polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ਕਲਾ ਅਤੇ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਹ ਅਮਰੀਕਾ ਚਲੀ ਗਈ ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਉਹ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆਈ ਅਤੇ ਕਈ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਾਹਿਤਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ।
ਉਸਨੇ ਬੰਗਾਲੀ ਵਿੱਚ 80 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀਆਂ: ਕਵਿਤਾ, ਨਾਵਲ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਨਾਟਕ, ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਨਾ, ਨਿੱਜੀ ਲੇਖ, ਸਫ਼ਰਨਾਮੇ, ਹਾਸਰਸੀ ਟੋਟੇ, ਅਨੁਵਾਦ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਿਤ।
ਉਸਨੇ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਕਲਕੱਤਾ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਬੀ.ਏ. ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਜਾਧਵਪੁਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਸਾਹਿਤ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਬੈਚ ਦੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸੀ, ਜਿੱਥੋਂ ਉਸਨੇ 1958 ਵਿੱਚ ਐਮਏ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਉਹ ਕਵੀ-ਜੋੜੀ ਨਰਿੰਦਰ ਦੇਵ ਅਤੇ ਰਾਧਰਾਣੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਇਕਲੌਤੀ ਔਲਾਦ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਅਪਰਾਜਿਤਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਕਲਮੀ ਨਾਮ ਹੇਠ ਲਿਖਤ ਲਿਖੀ।
ਉਸਦੇ ਬਚਪਨ ਦੇ ਤਜਰਬਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੇ ਹਵਾਈ ਹਮਲੇ, 1943 ਦੇ ਬੰਗਾਲ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਭੁੱਖੇ ਮਰ ਰਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਣਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਨਾਰਥੀ ਕਲਕੱਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਉਸਨੇ ਗੋਖਲੇ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਲੇਡੀ ਬ੍ਰਾਬਰਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੁਹਜ-ਵਿਗਿਆਨ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਸ਼ਾਖਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਜਿਹੜੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਕਲਾ ਜਾਂ ਕੁਦਰਤ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਨਿਰਪੇਖ ਸੱਤਾ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪ੍ਰਗਟਾ-ਰੂਪ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੀ।
ਸੁਹਜ-ਸ਼ਾਸਤ ਦੀ ਪੱਛਮੀ ਪਰੰਪਰਾ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਇੱੱਕ ਸ਼ਾਖਾ ਵਜੋਂ ਪਲੈਟੋ ਦੇ ਆਦਰਸ਼ਵਾਦੀ ਚਿੰਤਨ ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਸੁਹਜ-ਸਿੱਧਾਤਾਂ ਦਾ ਹੀ ਦੁਹਰਾਉ ਮਾਤਰ ਹੈ।
ਪਲੈਟੋ ਤੋਂ ਹੀਗਲ ਤੱਕ ਹੀ ਇਹ ਸਮੁੱਚੀ ਪਰੰਪਰਾ ਸੁਹਜ ਨੂੰ ਇੱੱਕ ਪਰਾਭੋਤਿਕ ਵਰਤਾਰੇ ਵਜੋਂ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਦਿਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਆਦਰਸ਼/ਪਰਮ ਸੱਤਾ ਦਾ ਹੀ ਪਰਤੌ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਕਿਤਕ ਸੁਹਜ ਪਰਮ-ਸੱਤਾ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਨੁਕਰਣ ਹੋਣ ਕਾਰਣ ਕਲਾਤਮਕ ਸੁਹਜ ਨਾਲੋਂ ਉਚੇਰਾ ਹੋ ਨਿਬੜਦਾ ਹੈ।
ਆਪਣੀ ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਇੱਕ ਸਦੀਵੀ ਅਤੇ ਅਨਿੱਖੜ ਤੱਤ ਵਜੋਂ ਮਨੁੱਖ ਸੁਹਜ ਦਾ ਪ੍ਰਤੱਖਣ,ਇਸ ਨੂੰ ਮਾਨਣ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਸਿਰਜਨਾ ਵਲ,ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਹੀ,ਆਪਣੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਮੁੱਢਲੇ ਪੜਾਵਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਨਿਰੰਤਰ ਰੁਚਿਤ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ਸ਼ੀਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸੁਹਜ-ਪ੍ਰਤੱਖਣ,ਸੁਹਜ-ਸਿਰਜਨ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਹੀ ਇਸ ਸੂਖਮ ਅਤੇ ਜਟਿਲ ਵਰਤਾਰੇ ਪਿੱਛੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਨਿਯਮ ਜਾਂ ਇੲ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨ ਵੀ ਆਦਿ ਕਾਲ ਤੋਂ ਹੀ ਮਨੁੱਖੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਚਿੰਤਨ ਦਾ ਗੰਭੀਰ ਵਿਸ਼ਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪਰੰਤੂ ਸੁਹਜ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਜਾਂ ਸ਼ਾਸਤਰ ਨੂੰ ਉਸਾਰਨ ਦੀ ਸਮੁੱਚੀ ਵਿਸ਼ਵ-ਵਿਆਪੀ ਪਰੰਪਰਾ ਨੂੰ ਜ਼ਰਾ ਗਹੁ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਸ ਵਿਸ਼ੇ ਦੀ ਸੂਖਮਤਾ ਅਤੇ ਜਟਿਲਤਾ ਕਾਰਣ ਇਸ ਵਿੱਚ ਬੜਾ ਸੀਮਤ ਜਿਹਾ ਵਿਕਾਸ ਹੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਗੋਚਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੁਹਜ-ਸੁਆਦ ਦੀ ਉੱਤਪਤੀ ਸਮੱਸਿਆ-ਬੋਧ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਨਾਲ ਜੁੱੜੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਸੋਦਰਯ ਬੋਧ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ-ਸਿਲਸਿਲੇ ਜਦੋਂ ਕਿਸੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਅਟੁੱਟ ਅੰਗ ਬਣ ਬੈਠਦੇ ਹਨ।
ਤਦ ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਸਥਾਪਤੀ ਨਾਲ ਜੋੜਕੇ ਰਸਵਾਦੀ ਅਰਥਾਂ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਵਿਦਿਆ ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਤਰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਅਕਤੀ-ਆਧਾਰਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਛੁੱਟ,ਆਪਣੇ ਵਿਆਪਕ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਸੁਹਜ ਸਮਾਜ ਆਧਾਰਤ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਵਿਅਕਤੀ ਆਧਾਰਤ ਸੁਹਜ ਦੀ ਆਪਣੀ ਹੋਂਦ ਅਤੇ ਮਹੱਤਾ ਉੱਵੇਂ ਹੀ ਹੈ,ਜਿਵੇਂ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦਾ ਮਹੱਤਵ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਹੋਂਦ ਇੱਕ ਸਮੁੱਚੇ ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਜਿਵੇਂ ਅਸੀਂ ਕਿਸੇ ਸਮਾਜ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨ ਉਸਾਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਬਲਕਿ ਉਸ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਮਨੁੱਖਾ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਾਂਂ,ਬਿਲਕੁਲ ਉਵੇ ਹੀ ਕਿਸੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਸੁਹਜ ਦਾ ਸੰਪੂਰਨ ਅਤੇ ਇਕਾਗਰ ਵਿਗਿਆਨ ਉਸਾਰਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਿਯਮਾਂ,ਆਧਾਰਾਂ ਅਤੇ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਨਿਖੇੜਾ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਹੜੇ ਉਸ ਸਭਿਆਚਾਰ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸਮੂਹਕ ਸ਼ਖਸੀਅਤਲ ਲਈ ਬੁਨਿਆਦੀ ਤੌਰ ਤੇ ਸਾਂਝੇ ਹੋਣ।
ਸੁਹਜ-ਅਧਿਐਨ ਦੀਆਂ ਉਪਰੋਕਤ ਪ੍ਰਨਾਲੀਆਂ ਦੀ ਤੀਸਰੀ ਵੱਡੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਇਸ ਗੱਲ ਵਿੱਚ ਛੁਪੀ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਾਜਿਕ ਸਮੂਹ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਸੁਹਜ-ਚੇਤਨਾ ਦੀ ਹੋਂਦ ਵੱਲ ਚੇਤਨ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕੁਦਰਤੀ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ,ਪੌਣਪਾਣੀ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਮਾਜਿਕ ਆਰਥਿਕ ਪਰਿਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਪੱਲ੍ਹਰਣ ਵਾਲਾ ਮਨੱਖੀ ਸਮੂਹ ਆਪਣੇ ਨਿਵੇਕਲੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਮੌਲਿਕ ਸੁਹਜ-ਚੇਤਨਾ ਦਾ ਧਾਰਨੀ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਆਪਣੀਆਂ ਸਭਿਆਚਾਰਿਕ ਸਿਰਜਨਾਵਾ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਵਿਸੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਸੂਖਮ ਕਲਾਵਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਮੂਹ ਆਪਣੀ ਸੁਹਜ-ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਵਿਲੱਖਣ ਆਦਰਸ਼,ਰੂਪ,ਮਿਆਰ,ਮਾਧਿਅਮ ਅਤੇ ਸੁਹਜ-ਮੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ
ਸਮੱਸਿਆ ਬੋਧ ਪ੍ਰਤੀ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਦੀ ਸੁੰਤਤਰਤਾ ਗੁਆ ਬੈਠਦੀ ਹੈ।
ਇੰਝ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨਾਲ ਦੂਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਿਤ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚਿੰਤਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਵਿੱਚੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਹਜ-ਸੁਆਦ ਉਪਜ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ।
ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਇਹ ਬਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਹਜ-ਸੁਆਦ ਬੇਫਿਕਰੀ ਵਿਚੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਵਿਵਹਾਰ ਵਾਲਾ ਸੌਦਰਯ ਬੋਧ ਆਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਸੁਹਜ ਪ੍ਰਗਟਾ-ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਪਾਠਾਂ ਦੇ ਉਪਰੋਕਤ ਅਭਾਵ ਕਾਰਣ ਹੀ ਇਸ ਦੇ ਸੁਹਜ-ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਰੂਪ-ਰੇਖਾ ਉਲੀਕਣੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੀ ਨਹੀੰ ਸਗੋਂ ਅਸੰਭਵ ਹੈ।
ਵੱਖ ਵੱਖ ਕਲਾ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਜੋ ਪਾਠ,ਇਤਿਹਾਸ ਜਾਂ ਅਧਿਐਨ ਉਪਲੱਬਧ ਵੀ ਹਨ,ਉਹ ਇੰਨੇ ਅਲਪ,ਅਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਆਸ਼ਕ ਅਤੇ ਅਪੂਰਨ ਹਨ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਕਿਸੇ ਸੰਪੂਰਨ,ਬਾਹਰਮੁਖੀ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਿਰਮਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸੁਹਜ-ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਇਸ ਲਈ ਪੰਜਾਬੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਸੁਹਜ-ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਕੋਈ ਰੂਪ-ਰੇਖਾ,ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਜਾਂ ਅਧਿਐਨ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਥਾਂ ਇੱਕ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਸੰਬੰਧੀ ਕੁਝ ਸੰਕੇਤ ਹੀ ਕੀਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੂਸਰੇ,ਇਸ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਲਈ ਸਣਭਵ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਰੂਪ-ਰੇਖਾ ਹੀ ਉਲੀਕੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਜਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਸੋਹਣੀ ਤਰਾਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਭਾਵਨਾ ਵਿੱਚ ਸੁਹਜ-ਸੁਆਦ ਦਾ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਤਾਂ ਮੁਕਰਿਆ ਹੀ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ ਕਿ ਜਿੰਦਗੀ ਨੂੰ ਵਸੀਲੇ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰੰਦੇ ਹਨ।
ਸਿੱਖਿਆ,ਸਭਿਅਤਾ,ਸਭਿਆਚਾਰ,ਭਾਵਨਾਵਾਂ,ਭੌਤਿਕਤਾ,ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਸੰਸਕਾਰ ਸਦਕਾ ਸਮਾਜਿਕ ਸੁਹਜ-ਸੁਆਦ ਦੇ ਰੰਗ ਰੂਪ ਬਦਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਮਨੁੱਖ ਦੀਆਂ ਮੂਲ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀਆਂ ਅਤੇ ਹੁਨਰਮੰਦ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਿਦਿਆ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਸਮੂਹਕ ਸੁਹਜ ਚੇਤਨਾ ਅਤੇ ਸੁਹਜ-ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਉਪਰੋਕਤ ਡਾਇਲੈਕਟਿਸ ਦੇ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਸੁਹਜ-ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਪਰੰਤੂ ਸਭ ਤੋਂਂ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਪਾਸੇ ਆਪਣੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਵਿਭਿੰਨ ਸੁਹਜ-ਪ੍ਰਗਟ-ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਸੰਕਲਨ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਪਾਠ ਵਜੋਂ ਅਧਿਐਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਤਾਂ ਅਜੇ ਸੰਭਵ ਨਹੀਂ।
ਆਜ਼ਾਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੱਜ ਵੀ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਚਿਤ੍ਰ-ਕਲਾ,ਨ੍ਰਿਤ-ਕਲਾ,ਬੁੱੱਤ-ਕਲਾ,ਸੰਗੀਤ-ਕਲਾ ਆਦਿ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਦੀ ਕੋਈ ਪ੍ਰੰਪਰਾ ਹੀ ਨਹੀਂ।
ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਇਤਿਹਾਸਕ ਪਰਿਸਥਿਤੀਆਂ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡੂੰਘੇ ਸੰਬੰਧਾਂ ਤੋਂ ਛੁੱਟ,ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਸਕਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹਨ।
ਮਿਸਾਲ ਵਜੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪਿੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਮਿੱਟੀ ਅਤੇ ਲੱਕੜ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਨੁਕੀਲੇ ਉਭਾਰ ਅਤੇ ਤਿੱਖੇ ਸਿਰਿਆ ਦੀ ਭਰਮਾਰ,ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਵਿਚਲੇ ਤਿੱਖੇਪਣ ਅਤੇ ਅਕ੍ਰਮਣਕਾਰੀ ਸੁਭਾ ਨਾਲ ਡੂੰਘੀ ਤਰਾਂ ਮੇਲ ਖਾਦੇ ਹਨ,ਉੱਥੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਇਹ ਨੁਕੀਲੇ ਉਭਾਰ ਅਤੇ ਸਿਰਿਆਂ ਦਾ ਤਿੱਖਾਪਣ ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ-ਗੀਤਾਂ,ਲੋਕ-ਸੰਗੀਤ,ਲੋਕ-ਛੰਦਾਂ ਵਿਚਲੀਆਂ ਬੋਲੀਆਂ,ਹੇਕਾਂ ਅਤੇ ਉਚੀਆਂ ਸੁਰਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਉਪਰੋਕਤ ਪੱਖਾਂ ਦਾ ਹੀ ਸੰਗੀਤਮਈ ਪ੍ਰਗਟਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕਾਲਿਕ ਮੁੱਲ ਬੋਧ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਵਤ ਮੁੱਲ ਬੋਧ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਸਖ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਆਪਣੀ-ਆਪਣੀ ਸੁੰਦਰਤਾ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਕਾਲਿਕ ਮੁੱਲ ਬੋਧ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਕਲਾਤਮਕ ਭਾਵ ਬੋਧ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਭਾਵਧਾਰਾ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਲੋਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਸਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤਿਕ ਕਰਨ ਦੇ ਕਲਾਤਮਿਕ ਕਰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਸੰਗ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਚੇਤਨਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਸਿਖਰ ਉੱਤੇ ਜਿਹੜੇ ਵਿਲੱਖਣ ਅਤੇ ਸਦੀਵੀ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਹਜ-ਅਨੁਭਵ,ਸੁਹਜ-ਚੇਤਨਾ ਅਤੇ ਸੁਹਜ-ਸੰਵੇਦਨਾ ਦਾ ਵਰਤਾਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਅਧਿਕ ਮੌਲਿਕ,ਸੂਖਮ ਅਤੇ ਜਟਿਲ ਸੁਭਾਅ ਦਾ ਧਾਰਨੀ ਹੈ।
ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਲੋੜਾਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਸੁਹਜ ਵੱਲ ਦਾ ਸਫਰ ਕੇਵਲ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਹੀ ਆਇਆ ਹੈ।
ਮਨੁੱਖੀ ਸਮਾਜਿਕ-ਚੇਤਨਾ ਅਤੇ ਸੁਹਜ-ਭਾਵਨਾ ਦੋ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਖੇਤਰ ਨਾ ਹੋ ਕੇ ਇੱਕ ਵਰਤਾਰੇ ਦੀ ਹੋਂਦ-ਵਿਧੀ ਦੇ ਪੂਰਕ ਹਨ।
ਸੁਹਜ-ਚੇਤਨਾ ਸਮਾਜਿਕ-ਚੇਤਨਾ ਅਤੇ ਸੁਹਜ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੀ ਪ੍ਰਚੰਡਤਾ ਅਤੇ ਸੂਖਮਤਾ ਦੇ ਸੁਭਾ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦਾ ਅੰਤਰ ਤਾਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਬੋਧ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗ੍ਰਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਵਿਵੇਕਸ਼ੀਲ ਵਿਧੀ ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਤਰ ਆਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸੰਕਲਪ ਅਤੇ ਵਿਕਲਪ ਵਿਚਲੇ ਵਿਧੀ ਵਿਧਾਨ ਦੀ ਵਿਆਖਿਆ ਲਈ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਲੋੜ ਪੈਂਦੀ ਹੈ।
ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਸਿਧਾਂਤ ਦੀ ਸਾਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਵਿਧਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਸਤਰ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਲੋਕਚਿੱਤ ਦੇ ਸੰਕਲਪਵਾਦੀ ਤੇ ਵਿਲਕਪਵਾਦੀ ਦੀ ਮਿੱਥ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨਾਲ ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਸੌਦਰਯ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕਤਾ ਜੁੜੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
ਸਭਿਆਚਾਰਕ ਸੌਦਰਯ ਬੋਧ ਵਿਚਾਰਿਕ ਹੋਣ ਦੀ ਥਾਵੇਂ ਵਿਵਹਾਰਿਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਇਸ ਕਰਕੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਭਿਆਚਾਰ ਦਾ ਸੌਦਰਯ ਸ਼ਾਸਤਰ ਵਿਵਹਾਰਿਕ ਪ੍ਰਵਾਹ ਤੋਂ ਹੀ ਪ੍ਰਵਾਭਿਤ ਹੁੰਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਲੁਧਿਆਣਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵੱਖਰੇ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿਚ ਬਿਆਨਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਦੀ ਬੁਨਿਆਦ 20 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਰੰਭ ਵਿਚ ਸਿੱਖ ਪੁਨਰਜਾਗਰਣ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿਚ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਦੇ ਸਿੱਖ ਕੁਲੀਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਆਏ ਕੁਝ ਲੋਕ 1838 ਈ. ਵਿਚ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਵਿਚ ਖ਼ਾਲਸਾ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਕ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਮੇਟੀ ਬਣਾਈ।
ਇਸ ਸਕੂਲ ਨੇ ਚਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜੀਏਟ ਸਕੂਲ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਇਸ ਸਕੂਲ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਇਮਾਰਤ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ 18 ਨਵੰਬਰ, 1912 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਸਰ ਲੂਯਿਸ ਦਾਨੇ, ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਦੇ ਬਾਹਰੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਪਹਿਲਾਂ, ਸਕੂਲ ਰਾਵੀ ਨਦੀ ਤੋਂ ਪਾਰ ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਤਕ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰ ਵਿਚ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬਣ ਗਿਆ।
ਸਾਨੂੰ ਖ਼ਾਲਸ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨਲ ਕਾਉਂਸਲ, ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਵਿਚ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਕੈਲੰਡਰ, ਲਾਹੌਰ ਵਿਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕੌਂਸਲ ਨੇ ਇਕ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਕਾਲਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਲਈ ਮਾਨਤਾ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਐਮ ਯੂ ਮੂਰ, ਇਕ ਆਇਰਿਸ਼ਮੈਨ, ਨੂੰ ਇਸ ਕਾਲਜ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਉਹ ਲਗਭਗ ਦੋ ਸਾਲ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਲਈ ਸਿਹਤਮੰਦ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਉਭਾਰਨ ਲਈ ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਬਰਾਬਰੀ ਕੀਤੀ।
ਉਹ ਮੈਡੀਕਲ ਅਤੇ ਨਾਨ-ਮੈਡੀਕਲ ਧਾਰਾਵਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਵਿਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਰਿਹਾ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਕੁਝ ਦੁਖਦਾਈ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵੀ ਵੇਖੀਆਂ ਗਈਆਂ - ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਜਲਿਆਂਵਾਲਾ ਬਾਗ ਕਤਲੇਆਮ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਵਿੱਚ ਦੰਗੇ, ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਮਾਰਸ਼ਲ ਲਾਅ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਖਾਲਸਾ ਸਕੂਲ ਬੋਰਡਿੰਗ ਹਾਉਸ ਅਤੇ ਖੇਡ ਮੈਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬੰਬਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਇਸੇ ਅਰਸੇ ਦੌਰਾਨ, ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਅਤੇ ਲਾਜਪਤ ਰਾਏ ਜੂਨ 1921 ਵਿਚ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਗਏ (ਕਿਉਂਕਿ ਧਾਰਾ 144 ਲਾਹੌਰ ਵਿਖੇ ਚਲਾਈ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਉਥੇ ਕੋਈ ਜਨਤਕ ਸਭਾ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ), ਇਕ ਉੱਤਰਦਾਇਕ ਜਨਤਕ ਇਕੱਠ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਕਾਂਗਰਸ ਦਾ ਅਸਹਿਯੋਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ੋਰ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਉਹ ਕਾਲਜ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕਿੱਤਾ / ਹੁਨਰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਮੁਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਦਿੱਤੀ ਜਾਏ।
ਪਰ ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਿਤੇ ਵੀ ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲਿਆ. ਫਿਰ ਵੀ ਸਾਡੇ ਕਾਲਜ ਵਿਚ ਕੁਝ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਨੇ ਇਸ ‘ਕੌਮੀ’ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ।
ਪ੍ਰੋ: ਸ਼ੇਰ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨਾਮ ਇੱਕ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਵਜੋਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਰਸਾਇਣ ਵਰਗੇ ਵਿਸ਼ੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਆਮ ਸਥਿਤੀ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਾਲਜ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਨੇ ਕਾਲਜ ਨੂੰ ਮੁੜ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲਾਹੌਰ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਲਈ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਲਗਾਇਆ।
ਉਸਨੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿਚ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ।
1947 ਵਿਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ: ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਪਰਵਾਸੀ ਕਾਫ਼ਲੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਕੈਂਪ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਗਏ; ਆਪਣੇ ਜੱਦੀ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਅਲਵਿਦਾ ਕਹਿ ਕੇ, ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਪਾਸੇ ਇਕ ਢੁੱਕਵੀਂ ਥਾਂ 'ਤੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਪੁਨਰ-ਉਥਾਨ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਨੇ ਸਿੱਖ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚ ਲਿਆ ਜੋ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਵਿਖੇ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਸਿੱਖ ਸਰਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਸਨ।
ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਚਾਵਲਾ, ਆਨਰੇਰੀ ਸੈਕਟਰੀ , ਖਾਲਸਾ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨਲ ਕੌਂਸਲ, ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਬੈਂਕ ਲਾਕਰਾਂ ਤੋਂ ਜ਼ਮੀਨੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਅਤੇ ਐਫ।
ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਉਹ ਭਾਰਤ ਪਹੁੰਚਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੌਜੂਦਾ ਪੰਜਾਬ / ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਕਸਬਿਆਂ ਵਿਚ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਪਨਾਹਗਾਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਾਲਜ ਦੇ ਮੁੜ ਵਸੇਬੇ ਲਈ ਸਹਿਯੋਗੀ / ਢੁੱਕਵੀਂ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਭਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।
ਅਜੇ ਮਈ 1953 ਦੇ ਆਸ ਪਾਸ, ਸ: ਜੀਤ ਸਿੰਘ ਚਾਵਲਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਸਾਥੀ; ਗਿਆਨੀ ਤਿਕੜੀ ਲਾਲ ਸਿੰਘ, ਰਘਬੀਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿਖੇ ਕਾਲਜ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਮਨ ਬਣਾਇਆ।
ਖੁਸ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਮਾਲਵਾ ਖਾਲਸਾ ਦੀਵਾਨ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁਝਾਅ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਇਮਾਰਤ ਨੂੰ ਕਿਰਾਏ 'ਤੇ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਖਾਲੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿਚ।
ਸਿਵਲ ਲਾਈਨਜ਼ ਵਿਚ ਮਹਿਲਾ ਫਾਰ ਵੂਮੈਨ (ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਇਕ ਨਵਾਂ ਬਣਾਇਆ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕੈਂਪਸ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਸੰਸਥਾ ਨੂੰ ਲੁਧਿਆਣਾ ਵਿਖੇ ਇਮਾਰਤ ਇੱਟਾਂ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੀ ਕਰਨੀ ਪਈ।
ਇਮਾਰਤਾਂ ਦੀ ਹਰੇਕ ਇਕਾਈ, ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਜਿੰਨੀ ਇਹ ਵਿਖਾਈ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕੋਲ ਇਕ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਇਕ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਬੰਗਲਾ ਜਿਸ ਵਿਚ ਦਸ ਕਮਰੇ ਅਤੇ ਦੋ ਵੱਡੇ ਘਾਹ ਦੇ ਗਹਿਣੇ ਸਨ ਮਕਾਨਾਂ ਦੇ ਦਫਤਰਾਂ / ਕਲਾਸਰੂਮਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਖਰੀਦਿਆ ਗਿਆ।
ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਨੇ ਸਾਇੰਸ ਬਲਾਕ, ਕਾਮਰਸ ਬਲਾਕ, ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਬਲਾਕ, ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਆਡੀਟੋਰੀਅਮ, ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਤੇਜਾ ਸਿੰਘ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਵਜੋਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਵੱਖਰੀਆਂ ਪਛਾਣਾਂ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਈਆਂ ਹਨ।
ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੀਸੀਏ ਅਤੇ ਪੀਜੀਡੀਸੀਏ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਕੋਰਸਾਂ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਪਿਊਟਰ ਸਾਇੰਸ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਯੋਗਸ਼ਾਲਾਵਾਂ ਵਿਚ ਵਾਧਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿੰਨ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਇਮਾਰਤ ਵਿਚ ਸਮਾਰਟ ਕਲਾਸ ਰੂਮ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਹਾਲ ਹਨ।
ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਖਾਲਸਾ ਕਾਲਜ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦਾ ਇੱਕ ਕਾਲਜ ਹੈ ਜੋ ਲੁਧਿਆਣਾ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਇਸ ਦੀਆਂ ਵਿਦਿਅਕ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਦੇ ਸ਼ਤਾਬਦੀ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਹ ਵੱਖ ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਡਰਗ੍ਰੈਜੁਏਟ ਅਤੇ ਪੋਸਟ-ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਡਿਗਰੀ ਕੋਰਸਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਫਟਕ ਦੀ ਵੰਸ਼ਜ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਹੈ ਜੋ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਕੋਂਕਣ ਖੇਤਰ ਦੇ ਕਮੋਦ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।
ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਉਸ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਭੋਰ ਚਲੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦਾਦਾ ਜੀ ਉਸ ਸ਼ਾਹੀ ਰਿਆਸਤ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸੇਵਾ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਅਧੀਨ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਉਸਨੇ ਵਵਿਧ ਗਿਆਨ ਵਿਸਤਾਰ , ਚਿਤ੍ਰਮਯ ਜਗਤ , ਅਤੇਵਵਿਧਵ੍ਰੁਤ ਸਮਾਗਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨ ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਉੱਤੇ ਲੇਖ ਲਿਖੇ।
ਉਹ ਅਕਸਰ ਐਸੇ ਵਿਚਾਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦਾ ਸੀ ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਮਾਜ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੇ ਉਲਟ ਸੀ।
ਉਸਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਭੇਦੀ ਕਲਮੀ ਨਾਮ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਕੁਝ ਜੀਵਨ ਚਿੱਤਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।
ਫਟਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਕੈਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਪਹਿਲਾਂ ਮਰਾਠੀ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਇੰਦੁਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੇ ਸੰਪਾਦਕੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ 1923 - '35 ਦੌਰਾਨ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਨਵਾਂ ਕਾਲ , ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਜੀ ਪ੍ਰਭਾਕਰ ਖਾਡਿਲਕਰ ਨੇ 1923 ਵਿੱਚ ਨਵਾਂ ਅਰੰਭ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਨਰਹਰ ਰਘੂਨਾਥ ਫਾਟਕ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਜੀਵਨੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਆਲੋਚਕ ਸੀ।
ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਉਸਨੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦਿਗੰਬਰ ਪਾਲੁਸਕਰ ਨੂੰ ਉਸਤਾਦ ਧਾਰ ਕੇ ਸਿੱਖਿਆ ਸੀ।
1935 ਵਿਚ, ਫਾਟਕ ਮਰਾਠੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਰੁਈਆ ਕਾਲਜ ਦੀ ਫੈਕਲਟੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਿਆ।
ਬਚਪਨ ਵਿਚ, ਜੋਸ ਨੇ ਵਾਲੀਬਾਲ ਖੇਡਿਆ, ਪਹਿਲਾਂ ਕੇਰਲ ਜੂਨੀਅਰ ਬਾਸਕਿਟਬਾਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨਾਲ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖੇਡਿਆ।
ਕੇਰਲ ਲਈ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਮੈਚ ਖੇਡਦਿਆਂ ਉਸ ਨੂੰ ਦੱਖਣੀ ਰੇਲਵੇ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਟੀਮ ਨੇ ਦੇਖਿਆ; ਉਹ 2003 ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਰੇਲਵੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ ਸੀ।
ਜੋਸ ਨੇ 2006 ਤੋਂ 2008 ਵਿੱਚ ਰਿੰਗਵੁਡ ਹਾਕਸ ਲਈ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਬਿਗ ਵੀ ਸੀਜ਼ਨ ਖੇਡਿਆ, ਇੱਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਵਜੋਂ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਕਲੱਬ ਲਈ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ।
2008/9 ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਆਸਟਰੇਲੀਆਈ ਮਹਿਲਾ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਾਸਕਿਟਬਾਲ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਡਾਂਡੇਨੋਂਗ ਲਈ ਖੇਡਣ ਲਈ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਇਹ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ।
ਅਪ੍ਰੈਲ 2011 ਵਿੱਚ ਡਬਲਯੂਐਨਬੀਏ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ, ਸ਼ਿਕਾਗੋ ਸਕਾਈ, ਲਾਸ ਏਂਜਲਸ ਸਪਾਰਕਸ ਅਤੇ ਸੈਨ ਐਂਟੋਨੀਓ ਸਿਲਵਰ ਸਟਾਰਜ਼ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਲਈ ਬੁਲਾਇਆ।
ਜੋਸ ਦਾ ਜਨਮ ਇੱਕ ਸਾਈਰੋ-ਮਾਲਾਬਾਰ ਕੈਥੋਲਿਕ ਨਸਰਾਣੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖੇਡਣ ਦਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਇਤਿਹਾਸ ਸੀ।
ਉਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੋਟਯਾਮ ਦੇ ਮਾਊਂਟ ਕਾਰਮੇਲ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਮੀਡੀਅਮ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਅਸੈਂਪਸ਼ਨ ਕਾਲਜ ਚਾਂਗਨਾਸਰੀ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਭਰਾ ਟੌਮ ਜੋਸ ਇੱਕ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਕੇਰਲਾ ਰਾਜ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਚਚੇਰਾ ਭਰਾ ਤਬੀਨ ਐਂਥਨੀ ਵੀ ਇੱਕ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਸਾਲ 2009-2010 ਵਿੱਚ ਕੇਰਲਾ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਗਿਠੂ ਅੰਨਾ ਰਾਹੁਲ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮਹਿਲਾ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਟੀਮ ਲਈ ਸੈਂਟਰ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਲ 2014 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਯੁਵਾ ਮਾਮਲੇ ਅਤੇ ਖੇਡ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਉਸ ਨੂੰ ਕੇਰਲਾ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਾਲ 2013 ਵਿੱਚ ਜਿਮੀ ਜਯਾਰਜੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਵੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਗੀਥੂ ਅੰਨਾ ਜੋਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਸਕਟਬਾਲ ਟੀਮ ਦੀ ਕਪਤਾਨ ਰਹੀ ਹੈ।
ਮੇਜਰ ਲੀਗ ਸਾਕਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1993 ਵਿੱਚ ਫੀਫਾ ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਲਈ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੀ ਸਫਲ ਬੋਲੀ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਐਮ ਐਲ ਐਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿੱਤੀ ਅਤੇ ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਦਾ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ: ਲੀਗ ਨੇ ਲੱਖਾਂ ਡਾਲਰ ਗਵਾਏ, ਟੀਮਾਂ ਜਿਆਦਾਤਰ ਖਾਲੀ ਅਮਰੀਕੀ ਫੁੱਟਬਾਲ ਸਟੇਡੀਅਮਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡੀ, ਅਤੇ ਦੋ ਟੀਮਾਂ 2002 ਵਿੱਚ ਫੋਲਡ ਕੀਤੀਆਂ।
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਐਮਐਲਐਸ 24 ਟੀਮਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਗਿਆ ਹੈ, ਫੁਟਬਾਲ-ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਟੇਡੀਅਮ ਲੀਗ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਫੈਲ ਗਏ ਹਨ, ਔਸਤਨ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਕੀ ਲੀਗ ਅਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬਾਸਕਿਟਬਾਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ, ਮਨੋਨੀਤ ਪਲੇਅਰ ਨਿਯਮ ਟੀਮਾਂ ਨੂੰ ਸਟਾਰ ਖਿਡਾਰੀਆਂ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕਰਨ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਡੇਵਿਡ ਬੈਕਹੈਮ, ਐਮਐਲਐਸ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੀਵੀ ਕੰਟਰੈਕਟ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਲੀਗ ਹੁਣ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੈ।
ਮੇਜਰ ਲੀਗ ਸੌਕਰ ਇੱਕ ਪੁਰਸ਼ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਫੁੱਟਬਾਲ ਲੀਗ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੀ ਫੁਟਬਾਲ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਮਨਜੂਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਪੱਧਰ ਦੀ ਨੁਮਾਇੰਦਗੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਲੀਗ ਵਿੱਚ 24 ਟੀਮਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ — 21 ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਅਤੇ 3 ਕਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਖੇਡ ਲੀਗ ਬਣੀਆਂ ਹਨ।
ਨਿਯਮਤ ਸੀਜ਼ਨ ਮਾਰਚ ਤੋਂ ਅਕਤੂਬਰ ਤੱਕ ਚੱਲਦਾ ਹੈ, ਹਰੇਕ ਟੀਮ 34 ਗੇਮਾਂ ਖੇਡਦੀ ਹੈ; ਸਰਬੋਤਮ ਰਿਕਾਰਡ ਵਾਲੀ ਟੀਮ ਨੂੰ ਸਮਰਥਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ੀਲਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚੌਦਾਂ ਟੀਮਾਂ ਪੋਸਟ ਸੀਜ਼ਨ ਐਮਐਲਐਸ ਕੱਪ ਪਲੇਆਫ ਵਿੱਚ ਅਕਤੂਬਰ ਅਤੇ ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਵਿੱਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਦੀ ਖੇਡ, ਐਮਐਲਐਸ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੀਆਂ।
ਐਮਐਲਐਸ ਟੀਮਾਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਦੇ ਓਪਨ ਕੱਪ ਅਤੇ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਡਵੀਜ਼ਨ ਦੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਘਰੇਲੂ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵੀ ਖੇਡਦੀਆਂ ਹਨ।
ਐਮਐਲਐਸ ਟੀਮਾਂ ਕੌਨਕਾਕ ਚੈਂਪੀਅਨਜ਼ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਮਹਾਂਦੀਪੀ ਰਵਾਇਤਾਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਵੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਪ੍ਰਤੀ ਖੇਡ ਔਸਤਨ 20,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਐਮਐਲਐਸ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫੁਟਬਾਲ ਲੀਗ ਅਤੇ ਮੇਜਰ ਲੀਗ ਬੇਸਬਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਪੋਰਟਸ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਔਸਤਨ ਹਾਜ਼ਰੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਫੁਟਬਾਲ ਲੀਗ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਸੱਤਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।
ਡਾ. ਮਮਤਾ ਨੇ 2015 ਵਿੱਚ ਨੈਟਵਰਕ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਲੀਗਲ ਐਕਟੀਵਿਸਟਜ਼ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਜੋ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਔਰਤਾ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਐਨਆਈਐਲਏ ਦਾ ਮਿਸ਼ਨ ਔਰਤਾ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਕਾਉਂਸਲਿੰਗ ਦੁਆਰਾ ਜਲਦੀ ਇਨਸਾਫ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕ ਹੋਣ ਵਿਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੀੜਤ ਸਹਾਇਤਾ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਇਹ ਨੈਟਵਰਕ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕਾਰਕੁੰਨਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠਿਆਂ ਲਿਆਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸਮੂਹਾਂ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ, ਜੋ ਹਾਸ਼ੀਏ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ, ਨੂੰ ਅਪਰਾਧ ਰੋਕਥਾਮ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧਿਕ ਨਿਆਂ ਸੁਧਾਰ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।
ਨੈਟਵਰਕ ਸਾਰਿਆਂ ਲਈ ਨਿਆਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਲਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਖ਼ਾਸਕਰ ਰਤਾਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ. ਐਨਆਈਐਲਏ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਨਿਆਂਇਕ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮੇਚਾਨੀਸ੍ਮ੍ਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਵਧਾਉਣਾ, ਕਾਨੂੰਨੀ ਸਲਾਹ ਅਤੇ ਸਹਾਇਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾ ਕੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇਣਾ, ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਸਹਾਇਤਾ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁੜ ਵਸੇਬੇ ਲਈ ਮਾਹੌਲ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਹੈ.।
ਮਮਤਾ ਰਘੁਵੀਰ ਅਚੰਤਾ ਇਹ ਔਰਤਾ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਕਾਰਕੁਨ ਹੈ।
ਉਸਨੇ ਬਾਲ ਭਲਾਈ ਕਮੇਟੀ, ਵਾਰੰਗਲ ਜ਼ਿਲਾ ਦੀ ਚਾਈਲਡ ਰਾਈਟਸ ਪ੍ਰੋਟੈਕਸ਼ਨ ਦੇ ਏਪੀ ਸਟੇਟ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
ਅਤੇ ਥਰੂਨੀ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਅਤੇ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ, ਇੱਕ ਗੈਰ-ਸਰਕਾਰੀ ਸੰਗਠਨ ਜੋ ਲੜਕੀਆਂ ਅਤੇ ਔਰਤਾ ਦੇ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਤ ਹੈ, ਵਿਚ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਉਸਨੇ ਬਚਾਅ ਅਤੇ ਨਿਰਣਾਇਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸ਼ੋਸ਼ਣ, ਹਿੰਸਾ, ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਜਿਨਸੀ ਸ਼ੋਸ਼ਣ, ਬਾਲ ਵਿਆਹ, ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਅਣਦੇਖੀ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਹੈ।
ਸਵੈ-ਮਾਣ ਵਧਾਉਣ ਲਈ 14 ਤੋਂ 18 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੀਆਂ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਬਚਤ ਸਕੀਮਾਂ, ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਨਿਰਮਾਣ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਅਤੇ ਕਿੱਤਾਮੁਖੀ ਸਿਖਲਾਈ ਵਰਗੀਆਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਬਾਲਿਕਾ ਸੰਘਾਂ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਰੰਗਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿਚ ਬਾਲ ਵਿਆਹ ਰੋਕਣ ਲਈ.।
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਵੀ ਵੀ ਹਨ।
ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਓਖਰੰਗ ਗੋਂਗਸੇ ਨੰਗੌ 1975 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ 1994 ਵਿੱਚ ਸੋਮਸਵਰੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਜੋ ਬੋਡੋ ਸਾਹਿਤ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ ਗਠਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 1986 ਵਿੱਚ ਥੂਨਲਾਈ ਅਰਵ ਸੰਸ੍ਰੀ , ਰਾਇਥਮਾਲਾ , ਨਵਜੌਰ ਆਰ ਆਰ ਸਵਰਜੀ ਅਤੇ ਅੰਗ ਪਵੀਪਿੰਗਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਉਪੇਂਦਰ ਨਾਥ ਬ੍ਰਹਮਾ ਟਰੱਸਟ ਦੁਆਰਾ ਹਰ ਸਾਲ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਆਲ ਬੋਡੋ ਸਟੂਡੈਂਟਸ ਯੂਨੀਅਨ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬੋਡੋਫਾ ਉਪੇਂਦਰ ਨਾਥ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਕਾਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹੈ।
ਬੋਡੋ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਬੋਡੋ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤਕ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਪਾਏ ਯੋਗਦਾਨ ਬਦਲੇ ਬ੍ਰਜੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ ਬ੍ਰਜੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਕੋਕਰਾਝਾਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਬੋਡੋਫਾ ਹਾ,ਸ, ਬਗਨਸ਼ਾਲੀ ਵਿਖੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ 16 ਵਾਂ ਉਪੇਂਦਰ ਨਾਥ ਬ੍ਰਹਮਾ ਸੈਨਿਕ ਆਫ਼ ਹਿਊਮੈਨਟੀ ਅਵਾਰਡ 2019 ਵੀ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਬ੍ਰਜੇਂਦਰ ਕੁਮਾਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਇੱਕ ਲੇਖਕ ਹੈ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਬੋਡੋ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖਦਾ ਹੈ।
ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸੰਨ 2015 ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ, ਬੇਦੀ ਡੇਨਖੋ ਬੇਦੀ ਗਾਬ ਨੂੰ ਸੰਪਾਦਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿੰਚਾਈ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਦਰਿਆਵਾਂ, ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ, ਟੈਂਕੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੀਂਹ ਦੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਤਕਨੀਕਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਛੋਟੀਆਂ ਨਹਿਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਨੈਟਵਰਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਨਹਿਰ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨਹਿਰ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਲਗਭਗ 650 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਲੰਬੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 2/3 ਦੀ ਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤੀ ਜ਼ਮੀਨ ਮੌਨਸੂਨ ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਿੰਜਾਈ ਭੋਜਨ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ, ਮਾਨਸੂਨ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣ, ਖੇਤੀ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਨੌਕਰੀ ਦੇ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸਿੰਜਾਈ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟਾਂ ਲਈ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਡੈਮ ਬਿਜਲੀ ਅਤੇ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਹੀ ਅਬਾਦੀ ਨੂੰ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ, ਹੜ੍ਹਾਂ ਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਅਤੇ ਸੋਕੇ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸੰਭਾਵਤ ਸਿੰਜਾਈ ਵਾਟਰ ਪੰਪਾਂ ਅਤੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਲਈ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਸਪਲਾਈ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਿੰਚਾਈ ਕੀਤੀ ਗਈ ਧਰਤੀ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਰਹੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਖਰੀ ਟਿਕਾਊ ਸਿੰਚਾਈ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ 1991 ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਐਫ.ਏ.ਓ. ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ 139.5 ਮਿਲੀਅਨ ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੋਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੇ ਦਰਿਆ ਸਿੰਜਾਈ ਨਹਿਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਤੋਂ 58.5 ਮਿਲੀਅਨ ਹੈਕਟੇਅਰ, ਨਾਬਾਲਗ ਸਿੰਚਾਈ ਨਹਿਰੀ ਸਕੀਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 15 ਮਿਲੀਅਨ ਹੈਕਟੇਅਰ, ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਦੀ ਚੰਗੀ ਸਿੰਜਾਈ ਹੇਠ 66 ਮਿਲੀਅਨ ਹੈਕਟੇਅਰ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਐਡਵਰਡ ਸੀਕੁਇਰਾ , ਜੋ ਐਡੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਤਾਲਮੇਲ ਵਾਲੇ ਮੱਧ ਦੂਰੀ ਦੇ ਦੌੜਾਕਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
ਜ਼ਰੂਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਅੱਧਾ ਮਾਈਲਰ ਸਟੈਮਿਨਾ ਲਈ ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਮੀਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਸਿਕੁਏਰਾ ਨੇ 5,000 ਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।
6 ਫਰਵਰੀ 1940 ਨੂੰ ਬੰਬੇ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਐਡੀ ਨੇ ਸੇਂਟ ਪੌਲਜ਼ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੋਂ ਉਹ ਕੇਂਦਰੀ ਰੇਲਵੇ ਵਿੱਚ ਮਕੈਨੀਕਲ ਅਪ੍ਰੈਂਟਿਸ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ।
ਰੇਲਵੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਲਈ ਖੇਡਾਂ ਲਾਜ਼ਮੀ ਸਨ ਅਤੇ ਸਿਕੀਰਾ ਕੁਦਰਤੀ ਅਥਲੀਟ ਸਾਬਤ ਹੋਈ।
ਬਹਾਦਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਪਰਮਿਟ ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਨੂੰ ਅਪਡੇਟ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 35 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਰਿਕਾਰਡ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ।
ਉਹ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਸਿੰਗਾਪੁਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਦਾ ਕਪਤਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਜਰਮਨੀ ਵਿੱਚ ਏਸ਼ੀਅਨ ਟੀਮ ਦਾ ਇੱਕ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਉਹ ਖੇਡਾਂ ਲਈ ਬੈਂਕਾਕ ਵਾਪਸ ਗਿਆ ਅਤੇ 5000 ਮੀਟਰ ਵਿੱਚ ਸਿਲਵਰ ਮੈਡਲ ਨਾਲ ਖੇਡਾਂ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਐਡੀਸ਼ਨ ਦੀਆਂ ਕੌੜੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਮਿਟਾ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਫਿਲਹਾਲ ਫਿਲਸਤੀਨੀ ਅੱਤਵਾਦੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਐਥਲੀਟਾਂ ਦੇ ਕਤਲੇਆਮ ਬਾਰੇ ਮਯੂਨਿਚ ਨੇ ਸੈਕੀਰਾ ਲਈ ਹੋਰ ਯਾਦਾਂ ਛੱਡੀਆਂ।
ਐਡੀ ਸੀਕਿਏਰਾ ਨੇ 1964 ਵਿੱਚ ਟਾਟਾ ਸਟੀਲ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਲੰਬੀ ਸਾਂਝ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਇੱਕ ਸੰਗਠਨ ਸੀ ਜੋ ਉਸ ਲਈ ਬਹੁਤ ਫਲਦਾਇਕ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ।
ਉਸ ਦੇ ਐਥਲੈਟਿਕਸ ਕਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਟੀਮ ਦਾ ਸਥਾਈ ਮੈਂਬਰ ਬਣ ਗਿਆ।
ਬੈਂਕਾਕ ਵਿੱਚ 1966 ਦੀਆਂ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ ਸੈਕੀਰਾ ਲਈ ਇੱਕ ਤਬਾਹੀ ਸਾਬਤ ਹੋਈ ਜੋ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਉਡਾਣ ਭਰਨ ਵੇਲੇ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਈ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ “ਅਨਲਕੀ ਅਥਲੀਟ ਆਫ ਗੇਮਜ਼” ਦੇ ਐਵਾਰਡ ਲਈ ਸੈਟਲ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਸੀ।
ਇੰਡੀਅਨ ਸਟਾਰ ਨੂੰ ਸਪਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਧੱਕਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੇ ਸ਼ਾਇਦ ਉਸ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ਾ ਦੇਣਾ ਬਹੁਤ ਮੁਨਾਸਿਬ ਲੇਬਲ ਵਾਲਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਚੇਤਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 1992 ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਦੇ ਮਿੰਨੀ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਚਤਨ ਆਪਣੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਕੈਰੀਅਰ ਵਿੱਚ ਏ. ਪ੍ਰਥਵੀ ਨਾਲ ਜੋੜੀ, 12 ਸਾਲ ਅਤੇ 15 ਸਾਲ ਉਮਰ ਵਰਗ ਜਿੱਤ ਕੇ ਡਬਲਜ਼ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਰਿਹਾ।
ਉਹ ਪੰਦਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਓਪਨ ਸਿਟੀਜ਼ਨ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਦੇ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ ਖਿਤਾਬ ਜਿੱਤਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਉਪ ਜੇਤੂ ਰਿਹਾ ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਨੇ ਏ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਨਾਲ ਜੋੜੀ ਜੋੜੀ ਜਿੱਤੀ ਸੀ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪਾਦੂਕੋਣ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮਲੇਸ਼ੀਆ ਦੇ ਕੁਆਲਾਲੰਪੁਰ ਵਿੱਚ ਵਰਲਡ ਅਕੈਡਮੀ ਕੈਂਪ ਵਿੱਚ ਭੇਜਿਆ, ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਖੇਡ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸੁਧਾਰ ਕੀਤੇ।
ਚੇਤਨ ਨੇ ਇੱਕ ਜੂਨੀਅਰ ਵੱਡੇ ਰੈਂਕਿੰਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਚੇਨਈ ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਸਿੰਗਲਜ਼ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ।
ਉਸੇ ਸਾਲ ਉਸਨੇ ਸੀਨੀਅਰ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਬਣਾਈ, ਸਾਰੇ ਸੀਨੀਅਰ ਰੈਂਕਿੰਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸੈਮੀਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ ਅੱਠ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ।
2001 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਬੰਗਲੌਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਏਸ਼ੀਅਨ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਜਿੱਤਿਆ ਜਿਸਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 15 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਰੈਂਕਿੰਗ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਜਿੱਤੇ।
ਚੇਤਨ ਆਨੰਦ ਦਾ ਜਨਮ ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ ਅਤੇ ਸੁਗੁਨਾ ਦੇ ਘਰ ਵਿਜੈਵਾੜਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਸੰਦੀਪ ਆਨੰਦ ਹੈ।
ਚੇਤਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਹਰਸ਼ਵਰਧਨ ਪਹਿਲਾਂ ਅੰਤਰ-ਰਾਜ ਲੈਕਚਰਾਰ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਲਾਨਾ ਭਾਗੀਦਾਰ ਰਹੇ ਸਨ।
ਚੇਤਨ ਨੇ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਿੱਜੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਖੇਡਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵੀਰਮਾਚੀਨੇ ਪਦਦਿਆ ਸਿਧਾਰਥ ਪਬਲਿਕ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਿਜੇਵਾੜਾ ਵਿੱਚ ਪੱਟਲੂਰੀ ਵੀ ਪ੍ਰਸਾਦ ਸਿਧਾਰਥ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਤੋਂ ਮਕੈਨੀਕਲ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਕੀਤੀ।
ਚੇਤਨ ਦਾ ਫਿਰ ਅਕਤੂਬਰ 2012 ਵਿੱਚ ਸਾਰਦਾ ਗੋਵਰਧਿਨੀ ਜਸਤੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਦੋ ਧੀਆਂ ਹਨ।
ਉਸ ਨੇ ਸਾਲ 2009 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲੀ ਨਿੰਗ ਸਪੋਰਟਿੰਗ ਸਮਾਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪਹਿਲੇ ਬ੍ਰਾਂਡ ਅੰਬੈਸਡਰ ਵਜੋਂ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ।
2005 ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਇਰਲੈਂਡ ਅਤੇ ਸਕਾਟਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਆਇਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਸਕਾਟਿਸ਼ ਓਪਨ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਟੂਰਨਾਮੈਂਟ ਜਿੱਤੇ।
ਉਹ 2008 ਵਿੱਚ ਡੱਚ ਗ੍ਰਾਂਡ ਪ੍ਰੀਕਸ ਵਿੱਚ ਰਨਰ-ਅਪ ਵੀ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਕੁਆਰਟਰ ਫਾਈਨਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਉਸ ਦੇ ਕੋਲ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸਰਵਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਵਿਸ਼ਵ ਰੈਂਕਿੰਗ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ 10 ਵੇਂ ਨੰਬਰ 'ਤੇ ਹੈ।
ਉਹ ਵੱਕਾਰੀ ਭਾਰਤੀ ਅਰਜੁਨ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਖਿਡਾਰੀ ਵੀ ਹੈ।
ਨਤੀਜੇ ਸਾਰੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਚੇਤਨ ਆਨੰਦ ਨੇ 2003 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਸੂਚੀਬੱਧ ਐਥਲੀਟ ਉਹ ਐਥਲੀਟ ਹਨ ਜੋ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਾਕਾਇਦਾ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪ ਅਤੇ ਓਲੰਪਿਕ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਕਠੋਰ ਮੌਸਮ ਅਤੇ ਘੱਟ ਬਾਰਸ਼ ਨਾਲ ਕੁਵੈਤ ਵਿੱਚ ਉਗਣ ਵਾਲੇ ਪੌਦਿਆਂ ਦੀ ਸੀਮਾ ਸੀਮਤ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਜੰਗਲੀ ਪੌਦੇ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਸੌ ਕਿਸਮਾਂ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ. ਮਾਰੂਥਲ ਦੇ ਪੌਦੇ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੋਟੇ ਘਾਹ ਅਤੇ ਨਮਕ ਸਹਿਣਸ਼ੀਲ ਝਾੜੀਆਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਘੱਟ ਵਧਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਸਪਾਈਨਿੰਗ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਮੀਂਹ ਪੈਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਾਲਾਨਾ ਪੌਦੇ ਬੀਜਾਂ ਤੋਂ ਉੱਗਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਨਿਰੰਤਰ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹਨ. ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫੁੱਲ ਅਕਸਰ ਨੀਲੇ ਜਾਂ ਜਾਮਨੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਬੀਜ ਸੈੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪੌਦੇ ਮੁਰਝਾ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ. ਪੌਦੇ ਦੀਆਂ ਲਗਭਗ ਦੋ ਤਿਹਾਈ ਸਲਾਨਾ ਪੌਦੀਆਂ, ਪੌਦੇ, ਝਾੜੀਆਂ ਅਤੇ ਉਪ-ਝਾੜੀਆਂ ਦੀ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਮੂਲ ਬਨਸਪਤੀ ਅਰਧ-ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਮਾਰੂਥਲ ਦੇ ਬਨਸਪਤੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪਰਿਵਰਤਨ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਅਰਧ-ਰੇਗਿਸਤਾਨ ਦੇ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ. ਖਾੜੀ ਯੁੱਧ ਦੇ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਹਾਈਡਰੋਕਾਰਬਨ ਰਹਿੰਦ-ਖੂੰਹਦ ਦੀ ਬਹੁਤਾਤ ਜ਼ਮੀਨ ਦੇ ਡੁੱਬਣ ਨਾਲ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਕਾਫ਼ੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਆਈਆਂ ਹਨ. ਤਾਰੀਖ ਦੀਆਂ ਹਥੇਲੀਆਂ ਤੇਜ ਦੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਅਤੇ ਤੱਟ ਦੇ ਨੇੜੇ ਲਗਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਵੈਤ ਖਾੜੀ ਦੇ ਕੋਲ ਚਿੱਕੜ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਤੇ ਮੰਗਰੋਵ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਘਾਹ ਉੱਗਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜੜ੍ਹਾਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਕੁਵੈਤ ਅਧਿਕਾਰਕ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕੁਵੈਤ ਦਾ ਰਾਜ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ਹੈ, ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਪੂਰਬੀ ਅਰਬ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕਿਨਾਰੇ ਉੱਪਰ ਪਰਸ਼ੀਅਨ ਗਲਫ਼ ਦੇ ਸਿਰੇ ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ।
ਕਮਲੇਸ਼ ਨੇ ਸੱਤ ਵਿਸ਼ਵ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਾਂ, ਅੱਠ ਏਸ਼ੀਅਨ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਾਂ, ਦੋ ਏਸ਼ੀਅਨ ਖੇਡਾਂ, ਚਾਰ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਅਨ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਖੇਡਾਂ, ਦੋ ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਈ ਅਧਿਕਾਰਤ ਅਤੇ ਦੋਸਤਾਨਾ ਮੁਕਾਬਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕੀਤੀ।
ਉਸ ਦਾ ਸਰਵਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ 1991 ਵਿੱਚ ਕੋਲੰਬੋ ਵਿਖੇ ਹੋਈਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਸੱਤ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਰ ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਤਗਮੇ ਜਿੱਤੇ।