polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
కుమారుని అసమర్థత వల్ల తండ్రి పరోక్షంగా రాజ్యంలో అధికారం నిలుపుకొని, పలుకుబడి నెరపుతూండడంతో నరసింహ అప్పారావును బందరు రప్పించి అక్కడ ఖైదు చేశారు. అతనితోపాటుగా వచ్చిన పరివారం కొత్త జమీందారుకు లొంగకు చిన్న రాణీ కుమారుణ్ణి రాజ్యానికి తీసుకురావాలని అల్లర్లు, దౌర్జన్యాలు చేశారు. ఒక ప్రభుత్వాధికారి లంచం వ్యవహారంలో జరుగుతున్న కేసులో సాక్ష్యమిచ్చేందుకు మద్రాసు తీసుకురాగా వృద్ధులైన నరసింహ అప్పారావు అక్కడే కొద్ది రోజుల్లో మరణించారు.
మేకా నరసింహ అప్పారావు, 18వ శతాబ్దానికి చెందిన నూజివీడు జమీందారు. ఇతను బ్రిటీష్ వారి ఈస్టిండియా కంపెనీ పరిపాలనకు వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటు చేసిన వ్యక్తి. ఒక బాకీ విషయమై అతనికి జరిగిన అన్యాయాన్ని సహించలేక పలుమార్లు తిరుగుబాటు చేశాడు.
ఝాబౌ జిల్లా అత్యధిక కరువు బాధిత ప్రాంతంగా గుర్తుంచబడింది. ఝాబౌ జిల్లాలో నిస్సారమైన భూములు అధికంగా ఉన్నాయి. జిల్లాలోని స్త్రీలు చక్కని వెదురు వస్తువులు, బొమ్మలు, పూసల మాలలు, ఇతర వస్తువులు వంటి సంప్రదాయ వస్తులు తయారు చేస్తారు. అలాగే ఇతర గృహాలంకరణ వస్తువులను కూడా తయారు చేస్తుంటారు. పురుషులు టీర్ కంథి, ధనుర్భాణాలు వారి చిహ్నంగా ధరిస్తుంటారు. అది వారి శూరత్వం - స్వీయరక్షణకు గుర్తుగా ఉంటుంది.
ఝాబౌ జిల్లా మధ్యప్రదేశ్ పశ్చిమ భాగంలో ఉంది. జిల్లా సరిహద్దులో పంచమల్ జిల్లా, గుజరాత్ రాష్ట్రంలోని వదోదరా జిల్లా, రాజస్థాన్ రాష్ట్రంలోని బన్‌స్వారా జిల్లా, అలిరాపూర్ జిల్లా, ధార్ జిల్లా, రత్లాం జిల్లాలు ఉన్నాయి. జిల్లా వైశాల్యం 3,782 చ.కి.మీ.జిల్లా భూభాగం ఎత్తుపల్లలుగా ఉంటుంది. వార్షిక వర్షపాతం 800 మి.మీ. జిల్లా 5 తాలూకాలు, 6 డెవెలెప్మెంటు బ్లాకులుగా విభజించబడి ఉంది.
ఝాబౌ జిల్లాలో ఆదివాసి ప్రజలు అధికంగా ఉన్నారు. అందువలన జిల్లాలో నిరక్షరాశ్యత, పేదరికం అధికంగా ఉన్నాయి. జిల్లాలో 50% కంటే అధికంగా దారిద్ర్యరేఖకు దిగువన ఉన్నారు.
2006 గణాంకాల ప్రకారం పచాయితీ రాజ్ మంత్రిత్వశాఖ భారతదేశ జిల్లాలు లో వెనుకబడిన 250 జిల్లాలలో ఝాబౌ జిల్లా ఒకటి అని గుర్తించింది. . బ్యాక్‌వర్డ్ రీజన్ గ్రాంటు ఫండు నుండి నిధులను అందుకుంటున్న మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్ర 24 జిల్లాలలో ఈ జిల్లా ఒకటి.
జిల్లాలో భిల్లు భాషలలో ఒకటైన బరేలి రాథ్వి భాష 64,000 మంది ప్రజలలో వాడుకలో ఉంది. ఈ భాషను వ్రాయడానికి దేవనాగరి లిపిని ఉపయోగిస్తుంటారు.
పాణంగిపల్లి జమీందారు సబ్నవీసు కృష్ణారావు పంతులుకు ఉపాధ్యాయునిగా ఉన్న దశలోనే ప్రొద్దుటూరి 'కవి' వ్యాసపు పోటీపరీక్షలో ద్వితీయ బహుమానము. ఈ పురస్కారము కారణముగా జమీందారు "కవిసింహ కంకణము" చే సూర్యనారాయణ శాస్త్రిగారిని బహూకరించెను. "జీమూతవాహనచరిత్ర" మను ఖండకావ్యము పాణంగిపల్లి ప్రభువునకు శాస్త్రిగారంకిత మిచ్చినారనుట ప్రకృతము తలచుకోవలసిన విషయము. ఇది యిటులుండగా, శ్రీ సూర్యరాయాంధ్ర నిఘంటువు కార్యాలయమున బండితులుగా నుండి వీరు కావించిన వాజ్మయసేవ మఱచిపోరానిది. ఈ యుద్యోగము వలన శాస్త్రిగారి మేధాసంపద మఱింత మెఱుగులు దేఱినది. ఆంధ్రప్రబందములలోని రహస్యములు వెంపరాలవారికి దెలిసినన్ని వేఱొకరికి దెలియవేమో యనిపించును. ఆయన కున్న ప్రయోగపరిజ్ఞానము నిస్సమానమైనది. ఆయనకు వేలకొలది పద్యములు నోటికి వచ్చును. ఒక ప్రయోగమునకు బది యుదాహరణ పద్యములు వెంట వెంటనే చదివి చూపగలరన్నది యతిశయముగా నన్నమాట గాదు. ఇట్టి ధారణాపాటవముగల వీరు సూర్యరాయ నిఘంటు కార్యాలయమునకు జేసిన యువకృతి కృతజ్ఞతకు బాత్రమైనది.
సంస్కృతాంధ్ర వైదుషీ భూషితులైన వీరు 1930 సం.లో అమలాపురము బోర్డు హైస్కూలున తెలుగు పండితులుగా బ్రవేశించి రెండేండ్లు అచ్చటనుండిరి. తరువాత కాకినాడ నేషనల్ స్కూలులో మఱిరెండేండ్లు పండితోద్యోగము. పిదప, పాణంగిపల్లి జమీందారు శ్రీనబ్నివీను కృష్ణారావు పంతులు గారికి సంస్కృతాంధ్రోపాధ్యాయత్వము. 1925 నుంచి 1937 వరకూ శ్రీ సూర్యరాయాంధ్ర నిఘంటువు కార్యాలయంలో పండితులుగా ఉద్యోగం నిర్వహించాడు.
సూర్యనారాయణ శాస్త్రి వెలనాటిశాఖకు చెందిన సంప్రదాయ బ్రాహ్మణ కుటుంబంలో జన్మించాడు. వారి తండ్రి వేంకటచయనులు ఆహితాగ్నులు, చయనాంత క్రతువు అనుష్టానం చేసినవారు. ఇతని తల్లి మణికర్ణికా సోమిదేవి. అతని జన్మస్థానము ఇందుపల్లి. పెంచుకొన్న తలిదండ్రులు కామమ్మ, రామయ్య. దుర్ముఖి నామ సంవత్సర- అధిక జ్యేష్ఠ శుద్ధ షష్ఠి నాడు పుట్టాడు.
మహామహోపాధ్యాయ శ్రీ తాతా సుబ్బరాయశాస్త్రి గారికి వీరు 'మునిత్రయ చరిత్రము' నంకిత మొసంగిరి. ప్రత్యేకముగా "రాయడు శాస్త్రి యశశ్చంద్రిక" కావ్యము రచించి మహామహోపాధ్యాయుల షష్టిపూర్తి సన్మాన సందర్భమున నర్పించిరి. ఇవన్నియు నేల పేర్కొనుచుంటి ననగా, శ్రీ సూర్యనారాయణశాస్త్రిగారి హృదయములో పండిత గురువులపట్ల నిట్టి భక్తి ప్రపత్తు లున్నవనుటకు.
వీరు చిన్ననాట మరువాడ కాశీపతి శాస్త్రి వద్ద కాళిదాస త్రయము చదువుకున్నాడు. తర్వాతి చావలి లక్ష్మీనరసింహశాస్త్రి వద్ద సాహిత్య గ్రంథములు, లఘుకౌముది అధ్యయనం చేశాడు. తెలుగు సాహిత్య రచన పట్ల అభిరుచి ఈ దశలోనే అంకురించింది. 1925 ప్రాంతమున పిఠాపురంలో ఉండి దర్భా సర్వేశ్వరశాస్త్రి కడ వీరు వ్యాకరణ శాస్త్రాధ్యయనము చేశాడు.
ఇన్స్టంట్ కెమెరా లేక పోలరాయిడ్ కెమెరా అనేది కెమెరా యొక్క ఒక రకం, ఇది ఫిల్మ్‌ ఇమేజ్ ను తక్షణమే అభివృద్ధి పరచి చిత్రాన్ని అందిస్తుంది. స్వీయ అభివృద్ధి ఫిల్మ్ ను ఉపయోగించడానికి చాలా ప్రాచుర్యం కలిగిన రకాలను గతంలో పోలరాయిడ్ కార్పొరేషన్ తయారు చేసింది. ఈ కెమెరా తక్షిణమే చిత్రాన్ని అందిస్తుంది కాబట్టి ఇన్స్టంట్ కెమెరాగా, పోలరాయిడ్ కంపెనీచే తయారయింది కాబట్టి పోలరాయిడ్ కెమెరాగా పేరు తెచ్చుకుంది. 1948లో అమెరికాకు చెందిన ఎడ్విన్ హెచ్.లాండ్ మొదటగా పోలరాయిడ్ కెమెరాలను రూపొందించాడు. అయితే అది బ్లాక్ అండ్ వైట్ ఫొటోలకు మాత్రమే పరిమితమయింది. ఆ తర్వాత రంగుల చిత్రాలను తీయగలిగేలా ఈ కెమెరాను అభివృద్ధి పరచారు.
శ్రీ వైకుంఠ దేవాలయం "కైలాసపురం"గా కూడా పిలువబడుతుంది. ఈ దేవాలయంలో నటరాజు విగ్రహం, కళాత్మకంగా చెక్కిన స్తంభాలు 8 కనిపిస్తాయి. ఈ దేవాలయంలో ముఖ్యమైనది ఉత్సవ మూర్తి "కల్లాపిరాన్", మూలవిరాట్టు "వైకుంటనాథర్". తమిళ నెలలలో ఆరవ నెల అయిన చిత్తిరాయి లో సూర్యకిరణాలు మూలవిరాట్టు యొక్క పాదాలపై పడటం అనేది ఈ ఆలయ ప్రత్యేకత. ఈ ఆలయంలో విగ్రహం చేతిలో గదతో ఉన్నట్లు అద్భుతంగా చెక్కబడింది. మంటపం యొక్క స్తంభాలు సింహాలు, యాలీ లు, ఏనుగులతో చెక్కబడి ఉన్నాయి. ఈ దేవాలయం బ్రిటిష్ వారితో కట్టబొమ్మన్ దేశభక్తితో చేసిన యుద్ధంలో ఆయనకు ఒక కోటలా పనిచేసింది. ఆలయం చుట్టూ పెరిగిన వృక్షాల నడుమ 9-అంతస్తుల గోపురం కలిగి ఉంది.
శ్రీ వైకుంఠనాథన్ పెరుమాళ్ దేవాలయం లేదా "శ్రీ వైకుంఠం దేవాలయం" అనేది భారత దేశంలోని ప్రసిద్ధ వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రం. ఇది నవ తిరుపతులలో ఒకటి. ప్రసిద్ధ వైష్ణవ క్షేత్రాలైన నవ తిరుపతులలో ఒకటిగా భాసిల్లుతున్న ఈ క్షేత్రం భారతదేశం లోని తమిళనాడు రాష్ట్రంలో తిరుచెందూర్-తిరునెల్వేలి మార్గంలో తమిరపారాణి నది ఒడ్డున ఉంది. ఈ తొమ్మిది క్షేత్రాలు 108 వైష్ణవ దివ్యదేశాలలో కూడా ఉన్నాయి.
నమ్మాళ్వార్లు "పణ్డనాళాలే" అను దశకమున "పుళింగుడి కిడందు వరగుణ మంగై ఇరండు వైకుంఠత్తుళ్ నిన్ఱు" అను తావున (తిరుప్పుళింగుడిలో శయనించి యుండుట వరగుణమంగై యను క్షేత్రమున కూర్చుని యుండుట శ్రీవైకుంఠమున నిలచి యుండుటలో చేతనులమగు మనలను పొందుటకై సర్వేశ్వరుడు పడుతొందరను వర్ణించి సర్వేశ్వరుని "భోగ్యపాకత్వర" యను గుణమును కీర్తించారు.
"గరుడ సేవై ఉత్సవం" అనేది వైకాసి నెలలో జరుగుతుంది. నవతిరుపతులకు సంబంధించిన ఉత్సవ విగ్రహాలను గరుడ, వాహనం పై ఊరేగిస్తారు. నమ్మాళ్వార్ యొక్క విగ్రహాన్ని "అన్నవరాహం" పై ఇచ్చటికి తెస్తారు. ఆయన వ్రాసిన పాశురాలను తొమ్మిది దేవాలయాలకు అంకితమిస్తూ పఠిస్తారు.
ఈక్షేత్రమునకు 5 కి.మీ. తూర్పున ఆళ్వారు తిరునగరి, 1.కి.మీ దూరమున వరగుణమజ్గై, తిరుప్పుళిజ్గుడి క్షేత్రములు ఉన్నాయి.
అను పద్యమును దనకవిచేత చదివించుకొనగా రాజులందఱును గోపించి యుద్ధ సన్నద్ధులయియున్నప్పుడు మల్కిభరాము వారిని వారించి ప్రశాంతులను జేసెనని యీవఱకే గంగాధర కవి చరిత్రమునందు వ్రాసియున్నాను. దీనినిబట్టి యీకవి యిబ్రహీము కాలములో నున్నట్లు తెలియవచ్చుచున్నది. ఇబ్రహీము క్రీస్తుశకము 1550 వ సంవత్సరము మొదలుకొని 1581 వ సంవత్సరము వఱకును గోలకొండరాజ్యమును పాలించెను. "కుమారమల్ల" యని పయిపద్యములో జెప్పబడి యుండుటచేత మల్లారెడ్డి యిబ్రహీముకాలములో కౌమారదశ యందుండి 1600 వ సంవత్సర ప్రాంతముల వఱకును జీవించియున్న ట్లూహించవలసియున్నది. ఈమల్లారెడ్డి కాపుకులజుడు; కాచరాజపుత్రుడు; గోదావరిమండలములోని బిక్కనవోలుసంస్థానప్రభువు. ఇతడు రాజమహేంద్రవరమును పాలించిన వీరభద్రరెడ్డి మొదలైన రెడ్లసంబంధుడని తోచుచున్నది. ఈతనికవిత్వము రసవంత మయి సలక్షణముగా నున్నది. ఈతని షట్చక్రవర్తిచరిత్రమునుండి కొన్ని పద్యముల నిందుదాహరించుచున్నాను-
"ఇది శ్రీమద్బిక్కనవోలిపట్టణ ప్రసిద్ధ సర స్తటావలంబ సిద్ధరా మేశ్వర వరప్రసాద సమాసాదిత సంస్కృ తాంధ్రభాషాకవి రతాసపోషణ విశేషతా చమత్కార గురుభక్తివిహార రాచుళ్ల గోత్ర పవిత్ర కాచభూపాలపుత్ర బుధవిధేయ మల్లారెడ్డి నామ
మల్లారెడ్డి రచియించిన షట్చక్రవర్తులచరిత్ర అను ఎనిమిదాశ్వాసముల పురాతనగ్రంథ మొకటి దొరికినది . దీనిని తాలపత్రముల మీద వ్రాసినవా రు ఏ కారణము చేతనో కృత్యాదిపద్యములను వదలివేసి షష్ఠ్యంతములు మొదలుకొని వ్రాసియున్నారు. ఈపుస్తకమునందలి యాశ్వాసాంతగద్య మిట్లున్నది.
ఈమల్లారెడ్డి యిభరా మని మనపుస్తకములలో జెప్పబడిన యిబ్రహీము గోలకొండ నవాబుగా నున్నకాలములో నుండి యొకసారి యాతని యాస్థానమునకు దనయాస్థానకవీశ్వరుని తోడగూడ బోయినప్పుడు, చ. బలరిపుభోగ కాచనరపాలునిపెద్దకుమార మల్ల నీ
నాటకం పట్ల అభిమానం పెంచుకున్న మునిసుందరం గారు మొట్టమొదట చిలుకూరు నారాయణరావు రచించిన అచ్చి నాటకంలో కథానాయికగా నటించారు. ఆ తర్వాత పల్లెపడుచు, దొంగవీరుడు, ప్రహ్లాద, కీర్తిశేషులు, అమరత్యాగి నాటకాలలో నటించి పేరు తెచ్చుకున్నారు. తన స్వంత నాటకం దేశం నీ సర్వస్వంలో హుమయూన్ పాత్ర ధరించారు. నటుడిగా అనేక బహుమతులు అందుకున్నారు.
ఈ స్వామివారు మరో ప్రత్యేకతతో భక్తజనలను విస్మయపరుస్తూంటాడు. భక్తులు స్వామివారికి సమర్పించుకునే నాణేలను స్వామివారి విగ్రహానికి వెనగ్గా వెళ్ళి వీపుకు అంటిస్తే, ఆ నాణేలు అయస్కాంతానికి అతుక్కుపోయినట్లుగా అతుక్కుపోతుండటం విచిత్రం. స్వామివారి వెనుక శివాలయం, శ్రీ సీతారామలక్ష్మణఆంజనేయసమేత రామాలయం ఇటీవలే నిర్మించబడ్డాయి. ఇంకొంచెం దూరం వెళితే అమ్మవారి సన్నిధి కనబడుతోంది. త్రినేత్రి అయిన ఈ అమ్మవారిని సంతానం లేనివారు కొలుచుకుంటుంటారు. ఈ తల్లి సన్నిధికి ప్రక్కన గణేశమందిరం ఉంది. అమ్మవారి ముందు రెండు పాదుకలు కనబడుతూంటాయి. అమ్మవారి సన్నిధికి ప్రక్కనున్న వృక్షానికి సంతానం లేనివారు సంతానప్రాప్తికోసం కట్టిన ముడుపులను చూడగలం. ప్రతి సంవత్సరం శ్రావణమాసంలో శ్రీరణమండలవీరాంజనేయస్వామివారికి ఉత్సవాలు జరుగుతూంటాయి. శ్రావణమాసం ప్రారంభమైనది మొదలు మండలకాలంపాటు స్వామివారికి విశేషంగా అభిషేకాలు, ఆకు పూజలు జరుగుతూంటాయి. ప్రతి శనివారం విశేషపూజలు జరుగుతాయి. శ్రావణమాసంలో మూడవ శనివారం నాడు విశేష పూజలతో పాటూ అన్నదాన, రథోత్సవం కార్యక్రమాలు ఉంటాయి. మండలం రోజుల తర్వాత భాద్రపద పౌర్ణమినాడు మహాపూజను నిర్వహిస్తూంటారు.
ఎత్తైన కొండపై ప్రకృతి అందాల మధ్య అలరారే ఈ కొండపైకి ఎక్కి, చుట్టుప్రక్కలా కలియజూసినప్పుడు, ప్రక్కనున్న కొండలపై శ్రీవేణుగోపాలస్వామి ఆలయం, శివమారుతీ ఆలయం, నవ తీర్థ హనుమాన్ ఆలయం అంటూ పలు ఆలయాలు దర్శనమిస్తూంటాయి. వేణుగోపాలస్వామివారి ఆలయాన్ని చేరుకునేందుకు మెట్లున్నాయి. కానీ, నవతీర్థ హనుమ ఆలయాన్ని చేరుకోవాలంటే కొండరాళ్ళపై పాక్కుంటూ చేరుకోవాలి. ఆ కొండపైకి ఎక్కడం సులభం కాదు. ఆదోనికి అన్ని నగరాల నుంచి బస్సుల ద్వారా చేరుకోవచ్చు. ఆదోనికి దగ్గరలోనున్న రైల్వేస్టేషన్ మంత్రాలయం రోడ్డు. మంత్రాలయం దర్శించుకునే భక్తులు ఆదోని శ్రీరణమండల వీరాంజనేయస్వామిని దర్శించుకుంటుంటారు.
రణమండల వీరాంజనేయస్వామి ఆలయం, ఇది ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని ఆదోని పట్టణంలో ఉంది. ఇది రెండు కొండలపైన వెలసిన పుణ్యక్షేత్రం. తెలుగు రాష్ట్రాలలో ఆంజనేయస్వామి ఆలయాలలో యాదాద్రి శ్రీ వీరాంజనేయ భైరవ దేవస్వామి ఆలయం ఒకటి. చాలామంది, యాదాద్రి, యాదవగిరి అని పిలువబడే ఆ క్షేత్రాన్ని గురించి తెలియకపోవచ్చు. కానీ 'ఆదోని శ్రీ వీరాంజినేయభైరవదేవస్వామి ఆలయం' అంటే ఇట్టే తెలిసిపోతుంది. ఆదోని పట్టణంలో రెండు కొండలపైన వున్న ఈ పుణ్యస్థలం నిత్యం భక్త జనసందోహంతో కళకళలాడుతూంటుంది. ఆ స్వామి కరుణ కోసం భక్తులు వస్తూంటారు.
హాంకాంగ్ కు చెందిన లోహన్ ఆసోసియేట్స్ యొక్క జాన్ ఆర్జరియన్ డిజైన్ చేసిన 37 అంతస్తులు గల ఈ భవన నిర్మాణం 2008 సంవత్సరంలో పూర్తి చేశారు. ఈ హోటల్ అంతర్గత నిర్మాణాలను బిల్కీ-లినాస్ అనే అర్టిటెక్టర్ డిజైన్ చేశారు. భవనంలోని గోడలు, ఇతర సివిల్ నిర్మాణాలన్నీ కేవలం ఏడాదిన్నరలో పూర్తి చేశారు. ఈ హోటల్ స్లాబ్ వేయడానికి 8 రోజులు పట్టింది. ముంబయి నగరంలో 37 అంతస్తుల ఇంత పెద్ద భవనాన్ని ఇంత తక్కువ కాలంలో నిర్మించడం చాలా విశేషమైన విషయమని చాలా మంది చెప్పుకుంటారు. తక్కువ సమయంలో ఇంత పెద్ద భవనాలను నిర్మించడం భారతదేశంలో చాలా అరుదు. వాటిలో ఫోర్ సీజన్ హోటల్ కూడా ఒకటి. న్యూ ఢిల్లీకి చెందిన అహ్లువాలియా కన్ స్ట్రక్ట్స్ లిమిటెడ్ యొక్క జనరల్ మేనేజర్ శ్రీ సంజీవ్ గార్గ్ ఈ ప్రాజెక్టు మొత్తాన్ని విజయవంతంగా నిర్వహించారు.
భారతదేశ ఆర్థిక రాజధాని ముంబయిలో ఉన్న ప్రముఖ ఐదు నక్షత్ర హోటళ్లలో ఫోర్ సీజన్స్ అనేది కూడా ఒక ఫైవ్ స్టార్ హోటల్. ఇది టొరొంటో ఆధారిత ఫోర్ సీజన్స్ విలాసవంతమైన హోటళ్లు & రిసార్ట్స్ గ్రూపునకు చెందిన హోటళ్లలో ముంబయిలోని ఫోర్ సీజన్స్ హోటల్ కూడా ఒకటి. ముంబయిలోని వర్లీ ప్రాంతంలో 144, డాక్టర్ మోసెస్ రోడ్ లో ఫోర్ సీజన్స్ హోటల్ ఉంది. ఈ హోటల్ లో ప్రస్తుతం 202 విలాసవంతమైన గదులు, అతిథిగృహాలు ఉన్నాయి. భారతదేశంలోనే అతి పెద్ద రూఫ్ టాప్ బార్ ఈ హోటల్లో ఉంది. ఈ హోటల్ పై భాగం 146 మీటర్లు ఎత్తున నిర్మించారు. ఈ హోటల్ నిర్మాణం కోసం 100 మిలయన్ల అమెరికన్ డాలర్లు ఖర్చు చేశారు. లోహన్ అసోసియేట్ నిర్మాణ సంస్థకు చెందిన జాన్ ఆర్జారియన్ అనే ఆర్కిటెక్టర్ ఈ హోటల్ కు అర్టిటెక్చర్ గా పనిచేశారు.
అతిథుల శారీరక దృఢత్వం, శరీర మర్ధన కోసం 314 చదరపు మీటర్ల వైశాల్యంలో ఫిట్ నెస్ సెంటర్ కూడా ఫోర్ సీజన్ హోటల్లో ఉంది. మొత్తం 202 గెస్ట్ రూంలు, 34వ అంతస్తులో ఓపెన్ ఎయిర్ బార్ వంటి ఎన్నో సదుపాయాలున్నాయి. స్నానాల గదుల్లో షవర్లు, టబ్ లవంటి అన్ని సౌకర్యాలుంటాయి. ఈ హోటల్లోని సూట్లు కుటుంబ సభ్యులు విడిది చేయడానికి, వ్యాపార వేత్తల సమావేశాలకు అనుకూలంగా ఉంటాయి. అదేవిధంగా హైటెక్ వినోద కార్యక్రమాలకు ఈ హోటల్ నెలవుగా ఉంది. ముఖ్యంగా కుటుంబ సభ్యులు ఉండే సూట్లలో పిల్లల కోసం ప్రత్యేక గదులు ఏర్పాటు చేస్తారు. ఈ హోటల్లో గదులన్నీ మనసుకు ప్రశాంతను కలిగించే రంగుల్లో ఉంటాయి.
అదేవిధంగా పూర్తి స్థాయిలో విశ్రాంతిని కలిగించే మొత్తటి ఫోమ్ తో కూడిన పరుపులతో బెడ్స్ ఉంటాయి. అడగడుగునా విలాసవంతంగా ఉండే ప్రతి గదిలో టెలిఫోన్ సౌకర్యం, హోటల్ ఆవరణలో విశాలమైన పార్కింగ్ స్థలం వంటి సౌకర్యాలున్న ఫైవ్ స్టార్ హోటల్ ఇది. 5 నక్షత్రాల ఈ హోటళ్లో వ్యాపారులు ప్రత్యేక సమావేశాలు నిర్వహించుకునేందుకు ఆడియో, వీడియో పరికరాలున్నాయి. అదేవిధంగా హోటల్లో నుంచి అరేబియన్ అందాలను వీక్షించడం సరికొత్త అనుభూతినిస్తుంది. అదేవిధంగా ముంబయి సముద్ర తీర దృశ్యాలను హోటల్ గదులనుంచే నేరుగా తిలకించవచ్చు.
వినియోగదారులు కోరుకున్న విధంగా అన్ని సౌకర్యాలతో పాటు ఊహికందని కూడా ఎన్నో విశేషాలు ఇక్కడ ఉన్నాయి. ఈ హోటల్లోని పిరమిడ్స్ వద్ద ఉన్న బెడౌన్ టెంట్ లో రాత్రి జరిగే పార్టీలు, స్కై వాకింగ్ వినియోగదారులకు సరికొత్త అనుభూతిని కలిగిస్తుంది. ముంబయి ఫోర్ సీజన్ హోటల్లో విలాసవంతమైన స్నానాల గదులు, ఫ్లోరింగ్ నుంచి సీలింగ్ దాకా అదునాతనమైన డెకరేషన్లు, కిటికీల నుంచి వచ్చే సహజ కాంతి వంటివి ప్రత్యేక ఆకర్షణలు. ఒక్కో అంతస్తులో కేవలం 8 గెస్టు రూంలు మాత్రమే ఉంటాయి. అంతేకాదు.
ఈ హోటల్లో అనేక రకాల విలాసవంతమైన సౌకర్యాలు అందుబాటులో ఉన్నాయి. వినియోగదారులకు ఎలాంటి మానసిక ఒత్తిడి లేకుండా హోటల్ బుకింగ్ నుంచి గదిలో దిగేదాకా అవసరమైన అన్ని రకాల సహాయ సహకారాలను సిబ్బంది అందిస్తారు. హోటల్లో బాల్ రూం, రేయిన్ ఫారెస్ట్ తో పాటు అందమైన తోటలు, బీచ్ వాలీబాల్ కోర్టు వంటి సదుపాయాలు అందుబాటులో ఉన్నాయి.
ఫోర్ సీజన్ హోటల్ కు అనుబంధంగా ఈ క్రింద పేర్కొన్న రెస్టారెంట్లు అందుబాటులో ఉన్నాయి. ఇవన్నీ వేటికవే ప్రత్యేకత కలిగి ఉన్నాయి.:
జయభేరి గీతం తెలుగు నాట విస్తృతమైన ప్రాచుర్యాన్ని పొందింది. నేను సైతం అన్న ఈ పాటలోని పదబంధం తెలుగులో మహదాశయానికి తాను కూడా చేయగల చిన్న ప్రయత్నాన్ని గురించి వివరించడానికి ఉపయోగిస్తున్నారు. రాజకీయ పక్షాలు, సాంఘిక, సాహిత్య సంఘాలు చేసే సభల్లో ఈ పదాన్ని, నేను సైతం ప్రపంచాగ్నికి సమిధనొక్కటి ఆహుతిచ్చాను అన్న వాక్యం ఉపయోగిస్తున్నారు. ఈ గీతాన్ని అడాప్ట్ చేసుకుని దానికి తమ సందర్భానికి తగ్గ మార్పులు చేసి సినిమాల్లో వినియోిగించుకున్నారు.
రుద్రవీణ లో చెప్పాలని ఉంది గొంతు విప్పాలని ఉంది అన్న పాట చివర్లో నేను సైతం ప్రపంచాబ్జపు తెల్లరేకై పల్లవిస్తాను మొదలుకొని కొన్ని పాదాలను వినియోగించుకున్నారు. గీతాన్ని సిరివెన్నెల సీతారామశాస్త్రి రచించారు.
ఠాగూర్ లో నేను సైతం ప్రపంచాగ్నికి లో పల్లవి ఈ గీతం నుంచే స్వీకరించారు. రుద్రవీణలో నేను సైతం ప్రపంచాబ్జపు నుంచి మూడు చరణాలు వినియోగించుకోగా దీనిలో నేను సైతం ప్రపంచాగ్నికి సమిధనొక్కటి ఆహుతిచ్చాను అని వున్న మొదటి పాదం నుంచి మూడు పాదాలు ఉపయోగించుకున్నారు. మధ్యలో సుద్దాల అశోక్ తేజ వ్రాసిన మరో మూడు పాదాలుండగా తిరిగి చివర మళ్ళీ నేను సైతం ప్రపంచాగ్నికి వస్తుంది. ఈ సినీగీతానికి ఉత్తమ సినీ గేయరచయితగా సుద్దాల అశోక్ తేజ ప్రతిష్టాత్మకమైన జాతీయ పురస్కారం పొందారు.
నేను సైతం ప్రపంచాగ్నికి సమిధనొక్కటి ఆహుతిచ్చాను అంటూ సాగే ఈ కవితలో నేను కూడా అంతటి గొప్ప మహాగ్ని వంటి ఉద్యమానికి చిన్న ప్రయత్నమే చేశానని సూచిస్తూ ప్రారంభించారు. నేను సైతం విశ్వవృష్టికి అతిచిన్నదే అయినా ఒక అశ్రువును ధారపోశానని కొనసాగించారు. ఇలా సాగిన ఆరంభంలో 9 పంక్తులు మధ్యలో కొన్ని పంక్తులతో దారి మార్చి చివరగా అంతంలోని పంక్తుల్లో అవే మార్చి వ్రాశారు. నేను సైతం ప్రపంచాగ్నికి సమిధనొక్కటి ఆహుచ్చానునని అన్నవాడే చివరకు నేను సైతం ప్రపంచాబ్జపు తెల్లరేకై పల్లవిస్తాను అన్నాడు. అలాగే విశ్వవృష్టికి చిన్న అశ్రువు ధారపోశానన్నవాడే తుదకు విశ్వవీణకు ఏకంగా తంత్రినై మూర్ఛనలు పోతానన్నాడు. నా కుహూరుతశీకరాలే, లోకమంతా జల్లులాడే, ఆ ముహూర్తాలాగమిస్తాయి అని ఉజ్వలమైన భవిష్యత్తుని సూచించారు.
హంగ్రీ థర్టీస్ ప్రపంచాన్ని ఆకలి, నిరుద్యోగం, విశృంఖలత్వం వీటిన్నిటికీ ఒక విధంగా మూలకారణమైన రెండవ ప్రపంచయుద్ధం, ఆర్థిక మాంద్యం వంటి లక్షణాలతో అతలాకుతలం చేసింది. శ్రీశ్రీ అదే సమయంలో అతని యువతలో చేసిన ఈ రచనల్లో ఆ దశకం యొక్క సాంఘికార్థిక రాజకీయ ప్రభావాలు కనిపిస్తాయి.
జయభేరి కవిత మహాకవి శ్రీశ్రీ రచించిన సుప్రసిద్ధ కవిత. 20వ శతాబ్ది తెలుగు సాహిత్యంలో సుప్రసిద్ధమైన కవితా సంకలనం మహాప్రస్థానంలో ఇది ఒక కవిత. నేను సైతం ప్రపంచాగ్నికి అంటూ ప్రారంభమయ్యే ఈ కవిత తెలుగు వారి నానుడుల్లో, సినీ గీతాల్లో, పత్రికా పరిభాషలో నిలిచిపోయింది.
అముద్రితంగా తాళపత్ర్రాల రూపంలో పడిఉన్న అనేక తెలుగు గ్రంథాలను పత్రికలో ప్రచురించడం సంకల్పమైనప్పటికీ ప్రారంభం నుండి ఈ పత్రిక విమర్శలకు, చర్చలకు కూడా వేదిక అయ్యింది. చాటుపద్యాల ప్రచురణ మొదటిసారిగా ఈ పత్రికలోనే ప్రారంభమైంది. సమస్యాపూరణలు కూడా ఈ పత్రికలో ప్రచురింపబడ్డాయి. ఈ పత్రికలో మొదటి నాలుగు పుటలలో మయూఖము అనే శీర్షిక వెలువడేది. బిల్వేశ్వరీయము, ఆంధ్ర కుమారసంభవము, బ్రహ్మవిద్య, రామరాజీయము, రుక్మిణీపరిణయము, పాకశాస్త్రము, సునందినీ పరిణయము, ప్రతాపరుద్రీయ నాటకము మొదలైన కృతులపై విమర్శలు ఈపత్రికలో వెలువడ్డాయి. వేదము వేంకటరాయశాస్త్రి, మండపాక పార్వతీశ్వరశాస్త్రి వంటి పండితుల సహాయ సహకారాలు ఈ పత్రికకు లభించాయి.
నెల్లూరులోని విక్టోరియా ముద్రాక్షరశాలలో ముద్రించబడిన ఈ పత్రిక ప్రారంభించే సమయానికి పూండ్ల రామకృష్ణయ్య వయసు పాతిక సంవత్సరాలు మాత్రమే. అంత చిన్న వయసులోనే వీరనాగయ్య ఒడయరు సహాయ సంపాదకత్వంలో వెంకటగిరి మహారాజా గోపాలకృష్ణ యాచేంద్ర బహద్దరు ఆర్థిక సహకారంతో ఈ పత్రికను ప్రారంభించాడు. నాలుగు సంవత్సరాలు పత్రిక నడచిన తరువాత ఎందువల్లనో వీరనాగయ్య పత్రిక నుంచి తప్పుకున్నాడు. అయినా పూండ్ల రామకృష్ణయ్య ఒక్కడే ఈ పత్రికను నిరాటంకంగా తను మరణిచేంత వరకూ అంటే 1904, జూన్ నెల వరకు ఈ పత్రికను నడిపాడు.
నెల్లూరు నుండి ఈ మాసపత్రిక వెలువడింది. పూండ్ల రామకృష్ణయ్య వీరనాగయ్య ఒడయరు సహకారంతో ఈ పత్రికను ప్రారంభించాడు. తొలి సంచిక
1885, జూన్ నెలలో వెలుగుచూసింది. గ్రాంథిక భాషలో ఈ పత్రిక వెలువడింది. ఈ పత్రిక మొదటిపుటలో ముఖశీర్షిక క్రింద భర్తృహరి సుభాషితములలోని ఈ క్రింది పద్యము ప్రచురింపబడింది.
ఒక విద్యుత్ వలయం కోసమైన సాధారణ సారూప్యత ఒక మూసేసిన వలయములో గొట్టం నుండి పంపు ద్వారా ప్రవహించే నీరు దానిని " నీటి వలయంగా" అనవచ్చు. రెండు బింధువుల మద్య గల విద్యుత్ను తేడా ఆ రెండు బింధువుల మధ్య గల పీడన వ్యత్యాసమునకు సరిసామానము . నీటి వలయములో ఆ రెండు బింధువుల మధ్య పీడనములో వ్యత్యాసము పంపు కలిగిస్తేనే ఒక చోట నుండి వేరొక చోటికి ప్రవహించు నీరు పని చేయగల్గుతుంది . ఆలాగే విద్యుద్ఘాటం అందించు విద్యుత్ను ఆధారము చేసు కొని విద్యుత్ కరెంట్ ప్రవాహములోని ఆవేశములు పని చేస్తాయి .ఉదాహరణకు శక్తివంతమైన ఆటో మొబైల్ విద్యుద్ఘటం ఆందించిన వోల్టేజ్ అనునది ఆధిక మోతాదులో మోటారులోని తీగల ద్వారా విద్యుత్ ని ఆందించగలదు.పంపు పని చేయకపోతే, అది ఎలాంటి ఒత్తిడి వ్యత్యాసం ఉత్పత్తి చేయలేదు, టర్బైన్ తిర్గలేదు, ఆలాగుననే ఆటో మొబైల్ విద్యుద్ఘటం సత్తువ లేనిది ఐతే మోటారు తిరగలేదు.
నిరూధకము నుండి సంప్రదాయ విద్యుత్ ఎప్పుడు అధిక వోల్టేజ్ నుండి నుండి తక్కువ వోల్టేజ్ వైపు ప్రవహిస్తుంది . ఎప్పుడైతే విద్యుత్ క్షేత్రమునకు వ్యతిరేకముగా విద్యుత్ ప్రవాహమును తోయు శక్తి కేంద్రం లేక వెలుపటి శక్తి కేంద్రం వుంటుందో అప్పుడు విద్యుత్ తక్కువ వోల్టేజ్ నుండి అధిక వోల్టేజ్ వైపు ప్రవహిస్తుంది ఉదాహరణకు విద్యుధ్ఘటం లోపల రుణాత్మక చివర నుండి ధనాత్మక చివర వరకు ప్రవహించే విద్యుత్ కు కావలసిన శక్తిని రసాయన చర్యలు అందిస్తాయి .
సాంకేతికంగా భౌతికంగా విద్యుత్ క్షేత్రము అనునది కేవలము ఆవేశ ప్రవాహమునకు పరిమితమైన ఆంశము కాదు . చాలా పదార్థాలలో స్వాభావికంగా విద్యుత్ను తేడా అభివృద్ధి చెందుతుంది
వోల్టేజ్ అనుననది శక్తి యొక్క మూలాన్ని లేక నిల్వ వున్న విద్యుత్ శక్తిని సూచిస్తుంది . వోల్టా మీటర్ అను పరికరముతో వోల్టేజ్ ను అలాగే మండలములో రెండు బింధువుల మధ్య గల శక్తి భేదాన్ని కొలుస్తారు. తరచుగా ఒక బింధువును ఆ మండలానికి శక్తి సూచకమైన ఉపరితలము మీద పరిగణిస్తాము. ఎన్నో మండలుమలనకు భూమిని శక్తి సూచకంగా పరిగణించడం ఆనవాయతి . వోల్టేజ్ వుధ్భవము ఎన్నో రకాలుగా జరగుతుంది అందులో కొన్ని
సాధారణంగా "వోల్టేజ్" అను పదము ఒక విద్యుత్ పరికరము వెంబడి జరిగిన వోల్టేజ్ నష్టాన్ని సూచిస్తుంది .వోల్టేజ్ నష్టం విద్యుత్ పరికరము యొక్క రెండు చివర్లలో గల కొలతల మధ్య తేడా ( ఒక సాధారణ సూచనమును ఆధారము చేసుకొని వుధా: ఒక సూచక బింధువు లేక భూమితో పోలిచినపుడు అంటే ఆ సూచక బింధువుకు సున్నా విద్యుత్ శక్తి లేక విద్యుత్ను వుందన్నమాట ) వోల్టేజ్ నష్టం అనేది రెండు రీడింగుల మధ్య భేదము .ఒక విద్యుత్ వలయములో ఆధర్శ వాహకముతో కలప బడ్డ రెండు బింధువు ల మధ్య సున్నా వోల్టేజ్ వుంటుంది (ఆ రెండు బింధువులు అస్థిర అయిస్కాంత క్షేత్రములో లేనప్పుడు, ఏదిని సమానమైన సంభావ్యతను కల్గిన రెండు బింధువులను వాహకముతో కలిపితే ఆ వలయములో విద్యుత్ ప్రవహించదు.
విద్యుత్ శక్తికి విద్యుత్నుకి వెంట్రుక వాసి తేడా వుంది .వోల్టేజ్ అంటే ఒక పరిమాణము కల్గిన ఆవేశము తనలో నిక్షిప్తం చేసుకున్నా విద్యుత్ శక్తి . విద్యుత్ సంభావ్యత అను నది ఒక పరిమాణము కల్గిన ఆవేశముకు సంబంధించిన భౌతిక పరిణామము . యాంత్రిక సంభావ్య శక్తి లాగా అచేతన విద్యుత్ సంబావ్యతను ఏదిని బింధువు దగ్గర పరిగణించవచ్చు అంటే రెండు బింధువుల మధ్య గల వోల్టేజ్ భేదము అనునది భౌతికముగా అర్థవంతమైనది . ఒక చిన్న పరిమాణము కల్గిన విద్యుత్ ఆవేశము ఏదిని మార్గములో రెండు కొనల మధ్య కదల్చుటకు అవసరమైన మొత్తం శక్తి ఆ మార్గములో రెండు కొనల మధ్య గల వోల్టేజ్ భేదముతో సమానము
వోల్టేజ్ (దీనిని ​​లేదా అని సూచిస్తారు దీనిని విద్యుత్ సంభావ్యత యొక్క యూనిట్లైన వోల్ట్లు లేక జౌల్/కులుంబు లలో కొలుస్తారు ) విద్యుత్ శక్తి, శక్తిభేదాన్ని,విద్యుత్ ఒత్తిడి, విద్యుత్ పీడనం, వీటిని అని సూచిస్తారు . వోల్టేజ్ అనునది రెండు బింధువుల మధ్య గల విద్యుత్ శక్తి భేదము,లేక రెండు బింధువుల మధ్య ప్రయాణించిన ఒక పరిమాణము కల్గిన ఆవేశమునకు వున్న విద్యుత్ శక్తి భేదము. వోల్టేజ్ ను ఇలా నిర్వచించారు:పరిమాణము కల్గిన ఆవేశము స్థిరమైన విద్యుత్ క్షేత్రమునకు వ్యతిరేకముగా ఒక బింధువు నుండి మరొక బింధువునకు చేరుటకు చేసిన పనిగా మనం దానిని నిర్వచించవచ్చు.
ఈ హైద్రాలిక్ సారూప్యత ఎన్నో విద్యుత్ భావనలు అర్థం చేసుకోవడానికి ఎంతో ఉపయుక్తంగా వుంటుంది . అటువంటి వ్యవస్థలో లేక మండలమలో పీడనముతో కదిలిన నీటి ఘన పరిమాణాన్ని గుణిస్తే వచ్చే ఆ మొత్తం విలువ కచ్చితంగా పనికి సమానంగా వుంటుంది అలాగే విద్యుత్ వలయములో "విద్యుత్ పీడనము"తో తరలించబడిన విద్యుత్ ఆవేశముల యొక్క పరిమాణముతో గుణిస్తే ఆ మొత్తం వుచిత ఎలక్ట్రాన్లను కదల్చడానికి చేసిన పనికి సామానముగా వుంటుంది . రెండు బింధువుల మధ్య "పీడన వ్యత్యాసము" ఎక్కువగా వుంటే ఆ రెండు బిందువుల మద్య "ప్రవాహ వేగము " కూడా ఎక్కవగా వుంటుంది
గణితము పరంగా అది విద్యుత్ క్షేత్రము యొక్క లైన్ ఇంటిగ్రల్, ఒక మార్గములో సమయముతో మరే అయిస్కాంత క్షేత్రము యొక్క రేటు సాధారణంగా స్థిరమైన విద్యుత్ క్షేత్రము, చలన శీల విద్యుథైస్కాంత క్షేత్రం రెండు బింధువుల మధ్య వోల్టేజ్ కొలుచుటకు కచ్చితంగా కావాలి .
ఒక పదార్థమనకు ఈ విద్యుత్ను అను దానికి ప్రామాణిక నిర్వచన అంటూ ఏది లేదు ఎందుకంటే ఇది ఉప అణువుల స్థాయిలో వేగంగా మారుతూ వుంటుంది . మరింత సౌలభ్యమైన నిర్వచనాన్ని 'ఫెర్మి వరుస ' భావన నుండి మనము గ్రహించవచ్చు దీనిలో ఒక పరిమాణము కలిగిన ఆవేశమును రెండు పదార్థముల మధ్య కదల్చబడటానికి జరిగిన ఉష్ణగతిక పనిగా వోల్టేజ్ గా అభివర్ణించారు .
వోల్టేజ్ కొలవడానికి ఏ రెండు బింధువుల మధ్య వోల్టేజ్ కొలుస్తున్నామో ఆ రెండు బింధువుల మధ్య అవ్యక్తమైన లేక స్పస్తమైన నిర్ధేశము చాలా ప్రామాణీకము. వోల్టామీటర్ ను వాడునపుడు వోల్టమీటర్ యొక్క ఒక విద్యుత్ ప్రధానమును తొలి బింధువునకు మలి విద్యుత్ ప్రధానమును మలి బింధువునకు కలప వలేను .
తక్షణ వోల్టేజ్ లు ప్రత్యక్ష విద్యుత్ కైనా ప్రత్యామ్నాయ విద్యుత్ కైనా ఒకే రకంగా కూడవచ్చు . అదే సగటు వోల్టేజ్లు కేవలం అవి ఒకే దశ, ఒకే ఫ్రీక్వెన్సికి సంబంధించిన వైతే మాత్రమే వాటిల్ని కూడవచ్చు .
రెండు బింధువుల మధ్య వోల్టేజ్ & కి మధ్య గల వోల్టేజ్, & కి మధ్య గల వోల్టేజ్ ల యొక్క మొత్తంతో సామానము ఒక వలయము లోని అనేక వోల్టేజ్ లను కిర్చాఫ్ఫు వలయ సిద్దాంతముల నుండి సులభంగా కనుగొనవచ్చు .
జిల్లా ప్రజల ప్రధాన వృత్తి వ్యవసాయం, వ్యవసాయ ఆధారిత వృత్తులు. జిల్లాలో అధికంగా నివసిస్తున్న మెయోలు వ్యవసాయం ప్రధానవృత్తిగా జీవితం సాగిస్తున్నారు. మియో ప్రజలకు ఒకింత అహకారం ఉంటుంది. నూహ్‌లో వ్యవసాయం అధికంగా వర్షాధారితంగా ఉంటుంది. పర్వతశ్రేణిలోని వ్యవసాయక్షేత్రాలు లకు మాత్రం కాలువల ద్వారా నీరు అందించబడింది. హర్యానారాష్ట్ర ఇతరజిల్లాల వ్యవసాయ ఉత్పత్తి కంటే నూహ్ జిల్లా వ్యవసాయ ఉత్పత్తి తక్కువగా ఉంటింది. పాల ఉత్పత్తి సంబంధిత జంతువుల పెంపకం ప్రజాజీవితంలో ఆర్థికకరంగంలో రెండవ స్థానంలో ఉంది. ఆరావళి పర్వతప్రాంతంలో నివసిస్తున్న ప్రజలలో కొంతమంది మేకలు, గొర్రెల పెంపకం జివనోపాధిగా ఉంది. ఋణసంబంధిత వ్యవహారాలు పాలను తక్కువ ధరలకు వ్యాపారులకు విక్రయించవలసిన అవసరం కలిగిస్తున్న కారణంగా వారి ఆదాయం తగ్గుతూ ఉంటుంది. హర్యానా రాష్ట్రం లోని ఇతర జిల్లాల వ్యవసాయ ఉత్పత్తి కంటే నూహ్ జిల్లా ఉత్పత్తి తక్కువగా ఉంటుంది. స్వాతంత్ర్యం తరువాత కూడా జిల్లా వెనుకబడి ఉంది. దేశ రాజధానికి 145 కి.మీ దూరంలో మాత్రమే ఉన్న నూహ్ జిల్లాకు అభివృద్ధిపధకాలు తగినంతగా అందుబాటులో లేవు.
నూహ్ జిల్లా సబ్- ట్రాపికల్, సెమీ - అరిడ్ వాతావరణం ఉంటుంది. వేసవిలో వాతావరణం వేడిగా ఉంటుంది. వర్షాకాలంలో తప్ప మిగిలిన కాల ంలో గాలిలో తేమ జిల్లాలో సాధారణం. సంవత్సరంలో మే- జూన్ మాసాలు అత్యధిక ఉష్ణోగ్రత కలిగిన మాసాలుగా ఉన్నాయి. వేసవి ఉష్ణోగ్రత 30-40 డిగ్రీల సెంటీగ్రేడ్ ఉంటుంది. శీతాకాలంలో 2-25 డిగ్రీల సెంటీగ్రేడ్ ఉంటుంది. వేసవిలో గాలితో కూడిన వాయువులు బలంగా వీస్తుంటాయి.
నూహ్ జిల్లాలో సరాసరి కుటుంబ సభ్యుల సంఖ్య 7. మెయోలు అధికంగా నివసిస్తున్న నూహ్ జిల్లాలో వీరు అధికంగా వ్యవసాయం మీద ఆధారపడి ఉన్నారు.
హర్యానా రాష్ట్రం లోని 21 జిల్లాలలో నూహ్ జిల్లా ఒకటి. గతంలో దీన్ని నూహ్ జిల్లా అనేవారు. గుర్‌గావ్ జిల్లా నుండి కొంత భూభాగాన్ని, ఫరీదాబాద్ జిల్లా లోని హతిన్ మండలాన్నీ కలిపి 2005 ఏప్రిల్ 4న హర్యానా రాష్ట్రపు 20వ జిల్లాగా నూహ్ రూపొందింది. తరువాత 2008లో హతిన్ ఉపవిభాగాన్ని పల్వల్ జిల్లాకు తరలించారు.
జిల్లాలో ప్రజల జీవనోపాధిలో జంతువుల పెంపకం రెండవ స్థానంలో ఉంది. ఆరావళి వంటి పర్వతశ్రేణిలో నివసిస్తున్న ప్రజలు మేకలు, గొర్రెలను పెంచుతూ ఉన్నారు.
నూహ్ జిల్లా మట్టి మెత్తగా తేలికగా ప్రత్యేకంగా ఇసుక కలిసిన బంకమట్టి, సాధారణ బంకమట్టి ఉంటుంది. ఎగువ పర్వతాలు అధికంగా వృక్షరహితంగా ఉంటాయి.