polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
క్రీ. పూ. 6 వ శతాబ్దం నాటికి సమాజంలో భావవాదం వ్యవస్థీకృతం కావడంతో భావవాద తత్వంతో పెనవేసుకొన్న వైదికమతం సమాజంపై పూర్తి ప్రాబల్యం వహించింది. ఈ వైదికమతంలో బ్రాహ్మణ పురోహిత వర్గం, మిగిలిన సామాజిక వర్ణాలపై మత, మతేతర రంగాలలో ఆధిపత్యం చెలాయిస్తూ వచ్చారు. అర్ధరహితమైన, ఆడంబరయుతమైన వైదిక మత కర్మ కాండల పట్ల నిరసన, యజ్న యాగాదుల పేరిట హరించుకుపోతున్న పశు సంపద, కోట్లకు పడగలెత్తినా సామాజిక గౌరవానికి నోచుకోని వైశ్యుల అసంతృప్తి, మోక్ష సాధనామార్గాలు అందుబాటులో లేని సామాన్యుల అసంతృప్తి, పరాకాష్ఠకు చేరిన బ్రాహ్మణాధిక్యత ఇత్యాదికారణాలు క్రీ. పూ. 6 వ శతాబ్దంలో భారత ఆధ్యాత్మిక రంగంలో తీవ్రమైన అశాంతిని కలుగచేసాయి.
ఒక విధంగా చెప్పాలంటే సామాజిక ఆర్థిక వ్యవస్థలు విస్తరిస్తున్నప్పుడు భావవాద తత్వం పని చెయ్యదు. శాస్త్రీయమైన భౌతికమైన జీవిత దృక్పధం అవసరవుతుంది. కనుకనే మారుతున్న వ్యవసాయ ఆధారిత, వాణిజ్యావసర సమాజపు దైనందిక అవసరాలను తీర్చగలిగే, ప్రాపంచిక వ్యవహారాలకు అనుకూలమైన భోతికవాద తత్వ ఆవశ్యకత ఆనాటి సమాజానికి కలిగింది. ఈ పరిస్థితులలో భావ వాదానికి వ్యతిరేకంగా నాటి వైదిక సమాజంలో భౌతికవాద చింతన తలెత్తింది. అంటే బుద్ధునికంటే ముందుగానే క్రీ.పూ. 6 వ శతాబ్దంలో సృష్టికి మూలం భావం కాదని పదార్థం అనే తాత్విక చింతన ప్రారంభమైంది.
ఈ విధంగా క్రీ. పూ. 5,6 వ శతాబ్దాలలో వైదిక మతంపై నిరసనగా దేశంలో అవైదిక మతాన్ని బోదిస్తూ అనేకానేక అవైదిక మత తెగలు తమ తమ వాదనలతో ప్రచారం చేస్తుండేవి. ఇలా అవైదిక మతాన్ని బోధించే భౌతికవాదులలో చార్వాకులు, పూర్ణ కాశ్యపుడు, మక్ఖలి గోశాలుడు, అజితకేశ కంబళుడు, ప్రకృథ కాత్యాయనుడు, సంజయ వేలట్టిపుత్త మొదలగువారు దార్శనికులుగా ప్రసిద్ధులు. వీరిలో కాలక్రమేణా ఇతరత్రా చిన్న చిన్న అవైదిక మత తెగలు అంతరించిపోగా బుద్ధుడి కాలం నాటికి అజీవకులు, చార్వాకులు వంటి వారు కొనసాగుతూ వచ్చారు.
అనాది నుంచి మానవుడికి ప్రకృతిని పరిశీలిస్తూ ప్రకృతి శక్తులకు భయపడేవాడు. ప్రకృతిలో సంభవిస్తున్న ప్రతీ చర్యకు కారణం తెలియక ఒక అతీత శక్తి కారణంగా అవి సంభవిస్తున్నాయని భావించడం మొదలు పెట్టాడు. ప్రకృతి చర్యల నుండి ప్రయోజనం పొందే దశలో ప్రతి ప్రాకృతిక చర్యకు ఒక అలౌకిక శక్తిని ఆపాదించుకోవడం చేసాడు. ఆ ఊహాత్మక మానవాతీత శక్తులకు నిత్యం భయపడుతూ వాటిని ప్రసన్నం చేసుకొనడానికి కొన్ని తంతులు నిర్వహించడం చేసేవాడు.
మొదట ఆధ్యాత్మిక అశాంతిగా ప్రారంభమైన సంక్షోభం, రానురాను భావవాద తత్వం నూతన సామాజిక మార్పులకు, అవసరాలకు ప్రతిబంధకంగా మారడంతో సామాజిక సంక్షోభితంగా రూపుదాల్చింది. దానితో భావవాద చింతనలో కూరుకుపోయిన వైదిక మతం పట్ల నిరసనగా, భావవాదానికి వ్యతిరేకంగా క్రీ. పూ. 6 వ శతాబ్దంలో వైదిక సమాజంలో భౌతికవాదం తలెత్తింది.
నాగరికత పెరుగుతున్నకొద్దీ మానవాతీత శక్తుల పట్ల ఆరాధనాబావం కూడా పెరిగి ఆ శక్తులను, వాటిని ప్రసన్నం చేసుకొనే తంతులను తన సమాజంలో ఆచారాలుగా ఎవరూ ఎదురుతిరిగి ప్రశ్నించాజాలని విధంగా ప్రతిష్ఠించుకొన్నాడు. క్రమేణా దేవుడు, ఆత్మ, స్వర్గం నరకం లాంటి అతీత భావనలను సృష్టించుకొన్నాడు. ఈ విధంగా ప్రాచీనకాలం నుండి సమాజంలో భావవాద తత్వం ప్రబలివుంది.
ప్రాపంచిక దృక్పధం అంటే ప్రకృతిని, సమాజాన్ని అర్ధం చేసికోవడానికి తోడ్పడే ఆలోచనావిధానంగా చెప్పవచ్చు. ఈ ప్రాపంచిక దృక్పదాలలో ఒకటి భావవాదం . మరొకటి భౌతికవాదం . భావవాదులు సృష్టికి భావం మూలంగా భావిస్తారు. దీనికి విరుద్దంగా భౌతికవాదులు సృష్టికి భావం కాదు. పదార్దమే మూలం అని భావిస్తారు.
ఈమె 1942లో జే పాలీని పెళ్ళాడారు. వీరికి ఇద్దరు పిల్లలు. 1950 లో తొలి కవిత్వంతర్వాత కథలు వ్రాయడం ప్రారంబించారు. మొదటి కథా లంకలనము ది లిటిల్ డిస్టర్బెన్స్ ఆఫ్ మాన్ ఇది 1959 లో విడుదలైనది. దీనితోనే అమెకు విలక్షణ కథా రచయిత్రిగా మంచి గుర్తింపు వచ్చింది. విమర్శకులు అమెరికన్ కథా చరిత్రలో ఈ పుస్తక పరచురణకు ఒక చారిత్రిక ప్రాధాన్యత వుందని కొనియాడారు. 1974 లో ఈమె రచించిన రెండవ కథా సంకలనం ఎనార్మన్ చేంజెస్ అట్ ది లాస్ట్ మినిట్ వెలువడింది. 1985 లో మరొక సంపుటి లెటర్ ది సేం డే వెలువడింది. ఇది ఈమెకు మరింత పేరు తెచ్చి పెట్టింది. ఈమె కథలలో న్యూయర్కు ప్రజల జీవన విధానము ప్రతి బింబింస్తుంది.
లాక్షిణికులు, విమర్శకులు ఈమె రచించిన మంచి కథలను ఉదాహరణలుగా విద్యార్థులకు బోధించారు. ఈమె స్వయంగా కొలంబియా సైరాక్యూస్ యూనివర్శిటీల్లో, ఇతర కాలేజీలలో క్రియేటొఇవ్ రైటింగ్ గురించి బోధించింది. 1988 వ సంవత్సరంలో న్యూయార్క్ స్టేట్ శాసనసభ ఈమెను స్టేట్ ఆథర్ గా ప్రకటించింది. ఈమె వ్రాసిన ఫిక్షన్ కొరకు గగెన్ హైం ఫేలో షిప్, కథా రచనకు గాను నేషనల్ ఇన్ స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ అండ్ లెటర్స్ సంస్థ అవార్డును ఇచ్చి గౌరవించింది. 1993 లో ఈమెకు రీ అవార్డు కూడా వచ్చింది.
రష్యా నుండి అమెరికాకు వలస వచ్చిన దంపతులకు న్యూయార్కులో 1922 లో జన్మించారు గ్రేస్ పాలీ. న్యూయార్కు ప్రజల జీవన విధానాన్ని ఈమె కథలు ప్రతి బింబిస్తాయి. రాసికన్నా వాసి ఎక్కువ వున్న ఈమె కథలు ఈమెకు మంచి పేరుతో బాటు అనేక అవార్డులు, రివార్డులు తెచ్చి పెట్టాయి. ఈమె మొదటి రచనతోనే విలక్షణ కథా రచయిత్రిగా గుర్తింపు తెచ్చుకుంది.
రష్యా నుంచి అమెరికాకు వలస వచ్చిన యూదు దంపతులకు గ్రేస్ పాలీ 1922 డిసెంబరు 11లో న్యూయార్కులో జన్మించారు. ఆనాటి రచనల మీదా. రాజకీయ కార్య కలాపాలమీద ఈమె బాల్యం చాల ప్రభావము చూపింది. పెళ్ళికి ముందు ఈమె పేరు గ్రేస్ గుడ్ సైడ్. ఈమె హంటర్ కాలేజీలోను, న్యూయార్కు యూనివర్సిటీలోను విద్యాభ్యాసము చేశారు.
1960, 1970 వ సంవత్సరాలలో వియత్నాం పై అమెరికా చేసిన యుద్ధానికి వ్యతిరేకంగా వుద్యమించింది. ఆకారణంగా ఈమె కొంత కాలం జైలులో గడపాల్సి వచ్చింది. ఆ తర్వాతి కాలంలో అణ్వస్త్ర వ్యతిరేక ఉద్యమంలో క్రియాశీలక పాత్ర పోషించింది. అమెరికా ప్రభుత్వ విదేశాంగ విధానాన్ని విమర్శిస్తూ ఇతర దేశాలలో కూడా పర్యటించింది.
అయితే హరిబాబుకీ, ఈశ్వర్‌కీ పడదు. పాత పగలతో బద్ధ శత్రువుల్లా వుంటారు. దీనికి కారణాల్ని వెల్లడిస్తూ ఫ్లాష్ బ్యాక్ ప్రారంభమవుతుంది- 1936 లో మద్రాసులో హరిబాబు కాలేజీలో చదువుకుంటున్నప్పుడు, అదే కాలేజీలో చదివే సీతాదేవి తో పరిచయం ప్రేమా ఏర్పడతాయి. సీతాదేవి రాచకొండ సంస్థానానికి చెందిన జమీందారు వారసురాలు. ఆ దేవరకొండ గ్రామంలో క్షురకుడి మనవడు హరిబాబు. వీళ్ళిద్దరి ప్రేమ సీత అన్న ఈశ్వర్‌కి నచ్చదు. అతను కులాల అంతరాల్ని తెరపైకి తెస్తాడు. సీతాదేవికి వేరే పెళ్లి ప్రయత్నాలు ప్రారంభిస్తాడు ఈశ్వర్. నిమ్నకులస్థుడైన హరిబాబుని అడ్డు తొలగించుకునేందుకు తండ్రి చెప్పిన పథకంతో, వూళ్ళో కులఘర్షణలు రేకెత్తిస్తాడు. ఆ ఘర్షణల్లో హరిబాబుని చంపేస్తే అది ఆ ఘర్షణల మీదికి పోతుందని ఆలోచన. ఘర్షణలతో ఊరు రెండుగా విడిపోతుంది. నిమ్న కులస్థుల ఇళ్ళకీ, ఉన్నత కులస్థుల ఇళ్ళకీ మధ్య కంచె కట్టేస్తారు. అలా హరిబాబు మీద కూడా దాడి చేయడంతో అతడు సీతాదేవి ఇంటికే వచ్చి, అందరి ముందూ తాళి కట్టి ఆమెని తీసికెళ్ళి పోతాడు. దీంతో ఆగ్రహించి హీరోని చంపేసేందుకు వెళ్ళిన ఈశ్వర్‌ని, సీతాదేవి అడ్డుకోవడంతో ఆమెని తోసేస్తాడు. ఆమె ఇనుప చువ్వ మీద పడి కడుపులో గాయంతో విలవిల్లాడుతుంది.
రెండో ప్రపంచ యుద్ధ సమయంలోనూ- యుద్ధానికి ముందు కాలంలోనూ - రెండు కాలాలలో నడిచే రెండు విడివిడి కథల సంపుటి ఇది. 1939 లో రెండో ప్రపంచ యుద్ధం ప్రారంభమవుతుంది. ఆ యుద్ధంలో బ్రిటన్ తరపున పాల్గొనేందుకు రాయల్ ఇండియన్ ఆర్మీలో చేరి ధూపాటి హరిబాబు కూడా వెళ్తాడు. మొన్నటి వరకూ ఇదే యుద్ధంలో జర్మనీ, జపాన్ లతో కలిసి మిగిలిన దేశాలకి వ్యతిరేకంగా యాక్సిస్ దేశంగా వున్న ఇటలీ, ఆ కూటమి నుంచి విడిపోయి మిత్రపక్షాల వైపు చేరుతుంది. దీంతో జర్మన్ నాజీలు హిట్లర్ ఆదేశాలతో ఇటలీ పనిబట్టాలని చూస్తూంటారు. ఆ జర్మనీ- ఇటలీ సరిహద్దులో ఇటలీ తరపున యుద్ధం చేస్తున్న దళంలో సైనికుడుగా హరిబాబు వుంటాడు. ఇతడి నేస్తంగా దాసు ఉంటాడు. ఇతను అతి భయస్థుడు, పిరికివాడు కూడా. ఇదే దళంలో మరో తెలుగు వాడైన ఈశ్వర్ అనే కల్నల్ ఉంటాడు. వీళ్ళందరికీ బ్రిటిష్ సైనికాధికారి సారథ్యం వహిస్తూంటాడు.
కంచె 2015 అక్టోబరు 22 న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. ఈ చిత్ర కథ రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం నేపథ్యంలో నడుస్తుంది. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం నేపథ్యంలో తెలుగులో వచ్చిన మొదటి సినిమా ఇది. రెండో ప్రపంచ యుద్ధంలో దాదాపు రెండు లక్షల మంది భారత సైనికులు పాల్గొని, నలబై వేల మంది మరణించి, మరో ముప్ఫై ఐదు వేల మంది గాయపడి, అరవై వేలమంది బందీలుగా చిక్కారన్న సత్యాన్ని పరిశోధనాత్మకంగా వెలికి తీసి, ప్రపంచం ముందు పెట్టిన సినిమా ఇది. 2015 ఆగస్టు 15 న విడుదలైన ఈ చిత్ర మొదటి ప్రచార చిత్రం విభిన్నంగా ఉండి ఆకట్టుకున్నది.
ఈ సినిమాలోని పాటలను సిరివెన్నెల సీతారామశాస్త్రి రచించగా, హిందీ సంగీత దర్శకుడు చిరంతన్ భట్ ఈ సినిమాకు సంగీతాన్ని అందించాడు. ఈ సినిమాలోని పాటలు:
ఇలా ఓ యుద్ధ కథ, ఇంకో ప్రేమ కథా విడివిడిగా సాగుతూ, ముగింపులో కలిసిపోయి ఒకటవుతాయి. రైలులో హరిబాబు మృతదేహంతో వూరికి చేరుకుంటాడు ఈశ్వర్. ప్రజల కన్నీళ్ళ మధ్య సీతాదేవి సమాధి పక్కనే హరిబాబుని సమాధి చేస్తారు. ఇలా పూర్వ కథతో వచ్చి ప్రత్యక్ష కథ కలుస్తుంది.
ఒక పక్క ఈ ప్రేమకథ అంతకంతకీ విషమంగా మారుతుంటే, దీనికి విరుద్ధంగా ప్రస్తుత యుద్ధకథ అనేక మలుపులు తిరుగుతూ సాగుతూంటుంది.
గతంలో పురాణాల్ని తిరగరాసిన వారు పురాణ పాత్రలుగానే వాటిని చూశారు, చూపించారు. ఓల్గా విశిష్టత, విభిన్నత ఏమంటే, సీతనో, రాముడినో, ఊర్మిళనో, లక్ష్మణుడినో, అహల్యనో, శూర్పణఖనో, రేణుకనో. కేవలం పాత్రలుగా కాకుండా అందులోని భావ ప్రకంపనల్ని సృజియించారు. భావనను ప్రతిబింబింపచేయాలంటే, ఆ పాత్రల స్వభావ మూలాన్ని మార్చడం అనివార్యం. రామయణంలో 'శూర్పణఖ' అసూయ స్వభావం కలది, విలన్‌ పాత్రధారి. సమాగమంలోని శూర్పణఖ అలా కాదు, ధీరోధాత్రి, అంత్ణ సౌందర్యవతి. ఈ కథలన్నింటిలో 'సీత' ఒక ప్రధానమైన భావన. ఈ మూల భావనతోనే మిగిలిన పాత్రలూ మరికొన్ని భావనలుగా గోచరిస్తాయి. అలాంటి కొంగొత్త భావనల సమాహారమే 'విముక్త' కథా సంపుటి!
సమాగమంలోనో, ఇతర కథల్లోనో సీత శూర్పణఖనో, అహల్యనో కలుసుకోవడం కథ కాదు. కొత్త భావనలతో, స్త్రీ దృక్పథంతో కలపడం ఓ కొత్త కోణం.
విముక్త సంకలనంలోని కథలు రామాయణ కథా నేపథ్యంలో సీత సూత్రధారిగా నడిచేవి. పురాణ కథలను తీసుకొని స్త్రీవాద దృక్కోణంతో మాత్రమే గాక, ఓ నూతన ఒరవడితో తిరగరాయడమనేది అద్భుత విషయమైతే ఆ అద్భుతాన్ని తనదైన శైలిలో అలతి అలతి పదాలతో సరళంగా, క్లుప్తంగా రాయడం ఓల్గా గారికే చెల్లింది. ఈ కథలన్నీ కూడా చదువరుల హృదయాలను హత్తుకొని, ఏకబిగిన చదివిస్తాయి.
పౌరాణిక పాత్రల్లోని ఉదాత్తత, సహనశీలత, సంపూర్ణత వారి జీవితాల్లోని ఆయా సందర్భాల్లో వారనుభవించిన మౌన సంఘర్షణ లోంచి రూపుదిద్దుకున్నవే!
సామాజిక కట్టుబాట్లు, నైతిక, నిర్దేశిక సూత్రాలననుసరించి పితృస్వామ్య ఆధారిత కుటుంబ వ్యవస్థ తన సౌలభ్యం కోసం ఏర్పాటు చేసుకున్న ఆదేశిక సూత్రా ల అంతర్వాహినియే ఆయా పాత్రల గుణగణాలు.
ఈ కథలు వర్తమాన సమాజంలో స్త్రీల వేదనలకు ప్రాతినిధ్యం వహించే కథలు కూడా.ఇవాల్టి సమాజంలో అనేక ఆంక్షలకూ అవమానలకూ హింసలకూ గురై వాటినధిగమించిలేస్తున్న స్త్రీలు కొందరైతే, వాటిలోనే కూరుకుపోయి వాటిని దాటలేక, దాటాలని తెలియక,నానా యాతనలు పడుతున్న స్త్రీలెందరో - తమను హింసించే భర్తల నుండి విముక్తం కావాలనేస్పృహ లేకుండా వారిని ద్వేషిస్తునే, అసహ్యించుకుంటునే వారిని గట్టిగా పట్టుకునే స్త్రీలు - ద్వేషంతోతమను తాము హింసించుకోడం అలవాటైన స్త్రీలు - ఆ స్త్రీల కోసం ఈ కథలు.– ఓల్గా, రచయిత్రి
ఈ పుస్తకం బెంగాలి , హింది , కన్నడ , కొంకణి , మలయాళం , మరాఠీ , నేపాలీ, ఒడియా , తమిళం మరియు ఇంగ్లీషు భాషల్లోకి అనువదించబడింది.
‘కేవలం ఆర్థిక స్వాతంత్య్రంతోనే మహిళలకు స్వేచ్ఛ వచ్చినట్టు కాదు…చట్టసభల్లో మహిళలు విధాన నిర్ణయకర్తలు అయినపుడే అది సాధ్యపడుతుంది’ అని రచయిత్రి, స్త్రీవాద ఉద్యమకారిణి ఓల్గా స్పష్టంగా చెబుతారు.
విముక్త ప్రముఖ రచయిత్రి ఓల్గా రచించిన చిన్న కథల సంకలనం. ఓల్గా రచించిన 'విముక్త' కథల సంపుటికి కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ పురస్కారం లభించటం ప్రగతిశీల సాహిత్యానికి ఒక గౌరవం.
ఆయన ఎన్నో సంగీత కార్యక్రమాలను రూపకల్పన చేసిన వీరికి తొలి మజిలీ మాత్రం "సంహిత" ఆల్బం విజయం సాధించడం. ఆయన అజ్ఞాతంగా ఉన్న సంగీత కారులపై డాక్యుమెంటేషన్ చేసారు. ఆయన ఏడు నరసింహదాసు కీర్తనలలు ట్యూన్, రికార్డింగ్ చేసారు. అందులో "మంగళం అంగజ జానక సారంగ నాయక" లో కంపోజ్ చేసారు.
ఆనాటి నుండి మననాటి వరకు, అన్నమయ్యవారి దగ్గరి నుండి హైదరాబాద్ సోదరులు రాఘవాచారి, శేషాచారి గార్ల దాకా, కర్ణాటక హిందుస్తానీ సంగీత కళామూర్తులు గాత్ర, తంత్రీవాద్య విశేష ప్రతిభావంతులైన 186 మంది జీవిత విశేషాలను అనల్ప పదాలలో విశేషంగా రచించారు.
శ్రీమదాంధ్ర భారతం విరాటపర్వంలో చతుర్థాధ్యాయంలోని 59వ పద్యమిది. రెండవమారు జూదంలో ధర్మరాజు ఓడిపోయినప్పుడు పాండవులు, ద్రౌపది పన్నెండేళ్ళు వనవాసం, సంవత్సరం అజ్ఞాతవాసం చేయాలని అజ్ఞాతవాస కాలంలో వారు పాండవులని బయటపడిపోతే మళ్ళీ మరో 13 సంవత్సరాలు అజ్ఞాతారణ్యవాసాలు చేయాలని నియమం విధిస్తారు కౌరవులు. పన్నెండేళ్ళు అరణ్యవాసం ముగిసి సంవత్సరం పాటు విరాటుని కొలువులో పాండవులు అజ్ఞాతవాసం సాగిస్తారు. ఆ సంవత్సరకాలంలో వారిని పట్టుకుని మళ్ళీ అరణ్యాజ్ఞాతవాసాలకు పంపాలని దుర్యోధనాదులు ప్రయత్నాలు సాగిస్తారు. ఆ ప్రయత్నంలో భాగంగా విరాటరాజు కొలువులో ఉండివుంటారని అంచనావేసి, వారిని బయటకు రప్పించేందుకు గోగ్రహణాలు అనే యుద్ధాలు ప్రారంభిస్తారు. దక్షిణం నుంచి సుశర్మ దక్షిణ గోగ్రహణం చేయగా విరాట వీరులు, సైన్యమూ అటు వెళ్ళి యుద్ధం చేస్తారు. ఇంతలో అర్జునుడిని బయటకు లాగే వ్యూహంతో భీష్మ ద్రోణ కర్ణాదులతో సహా దుర్యోధనుడు, కౌరవ సైన్యం ఉత్తర దిక్కు నుంచి ఉత్తర గోగ్రహణం ప్రారంభిస్తారు.
విరాట రాకుమారుడైన ఉత్తరుడు అంత:పురకాంతలతో సారధి ఉంటే యుద్ధంలో కౌరవులని గెలిచేస్తానంటూంటే ద్రౌపది బృహన్నల ని తీసుకువెళ్ళమంటుంది. చివరకు బృహన్నలతో యుద్ధరంగంలోకి వెళ్ళిన ఉత్తరుడు కౌరవసేనను చూసి బెదిరిపోవడంతో అప్పటికి అజ్ఞాతవాస కాలం పూర్తైన విషయం తెలిసిన అర్జనుడు తన గాండీవం తీసుకుని అర్జున రూపాన్ని ధరంచి యుద్ధంలోకి వస్తాడు. అప్పటికి అర్జునుడు తమ తండ్రి, తమ అన్నదమ్ములు విస్తరించిన రాజ్యాన్ని దురాక్రమించి, అడవులకు తరిమి, చివరకు తమను అజ్ఞాత వ్రతం నుంచి కూడా బయటకు తెచ్చేందుకు వచ్చిన దురాక్రమణదారుపై క్రోధంతో ఉన్నాడు. అర్జునుడిపై అభిమానం కలిగిన గురువు ద్రోణాచార్యుడు ఆ సందర్భంలో ఈ పద్యాన్ని చెప్తాడు.
ప్రసిద్ధమైన శార్దూల వృత్త పద్యమిది. తెలుగు పద్యాల ప్రాస, యతి వంటివాటికి అక్షరమైత్రి కలవాలే తప్ప పదవిచ్ఛేదనం కావాల్సిన అవసరం లేదు. అయినా కొందరు కవులు ప్రాస స్థానాల్లో విరుడుగు ఏర్పరిచి పద్యానికి మరింత సొబగు తెచ్చిపెడతారు. ఈ పద్యంలో తిక్కన ఆఖరి రెండు చరణాల్లోనూ ప్రాస స్థానమైన రెండవ అక్షరం వద్ద పదాన్ని విరిగేలా రాశారు. అందులోనూ చివరి చరణంలో అది వ్యంజ్యకంగా ఒప్పుతోంది. చివరి చరణంలో వచ్చెం గుంతీసుత మధ్యముండు అన్నప్పుడు చ్చెం అన్న అక్షరం వద్ద ప్రాస. అక్కడితో పదం విరవడమే కాకుండా అక్కడ మరో చమత్కారమూ చేశారు. సామాన్యంగా వాడు వచ్చాడు అన్నది నిత్యవ్యవహారంలోని వాడుక. అందులో వాడు అన్న కర్త ముందు, వచ్చాడు అన్న క్రియ తర్వాత వస్తుంది. అందువల్ల కర్తకు పెద్ద ప్రాధాన్యత ధ్వనించదు. వచ్చాడు వాడు అని ముందు క్రియ తర్వాత కర్త వస్తే వాడు అన్న కర్తకు చాలా ప్రాధాన్యత వ్యంగ్యభూతమవుతుంది. ఈ ధ్వనిని కూడా ఛందస్సులోని ప్రాస విరుగుడు ఉన్నప్పుడే వేయడం వల్ల అది రెండు విధాలా పద్యాన్ని పండిస్తోంది.
భారత కథ ప్రకారం పేడివాడైన నాట్యాచార్యుడు బృహన్నలగా సంవత్సరం పాటు అజ్ఞాతంగా జీవించిన మహావీరుడు అర్జునుడు. అలాంటి అర్జునుడు ఇక అజ్ఞాతవాసం ముగిసిపోయి గాండీవంతో బయటకు వచ్చిన సన్నివేశాన్ని వర్ణించాల్సివచ్చిన సందర్భంలో తిక్కన దాన్ని ద్రోణాచార్య పాత్రతో చెప్పించారు. అదే శిల్ప విశేషము. ఆ ద్రోణాచార్యునికి అర్జునుని మీద ప్రేమకు, అతని శౌర్యం మీద విశ్వాసానికి అంతం లేదని ఈ పద్యాన్ని వ్యాఖ్యానిస్తూ విశ్వనాథ సత్యనారాయణ పేర్కొన్నారు. అటువంటి ద్రోణుడితో ఈ పద్యాన్ని చెప్పించడంతో నిలిచిపోయే పద్యమైంది. పైగా అప్పటి పార్థుని స్థితిని ద్రోణాచార్యుడెలా భావించాడో తిక్కన అలా భావించారనీ, కథలోని ద్రోణుడు నిజానికి తిక్కన అన్నారు విశ్వనాథ. స్వతాహాగా సేనానియై, సేనానుల వంశానికి చెందిన శౌర్యాభిమాని తిక్కన ఈ పద్యాన్ని రసవత్తరంగా రూపొందించారని ఆయన భావించారు.
జబ్బుచేసి గుహలో ఉండిపోయిన సింహం అది వెనుకబట్టి, ఆకలితో నకనకలాడుతూ గుహబయటకు రాగా ఏనుగుల గుంపును చూసి ఎత్తివచ్చిన క్రోధంతో దుమకబోతున్న విధంగా అడవుల్లో నివసించి మనసు పాడైవుండి కుంతీదేవి కుమారుల్లో మధ్యవాడు యుద్ధానికి సిద్ధమైన బలంతో మన సైన్యంపైకి వస్తున్నాడు.
అనవసరమైన సందర్భంలో అందంగా ఉందంటూ సంస్కృతం వాడను అని తిక్కన చెప్పుకున్నారు. అలా అవసరమైన కొన్ని సందర్భాల్లో ఇదీ ఒకటి. అద్భుతభయానక దృశ్యాలను వర్ణించడానికి దీర్ఘసమాసాలు వాడే వాడుక ఉన్న తిక్కన ఈ సన్నిఏశానికీ ఆ క్రమంలోనే దీర్ఘ సంస్కృత భూయిష్టమైన సమాశాలు వాడారు.
సింగం బాకటితో గుహాంతరాంతరమునంతో ప్రారంభమయ్యే పద్యం ఆంధ్రమహాభారతంలోని విరాటపర్వంలోని చతుర్థాధ్యాయంలోనిది. ఈ పద్యాన్ని తెలుగు సాహిత్యంలో అత్యంత ప్రఖ్యాతి, మన్నన పొందిన కవుల్లో ఒకరైన తిక్కన రచించారు. ఇది శార్దూల విక్రీడితము చందస్సులో వ్రాయబడినది.
2012 సెప్టెంబరు 15 : విజయవాడ నుంచి వైజాగ్ వెళ్తున్న రత్నాచల్ ఎక్స్ ప్రెస్ లోని డి-2 బోగీలో పొగలను గుర్తించినట్లు ప్రయాణికులు రైల్వే సిబ్బందికి సమాచారం అందించడంతో స్టేషన్ అధికారులు రైలును నిలిపివేసి తనిఖీలు చేపట్టారు. గంటకుపైగా రైలును నిలిపివేయడం మూలంగా ప్రయాణికులు తీవ్ర ఇబ్బందులకు గురయ్యారు.
2015 జూలై 7 : రత్నాచల్ ఎక్స్ ప్రెస్ విశాఖ నుండి విజయవాడ వెళుతోంది. రెండు గంటల ఆలస్యంగా రైలు వచ్చింది. కానీ దువ్వాడ - అనాకపల్లి వద్ద రైలు ముందుకు వెళ్లడం లేదని గుర్తించారు. కానీ రైలు ఇంజిన్ మాత్రం ఒక కిలో మీటర్ ముందుకెళ్లిపోయింది. ఈ సంఘటనని ఆలస్యంగా గుర్తించిన డ్రైవర్ రైలును నిలిపివేశాడు. సాంకేతిక లోపంతోనే ఈ సమస్య తలెత్తిందని పేర్కొంటున్నారు.
2016 జనవరి 31 : కాపులను బీసీ జాబితాలో చేర్చాలని డిమాండ్ చేస్తూ కాపుగర్జన కార్యకర్తలు తుని రైల్వే స్టేషన్ లో చేపట్టిన ఆందోళన ఉద్రిక్తంగా మారింది. తుని రైల్వే స్టేషన్ లో ఆగిపోయిన రత్నాచల్ ఎక్స్ ప్రెస్ కు ఆందోళన కారులు నిప్పుపెట్టారు. బోగీలన్ని మంటల్లో కాలిపోయాయి. అంతకుముందు రాళ్లు రువ్వడంతో ఇంజిన్ ధ్వంసమైంది. రత్నాచల్‌ ఎక్స్‌ప్రెస్‌ 2016 ఫిబ్రవరి 8 నుంచి పట్టాలపైకి రానుంది. 17 బోగీలతో రత్నాచల్‌ ఎక్స్‌ప్రెస్‌ను పునరుద్దరించనున్నట్లు దక్షిణ మధ్య రైల్వే అధికారులు తెలిపారు. 2 ఏసీ ఛైర్‌కార్‌ బోగీలు, 8 సెకండ్‌ సిట్టింగ్‌, 4 సాధారణ ద్వితీయ శ్రేణి బోగీలు, ఒక వంటశాల బోగీ, రెండు సరకు, బ్రేక్‌ వ్యాన్‌ ఏర్పాటు చేయనున్నట్లు అధికారులు వెల్లడించారు.
2016 ఆగస్టు 8 : తుని రైల్వే స్టేషన్లో అగ్నికి ఆహుతైన రత్నాచల్‌ కు. సోమవారం మాత్రం అక్కడి స్థానికులు పూల దండలతో స్వాగతం పలికారు. రత్నాచల్‌ డ్రైవర్‌కు పూలదండలు వేసి తమ ఆనందాన్ని వ్యక్తం చేశారు. వారం వ్యవధిలో తిరిగి రైలుబండి పట్టాల మీదకు ఎక్కటం పట్ల కోస్తా, గోదావరి, ఉత్తరాంధ్ర జిల్లాల ప్రజలు సంతోషం వ్యక్తం చేసారు
రత్నాచల్ ఎక్స్‌ప్రెస్ అనేది భారతీయరై ల్వేలు, దక్షిణ మధ్య రైల్వే జోన్ ద్వారా నిర్వహించబడు, విశాఖ పట్నం, విజయవాడ రైల్వే స్టేషన్ల మధ్య నడిచే రోజువారీ సేవలు వంటివి అందించే ఒక సూపర్‌ఫాస్ట్ నకు చెందిన ఇంటర్సిటీ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు.
లాలాగూడాకు చెందిన డబ్ల్యుఎపి7 ఇంజన్ ద్వారా విశాఖపట్నం నుండి విజయవాడకు, లాలాగూడాకు చెందిన డబ్ల్యుఎపి4 ఇంజన్ ద్వారా విజయవాడ నుండి విశాఖపట్నానికి ఈ రైలు నెట్టబడుతూ ఉంటుంది.
రత్నాచల్ ఎక్స్‌ప్రెస్ ఒక ఎసి చైర్ కార్, రెండవ తరగతి సిట్టింగ్, 6 జనరల్ రిజర్వేషన్ లేని కోచ్‌లు కలిగి ఉంది.
దళిత కవిత్వంలోను, తెలంగాణ ప్రాంతీయ అస్తిత్వ వాదం కవిత్వంలోను, బీసివాద కవిత్వంలోను తనదైన ముద్ర వేసుకున్న బలమైన గొంతు జూలూరి గౌరీశంకర్ ది. తన తొలి దీర్ఘకవిత రాసిన ఎలియాస్ 2001 నుంచి 2007లో వచ్చిన తెలంగాణ మోదుగుల పొదుగు చెకుముకి రాయి వరకు మొత్తం 14 దీర్ఘకవితల్తో ఏ తెలుగు కవి ఇప్పటి వరకు చేయని, చెరిగిపోని దీర్ఘ సంతకం చేసింది గౌరీశంకరొక్కడే. తను 2005లో రాసిన నాలుగో కన్ను బిసి దీర్ఘకవిత ఒక రోజు, ఒకే సమయానికి దాదాపు 22 కేంద్రాల్లో ఆవిష్కరింపబడటం విశేషం.
జూలూరు గౌరీశంకర్ 1960, జనవరి 4న తెలంగాణ రాష్ట్రం, సూర్యాపేట జిల్లా, నడిగూడెంలో జన్మించాడు. ఆయన 1వ తరగతి నుంచి 9వ తరగతి వరకు నడిగూడెంలో, 10వ తరగతి అనంతగిరిలో విద్యాభ్యాసం పూర్తి చేశాడు. ఆయన కోదాడలోని కేఆర్‌ఆర్‌ కళాశాలలో ఇంటర్‌, డిగ్రీ పూర్తి చేసి శ్రీకృష్ణదేవరాయ విశ్వవిద్యాలయంలో ఎంఏ పూర్తి చేశాడు. గౌరీశంకర్ కోదాడలో లెక్చరర్‌గా పనిచేస్తూనే వివిధ పత్రికల్లో పదేళ్ల పాటు జర్నలిస్టుగా పని చేశాడు.
జూలూరు గౌరీశంకర్ తెలుగు రచయిత, తెలంగాణ సాహిత్య అకాడమీ అధ్యక్షుడు. ఈయన సృజనాత్మక సాహిత్యంలో ప్రసిద్ధుడు. 2013 సంవత్సరానికిగాను తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం నుండి 'సృజనాత్మక సాహిత్యం'లో "కీర్తి పురస్కారాన్ని" అందుకున్నాడు.
సిధారెడ్డి ఆధ్వర్యంలో ఆయనే అధ్యక్షుడుగా తెలంగాణ రచయితల వేదిక ఏర్పడింది. ఆ వేదికకు 2007లో జూకంటి జగన్నాధం, జూలూరి గౌరీశంకర్‌ అధ్యక్ష కార్యదర్శులుగా ఎన్నికై ఈ సంస్థ మరెన్నో కార్యక్రమాలు తీసుకుంది.
గంగోపాధ్యాయ రాసిన రెండు నవలలను ప్రముఖ దర్శకుడు సత్యజిత్ రే సినిమాలుగా రూపొందించారు. గోరోమ్ భట్ ఓ నిచోక్ భూటర్ గొప్పో అనే బెంగాలీ పుస్తకం ఆధారంగా దర్శకుడు బిప్లాబ్ రాయ్ చౌదరి శోద్ అనే సినిమా తీశారు. గంగోపాధ్యాయ స్మృత్యర్థం కోల్‌కతాకు చెందిన ‘ది బెంగాల్’ సంస్థ ఈ అవార్డును 2012లో నెలకొల్పింది. పురస్కార గ్రహీతలకు రెండు లక్షల రూపాయల చొప్పున నగదును కూడా బహూకరిస్తారు. సునీల్ గంగోపాధ్యాయ స్మారక పురస్కారాలను ప్రముఖ బెంగాలీ కవులు నీరేంద్రనాథ్ చక్రవర్తి, శంఖ ఘోష్‌లకు రాష్టప్రతి ప్రణబ్ ముఖర్జీ జనవరి 11,2014న అందజేశారు. సునీల్ గంగోపాధ్యాయ స్మారక పురస్కారాన్ని 2012 సంవత్సరానికి గాను నీరేంద్రనాథ్, 2013కు గాను శంఖ ఘోష్ అందుకున్నారు.
తూర్పు బెంగాల్ లోని ఫరీదా పూర్ లో 1934 సెప్టెంబర్ ఏడో తేదీన సునీల్ జన్మించారు. కోల్ కతాలోని డమ్ డమ్ మోతీజీల్ కాలేజీ, సురేంద్రనాథ్ కాలేజీ, సిటీ కాలేజీల్లో విద్యాభ్యాసం చేశారు. కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయంలో బెంగాల్ సాహిత్యంలో మాస్టర్స్ డిగ్రీ చేశారు. చాలా కొద్ది కాలంలోనే శక్తిమంతమైన కవిగా, రచయితగా, నవలాకారుడిగా, నాటకకర్తగా గుర్తింపు పొందారు. కవితా ప్రక్రియ అంటే సునీల్ గంగోపాధ్యాయకి ప్రాణం. క్రిత్తిబాస్ అనే పత్రికను స్థాపించి కొత్త రచయితల్ని బాగా ప్రోత్సహించారు సునీల్ గంగోపాధ్యాయ. 1985లో సెయ్ సమయ్ నవలకు సాహిత్య అకాడెమీ అవార్డ్ ని అందుకున్నారు.
సునీల్ గంగోపాధ్యాయ ముఖ బెంగాలీ సాహితీవేత్త, సాహిత్య అకాడమీ ఆధ్యక్షుడు. బెంగాలీ సాహిత్యంపై చెరగని ముద్రవేసిన ఆయన ఐదు తరాల బెంగాలీ రచయితలకు వారధిగా నిలిచారు. కవిత, కథ, నాటకం లాంటి వివిథ రకాల ప్రక్రియల్లో తనదైన ముద్రని చూపించారు. గంగోపాధ్యాయ రచనల్ని కథావస్తువులుగా తీసుకుని కొన్ని సినిమాలు కూడా తీశారు.
బెంగాలీ సాహిత్యరంగంలో సుప్రసిద్ధుడైన గంగోపాధ్యాయ అనేక నవలలు, కవిత్వంతో పాటు విభిన్న సాహిత్య ప్రక్రియల్లో సుమారు 200 పుస్తకాలు వెలువరించారు.
గౌరావఝల రామకృష్ణ సీతారామ సోదరకవులు జంటకవులుగా ప్రసిద్ధి చెందారు. వీరిలో గౌరావఝల రామకృష్ణ శాస్త్రి పెద్దవాడు. ఇతడు కర్నూలు మునిసిపల్ హైస్కూలులో పండితుడిగా పెక్కు సంవత్సరాలు పనిచేశాడు. రెండవ వాడైన గౌరావఝల సీతారామ శాస్త్రి అప్పటి కర్నూలు జిల్లా గజ్జలకొండ గ్రామంలో బోర్డు హైస్కూలు ప్రధానోపాధ్యాయుడిగా, పోస్టుమాస్టర్‌గా పనిచేశాడు. ఈ ఇరువురు సోదరకవులు పెక్కు శతావధానాలు చేశారు.
ఈ సోదరకవులు మదనపల్లి, చిత్తూరు, బెంగుళూరు, మైసూరు, బళ్ళారి, అనంతపురము మొదలైన ముఖ్యపట్టణాలలో శతావధానాలు చేశారు. ఈ పట్టణాల చుట్టుపక్కల గ్రామాలలో అష్టావధానాలు, నేత్రావధానాలు కూడా చేశారు. ఆశు ప్రదర్శనలలో సభ్యులు కోరిన కథాభాగాన్ని తీసుకుని గంటకు 300 పద్యాలను ఆశువుగా చెప్పి పలువురి మెప్పును పొందారు. మరికొన్ని పల్లెటూరి దేవాలయాలలో పురాణ పఠనం చేశారు.
వీరు బాపట్ల శంకర విద్యాలయంలో గీర్వాణాంధ్ర భాషలను, మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయం నుండి విద్వాన్ పరీక్షను ఉత్తీర్ణులయ్యారు.
ఇతడు కరీంనగర్ క్షేత్రాలు అనే ఆడియో సీడీ తీసుకువచ్చాడు. తానా సభలకు సంగీత నృత్యరూపకాలు అందించాడు. లలితగీతం, లక్షణం, నిర్వచనం నిర్దేశిస్తూ లలిత గీతాలపై మొట్టమొదటిసారిగా ప్రామాణిక పరిశోధన చేశాడు. తెలంగాణపై అభిమానంతో తెలంగాణ భాష, యాసతో వెలుగచ్చింది నాటకాన్ని వ్రాశాడు. జయజయహే తెలంగాణ సంగీత నృత్యరూపకం రచించాడు. రచయితగా, దర్శకుడిగా, వ్యాఖ్యాతగా, నంది అవార్డ్స్ కమిటీ చైర్మన్‌గా, ఇంటర్నేషనల్ చిల్డ్రన్స్ ఫిల్మిం ఫెస్టివల్ జ్యూరీ మెంబర్‌గా, పాడుతాతీయగా పాటల కార్యక్రమానికి జడ్జిగా. ఇలా బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలిగా పేరొందాడు.
ఇతడు సినిమాలపై మోజుతో ఎక్కడికెళ్తుందో మనస్సు అనే సినిమాకు దర్శకత్వం వహించాడు. ఆ చిత్రంలో సాయికుమార్ హీరోగా నటించాడు. అంతరించి పోతున్న గోవులపై గోభాగ్యం అనే డాక్యుమెంటరీ చిత్రాన్ని తీశాడు. ఆ చిత్రం ఇంటర్నేషనల్ షార్ట్ ఫిలిం ఫెస్టివల్‌లో బహుమతులు గెలుచుకుంది. బతుకమ్మ, ఆత్మహత్య, నేతన్నలు వంటి డాక్యుమెంటరీలను తీసి జాతీయస్థాయిలో స్పెషల్ జ్యూరీ అవార్డులు అందుకున్నాడు. టెలివిజన్‌లో భక్త కవి పోతన, భారతీయ సంస్కృతీ శిఖరాలు వంటి సీరియల్స్‌ను డైరెక్ట్ చేసి బుల్లితెర ప్రేక్షకులను ఆకట్టుకున్నాడు.
వడ్డేపల్లి కృష్ణ కవి, సినీగేయ రచయిత, లలితగీతాల రచయిత. 1968లో స్రవంతి, కృష్ణాపత్రిక వంటి పత్రికల్లో పద్యాలు, గేయాలతో పాటు కవికల్యాణం, గడ్డిపువ్వు, గాంధీ, మూడుపూలు ఆరుకాయలు, సంక్రాంతిలక్ష్మి, స్వదేశీయం, వివేకానంద విజయం, ఆమ్రపాలి, బతుకమ్మ, జయజయహే తెలంగాణ, రమణీయ రామప్ప మొదలగు అనేక సంగీత నృత్య రూపకాలు వ్రాశాడు. ఎక్కడికెళ్తుందో మనసు , లావణ్య విత్ లవ్ బాయ్స్ అనే చిత్రాలకు రచన, దర్శకత్వం నిర్వహించాడు.
ఇతడు 1948, ఆగస్టు 5న ఉమ్మడి కరీంనగర్ జిల్లాలో సిరిసిల్ల లో చేనేత వృత్తిగా కలిగిన ఒక సాధారణ కుటుంబంలో జన్మించాడు. ఇతని తల్లిదండ్రులు లక్ష్మమ్మ, లింగయ్య. ఇతనికి బాల్యం నుండే సినారె స్ఫూర్తితో సాహిత్యం పట్ల ఎక్కువ అభిరుచి కలిగింది.
డైక్లోరోసైలన్ యొక్క రేఖాచిత్రపటాలు, ఈ సంయోగపదార్థం భిన్నమైన భౌతికలక్షణాలు కలిగిఉన్నట్లు చూపుచున్నవి. వేపరు ప్రెసరు-ఉష్ణోగ్రత రేఖాచిత్ర పటం ప్రకారం ఉష్ణోగ్రత పెరిగే కొలది,ఈ సంయోగపదార్థం యొక్క వేపరు/ఆవిరి/భాష్పవత్తిడి కూడా పెరుగుతున్నది.అలాగే వాయువు-ఉష్ణ సామర్ధ్యం రేఖా చిత్రపటంలో ఉన్న ప్రకారం వాయుఉష్ణోగ్రత పెరిగే కొలది వాయువు యొక్క ఉష్ణసామర్ధ్యం కూడా 24 / వచ్చువరకు పెరుగుచున్నది., ఉష్ణోగ్రత తగ్గే కొలది భాష్పికరణ ఎంతాల్పి తగ్గుతున్నది.ఈ తగ్గుదల180 సందిగ్ధ బిందువు వద్ద ఎంతాల్పి సున్నాకు చేరుతుంది. అలాగే సందిగ్ధ బిందువు చేరువరకు ద్రవ ఉష్ణసమర్ధత కూడా ఉష్ణోగ్రత పెరిగేకొలది పెరుగుతుంది.ఈ సంయోగపదార్థం యొక్క ఉష్ణోగ్రత పెరిగేకొలది,ఉపరితల తలతన్యత క్రమంగా తగ్గుతూ, సందిగ్ధత బిందువు వద్ద శూన్య విలువకు చేరుతుంది.
డైక్లోరోసైలన్‌ను మొదట 1919లో తయారుచేసారు. వాయుదశలో మొనోసిలేన్ హైడ్రోజన్‌క్లోరైడ్ తో చర్యవలన డైక్లోరోసైలన్‌ను స్టాక్, సోమీస్కీఅనువారు ఉత్పత్తి చేసారు.వాయు స్థితిలో నీటి ఆవిరితో డైక్లోరోసైలన్ చర్యవలన వాయురూపంలో ఉన్నమొనోమెరిక్ ప్రోసిలాక్సేన్ ఏర్పడుతుంది.ప్రోసిలాక్సేన్ ద్రవస్థితిలో వేగంగా,వాయుస్థితిలో నెమ్మదిగా పాలిమరుగా మారుతుంది. తత్ఫలితంగా ద్రవ,ఘన పాలి సిలాక్సేన్ ఏర్పడుతుంది. ద్రవభాగాన్ని వాక్యుం లో డిస్టిలేసన్ చేసి /బాష్పీకరించి వేరుచేయుదురు. వేరు చేయబడిన భాగం గదిఉష్ణోగ్రత వద్ద చిక్కమారి జెల్లాతయారు అవుతుంది.
డై క్లోరోసైలన్ ఒక రసాయన సంయోగ పదార్థం. దీనిని అనికూడా పిలుస్తారు.ఈ సంయోగపదార్థం యొక్క రసాయన సంకేత పదం 22.అర్ధవాహక ఉత్పత్తి ప్రక్రియలో సిలికాన్ నైట్రేడ్ను వృద్ధి పరచుటకై గదిలో అమ్మోనియాతో డై క్లోరోసైలన్ ను మిశ్రమం చేయుదురు.అధిక గాఢత కలిగిన డైక్లోరోసిలేన్,ఆమ్మోనియా మిశ్రమం తక్కువ స్ట్రెస్ కలిగిన నైట్రేడ్ ఫిల్మ్స్ఏర్పరచును.సైలన్, సిలికాన్ టెట్రా క్లోరైడులకు మధ్యంతరస్థాయి సమ్మేళన పదార్థం డై క్లోరో సిలేన్.
క్లోరో సిలేన్ సంయోగ పదార్థాన్ని డిస్‌ప్రొపర్షనేసన్ చెయ్యడం ద్వారా డైక్లోరోసైలన్ ను ఉత్పత్తి చెయ్యడం అనుకూలమైన ఉత్పత్తి విధానం.
సిలికాన్ టెట్రాక్లోరైడ్,లేదా ట్రైక్లోరో సైలన్ నుండి సిలికాన్‌ను ఉత్పత్తి చెయ్యునపుడు ఏర్పడిన వ్యర్ధవాయువును ఆక్సిజన్ తో క్షయించడం వలన డైక్లోరోసైలన్ ఉత్పత్తి అగును.
ఉష్ణోగ్రత పెరిగేకొలది వాయువు యొక్క ఉష్ణవాహకతత్త్వం కుడా పెరుగుతున్నది. ఉష్ణోగ్రత పెరిగే కొలది సందిగ్ధత బిందువు చేరువరకు ద్రవంయొక్క ఉష్ణ వాహకత్వం తగ్గుతూ వస్తుంది. పదార్థ ఉష్ణోగ్రత పెరగడం మొదలైనప్పుడు మొదట ఎంతాల్పి తగ్గుతూ వస్తుంది, ఉష్ణోగ్రత 750చేరిన తరువాత ఎంతాల్పి పెరగడం మొదలవుతుంది
స్టాక్, సోమీస్కీలు బెంజీన్‌లో ఉన్న డైక్లోరోసిలేన్ను తక్కువసమయంలో ఎక్కువనీటిలో కలిసేలా చేసి జలవిశ్లేషణ కావించారు.ఎక్కువ ప్రమాణంలో డైక్లోరోసైలన్ జలవిశ్లేషణను 0 వద్ద మిశ్రమ ఇథర్/ఆల్కేన్ ద్రావణి విధానంలో చేయబడును.
అర్ధవాహాకం గా వాడబడు డైక్లోరోసైలన్ ను తప్పనిసరిగా అత్యత్తమ శుద్ధస్థాయిలో ఉత్పత్తి చేసి, గాఢ పరచవలెను. డ క్లోరోసైలన్ యొక్క ఎపిటాక్సియల్ పొరలను మైక్రో ఎలక్ట్రానులతయారిలో ఉపయోగిస్తారు.
రాజా ఉదయనుని కాలంలో గౌతమ బుద్ధుడు ఈ నగరాన్ని సందర్శించి ధర్మప్రబోధం చేసాడని. రాజా ఉదయనుడు బౌద్ధ ఉపాసకుడు. ఉదయనుడు బుద్ధుని గంధపు శిల్పాన్ని నిర్మింపజేసాడని