polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
වර්චුවල් තියටර් එන්ජින් සහිත පරිගණක ක්‍රීඩා දැනට පවතින නුතන දෘඩාංග හා ගැලපවිම සදහා වැනි මෘදුකාංගයක් භාවිත කල හැක. එමගින් වර්චුවල් තියටර් සදහා පහසුකම් නොමැති දෘඩාංග මෘදුකාංග පාදමක් මත වුවද සාර්ථකව එය හැසිරවීමේ හැකියව ලබාදේ. 2012 වර්ෂය තුලදී “වර්චුවල් තියටර් 7” නමින් එළිදක්වන ලදී.
රොබර්ට් ඕපන්හෙයිමර් විසින් 1942 ජුනි වල ච්කාගො හිදිත් ජුලි වල බර්ක්ලි, කැලිෆෝනියා හිදිත් ඉන්ජිනරුවරුන් සහ භෞතික විද්‍යාඥයනුත් සහභාගි කර ගෙන න්‍යෂ්ටික බොම්බ සෑකසිමදි අතිවන ගැටලු ගැන සාකච්ඡා පවත්වන ලදී.මෙහිදි තුවක්කු ආකරයේ සැලස්මක් යොජනා වු අතර,අවදනම් සහිත ස්කන්ධ කොටස් දෙකක් එකට ගැටීමෙන් අතිවන ස්ඵෝථනය මෙහිදි යොදගන්නා ලදී.රිචර්ඩ් තොල්මන් විසින් ක්ෂණික අභ්‍යන්තර ගටුම් ආකරයේ අවියක් යොජනා කල නමුත් එයට වැඩි අවධානයක් යොමු නොවිනි.
තින් මෑන් නම් න්‍යෂ්ටික බොම්බයවු කලී ප්ලූටෝනියම් තුවක්කු ආකරයේ න්‍යෂ්ටික බොම්බය කි. එය අමෙරිකා එක්සත් ජනපදය විසින් මෑන්හැටන් ව්‍යපෘතිය යටතේ දියුනු කරන ලදී.තුවක්කු ආකරයේ හැඩය ගත් මෙම න්‍යෂ්ටික බොම්බයේ තිබූ න්‍යෂ්ඨික ප්‍රතික්‍රියාකාරකවල ඉබේ සිදුවන ස්ථෝථන අනුපාතය ඉතා ඉහල අගයක් ගෑනිම නිසා, මෙම ව්‍යපෘතිය අත්හැරදැමීමට සිදුවුනි.
තින් මෑන් බෝම්බයේ තිබු දිගු භාවය නිසා එය වායු ගතිකව අස්ථායි විය.1943 අගෝස්තු හිදී කුඩා කරන ලද බෝම්බයේ මොඩලයක් අවේන්ජර් යානයකින් දල්ග්රන් ,වර්ජිනියා වල එක්සත් ජනපද නාවුක පරීක්ෂණ භූමියකදී අත්හදා බලන ලදී .මෙහිදී බෝම්බය බිමට පතිත විමදී භ්‍රමණය වෙමින් පැතකට වැටි කැබිලි වීම දක්නට ලැබුණි.
ශී‍්‍ර ලංකාව තුළ වෙනම ඊළාම් රාජ්‍යයක් පිහිටුවීමේ අරමුණින් විදෙස් රටවල සිට කි‍්‍රයාත්මක වන සංවිධාන 16 ක් ශ්‍රී ලංකා රජය විසින් 2014 අප්‍රියෙල් මසදී තහනම් කල අතර, ඊට කැනේඩියානු දෙමළ සංවිධාන කිහිපයක්ද ඇතුලත් වී තිබිණි. 2001 වසරේ ජගත් ආරක්ෂක මණ්ඩලය විසින් සම්මත කරගත් 1373වන යෝජනාව අනූව, එම සංවිධාන සමග කටයුතු කරන පුද්ගලයින්ට එරෙහිව මෙරට නීතිය යටතේ කටයුතු කිරීමට හැකිවන බව පැවසේ.
නමුත් ඉන් නොනැවතුණු කැනඩාව, පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලය සඳහා කැනඩාව විසින් යොදවනු ලබන මූල්‍යාධාර මේ වාරයේදී නවතා දැමීමට සිතා බලන බව ප්‍රකාශ කරන ලදී. එසේම පොදුරාජ්‍ය මණ්ඩලයීය මහලේකම් කමලේෂ් ශර්මා මහතා, ශ්‍රී ලංකාවට පක්ෂග්‍රාහීව ක්‍රියා කරන බවත්, ඔහු එම තනතුරට නොගැලපෙන බවටත් කැනඩාව තව දුරටත් චෝදනා සිදු කරන ලදී. කෙසේ නමුත් අවසානයේ ශ්‍රී ලංකාව සාර්ථකව පොදුරාජ්‍ය මණ්ඩලීය රාජ්‍ය නායක සමුළුව මෙරටදී පවත්වන ලදී.
නමුත් 2014 වසරේ අප්‍රියෙල් වලදී මුදාහැරුණු විකිලීක්ස් වාර්ථාවක දැක්වුනේ, කැනඩාව විසින් 2006 වසරේ අපේ‍්‍රල් 10 වන දා කොටි සංවිධානය තහනම් සංවිධානයක් ලෙස නම් කලත් එහි පෙරමුණු සංවිධානවලට ඒ ආකාරයෙන්ම කි‍්‍රයාත්මක වීමට ඉඩ සලසා තිබූ බවයි. එවක කැනඩාවේ සිටි අමෙරිකානු තානාපතිවරයා විසින් සිය රටට යවනු ලැබූ රහස් කේබල් පණිවුඩයක මේ සම්බන්ධ තොරතුරු වාර්ථා කොට තිබූ බව විකිලීක්ස් ඉන් අණාවරණය කොට තිබුණි.
නමුත් ශ්‍රී ලංකාව පවසන්නේ දෙමළ ඩයස්පෝරාව බහුතරයක් වෙසෙන කැනඩාව, ඔවුනගේ දේශපාලන අරමුණු සාක්ෂාත් කරගැනීම සඳහා, ශ්‍රී ලංකාවේ වත්මන් ස්වාධීන සංහිදියා ගමනට අයුතු බාධා එල්ල කරමින් සිටින බවයි. එසේම ඔප්පු නොකරන ලද මානව හිමිකම් චෝදනා වලින් සිදුවන්නේ ප්‍රශ්න තවත් වැඩිවීම බවට, ශ්‍රී ලංකාව තවදුරටත් කියා සිටින ලදී.
ශ‍්‍රී ලංකාවෙන් පිටත විශාලතම දෙමළ ඩයස්පෝරාව වෙසෙන කැනඩාවෙන් එල්ටීටීඊ ත්‍රස්ත සංවිධානයට දිගු කාලයක් තිස්සේ මුදල් ලැබුණු බව සඳහන් වන අතර, 1990 දශකයේදී එල්ටීටීඊ ත්‍රස්ත සංවිධානයට කැනඩාවේ සිට ඇමෙරිකා ඩොලර් මිලියන 10 ක පමණ ආධාර ගලා ආ බව පැවසේ.
2006 වසරේ අප්‍රියෙල් වලදී කැනඩාව විසින් එල්.ටී.ටී.ඊ. සංවිධානය, කැනේඩියානු අපරාධ සම්බන්ධ ව්‍යවස්ථා මාලාව අනූව ත්‍රස්තවාදී සංවිධානයක් ලෙස නම් කල අතර, 2008 ජුනි වලදී ලෝක දෙමළ ව්‍යාපාරය ද එම ලැයිස්තුවටම අන්තර්ගත කරන ලදී.
වර්ථමානයේදී මානව හිමිකම් කරුණු සම්බන්ධව රටවල් ද්විත්වය අතර පරස්පර මත පවතී. කැනේඩියානු අග්‍රාමාත්‍ය ස්ටෙපන් හාපර් මහතා ඇතුළු කැනඩා රජය පවසන්නේ, ශ්‍රී ලංකාවේ මානව හිමිකම් තත්වය සහ නීතියේ ස්වාධිපත්‍යයේ තත්වය පිළිබඳව බලවත් කනගාටුවට පත්වන බවයි.
2012 වර්ෂයේදී කැනඩාවේ දෙමළ තරුණ සංවිධානය විසින් අයි රිමෙම්බර් තමිල් ජෙනොසයිඩ් යන තේමාවෙන් එල්ටීටීඊ ත්‍රස්ත හිතවාදී මුද්දරයක් නිකුත් කොට තිබුණි.
පසුව 2011 වසරේ මැයි මස කැනඩා තැපෑලට ඉදිරිපත් කරන ලද එල්ටීටීඊ ත්‍රස්ත හිතවාදී මුද්දරයකට අනුමැතිය ලබා දීම, කැනඩාව විසින් ප්‍රතික්ෂේප කල බවට, ශ්‍රී ලංකාවේ කැනේඩියානු මහ කොමසාරිස්වරයා විසින් 2012 ජනවාරි 12 වන දින කියා සිටින ලදී.
කෙසේ නමුදු කැනඩාව ශ්‍රී ලංකාවේ බෙදුම් වාදයට සහය නොදක්වන බවත් සිය රට ත්‍රස්ත මුදල් ඉපැයීමේ තෝතැන්නක් නොවන බවටත්, 2012 වසරේදී එවක ශ්‍රී ලංකාවේ කැනේඩියානු මහකොමසාරිස්වරයා මෙරට මාධ්‍ය වෙතට පවසා තිබුණි.
ශ්‍රී ලංකාව සහ කැනඩාව අතර සිදුවන වාර්ෂික වෙළෙඳ ගණුදෙණු ප්‍රමාණය සාමාන්‍යයෙන් ඉහල සහ වර්ධනාත්මක අගයක පවතියි.
1998 වනතුරුම මුණගැසීම පිලිබඳ සාක්ෂි ප්‍රකාශයට පත් කළේ නෑ. තාරකා විද්‍යාඥයන් විසින් පරණ දත්ත වලින් සිදු කල ගණනය කිරීම් වල විශාල වෙනසක් සිදු වුනා යානාවේ උපකරණ වලින්.ප්‍රොටෝන් පසු කර යාම දිශාවේ වෙනස් වීම ඒවා ගේම ස්ථානීය චුම්බක ක්ෂේත්‍රය ප්‍රබලතාවයෙහිද වෙනසක් සිදු වුනා. මෙයින් ගම්‍ය වුයේ අභ්‍යවකාශ යානය ග්‍රහ වස්තුවේ සකොබාර හරහා ගමන් කළ බවයි.වැඩි වශයෙන් වල්ගා තරු වල; ඉක්මනින් හඳුනා ගැනීම අරමුණ නොවෙයි.
හයිකුතකේ මුල්ම වතාවට පියවි ඇසට දැක ගත හැකි වුයේ 1996 මුල් ගණන් වලයි. මාර්තු මැද වගේ වල්ගාතරුව තවදුරටත් අපූර්වත්වයෙන් දිදුලමින් තිබුණ, හතර වැනි වල්ගය ආසන්න වශයෙන් 5 දිගක් සහිතව. එය පෘතුවියට සමීපතම පැමිණීම එය දිගින් දිගටම දීප්තියෙන් වැඩි වුනා සහ වල්ගය වර්ධනය වුනා මාර්තු 24 වැනිදා එය රාත්‍රි අහසේ තිබුණ දීප්තිමත්ම වස්තුවක් බවට පත් වුනා ,සහ එහි වල්ගය දිගින් වැඩි වුනා 35 . වල්ගා තරුවට තිබුණ සැලකිය යුතු නිලට හුරු කොළ පැහැයක් .
වල්ගා තරුවේ වඩාත් ම ආසන්නතම අවස්ථාව මාර්තු 25 . හයිකුතකේ රාත්‍රි අහසේ වේගයෙන් ගමන් කරමින් තිබුණ එම නිසා මිනිත්තු කිහිපයක් පමණක් එහි වේගය තාරකා වන්ට සාපේක්ෂව නිරීක්ෂණය කල හැකි විය.
එය සෑම මිනිත්තු 30 කට වරක් ම ආවරණය කලා පූර්ණ සඳෙහි විෂ්කම්භයෙන් අංශකයක් පමණ.නිරීක්ෂකයන් ඇස්තමේන්තු කලා එහි විශාලත්වය ආසන්න වශයෙන් 0 ලෙස, වල්ගය දිග අංශක 80 වශයෙන් වාර්තා විය. වල්ගා තරුවේ අධික ද්වි පරමාණුක කාබන් නිකුත් වීම පියවි ඇසෙන් පවා වල්ගා තරුවේ ප්‍රධාන කොටස දිස් වුනා පැහැදිලි කොළ පැහැයෙන්, .
හයිකුතකේ වල්ගාතරුව යනු වල්ගාතරුවකි, එය 1996 දි සොයා ගන්නා ලදි, එම වසරේ මාර්තු මාසයේදි එය පෘථිවියට ඉතා ආසන්නයෙන් ගමන් කලේය. එය 1996 වසරේදි මහා වල්ගාතරුව ලෙස නම් කරන ලදී;එහි ගමන් පථය පෘථිවියට ඉතා ආසන්නයෙන් ගමන් කිරීම මෙයට හේතු විය. මෙය වසර 200ක කාලය තුල පෘථිවිය ආසන්නයෙන් ම ගමන් කල වල්ගා තරු අතරින් එකක් විය. හයිකුතකේ මුලු ලෝකය පුරාම වැසියන්ට රාත්‍රි කාලයේ ඉතා පැහැදිලිව පුළුල්ව දර්ශනය විය.
වල්ගා තරුව පිළිබඳ විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ විවිධ සොයා ගැනීම් වලට පාදක වුනා. විද්‍යාඥයන්ට බොහෝ පුදුම සහගත දෙය වුයේ වල්ගා තරුවකින් පළමු එක්ස් කිරණ නිකුත් වීම සොයා ගැනීමයි. මෙයට අයනීකරණය වූ සූර්ය සුළං කොටස් උදාසීන න්‍යෂ්ටින් සමග අන්තර්ක්‍රියා කිරීම හේතු වන බව විශ්වාස කලා . බලාපොරොත්තු නොවූ පරිදි වල්ගා තරුවේ වල්ගය හරහා ගමන් කිරීම නිසා වල්ගය න්‍යෂ්ටියේ සිට වඩා හෝ ) දිගු වුනා දිගම වල්ගය සහිත ධූමකේතුව ලෙස.
ඇත්තටම මෙය වල්ගා තරුව සොයා ගත් දෙවෙනි වතාව; හයිකුතකේ වල්ගා තරුව සොයා ගත්තේ මිට සති කිහිපයකට පෙරයි. පළමු තරුව සොයාගන්නා තෙක් එය පියවි ඇසට කිසි දිනක දැක ගන්නට නො හැකි විය.පියවි ඇස) සහ අවට සිදුරු සහිත වලාකුළු.,හයිකුතකේ පුදුම කල සොයා ගැනීමක් වුනා තවත් වල්ගා තරුවක් පෙර එක තිබුණ ස්ථානයේම. , හයිකුතකේ වාර්තා කළා ඔහුගේ නිරීක්ෂණයන් ජපානයේ ජාතික තරකා විද්‍යාත්මක පරීක්ෂණාගාරය ට පසු දින උදෑසනම . දිනකට පසුව සොයා ගැනීම සම්මත කරණු ලැබුවා නිදහස් නිරීක්ෂණයක් ලෙස.
එය සොයා ගන්නා විට, වල්ගා තරුව දිලිසෙමින් තිබුණ 11.0 සහ එයට තිබුණ ආසන්න වශයෙන් 2.5 හරස් අතට එය ආසන්න වශයෙන් 2 නක්ෂත්‍ර ඒකක සූර්යයා ගේ සිට. පසුව, පෙර සොයා ගැනීම් වලින් ලත් පින්තූරයක් ජනවාරි මස 1 වැනිදා ලබාගත්, වල්ගා තරුව විශාලත්වය 13.3 ක් සහ සූර්යයාගේ සිට ආසන්න වශයෙන් 2.4 .
තවදුරටත් ,වල්ගා තරුව දර්ශනය වුනා එහි අවසාන පැමිණීම මිට වසර 17,000 පමණ පෙර සෞරග්‍රහ මණ්ඩලය තුලට. මක් නිසාද යත් වල්ගා තරුව මිට පෙර කිහිප වතාවක් මිට ගොඩාක් කාලෙකට කලින් සූර්යාට ආසන්නයෙන් ගමන් කලා විය යුතුයි., 1996 පැමිණීම මුල්ම පැමිණීම විය නොහැකි , . වල්ගා තරුව මුල්ම වතාවට සෞරග්‍රහ මණ්ඩලය තුලට ඇතුල් වුන වෙලාවේ වල්ගා තරුව සූර්යා ලගට ඇවිත් හායනය වෙනකම්ම එක දිගටම දීප්තිමත් වෙලා තියෙන්න ඇති. ,එහි ඉක්මනින්ම වාෂ්ප වන තට්ටුව ඉවර වෙනකම්ම.
වල්ගා තරුවේ මුල්ම ගණනය කිරීම් කළ අවදියේ දී , ව්ද්යක්න්යක් අවබෝධ කරගත්ත එය පෘතුවිය පහු කරගෙන යනවා 0.1 කින්. පෘතුවියෙන් මාර්තු 25 වැනිදා. වල්ගා තරු 4ක් පමණයි පහු ගිය සියවසේ අප ආසනයෙන්ම ගමන් කලේ. හෙල්-බොප් වල්ගාතරුවදැනටමත් සාකච්චාවට භාජනය වුනා " "; තාරකා සංගමය අවසානයේ අවබෝධ කර ගත්තා හයිකුතකේ වල්ගා තරුවත් විශිෂ්ටත්වයට පත් වෙනවා.මක්නිසාද යත් එහි ගමන් පථය බොහෝ දුරට අප ආසන්නයෙන් ගමන් කරන නිසා
පෘතුවියට සමීප වීමට අමතරව, වල්ගාතරුව මුළු රැය පුරා දර්ශනය විය.උත්තර අර්ධගෝලය වල්ගා තරුව ධ්‍රැව තාරකාව ආසන්නයෙන්ම පථය වැටි තිබුණ නිසා උත්තර අර්ධ ගෝලයේ සිට එහි ආසන්නතම දර්ශනය දිස්විය. ධ්‍රැව තාරකාව. මෙය අසාමාන්‍ය සිදුවීමක් විය හැකියි, බොහොමයක් වල්ගාතරු වල උපරිම දීප්තිය ඇති විට එය සූර්යයාට ආසන්න ම අවස්ථාවේ පවතිනවා. , මෙය නිසා සම්පූර්ණයෙන්ම අඳුරු නොවන අහසක පවා දැකිය හැකි තත්වයට පත් වෙනවා.
වල්ගා තරුව සොයා ගත්තේ 1996 ජනවාරි මස 31 වැනි දිනක, , දකුණු දිග ජපානයේදී. ඔහු සොයමින් සිටියා වල්ගා තරුවක් අවුරුදු ගණනාවක් තිස්සේ සහ ඔහු ඒ වෙනුවෙන් ආලෝකය අඩු ග්‍රාමීය ප්‍රදේශයක් සොයා ගත්තේය. ඔහු යොදා ගත්තා ඇති ප්‍රබල ප්‍රිස්ම දෙනෙතියක් අවනෙත කාචය ක් සමගින්.
අනෙක් කණ්ඩායම, නිරත වුනා අභ්‍යවකාශ යානයේ වර්ණාවලීමානයේ සංයුතිය මගින් ලබා ගත්ත දත්ත අනුව. හදිසියේ අයනීකරණ කොටස් වල මට්ටම් වල විශාල උස් වීමක් එම කාලයේ දීම . ග්‍රහ වස්තුවක සාපේක්ෂ සුලභාතාවයක් රසායනික මූලද්‍රව්‍යය වල වල්ගා තරුවල දැකිය හැකි එය නියත වශයෙන්ම වල්ගා තරුවක් වෙනවා. .
මක් නිසාද යත් හයිකුතකේ එහි උපරිම දීප්තියෙන් තිබුනේ දින කිහිපයක් පමණයි., එයට කාලයක් තිබුනේ මහජන දර්ශනයක් දකින්න තරම් එම වසරේ දීම හෙල් - බොප් වල්ගා තරුව වගේම. බොහොමයක් යුරෝපිය නිරීක්ෂකයන්ට දැක ගත නොහැකි වුනා එම වකවානුවේදී යුරෝපයේ පැවති අයහපත් කාලගුණය නිසා.
චන්ද්‍රිකාවේ මුණ ගැසීම පදනම්ව, වල්ගා තරුවේ වල්ගය අවම වශයෙන් 570 දිගු විය. මෙය දෙගුණයක් වගේ දිගු වුනා මිට පෙර දිගම වල්ගය හිමි වූ වල්ගා තරුවේ වල්ගය මෙන් , එය තමා 1843, වූ 2.2 දිගු වූ.
ජනයා ආදම් ගංගා නිම්නයේ ජීවත් වන්නේ දීර්ඝ කාලයක සිටය.1977දී ප්‍රාදේශීය රජයෙන් කරන ලද අධ්‍යයනකින් පහළ ගංගා නිම්නයේ බුද්ධ වර්ෂ 2000 සිට ජනාවාස තිබු බවට සාක්ෂි හමු වී ඇත.අධික ලෙස සැමන් මාළුන් සිටීම ගංගාව වැදගත් ආහාර ප්‍රභවයක් බවට පත් කර ඇති අතර එහි විසූ මුල් ජනයාට එය වෙළද භාණ්ඩයක්ද විය.
මානව වංශ ලේඛක ජේම්ස් ටේට් වාර්තා කරන අන්දමට ආදම් ගඟ අසල ජනයාගේ "'" නමින් හැදින්වූ උප ජන කොට්ටාසයක් ජීවත් වී ඇත.ඔවුන් දැන් හඳුන්වන්නේ " " යන නමිනි. ' ජනතාව ග්‍රීස්මයේ සහ සීත ඉර්ර්තුවේ පහළ ගඟ මුව දොර හා චෙස් හි කුඩා ගඟ ආසන්නයේ කඳවුරු බැඳ ගත්හ. 1960 ගංගාවේ නමම ඇති සෙල්-හවුට්-කෙන් ප්‍රධානියා ' ජන කොට්ඨාශයේ නායකයා විය.වසුරි වසන්ගත රෝගයෙන් ඔහු ඇතුළු 200කට වඩා ඔහුගේ ජනතාව 1862දී මිය ගියෝය.
ගංදිය ආශ්‍රිත පරිසර පද්ධතිය ළැව්ගිනි හා වන ආශ්‍රිත ක්‍රියාකාරකම් වලට නතුව සංශ්රේනිත අවධියේ පවතියි. ගංගාව විවිධාකාර වූ වෘක්ෂලතා කලාප හරහා ගමන් කරයි. උඩු ගංගා දියෙහිදී සෙඩාර් හෙම්ලොක් කලාපය හරහා ගමන් කරයි. මේ වනාන්තර බ්‍රිටිෂ් කොලොම්බියානා වනාන්තර වලට සමාන අතර අවුරුදු 1000කටත් වඩා පැරණි ගස් වලින් යුතු වේ. මේ ගස් දුර්ලභ පාසි විශේෂ වලින් යුක්ත වන අතර එම විශේෂ අයිස් යුගයේ සිට වදවී යාමේ තර්ජනයට මුහුණ දී ඇති ඒවා වීමද විශේෂත්වයකි.
පරීක්ෂකයන්, මිනින්දෝරුවන් හා වැද්දන් මෙම ස්ථානය පසු කර ගියත් පළමු මහා පරිමාන කර්මාන්තය වුයේ යුරෝපීයන් ආරම්භ කල දැවකර්මාන්තයි. පරිණත දැව සපයන්නෙකු වූ ජේ.පී.මැක්ගොල්ඩ්රික් 1909දී ආදම්ගේ ගංගා දැව කර්මාන්තශාලාව පිහිටුවන ලදි. ඔහු උඩු සහ පහත් ගංගා මෙන්ම සානු ප්‍රදේශ වලද දැව කර්මාන්තය සදහා අවසර ලබා ගත්තේය. මැක්ගොල්ඩ්රික්ගේ කර්මාන්තය බ්‍රිතාන්‍ය කොලොම්බියාවේ ප්‍රථම ප්‍රධාන කාර්මික මෙහෙයුම ලෙස හැදින්විය හැකිය.
ආදම්ගේ ගඟ එහි උතුරු දකුණු අක්ෂය ඔස්සේ දළ වශයෙන් කිලෝමීටර 72ක් වෙයි. එමෙන්ම උපරිම ගැඹුර මීටර 457ක් වන අතර ලෝකයේ ගැඹුරුම විල් අතරින් 24 වන ස්ථානය ගනියි. පහළ ගංගාව නික්මෙන්නේ ගඟේ පහලම දකුණු අන්තයෙන් වන අතර කිලෝමීටර 11ක පටු නිම්නයක් ඔස්සේ ගමන් කරයි.එය අවසානයේ ස්කුයිලක්ස් ජනතාව ජීවත් වන ශුස්වැප් විලට ගලා බසියි.ආදම්ගේ විලේ සිට ශුස්වැප් විල තෙක් ගමනේදී පහළ ආදම් ගඟේ උන්නතාංශය මීටර 60කින් පහළ බසියි.
උඩු ගඟේ පිටාර තැන්න තෙත් බිම් විශේෂ වලින් යුක්ත වන අතර පතනශීලී ගස් වර්ගයක් වන බ්ලැක් කොට්න් ශාකය, පඳුරු වශයෙන් වැඩෙන බ්ලැක් ට්වින්බෙරි ශාකය, රෙඩ් ඔසියර් ඩෝග්වුඩ් ශාකය හා පොන්ඩරෝසා පයින්, එංගල්මන් ස්ප්රුස්, ඇල්පින් ෆර් යන ශාක වලින්ද සමන්විත වෙයි. ගංගා මෝදර අසල පරිසරය පශු කර්මාන්තය, ගොවිතැන ආදී මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් නිසා වෙනස් වී ඇත.
නැවත 1820 දී ඇලන් යුවල හා පෝ ව ජිනියාහි රිච්මන්ඩ් ප්‍රදේශයට පිටත් වූහ. ඇලන් ගේ මාමණ්ඩිය වූ ද රිච්මන්ඩ් හි ධනවත්ම පුද්ගලයන් අතර එක් අයෙකු ද වූ විලියම් ගේල්ට් 1825 මාර්තු මස දී මිය යන්නේ වතු අක්කර කිහිපයක අයිතිය ඇලන් ට ඉතිරි කරමිනි. ඒ වනවිට ඔහුගේ උරුමය ඩොලර් හත්සිය පනස් දහසක් ලෙස තක්සේරු කොට තිබිණ. 1825 ගිම්හානය වනවිට ඇලන් මොල්ඩවියා නම් නිවසක් මිලදී ගනිමින් වඩාත් ප්‍රකට විය.
1829 අප්‍රේල් 15 වන දින අවසානයේදී පෝ ව හමුදා සේවයෙන් නිදහස් කරන ලදහ. උතුරු අක්ශයට මාරුකිරීමට ප්‍රථම පෝ සිය වැන්දඹු නැන්දණිය, ඇගේ වර්ජිනියා එලිසා ක්ලෙම්, මිත්තණිය සහ ඔහුගේ සොහොයුරු හෙන් රි හා බැල්ටිමොවේ ටික කලක් වාසය කළේය. මේ අතරතුර පෝ සිය දෙවන පොත වූ , 1829දී පළ කළේය.
සිය ලේඛන දිවියේ මුල් කාළයේ දී ඔහු තම අවධානය යොමු කරන ලද්දේ ගද්‍ය රචනා කෙරෙහිය. කතාන්දර කිහිපයක්ම ඔහු විසින් රචනා කරන ලද අතර ඉන් අන්තුරුව පොලිටියන් නමින් ස්වකීය නාට්‍යයක ද කටයුතු ආරම්භ කළේය. 1833 දී "බැල්ටිමෝර් සැටර්ඩේ විසිටර්" විසින් පෝ ගේ . නම් කෙටි කතාව වෙනුවෙන් ත්‍යයාගයක් ද පිරිනමණු ලැබීය.
“ ” යන්න 1838 දී පළ කරනු ලැබූ අතර 1839 ගිම්හාන ඍතුව වනවිට පෝ, ’ ’ යන සඟරාවේ සහය සංස්කාරවරයා බවට පත් විය. විවිධ ආකාරයේ කවි, ග්‍රන්ථ විචාර, විවේචනාත්මක විචාර, කතාන්දර ආදිය පළකරන පෝ සිය වෘත්තිමය දිවිය තුළ තියුණු විවේචකයෙකුගේ භූමිකාව නිරූපණය කළේය. එසේම 1839 දී “ “යන්න වෙළුම් දෙකකින් යුතුව ප්‍රකාශයට පත් කළේය. ඉන් ලැබූ ආදායම කුඩා වුව ද එයට මිශ්‍ර ආකාරයේ විවේචන එල්ල විය. ’ හි රැකියාව ලැබීමෙන් අනතුරුව පෝ, බර්ටන් ගේ සඟරාවෙන් සමු ගත්තේය.
1842 ජනවාරියේ එක සැදෑවක වර්ජිනියා ක්ෂය රෝගයේ පළමු ලක්ෂණය පෙන්නුම් කළේ පියාණෝ ව වාදනය කරමින් සිටින අවස්ථාවේ දී ය. ඇය සුවයක් ලද්දේ වුවද ඒ මද වශයෙනි. වර්ජිනියාගේ රෝගය හමුවේ වඩාත් කනස්සල්ලට පත් වන පෝ තදින්ම මත්පැන් පානයට ඇබ්බැහි වීමට පටන් ගනී. නැවත නිව්යෝර්ක් නඟරයට පැමිණෙන පෝ හි ද හි ද සංස්කාරවරයෙකු ලෙස ද සේවය කළේය.
1840 දී අසාර්ථක වීමෙන් පසු හි හි පදිංචියට යන පෝ, " සුන්දර කාන්තාවකගේ මරණය" මැයෙන් චරිතාපදානයක් රචනය කරන්නේ සිය ප්‍රිය බිරිඳ පිළිබදව ද එහිලා වෙසෙස් කොට සඳහන් කරමිනි.
1840 ජුනි මාසයේ ඔහු සිය සඟරාව “ ” නමින් පටන් ගැනීම උදෙසා වන සංකල්පය ගෙන ආවේය. එසේ වුවද ඔහු මිය යන තුරුම එකී සඟරාව ප්‍රකාශයට පත් වූයේ නැත. මේ වනවිට පෝ විග් පක්ෂයේ සාමාජිකයෙකු බවට පත්ව තිබූ හෙයින් ඔහුගේ තත්වය ආරක්ශා වී තිබිණ. ඔහු ජෝන් ටේලර්ගේ පුතු හා ඔහුගේ සගයෙකු වූ ෆෙඩ්‍රික් තෝමස් ඇසුරේ හිදිමින් ඔවුනගේ සහය පැතීය. එහෙත් 1842 සැප්තැම්බර් මැද භාගයේ තෝමස් හා කරන ලද සාකච්ඡාවන් ව්‍යර්ථ වූ අතර පෝ රෝගාතුර විය. තොමස් විශ්වාසය අනුව එය සිදු වූයේ අධික ලෙස මත්පැන් පානය හේතුවෙනි.
පෙර සිට පවතින ඝනයක සිදුවන රසායනික විපර්යාසයක් නිසා හට ගන්නා වැනේඩිනයිට් ඉතා දුර්ලභ ඛනිජයකි. එම නිසා මෙය ද්වීතික ඛනිජයක් ලෙස හදුන්වනු ලැබේ. මෙය වියළි දේශගුණයන් හී ඔක්සිකරණය වු ප්‍රාථමික ඊයම් ඛනිජයක් ලෙස දැකිය හැක. වැනේඩිනයිට් විශේෂයෙන්ම ලෙඩ් සල්ෆයිඩ, ගැලීනා ආශ්‍රිතව දැකිය හැක. අනෙකුත් සංඝටිත ඛනිජ ලෙස වල්ෆනයිට්, ලෛමොනයිට් සහ බේරයිට්ස් හැදින්විය හැක.
වැනේඩිනයිට, ඊයම් බෙයාරිම නිදියේ ඔක්සිභුත කලාපයට අයත් ද්වීතික ඛනිජයක් ලෙස හදුනා ගත හැක, වැනේඩියම් ක්ෂීරණය වන්නේ බිතු සෙල සිලිකේට මගිනි. සංඝටිත ඛනිජ ලෙස මීමටයිට්, පිරොමෝපයිට්, ඩිස්ක්ලොයිසයිට්, මෝට්ට්‍රමයිට්, වුල්ෆනයිට්, සෙරුස්ස්යිට්, ඇන්ග්ලෙසයිට්, කැල්සයිට්, බාරයිට් සහ විවිධ අයන් ඔක්සයිඩ් හදුනා ගත හැක.
ලොව පුරා පතල් 400 කට අධ්ක ප්‍රමාණයක වැනේඩිනයිට් නිදි පිහිටා තිබේ. සංගණ්‍ය වැනේඩිනයිට් නිදි ලෙස මිබ්ලඩෙන්, මොරොක්කෝ හී ‍ටුයිස්සෙට්, කෝඩෝබා හී ටීසුමෙබ් හා නාමීබියා, ආජන්ටිනා, සයිරා, නව මෙක්සිකෝව සහ එක්සත් රාජධානියේ ගිලා සහ ඇරිසෝනා විශේෂත්වයක් ගනී.
වැනේඩිනයිට් නිදි ඕස්ට්‍රේලියාව, ස්පාඤ්ඤය, ස්කොට්ලන්තය, දකුණු අප්‍රිකාව, නමීබියාව, මොරොක්කෝව, ආජන්ටිනාව, මෙක්සිකෝව සහ එක්සත් රාජධානියේ ප්‍රාන්ත 4 වන ඇරිසෝනා, කොලොරාඩෝ, නව මෙක්සිකෝව සහ දකුණු ඩකෝටාව ඇතුලුව ලොව පුරා පතිරී තිබේ.
ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි මූලාශ්‍ර වලට අනූව , ක්‍රිස්තු පූර්ව 4 වන සියවසේ දේවානම්පිය තිස්ස රජු සමයේදී ශ්‍රී ලංකාවට, ඉන්දියානු අශෝක අධිරාජයාගේ ගිහි කල පුත්‍රයෙකු වූ මිහිදු මහ රහතන් වහන්සේ විසින් බුදු ධහම රැගෙන ආ බව පැවසෙයි. මේ කාලයේදීම, සංඝමිත්තා මහ රහත් තෙරණිය විසින් ඉන්දියාවේ ශ්‍රී මහා බෝධියේ අංකුරයක් ශ්‍රී ලංකාවට වැඩම කරවීමත්, ලංකා රාජ්‍යය තුල බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන ඉදිකිරීම ආරම්භ වූ බවත් සඳහන් වෙයි. ඒවා අතරින්, ඉසුරුමුණි විහාරය සහ වෙස්සගිරිය විහාරය අදටත් වැදගත් වන්දනාමාන ස්ථාන වෙයි.
අළුතින් බිහි කල උතුරු නැගෙනහිර පලාත් සභාව වෙත විසින් ඉදිරිපත් කල අපේක්ෂකයාව ප්‍රතික්ෂේප කරමින්, දෙමළ එල්ටීටීඊ සංවිධානය, එම තනතුර වෙනුවෙන් වෙනත් තිදෙනෙකුගේ නම් යෝජනා කරන ලදී. නමුත් එල්ටීටීඊ සංවිධානය විසින් ඉදිරිපත් කල එම නාමයෝජනා ඉන්දියාව විසින් ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී. මේ නිසා ගිවිසුම නොසළකා හරිමින් එල්ටීටීඊ සංවිධානය සිය ආයුධ ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදා වෙත භාරදීම ප්‍රතික්ෂේප කරන ලදී.
මෙහි ප්‍රතිපලයක් ලෙස දෙමළ කොටි සංවිධානය, ඉන්දියානු හමුදාව සමග ගැටුමක් නිර්මාණය කර ගනිමින්, ඔක්තෝම්බර් 8 වන දින ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදාව වෙත මාරාන්තික ප්‍රහාරයක් එල්ල කරන ලදී. මේ මාරාන්තික ප්‍රහාරයෙන් පසුව ඉන්දියානු රජය එල්ටීටීඊ සංවිධානය නිරායුධ කරනු වස්, ඔවුන් වෙත දිගින් දිගටම දරුණු ප්‍රහාර එල්ල කරන ලදී. මෙම ඉන්දියානු මෙහෙයුම ඔපරේෂන් පවන් ලෙස හඳුන්වන ලදී.
එල්ටීටීඊ සංවිධානය වෙත ප්‍රහාර දියත් කල ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදාවන්ට, අහිංසක සිවිල් වැසියන් ඝාතනය කිරීම සම්බන්ධයෙන් යුධ අපරාධ චෝදනා එලල විය. වෛද්‍යවරු, හෙදියන් සහ රෝගීන් ඇතුළුව අහිංසක සිවිල් වැසියන් 70 කට වඩා පිරිසක් මරුමුවට පත් කල යාපනය ශික්‍ෂණ රෝහලේ සමූලඝාතනය ඉන් ප්‍රධාන තැනක් ගනියි.
100 කට වැඩි දෙමළ සිවිල් වැසියන්ගේ මළ සිරුරු ප්‍රමාණයක් චුන්නාකම් , මලකම් , උදුවිල් , මනිපෙයි , මරුදන්මඩම් සහ ඉනුවිල් ප්‍රදේශවලදී සොයා ගැනීම.– එම ඝාතන ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදා විසින් සිදු කල බව කියැවෙයි.
1987 ඔක්තෝම්බර් 21 – දීපාවලී සමයේ, වෛද්‍යවරුන්, හෙදියන්, රෝගීන් ඇතුළු දෙමළ ජාතික කාර්ය මණ්ඩලයේ 68 දෙනෙකු යාපනය රෝහල තුලදී ඝාතනය කිරීම. පසු දිනයේ රෝහලට ඇතුළු වූ වෛද්‍ය සිවපදසුන්දරම් මහතාව ඝාතනය කිරීම.
ඉන්දියානු හමුදාවේ මෙම කුරීරු ඝාතන රැල්ලත් සමග, ශ්‍රී ලංකා දෙමළ ජනයා අතර ඔවුහූ දැඩි පිළිකුලට ලක් වූහ. එල්ටීටීඊ සංවිධානය සමග සිදුවූ මෙම ගැටුම් වලින් ඉන්දියානු හමුදාවට 1,000 කට වැඩි ජීවිත හානි ප්‍රමාණයක් සිදුවිය.
ජේ. ආර්. ජයවර්ධන මහතාගෙන් පසුව ජනපතිධූරයට පැමිණි රණසිංහ ප්‍රේමදාස මහතාගේ රජය, එල්ටීටීඊ සංවිධානය සමග රහස් සාකච්ඡා සිදුකර, ඉන්දියානු හමුදාව පලවා හරිනු වස් කොටි සංවිධානයට ආයුධ සහ මුදල් ආධාර දෙන ලදී.
1988 ජාත්‍යන්තර ක්ෂමා සංවිධානයේ වාර්ථාවක , ඉන්දියානු සාම සාධක හමුදා විසින් සිදුකල දූෂණ අපචාර සිදුවීම් 7 ක් ගෙනහැර දක්වා තිබෙයි.
සමහරවිට සංක්‍රාන්තියකදී බුද විසින් සූර්යයා විෂයයෙහි ආස්පර්ශයක් පමණක් සිදු කරයි. මෙම අවස්ථාවෙහිදී සිකුරු ග්‍රහයා මත සමහර ප්‍රදේශ වලදී සම්පූර්ණ සංක්‍රාන්තියක් නැරඹීමටද අනෙකුත් ප්‍රදේශ වලදී අර්ධ සංක්‍රාන්තියක් නැරඹීමටද හැකිවනු ඇත . 1344 ඔක්තොම්බර් 25 දින සිදුවූ සංක්‍රාන්තිය එවැන්නකි. ඊළඟ එවැනි සංක්‍රාන්තිය සිදුවන්නේ 2387, ජනවාරි 1 දිනදීය.
සිතුරු ග්‍රහයා මත සමහර කොටස් වලදී බුද සංක්‍රාන්තිය අර්ධ සංක්‍රාන්තියක් ලෙසින්ද, අනෙකුත් කොටස් වලදී බුද විසින් සූර්යයා අතහැරෙන ලෙසින්ද සිදු විය හැක. එවැනි සංක්‍රාන්තියක් අවසන් වරට සිදුවූයේ 1027, මැයි 21 දිනදීය. ඊළඟ එවැනි සංක්‍රාන්තිය සිදුවන්නේ 3168, අප්‍රේල් 30 දිනදීය.
බුද-සිකුරු සංගම කාලාවර්තය දින 144.5662 කි. 1/ යන සූත්‍රය භාවිතයෙන් එය ගණනය කළ හැකි අතර, මෙහි යනු බුද ග්‍රහයාගේ කක්ෂීය කාලාවර්තය වන අතර යනු සිකුරු ග්‍රහයාගේ කක්ෂීය කාලාවර්තය වෙයි.
1894, මාර්තු 22 දිනදී සිදුවුනු සංක්‍රාන්තිය, විශේෂ වැදගත් කමක් උසුලනුයේ, 21 දිනදී එය ඇරඹෙන විට, සෙනසුරු සිට දිස්වන සිකුරු සහ බුද සංක්‍රාන්තීන්ද දර්ශනය වෙමින් පැවැති නිසාය. කෙසේවෙතත්, සංක්‍රාන්තීන් තුන අතර උපරිපතනයක් සිදුනොවීය.
සිකුරු සිට දිස්වන බුද සංක්‍රාන්තීන් සිදුවන්නේ අක්‍රමවත් ආකාරයෙනි: සමහරවිට දශකයකට කිහිපයක් සිදුවන අතර, අනෙකුත් අවස්ථා වලදී විශාල පරතරයන් දක්නට ලැබේ. සමස්ත වාර ගණන පෘථිවිය සිට දිස්වන බුද සංක්‍රාන්තියේ වාර ගණනට වඩා අඩු වෙයි.
සිකුරු ග්‍රහයාගේ කක්ෂ තලයට සාපේක්ෂව බුද ග්‍රහයාගේ කක්ෂයේ ආනතිය 4.33 වන අතර, පෘථිවියෙහි කක්ෂතලයට සාපේක්ෂ එහි අගය වන 7.00 ට වඩා එය අඩු වෙයි.
1531 ඩි ජූල්ස්-සීසර් ස්කලිගර් විසින් පුනරුදවාදී නොස්ට්‍රඩාම් ශාස්ත්‍රධරයා හට ඒජන් නගරයට පැමිණෙන ලෙස ආරාධනා කරන ලදී. එහිදී ඔහු කාන්තාවක් සමග විවාහ වූ අතර නම නිශ්චිත නොවුවත් , යට දාව ඔහුට දරුවන් දෙදෙනෙක් ලැබුණි. 1534දි ඔහුගේ බිරිද හා දරුවන් අනුමාන වශයෙන් මහාමාරිය වැලදී මියගියේය. ඔවුන්ගේ මරණයෙන් පසුව ඔහු, බාග වේලාවට ප්‍රංශය පසුකර ඉතාලිය දක්වා යලිත් සංචාරය කිරීම අරබන ලදී.
මෙම කාලය තුලදී මුද්‍රණ පුහුණුව ලබා දුන් අතර , ප්‍රකාශන දෙකක් සර්වසම ප්‍රකාශන වුයේ නැත.එමෙන්ම එකම වර්ගයේ ප්‍රකාශන දෙකක් සොයා ගැනීම ඉතා අපහසු වුන දුර්ලබ අවස්ථාවක් විය.එමෙන්ම මෙතුමාගේ මුල් පිටපත් හොර රහසේ මුද්‍රණය කරන පුද්ගලයන්ට කිසිදු බලපත්‍රයක් නිකුත් කලේ නැත. සමහරුන් මුල් පිටපත් වල වචන වෙනස්කම් මෙන්ම විරාම ලක්ෂණ වල වෙනස්කම් පවා සිදු කරන්නට වුහ.
ලිත මෙතුමාගේ ඉතාමත් වැදගත් ප්‍රකාශනයක් වූ අතර වාර්ෂිකව එය ප්‍රකාශනය කෙරිණි එතුමාගේ මරණය වෙන තෙක්.මෙතුමා ඇතැම් විට අවුරුද්දට තුනක් හෝ හතරක් මුද්‍රණය කරන ලදී.ඒ අසුබ නිමිති හා පෙර නිමිතිද ඇතුළත්වය.
ගූගල් කටහඬ සෙවුම නැතහොත් කටහඬ මගින් සෙවුම යනු පරිශීලකයන්ට තම ජංගම දුරකථනයෙන් හෝ පෞද්ගලික පරිගණකයෙන් කථා කිරීම මගින් ගූගල් සෙවුම ට ඉඩදෙන ගූගල් සමාගමේ නිපැයුමකි. ඒ කෙසේද යත් සෙවිය යුත්තේ කුමක් දැයි උපකරණයට කටහඬ මගින් ලබා දෙන තොරතුරෙහි දත්ත වලින් සෙවුමක් ලබා දීමෙනි.
එසේම එහි ඇන්ඩ්‍රොයිඩ් දුරකථනයකට කථන විධාන ලබා දෙන කටහඬ ක්‍රියාවක් ද ඇත. මෙම විශේෂාංගය සිංහල බසින්ද ලබා ගත හැකිය. (ඇමරිකානු ඉංග්‍රීසි හා බ්‍රිතාන්‍ය ඉංග්‍රීසි, ප්‍රංශ, ඉතාලි, ජර්මානු හා ස්පාඤ්ඤ)
2011 ජුනි 14 දින ඉදිරි දින වල දී කටහඬ සෙවුම ගූගල්.කොම් හි එළිදක්වන බව ගූගල් සමාගම එහි ගූගල් සෙවුම් වැඩසටහනක දී නිවේදනය කරන ලදී.
නවසීලන්තයට රග්බි හඳුන්වාදුන්නේ 1870දී චාර්ල්ස් මොන්රෝ විසිනි;මොන්රෝ එංගලන්තයේ ක්‍රිස්තු විද්‍යාලය හි ඉගෙන ගන්නා සමයේදී ක්‍රීඩාව සොයාගන්නා ලදී.
1937දී දකුණු අප්‍රිකාව,නවසීලන්තයේ සංචාරයක නිරත වූ අතර එම තරඟාවලියේ මුල් තරඟය පරාජයට පත් වුවද තරඟාවලිය ජයගැනීමට දකුණු අප්‍රිකාව සමත් විය.මෙම දකුණු අප්‍රිකානු කණ්ඩායම මෙතෙක් නවසීලන්තයේ සචාරයක යෙදුණු හොඳම රග්බි යුනියන් කණ්ඩායම බව බොහෝ දෙනෙකුගේ මතයයි. නැවත නවසීලන්තයට දකුණු අප්‍රිකාව හමුවන්නේ 1949දී ෆ්‍රෙඩ් ඇලන්ගේ නායකත්වයෙන් කරනු ලබන දකුණු අප්‍රිකානු සංචාරයේදීය.මෙම තරඟාවලිය ඉතා තියුණු මුහුණුවරක් ගත්තද නවසීලන්තය 4-0ක් ලෙස පරාජයට පත්වෙයි.
නවසීලන්ත කණ්ඩායමේ පළමු තරඟය 1884 දී කම්බර්ලන්ඩ් කණ්ඩායම,නිව් සවුත් වේල්සයට එරෙහිව පැවැත්වුණු අතර ඔවුන්ගේ පළමු ජාත්‍යන්තර තරඟය 1903 දී ඔස්ට්‍රේලියාවට එරෙහිව සිඩ්නි හිදී පැවැත්වුණි.1904 දී ඔවුන් තම රට තුල පළමු ජාත්‍යන්තර ටෙස්ට් තරඟය, වෙලින්ග්ටන් හිදී බ්‍රිතාන්‍ය දුපත් කණ්ඩායමට එරෙහිව පවත්වන ලදී.ඉන්පසු පැවතිඋතුරු ඇමෙරිකානු සහ යුරෝපා සංචාරය අතර තුර දී වේල්සයට එරෙහිව කාර්ඩිෆ් හිදී තම පළමු ටෙස්ට් තරඟ පරාජය විඳීමට නවසීලන්තයට සිදුවිය.
නොකඩවා දකුණු අප්‍රිකාව හමුවේ ලැබූ මෙම තරඟාවලි පරාජයන් ද්විත්වය නිසාවෙන් 1956 දකුණු අප්‍රිකානු රග්බි යුනියන් කණ්ඩායමේ ඕස්ට්‍රේලියානු සහ නවසීලන්ත සංචාරය නවසීලන්තයට ජයගැනීමට ඉතා අවශ්‍ය විය.බොබ් ඩෆ්ගේ නායකත්වය යටතේ එම තරඟාවලිය 3-1ක් ලෙස ජයගැනීමට නවසීලන්තය සමත් වෙයි.මෙය දකුණු අප්‍රිකාවට එරෙහිව නවසීලන්තය ලැබූ ප්‍රථම තරඟාවලි ජයග්‍රහණය වන අතර තම රටින් පිටතදී දකුණු අප්‍රිකාව ලැබූ ප්‍රථම තරඟාවලි පරාජයයි.
2005න් පසුව හයවරක් නවසීලන්තය ලොව හොඳම රග්බි කණ්ඩායම ලෙස අන්තර්ජාතික රග්බි සම්මේලනය විසින් නම් කර ඇත. වත්මන් නවසීලන්ත ක්‍රීඩකයන් තිදෙනෙක් හොඳම ක්‍රීඩකයාට හිමි අන්තර්ජාතික රග්බි සම්මේලන සම්මානය දිනා ඇත-වර්තමාන නායක රිචි මැකොව්, ඩෑන් කාර්ටර් සහ කිරන් රීඩ්.හිටපු ජාත්‍යන්තර නවසීලන්ත ක්‍රීඩකයන් 15 දෙනෙක් දැනට ජාත්‍යන්තර රග්බි කීර්තිමත් මඩුල්ලට පත් කොට ඇත.
පෞද්ගලිකව සංවිධානය වූ බ්‍රිතාන්‍ය කණ්ඩායමක්,පසුව බ්‍රිතාන්‍ය සහ අයර්ලන්ත ලයන්ස් ලෙස හැඳින්වූ,1888 දී නවසීලන්තයේ සංචාරය කරන ලදී.මෙම තරඟාවලියේ කිසිදු ටෙස්ට් තරඟයක් නොපැවැත්වුණු නමුත් පළාත් කණ්ඩායම් වලට එරෙහිව තරඟ පැවැත්වුනි. බ්‍රිතාන්‍ය ක්‍රීඩකයන් බොහොමයක් උතුරු එංගලන්තයෙන් පැමිණි අතර වේල්ස සහ ස්කොට්ලන්ත ජාතිකයන් කිහිප දෙනෙක්ද ඒ අතර විය.
නවසීලන්තයේ අමතර නිල ඇඳුම ලෙස සම්ප්‍රදායිකව යොදාගන්නේ කළු කොට කලිසම සමඟ සුදු පැහැති බැනියමකි.2011 දී නවතම අමතර නිල ඇඳුමක් හඳුන්වාදුන් අතර,මෙය කළු කොට කලිසම සමඟ සුදු පැහැති බැනියමට අමතරව බැනියමෙහි සුදු පැහැ කොලරයකින් සමන්විත විය.එම සුදු පැහැ කොලරය,1987 රග්බි ලෝක කුසලානය දිනාගත් නවසිලන්ත කණ්ඩායමට උපහාරයක් වශයෙන් යොදාගෙන තිබේ.
හිටපු ජාත්‍යන්තර නවසීලන්ත ක්‍රීඩකයන් 15 දෙනෙක් දැනට ජාත්‍යන්තර රග්බි කීර්තිමත් මඩුල්ල ට පත් කොට ඇත;ෆ්‍රෙඩ් ඇලන්, ඩොන් ක්ලාර්ක්, ෂෝන් ෆිට්ස්පැට්‍රික්, ග්‍රාන්ට් ෆොක්ස්, ඩේව් ගලහර්, මයිකල් ජෝන්ස්, ඉයන් කර්ක්පැට්‍රික්, ජෝන් කිර්වාන්, බ්‍රයන් ලාකොර්, ජෝනා ලෝමූ, කොලින් මෙඩ්ස්, ග්‍රැහැම් මව්රි, ජෝජ් නෙපියා සහ විල්සන් විනරි.
ප්‍රංශය,අයර්ලන්තය,ආර්ජන්ටිනාව,ෆිජී,සැමෝවා,ටොන්ගා,ජපානය සහ පෘතුගාලය යන සියලුම රටවල් වලට රග්බි ඉතිහාසයේ එම රටවල් ලද දරුණුම පරාජයන් ඇත කර ඇත්තේ ද නවසීලන්තය විසිනි.ඔවුන්ගේ හොඳම ටෙස්ට් ජයග්‍රහණය 1995දී 145-7ක් ලෙස ජපානයට එරෙහිව අත්කරගන්නා ලද අතර ඔවුන්ගේ දරුණුම පරාජය වන්නේ ඔස්ට්‍රේලියාවට එරෙහිව 1999දී ලැබූ 28-7 ක පරාජයයි.
නවසීලන්තය සහ දකුණු අප්‍රිකාව අතර රග්බි තරඟ,1921 දී දකුණු අප්‍රිකාවේ නවසීලන්ත සංචාරයත් සමඟ ඇරඹුන අතර එම තරඟාවලිය දෙපිලමටම සම ජයග්‍රහණයක් ලබා දෙමින් නිම වුණි.1928 දී නවසීලන්තය,දකුණු අප්‍රිකාවේ සංචාරයක නිරත වූ අතර එම තරඟාවලියද දෙපිලම තරඟ දෙක බැගින් ජයග්‍රහණය කළ නිසා සම තත්වයෙන් නිම වුණි.
2012දී ඉතා මතභේදාත්මක තීරණයකට එළඹෙමින්, නම් වූ ඇමෙරිකානු රක්ෂණ සහ මුදල් පිලිබඳ සේවා ආයතනයකට ඔවුන්ගේ ප්‍රචාරක දැන්වීම්,නවසීලන්ත නිල බැනියම පසුපස පලකිරීමේ අයිතිය ලබා දෙන ලදී.මේ සඳහා එම සමාගම විසින් වසර පහක් සඳහා ඩොලර් මිලියන 80ක් පමණ මුදල් ගෙවන ලද බවට නිල නොවන වාර්තා පවසයි.
මෑත කාලයේ සම්ප්‍රදායක් ලෙස ප්‍රංශය සමඟ පැවැත්වෙන වර්ෂ අවසාන සංචාරයේ තරඟ වලදී නවසීලන්තය තම නිල බැනියමේ එම්බ්‍රොයිඩ් කරන ලද පොපි මලක් පළඳියි. පොපි මල යුරෝපයේ යුධ මෙහෙයුම් වලදී සටන් වැද මියගිය නවසීලන්ත ජාතිකයන් වෙනුවෙන් කරන ලද ගෞරවයක් බව රිචී මැකොව් සඳහන් කරන ලදී.
තවද මොවුන් අතරින් සිව් දෙනෙකු ජාත්‍යන්තර රග්බි සම්මේලනයේ කීර්තිමත් මඩුල්ලට පත් කොට ඇත.ඩේවිඩ් කර්ක්,ලෝමූ සහ විනරි ක්‍රීඩක දක්ෂතාවයන් උදෙසා ද ලාකොර් පුහුණුකරුවෙකු ලෙසින් දැක්වූ දක්ෂතාවයන් හේතුවෙන් මෙසේ පත් කරන ලදී.
2013 වසර අවසාන ටෙස්ට් රග්බි යුනියන් කණ්ඩායම,ටෙස්ට් තරඟ ක්‍රීඩා කරන ක්‍රීඩකයන් 36 දෙනෙකුගෙන් සමන්විත විය. මෙම සියළුම ක්‍රීඩකයන් නවසීලන්තය තුළ රග්බි ක්‍රීඩා කරති.