polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ఈ ప్రాంతం పేరు అదే పేరుగల తెగ నుండి వచ్చింది. పురాణ గ్రంథం మహాభారతం ఆధారంగా కళింగుల పూర్వీకులు, వారి పొరుగు తెగల సోదరులు. ఈ పొరుగువారిలో అంగాలు, వంగాలు, పుండ్రాలు, సుహ్మాలు ఉన్నారు.
4 వ శతాబ్దంలో కళింగ గుప్తా ఆధిపత్యం కిందకు వచ్చింది. గుప్తుల ఉపసంహరణ తరువాత, దీనిని అనేక చిన్న రాజవంశాలు పరిపాలించాయి. దీని పాలకులు కళింగధిపతి అనే బిరుదును కలిగి ఉన్నారు.
పురాతన భారతీయ సాహిత్యంలో కళింగ ప్రాంతంలో ఒరిస్సాలోని గంజాం జిల్లా, ఆంధ్రప్రదేశు సరిహద్దుకు సమీపంలో ఉన్న మహేంద్రగిరి పర్వతంతో సంబంధం కలిగి ఉంది.
ఫలాఫెల్ లేదా ఫెలాఫెల్ అనే ఆంగ్ల పదం లెవాంటైన్ అరబిక్ నుండి వచ్చిన అప్పు పదం. ఆక్స్ఫర్డ్ ఇంగ్లీష్ డిక్షనరీ 1951 లో దాని మొట్టమొదటి ధృవీకరణను ఇచ్చినప్పటికీ, ఇది 1941 లోనే ఆంగ్ల ప్రచురణలో విదేశీ భాషా పదంగా కనుగొనబడింది.,
ఫలాఫెల్‌ను ఈజిప్టులోని అనేక ప్రాంతాల్లో టమియా అని కూడా పిలుస్తారు. ఈ పదం క్లాసికల్ అరబిక్ పదం ʿ యొక్క చిన్న రూపం నుండి ఉద్భవించింది. నిర్దిష్ట రూపం ఈ సందర్భంలో ఇచ్చిన మూలం "ఒక యూనిట్" ను సూచిస్తుంది, అందువల్ల "కొద్దిగా ఆహారం" లేదా "చిన్న రుచికరమైన విషయం" అని అర్ధం. ఏదైనప్పటికీ, అలెగ్జాండ్రియాలో దీనిని ఫలాఫెల్ అంటారు.
ఫలాఫెల్ అనేది బాగా వేగించిన, లేదా సమమైన లేదా డోనట్ ఆకారంలో ఉండే ప్యాటీ. ఇది సెనగలు, చిక్కుడుకాయలు లేదా రెండింటి నుండి తయారు చేయబడుతుంది. మూలికలు, సుగంధ ద్రవ్యాలు, ఉల్లిపాయలను సాధారణంగా పిండిలో కలుపుతారు. ఇది చాలా ప్రసిద్ధ మధ్యప్రాచ్య వంటకం, ఇది ఈజిప్టులో ఉద్భవించింది అని నమ్ముతారు. శాఖాహార వంటకాలలో భాగంగా, అల్పాహారంగా ఇవి ప్రపంచవ్యాప్తంగా కనిపిస్తాయి.
ఫలాఫెల్ బంతులను సాధారణంగా పిటాలో వడ్డిస్తారు, ఇది జేబుగా పనిచేస్తుంది లేదా ఫ్లాట్‌బ్రెడ్‌లో చుట్టబడి ఉంటుంది. పశ్చిమ అరబ్ దేశాలలో టబూన్ అని కూడా పిలుస్తారు.
వాజేడు మండలం, తెలంగాణ రాష్ట్రం, ములుగు జిల్లా, వాజేడు మండలంలోని గ్రామం.ఇది సమీప పట్టణమైన మణుగూరు నుండి 105 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2016 పునర్వ్యవస్థీకరణలో జయశంకర్ భూపాలపల్లి జిల్లాలో చేరిన ఈ మండలం, 2019 లో చేసిన మరో పునర్వ్యవస్థీకరణలో ములుగు జిల్లాలో భాగమైంది. ప్రస్తుతం ఈ మండలం ములుగు రెవెన్యూ డివిజనులో భాగం. పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఇది భద్రాచలం, ములుగు డివిజనులో ఉండేది.ఈ మండలంలో 61 రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి. అందులో 18 నిర్జన గ్రామాలు. ఈ మండల ప్రధాన పరిపాలనా కేంద్రం, వాజేడు.
గతంలో వాజేడు మండలం, ఖమ్మం జిల్లా, భద్రాచలం రెవిన్యూ డివిజను పరిధిలో ఉండేది.2014 లో తెలంగాణా ప్రత్యేక రాష్ట్రంగా ఏర్పడిన తరువాత మొదటిసారిగా తెలంగాణా ప్రభుత్వం 2016 లో నూతన జిల్లాలు, రెవెన్యూ డివిజన్లు, మండలాల ఏర్పాటులో భాగంగా కొత్తగా ఏర్పాటైన జయశంకర్ భూపాలపల్లి జిల్లా, ములుగు రెవిన్యూ డివిజను పరిధిలో వాజేడుమండలాన్ని 61 గ్రామాలుతో చేర్చుతూ ది.1.10.2016 నుండి అమలులోకి తెస్తూ ప్రభుత్వం ఉత్తర్వు జారీచేసింది.
ఈమె తన బృంద ప్రదర్శనలను భారతదేశంలోనే కాకుండా అంతర్జాతీయంగా ఇటలీలోని నాపోలి, మిలానో, టొరినో, కార్సికో, వెర్సెల్లి, స్కాంపియా, రోవెరెటోల వంటి ప్రదేశాల్లో, ఫిన్లాండ్‌లోని కంగసాలా, రెంకో, హోవింకార్టానో, హమీన్లిన్నా, సీనాజోకిలలో వంటి ప్రదేశాల్లో, జకార్తా , న్యూయార్క్ , స్లోవేకియా, సావో పాలో , శాంటియాగో ఘనా వంటి పలు అంతర్జాతీయ నగరాల్లో తన ప్రదర్శనలను ప్రదర్శించారు. భారతదేశంలో కర్ణాటక చిత్రకళ పరిషత్, ఆర్ట్ హౌజ్, సుస్తి ఆర్ట్ గ్యాలరీ, బెంగళూరు ఆర్ట్ గ్యాలరీ, లక్షనా ఆర్ట్ గ్యాలరీ, బెంగళూరులోని నేషనల్ గ్యాలరీ ఆఫ్ మోడరన్ ఆర్ట్, గుఫా ఆర్ట్ గ్యాలరీ, రాజ్‌పథ్ క్లబ్ గోల్డెన్ హాల్, ఆర్ట్ చాలెట్, కాంటెంపరరీ ఆర్ట్ గ్యాలరీ, అహ్మదాబాద్‌లోని మార్వెల్ ఆర్ట్ గ్యాలరీ, చెన్నైలోని వాల్యూస్ గ్యాలరీ, లలిత్ కాలా అకాడమీ, ఆర్టిస్ట్ సెంటర్, నెహ్రూ ఆర్ట్ సెంటర్, ముంబైలోని మ్యూజియం గ్యాలరీ, ఢిల్లీ లోని ఆర్ట్ మాల్, హైదరాబాద్ లోని శ్రీస్టి ఆర్ట్ గ్యాలరీ వంటి నగరాల్లో తన బృంద చిత్ర ప్రదర్శనను ప్రదర్శించారు.
ఈమె భారతదేశంలో తన సోలో ఎగ్జిబిషన్లను గోవా లోని లలిత్ కాలా అకాడమీ, ముంబై లోని బజాజ్ ఆర్ట్ గ్యాలరీ, చెన్నై లోని లలిత్ కాలా అకాడమీ, తుమ్కూర్ లోని కల్ప కుంచా ఆర్ట్ గ్యాలరీ, మైసూర్ లోని చమరాజేంద్ర అకాడమీ ఆఫ్ విజువల్ ఆర్ట్స్, కర్ణాటక చిత్రాల పరిషత్, ఫ్రాంఛైజ్ ది బెంగళూరు, బెంగళూరులోని వెంకటప్ప ఆర్ట్ గ్యాలరీలలో తన సోలో ప్రదర్శలను ప్రదర్శించారు. ఈమె తన సోలో ఆర్ట్ ప్రదర్శనలను మన భారతదేశంలోనే కాకుండా ఫిన్లాండ్, రొమేనియా లోని బాకులో, హోవింకార్టానోలోని మ్యాగజైన్ గ్యాలరీలో, హౌహో, హమీన్‌లిన్నాలోని తైడెగల్లెరియా రిపస్టస్, హెల్సింకిలోని కైసా ఇంటర్నేషనల్ కల్చరల్ సెంటర్ వంటి గ్యాలరీలు తన సోలో ప్రతిభను ప్రదర్శించారు.
ఈమె 1957 లో కర్ణాటక రాష్ట్రంలోని తుమకూరు జిల్లాలోని తుమకూరు నగరానికి సమీపంలో ఉన్న కేసరమడు గ్రామంలో జన్మించింది. ఈమె కర్ణాటక చిత్రకళ పరిషత్ నుండి ఆర్ట్ హిస్టరీలో మాస్టర్ ఆఫ్ ఫైన్ ఆర్ట్స్ , చెన్నైలోని అన్నామలై విశ్వవిద్యాలయం నుండి చరిత్రలో మాస్టర్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ , బెంగళూరు విశ్వవిద్యాలయం నుండి బ్యాచిలర్ ఆఫ్ సైన్స్ విద్యను పూర్తి చేశారు.
చదువుకునే రోజుల్లో అఖిల భారత విద్యార్థి పరిషత్ లో చురుకుగా పనిచేశాడు, అక్రమ మైనింగ్‌పై పెద్ద ఎత్తున పోరాటం చేశాడు. తరువాత తెలుగుదేశం పార్టీలో చేరి తన రాజకీయ జీవితాన్ని ప్రారంభించాడు. 2009లో తెలుగుదేశం పార్టీ తరపున గద్వాల్ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి పోటిచేసి కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థి డి.కె. అరుణ చేతిలో ఓడిపోయాడు. 2014లో జరిగిన తెలంగాణ సార్వత్రిక ఎన్నికల్లో భాగంగా తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీ అభ్యర్థిగా పోటీచేసి సమీప కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థి డి.కె. అరుణ చేతిలో 8,260 ఓట్ల తేడాతో ఓడిపోయాడు.ఆయన 2017లో తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీ కార్యదర్శిగా నియమితుడయ్యాడు. బండ్ల కృష్ణమోహన్‌ రెడ్డి 2018లో జరిగిన తెలంగాణ ముందస్తు ఎన్నికల్లో తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీ టికెట్ పై పోటీ చేసి సమీప కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థి డి.కె. అరుణపై 51,687 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలుపొందాడు.బండ్ల కృష్ణమోహన్‌ రెడ్డి 26 జనవరి 2022న జోగులాంబ గద్వాల జిల్లా, తెలంగాణ రాష్ట్ర సమితి పార్టీ అధ్యక్షుడిగా నియమితుడయ్యాడు.
కృష్ణమోహన్ రెడ్డి 1967, సెప్టెంబరు 21న వెంకటరామ్ రెడ్డి - రేవతమ్మ దంపతులకు తెలంగాణ రాష్ట్రం, జోగులాంబ గద్వాల జిల్లాలోని బురెడ్డి పల్లి పల్లి గ్రామం లో జన్మించాడు. 1982లో గద్వాలలోని ప్రభుత్వ ఉన్నత పాఠశాల నుండి పదవ తరగతి, 1988లో ఆత్మకూరులోని ప్రభుత్వ జూనియర్ కళాశాలలో ఇంటర్మీడియట్‌ను పూర్తిచేసాడు. వ్యవసాయ కుటుంబానికి చెందిన కృష్ణమోహన్ రెడ్డి కొంతకాలం వ్యాపారం చేశాడు.
బండ్ల కృష్ణమోహన్‌ రెడ్డి, తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ప్రస్తుతం భారత్ రాష్ట్ర సమితి తరపున గద్వాల్ శాసనసభ నియోజకవర్గం శాసన సభ్యుడిగా ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్నాడు.
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు బాలబడి ఉంది. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు నాలుగు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు మూడు, ప్రైవేటు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రైవేటు మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. ఒక ప్రభుత్వ జూనియర్ కళాశాల ఉంది.సమీప ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల మంచిర్యాలలో ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల కరీంనగర్లోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు మంచిర్యాలలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం మంచిర్యాలలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల నస్పూర్ లోనూ ఉన్నాయి.
జైపూర్లో ఉన్న ఒకప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో ఇద్దరు డాక్టర్లు, పారామెడికల్ సిబ్బంది నలుగురు ఉన్నారు. ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. పారామెడికల్ సిబ్బంది ఒకరు ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, పారామెడికల్ సిబ్బంది ఒకరు ఉన్నారు.సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. శాసనసభ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
జైపూర్లో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులుప్రైవేటు బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. ఆటో సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. రైల్వే స్టేషన్, ట్రాక్టరు సౌకర్యం మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో4 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఎమ్బీబీయెస్ డాక్టర్లు ఇద్దరు, ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీ చదివిన డాక్టర్లు ఇద్దరు ఉన్నారు. ఒక మందుల దుకాణం ఉంది.
జాతీయ రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు ఉన్నాయి.
ఆదిత్యచోళుడు తన సరిహద్దుల్లోని చేర రాజ్యంతో మంచి సంబంధాలు పెంపొందించుకున్నాడు. తన కుమారుడు పరాంతకునికి చేర రాకుమార్తెతో పెళ్ళికావడం ఈ సంబంధాలకు మరింత బలం చేకూర్చింది. ఆదిత్యచోళుడు తన పాలనలో 108 శివాలయాలను నిర్మించాడు. దాదాపు 36 సంవత్సరాల పాటు రాజ్యపాలన చేసిన ఆదిత్యుడు 907లో మరణించాడు. ఇతనికి వారసునిగా ఇతని కుమారుడు మొదటి పరంతకచోళుడు సింహాసనాన్ని అధిష్టించాడు. ఆదిత్యచోళుడు మరణించిన ప్రదేశంలో అతని చితాభస్మం మీద నిర్మించిన ఆదిత్యేశ్వర దేవాలయం ఈనాటి శ్రీకాళహస్తి సమీపంలోని బొక్కసంపాడులో ఉంది.
సా.శ. 869లో నందివర్మన్ మరణించాకా నృపతుంగ వర్మన్ కి, అతని సవతి సోదరుడు అపరాజిత వర్మన్ కి మధ్య విభేదాలు తలెత్తాయి. బహుశా రాజ్యాన్ని తన స్వంతంగా పరిపాలించాలనే ఆశయం కారణంగా అయి ఉండవచ్చు. ఇరువర్గాలు మిత్రుల కోసం చూశాయి. అపరాజితుడు గంగారాజు మొదటి పృథ్వీపతితోనూ, మొదటి ఆదిత్య చోళుడితోనూ పొత్తు పెట్టుకోగా, నృపతుంగ వర్మన్ వరగుణ పాండ్యునితో మైత్రి కొనసాగించాడు. కొన్ని వర్ణనల ప్రకారం కొందరు చరిత్రకారులు అపరాజితుడిని నృపతుంగ వర్మ కుమారుడిగా భావిస్తున్నారు. అతని తల్లి పృథ్వీమాణికమ్ కుమార్తెగా గుర్తించబడింది.
మొదటి ఆదిత్య చోళుడు తన తండ్రి, తాను సాధించిన భూభాగంతో సంతృప్తి చెందలేదు. సా.శ. 903లో తన పాలనకు వచ్చిన 32వ సంవత్సరంలో తన పూర్వ అధిపతి అయిత పల్లవ రాజు అపరాజితుడి మీద దాడి చేశాడు. ఆ తరువాత జరిగిన యుద్ధంలో ఆదిత్యచోళుడు అపరాజితుడిని ఏనుగు మీద ఎక్కి చంపాడు. ఇది తోండైమండలం లో పల్లవుల పాలనకు ముగింపుగా నిలిచింది. పల్లవ రాజ్యం మొత్తం చోళ భూభాగంగా మారింది. ఇది దక్షిణ భారతదేశ చరిత్రలో ఒకప్పుడు గొప్ప సామ్రాజ్యంగా వెలిగిన పల్లవుల ప్రభావాన్ని ముగించివేసింది.
ప్రత్యర్థి సైన్యాలు కుంబకోణం సమీపంలోని తిరుపురంబియం వద్ద ఎదురుపడ్డాయి. సా.శ. 885లో పాండ్య, నృపతుంగ పల్లవ సైన్యాలను అపరాజిత పల్లవుడు, మొదటి ఆదిత్యచోళుడు ఎదిరించారు. యుద్ధంలో అపరాజుత వర్మన్-ఆదిత్యచోళుల పక్షానికి విజయం లభించింది. పేరుకు ఇది పల్లవుల అంతర్యుద్ధమైనా వాస్తవానికి స్పష్టమైన ఆధిపత్యం కొరకు పల్లవులు, పాండ్యుల మధ్య జరిగిన యుద్ధంగా ఇది భావించబడింది. యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పుడు ఏ ఉద్దేశాలతో ప్రారంభమైనా చివరకు చోళుల ప్రాబల్యానికి ఇది సోపానంగా ఉపయోగపడింది.
తిరుపురంబియం పల్లవ అంతర్యుద్ధంలో అపరాజితుడు విజేత అయినప్పటికీ ఆ యుద్ధం వల్ల నిజమైన ప్రయోజనాలు మొదటి ఆదిత్యచోళుడికే అందాయి. ఈ యుద్ధం కారణంగా దక్షిణాదిలో పాండ్యుల శక్తి అంతం అయ్యింది. తరువాత పాండ్య వరగుణవర్మన్ తన సింహాసనాన్ని త్యజించి సన్యాసి జీవితాన్ని అనుసరించాడు. మొదటి ఆదిత్యచోళుడి సహాయానికి ఫలితంగా తన తండ్రి విజయాలయచోళుడు గెలుచుకున్న భూభాగాలపై అతని హక్కు ధ్రువీకరింపబడడమే కాకుండా ఓడిపోయిన పాండ్యుల నుండి కొత్త భూభాగాలు కూడా చోళ రాజ్యానికి సంక్రమించాయి.
పల్లవుల అంతర్యుద్ధంలో అపరాజిత వర్మన్ పక్షం వహించి యుద్ధ విజయానంతరం పాండ్య భూభాగాలను సాధించడం ద్వారానూ, తదుపరి కాలంలో అదే అపరాజిత వర్మన్‌ దండెత్తి జయించడం ద్వారానూ చోళ రాజ్యాన్ని విశేషంగా విస్తరించాడు. ఈ క్రమంలో చేసిన వీరకృత్యాలకు, పొందినవిజయాలకు తొండైనాడును గెలుపొందినవాడిగానూ, అపరాజితుడిని యుద్ధంలో ఏనుగెక్కి చంపినవాడిగానూ, తొండైమండలంలో పల్లవుల పరిపాలనకు ముగింపు పలికినవాడిగానూ నిలిచి పేరొందాడు.
మొదటి ఆదిత్యచోళుడు సంపాదించిన తొండై మండలం విజయాన్ని గుర్తిస్తూ "తొండైనాడు పవిన రాజకేసరివర్మన్" అన్న బిరుదు వచ్చిచేరింది. ఇతను ఈనాటి మధ్య తమిళనాడు ప్రాంతమైన కొంగునాడులోకి దండయాత్రలు చేసి ఆ ప్రాంతంలో కూడా రాజ్యాన్ని విస్తరించాడు.
మొదటి ఆదిత్యచోళుడు చోళరాజాన్ని మధ్యయుగంలో పున:స్థాపించిన విజయాలయ చోళుని కుమారుడు. విజయాలయ చోళుడు పల్లవులను ఎదిరించి తంజావూరు చుట్టుపక్కల ప్రాంతాలను ఆక్రమించాడు. ఆ విస్తరణను మొదటి ఆదిత్యచోళుడు కొనసాగించాడు.
మొదటి ఆదిత్యచోళుడు చోళ రాజ్యాన్ని 36 సంవత్సరాల పాటు పరిపాలించాడు. అతనికి చోళరాజులకు పారంపర్యంగా వచ్చే బిరుదైన రాజకేసరి అన్నది ముఖ్యమైన బిరుదుగా ఉండేది. దీనితో పాటుగా కోదండరామ అన్న పేరు కూడా ఉంది.
చోళ దేశం మీద దండయాత్ర సమయంలో పల్లవ రాజు మూడవ నందివర్మన్ పెద్ద కుమారుడు నృపతుంగునికి పాండ్యరాజు రెండవ వరగుణన్ వర్మ మిత్రుడు అయ్యాడు.
వివిధ రకాల ఆక్సీకరణ స్థితులు అందుబాటులో ఉన్నప్పుడు 2తో లోహాల బ్రోమినేషన్, 2 తో క్లోరినేషన్ కంటే తక్కువ ఆక్సీకరణ స్థితులను ఇస్తుంది. హైడ్రోబ్రోమిక్ ఆమ్లంతో ఒక మూలకం లేదా దాని ఆక్సైడ్, హైడ్రాక్సైడ్ లేదా కార్బోనేట్ చర్య ద్వారా బ్రోమైడ్లను తయారు చేయవచ్చు. ఆపై తక్కువ పీడనం లేదా అన్‌హైడ్రస్ హైడ్రోజన్ బ్రోమైడ్ వాయువుతో కలిపి తేలికపాటి అధిక ఉష్ణోగ్రతల ద్వారా నిర్జలీకరణమవుతుంది. తక్కువ పీడనం లేదా అన్‌హైడ్రస్ హైడ్రోజన్ బ్రోమైడ్ వాయువుతో కలిపి అధిక ఉష్ణోగ్రతల ద్వారా నిర్జలీకరణమవుతుంది. బ్రోమైడ్ ఉత్పత్తి జలవిశ్లేషణకు స్థిరంగా ఉన్నప్పుడు ఈ పద్ధతులు ఉత్తమంగా పనిచేస్తాయి; లేకపోతే, బ్రోమిన్ లేదా హైడ్రోజన్ బ్రోమైడ్‌తో మూలకం అధిక-ఉష్ణోగ్రత ఆక్సీకరణ బ్రోమినేషన్, మెటల్ ఆక్సైడ్ అధిక-ఉష్ణోగ్రత బ్రోమినేషన్ లేదా బ్రోమిన్ చేత ఇతర హాలైడ్, అస్థిర లోహ బ్రోమైడ్, కార్బన్ టెట్రాబ్రోమైడ్ లేదా సేంద్రీయ బ్రోమైడ్ ఉన్నాయి. ఉదాహరణకు నియోబియం ఆక్సైడ్ కార్బన్ టెట్రాబ్రోమైడ్ తో 370 వద్ద చర్య పొంది నియోబియం బ్రోమైడ్ ఏర్పరచును. ఇతర పద్ధతిలో అధిక "హాలోజనీకరణ కారకం" సమక్షంలో హలోజన్ వినిమయం చేసుకొనును.
నాలుగు స్థిర హేలజన్ మూలకాలలో అణువులోపల వాండర్ వాల్ బలాలతో ఆకర్షించబడి ఉంటాయి. వాటి బలం అన్ని సమజాత కేంద్రక ద్విపరమాణు హేలజన్ అణువులలో ఎలక్ట్రాన్ల సంఖ్యతో పెరుగుతుంది. అందువల్ల, బ్రోమిన్ ద్రవీభవనం, మరుగు స్థానాలు క్లోరిన్, అయోడిన్ల మధ్య మధ్యస్థంగా ఉంటాయి. హలోజన్ గ్రూపులో పరమాణు భారం పై నుండి క్రిందికి పోయేకొద్దీ పెరగడం వల్ల, బ్రోమిన్ సాంద్రత, ద్రవీభవన గుప్తోష్ణం, బాష్పీభవన గుప్తోష్ణం విలువలు కోరిన్, అయోడిన్ లకు మధ్యస్థంగా ఉంటాయి. గ్రూపులలో క్రిందికి పోయే కొలదీ హలోజన్ ల రంగు గాఢంగా మారుతుంటుంది: ఫ్లోరిన్ లేత పసుపు వాయువు, క్లోరిన్ ఆకుపచ్చని పసుపు రంగుగా ఉంటే, బ్రోమిన్ ఎరుపు-గోధుమరంగు గల ద్రవంగా ఉండి 7.2 ద్రవీభవన స్థానం, 58.8 మరుగు స్థానం కలిగి ఉంటుంది. గ్రూపులలో పై నుండి క్రిందికి వచ్చే కొలదీ హలోజన్లలో దృగ్గోచర కాంతి తరంగ దైర్ఘ్యాలనుని శోషించుకొనే ధర్మం ఆధారంగా ఈ పోకడలు సంభవిస్తాయి. తక్కువ ఉష్ణోగ్రతల వద్ద ఘన బ్రోమిన్ రంగు లేత పసుపు రంగు కలిగి ఉంటుంది.
బ్రోమిన్ రెండు స్థిర ఐసోటోపులు 79, 81 లను కలిగి ఉంటుంది. ఇవి దాని సహజమైన ఐసోటోపులు. ప్రకృతిలో 79 ఐసోటోపు 51%, 81 ఐసోటోపు 49% ఉంటుంది. రెండూ కేంద్రక స్పిన్ 3 / 2 కలిగివుంటాయి. అందువల్ల వీటిని న్యూక్లియర్ మాగ్నెటిక్ రెసొనెన్స్ కోసం ఉపయోగించవచ్చు. అయినప్పటికీ 81 మరింత అనుకూలంగా ఉంటుంది. ద్రవ్యరాశి వర్ణపటమాపనాన్ని ఉపయోగించి బ్రోమిన్ కలిగిన సమ్మేళనాలను గుర్తించడానికి ప్రకృతిలో సాపేక్షంగా 1: 1 నిష్పత్తిలో ఉన్న ఈ రెండు ఐసోటోపులు సహాయపడతాయి. ఇతర బ్రోమిన్ ఐసోటోపులు రేడియో ధార్మికత గలవి. ప్రకృతిలో లభించే వీటి అర్థ జీవిత కాలం చాలా తక్కువగా ఉంటాయి. వాటిలో ముఖ్యమైనవి 80 , 80 , 82 . ఇవి సహజ బ్రోమిన్ న్యూట్రాన్ క్రియాశీలత నుండి ఉత్పత్తి కావచ్చు. అత్యధిక స్థిరంగా ఉన్న బ్రోమిన్ ఐసోటోపు 77 .
ఘన క్లోరిన్, అయోడిన్ వలె, ఘనరూప బ్రోమిన్ స్పటికాలు 2 అణువుల లాటిస్ పొరలలో ఆర్థోరాంబిక్ స్ఫటిక నిర్మాణాన్ని కలిగి ఉంటాయి. - బంధ దూరం 227 , అణువుల మధ్య ··· దూరం ఒక పొరలో 331 , పొరల మధ్య 399 . ఈ నిర్మాణానిని అర్థం బ్రోమిన్ బలహీనమైన విద్యుద్వాహకం. దాని వాహకత ద్రవీభన స్థానానికి కొంచెం తక్కువ ఉన్నప్పుడు 5 1013 1 1 ఉంటుంది. అయితే ఇది క్లోరిన్ గుర్తించలేని వాహకత కంటే ఉత్తమమైనది. 55 పీడనం వద్ద బ్రోమిన్ విద్యుత్ బంధకం నుండి లోహంగా పరివర్తనకు లోనవుతుంది. 75 వద్ద ముఖ కేంద్ర ఆర్థోరాంబిక్ నిర్మాణంగా మారుతుంది. 100 వద్ద పదార్థ కేంద్ర ఆర్థోరాంబిక్ ఏక పరమాణుక రూపంలోకి మారుతుంది.
అధిక ఉష్ణోగ్రతల వద్ద, ఆర్గానోబ్రోమైన్ సమ్మేళనాలు ఉచిత బ్రోమిన్ అణువులను ఇచ్చేందుకు విడదీయబడతాయి. ఈ ప్రక్రియ ఫ్రీ రాడికల్ రసాయన గొలుసు చర్యలను ఆపుతుంది. ఈ ప్రభావం ఆర్గానోబ్రోమైన్ సమ్మేళనాలను అగ్ని నిరోధకంగా ఉపయోగపడుతుంది. ప్రతి సంవత్సరం ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉత్పత్తి చేసే బ్రోమిన్ సగానికి పైగా ఈ ప్రయోజనం కోసం ఉంచబడుతుంది. అదే ధర్మం అతినీలలోహిత సూర్యకాంతి వాతావరణంలోని అస్థిర ఆర్గానోబ్రోమైన్ సమ్మేళనాలను విడదీసి స్వేచ్ఛా బ్రోమిన్ అణువులను ఇస్తుంది. ఇది ఓజోన్ క్షీణతకు కారణమవుతుంది. తత్ఫలితంగా, కీటకనాశనిగా మిథైల్ బ్రోమైడ్ వంటి అనేక ఆర్గానోబ్రోమైడ్ సమ్మేళనాలు ఇకపై ఉపయోగించబడవు. బ్రోమిన్ సమ్మేళనాలు ఇప్పటికీ బోరుపంపుల డ్రిల్లింగ్ ద్రవాలలో, ఫోటోగ్రాఫిక్ ఫిల్మ్‌లో, సేంద్రీయ రసాయనాల తయారీలో మధ్యస్థంగా ఉపయోగించబడుతున్నాయి.
మాంట్పెల్లియర్ ఉప్పు చిత్తడి నేలలలో లభించే శైవలాల బూడిదలో బ్రోమిన్ రసాయనాలను బాలార్డ్ కనుగొన్నాడు. శైవలం అయోడిన్ ఉత్పత్తికి ఉపయోగించబడింది. కానీ బ్రోమిన్ కూడా అందులో ఉంది. క్లోరిన్‌తో సంతృప్తమయ్యే శైవలాల బూడిద ద్రావణం నుండి బాలార్డ్ బ్రోమిన్‌ను స్వేదనం చేశాడు. ఫలిత పదార్ధం లక్షణాలు క్లోరిన్, అయోడిన్ లకు మధ్యస్థంగా ఉన్నాయి. అందువల్ల అతను ఈ పదార్ధం అయోడిన్ మోనోక్లోరైడ్ అని నిరూపించడానికి ప్రయత్నించాడు. కాని అలా చేయడంలో విఫలమైన తరువాత, అతను ఒక కొత్త మూలకాన్ని కనుగొన్నట్లు కచ్చితంగా చెప్పాడు., దీనికి ఉప్పునీరు కోసం లాటిన్ పదం మురియా నుండి ఉద్భవించింది. అతడు దానికి మర్రిడ్ అని నామకరణం చేసాడు. ఇది లాటిన్ పదమైన "మురియా" నుండి ఉత్పత్తి అయినది. దీని అర్థం బ్రైన్ .
పెద్ద మొత్తంలో బ్రోమైడ్ లవణాలు వాటిలో కరిగే బ్రోమైడ్ అయాన్ చర్య ఫలితంగా విషపూరితమైనవి. ఇవి బ్రోమిజానికి కారణమవుతాయి. ఏదేమైనా, బ్రోమైడ్ అయాన్, హైపోబ్రోమస్ ఆమ్లానికి స్పష్టమైన జీవ పాత్ర ఇటీవల స్పష్టమైంది. ఇప్పుడు మానవులలో బ్రోమిన్ ఒక అవసరమైన లేశమాత్ర మూలకం అని తెలుస్తుంది. ఆల్గే వంటి సముద్ర జీవుల జీవనంపై జీవసంబంధమైన ఆర్గానోబ్రోమైన్ సమ్మేళనాల పాత్ర చాలా కాలం నుండి తెలుసు. ఔషధంగా, సాధారణ బ్రోమైడ్ అయాన్ కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థపై నిరోధక ప్రభావాలను కలిగి ఉంటుంది. తక్కువ-పనిచేసే ఔషధాల ద్వారా భర్తీ చేయడానికి ముందు బ్రోమైడ్ లవణాలు ఒకప్పుడు తక్కువ వైద్య-ఉపశమన మందులుగా ఉండేవి. అవి యాంటిపైలెప్టిక్స్‌గా సముచిత ఉపయోగాలను కలిగి ఉంటాయి.
క్లోరిన్, అయోడిన్ మూలకాల మధ్య గల క్లోరిన్ వాటి చర్యాశీలతలకు మధ్యస్థంగా ఉంటుంది. ఇది అధిక చర్యాశీలత మూలకాలలో ఒకటి. బ్రోమిన్ బంధ శక్తి క్లోరిన్ కంటే తక్కువగా ఉంటుంది. కానీ అయోడిన్ కంటే ఎక్కువగా ఉంటుంది. బ్రోమిన్ క్లోరిన్ కంటే బలహీనమైన ఆక్సీకరణ కారకం, అయితే అయోడిన్ కంటే బలమైనది. 2/ జంటల ప్రామాణిక ఎలక్ట్రోడ్ పొటెన్షియల్స్ నుండి దీనిని చూడవచ్చు. బ్రోమినేషన్ తరచుగా అయోడినేషన్ కంటే ఎక్కువ ఆక్సీకరణ స్థితులకు దారితీస్తుంది కాని తక్కువ లేదా సమానమైన ఆక్సీకరణ స్థితులు క్లోరినేషన్‌కు దారితీస్తుంది. బ్రోమిన్ -, -, లేదా - బంధాలతో సహా సమ్మేళనాలతో - బంధాలను ఏర్పరుస్తుంది.
ఆవర్తన పట్టికలోని దాదాపు అన్నిమూలకాలు బైనరీ బ్రోమైడ్‌లను ఏర్పరుస్తాయి. మినహాయింపులు అల్పసంఖ్యాకంగా నిర్ణయాత్మకంగా ఉంటాయి. ప్రతి సందర్భంలో మూడు కారణాలలో ఒకదాని నుండి ఉత్పన్నమవుతాయి: తీవ్రమైన జడత్వం, రసాయన చర్యలలో పాల్గొనడానికి అయిష్టత ; తీవ్రమైన అణు అస్థిరత అవి విఘటనం, పరివర్తన చెందే ముందు రసాయన పరిశోధనకు ఆటంకం కలిగిస్తుంది; బ్రోమిన్ కంటే ఎలక్ట్రోనెగటివిటీ ఎక్కువ , తద్వారా బైనరీ సమ్మేళనాలు అధికారికంగా బ్రోమైడ్లు కాదు, ఆక్సైడ్లు, నైట్రైడ్లు, ఫ్లోరైడ్లు లేదా బ్రోమిన్ యొక్క క్లోరైడ్లు ఏర్పడతాయి.
యువ ఔషథ నిపుణుడు బాలార్డ్ ప్రయోగాలను ఫ్రెంచ్ రసాయన శాస్త్రవేత్తలు లూయిస్ నికోలస్ వాక్వెలిన్, లూయిస్ జాక్వెస్ థెనార్డ్, జోసెఫ్-లూయిస్ గే-లుస్సాక్‌లు ఆమోదించిన తరువాత, ఫలితాలను అకాడెమీ డెస్ సైన్సెస్ ఉపన్యాసంలో ప్రదర్శించారు. వాటిని అన్నాల్స్ డి చిమీ ఎట్ ఫిజిక్‌లో ప్రచురించారు.ఎం. ఆంగ్లాడా ప్రతిపాదనపై తాను పేరును "మర్రిడ్" నుండి "బ్రూమ్"గా మార్చానని బాలార్డ్ తన ప్రచురణలో పేర్కొన్నాడు. బ్రూమ్ గ్రీకు పదం నుండి ఉద్భవించింది. ఫ్రెంచ్ రసాయన, భౌతిక శాస్త్రవేత్త జోసెఫ్-లూయిస్ గే-లుస్సాక్ ఆవిరికి గల లక్షణమైన వాసన కోసం "బ్రూమ్" అనే పేరును సూచించారని ఇతర వర్గాలు పేర్కొన్నాయి.
క్లోరిన్ ఆక్సైడ్లు లేదా అయోడిన్ ఆక్సైడ్ల వలె బ్రోమిన్ ఆక్సైడ్లు బాగా వివరించబడవు. ఎందుకంటే అవి చాలా అస్థిరంగా ఉంటాయి: ఇవి అస్సలు ఉండవని ఒకప్పుడు భావించారు. డైబ్రోమైన్ మోనాక్సైడ్ ముదురు-గోధుమ రంగు ఘనమైనది, ఇది 60 వద్ద సహేతుకంగా స్థిరంగా ఉంటుంది, దాని ద్రవీభవన స్థానం 17.5 వద్ద వియోగం చెందుతుంది; ఇది బ్రోమినేషన్ చర్యలలో ఉపయోగపడుతుంది. శూన్యంలో బ్రోమిన్ డయాక్సైడ్ తక్కువ-ఉష్ణోగ్రత వద్ద వియోగం చెంది తయారవుతుంది. ఇది అయోడిన్ పెంటాక్సైడ్‌కు అయోడిన్‌ను, 1,4-బెంజోక్వినోన్‌కు బెంజీన్‌ను ఆక్సీకరణం చేస్తుంది; ఆల్కలీన్ ద్రావణాలలో, ఇది హైపోబ్రోమైట్ అయాన్ ఇస్తుంది.
బ్రోమిన్ రసాయన మూలకం. దీని సంకేతం , పరమాణు సంఖ్య 35. ఇది హేలజనుల గ్రూపులో మూడవ మూలకం. ఇది ఆవర్తన పట్టికలో 17వ గ్రూపుకు, 4వ పీరియడుకు చెందిన మూలకం. ఇది గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద ఎరుపు-గోధుమ రంగులో గల ద్రవ పదార్థం. త్వరగా బాష్పీభవనం చెంది అదే రంగుగల వాయువుగా మారును. దీని లక్షణాలు క్లోరిన్, అయోడిన్ లకు మధ్యస్థంగా ఉంటాయి. ఇది ఇద్దరు రసాయన శాస్త్రవేత్తలైన కార్ల్ జాకబ్ లోవింగ్ , ఆంటోనీ జెరోమి బాలార్డ్ లచే స్వతంత్రంగా వేరుచేయబడింది. ఈ మూలక పేరు గ్రీకు పదమైన నుండి వ్యుత్పత్తి అయినది. దీని అర్థం చెడు వాసన లేదా దుర్గంధం.
మూలక రూపంలోని బ్రోమిన్ చాలా చర్యాశీలతను కలిగి ఉంటుంది. ఇది ప్రకృతిలో స్వేచ్ఛా స్థితిలో లభించదు. కానీ రంగులేని కరిగే స్ఫటికాకార ఖనిజ హాలైడ్ లవణాలలో, టేబుల్ ఉప్పుకు సమానంగా ఉంటుంది. భూపటలంలో ఇది చాలా అరుదుగా ఉన్నప్పటికీ, బ్రోమైడ్ అయాన్ అధిక ద్రావణీయత సముద్రాలలో పేరుకుపోవడానికి కారణమైంది. వాణిజ్యపరంగా ఈ మూలకం ఎక్కువగా యునైటెడ్ స్టేట్స్, ఇజ్రాయెల్, చైనాలలోని ఉప్పునీటి కొలనుల నుండి సులభంగా తీయబడుతుంది. మహాసముద్రాలలో బ్రోమిన్ ద్రవ్యరాశి, క్లోరిన్ ద్రవ్యరాశిలో మూడు వందల వంతు ఉంటుంది.
బ్రోమిన్ యొక్క సరళమైన సమ్మేళనం హైడ్రోజన్ బ్రోమైడ్, . ఇది ప్రధానంగా అకర్బన బ్రోమైడ్లు, ఆల్కైల్ బ్రోమైడ్ల ఉత్పత్తిలో, సేంద్రీయ రసాయన శాస్త్రంలో అనేక చర్యలకు ఉత్ప్రేరకంగా ఉపయోగించబడుతుంది. పారిశ్రామికంగా, ఇది ప్రధానంగా ప్లాటినం ఉత్ప్రేరకంతో 200–400 వద్ద బ్రోమిన్ వాయువుతో హైడ్రోజన్ వాయువు చర్య ద్వారా ఉత్పత్తి అవుతుంది. అయినప్పటికీ, ఎరుపు భాస్వరంతో బ్రోమిన్‌ను క్షయకరణం చేయు ప్రయోగశాలలో హైడ్రోజన్ బ్రోమైడ్ ఉత్పత్తి చేయడానికి మరింత ఆచరణాత్మక మార్గం:
లోవిగ్ 1825 లో తన స్వస్థలమైన బాడ్ క్రూజ్నాచ్ లో మినరల్ వాటర్ ఊట నుండి బ్రోమిన్‌ను వేరుచేశాడు. లోవిగ్ క్లోరిన్‌, ఖనిజ ఉప్పుతో కలిసిన సంతృప్త ద్రావణాన్ని ఉపయోగించాడు. అతను బ్రోమిన్‌ను డై ఇథైల్ ఈథర్‌తో సేకరించాడు. ఈథర్ బాష్పీభవనం చెందిన తరువాత గోదుమవర్ణము గల ద్రవం మిగిలినది. ఈ ద్రవాన్ని తన పరిశోధనా నమూనాగా అతను హైడెల్బర్గ్ లోని లియోపోల్డ్ గ్మెలిన్ ప్రయోగశాలలో స్థానం కోసం దరఖాస్తు చేసుకున్నాడు. ఫలితాల ప్రచురణ ఆలస్యం అయింది. కానీ బాలార్డ్ తన ఫలితాలను మొదట ప్రచురించాడు.
"బ్రోమిన్ డయాక్సైడ్" అని పిలవబడే, లేత పసుపు స్ఫటికాకార ఘన, బ్రోమిన్ పెర్‌బ్రోమేట్, 3గా బాగా సూత్రీకరించబడుతుంది. ఇది 40 పైన ఉష్ణపరంగా అస్థిరంగా ఉంటుంది, దాని మూలకాలకు హింసాత్మకంగా కుళ్ళిపోతుంది. 0 వద్ద దాని మూలకాలుగా వియోగం చెందుతుంది. డైబ్రోమైన్ ట్రైయాక్సైడ్, -2 కూడా అంటారు; ఇది హైపోబ్రోమస్ ఆమ్లం, బ్రోమిక్ ఆమ్లం యొక్క అన్‌హైడ్రైడ్. ఇది నారింజ స్ఫటికాకార ఘనం, ఇది 40 పైన వియోగం చెందుతుంది; చాలా వేగంగా వేడి చేస్తే, అది 0 వద్ద పేలుతుంది.
బ్రోమిన్ పెంటాఫ్లోరైడ్ మొట్టమొదట 1930 లో సంశ్లేషణ చేయబడింది. ఇది 150 కంటే ఎక్కువ ఉష్ణోగ్రత వద్ద అదనపు ఫ్లోరిన్‌తో బ్రోమిన్ ప్రత్యక్ష చర్య ద్వారా పెద్ద ఎత్తున ఉత్పత్తి అవుతుంది. 25 వద్ద పొటాషియం బ్రోమైడ్ ఫ్లోరినేషన్ ద్వారా చిన్న స్థాయిలో ఉత్పత్తి అవుతుంది. క్లోరిన్ ట్రిఫ్లోరైడ్ ఇంకా కఠినమైనదిగా ఉన్నప్పటికీ ఇది చాలా శక్తివంతమైన ఫ్లోరినేటింగ్ ఏజెంట్. బ్రోమిన్ పెంటాఫ్లోరైడ్ నీటితో చర్య చెంది పేలుతుంది. 450 వద్ద సిలికేట్లను ఫ్లోరినేట్ చేస్తుంది.
బ్రోమస్ ఆమ్లాలు, బ్రోమైట్లు చాలా అస్థిరంగా ఉంటాయి, అయినప్పటికీ స్ట్రాన్షియం, బేరియం బ్రోమైట్లు తెలిసినవి. మరింత ముఖ్యమైనది బ్రోమేట్లు. ఇవి సజల హైపోక్లోరైట్ చేత బ్రోమైడ్ ఆక్సీకరణం ద్వారా చిన్న స్థాయిలో తయారు చేయబడతాయి. ఇవి బలమైన ఆక్సీకరణ కారకాలు. క్లోరైట్‌ల మాదిరిగా కాకుండా, క్లోరైడ్, పెర్‌క్లోరేట్‌లకు చాలా భిన్నంగా ఉంటుంది. బ్రోమేట్ అయాన్ ఆమ్ల, సజల ద్రావణాలలో అసమానతకు స్థిరంగా ఉంటుంది. బ్రోమిక్ ఆమ్లం బలమైన ఆమ్లం.
1858 వరకు బ్రోమిన్ పెద్ద పరిమాణంలో ఉత్పత్తి చేయబడలేదు, స్టాస్‌ఫర్ట్‌లో ఉప్పు నిక్షేపాలను కనుగొన్నప్పుడు దాని ఉత్పత్తిని పొటాష్ యొక్క ఉప-ఉత్పత్తిగా పేర్కొన్నారు. కొన్ని చిన్న వైద్య అనువర్తనాలు కాకుండా, మొదటి వాణిజ్య ఉపయోగం డాగ్యురోటైప్. 1840 లో, డాగ్యురోటైప్.లో సున్నితమైన కాంతిగల సిల్వర్ హాలైడ్ పొరను సృష్టించడానికి గతంలో ఉపయోగించిన అయోడిన్ ఆవిరిపై బ్రోమిన్ కొన్ని ప్రయోజనాలను కలిగి ఉన్నట్లు కనుగొనబడింది.
డైబ్రోమైన్ అధిక మొదటి అయనీకరణ శక్తి కలిగిన బలమైన ఆక్సీకరణ కారకం అయినప్పటికీ, పెరాక్సి డై సల్ఫ్యూరిల్ ఫ్లోరైడ్ వంటి చాలా బలమైన ఆక్సీకరణలతీ దానిని ఆక్సీకరణం చేసి చెర్రీ-ఎరుపు కాటయాన్ ను ఏర్పరుస్తాయి. మరికొన్నీఇతర బ్రోమిన్ కాటయాన్స్ బ్రౌన్ , ముదురు గోధుమ . ట్రైబ్రోమైడ్ అయాన్, కూడా వర్గీకరించబడింది; ఇది ట్రైయోడైడ్‌కు సమానంగా ఉంటుంది.
పొటాషియం బ్రోమైడ్, సోడియం బ్రోమైడ్లను 19 వ శతాబ్దం చివరలో, 20 వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో ఏంటీసెప్టిక్ డ్రగ్స్, మత్తుమందులుగా ఉపయోగించారు. కాని క్రమంగా వాటిని క్లోరల్ హైడ్రేట్, తరువాత బార్బిటురేట్స్ చేత అధిగమించబడ్డాయి. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం యొక్క ప్రారంభ సంవత్సరాల్లో, జిలైల్ బ్రోమైడ్ వంటి బ్రోమిన్ సమ్మేళనాలు విష వాయువుగా ఉపయోగించబడ్డాయి.
గది ఉష్ణోగ్రత వద్ద హైడ్రోజన్ బ్రోమైడ్ రంగులేని వాయువు. ఏది ఏమయినప్పటికీ, హైడ్రోజన్ ఫ్లోరైడ్ నిర్మాణానికి సమానమైన తక్కువ ఉష్ణోగ్రతల వద్ద ఘన స్ఫటికాకార హైడ్రోజన్ బ్రోమైడ్‌లో బలహీనమైన హైడ్రోజన్ బంధం ఉంటుంది. హైడోజన్ బ్రోమైడ్ జల ద్రావణాన్ని హైడ్రోబ్రోమిక్ ఆమ్లం అని కూడా అంటారు. అది బలమైన ఆమ్లం .
నాలుగు ఆక్సోయాసిడ్లు, హైపోబ్రోమస్ ఆమ్లం , బ్రోమస్ ఆమ్లం , బ్రోమిక్ ఆమ్లం , పెర్‌బ్రోమిక్ ఆమ్లం , వాటి ఎక్కువ స్థిరత్వం కారణంగా బాగా అధ్యయనం చేయబడతాయి. అయినప్పటికీ అవి సజల ద్రావణంలో మాత్రమే ఉన్నాయి. బ్రోమిన్ సజల ద్రావణంలో కరిగినప్పుడు, ఈ క్రింది ప్రతిచర్యలు సంభవిస్తాయి.
పూర్వ-పరివర్తన లోహాల ( గ్రూపు 1,2,3 లతొ పాటు లాంథనైడ్లు, ఆక్టినైడ్లులు +2, +3 ఆక్సీకరణ స్థితులు) బ్రోమైడ్లు అధికంగా అయానిక ధర్మాలను, అలోహాల బ్రోమైడ్లు సంయోజనీయ పదార్థాల ధర్మాలను కలిగి ఉంటాయి.
క్రింది స్థాయి బ్రోమైడ్ కావలిస్తే, అధిక హాలైడ్ హైడ్రోజన్ ఉపయోగించి క్షయకరణం చేయడం వలన కావచ్చు లేదా లోహం క్షయకరణ కారకంగా ఉండవచ్చు. లేదా ఉష్ణ వియోగం లేదా దిస్‌ప్రపోర్షనేషన్ ఉపయోగించవచ్చు.
బ్రోమిన్ మూలకాన్ని ఇద్దరు రసాయన శాస్త్రవేత్తలు కార్ల్ జాకబ్ లోవింగ్ , ఆంటోనీ జెరోమి బాలార్డ్ లు స్వతంత్రంగా కనుగొన్నారు.
డైబ్రోమైన్ పెంటాక్సైడ్, ట్రైబ్రోమైన్ ఆక్టాక్సైడ్, బ్రోమిన్ ట్రైయాక్సైడ్ వంటి కొన్ని తక్కువ అస్థిర రాడికల్ ఆక్సైడ్లు కూడా ఉన్నాయి.
హైపోబ్రోమస్ ఆమ్లం అసమానతకు అస్థిరంగా ఉంటుంది. హైపోబ్రోమైట్ బ్రోమైడ్, బ్రోమేట్ అయాన్లు ఇవ్వడానికి తక్షణమే అసమానంగా ఏర్పడతాయి: