polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ਗੋਲੇਸਟਨ ਪੈਲਸ ਇਰਾਨ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਤਹਿਹਰ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਸ਼ਾਹੀ ਕਿਜਰ ਕੰਪਲੈਕਸ ਹੈ.ਤਹਿਰਾਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਯਾਦਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਦਾ ਦਰਜਾ,ਘ ਗੋਲਸਟਨ ਪੈਲੇਸ ਸ਼ਾਹੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ ਜੋ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਤਹਿਰਾਨ ਦੇ ਆਰਗ ਦੀਆਂ ਚਿੱਕੜ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਧਾਂ ਅੰਦਰ ਸਨ. ਇਹ ਗਾਰਡਨਜ਼, ਸ਼ਾਹੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਅਤੇ 18 ਵੀਂ ਅਤੇ 19 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਯੂਰਪੀਅਨ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਅਤੇ ਈਰਾਨੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਕਾਜਰ ਯੁਗ ਦੌਰਾਨ ਪੌਂਡ ਹਾਊਸ ਨੂੰ ਗਰਮੀ ਦਾ ਕਮਰਾ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੂਲਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੇ ਚੈਂਬਰਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਝੀਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਝਰਨੇ ਦੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਪਮ੍ਚਰ ਕੀਤਾ।
ਇਹ ਸਿਸਟਮ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਕਮਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲੋੜੀਂਦਾ ਸੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸ਼ਾਹੀ ਬਾਗ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਿੰਜਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਇਹ ਪਾਣੀ ਬਾਹਰੋਂ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ. ਨਮੀ ਦੇ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਹੁਣ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਪਹਿਲਵੀ ਯੁੱਗ ਦੌਰਾਨ, ਗੋਲਸਟਨ ਪੈਲੇਸ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਰਸਮੀ ਰੀਟੇਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਪਹਿਲਵੀ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਨੇ ਨੀਆਵਰਨ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਮਹਿਲ ਬਣਾਇਆ ਸੀ।
ਐ ਪਹਿਲਵੀ ਯੁੱਗ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਵਾਇਤਾਂ ਰਾਂਜ਼ਾ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਸਨ ਅਤੇ ਅਜੋਕੇ ਅਜਾਇਬ-ਘਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਰਜ਼ਾ ਪਹਿਲਵੀ ਦੇ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਸੀ।
ਤੇਹਰਾਨ ਦਾ ਆਰਗ ਸਫਵਿਡ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਤਹਾਸਸਪ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨਕਾਲ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜ਼ੰਡ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਕਰੀਮ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਕੀਤੀ ਸੀ. . ਕਾਜਾਰ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਆਗਾ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਨ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਨੂੰ ਤਹਿਰਾਨ ਚੁਣਿਆ. ਆਰਗ ਕਿਜਰ ਦੀ ਸੀਟ ਬਣ ਗਈ ਗੋਲਸਟਨ ਦਾ ਦਰਬਾਰੀ ਅਤੇ ਮਹਿਲ ਕਾਜਾਰ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦਾ ਸਰਕਾਰੀ ਨਿਵਾਸ ਬਣ ਗਿਆ।
ਆਈਵਰੀ ਹਾੱਲ ਇੱਕ ਡਾਇਨਿੰਗ ਰੂਮ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਵੱਡਾ ਹਾਲ ਹੈ।
ਇਹ ਯੂਰੋਪੀ ਬਾਦਸ਼ਾਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਾਸਿਰ ਐਡ ਦਿਨ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੁਝ ਤੋਹਫੇ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਗੋਲਸਤਨ ਪੈਲੇਸ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿਚੋਂ, ਮਹਿਮੌਦ ਖ਼ਾਨ ਸਾਬਾ ਦਾ ਇੱਕ ਜਲ ਕਲਰਕ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਕਾਜਾਰਾ ਕਾਲ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਹਾਲ ਦਾ ਬਾਹਰਲਾ ਨਜ਼ਾਰਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਛੱਤ, ਜੋ ਕਿ ਮਾਰਬਲ ਥ੍ਰੋਨ ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਨੂੰ ਕਾਜਾਰ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਫਤ ਅਲੀ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਦੁਆਰਾ 1806 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ, ਸੰਗਮਰਮਰ ਦੀਆਂ ਸਜਾਵਟੀ ਚੀਜ਼ਾਂ, ਟਾਇਲ-ਵਰਕ, ਸਫੈਦ, ਸ਼ੀਸ਼ੇ, ਤੌਲੀਏ, ਲੱਕੜ ਦੀਆਂ ਕਰਾਰਾਂ ਅਤੇ ਜਾਲੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ੀਸ਼ੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸੁਨਹਿਰੀ ਸਿਪਾਹੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਇਰਾਨ ਦੀ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ।
ਕਮਲ ਓਲ ਮੋਲ ਦੁਆਰਾ ਪੇਂਟ ਕੀਤਾ ਮਿਰਰ ਹਾਲ,ਗੋਲਸਟਨ ਪੈਲੇਸ ਦੇ ਹਾਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਮਿਰਰ ਹਾਲ ਹੈ।
ਯਾਹਯਾ ਖਾਨ , ਜੋ ਕਿ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਸਨ, ਡਿਜ਼ਾਇਨਰ ਲਈ ਸਲਾਹਕਾਰ
ਇਸ ਇਮਾਰਤ ਨੇ ਆਇਵਰੀ ਹਾਲ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਨਾਰੇਂਜੇਸਟਨ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਥਾਂ ਲੈ ਲਈ. ਯੂਰੋਪੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਾਰੇ ਚਿਨਾਵਾ ਜੋ ਕਿ ਕਾਜਰ ਬਾਦਸ਼ਾਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਸਨ, ਨੂੰ ਇਸ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦਿਖਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਹੜੇ ਇਸ ਮਕਸਦ ਲਈ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ।
ਨਾਸਿਰ ਐਡ ਦਿਨ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨਕਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਇਸ ਹਾਲ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਈਰਾਨ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀ ਚਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਇਰਾਨ ਦੇ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤੋਹਫ਼ੇ ਦੇ ਨਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ. ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਵੀ ਗਲਾਸ ਦੇ ਕੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਸਨ ਇਹ ਗਹਿਣੇ ਹੁਣ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਆਫ ਇਰਾਨ ਦੇ ਰਾਇਲ ਜਿਵੇਲ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਵਿੱਚ ਰੱਖੇ ਗਏ ਹਨ।
ਡਾ. ਮੇਹਿੱਤਤਪਾਦਜ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਟਾਇਲ, ਗੋਲਸਟਨ ਪੈਲਸ ਤੋਂ ਹੈ. ਇਹ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬ੍ਰਿਲਿਟੀ ਹਾਲ ਤੱਕ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਾਇਦ 1867-92 ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮਹਿਲ ਦੇ ਮੁੜ ਨਿਰਮਾਣ ਤੋਂ ਖਾਰਜ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ।
ਸੈਲਾਮ ਹਾਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਬਣਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸੂਰਜ ਤਖਤ ਨੂੰ ਸੈਂਟਰਲ ਬੈਂਕ ਆਫ ਇਰਾਨ ਵਿੱਚ ਰਾਇਲ ਜਵੇਹਰ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਵਿੱਚ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਹਾਲ ਨੂੰ ਰਾਜਾ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਵਾਗਤ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਸਦਾ ਨਾਂ ਸੈਲਾਮ ਹਾਲ ਹੈ।
ਇਹ ਮਹਿਲ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੌਕਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਾਜਪੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਹਿਮ ਜਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ. ਇਸ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਮੁੱਖ ਆਰਕਾਈਵ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਫੋਟੋਗ੍ਰਾਫਿਕ ਪੁਰਾਲੇਖ, ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਦੀਆਂ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ ਅਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਦਾ ਪੁਰਾਲੇਖ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
1925 ਅਤੇ 1945 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਰਜੇ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ਾਂ 'ਤੇ ਕੰਪਲੈਕਸ ਦੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਤਬਾਹ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ. ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਸਦੀਆਂ ਪੁਰਾਣੇ ਕਾਜਰਾਂ ਦੇ ਮਹਿਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਫਾਉਂਡੇਕਟ ਦੇ ਬਿਲਡਿੰਗ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਫਤ ਅਲੀ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨਾਸਿਰ ਐਡ ਦਿਨ ਸ਼ਾਹ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨਕਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਨਵੀਂ ਮੁਰੰਮਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਢਾਂਚਾਗਤ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਹ ਸ਼ਿੱਪਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗੇਟਪਸਟ ਦੇ ਥੱਲੇ ਟੁੱਟਾ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਮਿਸਟਰ ਅਤੇ ਮਿਸਜ਼ ਆਇਲਿੰਗ ਨੇ, ਜਿਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕੀਤਾ. ਪਲਾਕ ਨੂੰ ਪਲਾਸਟਰ ਵਿੱਚ ਸੈੱਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਗਲੇਜ ਸਜਾਵਟ ਬਚ ਨਹੀਂ ਗਏ।
ਰੇਸ਼ਮ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਪਤ ਰਤਨ ਅਤੇ ਗਹਿਣੇ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਚਿਨਾਵਾੜਾਵਿੰਬਲਮ ਦੁਆਰਾ ਇਰਾਨੀ ਦੇ ਤਾਜ ਮਹਿਲ ਦੇ ਸਮਰਪਿਤ ਚੇਂਨਾਵਰਮੈਲਾਕਾਟ ਪੱਥਰ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸੈਟ, ਜੋ ਕਿ ਰੂਸ ਦੇ ਅਲੈਗਜੈਂਡਰ ਤੀਜੇ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ।
ਆਈਵਰੀ ਹਾਲ ਇੱਕ ਡਾਇਨਿੰਗ ਰੂਮ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਵੱਡਾ ਹਾਲ ਹੈ।
ਇਹ ਯੂਰੋਪੀ ਬਾਦਸ਼ਾਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਾਸਿਰ ਐਡ ਦਿਨ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੁਝ ਤੋਹਫ਼ਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
1759 ਤਕ ਵਾਪਸ ਡੇਟਿੰਗ, ਇਹ ਇਮਾਰਤ ਜ਼ੰਡ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਕਰੀਮ ਖਾਨ ਦੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਨਿਵਾਸ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ. ਕਰੀਮ ਖਾਣੀ ਨਿੱਕ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਮਾਰਬਲ ਥਰੋਨ ਵਰਗੀ ਹੈ. ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਇੱਕ ਛੱਤ ਹੈ।
ਗੋਗੋਲਸਟਨ ਪੈਲੇਟ ਦੇ ਕੰਪਲੈਕਸ ਵਿੱਚ 17 ਬਣਤਰਾਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲ, ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਅਤੇ ਹਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ. ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕਾਜਾਰ ਬਾਦਸ਼ਾਹਾਂ ਦੇ 200 ਸਾਲ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਕ ਵਾਰ ਇਸ ਛੱਪੜ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਝਰਨੇ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਟੋਆ ਹੁੰਦਾ ਸੀ. ਝੀਲਾਂ ਦੇ ਝਰਨੇ ਤੋਂ ਝੀਲਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪਾਣੀ ਲੰਘਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿੰਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਇਸ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਹਨ. ਛੱਤ ਅਤੇ ਕੰਧਾਂ ਪਲਾਸਟਰ ਮੋਲਡਿੰਗ ਨਾਲ ਸਜਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਫ਼ਰਸ਼ ਮੋਜ਼ੇਕ ਨਾਲ ਢੱਕੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਛੱਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਸੰਗਮਰਮਰ ਤਖਤ ਹੈ. ਇਹ ਢਾਂਚਾ ਮਾਰਬਲ ਥ੍ਰੋਨ ਨਾਲੋਂ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਜਾਵਟ ਹੈ।
ਇਹ ਛੱਤ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਯਜਦ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੀਲੇ ਸੰਗਮਰਮਰ ਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
1865 ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ੀ ਅਬੂ ਲੋਬ ਹਸਨ ਮਿਮਰ ਨਵਈ ਨੇ ਇਸ ਮਹਿਲ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਬਣਾਇਆ।
ਨੇਪੋਲੀਅਨ ਬਾਨਾਪਾਰਟ ਦੁਆਰਾ ਸਮਰਪਿਤ ਨੈਪੋਲੀਅਨ ਯੁੱਧਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਚਿਨਾਈਵੇਅਰ।
ਮਾਰਬਲ ਥ੍ਰੋਨ ਇਤਿਹਾਸਕ ਆਰਗ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਬਲੀ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰ ਤਰਜੀਹ ਦੀ ਤਰਤੀਬ ਅਨੁਸਾਰ, ਬੈਲ ਜਾਂ ਬਲਦ, ਗਊ, ਭੇਡ , ਬੱਕਰੀ, ਸੂਰ ਅਤੇ ਪੋਲਟਰੀ ਹਨ।
ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਗਧਿਆਂ ਨੂੰ ਜਿਓਮੈਟਰੀ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਫੁਲਦਾਨਾਂ ਤੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਜ਼ਿਕਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਯੂਨਾਨ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਦੇਰ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨੀ ਤਰਜੀਹਾਂ ਪਿਛੇ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਤੱਕ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਯੂਨਾਨੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਨਾ ਪਸੰਦ ਸੀ ਕਿ ਜਾਨਵਰ ਕੁਰਬਾਨ ਹੋਣਾ ਖੁਸ਼ਕਿਸਮਤੀ ਸਮਝਦੇ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਵਿਵਹਾਰਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਕਢਦੇ ਸਨ।
ਕੁਰਬਾਨੀ ਵਾਲੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਕੇ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਰੋਮਨ ਜਾਂ ਐਟ੍ਰਾਸਕਨ ਧਰਮ ਜਾਂ ਪੂਰਬੀ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸੀ, ਪਰੰਤੂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਸੀ, ਜਿਗਰ ਦੀ ਖਾਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਅਪੋਲੋ ਪੰਥ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ. ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ, ਗ੍ਰੀਕ ਨੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ ਦੇ ਨਿਰੀਖਣ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਛੋਟੀਆਂ ਅਤੇ ਵਧੇਰੇ ਸਰਲ ਭੇਟਾਵਾਂ ਲਈ, ਪਵਿੱਤਰ ਅੱਗ ਉੱਤੇ ਧੂਪ ਦੇ ਦਾਣੇ ਪਾ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰਲੇ ਕਿਸਾਨ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦੇ ਉਤਪਾਦ ਦੇ "ਪਹਿਲੇ ਫਲਾਂ" ਵਜੋਂ ਭੇਟ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦੇ ਗਰੈਂਡ ਰੂਪ ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੈਕਾਟੌਂਬ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਦਰਜਨ ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਨੇੜੇ ਤੇੜੇ ਗਿਣਤੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਪਰੰਤੂ ਵੱਡੇ ਮੇਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਲੀ ਦੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦੀ ਸੀ ਤੇ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹੁੰਦੀ ਸੀ।
ਹਾਇਰਨ ਦੀ ਜੱਗਵੇਦੀ ਅਤੇ ਪਰਗਮੋਨ ਜੱਗਵੇਦੀ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈਲਨੀਸਟਿਕ ਢਾਂਚੇ ਅਜਿਹੇ ਮੌਕਿਆਂ ਲਈ ਬਣਾਏ ਗਏ ਸਨ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਨਾਨੀ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਭਜਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਨਾਲ ਜਗਵੇਦੀ ਤੇ ਘਰੇਲੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਬਹੁਤੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਸੀ।
ਜਗਵੇਦੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੰਦਿਰ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੰਦਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਵੇ।
ਜਾਨਵਰ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸੰਪੂਰਨ ਹੋਵੇ, ਨੂੰ ਹਾਰਾਂ ਬਗੈਰਾ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਜਲੂਸ ਵਿੱਚ ਜਗਵੇਦੀ ਤੇ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ, ਇੱਕ ਕੁੜੀ ਜਿਸ ਨੇ ਸਿਰ ਤੇ ਟੋਕਰੀ ਚੁੱਕੀ ਹੁੰਦੀ ਉਹ ਜਲੂਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੀ।
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੀਤਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਜਗਵੇਦੀ ਉੱਤੇ ਵੱਢ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਸਾਰੇ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ ਸਾਰੀਆਂ ਮੌਜੂਦ ਔਰਤਾਂ ਨੇ "ਉੱਚੀਆਂ ਚੀਰਵੀਂਆਂ ਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਰਲਾਪ ਕਰਨਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ"।
ਪਸ਼ੂ ਦਾ ਖੂਨ ਇਕੱਤਰ ਕਰ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਜਗਵੇਦੀ ਉੱਤੇ ਡੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਨੂੰ ਮੌਕੇ ਤੇ ਹੀ ਝਟਕਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਅੰਦਰੂਨੀ ਅੰਗਾਂ, ਹੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨਾ-ਖਾਣਯੋਗ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਮਾਸ ਹਿੱਸਾ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਖਾਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਸਤੇ ਸਾਂਭ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਸਤੀਆਂ ਮੌਕੇ ਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸੁਆਦੀ ਚੱਖਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਹ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦਾ ਦੇਵਤੇ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮਨੁੱਖ ਵਰਤਦੇ ਸਨ ਯੂਨਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਗੁਝੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਯੂਨਾਨੀਕਾਮੇਡੀ ਵਿੱਚ ਅਕਸਰ ਹਾਸਰਸ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮਿਸਰ ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਸੀ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਕੁਝ ਪੁਰਾਤੱਤਵ-ਸਬੂਤ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਬਲ਼ੀ ਮਿਸਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਭੇਡਾਂ ਅਤੇ ਬੱਕਰੀਆਂ ਇੱਕ ਜਗ੍ਹਾ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਕਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਫਨਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਾਈਟ ਤੇ ਕਈ ਮਨੁੱਖੀ ਕਬਰਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿਰਨਾਂ ਦੇ ਹੱਡ ਮਿਲੇ।
ਹਾਈਰਾਕਾਨਪੋਲਿਸ ਵਿੱਚ 3000 ਈਪੂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮਿਲੇ ਇੱਕ ਕਬਰਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਬਬੂਨਾਂ ਅਤੇ ਹਿਟੋਪੋਟਾਮੀ ਵਰਗੇ ਗ਼ੈਰ-ਘਰੇਲੂ ਕਿਸਮਾਂ ਸਮੇਤ ਅਨੇਕਾਂ ਕਿਸਮ ਦੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸਾਬਕਾ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮਾਲਕਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਦਫਨਾਇਆ ਗਿਆ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹੇਰੋਡੋਟਸ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਬਾਅਦ ਦੇ ਮਿਸਰੀ ਬੰਸਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਬਲੀਆਂ ਪਾਲਤੂ ਪਸ਼ੂਆਂ - ਭੇਡਾਂ, ਡੰਗਰਾਂ, ਸੂਰਾਂ ਅਤੇ ਬੱਤਖਾਂ - ਤਕ ਸੀਮਤ ਹੋ ਗਈ - ਹਰੇਕ ਕਿਸਮ ਦੀ ਬਲੀ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਲਈ ਅਨੇਕ ਕਰਮਕਾਂਡੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਸਨ।
3000 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਤਾਂਬਾ ਜੁੱਗ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ, ਕਈ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਇੱਕ ਆਮ ਪ੍ਰਥਾ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਘਰੇਲੂ ਪਸ਼ੂਆਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੋ ਗਈ ਜਾਪਦੀ ਸੀ।
ਗਥ ਵਿੱਚ ਮਿਲੇ ਪੁਰਾਤੱਤਵ-ਸਬੂਤਾਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਨਾਨੀ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਪਾਲਤੂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੋਣ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਇ ਬਲੀ ਦੀ ਖ਼ਾਤਰ ਮਿਸਰ ਤੋਂ ਭੇਡਾਂ ਅਤੇ ਬੱਕਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬਰਾਮਦ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸਾਰਡੀਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮੌਂਂਟੇ ਦਾ ਐਕੋਡਡੀ ਵਿਖੇ, ਭੇਡਾਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਅਤੇ ਸੂਰਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਦੇ ਸਬੂਤ ਖੁਦਾਈਆਂ ਰਾਹੀਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲੇ ਹਨ ਕਿ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ 3000 ਈਪੂ ਦੇ ਕਰੀਬ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਲੀ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਆਮ ਰਹੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਹਨਾਂ ਪੂਰਵ-ਹੋਮਰਿਕ ਯੁੱਗਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਇਹ ਕੁਰਬਾਨੀ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ, 8 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਕੁਰਬਾਨੀ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਦੇ ਰੂਪਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਜੁਲਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਾਰੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿਚ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦਾਅਵਤਾਂ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਜਾਂ ਸਫਲਤਾ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦਰਸਾਈ ਹੁੰਦੀ।
ਹੋਮਰ ਦੇ ਮਹਾਂਕਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਦੇ ਮੌਕੇ, ਬਾਹਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸਮਾਜ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਰੌਸ਼ਨੀ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਮਾਜਿਕ ਸਬੰਧਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਚਲਦਾ ਹੈ।
ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਵਿਚਲੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਬਲੀ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਨੇ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ।
ਪਸ਼ੂ ਬਲੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਦੁਰਗਾ ਪੂਜਾ ਰੀਤਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।
ਇਸ ਰੀਤ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਬਲੀ ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਨੁਸਾਰ ਭੇਟ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਮਹਿਸਾਸੁਰ ਵਿਰੁੱਧ ਉਸਦੇ ਹਿੰਸਕ ਬਦਲੇ ਨੂੰ ਉਕਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰ ਫੁਲਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਉੜੀਸਾ ਅਤੇ ਅਸਾਮ ਦੇ ਪੂਰਬੀ ਭਾਰਤੀ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਸ਼ਕਤੀਵਾਦ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਬਾਹਰ, ਹਿੰਦੂਆਂ ਵਿੱਚ ਨਵਰਾਤਰੀ ਦੌਰਾਨ ਪਸ਼ੂ ਬਲੀ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਘੱਟ ਹੀ ਕਿਤੇ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਇਲਾਵਾ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੂਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਵੱਡੀ ਪਧਰ ਤੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਬਲੀਆਂ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕੁਝ ਸ਼ਕਤਾ ਹਿੰਦੂ ਸਮਾਜਾਂ ਵਿੱਚ,ਮਹਿਸਾਸੁਰ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਅਤੇ ਦੁਰਗਾ ਦੀ ਜਿੱਤ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਬਲੀ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਲੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਯੂਨਾਨੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਦੀ ਹੋਂਦ ਦਾ ਸਬੂਤ ਖ਼ਾਸ ਤੌਰ ਤੇ ਹੋਮਰ ਦੇ ਮਹਾਂਕਾਵਿਾਂ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਹੈ।
ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਢ ਤੋਂ ਅਖੀਰ ਤੱਕ, ਇਸ ਪ੍ਰਥਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਮੀਟ ਵਰਤਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਭੋਜਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਜੋ ਖਤਰੇ ਦੇ ਸਮੇਂ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਕਾਰਜ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।
ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਹੋਮਰ ਦੇ ਓਡੀਸੀ ਵਿਚ ਯੂਮੀਅਸ ਆਪਣੇ ਬੇਪਛਾਣ ਮਾਲਕ ਓਡੀਸੀਅਸ ਲਈ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸੂਰ ਦੀ ਬਲੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹੋਮਰ ਦੇ ਇਲਿਆਡ ਵਿਚ, ਜੋ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਯੂਨਾਨੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਹਰ ਦਾਅਵਤ ਬਲੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਰਾਜਸਥਾਨ ਦੇ ਰਾਜਪੂਤ ਨਵਰਾਤਰੀ ਉੱਤੇ ਆਪਣੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਬੱਕਰੀ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਇੱਕ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੁਲਦੇਵੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਰਮਕਾਂਡ ਅਨੁਸਾਰ ਜਾਨਵਰ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਸਟਰੋਕ ਨਾਲ ਮਾਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਅਤੀਤ ਵਿੱਚ ਇਸ ਰੀਤੀ ਨੂੰ ਮਰਦਾਨਗੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਯੋਧਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਹੋਣ ਦੀ ਰੀਤ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਾਜਪੂਤ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੁਲਦੇਵੀ ਇੱਕ ਯੋਧਾ-ਪਤੀਵਰਤਾ ਦੀ ਰਖਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਦੰਦਕਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰਾਜਪੂਤ-ਮੁਸਲਿਮ ਯੁੱਧਾਂ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ਰਧਾ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਓਲੰਪਿਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਸ਼ੌਨਿਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੋਲੋਕਾਸਟ ਬਲੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਕਿ ਭੇਟ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਦੇਵਤੇ ਮੂਲ ਪੂਰਵ-ਹੇਲੈਨਿਕ ਧਰਮ ਦੇ ਅਵਸ਼ੇਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਓਲੰਪਿਅਨ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰੋਟੋ-ਗ੍ਰੀਕਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਾਲਕਨ ਪ੍ਰਾਇਦੀਪ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਹਿੱਸੇ ਤੇ ਈਪੂ ਦੇ ਮਗਰਲੇ ਤੀਜੇ ਸਹੰਸਰਕਲ ਵਿੱਚ ਹਾਵੀ ਰਹੇ।
ਪੁਰਾਤਨ ਮੇਸੋਪੋਟਾਮੀਆ, ਮਿਸਰ ਅਤੇ ਪਰਸ਼ੀਆ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਨੇੜ ਪੂਰਬੀ ਸਭਿਅਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਇਬਰਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਆਮ ਸੀ।
ਯੂਨਾਨੀਆਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਕੱਤਰ ਇਨਸਾਨਾਂ ਦੇ ਖਾਣ ਲਈ ਬਲੀ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਰੱਖ ਲੈਣ ਨੂੰ ਧਰਮੀ ਠਹਿਰਾਇਆ ਸੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮੁੱਚੇ ਜਾਨਵਰ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਜਗਵੇਦੀ ਦੇ ਪਾਸ ਅੱਗ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਇਸ ਨੂੰ ਦਫਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਉੱਤਰ-ਪੱਥਰ ਜੁੱਗ ਦੇ ਇਨਕਲਾਬ ਦੌਰਾਨ, ਮੁੱਢਲੇ ਲੋਕ ਸ਼ਿਕਾਰ ਤੋਂ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵੱਲ ਜਾਣ ਲੱਗੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਵੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਪਰਚਲਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਹੋਮੋ ਨੇਕਾਨਸ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਥਿਊਰੀ ਵਿਚ, ਮਿਥਿਹਾਸਕਾਰ ਵੋਲਟਰ ਬੁਰਕੇਟ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਅਨੁਸੰਧਾਨ ਬਲੀ ਸ਼ਾਇਦ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੇ ਅਨੁਸੰਧਾਨਾਂ ਦਾ ਹੀ ਵਿਕਸਤ ਰੂਪ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਖੁਰਾਕ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੀ ਥਾਂ ਪਾਲਤੂ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੇ ਲੈ ਲਈ ਸੀ।
ਅਸਾਮ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰ ਹਨ, ਜਿਥੇ ਬੱਕਰੀਆਂ, ਮੁਰਗੇ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਮੱਝਾਂ ਨੂੰ ਬਲੀ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਬਲੀਆਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਸ਼ਕਤੀ ਸਕੂਲ ਨੂੰ ਮੰਨਦੇ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਕਾਲੀ ਅਤੇ ਦੁਰਗਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੀ ਮਦੀਨ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੇਂਡੂ ਮੰਦਰ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਇਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਕੁਰਬਾਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਪਸ਼ੂ ਬਲੀ ਧਾਰਮਿਕ ਪ੍ਰਥਾ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ ਕਰਨ ਜਾਂ ਰੱਖਣ ਲਈ ਇੱਕ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਬਲੀ ਦੇਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਹੈ।
ਇਹ ਪ੍ਰਥਾ ਸਾਰੇ ਯੂਰਪ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਨੇੜ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ-ਪੁਰਾਤਨਤਾ ਅਰਥਾਤ ਮਧਕਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਦੌਰ ਤੱਕ ਬੜੀ ਆਮ ਰਹੀ ਹੈ।
ਹਿੰਦੂ ਮੱਤ ਵਿੱਚ ਪਸ਼ੂ ਬਲੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਜਿਆਦਾਤਰ ਸ਼ਕਤੀਵਾਦ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਲੋਕ-ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਸਥਾਨਕ ਆਦਿਵਾਸੀ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹਨ।
ਹਿੰਦੂ ਗ੍ਰੰਥ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗੀਤਾ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੁਰਾਣ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਨੂੰ ਮਨ੍ਹਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਬਲੀ ਵਾਲੇ ਪਸ਼ੂ ਸਾਰਾ ਜਾਂ ਉਸਦਾ ਕੋਈ ਹਿੱਸਾ ਵੀ ਭੇਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਯੂਨਾਨੀਆਂ ਵਾਂਗ ਕੁਝ ਸਭਿਆਚਾਰ, ਬਲੀ ਵਾਲੇ ਪਸ਼ੂ ਦੇ ਸਭ ਦੇ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਹਿੱਸੇ ਖਾ ਲੈਂਦੇ, ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਹੋਮ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਅਗਨੀ ਭੇਟ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਸਨ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਇਬਰਾਨੀਆਂ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਕੀ ਸਾਰਾ ਜਾਨਵਰ ਅਗਨੀ ਭੇਟ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਹੋਲੋਕਾਸਟ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
323 ਈਪੂ ਵਿੱਚ ਸਿਕੰਦਰ ਮਹਾਨ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੇਲਨਿਸਟਿਕ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਕਈ ਨਵੀਆਂ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਲਹਿਰਾਂ ਨੇ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੀਆਂ ਬਲੀਆਂ ਦੇ ਨੈਤਿਕ ਪਹਿਲੂਆਂ ਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀਆਂ ਬਲੀਆਂ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਨਾਰਸ ਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਮੰਦਰਾਂ ਅਤੇ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਭੇਟਾਵਾਂ ਨਾਲ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪਸ਼ੂ ਬਲੀ ਦਾ, ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਤਜਵੀਜ਼ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਭੋਜਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਆਮ ਖਪਤ ਲਈ ਪਸ਼ੂ ਹੱਤਿਆ ਨਾਲੋਂ ਫ਼ਰਕ ਹੈ।
ਬਾਊਮਨ ਵੈਸਟ ਲਫੇਯੈਟ, ਇੰਡੀਆਨਾ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਵੈਸਟ ਲਫੇਯੈਟ ਜੂਨੀਅਰ-ਸੀਨੀਅਰ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਈ. ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ, ਚਾਰਲਸ ਬਾਊਮਨ ਪੂਰਡਯੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇਲੈਕਟ੍ਰੀਕਲ ਐਂਡ ਕੰਪਿਊਟਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਬਾਇਓਮੈਡਿਕਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਹਨ।
ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਉਸਨੇ ਪੂਰਡਯੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰਾਂ ਨਾਲ ਚਿੱਤਰ ਖੋਜ ਕੀਤੀ. ਉਸਨੇ ਪਹਿਲਾਂ 2007 ਵਿੱਚ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਇਵੈਂਟ ਹੋਰੀਜ਼ੋਨ ਟੈਲੀਸਕੋਪ ਬਾਰੇ ਸਿੱਖਿਆ ਸੀ.
ਕੈਥਰੀਨ ਲੁਈਸ ਬਾਊਮਨ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਸਾਇੰਸ ਅਧਿਆਪਕ ਹੈ।
ਉਸਨੇ ਇਮੇਜਿੰਗ ਲਈ ਗਣਨਾਤਮਕ ਢੰਗਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਲਗੋਰਿਦਮ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨੇ ਇਵੈਂਟ ਹੋਰੀਜੋਨ ਟੈਲੀਸਕੋਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਾਲੇ ਛੇਕ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਸਵੀਰ ਦਾ ਚਿਤਰਣ ਕੀਤਾ. ਉਹ 200 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕਾਲੇ ਛੇਕ ਦਾ ਚਿਤਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ.
ਬਾਊਮਨ ਨੇ ਪੈਚ ਪ੍ਰਾਇਰ ਜਾਂ ਚਰਪ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਲਗਾਤਾਰ ਹਾਈ-ਰੈਜ਼ੋਲੂਸ਼ਨ ਚਿੱਤਰ ਪੁਨਰ-ਨਿਰਮਾਣ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਅਲਗੋਰਿਦਮ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕੀਤਾ. ਇਹ ਅਲਗੋਰਿਦਮ ਉਹਨਾਂ ਸਾਰੇ ਅਲਗੋਰਿਦਮ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਮੇਸੀਅਰ 87 ਗਲੈਕਸੀ ਦੇ ਕੋਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵੱਡੇ ਕਾਲੇ ਛੇਦ ਦੇ ਚਿਤਰਣ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਦੂਜਾਹੈ ਕਲੀਨ ਜਿਸਨੂੰ ਜਾਨ ਹਾਗੋਬਾਮ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ.
ਇਸ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੱਛਣ ਜਿਵੇਂ ਸਰਲਤਾ, ਸ਼ਪੱਸ਼ਟਤਾ, ਤੇ ਸਸਤਾਪਣ, ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਗੋਚਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਖਾਣ-ਪੀਣ, ਖੇਡ ਜਗਤ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਜਗਤ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਆਧੁਨਿਕ ਰੂਪਾਂ 'ਤੇ ਗਲੈਮਰ ਦੀ ਗਹਿਰੀ ਛਾਪ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਵਿੱਚ ਫੈਲਣ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ‘ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ’ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅੱਜ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਵਿੱਚ ਹਰ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਬੋਲ ਬਾਲਾ ਹੈ।
ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਹੀ ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਇਕ ਹੋਰ ਧਾਰਨਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਹਜਾਤਮਕ ਵਿਚਾਰ ਚਰਚਾ ਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਇਹ ਮੱਦ '' ਤੋਂ ਉਦਭਵ ਹੋਈ ਹੈ।
ਇਹ ਉਸ ਜਗਤ ਦੀ ਸੂਚਕ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਉਚ ਸਭਿਆਚਾਰ/ਕਲਾ ਤੋਂ ਛੁੱਟ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਦੇ ਜਾਲ ਵਿੱਚ ਫਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਆਪਣੇ ਆਰਥਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪੱਖ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਪੂਲਰ ਅਜਿਹੀ ਖਾਸ ਵਪਾਰਿਕ ਮੰਡੀ ਦੀ ਸੂਚਕ ਹੈ ਜੋ ਕਿ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਹੋਂਦ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਜੁਆਨ ਫਲੋਰਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਲੇਖ ' : ' ਵਿੱਚ ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਪਾਪੂਲਰ ਨੂੰ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੈ।
ਨਿਮਨ ਸਭਿਆਚਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਆਪਣੇ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਅੰਸ਼ਾ ਦੇ ਉੱਚ ਵਰਗ ਤੋਂ ਵੀ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪਾਪੂਲਰ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਦਰਮਿਆਨ ਬਣੀ ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਵੱਖਰਤਾ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ।
ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਮੱਦ ਪਾਪੂਲਰ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੋ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਤੋਂ ਬਣੀ ਹੈ।
ਕਈ ਵਾਰ ਪੰਜਾਬੀ ਹਿੰਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ‘ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ’ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪਰ ਇਸ ਮੱਦ ਦੇ ਬੁਹਅਰਥਾ, ਬਹੁਪਸਾਰਾ, ਵਿਸ਼ਿਸ਼ਟ ਉਦੇਸ਼ਾ, ਨਿਯਮਾਂ ਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਅਨੇਕਾਂ ਸੰਕਲਪਾਂ ਅਤੇ ਵਰਤਾਰਿਆ ਨੂੰ ਸਨਮੁੱਖ ਰੱਖਦਿਆਂ ਅਰਥ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਉਚਿਤ ਪ੍ਰਤੀਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਇਸ ਕਰਕੇ '' ਲਈ ਇਸ ਦੇ ਮੂਲ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸ਼ਬਦ ‘ਪਾਪਲਰ’ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਢੁੱਕਵੀ ਹੈ।
ਜਿਸ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੂਸਰੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਪਰਸਰ ਆਪਣੀਆਂ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਅਦਾਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਚਾਹੇ ਜੰਗ ਹੋਏ, ਚੋਣਾ ਹੋਣ, ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਘਟਨਾ ਹੋਏ ਜਾਂ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਖੇਡਾਂ ਹੋਣ, ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਉਸ ਵਿਰਾਟ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਆਪਣੇ ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਵਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹਰ ਵਰ੍ਹੇ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਬਡੀ ਕੱਪ ਇਸ ਦੀ ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਅਰਥ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਵੇਖਦੇ ਹਾਂ।
ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮਾਂ ਅਤੇ ਸਿਨੇਮਾਂ ਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਥਾਨ ਹੈ।
ਵਿਭਿੰਨ ਵਿਭਿੰਨ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਉਪਰ ਜਿਵੇਂ ਰੋਮਾਂਸ, ਐਕਸ਼ਨ, ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਆਦਿ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਇਸ ਬਹੁਪੱਖੀ ਪਸਾਰੇ ਨੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤੀ ਕਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਚੌਖਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੇ ਵਰਤਾਰੇ ਅਧੀਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੁਲਕਾਂ ਅਤੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੀ ਪਰਤ ਚੜਾ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਪੂਲਰ ਕਲਚਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦਾ ਕਾਰਜ ਮੀਡੀਆ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਦ੍ਰਿਸ਼ ਸ੍ਰਵਣ ਫਿਲਮਾਂ ਕਲਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਮਾਧਿਅਮ ਫਿਲਮ ਦਰਸਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲ-ਦਿਮਾਗ ਤੇ ਬਹੁਤਾ ਅਸਰ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਡਿਕਸ਼ਨਰੀ ਆਫ਼ ਕਲਚਰ ਥਿਊਰੀ ਅਨੁਸਾਰ “ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਜਿਹਾ ਸੰਕਲਪ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪੱਧਰ ਤੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨੇ ਆਪਣੇ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਿਆ “ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮਾਜ ਦੇ ਵਿਹਾਰਾਂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਪੈਟਰਨਾਂ, ਵਿਸ਼ਵਾਸਾ ਤੇ ਸਹੁਜ ਸੁਆਦ ਦਾ ਸੰਗਠਨ ਹੈ।
ਇਹ ਆਪਣੇ ਮਨੋਰੰਜਕ ਵਤੀਰੇ ਕਾਰਜ ਦਿਲਪ੍ਰਚਾਵੇਂ ਚਿੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਮਾਜ ਦੇ ਨਿੱਤ ਦਿਨ ਦੇ ਜਗਤ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇਣ ਦਾ ਕਾਰਜ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੇ ਪੱਖ ਤੋਂ ਸਾਡੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਅਜੋਕੇ ਪੱਛਮੀ ਭੋਜਨ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਬੋਲਬਾਲਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪੱਛਮੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਅਧੀਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ‘ਮੈਕਡੋਨਲਡ’ ਪੀਜ਼ਾ ਹੱਟ, ਕੇ ਐਫ.ਸੀ, ਸਟਾਰ ਬਕਸ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਗਏ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ‘ਫਾਸਟ ਫੂਡ’ ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਕਿਵੇਂ ਬਣੇ ਹਨ।
ਦੂਜੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪਾਪੂਲਰ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਉੱਚ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਨਿਖੇੜੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਰਹਿੰਦ ਖੂੰਹਦ ਵਰਗ ਅਧੀਨ ਰੱਖ ਕੇ ਵਿਚਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਜਦ ਕਿ ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨਿਮਨ ਅਤੇ ਘਟੀਆ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਮਾਸ ਮੀਡੀਆ, ਬਾਜਾਰੂ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਹੈ ਜਦਕਿ ਉੱਚ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਿਰਜਣਾ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੋਂਦ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੋਵੀਂ ਦੱਸਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਆਧੁਨਿਕ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਅਜੋਕੇ ਦੌਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ ਹੈ।
ਅੰਗਰੇਜੀ ਦੇ ਦੌਰ ਜਾਂ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਨਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਤਬਦੀਲੀ ਵਾਪੀ।
ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ, ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ, ਮੀਡੀਏ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਮਾਡਲ ਸਕੂਲ ਕਲਚਰ ਦੇ ਸਾਡੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਹੋਰ ਤਿੱਖਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸੰਬੰਧੀ ਵੀ ਆਉਣ ਵਾਲੇ 50 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਖਤਮ ਹੋਣ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਹੈ।
ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਉਹ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਨਾਂ ਬੱਝਣ ਵਾਲਾ ਬਹੁਅਰਥੀ ਸੰਕਲਪ ਮੰਨਦਾ ਹੈ।
ਜਿਹੜੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਧਾਰਨ ਅਤੇ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਵਜੋਂ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਸੰਬੰਧੀ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਵਿਦਵਾਨਾ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ-ਆਪਣੀਆਂ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਵਿਅਕਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।
ਪਾਪੂਲਰ ਕਲਚਰ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਅਮਰੀਕੀ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਜਾਨ ਫਿਸਕੇ ਨੇ ਇਸ ਸੰਬੰਧੀ ਦੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੁਸਤਕਾਂ- ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉੱਤਰ ਆਧੁਨਿਕ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਚਿੰਤਕ ਬੋਦਰੀਲਾਰਦ ਆਪਣੀ ਇੰਟਰਵਿਉ ਵਿੱਚ ਪੁੱਛੇ ਸਵਾਲ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਆਖਦਾ ਹੈ, “ਪਾਪੂਲਰ ਕਲਚਰ ਅਤਿ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੰਕਲਪ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਵਿਭਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੇ ਮਿਸ਼ਰਣ, ਨਸਲੀ ਸਮੂਹਾਂ ਅਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਹੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਰੇਮੰਡ ਵਿਲੀਅਮ ਨੇ ਪਾਪੂਲਰ ਦੇ ਅਰਥ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਿਆ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਪਾਪੂਲਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਮੱਦ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਹੈ।
“ਪਾਪੂਲਰ ਅਜਿਹੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮੱਦ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਕੇਵਲ ਲੋਕ ਜਾਂ ਜਨ ਦੇ ਅਰਥਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸਗੋਂ ਇਸ ਦੇ ਹੋਰ ਅਨੇਕਾਂ ਅਰਥ ਹਨ।
ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਜਗਤ ਨੇ ਵੀ ਪਾਪੂਲਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਥਾਂ ਬਣਾਈ ਹੈ।
ਯਾਤਰਾ, 1987 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਹੈ, ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮਾਂ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਹਰਕਤਾਂ ਸਿਰਲੇਖ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ: "ਯਾਤਰਾ" ਦਾ ਅਰਥ ਯਾਤਰਾ ਜਾਂ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਹੈ।
ਆਲੋਚਕ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਜਾਦੂਈ ਯਥਾਰਥਵਾਦ 'ਤੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਪਾਤਰ ਦੇ ਬਦਲਦੇ ਚਮੜੀ ਦੇ ਰੰਗ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਸਲਮਾਨ ਰਸ਼ਦੀ ਦੀ ਮਿਡਨਾਈਟਸ ਚਿਲਡਰਨ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਥੀਮਾਂ ਵਿੱਚ ਚਿਪਕੋ ਅੰਦੋਲਨ, ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ, ਬੰਗਲਾ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਮੂਲ, ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਨਾਇਕਾ ਦੀ ਖੋਜ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਨਾਵਲ ਦੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭੀੜ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਮੁੱਚੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਏ. ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸ ਨੇ ਉੱਥੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ।
ਉਸਨੇ ਕਾਨੂੰਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਯੋਗਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
1972 ਵਿੱਚ ਸਿੱਬਲ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਨਿਊਯਾਰਕ ਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ "ਸੱਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਝਟਕਾ" ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।
ਹੋਰ ਪੋਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਾਇਰੋ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕੌਂਸਲ ਫਾਰ ਕਲਚਰਲ ਰਿਲੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਵਜੋਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਸਿੱਬਲ ਦੀਆਂ ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦ ਸੀਕ੍ਰੇਟ ਲਾਈਫ ਆਫ਼ ਗੁੱਜਰ ਮੱਲ, 1991 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਕਹਾਣੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸੈੱਟ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਝ ਕਾਲਪਨਿਕ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਭੇਸ ਵਿੱਚ ਹਨ: ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਸ਼ੀਤ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਬੁਲਗਾਰੀਆ ਦੀ ਗੂੰਜ।
ਇਹ ਸੈਟਿੰਗਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਸਿਆਸੀ ਜਾਂ ਰੰਗੀਨ ਪਿਛੋਕੜ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਬਲਕਿ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਿਰਲੇਖ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵਿੱਚ ਛੇ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ: ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਦੁਆਰਾ, ਤੈਰਾਕੀ, ਦਾਦਾਰਾਓ ਦਾ ਚਿਹਰਾ, ਫਰ ਬੂਟ, ਸੈੰਕਚੂਰੀ ਅਤੇ ਗਿਆਨ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਸਿਆਸਤਦਾਨ, ਰਾਜਦੂਤ ਅਤੇ ਲੇਖਿਕਾ ਸ਼ਸ਼ੀ ਥਰੂਰ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਰੀਅਰ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕੀਤਾ ਪਰ ਇੱਕ "ਅੰਤਰ-ਤਿੰਨਾਸਤਰੀ" ਵਿਆਹ ਕਾਇਮ ਰੱਖਿਆ।
ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਵੁਮੈਨਸ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਫੰਡ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਹਰ ਸਾਲ ਅਜਿਹੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਅਯੋਗ ਅਤੇ ਪਛੜੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਅਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉਸ ਦਾ 1998 ਦਾ ਨਾਵਲ, ਦ ਡੌਗਸ ਆਫ਼ ਜਸਟਿਸ, ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਸੈੱਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਮੁਸਲਿਮ ਕੁੜੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੱਸਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸਿੱਬਲ ਦੀਆਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਦੋ ਕਿਤਾਬਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਸੀ, ਇੱਕ ਆਲੋਚਕ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਵਾਅਦੇ 'ਤੇ ਖਰਾ ਨਹੀਂ ਉਤਰਿਆ।
ਸਿੱਬਲ ਦਾ ਕੰਮ 1985 ਵਿੱਚ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਕਹਾਣੀ ਵਟ ਏ ਬਲੇਜ਼ ਆਫ਼ ਗਲੋਰੀ ਨੇ ਏਸ਼ੀਆਈਕ ਛੋਟੀ ਕਹਾਣੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤੀ ਸੀ।
ਇਹ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ 1991 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਨਿੰਗ ਏਸ਼ੀਅਨ ਫਿਕਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਨੈਨਾ ਸਿੱਬਲ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਡਿਪਲੋਮੈਟ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਸੀ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਨਾਵਲ ਯਾਤਰਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਸੇਵਾ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਲਈ ਵੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ।
ਰਫਿਊਜੀਆਂ ਲਈ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕੇਂਦਰ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਉਹ ਘਰ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਛਾਤੀ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੱਚੇ ਪਨਾਹ ਲੱਭ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੁਰਵਿਹਾਰਿਤ ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਕਾਮਿਆਂ, ਪਲਾਸਿਆਂ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ, ਸ਼ਰਨ ਮੰਗਣ ਵਾਲਿਆਂ ਅਤੇ ਇਕੱਲੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਲਈ ਆਸਰਾ ਬਣ ਗਈ ਹੈ।
ਅਜਿਹੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਸਮਾਜਿਕ ਵਰਕਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਸਲਾਹ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਆਮ ਪੁੱਛਗਿੱਛ ਦੇ ਸੈਸ਼ਨ ਵੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਸ਼ਰਣ ਵਿੱਚ ਨਾ ਜਾ ਸਕਣ।
ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ, ਬਲਾਤਕਾਰ, ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਜਿਹੜੇ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਤਲਾਕ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਵੀ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਟੈਲੀਫ਼ੋਨ ਕਾਉਂਸਲਿੰਗ ਵੀ ਹੈ।
ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸੰਸਥਾ ਜਾਂ ਇੱਕ ਮਲੇਸ਼ੀਅਨ ਗ਼ੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜੋ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਲੜਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਹਿੰਸਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹੈ।
ਇਹ 1982 ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਹਿਮਾਇਤੀ, ਜਨਤਕ ਸਿੱਖਿਆ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਾਨੂੰਨ ਅਤੇ ਨੀਤੀ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਮਲੇਸ਼ੀਅਨ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਰਹੀ ਹੈ।
ਮਾਰਚ 2014 ਵਿਚ, ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਸੰਕਟ ਸਮੇਂ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਬਚਿਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਲਈ ਪਹਿਲੀ ਲਾਈਵ ਐਸਐਮਐਸ ਹੈਲਪਲਾਈਨ, ਟੀਨਾ, ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ. 8 ਮਾਰਚ 2014 ਨੂੰ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮਹਿਲਾ ਦਿਵਸ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲਗਾਉਣ ਲਈ, ਦੀ ਕੌਮੀ ਮੁਹਿੰਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਟੀਨਾ ਨੂੰ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ.
ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸੰਸਥਾ. ਇੱਕ ਗੈਰ-ਲਾਭਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਜੋ ਮਲੇਸ਼ਿਆਈ ਜੁਆਇੰਟ ਐਕਸ਼ਨ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਬੇਘਰ ਅਤੇ ਗਰੀਬ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਸਮੂਹ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਹ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ 1994 ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਹਿੰਸਾ ਐਕਟ ਦੇ ਲਈ ਲਾਬੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਸੱਟਾ ਮਾਰਨ ਦਾ ਹੱਕ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਕਿ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਵੈ-ਨਿਰਣੇ ਦਾ ਹੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਦਗੀਆਂ ਨੂੰ ਢੱਕਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ 'ਤੇ ਕਾਬੂ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ.
ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸੰਸਥਾ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਹੈ "ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਬਰਾਬਰੀ ਦੇ ਹੱਕਾਂ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਵਿਤਕਰੇ ਖਤਮ ਕਰਨ ਵੱਲ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ।
ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸੰਸਥਾ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕੇਂਦਰ ਹਨ ਜੋ ਸਾਰੇ ਖਾਸ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਪਨਾਮਾ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਦੂਤ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਅੱਤਵਾਦੀ ਕੂਟਨੀਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਪਾਲਸੀ ਯੋਜਨਾ ਅਤੇ ਖੋਜ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਦੇਖ-ਭਾਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਾਊਂਟਰ ਟੈਰੋਰਿਜ਼ਮ ਡਵੀਜ਼ਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਰਾਜਦੂਤ ਜੈਨ ਨੇ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਟੈਂਕ, ਭਾਰਤੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਇੰਡੀਅਨ ਕੌਂਸਲੇਟ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਸਕੱਤਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਪਹਿਲਾਂ, ਉਹ ਪਨਾਮਾ, ਕੋਸਟਾ ਰੀਕਾ ਅਤੇ ਨਿਕਾਰਾਗੁਆ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਜਦੂਤ ਸੀ।
ਉਸਨੇ ਰੋਮ ਦੇ ਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਡਿਪਟੀ ਚੀਫ਼ ਆਫ਼ ਮਿਸ਼ਨ, ਯੂਐਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਕ ਸਲਾਹਕਾਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਰਮਾਨੈਂਟ ਡੈਲੀਗੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪੈਰਿਸ, ਫਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਯੂਨੇਸਕੋ ਨੂੰ ਹੋਰ ਕੂਟਨੀਤਕ ਨਿਯੁਕਤੀਆਂ ਵੀ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।