polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
వారణాసి అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం :- ఇక్కడి నుండి ఢిల్లీ, ముంబై, కోలకతా, లక్నో, ఆగ్రా, బెంగుళూర్, చెన్నై, పాట్నా, ఖజురహో, హైదరాబాదు, గయ, మొదలైనవి అంతర్జాతీయ కనెక్షన్లు ఉన్నాయి బ్యాంకాక్, కొలంబో, హాంగ్ కాంగ్ , ఖాట్మండ్ మొదలైన దేశవిదేశ నగరాలకు విమానాలు లభిస్తున్నాయి.
ఈ ప్రాంతంలో 3 సెమెంటు కంపెనీలు, ఒక కార్బన్ ప్లాంటు, ఒక రసాయన సంస్థ , పలు విద్యుత్తు కేంద్రాలు ఉన్నాయి. ఈ విద్యుత్తు ఉత్పత్తి కేంద్రాలు 11000 విద్యుత్తును ఉతపత్తి చేస్తూ 20,000 మె.వా విద్యుత్తు ఉత్పత్తి చేయడానికి ప్రయత్నిస్తున్నాయి.దేశానికి అంతటికీ ఉపయోగపడుతున్న ఈ ప్రాంతం ఒకప్పుడు అరణ్యాలతో నిండి ఉండి ప్రస్తుతం పంటకు ఉపయోగపడని నిస్సారమైన భూమిగా మారింది.
2006 గణాంకాల ప్రకారం పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో సోన్‌భద్ర జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. . బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్ర 34 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
జిల్లా పారిశ్రామిక కేంద్రంగా ఉంది. కొంత ఆటవీ ప్రాంతంలో లైం స్టోన్ లభ్యం ఔతుండగా అధిక ప్రాంతంలో బొగ్గు నిక్షేపాలు లభిస్తున్నాయి. ఈ ప్రాంతంలో పలు చిన్న నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి. ప్రధాన నది సోనేబధ్ర.
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది.
లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు బాలబడి ఉంది. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.
సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల ఐ.పోలవరంలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల ముమ్మిడివరంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల అమలాపురంలోను, పాలీటెక్నిక్ ఐనవిల్లిలోనూ ఉన్నాయి.
పాత ఇంజరంలో ఉన్న రెండు ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రాల్లో డాక్టర్లు లేరు. ఇద్దరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు.
భౌగోళిక మార్పులవల్ల అనేక వరదలు, ఉప్పెనలు వచ్చేవి. యానాంకి ప్రక్కగ్రామం ఇంజరం రెండుగా విడిపోయింది. ఇప్పటికినీ పాత ఇంజరం నదికి ఒక గట్టున, ఇంజరం ఒక గట్టున ఉన్నాయి.
యానిమల్ వెల్ఫేర్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఇండియా నుంచి నో అబ్జెక్షన్ సర్టిఫికేట్ తెచ్చుకోవాలి. లేదా జంతువులు ఉన్న విజువల్స్ కట్ చేయాలి.
‘పిచ్చి నాకొడకా, దొబ్బించుకో, నీ యమ్మ, నీ అయ్య, నీ యబ్బ, గోకుతున్నాడు, గోకాడు, దీనమ్మ, నో స్కూ, స్కూ డ్రైవర్ లను తొలిగించాలి /మ్యూట్ చేయాలి
జులై నెలమధ్యలో ఈ సినిమా పాటలను 2014 ఆగస్టు 20న విడుదల చేస్తారని వార్తలొచ్చాయి. కానీ ఆ తర్వాత బండ్ల గణేష్ ఈ సినిమా పాటలను 2014 సెప్టెంబరు 15న భారీ ఎత్తున హైదరాబాదులో విడుదల చేస్తామని స్పష్టం చేసారు. చిరంజీవి ఈ కార్యక్రమానికి ముఖ్య అతిథిగా వచ్చి ఆడియో సీడీలను విడుదల చెయ్యనున్నారని తెలిసింది. సెప్టెంబరు 15న పాటలను విడుదల చేస్తున్నామని సెప్టెంబరు 8న ఒక ప్రెస్ నోట్ ద్వారా బండ్ల గణేష్ స్పష్టం చేసారు. సెప్టెంబరు 15 రాత్రి హైదరాబాదులోని శిల్పకళావేదికలో అభిమానుల సమక్షంలో కోలాహలంగా జరిగిన కార్యక్రమంలో చిరంజీవి ఆడియో సీడీలను ఆవిష్కరించగా, తొలి ప్రతిని సీనియర్‌ డైరెక్టర్‌ కె.రాఘవేంద్రరావు స్వీకరించారు.
పరమేశ్వర ఆర్ట్ ప్రొడక్షన్స్ పతాకంపై బండ్ల గణేష్ నిర్మాణంలో కృష్ణవంశీ దర్శకత్వంలో విడుదలైన కుటుంబకథా చిత్రం "గోవిందుడు అందరివాడేలే". ఈ సినిమాలో రాం చరణ్ తేజ, శ్రీకాంత్, కాజల్ అగర్వాల్, కమలినీ ముఖర్జీ కథానాయక-నాయికలుగా నటించారు. భానుశ్రీ మెహ్రా, ప్రకాష్ రాజ్, జయసుధ, రహమాన్, ఆదర్శ్ బాలకృష్ణ ముఖ్యపాత్రల్లో నటించారు. ఈ చిత్రకథను పరుచూరి వెంకటేశ్వరరావు, పరుచూరి గోపాలకృష్ణ రచించారు. యువన్ శంకర్ రాజా సంగీతాన్ని అందించారు. సమీర్ రెడ్డి ఛాయాగ్రాహకునిగా, నవీన్ నూలి ఎడిటరుగా పనిచేసారు. ఈ సినిమా కథకు పాక్షికంగా అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, మీనా కలిసి నటించిన సీతారామయ్య గారి మనవరాలు స్ఫూర్తి.
ఈ సినిమా చిత్రీకరణ 2014 ఫిబ్రవరి 6న హైదరాబాదులో మొదలయ్యింది. అదే రోజు మొదలైన ఈ సినిమా చిత్రీకరణ భారతదేశంలో హైదరాబాదు, రామేశ్వరం, నాగర్ కోయిల్, పొల్లాచి, కన్యాకుమారి, కేరళ, కారైకుడి ప్రాంతాల్లో జరుపబడింది. విదేశాల్లో లండన్, జోర్డాన్ నగరాల్లో ఈ సినిమాలోని కొంత భాగం చిత్రీకరించబడింది. ఈ సినిమా ప్రపంచవ్యాప్తంగా 2014 అక్టోబరు 1న ఉదయం 5:18 గంటలకు విడుదలవుతోంది.
ఈ ఆలయం 200 సంవత్సరాల చరిత్ర గలది. నూతనంగా పునర్మించిన ఈ ఆలయంలో, 2015, మే-29వ తేదీ శుక్రవారంనుండి, 31వ తేదీ ఆదివారం వరకు, విగ్రహప్రతిష్ఠా మహోత్సవాలు నిర్వహించారు. మే-31వ తేదీ ఆదివారంనాడు, శ్రీ సీతారాముల విగ్రహ ప్రతిష్ఠా మహోత్సవం, వైభవోపేతంగా నిర్వహించారు. ఉదయం విష్వక్సేనపూజ, పుణ్యాహవచనం, అగ్నిధ్యానం, తదితర పూజలు నిర్వహించారు. అనంతరం విగ్రహ, ధ్వజస్తంభ, శిఖర ప్రతిష్ఠలు గావించారు. మహాపూర్ణాహుతి, శాంతికళ్యాణం నిర్వహించారు. అనంతరం మద్యాహ్నం, నాలుగువేలకుమందికిపైగా భక్తులకు అన్నదాన కార్యక్రమం నిర్వహించారు.
ఈ గ్రామంలో దాత, ప్రవాసాంధ్రుడు వెలగపూడి బాపూజీ, తన సతీమణి కీ.శే. నళిని జ్ఞాపకార్ధం, 60 లక్షల రూపాయల వ్యయంతో ఈ భవనాన్ని నిర్మించి ఇచ్చారు. ఈ భవనాన్ని 2017, జనవరి-29న ప్రారంభించారు.
జిల్లా ఈశాన్యభారతంలో ప్రఖ్యాత విద్యాకేంద్రగా ప్రాముఖ్యత కలిగి ఉంది. బ్రిటిష్ ఇండియా కాలం నుండి విద్యాకేంద్రంగా కొనసాగుతూ ఉంది.డాక్టర్ జాన్ బెర్రీ వైట్ సివిల్ సర్జన్‌గా రిటర్ అయిన తరువాత పర్సనల్ గ్రాంటు తీసుకుని " ది అస్సాం మెడికల్ కాలేజ్ " స్థాపించాడు. డిబ్రూగర్‌లో 1900లో " జాన్ బెర్రీ వైట్ మెడికల్ స్కూల్ " ఆరంభించబడి విద్యావిధానానికి కొత్త శకం ఆరంభించింది. అస్సాం మెడికల్ కాలేజ్ " రేడియాలజీ " డిపార్ట్మెంటును చేర్చుకుని గర్వకారణంగా నిలిచింది. 1910లో ఎక్స్.రే మిషన్ కనిపెట్టిన 15 సంవత్సరాల తరువాత ఇంగ్లాండ్ నుండి రెండు ఎక్స్- రే మిషన్లను కొనుగోలు చేసింది. ఎక్స్.రే మిషన్ 1895-1896 లో " విలియం కొనార్డ్ రోయెంట్జెన్ " కనుగొన్నాడు.
భారతదేశంలో మొదటి సారిగా కొనుగోలు చేసిన ఎక్స్- రే మిషన్లు ఇవే.జిల్లాలో మెడికల్ తరువాత ఫార్మసీ, జియాలజీ, అప్లైడ్ జియాలజీ, పెట్రోలియం టెక్నాలజీ బోధించబడుతున్నాయి. ఈ కోర్సులన్నింటినీ 1965లో స్థాపించబడిన " డిబ్రూగర్ విశ్వవిద్యాలయం " అందిస్తుంది.
టీ, ఆయిల్ జిల్లాలో ప్రధాన ఆదాయవనరులుగా ఉన్నాయి.డిబ్రూగర్ టీ గార్డెన్లు ప్రపంచంలో అతిపెద్ద టీ తోటలుగా ప్రఖ్యాతి చెంది ఉన్నాయి. జిల్లా అంతటా టీ తోటలు, ఫ్యాక్టరీలు విస్తరించి ఉన్నాయి. వీటిలో పలు తోట్లకు 100 సంవత్సరాల కంటే అధిక చరిత్ర ఉంది.డిగ్బొయీలో అతిపురాతన కాలం నుండి నడుపబడుతున్న ఆయిల్ రిఫైనరీ ఉంది.జిల్లా అంతటా ఆయిల్ ఇండియా లిమిటెడ్‌ అండ్ ఆయిల్ అండ్ నేచురల్ గ్యాస్ కమిషన్‌కు స్వంతమైన పలు ఆయిల్, సహజవాయు రిగ్స్ ఉన్నాయి. దులియాజన్‌లో " ఆయిల్ ఇండియా లిమిటెడ్ " ప్రధానకార్యాలయం ఉంది. ఈ పట్టణం జిల్లాకేంద్రం " డిబ్రూగర్ "కు 50 కి.మీ దూరంలో ఉంది.
జిల్లాలో అత్యధికమైన ప్రజలు వరి, చెరకు, పప్పులు మొదలైన పంటలు , చేపలు పెంపకం వృత్తులను ఉపాధిగా ఎంచుకుని జీవిస్తున్నారు.జిల్లాలో రైస్ , ఆయిల్ మిల్లులు అధికంగా ఉన్నాయి. జిల్లాలో కొన్ని బొగ్గు గనులు , పెట్రోలు ఉత్పత్తి జరుగుతూ ఉంది.
డిబ్రూగర్ జిల్లా వైశాల్యం 3381 చ.కి.మీ. ఇది రష్యాలోని " వయగాచ్ ద్వీపం " వైశాల్యానికి సమానం. జిల్లా 25-5 నుండి 27-42 డిగ్రీల ఉత్తర అక్షాంశం, 94-33.46నుండి 95-29.8 డిగ్రీల తూర్పు రేఖాంశంలో ఉంది. జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో ధెమాజి జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో తిన్‌ సుకియా జిల్లా, ఆగ్నేయ సరిహద్దులో అరుణాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రం లోని తిరప్ జిల్లా, ఉత్తరం, నైరుతీ సరిహద్దులో శిబ్‌సాగర్ జిల్లా ఉన్నాయి. ఈ ప్రాంతం బ్రహ్మపుత్ర నది ఉత్తర తీరంలో ఉంది. దక్షిణంలో " పత్కై " పర్వతపాదం ఉంది. బ్రహ్మపుత్రా నది ప్రధాన ఉపనదులలో ఒకటైన " బుర్హీ దిహింగ్ " నది ప్రవహిస్తుంది. తూర్పు, దక్షిణ ప్రాంతంలో ట్రాపికల్ రెయిన్ ఫారెస్టులో కొంతభాగం ఉంది. ఈ అభయారణ్యం " దెహింగ్ పతకై " అభయారణ్యంలో భాగంగా ఉంది.
పోలీస్ స్టేషన్లు: దిబ్రూగర్ సాదర్ టౌన్, లాహౌల్ టౌన్, చబుయా, టెంగఖాట్, దులియాజన్, నహర్కటియా, జయ్పూర్, టింఖాంగ్, రాజ్ఘర్, మొరాన్, ఖోవాంగ్, బొర్బోరౌ, రోహ్మొరియా, ఘొరమొరా.
జిల్లాలో అసెంబ్లీ నియోజకవర్గాలు: 7 మొరాన్, డిబ్రూగర్, లాహౌల్, దులియాజన్, టింగ్కాంగ్, నహర్కటియా , చుబియా. చబుయా లఖింపూర్ పార్లమెంటు నియోజకవర్గంలో భాగంగా ఉంది. మిగిలిన 6 అసింబ్లీ నియోజకవర్గాలు డిబ్రూగర్ పార్లమెంటు నియోజకవర్గంలో భాగంగా ఉన్నాయి.
దిబ్రూగర్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉన్న కారణంగా జిల్లాకు ఈ పేరు నిర్ణయించబడింది. దుబ్రూనదీ ముఖద్వారంలో ఉంది కనుక ఈ ప్రాంతానికి దిబ్రూగర్ అనే పేరు వచ్చింది. దిబ్రూ అనే పేరు సుహంగ్మంగ్, ఫర్సెంగ్మంగ్ బొర్గోహైన్, చాయో సియులంగ్, కిలాంగ్ సుతియా రాజుతో యుద్ధం చేసి ఓటమి పొంది ఈ ప్రాంతాన్ని సుతియారాజు హస్థగతం చేసారు. తరువాత ఈ ప్రాంతాన్ని అహుయా రాజు స్వాధీనం చేసుకున్నాడు.
1999లో డిబ్రూగర్ జిల్లాలో " డిబ్రూ సాయికోవా నేషనల్ పార్క్ " స్థాపించబడింది. నేషనల్ పార్క్ వైశాల్యం 340 చ.కి.మీ. నేషనల్ పార్క్ తిన్‌ సుకియా జిల్లాలో కూడా విస్తరించి ఉంది. జిల్లాలో " పదుమని - భెరిజన్ - బొరాజన్ " అభయారణ్యం ఉంది. ఇది 1999లో స్థాపించబడింది. అభయారణ్యం వైశాల్యం 7.2 చ.కి.మీ.
డిబ్రూగర్ జిల్లా రహదారులు, రైలుమార్గాలు , వాయు మార్గం , జలమార్గాలతో చక్కగా అనుసంధానించబడి ఉంది. రెండవ ప్రపంచయుద్ధంలో జపాన్ సేనలతో యుద్ధం చేయడానికి బుర్నియాలో నిర్మించిన 4 ఎయిర్ బేసులు జిల్లాలో అంతర్భాగంగా ఉన్నాయి.
అహోం సుతియా యుద్ధంలో దిబరుముఖ్ అహూం రాజు సైనిక మకాంగా ఉపయోగపడింది. లఖింపూర్ జిల్లాను విభజించి 1976లో డిబ్రూగర్ జిల్లా రూపొందించబడింది. 1989 అక్టోబరు 1న డిబ్రూగర్ జిల్లా నుండి తిన్‌ సుకియా జిల్లా రూపొందించబడింది.
డిబ్రూగర్ జిల్లా. భారతదేశం లోని అస్సాం రాష్ట్ర జిల్లాలలో ఒకటి. డిబ్రూగర్ పట్టణం జిల్లాకేంద్రంగా ఉంది. జిల్లావైశాల్యం 3381 చ.కి.మీ.
అత్తిరప్పిల్లీ పడిపోయే అత్యద్భుతమైన అందాన్ని ఎల్లప్పుడూ చిత్ర నిర్మాతలు ఆకర్షించేలా ఉంది.1986 తమిళ ఒక ప్రధాన భాగం పున్నగై మన్నన్ జలపాతం కూడా అది ఒక పోషించడం జలపాతం సమీపంలో చిత్రీకరించారు. ఇది ఫాల్స్ ప్రాచుర్యం తమిళనాడు ఇది మారుపేరు "పున్నగై మన్నన్ జలపాతం" వచ్చింది అని.
2007 బాలీవుడ్ చిత్రం గురు దాని స్థానాలు ఒకటిగా అత్తిరప్పిల్లీ జలపాతం ఉపయోగిస్తారు. రాజీవ్ మీనన్, చిత్రం సినిమాటోగ్రాఫర్, దాని పాటలు ఒకటి కోసం ఒక నేపథ్యంగా అత్తిరప్పిల్లీ జలపాతం ఎంచుకున్నాడు.
జలపాతం కోసం ఒక సైట్ స్థానాన్ని కూడా ప్రసిద్ధమైనవి , నుండి ఒక పాట తమిళ చిత్రం ' ఇరువర్ 'మలయాళం సూపర్ స్టార్ నటించే' మోహన్ లాల్ ', నటి' ఐశ్వర్య రాయ్ '.
అతిరపిళ్ళి జలపాతం పశ్చిమ కనుమల షోలయార్ శ్రేణులు ప్రవేశద్వారం వద్ద, చాలకుడే నదిపై సముద్ర మట్టానికి 1000 అడుగుల ఎత్తున ఉంది. ఇది అడవులు, చిన్న ప్రవాహాలు కలిగిన సుందరమైన ప్రాంతం. ఈ జలపాతం నుండి నీటిధారలు 80 అడుగుల ఎత్తు, 330 అడుగుల వెడల్పుతో జాలువారుతుంటాయి. ఈ జలపాతాన్ని భారతదేశ నయాగరా అని పిలుస్తారు. ఇది కేరళ రాష్ట్రంలోని అతిపెద్ద జలపాతం.అనేక వృక్ష, జంతు జాతుల అవశేషాలు ఈ ప్రాంతంలో కనిపిస్తాయి.ఇది పడమటి కనుమలలో నాలుగు అంతరించిపోతున్న "హార్న్‌బిల్" జాతుల అవశేషాలు కలిగిన ఏకైక ప్రదేశం. ఇది పశ్చిమ కనుమలు ప్రపంచంలో అత్యంత ముఖ్యమైన జీవవైవిధ్యం ప్రసిద్ధ ప్రదేశాలలో ఒకటి.ఈ విలువైన సహజ ప్రపంచం ఇప్పటికే గనుల త్రవ్వకం, జల విద్యుత్ ప్రాజెక్టులలో కూడి ఉండటం వలన దిగజారింది. పర్యావరణవేత్తలు అతిరాప్పిల్లి కేరళలో ఒక విధమైన తటాకములను ఆనుకొనియున్న జీవావరణవ్యవస్థ అని కూడా చెపుతున్నారు.అంతర్జాతీయ పక్షుల సమాఖ్య ఈ ప్రాంతాన్ని "ముఖ్యమైన పక్షుల ప్రాంతం"గా ప్రకటించింది. ఆసియన్ నేచుర్ కన్‌జర్వేషన్ పౌండేషన్ ఈ ప్రాంతాన్ని అభయారణ్యం, జాతీయ పార్కుగా ఉండాలని సిఫార్సు చేసింది
అతిరపిళ్ళి ప్రాంతం పర్యాటకులను ఆకర్షిస్తుంది. అతిరపిళ్ళి జలపాతం కేరళ రాష్ట్రంలోని పర్యాటక ప్రదేశాలలో ముఖ్యమైనది. దీని తర్వాత స్థానంలో కల కేరళ లోని అతి పెద్ద జలపాతం "వాఝాచల్ జలపాతం". అతిరపిళ్ళి జలపాతం "చలకుడి" నదిలో ఒక భాగము. ఇది 80 మీటర్ల ఎత్తు ఉంటుంది. ఈ ప్రాంతాన్ని చేరుకోవడానికి అద్దెకు వాహనాలు చలకుడి బస్ స్టేషన్ నుండి లభిస్తాయి. ఈ ప్రదేశంలో పర్యాటకులను ప్రమాదాల నుండి రక్షించుటకు రక్షకభట వ్యవస్థ నిరంతరం ఉంటుంది. ఈ ప్రాంతం తమిళనాడు, కేరళ లను కలిపే ఎస్.హెచ్-21 జాతీయ రహదారి పై ఉంది. ఈ ప్రాంతానికి రాత్రి ప్రయాణం నిషిద్ధం. ఈ ప్రాంతానికి వెళ్ళునపుదు దానిపొడవున అడవిలో ప్రయాణించుటవలన అనేక విశేషాలను చూడవచ్చును.
అతిరపిళ్ళి జలపాతం ఇప్పటికేవిద్యుత్ ప్రాజెక్టుల వలన దెబ్బతినింది. కొన్ని సాగే గుణము కలిగిన చేపలు ఇక్కడీ ప్రత్యెకం. కాని అవి కేవలం ఈ వాతావరనానికి మాత్రమే తట్టుకోగలవు . విద్యుత్ ప్రాజెక్టు ల వలన వీటికి నివాసం కరువవుతున్నది., ఇవి అంతరించి పోయే జాతిగా గుర్తింపబడ్డాయి.
అతిరపిళ్ళి జలపాతం, భారతదేశంలోని కేరళ రాష్ట్రానికి చెందిన త్రిశూర్ జిల్లాలోని అతిరపిళ్లి గ్రామపరిధిలో ఉంది.ఈ గ్రామ 489.00 ² వైశాల్యంకలిగిన పెద్ద పంచాయతీ.ఇది త్రిశూర్ పట్టణానికి 60 దూరంలోనూ,కొచ్చిన్ పట్టణానికి ఈశాన్యంగా 70 కి.మీ.దూరంలోనూ, చలకూడి పట్టణానికి 30 కి.మీ దూరంలోనూ ఉంది.
మొదటి జాటావర్మన్ సుందరపాండ్య, మొదటి జాతవర్మన్ వీర పాండ్యన్ సమైక్యపాలనలో పాండ్యుల శక్తి శిఖరాగ్రాన్ని చేరిన ఈ ప్రాంతం పూర్వ వైభవాన్ని తిరిగి సంతరించుకున్నది.
కుడిమియన్ మలైలో లభిస్తున్న శిలాశాసనాలు వీరపాండ్యునికి శ్రీలంక సామ్రాజ్యానికి ఉన్న సత్సంబంధాలను తెలియజేస్తుంది. మొదటి మహావర్మన్ కులశేఖరా పాలనాకాలంలో సా.శ. 1268లో
నౌకాయాత్రికుడైన మార్కోపోలో పాండ్యసామ్రాజ్యంలోకి పాదంమోపాడు. కులశేఖరుని పాలన చివరిదశలో రెండవ జాతవర్మ, రెండవ జాతవర్మన్ సుందరపాండ్యుల మద్య కూచులాటలు తారస్థాయికి చేరుకున్నాయి. ఈ కారణంతో దేశంలో అంతఃకలహాలు చెలరేగి రాజకీయంగా అస్థిరత నెలకొన్నది. అల్లాఉధీన్ జనరల్, డిల్లీ సుల్తాన్ అయిన మాలికాపూర్ ఈ పరిస్థితిని అవకాశంగా చేసుకుని పాండ్యరాజ్యం మీద దండెత్తాడు. తరువాత పాండ్యరాజ్యం డిల్లీ సుల్తానేటులో భాగంగా మారింది. మదురై సుల్తానేటు స్థాపన తరువాత పుదుకోట్టై ప్రాంతం మదురై సుల్తానేటులో భాగం అయింది. దీనికి సంబంధించిన రెండు శిలాశాసనాలలో ఒకటి రాంగియం , పానైయూరు లో ఉన్నాయి.
పుదుకోట్టై జిల్లా చరిత్రలో తరువాత అడుగు కాలభరాల పతనం. పాండ్యదేశంలో కడుంగన్లు కాలభరాలను 590లో ఓడించారు. తరువాత మొదటిసారిగా పుదుకోట్టైలో పాండ్యులు రాజ్యస్థాపన
చేసి విస్తరణ పనులు చేపట్టారు. దీనిని ౠజువుచేసే ఆధారాలు కుడుమియన్మలై, తిరుగోకర్ణం, సాత్తన్నవాసల్‌లో లభ్యమౌతున్నాయి. వెల్లార్ నది ఉత్తరతీరంవెంట నివాసమున్న స్థానికులు పాండ్యులని పాండ్యశతకం పద్యాల ద్వారా విశ్వసిస్తున్నారు. వెల్లార్ నది పుదుకోట్టై ప్రాంతం నుండి పురాతన కాలం నుండి ప్రవహిస్తుంది.
వెల్లార్ నది పుదుకోట్టైని కొనాడు, కనాడుల నుండి విడదీసే సరిహద్దుగా ఉంది. అందువలన జిల్లా పాండ్య, పల్లవరాజ్యాలకు సరిహద్దుగా ఉంటూవచ్చింది. పాండ్యులు, పల్లవులు పరస్పరం సామంతరాజులైన మరాతియర్లు, వెలిర్ల సాయంతో యుద్ధ్హలు కొనసాగించారు. వెలిర్ల మద్య కొడుబలూరు ఇరుకువెల్స్‌కు గుర్తింపు అధికంగా ఉండేది. రెండురాజ్యాల మద్య కొడుంబలూరు వెలిర్లు చిక్కుకుని ఉండేవారు. పాండ్యులు, చోళులు సామంతరాజ్యాల మద్య వివాహసంబంధాలు ఏర్పరచుకుని రాజ్యాలను మరింత బలపరచారు.
రోమ్‌తో వ్యాపారసంబంధాలకు కరుక్కకురిచ్చి కేంద్రంగా ఉండేది. అంతేగాక దేశీయంగా పడమర, తూర్పు దిక్కులను కలుపుతూ వాణిజ్యమార్గం ఈ ప్రాంతం నుడే ఉంటూవచ్చింది. కొర్కై, కిళక్కరై, అళగన్‌కుళం గ్రామాలలో రోమ్‌ నాణ్యాల నిధినిక్షేపాలు లభించడమే అందుకు ఆధారం. ఈ గ్రామాలన్నీ ఈ ప్రాంతంలోని తూర్పు సముద్రతీరంలో ఉన్నాయి. వీటిలో కరుంకురిచ్చి సముద్రతీరానికి కొంచం దూరంలో ఉన్నప్పటికీ మిమిసాల్‌లా సముద్రతీరానికి మరింత దూరం కాదు. తూర్పుసముద్రతీరంలో మరికొన్ని ప్రాంతాలలో మరికొన్ని సాక్ష్యాధారాలు లభించాయి. రోమన్ బంగారు, వెండి నాణ్యాలకు బదులుగా భారతీయ వస్తువులు విక్రయించబడ్డాయి. ప్రస్తుతం రోమన్ నాణ్యాల నిధినిక్షేపాలు లభిస్తున్న గ్రామాలు అప్పుడు వాణిజ్యకేంద్రాలుగా ఉండేవని తెలియజేస్తున్నాయి.
జిల్లాలోని 9వ శతాబ్ధానికి చెందిన ఆలయాలు ఈ ప్రాంతం విజయాలయ చోళునికాలంలో చోళుల ఆధీనంలో ఉన్నదనడానికి సాక్ష్యాధారంగా ఉన్నాయి. అయినప్పటికీ మొదటి పరంతక వరకు పాండ్యులకు ఈ ప్రాంతంతో సంబంధబాంధవ్యాలు ఉంటూ వచ్చింది. విజయాలయా తరువాత వచ్చిన రెండవ వారసుడు పాండ్యరాజ్యం అంతటినీ ఆక్రమించుకున్నాడు. పరంతకా సాగించిన యుద్ధానికి కొడంబలూరు సామంతరాజులు సహకరించారు. తరువాత వారు చోళసామ్రాజ్యానికి విశ్వసపాత్రులుగా ఉంటూవచ్చారు. మొదటి కుళోత్తుంగ చోళుని కాలంలో ఈ ప్రాంతం తమిళనాడు లోని అన్ని ప్రాంతాలలా అత్యంతవైభావాన్ని చవిచూసింది. చోళుల పాలనా వైభవాన్ని జిల్లాలో లభిస్తున్న శిలాశాసనాలు వివరిస్తున్నాయి. చోళుల కాలంలో సాగిన అత్యున్నత నిర్వహణా వైభవానికి ఈ ప్రాంతం తార్కాణంగా నిలిచింది.
రెండవ రాజరాజుని తరువాత వారసుడుగా రెండవ రాజాధిరాజా రాజ్యాపలన చేపట్టగానే చోళసామ్రాజ్య క్షీణదశ మొదలైంది. ఒదటి కుళోత్తునగా పాలనా కాలంలో పాండ్యుకు స్వతంత్రం కొరకు పోరాడడం మొదలైంది. పాండ్యులను ఎదిరిస్తున్న రెండవ రాజరాజ, కులశేఖర చోళుల సహాయం కోరారు. వారి శత్రువైన పరంతక శ్తీలంక వైపు దృష్టి సారించాడు. పుదుకోట్టై కూడా అతర్యుద్ధంలో ప్రధానపాత్ర వహించింది. శ్రీలంక రాజైన పరాక్రమ బాబు కులవంశాతో పరాక్రమ పాండ్యుని సహాయార్ధం సైన్యాలను పంపాడు. శ్రీలంక సైన్యం జిల్లాలో సాగిన యుద్ధానికి ప్రోత్సాహం అందించాడు. చోళుల పతనం తరువాత జిల్లాచరిత్ర వివరణ లభించలేదు కాని సంగ్రహ చరిత్ర మాత్రం లభిస్తుంది.క్రమంగా పాండ్యులు ఈ ప్రంతాన్ని తమ ఆధీనంలోకి తీసుకున్నారు.
పుదుకోట్టైలో పల్లవుల చిహ్నాలు లభించడం చాలా అరుదు. పల్లవుల గురించిన చిహ్నాలు వెల్వికుడి, చిన్నమనూరులలో ఉన్న పాండ్యుల శలాశానాలలో మాత్రమే లభిస్తున్నాయి.
ఇక్కడ అభిస్తున్న ఆధారాలు నందివర్మన్ పల్లవ వర్మను మారవర్మన్ రాఅసింహా ఓడించినట్లు తెలియజేస్తున్నాయి. ఆయన వారసుల శిలాశాసనాలు కూడా కున్నందర్ కోయిల్, మలయాడిపట్టి, రాసలిపట్టిలో లభిస్తున్నాయి. పల్లవులు, పాండ్యులు పాలనా కాలంలో తమిళనాడులో భక్తిభావం పరిడవిల్లింది. పుదుకోట్టైలో ప్రస్తావించిన పలు ఆలయాలు పుదుకోట్టై జిల్లాలో
ఉన్నాయి. శివభక్తులైన ముగ్గురు నాయన్మార్లు ఈ జిల్లావాసులన్నది లోకవిదితం. కొడంబలూరులో ఇడంగలి నయనార్, దేవర్‌మలైలో పెరుమిళలై కురుంబనయనార్, మాన్మేల్గుడిలో కుళచిరై నయనార్ జన్మించారు.
పుదుకోట్టై జిల్లాలోని పలు గ్రామాలు చరిత్రపూర్వ మానవనివాస చిహ్నాలకు ఆవాసంగా ఉన్నాయి. జిల్లాలోని ఉత్తర, పడమర ప్రాంతాలలో పెద్దసంఖ్యలో అతిపురాతన సమాధులు కనిపించడం అందుకు ప్రత్యక్ష నిదర్శనం. పుదుకోట్టై చరిత్ర దక్షిణ భారతదేశ చరిత్రకు సంగ్రహరూపమని చెప్పవచ్చు. జిల్లా లోపలవెలుపల పురాతనకాలానికి చెందిన మానవనివాసాలకు సాక్ష్యాధారాలు లభిస్తున్నాయి. కొన్ని పురాతన వ్రాతప్రతులు లభిస్తున్నాయి.పాండ్యులు, చోళులు, పల్లవుకు, హొయశలలు, విజయనగర పాలకులు, మదురై నాయకుల ఆధీనంలో ఈ ప్రాంతం ఉంటూ వారి రాజ్యంలో భాగంగా ఉంటూవచ్చింది. ఈ పాలకులు ఈ ప్రాంతంలోని సాంస్కృతిక సంస్థలు, వాణిజ్యం, పరిశ్రమలను పెంచిపోషించారు. వారు అద్భుతరీతిలో ఆఅయాలు, ఙాపకచిహ్నాలను కూడా నిర్మించారు.
11వ శతాబ్దం వరకు పుదుకోట్టైలో జైనమతం వర్ధిల్లింది. అందుకు నిదర్శనగా పలు జైనమత ఙాపక చిహ్నాలు లభిస్తున్నాయి. మునుపటి తంజావూరు జిల్లా నుండి పుదుకోట్టైలో బుద్ధిజం ప్రవేశించిది. కొట్టియపట్టణం, కరూర్ లలో బుద్ధమత చిహ్నాలు లభిస్తున్నాయి. రాజకీయ చతురంగం నుండి పల్లవులు కనుమరుగై పాండ్యుల శక్తిని చోళులు తరిమి కొట్టిన తరువాత
చోళసామ్రాజ్యం తంజావూరు వరకు విస్తరించింది. 9వ శతాబ్దం వరకు తంజావూరు చోళులకు రాజధానిగా ఉంటూవచ్చింది. 11వ శతాబ్ధానికి చోళులు తమసామ్రాజ్యాన్ని మరింత విస్తరించారు.
మిగిలిన పలుప్రాంతాలతో కలిసి పుదుకోట్టై కూడా చోళుల ఆధీనజ్ంలోకి మారింది.13వ శతాబ్దం మద్యకాలంలో పాండ్యులు తిరిగి ప్రవేశించే వరకు పుదుకోట్టైలో చోళుల ప్రాభవం కొనసాగింది.
పాండ్యరాజ్య చిహ్నాలు మాత్రం అరుదుగా లభిస్తున్నాయి. శ్రీరామ శ్రీవల్లభ కాలానికి చెందిన చిహ్నాలు సిద్ధన్నవాసల్ వద్ద లభిస్తుండగా కొచ్చడయన్ రణధీరన్ కాలంనాటి చిహ్నాలు కుడుమియాన్మలై ప్రాంతంలో లభిస్తున్నాయి. మారవర్మన్ నరసిహా కాలంలో పల్లవులతో అనేక యుద్ధాలు జరిగాయి. యుద్ధాలు జరిగిన ప్రాంతాలలో కొడబలూరు కూడా ఒకటి. నెడుంచడయన్ కాలంనాటి శిలాశాసనాలు తిరుగోకర్ణం, నిర్పలానిలలో లభిస్తున్నాయి. శ్రీరమ శ్రీవల్లభాతో మొదలైన పాలన రెండవ రాజసింహా తో పాండ్యుల పాలన ముగింపుకు వచ్చి పుదుకోట్టైలో చోళుల ప్రాభవం మొదలైంది.
కర్నాటక నుండి దక్షిణ తమిళనాడులో ప్రవేశించిన హొయశలలు చోళులను పాండ్యులను అధిగమించి కావేరీ తీరం వరకు ఉన్న ప్రాతాన్ని తమ ఆధీనంలోకి తీసుకువచ్చారు. హొయశలలు కన్ననూరు ను రాజధానిగా చేసుకుని పాలనకొనసాగించారు. 13వ శతాబ్ధపు మద్యకాలానికి హొయశలలు ఈ ప్రాంతంలో రాజ్యస్థాపన చేసారు. 13వ శతాబ్ధపు చివరి వరకు పుదుకోట్టై హొయశలల పాలనలో ఉంది. హంపిని రాజధానిగా చేసుకున్న విజయనగర రాజులు కర్నాటకాతో చేర్చి మదుర సంస్థానాన్ని కూడా స్వాధీనపరచుకున్నారు. కర్నాటకా, ఆంధ్ర, తమిళనాడు ప్రాంతం అంతా విజయనగర సామ్రాజ్యలో అంరభాగంగా మారింది.
విజయనగర సంగమ సామ్రాజ్యంలో ప్రాంతీయంగా లభ్యమౌతున్న శిలాశాసనాలు ఈ ప్రాంతాలను పాలించిన రాజప్రతినిధుల (సూరైకుడి, పెరంబూరు, సెందవన్ మంగళం, వనదరైయర్, గంగైరాయర్, అరంతాంగి తొండైమానులు ) వివరణలు లభిస్తున్నాయి. సులువ పాలనా కాలంలో మొదటి నరసింహరాయలు తన సామ్రాజ్యాన్ని సందర్శిస్తూ ముంబైకి పోతున్న సమయంలో పుదుకోట్టై ప్రాంతాన్ని కూడా సందర్శించాడు. వీరనరసింహ నాయక్, సేనానాయకుడైన మొదటి సులువ నరసింహ పాండ్యరాజ్యం మీద సేనలను నడిపించిన సమయంలో పుదుకోట్టై మార్గంలో పయనించారు.
పరాక్రమవంతుడైన సింహవిష్ణు నుండి వారసత్వంగా లభించిన పల్లరాజ్యాన్ని మహేంద్రవర్మ పల్లవ వరకు పాలన సాగించాడు.కంచి నుండి కావేరీ వరకు పల్లవరాజ్యం విస్తరించింది. చోళమండలానికి వెంటనే సరైన వారసుడు లభించని కారణంగా పాండ్యులు దక్షిణదిశగా మరికొంత ముందుకు సాగారు. వెల్లార్ నది ఉత్తర దక్షిణ భూభాగాలు సామంతులైన ముత్తురాయర్ స్వాధీనపరచుకున్నారు. వారు చోళరాజైన రెండవ విజయాలయా కాలం వరకు ఈ ప్రాంతం మీద ఆధిపత్యం కొనసాగించారు. చివరికి ఇరుకువెల్లార్లు చోళరాజుల ఆధీనంలో ఈ ప్రాంతాన్ని పాలించారు.
పుదుకోట్టై ప్రాంతంలో పల్లవుల చిహ్నాలు లభించనప్పటికీ ముతరాయరాలు, ఇరుక్కువెల్లర్లతో సమకాలీన పాడ్యుల చిహ్నాలు మాత్రం లభిస్తున్నాయి. తరువాత పల్లవులు ఈ ప్రాంతాన్ని పాండ్యులచేతిలో పెట్టారు. పుదుకోట్టై ప్రాంతం రెండవ నందివర్మన్ లో పల్లవుల ప్రాభవంలో ప్రవేశించి కావేరీ దక్షిణప్రాంతం వరకు వ్యాపించింది. అలాగే వెల్లార్ ఉత్తర ప్రాంతం, పుదుకోట్టైలో కొంత భాగం పల్లవుల వశమైంది. ఈ సమయంలో పాండ్యులు, ముతరాయర్లు గుహలను తొలిచి ఆలయాలు నిర్మించబడ్డాయి.
మదురై సుల్తానుల ఆధ్వర్యంలో 75 సంవత్సరాల కాలం ఈ ప్రాంతం నవాబుల ఆధీనంలో ఉంది. తరువాత దేశంలో నెలకొన్న రాజకీయ అస్థిరత పుదుకోట్టై ప్రాంతంలో కూడా చోటుచేసుకొన్నది. మినార్ రాజకుమారులు చిన్నచిన్న ప్రాంతాలను కొంతకాలం పాలించారు. 1371లో విజయనగరానికి చెందిన కుమారకంపన రాయలు మదురై సుల్తానత్ ని స్వాధీనం చేసుకున్న తరువాత పుదుకోట్టై ప్రాంతంలో సుల్తానుల పాలన ముగింపుకు వచ్చింది.
1975 జనవరి 14న, తంజావూరు జిల్లా నుండి కొన్ని చేర్పులతో తిరుచిరాపల్లి జిల్లాలోని పూర్వపు పుదుక్కోట్టై డివిజను కలిపి ఒక ప్రత్యేక జిల్లాగా పుదుక్కోట్టై జిల్లా ఏర్పడింది.2022 నాటికి ఈ జిల్లాలో పుదుక్కోట్టై, అరంతంగి, ఇల్లూపూర్ అనే మూడు రెవెన్యూ డివిజన్లు, పదకొండు తాలూకాలు, 762 రెవెన్యూ గ్రామాలు కలిగిఉన్నాయి.
4 వ శతాబ్దం చివరి నుండి 6వ శతాబ్దం ఆరంభకాలం వరకు ఈ ప్రాంతం కలభ్రాల పాలనలో ఉంది. ఈప్రాంతానికి కుర్రన్ రాజుగా ఉండేవాడు. శిలాశాసనాల ఆధారంగా కుర్రన్ పొన్నమరావతి సమీపంలో " పులాంకురిచి " రాజ్యస్థాపన చేశాడని భావిస్తున్నారు.
మొదటి రాజరాజచోళుడు తాను జయించిన పాండ్య, చేర రాజ్యాలకు తన కుమారుని రాజప్రతినిధిగా చేసాడు. మూడవ కుళోత్తుంగుని చివరిదశ వరకు పుదుకోట్టై జిల్లా ప్ర్రంతం చోళసామ్రాజ్యంలో భాగంగా ఉంటూ వచ్చింది.
కులత్తూరు, ఇలుప్పూర్, అలంగుడి, పుదుక్కోట్టై, గందర్వకోట్టై, తిరుమయం, అరంతంగి, పొన్నమరావతి, కరంబకుడి, మనుముదియార్‌కిల్, అవుదైయార్‌కి.
బిలాస్‌పూర్ జిల్లా ప్రాంతం 1818 నాగ్పూర్ సామ్రాజ్యానికి చెందిన భొంసల రాజుల ఆధీనంలో ఉండేది. తరువాత మరాఠీ గవర్నర్ సుభాహ్ ఆధీనంలో ఉండేది. 1818 నుండి బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం ఆధ్వర్యంలో ఈ ప్రాంతాన్ని 3వ రఘూజీ పాలించాడు. 1853లో 3వ రఘూజీ మరణం తరువాత ఈ ప్రాంతం బ్రిటిష్ నాగపూర్ భూభాగంలో కలిపివేయబడింది.అందులో బిలాస్‌పూర్ ప్రత్యేక జిల్లాగా ఉండేది. 1903లో సరికొత్తగా " ది సెంట్రల్ ప్రొవింస్ , బేరర్ " స్థాపించబడి అందులో చత్తీస్గఢ్ విభాగంలో బిలాస్‌పూర్ చేర్చబడింది. 1905లో బెంగాల్ ప్రొవింస్‌కు సంబల్ జిల్లాను తరలించి చంద్రపూర్, పద్మపూర్, మాల్‌ఖుద్ర రాజాస్థానాలను బిలాస్‌పూర్‌కు తరలించారు.1906లో దుర్గ్ జిల్లా రఒందించబడి ముంగెలి తాలూకా అందులో చేర్చబడింది. జిల్లాలోని ఇతర ప్రాంతాన్ని రాయ్‌పూర్ జిల్లాకు తరలించారు. 1998 మే మాసంలో ప్రస్తుత బిలాస్‌పూర్ జిల్లా 3 చిన్న జిల్లాలుగా (బిలాస్‌పూర్, కోర్బా, జాంజ్‌గిర్ - చంపా జిల్లా లుగా విభజించబడింది. 2012లో జిల్లాలోని అధ్వానస్థితిలోఉన్న రహదార్లు, ఇతర మౌలిక వసతులను సరిచేయడానికి కొందరు యువకులు " కంసర్న్ 4 బిలాస్‌పూర్ " ఏర్పరచి నగరంలోని ప్రతి పౌరుడు పరిస్థితిని గ్రహించి అందుకు అవసరమైన పరిష్కారం కొరకు ఆలోచించేలా చేసింది.
దక్షిణ సరిహద్దులో దుర్గ్, రాయ్‌పూర్, తూర్పు సరిహద్దులో కోర్బా, జనిగిర్-చంపా జిల్లా జిల్లాలు ఉన్నాయి. జిల్లా వైశాల్యం 6377చ.కి.మీ. బిలాస్‌పూర్ జిల్లా రాష్ట్రానికి సాంస్కృతిక కేంద్రంగా భావించబడుతుంది. జిల్లాలో వివిధ సాంఘిక, సాంస్కృతిక కార్యాక్రమాలు నిర్వహించబడుతూ ఉంటాయి. జిల్లాలో అపోలో హాస్పిటల్ వంటి అంతర్జాతీయ హాస్పిటల్స్ ఉన్నాయి. జిల్లా రాష్ట్రానికి వైద్యకేంద్రంగా ఉంది. గత దశాబ్ధంలో ప్రాథమిక, మాధ్యమిక స్థాయిలో చక్కని అభివృద్ధి కొనసాగింది. జిల్లాలో డి.ఎ.వి పబ్లిక్ స్కూల్, డిపిఎస్, ఎస్.టి, క్సేవియర్స్ వంటి అనర్జాతీయ స్థాయి స్కూల్స్ ప్రారంభించబడ్డాయి. రాష్ట్రప్రభుత్వం తీసుకున్న ప్రత్యేక శ్రద్ధకారణంగా జిల్లాలో మౌలిక సదుపాయాలు చక్కాగా అభివృద్ధిచేయబడ్డాయి.
బిలాస్‌పూర్ జిల్లా మిగిలిన దేశంతో రైలు, రహదారి మార్గాల ద్వారా చక్కగా అనుసంధానితమై ఉంది. రైలు, రహదారి మార్గాలు జిల్లాను చక్కాగా ఆర్థికంగా అభివృద్ధిచేసాయి.
జిల్లాలో వ్యాపార్ విహార్, టెలిపరా, లింక్ రోడ్, సెపాత్ రోడ్, బస్ స్టాండ్ రోడ్, రాజీవ్ ప్లాజా, గోయల్ బజార్ ప్రధాన వ్యాపార కేంద్రాలుగా ఉన్నాయి. జిల్లాలో చీఫ్ ఇంజినీర్ ఆద్జ్వర్యంలో పనిచేసే స్టేట్ ఎలెక్ట్రిసిటీ బోర్డ్ ప్రాంతీయ ప్రధాన కార్యాలయం ఉంది.చీఫ్ ఇంజనీర్‌కు బిలాస్‌పూర్, కోర్బా, జనిగిర్-చంపా జిల్లా, రాజ్‌గఢ్ జిల్లాలకు విద్యుత్తును అందించే అధికారం ఉంటుంది. ఛత్తీస్‌గఢ్ రాష్ట్రంలోని అధికారిక విద్యుత్తు సరఫరా కేద్రాలలో బిలాస్‌పూర్ రెండవ స్థానంలో ఉంది. మొదటి స్థానంలో " రీజనల్ హెడ్క్వార్టర్స్ ఆఫ్ రాయ్‌పూర్" ఉంఫి.
బిలాస్‌పూర్‌లో " సౌత్ ఈస్ట్ సెంట్రల్ రైల్వే " జోనల్ ఆఫీస్ ఉంది. ఇండియన్ రైల్వే 16వ జోన్‌గా ఇది అత్యధిక లోడింగ్ చేసినందుకు గుర్తింపు పొందింది. ఈ నగరం ముంబై - కొలకత్తా రైలు మార్గంలో ఉంది. రాష్ట్రంలో ఇది అతిప్రధాన రైల్వే జోన్‌గా గుర్తించబడుతుంది. ఇక్కడి నుండి దేశంలోని పలు ప్రాంతాలకు రైలు సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. 2007 నగర పాలనా వ్యవస్థ , జిల్లా పాలనా వ్యవస్థ జాయింట్ వెంచర్ పద్ధతిలో బిలాస్‌పూర్ నగరంలో అంతర్జాతీయ స్థాయి సిటీ బసులను నడపాలని నిర్ణయించింది.
బిలాస్‌పూర్ జిల్లాలో 8 తాలూకాలు ఉన్నాయి: బిలాస్‌పూర్, గౌరెల్లా, లోర్మి, కోట, ముంగెలి, తాకత్పూర్, బిహ, మద్తూరి. జిల్లాలో మొత్తం 1635 గ్రామాలు ఉన్నాయి.
ఛత్తీస్‌గఢ్ రాష్ట్రంలో వైశాల్యంలో రెండవ స్థానంలో ఉన్న బిలాస్‌పూర్ జిల్లాలో రాష్ట్ర హైకోర్ట్ కూడా ఉంది. ఈ కారణంగా బిలాస్‌పూర్ ఛత్తీస్‌గఢ్ " న్యాయధాని "గా గుర్తించబడుతుంది. బిలాస్‌పూర్‌లో కానన్ పెండరి జూ పార్క్ ఉంది. జిల్లాలో ప్రవహిస్తున్న అర్ప నది లోతులో తక్కువైనా వర్షాకాలంలో వరదలకు కారణం ఔతుంది.
బిలాస్‌పూర్ కోయిల్ ఇండియాలో అతిపెద్దది, అత్యంత లాభదాయకమైన శాఖ అయిన " సౌత్ ఈస్టర్న్ కోయిల్‌ఫీల్డ్స్ లిమిటెడ్ " ప్రధాన కార్యాలయ కేంద్రం. బిలాస్‌పూర్ జిల్లాలో లఫార్జ్, సెంచురీ, ఎ.సి.సి, మొదలైన పలు విద్యాసంస్థలు ఉన్నాయి. " ది బిలాస్‌పూర్ రైల్వే జోన్ " మినిస్ట్రీ ఆఫ్ ఇండియన్ రైల్వేస్ నుండి అధిక లాభదాయకమైన రైల్వేగా గుర్తింపు పొందుతూ అవార్డ్‌ను అందుకుంది.
ఛత్తీస్‌గఢ్ రాష్ట్రం లోని జిల్లాలలో బిలాస్‌పూర్ జిల్లా ఒకటి. జిల్లాకేంద్రంగా బిలాస్‌పూర్ పట్టణం ఉంది. 2011 గణాంకాల ప్రకారం బిలాస్‌పూర్ జిల్లా
ఛత్తీస్‌గఢ్ రాష్ట్రం లోని అత్యధిక జనసాంధ్రత కలిగిన జిల్లాలలో 3 వస్థానంలో ఉందని గుర్తించబడింది. మొదటి 2 స్థానాలలో రాయ్‌పూర్, దుర్గ్ జిల్లాలు ఉన్నాయి.