polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
تاريخ معصومي مطابق:اروڙ مهراڻ نديءَ جي ڪناري تي هڪ نهايت وڏو شهر هو، جنهن بلند عمارتون،مضبوط محلاتون، ميويدار وڻن سان ڀريل باغ تمدن شهرت جو اهو سڀ سامان موجود هو، جنهن جي مقيم، خواه مسافر کي خواهش ٿي سگهي ٿي
ڊاڪٽر سورلي پنهنجي شهره آفاق گزيٽيئر ٿامس پيننٽ جي قديم هندستان جي نقشي 1798ع ڏانهن اشارو ڪيو آهي، جنهن سنڌو نديءَ کي هماليہ جبل مان نڪري، ستلج جي اُڀرندي کان وهي، هيٺ عمر ڪوٽ کي عبور ڪري، ڪَڇ جي نار ڇوڙ ڪندي ڏيکاريو ويو آهي. اتي هن کي گهاگهر ندي سڏيو ويو وڃي ٿو، جا ڊاڪٽر جي راءِ مطابق هاڪڙا لفظ جي بگڙيل صورت آهي. اروڙ واريءَ پراڻي نديءَ کي هاڪڙا جي نالي سان سڏجي ٿو. ڪافي وقت گذرڻ بعد هيءَ ندي هڪ نارو ٿي وهي، سنڌو نديءَ جي اٿل جو پاڻي ان ذريعي پراڻي ڍوري پوندو هو ڪورِي ڇوڙ وڃي ڇوڙ ڪندو هو.
اروڙ, يا الور راءِ گهراڻي برهمڻ گهراڻي جي دور سنڌ جو تختگاهه ھو. ھي شھر راءِ برهمڻ جي راڄڌاني هو. سنڌ جو هي قديم تخت گاهه/ قلعو /بندر روھڙي ضلعي سکر کان پنج ميل پري ڏکڻ اوڀر ٽڪريءَ تي ٺهيل آهي. ھي ماڳ اتر ′2740 اوڀر ′68 50 ڊگرين ڦاڪ تي آهي.ماڳ جو دور پراچين تاريخ کان چوٿين صدي ھجريءَ تائين آهي. ٻڌ ڌرم وارن جو ھتي گهڻو زور ھو. هتي ئي ن کان اڳ واري نئين پٿر جي دور جا آثار به ملن ٿا. ويدن واري زماني به ھي شھر چڱو آباد ھو.
عربن جي فتح وقت اروڙ راجا ڏاهر جي مهاراڄڌاني هو. عربن پنهنجي گادي منصوره شروع ڪئي، تہ بہ اروڙ هندن جي حڪومتگاه جي صورت ٻن صدين کان وڌيڪ رهيو پوءِ ناپيد ٿيو. هن جي ناس ٿيڻ جي حڪايت برهمڻ آباد جي راجا دلوراءِ جي ڏاڍ سان لاڳياپيل آهي. پر ان ايتري حقيقت نہ آهي، ڇو تہ اٺين صدي عيسويءَ جي وچ ڌاريءَ جڏهن سنڌو نديءَ پنهنجو وهڪرو ڦيرايو تہ هي شهر اجڙي ويو. نديءَ جي وهڪري ڦيرو 341ھہ : 962ع ڌاري آيو، جڏهن سنڌ هڪ وڏو زلزلو آيو ڌرتي ڌُٻي هئي.
مطابق، هندو راجائن اروڙ 130 سال حڪومت ڪئي. ان وقت تائين، جڏهن چچ، برهمڻ اروڙ جو رهواسي، جو راءِ سهاسي ٻئي وٽ نوڪريءَ گھڙيو، هُشياري سبب سندس وزير بنيو، راجا جي مهاراڻيءَ، سُهاندي جي زلفن جي پيچ ڦاٿو راجا کي قتل ڪرايو، بعد پاڻ زوريءَ اروڙ جو حاڪم بنيو. ”تحفته الڪرام“ مطابق، هي 1ھہ : 622ع جو سمو هو. چچ نامو سنڌ جي قديم تاريخ جو احوال ان وقت کان وٺي هندو حڪومت جي زوال تائين آهي.
اروڙ تي چندر ونسي راجائن ٤٥٠ع کان ٦٤٢ع تائين حڪومت ڪئي. جن کي راءِ گھراڻو سڏيو وڃي ٿو. چندر ونسي گھراڻي ١١٠٠ ق. م به ھن شھر تي حڪومت ڪئي. سڪندر جي ڪاهه وقت ھتي جو راجا موسيڪانوس ھو. راءِ ساھسي جي وقت نيمروز ايرانيءَ ڪاھيو. ھي ھڪ وڏو بندرگاهه ھو، جنھن کي مضبوط حصار ڏنل ھو. عربن جي وقت به ھي شھر اوج تي ھو. عربن جي وقت توڙي جو ھي شھر تختگاهه نه رھيو، پر وڏو بندرگاهه ضرور ھو.
ھي سنڌوءَ جي ھاڪڙي ڪپ تي ٻڌل ھو. چوٿين صدي عيسويءَ ھاڪڙي جي رخ مٽائڻ ڪري ھي بندر ڦٽڻ لڳو. ھاڻي ھي بندر، تختگاهه، قلعو، ھڪ ننڍي ڳوٺ جي صورت موجود آھي. اروڙ ماضيءَ جو بهشت برين ھو، جنھن جي ساراهه ابن خردازبه ، مسعوديءَ ، ابن حوقل ٻين ڪئي آھي. ننڍي کنڊ جي پھرين مسجد محمد -بن قاسم جي وقت ھتي ٺھرائي وئي.
عرب جاگرافي نويس اروڙ کي ”الرور“ ڏيکاريو آهي، جنھن ”ال“ عربي علت آهي ته باقي ”رور“ وڃي بچندو. اروڙ پوءِ ”روهڙيءَ“ جي نالي سان سڏيو ويو. عربن ھن شھر کي ”لوهري“ به ڄاڻايو آهي.
راءِ گهراڻي وارا ”سوام“ جا پوڄاري هئا سندن گاديءَ جو هنڌ هو ”آليدور“، جو ڦري ”اليور“ ”الور“ 'اروڙ' ٿيو، جو سنڌ جي گادي مشهور آهي.
1877ع جين سترهن سالن جي عمر ڪاليج داخلا ورتي يوناني رياضيءَ جي تعليم حاصل ڪئي. پر هن کي تاريخ پڙهڻ جو ڏاڍو شوق هو. هن کي ننڍي هوندي تاريخ جو تمام سٺو استاد مليو هو. جين لکي ٿي ته ”منهنجي پيءُ مون کي ”ملو ٽارڪ“ جون لکيل آتم ڪهاڻيون پڙهڻ لاءِ ڏنيون پڙهڻ کان پوءِ آءٌ کيس اهي ياد ٻڌائيندي هيس هر ڀيري ٻڌائڻ کان پوءِ مون کي پنج سينٽ انعام طور ڏيندو هو. جڏهن مون کيس جارج واشنگٽن جي حياتيءَ جو احوال پڙهي ٻڌايو ته هر جلد ٻڌائڻ تي مونکي پنجويهه سينٽ انعام ڏيندو هو.“
جين جو چوڻ آهي ته ”مغربي ملڪن جي سياحت دوران هارين جي خراب حالت ڏسي مون کي ڏاڍو ڏک ٿيو. آءٌ هڪڙو منظر ڪڏهن به وساري نه سگهنديس. هڪڙي ڳوٺ هڪڙي مئل جانور کي جيڪو ڏڪار جي ڪري مري ويو هو، ٻين جانورن انهيءَ کي کاڌو پئي پاسي هڪڙي هارياڻي سندس ٻن ٻارن نااميديءَ وچان اهو نظارو بيٺي ڏٺو. انهن ٻارن جا وار سخت سج جي تپش جي ڪري ڪارا ٿي ويا هئا. هنن جا ننڍڙا ننڍڙا پير اهڙا ته ڪارا سخت هئا اهڙا نشان هئا جو ڪنهن جانور جا پير ٿي لڳا. جيتوڻيڪ بن مانس جيڪي ماڻهن وانگر هوندا آهن. سي به خوش و خرم لڳندا آهن. پر انهن ٻارن جي منهن تي ڪو به خوشيءَ جو نشان ڪونه هو.“
انسانن جي اهڙي حالتن منظرن کي ڏسي، جن انسان حيوان کان بدتر زندگي پئي گهاري، جين کي ڏاڍو ڏک پهچندو هو. هوءَ سمجهڻ لڳي ته انسان جي تهذيب کي جيڪڏهن انسان ذات جي ڀلائي لاءِ استعمال نه ڪيو وڃي ته هو خودغرضيءَ جو ذريعو بنجيو وڃي. جين پنهنجي ماحول آرام سک واري زندگيءَ کان مطمئن ڪانه هئي. هن سوچيو ته شڪاگو اهڙن ضرورتمند ماڻهن لاءِ اهڙو گهر قائم ڪيو وڃي جتي هوءَ ٻين سان گڏجي هنن جي خدمت ڪري سگهي. انهيءَ ڳالهه جين جي ننڍپڻ جي ساهيڙي ايلن اسٽار به هن جو ساٿ ڏيڻ جو واعدو ڪيو.
جنوري 1889ع جين آمريڪا واپس اچي شڪاگو اهڙي گهر جي ڳولا ڪئي. گهڻي ڳولا کان پوءِ نيٺ هنن کي هڪڙو وڏو گهر مليو، جيڪو اڳتي هلي ”هل هائوس“ جي نالي سان مشهور ٿيو. جين سندس ساهيڙي اسٽار 1889ع انهيءَ گهر رهڻ لڳيون.
جين کي نئين آبادڪاريءَ لاءِ رضاڪار ملڻ لڳا. هڪڙي عورت صبح جو ننڍڙن ٻارن کي پڙهائڻ ايندي هئي. هڪڙي ٻي مائيءَ ٻارن جو ڪلب قائم ڪيو، جنهن کي ”ننڍڙن هيروئن جي ڪليسا“ جو نالو ڏنو ويو. هوءَ ٻارن کي پراڻي زماني جي بهادرن جا قصا ڪهاڻيون ٻڌائيندي هئي. جن کي ٻڌي ٻار به اهڙا ڪردار ٿيڻ جا خواب ڏسندا هئا. هل هائوس پهرين ڪرسمس جي موقعي تي جين لکي ٿي ته ”جيتوڻيڪ ان وقت منهنجو هٿ تنگ هو مون کي ٻارن لاءِ مٺائي بوٽ وٺڻا هئا. مون ان ڪري ابراهام لنڪن جي حياتيءَ تي لکيل ڪتابن جا پنجويهه جلد وڪڻي ڇڏيا.“
مشهور فئلسوف سويڊن بورگ لکيو آهي ته ”بنا ڪنهن معاوضي جي ٻين جي خدمت ڪرڻ ئي اصل خدمت خلق آهي.“ جين ايڊمز سچ پچ انهيءَ تعريف جي لائق عورت آهي. هن آمريڪا جي شهر شڪاگو مستحق نادار ماڻهن لاءِ ”هل هائوس“ نالي شهر آباد ڪيو جيڪو اڄ تمام گهڻو مشهور آهي. جين پنهنجي سڄي زندگي دولت سک آرام غريب عوام لاءِ وقف ڪري ڇڏي. اڄ انهيءَ خدمت خلق جي ڪري جين پنهنجي دور جي عظيم عورت آمريڪا جي مشهور خدمت گذار عورت ليکي وڃي ٿي.
جين ايڊمز آمريڪي رياست الي نائس جي شهر سيڊرويل 1860ع ڄائي. هوءَ پنهنجن سڀني ڀيڻن ڀائرن کان ننڍي هئي. ننڍپڻ ئي هن جي ماءُ وفات ڪري وئي. جين جي پرورش سندس پيءَ مسٽر ايڊمز ڪئي. هو هڪ وڏو ڪاروباري ماڻهو هو. رياست جي سينٽ جو 16 سالن تائين ميمبر به رهيو. هن پنهنجن ٻارن کي سدائين پاڻ سان گڏ رکيو. جين پيدائشي طور تي ڪمزور ڇوڪري هئي هن جي پٺيءَ جي ڪنڊي ور هو، هوءَ سڄي عمر انهيءَ مرض مبتلا رهي. پنهنجي صحت خراب هجڻ جي باوجود هوءَ فطرت جي هر پهلوءَ جو مطالعو ڪندي هئي، ڏاڍي جوش خروش سان تعليم حاصل ڪرڻ مصروف رهي.
جين اڃا اٺن سالن جي هئي ته پهريون ڀيرو هن جي برابريءَ واري خواهش جي آزمائش ٿي. هن جي پيءُ هڪڙو نيري رنگ جو خوبصورت ڪوٽ هن کي وٺي ڏنو هو. جنهن کي جين تمام گهڻو پسند ڪندي هئي. هڪ آرتوار جي ڏينهن تي هوءَ پنهنجي پيءُ سان هڪڙو مدرسو ڏسڻ پئي وئي اهو ڪوٽ پاتائين، تنهن تي سندس نيڪ دل پيءُ چيس ته هي نئون ڪوٽ پائي نه هل، ڇو ته اتي ٻيا اهڙا ٻار به هوندا جن وٽ پائڻ لاءِ اهڙا سٺا ڪپڙا ڪونهن، هنن کي ڏک ٿيندو. جين لکي ٿي ته ”مون اهاڳالهه هڪدم مڃي، پر دل سان نه. ڇو ته منهنجي دل ان وقت ايترو جذبو پيدا ڪونه ٿيو هو جيڪو قرباني ڏيڻ سان پيدا ٿيندو آهي.“
جنرل اسيمبلي جو ڪم سر انجام ڏيڻ جي لاءِ ڇھ ڪميٽيون بڻايون ويون آهن۔ انهن ڪميٽين نمائندگي جو حق هر ميمبر ملڪ کي حاصل آهي۔
پهرين ڪميٽي تحفظاتي سياسي معاملن سان لاڳاپيل آهي۔ هٿيارن تخفيف جو معاملو به هن جي ذميداري آهي۔ انجي وڌيڪ مدد جي لاءِ هڪ خصوصي سياسي ڪميٽي به آهي۔
ان کان علاوه هڪ جنرل اسيمبلي جي پريذيڊنٽ، 17 وائس پريذيڊنٽ وڏي ڪميٽي جي 6 ميمبرن تي مشتمل آهي جن جي چونڊ جنرل اسيمبلي ڪندي آهي۔ جنرل ڪميٽي جو اجلاس اسيمبلي جي ڪم جو جائزو وٺڻ انکي بخوبي سر انجام ڏيڻ جي لاءِ اڪثر منعقد ٿيندو آهي۔ جنرل اسيمبلي جي امداد جي لاءِ وڌيڪ ڪيتريون ئي ڪميٽيون به آهن۔ جنرل اسيمبلي اڪثر اوقات ضرورت جي وقت هنگامي ڪميٽيون به مقرر ڪندي آهي۔ مثلاً اسيمبلي ڊسمبر 1948ء ڪوريا جي لاءِ گڏيل قومن جو ڪميشن مقرر ڪيو۔ گڏيل قومن مصالحتي ڪميشن براءِ فلسطين مقرر ڪيو۔ تمام ڪميٽِن جون سفارشون جنرل اسيمبلي منظوري جي لاءِ پيش ڪيو وينديون آهن۔
سلامتي ڪائونسل گڏيل قومن جي تمام رڪنن جي طرف کان ڪاروائي ڪندي آهي۔ هي سڀ رڪن سلامتي ڪونسل جي فيصلن جي تعميل حامی ڀريندا آهن انجي درخواست تي بين الاقوامي امن سلامتي جي لاءِ مسلح فوجون يا ٻيا مناسب قدم ڪندا آهن۔
سلامتی ڪائونسل جي ڪاروائي هميشہ جاري رهندي آهي۔ ان لاءِ رڪن ملڪن جو هڪ هڪ نمائندو هر وقت گڏيل قومن جي هيڊڪوارٽز موجود رهندو آهي۔ سلامتي ڪائونسل جتي چاهي پنهنجو اجلاس فوراََ منعقد ڪري سگھي ٿي۔
ڳهر امن پسند ملڪ جيڪو گڏيل قومن جي چارٽر جون شرطون تسليم ڪري اداري جي نظر اهو ملڪ انهن شرطن کي پورو ڪري سگھي گڏيل قومن جي ذميدارين کي ادا ڪرڻ جي لاءِ تيار هجي برابري جي بنياد تي گڏيل قومن جو رڪن بڻجي سگھي ٿو۔ شروع شروع هن جا صرف 51 ميمبر هيا۔ بعد وڌندا ويا۔ سڪيورٽي ڪائونسل يا سلامتی ڪائونسل جي سفارش تي جنرل اسيمبلي رڪنن کي معطل يا خارج ڪري سگھي ٿي۔ جيڪڏهن ڪو رڪن چارٽر جي مسلسل خلاف ورزي ڪري انکي خارج ڪري سگھجي ٿو۔ سلامتی ڪائونسل معطل شده رڪنن جي رڪنيت جي حقن کي بحال ڪري سگھي ٿي۔هن وقت هن جي رڪن ملڪن جي تعداد 193آهي۔ تفصيلي فهرست جي لاءِ ڏسو: گڏيل قومن جا رڪن ملڪ۔
3۔ بين الاقوامي اقتصادي، سماجي، ثقافتي انسانن جي بهتري سان لاڳاپيل گتھیوں کي سلجھائڻ جي خاطر بين الاقوامي تعاون پيدا ڪرڻ انساني حقن بنيادي آزادين جي لاءِ ماڻهن جي دلين عزت پيدا ڪرڻ۔
1۔ هي مقصد حاصل ڪرڻ جي لاءِ رواداري اختيار ڪريون 2۔ پاڙيسرين سان پر امن زندگي بسر ڪريون 3۔ بين الاقوامي امن تحفظ ڪي خاطر پنهنجي طاقت متحد ڪريون۔ اصولن روايتن کي قبول ڪري سگھون هن ڳالھ جو يقين ڏياريون ته گڏيل مفاد کان سوا ڪڏهن به طاقت جو استعمال نہ ڪيو وڃي۔
بين الاقوامي عدالت جو صدر مقام شهر هيگ واقع نيدرلينڊز آهي۔ هي عدالت گڏيل قومن جو سڀ کان وڏو قانوني ادارو آهي۔ تمام ملڪ جن آئين عدالت جي منشور تي دستخط ڪيا، جنهن مقدمي کي چاهن هن عدالت پيش ڪري سگھن ٿا۔ ان کان علاوه خود به سلامتی ڪائونسل قانوني تنازعا عدالت موڪلي سگھي ٿي۔
توليتي ڪانفرس جو فرض آهي تہ توليتي علاقن جي رهاڪن جي سياسي، اقتصادي، سماجي تعليمي ترقي جي باري م استفسار نامو مرتب ڪري جنهن جي بنا تي انتظام ڪرڻ واريون حڪومتون سالانہ رپورٽ تيار ڪن۔ ان جي ميمبرن سلامتی ڪائونسل جي پنج مستقل رڪنن کان علاوه ٽرسٽ علائقن جو انتظام ڪرڻ وارا ملڪ شامل هوندا آهن۔
25 اپريل 1945ع کان 26 جون 1945ع تائين سان فرانسسڪو، آمريڪا پنجاھ ملڪن جي نمائندن جي هڪ ڪانفرس منعقد ٿي. هن ڪانفرس هڪ بين الاقوامي اداري جي ٺھراءَ تي غور ڪيو ويو۔. پوءِ گڏيل قومون يا جو منشور يا چارٽر مرتب ڪيو ويو. پر گڏيل قومون 24 آڪٽوبر 1945ع تي وجود آئي.
سلامتي ڪائونسل يا سڪيورٽي ڪائونسل گڏيل قومن جو سڀ کان اهم عضوو آهي ان جا ڪل پندرهن رڪن هوندا آهن، جن مان پنج مستقل رڪن جيڪي فرانس، روس، برطانيہ، چين آمريڪا آهن انهن وٽ ڪنهن به معاملي راءِ شماري کي اڪيلي رد يعني ويٽو ڪرڻ جو حق حاصل آهي۔
جنرل اسيمبلي جو معمول جو اجلاس سال هڪ دفعو سيپٽمبر مهيبي جي ٽين اڱاري تي شروع ٿيندو آهي، پر اگر سلامتي ڪائونسل چاهي يا گڏيل قومن جي رڪنن جي اڪثريت چئي ته جنرل اسيمبلي جو خاص اجلاس ڪنهن ٻي وقت به ڪوٺائي سگھجي ٿو۔
ان جا 54 رڪن آهن جن مان 18 ميمبرن کي جنرل اسيمبلي هر ڀيري واري واري 3 ، 3 سالن جي لاءِ چونڊيندي آهي۔ جنرل اسيمبلي جي زير انتظام هي ڪائونسل گڏيل قومن جي اقتصادي سماجي سرگرمين جي ذميدار آهي۔
جنرل اسيمبلي تمام رڪن ملڪن تي مشتمل هوندي آهي۔ هر رڪن ملڪ اسيمبلي وڌ وڌ پنج نمائندا موڪلي سگھي ٿو۔ اهڙن نمائندن جي چونڊ ملڪ خود ڪندو آهي۔ هر رڪن ملڪ کي صرف هڪ ووٽ جو حق حاصل هوندو آهي۔
گڏيل قومن هڪ بين الاقوامي توليتي نظام قائم ڪيو تہ جيئن انهن علائقن جي نگراني بندوبست جو انتظام ڪري جيڪي جداگانہ توليتي معاهدن جي ذريعي گڏيل قومن جي زير نگرانی اچي ويا۔
توليتي نظام جو مقصد بين الاقوامي امن و امان حفاظت کي ترويض ڪرڻ۔ توليتي علاقن جي رهاڪن جي ترقي جو خيال رکڻ ته جيئن اهي خود مختياري آزادي حاصل ڪري سگھن۔
ان کان علاوه ان جا ڏھ غير مستقل رڪن به آهن جن کي جنرل اسيمبلي ٻه ٻه سالن جي لاءِ منتخب ڪندي آهي۔ انهن کي فوري طور تي ٻيهر منتخب نٿو ڪري سگھجي۔
هن ڪائونسل هر فيصلو صرف ڪثرت راءِ سان ڪيو ويندو آهي۔ هر رڪن جو هڪ ووٽ هوندو آهي۔ هي ڪائونسل ڪميشنن ڪميٽين جي ذريعي ڪم ڪندي آهي۔
ڪانڪريٽ جي ڀرائيءَ کان پھرين چڱيءَ طرح جانچي ڏسجي تھ لوھھ چڱيءَ طرح مضبوطيءَ سان ڄاڻايل ڊزائن مطابق ٻڌل آھي. انھيءَ کان علاوھ اھو بھ ڏسڻ گھرجي تھ شٽرنگ ڪنھن بھ قسم جا سوراخ ٻيا نقص نھ آھن انھيءَ جي ھيٺان ڏنل ٿوڻيون ٿنڀا تمام مضبوطيءَ سان ٻڌل آھن شٽرنگ ڪنھن بھ ھنڌ جھڪيل نھ آھي. ڪانڪريٽ کي مٿان زور سان نھ اڇلائجي ائين ڪرڻ سان سيمينٽ ڪانڪريٽ جا جزا ھڪ ٻئي کان الڳ ٿي ويندا.
ڪالمن ديوارن جي صورت ڪوشش ڪري ڪانڪريٽ کي پوري اوچائيءَ تائين ڀرجي جيئن تعميراتي جوڙن جي ضرورت نھ پوي. ليڪن، انھيءَ ڳالھھ جو بھ خيال رکڻ گھرجي تھ سيمينٽ ڪانڪريٽ جي ڀرائيءَ جي عمودي طرف رفتار ھڪ ڪلاڪ اندر ٣ فوٽن کان وڌيڪ نھ ھئڻ گھرجي. تمام گھڻي انداز لوھھ وارن ڪانڪريٽ جي جزن جھڙوڪ سيمينٽ ڪانڪريت پٽين وغيرھ جي صورت بجريءَ جي وڌ وڌ سائيز ٻن مکيھ سرين جي وچ صاف فاصلي کان 0.185" گھٽ يا لوھھ کي گھربل گھٽ گھٽ تھھ کان 0.185" گھٽ ھئڻ گھرجي. مٿين ٻنھي ملھن مان گھٽ گھٽ ملھھ وٺڻ گھرجي.
انھيءَ ڳالھھ جو خاص ڌيان رکڻ گھرجي تھ سيمينٽ ڪانڪريٽ جي ملاوٽ، آميزش يا مسالي جي تيار ٿيڻ انھيءَ مسالي کي پٿارڻ جي وچ م ٢٠ منٽن کان وڌيڪ ٽائيم نھ لڳي. جيئن سيمينٽ جي شروعاتي سيٽنگ جي عمل، طريقي رفتار رخنو نھ پوي.
جنھن ھنڌ ولوڙڻ يا ڌوڻ جي ضرورت ھجي تھ اھا سيمينٽ ڪانڪريٽ جي پٿارڻ تائين لڳاتار جاري رھڻ گھرجي. نھرائي ، ڪانڪريٽ مسالي پاڻي ملائڻ جي ٣٠ منٽن اندر پوري ڪرڻ گھرجي. تمام گھڻي ڌوڻ سبب بجريءَ جا جزا ڌار ٿي ويندا آھن، انھيءَ سبب اھا ٿيڻ نھ ڏجي. شٽرنگ جڏھن مقرر ميعاد بعد لاٿي وڃي تھ ڪانڪريٽ جو مٿاڇرو کڙ ٻڙ ، سوراخن ٻين نقصن کان پاڪ صاف ھئڻ گھرجي.
طور جيڪڏھن 1:2:4 جي نسبت سان سيمينٽ ڪانڪريٽ ٺاھڻو آھي تھ پھرين گھربل سائيز جي پٿر جي ٽڪرن جون چار پتيون يا چار حصا، پوءِ جابلو ريتيءَ جا ٻھ حصا پوءِ ھڪ حصو سيمينٽ، مڪسر جي ڊرم وجھجي. انھيءَ بعد ٿورو مڪسر کي ھلائجي جيئن اھي ٽيئي شيون شڪل حالت پاڻ ملي وڃن. انھيءَ کان پوءِ آھستي روانيءَ سان ٥ کان ٦ گئلن پاڻي ھلندڙ مڪسر ملائجي جيستائين گھربل انداز پاڻي سيمينٽ جو تناسب ملي. انھيءَ بعد اھو ٺھيل مرڪب ھڪ پڪي اڻ ٽمندڙ پلئٽفارم تي لاھي استعمال ڪبو رھجي اھڙي رفتار سان مختلف گھربل کيپون تيار ڪري استعمال ڪبيون رھجن. ھڪ ڪانڪريٽ مڪسر ڪلاڪ اندر ١٥ کان ٢٠ ملاوٽون تيار ڪري ٿو.
ھڪ سيمينٽ جي ٻوريءَ جي نسبت سان 11/4 ڪعب فوٽن جون پيتيون تيار ڪرائي ريتي بجريءَ جي ماپ لاءِ استعمال ڪجن تھ بھتر آھي. سيمينٽ ڪانڪريٽ جي ھر ھڪ کيپ جي جھڪاءُ پرک ڪرڻ ضروري آھي جيئن گھربل گھاٽاڻ جي ملاوٽ حاصل ڪري سگھجي. عام طرح سان عمارتن لاءِ ٣ انچن کان ٤ انچن جي جھڪاءُ فرشن رستن لاءِ 11/2 انچ کان ٢ انچن جي جھڪا$ جي اجازت ڏني وڃي ٿي. مختلف قسمن جي ڪمن جو جھڪاءُ جھڪاءُ پرک جو بيان ھيٺ ڏجي ٿو.
ھن قسم جي ٽيسٽ لاءِ مخروط شڪل جي فولاد جو ڪالب جيڪو مٿان ٤ انچ قطر جو، ھيٺان ٨ انچ قطر جو، ١٢ انچ ڊگھو ٻن فوٽن جي ڌاتوءَ جي چرندڙ 5/8 انچ قطر جي سيخ لڳل ڪالب استعمال ڪيو ويندو آھي. ھن قسم جي پرک ھلندڙ ڪم واري جاءِ تي آسانيءَ سان ڪري سگھجي ٿي.
ھن طريقي موجب گھربل انداز سيمينٽ جابلو ريتيءَ کي سڪل حالت چڱيءَ طرح ملائجي تھ جيئن ٻنھي جو رنگ گڏجي ھڪ ڪرو ٿي وڃي. پوءِ ڪنھن اڻ ٽمندڙ ٿلھي يعني پلئٽفارم تي پٿر جي ٽڪرن يا روڙيءَ کي گھربل انداز ڍڳ ڪجي انھيءَ ڍير مٿان ريتي سيمينٽ واري آميزش کي ھڪ ڪرو پٿارجي. انھيءَ بعد آھستي روانيءَ سان گھربل انداز پاڻي ملائي بيلچي سان گھٽ گھٽ ٽي ڪلٽيون کارائي چڱيءَ طرح سان ملائجي تھ جيئن سمورو مادو ھڪ رنگ جو استعمال جوڳو ٿي وڃي تھ پوءِ استعمال ڪجي. ھٿ سان ملاوٽ واري طريقي سيمينٽ گھربل انداز کان ١٠ سيڪڙو وڌيڪ استعمال ڪيو وڃي.
سيمينٽ ڪانڪريٽ جي ملاوٽ لاءِ گھربل گھاٽاڻ چلت لاءِ گھٽ گھٽ مقدار گھربل پاڻي گھربل انداز سيمينٽ جي تناسب کي ”واٽر سيمينٽ رئشو“ چئجي ٿو.
عام ڪانڪريٽ جي ملاوٽ لاءِ پاڻي جو مقدار ريتي بجريءَ جو ٥ سيڪڙو انھيءَ کان علاوھ گھربل سيمينٽ جو ٣٠ سيڪڙو ھئڻ گھرجي. ولوڙيل ڪانڪريٽ لاءِ پاڻيءَ جو مقدار ٢٠ سيڪڙي تائين گھٽ ھئڻ گھرجي.-
ھن قسم جي ڪانڪريٽ چند خاصيتون ھي آھن تھ : سٺي مشابھت رکي ٿو، گھربل شڪل آسانيءَ سان آڻي سگھجي ٿو، ھن ٽٽڻ جي سگھھ تمام گھڻي ٿئي ٿي، يعني آسانيءَ سان ٽٽي نٿو سگھي، نھايت ئي پائيدار رھي ٿو، باھھ جي اثر سان مقابلي ڪرڻ جي قوت رکي ٿو، پؤرو نھ ٿو ٿئي پنھنجي زندگيءَ دوران گھٽ مرمت طلب ڪري ٿو.
مڪسر مختلف ماپن جا ٿين ٿا ھڪ عام مڪعب وال جي ڊرم واري مڪسر لاءِ، مال جي ملائڻ واسطي گھٽ گھٽ ٻن منٽن جو ٽائم درڪار آھي. وڌيڪ سائيز جي حالت ھر مزيد ھڪ مڪعب وال لاءِ، وڌيڪ ١٥ سيڪنڊ درڪار آھن. تجربن رستي معلوم ٿئي ٿو تھ ٻن منٽن اندر ملايل ڪانڪريٽ ١٥ سيڪنڊن اندر ملايل ڪانڪريٽ جي نسبت ٢٠ کان ٣٥ سيڪڙو مضبوط ٿئي ٿو.
آر سي سي، جابلو ريتي ، بجري يا روڙي يا پٿرن جي ننڍن ٽڪرن ) سيمينٽ جي آميزش کي پاڻيءَ سان ملائي، سخت ڪري جيڪو مرڪب ٺاھجي انھيءَ کي سيمينٽ ڪانڪريٽ چئجي ٿو جيڪڏھن انھيءَ مرڪب لوھ جي سيخن جو استعمال ڪيو وڃي تہ انھيءَ کي آر-سي-سي يعني رينفورسڊ سيمينٽ ڪانڪريٽ چئجي ٿو.
عام رواجي ننڍن ڪمن لاءِ ھٿ سان ملائڻ جو طريقو استعمال ڪيو ويندو آھي. باقي وڏن ڪمن لاءِ جتي ڪانڪريٽ جي تمام گھڻي انداز جي ضرورت پوي ٿي اتي مشين رستي ملائڻ جو طريقو استعمال ڪيو وڃي ٿو.
ھيءُ طريقو نھايت ئي آسان، گھٽ وقت وٺندڙ فائديمند آھي. ھن گھربل سامان جھڙوڪ؛ سيمينٽ، ريتي روڙيءَ جو گھٽ زيان ٿئي ٿو مزدوريءَ جي پڻ بچت ٿئي ٿي.
وطن آرام ڪونه آيس . آخر وطن ڇڏي، پهريائين پاڪ پٽڻ شريف پهتو، اتي شيخ فريد الدين شڪر گنج جي مزار تي 50 ڏينهن قيام ڪيائين. اتان جوڌپور آيو، هڪ مسجد رهيو، جيڪا درگاهه کان ٻاهر آهي. هتي محمد حنيف نالي هڪ مجذوب جي خدمت ڪجهه وات رهيو. ٽي مهينا هتي رهي، ريواڙيءَ آيو، جتي درس و تدريس جو سلسلو جاري ڪيائين. اتي به چار مهينا رهي، جيپور الور کان ٿيندو دهليءَ آيو. اتي ٽي مهينا حضرت خواجه قطب الدين بختيار ڪاڪي، ڏهه ڏينهن مخدوم نصيرالدين چراغ دهلوي هڪ سال ٽي مهينا حضرت محبوب الاهي سلطان المشائخ شيخ نظام الدين اولياء جي درگاهن تي قيام ڪيائين. دهلي مولانا فخرالدين نظاميءَ
جي خليفي شاهه محمد عظيم صاحب کان فيض پرائي، سلسلي نظاميه، چشتيه فخريه اجازت خلافت حاصل ڪيائين. ان کان پوءِ گنگوهه آيو، حضرت قطب العالم جي مزار جي زيارت ڪيائين درگاهه جي سجاده نشين عمارالاسلام شاهه قطب الدين شاهه خصوصي تعلقات پيدا ٿيس. شاهه قطب عليءَ ته کانئس فيض به حاصل ڪيو.
کيس علم پرائڻ جو ڏاڍو شوق هو. انهيءَ خيال کان 19 سالن جي عمر 1180 هه والدين علامه عبدالحيم کان اجازت وٺي، وطن جا وڻ ڇڏي نڪري پيو. پهريائين پنجاب جي شهر خيرپور آيو، جتي حافّظ محمد فاضل وڏو عالم هو. ان کان چار سال درميانه درجي جا ڪتاب پڙهيائين. اتان ”مهارون“ ويو، مولانا اسدالله وٽ هڪ سال پڙهيائين. ان کان منطق حڪمت جي تعليم حاصل ڪيائين. اتان ”انگهه شاهه بلاول“ نالي ڳوٺ ويو، جيڪو اوديته الجبال پهاڙي واديءَ جو ڳوٺ هو. اتي مولوي ڪليم الله جي خدمت چار سال رهيو.
انهن ڏينهن ”مهارون“ شاهه محمد نذير وڏو بزرگ رهندو هو. ان کان صلاح پڇيائين ته ”علم جي تحصيل لاءِ جيڪڏهن بخارا جو سفر اختيار ڪيو وڃي ته اهو ڪيئن رهندو؟“
سن 1200 هه مولانا عبدالعلي صاحب کان موڪلائي، ڪن دوستن جي مشوري تي مدني پور صوبي بنگال قيام ڪيائين؛ طالبن کي درس ڏيڻ شروع ڪيائين. هتي ڏهه مهينا رهي، طالبن کي درسي ڪتاب پڙهايائين. ان کان موٽي پنهنجي وطن سنڌ آيو، حيدرآباد ڪجھ سال درس ڏيڻ مشغول رهيو.هڪ ڏينهن جيئن سبق پڙهائي رهيو هو، ته غلام محمد نالي هڪ درويش مجزوب صفت اچي سندس ڀرسان ويٺو.ويهي کيس چوڻ لڳو : ”مولوي صاحب !
شاهه عبدالرحمان سنڌي لکنوي، هيءُ بزرگ اصل سنڌي هو، شڪارپور ضلعي جي ڳوٺ ”روپاهه“ جو ويٺل هو، جو ”مخدومن جي ڳوٺ“ جي نالي سان مشهور هو. سندس وڏا اصل عرب جا راهاڪو هئا. سندس وڏو ڏاڏو عرب شاهه، عرب مان لڏي اچي سنڌ متوطن ٿيو. سندس نسب جو سلسلو عرب شاهه سان هن طرح ملي ٿو:
بن شيخ محمد وڏو عالم، فاضل بزرگ هو. سندس علم فضل جي شهرت پري پري تائين پهتل هئي. ڪابل جي بادشاهه سندس نالو ٻڌي، کيس قضا جي سّندَ پنج ڳوٺ هديه طور ڏيڻ گهريا؛ پر بزرگ اها ڳالهه پنهنجي توڪل جي خلاف سمجهي قبول نه ڪئي.
سن 1205هه حيدرآباد کان سورت بندر تي پهتو، 20- رجب تي جهاز ”رحمان بخش“ تي چڙهيو. 9-رمضان تي جدي پهتو، اٺ جي ذريعي 12- رمضان تي مڪي شريف پهتو. اتي ٽي مهينا رهي، حج ادا ڪري، 15- ذوالحج تي مديني منوره لاءِ روانو ٿيو 2- محرم سن 1206هه تي اتي پهتو. موٽ تي ڪڇ ڀڄ بندر تي لهي پنهنجي وطن سنڌ آيو. ان سفر حاجي غلام محمد مولوي رحمت بخش ساڻس گڏ هئا. گھر پهچڻ تي کيس معلوم ٿيو، ته سندس والده جي وفات ٿي چڪي هئي، سندس والد کيس ڳولهڻ لاءِ هندستان ويو هو. عزيزن کيس شاديءَ لاءِ چيو، پر نه مڃيائين. ڳوٺ ڪجھ وقت رهي، علامه عبدالحڪيم کان طريقت جي تعليم حاصل ڪيائين.
حضرت شاهه عبدالرحمان جي ولادت پنهنجي ڳوٺ 1161 هه ٿي. ننڍپڻ کان ئي ڏاڍو ذهين، نيڪ پرهيزگار هو. سندس هم سبق عبدالخالق ٻيا طالب ڪيڏي به محنت ڪندا هئا، پر تڏهن به ساڻس پڄي نه سگهندا هئا. خود سندس استاد علامه عبدالحڪيم کي به سندس غير معمولي ذهانت تي عجب لڳندو هو. شاهه صاحب قرآن شريف پنهنجي مامي آخوند هدايت الله وٽ پڙهيو صرف ونحو، فقهه عقائد جا ڪتاب پنهنجي پڦاٽ علامه عبدالحڪيم صاحب وٽ پڙهيا.
شاهه عبدالرحمان ننڍي هوندي ئي خانداني طريقي مطابق سيد محمد صالح جو مريد ٿيو. محمد صالح، سيد محسن شاهه جو ڏوهٽو هو، جو سيد عبدالقادر جيلاني جي اولاد مان هو. بلوغت کان پوءِ علامه عبدالحڪيم کان اويسي نسبت حاصل ٿي.
ان وچ هندو مسلم ڇڪتاڻ وڌي وئي. سيپٽمبر 1923ع ڪانگريس جو خاص اجلاس مولانا جي صدارت ٿيو، ڪو خاص نتيجو نه نڪتو، پر مولانا ڪوشش ڪندو رهيو. ان کان پوءِ مسلمان ٻن گروهن ورهائجي ويا: قومپرست گروهه فرقي پرست گروهه. مولانا قومپرست گروهه سان رهيو. 1925ع ڪانپور آل انڊيا خلافت ڪاميٽيءَ جي اجلاس صدارت ڪيائين. 1930ع سول نافرمانيءَ جي تحريڪ لوڻ جي قانون ٽوڙڻ واري تحريڪ 6 مهينا سزا ڪاٽيائين. 1931ع جميعت العلماءِ هند جي آل انڊيا ڪانفرنس جي صدارت ڪيائين. 1940ع رامڳڙهه واري ڪانگريس اجلاس آل انڊيا نيشنل ڪانگريس جو صدر چونڊيو ويو 1946 تائين ان عھدي تي فائز رهيو .
’ترجمان القرآن‘، ’تذڪره‘، ’غبار خاطر‘، ’آزاديء هند‘، ’انسانيت موت ڪي دروازي پر‘ سندس ٻيون تصنيفون شاهڪار حيثيت رکن ٿيون. ھن جو سڀ کان اھم مذھبي ڪم قرآن شريف جو تفسير ترجمان القرآن ھيو جيڪو ھن 1931 جيل لکيو اھو تفسير ٻن جلدن تي مشتمل ھيو جنھن ھن قرآن جو اردو ترجمو پڻ ڪيو. مولانا آزاد اعليٰ پايي جو اديب، بيڊپو، قربانيءَ جو مجسمو، بلند پايي جو مفڪر، روح اسلام جو ڄاڻو ارادي جو پختو انسان هو.
ان کان پوءِ ڀارت جي آزاد حڪومت وزير تعليم ٿي رهيو ھي انڊيا جو پھريون وزير تعليم ھيو. ھي 1947 کان 1958 وفات تائين ان وزارت تي رھيو. 1952 اتر پرديش جي رامپور ضلعي مان پارليامينٽ جو ميمبر چونڊجي آيو. انڊيا جي يونيورسٽي گرانٽس ڪميشن ھن جي ڪوششن سان قائم ٿي.
مولانا ابوالڪلام آزاد مشهور مفڪر، عالم دين عظيم سياستدان ھو. سندس سڄو نالو محي الدين احمد بن خيرالدين الحسيني ڪنيت ’ابوالڪلام‘ تخلص ’آزاد‘ هو. کيس اردو، ھندي ، عربي ،فارسي انگريزي ٻولين تي عبور ھيو. مذھب ھي ديوبندي خيالن جي ويجھو رھيو.
مصر کان واپسي دوران جڏھن بيٿل ھائي وارن علائقي پھتا ابراھام لوط جي وڏن ڌڻن کي ساڳي چراگاھ ملي وئي جنھن تي ڌنارن جي وچ نااتفاقي ٿي پئي ڇوتہ ٻنھي گھرن جو مال ھڪ ھنڌ چارڻو پئي ويو جنھن تي ابراھام لوط کي چيو تہ ساڄي يا کاٻي طرف ڪنھن ٻئي پاسي وڃي تہ جيئن انھن ڪو تنازعو نہ ٿئي. لوط اوڀر پاسي جي ميداني علائقي اردن نديءَ طرف وڃڻ جو ارادو ڪيو جتي پاڻي جي ڪمي ڪانہ ھئي. اھڙي طرح لوط سوڊوم شھر طرف لڏي ويو ابراھام ڏکڻ طرف ھيبرون پاسي لڏي ويو مئمري جي ميدان تي قيام ڪيائين جتي خدا جي عبادت لاءِ ھڪ قربانگاھ تعمير ڪئي.
بائيبل مطابق ان وقت ڪنعان جي سرزمين تي سخت ڏڪار آيل ھيو تنھن ڪري ابراھام لوط گھرڀاتين سميت مصر روانو ٿي ويو. رستي ھن سارہ کي چيو تہ ھوء سندس ڀيڻ سڏائي تہ جيئن مصري کيس قتل نہ ڪن. جڏهن مصر داخل ٿيا تہ فرعون سان پنھنجن ڪارندن سارہ جي سونھن جي ھاڪ ڪئي. انھن سارہ کي حراست وٺي بدلي ابراھام کي ڪجھ سامان ڏئي کيس محل فرعون آڏو پيش ڪيو. جنھن تي خدا فرعون ان جي گھرڀاتين پلاگ جي وبا وچڙائي ڇڏي جنھن تي فرعون سوچڻ لڳو تہ آخر ڪھڙي غلطي ٿي آھي.نيٺ کيس خبر پئي تہ سارہ شادي شده عورت آھي جنھن تي ابراھام سارہ کي فرعون مصر مان روانو ڪري ڇڏيو.
خدا پنھنجي آواز سان ابراھام کي بشارت ڏني تہ سندس نسل جي واڌ آسمان جي تارن جيتري ٿيندي اھڙي طرح خدا ابراھام جي وچ اھو عھد ٿيو جنھن خدا کيس اسرائيلين جي مصر غلامي جي بابت بہ آگاھ ڪيو. خدا ابراھام کي اھو بہ ٻڌايو تہ ان جو نسل ڪنعاني، ڪيني، ڪينيزي، قادموني، ھيٽي، پيريزي ريفائمي، اموري، گرگاشي جيبوزي واري سرزمين جو دعويدار ٿيندو.
ابراهيم ، ھڪ پيغمبر جن سان ٽي وڏا مذھب اسلام، عيسائيت، يھوديت منصوب ٿيل آھن.کيس عيسائي يھودي ابراھام جي نالي سان سڏيندا آھن پر اسلام ان جو عربي نالو ابراهيم آھي.
گلاب کي انگريزيءَ روز چون ٿا. سڀني گلن گلاب جو گل بادشآهه سمجهيل آهي. اسان سڀني گلن کان پوءِ هن جو بيان ڏنو آهي، سو انهيءَ لاءِ ته سندس گهڻو بيان ڏيون اهو به خلاصي فصل . اصل گل، هن گل جو نالو آهي جيڪو عرق انهيءَ گل مان نڪرندو آهي، گلاب تنهن کي چوڻ گهرجي، پر رواج هن گل تي نالو گلاب جو پئجي ويو آهي. گلاب مان نه رڳو عرق نڪرندو آهي پر عطر به ڪڍندا آهن. گلاب جي مکڙين کي گلاب جون ڪليون چوندا آهن، جي ٻين شين سان گڏي جلاب لاءِ ڏيندا آهن. لفظ جُلاب به گلاب جي عربي صورت آهي. تنهن کانسواءِ گلاب جي پنن کي مٺاڻ سان گڏ ڪاڙهي، گلقند ٺاهيندا آهن جو پڻ دوا وانگي ڪم ايندو آهي.
هتي اصل گلاب رڳو ٻن طرحن جو سمجهيل هوندو آهي، هڪڙو موسمي گلاب، جو رڳو بهار جي موسم ٿيندو آهي گهڻي خوشبوءِ ڪندو آهي، جنهن مان پاڻي يا عرق ڪڍندا آهن؛ ٻيو سدا گلاب، جو هميشھ ٿيندو آهي، مگر منجهس گهڻي خوشبوءِ نه رهندي آهي پر هاڻ ته گلابن جا بيشمار قسم نڪري پيا آهن، جي ٻين ولايتن کان آندا اٿن. پوءِ هڪڙا ٻين سان پيوند ڪري، يا ٻيءَ طرح هڪٻئي گڏي گڊا ڪري پيدا ڪيا اٿن.
گلاب هي هڪ سهڻو گل جو ٻوٽو آهي. گلاب گھرن باغيچن پوکيو ويندڙ عام گل آهي۔ گُلَ وڪرو ڪندڙ سڀ کان گهڻو هن گل کي وڪرو ڪندا آهن ۔ هن مان گلقند خوشبو بہ تیار ٿيندي آهي۔
مسافر جي نماز روزي جو حڪم: مسلمان ھجڻ لاء اسلام تي ايمان ضروري آهي، ءِ اسلام جو هر حڪم، مسلمانن لاء چراغ جي مثل آهي، تنهنڪري جيڪڏهن مسلمانن کي اسلام جو ڪوئي حڪم سمجھ نه اچي يا اهو حڪم ڏکيو لگي تڏهن به اھي ان جي اڳيان سر خم ڪندا آهن ھر اسلامي حڪم کي تسليم ڪن ٿا ڀلي کڻي اهي کين سمجھ نه اچن يا کين عيبدار لڳن ءِ ائين به نه آهي ته اسلام اهڙا قانون هجڻ کپن جيڪي فقط ظاهري لحاظ کان ڀلا لڳندا هجن ڇو ته اسلام ماڻھن جي تابع نه آهي بلڪه مسلمان اسلام جي تابع آهن پر اسان جي معاشري ان جي ابتڙ عمل ڪيو وڃي ٿو ،
اهل تشيع جو نظريو آهي ته سفر ءِ مرض جي حالت روزو عزيمت آهي. مريض ءِ مسافر جو روزو رکڻ صحيح نه آهي، ڇو الله پاڪ سفر ءِ مرض جي ڪري روزي جي قضا ڪرڻ کي واجب ڪيو آهي. امام رضا عليه السلام، اسلام خالص ءِ ان جا احڪام جي موضوع تي عباسي خليفي مامون ڏانهن هڪ خط موڪلييائون ان لکيائون:
جڏهن سفر ڪرين ءِ نماز اڌ پڙهين، ضروري آهي ته روزو به افطار ڪر جنهن جو به سفر شرعي هجي ءِ روزو رکي ته ان جو روزو باطل آهي ءِ ضروري آهي ته اهو روزو وري پنهنجي وطن رکي ڇو ته سفر روزو باطل آهي.
ان آيت فقط سفر ءِ مرض جو ذڪر آهي جڏهن ته ان ٻيو ڪوبه شرط نه آهي ته اگر سفر پيادل هجي ته ان کان روزو معاف آهي يا جنهن تي سفر ڏکيو گذري ان کان روزو معاف آهي
يا آيت ائين نه ٿي ڇوي ته مسافر کان روزو معاف آهي پر جيڪڏهن هودي جي ڇانو سفر ڪري ته ان کان معاف نه آهي يعني اهڙي ڪنهن به قسم جو شرط نه آهي