polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
2019, డిసెంబరు 4న పత్రికా సమావేశం జరిగింది. ఇందులో చిత్రబృందం పాల్గొన్నారు. 2019, డిసెంబరు 7న ఖమ్మంలో చిత్ర ప్రీ-రిలీజ్ ఈవెంట్ జరిగింది. దీనికి చిత్రబృందం మొత్తం హాజరయ్యారు. అదే రోజున చిత్రం ట్రైలర్ కూడా విడుదలైంది. 2019, డిసెంబరు 10న జెఆర్‌సి కన్వెన్షన్స్‌లో వెంకీ మామ మ్యూజికల్ నైట్ ఈవెంట్ జరిగింది, పూర్తి సౌండ్‌ట్రాక్ ఆల్బమ్ విడుదలై ప్రత్యక్ష ప్రసారం చేయబడింది, దీనికి సినీ దర్శకుడు కె. రాఘవేంద్రరావు అతిథిగా వచ్చాడు.
మహేష్ బాబుతో సీతమ్మ వాకిట్లో సిరిమల్లె చెట్టు, రామ్ తో మసాలా, పవన్ కళ్యాణ్ తో గోపాల గోపాల, వరుణ్ తేజ్ తో 2 – ఫన్ అండ్ ఫ్రస్టేషన్ వంటి మల్టీస్టారర్ సినిమాలు తీసిన వెంకటేష్, ఈసారి తన మేనల్లుడు నాగచైతన్యతో కలిసి ఈ మల్టీస్టారర్ సినిమాలో నటించాడు. ఈ సినిమాకంటే ముందు నాగచైతన్య నటించిన ప్రేమమ్ సినిమాలో వెంకీ అతిథి పాత్ర చేయగా, మొదటిసారిగా ఈసినిమాలో ఇద్దరూ కలిసి పూర్తి నిడివి గల పాత్రలు చేసారు.
2019, నవంబరు 23న నాగచైతన్య పుట్టినరోజు సందర్భంగా అల్లుడు పుట్టినరోజు టీజర్ విడుదలైంది, దీనిలో చైతన్య పాత్ర సరదాగా ప్రేమించే బాలుడిగా, ఆర్మీ ఆఫీసర్‌గా ఉంది. 2019, నవంబరు 30న రాశీఖన్నా పుట్టినరోజు సందర్భంగా రాశీఖన్నా పుట్టినరోజు టీజర్ విడుదల చేయబడింది. 2019, డిసెంబరు 5న పాయల్ రాజ్‌పుత్ పుట్టినరోజు సందర్భంగా విషింగ్ అవర్ టీచర్ ఏ వెరీ హ్యాపీ బర్త్డే అంటూ ఒక పోస్టర్ విడుదల చేయబడింది.
వెంకీ మామ 2019, డిసెంబరు 13న విడుదలైన తెలుగు హాస్య చలనచిత్రం. సురేష్ ప్రొడక్షన్స్ పతాకంపై సురేష్ బాబు నిర్మించిన ఈ చిత్రానికి కె.ఎస్. రవీంద్ర దర్శకత్వం వహించాడు. వెంకటేష్, నాగ చైతన్య, రాశీ ఖన్నా, పాయల్ రాజ్‌పుత్ నటించిన ఈ చిత్రానికి ఎస్. తమన్ సంగీతం అందించాడు. ఈ సినిమా ప్రేక్షకులు, విమర్శకుల నుండి మిశ్రమ స్పందనలను అందుకుంది.
వెంకటేష్‌కు జోడిగా శ్రియా సరన్, నాగచైతన్యకు జోడిగా రకుల్ ప్రీత్ సింగ్ నటించబోతున్నారని మొదట ప్రకటించారు. కానీ, ఇద్దరూ హీరోయిన్స్ మార్చబడ్డారు. రకుల్ ప్రీత్ సింగ్ స్థానంలో నభా నటేష్ నటించబోతుందని వార్తలు వచ్చాయి.ఆఖరికి, ఈ చిత్రంలో హీరోయిన్స్ గా రాశీ ఖన్నా, పాయల్ రాజ్‌పుత్ నటిస్తున్నారని చిత్రబృందం ప్రకటించింది.
హైదరాబాదులోని రామానాయుడు స్టూడియోలో సినీ దర్శకుడు వి.వి. వినాయక్ అతిథిగా ఈ చిత్రం అధికారికంగా ప్రారంభించబడింది. సురేష్ ప్రొడక్షన్స్, పీపుల్స్ మీడియా ఫ్యాక్టరీ సంయుక్తంగా ఈ చిత్రాన్ని నిర్మించాయి.
నగరపాలక సంస్థ విస్తీర్ణంలో విస్తరించి ఉంది.నగర పాలక సంఘం 51 ఎన్నికల వార్డులతో ఉంది. పద్నాలుగు గ్రామాలను నగరపాలక సంస్థలో విలీనం చేశారు. నగరపాలక సంస్థలో విలీనమైన గ్రామాలలో బల్లేపల్లి, ద్వంసలపురం, ఎదులపురం, గొల్లగుడెం, గుడిమల్ల, గుర్రాలపాడు, కైకొండైగుడెం, ఖానాపురం. హవేలి, మల్లెమడుగు, పెద్దతండ, పోలేపల్లి, వెలుగుమట్ల, వెంకటగిరి ఉన్నాయి.
ఖమ్మం మునిసిపల్ కార్పొరేషన్ కోసం మొదటి ఎన్నికలు 2016 మార్చి 6 న జరిగాయి.పౌరసంఘం 50 డివిజన్లకు టిఆర్ఎస్, టిడిపి, కాంగ్రెస్-సిపిఐ కలయిక, సిపిఐ , వైయస్ఆర్ కాంగ్రెస్, బిజెపి పార్టీలకు తోడు స్వతంత్రులు మొత్తం 291 మంది అభ్యర్థులు బరిలో నిలబడ్డారు
నగరపాలక సంస్థ మేయర్ నేతృత్వంలోని ఎన్నుకోబడిన సంస్థ నిర్వహిస్తుంది. కార్పొరేషన్ ప్రస్తుత కమిషనర్ జి. వేణుగోపాల్ రెడ్డి.
కామిని రాయ్ బ్రిటిష్ ఇండియాలో బెంగాలీ కవయిత్రి, సామాజిక కార్యకర్త, స్త్రీవాది. ఆమె బ్రిటిష్ ఇండియాలో మొదటి మహిళా గౌరవ గ్రాడ్యుయేట్. కవిత్వం అంటే మగవాళ్లు మాత్రమే రాసేది అని అనుకునే రోజుల్లో కవిత్వం రాయడమే కాక స్త్రీ వాద కవిత్వానికి ప్రాచుర్యం కలిపించిన బెంగాలీ కవయిత్రి కామిని రాయ్. బ్రిటిష్ కాలంలోనే విద్యానభ్యసించిన మెుట్ట మెుదటి మహిళ కామిని రాయ్. ఆమె బీఏ ఆనర్స్‌‌లో గ్రాడ్యుయేట్ పూర్తి చేసిన మెుదటి భారతీయ మహిళ. అంతేకాకుండా భారతీయ స్త్రీవాదుల్లలో ఒకరిగా గుర్తిస్తారు. గ్రాడ్యుయేట్ పూర్తి చేసిన తరువాత టీచర్ గా పనిచేశారు.‘అలయ్ ఓ ఛాయ్’ అనే బుక్ ను 1889లో ప్రచురించారు.
1864 అక్టోబరు 12 న అప్పటి బెంగాల్ ప్రెసిడెన్సీలోని బేకర్‌గుంజ్ జిల్లాలో బసంద గ్రామంలో జన్మించిన రాయ్ 1883 లో బెతున్ పాఠశాలలో చేరింది. బ్రిటీష్ ఇండియాలో పాఠశాలకు హాజరైన మొదటి బాలికలలో ఒకరైన ఆమె 1886 లో కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయానికి చెందిన బెతున్ కాలేజీ నుండి సంస్కృత గౌరవాలతో బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్ డిగ్రీని సంపాదించింది. అదే సంవత్సరంలో అక్కడ బోధన ప్రారంభించింది. దేశంలో మొట్టమొదటి ఇద్దరు మహిళా గౌరవ గ్రాడ్యుయేట్లలో ఒకరైన కదంబిని గంగూలీ అదే సంస్థలో ఆమెకు మూడేళ్ళు సీనియర్.
ఆమె సోదరుడు నిసిత్ చంద్ర సేన్ కలకత్తా హైకోర్టులో ప్రఖ్యాత న్యాయవాది, తరువాత కలకత్తా మేయర్ కాగా, ఆమె సోదరి జమిని అప్పటి నేపాల్ రాయల్ కుటుంబానికి చెందిన ఇంటి వైద్యురాలు. 1894 లో ఆమె కేదార్‌నాథ్ రాయ్‌ను వివాహం చేసుకుంది. ఆమె అబాలా బోస్ అనే బెతున్ స్కూల్ తోటి విద్యార్థి నుండి స్త్రీవాదం కోసం సంకేతాలను తీసుకుంది. కలకత్తాలోని బాలికల పాఠశాలతో మాట్లాడుతూ, భారతి రే వలె తరువాత దీనిని మార్పులు చేసినట్లుగా, "మహిళల విద్య యొక్క లక్ష్యం వారి సర్వ అభివృద్ధికి , వారి సామర్థ్యాన్ని నెరవేర్చడానికి దోహదపడటం" అని అన్నది.
1921 లో, మహిళా ఓటు హక్కు కోసం పోరాడటానికి ఏర్పడిన బాంగియా నారీ సమాజ్ లో కుముదిని మిత్రా , మృణాలిని సేన్ లతో పాటు ఆమె కూడా ఒకరు. బెంగాల్ లెజిస్లేటివ్ కౌన్సిల్ 1925 లో మహిళలకు పరిమితమైన ఓటు హక్కును మంజూరు చేసింది, 1926 భారత సార్వత్రిక ఎన్నికలలో మొదటిసారిగా బెంగాలీ మహిళలు తమ హక్కును వినియోగించుకునేందుకు వీలు కల్పించారు. ఆమె ఫిమేల్ లేబర్ ఇన్వెస్టిగేషన్ కమిషన్ లో సభ్యురాలు.
రాయ్ ఇతర రచయితలు, కవులను ప్రోత్సహించడానికి తన మార్గం నుండి బయటపడింది. 1923 లో, ఆమె బారిసాల్‌ను సందర్శించి, అప్పటి సుఫీయా కమల్ అనే యువతిని రచయితగా కొనసాగించమని ప్రోత్సహించింది. ఆమె 1930 లో బెంగాలీ సాహిత్య సదస్సు అధ్యక్షురాలిగా, 1932-33లో బంగియా సాహిత్య పరిషత్ ఉపాధ్యక్షురాలిగా ఉంది.
12 అక్టోబరు 2019 న, గూగుల్ కామిని రాయ్ స్మారకార్థం డూడుల్ ను ఆమె 155వ జయంతి నాడు. "ఒక స్త్రీని ఇంటికి ఎందుకు పరిమితం చేయాలి , సమాజంలో ఆమెకు సరైన స్థానాన్ని ఎందుకు నిరాకరించాలి?" అనే ఉల్లేఖనతో ప్రచురించింది.
ఆమె కవి రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ సంస్కృత సాహిత్యానికి ప్రభావితమైంది. కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం జగటారిని బంగారు పతకంతో సత్కరించింది.
బాలకృష్ణ గా జగపతి బాబు . బాలకృష్ణన్, సాధారణంగా బాలు అని పిలుస్తారు ఒక గ్రామ క్షురకుడు. అతను తన ఆర్థిక సమస్యలు ఉన్నప్పటికీ తన భార్య, ముగ్గురు పిల్లలతో సంరక్షణ లేకుండా జీవిస్తాడు. ఇతరుల నుండి సహాయం తీసుకోవటానికి అతను ఇష్టపడకపోవటానికి అతని సెలూన్లో లాభాలు సంపాదించడంలో విఫలమవుతాడు. తన పాత స్నేహితుడు అశోక్ కుమార్ గ్రామానికి తిరిగి వచ్చినప్పుడు బాలన్‌కు సందిగ్ధత ఉంది.
శ్రీదేవిగా మీనా . శ్రీదేవి బాలన్ భార్య, ఆమె పేలవమైన జీవన స్థితి ఉన్నప్పటికీ, ఉద్రేకపూరితమైన, బహిరంగ హృదయపూర్వక వ్యక్తిగా ప్రసిద్ది చెందింది. గ్రామస్తులు అతని పట్ల ద్వేషం ఉన్నప్పటికీ ఆమె తన భర్త పట్ల ఎంతో ప్రేమను పంచుకుంటుంది.
అశోక్ కుమార్ పాత్రలో రజనీకాంత్ . తన చిత్ర షూటింగ్‌లో పాల్గొనడానికి గ్రామానికి వచ్చిన దక్షిణ భారత సినిమాలో అశోక్ కుమార్‌ను "సూపర్ స్టార్" గా పిలుస్తారు. అతని రాక గ్రామస్తుల్లో ఉత్సాహాన్ని రేకెత్తిస్తుంది. వారందరూ సూపర్ స్టార్‌ను చూడాలని కోరుకుంటారు.
కథానాయకుడు 2008 లో విడుదలైన తెలుగు చిత్రం. ఈ చిత్రాన్ని అశ్వనీ దత్, జిపి విజయకుమార్ నిర్మించారు. పి. వాసు దర్శకత్వం వహించాడు. మలయాళ చిత్రం కద పారాయుంబోల్ యొక్క రీమేక్, ఈ చిత్రంలో జగపతి బాబు, మీనా ముఖ్య పాత్రలలో, రజనీకాంత్ విస్తరించిన అతిధి పాత్రలో నటించారు. సానుకూల సమీక్షలకు విడుదలైన, వాణిజ్యపరంగా విజయం సాధించిన ఈ చిత్రం ఏకకాలంలో తమిళంలో కుసేలాన్ గా రూపొందించబడింది, ఇది మిశ్రమ సమీక్షలకు విడుదలైంది, సగటు కంటే తక్కువ వసూలు చేసింది. బాలుతో క్లైమాక్స్ దృశ్యం తప్ప రజనీకాంత్ యొక్క చాలా భాగాలు తమిళ వెర్షన్ నుండి డబ్ చేయబడ్డాయి.
ఈ చిత్రం, తన యవ్వనంలో ఒక ప్రముఖ సినీ నటుడితో బలమైన స్నేహాన్ని పంచుకున్న ఒక గ్రామస్తుడి చుట్టూ తిరుగుతుంది. ఏదేమైనా, కెరీర్‌లో వారి భిన్నమైన వృత్తి కారణంగా వారు చివరికి విడిపోవడానికి సిద్ధం అవుతారు, ఒకరు జాతీయ వ్యక్తిగా, మరొకరు గ్రామ మంగలిగా మారతారు. దశాబ్దాల తరువాత, నటుడు తన చిత్ర షూటింగ్‌లో పాల్గొనడానికి గ్రామానికి తిరిగి వస్తాడు. నటుడిని చూసే అవకాశాల గురించి గ్రామం మొత్తం ఉత్సాహంగా ఉన్నప్పటికీ, మంగలి తన పాత స్నేహితుడు తనను మరచిపోయి, నిర్లక్ష్యం చేస్తాడని భయపడుతుంటాడు. కథ స్నేహం యొక్క ఒత్తిడిని అన్వేషిస్తుంది.
పల్లవరాయణ్పేట్టై శాసనం ఆధారంగా రెండవ రాజరాజ చోళుడి పాలన ముగిసే సమయానికి, ప్రధానమంత్రి కులాతుల్లాను తిరుసిట్రంబలముడైయాను పెరుమన్నంబి సింహాసనాన్ని అధిరోహించడానికి అర్హతగల కుమారులు లేరని రాజు దృష్టికి తీసుకువచ్చారు. దీని ఆధారంగా ఇతర యువరాజుల గురించి ఆరా తీసిన తరువాత ఆయన గంగైకొండచోళపురంలోని రాజభవనం నుండి నెరియుడైపెరుమాళు కుమారుడు, విక్రమా చోళ మనవడూ అయిన ఎడిరిలాపెరుమాళును వారసుడుగా తీసుకువచ్చాడు. రెండవ రాజరాజ చోళుడు అప్పుడు ఈ యువరాజుగా ప్రకటించి వారసుడిగా చేసాడు. ఈ సంఘటన జరిగిన నాలుగు సంవత్సరాల తరువాత రెండవ రాజరాజ చోళుడు మరణించినప్పుడు ప్రధానమంత్రి పల్లవరాయరు ఎడిరిలిపెరుమాళు ను రాజాధిరాజ చోళుడు అనే బిరుదుతో రాజుగా అభిషేకం చేశారు. రెండవ రాజరాజ చోళుడి ఇద్దరు కుమారులు ఒకటి, రెండు సంవత్సరాల వయస్సు గల వారిని మరొక ప్రదేశానికి సురక్షితంగా తీసుకెళ్లారు. ఎందుకంటే వారు రాజభవనంలో నివసించడం ఇక మీదట సురక్షితం కాదని ఆయన విశ్వసించాడు. కొంతమంది చరిత్రకారుల అభిప్రాయం ఆధారంగా రాజాధిరాజ చోళుడు తండ్రి నెరియుడైపెరుమళు రెండవ కులోత్తుంగ చోళుడు సోదరుడు, విక్రమచోళ మరొక కుమారుడు.
కులశేఖరుడు మంచి పోరాటం చేశాడు. సింహళ దళాలు లంక నుండి బలగాలు పొందవలసి వచ్చింది. కులశేఖరుడు అప్పుడు రెండవ రాజధీరాజ చోళుడికి విజ్ఞప్తి చేశాడు. ఆయన సహాయానికి పెద్ద శక్తిని పంపారు. అయితే కులశేఖరుడు లంక దళాల మీద పోరాటంలో ఓటమిని ఎదుర్కొన్నాడు. లంక సైన్యాధ్యక్షుడు పరాక్రమ పాండ్య కుమారుడు వీరపాండ్యను సింహాసనం మీద నియమించారు. చోళ దళాలు, సింహళ దళాల మధ్య పోరాటం కొనసాగింది. చోళసైన్యం త్వరలోనే సింహళ దళాలను ఓడించి వారిని తిరిగి ద్వీపానికి తరలించింది. అన్నను పల్లవరాయణ పోరాటంలో, చోళ సైన్యాధ్యక్షుడు ఇద్దరు సింహళ సైన్యాధ్యక్షులైన లంకాపురి తండనాయగను, జగత్విసాయ తండనాయగను శిరచ్ఛేదనం చేశారు. చోళులు కుళశేఖరుడిని పాండ్య రాజుగా చేసిన తరువాత ఇద్దరు సైనికాధికారుల తలల పాండ్య కోటలో ఏర్పాటు చేశారు.
పరాక్రమబాహు చోళ ప్రధాన భూభాగానికి వ్యతిరేకంగా ఎదురుదాడిని సిద్ధం చేశాడు. ఇది విన్న చోళ సైన్యాధ్యక్షుడు లంక ద్వీపం మీద దండయాత్ర చేపట్టడానికి సింహళ పాలకుడు పరాక్రమబాహు ప్రత్యర్థి శ్రీవల్లభను ప్రేరేపించాడు. ఒక నావికాదళ యాత్ర లంకలో దిగి అనేక ప్రదేశాల మీద దాడి చేసి నాశనం చేసింది. పరాక్రమ పాండ్యకు తనిచ్చిన మద్దతు తనకు తెచ్చిన నష్టాన్ని చూసిన పరాక్రమబాహు కులశేఖరను పాండ్యరాజ్యానికి నిజమైన రాజుగా గుర్తించి, చోళులకు వ్యతిరేకంగా అతనితో పొత్తు పెట్టుకున్నాడు. చోళులు కులశేఖర ద్రోహాన్ని కనుగొని వారి విధానాన్ని ఒకేసారి మార్చారు. మరింత పోరాటం తరువాత చోళులు పాండ్య సింహాసనం మీద విరాపాండ్యను ఏర్పాటు చేసి కులశేఖరుడిని బహిష్కరించారు.
మొదటి కులోత్తుంగ చోళుడు పాండ్య దేశాన్ని స్వాధీనం చేసుకున్న తరువాత స్థానిక పాండ్య యువరాజులు చోళుల అస్పష్టమైన ఆధిపత్యానికి లోబడి తమకు నచ్చిన విధంగా పాలించటానికి అనుమతించబడ్డారు. కొంతమంది పాండ్యులు చోళులకు విధేయులుగా ఉన్నారు. ఒక పరాంతక పాండ్యుల మొదటి కులోత్తుంగ చోళుడు కళింగ పోరాటంలో పాల్గొన్నాడు. మొదటి కులోత్తుంగ తరువాత చోళులు పాండ్యుల మీద తమకున్న ఉన్న కొద్దిపాటి నియంత్రణను కోల్పోయారు. మొదటి కులోతుంగ చోళుడి పాలన తరువాత పాండ్య దేశంలో శాసనాలు ఏవీ లేవు.
మదురైలో సుమారు సా.శ. 1166 పరక్రామ పాండ్య, కులశేఖర వారసత్వం గురించి గొడవ పడ్డారు. కులశేఖకుడు మదురై మీద దాడి చేశాడు. పరాక్రమ లంకరాజు మొదటి పరాక్రమబాహుకి విజ్ఞప్తి చేశారు. సింహళ సహాయం పరాక్రమానికి చేరుకోకముందే కులశేఖకుడు మదురైని తీసుకొని పరకరమ, ఆయన భార్య, ఆయన కొంతమంది పిల్లలను చంపాడు. కులశేఖరుని ఓడించి, పాండ్య సింహాసనాన్ని పరాక్రమ పాండ్య కుమారుడికి ప్రసాదించే వరకు సింహళ రాజు తన సైన్యాధికారిని యుద్ధం కొనసాగించమని ఆదేశించాడు.
రెండవ రాజరాజ చోళుడు కాలంలో ప్రారంభమైన స్థానిక పాలెగాళ్ళు, అధిపతుల స్వాతంత్ర్యం రాజధీరాజ పాలనలో మరింత స్పష్టంగా కనిపించింది. వారు కేంద్ర ప్రభుత్వంలో తమ ప్రభావాలను మరింతగా విస్తరించడం ప్రారంభించారు. ఇది రాజు అధికారాన్ని ఈ తారుమారుచేసి దేశంలోని స్థానిక ప్రభుత్వ ప్రాంతాల మీద తన నియంత్రణను సమర్థవంతంగా అమలు చేయడంలో కేంద్ర పరిపాలనను బలహీనపరిచింది.
ఈ పాలెగాళ్ళ పెరుగుదల రెండు పరిణామాలను కలిగి ఉంది. మొదటిది, రాజును ప్రభుత్వ ప్రతిష్ఠను దాని ప్రభావ రంగాన్ని ఎక్కువగా పరిమితం చేయడం ద్వారా బలహీనపరచడం. తద్వారా మిగిలిన పరిపాలన మీద పట్టుబలపరచుకోవడం. రెండవది వారు చోళ ప్రభువులలో ఉన్న అధికారిక పదవులను వంశపారంపర్య హక్కుగా మార్చడానికి ఒకరితో ఒకరు పొత్తులు, ఒప్పందాలను ఏర్పరచుకోవడం ప్రారంభించారు.
రెండవ రాజధిరాజ చోళుడిని స్థాపించిన వెంటనే పాండ్య దేశంలో తలెత్తిన తీవ్రమైన వివాదం చోళ, సింహళ పాలకుల జోక్యానికి దారితీసింది. ఇది ఇద్దరికీ కష్టాలను తెచ్చిపెట్టింది. ఈ అంతర్యుద్ధం బూడిద నుండి పాండ్యశక్తి పుట్టుకొచ్చి దానిని పునరుద్ధరించిన బలంతో త్వరలోనే చోళ, సింహళ రాజ్యాలను మింగేసింది.
రెండవ రాజాధిరాజ చోళుడు రెండవ రాజరాజ చోళుడి తరువాత చోళ రాజుగా పరిపాలించాడు. రెండవ రాజరాజ చోళుడు సా.శ. 1166 లో విక్రమచోళుడి మనవడు రెండవ రాజాధిరాజ చోళుడిని తన వారసుడిగా ఎన్నుకున్నాడు. ఎందుకంటే ఆయనకు సింహాసనాన్ని అధిరోహించే వయస్సు ఉన్న తన స్వంత కుమారులు లేరు.
రెండవ విజయదిత్య కుమారుడు ఐదవ విష్ణువర్ధనుడు గుజరాతు రాష్ట్రకూట శాఖకు చెందిన కర్కా సోదరి అయిన రట్టా యువరాణి శిలమహదేవి మధ్య వివాహం జరగడం ద్వారా తాత్కాలికంగా ప్రశాంతత పునరుద్ధరించబడింది. అయితే ఐదవ విష్ణువర్ధనుడు మధ్య భారతదేశంలోని త్రిపురిలోని రాష్ట్రకూటుల ఉత్తర కాలచురి భూస్వామ్యాధికారుల మీద దాడి చేసి నాసికు సమీపంలో ఎలిచ్పూరును స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. మొదటి అమోఘవర్ష ఐదవ విష్ణువర్ధనుడిని 846 లో చంపాడు. కాని తరువాతి తూర్పు చాళుక్య పాలకుడు మూడవ గుణగ విజయదిత్యతో స్నేహపూర్వక సంబంధాన్ని కొనసాగించాడు. 870 లో యువరాజు విమలదిత్య ఆధ్వర్యంలో దక్షిణ కెనరాకు చెందిన అలుపాలను అణిచివేసాడు. అదేవిధంగా మొదటి అమోఘవర్ష పల్లవులు తో పరస్పర స్నేహపూర్వక చర్యలను కొనసాగించాడు. పల్లవులకు రాష్ట్రకూటాలతో వైవాహిక సంబంధాలు ఉన్నాయి. నందివర్మనుడు శంఖ అనే రట్టా యువరాణిని వివాహం చేసుకున్నాడు. వారి కుమారుడిని "నృపతుంగ" అని కూడా పిలుస్తారు. ఇది పల్లవ రాజు నృపతుంగ మొదటి అమోఘవర్ష కుమార్తెను వివాహం చేసుకుని ఉండాలని చరిత్రకారులను సూచిస్తున్నారు.
ఆయన బంధువులు కొందరు, సామ్రాజ్యం భూస్వామ్యవాదులతో కలిసి ఒక తిరుగుబాటు కారణంగా మొదటి అమోఘవర్షను తాత్కాలికంగా కొంతకాలం చక్రవర్తిగా సింహాసనం నుండి తొలగించి తన సంరక్షకుడు, కజిను కర్కా సహాయంతో 821 నాటికి తనను తాను చక్రవర్తిగా తిరిగి స్థాపించాడు. ఈ సమాచారం సూరతు రికార్డులు, 835 బరోడా ఫలకాల నుండి లభించింది. మొదట తిరుగుబాటు చేసినది రెండవ శివమరా రాజు నేతృత్వంలోని పశ్చిమ గంగా భూస్వామ్యం. ఆ తరువాత జరిగిన యుద్ధాల శ్రేణిలో రెండవ శివమారా 816 లో చంపబడ్డాడు. కాని మొదటి అమోఘవర్ష సైన్యాధ్యక్షుడు విశ్వాసకుడు బంకేషను తదుపరి గంగా రాజు రాచమల్లా ఓడించాడు. పశ్చిమ గంగా స్థిరత్వస్థాపన కారణంగా మొదటి అమోఘవర్ష ఒక రాజీ విధానాన్ని అనుసరించాల్సి వచ్చింది. ఆయన తన కుమార్తె చంద్రబ్బలబ్బేను పశ్చిమ గంగా రాజు బుటుగాకు, మరొక కుమార్తె రేవకానిమ్మడిని యువరాజు ఎరేగాంగాకు ఇచ్చి వివాహం చేసాడు. 818 – 820 ల మధ్య మరిన్ని తిరుగుబాట్లు జరిగాయి. కాని 821 నాటికి మొదటి అమోఘవర్ష అన్ని ప్రతిఘటనలను అధిగమించి పాలించటానికి స్థిరమైన రాజ్యాన్ని స్థాపించాడు.
మొదటి అమోఘవర్ష ఉత్తర భారతదేశంలో విజయవంతమైన పోరాటాల కారణంగా తన తండ్రి చక్రవర్తి మూడవ గోవింద తిరిగి వచ్చే ప్రయాణంలో నర్మదా నది ఒడ్డున శ్రీభువనులో సా.శ. 800 లో జన్మించాడు. ఈ సమాచారం 803 మన్నే శాసనం, 871 సంజను ఫలకాల నుండి లభిస్తుంది. రెండూ మొదటి అమోఘవర్ష గురించి ముఖ్యమైన సమాచార వనరులుగా విశ్వసించబడుతున్నాయి. మొదటి అమోఘవర్ష తన తండ్రి మరణం తరువాత 14 సంవత్సరాల వయస్సులో సింహాసనాన్ని అధిష్టించాడని సిరూరు ఫలకాలు మరింత స్పష్టం చేస్తున్నాయి. ఆ తరువాత ఆయన శాసనాలన్నీ ఆయనను మొదటి అమోఘవర్షగా సూచించాయి. చక్రవర్తిగా తన ప్రారంభ సంవత్సరాలలో ఆయన సంరక్షకుడు ఆయన బంధువు, సామ్రాజ్యం గుజరాతు శాఖకు చెందిన కర్కా సువర్ణవర్ష ఉన్నాడు.
తూర్పు చాళుక్య కుటుంబానికి చెందిన మొదటి విజయాదిత్య వేంగీలో పాలక రాష్ట్రకూట భూస్వామ్యాధిపతి బీమా సల్కీని పడగొట్టొ సింహాసనాన్ని స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. తరువాత రాష్ట్రకూటులకు వ్యతిరేకంగా తన శత్రుత్వాన్ని కొనసాగించాడు. ఆయన రాష్ట్రకూట బలమైన కోట అయిన స్తంభ ను స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. కాంబే, సాంగ్లీ ఫలకాల ఆధారంగా మొదటి అమోఘవర్ష వెంగీ చాళుక్యులను అధికంగా ఓడించి, వింగవల్లి యుద్ధంలో వారి బలమైన ప్రదేశాల నుండి వారిని తరిమికొట్టాడని తెలుస్తుంది. బాముమ్రా రికార్డులు "అమోఘవర్ష"ను సమర్థించిన రట్టా రాజ్యం మీద దాడి చేసిన "చాళుక్యుల సముద్రం వంటి సేనల" గురించి ప్రస్తావించాయి. ఈ విజయాల తరువాత అతను వీరనారాయణ అనే బిరుదును పొందాడు.
మొదటి అమోఘవర్ష ఆయన పొరుగువారందరితో, భూస్వామ్యవాదులతో స్నేహంగా ఉండటానికి ఇష్టపడ్డాడు. వారి మీద దూకుడుగా వ్యవహరించడం మానుకున్నాడు. మతపరమైన పనులను నెరవేర్చడానికి ఆయన కొన్ని సార్లు తన సింహాసనాన్ని వదులుకున్నాడా అనేది ఇంకా చర్చనీయాంశమైంది. ఆయన తన ప్రజలను ఎంతో శ్రద్ధగా చూసుకున్నాడు. ఒకసారి ఒక విపత్తు వారికి హాని కలిగిస్తుందని భీతిచెందినప్పుడు ఆయన కొల్లాపూరు మహాలక్ష్మి దేవికి తన వేలును బలిగా అర్పించాడు. ఈ దయగల చర్య కోసం సంజను శాసనం ఆయనను బలి, శిబి, జిముతవాహన వంటి పురాణ వీరులతో పోలుస్తుంది. ఫ్ వంగా, అంగ, మగధ, మాల్వా, వెంగీ పాలకులు ఆయనను ఆరాధించారని వ్రాయబడింది.
871 లోని సంజను శాసనాలు మొదటి అమోఘవర్ష ద్రావిడ రాజ్యాన్ని పడగొట్టడానికి గొప్ప ప్రయత్నం చేసాడని, ఆయన సైన్యాల సమీకరణ కేరళ, పాండ్య, చోళ, కళింగ, మగధ, గుజరాతు పల్లవ రాజుల హృదయాల్లో బీభత్సం కలిగించిందని పేర్కొంది. మొదటి అమోఘవర్ష ఆయన సొంత సభలో తనకు వ్యతిరేకంగా కుట్రలో భాగస్వామ్యం వహించిన గంగావంశీ పాలకుడికి, కుట్రలో భాగస్వామ్యం వహించిన మిగిలిన వారికి జీవిత ఖైదు విధించాడని కూడా రికార్డు పేర్కొంది.
నాలుగు గోడల మధ్య చదువుపై రవీంద్రనాథ్ ఠాగూరుకు కొన్ని నిర్దుష్ట అభిప్రాయాలున్నాయి. గోడలు మానసిక ప్రవృత్తికి అద్దం పడతాయని అతని నమ్మకం. అందుకే శాంతి నికేతన్‌లో తరగతి గదులలో కాకుండా ఆరు బయలు చెట్లక్రింద పాఠాలను చెప్పడం ప్రారంభించాడు. ఇతనికి బ్రిటిష్ ఇండియా ప్రవేశపెట్టిన పాశ్చాత్యవిద్యపై అంత సదభిప్రాయం లేదు. ఈ విషయంలో గాంధీజీ, ఠాగూర్‌ల అభిప్రాయాలు కలిసిపోయాయి. "నేను చదువుకున్నది నాకు గుర్తుండదు. నేను నేర్చుకున్నది మాత్రమే గుర్తుండిపోతుంది" అని ఓ సందర్భంలో ఠాగూర్ అన్నాడు. ఇతని అభిప్రాయం ప్రకారం ప్రతి వ్యక్తీ మేధావులే. కాకపోతే ప్రతి విద్యార్థి వికాసం ఏకకాలంలో జరగదు. అందుకే విశ్వభారతిలో ఠాగూర్ కొత్త విద్యావిధానాన్ని ప్రవేశపెట్టాడు. ప్రతి విద్యార్థీ తాను చదువుతున్న కోర్సు తాను, ఉపాధ్యాయుడు ఇరువురూ సంతృప్తి చెందేవరకు కొనసాగవచ్చు.
ఈ విశ్వవిద్యాలయంలో ఒక విద్యార్థి కోరుకున్న కోర్సు లేకపోతే ఆ కోర్సుకు గిరాకీ ఉన్నా లేక పోయినా దానిని రూపకల్పన చేసి దానికి తగిన అధ్యాపకులను రప్పించి ఆ కోర్సును ప్రారంభిస్తారు.
1863లో రాయ్‌పూర్ జమీందారు దేవేంద్రనాథ్ ఠాగూరుకు ఆశ్రమం నెలకొల్పడానికి ప్రస్తుతం ఛాతిమ్‌తాలా అని పిలువబడుతున్న స్థలాన్ని దానం చేశాడు. ఆ ఆశ్రమం తొలుత బ్రహ్మచర్యాశ్రమంగాను తరువాత బ్రహ్మచర్యవిద్యాలయం గాను పిలువబడింది. ఈ ఆశ్రమం చుట్టుపక్కల ఉన్న అన్ని వర్గాల ప్రజలను యోగాభ్యాసం కొరకు ఆకర్షించడానికి ఉద్దేశించబడింది. 1901లో దేవేంద్రనాథ్ చివరి కుమారుడు రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ ఈ ఆశ్రమం ఆవరణలో ఒక పాఠశాలను ఆరంభించాడు.
ఈ విశ్వవిద్యాలయం ప్రధాన అధికారులు పరిదర్శక , ఆచార్య , ఉపాచార్య . భారత రాష్ట్రపతి ఈ విశ్వవిద్యాలయానికి పరిదర్శకునిగా, భారత ప్రధానమంత్రి ఆచార్యునిగా వ్యవహరిస్తారు. ఆచార్య అధ్యక్షతన "కర్మ సమితి" ఈ సంస్థను నిర్వహిస్తుంది. ఈ విశ్వవిద్యాలయంలోని విద్యాసంస్థలు శాంతి నికేతన్‌లోను, శ్రీ నికేతన్‌లోను నెలకొని వున్నాయి.
విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయం ఒక సార్వత్రిక కేంద్ర విశ్వవిద్యాలయం, జాతీయ ప్రాముఖ్యత కలిగిన విద్యాసంస్థ. ఇది పశ్చిమ బెంగాల్ రాష్ట్రంలోని శాంతినికేతన్‌లో నెలకొని వుంది. రవీంద్రనాథ్ టాగూరు ఈ సంస్థను నెలకొల్పాడు. మన దేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చేవరకు ఇది ఒక కళాశాలగా ఉండేది. 1951లో ఈ సంస్థకు విశ్వవిద్యాలయ స్థాయిని కల్పించి విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయంగా పేరు మార్చారు.
ఈ విశ్వవిద్యాలయాన్ని సంస్థలుగా, కేంద్రాలుగా, విభాగాలుగా, శాఖలుగా విభజించారు. ఆయా విభాగాలు ఆయా సంస్థలలో చేరి వుంటాయి. భారత ప్రభుత్వపు శాస్త్ర సాంకేతిక విభాగం ఈ సంస్థలకు ఆర్థికవనరులను కల్పిస్తుంది. ఈ విశ్వవిద్యాలయ కోర్సులు కళలు, నృత్యం వంటి అత్యున్నత సాంస్కృతిక విలువలను కలిగివున్నాయి.
నేషనల్ ఇన్‌స్టిట్యూషనల్ ర్యాంకింగ్ ఫ్రేమ్‌వర్క్ ఈ విశ్వవిద్యాలయానికి దేశం మొత్తం మీద 48వ ర్యాంకును విశ్వవిద్యాలయాలలో 31వ ర్యాంకును ఇచ్చింది. యు.ఎస్.న్యూస్ అండ్ వరల్డ్ వారి బెస్ట్ గ్లోబల్ యూనివర్సిటీస్ 2020 రిపోర్ట్ ప్రకారం విశ్వభారతి భారతీయ విశ్వవిద్యాలయాలలో 4వ స్థానం సంపాదించింది.
విశ్వభారతి విశ్వవిద్యాలయం ఉన్నత విద్యలో స్నాతక పూర్వ , స్నాతక, స్నాతకోత్తర, డాక్టరేట్ స్థాయిలలో అనేక కోర్సులు నడుపుతున్నది. ఈ విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రవేశానికి ప్రతి విద్యార్థి సక్రమ పద్ధతిలో ప్రయత్నించాలి. దరఖాస్తులను ఆన్‌లైన్ ద్వారా పంపాలి.
1901 నుండి ఠాగూర్ ఆశ్రమంలో హిందూమేళాను నిర్వహించడం ఆరంభించాడు. ఈ ఆశ్రమం జాతీయోద్యమానికి కేంద్రంగా నిలిచింది. 20వ శతాబ్దంపు తొలినాళ్ళలో ఇతర జమీందార్లు ఈ ఆశ్రమానికి తమ భూములను అమ్మివేశారు.
12 సంవత్సరాల కరువు ముగిసిన తరువాత గొప్ప ఋషులు వేదాల మీద ఉపన్యాసాల కోసం ఒకరినొకరు అభ్యర్థించారు. ఆకలితో ఉన్న కడుపులతో తిరుగుతున్నప్పుడు, ఋషులు వేదాల జ్ఞానాన్ని కోల్పోయారు. వాస్తవానికి వారిలో ఒకరు కూడా గ్రంథాలను అర్థం చేసుకోలేరు. వారిలో ఎవరైనా ఋషులలో అగ్రగామి అయిన సరస్వతను ఎదుర్కొన్నారు. తరువాతి వారు వేదాలను ఏకాగ్రతతో చదువుతున్నారు. ఋషుల సమావేశానికి తిరిగి వచ్చి, సరస్వతా గురించి, ఏకాంత వైభవం, ఏకాంతంగా అడవిలో వేదాలను చదవడంలో నిమగ్నమైన భగవంతుడిలాంటి రూపం గురించి మాట్లాడాడు. అప్పుడు గొప్ప ఋషులందరూ ఆ ప్రదేశానికి వచ్చి వారికి వేదాలు నేర్పించాలని సంయుక్తంగా కోరారు. ఆ ఋషులు ఆయన శిష్యులుగా మారి ఆయన నుండి వేదాల జ్ఞానాన్ని పొందారు. మరోసారి వారి ఆచారాలను ఆచరించడం ప్రారంభించారు. ఆయన నుండి వేదాల జ్ఞానాన్ని సంపాదించడం కోసం మొత్తం 60,000 ఋషులు గౌరవనీయమైన ఋషి సరస్వతా శిష్యులు అయ్యారు . ప్రస్తుత గౌడు సరస్వతు, షెన్విలు, చిత్రపూరు సరస్వతు, భల్వాలికరు, రాజపూరు సరస్వతు, పెడ్నేకర్లు అయిన గౌడు సరస్వత బ్రాహ్మణులు ఈ సంఘటనను వారి సంస్కృతిలో భాగంగా కలిగి ఉన్నారు.
పృథు మహారాజు కర్దమ వంశంలో వేణుడు అనే రాజుకుమారుడు జన్మించాడు. ఆయన వంశం వద్ద ఈ క్రింది విధంగా వివరించబడింది: - విరాజాలు - కృతిమతు - కర్దామా - అనంగా - అతివాలా - వేణుడు. వేణుడి వారసులు సరస్వతి లోయలో తమను తాము స్థాపించుకున్న నిషాదులు అయ్యారు. వారి నివాసం కోసం కొండలు, అడవులను నివాసాలుగా చేసుకుని గిరిజనుల వృత్తులను ప్రధాన వృత్తిగా అభ్యసించారు. అదేవిధంగా వింధ్య పర్వతాల మీద నివసించే వందలాది, వేలాది మంది ఇతరులు మ్లేచ్చులు అని పిలుస్తారు. వీరందరూ వేణుడి వారసులు. అయితే వీరిలో పృథువు గొప్ప రాజు అయ్యాడు. ఈటెలు, విల్లంబులు, బాణాలు వంటి ఆయుధాలతో ఆయుధాల శాస్త్రంలో ప్రావీణ్యం ఉన్న ఆయనకు వేదాలు, వాటి శాఖలతో పూర్తిగా పరిచయం ఉంది. గొప్ప బ్రహ్మ జ్ఞానపండితుడు శుక్రాచార్యుడు గురువు అయ్యాడు. వాలఖిల్యాలు ఆయన సలహాదారులు, సరస్వతలు ఆయన సహచరులు అయ్యారు. ప్రసిద్ధ ఋషి గార్గుడు ఆయన జ్యోతిష్కుడు అయ్యాడు .
సరస్వతి నది ఒడ్డున ఆదిత్య అనే ప్రదేశం ఉండేది. ఇక్కడ అదితి కుమారుడు వరుణుడు గొప్ప రాజసూయ యజ్ఞం చేశాడు. ఆ యాగాలలో అగ్రస్థానం ప్రారంభమైన తరువాత దేవతలు, దానవుల మధ్య యుద్ధం జరిగింది ). దేవతలు, విశ్వదేవులు, మారుతులు, గాంధర్వులు, అప్సరాలు, యక్షులు, రాక్షసులు, పిసాచులు అందరూ చూడగలిగే ప్రదేశంగా ఇది పేర్కొనబడింది . ఇక్కడ విష్ణువు, అసురులు, మధు, కైటభులను చంపిన రోజులలో తన అపహరణలను చేసాడు . సోమ అనే సరస్వతి నది ఒడ్డున ఉన్న మరొక ప్రదేశం, సోమా రాజు తన రాజసూయ యాగం చేసిన ప్రదేశంగా పేర్కొనబడింది. ఇక్కడ ఒక గొప్ప యుద్ధం జరిగింది. దీనిలో తారకాసురుడు శత్రువు .
సరస్వతి నదిలో తేలియాడుతున్న చిన్నపిల్లగా సరస్వతని గుర్తించిన దదీచి మహర్షి తీసుకువచ్చాడు. దేవరాజు ఇంద్రుడు తన శత్రువులైన అసురులకు వ్యతిరేకంగా చేసిన యుద్ధంలో ఉపయోగించడానికి దదీచి అస్థిపంజరాన్ని ఉపయోగించి వజ్రాయుధం అనే ఆయుధాన్ని తయారు చేశాడు. ఈ యుద్ధంలో దైత్య సైన్యంలోని 99 మంది వీరులు చంపబడ్డారు. ఈ గొప్ప యుద్ధం తరువాత 12 సంవత్సరాలు కరువు విస్తరించింది. పన్నెండు సంవత్సరాలుగా విస్తరించిన ఆ కరువు సమయంలో గొప్ప ఋషులు (వేద సంప్రదాయాలను పాటించేవారు, సరస్వతి నది ఒడ్డున స్థిరపడినవారు) జీవనోపాధి కోసం, నది లోయ నుండి వలస వచ్చారు . అయినప్పటికీ సరస్వత ఋషి సరస్వతి ఒడ్డున నివసించడం కొనసాగించాడు.
ఈ సంఘటన మళ్ళీ వద్ద పునరావృతమవుతుంది: - పాత రోజులలో తుంగకా అడవి వద్ద సరస్వత ఋషి సన్యాసులకు వేదాలను బోధించాడు. ఋషులు వాటిని మరపు పర్యవసానంగా వేదాలు కోల్పోయినప్పుడు. ఇక్కడ ఆయనను అంగిరసుడి కుమారుడిగా పేర్కొన్నారు. ఆదిత్య ఆశ్రయం, సోమ స్థలం, దధీచి సన్యాసి ఆశ్రయం సరస్వతి ఒడ్డున ప్రక్కనే ఉన్న ప్రదేశాలుగా పేర్కొన్నారు. అంగస్రాసా - సరస్వత జాతికి చెందిన గొప్ప ఋషి - దధీచి ఆశ్రమంలో జన్మించాడని ఇక్కడ ప్రస్తావించబడింది. సరస్వతను ఋషి అత్రి కొడుకుగా పేర్కొన్నారు. భారతదేశంలోని పశ్చిమ ప్రాంతాల నుండి సరస్వతను ఋషిగా పేర్కొన్నారు.
మహాభారతం ఆది పర్వం ఆధారంగా "సరస్వతి నది తీరంలో అగ్నిగుండాలలో మతినారా రాజు యజ్ఞం చేసాడు" అని ప్రస్తావించబడింది. కలిబంగను ఘగ్గరు ఎడమ లేదా దక్షిణ ఒడ్డున ఉన్న ఒక పట్టణం. ఇది సరస్వతి నదిగా గుర్తించబడింది. లోథలు వద్ద లభించిన మాదిరిగానే కలిబంగను వద్ద అగ్నిగుండాలు కనుగొనబడ్డాయి. ఈ ఒంటరి నిర్మాణం బహుశా కర్మ ప్రయోజనాల కోసం ఉపయోగించబడి ఉండవచ్చు.
సరస్వత రాజ్యం పురాతన రాజ్యం. ఇది చారిత్రాత్మక యుగాలలో సరస్వతి నది ఒడ్డున ఉంది. ఈ ప్రాంతం గురించి మహాభారతంలో నుండి 20 అధ్యాయాలలో వివరంగా ప్రస్తావించబడింది. యాదవరాజు శ్రీకృష్ణుడి అగ్రజుడు బలరాముడు సరస్వతి నదిని దాటి ప్రభాసతీర్ధానికి సమీపంలో ఉన్న మహాసముద్రం నుండి హిమాలయాలలో దాని మూలానికి పాక్షికంగా ఎండిపోయిన మార్గాన్ని గుర్తించింది.
వేణ రాజ కుమారుడు పృథువు తూర్పు సముద్ర తీరంలో ఉన్న భూములను సూతలకు ఇచ్చాడు. మగధ అని పిలువబడే దేశాన్ని మగధలకు ఇచ్చాడు. అప్పటి వరకు సూతులు, మగధలు రాజ న్యాయస్థానాలలో కవులు, భట్టులుగా ఉన్నారు. పృథు రోడ్లు చేయడానికి భూమిని సమం చేశాడు. వేణుడి కొడుకు చుట్టూ ఉన్న రాళ్ళు, రాతి ద్రవ్యరాశిని తొలగించాడు. ఆయన ఆహారం ఉత్పత్తి కోసం 17 రకాల పంటలను పండించాడు .
సరస్వత రాజులు హిమాలయాల నుండి ఉద్భవించిన సరస్వతి నదీ తీరంలో ఉన్న ప్లాక్షవతారన వద్ద ఒక యాగం చేస్తున్నట్లు ప్రస్తావించబడింది. ఈ ప్రదేశం హర్యానాలోని కురుక్షేత్రానికి ఉత్తరాన ఉంది. సరస్వత యాగాన్ని తిరిగి వద్ద ప్లాక్షవతారనలో చేసినట్లు ప్రస్తావించబడింది. యాయాతి రాజు ఇక్కడ అనేక యఙ యాగాలను యాగగుండాలను కూడా నిర్మించాడు.
సరస్వతి లోయ వేదాలు , వేద సంప్రదాయాలకు స్థానంగా ఉంది. ఈ కారణంగానే సరస్వతి నదిని తరువాత జ్ఞాన దేవతగా పరిగణించారు. సరస్వతి నది ఎండిపోవడం, వేద సంస్కృతి క్షీణించినట్లు మేము కనుగొన్నాము. అదే ప్రాంతానికి చెందిన ఒక ఋషి చేత వేదసంస్కృతి పునరుద్ధరించబడింది.
ద్వీపంలో జన్మించిన ఋషి కూడా ఈ ప్రదేశంలో స్నానం చేసి, గొప్ప యోగ శక్తులను పొంది గొప్ప విజయాన్ని సాధించాడు. గొప్ప సన్యాసి యోగ్యతతో, ఆసిత-దేవల ముని కూడా, తన యోగ ధ్యానంలో తన ఆత్మతో ఆ తీర్థంలో స్నానం చేసి, గొప్ప యోగ శక్తులను పొందాడు .
ఈ కథనాలు పురాతన సరస్వతి నది వెంట యాదవ బలరామ తీర్థయాత్రల వివరణ ఉంది. సరస్వతి అప్పుడు పాక్షికంగా ఎండిపోయింది. ఇది ఎడారిలోకి కనుమరుగైంది. వినాసనా అనే ప్రదేశం తరువాత ఎండిన నది మైదానం మాత్రమే చూడవచ్చు. మరిన్ని వివరాల కోసం శూద్ర రాజ్యం చూడండి.
సరస్వతి లోయ అనేక పురాతన తెగల ఘర్షణలను చూసినట్లు తెలుస్తోంది (చాలా సార్లు దేవతలు, అసురులు మద్య యుద్ధాలు అని పిలుస్తారు. కాని వాస్తవానికి వీరు క్షత్రియుల వంటి తెగలు). ఇది వేదాలు, యోగా, ఇతర వేద సంప్రదాయాల మూలం.
అక్కడ పన్నెండు సంవత్సరాలుగా విస్తరించిన కరువు సమయంలో, సరస్వత ముని, పూర్వపు రోజులలో వేదాలను చాలా మంది బ్రాహ్మణులకు బోధించాడు .