polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ਉਸ ਨੇ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਡੇਟ ਕਰਦਾ, ਜੇਕਰ ਉਹ ਉਸ ਦੀ ਧੀ ਨਾ ਹੁੰਦੀ।
ਇਵਾਂਕਾ ਨੇ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਦੀਆਂ ਕੁਸ਼ਲਤਾਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਐਨ.ਬੀ.ਸੀ. ਦੇ ਪੀਟਰ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਲਈ ਉਸ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਉੱਤੇ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਣਾ "ਅਣਉਚਿਤ" ਹੈ।
ਟਰੰਪ ਦਾ ਜਨਮ ਮੈਨਹੱਟਨ, ਨਿਊਯਾਰਕ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਚੈੱਕ-ਅਮਰੀਕੀ ਮਾਡਲ ਇਵਾਨਾ ਅਤੇ ਡੋਨਲਡ ਟਰੰਪ, ਜੋ ਕਿ 2017 ਵਿੱਚ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ 45ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਬਣੇ, ਦਾ ਦੂਜਾ ਬੱਚਾ ਹੈ।
ਆਪਣੀ ਜਿੰਦਗੀ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਸਮੇਂ ਲਈ, ਉਸ ਨੂੰ "ਇਵਾਂਕਾ" ਛੋਟਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਸਲੈਵਿਕ ਇਵਾਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸਲੈਵਿਕ ਸ਼ਬਦ ਹੈ।
ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਭਰਾ ਹਨ, ਡੌਨਲਡ ਜੂਨੀਅਰ ਅਤੇ ਏਰਿਕ, ਇੱਕ ਸੌਤੇਲੀ ਭੈਣ, ਟਿਫਨੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਭਰਾ, ਬੈਰਨ ਹਨ।
ਉਸ ਨੇ ਮੈਨਹੱਟਨ ਦੇ ਚੈਪਿਨ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ 15 ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਕੰਨੈਕਟੀਕਟ ਦੇ ਵਾਲਿੰਗਫੋਰਡ ਵਿੱਚ ਚੋਆਏਟ ਰੋਜਮੇਰੀ ਹਾਲ ਵਿੱਚ ਸਵਿੱਚ ਕੀਤੀ।
ਉਸ ਨੇ ਚੋਆਟੇ ਦੀ "ਬੋਰਡਿੰਗ-ਸਕੂਲ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ" ਨੂੰ "ਜੇਲ੍ਹ" ਵਰਗਾ ਦਿਖਾਇਆ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਸ ਦੇ "ਨਿਊਯਾਰਕ ਵਿੱਚ ਦੋਸਤ ਮਸਤੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
2000 ਵਿੱਚ ਚੋਆਏਟ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਪੈਨਸਿਲਵੇਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਵਾਰਟਨ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੋ ਸਾਲ ਜੋਰਜਟਾਉਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੋਂ ਉਸ ਨੇ 2004 ਵਿੱਚ, ਅਰਥ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਨਾਲ ਕਮ ਲਾਉਡ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।
ਉਹ ਸਾਬਕਾ ਮਾਡਲ ਇਵਾਨਾ ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਚੁਣੇ ਗਏ 45ਵੇਂ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੌਨਲਡ ਟਰੰਪ ਦੀ ਬੇਟੀ ਹੈ।
2001 ਵਿਚ, ਪੰਜਾਬ ਐਮਸੀ ਨੇ ਆਪਣਾ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਮਿਸੀਸਾਗਾ ਦੇ ਪਾਇਲ ਬੈਨਕੁਆਟ ਹਾਲ ਵਿਖੇ ਬਣਾਇਆ. ਦੀਜੈ ਰਾ ਨੇ ਏਸ਼ੀਅਨ ਟੈਲੀਵੀਜ਼ਨ ਨੈਟਵਰਕ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ "ਦਿ ਭੰਗਾਰਮੈਂਟਰੀ" ਸਿਰਲੇਖ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਕਵਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਟੀਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕੀਤੀ. ਉਸ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ, "ਜੱਟ ਹੋ ਗਿਆ ਸ਼ਰਾਬੀ", ਬੇਵੇਅਰ ਤੋਂ, ਟੈਲੀਵੀਜ਼ਨ ਸ਼ੋਅ ਹੀਰੋਜ਼ (ਐਪੀਸੋਡ 2, ਡੌਂਟ ਲੁੱਕ ਬੈਕ, ਜੋ ਕਿ 2 ਅਕਤੂਬਰ 2006 ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਰਤ ਹੋਇਆ ਸੀ) ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ. ਸਿੰਗਲ "ਮੁੰਡਿਅਨ ਟੂ ਬਚ ਕੇ" ਕਵੀਅਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫੋਕੋਰ ਦੇ ਇੱਕ ਐਪੀਸੋਡ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 2002 ਵਿੱਚ ਆਈ ਫਿਲਮ ਬੈਂਡ ਇਟ ਲਾਈਕ ਬੈਕਹੈਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ. ਸ਼ੋਅ ਵਾਈਲਡ ਬੁਆਏਜ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਗੀਤ "ਯਾਰਨ ਕਲੋਨ ਸਿੱਖ ਕੁਰੇਈ" ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ. ਪੰਜਾਬੀ ਐਮਸੀ ਟੌਪ ਫ ਪੋਪਸ 'ਤੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ "ਮੁੰਡਿਆਂ ਤੋ ਬਚ ਕੇ" ਤੱਕ ਦੀ ਵੀਡੀਓ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਚੈਨਲਾਂ' ਤੇ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਲੱਗੀ।
ਰਾਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਰਾਏ , ਜਿਸਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਮੰਚ ਨਾਮ ਪੰਜਾਬੀ ਐਮ ਸੀ ਨਾਲ ਵਧੇਰੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਕਲਾਕਾਰ, ਰੈਪਰ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਜਾਤੀ ਦੇ ਡੀਜੇ ਹਨ।
ਉਹ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਭੰਗੜੇ ਹਿੱਟ, 1997 ਦੇ " ਮੁੰਡਿਆਂ ਤੋ ਬਚ ਕੇ " ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 10 ਮਿਲੀਅਨ ਕਾਪੀਆਂ ਵੇਚੀਆਂ, ਇਸ ਨੂੰ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਕਣ ਵਾਲਾ ਸਿੰਗਲ ਬਣ ਗਿਆ।
ਸੁਖਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਸਪਨਾ ਅਵਸਥੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਪੰਜਾਬ ਐਮ ਸੀ ਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ ਦਿਲ ਸੇ . ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗਾਣੇ " ਛਾਇਆ ਛਾਇਆ " ਦਾ ਰੀਮਿਕਸ ਕੀਤਾ ।
ਇਹ ਗਾਣਾ ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਫਿਲਮ ਇਨਸਾਈਡ ਮੈਨ ਲਈ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪਿਛੋਕੜ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਸੀ. ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਗਾਣਾ "ਪੰਜ ਨਦੀਆਂ ਦੀ ਧਰਤੀ", ਡਬਲਯੂਡਬਲਯੂਈ ਪਹਿਲਵਾਨ ਦਿ ਗ੍ਰੇਟ ਖਲੀ ਲਈ ਥੀਮ ਗਾਣੇ ਵਜੋਂ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਵੋਇਸ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ : ਡਬਲਯੂਡਬਲਯੂਈ ਦਿ ਮਿ ਜ਼ਿਕ, ਵਾਲੀਅਮ. 9 .
ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ਿਆਈ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਟੋਰਾਂਟੋ ਵਿੱਚ ਡੀਜੈ ਰਾ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਵੀਡੀਓ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਰਾਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰੰਗ ਮੰਚ ਨਾਮ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਅਪਣਾਇਆ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਚਲਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ।
2004 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ "ਮਿਰਜ਼ਾ" ਨਾਮ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਇਸ ਗਾਣੇ ਨੂੰ ਤੁਰਕੀ ਗਾਇਕ ਮੁਸਤਫਾ ਸੈਂਡਲ ਦੇ" ਇਸਯੰਕਾਰ " ਨਾਲ ਮਿਲਾਇਆ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਮਿਸ਼ਰਿਤ ਰੂਪ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।
ਮੋਹਨ ਤਿਆਗੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਆਪਣੇ ਪਿੰਡ ਦੇ ਸਕੂਲ ਅਬਲੋਵਾਲ ਤੋਂ ਹੀ ਪਾਸ ਕੀਤੀ।
ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਦੀ ਪੜਾਈ ਗੋਰਮਿੰਟ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਮਲਟੀਪਰਪਜ਼ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ +2 ਤੱਕ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਸਰਕਾਰੀ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਕਲਿਆਣ ਤੋਂ ਪਾਸ ਕੀਤੀ।
+2 ਪਾਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੋਹਨ ਤਿਆਗੀ ਨੇ ਗਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਦੀ ਪੜਾਈ ਗੋਡਰਮਿੰਟ ਮਹਿੰਦਰਾ ਕਾਲਜ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ।
ਮਹਿੰਦਰਾ ਕਾਲਜ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਰਚਨ ਲਈ ਨਵੀਂ ਚੇਤਨਾਂ ਦਿੱਤੀ।
ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਗਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਤੋਂ ਪਾਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਮਹਿੰਦਰਾ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਐਮ. ਏ. ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਬੀ. ਐੱਡ,ਐੱਮ.ਐਡ ਦੀ ਪੜਾਈ ਗੋਰਮਿੰਟ ਸਟੇਟ ਐਜੂਕੇੇਸ਼ਨ ਕਾਲਜ ਪਟਿਆਲਾ ਤੋਂ ਪਾਸ ਕੀਤੀ।
ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈ ਲਿਆ ਇਥੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਐਮ.ਏ.ਪੰਜਾਬੀ,ਐਮ.ਏ. ਧਰਮ ਅਧਿਐਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪਾਸ ਕਰਨ ਉਪਰੰਤ, ਪੀ-ਐੱਚ.ਡੀ ਦੀ ਪੜਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੀ-ਐੱਚ.ਡੀ ਦੇ ਖੋਜ ਕਾਰਜ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ "ਪਰਵਾਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚ ਰਾਜਨੀਤਕ ਚੇਤਨਾ" ਸੀ।
ਇਹਨਾਂ ਹੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮੋਹਨ ਤਿਆਗੀ ਜਿਲ੍ਹਾ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਬੀ.ਐਨ ਖਾਲਸਾ ਸੀਨੀਅਰ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੇ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਪੜਾਉਣ ਲੱਗ ਪਏ।
ਦਸ ਸਾਲ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਅਧਿਆਪਕ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਸਾਹਿਤ ਅਧਿਐਨ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਹੋ ਗਏ।
ਮੋਹਨ ਤਿਆਗੀ ਦਾ ਜਨਮ 4 ਫਰਵਰੀ 1969 ਈਃ ਨੂੰ ਜਿਲ੍ਹਾ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਪਿੰਡ ਆਬਲੋਵਾਲ ਵਿਖੇ ਪਿਤਾ ਵਧਾਵਾ ਸਿੰਘ ਤੇ ਮਾਤਾ ਗੁੱਡੋ ਦੀ ਕੁੱਖੋਂ ਬਾਜ਼ੀਗਰ ਕਬੀਲੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।
ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣਾ ਮਾਲ ਡੰਗਰ ਚਾਰਦੇ ਹੋਏ, ਪਟਿਆਲੇ ਨੇੜੇ ਭਾਖੜਾ ਨਹਿਰ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਆਣ ਵਸੇ ਸਨ।
ਇਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੇ 24-25 ਮੱਝਾਂ ਦੀ ਡੇਅਰੀ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਡੰਗਰਾਂ ਦਾ ਵਪਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ।
ਮੋਹਨ ਤਿਆਗੀ ਦਾ ਬਚਪਨ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ।
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਉਹਨਾਂਂ ਦੀਆਂ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਮੱਝਾਂ ਵਿਕ ਗਈਆਂ।
ਪਰ ਇਲਾਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਲੰਬੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਜੂਝਦੇ ਹੋਏ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਆਖ ਗਏ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਦੂਜਾ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਜਿਹੜੀ ਮੋਹਨ ਤਿਆਗੀ ਲਈ ਇਕ ਅਣਹੋਣੀ ਘਟਨਾ ਸੀ।
ਦੂਜੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਜੀ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪੈਸ਼ੇ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਵਰਜਣ ਲੱਗੇ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹੌਂਸਲਾ ਨਾ ਛੱਡਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੇ ਸ਼ੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਲਗ ਗਏ।
ਮੋਹਨ ਤਿਆਗੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦਾ ਨਾ ਪਰਮਜੀਤ ਕੋਰ ਹੈ ਜੋ ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਪੱਤਰ ਵਿਹਾਰ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਰ ਦੇ ਆਹੁਦੇ ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਇਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਸੋਚ ਕਾਰਨ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵੀਕਰਨ ਦੇ ਨਾਂ ਹੇਠਾਂ ਮੰਡੀ ਵੱਲੋਂ ਮਚਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਅੰਨ੍ਹੀ ਲੁੱਟ, ਦਲਿਤ ਮਨੁੱਖ ਦੀਆਂ ਦੁਸ਼ਵਾਰੀਆਂ, ਹਨੇਰੇ ਦੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਸੱਚ ਆਦਿ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਸ਼ੇ ਵੱਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਮੋਹਨ ਤਿਆਗੀ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਤੇ ਜੁਝਾਰਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਹਨਾਂ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾਵਾਂ ਦੇ ਅੰਤਰਗਤ ਮੋਹਨ ਤਿਆਗੀ ਸਮਾਜਕ ਇੰਨਕਲਾਬ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਦੇਖਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਆਲੋਚਕ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਚਾਣ ਇਕ ਦਲਿਤ ਕਵੀ ਵਜੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮੋਹਨ ਤਿਆਗੀ ਆਪਣੀ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ 'ਤੇ ਦੱਬੇ, ਭਿੱਟੇ ਕੁਚਲੇੇ ਵਰਗ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਪਣੀ ਕਵਿਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਗਟਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਹਾਣੀ:ਸੰਵਾਦ-ਦਰ-ਸੰਵਾਦ,ਲੋਕਗੀਤ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ
ਪ੍ਰੋ. ਹਰਭਜਨ ਸਿੰਘ ਬਿਰਤਾਂਤ ਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ,ਤਰਕ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ,ਬਰਨਾਲਾ
ਜਦੋਂ ਦੋ ਵਿਭਿੰਨ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸੰਕਲਪ ਮਿਲ ਕੇ ਇੱਕ ਸਾਂਝੇ ਸੰਕਲਪ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਸਮਾਸ ਵਿੱਚ ਹੱਥ ਤੇ ਕੜੀ ਦੋ ਵਿਭਿੰਨ ਸੰਕਲਪਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼ਬਦ ਹਨ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮਾਸ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਅਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਸਮਾਸਾਂ ਦੀ ਭਰਮਾਰ ਹੈ ਜਿਵੇਂ- ਚਾਰਦੀਵਾਰੀ, ਆਤਮ-ਹੱਤਿਆ, ਕਬਰਿਸਥਾਨ , ਸ਼ਮਸ਼ਾਨਘਾਟ, ਧੋਬੀਘਾਟ, ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ, ਤਸੱਲੀਬਖਸ਼, ਉਦੇਸ਼ਪੂਰਨ, ਬਦਚਲਨ ਆਦਿ।
ਜਿੱਥੇ ਉਪਰੋਕਤ ਵੰਨਗੀ ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਿਭਿੰਨ ਸ਼ਬਦ ਸਮਾਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸੰਪੂਰਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਦੂਸਰੀ ਵੰਨਗੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਮਾਸ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੇ ਦੀ ਆਖਰੀ ਧੁਨੀ ਤੇ ਦੂਸਰੇ ਦੇ ਪਹਿਲੀ ਧੁਨੀ ਸੰਧੀ ਕਰਕੇ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਰੂਪ ਬਦਲ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਨਵਾਂ ਸ਼ਬਦ ਸਮਾਸ ਹੈ ਜਿਵੇਂ:- ਆਮਦਨ ਸਮਾਸ ਹੈ ਜੋ ਆਮਦ + ਧਨ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਹੈ ਅਰਥਾਤ, ਜੋ ਧਨ ਕਿਸੇ ਪਾਸ ਆਮਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਆਮਦਨ ਕਹਿਲਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਵੀਂ ਵੰਨਗੀ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੰਨਗੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਸਪਸ਼ਟ ਤੇ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਇਕੋ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਹੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਰੂਪ ਜੋੜ ਕੇ ਸਮਾਸ ਘੜ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵੇਖੋ ਇੱਕ ਲੜਾਈ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵਾਕ- ਬੱਚੇ ਜੁੰਡੋ-ਜੁੰਡੀ, ਔਰਤਾਂ ਗੁਤੋ-ਗੱੁਤੀ, ਜਵਾਨ ਡਾਂਗੋ-ਡਾਂਗੀ ਤੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਔਰਤਾਂ ਤੇ ਮਰਦ ਮੇਹਣੋਂ-ਮੇਹਣੀ ਤੇ ਗਾਲੋ-ਗਾਲੀ ਹੋ ਰਹੇ ਸਨ।
ਕਈ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਗੱਲ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਸਪਸ਼ਟ ਤੇ ਭਰਵੇਂ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਕੋ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਦੁਹਰਾਉ ਸਮੇਂ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਕੋਈ ਭਾਵ-ਅੰਸ਼ ਲਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਉਚਾਰਨ ਦੂਸਰੇ ਸ਼ਬਦ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ:- ਖਾਹਮਖਾਹ , ਕਸ਼ਮਕਸ਼ , ਤਣਪੱਤਣ , ਵਾਦ-ਵਿਵਾਦ , ਹੂਬਹੂ , ਕਮਸੇਕਮ ਆਦਿ ਸਮਾਸ ਹਨ।
ਕਈ ਵਾਰ ਕਿਸੇ ਕਾਰਜ ਜਾਂ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸੰਪੂਰਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋ ਵਿਪਰੀਤ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸੁਮੇਲ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਇੱਕ ਵਾਕ ਵਿਚਾਰੋ:- ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੰਜ਼ਲ ਪਾਉਣ ਲਈ ਨਾ ਚੰਗਾ-ਮਾੜਾ ਵੇਖਿਆ, ਨਾ ਪਾਪ-ਪੁੰਨ ਵਿਚਾਰਿਆ, ਨਾ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੱਡਾ-ਛੋਟਾ ਨਾ ਅਮੀਰ-ਗਰੀਬ, ਨਾ ਵੈਰੀ-ਮਿੱਤਰ ਜਾਣਿਆ, ਸਗੋਂ ਦੁਖ-ਸੁਖ ਤੇ ਗਰਮੀ-ਸਰਦੀ ਸਹਾਰਦਾ ਹੋਇਆ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਜੁਟਿਆ ਰਿਹਾ।
ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਵਿਚਾਰ, ਸੰਕਲਪ ਜਾਂ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਬਣਾਉਣਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਦੋਂ ਵਿਭਿੰਨ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇਕੋ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਦੁਹਰਾਉ ਨਾਲ ਸਮਾਸ ਸਿਰਜ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ: ਰੁਕ ਰੁਕ ਕੇ ਜਾਂ ਡਰ ਡਰ ਕੇ ਨਾ ਚੱਲੋ, ਸਗੋਂ ਮਰ ਮਰ ਕੇ ਮੈਂ ਖੇਤੀ ਬੀਜੀ, ਭਰ ਭਰ ਬੋਹਲ ਲਗਾਏ ਆਦਿ ਕਾਵਿ-ਬੰਦ ਇਸ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਇਕੋ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਦਰਸਾਉਣਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਸ ਕਾਰਜ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਦੋ ਵਿਭਿੰਨ ਕਾਰਜ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਸਮਾਸ ਬਣਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵੇਖੋ ਇੱਕ ਵਾਕ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਸਮਾਸ- ਉਸ ਨੇ ਬਥੇਰਾ ਓਹੜ-ਪੋਹੜ ਕੀਤਾ, ਮਿੰਨਤਾਂ-ਤਰਲੇ ਕੱਢੇ ਪਰ ਮਰੇ-ਮੁੱਕਰੇ ਦਾ ਕਾਹਦਾ ਦਾਰੂ ਉਸ ਦੇ ਹੰਝੂ-ਹੌਕੇ ਵਿਅਰਥ ਗਏ।
ਦੋ ਜਾਂ ਦੋ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੰਪੂਰਨ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਸੁਮੇਲ ਨਾਲ ਸਿਰਜਿਆ ਨਵਾਂ ਸ਼ਬਦ ਸਮਾਸ ਕਹਿਲਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸਮਾਸਾਂ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਉਪਰੰਤ ਇਸ ਬਾਰੇ ਜੋ ਪੱਖ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਗੋਚਰ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੱਖ ਨਿਮਨ-ਅੰਕਿਤ ਹਨ:
ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਸਪਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਸਥਿਤੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸ਼ਬਦ ਤੇ ਸ਼ਬਦ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਾਰਜ ਜਾਂ ਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਸਮਾਸ ਸਿਰਜ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ:- ਖੂਨ-ਖਰਾਬਾ, ਲਹੂ-ਲੁਹਾਣ, ਹਨੇਰਗਰਦੀ, ਸ਼ਾਨ-ਸ਼ੌਕਤ, ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਆਦਿ ਸਮਾਸ ਹਨ।
ਕਈ ਵਾਰ ਉਪਰੋਕਤ ਧਾਰਨਾ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਲਈ ਇਕੋ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਨਾਂਹ-ਵਾਚੀ ਰੂਪ ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਸਮਾਸ ਬਣਾ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ:- ਸਾਨੂੰ ਵੇਲੇ-ਕੁਵੇਲੇ, ਰਾਤ-ਬਰਾਤੇ, ਬੰਦਾ-ਕੁਬੰਦਾ ਵੇਖ ਕੇ ਚੱਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਰਾਹੋਂ ਕੁਰਾਹੇ ਨਾ ਪੈ ਜਾਈਏ।
ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ, ਯਮੁਨਾ ਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਦੇ ਸੰਗਮ 'ਤੇ ਹਰੇਕ ਸਾਲ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਮਾਘ ਮੇਲਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਮਾਘ ਮੇਲੇ ਦੇ ਨਾਂਅ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
14 ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਹੀ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਹਰ ਸਾਲ ਮਾਘ ਮੇਲੇ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸਮੁੱਚੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ ਖਿਚੜੀ ਦੇ ਨਾਂਅ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਿਨ ਖਿਚੜੀ ਖਾਣ ਅਤੇ ਖਿਚੜੀ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਵਧੇਰੇ ਮਹੱਤਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਿਹਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਕਰ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਨੂੰ ਖਿਚੜੀ ਦੇ ਨਾਂਅ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਦਿਨ ਉੜਦ, ਚੌਲ, ਤਿਲ, ਚਿਵੜੇ, ਗੌ, ਸਵਰਨ, ਊਨੀ ਵਸਤਾਂ, ਕੰਬਲ ਆਦਿ ਦਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਪਰੰਪਰਾ ਹੈ।
ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦਿਨ ਸਾਰੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਵਿਆਹੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ 'ਤੇ ਕਪਾਹ, ਤੇਲ ਤੇ ਨਮਕ ਆਦਿ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੂਜੀਆਂ ਸੁਹਾਗਣ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਦਾਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਰਾਜਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤਿਉਹਾਰ 'ਤੇ ਸੁਹਾਗਣਾਂ ਆਪਣੀ ਸੱਸ ਨੂੰ ਬਯਾ ਦੇ ਕੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਮਾਘੀ ਦਿਨ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦਾ ਪ੍ਤੀਕ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਰਦੀ ਦੀ ਸੰਗਰਾਂਦ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਹੈ ਜਿਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸੂਰਜ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਉਤਰੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ “ਬੱੜਾ ਦਿਨ” ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪੰਜਾਬੀ ਕਲੰਡਰ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਦਿਨ ਤੋਂ ਸ਼ੀਸ਼ਿਰ ਮੌਸਮ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਣ ਦੀ ਵੀ ਮਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਸ਼ੀਸ਼ਿਰ ਮੌਸਮ ਸਰਦੀ ਦੇ ਮੌਸਮ ਦਾ ਦੂਸਰਾ ਅੱਧ ਵੀ ਮਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਿਮਰ ਮੌਸਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਘੀ ਨੂੰ ਮੌਸਮੀ ਤਿਓਹਾਰ ਮਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਘੀ ਤਿਓਹਾਰ ਨੂੰ ਸੂਰਜੀ ਮਹੀਨੇ ਮਾਘ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਬਸੰਤ ਤਿਓਹਾਰ ਨੂੰ ਚੰਦਰ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਮਾਘ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਮਹੀਨੇ ਮੌਸਮੀ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਘੀ ਬਸੰਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ
ਉਦਾਹਰਣ ਦੇ ਲਈ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਵਿੱਚ, ਇਸਨੂੰ ਪੋਂਗਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਰਨਾਟਕ, ਕੇਰਲ ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਇਕੱਲਾ ਸੰਕਰਾਂਤੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗੋਆ, ਓਡੀਸ਼ਾ, ਹਰਿਆਣਾ, ਬਿਹਾਰ, ਝਾਰਖੰਡ, ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਤੇਲੰਗਾਨਾ, ਕਰਨਾਟਕ, ਕੇਰਲਾ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਰਾਜਸਥਾਨ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਬਿਹਾਰ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਅਤੇ ਜੰਮੂ ਆਦਿ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਮਕਰ ਸੰਕਰਾਂਤੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਰਿਆਣਾ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਇਸ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ 13 ਜਨਵਰੀ ਨੂੰ ਲੋਹੜੀ ਵਜੋਂ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਠੰਡ ਵਿੱਚ ਪੱਕੀ ਫ਼ਸਲ ਦਾ ਜ਼ਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਾਘੀ, ਪੰਜਾਬੀ ਕਲੈਂਡਰ ਮੁਤਾਬਿਕ ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ, ਹਰਿਆਣਾ ਅਤੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਮਾਘੀ ਮਕਰ ਸਕ੍ਰਾਂਤੀ ਤਿਓਹਾਰ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਂ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਠੰਡ ਦੀ ਸੰਗਰਾਂਦ ਦਾ ਤਿਓਹਾਰ ਹੈ ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਸਰਦੀ ਵਾਢੀ ਦੇ ਤਿਓਹਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ
ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ‘ਚ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਤੋਂ ਲਗਪਗ 16 ਲੱਖ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਗੰਗਾ ਸਾਗਰ ਪੁੱਜਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਮੌਕੇ’ ਤੇ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਵੱਲੋਂ ਗੰਗਾ ਦਰਿਆ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਖਾੜੀ ਦੇ ਸੰਗਮ ‘ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਡੁਬਕੀਆਂ ਲਗਾਈਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ।
ਅਸਾਮ ਵਿੱਚ ਮਾਘ ਜਾਂ ਭੋਗਲੀ ਬਿਹੂ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਉਰੂਕਾ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਗਲੇ ਹੀ ਸਾਲ ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ ਯੂਥ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੇ 100 ਮੀਟਰ ਫ਼ਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਸੀ।
ਦੁਤੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 1980 ਮਾਸਕੋ ਓਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਪੀ.ਟੀ. ਊਸ਼ਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਲਈ ਫਰਾਟਾ ਦੌੜ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ।
ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਸਪ੍ਰਿੰਟਰ ਰੀਓ ਵਿਖੇ ਗਰਮੀ ਦੇ ਪੜਾਅ ਤੋਂ ਪਾਰ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕੀ, ਪਰ ਜਕਾਰਤਾ ਵਿੱਚ 2018 ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ 'ਚ ਦੋ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ।
ਉਸ ਦਾ 100 ਮੀਟਰ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਦੋ ਦਹਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਆ 'ਚ ਭਾਰਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਤੇ 1986, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੀਟੀ ਊਸ਼ਾ ਨੇ ਦੂਸਰਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਸੀ।
ਚੰਦ ਨੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਬਾਅਦ 200 ਮੀਟਰ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤ ਕੇ ਇਹ ਜੋੜੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।
ਦੁਤੀ ਚੰਦ ਦਾ ਜਨਮ 3 ਫਰਵਰੀ 1996 ਨੂੰ ਚਕਰਾਧਰ ਚੰਦ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਅਖੁਜੀ ਚੰਦ ਦੇ ਘਰ ਗੋਪਾਲਪੁਰ, ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਜੋ ਕਿ ਜਜਪੁਰ ਜਿਲ਼੍ਹਾ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਦੁਤੀ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਭੈਣਾਂ ਹੋਰ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
2019 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਗਲੋਬਲ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ 100 ਮੀਟਰ ਦੌੜ 'ਚ ਸੋਨੇ ਦਾ ਤਗਮਾ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਬਣ ਗਈ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਨੈਪੋਲੀ ਵਿਖੇ ਸਮਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪੋਡਿਅਮ ਦੇ ਉੱਚ ਦਰਜੇ 'ਤੇ ਆਈ।
ਚੰਦ ਸਾਲ 2019 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸਮਲਿੰਗੀ ਅਥਲੀਟ ਬਣ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਸਮਲਿੰਗੀ ਰਿਸ਼ਤੇ ਵਿੱਚ ਸੀ ਜਿਸ ਦਾ ਉਸ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਲੋਂ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ।
ਸਪ੍ਰਿੰਟਰ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭੈਣ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਹੋਈ ਦੇ ਵਰਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਿਤ ਵੱਖ ਵੱਖ ਕਥਾਵਾਂ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹਨ ਪਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਕਥਾ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਹੈ:
ਇੱਕ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸੱਤ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਵਿਆਹ ਹੋ ਚੁੱਕਿਆ ਸੀ।
ਇੱਕ ਦਿਨ ਰਾਜੇ ਦੇ ਪੁੱਤਰੀ ਜਾਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਆਪਣੀਆਂ ਸੱਤ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਭਰਜਾਈਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਮਿੱਟੀ ਪੁੱਟਣ ਗਈ।
ਮਿੱਟੀ ਪੁੱਟਣ ਦਾ ਕਾਰਜ ਪੂਰਾ ਕਰ ਸਾਰੀਆਂ ਭਰਜਾਈਆਂ ਉਸ ਸਥਾਨ ਤੋਂ ਪਰ੍ਹਾਂ ਚਲੀਆਂ ਗਈਆਂ ਪਰ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਇਕੱਲੀ ਹੀ ਮਿੱਟੀ ਪੁੱਟਦੀ ਰਹਿ ਗਈ।
ਹੋਈ ਦੇ ਸ਼ਰਾਪ ਬਾਰੇ ਜਦੋਂ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦੀਆਂ ਭਰਜਾਈਆਂ ਨੂੰ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲੀ ਤਾਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋਈਆਂ।
ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦੀ ਵੱਡੀ ਭਰਜਾਈ ਹੋਈ ਕੋਲ ਗਈ ਅਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਦਾ ਸ਼ਰਾਪ ਖ਼ੁਦ ਨੂੰ ਦੇਣ ਲਈ ਕਿਹਾ ਅਤੇ ਹੋਈ ਨੇ ਇਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਵੱਡੀ ਭਰਜਾਈ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਪ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।
ਜਦੋਂ ਘਰ ਜਾ ਕੇ ਵੱਡੀ ਭਰਜਾਈ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸੱਸ ਨੂੰ ਸਾਰੀ ਗੱਲ ਦੱਸੀ ਤਾਂ ਉਸਦੇ ਬਾਂਝ ਹੋਣ ਬਾਰੇ ਪਤਾ ਲਗਣ ਉੱਪਰ ਸੱਸ ਵੱਡੀ ਭਰਜਾਈ ਨੂੰ ਘਰੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ।
ਭਟਕਦੀ ਹੋਈ ਵੱਡੀ ਨੂੰਹ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕੀੜੇ ਪਈ ਹੋਈ ਗਾਂ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਉਸ ਗਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਸੇਵਾ ਸਦਕਾ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਵੱਡੀ ਨੂੰਹ ਨੂੰ ਮੁੰਡੇ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਮੁੰਡਾ ਹੋਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਵੱਡੀ ਨੂੰਹ ਦੀ ਸੱਸ ਨੂੰ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਮੁੰਡੇ ਨੂੰ ਵਾਪਿਸ ਘਰ ਬੁਲਵਾ ਲੈਂਦੀ ਹੈ।
ਸੱਸ ਦੇ ਪੁਛਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਡੀ ਨੂੰਹ ਦੱਸਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੀ ਸੰਤਾਨ ਬੀਮਾਰ ਗਊ ਦੀ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ।
ਇਹ ਵਰਤ ਕੱਤਕ ਦੀ ਸਤਵੀਂ ਨੂੰ ਰਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਰਵਾ ਚੌਥ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਔਰਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਰਵਾ ਚੌਥ ਦਾ ਵਰਤ ਪਤੀ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਹੋਈ ਦਾ ਵਰਤ ਸੰਤਾਨ ਦੀ ਸਲਾਮਤੀ ਅਤੇ ਸੁੱਖ ਲਈ ਰਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹੋਈ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਘਰ ਦੀ ਕੰਧ ਉੱਪਰ ਭਿੱਜੇ ਹੋਏ ਚਾਵਲਾਂ ਦੇ ਆਟੇ ਅਤੇ ਰੰਗਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹੋਈ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਉਲੀਕੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਮੂਰਤੀ ਅੱਗੇ ਮਠਿਆਈ ਤੇ ਫਲ ਰੱਖ ਕੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅੱਜ ਕੱਲ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵੱਤਨੀ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬੈਂਕ ਔਫ ਪਾਕਸਿਤਾਨ ਦਾ ਮਨੈਜ਼ਰ ਹੈ।
ਸਲੀਮ ਕਾਸ਼ਰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਉਹ ਸ਼ਾਇਰ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਗਜ਼ਲ ਨੂੰ ਬਹੁ-ਪਖੀ,ਬਹੁਰੰਗੀ,ਪਰਿਪੇਖ ਅਤੇ ਸਵਛ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਭਰਪੂਰ ਹਿਸਾ ਪਾਇਆ ਹੈ।
ਸੱਚ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਭਿਆਸ ਨਾਲ ਹੀ ਤਕਨੀਕ ਪਖੋਂ,ਵਿਸ਼ੇ ਪਖੋਂ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ ਆਉਦੀ ਹੈ।
ਪਾਕਸਿਤਾਨ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਸ਼ਾਇਰ ਜੋ ਉਰਦੂ ਵਿਚੋਂ ਆਏ ਹਨ, ਉਹ ਗਜ਼ਲ ਵਿੱਚ ਰਵਾਨੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਕਿੳਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਭਰਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਚਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਕੇਵਲ ਉਰਦੂ ਗਜ਼ਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹਨ।
1978 ਵਿੱਚ ਛਪੀ ਪੁਸਤਕ 'ਸਰਘੀ ਦਾ ਤਾਰਾ' 'ਦਰਦਾਂ ਦਾ ਖਿੜਿਆ ਮੋਤੀਆ 'ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਨਿਖਰ ਆਇਆ ਹੈ,ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਗਜ਼ਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੀਲ ਪੱਥਰ ਹੋ ਜਾਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਉਸਨੇ ਗਜ਼ਲ ਦੇ ਮਿਜ਼ਾਜ ਨੂੰ ਖ਼ੂਬ ਸਮਝਿਆ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਵੇਕਲੇ ਅੰਦਾਜ ਵਿੱਚ,ਨਵੇਕਲੀ ਸੁਰ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਉਹ ਮਾਸ਼ੂਕ ਦੇ ਹੁਸਨ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਦਰਦ ਵਿਛੋੜੇ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮਜ਼ਦੂਰ ਦੀ ਹਾਲਤ ਤੇ ਨਾ-ਬਰਾਬਰੀ ਉਸ ਨੂੰ ਝੂਣਦੀ ਹੈ,ਤੇ ਵਤਨ ਪ੍ਰਸਤੀ ਦਾ ਜਜ਼ਬਾ ਉਸ ਨੂੰ ਟੁੰਬਦਾ ਹੈ!
ਸਲੀਮ ਕਾਸ਼ਰ ਦੀ ਬੰਦਿਸ਼ ਹੈ ਤੇ ਕਈ ਸ਼ਿਅਰ ਅਖਾਣ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿ ਜਾਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਬਰਤਾਨਵੀ ਨਕਸ਼ਾ ਨਵੀਸ ਐਡਵਿਨ ਲੁਟੀਅਨਜ਼ ਨੇ ਇਸ ਬਾਗ ਦਾ ਨਕਸ਼ਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇਸ ਬਗ ਤਿੰਨ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਪਹਿਲਾ ਭਾਗ ਮੁੱਖ ਗਾਰਡਨ, ਦੂਜਾ ਪਰਧਾ ਗਾਰਡਨ ਅਤੇ ਤੀਜਾ ਟੇਰੇਲੀ ਗਾਰਡਨ ਹੈ।
ਗਾਰਡਨ ਵਿੱਚ ਦੋ ਨਹਿਰਾਂ ਉੱਤਰ ਤੋਂ ਦੱਖਣ ਤੇ ਦੋ ਨਹਿਰਾਂ ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਨੂੰ ਵਗਦੀਆਂ ਹਨ।
ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਮਦਰ ਟੈਰੇਸਾ, ਭੀਮ, ਅਰਜਨ, ਰਾਜਾ ਰਾਮ, ਜਵਾਹਰ, ਡਾ. ਬੀ.ਪੀ. ਪਾਲ, ਮੋਹਨ ਰਾਏ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਖਸੀਅਤਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਰੱਖੇ ਗਏ ਹਨ।
ਗਾਰਡਨ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਜੈਵਿਕ-ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਪਾਰਕ ਵੀ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੌਦਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਮੋਰ, ਬੱਤਖ਼ਾਂ, ਖ਼ਰਗੋਸ਼, ਹਿਰਨ ਆਦਿ ਜੀਵ ਜੰਤੂ ਹਨ।
ਮਿਊਜ਼ੀਕਲ ਗਾਰਡਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਸੰਗੀਤ-ਮਈ ਫੁਹਾਰੇ ਅਤੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਜਗ-ਮਗਾਉਂਦੀਆਂ ਰੰਗੀਨ ਲਾਈਟਾਂ ਮਨ ਨੂੰ ਲੁਭਾਵਣੀਆਂ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ।
ਮੁਗ਼ਲ ਗਾਰਡਨ ਵਿੱਚ ਸਰਕੁਲਰ, ਸਪਿਰਚੂਅਲ ਟੈਕਨੀਕਲ, ਹਰਬਲ ਬੋਨਸਾਈ, ਕੈਕਟਸ, ਨਕਸ਼ੱਤਰਾ ਗਾਰਡਨ ਹਨ।
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਵਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਮੁਗਲ ਗਾਰਡਨ ਨੂੰ ਹਰ ਸਾਲ ਫਰਵਰੀ 'ਚ ਆਮ ਜਨਤਾ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ ਦੇਸ਼-ਵਿਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਸੈਲਾਨੀ ਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਇਮਾਰਤ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਮਾਲਚ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਰਾਏਸੀਨੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਮੀਨਾਂ ਐਕਵਾਇਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਵਨ ਇਟਲੀ ਕਊਰਨਲ ਪੈਲੇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ਹੈ।
ਕਰੀਬ 2 ਲੱਖ ਵਰਗ ਫੁੱਟ 'ਚ ਬਣੇ ਇਸ ਭਵਨ 'ਚ 70 ਕਰੋੜ ਇੱਟ ਅਤੇ 30 ਲੱਖ ਕਊਬਿਕ ਫੁੱਟ ਪੱਥਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਇਸ ਭਵਨ 'ਚ 750 ਕਰਮਚਾਰੀ, 50 ਰਸੋਈਏ ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਪਕਵਾਨ ਬਣਾਉਣ 'ਚ ਮਹਾਰਤ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਰਿਹੰਦੇ ਹਨ।
ਚੀਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦਾ ਸਰਕਾਰੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਦੀ ਅਨੁਮਾਨਤ ਕੀਮਤ 2.63 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਦੀ ਲਗਭਗ ਕੀਮਤ 258 ਕਰੋੜ ਹੈ।
ਸੂਚੀ 'ਚ ਚੀਨ ਪਹਿਲੇ ਸਥਾਨ ਤੇ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਦੂਜੇ, ਰੂਸ ਤੀਜੇ, ਇਟਲੀ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਿਵਾਸ ਚੌਥੇ, ਜਪਾਨ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਿਵਾਸ ਪੰਜਵੇਂ ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਵਨ 7ਵੇਂ, ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ 10ਵੇਂ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਹੈ।
ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ਖੁਦ 'ਚ ਹੀ ਕਾਫੀ ਵੱਡਾ ਹੈ।
ਕਿਸਾਨ ਦੇ ਬੇਟੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ , ਵਿਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਸਾਧਾਰਣ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਆਏ ਲੋਕ ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਹਿ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਹਰ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 10 ਵਜੇ ਅੱਧੇ ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਚੇਂਜ ਆਫ ਗਾਰਡ ਸਮਾਰੋਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਵਨ ਬਰਤਾਨਵੀ ਰਾਜ ਵੇਲੇ ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਾਇਸਰਾਏ ਲਈ ਬਣਵਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸਦਾ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾਮ ਵਾਇਸਰਾਏ ਹਾਊਸ ਸੀ।
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਵਨ ਦੇ ਬੈਂਕਵੇਟ ਹਾਲ 'ਚ 104 ਮਹਿਮਾਨ ਇਕੱਠੇ ਬੈਠ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਕਮਰੇ 'ਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀਆਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਹਨ।
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਵਨ ਦੇ ਉਪਹਾਰ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ 'ਚ ਇਕ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਕੁਰਸੀ ਰੱਖੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭਾਰ 640 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਹੈ।
ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਚਾਰ 1927 ਵਿੱਚ ਡੀਰਾਕ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ, ਅਤੇ ਫੌਕ ਅਤੇ ਜੌਰਡਨ ਰਾਹੀਂ ਬਾਦ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ।
ਬੋਸੌਨਿਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰੀ ਓਪਰੇਟਰ ਅਤੇ ਹੇਠਾਂ ਦਰਸਾਏ ਪ੍ਰਭਾਵ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਕਬਜ਼ਾ-ਸੰਖਿਆ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪਰਿਭਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ;
ਫੀਲਡ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਵਾਲੀ ਮੁਢਲੀ ਡਿਗਰੀ ਕਬਜ਼ਾ-ਸੰਖਿਆਵਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਕਬਜ਼ਾ ਸੰਖਿਆ ਇੱਕ ਨੰਬਰ ਰਾਹੀਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕਲੌਤੇ ਕਣ ਦੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ;
ਆਪਣੇ ਸਬੰਧਿਤ ਰਚਨਾਕਾਰ ਓਪਰੇਟਰ ਦੇ ਅੱਗੇ ਇੱਕ ਵਿਨਾਸ਼ਕਾਰ ਓਪਰੇਟਰ ਲਾਗੂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕਲੌਤੇ ਕਣ ਦੀ ਖੁਦ- ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸੰਖਿਆ ਵਾਪਸ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ;
ਉਦਾਹਰਨ ਵਜੋਂ, ਉੱਪਰ ਦਰਸਾਈ 3-ਕਣ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੀ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ;
ਜਾਨੈਲ ਮੋਨੇ ਰੋਬਿਨਸਨ , ਜਿਸ ਨੂੰ ਜਾਨੈਲ ਮੋਨੇ/ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਸੰਗੀਤ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਕਲਾਕਾਰ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰਾ ਹੈ।
ਉਸ ਨੂੰ ਐਟਲਾਂਟਿਕ ਰਿਕਾਰਡਸ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਖੁਦ ਦੀ ਛਾਪ, ਵੌਨਲੈਂਡ ਆਰਟਸ ਸੁਸਾਇਟੀ 'ਤੇ ਵੀ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੌਰਾਨ, ਮੋਨੇ ਨੂੰ ਅੱਠ ਗ੍ਰੈਮੀ ਅਵਾਰਡ ਨਾਮਜ਼ਦਗੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ।
ਉਸ ਨੇ ਇੱਕ ਐਮ.ਟੀ.ਵੀ. ਵੀਡੀਓ ਸੰਗੀਤ ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ 2010 ਵਿੱਚ ਏ.ਐਸ.ਸੀ.ਏ.ਪੀ ਵੈਨਗੁਆਰਡ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤੀ।
ਬੋਸਟਨ ਸਿਟੀ ਕੌਂਸਲ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਲਾਤਮਕਤਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਦੇ ਬੋਸਟਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ 16 ਅਕਤੂਬਰ, 2013 ਨੂੰ “ਜਨੇਲ ਮੋਨੇ ਡੇਅ” ਨਾਮ ਦਿੱਤਾ।
ਮੋਨੇ ਦੇ ਸੰਗੀਤਕ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 2003 ਵਿੱਚ ਦਿ ਔਡੀਸ਼ਨ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਡੈਮੋ ਐਲਬਮ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਤੇ ਹੋਈ ਸੀ।
2007 ਵਿੱਚ, ਮੋਨੇ ਨੇ ਸਰਵਜਨਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ ਈ.ਪੀ. ​​ਨਾਮ ਨਾਲ "ਮੈਟਰੋਪੋਲਿਸ: ਸੂਟ ਆਈ" ਸਿਰਲੇਖ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਇਹ ਯੂ.ਐਸ. ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਹੀਟਸੀਕਰਸ ਚਾਰਟ 'ਤੇ ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਅਤੇ 2010 ਵਿੱਚ, ਬੈਡ ਬੁਆਏ ਰਿਕਾਰਡਜ਼ ਦੁਆਰਾ, ਮੋਨੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਈ.ਪੀ. ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਕਲਪ ਐਲਬਮ ਅਤੇ ਸੀਕਵਲ, ਪਹਿਲੀ ਪੂਰੀ ਲੰਬਾਈ ਵਾਲੀ ਸਟੂਡੀਓ ਐਲਬਮ, ਆਰਚੈਂਡਰੋਇਡ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੱਤ-ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਮੈਟਰੋਪੋਲਿਸ ਧਾਰਨਾ ਦੀ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੀ ਚੌਥੀ ਅਤੇ ਪੰਜਵੀਂ ਕਿਸ਼ਤ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਮੋਨੇ ਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਬੈਪਟਿਸਟ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਚਰਚ ਵਿਖੇ ਗਾਉਣਾ ਸਿੱਖ ਲਿਆ।
ਉਸ ਨੇ ਬਹੁਤ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਤੋਂ ਹੀ ਇੱਕ ਗਾਇਕਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਕਲਾਕਾਰ ਬਣਨ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਵੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਦਿ ਵਿਜ਼ਰਡ ਓਜ਼ ਤੋਂ ਡੋਰਥੀ ਗੈਲ ਦੇ ਕਾਲਪਨਿਕ ਪਾਤਰ ਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ।
ਲੌਰੀਨ ਹਿੱਲ ਦਾ ਮਿਸੀਡੂਕੇਸ਼ਨ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਮੋਨੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਚੈਕ ਨਾਲ ਦੋ ਕਾਪੀਆਂ ਖਰੀਦੀਆਂ ਸਨ, ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸਰੋਤ ਸੀ।
ਉਸ ਨੇ ਜੂਨਤਿਨਵੇਂ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਸ਼ੋਅ 'ਤੇ ਐਲਬਮ ਦੇ ਗਾਣੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਲਗਾਤਾਰ ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਜਿੱਤਿਆ।
ਜਾਨੈਲ ਦੀ ਮਾਂ ਜੈਨੇਟ, ਇੱਕ ਦਰਬਾਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਹੋਟਲ ਦੀ ਨੌਕਰਾਨੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਸੀ।
ਜਦੋਂ ਉਹ ਇੱਕ ਬੱਚੀ ਸੀ ਮੋਨੇ ਦੇ ਮਾਪੇ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਕ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ।
2016 ਵਿੱਚ, ਮੋਨੇ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਾਟਕੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੋ ਉੱਚ-ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ।
ਗਦਰ ਮੌਕੇ ਪਿੰਡ ’ਚ ਆਏ ਇੱਕ ਅਜ਼ਨਬੀ ਸਾਧ ਬਾਬਾ ਸ਼ਾਮ ਦਾਸ ਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਭੜਕਾ ਕੇ ਜਮੀਨ ਦਾ ਮੁਆਮਲਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਵਾ ਦਿਤਾ।
ਪਿੰਡ ਦੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਅਬੋਹਰ ਤਹਿਸੀਲ ਦੇ ਰਾਜਿਸਥਾਨ ਨਾਲ ਲਗਦੇ ਪਿੰਡ ਵਜੀਦਪੁਰ ਜਾ ਕੇ ਵੱਸ ਗਏ।
ਜਦ ਇਹ ਪਿੰਡ ਕਾਫ਼ੀ ਸਮਾਂ ਵਿਹਲਾ ਪਿਆ ਰਿਹਾ ਤਾਂ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੌੜ ਜਾਣ ਕਾਰਨ, ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਦੌੜੀਖਾਨਾ ਰੱਖ ਦਿਤਾ ਜੋ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਦਬੜ੍ਹੀਖਾਨਾ ਬਣ ਗਿਆ।
ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਦ ਮਹਾਰਾਜਾ ਨਾਭਾ ਦੀ ਰਾਣੀ ਚੰਦ ਕੌਰ ਨੇ ਫੂਲ ਦੇ ਆਪਣੇ ਢਿੱਲੋਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਅੱਧਾ ਪਿੰਡ ਅਲਾਟ ਕਰਵਾ ਦਿਤਾ।
ਮਹਾਰਾਜਾ ਨਾਭਾ ਨੇ ਕੱਟੂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਨੇੜਲਿਆਂ ਗਿੱਲ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਅੱਧਾ ਪਿੰਡ ਅਲਾਟ ਕਰ ਦਿਤਾ।
ਢਿੱਲੋਂ ਗੋਤ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਜੁਰਗ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਇਸ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਾਮ ਗੋਬਿੰਦਗੜ ਰੱਖਿਆ ਜਦੋਂ ਕਿ ਗਿੱਲਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਜੁਰਗ ਫਤਿਹ ਸਿੰਘ ਨਾਂ ’ਤੇ ਪਿੰਡ ਦਾ ਨਾਮ ਫਤਿਹਗੜ ਰੱਖਿਆ।
ਪਰ ਮੂੰਹ ਜ਼ੁਬਾਨੀ ਇਹ ਪਿੰਡ ਦਬੜ੍ਹੀਖਾਨਾ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਹੀ ਪ੍ਰਸਿਧ ਰਿਹਾ ਤੇ ਅੱਜ ਵੀ ਹੈ।
ਗਿੱਲ ਸਰਦਾਰਾਂ ਕੋਲ ਜ਼ਮੀਨ ਵੱਧ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਹ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਆਪਣੇ ਮੁਜ਼ਾਰੇ ਵੀ ਨਾਲ ਹੀ ਲੈ ਕੇ ਆਏ।
ਅਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਪਿੱਛੋਂ ਲਾਲ ਪਾਰਟੀ ਵਲੋਂ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਸੁਤੰਤਰ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ’ਚ ਲਾਏ ਜ਼ਮੀਨੀ ਘੋਲ ਦਾ ਇਹ ਮੁਜ਼ਾਰੇ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਬਣੇ।
ਮੁਜ਼ਾਰਾ ਲਹਿਰ ਤੋਂ ਘਬਰਾ ਕੇ ਅਤੇ ਸਰਪਲੱਸ ਜਮੀਨ ਦਾ ਕਾਨੂੰਨ ਬਣ ਜਾਣ ਕਾਰਨ,ਬਹੁਤੇ ਗਿੱਲ ਸਰਦਾਰਾਂ ਨੇ ਇਹ ਜ਼ਮੀਨ ਵੇਚ ਦਿਤੀ।
ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿੰਡ ਬੰਬੀਹਾ ਭਾਈ,ਔਲਖ,ਬਲਾਹੜ,ਮਹਿਮਾ,ਚੂਹੜਚੱਕ, ਪੱਖੀ,ਗੋਲੇਵਾਲਾ ਅਤੇ ਝੱਖੜਵਾਲਾ ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ।
1955 ਦੇ ਹੜ੍ਹਾਂ ’ਚ ਇਹ ਪਿੰਡ ਫਿਰ ਢਹਿ ਗਿਆ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਹਿੱਸਿਆਂ ਗੋਬਿੰਦਗੜ ਅਤੇ ਫਤਿਹਗੜ ਨੂੰ ਚੰਡੀਗੜ ਦੀ ਤਰਜ਼ ’ਤੇ ਮਾਡਲ ਟਾਊਨ ਦੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਵਸਾਇਆ ਗਿਆ।
ਫਤਿਹਗੜ ਬਹੁਤੇ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਿਲਗੋਭਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਲੋਕ ਕੋਠਿਆਂ ’ਚ ਰਹਿਣ ਲੱਗੇ ਪਰ ਗੋਬਿੰਦਗੜ ਸਹੀ ਅਰਥਾਂ ’ਚ ਮਾਡਲ ਟਾਊਨ ਬਣਿਆ।
ਉਹਨਾਂ ਗਿੱਲ ਸਰਦਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਹੀ ਸ: ਜੈ ਸਿੰਘ ਗਿੱਲ ਆਈ.ਏ. ਐਸ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਚੀਫ ਸੈਕਟਰੀ ਬਣੇ।
20 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਫਤਿਹਗੜ ਦੀਆਂ ਦੋ ਹੋਰ ਨਵੀਆਂ ਪੰਚਾਇਤਾਂ ਕੋਠੇ ਬੰਬੀਹਾ ਭਾਈ ਅਤੇ ਕੋਠੇ ਮਹਿਲੜ ਬਣ ਗਈਆਂ ਪਰ ਗੋਬਿੰਦਗੜ ਦੀ ਇਕੋੋ ਹੀ ਪੰਚਾਇਤ ਹੈ।
ਗੋਬਿੰਦਗੜ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਰਪੰਚ ਗੁਰਦਿੱਤ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ, ਫਤਿਹਗੜ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਪਰਮਜੀਤ ਕੌਰ ਗੋਲੇਵਾਲੀਆ, ਕੋਠੇ ਬੰਬੀਹਾ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਸਿੱਧੂ ਅਤੇ ਕੋਠੇ ਮਹਿਲੜ ਦੇ ਸਰਪੰਚ ਬਲਵੰਤ ਸਿੰਘ ਸਿਵੀਆ ਹਨ।
ਪਿੰਡ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੇ ਸਰਦਾਰੀਆਂ ਕਲੱਬ ਬਣਾ ਕੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ’ਚ ਦਸਤਾਰ ਬੰਨ੍ਹਣ ਦੀ ਲਹਿਰ ਛੇੜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਇਸ ਪਿੰਡ ਦੇ ਕਾਫੀ ਲੋਕ ਬਾਹਰਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਕੈਨੇਡਾ,ਅਮਰੀਕਾ,ਆਸਟਰੇਲੀਆ,ਫਰਾਂਸ ਅਤੇ ਅਰਬ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਗਏ ਹੋਏ ਹਨ।
ਵੈਸੇ ਤਾਂ ਪਿੰਡ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਸਮਾਜ ਸੇਵੀ ਕਲੱਬ ਹਨ ਪਰ ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਕਲੱਬ ਗੋਬਿੰਦਗੜ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੇ ਪਿੰਡ ਗੋਬਿੰਦਗੜ ’ਚ ਸ਼ਹੀਦ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਕੇ ਪਿੰਡ ’ਚ ਨਵੀਂ ਜਾਗ੍ਰਤੀ ਲਹਿਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਸੰਚਾਲਕ ਡਾ: ਅਮਰਜੀਤ ਅਤੇ ਹਰਦੀਪਕ ਢਿੱਲੋਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮਕਸਦ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪੜ੍ਹਣ ਦੀ ਰੁਚੀ ਲਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਵਾਤਾਵਰਣ ਬਾਰੇ ਸੁਚੇਤ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕੁਰੀਤੀਆਂ ਖਿਲਾਫ ਜਾਗ੍ਰਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਕਮੇਟੀ ਹੁਣ ਤਕ ਦੋ ਹਜ਼ਾਰ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਪੌਦੇ ਲਿਆ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ’ਚ ਵੰਡ ਚੁਕੀ ਹੈ।
ਵੱਡਾ ਗੁਰਦਵਾਰਾ, ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲ,ਡੰਗਰ ਹਸਪਤਾਲ ਅਤੇ ਸਹਿਕਾਰੀ ਸਭਾ ਦੋਵਾਂ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਹਨ।
ਦੋਵਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਅਨਾਜ ਮੰਡੀਆਂ ਅਤੇ ਜਲ ਘਰ ਵੱਖੋ ਵੱਖਰੇ ਹਨ ਵੱਡੇ ਗੁਰਵਾਰੇ ਦੇ ਸੂਝਵਾਨ ਗਰੰਥੀ ਸਵੇਰੇ ਲਾਊਡ ਸਪੀਕਰ ’ਚ ਸਿਰਫ ਵਾਕ ਲੈ ਕੇ ਹੀ ਲਾਊਡ ਸਪੀਕਰ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਬਨਿਸਬਤ ਇਹ ਪਿੰਡ ਕਾਫੀ ਹੱਦ ਤਕ ਸਪੀਕਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ੋਰ -ਪਰਦੂਸ਼ਣ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ।
ਇਸ ਦੀ ਮੁੱਖ ਇਮਾਰਤ ਦੀ ਮੁੜ ਉਸਾਰੀ 1890 ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਜਾ ਬਿਕਰਮ ਸਿੰਘ ਤੇਰਾਜਾ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਵੱਲੋਂ ਕਾਰਵਾਈ ਗਈ।
ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੀਆਂ ਛੱਤਾਂ ’ਤੇ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਕੰਮ ਤੇ ਦੀਵਾਰਾਂ ’ਤੇ ਕੀਤੀ ਲੱਕੜੀ ਦੀ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਮੀਨਾਕਾਰੀ ਕਲਾ ਦਾ ਉੱਤਮ ਨਮੂਨਾ ਹੈ।
ਇਥੇ ਹੀ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਅਸਥਾਨ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਸੂਫ਼ੀ ਸੰਤ ਸ਼ੇਖ਼ ਫਰੀਦ ਵੱਲੋਂ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕਰਦਿਆਂ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਟੋਕਰੀ ਸਿਰ ਤੋਂ ਕੁਝ ਉੱਚੀ ਰਹਿੰਦੀ ਸੀ।
ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੂਫ਼ੀ ਬਾਬਾ ਫ਼ਰੀਦ ਜੀ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਵਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
1948 ਵਿੱਚ ਰਿਆਸਤਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਪੈਪਸੂ ਰਾਜ ਦੇ ਗਠਨ ਵੇਲੇ ਫਰੀਦਕੋਟ ਰਿਆਸਤ ਵੀ ਪੈਪਸੂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣੀ।
ਇਥੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਇਮਾਰਤਸਾਜੀ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਦਿਲ-ਖਿੱਚਵੀਆਂ ਪੁਰਾਤਨ ਇਤਿਹਾਸਕ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਦਫ਼ਤਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕੋ ਥਾਂ ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਦੇਣ ਲਈ ਉਸਾਰੀ ਸਕੱਤਰੇਤ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ 18 ਅਕਤੂਬਰ, 1934 ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜਾ ਹਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਬਰਾੜ ਬੰਸ ਬਹਾਦਰ ਨੇ ਰਾਜ ਗੱਦੀ ਸੰਭਾਲਣ ਮੌਕੇ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇਸ ਵਿੱਚ 60 ਫੁੱਟ ਉੱਚੇ ਹਾਲ ਦੀ ਗੋਲਾਕਾਰ ਛੱਤ, ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ ਜੋ ਬਾਹਰੋਂ ਦੇਖਣ ਉੱਤੇ ਗੁੰਬਦ ਦਿਸਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਦਰੋਂ ਦੇਖਣ ’ਤੇ ਹਾਲ।
ਇਸ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ 115 ਫੁੱਟ ਉੱਚਾ ਘੰਟਾ ਘਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਮਹਾਰਾਜਾ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ 1902 ਵਿੱਚ ਬਣਵਾਇਆ ਸੀ।
ਗਿੱਲ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਪਤਾ ਲਗਾ ਸਕੇ ਕਿ ਕੀ ਉਹ ਆਪਣਾ ਡਾਕਟਰੀ ਕਰੀਅਰ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਮਿਸ ਇੰਡੀਆ ਵਰਲਡਵਾਈਡ ਯੂਐਸਏ ਜਿੱਤਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਗਿੱਲ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਿਤਾ ਦੀ ਜਿੱਤ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਕਈ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਟਿਪਸ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤਿੰਨ-ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦਾ ਸੌਦਾ ਹੋਇਆ।
ਗਿੱਲ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਦਾ ਹਿੰਦੀ ਬੋਲਣ ਦਾ ਹੁਨਰ ਇੱਕ ਮੁੱਦਾ ਸੀ।
ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ, ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫਿਲਮਾਂ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਗਿੱਲ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਏਜੰਟ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਮੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਐਕਟਿੰਗ ਸਕੂਲ ਗਈ।
ਗਿੱਲ ਨੇ 2016 'ਚ ਦਿਲਜੀਤ ਦੋਸਾਂਝ ਦੇ ਨਾਲ ਫ਼ਿਲਮ 'ਅੰਬਰਸਰੀਆ' ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੀ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।
ਉਸ ਸਾਲ, ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਬੈਕ ਟੂ ਬੈਕ ਬਲਾਕਬਸਟਰ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਕੀਤਾ।
2018 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਪਲਟਨ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ ਰਾਣੇ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਦਾ ਕਿਰਦਾਰ ਨਿਭਾਇਆ ਸੀ।
ਮੋਨਿਕਾ ਗਿੱਲ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਮਾਡਲ, ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਸੁੰਦਰਤਾ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਧਾਰਕ ਹੈ।
ਅੱਜਕੱਲ ਦੀ ਸਮਝ ਮੁਤਾਬਕ ਸਟਰਿੰਗ ਥਿਊਰੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪੱਧਰ ਤੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਬਣਤਰ ਬਾਰੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੇ ਅਜਿਹੀ ਅਵਸਥਾ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਚਿਰਸਥਾਈ ਫੈਲਾਓ ਨਾਮਕ ਕ੍ਰਿਆ ਨਾਲ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਫੈਲਦੇ ਹਨ।
ਇਵੇਂ ਹੀ, ਥਿਊਰੀ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦਾ ਜਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸਾ ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਫੈਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਫੇਰ ਵੀ, ਇਹ ਫੈਲ ਰਹੀਆਂ ਅਵਸਥਾਵਾਂ ਸਥਾਈ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਨੀਵੀਂ ਵੈਕੱਮ ਊਰਜਾ ਦੇ ਬੁਲਬੁਲਿਆਂ ਦੀ ਨਿਊਕਲੀਏਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਲੀਕ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਬੁਲਬੁਲਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੀ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਸਥਾਨਿਕ ਗੋਲਾਈ ਜੋ ਇੱਕ ਪਰਖਯੋਗ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਤੇ ਇਸ ਕ੍ਰਿਆ ਦੁਆਰਾ ਬਣਦੀ ਹੈ, ਨੈਗੇਟਿਵ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਹੋਰ ਅੱਗੇ, ਬੁਲਬੁਲੇ ਅੰਤ ਨੂੰ ਬੁਲਬੁਲਿਆਂ ਦੇ ਬਾਹਰ ਮੁੱਖ ਵੈਕੱਮ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਟਕਰਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਟਕਰਾਓ ਸੰਭਵ ਤੌਰ ਤੇ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਦਿਸਣਯੋਗ ਨੋਸ਼ਾਨ ਛੱਡਦੇ ਹਨ।