polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
අනෙකුත් ද්‍රාවය ෆ්ලෝරයිඩ සමඟ සලකන විට හයිඩ්‍රෝෆ්ලෝරික් අම්ලයේ පවතින අඩු ආම්ලිකතාවය එය මධ්‍යම ප්‍රමාණයේ භෂ්මයක් ලෙස සැලකීමට හේතු වී ඇත. ෆ්ලෝරයිඩ වල අඩු න්‍යෂ්ටිකතාවය නිසා එය කාබනික රසායනයේ භාවිතාකලහැකි ප්‍රයෝජනවත් පදනමකි. ඝනීභවන ප්‍රතික්‍රියාවේදී පොටෑසියම් ෆ්ලෝරයිඩ් හෝ සෝඩියම් ෆ්ලෝරයිඩ් වලට වඩා ඉහල ප්‍රතිඵල ලබාදීමට සීසියම් ෆ්ලෝරයිඩ් සමත්වේ.
සීසියම් ෆ්ලෝරයිඩ් හේලයිට් ව්‍යූහය ආකාරවේ. සීසියම් කැට අයන හා ෆ්ලෝරයිඩ් ඇන අයන බැදී පවතිනුයේ සෝඩියම්ක්ලෝරඩ් සංයෝගයේ සෝඩියම් කැට අයන හා ක්ලෝරින් ඇන අයන ඝනව බැදී පවතින ආකාරයටය. සීසියම් කැටායනය ෆ්ලෝරයිඩ් ඇනායනය වලට වඩා විශාල වන නමුත් ලිතියම්, පොටෑසියම්, සෝඩියම් හා රුබීඩියම් හේලයිඩ වල කැටායනය, කැටායනයට වඩා කුඩාවේ.
ටෝකියෝ කුළුණ ලොව ප්‍රධාන කුළුණු පදනමේ සාමාජිකත්වයද ලබා ඇත. මෙම පදනමේ කුළුණු මූලික වශයෙන් විවිධ විකාශන කටයුතු සඳහා යොදා ගැනේ. ටෝකියෝ කුළුණ මූලික වශයෙන් ඉදිකරන ලද්දේ රූපවාහිනී විකාශන කටයුතු සඳහාය, නමුත් 1961දී පටන් ගුවන්විදුලි විකාශන කටයුතු සඳහා ද මෙය භාවිතා කරනු ලබයි. වර්තමානය වන විට මෙය ප්‍රතිසම රූපවාහිනී ,අංකිත රූපවාහිනී , ගුවන්විදුලි හා අංකිත ගුවන්විදුලි තරංග සම්ප්‍රේෂණය කරනු ලැබේ. මෙම කුළුණේන් සේවා ලබා ගන්නා ආයතන පහත දැක්වේ.
තවද මෙහි කුඩා වේදීකාවක් ඇති අතර, එය කුඩා සංගීත සංදර්ශනයක් සඳහා භාවිත කල හැක. මෙහි ඇති විශේෂ අංගයක් වනුයේ "බිම බැලීමේ ජනේල" සවිකොට තිබීමය. සංචාරකයන්ට එම වීදුරු මත සිටගෙන ඒ හරහා කුළුණේ පාදම නැරඹීමට හැකිය. සිහිවටන මිලදී ගැනීමට අවශය නම් කුඩා සිහිවටන සාප්පුවක්ද නිරීක්ෂන මහලේ දෙවන තට්ටුවේ පිහිටාඇත.තවද ආගමික වැදගත් කමක් ඇති ශින්ටෝ ශ්‍රින් පුජනීය වස්තුද මෙහි තැම්පත් කර ඇත. විශේෂ නිරීක්ෂණ මහලට යාමට අවශය විදුලිසෝපානද කියාත්මක වන්නේ මෙම ප්‍රධාන නිරීක්ෂණ මහලේ සිටයි.
කුළුණේ පාදම මධ්‍යයේ පිහිටා ඇති මහල් හතරකින් යුතු ගොඩනැගිල්ලයි. මෙහි පළමු මහලේ මින්මැදුරක්, උත්සව ශාලාවක්, පුද්ගලයන් 400ක ධාරිතාවයෙන් යුතු කුළුණු අවන්හල හා සිහිවටන වෙලදසැලක් දක්නට ලැබේ. ප්‍රධාන නිරීක්ෂණ මහලට සෘජුවම ගමන් කරන විදුලි සෝපාන තුනක්ද මෙම මහලෙන් ආරම්භ වේ. දෙවන මහලේ ප්‍රධාන වශයෙන් අහාරපාන හා සාප්පු සවාරි සඳහා වෙන්වූ වෙළදසැල් පිහිටා ඇත. මැක්ඩොනල්ඩ් අවන්හල ඇතුළු තවත් ප්‍රසිද්ධ අවන්හල් හතරක්ක් මෙහි පිහිටා ඇත.
1953 දී ආරම්භ කරන ලද ආයතනය , ජපානයේ කන්තෝ ප්‍රදේශ‍යේ මෙහෙයුම් කටයුතු සිදුකිරීමට විකාශන කුළුණක අවශ්‍යතාවයක් ඇති වී තිබිණි. පුද්ගලික සමාගම් ඒ වන විටත් තම මෙහෙයුම් කටයුතු ආරම්භ කර තිබූ බැවින් මුළු ටෝකියෝවම ආවරණය වන පරිදි විකාශන කුළුණක් ස්ථාපිත කිරීම ඔවුන්ගේ අරමුණ විය. 1950 දී යුද්ධයෙන් පසු ජපානයේ ඇති වූ ආර්ථීක පෙරළිය​ ලොවටම කියා පෑම සඳහා සිහිවටනටක් ඉදිකිරීමටත් ජපන් රජයේ අවධානය යොමු වී තිබුණි.
සන්නිවේදන හා නිරීක්ෂණ කුළුණකි. එය පිහිටා ඇත්තේ ජපානයේ ටෝකියෝහි ශිබා උද්‍යානයේය. මෙය උසින් මීටර් 333කි , මෙය ජපානයේ දෙවන උසම කෘතිම ආකෘතික ව්‍යූහයයි. අයිෆල් කුළුණේ ගරාදි ආකෘතියේ ආභාෂය මෙය නිර්මාණයයෙදී යොදාගෙන ඇත. එමෙන්ම ගුවන් ආරක්ෂණය සදහා අනුකූලතාව දැක්වීම සදහා පිළිගත් සුදු සහ අන්තර්ජාතික තැඹිලි වර්ණ ආලේප කර ඇත.
කුඩා දරුවන්ට විනෝද වීමට සකස් කරන ලද කුඩා ළමා උද්‍යානයක් මෙම ගොඩනැගිල්ලේ වහලය මුදුනත මත පිහිටා ඇත. කුළුණ නැගීම සඳහා පියගැටපෙළ භාවිතා කරන්නේ නම්, එය ආරම්භ වන්නේද මෙම ගොඩනැගිල්ලේ වහලය මුදුනතින්ය. මෙම පියගැටපෙළහි පඩි 660ක් අන්තර්ගත වන අතර, පියගැටපෙළ ප්‍රධාන නිරීක්ෂණ මහල දක්වා දිවෙයි.
ටෝකියෝකුළුණෙහි නිරීක්ෂන මහල් දෙකකි. මෙම මහල් දෙකෙහි ටෝකියෝ නගරයේ අංශක 360 ක දර්ශණයක් නැරඹිය හැකිය. නිරීක්ෂන මහලේ නිරිත දෙසින් ෆුජි ගිණිකන්ද දර්ශණය වේ. රධාන නිරීක්ෂණ මහල මිටර් 145ක උසින් පිහිටා ඇත.
බුල් ඩ ස්වියිෆ් ( "පිටි ගුලිය", "වෙඞරු ගුලිය", හෝ "ඌරු කෙල් ගුලිය" ලෙසින් විවිධාකාරයෙන් පරිවර්තනය කොට ඇත) යනු 19වන සියවසෙහි අගභාගයෙහි වූ ප්‍රංශ ලේඛක ගී ද මෝපසාං විසින් 1880දී ප්‍රකාශයට පත් කෙරුණු කෙටි කතාවකි. එය නියත වශයෙන්ම ඔහුගේ වඩාත්ම ජනප්‍රිය කෙටි කතාව වන අතර ප්‍රංශ-ප්‍රශියානු යුද්ධය පිළිබඳ ඔහුගේ කෙටි කතා එකතුව වන, "බුල් ඩ ස්වියිෆ් එට් ඕතා කෝන්ට් ඩි ලා ගෙයාරා" හී මාතෘකා කතාවද වෙයි.
දරුණු කාලගුණය නිසා, අස් රිය සෙමින් ගමනේ යෙදෙමින් මැදියම් දිනය වන විට සැතපුම් කිහිපයක් පමණක් ඉදිරියට ඇදී තිබුණි. අස්රියේ සිටියවුන් මුලදී බුල් ඩ ස්වියිෆ් වෙත ඇනුම් පද එල්ල කලද ඔවුන්ගේ ආකල්ප වෙනස් වන්නේ ඇය විසින් මනරම් ආහාරයන්ගෙන් පිරි විනෝද චාරිකාවන්හි ගෙන යන මල්ලක් පිටතට ගෙන එහි වූ දෑ බෙදා ගැනුමට බඩගින්නෙහි සිටි ගමිකයන්ට ඇරයුම් කල විටය.
අප්‍රිකාණු සහ ලතින් අධ්‍යයනය පිළිබඳ මහාචාර්ය, නිව්යෝර්ක් විශ්වවිද්‍යාලය, විද්‍යාලය, නිව්යෝක් නගර විශ්වවිද්‍යාල උපාධිධාරී මධ්‍යස්ථානයේ සමාජ විද්‍යාඥ සහ නිව්යොක් නගර විශ්වවිද්‍යලයේ අධ්‍යයන අංශයේ හිටපු අධ්‍යක්ෂක.
එදිනෙදා යෙදිම් වලදි බොහෝ විට සෙල්සියදස පරිමාණය භාවිතා පහදු වන අතර උෂ්නත්වය ජලය අයිස් බවට පත්වන උෂ්නත්වය සහ 100 0 මුහුදු මට්ටමේ ජලයේ තපාංකය වේ. මෙම පරිමාණයේ අනුව අංශක 1 ක උෂ්නත්වය වෙනසම් කෙල්වින් අංශක 273.15 උෂ්නත්වය වෙනසට සමාන වේ. එම නිසා පරිමාණය අක්‍යාවශයෙන්ම කෙල්වින් පරිමාණයට සමාන වේ. ජලය මිදෙන උෂ්නත්වය වේ. තවද පහත සමීකරණය සෙල්සියස් අංශක කෙල්වින් වලට පරිවර්තනය කිරිම සදහා යොදා ගනී.
නුතන විද්‍යාත්මක උෂ්ණත්වය සහ )උෂ්නත්වය පරිමාන යොදා ගනිමින් උෂ්ණත්වය මැනිම අඩුම වශයෙන් 18 වන සියවස කාලය දක්වා පැතිරේ. එම වකවානුවේ ප්‍රොබියෙල් පරන්හයිඩ් උෂ්නත්වය මනය සහ පිානය සකස් කල අතර එය ඔලේ ක්‍රිස්ටියන රෝටර් විසින් වඩි දියුණු කරන ලදි. පැරනයිට් පරිමාණය දැනට භාවිතකා කරන අතර පැනකින් සෙල්සියස් පරිථානය යන කෙල්ටින් පරිමාණය භාවිතා කරයි.* උෂ්ණත්වය මැනීම
උෂ්ණත්වය මැනීම සඳහා බොහෝ ක්‍රම ප්‍රවර්ධනය කොට ඇත. මෙම ක්‍රම අතුරින් බොහෝමයක් රඳාපවතින්නේ කාරක ද්‍රව්‍යයක උෂ්ණත්වය සමග වෙනස් වන්නාවූ කිසියම් භෞතික ගුණාංගයක් මැනීම මතය. උෂ්ණත්වය මැනීමට බොහෝ ලෙසින් බහුලව භාවිතා වන්නාවූ මෙවලම් අතුරින් එකක් වන්නේ වීදුරු උෂ්ණත්වමානයයි.
සුක්‍රෝස් උක් දඬුවල හෝ ශුගර් බීට්වල මුල්වල සොයාගැනීමට ඇත. තවද එය ස්වාභාවිකවම අනෙකුත් ශාකවල ෆෲක්ටෝස් හා ග්ලූකෝස් සමඟ පැත්තකින් ඇතිවේ. බොහෝ විට පලතුරු හා කැරට් වැනි මුල් ජාතිවල මෙසේ සිදු වේ. මෙම ආහාරවල සොයාගැනීමට ලැබෙන විවිධ සීනි ප්‍රමාණවලින් ඒවා ආහාරයට ගැනීමේදී අත්දැකීමට ලැබෙන පැණි රස තත්වයන් නිර්ණය වේ. ග්ලූකෝස් අණුවක් හා ෆෲක්ටෝස් අණුවක් එකතු වීමෙන් සුක්‍රෝස් අණුව සැදේ. ආහාර ගැනීමෙන් පසු සුක්‍රෝස්, සුක්‍රේස් නැමති එන්සයිමය සමඟ දිරවීමේදී එහි සංගටක කොටස්වලට ඛණ්ඩනය වේ.
දුර අතීතයේ සිටම ඉන්දියා උප මහද්වීපයේ සීනි වගාව සිදු කෙරුණි. මුල් කාලයේදී එම සීනි ප්‍රමාණය මිල අධික වීම හා බහුලව නොපවතීම නිසා ලෝකයේ බොහෝ කොටස් වල පැණි රස කාරකයක් ලෙස පැණි යොදා ගන්නා ලදී. සාමාන්‍යයෙන් මිනිසුන් උක් ගස පැණි රස ලබා ගැනීමට එසේ සපනු ලැබයි. එම උක් ගස් දකුණු ආසියාවේ නිවර්තන කලාපීය ස්වදේශික තෘණ වර්ගයකි. වෙනත් පැවත එන වර්ගයන් ලෙස ඉන්දියාවේ සක්කරම් බාර්බෙරි සහ නිව්ගිනියාවේ . හා . හැඳින්විය හැක.
ඈතම අතීතයේ උක් හා සම්බන්ධ පෞරාණික සටහනක් ඇති පරිදි බු.ව. 8 වෙනි සියවසේ චීන පිටපතක උක් ගසේ උප්පත්තිය ඉන්දියාවේ සිදු වී ඇති බව පැවසේ. එය මතු වූයේ බු.ව. 500 දී පමණය. වර්තමාන ඉන්දියානු වාසින් උක් දඩු ප්‍රවාහනය වෙනුවට සීනි දියර සාදා ඒවා ලොකු භාජන වල දමා ශීත වෙන්නට ඉඩ හැර තැන්පත් කිරීමට හා ප්‍රවාහනයට පහසු වන පරිදි සීනි කැට සකසයි. දේශීය ඉන්දියානු භාශාවේ මෙම කැට, “කැන්ඩි” යන වචනයේ මූලාශ්‍රය වන ලෙස හඳුන්වයි.
විසිවන සියවසේ අග භාගයේ සිට සීනි අධික ආහාර, විශේෂයෙන්ම ශෝධිත සීනි ශරීර සුවතාවය සඳහා නරකද යන්න පිලිබඳව සැකයක් පැවතිණි. සීනි භාවිතය තරබාරුකමට හා දියවැඩියාව ඇතිවීමේ සැකය සමඟ, හර්ද රෝග, ඩිමෙන්ශියාව, ඇස් නොපෙනී යාම සහ දත් දිරා යාම හා සම්බන්ධ වී පවතී. මේ තත්වය පැහැදිලි කර ගැනීමට බොහෝ විචාර කර ඇති නමුත් එහි ප්‍රතිථල විශාල වශයෙන් නොපැහැදිලි තත්වයක පවතී. පාලකයක් ලෙස, සීනි භවිතා නොකරන ජනතාව සොයා ගැනීමට හැකි වීම මෙසේ වීමට ප්‍රධාන හේතුවකි.
2011 වසරේ සීනි සපයන ප්‍රධාන රටවල් 5 වූයේ බ්‍රසීලය, ඉන්දියාව, යුරෝපා සංවිධානය, චීනය හා තායිලන්තයයි. මෙම වසරේම වැඩිම සීනි අපනයනකරු බ්‍රසීලය වන අතර ඉන්පසු පිලිවළින් තායිලන්තය, ඕස්ට්‍රේලියාව හා ඉන්දියාවය. විශාලතම ආනයනකරුවන් යුරෝපා සංවිධානය, ඇමරිකාව හා ඉන්දුනීසියාවයි. දැනට, වැඩිම ඒක පුද්ගල සීනි පරිභෝජනය බ්‍රසීලය වන අතර ඉන්පසු ස්ථානවල ඕස්ට්‍රේලියාව, තායිලන්තය හා යුරෝපා සංවිධානය පසුවේ.
ග්ලූකෝස්, ෆෲක්ටෝස් සහ ග්ලැක්ටෝස් යන සෑම එකක්ම සාමාන්‍යය සීනිය. මෙම මොනොසැක්‍රයිඩ සැමගේම පොදු සූත්‍රය 6126 ය. ඒ සෑම එකකටම හයිඩ්‍රොක්සියල් සංයෝග හා කාබන් සංයෝග පහක් ඇති අතර ජලයේ දිය කල විට චක්‍රීය වේ. ඒ සෑම එකක්ම සමාවයවිකතා කිහිපයක දක්‍ෂිණාවර්තව හා වාමාවර්තව භ්‍රමණයවන ආකාරයෙන් දකුණට හා වමට ප්‍රසාරණය වීමට හැකි පරිදි ආලෝකය ධ්‍රැවිත කිරීමට හේතු වේ.
මෝල්ටෝස් සෑදෙන්නේ ධාන්‍ය වර්ග ප්‍රරෝහණයේදීය. මෝල්ට් බවට පත්කරන බාර්ලි මේ සඳහා දැන්විය හැක. ග්ලූකෝස් අණු දෙකක් එකතු වී මෝල්ටෝස් අණුව සෑදේ. ග්ලූකෝස්, ෆෲක්ටෝස් හෝ සුක්‍රෝස්වලට වඩා පැණි රසින් අඩුය. ඇමිලේස් නම් එන්සයිමය මඟින් පිෂ්ඨධාතු දිරවන අවස්ථාවේදී ශරීරය තුල නිපද වී, එය විසින්ම මෝල්ටෝස් එන්සයිම මඟින් ජීරණය වන විට ඛණ්ඩනය වේ.
ලැක්ටෝස් ස්වාභාවික කිරි වල සොයාගැනීමට ලැබෙන සීනිවල පවතී. ග්ලැක්ටෝස් අණුවක් සමඟ ග්ලූකෝස් අණුවක් සම්බන්ධ වීමෙන්, ලැක්ටෝස් අණුවක් සෑදේ. එය දිරවීමේදී ලැක්ටෝස් එන්සයිමය මඟින් සංඝඨක කොටස්වලට බෙදී යයි. දරුවන් තුල මේ එන්සයිමය තිබෙන නමුත් වැඩිහිටියන්ගේ මෙම එන්සයිම නිපදවීම සිදු නොවේ. එම හේතුවෙන් ඔවුනට ලැක්ටෝස් දිරවීමට නොහැකි වේ.
ක්‍රිස්ටෝපර් කොලොම්බස් 1942 අගෝස්තු මාසයේ කැනේරි දූපත්වල ලා ගොමේරාහි වයින් හා වතුර ලබාගැනීමට නැවතුනේ දවස් හතරක් එහි නතර වීමේ අරමුණෙනි. ඔහු එම දූපතේ පාලිකාව වන බියට්‍රිස් දි බොබඩිල්ලා වයි ඔසෝරිඕ සමඟ ආදර පටලැවිල්ලක් ඇති වී මාසයක් එහි නතර විය. අවසානයේ ඔහු යාත්‍රා කරන විට, ඇය කපන ලද උක් දඬු ඔහුට ලබා දුන්නාය.
අඩු කැලරි සහිත සීනි හා පැණි රසකාරක, පැණි රසකාරක එකතු කල මෝල්ටොඩෙක්ස්ට්‍රින් වලින් සාදයි. මෝල්ටොඩෙක්ස්ට්‍රින් යනු පහසුවෙන් දිරවිය හැකි කෘතිම පොලිසැකරයිඩයි. එය කුඩා ග්ලූකෝස් අණු සහිත දාම හා පිෂ්ඨධාතුවල අසම්පූර්ණ ජලවිච්ජේදනය මඟින් සමන්විතය. ඇස්පාට්මේ, සැකරින්, ස්ටේවියා හෝ සුක්‍රෝස් මෙහි අඩංගු කරන පැණි රසකාරකය.
ෆෲක්ටෝස් හෝ පලතුරු සීනි ස්වාභාවිකවම පලතුරු හා සමහර එළවළුවල ඇති වේ. උක් දඬු හා පැණි මේවා අතරින් පැණි රස වැඩිම වර්ගයන්‍ ය. එය සුක්‍රෝස් හෝ මේස සීනිවල එක් අංගයකි. ඉරිඟු සිරප් ලබා ගැනීමට ක්‍රියාකරන ද්‍රවීකරණය කරන ලද ඉරිඟු පිෂ්ඨධාතු සමඟ එන්සයිම එකතු කර ග්ලූකෝස්වල කොටසක් ෆෲක්ටෝස් සිරප් නිෂ්පාදනය කිරීමට යොදා ගැනේ.
සීනි, වර්තමාන කොලනි කාර්මීකරණය සඳහාද දායක විය. උදාහරණයක් ලෙස බෙන්ගල් ආයතනයේ ලුතිනන් ජේ. පැටර්සොන්, දකුණු ඉන්දියානු දූපත් වලට වඩා ඉන්දියාවේ උක් වගාකරීමේ වියදම අඩු හා වාසිදායක බව බ්‍රිතාන්‍යය​ රජයට ඒත්තු ගැන්වූයේය. එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස නැගෙනහිර ඉන්දියාවේ බිහාර් හි සීනි කම්හල් කිහිපයක් ඇරඹුණි.
වයින් සෑදීමේදී පලතුරු යුෂ, ඇල්කොහොල් බවට පරිවර්තනය කරන්නේ පැසවීමේ ක්‍රියාවලියෙනි. අඩු සීනි නොපැසුණ පලතුරු ගෙන වැඩිපුර සීනි එකතු කර ඇල්කොහොල් ප්‍රමාණය වැඩිකර වයින් සාදයි. මෙම ක්‍රියාවලිය චැප්ටලයිසේශන් නම් වේ. සෞම්‍ය වයින් සෑදීමේදී අවශේෂ සීනිද අඩු කරමින් පැසවීමේ කාලය අඩුකල යුතුය.
2011 වසරේදී ලෝකයේ සීනි නිශ්පාදනය ටොන් මිලියන 168 කි. සාමාන්‍ය මිනිසෙකුගේ වාර්ෂික සීනි පරිභෝජනය කිලෝග්‍රෑම් 24 කි. එය එක් මිනිසෙක් සඳහා එක් දවසකට කැලරි 260 ට වැඩි ආහාර ප්‍රමාණයකට සමාන වේ. සීනි වලින් ජවයක් ලැබෙන අතර ඉන් කැලරි හෝ පෝෂණයක් නොලැබේ.
නැපෝලියොනික් යුධ සමයේ, යුරෝපා මහද්වීපයේ සීනි අල නිෂ්පාදනය වැඩි විය. සීනි ආනයනය අසීරු කටයුත්තක් වූයේ නාවික කටයුතු අවහිර කර තිබීමයි. 1880 වන විටත්, එක්සත් රාජ්‍යය සීනි යුරෝපයේ කොලනිවලින් දිගටම ආනයනය කලද, යුරෝපයේ සීනි ලබාගැනේමේ ප්‍රධාන මූලාශ්‍රය සීනි අල ලෙස තවදුරටත් පැවතිණි.
ග්ලැක්ටෝස් සාමාන්‍යයෙන් ස්වාභාවික තත්වයන් යටතේ ඇති නොවන නමුත්, ඩයිසැකරයිඩ ලැක්ටෝස් හෝ සීනි කිරිවල ඇති ග්ලූකෝස් සමඟ සම්බන්ධ වේ. එය ග්ලූකෝස්වලට වඩා පැණි රසින් අඩුය. එය ලේ වර්ගය හඳුනාගැනීමට උපකාරී වන රතු රුධිරාණු සෛලවල මතුපිට හමුවන ප්‍රතිදේහකවල කොටසකි.
කැටකළ සීනි ප්‍රයෝජනයට ගනුයේ මේසය මත තබන ආහාරවලට ඉසීමට හා උණු පානයන් පැණිරස කිරීමට හා ගෙදරදීම ආහාර පිසින විට හා පුළුස්සන විට රසවත් කිරීමටය. ජෑම්, මාර්මලේඩ් හා පලතුරු දෝසි වැනි ආහාරවල ක්‍ෂුද්‍ර ජීවීන්ගෙන් නරක් වීම වැලැක්වීමටද යොදනු ලැබේ.
සුක්‍රෝස්, මෝල්ටෝස් සහ ලැක්ටෝස් යන සෑම එකක්ම සංයුක්ත/මිශ්‍රිත සීනිය. මෙම ඩයිසැකරයිඩවල පොදු සූත්‍රය වේ. ඒවා සැකසෙනුයේ මොනොසැක්‍රයිඩ අණු දෙකක ජල අණු බහිෂ්කරණය වී එකට එකතු වේමෙනි.
සිරප හා පැණි යනු ආවේනික වට්ටෝරු සෑසීමට රත්කරන ලද ද්‍රාවික අපවර්තිත සීනි වේ. පැණිවල මණ්ඩි අඩංගු වේ. ඒවා විවිධ වර්ගයේ බේක් කෙරූ ආහාර, ටොෆි හා වැල්මී වැනි රස කැවිලිවල අඩංගු වේ.
19 වන සියවසේ අග භාගය වන තුරුම සීනි කැට වශයෙන් මිලදී ගෙන ඇති අතර ඒවා "නිප්ස්" නමින් හඳුන්වන ආයුධය භාවිතයෙන් කපා ගැනීම කල යුතු විය. පසුව "සීනි මළු" යන්න භාවිතයේ සුපුරුදු විය.
අපවර්තිත සීනි හා සිරප්, විවිධ වට්ටෝරු නිෂ්පාදනයට හා පාන්, කේක්, පානයන් වල, පැණිරස සැකසීමට, තෙතමනය රඳවා ගැනීමට හා සීනිවල මහීකරණය නැති කිරීමට එකට මිශ්‍ර කරයි.
පෙනේර සීනි යනු ධාන්‍යවල ප්‍රමාණයට වෙන්කරන ලද ස්ඵටිකරූපී නිෂ්පාදිතය. මේවා අලංකාර මේස සීනි ලෙසද, බේක් කිරීමේදී හා රසකැවිලි සෑදීමේදී මිශ්‍ර කිරීමට යොදා ගනී.
දියර සීනි යනු ඉතා තියුණු සිරපයකි. මෙය 67%ක් කැටිකල සීනි වතුරේ දියකර සාදයි. ඒවා බීම වර්ග, අයිස් ක්‍රීම් හා ජෑම් වැනි ආහාර නිපදවීමට යොදා ගනී.
පොලිලෝස් යනු සීනි ඇල්කොහොල්‍ ය. ඒවා පැණි රස දිගු කාලයක් මුවේ රඳවා තැබීමට අවශ්‍යය වන චුයින්ගම් වාගේ ද්‍රව්‍යයවල අඩංගු කරයි.
දුඹුරු සීනි යනු ආලෝකය, කළුවර ලැබීමට ධාන්‍ය වැස්මක් ඇති කැටකල සීනි ය. මේවා බේක් කෙරූ ආහාර, කැවිලි සහ ටොෆි සඳහා යොදා ගනී.
ඇඹරූ සීනි යනු කුඩු කරන ලද සිනිඳු පවුඩරයකි. ඒවා අයිසින් සීනි, කෑමට ඉසීමට, බේක් කිරීමට හා රස කැවිලි වෙළඳාමේදී යොදා ගැනේ.
12වන පාර්ලිමේන්තු මැතිවරණය 2001 දෙසැම්බර් 5 දින පැවැත්විණි. අළුතින් තැනුණු විපක්ෂ සන්ධානයක් වන එක්සත් ජාතික පෙරමුණ , ආසන 225 අතුරින් ආසන 109 ක් දිනා ගනිමින් පාර්ලිමේන්තුවෙහි විශාලතම කණ්ඩායම බවට පත් විය. බලයේ සිටි පොදු පෙරමුණ ආසන 77 ක් දිනා ගත්තේය. ජනතා විමුක්ති පෙරමුණ ආසන 16 ක් දිනා ගත් අතර දෙමළ පක්ෂ අතර අළුතින් තැණුනු සන්ධානයක් වූ දෙමළ ජාතික සන්ධානය ආසන 15 ක් දිනා ගත්තේය. කුඩා පක්ෂ ඉතිරි ආසන 8 දිනා ගත්තේය.
නව පාර්ලිමේන්තුව දිවුරුම් දුන්නේ 2001 දෙසැම්බර් 19 දිනදීය. එම්. ජෝසප් මයිකල් පෙරේරා කථානායක ලෙසින් නිතරඟයෙන් තේරී පත් විය. පොපෙ විසින් කිසිවකු නම් කිරීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම නිසා නියෝජ්‍ය කථානායක තනතුර පුරප්පාඩුව පැවතිණි. සිරි අන්ද්‍රහැන්නදි නියෝජ්‍ය කාරක සභා සභාපති ලෙසින් නිතරඟයෙන් තේරී පත් විය.
තමන්ගේම පක්ෂ නාමය යටතේ තේරී පත්වූ ශ්‍රීලංමුකො මන්ත්‍රීවරුන් පස් දෙනාගේ සහය සහිතව රජයක් පිහිටුවීමට එජාපෙ සමත් විය (දිස්ත්‍රික්ක තුනක් තුල ශ්‍රීලංමුකො තරග කලේ තමන්ගේම නම යටතේ වන අතර අනෙකුත් සෑම දිස්ත්‍රික්කයන්හීම එජාපෙ හා එක්ව තරග කලේය).
දීපා මිල්ටන් සරත් දසනායක උපන්නේ 1942 අගෝස්තු මස 13 වන දින මොරටුව කටුකුරුන්ද ගමේ වෙළෙඳ වියාපාරික දොන් ධර්මපාල දසනායක සහ මළලගේ පොඩිනෝනා පිරිස් දෙමව්පියන්ගේ දෙවෙනි දරුවා ලෙසටය. මව ගුරුවරියක් වූ බැවින් මවගේ පාසල වූ නාවලපිටිය අනුරුද්ධ විද්‍යාලයන් අතපොත් තැබූ සරත් දසනායක අනතුරැව ජාඅැල නිවන්දම විද්යාලය, ලක්ෂපතියේ ශික්ෂාදාන විද්යාලය හුණුමුල්ල මැදි විදුහල් පසු කරමින් 1957 දී හොරණ දොන් පේදිරිස් විද්යාලෙයන් ජේෂ්ඨ පොදු සහතික පත් විභාගය සමත් විය.
1959 ඔක්තෝබර් 08 දින හොරණ ශ්‍රීපාලියට ගියඔහුට දැන ගන්නට ලැබුනේ එ දින එඩ්ව්න් සමරදිවාකරයන්ගේ අාදාහනය නිසා නිවාඩු දිනයක් බවය. නමුත් එහි සිටි සංගීත ගුරැවරයෙකු වූ හේවගේ ප්‍රේමදාසයන් හා නැටුම් ගුරැවරයෙකු වූ වීරසේන ගුණතිලකයන් සරත් දසනායක අමතා නැසී ගිය කළාකරැ එඩ්ව්න් සමරදිවාකරයන් වෙනුවට නව කළාකරැවෙකු බිහිවේවායි පතමින් සරත් දසනායකයන්ට සංගීත ලොවට පිවිසෙන්නට මග හෙළි කලහ.
1960 දශකයේ අග භාගයේ දී රජෙය් සංගීත විද්යාලයට බැඳුනි.1970 දෙසැම්බර් මස ප්‍රීති ලීලා විජේසුන්දර සමග විවාහ විමෙන් දරැවන් තිදෙනෙකුගේ අාදරණිය පියකු බවට පත් විය. රංග, ලක්මාලි,ශංක එම දරැවන් වේ.
ඉගෙනගත් පාසල්- නාවලපිටිය අනුරුද්ධ විද්‍යාලය, ජා අැල නිවන්දම විද්යාලය,ලක්ෂපතියේ ශික්ෂාදාන විද්යාලය, හුණුමුල්ල මැදි විදුහල . හොරණ දොන් පේදිරිස් විද්‍යාලයෙන් ජේෂ්ඨ පොදු සහතික පත් විභාගය සමත්විය.
60 දශකයේ අග භාගයේදී රජයේ සංගීත විද්යාලයට බැඳුනු ඔහු 1961 දී අාර්. මුත්තූසාමිගේ වාදක මණ්ඩලයට සම්බන්ධ විය.එමගින් ඔහු දායක වූ පුථම චිත්‍රපටය වූයේ උඩරට මැණිකේ චිත්‍රපටයයි.
සරත් දසනායක ප්‍රීති ලිලා විජේසුන්දර මෙනෙවියගේ අත ගන්නේ 1970 දෙසැම්බරයේ දීය. දරුවන් තිදෙනකුගේ පියෙකු වූ සරත් දසනායක ගේ වැඩිමල් පුතු රංග දසනායක දෙවැනි දියණිය ලක්මාලි වන අතර තෙවැන්නා ශංක දසනායක වේ.
ඔහුගේ පියා දොන් ධර්මපාල දසනායක වෙ‍ළ‍ෙඳ වියාපාරිකෙයකි. මළලගේ පොඩිනෝනා පීරිස් මව වන අතර මව ගූරුවරියකි.1957 දී ජේෂ්ඨ පොදු සහතික පත් විභාගය සමත්විය.
විදේශ සේවා නිලධාරින් විසින් රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තුව වෙත ඩිසෙන්ට් චැනල් ඔස්සේ එවන ලද ඉතාමත් දැඩි බසැති පණිවුඩ අතුරින් එකක් ලෙස බ්ලඩ් විදුලි පුවත සැලකෙයි. එය ඇමරිකානුවන් 29 දෙනෙකු විසින් අත්සන් කෙරිණි. විදුලි පුවතෙහි සඳහන් වූයෙහි සිංහල පරිවර්තනය මෙයයි:
නැසුම සඳහා සලකුණු කොට ඇතිවුන් අතර අවාමි ලීග් ධූරාවලියේ සාමාජිකයන්ට අමතරව ශිෂ්‍ය නායකයන් හා විශ්වවිද්‍යාල ආචාර්ය මණ්ඩල සාමාජිකයෝද වෙති. මෙහි දෙවන ගණය අතුරින් දර්ශන විද්‍යා අධ්‍යයනාංශයෙහි ප්‍රධානි ෆස්ලුර් රහමාන් සහ ඉතිහාස අධ්‍යයනාංශයෙහි ප්‍රධානි හා හින්දු ජාතිකයෙකු වූ එම්. ඇබඩීන් ඝාතනය කර ඇත. දේශපාලන විද්‍යා අධ්‍යයනාංශයෙහි රසාක් මහතා මරණයට පත්ව ඇතැයි රාවයක් පවතියි. ජාතික රාජ්‍ය සභාවට තේරී පත්වූවන්ගෙන් බහුතරයද ප්‍රසසා වරුන් කිහිප දෙනෙක්ද මෙම ලැයිස්තුවෙහි සිටිති.
මෙහි ඩැකාහී පකිස් හමුදාව විසින් දියත් කර ඇති භීෂණ යුගය පිළිබඳ අපි භීතියට පත් හා මුනිවත රකින සාක්ෂ්‍යකරුවො වෙමුහ. යුද්ධ නීති පරිපාලක බලධාරීන් සතුව අවාමි ලීග් ආධාරකරුවන්ගේ ලැයිස්තුවක් ඇති බවට තොරතුරු ගොඩ නැගෙමින් පවතින අතර මෙම ආධාරකරුවන්ගේ නිවෙස් වලින් ඩැහැ ගෙන විත් වෙඩි තබා ඝාතනය කිරීමෙන් ඔවුන් විධිමත් ලෙසින් තුරල් කරමින් පවතියි
ආචර් කෙන්ට් බ්ලඩ් යනු බංග්ලාදේශයෙහි සේවය කල ඇමරිකානු තානාපතිවරයෙකි. නැගෙනහිර පකිස්තානයෙහි ඩැකා නුවර සඳහා අවසාන ඇමරිකානු කොන්සල් ජෙනරාල්වරයා ලෙසින් ඔහු සේවය කලේය. ඔහු ප්‍රසිද්ධ වන්නේ බංග්ලාදේශ විමුක්ති යුද්ධයෙහිදී සිදු කල ක්‍රෑරකම් වලට විරෝධය පල කරමින් දැඩි බසින් බ්ලඩ් විදුලි පුවත යැවීම සම්බන්ධයෙනි.
තවදුරටත්, පකිස් සන්නද්ධ හමුදාවෙහි සහය සහිතව, බෙංගාලි-නොවන මුස්ලිම්වරුන් විසින් විධිමත් ලෙසින් දුගී ජනයාගේ නිවෙස් වෙත ප්‍රහාර එල්ල කරමින් හා බෙංගාලිවරුන් හා හින්දුවරුන් ඝාතනය කරමින් පවතියි.
පෙරදී යැවුනු විදුලි පුවතක , "සිලෙක්ටිව් ජෙනසයිඩ්" යන මාතෘකාව යටතේ ඩැකාහී ඇමරිකානු නිරික්ෂණ පිළිබඳ බ්ලඩ් මෙසේ ලිවීය:
අත්පත් කරගත් ප්‍රංශ තුවක්කු භාවිතයෙන් වාත්තු කෙරුණු, එකක් අඩි 18 සමචතුරස්‍ර වන්නාවූ ලෝකඩ පේකඩ පුවරුසතරකින් පාදම අලංකරණය කොට ඇත. ඒවා විස්තර කරන්නේ ශාන්ත වින්සන්ට් තුඩුවෙහි සටන, නයිල් සටන, කෝපන්හේගන් සටන සහ ට්‍රැෆල්ගාර්හිදී නෙල්සන්ගේ මරණයයි. මූර්තිශීල්පීන්ගේ නම් පිළිවෙලින් මස්ග්‍රෙව් වොට්සන්, විලියම් එෆ් වුඩින්ටව්, ‍ජෝන් ටර්මවුත් සහ ජෝන් එඩ්වඩ් කැරිවු වෙති.
මෙම වංශයේ ජීවීන් තුළ පැහැදිලිව ලිංගික ද්‍විරූපීතාව දැකිය හැක. ගැහැණු සතා පිරිමි සතාට වඩා දිගින් වැඩිවන අතර සතුන් දෙදෙනාගේ ම පූර්ව කෙළවර විශාල මෞඛ ප්‍රාවරය වේ. එතුල ඝන මුවහත් කැපුම් ඵලක යුගලක් හා දතක් පිහිටයි.
ප්‍රත්‍යාස්ථ රළු උච්චර්මයකින් දේහය ආවරණය වී ඇත. පූර්ව කෙළවර උල් ස්‍වභාවයක් ගනී. ගැහැණු සතාගේ උල් අපර කෙළවර ගුදය යි. ජායා ප්‍රජනක විවරය දේහයේ උදරීය මධ්‍ය ප්‍රදේශයේ ඇත. පිරිමි අපර කෙළවර වක්‍රවී ඇති අතර අපර කෙළවර උච්චර්මය දික්වී සෑදුණු පෞච්ඡ පියල වේ.
කොකු පණුවා යනු බල්ලෙකු, බළලෙකු, හෝ මිනිසෙකු වැනි ක්ෂීරපායී ධාරකයන්ගේ කුඩා බඩවැලෙහි ජීවත්වන පරපෝෂිත වට පණුවෙකි. යන විද්‍යාත්මක නාමයෙන් හැඳින්වෙන කොකු පණුවා රාජධානියේ නෙමටෝඩා වංශයට අයත් පරපෝෂිත සීලෝමික සත්ත්වයෙකි.
සුදුසු පාරිසරික තත්‍ව යටතේ පැය24-48 අතර බිත්තර පුපුරා 1 කීටයා පිටවේ. දිග මයික්‍රොමීටර 300ක් පමණවන බල්බාකාර අන්නසෝත්‍රයක් ඇති අන්වීක්‍ෂීය කීටයෙකි. මළ මිශ්‍රිත ද්‍රව්‍ය ආහාරයට ගෙන වර්ධනය වී හැවහලා 2 කීටයා බවට පත් වේ.
සුහුඹුල් ගැහැණු හා පිරිමි සතුන් අභ්‍යන්තර සංසේචනයෙන් සුහුඹුල් ගැහැණු සතා වරකට බිත්තර රාශියක් දමයි. අණ්ඩාකාර ය. පාරදෘශ්‍ය කවචයක් සහිතයි. මේ තුළ සෛල 4 අවස්ථාවේ පවතින විකසන කළල වේ. ඒවා ධාරක මළ සමග බාහිරට පිවිසේ.
ඉංග්‍රීසි සාහිත්‍යයේ ආදිතම ස්වරූපය වර්ධනය වුයේ සෙක්සන්වරු හා වෙනත් ජර්මානු අධිරාජ්‍යයන් රෝමන් වරුන් හමුවේ පරාජය වීමෙන් පසුව එංගලන්තයෙන් ලැඟුම් ගැනීමත් සමගය. එබැවින් එය පැරණි ඉංග්‍රීසි හෙවත් ඇන්ග්ලෝ සැක්සන් යන නමද දරයි. පැරණි ඉංග්‍රීසි වල වඩාත් ප්‍රසිද්ධම රචනය වන්නේ යුධමය කාව්‍ය්‍යක් වු බියෝ වුල්ෆ්ය. අද ඉතිරිව පවතින එකම අත්පිටපත කපු අත්පිටපතයි. අත්පිටපතේ නිෂ්චිත දිනය විවාදාත්මකයි. නමුත් බොහෝ දෙනා ගණන් බලා ඇති පරිදි එය වසර 1000 දී පමණ ලියා ඇති තරමට පැරණිය.
ඔවුන් නොයෙක් ආකාරයේ ආර්ථික ප්‍රතිසාධනයන්ට සහ ආධාන ග්‍රාහිත්වය, අසහනය වාර්ණය සහ අධ්‍යාත්මික, විද්‍යාත්මක වශයෙන් අධිබල ප්‍රහාරයක් එල්ල කළෝය. ඔවුන් රාජ්‍ය සුදුසු සහ තාර්කික දියුණුවේ ආයුධයක් ලෙස සලකන ලදි. ඒ කාලය තුළ අතිශය බුද්ධිවාදය සහ සංශයවාදය ස්වභාවයෙන් දේවවාදයට මඟ පෙන්විය. එම සමාන ගතිගුණ පසුකාලිනව රොමැන්ටික්වාදය නැවත ප්‍රතික්‍රියා කිරීමට මහත් සේ බලපෑවේය.
ඔහු විසින් රචිත බොහෝ නාට්‍ය සාර්ථක වුණි.එනමුත් ශේක්ස්පියර් විසින් සිය දිවියේ අගාභාගයේදි ලියන ලද කෘති අතිශයින් සාර්ථකත්වයට පත්විය. හැම්ලට්, රෝමියෝ සහ ජුලියට්, ඔතෙලෝ, කිං ලියර්, මැක්බත් හා ඇත්තනි හා ක්ලියෝ පැට්රා එම කෘතීන් වේ.
මතයන් සහ අවහිරයනට වඩා ස්වාභාවික ඥානය හා හැඟීම් අවධානයෙන් වැඩි දියුණු කරන ලදි. සංවේදනා කාල පරිච්ඡේදයේ මැද භාගයේදී කරුණාව වර්ධනය වීමෙන් මධ්‍යම යුගයේ වු කතා සාහිත්‍යයට සහ ජන සාහිත්‍යයට බලවත් උනන්දුවක් ඇති විය.
ශේක්ස්පියර් යනු ලිවීම සඳහා ම උපන්නෙක් වුවද ඔහුගේ භාෂාමය අධ්‍යාපනය ඉතා සීමිත විය. ඔහු විශ්වවිද්‍යාලයීය උපාධිධරයකු හෝ සාහිත්‍යය පිළිබඳ මහාචාර්යරයෙකු නොවුණි.එහෙත් ඔහු සතුවූ කුසලතා මහත් විය.
තවත් කාව්‍ය්‍යක් වුයේ ලැතින් බයිබල්ගේ මෙසපොටෙනියානු වංශයේ ගහලයා වන ජුඩිත් යන ග්‍රන්ථයෙන් උපුටාගත් ජුඩිත් කාව්‍යයයි.
වංශකතා ඓතිහාසිකමය හා සාහිත්‍යමය පරාසයක් තුළ අන්තර්ගත වෙයි. එක් උදාහරණයක් නම් ඇන්ලෝ සැක්ෂන් වංශ කතාවයි.
මූසිකයෙක් යනු කෘන්තක ගෝත්‍රයට අයත්, උල්වූ හොම්බක්, කුඩා රවුම් කන්, සහ නිරුවත් හෙවත් මුළුමනින්ම පාහේ ලොම් විරහිත දිගු වලගයක් සහිත කුඩා ක්ෂීරපායියෙකි. බෙහෙවින් ප්‍රචලිත මූසික විශේෂය වන්නේ සාමාන්‍ය ගෙවල මූසිකයා වෙයි. ඌ ජනප්‍රිය සුරතල් සතෙකුද වෙයි. සමහරක් ස්ථානවල, කිසියම් වර්ගවල වෙල් මූසිකයෝද බහුල ලෙසින් වසති. උකුස්සන් සහ රාජාලියන් වැනි විශාල පක්ෂීන් විසින් මෙම කෘන්තකයා ආහාරයට ගැනෙයි. මොවුන් විසින් ආහාර සොයමින් සහ සමහරවිට වාසස්ථාන පතා නිවෙස් ආක්‍රමණය කරති.
බළලුන්, කැලෑ බල්ලන්, හිවලුන්, සතුන් ගොදුරු කර ගන්නා පක්ෂීන්, සර්පයන් සහ සමහර වර්ගයන්හී සන්ධිපාදකයින් පවා මුසිකයන් ගොදුරු කරගැනුම මත දැඩි ලෙසින් යැපෙන බව දන්නා කරුණකි. කෙසේවෙතත්, ඕනෑම පරිසරයකට පාහේ විශිෂ්ට ලෙසින් අනුවර්ත්‍යතාවක් දැක්වීමට උගේ ඇති සුවිශේෂ හැකියාව නිසා වර්තමානයේ පෘථිවිය මත දිවිගෙවන අතිශයින් සාර්ථක ක්ෂීරපායි ගෝත්‍රිකයා බවට මූසිකයා පත්ව ඇත.
ඵලදාවන් විනාශකොට ඒවා කා දමන පලිබෝධකයන්, ව්‍යුහාත්මක හානි සිදුකරන සහ ඔවුන්ගේ පරපෝෂිතයන් සහ අසූචි මගින් රෝග පතුරුවන්නන් බවට සමහර විටෙක මූසිකයන් පත් විය හැක. උතුරු ඇමරිකාවේ, මූසික අසූචි හා ගැටුනු ධූලි ආශ්වාස කීරීම, හැන්ටාවයිරස පුප්ඵුසීය සංධාවය බෝ කල හැකි, හැන්ටාවයිරස් හා සම්බන්ධ බව සොයා ගෙන ඇත.
ඇමරිකානු සුදු-පයැති මූසිකයා සහ මුව මූසිකයා මෙන්ම, ලොව පුරා අනෙකුත් මූසිකයන්-වැනි කෘන්තකයන්ගේ සාකල්‍ය විශේෂයන්ට අයත් වූවන්ද සමහරවිටෙක නිවෙස්වල වෙසෙති. මොවුන් කෙසේවෙතත්, අනෙකුත් ගෝත්‍රයන්ට අයත් වෙති.
ප්‍රාථමික ලෙසින් නිශාචර සතුන් වන මූසිකයෝ, ඔවුන්ගේ දුර්වල ඇස් පෙනීමේ නොහැකියාව මග හරවා ගන්නේ ඔවුන්ගේ තියුණු ශ්‍රවන හැකියාව ඔස්සේ වන අතර, ආහාර ඇති තැන් සොයා ගැනුමට හා විලෝපියන් මග හැරීමට විශේෂයෙන් ආඝ්‍රාණ ශක්තිය මත යැපෙති.
එහි සුන්දර තේ වතු රාශියකින් සමන්විත වන අතර අද වන විට නිසි නඩත්තුවක් නොමැතිකම නිසා අතිතයේ තරම් සුන්දරත්වයක් නොමැති බව එහි වැසියන්ගේ අදහසයි.කෙසේ වෙතත් අඩාවත්ත,ස්වොලන්ඩ්ස් වතු යාය,හොප්ටන් වතුයාය,මඩොල්සිම වතුයාය ආදි තේ වතු අදටත් සුන්දරත්වයෙන් පරිපුර්ණව දැකිය හැක.මේ අතරින් මඩොල්සිම වතුයාය අතිශය සුන්දර වතුයායක් ලෙස හැදින්විය හැක.
ලුණුගල ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශය"' ශ්‍රී ලංකාවේ ඌව පළාතේ පිහිටි ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයකි. එය ග්‍රාම නිලධාරි වසම් 26කින් සමන්විතය.
ආරම්භක ස්ථානයෙන් 1 උතුරට ගිය පසු ඕසිරිස් ජලාශ මාවත හමුවන අතර තවත් ක් ගියපසු මොන්ට්ගෝමරි-ශාවගුන්ක් දුම්රිය මාර්ගය හමුවේ.
ශාවගුන්ක් වලට පැමිණි පසු ගේයිල් බෝර්ඩන් ගේ මිනිපිරිය විසින් 1906 දී ඉදිකල බෝර්ඩන් වතුයාය හමුවේ. උකුකල කිරි නිපදවීමේ ක්‍රියාවලිය බෝර්ඩන් පවුල විසින් සොයාගන්නා ලද අතර ඒ සඳහා ඔවුන්ට පේටන්ට් බලපත්‍රයක්ද තිබී ඇත. බෝර්ඩන් පවුල සතුව කිරි සමාගම් කිහිපයක්ද පැවතුනි. බෝර්ඩන් මන්දිරය දැන් ප්‍රායෝගික දර්ශනවාදය පිලිබඳ පාසල මගින් දර්ශනවාද පන්ති පැවැත්වීම සඳහා යොදාගනු ලැබේ.
1866 සිට 1977 දෙසැම්බර් 31 දක්වා ක්‍රියාත්මකව පැවති වෝල්කිල් නිම්න දුම් රිය මාර්ගය මොන්ට්ගෝමරි සිට කිංස්ටන්, දක්වා පුරා වැටී තිබුනි. 1980 ගණන්වලදී එවකට වෝල්කිල් නිම්න දුම් රිය මාර්ගයේ අයිතිය පැවති කොන් රේල් නැමැති සමාගම විසින් මෙම දුම් රිය මාර්ගය විකුනා දැමීමට උත්සාහ කරන ලදී. මේ අවස්තාවේ ශවාන්ගන්ක් සහ මොන්ට්ගෝමරි යන නගර මගින් තම තමන්ගේ නගර වලට අයත්ව තිබූ කොටස් මිලට ගත් අතර එමගින් ප්‍රාදේශීය වැවක "වානිජ සහ උපයෝගීතා ප්‍රවේශය ඇතිකිරීම හා වැඩිකිරීම " අරමුණු කර ගන්නා ලදී.
තවමත් අලුත්වැඩියා කර නොමැති වෝල්කිල් හි උතුරු කොටස, රේල් රෝඩ් මාවත සහ සී. ඊ. පෙනී මාවත බර්ච් පාරට අන්තර්ඡේදනය වන තැන සිට ක් විහිදෙයි.
මුලින් පැවති දුම් රිය කොරිඩෝවේ සහ සිර මැදිරි සංකීර්ණ ද්විත්වයෙහි මායිම බර්ච් මාවතයි. මෙම කොටස පෞද්ගලික දඩයම් බිමක් හරහා වැටී ඇති නමුදු "මෙහි කිසිදු සලකුනක් හෝ නිවේදනයන් නැත." "විවාදාත්මකව . පියමඟේ දර්ශනීයම කොටස මෙය වෙයි." බටහිර පසට වන්නට ඇති ශාවගුන්ක් වැටියේ මනරම් දසුන් මෙම කොටසේදී දැකගතහැක.
නගර දුම්රිය මාර්ගයෙන් කින් පමණ වෝල්කිල්හි 208 ට ආසන්නයේ ඇති පියමඟෙහි ආරම්භයට පැමිණෙනු ලැබේ.මෙය ශාවාගුන්ක් පොලිස් ස්ථානය ඉදිරිපස පිහිටා ඇත. මෙම ගඩොල් ඇතිරූ පෙදෙස ඉතා පැතලි වන අතර ආනතිය 3% පමණ වේ. කෙසේවුවද මධ්‍යම වෝල්කිල්හි ඇති මෙම කොරිඩෝවෙන් කොටසක් වසාදමා මහා මාර්ගයක් බවට පත්කර ඇත.
ජෙසී මැක්හර් දුම්රිය පියමඟ නමින්ද හඳුන්වනු ලබන වෝල්ඩන්-වෝල්කිල් දුම්රිය පියමඟ යනු මොන්ට්ගමරි නගරයෙහි වෝල්ඩන් ග්‍රාමය සහ ෂාවන්ගන්ක් නගරයේ වෝල්කිල් ග්‍රාමය අතර පිහිටි දිගින් වන දුම්රිය පියමඟකි. ඔරේන්ජ් සහ අල්ස්ටර් යන ජනපද පිහිටා ඇත්තේ ඉහලඉහල නිව් යෝර්ක් නිව් යෝර්ක්ප්‍රාන්තයේය.
අක්කර 9.4 ක් වූ වෝල්ඩන් හි වෝස්ටර් ග්‍රෝව් උද්‍යානයෙන්, 52 මාර්ගය අසලින් පියමඟ ආරම්භ වේ. පියමඟ භාවිතා කරන්නන් සඳහා තොරතුරු මධ්‍යස්ථානයක් මේ උද්‍යානයේ ඇත. එසේම විනෝද ස්ථානයක් ලෙස නැවත නවීකරණය කල වෝල්ඩන් හි පැරණි දුම්රිය පොළද මෙම උද්‍යානයේ පිහිටා ඇත.
පියම්ඟෙහි සම්පූර්ණ දුර ප්‍රමාණය ,පමණ වන නමුත් උතුරු කොටස එකාබද්ධ කල පසු එහි දිග පමණ වනු ඇත. මෙම පියමඟ ඇවිදීම, දිවීම, බයිසිකල් පැදීම සහ සුනඛයින් ඇවිද්දවීමට භාවිතා කරයි.
ප‍්‍රකාශ තාරකා විද්‍යාව ආදිව තාරකා විද්‍යා වර්ගයකි. මෙහිදී භාවිතා කරන වඩාත් පොදු උපකරණය ආරෝපිත යුගල උපාංගය හෝ වර්ණාවලීක්ෂය වේ. ප‍්‍රකාශ නිරික්ෂණ වලින් සමහරක් පෘථිවි වායුගෝලය මගින් බාධා ඇති කරන නිසා ඉහල තත්ත්වයේ ප‍්‍රතිබිම්භයක් ලබා ගැනිමට ප‍්‍රකාශ සහ අවකාශ දුරේක්ෂ යොදා ගනු ලැබේ. මෙම පරාසයේ තරු හොදින් දැකිය හැකි අතර බොහෝ රසායනක වර්ණාවලිය නිරික්ෂණයෙන් තරු, ක්ෂිරපථය යන නිහාරිකා වල රසායනික සංයුතිය අධ්‍යයනය කළ හැක.