polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ఆయన నరసింహ పల్లవను కుమార్తె కుందవైను వివాహం చేసుకుని చోళరాజ్యాన్ని తిరిగి స్వాధీనం చేసుకుని తరువాత ఉరైయూరు కేంద్రంగా పరిపాలించిన స్వతంత్ర చోళుడు అయ్యాడు. విజయాలయచోళుడు బహుశా పల్లవ సామతుడై ఉండవచ్చు. పాండ్య, పల్లవుల మధ్య జరిగిన యుద్ధాన్ని అవకాశంగా ఉపయోగించుకుని 848 లో విజయాలయచోళుడు తంజావూరును స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. మొదటి ఆదిత్య నేతృత్వంలోని చోళులు ఉత్తరాన పల్లవులను స్వాధీనం చేసుకున్నారు , దక్షిణాన పాండ్యులను, చేరాలను లొంగదీసుకున్నారు. . మొదటి పరంతకచోళుడు పాండ్యులను వారి భూభాగాల నుండి తరిమివేసి 910 లో శ్రీలంకను స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. ఉత్తర రాజ్యాలు, గంగాలు ప్రారంభచోళ సామ్రాజ్యానికి అతిపెద్ద ముప్పుగా పరిణమించారు. చోళ యువరాజు రాజదిత్య 949 లో తక్కోలం యుద్ధంలో చంపబడ్డాడు. పరాంతకకు సుదీర్ఘకాలం పాలన సాగించాడు. ఆయన 950 లో మరణించినసమయంలో ఆయన రెండవ కుమారుడు గండరాదిత్య రాజు అయ్యాడు. గండరాదిత్య కుమారుడు ఉత్తమచోళుడి వాదనలను పట్టించుకోకుండా అరింజయ కుమారుడు సుందరచోళుడు రాజ్యం పగ్గాలు చేపట్టడానికి ముందు కొంతకాలం ముందు చోళసింహాసనం గండరాదిత్య తమ్ముడు అరింజయ స్వాధీనంలో ఉంది.
రాజరాజ చోళుడు ఆయన వారసుల ఆధ్వర్యంలోని మధ్యయుగ చోళులు కేంద్ర నియంత్రణ స్వయంప్రతిపత్త గ్రామ సమావేశాలతో అత్యంత వ్యవస్థీకృత పరిపాలనా నిర్మాణాన్ని అభివృద్ధి చేశారు. ప్రభుత్వ వ్యవస్థ వంశపారంపర్య రాచరికం, రాజు పట్టాభిషేకం ఆకట్టుకునే వేడుకగా నిర్వహించబడింది. రాజ గృహంలో అనేక విభాగాలలో అనేకమంది సేవకులు ఉన్నారు. పరిపాలన ప్రయోజనం కోసం సామ్రాజ్యం వలనాడు, మండలం, నాడు వంటి సౌకర్యవంతమైన ప్రాంతాలుగా విభజించబడింది. భూ ఆదాయాలు ప్రభుత్వ ఆధాయానికి ప్రధానమైన వనరుగా ఉండేది. భూ హక్కులు, ఆదాయ బకాయిలను నమోదు చేయడానికి చాలా జాగ్రత్తలు తీసుకున్నారు. గ్రామ న్యాయస్థానాలకు అదనంగా క్రమం తప్పకుండా ఏర్పాటు చేసిన రాజ న్యాయస్థానాలు న్యాయవ్యవస్థను నిర్వహించాయి. రాజద్రోహం వంటి నేరాలకు రాజు స్వయంగా శిక్షించాడు. చోళపాలన కాలం అత్యంత ఆకర్షణీయమైన లక్షణం స్వయంప్రతిపత్త గ్రామీణ సంస్థల అసాధారణ శక్తి, సామర్థ్యం ప్రదర్శించబడింది.
రాజేంద్రచోళుడి పాలన తరువాత అతని ముగ్గురు కుమారులు: మొదటి రాజాధిరాజ చోళుడు, రెండవ రాజేంద్ర చోళుడు, వీరరాజేంద్ర చోళుడు. 1054 లో యుద్ధరంగంలో రాజాధిరాజ చోళుడు మరణించిన తరువాత రెండవ రాజేంద్ర చోళుడు తనకు తాను కిరీటధారణ చేశాడు. తరువాత వీరరాజేంద్ర చోళుడు 1063 లో వారసత్వంగా అధకారం సాధించి 4 వ విక్రమాదిత్యను ఒక కూటమికి ఒప్పించి పశ్చిమ చాళుక్య రాజ్యాన్ని విభజించగలిగాడు. వీరరాజేంద్ర మరణించినప్పుడు విక్రమాదిత్య చోళ సంతతికి చెందిన తూర్పు చాళుక్య యువరాజు రాజేంద్ర చాళుక్యను వెంగీ సింహాసనాన్ని అధిరోహించకుండా నిరోధించడానికి ప్రయత్నించాడు. కళింగతుపరణి అభిప్రాయం ఆధారంగా రాజు అంటే విరారాజేంద్ర మరణించినప్పుడు అభయ తన ఉత్తర పోరాటం నుండి ఇంటికి తిరిగి వచ్చి పరిస్థితిని పునరుద్ధరించే వరకు సామ్రాజ్యంలో గందరగోళం నెలకొంది. ఆ విధంగా తరువాతి చోళుల కాలం ప్రారంభమైంది.
ఉత్తమచోళుడి తరువాత సుందరచోళుడి కుమారుడు రాజరాజచోళుడు 985 లో అధికారంలోకి వచ్చాడు. రాజరాజచోళుడు, ఆయన కుమారుడు రాజేంద్రచోళుడి పాలనలో చోళుల ప్రభావం ఆగ్నేయాసియా అంతటా వ్యాపించింది. రాష్ట్రకూటుల చివరి అవశేషాలను తొలగించి రాజరాజుచోళుడు ఉత్తరాన చోళరక్షణను పటిష్ఠం చేశాడు. చోళులతో నిరంతరం సంఘర్షణలో ఉన్న చాళుక్యుల స్థానంలో రాష్ట్రకూటులను నియమించారు. రాజరాజచోళుడు త్వరలోనే తన రాజ్యాన్ని విదేశాలైన లంకకు విస్తరించాడు. చోళసైన్యం 993 లో ద్వీపం ఉత్తర భాగాన్ని ఆక్రమించింది. రాజరాజచోళుడు తన మేనల్లుడు శక్తివర్మనుకు సింహాసనాన్ని పునరుద్ధరించడానికి వేంగి మీద కూడా దాడి చేశాడు. రాజేంద్ర చోళుడు 1018 లో శ్రీలంక ఆక్రమణను పూర్తి చేసి సామ్రాజ్యాన్ని విస్తరించాడు.
రాజరాజచోళుడి కాలం నుండి చోళులచరిత్ర పశ్చిమ చాళుక్యుల వరుస విభేదాలతో ముడిపడి ఉంది. పాత చాళుక్య రాజవంశం పశ్చిమ, తూర్పు చాళుక్యుల రెండు అనుసంధిత రాజవంశాలుగా విడిపోయాయి. రాజరాజచోళుడి కుమార్తె కుందవై వేంగిని కేంద్రంగా చేసుకుని పాలించిన తూర్పు చాళుక్య యువరాజు విమలాదిత్యను వివాహం చేసుకున్నది. వెంగీరాజ్యం తమ సహజ ప్రభావ పరిధిలో ఉందని పశ్చిమ చాళుక్యులు భావించారు. పశ్చిమ చాళుక్యులతో సంభవించిన యుద్ధాలలో చోళులు అనేక పరాజయాలను చవిచూశారు. సరిహద్దు చాలావరకు రెండు రాజ్యాలకు సరిహద్దు తుంగభద్ర నది వద్ద ఉండిపోయింది. రెండు రాజ్యాల మద్య సంభవించిన యుద్ధాలు చివరికి చోళరాజు రాజాధిరాజ మరణానికి దారితీసింది.
రాజేంద్రచోళుడు 1019 లో పాలారాజు మహిపాలాను ఓడించి గంగా నది వరకు వెళ్ళాడు. రాజేంద్రచోళుడు 1021 లో పశ్చిమ చాళుక్యులతో పోరాడారు, 1011 లో చోళ ప్రభావాన్ని కొనసాగించడానికి వెంగిపై దాడి చేశారు. చోళ వ్యూహాత్మక ప్రయోజనాలను పొందటానికి చోళనావికాదళం శ్రీవిజయ రాజ్యం మీద దాడి చేసి జయించింది. అయినప్పటికీ శాశ్వత ప్రాదేశిక లాభం లేదు. చోళ ఆధిపత్యాన్ని గుర్తించడం, కప్పం చెల్లించే షరతుతో రాజ్యాన్ని శ్రీవిజయ రాజుకు తిరిగి ఇచ్చారు.
సా.శ. 9 వ శతాబ్దం మధ్యలో మధ్యయుగ చోళులు ప్రాముఖ్యత పొందారు. వీరు భారతదేశం గొప్ప సామ్రాజ్యాలలో ఒకదాన్ని స్థాపించారు. వారు తమ పాలనలో దక్షిణ భారతదేశాన్ని ఏకం చేయడంలో విజయవంతం అయ్యారు. వారి నావికాబలం ద్వారా ఆగ్నేయాసియా శ్రీలంకలలో తమ ప్రభావాన్ని విస్తరించారు. వారు పశ్చిమాన అరబ్బులతో తూర్పున చైనీయులతో వాణిజ్య సంబంధాలు కలిగి ఉన్నారు.
సుందరచోళుడి పాలనలో చోళశక్తి కోలుకుంది. యువరాజు ఆదిత్యకరికాల ఆధ్వర్యంలో చోళసైన్యం పాండ్యులను ఓడించి ఉత్తరాన తోండైమండలం వరకు దాడి చేసింది. ఉత్తమచోళుడి చేత అమలు చేయబడిందని అనుమానించబడిన రాజకీయ కుట్రలో ఆదిత్యకరికాల హత్య జరిగింది. ఉత్తమచోళుడు సుందర చోళుడిని ఆయన వారసుడిగా ప్రకటించమని వత్తిడి చేసి 970 లో అధికార పగ్గాలు చేపట్టాడు.
మధ్యయుగ చోళులు, చాళుక్యులు వెంగీ నియంత్రణ మీద నిరంతరం సంఘర్షణలో ఉన్నారు. సంఘర్షణలు చివరికి రెండు సామ్రాజ్యాలను బలహీనం చేసి అది వారి క్షీణతకు దారితీసింది. చోళ రాజవంశం దశాబ్దాల పొత్తులు కొనసాగించిన తరువాత వేంగి తూర్పు చాళుక్య రాజవంశంలో విలీనం అయ్యింది.
కాండం సమూహం అనేది క్లాడిస్టిక్స్లో ఒక పదం, ఇది పాన్-సమూహాన్ని కిరీటం సమూహానికి మైనస్ చేస్తుంది . మరో మాటలో చెప్పాలంటే, ఇది కిరీటం సమూహాల యొక్క ఆదిమ బంధువుల సమూహం, కానీ కిరీటం సమూహం యొక్క చివరి సాధారణ పూర్వీకులను కలిగి ఉండదు. కాండం సమూహంలోని సభ్యులందరూ అంతరించిపోయారు.
ఒరంగుటన్-మానవ చివరి ఉమ్మడి పూర్వీకుడు హోమినినే, పొంగినే అనే ఉప కుటుంబాల చివరి ఉమ్మడి పూర్వీక జాతి. అంటే గొరిల్లా, చింపాంజీ, మానవులు - ఈ మూడింటి ఉమ్మడి పూర్వీకుడికి, ఒరంగుటన్లకూ ఉన్న చివరి ఉమ్మడి పూర్వీకుడన్నమాట. ఈ జాతి మధ్య మయోసీన్‌లో 110-160 లక్షల సంవత్సరాల క్రితం నివసించినట్లుగా అంచనా వేసారు.
ఎపికల్ లింగువల్ గ్రంథులు ఆంత్ర గ్రంథుల వ్యవస్థ లోని ప్రత్యేక గ్రంథులు. దిగువ భాగంలో నాలుక కొన దగ్గర ప్రోటీన్లను, శ్లేష్మాన్నీ స్రవించే ఒక జత గ్రంథులు ఉన్నాయి. ఇవి గొప్ప వాలిడులలో మాత్రమే కనిపిస్తాయి. కాబట్టి చివరి ఉమ్మడి పూర్వీకులలో కూడా ఇవి ఉంటాయని అర్థం.
ఒరంగుటన్లకు యాంటీరియర్ లింగువల్ గ్లాండ్స్ (నాలుక కొనల వద్ద గ్రంథులు. వీటిని ఎపికల్ లింగువల్ గ్లాండ్స్ అని కూడా అంటారు) ఉన్నాయి. హోమినిన్స్ లో ఉన్నట్టు చంకల్లోను, గజ్జల్లోనూ వెంట్రుక లున్నాయి. వీటిని టెర్మినల్ వెంట్రుక లంటారు.
ఒరంగుటన్, మానవ చివరి ఉమ్మడి పూర్వీకుడు తోకలేనిది, వెడల్పాటి, చదినైన పక్కటెముకలు కలిగినదీను. దాని శరీర పరిమాణం పెద్దది. మెదడు పెద్దది. ఆడవారిలో, కోరపళ్ళు వారి వారసులలో లాగా కురచనవడం మొదలైంది.
తరువాతి గొప్ప వాలిడుల కంటే ఒరంగుటన్ల తోటే ఎక్కువ పోలి ఉండేది మానవ పుర్రె. మానవులకు కంటి గుంటల పైన రెండు కళ్ళకు విడివిడిగా రెండు చిన్న అంచులు ఉంటాయి. వీటిని సూపర్‌సిలియరీ తోరణాలు అంటారు.
మానవులు, ఒరంగుటన్లు కాకుండా మిగిలిన గొప్ప వాలిడులకు రెండు కళ్ళ గుంటలనూ కలుపుతూ ఒకే ఎత్తైన గట్టు ఉంటుంది. దీన్ని సుప్రా ఆర్బిటల్ టోరస్ అని పిలుస్తారు.
పవిత్ర సరస్సు కాకుండా, పుష్కర్‌లో 500 కి పైగా దేవాలయాలు ఉన్నాయని చెబుతారు ; ఈ అనేక పురాతన దేవాలయాలు ఔరంగజేబు యొక్క పాలనలో ముసలామానుల దోపిడలతో నాశనం లేదా అపవిత్రం చేయబడ్డాయి.కాని తరువాత ఈ దేవాలయాలు పునరుద్ధరించబడినవి . వీటిలో ముఖ్యమైనది బ్రహ్మ ఆలయం. ప్రస్తుత నిర్మాణం 14 వ శతాబ్దానికి చెందినది అయినప్పటికీ, అసలు ఆలయం 2000 సంవత్సరాల నాటిదని నమ్ముతారు. సావిత్రి శాపం కారణంగా పుష్కర్‌ను ప్రపంచంలోని ఏకైక బ్రహ్మ దేవాలయంగా వర్ణించారు.కానీ దీనిని "హిందువుల పవిత్ర స్థలాల రాజు" అని కూడా పిలుస్తారు. ఇప్పుడు పుష్కర్ ఆలయం మాత్రమే బ్రహ్మ ఆలయంగా మిగిలి ఉండకపోయినా, ఇది ఇప్పటికీ భారతదేశంలో బ్రహ్మకు అంకితం చేయబడిన అతి కొద్ది ఆలయాలలో ఒకటిగా ప్రముఖమైనది. పవిత్ర పురుషులు, మునుల సహా హిందూ యాత్రికులు పుష్కర్ సరస్సులో పవిత్ర స్నానం ఆచరించిన తరువాత ఈ ఆలయాన్ని సందర్శిస్తారు. సరస్సు చుట్టూ ఉన్న ఇతర ముఖ్యమైన దేవాలయాలు, వరాహ ఆలయం – వరాహ , సావిత్రి ఆలయం, గాయత్రి ఆలయం, బ్రహ్మ భార్యలకు అంకితం చేయబడ్డాయి.
పుష్కర్ సరస్సు నిండినప్పుడు, చేపలు, ఇతర జల జీవాలతో సమృద్ధిగా ఉంటుంది. సరస్సు యొక్క లోతు గణనీయంగా తగ్గిపోయింది – గరిష్టంగా 9 మీటర్లు నుండి 1.5 మీటర్లు కన్నా తక్కువకు – ఫలితంగా 5–20 కిలోగ్రాములు బరువున్న పెద్ద చేపల మరణం, జిగట నీరు, ఆక్సిజన్ లేకపోవడం వల్ల చేపలు మరణిస్తున్నాయి. సరస్సు, దాని లోయ ఉన్న ప్రాంతం శుష్కంగా ఉన్నందున, నమోదు చేయబడిన వృక్షజాలం, జంతుజాలం ఎడారి మొక్కలకు సంబంధించి ఉన్నాయి.వీటిలో బ్రహ్మజెముడు, ముళ్ళ పొదలు, అలాగే ఒంటెలు, పశువులు వంటి ఎడారి జంతువులు ఉన్నాయి. మనిషిని తినే మొసళ్ళు పుస్ఖర్ సరస్సులో ప్రమాదంగా ఉన్నాయి, దీని ఫలితంగా ప్రజలు మరణిస్తున్నారు. యాత్రికులకు ఈ వాస్తవం తెలుసి కూడా చాలామంది దీనిని అదృష్టంగా భావిస్తున్నారు . మొసళ్ళను బ్రిటిష్ వారు వలలతో పట్టుకుని సమీపంలోని జలాశయానికి తరలించారు.
పుష్కర్ పట్టణం చుట్టూ అభివృద్ధి చెందిన పుష్కర్ సరస్సు భారతదేశంలోని రాజస్థాన్ రాష్ట్రంలోని అజ్మీర్ జిల్లాలో ఆరావళి శ్రేణి కొండల నడుమ ఉంది. నాగ్ పర్బాట్ అని పిలువబడే పర్వత శ్రేణి సరస్సును అజ్మీర్ నగరం నుండి వేరు చేస్తుంది. ఆరావళి కొండల యొక్క రెండు సమాంతర శ్రేణుల మధ్య ఈ లోయ ఏర్పడింది (ఎత్తులో నైరుతి నుండి ఈశాన్యం వరకు విస్తరించి ఉంది.అజ్మీర్ కు వాయువ్య దిశలో 14 కిలోమీటర్లు దూరం లో ఉన్న ఒక ఆనకట్టను నిర్మించడం ద్వారా సృష్టించబడిన కృత్రిమ పుష్కర్ సరస్సు చుట్టూ మూడు వైపులా ఎడారులు, కొండలు ఉన్నాయి. "సరస్సుల వర్గీకరణ" జాబితాలో ఈ సరస్సును "పవిత్ర సరస్సు" గా వర్గీకరించబడింది .
ఈ ప్రాంతం పాక్షిక శుష్క వాతావరణం కలిగి ఉంటుంది. వేసవి యందు పొడి, వేడి, శీతాకాలంలో చల్లగా ఉంటుంది . మే, జూన్ వేసవి నెలలు ఎక్కువ వేడిగా ఉంటాయి, గరిష్టంగా ఉష్ణోగ్రత ఉంటుంది. శీతాకాలంలో, గరిష్ట సగటు ఉష్ణోగ్రత పరిధిలో ఉంటుంది . జూలై, ఆగస్టు రెండు నెలల స్వల్ప వ్యవధిలో వర్షం ప్రధానంగా సంభవిస్తుంది. నమోదైన సగటు వర్షపాతం 400–600 మిల్లీమీటర్లు పరిధిలో ఉంటుంది. జనవరి, ఫిబ్రవరి శీతాకాలాలలో కూడా కొన్ని సార్లు వర్షపాతం నమోదవుతుంది.
పరీవాహక ప్రాంతంలోని మట్టి, స్థలాకృతి ప్రధానంగా చాలా తక్కువ నీటి నిలుపుదల సామర్థ్యంతో ఇసుకతో ఉంటాయి. సరస్సులోకి ప్రవహించే పుష్కర్ లోయ భూ వినియోగ నమూనాలో 30% విస్తీర్ణంలో స్థానభ్రమణం చెందిన ఇసుక దిబ్బలు, 30% కొండల క్రింద , ప్రవాహాలు, 40% వ్యవసాయ భూమి విస్తరించబడింది .
ఏప్రిల్ నుండి సెప్టెంబర్ వరకు, నైరుతిలో ఈశాన్య దిశలో వీచే బలమైన గాలులు ఇసుక దిబ్బల ఏర్పాటుకు తోడ్పడతాయి.
మీ కొడుకు బయటకు వెళ్ళినప్పుడు, క్రీడల ముసుగులో వారిలో ప్రతి ఒక్కరు రధాలు, గుర్రాలు, వాహనాలు, ఏనుగులు వారిని అనుసరిస్తాయి. ’
అనర్త అనేది మహాభారతంలో వివరించిన ప్రాచీన భారతదేశపు వేదకాలరాజ్యాలలో ఒకటి. ఇది సుమారుగా ఆధునిక ఉత్తర గుజరాతు రాష్ట్రప్రాంతంలో ఉండేది. ఇది వైవాస్వతా మనవడు ప్రస్తుత మను తండ్రి అనార్థ అనే యముడి చేత స్థాపించబడింది. ఆయన కుశస్థాలి వద్ద ఒక కోటను నిర్మించాడు. తరువాత వరుణుడు వరదలు సృష్టించాడు. కృష్ణుడు, యాదవులు అక్కడికి వెళ్లి ద్వారక నిర్మించడానికి ముందు ఈ ప్రదేశం కొంతకాలం అటవీ భూమిగా ఉంది. మగధరాజు జరాసంధ దాడుల కారణంగా, శూరసేన రాజ్యంలోని యాదవులు మధుర నుండి పారిపోయిన తరువాత దీనిని పరిపాలించారు. యాదవ ముఖ్యులు వాసుదేవ కృష్ణ, బాల రాముడు , కృతవర్మ, సాత్యకి, ఈ రాజ్యాన్ని తమరాజు ఉగ్రసేన ఆధ్వర్యంలో పరిపాలించారు. మహాభారతంలో ద్వారకను అనార్తరాజ్యానికి రాజధాని నగరంగా పరిగణిస్తారు. కానీ మహాభాగవత వంటి మరికొన్ని పురాతన గ్రంథాలలో ద్వారక, అనర్తాలను రెండు స్వతంత్ర రాజ్యాలుగా పేర్కొన్నారు. భాగవత పురాణం ఆధారంగా బలరాముడి భార్య రేవతి ఈ రాజ్యానికి చెందినది.
వాసుదేవ కృష్ణుడు అరణ్యవాసం చేస్తున్న సమయంలో పాండవ రాజు యుధిష్ఠిరుడితో మాట్లాడుతూ, సత్వత, దాసర్హా, కుకురా, అధాకా, భోజా, వృష్ణి, మధు తెగలతో కూడిన అనర్త పోరాట యోధులు పాండవుల శత్రువులను పడగొట్టడానికి సిద్ధంగా ఉంచుతారు. వారికి కౌరవులు నాయకత్వం వహిస్తారు. కురు నగరమైన హస్థినాపురాన్ని పాలించే దుర్యోధనుడు బౌమన్లు, గుర్రపు సైనికులు, కాల్బలం, రధాలు, ఏనుగులతో కూడిన యోధులను నడిపిస్తాడు.
కౌరవులు పాండవులను అడవులకు పంపిన సమయంలో ద్రౌపదికి జన్మించిన పాండవుల ఐదుగురు కుమారులు పంచాలకు పంపబడ్డారు. వారి మాతామహుడు ద్రుపదమహారాజు పరిపాలించిన రాజ్యం. తరువాత వారు యాదవులు పరిపాలించిన అనార్త రాజ్యానికి వెళ్లారు. తద్వారా వారు తమ సవతి సోదరుడు, ప్రియమైన స్నేహితుడు అభిమన్యుడితో కలిసి ఉండి ప్రముఖయాదవ యోధుల నుండి సైనిక శాస్త్రాన్ని నేర్చుకున్నారు.
పదమూడవ సంవత్సరం గడువు ముగిసిన తరువాత ఐదుగురు పాండవులు విరాట పట్టణాలలో ఒకటైన ఉపప్లవ్యంలో ఉన్నారు. అర్జునుడు అభిమన్యుడు, వాసుదేవ కృష్ణుడు, అనర్త దేశం నుండి దాశార్హ జాతికి చెందిన చాలా మందిని తీసుకుని వచ్చాడు.
ఐదవ పుస్తకంలో మహాభారతం 83 వ అధ్యాయం లో పాండవుల తల్లి కుంతి కూడా పాండవుల అరణ్యవాస సమయంలో అనర్తలో కొంతకాలం ఉండిపోయింది.
క్రాంతి కిరణ్ 1976, డిసెంబరు 6న భూమయ్య, కొమురమ్మ దంపతులకు తెలంగాణ, సంగారెడ్డి జిల్లా, వట్‌పల్లి మండలం, పోతులబోగూడ గ్రామంలో జన్మించాడు. 1993లో బి.హెచ్.సి.ఎల్.లోని ప్రభుత్వ జూనియర్ కళాశాలలో ఇంటర్మీడియట్ చదివాడు. ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం పరిధిలోని పడాల రామిరెడ్డి లా కాలేజీలో ఎల్.ఎల్.బి. పూర్తిచేశాడు. కొంతకాలం జర్నలిస్ట్‌గా పనిచేశాడు.
ఈనాడు , విజేత , కేబుల్ నెట్‌వర్క్‌ , జెమినీ న్యూస్ చీఫ్ కంట్రిబ్యూటర్‌ , టీవి9 సీనియర్ రిపోర్టర్‌ , టీవి5 న్యూస్ సీనియర్ రిపోర్టర్‌ , వి6 , టీవి1 ఛానెల్ హెడ్ గా పనిచేశాడు.
2001లో తెలంగాణ రాష్ట్ర విముక్తి, జర్నలిస్టుల హక్కుల కోసం పోరాడేందుకు తెలంగాణ జర్నలిస్ట్ ఫోరమ్ ను స్థాపించాడు. ప్రత్యేక తెలంగాణ కోసం జరిగిన ఆందోళనల్లో చురుగ్గా పాల్గొన్నాడు.
చంటి క్రాంతి కిర‌ణ్, తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ప్రస్తుతం భారత్ రాష్ట్ర సమితి పార్టీ తరపున ఆందోల్ శాసనసభ నియోజకవర్గం శాసన సభ్యుడిగా ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్నాడు.
అయోధ్యలో అధికంగా కనుగొనబడిన మౌర్యానంతర కాలంలోని కోశల పాలకుల జారీ చేసిన చదరపు రాగి నాణేల నుండి కోశల పాలకుల వంశానికి చెందిన పలువురి పాలకుల పేర్లు తెలుసుకొనవచ్చు. దేవ రాజవంశ పాలకులు: ములదేవ, వాయుదేవ, విశాఖదేవ, ధనదేవ, నారదత్త, జ్యస్తదత్త, శివదత్త. శుంగ పాలకుడు వసుమిత్ర హంతకుడైన ములాదేవుడితో నాణేల రాజు ములాదేవ గుర్తించబడతాడో లేదో తెలుసుకోవడానికి మార్గం లేదు . నాణేల రాజు ధనదేవను అయోధ్య శాసనం రాజు ధనదేవ గా గుర్తించారు. ఈ సంస్కృత శాసనంలో కౌశికీపుత్ర ధనదేవ రాజు తన తండ్రి ఫల్గుదేవా జ్ఞాపకార్థం కేతనా ను అమర్చడం గురించి ప్రస్తావించాడు. ఈ శాసనంలో అతను పుష్యమిత్ర శుంగా వంశానికి చెందిన ఆరవ వ్యక్తిగా పేర్కొన్నాడు. ధనదేవ పోత నాణేలు, డై-స్ట్రకు నాణాలు తయారు చేసాడు. రెండు రకాలు ఒక ఎద్దును కలిగి ఉన్నాయి.
క్రీస్తుపూర్వం 5 వ శతాబ్దంలో కోశల భూభాగాన్ని శాక్య వంశం చేర్చుకుంది. బౌద్ధ గ్రంధాలు అంగుత్తర నికాయ, జైన గ్రంథం, భగవతి సూత్రం ప్రకారం, కోశల క్రీస్తుపూర్వం 6 - 5 వ శతాబ్దాలలో సోలాసా మహాజనపదాలలో ఒకటిగా ఉండేది. దాని సాంస్కృతిక, రాజకీయ బలం దీనికి హోదాను, గొప్పశక్తిని ఇచ్చింది. ఏదేమైనా తరువాత ఇది పొరుగు రాజ్యమైన మగధతో వరుస యుద్ధాల ద్వారా బలహీనపడింది. క్రీస్తుపూర్వం 5 వ శతాబ్దంలో చివరకు దాని ద్వారా ఆక్రమించబడింది. మౌర్య సామ్రాజ్యం పతనం తరువాత, కుషాను సామ్రాజ్యం విస్తరించడానికి ముందు కోశలను దేవా రాజవంశం, దత్తా రాజవంశం, మిత్రా రాజవంశం పాలించాయి.
కోసల " నార్తరను బ్లాక్ పాలిషు వేర్ " సంస్కృతికి చెందినది , దీనికి ముందు బ్లాక్ అండ్ రెడ్ వేర్ కల్చర్ . సెంట్రలు గంగా మైదానం దక్షిణ ఆసియాలో తొలి సారిగా వరి సాగిన ప్రాంతంగా గుర్తించబడుతుంది. క్రీస్తుపూర్వం 700 లో ఇనుప యుగంలోకి ప్రవేశించింది. జెఫ్రీ శామ్యూలు అభిప్రాయం ఆధారంగా టిం హాప్కిన్సు తరువాత, సెంట్రలు గంగా మైదానం సాంస్కృతికంగా కురు-పంచాలాలోని వేద ఆర్యుల " పెయింటెడ్ గ్రే వేర్ " చిత్రీకరించిన బూడిద వర్ణ పాత్రలు " సంస్కృతికి భిన్నంగా ఉంది. పట్టణీకరణ, ఇనుము వాడకం అభివృద్ధిని చూసింది.
కోశల రాజ్యం ఒక పురాతన భారతీయ రాజ్యం. ఇది ప్రస్తుత ఉత్తర ప్రదేశ్‌లోని అవధ్ ప్రాంతంలో ఉంటుంది. వేద కాలం చివరలో ఇది ఒక చిన్న రాజ్యంగా ఉద్భవించింది. పొరుగున ఉన్న విదేహ రాజ్యానికి అనుసంధానితమై ఉన్నాయి. కోశల " నార్తర్ను బ్లాకు పాలిష్డు వేర్ " సంస్కృతికి చెందినది ,. కోశల ప్రాంతం జైన మతం, బౌద్ధమతంతో సహా శ్రమణ ఉద్యమాలకు నాంది పలికింది. పట్టణీకరణ, ఇనుము వాడకం వంటి స్వతంత్ర అభివృద్ధి తరువాత పశ్చిమాన కురు-పంచాల వేద ఆర్యుల " పెయింటెడ్ గ్రే వేర్ " సంస్కృతి నుండి ఇది సాంస్కృతికంగా భిన్నంగా ఉంది.
కోశల ప్రాంతంలో మూడు ప్రధాన నగరాలు ఉన్నాయి. అయోధ్య, సాకేతు, శ్రావస్తి నగరాలతో సేతావ్య, ఉకత్తా దండకప్ప, నలకపన, పంకధ వంటి అనేక చిన్న పట్టణాలు ఉన్నాయి. పురాణాలు, రామాయణ ఇతిహాసం ఆధారంగా ఇక్ష్వాకు, అతని వారసుల పాలనలో అయోధ్య కోసల రాజధానిగా ఉంది.మహాజనపద కాలంలో శ్రావస్తిని కోసల రాజధానిగా ఉంది.
మహాకోసల కాలంలో పొరుగున ఉన్న కాశీ రాజ్యం కోసల రాజ్యంలో అంతర్భాగంగా మారింది.మహాకోసల కుమార్తె కోసలదేవు మగధ రాజు బింబిసారా తో వివాహం చేసుకుంది. మహాకోసల తరువాత అతని కుమారుడు ప్రసేనజిత్తు బుద్ధుని అనుచరుడు. ప్రసేనజిత్తు రాజధానిలో లేనప్పుడు అతని మంత్రి దిఘా చారాయణ ప్రసేనజిత్తు కుమారుడు విరూధకని సింహాసనాధిష్టుని చేసాడు.
చంద్రగుప్త మౌర్య పాలనలో జారీ చేయబడిన సోహ్గౌరా తాంర శాసనంలో శ్రావస్తిలో కరువు గురిజ్చి అధికారులు అనుసరించాల్సిన సహాయక చర్యల గురించి వివరిస్తుంది. గార్గ సంహితలోని యుగ పురాణ విభాగం చివరి మౌర్య పాలకుడు బృహద్రాత పాలనలో యవన దండయాత్ర, తరువాత సాకేతు ఆక్రమణ గురించి ప్రస్తావించింది.
విరూధకుని పాలనలో బాగోచియా రాజవంశానికి చెందిన రాజా బిరు సేను బుద్ధుడికి చెందిన శాక్య వంశం మీద దాడి చేసి ఈ భూభాగాన్ని కోశల సార్వభౌమత్వానికి తీసుకువచ్చాడు.చాలా కాలం తరువాత కోసల రాజ్యాన్ని మగధ హర్యంకా రాజవంశంలోని అజతశత్రు చేతిలో ఓడించి
రామాయణం, మహాభారతం, పురాణాలలో కోశల రాజ్యాన్ని పాలించిన కుటుంబం ఇక్ష్వాకు రాజవంశానికి ఇక్ష్వాకు రాజు మూలపురుషుడుగా ఉన్నాడు. పురాణాలు ఇక్ష్వాకు రాజవంశం రాజుల జాబితాలను ఇక్ష్వాకు నుండి ప్రసేనాజిత్తు వరకు ఇస్తాయి. రామాయణం ఆధారంగా రాముడు తన రాజధాని అయోధ్య నుండి కోసల రాజ్యాన్ని పరిపాలించాడు.
కోశలాలో లభించిన ఇతర స్థానిక పాలకుల నాణాలు: "-మిత్రా" తో ముగుస్తున్న పాలకుల బృందం వారి నాణేల నుండి కూడా పిలుస్తారు: సత్యమిత్ర, ఆర్యమిత్ర, విజయమిత్ర, దేవమిత్ర, కొన్నిసార్లు "కోశల లేట్ మిత్రా రాజవంశం" అని పిలుస్తారు. వారి నాణేల నుండి తెలిసిన ఇతర పాలకులు: కుముదసేన, అజవర్మ, సంఘమిత్ర.
24 వ తీర్థంకరుడు మహావీరుడు కోశలలో బోధించాడు. బౌద్ధ గ్రంథం, మజ్జిమా నికాయ బుద్ధుడిని కోశల పౌరుడుగా పేర్కొంది. ఇది కోసల శాక్య వంశం కోశలను ఆక్రమించి ఉండవచ్చని సూచిస్తుంది. ఇది బుద్ధుడు కోశల పౌరుడనిసాంప్రదాయకంగా విశ్వసిస్తారు.
ప్రారంభ వేద సాహిత్యంలో కోశల గురించి ప్రస్తావించబడలేదు. కాని తరువాత చివరి సతపాత బ్రాహ్మణ (క్రీస్తుపూర్వం 7 వ -6 వ శతాబ్దాలు
1999 లో 12వ లోక్ సభ రద్దు చేయబడి, 13వ లోక్ సభ ఎన్నికలు వచ్చిన తరువాత కొన్ని రాజకీయ కారణాల వల్ల ఈయన, సంగ్మా కలిసి నేషనలిస్ట్ కాంగ్రెస్ పార్టీని స్థాపించారు. శివసేన-బిజెపి కలయిక తిరిగి అధికారంలోకి రాకుండా ఉండటానికి 1999 రాష్ట్ర అసెంబ్లీ ఎన్నికల తరువాత మహారాష్ట్రలో సంకీర్ణ ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేయడానికి ఈ కొత్త పార్టీ కాంగ్రెస్ పార్టీతో పొత్తు పెట్టుకుంది. ఈ ఎన్నికల్లో కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెందిన విలాస్రావ్ దేశ్‌ముఖ్‌ను ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నుకున్నారు. ఎన్‌సిపి తరపున చాగన్ భుజ్‌బాల్ ఉప ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నుకోబడ్డాడు.
శరద్ పవార్ ఈయన మహారాష్ట్ర రాష్ట్రానికి చెందిన ఒక భారతీయ రాజకీయ నాయకుడు, నేషనలిస్ట్ కాంగ్రెస్ పార్టీ అధ్యక్షుడు. ఈయన పద్మవిభూషణ్ పురస్కార గ్రహీత.
తాని , తాకీ మధ్య భూమి యాజమాన్యం మీద నిరంతరం గొడవలు వనరుల యాజమాన్యాన్ని విభజించడానికి దారితీశాయి: పెంపుడు జంతువులు , అడవి అంతరిక్ష జీవులు, ఆత్మల యాజమాన్యంలో. సంఘర్షణను పరిష్కరించడానికి గౌరవనీయ పూజారి అయిన డోని జిలో జోక్యం చేసుకుని భూమిని మోమెను , మోడిరు గా విభజించారు. అంతేకాక ఒకరికొకరు భూమిలో జోక్యం చేసుకోవద్దని ఆయన ఇద్దరికీ స్పష్టంగా ఆదేశించాడు. ఏది ఏమయినప్పటికీ టాకీ వారసత్వ సమూహాలు డోజే, యాపోం, పోమ్టే-సార్టే, బ్యూటు-కామ్డు చెట్లు, ప్రవాహాలు, గుహలు, రాళ్ళు మొదలైనవాటిలో నివసించే తల్లి మీద తరచూ అతిక్రమిస్తాయి అనే భావనను గాలో ప్రజలు కలిగి ఉన్నారు. వారిని గౌరవించే మార్గం నిర్వహించడం ఆచారాలు. తెగుళ్ళ, వ్యాధుల నుండి పంటల రక్షణకు సంబంధించి అంపు యోలు అనే ఒక ఆచారం జరుగుతుంది. ఈ కర్మ ద్వారా జెరు పోరు, పోటే, బిరో-ముగ్లి, యాపోం అనే ఆత్మలు, దేవతలు గౌరవించబడతారు. ముఖ్యంగా, గ్రామ మహిళలు ఆచారం, అమ్సెప్-మిసెప్ చేస్తారు, ఇందులో అమ్తిర్ , ఒపో వెదురు కర్రలతో కట్టి, ఝుం పొలాలలో యాదృచ్ఛికంగా ఉంచుతారు. ఇది తెగుళ్ళను ఆకర్షించడానికి సహాయపడుతుంది. అంతేకాక ఇది మంచి పంటకు ఒక వరంగా పరిగణించబడుతుంది.
గాలో పశ్చిమ తాని శాఖ టిబెటో-బర్మను భాష. ఇది టిబెట్టు, చైనా, పైలిబో , రామో, హిల్సు మిరి, నా నైషి , టాగిను, బోకరు లేదా లోబాకు జన్యుపరంగా దగ్గరగా ఉంది. కొంతవరకు వారితో పరస్పరం సంబంధం అర్థం చేసుకోవచ్చు . ఏది ఏమయినప్పటికీ తూర్పు తాని భాష ఆదితో చాలా కాలం సన్నిహిత సంబంధాలు కొనసాగాయి. ఈ గ్రామాలు అనేక ప్రాంతాలలో నేరుగా గాలోలు ఆక్రమించారు. - గాలో, ఆది భాషలు కొంతవరకు నిర్మాణాత్మకంగా కలుస్తాయి. గాలో అది ఆది భాష, మాండలికం అని ఒక తప్పు నమ్మకం వచ్చింది. వాస్తవానికి కొంతమంది ఆది, గాలో గిరిజనులు ఆచరణలో గొప్ప ఇబ్బందులు లేకుండా సంభాషించగలిగినప్పటికీ ఇది ఎక్కువగా పాల్గొన్న వ్యక్తుల నిర్దిష్ట భాషా అనుభవాలతో సంబంధం కలిగి ఉంటుంది. స్వచ్ఛమైన రూపాలలో ఆది, గాలో భాషలు పరస్పరం అర్థం చేసుకోలేనివిగా ఉంటాయి. అవి తాని ఉప సమూహం వ్యతిరేక శాఖలలోని విభిన్న పూర్వీకుల నుండి వచ్చాయి.
గాలో ఒక మధ్య తూర్పు హిమాలయ తెగ. వీరు అబో తాని వారసులు, తాని భాష మాట్లాడతారు. గాలో ప్రజలు ప్రధానంగా ఈశాన్య భారతదేశంలోని ఆధునిక అరుణాచల ప్రదేశు రాష్ట్రంలోని పశ్చిమ సియాంగు, లేపా రాడా, దిగువ సియాంగు జిల్లాలలో వీరు నివసిస్తున్నారు. అయితే వారు తూర్పు సియాంగు జిల్లా నైరుతి వైపున, ఎగువ సుబన్సిరి జిల్లా ఆగ్నేయ వైపున కూడా కనిపిస్తారు. ఇటానగరు, లోయరు దిబాంగు లోయ, చాంగ్లాంగు జిల్లాల్లోని కొన్ని చిన్న ప్రాంతాలలో నివసిస్తారు. గతంలో గాలోను సూచించడానికి ఉపయోగించిన ఇతర పేర్లు దుబా, డోబా, డోబా అబోరు, గలోంగు అబోరు, గలోంగు, గాల్లోంగు ఆది మొదలైన పేర్లి ఉపయోగించబడ్డాయి. గాలో 1950 నుండి గాల్లోంగు పేరుతో షెడ్యూల్డు తెగగా జాబితా చేయబడింది. ఇటీవల ఈ పదాన్ని గాలోగా మార్చడానికి విజయవంతంగా లాబీయింగు చేశారు. ఈ పేరు వాస్తవ గాలో ఉచ్చారణను ప్రతిబింబిస్తుంది.
అరుణాచల ప్రదేశు పర్వతప్రాంతాలలో నివసించే వివిధ తెగలలో ఒకరైన గాలో ప్రజలు వారి పిల్లలకు పేరు పెట్టడానికి పితృస్వామ్య పద్ధతిని అనుసరిస్తారు. తండ్రి పేరు చివరి అక్షరం పిల్లల పేరు మొదటి అక్షరం గా ఉపయోగించబడుతుంది. ఉదాహరణకు తండ్రి పేరు తానియైతే పిల్లల పేరు ని అక్షరంతో పెట్టవచ్చు: నియా, నిషి. ఇప్పుడు ఇది కొనసాగుతుంది: గాలో ప్రజలకు వారి స్వంత లిఖిత భాష లేనందున ఈ నామకరణ పద్ధతి వారి మూలాన్ని గుర్తుంచుకోవడంలో వారికి సహాయపడింది. గాలో ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయాలలో ఒక సమయంలో రెండు రకాల తాని ఉండేదని నమ్ముతారు; మానవ లక్షణాలు లేని, నిరాకార ద్రవ్యరాశిగా ఉద్భవించినవాడు. అనేక శతాబ్దాల పరిణామం తరువాత తాని మానవుడు ఈ భూమికి వచ్చాడు.
కర్బీలు ప్రజల మాతృభాష కర్బీ. కార్బీలు హిందీ, అస్సామీ భాషలలో బాగా ప్రావీణ్యం కలిగి ఉన్నారు. ఇది ఇతర స్వదేశీ అస్సామీ వర్గాలతో సంభాషించడానికి భాషా-ఫ్రాంకాగా ఉపయోగించబడుతుంది. సాదారణంగా కార్బీలలో చాలామంది అస్సామీభాషను తమ మాతృభాషగా ఉపయోగిస్తున్నారు. అనేక అస్సామీ రుణ పదాలు కార్బి భాషలోకి ప్రవేశించాయి. ఇది కర్బీ ఆంగ్లాంగు చాలా భాగాలలో ఇది స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. ఉదాహరణకు సాయి స్థానంలో కాం ఉపయోగించబడుతుంది. అంటే తెలుగులో పని చేయండి. అస్సామీభాషలో కూడా కర్బీరుణ పదాలు ఉన్నాయి. ఉదాహరణకు "హాన్సెరోంకు తెంగా"
"హాన్సెరోంకు". స్థానిక కార్బి భాషలో నిమిషం వైవిధ్యాలు కూడా ఉన్నాయి. వీటిని కార్బిలు నివసించే వివిధ భౌగోళిక ప్రాంతాలలో గమనించవచ్చు. ఉదాహరణకు. సాదా కార్బిలు, గిరిజన కార్బీలు.
కర్బీలోని వంశాలు వెలుపలి వంశాలతో వివాహసంబంధాలు ఏర్పరుకునే విధానాన్ని అనుసరిస్తాయి. మరో మాటలో చెప్పాలంటే ఒకే వంశంలోని సభ్యుల మధ్య వివాహాలు అనుమతించబడవు. ఎందుకంటే వారు తమలో తమను సోదరుడు, సోదరిగా భావిస్తారు. వియ్యపు కుటుంబాల మద్య మధ్య వివాహం చాలా అనుకూలంగా ఉంటుంది. ప్రేమ వివాహం కూడా జరుగుతుంది. ఆధునిక కార్బి సమాజంలో ఏర్పాటు చేసిన వివాహాలు చాలా అరుదుగా కనిపిస్తాయి. వివాహం తరువాత, వధువు లేదా వరుడు వారి ఇంటిపేరును మార్చరు. అనగా వారు వారి అసలు ఇంటిపేరును కలిగి ఉంటారు. అదే కారణంతో ఒకే వంశంలోని సభ్యుడు ఒకరినొకరు వివాహం చేసుకోలేరు. ఈ దంపతుల పిల్లలు తమ తండ్రి ఇంటిపేరును వారసత్వంగా పొందుతారు. కర్బీలలో వరకట్న ఆచారం లేదు. అలాగే ఈశాన్య భారతదేశంలోని స్థానిక ప్రజలలో కూడా లేదు
కర్బీ మతం, నమ్మక వ్యవస్థ స్థావరం వద్ద ఇది ప్రాథమికంగా వారి 'పూర్వీకులను' గౌరవించడం, 'గృహ దేవతలు' & 'ప్రాదేశిక దేవతలను', మరణ పూర్వీకుడికి ఆరాధించడం ఆచారం. ఆచరణాత్మకంగా కర్బీ పాంథియోను మీద ఆధిపత్యం వహించే 'హెంఫు-ముక్రాంగు'అనే ద్వయం. అందువలన సాంప్రదాయిక పద్ధతులను అనుసరించే కార్బీలను 'హెంఫు-ముక్రాంగు' అనుచరులు అని పిలుస్తారు. దీని కోసం వారు తమను తాము 'హేంఫు-ముక్రాంగు అసో' అని పిలుస్తారు. అంటే హేమ్ఫు, ముక్రాంగు కుమారుడు . కర్బీ దేవతలను వాటి పనితీరు ప్రకారం మూడు గ్రూపులుగా విభజించవచ్చు. అవి హేం-అంగ్తారు, రోంగ్కరు, తెంగ్పి-తెంగ్సో .
అయితే కార్బిలు జానపద కథలు చాలా కాలం క్రితం ఒకప్పుడు వారు కలాంగు, కోపిలి నదుల ఒడ్డున తివాలు, కియోటు (కైబర్తా బోరాహిస్తో పాటు మొత్తం కాజీరంగ ప్రాంతం , అస్సాంలో ఉన్న ప్రసిద్ధ నేషనలు పార్కు వారి నివాసంగా ఉండేది. పశ్చిమ కార్బి ఆంగ్లాంగు జిల్లాలోని వివిధ ప్రాంతాలలో చెల్లాచెదురుగా ఉన్న రాతి స్మారక చిహ్నాలు, ఏకశిలా, మెగాలిథికు నిర్మాణాలు కూడా ఉన్నాయి జానపద-కథనాలలో భాగంగా ఉన్నాయి. ఇవి ఇంకా సరైన పరిశోధనలో లేవు. డిమాసా కాచారి రాజుల పాలనలో వారిని కొండలపైకి నడిపించారు. వారిలో కొందరు పూర్వపు జయంతియా రాజ్యమైన జయంతియా కొండల్లోకి ప్రవేశించి జయంతియా సార్వభౌమత్వం కింద నివసించారు.
కర్బీలు అనేక పండుగలను జరుపుకుంటారు. వాటిలో, హచా-కేకాను, చోజును, రోంగ్కరు, పెంగు కార్క్లి, తోయి అసోరు రిటు అసోరు, బోటరు కేకురు వంటివి ఏడాది పొడవునా జరిగే పండుగలు. వాటిలో కొన్ని సంవత్సరంలో ఒక నిర్దిష్ట సమయంలో జరుగుతాయి. పంటలు విత్తడానికి వీలుగా భూమిని వర్షంతో అనుగ్రహించమని భగవంతుడిని కోరడం కోసం బోటరు కేకురు జరుపుకుంటారు. రోంగ్కరు జనవరి 5 న లేదా ఫిబ్రవరి 5 న గ్రామస్తుల సౌలభ్యం ప్రకారం దేవునికి కృతజ్ఞతలు తెలుపుతూ, మొత్తం గ్రామానికి సంభవించే ఏదైనా చెడు హాని నుండి వారిని రక్షించమని వారి హామీని కోరుతూ జరుపుకుంటారు.
ఇటీవలి సంవత్సరాలలో కొత్త విశ్వాసాల వ్యాప్తి కారణంగా లోఖిమోను , కార్బి భక్తితోం ట్రస్టు , సత్సంగు , హోంగారి వంటి అనేక కొత్త మత ఉద్యమాలు తెరపైకి వచ్చాయి. ఈ మత ఉద్యమాలు జిల్లాలోని కర్బీ జనాభాలో ఒక వర్గాన్ని ప్రభావితం చేశాయి. ఈ ఉద్యమాలతో కొంతమంది కర్బీలు క్రైస్తవమతం సాధించడం ద్వారా మార్పు, పురోగతి సాధించారు. .
అస్సాం మీద దాడి చేసిన బర్మా ప్రజలు అమానవీయ అణచివేతకు పాల్పడింది. బర్మా ఆక్రమణదారుల అత్యాశ నుండి తమను తాము రక్షించుకోవడానికి కార్బీలు ​​ఉప-పర్వత ప్రాంతాలలో తమ పొయ్యి, ఇంటిని విడిచిపెట్టి లోతైన అరణ్యాలు, ఎత్తైన కొండలలో ఆశ్రయం పొందారు. వారిని అసహ్యంగా చూడటానికి యువ కార్బీ ఆడది నుదిటి నుండి ముక్కు నుండి గడ్డం మధ్య నుండి "డుకు" అని పిలువబడే ఇండిగో లైను, పచ్చబొట్టు రూపాన్ని ఉపయోగించడం ప్రారంభించింది. కొంతమంది కార్బీలు పశ్చిమ అస్సాంకు వలస వెళ్ళగా. కొందరు బ్రహ్మపుత్రను దాటి ఉత్తర ఒడ్డున స్థిరపడ్డారు.