polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
1970 లో మొదలుపెట్టి, ఏడు దేశాల ఫిఫా సభ్య నిపుణులు- 53 నమూనాలను బేరీజు వేసి, ఇటాలియన్ రూపకర్త సిల్వియో గజానిగా ప్రతిపాదించిన కొత్త ఫిఫా ప్రపంచ కప్పుకు ఆమోదముద్ర వేశారు. 36 సెం.మీ ఎత్తైన 18 కారట్ల బంగారు జ్ఞాపిక బరువు 6.175 కిలోలుంటుంది. ప్రతీ నాలుగేళ్ళకీ ఇదే కప్పు చేతులు మారుతూ ఉంటుంది. మునుపటి విజేతలకి బంగారు తాపడం చేసిన నకలు ఉంచుకునేలా నిర్ణయం చేసారు.
అంతిమ విజేతలు కాలేక పోయినా స్వీడన్ లో మలి విజేత గానూ, చిలీ లో మూడవ స్థానంలోనూ, దక్షిణ కొరియా , బ్రెజిల్ లలో నాల్గవ స్థానంలోనూ, మెక్సికో 1970, 1986 లలో ఆతిథ్యమిస్తూ పాదవిజేతల స్థాయి లోనూ నిలిచి, ఆతిథ్యమిస్తున్న దేశాల ప్రాభవాన్ని, స్థానబలిమిని నిరూపించాయి. 2010 లోదక్షిణాఫ్రికా ఒక్కటే ప్రపంచ కప్ ఫుట్‌బాల్లో మొదటిచుట్టు దాటలేక పోయిన ఆతిథ్య దేశం.
ఇంతవరకూ జరిగిన 22 ప్రపంచ కప్ ఆటలపోటీల్లో 8 జట్లే చివరికి విజేతలుగా రావడం విశేషం. ప్రతి సారీ పోటీలో పాల్గొన్న ఏకైక జట్టు బ్రెజిల్. అది కప్పును 5 సార్లు గెలవగా, ఇటలీ, జర్మనీలు నాలుగు సార్లు,అర్జెంటీనా మూడుసార్లు, ఉరుగ్వే,ఫ్రాన్స్‌లు రెండేసి సార్లు నెగ్గాయి. ఇంగ్లాండ్, స్పెయిన్లు ఒకొక్కసారి గెలిచాయి.
మొదటి మూడు స్థానాలలో నిలిచిన జట్ల ఆటగాళ్ళు, శిక్షకులు, యజమానులందరికీ ప్రపంచ కప్ బహుమతి చిఱు నమూనాలు గల పతకాలను అంద జేస్తారు. వారి జట్ల స్థానాలను బట్టి ఈ పతకాలు బంగారం, వెండి, లేదా కంచులో ఉంటాయి. 2002 లో నాల్గవ స్థానపు పతకాలను ఆతిథ్యమిచ్చిన దక్షిణ కొరియాకు ఇచ్చారు.
బ్రెజిల్ లో 1950లో జరిగిన ప్రపంచ కప్ పోటీలలో తొలిసారి బ్రిటన్, దాని సామంత దేశాలు పాల్గొన్నాయి. ఈ పోటీలో అంతిమ సమరంలో బ్రెజిల్ ను ఓడించి, ఉరుగ్వే మరలా ప్రపంచ కప్ ను స్వంతం చేసుకుంది.
1930 లో ఉరుగ్వేలోనూ తరువాతి రెండు మార్లూ యూరోప్ లోనూ ఈ ప్రపంచ కప్ పోటీలను నిర్వహించడం వాదోపవాదాలకూ, అనేక దేశాలు ఫిఫా ఇష్టానుసార నిర్ణయాలను వ్యతిరేకిస్తూ ఆటలను బహిష్కరించడానికీ దారితీసాయి.
జాతక కథాగుచ్ఛాది పద్యరచనల వలనను, తత్సమ చంద్రికాది లక్షణ గ్రంథరచనల వలనను సన్నిధానము సూర్యనారాయణ శాస్త్రి పేరు తెనుగువారు లెస్సగా విన్నదియై యున్నది. ఆయన మంచి పండితుడు. గొప్పకవి. వ్యాకరణమున, అలంకార శాస్త్రమున, వీరు ప్రధానముగా కృషిచేసిరి. వారి వ్యాకరణ కృషికి తత్సమచంద్రికయు, అలంకార శాస్త్ర కృషికి కావ్యాలంకార సంగ్రహ వ్యాఖ్యయు నిదర్శనములుగా నిలబడు గ్రంథములు. వేదాంతమున, ప్రస్థానత్రయపాఠము చేసిరి. ఇట్టి వ్యుత్పత్తి గౌరవముతో, వేలూరి శివరామశాస్త్రి గురుత్వముతో సూర్యనారాయణ శాస్త్రి సహజమైన కవిత్వమును వృద్ధిపరుచుకొని, యెన్నోకృతులు రచించిరి. .
మధురమైనదియు మృదువైనదియు సాధువైనదియు నగు కవితారచనతో సూర్యనారాయణ శాస్త్రి పెక్కు కావ్యములు సంతరించిరి. నిజాం రాష్ట్రమున, ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్తు వారి మాహాదరణ గౌరవములకు వీరు పాత్రులయినారు. యావదాంధ్రమున వీరి రచనలు ప్రాకు చున్నవి. మహబూబు కాలేజీలో తెలుగు పండితులై మూడు దశాబ్దులనుండి శిష్యుల నెందరినో తీర్చి దిద్దుచున్నారు. వీరు సాహిత్య శిరోమణి, విద్వాన్, పి.పి.యల్. మున్నగు పట్టములు వడసినారు. సకల సౌభాగ్య సంపన్నులై, పండిత కవులై విరాజిల్లుచున్న సన్నిధానము శాస్త్రి సారస్వత జీవితము చక్కనిది.
ఇది యిటులుండగా, సప్తశతీసారము, జాతక కథాగుచ్ఛము, వివేకానందము, వాసవదత్త మొదలయిన వీరి పద్యరచనలు విద్యార్థులకు పాఠ్యములై ప్రసిద్ధిగొన్నవి. వీరి తెలుగు పలుకుబడి సుఖముగానుండును. వ్యాకరణవిశేష విశిష్టములైన ప్రయోగములు వీరి కవితలో దఱచు అన్వయములో నెడనెడ దిక్కనగారి తీరులు, యతిప్రాసలకు దడవు కొన్నటులుండదు. కాని, శాస్త్రి యతి ప్రాసబంధములు పద్యకవితకు దగిలింపరాదని ఒకప్పుడు వాదము నెఱపినవారు.
శాస్త్రి పట్టుదల మిగుల మెచ్చదగినది. ఆయన కావ్యాలంకార సంగ్రహవ్యాఖ్య 700 పుటలు పరిమితిగల గ్రంథము. ఆలంకారికుల సర్వసిద్ధాంతములు పరిశీలన చేసి ఆయన ఆ వ్యాఖ్యను సంఘటించిరి. కావ్య స్వరూపము - రససిద్ధాంతము మున్నగు స్థలములలో మన ప్రాచీనాలంకారికులు భిన్నవిభిన్నములుగా ప్రదర్శించిన మతములు వీరు గుర్తిచి, వాని నెల్ల ఈవ్యాఖ్యలో బయలుపఱుచుట వీరి పరిశ్రమకు తార్కాణమైన విషయము.
వీరు తిరుపతి, మద్రాసులలోని ప్రాచ్య కళాశాలలలో చదువుకొని శిరోమణి, విద్వాన్, పి.ఒ.ఎల్. మొదలైన పరీక్షలలో ఉత్తీర్ణులైనారు. సికింద్రాబాదులోని మహబూబ్ కళాశాల ఉన్నతపాఠశాలలో 1921 నుండి 1954 వరకు ఉపాధ్యాయునిగా పనిచేశారు. తర్వాత రావు బహద్దూర్ వెంకటరామరెడ్డి కళాశాలలో 1954 నుండి 1962 వరకు సంస్కృతోపన్యాసకులుగా పనిచేశారు.
ఆయన తత్సమచంద్రిక యు అమోఘ కృషి ఫలితము. సిద్ధాంత కౌముది, మఱి యితర పాణినీయవ్యాఖ్యాన గ్రంథములు శాస్త్రి బాగుగా బరిశీలనము చేసినారని ఈ కృతి తెలుపుచున్నది. పైన చెప్పిన రెండు లక్షణ గ్రంథములు వీరికి లాక్షణికులలో మంచి స్థానము నిచ్చుటకు జాలియున్నవి.
వీరు వైదికబ్రాహ్మణులు. వీరి తల్లి: బుచ్చినరసమ్మ, తండ్రి: సుబ్బయ్య. వీరి జన్మస్థలం: గోదావరి జిల్లాలోని కండ్రిక అగ్రహారం, నివాసము: సికిందరాబాదు. జననము: డిసెంబర్ 10 1897.
సులువుగా వాడటం కోసం నిర్వహణ విధులకొరకు సుడో ఆదేశంతో సాధారణ వాడుకరి చేయకలిగే వీలుంది. స్థాపన మాధ్యమం నుండి హార్డుడిస్క్ లో స్థాపించవచ్చు. కంప్యూటర్ ని తిరిగి ప్రారంభించనవసరంలేదు. అశక్తులైనవారికి సౌకర్యాలు, అంతర్జాతీయంగా వాడటం దీనిలో ప్రాముఖ్యతకలిగివున్నది. యు టి ఎఫ్-8 అక్షరపు ఎన్కోడింగు 5.04 విడుదలతో అప్రమేయంగా వాడబడుతున్నది. దీనివలన అన్ని భాషల వారు వాడటం కుదురుతుంది. దీనితోపాటు కార్యాలయ పనుల కొరకు అనువర్తనం లిబ్రెఆఫీస్, అంతర్జాల విహరిణి ఫైర్‌ఫాక్స్, త్వరిత వార్తావాహినిపిడ్జిన్, చిత్రాలను మార్పుచేయు అనువర్తనముగింప్, రకరకాలైన ఆటలు సుడోకు, చదరంగం సాఫ్ట్వేర్ దొరకుతాయి. అవసరంలేని నెట్ వర్క్ పోర్టులు మూసి వుంటాయు కాబట్టి, కంప్యూటర్ ని రక్షణ పెరుగుతుంది. 11.04 విడుదలలో తెలుగు, కన్నడ భాషలతో సహా 10 భారతదేశ భాషలలో బూట్ నుండే తోడ్పాటు వుండటంతో, ఇంగ్లీషు అంతగా రాని వారు కూడా సులభంగా కంప్యూటర్ వాడవచ్చు.
ఓపెన్ సోర్సు సాఫ్ట్వేరు అనేది కాపీహక్కుల గల వ్యక్తి తను రూపొందించిన సాఫ్టువేరు యొక్క కోడును చదువుటకు, మార్చుటకు, ఏ అవసరాలకైనా, ఎవరితోనైనా పంచుకునే అవకాశాన్ని కల్పించే లైసెన్సుతో కూడిన కంప్యూటరు సాఫ్ట్వేరు. ఓపెన్ సోర్సు సాఫ్ట్వేర్ సాధారణంగా బహిరంగంగా, పరస్పర సహకారంతో అభివృద్ధి చేయబడుతుంది. ఓపెన్ సోర్సు సాఫ్ట్వేరునకు ప్రసిద్ధిగాంచిన ఒక ఉదాహరణ లినక్స్.
మైక్రోసాఫ్ట్ విండోసు నిర్వాహక వ్యవస్థ లేదా మ్యాక్ / మెకింటొష్ నిర్వాహక వ్యవస్థల వలె కాకుండా లినక్స్ సోర్సు కోడు ప్రజలకు బాహాటంగా లభించడమే కాక ఉచితంగా లభిస్తుంది.
బటుకేశ్వర్ దత్, బి. కె. దత్, బట్టు, మోహన్ అని కూడా పిలుస్తారు. అతను గోష్ఠ బిహారీ దత్ కుమారుడు. 1910 నవంబరు 18న బర్ద్వాన్ జిల్లాలోని ఒరియా గ్రామంలో పోలీస్ స్టేషన్: ఖండఘోష్ సమీప బస్టాప్: ఖజుర్హతిలో జన్మించాడు. బెంగాల్‌లోని బుర్ద్వాన్ జిల్లాలోని ఖండా, మౌసులో కూడా నివసించారు. అతను కాన్పూర్‌లోని ఉన్నత పాఠశాల పిపిఎన్ నుండి పట్టభద్రుడయ్యాడు.అతను చంద్రశేఖర్ ఆజాద్, భగత్ సింగ్ వంటి స్వాతంత్ర్య సమరయోధులకు సన్నిహితుడు. అతను 1924 లో కాన్పూర్‌లో భగత్ సింగ్‌ని కలిశాడు.భగత్ సింగ్ కాన్పూర్‌లోని హిందూస్తాన్ సోషలిస్ట్ రిపబ్లికన్ అసోసియేషన్‌లో పనిచేస్తున్నప్పుడు బటుకేశ్వర్ దత్ బాంబు తయారీ గురించి తెలుసుకున్నాడు.
బటుకేశ్వర దత్, 1900ల ప్రాంతంలో భారత స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు. అతను భగత్ సింగ్ తో పాటు సెంట్రల్ లెజిస్లేటివ్ అసెంబ్లీలో 1929 ఏప్రిల్ 8 న బాంబు దాడిచేసిన వ్యక్తిగా సుపరిచితుడు. ఆ తర్వాత అతను అరెస్టు అయ్యాడు. జీవిత ఖైదును అనుభవించాడు. అతను జైలులో రాజకీయ ఖైదీల సౌకర్యాలు, హక్కుల విషయంలో చారిత్రాత్మకమైన సత్యాగ్రహాన్ని నిర్వహించాడు. అతను హిందుస్థాన్ సోషలిస్ట్ రిపబ్లికన్ అసోసియేషన్ కు సభ్యుడుగా ఉన్నాడు.
"భారతదేశానికి చెందిన పటేల్ ప్రజా భద్రతా బిల్లుపై తన తీర్పును ఇవ్వడానికి లేచినప్పుడు, జార్జ్ షుస్టర్ సీటు సమీపంలో ఉన్న గ్యాలరీ నుండి రెండు బాంబులు విసిరారు. తీవ్ర భయాందోళనలతో సభ మొత్తం చెదిరిపోయింది. జార్జి షుస్టర్, బి. దలాల్ గాయపడ్డారు, మరికొందరు సభ్యులు స్వల్ప గాయాలతో ఉన్నారు. భగత్ సింగ్, దత్ లను బ్రిటిష్ వారు అరెస్టు చేశారు.
అతని సహచరులు భగత్ సింగ్, సుఖ్‌దేవ్ థాపర్‌తో పాటు, బటుకేశ్వర్ దత్‌పై సెంట్రల్ అసెంబ్లీ బాంబ్ కేసులో విచారణ జరిగింది.1929 లో ఢిల్లీ సెషన్స్ న్యాయస్థానం భారత శిక్షాస్మృతి సెక్షన్ 307, పేలుడు పదార్థాల సెక్షన్ 4 చట్టం కింద జీవిత ఖైదు విధించింది. అతను సెల్యులార్ జైలు, అండమాన్ నికోబార్ దీవులకు బహిష్కరించబడ్డాడు.
పది నిమిషాల తర్వాత అసెంబ్లీ తిరిగి సమావేశమైంది. ఛాంబర్ పొగతో నిండిపోయింది. పటేల్ సభను వచ్చే గురువారం వరకు వాయిదా వేశారు. బాల్ రాజ్, హోనీ సంతకం చేసిన ఎర్ర కరపత్రం "హిందుస్థాన్ సోషలిస్ట్ రిపబ్లికన్ ఆర్మీ". చీఫ్, మండుతున్న మంటలో వేసాడు.
పోలీసులు కౌన్సిల్ హౌస్‌కు తాళం వేసి సందర్శకుల కదలికలను అడ్డుకున్నారు. బాంబు పడినప్పుడు జె. సైమన్ రాష్ట్రపతి గ్యాలరీలో ఉన్నారు. గాయపడిన వారిలో జి. షస్టర్, బి. దలాల్, రాఘవేంద్రరావు, శంకర్ రావు ఉన్నారు.
అతను కాశ్యప గోత్రానికి చెందినవాడు. అతను 1872లో బ్రహ్మావధాని, మహాలక్ష్మీ దంపతులకు రాజమహేంద్రవరము లో జన్మించాడు. జీవితము ఛాందసప్రవృత్తిలో నడపించినను, భావములు జాతీయమార్గమున మెఱుగులు దేఱినవి. వేంకటరామయ్యగారు మాలతీమాధవము, ఉత్తరరామచరితము. రాజశేఖరుని విద్ధసాలభంజిక రసోత్తరముగా ననువదించిరి. విద్ధసాలభంజిక 1906 లో రచితమై చిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహము వెలువరించిన 'మనోరమ' పత్రికయందు బ్రకటింప బడినది. ఉత్తరరామచరిత్రాంధ్రీకృతి యసంపూర్ణము. మహాకవి రాజమహేంద్రవరము మునిసిపలుహైస్కూలు సహాయోపాధ్యాయుడై శిష్యబృందమునకు సాహిత్యభిక్ష నందించెను.
షెడ్యూల్డ్ కులాలు , షెడ్యూల్డ్ కులాలు, షెడ్యూల్డ్ తెగలు:-గోస్బా, బసంతి, కుల్తలి,కానింగ్ వెస్ట్, సోనాపూర్, బిష్ణుపూర్ తూర్పు, తూర్పు మగ్రహత్, మందిర్బజార్, కుల్పి శాసనసభ నియోజకవర్గాలు.
జాయ్నగర్ :- గోస్బా, బసంతి, కుల్తలి, జయ్నగర్, కానింగ్ వెస్ట్, కానింగ్ ఈస్ట్ శాసనసభ నియోజకవర్గాలతో ఉత్తర 24 పరగణాలు నుండి 1 ఒక శాసనసభ నియోజకవర్గం.
జాదవ్పూర్ :- బరుయీపూర్, జాదవ్పూర్, బిష్ణుపూర్ ఈస్ట్, బెహల ఈస్ట్, బెహల వెస్ట్, పశ్చిమ, మాగ్రహత్ కబితీర్థ శాసనసభ నియోజకవర్గాలు.
డైమండ్ హార్బర్ (లోక్ సభ నియోజకవర్గం:- బిష్ణుపూర్ వెస్ట్, గార్డెన్ రీచ్, మహేష్తల, బడ్జే బడ్జే సాత్గచియా, ఫాల్తా, డైమండ్ హార్బర్ నియోజకవర్గాలు.
డైమండ్ హార్బర్ కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాకు 2:- కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాకులో 8 గ్రాపంచాయితీలతో కూడిన గ్రామీణ ప్రాంతాలున్నాయి.
మాగ్రహత్ - 2 కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాకులో 14 గ్రాపంచాయితీలతో కూడిన గ్రామీణ ప్రాంతాలు 2 పట్టణాలు ఉన్నాయి:- ఉత్తర కాలాస్, బిలాండపూర్.
కొలకత్తా మునిసిపల్ కార్పొరేషన్‌లోని నగరప్రాంతాలు:- అలిపోర్, న్యూ అలిపోర్, గార్డెన్‌రీచ్, తర్తల, బెహల, భొవనిపోర్, కాలీఘాట్, టాలీగంజ్, జాదవ్పూర్, బలీగంజ్, కుస్తియా, గరియాహట్.
బిష్ణుపూర్ కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాక్‌లో :- 11 గ్రామపంచాయితీలు, 2 పట్టణాలు ఉన్నాయి: బిష్ణుపూర్ , కన్యానగర్.
బిష్ణుపూర్ కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాక్‌ 2 లో :- 11 గ్రామపంచాయితీలు, 2 పట్టణాలు ఉన్నాయి: అంతల, చక్ ఎనాయత్ నగర్.
బుడ్జ్ బుడ్జ్ కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాక్‌లో :- 6 గ్రామపంచాయితీలు, 3 పట్టణాలు ఉన్నాయి: బలరాంపూర్, బుడ్జ్ బుడ్జ్, ఉత్తర రాయపూర్, బిర్లాపూర్.
బుడ్జ్ బుడ్జ్ కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాక్‌ 2 లో :- 11 గ్రామపంచాయితీలు, 2 పట్టణాలు ఉన్నాయి: చక్‌ కాషీపూర్, బోవాలి.
తాకూర్‌పూర్ మహేష్తల కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాక్‌లో :- 6 గ్రామపంచాయితీలు, 1 పట్టణం ఉన్నాయి: - చాత కాలికాపూర్.
భంగర్ -1 కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాకులో 9 గ్రాపంచాయితీలతో కూడిన గ్రామీణ ప్రాంతాలు 1 పట్టణం ఉన్నాయి:- భంగర్ రఘునాథ్‌పూర్.
కక్‌ద్వీప్ ఉపవిభాగం కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాకులో 4 గ్రాపంచాయితీలతో కూడిన గ్రామీణ ప్రాంతాలున్నాయి.
సునర్బన్ ప్రాంతంలో 13 కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంట్లు ( సాగర్, నంఖానా, కాక్‌ద్వీప్, పాథర్ప్రతిమ, కుల్తి, మథురాపుర్ -1, మథురాపూర్ -2, జాయ్నగర్-1, జాయ్నగర్-2, కన్నింగ్-1, కన్నింగ్-2, బసంతి, గోస్బా ) ఉన్నాయి. జిల్లాలో 37 ద్వీపాలున్నాయి. పూరపాలకాలే కాక ఒక్కొక ఉపవిభాగంలో గ్రామీణ ప్రాంతాలు, పట్టణాలు కలిగిన కమ్యూనిటీ డెవెలెప్మెంటు బ్లాకులు ఉన్నాయి. మొత్తంగా జిల్లాలో 21 నగరప్రాంతాలు, 7 పురపాలకాలు, 14 పట్టణాలు ఉన్నాయి.
పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్ర 20 జిల్లాలలో దక్షిణ 24 పరగణాలు జిల్లా ఒకటి. అలిపోర్ పట్టణం జిల్లా కేంద్రంగా ఉంది. జిల్లకు ఒకవైపు కొలకత్తా నగరప్రాంతాలు మరొక వైపు రెవెన్యూ గ్రామాలు ఉన్నాయి. అత్యంత అధిక జనసంఖ్య కలిగిన భారతీయ జిల్లాలలో ఇది 6 వ స్థానంలో ఉంది. ఇది కోల్‌కాతా మెట్రోపాలిటన్ ప్రాంతంలో భాగంగా ఉంది.
పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్ర నియోజకవర్గాల 2008లో పునర్విభజన తరువాత జిల్లా 31 శాసనసభ నియోజకవర్గాలున్నాయి. వీటిలో తూర్పు బరుయీపూర్, బసంతి, బిష్ణుపూర్, పశ్చిమ కన్నింగ్, గోసబా, కుల్తలి, జయ్నగర్, తూర్పు మాగ్రాహత్, మందిర్బజార్ నియోజక వర్గాలు షెడ్యూల్డ్ కులాలు , షెడ్యూల్డ్ కులాలు, షెడ్యూల్డ్ తెగలకు ప్రత్యేకించబడ్డాయి.
వ్యవసాయం, పరిశ్రమ, మత్యపరిశ్రమ జిల్లాలో ఉన్నతస్థాయిలో ఉన్నాయి. జిల్లా పశ్చిమ భూభాగం భారతీయ ప్రత్యేక ఆర్థిక భూభాగం జాబితాలో చేర్చబడింది. ఈ జాబితాలో వివిధ రకాల పరిశ్రమలు చేర్చబడ్డాయి. 2006లో పంచాయితీ మంత్రిత్వశాఖ దక్షిణ 24 పరగణాలు జిల్లాను భారతీయ అత్యంత వెనుకబడిన జిల్లాలల ఒకటిగా గుర్తించింది.
తెలుగు కవిత్వంలో లఘురూపాల్లో కొత్త చరిత్రతో ఎటువంటి ఆర్భాటాలు లేకుండా ఒఠ్ఠి మౌనంగా సహజ సుందరంగా ఎదిగి ఒక ఉన్నత స్థాయిలో వ్యాప్తి చెందాయి. సరదాకోసం రాయడం కాకుండా సమాజ చైతన్య దిశగా కొత్త లక్ష్యం దిశగా నానీ రూపు దిద్దుకుంది. సామాజిక, సాంస్కృతిక చైతన్య భానుడుగా నానీలు పరిణామం చెందింది. నానీల రాష్ట్రస్థాయి సదస్సులు, సమాలోచనం, సాహిత్య సభలు ప్రతిఏటా జరుగుతూనే ఉన్నాయి. నానీలపై అవార్డులు కూడా వివిధ సంస్థలు, వ్యక్తులు ప్రకటిస్తూ నానీల కవులను ఆదరిస్తున్నారు. నానీలు వర్థమాన కవులే కాకుండా సీనియర్‌ కవులు కూడా రాయడం గమనించతగ్గ విషయం. కొత్తగా కవిత్వం వ్రాసే వారికి నానీ ఒక గురువుగా నిలిచి ఆ కవుల హృదయాల్లో ఒక గొప్పకవితా స్థానాన్ని పొందటం విశేషం. సామాజిక వస్తువులో కూడా మార్పులు వస్తున్నాయి. ఇంతటి గొప్ప నేపథ్యంలో నానీలపై ఎందరో పరిశోధనలు చేయడం గొప్ప విషయం. పరిశోధనల స్థాయికి ఎదగడం కూడా పరిశీలించవలసిన ముఖ్య విషయం.
2001వ సంవత్సరం నుండి నేటివరకూ కోనసీమలో నానీలకు గుడికట్టిన కవి నల్లా నరసింహమూర్తి. ప్రకృతి అందాలను, సామాజిక అంశాలను తన నానీలలో ఆవిష్కరిస్తూ నానీల చైతన్యానికి తనవంతు కృషి చేస్తూ గోపి అభినందనలు పొందారు. 2009లో అమలాపురంలో 'నానీల శిక్షణా నిలయం' ఏర్పాటు చేసి ఎందరో యువకవులను నానీల కవులుగా తీర్చిదిద్దిన ఘనత నల్లా నరసింహమూర్తికి దక్కుతుంది. కోనసీమలో పది నానీల సదస్సులు నిర్వహించి నానీల వ్యాప్తికి ఎంతగానో కృషి చేస్తున్న కవి. నడక ఉద్యమంలో నానీల ద్వారా ఆరోగ్య సందేశాన్ని అందిస్తూ 'నడక నానీలు' సంపుటి ప్రచురించి పేరుపొందారు. ఇంకా 'నడక నడిస్తే.' 'నడక నడిచే వేళ.' నడక ఆరోగ్యం 'నడక నాతల్లి' వంటి అనేక నానీల నడక సంపుటాలు ప్రచురించారు.
రైలు పట్టాలు/ తాము కలవ్వు గాని/ దూరాలనుకలుపుతాయి. ఇలాంటి మంచి నానీ హృదయాలను కలుపుతాయి. నానీలలోని సంక్షిప్తరూపం ఈనాటిది కాదు. వేమన, సుమతి వంటి శతకాల్లో ఎన్నో ఉన్నాయి. ఆరుద్ర కూనలమ్మపదాలు డాక్టర్‌ సి.నారాయణరెడ్డి గజళ్లు, వంటివి ఎన్నో తెలుగు సాహిత్యంలో కనిపిస్తాయి. గణబంధాలు, మాత్రల బంధాలు, దేశఛందో గణనియమాలు లేక ఇది వచన కవిత్వమే. వచన కవిత్వం రూపంలోని విస్తృత రూపానికి సంక్షిప్త స్వరూపం. చిన్నభావం, అత్యల్ప సంవిధానం, ముక్తకం, కంఠస్థ యోగ్యం, కవితా సౌందర్యం నానీకి మరికొన్ని లక్షణాలు. నానీ కవితారూపం ఆత్మీయమైంది. అందుకే నానీల కవితా సంపుటాలు అనేకం ప్రతిఏటా ముద్రింప బడుతున్నాయి. వెల్లువలా రావడం గమనించతగ్గ విషయం.
నానీలకు కొన్ని లక్షణాలు గోపి చెప్పారు. 20 -25 అక్షరాల సంఖ్యగా నాలుగు పాదాలు తప్పక ఉండాలి. రెండు యూనిట్ల పరస్పర సంబంధం. సాగదీయకుండా మరీ తగ్గించకుండా ఒక క్రమశిక్షణ. 5 అక్షరాల వెసులుబాటు కూడా కల్పించారు. లక్షణాలు తప్పకుండా నానీలో పాటిస్తే ఆ కవిత తప్పకుండా కాలపరీక్షకు నిలబడతాయి. భావావేశం ఉంటేగాని నానీ సాంద్రీకరణ చెందదు. అలాగే మంచి నానీ రాయటం కూడా చాలా కష్టం. కొత్తగా కలంపట్టిన యువకవులకు నానీ ఒక శక్తిగా అక్షరాల దేవతగా కనిపిస్తోంది. కవితా రూపంగా నానీలను అక్షరాలు అటూ ఇటూలో రాస్తున్నారు. భావం పండుగా ముగ్గినప్పుడే రుచి వస్తుంది. అలాగే మంచినానీగా జనం గుండెల్లో నిలుస్తుంది. గోపి కవిత పరిశీలించండి-
పల్లె జీవన వాస్తవికతపై కలం స్పందన, ప్రపంచీకరణపై ప్రతిస్పందనలు, పేదరికంపై కనికరం, అవినీతిపై ఆగ్రహం, కంప్యూటర్‌ సంస్కృతిపై స్పందన, విద్యా, వైద్యరంగంలో కార్పొరేట్‌ సంస్కృతిపట్ల నిరసన, ప్రకృతి సౌందర్యంపట్ల ఆరాధన, ప్రకృతి విపత్తులు, రైతుల ఆత్మహత్యలపై సానుభూతి, దళితుల సమస్యలపై నానీలు, పంట విరామంపై ఆవేదన, ఉగ్రవాదం, నిరుద్యోగం, నడక, ధరల పెరుగుదల వంటి అనేక అంశాలపై, సమస్యలపై కవులు ప్రతిభావంతంగా చిత్రిస్తున్నారు. మహాకవి శ్రీశ్రీ అన్నట్లు 'కాదేదీ కవిత కనర్హం' అంటూ 'కాదేదీ నానీల కనర్హం' అని నిరూపించారు.
నానీల సృష్టికర్త డాక్టర్‌ ఎన్. గోపి తన నానీలు కవితా సంపుటిలో అన్నట్లుగానే నాలుగు పాదాల నానీ కవితారూపం కాల కఠిన పరీక్షకు నిలిచి పదమూడు సంవత్సరాలుగా దూసుకుపోతోంది ప్రవాహంలా. 'నానీ' రెండక్షరాలే పాఠకలోకమంతా పరవశిస్తోంది ప్రతిభకలిగిన కవుల కలాల్లోంచి పువ్వుల్లా కవితా సుగంథాన్ని పంచుతున్నాయ్‌. వేలాది నానీలు ఈ రోజు అక్షరాలై చిగురిస్తున్నాయి.
తెలుగు సాహిత్యంలో నాలుగు ఫంక్తులు మొత్తం 20 నుండి 25 అక్షరాలతో సాగే సూక్ష్మ కవితా పద్ధతిని నానీలు అంటారు. ఈ కవితా ప్రక్రియను ఆచార్య ఎన్. గోపి ప్రవేశపెట్టారు.
అటువంటి దీమినొ సుల్ఫొనే రసాయన ఉత్పత్తులు, ఎసిటిక్ ఆమ్లాలు , లవణాలు, రంగులు వివిధ రకాల మొదలైనవి వల్సాడ్ అతుల్ లిమిటెడ్
వెల్‌స్పిన్ పాలియెస్టర్ ఇండియా లిమిటెడ్ , అలోక్ ఇండస్ట్రీస్ లిమిటెడ్ : కాటన్ నూలుతో, పత్తి టెర్రీ టవల్ మదెఉప్స్ , బట్టలు.
ధర్మపూర్ వదిలల్ ఇండస్ట్రీస్ లిమిటెడ్ : సెమీ ప్రాసెస్ & రెడీమేడ్ ఆహారాలు, టమోటో కెచప్, తయారుగా , ఘనీభవించిన ఆహారాలు
వాపి పిడిలైట్ ఇండస్ట్రీస్ : సింథటిక్ రెసింస్, అధెసివ్స్, కలర్‌పిగ్మెంట్స్ , ల్యూబ్రికేటింగ్ కెమికల్స్ మొదలైనవి.
వాపి హిందూస్థాన్ ఇంక్స్ లిమిటెడ్ :- ప్రింటింగ్ ఇంక్స్, సింథటిక్ రెసింస్, ప్రిపేర్డ్ గ్లూస్, , అథెసిసివ్స్ మొదలైనవి.
వల్సాడ్ జిల్లాలో రసాయనాలు, వస్త్రాలు, , కాగితం & గుజ్జు పరిశ్రమలు రంగాలకు పారిశ్రామలు ఉన్నాయి. జిల్లాలో 1980 నుండి, వస్త్ర , రసాయనాలు వంటి రంగాలలో ప్రధానంగా పెట్టుబడులు అధికంగా ఉన్నాయి. ఇవి ప్రజలకు ఉపాధి కల్పించడంలో కూడా ప్రధానపాత్ర వహిస్తున్నాయి. వల్సాడ్ ఆహార ధాన్యాల పంటలు ఉత్పత్తి గణనీయంగా ఉంది. అంతేకాక వల్సద్ హార్టి కల్చర్ ఉత్పత్తి కూడా అధికంగా అభివృద్ధి చెంది ఇది రాష్ట్ర ఉద్యానవన కేంద్రంగా గుర్తించబడుతుంది. 300 కంటే అధికమైన మద్యతరహా , బృహత్తర పరిశ్రమలతో వల్సద్‌లోని వాపి జిల్లా ప్రధాన కేంద్రంగా ఉంది. ఆసియాలోని అతిపెద్ద వాపి ఎఫ్లుయంట్ మేనేజ్మెంటు కంపనీకి స్వంతమైన " కామన్ ఎఫ్లుయంట్ ట్రీట్మెంటు ప్లాంట్ " ప్రస్తుతం వాపిలో ఉంది.
జిల్లాలో రసాయనాలు, వస్త్రాలు, ఇంజనీరింగ్, , కాగితం పరిశ్రమ, జిల్లాలో ప్రస్తుతం ఉంటాయి. అనేక ప్రైవేట్ మిశ్రమాలు అలోక్ ఇండస్ట్రీస్ లిమిటెడ్, వైత్, వెల్స్పన్, భారతదేశం లిమిటెడ్, ఆర్తి ఇండస్ట్రీస్, అతుల్ లిమిటెడ్, గుజరాత్ హెవీ కెమికల్స్ లిమిటెడ్ , రేమండ్ సహా, వల్సాడ్ లో ఉన్నాయి, సన్ ఫార్మాస్యూటికల్స్, యునైటెడ్ భాస్వరం, పిడిలైట్, పాలియోల్స్ & పాలిమర్స్ , వడిలాల్, ప్రత్యేక పాలిమర్లు మొదలైన 10,716 కంటే అధికమైన వివిధరంగాలకు సంబంధించిన చిన్నతరహా , మద్యతరహా ఎంటర్ప్రైసెస్ ఉన్నాయి. వల్సద్ జిల్లాలో వాపి వంటి పారిశ్రామిక కేంద్రాలు ఉన్నాయి.
వల్సద్ నగరానికి 7కి.మీ దూరంలో ధాందాచి గ్రామంలో " అడ్వాన్స్ అగ్రిసెర్చ్ లిమిటెడ్ " అనే కపెనీ ఉంది. ఇక్కడ " హెర్బల్ బేస్డ్ ఏంటీ- టెర్మైట్ " ఉత్పత్తి చేయబడుతుంది. ఇది వుడ్ ప్రొడక్షన్ , సాయిల్ ట్రీట్మెంటు కొరకు ఉపయీగించబడుతుంది. ఇది ఇక్కడ మార్కెట్‌లో లభిస్తుంది. దీనిని ఇక్కడి నుండి విదేశాలకు ఎగుమతి చేస్తున్నారు. టెర్మీకోల్డ్ బ్రాండ్ పేరుతో ఉత్పత్తి చేయబడుతున్న " ఏంటీ టెర్మైట్ వుడ్ అథెంసివ్ " తయారు చేస్తున్న సంస్థలలో ఇది ప్రపంచంలోనే మొదటిది ప్రధానమైనది అని గుతించబడుతుంది. టెర్మినేటర్ వుడ్ ప్రిజర్వేటివ్ అండ్ స్ట్రక్చర్ ప్రిజర్వేటివ్ అనబడే ఏంటీ టెర్మైట్ ఉతపత్తులను ఈ సంస్థ పిడిలైట్ ఇండస్ట్రీకి సరఫరా చేస్తుంది.
1965లో వల్సాద్ రైల్వే స్టేషను స్థాపించబడింది. నిగరంలో రైల్వేశాఖ అత్యుత్తమంగా పనిచేయడానికి నగరంలో కంట్రోల్ టవర్ నిర్మించబడింది. వల్సాద్ నగరంలో " వెస్టర్న్ రైల్వే కేడెట్స్ ఆఫ్ పి.ఆర్.ఎఫ్ శిక్షణాకేంద్రం ఉంది. వెస్టర్న్ రైల్వే వ్యాగన్లు , కోచ్‌లను రిపేరు చేయడానికి నగరంలో " ఫుల్ రిపెయిర్ లోకో షెడ్ ఫర్ ఎలెక్ట్రానిక్ లోకోమోటివ్స్ " ఉంది. వల్సద్ నుండి ముంబయి, అహమ్మదాబాదు, కాంపూర్ , పాట్నా నగరాలకు రైళ్ళు నడుపబడుతూ ఉన్నాయి.
వల్సద్ జిల్లాలో ప్రస్తుతం డైస్టఫ్ & ఆప్టికల్స్, కాటన్ టెక్స్టైల్స్, కెమికల్స్ , లాథ్స్ , మెషిన్ టూల్స్ వంటి ప్రధాన స్మాల్స్కేల్ మొదలైన పరిశ్రమలు ఉన్నాయి.
వల్సాడ్ జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో నవ్‌సారి జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో మహారాష్ట్ర రాష్ట్రానికి చెందిన నాసిక్ జిల్లా , దక్షిణ సరిహద్దులో కేంద్రపాలిత ప్రాంతం అయిన దాద్రా నాగర్ హవేలి , మహారాష్ట్ర రాష్ట్రంలోని పాల్‌ఘర్ జిల్లా , పశ్చిమ సరిహద్దులో అరేబియన్ సముద్రం ఉన్నాయి. ఉత్తర, తూర్పు , దక్షిణ సరిహద్దులో డయ్యూ డామన్ ఉంది.
గుజరాత్‌లోని సాజన్ నౌకాశ్రయం నుండి పారశీకులు మొదటిసారిగా భారతదేశంలోకి ప్రవేశించారు. పర్నెరా పర్వతంలో చత్రపతి శివాజీ మహారాజు కోట , కొన్ని ఆలయాలు ఉన్నాయి. బగ్వద వద్ద ఔరంగజేబు కోట , జైన్ ఆలయం వంటి పలు ఆలయాలు ఉన్నాయి.
ముంబయి- సూరత్ మార్గంలో ఉమర్‌గావ్, సంజన్, భిలద్, వాపి, ఉద్వాడా, పర్ది, వల్సద్ , దుంగ్రి మొదలైన ప్రధాన స్టేషన్లు ఉన్నాయి.
తిరుచిరాపల్లి జిల్లా తమిళనాడు రాష్ట్రం లోని జిల్లాలలో ఇది ఒకటి. జిల్లా 4,404 చ.కి.మీ. విస్తీర్ణంలో విస్తరించి ఉంది. జిల్లా ఉత్తర సరిహద్దులో సేలం జిల్లా, వాయవ్య సరిహద్దులో నమక్కల్ జిల్లా, ఈశాన్య సరిహద్దులో పెరంబలూర్ జిల్లా, అరియాలూర్ జిల్లా, తూర్పు సరిహద్దులో తంజావూరు జిల్లా, ఆగ్నేయ సరిహద్దులో పుదుక్కొట్టై జిల్లా, దక్షిణ సరిహద్దులో మదురై జిల్లా, శివగంగ జిల్లా, నైరుతీ సరిహద్దులో దిండిగల్ జిల్లా పశ్చిమ సరిహద్దులో కరూర్ జిల్లా ఉన్నాయి.
జిల్లాలో కోళ్ళపరిశ్రమ, పాలఉత్పత్తి అధికంగా ఉంది. చిన్న గ్రామాలలో వ్యవసాయం ప్రధానంగా ఉంది. ప్రధాన పంటలుగా వరి, చెరకు, అరటి, కొబ్బరి, పత్తి, పోక, మొక్కజొన్న, వేరుశనగ పంటలను సాగుఅవుతాయి.జిల్లాలో కావేరి, కొల్లిడం నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి.జిల్లా అంతటా ప్రవహిస్తున్న కావేరీ జలాలు ప్రధాన వ్యవసాయ ఆధారంగా ఉన్నాయి.
అలంకారతత్మవాదులు- వీరియందు అగ్రగణ్యుడు భామహుడు. చమత్కారమగు వాక్యమే 'వక్రోక్తీ అనియు, చమత్కారమున్నప్పుడే అలంకారతత్వము సిద్ధించునుననియు, అది ప్రధానముగా గలదియే కావ్యమనియు నీతని అభిప్రాయము. భామహుడు - "శబ్దార్ధౌ సహితౌ కావ్యం యుక్తం వక్రస్వభావోక్త్యా" అని కావ్య లక్షణమును నిర్వచించెను. వక్రోక్తి కారుడగు కుంతకుడు సయితము భామహు ననుకరించి యధాసాంఖ్యము మున్నగువారిని అలంకారత్వము శూన్యమని వచించె. " వక్రోక్తి: కావ్య జీవితం" అని ఈతని నిర్వచము.
ప్రాచీనులు, నర్వాచీనులని ఆలంకారికులిరులని ఇరు తెగలు. మొదటివారు గుణాలంకారమునకు ప్రాధానమిచ్చిరి. రెండవవారు వ్యంగమునకు ప్రాధాన్యమిచ్చిరి. కావుననే ప్రాచీనులగ్రంధములు- "కావ్యాలంకార: కావ్యాలంకారసంగ్రహ:" అని అలంకారపదఘటిత నామములు చెందియున్నవి. ఇరుతెగలవారిలో-కావ్యమునకు ఆత్మ విషయమున అభిప్రాయ భేదములు ఉన్నాయి. రస ప్రధానవాదులు కొందరు, అలంకార ప్రధానవాదులు మరికొందరు. గుణ ప్రధనవాదులు ఇంకొందరు, వ్యంగ్య ప్రధానవాదులు వేరొకందురు.
రసాత్మత్వవాదులు- రసాత్మత్వ సిద్ధాంతము తొలుత భరత మహర్షి నిరూపించాడు. రసరూపాత్మకమే కావ్యమని అభిప్రాయపడ్డాడు. గుణదోషాదులు లీతని మతమందున అప్రధానమయినవి, రసము ప్రధానము. ఈమతమునే, శృంగారతిలకము, రుద్రటుని కావ్యాలంకారము, రజశేఖరుని కావ్యమీమాంస, భోజుని సరస్వతీ కంథాభరణము పోషించినవి. కాన వీరందరూ "రసాత్మత్వవాదులు".
సెంట్రల్ టీచర్ ఎలిజిబిలిటీ టెస్టు . దీన్ని సెంట్రల్ బోర్డ్ ఆఫ్ సెకండరీఎడ్యుకేషన్ ఏటా రెండుసార్లు నిర్వహిస్తోంది.1వ తరగతి నుండి
ఎనిమిదో తరగతి వరకు బోధించడానికి ఈ అర్హత పరీక్ష రాయాలి. ఈ పరీక్ష ఉత్తీర్ణత సాధించిన వారు కేంద్రీయ విద్యాలయాలు, నవోదయ విద్యాలయాలు, ఆర్మీ స్కూళ్లతో పాటు రాష్ట్రస్థాయి పాఠశాలలో టీచర్ ఉద్యోగాల దరఖాస్తుకు అవసరమైన అర్హత లభిస్తుంది.
సీటెట్‌లో కనీసం 60 శాతం మార్కులు సాధించిన వారిని ఉత్తీర్ణులుగా ప్రకటిస్తారు. ఉత్తీర్ణులకు ఏడేళ్ల గుర్తింపుతో సర్టిఫికెట్ జారీ చేస్తారు. రెండు పేపర్లుగా నిర్వహిస్తారు. 1వ నుంచి 5వ తరగతుల బోధనకు సంబంధించి పేపర్ 1 నిర్వహిస్తారు. 6-8 తరగతుల బోధనకు సంబంధించి పేపర్ 2 నిర్వహిస్తారు.
జిల్లా ఎంపిక కమిటీ ఆధ్వర్యంలో ఈ పరీక్షలు నిర్వహిస్తారు. డీఎస్సీలో 20% వెయిటేజ్ ఉంటుంది.టెట్‌లో పేపర్‌-1, పేపర్‌-2 ఉంటాయి. 1 నుంచి 5వ తరగతి వరకు బోధించేవారు పేపర్‌-1 పరీక్ష రాయాలి. 6 నుంచి 8వ తరగతి వరకు బోధించేవారు పేపర్‌-2 పరీక్ష రాయాలి. మల్టిపుల్‌ ఛాయిస్‌ విధానంలో నిర్వహిస్తారు. ప్రతి పేపర్‌లో 150 ప్రశ్నలు, 150 మార్కులు ఉంటాయి.క్వాలిఫైయింగ్‌ మార్కులు జనరల్‌ అభ్యర్థులు 90 మార్కులు, బీసీ అభ్యర్థులు75 మార్కులు, ఎస్సీ/ఎస్టీ/ఎక్స్‌ సర్వీస్‌మెన్‌ / దివ్యాంగులు 60 మార్కులు సాధించాలి.
టెట్ లేదా టీచర్ ఎలిజిబిలిటీ టెస్ట్ లేదా ఉపాధ్యాయ అర్హత పరీక్ష భారతదేశంలో ప్రభుత్వ ఉపాధ్యాయ వృత్తిని స్వీకరించగోరే అభ్యర్థులకు నిర్వహించే అర్హత పరీక్ష.1 నుండి 5 తరగతుల బోధించే ఉపాధ్యాయులకు పేపర్ 1 పరీక్ష అలాగే 6వ తరగతి నుండి 10 తరగతి బోధించే ఉపాధ్యాయులకు పేపర్ 2 పరీక్షలు ఉంటాయి.దీనిని రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు నిర్వహిస్తాయి. కేంద్రప్రభుత్వ నియమనిబంధనల ప్రకారం టీచర్ ఎలిజిబిలిటీ టెస్ట్ ను రాష్ట్రప్రభుత్వం నిర్వహిస్తుంది. ఉపాధ్యాయ ఉద్యోగ ఎంపికకు ఈ పరిక్షలో అర్హత సాధించడం తప్పనిసరి. రాష్ట్రప్రభుత్వం నిర్వహించే డీఎస్సీ పరీక్షలో కూడా టెట్ కు వెయిటేజీ ఇస్తారు.
ఈ పరీక్ష రాయడానికి .,. పూర్తి చేసి ఉండాలి. ఈ పరీక్షలో లు 60% కంటే, లు 50% కంటే, లు 40% కంటే ఎక్కువగా మార్కులు సాధించిన వారికే డీఎస్సీకి అర్హుడు.ఈ పరీక్ష సంవత్సరానికి రెండు సార్లు జరుగుతుంది.
పట్టణంలోని వింధ్యగిరిపై 58 అడుగుల ఎత్తైన ఆకర్షణీయమైన గోమఠేశ్వరుడి ఏకశిలా విగ్రహం ఉంది. దీనికి ప్రపంచంలో అతి పొడవైన ఏకశిలా విగ్రహంగా గుర్తింపు ఉంది. ఈ విగ్రహం యొక్క పీఠంపై కన్నడ, ప్రాచీన కొంకణి, సంస్కృత సమ్మిళితమైన లిపిలో ఒక శాసనం ఉంది. ఈ శాసనం సా.శ.981 నాటిదిగా చెప్పబడింది. ఈ విగ్రహాన్ని కన్నడ ప్రజలు గోమఠేశ్వరుడిగా పిలుస్తే, జైనులు బాహుబలిగా కొలుస్తారు. భారతదేశపు ఏడు అద్భుతాల జాబితా కొరకు టైంస్ ఆఫ్ ఇండియా 2007 ఆగస్టులో ఒక సర్వేను నిర్వహించింది. అందులో 49 శాతం మంది గోమఠేశ్వర విగ్రహానికి తమ మద్ధతు తెలిపి మొదటి స్థానాన్ని కట్టబెట్టారు. ఈ గోమఠేశ్వరుడికి ప్రతి పన్నెండు సంవత్సరాలకు ఒకసారి మహామస్తకాభిషేక ఉత్సవాన్ని నిర్వహిస్తారు. ఆ సందర్భంగా పాలు, పెరుగు, నెయ్యి, కుంకుమపూలు, బంగారు నాణేలతో అభిషేకం చేస్తారు. ఈ ఉత్సవానికి దేశ నలుమూలల నుండి వేలకొలది జైనులు తరిలివస్తారు. 2030 లో మరల మహామస్తకాభిషేకం జరుగనుంది.
శ్రావణబెళగొళలో సా.శ.600 నుండి 1830 మధ్య వివిధ కాలాలకు చెందిన దాదాపు 800 శాసనాలు ఇక్కడ లభించాయి. ఈ శాసనాలు చంద్రగిరి, ఇంద్రగిరి పర్వతాలపై, పట్టణంలోని వివిధ ప్రాంతాలలో లభించాయి. వీటిలో ఎక్కువ భాగం చంద్రగిరి పర్వతం మీద లభించగా, ఇవన్నీ కూడా సా.శ. 10 వ శతాబ్దికి ముందువే కావడం విశేషం. ఈ శాసనాలు కన్నడ, కొంకిణి, మరాఠి, తమిళ, సంస్కృత, మహాజనీ, మర్వారి భాషల్లో ఉన్నాయి. వీటిలో ఎక్కువ భాగం ప్రాచీన కన్నడలో ఉన్నాయి. వీటిలో చాలా శాసనాలు పశ్చిమ గంగ, రాష్ట్ర కూట, హొయసల, విజయనగర, ఒడయార్ సామ్రాజ్యాల ఉత్థానపతనాలను సూచిస్తాయి. అదేవిధంగా కన్నడ భాష, సాహిత్యాల స్వభావం, పరిణామ క్రమాన్ని అధ్యనం చేయడానికి, అర్థం చేసుకోవడానికి ఆధునిక పరిశోధకులకు ఈ శాసనాలు ఓ గొప్ప సంపద.
'శ్రావణబెళగొళ "' కర్ణాటక రాష్ట్రంలోని హాసన్ జిల్లాలోని చెన్నగరాయపట్టణానికి సమీపంలోని పట్టణం. ఇది బెంగుళూరుకు 158 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంటుంది. జైనులకు ప్రీతిపాత్రమైన బాహుబలి అతి ఎత్తైన విగ్రహం ఇక్కడ ఉంది. ఇక్కడ 2000 ఏళ్ళ సంవత్సరాలకు పూర్వమే జైన మతం ఉండినట్లు తెలుస్తుంది. పశ్చిమ గంగ సామ్రాజ్యపు శిల్ప, వాస్తు కళా నైపుణ్యానికి ఇది ఆలవాలం. మౌర్య రాజు చంద్ర గుప్త మౌర్యుడు యుద్ధ జీవితంతో విసిగి ఇక్కడికి వచ్చి ధ్యానంతో మనశ్శాంతిని పొందినట్లు తెలుస్తుంది. దక్షిణ కాశిగాను ఈ పట్టణాన్ని వ్యవహారిస్తారు. రాజస్థాన్‌లోని అబూ పర్వతం, ఒడిశాలోని ఉదయగిరి గుహలతో పాటు జైనులు శ్రావణబెళగొళను పరమ పవిత్ర స్థలంగా భావిస్తారు