polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
సౌర వ్యాసార్థం అనేది సూర్యుని యొక్క వ్యాసార్థానికి సమానంగా ఖగోళశాస్త్రంలో నక్షత్రాల యొక్క పరిమాణం వ్యక్తపరచేందుకు ఉపయోగించేటటు వంటి దూరం యొక్క యూనిట్. సౌర వ్యాసార్థం సాధారణంగా సౌర ఫోటోస్పియర్ లో పొరకు వ్యాసార్థముగా నిర్వచిస్తారు ఇక్కడ ఆప్టికల్ లోతు 2/3 సమానం.:
జీఎస్ఎల్‌వి–1 ఉపగ్రహ వాహకనౌక లేదా ప్రయోగనౌక ఇస్రోవారు తయారుచేసి అభివృద్ధిపరచిన భూసమస్థితి ఉపగ్రహ ప్రయోగవాహనం శ్రేణికి చెందినది. భారతీయ అంతరిక్ష పరిశోధనసంస్థ ఎక్కువ బరువున్న ఉపగ్రహాలను స్వయంగా భారతదేశంనుండి ప్రయోగించుటకై తయారుచేసిన ఉపగ్రహప్రయోగ వాహకం శ్రేణికి చెందినదే భూసమస్థితి ఉపగ్రహ ప్రయోగ వాహనం .అంతకు ముందు ఇస్రోవాళ్ళు నిర్మించి ప్రయోగించిన పిఎస్‌ఎల్‌వి వాహకనౌక ద్వారా ఉపగ్రహాలను కనిష్ఠ ఎత్తు భూకక్ష్యలో మాత్రమేప్రవేశ పెట్టగలిగేవారు.జీఎస్ఎల్ వి శ్రేణి ఉపగ్రహ ప్రయోగ/వాహక నౌక ద్వారా ఎక్కువ బరువున్న ఉపగ్రహాలను భూసమస్థితి బదిలీ కక్ష్యలో ప్రవేశ పెట్టగల అంతరిక్ష విజ్ఞానాన్ని, సాంకేతికను సంతరించుకున్నారు.
జీఎస్ఎల్ వి ఉపగ్రహ వాహకనౌకలో కుడా పీఎస్ఎల్‌వి ఉపగ్రహ వాహకంలో ఉన్నట్లుగానే మొదటి రెండుదశల్లో ఘన, ద్రవ ఇంధనాలను కలిగి ఉండి, మూడవ పైదశలో క్రయోజనిక్ దశ అమర్చబడిఉండును. పీఎస్ఎల్వీఉపగ్రహ వాహకంలో నాలుగు దహన దశలు/స్టేజిలు ఉండగా, జీఎస్ఎల్‌విలో కేవలం మూడు దశలు మాత్రమే ఉండును.
జీఎస్‌ఎల్‌వి-1 ఉపగ్రహ వాహకనౌకను మొదట శ్రీహరికోట లోని సతిష్‌థాన అంతరిక్షకేంద్రంనుండి 2001 మార్చి 28లో ప్రయోగించుటకు సన్నహాలు చేసారు, ప్రయోగానికి చివరి క్షణంలో ముందు, స్ట్రాపన్ మోటరులలో ఒకదానిలో అనుకున్నస్థాయిలో త్రోయుశక్తి ఏర్పడక పోవడం తో, ప్రయోగాన్ని ఆపివేసారు.
ఈ రాకెట్ ద్వారా జీఈశాట్-1 ఉపగ్రహాన్ని ఆంధ్రప్రదేశ్లోని నెల్లూరు జిల్లాలోని శ్రీహరికోటలో ఉన్న సతిష్ థావన్ అంతరిక్ష కేంద్రంనుండి 2001 ఏప్రిల్ 18న ఈ ఉపగ్రహవాహనాన్ని ప్రయోగించారు.అయితే మూడోదశలో ఇంజను పూర్తి సమయం వరకు దహన క్రియ జరుగనందున అనుకున్నదానికన్న తక్కువ ఎత్తులో ఉపగ్రహాని కక్ష్యలో ప్రవేషపెట్టినది.మూడవదశలోని క్రయోనిక్ ఇంజన్ ను రష్యానుండి సరఫరా అయ్యినది.12 క్రయోజెనిక్ ను రష్యా వారు సరాఫరాచేసారు.ఈ ఇంజన్, పైస్టేజిలో 710 సెకన్ల పాటు మండవలసి ఉండగా, అది కేవలం 698 సెకన్లు మాత్రమే మండటం వలన ఉపగ్రహము కక్ష్యలోకి వెళ్ళలేకపోయింది.పీఎస్ఎల్వీవాహకనౌకలో ఉపయోగించిన వాహన నావిగేషన్ విధానాన్ని జీఎస్ఎల్వి వాహకనౌకలో వాడటంకూడా ఇందుకు కారణం కావోచ్చును.
జీఎస్ఎల్‌వి–1 పొడవు 49 మీటర్లు.మొదటిదశలో ఘనచోదక మోటరు దానికి అనుబంధంగా నాలుగు ద్రవచోదక స్ట్రాపాన్ మోటర్లు బిగింపబడిఉండును.రెండవ దశ లో ఒంటరి ద్రవ చోదక ఇంజను .ఉండును. మూడవ దశ క్రయోజనిక్ దశ/స్టేజి రీస్టార్టబుల్ ఇంజను కలిగి ఉండును.
ఆమె తండ్రి రబ్బీ . ఆయన రబ్బినికల్ కుటుంబం నుండి వచ్చాడు. వారు జెరుసలేంకు వచ్చిన తరువాత గ్రోసరీవ్యాపారం ఆరంభించారు. అయినప్పటికీ అది నిర్వహించడం కష్టమని గ్రహించారు. వారు ఇరుకైన క్వార్టర్లలో ఇతర కుటుంబాలతో కలిసి నివసించేవారు. ఆమె తన ఙాపకాలను వివరించే సమయంలో పుస్తకాలు చదవడం మాత్రమే ఆమెను చురుకుగా ఉంచేదని అభిప్రాయం వెలిబుచ్చింది. ఒక వైపు పేదరికం బాధిస్తున్నప్పటికీ ఆమె తల్లితండ్రులు ఆమెను బెయిట్ హకెరం కు పంపారు.
తరువాత యోనత్‌కు "టిచాన్ హదాష్ హై స్కూల్" అంగీకారం లభించింది. ఆమె తల్లి ఆమె కొరకు ట్యూషన్ ఫీజు కట్టడానికి బదులుగా ఆమె విద్యార్ధులకు గణితపాఠాలు బోధించింది.
ఆమె చిన్నవయసులో మేరీక్యూరీ చేత ప్రేరితమైనప్పటికీ ఆమె మేరీక్యూరీ జీవితచరిత్ర చదివిన తరువాత తన అభిప్రాయం మార్చుకుంది. తరువాత ఆమె కాలేజి చదువు కొరకు తిరిగి జెరుసలేం చేరుకుంది. 1962 "హెబ్ర్యూ యూనివర్శిటీ ఆఫ్ జెరుసలేం" లో రసాయనశాస్త్రంలో డిగ్రీ పూర్తిచేసింది. 1964లో బయోకెమిస్ట్రీలో మాస్టర్ డిగ్రీ పూర్తిచేసింది. తరువాత ఆమె "వైజ్మన్ ఇంస్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైన్సు" ఎక్స్- రే ", క్రిస్టలోగ్రాఫిక్ లలో పి.హెచ్.డి సాధించింది. ఆమెకు పి.హెచ్.డి. సలహాదారుగా వొలిఫ్ ట్రౌబ్ ఉన్నాడు.
ఆమెకు కుమార్తె షెబా సెంటర్‌లో డాక్టర్‌గా ఉంది. ఆమె మనుమరాలు నోయా. యాంటీ- ఆకుపేషన్ యాక్టివిస్ట్ డాక్టర్ రుచమా మార్టన్ కజిన్ సిస్టర్.
యోనత్ కార్నెజీ మెలాన్ యూనివర్శిటీ, ఎం.ఐ.టి. లలో పోస్ట్ డాక్టొరల్ బాధ్యత వహించింది. ఎం.ఐ.టి. లలో పోస్ట్ డాక్టొరల్ చేసే సమయంలో నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత "విలియం లిప్స్కొంబ్" ప్రయోగశాలలో కొంతకాలం పనిచేసింది. 1970లో ఆమె ప్రొటీన్ క్రిస్టలోగ్రఫీ ప్రయోగశాల స్థాపించి ఒక దశాబ్ధకాలం అందులో పనిచేసింది. 1979 నుండి 1984 వరకు ఆమె మాక్స్ ప్లాంక్ ఇంస్టిట్యూట్ ఫర్ మాలిక్యూల్ జెనెటిక్స్ వద్ద "హెయింజ్- గుంటర్ విట్మన్" బృందంతో పనిచేసింది. 1977-1978 వరకు " యూనివర్శిటీ ఆఫ్ చికాగో "విజిటింగ్ ప్రొఫెసర్‌"గా పనిచేసింది.
1986-2004 వరకు జర్మనీ లోని హబర్గ్ వద్ద ఉన్న డెసీలో ఆమె "మాక్స్- ప్లాంక్ ఇంస్టిట్యూట్"ను నిర్వహించింది. అదే సమయంలో వైజ్మన్ ఇంస్టిట్యూట్‌లో పరిశోధనా కార్యక్రమాలు నిర్వహించింది. తరువాత యోనత్ ప్రొటీన్ బయోసింథసీస్, రిబొసొమల్ క్రిస్టలోగ్రఫీలలో మెకానిజంస్ మీద దృష్టి కేంద్రీకరించింది. ఇందులో ఆమె దాదాపు 20 సంవత్సరాలు ఇక్కడ కృషిచేసింది.
రిబొసంస్ ఆర్.ఎన్.ఎ.ను ప్రొటీన్‌గా మారుస్తాయి. అవి మైక్రోబ్స్ కంటే కొంచం వ్యత్యాసంగా ఉండడమే అందుకు కారణం.
ఇటాలియన్ క్రిస్టలోగ్రాఫర్ అయిన ఆమె రిబోసం నిర్మాణం గురించి చేసిన పరిశోధనలతో అంతర్జాతీయంగా గుర్తించబడుతుంది. ఆమె ప్రస్తుతం " హెలెన్ అండ్ మిల్టన్ ఏ కిమ్మెల్మాన్ బయోమాలిక్యులర్ స్ట్రక్చర్ , అసెంబ్లీ ఆఫ్ ది వైజ్మెన్ ఇంస్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైంస్ డైరెక్టర్‌గా బాధ్యత వహిస్తుంది. 2009 లో ఆమె రసాయనశాస్త్రంలో " నోబెల్ బహుమతి " అందుకున్నది. ఆమె ఈ బహుమతిని వెంకటరామన్ రామక్రిష్ణన్, థోమస్ ఏ స్టెయిజ్ లతో కలిసి అందుకున్నది. ఆమె 10 ఇజ్రాయిల్ నోబెల్ బహుమతి గ్రహీతలలో మొదటి మహిళా నోబెల్ పురస్కార గ్రహీతగా గుర్తించబడుతుంది.
అలాగే మిడిల్ ఈస్ట్‌లో సైంస్‌లో నోబెల్ బహుమతి అందుకున్న మొదటి మహిళగా కూడా గుర్తించబడుతుంది. 45 సంవత్సరాలలో రసాయశాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతి అందుకున్న మొదటి మహిళగా కూడా గుర్తించబడింది. అయినప్పటికీ ఆమె మహిళగా నోబెల్ బహుమతి అందుకోవడంలో ప్రత్యేకత ఏమీ లేదని అభిప్రాయపడింది.
ఆమె తల్లితండ్రులు హిల్లెట్ , లిఫ్‌షిత్జ్ జియోనిస్ట్ యూదులు. వారు పాలస్తీనా నుండి ఇజ్రాయిల్ రూపొందించక ముందు వలస వెళ్ళారు.
పర్వేద లో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. నలుగురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి , ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.సమీప బాలబడి శంకర్‌పల్లిలో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల శంకర్‌పల్లిలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు వికారాబాద్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప మేనేజిమెంటు కళాశాల దొంతన్ పల్లిలోను, వైద్య కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు హైదరాబాదులోనూ ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల హైదరాబాదులో ఉన్నాయి.
పర్వేద లో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
ఇది మండల కేంద్రమైన శంకర్‌పల్లి నుండి 8 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన వికారాబాద్ నుండి 16 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది.సముద్రమట్టానికి 574 మీ.ఎత్తు : .
16 మే 1946న సమైక్యమైన భారత డొమినియన్ ను వదులైన ప్రావిన్సుల సమాఖ్య గురించిన ప్రతిపాదన ప్రముఖంగా దాన్ని ప్రకటించిన తేదీ పేరుతో ప్రాచుర్యం పొందింది:
ముస్లిం సంఖ్యాధిక్య ప్రావిన్సులైన సింధ్, పంజాబ్ , బెలూచిస్తాన్, వాయవ్య సరిహద్దు ప్రావిన్సులు ఒక గ్రూపు, సంయుక్త బెంగాల్, సంయుక్త అస్సాం కలిసి మరొక గ్రూపు ఏర్పరుస్తారు.
కేంద్ర ప్రభుత్వం ఢిల్లీలో ఉంటుంది, ఇది రక్షణ, కరెన్సీ, దౌత్యం వంటి జాతీయ స్థాయి వ్యవహారాలు చూసుకుంటూంటుంది. మిగతా అధికారాలు, బాధ్యతలు ప్రావిన్సుల వద్దే ఉంటాయి, రెంటినీ గ్రూపులు సమన్వయం చేస్తూంటాయి.
1946 మే 16 నాటి ప్రణాళికలో దేశంలోని వివిధ పార్టీల ఆకాంక్షల మేరకు సమైక్య భారతదేశం ఉంది, కానీ కేంద్ర లెజిస్లేచర్ స్థాయిలో హిందువుల సంఖ్యాధిక్యత తీసివేసేలా, ప్రావిన్సులను అసమంగా గ్రూప్ చేశారంటూ, గ్రూపుల్లో ముస్లిం లీగ్కు ఆధిక్యత వస్తోందంటూ కాంగ్రెస్ వ్యతిరేకించింది. పైగా ప్రావిన్సులు కావాలంటే గ్రూపును విడిచివెళ్ళే అవకాశాన్ని నిర్వచించడంలో అస్సాం గ్రూపును వదలనివ్వకుండా బెంగాల్ ఓటువేస్తుందన్నది చాలా అసమంజసంగా వారికి కనిపించింది. ఈ ప్రణాళికలోని కొన్ని అంశాలకు కాంగ్రెస్ వేరే నిర్వచనాలు చెప్పడంతో, ఆయా నిర్వచనాలు ముస్లిం లీగ్ అంగీకరించలేదు. ఈ ప్రణాళికలో ముస్లిం లీగ్ ఏ విధమైన మార్పు చేయడానికీ అంగీకరించలేదు.
1946లో యునైటెడ్ కింగ్ డం క్యాబినెట్ మిషన్ భారతదేశానికి రాక భారతదేశానికి స్వాతంత్ర్యాన్ని ఇచ్చేందుకు బ్రిటీష్ ప్రభుత్వానికి భారతదేశ నాయకత్వానికి మధ్య అధికార బదిలీ గురించి చర్చించేందుకు ఉద్దేశించింది. యునైటెడ్ కింగ్ డం ప్రధాని క్లెమెంట్ అట్లీ చొరవతో ఏర్పాటైంది. దీనిలో భారతదేశ రాజ్య వ్యవహరాల కార్యదర్శి లార్డ్ పెథిక్ లారెన్స్, బోర్డ్ ఆఫ్ ట్రేడ్ అధ్యక్షుడు సర్ స్టాఫర్డ్ క్రిప్స్, అడ్మిరాలీటి మొదటి లార్డ్ ఎ.వి.అలెగ్జాండర్ ఉన్నారు. మిషన్ ప్రతీ కార్యకలాపంలోనూ పాల్గోకున్నా భారతదేశ వైశ్రాయ్ లార్డ్ వెవెల్ అనియమిత సభ్యుడు అనదగ్గ విధంగా పాల్గొన్నారు.
కాంగ్రెస్ పార్టీ కేంద్రంలో సమానాధిక్యాన్ని వ్యతిరేకిస్తూండడం, గ్రూపుల నుంచి విడిపోయే అవకాశాన్ని ప్రావిన్సులకు కల్పించేందుకు ముస్లిం లీగ్ ఒప్పుదల లేకపోవడం వంటి కారణాల వల్ల ప్రతిష్టంభన ఏర్పడడంతో బ్రిటీష్ వారు భారతదేశాన్ని హిందూ సంఖ్యాధిక్య భారతదేశం, తర్వాత్తర్వాత పాకిస్థాన్ గా పేరొందిన ముస్లిం సంఖ్యాధిక్య భారతదేశంగా విభజించే మరొక ప్రణాళికను 1946 జూన్ 16లో ప్రతిపాదించారు. ఈ ప్రతిపాదనలోనే భారతీయ సంస్థానాలు రెండు డొమినియన్లలో ఏదో ఒకదానిలో చేరేందుకు లేదంటే స్వతంత్రంగా ఉండిపోయేందుకు హక్కు ఉందన్న అంశమూ ఉంది.
బ్రిటీష్ ఇండియాకు, భారతీయ ప్రావిన్సులకు చెందిన ఎన్నికైన ప్రతినిధులతో రాజ్యాంగాన్ని ఏర్పరిచే పద్ధతి గురించి, రాజ్యాంగ సభ ఏర్పాటును, ప్రధాన భారతీయ పార్టీల మద్దతుతో ఎగ్జిక్యూటివ్ కౌన్సిల్ ఏర్పాటు గురించి సన్నాహక చర్చలు చేయడం క్యాబినెట్ మిషన్ ఉద్దేశం.
కొత్త ప్రభుత్వ కూర్పును ప్రణాళికల ఆమోదం నిర్ణయించింది. కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ అధికారికంగా రెంటిలో ఏ ప్రణాళికనూ అంగీకరించలేదు. 1946 మే 24 నాటి కమిటీ తీర్మానంలో కౌన్సిల్ ఏర్పాటు,
డా.కోడూరి విష్ణునందన్ గారు 'ధర్మదండమనే' పేరిట 1001 తెలుగు పద్యాలు, సంస్కృత శ్లోకాలతో జగద్గురు ఆదిశంకరాచార్య జీవిత చరిత్రను సమగ్రంగా నిర్వచన కావ్యంగా రచించి తమ కావ్యాన్ని ఆదిశంకరులకే అంకితమొనర్చారు.ఈ కావ్యం సముద్భవ కాండము, సన్న్యాస కాండము, సంవాద కాండము, సంస్కార కాండము, సర్వజ్ఞ కాండము అని అయిదు కాండములుగా విభజింపబడింది. వీరు తమ 18వ యేటనే కావ్యరచనకు పూనుకొని శంకరుల జననం నుండి, శంకర మండనమిశ్రుల సంవాదం వరకు రెండు కాండములు రచించి ప్రథమభాగంగా 2003లో ముద్రించారు.తిరిగి 2013లో శంకర మండనమిశ్రుల సంవాదం మొదలుకొని ఆదిశంకర అవతార పరిసమాప్తి వరకు ద్వితీయభాగంగా రచించి రెండు భాగాలనూ కలిపి సంపూర్ణ పద్యకావ్యంగా ముద్రించారు.రచనా శైలి పరంగా, ఛందో వైవిధ్య పరంగా ఉన్నత స్థాయికి చెందినదిగా ఈ కావ్యం గుర్తింపు పొందినది. పలువురు కవిపండితుల ప్రశంసలను అందుకొన్నది.
ఆమె కరీంనగర్ జిల్లా సిరిసిల్లకు చెందిన ఒక నిరుపేద చేనేత కార్మిక కుటుంబానికి చెందిన బూర అనసూయ, సాంబయ్య దంపతులకు 1980లో జన్మించారు. ఆమె పుట్టుకతోనే వికలాంగురాలు. చేతులు వంకర్లుపోయి పని చేయవు. మాటలు రావు. తల నిలబడదు. ఎప్పుడూ వణికిపోతుంటుంది. చేతులు సరిగా పని చేయకపోవడంతో పట్టుదలతో కాళ్లతోనే రాయడం నేర్చుకొని స్థానిక నెహ్రూనగర్ పాఠశాలలో ఏడో తరగతి వరకు చదివింది. తన వైకల్యాన్ని ఆత్మవిశ్వాసంతో అధిగమిస్తూ సాహిత్య లోకంలో తనకో స్థానాన్ని ఏర్పరచుకుంది. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో రాజేశ్వరి తన కాళ్లను చేతులుగా చేసుకొని కవిత్వం రాస్తోంది. ఆమెలోని ఆ ఆత్మవిశ్వాసాన్ని సుద్దాల అశోక్ తేజ గుర్తించారు. ఆమె రాసిన కవితల్ని సుద్దాల ఫౌండేషన్ ద్వారా 'సిరిసిల్ల రాజేశ్వరి కవితలు' పేరుతో పుస్తక రూపంలోకి తెచ్చారు. ఈ పుస్తకాన్ని రవీంధ్రభారతిలో జ్ఞానపీఠ్ అవార్డు గ్రహీత డాక్టర్ సి.నారాయణరెడ్డి ఆవిష్కరించారు.
రాజేశ్వరికి ప్రతినెలా రూ.10 వేలు పెన్షన్ అందేలా ఏర్పాట్లు చేయాలని తెలంగాణ ముఖ్యమంత్రి కె.చంద్రశేఖర్‌రావు నిర్ణయించారు. వైకల్యాన్ని లెక్కచేయకుండా రచనలు చేస్తున్న రాజేశ్వరిని గుర్తించాలని ముఖ్యమంత్రి కేసీఆర్ నిర్ణయించారు. రూ.10 లక్షలను బ్యాంకులో డిపాజిట్ చేయడం ద్వారా వచ్చిన వడ్డీ సొమ్మును రాజేశ్వరికి పెన్షన్‌గా అందజేయాలని అధికారులను ఆదేశించారు. సీఎం కేసీఆర్‌ ఆదేశాల మేరకు భాషా సాంస్కృతిక శాఖ కార్యాలయంలో జనవరి 11 2015 న రూ.10లక్షల ఫిక్స్‌డ్‌ టర్మ్‌ డిపాజిట్‌ పత్రాన్ని రాజేశ్వరికి అందజేశారు. ఈ డబ్బుపై ప్రతీ నెలా వచ్చే వడ్డీని ఆమెకు భృతిగా అందజేయనున్నారు. జీవితకాలం పాటు ఈ ఆర్థిక సహాయం అందేలా చర్యలు తీసుకున్నామని భాషా సాంస్కృతిక శాఖ సంచాలకులు మామిడి హరికృష్ణ తెలిపారు.
జనవరి 6 2015 న రవీంద్ర భారతిలో సుద్దాల ఫౌండేషన్ సుద్దాల హనుమంతు జానకమ్మ జానపద కళాపీఠం ఆధ్వరంలో సిరిసిల్ల రాజేశ్వరికి సుద్దాల హనుమంతు-జానకమ్మ పురస్కారాన్ని 2014 సంవత్సరానికిగానూ డా. సి .నారాయణ రెడ్డి చేతుల మీదుగా ప్రదానం చేసారు. ఆమె కవితల పుస్తకాన్ని ఆవిష్కరించారు. కాగా, ఈ పురస్కార ప్రదాన కార్యక్రమంలో రాజేశ్వరిని ఆర్థికంగా ఆదుకుంటామని ప్రభుత్వం హామీ ఇచ్చింది.
అమ్మ మీద, తెలంగాణ ఉద్యమం మీద, నేత కార్మికుల మీద, వరకట్న వేధింపుల మీద, స్త్రీలపై జరుగుతున్న అత్యాచారాలపై కవిత్వం రాసింది రాజేశ్వరి. 1999లో కలం పట్టిన రాజేశ్వరి ఇప్పటి వరకు 350కిపైగా కవితలు రాసింది. పత్రికలకు ఎలా పంపాలో తెలియక తన వద్దనే దాచుకుంది. వై ఎస్ రాజశేఖరరెడ్డి జీవిత చరిత్రతో పాటు మూడు జీవిత చరిత్రలను కూడా రాసింది.
సిరిసిల్ల రాజేశ్వరి తెలుగు రచయిత్రి. ఆమె అసలు పేరు బూర రాజేశ్వరి. ఆమె కాళ్లనే చేతులుగా మలచుకుని అక్షర సేద్యం చేస్తున్న వికలాంగ కవయిత్రి.
కాళ్లతో కవిత్వం రాసి సిరిసిల్ల రాజేశ్వరి సాహితీవేత్తల మెప్పు పొందింది. అంగవైకల్యంపై ఆత్మవిశ్వాసంతో ఆమె విజయం సాధించింది.
ఆయన తన కెరీర్ ను సాహిత్యం నుండి బలమైన స్త్రీ పాత్రలు, వైవాహిక సమన్వయ లోపాలు గల చిత్రాలతో తన కెరీర్ ను ప్రారంభించారు. ఆయన తీసిన్ రెండవ చిత్రం "కోరా కాగజ్"ను అసుతోష్ ముఖోపాధ్యాయ వ్రాసిన "సాత్ పాకె బంధా" ఆధారంగా తీసారు. ఈ చిత్రం బెంగాలీ భాషలో అదే పేరుతో యిదివరకే విదుదలైంది. ఆయన సినిమాలో ప్రధాన పాత్ర పోషించిన జయబాధురి ఫిలిం ఫేర్ ఉత్తమ నటీమణి పురస్కారం అందుకుంది. తరువాతి చిత్రం "తపస్య" ను రాజ్‌శ్రీ ప్రొడక్షన్స్ ద్వారా "రాఖీ"తో తీసారు. ఈ చిత్రాన్ని ప్రముఖ రచయిత్రి ఆశాపూర్ణాదేవి వ్రాసిన కథ ఆధారంగా చిత్రీకరించారు. రాఖీకి కూడా ఫిలిం ఫేర్ ఉత్తమ నటీమణి పురస్కారం లభించింది. ఆ తరువాత ఆయన శరత్ చంద్ర ఛటోపాధ్యాయ నవల "పరిణిత" ఆధారంగా "సంకోచ్" ను సులక్షణా పండిట్, జితేంద్ర లతో చిత్రీకరించారు. 1980 లో ఆయన రాఖీతో మరల "హం కదమ్"ను సత్యజిత్ రే కథ "మహానగర్" ఆధారంగా తీసారు.
తరువాత ఆయన 1985లో అనిల్ కపూర్, అమృతా సింగ్ తారాగణంగా తీసిన "సాహెబ్" చిత్రం ఆయనకు అతిపెద్ద చివరి చిత్రం. తరువాత మిధున్ చక్రవర్తితో కలసి ఏక్షన్, థ్రిల్లర్ చిత్రాలను తీయుటకు దృష్టి మళ్ళించారు. ఆయన కొన్ని బెంగాలీ సినిమాలలో కూడా పనిచేసారు. ఆయన చివరి బెంగాలీ చిత్రం "కియే పారా కియే నాజరా" ను "తపస్ పాల్", "దేబాశ్రీ రాయ్" లతో చిత్రీకరించారు. ఆయన జనవరి 16 2016 న తన 82వయేట మరణించారు.
అనిల్ గంగూలీ ప్రముఖ బాలీవుడ్ దర్శకుడు, రచయిత. ఆయన బాలీవుడ్ చరిత్రలో 1970 నుంచి 1990 వరకు ఆయన ఎన్నో మరపురాని చిత్రాలకు దర్శకత్వం వహించారు. ఇక కోరాకాగజ్, తపస్య చిత్రాలకు జాతీయ అవార్డులు వరించాయి. సాహెబ్‌, త్రిష్న, కాందాన్‌, హమ్‌ కాదామ్‌, ప్యార్‌ కే కబిల్‌, బలిదాన్‌ చిత్రాలతో తనదైన ముద్రవేశారు. ఆయన మిథున్ చక్రవర్తితో అనేక సినిమాలలో కలసి పనిచేసారు.
రాజ్యంగ సభలో హిందూ ఆధిపత్యానికి భయపడుతూ, జిన్నా బ్రిటీష్ క్యాబినెట్ మిషన్ ను ఖండించి, రాజ్యంగ సభలో చేరబోమంటూ, కాంగ్రెస్, బ్రిటీష్ వర్గాలపై ఒత్తిడి తీసుకువచ్చేందుకు ప్రత్యక్ష కార్యాచరణకు సిద్ధమయ్యారు. జూలై 1946లో జిన్నా బొంబాయిలోని తన గృహంలో పత్రికా సమావేశాన్ని నిర్వహించి పాకిస్థాన్ ఏర్పాటే తన ఉద్దేశమని చాటారు. ముస్లిం లీగ్ ఓ పోరాటాన్ని ప్రారంభించేందుకు సంసిద్ధమవుతోందని, అందుకు ప్రణాళిక సిద్ధం చేసుకుందని ప్రకటించారు. రాజ్యాంగ సభను బాయ్ కాట్ చేసేందుకు నిర్ణయించుకున్నారు. భారత జాతీయ కాంగ్రెస్, ముస్లిం లీగ్ లు కలిసివున్న మధ్యంతర ప్రభుత్వానికి అధికారాన్ని బదిలీ చేసే బ్రిటీష్ ప్రణాళికను వ్యతిరేకించారు. ఒకవేళ ముస్లిములకు పాకిస్థాన్ ఇవ్వకుంటే ప్రత్యక్ష కార్యాచరణను ప్రారంభించగలనని చెప్పారు. ప్రత్యక్ష కార్యాచరణ అంటే ఏమిటో నిర్ధారణగా చెప్పమని విలేకరి కోరినప్పుడు: "కాంగ్రెస్ వాళ్ళ దగ్గరికి వెళ్ళి, వారి ప్రణాళికల గురించి అడగండి. వారు మిమ్మల్ని నమ్మితే, నేనూ నమ్ముతాను. మీరెందుక నన్ను మాత్రమే చేతులు జోడించి కూర్చోవాలని ఆశిస్తారు? నేనూ సమస్యలు సృష్టించడానికి సిద్ధమవుతున్నాను."
అప్పట్లో బెంగాల్ మతపరమైన స్థితి చాలా సంక్లిష్టంగా ఉండేది. ప్రావిన్సులో ముస్లిములు జనాభాలో అధిక సంఖ్యలో ఉండేవారు , ముస్లింలు ప్రధానంగా తూర్పుప్రాంతంలో ఉండేవారు. ఈ జనాభా నిర్మాణం, మరికొన్ని ఇతర కారణాల ఫలితంగా 1935లో ప్రాంతీయ ప్రభుత్వాల స్వయం ప్రతిపత్తి పథకం కింద ఏర్పరిచిన ప్రభుత్వాల్లో ముస్లిం లీగ్ పూర్తిస్థాయి అధికారాన్ని పొందిన ఏకైక ప్రావిన్సుగా బెంగాల్ నిలిచింది. బెంగాల్ ప్రావిన్సులో కాంగ్రెస్, కమ్యూనిస్టు, హిందూ మహాసభ పార్టీలను తట్టుకుని మరీ ప్రభుత్వానికి అవసరమైన సీట్లు సాధించింది. హిందూ జాతీయవాది పార్టీ అయిన హిందూ మహాసభను మధ్య కలకత్తా ఆర్థిక వ్యవస్థను శాసించేస్థితిలో ఉన్న, రాజస్థాన్ నుంచి వలసవచ్చిన సంపన్నులైన మర్వాడీ వ్యాపార వర్గం మద్దతు కలిగివుంది. వీటన్నిటి ఫలితంగా కలకత్తా నివాసులైన 64 శాతం హిందువులు, 33 శాతం ముస్లిములు రెండు తీవ్ర విరోధ సమూహాల్లో తయారయ్యాయి. ఈ నేపథ్యంలో ప్రత్యక్ష చర్యకు పిలుపునివ్వడం కలకత్తాలో విస్తారమైన దాడులు, అల్లర్లకు కారణమైంది.
ప్రత్యక్ష కార్యాచరణ దినం లేదా డైరెక్ట్ యాక్షన్ డే , గ్రేట్ కలకత్తా కిల్లింగ్స్ అన్న మరోపేరుతోనూ ప్రసిద్ధమైన రోజున బ్రిటీష్ ఇండియాలోని బెంగాల్ ప్రావిన్సుకు చెందిన కలకత్తా నగరంలోని హిందూ, ముస్లిముల మధ్య విస్తృతంగా దాడులు, దోపిడీలు, నరమేధం చోటుచేసుకున్నాయి. పొడవైన కత్తుల వారం గా పేరుపొందిన రక్తసిక్తమైన వారానికి ఇదే ప్రారంభదినంగా నిలిచింది. బ్రిటీష్ వారు దేశాన్ని సమైక్యంగానే వదిలివెళ్ళిపోతే హిందూ ఆధిక్యత వల్ల తాము నష్టపోవాల్సి వస్తుందంటూ బ్రిటీష్ వారికీ, కాంగ్రెస్ పార్టీ నాయకులకూ ముస్లింల భావాల బలాన్ని ప్రదర్శించడానికి ముస్లిం లీగ్ కౌన్సిల్ ప్రత్యక్ష కార్యాచరణను ప్రకటించింది. దీని ఫలిగతంగా బ్రిటీష్ ఇండియాలో అంతకుముందు ఎప్పుడూ చూడని దారుణమైన మతకల్లోలాలను దేశం చూసింది.
1946 ఇండియా క్యాబినెట్ మిషన్ భారతదేశానికి డొమినియన్ స్థాయిని, అధికార బదిలీని ఇచ్చే ప్రతిపాదనలపై భారతదేశానికి వచ్చినప్పుడు కాంగ్రెస్, ముస్లిం లీగ్ చర్చల్లో పాల్గొన్నాయి. వాయువ్య ప్రాంతం, పంజాబ్, సింధ్, బెలూచిస్థాన్ ఒక గ్రూప్, మద్రాస్, బొంబాయి, మధ్యభారత్, యునైటెడ్ ప్రావిన్స్ వంటివన్నీ మరో గ్రూపు, బెంగాల్, అస్సాం మరో గ్రూపుగా ఏర్పాటుచేసి వీటితో భారత డొమినియన్ తయారుచేయాలని, ఏ గ్రూపైనా దేశం నుంచి విడిపోదలుచుకుంటే విడిపోవచ్చనీ, గ్రూపు నుంచి విడివిడి రాష్ట్రాలూ విడిపోవచ్చనీ వివిధ ప్రతిపాదనలు వచ్చాయి. వాటిలో కొన్నిటిని లీగ్, మరికొన్నిటిని కాంగ్రెస్ అంగీకరించలేకపోయాయి. చివరకు ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటుచేసినా మిషన్ వీగిపోయింది. పాకిస్థాన్ ఏర్పాటును ఏకైక లక్ష్యంగా పేర్కొంటూ జిన్నా ప్రత్యక్ష కార్యాచరణకు పిలుపునిచ్చారు.
తర్వాతి రోజున జిన్నా ముస్లిములు ప్రత్యేక రాజ్యాన్ని సాధించుకునేందుకు 1946 ఆగస్టు 16 ప్రత్యక్ష కార్యాచరణ దినం అని ప్రకటించారు. గ్రేట్ డివైడ్ అన్న గ్రంథంలో హెచ్.వి.హడ్సన్, " వర్కింగ్ కమిటీ అనుసరించి 16 ఆగస్టును ప్రత్యక్ష కార్యాచరణ దినంగా పాటించాలని భారత దేశ వ్యాప్తంగా ఉన్న ముస్లింలను కోరింది. ఆ రోజున దేశవ్యాప్తంగా లీగ్ తీర్మానాన్ని వివరించే సమావేశాలు జరగగలవు. ఈ సమావేశాలు, ఊరేగింపులు కేంద్ర లీగ్ నాయకుల ఉద్దేశాల మేరకు ఒక సాధారణ స్థలం కాక, తక్కువ కల్లోలాలతో జరిగాయి - ఒక్క విస్తారమైన, విషాదకరమైన మినహాయింపు తప్ప. అందరికీ అనూహ్యమైనది జరిగిపోయింద"ని గుర్తుచేసుకున్నారు.
ముస్లిం లీగ్ నాయకుడు మహమ్మద్ అలీ జిన్నా కేబినెట్ మిషన్ జూన్ 16 ప్రణాళికను అంగీకరించగా, కాంగ్రెస్ పూర్తిగా తిరస్కరించింది. ఐతే అట్లీ మే నెలలో చేసిన ప్రణాళికను కాంగ్రెస్ ఆమోదించింది. అట్లీ ఆ ప్రణాళికలో ఏ పార్టీకి అనుకూలమైన అంశాలను ఆ పార్టీకి చెప్తూ ప్రణాళికను రెండు పక్షాలతోనూ ఆమోదింపజేసుకుని, క్యాబినెట్లోకి ఇరుపక్షాల వారూ చేరేందుకు ఒప్పించారు. జూలై 10న జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ బొంబాయిలోని పత్రికా సమావేశం ఏర్పరిచి కాంగ్రెస్ రాజ్యాంగ సభలో చేరేందుకే అంగీకరించిందని, కేబినెట్ మిషన్ ప్లాన్లో పాకిస్థాన్ ఏర్పాటుకు అనుకూలమైన అంశాలు అంగీకరించలేమని, ఆ ప్రకారం మార్పులుచేసేందుకు తాము సిద్ధమని ప్రకటించారు.
రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం ఆరంభం నుంచీ బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం దేశ స్వాతంత్ర్యాన్ని తేల్చకుండా యుద్ధంలోకి భారతీయులను దించడం పట్ల కాంగ్రెస్ వ్యతిరేకత కనబరిచింది. యుద్ధానికి రాజకీయ పక్షాల మద్దతు కూడగట్టేందుకు వచ్చిన క్రిప్స్ మిషన్ విఫలమైంది. ఆపైన కాంగ్రెస్ వారు క్విట్ ఇండియా ఉద్యమాన్ని చేపట్టారు. ఈ నేపథ్యంలో బ్రిటీష్ వారికి రెండో ప్రపంచ యుద్ధం సమయంలో సహకరించి, ప్రభుత్వం అందించిన సహకారంతో ముస్లిం లీగ్ దేశంలోని పలు ప్రాంతాల్లో విస్తరించింది.
ఈ హింస చుట్టుపక్కల ప్రాంతాలైన నౌకాలీకి అక్కడి నుంచి బీహార్, యునైటెడ్ ప్రావిన్సులు , పంజాబ్ నుంచి వాయువ్య సరిహద్దు ప్రావిన్సుకు మతపరమైన అల్లర్లుగా వ్యాపించింది. ఈ ఘటనలు తర్వాతి భారత విభజనకు బీజాలు వేశాయి.
ఆయన ప్రకాశం జిల్లా, తాళ్ళూరు మండలం, శివరామపురం గ్రామానికి చెందిన వెంకట సుబ్బయ్య, వైదేహి దంపతులకు ఐదో సంతానంగా జన్మించాడు. ఆయనకు ముగ్గురు అన్నలు. ఒక అక్క ఉన్నారు. వారిది వ్యవసాయాధారిత కుటుంబం. ప్రాథమిక విద్య తూళ్ళూరు మండల కేంద్రంలోని ఉన్నత పాఠశాలలోను, డిగ్రీ సికింద్రాబాదులోనూ, హైదరాబాదు సెంట్రల్ యూనివర్శిటీ నుంచి నాటకరంగంలో మాస్టర్స్ చేశాడు. పాఠశాల స్థాయి నుంచి కళాస్థాయి వరకు నాటకాలు వేసిన అనుభవం ఆయనకు ఉంది.
చదువు పూర్తయిన తరువాత బి.ఎస్.ఎన్.ఎల్ లో కొద్దికాలం అధికారిగా పనిచేశాడు. ఉద్యోగరీత్యా తెలంగాణాలోని సంగారెడ్డి, సికింద్రాబాద్ లో పనిచేస్తున్నపుడు వివిధ రంగస్థల సమూహాలతో నాటకాలలో మంచి వేషాలు వేస్తూ వచ్చాడు. తరువాత నటన మీద ప్రేమతో ఉద్యోగం నుంచి స్వచ్ఛంద పదవీ విరమణ పొందాడు. ఇప్పటికీ నాటకాల కోసం కొంత సమయం కేటాయిస్తూ వస్తున్నాడు.
నారిపెద్ది శివన్నారాయణ ఒక ప్రముఖ తెలుగు నటుడు. జెమిని టీవీలో ప్రసారమైన అమృతం ధారావాహిక లో ఆయన పోషించిన అప్పాజీ పాత్రతో బాగా ప్రాచుర్యం పొందాడు. వందకు పైగా సినిమాలలో నటించాడు. గ్రహణం సినిమాతో ఆయన సినిమా కెరీర్ ప్రారంభమైంది. 2007లో ఆయన అమ్మమ్మ.కామ్ అనే సీరియల్ లో ఆయన పాత్రకిగాను ఉత్తమ హాస్యనటుడిగా నంది అవార్డుకు ఎంపికయ్యాడు
ఆ నాటకాలలో నటించడం వలన ఆయనకు అమృతం సీరియల్ లో అప్పాజీ పాత్ర వేసే అవకాశం వచ్చింది. ఆ సీరియలో ఆయన జీవిత గమనాన్ని మార్చివేసింది. అప్పటి దాకా చేస్తున్న స్థిరమైన ఉద్యోగాన్ని వదిలేసి ప్రస్తుతం సినిమాలలో బిజీగా మారడానికి ఆ సీరియలే కారణం. దాని తరువాత నాన్న, అమ్మమ్మ డాట్ కామ్, మంగతాయారు ఆయనకు ఇష్టమైన ధారావాహికలు.
నాటకాల నుంచి సినిమా రంగంలో ప్రవేశించడానికి టీవీ సీరియల్ ఆయనకు మంచి విడిదిగా ఉపయోగపడింది. సినీరంగంలో బిజీ కావడంలో ప్రస్తుతం సీరియళ్ళలో నటించడం లేదు. వందకు పైగా సినిమాల్లో నటించాడు.
ఆయన భార్య పేరు అనురాధ. ఆమె గృహిణి. వీరికి సాయికృష్ణ, మరళీకృష్ణ అనే ఇద్దరు కుమారులున్నారు. వీరిద్దరూ గీతమ్స్ హైదరాబాదులో ఇంజనీరింగ్ చదువుతున్నారు.
సోడియం క్లోరేట్ ను బలమైన ఆమ్ల ద్రావణంలో మిథనాల్, హైడ్రోజన్ పెరాక్సైడ్.హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లం లేదా సల్ఫర్ డయాక్సైడ్ వంటి తగిన క్షయికరనకారకంతో క్షయికరిచడ ద్వారా క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ఉత్పత్తి చేయుదురు.నేడు ఆధునిక సాంకేతిక ఉత్పత్తి పద్ధతులల్లో మిథనాల్ లేదా హైడ్రోజన్ పెరాక్సైడ్ లను ఉపయోగిస్తున్నారు. వీటి వినియోగం ఆర్థికంగా ప్రయోజన కరం, మూలక క్లోరిన్ ఉపఉత్పత్తిగా ఏర్పడదు.మొత్తం రసాయన ప్రక్రియను ఈ దిగువ విధంగా వ్రాయవచ్చును.
రియాక్టరులో సోడియం క్లోరేట్, హైడ్రోక్లోరిక్ ఆమ్లం లమధ్య రసాయనిక ప్రతి క్రియ ఈ దిగువ సూచించిన క్రమంలో జరుగునని విశ్వసిస్తారు.
క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ఒక తటస్థ రసాయన సమ్మేళనం. క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ రసాయన సమ్మేళనం ఆది మూలమైన క్లోరిన్ కన్న రసాయన నిర్మాణం లోను, ప్రవర్తనలో భిన్నమైనది.క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ నీటిలో అధిక ద్రావణీయత, అదియును కూడా చల్లని నీటిలో అధికంగా కల్గిఉన్నది.నీటితో క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ కలిసినపుడు, ఈ రసాయన సంయోగ పదార్థం జలవిశ్లేషణ చెందక, నీటిలోఅందులో కరిగిన వాయు స్థితిలో ఉండును.క్లోరిన్ వాయువు నీటిద్రావణీయత కన్న, క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ నీటిలో ద్రావణీయత పదిరెట్లు ఎక్కువ.క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ అణువు భేసి సంఖ్యలో సంయోగ సామర్ధ్య ఎలక్ట్రాన్ లను కలిగిఉన్నందున ఇది ఒక పారా మెగ్నటిక్ రాడికల్ .
అందువలన అధిక గాఢత కల్గిన క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను ఉపయోగించరాదు. ఎల్లపుడు నీటిలో 0.5 నుండి 10 గ్రాములు లీటరు నీటిలో కరిగించిన క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను మాత్రమే వాడాలి.తక్కువ ఉష్ణోగ్రతలో క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ద్రావణీయత పెరుగుతుంది. అందువలన లీటరు నీటిలో 5 గ్రాములకుమించి క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ నిల్వ ఉంచవలసిన క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను శీతలనీటిలో కరగించుట సాధారణం.అమెరికా దేశంలో ఎటువంటి గాఢతలోనైనను రవాణాకు అనుమతించరు.ఉపయోగించు ప్రాంతంలోనే క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను ఉత్పత్తి చేయవలెను.
క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను కొద్ది మొత్తంలో క్రిమిసంహారకం, రోగక్రిమినాశనిగా కూడా ఉపయోగిస్తున్నారు.19 శతాబ్ది నుండి క్రమంగా క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను నిటిశుద్ధికరణ ప్రక్రియలలో, లఘు స్థితి/స్థాయిలో ఇతరత్రా వాడకానికి క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను క్లోరేట్, హైడ్రోజన్ పెరాక్సైడ్, సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లాలను ఉపయోగించి తయారు చేసేవారు.ఈ విధానంలో ఇది క్లోరిన్ రహిత ఉత్పదాకం, అధిక సామర్ధ్యంతో ఉత్పత్తి చేసేవారు.
వాయు స్థితిలో ప్రామాణిక /స్థిర ఉష్ణోగ్రత, వత్తిడి వద్ద గాలిలో క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ 30% మించి ఏర్పడిన/ఉన్నక్లోరిన్ డయాక్సైడ్ విస్పోటకంగా క్లోరిన్, ఆక్సిజన్గా వియోగం/విఘటన చెందును.ఈ విస్పోటక ఉభయ వియోగం కాంతి వలన, వేడి ఉత్పాదికాలవలన ( , రసాయనచర్య వలన లేదా ఆకస్మిక వత్తిడి ఘాతకం వలన జరుగ వచ్చును.
సా.శ.1814 లో మొదటిగా సర్ హంప్రి డెవి క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ వాయువునును కనుగొన్నాడు.సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లాన్ని పొటాషియం క్లోరేట్ పై ఫోసి క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ వాయువును, తరువాత హైపోక్లోరస్ ఆమ్లం ద్వారా సల్ఫ్యూరిక్ ఆమ్లాన్ని తొలగించాడు.
1944 లో మొదటగా క్లోరిన్ డయాక్సైడ్‌ను త్రాగునీటి క్రిమి సంహరిణీగా, రుచి, వాసన నియంత్రిణిగా అమెరికాలోని నయాగార జలపాతంలో ఉపయోగించారు.
అలాగే పొటాషియం క్లోరేట్ ను ఆక్సాలిక్ ఆమ్లంతో రసాయన చర్య జరిపించడం వలన కూడా క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను ఉత్పత్తి చేయుదురు.
ఉత్తమస్థాయి శుద్ధ క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ వాయువును వాయువు-ఘన విధానంలో ఉత్పత్తి కావించెదరు.ఈ విధానంలో సజల క్లోరిన్ వాయువు ఘన సోడియం క్లోరేట్ తో చర్య వలన ఏర్పడును.
సంప్రాదాయకంగా రోగక్రిమినాశనిగా ఉపయోగించు క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను మూడు పద్ధతులలోఎదో ఒక ప్రక్రియ విధానంలో సోడియం క్లోరైట్ ఉపయోగించి లేదా సోడియం క్లోరైట్-హైపోక్లోరేట్ ను ఉపయోగించి తయారు చేసెదరు.
క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ఒకరసాయన సంయోగ పదార్థం. ఇది అకర్బన సంయోగ పదార్థం. క్లోరిన్, ఆక్సిజన్ పరమాణు సంయోగం వలన ఏర్పడిన సమ్మేళన పదార్థం. క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ యొక్క రసాయనిక ఫార్ములా 2.పసుపు/పచ్చని ఈ వాయువు 59 వద్ద ప్రకాశవంతమైన ఆరెంజి స్పటికాలుగా ఏర్పడును. ఇది బలమైన ఆక్సీకరణ కారకం, విరంజన పదార్థం.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉత్పత్తి అవుచున్న క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ లో 95%ను కాగితపు పరిశ్రమల కండ/గిజురు/గుజ్జు ను విరజనంచేయుటకు వాడుచున్నారు.కాగితపు పరిశ్రమలలో ఉపయోగించు క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను సోడియం క్లోరేట్ నుండి ఉత్పత్తి చేస్తున్నారు.
క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ ను కలప గుజ్జును విరంజనం చేయుటకు, నగర పాలిక సంస్థల నీటిశుద్ధీకరణ వ్యవస్థలో క్రిమిసంహరనిగా . క్లోరిన్ డయాక్సైడ్ క్రియాశీల తత్త్వం వలన అతితక్కువ గాఢతలో కుడా ఇది క్రిమినాశినిగా ప్రభావ వంతంగా పనిచేయును.