polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ఆ సందర్భంలో వేదాలలో సైన్సు, లెక్కలు, వైద్యం, అంతరిక్ష శాస్త్రం మొదలగు శాస్త్రాలన్నీ కనబడ్డాయి అవధానికి. ఆ స్ఫూర్తితో పనిని మరింత వేగిరి పరచి, 1995 నాటికి యజుర్వేదానికి 7 అనుక్రమణికలు వ్రాసి కంప్యూటరీకించి దేశంలోనే మొట్టమొదటి సారిగా మల్టీమీడియాలో రాష్ట్రపతి శంకర్ దయాళ్ శర్మకు చూపించాడు. దానిని అప్పటి దేశ ప్రధాని అటల్ బీహారీ వాజ్ పేయి ఆవిష్కరించాడు; ప్రశంసించాడు. ఆ విధంగా అవధాని చిరకాల కోరిక కొంత వరకైనా నెరవేరింది. వేదభారతి ట్రస్టు ద్వారా ఇప్పటి వరకూ 700 గంటలు మాత్రమే రికార్డింగు పూర్తయింది. దానిని మల్టీమీడియా సీడీ ల రూపంలో ప్రజలకు అందుబాటులోనికి తెచ్చారు. కానీ మిగిలిన వేదశబ్దాల్ని రికార్డింగ్ చేస్తే సుమారు 2500 గంటల నిడివి గల రికార్డు తయారు కాగలదు. అందుకు అవధాని ఒక్కనితో అది సాధ్యమయ్యే పని కాదు. విద్వాంసులు, వదాన్యులు చేయూత నిస్తే అదేమంత కష్టమైన పని కాదంటాడు అవదాని. ఆవిధంగా మన వేద విజ్ఞానాన్ని పరిరక్షించు కున్న వాళ్ళమౌతాము.
1976 నాటికి ఏ భారతీయ భాషనూ కంప్యూటరీకరించలేదు. అందుచేత తెలుగును కంప్యూటరీకరించాలనే ఆలోచన వచ్చింది. అవధానులు తన మిత్రులతో కలిసి ఆరు నెలల పాటు శ్రమించి తెలుగు అక్షరాలను కంప్యూటరులో ప్రవేశ పెట్టాడు. ఆ విధంగా 1976 లో భారత దేశంలో కంప్యూటరు లోకి ఎక్కిన మొట్టమొదటి భారతీయ భాష తెలుగే. అప్పట్లో తెలుగు అధికార భాషా సంఘ అధ్యక్షుడు వావిలాల గోపాల కృష్ణయ్య అభినందనలతో కంప్యూటరు లో తెలుగు అనే వార్త దేశవ్యాప్తంగా సంచలనం సృష్టించింది. ఈ వార్త పార్లమెంటు వరకూ వెళ్ళి, కంప్యూటరు లోకి తెలుగు వచ్చినపుడు, హిందీ ఎందుకు రాదు?
అని ఎం.పీ లందరు తమ పై అధికారులకు లేఖలు వ్రాశారు. ఆ విధంగా హిందీని కూడా కంప్యూటరులో పెట్టే పనిని అవధాని చేపట్టవలసి వచ్చింది. దానితో పార్లమెంటరీ కమిటీ వీరి పని తీరుపై సంతృప్తి చెంది, ఇంకా అభివృద్ధి చేయాలని కోరింది.
లో పనిచేస్తున్నప్పుడే ఒక సందర్భంలో తి.తి.దే. వారు ప్రచురించిన పుస్తకాలను చదవడం తటస్థించింది అవధానులకు. దాని వలన తెలిసిన విషయమేమంటే. వేదాల గురించి ఉన్న మొత్తం 1131 శాఖలకు గాను 7 శాఖలు మాత్రమే మిగిలాయని., అవి కూడా అంతరించి పోవడానికి ఎంతో కాలం పట్టదనీ అర్థమై పోయింది. వాటినన్నా కాపాడుకోవాలంటే. కనీసం వాటిని రికార్డింగ్ చేస్తే తాత్కాలికంగా నైనా వాటిని కాపాడు కోవచ్చని పించింది. కానీ ఋగ్వేదం మరీ ప్రమాదంలో ఉన్నదని తెలిసింది. తనకు యజుర్వేదం మాత్రమే తెలుసు. ఋగ్వేదం తెలిసిన వారెవరున్నారా?
యని అన్వేషించగా మహారాష్ట్రలో ఒకాయన ఉన్నాడని తెలిసి, అక్కడికి వెళ్ళి అతన్ని కుటుంబం సమేతంగా తీసుకొచ్చి, వారి పోషణా బాధ్యతలన్నీ తానే తీసుకొని 1992 లో వేదాల రికార్డింగ్ మొదలు పెట్టాడు.
పరమాణు భౌతిక శాస్త్రంలో ఎం.ఎస్.సి. చేసిన అవధాని తనకు ఆసక్తి కరమైన వేదాలలోని యజుర్వేదం నేర్చుకున్నాడు. ఏదైనా శాస్త్రం నేర్చుకోవాలనే అభిలాషతో 'మీమాంస ' శాస్త్రం నేర్చుకున్నాడు. ఆ తర్వాత ఎమ్మె సంస్కృతం, జ్యోతిషం చేశాడు. అదే విధంగా వేదాల్లో సైన్సు భూకంపాలు జ్యోతిషం అనే అంశాలమీద పీ.హెచ్.డీలు చేశాడు. తాను చేసిన బహుభాషా మల్టీమీడియా వేది డేటాబేస్ డిజైన్ కి భారత ప్రభుత్వం పేటెంట్ ఇచ్చి, సంస్కృత మిత్ర బిరుదుతో సత్కరించింది.
అవధానులకు హైదరాబాదు లోని డైరెక్టరు కాకర్ల సుబ్బారావుతో పరిచయం ఏర్పడింది. ఆయన కోరిక మేరకు ను కంప్యూటరీకరణ చేసి, అక్కడే సుమారు 18 సంవత్సరాలు పనిచేశాడు.
1978లో యూపీఎస్సీ పరీక్షలు రాసి ఉత్తీర్ణుడై 1979లో ఇండియన్ ఫారెస్టు సర్వీస్‌కు ఎంపికై 1981 నాటికి శిక్షణ పూర్తిచేసుకున్నాడు. 1981లో ఇండియన్ ఫారెస్టు సర్వీసులో కర్ణాటక కేడర్‌ అధికారిగా ఉద్యోగ జీవితం ప్రారంభించాడు. చామరాజనగర్‌లో అసిస్టెంట్ కన్సర్వేటివ్ ఆఫ్‌ ఫారెస్ట్‌గా తొలి ఉద్యోగ బాధ్యతలు స్వీకరించాడు. అదే ఏడాది చిక్ మంగళూరు కేంద్రంగా స్మగ్లింగ్ నిరోధక బాధ్యతలతో డిప్యూటీ కన్సర్వేటివ్ ఆఫ్ ఫారెస్టుగా పదోన్నతి పొందాడు. అదనపు బాధ్యత అయిన అక్రమ రవాణా నిరోధాన్ని శ్రీనివాస్‌ చాలా శ్రద్ధతో నిర్వహించాడు. ఆ క్రమంలో అదే అడవుల్లో ఏనుగులను చంపి, ఏనుగు దంతాలను అక్రమ రవాణా చేస్తున్న వీరప్పన్‌ని ఎదుర్కొన్నాడు. నిజాయితీ గల అధికారిగా అటవీ గ్రామాల్లోని ప్రజల మన్ననలను చూరగొన్నారు. 1985లో వీరప్పన్‌ను శ్రీనివాస్‌ పట్టుకుని, మైసూరు జిల్లా బూదిగపాడు అటవీశాఖ అతిథిగృహంలో బంధించాడు. అయితే వీరప్పన్ చాకచక్యంగా నిర్బంధం నుంచి తప్పించుకుని పారపోయాడు.
సాధారణంగా నేరస్తులను పట్టుకునే పద్ధతులకు భిన్నంగా గాంధేయవాద పద్ధతులైన - సహాయ నిరాకరణ, సత్వాన్వేషణ వంటివి శ్రీనివాస్ రూపొందించుకుని అమలుచేశాడు. ఆ క్రమంలో వీరప్పన్‌కు అటవీ ప్రాంతంలో ఉన్న ప్రజాదరణను దెబ్బతీయడానికి ప్రజలను చైతన్యవంతులను, అక్షరాస్యులను, సంపాదనాపరులను చేయడం వంటి పనులు చేశాడు. ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రాలు, పాఠశాలలు నెలకొల్పడం, రహదారులు అభివృద్ధి చేయడం, మంచినీటి సౌకర్యాలు కల్పించడం వంటి పనులు చేశాడు. వీరప్పన్ స్వగ్రామమైన గోపీనాథంలో ప్రజల ఇష్టదైవం మారియమ్మన్ ఆలయాన్ని కట్టించాడు. ఈ ప్రయత్నాల వల్ల ప్రజల్లో వీరప్పన్ పట్ల గుడ్డి నమ్మకం సడలిపోసాగింది. లొంగిపోయిన నేరస్తులకు పునరావాసం కల్పించాడు.
అమెరికాలో స్టడీటూర్‌లో ఉన్న శ్రీనివాస్‌ను అక్రమరవాణాకు వ్యతిరేకంగా, వీరప్పన్‌ను పట్టుకునేందుకు కర్ణాటక, తమిళనాడు ప్రభుత్వాలు సంయుక్తంగా ఏర్పాటుచేసిన టాస్క్‌ఫోర్సులో ప్రత్యేకాధికారిగా ఉండాలంటూ ప్రభుత్వం పిలిచింది. దాంతో అతను అమెరికా నుంచి భారతదేశానికి తిరిగివస్తూనే సొంతూరైన రాజమహేంద్రవరానికి కూడా వెళ్ళకుండా నేరుగా కర్ణాటక వెళ్ళి ఛార్జీ స్వీకరించాడు. ఏనుగు దంతాల అక్రమరవాణా తగ్గించి వీరప్పన్ గంధపు చెక్కల అక్రమరవాణాతో కర్ణాటక, తమిళనాడు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలను గడగడలాడించే స్థితికి చేరుకున్నాడు.
వీరప్పన్ సహచరుడు అర్జున్‌తో శ్రీనివాస్ ఒంటరిగా వస్తే లొంగిపోతానని వీరప్పన్ కబురు పంపాడు. శ్రీనివాస్ 1991 నవంబరు 10 తేదీ తెల్లవారుజామున గోపీనాథం సమీపంలోని నెమళ్ల కొండ వద్దకు శ్రీనివాస్ వెళ్లాడు. శ్రీనివాస్‌ను చూడగానే వీరప్పన్ ఇచ్చిన సూచనలు అందుకుని అతని అనుచరుడు పలాండీ తుపాకీతో కాల్చి చంపాడు. అతని వెన్నంటి వచ్చిన మరో ముగ్గురు అటవీ శాఖ ఉద్యోగులను కూడా దారుణంగా చంపేశారు. శ్రీనివాస్ తలను మొండెం నుంచి వేరుచేసి వీరప్పన్ తీసుకుని అడవుల్లోకి వెళ్ళాడు.
1985లో నిర్బంధం నుంచి తప్పించుకున్న వీరప్పన్ తన అక్రమ రవాణా కార్యకలాపాలు మరింత జాగ్రత్తగా సాగించాడు. శ్రీనివాస్ తన ఉద్యోగ బాధ్యతలు కొనసాగిస్తూ 1989లో అమెరికాకు పరిశోధన కోసం పర్యటించాడు. అడవుల్లో కార్చిచ్చు, కాలిపోతున్న అడవులను పరిరక్షించే చర్యలు వంటి అంశాలపై పరిశోధించి, నేర్చుకోవడానికి శ్రీనివాస్ అమెరికా పర్యటన చేశాడు. 1990లో అటవీశాఖ అభ్యర్థన మేరకు భారతదేశానికి హుటాహుటిన తిరిగివచ్చాడు.
అక్రమ రవాణా నివారించడానికి అధునాతన సౌకర్యాలతో ప్రభుత్వ యంత్రాంగాన్ని, పసిగట్టడానికి "వాచ్ టవర్లు" ఏర్పాటుచేశాడు. అటవీశాఖ ఉద్యోగులు నివసించడానికి, విధులకు అందుబాటులో ఉండడానికి చామరాజనగర్‌లో "ఫారెస్టు కాంప్లెక్స్" నిర్మించాడు. అనుచరులను దెబ్బతీయడం, వెతుకులాట పెంచడం, ఉద్యోగులను మరింత సమర్థంగా పనిచేసేలా చేయడం వంటి కారణాలు వీరప్పన్ అక్రమరవాణాను దెబ్బతీశాయి.
ఇతని స్వగ్రామం తూర్పు గోదావరి జిల్లా గోకవరం మండలం కోటిపల్లి. 1954 సెప్టెంబరు 12న కాకినాడలో జన్మించాడు. తండ్రి పందిళ్ళపల్లి అనంతరావు. ప్రాథమిక విద్య రాజమహేంద్రవరం ఫిషర్స్ కాలనీ పాఠశాలలో చదివాడు. 1975-1977 కాలంలో ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయంలో ఎమ్మెస్సీ చదివి, బంగారు పతకాన్ని పొందాడు.
వీరప్పన్‌కి ఆయువుపట్టులాంటి ప్రజల్లో పలుకుబడి మీద సహా పలు అంశాలపై శ్రీనివాస్ వ్యూహాత్మకంగా దెబ్బకొట్టడంతో వీరప్పన్‌కి ఎటూ పాలుపోలేదు. శ్రీనివాస్‌ని దెబ్బతీయడానికి ఏ రకంగానూ వీలుచిక్కకపోవడంతో, మోసగించి దెబ్బతీయడానికి సిద్ధమయ్యాడు.
పందిళ్లపల్లి శ్రీనివాస్ దేశంకోసం ప్రాణాలర్పించిన వీరుడు. ఇతను కర్ణాటక కేడర్ ఐఎఫ్‌ఎస్ అధికారి. ప్రముఖ స్మగ్లర్ వీరప్పన్ చేతిలో ప్రాణాలు కోల్పోయాడు.
ఆ కాలంలో వసంతోత్సవాలకు రాజ నగరునూ, నగరుకు వెలౌపలనున్న వుద్యాన వనాన్నీ మనోహరంగా అలంక రించి, వుద్యాన వనంలో ఒక పూజా మడపాన్ని వివిధ దేవతలకు పూజా వేధికలను నిర్మించి, తోరణాలతోనూ: పుష్పాలతోనూ, సుగంధ ద్రవ్యాలతోనూ వైభవంగా పూజా మండపాన్ని అలంకరించి; రతీ మన్మథులను, లక్ష్మీ, విష్ణువులను, శివ పార్వతులను, దేవేంద్రుడు, శచీ దేవి, వసంతుడు, విఘ్నేశ్వరుడు మొదలైన విగ్రహాలను వేదికలమీద వుంచి, మహారాజు అస్వరూఢుడై మంత్రుల, సామంతులు, దండ నాయకులు, పురోహితులు, విధూషకులు, పుర జనులు వెంట రాగా బ్రంహ్మాండ మైన మంగళ వాయిద్యాలతో ఉద్యాన వనానికి బయలు దేరే వాడు.
ఆంధ్ర దేశంలో ఈ మదన మహోత్సవానికి, వసంత మహోత్సవమనీ, కాముని పండగనీ పాల్గుణ శుద్ధ పూర్ణిమకు కాముని పూర్ణిమ అనీ పేరు. 14 వ శతాబ్దానికి పూర్వం ఈ వసంత్గోత్సవాలు ఏ విధంగా జరిగేవో తగిన ఆధారాలు లేవు. కానీ కొండ వీటి రెడ్డి రాజుల కాలంలోనూ, ఆ తరువాతి కాలంలోనూ ఈ వసంతోత్సవాలు ఎలా జరుప బడుతూ వుండేవో తెలుసు కోవడానికి, శ్రీ నాథుని భీమేశ్వర పురాణం లోనూ, కొరవి గోపరాజు సింహాసన ద్వాత్రింశిక లోనూ వసంతోత్సవాల గురించి విపులంగా వర్ణించబడింది.
రెడ్డి రాజుల్లో ఆన వేమారెడ్డి, ప్రప్రథమంగా ఈ వసంతోత్సవాలను ప్రవేశ పెట్టాడు. ఆనాటి నుండి రెడ్డి సామ్రాజ్యంలో వసంతోత్సవాలౌ వైభవోపేతంగా జరుగుతూ వుండేవి. ఆ మహోత్సవ సమయాలలో కర్పూరాది పరిమళ ద్రవ్వాలను వెదజల్లడం వలన అనవేమారెడ్డి, కుమారగిరి రెడ్డి రాజులకు, వసంత రాయ, కర్పూర వసంత రాయ బిరుదులు కలిగాయి; రెడ్డి రాజుల కాలంలో వసంతోత్సవాలు, జాతీయ వుత్సవలుగా జరిగేవి. విజయ నగర రాజుల కాలంలో కూడా ఈ వసంతోత్సవాలు, ముమ్మరంగా జరుగూ వుండేవి.
ఉత్సవం ఈ విధంగా సాగుతూ వుండగా రాజుకు, సామంత రాజులూ, మండలేశ్వరులూ మొదలైన వారు కానుకలనూ, కప్పాలనూ ఈ సందార్భంలో చెల్లించే వారు. విదూషకులు వినోద గోష్ఠి జరిపేవారు. రాజు వెంట వచ్చిన సుందరీ మణులు వనంలో ఉయ్యాల లూగుతూ, ఏల పాటలతోనూ, జాజర పాటల తోనూ కాలక్షేపం చేసేవారు. రాజు రాజులతో కలిసి; మన్మథునీ, తదితర వేవాతలనూ పూజించి త్రాహ్మణ దంపతులకు కర్పూర తాంబూలాలను సమర్పించేవారు.
ఈ విధంగా ప్రారంభమైన వసంతోత్సవంతో వారి వారి విద్యల్ని ప్రదర్శించి పారి తోషికాలు పొందటానికి నటీనటులు, శిల్పులు, చిత్రకారులు, సంగీత విద్వాంసులు మొదలైన అనేక మంది కళాకారులు హాజరయ్యేవారు. రాజ్యం నలుమూలల నుంచీ ఈ వసంతోస్తవాలను తిల కించ డానికి ఆబాల గోపాలం కదలి వచ్చేది. ఆ నాటి వసంతోత్సవాలు రాజుకు, ప్రజలకు పండుగగా మారింది.
వసంతోత్సవం ఋతు సంబంధమైన పండుగలలో ఒకటి. వసంత కాలంలో మన్మథుని గురించి వుత్సవం జరుగుతుంది. ఈ వసంతోత్సవం గురించి వాత్సాయనుని కామ సూత్రాల్లోనూ, శ్రీ హర్షుని రత్నావళి నాటకంలోనూ, కాళీ దాసుని మాళవికాగ్ని మిత్ర నాటకంలోనూ ప్రస్తావించబడింది. ముఖ్యంగా రత్నావళి నాటకం ఈ వసంతోత్సవంతోనే ప్రారంభ మౌతుంది.
తరువాత రాజు చందనాది సుగంద ద్రవ్వాలనూ, కర్పొఊర నీరాజనాలనూ వినోద ప్రారంభానికి చిహ్నంగా జన సమూహంపై చల్లే వాడు. ఆ తరువాత జనసమూహం ఒకరిపై మరొకరు పరిమళ ద్రవాలను రఆంగులతో కలిసి వసంతాన్ని చల్లుకొని వావి వరుసలు లేకుండా తటాకంలో దిగి జలక్రీడలతో విహరించేవారు.
ఆ తరువాత మహారాజు నిండి కొలువులో హాయకులకు, శిల్పులకు, నట్టువ రాండ్రకు, నటీ నటులకు బహుమానాలను సమర్పించి, పండితులను వేద పఠనాల మధ్య సన్మానించి, ఆనాటి రాత్రంతా జాగారం చేసేవాడు. నాటక ప్రదర్శనాలతోనూ సంగీత నృత్యాలతోనూ చెల్లారేది.
23 ఏళ్ల కుర్రాడు ఓ ఫంక్షన్‌లో అమ్మాయిని చూసీ చూడగానే మనసు పారేసుకుంటాడు. తను కూడా ఈ అబ్బాయిని ఇష్టపడుతుంది. ఇద్దరూ పీకల్లోతు ప్రేమలో కూరుకుపోతారు. కానీ ఏవో కన్‌ఫ్యూజన్లు. ఈ ప్రేమ జీవితాంతం ఇంతే ఫ్రెష్‌గా, క్వాలిటీగా ఉంటుందా?
అబ్బాయికో ఐడియా వస్తుంది. ఇద్దరం రెండు నెలల పాటు భార్యాభర్తలుగా సహజీవనం చేద్దామంటాడు. ఆ అమ్మాయి భయపడుతూ, ఇబ్బందిపడుతూనే ఒకే అంటుంది. ఇలా ఫస్ట్ హాఫ్ అంతా ప్రణయం. సెకండాఫ్ ఏమో సహజీవనం. ఫైనల్‌గా ఈ జంట ఏం తెలుసుకున్నారు?
అంతకుముందు. ఆ తరువాత. 2013 లో విడుదలై విజయం సాధించిన తెలుగు చిత్రం. ఇంద్రగంటి మోహన కృష్ణ దర్శకత్వంలో సుమంత్ అశ్విన్, ఇషా జంటగా దామోదర్‌ప్రసాద్ నిర్మించారు. శ్రీ రంజిత్ మూవీస్ పతాకంపై కె.ఎల్. దామోదర ప్రసాద్ నిర్మించిన ప్రేమకథా చిత్రం అంతకు ముందు ఆ తర్వాత. ఇంద్రగంటి మోహనకృష్ణ దర్శకత్వం వహించిన ఈ సినిమాలో సుమంత్ అశ్విన్, ఈశ, రావు రమేశ్, రోహిణి, రవిబాబు, మధుబాల ముఖ్యపాత్రలు పోషించగా కళ్యాణీ మాలిక్ సంగీతాన్ని అందించారు. 2013 ఆగస్టు 23న ప్రపంచవ్యాప్తంగా విడుదలైన ఈ సినిమా విమర్శకుల మరియూ ప్రేక్షకుల విశేషాదరణ చూరగొని భారీ విజయం సాధించింది.
మార్కెట్లో కనిపించే గోజి పండ్లలో ఎక్కువశాతం పశ్చిమచైనా నింగ్సియా ప్రాంతం నుంచే వస్తున్నాయి. దాదాపు 600 సంవత్సరాలనుంచి అక్కడ వాణిజ్యపంటగా వెలుగొందుతొన్న వోల్ఫ్‌బెర్రీని అక్కడివాళ్లు 'రెడ్‌ డైమండ్స్‌'గా పిలుస్తారు. ఇంకా మంగోలియా, క్వింగ్‌హాయ్‌, గన్సు, షాంక్సి ప్రాంతాల్లోనూ ఇవి ఎక్కువగా పండిస్తారు. అయితే వీటిలో ఎక్కువపండ్లను. పండగానే జాగ్రత్తగా కోసి వైన్‌లో ఓసారి వేసి తీసి డ్రైఫ్రూట్స్‌గా నిల్వచేస్తారు. ఎందుకంటే తాజాగా దొరకని ప్రాంతాల్లో ఎండుపండ్ల రూపంలోనే వీటి వాడకం ఎక్కువ. చైనీయులు ఔషధాలతోపాటు రకరకాల వంటకాల్లోనూ వీటిని వాడుతుంటారు. హెర్బల్‌ టీ కూడా చేస్తుంటారు. ద్రాక్షతోపాటు వీటిని కూడా కొన్ని రకాల వైన్స్‌లో వాడతారు. ఇటీవల ఇన్‌స్టంట్‌ కాఫీ పౌడర్‌ని కూడా చైనా తయారుచేస్తోంది. కేవలం పండ్లు మాత్రమే కాదు. గోజి ఆకులు, లేతకొమ్మల్ని చైనీయులు ఆకుకూరగా వాడుతుంటారు. పోషకాలెన్నో.!
పిట్టల దొర వేషాన్నే లత్కోర్ సాబ్ "బుడ్డర్ ఖాన్" తుపాకి రాముడు అని కూడా పిలుస్తారనీ, అది పగటి వేషాల్లో ఒక రకమనీ, గ్రామాలలో ప్రదర్శించే పిట్టలదొర వేషగాళ్ళు సమాజంలో వున్న కుళ్ళు విషయాలను హాస్యంతోనూ, వ్యంగ్య రూపంలోనూ బయట పెడతారు. ఖాకీ ప్యాంటు, లేదా నిక్కరు, చిరిగిన ఖాకీ షర్టు తలపై దొర టోపీ, ఆ టోపీ పైన ఒక ప్రక్కగా తెల్లటి ఈక, చేతిలో కట్టె తుపాకీ, మెడలో రుమాలు, ముఖాని కంతా తెల్ల రంగు పూసుకుని, ప్రెంచి కట్ మీసముతో, కాళ్ళకు బూట్లు తొడిగి ఒక దొరలాగా హంగామా చేస్తూ, అడుక్కుంటూ విరామ లేని తన వాగ్ధోరణితో శ్రోతలను చమత్కారంతో ముంచెత్తుతాడు. ఈ వేషాన్ని బ్రిటిష్ ప్రభుత్వ హయాములో 1943 ప్రాంతాల్లో నాటి బ్రిటిష్ ప్రభుత్వాన్ని దుయ్య పడుతూ, పాసిస్టు దురాక్రమణను వివరిస్తూ, సాంఘిక దుష్ట శక్తుల కార్యక్రమాలను వెల్లడిస్తూ నాటి అంధ్ర ప్రజా నాట్యమండలి విస్తృతంగా ప్రదర్శించిందని జయధీర్ తిరుమల రావు ప్రజా సాహితి ప్రత్యేక కళా రూపాల సంచికలో వివరించారు.
ఈ క్రింద సూచించిన కళా రూపం తెలంగాణ గ్రామాల్లో వృత్తి కళా కారులే, తెలంగాణ పోరాటానికి సంబంధించిన సమస్యల నన్నిటినీ పిట్టల దొర వేషంలో పొందు పర్చారు.
డెంటిస్ట్రీలో వచ్చిన ఏ మార్పునైనా ముందుగా రాష్ట్రానికి పరిచయం చేసేది ఈయనే. ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోనే మొట్టమొదటి కాస్మొటిక్ డెంటిస్ట్ ఎంఎస్ గౌడ్. పళ్లలో లోపాలను సరిచేసే ఈ పరిజ్ఞానాన్ని తెలుగు వారికి పరిచయం చేసిన ఘనత వీరిదే. అంతేకాదు డెంటల్‌లో లేజర్ చికిత్సల వంటి అనేక అత్యాధునిక చికిత్సలను రాష్ట్రానికి అందించింది కూడా ఈయనే. ఈ పరిజ్ఞానం రూట్ కెనాల్ చికిత్సలో, పళ్లలో సున్నితత్వాన్ని, చిగుళ్లనుంచి రక్తం రావడం, శ్వాసలో దుర్వాసన వంటి అనేక సమస్యలను సరిచేయడానికి నొప్పి లేని పరిష్కారాన్ని అందిస్తుంది. ఇప్పుడు మరింత ఆధునికమైన కంప్యూటర్ ఎయిడెడ్ డిజైనింగ్, కంప్యూటర్ ఎయిడెడ్ మాన్యుఫ్యాక్చరింగ్ ప్రక్రియను కూడా ఈ మధ్యే అందుబాటులోకి తీసుకొచ్చారు. ఇది వరకు రంగుమారిన పళ్లు, పళ్ల మధ్య సందులు బాగు చెయ్యడానికి కనీసం రెండుమూడు సిట్టింగులు అవసరమైయ్యేవి. ఇప్పుడు ఈ పరిజ్ఞానంతో కేవలం ఒకే ఒక సిట్టింగ్‌లో చికిత్స చెయ్యవచ్చు. ఇలా ఎప్పటికప్పుడు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా డెంటిస్ట్రిలో వస్తున్న మార్పులను మనకు అందుబాటులోకి తేవడంలో తన వంతు కృషిని ఎడతెరపి లేకుండాకొనసాగిస్తున్నారు.
మూడు సంవత్సరాల పాటు ఎంబీబీఎస్ విద్యార్థులతో పాటు ఒకే తరగతి గదిలో వారు చదివే అన్ని అంశాలు చదివినప్పటికీ సహాధ్యాయుల్లో సైతం వీరి పట్ల ఒక చులకన భావం. పంటి వైద్యాన్ని ఇన్ని సంవత్సరాలు నేర్చుకోవాలా అనే ఎద్దేవాలు ఎన్నో భరించాల్సి వచ్చింది. మలక్‌పేట్‌లోని చిన్న గదిలో ఉండి బీడిఎస్ చదువుకున్నారు. 1967లో బీడిఎస్ పూర్తి చేశారు. తర్వాత మహారాష్ట్రలో ఎండీఎస్‌లో సీటు వచ్చింది. కానీ ఇంటి పరిస్థితుల గురించి ఆలోచించిన గౌడ్ ఆ విషయాన్ని ఇంట్లో చెప్పడానికి కొంత వెనకాడారు. విషయం తెలుసుకున్న వారి నాన్న గారు చదువు కంటే ముఖ్యమైనది, అంతకంటే విలువైన ఆస్తి మరొకటి లేదని, ఖర్చు గురించి ఆలోచించొద్దని చెప్పి ఎండిఎస్ మాత్రమే కాదు, లండన్ కూడా వెళ్లి పై చదువులు పూర్తి చెయ్యాలని ప్రొత్సహించి పంపారు. ‘అప్పుడు మానాన్న గారి ప్రోత్సాహం కనుక లేకపోయి ఉంటే ఈరోజు నేను ఇంత ఎదిగి ఉండే వాణ్ణి కాదు’ అని ఆరోజులను ఎంఎస్ గౌడ్ గుర్తు చేసుకుంటారు. 1971 లో బొంబాయి విశ్వవిద్యాలయం నుంచి ఎండీఎస్ పూర్తి చేశారు.
ఇంత కష్టపడి చదువు పూర్తి చేసినప్పటికీ సరియైన ఉద్యోగావకాశాలు లేవు. ఎండీఎస్ పూర్తి చేసిన తర్వాత మణిపాల్ డెంటల్ కాలేజిలో అసిస్టంట్ ప్రొఫెసర్‌ గాతన వృత్తి జీవితాన్ని ప్రారంభించారు. కొన్నాళ్లు అక్కడ పనిచేసిన తర్వాత సొంతంగా ప్రాక్టీస్ ప్రారంభించాలని అనుకుని ఆయన హైదరాబాద్ తిరిగి వచ్చారు. సుల్తాన్ బజార్‌లో చిన్న క్లినిక్ ప్రారంభించారు. అప్పటికి పంటి చికిత్స గురించిన సరియైన అవగాహన సామాన్య ప్రజల్లో అసలు లేదు. పంటి చికిత్స ఆ రోజుల్లో చైనా డాక్టర్లు మాత్రమే చేసే వారు. ఆర్‌ఎంపీలకు ఉన్న గుర్తింపు కూడా డెంటిస్ట్‌లకు ఉండేది కాదు. ఎంబీబీఎస్ డాక్టర్ ఎవరైనా రిఫర్ చేస్తే తప్ప పేషెంట్లు వచ్చే వారు కాదు. ‘ఈరోజుల్లో లభిస్తున్న ఈ గుర్తింపు ఒక్కరోజులో వచ్చింది కాదు. ఇది నలభై సంవత్సరాల కృషి ఫలితం.’ అంటారు డాక్టర్ ఎంఎస్ గౌడ్. డెంటిస్ట్‌లకు కూడా మిగిలిన డాక్టర్లకు దొరికే గౌరవం సాధించడానికి చాలా కష్టపడ్డారు. హైదరాబాద్‌లోని ప్రభుత్వ దంత వైద్య కళాశాలలో 23 సంవత్సరాల పాటు ప్రొఫెసర్‌గా తన సేవలు అందించారు.
డాక్టర్ ఎంఎస్ గౌడ్ పిల్లలు ఇద్దరు కూడా డెంటిస్టులుగానే ఉన్నారు. వారు మాత్రమే కాదు వారి భాగస్వాములు కూడా డెంటిస్టులే. సుల్తాన్ బజార్‌లో చిన్న క్లినిక్ గా మొదలైన డెంటల్ హాస్పిటల్ ఇప్పుడు పట్టణంలో 5 శాఖలతో మల్టీ స్పెషాలిటీ హాస్పిటల్ గా ఎదిగింది. ఇన్ని బాధ్యతలు, ఇంతటి తీరిక దొరకని సమయాల్లో సైతం ఆయన కుటుంబానికి తగినంత సమయాన్ని వెచ్చించాలనే అనుకుంటారు. ప్రతి ఆరునెలలకు ఒకసారి తప్పని సరిగా విహారయావూతలకు వెళతారు. ‘నా ప్రతి విజయానికి స్ఫూర్తి మా నాన్నగారైతే, నా వెనకుండి నన్ను నడిపించింది మాత్రం నాశ్రీమతి. ఆమె కేవలం నా జీవిత భాగస్వామే కాదు. హాస్పిటల్ బాధ్యతల్లో కూడా భాగస్వామే. హాస్పిటల్ డైరెక్టర్లలో ఆవిడ కూడా ఒకరు’ అని తన విజయ రహస్యాన్ని చెప్పారు ఎంఎస్ గౌడ్.
మంగా శివలింగం గౌడ్ ప్రముఖ దంత వైద్యులు.దంతవైద్యానికి గొప్పతనాన్ని, దంతవైద్యులకు గౌరవాన్ని తెచ్చిపెట్టడంలో ఆయన పడిన శ్రమ వృథా కాలేదు. అందుకే ఇప్పుడు దేశంలోని గొప్ప డెంటిస్టుల్లో ఒకరు కాగలిగారు. గవర్నర్‌కి ఫ్యామిలీ డెంటిస్ట్‌గా గౌరవాన్ని అందుకున్న ఆయనే డాక్టర్ మంగా శివలింగం గౌడ్.
సినిమా రంగంలో ఎంతపేరు తెచ్చుకున్నా కుచలకుమారి నృత్య ప్రదర్శనలివ్వడం మానలేదు. ఈమె తొలి నృత్య ప్రదర్శన తిరుప్పూరులో ఒక వివాహ సందర్భంలో 1954 జూన్ నెలలో జరిగింది. ఆ తర్వాత తనే సొంతంగా ఒక డాన్స్ ట్రూప్ కూడా నడిపింది. కళారంగంలోనే ఉండిపోవాలనుకున్న కుచలకుమారి, వివాహం వల్ల ఇంట్లో పురుషాధిక్యత ఎక్కువై నాట్యానికి ఎక్కడ అవాంతరం ఏర్పడుతుందోననే భయంతో వివాహం చేసుకోలేదు. వృద్ధాప్యంలో బంధువులందరికీ ష్యూరిటీలు ఇచ్చి, వాళ్ళు అప్పులు కట్టకుంటే ఆమే కట్టవలసి వచ్చి కుచలకుమారి ఆర్థికంగా చాలా చిక్కుల్లో పడింది. అందువల్ల శరవణ్ మొదలియార్ వీధిలో ఉన్న పెద్ద ఇల్లు చాలా చౌకగా అమ్మేసి, నిలువనీడ కోల్పోయిన సమయంలో కరుణానిధి ఆమెకు ఒక ప్రభుత్వ గృహాన్ని చాలా చౌకగా అద్దెకు ఇప్పించి ఆదుకున్నాడు. ఇప్పుడు అదే ఇంట్లో తన తమ్ముడి కుటుంబాన్ని తన దగ్గరే పెట్టుకుని ఉంటున్నది.
కుచలకుమారి పిన్ని టి.ఆర్. రాజకుమారి అప్పట్లో తమిళంలో టాప్ హీరోయిన్ గనుక ఆమె సినీరంగ ప్రవేశం చాలా సులువుగానే జరిగింది. రాజకుమారి చిన్నప్లిల కదా, ముద్దుగా ఉంటుందని కుచలకుమారిని షూటింగ్‌లకి తీసుకువెళ్ళేది. అక్కడ దర్శక నిర్మాతలు చూసి ముచ్చటపడి బాలపాత్రలు ఇచ్చారు. అలా ఏడవ ఏటనే 'మహామాయ' అనే తమిళ చిత్రంలో కన్నాంబ కూతురు పాత్ర ధరించింది. మొదటి రోజు లైట్లు, కెమెరాలు ఆ హంగామా అంతా చూసి భయపడిపోతే కన్నాంబ కుచలకుమారిని ఒళ్ళోనే కూర్చోబెట్టుకుని, లాలిస్తూ, బుజ్జగిస్తూ మధ్య మధ్యలో చాక్లెట్లు, బిస్కట్లు తీసిస్తూ ఆమె భయం పోగొట్టింది. అప్పటి నుండి కన్నాంబ కుచలకుమారిని సొంత కూతురులాగే చూసుకునేది.
కుచలకుమారి పుట్టిన తర్వాత బ్రతుకు తెరువు కోసం వాళ్ల అమ్మ మళ్ళీ మద్రాసు వచ్చింది. ఏడవ ఏటనే వాళ్ళ అమ్మ కుచలకుమారిని వళ్లువుర్ రామయ్య పిళ్ళై దగ్గర భరతనాట్య శిక్షణ కోసం చేర్పించింది. టి.నగర్‌లోని 'విద్యోదయ' స్కూలులో నాల్గవ ఫారం వరకూ చదివి, ఆపైన హోలీ ఏంజిల్స్ కాన్వెంటులో ఎస్.ఎస్.ఎల్.సి పూర్తి చేసింది. రామయ్య పిళ్ళై దగ్గర 1950 వరకూ భరత నాట్యాన్ని క్షుణ్ణంగా నేర్చుకుని, ఆ తర్వాత 'అరంగేట్రం' ఇవ్వకుండానే నాట్యప్రదర్శనలివ్వడం ప్రారంభించింది. అది ఆ రోజుల్లో సంప్రదాయ విరుద్ధమైన సాసహచర్య.
కుచలకుమారి తెలుగు, తమిళ సినీ నర్తకి. తెలుగు, తమిళ, మలయాళ, కన్నడ భాషల్లో మొత్తం 200 చిత్రాల్లో నృత్యాలు, పాత్రలు ధరించింది. తెలుగు సినిమాల్లో మరపురాని నృత్యాలెన్నింటినో చేసి ప్రేక్షక మహాజనుల చేత వహ్వా అనిపించుకున్న మేటి నర్తకి కుచలకుమారి. 'సరసాల జవరాలను' , 'కొమ్ములు తిరిగిన మగవారూ.' , 'నెలనడిమి వెన్నెలరేయి' , 'రంగరంగేళి' వంటి వందలాది గీతాలకు మరపురాని నృత్యాలు చేసి ఆనాటి ప్రేక్షకుల హృదయాల్లో చిరస్థాయిగా నిలిచిపోయింది.
తమిళ, తెలుగు చిత్ర పరిశ్రమల్లో 1954 నుండి 1965 వరకు సుమారు పదేళ్ళ పాటు కుచలకుమారి నృత్యం లేకుండా ఏ చిత్రమూ ఉండేది కాదు. తమిళంలో బాగా పేరు వచ్చిన తర్వాత బి.ఎ.సుబ్బారావు 'రాజు-పేద' చిత్రంలో మొట్టమొదటిసారిగా తెలుగులో నటించే అవకాశమిచ్చారు. అందులో 'కళ్ళు తెరచి కనరా' అన్న పాటకు కుచలకుమారి చేసిన నృత్యం ఆంధ్రదేశాన్ని మారు మ్రోగించింది. సినిమాలో కథకు అన్వయిస్తూ చేసిన నృత్యమది. ఆ పాట విజయవంతం కావడంతో తెలుగులో కూడా నర్తకిగా స్థిరపడింది.
కుచలకుమారి స్వస్థలం తంజావూరు. వీరి కుటుంబంలో అందరూ సినిమా రంగంలో పనిచేసిన వారే. సుప్రసిద్ధ నటి టి.ఆర్.రాజకుమారి ఈమె పిన్ని. కుచలకుమారి అమ్మ టి.ఎస్.దమయంతికూడా సినిమానటే. ఆమె 1935లోనే సినిమా రంగంలోకి వచ్చి అనేక తమిళ చిత్రాల్లో నటించింది కానీ ఎందువల్లనో తారాపథం చేరలేకపోయింది. దాంతో ఆమె తిరిగి తంజావూరు వెళ్ళిపోయింది. అక్కడే డిసెంబర్ 6, 1937న కుచలకుమారి జన్మించింది.
తొప్పిలి భాసి రచించిన ఈ నాటకాన్ని కేరళ పీపుల్స్‌ ఆర్ట్‌ క్లబ్‌ 1952 డిసెంబరు 6 తేదీన తలశేరి పట్టణంలో సుదర్శన్‌ హాల్లో ప్రపథమంగా ప్రదర్శించింది. అప్పటివరకూ తమిళనాడుకు చెందిన నాటక సమాజాలు పౌరాణిక నాటకాలను కేరళలో ప్రదర్శిస్తుండేవి. జనార్దన్‌ కురూప్‌, ఎన్‌.రాజగోపాలన్‌ నాయక్‌, కె.ఎస్‌.రాజామణి, ఒఎన్‌వి శివరాజన్‌ తదితరులు తొప్పిలి భాసి రచించిన నాటకాన్ని సమాజంలో జరుగుతున్న భూస్వామ్య దోపిడికీ, దౌర్జన్యానికి వ్యతిరేకంగా ప్రజలను చైతన్య పరచడానికి సాధనంగా వినయోగించుకోనాలని నిర్ణయించారు. రాష్ట్ర వ్యాప్తంగా 10 వేల ప్రదర్శనలు నిర్వహించారు.
ఒక భూస్వామి కొడుకు కమ్యూనిస్టు పార్టీ పట్ల ఆకర్షితుడై, పార్టీ ఆశయాలకు అనుగుణంగా పని చేయడం ప్రారంభిస్తాడు. భూస్వామి అయిన తండ్రిని ఎదురించి పోరాటం చేస్తాడు. భూస్వామ్య విధానానికి వ్యతిరేకంగా వ్యవసాయ కూలీలను సమీకరిస్తాడు. ఉద్యమాలు నిర్వహిస్తాడు. ఈ నాటకం చివరిలో కథా నాయకుడి తండ్రి భూస్వామ్య విధానం మారాలన్న తన కుమారుని ఆశయాన్ని అంగీకరిస్తాడు. 'నన్నూ కమ్యూనిస్టుగా మార్చావు. నాకు ఎర్రజెండా ఇవ్వు.' అని కొడుకుతో అనడంతో నాటకం ముగుస్తుంది.
ఈ నాటకం కేరళ ప్రజలను అమితంగా ఆకట్టుకుంది. వారి ఆలోచనలపై ఎంతో ప్రభావం చూపింది. భూస్వామ్య వ్యతిరేక పోరాటంలో వేలాదిమంది ఆకర్షితం కావటానికి ఎంతో దోహద పడింది. 1952లో కేరళలో కమ్యూనిస్టు పార్టీ అధికారంలోకి రావడానికి ఈ నాటకం కూడా దోహదపడిందని అప్పట్లో పత్రికలు వ్యాఖ్యానించాయి. దీనిని బట్టి అర్థం చేసుకోవొచ్చు : మలయాళ సమాజంపై ఈ నాటకం ఎంతటి ప్రభావాన్ని చూపిందో.!
నింగలెన్నె కమ్యూనిస్టాకి అనే నాటకం కేరళ సమాజంలో ప్రకంపనలు సృష్టించింది. ఆనాటి సమాజంలో భూస్వాముల పెత్తనానికి, దోపిడికి వ్యతిరేకంగా పోరాడండి అనే సందేశంతో రూపొందించిన ఈ నాటకం ప్రజలను ఉద్యమంలోకి దింపింది. భూస్వామ్య దుర్మార్గాలకు వ్యతిరేకంగా ప్రజలను కదనానికి కదలించింది.
కలపను ఎడ్ల బళ్లపై తీసుకెళ్లడాన్ని ఇన్‌స్పెక్టర్‌ గోపి సుందర గంతాయత్‌ సహించలేక సోంపేట మెజిస్ట్రేట్‌ మద్దతుతో ఏప్రిల్‌ 1న పది మంది కానిస్టేబుళ్లను వెంట తీసుకొనివెళ్లాడు. ఉత్తరాన పొలంలో గుమిగూడివున్న ప్రజల్లోకి వెళ్లి కలపను స్వాధీనపర్చాలని గద్దించాడు. రైతుల ముఖాల్లోని ఉద్రిక్తత, వీరావేశం చూసి తోకముడిచి ఇంటిదారి పట్టాడు.
గున్నమ్మ అమరత్వాన్ని చాటిచెబుతూ గుడారి రాజమణిపురం నేడు గున్నమ్మనగర్‌గా మారింది. 1988 సెప్టెంబరు 10న గున్నమ్మ పేరిట స్థూపాన్నిప్రభుత్వం నిర్మించింది. స్థూపాన్ని అప్పటి రాష్ట్ర గవర్నర్‌ కుముద్‌బెన్‌ జోషి ఆవిష్కరించారు. తెలుగింటి ఆడపడుచుల తెగువకు ప్రతిరూపంగా గున్నమ్మ చరితార్ధమైంది.
కాపు రాజయ్య తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన ప్రముఖ చిత్రకారుడు. గ్రామీణ నేపథ్యం గల చిత్రాలకు ఈయన పేరు పొందాడు. ఈయన చిత్రపటాలు ప్రపంచం లోని పలు ప్రదేశాలలో ప్రదర్శింపబడినవి. ఈయన 1963 లో లలితకళా సమితిని స్థాపించారు.
ఈయన వేసే నకాషి శైలి చిత్రాలలో వడ్డెర మహిళ, ఎల్లమ్మ జోగి, గోపికా కృష్ణ, పంట పొలాలు, వసంత కేళి, కోలాటం, బోనాలు, బతుకమ్మలు నేపథ్యాలుగా ఉండేవి.
రాజయ్య సిద్ధిపేటలో ఒక నిరుపేద కుటుంబంలో జన్మించాడు. హైదరాబాదు లోని ప్రభుత్వ కళాశాల నుండి చిత్రకళలో డిప్లోమా పొందాడు.
2011 లో ఈవిడ చిత్రం 21 క్యాలెండర్ లలో ముద్రితమైంది. ఇందులో ప్రపంచ ప్రసిద్ధి చెందిన గ్లాడ్‌రాక్స్ క్యాలెండర్ కూడా ఉంది. భారతదేశంలో ముద్రితమయ్యే కింగ్‌ఫిషర్ క్యాలెండర్ లో 2011 లో ఈవిడ చిత్రం ప్రచురితమైంది. ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్ 5 లో కోల్‌కతా నైట్‌రైడర్స్ విజయం సాధించిన తర్వాత ఇంటర్నేషనల్ బిజినెస్ టైమ్స్ పత్రికలో అభ్యంతరకరంగా పోజులిచ్చిన ఈవిడ చిత్రాలు ప్రచురితమవడంతో మనదేశంలో చిన్నపాటి సంచలనం సృష్టించి సినీ నిర్మాతల దృష్టిని ఆకర్షించగలిగింది .
దేశంలో మహిళలపై జరుగుతున్న అత్యాచార ఘటనలకు తనను బాధ్యురాలిని చేయడం తగదని బాలీవుడ్ నటి పూనమ్ పాండే పేర్కొన్నారు. ఫోటోషూట్‌లలో అసభ్యకరంగా ఫోజులిస్తూ, మ్యాగజైన్ ముఖ చిత్రాలపై అర్ధ నగ్నంగా కనబడే పూనమ్ లాంటి తారల వల్లే దేశంలో అత్యాచార ఘటనలు జరుగుతున్నాయని విమర్శల నేపథ్యంలో ఆమె పెదవి విప్పారు.
ఢిల్లీలో జన్మించింది. అక్కడే పాఠశాల విద్యను పూర్తిచేసింది. 12 వ తరగతి తర్వాత మోడలింగ్ చేయసాగింది. 2010 లో గ్లాడ్‌రాక్స్ పత్రిక నిర్వహించిన అందాల భామల పోటీలో తొలి 8 మందిలో నిలిచింది. అలాగే ఒక ఫ్యాషన్ పత్రిక ముఖచిత్రంపై ఈవిడ చిత్రం దర్శనమిచ్చి పలువురు దృష్టిలో పడింది.
అత్యాచార ఘటనలు జరగడానికి తాను ఎంత మాత్రం బాధ్యరాలిని కాదన్నారు. ఐఎన్‌ఎస్‌తో ఆగస్టు 27న మాట్లాడిన ఆమె.’ రేప్ ఘటనలపై నన్ను బలిపశువుని చేస్తున్నారని, నా సినిమాలు ఎప్పుడు మహిళలను కించపరిచే విధంగా ఉండవన్నారు. ఇటువంటి దురాఘాతాలకు నా చిత్రాలు వ్యతిరేకమన్నారు.
గుంటూరు జిల్లా నర్సరావుపేటకి దగ్గరలో ఉన్న కోటప్పకొండ శైవులకు పుణ్యక్షేత్రం. 1909, ఫిబ్రవరి 18న శివరాత్రి. ఆ రోజు చిన్నపరెడ్డి 60 అడుగుల ప్రభను సిద్ధం చేసుకొని అలంకరించుకొన్న తన ఎద్దులతో కోటప్పకొండకు తన అనుచరులతో వెళ్లాడు. ఊహకందని జనసందోహం వలన తన ఎద్దులు అదుపు తప్పాయి. తన ప్రాణంకన్నా మిన్నగా చూసే నోరులేని ఎద్దులను బ్రిటిష్ పోలీసులు అతిక్రూరంగా తుపాకులతో కాల్చిచంపారు. చిన్నపరెడ్డిని అరెస్టు చేశారు. చిన్నపరెడ్డిని విడుదల చేయాలనీ, పరాయిపాలన వద్దనీ, స్వాతంత్య్రం కావాలనీ, వందేమాతరమంటూ ప్రజలు నినదించారు. పోలీసులు కాల్పులు జరిపారు. ఇద్దరు యువకులు మరణించారు. ఈ ఘర్షణలో ఇద్దరు పోలీసు జవానులు కూడా మరణించారు. ఈ సంఘటనని సాకుగా తీసుకొని బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం చిన్నపరెడ్డి మీద, అతని వంద మంది అనుచరుల మీద కేసు పెట్టింది. 21 మందికి ఉరిశిక్షలూ, 24 మందికి కఠిన శిక్షలు విధిస్తూ గుంటూరు సెషన్స్ కోర్టు న్యాయమూర్తి ఐషర్ కార్షన్ తీర్పు చెప్పాడు. చిన్నపరెడ్డి దీన్ని సవాలు చేస్తూ మద్రాసు హైకోర్టుకి వెళ్లాడు. మీకు కావాల్సింది నేను కాబట్టి నన్ను ఉరితీయండి, మిగిలిన వారిని వదిలివేయమన్నాడు.