polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ఈ ఉరిశిక్ష పడ్డవారిలో నల్లగొండ జిల్లా అప్పాజీపేటకు చెందిన ఎర్రబోతు రాంరెడ్డి, ఉమ్మడి వరంగల్ జిల్లా రామానుజాపురంకు చెందిన గార్లపాటి రఘుపతిరెడ్డి, కడవెండికి చెందిన నల్లా నరసింహులు అనే 15సంవత్సరాల యువకులు కూడా ఉన్నారు. రాంరెడ్డి గురించి తెలుసుకున్న ఒక అమెరికా జర్నలిస్టు జైలుకు వచ్చి రాంరెడ్డిని ఇంటర్వ్యూ చేయడంతో ఈ ఉరిశిక్ష గురించి ప్రపంచానికి తెలిసింది. దాంతో ఈ ఉరిశిక్షకు వ్యతిరేకంగా ప్రపంచం నలుమూలల నుంచి భారత ప్రభుత్వానికి విజ్ఞప్తులు వచ్చాయి. అమెరికాకు చెందిన గాయకుడు పాల్‌రాబ్సన్ కూడా ఈ ఉరిశిక్షలను ఖండింయడం జరిగింది. ఉరిశిక్ష పడ్డ తెలంగాణ సాయుధ పోరాటయోధులను రక్షించడానికి ఒక తెలంగాణ డిఫెన్స్ కమిటీ పేరుతో ఒక కమిటీ ఏర్పాటుచేయబడింది.
సాయుధ పోరాటంలో పాల్గొన్నందుకు శ్రీనివాసరెడ్డికి అప్పటి ప్రభుత్వం ఉరిశిక్ష విధించింది. కేసు విచారణలో ఉండగానే శ్రీనివాసరెడ్డి జైలునుంచి తప్పించుకొని అజ్ఞాతంలోకి వెళ్ళాడు. తెలంగాణ సాయుధ రైతాంగ పోరాటంలో పాల్గొన్నందుకు ఆ పోరాట యోధులకు మిలిటరీ ట్రిబ్యునల్ విధించిన ఉరిశిక్షలు అమలు చేయడానికి భారత ప్రభుత్వం ప్రయత్నించింది. ప్రజలను దోపిడీ నుండి విముక్తి చేయడానికి, స్వతంత్రం కోసం పోరాడిన తెలంగాణ సాయుధ పోరాటయోధులను ఉరి తీయాలన్న ప్రయత్నం అప్పట్లో అంతర్జాతీయంగా చర్చనీయాంశమై, అంతర్జాతీయంగా ఉన్న మేధావుల దృష్టిని వెళ్ళింది.
శ్రీనివాసరెడ్డి సతీమణి పేరు రఘునాథమ్మ. వీరికి నలుగురు కుమారులు, ఒక కుమార్తె. ఇద్దరు కుమారులు వేణుధర్‌రెడ్డి, కృపాకర్‌రెడ్డి సీపీఎంలో పనిచేస్తుండగా, అశోక్‌రెడ్డి హైదరాబాద్‌ ఇంజినీరింగ్‌ కళాశాలలో పనిచేస్తున్నాడు. కూతురు వింధ్య బెంగుళూరులో స్థిరపడ్డారు. 1969 నుంచి నంద్యాల శ్రీనివాసరెడ్డి కుటుంబం మిర్యాలగూడలో స్థిరపడి పార్టీ బలోపేతానికి కృషి చేయసాగింది. 2005లో రఘునాథమ్మ మరణించింది. 2008నుండి శ్రీనివాసరెడ్డి కట్టంగూరు మండలం ముత్యాలమ్మగూడెంలో ఉంటున్న పెద్దకుమారుడు హరీందర్‌, కోడలు సులోచన వద్దనే ఉంటున్నాడు.
నంద్యాల శ్రీనివాసరెడ్డి తెలంగాణ రైతాంగ సాయుధ పోరాట నాయకుడు, నకిరేకల్ అసెంబ్లీ నియోజకవర్గం మాజీ ఎమ్మెల్యే. 1962లో సి.పి.ఎం నుంచి ఎమ్మెల్యేగా గెలుపొందాడు. సాయుధ పోరాటంలో ఉరిశిక్ష ఖరారై చివరి క్షణాల్లో రద్దైన వారిలో శ్రీనివాస్‌రెడ్డి ఒకరు. సీపీఎం జిల్లా కార్యదర్శిగా, కార్యవర్గ సభ్యుడిగా, రాష్ట్ర కమిటీ సభ్యుడిగా పనిచేశాడు.
విద్యార్థి వయసులోనే తెలంగాణ సాయుధ పోరాటంలో పాల్గొని దళ కమాండర్‌ స్థాయికి ఎదిగాడు. నిజాంకు వ్యతిరేకంగా పనిచేసి జైలుశిక్షను కూడా అనుభవించాడు. జైలు నుంచి తప్పించుకుని వచ్చి అజ్ఞాతం జీవితం గడుపుతూ, వందలాది మందికి శిక్షణ ఇచ్చి నాయకులుగా తయారుచేశాడు.
9వ తరగతి చదువుతున్నప్పటినుండే కమ్యునిస్టు పార్టీతో శ్రీనివాసరెడ్డికి సంబంధాలు ఏర్పడ్డాయి. చిలుకూరు, భువనగిరి, వరంగల్‌, ఖమ్మంలలో జరిగిన ఆంధ్ర మహాసభలలో పాల్గొన్నాడు. తనకు వారసత్వంగా సంక్రమించిన 900 ఎకరాల భూమిని పేదలకు పంచాడు.
శ్రీనివాసరెడ్డి 1918వ సంవత్సరంలో అప్పారెడ్డి, లక్ష్మినర్సమ్మ దంపతులకు నల్లగొండ జిల్లా కేతేపల్లి మండలంలోని కొప్పొలు గ్రామంలో జన్మించాడు.
పిఎస్ఎల్వి సీ-43 ప్రయోగానికి కౌట్ డౌన్ 28 నవంబరు 2018 ఉదయం 5:57 గంటలకు ప్రారంభమై,మరుసటి రోజు గురువారం 29 వతేది ఉదయం 9:58 గంటలకు విజయంతంగా జరిగినది.కౌట్ డౌన్ ముగిసిన వెంటనే పిఎస్‌ఎల్‌వి సీ-43 మంటలు కక్కుతూ గగనం వైపు దూసుకెళ్లినది.17నిమిషాల27 సెకన్లకు హైసిస్ ను కక్ష్యలోఫ్ 636 కిలో మిటర్లేత్తులో ప్రవేసపెట్తినది.తరువాత ఒక గంత తరువాత 504 కిలో మీట్ర్ల ఎత్తులో మిగిలిన 30లఘు ఉపగ్రహాలను వేరువేరు కక్ష్యల్లో విజయవంతంగా ప్రవేశ పెట్త బడినవి.ఇప్పటికి వరకు ఇలా మొదటి ఉపగ్రహన్ని కక్ష్యలో ప్రవేశ పెట్టి,నతరువాత మిగిలి ఉపగ్రహాలను వేరే ఎత్తులో ఒక గంట తరువాత ప్రవేశపెట్టడం ఇదే మొదటిసారి.
పిఎస్‌ఎల్‌వి సీ-43ఉపగ్రహ వాహక నౌక భారతీయ అంతరిక్ష ప్రయోగ సంస్థఇస్రో తయారు చేసి ప్రయోగించిన రాకెట్.ఈ రాకెట్ ను ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లోని నెల్లూరు జిల్లాలో వున్న శ్రీహరికోట లోని సతీశ్ ధావన్ అంతరిక్ష కేంద్రం నుండి 29 నవంబరు 2018 ఉదయం 9:58 గంటలకు,ఒకటవ ప్రయోగ వేదికనుండి ప్రయోగించారు. ఈ రాకెట్ ద్వారా 31 ఉపగ్రహాలను కక్ష్యలో ప్రవేశ పెట్టారు. ఉపగ్రహాల మొత్తం బరువు641.5 కిలోలు. ఇందులో భారత దేశానికి చెందిన హైసిస్ ఉపగ్రహం బరువు 380 కిలోలు. మిగతా విదేశాలకు చెందిన ఉపగ్రహాల మొత్తం బరువు 261.5 కిలోలు.
పిఎస్ఎల్వి సీ-43 పిఎస్‌ఎల్‌వి శ్రేణికి చెందిన కోరాలోన్ రకపు రాకెట్. అనగా ఇందులో మొదటి ఘన ఇంధన దశకు అదనంగా బూస్టరు స్ట్రాపన్ మోటర్లను ఉపయోగిచరు.కక్ష్యలో ప్రవేశ పెట్టు ఉపగ్రహాల మొత్తం బరువు ఒకటన్ను కన్న తక్కువ ఉండటం వలన బూస్టరు స్ట్రాపన్ మోటర్లు అవసరం లేదు.ఈ వాహకనౌక లో కూడా మిగతా పిఎస్ఎల్వి రాకెట్‌ల వలే నాలుగు దశలు వుండును.మొదటి, మూడో దశలో ఘన ఇంధనాన్ని,రెండవ, నాల్గవ దశలో ద్రవ ఇంధనాన్ని ఉపయోగించారు.
మొదటి దశను 1 అంటారు.మొదటి దశ కోర్ ఆలోన్ ఘన ఇంధనదశ లో 138 టన్నుల ఘన ఇంధనం నింపబడినది.ఇంధనం అధారిత ఇంధనం. దశ పొడవు 20 మీటర్లు.దశ వ్యాసం 2.8 మీటర్లు.కోర్ ఆలోన్ కాబట్టి స్ట్రాపన్ బూస్టరు ఇంజనులు లేవు.
మూడవ దశను 3 అంటారు.మూడవ దశలో కూడా ఘన ఇంధనం నింపబడినది. 7.6 టన్నుల ఘన ఇంధనం నింపబడి వున్నది.పొడవు 3.6 మీటర్లు.దశ వ్యాసం 2.0 మీటర్లు.ఇంధనం అధారిత ఇంధనం.
ఇది గోతిక్ శైలీలో నిర్మించబడింది. ఇందులోని గాజు కిటికీలు ఇంగ్లాండ్ దేశీయ చర్చిలలోని కిటికీల మాదిరిగానే ఉంటాయి. బ్రిటిష్ సైనికుల, అధికారులు, వారి కుటుంబాల జ్ఞాపకార్థం స్మారక చిహ్నాలు చర్చి యొక్క గోడలపై ఏర్పాటుచేయబడ్డాయి. ప్రక్కనే ఉన్న స్మశానవాటికలో 1851 నుండి సమాధులు ఉన్నాయి.
1983, నవంబర్ 20న రాణి ఎలిజబెత్ ఈ చర్చిని సందర్శించి, బిషప్ విక్టర్ ప్రేమసాగర్ ఆధ్వర్యంలో రెవరెండ్ బి.పి.సుగంధర్, రెవరెండ్ ప్రభాకర్, ఆనాటి పాస్టర్ జి.జె.హామిల్టస్ సారధ్యంలో ప్రిన్స్ ఫిలిప్ తో కలిసి 36వ వివాహ వార్షికోత్సవాన్ని కూడా జరుపుకుంది.
బ్రిటిష్ రాజ కుటుంబానికి చెందిన వ్యక్తిచే క్లాసిక్ యూరోపియన్ నిర్మాణంలో ఈ చర్చి నిర్మించబడింది. ఈ చర్చి ప్రస్తుతం 6 గ్రామాలకు చెందిన 15 ప్రాంతాలోని సుమారు 370 కుటుంబాలకు చెందిన బ్రిటీష్ సైన్యం అధికారులకు, కుటుంబాలకు ఆరాధనా స్థలంగా ఉంది.
బొల్లారంలో ఉన్న బ్రిటిష్ ఆర్మీ అధికారులకోసం చర్చిని నిర్మించడంకోసం కావలసిన భూమి ఆనాటి నిజాంచే ఇవ్వబడింది. బ్రిటిష్ రాణి విక్టోరియా చర్చి నిర్మాణానికి ఆర్థిక సహాయం అందించింది.
ఈ చర్చిలో శ్రావ్యమైన సంగీతాన్ని వినిపించే ఎలక్ట్రిక్ హార్మోనియం ఉంది. మిస్క్విత్ అండ్ కంపెనీ తయారుచేసిన ఈ హార్మోనియం 1903, మేలో ప్రజలు ఇచ్చిన చందాలతో కొనబడింది.
హోలీ ట్రినిటీ చర్చి సికింద్రాబాదులోని బొల్లారం ప్రాంతంలో ఉన్న క్రైస్తవ ప్రార్థనామందిరం. దీనిని 1847లో బ్రిటిష్ సైనిక అధికారుల కోసం నిర్మించారు.
ఆన్స్కో అమెరికాలోని న్యూయార్క్కు చెందిన ఒకప్పటి ఫిలిం, కెమెరా తయారీదారు. ఈస్ట్‌మన్‌ కొడాక్‌ కంటే ముందే ఆన్స్కో ఫోటోగ్రఫీ రంగం లోకి అడుగుపెట్టింది. అమెరికాలో మొట్టమొదటి డాగురోటైప్ ను, ఫిలింను తయారు చేసింది ఆన్స్కో నే. అయితే కొడాక్ యొక్క దుందుడుకు వ్యాపార విధానాల వలన కొడాక్ కు వచ్చినంత గుర్తింపు ఆన్స్కోకు దక్కలేదు. కొడాక్ ను ఎదుర్కోవటానికి ఆన్స్కో పలు సంస్థలతో చేతులు కలిపిననూ, ఫిలిం రేసులో కొడాక్ వేగానికి ఆన్స్కో కళ్ళాలు వేయలేకపోయింది. రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత, జర్మను సంస్థతో సంబంధాలు కలిగి ఉండటంతో ఆన్స్కోను అమెరికా ప్రభుత్వం స్వాధీన పరచుకొంది. 1990వ దశకంలో హాంగ్ కాంగ్ కు చెందిన హేకింగ్ ఎంటర్ప్రైజెస్, ఆన్స్కోను కొనివేయటం తో, ఆన్స్కో అనే పేరు భూమిపై నుండి అదృశ్యమైంది.
ఈ సమయంలో ఈ & హెచ్ టి ఆంటోని కంపెనీ ఫోటీగ్రఫీ పరికరాలను విక్రయిస్తూ ఉండగా ఈ సంస్థచే తయారు చేయబడ్డ ఫోటోగ్రఫిక్ ప్లేట్ లకు అప్పుడే కొత్తగా పుట్టుకొచ్చిన కొడాక్ పంపిణీదారుగా వ్యవహరించింది. దుందుడుకుదనం గల కొడాక్ పంపిణీదారుగా సంతృప్తి చెందలేదు. కొడాక్ కూడా ప్రత్యేకంగా కెమెరాలు తయారు చేయటం మొదలు పెట్టింది. తమ కెమెరాలలో మాత్రమే వాడగల ఫిలింను తయారు చేసింది. దీనితో ఆంటోనీ కంపెనీ, కొడాక్ ల మధ్య తీవ్ర పోటీ నెలకొంది. చిన్న చితకా ఫిలిం తయారీదార్లు/పంపిణీదార్లను కొనివేస్తూ, కొడాక్ వ్యాపారంలో దూసుకెళ్ళిపోయింది.
తమతో ఒప్పందం లేకుండా తమకు మాత్రమే పేటెంటు హక్కులు గల ట్రాన్స్పరెంట్ ఫిలింను తయారు చేస్తూ లాభాలు గడిస్తోన్న కొడాక్ పై 1902 లో ఆంటోనీ కంపెనీ పేటెంటు హక్కుల ఉల్లంఘన దావా వేసింది. దశాబ్దం తర్వాత దోషిగా నిరూపించబడిన కొడాక్ కు ఐదు మిలియన్ డాలర్ల జరిమానా విధించబడింది. సుదీర్ఘకాలం తర్వాత సాధించిన విజయం వలన ఆంటోనీ కంపెనీకి అప్పటికే జరిగిన నష్టంతో పోలిస్తే, చేకూరిన లాభం తక్కువే. ఈ విజయం ఆంటోనీ కంపెనీకి వేడినీటిలో చల్లనీరు వలె తమ ఉనికిని నిలబెట్టుకోవటానికి మాత్రమే పనికి వచ్చింది.
1839 లో అప్పటి ఫోటోగ్రఫిక్ ప్లేట్ ల తయారీ ఇత్తడి/వెండిలతో తయారు చేయబడటంతో స్కోవిల్ సంస్థ ఫోటోగ్రఫీ వైపు అడుగులు వేసింది. డాగురోటైప్ లు ఫ్రాన్సు దేశం కనిపెట్టిననూ, అక్కడి నుండి దిగుమతి అవుతున్న డాగురోటైపు ప్లేట్లకు దీటుగా స్కోవిల్ సంస్థ 1839 నాటికి అమెరికాలోనే వాటిని తయారు చేయగలిగింది. కొడాక్ సంస్థ ఫోటోగ్రఫీ లోకి అడుగు పెట్టక ముందే అమెరికాలో మొట్టమొదటి డాగురోటైప్ ను తయారు చేసింది స్కోవిల్ సంస్థ.
1928 లో ఆగ్ఫాలో విలీనం తర్వాత సంస్థ పేరు ఆగ్ఫా-ఆన్స్కో గా పేరు మార్చుబడింది. చవక కెమెరాల విభాగంలో ఆగ్ఫా-ఆన్స్కో వ్యాపారం బాగానే ఉన్నా, ఖరీదైన కెమెరాల విభాగంలో మాత్రం కొడాక్ యే ముందుండేది.
1802 లో స్థాపించబడిన స్కోవిల్ మాన్యుఫ్యాక్చరింగ్ కంపెనీ ఇత్తడి బొత్తాములు, కుట్టుపనికి కావలసిన పరికరాలు, రాగి వస్తువులను తయారు చేయటం మొదలు పెట్టింది.
స్విట్జర్లాండ్కు చెందిన లో విలీనం అయిన తర్వాత ఆగ్ఫా-ఆన్స్కో గా పేరు మార్చుకొంది. 1929 నుండి మరికొన్ని పేర్లు మారాయి.
తక్కువ ధరలోనే ఎక్కువ నాణ్యతతో కూడిన పెట్టె కెమెరాలు, ఇతర దృశ్య సాధనాలను తయారు చేసే అమెరికన్ ఆప్టికల్ కంపెనీని 1867లో స్కోవిల్ కొనివేసింది.
1902 లో స్కోవిల్ సంస్థ కొడాక్ కు వ్యతిరేకంగా శక్తులను కూడగడుతూ ఇతర ఫిలిం/కెమెరా తయారీదార్లతో బాటుగా ఈ & హెచ్ టి ఆంటోని కంపెనీ అనే సంస్థతో కలిసిపోయింది.
1889 లో స్కోవిల్ సంస్థలోని ఆడంస్ అనే కార్యదర్శి సంస్థను స్వంతం చేసుకోవటంతో సంస్థ పేరు స్కోవిల్ అండ్ ఆడంస్ గా పేరు మార్చబడింది.
వివేకానందరెడ్డి 2019 మార్చి 14 తేదీన చాపాడు మండలంలో ఎన్నికల ప్రచారం పూర్తిచేసుకుని పులివెందులలోని స్వగృహానికి చేరుకున్నాడు. మార్చి 15 తెల్లవారుజాము 5.30కి వివేకానందరెడ్డి ఇంటికి చేరుకున్న అతని పర్సనల్ అసిస్టెంట్ కృష్ణారెడ్డి ఎంత ప్రయత్నించినా తలుపులు తెరవకపోవడంతో 6 గంటలకు వివేకానందరెడ్డి భార్య సౌభాగ్యమ్మకు ఫోన్ చేశాడు. ఉదయం 6.30 గంటలకు వెనుక డోర్ తెరచి ఇంటిలోకి వెళ్ళి చూడగా రక్తపు మడుగులో వివేకానందరెడ్డి మృతదేహం కనిపించింది. ఆపైన పోలీసులు ఘటనా స్థలానికి చేరుకుని మృతదేహాన్ని తరలించారు. కుమార్తె డాక్టర్ సునీత కోరిక మేరకు ఆమె వచ్చేవరకూ ఆగి సాయంత్రం 4 గంటలకు ఆమె పర్యవేక్షణలో స్థానిక ఆసుపత్రుల వైద్యులు, రిమ్స్ వైద్య నిపుణులు పోస్టుమార్టం నిర్వహించారు. మార్చి 16 తేదీ ఉదయం పులివెందులలో వివేకానందరెడ్డి తండ్రి వై.ఎస్.రాజారెడ్డి సమాధి పక్కనే ఖననం చేశారు.
2009 సెప్టెంబరు 2న నాటి ముఖ్యమంత్రి వై.యస్. రాజశేఖరరెడ్డి మరణించినప్పుడు వై.ఎస్. జగన్మోహన్ రెడ్డి అధిష్టానం మీద తిరుగుబాటు చేసి క్రమేపీ కాంగ్రెస్ పార్టీని విడిచిపెట్టి స్వంతంగా వై.యస్.ఆర్.కాంగ్రెస్ పార్టీ ఏర్పాటుచేశాడు. ఆ సమయంలో వై.ఎస్.వివేకానందరెడ్డి కాంగ్రెస్ పార్టీలోనే ఉండిపోయాడు. నల్లారి కిరణ్ కుమార్ రెడ్డి ముఖ్యమంత్రిగా ఏర్పడిన మంత్రిమండలిలో 2010 నవంబరు 30న వ్యవసాయ శాఖ మంత్రి పదవి స్వీకరించాడు. ఈ పరిణామాలు వివేకానందరెడ్డికీ, వై.ఎస్.జగన్మోహనరెడ్డి కుటుంబానికి మధ్య విభేదాలు తెచ్చిపెట్టాయి. 2011లో పులివెందుల శాసన సభ నియోజకవర్గం ఉప ఎన్నికల్లో కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థిగా తన వదిన, వై.యస్.ఆర్.కాంగ్రెస్ పార్టీ అభ్యర్థి వై. ఎస్. విజయమ్మపై పోటీచేశాడు. ఆ ఎన్నికల్లో వివేకానందరెడ్డి 80వేల ఓట్ల తేడాతో ఓడిపోయాడు.
వై.ఎస్.వివేకానందరెడ్డి ఆంధ్రప్రదేశ్ 9వ ముఖ్యమంత్రి వై.యస్. రాజశేఖరరెడ్డి తమ్ముడు, వై.యస్.ఆర్.కాంగ్రెస్ పార్టీ అధ్యక్షుడు వై.ఎస్. జగన్మోహన్ రెడ్డి చిన్నాన్న. 1989, 1994 ఎన్నికల్లో పులివెందుల నియోజకవర్గం నుంచి ఎమ్మెల్యేగా ఎన్నికయ్యాడు. 1999లో 90వేలు, 2004లో లక్షా పదివేల మెజార్టీలతో కడప లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుంచి పార్లమెంటు సభ్యునిగా ఎన్నికయ్యాడు. 2009లో తాను ఎన్నికవుతూ వచ్చిన కడప లోక్ సభ స్థానాన్ని అన్న కొడుకు వై.ఎస్. జగన్మోహన్ రెడ్డికి విడిచిపెట్టి, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ శాసన మండలి సభ్యునిగా ఎంపికయ్యాడు.
అయితే కొన్నాళ్ళకు ఈ విభేదాలు ముగిశాయి. కాంగ్రెస్ పార్టీ వై.ఎస్.రాజశేఖరరెడ్డిని తమవాడని చెప్పుకుంటూనే, విమర్శిస్తోందన్న కారణంతో 2012లో కాంగ్రెస్ పార్టీకి రాజీనామా చేశాడు. అప్పుడు వై.ఎస్.ఆర్.కాంగ్రెస్ పార్టీలో చేరిన వివేకానందరెడ్డి మరణించేదాకా వై.ఎస్.ఆర్.కాంగ్రెస్ పార్టీలోనే కొనసాగాడు. 2019 ఎన్నికల్లో కడప పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గం నుంచి వై.ఎస్.ఆర్.కాంగ్రెస్ పార్టీ తరఫున పోటీచేయనున్నాడని వార్తలు వెలువడ్డాయి. వివేకానందరెడ్డి 2019 ఎన్నికల్లో వై.ఎస్.ఆర్.కాంగ్రెస్ తరఫున ప్రచారం చేశాడు.
మాజీ రాష్ట్ర మంత్రి వై.ఎస్.వివేకానందరెడ్డి 2019 మార్చి 15 తెల్లవారేసరికల్లా పులివెందులలోని తన స్వంత ఇంట్లో అనుమానాస్పద రీతిలో మరణించాడు. మొదట అతను గుండెపోటు కారణంగా మరణించాడని నివేదికలు వచ్చినా, క్రమేపీ వై.ఎస్.వివేకానందరెడ్డి హత్యకు గురయ్యాడన్న విషయం బయటకు వచ్చింది.
తుంగభద్ర: కృష్ణానదికి గల ఉపనదులలో ఒకటైన తుంగభద్ర నది కర్నాటకలోని వరాహ కొండల్లో తుంగ, భద్ర అనే రెండు నదుల కలయిక వలన జన్మిస్తుంది. మహబూబ్‌నగర్‌లోని ఆలంపూర్ వద్ద తెలంగాణ రాష్ట్రంలోకి ప్రవేశించి, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని కర్నూలు జిల్లాలో సంగమేశ్వరం వద్ద కృష్ణా నదితో కలుస్తుంది. దీనికి కుముద్వతి, వరద, వేదవతి ఉపనదులు ఉన్నాయి.
మంజీరా నది: గోదావరినదికి గల ఉపనదులలో ఒకటైన మంజీరా నది మహారాష్ట్రలోని ‘బాలాఘాట్’ పర్వతాల్లో జన్మించి, అక్కడ నుంచి ఆగ్నేయ దిశగా మహారాష్ట్ర, కర్ణాటక రాష్ట్రాల ద్వారా ప్రవహించి, తెలంగాణ రాష్ట్రంలోని మెదక్ జిల్లాలోకి ప్రవేశిస్తోంది. ఆ తర్వాత నిజామాబాద్ జిల్లాలో కొంత దూరం ప్రవహించి పోచంపాడు వద్ద గోదావరి నదిలో కలుస్తోంది. దీని పొడవు 644 కి.మీ. ఈ నదిపై నిజామాబాద్ జిల్లాలోని అచ్చంపేట సమీపంలో నిజాంసాగర్ ప్రాజెక్టు, మెదక్ జిల్లాలోని సంగారెడ్డి పట్టణ సమీపంలో సింగూర్ డ్యాం నిర్మించడం జరిగింది.
మూసీ నది: కృష్ణానదికి గల ఉపనదులలో ఒకటైన మూసీ నది రంగారెడ్డి జిల్లా శివారెడ్డిపేట వద్ద అనంతగిరి కొండల్లో జన్మించి, హైదరాబాద్‌ నుండి ప్రవహించి నల్లగొండ జిల్లాలోని వాడపల్లి వద్ద కృష్ణానదిలో కలుస్తుంది. దీనిని గండిపేట చెరువు అని కూడా అంటారు.1920లో ఈ నది పైన ఉస్మాన్‌సాగర్ డ్యామ్‌ను నిర్మించబడింది. ఈసా, ఆలేరు అనేవి దీనికి ఉపనదులు.
డిండి నది: కృష్ణానదికి గల ఉపనదులలో ఒకటైన డిండి నది మహబూబ్‌నగర్‌లో షాబాద్‌ గుట్టలో జన్మించి దేవరకొండ ఏలేశ్వరం వద్ద కృష్ణానదిలో కలుస్తుంది. దీని పొడవు 153 కి.మీ.
ప్రాణహిత నది: గోదావరినదికి గల ఉపనదులలో ఒకటైన ప్రాణహిత నది మధ్యప్రదేశ్‌లోని సాత్పురా పర్వతాలలో పెన్‌గంగా, వైన్‌గంగా, వార్ధా నదుల కలయిక వలన ఏర్పడి, మహారాష్ట్ర, ఛత్తీస్‌గఢ్ ద్వారా ప్రయాణించి, ఆదిలాబాద్ సరిహద్దు ద్వారా ప్రవహిస్తూ కరీంనగర్ జిల్లాలోకి ప్రవేశించి, మహదేవ్‌పూర్ మండలంలోని కాళేశ్వరం వద్ద గోదావరి నదితో కలుస్తోంది. ఈ నదిపై ప్రాణహిత చేవెళ్ళ ఎత్తి పోతలపథకం నిర్మించబడింది.
కిన్నెరసాని: గోదావరినదికి గల ఉపనదులలో ఒకటైన కిన్నెరసాని నది వరంగల్ జిల్లాలో మేడారం-తాడ్వాయి కొండసానువుల్లో జన్మించి ఆగ్నేయ దిశగా ఖమ్మం జిల్లా ద్వారా ప్రవహిస్తూ భద్రాచలంకు సమీపాన గల బూర్గంపాడు, వేలేరు గ్రామాల మధ్య గోదావరితో కలుస్తోంది. సుమారు 96 కి.మీ. పొడవున్న కిన్నెరసాని ఉపనది ‘ముర్రేడు’.
మున్నేరు: కృష్ణానది ఉపనదులలో ఒకటైన మున్నేరు నది వరంగల్‌ జిల్లా పాకాల చెరువు నుంచి బయలుదేరి వరంగల్, ఖమ్మం జిల్లాల ద్వారా ప్రవహించి అంధ్రప్రదేశ్‌లోని కృష్ణాజిల్లా నందిగామ తాలూకాలోని ఏలూరు గ్రామం వద్ద కృష్ణానదిలో కలుస్తోంది. సుమారు 198 కి.మీ. పొడవున్న ఈ నదికి వైరా, కట్లేరు దీని ముఖ్యమైన ఉపనదులుగా ఉన్నాయి.
పాలేరు నది: కృష్ణానదికి గల ఉపనదులలో ఒకటైన పాలేరు నది వరంగల్‌ జిల్లా దక్షిణ భాగంలోని బాణాపురం ప్రాంతంలో పుట్టి నల్లగొండ, ఖమ్మం జిల్లాల్లో ప్రయాణించి ఆంధ్రప్రదేశ్‌ కృష్ణాజిల్లాలోని జగ్గయ్యపేట వద్ద కృష్ణానదిలో కలుస్తుంది. సుమారు 145 కి.మీ. పొడవున్న ఈ నదిపై నిజాంల కాలంలో ఖమ్మం జిల్లాలోని ‘పాలేరు’ పట్టణ సమీపంలో రిజర్వాయర్ నిర్మించబడింది.
భీమా నది: కృష్ణానదికి గల ఉపనదులలో ఒకటైన భీమా నది మహారాష్ట్రలోని పశ్చిమ కనుమలలో పుట్టి ఆగ్నేయ దిక్కుగా మహారాష్ట్ర, కర్ణాటక, తెలంగాణ రాష్ట్రాల గుండా 725 కిలోమీటర్ల దూరము ప్రవహించి కృష్ణా నదిలో కలుస్తుంది.
తాలిపేరు నది: గోదావరినదికి గల ఉపనదులలో ఒకటైన తాలిపేరు నది ఖమ్మం జిల్లాలో చర్ల మండలంలో జన్మించి, ఆంధ్రప్రదేశ్ లో గోదావరి నదిలో కలుస్తుంది. దీనిపై తాలిపేరు ప్రాజెక్టు నిర్మించబడింది.
గోదావరి నది: ద్వీపకల్ప నదులన్నింటిలో ఇది అతిపెద్ద నది. మహారాష్ట్ర నాసిక్ లోని త్రయంబకంలో జన్మించి ఆదిలాబాద్ జిల్లా బాసర వద్ద తెలంగాణలోకి ప్రవేశించి కరీంనగర్, వరంగల్, నిజామాబాద్, ఖమ్మం మీదుగా 1465 కి.మీ. ప్రయాణించి ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లోని బంగాళాఖాతంలో కలుస్తుంది. ప్రాణహిత, మంజీరా, కిన్నెరసాని, ఇంద్రావతి, శబరి, సీలేరు, వార్థా, పెన్‌గంగ, వెయిన్‌గంగ మొదలైన ఉపనదులు కలిగివున్న ఈ నదిపై కరీంనగర్‌లో ఇచ్చంపల్లి, ఎల్లంపల్లి ప్రాజెక్టులు, వరంగల్‌లో దేవాదుల ఎత్తిపోతల పథకం, పీవీ నర్సింహారావు పథకం, ఖమ్మంలో దుమ్ముగూడెం ప్రాజెక్టు మొదలైనవి నిర్మిచబడ్డాయి.
కృష్ణా నది: ఇది తెలంగాణలోని రెండో అతిపెద్ద నది. పశ్చిమ కనుమలులోని మహాబలిపురం వద్ద జన్మించి, మహబూబ్‌నగర్ జిల్లా మఖ్తల్ మండలంలోని తంగడి గ్రామం వద్ద తెలంగాణలోకి ప్రవేశించి, నల్లగొండ జిల్లా మీదుగా ప్రయాణించి ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లోని హంసలదీవి వద్ద బంగాళాఖాతంలో కలుస్తుంది. డిండి, కొయినా, ఘటవూపభ, మలవూపభ, దూద్‌గంగ, భీమ, తుంగభద్ర, మున్నేరు, మూసీ మొదలైన ఉపనదులు కలిగివున్న ఈ నదిపై మహబూబ్‌నగర్‌లో జూరాలా ప్రాజెక్టు, నల్లగొండలో నాగార్జునసాగర్ ప్రాజెక్టు మొదలైనవి నిర్మిచబడ్డాయి.
తెలంగాణ రాష్ట్రంలో గోదావరి, కృష్ణా, భీమ, మంజీరా, మూసీ, డిండి, ప్రాణహిత, తుంగభద్ర, కిన్నెరసాని, మున్నేరు, పాలేరు, పెన్ గంగ, వైరా, తాలిపేరు మొదలైన నదులు, ఉపనదులు ఉన్నాయి. తెలంగాణ రాష్ట్ర భూభాగమంతా వాయవ్యంలో ఎత్తుగా, ఆగ్నేయ దిశలో వాలి ఉండడంతో ఇక్కడ ప్రవహించే నదులన్ని వాయవ్య దిశ నుండి ఆగేయ దిశకు ప్రవహిస్తూ బంగాళాఖాతంలో కలుస్తున్నాయి.
విస్తారమైన భౌగోళిక, విభిన్న నైసర్గిక ఆకృతి వైవిధ్యమైన వాతావరణ పరిస్థితుల కారణంగా భారతదేశ వాతావరణాన్ని ఒకేలా వివరించడం కష్టతరం చేస్తుంద. కోపెను వాతావరణ వర్గీకరణ ఆధారితంగా భారతదేశ వాతావరణం ఆరు ప్రధాన విభాగాలుగా విభజించబడింది: పశ్చిమప్రాంతంలో శుస్క ఎడారి, ఉత్తరాన హిమానీనదాలు, ఆల్పైను టండ్రా, నైరుతిప్రాంతంలోని ద్వీప భూభాగాల్లో వర్షారణ్యాలకు మద్దతు ఇస్తున్న తేమతో కూడిన ఉష్ణమండల ప్రాంతాలు ఉన్నాయి. అనేక ప్రాంతాల్లో వివిధ రకాల మైక్రోక్లిమేట్లు ఉంటాయి. కొన్ని స్థానిక మార్పులతో నాలుగు వాతావరణ శీతోష్ణస్థితి, అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలను దేశం వాతావరణ శాస్త్ర విభాగం అనుసరిస్తుంది. శీతాకాలం , వేసవికాలం , రుతుపవన వర్షాకాలం , ఒక పోస్టు-రుతుపవనాలు: కాలం .
ఉష్ణమండల-ఉష్ణమండల, ఉపఉష్ణమండలాల మధ్య సరిహద్దుగా భావించబడే " ట్రాపిక్ ఆఫ్ కాన్సరు " మధ్య భారతదేశం గుండా వెళుతుంది. దేశం అధిక భాగం ఉష్ణమండలంగా పరిగణించబడుతుంది. ఉష్ణమండలాల మాదిరిగా భారతదేశంలో రుతుపవన, ఇతర వాతావరణ నమూనాలు చాలా అస్థిరంగా ఉంటాయి: ఎపోచల్ కరువు, వరదలు, తుఫానులు, ఇతర సహజ విపత్తులు సంభవిస్తూ లక్షలాది ప్రజలను నిరాశ్రయులను చేయడం, మరణానికి గురిచేయడం చేస్తుంటాయి. దక్షిణాసియాలో వాతావరణ పరిస్థితులు అనూహ్యత, తరచుగా సంభవించడం, తీవ్రతలో మార్పు చెందుతాయని ఒక శాస్త్రీయ అభిప్రాయం ఉంది. కొనసాగుతున్న, భవిష్యత్తు వృక్షసంబంధ మార్పులు, ప్రస్తుత భారతదేశంలోని తూర్పు తీరప్రాంత ప్రాంతాల సముద్ర మట్టం పెరగడం భూగోళ ఊష్ణం అధికరించడానికి కారణమౌతాయని భావిస్తున్నారు.
భారతదేశం భూగోళిక, భూగర్భక స్థితి క్లిష్టమైనవి కీలకమైనవి: వాయువ్యంలో థారు ఎడారి, సాంస్కృతికంగా, ఆర్ధికపరంగా ముఖ్యమైన రుతుపవనాలను ప్రభావితం చేయడానికి ఉత్తరదిశలో హిమాలయాలు ఉపస్థితమై ఉన్నాయి. భూమి ఎత్తైన, అత్యంత భారీ పర్వత శ్రేణి అయిన హిమాలయాలు, మంచుతో నిండిన టిబెట్టు పీఠభూమి, ఉత్తర మధ్య ఆసియా నుండి కటబ్యాడు పవనాలు వీస్తుంటాయి. ఉత్తర భారతదేశంలో అధికభాగం వెచ్చగా ఉండి శీతాకాలంలో చల్లగా ఉంటుంది. అదే ఉష్ణ వాతావరణం వేసవిలో భారతదేశంలోని చాలా ప్రాంతాలలో ఉంటుంది.
1960 లో, భారత రైల్వే మూడు ప్రాజెక్టులను చేపట్టింది: కొత్తవలస - అరకు - కోరాపుట్ - జేయ్పోర్ - జగదల్పూర్ - దంతెవార - కిరండల్ రైలు మార్గము, ఝార్సుగూడ - సంబల్పూర్ - బార్గర్ - బాలంగీర్ - టిట్లాఘర్ ప్రాజెక్ట్, బీరమిట్రాపూర్ - రూర్కెలా - బిమ్లాగర్ - కిరిబురు ప్రాజెక్ట్. అన్నీ కలిసి తీసుకున్న మూడు ప్రాజెక్టులు ముఖ్యంగా డిబికే ప్రాజెక్ట్ అని లేదా దండకారణ్య - బోలాంగిర్ - కిరిబురు ప్రాజెక్ట్ పిలువబడ్డాయి. ఐరన్ ఓర్ రవాణా కోసం జపాన్ ఆర్థిక సహాయంతో ఆగ్నేయ రైల్వే పరిధిలో 1966-67లో కొత్తవలస-కిరండల్ రైలు మార్గము తెరవబడింది.
ఈ కొత్తవలస-కిరండల్ రైలు మార్గము 445 కి.మీ. పొడవు ఉంది, వీటిలో 138 కి.మీ. ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో గోరాపూర్ వరకు, 131 కి.మీ. ఒడిశాలో ఖదేపా వరకు, 194 కి.మీ. దూరం ఛత్తీస్‌గఢ్ రాష్ట్రంలోని కిరండల్ వరకు ఉంది. ఈ మార్గంలో అత్యధిక రూటు కి.మీ. కలిగినవి మెదటిది ఛత్తీస్‌గఢ్ కాగా, రెండవది ఆంధ్ర ప్రదేశ్, ఒడిశా 3వ రాష్ట్రంగా ఉన్నాయి. కొత్తవలస-కిరండల్ రైలుమార్గం గ్రూపు ఇ-స్పెషల్ క్లాస్ మార్గంగా వర్గీకరించబడింది, దీనిలో వేగం 100 కిలోమీటర్ల కంటే తక్కువగా ఉండాలి.
ఈ రైలుమార్గం ప్రధానంగా సరుకు రవాణా ప్రయోజనాల కోసం ఉపయోగించబడుతుంది. ఇది వాల్తేరు డివిజనుకు అత్యధిక లాభదాయకమైన ఆదాయ వనరుగా ఉంది. కేవలం ఈ మార్గం ద్వారా సుమారుగా రూ.3000 కోట్ల లాభం వస్తుంది. బైలదిలా గనుల నుండి ఇనుప ఖనిజం ఈ మార్గం ద్వారా విశాఖపట్నంకు రవాణా చేయబడుతుంది.
ఈ రైలు మార్గము, అరకు వ్యాలీ ద్వారా తూర్పు కనుమల కొండ విభాగాలు మీదుగా వెళ్ళుతుంది. ఇది దేశంలోని అతి ఎత్తున ఉన్న బ్రాడ్ గేజ్ రైలు మార్గం.
గ్రామంలో ఒక ప్రైవేటు బాలబడి ఉంది. ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది.ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల మాచన్‌పల్లి లోను, మాధ్యమిక పాఠశాల దౌలతాబాద్ లోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల చేగుంటలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల గజ్వేల్లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల హైదరాబాదులోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు సిద్ధిపేటలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం సిద్ధిపేటలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల హైదరాబాదు లోనూ ఉన్నాయి.
సీతారాంపల్లి లో ఉన్న ఒకప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో ఇద్దరు డాక్టర్లు, ఆరుగురు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, సంచార వైద్య శాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
సీతారాంపల్లి లో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. మొబైల్ ఫోన్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
బాగేశ్రి ఒక అసమాన రీతిలో ఉంటుంది, ఈ రాగ ఆరోహణలో పంచమం, రిషబమ్ ఉండవు. ఈ రాగాన్ని కర్ణాటక సంగీత వర్గీకరణలో ఆదవ-సంపూర్ణ రాగం అని పిలుస్తారు . దాని ఆరోహణ-అవరోహణ క్రమం ఈ కింది విధంగా ఉంటుంది ( కర్ణాటక సంగీతంలో స్వర్ణాలు , నోటిఫికేషన్, నిబంధనలకు సంబంధించిన వివరాలు చూడండి):
బాగేశ్రీ ఒక హిందుస్తానీ శాస్త్రీయ రాగం . ఇది అర్థరాత్రి పాడే ప్రసిద్ధ రాగం. ఈ రాగం ఒక ప్రేమికురాలు తన ప్రేమికుడితో తిరిగి కలవడానికి వేచి ఉన్న భావోద్వేగాన్ని వర్ణిస్తుంది. ఇది మొదటిసారి పదహారవ శతాబ్దంలో అక్బర్ చక్రవర్తి కొలువులో ప్రసిద్ధ గాయకుడు మియాఁ తాన్సేన్ పాడినట్లు చెప్పబడింది. .
ఇరవయ్యో శతాబ్దం లో, బాగేశ్రి రాగం కర్ణాటక సంగీతంలో విస్తృతంగా ప్రజాదరణ పొందింది, ఇది 22 వ మేలకర్త ఖరహరప్రియ అని పిలువబడే కాఫీ థాట్ యొక్క మేళకార్త నుండి జన్య రాగం. ఈ రాగం ఒక జన్య రాగం , ఈ రాగ ఆరోహణ స్థాయిలో అన్ని ఏడు స్వరాలు ఉండవు.
భర్త ఉద్యోగరీత్యా అరకు వెళ్ళినప్పుడు అక్కడి గిరిజనుల పూరిళ్ళు, ఆహారం, భాష, కట్టుబాట్లు విచిత్రంగా వుండటం ఆమె గమనించింది. అక్కడి అనారోగ్యాలూ, విషజ్వరాలూ, కొండదేవతలకిచ్చే నరబలులు, జంతుబలులూ చూసి చలించిపోయి, మద్రాసులోని స్త్రీ శిశు సంక్షేమ అధికారి పారిజాతం నాయుడికి లేఖ వ్రాసింది. ఆమె సహకారంతో ఒక సంక్షేమ కేంద్రాన్ని స్థాపించి, తమ కాలనీలోని స్త్రీల సహకారంతో పిల్లలకు చదువు, ఆటపాటలు, కుట్లు, పారిశుధ్యం నేర్పుతూ సుగుణమణి ఐదు సంవత్సరాలు వారికి సేవ చేసింది. ఇప్పటికీ అక్కడ ఆ కేంద్రంలో స్త్రీలకు, పిల్లలకు చదువు, వృత్తివిద్యలు, ఆరోగ్యసూత్రాలు నేర్పుతున్నారు.
అటు ‘ఆంధ్రమహిళాసభ’లో స్త్రీ సంక్షేమంతో పాటుగా, యిటు ‘బాలానంద సంఘం’లో శిశుబాలల సంక్షేమానికీ ఈమె అంకితమయ్యింది. ‘బాలానంద సంఘం’లో మొదటి నుంచే ఉపాధ్యక్షురాలిగా ఆమె ఎంతో సేవ చేసింది. రేడియో అన్నయ్య న్యాయపతి రాఘవరావు, అక్కయ్య న్యాయపతి కామేశ్వరి దంపతులకు ఈమె ఎంతో ఆత్మీయురాలు.
న్యాయపతి రాఘవరావు చనిపోయి తరువాత 1984 నుండి ఈమె బాలానంద సంఘం అధ్యక్షురాలిగా పనిచేసింది. ఈమె ఆధ్వర్యంలో ”ఆంధ్ర బాలానంద సంఘం” 1990 సంవత్సరంలో స్వర్ణోత్సవాలను దిగ్విజయంగా జరుపుకున్నది.
ఈమె 1919, నవంబర్ 27వ తేదీన కాకినాడలో గురుజు వెంకటస్వామి, సూర్యనారాయణమ్మ దంపతులకు జన్మించింది. ఈమె ఐదుగురు చెల్లెళ్ళు, నలుగురు అన్నదమ్ముల మధ్య పెరిగింది. ఆ రోజులలోనే ఈమె మగపిల్లలతో సమానంగా మహారాజా కాలేజీలో డిగ్రీ చదివింది. చిన్నప్పటినుండి మంచి వాతావరణంలో పెరగడంవల్ల ఈమెకు సేవాభావం అలవడింది. ఈమె వివాహం గాంధేయవాది కంచర్ల భూషణంతో జరిగింది. ఆ రోజుల్లోనే కట్నకానుకలు వద్దని, చదువు, సంస్కారం వున్న అమ్మాయి కావాలని కంచర్ల భూషణం ఈమెను వివాహం చేసుకున్నాడు.
”ఆంధ్రమహిళ” పత్రిక పూర్తి బాధ్యత సుగుణమణి తీసుకుంది. అందులో కనుపర్తి వరలక్ష్మమ్మ, ఆచంట రుక్మిణమ్మ, కాంచనపల్లి కనకాంబ మొదలైన ఆనాటి ప్రముఖ రచయిత్రుల వ్యాసాలను ప్రచురించటమే కాదు, తనూ స్వయంగా వ్రాసి పత్రికను తీర్చిదిద్దింది.
ప్రూఫులు దిద్దటం దగ్గరనుంచీ, స్టాంపులు అంటించి నడిచివెళ్ళి పోస్ట్‌ చెయ్యటం దాకా అన్ని బాధ్యతలూ ఈమే నిర్వర్తించేది.
1944 నుంచీ ఆలిండియా రేడియోలోనూ, టి.వి. వచ్చిన తరువాత అన్ని ఛానల్స్‌లోను ఎన్నో స్త్రీల సమస్యల గురించి తన నిశ్చితాభిప్రాయాలను వెలిబుచ్చుతూనే ఉంది. శిశువుల నుంచీ వృద్ధుల దాకా స్త్రీలను ఆదుకోవాలనే ఆశయంతో సుందర్‌నగర్‌లో వృద్ధాశ్రమం ఏర్పాటుచేసింది.
సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
సమీప జూనియర్ కళాశాల పుండిలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల టెక్కలిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప మేనేజిమెంటు కళాశాల టెక్కలిలోను, వైద్య కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు శ్రీకాకుళంలోనూ ఉన్నాయి.
సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల పలాసలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు శ్రీకాకుళంలోనూ ఉన్నాయి.
గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం ఉంది. వాణిజ్య బ్యాంకు గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పౌర సరఫరాల వ్యవస్థ దుకాణం, రోజువారీ మార్కెట్ గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. ఏటీఎమ్, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.