polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
అతను ఉత్తమ గాయకుడిగా నాలుగు ఫిల్మ్‌ఫేర్ అవార్డులను , ఉత్తమ పురుష నేపధ్య గాయకునిగా నాలుగు సిమా అవార్డులను కూడా గెలుచుకున్నాడు. తమిళ చిత్రం మారి లో విలన్ పాత్ర, తమిళ చిత్రం పడైవీరన్ లో ప్రధాన పాత్ర పోషించడం ద్వారా అతను నటనలోకి ప్రవేశించాడు.
2002 వాలెంటైన్స్ డే సందర్భంగా దుబాయ్‌లో జరిగిన సంగీత కచేరీలో విజయ్ తన కాబోయే భార్య దర్శనను కలిశారు. ఐదేళ్ల డేటింగ్ తరువాత, 2007లో త్రివేండ్రం వద్ద దర్శనను వివాహం చేసుకున్నాడు. వీరికి అమ్మేయా అనే కుమార్తె, అవియన్ అనే కుమారుడు ఉన్నారు.
విజయ్ యేసుదాస్ ఉత్తమ గాయకుడిగా మూడు కేరళ రాష్ట్ర చలనచిత్ర పురస్కారాలను నైవేద్యం లోని "కోలక్కుజల్ విలి కెట్టో", గ్రాండ్‌మాస్టర్‌లో "అకాలేయో నీ", స్పిరిట్ లో "మజకొండు మతం", జోసెఫ్ లో "పూముతోల్" . పాటల కు పొందాడు.
మల్లేశంను ఇలాగే వదిలేస్తే. నిజంగానే పిచ్చొడు అయిపోతాడేమో అని తల్లిదండ్రులు భయపడి పెళ్లి చేస్తే అయినా బాగుపడతాడని భావిస్తారు. ముందు పెళ్లి వద్దని వారించినా. తను ప్రేమిస్తున్న మరదలు పద్మ పెళ్లి కూతురు అనే సరికి మల్లేశం పెళ్లికి ఒప్పుకుంటాడు. ఇక పెళ్లి అయినాసరే ఆసుయంత్రం తయారు చేయాలన్న ప్రయత్నాలను కొనసాగిస్తాడు. పద్మ కూడా ఆసుయంత్రం చేయమని ప్రోత్సహిస్తుంది. అయితే ఓసారి ఆసుయంత్రాన్ని పరీక్షించబోతే మోటార్‌ పేలిపోతుంది. ఇక ఆ విషయం తెలిసి అప్పులోల్లు అందరూ ఇంటి మీదకు వస్తారు. ఈ విషయంపై మొదటిసారి మల్లేశం అమ్మ కూడా మందలిస్తుంది. అయినా సరే ఆసుయంత్రం చేయాల్సిందేనని, అందుకు డబ్బు కావాలని భార్య పద్మను గాజులు, నగలు ఇవ్వమని అడుగుతాడు. అవి తన పుట్టింటి వారు ఇచ్చినవి, తనకు ఇవొక్కటే మిగిలాయని అంటుంది. మాటామాటా పెరిగి గొడవ పెద్దదవుతుంది. ఇంట్లో నుంచి వెళ్లిపోయిన మల్లేశం. అప్పుల బాధలు తట్టుకోలేక, తల్లి కూడా మందలించడం, భార్య కూడా సాయం చేయకపోవడంతో ఆత్మహత్యయత్నం చేస్తాడు. ఆ తర్వాత ఏం జరిగింది?
ఈ చిత్ర కథ 1980-1990 ల మధ్య కాలం లోనిది. నల్గొండ జిల్లాలోని ఓ కుగ్రామం. ఆ గ్రామస్తుల్లో మల్లేశం కుటుంబం నేతపని చేస్తూ జీవితాన్ని గడుపుతూ ఉంటారు. ఇంకా ఆ గ్రామంలో చాలా మంది ఇదే వృత్తిలో జీవనం సాగిస్తూ అప్పుల్లో కూరుకుపోతారు. అయితే మల్లేశం చిన్నతనం నుంచి అమ్మ లక్ష్మీ ) ఆసు పనిచేయడంతో చేయి నొప్పిలేస్తుంటుంది. భుజం కూడా పడిపోయేస్థితికి వస్తుంది. ఆ ఊర్లో చాలా మందిది అదే పరిస్థితి. అమ్మ పడే కష్టాలు ఎలాగైనా దూరం చేయాలని చిన్నప్పటీ నుంచే ఏదో ఒకటి ప్రయత్నిస్తుంటారు. మల్లేశం పెద్దయ్యాక ఒక్కొక్క ఆలోచనతో ఆసుయంత్రం వైపు అడుగులు వేస్తాడు. ఆ యంత్రాన్ని తయారుచేయడానికి ఊర్లో అప్పులు చేస్తాడు. ఆసు యంత్రం చేస్తున్న మల్లేశంను ఊర్లో అందరూ ఎగతాళి చేస్తారు. పిచ్చొడు అంటూ గెలీచేస్తారు.
మొదటి చిత్రం జరిగిన రెండు సంవత్సరాల తరువాత ఈ చిత్రం ప్రారంభమవుతుంది, అనిత కన్స్ట్రక్షన్స్ సివిల్ ఇంజనీర్ రఘువరన్ సివిల్ ఇంజనీర్ ఆఫ్ ది ఇయర్ 2016 అవార్డును గెలుచుకుంటారు, ఇప్పుడు తన కంపెనీలో ఎగ్జిక్యూటివ్ సభ్యుడు ఉన్నారు, పార్కింగ్ స్పాట్‌తో పాటు. అతని భార్య డాక్టర్ షాలిని అతన్ని నియంత్రించే అధికారిక, వికారమైన భార్య అవుతుంది. వివాహం తర్వాత, ఇంటిని చూసుకోవటానికి ఆమె తన ఉద్యోగానికి రాజీనామా చేస్తుంది. రఘువరన్ కూడా తన భార్యకు మరో ఉద్యోగం రావడం పట్ల కొట్టిపారేస్తాడు. రఘువరన్ తనకు కేటాయించిన నిర్మాణ ప్రాజెక్టులను స్నేహితులు అయిన సుమారు 200 మంది నిరుద్యోగ యువ సివిల్, మెకానికల్, ఎలక్ట్రికల్ ఇంజనీర్ల సహాయంతో సమర్ధవంతంగా పూర్తి చేస్తాడు. వసుంధర , దక్షిణ భారతదేశం లో ఒక పెద్ద నిర్మాణ సంస్థ యొక్క చైర్మన్, వసుంధర కన్స్ట్రక్షన్స్, ఇంజినీర్ ఆఫ్ ది ఇయర్ 2016 పురస్కారాలు వద్ద రఘువరన్ విజయం ప్రకటన చూస్తుంది. ఆమె రఘువరన్ కు ఉద్యోగ ప్రతిపాదన చేస్తుంది, కాని అతను తన సొంత నిర్మాణ సంస్థ విఐపి కన్స్ట్రక్షన్స్ ను రూపొందించడానికి ఆసక్తి కనబరుస్తాడు.
తరువాత, రఘువరన్ యొక్క ప్రాజెక్ట్ బృందం, వసుంధర యొక్క అగ్ర బృందం ఒకే సమయంలో ప్రతిపాదిత ప్రైవేట్ మెడికల్ కాలేజీ, ఆసుపత్రి భవనం కోసం వారి నమూనాలను చాలా గొప్ప, స్థానిక వ్యాపారికి ప్రదర్శించడానికి ఆహ్వానించబడతారు. వసుంధర తన ప్రాజెక్టును ఎంతో గర్వంతో, అహంభావంతో ప్రదర్శిస్తుండగా, రఘువరన్ తన ప్రాజెక్టును సరళంగా వివరిస్తాడు. వ్యాపారి ఆ ప్రాజెక్టును అనిత కన్స్ట్రక్షన్స్ కు ఇస్తాడు. రఘువరన్ భవనం వెలుపల వసుంధరకు కొన్ని మర్యాదపూర్వక సలహాలు ఇస్తాడు. ఇది ఆమెను బాధపెడుతుంది, ఆమె అతని వెంట వెళ్ళడం ప్రారంభిస్తుంది, ఒకదాని తర్వాత మరొకటి అడ్డంకిని కలిగిస్తుంది. మొదట, రాష్ట్ర క్యాబినెట్లో ఆమె తన ప్రభావాన్ని ఉపయోగించి వ్యాపారిని తనకు తిరిగి ఇవ్వమని బలవంతం చేస్తుంది. ఆమె అనిత కన్స్ట్రక్షన్ యొక్క అన్ని ప్రాజెక్టులకు తక్కువ ధరకు కౌంటర్-బిడ్లు చేస్తుంది, తద్వారా సంస్థ వారి సొంత ప్రాజెక్టులను కోల్పోతుంది. రఘువరన్ ఈ విషయం తెలుసుకుని, తన మొదటి సంస్థను కాపాడటానికి తన సొంత ఉద్యోగాన్ని విడిచిపెడతాడు.
ఆ రోజు, ప్రకాష్ రఘువరన్ ను చంపడానికి గూండాలను పంపుతాడు, కాని రఘువరన్ వారందరినీ కొడతాడు. వసుంధర వారిని పంపించి తన కంపెనీ ప్రధాన కార్యాలయ భవనంలోని తన కార్యాలయ గదికి వెళ్తాడని అతను భావిస్తాడు. ప్రస్తుతం రఘువరన్ పట్ల విఐపి కన్స్ట్రక్షన్స్ ఉద్యోగులందరి విధేయత గురించి ఆలోచిస్తున్నందున, వసుంద్ర భవనంలో ఒంటరిగా ఉంటుంది. రఘువరన్ మొదట్లో కొట్టుకుంటాడు, తరువాత వసుందరకు సలహా ఇస్తాడు, బయలుదేరడం ప్రారంభిస్తాడు. దురదృష్టవశాత్తు, భారీ వర్షం కారణంగా కార్యాలయం నిండిపోతుంది, వారు వారి అంతస్తులో చిక్కుకుంటారు. అప్పుడు వారు ఒకరికొకరు పై అంతస్తులో బిస్కెట్లు, వైన్లను కనుగొనడానికి సహకరించుకుంటారు. వారి సంభాషణ వల్ల వసుంధర తన తప్పులను అర్థం చేసుకుని రఘువరన్‌తో స్నేహం చేస్తుంది. మరుసటి రోజు ఉదయం, రఘువరన్ తన కుటుంబానికి పరిచయం చేయడానికి వసుంధరను తన ఇంటికి తీసుకువస్తాడు, ఇద్దరూ ఒకరితో ఒకరు గొడవ పడకుండా, వ్యాపార భాగస్వాములుగా ఉండటానికి నిర్ణయించుకుంటారు, విఐపి కన్స్ట్రక్షన్స్ కలిసి నడుపుతారు.
వెలైల్లా పట్టాధరి 2 సౌందర్య రజనీకాంత్ దర్శకత్వం వహించిన 2017 ఇండియన్ యాక్షన్ కామెడీ చిత్రం . ఈ చిత్రం తమిళం, తెలుగు భాషలలో ఒకేసారి చిత్రీకరించబడింది, తరువాతి పేరు విఐపి 2 . ఇది 2014 చిత్రం వెలైలా పట్టాధారికి సీక్వెల్, ధనుష్, అమలా పాల్, వివేక్, హృషికేశ్, శరణ్య పొన్నవన్నన్, సముద్రఖని తమ పాత్రలను తిరిగి పోషించగా, కాజోల్ 1997 లో మిన్సారా కనవు తర్వాత తన రెండవ తమిళ చిత్రంలో విరోధి పాత్రను పోషించారు. ధనుష్, నటనతో పాటు, ఎన్. రామసామితో కలిసి నిర్మించారు, ఈ చిత్రానికి కథ, సంభాషణలు రాశారు. దీని సంగీతాన్ని సీన్ రోల్డాన్ సమకూర్చారు. ధనుష్ పుట్టినరోజు జూలై 28 న విడుదల చేయాలని మొదట ప్రణాళిక వేసినా తరువాత ఇది 11 ఆగస్టు 2017 న ప్రపంచవ్యాప్తంగా విడుదలైంది.
మక్కాకు వెళుతున్న సమయంలో బైరం ఖాను గుజరాతు లోని పటానులో 1561 జనవరి 31 న ముబారకు ఖాను అనే వ్యక్తి నేతృత్వంలోని ఆఫ్ఘన్ల బృందం దాడి చేసింది. ఆయన తండ్రి 1555 లో మచ్చివారా యుద్ధంలో బైరంకు వ్యతిరేకంగా పోరాడుతూ చంపబడ్డాడు. బైరం ఖాను శిబిరం కూడా దోపిడీకి గురైంది. కొత్తగా వితంతువు అయిన సలీమా బేగం ఆమె సవతి కుమారుడు అబ్దులు రహీం తో కలిసి అహ్మదాబాదు చేరుకున్నది. తన మాజీ గురువు, సంరక్షకుడి మరణం గురించి విచారకరమైన వార్త విన్న అక్బరు దిగ్భ్రాంతికి గురయ్యాడు. ఆయన ఆదేశాల ప్రకారం, సలీమా, అబ్దులు రహీంలను మొఘలు రాజ్యసభకు గొప్ప గౌరవమర్యాదలతో తీసుకువచ్చారు. అక్బరు తన బంధువు సలీమా సుల్తాను బేగం సామర్ధ్యాలను బాగా ఆకట్టుకున్నాయి. తరువాత ఆయన 1561 మే 15 న ఆమెను వివాహం చేసుకున్నాడు. ఆమె ఆయన కంటే మూడున్నర సంవత్సరాలు పెద్దది. ఆయన నాల్గవ భార్య అయ్యింది. ఇస్లాం చట్టం లేదా షరియా ప్రకారం ఆమె అక్బరు చివరి చట్టబద్దమైన భార్య అని దీని అర్థం. ఇది ఒక ముస్లిం పురుషుడికి నలుగురు భార్యలను కలిగి ఉండటానికి అనుమతిస్తుంది.
విస్తృతమైన పాఠకురాలిగా ఆమె చక్రవర్తితో వ్యవహారాల స్థితిగతుల గురించి చర్చించిన వివరాలు పేర్కొనబడ్డాయి. మొఘలు సభలో సలీమా చాలా ముఖ్యమైన మహిళలలో ఒకరు. 1575 లో సలీమా తన అత్త గుల్బాదను బేగం, అనేక ఇతర తైమురిదు మహిళలతో కలిసి హజు తీర్థయాత్ర చేయడానికి మక్కాకు వెళ్ళింది. యాత్రికులతో కలిసి యాత్రనిర్వహించిన అక్బరు ఏకైక భార్య ఆమె. అబూలు ఫజలు అభ్యర్ధనల కారణంగా మాత్రమే అక్బరు వారితో ప్రయాణించడానికి నిరాకరించాడు. అక్బరు ఆధ్వర్యంలో ఉన్నత స్థాయి మహిళా పార్టీ 1575 అక్టోబరు 15 న ఫతేపూరు సిక్రీని విడిచిపెట్టి సముద్రంలో ప్రయాణించడానికి ఒక సంవత్సరం సమయం తీసుకున్న తరువాత 1576 అక్టోబరు 17 న మక్కాకు బయలుదేరింది. వారు మూడున్నర సంవత్సరాలు యాత్రలో గడిపి అరేబియాలో అర్ధ సంవత్సరం గడిపి, హజు యాత్రను నాలుగుసార్లు చేసి 1582 మార్చిలో ఆగ్రాకు తిరిగి వచ్చింది.
సలీమా బేగంకు అక్బరు ఆమె సవతి కుమారుడు సలీం మీద సలీమా చాలా ప్రభావం చూపింది. తండ్రి-కొడుకు సంబంధిత పాలనలలో మొఘలు రాజ్యసభలో ప్రధాన రాజకీయ ప్రభావాన్ని చూపింది. 1600 ల ప్రారంభంలో తండ్రి-కొడుకు సంబంధంలో విబేధాలు ఏర్పడినప్పుడు చివరికి సలీం ప్రవేశానికి మార్గం సుగమం చేయడానికి సహాయపడినప్పుడు అక్బరు సలీంల మధ్య ఒక ఒప్పందం మీద చర్చలో, చివరికి మొఘలు సింహాసనం అధిష్ఠించే వరకు ఆమె కీలక పాత్ర పోషించింది . 1601 లో అలహాబాదులో స్వతంత్ర న్యాయస్థానం ఏర్పాటు చేయడం ద్వారా ఆయన తండ్రి జీవించి ఉన్నప్పుడు "సలీం షా" అనే సామ్రాజ్య బిరుదును స్వీకరించి సలీం అక్బరు మీద తిరుగుబాటు చేశాడు. ఆయన అక్బరు నమ్మకమైన సలహాదారు, సన్నిహితుడు అయిన అబూలు ఫజలు హత్యను కూడా ప్లాన్ చేసి అమలు చేశాడు.
ఈ పరిస్థితి చాలా క్లిష్టంగా మారి అక్బరు ఎంతగానో రెచ్చగొట్టింది. సలీం కోసం అభ్యర్ధించడానికి ఎవరూ సాహసించలేదు. చివరికి సలీమా సుల్తాను బేగం, రుకయ్య సుల్తాను బేగం అక్బరు వద్ద సలీం కొరకు క్షమాపణ కోరారు. అక్బర్ వారి కోరికలను మంజూరు చేశాడు, సలీం తనను చక్రవర్తి ముందు హాజరుపర్చడానికి అనుమతించాడు. క్షమాపణ వార్తలను యువరాజుకు తెలియజేయడానికి అక్బరు సలీమాను అలహాబాదుకు పంపాడు. ఆమె ఫతే లష్కరు అనే ఏనుగు ప్రత్యేక గుర్రం, గౌరవ వస్త్రంతో వెళ్ళింది. సలీం ఆమెను హృదయపూర్వకంగా స్వీకరించి, ఆమెతో ఆగ్రాకు తిరిగి వెళ్ళడానికి అంగీకరించాడు. చివరకు 1603 లో తన సవతి తల్లులు, అతని అమ్మమ్మ హమీదా బాను బేగం ప్రయత్నాల ద్వారా యువరాజు క్షమించబడ్డాడు.
సలీమా అక్బరు అత్త గుల్రుఖు బేగం, నూరుద్దీను ముహమ్మదు మీర్జా కుమార్తె. ఆమె మామయ్య హుమయూను ఆమెను ముందుగా అక్బరు రీజెంటు బైరం ఖానుకు ఇచ్చి వివాహం చేసాడు. హుమయూను కొరకు బైరం చేసిన అధిగమించిన సేవలకు వధువును బహుమతిగా ఇచ్చి ఉండవచ్చు. ఈ జంట మధ్య సుమారు నలభై సంవత్సరాల వయస్సు వ్యత్యాసం ఉంది.1557లో హుమయూను మరణం తరువాత మూడవ మొఘలు చక్రవర్తిగా సింహాసం అధిష్ఠించిన అక్బరు ఆమెను మూడవభార్యగా వివాహం చేసుకున్నాడు. ఏది ఏమయినప్పటికీ 1561 లో బైరం ఖాను ఆఫ్ఘన్ల బృందంచేత హత్య చేయబడినందున సంతానరహితమైన ఈ సంక్షిప్త దాంపత్యం కేవలం మూడు సంవత్సరాలు మాత్రమే కొనసాగింది. ఆయన మరణం తరువాత సలీమా తరువాత తన మొదటి బంధువు అక్బరును వివాహం చేసుకున్నది.
సలీమా ఎంతో విద్యావంతురాలైన, నిష్ణాతురాలైన మహిళ చాలా ప్రతిభావంతురాలు, మేధోపరమైన మహిళగా వ్యూహాత్మకమైన మహిళగా పేరుగాంచింది. పర్షియా భాషలో ప్రావీణ్యం, ఆమె మఖ్ఫీ అనే మారుపేరుతో ఒక గొప్ప రచయిత, ఆమె కాలంలో ఆమె ప్రఖ్యాత కవి. ప్రతిభావంతులైన కవయిత్రిగా ప్రిన్సెస్ జెబ్-అన్-నిస్సా తరువాత ఆమె ముని మనవరాలుగా సమాన ప్రతిభావంతులైన గొప్ప-మనవరాలుగా ఖ్యాతిగాచింది. సలీమా కూడా పుస్తకాల పట్ల మక్కువ చూపుతూ పుస్తకాలు చదవడానికి చాలా ఇష్టపడింది. ఆమె తన స్వంతంగా గొప్ప గ్రంధాలయం నిర్వహించడమే కాక, అక్బరు గ్రంధాలయాన్ని కూడా స్వేచ్ఛగా ఉపయోగించుకుంది. మాసిర్ అల్-ఉమారా రచయిత అబ్దుసు హేయి తన ప్రసిద్ధ ద్విపదలలో ఒకదాన్ని ఉటంకించారు:
18 సంవత్సరాల వయస్సులో సలీమా బేగం 1557 డిసెంబరు 7 న పంజాబు లోని జలంధరులో చాలా పాత బైరం ఖాను 18 సంవత్సరాల సలీమా బేగంను వివాహం చేసుకున్నాడు. బైరం ఖాను మొఘలు సైన్యం కమాండరు-ఇన్-చీఫుగా మొఘలు రాజ్యసభలో ప్రవేశించిన శక్తివంతమైన రాజనీతిజ్ఞుడు. ఆ సమయంలో అక్బరు రాజప్రతినిధిగా వ్యవహరిస్తున్నాడు. భారతదేశం జయించిన వెంటనే సలీమా మామ హుమాయును తన మేనకోడలిని తనతో వివాహం చేస్తానని బైరం ఖానుకు వాగ్దానం చేశాడు. హుమయూను కొరకు బైరం చేసిన అధిగమించిన సేవలకు వధువును బహుమతిగా ఇచ్చి ఉండవచ్చు. ఈ వివాహం మొఘలు ప్రభువులలో ఆయన ప్రతిష్టను పెంచింది. ఎందుకంటే ఆయనను సామ్రాజ్య కుటుంబంలో సభ్యునిగా చేసింది.
ధనవంతురాలైన ప్రతిభావంతురాలైన సలీమా అక్బరు ఏకైక భార్య, ఆమె చాలా గొప్ప వంశానికి చెందినది. ఆమె తల్లి వైపు వంశం తైమురిదు కావడంతో తల్లి వరుసలో బాబరు చక్రవర్తి మనవరాలు. సలీమా అక్బరు సీనియరు ర్యాంకింగు భార్యలలో ఒకరు. రుకైయా సుల్తాను బేగం తరువాత ఆయన మొదటి భార్య, ప్రధాన భార్యగా ఉంది. సలీమా తన వివాహజీవితం అంతా సంతానం లేకుండా ఉండిపోయింది. అయినప్పటికీ కొన్ని వనరులు ఆమెను అక్బరు కుమారుడు సుల్తాను మురాదు మీర్జా తల్లిగా తప్పుగా గుర్తించాయి. మురాదు తన తమ్ముడు డానియలు మీర్జా మాదిరిగానే రాజమర్యాదలు స్త్రీ కుమారుడని జహంగీర్నామా పేర్కొంది.
1561 లో ఆయన మరణానికి కొంతకాలం ముందు, బైరం ఖాను సామ్రాజ్యంలో తన ప్రతిష్టాత్మక స్థానాన్ని కోల్పోయాడు. ఎందుకంటే ఆయనను నాశనం చేయాలనుకునే కుట్రదారులు ఆయనచేత అక్బరు వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటు చేయించారు. భైరం ఖాను తిరుగుబాటును అక్బరు రెండుసార్లు అణిచివేసాడు. భైరం ఖాను అక్బరుకు లొంగిపోయాడు. ఆయన తిరుగుబాటులకు శిక్షగా, బైరం ఖాను తన హక్కులన్నింటినీ తొలగించాడు. అక్బరు ఆయనకు మూడు అవకాశాలు ఇచ్చాడు: కల్పి, చందేరి సర్కార్లర్లో ఒక అందమైన జాగీర్, చక్రవర్తి రహస్య సలహాదారు పదవి, మక్కా ప్రయాణం. బైరం ఖాను చివరి మక్కాయాత్రను ఎంపికను చేసుకున్నాడు.
అక్బరు రాజసభా చరిత్రకారుడు, బడాయుని తన ముంతాఖాబ్-ఉట్-తవారిఖ్ పుస్తకంలో, సలీమా పుస్తకాల మీద ప్రేమను గురించిన ఒక భాగాన్ని ఇచ్చాడు. ఈ గ్రంథం ఇలా నడుస్తుంది: "లైబ్రరీ నుండి అదృశ్యమైన ఖిరాదు-అఫ్జా పుస్తకం, సలీమా సుల్తాను బేగం అధ్యయనం గురించి చక్రవర్తి నాకు గుర్తుచేసి నా భత్యం ఆగిపోవాలని ఒక ఉత్తర్వు జారీ చేయబడింది. వారు నా పుస్తకాన్ని డిమాండు చేయాలి. " అబూలు ఫజలు చక్రవర్తి ముందు తన నిరాకరణ వ్యక్తపరచలేదు. సలీమా కోరుకున్న పుస్తకంతో ఆయన ఏమి చేశాడనే ఇబ్బందికరమైన సందేహాన్ని ఆయన తొలగించలేదని ఆయన జతచేస్తాడు.
ఈ వివాహం సభలో గొప్ప ఆసక్తిని రేకెత్తించిందని చెబుతారు. ఇది అలీ షుక్రు బేగు నుండి వచ్చిన రెండు వంశప్రవాహాలను ఏకం చేసింది. అనగా బైరం ఖాను వైపు నుండి బ్లాక్‌షీప్ తుర్కోమన్లు, సలీమా వైపు నుండి తైమూరు సలీమా తన తల్లితండ్రులు, బాబరు చక్రవర్తి ద్వారా ఆమె ముత్తాతలలో ఒకరైన మహమూదు ద్వారా తైమురిదు.సలీమా బైరం రెండవ భార్య అయింది. మొదటి భార్య జమాలు ఖాను కుమార్తె , ఆమె కుమారుడే అబ్దులు రహీం. స్వల్పకాలిక భైరంఖాను, సలీమా బేగంల దాంపత్యంలో వారిరువురికి సంతానం కలుగలేదు
సలీమా తల్లి గుల్రూకు బేగం మొదటి మొఘలు చక్రవర్తి బాబరు కుమార్తె. గులుఖు బేగం తల్లి గుర్తింపు వివాదాస్పదమైంది. కొన్ని వనరులలో ఆమె తల్లి పేరు సలీహా సుల్తాను బేగం అని పేర్కొనబడింది. అయితే ఈ పేరు బాబరు స్వయంగా రాసిన బాబర్నామాలో లేదా గుల్బాదను బేగం రాసిన హుమయూను-నామాలో ప్రస్తావించబడలేదు. అందువల్ల అలాంటి స్త్రీ ఉనికి ప్రశ్నార్థకంగా ఉంది. ఆమె దిల్దారు బేగం కుమార్తె అయి ఉండవచ్చు. ఆమె నిజానికి సలీహా సుల్తాను బేగం అయి ఉండవచ్చు.
గుల్రూఖు రెండవ మొఘలు చక్రవర్తి హుమాయును సోదరి. ఆమె దిల్దారు కుమార్తె అయితే హుమాయును తమ్ముడు హిందాలు మీర్జా పూర్తి సోదరి.సలీమా అక్బరు చక్రవర్తి దూరపు బంధువు, మీర్జా హిందాలు, అక్బరు మొదటి భార్య, ముఖ్య భార్య అయిన చక్రవర్తిని రుకయ్య సుల్తాన్ బేగం మొదటి బంధువు. అందంతో ప్రఖ్యాతి గాంచిన గుల్రూకు బేగం సామ్రాజ్య గృహంలో సాధించిన విజయాలకు ప్రసిద్ది చెందింది. తన కుమార్తెకు జన్మనిచ్చిన నాలుగు నెలల తర్వాత మరణించారు.
సలీమా సుల్తాను బేగం మొఘలు యువరాణి గుల్రూకు బేగం, నూరుద్దీను ముహమ్మదు మీర్జా కుమార్తె. ఆమె తండ్రి ప్రఖ్యాత నక్వష్బండి ఖ్వాజాసు వంశీకుడైన ఖ్వాజా హసను నక్వష్బండి మనవడు. ఆయన ఎంతో గౌరవం పొందాడు. తైమురిదు సామ్రాజ్యానికి చెందిన సుల్తాను అబూ సాయిదు మీర్జా సంబంధం కలిగి ఉన్నాడు.
ఆమె తన భర్త పాలనలో, ఆయన వారసుడు పాలనలో మొఘలు రాజసభలో ప్రధాన రాజకీయ ప్రభావాన్ని చూపింది. అయినప్పటికీ చరిత్రలలో ఆమె పేరు ఒక పాఠకురాలిగా, కవిగా మఖ్ఫీ అనే మారుపేరుతో వ్రాసింది. జహంగీరు క్షమించమని అక్బరు వేడుకుంటుంది.
ముబారకు ఖాను లాషారీ లేదా దర్యా ఖాను లాషారీగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. సింధు సమ్మ రాజవంశానికి చెందిన ప్రసిద్ధ సైనికాధికారిగా ఉండేవాడు. సమ్మ పాలకుడు జాం ఫిరోజు రాజ్యసభలో శక్తివంతమైన రాజనీతిజ్ఞుడు, రాజప్రతినిధిగా సేవలందించాడు.
ఆస్థానంలో సింధు అంతటా ఈ రోజు పరాక్రమాలు పాడతారు. బోలను పాస్లో బీబీ నాని సమీపంలో జరిగిన జల్వాఖిరు యుద్ధంలో అర్ఘును సైన్యాన్ని ఓడించిన రెండవ జాం నిజాముద్దీను వద్ద ప్రధానమంత్రిగా పనిచేసిన దర్యా ఖాను దత్తపుత్రుడు. ఈ విజయం దర్యా ఖాను లాషరిని సింధు 'డోల్లా' గా చేసింది. ఆయన మరణశిబిరంలో జాం నిజాముద్దీను తన రాజ్యం, తన సంపద, తన కుటుంబం, ఆయన కుమారుడు జాం ఫిరోజు సంరక్షణను దర్యా ఖానుకు అప్పగించారు. దర్యా ఖాను లాషరి నిజమైన భూపుత్రుడు, మరణించే వరకు మాతృభూమి స్వేచ్ఛ కోసం పోరాడాడు. ఫతేపూరు యుద్ధంలో ధైర్యంగా పోరాడుతున్నప్పుడు అమరవీరుడయ్యాడు. క్రీస్తుశకం 1521 డిసెంబరు 21 న గొంతులో బాణం కొట్టడంతో స్వతంత్ర పాలకుడిగా జాం ఫిరోజు పాలన ముగిసింది.
మంగోలు కాలంలో ఖురాసానుకు చెందిన సుల్తాను హుస్సేను మీర్జా బైక్రా మధ్య ఆసియా వ్యాపారుల ఫిర్యాదుల మీద వారు సర్ చేత దోచుకోబడ్డారని, సుల్తాను సింధు సరిహద్దుకు సాయుధ యాత్రను పంపాడు. ప్రారంభ దాడుల తరువాత వారి దేశానికి తిరిగి వచ్చారు. 892 . లో హెరాతులో విజయ ప్రకటన విడుదల చేయబడింది. అవిశ్వాసులు మంగోలు ఉద్యమాల గురించి తెలుసుకున్నారని, పెద్ద సైన్యాన్ని సేకరించి ఆశ్చర్యకరమైన దాడి చేయాలని కోరుకున్నారు. కాని ఇస్లామికు దళాలు దాని గురించి తెలుసుకుని ప్రమాదకర దాడులు చేశాయి. ఈ దాడులలో హిందువులలో చాలామంది చంపబడ్డారు . ఈ విజయాల ఫలితంగా విజయ ప్రకటన జారీ చేయబడింది.
ఎటువంటి ఫలితాలు లేకుండా సింధు సరిహద్దు మీద దాడి చేసి ఉండవచ్చు. అమీరు జుల్ నూన్ అర్ఘూను అప్పుడు ఖంధరు వద్ద హెరాతు నాయబుగా ఉన్నాడు. ఈ దండయాత్రలో ఆయన తన కుమారుడు షా బేగును పంపినట్లు తెలుస్తోంది. తరువాతి వారు జాబీ నిజాముద్దీను రాజప్రతినిధి బహదూరు ఖాను నుండి సిబి కోటను స్వాధీనం చేసుకున్నారు. ఆయన సోదరుడు సుల్తాను మొహమ్మదును సింహాసం అధిష్టించాడు. తరువాత బీబీ నానికి దగ్గరగా ఉన్న బోలను పాసు లోని జల్వాగిరు సమీపంలో ముబారకు ఖాను లాషరి చేత చంపబడ్డాడు.
ఈ సంఘటన తరువాత జాం నిజాముద్దీను తన జీవితంలో మంగోలు సింధులోకి రాలేదు. ఆ సమయంలో మంగోలు దళాలు చందూకా, సర్దేచా, కోటు మాచి వరకు ముందుకు సాగాయి. కాని దర్యా ఖాను లాషారీ చేత తరిమి కొట్టబడిన తరువాత 'జాం నిజాముద్దీను జీవితకాలంలో వారు ఎప్పుడూ వెనక్కి తిరగలేదు.
దర్యా ఖాను లాషరీని జాం నిజాముద్దీను కుమారుడిగా స్వీకరించారు. ఆయన అసలు పేరు కబూలో ఆయన బలూచు తెగ లాషారికి చెందినవాడు. ఆయన మదరులు-ముహం గా ఎదిగాడు. ముబారకు ఖాను లాషరి అని బిరుదు స్వీకరించాడు.
1963 డిసెంబర్‌లో 'భారతి' మాసపత్రికలో 'మట్టీ బొమ్మ' కవిత ప్రచురణతో ఆయన రచనా వ్యాసంగం ఆరంభం అయింది. అప్పటినుండి వివిధ పత్రికల్లో, సంకలనాల్లో కవితలు, కథానికలు, సాహిత్య వ్యాసాలు రాశారు. తెలుగు సాహిత్యంలో 'రెక్కలు' అనే నూతన కవితా ప్రక్రియను 2003లో ప్రారంభించి ఐదుఎడిషన్లు వెలువరించారు. తొలిసారిగా హిబ్రూ విశ్వవిద్యాలయం కు చెందిన ఆచార్య సుర్మన్‌ డేవిస్‌ ఆంగ్ల భాషలో 'వింగ్స్' పేరిట వాటిని అనువదించి వెలువరించినప్పటి నుండి తెలుగులోనే కాకుండా జాతీయ స్థాయిలో 'రెక్కలు' ప్రక్రియ పాఠకాదరణ పొందింది. అది కన్నడం, హిందీ భాషా సాహిత్యంలో ప్రత్యేక స్థానం సంపాదించుకుంది. ‘మయూరి’ వీక్లీలో ‘ప్రముఖుల పేజీ’ పేరుతో శీర్షిక నిర్వహించారు. పాతతరం కవులపై ఈ శీర్షికలో రాశారు.
గుంటూరు జిల్లా గుంటూరు పట్టణంలో 1944 ఏప్రిల్‌ 1 న సకినాబీబి, ఫరీద్‌ఖాన్ దంపతులకు సుగం బాబు జన్మించారు. ఆయనకు తల్లితండ్రులు పెట్టిన పేరు మహబూబ్‌ ఖాన్‌ కాగా అదికాస్తా "సుగంబాబు" గా పేరు స్థిరపడింది. తాడికొండలోని ఎస్. వి. వి. ఉన్నత పాఠశాలలో పదవతరగతి వరకు విద్యాభ్యాసం చేశారు. ఆంధ్రా క్రిస్టియన్ కళాశాలలో 1964 లో డిగ్రీ పూర్తి చేసుకున్నారు. బి.ఏ చదివారు. ప్రముఖ ఆంగ్ల దినపత్రిక డక్కన్ క్రానికల్ లో 1978లో ఉద్యోగంలో చేరారు. 1999 వరకు అదే పత్రికలో పనిచేశారు. రచయితగా, జర్నలిస్టుగా, దర్శకునిగా, మాటల రచయితగా బహుముఖ ప్రజ్ఞను ప్రదర్శించారు. తెలుగు సాహిత్యంలో పైగంబర కవుల్లో ఒకరిగా ప్రత్యేక స్థానం పొందారు.
తొలిరోజుల్లో మనసు కవి ఆత్రేయ దగ్గర, ప్రముఖ నిర్మాత ఎం. ఎస్. రెడ్డి దగ్గర పనిచేశారు. కొన్ని సినిమాలకు మాటలు రచయితగానూ, దర్శకత్వ శాఖలోనూ పనిచేశారు. ఆయన రాసిన గ్రంథాలలో 'సూరీడు' ఆయనకు ఖ్యాతి తెచ్చిపెట్టింది. గురజాడ జీవిత విశేషాలతో కూడిన ‘అస్తమించిన సూర్యుడు’ డాక్యుమెంటరీకి సుగమ్ బాబును ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం 1985లో బంగారు నందితో సత్కరించింది.
ఎం. కె. సుగంబాబు తెలుగు రచయిత, జర్నలిస్టు. అతను పలు చలన చిత్రాలకు దర్శకుడిగా, రచయితగా వ్యవహరించాడు. అతను 9 సంపుటాల కవిత్వాన్ని, 3 సంపుటాల ఇతర రచనలను చేసాడు. రెండు డాక్యుమెంటరీలకు దర్శకత్వం వహించాడు. అతను రాసిన గురజాడ జీవిత విశేషాలతో కూడిన "అస్తమించిన సూర్యుడు" కు బంగారు నంది పురస్కారం లభించింది.
మొదటి నాలుగు వరుసల్లో స్టేట్ మెంట్ చెప్పాలి . చివరి రెండు వరుసలూ పై స్టేట్ మెంట్ ని ఉన్నతీకరించి ఎగిరేటట్టు చేయాలి. అవే రెక్కలు అన్నమాట.
హెచ్. ఎరెక్టస్ నుండి హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ ఉద్భవించడం, హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ నుండి అధునిక మానవులు, నియాండర్తళ్ళు ఉద్భవించడం - ఈ రెండూ కూడా విస్పష్టంగా లేవు. రెండూ చర్చనీయాంశాలు గానే ఉన్నాయి. హెచ్. ఎరెక్టస్, హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ రెండింటినీ పాలిటైపిక్ జాతులనే వర్ణించారు. వీటి ప్రస్థానం అనేక జనాభా అవరోధాలు , తత్సంబంధిత సంఘటనల ద్వారా సాగింది. యురేషియాలో మధ్య ప్లైస్టోసీన్ కాలపు మానవులు గ్లేసియేషన్ల కారణంగా ఒకదాని వెంట ఒకటిగా జనాభా అవరోధాలను ఎదుర్కొన్నారని హుబ్లిన్ సారాంశంలో పేర్కొన్నారు. హెచ్. రొడీసియెన్సిస్ లేదా హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ సెన్సు లాటో నుండి ఉద్భవించిన "పాశ్చాత్య యూరేషియన్ క్లేడ్", 12 వద్ద వేరుపడి, మళ్ళీ 5 వద్ద ఏకమైంది. యురేషియా హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్, హెచ్. నియాండర్తాలెన్సిస్ లు 11 వద్ద కంటే ముందు వేరుపడి ఉంటాయని ఇది సూచిస్తోంది. 4,00,000 - 2,60,000 సంవత్సరాల మధ్య ఆఫ్రికాలో శిలాజాల లేమి కారణంగా హెచ్. రొడీసియెన్సిస్ నుండి హెచ్ . సేపియన్స్ ఉద్భవించిందనే భావన అస్పష్టంగా ఉంది.
మరొక స్పెసిమెన్, ఉత్తర టాంజానియాలోని "న్డుటు సరస్సుకు చెందిన హోమినిడ్". ఇది సుమారు 4,00,000 సంవత్సరాల క్రితం నాటిది. 1976 లో, ఆర్.జె. క్లార్క్ దీనిని హోమో ఎరెక్టస్ అని వర్గీకరించాడు. అప్పటి నుండీ దీనిని అలాగే భావిస్తున్నారు -హెచ్. సేపియన్లకు దీనికీ కొన్ని సారూప్యతలున్నట్లు గుర్తించినప్పటికీ. ఆఫ్రికాలో కనుగొన్న ఇలాంటి శిలాజాలతో పోల్చి చూసిన తరువాత దీన్ని హెచ్. సేపియన్స్ యొక్క ఆఫ్రికన్ ఉపజాతిగా చెప్పడం చాలా సముచితంగా అనిపిస్తుంది. కపాల సామర్థ్యపు పరోక్ష అంచనా 1,100 సెం.మీ3 గా సూచిస్తోంది. దీని సుప్రటోరల్ సల్కస్ అంగనిర్మాణాన్ని బట్టి, "న్డుటు ఆక్సిపిట్ వలన దీని ఆకారం హోమో ఎరెక్టస్ మాదిరిగా కూడా లేదని" ఫిలిప్ రైట్మైర్ అన్నాడు. కానీ దీని మందపాటి ఇలియాక్ పిల్లార్ హోమో ఎరెక్టస్‌కు మాత్రమే ప్రత్యేకమైనదని స్టింగర్ ఎత్తి చూపాడు. 1989 ప్రచురణలో క్లార్క్ ఇలా ముగించాడు: "మెదడు లోని ప్యారియెటల్, ఆక్సిపిటల్ ప్రాంతాలు పెద్దవిగా ఉండడాన్ని బట్టి దీన్ని ప్రాచీన హోమో సేపియన్లకు చెందినదిగా ఆపాదించాలి".
ఒట్టో స్కోటెన్సాక్ 1907 లో తన ఒరిజినల్ జాతుల వర్ణనలో మౌర్ 1 దవడను వివరించాడు: "దవడ, దంతాల మధ్య ఒక నిర్దుష్టమైన అనుపాతలేమి" స్పష్టంగా ఉన్నందున "మన వస్తువు యొక్క స్వభావం" "మొదటి చూపులోనే" తెలిసి పోతోంది: "పళ్ళు ఆ ఎముక పరిమాణంతో పోలిస్తే చాలా చిన్నవి. పళ్ళు ఉండే స్థలం, పళ్ళు ఎంతో అభివృద్ధి చెందేందుకు వీలుగా ఉంది". "ఇంతకు మునుపు తెలిసిన ఇటీవలి లేదా శిలాజ మానవ దవడ దేనిలోనూ ఇది కనబడలేదు. అయిష్టంగానే దీన్ని మానవునిగా అంగీకరించిన పండితుడిని తప్పుపట్టకూడదు: మానవుడిగా పరిగణించడానికి ఆవశ్యకమైన ముఖ్య లక్షణం - బయటికి విస్తరించి ఉండే గడ్దం - అసలే లేదు. అయినప్పటికీ ఈ లోపాన్ని దవడ భాగపు అసాధారణ కొలతలతో కలిపి చూసారు. వాస్తవానికి, మనం చూస్తున్నది మానవ భాగాలే అని చెప్పే రుజువు దంతాల అమరిక మాత్రమే. పూర్తిగా సురక్షితంగా ఉన్న దంతాలపై మానవుడు అనే ముద్ర స్పష్టంగా ఉంది: కోర పళ్ళకు ఇతర పళ్ళ కంటే దృఢంగా ఉన్న జాడలేమీ కనిపించలేదు. ఇటీవలి మానవులలో జరిగినట్లే మితమైన పొందికైన సహ-పరిణామం జరిగినట్లు సూచిస్తున్నాయి. "
హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ 8,00,000 - 7,00,000 సంవత్సరాల క్రితం హోమో యాంటెసెస్సర్ నుండి ఉద్భవించిందని భావిస్తున్నారు. హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ అని వర్గీకరించిన అత్యంత పురాతన శిలాజం సుమారు 6,00,000 సంవత్సరాల క్రితం నాటిది. అయితే 2005 లో సఫోక్ లోని లోలోఫ్ట్ సమీపంలోని పేక్‌ఫీల్డ్‌లో ఫ్లింట్ పనిముట్లు దొరికాయి. ఈ పనిముట్ల వద్ద వాటర్ వోల్ అనే జీవికి చెందిన పంటి శిలాజం కూడా దొరికింది. ఈ జీవి కాలం స్పష్టంగా తెలుసు కాబట్టి, ఇంగ్లాండ్‌లో మానవ ఉనికి 7,00,000 సంవత్సరాల క్రితం ఉందని తెలుస్తోంది. ఈ మానవ శిలాజం హెచ్. యాంటెసెస్సర్, హెచ్ . హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ మధ్య పరివర్తన రూపమై ఉండవచ్చని భావించారు. ఇంగ్లాండ్‌లోని హ్యాపీస్‌బర్గ్‌లో దాదాపు పదిలక్షల సంవత్సరాల వయస్సు గల యాభై చరిత్ర పూర్వ హోమినిడ్ పాదముద్రలు కనుగొన్నారు. వారు 12 లక్షల సంవత్సరాల క్రితం, 8 లక్షల సంవత్సరాల క్రితాల మధ్య జీవించిన హోమో యాంటెసెస్సర్ సభ్యులై ఉండవచ్చు.
హోమో హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ హోమో ప్రజాతికి చెందిన, అంతరించిపోయిన ప్రాచీన మానవ జాతి లేదా ఉపజాతి. జర్మనీలోని హైడెల్‌బర్గ్ సమీపంలో మొట్టమొదట కనుగొన్నందున ఈ జాతికి హోమో హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ అని పేరు పెట్టారు. దక్షిణాది ఆఫ్రికా, తూర్పు ఆఫ్రికా, ఐరోపాల్లో లభించిన శిలాజాల ప్రకారం ఇది మధ్య రాతియుగంలో 7,00,000 - 3,00,000 సంవత్సరాల క్రితం విస్తరించింది. ఆఫ్రికన్ హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ లో అనేక ఉపజాతు లున్నాయి. ఈ ఉపజాతులు హోమో హైడెల్‌బర్గెన్సిస్ హైడెల్‌బర్గెన్సిస్, హోమో హైడెల్‌బర్గెన్సిస్ డాలియెన్సిస్, హోమో హైడెల్‌బర్గెన్సిస్ రొడీసియెన్సిస్, హోమో హైడెల్‌బర్గెన్సిస్ స్టీన్‌హీమెన్సి. హోమో సేపియన్స్, హోమో రొడీసియెన్సిస్ నుండి ఉద్భవించిందని తరచూ ప్రతిపాదించారు. కానీ 4 - 2.6 లక్షల సంవత్సరాల మధ్య శిలాజాల లేమి కారణంగా ఇది అస్పష్టంగా ఉంది.
4,00,000, 2,60,000 సంవత్సరాల క్రితాల మధ్య కాలానికి చెందిన శిలాజాలు ఆఫ్రికాలో కనిపించనందున, హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ హోమో సేపియన్లకు పూర్వీకుడా కాదా అనే విషయం నిశ్చయంగా తేలలేదు. సిమా డి లాస్ హ్యూసోస్ శిలాజాల జన్యు విశ్లేషణను పరిశీలిస్తే - హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్‌ను నియాండర్తల్ వంశంలో చేర్చి, "పూర్వ-నియాండర్తల్" లేదా "పురాతన నియాండర్తల్" లేదా "తొలి నియాండర్తల్" అని పిలవాలనే సూచన చేసింది. ఈ విధంగా చూస్తే నియాండర్తల్, ఆధునిక వంశాలు వేరుపడిన సమయం, హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ ఆవిర్భావానికి ముందు, అంటే సుమారు 6,00,000 నుండి 8,00,000 సంవత్సరాల క్రితాల మధ్యకు, ముందుకు జరుగుతోంది. ఇది సుమారుగా హోమో యాంటెసెస్సర్ అంతరించిన కాలంం.
1992 నుండి, ఒక స్పానిష్ బృందం ఉత్తర స్పెయిన్‌లోని సియెర్రా డి అటాపుర్కాలోని సిమా డి లాస్ హ్యూసోస్ స్థలంలో కనీసం 3,50,000 సంవత్సరాల వయస్సు గల 5,500 పైచిలుకు మానవ ఎముకలను కనుక్కుంది. ఈ గోతిలో బహుశా 32 వ్యక్తుల శిలాజాలు ఉన్నాయి. వీటితో పాటు ఉర్సస్ డెనింగెరి అనే జంతువు, ఇతర మాంసాహార జీవులవి, ఒక రెండు అంచుల గొడ్డలీ కూడా కనిపించాయి. ఎరుపు క్వార్ట్జైట్‌తో తయారు చేసిన ఈ అషూలియన్ గొడ్డలి అంత్యక్రియల్లో చేసే ఒక రకమైన కర్మ అని కల్పన చేసారు. అదే అయితే, అంత్యక్రియల అభ్యాసాల గురించి తెలిసిన అత్యంత పురాతన ఆధారం అవుతుంది. హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్ యొక్క అవశేషాలన్నిటిలోను తొంభై శాతం ఈ ఒక్క సైట్ లోనే దొరికాయి. ఈ గుంట లోని శిలాజాల్లో కిందివి ఉన్నాయి:
6,00,000 సంవత్సరాల క్రితం నాటి బోడో కపాలాన్ని 1976 లో ఇథియోపియాలోని ఆవాష్ నది లోయలోని బోడో డి'ఆర్ వద్ద జోన్ కల్బ్ నేతృత్వంలోని బృంద సభ్యులు కనుగొన్నారు. ముందు ముఖం కింది భాగాన్నిఅలెమాహ్యూ అస్ఫా, చార్లెస్ స్మార్ట్ లు కనుగొన్నారు. రెండు వారాల తరువాత, పాల్ వైట్ హెడ్, క్రెయిగ్ వుడ్ లు ముఖం పై భాగాన్ని కనుగొన్నారు. ఈ పుర్రె 6,00,000 సంవత్సరాల క్రితం నాటిది. ఇది కబ్వే పుర్రె లాగానే ఉన్నప్పటికీ, వుడ్వార్డ్ చెప్పిన హోమో రొడీసియెన్సిస్ అని కాక, దాని ఆవిష్కర్తలు దీనిని హెచ్. హైడెల్‌బెర్గెన్సిస్‌కు ఆపాదించారు. దీనికి హోమో ఎర్గాస్టర్ / ఎరెక్టస్, హోమో సేపియన్ల మధ్య పరివర్తనను సూచించే లక్షణా లున్నాయి.