polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ଦଶହରା ଶେଷ ଅର୍ଥାତ ଭସାଣୀ ଦିନ ବଳଦମାନଙ୍କୁ ଶୋଭାଯାତ୍ରା ସାମିଲ କରାଯାଇଥାଏ ।
ଦଶହରା ବଳଦ ଯାତ୍ରା ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲ୍ଲାର ଭୁବନ ଗ୍ରାମରେ ଥୋଡିଆ ଓ ବଳଦିଆ ଜାତି ଲୋକଙ୍କଦ୍ୱାରା ପାଳନ ହେଉଥିବା ଏକ ଭିନ୍ନ ଢଙ୍ଗର ଦଶହରା ପର୍ବ ।
ଏହି ଯାତ୍ରାରେ ଲୋକେ ବଳଦମାନଙ୍କୁ ଆଦର ସହକାରେ ପୂଜାର୍ଚ୍ଚନା କରି ଭସାଣି ଶୋଭାଯାତ୍ରାରେ ସାମିଲ କରିଥାନ୍ତି ।
ଆଧୁନିକ ଭାରତୀୟ ସାହସିକତା ପୁରସ୍କାରର ଇତିହାସ ଇଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଆ କମ୍ପାନୀର ଶାସନରୁ ମିଳିଥାଏ ।
୧୭୯୫ ମସିହାରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କୁ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ପ୍ରଥମ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ପଞ୍ଚମ ମାଡ୍ରାସ ନେଟିଭ୍ ଇନଫେଣ୍ଟରିର ସୁବେଦାର ଅବଦୁଲ କାଦର ।
କାଦରଙ୍କୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିବା ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ଶୃଙ୍ଖଳାରେ "ସବୁ ସମୟରେ ଆଚରଣ ଏବଂ ସାହସ ପାଇଁ" ଲେଖା ଯାଇଥିଲା ।
୧୮୩୪ ମସିହାରେ ଭାରତର ତତ୍କାଳୀନ ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ ଲର୍ଡ ୱିଲିୟମ ବେଣ୍ଟିଙ୍କଦ୍ୱାରା ଅର୍ଡର ଅଫ୍ ମେରିଟ୍ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା ।
୧୯୦୨ ମସିହାରେ ଏହି ସମ୍ମାନକୁ ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ଅର୍ଡର ଅଫ୍ ମେରିଟ୍ ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ୧୯୧୧ ମସିହାରେ ବ୍ରିଟିଶ ସାମ୍ରାଜ୍ୟରେ ସାହସିକତା ପାଇଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରସ୍କାର ଭିକ୍ଟୋରିଆ କ୍ରସ୍ କୁ ଭାରତୀୟଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରଦାନ କରାଯିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତୀୟମାନେ ଏହାକୁ "ସବୁଠାରୁ ସମ୍ମାନଜନକ ସାହସିକତା ପୁରସ୍କାର" ଭାବରେ ବିବେଚନା କରିଥିଲେ ।
ପିଭିସିରେ ଲେଫ୍ଟନାଣ୍ଟ ପଦବୀ ପଦବୀରେ ଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ନଗଦ ଭତ୍ତା ଏବଂ କେତେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ନଗଦ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ରହିଛି ।
ପ୍ରାପ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ, ପତ୍ନୀଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ କିମ୍ବା ପୁନଃବିବାହ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପେନସନ୍ ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯାଏ ।
ଅବିବାହିତ ଥିବା ମରଣୋତ୍ତର ପ୍ରାପ୍ତବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେମାନଙ୍କ ପିତାମାତାଙ୍କୁ ଭତ୍ତା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ।
ବିଧବା କିମ୍ବା ବିଧବାଙ୍କୁ ମରଣୋତ୍ତର ଭାବେ ଏହି ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରାଗଲେ ତାଙ୍କ ପୁଅ କିମ୍ବା ଅବିବାହିତ ଝିଅଙ୍କୁ ଭତ୍ତା ପ୍ରଦାନ କରାଯିବ।
ପୁରସ୍କାର ବିଜେତାଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ନିୟମିତ ଦରମା ସହିତ ମାସିକ ୨୦,୦ ଟଙ୍କା ଷ୍ଟାଇପେଣ୍ଡ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ ।
ଏହାବ୍ୟତୀତ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଅଧୀନରେ ଥିବା ବିଭିନ୍ନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟରେ ପିଭିସି ପୁରସ୍କାର ବିଜେତାଙ୍କ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଆର୍ଥିକ ପୁରସ୍କାର ରହିଛି।
ତେଣୁ ନୂତନ ସାହସିକତା ପୁରସ୍କାର ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ଡ୍ରାଫ୍ଟ ୱାରେଣ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇନଥିଲା।
୧ଜାନୁଆରୀ ୧୯୪୯ରେ ଜମ୍ମୁ-କଶ୍ମୀରରେ ଅସ୍ତ୍ରବିରତି କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରାଗଲା ଏବଂ ୧୯୪୭-୧୯୪୮ ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ଯୁଦ୍ଧରୁ ବୀରତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ସମ୍ମାନ ଦେବାରେ ବହୁତ ବିଳମ୍ବ ହେଉଥିବାରୁ ନେହେରୁ ଏହି ଡ୍ରାଫ୍ଟ ୱାରେଣ୍ଟକୁ ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ ଚକ୍ରବର୍ତ୍ତୀ ରାଜଗୋପାଲାଚାରୀଙ୍କୁ "ଆପଣଙ୍କନିଜ ଭାବରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠା" କରିବା ପାଇଁ ପଠାଇଥିଲେ ।
କିନ୍ତୁ ରାଜଗୋପାଲାଚାରୀ ଅନୁଭବ କଲେ ଯେ, ଯେହେତୁ ଭାରତ ଏବେ ବି ଏକ ଆଧିପତ୍ୟ, ତେଣୁ ରାଜାଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ବିନା ଏହି ପୁରସ୍କାର ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବା ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଅନୁଚିତ ହେବ ।
ପରମବୀର ଚକ୍ର ହେଉଛି ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସାମରିକ ସମ୍ମାନ, ଯାହା ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ବୀରତ୍ୱ ପ୍ରଦର୍ଶନ ପାଇଁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ ।
ପରମବୀର ଚକ୍ରକୁ "ପରମ ବୀରଙ୍କ ଚକ୍ର" ଭାବରେ ଅନୁବାଦ କରାଯାଏ ଏବଂ ଏହି ପୁରସ୍କାର "ଶତ୍ରୁଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ସବୁଠାରୁ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ସାହସିକତା" ପାଇଁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ ।
୨୧ ଜଣଙ୍କୁ ପୁରସ୍କୃତ କରାଯାଇଥିବା ବେଳେ ୨୦ ଜଣ ଭାରତୀୟ ସେନାର ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର।
ଭାରତର ଅନେକ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ପିଭିସି ଗ୍ରହଣକାରୀ ଭତ୍ତା ଏବଂ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି ।
ଏହି ପଦକ ୩୫ ମିଲିମିଟର ବ୍ୟାସ ବିଶିଷ୍ଟ ଗୋଲାକାର ବ୍ରୋଞ୍ଜ ଡିସ୍କ ଅଟେ ।
ଅପରପକ୍ଷରେ ବା ସମ୍ମୁଖରେ ଭାରତର ଜାତୀୟ ପ୍ରତୀକ ଦେବତାମାନଙ୍କର ପ୍ରାଚୀନ ବୈଦିକ ରାଜା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ବଜ୍ରର ଚାରିଟି ନକଲରେ ଘେରି ରହିଥିବା ଏକ ଉଚ୍ଚଚକ୍ରଉପରେ ଦେଖାଯାଏ ।
ରାକ୍ଷସ ବୃତ୍ରଙ୍କୁ ମାରିବା ପାଇଁ ବଜ୍ର ତିଆରି କରିବା ପାଇଁ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ହାଡ଼ ଦେଇଥିବା ଋଷି ଦଧିଚିଙ୍କ ବଳିଦାନର ପ୍ରତୀକ ହେଉଛି ଏହି ମୂର୍ତ୍ତି ।
ଅପରପକ୍ଷରେ, ଏକ ସରଳ କେନ୍ଦ୍ର ଚାରିପଟେ, ପଦ୍ମ ଫୁଲଦ୍ୱାରା ଅଲଗା ହୋଇଥିବା ଦୁଇଟି କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅଛି ।
ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ ଭାରତରେ ବ୍ରିଟିଶ ସମ୍ମାନ ଓ ପୁରସ୍କାର ବ୍ୟବସ୍ଥାର ଅନ୍ତ ଘଟିଥିଲା ।
ଏହାର କିଛି ସମୟ ପରେ ଭାରତର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଜମ୍ମୁ-କଶ୍ମୀରରେ ଚାଲିଥିବା ସଂଘର୍ଷ ପାଇଁ ବୀରତା ପୁରସ୍କାର ଦେବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ।
ଯଦିଓ ଭାରତ ଓ ପାକିସ୍ତାନ ପାଖରେ ବ୍ରିଟିଶ ସମ୍ମାନ ଦେବାର ବିକଳ୍ପ ରହିଛି, ତଥାପି ବିରୋଧୀ ଶକ୍ତିର ଯବାନମାନଙ୍କୁ ସମାନ ସମ୍ମାନ ଦେବାର କୌଣସି ଅର୍ଥ ନାହିଁ ବୋଲି ନେତାମାନେ ଅନୁଭବ କରିଥିଲେ।
ତଦନୁଯାୟୀ, ଜୁନ୍ ୧୯୪୮ରେ ବୀରତା ପାଇଁ ନୂତନ ଭାରତୀୟ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଥିଲା: ପରମବୀର ଚକ୍ର , ମହାବୀର ଚକ୍ର ଏବଂ ବୀର ଚକ୍ର ।
ପିଭିସି ପରେ ଏମଭିସି ଏବଂ ଭିଆରସି ହେଉଛି ଯୁଦ୍ଧକାଳୀନ ଦ୍ୱିତୀୟ ଏବଂ ତୃତୀୟ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସାହସିକତା ପୁରସ୍କାର ।
ଯଦି ପିଭିସି ପ୍ରାପ୍ତକାରୀଙ୍କୁ ପଦକର ପରବର୍ତ୍ତୀ ପୁରସ୍କାର ମିଳିବାର ଥିଲା ତେବେ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯାଇଥିଲା; ଯଦି ଏହା ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ, ତେବେ ଗ୍ରହଣକାରୀ ସେମାନଙ୍କର ବର୍ତ୍ତମାନର ପିଭିସିକୁ ଏକ ବାର୍ ପାଇବେ, ଏହା ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗର ଦେବତା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ବଜ୍ର ର ପ୍ରତିକୃତିର ଉପହାର ପାଇବେ।
ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୮ ସୁଦ୍ଧା କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ପିଭିସି ପ୍ରଦାନ କରାଯିବାର କୌଣସି ଉଦାହରଣ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିନାହିଁ।
୨୦୧୭ ମେ ୨ ତାରିଖରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀର ନ୍ୟାସନାଲ ମିଡିଆ ସେଣ୍ଟରରେ ଆୟୋଜିତ ଏକ ସମାରୋହରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ସୁଭାଷ ଭାମରେ ଦେଶର ହଜାରେ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନରେ "ବୀରତାର ପ୍ରାଚୀର" ନିର୍ମାଣ ଅଭିଯାନର ଶୁଭାରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ପିଭିସିର ଦୁଇ ସେବାୟତ ରସିଦ ସୁବେଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଯାଦବ ଏବଂ ନାଏବ ସୁବେଦାର ସଞ୍ଜୟ କୁମାର ଏହି ଅଭିଯାନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ।
ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀ ଓ ସଂପୃକ୍ତ ଅନୁଷ୍ଠାନର ଅଧ୍ୟାପକଙ୍କ ସ୍ୱେଚ୍ଛାକୃତ ଯୋଗଦାନରେ ବିଭିନ୍ନ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନ ପରିସରରେ ୪.୫ ବାଇ ୬ ମିଟର ର ପାଚେରି ନିର୍ମାଣ କରିବା ଏହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ।
ଏହି କାନ୍ଥଗୁଡିକ ପ୍ରାସଙ୍ଗିକ ସୂଚନା ସହିତ ପିଭିସିର ସମସ୍ତ ୨୧ ପ୍ରାପ୍ତକାରୀଙ୍କୁ ଚିତ୍ରିତ କରିବାକୁ ହେବ ।
ବର୍ତ୍ତମାନର ଭାରତୀୟ ସାହସିକତା ପୁରସ୍କାରର ଇତିହାସ ଇଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଆ କମ୍ପାନୀର ଶାସନରୁ ମିଳିଥାଏ, ଯେତେବେଳେ ଲର୍ଡ ୱିଲିୟମ ବେଣ୍ଟିଙ୍କଦ୍ୱାରା ପ୍ରଥମ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ପୁରସ୍କାର ଅର୍ଡର ଅଫ୍ ମେରିଟ୍ ଭାବରେ ୧୮୩୪ ମସିହାରେ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ପରେ ୧୯୦୨ରେ ଇଣ୍ଡିଆନ ଅର୍ଡର ଅଫ୍ ମେରିଟ୍ ନାମରେ ନାମିତ ହୋଇଥିଲା ।
ପିଭିସି ୟୁନାଇଟେଡ କିଙ୍ଗଡମର ଭିକ୍ଟୋରିଆ କ୍ରସ ଏବଂ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ମେଡାଲ ଅଫ ଅନର ସହ ସମାନ ଅଟେ ।
ବ୍ରିଟିଶ ଶାସନରୁ ସ୍ୱାଧୀନତା ପାଇବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଭାରତ ଏବେ ବି ବ୍ରିଟେନର ଏକ ଆଧିପତ୍ୟ ହୋଇ ରହିଥିଲା ।
ଅର୍ଥାତ୍ ଭାରତର ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ ବ୍ରିଟିଶ କ୍ରାଉନଙ୍କ ବିନା ଅନୁମୋଦନରେ ଏହି ପୁରସ୍କାର ପ୍ରତିଷ୍ଠାକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିପାରିନଥିଲେ ।
ତେଣୁ ରାଜା ଷଷ୍ଠ ଜର୍ଜଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ ପାଇଁ ରୟାଲ ୱାରେଣ୍ଟର ଏକ ଡ୍ରାଫ୍ଟ ଲଣ୍ଡନ ପଠାଯାଇଥିଲା।
ତେବେ ୧୯୪୮ ମଧ୍ୟଭାଗ ବେଳକୁ ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇଗଲା ଯେ ରାଜାଙ୍କ ଅନୁମୋଦନ କିଛି ସମୟ ପାଇଁ ଆସିବ ନାହିଁ ।
ଲେଖକ ଇଆନ୍ କାର୍ଡୋଜୋଙ୍କ ମତରେ: "ରାଜ୍ୟଗୋଷ୍ଠୀର ଦୁଇ ଜଣ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ରାଜା କିପରି ପୁରସ୍କାର ମଞ୍ଜୁର କରିପାରିଲେ?
ପିଭିସି ୨୧ ଥର ପୁରସ୍କୃତ କରାଯାଇଛି, ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ୧୪ ଜଣଙ୍କୁ ମରଣୋତ୍ତର ଏବଂ ୧୬ ଥର ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ସଂଘର୍ଷରେ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନରୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଛି।
୩ଟି ପୁରସ୍କାର ସହ ଗ୍ରେନାଡିୟର୍ସକୁ ସର୍ବାଧିକ ସଂଖ୍ୟକ ପରମବୀର ଚକ୍ର ମିଳିଛି।
ଭାରତୀୟ ସେନାର ବିଭିନ୍ନ ଗୋର୍ଖା ରାଇଫଲ ରେଜିମେଣ୍ଟକୁ ତିନୋଟି ପୁରସ୍କାର ମିଳିଥିବା ବେଳେ ୧, ୮ ଓ ୧୧ ଗୋର୍ଖା ରାଇଫଲ ରେଜିମେଣ୍ଟରେ ଜଣେ ଲେଖାଏଁ ପିଭିସି ପୁରସ୍କାର ପାଇଛନ୍ତି।
ଆଣ୍ଡାମାନ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜର ପୋର୍ଟ ବ୍ଲେୟାରସ୍ଥିତ ମେରିନା ପାର୍କରେ ପିଭିସି ପ୍ରାପ୍ତବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ଏକ ସ୍ମାରକୀ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଛି।
ଆଣ୍ଡାମାନ ଓ ନିକୋବର କମାଣ୍ଡର କମାଣ୍ଡର ଇନ୍ ଚିଫ୍ ଭାଇସ୍ ଆଡମିରାଲ ପ୍ରଦୀପ କୁମାର ଚାଟାର୍ଜୀଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତିରେ ଆଣ୍ଡାମାନ ଓ ନିକୋବରର ଉପରାଜ୍ୟପାଳ ଲେଫ୍ଟନାଣ୍ଟ ଜେନେରାଲ ଅଜୟ କୁମାର ସିଂହ ୨୦୧୪ ସେପ୍ଟେମ୍ବରରେ ଏହାକୁ ଉଦ୍ ଘାଟନ କରିଥିଲେ।
ନେହେରୁ ପିଭିସିର କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ଭାରତର ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ମହାନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ମେଜର ଜେନେରାଲ ହୀରା ଲାଲ ଅଟଳଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ ।
ଏହାପରେ ସେ ଶିଖ୍ ରେଜିମେଣ୍ଟର ବିକ୍ରମ ଖାନୋଲକର ନାମକ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ସେନା ଅଧିକାରୀଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସାବିତ୍ରୀ ଖାନୋଲକରଙ୍କୁ ପିଭିସି ପାଇଁ ପଦକ ଡିଜାଇନ୍ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ।
ପ୍ରଥମ ପିଭିସି ଖାନୋଲକରଙ୍କ ଝିଅର ଭିଣୋଇ ମେଜର ସୋମନାଥ ଶର୍ମାଙ୍କୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯିବ।
ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୮ ସୁଦ୍ଧା ଫ୍ଲାଇଂ ଅଫିସର ନିର୍ମଳ ଜିତ ସିଂ ସେଖନ, ଯିଏ କି ୧୯୭୧ରେ ମରଣୋତ୍ତର ପରମବୀର ଚକ୍ରରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ, ସେ ହେଉଛନ୍ତି ଏକମାତ୍ର ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ଅଧିକାରୀ ଯିଏ କି ଏହି ପଦକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଛନ୍ତି ।
ସୁବେଦାର ମେଜର ବନା ସିଂହ, ସୁବେଦାର ସଞ୍ଜୟ କୁମାର ଓ ସୁବେଦାର ଯୋଗେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଯାଦବ ଏହି ପୁରସ୍କାର ପାଇବାରେ ଏକମାତ୍ର ଜୀବନ୍ତ ପୁରସ୍କାର ପାଇଛନ୍ତି ।
ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ଆଇଓଏମ୍ ବ୍ୟତୀତ ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତୀୟ ସେନାର ଆୱାର୍ଡ ସିଷ୍ଟମକୁ ବିସ୍ତାର କରାଯାଇଥିଲା ।
ସାହସିକତାର କାର୍ଯ୍ୟକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେବା ପାଇଁ ବ୍ରିଟିଶ ପ୍ରଥା ଆଧାରରେ, ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କୁ ବିଶିଷ୍ଟ ସେବା ଅର୍ଡର, କନିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀମାନଙ୍କୁ ମିଲିଟାରି କ୍ରସ୍ ଏବଂ ସାମରିକ ପଦକ ପ୍ରଦାନ କରାଯିବ ।
ଭାରତୀୟ ସେନାରେ ଏକ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ଅଜ୍ଞାତ ପରମ୍ପରା ହେଉଛି ପିଭିସି ଗ୍ରହଣକାରୀଙ୍କୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ପୋଷାକ ପିନ୍ଧିଲେ, ସେନାରେ ସମସ୍ତେ ପଦ ନିର୍ବିଶେଷରେ ସଲାମ କରିବେ, ଯଦିଓ କୌଣସି ଆଇନଗତ ବ୍ୟବସ୍ଥା ନାହିଁ ।
ଅନେକ ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ପେନସନ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଛନ୍ତି ଯାହା ପିଭିସି ଗ୍ରହଣକାରୀଙ୍କ ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଷ୍ଟାଇପେଣ୍ଡଠାରୁ ବହୁତ ଅଧିକ ।
୧୯୫୦ ମସିହା ଜାନୁଆରି ୨୬ ତାରିଖରେ ଏହି ପୁରସ୍କାର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହେବା ଦିନ ଭାରତର ଗେଜେଟ‌ରେ ପିଭିସିର ନିୟମାବଳୀ ନିମ୍ନଲିଖିତ ଭାବରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା:
ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟ ପାଇବାକୁ ବାହୁଡାଙ୍କ ପ୍ରାଣ ବିକଳ ହୋଇପଡୁଥିବା ବେଳେ ତାଙ୍କୁ ମିଳିଥିଲା ଭଗବାନଙ୍କ ଜଣେ ଅଗ୍ରଦୂତ ଭାବେ ଗୁରୁ ଯୋଗୀ ଦାସଙ୍କ ସାନ୍ନିଧ୍ୟ ।
ଏହି ଶକ୍ତିର ଉତ୍ତମ ବିକାଶ ଘଟିଥିଲା ଯେତେବେଳେ ଭିଙ୍ଗାରପୁର ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ହଳିଆରୁ ବାହୁଡାଙ୍କୁ ମିଳିଥିଲା ମୁକ୍ତି ଓ ପ୍ରଦତ୍ତ ଜମିରେ ଏକ ନିରୋଳା ସ୍ଥାନରେ ସ୍ଥାପିତ ଆଶ୍ରମ ।
ଅଷ୍ଟାଙ୍ଗ ଯୋଗ, ଷଡଚକ୍ର ସାଧନ, ଧ୍ୟାନ,ଲୟ, ତ୍ରାଟକ, ଆସନ, ମୁଦ୍ରା ଆଦି ସେ ତାଙ୍କୁ ବତାଇଥିଲେ ।
ରେଚକ, ପୂରକ, କୁମ୍ଭକ ବଳରେ ପଦ୍ମାସନରେ ଘଣ୍ଟା ଘଣ୍ଟା ଧରି ଯୋଗ ସାଧନା କରୁଥିଲେ ବାହୁଡା ଦାସ ।
ଉକ୍ତ ଘଟଣା ଯେ ପ୍ରଥମ କରି ବାହୁଡା ଦାସ ଗୁରୁ ଯୋଗୀ ଦାସଙ୍କଠାରୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ ତାହା ନୁହେଁ ।
ଭାରତବର୍ଷର ବହୁ ମହାମନିଷୀ, ଯୋଗୀ, ସନ୍ଥ ଏହି ଧାର୍ଯ୍ୟ ମାର୍ଗରେ ହିଁ ସିଦ୍ଧିଲାଭ କରିଥାନ୍ତି ଯାହା ପୂର୍ବରୁ ବହୁବାର ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଛି ।
ଜୀବିତ ଅବସ୍ଥାରେ ଜଣେ ସାଧାରଣ ମଣିଷ ଶରୀର ଓ ଆତ୍ମା ଅଭିନ୍ନ ବୋଲି ଭାବୁଥିବା ବେଳେ ଏବେ ବି ବହୁ ଯୋଗସାଧକ ଧ୍ୟାନ ମୁଦ୍ରାରେ ଥାଇ ଶରୀର ଓ ଆତ୍ମାକୁ ଦିନ ଦିନ ଧରି ଅଲଗା କରାଇପାରିବା ଓ ପୁନଃ ଶରୀର ପ୍ରବେଶ କରାଇବା ଉଦାହରଣ ରହିଛି ।
ସଂସାର ବାନ୍ଧି ନଥିବା ବାହୁଡା ଦାସଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ଏଥିପାଇଁ ଯୋଗ ସାଧନାର ଏକ ପ୍ରକୃଷ୍ଟ ସୁଯୋଗ ଓ ଶକ୍ତି ହାସଲ କରିବା ସମ୍ଭବ ହୋଇପାରିଥିଲା ।
ଅଚ୍ୟୁତାନନ୍ଦଙ୍କର ବାକସିଦ୍ଧି ଯୋଗୁ ତାଙ୍କ ଅଲୌକିକତା ତନ୍ତ୍ର ବୋଲି ବିନା ଦ୍ୱିଧାରେ ବିବେଚିତ ହେଉଥିଲା ।
ତେବେ ସେମାନେ ଏହି ମାର୍ଗରେ ସିଦ୍ଧିଲାଭ କରିଥିବା ବେଳେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଗୋସ୍ୱାମୀ ବାହୁଡ଼ା ଦାସ ଉକ୍ତ ପନ୍ଥାକୁ ଅନୁକରଣ କରିଥିବା ଅଧିକ ଭାବେ ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଇପାରେ ।
କାରଣ ଯୋଗମାର୍ଗରେ ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତି ହେବାର ଏହା ହିଁ ଏକମାତ୍ର ପନ୍ଥା ହୋଇଥିବା ବେଳେ ପଞ୍ଚସଖାଙ୍କ ପ୍ରଭାବ ସହିତ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ତାଙ୍କର ସାମଞ୍ଜସ୍ୟତା ପରିଲକ୍ଷିତ ହୋଇଛି ।
ଅଚ୍ୟୁତ ଯେପରି ଏକାକ୍ଷର ମନ୍ତ୍ର ସଂସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ ଠିକ ଅନୁରୂପ ଭାବେ ଗୋସ୍ୱାମୀ ବାହୁଡ଼ା ଦାସ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟ ଏକ ଏକାକ୍ଷର ମନ୍ତ୍ରର ସଂରଚନା କରିଛନ୍ତି ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ ।
ଭବିଷ୍ୟତ ମାଳିକା ରଚନାରେ ଅଚ୍ୟୁତଙ୍କ ଠାର, ହାଡ଼ିଆ ଗାର ଯେଭଳି ଭାବେ ଭବିଷ୍ୟତ ଘଟଣାବଳୀ ନେଇ ପରୋକ୍ଷ ସୂଚନା ଓ ଶରୀରଭେଦ ଭଜନକୁ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦେଇଛନ୍ତି ସେଭଳି ମଧ୍ୟ ବାହୁଡ଼ି ଦାସଙ୍କ ରଚନାରେ ଭବିଷ୍ୟତ ଗଣନା ବଦଳରେ ରୋଗ ଭଲ କରିବା ଓ ଶରୀରଭେଦ ରଚନା ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।
ବାହୁଡି ଦାସଙ୍କ ଜନ୍ମ ସମୟ ମୋଗଲ ଶାସନର ଅନ୍ତ ଓ ଇଂରେଜ ଶାସନର ପ୍ରାରମ୍ଭ କାଳ ବୋଲି ବିଚାର କରାଯାଇପାରେ ।
କାରଣ ଇତିହାସର ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ୧୭୫୭ ମସିହାରେ ମୋଗଲ ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ପତ୍ତନ ପରେ ଇଂରେଜ ଶାସନର ପ୍ରାୟତଃ ଆରମ୍ଭ ।
ବାହୁଡ଼ି ଦାସଙ୍କ ରଚନାରେ ଭବିଷ୍ୟତ ଗଣନା ବଦଳରେ ରୋଗ ଭଲ କରିବା ଓ ଶରୀରଭେଦ ରଚନା ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।
ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଚତୁର୍ଭୁଜ ଯୋଜନାରେ କେବଳ ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ଗୁଡିକୁ ସାମିଲ କରାଯାଇଥିଲା ।
କୃଷି ଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟର ପରିବହନ କରି କୃଶକକୁ ସାହାଜ୍ଯ ଦେବା ଓ ଶିଳ୍ପର ଦେଶ ସାରା ବିକାଶ ପାଇଁ ସୁଯୋଗ ଆଣିବା
ନିର୍ମାଣ ବସ୍ତୁ , ଯଥା ସିମେଣ୍ଟ , ଇସ୍ପାତ ଆଦିର ସୁଷମ ବଣ୍ଟନଦ୍ୱାରା ଶିଳ୍ପର ଉନ୍ନତି କରିବା
୬ ଜାନୁଆରୀ ୧୯୯୯ରେ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପର ଶିଳାନ୍ୟାସ ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନ ମନ୍ତ୍ରୀ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀଙ୍କଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିଲା ।
ନିର୍ମାଣ ଆରମ୍ଭରୁ ମୂଳ ଖର୍ଚର ଆକଳନ ୬୦୦ ବିଲିଅନ ଥିବା ବେଳେ ତାହା ତାହାର ଅର୍ଦ୍ଧେକ ଅର୍ଥ ଖରଚ କରି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଇଥିଲା ।
୨୦୦୯ ମସିହାରେ ୪ ଲେନ ବିଶିଷ୍ଟ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ୬ ଲେନ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ହେଇଥିଲା . ଏହି ସଂପ୍ରସାରଣ କାର୍ଯ୍ୟ ବର୍ତ୍ତମାନ ଚାଳୁଛି ।
ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଚତୁର୍ଭୁଜ, ଏକ ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ସମୂହର ଜାଳତନ୍ତ୍ର ଯାହା ଦେଶର ବାଣିଜ୍ୟ , ଶିଳ୍ପ , ସଂସ୍କୃତିର ମୁଖ୍ୟ ସହର ସବୁକୁ ସଂଯୋଗୀକରଣ କରିଛି ।
ମୁଖ୍ଯତଃ ମୁମ୍ବାଇ , ଚେନ୍ନାଇ , କଲିକତା ଓ ଦିଲ୍ଲୀକୁ ସଂଯୋଗ ଦେଉଥିବା ଜାତୀୟ ରାଜପଥଗୁଡ଼ିକ ଏକ ଚତୁଷ୍କୋଣ ସଦୃଶ ହେଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଏପରି ନାମକରଣା କରାଯାଇଛି ।
ଏହି ଚତୁର୍ଭୁଜ ବଳୟରେ ଅହମଦାବାଦ, ବେଙ୍ଗାଲୁରୁ , ଭୁବନେଶ୍ୱର , ଜୟପୁର, କାନପୁର, ପୁନେ , ସୁରାଟ , ନେଲ୍ଲୋର, ବିଜୟୱାଡ଼ା ଓ ବିଶାଖାପାଟଣା ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତଭୁକ୍ତ ।
ଭାରତର ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ ହେଇଥିବା ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ଭାରତର ସର୍ବବୃହତ ତଥା ପୃଥିବୀର ପଞ୍ଚମ ଦୀର୍ଘତମ ରାଜପଥ ପ୍ରକଳ୍ପ ।
ସମ୍ପୂରନ ସିଂହ କଲରା , ଯିଏ ' ଗୁଲଜାର 'ନାମରେ ଜନପ୍ରିୟ , ଜଣେ କବି , ଗୀତିକାର , ଫିଲ୍ମ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ।
ସେ ତାଙ୍କର ବୃତି ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଏସ ॰ ଡି ॰ ବର୍ମନ ଙ୍କ ସହ ୧୯୬୩ ନିର୍ମିତ ଫିଲ୍ମ 'ବନ୍ଦିନୀ 'ରେ ଗୀତିକାର ଭାବେ ।
ଗୁଲଜର ସେ ସମୟର ସବୁ ବିଖ୍ୟାତ ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକଙ୍କ ସହ ଗୀତିକାର ଭାବେ କାମ କରିବା ସହ ' ଆନ୍ଧୀ' ଓ 'ମୌସମ' ନାମକ ଦୁଇଟି ଫିଲ୍ମ , ଟିଭି ସିରିୟାଲ ' ମିଥ୍ଯା ଘାଳିବ'ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ମଧ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ ।
ବିମଲ ରାୟ ହୃଷୀକେଶ ମୁଖାର୍ଜୀଙ୍କ ପରି ସଫଳ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକଙ୍କ ସହ ନିଜ କମ ଆରଭ କରିଥିବା ଗୁଲଜାର ସେମାନଙ୍କ ସହ ବର୍ମନ ଡାଡାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ବହୁତ ଗୀତା ରଚନା କରିଥିଲେ ।
' ଆଶୀର୍ବାଦ ' ଚିତ୍ର ପାଇଁ ଗୁଲଜର ଚିତ୍ର ନାଟ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ , ଯାହାଦ୍ୱାରା ମୁଖ୍ୟ ଅଭିନେତା ଅଶୋକ କୁମାରଙ୍କ ଅଭିନୟ ଖୁବ ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ଫୁଟି ଉଠିଥିଲା ଗୁଲଜାରଙ୍କ ସଂଳାପଦ୍ୱାରା ।
1069ରେ ଗୁଲଜାରଙ୍କ ଲିଖିତ " ହମନେ ଦେଖି ହେ ଉନ ଆଖୋ କି ମହକତି.ଖୁସବୁ ) ଗୀତଟି ଖୁବ ଆଦୃତ ହେଇଥିଲା ।
ଗୁଲଜାରଙ୍କ ସୁନ୍ଦର ଗୀତ ଥିବା କିଛି ଫିଲ୍ମ ହେଲା ଆନନ୍ଦ , ମେରେ ଅପନେ , , କମିନେ, ଗୁରୁ , ଦିଲ ସେ . ଆଦି ।
ଗୁଲଜାର ଆଶୀର୍ବାଦ , ଆନନ୍ଦ, ଖମୋସି ପରି ଫିଲ୍ମରେ ଗୀତା , ଚିତ୍ରନାଟ୍ୟ ଓ ସଂଳାପ ରଚନା କଳା ପରେ ' ମେରେ ଅପନେ ' ନାମକ ଫିଲ୍ମରେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ମଧ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ ।
ତାହା ପରେ ସେ 'ପରିଚୟ ' କୋଶିସ' ପରି ଭିନ୍ନ ସ୍ୱାଦର ଫିଲ୍ମ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେଇଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିତ ' ଅଚାନକ ' ,' ଆନ୍ଧୀ' ସଫଳ ଚିତ୍ର ଭାବରେ ଲୋକପ୍ରିୟ ଥିଲା ।
ତାଙ୍କର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ' ମୌସମ' ପାଇଁ ସେ ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରାପ୍ତ ହେଇଥିଲେ ।
ଗୁଲଜାର କବିତା , ଚିତ୍ର ନାଟ୍ୟ, ସଂଳାପ ଲେଖିବା ସହ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ମଧ୍ୟ ଦଉଥିଲେ ।
ସେ ଦେୟାଶର ତୃତୀୟ ସର୍ବୋତ୍ତମ ନାଗରିକ ସମ୍ମାନ କେନ୍ଦ୍ର ସାହିତ୍ଯ ଏକାଡେମି ପୁରସ୍କାର ସହ ଦାଦାସାହେବ ଫାଳକେ ପୁରସ୍କାର , ୨୦ଟି ଫିଲ୍ମ ଫେୟାର ପୁରସ୍କାର , ଏକାଡେମି ପୁରସ୍କାର , ଗ୍ରାମୀ ପୁରସ୍କାର ସହ ଜାତୀୟ ଫିଲ୍ମ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ପାଇଛନ୍ତି .
ସେ ଲେଖକର ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିବା ଆଗରୁ ମୁମ୍ବାଇରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର କାମ କରୁଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର ଝିଅ ମେଘନା ଜଣେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶିକା ଭାବେ ଫିଲହାଲ , , ଦଶ କାହାନୀୟା ପରି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ଦେବା ସହ ଗୁଲଜରଙ୍କ ଆତ୍ମଜୀବନୀ ରଚନା କରିଛନ୍ତି ।
ହିନ୍ଦୀ ଭାଷାରେ ତାଙ୍କ ରଚିତ କବିତା ସମୂହ ଭାରତୀୟ ଭାଷାମାନଙ୍କୁ ଅନୁଦିତ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛି ।
ସରବଜିତଙ୍କୁ ପାକିସ୍ତାନ ଅଦାଲତ ତରଫରୁ ଜଣେ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଓ ଗୁପ୍ତଚର ହେବା ଦୋଷରେ ଫାଶୀ ଦଣ୍ଡରେ ଦଣ୍ଡ଼ିତ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଲାହୋର ଓ ଫୈସଲାବାଦରେ ହୋଇଥିବା ବୋମା ବିସ୍ଫୋଟରେ ୧୪ ଜଣ ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କୁ ମାରିଦେବାର ଦୋଷାରୋପ କରାଯାଇଥିଲା ।
କିନ୍ତୁ ସରବଜିତ ପରେ ଦାବି କରିଥିଲେ ଯେ, ସେ ଜଣେ ସାଧାରଣ ଚାଷୀ ଯିଏକି ବୋମା ବିସ୍ଫୋରଣର ୩ ମାସ ପରେ ଭୁଲ୍ ବଶତଃ ପାକିସ୍ତାନରେ ପ୍ରବେଶ କରିଯାଇଥିଲେ ।
ଅସ୍ପଷ୍ଟ ଭାରତୀୟ ସୂତ୍ରରୁ ପ୍ରକାଶ ପାଇଥିଲା କି, ସରବଜିତ ଭାରତୀୟ ଗୁଇନ୍ଦା ସଂସ୍ଥା ରିସର୍ଚ ଆଣ୍ଡ ଆନାଲିସିସ୍ ୱିଙ୍ଗ ପାଇଁ କାମ କରୁଥିଲେ ।
ପାକିସ୍ତାନ ଉଚ୍ଚନ୍ୟାୟାଳୟ ତରଫରୁ ସରବଜିତଙ୍କୁ ୧୯୯୧ରେ ଫାଶୀ ଦଣ୍ଡାଦେଶ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।
କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଫାଶୀକୁ ପାକିସ୍ତାନ ସରକାର ତରଫରୁ ବାରମ୍ବାର ସ୍ଥଗିତ କରାଯାଉଥିଲା ।
କିନ୍ତୁ କୋତ ଲଖପତ ଜେଲରେ ତାଙ୍କୁ ସାଥି କଏଦୀମାନେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ଓ ୬ ଦିନ ଲାହୋର ଡାକ୍ତରଖାନାରେ ରହିବା ପରେ ୨୦୧୩ ଅପ୍ରେଲରେ ତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା ।
ସରବଜିତ ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ସୀମାରେ ଏକ ଅଗୋଚର ରୂପରେ ପାକିସ୍ତାନର କସୁରଠାରେ ରେଞ୍ଜର ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଧରାପଡ଼ିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ସମର୍ଥକମାନେ ଦାବି କରିଥିଲେ ଯେ ସରବଜିତ ନିସାସକ୍ତ ଅବସ୍ଥାରେ ଭୁଲ୍ ବଶତଃ ପାକିସ୍ତାନ ପଳାଇଥିଲେ ଓ ଯେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ସନ୍ଦେହରେ ମଞ୍ଜିତ ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା ।
ତାଙ୍କ ଯିବାର ପ୍ରାୟ ୯ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାଙ୍କ ପରିବାର ତାଙ୍କୁ ପାଗଳପ୍ରାୟ ଖୋଜି ବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କର କୌଣସି ଖୋଜ ଖବର ପାଇନଥିଲେ ।
ପ୍ରାୟ ୧ ବର୍ଷ ପରେ ତାଙ୍କ ଭଉଣୀ ଦଲଜିତ ସରବଜିତଙ୍କ ହାତ ଲେଖା ଚିଠି ପାଇଲେ ଓ ଜାଣିବାକୁ ପାଇଲେ ଯେ ସରବଜିତ ପାକିସ୍ତାନରେ ବୋମା ବିସ୍ଫୋରଣ ଅପରାଧରେ ଭୁଲରେ ମଞ୍ଜିତ ପରିଚୟ ନେଇ ଜେଲରେ ଅଛନ୍ତି ଓ ତାଙ୍କୁ ମୃତ୍ୟୁ ଦଣ୍ଡାଦେଶ କରାଯାଇଅଛି ।
୨୬ ଜୁନ ୨୦୧୨ରେ ଏମିତି ଏକ ଘଟଣା ଘଟିଥିଲା କି ତାହା ପ୍ରଥମେ ସରବଜିତଙ୍କ ପରିବାରକୁ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାରତବାସୀଙ୍କୁ ଖୁସି କରେଇଦେଇଥିଲା ଓ ପରେ ଜଣା ପଡ଼ିଥିଲା ଯେ ସେମାନଙ୍କ ଖୁସି କ୍ଷଣସ୍ଥାୟୀ ଥିଲା କାରଣ ସେହିଦିନ ପାକିସ୍ତାନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଆସିଫ ଅଲ୍ଲୀ ଜର୍ଦାରୀ ନିଜେ ସରବଜିତଙ୍କ ମୁକ୍ତି ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ ।
କିନ୍ତୁ ପରେ କହିଥିଲେ କି ସେ ମୁକ୍ତି ସରବଜିତଙ୍କ ନୁହେଁ ତାହା ହେଉଛି ସୁରଜୀତ ସିଂଙ୍କର ।
୨୩ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୦୫ରେ ସରବଜିତଙ୍କ କଥା ଭାରତୀୟ ପାର୍ଲିଆମେଣ୍ଟରେ ପଡ଼ିଥିଲା ଓ ସରକାର ଏହାର ବିହିତ ପଦକ୍ଷେପ ନେବେ ବୋଲି କହିଥିଲେ ଓ ପ୍ରାୟ ୩ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚୁପ ବସିପଡ଼ିଥିଲେ ।
୨୦୦୮ରେ ସରବଜିତଙ୍କ ପରିବାର ପାକିସ୍ତାନ ଗସ୍ତରେ ଯାଇ ପାକିସ୍ତାନର ପ୍ରମୁଖ ନେତା ମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନବାଜ ସରିଫଙ୍କୁ ଭେଟିଥିଲେ ।
ସେ ସରବଜିତଙ୍କ ଦୁଃଖ ଓ କଷ୍ଟକୁ ବୁଝିଥିଲେ ଓ ଏକ ସର୍ତ୍ତରେ ଛାଡ଼ିବାକୁ ରାଜିହୋଇଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ସର୍ତ୍ତ ଥିଲା କି ଭାରତ ସରକାର ଦରକାର, ପଡ଼ିଲେ କିମ୍ବା କିଛି ପ୍ରମାଣ ମିଳିଲେ ପୁଣିଥରେ ସରବଜିତଙ୍କୁ ପାକିସ୍ତାନକୁ ପଠେଇବେ ।
ପାକିସ୍ତାନ ମାନବ ଅଧିକାରର କର୍ମୀ ଅଂଶର ବୁରନେ ଦାବି କରିଥିଲେକି ସରବଜିତ କୌଣସି ବୋମା ବିସ୍ଫୋରଣ ଅପରାଧ ସହ ଜଡ଼ିତ ନାହାନ୍ତି ଓ ୩୦ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୯୦ରେ କସୁରଠାରେ ତାଙ୍କୁ ବେଆଇନ ଭାବରେ ପାକିସ୍ତାନ ସୀମାରେ ପଶିଯିବା ପାଇଁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା ।
ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ ଦାବି କରିଥିଲେ କି ୮ ଦିନ ପରେ ପୋଲିସ ତାଙ୍କୁ ଆତଙ୍କବଦୀର ଆଖ୍ୟା ଦେଇ ବୋମା ବିସ୍ଫୋରଣ ଅପରାଧରେ ଗିରଫ କରିଥିଲା ।
ଆଉ ଜଣେ ବ୍ରିଟିଶ ଓକିଲ ସରବଜିତଙ୍କ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଆନ୍ଦୋଳନ କରିଥିଲେ ଓ ଅନେକ ଅସୁବିଧାର ସମୁଖୀନ ହୋଇଥିଲେ ।
ଅନ୍ୟ ଏକ ତଥ୍ୟରୁ ପ୍ରକାଶ କି ସରବଜିତଙ୍କୁ ପ୍ରଥମେ ବେଆଇନ ଭାବରେ ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ସୀମା ଅତିକ୍ରମ ଅଭିଯୋଗରେ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା ।
କିନ୍ତୁ ୮ ଦିନ ପରେ ପାକିସ୍ତାନ ପୋଲିସ ୧୯୯୦ରେ ଲାହୋର ଓ ଫୈସଲାବାଦରେ ହୋଇଥିବା ବୋମା ବିସ୍ଫୋରଣ ଅପରାଧରେ ଦୋଷୀ କରାଇଦେଇଥିଲା ।
ତାଙ୍କୁ ମଞ୍ଜିତ ସିଂ ରୂପରେ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା ଓ ଫାଶୀ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।
୨୬ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୦୮ରେ ମୁଖ୍ୟ ସାକ୍ଷୀ ଶୌକତ ସଲିମ ସମ୍ବାଦିକଙ୍କ ସମୁଖରେ ନିଜର ବୟାନ ବଦଳାଇଥିଲା ଓ କହିଥିଲା କି ତାର ବାପା, ମା ବୋମା ବିସ୍ଫୋରଣରେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ପୋଲିସର ଧମକରେ ସେ ସରବଜିତଙ୍କ ଦୋଷୀ ବୋଲି କହିଥିଲା ।
ସରବଜିତଙ୍କ ଓକିଲ ଅବଦୁଲ ରାଣା ହାମିଦ ପ୍ରମାଣ କରିଥିଲେ କି ସଲିମ କଥାରେ କୌଣସି ସତ୍ୟତା ନଥିଲା ଓ ସେ ପୋଲିସର ଧମକରେ ସରବଜିତଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ କହିଥିଲା ।
୧୯୯୧ରେ ସରବଜିତଙ୍କୁ ପାକିସ୍ତାନ ପାକିସ୍ତାନ ସେନା ଅଧିନିୟମ ଅନୁସାରେ ମୃତ୍ୟୁ ଦଣ୍ଡ ଦିଆଯାଇଥିଲା ।
କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଦଣ୍ଡାଦେଶ ପ୍ରଥମେ ଉଚ୍ଚ ନାୟାଳୟ ଓ ପରେଉଚ୍ଚତମ ନ୍ୟାୟାଳୟ ତରଫରୁ ସ୍ଥଗିତ ରଖାଯାଇଥିଲା ।
ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୦୦୬ରେ ସରବଜିତଙ୍କ ଓକିଲ ଉପସ୍ଥିତ ନଥିବାରୁ ସୁପ୍ରିମ କୋର୍ଟ ସରବଜିତଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଦଣ୍ଡାଦେଶର ସମୀକ୍ଷା ପିଟିସନ ଖାରଜ କରିଦେଇଥିଲେ ।
୨୦୦୯ରେ ବ୍ରିଟିଶ ଓକିଲ ଯାସ ଉପ୍ପଳ ସରବଜିତଙ୍କ କଥାକୁ ସମସ୍ତ ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆଣିବାକୁ . ନାମରେ ଏକ ୱେବସାଇଟ ତିଆରି କରିଥିଲେ ।
ପାକିସ୍ତାନ ଓକିଲ ଅବସିସ ସେଖ ତାଙ୍କୁ ଏହି କାମରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ଓ ସମସ୍ତ ମାନବ ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟର ହାତ ବଢେଇଥିଲେ ।
କିନ୍ତୁ କ୍ରୁର ପାକିସ୍ତାନ ସରକାରଙ୍କ ପାଇଁ ଏହା ଯଥେଷ୍ଟ ନଥିଲା ଓ ସମସ୍ତ ପିଟିସନକୁ ଖାରଜ କରିଦେଇଥିଲା ।
ବଲିଉଡ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟା ରାୟ ତାଙ୍କ ଭଉଣୀ ଦଲବୀର ସିଂ, ରନବୀର ହୂଡା ଓ ରିଚା ଚଡା, ଯଥାକ୍ରମେ ସରବଜିତ ଓ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସୁଖପ୍ରୀତ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଛନ୍ତି ।
କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ କ୍ଷମା ଆବେଦନକୁ ପ୍ରଥମେ ଅଦାଲତରେ ଓ ପରେ ପାକିସ୍ତାନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କଦ୍ୱାରା ଖାରଜ କରାଯାଇଥିଲା ।
୨୦୦୮ରେ ସରକାର ଅନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାଳ ପାଇଁ ସରବଜିତଙ୍କ କ୍ଷମା ଆବେଦନକୁ ପୁଣିଥରେ ଖାରଜ କରିଥିଲେ ।
ବଲିଉଡ ଅଭିନେତା ଓ କର୍ମୀ ରାଜା ମୁରାଦ ସରବଜିତଙ୍କ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଆନ୍ଦୋଳୋନରେ ଯୋଗ ଦେଇ ପ୍ରାୟ ୧୩୮,୨୨୬ ସ୍ୱାକ୍ଷର ଏକାଠି କରିଥିଲେ ।
ଲିଓନାର୍ଡୋ ଦା ଭିନ୍‌ସି ଜଣେ ଇତାଲିୟ ବ୍ୟକ୍ତି ଥିଲେ ଓ ଏକା ଧାରରେ ଜଣେ ଚିତ୍ରକର, ସ୍ଥପତି, ଆର୍କିଟେକ୍ଟ, ସଙ୍ଗୀତଜ୍ଞ, ଗଣିତଜ୍ଞ, ଯନ୍ତ୍ରୀ , ଉଦ୍ଭାବକ, ଶରୀର ଗଠନ ବିଶେଷଜ୍ଞ , ଭୂତତ୍ତ୍ୱବିଦ , କାର୍ଟୋଗ୍ରାଫର, ଉଭିଦବିଜ୍ଞାନୀ ଓ ଲେଖକ ଥିଲେ ।
ତାଙ୍କୁ ରେନାସାଁ ମଣିଷ ବା ଅତୃପ୍ତ କୌତୁହଳି ଓ ଅତ୍ୟଧିକ ଉଦ୍ଭାବନୀ ଚିନ୍ତାଧାରା ସମ୍ପର୍ଣ୍ଣ କୁହାଯାଉଥିଲା ।
ତାଙ୍କୁ ସର୍ବକାଳୀନ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚିତ୍ରକର ଓ ବିବିଧ କଳାସମ୍ପର୍ଣ୍ଣ ମଣିଷ କୁହାଯାଏ ।
ଐତିହାସିକ ହେଲେନ ଗାର୍ଡନରଙ୍କ ମତରେ ତାଙ୍କ ଭଳି ଅନୁସନ୍ଧାନ ଆଗ୍ରହୀ ସଂସାରରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଓ ଅବିଦିତ ।
ମାର୍କୋ ରୋଷୀ ମତରେ ଲିୟନାର୍ଡୋଙ୍କ ବିଷୟରେ ବହୁତ ଜିଜ୍ଞାସା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ତତ୍ତ୍ୱାନୁମୋଦିତ ଥିଲେ ।
ଫ୍ଲୋରେନ୍ସ ଇଲାକାର ଭିନ୍ସିଠାରେ ନୋଟାରି କାମ କରୁଥିବା ପିଏରୋ ଡା ଭିନ୍ସି ଓ ଚାଷୀ ପରିବାରର ଲଳନା କାଟେରିନାଙ୍କ ଔରସରୁ ସେ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ଫ୍ଲୋରେନ୍ସର ବିଖ୍ୟାତ ଚିତ୍ରକର ଭେରୋଛିଓଙ୍କର ଷ୍ଟୂଡିଓରେ ସେ ଶିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ମିଲାନର ଲୁଡୋଭିକୋ ଇଲ ମୋରୋଙ୍କ ସାଙ୍ଗରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ କର୍ମମୟ ଜୀବନ ବିତିଥିଲା ।
ଲିଓନାର୍ଡୋ ପ୍ରଥମେ ଚିତ୍ରକର ଭାବରେ ସୁଖ୍ୟାତି ପାଇଥିଲେ ଓ ଏବେ ବି ପାଉଛନ୍ତି ।
ଧର୍ମ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଚିତ୍ର ଦି ଲାଷ୍ଟ ସପର ସର୍ବକାଳୀନ ସର୍ବାଧିକ ପୁନରୁତ୍ପନ୍ନ ଚିତ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଛି ।
ଏଭଳି ପ୍ରସିଦ୍ଧି ପାଖକୁ କେବଳ ମାଇକେଲଆଞ୍ଜେଲୋଙ୍କର ଦି କ୍ରିଏସନ ଅଫ ଆଡାମ ଚିତ୍ର ଆସିଛି ।
ଏହି ଚିତ୍ରକୁ ମୁଦ୍ରା, ପାଠ୍ୟ ପୁସ୍ତକ ଓ ଟି-ସାର୍ଟମାନଙ୍କରେ ଅଙ୍କା ଯାଉଥିଲା ।
ଏତେ ଅଳ୍ପ ସଂଖ୍ୟାର କାରଣ ହେଲା ସେ ସର୍ବଦା ନୂଆ ନୂଆ ପରୀକ୍ଷା ନିରୀକ୍ଷା କରୁଥିଲେ ।
ତଥାପି ଏହି ସ୍ୱଳ୍ପ ସଂଖ୍ୟକ ଚିତ୍ର ସହ ତାଙ୍କର ଟିପା ଖାତାରେ ଲିଖିତ ଓ ଅଙ୍କିତ ଚିତ୍ର, ବୈଜ୍ଞାନିକ ଚିତ୍ର, ତାଙ୍କର ପେଣ୍ଟିଙ୍ଗ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତାଧାରା ପରବର୍ତ୍ତୀ ପିଢୀକୁ ଦାନ କରିଥିଲା ଯାହାକି କେବଳ ମାଇକେଲଆଞ୍ଜେଲୋ ସହ ସମକକ୍ଷ ଥିଲା ।
ସେ ଉଡନ୍ତା ମେସିନ, ଟ୍ୟାଙ୍କ, ସୌର ଶକ୍ତି, ଡବଲ ହଲ ଓ ମିଶାଣ ଯନ୍ତ୍ର ଇତ୍ୟାଦିର ଧାରଣା ଓ ପ୍ଳାନ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର ଜୀବଦ୍ଦଶାରେ ଏ ସମସ୍ତ ଉଦ୍ଭାବନ ପ୍ରାଥମିକ ସ୍ତରରେ ରହିଲା ଓ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ପାରିଲା ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ସିଲେଇ ମେସିନର ବବିନ ଓ ଟେନସାଇଲ ଶକ୍ତି ମାପିବା ଯନ୍ତ୍ର ସେତେବେଳେ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲାଗିଥିଲା ।
ଶରୀର ଗଠନ, ସିଭିଲ ଇଂଜିନିଯରିଂ, ଅପଟିକ ଓ ହାଇଡ୍ରୋଡାଇନାମିକ୍ସ ବିଷୟମାନଙ୍କରେ ଅନେକ ନୂତନ ତଥ୍ୟ ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେ ସମସ୍ତ ଛପେଇ ନ ଥିବାରୁ ପରବର୍ତ୍ତୀ କାଳର ବିଜ୍ଞାନରେ କୌଣସି ପ୍ରଭାବ ଛାଡି ନ ଥିଲା ।
ପିତାଙ୍କ ନାମ ମେସର ପିଏରୋ ଫ୍ରୁଓସିନୋ ଦି ଅଣ୍ଟୋନିଓ ଦା ଭିନ୍‌ସି ଥିଲା ଓ ମାତାଙ୍କ ନାମ କାଟେରିନା ଥିଲା ।
ତାଙ୍କର ଜନ୍ମ ସମୟର ନାମ ଥିଲା ଲିଓନାର୍ଡୋ ଡି ସର ପିଏରୋ ଦା ଭିନସି ଯାହାର ଅର୍ଥ "ଲିଓନାର୍ଡୋ, ଭିନସିର ମେସର ପିଏରୋଙ୍କର ପୁତ୍ର "), ସର ଶବ୍ଦର ଅର୍ଥ ଭଦ୍ରଲୋକ ।
ଜୀବନର ପ୍ରଥମ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ସେ ମାତାଙ୍କ ସହ ହାମଲେଟ ଅଫ ଆଞ୍ଚିଆନା ସ୍ଥାନରେ କଟେଇଥିଲେ ।
ପିତା ୧୬ ବର୍ଷିଆ ଝିଅ ଆଲ୍‌ବିଏରାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ ଯିଏ ଲିଓନାର୍ଡୋଙ୍କୁ ଭଲ ପାଉଥିଲେ କିନ୍ତୁ ଆଲ୍‌ବିଏରା ଅକାଳ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କଲେ ।
ଲିଓନାର୍ଡୋଙ୍କୁ ୧୬ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ବେଳେ ତାଙ୍କର ପିତା ଫ୍ରାନ୍ସେସ୍କା ନାମ୍ନୀ ଜଣେ କୋଡ଼ିଏ ବର୍ଷ ବୟସ୍କା ମହିଳାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର ପିତା ତୃତୀୟ ଓ ଚତୁର୍ଥ ବିବାହ ବେଳେ ନ୍ୟାୟ ସଙ୍ଗତ ପିଲାଙ୍କ ପିତା ହୋଇଥିଲେ ।
ପ୍ରଥମ: ଗୋଟିଏ କଳା କାଇଟ ଚଢ଼େଇ ଆକାଶରୁ ଖସି ତାଙ୍କର ଉପରେ ଉଡି ବୁଲିଲା ଓ ତାର ଲାଞ୍ଜ ତାଙ୍କର ମୁହଁରେ ଘଷି ହୋଇଥିଲା ।
ଦ୍ୱିତୀୟ ଘଟଣା: ଗୋଟିଏ ପାହାଡରେ ସେ ଗୋଟିଏ ଗୁମ୍ଫା ଆବିଷ୍କାର କଲେ ଓ ସେଥିରେ ଦାନବ ଥିବ ଭାବି ଭୀଷଣ ଡରିଯାଇଥିଲେ ।
ଷୋଡଶ ଶତାବ୍ଦୀ ଜୀବନୀ ଲେଖକ ବସରି ଲେଖିଛନ୍ତି ଗୋଟିଏ ଚାଷୀ ପିଲା ଗୋଟିଏ ଗୋଲାକାର ଶିଲ୍ଡ କରି ଲିୟନାର୍ଡୋଙ୍କୁ ତା ଉପରେ ଛବି ଆଙ୍କିଦେବାକୁ କହିଲା ।
ଭୟାତୁର ଲିୟନାର୍ଡୋ ତାକୁ ଜଣେ କଳା ବିକ୍ରେତାକୁ ଦେଲେ ଯିଏ ସିଲ୍ଡକୁ ମିଳାନର ଡ୍ୟୁକଙ୍କୁ ବିକ୍ରି କରିଦେଲେ ।
ଲିୟନାର୍ଡୋ ଅର୍ଥ ଲାଭ କରି ଆଉ ଗୋଟିଏ ଶିଲ୍ଡ ଆଣି ତା ଉପରେ ତୀର ବିଦ୍ଧ ହୃଦୟ ଚିତ୍ର ଆଙ୍କି ସେହି ପିଲାକୁ ଦେଲେ ।
ଫ୍ରାନ୍‌ସେସ୍କୋ ଫୋର୍ଜାଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ଘୋଡ଼ାରେ ବସିଥିବା ଏକ ବ୍ରୋଞ୍ଜ ମୂର୍ତ୍ତିର ମଡେଲ ତିଆରି କରିଥିଲେ ।
ଅନେକ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ୍ ତାହା ତିଆରି ନ ହୋଇ ରହିଥିଲା ଓ ୧୪୯୨ ମସିହାରେ ତାହାର ମୃଣ୍ମୟ ମୂର୍ତ୍ତି ମଡେଲ ତିଆରି କରିଥିଲେ ଯାହା ତାହାଠାରୁ କେବଳ ଦୁଇଟି ମୂର୍ତ୍ତି ବିରାଟ ଥିଲା ।
ଲିଓନାର୍ଡୋ ଏହାର କାସ୍ଟିଙ୍ଗ ନିମନ୍ତେ ପୁଙ୍ଖାନୁପୁଙ୍ଖ ପ୍ଲାନ ତିଆରି କରିଥିଲେ କିନ୍ତୁ ମାଇକେଲ୍ ଆଞ୍ଜେଲୋ ତାଙ୍କୁ ସମାଲୋଚନା କରି ଅପମାନିତ କରିଥିଲେ ।
୧୪୯୪ ମସିହାରେ ଲୁଡୋଭିକୋ ସେହି ବ୍ରୋଞ୍ଜକୁ ନେଇ ଗୋଟିଏ ତୋପ ତିଆରି କରିବାକୁ ଯାହା ସହରକୁ ଚାର୍ଲ୍ସ ଙ୍କ ଆକ୍ରମଣରୁ ରକ୍ଷା କରିବା ନିମନ୍ତେ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ହୋଇଥିଲା ।
୧୪୯୯ ମସିହାରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଇଟାଲିୟ ଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ ସହାୟକ ସଲାଇ ଓ ସାଥୀ ତଥା ଗଣିତଜ୍ଞ ଲୁକାପାସିଓଲିଙ୍କ ସହ ଲିଓନାର୍ଡୋ ମିଲାନ ପରିତ୍ୟାଗ କରି ଭେନିସକୁ ପଳାୟନ କଲେ ।
ସେଠାରେ ସେ ମିଲିଟାରି ସ୍ଥପତି ଓ ଇଞ୍ଜିନିଅର ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇ ସାମୁଦ୍ରିକ ଆକ୍ରମଣରୁ ସହରକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ନିମନ୍ତେ ବିଭିନ୍ନ ଉପାୟ ବାହାର କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ ।
ଲିଓନାର୍ଡୋ ୧୫୦୦ ମସିହାରେ ଫ୍ଲୋରେନ୍ସକୁ ଫେରି ଗୋଟିଏ ମୋନାସ୍ଟେରିରେ ଅତିଥି ହୋଇ ରହିଲେ ଓ ତାଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ କର୍ମଶାଳା ଦିଆଗଲା ।
ଭାସାରିଙ୍କ କଥା ଅନୁସାରେ ସେ 'ଦି ଭିର୍‌ଜିନ୍ ଆଣ୍ଡ ଚାଇଲ୍ଡ ଉଇଥ୍ ସେଣ୍ଟ୍ ଆନ୍ ଓ ସେଣ୍ଟ ଜନ୍ ଦି ବାପଟିସ୍ଟ କାର୍ଟୁନ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ ଯାହା ଏତେ ପ୍ରଶଂସିତ ହୋଇଥିଲା ଯେ ପୁରୁଷ, ସ୍ତ୍ରୀ, ପିଲା ଓ ବୁଢ଼ା ଇତ୍ୟାଦି ସମସ୍ତେ ଏକ ଉତ୍ସବ ଭଳି ଦର୍ଶନ କଲେ ।
ଲିଓନାର୍ଡୋ ଚଉଦ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଚିତ୍ରକର ଆଣ୍ଡ୍ରିଆ ଦି ସିଓନ୍‌ଙ୍କ ଶିଷ୍ୟତ୍ତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କଲେ ଯିଏ ସେତେବେଳେ ଭେର୍‌ରୋଚିଓ ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା ଥିଲେ ଫ୍ଲୋରେନ୍ସରେ ତାଙ୍କର କର୍ମଶାଳା ସବୁଠାରୁ ଭଲ ଥିଲା ।
ସେହି କର୍ମଶାଳାରେ ଶିକ୍ଷାଲାଭ କରିଥିବା ଅନ୍ୟ ବିଖ୍ୟାତ ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କାର ନାମ ଡୋମେନିକୋ ଘିର୍ଲାଣ୍ଡାଇଓ, ପେରୁଜିନୋ, ବୋଟ୍ଟିସେଲି ଓ ଲୋରେଞ୍ଜୋ ଡି କ୍ରେଡି ।
ଲିଓନାର୍ଡୋ ସେଠାରେ ଉଭୟ ଥିଓରି ଓ ଟେକ୍‌ନିକାଲ୍ ଦକ୍ଷତା ଯଥା ଡ୍ରାଫ୍‌ଟିଙ୍ଗ୍, ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନ, ଧାରୁ ବିଜ୍ଞାନ, ପ୍ଲାସ୍ଟର କାସ୍ଟିଙ୍ଗ, ଚମଡ଼ା କାମ, ମେକାନିକ୍ସ୍, କାଠକାମ, ଡ୍ରଇଂ, ପେଣ୍ଟିଙ୍ଗ, ଖୋଦେଇ ଓ ମଡେଲିଙ୍ଗ ଇତ୍ୟାଦି ଶିଖିଥିଲେ
ବାସାରିଙ୍କ କଥାନୁସାରେ ବିଖ୍ୟାତ 'ଦି ବାପ୍‌ଟିଜ୍ମ ଅଫ୍ କ୍ରାଏସ୍ଟ' ଚିତ୍ରରେ ଥିବା ଯୀଶୁଙ୍କ ରୋବ୍ ଧରିଥିବା ପରୀର ରଙ୍ଗ ଦେବାରେ ଭେରରୋଚିଓଙ୍କୁ ଲିଓନାର୍ଡୋ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ ।
ଏହା ଏତେ ଉଚ୍ଚକୋଟୀର ହୋଇଥିଲା ଯେ ଭେର୍‌ରୋଚିଓ ତାଙ୍କର ତୁଳୀ ତଳେ ଥୋଇଦେଲେ ଓ ଜୀବନରେ ଆଉ କେବେ ରଙ୍ଗ କଲେ ନାହିଁ ।
ମସିହା '୧୭୪୨ରେ ୨୦ ବର୍ଷ ବୟସରେ ସେ ଡାକ୍ତର ଓ କଳାକାରଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ‘ଗିଲ୍ଡ ଅଫ ସେଣ୍ଟ ଲ୍ୟୁକ’ରୁ ମାଷ୍ଟର ସମ୍ମାନ ପାଇଲେ ।
ତାଙ୍କର ପିତା ତାଙ୍କ ନିମନ୍ତେ କର୍ମଶାଳା ତିଆରି କରିଦେଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ଭେର୍ରୋଚିଓଙ୍କ ସହ ଏତେ ସୁସମ୍ପର୍କ ରଖିଥିଲେ ଯେ ତାଙ୍କୁ ସେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବା ଛାଡି ନ ଥିଲେ ।
ପୋପ ଆଲେକ୍‌ଜାଣ୍ଡର ୬ଙ୍କ ପୁତ୍ର ସେସାରେ ବର୍ଗିଆଙ୍କ ସେବାରେ ସେସେନାଠାରେ ୧୫୦୨ ମସିହାରେ ଯୋଗ ଦେଲେ ଓ ମିଲିଟାରୀ ଆର୍କିଟେକ୍ଟ ତଥା ଇଞ୍ଜିନିୟର ଭାବେ କାମ କଲେ ।
ସେତେବେଳେ ପ୍ଲାନ ତିଆରି କରିବା ପ୍ରଥା ନ ଥିଲା ଓ ଏହା ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ନୂତନ ଚିନ୍ତାଧାରା ଥିଲା ।
ଏହି ମ୍ୟାପ ଦେଖିବା ପରେ ସେସାରେ ତାଙ୍କୁ ମୂଖ୍ୟ ମିଲିଟାରି ଆର୍କିଟେକ୍ଟ ଓ ଇଞ୍ଜିନିୟର ପଦବୀରେ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ ।
ସେଠାରେ ଦୁଇ ବର୍ଷ ଧରି ସେ ବେଟ୍ଲ ଅଫ ଆଙ୍ଘିଆରି ପେଣ୍ଟ କରିଥିଲେ ଓ ମାଇକେଲ ଆଞ୍ଜେଲୋଙ୍କ ସହ ବେଟ୍ଲ ଅଫ କେସିନାର ଡିଜାଇନ କରିଥିଲେ ।
ମାଇକେଲ ଆଞ୍ଜେଲୋଙ୍କ ତିଆରି ଡେଭିଡ ମୂର୍ତ୍ତିକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରିବା କମିଟିର ସେ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ବିରୁଦ୍ଧରେ ସଭ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ ।
ପିତାଙ୍କର ୧୫୦୪ ମସିହାରେ ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଥିବା ଯୋଗୁ ସେ ମିଲାନରେ ଅଧିକ ଦିନ ନ ରହି ଫ୍ଲୋରେନ୍ସକୁ ୧୫୦୭ ମସିହାରେ ଫେରିଆସିଲେ ଓ ପିତାଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ସଂକ୍ରାନ୍ତିୟ ଗୋଳମାଳ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହ ତୁଟେଇ ଦେଲେ ।
ଭାସାରି ଲେଖିଛନ୍ତି, ଲିଓନାର୍ଡୋଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ସମୟରେ ରାଜା ତାଙ୍କ ବାହୁରେ ଲିଓନାର୍ଡୋଙ୍କୁ ଧରିଥିଲେ ।
ଏହି କାହାଣୀ ଫ୍ରାନ୍ସରେ ବହୁତ ଲୋକପ୍ରିୟ ଅଛି ଓ ଅନେକ ରୋମାଣ୍ଟିକ ପେଣ୍ଟିଙ୍ଗରେ ସ୍ଥାନ ପାଇଛି ।
ଭାସାରିଙ୍କ ଅନୁସାରେ ଜୀବନର ଶେଷ ଦିନମାନଙ୍କରେ ପାଦ୍ରୀଙ୍କୁ ଡକେଇ କନଫେସନ କରି ଲିଓନାର୍ଡୋ ପବିତ୍ର ମୁକ୍ତି ଲାଭ ଇଚ୍ଛା କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର ଉଇଲ ଅନୁସାରେ ୬୦ ଜଣ ଭିକାରୀ ତାଙ୍କର କାସ୍କେଟ ସାଥୀରେ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର ସମ୍ପତ୍ତି, ପେଣ୍ଟିଙ୍ଗ, ଜିନିଷପତ୍ର ଇତ୍ୟାଦି ମେଲ୍‌ଜି ଉତ୍ତରାଧିକାର ସୂତ୍ରରେ ପାଇଥିଲେ ।
ସେ ତାଙ୍କର ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଶିଷ୍ୟ ସାଲାଇ ଓ ଚାକର ବାଟିସ୍ଟାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗୁର ବଗିଚାର ଅଧା ଦାନ କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର ଭାଇମାନେ ଜମି, ସେବାକାରିଣୀମାନେ ଭଲ ପୋଷାକ ପାଇଥିଲେ ଯାହା ପିନ୍ଧି ସେମାନେ ସମ୍ମାନ ସହ ତାଙ୍କ ଶେଷ ଯାତ୍ରା ସାଥୀରେ ଯାଇପାରିବେ ।
ଲିଓନାର୍ଡୋଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁର ୨୦ ବର୍ଷ ପରେ ବେନେଭେନୁଟୋ ସେଲିନିଙ୍କ ଅନୁସାରେ ଫ୍ରାନସିସ୍ କହିଥିଲେ, "ପୃଥିବୀରେ ଲିଓନାର୍ଡୋଙ୍କ ଭଳି ପେଣ୍ଟିଙ୍ଗ, ସ୍ଥପତି ବିଦ୍ୟା, ମୂର୍ତ୍ତି ନିର୍ମାଣ ବିଷୟରେ ଏତେ ଅଧିକ ଜ୍ଞାନ ସହ ବିରାଟ ଦାର୍ଶନିକ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଲୋକ ନ ଥିଲେ ।
ସେ ରୁପାରେ ତିଆରି ଗୋଟିଏ ଲାୟାର୍ ବାଦ୍ୟଯନ୍ତ୍ର ତିଆରି କରିଥିଲେ ଯାହାର ଆକାର ଗୋଟିଏ ଘୋଟକ ମୁଣ୍ଡ ଆକାର ହୋଇଥିଲା ।
ଲିଓନାର୍ଡୋଙ୍କୁ ସେହି ଲାୟାରଟି ଗୋଟିଏ ଉପହାର ଆକାରରେ ନେଇ ମିଲାନର ଡ୍ୟୁକଙ୍କ ପାଖକୁ ଲୋରେଞ୍ଜୋ ଡି ମେଡିସି ପଠେଇଲେ ।
ସେହି ସମୟରେ ସେ ଇଞ୍ଜିନିଅରିଙ୍ଗ ଓ ପେଣ୍ଟିଙ୍ଗ ସହ ଅନେକ ପ୍ରକାର ବିବିଧ କର୍ମ ଜାଣିଛନ୍ତି ବୋଲି ଲୁଡୋଭିକୋଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ଚିଠିରେ ଲିଓନାର୍ଡୋ ଲେଖିଥିଲେ
ଚିତ୍ର ଭିର୍‌ଜିନ୍ ଅଫ୍ ଦି ରକ୍ସ୍ ଓ ଦି ଲାସ୍ଟ ସପର ତିଆରି କରିବା ନିମନ୍ତେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଲୁଡିଭିକୋଙ୍କ ବଦଳରେ ସେ ହଙ୍ଗେରୀ ଯାତ୍ରା କରି ମାଥିଆସ୍ କର୍ନଭିନସ୍‌ଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତ କରିଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ହୋଲି ଫ୍ୟାମିଲି ଚିତ୍ର ଆଙ୍କିଥିଲେ ।
କାଟେରିନାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ୧୪୯୫ ମସିହାରେ ହେବା ପରେ ତାଙ୍କ ନିମନ୍ତେ ହୋଇଥିବା ଖର୍ଚ୍ଚରୁ ସେ ଲିଓନାର୍ଡୋଙ୍କ ମାତା ବୋଲି ଜଣାପଡ଼ିଲା ।
ଅଧୁନା ଲିଓନାର୍ଡୋଙ୍କୁ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଓ ସ୍ରଷ୍ଟା ହିସାବରେ ପ୍ରଶଂସା ମିଳିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ବିଗତ ଚାରି ଶହ ବର୍ଷ ଧରି ତାଙ୍କର ଖ୍ୟାତି ଚିତ୍ରକର ଭାବେ ପର୍ଯ୍ୟବସିତ ଥିଲା ଓ ତାଙ୍କର କୃତିସମୂହକୁ ଉଚ୍ଚକୋଟୀର ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଉଥିଲା ।
ତାଙ୍କର ଉଚ୍ଚକୋଟୀର ବିବିଧ ଚିତ୍ର ଓ ପେଣ୍ଟିଙ୍ଗମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଛାତ୍ରମାନେ ଅନୁକରଣ କରିଥିଲେ ଓ, ଅନ୍ୟ ବିଖ୍ୟାତ ଚିତ୍ରକର ଓ ସମାଲୋଚକମାନେ ବିଶଦ ଭାବେ ଚର୍ଚ୍ଚା କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର କାମ ଅନୁପମ ହେବାର କାରଣ ଥିଲା ସେ ଶରୀର ବିଜ୍ଞାନରେ ମାଷ୍ଟର ଥିଲେ, ରଙ୍ଗ କରିବାର ଟେକ୍‌ନିକ୍ ନିତ୍ୟନୂତନ ଥିଲା, ଆଲୋକ, ଉଦ୍ଭିଦ ବିଜ୍ଞାନ ଓ ଭୁବିଜ୍ଞାନ ବିଷୟମାନଙ୍କରେ ଅଗାଧ ଜ୍ଞାନ ଥିଲା ।
ଶରୀରରେ ଓ ମୂଖ ମଣ୍ଡଳରେ କେଉଁଭଳି ଭାବେ ବିଭିନ୍ନ ମୁଦ୍ରା ପ୍ରତିଭାତ ହେଉଛି, ସେ ବିଷୟରେ ଗଭୀର ଜ୍ଞାନ ଥିଲା ।
ତାଙ୍କର ଚିତ୍ର 'ମୋନାଲିସା', 'ଦି ଲାସ୍ଟ ସପର' ଓ 'ଦି ଭିର୍ଜିନ୍ ଅଫ୍ ଦି ରକ୍ସ'ରେ ଏହି ସମସ୍ତ ଗୁଣଗାରିମା ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଥିଲା ।
ଭାଟିକାନ ସହରର ବେଲ୍‌ଭେଡରରେ ୧୫୧୩ରୁ ୧୫୧୬ ମଧ୍ୟରେ ପୋପ୍ ଲିଓ ଙ୍କ ଅଧିନରେ ଲିଓନାର୍ଡୋ ଅଧିକାଂଶ ସମୟ ଅତିବାହିତ କରିଥିଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଉଭୟ ରାଫେଲ ଓ ମାଇକେଲ୍ ଆଞ୍ଜେଲୋ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ ।