polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
අල්කයිඩා සංවිධානයේ සබදතාවක් පැවැති බවට සාක්ෂි හමු නොවුනත් අල් කයිඩා සංවිධානයේ අබු හෆ්ස් අල් - මස්රි බ්‍රිගේඩ් නම් ත්‍රස්තවාදියා විසින් ප්‍රහාරය දිනයේ දී ප්‍රකාශයක් නිකුත් කර ඇති බව අණාවරනය වී ඇත. කෙසේ වෙතත් ඇ.එ. ජ නිළධාරින් ප්‍රකාශ කරන්නේ මෙම කණ්ඩායම " නාහෙට අහන්නේ නැති " කණ්ඩායමක් බවයි. 2007 අගෝස්තුවේ හීදී අල්කයිඩා ප්‍රකාශ කරන ලද්දේ මෙම ප්‍රහාරය පිළිබද තමන් ආඩම්බර වන බවයි.
ත්‍රස්තවාදය වැළැක්වීම් ජාතික අනුස්මරණ ආයතනයට අනුව මෙම ප්‍රහාරයට වගකිව යුත්තන් මොරොක්කෝ ඉස්ලාමීය සටන්කාමී කණ්ඩායම හා සබදතා පවත්වා ඇත.
මොහොමෙඩියාහි හසන් විශ්ව විද්‍යාලයේ දේශපාලන විදයාව පිළිබද මහාචාර්‍යයවරයෙකු වු මොහොමඩ් ඩරිෆ්ට එරෙහිව මොරොක්කෝ සටන්කාමී කණ්ඩායම් ඉතිහාසය ඇෆ්ගන්ස්තාන අල්කයිඩා සංවිධානයේ නැගී සිටිමත් සමග බැදී සිටී. ඩරිෆ්ට අනුව,
" ප්‍රහාරය සදහා යොදා ගත් නවීන ගමන් මළු බෝම්බය පිළිබදව ඒවා නිෂ්පාදනය කළ අය පැවසුවේ එවන් උපකරණ මොරොක්කෝ රැඩිකල් ඉස්ලාමීය සටන්කාමීකණ්ඩායම් උපදෙස් මත ඇෆ්ගනිස්තානයේ ජලලාබාද් පුහුණු කදවුරේදි තමන් අවබෝධයක් ලබා ගත් බවයි. "
වඩා මෑතක දී ඇතැම් ඉලෙක්ට්‍රොනික වෙද නලාවල්වල හාත්පස පවතින ශබ්දයන් පෙරීමකට ලක් කළ හැකි ක්‍රමෝපායන් භාවිතා‍ වේ. 3’ 3000 සහ 32 යන වෙදනලාවල ද හාත්පස ශබ්දයන් පලවා හැරීම සදහා ඉහත කී ක්‍රමෝපායන් භාවිතා වේ. ධ්වනික වෙද නලාවල මෙලෙස හාත්පස ශබ්ද පෙරනයට ලක් කරන ක්‍රමෝපායන් අන්තර්ගත වන්නේ බාහිර ශබ්ද ලඝුකරණ ආකෘති සහ ධ්වනික ශබ්ද අවලංගු කිරීමේ වෙදනලා ආකෘති වලය.
ප්‍රචාරණයට සුදුසුම ආකෘතිය වන විඩීයෝ ග්‍රාපිත රූප සැටහිම්, මාධ්‍යය වර්ගය හා රූප ලක්ෂණ මත රදා පවතී. ක්ෂේත්‍ර හා රාමුවල ශීඝ්‍රතාවය, ප්‍රභව හා විභේදන සමඟ ගැලපිය යුතුය. වඩා නිවැරදිව සම්ප්‍රේෂණය කිරීමට නම් තිබෙන කලාප පළලට වඩා වැඩි කලාප පළලක් ඇති අධි විභේදන ප්‍රභවයක් අවශ්‍යය විය හැකිය. සංකෝචිත නොවූ ප්‍රභව හා සැසඳීමේදී, අධි විභේදන රූපවාහිනිවල , සංචිත හා සම්ප්‍රේෂණ පද්ධති භාවිතයේ දී සිදු වන හානි නිසා සංකෝචනයෙන් ලැබෙන රූප විකෘති කෙරේ.
සම්මත-විභේදන රූපවාහිනී වලට වඩා අඩුම තරමින් දෙගුණයක රේඛිය විභේදනයක් අධි විභේදන රූපවාහිනි වලට තිබේ.එබැවින් සාමාන්‍යය හෝ ප්‍රතිසම වලට වඩා රූපවාහිනි වැඩි විස්තර සපයයි.අධි විභේදන රූපවාහිනි සම්ප්‍රේෂණයේ දී තාක්ෂණික සම්මත 16:9 දර්ශනානුපාතය "" හා විරූපිත ඇදීම් වලින් තොරව ‍හසුරුවන බැවින් කාර්යක්ෂම රූප විභේදන වැඩිවීමක් ඇතිකෙරේ.
අංකික රූපවාහිනි ප්‍රචාරණ පද්ධතියකි. මෙයට සාම්ප්‍රදායික රූපවාහිනි පද්ධති වලට වඩා වැඩි ‍විභේදනයක් ඇත. ප්‍රමාණවත් වීඩියෝ සංකෝචනයක් භාවිත කලහොත් අඩු කලාප පළලක් අවශ්‍යය වන නිසා අංකිතව ප්‍රචාරණය කෙරේ.
ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ අධි-විභේදන රූපවාහිනී තාක්ෂණය 1990 දී පමණ ඩිජිටල් ග්‍රෑන්ඩ් අලායනස් මඟින් හඳුන්වාදෙන ලදී. යුරෝපයේ ප්‍රතිසම 1.125-තීරු පිළිබඳ පරීක්ෂණ ප්‍රචාරණ 1990 සිදුකලද, මහජන ප්‍රචාරණ සේවයක් දක්වා එය දියුණු නොවිණ.
ජපානය සාර්ථක ලෙස ප්‍රතිසම ප්‍රචාරණය කරන ලොව එකම රටයි. එම පද්ධතිය "අධි-දෘෂ්ටි" ලෙස හඳුන්වන අතර, එයට 5:3 අනුපාතික, 1.125 අතුරු ලියු තීරු, 60 ක්ෂේත්‍ර/තප්පරයට සහිත පද්ධතියක් අඩංගු වේ.
වර්තමාන ප්‍රචාරණ සම්මත වන්නේ හා යන ඒවාය. වලට 5:1 චැනල නාද ශ්‍රව්‍යය පද්ධති සැපයිය හැක. උදාහරණ ඩොලිබි අංකිත ආකෘතිය.
1983 දී අන්තර්ජාතික විදුලි සංදේශ සංගමය මඟින් වැඩකරන පාර්ශවයක් අන්තර්ජාතික සම්මතයක් බිහිකිරීමේ අරමුණින් පිහිටවන ලදී.
වඩාත් තීරණාත්මක ගැටළුව වී ඇත්තේ ආකලන වර්ණ ලෙස හැඳින්වෙන ආලෝක මිශ‍්‍රණයන්ගේ හැසිරීම් සහ ව්‍යාකලන වර්ණ ලෙස හැඳින්වෙන සායම් හෝ තීන්ත මිශ‍්‍රණ අතර පවත්නා වියවුලයි. මෙම ගැටළුව ඇතිවන්නේ භෞතික ද්‍රව්‍යාත්මක බව විසින් උරාගනු ලබන ආලෝකය ඇසට ලැබෙන ආලෝකය අනුගමනය කරන රීතීන්ට වෙනස් රීතීන් අනුගමනය කිරීම හේතුවෙනි.
දෙවන ගැටළුව වන්නේ ප‍්‍රබල දීප්තතාවයන්ගේ බලපෑම් මතුපිට වර්ණයන් හි පෙනුම වෙනසකට ලක්කිරීමයි. ආලෝක මිශ‍්‍රණයන් තුල අළු, දුඹුරු හෝ සිවන්ගුරු පැහැයන් නොපෙනී යයි. ප‍්‍රබල දීප්තතාවය ප‍්‍රභාමත් සුදු පැහැය මැද මධ්‍යස්ථ කහ පැහැයක් පවතිනවිට කහ, කොළ හෝ දුඹුරු වර්ණයකින් පෙනෙනු ඇත.
20 වන සියවසේ වර්ණ න්‍යායේ පදනම නිර්මාණය වී ඇත්තේ භෞතික ලෝකයේ ලක්‍ෂණ මත පදනම්ව නොව සංවේදන අත්දැකීම් විසින් පෙන්වාදෙන ‘ශුද්ධ’ හෝ ආදර්ශ වර්ණ මතය. මෙය විසින් සාම්ප‍්‍රදායික වර්ණ න්‍යායේ නොහැකියාවන් රැසක් පෙන්වා දෙනු ලැබ ඇති අතර නූතන න්‍යායගතකිරීම් විසින්ද මේ සමහරකට පිළිතුරු සපයා නොමැත.
මාතර යනු කාර්යබහුල, දියුණු සහ පුළුල් වාණිජ නගරයකි. මාතර ප්‍රධාන ආකර්ෂණයන් වන්නේ එහි බලකොටු, ලන්දේසි ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය, හොඳින් සංරක්‍ෂිත බලකොටුවක් සහ එහි වීදි ජීවිතයයි.
වෙහෙරහේන රජමහා විහාරය - වෙහෙරහේන පූර්වාරාම රජමහා විහාරස්ථානය මාතර පිහිටි උමං විහාරයක් සහිත බෞද්ධ සිද්ධස්ථානයකි.
පරවි දූව - මාතර වෙරළ ආශ්‍රිතව පිහිටි බෞද්ධ පුදබිමක් සහිත කුඩා දිවයිනකි. පරවි දූපත විහාරය නවීන බෞද්ධ විහාරයකි. එය 2008 දී ඉදිකරන ලද අලංකාර කේබල් රැඳවුම් පාලමකින් ළඟා වේ. මෙම විහාරස්ථානය ආකර්ශනීය උද්‍යානවල පිහිටුවා ඇති අතර බුද්ධ ප්‍රතිමා රාශියක් සහ ආදම්ගේ කඳු මුදුනේ ඇති යැයි කියනු ලබන පා සටහනේ අනුරුවක් ඇත.
ශාන්ත මරියා දේවස්ථානය වෙරළ පාරේ පිහිටා ඇත. දොරකඩ දිනය 1762 මාතර කැරැල්ලෙන් පසුව සිදු වූ ප්‍රතිසංස්කරණය ගැන සඳහන් කරයි.
මාතර බලකොටුව/පවුර - පෘතුගීසින් විසින් 1560 වර්ෂයේදී ඉදිකරනු ලැබූ බල කොටුවක් වේ. ගාල්ල යටත් කර ගැනීමත් සමග ලන්දේසීන් විසින් 1640 වසරේදී සැලකිය යුතු ලෙස නැවත ගොඩනගන ලදී. විශාල ගල් බැම්මකින් සමන්විත මෙම බලකොටුව, නිල්වලා ගඟ කලපුව සහ සාගරය වෙන් කරන ප්‍රධාන කොටස අල්ලාගෙන ඇත.
මාතර ඔරලෝසු කණුව - මාතර බලකොටුවේ කොටු පවුර මධ්‍යයෙහි පිහිටුවා තිබෙන මාතර ඔරලෝසු කණුව, ලන්දේසීන් විසින් මෙරට ඉදිකරනු ලැබූ පැරණි ඔරලෝසු කණුවක් වේ.
මාතර තාරකා කොටුව - නවාලි ගඟේ බටහිර හෝ ගොඩබිම් පැත්තේ පිහිටා ඇත. 1761 දී මාතර කැරැල්ලෙන් පසු ලන්දේසීන් විසින් මෙම බලකොටුව ඉදිකරන ලද්දේ ගංගාවෙන් ආරම්භ වන ප්‍රහාරවලින් ප්‍රධාන බලකොටුව ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා ය. අද්විතීය තරු හැඩැති බලකොටුවේ ඉදිකිරීම් 1765 දී නිම කරන ලදී.
1796 දී බලකොටුව චාරිත්‍රානුකූලව බ්‍රිතාන්‍යයන්ට පවරා දෙන ලදී. ලන්දේසි සහ ඉංග්‍රීසි සංස්කෘතිය සහ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය තවමත් ප්‍රදේශය පුරා දක්නට ලැබේ. දෙවුන්දර තුඩුවේ ඇති ප්‍රදීපාගාරය ලන්දේසීන් විසින් ඉදිකරන ලද අතර එය ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණිතම ප්‍රදීපාගාරවලින් එකක් ලෙස සැලකේ. ලන්දේසීන් විසින් ඉදිකරන ලද මාතර බලකොටුව සහ තරු කොටුව යන බලකොටු දෙක නගරයේ දක්නට ලැබේ. අනෙකුත් වැදගත් යටත් විජිත කෘති වන්නේ ශාන්ත මරියා දේවස්ථානය සහ නූපේ හන්දියේ වෙළඳපොළයි.
මාතර ඓතිහාසික වශයෙන් ශ්‍රී ලංකාවේ රාජධානි තුනෙන් එකක් වූ රුහුණු රාජධානිය ලෙස හැඳින්වූ ප්‍රදේශයට අයත් වේ. තොටගමුවේ ශ්‍රී රාහුල හිමියන්ගේ පරවි සංදේශයට අනුව වීරබාමපානම් රජතුමා මාතර අගනුවර කර ගෙන එය "මාපටුන" ලෙස නම් කළේය. නගර මධ්‍යයේ ඇති විහාරයද පැරණි රජවරුන් විසින් ඉදිකරන ලද අතර වර්තමානයේ එය ප්‍රදේශයේ බෞද්ධයන් අතර ඉතා ජනප්‍රිය පුදබිමකි.
1756 දී ලන්දේසීන් සමුද්‍රීය පළාත අල්ලාගෙන සබරගමුව, සත්කෝරලේ, සතර කෝරලේ සහ මාතර යන පරිපාලන ප්‍රදේශ හතරකට බෙදා ඇත. මෙයින් මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ විශාලතම ප්‍රදේශය ආවරණය විය. ධර්මපාල රජු විසින් ලන්දේසීන්ට ලබා දුන් ඔප්පුවේ මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ ප්‍රදේශය කෝට්ටේ සිට වලවේ ගංගා නදිය දක්වා විහිදුණු බව සඳහන් වේ.
1760 දී උඩරට රාජධානියේ හමුදා විසින් බලකොටුවට සාර්ථකව පහර දෙන ලදී. අවුරුද්දකට ආසන්න කාලයක් මාතර සිංහලයන් අතට පත් විය. 1762 දී ලන්දේසීන් කිසිදු සැලකිය යුතු ප්‍රතිරෝධයකින් තොරව මාතර කොටුව යළි අත්පත් කර ගත්හ. මාතර ලන්දේසීන්ගේ දකුණු මුහුදු ප්‍රදේශ සඳහා ගාලු කොටුවට පිටුපසින් දෙවන වැදගත්ම බලකොටුව වූ අතර සමහර අභ්‍යන්තර බලකොටු සඳහා අණ දෙන කඳවුරකි.
ලංකාවේ බොහෝ ප්‍රධාන නගර වල මෙන් මාතර ද උපකාරක පන්ති විශාල ප්‍රමාණයක් ඇත. ඒවා ප්‍රාථමික ශ්‍රේණිවල සිට ඊට ඉහළ ශ්‍රේණි දක්වාම සිසුන් සඳහා ඇති අතර වඩාත් ප්‍රසිද්ධ හා බහුලතම වන්නේ අ.පො.ස. සාමාන්‍ය පෙළ හා අ.පො.ස. උසස් පෙළ සඳහා වන උපකාරක පන්ති වේ. එමෙන්ම 5 වසර ශිෂ්‍යත්ව විභාගය සඳහා වන උපකාරක පන්ති ද ඉතා බහුලව ඇත.
මාතර යනු දකුණු පළාතේ දකුණු වෙරළ තීරයේ පිහිටි ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන නගරයකි. එය දකුණු පළාතේ දෙවන විශාලතම නගරයයි. එය කොළඹ සිට කිලෝමීටර් 160 කි. එය ප්‍රධාන වාණිජ මධ්‍යස්ථානයක් වන අතර එය මාතර දිස්ත්‍රික්කයේ පරිපාලන අගනුවර සහ විශාලතම නගරය වේ.
ප්‍රදේශයේ විසූ ප්‍රකට චින්තකයන් වන්නේ කුමාරතුංග මුනිදාස සහ ගජමන් නෝනා ය. මාතර ජනවාර්ගික බහුතරය සිංහල; 16 වන සහ 17 වන සියවස් වලදී මුවර්වරු අරාබියේ සිට වෙළඳුන් ලෙස ප්‍රදේශයට පැමිණියහ. අද ඔවුන්ගෙන් පැවත එන්නන් වාර්ගික සුළුතරයක් ලෙස සාමකාමීව සිංහලයන් සමඟ සහජීවනයෙන් සිටිනවා.
අ.පො.ස. සාමාන්‍ය පෙළ හා අ.පො.ස. උසස් පෙළ විභාග සඳහා වන ජනප්‍රිය උපකාරක පන්ති වලට සහභාගී වීමට වෙනත් දුර බැහැර හම්බන්තොට, රත්නපුර වැනි දිස්ත්‍රික්ක වල සිසුන් පවා පැමිණේ . ඇතැම් විට ඔවුන් මාතර නගරයේ තාවකාලිකව නතර වී එසේ උපකාරක පන්ති වලට සහභාගී වේ.
අධ්‍යාපනය අතින් මාතර නගරය ශ්‍රී ලංකාවේ ඉහළ ස්ථානයක පවතී. අධ්‍යාපනය සඳහා දුර බැහැර හෝ ආසන්නව පිහිටි වෙනත් ප්‍රදේශවලින් ද මාතර නගරයට විශාල පිරිසක් ඇඳී එයි. සැළකිය යුතු පිරිසක් කුලී පදනම මත නැවතී අධ්‍යාපන කටයුතු වල නියැලේ.
දිස්ත්‍රික්කයේ ජනප්‍රිය පාසල් රාශියක් මාතර නගරය තුළ පිහිටා ඇත. එම පාසල් වල ඇති වෙනත් පාසල් වල හිඟ පහසුකම් නිසා ඒවාට ඇතුළු වීමට විශාල තරඟයක් ද පවතී. එයින් කිහිපයක් පහත දක්වා ඇත.
රජයේ විශ්වවිද්‍යාල හැරුණු විට වෙනත් විශ්වවිද්‍යාල මට්ටමේ පුද්ගලික ආයතන රාශියක ශාඛා මාතර නගරය තුළ පිහිටා ඇත.
වායු තලබමරය, සම්පීඩිත වාත ධාරාවක වායු හෝ ඉන්ධන් තෙල් දහනය කිරීමෙන් නිපදවාගත් උණුසුම් වායු ප්‍රවාහයක් මඟින් ශක්තිය අවශෝෂණය කරගනී. මෙය යාන්ත්‍රික ලෙස යටිහොය තලබමරයකට සම්බන්ධ කරනලද උඩුහොය වායු සම්පීඩකයක් හා ඒ අතරමැද දහන කුටියකින් සමන්විත වේ. "වායු තලබමරය" යන්න තලමබර කොටසක් පමණක් හැඳින් වීමටද යොදාගැනේ.
සම්පීඩිත වාතය ඉන්ධන සමඟ මිශ්‍ර කර දාහකය තුල ජ්වලනය කිරීමේදී ශක්තිය මුදාහැරේ. මෙහිදී ඇති වන වායු ඵල තලබමරයේ තල මතින් යැවීම මඟින් තලබමරය කරකැවීම හා යාන්ත්‍රිකව සම්පීඩකය බල ගැන්වීම සිදුකෙරේ. අවසානයේදී වායූන් නොසලයක් හරහා යවා එම උණුසුම් පිටාර වායූන් ප්‍රසාරණය කර වායුගෝලීය පීඩනයට නැවත පත්කිරීම මඟින් ත්වරණය කර එමඟින් අමතර තෙරපුමක් ඇති කෙරේ.
දණ්ඩේ බලය ලෙසින්, සම්පීඩිත වායුන් හා තෙරපීම ලෙසින් යන ඕනෑම සංකලනයකින් ශක්තිය අවශෝෂණය කෙරේ. එම ශක්තිය ගුවන්යානා, දුම්රිය, නැව්, විද්‍යුත් උත්පාදක යන්ත්‍ර, එමෙන්ම ටැන්කිද බල ගැන්වීම සඳහා යොදා ගැනේ.
ක්‍රි.ව. 1918 - සමාගම වායු ටර්බයින අංශය ආරම්භ කරන ලදී. . . විසින් ප්‍රථම ලෝක යුද්ධ සමයේදී නිපදවන ලදී. එම එන්ජිම, පිස්ටන් එන්ජ්මකින් නිකුත් වන පිටාර වායුව මගින් ටර්බයින් රෝදයක් කරකැවීම මගින් සඳහා එකක් ක්‍රියාත්මක කරයි.
ක්‍රි.පූ. 150 - ග්‍රීක දාර්ශනිකයෙකු සහ ගණිතඥයකු වන විසින් නම් වන ක්‍රීඩා භාන්ඩය නිපදවන ලදී. එය උණුසුම් ජල භාජනයක් මත පිහිටවූ බ්‍රමකයකි. නිව්ටන්ගේ චලනය පිළිබඳ තුන්වන නියමයට අනුව ක්‍රියා කරන සරළ උපකරණයක් වන එය බොයිලේරුවක් සහ නැමුණු නල දෙකක් සවි කරන ලද ගෝලයකින් යුක්ත විය.
ක්‍රි.ව. 1872 - . . විසින් ප්‍රථම සත්‍ය වායු ටර්බයින එන්ජිම නිපදවන ලදී. ඔහුගේ එන්ජිම බහු අවදි ටර්බයින කොටසකින් හා ප්‍රවාහ සම්පීඩක කොටසකින් සමන්විත විය. මෙම එන්ජිම කිසිම දිනක තමන්ගේ බලය යටතේ ක්‍රියාත්මක නොවීය.
ක්‍රි.ව. 1629 - ඉතාලි ජාතික ඉංජිනේරුවකු වන විසින් සොයා ගන්නා ලදී. එය එකකි. නොසලයක් මගින් රෝදයකට වාශ්ප විදින ලද අතර රෝදය හා බැඳුනු ගියර පද්දතියක් මගින් මෝල ක්‍රියාත්මක වන ලදී.
ක්‍රි.ව. 1500 - ලියනාඩෝ ඩා වින්චි විසින් නම් වන උපකරණයක කටු සටහනක් එලිදක්වන ලදී. චිමිණියක් දිගේ ඉහලට නගින උණුසුම් වායුව උපකාර කරගෙන පංකා කිහිපයක් කරකැවීම මගින් ප්‍රයෝජනවත් කාර්යක් කරගැනීම එහි අරමුණයි.
ක්‍රි.ව. 1936 - සිය සොයාගැනීම් කරන අවදියේදීම, ජර්මානු ජාතික සිසුන් දෙදෙනෙකු වන සහ විසින් ඔවුන්ගේම එන්ජිමක් නිපදවා පේටන්ට් බලපත ලබාගන්නා ලදී.
ක්‍රි.ව. 1791 - විසින් ප්‍රථම වායු ටර්බයිනය සඳහා පේටන්ට් බලපත්‍රය ලබාගන්නා ලදී. එය නිපදවන ලද්දේ අශ්වයන් රහිතව දුවන කරත්ත සඳහා ප්‍රචාලන පද්ධතියක් ලෙසය.
ක්‍රි.ව. 1903 - නොර්වේ ජාතික විසින් ප්‍රථම සාර්ථක වායු ටර්බයිනය නිපදවන ලදී. එය සහ ටර්බයින භවිතයෙන් ක්‍රියාත්මක විය.
ක්‍රි.ව. 1930 - ශ්‍රීමත් විසින් ජෙට් ප්‍රචාලනය සඳහා වායු ටර්බයිනයක් පිළිබඳ පේටන්ට් බලපත්‍රය සඳහා ඉල්ලුම් කරන ලදී.
ක්‍රි.ව. 1232 - චීන ජාතිකයන් විසින් රොකට්, ආයුධ ලෙස භාවිතා කරන ලදී. ඒවද නිව්ටන්ගේ චලනය පිළිබඳ තෙවන නියමය මත පදනම් වූ ඒවායි.
සාම්ප්‍රදායිකව ගත් කල පුරුෂයන්ට වඩා ,හුදකලා වූ කාන්තාවන්ට වඩාත්”පුරුෂමය “වැඩසටහන් පර්භෝජනය කිරීමේ සමාන අවස්ථා ලැබෙන අතරතුර බොහෝ රූපවාහිනී වැඩසටහන් වල පවතින භාවාත්මක උත්තේජන ස්වභාවය පුරුෂයන් තුල පවතින ස්ත්‍රී පාර්ෂවයන්ටම බලපෑම් ඇති කළේය.
රූපවාහිනියට කාන්තා ව්‍යාපාරයේ ප්‍රධාන ස්ථානයක් හිමි විය. රූපවාහිනිය පෙන්වන පෙන්වන බොහෝ කාන්තාවන් , බොහෝ පුද්ගලයන් තුල පවතික පොදු ඒකාකාරී මතයට අනුකූලවුවත් රූපවාහිනිය මිනිසුන්ගේ ජීවිත මෙන්ම ප්‍රවෘත්ති සහ කාලීන සිදුවීම්ද ඉදිරිපත් කළේය. රූපවාහිනිය ඔස්සේ පෙන්වූ මෙම ‘අනෙකුත් ජීවිත’වලට කාන්තාවන් ගේ පවතින සම්බන්ධ සමාජකරණය පිළිබඳ තෘප්තිමත් නොවූණි. මෙය සමාජය තුල කාන්තාවන්ගේ භූමිකාව පිළබඳ බෙහෝ කතිකාවන් සහ තර්ක විතර්ක මතු කළේය.
රූපවාහිනිය සතු සහජ මිත්‍රශීලීභාවය සුපුරුදු පරිදි අලංකාරවත් ලෙස සැරසුණු මිනිසුන්ව ඔවුන්ගේ බාහිර ස්වරූපය සහ අලංකාරය යන කාරණාවලින්ද වින්ශ්චයට ලක් කරන, සමාජයේ ඇති පොදු රංග භූමි කිහිපයෙන් එකක් බවට එය පත් කරයි.
මේ සම්ප්‍රදායයේ සිතුවම් බුද්ධිගෝචර සිතුවම් ලෙස නොව අක්ෂිගෝචර සිතුවම්ය.සිතුවමක් තුළින් ස්වාභාවිකරණය පෙන්නුම් කරන්නාවූ වර්ණනා ශ්‍යමොඡ්්වල හා ක්‍ෂයවෘද්ධි ආදී විධි මෙහිදී ඉදිරිපත් නොවේ. එසේ වූවද මහනුවර යුගයේ සිතුවම් හුදු අක්ෂිගෝචර ප්‍රලාපයන් ලෙස බැහැර කරලිය නොහේ. ශිල්පියා ප්‍රධාන වශයෙන් සිය සිතුවම් කරණයේ රේඛා කර්මය හා වර්ණ පූර්ණය යොදා ගෙන ඇත.
එකී විධි නියම දෙකෙන් මේ යුගයේ සිතුවම පරිපූර්ණය. ලක්දූසිංහ දක්වා සිටින්නේ රේඛා සංකලනයෙන් ඇති වන රටාවන් එකිනෙකට වෙන්ව පෙනෙන ලෙස කෙරෙන පැතලි වර්ණාලේපයන් නිසා විචිත්ත්‍රිය චමත්කාරයෙන් යුතු ප්‍රාණවත් සිතුවමක් බිහි වේ යන්නයි.
ඇතැම් තැන්හි ඉහත සියලූම තේමාවන් සහිත සිතුවම් වන අතර සමහර තැන් හි එක් තේමාවක් හෝ කිහිපයක් උදෙසා සිතුවම් නිර්මාණය වී තිබේ.ඉහත තේමා පහ පමණ පදනම් කොට ගෙන මහනුවර යුගයේ සිතුවම් පවතින බව මෙයින් කිසි විටෙකත් ධ්වනිත නොවේ.මෙලෙස තේමා වෙන් කොට ගැනීම තුළින් අපේක්ෂිත අරමුණ වන්නේ තව දුරටත් සමීප ලෙසින් සිතුවම් ඇසුරු කිරීමයි.
මෙලෙස සිත්තරා සිය සිතුවම්කරණය උදෙසා තේමාවන් තෝරා ගන්නේ නම් එය කුමන හේතුවක් මත සිදු වීද යන්න විමසිය යුතුය.තව දුරටත් එය සම්ප්‍රදායය අනුව යෑමක් ද එසේ නැත්නම් තමාට රිසි තේමාවක් තෝරාගන්නේ ද නොඑසේනම් සිත්තරා සඳහා අනුග්‍රහකයාගේ ඕනෑ එපාකම් බලපැවැත්ම මත තේමා තෝරා ගන්නේ ද යන්න මින් සැලකීමට ලක් කරුණු ලබයි.
මහනුවර යුගයේ සිතුවම් ඉන්පෙර යුගයේ සිතුවම් හා ඉන් පසු යුගයේ සිතුවම් සමඟ සැසඳීමේ දී එහි වන වස්තු විෂයෙ හි කිසියම් ස්වාධීන වූත් අනන්‍ය වූත් ලක්ෂණ දරණ බැව් පෙනේ.එකී සාම්‍යයක් ගොඩනඟා ගැනීමට හේතු වන්නට ඇත්තේ පෙර සඳහන් කරනු ලැබූ මහා සම්ප්‍රදායයෙන් හා සම්භාව්‍ය සිතුවම්කරණ වරපටින් මිදී චූල සම්ප්‍රදායයක රැදී සිය අභිලාෂ ඉටුකර ගැනීමට තිබූ ශක්‍යතාවය මතය.
තේමාවක් යොදා ගනිමින් සිතුවම්කරණයෙහි යෙදීම තුළ කිසියම් නිශ්චිත දිශාවක් ඔස්සේ සිත්තරා ගමන් කරනු ලබයි.එය කිසියම් අනුභූතියක් මත ගොඩ නැගුණක් බවට පත් වේ.තේමා භාවිතය සමඟ සිත්තරා යම් ලෙසින් සිය නිදහස් හස්තය සීමා කිරීමකට ලක්කරනු ලැබුව ද ඒ ඔස්සේ තේමාවට අදාල විනය පවත්වා ගැනීමත් උචිතෝන්නතියත් හුරුකර ගනී.
මෙකී හේතු නිසාම සිත්තරෙකු තේමාවක් මත සිතුවම් ඇඳීම විශේෂයෙන් පුරුදු පුහුණු කළ යුතු අංගයක් බවට පත්වේ.එබැවින් තේමාව අධ්‍යයනය කර බැලීම සිතුවම් නැවත නැවත කිවයා බැලීමේ කාර්යයේ දී වඩා වැදගත් අංගයක් බවට පත් වේ.මේ මග යමින් මහනුවර සම්ප්‍රදායයේ සිතුවම් ඇඳීම තුළ සිත්තරා කුමන තේමාවන් යොදා ගන්නේ ද ඒ සඳහා කුමන හේතු බලපානු ලැබුවේ ද යන්න විමසා බැලීමක් සිදු කළ යුතුව ඇත.
දහ අට වැනි හා දහ නව වැනි සියවස් දෙක අතර කාලය තුළ සිතුවමට ලක් වූ අනුභූතීන් බෞද්ධ තේමාවන් මත පිහිටා අඳිනු ලැබුවක් බව කීම සාවද්‍ය නොවනු ඇත.මහනුවර සම්ප්‍රදායයේ සිතුවම් කලාව පිළිබඳව දීර්ඝ පර්යේෂණයක නියැලීමෙන් අනතුරුව සෝමතිලකයන් මේ යුගයේ සිතුවම් හි තේමාවන් ප්‍රධාන කරුණු පහක් ඔස්සේ පෙළ ගස්වයි.
පරිපූර්ණ ලක්ෂණ වලින් හෙබි මහනුවර ශෛලිය මධ්‍යම මහනුවර ශෛලීය ලෙසද මෙහදුන්වයි.මහනුවර,මාතලේ,නුවරඑඵළිය,බදුල්ල,කුරුණෑගල ප්‍රදේශයන් හි පැවතුණි.
ඊට තදාසන්න දිස්ත්‍රික්ක වල පැතිරුන ශෛලිය අනුරාධපුර,මැදවච්චිය,පොළොන්නරුව,අම්පාර,මොනරාගල,රත්නපුර හා පුත්තලම යන ප්‍රදේශයන් හි පැවතුනි.
මහනුවර රාජධානිය සාමාන්‍ය ව්‍යවහාරයෙන් ඉතිහාසයේ අඳූරු යුගය ලෙස හදුන්වනු ලබයි.මහනුවර රාජධානියෙහි මුල් කාලීන පාලකයන් වූ සේනාසම්මත වික්‍රමබාහු ,ජයවීර , කරළියැද්දේ බණ්ඩාර , පළමුවැනි රාජසිංහ හා දෙවන රාජසිංහ ආදී රජවරුන්ගේ පාලන කාලය තුළ උඩරට රාජධානිය අභ්‍යන්තර අවුල් වියවුලට හා විදේශ ආක්‍රමණයන්ගේ තර්ජනයට පත් දේශපාලනික වශයෙන් අස්ථාවර කාල වකවානුවක් විය. මේ කාලය තුළ ආගමික හා සංස්කෘතික ප්‍රබෝධයක් ඇති වුණි නම් එය ඉතා සීමාසහිත ආකාරයෙන්ය.
බුද්ධ චරිතයේ වැදගත් අවස්ථා මාර පරාජය,සත් සතිය,නාළාගිරි දමනය,බුද්ධ චරිතය සම්බන්ධයෙන් පටාචාරා,මච්චරිය කෝසිය කථාව, සෝරේ‍ය කථාව,මහා කස්පින ජාතකය,නන්දියවත,තෙරසරණ ආදී විශේෂ අවස්ථා.
අටමස්ථාන,සොළොස්මස්ථාන ඊට සම්බන්ධ රාජකීය පෙැළැන්ති දායකයින්,විහාර අනුග්‍රහකයින්,සුප්‍රකට තෙරවරු,ශ්‍රක්‍ර,උපුල්වන්,සමන් හා නාථ දෙවිවරු.
මල්වතු විහාරය,ගංඟාරාමය,දෙගල්දොරුව වැනි විහාරාරාම අලූතින් නිර්මාණය වීමත් රිදී විහාරය,මැදවෙල,සූරියගොඩ හා දළදා මාලිගාව ආදිය ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීම මේ අවධියේ කලාත්මක ක්ෂේ්ත්‍රයේ ඇති වූ වැදගත් සිදුවීම් ලෙස සැලකිය හැකිය.ගෘහ නිර්මාණාක්මක අංශයේ නිමවුම කෙරෙහි පමණක් නොව බිතුසිතුවම් කලාවටද කීර්ති ශ්‍රී රජුගෙන් ලැබුණු විශිෂ්ට අනුග්‍රහය නිසා උඩරට රාජධානි සමයට අයත් බිතුසිතුවම් වලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් නිර්මාණය කරන ලද්දේත් එම සිතුවම් කලාවේ උච්චතම අවස්ථාව උදාවූයේත් මෙකල දී බව පෙනේ.
මේ සිතුවම් හි කැපී පෙනෙන අංගය වන්නේ සියුම් රේඛාකරණයයි. කන්, නාස්, ඇස් හා ශරීරයේ අනෙකුත් අංග සිතුවමින් ඉස්මතු වී පෙනෙන්නේ බලවත් වූත් දුෂ්කරවූත් රේඛාකර්මය නිසාය. ලක්දූසිංහ දක්වන්නේ මේ සම්ප්‍රදායයේ රේඛා කර්මය දුර්වල වන හැම විටම චිත්‍රය අප්‍රමාණවත් රසසුන් නිර්මාණයක් බවට පත්වන බවයි. මෙලෙසින් රසසුන් නිර්මාණයක් බවට පත්වන්නට ඇත්තේ පසුතලයේ ඇති අධික රත් පැහැ භාවයටත් රූපයන් හි දිස්වන පැතලි ස්වාභාවයත් රේඛාකර්මය දුර්වල වෙත්ම වඩා තීවූ ලෙසින් දිස්වන නිසා විය හැකිය.
උඩරට රාජධානිය මුල් අවධියෙහි දේශපාලනික වශයෙන් අස්ථාවර වූ බැවින් කලාව හා විනෝදාස්වාදය යන්න අත්පත් කර ගැනීමට අසීරු අංගයක් බවට පත් විය.ඉනික්බිති රාජ්‍යත්වයට පැමිණි නායක්කාරවරුනටද මෙකී තත්ත්වය මෙලෙස බලපානු ලැබූවද ඔවුන් ජනයාගේත්,සංඝයාගේත් නොමද සහය ලබාගැනිමේ අරමුණින් සිය විජාතික භාවය වසා ගැනීමේ උපක්‍රමයක් ලෙසින් වියවුලේ සිට වුවද කලාවන් සඳහා අනුග්‍රහය දක්වන්නට විය.
මහනුවර සම්ප්‍රදායය අගය කරනු ලැබූ සිත්තරා විසින් සිතුවම් ඇදීමේ දී යොදා ගත් විධි ක්‍රමයන් එකී සිතුවම් තුළින් පෙන්නුම් කරනු ලබන්නාවූ ලක්ෂණයන් විමසා බැලීම මෙමගින් අපේක්ෂිතය.සිතුවම් ඇඳීමට යොදා ගන්නා බිත්ති පෘෂ්ඨයෙහි ඉඩ කඩ දිගැති පුස්කොල පත් ඉරු මෙන් හරස් අතට ඛෙදා ගත් තීරයන් කිහිපයක් සකසා ගැනීමෙන් පසුව ඒවා තුළ සිතුවම් ඇඳීම සිදුකරන ලදී.
මහනුවර යුගයේ සිත්තරාගේ තෝරා ගැනීම ගත් විට ඉන් පෙර විසූ සිත්තරුන් භාවිත කළ කථා වස්තූන් වෙනුවට වෙනත් කථා වස්තු නිතර භාවිතා කර ඇති බැව් පෙනේ.එසේ තෝරා ගැනීම කළ හැකිතාක් දුරට ජනවිඥානය තුළ බලපෑමක් ඇති කිරීමට සමත් වෙස්සන්තර,චුල්ලධම්මපාල,සස,දේවධර්ම, ඛන්තිවාදී, තේලපත්ත, සාම, මණිචෝර,සුතසෝම ආදී කථා පොදු වශයෙන් යොදා ගෙන ඇත.
බෝධිසත්වයන් වහන්සේගේ දසපාරමිතා බලය වඩා උසස් ලෙසින් කියා පෑමට හැකි වන අයුරින් මෙම කථා ගොඩනැගී තිබීම මෙසේ නිතර භාවිතය සඳහා තෝරා ගැනීමට හේතු වූ බැව් පෙනේ.එසේම කථාවක් ලෙසින් විස්තරාත්මකව වර්ණනාකළ හැකි පරිදි සිද්ධින්ගෙන් යුතු කථා විශේෂයක් තෝරා ගැනීම උදෙසා මෙකල සිත්තරුන් සිය අවධානය ඉහත ජාතක කථා තෝරා ගන්නට ඇත.
සිතුවම් ඇඳීමේ දී ප්‍රමාණ සමීක්ෂණය පිළිබඳව එතරම් සැලකිලිමත් වී නොමැතිබැව් පෙනේ.මානව රූපයක උස මහත ගත් විට ඒවා සාමාන්‍ය පුද්ගල ස්වාභාවයට සමාන නොවේ. සිතුවම් වල මානව රූප,ගස් හා ගොඩනැගිලි ඉක්මවා විශාල ලෙස නැගී සිටියි. ගහකොළ වූවද සාමාන්‍ය ලෝකයේ දී දක්නට ලැඛෙන්නක් නොව ඒවා සිතුවම් සඳහාම නිර්මාණය කරන ලද්දකි.
මෙසේ පූර්ව අවදීන් හි චිත්‍රකලා සම්ප්‍රදායයන් සමඟ සාම්‍යයක් පැවතියද මහනුවර සම්ප්‍රදායය ඊටම ආවේණික වූ ලක්ෂණයන්ගෙන් ද බැහැර නොවේ. එසේම පොළොන්නරු, දඹදෙනි හා අනෙකුත් තදාසන්න රාජ්‍ය සමයන්හි සිතුවම් හි ලක්ෂණයන් ඉක්මවා යනු ලැබූ දැඩි ශෛලිගත ස්වාභාවයක් මහනුවර සම්ප්‍රදායය තුළින් ඉස්මතු වී පෙනෙයි.
සිතුවම්කරණයේ දී රූප භාවිතය තුළ පැත්තකින් පෙනෙන ලෙස මානව රූප ඇඳ තිබේ.පටු නළල් තල තරමක් දිගටි හා එකම හැඩති කන්, මත්ස්‍යාකාර රවුම් ඇස්,ඝනතොල,් ඍජු නාස්,රැලි තුනක් යෙදු ග්‍රීව,පැහැදිලි දැක් වූ නිකට,ඇවරියාකාර අතැගිලි හා ස්ථූල ශරීර හැඩ සම්ප්‍රදායානුකූලව දක්වා තිබේ.
වෙස්සන්තර,දහම්සොඩ,දේවධර්ම,මණිචෝර,කට්ඨාහරී,තේලපත්ත,සාම,කුස,වම්පෙය්‍ය,මහා කප්පිකන,චුල්ලධම්පාල,සස,විදුර,මච්චරිය කෝසීය,කස්සප පදමානවක,මහා පදුම,උරග,සුතසෝම,සත්තුභත්ත,විසයිහ,සිව්,චුල්ලධනුද්දර,ශීලව,ඛන්තිවාද,ඡජද්දන්ත,මහා ජනක ආදී ජාතක කථා දැක්විය හැකිය.
උඩුකය ඉදිරිපස පෙනෙන අයුරින් ඇඳ ඇති රූපයක දෙපා පෙන්වන්නේ පැත්තකට සිටින ලෙසින්ය. රූප වල ඝනබවක් හෝ වටකුරුබවක් පෙන්නුම් නොකෙරේ. මෙසේ පැතලි ස්වාභාවයක් ගන්නා සිතුවම්හි ගැඹුරුබවක් නොපෙනෙන බැවින් ඒවා ද්විමාන රූප විශේෂයක් ලෙසින්ද දැක්විය හැකි වේ.
සිත්තරකු සතු සිතුවම්කරණ කුසලතාවයේ ප්‍රබල අවිය තේමා භාවිතයයි.තමා ඇඳීමට අරමුණු කොට ගන්නේ කුමක් ද එය ප්‍රේක්ෂකයා වෙත කෙසේ බලපාන්නේ ද යන්න සිත්තරා විසින් විමසා බලනු ලබන්නේ තේමාව පදනම් කොට ගනිමින්ය.
මහනුවර හා තදාසන්න ප්‍රදේශ කේන් කොට ගෙන ඇරඹි සිතුවම් කලාව තවදුරටත් කෙසේ ව්‍යාප්ත වූයේ ද යන්නත් එසේ ව්‍යාප්ත වීම උදෙසා බලපෑ දේශපාලනික හා ආගමික පිටුබලය කෙතරම් ද යන්න තවදුරටත් සලකා බැලිය යුතු වේ.
සිතුවම්කරණය තුළ සිත්තරා පන්සිය පනහක් වූ සමස්ත ජාතක කථා තුළින් තෝරා ගන්නා ලද කථා තේමාවන් පමණක් සිතුවමට නැග ඇති බැව් පෙනේ. පොදුවේ ගත් කළ මේ යුගයේ සිතුවම් අතර දැක්වෙන ජාතක කථා ලෙස
එකී පුනර්ජීවනය උඩරට රාජධානියෙන් බැහැර ප්‍රදේශයන්හි සිතුවම් කලාවටද බලපෑමක් සිදු කරන ලදී. පහතරට සිතුවම් ඔස්සේ තවදුරටත් එය විමසා බැලීමට මෙහිදී අපේක්ෂිතය.
න්‍යෂ්ටික ඛණ්ඩනය, ෆොසිල ඉන්ධන දහනය දහනයෙන් ජලය නැට‍වීම, මීට අමතර සමහර කර්මාන්ත සුර්ය බලය තාපය ලෙස යොදා ගනී. මෙහිදී සුර්යය කිරණවලින් සුර්ය ශක්ති කුලුණු මගින් සුර්යාලෝකය කාන්දු කර කාබන් නිපදවන අතර මෙම තාපය ද්‍රව තුළට හුවමාරු කරණු ලබයි.
ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන ලෙස විදුලිය ජනනය කරන්නේ ජල විදුලි ක්‍රමය මගින් වන අතර ද්විතීයික වශයෙන් ඉල්ලුම අධික කාල සීමාවන්හිදී එය තාප එන්ජින් මගින් සිදු කෙරේ. තාප එන්ජින් වලට ප්‍රධාන වශයෙන් තාපය සපයන්නේ ෆොසිල ඉන්ධන දහනයෙනි. මීට අමතරව න්‍යෂ්ටික විකිරණනය මගින්ද තාපය සපයනු ලබයි.
සංයුක්ත වක්‍ර ටර්බයින ධාවනය වන්නේ හුමාලය සහ වායු යන දෙකෙන්මය. ස්වාභාවික වායු වායු ටර්බයින තුළ දහනයෙන් ශක්තිය නිපදවන අතර ඉතිරිවන තාපය භාවිතා කර හුමාලය මගින් අමතර විදුලි ප්‍රමාණයක් නිපදවා ගනී. මෙම බලාගාරවල කාර්යක්ෂමතාව 60% පමණ වේ.
බොහෝවිට ටර්බයින ද්වභාවික යුගලකින් විදුලිය නිපදවයි. එමෙන්ම කුලුණු භාවිතා කර සාමාන්‍ය වාතය සුර්ය රශ්මියෙන් රත්කර ලබාගන්නා වාතයෙන්ද ටර්බයින ක්‍රියාකරවයි. එය සුර්ය ශක්ති ප්‍රභවයක් ද වේ.
අලුතින්ම යොදා ගන්නා තාප නිෂ්පාදන ප්‍රභවයක් වන්නේ භූ උෂ්ණත්ව ශක්තියයි. මෙහිදී පොළවෙන් ජනිත වන උෂ්ණත්වයෙන් සෘජුවම ටර්බයින ධාවනයකර හෝ උණුවෙන් ද්‍රව්‍යයකින් ජලය වාෂ්පකරවා එමගින් ටර්බයින ධාවනය කරවයි.
සියලු තාප විදුලි එන්ජින් ටර්බයින ලෙස හැදින්විය හැක. වෙනත් වර්ගවල ටර්බයින නම් සුළගින් සහ ගලායන ජලයෙන් ක්‍රියාකරන ටර්බයිනයි. සියලු ටර්බයිනවල අන්තර් මාධ්‍ය ශක්ති වාහකයා ලෙස ක්‍රියා කරයි.
ඇගේ පාලනයේ ප්‍රධාන තේමාව වුයේ 'මම සියල්ල දකිමි. නමුත් කිසිවක් නොකියමි' යන්නයි. ඇගේ උපදේශකවරැන් ඉහත උපක්‍රමය කෙරෙහි සැකපළකල අතර නිතරම ඇයව දේශපාලන අර්බුදවලින් ඔවුන් බේරා ගත්හ. එළිසබෙත් රැජිණ ජාත්‍යන්තර සම්බන්ධතා ඉතා පරිස්සමෙන් පැවැත්විය . එම නිසා ම 1588 ස්පාඤ්ඤයේ ආමඩා ජයග්‍රහණයට ඇගේ නම ඉතාඉහළින් ඇදා ගන්නා ලදි. ඇගේ මරණයෙන් වසර 20 කට පසු ඇය ස්වර්ණමය යුගයේ පාලිකාව ලෙස එංගලන්ත වැසියන් පිළිගන්නා ලදි.
ඇගේ පාලනය ‍යහ පාලනයක් විය. ඇගේ ප්‍රමුඛ ‍පෙලේ අනුශාසක‍යන් වුයේ විලියම් සිසිල් හා ‍බැරොන් බර්ග්ලිය. ඇය පළමුවෙන්ම ඉංග්‍රීසි පොතෙන්ත්‍රන්ත්‍ර පල්ලිය ස්ථාපිත කර එහි බලලත් පාලකවරිය බවට පත්වුවාය. ඇගේ ආගමික ප්‍රවේශය වත්මන් එංගලන්ත පල්ලිය තෙක්ම පරිණාමය විය. පාර්ලිමේන්තුවේ දන්වා සිටීම් නොතැකූ ඇය අවිවාහකව මුළු දිවියම ගතක බැවින්ම ඇගේ කන්‍යාභාවය පිළිබදව ගෙතුණු සාහිත්‍ය, උත්සව,කලාකෘති බිහිවිය.
කෑමට බීමට ගන්නා දේ සම්බන්ධව බොහෝ අපැහැදිලිකම් මතුවේ. බණ්බක්කා ’ හෝ ’ යනුවෙනුත්, වම්බටු යනුවෙනුත්, පරිප්පු යනුවෙනුත් දකුණු ආසියාතික රටවල හඳුන්වනු ලැබුවත්, ජාත්‍යන්තර වශයෙන් ඒවා හැඳින්වෙන්නේ පිළිවෙලින් , ‍‍‍ / හා වශයෙන්ය.
‘ -කොස්’, ‘ - දෙල්’, ‘ - පතෝල’, ‘ - කරවිල’, ‘ - වැටකොළු’, ‘ - ලබු’, ‘ - මුරුංගා’, ‘ - දඹළ’, ‘ - දිවුල්’, ‘ - වැලි අනෝදා’, ‘ - කටු අනෝදා’, ‘ , - ජම්බු’, ‘ - බෙලි’, ‘ ඇම්බරැල්ලා’, ‘, - වෙරළු‍’, ‘ - නෙල්ලි’ වැනි පදත් විදේශිකයන්ට - විශේෂයෙන් බටහිරවාසීන්ට - නුහුරුය. ඒවා සඳහා වෙනම වචනද ඉංග්‍රීසි භාෂාවෙ නොමැති වන්නේ ඉංග්‍රීසිය බිහි වුණ පරිසරයෙ ඒවා නොතිබුණ නිසාවෙනි. එහෙයින් මෙවැනි දේ කෙටි විස්තරයකින් පැහැදිලි කීරීම අවශ්‍ය විය හැකිය.
‘ - රඹුටන්‍’ගැන කීමේදී නම් එය ඊට වඩා ප්‍රසිද්ධ වැනි පළතුරක් සමග සංසන්දනය කළ හැකිය. කෙසෙල් සඳහා ‘’ පදය යොදා ගත යුතු වෙන්නේ ‘’ පදය ජාත්‍යන්තර ව්‍යවහාරයේ ඉවීමට ගන්නා කෙසෙල් හැඳින්වීමට යෙදෙන නිසාය.
එමෙන්ම මෙරට පිළියෙල කරන කැවුම් , කොකිස් , ඇඹුල් තියල් වැනි කෑම වර්ග ගැනද විස්තර සැපයීම මගින් විදේශිකයාට ඒ පිළිබඳ නිවැරදි අවබෝධයක් ලබා දිය හැකිය. ආප්පවලට ‍ කියා කීවද , එයද එසේ පැහැදිලි කළ යුත්තකි .
තේ බීමේදී පාවිච්චි කෙරෙන වෙනුවට හෝ ද, වෙනුවට හෝ ද, භාවිතා කිරීමට වේ. තම්බපු බිත්තර පිළිබඳව - වෙනුවට - ද, - වෙනුවට - ද යොදා ගැනීමට සිදු වේ.
‘බුරියානි’ හැඳින්වීමට මෙහි යොදා ගැනෙන ‘’ යන්නට වඩා ‘’ පදය ඉංග්‍රීසියේ යෙදෙන්නේ ඉන්දියානු ආභාෂය හේතුවෙනි. “පැණි” සඳහා යෙදෙන්නේ හෝ යන්නයි. යනුවෙන් අදහස් කෙරෙන්නේ මී පැණියි.
‘ - පිරිත් පින්කම’, ‘- - දානමය පින්කම’, ‘ - පූජාව’ ආදී බෞද්ධ හා හින්දු වතාවත් ගැන කතා කිරීමේදී, ඒවාගේ පසුබිම ගැන කියා දීම ඉතා වැදගත් වේ. ඉහත දැක්වෙන වචනවලට අමතරව ‘ – දාගැබ’, ‘ – කෝවිල’ ආදී සිද්ධස්ථානවලට භාවිතා වෙන වචනද අන්‍යාගමිකයන්‍ට ඇතැම් විට නුහුරුය.
‘ - වෙසක්’, ‘ - පොසොන්’ වැනි ආගමික උත්සව ගැනද පැහැදිලි අවබෝධයක් බොහෝ අයට නැති නිසා , ඒවා ගැන කතා කිරීමේදී නම පමණක් නොකියා, ඒ ගැන පැහැදිලි කිරීමක්ද එක් කිරීම වැදගත් වේ. ‘ - මහා ශිව රාත්‍රී’, ‘, - දීපාවලී’ වැනි හින්දු උත්සව ගැනද ඊට වැඩි වෙනසක් නැත (ඉන්දියාවේ ආභාෂය නිසා දීපාවලී සඳහා පදය ඉංග්‍රීසියේ වැඩි පුර භාවිතා වේ).
‘වැව’ යන්න සඳහා මෙරටදී ඉංග්‍රීසියෙන් භාවිතා කෙරෙන පදයද ජාත්‍යන්තර ව්‍යවහාරයේ එම අර්ථයෙන් නොයෙදේ. එහිදී මේ වෙනුවට වැනි වචනයක් යොදා ගැනීමට සිදු වේ. ‘වැව් බැම්ම’ සඳහාද වෙනුවට , වැනි පදයක් අවශ්‍ය වේ. ‘ඇළ පාර’ සඳහා ඇතැම් විට පාවිච්චි වෙන වෙනුවට වැන්නක් සුදුසුය.
‘ලක්ෂය’, ‘දෙලක්ෂය’ වැනි සංඛ්‍යාවලට කියනු ලබන , ආදිය වෙනුවට , ආදී වශයෙන් යෙදිය යුතු වන්නේ යන්නද දකුණු ආසියාතික වදනක් නිසාය. ජාත්‍යන්තර ඉංග්‍රීසි භාවිතයේ දස ලක්ෂය සඳහා භාවිතා කෙරේ. කෝටිය දැක්වීමට ද, කෝටි සියය - එනම් මිලියන් දහස - සඳහා ද, යෙදේ.
කලින් සඳයන් කළ පරිදි, ඉංග්‍රීසිය අද ලෝකයේ රටවල් ගණනාවක භාවිතා කෙරේ. ඒ හැම රටකම ඉංග්‍රීසි භාවිතයේ තමන්ට ආවේණික වෙනස්කම් පවතී. ශ්‍රී ලාංකික ඉංග්‍රීසියේද එවැනි අනන්‍යතා තිබේ. නමුත් මෙහිදී සැලකිල්ලට ගත යුතු දෙයක් වන්නේ, ‍මෙහි යොදා ගැනෙන මේ ආවේණික ගති ලක්ෂණ අතර රට තුළ යම් පිළිගැනීමකට පාත්‍ර වුණ අංග මෙන්ම එසේ පිළි නොගැනෙන අංගද තිබෙන බවය.
මෙය ඇත්තෙන්ම ඉංග්‍රීසි මව් බස ලෙස කතා කෙරෙන රටවලද යම් තරමකට ඇති තත්වයකි. උදාහරණයක් වශයෙන්, අතීතයේදී නිවැරදි යයි පිළිගැනුන ‘’ . - මේ මම’ වෙනුවට වර්තමානයේ ‘’ .’ යන්නද පිළිගැනෙන්නේ ඒ රටවල උගතුන්ද බොහෝ විට එය පාවිච්චි කරන නිසාවෙනි. නමුත් ඇතැම් අය ‘ . - මමයි, මගෙ බිරිඳයි එහෙ ගියා.’ වෙනුවට ‘ .’ කියාද කීවද, එය සැලකෙන්නේ පිළිනොගත් - එනම් - - රටාවක් ලෙසිනි.