polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ਗੋਬਿੰਦ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ ਨਾਰੰਗਵਾਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦੇ ਸਮੇਂ ਉਹ ਸੰਨ 70-72 ਤੱਕ ਕਾਲਜ ਦੇ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਪੰਜਾਬੀ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਸੰਪਾਦਕ ਅਤੇ ਸੰਨ 72-73 ਦੌਰਾਨ ਉਹ ਇਸ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕ ਰਹੇ।
ਪਿਛਲੇ ਕਾਫੀ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਉਹ ਕੈਨੇਡਾ ਤੋਂ ਛਪਦੇ ਹਫਤਾਵਾਰੀ ਅਖਬਾਰ "ਇੰਡੋਕੈਨੇਡੀਅਨ ਟਾਈਮਜ਼" ਲਗਾਤਾਰ ਕਾਲਮ ਲਿਖ ਰਹੇ ਹਨ।
ਇਸਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਚੈਨਲ ਪੰਜਾਬੀ ਤੇ 'ਕਲਾ ਦੇ ਅੰਗ ਸੰਗ ' ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵੀ ਹੋਸਟ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਮੋਹਨ ਗਿੱਲ ਦੇ ਮਾਪੇ ਬੇਸ਼ਕ ਅਾਪ ਅਨਪੜ੍ਹ ਸਨ ਿਫਰ ਵੀ ਉਹ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆ ਨੂੰ ਪੜਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ ਦਾ ਿਗਅਾਨ ਸੀ।
ਮੋਹਨ ਗਿੱਲ ਅੱਠਵੀਂ ਜਮਾਤ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ, ਡੇਹਲੋਂ, ਦੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੇ, ਿਫਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਦਸਵੀਂ ਮੰਡੀ ਬਹਾਦਰ ਗੜ੍ਹ ਦੇ ਖਾਲਸਾ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਕੀਤੀ, ਬੀ ਏ ਗੋਬਿੰਦ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਲਜ ਨਾਰੰਗਵਾਲ ਤੋਂ ਅਤੇ ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਐੱਮ ਏ ਗੋਰਮਿੰਟ ਕਾਲਜ ਲੁਧਿਆਣੇ ਤੋਂ ਕੀਤੀ।
ਹੁਣ ਮੋਹਨ ਗਿੱਲ ਸਰੀ, ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਮਨਜੀਤ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਇਕ ਬੇਟੀ ਕਮਲਪ੍ਰੀਤ ਹੈ ਜੋ ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਮੋਹਨ ਗਿੱਲ ਦਾ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ "ਇਕ ਹੋਰ ਮਹਾਂਭਾਰਤ":ਪਰਖ ਪੜਚੋਲ 2021 ਸੰਪ ਡਾ.ਮਨਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ
ਮੋਹਨ ਗਿੱਲ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਹਾਇਕੂ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜੋ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਸਰੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਕਵਿਤਾ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਉਸ ਨੇ ਵਾਰਤਕ ਅਤੇ ਹਾਸ-ਵਿਅੰਗ ਲਿਖਣ 'ਤੇ ਵੀ ਹੱਥ ਅਜਮਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਲਿਖਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਉਹ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀਆਂ ਸਾਹਿਤਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਸ. ਜਗੀਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਸ੍ਰੀਮਤੀ ਦਲੀਪ ਕੌਰ ਸੀ।
ਉਸਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਵਿਸ਼ੇ ਅਤੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖ ਲਿਖੇ ਹਨ।
ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਮੁਖਤਿਆਰੀ ਦੇ ਤਹਿਤ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਵਿਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਉਪਜਾਊ ਖੋਜ ਲਈ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਾਹਨ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪਟਨਾਇਕ 1969 ਵਿੱਚ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਅਤੇ ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਯੂਕੇ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਲੇਅਰ ਕਾਲਜ, ਕੈਮਬ੍ਰਿਜ ਦਾ ਇੱਕ ਫੈਲੋ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
1974 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਰਥਿਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਅਤੇ ਯੋਜਨਾ ਲਈ ਨਵੇਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਐਸੋਸੀਏਟ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆ ਗਿਆ।
ਉਸ ਨੇ 1983 ਵਿੱਚ ਸੈਂਟਰ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 2010 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸੇਵਾਮੁਕਤੀ ਤਕ ਉੱਥੇ ਪੜ੍ਹਾਇਆ, ਸੇਵਾ ਮੁਕਤੀ ਦੇ ਵੇਲੇ ਉਹ ਵਿਖੇ ਯੋਜਨਾ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਸੁਖਾਮੋਏ ਚੱਕਰਵਰਤੀ ਚੇਅਰ ਤੇ ਨਿਯੁਕਤ ਸੀ।
ਪ੍ਰਭਾਤ ਪਟਨਾਇਕ ਸਤੰਬਰ 1945 ਨੂੰ ਉੜੀਸਾ ਵਿੱਚ ਜਟਨੀ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਬਾਅਦ ਡੈਲੀ ਕਾਲਜ, ਇੰਦੌਰ ਵਿਖੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਮੈਰਿਟ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਤੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਉਸ ਨੇ ਸੇਂਟ ਸਟੀਫਨ ਕਾਲਜ, ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਆਨਰਜ਼ ਦੇ ਨਾਲ ਬੀਏ ਕੀਤੀ।
ਉਹ 1966 ਵਿੱਚ ਰੋਡਸ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਤੇ ਆਕਸਫੋਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਚਲਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਪ੍ਰਭਾਤ ਪਟਨਾਇਕ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਅਤੇ ਸਿਆਸੀ ਟਿੱਪਣੀਕਾਰ ਹੈ।
1974 ਤੋਂ 2010 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤੀ ਤੱਕ ਉਹ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਅਤੇ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਲਈ ਸੋਸ਼ਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ ਦੇ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜਾਉਂਦਾ ਰਿਹਾ।
ਪਟਨਾਇਕ ਗਲੋਬਲ ਵਿੱਤੀ ਸਿਸਟਮ ਲਈ ਸੁਧਾਰ ਉਪਾਅ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਇੱਕ ਚਾਰ-ਮੈਂਬਰੀ ਉੱਚ-ਸ਼ਕਤੀ ਟਾਸਕ ਫੋਰਸ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ।
ਯੋਸਿਫ਼ ਸਟਾਈਲਿਜ਼ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਹੇਠ, ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਬੈਲਜੀਅਨ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਨੀਤੀ ਲਈ ਏਕੂਆਡੋਰ ਦੇ ਮੰਤਰੀ ਪਾਇਡਰੋ ਸਨ।
ਉਹਦਾ ਵਿਆਹ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਊਸ਼ਾ ਪਟਨਾਇਕ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਰਥਿਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਅਤੇ ਯੋਜਨਾ ਲਈ ਸੈਂਟਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਫੈਕਲਟੀ ਮੈਂਬਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ 2010 ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਹੋਈ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਸਮਰਾਟ ਦੀ ਅਧੀਨਤਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਮੰਤ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਦੈਮਯੋ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਉਹ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਤਾਂ ਆਪਣੀਆਂ ਜਾਗੀਰਾਂ ਦਾ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਦੁਸਰੇ ਪਾਸੇ ਹੋਰ ਸਾਮੰਤਾਂ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਨਿਯੰਤਰਣ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੇਂਦਰੀ ਸਰਕਾਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦਾ ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਉਹ ਸਮਰਾਟ ਦ ਪ੍ਰਤੀ ਭਗਤੀ ਰੱਖਦੇ ਸਨ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਸੰਨ 1185 ਵਿੱਚ ਮਿਨਾਮੋਤਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਧ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ।
ਇਸ ਵੰਸ ਦਾ ਮੋਢੀ ਯੋਰੀਤੋਮੋ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀਆ ਨਾ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰਾਜ ਕੀਤਾਂ।
ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਏਕੀਕਰਣ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤੋਕੂਗਾਵਾ ਨੇ ਸੰਨ 1868 ਸ਼ਾਸਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਪੱਛਮ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ।
ਸੱਤਵੀਂ ਸਦੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਬਾਰਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਜਾਪਾਨ ਦਾ ਸਮਰਾਟ ਫੁਜੀਵਾਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਕੰਟਰੋਲ 'ਚ ਰਿਹਾ।
ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਲਾਲਚੀ ਅਤੇ ਵੀਰ ਸਾਮੰਤ ਦਰਬਾਰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਵਸ ਗਏ ਜਿਥੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਾਧਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਕੀਤਾ।
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਿਲ੍ਹਿਆ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਸੈਨਾ ਦਾ ਸੰਗਠਨ ਕਰ ਲਿਆ।
ਫੁਜੀਵਾਰਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਘੱਟ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਾਮੰਤਾ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਲੈਣੀ ਪਈ ਸੀ।
ਅੰਤ 1185 ਵਿੱਚ ਦਾਨ-ਨੋ-ਉਰਾ ਦਾ ਨੌ-ਸੈਨਿਕ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਿਨਾਮੋਤੋ ਨੇ ਹਾਇਰਾ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
12ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਦੂਜੇ ਸਾਮੰਤਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿਤਾ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨੀ ਸਮਰਾਟ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਦੀ ਕਠਪੁਤਲੀ ਬਣਾ ਲਿਆ।
ਉਸ ਨੇ ਨਾ ਤਾਂ ਸਮਰਾਟ ਦੀ ਪਦਵੀ ਨੂੰ ਨੁਕਸ਼ਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਤੇ ਲੋਕ ਸਮਝਦੇ ਸਨ ਕਿ ਸ਼ਾਸਨ ਸਮਰਾਟ ਹੀ ਚਲਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸਾਮੰਤਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤ ਅਤੇ ਸਾਮੰਤ ਪ੍ਰਥਾ ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ।
ਸ਼ੋਗੁਨ ਸਰਵ-ਜੇਤੂ-ਸੈਨਾਪਤੀ ਹੀ ਸ਼ੋਗੁਨ ਦਾ ਮਤਲਵ ਹੈ ਇਹ ਇੱਕ ਖਤਾਬ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਵੀਰ ਸੈਨਿਕ ਨੂੰ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਰਣ-ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਸੈਨਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰੇ।
ਕੋਲਫੀਲਡ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਗੋਮੋਹ/ਹਾਵੜਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਸ਼ੈਡ ਦੇ ਡਬਲਯੂ ਏ ਪੀ 7 ਕਲਾਸ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਇੰਜਣ ਨਾਲ ਖੀਚੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਟਰੇਨ ਵਿੱਚ ਏਸੀ ਕਾਰ, ਸੈਕੰਡ ਕਲਾਸ ਬੈਠਕ, ਜਨਰਲ ਕਲਾਸ ਉਪਲੱਬਧ ਹਨ, ਪਰ ਪੈਂਟਰੀ ਕਾਰ ਦੀ ਉਪਲੱਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ ਇਸ ਟਰੇਨ ਦੇ ਮਹਤਵਪੂਰਣ ਸਟੇਸ਼ਨ ਹਨ- ਦੁਰਗਾਪੁਰ, ਅਨਦਾਲ, ਰਾਣੀਗੰਜ, ਅਸਾਨਸੋਲ।
ਦਫਤਰੀ ਸਮੇਂ ਦੀ ਟਰੇਨ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਧੰਨਬਾਦ ਤੋਂ ਹਾਵੜਾ ਜਾਣ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਹਿਲ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਰੇਲਗੱਡੀ ਆਪਣੇ ਡੱਬੇ ਅੱਗਨੀ ਵੀਨਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀਨਿਕੇਤਨ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਨਾਲ ਵੰਡਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਬਲੈਕ ਡਾਈਮੰਡ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਦੀ ਜੁੜਵਾ ਟਰੇਨ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਧੰਨਬਾਦ ਤੋਂ ਹਾਵੜਾ ਵਿਚਕਾਰ ਹੀ ਚਲਦੀ ਹੈ।
ਕੋਲਾ ਖੇਤਰ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਦੀ ਮਹਤਵਪੂਰਣ ਸੁਪਰਫਾਸਟ ਰੇਲਗੱਡੀ ਹੈ ਜੋਕਿ ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਉਦਯੋਗਿਕ ਕਸਬਿਆਂ ਅਤੇ ਦੁਰਗਾਪੁਰ, ਰਾਣੀਗੰਜ, ਅਸਾਨਸੋਲ, ਧੰਨਬਾਦ ਦੇ ਕੋਯਲੇ ਦੀ ਖਾਨਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਧੰਨਬਾਦ ਅਤੇ ਹਾਵੜਾ ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ ਵਿਚਕਾਰ ਚਲਣ ਵਾਲੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਟਰੇਨ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋ ਇੱਕ ਹੈ।
ਇਹ ਰੇਲਗੱਡੀ ਦਫ਼ਤਰੀ ਘੰਟਿਆਂ ਵੇਲੇ ਇੱਕ ਮਹਤਵਪੂਰਣ ਟਰੇਨ ਲਿੰਕ ਦੀ ਭੁਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀ ਤੇ ਕਦੇ ਕਦਾਈਂ ਸਫ਼ਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀ ਇਸ ਰੇਲਗੱਡੀ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਤਰਜੀਹ ਦਿੰਦੇ ਹਨ,।
ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਸਿਧ ਟਰੇਨ ਹੈ, ਇਸਲਈ ਜਿਆਦਾਤਰ ਇਸਦੇ ਡੱਬੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਟਰੇਨ ਹਾਵੜਾ ਬਰਦਮਾਨ ਕੋਰਡ਼ ਲਾਈਨ ਦੁਆਰਾ ਚਲਦੀ ਹੈ ਜਦਕਿ ਬਲੈਕ ਡਾਈਮੰਡ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਹਾਵੜਾ ਬਰਦਮਾਨ ਮੇਨ ਲਾਈਨ ਦੁਆਰਾ ਚਲਦੀ ਹੈ।
ਪੈਲੇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਪੂਰਵ ਵਾਲੇ ਪਾਸੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਹਿੰਦੋ ਨਿਵਾਸੀ ਹਰ ਰੋਜ ਸੂਰਜ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਮੇ ਉੱਠ ਕੇ ਆਪਣੇ ਦੇਵਤਾ ਸੂਰਜ ਅੱਗੇ ਪ੍ਰਥਾਨਾ ਕਰ ਸਕਣ।
ਵਿਰਾਸ਼ਤੀ ਰਾਜੇ ਇਸ ਪੈਲੇਸ ਦੇ ਬਾਗ, ਫਬਾਰੇ, ਥੰਮਾਂ ਵਾਲੇ ਵਿਹੜੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਦਰਬਾਰ ਸਜਾਉਂਦੇ ਸਨ।
ਜਮਸ਼ਯਦ ਡੀ.ਏਫ. ਲਾਮ ਤਾਜ ਗਰੁੱਪ ਦੇ ਮੁੱਖ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਲੇਕ ਪੈਲੇਸ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਵਿੱਚ ਜੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ।
ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇੱਥੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ "ਸ਼ਾਹੀ ਲੋਕ" ਮੂਲ ਮਹਿਲ ਮਾਲਿਕਾਂ ਦੇ ਹੀ ਵਾਰਿਸ ਹਨ।
ਹਰ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਦਾਂ ਸਮਾਨ, ਸੁਵਿਧਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦੀਵਾਰਾਂ ਉੱਪਰ ਚਿੱਟਾ ਮਾਰਬਲ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਲੇਕ ਪੈਲੇਸ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਦੈਪੁਰ ਸ਼ਹਿਰ ਦੀ ਲੇਕ ਪਿਛੋਲਾ ਝੀਲ ਦੇ ਇੱਕ ਟਾਪੂ ਉੱਪਰ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਹੋਟਲ ਵਲੋਂ ਕਿਸਤੀ ਰਾਹੀ ਮਹਿਮਾਨਾ ਨੂੰ ਕਿਨਾਰੇ ਤੋ ਪੈਲੇਸ ਤੱਕ ਲਿਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵਿਸ਼ਵ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋ ਵੱਧ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਹੋਟਲਾਂ ਵਿੱਚ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ.
ਹੋਟਲ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਦਸ਼ਕ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ, ਅਸਲ ਬੀਚ ਹਾਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਤਿੰਨ ਹੋਰ ਨਵੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਖੜੀਆਂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਲ 1890 ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਜੋੜੀ ਦੋ ਮੰਜ਼ਲੀ ਇਮਾਰਤਾਂ ਖੜੀਆਂ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 22 ਗੈਸਟ ਸੂੱਟ ਬਣਾਏ ਗਏ ਉਸਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਲੱਦ ਹੀ, ਸਾਰਕੀਸ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਨੇੜੇ ਦੀ ਹੀ ਇੱਕ ਇਮਾਰਤ ਨੰਬਰ.3 ਬੀਚ ਰੋਡ ਨੂੰ ਲੀਜ਼ ਤੇ ਲੈ ਲਿਆ, ਉਸਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਕਰਵਾਈ ਅਤੇ ਸਾਲ 1894 ਵਿੱਚ, ਪਾੱਮ ਕੋਰਟ ਵਿੰਗ ਨੂੰ ਮੁਕੰਮਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਨਵੀਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਬਣਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਲਈ ਕਮਰਿਆਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਸੰਖਿਆ 75 ਹੋ ਗਈ
ਰੱਫਲਸ ਹੋਟਲ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1830 ਵਿੱਚ ਸਮੁੰਦਰ ਕਿਨਾਰੇ ਬਣੇ ਇਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਬੀਚ ਹਾਉਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ ਇਹ ਸਭਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਏਮਰਸਨ ਹੋਟਲ ਦੇ ਨਾਂ ਤੋਂ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ ਜਦ ਡਾ.ਚਾਰਲਸ ਏਮਰਸਨ ਨੇ ਇਹ ਇਮਾਰਤ ਸਾਲ 1878 ਵਿੱਚ ਲੀਜ਼ ਤੇ ਪਾ੍ਪਤ ਕੀਤੀ ਸਾਲ 1883 ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਤੇ, ਹੋਟਲ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਰੱਫਲਸ ਇੰਨਸਟੀਟੂਸ਼ਨ ਨੇ ਡਾ.ਏਮਰਸਨ ਦੀ ਲੀਜ਼ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ ਇਸ ਇਮਾਰਤ ਨੂੰ ਬੋਰਡਿੰਗ ਹਾਉਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਚਲਾਇਆ
ਰੱਫਲਸ ਹੋਟਲ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਸਥਿਤ ਇਕ ਉਪਨਿਵੇਸ਼ਿਕ ਸ਼ੈਲੀ ਵਾਲਾ ਲਗਜ਼ਰੀ ਹੋਟਲ ਹੈ ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਰਮੀਨਿਅਨ ਹੋਟਲ ਕਾਰੋਬਾਰੀ, ਸਾਰਕੀਸ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਸਾਲ 1887 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ ਇਸ ਹੋਟਲ ਦਾ ਨਾਮ ਪ੍ਸਿਧ ਬਰਿਟਿਸ਼ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸਰ ਥਾਮਸ ਰੱਫਲਸ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਰਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਇਹ ਹੋਟਲ ਫੇਅਰਮੋਂਟ ਰੱਫਲਸ ਹੋਟਲਸ ਇੰਟਰਨੇਸ਼ਨਲ ਦੀ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀ ਰੱਫਲਸ ਹੋਟਲਸ ਐਂਡ ਰਿਜ਼ਾਰਟ ਦੀ ਸਭਤੋਂ ਕੀਮਤੀ ਸੰਪਤੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
ਪਹਿਲੀ ਲੀਜ਼ ਦੇ ਖਤਮ ਹੁੰਦਿਆਂ ਹੀ, ਸਾਰਕੀਸ ਭਰਾਵਾਂ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਨੂੰ ਉੱਚ ਕੋਟਿ ਦੇ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਲੀਜ਼ ਤੇ ਲੈ ਲਈ ਕੁਝ ਹੀ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ, 1 ਦਸੰਬਰ 1887, ਨੂੰ ਦਸ ਕਮਰਿਆਂ ਵਾਲਾ ਰੱਫਲਸ ਹੋਟਲ ਖੋਲਿਆ ਗਿਆ ਸਮੁੰਦਰ ਬੀਚ ਨਾਲ ਇਸਦੀ ਨੇੜਤਾ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਅਤੇ ਰਹਾਇਸ਼ ਸੁਵਿਧਾ ਦੀ ਉੱਚ ਮਿਆਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵੱਜੋਂ ਛੇਤੀ ਹੀ ਸੁਵਿਧਾ ਸੰਪੰਨ ਗਾਹਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਸਿਧ ਹੋ ਗਿਆ
ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਨੇ ਇਸ ਜਗ੍ਹਾ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਦੋਂ ਇਹ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉਜਾੜ ਹੀ ਸੀ।
ਛੇਵੇਂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਸਾਲ ਇਥੇ ਬਿਤਾਏ।
ਦੋਵੇਂ ਗੁਰੂ ਹਰ ਰਾਏ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਹਰਿਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵੀ ਇਸ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਸਥਾਨ' ਤੇ ਗੁਰਗੱਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ, ਬਾਬਾ ਗੁਰਦਿੱਤਾ ਦੁਆਰਾ ਕਹਿਲੂਰ ਦੇ ਰਾਜਾ ਤਾਰਾ ਚੰਦ ਤੋਂ ਜ਼ਮੀਨ ਖਰੀਦੀ ਸੀ।
ਇਹ ਸਥਾਨ ਇੱਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸੰਤ ਪੀਰ ਬੁੱਦਨ ਸ਼ਾਹ ਦੀ ਯਾਦ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਕੀਰਤਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਸਤਲੁਜ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੇ ਇੱਕ ਘਾਟ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਇਨਸਾਨ ਆਪਣੇ ਵਿਛੜਿਆਂ ਦੀ ਰਾਖ ਪ੍ਰਵਾਹ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਜੀਵਨ ਸਿੰਘ ਰੰਗਰੇਟੇ ਵੱਲੋ ਆਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਦਾ ਸੀਸ ਵੀ ਇਥੋ ਅਨੰਦਪੁਰ ਸਾਹਿਬ ਲਿਜਾਕੇ ਸਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਇਹ ਸਤਲੁਜ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਆਨੰਦਪੁਰ ਤੋਂ 10 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੱਖਣ ਵਿਚ, ਰੂਪਨਗਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 30 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਨੰਗਲ-ਰੂਪਨਗਰ-ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਸੜਕ 'ਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ 90 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ' ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ
ਜ਼ੋਹਰਾ ਸਹਿਗਲ, ਇਸ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਸਦੀ ਆਖਰੀ ਇੱਛਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅਸਥੀਆਂ ਕੀਰਤਪੁਰ ਵਿੱਚ ਜਲ ਪ੍ਰਵਾਹ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣ।
ਆਇਨੁਓਂ ਦਾ ਰੰਗ ਹੋਰ ਜਾਪਾਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਗੋਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਬਾਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ।
ਇਸ ਕਾਰਨ ਵਲੋਂ ਕੁੱਝ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਕਦੇ ਇਹ ਮੰਨਣਾ ਹੋਇਆ ਕਰਦਾ ਸੀ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਯੂਰੋਪ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਹੈ।
ਲੇਕਿਨ ਆਨੁਵੰਸ਼ਿਕੀ ਦੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵਲੋਂ ਪਤਾ ਚਲਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਯੂਰੋਪੀ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਕੋਈ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ।
ਪਿਤ੍ਰਵੰਸ਼ ਸਮੂਹ ਦੇ ਨਜਰਿਏ ਵਲੋਂ ਇਹ ਜਿਆਦਾਤਰ ਪਿਤ੍ਰਵੰਸ਼ ਸਮੂਹ ਡੀ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ ਪਾਏ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਬਾਹਰ ਕੇਵਲ ਤੀੱਬਤ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਅੰਡਮਾਨ ਦਵੀਪਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜਿਆਦਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਮਾਤ੍ਰਵੰਸ਼ ਸਮੂਹ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਲੋਂਆਇਨੂਵਾਂਵਿੱਚ ਮਾਤ੍ਰਵੰਸ਼ ਸਮੂਹ ਵਾਇ, ਮਾਤ੍ਰਵੰਸ਼ ਸਮੂਹ ਡੀ, ਮਾਤ੍ਰਵੰਸ਼ ਸਮੂਹ ਏਮ7ਏ ਅਤੇ ਮਾਤ੍ਰਵੰਸ਼ ਸਮੂਹ ਜੀ1 ਮਿਲਦੇ ਹੈ।
ਇਹ ਸਾਰੇ ਪੂਰਵੀ ਏਸ਼ਿਆ, ਵਿਚਕਾਰ ਏਸ਼ਿਆ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਜਵਾਬ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਪਿਤ੍ਰਵੰਸ਼ ਅਤੇ ਮਾਤ੍ਰਵੰਸ਼ ਦੋਨਾਂ ਹੀ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਆਇਨੂ ਲੋਕ ਪੂਰਵੀ ਏਸ਼ਿਆ ਦੇ ਹੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹਨ।
ਹਿਕਾਇਤੀ ਆਇਨੂ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਜਾਪਾਨੀ ਲੋਕਾਂ ਕਿ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਵਲੋਂ ਬਹੁਤ ਵੱਖ ਸੀ।
ਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬੁਲੀਆਂ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਗੁਦਵਾਕਰ ਰੰਗਣੇ ਨੂੰ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਦਾ ਰੂਪ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਇਸਤਰੀ ਅਤੇ ਪੁਰਖ ਏਲਮ ਦੇ ਰੁੱਖ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਛਾਲ ਦੇ ਰੇਸ਼ੋਂ ਵਲੋਂ ਬਣੇ ਵੱਡੇ ਲਪੇਟਣ ਵਾਲੇ ਚੋਗ਼ੇ ਪਾਓਂਦੇ ਸਨ।
ਆਇਨੂ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਭਾਗ ਅਤੇ ਰੂਸ ਦੇ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਪੂਰਵੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਵਸਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਜਨਜਾਤੀ ਹੈ।
ਇਹ ਹੋੱਕਾਇਡੋ ਟਾਪੂ, ਕੁਰਿਲ ਦਵੀਪਸਮੂਹ ਅਤੇ ਸਾਖਾਲਿਨ ਟਾਪੂ ਉੱਤੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਸਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ - ਨਾਲ ਇੰਹੋਨੇ ਜਾਪਾਨੀ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਕਰ ਲੈਤੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਸ਼ਰਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਆਇਨੂਆਂ ਦੇ ਵੱਖਰੇ ਸਮੁਦਾਏ ਆਇਨੂ ਭਾਸ਼ਾਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਵੱਖਰਾਭਾਸ਼ਾਵਾਂਬੋਲਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਇਸਭਾਸ਼ਾਵਾਂਨੂੰ ਇੱਕ ਮੁਢਲੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਵਾਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਯਾਨੀ ਇਹ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਵਾਰ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਆਧੁਨਿਕ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ 100 ਵਲੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਲੋਕ ਆਇਨੂਭਾਸ਼ਾਵਾਂਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਤ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬੋਲਦੇ ਹਨ।
ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਆਇਨੂਭਾਸ਼ਾਵਾਂਹਮੇਸ਼ਾ ਲਈ ਲੁਪਤ ਹੋਣ ਦੇ ਬਹੁਤ ਕਰੀਬ ਹਨ।
"ਕੇ' ਨੇ ਹਾਲੀਂ ਟੇਲੀਫ਼ੋਨ ਬੰਦ ਹੀ ਕੀਤਾ ਹੁੰਦਾ ਜਦ ਕਿਲ੍ਹੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਅਫਸਰ ਚਿੱਠੀ ਲੈ ਕੇ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ "ਕੇਲਮ " ਹੈ।
ਇਸ ਚਿੱਠੀ ਵਿੱਚ 'ਕੇ' ਨਾਲ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਸਹਾਇਤਾ ਮਿਲੇਗੀ ਅਤੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸੁਪਰਟਨਡੇਟ ਦੇ ਥੱਲੇ ਰਹਿ ਕਿ ਕੰਮ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬਰਨਬਾਸ ਨਾਂ ਦਾ ਸਹਾਇਕ ਖੁਸ਼ਗਵਾਰ ਸੁਭਾ ਵਾਲਾ ਹੈ ਉਹ 'ਕੇ' ਨੂੰ ਘਰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਲਈ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ "ਕੇ" ਦੂਸਰੀ ਸਰਾਂ ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਂ "ਹਰਨਹੋਫ਼"ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਫਸਰ ਵੀ ਵਰਤਦੇ ਹਨ ਇਥੇ ਸਰਾਬ ਖਾਨੇ ਦੀ ਸੇਵਕ ਕੁੜੀ ਫਰੀਦਾ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿ "ਕੇਲਮ " ਦੀ ਦੋਸਤ ਹੈ।
ਕੇਲਮ ਵੀ ਸਰਾਬਖਾਨੇ ਵਿੱਚ ਹਾਜਰ ਹੈ ਅਤੇ "ਕੇ'ਨੂੰ ਇੱਕ ਝਰੋਖੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚਲੇ ਆਦਮੀਆਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਦੀ ਇਜ਼ਾਜਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਹੁਣ 'ਕੇ' ਓਹ ਕੁੜੀ ਫਰੀਦਾ ਦੁਆਰਾ ਕੇਲਮ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਜਰੀਆ ਬਨਾਓਣ ਦੀ ਸੋਚਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁੜੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਆਪਣੇ ਵਲ ਖਿਚਣ ਦੀ ਤਰਕੀਬ ਵੀ ਸੋਚਦਾ ਹੈ।
ਉਸ ਰਾਤ ਦੋਵੇਂ ਫਰੀਦਾ ਤੇ "ਕੇ' ਰਾਤ ਨੂੰ ਬੀਅਰ ਪੀ ਕੇ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੂਸਰੇ ਸਹਾਇਕ ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਸੋਂ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
'ਕੇ "ਇਤਨਾ ਉਤੇਜਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪ ਹੀ ਕੇਲਮ ਨਾਲ ਗੱਲ-ਬਾਤ ਕਰ ਲਵੇਗਾ।
ਪਰ "ਕੇ" ਫਰੀਦਾ ਪ੍ਰਤੀ ਵੇਬਫਾਈ ਕਰਦਾ ਜਦ ਕੇ ਫਰੀਦਾ ਨੇ "ਕੇ' ਲਈ ਕੇਲਮ ਨੂੰ ਛਡ ਦਿੱਤਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਮਾਲਕਣ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਕੇਲਮ ਦੀ ਰਖੇਲ ਰਹਿ ਚੁਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਪਰ ਕੇਲਮ ਤਿੰਨ ਰਾਤ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਸ ਛਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਮਾਲਕਣ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਹਾਲੇ ਵੀ ਸਾਰੇ ਵਿਸੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
"ਕੇ' ਹੁਣ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨਹੀਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਖ਼ਾਸ ਕੰਮ ਲਈ ਜੁਮੇਵਾਰੀ ਮਿਲੀ ਹੇਈ ਹੈ ਬਲਕਿ ਇੱਕ ਸ਼ਕੀ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਚਰਨ ਲਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਲਗਦੀ ਹੈ 'ਕੇ' ਆਪਣੇ ਸੀਨੀਅਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਦਾ ਹੈ ਸੁਪਰੀਟੇਨਡੰਨਟ ਜੋ ਧੇਰ ਸਾਰੀਆਂ ਫਾਇਲਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦਾ ਹੈ 'ਕੇ'ਦੀ ਦਫਤਰੀ ਚਿੱਠੀ ਨੂੰ ਜਾਅਲੀ ਦਸਦਾ ਹੈ ਤੇ ਸਾਰਾ ਅਡੰਬਰ ਦਫਤਰੀ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਕੇ ਦਸਦਾ ਹੈ।
ਜਦ ਤਕ ਸਰਕਾਰੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ "ਕੇ'ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਕੂਲ ਦਾ ਚੋਕੀਦਾਰ ਨਿਯੁਕਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਥੇ ਤਨਖਾਹ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਪ੍ਰੰਤੂ ਉਹ ਤੇ ਫਰੀਦਾ ਸਕੂਲ ਦੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਸੋਂ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਕਿਲ੍ਹਾ 1926 ਦਾ ਕਾਫ਼ਕਾ ਦਾ ਅਧੂਰੇਪਣ, ਪਰਾਇਆਪਣ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਨਾਵਲ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸਨੇ 1922 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਮਾਕਸ ਬ੍ਰੋਡ ਨੂੰ ਅਧੂਰਾ ਹੀ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਫ੍ਰੈੰਕ ਕਾਫ਼ਕਾ ਦੀ ਟੀ. ਬੀ. ਨਾਲ ਮੋਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਕਿਲ੍ਹਾ ਅਫਸਰਾਂ ਨੇ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ "ਕੇ" ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਉਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ਤਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦੀ ਹੈ ਕਿਉਕੀ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਸਰਵੇ ਕਰਨਾ ਹੈ।
'ਕੇ" ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਟੀਚੇ ਤੱਕ ਪਹੁਚਣ ਅਤੇ ਕੰਮ ਮੁਕੰਮਲ ਦੀ ਸਮਸਿਆ ਹੀ ਨਾਵਲ ਦੀ ਮੁਖ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਸਰਦੀਆਂ ਦੀ ਸਾਂਮ ਨੂੰ ਆਕੇ "ਕੇ" ਇੱਕ ਸਰਾਂ ਬਾਰੇ ਪੁਛਗਿਛ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਸੱਕ ਨਾਲ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਤੇ ਸਵਾਲਾਂ ਦਾ ਜੁਆਬ ਵੀ ਟਾਲਮ ਟੋਲ ਜਿਹਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਇੱਕ ਡਰਾਇਵਰ ਨੂੰ ਰੋਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਲ ਜਾਣ ਤੋਂ ਮਨਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪਰ "ਕੇ" ਨੂੰ ਸਰਾਂ ਵੱਲ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣ ਲਈ ਰਾਜ਼ੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਬੇਤੁਕੇ,ਹਾਸੋਹੀਣੇ,ਸਵਾਂਗੀ ਹਨ ਤੇ "ਕੇ' ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਦੀ ਉਤਸੁਕਤਾ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਉਪਰ ਗਿਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਫਿਰ "ਕੇ' ਹਦਾਇਤਾਂ ਲਈ ਕਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਟੇਲੀਫ਼ੋਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪ੍ਰਤੂ ਓਲਝਾਓੰ ਤੇ ਥੱਕਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਜੁਆਬ ਵਾਪਸੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਫਿਰ ਉਹ ਆਪਣਾ ਆਪ ਸਹਾਇਕ ਦਾ ਬਹਾਨਾ ਲਾ ਕੇ ਪੁਛਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਦੋਂ "ਕਿਲ੍ਹਾ " ਪਹੁਚ ਸਕਦਾ ਹੈ ਤੇ ਜੁਆਬ ਮਿਲਦਾ ਹੈ "ਕਦੇ ਨਹੀਂ"।
ਸਮਨਰ ਦੀ ਮਾਤਾ ਸਾਰਾਹ ਗ੍ਰਾਹਮ ਦਾ ਜਨਮ ਵੀ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਪਰ ਉਸਦੇ ਮਾਤਾ- ਪਿਤਾ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਲੈ ਆਏ।
ਸਮਨਰ ਦੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਮਰ ਸਿਰਫ਼ ਅੱਠ ਸਾਲ ਦੀ ਹੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਇਸਦੀ ਮਾਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਗ੍ਰੇਜੂਏਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਨੇ ਦੋ ਸਾਲ ਸਟੋਰ ਵਿੱਚ ਕਲਰਕ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ।
ਇਸਨੂੰ ਇਸਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ੀ ਬੇਟਾ ਕਾਪਾ ਸੋਸਾਇਟੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ [[ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਬੋਨਸ ਸੋਸਾਇਟੀ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ।
ਇਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਜਨੇਵਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਲਾਤੀਨੀ, ਹਿਬਰੂ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਗੋਟੀਨਜਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਪੁਰਾਤਨ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਬਾਈਬਲ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ।
ਸਮਨਰ ਨੇ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੌਰਾਨ ਹਿਬਰੂ, ਗ੍ਰੀਕ, ਲਾਤੀਨੀ, ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਡੱਚ, ਸਪੇਨਿਸ਼, ਪੁਰਤਗਾਲੀ, ਇਟਾਲੀਅਨ, ਰਸ਼ੀਅਨ, ਪੋਲਿਸ਼, ਡੇਨਿਸ਼ ਅਤੇ ਸਵੀਡਿਸ਼ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਸਿੱਖੀਆਂ।
1866 ਵਿੱਚ ਸਮਨਰ ਆਕਸਫਰਡ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਧਰਮਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਵਿੱਦਿਆ ਗ੍ਰਿਹਣ ਕਰਨ ਲਈ ਗਿਆ।
ਉੱਥੇ ਹੈਨਰੀ ਥੋਮਸ ਬੱਕਲ ਨੇ ਇਸਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਬੀਜ਼ ਬੋਇਆ।
ਇੱਕ ਸਮਾਜ ਸਾਸ਼ਤਰੀ ਵਜੋਂ ਇਸਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਵਿਖੰਡਨ, ਫੋਕਵੇਜ਼ ਅਤੇ ਇਥੋਸੇਂਟ੍ਰੀਸਮ ਦੇ ਸੰਕਲਪਾਂ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਹੈ।
1876 ਵਿੱਚ ਸਮਨਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਬੋਲਦੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਕੋਰਸ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪਹਿਲਾ ਅਧਿਆਪਕ ਬਣਿਆ।
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਕੋਰਸ ਅਗਸਤ ਕੌਮਤੇ ਅਤੇ ਹਰਬਰਟ ਸਪੇਨਸਰ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਉੱਪਰ ਅਧਾਰਿਤ ਸੀ ਅਤੇ ਵੀਹ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਯੂਰਪ ਦੇ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਹੋਏ ਇਮਾਇਲ ਦੁਰਖੀਮ ਦੇ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਤੋਂ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵੱਖਰਾ ਸੀ।
ਸਮਨਰ ਨੇ ਇਹ ਅਹੁਦਾ ਆਪਣੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਵਿਰੋਧੀ [[ਲੈਸਟਰ ਐਫ ਵਾਰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਸਮਨਰ ਅਤੇ ਯਾਲੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦਾ ਮੁਖੀ ਨੋਹ ਪੋਰਟਰ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਕੋਰਸ ਵਜੋਂ ਹਰਵਰਟ ਸਪੇਨਸਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਰਾਜ਼ੀ ਨਹੀਂ ਸਨ।
ਕਾਰਣ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਹਰਬਰਟ ਦੇ ਡਾਰਵਿਨਵਾਦ ਸੰਬੰਧੀ ਵਿਚਾਰ ਕਾਫੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਵਿਵਾਦਿਤ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣਾ ਕੁਝ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਸੀ।
ਪਰ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹਨਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੇ ਸਮਨਰ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ।
ਇਹ ਯੇਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੱਡੇ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿਖੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
ਸਮਨਰ ਅਮਰੀਕੀ ਇਤਿਹਾਸ, ਆਰਥਿਕ ਇਤਿਹਾਸ, ਸਿਆਸੀ ਥਿਊਰੀ, ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨ, ਅਤੇ ਮਾਨਵ ਵਿਗਿਆਨ ਸੰਬੰਧੀ ਕਈ ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖ ਲਿਖਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਪੋਲੀਮੈਥ ਸੀ।
ਇਸਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜਾਤੀਵਾਦ ਬਾਰੇ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਇਆ, ਜਿਸ ਦੀਆਂ ਜੜਾਂ ਸਾਮਰਾਜਵਾਦ ਵਿੱਚ ਲੱਗੀਆਂ ਸਨ।
ਜਿਸਦਾ ਇਸਨੇ ਸਖ਼ਤ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਵਿਰੋਧੀ ਸੀ ਅਤੇ ਮੱਧ-ਵਰਗ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਸੀ ਜੋ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸੀ।
ਸਮਨਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਚਰਚਿਤ ਕਿਤਾਬ ਫੋਕਵੇਜ਼: ਅ ਸਟੱਡੀ ਆਫ਼ ਦਾ ਸੋਸ਼ੋਲੋਜੀਕਲ ਇਮੰਪੋਰਟੇਂਸ ਆਫ਼ ਯੂਜੇਜ਼, ਮੇਨਰਜ਼, ਕਸਟਮਜ਼, ਮੋਰਜ਼ ਐੰਡ ਮੋਰਲਜ਼ ਹੈ।
ਚਾਰ ਸਿਧਾਂਤਕ ਅਧਿਆਇਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਦਿਆਂ, ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਸਮਾਜ ਦੇ ਅਤੀਤ ਅਤੇ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚਲੀਆਂ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਸਮਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾ ਦੇ ਸੁਭਾਅ ਬਾਰੇ ਸਰਲ, ਵਸਤੂਪੂਰਕ ਅਤੇ ਸੰਖੇਪ ਵਿਵਰਣ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਨੈਤਿਕ ਸੁਭਾਅ ਨੂੰ ਸਮਾਜਸ਼ਾਸਤ੍ਰੀ ਅਤੇ ਸਾਪੇਖਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸਮਨਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਖੋਜ ਪ੍ਰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ, "ਰਸਮਾਂ ਉਹ ਨੇ ਜੋ ਕੁਝ ਸਾਰਥਕ ਕਰਨ ਲਈ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਅਨੈਤਿਕ ਹੋਣ ਨੂੰ ਰੋਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਮਨਰ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਜੋਂ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ, ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜਸ਼ਾਸਤਰ ਉੱਪਰ ਲਗਭਗ 300 ਦੇ ਕਰੀਬ ਪੁਸਤਕਾਂ ਅਤੇ ਲੇਖ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਕਲਾਸੀਕਲ ਫਿਜ਼ਿਕਸ ਸ਼ਬਦ ਕੁਆਂਟਮ ਮਕੈਨਿਕਸ ਦੀ ਖੋਜ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਲੀ ਫਿਜ਼ਿਕਸ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਕਲਾਸੀਕਲ ਫਿਜ਼ਿਕਸ ਵਿੱਚ ਕਣਾਂ ਦੀ ਗਤੀ ਲਈ ਨਿਊਟਨ ਦੀਆਂ ਸਮੀਕਰਨਾਂ, ਇਲੈਕਟ੍ਰੋਮੈਗਨੈਟਿਕ ਫੀਲਡਾਂ ਦੀ ਮੈਕਸਵੈੱਲ-ਫਾਰਾਡੇ ਥਿਊਰੀ, ਅਤੇ ਆਈਨਸਟਾਈਨ ਦੀ ਜਨਰਲ ਥਿਊਰੀ ਆਫ ਰੀਲੇਟੀਵਿਟੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ।
ਪਰ ਇਹ ਖਾਸ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਦੀਆਂ ਸਿਰਫ ਖਾਸ ਥਿਊਰੀਆਂ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਵੱਡੀ ਫਿਜ਼ਿਕਸ ਹੈ; ਇਹ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਸੈੱਟ ਹੈ- ਇੱਕ ਛੁਪਿਆ ਤਰਕ ਹੈ- ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਸਭ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਲਈ ਕੁਆਂਟਮ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਿਤਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਕਲਾਸੀਕਲ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ, ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀਆਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਥਿਊਰੀਆਂ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਅਜੋਕੀਆਂ, ਜਿਆਦਾ ਸੰਪੂਰਣ, ਜਾਂ ਜਿਆਦਾਤਰ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਥਿਊਰੀਆਂ ਹਨ।
ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਤਾਜ਼ਾ ਤੌਰ ਤੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਥਿਊਰੀ ਨੂੰ “ਮਾਡਰਨ” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਜਾਣ ਪਛਾਣ ਨੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਥਿਊਰੀਆਂ, ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਉਦਾਹਰਨਾਂ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਨਵੀਆਂ ਥਿਊਰੀਆਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਕਲਾਸੀਕਲ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਨਾਲ ਸਬੰਧ ਰੱਖਦੀਆਂ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇਗਾ।
18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮਹਾਨ ਭੌਤਿਕ ਵਿਗਿਆਨੀ ਪੀਅਰੇ-ਸਾਈਮਨ ਲੈਪਲੇਸ ਨੇ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰਿਆ ਹੈ :
ਬੋਲੀ ਦਾ ਸੰਬਧ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ ਨਾਚ ਗਿੱਧੇ ਨਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਬੋਲੀਆਂ ਦਾ ਗਿੱਧੇ ਵਾਂਗ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਸਥਾਨ ਹੈ।
ਬੋਲੀ, ਆਪਣੀ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਿਅਕਤ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਲੈਅ-ਬੱਧ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਮੌਕੇ ਉੱਪਰ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਆਹ ਸਮੇਂ ਵੀ ਨਾਨਕਾ ਮੇਲ ਅਤੇ ਦਾਦਕਾ ਮੇਲ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀਆਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੋਹੇਂ ਧਿਰਾਂ ਬੋਲੀਆਂ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਟੀਚਰਾਂ ਅਤੇ ਮਖੌਲਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਇਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਰਿਸ਼ਤੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਬੋਲੀਆਂ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਵੇਂ: ਦੇਵਰ ਤੇ ਭਾਬੀ, ਸੱਸ ਤੇ ਨੂੰਹ, ਸੋਹਰਾ ਤੇ ਨੂੰਹ, ਜੇਠ ਤੇ ਭਰਜਾਈ, ਨਣਾਨ - ਭਰਜਾਈ ਅਤੇ ਪਤੀ-ਪਤਨੀ ਵਰਗੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਹਨ।
ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਦਾ ਜੀਵਨ-ਅਨੁਰਾਗ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਨਾਲ਼ ਇਕਸੁਰਤਾ ਦੀ ਚੇਸ਼ਟਾ ਵੀ ਇਹਨਾਂ ਬੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ ਹੈ।
ਮਰਦਾ ਅਤੇ ਇਸਤਰੀਆਂ ਦੀਆ ਬੋਲੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਪਰ ਦੋਹਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਈਂ ਥਾਂਈ ਅਨੁਭਵ ਦੀ ਸਾਂਝ ਵੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਗਾਉਣ ਸਮੇਂ ਟੋਲੀ ਦੇ ਬਾਕੀ ਮੈਂਬਰ ਨਾਲ਼ੋ-ਨਾਲ਼ ਹੁੰਗਾਰਾ ਭਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਈ ਵਾਰੀ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜਿਵੇਂ ਜਦੋਂ ਬੋਲੀ ਗਾਉਣ ਵਾਲ਼ਾ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ- 'ਬਾਰ੍ਹੀਂ ਬਰਸੀਂ ਖੱਟਣ ਗਿਆ', ਬਾਕੀ ਟੋਲੀ ਪੁੱਛਦੀ ਹੈ, 'ਕੀ ਖੱਟ ਕੇ ਲਿਆਂਦਾ?' ਜਾਂ ਫਿਰ ਉਹ 'ਬੱਲੇ ਬੱਲੇ' 'ਵਾਹ ਬਈ ਵਾਹ' ਆਦਿ ਬੋਲ ਕੇ ਇਸ ਗਾਇਨ ਨੂੰ ਸਮੂਹਿਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਜਦੋਂ ਬੋਲੀ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ 'ਤੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਤੋੜੇ ਦੀ ਤੁਕ ਨੂੰ ਭੰਗੜੇ ਜਾਂ ਗਿੱਧੇ ਦੀ ਤਿੱਖੀ ਲੈਅ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਰਲ਼ ਕੇ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਸਮਗਰੀ ਉੱਪਰ ਵੀ ਵੱਖੋ- ਵੱਖਰੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਪਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ: ਸੂਰਮਾ, ਲਾਲੀ, ਪਾਉਡਰ, ਸੁਰਖੀ।
ਇਹਨਾਂ ਵਸਤਾਂ ਵਾਂਗ ਪੰਜਾਬੀ ਪਹਿਰਾਵੇ ਉੱਪਰ ਵੀ ਅਨੇਕਾਂ ਬੋਲੀਆਂ ਪਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਅਨੁਸਾਰ ਵਸਤਾਂ, ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ, ਪਹਿਰਾਵੇ, ਗਹਿਣਿਆਂ, ਸਮਗਰੀਆਂ ਉੱਪਰ ਨਵੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਬਣਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਬੋਲੀ ਨੂੰ ਮਰਦ ਵੀ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਮਰਦ ਇਸ ਨੂੰ ਭੰਗੜੇ ਵਿੱਚ ਗਾਉਂਦੇ ਹਨ ਮਰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਦਿ੍ਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸਤਰੀ-ਰੂਪ ਦੀ ਵਡਿਆਈ, ਕਿਸਾਨੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ,ਫ਼ਸਲੀ-ਚਕਰ,ਮੇਲੇ ਤਿਉਹਾਰ,ਆਰਥਿਕ ਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਪਹਿਲੂ ਝਲਕਦੇ ਹਨ।
ਬੋਲੀਆਂ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਗਹਿਣਿਆਂ ਉੱਪਰ ਵੀ ਗਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ: ਲੌਂਗ, ਵੰਗਾਂ, ਪੰਜੇਬਾਂ, ਨੱਤੀਆਂ, ਕੈਂਠਾ, ਤਵਿਤੀ, ਵਾਲੀਆਂ ਵਰਗੇ ਹਰੇਕ ਗਹਿਣੇ ਤੇ ਬੋਲੀ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਹਰ ਜੀਵਨ-ਅਵਸਥਾ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਤੇ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਅਤੇ ਜਜ਼ਬਾਤੀ ਘੁਟਣ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।
ਲਾਈਫ ਵਿਦ ਡਾਟਰਸ: ਵਾਚਿੰਗ ਮਿਸ ਅਮਰੀਕਾ ਪੀਜੇਂਟ ਦਾ ਕਲਚਰ ਆਫ ਬਰੂਸਿੰਗ: ਐਸੇਸ ਆਨ ਪ੍ਰਾਇਜ਼ਫਾਈਟਿੰਗ, ਲਿਟਰੇਚਰ ਐਂਡ ਮਾਡਰਨ ਅਮਰੀਕਨ ਕਲਚਰ ਡਾਟਰਸ: ਆਨ ਫੈਮਿਲੀ ਐਂਡ ਫਾਦਰਹੁੱਡ ਵਨ ਨੈਸ਼ਨ ਅੰਡਰ ਅ ਗਰੂਵ: ਮੋਟੋਨ ਐਂਡ ਅਮਰੀਕਨ ਕਲਚਰ ਹਾਓ ਦਾ ਵਾਰ ਇਨ ਦਾ ਸਟਰੀਸ ਇਸ ਵੌਨ: ਪੋਇਮਸ ਆਨ ਦਾ ਕੁਇਸਟਸ ਆਫ ਲਵ ਐਂਡ ਫੇਥ ਯੇਸ ਆਈ ਕੈਨ!
ਦਾ ਸੈਮੀ ਡੇਵਿਸ ਜੂਨੀਅਰ ਸਟੋਰੀ ਗ੍ਰੈਮੀ ਅਵਾਰਡ ਬੈਸਟ ਐਲਬਮ ਨੋਟਸ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦਰਾਫਸੋਡੀਸ: ਮਿਉਸਿਕ ਐਂਡ ਵਰਡਸ ਫ੍ਰੌਮ ਦਾ ਹਾਰਲੇਮ ਰੈਨਿਸਾਂ ਗ੍ਰੈਮੀ ਅਵਾਰਡ ਬੈਸਟ ਐਲਬਮ ਨੋਟਸ ਲਈ ਨਾਮਜ਼ਦ
ਸੰਪਾਦਿਤ ਲਿਖਤਾਂਲਿਉਰ ਐਂਡ ਲੋਥਿੰਗ: ਐਸੇਸ ਆਨ ਰੇਸ, ਆਈਡੈਂਟਿਟੀ ਐਂਡ ਦਾ ਅੰਬੀਵਲੈਂਸ ਆਫ ਅਸੀਮਿਲੇਸ਼ਨ ਐਮਨ’ਟ ਬਟ ਅ ਪਲੇਸ: ਐਨ ਐਂਥੋਲੌਜੀ ਆਫ ਅਫਰੀਕਨ ਰਾਈਟਿੰਗਸ ਅਬਾਊਟ ਸੇਂਟ ਲੁਇਸ ਬੌਡੀ ਲੈਂਗੁਏਜ: ਰਾਈਟਰਸ ਆਨ ਸਪੋਰਟ ਦਾ ਮੁਹੰਮਦ ਅਲੀ ਰੀਡਰ ਮਾਇਲਸ ਡੇਵਿਸ ਐਂਡ ਅਮਰੀਕਨ ਕਲਚਰ ਦਾ ਸੈਮੀ ਡੇਵਿਸ, ਜੂਨੀਅਰ ਰੀਡਰ ਬਲੈਕ ਅਮਰੀਕਾ ਇਨ 1960'
ਸਪੀਚ ਐਂਡ ਪਾਵਰ: ਦਾ ਅਫਰੀਕਨ-ਅਮਰੀਕਨ ਐਸੇਸ ਇਨ ਇਟਸ ਕਲਚਰਲ ਕੰਟੈਂਟ
ਅਰਲੀ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਨਿਜੀ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਲੇਖਨ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸੁਧਾਰਿਆ।
ਇਹਨੀਂ ਦਿਨੀਂ ਹੀ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਕਤਲ-ਕੇਸ ਉੱਪਰ ਇੱਕ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਅਖ਼ਬਾਰੀ ਲੇਖ ਸੀ।
ਉਹ ਕੈਨ ਬਰਨਸ ਦੀਆਂ ਕਈ ਡਾਕੂਮੈਂਟਰੀ ਫਿਲਮਾਂ ਜਿਵੇਂ ਬੇਸਬਾਲ, ਜੈਜ਼, ਅਨਫਾਰਗਿਵੇਬਲ ਬਲੈਕਨੈਸ: ਦਾ ਰਾਈਸ ਐਂਡ ਫਾਲ ਆਫ ਜੈਕ ਜਾਨਸਨ ਅਤੇ ਦਾ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਸਲਾਹਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਉਹ ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਬਲਿਕ ਰੇਡੀਓ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਫ੍ਰੈਸ਼ ਏਅਰ ਵਿੱਚ ਰੋਜਾਨਾ ਦੇ ਕਮੈਂਟੇਟਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਉਸਦੇ ਲੇਖ ਬੈਸਟ ਅਮਰੀਕਨ ਐਸੇਸ ਲੜੀ ਦੇ ਕਈ ਅੰਕਾਂ ਵਿੱਚ ਛਪ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਉਸਦੇ ਇੱਕ ਲੇਖ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦਾ ਕਲਚਰ ਆਫ ਬਰੂਸਿੰਗ: ਐਸੇਸ ਆਨ ਪ੍ਰਾਇਜ਼ਫਾਈਟਿੰਗ, ਲਿਟਰੇਚਰ ਐਂਡ ਮਾਡਰਨ ਅਮਰੀਕਨ ਕਲਚਰ, ਲਈ 1994 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬੁਕ ਕ੍ਰਿਟਿਕਸ ਸਰਕਲ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ।
ਬੀ. ਏ. ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਉਹ ਫ਼ਿਲਾਡੈਲਫ਼ੀਆ ਵਾਪਿਸ ਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਨੌਕਰੀ ਕਰਨ ਲੱਗ ਗਿਆ।
ਉਸਨੇ ਕਾਰਨੇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ ਜਿਥੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰੇਟ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਬਲੈਕ ਸਟਡੀਸ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਅਧਿਆਪਨ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ।
1990 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਅਫਰੀਕੀ-ਅਮਰੀਕਨ ਵਿਭਾਗ, ਦੋਹਾਂ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪੱਕੀ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰਸ਼ਿਪ ਮਿਲ ਗਈ।
ਗਿਰਾਲਡ ਅਰਲੀ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕਨ ਨਿਬੰਧਕਾਰ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਨ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਆਲੋਚਕ ਹਨ।
ਉਹ ਹੁਣ ਮਸੂਰੀ ਵਿੱਚ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਅਫਰੀਕਨ ਅਧਿਐਨ, ਅਫਰੀਕਨ ਅਮਰੀਕਨ ਅਧਿਐਨ, ਅਮਰੀਕਨ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਅਧਿਐਨ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੇੱਸਰ ਅਤੇ ਕਲਾ ਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨ ਕੇਂਦਰ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹਨ।
ਉਸਦੇ ਸੋ ਬੱਚੇ ਹੋਏ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਲਿਨੇਟ ਕ੍ਰਿਸਟੇਨ ਹਾਏਨਸ ਅਰਲੀ ਅਤੇ ਰੋਸਾਲੈਂਡ ਲਿਨੋਰਾ ਹਾਏਨਸ ਅਰਲੀ ਸਨ।
13ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਮੰਗੋਲ ਲੋਕ ਜਿੰਨ ਸਾਮਰਾਜ ਨੂੰ ਤੰਗ ਕਰਣ ਲੱਗੇ।
ਜਿੰਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਜਿਵੇਂ - ਤਿਵੇਂ ਮੰਗੋਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਲਾਹ ਕਰਕੇ ਕੇਂਦਰੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਉੱਤੇ ਤਾਂ ਬਣੇ ਰਹੇ ਲੇਕਿਨ ਕੁੱਝ ਹੀ ਮਹੀਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਸਰਕਾਰ ਦੱਖਣ ਰਾਜਧਾਨੀ ਕਾਈਫੇਂਗ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਲੈ ਗਏ।
1216 ਵਿੱਚ ਜਿੰਨ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਕੁੱਝ ਸਲਾਹਕਾਰਾਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸੋਂਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਣ ਦੀ ਖਰਾਬ ਸੁਲਾਹ ਦਿੱਤੀ।
ਹੁਣ ਜਿੰਨ ਰਾਜ ਉੱਤਰ ਵਲੋਂ ਮੰਗੋਲਾਂ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸੋਂਗ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋ - ਤਰਫਾ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਿਆ।
1232 ਵਿੱਚ ਮੰਗੋਲ ਸਮਰਾਟ ਚੰਗੇਜ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਓਗਤਾਈ ਖ਼ਾਨ ਨੇ ਸੋਂਗ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦੀ ਮਦਦ ਦੇ ਨਾਲ ਜਿੰਨ ਸਾਮਰਾਜ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ।
1234 ਵਿੱਚ ਜਿੰਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਸਮਰਾਟ ਆਈਜੋਂਗ ਨੇ ਆਤਮਹੱਤਿਆ ਕਰ ਲਈ ਅਤੇ ਜਿੰਨ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਅੰਤ ਹੋ ਗਿਆ।
ਜਿੰਨ ਰਾਜ ਦਾ ਮੰਗੋਲਾਂ ਅਤੇ ਸੋਂਗ ਵਿੱਚ ਬਟਵਾਰਾ ਹੋਣਾ ਸੀ ਲੇਕਿਨ ਉਹ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਇਸ ਉੱਤੇ ਆਪਸੀ ਲੜਾਈ ਹੋ ਗਈ।
ਜਿੰਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਉੱਤਰੀ ਮੰਚੂਰਿਆ ਵਿੱਚ ਵਸਨ ਵਾਲੇ ਜੁਰਚੇਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਵਾਨਯਾਨ ਅਗੁਦਾ ਨਾਮਕ ਮੁਖੀ ਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਉੱਤਰੀ ਚੀਨ ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰ ਰਹੇ ਖਿਤਾਨੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਲਿਆਓ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਨਾਲ ਹੋਇਆ।
ਲਿਆਓ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਦਾ ਮੰਚੂਰਿਆ ਅਤੇ ਮੰਗੋਲਿਆ ਦੇ ਕੁੱਝ ਭਾਗ ਉੱਤੇ ਸਦੀਆਂ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਸੀ।
ਸੰਨ 1121 ਵਿੱਚ ਜੁਰਚੇਨੋ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਲਿਆਓ ਦੇ ਦੱਖਣ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਸੋਂਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਨਾਲ ਸੁਲਾਹ ਕਰਕੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਲਿਆਓ ਉੱਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਸੋਂਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੀਆਂ ਫੋਜਾਂ ਤਾਂ ਅਸਫਲ ਰਹੀਆਂ ਲੇਕਿਨ ਜੁਰਚੇਨ ਲਿਆਓ ਨੂੰ ਮੱਧ ਏਸ਼ਿਆ ਵੱਲ ਖਦੇੜਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੇ।
1125 ਵਿੱਚ ਅਗੁਦਾ ਦਾ ਦੇਹਾਂਤ ਹੋਣ ਉੱਤੇ ਜੁਰਚੇਨੋਂ ਨੇ ਸੋਂਗ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਲਾਹ ਤੋੜ ਦੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇਲਾਕੀਆਂ ਉੱਤੇ ਵੀ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਸੋਂਗ ਪਰਵਾਰ ਭੱਜਕੇ ਯਾਂਗਤਸੇ ਨਦੀ ਦੇ ਪਾਰ ਜਾ ਕੇ ਟਿਕ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਦੱਖਣ ਸੋਂਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਸ਼ਾਸਨ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ।
ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁਰਚੇਨ ਲੋਕ ਚੀਨੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿੱਚ ਢਲਦੇ ਗਏ ਅਤੇ ਲਗਭਗ 30 ਲੱਖ ਜੁਰਚੇਨ ਉੱਤਰੀ ਚੀਨ ਵਿੱਚ ਆ ਵੱਸੇ।
1191 ਤੱਕ ਇਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਸਲ ਸ਼ੁੱਧ ਰੱਖਣ ਲਈ ਜੁਰਚੇਨ ਅਤੇ ਹਾਨ ਚੀਨੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਵਰਜਿਤ ਰੱਖਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ ਦੋਨਾਂ ਗੁਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਦੀਆਂ ਹੋਣ ਲੱਗੀ ਅਤੇ ਜੁਰਚੇਨ ਹੌਲੀ - ਹੌਲੀ ਚੀਨੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਨਣ ਲੱਗਿਆ।
ਜਿੰਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ , ਜਿਨੂੰ ਜੁਰਚੇਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੁਰਚੇਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਾਨਯਾਨ ਪਰਵਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇੱਕ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਉੱਤਰੀ ਚੀਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਕੁੱਝ ਗੁਆਂਢੀ ਇਲਾਕੀਆਂ ਉੱਤੇ ਸੰਨ 1115 ਈਸਵੀ ਤੋ 1234 ਈਸਵੀ ਤੱਕ ਸ਼ਾਸਨ ਕੀਤਾ।
ਇਹ ਜੁਰਚੇਨ ਲੋਕ ਉਹਨਾਂ ਮਾਂਛੂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਸਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ 500 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਚੀਨ ਉੱਤੇ ਚਿੰਗ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕੀਤਾ।
ਧਿਆਨ ਦਿਓ ਦੀ ਕਿ ਇਸ ਜਿੰਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਹੋਰ ਜਿੰਨ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਆਇਆ ਸੀ ਜਿਹਨਾਂ ਦਾ ਇਸ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਕਾਰਜਪਾਲਿਕਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ, ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਮਨ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਬਣਾਏ ਰੱਖਣਾ ਅਤੇ ਬਾਹਰਲ ਹਮਲਿਆਂ ਤੋਂ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਹੈ।
ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਕਾਰੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਨ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਸਾਰੇ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਦੇਖ ਰੇਖ ਅਤੇ ਅਗਵਾਈ ਸੰਬੰਧਤ ਮੰਤਰੀ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸ਼ਾਸ਼ਨ ਚਲਾਉਣ ਲਈ ਕਾਰਜਪਾਲਿਕਾ ਨੂੰ ਕਈ ਵਿਧਾਨਕ ਕੰਮ ਵੀ ਕਰਨੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।
ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਬਿੱਲ ਵਧੇਰੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੈਂਬਰ ਮੰਤਰੀਆਂ ਵੱਲੋ ਹੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵੱਲੋਂ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਬਿੱਲ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖੀ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਪਿਛੋਂ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਜਦੋਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੀ ਬੈਠਕ ਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਕਾਰਜਪਾਲਿਕਾ ਦਾ ਮੁੱਖੀ ਹੀ ਅਧਿਆਦੇਸ਼ ਜਾਂ ਆਰਡੀਨੈਂਸ ਜਾਰੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨ ਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਜੋਕੇ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਦੂਸਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।
ਕਾਰਜਪਾਲਿਕਾ ਆਪਣੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਨੀਤੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਸਰੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸਮਝੌਤੇ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸੰਸਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿੱਚ ਧਨ ਬਿੱਲ ਅਤੇ ਬਜਟ ਮੰਤਰੀ-ਮੰਡਲ ਵੱਲੋਂ ਹੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਂਣੇ, ਪੁਰਾਣੇ ਟੈਕਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ-ਘੱਟ ਕਰਨਾ, ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਕਾਰਜਪਾਲਿਕਾ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਦੇਸ਼ ਦੇ ਮੁੱਖੀ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਅਪਰਾਧੀ ਦੀ ਸਜਾ ਨੂੰ ਮਾਫ਼ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਘੱਟ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਕਾਰਜਪਾਲਿਕਾ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਬਾਹਰਲੇ ਹਮਲਿਆਂ ਤੋਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਸੈਨਾ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਫੌਜ ਦਾ ਸੈਨਾਪਤੀ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਵੀ ਕਾਰਜਪਾਲਿਕਾ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕਾਰਜਪਾਲਿਕਾ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਕਾਰ ਲਈ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਤਿਆਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਸਦ ਦੀ ਮਨਜ਼ੁਰੀ ਲਈ ਸੰਸਦ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਇਹ ਵਿਧਾਨਪਾਲਿਕਾ ਜਾਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ ਪ੍ਰਬੰਧ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਰਾਜ ਦੇ ਸਰਵ-ਉੱਚ ਅਧਿਕਾਰੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਛੋਟੇ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਕਰਮਚਾਰੀ ਵੀ ਇਸ ਦਾ ਅੰਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਉਦੋਂ ਫੈਲਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਲੋਕ ਅਜਿਹਾ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦੇ ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੀੜਿਆਂ ਦੇ ਅੰਡੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਉਦੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਲਾਗਦਾਰ ਜਾਂ ਗੰਦੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਫ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਜਾਂ ਪਕਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।