polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ఇంద్రప్రస్థ మహాభారతం నుండి మాత్రమే మనకు తెలియదు . పాలి- భాషా బౌద్ధ గ్రంథాలలో దీనిని "ఇందపట్ట" లేదా "ఇందపట్టణ" అని కూడా పిలుస్తారు. ఇక్కడ దీనిని కురు రాజ్యానికి రాజధానిగా వర్ణించారు. ఇది యమునా నది ప్రక్కన ఉంది. బౌద్ధ సాహిత్యం హత్తినిపుర , కురు రాజ్యంలోని అనేక చిన్న పట్టణాలు, గ్రామాలను కూడా ప్రస్తావించింది. ఇంద్రప్రస్థ అలాగే గ్రీకో-రోమన్ ప్రపంచానికి తెలిసి ఉండవచ్చు: 2వ శతాబ్దంలో టాలెమీ రాసిన భౌగోళిక డేటింగ్ లో ఈ నగరం "ఇందబర"గా చెప్పబడింది. ఈ పదం ప్రాకృతిక రూపం "ఇందబట్ట" నుండి బహుశా ఉత్పత్తి అయి ఉండవచ్చు. ఇది బహుశా న్యూఢిల్లీ పరిసర ప్రాంతాలలో ఉండవచ్చు అని చరిత్రకారుల అభిప్రాయం. ఉపేందర్ సింగ్ ఇంద్రబరతో ఇంద్రప్రస్థ ఉత్పత్తిని "ఆమోదయోగ్యమైనది"గా వర్ణించాడు. సా.శ. 1327 నాటి సంస్కృత శాసనంలో న్యూఢిల్లీ ప్రాంతంలోని ప్రతిగాణ కు ఇంద్రప్రస్థ పేరు పెట్టబడింది, దీనిని న్యూఢిల్లీ లోని రైసినా ప్రాంతంలో కనుగొన్నారు.
ఎపిగ్రాఫిస్టు అయిన డి.సి.సిర్కార్ ఈ ప్రాంతం మౌర్య సామ్రాజ్యంలో ముఖ్యమైన నగరంగా భావించాడు. ఆ కాలంలో ఢిల్లీ ప్రాంతంలో కనిపించే ఒక రాతి చెక్కడాలు విశ్లేషణ ఆధారంగా, మౌర్య చక్రవర్తి అశోకుని పాలనలోని శ్రీనివసపురి ఈ ఇంద్రప్రస్థ ప్రాంతమని చెప్పబడింది. ఈ వివరణపై సింగ్ సందేహం వ్యక్తం చేశాడు, ఎందుకంటే శాసనం వాస్తవానికి ఇంద్రప్రస్థను సూచించలేదు. అతని వాదన ప్రకారం ఇది "ప్రాముఖ్యత ఉన్న ప్రదేశం కచ్చితంగా రాతి శాసనం సమీపంలోనే ఉండి ఉండాలి. కానీ కచ్చితంగా ఈ ప్రాంతమని అనిశ్చితంగా ఉంది. "అదేవిధంగా ఇచట అశోకునితో సంబంధం ఉన్న ఇనుప స్తంభం వంటి అవశేషాలు ఉన్నాయి నిస్సందేహంగా ఇది ఇంద్రప్రస్థం కాదు: వాటి కూర్పు విలక్షణమైనది, శాసనాలు అస్పష్టంగా ఉన్నాయి.
ఇంద్రప్రస్థం పేరు 400 , 400 మధ్య కాలంలో రాసిన సంస్కృత భారతీయ గ్రంథం ఐన మహాభారతం లో ప్రస్తావించబడింది. మహాభారతం ప్రకారం ఇది పాండవుల నివాసంగా చెప్పబడింది. ఇంద్రప్రస్థ యొక్క స్థానం అనిశ్చితంగా ఉంది, కాని ప్రస్తుత న్యూఢిల్లీ లోని పురానా ఖిలా ప్రాంతం అప్పటి ఇంద్రప్రస్థంగా ఉదహరించబడింది. 14 వ శతాబ్దం నాటి పురాతన గ్రంథాలలో ఈ విషయం గుర్తించబడింది. 20 వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో పురాణ ఖిలా ప్రాంతానికి ఆధునిక రూపం ఇందర్‌పాట్ గా చెప్పబడింది. పురాతన భారతీయ స్థల-పేర్ల అధ్యయనంలో, మైఖేల్ విట్జెల్ సంస్కృత పురాణాల నుండి అనేక ప్రదేశాలైన కౌశంబి / కోసం వంటి ఆధునిక కాలంలో అలాగే ఉంచబడిన వాటిలో ఇది ఒకటిగా భావించాడు.
ఇంద్రప్రస్థం పురాతన భారతీయ సాహిత్యంలో కురు రాజ్య నగరంగా పేర్కొనబడింది. మహాభారత ఇతిహాసంలో పాండవుల నేతృత్వంలోని రాజ్యానికి ఇది రాజధాని. పాలీ భాషలో ఇది ఇందపట్ట గా పిలువబడుతుంది. బౌద్ధ గ్రంథాలలో కురు మహాజనపద రాజధానిగా కూడా ఇది పేర్కొనబడింది. ఇది ప్రస్తుత న్యూఢిల్లీ ప్రాంతంలో, ముఖ్యంగా పాత కోట లో ఉన్నట్లు భావిస్తున్నారు. అయినప్పటికీ ఇది కచ్చితంగా నిర్ధారించబడలేదు. ఈ నగరాన్ని కొన్నిసార్లు ఖాండవప్రస్థ అని కూడా పిలుస్తారు. ఖాండవప్రస్థ యమునా నది ఒడ్డున ఉన్న అటవీ ప్రాంతం పేరు . ఇచట ఈ నగరాన్ని నిర్మించారని తెలుస్తుంది.
పురాణ ఖిలా కచ్చితంగా ఒక పురాతన స్థావరం, కానీ 1950 ల నుండి అక్కడ జరిపిన పురావస్తు అధ్యయనాలు మహాభారతం వివరించిన కాలంలో నిర్మాణ వైభవాన్ని, గొప్ప జీవితాలను నిర్ధారించే నిర్మాణాలు, కళాఖండాలను వెల్లడించడంలో విఫలమయ్యాయి. . చరిత్రకారుడు ఉపీందర్ సింగ్, "అంతిమంగా, పాండవులు లేదా కౌరవులు ఎప్పుడైనా జీవించారా అని నిశ్చయంగా నిరూపించడానికి లేదా నిరూపించడానికి మార్గం లేదు." అయితే, ఇది పురాతన నగరం యొక్క ప్రధాన భాగం ఇప్పటివరకు తవ్వకాల ద్వారా నిర్థారింపబడలేదు అని తెలిపాడు.
తపస్సు చేయమని దైవిక స్వరం ద్వారా సూచించినప్పుడు, అత్రి వెంటనే అంగీకరించి తీవ్రమైన తపస్సు చేశాడు. అతని భక్తి, ప్రార్థనలతో సంతోషించిన త్రిమూర్తులు, బ్రహ్మ, విష్ణు, శివుడు అతని ముందు ప్రత్యక్షమై అతనికి వరం అర్పించారు. ఆ వరం ప్రకారం ఈ ముగ్గురూ తనకు పుట్టాలని కోరాడు. పురాణం యొక్క మరొక వివరణ ప్రకారం, అనసూయ తన పతివ్రతా శక్తుల ద్వారా ముగ్గురు త్రిమూర్తులను చంటి పిల్లలుగా చేసి వారికి ఆహారం అందించింది. ప్రతిగా వారు ఆమెకు పిల్లలుగా జన్మించారు. బ్రహ్మ ఆమెకు చంద్రునిగా, విష్ణువు దత్తాత్రేయునిగా, శివుడు దూర్వాసునిగా జన్మించారు. అత్రి గురించి ప్రస్తావన వివిధ గ్రంథములలో కనబడుతుంది రుగ్వేదం . అతను వివిధ యుగాలతో సంబంధం కలిగి ఉన్నాడు, రామాయణ సమయంలో త్రేతా యుగంలో గుర్తించదగినది, అతను, అనసూయ రాముడికి, అతని భార్య సీతకు సలహా ఇచ్చినప్పుడు. ఈ జంట గంగా నదిని భూమిలోకి తీసుకురావడానికి కూడా కారణమని చెప్పవచ్చు, వీటి గురించి శివ పురాణంలో కనుగొనబడింది.
అత్రి ఋగ్వేదంలోని ఐదవ మండలం యొక్క ప్రధాన అధికారి. అత్రికి చాలా మంది కుమారులు, శిష్యులు ఉన్నారు, వీరు ఋగ్వేదం, ఇతర వేద గ్రంథాల సంకలనంలో కూడా సహకరించారు. మండల గ్రంథంలోని 87 శ్లోకాలు, ప్రధానంగా అగ్ని, ఇంద్రుడు, విశ్వ దేవతలు, జంట దేవతలుగా మిత్ర, వరుణ, అశ్వని దేవతల గురింవి ప్రస్తావించారు. . రెండు శ్లోకాలుగా ఒక్కొక్కటి ఉషోదయం, సూర్యునికి అంకితం చేయబడ్డాయి. ఈ పుస్తకంలోని చాలా శ్లోకాలు అత్రియా అని పిలువబడే అత్రి వంశ స్వరకర్తలకు ఆపాదించబడ్డాయి . ఋగ్వేదం యొక్క ఈ శ్లోకాలు భారత ఉపఖండంలోని ఉత్తర ప్రాంతంలో సి. 3500–3000 . కాలంలో కూర్చబడ్డాయి
ఋగ్వేదం యొక్క అత్రి శ్లోకాలు శ్రావ్యమైనవి. ఆధ్యాత్మిక ఆలోచనలను పెంపొందించుచూ సంస్కృత భాష యొక్క వశ్యతను, పదనిర్మాణములను తెలియచేయునవిగా ఉన్నాయి. అత్రి మండలంలోని శ్లోకాలను గెల్డ్నర్ వంటి పండితులు ఋగ్వేదంలోని అన్నిటిలోనూ చాలా కష్టమైన చిక్కు శ్లోకంగా భావిస్తారు. 5.80 శ్లోకంలో కవితాత్మకంగా హృదయపూర్వక ఉదయాన్నే ప్రదర్శించడం వంటి రూపకాల ద్వారా సహజ దృగ్విషయాన్ని సొగసైన ప్రదర్శనకు కూడా ఈ శ్లోకాలు ప్రసిద్ధి చెందాయి.
హిందూ సంప్రదాయంలో సప్తర్షి నక్షత్ర మండలం లో అత్రి ఒక నక్షత్రం.ఈ ఋషి గురించి ఎక్కువగా ౠగ్వేదం గ్రంథంలో ప్రస్తావించబడింది. అత్రి మాహముని గౌరవార్థం ఋగ్వేదంలోని ఐదవ మండలాన్ని అత్రి మండలం అని పిలుస్తారు. అందులోని ఎనభై ఏడు శ్లోకాలు ఆయనకు, ఆయన వారసులకు ఆపాదించబడ్డాయి.అత్రి గురించి రామాయణం, మాహాభారతాల్లో కూడా వివరాలు లభిస్తూన్నాయి.
అత్రి సప్తర్షి మండలంలో ఏడవ ఋషిపుంగవుడు. . వేద యుగం యొక్క పురాణాల ప్రకారం, అత్రి అనసూయ దేవిని వివాహం చేసుకున్నాడు. వీరికి ముగ్గురు కుమారులు, దత్తాత్రేయుడు, దుర్వాసుడు, చంద్ర . దైవిక వృత్తాంతం ప్రకారం సప్త ఋషులలో చివరివాడు, నాలుక నుండి ఉద్భవించినట్టుగా నమ్ముతారు. అత్రి భార్య అనసూయ ఏడుగురు పతివ్రతలలో ఒకరిగా పరిగణించబడుతుంది.
అత్రి సంహితలు, అత్రి స్మృతులు మొదలగు గ్రంథములను కూడా రచించారు. వీటిలో దానములు, ఆచారములు, గురు ప్రశంస, చాతుర్వర్ణ ధర్మములు,జపమాల పవిత్రత, బ్రాహ్మణులకు ఉండవలసిన సుగుణములు, యమ నియమములు, పుత్రులు, దత్త పుత్రులు, ప్రాయశ్చిత్తములు, అశౌచములు మొదలగు ఎన్నో విషయములు గురించి వ్రాసారు.
ఐదవ మండలాకు అత్రి, అతని సహచరులకు ఆపాదించబడినప్పటికీ, ఋగ్వేదంలోని ఇతర మండలాలలో అనేక ఇతర శ్లోకాలతో ఘనత ప్రస్తావించబడింది.
21 వ వచనం: ఆయన ముస్లములు స్వాధీనం చేసుకున్న నుండి పన్నెండు లక్షల ఆవులను రక్షించి, నాగౌరును వారికి సురక్షితమైన పచ్చికగా మార్చాడు. అతను నాగౌరును బ్రాహ్మణుల నియంత్రణలోకి తీసుకువచ్చాడు. ఈ భూమిలో ఆవులు, బ్రాహ్మణులను భద్రపరిచాడు.
22 వ వచనం: నాగౌరు మ్లేచ్చులకు కేంద్రంగా ఉంది. కుంభ ఈ చెడు చెట్టును వేరు చేసింది. దాని కొమ్మలు, ఆకులు స్వయంచాలకంగా నాశనమయ్యాయి.
దీనికి ప్రతిస్పందనగా కుతుబుద్దీను సిరోహిని పట్టుకుని కుంభాల్మెరు మీద దాడి చేశాడు. మహముదు ఖల్జీ, కుతుబుద్దీను మేవారు మీద దాడి చేసి దోపిడీలను విభజించడానికి ఒక ఒప్పందానికి వచ్చారు. కుతుబుద్దీను అబూను పట్టుకున్నాడు. కాని కుంభాల్మేరును పట్టుకోలేకపోయాడు. చిత్తోరు వైపు ఆయన పురోగతి నిరోధించబడింది. రాణా కుంభ సైన్యం నాగౌరు చేరుకుంది. తరువాత జరిగిన తీవ్రమైన యుద్ధం తరువాత గుజరాతు సైన్యం మీద చేసిన యుద్ధంలో కుతుబుద్ధీను ఘోరమైన ఓటమిని చవిచూశాడు. విపత్తు వార్తలను సుల్తానుకు తీసుకెళ్ళేసమయంలో అవశేషాలు మాత్రమే అహ్మదాబాదుకు చేరుకున్నాయి.
నాగౌరు పాలకుడు ఫిరుజు ఖాను 1453-1454 లో మరణించాడు. ఇది ఒక యోధునిగా కుంభ సామర్థ్యాన్ని పరీక్షించిన సంఘటనల పరంపరను ప్రారంభించింది. సింహాసనాన్ని ఆక్రమించిన తన మామ ముజాహిదు ఖానుకు వ్యతిరేకంగా షమ్సు ఖాను ముందుగా రాణా కుంభ సహాయం కోరాడు. పాలకుడు అయిన తరువాత షంసు ఖాను తన రక్షణను బలహీనపర్చడానికి నిరాకరించి గుజరాతు సుల్తాను కుతుబుద్దీను సహాయం కోరాడు . దీనితో ఆగ్రహించిన కుంభ 1456 లో నాగౌరును, కాసిలి, ఖండేలా, సాకంభరిలను కూడా స్వాధీనం చేసుకున్నారు.
మహమూదు ఖల్జీ అజ్మీర్‌ను స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. 1456 డిసెంబరులో మండలం గడును జయించాడు. కుంభ ముందుచూపును సద్వినియోగం చేసుకొని రావు జోధా మాండోరును స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. ఈ బహుళ దిశల దాడికి వ్యతిరేకంగా ఆయన తన రాజ్యాన్ని కాపాడుకోగలిగాడు అని రాణా కుంభ నైపుణ్యం శ్లాఘించబడింది. 1458 లో కుతుబుద్దీను రెండవ అహ్మదు షా మరణం, మహమూదు బెగాడ , మహమూదు ఖిల్జీల మధ్య శత్రుత్వం రాణా కుంభాను కోల్పోయిన భూభాగాలను తిరిగి స్వాధీనం చేసుకోవడానికి అనుమతించింది.
రాజ్పుతానాలోని బ్రిటీషు నిర్వాహకుడైన జేమ్సు టాడ్, ఇప్పటికీ రాజపుత్రులచే ప్రశంసించబడ్డాడు. కాని ఆధునిక చరిత్రకారులచే విశ్వసించతగనివాడిగా భావించబడ్డాడు. రానా కుంభ మీరా బాయిని వివాహం చేసుకున్నాడని తప్పుగా నమ్మాడు. ఆయన 1468 లో ఆయన కుమారుడు ఉదయసింహ చేత చంపబడ్డాడు. ఆ తరువాత ఆయన హత్యారా గా పిలువబడ్డాడు. 1473 లో ఉదయసింగు స్వయంగా మరణించాడు. కొన్నిసార్లు మెరుపు తాకిడితో మరణించాడని భావించబడింది. కాని హత్య కూడా జరిగి ఉండవచ్చు.
రాణా హమ్మిరా మనవడు, మహారాణా మోకలును 1433 లో ఇద్దరు సోదరులు హత్య చేశారు. అయినప్పటికీ వారికి తగిన మద్దతు లేకపోవడం వల్ల చాచా, మేరా పారిపోయారు. రాణా కుంభ మేవారు సింహాసనాన్ని అధిష్టించాడు. ప్రారంభంలో రాణా కుంభాకు మాండోరుకు చెందిన రన్మలు రాథోడు సహకరించారు. 1442 నవంబరులో మాళ్వా సుల్తాను మహమూదు ఖల్జీ మేవారు మీద వరుస దాడులను ప్రారంభించాడు. మచిందర్గడు, పన్గడు, చౌముహాలను స్వాధీనం చేసుకున్న తరువాత సుల్తాను వర్షాకాల మకాం చేశాడు.
1443 ఏప్రెలు 26 న రాణా కుంభ సుల్తాను శిబిరం మీద దాడి చేశాడు. అనిశ్చిత యుద్ధం తరువాత సుల్తాను మండుకు తిరిగి వెళ్ళాడు. 1443 నవంబరులో సుల్తాను మళ్లీ దాడి చేశాడు. గాగ్రౌను, ప్రక్కనే ఉన్న కోటలను స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. కాని చిత్తూరును పట్టుకోవడంలో ఆయన విఫలం అయ్యాడు. మండలం గడు, బనాలు యుద్ధంలో సుల్తాను పోరాడి ఓడిపోయాడు. ఈ యుద్ధాల కారణంగా వల్ల రక్తసిక్తమైన సుల్తాను మరో పదేళ్లపాటు మేవారు మీద దాడి చేయలేదు.
చిత్తూరు వద్ద 37 మీటర్ల ఎత్తైన తొమ్మిది అంతస్తులగోపురం నిర్మాణానికి రానా కుంభ కమిషను ఇచ్చారు. విజయ స్తంభ అని పిలువబడే ఈ గోపురం బహుశా 1458-68 మధ్య పూర్తయింది. అయినప్పటికీ కొన్ని మూలాలు 1448 నాటిదని పేర్కొన్నాయి. ఈ గోపురం హిందూ దేవతలు, దేవతల శిల్పాలతో కప్పబడి ఉంది. రామాయణం, మహాభారతం దృశ్యాలను వర్ణిస్తుంది.
" కుంభకర్ణ " రాణా కుంభ అని ప్రసిద్ధి చెందాడు. ఆయన పశ్చిమ భారతదేశంలోని మేవారు రాజ్యాన్ని పాలించాడు. ఆయన రాజ్పుతుల శిశోడియా వంశానికి చెందినవాడు. కుంభ మేవారుకు చెందిన రాణా మోకలు సింగు కుమారుడు. ఆయన భార్య శోభాగ్య దేవి. మార్వారు రాజ్యంలో రుంకోటు పరమారా ఫైఫు హోల్డరు జైత్మలు సంఖ్లా కుమార్తె.
13 వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో అలావుద్దీను ఖల్జీ సైన్యాలు ఆక్రమించిన తరువాత, మేవారు చాలా అశక్తికరంగా ఉంది. 1335 లో తుర్కికు యోకేని తరిమివేసి, చిత్తోరులో రెండవ గుహిలా రాజవంశాన్ని స్థాపించిన ఘనత రానా హమ్మిరాకు దక్కింది. రాణా తరువాత మహారాణా అనే బిరుదును ఈ రాజవంశం పాలకులు ఉపయోగించారు.
మళ్ళీ రాజ్యాన్ని నిర్మించడానికి కృషి చేసిన ఘనత కుంభకు ఉంది. మేవారు రక్షణగా ఏర్పడే 84 కోటలలో 32 కుంభ చేత నిర్మించబడ్డాయి. . మేవారు ప్రధాన కోట, కుంభ నిర్మించిన కుంభాలు ఘరు కోట. ఇది రాజస్థానులో ఎత్తైన కోట గా గుర్తించబడుతుంది.
మాల్వాకు చెందిన మహమూదు ఖల్జీ, గుజరాతు సుల్తానేటు కుత్బుద్దీను రెండవ అహ్మదు షా, నాగౌరుకు చెందిన షమ్సు ఖాను, మార్వారుకు చెందిన రావు జోధా వంటి శత్రువులు చుట్టుముట్టిన సమయంలో రాణా కుంభ మేవారును విజయవంతంగా సమర్థించారు. తన భూభాగాన్ని విస్తరించారు.
రానా కుంభ పాలనలో రణక్పూరు అలంకారాలతో కూడిన త్రిలోక్య-దీపక జైన దేవాలయం, కుంభస్వామి, చిత్తోరులోని ఆదివర్ష దేవాలయాలు, శాంతినాథ జైన దేవాలయం నిర్మించబడ్డాయి.
సహాయ నిరాకరణోద్యమం తారస్థాయికి చేరుకున్న సమయంలో, 1922 ఫిబ్రవరి 4న ఉత్తర ప్రదేశ్‌ లోని గోరఖ్‌పూర్ జిల్లా చౌరీ చౌరా గ్రామంలో ఒక సంఘటన చోటుచేసుకుంది. ఆ గ్రామంలో ఊరేగింపుగా వెళ్తున్న కాంగ్రెస్ కార్యకర్తలపై పోలీసులు లాఠీచార్జి చేశారు. దీంతో కోపోద్రిక్తులైన ప్రజలు పోలీసులను స్టేషన్‌లో బంధించి నిప్పుపెట్టారు. ఈ సంఘటనలో 22 మంది పోలీసులు సజీవ దహనమయ్యారు. ఉద్యమం హింసాత్మకంగా మారడంతో గాంధీజీ ఉద్యమాన్ని 1922 ఫిబ్రవరి 12న నిలిపేశారు. ప్రజాగ్రహాన్ని చూసి భయపడిన గాంధీ ఐదు రోజులు నిరాహార దీక్ష చేపట్టాడు. తాను ఎంచుకున్న అహింసా సిద్ధాంతాన్ని ప్రజలకు పూర్తిగా నేర్పించలేకపోయానని ఆయన అభిప్రాయపడ్డాడు. గాంధీజీ ఉద్యమం నిలిపివేసినపుడు జవాహర్ లాల్ నెహ్రూతో సహా ఇతర కాంగ్రెస్ నాయకులు ఆయన నిర్ణయాన్ని తప్పుపట్టారు. బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం దేశం ఏకమై బలం పుంజుకుంటున్న సమయంలో అది మంచిది కాదేమోనని అభిప్రాయపడ్డారు. గాంధీజీని కూడా అరెస్టు చేసి ఆరు సంవత్సరాల జైలు శిక్ష విధించారు. కానీ ఆయన అనారోగ్యం దృష్ట్యా 1924లో విడుదలయ్యాడు.
పోలీసుల హత్యకు ప్రతిస్పందనగా, బ్రిటిష్ అధికారులు చౌరి చౌరా, పరిసరాల్లో సైనిక శాసనాన్ని ప్రకటించారు. అనేక దాడులు జరిగాయి, వందలాది మందిని అరెస్టు చేశారు. ఈ ప్రజాగ్రహాన్ని చూసి భయపడిన గాంధీ రక్తపాతం జరగడం తన అపరాధభావంగా భావించినందున ఐదు రోజులు ఉపవాస దీక్ష చేపట్టాడు. దీనికి ప్రతిస్పందనగా తాను అహింస ప్రాముఖ్యతను తగినంతగా నొక్కిచెప్పకుండా, దాడిని ఎదుర్కోవడంలో సంయమనం పాటించటానికి ప్రజలకు తగిన శిక్షణ ఇవ్వకుండా బ్రిటిష్ రాజ్‌పై తిరుగుబాటు చేయడానికి ప్రజలను ప్రోత్సహించడంలో తాను చాలా తొందరపడి వ్యవహరించానని గాంధీ అభిప్రాయపడ్డారు. భారత ప్రజలు చెడుగా తయారయ్యారని, స్వాతంత్ర్యం సాధించడానికి అవసరమైన వాటిని చేయడానికి ఇంకా సిద్ధంగా లేరని అతను నిర్ణయించుకున్నాడు. గాంధీ ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నప్పుడు జైలులో ఉన్న నెహ్రూతో పాటు చాలా మంది కాంగ్రెస్ కార్యకర్తలు, దేశం చివరకు ఐక్యమై, భారతదేశంలో బ్రిటిష్ ప్రభుత్వ శక్తికి వ్యతిరేకంగా ఎదుగుతున్న సమయంలో ఇది తొందరపాటు, తప్పు నిర్ణయం అని భావించారు.
పోలీసుల కాల్పుల కారణాలపై నివేదికలు రకరకాలుగా మారుతూ ఉన్నాయి. కొందరు కానిస్టేబుళ్లు మందుగుండు సామగ్రితో బయట పడ్డారని, మరికొందరు తుపాకీ కాల్పులకు ప్రేక్షకులు ఊహించని విధంగా గట్టిగా స్పందించడమే కారణమని పేర్కొన్నారు. తరువాత జరిగిన గందరగోళంలో కోపంతో ఉన్న ఆందోళనకారుల గుంపు ముందుకు సాగడంతో అధిక సంఖ్యలో ఉన్న పోలీసులు తిరిగి చౌకీ పోలీసు స్టేషనులోకి వెళ్ళిపోయారు. తుపాకీ కాల్పులతో ఆగ్రహించిన జనం లోపల చిక్కుకున్న భారత పోలీసులందరినీ, చప్రాసిస్ ను చంపడం కోసం చౌకికి నిప్పంటించారు. చౌకి ప్రవేశద్వారం వద్ద జనం చంపబడినట్లు, వారి మృతదేహాలను తిరిగి మంటల్లోకి విసిరినందువల్ల చాలా మంది కాలిపోయారు. మరణాల సంఖ్య చరిత్ర పుటల్లో 22 లేదా 23 మంది పోలీసులు చంపబడినట్లు నివేదించబడింది. ఇది బహుశా అదనంగా కాలిన బాధితుడి మరణం కారణంగా కావచ్చు.
1920ల ప్రారంభంలో మహాత్మా గాంధీ నేతృత్వంలోని భారతీయులు దేశవ్యాప్త సహాయ నిరాకరణోద్యమంలో నిమగ్నమయ్యారు. స్వరాజ్యం లేదా భారత స్వాతంత్ర్యం అనే అంతిమ లక్ష్యంతో, రౌలాట్ చట్టం వంటి అణచివేత విధానాలతో కూడిన ప్రభుత్వ నియంత్రణ చర్యలను సవాలు చేయడానికి సత్యాగ్రహ నిరసనలు అని పిలువబడే అహింసా పద్ధతులను ఉపయోగించి భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ ఈ కార్యక్రమాన్ని నిర్వహించింది.
చౌరి చౌరా వ్యవహారంతో సంబంధమున్నట్లు భావించి, "అల్లర్లు, కాల్పులు" ఆరోపణలపై మొత్తం 228 మందిని విచారణకు తీసుకువచ్చారు. వీరిలో 6 మంది పోలీసు కస్టడీలో ఉండగా మరణించగా, ఎనిమిది నెలల పాటు జరిగిన విచారణలో దోషులుగా నిర్థారింపబడిన 172 మందికి ఉరిశిక్ష విధించారు.
పరిస్థితి అదుపులోకి రాకపోవడంతో, ముందుకు వస్తున్న జనంపై కాల్పులు జరపాలని భారత సబ్ ఇన్‌స్పెక్టర్ ఇన్‌ఛార్జి పోలీసులను ఆదేశించాడు. ఈ సంఘటనలో ముగ్గురు మృతి చెందగా, ఇంకా పలువురు గాయపడ్డారు.
ఈ తీర్పులపై ప్రజల్లో నిరసన తుఫాను చెలరేగింది. దీనిని భారత కమ్యూనిస్ట్ నాయకుడు ఎం.ఎన్. రాయ్ "చట్టబద్ధమైన హత్య"గా అభివర్ణించాడు. అతను భారత కార్మికుల సాధారణ సమ్మెకు పిలుపునిచ్చాడు.
ఈ ఉపసంహరణ జరిగిన కొన్ని నెలల తరువాత ప్రభుత్వం గాంధీని కూడా అరెస్టు చేసి ఆరు సంవత్సరాల జైలు శిక్ష విధించారు, కాని తరువాత అతని అనారోగ్య కారణంతో ఫిబ్రవరి 1924లో విడుదలయ్యారు.
చౌరి చౌరా విషాదం ప్రత్యక్ష ఫలితంగా 1922 ఫిబ్రవరి 12న భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ సహాయనిరాకరణోద్యమాన్ని జాతీయ స్థాయిలో నిలిపివేసింది.
2002, జనవరి 18న, 19న రెండు రోజులు జరుపబడినవి. స్వర్ణోత్సవాలను అప్పటి ఆంధ్రప్రదేశ్ పౌరసరఫరాల శాఖా మంత్రి కోడెల శివప్రసాదరావుచే ప్రారంభించబడినవి. ఈ సందర్బంగా జరిగిన సమావేశానికి కళాశాల అధ్యక్షులు కపిలవాయి కాశీ రామారావు అధ్యక్షత వహించాడు.కళాశాల నివేదికను సెక్రటరీ,కరస్పాండెంట్ నాగసరపు రామారావుచే నివేదించబడింది.ఈ స్వర్ణోత్సవాలకు అప్పటి ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రిన్సిపల్ సెక్రటరీ, బి.దానం ,మునిసిపల్ చైర్‌పర్సన్ జి.జోగేశ్వరమ్మ,మాజీ ముఖ్యమంత్రి నేదురుమల్లి జనార్థనరెడ్డి,మాజీ యం.పి.కాసు కృష్ణారెడ్డి,మాజీ మంత్రివర్యులు,తమిళనాడు రాష్ట్రానికి గవర్నర్ గా పనిచేసిన కొణిజేటి రోశయ్య, కళాశాల పాలకవర్గ సభ్యులు హాజరయ్యారు.
కళాశాల మొదటి ప్రిన్సిపాల్‌ ఇల్లిందల రంగనాయకులు 1950 ఏప్రియల్ 1 నుండి 1974 ఫిబ్రవరి 12 వరకు పనిచేశాడు.ఈ కళాశాల ప్రిన్సిపల్‌గా రాకపూర్వం రంగనాయకులు గుంటూరు హిందూ కళాశాలలో గణితశాస్ర ఆచార్యుడుగా పనిచేశాడు.అధ్యాపకులు క్రమశిక్షణతో ప్రవర్తించి సమాజానికి ఆదర్శవంతులుగా నిలబడగలిగిననాడే, విద్యార్ధిలోకం క్రమశిక్షణకు అలవరుచుకోలుగుతుందని,గురువులు తమ బాధ్యతను విస్మరించిననాడు వారు ఆపదవికి అనర్హులని అనే నమ్మకంతో ప్రధానాచార్యులు పదవీ భాధ్యతలు నిర్వర్తించిన కళాశాల మొదటి ప్రధానాచార్యుడు.
1950 ఆగష్టు 25న అప్పటి మద్రాసు రాష్ట్ర ఆర్ధిక శాఖా మంత్రి బెజవాడ గోపాలరెడ్డిచే శాశ్వత భవన నిర్మాణ సముదాయానికి శంకుస్థాపన చేయబడింది.ఈ సందర్బంగా జరిగిన సమావేశానికి అప్పటి మద్రాసు రాష్ట్ర స్థానిక స్వపరిపాలన శాఖా మంత్రి కల్లూరి చంద్రమౌళి అధ్యక్షత వహించాడు.కళాశాల వ్యవ్వస్థాపకులలో ఒకరైన సుబ్బరాయ శ్రేష్ఠి ఈ భవన సముదాయ నిర్మాణ భాధ్యతను తీసుకుని, కొద్దికాలంలోనే నిర్మాణం గావించి కాసు బ్రహ్మానందరెడ్డిచే నూతన భవన ప్రవేశోత్సవం జరపబడింది
కళాశాలకు భూమి వితరణ, భూరి విరాళం ఇచ్చిన ప్రధాన దాత. కళాశాల వ్యవస్థాపనకు తోడ్పటమే కాకుండా, నరసరావుపేట పట్టణంలో మంచివీటి ఎద్దడి ఉన్న ఆ రోజుల్లో 365 రోజులు చలివేంద్రం నిర్వహించాడు. కోటప్పకొండ యాత్రికులకు యల్లమంద వెళ్లేదారిలో మంచి నీటి కుంట త్రవ్వకం, అపరకర్మల చేసేవారికి 'కర్మల సత్రం' నిర్మాణం, ప్రభుత్వ ఆసుపత్రిలో ప్రసూతిశాల నిర్మాణం మొదలగు ధర్మకార్యాలు గావించాడు.
మల్రాజు వంశీయులకు చెందిన వేంకట రామకృష్ణ బహదూర్,పొతకమూరి శౌరయ్య ఇచ్చిన భూమి వితరణకు తోడు,మాజీ ముఖ్య మంత్రి కాసు బ్రహ్మానందరెడ్డ ప్రోత్సాహంతో, కపిలవాయి కాశీ రామారావు,ఇంకా ఇతర వైశ్య ప్రముఖులు సహాయ సహకారం, ఆదరాభిమానాలతో 1950 జూన్ 22న అప్పటి ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయ ఉపాధ్యక్షుడు వాసిరెడ్డి కృష్ణచే ప్రారంభించబడింది.
కళాశాలకు భూరి విరాళం ఇచ్చిన దాతలలో ప్రధాన దాత నారాయణ ఒకడు.కళాశాలకు విరాళం అందజేసిన ప్రధాన దాతలు సుబ్బారాయుడు,నారాయణల పేర్లుతో "శ్రీ సుబ్బరాయ & నారాయణ కళాశాల" గా స్థాపించబడి రూ పాంతరం చెందింది.
1997 లో వేదాంత రిసోర్సెసు గ్రూపులో భాగమైన స్టెర్లైటు ఇండస్ట్రీసు, సమీపంలోని లాంజిగర్ వద్ద అల్యూమినియం రిఫైనరీని నిర్మించటానికి, నియాంగిరి హిల్సు నుండి బాక్సైటును రిఫైనరీకి ఫీడ్స్టాకుగా తీయడానికి, ప్రభుత్వ యాజమాన్యంలోని జాయింటు వెంచరుగా ఒరిస్సా మైనింగు కార్పొరేషను. రిఫైనరీ 2006 లో ప్రారంభించబడింది. కాని మైనింగు అభివృద్ధి చట్టపరమైన చర్యల ద్వారా జరిగింది. రిఫైనరీ నిర్మాణం పర్యావరణ పరిరక్షణ, స్థానిక ప్రజల హక్కులకు సంబంధించిన చట్టాలను ఉల్లంఘించినట్లు కనుగొనబడింది. మీద ముడి పదార్థాలను ఎక్కువ దూరం నుండి తీసుకురావడం కంటే అల్యూమినియం ఉత్పత్తి చేయడం ఆర్ధికప్రయోజనానికి వీలు కల్పిస్తుంది కాబట్టి నియాంగిరి ముందుకు సాగాలి కంపెనీ వాదించింది. డంగ్రియా కంధా ప్రజల మధ్య గణనీయమైన వ్యతిరేకత ఉంది. వైల్డ్ లైఫ్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఇండియాతో సహా ప్రచారకులు ఈ పథకానికి వ్యతిరేకంగా పర్యావరణానికి హాని కలిగిస్తుందని, స్థానిక ప్రజల జీవన విధానానికి విఘాతం కలిగిస్తుందని అభిప్రాయపడ్డారు. సంస్థ పర్యావరణ వాదనలను తిరస్కరించింది, ఇది స్థానిక ఆర్థిక వ్యవస్థను మెరుగుపరుస్తుందని, కొత్త సౌకర్యాలను అందిస్తోందని చెప్పారు.
డంగరియా కంధా సమూహం సామాజిక-రాజకీయ పాలక, నిర్ణయాత్మక సంస్థను కుతుంబ అని కూడా పిలుస్తారు. శరీరం పనిని మరింత సమర్థవంతంగా చేయడానికి కుతుంబాను రెండు గ్రూపులుగా విభజించారు. ఇది వంశం లేదా కుడా కుతుమ్బ స్థాయిలో పనిచేస్తుంది. ఒకటి స్థావరం లేదా నాయు కుతుంబ స్థాయిలో పనిచేస్తుంది. ప్రతి వంశం నిర్వహణ మరింత మూలాధార విభజన వద్ద జరుగుతుంది. దీనిలో డంగరియా కంధా మత, రాజకీయ విషయాలను పరిష్కరించడానికి ఒక ప్రత్యేక సమూహం అంకితం చేయబడింది. అందువల్ల నాలుగు ఫంక్షనలు గ్రూపులు లేదా పంజాలు ఏర్పడతాయి. డంగరియా కంధాలు పంజాలు జాని, పూజారి, బిస్మాజి, మండలం. కుడా కుతుంబ గ్రామాల సమూహంలో ఒక నిర్దిష్ట వంశం వ్యవహారాలను నిర్వహించే మఠా మండలానికి అధ్యక్షత వహిస్తాడు. ఇది అంతర-జాతి, అంతర-మత సమూహాలకు సంబంధించిన వివాదాలకు అధ్యక్షత వహిస్తుంది, పరిష్కరిస్తుంది. ప్రత్యేకమైన యువ వసతి గృహాల ద్వారా తమ గ్రామాలలోని కౌమారదశలోని యువతకు సాంస్కృతిక, సాంప్రదాయ విలువలను అందించే విధానాన్ని డంగరియా కంధా అనుసరించింది. వితంతు పునర్వివాహం, భార్యాభర్తల జోక్యం లేకుండా ఆస్తిని కలిగి ఉండటం వంటి విషయాలలో డోంగ్రియా మహిళలకు సమాజంలో సమాన హోదా ఇవ్వబడుతుంది.
మానవ శాస్త్రవేత్త రాబర్టు హెచ్. విన్త్రోపు అభిప్రాయం ఆధారంగా ఈ రకమైన వంశం ఎలాంటి సోపానక్రమం లేకుండా ఏర్పడుతుంది. ఇక్కడ ఎలాంటి సామాజిక అనుబంధాన్ని క్రాస్ కట్ చేయడం ద్వారా పూర్తి సమతౌల్య వ్యవస్థ ఏర్పడుతుంది. వంశ విభజన ఈ సంస్కృతి నిస్సందేహంగా ఒక సమగ్ర వ్యవస్థ, ప్రధానంగా "కొంధు ప్రధాను" ను పోలి ఉంటుంది. నియాంగిరి కొండలలోని కొంధు సమాజం అనేక వంశాలుగా నిర్వహించబడుతుంది. దీని నుండి ముప్పై ఆరు వంశాలు స్పష్టంగా గుర్తించబడతాయి. ఇక్కడ ప్రతి వంశం వారి స్వంత ఆచారం కలిగి ఉంటుంది. స్థానికంగా పాడార్లు అని కూడా పిలువబడే భూభాగాలు . డోంగ్రియా కొండు ప్రజలు తమ వంశ భూభాగంలో 300 కి పైగా స్థావరాలు లేదా కుగ్రామాలను కలిగి ఉన్నారు. ఇది శాశ్వత స్థాపన కూడా కాదు ఈ సంఘాలు కొత్త వాటిలో వెతకడానికి సొంత ఆవాస ప్రాంతాలను ఇతర సమాజాలను వదిలివేస్తాయి. వారి ఇళ్లను వదలివేయడానికి స్లాష్, బర్న్ వ్యవసాయాన్ని కారణంగా ఉంటుంది. దీనిలో వారు ఒక భూమిని విడిచిపెట్టి, వ్యవసాయ అవసరాల కోసం మరొక ప్రాంతానికి వెళతారు.
వేర్వేరు తరాల ప్రజలను కలిగి ఉన్న ఒక కఠినమైన కుటుంబ నిర్మాణం ఉండేది. వీరిలో భౌగోళికంగా గుర్తించబడిన వంశాలు ఉండేవి. ఇక్కడ మగ జంతువుల పేరుతో ప్రతి వంశం గుర్తించబడింది. వంశం గుర్తింపును ఇంటిపేరు ఆధారంగా మరింత అధికంగా వర్గీకరించారు. ఇక్కడ వంశంలోని అత్యంత శక్తివంతమైన కుటుంబంలోని వయసులో పెద్దవాడైన పురుష సభ్యుడి ఇంటిపేరు ఆ నిర్దిష్ట వంశాన్ని సూచించడానికి ఉపయోగిస్తారు. డోంగ్రియా కొంధు సమాజంలో వంశాల వర్గీకరణ, ఈ విధానం వంశ విభజన ప్రక్రియ, స్థానిక అమెరికను సమాజానికి సమానంగా ఉంటుంది. ఈ తరహా వంశ పంపిణీ భూమి అంతటా విస్తరించి ఉంది.
నియంగిరా అడవి సుప్రీం దేవుడు నియం రాజా ను నియాం రాజా వారి అవసరమైన వనరులకు మూలం అని విశ్వసించి డంగరియా కంధా ప్రజలు నియాంరాజాను వారి ఉన్నత దైవంగా ఆరాధిస్తారు. డాంగ్రియా వారి దేవతల పట్ల ఉన్న గౌరవం కలిగి ఉంటారు. కొండలు, ప్రవాహాలు వారి జీవితంలోని ప్రతి అంశాన్ని విస్తరిస్తాయి. వారి కళ కూడా పర్వతాలను ప్రతిబింబిస్తుంది. గ్రామ పుణ్యక్షేత్రాలలో కనిపించే త్రిభుజాకార మందిరాలలో గ్రామంలోని అనేక మంది దేవుళ్ళు, వ్యవసాయ, అడవులు, వారి నాయకుడు నియం రాజా వంటి దేవతలను ఆరాధిస్తారు.
డంగరియా కంధా కుటుంబ నిర్మాణం ఈ సమాజంలో వంశాధారంగా పాటిస్తున్నందున వ్యక్తి ఏ వంశానికి చెందినవాడు అనే దాని మీద ఆధారపడి ఉంటుంది. కొంతమంది వ్యక్తుల ప్రకారం ఈ సమాజాలలో దాని వివాఅహసంబధాలను నిషేధించే ప్రక్రియ. వంశ ఆధారిత సమూహవిధానం ఆధిపత్య వంశ సమూహాల ఉనికికి దారితీసింది. ఇది సుదీర్ఘకాల వివాహం, బంధుత్వ ప్రక్రియ కారణంగా ఏర్పడింది. .
నియాంగిరి కొండశ్రేణి భారతదేశంలోని నైరుతి ఒరిస్సాలోని రాయగడ, కలహంది జిల్లా పరిధిలోకి వచ్చే 250 చదరపు కిలోమీటర్ల విస్తీర్ణంలో ఉంది. ఇక్కడ దట్టమైన అటవీ, లోతైన కొండప్రాంతం, క్యాస్కేడింగు ప్రవాహాలు ఉన్నాయి. ఇందులో ఎత్తైన ప్రదేశం 1,306 మీటర్ల ఎత్తులో ఉంది. ఈ పర్వతం నియాంగిరి లేదా నియం డోంగారు అని పిలువబడుతుంది.
దంగరియా కంధ లేదా డోంగ్రియా కొంధ్ ప్రజలు కొంధుల సభ్యులు. వీరు భారతదేశంలోని ఒరిస్సా రాష్ట్రంలోని నియాంగిరి కొండలలో ఉన్నారు. వారు నియాంగిరి అడవుల వనరుల ఆధారంగా తమను తాము స్థాపించుకుంటారు. ఉద్యానవన సాధన, పంట మార్చడం వంటి విధానం ఆచరిస్తారు. వారు ఈ ప్రాంతంలో మైనింగు హక్కుల వివాదానికి కేంద్రంగా ఉన్నారు.
డాంగ్రియా కంధా కమ్యూనిటీలో సుమారు 8,000 మంది ఉన్నారు. సుమారు వీరు 100 గ్రామాలలో నివసిస్తున్నారు.సమాజంలోని సామాజిక నిర్మాణం నియాంగిరి అటవీ కొండ ప్రాంతం పరిసరాలకు అనుగుణంగా ఉంటుంది. ఇక్కడ వారు అనేక తరాలుగా నివసించారు.
డాంగ్రియా కంధా వారి పేరుకు డోంగరు అనే పదం మూలంగా ఉంది. దీని అర్థం ‘కొండ వాలు మీద వ్యవసాయ భూమి.వారు తమ పేరు జార్నియా - అని పేర్కొంటారు.
నియాంగిరి ప్రజలకు కుకి భాష వాడుక భాషగా ఉంటుంది. కుకి భాష లిఖితరూపంలో ఉండనప్పటికీ కధాప్రజల మధ్య ఇది వాడుకభాషగా ఉంది.
భారతదేశపు చారిత్రక ప్రాంతంలో కళింగ ఒకటి. ఇది సాధారణంగా మహానది, గోదావరి నదుల మధ్య తూర్పు తీర ప్రాంతంగా నిర్వచించబడింది. అయినప్పటికీ దాని సరిహద్దులు దాని వైవిధ్యమైన పాలకుల పాలనలో భూభాగ వైశాల్యం హెచ్చుతగ్గులకు గురైంది. కళింగ ప్రధాన భూభాగంలో ప్రస్తుత విస్తారమైన ఒడిశా భాగం, ఆంధ్రప్రదేశు ఉత్తర భాగాన్ని అంతర్భాగంగా ఉన్నాయి. దాని శిఖరాగ్రస్థాయిలో కళింగ ప్రాంతం ప్రస్తుత ఛత్తీసుగఢులో కొంత భాగాన్ని కూడా కలిగి ఉంది.
పురాణ గ్రంథమైన మహాభారతంలో కళింగాలను ప్రధాన తెగగా పేర్కొన్నారు. క్రీస్తుపూర్వం 3 వ శతాబ్దంలో కళింగ యుద్ధం ఫలితంగా ఈ ప్రాంతం మౌర్య నియంత్రణలోకి వచ్చింది. దీనిని తరువాత అనేక ప్రాంతీయ రాజవంశాలు పాలించాయి. దీని పాలకులు కళింగాధిపతి అనే బిరుదును కలిగి ఉన్నాడు; ఈ రాజవంశాలలో మహామేఘవాహన, వసిష్ఠ, మాతారా, పిత్రాభక్తా, శైలోద్భవ, సోమవంశి, తూర్పు గంగా వంశాలు ఉన్నాయి. భౌమా-కరాలు మరొక ముఖ్యమైన ప్రాంతీయ రాజవంశం అయినప్పటికీ వారు తమ రాజ్యాన్ని కళింగ అని పిలవలేదు. వివిధ సమయాలలో కళింగ ప్రాంతం కూడా పెద్ద సామ్రాజ్యాలలో భాగంగా ఉండేది. తూర్పు గంగా తరువాత కళింగ క్రమంగా దాని ప్రత్యేక రాజకీయ గుర్తింపును కోల్పోయింది.
నందిరాజ అనే రాజు గతంలో అక్కడ ఒక జలాశయాన్ని త్రవ్వినట్లు హతిగుంప శాసనం సూచిస్తుంది. నందరాజవంశం రాజును నందరాజుగా సూచిస్తున్నాడని ఊహిస్తే కళింగ ప్రాంతం ఏదో ఒక సమయంలో నందులచేత ఆక్రమించబడిందని తెలుస్తుంది. ఇది నందుల పతనం తరువాత మళ్ళీ స్వతంత్రంగా మారినట్లు కనిపిస్తుంది. దీనిని మెగస్తనీసు ఇండికాలో "కాలింగే" గా వర్ణించారు:
అనేక పురాతన శాసనాలు "త్రికలింగ" అనే పదాన్ని ప్రస్తావించాయి. దీనిని అనేక విధాలుగా అన్వయించారు. ఒక సిద్ధాంతం ఆధారంగా త్రికలింగ కళింగ విస్తార పరిధిని సూచిస్తుంది. అయినప్పటికీ తూర్పు చాళుక్య రికార్డులు కళింగ, త్రికలింగ రెండు విభిన్న ప్రాంతాలు అని సూచిస్తున్నాయి. కళింగకు పశ్చిమాన కొండ ప్రాంతాన్ని త్రికలింగ ప్రాంతంగా సూచిస్తుంది.
క్రీస్తుపూర్వం 3 వ శతాబ్దంలో కళింగను మౌర్య చక్రవర్తి అశోకుడు సామ్రాజ్యంలో చేర్చుకున్నాడు. మౌర్య భూభాగం కళింగ ప్రధాన కార్యాలయం తోసాలిలో ఉంది. మౌర్య సామ్రాజ్యం క్షీణించిన తరువాత ఈ ప్రాంతం మహామేఘవాహన కుటుంబం నియంత్రణలోకి వచ్చింది. దీని రాజు ఖరవేల తనను తాను "కళింగ సుప్రీం ప్రభువు" గా అభివర్ణించాడు.
పురాతన కాలంలో దీని రాజధాని దంతకురా లేదా దంతపుర నగరం (ప్రస్తుతం గంజాం జిల్లాలోని చికాకోలు సమీపంలో ఉన్న దంత్రవక్త కోట, లంగులియా నది చేత కొట్టుకుపోయింది).
కొన్ని సమయాలలో కళింగ కృష్ణానది దక్షిణ సరిహద్దు వరకు మరింత విస్తరించింది. ఉత్తరాన ఇది కొన్నిసార్లు మహానది దాటి వైతరణి నది వరకు విస్తరించింది. కళింగ ప్రాంతం ప్రస్తుతం ఒడిశా మొత్తం భూభాగం లేదు: ఒరిసా ఈశాన్య భాగం ప్రత్యేకమైన ఉత్కళ ప్రాంతంలో చేర్చబడింది.
కళింగ తూర్పు సరిహద్దు సముద్రం వరకు విస్తరించింది. దాని పశ్చిమ సరిహద్దును గుర్తించడం కష్టం. ఎందుకంటే ఇది దాని పాలకుల రాజకీయ శక్తితో మారుతూ ఉంటుంది. అయినప్పటికీ కళింగ పశ్చిమాన అమరకాంతక కొండల వరకు విస్తరించిందని పురాణ సాహిత్యం సూచిస్తుంది.
కళింగ ప్రాంతాన్ని సాధారణంగా మహానది, గోదావరి నదుల మధ్య ఉన్నతూర్పు తీర ప్రాంతంగా నిర్వచించారు. అయినప్పటికీ చరిత్రలో వివిధ సమయాల్లో దాని ఖచ్చితమైన సరిహద్దులు హెచ్చుతగ్గులకు గురయ్యాయి.