polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
නිම නොකළ ශිලාස්තම්භයක රාජකීය රූප ද්විත්වයක් හුරුපුරුදු නමුත් ඉතා සමීපව නොසිටින විලාසයකින් කැටයම් කොට ඇත. එක් රූපයක් ද්විත්ව කිරුළ පැළඳ සිටින අතර, අනෙක් රුව නෙෆර්ටිටි උඩුකය ප්‍රතිමාවේ ඇති ශීර්ෂ පළඳනාවට සමාන නමුත්, රජුන් පළඳින ඛෙප්‍රෙෂයක් හෙවත් "නිල් කිරුළක්" පැළඳ සිටියි.
ඒඩන් ඩොඩ්සන් පවසන්නේ මෙහි කිරුළේ ස්වරූපය අනුව නෙෆර්ටිටි රැජින සහපාලකයකු වැනි තත්ත්වයක් උසුලා ඇති නමුත්, නමුත් ද්විත්ව කාර්ටුෂය සහිත සම්පූර්ණ පාරාවෝ ගෞරව නාමයක් උසුලා නොමැති බවත් ය.
නෙෆර්නෙෆරුආටන් වෙනුවෙන් යෝජිත රාජ්‍ය වර්ෂයන්, අක්නාටන් සමග කෙටි හවුල් පාලනයක් සහ ස්වාධීන පාලනයක් හෝ ටුටන්ඛාටන් සමග තවත් හවුල් පාලන යුගයක් සඳහා ප්‍රමාණවත් නොවේ. ඩොඩ්සන් මේ සඳහා වාර්තා කරන්නේ නෙෆර්ටිටි සිය වර්ෂයන් සලකා ඇත්තේ අක්නාටන්ගේ මරණින් පසු බවයි. නව රාජධානියේ හවුල් පාලන පැවතිය ද ද්විත්ව දින නොතිබීම පිළිබඳ මර්නේන් ද ඉදිරිපත් කොට තිබූයේ මෙවැනි අදහසකි. ඩොඩ්සන් සැකකරන්නේ ඇය ජ්‍යෙෂ්ඨත්වය ඉසිලුව ද, නාමිකව ටුටන්ඛාමුන්ගේ රාජ්‍ය වර්ෂ හවුලේ භාවිතා කොට ඇති බවයි.
ස්මෙන්ඛ්කරේ සහ නෙෆර්ටිටිගේ අනුප්‍රාප්ති අනුපිළිවෙල පිළිබඳ විද්වතුන් පොදු එකඟත්වයකට පැමිණ නැත. ඔවුන්ගේ සමයයන්ට අයත් දින නිර්ණිත සාධක ඉතා ස්වල්පයක් හමුවී ඇති නමුත්, ඒවා අර්ථකථනය කරන ආකාරය අනුව එම පිළිවෙල වෙනස් විය හැක. 1845 සම්ප්‍රදායික කාලනිර්ණ ක්‍රමය මත පදනම්ව බොහෝ විශ්වකෝෂීය මූලාශ්‍ර සහ සිතියම් ස්මෙන්ඛ්කරේ අක්නාටන්ගෙන් පසුව සිහසුනට පත් වූ බව සඳහන් කරයි. තවත් සමහරු ස්මෙන්ඛ්කරේ සහ නෙෆර්නෙෆරුආටන් යනු එක් අයකුම බව තවමත් විශ්වාස කරති.
දකුණෙහි ඇති රූපයෙහි දැක්වෙන් පරිදි, මෙහි ස්ත්‍රීරූපී ආකාරය සහ සම්මත ආකාරය අතර වෙනස ඉතා කුඩා ය: නාමය හෝ විරුදය අමතරව අන්තර්ගත '' අක්ෂරය විශේෂයෙන් කුඩා භාණ්ඩවල අන්තර්ගත නොවිය හැකි හෝ වැරදි ලෙස කියවිය හැක. ඇලන් අනුව, ස්ත්‍රීරූපී දර්ශක සැලකිල්ලට නොගතහොත් ඉහත නාමයන් තුනෙන්ම හැඳින්වෙන්නේ නෙෆර්නෙෆරුආටන් රජුව ය. එයට හේතුව ඇගේ විරුදයන් ඇයව අක්නාටන් සමග සම්බන්ධ කොට දක්වා තිබීමයි.
පුරාවිද්‍යාත්මක සාධක අපැහැදිළි හෝ සැක කටයුතු හෙයින් නෙෆර්නෙෆරුආටන්ගේ නාමය, ලිංගය, අනන්‍යතාවය මෙන්ම එවන් රැජිනියක සිටියේද යන්න ඊජිප්තුවේදීන්ගේ මතභේදයට තුඩු දී ඇත. අනන්‍ය නාමයන් නොමැති වීම හේතුවෙන්, 1980 දශකයේ මුල්කාලයට පෙර ලියැවුණු ග්‍රන්ථ සහ ලිපිවල තොරතුරු ගැටලුකාරී වී ඇත. එකල "අන්ඛ්ඛෙපරුරේ" යන නාමය අන්තර්ගත භාණ්ඩ ස්මෙන්ඛ්කරේට අයත් යැයි දක්වා තිබීම එයට හේතුවයි. නමුත් එම භාණ්ඩය මේ පුද්ගලයන් දෙදෙනාගෙන් අයකුට අයත් වූවක් විය හැක.
ඇතැම් පිළිගත් අර්ථ නිරූපණ අනුව, ස්මෙන්ඛ්කරේ, අන්ඛ්ඛෙපෙරුරේ යන සිංහාසන නාමයෙන් යුතුව අක්නාටන් රජු සමග 15වන වර්ෂයේ සිට ආරම්භ වූ හවුල් පාලනයක් ගෙනගිය බවට මතයක් ඉදිරිපත්ව ඇත. ඒ අනුව ඔහු තනි පාලනය අතට ගෙන, සිය නාමය අන්ඛ්ඛෙපෙරුරනෛෆර්නෙෆරුආටන් ලෙස වෙනස් කරගන්නට ඇත. මීට සමාන්තර මතයක් අනුව, නෙෆරුනෙෆරුආටන් යනු නෙෆර්ටිටි රැජිනයි. ඇතැම් මතයන් අනුව ඇය ස්මෙන්ඛ්ඛරේ යන නාමය ආරූඪ කොට ගෙන පුරුෂයකු මෙන් රාජ්‍ය පාලනය කළ බව පැවසේ.
මැනතෝගේ විස්තරය නැමැති ඔහුගේ කෘතියේ සාරාංශය පසුකාලීන 18වන රාජවංශයේ අනුප්‍රාප්තිය මෙසේ දක්වයි. "අමෙනෝෆිස් වර්ෂ 30ක් සහ මාස 10ක්" යනුවෙන් සඳහන් රජු බොහෝ විට වන අමේනහොටෙප් බව පෙනේ. අනතුරුව "ඔහුගේ පුත් ඕරස් වර්ෂ 36ක් සහ මාස 5ක්" යනුවෙන් සඳහන් පාඨයේ නම හොරෙම්හෙබ්‍ගේ නාමය ඇසුරෙන් තැනුනක් බවත්, එහි රාජ්‍ය සමය සම්පූර්ණ අමර්ණ යුගයේම රාජ්‍ය සමය බවත් විශ්වාස කෙරේ. නමුත් ඇතැමුන් පවසන්නේ ඕරස් යනු අක්නාටන් බවයි.
මේ නිසා, අමුන් පූජකවරුන්ට අවකාශය සලසා දී, අමුන් වන්දනාව යළි ස්ථාපනය කළ පළමු අමර්ණ යුගයේ පාලකයා මුලින් සිතූ පරිදි ටුටන්ඛාමුන් නොව නෙෆර්නෙෆරුආටන් වන්නට ඇත. ඇගේ මතකාගාර දේවස්ථානය අමුන් පූජකවරුන්ගේ ආගමික අගනගරය වූ තීබ්ස්හි පිහිටා තිබූ බැවින්, අමුන් පූජකවරුන් එය තුළ සේවය කරන්නට ඇත. කෙසේනමුත්, ඊජිප්තුවේ දේශපාලන පරිපාලනය නෙෆර්නෙෆරුආටන්ගේ සමයේ තවමත් තීබ්ස්වල නොව අමර්ණ නගරය කේන්ද්‍රකොට පැවතිණි.
1891දී පෞද්ගලික එකතුවක තිබී ෆ්ලින්ඩර්ස් පෙට්‍රී විසින් හුනුගල් කැබලි හතක් සොයාගන්නා ලදී. මේවා දැනට පෙට්‍රී කෞතුකාගාරයේ, .410 යනුවෙන් අංකනය කොට ඇති අතර, ඇතැම්විට මෙය සමරාජ්‍යාධිකාරී ශිලාස්තම්භය ලෙස ද හඳුන්වයි. එහි එක් පසෙක අක්නාටන්ගේ ද්විත්ව කාර්ටුෂය සමග අන්‍ඛ්ඛෙපරුරේ මෙරි-වේන්රේ නෙෆර්නෙෆරුආටන් අඛෙට්-එන්-හ්යෙස් යන නෙෆර්ටිටිගේ තනි කාර්ටුෂයක දක්වා ඇත.
නෙෆර්නෙෆරුආටන් රජු සඳහා යෝජනා වූ මුල්කාලීන නාමයකි, නෙෆර්ටිටි. පළමුව ඇය සඳහා මේ නාමය යෝජනා කරන ලද්දේ 1973දී ජේ. ආර්. හැරිස් විසිනි. 1970 දශකයේ සිට පැවත ආ මතයක් නම් නෙෆර්ටිටි රැජින, ස්මෙන්ඛ්කරේ යන පිරිමි රජුගේ නාමයෙන් වෙස්වලා ගෙන රාජ්‍ය පාලනය කළ බවයි. මෙම මතය අදවන විටත් කිහිප දෙනකු විශ්වාස කරති. ඒ අතර --2001දී රීවස් සහ 2004 දක්වා ඩොඩ්සන් යන පුද්ගලයන් වේ.
මෙම උපකල්පනයෙහි ඇතැම් කරුණු සත්‍ය යැයි පිළිගැනුණ ද, නෙෆර්ටිටි යනු ටුටන්ඛාටන්ගේ මව බවට වූ තර්කය අසත්‍ය යැයි සනාථ වී තිබේ. ඔහුගේ ග්‍රන්ථය ප්‍රකාශයට පත්කොට වර්ෂයකට පසු, සිදුකළ පරීක්ෂණයකින් හෙළි වී ඇත්තේ ටුටන්ඛාටන්ගේ මව සහ පියා, සහෝදරයා හා ‍සහෝදරියන් වූ බවත්, ඔවුන් වන අමෙන්හොටෙප් රජුගේ දරුවන් බවත් ය. ඒ අනුව නෙෆර්ටිටි ඔහුගේ මව නොවන බව සනාථ විය.
නෙෆර්ටිටි රැජින ඇගේ සැමියාගේ රාජ්‍ය සමයේ පවා ප්‍රමුඛ චරිතයක් වූ අතර, ඊජිප්තුවේ සතුරන්ට දඬුවම් පැමිණවීම වැනි රජුගේ කටයුතු පවා ඉටුකරනු නිරූපිත ය. අමර්ණ යුගයේ ඇයගේ ප්‍රමුඛත්වය සහ ඇයට හිමි වූ බලය රැජිනකට පෙර හිමිව නොතිබූ වරප්‍රසාදයක් වූ අතර, මේ හේතුවෙන් අක්නාටන්ගේ පසු සිහසුනට පත්වීමට සුදුසුම සහ දක්ෂතම වූ කාන්තාව ඇය වන්නට ඇත.
පසුව, ප්‍රංශ ඊජිප්තු වේදියකු වන මාක් ගැබෝල්ඩි සඳහන් කළේ ටුටන්ඛාමුන්ගේ සොහොන්ගැබෙන් සොයාගත් අංග කිහිපයක් මුලින් නෙෆර්නෙෆරුආටන් වෙනුවෙන් තැනවූ ඒවා බවයි. මේවායේ ඇතුළත් ".අක්නාටන්ගේ ප්‍රිය" යන වදන මුලින් කැටයම් කොට තිබුණේ අඛෙට්-එන්-හ්යෙස් හෙවත් "ඇගේ සැමියා කෙරෙහි ක්‍රියාකාරී" යනුවෙනි. ඔහුගේ අනාවරණ පසුව ජේම්ස් ඇලන් විසින් සනාථ කරන ලදී.
ඇගේ නාමයේ පවතින පැහැදිළි ස්වභාවය හේතුවෙන් නෙෆර්නෙෆරුආටන්ගේ ලිංගය සනාථ කිරීමටත් ප්‍රථම, නෙෆර්ටිටි රැජිනගේ නාමය ඇය සඳහා යෝජනා වී පැවතිණි. උතුරු මාලිගයෙන් නෙෆර්නෙෆරුආටන්ගේ රජ නමාය ඇතුළත් වර්ණාලේපිත බදාම කැබලි හමු වූ බැවිනුත්, මෙය දිගු කලක සිට නෙෆර්ටිටිගේ නවාතැන වූ හෙයිනුත්, නෙෆර්ටිටි යනු නෙෆර්නෙෆරුආටන් රජු බවට වූ මතයට සාක්ෂි දරයි.
නෙෆර්ටිටි පිළිබඳ ගැටලුව විසඳීමට මෙය වැදගත් අංගයක් ලෙස රීවස් දකියි. මෙම ශිලා ස්තම්භය නිර්මාණය ආරම්භ කරන සමයේ ඇය රැජිනව සිටි හෙයින් ඇයව පැතලි මුදුනක් සහිත ශීර්ෂාවරණයෙන් යුතුව දක්වා ඇත. ඉන් මඳ කලකට පසුව ඇයව හවුල් පාලන තනතුරට ඔසවා තැබුණු හෙයින්, රජවරුන් දෙදෙනා ගැනම සඳහන් කිරීමට සිව්වන කාර්ටුෂයක් කොටවා තිබේ.
වර්තමානය වන විට, කාන්තා සහපාලකයකු පිළිබඳ පැහැදිළි ඉඟි හිමිවුවද, අනතුරුව රාජ්‍යත්වයට පත් රජවරුන්ගේ අනන්‍ය සිංහාසන නාමයන් යොදා ගැනීම හේතුවෙන් මෙය වාදවිවාදයන්ට හේතු වී ඇත. ශිලාස්තම්භ ගණනාවක ඇති සමීප දර්ශන හේතුවෙන් සමලිංගිකතාවක් පිළිබඳ අර්ථකථන පල වුවද, පසුකාලීන සාක්ෂි සහ අනාවරණ හේතුවෙන් එය නොසලකා හැරිණි.
ඊජිප්තුවේ දහඅටවන රාජවංශයේ අමර්ණ යුගය අවසානයේ පාරාවෝ ලෙස රාජ්‍ය පාලනය සිදුකළ කාන්තාවක් පිළිබඳ පුරාවිද්‍යාත්මක සාධක හමුවී ඇත. ඇය කාන්තාවක බව සනාථ වන්නේ මෙහි නාමයේ ඇති ස්ත්‍රී ස්වරූපය සහ ඇගේ දෙවන කාර්ටුෂයේ ප්‍රභේදයක සඳහන් අඛෙට්-එන්-හ්යෙස් නැමැති විරුදය හේතුවෙනි.
1994 ප්‍රකාශනයක, ඇලන් යෝජනා කරන්නේ නම්වල වෙනස් නිරූපණය මගින් හැඳින්වෙන්නේ එක් පුද්ගලයකු නොව වෙනස් පුද්ගලයන් දෙදෙනකු බවයි: ".මෙම සාක්ෂිය මගින් ස්මෙන්ඛ්කරේ, නෙෆර්නෙෆරුආටන් සමග හඳුනාගැනීමක් අවශ්‍ය නොවේ. සැබැවින්ම, මෙම නාමයන් කට්ටල ද්විත්වය එක් අයකුට අයත් යැයි කීම එකිනෙකට පරස්පර වේ."
ශිලාලේඛනයක් ආශ්‍රය කරගනිමින් රජුව හඳුනා ගැනීමට විරුදයන් භාවිතය ක්‍රමයෙන් බොහෝ විද්වතුන් විසින් අනුමත කළ අතර, ඒවා ඔවුන්ගේ කෘතිවල සඳහන් කොට ඇත. මෙලෙසින් ස්මෙන්ඛ්කරේ සහ නෙෆර්නෙෆරුආටන් වාදය මැඬ පැවැත්වුණු හෙයින්, සාක්ෂි සඳහා නව අර්ථ කථන සිදු කිරීමට මගවිවර විය.
බර්ලින් 25574 කෞතුකාංගයේ අක්නාටන් සහ මුදුන පැතලි ශීර්ෂාවරණය පැළඳි නෙෆර්ටිටිගේ රුව පැහැදිළිව හඳුනාගත හැක. ඔවුනගේ පසෙකින් රජවරුන්‍ දෙදෙනකුගේ නම් යෙදීමට තරම් ප්‍රමාණවත් හිස් කාර්ටුෂයන් සතරක් වේ. ඉන් එකක් පසුව එබ්බවා ඇති බව පෙනී යයි.
මේ වන විට ප්‍රධාන අවධානය යොමුව ඇත්තේ නෙෆර්නෙෆරුආටන්ගේ අනන්‍යතාව හෙළි කරගැනීම සඳහායි. එක් එක් විද්වතුන් මේ සඳහා විවිධ පුද්ගලයන්ගේ නම් යෝජනා කරන අතර, මේ විවාදය තවමත් සතුටුදායක ලෙස අවසන් වී නැත්තේ ය.
නමුත් ඇයව අන්ඛෙපෙරුරේ ස්මෙන්ඛ්කරේ-ඩ්ජෙසර් ඛෙපරු යන නාමය සහිත පිරිමි පාරාවෝවරයා සමග වරදවා වටහා නොගත යුතු ය. මේ පිරිමි පාරාවෝවරයා සතු විරුදයන් හෝ කාර්ටුෂයන් මෙතෙක් හමු වී නොමැත.
නෙෆර්නෙෆරුආටන් නැමැත්තියක සිටි බවටත්, ඇයගේ ස්ත්‍රී/පුරුෂ භාවයත්, අනන්‍යතාවත් පැහැදිළි කිරීමට දායක වන සාධක මෙසේ ය. මෙම වස්තූන් වර්තමානයේ නොයෙකුත් මතවාදයන්ට පාදක වී ඇත.
කෙසේනමුත්, මෙම වාදය නිවැරදි නොවන බව පෙනී යන්නේ, අක්නාටන්ගේ 16වන වර්ෂයේත් නෙෆර්ටිටි ජීවත්ව ඇති බවට හඳුනාගෙන ඇති නිසායි.
අන්ඛෙපෙරුරේ-මෙරි-නෙෆර්ඛෙපරුරේ/ -මෙරි-වේන්රේ/ -මෙරි-ආටන් නෙෆර්නෙෆරුආටන් යනු මෙරිටා‍ටන් රැජින හෝ බොහෝ විට නෙෆර්ටිටි රැජින හැඳින්වීම සඳහා යොදාගත් නාමයකි.
2011 මෙට්‍රොපොලිටන් කලා කෞතුකාගාරයේ හොරෙම්හෙබ් පිළිබඳ පැවති සම්මන්ත්‍රණය අනුව, පසුකාලීන 18වන රාජවංශයේ කාලානුක්‍රමය පහත පරිදි වේ:
අක්නාටන්ගේ 17වන වර්ෂයේ ඔහුගේ මරණයෙන් පසු, නෙෆර්නෙෆරුආටන් 18වන රාජවංශයේ පාරාවෝරයකු ලෙස ස්වාධීන පාලනයක් ගෙනගිය බව මේ අනුව පැහැදිළි වේ.
නෙෆර්නෙෆරුආටන් පිළිබඳ සනාථ කරන වඩාත් ස්ථිර ශිලාලේඛනය පායිරිගේ සොහොන්ගැබෙන් හමු වූ පූජකයන් පිළිබඳ ශිලාලේඛනයකි:
මුහුදු සීමා වල සිදුවන සටන් සඳහා කල්තියා රහසිගතව සූදානම් වීමට සිදු කරන විශේෂිත නිරීක්ෂණ හා ගවේෂණ මෙහෙයුම් හා මිනුම් කටයුතු සිදු කිරීම
ත්‍රස්තවාදී ප්‍රහාර හමුවේ මුහුදු යාත්‍රා හා නැව් වලට ආරක්ෂාව සැපයීම හා ත්‍රස්තවාදී ග්‍රහණයේ ඇති යාත්‍රා මුදා ගැනීම.
ශ්‍රි ලංකා හමුදාවට අයත් විශේෂ බලකා යටතේ වර්ගීකරණය වන මෙය කොමාන්ඩෝ රෙජිමේන්තුව , විශේෂ බලකාය , රෙජිමේන්තු විශේෂ බලකාය යන විශේෂ බලකා බලඝණ හා එක්ව ක්‍රියා කරන එකම නාවික හමුදා විශේෂ බලකා බලඝණය වේ.
විශේෂ යාත්‍රා බලඝණය ශ්‍රී ලංකා නාවික හමුදාවේ විශිෂ්ඨතම විශේෂ බලකා ඒකකය වේ. බ්‍රිතාන්‍ය විශේෂ යාත්‍රා සේවය අනුව යමින් 1993 වසරේ මෙම විශේෂ ප්‍රහාරක බලඝණය ශ්‍රීලංකා නාවික හමුදාවේ ස්ථාපනය කරන ලදි.
ෂි යූ ගේ , විකල්ප අවසන් තේමා ගීතයකි, ගායනය ෆෙයි ෂෙන්ෂියෑං, වික්ටර් චෙන්, ෂියේ නිං සහ මෝවු ෆෙංබින් විසිනි.
ජර්නි ටු ද වෙස්ට් යනු චීන රූපවාහිනී කතාමාලාවක් වන අතර එය එම නාමයම ඇති නවකථාව ආශ්‍රයෙන් නිර්මාණය කර ඇත. මෙම කතාමාලාව අධ්‍යක්ෂණය සහ නිෂ්පාදනය සිදුකරන ලද්දේ චෙං ලිදොං විසිනි. ෂෙන්ෂියෑං, වික්ටර් චෙන්, ෂියේ නිං සහ මෝවු ෆෙන්බින් මෙහි ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරයි. මෙය පළමුවරට චීනයේ ෂෙජියෑං සැටලයිට් ටීවී නාළිකාව මගින් 2010 පෙබරවාරි 14 දින විකාශය කරන ලදී. මෙම කතාමාලාව ෂෑං ජිෂොං විසින් නිෂ්පාදනය කොට 2011දී විකාශය කළ එම නාමයම ඇති කතාමාලාව සමග වරදවා වටහා නොගත යුතු ය.
ශ්‍රී ලංකාව තුළ, මෙය ජාතික රූපවාහිනී නාළිකාව ඔස්සේ 2016 වර්ෂයේ සැප්තැම්බර් මස සිට සිංහලෙන් හඬකවා මහා වානර යන තේමාව ඔස්සේ විකාශය අරඹන ලදී.
අද වන විට ශ්‍රී ගුප්ත රජුගේ පාලන සමය ලෙස 240 පමණ – 280 දක්වා කාලය සැලකෙයි. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තික පුත්‍රයා වූ ඝටොත්කච ක්‍රි.ව. 280 පමණ සිට 319 දක්වා රාජ්‍ය පාලනය කරන්නට ඇතැයි විශ්වාස කෙරේ. ඔහුගේ අනුප්‍රාප්තික වන චන්ද්‍රගුප්ත සමග මහාරාජාධිරාජ යන විරුදය යෙදී තිබුණ ද, ශ්‍රී ගුප්ත හා ඔහුගේ පුත් ඝටොත්කච සඳහා ශිලාලේඛනවල යෙදී ඇත්තේ මහාරාජ' යන විරුදයයි.' 4වන සියවස ආරම්භයේ ගුප්තවරුන්ට මගධය සහ වර්තමාන බිහාරය අවට කුඩා හින්දු රාජධානියක් ස්ථාපනයට හැකියාව ලැබිණි.
භූමි ප්‍රමාණය ක්‍රමයෙන් අහිමි වී යාම, යටත් රාජ්‍යවල ආධිපත්‍යය දුර්වල වීම සහ මධ්‍යම ආසියාවේ හුන ජනයාගේ ආක්‍රමණ හේතුවෙන් අධිරාජ්‍යය ක්‍රමයෙන් පරිහානයට පත් විය. 6වන සියවසේ ගුප්ත අධිරාජ්‍යය බිඳ වැටීමෙන් පසු ඉන්දියාවේ පාලනය ප්‍රාදේශික රාජධානි අතට පත් විය. අධිරාජ්‍යය කැබලි වී යාමෙන් පසු ගුප්ත වංශයේ සුළු පෙළපතක් මගධය පාලනය කිරීමට සමත් විය. නමුත් 7වන සියවසේ මුල් භාගයේ වර්ධන පාලකයකු වූ හර්ෂ විසින් මෙම ගුප්තවරුන් නෙරපා සිය අධිරාජ්‍යය ගොඩනැගීය.
වන චන්ද්‍රගුප්ත රජුගෙන් පසු මහාදේවි ධෘවස්වාමිණි බිසවට උපන් ඔහුගේ දෙවන පුත් වන කුමාරගුප්ත රජු සිහසුනට පත් විය. වන කුමාරගුප්ත විසින් මහේන්ද්‍රාදිත්‍ය යන විරුදය භාවිත කොට ඇත. ඔහු 455 තෙක් රාජ්‍ය පාලනය සිදුකළේ ය. ඔහුගේ රාජ්‍ය සමයේ අවසන් කාලයේ නර්මදා නිම්නයේ විසූ ගෝත්‍රයක් වූ පුෂ්‍යමිත්‍රවරු බලයට පත්ව අධිරාජ්‍යයට තර්ජන එල්ල කරන්නට වූහ. කුමාරගුප්ත විසින් වර්තමාන බිහාරයේ නාලන්දාහි බෞද්ධ විශ්වවිද්‍යාලයක් ඉදි කරවන ලදී.
කාර්යක්ෂම යුධ ක්‍රමයක් නොමැතිව ගුප්තවරුන්ට සිය යුධ බලයෙන් පමණක් සිය සාර්ථකත්වය හිමිකර ගත හැකි නොවිණි. ඓතිහාසික මූලාශ්‍ර සැලකූ කල, මේ පිළිබඳ හොඳමා වාර්තා හමුවන්නේ ඉන්දියාවෙන් නොව, චීන සහ බටහිර මූලාශ්‍රවලිනි. කෙසේනමුත්, එකල යුධ ග්‍රන්ථයක් වශයෙන් වැදගත් වූයේ යැයි පැවසෙන සිව-ධනුර්-වේද කෘතියෙන් ගුප්තවරුන්ගේ යුධ සංවිධානය පිළිබඳ අවබෝධයක් ලබාගත හැක.
චන්ද්‍රගුප්තගේ රාජ සභාව තවත් ප්‍රකට වූයේ එහි සිටි නවරත්න නැමැති විශිෂ්ඨ සාහිත්‍යධරයින් නවදෙනාගේ මඬුල්ල නිසායි. මේ සාහිත්‍යධරයින් අතර මහා කවි කාලිදාස ද විය. ඔහුගේ නිර්මාණ එකල පමණක් නොව වර්තමානයේ පවා ඉමහත් ප්‍රසාදයට ලක් වී ඇත. කාලිදාස ප්‍රසිද්ධ වූයේ ඔහුගේ කාව්‍යයන්හි ඇති ශෘංගාර රසය හේතුවෙනි.
කාෂ්මීර රචකයකු වන ක්ෂේමේන්ද්‍ර සිය බෘහත්කථාමංජරි ග්‍රන්ථයේ සඳහන් කරන්නේ වික්‍රමාදිත්‍ය රජු රජු විසින් "ශක, ම්ලේච්ඡ, කාම්බෝජවරුන්, යවනයින්, තුෂරයින්, පාරසිකයන්, හූනයන් වැනි ම්ලේච්ඡයින් සම්පූර්ණයෙන්ම විනාශ කොට ශුද්ධ භූමිය බරින් මුදාගත් බවයි".කථාශ්‍රැත්සාගර 18.1.76–78
එච්. සී. රායිචෞධරි වැනි බෙංගා ඉතිහාසඥයින් විශ්වාස කරන්නේ ගුප්තවරුන් සම්භවය වූයේ බංගලාදේශයේ වර්තමාන රංග්පූර් සහ රාජ්ෂාහි කොට්ඨාසයන්ට අයත් වරේන්ද්‍රි කලාපයේ සිදුවන්නට ඇති බවයි. නමුත් ඩී. සී. ගංගුලි විශ්වාස කරන්නේ ගුප්තවරුන්ගේ නිජබිම මුර්ෂිදාබාද් අවට ප්‍රදේශය බවයි.
යිජිං විසින් සිය වාර්තාවල ශ්‍රී ගුප්ත පිළිබඳ සඳහන් කොට ඇත. ශ්‍රී ගුප්තගෙන් පසු ඔහුගේ පුත් ඝටොත්කච සිහසුනට පත් විය.
සැක්‍රිෆයිස් යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ 2010දී ප්‍රදර්ශනය ඇරඹි චීන ඓතිහාසික නාට්‍යමය චිතපටයකි. චෙන් කායිජ් විසින් අධ්‍යක්ෂණය කරන ලද මෙහි ප්‍රධාන චරිත නිරූපණය කරන්නේ ගේ යූ, වං ෂුඒකි, හුවාං ෂියාඕමිං, ෆැන් බිංබිං සහ වින්සන්ට් ෂාඕ විසිනි. මේ සඳහා පාදක කොටගෙන ඇත්තේ ජි ජුන්ෂියාංගේ යුවාන් රාජවංශ සමයේ නාට්‍යයක් වූ ෂාඕහි අනාථයා නැමැති නිර්මාණයයි‍. මෙය එක්සත් ජනපදය තුළ බෙදාහරින ලද්දේ සැමුවෙල් ගෝල්ඩ්වින් ෆිල්ම්ස් ආයතනය මගිනි.
තාලව අස්ථි යනු බොහෝ සත්ත්ව විශේෂ තුළ දක්නට ලැබෙන වක්ත්‍ර සැකිල්ලට අයත් අක්‍රමවත් අස්ථි යුගලකි. ඌර්ධවහනුක අස්ථි සමග එක් වී මෙය දැඩි තල්ල නිර්මාණය කරයි. (තල්ල සඳහා යෙදෙන “” යන වදන ලතින් යන වදනින් සම්භවය වූවකි. මෙය ‘මාලිගය’ අරුතැති හා සම්බන්ධයක් නැත)
තාලව අස්තියේ අක්ෂිකූප ප්‍රසරය සහ කීලාස්ථිය අතර පිහිටි විවෘත වීමක් ලෙස කීලාස්ථිතාලව ජිද්‍රය දක්නට ලැබෙයි. එය නාසා කුටීරයට විවෘත වන අතර එය ගරුකාභතාලව ගැංග්ලියමේ ශාඛා සහ ඌර්ධවහනුක ධමනියෙන් ඇති වන ගරුකාභතාලව ධමනිය වෙත අවකාශය සලසා දෙයි.
කුහර ත්‍රිත්වයේම බිත්ති සෑදීමට මේවා උපකාර වේ: එනම් නාසා කුටීරයේ පාදම සහ පාර්ශ්වික බිත්ති, මුඛයේ පියස්ස, සහ අක්ෂිකූපයේ පාදමයි. එසේම ‍මෙම අස්ථි ගරුකාභතාලව සහ ගරුකාභ යන නිඛාත මෙන්ම අධර අක්ෂිකූප පරිඛා තැනීමට ද ආධාර වෙයි.
මිනිස් තාලව අස්ථිය අස්ථි හයක් සමග සන්ධානය වේ: එනම් කීලාස්ථිය, ජිද්‍රාස්ථිය, ඌර්ධවහනුක අස්ථිය, අධර නාසා කම්බු, හලාස්ථිය සහ ප්‍රතිවිරුද්ධ පැත්තේ තාලව අස්ථිය සමගයි.
තාලව අස්ථි පිහි‍ටියේ නාස් කුටීරයේ පසුපස පෙදෙසේ ඌර්ධවහනුක අස්ථිය සහ කීලාස්ථියේ ගරුකාභ ප්‍රසරය අතර ය.
1වන මට්ටම, අසීමිත ආලෝකය සහ අසීමිත දිවිය පළමු මහලේ ප්‍රවේශ ශාලාව අඳුරු ය. එයට ඇතුළුවන්නන්ට අඳුරේ පවා සංගීත නාදයක් ඇසේ. කුටිය මධ්‍යයෙහි සුවඳ දුම් කටාරයක් තුළට එල්ල වූ තනි ආලෝක ධාරාවකි. මෙයට පිටතින් සෙසු මහල් වෙත යාමට උත්තෝලකයක් ඇත.
4වන මට්ටම , ගිර්ධ්‍රකූඨ කන්ද මෙ සිව්වන මහලේ බුද්ධ ප්‍රතිමාවේ ළයෙහි ඇති කවුළු තුළින් යාබද මල් උයන සහ කුඩා සත්ත්වෝද්‍යානය දැකගත හැක.
කෝතොකු-ඉන් - කමකුරාවේ පිහිටි මෙම විහාරය තුළ ජපානයේ දෙවන විශාලතම ලෝකඩ හිඳි බුද්ධ ප්‍රතිමාව පිහිටා ඇත.
ලේෂාන් දැවැන්ත බුද්ධ ප්‍රතිමාව - චීනයේ පිහිටි මෙම බුද්ධ ප්‍රතිමාව ලොව විශාලතම ශෛලමය බුද්ධ ප්‍රතිමාව වේ.
ටියෑන් ටෑන් බුද්ධ ප්‍රතිමාව - හොං කොංහි පිහිටි මෙම බුද්ධ ප්‍රතිමාව ලොව විශාලතම හිඳි බුද්ධ ප්‍රතිමාව වේ.
උත්තෝලකයක් මගින් නරඹන්නන්ව 85 උසැති නිරීක්ෂණ මහලක් වෙත රැ‍ගෙන යයි. මෙම ප්‍රතිමාව මගින් අමිතාභ බුදුන් වහන්සේ නිරූපණය වන අතර, එය ලෝකඩවලින් නිමවා තිබේ. මෙම ප්‍රතිමාව උෂිකු (අමිදගේ ප්‍රභාව සහ දයාව සැබැවින්ම සංවර්ධනය කිරීමේ සහ ප්‍රභාවත් කිරීමේ කලාපය) ලෙස ද හඳුන්වයි. මෙම ප්‍රතිමාව ඉදිකෙරුණේ ජෝදෝ ෂින්ෂූ හෙවත් බුදු දහමේ "සැබෑ ශුද්ධ භූමි ශාස්ත්‍රාලය" පිහිටුවීමට පුරෝගාමී වූ ෂින්රන්ගේ උපත අනුස්මරණය කිරීම පිණිසයි.
උෂිකු දායිබුත්සු යනුවෙන් හඳුන්වන්නේ ජපානයේ ඉබරාකි දිස්ත්‍රික්කයේ උෂිකුහි පිහිටි දැවැන්ත බුද්ධ ප්‍රතිමාවකි. 1993දී නිමකොට අවසන් කෙරුණු මෙම ප්‍රතිමාවේ සම්පූර්ණ උස 120 ක් වන අතර, එයට 10 ක් උසැති පාදම සහ 10 උසැති පද්ම පීඨිකාව ද ඇතුළත් වේ. 2016 වන විට, මෙම බුද්ධ ප්‍රතිමාව ලොව උසම ප්‍රතිමා ත්‍රිත්වය අතුරින් එකක් ලෙස පැවතිණි.
ප්‍රතිමාව අභ්‍යන්තරයෙහි මහල් සතරකින් යුත් ගොඩනැගිල්ලක් ඇත. මෙම ගොඩනැගිල්ල යම් ආකාරයක කෞතුකාගාරයක් ලෙස සැලකයි හැක.
ෂින්හ්වා නැමැති පොප් සංගීත කණ්ඩායමේ සාමාජිකයින් විසින් නාළිකාවේ විවිධාංග වැඩසටහනක් වූ ෂින්හ්වා බ්‍රෝඩ්කාස්ට් තුළ හාස්‍යානුකරණය කොට ඇත.
ඕ යොන්-ආ විසින් 2015 නාළිකවේ රූපවාහිනී කතාමාලාවක් වූ "ජැක්පොට්" වැනි නිර්මාණ තුළ ඇගේ චරිතය නිරූපණය කොට ඇත.
හිටපු අගබිසව වූ ජෑං ඔක්-ජොංව නැවත හුයි-බින් උපබිසෝ තනතුර තෙක් පහත හෙළිණි. ඇගේ සේවිකාවක නොරොන් නායකයකුගේ වහලෙකුගේ නාම හැඳුනුම් ඵලකයක් සොරකම් කොට එය ජෑං හුයි-බින්ගේ පියාගේ සොහොන අසල වළලා එය නොරොන්වරුන් බලයට පත්වීමට කළ හූනියමක් ලෙස ප්‍රසිද්ධ කළා ය. මේ පිළිබඳ විමර්ශනය කිරීමෙන් පසු, රජු මේ ප්‍රයෝගය වටහා ගත් අතර, මාලිගයේ ඇතැම් උපදේශකයන් සමහරක් පිටුවහල් කිරීම හෝ මරණයට පත්කිරීමට පියවර ගත්තේ ය.
අගබිසෝ තනතුර වෙනුවෙන් දැක් වූ අධික බල තණ්හාව හේතුවෙන් ජෑං හුයි-බින් ප්‍රකට වූවා ය. ඇතැමුන් පවසන්නේ ඇය එකල පැවති දේශපාලන අරගලයක පීඩිතයකු බවයි. බිඳවැටෙමින් තිබූ පක්ෂයක සාමාජිකාවක් ලෙස ඇගේ කථාව පසුව විකෘති කොට රචනා කරන්නට ඇත. එවැනි එක් කථාවක් ලෙස ඇය ඇගේ පුතුට ) දරුණු ලෙස තුවාල කළ නිසා ඔහුට උරුකරුවකු බිහිකළ නොහැකි වූ බවට වූ කථාන්දරය දැක්විය හැක.
ඇගේ දේහය සියෝර්යුංහි දේබින්ම්යෝ සොහොන්ගැබෙහි භූමදාන කරන ලදී. (ලිපිනය: 334-92, සියෝර්යුං-රෝ, දෝග්යැං-ගු, ගෝයැං-සි, ග්යොංගි-දෝ) මුලින් ඇයව භූමදාන කළේ මුන්හ්යොං-රි, ඔපෝ-ම්යොන්, ග්වංජු-ගුන්, ග්යොංගි-දෝහි ය. 1969 ජූනි මස එය දේබින්ම්යෝ වෙත ගෙන යන ලදී. ඇගේ අනුස්මරණ ඵලකය චිල්ගුංහි දේබිගුං හෙවත් "රාජකීය උපබිසවගේ 7වන මාලිගයේ" තැන්පත් කරන ලදී.
ඇගේ පෞද්ගලික නාමය ජැං ඔක්-ජොං විය. ඇය ජැං හ්යොං සහ ඔහුගේ දෙවන බිරිඳ වූ පප්යොං යුන් වංශයේ යුන් මැතිණියගේ දියණියයි. ඇය ජොසොන් රාජ්‍යයේ අතිශය රූමත් කාන්තාවන්ගෙන් අයකු යැයි සැලකෙන අතර, ඇගේ කාන්තිය වාර්ෂික වාර්තාවල ද සඳහන් කොට තිබේ. ඇය අයත් වූයේ චුංගින් හෙවත් මධ්‍යම පන්තියටයි.
එසේවුවද, ඇය කිරුළහිමි කුමරුගේ මෑණියන් වූ නිසා, ඇයට "ඔක්සන් ආර්යාව, මාලිගයේ මහා උපබිසව; ඉන්දොං ජං වංශයේ ප්‍රාන්ත මහා උපබිසව" යන මරණාපර නාමය ලබා දෙන ලදී.
හුයි-බින් ජෑං හෙවත් ඉන්දොං ජෑං වංශයේ රාජකීය වංශවත් හුයි බිසව යනු ජොසොන් රාජවංශයේ වඩාත් සුප්‍රකට රාජකීය උපබිසෝවරුන් අතරින් අයෙකි.
"මෙහි ප්‍රවේණි ස්වභාවය පිළිබඳව. දෙමාපියන් දෙදෙනාම හෝ එක් අයකු රෝගය පෙන්වන විට ., ප්‍රජනිතයෙන් එක් අයකු හෝ වැඩි සංඛ්‍යාවක් බොහෝවිට අවිවාදයෙන්ම රෝගයෙන් පෙළෙනු ඇත . නමුත් යම් අවස්ථාවක මෙම දරුවන් රෝගයෙන් තොර වුවහොත්, මෙම පෙළ බිඳවැටෙන අතර මුල් ජනකයින්ගේ මුණුපුරන් සහ මීමුණුපුරන් මෙම රෝගයෙන් තොර වනු ඇත.".
හන්ටිංටන්ගේ රෝගය අලිංග වර්ණදේහ ප්‍රමුඛ ආවේණි රටාවක් සහිත බැවින්, එය උරුමවීමේ අවදානම සහිත පුද්ගලයින් පරීක්ෂාවලට සහභාගී වීම අත්‍යාවශ්‍ය ය. හන්ටිංටන්ගේ රෝගය සඳහා ප්‍රවේණි පරීක්ෂාවක් සිදු කිරීමේ දී රුධිර පරීක්ෂාවක් මගින් සෑම ඇලීලයකම පවතින පුනරාවර්තන සංඛ්‍යාව ගිණීම සිදු කෙරේ. මෙහි කඩඉම් අගයයන් පහත දැක්වේ:
පුනරාවර්තන 36 සිට 39 දක්වා: අසම්පූර්ණ හෝ ඌන නිවේධිත ඇලීලයකි . මෙහි දී ඇතැම්විට වැඩිහිටි වියේ පසු කාලයක දී රෝග ලක්ෂණ ඇතිවිය හැක. සහිත පුද්ගලයකුට 65වන වියේ දී රෝග ලක්ෂන පහළ වීමට 60%ක අවදානමක් ඇත. එසේම 75වන වියේ දී රෝග ලක්ෂණ පහළ වීමේ 70%ක අවදානමක් ඇත.
පුනරාවර්තන 27 සිට 35 දක්වා: අන්තර්මධ්‍ය ඇලීලය , හෝ විශාල සාමාන්‍ය ඇලීලය. මෙය පරීක්ෂා කළ පුද්ගලයාගේ රෝග ලක්ෂණ හා සම්බන්ධ නොවේ. නමුත් ඔහුගේ ඉදිරි පරම්පරාවලට උරුමවීමේ වැඩිදුර හැකියාව පිළිබඳ සොයා බැලේ.
හන්ටිංටන්ගේ රෝගය සතුව අලිංග වර්ණදේහ ප්‍රමුඛ ආවේණි රටාවක් දක්නට ලැබේ. එනම් රෝගියකුගෙන්, ආසාදිත පුද්ගලයාට සාමාන්‍යයෙන් ප්‍රසාරිත ට්‍රයිනියුක්ලියෝටයිඩ පුනරාවර්තනය සහිත ජානයේ එක් පිටපතක් උරුම වේ. මෙම විකෘතියේ නිවේධනය වීම අතිශයින් ඉහළ නිසා, විකෘති ජානයේ පිටපතක් සහිත පුද්ගලයින් රෝගී වේ. මෙම ප්‍රවේණි රටාව තුළ, රෝගියකුගෙන් ඔහුගේ දරුවකුට මෙම විකෘති ඇලීලය උරුම වීමේ 50%ක් අවදානමක් ඇත. එමනිසා එම දරුවන් ද ආබාධය නිසා රෝගී වේ. මෙහි සම්භාවිතාව ලිංගය මත රඳා නොපවතී.
හන්ටිංටන්ගේ රෝගය උරුමවූ හෝ උරුමවීමේ අවදානමක් සහිත පුද්ගලයින්ගේ පවුල්වලට හන්ටිංටන්ගේ රෝගය පිළිබඳ අත්දැකීම් ඇති නමුත් එය පිළිබඳ නිශ්චිත වැටහීමක් නොමැති වන්නට පුළුවන‍. විශේෂයෙන්ම මෑතකාලීන ප්‍රවේණි පරීක්ෂා, පවුල් සැලසුම් තේරීම්, ප්‍රතිකාර කළමනාකරණය සහ සෙසු කරුණු පිළිබඳ ඔවුනගේ අවබෝධය මඳ විය හැක. ප්‍රවේණි උපදේශනය මගින් මෙම පුද්ගලයන්ගේ දැනුම් යාවත්කාලීන කරමින්, වැරදි මතයන් දුරු කිරීමට ආධාරවන අතර, එය ඔවුන්ගේ අනාගත විසඳුම් සහ සැලසුම් නිර්මාණය කිරීමේ දී උපකාරී වේ.
ඉතා කලාතුරකින් ප්‍රසාරිත ජානය අන්තර්ගත දෙමාපියන් දෙදෙනකු සිටින අවස්ථාවල, මෙම අවදානම 75% දක්වා ඉහළ යා හැක. දෙමාපියන්ගෙන් එක් අයකුට හෝ මෙම ප්‍රසාරිත පිටපත් යුගලක් පිහිටයි නම්, මෙම අවදානම 100%කි. ජාන යුගළම විකෘති වූ පුද්ගලයින් විරළ ය. එක්තරා කාලයක දී සිතා සිටියේ හන්ටිංටන්ගේ රෝගයේ දෙවන විකෘති ජානය රෝග ලක්ෂණ සහ රෝගය වර්ධනය වීම කෙරෙහි බලනොපාන බවයි. නමුත් එයට රූපානුදර්ශය සහ රෝගය වර්ධනය වීමේ වේගය කෙරෙහි බලපෑ හැකි බව සොයාගෙන තිබේ.
සංවිධානයට ස්තූතිවන්නට, 1979දී ආරම්භ වූ එ.ජ.-වෙනිසියුලා හන්ටිංටන්ගේ රෝග සහයෝගීත්ව පර්යේෂණ ව්‍යාපෘතිය 1983දී අදාළ ජානයේ නිශ්චිත පිහිටුම සොයාගැනීමට සමත් විය. මෙය රෝගයේ අසාමාන්‍ය ලෙස ඉහළ ව්‍යාප්තියක් තිබූ බැරන්ක්විටාස් සහ ලැගුනේටාස් නැමැති හුදකලා වෙනිසියුලානු ගම්මාන ද්විත්වයේ ජනගහනය පිළිබඳ සිදුකළ පුළුල් පර්යේෂණයක ප්‍රතිඵලයකි.මෙයට පුද්ගලයින් 18,000කට අධික සංඛ්‍යාවක් දායක කරගැනිණි. මින් බොහෝදෙනකු තනි පවුලකින් පැවතෙන්නන් විය.
නිසා සෛලයේ මරණය සිදුවිය හැකි ආකාර කිහිපයක් හඳුනාගෙන ඇත. මේ අතරට පහත ක්‍රම අයත් වේ: නැවුණු ප්‍රෝටීනවලට ආධාර කරන සහ නොනැවුණු ප්‍රෝටීන ඉවත් කරන චැපරෝන් ප්‍රෝටීනවලට බලපෑම් ඇති කිරීම; සෛල ඉවත් කිරීමේ ක්‍රියාවලියට ආධාර වන කැස්පේස් එන්සයිම සමග අන්තර්ක්‍රියා කිරීම; ස්නායු සෛල මත ග්ලූටැමීන් නිසා ඇති වන ධූලක ක්‍රියා; සෛලය තුළ ශක්තිය නිපදවීම අඩු කිරීම; සහ ජාන ප්‍රකාශ වීමට බාධා පැමිණවීම වැනි තත්ත්ව එසේ හඳුනාගෙන ඇත.
මානසික රෝගලක්ෂණ සඳහා සාමාන්‍ය ජනයා සඳහා භාවිතා වන ඖෂධ භාවිතයෙන් ප්‍රතිකාර කළ හැක. වරණීය සෙරටොනින් ප්‍රතිඅවබෝධ නිෂේධකය සහ මිර්ටසැපීන් යන ඖෂධ විෂාදය සඳහා නිර්දේශ කෙරේ‍. නමුත් අනාකෘතික ප්‍රතිසයිකෝසීය ඖෂධ නිර්දේශ කෙරෙන්නේ සයිකෝසීය සහ චර්යාත්මක ගැටලු සහිත රෝගීන් සඳහා පමණි. දිගුකාලීන ප්‍රතිකාර අවශ්‍ය පුද්ගලයින් සඳහා බහුවිධ ඖෂධ සමග විශේෂඥ ස්නායුකමනෝවිද්‍යා ආදානයන් ද නිර්දේශ කෙරේ.
මීට අමතරව, රෝගී පුරුෂ සහකරුවකු නිසා ඇතිවන අවදානම් සහගත ගර්භනීභාවයන්හි දී, ආක්‍රමණික-නොවන පුරඃප්‍රසව රෝග විනිශ්චය භාවිතා කළ හැක. මෙහි දී ගර්භනීභාවයේ සයවන සහ දොළොස්වන සති අතර කාලයේ මවගෙන් ලබාගත් රුධිර සාම්පලයක සෛල-නිදහස් භ්‍රෑණ පරීක්ෂා කෙරේ. මෙම ක්‍රියාවලිය සතුව ක්‍රියාවලි-ආශ්‍රිත ගබ්සා අවදානමක් නොමැත.
ප්‍රවේණි පරීක්ෂා හඳුන්වාදෙන තෙක්ම, සංඛ්‍යාලේඛන සඳහා භාවිතා වූයේ හන්ටිංටන්ගේ රෝගයේ කායික රෝග ලක්ෂණ හා පවුල් ඉතිහාසය පදනම් කරගත් සායනික රෝග විනිශ්චයයි. වර්තමානයේ ඉහත දත්ත පවා සංඛ්‍යාලේඛන යටතට ඇතුළත් කළ හැක. මින් වඩාත්ම සුලබ වී ඇත්තේ ප්‍රවේණි පරීක්ෂාවයි. මේ නිසා ආබාධයේ ව්‍යාප්තිය පිළිබඳ ඇස්තමේන්තු තරමක් ඉහළ යා හැකි බව පෙනේ.
සෙසු නව නිමැවුම් වූ, මෙම ව්‍යාපෘතිය විසින් සංවර්ධනය කළ -සලකුණු කිරීමේ ක්‍රමවේද මානව ගෙනෝම ව්‍යාපෘතිය දියත් කිරීමට මහෝපකාරී විය. 1993දී, මෙම පර්යේෂණ කණ්ඩායම විසින් අදාළ ජානය 416.3 දී වෙන්කර ගන්නා ලදී. මෙය ප්‍රවේණික ප්‍රතිබද්ධ විශ්ලේෂණය මගින් පථය සොයාගැනුණු පළමු අලිංග වර්ණදේහ රෝගය විය.
විකෘති වූ හන්ටිංටින් ජානයේ ප්‍රකාශනය සිරුර පුරාම දක්නට ලැබෙන අතර, එය එය ඍජුවම මොළයෙන් පිටත පිහිටි පර්යන්ත පටකවල අසාමාන්‍යතාවන්ට හේතුවේ. මෙම අසාමාන්‍යතාවන් අතර පේශි ක්ෂය වීම, හෘත් අකරණිය, ග්ලූකෝස්වලට සංවේදීභාවය මඳ වීම, බර අඩුවීම, අස්ථිවෛවර්වය, සහ වෘෂණ ක්ෂීණ වීම නැකි තත්ත්වයන් වේ.
එම කාලසීමාවේම, මෙම ආබාධයේ යන්ත්‍රණය හා සම්බන්ධ වැදගත් සොයාගැනීම් කිහිපයක්ම අනාවරණය විය. මේ අතරට ජානයේ දිග හා එහි බලපෑම සම්බන්ධ ඇනිටා හාර්ඩිංගේ පර්යේෂණ කණ්ඩායම වැදගත් වේ.
2015 වසරේ විතානගේ ඔහුගේ ප්‍රථම සහ එකම වාර්තා චිත්‍රපටය වන "උසාවිය නිහඬයි" නම් වූ අතර, නඩුවේ සභාපති මහේස්ත්‍රාත්වරයා විසින් මංකොල්ලකෑමේ සැකකරුවෙකුගේ බිරිඳක් දූෂණයට ලක්වීමෙන් පසු සිදු වූ සිදුවීම් විස්තර කරන ගවේෂණාත්මක ලේඛන නාට්‍යයක් සහ විකල්පයක් විය. පුවත්පත් කතුවරයා එම නඩුව හෙළිදරව් කරමින්, රටේ අගවිනිසුරුවරියට දෝෂාභියෝගයක් දක්වා දීර්ඝ කාලීන නීතිමය සටනක නිරත වූ නමුත් අවසානයේ වින්දිතයාට යුක්තිය ප්‍රතික්ෂේප කරමින් පාර්ශවයන් නිදැල්ලේ සිටින බවට චෝදනා කළේය.
එම වසරේ විතානගේ අධ්‍යක්ෂණය කළ හයවැනි වෘතාන්ත චිත්‍රපටය වන "ආකාස කුසුම්" බුසාන්හි පැවති උත්සවයකදී තිරගත විය. එය චිත්‍රපට උළෙල 30කට අධික ප්‍රමාණයක ප්‍රදර්ශනය වූ අතර ජාත්‍යන්තර සම්මාන රැසකින් පිදුම් ලැබීය. 2011 අප්‍රේල් 1 වන දින යාපනයේදී ආකාස කුසුම් හි දෙමළ භාෂාවෙන් හඬ නඟන ලද පිටපතක් ආගයා පූක්කල් නම් තිරගත විය. එය පසුගිය වසර 30 තුළ යාපනයේ පැවැත්වූ සිංහල චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂකවරයෙකුගේ එකම චිත්‍රපට මංගල දර්ශනය විය.
2008 දී, විතානගේ සම-නිෂ්පාදනය කරන ලද මචං චිත්‍රපටිය, හෑන්ඩ්බෝල් කණ්ඩායමක් ලෙස පෙනී සිටින කම්කරු පන්තියේ ව්‍යාජ ක්‍රීඩකයන් කණ්ඩායමක් පිළිබඳ විකට චිත්‍රපටයක් වන අතර, එය අධ්‍යක්ෂණය කළේ ද ෆුල් මොන්ටි නිෂ්පාදනය කළ උබර්ටෝ පැසොලිනි විසිනි. මචං 2008 වසරේ 65 වැනි වැනිස් සිනමා උළෙලේ මංගල දර්ශනය කළා. එය ජාත්‍යන්තර සම්මාන 11ක් දිනා ගත්තා.
කොළඹින් පිට තදාසන්න ප්‍රදේශයක් වන ශ්‍රී ලංකාවේ පානදුරේ උපන් ප්‍රසන්න, ද්විතීයික අධ්‍යාපනය සඳහා ප්‍රමුඛ ජාතික පාසලක් වන කොළඹ ඩී.එස්.සේනානායක විද්‍යාලයට ඇතුළත් විය. 1991 දී ඔහු සිංහල සිනමාවේ ජනප්‍රියම නිළිය වූ මාලිනී ෆොන්සේකාගේ බාල සොහොයුරියක් වන නිළි දමයන්ති ෆොන්සේකා සමඟ විවාහ විය.
ප්‍රසන්න විතානගේ රංගනයට සම්බන්ධ වුණේ පාසල් අධ්‍යාපනයෙන් පසුවයි. ඔහු ජෝර්ජ් බර්නාඩ් ෂෝගේ ආර්ම්ස් ඇන්ඩ් ද මෑන් නාට්‍යය 1986 දී පරිවර්තනය කර අධ්‍යක්ෂණය කළේය. 1991 දී ඔහු ඉතාලි ඩාරියෝ ෆෝගේ ට්‍රම්පට් සහ රාස්ප්බෙරි නිෂ්පාදනයක් පරිවර්තනය කර අධ්‍යක්ෂණය කළේය.
ප්‍රසන්න විතානගේ සිය සිහින ව්‍යාපෘතිය 'ගාඩි – හිරුගේ දරුවෝ' ආරම්භ කළේය. එය 2019 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී බුසාන් ජාත්‍යන්තර චිත්‍රපට උළෙලේදී තිරගත වූ අතර එහි යුරෝපීය මංගල දර්ශනය 2020 ජනවාරි මාසයේදී රොටර්ඩෑම් ජාත්‍යන්තර චිත්‍රපට උළෙලේදී පැවැත්විණි.
1991 දී ඔහු සිය පළමු චිත්‍රපටය වන සිසිල ගිනි ගනී අධ්‍යක්ෂණය කළේය. එය හොඳම අධ්‍යක්ෂණය, හොඳම නළුවා සහ හොඳම නිළිය ඇතුළුව සම්මාන නවයක් දිනා ගත්තේය.
2003 දී විතානගේ ඔහුගේ පස්වන චිත්‍රපටය ලෙස ඉර මැදියම නිම කළේය. එය ජාත්‍යන්තර සම්මාන රාශියක් දිනාගත් අතර ලෝක උත්සව පරිපථයේ ප්‍රමුඛස්ථානයක් ගත්තේය.
2013 මාර්තු 30 වන දින විතානගේ විසින් ශ්‍රී ලංකාවේ 'ප්‍රසන්න විතානගේ ඇකඩමි ඔෆ් ඇක්ටින්' ආරම්භ කරන ලද්දේ, රංගනයේ නියැලෙන සිසුන් සඳහාය.