polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
مسٽر بين جو ڪردار ان مهل ٺاهيو ويو هيو، جڏهن راون ايٽڪنسن آڪسفورڊ يونيورسٽي جي دي ڪوئز ڪاليج اليڪٽريڪل انجينئرنگ ماسٽرز جي ڊگري حاصل ڪري رهيو هيو. 1980 جي ڏهاڪو جي شروع اِيڊنبرا فرنج بين جي خاصيت وارو خاڪو ڏيکاريو ويو هيو. رابرٽ باڪس نالي ساڳئي طرح جو هڪ ڪردار، جيڪو اٽڪنسن پڻ نڀايو، 1979 آءِ ٽي وي سئٽڪام ڪينڊ لاٽر هڪ ئي ڀير پيش ڪيو ويو، جيڪو 1997 موشن پڪچر استعمال ٿيندڙ وهنواري پڻ شامل هيو.
آگسٽ 2009 ، سيريز جو هڪ باضابطا يوٽيوب چينل آندو ويو هيو، جنهن اصل سِڌوسنئون-ايڪشن ساهه وجهندڙ سيريز ٻنهنين جو مواد شامل هُيو.
سوويت يونين روسي سوشلسٽ رياستن جو مجموعو جنهن کي عام طور سوويت يونين جي نالي سان سُڃاتو ويندو آهي. هي آئيني لحاظ کان اشتراڪي رياست هُئي جيڪا يوريشيا 1922 کان 1991 تائين قائم رهي. هينئر ان کي عام طور روس پڻ چيو ويندو آهي، جيڪو درست ناهي. روس يعني رشيا ان اتحاد جي رياستن منجهان سڀ کان وڌيڪ سگهاري رياست جو نالو آهي. سال 1945 کان وٺي سال 1991 تائين ان کي آمريڪا سان ڀيٽ دنيا جي هڪ عظيم طاقت مڃيو ويندو هيو. سوويت يونين دور معاشي ترقي جي نتيجي معياري زندگي خاص ڪري شهري علائقن بهتري آئي.
سال 1991 سوويت يونين جو اَنتُ ٿي ويو انکانپوءِ مٿي ذڪر ڪيل سموريون رياستون آزاد ٿي ويون. انهين منجهان يارنهن رياستن ملي ڪري هڪ ننڍڙو ڪنفيڊريشن وفاق ٺاهيو آهي جنهن کي "آزاد رياستن جي گڏيل دولت" سڏيو وڃِي ٿو. ترڪمانستان جيڪو پهرئين ان گڏيل دولت جو باقاعدي رڪن هُيو، اُهو هاڻي شريڪ رڪن جو درجو رکھي ٿو. ٽن بالٽڪ رياستن يعني اسٽونيا، لٽويا لٿووينيا ان ڪامن ويلٿ بدران سال 2004 يورپي اتحاد نيٽو شموليت اختيار ڪئي. روس بيلاروس هاڻي اتحاد روس بيلاروس سان تعلق رکن ٿا.
سوويت اتحاد يورپ کنڊَ جي اُڀرندي ايشيا کنڊَ جي اُترئين حصي تي قبضو ڪيو هيو. ملڪ جو گهڻو ئي حصو پنجاه ڊگري اُترئين ملڪ جي ڊيگهه کان مَٿي آهي ان جي ڪُل پکيڙ 22402200 چورس ڪلوميٽر يا 8649500 چورس ميل آهي. ايڏي وڏي ايراضي جي سبب ان جي موسم نيم خط استوائي کان وٺي سرد، نيم برفاني کان وٺي برفاني مُند تائين پکڙيل آهي. 11 سيڪڙو زمين زراعت لائق هُئي، 16 سيڪڙو گاھ جو ميدان چراگاهون هيون، 41 سيڪڙو جهنگ ٻيلا هيا 32 سيڪڙو ڀاڱو ٻئي قسمن جو هيو، جنهن ٽنڊرا جو حصو پڻ شامل آهي.
سوويت اتحاد کي سال 1917 جي روسي انقلاب دوران ٺهندڙ رياستي علائقن قائم ڪيو ويو. وقت سان گڏوگڏ ان جون جاگرافيائي سرحدون مٽجنديون رهيون آهن، پر آخري وڏي ٽوڙڦوڙ کانپوءِ، جيڪو بالٽڪ رياستون، اُڀرندو پولينڊ، اوڀر يورپ جو ڪُجھ حصو ڪُجھ ٻين رياستن جي واڌاري فن لينڊ پولينڊ جي عليحدگيءَ کانپوءِ سال 1945 کان وٺِي انت تائين شاهي دور واري روس جهڙي ئي رهي.
روسي بادشاهت جي اندر جديد انقلابي تحريڪ سال 1825 جي ڊسمبر واري بغاوت سان شروع ٿي. سال1905 جي انقلاب کانپوءِ سال 1906 روسي پارليامينٽ ڊوما قائم ٿي، پَر مُلڪ جي اندر سياسي سماجي گهٽ جٽاداري موجود رهي پهرين مهاڀاري جنگ ڏيوالپڻو کاڌخوراڪ اوڻائي جي سبب هي وڌيڪ سگهارو ٿيو.
سوويت اتحاد جي ويڪراڻ 10000 ڪلوميٽر يعني 6200 ميل هئي، جيڪا لينن گراڊ کان وٺي راتمانوا تائين پکڙيل هُئي. ان جي ڊيگهه تقريبن 5000 ڪلوميٽر يعني 3100 ميل هئي. ان جو گهڻوتڻو حصو کهرو ڏاڍو ڏکيو هيو. پوري آمريڪا ان جي هڪ حصي جي اندر سمائجي سگهجي پئي.
سوويت اتحاد ڊسمبر 1922 جُڙيو. ان روس ، يوڪرائن، بيلارس، جارجيا، آرمينيا آذربائيجان واريون رياستون پڻ سڏيو ويندو آهي) شامل هيون انهن تي بالشويڪ پارٽيءَ جي سرڪاري راڄُ هيو.
سوويت يونين واري دور دنيا اندر ٻِه قُطبي سرشتو يا باءِ پولر سسٽم هيو، جيڪو سوويت يونين جي ٽُٽڻ کانپوءِ يگانو قُطبي سرشتو بڻجي ويو آمريڪا جي سموري دنيا هڪ هٽي قائم ٿي وئي.
سوويت اتحاد کي روسي بادشاهت کانپوءِ جُڙندڙ شڪل چيو وڃي ٿو. آخري روسي زار بادشاهہ، نڪولس ٻيون مارچ 1917 تائين حڪومت ڪئي اڳئين سال سندس خاندان سميت کيس ماريو ويو.
جي. ايم سيد سان گڏ محمد امين کوسي جي حمايت حاصل هئي. الله بخش وزارت ابتدا چڱا قدم کنيا، لوڪل باڊيز مان جو اصول ختم ڪيو. ڪاموري طبقي جي رعب کي گھٽايو. پر مختلف مفاد پرست طبقن جي مفادن آڏو اچڻ سبب الله بخش ملڪ ماڻهن جي ڀلي جا ڪم ڪرڻ مڪمل طرح ڪامياب نہ ٿيو. سنڌ ڪانگريس مسلم ليگ جي سياسي اختلافن الله بخش جو مڪمل طرح حامي رهيو.
علي ڳڙھ جي رهائش جي عرصي هن سر راس مسعود، ڊاڪٽر محمد اقبال نواب محمد اسماعيل ميرٺ واري سان واقفيت پيدا ڪري، سندن صحبت مان مستفيد ٿيڻ جي ڪوشش ڪئي. عليڳڙھ رهڻ وقت، هن جي ڪيترن نوجوانن سان واقفيت دوستي ٿي. جن مان غلام احمد خان بن نواب محمد اسماعيل خان خاص ڪري ذڪر جي لائق آهي.
اهڙيءَ ريت انگريزن انتظامي جوڙجڪ ڀَڃ گهڙ ڪري نصيرآباد کان تعلقي جي حيثيت کسي وارھ کي تعلقو ڪيائون. انگريزن جي وچ واري دور سال 1885ع مرزا قليچ بيگ نصير آباد تعلقي جو مختيار ڪار هو. جڏهن وارھ کي تعلقو بنايو ويو ته وري کيس وارھ جي مختيار ڪار طور سندس تقرر ڪيو ويو نصيرآباد کي وارھ تعلقي شامل ڪيو ويو.دين محمد ڪلهوڙو پنهنجي تصنيف ”قنبر- شهدادڪوٽ ضلعو “ وارهه جي تاريخي قدامت بنياد تي لکي ٿو ته: ”هيءُ شهر ڪلهوڙن جي دور آباد ٿيو. پر هيءُ شهر ڪنهن بادشاهه يا ڪنهن وڏي ماڻهوءَ ارادو ڪري ڪونه اڏايو هوندو، پر ڪن لاڏائو مالوند ماڻهن آباد ڪيو هوندو، جو پوءِ اڳتي هلي مشهور ٿيو.“
”ٿڌ واري زماني جي حرارت ٿوري تبديلي آئي، ڪجھ گرمي ٿي ڪلهوڙن پوکي راهي ڏهن لکن ايڪڙن مان وڌائي ٻاويهہ لک ايڪڙ تائين پهچائي ماڻهن جي آبادي 14 لکن مان وڌي وڃي 30 لکن کي رسي. نوان شهر اُسريا، جن شهدادڪوٽ، قنبر، وارھ، ميهڙ، خيرپور ناٿن شاھ، ميرپور خاص، نئون خدا آباد ، شهدادپور، نوشهروفيروز، خانڳڙھ ، فتح ڳڙھ، جوهي، دوست علي، رتن ديرو وڳڻ شامل هئا. “
باقي پنهور صاحب اِهو نه ٻڌايو آهي ته ’وارهه‘ جو شهر ڪهڙي ڪلهوڙي حاڪم جي وقت ، ڪهڙي سال قائم ٿيو. مٿي بيان ٿي آيو آهي ته هِتان سنڌو درياهه جو هڪ وهڪرو وَهندو هو، ، جنهن جو پاڻي سڌو سنئون منڇر ڍنڍ وڃي ساهه پَٽيندو هو. هن وهڪري تي ڪيئي نوان شهرآباد ٿيا اسريا، جن مان ’وارهه‘ به هڪ آهي. ھن شھر کي تعلقي جو درجو 1901ع مليو.
وصفي پيماني جو مقصد آهي ته جن ماڻهن کي سندن خاصيتن جي لحاظ کان پرکيو وڃي تن کي ڪنهن خاص ترتيب تي سلسلي وار رکيو وڃي. جيئن پڙهيل اڻپڙهيل، زالون مرد وغيره. اهڙي هر گروهه جي سندن خاصيتن جي ڪري ڪا وصف قائم ڪئي ويندي آهي؛ جنهن جي مدد سان انهن جي پرک ورتي وڃي ٿي. يا ائين چئجي ته جاگرفيائي تاريخي ثقافتي تهذيبي لحاظ کان ماڻهن جي ڪا وصف قائم ڪئي وڃي ٿي جنهن کي وصفي پيمانو چيو وڃي ٿو.
بياني انگ اکرن مان مطلب آهي ته ڪنهن حقيقي ڳالهه يا حالت يا ڪنهن جنس بابت يا انهيءَ جي صورت حال جي مختلف خاصيتن بابت معلومات حاصل ڪرڻ. تخميني يا قياسي انگ اکرن مان مطلب آهي ته ڪنهن ڳالهه بابت پيشن گوئي ڪرڻ، اندازو لڳائڻ، يا آئينده لاءِ ڪا راءِ قائم ڪرڻ، ليڪن اها پيشن گوئي، اندازو قياس، تخمينو يا ڪا راءِ به ورتل انگ اکرن مان نڪتل نتيجي تي مدار رکندي آهي.
درجاتي پيماني ماڻهن کي سندن درجي يا گروهه جي خاصيتن جي مدد سان ترتيب وار يا قطار رکيو وڃي يا درجا بندي ڪئي وڃي ٿي. مثلن معصوم ٻار، ٻار، جوان، پوڙها. پهرين درجي وار، ٻئي درجي وار، ٽئين درجي وار، وغيره ته جيئن انهن جي پرک کي آساني سان نتيجي لاءِ گڏ ڪيو وڃي.
وقفي پيماني انگن اکرن حاصل ڪرڻ لاءِ هر درجي لاءِ وقت مقرر ڪيو ويندو آهي يعني هر درجي لاءِ عمر يا وقت مقرر هوندو آهي. جيئن 1 کان 5 سالن جي عمر وار، 6 کان 20 سالن جي عمر وار، 21 کان 50 سالن جي عمر وار وغيره.
اوٻاسين جو واسطو موسم سان ناهي هوندو بلڪي ويھ سينٽي گريڊ هڪ ٿرمل زون هيو محققن ڏٺو تہ گرم موسم آمريڪي رياست ايري زونا جي خشڪ موسم اوٻاسي پد 37 سينٽي گريڊ گھٽ رهيون ويانا آسٽريليا پد گھٽ ٿيڻ تي ماڻھن گرمي جي مقابلي گھٽ اوٻاسيون ڏنيون جرگ موجب ممڪن آهي تہ گھڻي وڌيڪ يا گھٽ پد اوٻاسيون انڪري گھٽ اينديون آهن ڇوجو گھڻي ٿڌ يا گرم هوا اسانجي دماغ جي لاءِ نقصانڪار هجي ٿي دماغ پنھنجو پد حاصل ناهي ڪري سگھندو
وات کولي ڪري اوٻاسي ڏيڻ کي آڪسيجن جسم اندر وٺڻ کي بہ چئبو آهي پر ماهرن موجب انھن اوٻاسي وٺڻ جي کوجنا جو پتو لڳايو آهي جن موجب اوٻاسي دماغ تي اثر وجهندي آهي پر انجو حقيقي مقصد دماغ کي آڪسيجن پهچائڻ نہ آهي پر اسان پنھنجي دماغ کي ٿڌو ڪرڻ جي لاءِ اوٻاسي ڏيندا آهيون سني ڪاليج اوني اونٽا نیویارڪ
گھڻو وقت ميٽنگ ڪلاس روم ويھڻ سان اسان ٻاهر جي ٿڌي هوا کي اندر کڻندا آهيون جيڪا دماغ کي ٿڌو ڪرڻ مدد ڏيندي آهي جنھن کانپوءِ اسان وڌيڪ هوشيار چست ٿي ويندا آهيون ماهرن موجب هي هڪ ردعمل يعني رابطو بہ ٿي سگھجي ٿو ڪتو بہ پنھنجي مالڪ کي اوٻاسي ڏيندي ڏسندو آهي تہ اوٻاسي ڏيڻ شروع ڪندو آهي
علامتي افسانو، اها ڪهاڻي آهي جنهن ڪردار، واقعات مڪالما وغيره ٻٽي معنيٰ رکندڙ هجن. يعني ڪهاڻيءَ هڪ ظاهر ظهور معنيٰ هجي ٻي معنيٰ علامتي طور پنهان هجي. هن قسم جون ڪهاڻيون/ناول ان دور لکيا ويندا آهن، جڏهن اظهار جي آزادي تي پابندي هجي، سياسي حالتون ليکڪن لاءِ هموار نه هجن. ان سلسلي امرجليل جا ’اسٽار سرڪس جو جوڪر‘ ’ڇتي ڪتي جو موت‘ اهم افسانا آهن.
افسانوي انداز اهڙي ڪهاڻي جنهن خوف ظاهر ڪندڙ ماحول ڏيکاريو وڃي . فلمن جي دنيا خوف ڏياريندڙ ڪهاڻيون تمام عام آهن. انگريزي فلمن جون اڪثر ڪهاڻيون خوف ڏياريندڙ ڪهاڻين تي مبني هونديون آهن. هنن ڪهاڻين جن ڀوت، دهشت گردي، خوف ، قتل، جاسوسي، پوليس هراس وغيره خاص جزا هوندا آهن .اڄ ڪلهه سائنس فڪشن جي ڪري به اهڙيون ڪهاڻيون عام ٿي ويون آهن.
ماضي يا ان دور جي حالتن واقعن کي تاريخوار سهيڙي انساني جذبن احساسن سان ڍڪي ڪهاڻيءَ پيش ڪيو وڃي ٿو ائين محسوس ٿئي ڄڻ پڙهندڙ پاڻ اتي موجود آهي ته اهڙيون ڪهاڻيون تاريخي ڪهاڻيون سڏبيون آهن. محمد صديق ”مسافر“، محمد عثمان ڏيپلائي، ڌرمداس ميلا رام واسواڻي ڪيتريون تاريخي ڪهاڻيون لکيون.
جاسوسي ڪهاڻين جو موضوع جاسوسيءَ تي ٻڌل هوندو آهي. هن قسم جي ڪهاڻين مڪاري، فريب، قتل، گناهه، پراسراريت خوفناڪ واقعا ڏنل هوندا آهن. هن قسم جا موضوع سائنسي ڪهاڻين ايندا آهن.
ٻاراڻي ادب هن قسم جي ڪهاڻين جادو، سائنس، تجسس، خوف و هراس وغيره اهم جزا هوندا آهن. هن قسم جون ڪهاڻيون وڏي چاهه سان پڙهيون وينديون آهن.
اهڙيون نصيحت آموز ڪهاڻيون، جيڪي تعليمي پرچارڪ واري مقصد کي آڏو رکي لکيون وڃن. هي پرچاري ڪهاڻيون يا آکاڻيون خاص ڪري ٻارن لاءِ لکيون وينديون آهن.
شهيد انور علي عباسي جو لاڳاپو ڳوٺ پکي تعلقي قمبر سان هو، سندس جنم 12 آگسٽ 1962ع تي سندس والد علي محمد عباسي جي گهر ٿيو، پرائمري جي تعليم پنھنجي ڳوٺ ، ڇهين کان ڏهين درجي تائين گورنمينٽ هاءِ اسڪول وڳڻ ، تعليم حاصل ڪيائين. ٻارهين گورنمينٽ ڊگري ڪاليج دادو مان ڪيائين. 1980ع سنڌ يونيورسٽيءَ جي ڪامرس شعبي داخلا ورتائين. شھادت وقت فائنل يـيئر جو شاگرد هيو. 17 آڪٽوبر تي گولين لڳڻ ڪري سندس سڄو منھن جسم چچرجي ويو هو، جنھن سبب سندس سڃاڻپ ڪرڻ ڏاڍي ڏکي هئي. اهو ئي سبب هيو جو کيس لاوارث ڄاڻائي واپڊا ڪالونيءَ ڄامشورو دفن ڪيو ويو.
هن ٺٽي ضلعي جي تعلقي گهوڙا ٻاري جي ڳوٺ درويش جنم ورتو، سندس پيءُ جو نالو محمد عيسا خشڪ هو. ذهانت جي لحاظ سان سندس هاڪ شروعاتي تعليم کان ملي ٿي، هن پنجين درجي ذهانت جو امتحان ٺٽي ضلعي پھريون نمبر کڻي پاس ڪيو ان کانپوءِ ميٽرڪ توڙي انٽر اي گريڊ کڻي پاس ٿيو ان کانپوءِ مھراڻ يونيورسٽي داخلا وٺي جيئي سنڌ اسٽوڊنٽس فيڊريشن جو ميمبر ٿيو، جتي هن جون سياسي سرگرميون عروج تي پھچي ويون. اهو ئي ڪارڻ هو جو سياسي سرگرمين سبب هڪ دفعو ريسٽيڪيٽ ڪيو ويو، تنھن هوندي به هن جي سنڌ لاءِ جذبي، محبت ذرڙي به گهٽتائي نه آئي.
ذڪريا ميمڻ مھراڻ يونيورسٽي جو شاگرد هيو، هن جو جنم 7 فيبروري 1962ع تي ٺٽي ضلعي جي دڙي شھر ٿيو، نائين درجي تائين ماڊل اسڪول حيدرآباد تعليم حاصل ڪيائين، ڏهين درجي بٺورو هاءِ اسڪول داخلا ورتائين، انٽر بھترين پوزيشن حاصل ڪرڻ کانپوءِ مھراڻ يونيورسٽي داخل ٿيو، جتي جساف جو سرگرم اڳواڻ رهيو. سياسي سرگرمين سبب کيس هڪ دفعو ريسٽيڪيٽ پڻ ڪيو ويو، پر پوءِ اهو آرڊر 1983ع واپس ورتو ويو، تنھن باوجود هن جون تعيلمي سياسي سرگرميون جيئن جو تيئن جاري رهيون.
شاگرد، 17 آڪٽوبر تي پنھنجين اکين ”مھين جي دڙي“ جي بچاءَ جا خواب کڻي چانڊڪا ميڊيڪل ڪاليج لاڙڪاڻو ”موئن جو دڙو بچايو“ سيمينار شرڪت لاءِ روانا ٿيا هيا، ڇاڪاڻ ته انھن باشعور شاگردن ڄاتو ٿي ته مهين جو دڙو سنڌ جي عظمت جو تاريخي دستاويز آهي جنھن جو تحفظ ڪرڻ معنى سنڌ جو تحفظ ڪرڻ آهي. ڇو ته قومون پنھنجي ماضي جي تجربن، مشاهدن قومي ورثن کي سامھون رکي پنھنجي مستقبل جي اڏاوت ڪنديون آهن.
عوام سرڪاري پروپئگنڊا جو شڪار ٿيڻ بدران سڌيءَ طرح سان شاگردن ڏانھن پنھنجون سڀ محبتون لاڳاپي ڇڏيون. اهو ئي سبب آهي جو سڄي سنڌ ڪيترائي ڏينھن ان سوڳ ورتل نظر آئي عوام روڊن، رستن، تي احتجاج لاءِ بڻجي نڪري آيو مرشلا اختيارين جي ڀرپور مزاحمت ڪئي. سڄي سنڌي قوم هن غم، غصي سوڳ گڏجي ٻڌي ڏيکاري، جنھن جو سنڌ جي تاريخ مثال گهٽ ئي ملي ٿو.
حضرت علي جي شهادت کانپوءِ امام حسن اڳيان هلي خلافت جي حق تان هٿ کڻي ويو امير معاويه بيت المال مان حضرت امام حسن حسين جو وظيفو مقرر ڪري ڇڏيو، جيڪواهي وٺندو رهيا حضرت امام حسن ڪيترائي ڀيرا پنهنجو وظيفو وڌائڻ جي گُهر به ڪئي. امير معاويه پنهنجي پُٽ حافظ يزيد کي خلافت جو جانشين مقرر ڪيو حافظ يزيد، امير معاويه جي لاڏاڻي کان پوءِ خليفو ٿي ويو. جيستائين حضرت امام حسن حيات هو، تيستائين وظيفو وٺندو رهيو.
مسلمانن جي هڪ ٻئي گورهه، جنهن کي خارجي چيو وڃي ٿو فتوا ڏني ته امير معاويه حضرت علي رضه ٻئي ڪافر مرتد آهن مسلمانن جا قاتل آهن، تنهنڪري ٻئي واجب القتل آهن ان گروهه طرفان ٻنهي کي قتل ڪرڻ لاءِ جٿا مقرر ڪيا ويا صبح جي نماز جو وقت مقرر ڪيو ويو. انهن طرفان حضرت علي رضه شهيد ڪري ڇڏيو ويو. ٻئي دمشق امير معاويه مسيت نماز لاءِ نه آيو هو، تنهنڪري اهو بچي ويو.
ھن جي شادي ويانا جي ھڪ مالدار يھودي خاندان جي عورت ايلزبيٿ سان ٿي ھئي. ھن جي دور نازي پارٽي جي ملڪ ڪا شاخ نہ ھجڻ باوجود ان پارٽيءَ سان ھمدردي واري تحريڪ ھن ملڪ جي نئشنل يونين پارٽي شروع ٿي چڪي ھئي اتي ايلزبيٿ جي مخالفت شروع ٿي وئي.
مارچ 1938ع آسٽريا جرمني جو حصو ٿيڻ بعد جولاء جي مھيني پرنس فرانز آسٽريا وفات ڪري ويو ان جي جاء تي پرنس فرانز ٻيون جوزف گاديءَ تي ويٺو جيڪو آسٽريا جي جرمني شامل ٿيڻ بعد لڪٽنسٽائين لڏي آيو. ٻين جنگ عظيم ھي ملڪ سرڪاري طور تي غيرجانبدار رھيو ھن پنھنجي خاندان جي خزانن کي محفوظ ڪرڻ لاء لڪٽنسٽائين منتقل ڪيو.
1836ع ھن ملڪ پھرين فيڪٽري لڳي. 1861ع ھتي پھرين بئنڪ سيونگز اينڊ لون بئنڪ جي نالي سان قائم ٿي ساڳي سال ھتي پھرين ڪپھ مان ڌاڳو ٺاھڻ واري مل قائم ٿي. 1866ع جرمن ڪنفيڊريشن جو خاتمو عمل آيو. 1868ع مالي گھوٽالي ڪري فوج جي اداري کي ختم ڪيو ويو. 1872ع سوئٽزرلينڊ آسٽرو ھنگري ايمپائر وچ ريلوي لائين وڇائي وئي جيڪا ھن ملڪ مان گذاري وئي. 1866 درياه رائن تي ٻہ پلون سوئٽزرلينڊ ڏي وڃڻ لاء ٺاھيون ويون. 1970 واري ڏھاڪي ھن ملڪ ڪارپوريٽ ٽيڪس تمام گھڻي ڪمي آندي جنھن ڪري سرمائيدارن ھن ملڪ جو رخ ڪيو ھي ملڪ دنيا جي امير ملڪن شامل ٿي ويو.
انگلينڊ جي ”هارلئنڊ وولف“ جهاز ٺاهيندڙ ڪمپنيءَ بيلفاسٽ شهر 3 مئي 1911ع تي ٽائٽانڪ جهاز جو لوهي ڍانچو مڪمل ڪري، خشڪي تان ترڪائي پاڻيءَ آندو. ان کانپوءِ ڏهه يارهن مهينا کن ان جهاز جو پکو هلائيندڙ انجڻ ٽربائين ٻيون مشينون لڳنديون رهيون. ڪمرا، هوٽل ان استعمال ٿيڻ جو فرنيچر ٻيو سامان ٺهندو رهيو. 2 اپريل 1912ع تي صبح جو ڇهين وڳي ٽائٽانڪ آخري چڪاس لاءِ جهاز جي مالڪن، جهاز هلائيندڙن جهاز ٺاهيندڙن سان گڏ بيلفاسٽ بندرگاهه مان نڪتو. هر شيءِ کي چيڪ ڪيو ويو شام جو وري بندرگاهه آيو، جتي جهاز ٺاهيندڙ مستري مزور لٿا جهاز مالڪن حوالي ڪيو ويو.
نئون جهاز مالڪن حوالي ڪرڻ کانپوءِ به هڪ ٻه ماڻهو، جهاز ٺاهيندڙ ڪمپني، ان جهاز تي سال کن لاءِ رکندي آهي، جيئن ڪا ڪمي پيشي هجي ته اهي درج ڪندا رهن. سو هارلئنڊ وولف جهاز ساز ڪمپنيءَ جو مئنيجنگ ڊائريڪٽر ٿامس جهاز تي ئي ترسي پيو، جنهن کي هاڻ مسافر کڻي نيويارڪ وڃڻو هو. (جهاز جي حادثي اهو ايم ڊي ڪجهه ٻيا شپ يارڊ جا انجنيئر پڻ هاڃي جو شڪار ٿي ويا)
ٽائٽانڪ جهاز جو سائوٿ مپٽن مان نڪرڻ به حادثي کان خالي نه رهيو. ٽگن کيس ڇڪي بندرگاهه کان ٻاهر ڪڍيو هاڻي پنهنجي انجڻ ذريعي رفتار وڌائي رهيو هو ته (اتي چئنل ئي آمريڪن لائين ڪمپني جو ”نيويارڪ“ نالي بيٺل جهاز ڀرسان اچي لنگهيو. سوڙهي چئنل مان ٻن جهازن جي وچ اُٿيل لهرن ”نيويارڪ“ جهاز کي دڪي طرف کڻي ڌڪو ڏنو هن جا پويان رسا ڇڄي پيا. ٽائٽانڪ جهاز يڪدم کڻي پنهنجي انجڻ بند ڪئي ”نيويارڪ“ جهاز سان ٽڪرائجڻ کان بچي ويو. بهرحال!
اتان نڪرڻ بعد ٽائٽانڪ جهاز چربورگ پوءِ ڪئنس ٽائون پهتو، جتي ڪجهه مسافر لٿا ڪجهه چڙهيا پوءِ خميس ڏينهن منجهند جو ٻين وڳي ڪُئنس ٽائون کان نيويارڪ ڏي روانو ٿيو.
مشتري اسان جي ھن سج منڊ سج کان پوءِ ٻئي نمبر تي وڏو آسماني گرھ مشتري آھي. ھي اسانجي نظام جو ھڪ اھم گرھ آھي. جهڙي نموني هي اسانجي گرھن جي نظام جي سڀني گرھن کان وڏو آهي، تھڙي نموني ھن جا چنڊ به گھڻا آھن. محققن جي مطابق ھن جو جسم ماپڻ لاء اسان جي زمين جھڙن يارنهن گرھن جي ضرورت پوندي. ان حساب سان جي زمين کان 121.9 سيڪڙو وڏو وجود رکي ٿو.
1610ع جرمن ماھر فلڪيات سائيمن ميروئس اٽلي جي مشھور ماھر فلڪيات گليليو جي تحقيق کان پوءِ ھن حقيقت کان پردو ھٽايو هو ته مشتري صدين کان وٺي پنھنجي 69 چنڊن سان گڏ پنھنجي مدار گھمي رھيو آھي.
تحقيق ڪندڙن ھنن چنڊن کي مختلف گروپن ورھايو آھي. انھن کي ريگيولر سيٽلائيٽ ارريگيولر سيٽلائيٽ جو نالو ڏنو آھي. ريگيولر چنڊ پنھنجي مدار باقائدگي سان گردش ڪن ٿا جڏھن ته ارريگيولر ڏاڍي سست رفتار سان پنھنجي ونهوار تي هلن ٿا.
جڏھن ته مين سيٽلائيٽ جن کي گليليو مونز جو نالو ڏنو ويو آھي. اھي سج ٻين گرھن کان پوءِ نظام شمسي وڏا رکندڙ جسم آھن. اھي سج کان روشني وٺي مشتري جي مٿاڇري کي روشن ڪن ٿا. جيتوڻيڪ ڪجھ چنڊ اھڙا به آھن، جيڪي ڪڏھن ڪڏھن نظر اچن ٿا.
آء او مشتري جي چنڊن مان سڀني کان وڏو چنڊ آھي. جنھن تي چار سئو کان وڌيڪ ٻرندڙ جبل يا ڦاٽندڙ جبل آهن، جيڪي سلفر سلفر ڊاء آڪسائيڊ ڪڍن ٿا. ان چنڊ تي سؤ کان وڌيڪ ايترا تہ وڏا جبل آھي، جيڪي اسانجي مائونٽ ايورسٽ کان وڌيڪ وڏا آھن.
مشتري جو اھم چنڊ ڪولسٽو جيڪو ٻئي نمبر تي وڏو آھي. جنھن جي قطر 2996 ميل آھي. جيڪو مشتري کان 1,170,042 ميل جي مفاصلي کان گردش آھي . ھن تي پاڻي دھند جو وڏو ذخيرو موجود آھي . ان جي اندرئين سطح پاڻي جا سمنڊ پڻ موجود آھن.
جوپيٽر فور امالٿيا 1892 دريافت ٿيندڙ ھي مشتري جو چنڊ انر سيٽلائيٽ جو سڀني کان وڌيڪ مفاصلو رکندڙ چنڊ آھي. پاڻي جا ذخيرا پڻ اٿس.
اسان جي ھن سولر سسٽم سج کان ٻئي نمبر تي وڏو آسماني گرھ مشتري آھي . ھي اسانجي نظام جو ھڪ اھم پرزو آھي . مشتري جيڪو اسانجي نظام جي سڀني گرھن کان وڌيڪ جسامت رکي ٿو تھڙي طرح ھن جا چنڊ به گھڻا آھن . محققين جي مطابق ھن جو جسم ماپڻ لاء اسان جي زمين جھڙا يارنهن گرھن جي ضرورت پوندي . ان حساب سان جي زمين کان 121.9 سيڪڙو وڏو وجود رکي ٿو .
تحقيق ڪندڙن ھنن چنڊن کي مختلف گروپن ورھايو آھي . انھن کي ريگيولر سيٽلائيٽ ارريگيولر سيٽلائيٽ جو نالو ڏنو آھي . ريگيولر چنڊ پنھنجي مدار باقائدگي سان گردش ڪن ٿا جڏھن ته ارريگيولر انتهائي سست رفتار سان پنھنجي معمولات تي قائم آھن .
جڏھن ته مين سيٽلائيٽ جن کي گليليو مونز جو نالو ڏنو ويو آھي . اھي سج ٻين گرھن کان پوء نظام شمسي وڏي جسامت رکندڙ جسم آھن . اھي سج کان روشني وٺي مشتري جي مٿاڇري کي روشن ڪن ٿا . جيتوڻيڪ ڪجھ چنڊ اھڙا به آھن جيڪي ڪڏھن ڪڏھن نظر اچن ٿا .
آء او مشتري جي چنڊن مان سڀني کان وڏو چنڊ آھي . جنھن تي چار سؤ کان وڌيڪ آتش فشان جيڪي سلفر سلفر ڊاء آڪسائيڊ ڪڍن ٿا . ان چنڊ تي سؤ کان وڌيڪ ايترا تہ وڏا جبل آھي جيڪي اسانجي مائونٽ ايورسٽ کان وڌيڪ وڏا آھن .
1610 ء جرمن ماھر فلڪيات سائيمن ميروئس اٽلي جي مشھور زمانه ماھر نجوم گليليو جي بي پناھ تحقيق کان پوء ھن حقيقت کان پردو ھٽيو ته مشتري صدين کان وٺي پنھنجي 69 چنڊن سان گڏ پنھنجي مدار گھمي رھيو آھي .
انهيءَ گڏجاڻيءَ فقط گڏيل قومن جي نمائندن سرڪاري نمائندن شرڪت ڪئي. عورتن جي چوٿين عالمي ڪانفرنس سيپٽمبر 1995ع چين جي شهر بيجنگ ٿي گذري. انهيءَ ڪانفرنس دنيا جي 187 ملڪن جي 47000 اين جي اوز 31000 هزار سرگرم نمائنده عورتن شرڪت ڪئي. انهيءَ ڪانفرنس ٻه دستاويز تيار ڪيا ويا. هڪ دستاويز عملي ڪمن لاءِ پليٽ فارم جو تعين ڪرڻ ٻيو دستاويز سال 1994ع عورتن جي حقن بابت ٿيل ترقياتي ڪمن بابت ڪيل سروي جو جائزو. انهيءَ ڪانفرنس هيٺ ڄاڻايل مسئلن تي غور ڪيو ويو.
قومي سطح تي جنگ جون حالتون هٿيارن جي عام مارڪيٽنگ، انتظام حساس ادارن عورتن کي نظر انداز ڪرڻ. اهي مسئلا عورتن، سماج آزاديءَ رڪاوٽ وجهن ٿا.
بيجنگ ڪانفرنس جيڪي به نقطا ويچار هيٺ آيا انهن تي ڪانفرنس شريڪ عورتن پنهنجي پنهنجي ملڪ وڃي ڪيترو ڪهڙو ڪم ڪيو.
فيجي جي عورتن کي 1995ع کان اڳ ڇهين لڳي تائين ڪم ڪرڻ جي اجازت نه هئي. پر جڏهن نمائنده عورتن احتجاج ڪيو ته پوءِ کين سرڪاري طرح اجازت ملي.
هن ڏينهن جو تاريخي پس منظر ڪجهه هن ريت آهي ته سن 1857ع نيويارڪ شهر پورهيت عورتن جيڪي گارمينٽ فيڪٽرين ڪم ڪنديون هيون. تن گهٽ اجرت نامناسب حالتن خلاف هڙتال ڪئي.1908ع عورتون پنهنجي يونين جي پليٽ فارم تان 8 مارچ تي وڏو احتجاج ڪيو. جنهن 15000 عورتن شرڪت ڪئي 1909ع تي آمريڪا جي سوشل پارٽي پهريون ڀيرو عورتن جو عالمي ڏهاڙو ملهايو. 1910ع ڪوپن هيگن سوشلسٽ عورتن جي پهرين عالمي ڪانفرنس ٿي عورتن ووٽ ڏيڻ جو حق حاصل ڪرڻ لاءِ اهو ڏينهن ملهايو.
گڏيل قومن طرفان سن 1975ع عالمي سطح تي عورتن جو هڪ گروپ تشڪيل ڏنو ويو ته جيئن اهي عورتون پنهنجي پنهنجي ملڪ وڃي پنهنجي حڪومت کي قائل ڪن ته جيئن اها حڪومت پنهنجي ملڪ عورتن جي حقن جو تحفظ ڪري عورتن کي اهي سڀ سهولتون ڏئي جيڪي سڌريل ملڪن جي مردن کي مليل آهن.
عورتن جو عالمي ڏينهن اٺ مارچ عورتن جو عالمي ڏينهن آهي.8 مارچ 1857ع تي، آمريڪا جي ٽيڪسٽائيل ملن ڪم ڪندڙ عورتن ھڪ وڏو جلوس ڪڍيو، مطالبو ڪيو ته انھن کان 16 ڪلاڪن جي بدران 10 ڪلاڪ پورھيو ورتو وڃي 1908ع آمريڪي عورتن ووٽ ڏيڻ لاءِ ان ڏينھن کي عورتن جو ڏينھن قرار ڏنو .
ھن جو وڏي وڏو چؤسٽو يوناني ديوي افروز ڊائٽيءَ جي عاشقيءَ جي باري آھي، جا ھُن کي ڪنھن نوجوان ڇوڪري سان ھوندي ھئي. سئفو دنيا جي ڪيترن ئي اديبن تي پنھنجو اثر ڇڏيو آھي، جن خاص طور ڪئٽلس، اووڊ، سُونِ برن قابلِ ذڪر آھن.
جيتوڻيڪ ھوءَ وَڏَ_گھراڻي مان ھئي، پر ھن جي شاعريءَ اھي پُرتشدد سياسي ٽڪراوَ نه ٿا ملن جن ان وقت جي امير جابر طبقي عوام ھيا، جيئن ان دَور جي ٻي شاعريءَ ملن ٿا، خاص ڪري الڪيئس جي. بھرصورت سندس مڙس ڀائرن جي ڪارنامن ڪري ھوءَ ڪجھ وقت جلاوطنيءَ رھي ڇھين صدي ق.م اٽليءَ تائين شھر بندر ٿي ڀٽڪندي وتي. ھوءَ تيستائين زنده رھي، جيستائين ھن کي احساس ٿيو ته پيري اچي وئي آھي 565ق.م مري وئي.
1900 صديءَ تائين سئفو جي شاعريءَ جي باري معلومات فقط اُنھن حوالن مان ملي ٿي جي قديم مصنفن ڏنا آھن، پر ان کان پوءِ ڪيترن ئي ٻين تان ڪيئي ٽڪرا ورتا ويا آھن، اھي نظم ٽن قسمن جا آھن:
انھن ٽڪرن مان زياده تر انھيءَ مڪتب يا مجلس خاني سان واسطو رکن ٿا، جتي ھوليسباس جي وڏ_گھراڻين ڇوڪرين کي موسيقيءَ، راڳ شائستا وضعدار زندگيءَ جي تربيت ڏيندي ھئي. انھن ڇوڪرين مان ڪجھ سان ھن جي دوستيءَ جا عشقيه نطم منسوب ڪيل آھن. انھن جي اظھار ايتري شدت ھئي، جيتري ھنن جي شادي تي مايوسيءَ ھئي. شاديءَ جا گيت، سئفو جي شاگردياڻين لاءِ لکيا ويا ھئا، يا ته انھن جي شادين تي سندن جدائيءَ لکيا ويا ھا، جڏھن اُھي سئفو کي ڇڏي ويون ھيون. ڪيئي گيت اھڙا ھا جن زالون مردن تي ٺٺوليون ڪن ٿيون انھن لوڪ گيتن جي سڳنڌ ھئي.
پراچين دوؤر سئفو جي ڏات کي سڃاتو مڃيو ويو. ھن جي جيڪا به ٿوري گھڻي شاعري فنا جي گھات کان بچي وئي ھئي ڪنھن روحاني قوت سان تجلا ڏئي رھي آھي، جيئن روشن جا ٻه ٽي گيت سنڌي بچي ويا آھن. مثلاً:
سئفو جا تيز تند رنگ ڀاوَ، جذبا جوش ايترا ته گھرا ھيا جو سڌي اظھار کان سواءِ اُھي ٻوليءَ اچي نه سگھن ھا انھن جي جسماني ڏيکاري، پيڙا مورچائپ، سُتجڻ سُن ٿي وڃڻ، لڇائيندڙ لھر، وجد، بيخودي، اھي سڀ جذباتي تصور جي ڳھ ڳٺي جي جاءِ والارين ٿا جو اتي پيار سان لازمي آھي. ھر قسم جو حسن ھن لرزش پيدا ڪندو ھو، چاھي اھو انسان ھجي يا فطرت . ھڪ ٽنڊڻ جي کل تي جا رنگا رنگي آھي، ان کان وٺي،
سيفو پنھنجي دؤر جي تمام وڏي شاعره ھئي جنھن لڳ ڀڳ ڏھ ھزار شاعري جون سٽون لکيون ھيون جن جي قديم ڪلاسيڪل معاشري وڏي ھاڪ رھي. ان جو شمار ايٿينز جي تھذيب جي نو عظيم شاعرن ٿئي ٿو جن جي شاعري کي ڳاتو ويندو هو.
شاعري کان سواءِ ان جي سڃاڻپ عورتن سان پيار عورتن جي خواهش جي نشاني طور بہ ٿيندو آھي. ھوء ليزبوس ٻيٽ تي رھندي عورتن جي خواهش محبت ڪري اھڙي عمل لاءِ لزبين ازم جو لفظ متعارف ٿيو جيڪا عورتن جي ھم جنس پرستي سڏبي آھي.
ڊاڪٽر فهميده حسين لکي ٿي تہ:سيفو جي زندگيءَ جي ڪهاڻي اصل تاريخي بنياد بدران داستان گوئيءَ واري نموني بيان ڪيل ملي آهي. البت اهو چڱيءَ طرح معلوم آهي ته هوءَ هڪ تمام مشهور شاعر عورت هئي ڪيتريون ئي ننڍڙيون نينگريون هن وٽ علم حاصل ڪرڻ لاءِ ليسباس ٻيٽ تي اينديون هيون ايفروڊائيٽ ديويءَ جي لاءِ مخصوص پوڄا سيوا به حصو وٺنديون هيون. سيفو جي باري جيڪا ڳالهه يقيني آهي سا اها ته سندس شاعريءَ جو ڪجهه حصو اڃا موجود آهي جنهن مان وڏن عظيم شاعرن سندس رتبو معلوم ٿئي ٿو.
ھڪ ڦلاريل ڦولَ، سانجھيءَ جي تاري، ھڪ اڪيلي گلابي صوف تائين جو چونڊي کان اُتاھون ھجي. مطلب ھن کي انسان ذات يا فطرت ھر قسم جو حسن موھيندو ھو. ھن جي شاعريءَ جي موسيقي غلطيءَ کان بعيد ھئي ان جي بي ساخته رواني ھن تي اھو قول صادق ڪري ٿي ته ھوءَ شاعريءَ جي ”ڏھين ديوي“ ھئي. جي مان چوان ته مون اھڙي ديوي ڏٺي آھي، ته ان ڳالھ وڌاءُ نه آھي.
جيئن ته ڊسمبر جي 25 اصل هڪ چوڻ لڳو رسم جي سج جي جنس جنهن کي بعد سنڌ جي 4 صدي عيسوي رومي شهنشاهه جي راڄوڻي دوران عيسائي چرچ منظور ڪيو ويو گڏ پاڪائي بيان سان لاڳاپيل ويو ته چرچ ڪرسمس پاڪائي نه رکندو آھي. جيڪڏھن توسان جھڳڙو ڪن ته مسيح جي جنم ڏينهن جي ساڳئي ڏينهن نامعلوم آھي ته عيسى ڪڏهن به پنهنجي جنس کي پنهنجي شاگردن کي ٻڌايو. ڪهاڻي ان موقعي هتان نه آهي ته جيئن ان کي به چوڻ لڳو اڀرندڙ ڪئي آهي
سَچو يَسُو گرجا گھر هِڪَ غير فرقاتِي چرچ آهي، جيڪا 1917ع ڌاري بيجِڱ، چين قائم ڪئي وئي بين الاقوامي سيچ اسيمبلي جو هاڻوڪو چُونڊيل نشستمان پرچارِڪ يَڱ-جِي لِن آهي. هنَ وقت چرچ جا ڇَهَن کَنڊَن لڳ ڀڳ 15 لَکَ عقيدتمند آهن. هِيءََ چرچ ويهين صديءَ جِي ابتدا اُڀرندڙ عيسائيت جي پينٽڪوسٽل شاخ جِي چيني نمائنده آهي.
ان جي گوشت اسان جي پالڻھار جي رت جي ڪرڻ پوء ته اسان کي دائمي زندگي آھي ڪري سگهو ٿا قيامت جي ڏينھن کي تي وري جيئرو ٿي ان سان وڃي اسان کي بڻائي ٿو. هن جيئن اڪثر ممڪن طور تي منعقد ڪيو ويندو. رڳو هڪ فطير ماني مقدس مسيحين کي استعمال ڪيو ويندو
سبت جي ڏينھن، هفتي جي ستين ڏينهن، هڪ پاڪ ڏينهن، برڪت الله جي تعظيم وارو آھي. اها هتان ڪيو وڃي خدا جي خلق کي نجات جي لاء پنھنجي پالڻھار جي فضل سان هيٺ، ان جي زندگي اچي ابدي آرامي جي اميد سان آهي.
يسوع مسيح، جي ڪلام جيڪو گوشت ٿيو، گنهگار جي ضايع ڪرڻ لاء صليب تي وفات ڪري ويو، ٽئين ڏينهن تي قيامت آسمان تي ويٺو. هن چيو ته ماڻھن جي رڳو ، آسمانن زمين جي بڻائيندڙ، رڳو سچ پچ ته خدا آهي.
هن بيپٽسٽ، جيڪي اڳ ئي پاڻي پاڪ روح جي بپتسما حاصل ڪري چڪو هو، خداوند عيسي مسيح جي نالي بپتسما آهن. بپتسما حاصل ڪرڻ جي شخص مڪمل ڪيائينس سر سان پاڻي ٽٻي ڏيڻ هجي گرداب کي منهن.
ٻيو عيسي جي اچڻ قيامت جي ڏينھن تي جاء وٺي ويندو جڏهن هن دنيا نبيرو ڪري آسمان مان لھندو آھي: ڀلارن کي دائمي زندگي ملي ويندي، جڏهن ته ظالمن کي ابدي جي مذمت ڪئي ويندي
پير ڌوئڻ جي خداوند عيسي سان گڏ هڪ حصو آهن کي هڪ بنائي ٿو. اهو به هڪ مسلسل نصيحت آهي ته هڪ پيار، تقدس آهي، تواضع، بخشش خدمت ڪئي وڃي ته جيئن ڏي.
"نجات ايمان آڻڻ جي وسيلي خدا جي فضل سان ڏنو ويو آهي. مؤمنن الله جي عزت ڪرڻ لاء ٻيون صفتون بعد کي پاڪ روح تي ڀروسو ڪرڻ گھرجي، انسانيت سان پيار ڪرڻ جي".
پاڻي بپتسما گناھن جي بخشيا وڃن لاء آهي. هن بپتسما اهڙي درياء، سمنڊ، يا ڍنڍ جي طور تي، قدرتي جاندار پاڻيء جاء وٺي هجڻ ضروري آهي.
هر شخص جو پاڻي بپتسما حاصل ڪئي سندن پيرن جي عيسي مسيح جي نالي غسل ڪيو هجڻ ضروري آهي. پاڻ پيادا ڌوئڻ عمل ٿي سگهي ٿو جڏهن مناسب آهي
سڪرنڊ،ٺاروشاھ،مٺياڻي،درازا ،دولت پور،شاھپور جھانيان،نواب ولي محمد ٽائون،ڀٽ شاھقبو سعيد خان,کپرو,جھول,ڄام نواز علي,شاھپور چاڪر،ننگريجا،سنجھورو،ٻيراڻي،کيبراڻي،جھنڊو مريرستم،سلطان ڪوٽ،ڌامراها،ماھوٽا،پنوعاقل،روھڙي,چمبڙ،ٽنڊو غلام حيدر،بلڙي شاھ ڪريم،نئون ڪوٽ،ننگر پارڪر،جيمس آباد،عمرڪوٽ،ڪنري،ساماروگھارو،ڌاٻيجي،نوري آبادڇاڇرو،ڏيپلوڪلوئيڪيٽي بندرگھوڙاٻاڙي،پٿوروجاتي،شاھ بندر