polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਸਰਦਾਰ ਪਟੇਲ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਿਹਨਤੀ ਅਤੇ ਵਿਲੱਖਣ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਦੇ ਮਾਲਕ ਸਨ।
ਉਹ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ‘ਚ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਐਨ. ਕੇ. ਹਾਈ ਸਕੂਲ ‘ਚ ਪੜ੍ਹਦੇ ਸਨ।
ਗਰੀਬੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਪਟੇਲ ਨੂੰ ਕਾਲਜ ਉੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਤਿੰਨ ਸਾਲ ਤੱਕ ਉਹ ਘਰ ‘ਚ ਹੀ ਰਹੇ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲਾ ਨੇਤਾ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਲਈ ਸਖਤ ਮਿਹਨਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਚੰਗੇ ਨੰਬਰਾਂ ਨਾਲ ਪਾਸ ਵੀ ਹੋਏ।
ਉਹ ਗੋਦਰਾ ਨਾਮਕ ਥਾਂ ‘ਤੇ ਖੁਦ ਹੀ ਆਪਣੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਛੇਤੀ ਹੀ ਅਭਿਆਸ ਨਿਖਰਿਆ ਅਤੇ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪੈਸੇ ਵੀ ਆਉਣ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਣਾਇਆ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਵਕੀਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਉੱਚ ਸਿੱ ਖਿਆ ਲਈ ਇੰਗਲੈਂਡ ਜਾਣਾ ਪਿਆ।
ਸਾਲ 1908‘ਚ ਉਹ ਬੈਰਿਸਟਰ ਦੇ ਰੂਪ ‘ਚ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆਏ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ‘ਚ ਅਭਿਆਸ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸੈਂਟ ਮੈਰੀ ਸਕੂਲ ਮੁੰਬਈ ‘ਚ ਭਰਤੀ ਕਰਾਇਆ ਅਤੇ ਆਪ ਇੰਗਲੈਂਡ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਸਾਲ 1913 ‘ਚ ਭਾਰਤ ਆਏ।
ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭਭਾਈ ਪਟੇਲ ਭਾਰਤ ਦੇ ਇੱਕ ਬੈਰਿਸਟਰ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀਵਾਨ, ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਗਣਰਾਜ ਦੇ ਬਾਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
ਪਟੇਲ ਦਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਲਹਿਰ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਮੁਢਲੇ ਦੌਰ ਵਿਚ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਯੋਗਦਾਨ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕਿਸੇ ਹੱਤਿਆ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਫਸੀ, ਬੇਕਸੂਰ ਕਾਤਯੂਸ਼ਾ ਮਾਸਲੋਵਾ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਾਤਯੂਸ਼ਾ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਪਤਨ ਦੀ ਰਾਹ ਤੇ ਧੱਕਣ ਦੇ ਲਈ ਖੁਦ ਨੂੰ ਜਿੰਮੇਵਾਰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਆਤਮਾ ਉਸਨੂੰ ਫਿੱਟਕਾਰਨ ਲਗਦੀ ਹੈ।
ਕਾਤਯੂਸ਼ਾ ਨੂੰ ਜਦ ਸਾਈਬ੍ਰੇਰੀਆ ਭੇਜਣ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸਾਇਬੇਰੀਆ ਭੇਜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਨੇਖਲਿਊਦੋਵ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਲਈ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਥੇ ਹੋਰ ਕੈਦੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੌਲੀ ਹੌਲੀ ਉਸਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦੇ ਲੁਭਾਉਣੇ ਅਤੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕੁਲੀਨ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਚੁਫੇਰੇ ਅਦਿੱਖ ਹੀ ਸਹੀ ਪਰ ਕਿਤੇ ਵੱਡਾ ਪੀੜਾਂ, ਦੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਵਹਿਸ਼ੀਪੁਣੇ ਦਾ ਸੰਸਾਰ ਹੈ।
ਕਹਾਣੀ ਦਰ ਕਹਾਣੀ ਉਹ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਖਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਬੇਗੁਨਾਹਾਂ ਨੂੰ ਬੇੜੀਆਂ ਲਗੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਕਈ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਜੀਵਨ ਭਰ ਲਈ ਕਾਲ ਕੋਠੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੈਦ ਹਨ ਅਤੇ ਕਿੰਨੇ ਅਕਾਰਨ ਹੀ ਕੁੱਟੇ ਮਾਰੇ ਲੋਕ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦਾ ਮੁੰਡਾ ਸ਼ੌਚਾਲਿਆ ਵਿੱਚੋਂ ਵਗ ਰਹੇ ਮਨੁੱਖੀ ਪਖਾਨੇ ਦੀ ਇੱਕ ਝੀਲ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤਾ ਪਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਹੋਰ ਕੋਈ ਸੁੱਕੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉਥੇ ਹੈ ਨਹੀਂ।
ਉਸਨੇ ਪਿਆਰ ਦੀ ਭਾਲ ਦੇ ਭਰਮ ਵਿੱਚ ਬਗਲ ਵਾਲੇ ਆਦਮੀ ਦੀ ਲੱਤ ਨੂੰ ਘੁੱਟ ਕੇ ਫੜ ਰੱਖਿਆ ਹੈ।
ਮੋਇਆਂ ਦੀ ਜਾਗ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1899 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਲਿਉ ਤਾਲਸਤਾਏ ਦਾ ਸ਼ਾਹਕਾਰ ਅਤੇ ਆਖ਼ਰੀ ਨਾਵਲ ਹੈ।
ਇਸ ਨਾਵਲ ਵਿੱਚ ਤਾਲਸਤਾਏ ਨੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਅਤੇ ਘੋਰ ਦੰਭ ਨੂੰ ਕਠੋਰ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਬਣਾਏ ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦਾ ਅਤੇ ਧਾਰਮਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਹਕੀਕੀ ਮੁੱਖੜਾ ਦਿਖਾਇਆ ਹੈ।
ਇਹ ਨਾਵਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰਸਿਧ ਨਾਵਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਦੁਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲਗਭਗ ਸਾਰੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਕਹਾਣੀ ਸਾਲਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕੀਤੇ ਇੱਕ ਪਾਪ ਲਈ ਪ੍ਰਾਸਚਿਤ ਰਾਹੀਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਦਮਿਤਰੀ ਇਵਾਨੋਵਿਚ ਨੇਖਲਿਊਦੋਵ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਰਈਸ ਦੇ ਬਾਰੇ ਹੈ।
ਉਸਦਾ ਆਪਣੀ ਮਾਸੀ ਦੀ ਜਾਗੀਰ ਤੇ ਇੱਕ ਅੱਲੜ ਨੌਕਰਾਨੀ ਮਾਸਲੋਵਾ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸੰਖਿਪਤ ਪ੍ਰੇਮ ਚੱਕਰ ਚਲਦਾ ਹੈ।
ਉਹਦੀ ਮਾਸੀ ਉਸ ਨੌਕਰਾਨੀ ਨੂੰ ਕੱਢ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਣਵਿਆਹੀ ਮਾਂ ਬਣੀ ਉਹ ਕੁੜੀ ਵੇਸ਼ਿਆ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
"ਮੋਇਆਂ ਦੀ ਜਾਗ" ਨਾਮ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਪ੍ਰੋ. ਪੂਰਨ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਫਿਰ 1969 ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ, ਪਟਿਆਲਾ ਨੇ ਇਸੇ ਨਾਮ ਤੇ ਇਹ ਨਾਵਲ ਸੰਤ ਸਿੰਘ ਸੇਖੋਂ ਤੋਂ ਅਨੁਵਾਦ ਕਰਵਾ ਕੇ ਛਪਵਾਇਆ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਤੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ, ਮਾਸਕੋ ਨੇ ਵੀ ਇਸੇ ਨਾਮ ਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਅਨੁਵਾਦ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।
ਅਸੀ ਨਾਨਕ ਦੇ ਕੀ ਲੱਗਦੇ ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਸਰੋਕਾਰ ਜਿੱਥੇ ਭਿੰਨ-ਭਿੰਨ ਅਤੇ ਫੈਲੇ ਹੋਏ ਹਨ ਉੱਥੇ ਸਾਰੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਮਿਲ ਕੇ ਇੱਕ ਸਾਂਝੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾਈ ਆਧਾਰ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਦੀਆਂ ਜਾਪਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕਵੀ ਮਹਿਜ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਯੋਗ ਲਈ ਪ੍ਰਯੋਗ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਸਗੋਂ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟਤਾ ਸੰਖੇਪਤਾ ਖੂਬਸੂਰਤੀ ਨਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਨਵੀਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨਾਲ ਕਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਲਈ ਨਵੇਂ ਦੁਆਰ, ਨਵੇਂ ਰਾਹ ਬਣਾਉਂਦਾ ਅਤੇ ਨਵੀਆਂ ਧਰਤੀਆਂ ਤਲਾਸ਼ਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਨਵੀਂ ਨਿਵੇਕਲੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜਸਵੰਤ ਜ਼ਫਰ ਦਾ ਜਨਮ ਪਿੰਡ ਸੰਘੇ ਖਾਲਸਾ ਵਿਖੇ 1965 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਬਚਪਨ ਜੱਦੀ ਪਿੰਡ ਮਹਿਸਮਪੁਰ ਵਿਖੇ ਗੁਜ਼ਰਿਆ।
ਫਿਰ ਉੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਈ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲੈ ਲਿਆ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕਾਲਜ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਤੋਂ 1989 ਵਿੱਚ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਕਲਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਵਿਦਿਅਕ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਬਿਜਲੀ ਬੋਰਡ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕਰ ਲਈ ਪਰ ਪੜ੍ਹਾਈ ਲਿਖਾਈ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪੂਰੇ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਜੁਟਿਆ ਰਿਹਾ।
ਅਤੇ ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਜਰੂਰਤ ਦੇ ਮੱਦੇ ਨਜ਼ਰ ਉਹਨਾ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿਖੇ ਇਕੋ ਵਾਰ 'ਚ ਕਰੀਬ ਇੱਕ ਲੱਖ ਬੂਟੇ ਲਗਵਾਏ।
ਉਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਉਹਨਾ ਨੇ ਲੁਧਿਆਣਾ 'ਚ ਵਗਦੇ ਗੰਦੇ ਨਾਲੇ ਦੀ ਸਫਾਈ ਦਾ ਬੀੜਾ ਚੁਕਿਆ।
ਜਸਵੰਤ ਜ਼ਫਰ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ, ਵਾਰਤਕ ਲੇਖਕ, ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਕਾਰਟੂਨਿਸਟ ਹਨ।
ਇਸਲਾਮੀ ਇਤਿਹਾਸ ਗਵਾਹ ਹੈ, ਕਿ ਮੁੱਢਲੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਫਕੀਰਾ ਅਤੇ ਸੂਫੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਭਿੰਨਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਇਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਰੱਹਸਵਾਦੀ ਰੁਚੀਆ ਦੇ ਧਾਰਨ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਦੁਨਿਆਵੀ ਮਸਲਿਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿੰਦੇਂ ਸਨ।
ਆਪਣੀ ਆਤਮੀਕ ਪ੍ਰਗਤੀ ਲਈ ਸਾਧਨਾਂ ਵਿੱਚ ਝੇ ਹੋਏ ਇਹ ਸੂਫੀ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਵੀ ਪ੍ਰਰਨਾਂ ਸਰੋਤ ਸਨ।
ਇਹੀ ਕਾਰਣ ਸੀ ਕਿ ਸਮੇਂ ਸਮੇਂ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਸ਼ਕਤੀਆ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਸਮਝ ਕੇ ਆਪਣਾਂ ਸਮੱਰਥ ਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਦਿੰਦੀਆ ਰਹੀਆਂ।
ਇਹਨਾਂ ਮੁੱਢਲੇ ਸੂਫੀਆਂ ਨੇ ਅਕਸਰ ਧਾਰਮਿਕ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਦੋਰਾਨ ਹੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ।
ਧਰਮ ਤੇ ਸੱਤਾ ਦੇ ਪਾਸਾਰ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸ਼ਾਸਕਾਂ ਨੇ ਅਕਸਰ ਆਪਣੇ ਬਦੇਸੀ ਹਮਲਿਆਂ ਸਮੇਂ ਇਹਨਾਂ ਘੁਮੱਕੜ ਸੂਫੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਨਾਲ ਲਿਆ ਤੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦੋਰਾਨ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਾਵਾਂ ਬਣਾਂ ਕੇ ਦਿੱਤੀਆ।
ਮੁੱਢਲੇ ਸੂਫੀ ਇਸਲਾਮੀ ਤਸਵੁੱਫ ਦੇ ਰੁਹਾਨੀ ਅਨੁਭਵ ੳੱਤੇ ਜੋਰ ਦਿੰਦੇ ਸਨ ਤੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਜਾਂ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਚੀ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ ਸਨ ਉਹ ਮੁਰੀਦਾਂ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਅਧਿਆਤਮਕ ਰਸਤਾ ਦੱਸ ਸਕਦੇ ਸਨ।
ਬਗਦਾਦ ਨਿਵਾਸੀ ਇਮਾਮ ਅਬੂ ਰਸੀਦ ਮੁਹੰਮਦ ਅੱਲ ਗੱਜ਼ਾਲੀ ਵਰਗੇ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰਾਂ ਨੇ ਕੁਰਾਨੀ ਫਲਸਫੇ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਕੇ ਸਾਧਨਾ ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਮੁਰਸ਼ਿਦ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਤੇ ਕਿਰਪਾ ਦੀ ਲੋੜ ਤੇ ਮਹੱਤਵ ਸਮਝਾਇਆ।
ਇਮਾਮ ਅਬੂ ਹਸੀਦ ਅਲ ਗੱਜ਼ਾਲੀ ਦੇ ਜੋਰਦਾਰ ਪ੍ਰਚਾਰ ਨੇ ਸੂਫੀਆ ਵਿੱਚ ਖੁਲੇਆਮ ਪੀਰੀ ਮੁਰੀਦ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਰਹੇ ਮੁੱਲਾ ਮੁੱਲਾਣਿਆਂ ਤੇ ਸ਼ਾਸਕਾ ਨੂੰ ਵੀ ਚੁੱਪ ਹੋਣਾ ਪਿਆ।
ਤੇਰਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਅਰਬੀ ਤੇ ਏਸੀਅਨ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਸੂਫੀਸੰਸਥਾਵਾਂ ਹੋਣ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਅਰਬ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸੂਫੀਆਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਦੇ ਇਬਾਦਲ ਲਈ ਬਣੇ ਕੇਂਦਰਾਂ ਨੂੰ ਰਿਬਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਅਧਿਆਤਮਕ ਗਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਸੂਫੀ ਗੁਰੂ ਦਾ ਟਿਕਾਣਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।
ਸੂਫੀ ਖਾਨਗਾਹ ਦੇ ਸੁੱਧ ਸੰਚਾਲਕ ਨੂੰ ਸੁਰਸਿਦ ਸੇਖ ਜਾਂ ਪੀਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਜੋ ਰੂਹਾਨੀ ਸਕਤੀਆਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।
ਖਾਨਗਾਹ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਨਾ ਕੇਵਲ ਮੁਹਮਿੰਦ ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਸਗੋਂ ਦੂਸਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁਰੀਦਾਂ ਦੇ ਰਹਿਣ ਤੇ ਭਗਤੀ ਕਰਨ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।
ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਮੁਰਸਿਦ ਦੇ ਉਤਰਾਅਧਿਕਾਰੀ ਜਾਂ ਖਲੀਫੇ ਅਲੱਗ ਅਲੱਗ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋ ਕੇ ਗੁਰੂ ਦੇ ਦਸੇ ਸਾਧਨਾਂ ਮਾਰਗ ਤੇ ਫਨਸਫ ਦਾ ਹੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਤਰੀਕਤ ਸੂਫ਼ੀ ਮੱਤ ਅੰਦਰ ਸ਼ਰੀਅਤ ਤੋਂ ਅਗਲਾ ਦਰਜਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਲਿਕ ਆਪਣੇ ਜ਼ਾਹਿਰ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਬਾਤਿਨ ਉੱਤੇ ਵੀ ਖ਼ਾਸ ਧਿਆਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਤਵੱਜਾ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਉਸਤਾਦ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਿਸਨੂੰ ਸ਼ੇਖ, ਮੁਰਸ਼ਿਦ ਜਾਂ ਪੀਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸ਼ੇਖ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਇਸ ਵਜ੍ਹਾ ਤੋਂ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਇਨਸਾਨ ਇਕੱਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਉਹ ਸ਼ੈਤਾਨ ਲਈ ਇੱਕ ਆਸਾਨ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਮਗਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਕਿਸੇ ਸ਼ੇਖ ਦੀ ਬੈਅਤ ਇਖ਼ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਉਸ ਦੇ ਮੁਰੀਦਾਂ ਦੀ ਲਿਸਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਸ਼ੈਤਾਨ ਦੀਆਂ ਕਾਨਾਫੂਸੀਆਂ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਬੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਫਿਰ ਸ਼ੇਖ ਦੀ ਨਸੀਅਤ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਫ਼ਸ ਨੂੰ ਐਬਾਂ ਤੋਂ ਪਾਕ ਕਰਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਅੱਲ੍ਹਾ ਦਾ ਨੇੜ ਹਾਸਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਰੀਕਤ ਦਾ ਮੰਤਵ ਅਗਲੀ ਮੰਜਲ ਤੇ ਪਹੁੰਚਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਹਕੀਕਤ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਇਹ ਪੱਛਮੀ ਰਹੱਸਵਾਦ ਵਿੱਚ "ਹਕੀਕਤ" ਦਾ "ਅਦਿੱਖ ਕੇਂਦਰ" ਹੈ ਅਤੇ ਰਹੱਸਵਾਦੀ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਉਦੇਸ਼, ਜੋ ਯੂਨੀਓ ਮਾਇਸਟਿਕਾ ਦੇ ਸੰਗਤ ਹੈ।
ਤਸਵੁਫ਼, ਰਹੱਸਵਾਦ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਪੁਰਦਵਾਦ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਅਰਬੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ, ਜੋ ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਸੂਫ਼ੀਵਾਦ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਗਿਆਰਵੀਂ ਸਦੀ ਦਾ ਚਰਚਿਤ ਸੂਫੀ ਸੇਖ ਮਖਦੂਮ ਅਲੀ ਅਲ ਹੁਜਵੀਰੀ ਆਪਣੀ ਪੁਸਤਕ ਵਿੱਚ 12 ਸਿਲਸਲਿਆਂ ਦਾ ਜਿਕਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਜਿੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਤੈਫਰੀ, ਕਰਖੀ, ਗਜਰੂਨੀ, ਤਰਤੂਸੀ, ਸੁਹਰਵਰਦੀ ਠਿਰਦੋਸੀ, ਈਜਾਦੀ, ਹੁਬੇਰੀ, ਚਿਸਤੀ, ਅਧਹਾਨੀਆ, ਜੁਨੇਦੀ ਅਤੇ ਜਹੀਦੀ ਆਦਿ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਜਿਹੜੀਆਂ ਇਸਲਾਮ ਦਾ ਹੀ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਦੋ ਨਿੰਦਨਯੋਗ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਅਬੂ ਮੁਹਮੰਦ ਜਫਾਰ ਅਲ ਖੁਲਦੀ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹੀ ਸਿਲਸਿਲਾ ਅਬੁਲ ਕਾਸਿਮ ਅਸਲ ਜੂਨੈਦ ਨਾਲ ਜਾ ਜੁੜਦਾ ਹੈ।
ਇਮਾਮ ਅਬੂ ਹਮੀਦ ਮੁਹੰਮਦ ਅਲ ਗੱਜ਼ਾਨੀ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੂਫੀ ਘਰਾਂਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚਾਰ ਵੱਡੇ ਸੂਫ਼ੀ ਸਿਲਸਿਲੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਹਨ: ਚਿਸ਼ਤੀਆ, ਨਕਸ਼ਬੰਦੀਆ, ਕਾਦਰੀਆ ਅਤੇ ਸੁਹਰਾਵਰਦੀਆ ਹਨ।
ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਗੇ ਫਿਰ ਦੋ ਸ਼ਾਖ਼ਾਂ ਹਨ: ਚਿਸ਼ਤੀਆ ਸਾਬਿਰੀਆ ਦਾ ਮੋਢੀ ਸਾਬਿਰ ਕੁਲੇਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚਿਸ਼ਤੀਆ ਨਿਜ਼ਾਮੀਆ ਦਾ ਮੋਢੀ ਖਵਾਜਾ ਨਿਜ਼ਾਮਉੱਦੀਨ ਔਲੀਆ ਹੈ, ਸਿਲਸਿਲਾ ਕਾਦਰੀਆ ਦਾ ਮੋਢੀ ਸ਼ੇਖ ਅਬਦ ਉਲ-ਕਾਦਿਰ ਜੀਲਾਨੀ, ਸਿਲਸਿਲਾ ਸੁਹਰਵਰਦੀਆ ਦਾ ਸ਼ੇਖ ਸ਼ਹਾਬਉੱਦੀਨ ਸੁਹਰਾਵਰਦੀ ਅਤੇ ਸਿਲਸਿਲਾ ਨਕਸ਼ਬੰਦੀਆ ਦਾ ਖਵਾਜਾ ਵਹਾ-ਉਦ-ਦੀਨ ਨਕਸ਼ਬੰਦੀ ਹੈ।
ਤਸੱਵੁਫ਼ ਵਿੱਚ ਸਿਲਸਿਲਾ ਤੋਂ ਮੁਰਾਦ ਮੁਰਸ਼ਦ (ਜਾਂ ਸ਼ੇਖ ਦਾ ਰੂਹਾਨੀ ਤਰੀਕਾ ਅਤੇ ਸ਼ਿਜਰਾ ਨਸਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੂਫੀ ਸਿਲਸਲਿਆਂ ਦੇ ਮੋਢੀ ਸੰਚਾਲਕ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਸੰਬੰਧ ਹਜਰਤ ਮੁਹੰਮਦ ਦੇ ਦੋ ਨਜਦੀਕੀ ਰਿਸਤੇਦਾਰਾਂ ਤੇ ਖਲੀਫਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਦੇ ਹਨ।
ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਸੂਫੀ ਹਜਰਤ ਮੁਹੰਮਦ ਦਾ ਜਵਾਈ ਤੇ ਚੋਥਾ ਖਲੀਫਾ ਹਜਰਤ ਅਲੀ ਸੀ।
ਖਲੀਫਾ ਹਜਰਤ ਅਲੀ ਮੁਹੰਮਦ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆਵਾਂ ਦੀਆਂ ਰੂਹਾਨੀ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਜਾਨਣ ਵਾਲਾ ਸੂਫੀ ਸੰਤ ਸੀ।
ਤੇਰਵੀਂ ਸਦੀ ਤੱਕ ਅਰਬੀ ਤੇ ਏਸੀਅਨ, ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਸੂਫੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਸਥਾਪਤ ਵੀ ਹੋਈਆਂ ਤੇ ਜਲਦੀ ਆਪਣੀ ਸਾਰਥਿਕਤਾ ਵੀ ਗਵਾ ਬੈਠੀਆਂ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕੇਵਲ ਰਸਮੀ ਪੂਜਾ ਪਾਠ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਗਈਆਂ ਜਾਂ ਆਪਣਾ ਅਸਲੀ ਲਖਸ ਗਵਾਹ ਬੈਠੀਆਂ ਹਨ।
ਸੂਫਾ ਘਰਾਣਿਆ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਇੱਕ ਸੁਨਹਿਰੀ ਦੌਰ ਪੰਦਰਵੀਂ ਤੇ ਸੌਲਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਜਦੋਂ ਕੁਝ ਸ਼ਕਤੀਸਾਲੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਦਾਇਰੇ ਬਾਰੇ ਅੰਤਰ ਰਾਸਟਰੀ ਸਿਲਸਿਲੇ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਏ।
ਗਿਆਰਾਵੀਂ ਸਦੀ ਇਸਲਾਮ ਤੇ ਸੂਫੀਵਾਦ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਮੋੜ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਸਦੀ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਅਰਬੀ ਮੁਲਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਸੀਮਾਂ ਸਾਧਨ ਪ੍ਰਬੰਧ ਉਤੇ ਤੁਰਕੀ ਦੇ ਸੈਲਯੁਕ ਸਾਸਕਾਂ ਨੇ ਕਾਬਜਾਂ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੁੰਨੀ ਇਸਲਾਮ ਦੀਆਂ ਰੁੱਚੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਧਾਰਮਿਕ ਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਚਲਾਇਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ।
ਇਹਨਾਂ ਸੂਫੀ ਸਿਲਸਲਿਾਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ, ਨਿਕਾਸ ਤੇ ਪਤਨ ਬਾਰੇ ਭਰਪੂਰ ਖੋਜ ਕਰਦਿਆਂ ਜੇ ਸਪੈਂਸਰ ਟਰਿਮਿੰਗਨ ਇਸ ਨਤੀਜੇ ਤੇ ਪੁੱਜਾ ਹੈ ਕਿ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਇੰਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 175 ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਕੂਫਾ, ਬਗਰਾ, ਬਲਖ ਜਿਹੇਂ ਮੁਲਕ ਸਨ, ਜਿੱਥੋਂ ਸੂਫੀ ਦੂਸਰੇ ਮੁਲਕਾਂ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਰਹੇ।
19ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪ ਦੀ ਪਾਸਾਰਵਾਦੀ ਨੀਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੇ ਇਸਲਾਮ ਤੇ ਸੂਫੀਵਾਦ ਅੰਦਰ ਦੋ ਨਵੀਆਂ ਸੁਧਾਰਵਾਦੀ ਧਾਰਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ।
ਇਹ ਸਨ ਸੁਧਾਰਵਾਦੀ ਵਹਾਬੀ ਲਹਿਰ ਤੇ ਸੂਫੀ ਸਿਲਸਲਿਆਂ ਦੀ ਬਗਾਵਤੀ ਲਹਿਰ।
ਸੂਫੀਵਾਦ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਵਿਕਾਸ ਵਿੱਚ ਸਿਲਸਿਲੇ ਜ਼ਾਂ ਸੰਪਰਦਾਵਾਂ ਦੀ ਆਮਦ ਕੇਵਲ ਸੂਫੀਵਾਦ ਦੇ ਦੁਨੀਆ ਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਣ ਦਾ ਹੀ ਕਾਰਣ ਨਹੀਂ ਬਣੀ ਸਗੋਂ ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਪਸਾਰ ਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦੀ ਵੀ ਬੁਨਿਆਦ ਬਣੀ।
ਸਤੰਬਰ 1988 ਵਿੱਚ ਸੈਟੇਨਿਕ ਵਰਸੇਜ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨੇ ਇਸਲਾਮੀ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੱਤਕਾਲ ਵਿਵਾਦ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ ਪਿਆਮਬਰ ਮੁਹੰਮਦ ਦਾ ਅਪਮਾਨਜਨਕ ਸਮਝਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਚਿਤਰਣ।
ਸਿਰਲੇਖ ਇੱਕ ਵਿਵਾਦਿਤ ਮੁਸਲਮਾਨ ਪਰੰਪਰਾ ਵੱਲ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਜਿਕਰ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਇਸ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਤਿੰਨ ਦੇਵੀਆਂ ਨੂੰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਦੈਵੀ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਵਜੋਂ ਮੱਕੇ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਮੋਹੰਮਦ ਨੇ ਕੁਰਾਨ ਵਿੱਚ ਸਤਰਾਂ ਜੋੜੀਆਂ।
ਅਫਵਾਹ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ, ਮੁਹੰਮਦ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੰਕਤੀਆਂ ਦਾ ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਕੀਤਾ, ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਸ਼ੈਤਾਨ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮੱਕੇ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੋਲਣ ਲਈ ਉਕਸਾਇਆ ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵਰਣਨਕਰਤਾ, ਪਾਠਕ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਹ ਖੁਲਾਸਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਵਿਵਾਦਿਤ ਸਤਰਾਂ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਆਰਕਏਂਜਲ ਗਿਬਰੀਲ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਨਿਕਲੀਆਂ ਸਨ।
ਵੱਡੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਬੰਧ ਲਗਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
14 ਫਰਵਰੀ, 1989 ਨੂੰ ਰੁਸ਼ਦੀ ਨੂੰ ਮਾਰਨੇ ਦੇ ਫ਼ਤਵੇ ਦੀ ਰੇਡੀਓ ਤੇਹਰਾਨ ਉੱਤੇ ਤਤਕਾਲੀਨ ਈਰਾਨ ਦੇ ਅਧਿਆਤਮਕ ਨੇਤਾ ਅਯਾਤੁੱਲਾ ਰੂਹੋੱਲਾਹ ਖੋਮੈਨੀ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿ ਕਿਤਾਬ ਇਸਲਾਮ ਦੀ ਬੇਹੁਰਮਤੀ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹੈ (ਕਿਤਾਬ ਦਾ ਚੌਥਾ ਅਧਿਆਏ ਇੱਕ ਇਮਾਮ ਦੇ ਚਰਿੱਤਰ ਨੂੰ ਚਿਤਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਜਲਾਵਤਨੀ ਭੋਗ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਆਪਣੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਜਨਤਾ ਨੂੰ, ਉਸ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਾਲ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਸਬੰਧ ਰੱਖੇ, ਬਗਾਵਤ ਨੂੰ ਭੜਕਾਉਣ ਲਈ ਪਰਤਦਾ ਹੈ।
ਰੁਸ਼ਦੀ ਦੀ ਮੌਤ ਲਈ ਇਨਾਮ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਗਲੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਉਹ ਪੁਲਿਸ - ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਤਹਿਤ ਰਹਿਣ ਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਗਿਆ।
ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਅਤੇ ਫਤਵੇ ਨੇ ਦੁਨੀਆਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਭੜਕਾਇਆ, ਜਿਸਦੇ ਤਹਿਤ ਕਿਤਾਬ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਅੱਗਨੀ ਗੋਲੇ ਬਰਸਾਏ ਗਏ।
ਪੱਛਮ ਦੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਸਲਮਾਨ ਸਮੁਦਾਇਆਂ ਨੇ ਜਨਤਕ ਰੈਲੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਤਾਬ ਦੀਆਂ ਕਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਜਲਾਇਆ।
ਇਸ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦ ਜਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਹਮਲੇ ਹੋਏ, ਕਈ ਗੰਭੀਰ ਜਖ਼ਮੀ ਹੋਏ, ਅਤੇ ਇੱਥੇ ਤੱਕ ਕਿ ਮਾਰੇ ਵੀ ਗਏ।
3 ਅਗਸਤ, 1989 ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਮੁਸਤਫਾ ਮਹਿਮੂਦ ਮਾਜੇਹ, ਪੈਡਿੰਗਟਨ, ਸੇਂਟਰਲ ਲੰਦਨ ਦੇ ਇੱਕ ਹੋਟਲ ਵਿੱਚ ਵਿਸਫੋਟਕ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਬੰਬ ਤਿਆਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਬੰਬ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਫਟ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਹੋਟਲ ਦੀਆਂ ਦੋ ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਮਾਜੇਹ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਪੂਰਵ ਵਿੱਚ ਅਗਿਆਤ ਇੱਕ ਲੇਬਾਨੀਜ ਸੰਗਠਨ, ਆਰਗਨਾਈਜੇਸ਼ਨ ਆਫ ਦ ਮੁਜਾਹਿਦੀਨ ਆਫ ਇਸਲਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਧਰਮ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਰੁਸ਼ਦੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਹਮਲੇ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ।
ਤੇਹਰਾਨ ਦੇ ਬੇਹੇਸ਼ਟ-ਏ-ਜਹਰਾ ਕਬਰਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸਤਫਾ ਮਹਿਮੂਦ ਮਾਜੇਹ ਲਈ ਇੱਕ ਮਕਬਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਲੰਦਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹੀਦ, 3 ਅਗਸਤ 1989।
ਮਾਜੇਹ ਦੀ ਮਾਂ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਆਕੇ ਰਹਿਣ ਲਈ ਸੱਦ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਕ ਵਰਲਡ ਮੂਵਮੈਂਟ ਆਫ ਮਾਰਟਰਸ ਕਮੇਮੋਰੇਸ਼ਨ ਨੇ ਉਸਦੇ ਮਕਬਰੇ ਨੂੰ ਉਸ ਕਬਰਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ-ਇਰਾਕ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਮਾਰੇ ਗਏ ਹਜਾਰਾਂ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੀਆਂ ਕਬਰਾਂ ਹਨ।
2006 ਜੀਲੈਂਡਸ-ਪੋਸਟੇਨ ਮੋਹੰਮਦ ਕਾਰਟੂਨ ਵਿਵਾਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਹਿਜਬੁੱਲਾਹ ਦੇ ਨੇਤਾ ਹਸਨ ਨਸਰੱਲਾਹ ਨੇ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕੀਤੀ ਕਿ ਜੇਕਰ ਭਗੌੜੇ ਸਲਮਾਨ ਰੁਸ਼ਦੀ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਇਮਾਮ ਖੋਮੇਨੀ ਦੇ ਫਤਵੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੋਈ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹੋਇਆ ਹੁੰਦਾ, ਤਾਂ ਇਹ ਖੱਪਖਾਨਾ ਜਿਸਨੇ ਡੇਨਮਾਰਕ, ਨਾਰਵੇ ਅਤੇ ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਸਾਡੇ ਪੈਗੰਬਰ ਮੋਹੰਮਦ ਦੀ ਬਦਨਾਮੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਰ ਸਕਣਾ।
ਮੈਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਲੱਖਾਂ ਮੁਸਲਮਾਨ ਅਜਿਹੇ ਹਨ ਜੋ ਆਪਣੇ ਪਿਆਮਬਰ ਦੇ ਸਨਮਾਨ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜੀਵਨ ਦੇਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਨੂੰ ਇਸਦੇ ਲਈ ਕੁੱਝ ਵੀ ਕਰਨ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਹੇਰਿਟੇਜ ਫਾਉਂਡੇਸ਼ਨ ਦੇ ਜੇਮਸ ਫਿਲਿਪਸ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਗਵਾਹੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਮਾਰਚ 1989 ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸਫੋਟ ਰੁਸ਼ਦੀ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਲਈ ਹਿਜਬੁੱਲਾਹ ਦਾ ਇੱਕ ਯਤਨ ਸੀ, ਜੋ ਬੰਬ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਸਫੋਟ ਹੋ ਜਾਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਅਸਫਲ ਹੋ ਗਿਆ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਲੰਦਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹਿਜਬੁੱਲਾਹ ਕਾਰਕੁਨ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਅਨੀਸ ਅਹਿਮਦ ਰੁਸ਼ਦੀ, ਅਤੇ ਨੇਗਿਨ ਭੱਟ, ਦੇ ਇਕਲੌਤੇ ਬੇਟੇ ਸਲਮਾਨ ਰੁਸ਼ਦੀ ਦਾ ਜਨਮ ਬੰਬਈ , ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੀ ਪੂਰਵ ਸੰਧਿਆ ਤੇ 19 ਜੂਨ 1947 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਢਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਕੈਥੇਡਰਲ ਐਂਡ ਜਾਨ ਕਾਨਨ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ।
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਕੰਮ ਕੀਤੇ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡਰਾਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰੋਲ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਪੱਤਰਕਾਰੀ ਵੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਲਿਖਾਰੀ ਜੀਵਨ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਹਾਕੇ ਵੀ ਉਥੇ ਬਿਤਾਏ।
2004 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਅਮਰੀਕੀ ਐਕਟਰੈਸ ਅਤੇ ਸੁਪਰ ਮਾਡਲ ਪਦਮਾ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਅਮਰੀਕੀ ਰੀਅਲਿਟੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਪਰੋਗਰਾਮ ਟਾਪ ਸ਼ੇਫ ਦੀ ਮੇਜਬਾਨ, ਨਾਲ ਸ਼ਾਦੀ ਕੀਤੀ।
ਅਹਿਮਦ ਸਲਮਾਨ ਰੁਸਦੀ , ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਬਰਤਾਨਵੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲਕਾਰ ਅਤੇ ਨਿਬੰਧਕਾਰ ਹਨ।
ਉਸ ਦੇ ਮਿਡਨਾਈਟ ਚਿਲਡਰਨ ਨਾਮੀ ਨਾਵਲ ਨੂੰ ਸੰਨ 1981 ਵਿੱਚ ਬੁਕਰ ਇਨਾਮ ਮਿਲਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਬਹੁਤ ਵੱਧ ਗਈ।
ਇਸਦੇ ਦੌਰਾਨ ਰੁਸ਼ਦੀ ਨੂੰ ਮੌਤ ਦੀ ਧਮਕੀ ਅਤੇ 14 ਫਰਵਰੀ, 1989 ਵਿੱਚ ਤਤਕਾਲੀਨ ਈਰਾਨ ਦੇ ਸੁਪਰੀਮ ਨੇਤਾ ਅਯਾਤੁੱਲਾ ਰੂਹੋੱਲਾਹ ਖੋਮੈਨੀ ਦੁਆਰਾ ਫਤਵਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹੱਤਿਆ ਕਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਕਾਰਨ, ਰੁਸ਼ਦੀ ਨੇ ਲੱਗਪਗ ਇੱਕ ਦਹਾਕਾ, ਭੂਮੀਗਤ ਹੋਕੇ ਗੁਜ਼ਾਰਿਆ, ਜਿਸਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕਦੇ-ਕਦਾਈ ਹੀ ਉਹ ਜਨਤਕ ਤੌਰ ਤੇ ਜ਼ਾਹਰ ਹੁੰਦੇ ਸਨ।
ਇਹ ਉਸਦੇ ਨਾਵਲ ‘ਮਿਡਨਾਈਟਸ ਚਿਲਡਰਨ’ ਲਈ ਪੰਝੀ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਬੁੱਕਰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਬੁੱਕਰ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਭਨਾਂ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸਨਮਾਨ ਮੈਡਲ ਸੀ।
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਲੇਖਣੀ ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਸੀ, "ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਕਿ ਮੁੰਬਈ, ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਐਸਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੱਛਮ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਰਬ ਨਾਲ ਘੁਲ ਮਿਲ ਗਿਆ ਸੀ।
ਮੇਰੇ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਕਹਿਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦਿੱਤੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਭਾਗਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੋਵੇ।
ਇਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਕਾਮਉਤੇਜਨਾ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਹੁੰਦੇ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਲਹੂ ਦਾ ਵਹਿਣ ਤੇਜੀ ਨਾਲ਼ ਹੋਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ।
ਕੰਨ, ਨੱਕ, ਅੱਖ, ਸਰੀਰ, ਥਣਾਂ ਦੇ ਸਿਰੇ , ਯੋਨੀ ਦੇ ਬੁੱਲ ਅਤੇ ਯੋਨੀ ਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਕੰਧਾਂ ਫੁਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਯੋਨੀ ਦਵਾਰ ਦੇ ਆਸੇ-ਪਾਸੇ ਸਥਿਤ ਬਾਰਥੋਲਿਨ ਗਰੰਥੀਆਂ ਵਲੋਂ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਨਿਕਲਕੇ ਜਨਮ ਰਾਹ ਨੂੰ ਚੀਕਣਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ , ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਸਮਾਗਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪੁਰਖ ਲਿੰਗ ਦੇ ਪਰਵੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੌਖ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ।
ਇਸ ਚਿਕਨਾਈ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਹੀ ਲਿੰਗ ਦੀ ਯੋਨੀ ਨਾਲ ਸੌਖੀ ਰਗੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੀੜ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਨਹੀ ਹੁੰਦਾ ।
ਯੋਨੀ ਰਾਹ ਦਾ ਸਰਾਵ ਖਾਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ , ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਪੁਰਖ ਦੇ ਸ‍ਖਲਨ ਵਲੋਂ ਨਿਕਲੇ ਵੀਰਜ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂ ਜਿਉਂਦੇ , ਸਰਗਰਮ ਅਤੇ ਤੈਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ।
ਉਤੇਜਨਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਧੌਣ ਵਲੋਂ ਬਲਗ਼ਮ ਵਰਗਾ ਦੁੱਧ ਵਰਗਾ ਅਤੇ ਸੰਘਣਾ ਸਰਾਵ ਵੀ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ , ਜੋ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਨੂੰ ਚੀਕਣਾ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ।
ਇਸ ਚਿਕਨਾਈ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂ ਸੌਖ ਨਾਲ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।
ਯੋਨ ਉਤੇਜਨਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਗੁਦਾਦਵਾਰ ਦੇ ਕੋਲ ਦੀਆਂ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਵੀ ਸੁੰਗੜ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਸੰਭੋਗ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪੁਰਖ ਇਸਤਰੀ ਦੇ ਇਸ ਸੰਕੋਚ ਨੂੰ ਆਰਾਮ ਨਾਲ਼ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਹੋਰ ਕੱਸਣ ਨੂੰ ਕਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ , ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਦੋਨਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਪੰਜਾਹ ਹਜ਼ਾਰ ਗੁਣਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ।
ਉਤੇਜਨਾ ਪਹਿਲੀ ਦਸ਼ਾ ਹੈ ਜੋ ਛੋਹ , ਦਰਸ਼ਨ , ਸੁਣਨ , ਗਲਵੱਕੜੀ , ਚੁੰਮਣ , ਸਰੀਰਕ ਸੰਕੇਤ ਜਾਂ ਹੋਰ ਅਨੁਭਵ ਵਲੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ।
ਇਸ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕਈ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਤਬਦੀਲੀ ਜਿਵੇਂ ਯੋਨੀ ਸਨੇਹਨ ਜਾਂ , ਜਨਨੇਂਦਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਲਹੂ-ਵੇਗ ਬੜੀ ਤੇਜੀ ਵਲੋਂ ਵਧਦਾ ਹੈ ।
ਸੰਭੋਗ ਵੀ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਾ ਭੌਤਿਕ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਠੋਕਰ ਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪ੍ਰਤਯੁਤਰ ਵਿੱਚ ਰਕਤਚਾਪ ਅਤੇ ਹ੍ਰਦਇਗਤੀ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਹ ਤੇਜ ਚਲਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ।
ਨਾਲ ਹੀ ਯੋਨੀਲਿੰਗ ਜਾਂ ਵਿੱਚ ਲਹੂ ਦਾ ਢੇਰ ਵੱਧ ਜਾਣ ਵਲੋਂ ਇਹ ਬਹੁਤ ਵਿਖਾਈ ਦੇਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ , ਯੋਨੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਫੈਲਾਵ ਦੇ ਕਾਰਨ ਵੱਡੀ ਅਤੇ ਫੈਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ।
ਉਪਰੋਕਤ ਵਿੱਚੋਂ ਕਈ ਤਬਦੀਲੀ ਅਤੀਸ਼ੀਘਰਤਾ ਵਲੋਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਯੋਨ ਉਤੇਜਨਾ ਦੇ 15 ਸੇਕੰਡ ਬਾਅਦ ਹੀ ਰਕਤ ਢੇਰ ਵਧਣ ਵਲੋਂ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਸਮਰੱਥ ਗਿੱਲਾਪਣ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਥੋੜ੍ਹਾ ਬਹੁਤ ਹੋ ਕਰ ਆਪਣੀ ਹਾਲਤ ਬਦਲ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ।
ਰਕਤ ਦੇ ਢੇਰ ਵਲੋਂ ਯੋਨੀਬੁੱਲ, ਯੋਨੀਲਿੰਗ, ਯੋਨਿਮੁਖ ਆਦਿ ਦੀ ਚਮੜੀ ਵਿੱਚ ਲਾਲੀ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ।
ਡਾ ਵਿਲਿ , ਵੈਂਡਰ ਅਤੇ ਫਿਸ਼ਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ , ਚਰਮਤ੍ਰਪਤੀ ਜਾਂ ਆਰਗੇਜ‍ਮ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਸ‍ਤਰੀ ਦੀ ਜਨਮ ਦਵਾਰ , ਗੁਦਾ, ਗੁਦਾਪੇਸ਼ੀ ਅਤੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਮੂੰਹ ਦੇ ਕੋਲ ਦੀਆਂ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਤਾਲਬੱਧ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਫੈਲਣ ਅਤੇ ਸੁੰਘੜਣ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਕਦੇ - ਕਦੇ ਇਹ ਪੰਜੋ ਇਕੱਠੇ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ , ਉਸ ਸਮੇਂ ਸ‍ਤਰੀ ਦੇ ਆਨੰਦ ਦੀ ਕੋਈ ਸੀਮਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ।
ਕੋਈ ਸ‍ਤਰੀ ਅਨੁਭਵ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਦਾ ਗਰਭਾਸ਼ਏ ਇੱਕ ਵਾਰ ਖੁਲਦਾ ਫਿਰ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।
ਕੁੱਝ ਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸੰਪੂਰਣ ਯੋਨੀ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ , ਗੁਦਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਧੁੰਨੀ ਤੱਕ ਵਿੱਚ ਸੁਰਸੁਰਾਹਟ ਦੀ ਲਹਿਰ ਉੱਠਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ।
ਕੁੱਝ ਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯੋਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਗੁਬ‍ਬਾਰੇ ਫੁੱਟ ਰਹੇ ਹਨ ਜਾਂ ਫਿਰ ਆਤਿਸ਼ਬਾਜੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ।
ਇਹ ਯੋਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਤੇਜ ਹਲਚਲ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ , ਜੋ ਸ‍ਤਰੀ ਨੂੰ ਸੁਖ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ।
ਕੰਨ , ਨੱਕ , ਅੱਖ , ਸ‍ਸਰੀਰ , ਯੋਨੀਬੁੱਲ ਅਤੇ ਯੋਨੀ ਦੀ ਆਂਤਰਿਕ ਦੀਵਾਰਾਂ ਫੁਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਗੁਦਾ ਦਾ ਮੁੰਹ ਅੰਦਰ ਦੇ ਵੱਲ ਧੰਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ , ਹਦਏ ਦੀ ਧਡ਼ਕਣ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਯੋਨੀ ਦਵਾਰ ਦੇ ਅਗਲਬਗਲ ਸਥਿਤ ਬਾਰਥੋਲਿਨ ਗਰੰਥੀਆਂ ਵਲੋਂ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥ ਨਿਕਲ ਕਰ ਯੋਨੀ ਰਸਤਾ ਨੂੰ ਚਿਕਣਾ ਬਣਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ , ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਪੁਰਖ ਲਿੰਗ ਅਤੇ ਡੂੰਘੇ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ।
ਡਾਕ‍ਟਰ ਕਿੰਸੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ , ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਪੁਰਖ ਦਾ ਲਿੰਗ ਸ‍ਤਰੀ ਯੋਨੀ ਦੀ ਗਹਿਰਾਈ ਤੱਕ ਪਰਵੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ , ਤੱਦ ਤੱਕ ਸ‍ਤਰੀ ਨੂੰ ਪੂਰਣ ਆਨੰਦ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ।
ਉਤ‍ਤੇਜਨਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਸ‍ਤਰੀ ਦੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਧੌਣ ਤੋਂ ਬਲਗ਼ਮ ਵਰਗਾ ਦੁੱਧ ਵਰਗਾ ਗਾੜਾ ਸਰਾਵ ਨਿਕਲ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ।
ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਧੌਣ ਦੇ ਸਰਾਵ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਚਿਕਣਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ , ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਪੁਰਖ ਵੀਰਜ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਸ਼ੁਕਰਾਣੂ ਸੌਖ ਨਾਲ ਤੈਰਦੇ ਹੋਏ ਉਸ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ।
ਤੀਜੀ ਦਸ਼ਾ ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਕੀਤੀ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯੋਨੀ ,ਪੇਟ ਅਤੇ ਗੁਦਾ ਦੀਆਂ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਲੜੀਵਾਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੁੰਘੜਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚੰਡ ਆਨੰਦ ਦੀ ਅਨੁਭਵ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ।
ਕਈ ਵਾਰ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਦੀ ਅਨੁਭਵ ਯੋਨੀਲਿੰਗ ਦੇ ਉਕਸਾਵੇ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ।
ਕਈ ਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਯੋਨੀਲਿੰਗ ਨੂੰ ਸਹਲਾਏ ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਦੀ ਅਨੁਭਵ ਹੁੰਦੀ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ।
ਕੁੱਝ ਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭੋਗ ਵਿੱਚ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੀ ਧੌਣ ਉੱਤੇ ਸੱਟ ਨਾਲ ਡੂੰਘੇ ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਦੀ ਅਨੁਭਵ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕੁੱਝ ਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੀ ਧੌਣ ਉੱਤੇ ਸੱਟ ਨਾਪਸੰਦ ਲੱਗਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੰਭੋਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵੀ ਆਕੜਣ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ।
ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤਰੀਆਂ ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵੀ ਪੂਰਣਤਯਾ ਢਿਲੀਆਂ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦੀਆਂ , ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਤੇਜਨਾ ਜਾਂ ਸੰਭੋਗ ਜਾਰੀ ਰਹੇ ਤਾਂ ਸਤਰੀਆਂ ਇੱਕ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੂਜਾ ਫਿਰ ਤੀਜਾ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਈ ਵਾਰ ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਪਹਿਲਾਂ ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਦੇ ਬਾਅਦ ਅਕਸਰ ਯੋਨੀਲਿੰਗ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਾ ਹੋਰ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦਬਾਅ ਜਾਂ ਰਗੜ ਵਲੋਂ ਦਰਦ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ।
ਲੱਗਭੱਗ ਹਰ ਔਰਤ ਯੋਨੀ ਉਸਨੂੰ ਮਾਸਿਕ ਧਰਮ ਚੱਕਰ ਅਤੇ ਰਜੋਨਿਵ੍ਰੱਤੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਸੁੱਕਾਪਨ ਵਲੋਂ ਗਰਸਤ ਹੈ .ਯੋਨੀ ਸੁੱਕਾਪਨ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਨਮੀ ਅਤੇ ਕੋਮਲਤਾ ਹੈ ਕਿ ਯੋਨੀ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ ਦੀ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ .ਇਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹਾਰਮੋਨ ਸਬੰਧੀ ਅਸੰਤੁਲਨ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਵਲੋਂ ਕਾਰਨ ਹੋ ਸੱਕਦੇ ਹਨ , ਅਤੇ ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ ਉੱਤੇ ਸ਼ਰਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਵਲੋਂ ਘੱਟ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਾਰ ਚਿਹਰਾ ਹੈ . ਕੋਈ ਦਹਸ਼ਤ ਹੈ , ਹਾਲਾਂਕਿ , ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਕਈ ਉਪਾਅ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਣ ਲੈ ਜਾ ਸੱਕਦੇ ਹਨ ਕਾਰਨ ਹੈ .
ਢੰਗ ਸਰਲ ਹੈ , ਇਸਤਰੀ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਉਂਗਲ ਪਾ ਕੇ ਮੂਲਾਧਾਰ ਦੀਆਂ ਮਾਂਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਉਸੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੌਲੀ - ਹੌਲੀ ਦਸ ਤੱਕ ਗਿਣਦੇ ਹੋਏ ਸੁੰਘਾੜਦੇ ਹੋਏ ਮੰਨ ਲਉ ਮੂਤਰ - ਤਿਆਗ ਦੀ ਕਰਿਆ ਨੂੰ ਰੋਕਨਾ ਹੋ , ਫਿਰ ਤਿੰਨ ਗਿਣਨੇ ਤੱਕ ਮਾਂਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸੁੰਘਾੜਦੇ ਰਹੇ ਅਤੇ ਉਸੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੌਲੀ - ਹੌਲੀ ਦਸ ਤੱਕ ਗਿਣਦੇ ਹੋਏ ਮਾਂਸਪੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਢੀਲਾ ਛੱਡੋ ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮਾਂ , ਕਿਤੇ ਵੀ , ਕਿਸੇ ਵੀ ਮੁਦਰਾ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ।
ਇਹ ਉਤੇਜਨਾ ਦੀ ਹੀ ਅਗਲੀ ਹਾਲਤ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯੋਨੀ , ਯੋਨੀਲਿੰਗ , ਯੋਨੀਬੁੱਲ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਰਕਤ ਦਾ ਢੇਰ ਅਧਿਕਤਮ ਸੀਮਾ ਉੱਤੇ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ , ਜਿਵੇਂ ਜਿਵੇਂ ਉਤੇਜਨਾ ਵੱਧਦੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਯੋਨੀ ਦੀ ਸੋਜ ਅਤੇ ਫੈਲਾਵ , ਹ੍ਰਦਇਗਤੀ , ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦਾ ਤਣਾਅ ਵਧਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।
ਥਣ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ , ਥਣ ਸਿਰਿਆਂ ਦਾ ਕੜਾਪਨ ਜਰਾ ਅਤੇ ਵੱਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅੰਦਰ ਧੰਸ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ।
ਡਾ ਵਿਲਿ , ਵੈਂਡਰ ਅਤੇ ਫਿਸ਼ਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ , ਜਿਸ ਵਕ‍ਤ ਸੰਭੋਗ ਵਿੱਚ ਸ‍ਤਰੀ ਨੂੰ ਆਰਗੇਜ‍ਮ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੁੰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਉਸ ਵਕ‍ਤ ਉਸਦੀ ਅੱਖਾਂ ਮੀਚ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ , ਥਣਸਿਰੇ ਫੜਕਨ ਲੱਗਦੇ ਹਨ , ਕੰਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਝਣਕਾਰ ਉੱਠਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ , , ਮਨ ਸੁਖ ਦੀ ਲਹਿਰ ਦੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ , ਪਤੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਪ੍ਰੇਮ ਵਲੋਂ ਮਨ ਭਰ ਉੱਠਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਸ਼ੁੱਧ ਵਿਅੰਜਨ‍ਦੀ ਭੁੱਖ ਦਾ ਵੀ ਅਹਿਸਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ।
ਸਾਰੇ ਸਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਤੇਜਨਾ ਚੱਕਰ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਵੱਖ - ਵੱਖ ਤਰੀਕੇ ਵਲੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ , ਜਿਵੇਂ ਕੁੱਝ ਸਤਰੀਆਂ ਉਤੇਜਨਾ ਦੀ ਦਸ਼ਾ ਵਲੋਂ ਬਹੁਤ ਜਲਦੀ ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕਈ ਸਤਰੀਆਂ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਕਈ ਵਾਰ ਉਤੇਜਨਾ ਦੀ ਟੀਸੀ ਅਤੇ ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਦੀ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ - ਪਿੱਛੇ ਹੁੰਦੀ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕਈ ਵਾਰ ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਯੋਨ ਉਤ‍ਤੇਜਨਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਸ‍ਤਰੀ ਦੀ ਯੋਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਤੇ ਗੁਦਾਦਵਾਰ ਦੇ ਕੋਲ ਦੀਆਂ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਸੁੰਘੜ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ।
ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣ ਹੈ ਕਿ ਸ‍ਤਰੀ ਸੰਭੋਗ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਲੋਂ ਸੰਤੁਸ਼‍ਟ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ ।
ਪੁਰਖ ਆਪਣੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਉੱਤੇ ਪੇਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਫੈਲਣ ਸੁੰਘੜਣ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ ।
ਚਰਮ - ਆਨੰਦ ਦੇ ਬਾਦ ਅੰਤਮ ਦਸ਼ਾ ਸਮਾਪਤ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯੋਨੀਬੁੱਲ, ਯੋਨੀਲਿੰਗ, ਯੋਨਿਮੁਖ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਰਕਤ ਵਾਪਸ ਪਰਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ , ਥਣ ਅਤੇ ਥਣਸਿਰੇ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਦਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਹ੍ਰਦਇਗਤੀ , ਰਕਤਚਾਪ ਅਤੇ ਸ਼ਵਸਨ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ।
ਇਸਦੇ ਸਮਾਨਾਰਥੀ ਸ਼ਬਦ ਭਗ, ਚੂਤ ਅਤੇ ਫੁੱਦੀ ਆਦਿ ਹਨ, ਜਿਹੜੇ ਆਮ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਅਸ਼ਲੀਲ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
4 ਸਤੰਬਰ 1888 ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸ਼ਾਦੀ ਦੀ 19ਵੀਂ ਸਾਲਗਿਰਾਹ ਤੋਂ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ, ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਅਤੇ ਬਰਿਸਟਰ ਬਣਨ ਲਈ, ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕਾਲਜ ਲੰਦਨ ਚਲੇ ਗਏ।
ਸ਼ਾਹੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਲੰਦਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜੀਵਨ, ਭਾਰਤ ਛੱਡਦੇ ਵਕਤ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਜੈਨ ਭਿਕਸ਼ੂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕੀਤੇ ਵਾਅਦੇ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤਹਿਤ ਗੋਸ਼ਤ, ਸ਼ਰਾਬ ਅਤੇ ਕਾਮ ਹਾਲਾਂਕਿ ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜ ਅਪਣਾਉਣ ਦਾ ਤਜਰਬਾ ਵੀ ਕੀਤਾ।
ਮਿਸਾਲ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ - ਰਕਸ ਦੀ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਜਾਣਾ - ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਕਾਨ ਮਾਲਕਣ ਵਲੋਂ ਪੇਸ਼ ਗੋਸ਼ਤ ਮਿਲਿਆ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇ।
ਹੈਨਰੀ ਸਾਲਟ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਤੋਂ ਮੁਤਾਸਿਰ ਹੋ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਸਮਾਜ ਦੀ ਮੈਬਰਸ਼ਿਪ ਲੈ ਲਈਅ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਐਗਜ਼ੀਕੇਟਿਵ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਉਹ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਾਕਾਹਾਰੀ ਸਮਾਜ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁਛ ਥੀਓਸੋਫ਼ੀਕਲ ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੇ ਰੁਕਨ ਸਨ ਜਿਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1875 ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਭਾਈਚਾਰਗੀ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੇ ਲਈ ਅਤੇ ਬੁੱਧ ਮੱਤ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਮੱਤ ਦੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਅਧਿਅਨ ਦੇ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਭਗਵਤ ਗੀਤਾ ਅਸਲ ਅਤੇ ਤਰਜਮਾ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਦੇ ਲਈ ਸਹਿਮਤ ਕਰ ਲਿਆ।
ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਸ ਦਿਲਚਸਪੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਹੁਣ ਉਹ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਣ ਲੱਗੇ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ, ਈਸਾਈ ਧਰਮ ਦੋਵਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪੜ੍ਹਨ ਲੱਗੇ।
ਇਹ ਸ਼ਾਦੀ ਇੱਕ ਬਾਲ ਵਿਆਹ ਸੀ ਜੋ ਉਸ ਵਕਤ ਉਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਮ ਰੀਤ ਸੀ।
ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਉਥੇ ਇਹ ਰੀਤੀ ਵੀ ਸੀ ਕਿ ਨਾਬਾਲਗ਼ ਦੁਲਹਨ ਨੂੰ ਪਤੀ ਤੋਂ ਅਲੱਗ ਆਪਣੇ ਮਾਂ-ਬਾਪ ਦੇ ਘਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਕਤ ਤੱਕ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ।
ਪੋਰਬੰਦਰ ਦੇ ਮਿਡਲ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਰਾਜਕੋਟ ਦੇ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੱਖੋਂ ਗਾਂਧੀ ਇੱਕ ਔਸਤ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੀ ਰਿਹਾ।
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਬਦਾਓਨਗਰ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਸਮਲ ਦਾਸ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਪਾਸ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਹ ਇਸ ਸਮੇਂ ਉਥੇ ਨਾਖ਼ੁਸ਼ ਹੀ ਰਿਹਾ ਕਿਉਂਕਿ ਪਰਿਵਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਵਕੀਲ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ।
ਜੂਨ 1891 ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਪੂਰੀ ਹੋਣ ਤੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਵਾਪਸ ਆ ਗਏ, ਜਿਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਦਾ ਇਲਮ ਹੋਇਆ।
ਲੇਕਿਨ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਵਕਾਲਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਖ਼ਾਸ ਕਾਮਯਾਬੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਵਕਾਲਤ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਸੀ, ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਮਾਕਲ ਸੁਭਾਅ ਹੋਣ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੋਲਣਾ ਬੜਾ ਔਖਾ ਲੱਗਦਾ ਸੀ।
ਫਿਰ ਇੱਕ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਉਸਤਾਦ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਜ਼ੁਜ਼ਵਕਤੀ ਕੰਮ ਦੇ ਲਈ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਾਅਵੇਦਾਰਾਂ ਦੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਲਿਖਣ ਦੇ ਲਈ ਰਾਜਕੋਟ ਨੂੰ ਹੀ ਅਪਣਾ ਮੁਕਾਮ ਬਣਾ ਲਿਆ ਪਰ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਅਫ਼ਸਰ ਦੀ ਹਮਾਕਤ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਇਹ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵੀ ਛੱਡਣਾ ਪਿਆ।
ਆਪਣੀ ਆਪ ਬੀਤੀ ਵਿੱਚ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਵਾਕਿਆ ਨੂੰ ਬਿਆਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਾਈ ਦੀ ਤਰਫ਼ ਤੋਂ ਪੈਰਵੀ ਦੀ ਨਾਕਾਮ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਇਹੀ ਉਹ ਵਜ੍ਹਾ ਸੀ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1893 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਰਮ ਦਾਦਾ ਅਬਦੁੱਲਾ ਐਂਡ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਸਾਲਾ ਇਕਰਾਰ ਤੇ ਨੀਟਾਲ, ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਜੋ ਉਸ ਵਕਤ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਲਤਨਤ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ, ਜਾਣਾ ਮੰਨ ਲਿਆ ਸੀ।
ਦੱਖਣ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨਾਲ ਭੇਦਭਾਵ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ।
ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਬਾਕਾਇਦਾ ਟਿਕਟ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਡੱਬੇ ਵਿੱਚ ਸਫਰ ਕਰਦਿਆਂ ਟ੍ਰੇਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਪਾਏਦਾਨ ਉੱਤੇ ਬਾਕੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਯੂਰਪੀ ਮੁਸਾਫਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਆਉਣ ਲਈ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰ ਕੁਟਾਈ ਵੀ ਝਲਣੀ ਪਈ ਸੀ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਇਸ ਯਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਠਿਨਾਈਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਹੋਟਲਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਈ ਵਰਜਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਜੱਜ ਨੇ ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਨੂੰ ਪਗੜੀ ਉਤਾਰਨ ਲਈ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਨੇ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ।
ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਗਾਂਧੀ ਜੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੋੜ ਬਣ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਵਿੱਦਮਾਨ‍ ਸਾਮਾਜਕ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣੀਆਂ ਅਤੇ ਸਾਮਾਜਕ ਸਰਗਰਮੀ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਹੋਈਆਂ।
ਗਾਂਧੀ ਦਾ ਜਨਮ ਪੱਛਮੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਗੁਜਰਾਤ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਹਿੰਦੂ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ।
ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਮੂਲ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਹਿੰਸਕ ਸਿਵਲ ਨਾਫਰਮਾਨੀ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ।
1915 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਨੇ ਭਾਰੀ ਲਗਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ੋਸ਼ਨ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼ ਕਿਸਾਨਾਂ ਤੇ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।
1921 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਨੇ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਗਰੀਬੀ ਦੇ ਖਿਲਾਫ਼, ਔਰਤਾਂ ਦੇ ਹੱਕਾਂ ਲਈ, ਧਾਰਮਿਕ ਸਾਂਝ ਬਣਾਉਣ ਲਈ, ਛੂਤ-ਛਾਤ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਪਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਵਰਾਜ ਦੇ ਲਈ ਅੰਦੋਲਨ ਚਲਾਏ।
ਕਈ ਦਹਾਕਿਆਂ ਲਈ ਇਸਨੇ ਕਈ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦਾ ਸੰਪਾਦਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਜਰਾਤੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹਰੀਜਨ; ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇੰਡੀਅਨ ਓਪੀਨੀਅਨ; ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਯੰਗ ਇੰਡੀਆ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਆਉਣ ਉੱਤੇ ਗੁਜਰਾਤੀ ਵਿੱਚ ਮਾਸਿਕ ਰਸਾਲਾ ਨਵਜੀਵਨ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸਨ।
ਇਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਲਗਭਗ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਅਤੇ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੂੰ ਚਿੱਠੀਆਂ ਲਿਖਦਾ ਸੀ।
ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਉਮਰ 24 ਸਾਲ ਸੀ ਜਦੋਂ ਦੱਖਣ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੀਟੋਰੀਆ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵੱਸੇ ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਵਪਾਰੀਆਂ ਦੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਤਿਨਿਧਤਾ ਕਰਨ ਲਈ ਪੁੱਜੇ।
ਉਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰਾਜਨੀਤੀ, ਨੈਤਿਕਤਾ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਰਹਿਨੁਮਾਈ ਦੀ ਕੌਸ਼ਲਤਾ ਦੇ ਪਾਠ ਪੜ੍ਹੇ।
ਰਾਮਚੰਦਰ ਗੁਹਾ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ 1914 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਪਰਤੇ ਤਾਂ ਉਹ ਜਨਤਕ ਬੁਲਾਰੇ ਵਜੋਂ, ਫੰਡ ਉਗਰਾਹੁਣ, ਗੱਲਬਾਤ, ਮੀਡੀਆ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੇ, ਅਤੇ ਆਤਮ-ਉਭਾਰ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਤਕ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਸਨ।
ਮੋਹਨਦਾਸ ਕਰਮਚੰਦ ਗਾਂਧੀ ਗੁਜਰਾਤ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਤੱਟੀ ਸ਼ਹਿਰ ਪੋਰਬੰਦਰ ਵਿੱਚ ਦੋ ਅਕਤੂਬਰ 1869 ਈਸਵੀ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।
ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਕਰਮਚੰਦ ਗਾਂਧੀ ਹਿੰਦੂ ਮੱਧ ਵਰਗ ਵਿੱਚੋਂ ਸਨ ਅਤੇ ਰਿਆਸਤ ਪੋਰਬੰਦਰ ਦੇ ਦਿਵਾਨ ਸਨ।
ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦਾ ਨਾਂ ਪੁਤਲੀ ਬਾਈ ਸੀ ਜੋ ਹਿੰਦੂ ਪਰਿਨਾਮੀ ਵੈਸ਼ਨੂੰ ਫ਼ਿਰਕੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਦੀ ਸੀ।
ਮੋਹਨਦਾਸ ਕਰਮਚੰਦ ਗਾਂਧੀ , ਜਾਂ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਾਜਨੀਤਕ ਅਤੇ ਅਧਿਆਤਮਕ ਨੇਤਾ ਸੀ।