polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
سال 1939ع ، سکر منزلگاهه جي سوال تان هندو- مسلم ڇڪتاڻ پيدا ٿي، ان وقت ڀڳت ڪنور رام جي قتل جو واقعو ٿيو. هاسارام ان بابت سنڌ اسيمبليءَ سوال پيش ڪيو، سخت تقرير ڪئي. ان تان کيس ڌمڪيون ملڻ لڳيون. نيٺ، 17 جولاءِ 1940ع تي، جيئن هو ميرپور ماٿيلي کان موٽندي، روهڙي اسٽيشن تي لهي ڳوٺ وڃي رهيو هو، ته رستي تي ڏينهن ڏٺي کيس گولي هڻي قتل ڪيو ويو. چوڻ اچي ٿو ته سندس قتل به انهيءَ ساڳئي ماڻهوءَ ڪيو، جنهن ڪجهه مهينا اڳ ڀڳت ڪنور رام جو قتل ڪيو هو. ٻئي ڏينهن، 18 جولاءِ 1940ع تي، سندس ارٿي کنئي ويئي، جنهن هزارين ماڻهو شريڪ ٿيا. ساڳئي ڏينهن شام جو، سندس سوڳ عام جلسو به ڪيو ويو. ان وقت سندس عمر ٻاونجاهه سال هئي.
بازارڪاري جي ذريعي سان قبائلي ڇوڪرين کي دماغ ڌوئي ڪندا آهن. سندس ان رپورت کانپوءِ اَٽڪل 25 برين واش ڇوڪرين کي برآمد ڪري پنهنجي گهر ڀاتين سان ملايو ويو آهي.
ڊڪشت 2012 دي گلوبل ڪيس بڪ آف انويسٽيگيتو جرنلزم اتر هندستان ناموسي قتل جي باري لکيو آهي. فرسٽ هينڊ: گريفڪ نان فڪشن فرام انڊيا ڪتاب نهيا ڀارت نارين ي استحصال بابت دي گرل ناٽ فرام مدراس ڪهاڻي لکي هئي. انهي ڪتاب جي ٻئي ڇاپو ڊڪشت 2013 مظفر نگر وڳوڙن اجتماعي لڄالٽ کان بچندڙ 7 نارين جي بابت شيڊو لائنز جي نالو سان ڪهاڻي لکي هئي. دي بنڊت ڪوئين نالو سان هيڊ ومن آف بامبي فلمز هڪ مضمون پڻ لکيو هيو. پنهنجي پسند جي شادي، بين المذهبي عدالتي شادين پيش ايندڙ مصيبتن آزمائشن بابت ڊڪشت جو مقالو 2018 ڇپندڙ ڪتاب نوٽ فار ڪيپس شامل آهي.
نيها ڊڪشت ڀارتي صحافي ليکڪا آهي. ڏکڻ ايشيا جنسيات، سياسي سماجي انصافتي تحقيق واروڪم ڪرڻ جي سبب کان هيءَ مشهور آهي. سندس صحافت پنهنجي قابليت سبب کان درجن کن ملڪي بين الاقوامي اعزاز کيس مليا آهن. هيءَ جامعہ مليہ اسلاميہ جي نامياري اڳوڻي شاگردن منجهان هڪ آهي، ڀارت ناريون صحافي نيٽورڪ جي ميمبر آهي.شيڊو لائنز ، دي بنڊت ڪوئين وغيرہ ڊڪشت جا قابل ذڪرلکڻيين وارا ڪم آهن.
نهيا ڊڪشت ابتدائي تعليم لکنئو حاصل ڪئي انگريزي ادب دهلي يونيورسٽي جي ميرانڊا هائوس کان بي۔اي ڪئي اٿائين. ڊڪشت جامعہ مليہ اسلاميہ جي اي۔جي۔ڪي ماس ڪميونيڪيشن ريسرچ سينٽر جي ڪنورجنٽ جرنلزم ايم۔اي ڪئي آهي. ورلڊ پريس انسٽيچيوٽ نائٽ سينٽر ريسرچ فيلو رهي آهي. هيءَ ڀارت نارين جي صحافي نيٽورڪ جي ميمبر پڻ آهي.
شڪارپور تعليم دوران آغا غلام نبي صوفيءَ جي صحبت اچي شاعريءَ سان چاھ پيدا ٿيس. هي اهو زمانو هو جڏهن شڪارپور علم ادب جو گهوارو هو مشاعرا منعقد ٿيندا هئا. انهن مشاعرن کيئلداس سان گڏ آغا غلام نبي صوفي، فقير غلام علي مسرور، لطيف الله جوڳي، ساز علي ساز هولارام پورن پنهنجي شاعري پيش ڪندا هئا. انهن مشاعرن غلام علي”جعفري“، نواز علي”نياز“، محمود ”خادم“، ماستر قادر بخش ”بشير“ ٻيا ڪيترائي شاعر به اچي شريڪ ٿيندا هئا. کيئلداس جي پهرئين غزل جون ڪجه سٽون هن طرح هيون:
کيئلداس 4 اپريل 1914ع تي شڪارپور تعلقي جي ميان جي ڳوٺ اکيون کوليون. سندس پيءُ جو نالو وليرام بيگواڻي هو. ابتدائي تعليم پنهنجي ڳوٺ جي ورنيڪيولر اسڪول مان حاصل ڪيائين. وڌيڪ تعليم شڪارپور مان حاصل ڪيائين.
پاڻ سنڌي ٻوليءَ جي بهترين جديد سنڌي شاعرن پهرينءَ صف جو شاعر هو. کيس سنڌي ادب شاعري جي خدمتن عيوض سندس وفات کان پوءِ 2009ع حُڪومت پاڪستان طرفان پرائيڊ آف پرفارمنس جو تمغو ڏنو ويو. . سيد عبدالله شاهه جي وڏ وزارت دوران مڃتا طور گورنمينٽ ڊگري ڪاليج دادو جو نالو سندس نالي استاد بخاري ڊگري ڪاليج دادو طور منسوب ڪيو ويو. سندس شاعريءَ جا ڪيترائي مجموعا ڇپيل آهن جيڪي هيٺيان آهن:
سنڌي زبان جو هيءُ ٻهڳڻو شاعر آخري عمر ڪئنسر جي موذي مرض وٺجي ويو انهيءَ مرض سبب 9 آڪٽوبر 1992ع تي ڪراچيءَ جي اسپتال وفات ڪيائين. 10 آڪٽوبر 1992ع تي دادوءَ دفن ٿيو.
سنڌي ٻوليءَ جو ناميارو شاعر سيد احمد شاهه عرف ”استاد بخاري“ ولد سيد حاجن شاهه، 16 جنوري 1930ع تي ڳوٺ غلام چانڊيو،دادو تعلقو دادو ضلعو جي ڳوٺ غلام چانڊيي ڄائو. .
استاد بخاريءَ جي شاعريءَ جي لغت ”اکر اکر آرسي“ عنوان سان عزيز ڪنگراڻيءَ تيار ڪئي آهي، جيڪا سنڌي لئنگئيج اٿارٽيءَ 2009ع ڇپائي پڌري ڪئي آهي.
عمارت جي بنياد لاءِ چرين جي ڊيگھ، ويڪر اوچائي، نقشي جي نشاندھيءَ ، مٽيءَ زمين جي قسم تي دارومدار رکي ٿي. ڇاڪاڻ تھ مختلف قسم جي زمين جي برداشت جي قوت مختلف ٿئي ٿي.
انھن ڳالھين جي مدنظر ڊزائن ڪرڻ بعد، نقشن جي تياري مڪمل ڪري اھي نقشا سر زمين تي ڪم ھلائڻ لاءِ، ٺيڪيدار واسطيدار عملي کي مھيا ڪيا ويندا آھن.
ان جو آواز زوردار، ٻہ آوازي ڪُوڪ تي ٻَڌل آهي، جنهنڪري اِن کي ’ڪُوڪُر‘ به چون ٿا. اِن جي ٻولي زوردار ’پِيو . پِيُو . پِي . پِي . پِيُو، پِي . پِي . پِيُو‘ يا ’پيو .پيو‘ آهي، جيڪا رات ڏينهن پئي ٻُڌبي آهي. هي ٽاهڙ پکي نہ آهي، اڪثر ڪنهن کُليءَ جاءِ تي ڪنهن ڏانڊيءَ تي ويٺو هوندو آهي. مٿي ئي رهندو آهي، پر اڪثر هيٺانهن ٻُوڙن ، زمين تي بہ خوراڪ ڳوليندو آهي. ٻيلن، باغن، پوکن، ٻُوڙن نيم صحرائي علائقن بہ رهي ٿو. سڄو سال، خاص ڪري مارچ کان آگسٽ تائين اَفزائش نسل ڪري ٿو. ٻاٻيهو پنهنجا آنا هيڙهي جي آکيري ڏيندو آهي.
تاريخ ريگستان جي مُصنف موجب، هيءُ پکي مينهوڳيءَ جي مُند اچڻ جا اُهڃاڻ ڏيندو آهي. هيءُ نہ پالتو پکي آهي نه ئي حلال پکي آهي. مِينهن جي مُند تاڙي جي تَنوار کي سُگهڙن شاعرن سِڪَ مِلڻ جي اُميد جو اُهڃاڻ ڪري ڳايو آهي، جيئن شاهه عبداللطيف ڀٽائيءَ جو بيت آهي تہ:
۳۳ سينٽي ميٽر جسامت واري ڪوئل ڪٽنب جو ھيءُ پکي اصل ڏکڻ وچ هندستان جو آهي، جيڪو اونهاري اُتر اولھہ ڏانهن لڏپلاڻ ڪندو آهي. نر مادي هڪ جهڙا ٿيندا آهن. ھي پکي مٿي کان پُٺيءَ تائين ڪارو آهي، ڳچيءَ کان ڇاتي پيٽ اَڇو اَٿس. پُڇ جون چوٽڙيون اَڇيون مٿي تي اَڇي ڪاري چوٽي اَٿس. اِن رنگ چوٽيءَ سبب مٿس اهو نالو پيو آهي. هن پکيءَ کي راجستان ٿر پپيهو، ٻاٻيهو، تاڙو مينهل بہ چوندا آهن. ان کي شاعريءَ ڪافي ڳاتو ويو آهي.
ڪِن جو خيال آهي تہ ٻاٻيهو تاڙو پکي ساڳي پکي جا نالا نه آهن پر ٻاٻيهو تاڙو بہ الڳ پکي آهن. تاڙو بہ ٻاٻيهو جيترو ئي پکي آهي. پر اُن جو رنگ ڦِڪاڻ مائل ميرو ٿيندو آهي. جيڪو برسات جي موسم تنواري پنهنجي ياد هر هڪ ماڻهوءَ کي ڪرائيندو آهي. ماڻهو هن جي تَنوار ٻُڌي ڏاڍا خوش ٿيندا آهن تاڙي کي پنهنجو همدرد ساٿي سمجهندا آهن.
ڪتاب ٿر جو مرتب عبدالقادر منگي، شاهنواز سوڍر جي لکيل مضمون ٿر ٻاٻيهو ڄاڻائي ٿو تہ ڊاڪٽر نبي بخش خان بلوچ لکيو آهي تہ ٻاٻيهو يا تاڙو هنديءَ جو پپيهو ساڳيو ئي پکي آهي.
مِينهن نہ پوڻ جي ڪري زمين جيڪا خُشڪي پيدا ٿيندي آهي، خاص ڪري جابلو علائقن ٿر جي وارياسي ميدانن جيڪي لُڪون لڳنديون آهن، اهي ٻاٻيهي پکيءَ لاءِ موت جو ڪارڻ بڻبيون آهن.
ٻاٻيهو پکي ڪڙڇيءَ پکيءَ جيترو ٿيندو آهي. جيڪو مٿان کان ڪارو هيٺان اڇو ٿئي ٿو. مٿي تي کَنڀن جو ڪارو موڙ بہ هوندو اَٿس.
سيمنٽ يا سيمينٽ عام طرح سان مختلف ڪارخانن تيار ٿيل خاڪي رنگ جو سيمينٽ تعميراتي ڪمن استعمال ڪيو ويندو آھي. خاص حالتن سامونڊي علائقن يا ڪلراٺي علائقن ڪلر روڪ سيمينٽ پڻ استعمال ڪيو ويندو آھي. انھيءَ کانسواءِ خوبصورتيءَ آرائش واسطي سفيد سيمينٽ پڻ استعمال ڪيو وڃي ٿو خاص طور تي فرشن، موزئيڪ سنوسيم جي ڪم لاءِ ھن قسم جو سيمينٽ استعمال ڪيو وڃي ٿو.
سيمينٽ جيترو تازو ھجي اوترو چڱو، ڇاڪاڻ تہ ٽائيم گذرڻ سان انھيءَ جي قوت گهٽتائي ٿيندي وڃي ٿي. جيڪڏھن سيمينٽ کي ڪجهہ وقت لاءِ رکڻو پوي تہ بند رکيو وڃي جيئن اھو ڳنڍا ڳوڙھا نہ ٿي وڃي. جيڪڏھن پراڻي سيمينٽ ڳنڍا ٿي وڃن تہ اھو استعمال لائق نہ ٿو رھي.
ھن قسم جو سيمينٽ جلدي سخت ٿي پنھنجي قوت پڪڙيندو آھي انھيءَ ڪري ھن قسم جي سيمينٽ کي پڻ چيو ويندو آھي. ھن جي بناوت بہ عام رواجي سيمينٽ وانگر ھوندي آھي. ھنن ٻنھي قسمن جي سيمينٽ صرف اھو فرق ھوندو آھي، جو ھن قسم جي سيمينٽ کي عام رواجي سيمينٽ جي ڀيٽ تمام باريڪ سنھو بنايو ويندو آھي. ھن قسم جو سيمينٽ ٽن ڏينھن اندر ايتري طاقت وٺندو آھي جيتري عام سيمينٽ ١٤ ڏينھن اندر وٺندو آھي. انھن خاصيتن سبب ھن قسم جو سيمينٽ اھڙن ڪمن لاءِ استعمال ڪبو آھي جن کي جلدي پورو ڪرڻو ھجي.
ھن قسم جي سيمينٽ کي گرمي، ڪيميائي شين، تمام تيز قسم جي تيزابن ٻين اھڙين شين سان مقابلي ڪرڻ جي تمام گھڻي قوت ھوندي آھي انھي سبب ڪري سمنڊ جي پاڻيءَ، ڪيمايائي شين جي استعمال وارين جڳھين ٻين اھڙن ھنڌن تي استعمال ڪيو ويندو آھي. ھن قسم جي سيمينٽ جو شروعاتي ڄمڻ جو ٽائيم استعمال ڪرڻ جي ٻن ڪلاڪن بعد شروع ٿيندو آھي مڪمل ڄمڻ جو ٽائيم شروعاتي ڄمڻ جي ٽائيم کان پوءِ ٻن ڪلاڪن پورو ٿيندو آھي.
جيئن تہ نالي مان صاف ظاھر آھي تہ، ھن قسم جو سيمينٽ صرف اھڙن ڪمن لاءِ فائديمند آھي جتي ھيءُ سيمينٽ جلدي ڄمي وڃي پاڻيءَ حل نہ ٿي وڃي جھڙوڪ سامونڊي وير جا ڪم. ھن قسم جي سيمينٽ جو شروعاتي ڄمڻ جو ٽائم ٥ منٽ مڪمل ڄمڻ جو ٽائيم ٣٠٠ منٽ ھوندو آھي.
پاڻي ملائڻ بعد سيمينت ٣٠ منٽن کان پوءِ سيٽ ٿيڻ شروع ٿيندو آھي انھيءَ سبب ڪري پاڻي ملائڻ بعد سيمينٽ ٣٠ منٽن اندر استعمال ڪيو وڃي.
ڪوموروس: , سرڪاري نالو يونين آف ڪوموروس جنھن کي عربي اتحاد القمري سڏين ٿا. اھو ھندي سمنڊ ٻيٽن تي مشتمل ھڪ ملڪ آھي جيڪي اوڀر آفريڪا جي ساحلي پاسي موزمبيق مڊگاسڪر جي چينل لڳ واقع آهي. ھن ملڪ جو گاديءَ جو هنڌ موروني آهي. ملڪ جو اڪثريتي مذھب سني اسلام آھي. ھن ملڪ جي پکيڙ
جنھن مايوٽي ٻيٽ شامل ناهي. اھو پکيڙ آفريڪا جو چوٿون سڀ کان ننڍڙو ملڪ آهي. اھو کوڙ ٻيٽن تي مشتمل آهي جن جا نالا اڪثر فرينچ ٻولي وارا آھن جن گرئنڊي ڪومور ٻيٽ،
موھلي ٻيٽ، انجوئان ٻيٽ شامل آهن. ھن ملڪ جو چوٿون وڏو ٻيٽ مايوٽي اڃان تائين فرانس جي قبضي آهي. 1974 مايوٽي پڻ آزاديءَ جي حق ووٽ ڏنو پر ان کي فرانس اڃان تائين خودمختيار حڪومت جي حوالي نہ ڪيو آھي ھن وقت فرانس جي سمنڊ پار وزارت جي نگراني آھي. فرانس 21 آڪٽوبر 1976 گڏيل قومن جي سيڪيورٽي ڪائونسل جي ان قرارداد کي ويٽو ڪري ڇڏيو جنھن جنھن مايوٽي ٻيٽ تي ڪوموروس جي خودمختيار حڪومت جي اختيار کي تسليم ڪيو ويو .
آرڪٽڪ سمنڊ دنيا جي پنجن وڏن سمنڊن مان ننڍو گهٽ اونهو سمنڊ آهي. اهو تقريباً ايراضي تي پکڙيل آهي سڀني ساگرن جو سڀ کان ٿڌو سمنڊ پڻ سڏيو وڃي ٿو. بين الاقوامي هائيڊروگرافڪ آرگنائيزيشن ان کي سمنڊ جي طور تي تسليم ڪري ٿو، جيتوڻيڪ ڪي سامونڊي ماهر ان کي آرڪٽڪ ميڊيٽرينين سمنڊ سڏين ٿا. اهو تقريبن ائٽلانٽڪ سمنڊ جي هڪ ڪناري جي طور تي بيان ڪيو ويو آهي. اهو سڀ کان وڌيڪ اتر واري حصي شامل ڪيل عالمي سمنڊ جي طور تي پڻ ڏٺو وڃي ٿو .
اتر آمريڪي قطبي خطي انساني آبادي، وڪوسنسن گليشيشن دوران گهٽ گهٽ 17,000-50,000 سال پوئتي وڃي ٿي. هن وقت، هيٺ ڪِرڻ واري سمنڊ جي سطح ماڻهن کي بيرنگ زميني پل پار ڪرڻ جي اجازت ڏني جيڪا سائبيريا سان اتر اولهه اتر آمريڪا شامل ٿي، آمريڪا جي آبادي ڏانهن وڌي ٿي.
هن موضوع تي گهڻن ليکڪن -انگريزي- ٻوليءَ مان ڪتاب ترجمو ڪري ڇپايا، جو -ان- وقت ضرورت مطابق سنڌ جي شاگردن کي هاءِ اسڪولن انگلينڊ جي -تاريخ- پڙهڻ لازمي هئي. ڪن ليکڪن سڄا ڪتاب ترجمو ڪيا ته ڪن مختصر لکيا. ڪن ماڳهين اختصار ڪيو. بهرحال -ان- وقت هن نالي وارا جيڪي ڪتاب ڇپيا معلوم ٿي سگهيا، -تن- جي ڄاڻ هيٺ ڏجي ٿي:
انگلنڊ جي -تاريخ- :هن ڪتاب جو مترجم پرڀداس آنندرام آهي، جيڪو ڪراچيءَ -تعليم- کاتي سان لاڳاپيل هو. 400 صفحن جو هيءُ ڪتاب، ليٿو ڇپيل آهي ڪتاب جي قيمت هڪ رپيو آهي. هيءُ ڪتاب -تعليم- کاتي جي ڇاپخاني ڪراچيءَ مان 1868ع شايع ٿيو.
انگلنڊ جي تاريخ: هن ڪتاب جا ليکڪ واڌومل چنديرام پرڀداس آنندرام آهن، جيڪي ڪراچيءَ -تعليم- کاتي سان لاڳاپيل هئا. ليٿو ڇپيل هن ڪتاب جا 350 صفحا آهن. ڪتاب جو ملهه 14 -آنا- آهي. هيءُ ڪتاب -تعليم- کاتي جي ڇاپخاني، ڪراچيءَ مان 1871ع ڇپيو.
انگلنڊ جي -تاريخ- :هن ڪتاب جو ليکڪ تاراچند شوقيرام -آڏواڻي- هو، جيڪو ڪراچيءَ -تعليم- کاتي ٽرانسليٽر هو. هيءُ 79 صفحن جو ڪتاب الوهي ڇاپي ڇپيل آهي. ڪتاب جي قيمت 6 -آنا- ڄاڻايل آهي. هيءُ ڪتاب ڪمشنر جي ڇاپخاني، ڪراچيءَ مان 1886ع شايع ٿيو.
هن -تاريخ- جو ڀاڱو ٻيو، جنهن جو ليکڪ پڻ تاراچند شوقيرام هو، ڪمشنر جي ڇاپخاني، ڪراچيءَ مان 1886ع ڇپيو. هن ڪتاب 52 صفحا آهن قيمت 3 -آنا- ڄاڻايل آهي.
انگلنڊ جي تاريخ: هن ڪتاب جو ليکڪ بولچند ڪوڙومل جڳتياڻي آهي، جيڪو ڪراچيءَ جي -تعليم- کاتي سان واسطو رکندڙ هو. ٽائيپ ڇپيل هن ڪتاب جا 567 صفحا آهن قيمت 2 رپيا ڄاڻايل آهي. هيءُ ڪتاب ڪمشنر جي ڇاپخاني، ڪراچيءَ مان 1892ع ڇپيو.
انگلنڊ جي -تاريخ- :هن ڪتاب جا مترجم چانڊومل مولچند آهن. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب 14 صفحا آهن قيمت هڪ رپيو ڄاڻايل آهي. ڇاپو ٻيو، هندو پرنٽنگ پريس، حيدرآباد مان سال 1925ع ڇپيو.
انگلنڊ جي -تاريخ- :هيءُ ڪتاب چيلارام کيمچند آڏواڻيءَ جو لکيل آهي. ڪرائونس ائيز واري هن ڪتاب 227 صفحا آهن قيمت 12 -آنا- ڄاڻايل آهي. ليکڪ هيءُ ڪتاب نئشنل اليڪٽرڪ پرنٽنگ پريس، حيدرآباد مان سال 1935ع ڇپايو.
انگلنڊ جي تاريخ: هيءُ ڪتاب راڌا ڪرشناڻيءَ رامچند لالومل جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب جا 114 صفحا آهن قيمت 8 -آنا- ڄاڻايل آهي. ڇاپو ٽيون، مولچند ميگهراج، راجپوت پرنٽنگ پريس، شڪارپور مان سال 1937ع ڇپايو. هن ڪتاب جو چوٿون ڇاپو، جشن مل هيمنداس، هيمراج پرنٽنگ پريس، سکر مان سال 1954ع ڇپائي پڌرو ڪيو.
انگلنڊ جي تاريخ: هيءُ ڪتاب قاضي علي رضا جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب 13 صفحا آهن قميت 12 -آنا- ڄاڻايل آهي. ڇاپو پهريون، نوتنداس گوپچند -ڀاٽيا- سال 1938ع ڇپايو.
انگلنڊ جي تاريخ: هيءُ ڪتاب ايڇ. ايل ڇٻلاڻيءَ ڀيرومل مهرچند آڏواڻيءَ جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب 148 صفحا آهن قيمت 12 -آنا- ڄاڻايل آهي. ڇاپو ٻيو، ليکڪن، سواستڪا پرنٽنگ پريس، ڪراچيءَ مان سال 1940ع ڇپايو.
انگلنڊ جي -تاريخ- :هيءُ ڪتاب جشن مل شيوارام جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب 220 صفحا آهن قيمت هڪ رپيو 2 -آنا- ڄاڻايل آهي. ڇاپو پهريون موهن لعل پوڪرداس، مسلم ادبي پرنٽنگ پريس، حيدرآباد مان سال 1946ع ڇپايو.
انگلنڊ جي تاريخ: هيءُ ڪتاب نند لال پوڪرداس ڪالرو جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب جو جلد ڪچو آهي، جنهن 246 صفحا آهن قيمت هڪ رپيو 4 -آنا- ڄاڻايل آهي. اُن جو ڇاپو سترهون، موتي رام گرڌاري داس، موتي پرنٽنگ پريس، حيدرآباد مان سال 1947ع ڇپايو.
انگلنڊ جي تاريخ: هيءُ ڪتاب خانبهادر محمد صديق ميمڻ جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب جو جلد ڪچو آهي، جنهن 103 صفحا آهن قيمت هڪ رپيو 2 -آنا- ڄاڻايل آهي. ڇاپو پهريون، -آر-. ايڇ. احمد ائنڊ برادرس، حيدرآباد مان سال 1951ع ڇپايو.
انگلنڊ جي تاريخ: هيءُ ڪتاب مرزا اجمل بيگ جو لکيل آهي. ڪرائون سائيز واري هن ڪتاب جو پڪو جلد آهي، جنهن 253 صفحا آهن قيمت 2 رپيا ڄاڻايل آهي. ڇاپو پهريون، محمد يوسف ائنڊ برادرس، حيدرآباد مان سال 1953ع ڇپايو.
پلوٽو جي دريافت هن دور جي علم فلڪيات جي ماهرن جي هڪ وڏي ڪاميابي آهي. سن 1905ع ”پريسول لاول“ نالي علم فلڪيات جي هڪ آمريڪي ماهر کي اها خبر پئجي ويئي هئي ته هن وقت تائين دريافت ٿيل گرهن کانسواءِ هڪ ٻيو گرهه به نظام شمسيءَ موجود آهي. سندس اهو عقيدو هن بنياد تي ٻڌل هو ته: ”يورئنيس“ ”نيپچون“ جي چر پر جيڪي بي قاعدگيون آهن، سي هن دريافت نه ٿيل گرهه جي موجودگيءَ ڪري آهن، پر بدقسمتيءَ سان ”لاول“ نئين گرهه کي ڳولي لهڻ کان اڳ ئي مري ويو.
انساني تاريخ نجوم جا عالم اسٽرونومرز رڳو پنجن آسماني گرھن تي ڳالھائيندا ھئا . جن مرڪري، وينس، مريخ، جيوپيٽر مشتري ھئا . مگر ارڙھين صديء نئون گرھ دريافت ٿيو يورينس جي نالي سان ان کانپوء اڻويھين صدئ اڃان ھڪ ٻئي گرھ جي کوجنا ٿي . جيڪو نيپچون ھو . 1930 آمريڪي اسٽرانومر ڪلائي ٽامبا پلوٽو جي کوجنا ڪئي .
تاريخ جي تيز ترين اسپيس ايئر ڪرافٽ نيو رائيزن کي پلوٽو ڏانھن موڪليو ويو . جنھن جي رفتار پنجاھ ھزار ڪلو ميٽر في ڪلاڪ آھي . جيڪو اڄ تائين جو تيز ترين اسپيس ڪرافٽ آھي . ھن کي پلوٽو تائين پھچڻ نو 9 سال لڳي ويا . ان سان اندازو لڳايو ته پلوٽو اسان کان ڪيترو پري آھي .
پلوٽو زمين کان ٽي ارب ميل پري آھي . نيو رائيزن ايئر ڪرافٽ جي موڪليل تصويرن کي زمين تائين پھچڻ ساڍا چار ڪلاڪ لڳي ويندا آھن . جڏھن ته سج جي روشني اسان تائين صرف اٺ منٽن پڄي ٿو .
ڪَٻر ڪَٻرِي هڪ جھڙا ٿيندا آھن. گھڻو ڪري گاهير هيٺانهن علائقن رهي ٿي. رنگ جو چمڪدار ناسي آهي. مُنڍي، پُڇ پَرن جا پاسڙا ڪارسرا گھرا ناسي هوندا اٿس. پَر جي وچ اَڇو ٽِڪو ٿئيس. جيڪو اُڏامڻ مهل صاف نظر ايندو آهي. چُهنب هيڊي رنگ اک جي پويان سُهڻو هيڊو نشان اَٿس. ٽنگون پير بہ هيڊا هوندا اٿس. پير چنبا مضبوط ٿين ٿا پُڇ ڪي قدر ننڍو هوندو اٿس.
خاصيت: هن جو گوشت خفقان، دل هول چريائيءَ لاءِ مُفيد آهي، بدن کي ٿُلهو ڪري ٿو. هن جي وِٺ رت ڪوڙھہ، چِٽي ڇانئن جي داغن تي مَکجي تہ انهن کي ڇُٽائيندو، اکين جي ڌُنڌ ڦُلي لاءِ فائديمند آهي.
ڪَٻر مقامي پکي آهي، لڏپلاڻ ڪونہ ڪندو آهي. اِن پاڻ انساني آبادين جي ويجھو رهڻ جي همت پيدا ڪري ورتي آهي عام طور تي بي خوف آهي.
1884 ھن طب جي ڊگري حاصل ڪري طبيب ٿيو جيڪو ان جو مکيه پيشو بڻيو. تنھن ھوندي بہ ھن جي ڪمائي پوري ساري رھي ڇوتہ جي غريبن جو مفت علاج ڪندو هو. 1884 1885 کيس کنگھ سان رت ايندي ھئي 1886 ھن جي حالت وڌيڪَ خراب ٿي جو کيس ٽيوبرڪيولاسس يا ٽي بي جي بيماري لڳي چڪي ھئي پر ان کي ھي لڪائيندو رھيو.ھن آمدني اضافي لاء بھتر رھائش حاصل ڪرڻ لاءِ ھفتيوار رسالن لکڻ جاري رکيو.1887 ھن ھڪ ٿيئٽر لاء ايوانوف ڊرامو لکيو.1895 سيگل ، 1897 انڪل وانيا ، 1900 ٿري سسٽرز ، 1903 چيري آرچرڊ نالي مشھور ڊراما لکيا. 1889 سندس ڀاءُ نڪولائي چيخوف ٽي بي جي بيماري جي ڪري وفات ڪري ويو ان واقعي ھن کي
دي ڊريئري اسٽوري لکڻ تي اتساھيو.1890 ھي اوڀر روس جي مشڪل سفر تي نڪتو جنھن ھي ريل، گھوڙي گاڏي درياء واري آگبوٽ تي سفر ڪندي سزا ڪاٽيندڙ قيدين جي بيٺڪ ڪيٽورگا جپان جي اتر واقع سکالن ٻيٽ تي پھچي ٽن مھينن تائين ھزارين قيدين ان بيٺڪ آباد ڪيل ماڻھن سان ملاقاتون ڪيون.
روس جو مشھور اسٽيج ڊراما نويس ڪھاڻيڪار ھيو جنھن جو شمار روس جي عظيم اديبن ٿئي ٿو.ھي 29 جنوري 1860 روسي ايمپائر جي شھر ٽيگنروگ ھڪ مڊل ڪلاس واپاري خاندان پيدا ٿيو. پيشي جي لحاظ کان ڊاڪٽر ھيو. ھن پنھنجي پيشي ادبي زندگيءَ تي تبصرو ڪندي چيو ھو تہ " طب منھنجي جائز زال آھي" "ادب منھنجي محبوبه آھي".
مسلم ملڪ جي غير مسلم شهري کي "ذمي" چئبو آهي. بعض ماڻهو چون ٿا ته ذمي چوڻ تحقير تذليل جي ذمري اچي ٿو حالانڪه حقيقت ائين ناهي. ذمي عربي زبان "عهد" جي معني آهي ذمي جو معني آهي، مسلمانن طرفان اهو عهد هجي جنهن سان اهي هڪ ٻي سان پرامن طريقي سان رهندا هڪ ٻي جي حقن جي پاسداري ڪندا. ذمي جو جان، مال عزت آبرو جي حفاظت جو ايترو حق آهي جيترو مسلمانن جو.
بيليز عيسوي صدين جي پھرين ھزار سال ماين تھذيب جي ھڪ شھري رياست ھو جنھن کان پوءِ ھتي اسپين برطانيا جا تڪرار ھليا جيڪي 17 کان 18 صدي تائين جاري رھيا. اھڙي طرح 1862 ھي ملڪ برٽش ھونڊوراس جي نالي سان برطانوي ڪالوني بڻيو. گوئٽي مالا برطانيا جي علائقائي تڪرارن جي ڪري ھن کي ڏاڍي دير بعد 1981 آزادي ملي. گوئٽي مالا کيس تسليم ڪرڻ کان انڪار ڪيو نيٺ 1992 کيس تسليم ڪيو پر پوء بہ ٻنھي ملڪن وچ سرحدي تڪرار برقرار آھي.
ھتان جي 6.9 سيڪڙو زمين زرعي آھي جنھن مان 3.3 سيڪڙو پوکي لائق جنھن مان 1.4 سيڪڙو تي مستقل پوکي ٿئي ٿي. 2.2 سيڪڙو زرعي زمين تي چراگاھون آھن باقي 60.6 سيڪڙو زرعي زمين تي ٻيلا آهن. آبپاشي واري زمين پوري ملڪ 35 چورس ڪلوميٽر آهي.
لو پنجاب 2016 جي هڪ پنجابي فلم آهي جنهن جي هدايتڪاري راجيو ڌينگرا ڪئي آهي، جنهن کي امبرديپ سنگهه لکيو آهي ان امريندر گل ، سرگن مهتا منوير جوهل فلم جا اهم ڪردار ادا ڪري رهيا آهن. هيءَ فلم هڪ خاندان جي پيار ڳولڻ، خاندانن جي رشتن پنجاب جي خوشبوءَ جي سفر بابت آهي 11 مارچ 2016ع تي منظر عام ڪئي وئي.
لو پنجاب جو ٽريلر شروعاتي طور تي 20 فيبروري 2016 تي رليز ڪيو ويو هو پر هڪ وڏي تڪرار هن ٽريلر کي يوٽيوب تي هڪ جعلي ايپليڪيشن ذريعي هٽايو ويو جنهن امريندر گل کي پوليس شڪايت ڪرڻ تي مجبور ڪيو ويو. ٽريلر ٻيهر پروڊيوسر طرفان اپلوڊ ڪيو ويو سامعين طرفان پسند ڪيو ويو.
ڪفن: مسلمان ميت کي غسل ڏيڻ کان پوء ڪپڙي سان ان جي جسم کي خشڪ ڪري ڪفن پارائيندا آھن. اسلام ميت کي ڪفن پھرائڻ فرض ڪفايه آھي. ڪفن جي خرچ جي ذميداري انھن ماڻھن تي آھي جيڪي حياتي ميت جا ڪفيل يا سنڀاليندڙ رھيا ھجن. جيڪڏهن ان جو ڪو ڪفييل نہ رھيو ھجي تہ تہ ڪفن سڀني مسلمانن تي مجموعي فرض آهي. بالغ نابالغ يا محرم حلال سڀني جو ڪفن ھڪجھڙو ھوندو آھي. حنفي مذھب مطابق زياده قيمتي ڪپڙي جو ڪفن مڪروھ آھي اڇي رنگ جو ڪفن بھتر ھوندو آھي توڻي نئون ھجي يا پراڻو. حنفي مذهب مطابق زندگي قبر پنھنجي قبر کوٽائي تيار ڪرڻ مڪروه آهي پر ڪفن جو بندوبست ڪرڻ گناھ ناھي.
اٽلي جي شھر تورين سان نسبت رکندڙ تورين وارو ڪفن اڇي رنگ جو ليلن جي سوٽي ڪپڙي جو ٺھيل ھوندو آھي جنھن تي ھڪ مرد جي ڌنڌلي تصوير ٺھيل ھوندي آھي جنھن کي عیسیٰ مسيح جي تصوير جو عڪس چون ٿا. آرٿوڊڪس چرچ وارا صليب جو نشان مذھبي بيتن وارا ڪفن پڻ استعمال ڪن ٿا. اھو تورين وارو ڪفن سڏبو آهي جيڪي عيسائي استعمال ڪندا آهن. يھودي پڻ اڇي رنگ جو ليلن جي سوٽي ڪپڙي وارو ڪفن استعمال ڪندا آهن. انھن ٻن قسمن جو ڪپڙو استعمال ڪرڻ منع آهي.
سڀني چيني سياحن وڌيڪ مشهور ”هيونسانگ“ آهي جنهن هزارين ميل لتاڙي پندرهن سالن تائين هند سنڌ جو سير و سفر ڪيو. هن پنهنجي سفرنامي پنهنجي مشاهدي جو احوال ڏنو آهي. ان 138 ملڪن جي حڪومتن، ماڻهن، ريتن رسمن، رهڻي ڪهڻي، عقيدن مذهبن جو احوال ملي ٿو، انهن 138 ملڪن مان 110 ملڪ هن پاڻ گهميا 28 ملڪن جو احوال ٻڌل ڳالهين مطابق لکيائين. سندس بيان مان معلوم ٿئي ٿو، ته ان وقت هندستان قريباً 70 ملڪن ورهايل هو.
”هيونسانگ“ حڪومت کان اجازت وٺي چانگان مان نڪتو ليانگچون پهتو. اتي تبت، هند سنڌ جا واپاري ايندا رهندا هئا. هن اتي رهي واپارين کان معلومات حاصل ڪئي.
”هيونسانگ“ پنهنجي سفر دوران سنڌ آيو. هو بيان ڪري ٿو: گجرات کان اتر طرف ڀوائتو رڻ پٽ اوکا لڪ لنگهي اٽڪل 1900 تي پنڌ ڪري سنڌ پهتاسون. سنڌ جي گاديءَ جو هنڌ پي شين- ڦو- پولو آهي. دوارڪا پرساد شرما پنهنجي ڪتاب ”سنڌو سڀيتا جو نظارو“ ايم راينالڊ جي حوالي سان لکيو آهي، ته ”پي- شين- ڦو- پولو،“ ”وجنوپرا“ جي چيني صورت آهي، جيڪو برهمڻ آباد جو اصلوڪو نالو آهي.
هو اهو به ڄاڻائي ٿو، ته ”گوتم ٻڌ سنڌ به آيو هو. مهاارهت اپاگپتا به سنڌ آيو هو، هتي ٻڌ ڌرم کي وڌيڪ پکيڙيائين جتي جتي هو ويو، اتي اسٽوپا ٺهيل آهن. هونئن ٻيا اسٽوپا سنڌ جتي ڪٿي نظر اچن ٿا.“ ماڻهن جي رهڻي ڪهڻي خوشحالي بابت لکي ٿو:
”سنڌو درياءَ جي ڪنارن سان تمام گهڻا ماڻهو آباد آهن. هو مال چاري گذارو ڪن ٿا. هو نه شاهوڪار آهن، نه سڃا آهن. هتي جي ماڻهن بابت چيو وڃي ٿو، ته سرڪش هئا؛ پر هڪ ارهت منجهائين ظالمانه رجحان ختم ڪري ڇڏيو. ان ارهت جي پوئلڳي ماڻهن پنهنجا مٿا ڪوڙائڻ شروع ڪيا ڌرمي زندگي گذارڻ لڳا. پر ڪيتريون پيڙهيون گذري وڃڻ کان پوءِ هينئر انهن جي اولاد ڌرمي زندگيءَ کان پري ٿي وئي آهي دنيوي زندگي گذارين ٿا.
سگهڙين جي هنري ٻوليءَ منڊ يا منڊڻا مان مراد آهي آئوٽ لائن يا سٽاءُ جي. ليڪيل ليڪن مٿي ڪاري سُٽ يا ڪاري ڪچي پَٽَ سان منڊ ڪن. ڪچي، پڪي، مڪي يا ٻانڌڻي وارو گج هجي، پر منڊ سڀني هڪ ئي رنگ يعني ڪاري رنگ سان ٿئي، رڳو فرق اچي ٽانڪن ،ڪچي واري گج ٽانڪو رسي يا ڏانڊيءَ جهڙو ٿئي ته پڪي وري اَنڪ سان ڀرجي، پر ڪي گج وري بلوچي ٽانڪن، جنهن کي منڌپئڙوَ ٽانڪو چَون، انهن سان ٽانڪجن.
ڪي گج ليڪيل ته ڪي بنا ليڪ ٺهن. ليڪيل گجن کي ڏسي ڀاسندو ته ڪر لڳندو ته جن اهي گج ڀريا آهن، سي سگهڙيون جاميٽريءَ جون تمام ماهر هجن!
اهڙا ته سهڻا اڌ گول، چوڪنڊا، ٽڪنڊا، گول مستطيل نظر ايندا، جو اچرج مان ڏندين آڱريون اچي وينديون. ليڪ جا به ڪيئي نمونا ٿين هر هڪ گل جو الڳ نانءُ به ٿئي، انهن جاميٽريڪل نمونن پڻ ڪيئي نمونا ٿين.
رنگن ڳاڙهو، پيلو، نيرو، واڱڻائي، ناسي، شامل آهن. اڇو رنگ ته چوڌاري ڦرندو رهندو. ذات ڦل ڇير ڪوڻي جي گلن جي ٻاهران گول يا ڪنڊياري تاري جهڙو دائرو به ٿئي.
سڀ کان پهرين سگهڙيون گج لاءِ ڪپڙي جي چونڊ ڪن، جنهن کي”تڻي“ چَوَن. تڻي مان مراد گج جي مٿئين حصي، اڌ ٻانهن اڌ چولي منجهان آهي. تڻي جو ڪپڙو گهڻو ڪري سوٽي ٿئي ان جو رنگ لاک رتو يا بلڪل ڳاڙهو هوندو آهي.
سَٽڻ مان مراد آهي، ٽڪ ڪچي ڪرڻ، ٽڪ گج ائين آهي جيئن آڪاش تي اوندهه تارا. هن مرحلي سوٽي يا ڪشميري جو ڌاڳو استعمال ٿئي ٿو.
10 جون 1953ع تي جهمپير، ضلعي ٺٽي محمد اسماعيل درس جي گهر پيدا ٿيو. ابتدائي تعليم مئٽرڪ جهمپير مان، انٽر ڊگري ڪاليج ٺٽي مان بي. اي سچل سرمست آرٽس ڪاليج، حيدرآباد مان ڪيائين، بعد ايم. اي ٻي پوزيشن سان، سنڌ يونيورسٽي، ڄام شوري مان پاس ڪيائين.
يونان ڪنهن زماني تهذيب تمدن جو وڏو مرڪز هو، سڪندر جهڙن فاتحن کان وٺي افلاطون، ارسطو سقراط جهڙن فلسفين جو تعلق به هن ڌرتيءَ سان هو، يونان ڊيلفي هڪ مندر هو جتي مها راهبه اڳڪٿيون ڪندي هئي جيڪو به سوال پڇندو هو ته ان جو جواب ڏيندي هئي. اڄڪلهه ته اهو مندر کنڊر ٿيو پيو آهي پر ڪنهن زماني ان جي اهميت جوا ندازو ان مان لڳائي ٿو سگهجي ته سڪندي اعظم، نيرو ڪروئسس جهڙا بادشاهه هومر جهڙا شاعر پڻ ان مندر جا چڪر لڳائڻ پنهنجي نصيب بابت پڇڻ ايندا هئا.
هڪ ڀيري ڊيلفي جي مندر سڪندر اعظم پنهنجي مستقبل بابت پڇڻ آيو. ”مستقبل جي هٿن منهنجي لاءِ ڇا آهي.“ ”اي راهبه“ سڪندر اعظم رعبدار آواز چيو. هو سڄو زرهه پوش ٿيل هو سندس مٿي تي فولادي ٽوپلو هو.
سڪندر ڪاوڙ ڳاڙهو ٿي ويو پٿيا کي ٻانهن کان وڃي سوگهو ڪيائين، ”سڪندر لاءِ وقت جون پابنديون ڪا معنيٰ ڪونه ٿيون رکن. مون کي وڌيڪ ڪاوڙ نه ڏيار نه ته وڏو ڦڏو ٿيندو. هينئر جو هينئر مندر جي اندر وڃ ڏس ته منهنجي نصيب ڇا لکيل آهي.“
هن چيو، تون دنيا جو فاتح سڏبين، پر تون ڪنهن پرڏيهيءَ ملڪ مرندين. تون گهڻو نه جيئندين پر تنهنجا دشمن، تنهنجي نالي کي ادب سان وٺندا.“
وقت ثابت ڪيو ته پوڙهي راهبه صحيح اڳڪٿي ڪئي هئي.سڪندر ڪيتريون ئي جنگيون وڙهيون ڪيترائي ملڪ فتح ڪيا پر گهڻو قوت جي نه سگهيو. سڪندر ڪڏهن ڪڏهن افسوس ڪندي چوندو هو ته دنيا ڪو اهڙو ملڪ ئي ناهي رهيو جنهن کي هو فتح ڪري. هو ٽيهن سالن جي عمر ڦٽن خراب ٿيڻ ڪري بخار مري ويو.
يوناني تاريخ دانن موجب، ڊيلفي واري جڳهه چرندڙ ٻڪرين ذريعي هٿ ٿي. جڏهن ڌراڙ ٻڪرين کي انهيءَ جڳهه تي چارڻ ويندا هئا ته ٻڪريون اتان جو گاهه کائي بنهه عجيب عجيب حرڪتون ڪنديون هيون. هڪ ڀيري هڪ ڌراڙاتي چُر داخل ٿيو ته هڪدم اڳڪٿين ڪرڻ جي سگهه حاصل ڪري ورتائين ٻين ڌراڙن کي سندن مستقبل جو حال ٻڌائڻ لڳو. پوءِ جيڪو انهيءَ مخصوص چُر ٿي گهڙيو ته ان کي اڳڪٿين ڪرڻ جي قوت ملي ٿي ويئي
آهستي آهستي اها ڳالهه هنڌين ماڳين مشهور ٿي ويئي پوءِ اتي مندر تعمير ڪيو ويو هڪ راهبه کي مقرر ڪيو ويو. جڏهن انهيءَ مندر اپالو ديوتا جي پوڄا ٿيڻ لڳي ته پوءِ راهبه کي پٿيا جو لقب ڏنو ويو.
پهرين پٿيا جو نالو فيموناءِ هو ان کي 700 ق. م مقرر ڪيو ويو. پٿيا صرف ڪنواري نوجوان ڇوڪري ٿي سگهي ٿي اها روايت ايستائين هلندي رهي جڏهن هڪ ڀيري هڪ دکدائڪ واقعو ٿيو.
ٿيو ائين جو هڪ نوجوان نالي اشقراط پنهنجي مستقبل جو حال ڄاڻن لاءِ ڊيلفي آيو. نوجوان پٿيا کيس ٻڌايو ته هو هڪ جرم ڪندو ان جي سزا کيس قتل ڪيو ويندو. هن ان مهل ئي ان پٿيا سان زنا باالجبر ڪيو کيس ان مهل ئي قتل ڪيو ويو. ان واقعي کانپوءِ پٿيا صرف پنجاهه سالن کان وڏي عمر جي عورت کي بنايو ويندو هو.
روم جي هاڪاري بادشاهه نيرو به سن 67 عيسويءَ ڊيلفي آيو. اتي پهچڻ لاءِ هن هڪ بنهه ڊگهي ٿڪائيندڙ مسافري ڪئي هئي. جيئن ئي نيرو مندر اندر گهڙيو ته پٺيان رڙيون ڪرڻ لڳي چيائينس، ”ڀڄ هتان، پنهنجي ماءُ جا قاتل، ڀڄي وڃ 733 جي انگ کان خبردار رهجان“
نيرو تپي باهه ٿي ويو. هن حڪم ڏنو ته پٿيا ٻين راهبن جا هٿ پير وڍي جيئرو دفن ڪيو وڃي. هن پوءِ سڄي مندر کي ڊهرائي پٽ ڪري ڇڏيو.
نيرو سوچيو ته پٿيا جو مطلب اهو هو ته هو 73 سالن جي ڄمار تائين جيئندو پر بدقسمت نيرو کي اها خبر نه هئي ته پٿيا جو مطلب ڪجهه ٻيو هو. هو ٻي سال گالبا نالي هڪ بادشاهه هٿان قتل ٿي ويو جنهن جي عمر 73 ورهيه هئي.
يونان جي نامياري شاعر هومر پڻ پنهنجي مستقبل جي خبر وٺڻ لاءِ ڊيلفي آيو. هومر انڌو هو. پٿيا کيس چيو ”انسان ذات توکي ڪڏهن به وساري نه سگهندي“ اها حقيقت آهي ته هومر کي سندس ڪتابن_البئڊ اوڊيسي_هميشه لاءِ لافاني بنائي ڇڏيو آهي.
انکانپوءِ تہ سموري ملڪ احتجاجن جو اڻ کُٽ سلسلو شروع ٿي ويو. ڪيترن ئي ننڍن توڙي وڏن شهرن ماڻهو سڙڪن نڪري آيا. جهڙوڪ دهلي، ممبئي، بينگلور، حيدرآباد، دکن جئي پور جي عوام پنهنجو احتجاج درج ڪرائيندي حڪومت کي بل واپس وٺڻ جي گُهرَ ڪئي. عوام سميت يونيورسٽين، ڪاليجن آءِ آءِ ٽي ادارن جي شاگردن، اساتدن ٻين ملازمن پڻ ڪُلهوڪُلهي ملائي مظاهرن شريڪ ٿيا. آءِ آءِ ٽي ممبئي، پريزيڊنسي يونيورسٽي، ڪولڪاتا، جامعہ مليہ اسلاميہ، دهلي يونيورسٽي علي ڳڙھ مسلم يونيورسٽي۔ جي شاگردن پاران لاڳاتار احتجاج ڪيو ويو.