polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
අනතුරුව මෙසේද ප්‍රාර්ථනා කළාය. “මේ විලඳ ප්‍රමාණයට එනම් විලඳ ඇට පන්සියය ගණනටම මට පුතුන් ලැබේවා. පියුම පිදීමේ පිනෙන් උපන් උපන් ආත්මයෙහි පියවරක් පියවරක් පාසා පියුම් පිපේවා” පසේ බුදුවරු ඇය බලා සිටියදීම අහසට නැඟී ගන්ධමාදන පර්වතයට ගොස් එකී පියුම නන්දමූලක ගුහාවෙහි දොරකඩ පාපිස්නක් කොට තැබූහ.
අනතුරුව රජතුමා තවුස් පිරිකර තාපසයාට පිළිගන්වා “ස්වාමිනි, මෙහි වාසය කිරීමෙන් කවර ඵලයකද? මා සමඟ ගමට යාමට එනු මැනවැ”යි ඇයදීය. “ඔබතුමා යනු මැනව. මම මෙහිම නවතිමි” යි තාපසයා කී කල්හී “ස්වාමීනි, ඔබ සමීපයෙහි කුමාරිකාවක් වාසය කරන බව ඇසීමි. එය වනාහී පැවිද්දන්ට නුසුදුසුය. ඇය මට පාවා දුන මැනවි.
සක්දෙව් රජුගේ ආනුභාවයෙන් එකී කරඬුවල “මේ දරුවෝ බරණැස් රජුට දාව උපන් කුමාරවරු වෙති” යනුවෙන් රජුට පමණක් බලාගත හැකි පරිදි අකුරු කොටා තිබිණ. පසල් දනව්ව ජයගෙන ආපසු පැමිණි රජතුමා පදුමාවතී බිසව ළඟට ගොස් ඇයට උපන්නේ දුවක ද නැතහොත් පුතකු දැ යි ඇසූ විට බිසව මුවින් නො බැණ කරබා ගත්තා ය.
ඔවුහු නම් සමණි, භික්ඛුනී, භික්ඛුනී දාසිකා, ධම්මා, සුධම්මා හා සංඝදාසිකා යන මොවුහුය. පසු කාලයකදී උත්පලවණ්ණා නම් වූයේ සමණගුත්තා ය. අනිත් සොහොයුරියෝ ඛේමා, පටාචාර, කුණ්ඩලා, කිසාගෝතමි, ධම්මදින්නා හා විශාඛා වූහ. පසුකලෙක ඕ තොමෝ නැවතත් මිනිස් ලොව එක්තරා දුගී පවුලක උපත ලැබුවාය.
දිනක් හෙතෙම මුහුණ සේදීම පිණිස විලට ගොස් ඈත මෑත බලන්නේ වෙනත් පියුම් ගැබකට වඩා විශාල වූ එකී පියුම් ගැබ දැක “මේ පියුම් ගැබ වෙනත් පියුම්වලට වඩා විශාලය. මෙය නො පිපීම තිබෙයි. කිසියම් විශේෂයෙක් මෙහි ඇතැ’යි සිතා දියට බැස එම පියුම කඩා ගැනීමත් සමඟ නෙළුම පිපිණ.
අනතුරුවද බොහෝ පින්කොට දෙව්ලොව ඉපිද කාශ්‍යප බුදුරජාණන් වහන්සේගේ කාලයෙහි බරණැස් නුවර කිකී නම් කාසි රජුගේ ගෙදර සමණගුත්තා නමින් උපත ලබා විසි දහසක් අවුරුදු බඹසර වැස බුද්ධ ප්‍රමුඛ මහා සංඝ රත්නය සඳහා පිරිවෙනක් කරවූවාය. ඇගේ අනිත් සොහොයුරියෝ සය දෙනෙක් වූහ.
සෙසු බිසෝවරු එකල්හි දර කොටස රජුට පෙන්වා “බිසව වැදුවේ මෙයය”යි කියා “ඔබගේ අලුත උපන් පුතු වඩාගෙන සුරතල් කළ මැනවැ”යි සිනාමුසු බස් දෙඩූහ. ඒ බස් අසා රජ තෙමේ අතිශයින් ශෝකයට පත්විය. එවිට අන්තඞපුර බිසෝවරු “ස්වාමීනි, අපි කලින්ද කීවෙමු. මෑ වනාහී යකින්නකි.
වහාම රජගෙයින් පිටමන් කළ මැනැවැ”යි පැවසුහ. රජතුමා කිසිවක් කරකියා ගත නො හැකිව පදුමවතී බිසව රජගෙයින් පිටමන් කළේය. පසේ බුදුන්ට පිදූ මල නැවත ආපසු ගැනීමේ අකුසලය නිසා බිසවගේ සියලු යස ඉසුරු පිරිහිණ. ශරීර වර්ණයද අතුරුදහන් විය.
සමණගුත්තාවෝ ඒ පිනින් දෙව්ලොව උපන්හ. ඇය පය තබන තබන තැන මහා පියුමක් පහළ වෙයි. ඕ තොමෝ දෙව්ලොවින් චුතව පර්වතය පාමුල එක්තරා පියුම් විලක පියුම් ගැබක උපන්නාය. එම විල සමීපයෙහි එක්තරා තාපසයෙක් වාසය කරයි.
මැටි ගඩොල් ගොඩනැඟිලි ටික කලක් යන විට දිරාපත් වේ. එම නිසා ඒවා කලින් කලට ඉවත් කර මට්ටම් කර නැවත එම ස්ථානයේම ගොඩනැංවීම සිදු වුණි. මෙම නිත්‍ය නැවත ගොඩනැංවීම නිසා නඟරවල තත්වය උසස් විය. එම නඟර අවට නඟරවලට වඩා උසස්ව පෙණුනි. ටෙල්ස් ලෙස හැඳින්වෙන මේවා පුරාණ පෙරදිගින් සොයා ගැනීමට ඇත. සුමරියානු සිලින්ඩර සන්නස්වල ද ඉපියාවලින් සාදන ලද නිවාස ගැන විස්තර වේ. ඒවා මෑතක් වන තෙක් දකුණු ඉරාකයේ මාෂ් අරබ්ස් විසින් සාදන ලද නිවාස වැනිය.
ටයිග්‍රීස් - යුප්‍රටීස් තැනිතලාව ශාක හා ඛනිජවලින් හිඟය. සුමරියානු ගොඩනැංවීම් සිදු කළේ හුණු බදාම හෝ සිමෙන්ති මිශ්‍ර නැති මැද උස්ව පිටින් වක් වූ මැටි ගඩො‍ල් වලිනි. එම ගඩොල් රවුම් වීම නිසා ගොඩනැංවීම්වල අස්ථිර බවක් ඇති විය හැකි නිසා ඒවා තැන්පත් කළේ හරි කෙළින් රේඛාවකට ඒවායේ ඇති වන හිඩැස් ගල් කීල, පිදුරු, ඉපියා සහ වල් පැලෑටි වලින් පිරවීමෙනි.
සුමරියානුවරු ක්‍රි.පූ. 4 වන සහස්‍රයේ සිට ක්‍රි.පු. 3 වන සහස්‍රය දක්වා මෙසපොටේමියාවේ ජීවත් වූ මිනිසුන් ‍කොට්ඨාශයකි. ඔවුන්ගේ නිපුණත්වය පෙන්වන නිර්මාණ අතර සිගුරුට් ගොඩනැඟිල්ල, උසස් මැටි ‍ගඩොල්වලින් කළ ගොඩනැඟිලි ‍වේ.
සුමරියානු දේවස්ථාන හා මාළිගා තැනීමට මුක්කු ගැසීම්, බිත්තියේ ඇතුළට නෙරීම්, අර්ධ කුළුණු හා මැටියෙන් කළ ඇණ වැනි උසස් අමුද්‍රව්‍ය හා තාක්ෂණ යොදා ගන්නා ලදී.
මුල් කාලීන කරින ස්තියානි සංකේත අතර මත්ස්යියා ට වැදගත් තැනක් හිමිවේ. සොහොන්කොත් වැනි ස්මාරක වල මුල් කාලීන කරි් ස්තියානියට සමීප වූ මත්ස්යද සලකුනු දැකිය හැක. දෙවන සියවසේ පළමුවන දශකයේ පමණ මත්ස්යලයා කරිව ස්තියානි සංකේතයක් ලෙස භාවිත විය. මත්ස්යකයා විසින් උත්ථානයෙන් පසු ගලීල මුහුදු වෙරළෙහි අනුගාමිකයෝ සත් දෙනාහට භෝජන පිණිස හාස්කමකින් පාන් සහ මසුන් ගුණනය වීම සංකේතවත් කරනු ලැබීයැයි සිතිය හැක.
සම්මා දිට්ඨිය යනු අන්තගාමී නොවන අන්තයන්ට නොගොස් මද්‍යයේ සිට දැක්ම . සතර සතිපට්ඨාන සූත්‍රය සම්මා දිට්ඨිය විස්තර කර ඇත්තේ මෙසේ ය.
"කතමාච භික්ඛවේ සම්මා දිට්ඨි? යං ඛෝ භික්ඛවේ දුක්ඛේ ඥානං, දුක්ඛ සමුදයේ ඥානං, දුක්ඛ නිරෝධේ ඥානං, දුක්ඛ නිරෝධ ගාමිණී පටිපදා ඥානං, අයං වුච්චති භික්කවේ සම්මා දිට්ඨි" යනුවෙන් බුදු රජාණන් වහන්සේ එය විස්තර කර ඇත.
දුක පිළිබඳ ඥානයක් තිබෙනවා නම්, දුක්ඛ සමුදය පිළිබඳව ඥානයක් තිබෙනවා නම්, දුක්ඛ නිරෝධය පිළිබඳ ඥානයක් තිබෙනවා නම්, දුක්ඛ නිරෝධ ගාමිණී පටිපදා ආර්ය සත්‍යය පිළිබඳ ඥානයක් තිබෙනවා නම් එය සම්මා දිට්ඨිය යනුවෙන් හැඳින්වේ. සම්මා දිට්ඨිය යනු චතුරාර්ය සත්‍යය පිළිබඳ දැනීම බව මෙයින් පැහැදිලි වේ.
සම්මා දිට්ඨිය පිළිබඳ ව බුදු රජාණන් වහන්සේ විවිධාකාර යෙන් විවිධ සූත්‍රවල දේශනා කර ඇත. සම්මා දිට්ඨි සූත්‍රය 16 ආකාරයකින් එය විස්තර කර ඇත. චත්තාරීසික සම්මාදිට්ඨි සූත්‍රය 40 ආකාරයකින් සම්මා දිට්ඨිය ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය දක්වා ඇත. මහා කච්ඡායන සූත්‍රය‍වල ද සම්මා දිට්ඨිය විවිධාකාරයෙන් දක්වා ඇත.
"ඉධ භික්ඛවේ භික්ඛූ කායේ කායානුපස්සී විහරති, ආතාපි සම්පජානෝ සතිමා විනෙය්‍ය ලෝකේ අභිජ්ඣා දෝමනස්ස, වේදනාසු වේදනානුපස්සී විහරති, චිත්තේසු චිත්තානුපස්සී විහරති, ධම්මේසු ධම්මානුපස්සි විහරති."
සිතේ එකඟ භාවයක් තිබිම යි. සිත එක අරමුණක තබා ගැනීමට නොහැකි නම්, සිත විසිරෙනවා නම්, නොයෙක් අරමුණු කරා දිව යනවා නම් ඔහුට නිවන් දැකිමට නොහැකි වනු ඇත. "නත්ථි ඣානං අපඤ්ඤස්ස, පඤ්ඤා නත්ථි අඣායතෝ" යැයි බුදු රජාණන් වහන්සේ දේශනා කර ඇත. සිතේ එකඟ භාවයක් නැති තැනැත්තාට ප්‍රඥාවක් ඇති නොවේ. ‛උපතින් ප්‍රඥාව නැති තැනැත්තාට සිතේ එකඟ භාවයක් ලබා ගත නොහැකි ය.’ යන්න එහි අදහස යි.
සිත සමාධි ගත කර ගත් තැනැත්තාට ප්‍රථම දෙවන තෙවන සිවු වන යන කාමාවචර ධ්‍යාන හතර ලැබිය හැකි ය. රූපාවචර ධ්‍යාන හතර ලැබිය හැකි ය. සෝවාන් සකෘදාගාමි අනාගාමි අර්හත් යන මාර්ග ඵල ලැබිය හැකි ය. සම්මා සමාධිය ඇති කර ගැනීමට නම් පළමුවෙන් සම්මා සතිය ඇති කර ගත යුතු යි. අනතුරු ව භාවනා මාර්ගයේ ගමන් කිරීමෙන් සමාධිය ඇති කර ගෙන නිවනට පත් විය හැකි ය.
යහපත් නිවැරැදි දිවි පැවැත්ම යි. සත්ව වෙළඳාම, ආයුධ වෙළඳාම, මාංස වෙළඳාම, මත් පැන් වෙළඳාම, වස විෂ වෙළඳාාම යන පස් වැදැරුම් වෘත්තීන් වැරැදි දිවි පැවතුම් ලෙස බුදු රජාණන් වහන්සේ වදාරා ඇත. නිවන් මාර්ගයෙහි ගමන් කරන අය සම්මා ආජීවය රැකිය යුතුව ඇත. මෙ පමණක් නොව හොරට කිරීම් මැනීම්, වංචා කිරීම්, වෙළඳ ද්‍රව්‍යවලට නුසුදුසු දේ කලවම් කිරීම්, පොදු දේපොළ අයථා පරිහරණය, අල්ලස් ගැනීම්, අනාථාධාර සහනාධාර ආදිය ගසා කෑම වැනි ක්‍රියා රාශියක් වැරදි දිවි පැවැත්වීම් ගණයට වැටේ. මිච්ඡා ආජීවය ද නිවන් මඟට බාධාවකි.
මෙහි ප්‍රධාන වන්නේ ප්‍රඥාව වේ, පහත දැක්වෙන ලෙස සම්මා දිට්ඨි, සඞ්කප්ප අයත් වන්නේ ප්‍රඥාව යටතටයි.ඉන් පසු පිළිවලින් ශිල , සමාධි ලෙස දැක්වේ. සිධ්ධාර්ථයන් බුද්ධත්වයට උපකාරී වුයේ ප්‍රඥාව මුල්කරගෙන ආර්ය අෂ්ඨාංගික මාර්ගය වැඩිම තුලිනි. එනමුදු ශ්‍රාවකයා නිර්වාණය අවබෝධය සදහා ආර්ය අෂ්ඨාංගික මාර්ගය වැඩිය යුතු වන්නේ ශීල,සමාධි,ප්‍රඥා යන කොටස් අනුපිලිවෙලට වේ.
"පානාතිපාතා වේරමණී, අදින්නාදානා වේරමණී, අබ්‍රහ්මචරියා වේරමණී සතුන් මැරීමෙන් වැළකිම, සොරකම් කිරීමෙන් වැළකීම, කාමයෙහි වරදවා හැසිරීම මෙන් ම සුරා පානයෙන් වැළකීම ආදී කයින් කෙරෙන අකුසල්වලින් වැළකී යහපත් ජීවිතයක් ගත කිරීම සම්මා කම්මන්ත යනුවෙන් හැඳින්වේ. නිවන් දැකීමට බලාපොරොත්තු වන අය සම්මා කම්මන්ත ආරක්ෂා කළ යුතු ය.
දීඝ නිකායේ සතිපට්ඨාන සුත්‍රයේ සම්මා වාචා මාර්ග අංගය සතර ආකාරයකින් සඳහන් කර ඇත. “කතමාච භික්ඛවේ සම්මා වාචා? මුසාවාදා වේරමණී, පිසුනාය වාචා වේරමණී , ඵරුසාය වාචා වේරමණී සම්ඵප්පලාපා වේරමණී, අයං වුච්චති භික්ඛවේ සම්මා වාචා.”
බොරු කීමෙන් වැළකීම, කේළාම් කීමෙන් වැළකීම, පරුෂ වචන කීමෙන් වැළකිම, හිස් වචන කීමෙන් වැළකීම යන මේවාට යහපත් වචන යැයි කියනු ලැබේ.
" කතමෝච භික්ඛවේ සම්මා වායාම? ඉධ භික්ඛවේ භික්ඛු අනුප්පන්නානං අකුසලානං ධම්මානං අනුප්පාදාය ඡන්දං ජනේති වායමති, විරියං ආරභති චිත්තං පග්ගන්හාති පදහති, උප්පන්නානං අකුසලානං ධම්මානං පහානාය ඡන්දං ජනේති වායමති විරියං ආරභති චිත්තං පග්ගන්හාති පදහති "
සම්මා සංකප්ප යනු යහපත් සංකල්පනා ය. යහපත් සංකල්පනා යනුවෙන් අදහස් කරන්නේ වැරැදි සංකල්පනාවලින් ඈත් ව නිවැරැදි සංකල්පනා ඇති කර ගැනීම යි. මේ නිවැරැදි සංකල්පනා කොටස් තුනකි.
සම්මා වායාම යනු යහපත් උත්සාහය යි. එම උත්සාහ ගත යුතු කරුණු ගැන, සතර සතිපට්ඨාන සූත්‍රය ඇතුළු සුත්‍රවල බුදු රජාණන් වහන්සේ මෙසේ වදාරා ඇත.
මධ්‍යම ප්‍රතිපදාවේ අංග අට ආර්ය අෂ්ඨාංගික මාර්ගය ලෙස විස්තර කෙරේ. දුක්ඛ නිරෝධගාමිණි පටිපදාව නම් සිවු වන ආර්ය සත්‍යය යි.
බෝම්බ පිපිරිම් 04ක් මරාගෙන මැරෙන ප්‍රහාර ලෙස වාර්තා වුවත් පොලිසියට සිදු කළ හැකි වුයේ බෝම්බ කරැද මෙම ප්‍රහාර වලින් මිය ගිය බවයි. කෙසේ වුවත් ජුලි 21, 2005 ලංඩන් බෝම්බ පිපිරිම් හා ජෝන් චාල්ස් ද මෙනෙස්ට වෙඩි තැබීමට පසුව ශ්‍රිමත් ඉයන් බ්ලෙයාර් විසින් ප්‍රසිද්ධියේ තහවුරැ කරන ලද්දේ ඔවුන් මරාගෙන මැරෙන බෝම්බකරැවන් වන බවත් ඔවුන් පිළිබද කටයුතු කෙරැණු බවත්ය.
ජායා ස්වදේශ ලේකම්, ඩේවිඩ් ඩේවිස් විසින් ප්‍රකාශ කරනු ලැබ ඇත්තේ "මහජනතාවට හා පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කරනු ලැබු සිද්ධිය පිළිබදව වන විස්තර විකාර සහගත කරැණු වලින් ගහණ බවයි.
2005ගිම්හානකාලය තුල ‘බැග්ඩෑඩ්’ සහ වයඹ දිග ඉරාකයේදී ගැටුම් දැකගත හැකිවියන. එක්සත් ජනපද බලකායන් සිරියානු දේශසීමා වලින් ඈතට බලය තහවුරුකර ගැනීමට සිදු කල මෙහෙයුම් ගැටුම්වලට මුල්විය. මෙම ගැටුම් දේශසීමාව හා අගනුවර අතර ප්‍රදේශවල සහ දේශසීමාව අසල ශරත් සෘතුව තෙක් ඇවිලිණි.
කෙන්යානු පියෙකුට හා අමෙරිකානු මවකට දාව උපත ලත් ඔහු, ඔහුගේ ළමා කාලයෙන් සහ නව යෞවනයෙන් වැඩි කොටසක් ගත කළේ හවායි හි හොනලුලු ප්‍රදේශයේය. වයස හයේදී ඔහු ජකර්තාවට ගිය අතර, එහිදී තම මව් සහ සුළු පියා සමග වසර 4 ක් ගත කළේය. කොලොම්බියා විශ්ව විද්‍යාලයේ මෙන්ම හාවර්ඩ් නීති විද්‍යාලයේ උපාධිධරයෙකු වූ ඔබාමා ප්‍රජා සංවිධායකයෙකු, විශ්ව විද්‍යාල කථිකාචාර්යවරයෙකු සහ නීතිඥයෙකු මෙන් කටයුතු කළේය. පසුව ඔහු 1997 වර්ෂයේ සිට 2004 දක්වා ඉලිනොයිස් ප්‍රාන්තයේ සෙනෙට් සභිකයෙකු විය.
එක්සත් ජනපද නියෝජිත මන්ත්‍රී මණ්ඩලයේ අසුනක් ලබා ගැනීමට කරන ලද උත්සාහය ව්‍යර්ථ වීමෙන් පසු 2000 වර්ෂයේදී එක්සත් ජනපද සෙනෙට් මන්ත්‍රී මණ්ඩලය සඳහා ‍තේරී පත් වීමට අවශ්‍ය කටයුතු ආරම්භ කළේය. 2004 දී ජයග්‍රහණය කිරීමෙන් පසු ඩිමොක්‍රටික් ජාතික සමුලුව ඇමතුවේය. 2004 නොවැම්බරයේදී 70% ක චන්ද ප්‍රමාණයක් ලබා ගෙන එක්සත් ජනපද සෙනෙට් මන්ත්‍රී මණ්ඩලයට තේරී පත් විය.
බරාක් හුසේන් ඔබාමා යනු 2009 සිට 2017 දක්වා එක්සත් ජනපදයෙහි 44වන ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් සේවය කල ඇමරිකානු දේශපාලනඥයෙකි. ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂයෙහි සාමාජිකයෙක් වන ඔබාමා, ජනාධිපතිවරයා ලෙසින් සේවය කිරීමට අවස්ථාව ලද පළමුවන අප්‍රිකානු ඇමරිකානුවා සහ ප්‍රත්‍යාසන්න එක්සත් ජනපදයට පිටත උපන් සහ එසේ කිරීමට අවස්ථාව ලද පළමු තැනැත්තාද විය.
2006 දෙසැම්බර් මාසය තුල ඔබාමා, විදේශ කටයුතු, පාරිසරික සහ මහජන සේවා, විශේෂඥ කටයුතු, සම්බන්ධ සෙනෙට් කමිටු වල නියමිත වැඩ කොටස ඉටු කිරීමෙන් පසු 2007 ජනවාරියේදී ඔහු ඉන් ඉවත් වී, සෞඛ්යව, අධ්‍යාපන, කම්කරු සහ විශ්‍රාම වැටුප් අංශ වල කටයුතු කළේය. යුරෝපා කටයුතු පිළිබඳ සෙනෙට් උප කමිටුවේ සභාපති ලෙසද පත් විය.
ඔහු 1992 වසරේදී විවාහ වූ අතර ඔහුට දියණියන් දෙදෙනෙක් සිටිති. ඔහු ග්‍රන්ථ දෙකක් ලියා තිබේ. එකක් "ඩ්රීම්ස් ෆ්රොයම් මයි ෆාදර්" නමින් කළ ඔහුගේ බාල කාලය ගැන විස්තර අඩංගු කෘතියයි. අනෙක " දි ඕඩසිටි ඔෆ් හෝප්" නම් එක්සත් ජනපද දේශපාලනය ගැන ලියැවුණු පෞද්ගලික අදහස් දැක්වීමකි.
2006 අගෝස්තු 31 වන දා ‘ජිබුට්’ හි ලිමෝනියර් කඳවුර බැලීමට ගිය ඔබාමා එක්සත් ජනපද සෙබළුන් සමඟ පැසිපන්දු ක්‍රීඩාවේ නිරත වූ අවස්ථාවක්.
ජනගහන වර්ධනය වැඩි කිරීමේ පරමාර්ථය ඇතිව, එම අවස්ථා වලදී ගබ්සාව සහ නවීන උපත් පාලන උපක්‍රම සීමා කිරීමට රජය ක්‍රියා කරන ලදි. 1986 දී රොමේනියාවේ ඉල්ලුමට අනුව ප්‍රතිසන්ධිරෝධනයට ඇති ප්‍රවේශය සහ ගබ්සාව තහනම් කිරීම මෙයට උදාහරණයකි.
ජනගහනය පාලනය කිරීමේ නියෝග අතර වැදගත් උදාහරණයක් නම් චීන ජනරජයේ එක් දරු ප්‍රතිපත්තියයි. මෙහිදී දක්වන ලද්දේ එක් දරුවෙකුට වඩා සිටීම අතිශයින් අශෝභන බවයි. මෙම ප්‍රතිපත්තියේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස බලහත්කාරයෙන් ගබ්සා කිරීම, බලහත්කාරයෙන් කිරීමවඳභාවයට පත් කිරීම, ළදරු ඝාතනය වැනි ක්‍රියා සිදුවන බවට චෝදනා නැගෙන ලදි. ජනපදයේ උපතේදී ස්ත්‍රී පුරුෂ අනුපාතය පිරිමි ළමුන් 114 කට ගැහැණු ළමුන් 100 ක් වීම, අවසාන භාගයේදී ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය තෝරාගත් බවට සාක්ෂි වේ.
සමාජීය මට්ටමේදී හීන වන දරු ඵල ලැබීම කාන්තා අධ්‍යපනයෙන් සිදුවන බොහෝ දුරට නොවැළැක්විය භැකි ප්‍රතිඵලයකි. එසේ වුවත්, දරු ඵල පාලනය කිරීම මධ්‍යම හෝ ඉහළ මට්ටමක පවත්වා ගැනීමෙන් අනිවාර්යයෙන්ම ළදරු අනුපාතිකය අඩු වන බව අදහස් නොකෙරේ. සැළකිය යුතු දරු ඵල පාලනය කිරීමක් පවත්වාගෙන යන සමාජ අතර වුවත්, දරු ඵල පාලනය කිරීම සම්බන්ධව සමාන හැකියාවක් ඇතත් දරුවන් සංබාව සහ පවුලේ ප්‍රමාණය පිළිබඳ පුද්ගලික හා සංස්කෘතික අභිරුචි ආශ්‍රිතව විශාල වෙනසක් පෙන්නුම් කළ හැක.
ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ ජන සංගණන මණ්ඩලය විසින් ප්‍රකාශිත ලියකියවිලි අනුව 2006 පෙබරවාරි 24 වන දිනට ලෝක ජනගහනය බිලියත 6.5 කි. 1999 ඔක්තෝබර් 12 දිනය ලෝක ජනගහනය බිලියන 6 බවට පත්වූ ආසන්න දිනය ලෙස එක්සත් ජාතීන්ගේ ජනගහන අරමුදල විසින් නම් කරන ලදි. කෙසේ වුවත් නයිජීරියාව,චීනය වැනි ඇතැම් රටවල ජනගහනය ආසන්නතම මිලියන ගනනටවත් හන්දුනගෙන නැත. එබැවින් එම ඇස්තමේන්තු කිරීම්වල සැළකිය යුතු දෝෂයක් ඇත.
රජය විසින ජනගහනය අඩු කිරීමේ ක්‍රියාමාර්ග ගෙන ඇති රටකට ඉන්දියාව තවත් උදාහරණයකි. ජනගහනය වර්ධනය වීමේ ශීඝ්‍ර බව ආර්ථික වර්ධනයට සහ ජීවන තත්වයට විරුද්ධ ලෙස බලපානු ඇතැයි සැලකීම 1950 අගභාගයේ දී සහ 1960 ප්‍රථමභාගයේ දී ඉන්දියාව විසින් රාජ්‍ය පවුල් සැලසුම් කිරීමේ වැඩසටහනක් ක්‍රියාත්මක කිරීමට හේතූ විය.
2011 ඔක්තෝබර් 31 ලෝක ජනගහණය බිලියන 7 බවට පත්වූ බව එක්සත් ජාතීන් විසින් පිළි ගැනිනි. ඉන්දියාෙව් නාගිස් නම් දැරිය බිලියන 7 වන මානවයා බවට සලකනු ලබයි.
මීළග වසර 7 තුල ගායනා කළ ගීත අතර සමහර ගීත අති ඡනප්‍රිය විය. ඵවා නම් ඕලු පිපීලා ,"හදපානේ", "හෝ ගා රැලනැගෙයි", " බෝවිටියා දං පලුකන් වාරේ", " සුවද රෝස මල් නෙලා" , "කෝකිලයන්ගේ" සහ " මිහිකත නලවාලා" වේ. ඔහු ගායනා කළ ගීත සිහල උරුමය පිලිබදවූ අතර ඵ් කිසිවක් අන් භාෂාවල උපුටා ගැනීම් නොවීය. තවද කලාතුරකින් ගීත රචනාවේද නියැලුණේය. ඔහුගේ ගීතවල ගීත රචකයන් අතර කුමාරතුංග මුනිදාස, මර්සලින් ජයකොඩි පියතුමා, අරියසෙන් අහුබුදු දැක්විය හැක.
මීට අමතරව ප්‍රාග් ඓතිහාසික මධ්‍ය ශිලා යුගයේ මිනිසා සම්බන්ධ තොරතුරු රැසක්ම කුරුවිට බටදොඹ ලෙන තුළින් අනාවරණය විනි.
ලෙන අභ්‍යන්තර භූමිය අක්කර 35ක් වන අතර ඉන් එකල මිනිසාගේ චර්්‍යාවන් හඳුනා ගත හැක. පාංශු ස්ථර 10ක් ඇති අතර ඉන් 04 වන
ආචාර්ය දැරණියගල මහතාගේ අදහසයි. අස්ථි උපයෝගී කරගෙන තැනු මෙවලම් ද වේ. ශිලා ‍මෙවලම් දප්‍රමාළණලයන් සෙන්ටිදීටර 5ත්
අඩු ප්‍රමාණයේ ඉතා පකුඩා වේ. ඒවා පොදුවේ ජ්‍යාමිතික ක්‍ෂුද්‍ර ශිලා මෙවලම් නමිනි. තිරුවානා කහඳ මෙවලම්
විශිෂ්ට තාක්‍ෂණයෙන් ද කලාත්මක භාවයෙන්ද යුත් අතීත උරුමයන් අතර බොහොමයක් වාස්තු විද්‍යාවට අයත් වේ. මැටි, දැව වැඩි කාලයක් නොපවතින ද්‍රව්‍ය වලින් අරම්භ කළ ගොඩනැගිලි
තැනීමේ කලාව හා තාක්‍ෂණය වර්ධනය විය.මෙයට යාපහුව පර්වත මස්තකයෙන් සොයාගත් කාල රක්ත වර්ණ මැටි බඳුන මීට නිදසුනකි.
ලොව විශාලම ගඩොලු නිර්මාණය වන ජේතවනාරාම දාගැබ, කලාත්මක අංග සමුහයකගේ එකතුවක් වන සීගිරිය බලකොටුව ,මහා පරාක්‍රමබාහු රජු විසින්
"ගිරිදර ප්‍රතිමාව " නමින් හැඳින්වෙන යෝගී අව‍ලෝකිතේශ්වර ප්‍රතිමාව ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයේ ගිරිදර ප්‍රදේශයෙන් හමුවුවකි. හිටි පිළිම
කවෙහි ධෝතියද ඊට යටින් අන්තරාවාසිකය ද වෙයි. පයෙහි ගොප් ඇටයට මදක් ඉහළින් අවසන් වේ. උඩු කයෙහි ද උතුරු සළුව අඟවන
යමෙකුට අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමට ඇති එක් මාර්ගයක් ලේඛන කලාව. මෙම ශිලා ලේඛනයන් ද පිහිටි ස්ථානය අනුව ලෙන් ලිපි, ටැම් ලිපි,
ගිරි ලිපි, පුවරු ලිපි, ලෙසයි. මෙම සෙල්ලිපි මහින්දාගමනයෙන් පසු අක්‍ෂර මාලාවක් ලැබීමෙන් පසු ලියවුණු ඒවාය. ‍මේවා කොටා
ඇත්තේ ලංකාවේ පැරණිතම අක්‍ෂර මාලාව වන බ්‍රාහ්මී අක්‍ෂර වලිනි. මේවායින් පැරණි ජන සමාජයන්හි තොරතුරු හෙළිදරව් වන අතර
ලාංකිය කැටයම් කලාවේ විශිෂ්ටත්වය පෙන්වන ස්ථානයකි. 3වන විත්‍රමබාහු රජු විසින් ඉදිකරන ලද අතර දෙල්මඩු ආචාරීන් නම් වු තැටයම් ශිල්පියාගේ දායකත්වය ලැබී ඇත. අලංකාර දැව නිර්මාණයක් වන අතර තැටයම් කලාත්මක බවින් යුක්තය. මෙහි කණුවල පේකඩ සතරකින් යුතුවන අතර සමහර කණුවල පේකඩ 02කි. මල්ලවම‍පොරය, හංස පුට්ටුව, භේරුණ්ඩ පක්‍ෂියා , සිංහයා , ලණු ගැටය, ඇත් නග ලිහිණියා, නළඟන සහිත ලිය වැල, ඇදී අගනා කැටයම් ඇති අතර කණුවල කැටයම් 514 ක් ඇත.
අනුරාධපුරයේ නෑගම්පහ කොරළයේ පිහිටුවා තිබේ. ක්‍රිස්තු වර්ෂ 8 වන සිය වසට අයත් වන අතර පද්මාසනය මත නෙළා ඇති මෙය මහා
ශ්‍රී ලංකාවේ ලොව ‍ශ්‍රේෂ්ඨ යැයි පිළිගැනෙන පුරාවස්තූන් ලෙස කලකන්නාවූ පුරාවස්තූන් රැසක් ඇත. ලෝකය මවිත කරවන තරමේ විශිෂ්ට තාක්‍ෂණයෙන් යුතු පුරාවස්තුන් ද මේ අතර වේ. වාරි පද්ධතියකින් හා සෞන්දර්ය රසිකත්වය තියුණු කරවන විශිෂ්ට කලාවක් ආගමික ශික්‍ෂනයෙන් යුතු සෞභාග්‍යමත් සමාජයක් අතීතනේ උරුමකරගත් ශ්‍රී ලාංකිකයන් තරම් ජනතාවක් ලොව නොමැති තරම්ය.
වේ.අඩක් පියැවී ඇති දෙනුවන් ද මද සිනාවද නිසා පුතිමාවේ මුහුණට ලැබී ඇත්තේ සෞම්‍ය ගාම්භීර පෙනුමකි. බුදුරදුන්ගේ ආධ්‍යාත්මික
වාරි කර්මාන්තය මුල් තැනක් ගනී.මෙපලස නිර්මිත වැව් හා ජලාශ 34,000 කට වඩා අධික ප්‍රමාණයක් වන අතර තිසා වැව,පදවිය,පරාක්‍රම සමුද්‍රය හ‍ා කලා
ඉපැරණියන් අප වෙත දායාද කළා වු මෙම පුරාවස්තු අනාපත පරපුර උදෙසා ආරක්‍ෂ‍ා කළ යුතුය. මේවා රැකගැනීමට අප පෙළඹෙන හේතු
මෙම ශාන්ති කර්ම අතුරින් මඩු ශාන්ති කර්ම විශේෂ වේ. එනම්, දෙවියන් උදෙසා වීමයි. මෙය මගින් දෙවියන් සතුට උදෙසාත් පිහිට පතාත් මෙම ශාන්ති කර්මය පවත්වන අතර මෙය සස්ශ්‍රීකත්වය උදෙසා කෙරෙන ශාන්තිකර්මයක් වේ.
මෙම සම්ප්‍රදාය තුල විෂය බීජය වී ඇත්තේ පහත රට ජනයාගේ නිරෝගීබව මෙන්ම පරිසරය සතා සිව්පාවන් හා වගාවන් වල පලදාව ආරක්ෂාව උදෙසා වීම විශේෂ වේ. පහතරට ශාන්තිකර්ම මූලික කොටස් 03 කට බෙදේ. එනම්,
පහතරට සිංහලන් විසින් ඉතා අපූරුතම නිර්මාණයන් බිහිකර ඇත. මුහුදු ආශ්‍රිත ; හේන් ගොවිබිම මුලකරගෙන ද ජන ජීවිතයේ විශේෂ අවස්ථා අරභයා පහතරට නැටුම් සම්ප්‍රදායක් බිහි වී ඇත.
වර්ෂ 2000 දී කලාශූරී පියසර ශිල්පදීප්ති විසින් ගවුල නම් වූ බෙරයක් හදුන්වා දී ඇත.මෙය එක් ගැටබෙර හිසක් හා එක් දවුල් හිසකින් සැදුම්ලන අතර මෙම වාද්‍යය භාණ්ඩය වාදනය කිරීම සදහා විවිධ රිද්ම රාශියක්ද මොහු විසින් හදුන්වා දී තිබේ.
තවත් වාද්‍යය භාන්ඩයක් වන ඩොල්කිය ඉන්දියානු සම්බවයෙන් ලාංකීය සංගීතයට දායාද වුවද වර්තමාන සංගීතඥයින් විශාල වශයෙන් මෙම වාද්‍යය භාණ්ඩය භාවිත කරයි. ඵනමුත් දකුණු ඉන්දියාව හා ශ්‍රී ලංකාව අතර සමාජීය වෙනසක් මේ තුලින් ඇති වු බවට සාක්ෂි නොමැත.
19 වන සියවසේ බ්‍රිතාන්‍යය ජනපද ඇතිවිම සමග බටහිර සංගීතය ලාංකීය සංගීතයේ මුල්බැස ගත්හ. තවද බටහිර සංගීතය විෂයක් ලෙස ද්වීතික පාසල් වල උගැන්වුවද ඉහල පැලැන්ති වල පුද්ගලයන් බටහිර සංගීතය ඔපුනන්විමේලා මහත් වෙහෙසක් ගත්හ. දකුණු ආසියවේ පැරණිම වාද්‍යය වෘන්දය වනුයේ සින්පෝනි වාද්‍යය වෘන්දයයි. තවද ජාතික යෞවන වාද්‍යය වෘන්දය බටහිර සංගීතය කොළඹ හා තදාසන්න ප්‍රදේශයන්හි ප්‍රචලිත කිරීම උදෙසා මහත් වෙහෙසක් දැරූහ.
තවත් සාම්ප්‍රදායික ශ්‍රී ලාංකේය ජන ශෛලියක් හඳුන්වන්නේ ‘‘විරිඳු’’ යනුවෙනි. එයට රබානෙන් වාදනය කරන තනුවට ගායනා කරන ලද කවි ඇතුළත් වේ. විරිඳු ගායක ගායිකාවන් දෙදෙනකු ස්වයංසිද්ධ පද්‍ය මගින් තරග වදින සම්ප්‍රදායික ගීත තරඟද එකල පැවැත්විණි. පෘතුගීසීන්ගේ බලපෑමට ලක් ව මෙරටට ආ "බයිලා", පසුගිය වසර පන්සියය තුළ වෙරළබඩ දිස්ත්‍රික්ක පුරා ජනප්‍රිය ජන සම්ප්‍රදායක් වූ අතර එය දැන් ප්‍රධාන ධාරාවේ සංගීත සංස්කෘතියේ කොටසකි.
15 වැනි සියවසේ මැද භාගයේදී ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණි පළමු යුරෝපීයයන් වූයේ පෘතුගීසීන් ය. ඔවුන් සාම්ප්‍රදායික කැන්ටිගා බැලඩ්, උකුලෙලි සහ ගිටාර් මෙන්ම, බයිලා ලෙසින් හැඳින්වෙන ඔවුන්ගේම සංගීත ශෛලියක් පතුරුවන අප්‍රිකානුවන් ද රැගෙන ආවේය. යුරෝපීය සහ අප්‍රිකානු සම්ප්‍රදායන් දෙකෙහිම බලපෑම සමකාලීනව ලැබිම ශ්‍රී ලාංකේය සංගීතයේ සංගීත මූලයන් තවත් විවිධාංගීකරණය කිරීමට ඉවහල් විය.
ශ්‍රී ලංකාවේ සංගීතය ප්‍රාථමික බලපෑම් පහකින් එහි මූලයන් ඇත; පැරණි ජන චාරිත්‍ර, හින්දු ආගමික සම්ප්‍රදායන්, බෞද්ධ ආගමික සම්ප්‍රදායන්, යුරෝපීය ජනපදකරණයේ උරුමය සහ ආසන්න ඉන්දියානු සංස්කෘතියේ වාණිජ හා ඓතිහාසික බලපෑම; විශේෂයෙන්, කොලිවුඩ් සිනමාව සහ බොලිවුඩ් සිනමාව.
ඵෙතිහාසික තොරතුරු හා සාක්ෂින් වලට අනුව වාද්‍යය භාණ්ඩ විශාල වශයෙන් නොයෙක් කණ්ඩායම් යොදා ගත්තද වර්තමානයේ වාද්‍යය භාණ්ඩ වර්ග 7ක් ශ්‍රී ලාංකීය සංගීතය සඳහා යොදාගැනේ.
උඩැක්කිය -: කුඩා, වැලි ඔරලෝසුවක හැඩයෙන් යුත් බෙරයක් වන අතර එක් අතකින් රෙදිකඩේ ආතතිය වෙනස් කරමින් අනික් අතින් මෙම වාද්‍යය භාණ්ඩය වාදනය කෙරේ.
තම්මැට්ටම -: බෙර දෙකකින් සැදුම්ලත් තම්මැට්ටම වාදනය කිරිම සඳහා කෝටු දෙකක් යොදාගැනේ. මෙය බොන්ගෝ වාද්‍යය භාණ්ඩය ආකාරය ගනී.
ආර්ථික වශයෙන් හොඳම භ්‍රමණ මාරු කිරීමේ වකවානුව වන සංවර්ධන විද්‍යාවේ භ්‍රමණ/ මාරු කිරීමේ විශ්ලේෂණයට අනුව ආර්ථිකමය වශයෙන් හොඳම භ්‍රමණ වකවානුව යනු “කොටන් අස්වැන්න මඟින් උපරිම ආදායමක් හෝ ආර්ථික ඵලදාවක් ලබා ගැනීට හැකි වන තෙක් පවතින භ්‍රමණ කාලය”යි. ආර්ථිකමය වශයෙන් හොඳම වනාන්තර භ්‍රමණ/ හුවමාරු විශ්ලේෂණයට අනුව හොඳම භ්‍රමණ වකවානුව තීරණය කරන්නේ දැනට පවත්නා උපරිම ශුද්ධ අගය ගණනය කිරීමෙනි. එය පහත පරිදි දැක්විය හැක.
අවුරුද්ද පුරා වාසි ලබා ගැනීමට නම්, උපරිම ආදායමක් ලබාගත හැකිවන පරිදි අස්වනු නෙලිය යුතු වකවානුව ගණනය කිරීම අවශ්යන වේ. එසේ කිරීමට අනාගත අපේක්ෂක වාසි සඳහා ඇති වට්ටම ගෙන ගණනය කර ඇත. එමඟින් වර්තමාන ආදායම් හා වියදම් අගයන් ලබා දෙයි. මෙම අගයයන්ගෙන් ලාභයේ වර්තමාන ශුද්ධ අගය ගණනය කර ඇත. එය පහත ආකාරයට සිදුකළ හැක.
ඉහත රූපයේ පෙනෙන පරිදි ආර්ථිකමය වශයෙන් හොඳම භ්‍රමණ වකවානුව තීරණය කරනුයේ, අපේක්ෂිත වාසි ප්‍රමාණයේ / ලාභයේ උපරිම වර්තමාන ශුද්ධ අගය ලැබෙන අවස්ථාවේ දී ඇති ආදායමට අනුවයි. එම ආදායම ලැබෙන අවස්ථානව පෙර හෝ පසු කාලවලදී භ්‍රමණයක් / හුවමාරුවක් සිදු කිරීම, අපේක්ෂිත වාසිය / ලාභය පහත හෙලීමට හේතු වේ.
භ්‍රමණය / හුවමාරුව සිදු කරන්නේ වර්තමාන ශුද්ධ අගය උපරිම වූ විටය. පහත රූපය ආධාරයෙන් මෙය තවදුරටත් පැහැදිලි කළ හැක.
මෝටාරයක් යනු තුවක්කු කටෙන්-උණ්ඩ ඇතුළු කරන වක් අයුරින් එල්ලය ගන්නාවූ අවියක් වන අතර, එය අඩු ප්‍රවේගයකින් ෂෙල් උණ්ඩ නිකුත් කරනුයේ කෙටි පරාසයකට, සහ දිගු-චාප හැඩැති ප්‍රක්ෂේප පථයකින් ගමන් කරන අයුරිනි. එය සාමාන්‍යයෙන් එහි තුවක්කු කටෙහි විෂ්කම්භය මෙන් 25 ගුණයකට වඩා අඩු දිගකින් යුතු තුවක්කු කාණුවක් සහිතයි.
5 ¼ ඩිස්ක් ඩ්‍රයිව් පමණක් තිබූ පරිගණක සඳහා 5 ¼ ඩිස්ක් 5 කින් 1-2-3 පැමිණි අතර ඒවා , 123, , හා වශයෙන් නම් විය. මෙහි නම් ඩිස්ක් එක ප්‍රස්ථාර මුද්‍රණය කිරීම සඳහා භාවිතා කළ අතර නම් ඩිස්ක් එක 1-2-3 වල දත්ත වැනි වෙනත් මෘදුකාංගයකට මාරු කිරීමත් එම මෘදුකාංග වල ඇති දත්ත 1-2-3 වලට මාරු කිරීමටත් භාවිතා විය.
වල ජනප්‍රියත්වය 1-2-3 වලට මාරු වූ අතර වල 11 ආකාරයේ කොටු හැඳින්වීම වෙනුවට වල 1 ආකාරයේ කොටු හැඳින්වීමකට යාම ත් "/" යතුරෙන් මෙනුව ක්‍රියාත්මක කිරීමත් මෙහි විශේෂත්වයන් විය. මෙහි ජනප්‍රියත්වය වසර ගණනාවක් ම පැවතීමට එක් හේතුවක් විය හැක්කේ එහි මෘදුකාංග දෝෂ විරහිත වීම යි.
1-2-3 යනු දැන් ආයතනයට සම්බන්ධ වී ඇති නම් ආයතනය විසින් 1983 දී නිර්මාණය කළ පැතුරුම්පත් ගණයට අයත් මෘදුකාංගයකි. එය නම් පරිගණකය ඉඅතාමත්ම ජනප්‍රිය කිරීමට මුල් වූ අතර එහි නොයෙක් ලක්ෂණ හේතු කොට ගෙන අනෙක් සියළු පැතුරුම්පත් අභිබවා ඉදිරියෙන් සිටීමට ද හැකි විය.
නම් පැතුරුම්පතෙහි නිර්මාතෘවරයාගේ මිතුරකු වන , ආයතනයේ ආරාම්භකයා විය. 1-2-3 මුලින්ම නිර්මාණය කරන ලද්දේ ඊට පෙර තවත් පැතුරුම්පත් දෙකක් නිර්මාණය කළ විසිනි. මෙය මුලින්ම නිකුත් කරන ලද්දේ 1983 ජනවාරි 26 වන දාය
ප්ලේටෝගේ පැරණිතම සංවාදයක් ලෙස විශ්වාස කරන ලියැවිල්ලක විද්‍යාවන් නැතහොත් ද්‍රව්‍යාත්මක ප්‍රථිපල නිපදවන දැනුම් සම්භාරයන් හා එසේ නොවන ‍දේ අතර බෙදා වෙන්කිරීමක් දක්නට ලැබේ. ස්වාභාවික දර්ශනය, දර්ශනවාදයන්හි ප්‍රායෝගික අංගයකට වඩා න්‍යායාත්මක අංගයක් ලෙස වර්ගීකරණය වී ඇත . ස්වාභාවය පිළිබඳ වූ දර්ශනවාදී දැනුම උපයෝගී කරගන්නා හා ශාස්ත්‍රයන් සඳහා මග පෙන්වන විද්‍යාවන් ප්‍රායෝගික ප්‍රථිපල නිපදවන නමුත් මෙම අතිරේක විද්‍යාවන් ස්වාභාවික දර්ශනයන් ඉක්මවා යන බව සැලකේ.
මෙවැනි මාර්ගයක් ඔහුගේ සම්පරීක්ෂණාත්මක උත්සහයන්හිදීත් ඔහුගේ රචනා තුලදීත් භාවිතා කල පළමුවැන්නා වන බොයිල් සහ බේකන් (සහ මෙවැනි කාරණා වලදී බොයිල් හා බේකන් හට අනුප්‍රාණයක් වූ ගැලීලියෝ), ස්වභාව ධර්මය පිළිබඳ සතුටුදායක අවබෝධයක් ලබා ගත හැකි වන්නේ, හුදෙක් විචාරශීලී මාර්ගයක් වෙත හෝ ලබා ගන්නා ලද අධිකාරියක් වෙත කරනු ලබන අනන්‍ය ආශ්‍රේයයන් වලට වඩා, ප්‍රායෝගික සම්පරීක්ෂණාත්මක නිරීක්ෂණ තුලින් බවට නිශ්චයකට එළඹ සිටියෝය.
ඔහුගේ භාවිතය 'ස්වාභාවික දර්ශනය' ලෙස බොයිල් හැඳින්වූවත්, ඔහු හඳුන්වා දුන් නව්‍යකරණයන් මූල-විද්‍යාවෙන් විද්‍යාවට සංක්‍රමණය වීම නිරූපණය කරන්නන් ලෙස දැකිය හැක. මෙම නව්‍යකරණයන් අතර, පර්යේෂණාත්මක ප්‍රථිපල, අසාර්ථක වූ පර්යේෂණ වල පවා, ප්‍රකාශනයට බල කිරීමකුත්, නිරීක්ෂණාත්මක ප්‍රකාශයන් තහවුරු කර ගැනීම සඳහා පර්යේෂණ ප්‍රතිගුණනය කිරීමේ අවශ්‍යතාවයකුත් දක්නට ඇත.
රෙනේ ඩෙකාට්ගේ ද්වෛතවාදී පාරභෞතික පද්ධතිය තුල පදාර්ථ හා මනස යනුවෙන් ද්‍රව්‍යය වර්ග දෙකක් පවතී. මෙම පද්ධතියට අනුව "පදාර්ථ" වන සියලු ද්‍රව්‍යය නිර්ණායන හා ස්වාභාවික —එම නිසා ස්වාභාවික දර්ශනයට අයිති වන—වන අතර "මනස" වන සියලු ද්‍රව්‍යය චේතනාත්මක හා අස්වාභාවිකය. එය දර්ශනයේ විෂය පරාසයෙන් පිටතට අයත් වේ.
ගැලීලියෝගේ 'ස්වාභාවික දර්ශනය' ඉතා සුළු වශයෙන් විද්‍යවෙන් වෙනස් වූවත්, ඔහුගේ පර්යේෂණ හා ලියැවිලි අතර සම්බන්ධය, බොයිල් පසුව අවධානය කල ආකාරයට සුපරීක්ෂාකාරීව වාර්තාගත කරනු ලබන ප්‍රායෝගික විද්‍යාත්මක පර්යේෂණාත්මක නිරීක්ෂණ දත්ත සමඟ අපිළිවෙල වීමට වඩා, ආවේණිකව දාර්ශනික වේ.
ස්වාභාවික දර්ශනය හෝ ස්වභාවධර්මය පිළිබඳ දර්ශනය , නූතන විද්‍යාවට පෙර පැවති ස්වභාවධර්මය හා භෞතික ලෝකය පිළිබඳ අධ්‍යයනය හැඳින්වීම සඳහා යොදා ගනී. එය භෞතික විද්‍යාව වැනි ස්වභාවික විද්‍යාවන්හි පුරෝගාමියා ලෙස සැලකේ.
ෂෙලින්ග්ගේ සිට ස්වාභාවික විද්‍යාව තුල අධ්‍යයනයට ලක්වෙන විපර්යාස ආකාරය පරිණාමය වෙනුවට ප්‍රවර්ධනය බවට පත් වී ඇත. ප්‍රවර්ධනය යනු කලින් පැවසිය හැකි දිශානතික විපර්යාසයයි. පරිණාමය යනු වෙනස් කල නොහැකි ලෙස ඓතිහාසිකව මැදහත් තොරතුරු රාශීභූත වීමයි.
'ස්වාභාවික දර්ශනය' හා 'විද්‍යාව' වදන් අතර විලක්ෂණය ඇති වූයේ බොයිල් මිය ගිය පසු බැවින්, ඔහුගේ කර්තව්‍යයන් සඳහා 'ස්වාභාවික දර්ශනය' යන වදනේ භාවිතය, පෙර මූල-විද්‍යාවන් සමඟ කාල විරෝධී ඒකාබද්ධ වීමක් ලෙස සැලකිය හැක.
17වෙනි ශත වර්ෂයට පෙර ස්වාභාවික දර්ශනයේ ඉතිහාසය සඳහා භෞතික විද්‍යාවේ ඉතිහාසය, රසායන විද්‍යාවේ ඉතිහාසය හා තාරකා විද්‍යාවේ ඉතිහාසය වෙත යොමු වන්න.
සෙ.මී. 3.5 ක් දක්වා දිග වන අතර මි.මී 1-2.5 ක් පළලය. තවද මෙහි පත්‍ර කොපු එකිනෙකට පුළුල් ලෙස වසාලමින් පිහිටයි. කෙඳන් හට ගන්නා පත්‍රතල ඉතා කෙටිය. මේවා බීජ මඟින් ප්‍රචාරණය වේ. කුඹුරෙහි වැඩෙන ප්‍රධාන ඝනයේ වල් පැළෑටියකි.
මෙය බහු වාර්ෂික පන් ශාකයකි . සෙ.මී. 15-20 පමණ උසට වැඩේ . කඳ ඍජුය . අතු ඛෙදී නොමැත . කඳ ත්‍රිකෝණාකාර හැඩයක් ගනී . මෙහි පත්‍ර තද කොළ පැහැයක් ඇති රේඛීය පත්‍ර වේ . ප්‍රධාන වශයෙන් මේවා ආකන්ධ මඟින් ප්‍රචාරණය සිදු කරයි. බීජ මඟින් ද කලාතුරකින් ප්‍රචාරණය සිදු වේ . ගොඩබිම සහ ජල හිඟ කුඹුරුවල බහුලව දක්නට ලැබේ .
මෙය වාර්ෂික පඳුරු සහිත තෘණ ශාකයකි. සෙ.මී. 30-100 උසට ශක්තිමත් පඳුරක් ලෙස වැඩෙන ජලජ හෝ අර්ධ ජලජ ශාකයකි . ශාකනය වන පාදයෙන් සිහින් දිග කඳන් හට ගනී. මෙහි මි.මී. 0.8 ක් පමණ දිග ඉලිප්සාකාර හැඩයෙන් යුතු ධාන්‍යයකි. මේවා බීජ මඟින් ප්‍රචාරණය වේ. මෙම වල් පැළෑටිය තෙත් කලාපයේ කුඹුරුවල බහුලව දැකිය හැක.
මෙය වාර්ෂික පන් ශාකයක් ලෙස හැඳින්වේ. ඍජු පඳුරු සෙ.මී. 30-50 පමණ උසට වැඩෙන පැළෑටියකි. මෙහි පත්‍ර රේඛීය භාවයේ සිට පත්‍රාකාර විය හැක. තවද මෙහි පුෂ්ප මංජරිය විවෘත හෝ ලඟින් ඇසිරුණු එකකි. මෙම වල් පැළෑටිය බීජ මඟින් ප්‍රචාරණය වේ. මෙය තෙත් පරිසරය සහිත ගොඩබිම් සහ කුඹුරුවල බහුලව දක්නට ලැබේ.
මෙය වාර්ෂික පන් ශාකයකි. ඍජුව සෙ.මී. 10-30 ක් උසට වැඩෙන ශාකයකි. කඳ සිලින්ඩරාකාරය. මෙහි පත්‍ර සියල්ලම පාදස්ථයෙන් පටන් ගනී. මේවා බීජ මඟින් ප්‍රචාරණය වේ. මේවා කුඹුරු ආශ්‍රිතව ඉතා බහුලව වැඩේ. මෙම වල් පැළෑටිය වී අස්වැන්න අඩු වීම අධික ලෙස බලපායි. මෙය වියළි සහ තෙත් කලාපවල දක්නට ඇත.