polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
1994ఫీఫా ప్రపంచ కప్ నాటినుండి, ఛాంపియన్ లీగ్‌లాగా, జర్మన్ స్వరకర్త ఫ్రాంజ్ లాంబెర్ట్ స్వరపరచిన గీతాన్ని అనుసరించింది. ఫీఫా గీతాన్ని అధికారికంగా ఫీఫా ఆమోదం పొందిన ఆటలలో, పోటీలు అంతర్జాతీయ స్నేహపూర్వక ఆటలు, ఫీఫా ప్రపంచ కప్, ఫీఫా మహిళల ప్రపంచ కప్, ఫీఫా -20 ప్రపంచ కప్, ఫీఫా -17 ప్రపంచ కప్, ఫీఫా -20 మహిళల ప్రపంచ కప్, ఫీఫా మహిళల -17 ప్రపంచ కప్, ఫీఫా ఫుట్సాల్ ప్రపంచ కప్, ఫీఫా బీచ్ సాకర్ ప్రపంచ కప్, ఫీఫా క్లబ్ ప్రపంచ కప్ వంటివాటి ఆరంభాలలో పాడబడుతుంది.
కాన్ఫెడరేషన్ ఆఫ్ నార్త్, సెంట్రల్ అమెరికన్ అండ్ కారిబియన్ అసోసియేషన్ ఫుట్‌బాల్ ఉత్తర అమెరికా , మధ్య అమెరికాలో ఉంది
అంతర్జాతీయ కాల్బంతి క్రీడా సమాఖ్య దిద్దుబాటు (ఆంగ్ల అనువాదం: ఇంటర్నేషనల్ ఫెడరేషన్ ఆఫ్ అసోసియేషన్ ఫుట్‌బాల్ ) రోజువారీ వ్యవహారంలో ఫీఫా గా పేరొందింది, ఇది కాల్బంతి సమాఖ్య అంతర్జాతీయ పాలకమండలి. దీని ప్రధాన కార్యాలయం జ్యూరిచ్, స్విట్జర్లాండ్లో ఉంది. ప్రస్తుత అధ్యక్షుడు సెప్ బ్లాటర్. ఫీఫా సంస్థ అతిపెద్ద అంతర్జాతీయ ఆటలపోటీల యెుక్క నిర్వహణకు ముఖ్యంగా 1930 నాటినుండి ఫీఫా ప్రపంచ కప్కు బాధ్యత వహిస్తోంది. ఈ సమాఖ్యలో 208 సభ్యసంస్థలు ఉన్నాయి.
2007 ఫీఫా నియమం ప్రకారం ఒక ఆటగాడు గరిష్ఠంగా మూడు క్లబ్బులలో నమోదుచేసుకోవచ్చును, అధికారిక క్రీడలలో రెండింటిలో ఆడవచ్చును, జూలై 1 నుండి జూన్ 30 వరకూ సంవత్సరాన్ని లెక్కించబడటం ముఖ్యంగా ఆ తేదీ అడ్డంకులను అధికమించే సీజన్లు ఉన్న దేశాలలో వివాదానికి దారితీసింది, ఇందులో ఇద్దరు మాజీ ఐర్ల్యాండ్ అంతర్జాతీయ క్రీడాకారులు ఉన్నారు. ఈ వివాద ఫలితంగా, ఫీఫా ఆ తరువాత సంవత్సరం జట్ల మధ్య బదిలీలను ఆడని సీజన్లతో చేర్చటానికి మార్చబడింది.
విడుదల అయిన కొద్దికాలానికిని వార్తా కార్యక్రమం పనోరమ కొరకు జెన్నింగ్స్, నిర్మాత రోజెర్ కార్క్ టెలివిజన్‌లో ఈ వెల్లడులను ప్రసారం చేసారు. గంటసేపు వచ్చిన ఈ కార్యక్రమాన్ని 2006 జూన్ 11న ప్రసారం చేశారు, జెన్నింగ్స్, పనోరమ జట్టు, సెప్ బ్లాటర్ ఫుట్‌బాల్ అధికారులకు £1 విలువున్న లంచాలను తిరిగి చెల్లించే రహస్య ఒప్పదంలో పాత్రను కలిగి ఉన్నాడని స్విస్ పోలీసులచే పరిశోధించబడినాడని అంగీకరించారు.
ఫీఫా యెుక్క ఎగ్జిక్యూటివ్ కమిటీ అధికారిగా ప్రెసిడెంట్ ఉంటారు, చట్టసభ విరామాలలో సంస్థ యెుక్క ముఖ్య నిర్ణయాలను ఇది తీసుకుంటుంది. యెుక్క సంస్థాగతమైన నిర్మాణంలో అనేక ప్రత్యామ్నాయ కమిటీలు ఎగ్జిక్యూటివ్ కమిటీ అధికారంలో లేదా చట్టసభ అధికారంలో ఏర్పాటుచేయబడినాయి. ఆ కమిటీలలో ఫైనాన్సు కమిటీ, డిసిప్లీనరీ కమిటీ, రిఫెరీస్ కమిటీ, మొదలైనవి ఉన్నాయి.
ఫీఫా ఆటను నడిపించటానికి, ప్రపంచమంతటా ఆటని అభివృద్ధి చేయటానికి చురుకైన పాత్రలను పోషిస్తుంది. ఫీఫా యెుక్క సంబంధిత సభ్య సంస్థల నిర్వహణలో లేదా సంబంధిత సంస్థలు సరిగ్గా పనిచేయనప్పుడు ప్రభుత్వం జోక్యం చేసుకుంటే దానికున్న అధికారాలలో ఒకదాని ప్రకారం జట్లను, సంబంధిత సభ్యులను అంతర్జాతీయ పోటీనుండి బహిష్కరిస్తుంది.
ఫీఫా మొదటి అధ్యక్షుడు రాబర్ట్ గురిన్. గురిన్‌ స్థానంలో 1906లో ఇంగ్లాండ్‌కు చెందిన డానియల్ బుర్లే ఉల్ఫాల్ వచ్చారు, అప్పటికే అతను సంఘ సభ్యుడిగా ఉన్నారు. తరువాత ఆటలపోటీ సమాయుత్తమైనది, 1908 లండన్ ఒలింపిక్స్ కొరకు ఫుట్‌బాల్ పోటీ వృత్తిపరమైన ఫుట్‌బాల్ ఆటగాళ్ళు పాల్గొని విజయవంతంగా ముగిసినప్పటికీ, ఇది ఫీఫా యొక్క స్థాపక నియమాలకు విరుద్ధం.
1994లో ఫీఫా ప్రపంచ కప్ సర్వోచ్చ జట్టును ప్రచురించింది. 2002లో ఇలాగే మఱలా ఫీఫా కలల జట్టును ప్రకటించింది, అన్నికాలాల్లో ఉత్తమమైన క్రీడాకారుల జట్టును అభిమానులచే ఎంపిక చేయబడింది. 2004లో దానియెుక్క వార్షిక ఉత్సవాలలో భాగంగా, ఫీఫా "శతాబ్దపు ఆటను" ఫ్రాన్సు, బ్రెజిల్ మధ్య నిర్వహించింది.
ఫీఫా యెుక్క ఉచ్ఛ పాలకమండలి ఫీఫా చట్టసభ, ప్రతి అనుబంధిత సంఘాల యెుక్క ప్రతినిధుల సమావేశం ఏర్పాటవుతుంది. ఈ చట్టసభ ప్రతి సంవత్సరం సాధారణ సమావేశంలో కలుస్తుంది, దానికి తోడూ అసాధారణ సమావేశాలను 1998 నుండి ప్రతిసంవత్సరం ఏర్పాటు చేయబడుతున్నాయి. చట్టసభ మాత్రమే ఫీఫా యెుక్క చట్టాలలో మార్పులు తీసుకురాగలదు.
ఫీఫా అధ్యక్షుణ్ణి, దాని సామాన్య కార్యదర్శిని, ఇతర సభ్యులను చట్టసభ ఎన్నుకుంటుంది. ఫీఫా యెుక్క ప్రెసిడెంట్, సామాన్య కార్యదర్శి ముఖ్య కార్యనిర్వాహకులుగా ఉంటారు, వారు రోజువారీ కార్యకలాపాలకు బాధ్యత వహిస్తారు, దీని నిర్వహణను దాదాపు 280 మంది సిబ్బందితో జనరల్ సెక్రటేరియట్ చేస్తుంది.
ప్రతి సంవత్సరం ఫీఫా ప్రపంచ క్రీడాకారుడు పురస్కారాన్ని ఫీఫా ఆ సంవత్సరపు ఉత్తమ పురుష, మహిళా క్రీడాకారుడికి ప్రదానం చేస్తుంది, దానియెుక్క వార్షిక పురస్కార ఉత్సవంలో భాగంగా ఉత్తమ జట్టును, అంతర్జాతీయ ఫుట్‌బాల్ సాధించిన కృత్యాలను గుర్తిస్తుంది.
‘చీకటి కోణాలు’ నాటకంలో భాను ప్రకాష్ నటనను స్థానం నరసింహారావు అభినందించాడు. ‘ఆకాశవాణి’లో కూడా ఆయన ‘ఏ గ్రేడ్’ ఆర్టిస్టుగా చాలా నాటకాల్లో పాల్గొన్నాడు. ఢిల్లీ, మద్రాస్, కలకత్తా, కాన్పూర్‌లలో నాటకాలను ప్రదర్శించాడు. ‘చంద్రగుప్త’, ‘కన్యాశుల్కం’, ‘విశ్వశాంతి’, ‘సుడిగాలి’, ‘ఆపద్భాందవులు’, ‘న్యాయం’, ‘పత్తర్ కె ఆంసూ’, ‘తాజ్ కీ ఛాయామే’, ‘గాలివాన ’, ‘జీవన్నాటకం’, ‘ఒంటి కాలి పురుగు’, ‘గాలి గోపురం’, ‘బాపూ బాటలో’ వంటి నాటకాలు ఈయనకు మంచి పేరు తెచ్చాయి. ‘ప్రతిధ్వనులు’, ‘ప్రతిబింబాలు’, ‘వాన వెలిసింది’, ‘గాలిపటం’, ‘కాలం వెనక్కు వెళ్లింది’ వంటి నాటికల్లో తన నటన ద్వారాను మంచిపేరు పొందాడు. ప్రధానంగా హైదరాబాదు రాష్ట్రంలో సాంఘిక నాటకానికి నాంది పలికాడు.
ఇంటర్ కాలేజీస్థాయి నాటక పోటీల్లో సైఫాబాద్ సైన్స్ కళాశాల నుండి స్వీయ దర్శకత్వంలో ‘డాక్టర్ యజ్ఞం’ నాటికలో డా. యజ్ఞం పాత్రలో నటించాడు. ఆ పోటీలో బహుమతులు రావడంతో దర్శకుడిగా తొలి ప్రయత్నంలోనే విజయం సాధించాడు. ఆ తరువాత ‘గాలివాన’, ‘గుడిగంటలు’, ‘గాలిపటం’, ‘శ్రీమాన్ శ్రీమతి’ వంటి నాటకాలలో నటిస్తూ, దర్శకత్వం వహించాడు. 1964లో ‘యాచకులు’లో భాను ప్రకాష్ నటనకు మంచి గుర్తింపు వచ్చింది. ‘కళారాధన’ సంస్థను స్థాపించి ‘వలయం’, ‘ గాలివాన’, ‘ కెరటాలు’ వంటి నాటకాలు ప్రదర్శించాడు. ఈ సంస్థను ‘గ్రేట్ ఈస్ట్రన్ సర్కస్8 కంపెని’ అని పిలిచేవారు. ఈ సంస్థ ద్వారా నటుడు నూతన్ ప్రసాద్ నాటకరంగానికి పరిచయమయ్యాడు.
మేనమామ ధరణి శ్రీనివాసరావు నాటక రచయిత అవ్వడంవల్ల భాను ప్రకాష్ కేశవ్ మెమోరియల్ స్కూల్లో చదువుతున్న సమయంలో 11 ఏళ్ల వయస్సులోనే తొలిసారిగా వార్షికోత్సవాల సందర్భంగా స్టేజీపై తార్‌మార్ నాటకంలో నటించాడు. ప్రిన్సిపాల్ మొమెంటోతో ప్రశంసించడంతో నటనపట్ల తనలోని ఆసక్తిని పెంచుకున్న భాను ప్రకాష్ తమ కాలనీలోని మిత్రులతో కలిసి నాటకాలు రూపొందించి వినాయకచవితి మండపాల్లో ప్రదర్శించేవాడు. హైదరాబాదులో ఎస్.కె. ఆంజనేయులుకు చెందిన నాటక సంస్థ నిర్వహించే ‘విసృతి’ నాట్యమండలి నాటకాలు, రిహార్సల్స్‌ని చూసి తాను కూడా నాటక దర్శకత్వం చేయాలనుకున్నాడు.
భాను ప్రకాష్ నాటకాన్ని చూసిన నిర్మాత దుక్కిపాటి మధుసూదనరావు 1964లో డాక్టర్ చక్రవర్తి సినిమాలో చిన్న పాత్రను ఇచ్చాడు. ఆ తర్వాత పూలరంగడులో ఎలాంటి టెస్టు లేకుండానే పూర్తి నిడివిగల విలనీ పాత్రను ఇచ్చాడు.
గయాసురుడు అనే అసురుని శరీరభాగాలైన తల, నాభి, పాదం గయాక్షేత్రాలుగా పవిత్రత పొందిందని పౌరాణిక కథనం. ఆయన శరీరం అత్యంత పవిత్రమైనదిగా, పితృతర్పణాలతో పితృదేవతలను తరింపజేసేదిగా విష్ణువు వరమివ్వడంతో ఈ మూడు ప్రాంతాలు పితృతర్పణాలకు అత్యంత ప్రసిద్ధి చెందాయి.
శివరాత్రి రోజున వంద మంది అర్చకులతో మహాలింగార్చన జరుగుతుంది. అమావాస్య దాటి ఏకాదశి మొదలైన అర్ధరాత్రివేళ శివునికి ఏకాదశ రుద్రాభిషేకం చేస్తారు.
ఇక్కడ భక్తులు చేసే పూజల్లో ప్రముఖమైనది కోడె మొక్కు . భక్తులు గిత్తను తీసుకొచ్చి గుడి చుట్టూ ప్రదక్షిణ చేయించి ప్రాంగణంలో కట్టేసి, ఆ గిత్తను దేవాలయానికిదక్షిణగా ఇచ్చేస్తారు. దీనివల్ల సంతానప్రాప్తి కలుగుతుందని నమ్ముతారు. పవిత్రమైన గండ దీపాన్ని వెలిగించడం కూడా ఎంతో పుణ్యకరమని భక్తులు భావిస్తారు.
శైవులు, వైష్ణవులు, జైనులు, బౌద్ధులు అందరూ ఈ దేవాలయాన్ని దర్శిస్తారు. దేవాలయంపై ఉన్న శిల్పాలు కూడా జైన, బౌద్ధ సంస్కృతులను ప్రతిబింబిస్తూ ఉంటాయి.
దేవాలయ ప్రాంగణంలో 100 ఏళ్ళ నాటి మసీదు ఉంది. ఇస్లాం మతానికి ఏమండీ చెందిన ఒక శివభక్తుడు ఈ గుళ్ళో ఉంటూ, స్వామిని సేవిస్తూ ఇక్కడే మరణించాడట. అతని స్మృత్యర్ధం ఈ మసీదు నిర్మించారట. గుందెల్లి పర్షరం గరు గౌథం
ఈ దేవాలయంలో శ్రీ పార్వతీ రాజరాజేశ్వరీదేవి సమేతుడై శ్రీ పార్వతీ రాజరాజేశ్వరీదేవి లింగరూపంలో వెలసి నిత్యం పూజలందుకుంటున్నాడు. భాస్కర క్షేత్రంగా, హరిహర క్షేత్రంగా పిలవబడే ఈ క్షేత్రం గురించి భవిష్యోత్తర పురాణంలోని రాజేశ్వరఖండంలో చెప్పబడింది. అర్జునుడి మునిమనవడైన నరేంద్రుడు ఒక ఋషిని చంపటం వల్ల కలిగిన బ్రహ్మహత్యాపాతకాన్ని వదిలించుకోడానికి దేశాటన చేస్తూ ఇక్కడికి చేరుకున్నాడట. ఇక్కడి ధర్మగుండంలో స్నానం చేసి, జపం చేస్తున్న నరేంద్రుడికి కొలనులో శివలింగం దొరికిందట. కొలను సమీపంలో శివలింగాన్ని ప్రతిష్ఠించి పూజించిన నరేంద్రుడికి శివుడు ప్రత్యక్షమై బ్రహ్మహత్యాపాతకం నుంచి విముక్తి కలిగించాడట. ఆ శివలింగమే ఇప్పుడున్న మూలవిరాట్టని స్థలపురాణం.
ఈ పురాతన గ్రామం పశ్చిమ చాళుక్యుల కాలం నుండి ఉన్నదని ఇక్కడ లభించిన పురాతత్వ ఆధారాలను బట్టి తెలుస్తోంది. పశ్చిమ చాళుక్యులు నిర్మించిన రాజరాజేశ్వర స్వామి దేవాయమునకు వేములవాడ ప్రసిద్ధి చెందింది. చారిత్రక ప్రసిద్ధి కలిగిన ఈ దేవాలయానికి సుదూర ప్రాంతాల నుండి యాత్రికులు వస్తూ ఉంటారు. ఈ ప్రాంతాన్ని పాలించిన మొదటి నరసింహుడుకు రాజాదిత్య అనే బిరుదు ఉండేది. ఆ బిరుదు పేరిట గాని, అతడు కట్టించినందువలన గాని ఈ దేవాలయానికి ఈ పేరు వచ్చిందని భావిస్తున్నారు. రాజాదిత్య మొదటి వినయాదిత్య యుద్ధమల్లుని మనుమడు. దేవాలయానికి ఉత్తరాన ధర్మగుండం అనే కోనేరు ఉంది. గ్రామాన్ని ఆనుకుని ప్రవహించే వాగు ఈ కోనేటికి నీటి వనరు. వద్దేగేశ్వర స్వామి దేవాలయము కూడా ఇక్కడ ఉంది.
ఇక్కడ కొలువై ఉన్న స్వామిని శ్రీ రాజ రాజేశ్వర స్వామి అని, రాజన్న అనీ అంటారు. మూలవిరాట్టుకు కుడి పక్కన శ్రీ రాజ రాజేశ్వరీ దేవి, ఎడమ పక్కన శ్రీ లక్ష్మీ సహిత సిద్ధి వినాయక విగ్రహాలు ఉంటాయి. ధర్మగుండం కోనేటిపై మూడు మండపాలు నిర్మించబడ్డాయి. మధ్య దానిపై ఈశ్వరుని విగ్రహం ప్రతిష్ఠించబడింది. ధ్యాన ముద్రలో ఉన్న శివుని విగ్రహం చుట్టూ ఐదు శివలింగాలు ఉంటాయి.భక్తులు చేసే రకరకాల పూజల్లో ప్రముఖమైంది కోడె మొక్కు. భక్తులు గిత్తను తీసుకువచ్చి గుడి చుట్టూ ప్రదక్షిణలు చేయించి ప్రాంగణంలో ఒకచోట కట్టివేస్తారు. దీనివలన భక్తుల పాపాలు తొలగిపోయి సంతాన ప్రాప్తి కలుగుతుందని విశ్వసిస్తారు. పవిత్రమైన గండ దీపాన్ని వెలిగించడం కూడా ఎంతో పుణ్యకరమని భక్తులు భావిస్తారు
తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడిన తరువాత ముఖ్యమంత్రి హొదాలో కేసీఆర్ 2015 జూన్‌ 18న మొదటిసారి దేవాలయాన్ని దర్శించుకున్నాడు. 7 గంటలపాటు వేములవాడలో గడిపి, గుడి చెరువు, ఆలయ పరిసరాలు, పట్టణ పరిసరాలు పరిశీలించి, గుడిచెరువు శిఖం భూములను తీసుకొని 37 ఎకరాలకు ఆలయాన్ని విస్తరించాలని అధికారులను ఆదేశించాడు. 2015, డిసెంబరు 28న ఎర్రవెల్లిలో అయుత చండీయాగం చేసిన తరువాత రాజరాజేశ్వరస్వామిని రెండోసారి దర్శించుకున్నాడు. 2019 డిసెంబర్ఉ 30న మూడోసారి వేములవాడకు వెళ్ళి, దేవాలయ విస్తరణ కోసం సేకరించిన గుడిచెరువులో భూమిని పరిశీలించి, అభివృద్ధి పనులపై అధికారులకు దిశానిర్దేశం చేశాడు.
శివరాత్రి రోజున మూడు లక్షలకు పైగా భక్తులు రాజరాజేశ్వర స్వామిని సేవించుకుంటారు. ఆ రోజున ప్రత్యేక పూజలు జరుపుతారు. సుమారు వంద మంది అర్చకులతో మహాలింగార్చన జరుపుతారు. అర్ధరాత్రి వేళ శివునికి ఏకాదశ రుద్రాభిషేకం చేస్తారు. రాత్రివేళ దీపాలంకరణలతో దేవాలయం దేదీప్యమానంగా వెలుగుతూ ఉంటుంది. భక్తులకు ప్రత్యేక సౌకర్యాలు ఏర్పాటు చేస్తారు. అనేక సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు జరుగుతాయి. విద్యార్థులకు ఉచిత వసతి, భోజన ఏర్పాట్లు చేస్తారు. ఇంకా, ఈ దేవాలయం ఇతర చిన్న ఆలయాలకు దానధర్మాలు చేస్తుంది.
1830లో కాశీయాత్రలో భాగంగా నాటి నిజాం ప్రాంతాలలో మజిలీ చేస్తూ వెళ్ళిన ఏనుగుల వీరాస్వామయ్య ఈ పుణ్యక్షేత్రాన్ని గురించి తన కాశీయాత్ర చరిత్రలో ప్రస్తావించారు. తన యాత్రామార్గంలోని మజిలీల్లో ఇక్కడికి సమీపమైన మజిలీ జగనంపల్లి గురించి వ్రాస్తూ అక్కడికి 4 మజిలీల దూరంలో వేములవాడ ఉన్నదని వ్రాశారు. అది మహాక్షేత్రమని, భీమేశ్వర రాజేశ్వర క్షేత్రమని పేర్కొన్నారు. అప్పట్లో ఈ ప్రాంతానికి పులుల భయం తీవ్రంగా ఉండేదని, కోడెలను పులులు బాధించేవని పేర్కొన్నారు.
వేములవాడ పట్టణం, రాజన్న ఆలయాన్ని సమగ్రాభివృద్ధి చేసేలా వేములవాడ దేవాలయ ఏరియా అభివృద్ధి ప్రాధికార సంస్థ ను ఏర్పాటుచేయబడింది. ఈ సంస్థ చైర్మన్‌గా సీఎం కేసీఆర్‌, వైస్‌ చైర్మన్‌గా రిటైర్డ్‌ ఐఏఎస్‌ ముద్దసాని పురుషోత్తంరెడ్డి నియమించబడ్డారు. వీటీడీఏ ద్వారా భూసేకరణ, రహదారుల విస్తరణ, అభివృద్ధి ప్రణాళికలు రూపొందించబడ్డాయి. దేవాలయ విస్తరణ కోసం శృంగేరి పీఠాధిపతి వద్దకు వెళ్ళి అభివృద్ధి నమునాలను సేకరించారు.
తెలంగాణలోని అన్ని ప్రధాన పట్టణాల నుండి హైదరాబాద్ జూబ్లీ బస్ స్టాండ్, ఎంజిబిఎస్ బస్టాండ్, నుండి వేములవాడకు నేరుగా ఆర్టీసీ బస్సు సౌకర్యం ఉంది. కరీంనగర్ నుండి ప్రతి గంటకు బస్సు సౌకర్యం ఉంది. సుదూర ప్రాంతాలనుండి రైల్లో వచ్చే భక్తులు హనుమకొండ బస్టాండ్, వరంగల్ స్టేషనులో దిగి బస్సులో కరీంనగర్ చేరుకొని అక్కడి నుండి వేములవాడ చేరుకోవచ్చు.
వేములవాడ దక్షిణ కాశీగా పిలువబడుతున్న తెలంగాణ రాష్ట్రం, రాజన్న జిల్లా లోని ఒక పుణ్యక్షేత్రం. రాష్ట్ర రాజధాని హైదరాబాద్‌కు 160 కిలోమీటర్లు, జిల్లా కేంద్రమైన కరీంనగర్‌కు 36 కిలోమీటర్ల దూరంలో వున్న వేములవాడ రాజరాజేశ్వరస్వామి క్షేత్రం పౌరాణికంగా, చారిత్రాత్మకంగా పలు విశిష్టతలను సంతరించుకుంది.
రాష్ట్రంలో అత్యధిక ఆదాయం గల దేవాలయాల్లో ఇది ఒకటి. గ్రామాభివృద్ధి నిమిత్తం సంవత్సరానికి రూ. 8 లక్షలు ఖర్చు పెడితుంది దేవస్థానం.కాశీ, చిదంబరం, శ్రీశైలం, కేదారేశ్వరంలను పావనం చేసిన తరువాత శివుడు వేములవాడ వేంచేసాడని పురాణ కథనం.
తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడిన తరువాత తెలంగాణ ప్రభుత్వం, దేవాలయానికి అనుబంధంగా ఒక వేద పాఠశాలను మంజూరు చేసింది. భీమేశ్వరాలయం ఎదుట ఉన్న భవనంలో వేదపాఠశాల ప్రారంభం కాగా, ప్రస్తుతం 25 మంది విద్యార్థులు అభ్యసిస్తున్నారు.
సుధా చంద్రన్ సెప్టెంబర్ 21 1964 న కేరళ లోని కన్నూర్ లో ఒక తమిళ బ్రాహ్మణ కుటుంబంలో జన్మించింది. ఆమె ముంబైలో గల మిథీబాయి కళాశాల నుండి బి.ఎ డిగ్రీని ఆ తర్వాత ఎం.ఎ డిగ్రీని పొందారు. జూన్ 5 1981 న ఆమె ముంబై నుండి తమిళనాడుకు విహారయాత్ర సందర్భంగా జరిగిన ఘోర ప్రమాదంలో గాయపడింది. వైద్యులు ఆమె కాలికి తగిలిన గాయానికి కట్టుకట్టారు. రెండు వారముల తర్వాత ఆమె మద్రాసు వచ్చి అచ్చటి వైద్యులను సంప్రదించగా వారు ఆ గాయం కారణంగా ఆమె కాలు తొలగించుటే సరియైన మార్గం అని చెప్పారు. ఆమెకు ఒక కాలిని తొలగించారు. ఆమె జైపూర్ లో వైద్యులు 'జైపూర్ కాలు' ను కృత్రిమంగా అమర్చారు.ఆ తర్వాత ఆమె ఆత్మ సడలని విశ్వాసంతో కృషిచేసి ఆ కృత్రిమ కాలితోనే నాట్య ప్రదర్శనలిచ్చి అందరినీ అబ్బురపరిచారు. ఆమెకు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా అనేక సంస్థల నుండి ఆహ్వానాలు లభించాయి. ఆమెకు అనేక అవార్డులు లభించాయి. ఆమె భారతదేశంతోపాటు ఐరోపా, కెనడా అంరియు మధ్య తూర్పు దేశాలలో అనేక ప్రదర్శనలిచ్చారు. ఆ తర్వాతి కాలంలో ఆమె సినిమా రంగం, టెలివిజన్ రంగంలో ప్రవేశించారు. ఆమెకు ప్రమాదం జరిగిన తర్వాతే ఈ గుర్తింపులన్నీ లభించాయి. ఆమె అనేక మందికి స్ఫూర్తిప్రదతగా నిలిచారు.
సుధా చంద్రన్ ఒక భారతీయ భరతనాట్య నృత్యకారిణి, నటి. తాను 1981 జూన్ నెలలో తమిళనాడు లోని "త్రిచీ" వద్ద జరిగిన రోడ్డు ప్రమాదంలో ఒక కాలును కోల్పోయినప్పటికీ కృత్రిమ కాలుతో నాట్య ప్రదర్శనలు ఇచ్చి అందరినీ విస్మయపరిచిన నృత్యకారిణి. ఈవిడ తెలుగులో మయూరి సినిమాతో తన నట ప్రస్థానాన్ని ప్రారంభించి అనేక సినిమా, టెలివిజన్ ధారావాహికలలో నటించారు.
బ్రెజిల్‌లో 2003లో నిర్వహించిన సలావో ఇంటర్నేషనల్‌ కార్టూన్ల పోటీకి వీరి కార్టూన్లు ఎంపికయ్యాయి. డీ హూమర్‌ తెరాస్కాబా పేరిట నిర్వహించిన ఆ సమావేశంలో శంకర్‌ కార్టూన్లకు ప్రముఖుల నుండి అనేక ప్రశంసలు అందాయి.
2003లో చైనాలో సెకండ్‌ ఫ్రీ కార్టూన్‌ వెబ్‌ ఇంటర్నేషనల్‌ ఫెస్టివల్‌లో శంకర్‌ను ప్రత్యేకంగా అక్కడి కార్టూన్‌ పండితులు అభినందించారు.
పోర్చుగల్‌కు చెందిన వరల్డ్ ప్రెస్ కార్టూన్ సంస్థ ఏటా ప్రపంచ స్థాయిలో ఉత్తమ ఎడిటోరియల్ కార్టూన్లు, క్యారికేచర్లకు ప్రకటించే గ్రాండ్ ప్రి అవార్డు 2014 సంవత్సారానికి గానూ శంకర్ అందుకున్నారు. 2014 సంవత్సరానికి దాదాపు 64 దేశాల నుంచి పోటీకి వచ్చిన ఎంట్రీల్లో శంకర్ గీసిన హక్కుల పోరాటయోధుడు, దక్షిణాఫ్రికా జాతిపిత నెల్సన్ మండేలా క్యారికేచర్ ఉత్తమ ఎంట్రీగా ఎంపికైంది.
శంకర్ గీసే క్యారికేచర్లు వారి వారి స్వభావాలు, మ్యానరిజాలు, ఇజాలు. ఇలా వ్యక్తిగత లక్షణాలను ప్రతిబింబిచటంతో పాటు తమాషాగా ఆకర్షణీయంగా వుంటాయి. బాల్‌థాకరేను పులి లక్షణాల్తో గీసి. ఓ తోక కూడా పెడతారు. బాపూ గారు పైప్‌ పీల్చడం మానేశారనే విషయాన్ని ఆదరంగా తీసుకుని అతని క్యారికేచర్ లో వారు వాడే పైపులో పకక్షులు గూడు కట్టుకొని ఉన్నట్లు చిత్రించారు. రామభక్త హనుమానుడిగా వర్ణించుకునే వారికి అదనంగా ఓ తోకకూడా తగిలిస్తారు. అసలే బాగా పొడుగు. ఆ పొడుకు తగ్గట్లు సంపాదించుకున్న అమితాబచ్చన్ చాలా పొడగరి కాబట్టి వీరి క్యారీకేచర్ గీసేప్పుడు కొంగలాగా చిత్రిస్తారు. ఒంటికాలితో బాలివుడ్‌ను మేనేజ్‌ చేయగల కొంగ కాలికి సెల్యులాయిడ్‌ ఫిల్మ్‌ చేపలాగా చిక్కి ఉంటుంది. అదేవిధంగా మైక్‌ టైసన్లూ, ఇటు చార్లీచాప్లిన్లు, చిరంజీవి లాంటి వారెందరో ఇతని క్యారీ కేచర్లలో ఒడుపుగా ఒదిగిపోయారు.
పామర్తి శంకర్ తాను గీసిన కేరికేచర్లతో ఏర్పాటు చేసిన తొలి ప్రదర్శన 2004లో సినీ నటుడు చిరంజీవి ప్రారంభించాడు. ఆయన హైదరాబాద్ లోని కళాకృతి ఆర్ట్ గేలరీలో 2019లో మహాత్మ గాంధీ 150వ జయంతి సందర్భంగా ‘గాంధీ-150 ‘ పేరుతో మహాత్మ గాంధీజీ 40 కేరికేచర్లను ప్రదర్శించాడు. పామర్తి శంకర్ 9 ఫిబ్రవరి 2019లో రవీంద్రభారతిలోని ఆర్ట్ గ్యాలరీలో 'ది ఇంక్డ్‌ ఇమేజ్‌' పేరుతో ఏర్పాటు చేసిన కార్టూన్‌ చిత్రాల ప్రదర్శనను టీఆర్‌ఎస్ వర్కింగ్ ప్రెసిడెంట్, మంత్రి కేటీఆర్ ప్రారంభించాడు.
పామర్తి శంకర్ గౌడ్ తెలంగాణ రాష్ట్రం లోని యాదాద్రి - భువనగిరి జిల్లాకు చెందిన ప్రముఖ వ్యంగ్య చిత్రకారుడు . ఆయన వ్యంగ్యచిత్రాలు, కారికేచర్ల చిత్రణలో ప్రపంచ ప్రఖ్యాతి గడించారు. కార్టూన్ల రంగంలో నోబెల్ బహుమతిగా పేరుపొందిన గ్రాండ్ పురస్కారానికి ఎంపికైన తొలి ఆసియావాసిగా ఆయన చరిత్ర సృష్టించారు. 2016లో తెలంగాణ ప్రభుత్వం నుండి తెలంగాణ రాష్ట్ర ఆవిర్భావ పురస్కారం అందుకున్నాడు.
పామర్తి శంకర్ హైదరాబాద్ నగరంలో ఉద్యోగిగా తన వృత్తి జీవితం ప్రారంభించాడు. ఆయన 1998లో వార్త దినపత్రికలో పొలిటికల్ కార్టూనిస్టుగా ప్రారంభించి, తర్వాత ఆంధ్రజ్యోతి దినపత్రికలో కార్టూనిస్టుగా ఐదేళ్ళు పనిచేసి, 2008 సంవత్సరం నుండి సాక్షి దినపత్రికలో ఎడిటోరియల్ డెస్క్ ప్రధాన కార్టూనిస్టుగా పని చేస్తున్నాడు.
శంకర్ మార్చి 3న 1966 లో యాదాద్రి - భువనగిరి జిల్లా జిల్లాలోని నాగిరెడ్డిపల్లిలో జన్మించాడు. నల్గొండలోని నాగార్జునా డిగ్రీ కళాశాలలో గ్రాడ్యుయేషన్ పూర్తిచేసాడు.
శంకర్ తన ప్రతి కార్టూన్ లోనూ ఒక ప్రత్యేకత చూపించేందుకు ప్రయత్నిస్తాడు. శంకర్ గీసిన అనేక కార్టూన్లు సాక్షి వంటి దినపత్రికలలో ప్రచురితమై ప్రజాదరణ పొందాయి.
భారత విమానాశ్రయాల ప్రాధికార సంస్థ లేదా ఎయిర్‌పోర్ట్ అధారిటీ ఆఫ్ ఇండియా భారత ప్రభుత్వంలోని పౌర విమానయాన శాఖ ఆధ్వర్యంలో నడిచే ఒక సంస్థ. ఈ సంస్థ విధుల ప్రధానముగా భారత వైమానిక రంగంలో మౌలిక వసతుల కల్పన, అభివృద్ధి, నిర్వహణ. భారతదేశంతో పాటు దానికి ఆనుకుని ఉన్న సముద్రతీర ప్రాంతాలకు ఈ సంస్థ వాయు రద్దీ నియంత్రణ సేవలు అందిస్తుంది. ఈ సంస్థ దాదాపు 125 విమానాశ్రయాల నిర్వహణ చేపడుతున్నది. ఇందులో 11 ఆంతర్జాతీయ, 8 ప్రత్యేక, 81 దేశీయ, 25 సైనిక విమానాశ్రయాలు ఉన్నాయి. వీటితో పాటు 25 ఇతర విమానాశ్రయాలలో కూడా భద్రతా ప్రమాణాల బాధ్యత కూడా తీసుకున్నది.
భారత ప్రభుత్వము 1972లో దేశీయ, అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయాల నిర్వహణ, అభివృద్ధి కోసము అంతర్జాతీఅ విమానాశ్రయాల ప్రాధికార సంస్థ ను ఏర్పాటు చేసింది. 1986లో జాతీయ మానాశ్రయాల ప్రాధికార సంస్థ ను కేవలం దేశీయ విమానాశ్రయాల నిర్వహణ, అభివృద్ధి కోసము ఏర్పాటు చేసింది. 1995 ఏప్రిల్ లో ఈ రెండు సంస్థలను పార్లమెంటు చట్టం ద్వారా ఏకం చేసి భారత విమానాశ్రయాల ప్రాధికార సంస్థ గా ఒకే సంస్థను ఏర్పాటు చేసింది. ఈ సంస్థ విధులు దేశ వైమానిక రంగంలో ప్రయాణీకుల అభివృద్ధి కొరకు సౌకర్యాల ఏర్పాటు, నిర్వహణ, మెరుగుపరచడము.
ప్రయాణీకుల ప్రాంగణాల నిర్మాణము, ఆధునీకరణ మరియ్ నిర్వహణ. అలాగే సరకు రవాణా ప్రాంగణాల నిర్వఃఅణ, రన్వేల నిర్వహణ, సమాంతర టాక్సీల నిర్వహణ మొదలైనవి.
సమాచార, గమన, నిఘా వ్యవస్థల ముందస్తు ఏర్పాటు. / , , రాడార్లు లాంటివి. వాయు రద్దీ నిర్వహణ సేవలు, ప్రయాణీకుల సదుపాయాలు, తత్సంభందిత సేవలు.
భారత విమానాశ్రయాల ప్రాధికార సంస్థ చెప్పుకోదగిన సంఖ్యలో మానవవనరుల శిక్షణా కేంద్రాలు ఉన్నాయి. డిల్లీ, అలహాబాదు, కోల్‌కతా లలో ప్రధాన శిక్షణా కేంద్రాలు ఉన్నాయి. ఈ కేంద్రాలలో వైమానిక రంగంలో కొత్తగా ప్రవేశించే సిబ్బందికే కాకుండా ప్రస్తుతము పనిచేస్తున్న సిబ్బందికి కూడా అవగాహనా తరగతులు నిర్వహిస్తున్నారు.
ప్రస్తుతము అందిస్తున్న సేవలతో పాటు ఉపగ్రహ సమాచారం ఆధారంగా సమాచారవ్యవస్థ, నావిగేషన్, మనుగడ , వాయు రద్దీ నియంత్రణ సేవలను అందించే దిశగా చర్యలు చేపట్టింది. ఇందులో భాగంగా ఇతర దేశాలలో ఇదేవిధమైన సేవలను అందిస్తున్న సంస్థలతో పలు ఒప్పందాలు కూడా కుదుర్చుకుంటున్నది.
భారత విమానాశ్రయాల ప్రాధికార సంస్థ వెబ్‌సైటులో దేశీయ, అంతర్జాతీయ విమాన సేవల వివరాలతో పాటు ఇంకా చాలా ఉపయుక్తమైన సమాచారం అందించుచున్నది.
బద్రీ విశాల్ పిత్తి హైదరాబాదుకు చెందిన పారిశ్రామికవేత్త, సామాజిక కార్యకర్త, కళాపోషకుడు, దాత. హైదరాబాదులో స్థిరపడిన సంపన్న మార్వాడీ కుటుంబానికి చెందిన బద్రీ విశాల్ 1928లో కలకత్తాలో జన్మించాడు. ఈయన విద్యాభ్యాసం అలహాబాదులో సాగింది. వీరి కుటుంబం 200 ఏళ్ల క్రితం హైదరబాదులో స్థిరపడి, నిజాం యొక్క నమ్మకాన్ని, సాన్నిహిత్యాన్ని చూరగొన్నారు. ఈయన ముత్తాత సేఠ్ మోతీలాల్ కు రాజా బహాదుర్ అనే పట్టం ఇవ్వబడింది. ఈయన తాత రాయ్ బహాదుర్ సేఠ్ బన్సీలాల్ ను బ్రిటీషు ప్రభుత్వం సర్ బిరుదాంకితున్ని చేసి గౌరవించింది. ఈయన తండ్రి పన్నాలాల్ పిత్తి నిజాం యొక్క గౌరవ ఆర్థిక సలహాదారు. హైదరాబాదుపై పోలీసు చర్య జరిగినప్పుడు నిజాం, భారతీయ సేనలకు లొంగిపోవటంలో కీలక పాత్ర పోషించాడు.
బద్రీ విశాల్‌, 1949 ఆగస్టులో, 21 ఏళ్ల వయసులో, హైదరాబాదులో కల్పన అనే ప్రముఖ హిందీ సాహిత్య పత్రికను స్థాపించాడు. ప్రారంభించిన కొన్నాళ్ళకే హిందీ సాహిత్వంలో ఉన్నతమైన పత్రికగా పేరుతెచ్చుకొన్నది. ఇది 1978 వరకు నిరంతరాయంగా ప్రచురించబడింది. దీని యొక్క పతాకశీర్షికను ఎం.ఎఫ్.హుస్సేన్ రూపొందించాడు. హుస్సేన్ యొక్క చిత్రాలు తరచూ కల్పన యొక్క ముఖచిత్రంపై కనిపించేవి. అప్పటి హిందీ రచయితలు కల్పన పత్రికలో తమ రచనలను ప్రచురించబడటం చాలా గొప్ప విషయంగా భావించేవారు. జ్ఞానపీఠ అవార్డు గ్రహీత నిర్మల్ వర్మ తన రచనలు కల్పనలో ప్రచురించబడిన తర్వాతనే తనను రచయితగా హిందీ సాహితీప్రపంచం అమోదించిందని భావించానని ఒక ప్రశ్నకు సమాధానమిచ్చాడు.
బద్రీ విశాల్‌కు, సోషలిస్టు నాయకుడు రామ్ మనోహర్ లోహియాతో పరిచయం ఏర్పడి, ఆయన భావాలచే ప్రభావితుడై, జీవితాంతం సోషలిష్టుగా ఉన్నాడు. నిజాంతో తన కుటుంబానికున్న సాన్నిహిత్యాన్ని కూడా లెక్కచేయకుండా హైదరాబాదు రాష్ట్ర కాంగ్రేసు యొక్క తొలి సమావేశంలో పాల్గొని హైదరాబాదులో ప్రజాస్వామ్యానికై పిలుపునిచ్చాడు. 1951లో పెరుగుతున్న ధాన్యపు ధరలు తగ్గించాలని ఆందోళన చేసి అరెస్టయ్యాడు. 1955లో సోషలిష్టు పార్టీ స్థాపనలో కీలకపాత్ర పోషించాడు. 1960లో లోహియా పిలుపునిచ్చిన పౌర నిరాకరణోద్యమంలో పాల్గొని మారోమారు జైలుకెళ్ళాడు.
బద్రీ విశాల్‌ 1967లో సంయుక్త సోషలిష్టు పార్టీ అభ్యర్థిగా, కొత్తగా ఏర్పడిన మహారాజ్‌గంజ్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర శాసనసభకు ఎన్నికయ్యాడు. ఈయన 1972లో సంపూర్ణ తెలంగాణ ప్రజాసమితి అభ్యర్థిగా, 1978లో జనతా పార్టీ అభ్యర్థిగా ఇదే నియోజకవర్గం నుండి పోటీచేసి ఓడిపోయాడు. బద్రీ విశాల్‌ 1969లో ప్రారంభమైన తెలంగాణ ఉద్యమంలో ప్రత్యేక తెలంగాణ రాష్ట్రానికి గట్టి మద్దతునిచ్చాడు.
తరంగముల విషయములో వివర్తనము అంటే-అవి అవరోధాల అంచుల వద్ద వంగి ప్రయాణంచడం.అవరోధం తరంగాల తరంగ దైర్గ్యము కంటే పరిమాణంలో చాలా పెద్దదైతే, అంచుల వద్ద తరంగాలు ఏ మాత్రము వంగకుండా ప్రయాణిస్తాయి.అవరోధం కాంతి తరంగాల దైర్గ్యముతో పొల్చతగినంత చిన్నదైతే అంచుల వద్ద కాంతి వంగి ప్రయాణిస్తుంది.అవరోధం పరిమాణం తరంగ దైర్ఘ్యము కంటే చిన్నదైతే ప్రాయోగిక ఫలితము ఉండనంత స్వల్పంగా తరంగాలు అవరోధం అంచుల వద్ద వంగుతాయి.వివిధ పరిమాణాలుగల అవరోధాల అంచుల వద్ద నీటి తరంగాల వివర్తనాన్ని చుడవచ్చును.
ఈ పద్ద్దతిలో కాంతి జనకం, అవరోధం, తెర సాపేక్షంగా దగ్గరగా నిర్దిష్ట దూరాల్లో ఉంటాయి.అవరోధాన్ని సమీపించేవి.తరంగాగ్రాలు గోళాకార లేదా స్తుపాకార తరంగాగ్రాలై ఉంటాయి.అవరోధాన్ని సమీపించేవి, లేదా తెరను చేరి ఏ బిందువునైనా ప్రాకాసింపచేసే తరంగాగ్రాలు కావు.అంటే కాంతి కిరణాలు సమాంతరంగా ఉండవు.అందువల్ల ఈ తరహ పరీశీలనను సధారణ వివర్తనము అని కూడా అంటారు.వివర్తన పట్టీలను పరిశీలించుటకు కటకాల అవసరము ఉండదు.
ఈ పద్ధతిలో కాంతి జనకము, తెర, అవరోధము లేదా ద్వరాము నుండి అనంత అనంత దూరాల్లో ఉంటాయని భావిస్తాము.సమతల తరగ మూఖాలను పరిగణలోనికి తీసుకుంటాము.వివర్తన పట్టీలను పరశీలించడానికి కటకాలను ఉపయోగిస్తాము.గణితవిశ్లేషణ సులభముగా ఉండే ఈ వివర్తనాన్ని ఫ్రెనల్ వివర్తనము యొక్క అవధిగా భావిస్తాము.
శివకేశవుల మధ్య అభేద్యాన్ని చాటిచెప్పుతుంది. ఇక్కడ శివాలయం, రామాలయం ఎదురెదురుగా ఉంటాయి. మహాలింగం కాశీలోని విశ్వేశ్వరుడిని పోలి ఉంటుంది. గుట్ట మీద నేత్రాకారంలో ఉన్న గుండంలోని నీళ్లు సాక్షాత్తూ కాశీ గంగాజలమేనని భక్తుల నమ్మకం. కాబట్టే ఈ క్షేత్రానికి 'దక్షిణ కాశీ'గా పేరొచ్చింది. సీతారామచంద్రులు భద్రాచల ప్రాంతంలో సంచరించిన సమయంలో ఈ క్షేత్రానికి వచ్చి శివుడిని అర్చించినట్టు స్థానిక ఐతిహ్యం. అందుకే రామలింగేశ్వరాలయమన్న పేరు వచ్చింది. ఇక్కడున్న రామాలయమూ అంతే ప్రాచీనమైంది.
ఏటా మెట్టుగుట్టపై మహాశివరాత్రి నాడు బ్రహ్మోత్సవాలు వైభవంగా జరుగుతాయి. శివరాత్రి జాగరణ, శివపార్వతుల కల్యాణం నేత్రపర్వంగా సాగుతాయి. శ్రీరామనవమి వేడుకలు, కార్తీక దీపోత్సవాలు ప్రత్యేకంగా నిర్వహిస్తారు. ఆ సందర్భంగా మెట్టుగుట్టను సర్వాంగ సుందరంగా ముస్తాబు చేస్తారు. శివరాత్రి రోజున శివపార్వతుల కల్యాణోత్సవం అనంతరం నిర్వహించే రథోత్సవంలో తేరును లాగితే అవివాహితులకు కల్యాణయోగం ప్రాప్తిస్తుందంటారు.
మెట్టుగుట్ట రామలింగేశ్వరాలయం, హన్మకొండ జిల్లా, కాజీపేట మండలం, మడికొండ గ్రామానికి చెందిన ఓ పుణ్యక్షేత్రం. హైదరాబాద్‌-హన్మకొండ జాతీయ రహదారి మీద కాజీపేట రైల్వే జంక్షనుకు రెండు కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉందీ ఆలయం.
గోస్వామి తులసీదాసు గొప్ప కవి . అతను ఉత్తరప్రదేశ్ లోని రాజపూర్ గ్రామంలో జన్మించాడు . తన జీవిత కాలంలో 12 పుస్తకాలు కూడా వ్రాశాడు . హిందీ భాష తెలిసిన ఉత్తమ కవులలో ఒకనిగా నిలిచాడు. ఆయన రచనలు, ఆయన కళారంగ సేవలు, భారతదేశ సంస్కృతి, సమాజంలో విశేష ప్రభావం చూపాయి. దీని కారణంగా రామగాథలు, నాటకాలు, హిందూస్థానీ సాంప్రదాయ సంగీతం, పాపులర్ సంగీతం, టెలివిజన్ సీరియళ్ళు అనేకం విలసిల్లాయి. ఈయన శ్రీరాముని పరమభక్తుడు. ఈయన రామాయణాన్ని హిందీమూలంలో అందించిన తొలి కవి. అలాగే రాముని భక్తుడు అయిన ఆంజనేయునిపై హనుమాన్‌ చాలీసాను కూడా రచించాడు. విశేషం ఏమిటంటే ఉత్తరాది, దక్షిణాది అనే తేడా లేకుండా దేశమంతటా ఏ ప్రాంత, ఏ రాష్ట్రప్రజలైనా కూడా "హనుమాన్ చాలీసా"ను అన్ని భాషలవారూ పరమభక్తితో పఠిస్తారు !
రత్నావళి ఈ గంభీరోక్తి తులసీదాసుకు తారకమంత్రమయినది. అప్పటి నుంచి తులసీదాసు విరాగియై శ్రీరామచంద్రుని భక్తిలో నిమగ్నుడైనాడు.అయోధ్య, కాశీలు తులసీదాసుకు నివాసస్థానాలయ్యాయి.జీవిత చరమదశయందు కాశీయే నివాసస్థానమయింది. లోకకల్యాణ కరమైన 'రామచరితమానస్' మాహాకావ్యాన్ని వ్రాయడం తులసీదాసు అయోధ్యలోనే ప్రారంభించాడు.తరువాత కాశీలోవుంటు రెండున్నర సంవత్సరాలలో రామచరితమానస్ పూర్తి చేశాడు. తులసీదాసు సంస్కృతంలో మహాపండితుడై వుండికూడా రామాయణగాధను ప్రజలకందించేందుకు అయోధ్య ప్రాంత ప్రజల భాషయైన అవధీలో వ్రాశాడు.దేశీయ చంధస్సులైన దోహా, చౌపాయి, కవిత్త మొ.చంధస్సులలో వ్రాయడం చేతను, సరళమైన సంస్కృత, తత్త్సమశబ్ద బహుళమైన అవధీభాషలో వ్రాయడం చేతను తులసీ రామాయణం లోకప్రసిద్ధి గాంచింది.
వాల్మీకి రచించిన రామాయణాన్ని సామాన్య ప్రజలు కూడా చదవడానికి వీలుగా హిందీలో అనువదించాడు తులసీదాసు. దీనికి శ్రీరామచరితమానస్‌గా తులసీదాసు నామకరణం చేశాడు. ఈ మహాగ్రంథం రచనా కార్యక్రమాన్ని దశరథనందనుడైన శ్రీరాముని రాజ్య రాజధాని అయోధ్యలో చేపట్టాడు. గ్రంథం పూర్తికావటానికి రెండు సంవత్సరాల ఏడు నెలల సమయం పట్టింది. అయితే ఈ గ్రంథంలోని ఎక్కువ భాగం రచనను తులసీదాసు వారణాసిలో చేశాడు.ఆయన తదనంతరం వారణాసిలో "తులసీ ఘాట్" ఏర్పడింది. తులసీదాసు ఇతర రచనల్లో దోహావళి, కవితావళి, గీతావళి, వినయ పీఠిక, జానకీ మంగళ్‌, రామలాల నహచాచు. రామాంజ ప్రసన్న, పార్వతి మంగళ్‌, కృష్ణ గీతావళి, హుమాన్‌ బాహుక, సంకట మోచనస వైరాగ్య సందీపిని, హనుమాన్‌ చాలీసా వంటివి ఉన్నాయి.