polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
පැරණි ගොඩනැගිල්ල කාර්යාලය, පංති කාමර 3 ක්, කුඩා ශාලාවක්, කුඩා සිසවියුන් සඳහා නේවාසිකාගාරයක් සහ ජ්‍යේෂ්ඨ සිසුවියන් සඳහා නේවාසිකාගරයක් යන අංග වලින් සමන්විත විය.
සුජාතා විද්‍යාලය යනු ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රමුඛ බාලිකා පාසල කි. එය ශ්‍රී ලංකාවේ දකුණින්ම පිහිටි දිස්ත්‍රික්කය වන මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා ඇත.
සුජාතා විද්‍යාලය ශ්‍රී ලංකාවේ දීර්ඝතම ඉතිහාසයක් ඇති බෞද්ධ පාසල් වලින් එකකි. විද්‍යාලය මේ වන විට රජයේ මෙහෙයවීමට අනුගත ජාතික පාසලක් වන්නේ ය.
අද මෙන් නොව, වයස අවුරුදු 10 ට අඩු සිසුන් ද පාසල වෙත ඇතුලත් කොටගෙන, ඔවුන්ට වයස අවුරුදු 10 වන තෙක් පාසල තුල අධ්‍යාපනය ලැබීමට ඉඩ දෙනු ලැබිනි.
1929 වසරේ වෙසක් පුන් පොහෝ දින මාතර බෞද්ධ සංගමයේ සභාපති වශයෙන් කටයුතු කළ වෛද්‍ය . ගුණරත්‍න මහතා අධ්‍යක්‍ෂක ධූරය යටතේ පාසල ආරම්භ කෙරිනි.
එසේම මෙය යුද්ධමය මෙහෙයුක් නොවන බවත් සදහන්ව තිරණය කර ඇත. සියලු දේම පසුව ගජබා සහ සෙන්ගුවාන් යන දෙදෙනාම එබද්ධ වු නැවුම් සාමයන් සදහා කැපවු බවපැහැදිලි වේ. අනිත් අතට ගත් විට මේවා කාල පරිච්ඡේදයේ වු ප්‍රධාන මුලාශ්‍ර වන මහාවංශය යන සිලාපතිකරන් කිසිදු ප්‍රචන්ඩ ක්‍රියාවක් සහන් කර නැත තවදුරටත් ශිපබතිකරන්හි ඇතුලත් වු දේ පිළිබද ප්‍රශ්න කිරිමේදි ගජබාහු සහ සෙන්ගුවාන් අතර හමුවිම එක්තරා කාවාමය බලපත්‍රයක් ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සම්පාදනය කරන කර ඇත.
ගජබාහු සිහිපත් කරණ ප්‍රධාන සංසිද්ධි වනුයේ සොළී දේශ සිමාව අනුක්‍රමණය කිරිමත් ඔහුගේ පියා රජකළ කාලයේදී සිරකරැවන් ලෙස අල්ලාගත් 12,000 ක් සිංහලයින් මුදවා ගැනිමටත්ය. ඔහුගේ රාජකාරි කාලය වු සත්‍ය සිදුවිම් හා සිද්ධෂි යථර්ථය පිලිබද තරමක අවිනිශ්චිත භාවයක් පවතී.
ගොඩනැගිලිවල හෝ නිවෙස්වල විද්‍යුත් පරිපථ හා සම්බන්ධ වු භූගත කම්බි වල ප්‍රතිරෝධය ඕම් 10 ට අඩු වන සේ තිබිය යුතුය. මෙම භූගත කම්බිය ලෝහ දණ්ඩක් හෝ ගැල්වනයිස් පයිප්පයක් හා සම්බන්ධ කර එය අඩි 5 ක් පමණ ගැඹුරට පොළොවේ වැළලිය යුතුය. මෙය පෘථීවි ගත කිරීම යනුවෙන්ද හැඳින් වේ. භූගත කූරු හෙවත් පෘථීවි දඬු භූගත කිරීමේදී හාරා ගන්නා වළට අගුරු සහ ලූණු කැට දැමීම සන්නායකතාව වැඩි කිරීමට හේතුවක් වේ.
වලාකුළක සිට පහත් වන අකුණු ධාරාවක් සෘජුවම ළගා වීමයි.සෘජු ගැටුම ඉතාම අනතුරුදායකයි. එවන් පහරකට ලක් වුවන් 10 දෙනෙකුගෙන් 8කටම මාරාන්තික උවදුරු ළගා වන බව කියැවේ. දෙදෙනකු සති කිහිපයක් සාත්තු ලැබිය යුතු ශාරීරික ආපදා වලට භාජනය වි ඇත .
එහෙත් වායුගෝලයේ ඉහළට යනවිට පීඩනයේ අඩු වීම නිසා බිඳවැටිම් විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රයේ අගය ක්‍රමයෙන් අඩුවේ. වියළි වාතයේදී ට වඩා ජලවාෂ්ප සහිත වාතයේ සන්නායකතාව හෙවත් විදුලිය ගලා යාමේ හැකියාව වැඩිය.
පෘථීවිය වෙත අකුණු ධාරාවක් ගමන් කරන ගසක්, ගොඩනැගිල්ලක්, හෝ කම්බියක් වැනි ද්‍රව්‍යයක් හි ස්පර්ශයක් පවතින විට ඒ හරහා අකුණු පහර ළගා වීම. හෝ ගසක් යට සිටින්නකුට අකුණු වැදීම ස්පර්ශ වොල්ටීයතාවයි
පෘථීවිය වෙත අකුණු ධාරාවක් ගමන් කරන ද්‍රව්‍යයක් ආසන්නයේ සිටින විට, ද්‍රව්‍යයේ සිට ඇති පරතරය පැන ආංශික ලෙස අකුණු පහර ළගා වීම.
ප්‍රමාණයෙන් දිගු මාර්ග සහිත අකුණු රොකට් අකුණු ලෙස හැඳින් වේ. මෙහිදී මෙම අකුණු සිය ගමන් මාර්ගයේ සෙමින් සෙමින් ගමන් කරන ආකාරයක් දිස්වේ.
සුළං ප්‍රවාහවල බලපෑම මෙම අකුණු වලට හේතු වේ. මේ නිසා වලාකුළු සහ පොළොව අතර සිදුවන අකුණු පහර විස්ථාපනයකට ලක්වීම නිසා පළලට දිස්වේ.
නස්රදින් (පර්සියානු , අරාබි: .: , අර්ථය "විශ්වාසය ජය ගනී," තුර්කි නස්රෙදින් හොකා, "කොසා නසිර්", බොස්නියානු නස්රුදින් හොඩ්සා) වනාහි මධ්‍යතන යුගයන්හිදී , ,. . , මැද පෙරදිග . "", "", "" . , . චීනය ,
වසර 2000 ආරම්භයේ දී අති වීමට ගිය පරිගණක ව්‍යසනයට සාර්ථකව මුහුණ දී එය ජය ගැනීමට ඔහුගේ සභාපතිත්වයෙන් කටයුතු කළ 2 විශේෂ කාර්ය බලකායට හැකි විය. . ජාතික අන්තර්ජ‍ාල බිහිදොරේ නිර්මාතෘවරයා ඔහු ය. කොත්මලේ ඉදි කෙරුණු ප්‍රජා ගුවන් විදුලි මධ්‍යස්ථානය තුළින් ග්‍රාමීය ප්‍රජාවට අන්තර්ජාල පහසුකම් ලබා දීමට ද ඔහු ප්‍රමුඛත්වය ගෙන කටයුතු කළේ ය. සර්වෝදය මගින් ස්ථාපිත කෙරුණු විවිධ සේවා ප්‍රජා ටෙලි මධ්‍යස්ථ‍ාන වැඩසටහන ද ඔහුගේ සංකල්පයක් මත ගොඩනැගුණකි.
විශ්වවිද්‍යාල අධ්‍යාපනය පුළුල් කිරීමේ අරමුණින් කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලය මගින් ඇරඹුණු තොරතුරු තාක්ෂණවේදී බාහිර උපාධි පාඨමාලාව ද ඔහුගේ පුරෝගාමීත්වයෙන් සිදු වු තවත් වැදගත් කටයුත්තකි. මෙය කෙතරම් ජනප්‍රිය වූයේ ද ‍කි‍යතොත් ආරම්භයේ දී මෙයට සිසුහු 5000ක් පමණ ලියාපදිංචි වූහ.
ඉන්ෆොටෙල් ලංකා සංගමයේ සභාපතිත්වය ද දැරූ මහාචාර්ය සමරනායක එම සංවිධානයේ මෙන්ම එමගින් වාර්ෂිකව පැවැත්වෙන ජාත්‍යන්තර තොරතුරු තාක්ෂණ සමුළුවේ සහ ඉන්ෆොටෙල් ප්‍රදර්ශනයේ ද ගාමක බලවේගය ලෙස කටයුතු කළේ ය.
වර්ෂ 2002 දී ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ හාවඩ් සරසවියේ ජාත්‍යන්තර තොරතුරු යටිතලපහසුකම් පිළිබඳ ව්‍යාපෘතියේ ආගන්තුක විද්‍යාර්ථියකු ලෙසත් 2003 වසරේ දී ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ හාවඩ් සරසවියේ රාජ්‍ය පාලනය පිළිබඳ කෙනඩි අධ්‍යයනායතයේ ඩිජිටල් රාජ්‍යපාලනය සඳහා වූ ජාතික කේන්ද්‍රයෙහි ආගන්තුක විද්‍යාර්ථි‍යකු ලෙසත් කටයුතු කර ඇත. එසේම 2004/2005 වසරවල දී ස්ටැන්‍ෆර්ඩ් සරසවියේ ඩිජිටල‍් දර්ශන වැඩසටහනේ ආගන්තුක විද්‍යාර්ථි‍යකු ලෙස ද කටයුතු කර ඇත.
ශ්‍රී ලංකා විද්‍යභිවර්ධන සංගමයේ ස්වර්ණ ජයන්ති වර්ෂයේ දී එනම් 1994 වර්ෂයේ දී එහි ප්‍රධාන සභාපති ධුරයට පත් කෙරුණු මහාචාර්ය සමරනායක 1990-2000 කාලපරිච්ජේදයේ දී ජාතික විද්‍යා ඇකඩමියේ සභාපතිවරයා ලෙස ද කටයුතු කළේ ය. වර්ෂ 2004 මැයි මස දක්වා ම කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලයීය පරිගණක අධ්‍යයනායතයේත් සහ ඊට පෙර පැවති පරිගණක තාක්ෂණ ආයතනයේත් සමාරම්භක අධ්‍යක්ෂ වූයේ ද මහාචාර්ය සමරනායක යි.
වර්ෂ 1995 දී ජපාන ජාත්‍යන්තර සහයෝගිතා නියෝජිතායතනයේ සභාපතිගේ ජාත්‍යන්තර සහයෝගිතාව සඳහා වන සම්මානයෙන් ඔහු පිදුම් ලැබී ය.
1997 වර්ෂයේ දී ශ්‍රී ලංකා රජය විසින් පරිගණක විද්‍යාවේ සංවර්ධනයට කළ සම්ප්‍රදානය සඳහා “විශ්ව ප්‍රසාදිනී” සම්මානයෙන් පුදනු ලැබී ය.
ඉන් අනතුරුව ‍1998 වර්ෂයේ දී තොරතුරු තාක්ෂණ ක්ෂේත්‍රයට කරනු ලැබූ සම්ප්‍රදානය සඳහා ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික ජනරජයේ අතිගරු ජනාධිපතිතුමන් විසින් “විද්‍යා ජෝති” නමැති රාජ්‍ය සම්මානයෙන් ද පුදනු ලැබී ය.
ශ්‍රී ලංකාව තුළත් ජාත්‍යන්තරවත් ඉමහත් කීර්තියක් ඉසිලූ මහාචාර්ය වී. කේ. සමරනායක තොරතුරු හා සන්නිවේදන තාක්ෂණ ක්ෂේත්‍රයේ වෘත්තිකයන් හා සංවිධාන අතර අධ්‍යාපනඥයකු සහ ශ්‍රී ලංකාවේ නූතන තොරතුරු තාක්ෂණ ප්‍රතිපත්ති සම්පාදනයේ සහ එය ක්‍රියාවට නැංවීමේ පුරෝගාමියකු හා ඒ පිළිබඳ පැහැදිලි අනාගත දැක්මකින් යුතුව කටයුතු කරන්නෙකු ලෙස ගෞරවයට පාත්‍ර වී සිටියේ ය.
අද , භෞතික විද්‍යාව පුළුල් හා ඉහළින් සංවර්ධිත විෂයකි. ගවේෂණ ඝන පදාර්ථ භෞතික විද්‍යාව , අණුක , පරමාණුක සහ ප්‍රකාශ භෞතික විද්‍යාව , ඉහළ ශක්ති භෞතික විද්‍යාව හා තාරකා විද්‍යාව හා තාරකා භෞතික විද්‍යාව සේ ‍බොහෝ විට උප ක්ෂේත්‍ර හතරකට වෙන් කර ඇත. බොහෝ භෞතිකඥයන් සෛද්ධාන්තික හෝ පර්යේෂණාත්මක ගවේෂණ සඳහා විශේෂ වේ. මක් නිසාද යත් සෛධාන්ත මගින් තව න්‍යාය සංවර්ධනය ආශ්‍රිතව සහ පර්යේෂණ මගින් එම න්‍යාය වල වලංගු භාවය සෙවීම සහ නව සිද්ධාන්ත සංවර්ධනය හා බැදී ඇත.
භෞතික විද්‍යා අධ්‍යයනයන් සැලකීමේදී ප්‍රධාන වශයෙන් කොටස් දෙකකට වැටේ. ඒවා නම්, ප්‍රායෝගික භෞතික විද්‍යාව හා න්‍යායික භෞතික විද්‍යාවයි. ප්‍රායෝගික භෞතික විද්‍යාව වැඩි අවධානයක් යොමු කරන්නේ නිරීක්ශණ ප්‍රථිඵල මත එළඹෙන නිගමන වලටය. න්‍යායික භෞතික විද්‍යාව ගණිතමය න්‍යායන්, සමීකරණ හා ගණනය කිරීම් මත වැඩි අවධානයක් යොමුකරයි.
කාලය , අවකාශය , පදාර්ථය සහ ශක්තිය යන ඒවා පිළිබඳව සහ ඒවා අතර පවතින සම්බන්ධතා භෞතික විද්යාව තුලින් අධ්‍යයනය කරයි. එම හැදෑරීම් වර්ථමාන සහ අනාගත විද්‍යාව හා තාක්ෂණයේ දියුණුවට බෙහෙවින් උපකාරී වේ. ඉහත සඳහන් පරිදි එම අන්තර් සම්බන්ධතා පිළිබඳව හැදෑරීම් වලදී අපට භෞතික විද්‍යාව කොටස් දෙකකට බෙදිය හැක. එනම්,
ශාස්ත්‍රීය භෞතික විද්‍යාවට අයත් වන විශය පථයන් වන්නේ යාන්ත්‍ර විද්‍යාව, ආලෝකය විද්යුතය චුම්භක ශක්තිය ධ්වනිය හා තාපය යන ඒවාය. නවීන භෞතික විද්‍යාව යන වචනය සාමාන්‍යයෙන් භාවිතා වන්නේ ක්වන්ටම් භෞතික විද්‍යාව, පරමාණුක හා න්‍යෂ්ටික විද්‍යාව වැනි විෂය පථයන් සඳහාය. සාපේක්ෂතාවාදය ද මෙම ගණයට වැටේ.
භෞතික විද්‍යාව පැරණි නූතන ම ශික්ෂාවන්ගෙන් එකකි. එය 17 වන ශත වර්ෂයේ නූතන විද්‍යාව ලෙස මතුවී පැමිණි අතර එහි උපක්ෂේත්‍රයක් වන තාරකා විද්‍යාවේ හරහා එය සියල්ලන්ගෙන්ම පැරණි එක ම විය හැකි වේ. ක්ෂේත්‍රයේ වෘත්තීමය වශයෙන් වැඩ කරනා අය භෞතිකඥයන් නම් වේ.
මෙහි බලය , ශක්තිය , ස්කන්ධය හා ආරෝපණය වැනි සංකල්ප සමග ගනුදෙනු කරනු ලැබේ. භෞතික විද්‍යාව යනු පරීක්ෂණාත්මක විද්‍යාවකි. එය ස්වභාව ධර්මයාගේ සාධාරණ විශ්ලේෂණයයි. එහි අරමුණ වන්නේ විශ්වය හැසිරෙන අයුරු තේරුම් ගැනීම යි.
භෞතික විද්‍යාවේදී කතා කෙරෙනුයේ ද්‍රව්‍යය, ශක්තිය කාලය හා අවකාශය ගැනයි. ද්‍රව්‍යය වල ගුණ මෙන්ම ව්‍යුහයත්, ශක්තියේ ගුණ, ශක්තිය හා ද්‍රව්‍යය අතර අන්තර්ක්‍රියා, සහසම්බන්ධයද මෙහිදී සාකච්ඡාවට ගැනේ.
අවසන් ශතවර්ෂ 4 දී වූ වැදගත් සොයාගැනීම් නොසලකමින් විශාල වශයෙන් භෞතික විද්‍යාවේ නොවිසඳුනු ගැටළු හා බොහෝ ව්‍යවහාර ගවේෂණ ප්‍රදේශ පවතී.
ප්‍රථමයෙන් ග්‍රහක හැඩති වස්තූන්වල සමීප ජායාරූපයක් ගනු ලැබුයේ 1971 දී මැරිනර් 9 අඟහරුගේ කුඩා චන්ද්‍රයින් දෙදෙනාවන ෆෝබෝස් හා ඩීටෝස් ඡායාරූප කිරීමත් සමගවන අතර ඒවා බොහෝ දුරට අඟහරු විසින් ග්‍රහණය කර ගන්නා ලද ග්‍රාහක ලෙස සැලකේ. මෙම ඡායාරූප මගින් බොහෝ ග්‍රාහකවල අවිධිමත් හැඩයන් පෙන්ණුම් කෙරුණු අතර පසුව වොයෝජර් ගවේෂණවලින් ගන්නා ලද වායුගෝලයන්ගේ කුඩා චන්ද්‍රයින්ගේ ගන්නා ලද ඡායාරූප මගින් ද මෙය දැක්වුණි.
සාර්ථක මැදිහත්කරණයක් සඳහා අවශ්‍ය කොන්දේසි පිළිබඳ විමසීමේ දී මුලික වශයෙන් ගැටුමට සාර්ථක මැදිහත්කරණයට අවශ්‍ය සුදුසු තත්ත‍වයක් පැවතිය යුතුය. සාමාන්‍ය ගැටුමක දි මැදිහත්කරණය මෙන් නොව දේශපාලන ගැටුමකදි මැදිහත්කරණය තුළ විශේෂතාවයක් තිබිය යුතුය. එනම් දේශපාලන ගැටුමක් තුළ කැපකර ඇති සම්පත් ප්‍රමාණය සුළු පටු නොවේ. සමහරක් විට එය රාජ්‍යය බලය විය හැකිය. රාජ්‍යය සතු භූ ගෝලීය සාධකය විය හැකිය. එම නිසා දේශපාලන ගැටුමක් තුල දී සුවිශේෂී බවක් උසුලයි.
පුද්ගලයන්, සමාජ හා රාජ්‍යයන් අතර මෙන්ම ජාත්‍යන්තර ගැටුම් වලදි මැදිහත්කරණය වැදගත් සාධකයක් බවට පත්වී ඇත. එය නූතනයේ ගැටුම් වැලැක්වීම හා විසඳීම සඳහා යොදා ගන්නා යථාර්ථවාදී සංකල්පයකි. උදාහරණ වශයෙන් ඇමරිකානු ජනාධිපති ජිමි කාටර් ඊශ්‍රායල-ඊජිප්තු යුද්ධයේ දී කළ මැදිහත්වීම හා ඇමරිකානු සෙනට් සභික ජෝර්ජ් මිචෙල් උතුරු අයර්ලන්ත සාමක්‍රියාවලියේ දි මැදිහත්කරුවන් ලෙස වටිනා වැඩ කොටසක් සිදු කරණ ලදී .
1981දී ක්‍රිස්ටෝෆර් මිචෙල් මැදිහත්කරණය පිළිබඳව අදහස් ඉදිරිපත් කර ඇත. එනම්, "පාර්ශව දෙක අතර මතභේදයට ලක්වී ඇති නිමිති පිළිබඳ යම්කිසි අතරමග සාමදානකාරී විසඳුමකට පැමිණීමේ, නැතහොත් අඩු තරම්න් විනාශකාරී ගැටුම් චර්යාව අවසන් කිරීමේ මූලික අරමුණ ඇතිව තුන්වෙනි පාර්ශවයක් විසින් භාරගෙන ඇති අතරමැදි වැඩ කොටසක්" යනුවෙනි .
1967 දී ඔරන් යංග්ගේකෘතියක් තුළ මැදිහත්කරණය හෙවත් මාධ්‍යයනය අර්ථකථනය කොට ඇත. එනම්, ’ගැටුමකට සෘජු පාර්ශවකරුවෙකු නොවන පාර්ශවයක් විසින්, පාර්ශවකරුවන් අතර ඇති කේවල් කිරීමේ සම්බන්ධයෙන් පවත්නා ගැටළු ලූහුඩුකර ගැනීම අරමුණු කරගත් සහ ඒ මගින් අර්බුදය අවසන් කිරිමට ප්‍රස්ථාව සපයන ක්‍රියාමාර්ගයක් හැටියටය .
ගැටුමකට සම්බන්ධ පාර්ශවකරුවන් ගැටුමේ අවසානය කරා, සාකච්ඡමය වශයෙන් මෙහෙයවිම සඳහා මැදිහත්කරුවා යොමුවිය යුතුය. එය එක් පක‍ෂයක් ජයග්‍රහණය කරවීමත්, අනෙක් පාර්ශවය පරාජය කරවීමක් නොවිය යුතුය. එම නිසා මැදිහත්කරුවා ගැටුමට කිසිසේත් සම්බන්ධ නොවූවෙකු විය යුතුය. "ගැටුමකට සම්බන්ධ මාධ්‍යයකරුවා නිසර්ගයෙන්ම පිටස්තරයෙකි" .
මැදිහත්කරණය සංකල්පයේ අර්ථය පිළිබඳ කරුණු කිහිපයක්. ගැටුම්, සිවිල් යුද්ධය සහ සාමය ගොඩනැගම කෘතිය තුළින් මහාචාර්ය ජයදේව උයන්ගොඩ පෙන්වා දී ඇත. එනම්,
මැදිහත්කරණය පිළිබඳ ඉදිරිපත් කර ඇති අර්ථ කථන වල පොදු අදහස වන්නේ ගැටුම අවසානයක් දක්වා එනම් පාර්ශව දෙකම පිළිගන්නා අවසන් විසඳුමක් කරා අවදානය යොමු කිරීමය. එම අවසාන විසඳුම යුද්ධයෙන් තොර වුවකි. එය දෙපක‍ෂයම කැපකීරීමක් තුළින් ලබාගන්නා වූ ජයග්‍රහණයකි.
එසේනම් ගැටුමට සම්බන්ධ නැති බාහිර පුද්ගලයෙකු හෝ බාහිර පුද්ගල කණ්ඩායමක් හෝ විය යුතුය. සාර්ථක මැදිහත්කරණයේ මූළිකම මූල ධර්මය වන්නේ අපක‍ෂපාතීත්වයයි. මැදිහත්කරුවා පක‍ෂපාතීනම් එම මැදිහත්කරණය පක‍ෂග්‍රාහි විය හැක.
ගැටුමක මැදිහත්කරණයට ඇති හොඳම අවස්ථාව වන්නේ ගැටුමට සම්බන්ධ පාර්ශව දෙක විසින් මැදිහත්කරණය පිළිගැනීමයි. එනම් පාර්ශව දෙකම මැදිහත්කරණය සඳහා සුදුසු තත්ත‍වයක සිටීමයි. නොඑසේනම් මැදිහත් බව පිළිගැනිමයි.
මෙම සංකල්පය තුලින්මේරි ඇති අවස්ථාව ලෙස පෙන්වා දී ඇත. පහත සඳහන් කොන්දේසි ගැටුම් ක්‍රියාවලිය තුළ ගොඩ නැගී තිඛෙන්නේ නම් එය මේරී ඇති අවස්ථා ලෙස සාට්මන් පෙන්වාදී ඇත. එනම්,
මාධ්‍යනකරුවා ක්‍රියාවලියට සම්බන්ධ වන්නේ පාර්ශව වලට ගැටළු විසඳීමට නැත්නම් කළමනාකරණය කිරිමට සුදුසු තත්ත‍වයක් තිඛෙන විටය.
මෙමගින් අර්ථ දක්වනු ලබන්නේ ගැටුමක් සාර්ථක ලෙස මැදිහත්වීම සඳහා ගැටුමේ "මේරුණු මොහොත" හඳුනාගැනීම ඉතා වැදගත් ය .
සහභාගිත්ව සංවර්ධන ක්‍රියාවලිය තුළ දී ග්‍රාමීය ජනතාව ඉලක්ක නොව සංවර්ධනයේ විෂය ක්ෂේත්‍රය වේ.මෙහි මුල් අදියර වන්නේ දිළිඳු ජනතාව විසින් ඔවුන් වටා ඇති සමාජ යථාර්ථය තේරුම් ගැනීම පිණිස කරනු ලබන විමර්ශනය යි. දිළිඳුකම ඇති වීමට හේතු,ඔවුන් දිළිඳුකමේ ම රඳවා තැබීමට හේතු වන කරුණු සහ ඒ සඳහා තුඩු දුන් සමස්ත ක්‍රියාවලිය තේරුම් ගැනීමත් ඔවුන්ට වාසි දායක වන අයුරින් වෙනස් කිරීම‍ට හේතු වන ආකාරයේ සංවර්ධන වැඩසටහන් ආරම්භ කළ යුතු වේ.
සහභාගිත්ව සංවර්ධන ක්‍රියාවලියේ මූලික ඉලක්කය වන්නේ දිළිඳු ජනතාවගේ මූලික අවශ්‍යතා සපුරා ලීම යි.ඒ අනූව වැඩසටහන් හඳුනා ගැනීම,සැලසුම් කිරීම, ක්‍රියාත්මක කිරීම සහ ප්‍රතිලාභ භුක්ති විදීමත් ඇගයීමත් මෙම ජන කොටස් විසින් සිදු කෙරේ.ධනේෂ්වර සංවර්ධන ආදර්ශයේ කේන්ද්‍රීය අවශ්‍යතාවය වන්නේ ලාභය යි. ඒ සඳහා ආර්ථිකය මෙහෙය වනු ලබන අතර මිනිස් ශ්‍රමය වෙනුවට ලාභදායී තාක්ෂණික ක්‍රම පිළිබඳ විශේෂ අවධානයක් යොමු කරයි.
කිසියම් ප්‍රජාවක් තුළ සමාජ සජීවිකරණ ක්‍රියාවලියක් ඇරඹීමට ඒ සඳහා විශේෂිත පුහුණුවක් ලත් ක්ෂේත්‍ර ක්‍රියාකාරකයින්ගේ මැදිහත්වීමක් අවශ්‍ය වේ.සහාය අවශ්‍ය කරනු ලබන ජනතාවට තම සංවර්ධනය සැලසුම් කිරීමට උපකාරී වීම සහ බාහිර වශයෙන් සපයා ගත යුතු වන මූල්‍යමය,ද්‍රව්‍යමය සපයා ගැනීමට සහාය වීම බාහිර සභිකයින්ගේ කාර්ය වේ.මෙබඳු සහායකයින් විපර්යකාරකයින් ලෙස හැදින්වේ. මෙම නියෝජිතයන් මඟින් ඉටු වන කාර්ය පහත දැක්වේ.
දශක ගණනාවක් තුළ තුන්වන ලොව රටවල ක්‍රියාත්මක වූ සාම්ප්‍රදායික සංවර්ධන උපාය මාර්ග මඟින් ඇති වූ ග්‍රාමීය සංවර්ධනය බලාපොරොත්තු වූ ඉලක්ක සපුරා ගෙන නොමැත.සාම්ප්‍රදායික සංවර්ධන ක්‍රමවේදයේ දී රජය විසින් සැලසුම් සකස් කිරීම‍‍, ක්‍රියාත්මක කිරීම සහ ඇගයීම් සිදු කළ අතර ඉලක්ක ජනතාව සහභාගි වූයේ ප්‍රතිලාභීන් ලෙස පමණි.මෙම සංවර්ධන ක්‍රමවේදය ඌණ සංවර්ධිත රටවල දිළිඳුකම අවම කර ගැනීම සඳහා දායක නොවී ය.
සංවර්ධන වැඩසටහන් සැලසුම් කරණයේ සිට අවසන් කිරීම දක්වා ක්‍රියාවලිය තුළ සිදුවන සහභාගිත්වය ප්‍රමාණාත්මකව සහ ගුණාත්මකව වැඩි දියුණු කිරීමට විමද්‍යගතකරණ ආයතන ඍජු ව සම්බන්ධ වේ.සහභාගිත්ව සංවර්ධනය ප්‍රජාතන්ත්‍රීය ක්‍රියාවලියකි.ඒ අනූව සංවර්ධනයේ සෑම අදියරකදීම මෙම ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී මූලධර්ම ක්‍රියාත්මක කළ හැකි අතර විමද්‍යගත කරණය වැනි උපාංග ඒ සඳහා ප්‍රබල ශක්තියක් සපය යි.
සහභාගිත්ව සංවර්ධන ක්‍රමවේදය තුළ ප්‍රතිලාභීන්ගේ නිර්මාණාත්මක හැකියාවන්, ප්‍රජාතාන්ත්‍රීය ක්‍රියාවලීන්,දේශීය සම්පත් සහ තාක්ෂණය උප‍යෝගී කර ගනී. මෙහි දී අපේක්ෂා කරනුයේ දිළිඳු ජනතාව සවිබල ගැන්වීම යි. ධනේෂ්වර සංවර්ධන ආදර්ශය අනූව ප්‍රතිලාභීන් සහ ප්‍රතිලාභය අතර මානුෂික බැඳීමක් දක්නට නැත. ප්‍රතිලාභීන් ප්‍රතිලාභ ලබන්නන් පමණක් බවට පත් වේ.
"විවිධ බලවේගයන් විසින් කාලයක් තිස්සේ යටපත් කරනු ලැබ තිබූ බෙලහීන ජනතාවගේ සැඟවුණ නිර්මාණාත්මක කුසලතාවයන් සාමූහික ප්‍රයත්නයන් මඟින් ඉස්මතු කර ගනිමින් ඔවුන්ට වාසිදායක වන අයුරින් පවත්නා තත්වයේ වෙනසක් ඇති කරමින් ඔවුන්ගේ ම කතෘත්වයෙන් බිහි වන සංවර්ධන ක්‍රියාවලිය සහභාගිත්ව සංවර්ධනය වේ".
සංවර්ධන ක්‍රියාවලියේ දී සැලසුම් කිරීම පිළිබඳ ව තීරණ ගැනීමේ අවධියේ සිට ඇගයීමේ අවධිය දක්වා වූ සියලු ම කාර්යයන්ට සංවර්ධනයේ ප්‍රතිලාභීන්ගේ ක්‍රියාකාරී සහභාගිත්වය මෙන්ම සංවර්ධනයට දායක වන්නා වූ රජය, බාහිර ආයතන සහ ආධාරක ආයතන වැනි ආයතන වලින් සංවර්ධන ක්‍රියාවලියට අවශ්‍ය වු සහාය සැපයීම සහභාගිත්ව සංවර්ධනය ලෙස සරල ව හැඳින්විය හැකි ය.
"සංවර්ධන සැලසුම් සකස් කිරීමේ දී ප්‍රතිලාභීන්ගේ උපරිම සහභාගිත්වය සලසන්නා වූත් සංවර්ධන ක්‍රියාවලියේ දී කේන්ද්‍රස්ථානයක් ලෙස ගම සලකන්නා වූත් අරමුණු කණ්ඩායම්වල සවිබලකරණය හා ප්‍රාදේශිය මට්ටමේ සම්පත් හා තාක්ෂණය භාවිතය යන උපාය මාර්ගස මත පදනම් වූ සංවර්ධන ක්‍රියාවලිය සහභාගිත්ව සංවර්ධනය වේ".
පහළ සිට ඉහළට විහිද යන සන්නිවේදන රටාවකට සහ නියෝග මාලාවක් අනූව වැඩසටහන් ක්‍රියාවට නඟනු ලබයි. ‍මෙහි දී අඩු ආදායම්ලාභී ජන කොටස්වල සක්‍රීය සහභාගිත්වය මූලික ක්‍රියාමාර්ගයක් ලෙස සලකයි.ඒ අනූව අදාළ වැඩසටහන් ආරම්භයේ සි‍ට අවසානය දක්වා වූ සෑම අදියරකදී ම මෙම සහභාගිත්වය අපේක්ෂා කරයි.
දිළිඳු ප්‍රජාව සවිබල ගැන්වීම සඳහා වූ විකල්ප සංවර්ධන ප්‍රවේශය සහභාගිත්ව සංවර්ධන ක්‍රමවේදය වේ.මෙම ක්‍රමවේදය තුළින් බලාපොරොත්තු වන අරමුණු පහත පරිදි දක්විය හැකිය.
"කිසියම් ව්‍යාපෘතියක් සැලසුම් කිරීම, කළමනාකරණය කිරීම යන අවස්ථාවල දී වගකීම සහ කාර්යයන් අර්ථවත් පරිදි බෙදා ගැනීම සහභාගිත්ව සංවර්ධනය වේ".
1946 දී පමණ භාවිතයට ආ සිංහල යතුරු පුවරුවෙහි යතුරු 46 ක් වු බව කියනු ලැබේ. ඉම්පීරියල් නම් ඉංග්‍රිසි සමාගමක් විසින් වෙළඳ පොළට හඳුන්වා දුන් මෙහි කොතරමි අඩුපාඩු තිබුණත් එය පසුකාලින
යතුරු පුවරුවලට පාදක වුණු බව පෙනේ. 1950 පමණ වන විට ක්‍රිස්ටෝ ඕර්බිස් හා ඔලිම්පියා යනුවෙන් තවත් සිංහල යතුරු ලියන තුනක් වෙළඳ පොළට පිවිසිණ. මේවායෙහි යතුරු පුවරු එක හා සමාන නුවුයෙන්
මේ එක් කාරක සභාවක වාර්තාව 1959 දී යන නමින් සැසි වාර්තාවක් වශයෙන් පළ කෙරිණ. මේ කාරක සභාවෙන් අනුමත කළ යතුරු පුවරුව සහිත යතුරු ලියනය
දෙපාර්තමේන්තුවේ සේවය කළ ලෝරන්ස් පෙරේරා මහතා ද ඔස්ටින් කැන්ටර් මහතා ද සිංහල යතුරු ලියන නිර්මාණයෙහිලා බෙහෙවින දායක වු බව අසන්නට ලැබිණ.ටයිප් රයිප් රයිටරය සඳහා "යතුරු ලියනය"යන පදය නිර්මාණය කරන ලද්දේ කැන්ටර් මහතා
සිංහලයෙහි ඇති අක්ෂර සංඛ්‍යාවද ඉංග්‍රිසි අක්ෂර සංඛ්‍යාවට වඩා වැඩිය. ඉංග්‍රිසි හෝඩි‍යේ ඇත්තේ
අවකාශ කාලය ලෙස හඳුන්වන එක සන්නානයක් පිළිබඳ පර්යේෂණ මගින් අදාල ප්‍රශ්නයද සමග කාලයේ අවකාශයේ පසුබිම සමග සම්බන්ධ කෙරේ. මෙම ප්‍රශ්න වල මූල පවතින්නේ ස්වාභාවික දර්ශන විද්‍යාවේ මුල් ශිෂ්‍යයන්ගේ වැඩ වලය.
හෙද සේවය යනු පුද්ගලයින්, පවුල් සහ ප්‍රජාවගේ ප්‍රශස්ථ සෞඛ්‍ය තත්වය සහ ක්‍රියා කාරිත්වය පවත්වා ගැනීම සහ යථාතත්වයට පත් කර ගැනීම සදහා මූලිකව අවධානය යොමු කරන වෘත්තියකි. හෙද සේවය පිළිබදව ඇති නූතන අර්ථ දැක්වීම්වලට අනුව එය පුද්ගලයෙකුගේ හෝ පවුලක උපතේ සිට මරණය දක්වා වූ ජීවන අත්දැකීම්වල ගුණාත්මකභාවය වර්ධනය කර ගැනීම සදහා ඉලක්ක කරගත් විද්‍යාවක් සහ කලාවක් ලෙසට විග්‍රහ කෙරේ.
රෝගීන්ගේ රෝගාබාධය, ආබාධිත තත්වය කෙසේ වුවද මරණය තෙක්ම හැකි උපරිම අන්දමින් ජීවි‍තයේ ගුණාත්මකභාවය පවත්වා ගෙන යාම සදහා රෝගීන්හට සෞඛ්‍ය ගැටළුවලින් මිදීමට සහ ඒවා විදදරා ගැනීමට හැකියාව ලබාදෙමින් යහපත් සෞඛ්‍ය තත්වයක් පවත්වාගෙන යාම සඳහා සායනික වශයෙන් තීරණ ගැනීමට හැකියාව තිබීම.
හෙද සේවය යනු රෝග නිර්ණය කිරීම ප්‍රතිකාර කිරීම මගින් පුද්ගලයන්, පවුල් , ප්‍රජාවන්ගේ සහ ජනගහනය තුළ රෝග සහ අනතුරු වළක්වා ගැනීම හා රෝගවලට එරෙහිව ආරක්ෂා වීම සහ සෞඛ්‍ය තත්වය ප්‍රශස්ත මට්ටමක පවත්වා ගැනීමයි.
හෙද සේවාව යනු හෙද සේවකයන් සහ ඔවුන්ගේ සත්කාර ලබන පුද්ගලයා අතර ඇති සත්කාරාත්මක සම්බන්ධතාවයයි. හෙද සේවය සැපයීමේදී හෙදියන් හෙද සත්කාර සැලැස්මවල් අනුගමනය කරති.
සෞඛ්‍ය සේවය විවිධ ක්ෂේත්‍රයන් සහ රටවල විවිධ වුවද හෙද සේවා සංවිධාන මගින් ඒ සඳහා පහත දැක්වෙන නිර්වචනය ලබාදී ඇත.
ඔහු සැමියකු ලෙස තම බිරිය කෙරෙහි පැවතිය යුතු ආදරයේ පරම ධර්මය වන ‘විශ්වාසය’ රඳවා ගත්තේ නැත. තම බිරිය හා සබඳතා පවත්වන සැමියකු තරම් ඇය හඳුනන කෙනෙකු ලෝකයේ තවත් ඇත්ද?
ඇදුරුතුමා මේ මූලික මානව ධර්මය පවා බිඳ හළෙකි. එපමණක් නොව මෝඩයන්ගේ ඕනෑම කුමන්ත්‍රණයකට හසුවන අවිචාර ගුරුවරයෙකි. ගුරු පෞරුෂය අත්හලෙකි. එසේ නොවූ නම් දුෂ්ට කුමන්ත්‍රණකරුවන්ගේ කීමෙන් ම අහිංසක මරා දමන්නට තීරණය කළ හැකි ද?
අහිංසක යනු පරමාදර්ශි ශිෂ්‍යයෙකි. ඔහුගේ සමස්ත ශිෂ්‍ය ජීවිතය ම ගුරුළුගෝමී කී වදන් දෙකෙහි ඇතුළත් ය. කවර වරදක් ඇත ද මෙවන් සිසුවකු වෙනුවෙන් බාහිරින් එන චෝදනාවක් පිරික්සන්නට තරම් තක්සලාවේ ආචාර ධර්මයක් නොවිණි ද?
මට උපකාර කළ මැනවි මම දින දෙකක්‌ මුළුල්ලේ මගේ පුතු සොයමින් මේ වන අරණේ සරන්නෙමි. ඒ මගේ එකම පුතුය. ඔහු උපන් සඳ අප ඔහුට නම් තැබුවේ අහිංසක නමිනි. වැඩුණු හේ දිසාපාමොක්‌ වෙත යවා ශිල්ප ඉගැන්වීමි. නොමද ගුරු බැතියෙන් යුතු ඔහු ගුරුන් කෙරෙහි බිඳවනු ලැබිණි. හේ ගුරු පූජාවක්‌ සඳහා ඇඟිලි සොයමින් වන ගතවිය. දැන් අවිගත් සෙබලෝ ඔහු සොයා මේ අරණ පීරති. ඔහුට විපතක්‌ වනු මට දරා ගත නොහැක්‌කේය. මම ඔහු සොයා මෙසේ පැමිණියෙමි. මෙතෙක්‌ ඔහු නෙත නොගැටුණි ඔබ ඉතා උතුම් කෙනෙක්‌ සේ මට හැඟෙයි. නොමග ගිය මපුතු මට සොයා ගන්නට පිහිට වනු මැනවි.
“අනේ නැහැ ස්වාමීනී, මගධේශ්වර සේනිය බිම්බිසාර රාජයන් කිපිලා ත් නොවෙයි. විශාලාවෙහි ලිච්ඡවීන් කිපිලා ත් නොවෙයි. අන්‍ය ප‍්‍රතිරාජයෙක් කිපිලා ත් නොවෙයි. ස්වාමීනී, මාගේ විජිතයෙහි අංගුලමාල නම් සොරෙක් ඉන්නව නෙව. ඔහු රෞද්‍රයි. ලෙහෙ වැකුණු අතින් යුක්තයි. අනුන් විනාශ කිරීමෙහි, මැරීමෙහි යෙදී සිටියා. සතුන් කෙරෙහි දයාව නැතිව සිටියා. ඔහු විසින් ගම් නොගම් කළා. නියම්ගම් නොනියම්ගම් කළා. ජනපද අජනපද කළා. ඔහු මිනිසුන් මර මරා ඇඟිලි වලින් මාලා තනා දරාගෙන ඉන්නවා නෙව. ස්වාමීනී, මං මේ යන්නෙ එ් සොරාව වළක්වන්නට යි.”
එවිට පසේනදී කොසොල් රජු පන්සීයකින් යුතු අශ්ව සේනාවක් සමඟ සැවැත් නුවරින් නික්මුණා. ගිනි මද්දහන වේලෙහි දෙව්රම කරා පිටත් වුණා. යානභූමිය යම් තාක් ද, එතෙක් වාහනයෙන් ගොස් එයින් බැස පා ගමනින් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වෙත පැමිණියා. පැමිණ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට ආදරයෙන් වන්දනා කොට එකත්පස්ව වාඩිවුණා. එකත්පස්ව වාඩි වූ පසේනදී කොසොල් රජුට භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙය වදාළා. “පින්වත් මහාරාජ, කිම? සේනිය බිම්බිසාර මහධේශ්වරයන් කිපුණා වත් ද? විසල් නුවර ලිච්ඡවීන් කිපුණා වත් ද? වෙනත් ප‍්‍රතිරාජයෙක් කිපුණා වත් ද?”
මේ අතර තමන් වහන්සේ වඩිනා මඟ දෙසට එන කිසියම් කාන්තාවක්‌ දුටු බුදුන් වහන්සේ එහි නතර වූ සේක. අංගුලිමාලද බුදුන් වහන්සේ අනුවම නතර වීය. ඇය බෙහෙවින් විඩාබර විලාසයක්‌ පෑවාය. ඇගේ දෙපා රත් පැහැවී ඉදිමී තිබිණි. සිරුර පුරා සීරීම් තුවාල විය. හිස කෙස්‌ අවුල් විය. වස්‌ත්‍ර තැනින් තැන ඉරී ගොස්‌ය. බුදුන් වහන්සේ අසලටම පැමිණි ඕ නතර වී හාත්පස බැලුවාය. නිශ්චිතව කිසිවක්‌ සිතා ගත නොහැකි වුවද තමන්ට කිසිදු අනතුරක්‌ නැතැයි යන හැඟීම ඇය තුළ විය. ඇය කතා කරන්නී මහත් ආයාසයෙනි. එහෙත් ඇගේ වදන් පැහැදිලිය.
ශිෂ්‍යයන් වෙන්වී සාකච්ඡා කළේ අහිංසක ශිෂ්‍යයා හා ආචාර්යවරයා අතර ගොඩනැඟුණු ගුරු සිසු සබඳතාව බිඳ දමන්නටයි. ඒ සඳහා අහිංසක වෙනුවෙන් විවිධ චෝදනා ඉදිරිපත් කරන්නට විය. ඇතමෙක් ඔහුගේ ජන්මයේ දුබලතාවක් මතු කරන්නට උත්සාහ කළහ. තවත් කෙනෙක් ඔහුගේ ප්‍රතිපත්ති විවේචනය කරන්නට වූහ. මේ සියල්ල ව්‍යර්ථ වනවිට ශිෂ්‍යයන් තීරණය කළේ “ආචාර්යයා අඹුව හා සසඟ ඇත්තේ යයි බිඳපියව්” යනුවෙන් ගුරුතුමාගේ බිරිය හා අහිංසක අතරෙහි සබඳතාවක් ඇති බව ප්‍රචලිත කොට භේද කරන්නටයි.
ශිෂ්‍යයන් තමන් කෙරෙහි සෙනෙහසින් මෙසේ ප්‍රකාශ කරන බව සිතන ඇදුරිඳු, සැබවින් ම එවැනි සබඳතාවක් ඇතැයි කල්පනා කොට ශිෂ්‍යයා මරන්නට තීරණය කරයි. මේ අවස්ථාව ඕනෑම සමාජයක මිනිස් දුබලතාව ප්‍රකට කරවන තැනෙකි. දිසාපාමොක් වර්තමාන සරසවියක උපකුලපතිට සමාන වෙයි. ඔහු මහා ශිෂ්‍ය ප්‍රජාවක නියමුවා ය. ශිෂ්‍යයන්ගේ දුෂ්ට කුමන්ත්‍රණයකට හසු වන්නට තරම් බාල මානසිකත්වයක් ඔහුට පැවතිය නොහේ. එහෙත් මේ දිසාපාමොක් ලෝකයේ ඇදුරු පරපුරේ අවාසනාවන්තම අදූරදර්ශී ගුරුවරයා ය.
මරා දැමීම, මරණ දඬුවමයි. එය මිනී මැරීමකට දෙන දඬුවමයි. අහිංසක එවන් දඬුවමට යටත් කරන්නේ කවර මනුෂ්‍ය ඝාතනයක් සිදු කළ හෙයින් ද?
ගුරුළුගෝමී මේ කථාව විවරණ කළ ක්‍රමවේදය තුළ මේ ප්‍රශ්න අපට නිරන්තරයෙන් නැඟෙයි. අවසන කපටි ඇදුරකුගේ වේශය ගන්නා දිසාපාමොක් තමා අතින් ශිෂ්‍යයා මළොත් එයින් තමා පිළිබඳ අපකීර්තිය පැතිරී තමාට ලැබෙන ලාභ වරප්‍රසාද ගුරුපඬුරු අඩුවන බව දැන අනුන් ලවා මරවන්නට සිතා මිනිසුන් දහසක් මරා ඇඟිලි ගෙනෙවයි අහිංසක ශිෂ්‍යයාට නියෝග කරයි.
මම නුඹට පිහිට වන්නෙමි. නුඹ විසින් කරන ලද ප්‍රාණඝාතය යළි නිවැරදි කළ නොහැකි බව සැබෑය. එහෙත් බුද්ධියෙන්ද සිහියෙන්ද ඒ දෙස බලා සත්‍යයේ එළියද විමුක්‌තියේ සිසිලද ලබාගැනීමට තවමත් ඔබට හැකිය. ජීවිතය යනු විනාශ වූ කල ලබා දිය නොහැක්‌කක්‌ බව නුඹට දැන් පසක්‌ විය යුතුය. එහෙත් පසු තැවීමෙන්ම එයට වන්දි ගෙවිය නොහැක. ඒ සඳහා අධිෂ්ඨානශීලීව ජීවිතයට මුහුණ දිය යුතුය. වෛරය අත්හැර දයාවෙන්ද මෛත්‍රියෙන්ද යුතු අලුත් ජීවිතයක්‌ ඇරඹීමට මම නුඹට උපකාර වන්නෙමි.
කාරුණික බුදුපියාණනි මගේ පියාගේ නම ගර්ගය. මව මන්තානි නම් වූවාය. ඔවුහු සුත පෙමින් මා හදා වඩා සිප් සත හැදැරවීමට දිසාපාමොක්‌ ඇඳුරුතුමන් වෙත එවූහ. එහි උගත් මම දක්‍ෂතම සිසුවා වීමි. මගේ නරක මිතුරෝ මා ඇඳුරුතුමන් කෙරෙහි බිඳ වූහ. ගුරුතුමාණෝ ගුරු පුද පිණිස ඇඟිලිමාලයක්‌ ගෙන එන්නැයි මට කීහ. මම දැඩි ගුරු පෙමින් ඒ පූජාව සඳහා මෙසේ වනගත වීමි. දැන් මට මා කළ අපරාධ සිහිවේ. බුදුපියාණනි මට කිසි දිනක සමාවක්‌ නොලැබෙන බවද දනිමි.
ආනන්දය, ඔබගේ බස සැබෑය. මම ඒ අංගුලිමාලයන් විසින් කරන ලද සියලු විනාශයන්ද ඉඳුරා දනිමි. එහෙත් රජුගේ හමුදාවන්ට පෙර මම ඒ වනාන්තරයට ගොස්‌ ඔහු හමුවීමට අදිටන් කර ඇත්තෙමි. යම් හෙයකින් මගේ ගමන පමා වුවහොත් එයින් ඔහුට වන විපත අප්‍රමාණ වන්නේය. තවද කෙලෙස්‌ නසා සංසාර ගමන අවසන් කිරීමට තරම් හේතු සම්පත් සහිත හේ සුළු ප්‍රමාදයකින් ආනන්තරීය පාප කර්මයක්‌ සිදු කරන්නේය. එසේ වුවහොත් එය නොමැනවි.
තමා උගත් ශිල්පයෙන් ඵල ලබන්නට මේ ගුරු පූජාව කළ යුතු බවට අණ කරන ගුරුවරයා වෙනුවෙන් ඇඟිලි දහස ගෙනෙන්නට පංචායුධ රැගෙන යන අහිංසක කුමාරයා අවසානයේ මහා මිනිස් ඝාතකයකුව මුළු මහත් මිනිස් සමාජයම භීතියට පත් කරවන අංගුලිමාලයකු වෙයි. අවිචාරවත් අදුරදර්ශී ගුරුවරයකුගේ ක්‍රියා කලාපයෙන් ලොව තක්සලාවක සිටි ශ්‍රේෂ්ඨ ශිෂ්‍යයකු, නම ඇසූ පමණින් බිය ඇති කරවන නාමයක් බවට පත් වූවා නොවේද?
ගුරුවරයාගේ නියෝගය වන්නේ ශිල්ප අවසන් කිරීම වෙනුවෙන් ගුරු පූජාවක් කරන ලෙසයි. මෙය අහිංසක ශිෂ්‍යයා කිසිදා අපේක්ෂා නොකළ දෙයකි. අහිංසකගේ කම්පිත වදන් අප තුළ ඇති කරන්නේ කම්පනයක්ම ය. ඔහු ඇදුරිඳු හමුවේ කියා සිටින්නේ “ඇපි අන්නට හිංසා නොකරන කුලෙහි උපන්නම්හ. එසේ නොකට හැක්කේ ය” යනුවෙනි. එහෙත් එවිට ගුරුවරයාගේ නියෝගය වූයේ “ශිල්පයට උපචාර නොකරන්නා ඵල නොදෙයි පුතැ යි කීය.”
බුදුහාමුදුරුවන් වහන්ස, මේ මඟ චූලනී නම් වන අරණ දෙසට වැටෙන මගකි. දින කීපයක සිට මේ මඟ ඔස්‌සේ යන එන අය නොවෙති. මේ ගමේ සිටි කීප දෙනෙක්‌ම ජීවිකාව සඳහා වනයට යන්නාහු එහි සැඟව සිටින බිහිසුණු සොරුන්ට ගොදුරුව වැනසුනහ. ඒ කිසිවෙකුගේ සිරුරක්‌වත් දුටු කෙනෙක්‌ නොවූහ. එබදු නපුරු වනයකට තතු නොදැන යන ඔබ වහන්සේටද ඒකාන්ත විපතක්‌ වන්නේය. බුදු හාමුදුරුවන් වහන්ස නො යනු මැනවි.
මෑණියනි දැන් සියලු විපත් මඟහැරී ගොසින්ය. ඔබ මෙන්ම ඔබගේ පුතුද භාග්‍යවන්තයහ. නොමඟ ගිය හේ දැන් සුමඟට වැටී සිටින්නෙහිය. මම ඔහුට පරම ශාන්තිය ලබා දෙන්නෙමි. ඔබටද අප සමඟ ඡේතවනාරාමය දක්‌වා ගොස්‌ ආපසු නිවසට යා හැකිය. නුඹගේ පුතු මේ ජටිල සමාජයේ සියලු තතු දක්‌නා නුවණින් පොහොසත්ය. මම ඔවුන් කෙරෙහි කරුණාවෙන්ම මේ වන අරණට පැමිණි ලොව්තුරා බුදුන් වන්නෙමි.
මේ අතර කොසොල් රජුගේ විශේෂ දූතයෙක්‌ ඡේතවනාරාමයට පැමිණ ආනන්ද හිමියන් බැහැදැක ඒ පුවතද සැළකර කුමන කරුණක්‌ අරභයා හෝ විහාර භූමියෙන් පිටතට නොයන ලෙස ආයාචනයක්‌ද කළේය. එසේම ඡේතවනාරාමයෙහි වැඩ වසන බුදුන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ සියලුම භික්‍ෂූන් වහන්සේලාගේ හීල් දානයද දහවල් දානයද සවස ගිලන්පස හා බෙහෙත්ද යන සියල්ල රජමාළිගාවෙන් පූජා කෙරෙන බවද දන්වා සිටියේය.
නූතනයේ පවා කෙනකුගේ චරිතයක් ඝාතනය කරන්නට භාවිතයට ගත හැකි හොඳ ම අවිය වන්නේ කාන්තාවකට පුරුෂයකු සම්බන්ධ කිරීම හෝ පුරුෂයකුට කාන්තාවක සම්බන්ධ කිරීමයි. මනුෂ්‍ය චිත්තයේ ජාගර ස්වරූපය මොනවට ප්‍රකට කරමින් එවැනි චෝදනාවකට ලක් වන්නන්ට ඒ චරිත ඝාතනයෙන් මිදෙන්නට පහසු නොවෙයි මෙය ද ලොව පවතින සදාතනික දහමක් බව අගුල්මල් දමන කතාවෙන් පැහැදිලි වෙයි.
එවේලෙහි අංගුලිමාල සොරුද ඒ මාවත ඔස්‌සේම පෙරට එමින් සිටියේය. හේ එක්‌වරම සන්සුන්ව වඩිනා බුදුන් වහන්සේ දෙස බලා සිටියේය. ඔහුට හැඟුනේ කම්, පල විඳින්නට තමන් අබිමුවට එන, තතු නොදත් ශ්‍රමණයකු ලෙසය. බුදුන් වහන්සේද තමා අබිමුවට එන අංගිලිමාලයන් එක්‌වරම හඳුනාගත් සේක. එහිදී අංගුලිමාල තුළ මෙබඳු සිතිවිලි දාමයක්‌ නැගෙන්නටද විය.
දුකට පත්ව සිටින වැසියනි· රජ අණ පරිදි මම දැන්ම ඒ චාලනී වනයට අසුන් සහිත සේනාවක්‌ම පිටත් කර යවන්නෙමි. ඔවුන්ගේ සහායට දුනු හී ගත් තවත් පිරිස්‌ද යන්නාහුය. නුඹලා ආපසු නිවෙස්‌ කරා ගොස්‌ අපට සහාය වුව මැනවි. දින දෙකක්‌ ඇතුළත ඒකාන්තයෙන්ම ඒ සාහසිකයාද ඔහුගේ දුෂ්ට ක්‍රියාද අවසන් වනු ඇත.