polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
భారతీయ రైల్వేలు యొక్క రైళ్ళ సంఖ్యా వ్యవస్థ ప్రకారం, రైలుకు ప్రస్తుతం డౌన్ దిశలో ప్రయాణం కోసం సంఖ్య 12623 , అప్ దిశలో కోసం సంఖ్య 12624 కేటాయించబడింది. క్రిందకి ప్రయాణం దిశలో, రైలు గంటల 19.45 ని.ల వద్ద బయలుదేరి, గంటల 11.45 ని.లకు తదుపరి రోజు తిరువనంతపురం చేరుకుంటుంది. ఎగువ దిశలో, రైలు 14.50 గంటలకు బయలుదేరి 07.30 గంటలకు చెన్నై చేరుకుంటుంది. దీని సమయములు కేరళలోని అత్యంత కచ్చితమైన సమయ పాలనలు ప్రత్యేకంగా కాయంకుళం జంక్షన్ , ఎర్నాకుళం నార్త్ మధ్య నివసిస్తున్న ప్రజల సేవల కొరకు పాటించే వాటిలలో ఇది ఒకటి. విరామములు ఈ ప్రాంతంలో ఎక్కువ, రైలు ప్రధానంగా ఈ ప్రాంతంలో నివసిస్తున్న ప్రజల కోసమే అని సంకేతం చూపిస్తుంది. ఇది 60 కి.మీ./ గం.కు సగటు వేగంతో నడుస్తుంది. దీని గరిష్ఠ వేగం 90 కి.మీ./ గం. చెన్నై - కాట్పాడి - - సేలం - ఈరోడ్ - పాలక్కాడ్ - త్రిస్సూర్ ప్రాంతం మార్గములో ఉంటుంది. ఇటీవల నవీకరణలను ప్రకారం చెన్నై - కాట్పాడి - సేలం - ఈరోడ్ - పాలక్కాడ్, త్రిస్సూర్ ప్రాంతములలో ఇది కూడా 120 కి.మీ./ గం.కు వేగాన్ని తాకినా తాకుతుంది.
గతంలో ఈ రైలుకు డబ్ల్యుఎపి-4 విద్యుత్తు ఇంజనుతో అనుసంధానించ బడింది. ఆ త్రువాత ఇప్పుడు డబ్ల్యుఎపి-7 ఇంజను ద్వారా నడుస్తున్నది. దక్షిణ రైల్వే యందు డబ్ల్యుఎపి-7 ఇంజను ద్వారా నడుస్తున్న అతి కొద్ది రైళ్లు యందు ఇది ఒకటి. ఎర్నాకుళం - తిరువంతపురం రైలు మార్గము విద్యుద్దీకరణ పూర్తి కాక ముందు ఏ ప్రత్యామ్నాయం లేదు, కానీ రెండు డబ్ల్యుడిఎంలు ద్వారా ఈ రైలును నడిపించ బడ్డది. ఒకే డబ్ల్యుడిఎం డీజిల్ లోకోమోటివ్‌ నకు పరిమిత హాలింగ్ సామర్ధ్యం ఉండుట వలన, 110 కి.మీ./గం. వద్ద ఈ 24 కోచ్‌లు రైలు నడుపుటకు రెండు డీజిల్ వాహనములు ఉపయోగించుటకు కారణం అయ్యింది. విద్యుదీకరణ తరువాత, ఒకే ఒక డబ్ల్యుఎపి4 విద్యుత్ లోకోమోటివ్ నకు మొత్తం రైలును నడుపుటకు తగినంత సామర్ధ్యం ఉంది. ఆ తరువాత డబ్ల్యుఎపి-7 ఇంజను ఈ రైలుకు అనుసంధానించ బడింది. ఆ విధంగా భారతీయ రైల్వేలు యందు ఒక లోకోమోటివ్ వెంటనే ఎకాఎకీగా పొదుపు చేయబడింది. అలాగే వేగంగా త్వరణం లభించుట వలన కారణంగా సమయం ఎంతో ఆదా అవుతూ ఉంది.
'తిరువనంతపురం మెయిల్' , , రోజువారీ తిరువనంతపురం, ఛెన్నై మధ్య నడుస్తున్న ఒక సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు. ఇది భారతీయ రైల్వేలు లోని దక్షిణ రైల్వే జోన్ లో అత్యంత ప్రతిష్ఠాత్మక రైళ్లు యందు ఇది ఒకటి. ఈ రైలు కొట్టాయం ద్వారా నడుస్తుంది. ఈ రైలు దక్షిణ భారతదేశం లోని ఆరు పెద్ద నగరాలను కలుపుతుంది.
రైలు 1940 సం.లో, నం.19 / 20 వంటి నంబర్లతో మద్రాసు - కొచ్చిన్ హార్బర్ టెర్మినస్ ఎక్స్‌ప్రెస్ పేరుతో పరిచయం చేయబడింది. తరువాత మద్రాసు - కొచ్చిన్ హార్బర్ టెర్మినస్ మెయిల్ అనే పేరుగా నామకరణం చేయబడింది. డీజిల్ ఇంజను 1961 సం.లో ఈ రైలుకు ఇవ్వబడింది. కొట్టాయం ద్వారా తిరువనంతపురం సెంట్రల్ వరకు రైలు మార్గము అనుసంధానం పూర్తయిన పిదప, ఈ రైలును తరువాత తిరువనంతపురం వరకు విస్తరించారు.
ఈ రైలు శతాబ్ది / రాజధాని రైళ్ళు కాని వాటిలో ఇది ఒకటి. దీనికి జోలార్‌పేట జంక్షన్ స్టేషను వద్ద విరామం లేదు. చెన్నై - కోయంబత్తూర్ శతాబ్ది ఎక్స్‌ప్రెస్ 70 కి.మీ./ గం.కు వేగంతో 7 గంటల 495 కి.మీ. దూరాన్ని పూర్తి చేయండంలో తిరువనంతపురం మెయిల్ కూడా చెన్నై - కోయంబత్తూర్ విభాగంలో, దానితో పాటుగా వేగంగా ప్రయాణించే రైలు అనే రికార్డును కలిగి ఉంది.
కేరళ లోని ఎ/సి మొదటి తరగతి కోచ్‌లు కలిగిన చాలా కొన్ని రైళ్లు యందు తిరువనంతపురం మెయిల్ ఒకటి. రైలుకు ఎ/సి ఫస్ట్ క్లాస్, ఎ/సి 2-టైర్, ఎ/సి 3-టైర్, రెండవ తరగతి స్లీపర్, సాధారణ కంపార్ట్మెంట్లు కలిగి మొత్తం 24 కోచ్‌లు ఉన్నాయి.
ఈ రైలు సగటు వేగం 55 కి.మీ. / గం. కన్నా ఎక్కువ. భారత రైల్వే నిబంధనల ప్రకారం, దీని ఛార్జీల యందు ఒక సూపర్‌ఫాస్ట్ సర్‌చార్జి కూడా కలిపి ఉంటుంది.
రైలు నంబరు: 22807 సంత్రాగచ్చి - చెన్నై సెంట్రల్ ఎసి సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్‌ప్రెస్ సంత్రాగచ్చి జంక్షన్ నుండి ఖరగ్పూర్ జంక్షన్ ద్వారా, కటక్, భువనేశ్వర్, విశాఖపట్నం, విజయవాడ జంక్షన్, గూడూరు జంక్షన్ నుండి చెన్నై సెంట్రల్ వరకు నడుస్తుంది.
ఇది రైలు నెంబరు: 22807 సంత్రాగచ్చి జంక్షన్ నుండి చెన్నై సెంట్రల్ వరకు గాను, తిరోగమన దిశలో రైలు నెంబరు: 22808 గాను భారత దేశము లోని పశ్చిమ బెంగాల్, ఒడిశా, ఆంధ్ర ప్రదేశ్, తమిళనాడు 4 రాష్ట్రాల్లో సేవలు పనిచేస్తూ భారతీయ రైల్వేలు ద్వారా నిర్వహించబడుతున్నది.
ఈ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు భారతీయ రైల్వేలు లోని ఆగ్నేయ రైల్వే జోన్ పరిధిలోకి వస్తుంది. ఈ రైలు నంబరు: 22807, ఇది వారానికి రెండు రోజులు నడుస్తుంది.
సంత్రాగచ్చి - చెన్నై సెంట్రల్ ఎసి సూపర్‌ఫాస్ట్ ఎక్స్ ప్రెస్ భారతీయ రైల్వేలులో ఒక ఇది సంత్రాగచ్చి రైల్వే స్టేషను, చెన్నై సెంట్రల్ రైల్వే స్టేషను మధ్య నడుస్తుంది,
నేటికి, భారతదేశంలో రైలు సేవలు అత్యంత ఆవశ్యకం కనుక, కోచ్ కంపోజిషన్ భారతీయ రైల్వేలు యొక్క అభీష్టానుసారం ప్రయాణీకుల డిమాండ్ బట్టి సవరించిన బోగీలు ఉండవచ్చును.
స్ప్రింక్లర్/స్ప్రే ఇరిగేషన్ అనేది వర్షపాతాన్ని పోలిఉండే నియంత్రిత పద్ధతికి నీటిని అప్లై చేసే విధానం. పంపులు, వాల్వ్ లు, పైపులు, స్ప్రింక్లర్ లు ఉండే నెట్ వర్క్ ద్వారా నీరు పంపిణీ చేయబడుతుంది. నీటిపారుదల స్ప్రింక్లర్లను నివాస, పారిశ్రామిక, వ్యవసాయ వినియోగానికి ఉపయోగించవచ్చు. స్ప్రే ఇరిగేషన్ అనేది ఆధునిక పద్ధతిలో ఉపయోగించే నీటిపారుదల వ్యవస్థ, అయితే దీనికి యంత్రాలు కూడా అవసరం అవుతాయి. నేడు పెద్ద పొలాల్లో పెద్ద ఎత్తున స్ప్రే ఇరిగేషన్ వ్యవస్థలు ఉపయోగంలో ఉన్నాయి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రధాన ఉపయోగాలలో నీటిపారుదల ఒకటి. 2015లో ఈ విధానం ద్వారా అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల్లో నీటిపారుదల రోజుకు 118,000 మిలియన్ గ్యాలన్లు , లేదా సంవత్సరానికి 132,000 వేల ఎకరాల అడుగులు. 2015 సంవత్సరములో సుమారు 63,500 వేల ఎకరాలకు సాగునీరు అందించింది మొత్తం ఒక ఎకరంలో, స్ప్రింక్లర్ వ్యవస్థలతో సుమారు 34,700 వేల ఎకరాలలో పంటలు సాగుబడి చేస్తున్నారు.
చుట్టుపక్కల వాతావరణంలో గాలులు, తేమ ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు స్ప్రింక్లర్ ఇరిగేషన్ నుండి నీరు ఆవిరి అయ్యే అవకాశం ఉంది.
నీటిపారుదల స్ప్రింక్లర్లను నివాస, పారిశ్రామిక, వ్యవసాయ వినియోగానికి ఉపయోగించవచ్చు. తగినంత నీరు అందుబాటులో లేని అసమాన భూమిలో అదేవిధంగా ఇసుక మట్టిపై ఇది ఉపయోగకరంగా ఉంటుంది. పైన తిరిగే నాజిల్స్ ఉన్న లంబపైపులు, రెగ్యులర్ విరామాల్లో ప్రధాన పైప్ లైన్ కు జతచేయబడతాయి. ప్రధాన పైపు ద్వారా నీటిని ఒత్తిడి చేసినప్పుడు అది తిరిగే నాజిల్స్ నుండి రావడం జరిగి, పంటపై చల్లబడుతుంది. స్ప్రింక్లర్ లేదా ఓవర్ హెడ్ ఇరిగేషన్ లో, పొలంలో మరో కేంద్ర ప్రదేశాలకు నీటిని పైప్ చేయబడుతుంది, ఓవర్ హెడ్ హై ప్రజర్ స్ప్రింక్లర్ లు లేదా గన్ ల ద్వారా పంపిణీ చేయబడుతుంది.
స్ప్రింక్లర్ ఇరిగేషన్ తో చాలా స్వేచ్ఛ ఉంది. ఒక వైపు, ఉపరితలంపై స్ప్రే చేయబడిన వాటిని నిర్ణయించుకోవచ్చు, . అంటే, అది తప్పనిసరిగా నీటిగా ఉండవలసిన అవసరం లేదు. నీటిపారుదల చేయవలసిన ప్రాంతాన్ని కూడా ఉచితంగా ఎంచుకోవచ్చు. నీటిపారుదల లో ఈ పద్ధతి పర్యావరణ అనుకూలమైనది. తక్కువ నీటిని ఉపయోగిస్తారు, మీరు వర్షపునీటిని కూడా ఉపయోగించవచ్చు. వ్యవసాయములో స్ప్రింక్లర్ ఇరిగేషన్ లోని ప్రయోజనాలు.
ఇరిగేషన్ స్ప్రింక్లర్లు లేదా స్ప్రింక్లర్లు అనేవి పంటలకు సాగునీటిని అందించేందుకు లేదా వినోదం కోసం, ఒక శీతలీకరణ వ్యవస్థ గా, లేదా ధూళి నియంత్రణకు నీరును చిమ్మే సాధనాలు. స్ప్రింక్లర్ ఇరిగేషన్ అనేది వర్షపాతాన్ని పోలిన విధంగా నియంత్రిత రీతిలో నీటిని అప్లై చేసే విధానం. పంపులు, వాల్వ్ లు, పైపులు , స్ప్రింక్లర్ లు ఉండే నెట్ వర్క్ ద్వారా నీరు పంపిణీ చేయబడుతుంది.
జర్నలిస్టుగా ఆయన ప్రస్థానం 1991లో ఉదయం దినపత్రికలో కె.రామచంద్రమూర్తి శిక్షణలో జర్నలిస్టుగా చేరడంతో ఆరంభమయింది. ఆనాడే పాశం యాదగిరి, కె.శ్రీనివాస్‌, కాసుల ప్రతాపరెడ్డి, అమరుడైన జర్నలిస్టు గులాం రసూల్‌తో కలిసి పనిచేశారు. తెలంగాణ ఉద్యమం ఊపందుకున్న తర్వాత ఎన్నో విషయాల్ని, ఎందరో వైతాళికుల్ని వివిధ పత్రికల ద్వారా వెలుగులోకి తీసుకురావడమైంది. సోయి సాహిత్య పత్రికతో పాటు, వివిధ దినపత్రికల్లో వ్యాసాలు అనేకం రాయడమైంది. అలాగే గతంలో తెలంగాణ టైమ్స్‌, చర్చ పత్రికలో రెగ్యులర్‌ కాలమ్‌ నిర్వహించి తెలంగాణ వెలుగుల్ని, సామాజిక/రాజకీయ అంశాల్ని వరుసగా ఆ రెండు పత్రికల్లో వెలువరించారు.
అని వేసుకున్న ప్రశ్నకు జవాబుగా వచ్చిన ఆయన పరిశోధనే ‘షబ్నవీస్‌ తెలంగాణ పత్రికా రంగ చరిత్ర'. ఆ తర్వాత దస్త్రమ్‌ పేరిట విస్మరణకు గురయిన తొలినాటి వెయ్యి కథల్ని లెక్కగట్టి చెప్పడం జరిగింది. ఇది పరిశోధకుడిగా ఆయన తొలి ప్రస్థానం. 1969 ప్రత్యేక తెలంగాణ ఉద్యమాన్ని సమర్ధిస్తూ సాహిత్యం అంతగా రాలేదు అని తెలంగాణ, తెలంగాణేతర విమర్శకులు లోతుల్లోకి పోకుండా వ్యాఖ్యానాలు చేయడంతో ఆయన మిత్రుడు సుంకిరెడ్డి నారాయణరెడ్డితో కలిసి రెండేండ్లు శ్రమపడి 1969 తెలంగాణ ఉద్యమ కవిత్వాన్ని వెలువరించారు.
ఆయన యాదాద్రి-భువనగిరి జిల్లాలోని రఘునాథపురంలో జన్మించారు. వారిది సామాన్య కుటుంబం. వారి తండ్రి సదువుకోకపోయినా ఇప్పటి ఏ ఫ్యాషన్‌ డిజైనర్‌కు తీసిపోని విధంగా బట్టలను డిజైన్‌ చేసేవారు. తల్లి చేనేత పనులైన ఆసు పోయుట, కండెలు చుట్టుడు, వంటి పనులన్నీ చేసేది. ఇంటి పని, శాల పనే గాకుండా ఇంట్లో మగ్గాలు నేసే నేతగాళ్ల పెండ్లిళ్లు చేయించేది కూడా. తన బంగారు కడెం అమ్మి కూడా వాండ్ల పెండ్లిళ్లు చేసిందంటే ఆమె గుణం అర్థం చేసుకోవచ్చు. అన్నీ తానే అయి చూసుకున్న వారి అమ్మ వజ్రమ్మ మూలంగానే ఆయనతో పాటు వారి అయిదుగురు అన్నదమ్ములు ఎవ్వరి కాళ్ల మీద వాళ్లు నిలబడేవిధంగా ఎదిగినారు.
సంగిశెట్టి శ్రీనివాస్ తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన సాహితీ కారుడు. తెలంగాణ సాహిత్య, చరిత్ర పరిశోధనతో ఆయన పేరు మమేకమైంది. పరిశోధనే ప్రధాన ధ్యేయంగా ఆయన అమూల్యమైన సాహిత్య, చారిత్రక సంపదను వెలికి తీసి తెలుగు సమాజానికి చేర్పును అందిస్తున్నారు. ఆయనకు 2013 సంవత్సరానికి గాను తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం వారు పరిశోధన లో కీర్తి పురస్కారాన్ని ప్రకటించారు. 2016లో తెలంగాణ ప్రభుత్వం నుండి తెలంగాణ రాష్ట్ర ఆవిర్భావ పురస్కారం అందుకున్నాడు.
తెలంగాణ హిస్టరీ సొసైటీ ప్రారంభం నుంచి దాంట్లో భాగస్వామియై ఆ సంస్థ తరపున అచ్చేసిన అన్ని పుస్తకాలకు సహసంపాదకత్వం వహించారు. ఈ సొసైటీ ద్వారా 1948 భిన్న దృక్కోణాలూ, ఆంధ్రప్రదేశ్‌ ఏర్పాటు విద్రోహ చరిత్ర, 1969 ఉద్యమ చారిత్రక పత్రాలు వెలువరించారు. ఈపుస్తకాలు తెలంగాణలో ఉద్యమ వ్యాప్తికి, ఇంటలెక్చువల్స్‌కు వివిధ విషయాలపై అవగాహన కలిగేందుకు తోడ్పడ్డాయి.
ఉస్మానియాలో మొదట జర్నలిజంలో మాస్టర్స్‌ డిగ్రీ చేసారు. అది ప్రవృత్తికి తోడ్పడింది. లైబ్రరీసైన్స్‌లో చేసిన మాస్టర్స్‌ డిగ్రీ ఉద్యోగానికి ఉపయోగ పడింది. అంతకు ముందు అఫ్జల్‌ గంజ్‌లోని స్టేట్‌ సెంట్రల్‌ లైబ్రరీలో రోజూ రాత్రి పన్నెండు గంటలవరకు చదువుకోవడం కూడా ఆయన అధ్యయనానికి మెరుగులు దిద్దింది.
తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం కోసం సుజాతా రెడ్డితో కలిసి దాదాపు 1150 పేజీల్లో 110 యేండ్ల తెలుగు కథా సాహిత్యంలోని మెరుగైన ఆణిముత్యాల్లాంటి కథలను 120 సేకరించి సంకలనం చేయడం జరిగింది. ఇందులో మొత్తం తెలుగు సాహిత్యంలో తెలంగాణ కథకులకు సాధికారికమైన వాటా దక్కిన గ్రంథమిది.
డీమెటీరియలైజ్డ్ సెక్యూరిటీలలో వర్తకంపై నిశితంగా నిఘా పెట్టడం, ట్రేడింగ్ పెట్టుబడిదారులకు హాని కలిగించకుండా చూసుకోవాల్సిన బాధ్యత మూలధన మార్కెట్ నియంత్రణా సంస్థపై ఉంది.
డీమెటీరియలైజ్డ్ సెక్యూరిటీల విషయంలో, స్టాక్-బ్రోకర్ల వంటి కీలకమైన మార్కెట్ ప్లేయర్స్ పాత్రను జాగరూకతతో పర్యవేక్షించాల్సిన అవసరం ఉంది. ఎందుకంటే వారికి మార్కెట్‌ను తమకనుకూలంగా మెలిదిప్పగల సామర్థ్యం ఉంటుంది.
డిపాజిటరీల చట్టం, రెగ్యులేషన్స్, వివిధ డిపాజిటరీల చట్టాలు బహుళ నియంత్రణ ఫ్రేమ్‌వర్క్‌లకు అనుగుణంగా ఉండాలి.
డీమెటీరియలైజేషన్ ప్రక్రియలో వివిధ స్థాయిలలో ఒప్పందాలు చేసుకోవాలి. ఇవి సరళత కోరుకునే పెట్టుబడిదారుడికి ఆందోళన కలిగిస్తాయి.
ద్రవ్య వాటాలను కలిగి ఉన్న డిమాట్ ఖాతాను మూసివేయడానికి వీలు లేదు. పెట్టుబడిదారుడు తన ఖాతాను మూసివేయలేడు. అతనూ, అతని వారసులూ వార్షిక ఫోలియో ఛార్జీలు కడుతూనే ఉండాలి
చాలా మంది భారతీయ పెట్టుబడిదారులు షేర్లను అమ్మేసిన తరువాత కూడా, తమ డిపాజిటరీ పార్టిసిపెంట్ ఖాతాను మూసివేయరు. నిద్రాణమైన ఖాతాలపై కూడా డిపాజిటరీ పార్టిసిపెంట్లు ఛార్జీలు వసూలు చేస్తారని వారికి తెలియదు.
కాగితం-వాటాల కంటే సురక్షితమైనది (భౌతిక ధ్రువపత్రాలతో ముడిపడి ఉండే చెడ్డ డెలివరీ, నకిలీ సెక్యూరిటీలు, ఆలస్యం, దొంగతనాలు వంటి ప్రమాదాలు చాలావారకూ తొలగిపోతాయి)
డిపాజిటరీ పార్టిసిపెంట్‌ వద్ద నమోదైన చిరునామాలో చేసే మార్పు, పెట్టుబడిదారుడు సెక్యూరిటీలను కలిగి ఉన్న సంస్థలన్నిటి లోనూ నమోదైపోతుంది. వాటిలో ప్రతిదానితో విడివిడిగా మార్చాలసిన పనిలేదు.
బోనస్ / స్ప్లిట్, కన్సాలిడేషన్ / విలీనం మొదలైన వాటి నుండి ఉత్పన్నమయ్యే వాటాలు ఆటోమేటిగ్గా డిమాట్ ఖాతాలోకి చేరతాయి.
ఎలక్ట్రానిక్ నిల్వ కోసం భారతదేశం డిమాట్ ఖాతాను స్వీకరించింది. ఇందులో షేర్లు, ఇతర సెక్యూరిటీలను దాచి, ఎలక్ట్రానిక్‌గా నిర్వహిస్తారు. తద్వారా కాగితపు వాటాలతో ఉన్న ఇబ్బందులు తొలగిపోయాయి. 1996 డిపాజిటరీ చట్టం ద్వారా డిపాజిటరీ వ్యవస్థను ప్రవేశపెట్టిన తరువాత, వాటాల అమ్మకాలు, కొనుగోళ్లు, బదిలీల ప్రక్రియ గణనీయంగా సులభ తరమైపోయింది. కాగితపు ధ్రువపత్రాల వలన ఉండే చాలా నష్టాలు తగ్గిపోయాయి.
డీమాట్ ఖాతా అనేది ఆర్థిక సెక్యూరిటీలను ఎలక్ట్రానిక్ రూపంలో దాచి ఉంచే ఖాతా. డీమెటీరియలైజ్డ్ ఖాతాకు అది చిన్న పేరు. భారతదేశంలో, నేషనల్ సెక్యూరిటీస్ డిపాజిటరీ లిమిటెడ్, సెంట్రల్ డిపాజిటరీ సర్వీసెస్ లిమిటెడ్ అనే రెండు డిపాజిటరీ సంస్థలు డిమాట్ ఖాతాలను నిర్వహిస్తాయి. బ్యాంకు వంటి డిపాజిటరీ పార్టిసిపెంట్లు పెట్టుబడిదారుడికి, డిపాజిటరీకి మధ్యవర్తిగా వ్యవహరిస్తాయి.
లావాదేవీలను ఎలక్ట్రానిక్‌గా చక్కబెట్టుకోడానికి డిమాట్ ఖాతా సంఖ్యను ఉదహరించాలి. డీమెటీరియలైజ్డ్ ఖాతాను చూడాలంటే ఇంటర్నెట్ పాస్‌వర్డ్, లావాదేవీ పాస్‌వర్డ్ అవసరం. అప్పుడు సెక్యూరిటీల బదిలీలు కొనుగోళ్లను మొదలు పెట్టవచ్చు. లావాదేవీలు ధ్రువీకరించబడి, పూర్తయిన తర్వాత డీమెటీరియలైజ్డ్ ఖాతాలో సెక్యూరిటీల కొనుగోళ్లు, అమ్మకాలు వాటంతటవే జరిగిపోతాయి.
లైఫ్‌ ఇన్సూరెన్స్‌ కార్పొరేషన్‌ పబ్లిక్‌ ఇష్యూ ప్రతిపాదన అనంతరం కోటి కొత్త డీమ్యాట్‌ ఖాతాలు తెరచుకున్నాయని, ఇపుడు మొత్తం డీమ్యాట్‌ ఖాతాల సంఖ్య 8 కోట్లకు పైగా చేరిందని ప్రజా ఆస్తుల నిర్వహణ విభాగం కార్యదర్శి తుహిన్‌కాంత పాండే పేర్కొన్నారు.
ఆయన మహారాష్ట్ర లోని చంద్రపూర్ లో పేద కుటుంబంలో జన్మించారు. ఆయన తండ్రి బంగారు,వెండి పనిలో కార్మికునిగా పనిచేసేవాడు. బాల్యంలో ఆయన తండ్రికీ సహకారం అందిస్తుండేవాడు. ఒకసారి ఆయన తన పాఠశాలలోని రిక్షా కార్మికుని కుమారుడైన స్నేహితునికి బట్టలను యిచ్చి తన దాతృత్వంతో పాఠశాలలో గుర్తింపు పొందాడు. బాల్యంగా చదువుపై శ్రద్ద చూపక ఆటలపై శ్రద్ధ కనబరచేవాడు. చదువుపై శ్రద్ధ చూపకపోవడంపై ఆయన తల్లిదండ్రులు ఆయన భవిష్యత్తు గూర్చి బాధపడేవారు. అయితే ఎనిమిదవ తరగతి చదువుతున్న రోజుల్లో ఒక రాత్రి నిద్రలో. ‘నేను మంచివాడిగా మార తాను’ అని కలవరించసాగాడు సుభాష్. ‘ఏమైందిరా’ అని సుభాష్‌ను లేపి అడి గింది తల్లి. ‘నువ్వు మారతావు కదూ అని ఎవరో అడిగితే మారతాను అని చెప్పాను’ అన్నాడు సుభాష్. ఇక అప్పటి నుంచి అతడిలో పూర్తిగా మార్పు వచ్చింది. ఎంత మార్పంటే. ‘వీడు మా అబ్బాయేనా?’ అని తల్లి దండ్రులు కూడా ఆశ్చర్యపడేంత.
చదువు అబ్బకపోవడంతో తండ్రితో పాటు ఒక నగల దుకాణంలో పని చేయడం మొదలు పెట్టాడు. మెల్లగా నగల వ్యాపారంలో మెళకువలు తెలుసుకున్నాడు. దాంతో సొంతగా నగల వ్యాపారం చేయాలనే కోరిక పెరిగింది. తెలిసిన వాళ్ల దగ్గర అప్పు చేసి నగల దుకాణం తెరిచాడు. వ్యాపార మెళకువలు కొట్టిన పిండి కావడంతో వెనక్కి తిరిగి చూసుకోవాల్సిన అవసరం లేకుండా పోయింది సుభాష్‌కి. దూసుకుపోయాడు. కానీ గర్వం తలకెక్క లేదు, ధన వ్యామోహం పెరగలేదు. తాను బాగున్నాడు కాబట్టి మరికొందరు బాగుండేలా చేయాలి అనుకున్నాడు. ఇస్త్రీ చేసి బతికే పన్నాలాల్ కూతురికి గుండె ఆపరేషన్ చేయాల్సి వచ్చింది. ఆ ఖర్చును భరించడం పన్నాలాల్ వల్ల కాదు. అది తెలిసి సుభాషే ఆ అమ్మాయికి ఆపరేషన్ చేయించాడు. అలా ఇప్పటి వరకు నాలుగొందల మంది హార్ట్ పేషెంట్లకు సహాయపడ్డాడు. ఎంతోమంది పేదలకు కంటి ఆపరేషన్లు చేయించాడు. అనాథలకు అండగా నిలుస్తున్నాడు. పేద వృద్ధులకు కొడుకులా సాయపడుతున్నాడు.
సుభాష్ షిండే మహారాష్ట్ర లో చంద్రపూర్ కు చెందిన నగల వర్తకుడు. ఆయన సమాజంలో పదిమందికీ ఉపయోగపడే పనులు చేస్తూ ఆదర్శంగా నిలుస్తున్నాడు. తనకు వచ్చిన లాభాలను, ఆస్తిపాస్తులను కూడబెట్టు కోవడానికి కాకుండా పేదవాళ్లకు, ఆపదలో ఉన్నవాళ్లకు వెచ్చిస్తూ ఎందరికీ ఆదర్శప్రాయుడయ్యాడు.
ఎవరికే కష్టం వచ్చినా ‘నేనున్నాను’ అని ముందుకు వచ్చే సుభాష్ షిండేపై అతడి మిత్రుడు శ్రీరామ్ ‘అసామాన్య సామాన్య మానుష్’ పేరుతో ఒక పుస్తకం రాశాడు.
గణపవరంలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
గణపవరంలో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. బాలబడి మైలవరంలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల కోడూరు, మండల పరిషత్తు ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, ఆదర్శ ప్రాధమిక పాఠశాల లోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల మైలవరంలో ఉన్నాయి. సమీప మేనేజిమెంటు కళాశాల మైలవరంలోను, వైద్య కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు విజయవాడలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయవాడలో ఉన్నాయి.
తూర్పు చెరువు :- నీరు-చెట్టు కార్యక్రమంలో భాగంగా, ఈ చెరువులో పూడికతీత కార్యక్రమం పూర్తిచేయుట వలన, నీటి నిలువ సామర్ధ్యం పెరిగినది. ప్రస్తుతం నాగార్జునసాగర్ నీటితో నింపటంతో, ఈ చెరువు పూర్తిగా నిండి, జలకళను సంతరించుకున్నది.
ఈ గ్రామములో, ఎన్.టి.ఆర్ జలసిరి పథకంలో భాగంగా ప్రభుత్వం మంజూరుచేసిన బోరుల త్రవ్వకాలను, 2017,మార్చి-2న ప్రారంభించారు.
ఆయన అక్టోబరు 11 1969 న ప్రముఖ కూచిపూడి నృత్య కళాకారుడు అయిన వెంపటి చినసత్యం గారి చివరి కుమారుడు. ఆ సమయంలో ఆయన తండ్రి ప్రసిద్ధ కూచిపూడి కళాకారునిగా ప్రసిద్ధి చెంది 1963లో కూచిపూడి ఆర్ట్ అకాడమీని స్థాపించారు. ఆ అకాడమీలో ప్రముఖ నృత్యకారులు శోభానాయుడు, మంజుభార్గవి, బాల కొండలరావు వంటి వారు శిక్షణ పొందారు. చినసత్యం తన పిల్లలకు కూడా నాట్యకళలో శిక్షణనిప్పించారు. వారిలో రవిశంకర్ నాట్యంపై ప్రత్యేక శ్రద్ధ కనబరచేవారు కానీ తన తండ్రిగారి ప్రోత్సాహాన్ని పొందలేకపోయారు. తరువాత చినసత్యం గారి శిష్యులలో ఒకరైన శ్రీమతి బాల కొండలరావు రవిశంకర్ కు శిక్షణ నిప్పుంచుటలో శ్రద్ధ కనబరచారు. ఆయన తన సోదరీమణులైన కామేశ్వరి, కాత్యాయని, బాలాత్రిపురసుందరి ల ప్రోత్సాహాన్ని పొందారు. ఆ ప్రోత్సాహంతో ఆయన బాలకొండలరావు వద్ద శిక్షణను తన తండ్రికి తెలియకుండా పొందారు. వారికి అ అకాడమీలో శిక్షకులు బాగా నిద్రపోతున్న సమయంలో, అర్థరాత్రి వేళలో శిక్షణనిచ్చేవారు. ఈ శిక్షణలో బాలకొండలరావు పది సంవత్సరాలపాటు అనేక నృత్య విషయాలను బోధించారు.
రవిశంకర్ బాగా నాట్య శిక్షణ పొందిన అనంతరం బాలకొండలరావు తన తండ్రి ఎదుట ప్రదర్శన నిప్పించుటకు నిర్ణయించుకుంది. ఒక విజయదశమి రోజున ఆమె రవిశంకర్ ను అకాడమీలోని వేదికపైకి ఆయనను చేర్చింది. చినసత్యం గారు తన కుమారుడిని వారించాడు. కానీ బాలకొండలరావు తనకుమారుని నృత్యశిక్షణ గూర్చి ఆయనకు తెలియజేసారు. అపుడు చినసత్యం నృత్య ప్రదర్శనకు అంగీకరించాడు. తాను తన తండ్రి ఎదుట తన జీవితంలో మొదటి ప్రదర్శాననిచ్చాడు. తండ్రి కుమారుని అభినందించలేదు కానీ తన తల్లితో "బాగా చేశాడు" అని అన్నారు.
1994 నుండి 2004 వరకు ఆయన కూచిపూడి ఆర్ట్ అకాడమీ నాటకాలలో ముఖ్య పాత్రను పోషించారు. హరవిలాసంలో శివునిగానూ, రామాయణంలో రామునిగానూ, అభిజ్ఞాన శాకుంతలంలో దుష్యంతునిగానూ, కిరాతార్జునీయంలో అర్జునునిగానూ వివిధ పాత్రలలో నటించారు. ఈయన నటించిన పాత్రలలో హరవిలాసం, అర్థనారీశ్వరం నాటకాలలో శివుని పాత్ర ప్రశస్త్యమైనది.
ఆ కార్యక్రమం తదుపరి ఆయన నృత్యకౌశలాన్ని అభివృద్ధి చేసుకొని పరిణితి చెందిన నాట్యకారునిగా ప్రసిద్ధి చెందారు. మొదట్లో చినసత్యం అంగీకరింపకపోయినా తరువాత అవకాశం యిప్పించాడు. చినసత్యం గారి "శ్రీనివాస కళ్యాణం"లో ప్రదర్శననిచ్చాదు. తరువాత అనేక పాత్రలను పోషించారు.
ఈ శిలాశాసనం బయల్పడిన విషయం తెలుసుకున్న పురాతత్త్వ శాఖ హెచ్ ఆర్ గ్రీన్స్ ఈ పనిని శ్రీదయారాం సహానీకి అప్పగించగా, ఆయన నాటి శాసనపరిశోధన శాఖాధ్యక్షులైన శ్రీహరప్రసాదశాస్త్రితో కలిసి 1929 ఫిబ్రవరిలో ఎర్రగుడిని దర్శించారు. ఈ శాసనాల ముద్రలను తీసుకొని 4,12 తప్ప మిగితావన్ని తీసుకున్నారు, తర్వాత కొద్ది కాలానికి విశ్వనాధ ఈ మిగిలిన శాసనాలను కనిపెట్టారు. ఈ శాసనముల ప్రాముఖ్యతతో వారు పత్రికలలో ప్రకటించి పరిశోధనలు మొదలుపెట్టారు. అయితే పరిశోధనలు ఆటంకాలతో అసలు విషయాలు బయటకి రాలేదు. ఇది గమనించిన మల్లంపల్లి సోమశేఖరశర్మ నేలటూరు వేంకటరమణయ్యతో కలిసి వెళ్ళి స్వయంగా పరిశీలించి వచ్చి భారతి పత్రిక 1929 సెప్టెంబర్ సంచికలో వివరాలు వెల్లడించారు.
ఈ శాసనాల పరిశోధనను ఎపిగ్రాఫియా ఇండికాలో ప్రచురించాలని పురాతత్త్వశాఖ నిశ్చయించి, ఆ పనిని హరిప్రసాదశాస్త్రికి అప్పగించినా ఆయన ఉద్యోగ పదవీవిరమణ వలన ఆ పని పూర్తి కాలేదు, ఆపైన ఈ పని దయారాం సహాని చేయవలసి వచ్చింది, అయితే ఆయన హఠాత్తుగా చనిపోవటం వలన ఈ పని మూలన పడింది. ఆ తరువాత ఎస్.పి. చక్రవర్తి ఈ పనిని చేపట్టి తిరిగి ఎర్రగుడి వెళ్ళి శాసనాల చిత్రాలు తీసి పరిశోధన పత్రం వ్రాయటం మొదలుపెట్టారు, అది పూర్తయే లోపే ఆయన కూడా చనిపోయారు. ఈయన సగంలో ఆపేసిన పనిని బేణి మాధవ బారువా తన గ్రంథం అశోకుని శాసనములలో చేర్చగా, పూర్తి శాసన పరిశోధన పత్రాన్ని డి.సి. సర్కార్ 1957-58 లో ఎపిగ్రాఫియా ఇండియా లో ప్రచురించారు.
ఈ శాసనాలను మొదట పరిశోధన చేసిన సహానీ శాసనాలకు , , , , , అని నామకరణం చేసారు. అయితే ఈ శాసనాలు చెక్కిన రాళ్ళు నునుపుదేర్చకుండానే చెక్కారు గనుక అక్షరాలను పోల్చుకోవడం కష్టమయింది. శిల ఇరవై అడుగుల ఎత్తున కొండ కొనపై ఉంది, దీని కింద భాగం విరిగిపోయింది. ఈ శిల తూర్పు వైపు 17 అడుగుల 6 అంగుళాల వెడల్పుతో అశోకుని ధర్మలిపులలో , , , శాసనాలు కలిగి ఉంది. శాసనములు చెక్కినపుడు రెండు శాసనాల మధ్య ఖాళీ వదలకపోవటం వలన ఏది ఎక్కడ మొదలవుతుందో, ముగుస్తుందో పోల్చుకోవటం కష్టం. శాసనం ఒక్కటి చదవడానికి వీలుగా విడిగా ఉంది.
కర్నూలు జిల్లా పత్తికొండ తాలూకాలో‌ గుత్తి కి 10 కి.మీ. దూరంలోనున్న ఎర్రగుడి పొలాల్లో గుట్టల్లోని రాళ్ళపైనున్న అశోకుని శాసనాలను మొదట 18వ శతాబ్దం చివర్లో మెకంజీ, ఆయన సహాయకులు గుర్తించారు.
1928-29 లో భూగర్భశాఖకు చెందిన ఎ. ఘోష్ ఈ శాసనాల వివరాలను పురాతత్వ శాఖ డైరెక్టరు జనరల్ హెచ్ ఆర్ గ్రీన్స్ కు తెలియచేస్తే, అప్పుడు ఎర్రగుడిలో అశోకుని శాసనాలున్నాయని తెలిసింది. ఇక్కడ మొత్తం రెండు లఘు శిలాశాసనాలు, పద్నాలుగు శిలాశాసనాలు లభించాయి.
పాట పాడేవారు, హార్మోనియం వాయించే వారూ, తాళం వేసే వారూ, మద్దెల కొట్టేవారూ, అదనపు మోతల్నిచ్చేవారూ, వంతపాటలు పాడేవారూ అందరూ లోపలే కూర్చుంటారు. పిల్లల పడకలూ, వుయ్యాలలూ అన్నీ నేపథ్యంలోనె అమర్చుకుంటారు. వీరికి హార్మోనియం శ్రుతిగా వుంటుంది. తాళాలుంటాయి. హార్మోనియం, తాళాలు, మద్దెల వాయించే వ్వక్తులు కూడా వెనుక వంత పాట పాడుతూ వుంటారు. అంతేకాదు వాళ్ళ కాళ్ళ క్రింద బల్లచెక్కలుంటాయి. ఆ యా ఘట్టాల ననుసరించి ఈ చెక్కలను త్రొక్కుతూ వుంటారు. ముఖ్యంగా రథాలు, గుఱ్ఱాలు, పరుగు లెత్తేటప్పుడూ, యుద్ధ ఘట్టాలలోనూ ఈ చెక్కలు టకటకా త్రొక్కుతూవుంటే బలే రసవత్తరంగా వుంటుంది. అంతేగాక నగరా మోతలకు ఖాళీ డబ్బాలు వుపయోగిస్తారు. పిడుగులు పడ్డట్టూ, వురుములు వురిమినట్టు డబ్బాలను మోగిస్తారు. ఈ విధంగా వారు ప్రదర్శననాన్ని జయప్రదంగా రక్తి కట్టిస్తారు. ఆట ఆడినంతసేపూ పరస్పర సహకారం వారిలో కనబడుతుంది. అందువల్లనే వారి ప్రదర్శనాలు అంత బాగా రక్తి కడతాయి.
తోలుబొమ్మలాటల్లో హాస్యం ఎంతవర కెళ్ళిందో అల్లటప్పగాడి గురించి తెలుసుకుంటే బోధపడుతుంది. జుట్టుపోలిగాడు, బంగారక్క కాక వీడు మూడవ వాడు. వీడి పాత్ర ఎటువంటిదంటే 'తాడెక్కే వాడుంటే వాడి తలదన్నే వాడుంటాడనే సామెత ప్రకారం పైరెండు పాత్రలనూ తలదన్నేవాడు. ఈ అల్లాటప్పగాడు. ప్రదర్శనంలో బంగారక్కను గడసరి పెండ్లాంగా సృష్టిస్తారు. ఈమెకు, పోలిగాడికి నిరంతరం కయ్యం నడుస్తూ వుంటుండి. కాసేపు రెండు పాత్రలూ అతి విచిత్రంగా అసభ్య శృంగారాన్ని అభినయిస్తాయి. కొంచెంసేపు పోట్లాట, మరల రాజీ, ఇంతలో పోలిగాడు అంతర్థానం. ఈ సమయంలో అల్లటప్పగాడు బంగారక్క దగ్గర ప్రత్యక్షమౌతాడు. బంగారక్కకు, అల్లాటప్పకు సంబంధాన్ని కుదురుస్థాడు. రెండు పాత్రలూ మంచి శృంగారపు పట్టులో వుండగా మరో పాత్ర ప్రవేశిస్తుంది. అది కేతిగాని పాత్ర.
కొయ్యబొమ్మలకీ తేలికైన చెక్కలను ఉపయోగిస్తారు. బొమ్మల్ని చెక్కడానికి అనువైన తేలికగా చెక్కడానికి వీలుండే కొయ్యను ఎంచుకుంటారు.
ప్రదర్శించబోయే బొమ్మ తలకు రెండు సూత్రాలు, ప్రేక్షకులకు కనిపించని నల్లని దారాలు వుంటాయి. ఆధారాలను సూత్రధారుడు తన తలకు కట్టుకుంటాడు. అతడి చేతులకు కొక్కీ లుంటాయి. వాటిని చేతిలో పట్టుకుని హృద్యమంగా జనరంజకంగా ప్రదర్శిస్తారు. ముఖ్యంగా వీరు ప్రదర్శించే కథా ఇతివృత్తాలు భారత రామాయణ గాథలకు సంబంధించినవి. లంకాదహనం, మైరావణ చరిత్ర, ఇంద్రజిత్తు వధ, యయాతి కథ, కీచక వధ, దుశ్శాసన కథ, ప్రహ్లాద చరిత్ర, రంగనాథ రామాయణం మొదలైనవే కాక, దేశీయ కథలైన దేసింగు రాజు కథ, పల్నాటి వీర చరిత్ర, కరెభంటన కథ, కుమార రాముని కథలను కూడా ప్రదర్శిస్తూవుంటారు.
ముఖ్యంగా ఏ వ్యక్తి బొమ్మల్ని ఆడిస్తాడో ఆ వ్యక్తి నోటితొ పాట పాడుతూ పాటకు తగిన విధంగా బొమ్మను ఆడిస్తాడు. సంభాషణలకు కూడా ఇదే విధానాన్ని అనుసరిస్తాడు. ఇక రెండు బొమ్మల్నీ ఆడించే సమయంలో బొమ్మల మధ్య వచ్చే పోరంటంలో, రెండు బొమ్మల్ని రెండు చేతులతో కొట్టిస్తాడు. అలా కొట్టడంలో సమయానికి క్రింద బల్ల చెక్క టకామని త్రొక్కుతాడు. నిజంగా పాత్రలు కొట్టుకున్నట్టే వుంటుంది. ఈ సమమంలో ఇతర వంతదారులు కావలసిన అల్లరి, హంగామా చేస్తారు. ఒక యుద్ధ ఘట్టం వచ్చిందంటే, డోళ్ళు, డబ్బాలూ, ఈలలూ కేకలతో వాన కురిసి వెలిసినట్లు చేస్తారు. ఈ విధంగా వారు ప్రదర్శనను సమష్టి కృషితో జయప్రదంగా నిర్వహించి ప్రేక్షకుల్ని మెప్పిస్తారు.
తోలుబొమ్మలాట అనేది భారత దేశం లోని ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి చెందిన జానపద కళారూపం. ఈ తోలుబొమ్మలాటలో చర్మంతో చేసిన వివిధ బొమ్మలతో ఒక కథని తయారుచేసి గ్రామాలలో కళారూపంగా ప్రదర్శిస్తారు. ప్రస్తుత కాలంలో పురాణ గాథలైన రామాయణం, మహాభారతం లోని కొన్ని కథలను టెలివిజన్ లో చూస్తూ ఉంటాము. కానీ పూర్వా కాలంలో మారుమూల గ్రామాలలోని ప్రజలకు ఈ గాథలను తెలియజెప్పే సాధనాలు లేవు. ఆ కాలంలో ఆ కథలను అర్థవంతంగా తెలియజెప్పేందుకు ఈ కళాకారులు వివిధ రకాల పాత్రల యొక్క బొమ్మలను చేసి వాటిని ప్రదర్శించేవారు. తోలుబొమ్మలాట అనగా తోలుతో చేసిన బొమ్మలతో నాట్యం చేయించుట.
తోలుబొమ్మలపై వాలిసుగ్రీవులు, రావణుడు, సీతారామలక్ష్మణులు, రాజులు, భటులు, మహాభారత వీరులు, మున్నగు వేషాలన్నియు వివిధ రంగులతో తీర్తురు. ప్రేక్షకులు బొమ్మల చూడగనే ఇది యీ వ్యక్తిని నిరూపించు బొమ్మ అని పోల్చుకొను సాంప్రాదాయ మేర్పడినది. ఈ బొమ్మలలోని వేషాలు పూర్వపు రాజులు రౌతులు మున్నగువారి వేషములను ఊహించుటకు తోడ్పడ వచ్చును. ఈ బొమ్మలాటలో మధ్య మధ్య హాస్యప్రదర్శనము చేయుదురు. అది చాలా అసభ్యముగా నుండును. సినిమా అసభ్యాలను నిషేధించే ప్రభుత్వము వీటిని తొలగించినదికాదు. ఆనాడు జనులెక్కి గిర్రున తిరిగిన రంకురాట్నం నేటికిని ఆదరణీయమై యున్నది.
పల్లె వాసులకు వినోదాన్ని పంచి పెట్టిన అతి ప్రాచీన కళల్లో తోలుబొమ్మలాటలు మొదటిది. హరికథలు, బుర్రకథలు, వీధి నాటకాలు మొదలగు వాటి ఉనికి లేనప్పుడే ఈ తోలుబొమ్మలాటలు పల్లెవాసుల కందుబాటు లోకి వచ్చాయి. బహుళ ప్రచారం పొందాయి. ఈనాడు ఆంధ్రదేశంలో ఈ తోలుబొమ్మలాటల్ని, బుట్టబొమ్మలాటల్ని, కొయ్య కావళ్ళవారి ప్రదర్శనలనూ అతి అరుదుగా చూస్తూ వున్నాం. కాని కొయ్య బొమ్మలాటల్ని మాత్రం ఎక్కడా చూడలేక పోతున్నాం.
ఇక ప్రదర్శనానికి కావలసిన పరికరాలను, మిగిలిన హంగులన్నింటినీ కూడా తయారు చేసుకుంటారు. రథాలు, గుఱ్ఱాలు, అంబులు, బాణాలు, గదలు, ఈటెలు, సైన్యం మొదలైన వాటినన్నిటినీ కూడా తయారు చేసుకుని ప్రదర్శనం రోజున వివరంగా విడదీసి ప్రదర్శన గమనాన్ని బట్టి ఈ బొమ్మలన్నిటినీ సక్రమంగా, సిద్ధంగా అమర్చి పెట్టుకుని, ఒక బొమ్మ తరువాత మరొక బొమ్మను తెరమీదీకి ఎక్కించి కథను ముందుకు నడుపించుతారు.