polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల గ్రామం నుండి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉన్నాయి. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాల ఒకటి ఉంది.బాలబడి, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల‌లు వుయ్యూరులో ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల వుయ్యూరులోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల విజయవాడలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల విజయవాడలోను, పాలీటెక్నిక్ గుడివాడలోనూ ఉన్నాయి.సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం గుడివాడలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విజయవాడ లోనూ ఉన్నాయి.
కథాకాలం 11వ శతాబ్ది. ఇతివృత్తాన్ని వేశ్య, రైతుబిడ్డల ప్రేమకథ స్థాయి నుంచి విశిష్టాద్వైతంలోని ప్రగాఢ భక్తి భావనల వరకూ తీసుకు వెళ్ళారు రచయిత.
కాంచీ రాజ్యంలోని నిచుళాపురం పట్టణంలో వృద్ధ వేశ్య శృంగారమంజరి చిన్న కూతురు హేమసుందరి గొప్ప అందగత్తె. ఆమెవి చెంపకి చారెడు కళ్ళు. ఓనాడు దేవాలయంలో హేమసుందరి నాట్యం చేస్తూ ఉండగా ఆమె విశాలనేత్రాలని చూసి తొలిచూపులోనే ప్రేమలో పడిపోతాడు రంగనాయకుడు, ఓ మామూలు రైతు చిన్న కొడుకు. అతని స్పురద్రూపం, సాము గరిడీల్లో అతని ప్రతిభ, మీదు మిక్కిలి అతడు తనపై చూపించే గాఢమైన ప్రేమ హేమసుందరిని అతనితో ప్రేమలో పడేలా చేస్తాయి.
యతి సమక్షంలో శ్రీరంగేశుని దర్శించుకున్న రంగనాయకుడికి కోటికొక్కరికి మాత్రమే కలిగే మహద్భాగ్యం - శ్రీరంగశాయి నిజ నేత్ర దర్శనం - దొరుకుతుంది. ఆ విశాల నేత్రాలని దర్శించిన క్షణం రంగనాయకుడి జీవితం మరో అనూహ్యమైన మలుపు తిరుగుతుంది. హేమసుందరి, రామానుజ యతి, శ్రీరంగనాధ స్వామి వారల 'విశాల నేత్రాలు' అతిసామాన్యుడైన రంగనాయకుడి జీవితాన్ని ఎలాంటి మలుపులు తిప్పాయన్నదే నలభైనాలుగేళ్ళ క్రితం పిలకా గణపతి శాస్త్రి రాసిన నవల 'విశాల నేత్రాలు' కథాంశం. ఆంధ్రప్రదేశ్ సాహిత్య అకాడెమీ బహుమతి అందుకున్నదీ నవల.
పట్టణ ప్రముఖుడు తిరుమల రెడ్డి శృంగారమంజరి పెద్ద కుమార్తె మాణిక్యవల్లిని ఆదరిస్తూ ఉంటాడు. నానాటికీ పెరుగుతున్న హేమసుందరి సౌందర్యం అతనిలో కొత్త ఆలోచనలు రేపుతుంది. ఒకనాటి రాత్రి తిరుమల రెడ్డి పై దాడిచేసి, అతని కాలు విరిచి, బంగారు నగలు సంగ్రహించి హేమసుందరితో కలిసి పొరుగునే ఉన్న పాండ్యరాజ్య ముఖ్య పట్టణం శ్రీరంగానికి పారిపోతాడు రంగనాయకుడు. వారిద్దరూ తమ పేర్లని హేమాంబా ధనుర్దాసులుగా మార్చుకుని భార్యాభర్తలుగా చెలామణి అవుతూ కొత్తజీవితం ప్రారంభిస్తారు.
కాంచీ రాజ్య పాలన, క్రమశిక్షణ, శాంతిభద్రతలపై పాలకుల ప్రత్యేక శ్రద్ధ వంటి విషయాలతో పాటు, కుమార్తెల ద్వారా వీలైనంత ఎక్కువ డబ్బు సంపాదించాలని ఆశించే వృద్ధ వేశ్య శృంగారమంజరి, తన చెల్లెలే తనకి పోటీ వస్తోందని భయపడే మాణిక్యవల్లి పాత్రలు ప్రథమార్ధాన్ని ఆసక్తిగా చదివిస్తాయి. రెండోసగంలో శ్రీరంగేశుడి మీద భక్తి, రామానుజ యతి మీద గౌరవం చూపిస్తూనే, రంగనాయకుడు వ్యసనాలకి బానిసవ్వడం, నేరం చేయడానికి వెనుకాడకపోవడం కథని మలుపులు తిప్పుతాయి.
హేమని తనకి దక్కేలా చేస్తే శ్రీరంగేశునికి హేమసుందరి నేత్రాలని పోలిన పైడి కనుదోయి, స్వర్ణ తిలకం సమర్పించుకుంటానని విచిత్రమైన మొక్కు మొక్కుకున్న రంగనాయకుడు, దానిని తీర్చుకుని తిరిగి వస్తుండగా రామాజున మఠాధీశుడు రామానుజ యతి తన శిష్యులతో నగర సంచారం చేస్తూ ఎదురు పడతాడు. పండుటాకులా ఉన్న ఆ వృద్ధ యతి ముఖంలో చూడగానే ఆకర్షించేవి విశాలమైన నేత్రాలు. తొలిచూపులోనే యతికి రంగనాయకుడి మీద తెలియని వాత్సల్యం ఏర్పడుతుంది.
రాజభవంతిని తలపించే శృంగారమంజరి భవంతిలోకి ఒక అర్ధరాత్రి వేళ కావలి వాళ్ళ కళ్లుగప్పి, దేహానికి మసిపూసుకుని రంగనాయకుడు ప్రవేశించడంతో కథ ప్రారంభమవుతుంది. చకచకా మలుపులు తిరుగుతూ హేమసుందరి, రంగానాయకుడూ శ్రీరంగం చేరెంతవరకూ అత్యంత వేగంగా సాగే కథనం, అక్కడినుంచి కూసింత మందగిస్తుంది. కథానాయకుడు తొలి లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడం, ఆ తర్వాతి లక్ష్యం ఏమిటన్నది పాఠకులకి తెలియకపోవడం ఇందుకు కారణాలని చెప్పాలి.
ఆంధ్రపత్రిక సంపాదకవర్గంలో పనిచేసిన పిలకా గణపతిశాస్త్రి విశాల నేత్రాలు నవలను ధారావాహికగా "ఆంధ్ర సచిత్ర వార పత్రిక"లో ప్రచురించారు. వార, మాసపత్రికలలో నవలలు ధారావాహికలుగా ప్రచురింపబడుతూ ఆదరం పొందడం ప్రారంభమైన తొలి రోజులు కావడంతో ఈ నవల ఓ సంచలనంగా నిలిచింది.
ఈ గ్రంథ రచనలో శ్రీరామకృష్ణ మఠాధిపతులు శ్రీరామకృష్ణస్వామి రచించిన ఆంగ్లగ్రంథం లైఫ్ ఆఫ్ రామానుజ చాలా ఉపకరించిందని రచయిత పేర్కొన్నారు. రామానుజుల జీవితం, వైష్ణవమతాల గురించిన సంస్కృతాంధ్ర భాషల్లోని గ్రంథాలను ఆయన పరిశీలించి గ్రంథానికి అవసరమైన నేపథ్యం సమకూర్చుకున్నారు.
విశాల నేత్రాలు నవలను ప్రముఖ రచయిత, పత్రికా సంపాదకుడు పిలకా గణపతిశాస్త్రి రచించారు. వైష్ణవ భక్తి సంప్రదాయాన్ని ప్రతిబింబించించిన ఈ చారిత్రిక నవల పాఠకుల విశేషాదరణను పొందింది.
సైనమైడ్ ఇండియా లిమిటెడ్, మద్రాసు ప్రాంతీయ మేనేజర్‌గా పనిచేసిన ఇ.కె.కుమార్‌కు ఈ గ్రంథాన్ని అంకితమిచ్చారు.
ఇది ఒక తల్లీ బిడ్డల కథ. ఒక వికార రాక్షసుని కథ. తమ గ్రామం మీద దాడి చేసి ప్రజల వద్ద వున్న అందమైన వస్తువులన్నిటినీ బలవంతంగా దోచుకుపోయే ఒక వికార రాక్షసుడు. ఆ రాక్షసుని అకృత్యాలను మౌనంగా భరించడమే తప్ప ఎదురుతిరిగే సాహసం ఎవ్వరూ చేయలేరు. ఒక వేళ ఎవరన్నా చేస్తే వాళ్లు వికార రాక్షసునికి బలికావలసిందే. అలాంటి వికార రాక్షసుడిని ఎదిరించడానికి ఒక చిన్నారి సిద్ధపడుతుంది. అతన్ని వెతుక్కుంటూ కాకులు దూరని కారడవిలోకి ప్రయాణిస్తుంది. ఆ చిన్నారి రాక్షసుడిని ఎలా ఓడించిందన్నది మిగతా కథ.
అడ్వెంచర్స్ ఆఫ్ చిన్నారి తెలుగు జానపద నాటకం. ఆర్టిస్ట్స్ ఇన్ రెసిడెన్సి ప్రోగ్రాంలో భాగంగా థియేటర్ ఔట్రీచ్ యూనిట్ తయారుచేసిన ఈ నాటకానికి హైదరాబాద్ విశ్వవిద్యాలయం రంగస్ధల కళలశాఖలో పి.హెచ్డి చేస్తున్న షేక్ జాన్ బషీర్ దర్శకత్వం వహించాడు. ఈ నాటకం చైనా జానపద కథ ఆధారంగా రూపొందింది. పాఠశాలలు, కళాశాలల్లో ఈ నాటకం దాదాపు 30 ప్రదర్శనలు ఇచ్చింది.
తినే స్థాయిలో ఉన్న పుట్టగొడుగుల మొదటి రూపం మొడిదలు. వీటిని ఇష్టంగా కూర వండుకుని తింటారు. విచ్చుకున్న పుట్టగొడుగుల రుచికన్నా ఇవి చాలా రుచిగా ఉంటాయి. మట్టిలోపల పుట్టినవి కాబట్టి మట్టితో సహ ఉన్న ఈ పుట్టగొడుగులను కాడలతో సహ బాగా కడిగి కాడలను మొడిదల నుంచి వేరు చేసి పొడవుగా ఉన్న కాడలను చిన్నవిగా కట్ చేసి మొడిదలతో సహ కాడలను కూడా వేసి కూర చేసుకుంటారు. కాడలన్నా మొడిదలు బాగా రుచిగా ఉంటాయి.
పుట్టగొడుగుల కూరను మసాలాలు వేసి పులుసు చేసుకుంటారు. ఈ కూర తయారీ విధానం మొత్తం మాంసం కూర తయారీ విధానాన్ని పోలి ఉంటుంది. రుచి కూడా మాంసం కూరను పోలి ఉంటుంది.
పుట్టగొడుగుల కూర శాకాహారం అయినప్పటికి కొంతమంది శాఖాహారులు ఈ కూరకు ఉండే మాంసాహారపు రుచి కారణంగా ఈ కూరను మాంసాహారంగా భావించి తినరు.
మానవ సమాజ చరిత్రలో కథ ప్రక్రియకు ఎంతో ప్రాధాన్యత ఉంది. రాతి యుగపు మనిషి సంజ్ఞలతో అభివృద్ధికి బాటలు వేస్తే అనంతర కాలంలో మనిషికి సంఘజీవనం ప్రాణావసరమయ్యింది. ఆ సమయంలోనే భాష ఆవిర్భవించింది. మనిషి నుండి మనిషికి సమాచారం చేరవేయడానికి చిన్న చిన్న పదాలతోకూడిన కథలు ఊపిరి పోసుకున్నాయి. దేశాలవారీగా ప్రాంతాలవారీగా భాష రూపాంతరం చెందుతూ ప్రాంతీయ జీవన స్థితిగతుల నేపథ్యంలో అప్పటి ఆలోచనాపరులు మౌఖిక కథల ప్రచారప్రయాణం ప్రారంభించారు. తదనంతర కాలంలో భాష లిపిరూపం సంతరించుకోవడంతో కథాప్రయాణం వేగం పుంజుకుంది. నాటి రాజుల కాలం నుంచి ఈ ప్రాంతంలో కథ ప్రచారంలో ఉన్నప్పటికి ముద్రణా రంగం అందుబాటులోకి వచ్చిన తరువాత సామాన్య ప్రజానీకానికి సైతం చేరువ అయ్యింది. మన జీవితంలో కథ ఒక భాగమయ్యింది.
ఆంధ్రదేశంలోని ప్రతీ జిల్లాలో లాగానే మెదక్ జిల్లాలో కూడా తెలుగు కథకులు ఉద్భవించారు. 1945లోనే అతని ‘భరం’ మొదలగు 50 కథలు మెదక్ జిల్లా నుండి వెలు వడ్డాయి. జాతీయవాది పైడిమర్రి వెంకటసుబ్బారావు రాసిన ‘నౌకరి’ మరికొన్ని కథలతో, ఉషస్సు, కథా సంపుటి వెలువడింది. నాటక రచయిత, ప్రయోక్త కస్తూరి ఆనందాచార్య కలంనుంచి ‘చర్విత చర్వణం’తోపాటు మరెన్నో కథలు వెలువడ్డాయి. సిద్ధిపేటలో హరిపురం వెంకట్రామయ్య ‘సంచారి’ పేరుతో హాస్య, వ్యంగ్య కథలు రాసి వినిపించి శ్రోతలను ఉర్రూతలూగించారు. ఇంతవరకు అందుబాటులో ఉన్న సమాచారం ప్రకారం ఎంతో మంది కథకులు ఈ జిల్లాలో లబ్ధప్రతిష్ఠులుగా పేరుపొందారు. వర్తమాన కాలంలో ఎంతో మంది కథారచయితలుగా రాణిస్తున్నారు.
వెల్దుర్తి మాణిక్యరావు మెదక్ జిల్లా మొదటి తెలుగు కథా రచయితగా పేర్కొనవచ్చు. ఈయన పత్రికా రచయిత, కవి కూడా. మెదక్ జిల్లా వెల్దుర్తి గ్రామంలో 1914లో జన్మించిన వెల్దుర్తి నాటి అణా గ్రంథమాలకు పర్యాయపదమైనారు. అణా గ్రంథమాల అనే నాణానికి కె.సి. గుప్త ఒక వైపైతే, వెల్దుర్తి మరొకవైపు. గుప్త ప్రచురణ కర్త అయితే వెల్దుర్తి సంపాదకుడు. ప్రతి పుస్తకం ఒక అణాకే పాఠకులకు అందివ్వాలన్నది వీరి లక్ష్యం. స్వాతంత్ర్యానికి ముందు వెల్దుర్తి వ్రాసిన "ఎయిర్‌మేల్" అనే కథ అప్పట్లో సంచలనం సృష్టించింది.
మెతుకు సీమగా ప్రసిధ్థి చెందిన మెదక్ జిల్లా తెలుగు కథకు సీమగా కూడా ఉంది. ఎంతో మంది తెలుగు కథా రచయితలు మెదక్ జిల్లాలో జన్మించారు.
1962 ఆమె తండ్రికి కాన్పూరు బదిలీ అయింది. కాన్పూరు, డి.ఎ.వి కళాశాలలో ఇళా ఎం.ఎస్.సి చదువు పూర్తిచేసింది. ఆమె తండ్రి కలలలుగన్న అలహాబాదు విశ్వవిద్యాలయంలో పి.హెచ్.డి చేయడానికి సి.ఎస్.ఐ.ఆర్ ఫెలోషిప్ ఆరంభించిన వెంటనే, ఆమెకు కాన్పూరు ఐ.ఐ.టి రసాయానశాస్త్ర విభాగంలో పి.హెచ్.డి చేయడానికి పిలుపు అందింది. అక్కడ సి.ఎన్.ఆర్. రావు, పి.టి. నరసింహన్, ఎం.వి. జార్జ్, ఎం.ఎస్. ముతానా వంటి ప్రొఫెసర్లు ఇళాకు బ్యాచిలర్ స్థాయిలో గణితశాస్త్రాన్ని అధ్యయనం చేయని కారణంగా ఐ.ఐ.టి ప్రవేశానికి అభ్యంతరం వెలిబుచ్చారు. ఆమె ముందుగా ఆందోళనకు గురైనా, ప్రొఫెసర్ రావు సలహాతో అదనంగా గణితశాస్త్రపు కోర్సును ఎంచుకుని అధ్యయనం కొనసాగించింది. తరువాత ఆమె జీవితంలో వెనుతిరిగి చూడవలసిన అవసరం లేకుండా అభివృద్ధి పథంలో కొనసాగింది.
1976-77 సంవత్సరం వారి జీవితాన్ని మరో మలుపు తిప్పింది. వారిరువురు షిల్లాంగ్లోని, నార్త్ ఈస్ట్ హిల్ యూనివర్శిటీలో ఉద్యోగ బాధ్యతలు చేపట్టారు. విభాగపు స్థాపకుడిగా జంజప్ప ముందుగా షిల్లాంగ్ వెళ్ళారు. ఆ ప్రదేశం సైన్స్, కెమెస్ట్రీ రహిత అరణ్యంగా మాత్రమే ఉంది. అయినప్పటికీ ఉత్సాహం తగ్గకుండా 3-4 సంవత్సరాల తీవ్ర కృషి తరువాత వారు దేశంలోనే ఉన్నతమైన రసాయనిక పరిశోధనా కేంద్రం ఏర్పాటు చేయగలిగారు. లాబొరేటరీ, లైబ్రరీ, ఇంస్ట్రుమెంటేషన్ హంగులతో రసాయన శాస్త్ర పరిశోధనా కేంద్రం రూపుదిద్దుకుంది. 1980-1990 నాటికి రసాయన శాస్త్ర పరిశోధనా కేంద్రం నుండి రసాయన శాస్త్ర రంగంలో చరిత్ర సృష్టించిన పేపర్లు ప్రచురించబడ్డాయి.
ఐ.ఐ.టిలో అత్యుత్సాహవంతులైన ప్రొఫెసర్ రావు, నరసింహన్, జార్జ్, రంగనాథన్, చక్రవర్తి విద్యార్థుల యొక్క కేరీర్ నిర్మాణానికి సహకరించడమే కాక వారిలో ఉత్తమ నడవడి, రసాయనశాస్త్రం పట్ల ఆరాధన కలగడానికి కృషిచేసారు. కాన్పూరు ఐ.ఐ.టిలో నుండి పి.హెచ్.డి పట్టం పుచ్చుకున్న మొదటి మహిళ అన్న గుర్తింపు ఇళాకు దక్కింది. పి.హెచ్.డి చేస్తున్న కాలం ఆమె జీవితంలో మరపురానిదని ఆమె పేర్కొన్నది. 1968లో పి.హెచ్.డి పట్టం అందుకున్నది. 1970లో పరిశోధనా శాస్త్రవేత్తగా పోస్ట్ డాక్టరల్ పొజిషన్ కొరకు ఆమె లక్నోలోని " సెంట్రల్ డ్రగ్ రీసెర్చ్ ఇన్స్స్టిట్యూట్"లో చేరింది. 1971లో ఆమె వివాహం చేసుకున్నది.
1958లో ఇళా మొరాదాబాదు మెథడిస్ట్ బాలికల ఉన్నత పాఠశాల నుండి డిస్టింక్షన్‌లో ఉత్తీర్ణురాలైంది. తరువాత ఆమె తండ్రి ఉద్యోగరీత్యా గోరఖ్‌పూర్‌కు బదిలీ కాగా, గోరఖ్‌పూర్ విశ్వవిద్యాలయంలో ఆమె 1960లో ఇంటర్మీడియట్, అలాగే 1962లో బ్యాచిలర్ డిగ్రీతో ఉత్తీర్ణురాలైంది. నిరాడంబరంగా జీవించడం అత్యుత్తమంగా యోచించడం వారి కుటుంబ లక్ష్యం. ఆమె తండ్రి వారిని సదా అన్నింటా ప్రథమస్థానంలో ఉండాలని కోరుకునేవాడు. అది వారు సులువుగానే సాధించినప్పటికీ కొంత వత్తిడిని కలిగించింది. మొదటి స్థానం తప్పిపోయి రెండవ స్థానం వస్తే ప్రపంచం తలక్రిందులైన భావన కలిగేదని ఆమె చెప్పుకున్నది.
హిరియక్కనవార్ ఇళా ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో మథురలో మధ్యతరగతి కాయస్థ కుటుంబంలో జన్మించింది. వారి కుటుంబంలో ఆడపిల్లలు ఉన్నత విద్యాభ్యాసం చేయడంతో పాటు గృహనిర్వహణా నైపుణ్యం ఉండాలని కోరుకునేవారు. ఆమె తండ్రి రమేష్ చంద్ర భట్నాగర్ 1936లో అలహాబాదులో భాతిక శాస్త్రంలో ఎం.ఎస్.సి చేశాడు. అమే తండ్రి ఆమె మనసులో చిన్నవయసులోనే పట్టుదల, పరిపూర్ణత్వపు బీజాలు నాటాడు. ఐదుగురు అక్కచెల్లెళ్ళు, ఇద్దరు అన్నదమ్ములు ఉన్న కుటుంబంలో ఆమె మూడవ కుమార్తెగా జన్మించింది. ఆడపిల్లలలు వృత్తివిద్య అభ్యసించడం అసాధారణమైన రోజులలో ఆమె కుటుంబం ఆమెను వైద్యురాలిని చేయాలని ఆశించింది.
ఆరోజులలో దక్షిణాది-ఉత్తరాది వివాహాలు అసాధారణం. ఇద్దరు ప్రొఫెషనల్స్ మధ్య జరిగిన ఈ వివాహం నిర్ణయించడానికి ముందుగా ఆమె తగు జాగ్రత్తలు తీసుకుంది. వివాహజీవితంలో దంపతులిరువురిని ఆర్గానిక్ కెమిస్ట్రీ బంధించడం ఒక వింత. వారు దంపతులుగా కేరీర్ ప్రారంభించారు. రసాయనశాస్త్ర రంగంలో ఇళా కంటే ఆమె భర్త జంజప్పకు అధిక గుర్తింపు ఉంది. వారిరువురు పరిశోధనలు చేయడం, శాస్త్రీయ పత్రాలు ప్రచురించడంలో మునిగి ఉండగా తిరిగి చూసే సమయానికి కాలం చాలా వేగంగా ముందుకు సాగింది.
1961లో ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్ర ప్రి- మెడికల్ టెస్ట్‌కు హాజరైంది. ఆమె ప్రథమస్థానంలో ఉత్తీర్ణురాలైంది. మెడికల్ టెస్టులో మహిళా విద్యార్థిప్రథమస్థానంలో ఉత్తీర్ణత సాధించడం అదే మొదటిసారి. అయినప్పటికీ ఆమెకు వైద్య విద్య అభ్యసించడంలో ఆసక్తి లేదు. జార్జ్ మెడికల్ కాలేజిలో చేరిన మొదటి వారంలోనే తిరిగి వచ్చి, గోరఖ్ పూర్ యూనివర్శిటీలో బి.ఎస్.సీలో చేరింది. మెడికల్ కాలేజ్ నుండి ఎందుకు వెనుదిరిగి వచ్చిందో ఆమెకు స్పష్టమైన అభిప్రాయం లేదు.
హిందూ పురాణాల ప్రకారం శ్రీమహావిష్ణువు దశావతారాలలో ఐదవ అవతారం.వామనుడు అదితి కి పుత్రునిగా జన్మించి, బలి చక్రవర్తి దగ్గరనుండి మూడు అడుగుల నేల అడిగి త్రివిక్రముడై మొత్తం జగత్తునంతా రెండు అడుగులతో, మిగిలిన ఒక అడుగుతో బలి చక్రవర్తిని పాతాళానికి పంపించి అక్కడ రాజుని చేసి తానే స్వయంగా వరాహ రూపంలో ఆ రాజ్యానికి కాపలాగా మారతాడు. వామనుడు అనగానే తెలుగు వారికి "ఇంతై ఇంతై వటుండంతై " అన్న పోతన భాగవత పద్యము తెలుగునాట సుపరిచితం.దేవాసుర యుద్ధంలో ఇంద్రునితో ఓడి పోయిన బలి, రాక్షస గురువైన శుక్రాచార్యుల దయ వలన బ్రతికి, గురూపదేశంతో విశ్వజిత్‌యాగం చేసి బంగారు రథము, మహాశక్తివంతమైన ధనుస్సు, అక్షయతూణీరములు, కవచము, శంఖములు పొందుతాడు. బలగర్వితుడై ఇంద్రుని మదమణిచేందుకు, రాక్షసులనందరినీ ఒకచోటచేర్చి, యుద్ధమునకు సంసిద్ధం చేసి అమరావతిపై దండెత్తుతాడు. ఆ దుర్భర దానవ శంఖా విర్భూత ధ్వనులు నిండి, విభుదేంద్ర వధూగర్భములు పగిలి, లోపలి శిశువులు ఆవురని ఆక్రోశించుచుండ, దేవతలు బృహస్పతి వచనములు విని అమరావతి వీడి పారిపోయారు.
కుర్మ జయంతి పండుగ విష్ణువు పుట్టుకను తాబేలు రూపంలో జరుపుకుంటుంది, దీనిని సంస్కృత భాషలో కుర్మ అని పిలుస్తారు.కూర్మము అనగా తాబేలు. ఇది హిందూ క్యాలెండర్లో 'వైశాఖ' మాసంలో 'పూర్ణిమ' రోజున వస్తుంది.ఇంగ్లీష్ క్యాలెండర్లో, ఈ పండుగ మే లేదా జూన్ నెలల మధ్య వస్తుంది.హిందూ ఇతిహాసాల ప్రకారం, ఈ రోజునే, విష్ణువు తన కుర్మ అవతారంలో, క్షీర సాగర మంతన్ సందర్భంగా బ్రహ్మాండమైన మందరాంచల్ పర్వతాన్ని తన వెనుకభాగంలో ఎత్తివేసినట్లు నమ్ముతారు.అప్పటి నుండి కుర్మ జయంతిని కుర్మా జయంతిగా జరుపుకుంటారు.ఈ రూపం శ్రీ హరి విష్ణువు రెండవ అవతారం అని పిలుస్తారు . హిందూ భక్తులు ఈ రోజున ఆయనను పూర్తిగా అంకితభావంతో ఆరాధిస్తారు.కుర్మ జయంతి రోజున దేశవ్యాప్తంగా విష్ణు దేవాలయాలలో ప్రత్యేక పూజలు, వేడుకలు జరుగుతాయి.ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని శ్రీ కుర్మాన్ శ్రీ కుర్మనాథ స్వామి ఆలయంలో జరిగే ఉత్సవం చాలా గొప్పది , ఉత్సవాలు చాలా దూరం నుండి భక్తులను ఆకర్షిస్తాయి.
రామాయణం, మనందరికీ తెలిసినట్లుగా, హిందూ పురాణాల గొప్ప సంస్కృత ఇతిహాసాలలో ఒకటి. లార్డ్ రామ్ స్వయంగా అత్యున్నత హిందూ దేవుడు అని నమ్ముతారు , ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రజల హృదయాల్లో చాలా ప్రత్యేక స్థానం ఉంది.శ్రీరామ నవమి , ఒక ముఖ్యమైన హిందూ పండుగగా , విష్ణువు దశావతారాల్లో ఏడవ అవతారంగా రాముడి జన్మను గౌరవించే వేడుకగా భావిస్తారు.కాబట్టి, ప్రతి సంవత్సరం, చాలా విశ్వాసం , అంకితభావంతో, ప్రపంచవ్యాప్తంగా కోట్లాది మంది హిందువులు లార్డ్ రామ్ జన్మను జరుపుకోవడానికి దేవాలయాలలోకి వస్తారు. ఉత్తరప్రదేశ్, నేపాల్, తెలంగాణ, ఆంధ్రప్రదేశ్, తమిళనాడు వంటి ప్రాంతాలలో మీరు ఈ పండుగను అన్ని కీర్తిలతో చూడవచ్చు.శ్రీరాముడు వసంత రుతువులో చైత్ర శుద్ధ నవమి, గురువారం నాడు పునర్వసు నక్షత్రపు కర్కాటక లగ్నంలో మధ్యాహ్నం 12గంటలకు జన్మించారు. ప్రతి సంవత్సరం ఈ రోజునే శ్రీరామనవమిని పండగలా జరుపుకుంటాం.
పరశురాముడు విష్ణుమూర్తి దశావతారములలో ఆరవవాడు . అతని జయంతిని పరశురామ జయంతిగా జరుపుకుంటారు.ఇది వైశాఖ మాసంలో శుక్ల పక్ష తృతీయ మీద గా వస్తుంది. ఆ రోజును అక్షయ తృతీయ అని కూడా పిలుస్తారు , శుభప్రదమైన ఏదైనా ప్రారంభించడానికి లేదా చేయటానికి ఈ రోజు మంచిదిగా భావిస్తారు. ఆ రోజున చేసే ఏ పూజ ఇతర రోజులలో చేసే పూజలతో పోలిస్తే వంద రెట్లు ఎక్కువ ఫలితాలను ఇస్తుందని నమ్ముతారు .పరశుర్మం భూమి భారాన్ని నాశనం చేయడానికి , ఉన్న అన్ని రకాల చెడులను తొలగించడానికి వచ్చింది. ఆ రోజు ఉపవాసం అందరికీ ఎంతో మేలు చేస్తుంది. ఆ రోజు హిందూ సంస్కృతి స్వర్ణ యుగానికి నాంది పలికింది . భారతదేశంలోని అన్ని ప్రాంతాలలో ఈ పండుగను ఆనందంగా జరుపుకుంటారు. పరశురామ జయంతి రోజున బోలెడంత విరాళం, బ్రాహ్మణ దాణా చేస్తారు.
వరహ జయంతి విష్ణువు మూడవ అవతారం పుట్టిన వేడుక. అతను ప్రపంచాన్ని కాపాడటానికి ఒక పంది అవతారం ఎత్తాడు . సముద్రం క్రింద నుండి రెండు దంతాలపై భూమిని పట్టుకున్నాడు. శుక్ల పక్షంలో మాగ్ నెల రెండవ రోజు ఆచారాలు పాటిస్తారు. విష్ణువు విభిన్న అవతారాలన్నీ హిందూ పురాణాల ప్రకారం విశ్వం సంరక్షకుడి నుండి ఆశీర్వాదం పొందటానికి భారతదేశంలోని వివిధ ప్రాంతాలలో పండుగలుగా జరుపుకుంటారు.వరాహ భగవానుడిని ఆరాధించడం ఆరోగ్యం , సంపదతో సహా భక్తుడికి అన్ని రకాల ఆనందాన్ని ఇస్తుందని నమ్ముతారు. సగం పంది సగం మానవ వరహా హిరణ్యక్షను ఓడించి అన్ని చెడులను నాశనం చేసింది. ఆ విధంగా భక్తులు ఆయనను ఆరాధిస్తారు, మంచితనం ప్రబలంగా ఉండాలని ప్రార్థిస్తారు
హిందువులు దశ జయంతులను దశావతారాల స్మరణగా జరుపుకుంటారు. ఈ పర్వదినాలు క్రింద తెలిపిన విధముగా ఉన్నాయి. వీటిని ఆయా నెలల్లో పంచాంగం లో తెలిపిన విధముగా ఇళ్లలో కానీ , దేవాలయాలలో సామూహికంగా జరుపుకుంటారు .
శ్రీవైష్ణవులు సంప్రదాయానుసారంగఅ త్రయోదశి నాటి రాత్రి ఉపవాసం ఉండి, చతుర్దశి నాడు కూడా ఉపవాసం ఉండి, ప్రదోష కాలమున నృసింహ విగ్రహమును పూజించుతారు. స్తంభములో జన్మించాడు గనుక భవంతి స్తంభములకు తిరుమణి, తిరు చూర్ణములు పెట్టి పూజిస్తారు. రాత్రి జాగరణము చేసి, స్వర్ణసింహ విగ్రహమును దానమిచ్చి, మరునాడు పారణ చేయుదురు. వైశాఖము గ్రీష్మము గనుక వడపప్పు, పానకము ఆరగింపు పెడతారు.
నృసింహ జయంతి వైశాఖ శుద్ధ చతుర్దశి నాడు జరుపుకుంటారు. ఈ రోజు సాయంకాలం నరసింహ మూర్తి హిరణ్య కశిపుని వధించడానికి ఆతని ఆస్థాన మండప స్తంభము నుండి ఉద్భవించెను."వైశాఖశుక్లపక్షేతు చరుర్దశ్యాం సమాచరేత్,మజ్జన్మసంభవం పుణ్యం వ్రతం పాపప్రణాశనమ్"అని నరసింహుడు ప్రహ్లాదునితో పేర్కొన్నట్లుగా నృసింహ పురాణములో ఉంది.
కల్లూరులో పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి. ఆటో సౌకర్యం గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతోంది. జాతీయ రహదారి, రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
కల్లూరులో ఉన్న ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ఒకరు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక సంచార వైద్య శాలలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. సమీప సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రం, ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం, మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, పశు వైద్యశాల, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు మూడు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. బాలబడి లింగాలలోను, మాధ్యమిక పాఠశాల తిమ్మనపల్లెలోనూ ఉన్నాయి. సమీప జూనియర్ కళాశాల, సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, ఎల్లనూరులోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల‌లు, పాలీటెక్నిక్ తాడిపత్రిలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల‌లు అనంతపురం లోనూ ఉన్నాయి.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు 9, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి.సమీప బాలబడి కన్నేపల్లిలో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల బెల్లంపల్లిలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల మంచిర్యాలలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల ఆదిలాబాద్లోను, పాలీటెక్నిక్‌ బెల్లంపల్లిలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల మంచిర్యాలలోనూ ఉన్నాయి.
సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం బెల్లంపల్లిలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల నస్పూర్ లోనూ ఉన్నాయి.
ఇది పాత మండల కేంద్రమైన భీమిని నుండి 25 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన బెల్లంపల్లి నుండి 32 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2016 అక్టోబరు 11 న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత ఆదిలాబాద్ జిల్లా లోని భీమిని మండలంలో ఉండేది. పునర్వ్యవస్థీకరణలో దీన్ని కొత్తగా ఏర్పాటు చేసిన కన్నేపల్లి మండలం లోకి చేర్చారు.
వాణిజ్య బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రోజువారీ మార్కెట్, వారం వారం సంత గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి.
గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి. ఆటల మైదానం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
పోస్టాఫీసు సౌకర్యం గ్రామానికి 5 కి.మీ. లోపు దూరంలో ఉంది. సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
గందిగుందంలో సబ్ పోస్టాఫీసు సౌకర్యం ఉంది. పోస్టాఫీసు సౌకర్యం, పోస్ట్ అండ్ టెలిగ్రాఫ్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి.
లాండ్ లైన్ టెలిఫోన్, మొబైల్ ఫోన్ మొదలైన సౌకర్యాలు ఉన్నాయి. ఇంటర్నెట్ కెఫె / సామాన్య సేవా కేంద్రం, ప్రైవేటు కొరియర్ గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. పబ్లిక్ ఫోన్ ఆఫీసు గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామానికి సమీప ప్రాంతాల నుండి ప్రభుత్వ రవాణా సంస్థ బస్సులు తిరుగుతున్నాయి. సమీప గ్రామాల నుండి ఆటో సౌకర్యం కూడా ఉంది. వ్యవసాయం కొరకు వాడేందుకు గ్రామంలో ట్రాక్టర్లున్నాయి.
ప్రైవేటు బస్సు సౌకర్యం, రైల్వే స్టేషన్ మొదలైనవి గ్రామానికి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉన్నాయి. రాష్ట్ర రహదారి, ప్రధాన జిల్లా రహదారి, జిల్లా రహదారి గ్రామం గుండా పోతున్నాయి. జాతీయ రహదారి గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది. గ్రామంలో తారు రోడ్లు, కంకర రోడ్లు, మట్టిరోడ్లూ ఉన్నాయి.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రైవేటు ప్రాథమిక పాఠశాలలు రెండు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి, ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప బాలబడి ఆనందపురంలో ఉంది.సమీప జూనియర్ కళాశాల పెందుర్తిలోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్ / సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల విశాఖపట్నంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప మేనేజిమెంటు కళాశాల సొంట్యాంలోను, వైద్య కళాశాల, పాలీటెక్నిక్‌లు విశాఖపట్నంలోనూ ఉన్నాయి. సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల పెందుర్తిలోను, అనియత విద్యా కేంద్రం భీమునిపట్నంలోను, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల విశాఖపట్నం లోనూ ఉన్నాయి.
వాణిజ్య బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉన్నాయి. వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ గ్రామం నుండి 10 కి.మీ.కి పైబడిన దూరంలో ఉంది.
ఈ రోజుల్లో, ఇతర రంగాలలోని వ్యక్తులు బుల్లితెర వ్యాఖ్యాతగా కార్యక్రమం పోషించడం సర్వసాధారణం, కోట్లాది మంది టీవీ వీక్షకులకు పరిచయం కావడానికి వేదికగా ఉండడంతో బుల్లితెర వ్యాఖ్యాత ఎంతోమందికి పరిచయమవుతున్నారు, ఆ తర్వాత వారికి ఇష్టమైన రంగంలో రాణించడానికి బుల్లితెర పరిచయం వారికి ఉపయోగపడుతుంది, దానికి ఉదాహరణ జబర్దస్త్ నుండి సినిమా రంగానికి పరిచయమైన ఎంతోమంది సినిమా నటులు, ముఖ్యంగా పిల్లల టెలివిజన్ ధారావాహికలలో, టెలివిజన్ వ్యాఖ్యాతగా బుల్లితెర పరిచయం వారికి సినిమా రంగానికి పరిచయమైన బుల్లితెర వ్యాఖ్యాతలు .
సినిమా రంగంలో చాలా తొందరగా అవకాశాలు రావడానికి కి ఇబ్బంది లేకుండా అవకాశాలు వస్తున్నాయి అలాగే సినిమా ఇండస్ట్రీలో ముందు పరిచయమై దానిలో అవకాశాలు సినిమాలు తగ్గితే మళ్ళీ తెరకు వస్తున్నా పేరున్న కళాకారులు కూడా టెలివిజన్ కార్యక్రమాల్లో వ్యాఖ్యాతలుగా నిర్వాహకులు రావడం దీనికి ఉదాహరణ సినిమా రంగంలోనూ టెలివిజన్ రంగంలో ను రెండు రకాలుగా విజయవంతమైన వారు కూడా ఉన్నారు. బుల్లి తెర వ్యాఖ్యాతగా చేసి రాజకీయంగా ఇతర రంగాల్లోని స్థిరపడిన వారు .
బుల్లితెర వ్యాఖ్యాత టెలివిజన్ కార్యక్రమాన్ని తిలకిస్తున్న ప్రేక్షకులను ఆ కార్యక్రమంలో లీనమయ్యేలా వారిని ఆనందపరుస్తూ, వారికి ఉత్సాహాన్ని అందిస్తూ వారిచే కేరింతలు పెట్టించే వారినిబుల్లితెర వ్యాఖ్యాత యాంకర్ అంటారు. ఈ విధంగా వ్యాఖ్యాత ప్రేక్షకులను కార్యక్రమానికి హత్తుకుపోయేలా కట్టిపడేయడాన్ని యాంకరింగ్ అంటారు.
విద్యార్థి దశ నుంచే కాంగ్రెస్ పార్టీ పట్ల అభిమానం వ్యక్తం చేసిన కూర్మయ్య విద్యాభ్యాస అనంతరం పార్టీకి పూర్తిస్థాయిలో పనిచేశారు. హరిజనోద్యమంలో, స్వాతంత్ర్యోద్యమంలోనూ ఆయన కృషిచేశారు. ఆయన 1936లో మొట్టమొదటిసారిగా సమష్టి మద్రాసు రాష్ట్ర శాసనసభ్యునిగా ఎన్నికై 1952లో తూర్పు కోస్తా ఎన్నికల తుఫానులో కాంగ్రెస్ కొట్టుకుపోయేవరకూ శాసనసభ్యునిగా పనిచేశారు. కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వాల్లో 1946-47ల్లో ప్రచురణ శాఖా మంత్రిగా, 1949లో గ్రామోద్ధరణ శాఖా మంత్రిగా పనిచేశారు.
కాంగ్రెస్ పార్టీ నాయకునిగా వేముల కూర్మయ్య పార్టీ పట్ల అసాధారణ నిబద్ధతను ఆనాటి పత్రికలు కొనియాడాయి. పార్టీ తీర్మానాలను అనుల్లంఘనీయమైన ప్రకృతి సూత్రాల్లా భావించేవారంటూ పాత్రికేయులు పత్రికాముఖంగానే ప్రచురించారు.
కాశీవిశ్వవిద్యాలయం నుంచి వ్యాయవాద పట్టా పొందిన తొలి హరిజన విద్యార్థిగా వేముల కూర్మయ్య రాజకీయరంగంలో కూడా హరిజనుల జీవన ప్రమాణాలు పెంపొందించేందుకు తమ కృషి సాగించారు. హరిజన విద్యార్థుల కోసం ఛాత్రాలయాలు ప్రారంభించి నిజయవంతంగా నడిపారు. హరిజనులకు నివాస స్థలాలు, వ్యవసాయ భూములు, ఉద్యోగాలు కావాలని, వాటి కోసం వీలున్నంతగా ప్రయత్నాలు చేశారు. ఆర్థికంగా, సామాజికంగా, రాజకీయంగా హరిజనులు అభివృద్ధి సాధించాలని కృషిచేసినా తన ఆశయాలకు దగ్గరగా ఉన్న అంబేద్కర్ తదితరుల మార్గంలో చేరక కాంగ్రెస్ పార్టీకే నిబద్ధులయ్యారు.
వేముల కూర్మయ్య జూలై 15, 1901న కృష్ణాజిల్లాలో మల్లవరంలో జన్మించారు. దేశోద్ధారక కాశీనాథుని నాగేశ్వరరావు పంతులు ప్రారంభించిన శ్యామలా ధర్మపాఠశాలలో ప్రాథమిక, ప్రాథమికోన్నత విద్య అభ్యసించడంతో చిన్ననాటి నుంచే కూర్మయ్యకు కాంగ్రెస్ పార్టీ ప్రముఖులతో పరిచయం, స్వాతంత్ర్యోద్యమ భావజాలం పట్ల అభినివేశం ఏర్పడ్డాయి. ఆయన ఉన్నత విద్యాభ్యాసం చేసి ఎం.ఎ., ఎల్.ఎల్.బి. పట్టా అందుకుని, కాశీ విశ్వవిద్యాలయం నుంచి ఆ విద్యార్హత పొందిన తొలి హరిజన విద్యార్థిగా చరిత్రకెక్కారు.
వేముల కూర్మయ్య కాంగ్రెస్ పార్టీ నాయకునిగా స్వాతంత్ర్యోద్యమంలో కృషిచేశారు. స్వాతంత్ర్య సమరంలో భాగంగా కాంగ్రెస్ ప్రారంభించిన పలు ఉద్యమాలలో చురుకైన పాత్ర వహించారు.
వేముల కూర్మయ్య స్వాతంత్ర్య సమరయోధునిగా, రాజకీయ నాయకునిగా సుప్రసిద్ధులు. ఆయన హరిజనోద్ధరణ, దేశ స్వాతంత్ర్యోద్యమం వంటి పలు ప్రజా ఉద్యమాలకు నాయకత్వం వహించారు.