ఎం.మున్షీ వంటి ప్రముఖులలో సాంగత్యం ఏర్పడింది. తండ్రి ఆరోగ్యం సరిగా లేకపోవటం వలన కుప్పుస్వామి, రాజ్యాంగ పరిషత్తు చర్చలు జరిగే గది బయటే కుర్చీలో కూర్చుని తండ్రికి సహాయపడటానికి సిద్ధంగా ఉండేవాడు. ఆలా రాజ్యంగ పరిషత్తులో జరిగిన చర్చలు అన్నీ విని, అవగాహన చేసుకున్నాడు. ఈ కాలంలో ఏర్పడిన రాజ్యాంగ అవగాహన ఆ తర్వాత తన న్యాయవాద వృత్తిలో రాజ్యాంగ సమస్యలు తీర్చటానికి ఎంతో ఉపయోగపడిందని ఆయన చెప్పుకున్నాడు. కుప్పుస్వామి రాజ్యాంగ సమస్యలపై ప్రజలకు అవగాహన కల్పించటానికి హిందూ వంటి అనేక పత్రికలో వ్యాసాలు ప్రచురించాడు.
కుప్పుస్వామి తన తండ్రి కృష్ణస్వామి అయ్యర్ శతజయంతి స్మారకార్ధమై 1983లో అల్లాడి స్మారక ట్రస్టు ప్రారంభించాడు. ఈ ట్రస్టు యొక్క ప్రధాన లక్ష్యం పేద కక్షిదారులు, పేద న్యాయ విద్యార్థులకు సహాయం చేయటం, న్యాయం చేకూరేలా సహాయం చేయటం. భారత రాజ్యాంగ సంబంధిత విషయాలపై ప్రతిసంవత్సరం అల్లాడి స్మారక ఉపన్యాసాలు ప్రముఖ న్యాయవాదులచే ఇవ్వబడుతున్నాయి. ఈ ఉపన్యాసకులలో వి.ఆర్.కృష్ణ అయ్యర్, వి.చంద్రచూడ్, పి.సి.రావు, పావని పరమేశ్వరరావు, నందితా హస్కర్, రమాదేవి, ఎం. జగన్నాథరావు తదితరులు ఉన్నారు.
కుప్పుస్వామి అనేక న్యాయశాస్త్రానికి సంబంధించిన గ్రంథాలను రచించాడు. ఈయన తండ్రి కృష్ణస్వామి అయ్యర్ జీవితచరిత్రను ప్రచురించాడు. 2009లో 98 చిన్ననీతి కథలు ఉన్న టేల్స్ రీటోల్డ్ అనే కథా సంపుటిని ఆంగ్లంలో ప్రచురించారు. ఈ పిల్లల పుస్తకాన్ని భార్గవీ రఘురాం, సరస్వతీ బాలసుబ్రమణ్యం తెలుగు మాత్రమే చదవగల్గిన పిల్లలకు అందించేందుకు తెలుగులోకి అనువదించడం జరిగింది.
1970లో పార్లమెంట్ హౌస్ ఎదురుగా ఎస్.ఎస్.పి సభ్యులపై లాఠీఛార్జీ చేసిన సంఘటనపై విచారించేందుకు నియమించిన ఏకసభ్య కమిషన్ కు ఈయన నియమించబడ్డాడు 1973లో హైదరాబాదులో అవ్రో విమానప్రమాదంపై దర్యాప్తు చేయటానికి, 1974లో నాగార్జునసాగర్ కాలువ నిర్మాణ కాంట్రాక్టుల విషయంలో అవకతవకలను విచారించేందుకు ఈయనను నియమించారు.
కుప్పుస్వామి పదవీ విరమణానంతరం అనేక సాంఘిక, సామాజిక సేవా కార్యక్రమాల్లో క్రియాశీలకంగా పనిచేశాడు. ఈయన ఆంధ్రప్రదేశ్లో సంస్కృత భాషాభివృద్ధికి కృషి చేస్తున్న సురభారతి సమితికి పాతికేళ్లు అధ్యక్షుడిగా పనిచేశాడు. హైదరాబాద్ లిటరరీ సొసైటీకి చైర్మన్
కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
సమీప జూనియర్ కళాశాల అమరపురంలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల మడకశిరలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల అనంతపురంలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు హిందూపురంలోనూ ఉన్నాయి.
వలసలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక డిస్పెన్సరీలో ఇద్దరు డాక్టర్లు , ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఆరు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి , ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.
ఆకాశదేవర గోవాడ క్రియేషన్స్, హైదరాబాద్ వారు ప్రదర్శిస్తున్న సాంఘిక నాటకం. నగ్నముని రాసిన ఆకాశదేవర అనే విలోమ రచనను పాటిబండ్ల ఆనందరావు నాటకీకరించగా, గుమ్మళ్ల బలరామయ్య దర్శకత్వం వహించారు.
బోరాక్సువలన పలు రకాల ఉపయోగాలున్నవి. పలు డిటర్జెంటులలో,కాస్మటిక్‌లలో., ఎనామిల్ గ్లేజేస్ లో ఉపయోగిస్తారు.జీవ రసాయన శాస్త్రంలో బఫ్ఫర్ ద్రావణం/తటస్థ ద్రావణంగా ఉపయోగిస్తారు. అగ్ని/జ్వాల విలంబిని/నిరోధిని గా ఉపయోగిస్తారు.యాంటి ఫంగల్/శిలింధ్ర విరోధిని గాను,ఫైబరు గ్లాస్ నిర్మాణంలో ఉపయగిస్తారు.లోహసంగ్రహణలో లో పూరకంగా వాడెదరు. అలాగే బోరాన్ సంయోగ పదార్థాల ఉత్పత్తిలో పూర్వగామి గా ఉపయోగిస్తారు.అంతియే కాదుబోరిక్ ఆమ్లంగా క్రిమి/కీటకనిరోధినిగా వాడెదరు.బంగారు ఖనిజం నుండి కొన్ని సందర్భాలలో విషపూరితమైన పాదరసం బదులుగా బోరాక్సు పద్ధతిలో బంగారు లోహ సంగ్రహణ చేస్తారు.1900 లో పిలిప్పిన్స్లోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో బోరాక్సును బంగారు సంగ్రహానికి వాడినట్లు తెలుస్తున్నది.బొద్దింకలు,చీమలు,నీటి పురుగుల వంటి వాటిని నియంత్రణకు సమానభాగం చక్కెరతో కలిపి/మిశ్రమం ఉపయోగిస్తారు
అనహైడ్రస్ బోరాక్సు/అనార్ద్ర బోరాక్సు, రసాయన ఫార్ములా:247.ఈ సమ్మెళన పదార్థంలో ఎటువంటి జలబిందువులు లేవు.జల బిందు సంయోజితం కాదు.
రుతు సంబంధి, సమయానుగుణ సరస్సు లలోని,చెరువు లలోని నీరు ఇగిరి పోయినపుడు సరస్సులోని చెరవుల అడుగున బోరాక్సు నిక్షెపాలు స్వాభావికంగా ఏర్పడును.ఇలా సరస్సులు ఇంకడంవలన టర్కీ,బోరోన్,కాలిఫోర్నియాలలోసరసులు ఇంకినపుడుఅడుగున ఏర్పడినవి.అలాగే ఆగ్నేయ అమెరికా రాష్ట్రాల సరస్సులలలో కుడా లభిస్తుంది. అలాగే చిలీ లోని అటకామా ఎడారిలో కూడా గుర్తించారు.కొత్తగా బొలీవియా,టిబెట్, రొమేనియాలలో గుర్తించారు.అలాగే బోరాన్ సంయోగ పదార్థాలనుండి కూడా సంశ్లేషణ చేయుదురు.ప్రకృతిసిద్దంగా లభించు బోరాక్సును పునఃస్ఫటికీకరణము ద్వారా శుద్ధికరిస్తారు.
ఆంగ్లంలో బోరాక్సు అనేపదం పాత ఫ్రెంచి లోని , . పదం నుండి వచ్చినట్లుంది.అరబిక్, స్పానిష్ పదం, ఇటాలియన్ పదం గా 9 శాతబ్దిలో వాడుకలో ఉంది.అరేబియన్ పదం / ను కూడా బోరాక్సుకు పర్యాయ పదంగా వాడేవారు.అరబిక్ పదం నిజానికి పర్షియన్ పదం నుండి ఏర్పడి వుండవచ్చును.అరబిక్ లో అనగా తెల్లని అని అర్థం. అలాగే బోరాక్సుకు మరో పర్యాయ పదమైన సంస్కృతంనుండి వచ్చింది.
బోరాక్సు ఒక ముఖ్యమైన బోరాన్ రసాయన సంయోగ పదార్ధం. ఇది ఘనరూప సంయోగ పదార్థము.ఇది ఒక ఆకర్బన సంయోగ పదార్ధం.బోరాక్సు అనునది బోరిక్ఆమ్లం యొక్క లవణం.ఒక ఖనిజం కూడా. దీనిని సోడియం బోరేట్, సోడియం టెట్రాబోరేట్, డైసోడియం టెట్రాబోరేట్ అనికూడా పిలుస్తారు.పొడిగా చేసిన బోరాక్సుతెల్లగా వుండును.ఇది నీటిలో త్వరగా సులభంగా కరుగును.బోరాక్సు సోడియం,బోరాన్, ఆక్సిజన్ పరమాణు సమ్మేళనం వలన ఏర్పడినది.
బోరాక్సును సులభంగా బోరిక్ ఆమ్లం గాను, ఇతర బోరేట్‌గా పరివర్తించవచ్చును.బోరాక్సు హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లంతో రసాయనచర్య వలన బోరిక్ ఆమ్లం ఉత్పత్తి అగును.
బోరాక్సును మండుతున్న జ్వాలకు చేర్చిన పసుపు,ఆకుపచ్చ రంగులను వెదజల్లును. బొరిక్ ఆమ్లాన్ని మెథనాల్‌ జ్వాలనుండి పారదర్శకం పచ్చరంగు వెలువడుటకై ఉపయోగిస్తారు.
టిబెట్,పర్షియా లేదా మిగతా ఆసియా దేశ మడుగులు/సరస్సుల నిక్షేపాల నుండి సేకరించిన ముడి ఖనిజ రూప, ముడి బోరాక్సును /ˈ/ " లేదా /ˈ/ ""అనేవారు.ఈ పదం17 వ శతాబ్దిలో ఉర్దూ/పర్షియన్/అరబ్బిక్ పదం /నుండి, మలేషియానుండి పదాలు తరువాత అదే పేరుతో ఇంగ్లీషులో స్థిరపడినవి.
బోరాక్సును మొదట 8 శతాబ్ది కాలంలో టిబెట్ లోని ఎండిన సరస్సు గర్భములో గుర్తించారు. అక్కడి నుండి సిల్కు రోడ్డు ద్వారా అరేబియన్ ద్వీపకల్పం చేరినది.19 వశతాబ్దిలో ఫ్రాంకిస్ మరియన్ స్మిత్ యొక్క ఫసిఫిక్ కోస్ట్ బోరాక్సు కంపెని ద్వారా అధిక ప్రమాణంలో ఉత్పత్తి చెయ్యబడి, సామాన్య అందుబాటులోకి వచ్చింది.
స్పటిక జలబిందువుల సంఖ్య వ్యత్యాసమున్న పలుఆర్ద్రబోరాక్సు సంయోగ పదార్థాలను బోరాక్సు అని వ్యవహరించినను,ముఖ్యంగా పది జలబిందువులున్న ఆర్ద్ర సంయోగ పదార్థాని సాధారణంగా బోరాక్సుగా వ్యవరిస్తారు.వాణిజ్య పరంగా విక్రయించు బోరాక్సు పాక్షిక అనార్ద్ర/నిర్జల రూపంలో ఉండును.
జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు బాలబడి ఉంది. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఐదు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి , ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాలలు నాలుగు ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల బోగోలులోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల కావలిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల నెల్లూరులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు కావలిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల కావలిలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు నెల్లూరులోనూ ఉన్నాయి.
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉంది. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ స్టేషన్, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ.లోపు దూరంలో ఉంది. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రంథాలయం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
కోవూరుపల్లి లో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్, ప్రైవేటు కొరియర్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత ఉన్నాయి. వాణిజ్య బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.