polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
د اردغان د پلار نوم احمت اردغان و چې په کال ۱۹۸۸م زېږدي کې ومړ او مور بي بي یې چې تنزله نومېده د ۸۸ کالو په عمر کال ۲۰۱۱م زېږدي مړه شوه .
ډیر داسې شیان شته چې زمونږ د شتمنۍ برخه به وي خو چې لا مو د تولید پروسې ته نه وي لېږدولي پانگه نه گڼل کیږي ځکه خو ویلای شو چې ټوله پانگه شتمني ده خو ټوله شتمني پانگه نه ده ځکه پانگه د شتمنۍ ټولې ځانگړتیاوې لکه افاده، کمیابي،
بابو جان بابی د ميرويسي غورځنگ ډير تکړه او فعال غړى وو چې د اصفهان تر نيولو پورې د شهينشاه شاه محمود هوتک سره مل وو او د افغانانو د بري بيرغ يې په اصفهان ودراوه.
نوموړی د ژبپوهنې په برخه کې هم يو شمېر نښېرونه کښلي او همدارنگه یې د لوی افغانستان پخواني تاریخ باندې هم خپل قلم آزمویلی او تر اوسه یې ۳۷ اثار خپاره کړي دي.
لطیف جان بابي ته په ١٩٨٩ ز کال کې د گډو ښوونکيو فدرېشن له خوا ستاينليک او مډال ورکړ شو او جوليان يې د همدې فيډرېشن په ورځپاڼو کې خپاره شول.
ښاغلي بابي د نيويارک په علم اينډين موزيکل سکول کې د څلورو کالو لپاره د اوستاز بسنت راى څخه سيتار او هيندي راگونه زده کړل چې د افغاني راگونو سره يې پرتله کړي هم دي.
د دین له مخې د واده مراسم د یوه دیني بنسټ له خوا په اړوند دین کې د شته لارو چارو نه په کار اخیستو د واده د حقونو او ذاتي مسئولیتونو د رامنځته کولو په موخه ترسره کېږي.
نباتات د نصوار ي رنګه معاصرو الجيانو څخه مينځ ته نه دي راغلي بلکي د هغوي د ځينو ابتدايي اشکالو څخه چې ډ ېر پخواله منځه تللي وه او لرونکي دساده پېچلي جوړښتونو وه منځه ته راغلي دي کوم الجيان چې وچې ته دباندې راوتلي وه په څرګند ډول يې دنسل تبادلې له امله په اوبوکې نصواري رنګه الجيانودنسل دتبادلې مختلف شکلونه منځ ته راغلي وه .
دمثال په ډول د لاميناريا دانکشاف په دوران کې سپوروفايټ يې انکشاف يافته او ګاميټوفايټ دمايکروسکوپي نبات پ شکل دى ګاميتوفايټ يې په کلي ډول دانکساف له دوران خخه پاتي دي او نبات يواځي دسپيورفايټ په شکل موجود دي .
اوپه کوتلري کې ددې په برعکس ګاميټوفايټ يې انکشاف يافته دى په پاى کې ديکتيوتا کې دواړه نسلونه ګاميټوفايټ او سپوروفايټ په عين شکل سره وده کړي ده په ظاهري ډول دواړه سره ورته دي ليکن دسايتولوژي له نظره دکروموزومونوسيټ اودتکثري مختلفو غړو دموجوديت له رويه سره توپير لري .
کوم نباتات چې دلومړي ځل لپاره داوبوڅخه وچې ته بېرون راوتلي دي په امتحاني ډول د ډيکتيوتا په شان دي چې ګاميټوفايټ اوسپوروفايټ يې يوډول انکشاف کړى دى .
اودنسل تبادله هم لري دځمکې دمخ ساده نباتات کوم چې مونږته معلوم دي هغه پسيلوفايټا څخه دي چې بدون له شک او ترديد څخه دپسيلوفايټا نباتاتوڅخه دمخه يوډول اوږده نباتات چې ساده جوړښتونه يې لرل اوالجيانوته ورته وه موجود وه .
الجيان د اقتصادله حيثه ډېر اهميت لري دمثال په ډول دغذاپه حيث دالجيانوڅخه استفاده کېږي اوهم دقنداوځينوويټامينونوله حيثه لکه ويټامين ډېر غني دي او ويټامين هم په الجيانو کې پيداکېږي همداډول دبکترياودکرني لپاره ديوښه وسط په حيث روغتونونو اولابراتوارونوکې استعماليږي .
ايودين چې يوه ډېره مهمه غيري عضوي ماده ده په طبابت کې دجراحي په څانګه کې د ټينچرايودين جوړلولپاره پکاروړل کيږي اودالجيانوڅخه هم لاسته راځي له بلي خوا ماهيانو او دنوروبحري حيواناتولپاره دغذايې موادو په حيث کار ورکوي اوهم دهغوۍ په تنفسي چاروکې ډېر مهم رول لري .
د دوي دحجرې سايتوپلازم يو ياڅو هستې واکيولونه او کلويداستونه لري په الجي کې کلوروپلاستونه ډول ډول شکلونه اوبيل بيل رنګونه لري چې دکلوروفيل پګمينټ په هغوۍ کې حتمي دي .
دډېروالجيانوپه کلوروپلاستونوکې دپيرينودپه نوم مخصوص پروتيني جسمونه ساتل کېږي هغوۍ په نشايسته اوړي اومستقيماپه کلوروپلاستوکې ذخيره کېږي بې له نشايستې په الجيانو کې نور پولي سکرايدونه اوهمدارنګه مونوسکرايدونه اوشحميات هم ترکيبيږي همداشان يوڅه الجي دفنجي سره ګډژوند تېروي دوه ګډې ټولنې يې منځته راوړي دي .
پخوانيوالجي پوهانو الجيان يواځي درنګه موادو له مخې په ځلوروټولګيوتقسيم کړي وه اماپه تېروکلونوکې الجي پوهانوداډول طبقه بندي مصنوعي ګڼلي ده اودالجيانوطبقه بندي يې دجسم جوړښت دتکثري غړوڅرنګوالى د ذخيره شوي غذاډول اوبلاخره د رنګه پګمټونوپه اساس په ټولګيوتقسيم کړى ده .
دضيايي ترکيب دپګمنټ خاص اوهمدارنګه په حجره کې دذخيروي عضوي موادوجوړېدو دطبقې نښوپه بنسټ ولاړه ده ددغونښو بنسټ الجيان يوڅوعمده ځانګړوګروپونو باندي ويشل شوي ده ددغوګروپو څخه هغه الجيان چې په خاورو کې په پراخه اندازي سره تيت دي بيان شوي دي .
حقيقي الجيان حجراتوپورې ارتباط لري اوپه عمومي توګه دغه الجيان کلورفيل لري اودفوتوسنتيزس عمليه مخکې بيايي اوحجروي دېوال يې له سلولوزڅخه جوړشوي دى دانباتات اصلي ريشه –ساقه –پاڼه نه لري اويومخصوص جوړښت منځ ته راوړي چې تيلس په نوم ياديږي ددې نباتاتوتکثرپه دريومختلفوطريقو سرته رسيږي .
دا فايلم د ډولونه لري واحدالحجروي اويارشتوي جوړښت لري شنه ابي الجيان په عمومي توګه اتروتروف نباتات دي اوپه دې هم قادر دى چې د ارګانيک غذاګانوڅخه تغذيه وکړي ددې نباتاتوشين ابي رنګ غولونکى دى ځکه چې تور ،
همدارنګه دشنوالجيانودځينې نوعوڅخه په کېمياوي سروکې استفاده کيږي يعنې دنايتروجن د نصبېدو وظيفه اجراکوي په همدې ډول دشنوابي الجيانوحجروي دېوال د دوه طبقو څخه جوړ شوي دى خارجې طبقه يې د په نوم سره ياديږي داخلي طبقه يې دپروتوپلازم په څنګ کې په عمومې ډول دسلولوزڅخه ترکيب شوى ده .
همدارنګه شنه ابي الجيان دفوتوسنتيزعمليه پرمخ بيايې اودهغې فرعي محصول اکسجن دى اوځينې ددوى دهوا نايتروجن تثبيت کولي شي شنه الجيان دبکترياوپه شان واحدالحجروي هم دي اوځينې وخت اجتماعي تشکيلوي چې دلعابي مادې په واسطه يودبل سره وصليږي .
الجيان عمومآپه تازه اوبوکي وده کوي اوددې ټولګى مهم نماينده ناستاک دى چې په غيرې زوجي اوقلمه وهولوپه شکل تکثرکوي داډول الجي دزنتوفيل اوفايکوسيانين پګمنټونه لري .
دشنه ابي الجيانوداستعمال په واسطه ځمکه له نايتروجن څخه غني کيږي په دې باره کې يوشمېرمملکتونوپوره تحقيقات کړي دي ددغه مايکرواورګانيزم کلچرونه خاورې ته داخلوي چې له همدې امله داعلميه دالګاليزشن په نوم ياديږي دالګاليزشن په سبب تروپيک زون اوډېر زيات د وريجوپه کرونده کې مطالعه شوي دي دالجيانو رطوبت ډېر خوښيږي اوپه هغه خاوروکې چې رطوبت يې کافي نه وي ښه تکثرنکوي دوريجوکروندې ډېري تر اوسه پورې دشنه ابي الجيانو نوعي پېژندل
دا شين ابي الجي په ډنډونو او ولاړو اوبو کې د پوکاڼې په څېر ليدل کېږي که چيرې دا پوکاڼې وچاودلى شي يو ګڼ شمېر تاورنه ترې راوځي چې هر تار يې د حجراتو څخه تشکيل شوى دى يعنې د ناستاک حجرات د تسبيح د دانو په څېر سره نښتى وي اما هره حجره په خپل ذات کې مستقله وي .
شنه الجيان زيات انواع لري چې دمارفولوژي له نظره تقريباددغونباتاتو انواع ثابت شوي دي چې وحيدالحجروي اويارشتوي ډوله څانګيز جوړښتونه لري چې زياتره خوږو اوبو اوخليجونوکې ژوندکوي خوځينې نوريې په تروو اوبو کې هم خپل ژوندسرته رسوي .
ددې نباتاتودترسباتو په وسيله داوبو رنګ شين ګرځي اوتقريبا د مترو په ژوروالى کې هم پيداکيږي په همدې ډول دانباتات دنورو نباتاتوپه څيردغذايې موادو توليدونکې يا دې له بلې خوا دغه نباتات په بحرونو کې دماهيانو لپاره مهم غذايې موادتشکيلوي کلوروفيل يې په کلوروپلاستونوکې ځاى لري چې کلوروفلاستونه يې شين رنګ لري حجرات يې مشخص اومنظمې هستې لري .
حجروي ديوال يې دسلولوزڅخه جوړشوي دي داوبړۍ خواړه دنشايستې په شکل ذخيره کوي دمثال په ډول کلاميدوموناس دى چې يوحجروي الجي دي چې کلوروپلاست يې پياله ماننده ساختمان لري .
دانکشاف په اول ډول کې له يوې واحدي حجرې څخه يوزيات شمېر نوي حجرات مينځ ته راځي يعني په اوله حجره کې حجروي تقسيم صورت نيسي هغه پدې توګه چې اوله حجره دوه چنده کېږي اودغه عمليه څووارې تکراريږي او يوشمير حجرات مينځ ته راځي چې ديوې لزجي چسپناکې پردې په واسطه احاطه کيږي اوپه دې توګه يوکالوني تشکيلوي اوهره مرحله په جلانومونو سره ياديږي چې دغه ډول انکشاف د په نوم ياديږي .
په دوهم ډول انکشاف کې ديوې واحدي حجرې دتقسيم څخه رشتوي ډوله حجرات مينځ ته راځي اوپه نتېجه کې رشتوي شکله الجيان توليديږي ځينې وخت دغه رشتوي حجرات په شاخچه يې شکله توګه انکشاف کوي چې دا انکشاف دحجراتو په نوم ياديږي .
ددې ډول الجيانو څخه په لابراتوارونوکې د اګر-اګرماده جوړوي چې دمکروبونو دکلچرلپاره ورڅخه کار اخيستل کيږي يعني په طبابت کې استعماليږي ددې الجيانو نماينده پارافيرا دى چې دچنار دپاڼې په شان شکل لري .
سره الجيان جنسه او نوعې لري په عمومي ډول دا الجيان څو حجروي دي اوهيڅ ډ ول فلاجيل نه لري اودکلوروفيل او درلودونکې دي سربېره پردې چې سور پګمينټ په نوم ياديږي خو اکثره يې ابي پګمينټ هم لري ذخيره شوي غذايې مواديې يوډول نشايسته ده چې حقيقي نشايستې ته ورته ده او د په نوم يادېږي .
دا الجيان کثيرالحجروي دي او په اوسط ډول د انچه پورې تکثر کوي ديادلو وړده چې د القاح څخه وروسته مراحل چې په مختلفو ګروپونوکې توپير لري اکثره په غيرزوجې ډول تکثر کوي دسرو الجيانو پرمخ تللى ټولګى کې زوجي تکثر ډېر پېچلى دى او دتقليلي وېش عمليه په عمومي ډول يوه اويا ډېرو عملې څخه وروسته صورت نيسي .
دالقاح د عملې څخه وروسته ځانګړې ريشتې چې په نوم ياديږي توليديږي دارشتې يايه مستقيم ډول کارپوګونيم ياديوه اويا د ډېرو تعاللي حجرو څخه چې د زايګوټ او دبعضوڅخه بقاياوې چې په هغوۍ کې مهاجرت کوي توليديږي .
برعلاوه له دې څخه مرجاني الجيان د په مرجاني جزيرو کې دمرجاني تيګو په کلکوالي کې مرسته کوي د دې ټولګي مهم نماينده نيمالين يوسفيونيا او کاندريس څخه عبارت دي .
وروسته بيايوپنډدېوال جوړوي اوزايګوسپورپه يوه مرحله کې داخليږي کله چې دمورنۍ حجرې دېوال له منځه ځي زايګوسپور بېرون وځي اودودې په موسم کې فعاليت کوي دزايکوسپور لومړى فعاليت دادى چې تنقيصي وېش لاندې واقع کيږي .
اوپه نتېجه کې څلورهستې منځ ته راوړې چې په درى برخو تجزيه کيږي اويوه هسته باقي پاتي کيږي چې يونوى پګمنټ منځ ته راوړي څرنګه چې دپګمنټونوپه جسامت کې توپيرنشته نوله دې کبله کولى شوچې داتکثر وګڼوڅرنګه چې ددې پګمنټونو‌څخه حرکت کوي چې هغه پګمنټ دى نوپدې صورت کې هيتروګمي ورته هم ويلى شو.
اماپه حقيقت کې داتکثردمارفولوژي له نقطې نظره ايزوګمي اودفزيالوژي له نقطې نظره هتروګمي ګڼل کيږي داچې يوپګمنټ تل په يوه وخت کې يوپګمنټ توليدوي بناپردې سبب ددې عمليې په اخره کې ديوپګمنټ دټولوحجراتومنځ خالي اودبل پګمنټ ټول حجرات زوسپورونه لري له دې کبله ديټروکانجوکشن څخه توپيرکيږي کوم چې په ځينووختونوکې ديوپګمنټ په حجراتوکې صورت نيسې .
ژېړشنه الجيان په يوحجروي اورشتوي شکلونوسره په خاوره کې ليدل کيږي جسم يې دسيفوني ډوله جوړښت په شان ښکاري دزېړ شنه الجي تر ټولو مشخصه نښه په ډېرويوحجروي شکلونو او زوسپورکې دډول ډول فلاجيل شتوالى دى معمول آ يوفلاجيلا له بل څخه اوږد وي چې غشايې اکثره له نمايې ټوټوڅخه جوړه شويده چې ځينې وختونه دوېش کېدوقابيليت لري تکثر يې غيري تناسلي غيري زوجي شکل سره صورت نيسي ايزوګوني زوجي عمليه په دوى کې ډېره کمه ليدل کيږي .
زنتوفايتاشين او زېړ رنګ لري چې زېړوالى يې د زنتوفيل پګمينټ له کبله دي په همدې ډول نباتاتوکې يوډول دريښې په شان جوړښتونه ليدل کيږي چې نوموړي د په نوم ياديږي چې خپل ځانونه په ځمکه خښوي پګمينټ يې څودانې هستې لري او داهستې دکوم جانبي ديوال په واسطه يو دبل څخه نه دي جداشوى په نباتاتوکې دي کثيرالهستوي حالت
غيري زوجي تکثر د سپورنجيم په يوه برخه کې يوڅو حجروي زوسپور مينځ ته راځي چې خارجي سطحه کې ديوګڼ شمېر فلاجيلونو په واسطه پوښل شوي وي کله چې دسپورنجيم دېوال له منځه ځي زوسپور ازاديږي اولامبووهي بيالږ څه وخت وروسته توقف کوي چې دموسم په وخت کې نېش وهي اونوى نبات مينځ ته راوړي .
په زوجي تکثر کې د اووګونيا اوانتريديا غړى ياپګمنټ کې اوياپه متقابلوپګمنټونوکې توليديږي اووګونيم ديوډول دېوال په واسطه دپګمنټ څخه جداکيږي اويوه هستوي لويه هګۍ منځ ته راوړي .
انتريدم چې يوکډيزه څيره لري اود هغې په منځ کې يوګڼ شمېر سپرمونه ځاى لري کله چې سپرمونه ازاديږي دخپلوفلاجيلونوپه واسطه لامبووهي او اووګونيم کې داخليږي اوددې سپرمونو څخه دهګۍ دهستې سره يوځاى کيږي او القاح صورت نيسي بياد زايګوټ يوپنډ دېوال توليدوي اوپه يوه دوره کې داخليږي تر څوچې د دوبى په موسم کې يونوى پګمينټ منځ ته راوړي .
دسمندري او بحري بېکاره بوټوپه نامه سره شهرت لري د تېلوفايتا له مهمو نباتاتو څخه شميرل کيږي هغه مضمون چي الجيان پکى مطالعه کيږي د فايکو لوژي په نامه ياديږي څرنګه جې الجيان کلوروفيل لري نوځکه دلمر د وړانګو په شته والي کې د ساده غيري عضوي موادو او څخه لمړي قندي مواد جوړوي چې دې عملي او کيمياوي تعامل ته ضيايي ترکيب يا وايې چې معادله يې په لاندې ډول ده.
الجيان يوحجروي هم شته چې ازاد ژوند لري لکه دکلامېدوموناس چې فلاجيل هم لري او بيضوي شکل لري ځينې بيادکالوني اوټولني په شکل ژوندکوي چې دفايتوپلانګتون په نوم يادېږي له همدې څخه ماهيان داوبوحيوانات دغذاپه توګه کاراخلي .
همداشان عالي نباتات دالجيانوڅخه منځته راغلي دي او دا دنباتاتوپرمخ تللي ګرپونه دي مخکې له دې چې الجيان داوبوڅخه وچ محيط ته ووځي دهغوۍ په جوړښتونو کې په نسبي ډول يو څه پيچلتوب منځ ته راځې.
په دي باندي په باوري ډول ښه نه پوهيږو چې کومو الجيانو د عالي نباتاتو بنسټ او اساس ايښي دي خود معاصرو نظرياتو څخه دا څرګنديږي چې په احتمالي ډو ل د نصواري رنګه الجيانو څحه منځ ته راغلي دي او په هغوي کې يو پيچلي انقسام صورت نيولي دي په نصوا ري رنګه الجيانو کې څو حجروي پيچلى ګا ميټجم موجود دي ځيني نبات پيژندونکي وايې چې عالې نباتات د شنو الجيانو څخه مينځ ته راغلي دي چې په هغوي کې د شين رنګه پګمنټ د موجوديت له امله يې هغوي ته نږدي کوي خو په شنو الجيانو کې د انقسام پيچلي شکلونه موجود دي عالي
پوهني وزارت اولايحې سره سم هر محصل ته ددوهم ټولګې په پاى کې يوه موضوع ورکول کيږي ترڅودسيمنارپه ډول دهغې څخه دفاع وکړي په همدې اساس ماته هم دچپرهارحمايو دارالمعليمين دکيميا اوبيولوژي څانګې له خوادمحترم استادعتيق الله لودين د لارښونې لاندې يوه علمي موضوع دليړو ګانوروزنې په نوم راکړل شوه.
دنوموړي موضوع په ترتيب اوتنظيم کې مادبيولوژي دمعتبروکتابونوڅخه استفاده کړې ده اوکوشش مې کړى دى هغه موضوعات په کې ځاى کړم چې دلوستونکوداستفادې وړوي.
په پاى کې دکيميا اوبيولوژي څانګې دټولواستاذانوڅخه اوخصوصادخپل لارښوداستادعتيق الله لودين څخه مننه کوم چې ماسره يې دموضوع په ترتيب اوتنظيم کې پوره همکاري کړې ده دالله له دربار څخه ورته اجر عظيم غواړم .
يوګلينايي الجيان عمومآيو حجروي وي چې شين رنګه پلاستيدونه لري اوټول انواع يې فلاجيل لري او حرکت کوي حجروي غشالري اوهسته يې لويه اوغټه وي اوداالجيان په غير زوجي ډول تکثرکوي چې په دووبرخو ويشل کيږي ددې نماينده دې اوبل نماينده يې دى.
ددې الجيانو جسم ديو غيرمنشعب پګمنټ څخه تشکيل شويدي ددې ډول الجيانو حجرات استوانه يې شکل لري چې ديوبل سره نښتي اودالجي رشته يې جوړه کړيده دقاعدې حجرې خپل شکل ته تغير ورکړي او د مېخ په څېر الجي پر ځمکه خپل اجسام نښلوي داجوړښت د په نوم ياديږي هره حجره يې يواځي يوګروپ کلوروپلاست لري چې دواړه سرونه يې خلاص وي يولوترکس په ويالو او ولاړو اوبوکې په ډبرواويانوروشيانوپورې نښتي ليدل کيږي اما ځينې وختونه داوبو په منځ کې دلامبو په حال ليدل کيږي .
داډول الجيان دکلوروفيل برسيره نصواري رنګ لري چې هغه پرې غالب دي اودا الجيان نصواري ښکاري همدارنګه په دې ډول الجيانوکې ايودين ډېر زيات دي په همدې خاطر دا الجيان دجاغور دناروغي لپاره ګټور دي دا الجيان زيات حجروي دي خپل خواړه دتېلواوقندونو په شکل سره ذخيره کوي ددې مثال اونمونه فوکس دي چې دونې په شان شکل لري
چې مختلف ګميټونه سره يوځاى کيږي اوزايګوټ جوړوي چې دا زايګوټ انکشاف کوي اونوي نباتات منځ ته راوړي دګميټونويوځاى کېدل د(- او په شکل صورت نيسي .
ددی نبات میوه یا دانه د نخودو په اندازه وی بد بوی لری چی تری غوړی استخراجوی خو د خوړلو دپاره نه دی صابون تری جوړوی ددی نبات میوه یو شکل صمع ,ګرد یا پک لری همدا د چرس لپاره اخلی چې اول او دوهم پک ورته وایی ډیرنیشه کونکی دی که خام پک وخوړل شی ډیرخطرناک وی اکثرا چرسیان یی پخوی او بیا یی خوری اویا دود کوی ،
دنبات میوه یعنی بنګ دانه ډیرخطرناک وی که څوک یی وخوری حتی تر ۴۸ ساعتو پوری یی نیشه له منځه نه ځی حتی د مرګ امکان هم پکښی شته یودود چرس مساوی دی د شل عدد سګریټ سره همدا علت دی چی د مصرف کوونکو په منځ کښې د سرطان ناروغی زیات وی تاسو به ليدلى وى چې چرسيان ډير ټوخى کوى چې د سڔو حساسيت دى د چرسو يا بنګو د دود سره , بنګ لكه چي پوهيږو د چرسو د بوټي دانې دي كومي چي د نشه یی موادو د درلودو له امله مخدري او نشه كوونكي دي.
شیدو او څو نورو شیانو سره ګډوی او خصوصا په هندوستان کی په مذهبی میلوکی خوړل کیږی دا بنګاوه ډیره زیاته نشه لری حتی تر ۴۸ ساعتو پوری نشه وی ډیر خطر ناک دی
سَیَأْتِی زَمَانٌ عَلَى أُمَّتِی یَأْکُلُونَ شَیْئاً اسْمُه‏الْبَنْجُ أَنَا بَرِی‏ءٌ مِنْهُمْ وَ هُمْ بَرِیئُونَ مِنِّی،
مَنْ أَکَلَ الْبَنْجَ فَکَأَنَّمَا هَدَمَ الْکَعْبَةَ سَبْعِینَ مَرَّةً وَ کَأَنَّمَا قَتَلَ سَبْعِینَ مَلَکاً مُقَرَّباً وَ کَأَنَّمَا قَتَلَ سَبْعِینَ نَبِیّاً مُرْسَلًا وَ کَأَنَّمَا أَحْرَقَ سَبْعِینَ مُصْحَفاً وَ کَأَنَّمَا رَمَى إِلَى اللهِ سَبْعِینَ حَجَراً وَ هُوَ أَبْعَدُ مِنْ رَحْمَةِ اللهِ مِنْ شَارِبِ الْخَمْرِ وَ آکِلِ الرِّبَا وَ الزَّانِی وَ النَّمَّام‏»
د کوپراتیف غړی هم د کوپراتیف دانکشاف په اړوندځانگړی مکلفیتونه لری که چیری دکوپراتیف غړی خپل مکلفیتونه درست درک اواجراء نه کړی دکوپراتیف په انکشاف باندی منفی اغیزی کوی .
حق الشمول اوحق العضویت د کوپراتیف داعضاوو څخه په دی خاطر اخستل کیږی چی دکوپراتیف بنیاد اواساس تقویه شی اودعاجل ضرورت په وخت کی اعضا دهغه څخه استفاده وکړی .
حق الشمول اوحق العضویت اندازه په هرهیوادکی داقتصادی اواجتماعی شرایطوپه نظرکی نیولوسره ټاکل کیږی د حق الشمول اوحق العضویت اندازه اودتادیی اوپرداخت ډول یی په مختلیفوهیوادونوکی اوحتی په یوهیوادکی په مختلیفواقتصادی ،
دیادونی وړ ده چی حق الشمول دکوپراتیف دغړی څخه صرف یوځلی دشمولیت په وخت کی اخستل کیږی لیکن دحق العضویت تادیه په مختلیفوهیوادونو کی فرق کوی دمثال په توگه دراچدل په کوپراتیف کی هرغړی په اونۍ کی دوه حق العضویت ورکاوه خو اوس په اکثروهیوادونوکی د پنسه ۲
۱ – د کوپراتیف هرغړی ۵۰ افغانی حق الشمول ورکول همدارنگه د کوپراتیف غړی مجبوروو چی دخپلی زمینداری ساحی په نظرکی نیولوسره هرکال دیوجریب ځمکی په مقابل کی په لاندی ډول سره حق العضویت هم ورکړی .
۷ – په استهلاکی کوپراتیفونوکی د کوپراتیف خرڅوونکی یافروشنده باید افغانی داقتصادی تضمین په ډول دکوپراتیف په بانکی حساب کی مر بوطه بانک ته تسلیم کړی وی .
داپیسی ترهغه وخت پوری چی نوموړی شخص په کوپراتیف کی وظیفه سرته رسوی دکوپراتیف دمالی منابعویوجزشمیرل کیږی اوپه تجارتی اونورواقتصادی معملاتواوفعالیتونوکی ورڅخه استفاده کیږی .
مونږپوهیږوچه کروندگر خصوصاً واړه مولدین دپس انداز توان نه لری اواکثراً دخپلوتولیدی فعالیتونوفامیلی مصارفواونوروضرورتونولپاره کریډیټ یاقرضی ته ضرورت لری .
۲ – په عاجلوحالاتوکی د کوپراتیف غړی ته د کوپراتیف د داخلی مالی منابعو څخه دغړی د۸۰٪ ذخیروی حق العضویت په اندازه په څلورفیصده ربح سره دیوکال څخه دکمی مودی لپاره دغړی د درخواست په اساس قرض ورکول کیږی .
۳ – مدیره هیئت نه شی کولای چی د کوپراتیف دټول حق العضویت دپیسود مجموع دنیمایی څخه زیات دقرض په ډول اعضاؤ ته ورکړی یعنی مدیره هیئت دټول حق العضویت دپیسودمجموع څخه زیات دقرض په ډول نشی ورکولای .
دیوکرنیز کوپراتیف غړی احمد دکرنی دپراختیابانک څخه ۵۰۰۰۰ افغانۍ په کلنی ربح ۱۰٪ د۶ میاشتولپاره په قرض اخستی دی لاندنیو سوالونوته ځواب ورکړی ؟
دکوپراتیفونودسالم انکشاف اوبریالیتوب لپاره دمساعدواومناسبوشرایطوموجودیت ډیر عمده نقش لری که چیری دکوپراتیفونودجوړیدولپاره مناسب شرایط موجودنه وی ،
ددی کوپراتیفونو په جوړیدوسره دکروندگرومحصولات په لوړقیمت خرڅیږی اوټوله گټه کروندگرته رسیږی لدی کبله دانوع کوپراتیفونه دکروندگروداقتصادی ژونددښه والی لپاره ډیر عمده نقش لری .
مونږپوهیږوچه کروندگر دزراعتی محصولاتودکرپه خت کی اوهم دځینی کوچنۍ تولیدی پروژی دایجاداوفعالولولپاره – پیسویاپولی منابعوته اشد ضرورت لری بناً دانوعه کوپراتیفونه دزراعتی محصولاتو دسطحی دلوړوالی اوهم دکرنی دسکتور دانکشاف لپاره ډیرموثرنقش لری .
دیادونی وړ ده چه ددی کوپراتیفونوجوړیدل په پرمختیایی اوغریبوهیوادونوکی دکروندگردژونددښوالی لپاره ډیر عمده نقش لری اوکروندگراکثراً دومره پس انداز نه لری چه دتولیدلپاره (تولیدی حیوانات ،
دانوعه کوپراتیفونه داولیه موادودقیمتونودثبات سره ډیره مرسته کوی اوداولیه موادود قیمتونودنوسان څخه مخنیوی کوی له دی کبله د دی کوپراتیفونوجوړیدل هم خاص اهمیت لری .
درجه بندی اوبسته بندی اوهم لیبل کول ددی کوپراتیفونوپواسطه ترسره کیږی مونږپوهیږوچی اکثراًکرنیزمحصولات دپروسس څخه پرته په عادی شرایطو کی ډیرژر گنده اوفاسدکیږی بناًء هغه محصولات چی په عادی شرایطوکی گنده کیږی بایدپروسس شی .
په وروسته پاتی هیوادونوکی کوچنی مولدین اوکروندگر هریوپه انفرادی ډول سره ددی توان نه لری چی دمحصولاتودپروسس کارخانی یافابریکی جوړی کړی له دی کبله دکرنیزومحصولاتو دگنده کیدوڅخه دمخنیوی لپاره دداسی کوپراتیفونو جوړیدل ډیرخاص اهمیت لری .
تولیدی کوپراتیفونه کیدای شی چه دیوشخصی محصول اوشخصی فعالیت په اړوندجوړشی مثلاًدشاتودتولیدلپاره دزنبورداری کوپراتیفونه یادوریښمودتولیدلپاره دپیله وری کوپراتیفونه اوداسی نور.
تولیدی کوپراتیفونه دتولیدی عواملواومنابعوڅخه داعظمی اوزیاتی استفادی لپاره خاص اهمیت لری دهمدی هدف په نظرکی نیولوسره اودتولدی عواملودموثراومطلوب استعمال لپاره په پرمختللوهیوادونوکی زیاتره محصولات دتولیدی کوپراتیفونوپواسطه تولید اوبازار ته عرضه کیږی .
پورته ذکرشوی دکوپراتیفونو مفیدیتونه ددی معنی نه لری چی مونږبایدسمدستی دکوپراتیفونوجوړول پیل کړو بلکه دکوپراتیفونوپه تاسیس کی باید ډیردقت وشی اویوسلسله مقدماتی عملیات طرحه اوبررسی شی .
ده چی دیوکال په موده کی په نغدوپیسوباندی تبدیل شی لکه زراعتی محصولات اوطلبی ځایونوغوښتنه یاهغه قرضی چه کوپراتیف دخپلوداخلی منابعوڅخه خپلواعضاؤ ته قرض ورکړی وی چه دکال په داخل کی به یی تادیه کوی .
د کوپراتیفونودفعالیت مطالعه اوداقتصادی شرایطو دتحلیل لپاره دبیلانس دورقی څخه برعلاوه میاشتنی عملیاتی ورقی ترتیب ته هم ضرورت لیدل کیږی.
دمیاشتنی عملیاتی ورقی څخه برعلاوه بایدپه کوپراتیف کی دمساعدو اوغیرمساعدوعواملودتشخیص لپاره اوهمدارنگه دمعقول پلان دطرحی او تطبیق په خاطر ۶ میاشتنۍ دفعالیت پاڼی هم ترتیب اوداستفادی لاندی ونیول شی .
دکوپراتیف عمومی غونډه دکوپراتیف دفعالیتونو په اړوندډیرصلاحیت لرونکی اوعالی ترین مقام دی چه په عادی شرایطوکی په کال یوځل اوداعضاوو دلزوم دیداودمدیره هیئت دهدایت اودستورپه اساس په فوق العاده ډول سره هم دایریږی .
د کوپراتیف دعمومی غونډی فیصله هغه وخت قانونی شکل لری چی په عادی جلسه کی د کوپراتیف غړی اقلاً دنیمایی یا څخه زیات په غونډه کی حاضروی اوفیصله درایوپه اکثریت سره سرته ورسیږی لیکن په فوق العاده عمومی غونډه کی ۷۵ ٪ دکوپراتیف غړی باید په جلسه کی گډون وکړی اوفیصله هغه وخت قانونی بڼه غوره کوی چی په عادی عمومی غونډه کی اقلاً ۵۱٪ حاضرغړی اوپه فوق العاده عمومی غونډه کی دوه پردری ۲ ۳ برخی دحاضروغړوڅخه دموضوع په اړوند مثبته رایه ورکړی یاداچه فیصله تائید کړی .
دمثال په توگه که چیری یو کوپراتیف ۴۰ تنه غړی ولری په عادی عمومی غونډه کی باید اقلاً ۵۱٪ اعضاپه جلسه کی حاضروی یعنی اقلاً باید۲۱ تنه اعضاء په جلسه کی گډون وکړی اود دی غونډی فیصله هغه وخت قانونی حیثیت لری چی دحاضروکسانواقلاً ۵۱٪ یعنی ۱۱ تنه هغه فیصله تائید کړی .
په فوق العاده عمومی کی بایدددی کوپراتیف دټولوغړوڅخه اقلاً ۷۵٪ غړی یعنی د۴۰ تنوڅخه ۳۰ تنه په جلسه کی حاضروی اودحاضروکسانو۲ ۳ دوه په دری برخه یعنی ۲۰ کسان بایددافیصله تائیدکړی په دی ترتیب دافیصله قانونی حیثیت پیداکوی .
مدیره هیئت مسؤلیت لری چه دقرضی ښه پالیسی دکوپراتیف لپاره وضع کړی- په ځینی کوپراتیفونوکی لیدل شوی دی چی کوپراتیف ټولی خپلی پولی منابع دقرض په ډول اعضاؤ ته ورکړی دی پرته ددی نه چی یوه اندازه پیسی داحتیاط داحتیاط په توگه دعاجلوضروریاتودرفع کولوپه خاطروساتل شی اویاداچه په کوپراتیف کی دقرض په توزیع کی بیروکراسی موجوده وی .
دکوپراتیف عمومی غونډه حداقل دری تنه د دوه کالولپاره دنظارهیت په صفت ټاکی اومعمولاً دنظارهیت غړی دمدیره هیت دغړودجملی څخه تعین کیدلی نه شی اوهم دنظارهیت غړی بایددمدیره هیت دغړوسره نږدی اړیکی ونه لری .
۵- دکوپراتیف دکلنی فعالیتونوپه ارتباط راپور جوړول اوعمومی غونډی ته وړاندی کول ۶ – دکوپراتیف دغړونظریات اوپیشنهادات دکوپراتیف عمومی غونډی ته وړاندی کول .
د دغه اصل له مخې یو څوک باید هر ډول تاوتریخوالی او تاوتریخجن فعالیتونه پرېږدي او د تاوتریخوالي نه کولو په اړه له همدغسې ژمنې پرته بیا نورې ټولې مذهبي چارې او چلندونه بې ارزښته دي.
چې یو یې دیګامبرا او بل یې هم سویتامبارا دی او د پرهېزګارۍ یا زاهدانه اعمالو او جنسیت په اړه او ​​دا چې کوم متنونه مذهبي یا قانوني ګڼل کېدای شي،
جینېزم د خپلو معنوي عقایدو او تاریخ ریښې د ۲۴ رهبرانو/پېشواګانو یا تیرتانکارانو له سلسلې څخه مومي او د اوسنۍ زمانې په څرخه کې یې لومړنی کس ریشابادیوا دی،
ځکه چې دا دِ ايکــْــس وړانګ يا دِ رېـْـوْنـتـګـېـن وړانګشون د پلاستيک شــَــفــَّــافه پاڼه سوَځــَــوِلې اَو بــِــریان کړلې يا وریت کړلې اَو تـيـارِه رنګ وال کړلې شي اَو د اِنسان د پوستکي اَو د غوَښې څخه هم په يو څه آسانۍ دا دِ ايکــْــس وړانګ يا دِ رېـْـوْنـتـګـېـن وړانګشون تـېـرېـدِلــَـی شي ،
مګر د اِنسان هډوکي څخه او د ځينوں نوروں کلــَـکـېـوں يا ســَــخـتـېـوں شــَــيوں يا څــِــهيزوں د تـرَڅ څخه دا دِ ايکــْــس وړانګ يا دِ رېـْـوْنـتـګـېـن وړانګشون ډېر نــِــه شي تـېـرېـدِلی ،
بیا همدا د ايکــْــس وړانګ يا د رېـْـوْنـتـګـېـن وړانګشون هډوکي باندې او شاوخوا د همآں ځايوں دِ تـرَڅ څخه تـېـرَوي اَو د وړانګ د سرچينې او د تګلار په وړاندې او د هډوکي څخه ،
د تـېـر شــِــوي ايکــْــس وړانګ يا دِ رېـْـوْنـتـګـېـن وړانګشون د پاتې تګلار په وړاندې يوه پلاستیک ډَوله شــَــفــَّـافه پاڼه ږدي ،
او چېرې چې هډوکی وو د هډوکي د ترَڅ څخه کمتر د اِيکــْــس وړانګ يا د رېـْـوْنـتـګـېـن وړانګشون تـېـر شــِــوَی به وو او د هډوکي څخه وروسته د اِيکــْــس د وړانګ يا د رېـْـوْنـتـګـېـن د وړانګشون د پاتې تګلار څخه ،
پلاستیک شفافې پاڼې ته همالته په وړاندې د هډوکي د آں ځي څخه کمتر يا لــِــږتر د اِيکــْــس وړانګ يا د رېـْـوْنـتـګـېـن وړانګشون رَسېدلی وي ،
او همآں د پلاستیک شفافې پاڼې باندې د هډوکي د اَنځور په ځي کښې يو څه روښانه يا شفافه برخه پاتې کيږي چې هېڅ يا ډېره کمه سوَځېدلې يا تيارِه شــِــوې وه ،
چې هماسې اَنځور د هډوکي جوړښت (يا ســَــنمجوړښتکړا يا ســَــراجوړښتکړا يا ســَــراجوړکړا يا ســَــنمجوړکړا يا يا ساختــُــمان) ښودلی شي چې آیا هډوکی يا استخوان مات شوَی به وو يا نه ،
اَو د همدې شــَــدید يا اينــِــناترينګليځ سوَځــَــوِل د ځانګړتهیا او خاصیت لپاره ئې د اِيکــْــس وړانګ يا دِ رېـْـوْنـتـګـېـن وړانګشون هم د آلــِــرېـتــَــر دِ بــِــنــَــفش يا د يا د ماوَراء دِ بنفش د وړانګ يا د وړانګشون په نسبت او برخئړیک کښې خطرناکتر دئ ،
او باید چې يو مریض يا ناروغ يا مات هډوکی وال اِنسان باندې باید چې څو پلاوې په نږدې وقتوں او مهالوں کښې د اِيکــْــس وړانګ يا د رېـْـوْنـتـګـېـن وړانګشون وُ نــِــه لــَــګــَــوِل شي ،
اَو «کــَــهرَباء» د ځينوں وِنوں د پوټکي څخه راوتونکې سريښناکې مادې يا ته هم فرمايل کيږي چې په اول وقت يا ړومبین مهال يا پروړاندتر زمان کښې «کــَــهرَباء» لږ څه نرمه ډَوله وي مګر چې وچه شي کلــَــک تهوکی ورڅې جوړيږي چې رنګ ئې تيارِه سور يا تیاره مــِــسي ډَوله رنګ وي ،
اَو چې د مصاله ډَوله ماده يا تهوکي په ډَول که په ويښتان وموښل شي اَو بيا ځينې سپک او ډېر واړه واښه يا د کاغذ وړې ټوټې که ورته د موښل څخه وروسته نږدې کړل شي ،
آں واړه واښه يا د کاغذ وړې ټوټې د ځان خوا ته کښــِــل يا کــَــش کــَــوِل يا چور کول يا روبــِــل يا رېبــِــل کولي شي اَو ويل شوي دي چې د عربي ژبې کلمه چې «کــَــهرَباء» ده شاید چې د پاړسي ژبې څخه د «کاه رُبا» په ډَول عربي ژبې کښې کارَوِل شوي وي ،
چې په پاړسي ژبې کښې «کاه» يعني چې «واښــِــه» اَو «رُبا» د «روبيدن» يعني «د روي څې يا د مخ څخه بې يا بدون کـېـدِل» چې «رُباينده» په پاړسي ژبې کښې «تــِــښتــَــوِندوي يا تښتوونکي يا اِختــِــطافګــَــر» ته هم وَيل کيږي اَو په پاړسي ژِبې کښې «رَبودن» يعني چې «تــِــښـتــَــوِل» يا «اِخـتــِــطاف کــَــوُل» ،