polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ਇਹ ਇੱਕ ਖੇਤੀ ਅਧਾਰਤ ਆਰਥਿਕਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲਗਪਗ 60% ਵੱਸੋਂ ਖੇਤੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਰੁਜਗਾਰਯੁਕਤ ਹੈ।
ਇਥੋਂ ਦੇ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜ ਇਥੇ ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਖੜੀ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਲਾਗਤ ਵੀ ਵਧ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਭੂਟਾਨ ਵਿੱਚ ਹਾਈਡਰੋਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਪਰਯਟਨ ਆਕਰਸ਼ਣ ਇਥੋਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸਰੋਤ ਹਨ।
ਇਥੋਂ ਦੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਨੀਤੀਆਂ ਦੇਸ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਸੁਥਰਾ ਰਖਣ ਲਈ ਸਹਾਈ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਹੋਰ ਵੀ ਖਿਚ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
2004 ਵਿੱਚ ਭੂਟਾਨ ਵਾਹਦ ਐਸਾ ਦੇਸ ਸੀ ਜਿਥੇ ਸਿਗਰਟਨੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਤੰਬਾਕੂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਲਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਸਾਲ 2004 ਵਿੱਚ ਦੇਸ ਦੀ ਵਿਕਾਸ ਦਰ 6.5%, ਸੀ ਜੋ ਮੁਖ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਬਣੇ ਬਣਾਏ ਵਸਤਰ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਬੰਗਲਾਦੇਸੀਆਂ ਦੀ ਕਮਾਈ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਕਾਰਨ ਹੋਈ ਸੀ।
ਬੰਗਲਾਦੇਸ ਨੇ ਨਿਰਯਾਤ ਮੁਖੀ ਉਦਯੋਗਾਂ ਨੂੰ ਉਤਸਾਹਤ ਕਰਨ ਦੀ ਨੀਤੀ ਵੀ ਅਪਣਾਈ ਹੈ।
ਬੰਗਲਾਦੇਸ ਭਾਰਤ ,ਨੇਪਾਲ ਅਤੇ ਭੂਟਾਨ ਦੀਆਂ ਅਰਥ ਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਤਾ ਰਖਦਾ ਹੈ।
ਚੀਨ ਵੀ ਆਪਣੇ ਭੂ ਬੰਦ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਬੰਗਲਾਦੇਸ ਨੂੰ ਮਹੱਤਤਾ ਵਾਲਾ ਦੇਸ ਮੰਨਦਾ ਹੈ
ਬੰਗਲਾ ਦੇਸ ਇੱਕ ਅਜ਼ਾਦ ਮੰਡੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਹੈ ਜੋ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ 44ਵੀੰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਹੈਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਦਰਾ ਕੋਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਬੰਗਲਾ ਦੇਸ 2016 7.1% ਵਾਧੇ ਦੀ ਦਰ ਨਾਲ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਵਿਕਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਹੈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤੋਂ ਅਜ਼ਾਦ ਹੋਣ ਉਪਰੰਤ ਬੰਗਲਾਦੇਸ ਨੇ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਦੇ ਰਾਹ ਚਲਕੇ ਸਾਰੇ ਮੁਖ ਉਦਯੋਗ ਰਾਸ਼ਟਰੀਕ੍ਰਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਸਨ।
1980 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇਸ ਵਿੱਚ ਨਿਜੀਕਰਨ ਵੱਲ ਨੂੰ ਮੋੜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਕੁਝ ਉਦਯੋਗ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੀਤੇ ਗਏ।
ਇਹ ਸਾਰਣੀ ਬੰਗਲਾ ਦੇਸ ਦਾ ਚਾਲੂ ਕੀਮਤਾਂ ਕੁੱਲ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦਨ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਦਰਾ ਕੋਸ਼ ਨੇ ਬੰਗਲਾ ਦੇਸੀ ਟਕਾ ਵਿੱਚ ਮਾਪੀ ਹੈ
ਜਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ ਖੇਤੀ, ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਿਆਂ ਸਨ।
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਦੀ ਰੁਚੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਮੁਢੋਂ-ਸੁਢੋਂ ਤਿਆਗਣ ਉੱਤੇ ਬਲ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ, ਸਗੋ ਉਸਦਾ ਪੁਨਰ-ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਉਸ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨਕ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਪਣਾਉਣ ਉੱਤੇ ਬਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਨਕਾਰ ਕੇ ਕੋਈ ਵੀ ਵਿਅਕਤੀ ਜਾਂ ਸਮਾਜ ਪ੍ਰਗਤੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ,ਧਰਮ,ਰੀਤੀ-ਰਿਵਾਜਾਂ,ਪਹਿਰਾਵੇ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੇ ਢੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤੀਹ-ਚਾਲੀ ਸਾਲ ਪਹਿਲੋਂ ਪਿੰਡ ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਣਾ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਹੀ ਜੀਵਨ ਭੋਗ ਕੇ ਮਰ ਜਾਣਾ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਨੀਤੀ ਹੋਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਹੁਣ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਉਸਦੇ ਪਿੰਡ,ਸ਼ਹਿਰ ਜਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹੀ,ਹੁਣ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਰਾਜ ਦੇ ਲੋਕ ਆ ਵਸੇ ਹਨ।
ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ,ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਯੂਰਪੀਅਨ, ਸਿਥੀਅਨ,ਬੰਗਾਲੀ,ਮਦਰਾਸੀ,ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਆਦਿ ਹਰ ਰਾਜ ਦੇ ਵਸਨੀਕ ਮਿਲਣਗੇ।
ਸਿੱਟੇ ਵਜੋਂ ਇਸ ਤਕਨੀਕ ਦੇ ਰਾਹੀਂ ਸਭਿਆਚਾਰੀਕਰਨ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਤੇ ਫੈਲ ਗਿਆ।
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਭੌਤਿਕ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੀ ਉਹ ਸਮਾਜਕ ਵਿਵਸਥਾ ਹੈ।
ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ੀਨ, ਤਕਨਾਲੌਜੀ,ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਧਰਮ ਨਿਰਪੇਖ ਦਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਅਤੇ ਬੇਹੱਦ ਜਟਿਲ ਸਮਾਜਕ ਢਾਚਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਵਿਚਾਰ ਅਤੇ ਵਤੀਰੇ ਆਪਣੇ ਅਰਥ ਬਦਲ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਨੇ ਸਮਕਾਲੀਨ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਦਵੰਦ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਵੀ ਤੇਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਦੰਵਦ, ਸਾਧਨਹੀਣ ਅਤੇ ਸਾਧਨ ਸੰਪੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਦਵੰਦ, ਪਰੰਪਰਾ ਅਤੇ ਨਵੀਨਤਾ ਦਾ ਦਵੰਦ।
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮਾਜਕ ਢਾਚੇ ਵਿੱਚ ਆਈਆਂ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਪਰੰਤੂ, ਜਿੱਥੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਅਧੀਨ ਨਵੀਨ ਰੁਚੀਆ ਅਪਣਾਉਣ ਦਾ ਪੱਖ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਉਥੇ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਜੀਵਨ ਦੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵੱਲ ਵਧੇਰੇ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇੱਥੇ ਅਪਣਾਉਣ ਅਤੇ ਤਿਆਗਣ ਦੇ ਦੋਵੇਂ ਅਮਲ ਵਿੱਚ ਹਰ ਫੈਸਲੇ ਦਾ ਅਧਾਰ ਤਰਕ ਉਤੇ ਟਿਕਿਆ ਹੈ।
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਜੀਵਨ, ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮਾਦਾਨ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਆਪਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਦਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਅਪਣਾਉਣ ਦੀ ਰੁਚੀ ਦਾ ਬੋਧ ਕਰਾਉਣ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ।
ਅੰਧ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ,ਰੂੜੀਵਾਦ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਢੰਗਾਂ ਨੂੰ ਨਕਾਰਕੇ ਇਹ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਤਰਕ,ਵਿਵੇਕ ਤੇ ਨਵੀਨ ਢੰਗਾਂ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਵਲ ਵਧੇਰੇ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਹੈ।
ਉਦਯੋਗਿਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਅਧੀਨ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਦੇਖਣ,ਪਰਖਣ ਅਤੇ ਮਾਨਣ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪੱਖ ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਆਧੁਨਿਕੀਕਰਨ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਹੈ,ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਪਛੱਮੀ ਸਮਾਜ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵਾਪਰੀ।
ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਅਧਿਐਨ ਦੁਆਰਾ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸਿਆ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਆ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਿਆ ਤੇ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆ ਸੁਸਾਇਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪਰਿਵਰਤਨ ਆੲੇ,ਇਨ੍ਹਾਂ ਪਰਿਵਰਤਨਾਂ ਨੇ ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ, ਸਮਾਜਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆ, ਵਿਚਾਰਧਾਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਤਕਨੋਲੋਜੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਜਿਲ੍ਹਾ ਅਸਲ ਵਿੱਚ 1904 ਵਿੱਚ ਲਾਇਲਪੁਰ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਨਾਂਮ ਹੇਠ ਬਣਿਆ ਸੀ, ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਝਾਂਗ ਜਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਤਹਿਸੀਲ ਸੀ।
ਬਰਤਾਨਵੀ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਲਾਇਲਪੁਰ ਨਾਂਮ ਇੱਕ ਬਰਤਾਨਵੀ ਲਫ਼ਟੈਣ-ਗਵਰਨਰ ਸਰ ਜੇਮਸ ਬਰੌਡਵੁਡ ਲਾਇਲ ਦੇ ਨਾਂਮ ਕਰਕੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਂਮ 'ਲਾਇਲ' ਵਰਤ ਕੇ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ 'ਪੁਰ' ਸ਼ਬਦ ਵਰਤ ਕੇ "ਲਾਇਲਪੁਰ" ਨਾਂਮ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਫ਼ੈਜ਼ਲਾਂ ਦਾ ਸ਼ਹਿਰ, ਇਹ ਨਾਂਮ ਸਾਉਦੀ ਅਰਬ ਦੇ ਫ਼ੈਜ਼ਲਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਆਰਥਿਕ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਜੋਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਕਰਾਚੀ ਅਤੇ ਲਹੌਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਤੀਜ਼ਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
2005 ਤੱਕ ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ ਸ਼ਹਿਰੀ ਜਿਲ੍ਹੇ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਦੀਆਂ ਅੱਠ ਨਗਰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸ਼ਕੀ ਤਹਿਸੀਲਾਂ ਹਨ।
ਇੱਥੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵੀ ਇੱਥੇ ਵਰਤ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਪੂਰਵ-ਇਤਿਹਾਸ ਵਿਚ, ਮਨੁੱਖੀ ਵਤੀਰੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘੀਆਂ ਜੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੇ ਇਸ ਦੇ ਹਵਾਲਿਆਂ ਤੋਂ ਜਾਪਦਾ ਹੈ ਇਹ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਦੇ ਉੱਭਾਰ ਦੇ ਮੋੜਾਂ ਤੇ, ਨਵ-ਪੱਥਰ ਜੁੱਗ ਜਾਂ ਘੁਮੰਤਰੂ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਕਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੌਕਿਆਂ ਤੇ ਕਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਭਿਆਚਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਵੱਖੋ ਵੱਖ ਤਰਕ ਉਹੀ ਹਨ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦੇ ਪ੍ਰੇਰਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਦਾ ਮਕਸਦ ਚੰਗੀ ਕਿਸਮਤ ਲਿਆਉਣਾ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਮਿਸਾਲ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮੰਦਿਰ ਜਾਂ ਪੁਲ ਵਰਗੀ ਕਿਸੇ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਸੰਪੂਰਨ ਹੋਣ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਮਰਪਣ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿਚ।
ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਚੀਨੀ ਪੌਰਾਣਿਕ ਕਥਾ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਚੀਨ ਦੀ ਮਹਾਨ ਦੀਵਾਰ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕ ਦਫ਼ਨ ਹਨ ਭਾਵ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਦਿਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਜਾਪਾਨ ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਕਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ "ਹੀਤੋਬਸ਼ੀਰਾ" ਦੇ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਕਿ ਦੁਰਘਟਨਾਵਾਂ ਜਾਂ ਦੁਸ਼ਮਣ ਹਮਲਿਆਂ ਤੋਂ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਨੀਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਕੁਆਰੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿੰਦਾ ਦਫਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਧਰਨਾ ਸੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਹਾਪੁਰਸ਼ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਾਉਣ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਾਥਨਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਕੁਆਰੀ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਜਿਉਂਦਾ ਦਫ਼ਨਾਉਣ ਨਾਲ ਇਮਾਰਤ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਦੁਰਘਟਨਾ ਜਾਂ ਬਾਹਰੀ ਦੁਸ਼ਮਨ ਤੋਂ ਕੋਈ ਖਤਰਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।
ਅਤੇ ਬਾਲਕਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ (ਸਕਾਡਰ ਬਿਲਡਿੰਗ ਅਤੇ ਆਰਟਾ ਪੁਲ ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਲਗਪਗ ਮਿਲਦੀਆਂ ਜੁਲਦੀਆਂ ਮਿਥਾਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕਿਸੇ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਰਸਮ ਲਈ ਕਿਸੇ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਸੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਧਾਰਮਿਕ ਰਸਮਾਂ ਲਈ ਵੱਢਿਆ ਜਾਂਦਾ/ਕਤਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਸ਼ੂ ਬਲੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਮਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਕਿ ਦੇਵਤੇ ਖੂਸ਼ ਅਤੇ ਸਤੁਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਣ ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮ੍ਰਿਤਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਦੇਵਤੇ ਦੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਲਈ ਭੇਟ ਕਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਰਾਜੇ ਦੇ ਗ਼ੁਲਾਮਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਅਗਲੇ ਜਨਮ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਸਵਾਮੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਰਾਜੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਰ ਸਕੇ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁਝ ਸਮਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀਆਂ ਜੁਲਦੀਆਂ ਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਚਲਦੀਆਂ ਸਨ ਜਿਵੇਂ ਮਨੁੱਖੀ ਸਿਰਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਆਦਿ।
ਲੋਹਾ ਯੁੱਗ ਤੱਕ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਹੋ ਰਹੇ ਵਿਕਾਸ ਕਾਰਣ ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਨਾਲੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਦਾ ਚਲਨ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।
ਆਧੁਨਿਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਇਹ ਖਤਮ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ ਪਰ ਕਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਦੀ ਖਬਰ ਪਤਾ ਲੱਗ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
ਕਈ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਵ-ਇਤਿਹਾਸਕ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਲੇਕਿਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇਹ ਪ੍ਰਥਾ ਬੰਦ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।
ਇਬ੍ਰਾਹੀਮ ਅਤੇ ਇਸਹਾਕ ਦੀ ਕਥਾ ਮਨੁੱਖ ਬਲੀ ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਜਿਹੇ ਮਿਥਕਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਣ ਹੈ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵੈਦਿਕ ਪੁਰੁਸ਼ਮੇਧ , ਵੀ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰਮਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਪ੍ਰਥਾ ਸੀ।
ਪਲਾਇਨੀ ਦ ਐਲਡਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਬਲੀ 97 ਈਪੂ ਵਿੱਚ ਸੈਨੇਟ ਦੀ ਇੱਕ ਘੋਸ਼ਣਾ ਦੁਆਰਾ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਇਹ ਪ੍ਰਥਾ ਉਂਜ ਹੀ ਇਤਨੀ ਘੱਟ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਘੋਸ਼ਣਾ ਸਿਰਫ ਪ੍ਰਤੀਕ ਮਾਤਰ ਸੀ।
ਖ਼ਤਮ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਮਨੁੱਖ ਬਲੀ ਦਾ ਸਥਾਨ ਜਾਂ ਤਾਂ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਬਲੀ ਨੇ ਲੈ ਲਿਆ ਜਾਂ ਫਿਰ ਪੁਤਲਿਆਂ ਦੀ ਸੰਕੇਤਕ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣ ਲੱਗੀ ਉਦਾਹਰਣ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਰੋਮ ਵਿੱਚ ਅਰਜੇਈ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ।
ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਇੱਕ ਸਥਿਰ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਮਾਜਿਕ ਬੰਧਨਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸੰਚਾਲਕ ਹੋਵੇ।
ਇਹ ਕੰਮ ਇਹ ਦੋ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ: ਇੱਕ ਬਲੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਮਾਜਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲਾ ਬੰਧਨ ਹੋਣ ਰਾਹੀਂ, ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦੇਣ ਰਾਹੀਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮਾਜਕ ਸਥਿਰਤਾ ਉੱਤੇ ਮਾੜਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਿਵਲ ਧਰਮ ਦੇ ਬਾਹਰ, ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਦਾ ਨਤੀਜਾ "ਖੂਨ ਖਰਾਬੇ" ਅਤੇ ਕਤਲਾਮ ਦੇ ਵਿਸਫੋਟ ਵਿੱਚ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਅਸਥਿਰਤਾ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਯੂਰਪੀ ਵਿਚ-ਹੰਟ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਕਰਾਂਤੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹਿੰਸਾ ਦਾ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦੀਆਂ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਹੜ੍ਹ ਜਿਹਾ ਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਇਹੀ ਸਮਾਜ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਪੈਟਰਨ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੇ।
ਏਫੀਜੇਨੀਆ ਦੇ ਕੂਝ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਵਿਚ ਡਉਸ ਐਕਸ ਮਸ਼ੀਨ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਆਰਟੇਮਿਸ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੀ ਥਾਂ ਤੇ ਇੱਕ ਜਿਰਨ ਦੀ ਬਲੀ ਦੇਣਾ ਯੁਨਾਨ ਦੇ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਉਤੇ ਲੱਗੀ ਰੋਕ ਦੀ ਯਾਦ ਜਾਂ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਥਾਂ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਬਲੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।
ਕਈ ਵਿਦਵਾਨ ਇਸ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਬਾਈਬਲ ਵਿਚ ਪਿਤਾ ਅਬਰਾਹਮ ਦੁਆਰਾ ਇਸਹਾਕ ਦੀ ਬਲੀ ਸਮੇਂ ਸੂਝਵਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬਲੀ ਦੇ ਆਖਰੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਆ ਕੇ ਰੋਕ ਲਗਾ ਦੇਣ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮੌਤ ਉਪਰੰਤ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਧਾਰਨਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਮ੍ਰਿਤਕ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਅੰਤਿਮ-ਸੰਸਕਾਰ ਵੇਲੇ ਮਾਰੇ ਗਏ ਪੀੜਤਾਂ ਤੋਂ ਲਾਭ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਮੰਗੋਲ, ਸਿਥੀਅਨਜ਼, ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮਿਸਰ ਦੇ ਅਤੇ ਕਈ ਮੇਸੋਅਮਰੀਕੀ ਸਰਦਾਰ ਸੋਚਦੇ ਸਨ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣਾ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਟੱਬਰ, ਨੌਕਰਾਂ ਅਤੇ ਬਾਂਦੀਆਂ ਸਣੇ, ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਅਗਲੇ ਸੰਸਾਰ ਲੈ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸਨ।
ਇਸ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ "ਲਾਗੀ ਕੁਰਬਾਨੀ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਨੇਤਾ ਦੇ ਲਾਗੀ ਲਾਣੇ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ ਦੇ ਨਾਲ ਕੁਰਬਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਅਗਲੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਸੇਵਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖ ਸਕਣ।
ਪ੍ਰਾਣ ਦੰਡ ਦੇਣ ਨਾਲ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਰੀਤਾਂ ਜੂੜੀਆਂ ਹਨ ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਸਦਾ ਸਿਧਾ ਸਬੰਧ ਧਰਮ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ ਇਸਦਾ ਵੀ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਤੋਂ ਅਲੱਗ ਕਰ ਕੇ ਦੇਖਣਾ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ।
ਜਲਾ ਕੇ ਮਾਰਨ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨੁਖੀ ਬਲੀ ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਤੂ ਦੰਡ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮਨੁਖੀ ਬਲੀ ਦਾ ਰੂਪ ਹੀ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੈਰ-ਕੰਨੂਨੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਹੱਤਿਆ ਵੀ, ਸਮੂਹਿਕ ਹੱਤਿਆ ਨੂੰ ਥਿਯੋਡੋਰ ਡਬਲਿਉ ਅਰਨਾਲਡ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕਦੇ ਕਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਹੀ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਬੈਡੋਰ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਆਰੰਭਿਕ ਸ਼ਾਸਨ ਕਾਲ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰ/ਸੇਵਾਦਾਰਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਮੌਤ ਸਮੇਂ ਉਸ ਦੇ ਨੌਕਰ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਸਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਬਲੀ ਦੀ ਭੇਟ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿਤੇ ਜਾਂਦੇ ਜਾਂ ਖੁਦ ਚੜ੍ਹ ਜਾਂਦੇ ਸਨ ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਜੇ ਲਈ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗਣੇ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਕੰਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਕਿਸੇ ਰਸਮ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆ ਹੱਤਿਆਵਾਂ ਕਦੇ ਕਦੇ ਦੇਖਣ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੀਆ ਹਨ ਜਿਵੇਂ 2000 ਈ. ਵਿਚ ਉਪ-ਸਹਾਰਵੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਤੋਂ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਸਤੀ ਪ੍ਰਥਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵਿਧਵਾ ਨੂੰ ਧੱਕੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਮ੍ਰਿਤਕ ਪਤੀ ਨਾਲ ਜਲ੍ਹਾ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਵੀ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਪ੍ਰਚਿਲਤ ਸੀ।
ਰੋਮ ਵਿੱਚ ਬਲੀ ਦੇ ਕਈ ਰੂਪ ਪ੍ਰਚਿਲਤ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਬੰਧਕਾਂ ਨੂੰ ਸੌਂਹ ਤੋੜਨ ਜਾਂ ਧੋਖਾ ਦੇਣ ਤੇ "ਇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਭੇਟ" ਕਰ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਯੁੱਧ ਦੇ ਕੈਦੀਆਂ ਨੂੰ ਮੇਂਸ ਅਤੇ ਅਧੋਲੋਕ ਦੇ ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ ਬਲੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਿਉਂਦਿਆਂ ਹੀ ਦਫ਼ਨਾ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਆਧਨਿਕ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪਸ਼ੂ ਬਲੀ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਜੋ ਕਿ ਕਿਸੇ ਸੁਤੰਤਰ ਸੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾਇਬ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਭਾਵ ਹੁਣ ਖਾਸ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਉਤੇ ਪਸ਼ੂ ਬਲੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਜੋ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਸਭ ਤੋਂ ਦੁਰਲਭ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਕਾਨੂੰਨ ਹੱਤਿਆ ਦਾ ਰੂਪ ਹੀ ਮੰਨਦਾ ਹੈ।
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਵੀ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਦਿੱਤੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹੋਮਰ ਦੇ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਵਿੱਚ, ਇਫੀਜੀਨੀਆ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਅਗਮੈਮਨੋਨ ਨੇ ਆਰਟਿਮਿਸ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਕੁਰਬਾਨ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਸੀ ਤਾਂ ਕਿ ਉਸ ਕੋਲੋਂ ਯੁਨਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਟਰੋਜਨ ਜੰਗ ਲਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮਿਲ ਸਕਦੀ।
ਬਾਈਬਲ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹਵਾਲੇ ਵਿੱਚ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਬੰਧੀ ਸੰਕੇਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਜਰਾਇਲਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਮੋਆਬ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਨੂੰ ਜਲਾ ਕੇ ਬਲੀ ਚੜਾਉਣ ਦੀ ਕਥਾ ਹੈ।
ਸਟ੍ਰਾਬੋ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੈਲਟ ਲੋਕ ਇੱਕ ਪੀੜਿਤ ਦੇ ਤਲਵਾਰ ਖੋਭ ਦਿੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀਆਂ ਕੜਵੱਲਾਂ ਤੋਂ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਾਉਂਦੇ ਸਨ।
ਸਿਰਾਂ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਇੱਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਵੈਰੀ ਦਾ ਸਿਰ ਕਰਮਕਾਂਡ ਜਾਂ ਜਾਦੂਟੂਣੇ ਦੇ ਮਕਸਦ ਲਈ, ਜਾਂ ਵੱਕਾਰ ਦੇ ਕਾਰਣਾਂ ਕਰਕੇ ਲਿਆਏ ਜਾਣ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਚੀਨੀ ਨਦੀ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਨੌਜਵਾਨ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਬਲੀ ਦੇਣ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਕਿਸੇ ਮਾਲਕ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਗ਼ੁਲਾਮਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦਫ਼ਨਾ ਦਿਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ
ਤਿੱਬਤ ਵਿੱਚ ਬੁੱਧ ਧਰਮ ਦੇ ਆੳੇਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਨੁੱਖੀ ਬਲੀ ਅਦਮ-ਖੋਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾ ਮੌਜੂਦ ਸੀ।
ਬਲੋਚ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਇਸ ਦੀਆਂ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪੋਸਟਾਂ-ਤਸਵੀਰਾਂ, ਵੀਡੀਓ ਅਤੇ ਟਿੱਪਣੀਆਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਸੀ।
ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵੱਲੋਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੋਲਡ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਇਸ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਵਿਡੀਓਜ਼ ਉਸ ਦੀਆਂ ਕੈਚਫਰੇਜ ਨਾਲ ਸਨ "ਹਾਓ ਐਮ ਲੂਕਿੰਗ?" ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਵਾਕ "ਮੈਰੇ ਸਰ ਮੇਂ ਦਰਦ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ" ਇੱਕ ਮਜ਼ਾਕੀਆ ਅਤੇ ਆਕਰਸ਼ਕ ਸੁਰ ਵਿੱਚ ਸਨ।
ਇਸ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਾਕ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਏ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਾਕ ਨਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਅਪਣਾਇਆ।
ਇਸ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਸਾਈਟ ਡਬਸਮੈਸ਼ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਵੀ ਦਿਖਾਈ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਕਸਾਰਤਾ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਈ।
ਕੁਝ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਖਬਰਾਂ ਵਾਲੇ ਮੀਡੀਆ ਨੇ ਇਸ ਦੀ ਉਸ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਕਿਮ ਕਾਰਦਾਸ਼ੀਅਨ ਨਾਲ ਕੀਤੀ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਥਾਨਕ ਟਿੱਪਣੀਕਾਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਕਰਦਸ਼ੀਅਨ ਨਾਲੋਂ ਵਧੇਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਬਲੋਚ "ਸਮਾਜ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ" ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਸ਼ਰਤਾਂ 'ਤੇ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਜੀਉਂਦੀ ਰਹੀ ਸੀ।
ਉਹ 2014 ਤੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟਾਕ ਸ਼ੋਅ 'ਤੇ ਜਾਂ ਤਾਂ ਗਾਣੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਜਾਂ ਆਪਣੀ ਵਧਦੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ' ਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਹੋਣ ਲੱਗੀ।
ਇਸ ਨੇ ਪਟੂਨਰ ਵੈੱਬ ਸਲਿ .ਸ਼ਨਜ਼ ਵਿਖੇ ਡਿਜੀਟਲ ਮੈਨੇਜਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਜੂਨ, 2016 ਵਿੱਚ ਬਲੋਚ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਜਾਣਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮੌਲਵੀ ਮੁਫ਼ਤੀ ਅਬਦੁੱਲ ਕਾਵੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ।
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲਬਾਤ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਤੇ ਹਾਹਾਕਾਰ ਮਚਾ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਫੋਟੋਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਈਆਂ।
ਇਸ ਮੁਲਾਕਾਤ ਨਾਲ ਮੁਫਤੀ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਧਾਰਮਿਕ ਕਮੇਟੀ ਵਿਚੋਂ ਉਸ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਮੁਅੱਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬਲੋਚ ਮੌਜੂਦਾ ਪਕਿਸਤਾਨੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਨਿਊਜ਼ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦਾ ਨਿਯਮਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੁੰਦੀ ਚਲੀ ਗਈ।
ਇਸ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀਵੀ ਸ਼ੋਅਜ਼ 'ਤੇ ਡਿਬੇਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ਇਸ ਨੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਮੁਬਾਸ਼ਿਰ ਲੂਸਮੈਨ ਵਰਗੇ ਸੀਨੀਅਰ ਐਂਕਰਾਂ ਨਾਲ ਟਾਕ ਸ਼ੋ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।
ਉਹ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨਾਲ ਬਹਿਸ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਟਾਕ ਸ਼ੋਅ' 'ਤੇ ਆਪਣੀ ਪੱਛਮੀ ਜੀਵਨ ਸ਼ੈਲੀ ਅਤੇ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਕੰਮਾਂ ਲਈ।
ਕਈ ਵਾਰ ਪੂਰਵ ਕਰਿਕਟਰ ਅਤੇ ਵਿਰੋਧੀ ਨੇਤਾ ਇਮਰਾਨ ਖਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਤਾਈ ਸੀ।
ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਸ ਦੀ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਇਸ ਮੌਜੂਦਗੀ ਵਧਦੀ ਗਈ, ਬਲੋਚ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ 'ਤੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕੀਤੀ।
ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹਫ਼ਤਾ ਪਹਿਲਾਂ, ਇਸ ਨੇ ਬਾਨ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ 'ਤੇ ਲਗਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਇਆ।
ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਮੁਬਾਸ਼ਿਰ ਲੁਕਮਾਨ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਦੌਰਾਨ ਬਲੋਚ ਨੇ ਸੰਨੀ ਲਿਓਨ, ਰਾਖੀ ਸਾਵੰਤ ਅਤੇ ਪੂਨਮ ਪਾਂਡੇ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦੱਸਿਆ।
ਇਸ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ, ਲੋਕ ਅਤੇ ਮੀਡੀਆ ਸਮੂਹ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਬੁਲਾ ਰਹੇ ਸਨ।
ਇਸ ਦੇ ਅੰਮੀ ਅੱਬੂ ਦਾ ਨਾਮ ਅਨਵਰ ਬੀਬੀ ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਅਜ਼ੀਮ ਸੀ ਜੋ ਸਥਾਨਕ ਖੇਤੀ ਨਾਲ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਇਸ ਦਾ ਪਿਛਲਾ ਸਟੰਟ ਸੀ ਜਿਸ ਕਰਨ ਉਹ ਹੋਰ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਆਈ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 19 ਮਾਰਚ 2016 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵਿਰੁੱਧ ਟੀ -20 ਮੈਚ ਜਿੱਤਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਡਾਂਸ ਕਰੇਗੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਇਹ ਪਰਫਾਰਮੈਸ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਸ਼ਾਹਿਦ ਅਫਰੀਦੀ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰੇਗੀ।
ਉਸ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ' ਤੇ ਇੱਕ ਟੀਜ਼ਰ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਕੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ, ਪਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮੈਚ ਹਾਰ ਗਿਆ।
ਕਾਵੀ ਨਾਲ ਜੂਨ 2016 ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਅਜ਼ੀਮ ਨੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਤੋਂ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਜਾਨ ਤੋਂ ਮਾਰਨ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਨੇ ਰਾਜ ਤੋਂ ਪੁਲਿਸ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ।
ਜੂਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿਚ, ਖ਼ਬਰਾਂ 'ਤੇ ਬਲੋਚ ਦੇ ਪਾਸਪੋਰਟ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ਨਾਖਤੀ ਕਾਰਡ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਅਤੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ।
ਬਲੋਚ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 2013 ਵਿੱਚ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਮਾਨਤਾ ਮਿਲੀ ਸੀ, ਜਦੋਂ ਇਸਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਆਈਡਲ ਲਈ ਆਡੀਸ਼ਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ; ਇਸ ਦਾ ਇਹ ਆਡੀਸ਼ਨ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਇੰਟਰਨੈਟ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਈ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈਟ 'ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖੇਜੇ ਗਏ ਪਹਿਲੇ 10 ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇਹ ਇੱਕ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦੋਵੇਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆ ਮਿਲੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀਆਂ ਪੋਸਟਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹਿਆ ਵੀ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਇਸ ਦਾ ਪਤੀ ਇਸ ਨੂੰ ਕੁੱਟਿਆ ਅਤੇ ਤਸੀਹੇ ਦਿੰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਭੱਜ ਗਈ।
ਕੰਦੀਲ ਬਲੋਚ , ਜਨਮ ਸਮੇਂ ਫੌਜੀਆ ਅਜ਼ੀਮ , ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਮਾਡਲ, ਅਦਾਕਾਰਾ, ਨਾਰੀਵਾਦੀ ਕਾਰਕੁਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮੀਡੀਆ ਸੈਲੀਬ੍ਰਿਟੀ ਸੀ।
ਉਹ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਉੱਤੇ ਵੀਡੀਓ ਬਣਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਦੈਨਿਕ ਦਿਨ ਚਰਿਆ ਅਤੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਵਿਵਾਦਾਸਪਦ ਮੁੱਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਇਸ ਦੇ ਭਰਾ ਵਸੀਮ ਅਜ਼ੀਮ ਨੇ ਕਤਲ ਦਾ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ "ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਇੱਜ਼ਤ" ਨੂੰ ਬਦਨਾਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।
ਇਰਫਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੋਚ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ ਇਸ ਕਾਰਨ ਕੋਚ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮੌਕੇ ਦਿੱਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਬੀਬ ਬੈਂਕ ਅਤੇ ਜੈਂਡ.ਟੀ.ਬੀ.ਐੱਲ ਟੀਮਾਂ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਅਜਹਰ ਅਲੀ ਜੋ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕੋਚ ਸਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਰਫਾਨ ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਏ ਦੇ ਖਿਲਾਫ 4 ਵਿਕਟਾਂ ਲੈਂਦੇ ਵੇਖਿਆ ਸੀ ਇਸ ਕਾਰਨ ਕੋਚ ਨੇ ਕੇ.ਆਰ.ਐੱਲ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਇਰਫਾਨ ਜੋ ਕਿ ਟੀਮ ਲਈ ਇੱਕਦਮ ਫਿਟ ਸਨ।
ਇਰਫਾਨ ਨੂੰ ਕੇ.ਆਰ.ਐੱਲ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਹ ਇਰਫਾਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੁਪਨਾ ਸਾਕਾਰ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਮੁਹੰਮਦ ਇਰਫਾਨ ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਟੀਮ ਦੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਦੇ ਤੇਜ ਗੇਂਦਬਾਜ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਵੈਸਟ ਇੰਡੀਜ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਜੋਏਲ ਗਾਰਨਰ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲਿਆ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਤੇਜ ਗੇਂਦਬਾਜ ਬਰੂਸ ਰੇਈਡ ਦੋਨਾਂ ਦਾ ਕੱਦ 6'8" ਸੀ।
ਮੁਹੰਮਦ ਇਰਫਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਿਊ.ਈ.ਏ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਅਕਤੂਬਰ 2009 ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਨ ਰਿਸਰਚ ਲੇਬੋਰਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਦੇ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਉਸ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਇਰਫਾਨ ਨੇ ਚੰਗੀ ਗੇਂਦਬਾਜੀ ਕੀਤੀ ਲੇਕਿਨ ਕੋਈ ਵਿਕਟ ਨਹੀਂ ਲੈ ਪਾਏ ਸਨ।
ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਇਰਫਾਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੂਜੇ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਗੇਂਦਬਾਜੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪਹਿਲੀ ਪਾਰੀ ਵਿੱਚ 113 ਰਨ ਦੇ ਕੇ 7 ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਪਾਰੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਚੰਗੀ ਗੇਂਦਬਾਜੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 2 ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ ਸਨ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਕਟ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕੇਟ ਟੀਮ ਦੇ ਬੱਲੇਬਾਜ ਅਹਮਦ ਸ਼ਹਿਜਾਦ ਦਾ ਲਿਆ ਸੀ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਮਰਾਨ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਚੋਟਿਲ ਹਸਨ ਰਜ਼ਾ ਦਾ ਵੀ ਵਿਕਟ ਲਿਆ ਸੀ।
"ਸੂਫ਼ੀ ਕਾਵਿ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਡਾ. ਗੁਰਦੇਵ ਸਿੰਘ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਅਕਾਦਮੀ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ ਅਧੀਨ 2005 ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ।
ਸੂਫ਼ੀ ਕਾਵਿ ਵਿੱਚ ਰਹੱਸ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਅਤੇ ਪਛਾਣਨ ਦਾ ਵਡਮੁੱਲਾ ਜਿਹਾ ਯਤਨ ਜ਼ਰੂਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਕਾਵਿ ਇੱਕ ਨਿਰੰਤਰ ਲੜੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅੰਕਿਤ ਜਾਂ ਪਰੋਇਆ ਦਿਸੇ।
" ਪੁਰਾਤਨ ਸੂਫ਼ੀ ਸੋਮਿਆਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬਾਬਾ ਫ਼ਰੀਦ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਸੂਫ਼ੀ ਕਾਵਿ ਦੇ ਵਜੂਦ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਪੰਜਾਬੀ ਸੂਫ਼ੀ ਕਾਵਿ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ਵਿੱਚ ਕਾਰਗਰ ਇਸਲਾਮ ਰਹਿਤ ਮਰਿਆਦਾ ਖਲੋਤੀ ਹੈ।
ਹਜ਼ਰਤ ਖ੍ਵਾਜਾ ਅਬਦੁਲ ਵਾਹਿਦ ਬਿਨ ਜ਼ੈਦ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਚੱਲਿਤ ‘ਜ਼ੈਦੀ ਸਿਲਸਿਲੇ’
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਿਹਨਾਂ ਸੂਫ਼ੀ ਸਿਲਸਿਲਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਹੋਇਆ ਉਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੁੱਝ ਦੇ ਨਾਂ ਹਨ:
"ਕਾਦਿਰੀਯਹ ਜਾਂ ਗੋਸ਼ੀਯਹ ਸਿਲਸਿਲਾ ਦੇ ਬਾਨੀ ਹਜ਼ਰਤ ਹਜ਼ਰਤ ਗੌਸ਼-ਅਲ ਆਜ਼ਮ ਮੁਹੀਉੱਦੀਨ ਅਬਦੁਲ ਕਾਦਿਰ ਜੀਲਾਨੀ ਸਨ।
ਕਾਦਿਰੀਆ ਸਿਲਸਿਲੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸੂਫ਼ੀ-ਕਵੀਆਂ ਦਾ ਕਲਾਮ ਉਪਲਬਧ ਹੈ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ
"ਚਿਸ਼ਤੀ ਸਿਲਸਿਲਾ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਵਿਕਸਿਤ ਤੇ ਲੋਕਪ੍ਰਿਆ ਹੋਇਆ।
ਹਜ਼ਰਤ ਮੁਈਨੁੱਦੀਨ ਨੂੰ ਚਿਸ਼ਤੀ ਇਸ ਲਈ ਆਖਦੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪਿੱਛੋਂ ਚਿਸ਼ਤੀ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਸਨ ਭਾਵ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਅਭਾਰਤੀ ਸੀ।
"ਸੁਹਰਾਵਰਦੀ- ਸੁਹਰਾਵਰਦੀ ਸਿਲਸਿਲੇ ਦੇ ਬਾਨੀ ਹਜ਼ਰਤ ਸ਼ਿਹਾਬੁੱਦੀਨ ਸੁਹਰਾਵਰਦੀ ਬਗ਼ਦਾਦੀ ਸਨ।
ਆਪ ਦੇ ਅਨੇਕ ਮੁਰੀਦ ਖ੍ਵਾਜਾ ਕੁਤਬੁੱਦੀਨ ਬਖ਼ਤਿਆਰ ਕਾਕੀ ਦੇ ਸਮਕਾਲੀ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਬੇਹੱਦ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਸਨ।
ਮਲਾਮਤੀ- "‘ਮਲਾਮ’ ਅਰਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਫਿਟਕਾਰਨਾ, ਲਾਅਣ ਤਾਅਣ ਕਰਨਾ, ਡਾਂਟਣਾ, ਝਿੜਕਣਾ ਆਦਿ।
ਹਜ਼ਰਤ ਬਹਾਉੱਦੀਨ ਨਕਸ਼ਬੰਦ ਕੋਲ ਜੋ ਸੱਚ ਦਾ ਢੁੰਡਾਊ ਆਉਂਦਾ ਉਹ ਖ਼ਾਲੀ ਕਦੇ ਨਾ ਮੁੜਦਾ ਬਲਕਿ ਉਸ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਤੇ ਬਾਹਰਲੇ ਦੋਹਾਂ ਜਗਤਾਂ ਨੂੰ ਬਖ਼ਸ਼ ਕੇ ਮਾਲਾਮਾਲ ਕਰ ਦਿੰਦੇ।
"ਸ਼ੱਤਾਰੀ ਸਿਲਸਿਲਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਰਤ ਅਬਦੁੱਲਾਹ ਸ਼ੱਤਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਓਬਰਾਏ ਹੋਟਲ ਮੁੰਬਈ, ਨਰੀਮਨ ਪੋਇੰਟ ਹੋਟਲ ਇੱਕ 35 ਸਟੋਰੀ ਬਿਲਡਿੰਗ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਵਿੱਚ 555 ਖੁਲੇ ਗੇਸਟ ਰੂਮ ਅਤੇ ਸੂਟ ਹਨ।
ਰਿਹਾਇਸੀ ਕਮਰੇ 7 ਕੇਟੇਗੀਰੀ ਵਿੱਚ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਧੀਆ ਕਮਰੇ, ਵਧਿਆ ਸਮੁੰਦਰੀ ਨਜਾਰੇ ਵਾਲੇ ਕਮਰੇ, ਟਰਾਇਡੈਂਟ ਕਲਬ ਕਮਰੇ, ਟਰਾਇਡੈਂਟ ਏਕ੍ਜੀਕੁਟਿਵ ਕਮਰੇ, ਡੀਲ੍ਕ੍ਸ੍ ਸਿਉਟ, ਟਰਾਇਡੈਂਟ ਸ੍ਪੇਸ਼ਲ ਸਿਉਟ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਸੀਡੇਨ੍ਸ਼ਿਅਲ ਸਿਉਟ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਇਹ ਦੇ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਸ੍ਪੇਸ਼ਲ ਰੇਸਟੋਰੇਨਟ ਵੀ ਮੋਜੂਦ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ ਫਰੰਜੀਪਨੀ ਰੇਸਟੋਰੇੰਟ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ।
ਵੇਰਾਂਦਾਹ ਇਸ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਮੋਜੂਦ ਇੱਕ ਲਾਜ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉਮਦਾ ਕਿਸਮ ਦੇ ਵਖ ਵਖ ਤਰਹ ਦੀ ਡੇਸਰਟ, ਸੇੰਡਵਿੱਚ ਅਤੇ ਬਰੇਵ੍ਰੇਜ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤਰਹ ਦੇ ਮੋਕੇਆ ਵਾਸਤੇ ਸਹੂਲਤਾ ਮੋਜੂਦ ਹਨ ਇਸ ਦਾ ਇੱਕ 10,000 ਸਕੇਅਰ ਫੁਟ ਦਾ ਕੋੰਫਰੇਸ ਹਾਲ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਰਮ ਨਾਲ 700 ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾਨਨਵਾਜੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਮਿਟਿੰਗ ਹਾਲ ਵੀ ਮੋਜੂਦ ਹੈ, ਟਰਾਇਡੈਂਟ ਮੀਟਿੰਗ ਹਾਲ ਬਹੁਤ ਹੀ ਉਨਤ ਤਕਨੀਕ ਦੇ ਸਮਾਨ ਨਾਲ ਸੁਸਸ੍ਜਿਤ ਹੈ ਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ 6 ਤੋ 14 ਮਹਿਮਾਨ ਆਰਮ ਨਾਲ ਮੀਟਿੰਗ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਤੁਸੀਂ ਤੰਦਰੁਸਤੀ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਕ ਸਹੂਲਤਾ ਦਾ ਆਨੰਦ ਮਾਣਕੇ ਮੋਜ ਮਸਤੀ ਕਰਕੇ ਆਪਣਾ ਸਮਾ ਬਿਤਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੁਰਜਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ. ਇਹ ਹੋਟਲ ਠੰਡਕ ਥੇਰੇਪੀ ਦੀਆ ਸੇਵਾਵਾ ਵੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਇਸ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਵਧੀਆ ਸਵਿਮਿੰਗ ਪੂਲ ਅਤੇ ਜਿਮ ਸੇਵਾਵਾ ਹਨ।
ਟਰਾਇਡੈਂਟ ਇੱਕ ਪੰਜ ਸਿਤਾਰਾ ਹੋਟਲ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਓਬਰਾਏ ਗਰੁਪ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਦੁਆਰਾ ਹੀ ਸੰਚਾਲਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਬਾਂਦਰਾ ਕੁਰਲਾ ਅਤੇ ਨਰੀਮਨ ਪੋਇੰਟ ਗੁੜਗਾਵਾ , ਹੈਦਰਾਬਾਦ, ਚੇਨਈ, ਬੁਵਨੇਸ਼ਵਰ,ਕੋਚੀ,ਆਗਰਾ, ਜੈਪੁਰ ਅਤੇ ਉਦੇਪੁਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ।
ਓਬਰਾਏ ਗਰੁਪ ਦਾ ਟਰਾਇਡੈਂਟ ਹੋਟਲ ਸਾਉਦੀ ਅਰੇਬੀਆ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਜੱਦਾ ਵਿਖੇ ਵੀ ਮੋਜੂਦ ਹੈ।
ਟਰਾਇਡੈਂਟ ਹੋਟਲਸ ਮੁਮਬਈ ਵਿੱਚ ਨਰੀਮਨ ਪੋਇੰਟ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਖਰੇ ਤੋਰ ਤੇ ਦ ਓਬਰਾਯ ਮੁਮਬਈ ਅਤੇ ਟਰਾਇਡੈਂਟ, ਨਰੀਮਨ ਪੋਇੰਟ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ .
ਨਾਜ਼ਿਮ ਪਾਨੀਪਤੀ ਦੇ ਬੜੇ ਭਾਈ ਵਲੀ ਸਾਹਿਬ ਔਰ ਭਾਬੀ ਮੁਮਤਾਜ਼ ਸ਼ਾਂਤੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਦੁਨੀਆ ਨਾਲ ਵਾਬਸਤਾ ਸਨ।
ਨਾਜ਼ਿਮ ਪਾਨੀਪਤੀ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਸਨਅਤ ਦੀਆਂ ਕਈ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਲਈ ਗੀਤਕਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਖ਼ਜ਼ਾਨਚੀ, ਪੂੰਜੀ, ਯਮਲਾ ਜੱਟ, ਚੌਧਰੀ, ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ ਅਤੇ ਸ਼ੀਰੀਂ ਫ਼ਰਹਾਦ ਦੇ ਨਾਮ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਉਸ ਦੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮਜਬੂਰ, ਬਹਾਰ, ਸ਼ੀਸ਼ ਮਹਿਲ, ਲਾਡਲੀ, ਸ਼ਾਦੀ, ਸਹਾਰਾ, ਮਿੱਟੀ, ਨੌਕਰ, ਪਦਮਨੀ, ਬੀਵੀ, ਹੀਰ ਰਾਂਝਾ ਅਤੇ ਜੱਗ ਬੀਤੀ ਦੇ ਨਾਮ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਨਗ਼ਮਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਨਗ਼ਮਾ ਦਿਲ ਮੇਰਾ ਤੋੜਾ, ਮੁਝੇ ਕਹੀਂ ਕਾ ਨਾ ਛੋੜਾ ਤੇਰੇ ਪਿਆਰ ਨੇ ਨਾਜ਼ਿਮ ਦਾ ਹੀ ਲਿਖਿਆ ਸੀ।
ਇਹ ਨਗ਼ਮਾ ਮਾਸਟਰ ਗ਼ੁਲਾਮ ਹੈਦਰ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮ ਮਜਬੂਰ ਲਈ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲਖਤ-ਏ-ਜਿਗਰ, ਸ਼ਾਹੀ ਫ਼ਕੀਰ, ਸਹੇਲੀ, ਬੇਟੀ ਅਤੇ ਇਨਸਾਨੀਅਤ ਦੇ ਨਾਮ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਨ।
ਨਾਜ਼ਿਮ ਪਾਨੀਪਤੀ "' ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਮੁਮਤਾਜ਼ ਫ਼ਿਲਮੀ ਗੀਤਕਾਰ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਸਨ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੁੱਲ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 8 ਮੈਚ ਟਾਈ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ 18 ਮੈਚਾਂ ਦਾ ਕੋਈ ਨਤੀਜਾ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਿਆ ਭਾਵ ਕਿ ਇਹ 18 ਮੈਚ ਰੱਦ ਹੋਏ ਹਨ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਟੀਮ ਦੀ ਜਿੱਤਣ/ਹਾਰਣ ਦੀ ਔਸਤ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਵਿੱਚ 1.14 ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਤੀਸਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਔਸਤ ਹੈ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ 32.08% ਨਾਲ ਇਹ ਟੀਮ ਦੀ ਔਸਤ ਪੰਜਵੀਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਔਸਤ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਹੈ।
1952 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਮੈਚ ਖੇਡਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਮੈਚ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਜੇਤੂ ਰਹੀ ਸੀ।
1947 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਰੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਖਿਡਾਰੀ, ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਲਈ ਹੀ ਖੇਡਿਆ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਆਈਸੀਸੀ ਵਿਸ਼ਵ ਟਵੰਟੀ20 ਕੱਪ ਦਾ ਛੇਵਾਂ ਐਡੀਸ਼ਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖੇਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਦੂਸਰੇ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ, ਆਸਟਰੇਲੀਆ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਅਤੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮਾਂ ਵੀ ਇਸ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਸਨ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੂੰ 55 ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਫ਼ਰਕ ਨਾਲ ਹਰਾ ਕੇ ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਪਰੰਤੂ ਬਾਕੀ ਬਚਦੇ ਮੈਚਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਟੀਮ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਧੀਆ ਨਹੀਂ ਰਹੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ, ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਅਤੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਖ਼ਿਲਾਫ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਤਿੰਨੋ ਮੈਚ ਗੁਆ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਅਜਿਹਾ ਦੂਸਰੀ ਵਾਰ ਹੋਇਆ ਸੀ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਇਸ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸੈਮੀਫ਼ਾਈਨਲ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਿਆ ਸੀ ।
ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ , ਜਿਸਨੂੰ ਕਿ ਹਰੀ ਵਰਦੀ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਸ਼ਾਹੀਨ ਵੀ ਕਹਿ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਹੈ।
ਇਹ ਟੀਮ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਬੋਰਡ ਦੀ ਦੇਖ-ਰੇਖ ਹੇਠ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਟੀਮ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਸਭਾ ਦੇ ਤਿੰਨੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੈਚਾਂ ਖੇਡਦੀ ਹੈ।
ਪਹਿਲਾ ਮੈਚ 9 ਵਿਕਟਾਂ ਨਾਲ, ਦੂਸਰਾ ਮੈਚ 16 ਦੌੜਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਤੀਸਰਾ ਮੈਚ 8 ਵਿਕਟਾਂ ਨਾਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੇ ਇਸ ਸੀਰੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਿਆ।
11 ਅਕਤੂਬਰ 2016 ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੀ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਦੂਸਰੇ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੈਚਾਂ ਦੀ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਟੀਮ ਅੱਠਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ ਅਤੇ ਟਵੰਟੀ ਟਵੰਟੀ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਟੀਮ ਸੱਤਵੇਂ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਹੈ।
ਅਗਸਤ 2016 ਵਿੱਚ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਨੇ ਟੈਸਟ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਵਿੱਚ 1988 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਭਾਵ ਕਿ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਨੰਬਰ ਇੱਕ ਦਰਜਾਬੰਦੀ ਸਥਾਨ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ, ਜਦੋਂ ਸ੍ਰੀ ਲੰਕਾ ਨੇ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਲਿਖੇ ਗਏ ਸਾਲਾਂ ਦੁਆਲੇ ਜੋ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦਾ ਬਕਸਾ ਬਣਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਤਾਰਾਜ਼ ਨਖਲਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਸਥਾਨਕ ਇਸਤਰੀਆਂ ਅਜੇ ਵੀ ਬਾਲ ਬੱਚੇ ਲਈ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲ ਪਰਿਵਾਰ ਲਈ ਇਥੇ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਹ ਰਵਾਇਤ ਚਲੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿ ਤਾਰਾਜ਼ ਦੇ ਨਵ-ਵਿਆਹੇ ਜੋੜੇ ਆਪਣੇ ਮਿਲਾਪ ਲਈ ਮ੍ਰਿਤ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਦੀ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਲੈਣ।
ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵਿਆਹ ਦੀ ਪਾਰਟੀ ਤਾਰਾਜ਼ ਤੋਂ ਮੰਗੇਤਰ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਥਾਂ ਤੱਕ ਕਰਖਾਨ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਮੁੜ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤਾਰਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਕਰਖਾਨ ਦੇ ਮਕਬਰੇ ਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਇਸ਼ਾ ਬੀਬੀ ਦੇ ਤੇ ਖਤਮ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਦੋਨਾਂ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਲਾੜੀ ਅਤੇ ਲਾੜਾ ਮੋਏ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਲਈ ਬਰਕਤਾਂ ਦੀ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮੰਗਦੇ ਹਨ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਭਨਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਆਇਸ਼ਾ ਬੀਬੀ ਗਿਆਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਸੂਫ਼ੀ ਕਵੀ ਅਤੇ ਹਕੀਮ ਸੁਲੇਮਾਨ ਬਾਕਰਗਨੀ ਦੀ ਧੀ ਸੀ।
ਇੱਕ ਵਾਰ ਤਰਾਜ਼ ਦਾ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਕਰਖਾਨ ਮੁਹੰਮਦ ਨੇ ਆਇਸ਼ਾ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਮੰਗਿਆ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਪਾਲਕ ਨੇ ਸਹਿਮਤੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ।
ਦੰਤਕਥਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਮਕਬਰੇ ਨੂੰ ਕਾਰਖਾਨਿਦ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀ ਸੁੰਦਰ ਮੰਗੇਤਰ ਆਇਸ਼ਾ-ਬੀਬੀ, ਸੂਫੀ ਕਵੀ ਖਾਕਿਮ-ਅਤਾ ਦੀ ਧੀ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮਕਬਰੇ ਦੇ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰਲ ਸਰੂਪ ਅਤੇ ਸਜਾਵਟ ਵਧੀਆ ਕਿਨਾਰੀ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਪੂਰੀ ਇਮਾਰਤ 60 ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫੁੱਲਦਾਰ ਜਿਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਪੈਟਰਨਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੈਲੀ ਵਾਲੀ ਕੈਲੀਗ੍ਰਾਫੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਉੱਕਰੀਆਂ ਟੈਰਾਕੋਟਾ ਟਾਈਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਆਇਸ਼ਾ ਬੀਬੀ ਬੁਖਾਰਾ ਵਿੱਚ ਸਮਾਨਿਦ ਮਕਬਰੇ ਦੀ ਇੱਕ ਸਿੱਧੀ ਸ਼ੈਲੀਵਾਦੀ ਵੰਸ਼ਜ ਹੈ।
ਰੂਸੀ ਆਰਕੀਓਲਜਿਸਟ ਵਸੀਲੀ ਬਰਤੋਲਦ ਪਹਿਲਾ ਵਿਗਿਆਨੀ ਸੀ ਜਿਸਨੇ 1893 ਵਿੱਚ ਖੰਡਰਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਸੋਵੀਅਤ ਯੂਨੀਅਨ ਨੇ ਯਾਦਗਾਰ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਲਈ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਗਲਾਸ ਸ਼ੈੱਲ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਤਾਰਾਜ਼ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸੈਰ-ਸਪਾਟੇ ਦੇ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਵਰਤਿਆ।
2002 ਵਿੱਚ ਕਜ਼ਾਕਿਸਤਾਨ ਗਣਰਾਜ ਨੇ ਆਇਸ਼ਾ ਬੀਬੀ ਦੇ ਮਕਬਰੇ ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਪਾਰਕ ਅਧਾਰ ਢਾਂਚਾ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨਿਸ਼ਾਨ ਰਾਮੇਤੋ ਨੂੰ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ।
ਦਸ ਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ 'ਤੇ ਬਾਬਾਜੀ ਖਾਤੂਨ ਨਾਂ ਦਾ ਦੂਜਾ ਮਕਬਰਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੜਕ ਦੇ ਪਾਰ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਚੂਨੇ ਦੀ ਗੁਫ਼ਾ ਹੈ।
ਇੱਕ ਬਾਗ ਦੇ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਪਾਰਕਿੰਗ ਸਥਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਮਾਰਕ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਕੰਪਲੈਕਸ ਪੱਛਮ ਤੋਂ ਤਰਾਜ਼ ਓਏਸਿਸ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਰਿਜ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਆਇਸ਼ਾ ਬੀਬੀ ਮਕਬਰਾ ਇੱਕ 11ਵੀਂ ਜਾਂ 12ਵੀਂ-ਸਦੀ ਦਾ ਆਇਸ਼ਾ ਬੀਬੀ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੁਲੀਨ ਔਰਤ ਆਇਸ਼ਾ ਬੀਬੀ ਦਾ ਮਕਬਰਾ ਹੈ।
ਇਹ ਸਿਲਕ ਰੋਡ ਉੱਤੇ ਤਰਾਜ਼, ਕਜ਼ਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੱਛਮ ਵੱਲ 18 ਕਿਮੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਇਹ ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ਤੇ ਮਹੱਬਤ ਅਤੇ ਵਫ਼ਾਦਾਰੀ ਦੇ ਮਕਬਰੇ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਕੰਮ ਲਈ ਕਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦਾ 40 ਤੋਂ ਵੱਧ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ 20 ਲੱਖ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਪੀਆਂ ਵੇਚੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਓਕਸਨੇਨ ਨੂੰ "ਫਿਨਿਸ਼-ਐਸਟੋਨੀਅਨ ਚਾਰਲਸ ਡਿਕਨਜ਼" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਅਕਸਰ ਮਾਰਗਰੇਟ ਐਟਵੁੱਡ ਦੇ ਨਾਵਲਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਓਕਸਨੇਨ ਫਿਨਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਬਹਿਸ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕਾਲਮਾਂ ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਟਾਕ ਸ਼ੋਅ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦਾ ਮੁੱਦਿਆਂ 'ਤੇ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸੋਫੀ-ਏਲੀਨਾ ਓਕਸੇਨੇਨ ਦਾ ਜਨਮ ਕੇਂਦਰੀ ਫਿਨਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਜਯਵਾਸਕਿਲ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਹਾਲਸੀਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਸੀ।
ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਇੱਕ ਇਸਟੋਨੀਅਨ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ ਜੋ ਸੋਵੀਅਤ ਕਬਜ਼ੇ ਦੌਰਾਨ ਐਸਟੋਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1970 ਵਿੱਚ ਫਿਨਲੈਂਡ ਜਾਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਓਕਸਨੇਨ ਨੇ ਜਾਯਵਸਕੀਲਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਅਤੇ ਹੇਲਸਿੰਕੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਹੇਲਸਿੰਕੀ ਵਿੱਚ ਫਿਨਿਸ਼ ਥੀਏਟਰ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਨਾਟਕ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ।
ਸੋਫੀ ਓਕਸਨੇਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ, ਜੁਹਾ ਕੋਰਹੋਨੇਨ ਦਾ ਵਿਆਹ 2011 ਵਿੱਚ ਹੇਲਸਿੰਕੀ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਨਵੇਂ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਿਰਫ ਕਾਫ਼ੀ ਮਾਤਰ ਪਤੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਬਲਕਿ ਇੰਟਰਨੈਟ ਵਿਚ ਰੂਟਿੰਗ ਨੂੰ ਮੁੜ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਸੀ ਸਬਨਟਵਰਕ ਰਾਟਿੰਗ ਪ੍ਰੀਫਿਕਸ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਕੁਸ਼ਲ ਇਕੱਠ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇ ਕੇ. ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਰਾਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰੂਟਿੰਗ ਟੇਬਲਾਂ ਦੀ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ।