polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ଚାନ୍ଦାବାଲି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ସେ ୧୯୬୧ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ପ୍ରତିନିଧି ଭାବରେ ୩ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଜନତା ଦଳ, ଭାରତୀୟ ଲୋକ ଦଳ, ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ, ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସ ଆଦିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ ।
ବୈରାଗୀ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ତିନିଥର ଏବଂ ଲୋକ ସଭାକୁ ଥରେ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଏହାପରେ ୧୯୭୪ ମସିହାର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସର ପ୍ରତିନିଧି ଭାବରେ ଭଣ୍ଡାରିପୋଖରୀ ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ୬ଷ୍ଠ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
୧୯୭୭ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଭାରତୀୟ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ଭଦ୍ରକ ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଭାରତୀୟ ଲୋକ ଦଳର ପ୍ରତିନିଧି ଭାବରେ ୬ଷ୍ଠ ଲୋକ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ବୈରାଗୀ ଜେନା ଓଡ଼ିଶା ତଥା ଭାରତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ଜନତା ଦଳ, ଭାରତୀୟ ଲୋକ ଦଳ, ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ, ଉତ୍କଳ କଂଗ୍ରେସ ଆଦିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଥିଲେ ।
ରତ୍ନ ମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ ତାଙ୍କ ପତି ରାଜା ଶିଶିର କୁମାର ନରେନ୍ଦ୍ର ଦେବଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ରାଜନୀତିରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ।
ସେ ରାଜନୀତିରେ ଯୋଗ ଦେବା ଆଗରୁ ବିଭିନ୍ନ ଆଞ୍ଚଳିକ ମହିଳା ସଂଗଠନ ସହ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଏବଂ ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ ଜଡ଼ିତ ଥିଲେ ।
ସେ ୧୯୭୭ ମସିହାରେ ହୋଇଥିବା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ବ୍ରହ୍ମପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଜଣେ ସ୍ୱାଧୀନ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବରେ ନିର୍ବାଚନ ଲଢ଼ିଥିଲେ ।
ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ତାଙ୍କ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦୀ ଥିଲେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ପ୍ରାର୍ଥୀ ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ତଥା ଲଗାତାର ତିନିଥର ବିଜୟୀ ହୋଇଥିବା ସେଠାକାର ସ୍ଥାନୀୟ ବିଧାୟକ ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ।
ଏହି ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟକୁ ପରାସ୍ତ କରି ୭ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ସେ ଗଞ୍ଜାମର ମହୁରୀ ରାଜବାଟୀର ରାଜା ଶିଶିର କୁମାର ନରେନ୍ଦ୍ର ଦେବଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ ।
ନରେନ୍ଦ୍ର ଦେବ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ପ୍ରତିନିଧି ଭାବରେ ବ୍ରହ୍ମପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ୩ୟ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ ୧୯୬୧ ମସିହାରୁ ୧୯୬୭ ମସିହାଯାଏଁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ରତ୍ନ ମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ରାଜନୀତିଜ୍ଞ ତଥା ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ମହୁରୀ ରାଜବାଟୀର ରାଣୀ ଥିଲେ ।
୧୯୭୭ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ରତ୍ନ ମଞ୍ଜରୀ ଦେବୀ ସ୍ୱାଧୀନ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଭାବରେ ବ୍ରହ୍ମପୁର ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ଓଡ଼ିଶାର ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିନାୟକ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ପରାସ୍ତ କରି ୭ମ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାକୁ ନିର୍ବାଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ସହ ପୂର୍ବତନ ସଦସ୍ୟ ଚୈତନ୍ୟ ପ୍ରସାଦ ମାଝି, ପୂର୍ବତନ ବିଧାୟକ ନିତ୍ୟାନନ୍ଦ ଗନ୍ତାୟତ, ରାଜକିଶୋର ପ୍ରଧାନ, ପର୍ଶୁରାମ ପନ୍ଦା, ଭାରତୀୟ ସେନାର ସହିଦ ହେମନ୍ତ କୁମାରଙ୍କ ଶୋକ ସଭା କରାଯାଇଥିଲା ।
ସୁମିତା ଦେବୀ ପ୍ରଥମ ଅମୂଲ୍ୟ ଲାହିରୀଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଏହି ବିବାହ ମାତ୍ର ଅଳ୍ପଦିନ ତିଷ୍ଠି ରହିଥିଲା ।
ଏହି ଦମ୍ପତି ଅଲଗା ହେବାପରେ ୧୯୬୨ରେ ସେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାତା ଜାହିର ରାଇହାନଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ ।
ଜାହିରଙ୍କୁ ବିବାହ କରିବାପରେ ସେ ମୁସଲମାନ ଧର୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ନାମ ମଧ୍ୟ ନିଲୁଫର ବେଗମକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇଥିଲା ।
୧୯୭୨ରେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶରେ ଯୁଦ୍ଧ ଚାଲିଥିବେଳେ ଜାହିର ରାଇହାନ କେଉଁଆଡ଼େ ଉଭାନ ହୋଇଯାଇଥିଲେ ।
ଏହାପରେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶ ସରକାର ତରଫରୁ ମହମ୍ମଦପୁର ଥାନାଠାରେ ସୁମିତା ଦେବୀଙ୍କୁ ୭.୫ କାଠ ଜମି ଦିଆଯାଇଥିଲା ।
ଜନ୍ମବେଳେ ତାଙ୍କର ନାମ ଥିଲା ହେନା ଭଟ୍ଟାଚାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ପରେ ଅଭିନୟ ଜଗତରେ ସୁମିତା ଦେବୀ ନାମରେ ପରିଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ସେ ଆକାଶ ଆର୍ ମାଟି କଥାଚିତ୍ର ଜରିଆରେ ପୂର୍ବ ପାକିସ୍ତାନ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ସେତେବେଳେ ସେ ପଶ୍ଚିମ ପାକିସ୍ତାନରେ ପ୍ରଯୋଜିତ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ପୂର୍ବ ପାକିସ୍ତାନରୁ ଅଭିନୟ କରିଥିବା ପ୍ରଥମ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଥିଲେ ।
ମସ୍ତିଷ୍କରୁ ରକ୍ତସ୍ରାବ ହେବା କାରଣରୁ ସେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ଢାକାସ୍ଥିତ ବାଂଲାଦେଶ ମେଡିକାଲ ହସ୍ପିଟାଲଠାରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ ।
ସେ ହସ୍ପାତାଳରେ ଭର୍ତ୍ତି ହେବା ଆଗରୁ ତାଙ୍କର ବୃକକ ଏବଂ ଯକୃତ କାମ କରିବା ବନ୍ଦ କରିଦେଇଥିଲା ।
ସୁମିତା ଦେବୀ ୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୬ରେ ବ୍ରିଟିଶ ଇଣ୍ଡିଆର ବାଂଲା ପ୍ରେସିଡେନ୍ସି ଅନ୍ତର୍ଗତ ମାଣିକଗଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
୧୯୯୯ ମସିହାରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିଆନ ମିଶନାରୀ ଗ୍ରାହାମ ଷ୍ଟେନ୍ସ ଓ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଶିଶୁଙ୍କୁ ଏକ ଷ୍ଟେସନ ୱାଗନ ଭିତରେ ରାତିରେ ଶୋଇଥିବା ଅବସ୍ଥାରେ ପୋଡ଼ି ହତ୍ୟା କରାଯାଇଥିବା ଘଟଣାରେ ମୁଖ୍ୟ ଅଭିଯୁ୍କ୍ତ ଦାରା ସିଂହ ବଜରଙ୍ଗ ଦଳର କର୍ମୀ ବୋଲି ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଥିଲା ।
ଏହି ସମୟରେ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ଦଳର ଓଡ଼ିଶା ଶାଖା ସଭାପତି ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ ।
ସାମ୍ବାଦିକମାନଙ୍କୁ ଦେଇଥିବା କେତେକ ସାକ୍ଷାତକାରରେ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିଆନ ମିଶନାରୀମାନଙ୍କ "ସାରା ଭାରତକୁ ବଦଳାଇବା ପାଇଁ ବଦ୍ଧପରିକରତା"କୁ "ଦାନବୀୟ କାମ" ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଥିଲେ ଓ କେବଳ କେତେ ଜଣ ମିଶନାରୀଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ ବାକିମାନେ "ଇଡ଼ିଅଟ" ବୋଲି ମତ ଦେଇଥିଲେ ।
ସେ ୨୦୦୨ ମସିହାରେ ବଜରଙ୍ଗ ଦଳ ଓ ତାହାର ଆଉ କେତେକ ସମର୍ଥକ ଦଳଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ଉପରେ ୫୦୦ ଜଣ ଆକ୍ରମଣକାରୀଙ୍କଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଏହି ମାମଲରେ ଦଙ୍ଗା, ନିଆଁ ଲଗାଇବା, ପିଟାମରା, ସରକାରୀ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ନଷ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ସେ ଗିରଫ ହୋଇଥିଲେ ।
ଓଡ଼ିଶାର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଆଦିବାସୀମାନଙ୍କୁ ଧର୍ମାନ୍ତରୀକରଣ ଅଭିଯୋଗ କରି ତାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିଆନ ବିରୋଧୀ ଆନ୍ଦୋଳନମାନ ରାଜ୍ୟରେ ତେଜିଥିଲା ।
ସେ ବଜରଙ୍ଗ ଦଳ, ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସ୍ୱୟଂସେବକ ସେନା, ବିଶ୍ୱ ହିନ୍ଦୁ ପରିଷଦ ଓ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ।
ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଅଧୁନା ଭାରତୀୟ ସଂସଦର ତଳ ସଦନ ଲୋକ ସଭାରେ ଜଣେ ସାଂସଦ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି ।
ସେ ଭାରତର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦିଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରିମଣ୍ଡଳରେ ଜଣେ ରାଷ୍ଟ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ, "ଲଘୁ, କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ମଧ୍ୟମ ଉଦ୍ୟୋଗ" ଏବଂ "ଦୁଗ୍ଧ, ପଶୁପାଳନ ଓ ମତ୍ସ୍ୟପାଳନ" ମନ୍ତ୍ରାଳୟର ଦାୟିତ୍ୱରେ ଅଛନ୍ତି ।
୨୦୧୯ ଭାରତୀୟ ନିର୍ବାଚନ ସମୟରେ ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସମର୍ଥକମାନେ "ଓଡ଼ିଶାର ମୋଦୀ" ନାମରେ ଡାକିଥିଲେ ।
୨୦୦୪ ମସିହାର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ପ୍ରତାପ ନୀଳଗିରି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ନିର୍ବାଚନ ଲଢ଼ିଥିଲେ ।
ଏହାପରେ ୨୦୦୯ ମସିହାର ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ପ୍ରତାପ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବରେ ପୁଣିଥରେ ନୀଳଗିରି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ନିର୍ବାଚନ ଲଢ଼ିଥିଲେ ।
୧୯୯୯ ମସିହାରେ ଗ୍ରାହାମ ଷ୍ଟେନ୍ସ ଓ ତାଙ୍କର ଦୁଇ ଶିଶୁଙ୍କ ପୋଡ଼ି ଘଟଣାରେ ଅଭିଯୁ୍କ୍ତ ଦାରା ସିଂହ ବଜରଙ୍ଗ ଦଳର କର୍ମୀ ବୋଲି ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଥିଲା ବେଳେ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ଦଳର ଓଡ଼ିଶା ଶାଖା ସଭାପତି ଥିଲେ ।
ବିଭିନ୍ନ ସାକ୍ଷାତକାରରେ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିଆନ ମିଶନାରୀମାନଙ୍କ "ସାରା ଭାରତକୁ ବଦଳାଇବା ପାଇଁ ବଦ୍ଧପରିକରତା"କୁ "ଦାନବୀୟ କାମ" ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଛନ୍ତି ।
ସେ ୨୦୦୨ ମସିହାରେ ବଜରଙ୍ଗ ଦଳ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭା ଉପରେ କରିଥିବା ଆକ୍ରମଣରେ ଦଙ୍ଗା, ନିଆଁ ଲଗାଇବା, ପିଟାମରା, ସରକାରୀ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ନଷ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ ମାମଲାରେ ଗିରଫ ହୋଇଥିଲେ ।
ଆଦିବାସୀମାନଙ୍କୁ ଧର୍ମାନ୍ତରୀକରଣ ଅଭିଯୋଗ କରି ତାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଅନେକ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିଆନ ବିରୋଧୀ ଆନ୍ଦୋଳନମାନ ଓଡ଼ିଶାରେ ତେଜିଥିଲା ।
୨୦୧୪ ଭାରତୀୟ ସଧାରଣ ନିର୍ବାଚନରେ ପ୍ରତାପ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ବାଲେଶ୍ୱର ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ନିର୍ବାଚନ ଲଢ଼ିଥିଲେ ।
୨୦୧୯ ଭାରତୀୟ ସାଧାରଣ ନିର୍ବାଚନରେ ସେ ପୁଣିଥରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର ପ୍ରାର୍ଥୀ ବାଲେଶ୍ୱର ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରୁ ନିର୍ବାଚନ ଲଢ଼ିଥିଲେ ।
ପ୍ରତାପ ଚନ୍ଦ୍ର ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ୧୯୫୫ ମସିହାର ଜାନୁଆରୀ ମାସ ୪ ତାରିଖ ଦିନ ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲାର ଗୋପୀନାଥପୁର ଗ୍ରାମରେ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ସେ ୧୯୭୫ ମସିହାରେ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଅଧିନରେ ଥିବା ବାଲେଶ୍ୱରର ଫକୀର ମୋହନ କଲେଜରୁ କଳାରେ ସ୍ନାତକ କରିଥିଲେ ।
ଏକ ସାଧାରଣ ବ୍ୟକ୍ତି ଭଳି ଜୀବନ ଯାପନ ଶୈଳୀ ଯୋଗୁଁ ସେ ସୋସିଆଲ ମିଡ଼ିଆରେ ଲୋକପ୍ରିୟ ହୋଇପାରିଥିଲା ।
ପ୍ରତାପ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ଓଡ଼ିଶା ରାଜନୀତିରେ ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟିର କର୍ମକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ସକ୍ରିୟ ଅଛନ୍ତି ।
ସେ ଓଡ଼ିଶା ବିଧାନ ସଭାରେ ଜଣେ ବିଧାୟକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ଲୋକ ସଭାରେ ଜଣେ ସାଂସଦ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି ।
ବ୍ୟାଘ୍ର ପରିଯୋଜନା ଏକ ବ୍ୟାଘ୍ର ସଂରକ୍ଷଣ ପ୍ରକଳ୍ପ ଯାହା ଭାରତ ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ୧୯୭୩ ମସିହା ଅପ୍ରେଲ୍ ପହିଲା ଦିନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ।
ଶ୍ରୀମତୀ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ଭାରତର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଥିବା ସମୟରେ ଏହି ପରିଯୋଜନା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ।
ଏହି ପରିଯୋଜନାର ମୁଖ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଥିଲା ପ୍ରାକୃତିକ ପରିବାସରେ ମହାବଳ ବାଘଙ୍କ ଆବଶ୍ୟକ ସଂଖ୍ୟା ବଜାୟ ରଖିବା, ଭାରତରୁ ବିଲୁପ୍ତ ହେବାରୁ ମହାବଳ ବାଘଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରିବା ଏବଂ ବାଘଙ୍କ ରାଜୁତି ରହିଆସିଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଜୈବଗୋଲକକୁ ପ୍ରାକୃତିକ ଐତିହ୍ୟର ମାନ୍ୟତା ଦେଇ ସେମାନଙ୍କ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବା ।
ବ୍ୟାଘ୍ର ପରିଯୋଜନାର ଟାସ୍କ୍ ଫୋର୍ସ୍ କିଛି ବଛା ବଛା ବାଘ ଅଭୟାରଣ୍ୟକୁ ବାଘଙ୍କ ପ୍ରଜନନ ଓ ବଂଶବୃଦ୍ଧିର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ଥଳ ରୂପେ ଅଭିହିତ କଲେ ଓ କାଳକ୍ରମେ ବାଘମାନଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଅଞ୍ଚଳକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ କରି ଦେଶରେ ସେମାନଙ୍କ ପୁନରୁତ୍ଥାନ କରିବାର ଯୋଜନା କରିଥିଲେ ।
ଏହି ପରିଯୋଜନା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ଆର୍ଥିକ ସହାୟତା ଓ ସମର୍ଥନ ଯୋଗାଇ ଦିଆଗଲା ଯେପରିକି ଜଙ୍ଗଲ ପରିବାସର ସୁରକ୍ଷା ଓ ସଙ୍କଟାପନ୍ନ ଜୀବଙ୍କ ଥଇଥାନ ପ୍ରତି ଧ୍ୟାନ ଦିଆଯାଇପାରିବ ।
ଅବୈଧ ଶିକାରୀଙ୍କ ଦମନ ଓ ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ୟରେ ବସବାସ କରୁଥିବା ଜନଜାତିଙ୍କ ଥଇଥାନଦ୍ୱାରା ବାଘ-ମଣିଷ ସଂଘର୍ଷ ଏଡ଼ାଇବା ପାଇଁ ସରକାର ଏକ ବ୍ୟାଘ୍ର ସୁରକ୍ଷା ବଳ ଗଠନ କରିଛନ୍ତି ।
ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ବାଘ ସଂରକ୍ଷଣ ପ୍ରାଧିକରଣ ବ୍ୟାଘ୍ର ପରିଯୋଜନାର ପରିଚାଳନା ଦାୟିତ୍ୱ ବହନ କରେ ।
ଜଣେ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକଙ୍କ ଅଧୀନରେ ରହିଥିବା ପରିଚାଳନା ସମିତି ପ୍ରକଳ୍ପର ପରିଚାଳନା କଥା ବୁଝନ୍ତି ।
କ୍ଷେତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକଙ୍କ ଅଧୀନରେ ଅନେକ କାର୍ଯ୍ୟ ନିର୍ବାହୀ ଓ କ୍ଷେତ୍ର ଅଧିକାରୀ ଓ କର୍ମଚାରୀ ରହିଥାନ୍ତି ।
ଭାରତର ଯେଉଁ ସବୁ ରାଜ୍ୟରେ ଏହି ପରିଚାଳନା ସମିତି ଗଠିତ ହୋଇଛି, ସେଗୁଡିକ ହେଲା – ଆନ୍ଧ୍ର ପ୍ରଦେଶ, ମିଜୋରାମ, କର୍ଣ୍ଣାଟକ, ଛତିଶଗଡ଼, ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର, ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ, ତାମିଲନାଡ଼ୁ, ଓଡ଼ିଶା, କେରଳ, ରାଜସ୍ଥାନ, ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ, ବିହାର, ଆସାମ, ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶ, ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ ।
୨୦୧୮ ମସିହା ସୁଦ୍ଧା କେବଳ ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ରାଜ୍ୟରେ ପ୍ରାଦେଶିକ ପରିଚାଳନା ସମିତି ଗଠିତ ହୋଇନାହିଁ ।
ତେବେ ଅଭୟାରଣ୍ୟକୁ ଲାଗି ରହିଥିବା ବ୍ୟାଘ୍ର ପରିବାସ ଜଙ୍ଗଲ ଉଚ୍ଛେଦ, ଅବୈଧ ଶିକାର, ସଡ଼କ, ବିବିଧ ଉନ୍ନୟନମୂଳକ ଯୋଜନା, ଖଣି ଓ ଶିଳ୍ପର ବିକାଶ ତଥା ହସ୍ତକ୍ଷେପ ଯୋଗୁଁ ନିରାଶାଜନକ ସ୍ଥିତିରେ ରହିଥିଲା ।
ବଫର୍ ଅଞ୍ଚଳ : ବଫର୍ ଅଞ୍ଚଳ ନିରୂପଣ କରିବାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ହେଲା ସଂରକ୍ଷଣପନ୍ଥୀ ଭୂମି ବ୍ୟବହାର ।
ବଫର୍ ଅଞ୍ଚଳର ଜମିରେ କିଛି ଅଞ୍ଚଳ ଜଙ୍ଗଲାଚ୍ଛାଦିତ ଓ ଅନ୍ୟ କିଛି ଅଞ୍ଚଳରେ ଜଙ୍ଗଲ ନଥାଏ ।
କୋର୍ ଅଞ୍ଚଳରେ ଅଧିକ ଜୀବ ଘନତା ହେଲେ ବଫର୍ ଅଞ୍ଚଳ ଜୀବଙ୍କ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳୀ ପାଲଟେ ।
ପୁଣି ପୂର୍ବରୁ ଜଙ୍ଗଲରେ ରହିଆସୁଥିବା ଲୋକଙ୍କଦ୍ୱାରା ବଫର୍ ଅଞ୍ଚଳର ଜଙ୍ଗଲ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ ।
ପ୍ରତ୍ୟେକ ବାଘ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ପାଇଁ ଦୁଇଟି ମୂଳ ସିଦ୍ଧାନ୍ତକୁ ଆଧାର କରି ପ୍ରଶାସନିକ ଯୋଜନା ନିରୂପିତ ହୋଇଥିଲା ।
କୋର୍ ଅଞ୍ଚଳ: ଅଭୟାରଣ୍ୟର କୋର୍ ଅଞ୍ଚଳରେ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ମାନବିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ ।
କୋର୍ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ବା ବନ୍ୟଜୀବ ଅଭୟାରଣ୍ୟର ମାନ୍ୟତା ଦିଆଯାଏ ।
ଗୋରୁ ଚରାଇବା, ଜଙ୍ଗଲଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରିବା, ଜାଳେଣୀ ସଂଗ୍ରହ କରିବା ଇତ୍ୟାଦି ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ମାନବୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ କୋର୍ ଅଞ୍ଚଳରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଷେଧ ।
ତେଣୁ ଯେଉଁ ସବୁ ଜଙ୍ଗଲରେ ଆଦିମ ଜନଜାତି ବାସ କରନ୍ତି ସେଠାରେ କୋର୍ ଅଞ୍ଚଳକୁ ମାନବୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପରୁ ମୁକ୍ତ ରଖିବା ପାଇଁ, ସରକାର ସେହି ଜନଜାତିଙ୍କ ଥଇଥାନ ଓ ସ୍ଥାନାନ୍ତରଣ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ମନୋନିବେଶ କରିବା ନିହାତି ଜରୁରୀ ।
୨୦୦୬ ମସିହା ବାଘ ଗଣନା ସମୟରେ ବାଘ, ଅନ୍ୟ ମାଂସାସୀ ଶିକାରୀ ଓ ଶିକାର ଜୀବଙ୍କ ଘନତା ନିରୂପଣ କରିବା ପାଇଁ ସର୍ବେକ୍ଷଣ, କ୍ୟାମେରା ଟ୍ରାପ୍ ପରି ନୂତନ ପଦ୍ଧତିମାନ ଅବଲମ୍ବନ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଏହି ସର୍ବେକ୍ଷଣର ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ଭାରତର ବାଘ ସଂଖ୍ୟା ୧୪୧୧ ବୋଲି ଅନୁମାନ କରାଗଲା ।
ବ୍ୟାଘ୍ର ପରିଯୋଜନା କେତେକ ମୁଖ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ନେଇ କାର୍ଯ୍ୟାରମ୍ଭ କରିଥିଲା ।
ବାଘଙ୍କ ପରିବାସ କ୍ଷୟ କରୁଥିବା କାରଣଗୁଡ଼ିକୁ ଚିହ୍ନଟ କରିବା, ସେମାନଙ୍କ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ଓ ସେମାନଙ୍କ ନିରାକରଣ ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା ।
କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ପରିବାସର ଯଥାସମ୍ଭବ ପୁନରୁତ୍ଥାନ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବାଦ୍ୱାରା ସେଠାକାର ପରିବେଶର ପୂର୍ବସ୍ଥିତି ପ୍ରାପ୍ତ କରିହେବ ।
ବାଘଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା ଓ ବିକାଶଦ୍ୱାରା ଦେଶର ଅର୍ଥନୈତିକ, ପାରିବେଶିକ, ସାଂସ୍କୃତିକ ମହତ୍ତ୍ୱ ବଜାୟ ରଖିବା ।
କୋର୍ ଅଞ୍ଚଳରୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ମାନବୀୟ ହସ୍ତକ୍ଷେପର ମୂଳୋତ୍ପାଟନ ଓ ବଫର୍ ଅଞ୍ଚଳରେ ମାନବୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଓ ସନ୍ତୁଳନ
ମନୁଷ୍ୟକୃତ ଓ ବା ଅନ୍ୟ ପ୍ରାକୃତିକ କାରଣରୁ ହୋଇଥିବା ପରିବାସ କ୍ଷୟକ୍ଷତିକୁ ସୁଧାରି ଜଙ୍ଗଲ-ବ୍ୟବସ୍ଥାର ପୁନରୁଦ୍ଧାର ଓ ପୂର୍ବବତ୍ ସ୍ଥିତି ହାସଲ କରିବା
ବଣର ଉଦ୍ଭିଦ ଓ ଜୀବଜଗତରେ ହେଉଥିବା କ୍ରମଶଃ ପରିବର୍ତ୍ତନର ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବା ଓ ବନ୍ୟଜୀବଙ୍କ ବିଷୟରେ ଅଧିକ ଜାଣିବା ପାଇଁ ଗବେଷଣା କରିବା
ବାଘସଂଖ୍ୟାରେ ଏପରି ହ୍ରାସ ୧୦୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ଅବୈଧ ଓ ଅବାଧ ଶିକାରର ସୂଚନା ଦିଏ ।
ବିଭିନ୍ନ ବାଘ ଅଭୟାରଣ୍ୟ ସ୍ଥାପନ କରାଗଲା ଓ ସେମାନଙ୍କ ଜଙ୍ଗଲକୁ କୋର୍ ଅଞ୍ଚଳ ଏବଂ ବଫର୍ ବା ଅଣ-କୋର୍ ଅଞ୍ଚଳରେ ବିଭକ୍ତ କରାଗଲା ।
୧୯୭୩ ମସିହାରେ ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ ରାଜ୍ୟର କର୍ବେଟ୍ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନରେ ବ୍ୟାଘ୍ର ପରିଯୋଜନାର ଶୁଭାରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ।
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ସ୍ୱତ୍ୱଲିପି ପ୍ରକାରେ ଦିନକୁ ଦୁଇଥର ସାହାଣମେଲା ହେବା କାଥା, କିନ୍ତୁ ସାଧାରଣତଃ ଦିନକୁ ଥରେ ହୁଏ ।
ଦଶହରା ପର ଏକାଦଶୀଠାରୁ କାର୍ତ୍ତିିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିିମା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସକାଳେ ସାହାଣମେଲା ନହୋଇ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଦ୍ୱି-ପ୍ରହର ଧୂପ ପରେ ହୁଏ ।
କେତେକ ବିଶିଷ୍ଟ ଦିନ ଯଥା ରଥଯାତ୍ରା, ବାହୁଡ଼ା ଯାତ୍ରା, ନୀଳାଦ୍ରିମହୋଦୟାଷ୍ଟମି, ନୃସିଂଘଜନ୍ମ, ଧୁଳିଆ ଗୁଣ୍ଡିଚା, କାର୍ତ୍ତିକ ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀ , କାର୍ତ୍ତିକ ଶୁକ୍ଳ ଚତୁର୍ଦଶୀ ଏବଂ ଅଣସର ସମୟରେ ସାହାଣ ମେଲା କରାଯାଏ ନାହିଁ ।
ପୁଷ୍ପାଳକ, ଖୁଣ୍ଟିଅା, ମେକାପ, ତଡ଼ାଉକରଣ, ଗୋଚ୍ଛିକାର, ପ୍ରତିହାରୀ, ସୁଅାରବଡୁ ଅାଦି ସେବକମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଏହି ସମୟରେ ନୀତି ହୁଏ ।
ଅବକାଶ ନିତୀ ପରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତି ନିକଟରୁ ଦର୍ଶନ କରିବା ପାଇଁ ଛଡ଼ାଯାଇଥାଏ, ଯାହାକୁ ସାହାଣମେଲା କୁହାଯାଏ ।
ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପ୍ରଶାସନର ନିୟମରେ ପ୍ରତିଦିନ ସାହାଣମେଲାର ସମୟ ସକାଳ ୭ଟା ରହିଥିବା ବେଳେ କିଛି କିଛି ଦିନ ମାନଙ୍କରେ ଏହାର ସମୟ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଥାଏ ।
ସାହାଣମେଲା ସମୟରେ ସମସ୍ତ ଭକ୍ତବୃନ୍ଦ ବିନା କୌଣସି ଶୁଳ୍କରେ ଗର୍ଭଗୃହକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି ଏବଂ ରତ୍ନବେଦୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଇ, ଅତି ନିକଟରୁ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କର ସେହି ଚକାଆଖିକୁ ଦର୍ଶନ କରନ୍ତି ।
ସାହାଣମେଲା ହେଉଛି ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କର ମୁକ୍ତ ବା ଖୋଲା ଦର୍ଶନ ।
ସାହାଣମେଲା ସମୟରେ ଜନସାଧାରଣ ବା ଯାତ୍ରୀମାନେ ପରିମାଣିକ ଶୁଳ୍କ ନଦେଇ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିରର ରତ୍ନବେଦୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଇ ଦର୍ଶନ କରିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇଥାନ୍ତି ।
ପ୍ରଥମେ ଦ୍ୱାର ଖୋଲିବା ପରେ ମଙ୍ଗଳ ଆଳତି ହୁଏ ଏବଂ ଏହା ପରେ ପୂର୍ବରୁ ଲାଗି ହୋଇଥିବା ବାସି ଫୁଲ ଏବଂ ବାସି ବସ୍ତ୍ର ଶ୍ରୀଅଙ୍ଗରୁ ବାହାର କରାଯାଏ ।
ଏହା ପରେ ତଡ଼ପଲାଗି ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ଅବକାଶ ନିତୀରେ ଦାନ୍ତଘଷା ଓ ଗାଧୋଇବା କାର୍ଯ୍ୟ ସରିବା ପରେ ମହାପ୍ରଭୁଙ୍କ ବିଭିନ୍ନ ବେଶ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଏ ।
ଉଚ୍ଚତା ବେମାରୀ ଏକ ସାମାନ୍ୟ ଧରଣର ଆକ୍ୟୁଟ ମାଉଣ୍ଟେନ ସିକନେସ ଯାହା ଅତି ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ‌କୁ ଦୃତ ଗତିରେ ଗଲେ ସ୍ୱଳ୍ପ ଅମ୍ଳଜାନ ମିଳିବାରୁ ବିଯୁକ୍ତାତ୍ମକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଅବସ୍ଥା ହୁଏ ।
ଏହି ବେମାରୀରେ ମୁଣ୍ଡ ବିନ୍ଧା, ବାନ୍ତି, ଥକ୍କାଣ ଅନୁଭବ, ନିଦ୍ରା ସମସ୍ୟା ମୁଣ୍ଡ ବୁଲା ଇତ୍ୟାଦି ଲକ୍ଷଣ ପ୍ରକାଶ ପାଏ ।
ଆକ୍ୟୁଟ ମାଉଣ୍ଟେନ ସିକନେସ ଅଗ୍ରଗତି କଲେ ହାଇ ଅଲ୍‌ଟିଚ୍ୟୁଡ ପଲମୋନାରୀ ଇଡିମା ଯୋଗୁ ଅଣନିଶ୍ୱାସୀ ହୁଏ ବା ହାଇ ଅଲ୍‌ଟିଚ୍ୟୁଡ ସେରେବ୍ରାଲ ଇଡିମା ହୁଏ ଯେଉଁଥିରେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱାତ୍ମକ ପରିସ୍ଥିତି ଉପୁଜେ ।
ଉଚ୍ଚତା ବେମାରୀ ଓ ହାଇ ଅଲ୍‌ଟିଚ୍ୟୁଡ ପଲମୋନାରୀ ଇଡିମା ବା ଏଚଏସିଇ ରୋଗଦ୍ୱୟ ଉଭୟ ପୁରୁଷ ଓ ମହିଳାଙ୍କୁ ସମ ଭାବରେ ଆକ୍ରମଣ କରିପାରେ କିନ୍ତୁ ହାଇ ଅଲ୍‌ଟିଚ୍ୟୁଡ ସେରେବ୍ରାଲ ଇଡିମା ଏଚଏପିଇ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ଅଧିକ ଆକ୍ରମଣ କରେ ।
ଏହି ବିଷୟର ସର୍ବପୂରାତନ ଆଲେଖ୍ୟ ଚୀନ ଭାଷାର ଖ୍ରୀ:ପୂ: ୩୦ରେ ଲେଖାଥିବା ଜଣାଯାଏ ଯେଉଁଥିରେ ବଡ଼ ମୁଣ୍ଡ ବିନ୍ଧା ପର୍ବତ ବିଷୟ ଲେଖାଅଛି ଯାହା କିଲିକ ପାସ ପାଖରେ ଥିବା କାରାକୋରମ ପର୍ବତମାଳାକୁ ସଙ୍କେତ କରୁଥିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଏ ।
ବେମାରୀ ଆରମ୍ଭ ହେଲା ମାତ୍ରେ ତଳ ଉଚ୍ଚତାକୁ ଅଣାଯାଏ ଓ ଯଥେଷ୍ଟ ତରଳ ପଦାର୍ଥ ଦିଆଯାର ।
ସାମାନ୍ୟ ବେମାରୀ ଥିଲେ ଆଇବୁପ୍ରୋଫେନ୍, ଆସେଟାଜୋଲାମାଇଡ ଓ ଡେକ୍ସାମେଥାଜୋନ ଦିଆଯାଏ ।
ଅବସ୍ଥା ସାଂଘାତିକ ଥିଲେ ଅମ୍ଳଜାନ ଥେରାପି ( ଦିଆଯାଏ ଓ ଓହ୍ଲେଇବାକୁ ସକ୍ଷମ ନଥିଲେ ପୋର୍ଟେବ୍ଲ ହାଇପରବାରିକ ବ୍ୟାଗ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ ।
ପୂର୍ବରୁ ଏପରି ହୋଇଥିବା ରୋଗ ଇତିହାସ, ଅତିଶୟ ପରିମାଣର ସକ୍ରିୟତା, ଉଚ୍ଚତାକୁ ଦୃତ ଅଗ୍ରଗତି କଲେ ଏହି ରୋଗ ସଙ୍କଟ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ।
ଲକ୍ଷଣ ଅନୁସାରେ ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ଓ ତାଙ୍କର ସକ୍ରିୟତା କମିଥିଲେ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ସ‌ହାୟକ ହୁଏ ।
ଅତି-ଉଚ୍ଚତାରେ ମୁଣ୍ଡ ବିନ୍ଧା, ଅଇ, ଅଣନିଶ୍ୱାସୀ ବା ବାନ୍ତି ହେଲେ ତାହାକୁ ଉଚ୍ଚତା ବେମାରୀ ରୋଗ ହୋଇଥିବା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ।
ସୁପରିବାହୀ ପଦାର୍ଥରେ ପ୍ରବାହିତ ବିଦ୍ୟୁତ୍‍ର ପ୍ରକୃତି ଯୋଗୁଁ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ ।
ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍, ଆୟନ୍ ଓ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ହୋଲ୍ ପରି ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବାହକ କଣିକାମାନଙ୍କ ଗତି ଯୋଗୁଁ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରବାହ ହୋଇଥାଏ ।
ଯଦି ଏପରି ସମୟରେ ପରିବାହୀ ପଦାର୍ଥ ନିକଟରେ ଏକ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ସୃଷ୍ଟି କଲେ ଏହି ଚାର୍ଜ୍‍ମାନଙ୍କ ଉପରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍-ଚୁମ୍ବକୀୟ ବଳ ପଡ଼େ ।
ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରର ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ପରିବାହୀ ବସ୍ତୁ ମଧ୍ୟରେ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍‍ଗୁଡ଼ିକ ପ୍ରାୟତଃ ଏକ ସରଳ ରେଖାରେ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି ।
ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରର ଉପସ୍ଥିତିରେ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ଉତ୍ତରରୁ ଦକ୍ଷିଣକୁ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି କିନ୍ତୁ ସରଳ ରେଖାରେ ପ୍ରବାହିତ ନ ହୋଇ ଏକ ଧନୁ ଆକାରରେ ପୂର୍ବ ସୀମା ପଟକୁ ବଙ୍କିଯାଏ ।
ଫଳରେ ପରିବାହୀ ବସ୍ତୁର ପୂର୍ବ ପଟେ ଇଲେକ୍ଟ୍ରନ୍‍ର ଘନତା ବଢ଼ିଯାଏ ଓ ପଶ୍ଚିମ ପଟେ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ଘନତା ହ୍ରାସ ପାଏ ।
ଏହି କାରଣରୁ ପରିବାହୀ ବସ୍ତୁର ପୂର୍ବ ଓ ପଶ୍ଚିମ ପ୍ରାନ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ଏକ କ୍ଷୁଦ୍ର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବିଭବ ଦେଖାଦେଇଥାଏ ।
ହଲ୍ ପ୍ରଭାବରେ ବିଯୁକ୍ତ ଚାର୍ଜ୍‍ମାନଙ୍କ ପ୍ରବାହ ଦିଗ ଓ ଯୁକ୍ତ ଚାର୍ଜ୍‍ମାନଙ୍କ ପ୍ରବାହର ଦିଗ ଭିନ୍ନ ଓ ସେମାନଙ୍କ ବିପରୀତ ପ୍ରକୃତି ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଇଛି ।
ପ୍ରକୃତରେ କହିବାକୁ ଗଲେ ଧାତବ ପଦାର୍ଥରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରବାହର କାରଣ ପ୍ରୋଟୋନ୍ ନୁହଁନ୍ତି ବରଂ ଏଥିପାଇଁ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ଦାୟୀ ବୋଲି ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ପ୍ରଥମ ପ୍ରମାଣ ଦେଇଥିଲା ।
ଏତତ୍ ବ୍ୟତୀତ -ପ୍ରକାର ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀରେ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍‍ମାନଙ୍କ ପରିବର୍ତ୍ତେ ହୋଲ୍‍ମାନଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପରିବାହିତ ହୋଇଥାଏ ବୋଲି ହଲ୍ ପ୍ରଭାବର ଆବିଷ୍କାର ପରେ ଜଣା ପଡ଼ିଥିଲା ।
ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ପ୍ରବାହ ଓ ହୋଲ୍ ପ୍ରବାହର ଦିଗ ପରସ୍ପର ବିପରୀତ ହୋଇଥିବାରୁ ଉଭୟ ପରିବାହକ କଣିକାଙ୍କ ପାଇଁ ହଲ୍ ଗୁଣାଙ୍କର ମାନ ଏକା ରହିବା କଥା ବୋଲି ଦ୍ୱନ୍ଦ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ ।
ଆଧୁନିକ ପ୍ରମାତ୍ର ଯାନ୍ତ୍ରିକ ବିଜ୍ଞାନ ସହାୟତାରେ କଠିନ ପଦାର୍ଥରେ ପରିବହନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ତତ୍ତ୍ୱର ପ୍ରୟୋଗ କରି ଏହି ଦ୍ୱନ୍ଦ ଦୂର ହୋଇପାରିଛି ।
ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଲୌହ-ଚୁମ୍ବକୀୟ ଓ ଅନୁ-ଚୁମ୍ବକୀୟ ପଦାର୍ଥମାନଙ୍କରେ ଅସଂଗତ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ପରିଲକ୍ଷିତ ହୁଏ ।
ଏହା ପଦାର୍ଥରେ ସୃଷ୍ଟ ଚୁମ୍ବକଶୀଳତା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ ଓ ସାମାନ୍ୟ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବରୁ ଅଧିକତର ହୋଇଥାଏ ।
ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ : ନିକେଲ୍ ପରି ଧାତୁରେ କ୍ୟୁରି ତାପମାତ୍ରାରେ ଅସଂଗତ ହଲ୍ ଗୁଣାଙ୍କ ସାମାନ୍ୟ ହଲ୍ ଗୁଣାଙ୍କଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୧୦୦ ଗୁଣ ଅଧିକ ହୋଇଥାଏ ; କିନ୍ତୁ ନିମ୍ନ ତାପମାତ୍ରାରେ ଉଭୟ ଗୁଣାଙ୍କର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ସମାନ ରହେ ।
ଏହି ପ୍ରଭାବ ସ୍ପଷ୍ଟରୂପେ ପରିଲକ୍ଷିତ ହୋଇଥିବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଏହାର କାରଣକୁ ନେଇ ଦ୍ୱନ୍ଦ ଲାଗି ରହିଛି ।
ଆବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ଚାର୍ଜ୍ କଣିକାମାନଙ୍କ ବିଚ୍ଛୁରଣ ବା ସ୍ଫଟିକ ସଂବେଗ କ୍ଷେତ୍ର ଯୋଗୁଁ ଏପରି ଅସଂଗତ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବର ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ ।
ଏକ ସାଧାରଣ ଧାତବ ପଦାର୍ଥରେ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍‍ମାନେ ମୁଖ୍ୟ ଚାର୍ଜ୍ ବାହକ ।
ଧାତୁମାନଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଲରେଂଜ୍ ବଳର ପରିମାଣ ଜଣାଥିଲେ ହଲ୍ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବିଭବ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରାଯାଇପାରିବ ।
ଷ୍ଟେଡ଼ି ଷ୍ଟେଟ୍ ଅବସ୍ଥାରେ ଚାର୍ଜ୍‍ଗୁଡ଼ିକ -ଅକ୍ଷ ଦିଗରେ ଗତି କରନ୍ତି ନାହିଁ ।
ତେଣୁ ଚାର୍ଜ୍ ସଂଗୃହୀତ ହୋଇ -ଅକ୍ଷ ଦିଗରେ ଏକ ବୈଦ୍ୟୁତିକ ବଳ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ଯାହା ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍‍ମାନଙ୍କ ଉପରେ ପଡ଼ୁଥିବା ଚୁମ୍ବକୀୟ ବଳର -ଅକ୍ଷ ଶାଖା ବା ଅଂଶକୁ ପ୍ରତିହତ କରିବାରେ ସମର୍ଥ ହୁଏ ।
ଫ୍ଲେମିଂଙ୍କ ଡାହାଣ ହାତ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ହୋଇପରିବ ଯାହା -ଅକ୍ଷର ଦିଗରେ ବିଯୁକ୍ତ ମାନବିଶିଷ୍ଟ ହେବ ।
ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପରିବହନ କରୁଥିବା ଏକ ସୁପରିବାହୀ ପଦାର୍ଥରେ ପ୍ରବାହ ଦିଗକୁ ଲମ୍ବ ଭାବରେ ଏକ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ରଖିଲେ, ସୁପରିବାହୀର ଅନ୍ୟ ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱ ରେ ଏକ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବିଭବ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ ।
୧୮୭୯ ମସିହାରେ ଏଡ୍‍ୱିନ୍ ହଲ୍ ଏହାର ଆବିଷ୍କାର କରିଥିବାରୁ ଏହି ପ୍ରଭାବକୁ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ଓ ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଯୋଗୁଁ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବିଭବକୁ ହଲ୍ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବିଭବ କୁହାଯାଏ ।
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବର ବିବିଧ ରୂପ ଆବିଷ୍କୃତ ହେବା ପରେ ମୂଳ ପ୍ରଭାବକୁ କେହି କେହି ସାଧାରଣ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କହିଥାନ୍ତି ।
୧୮୭୯ ମସିହାରେ ମେରିଲ୍ୟାଣ୍ଡ୍‍ର ବାଲ୍ଟିମୋର୍‍ସ୍ଥିତ ଜନ୍ ହପ୍‍କିନ୍‍ସ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ନିଜ ଡକ୍ଟରେଟ୍ ଡିଗ୍ରୀ ପାଇଁ ପରୀକ୍ଷଣ କରୁଥିବା ସମୟରେ ଏଡ୍‍ୱିନ୍ ହଲ୍ ଏହି ପ୍ରଭାବ ପ୍ରଥମ ଥର ଦେଖିଥିଲେ ।
ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ଆବିଷ୍କୃତ ହେବାର ୧୮ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ହୋଇଥିବା ଏହି ପରୀକ୍ଷଣରେ ବ୍ୟବହୃତ ତାଙ୍କ ପରୀକ୍ଷା ଉପକରଣ ଓ ଏହି ପ୍ରଣାଳୀକୁ ସେତେବେଳର ଏକ ମହାନ ଆବିଷ୍କାର ବୋଲି କୁହାଗଲା ଓ ଏହାକୁ "ଚୁମ୍ବକ ଓ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରବାହର ନୂତନ ଆବିଷ୍କୃତ କ୍ରିୟା " ନାମରେ ପ୍ରକାଶ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଧାତବ-ଅକ୍ସାଇଡ୍-ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀ କ୍ଷେତ୍ର ପ୍ରଭାବିତ ଟ୍ରାଞ୍ଜିଷ୍ଟର୍ ପରି ଯନ୍ତ୍ରରେ ବଳଶାଳୀ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ଓ ନିମ୍ନ ତାପମାତ୍ରା ଯୋଗୁଁ ପ୍ରମାତ୍ର ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ପରିଦୃଷ୍ଟ ହୋଇଥାଏ ।
ଏଥିରେ ହଲ୍ ବୈଦ୍ୟୁତିକ ପରିବହନତା ପ୍ରମାତ୍ର ହଲ୍ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ପ୍ରମାତ୍ର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି ।
ଭାନ୍ ଡର୍ ପୌଙ୍କ ଆଦର୍ଶ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋଡ୍‍ରେ ମଧ୍ୟ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବର ବ୍ୟତିକ୍ରମ ଦେଖାଯାଇପାରେ ଯାହା ହଲ୍ ପ୍ରଭାବର ପରୀକ୍ଷଣ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ପଦାର୍ଥର ଅସମରୂପତା ଯୋଗୁଁ ହୋଇଥାଏ ।
ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ : -ପ୍ରକାର ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀରେ ଯୁକ୍ତ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ଦେଖାଯାଇପାରେ ।
ସମରୂପୀ ଓ ସମ-ବିନ୍ୟାସଯୁକ୍ତ ପଦାର୍ଥମାନଙ୍କରେ ଅଭିମୁଖତା ଅନୁପାତ ଅଧିକ ନଥିଲେ ଅକ୍ଷରୁ ଦୂରରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହଲ୍ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବିଭବ ଦେଖାଯାଇଥାଏ ।
ଉତ୍‍ପ୍ରେରିତ ବୈଦ୍ୟୁତିକ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଭାଜ୍ୟ ଓ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଘନତା-ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରର ସଦିଶ ଗୁଣନ ଫଳକୁ ଭାଜକ ବିଚାର କରି ଯେଉଁ ସଂଖ୍ୟା ମିଳେ ତାହାକୁ ହଲ୍ ଗୁଣାଙ୍କ ବୋଲି କୁହାଯାଏ ।
ହଲ୍ ଗୁଣାଙ୍କ ଏକ ସୁପରିବାହୀ ପଦାର୍ଥର ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଗୁଣ ଅଟେ ; କାରଣ ଚାର୍ଜ୍ ବାହକଙ୍କ ପ୍ରକୃତି, ସର୍ବମୋଟ ସଂଖ୍ୟା ଇତ୍ୟାଦି ଏଥିରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରବାହର ପରିମାଣ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରନ୍ତି ଓ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପଦାର୍ଥ ପାଇଁ ଏହା ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ।
ଆୟନୀଭୂତ ବାଷ୍ପରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ଓ କଠିନ ପଦାର୍ଥମାନଙ୍କରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ଯଥେଷ୍ଟ ଭିନ୍ନ ।
ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ଗାଇରୋ-ଆବୃତ୍ତି ଓ କଣିକାଙ୍କ ଧକ୍କା ଆବୃତ୍ତି ର ଅନୁପାତକୁ ହଲ୍ ପାରାମିଟର୍ କୁହାଯାଏ ।
ପ୍ଲାଜ୍‍ମା ଅବସ୍ଥାରେ ହଲ୍ ପାରାମିଟର୍‍ର ମୂଲ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେଉଥାଏ ।
ପରିବାହୀର ପାର୍ଶ୍ୱବର୍ତ୍ତୀ ବାହୁରେ କଣିକାଙ୍କ ଆବର୍ତ୍ତନ ଅନ୍ତର୍ନିହିତ ଗୁଣ ଯୋଗୁଁ ଆବର୍ତ୍ତନ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ଦେଖାଯାଏ ।
ପ୍ରଥମେ ୧୯୭୧ ମସିହାରେ ଏମ୍. ଆଇ. ଡ୍ୟାକୋନୋଭ୍ ଏବଂ ଭି. ଆଇ. ପେରେଲ୍ ଏହାର ପରିକଳ୍ପନା କରିଥିଲେ ଓ ୩୦ ବର୍ଷ ପରେ ଉଭୟ ଧାତବ ଓ ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀ ପଦାର୍ଥରେ ପରୀକ୍ଷଣଦ୍ୱାରା ଏହା ପ୍ରମାଣିତ ହୋଇଥିଲା ।
ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପରିବହନ କରୁଥିବା ଏକ ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀ ପଦାର୍ଥ ନିକଟରେ ଏକ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ସୃଷ୍ଟି କଲେ ଉଭୟ ବୈଦ୍ୟୁତିକ କ୍ଷେତ୍ର ଓ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ସହିତ ଲମ୍ବ ଭାବେ ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀ ଉପରେ ଏକ ବଳ ପ୍ରୟୋଗ ହୁଏ ।
ହଲ୍ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବିଭବ ପ୍ରବାହ ଦିଗ ସହ ସମାନ୍ତରାଳ ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀର ଦୁଇ ବାହୁମଧ୍ୟରେ ଦେଖାଦିଏ ।
ପାରମ୍ପରିକ ହୋଲ୍ ପ୍ରବାହ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ପ୍ରବାହର ବିପରୀତ ଦିଗରେ ହୁଏ ବୋଲି ଧରାଯାଏ ।
ଚାର୍ଜ୍ ବାହକ ଘନତ୍ୱ ହେଲେ ଓ ହୋଲ୍‍ର ଚାର୍ଜ୍‍କୁ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ଚାର୍ଜ୍‍ର ବିଯୁକ୍ତ ଭାବେ ଲେଖିଲେ ମିଳିବ ।
ପାରମ୍ପରିକ ବିଦ୍ୟୁତ୍-ଚୁମ୍ବକତ୍ତ୍ୱ ଅନୁସାରେ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ପ୍ରବାହର ବିପରୀତ ଦିଗରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇଥାଏ ।
କେତେକ ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀ ପଦାର୍ଥରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ହୋଲ୍ ପ୍ରବାହ ଘଟୁଥିବାରୁ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ବିଭବ ବିପରୀତ ମାନଯୁକ୍ତ ହୋଇଥାଏ ।
ନକ୍ଷତ୍ର ସୃଷ୍ଟି ସମୟରେ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥାଏ ସତ, ତେବେ ଗବେଷଣା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦୀଷ୍ଟ ମଡ଼େଲ୍‍ମାନଙ୍କ ଅନୁଧ୍ୟାନରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ଯୋଗୁଁ ମାଧ୍ୟାକର୍ଷଣୀୟ ନିପାତ ହୋଇଥାଏ ଯାହା ଫଳରେ ଆଦ୍ୟତାରା ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ।
ଅର୍ଦ୍ଧପରିବାହୀରେ ଉଭୟ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍ ଓ ହୋଲ୍ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପରିବହନ କରୁଥିବାରୁ ହଲ୍ ଗୁଣାଙ୍କ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବା ଜଟିଳତର ।
ଏକ ସାମାନ୍ୟ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ହଲ୍ ଗୁଣାଙ୍କକୁ ନିମ୍ନ ସୂତ୍ର ଆକାରରେ ପ୍ରକାଶ କରାଯାଇପାରେ :
ମର୍କ୍ୟୁରୀ ଟେଲୁରାଇଡ୍‍ରେ ଦୁଇ-ଆୟାମ ପ୍ରମାତ୍ର କ୍ଷେତ୍ର ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଆବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁଁ ନିମ୍ନ ତାପମାତ୍ରାରେ ଓ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରର ଅନୁପସ୍ଥିତିରେ ପ୍ରମାତ୍ର ଆବର୍ତ୍ତନ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ରହିଥାଏ ବୋଲି ସଦ୍ୟ ପରୀକ୍ଷଣରୁ ଜଣା ପଡ଼ିଛି ।
ଏଠାରେ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍‍ମାନଙ୍କ ଘନତ୍ୱ, ହୋଲ୍‍ମାନଙ୍କ ଘନତ୍ୱ, ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍‍ମାନଙ୍କ ଗତିଶୀଳତା, ହୋଲ୍‍ମାନଙ୍କ ଗତିଶୀଳତା ଏବଂ ହେଲା ମୌଳିକ ଏକକ ଚାର୍ଜ୍ ।
ବୃହତ୍ ପ୍ରୟୋଗ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ଏକା ପ୍ରକାରର ସୂତ୍ରଦ୍ୱାରା ହଲ୍ ଗୁଣାଙ୍କକୁ ପ୍ରକାଶ କରାଯାଇପାରିବ ।
ଏଥିରୁ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍‍ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟ ବୈଦ୍ୟୁତିକ କ୍ଷେତ୍ରର ଦିଗ ଜାଣିହେବ ।
ଏହି କାରଣରୁ ପରିବାହକ ଘନତ୍ୱ ବା ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରର ମାପ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବାରେ ହଲ୍ ପ୍ରଭାବ ଉପଯୋଗୀ ହୋଇଥାଏ ।
ପତଳା ତାରମାନଙ୍କରେ ହୋଲ୍ ପରିବର୍ତ୍ତେ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍‍ମାନେ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି ।
ଏଠାରେ ହେଲା ବାହକ ଇଲେକ୍‍ଟ୍ରନ୍‍ମାନଙ୍କ ବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରବାହ ଘନତ୍ୱ ଓ ହେଉଛି ଉତ୍‍ପ୍ରେରିତ ବୈଦ୍ୟୁତିକ କ୍ଷେତ୍ର ।
୨୦୧୭ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ୧୫ ତାରିଖରେ ଚୀନ ଓ ଭାରତ ସୀମାରେ ଥିବା ପାଂଗୋଂଗ୍ ତ୍ସୋରେ ଚୀନ ସୈନିକଙ୍କ ବଳପୂର୍ବକ ଲଦାଖ୍ ମଧ୍ୟକୁ ଅନୁପ୍ରବେଶର ଉଦ୍ୟମ ସମୟରେ ଉଭୟ ପକ୍ଷର ଅନେକ ସୈନ୍ୟ ଆହତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଗୁଇନ୍ଦା ଅଫିସରଙ୍କ ପ୍ରଦତ୍ତ ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ ଭାରତୀୟ ସୈନ୍ୟମାନେ ଚୀନୀ ଅନୁପ୍ରବେଶକାରୀଙ୍କୁ ଅଟକାଇବା ପରେ ଖରାପ ପାଗ ଯୋଗୁଁ ଅନୁପ୍ରବେଶ ଉଦ୍ୟମ ସଫଳ ହୋଇପାରିଲା ନାହିଁ ।
୨୦୧୭ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ୧୬ ତାରିଖରେ ଚୀନ‍ର ସରକାରୀ ଗଣମାଧ୍ୟମ ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ “ଦ ସ୍ପାର୍କ୍” ନାମକ ଏକ ଭାଗର ପ୍ରଯୋଜନା କରି ଟ୍ୱିଟର୍ ଜରିଆରେ ପ୍ରଚାର କରାଇଲା ।
“ସେଭେନ୍ ସିନ୍‍ସ୍ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ ” ନାମକ ଏହି ଭିଡିଓରେ ଚୀନ‍ର ଭାରତ ପ୍ରତି ନିକୃଷ୍ଟ ଜାତିଆଣ ଭାବର ପ୍ରଦର୍ଶନ ରହିଛି ।
ଏକ ପଗଡି ଓ ଲମ୍ବା ଦାଢି ରଖିଥିବା ଓ ଆଞ୍ଚଳିକ ଶୈଳୀରେ ଈଂରାଜୀ କହୁଥିବା ଏକ ଚରିତ୍ରକୁ ପ୍ରଦର୍ଶିତ କରି, ଭାରତୀୟମାନେ ଡୋକଲାମ୍ ଅନୁପ୍ରବେଶ ସମୟରେ ଶୋଇବାର ନାଟକ କରିବା, ଭାରତୀୟମାନଙ୍କ ଚମଡା ମୋଟା ଇତ୍ୟାଦି ଅନେକ ଅପମାନଜନକ ଶବ୍ଦର ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଇଥିଲା ।
ସେଥିରେ ଭାରତକୁ ଏକ “ଚୋର ଯିଏ କବାଟ ତାଡି ଘରକୁ ପଶେ ଓ ଘରୁ ବାହାରକୁ ଯାଏନାହିଁ” ବୋଲି ଅଭିହିତ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଭାରତ ପକ୍ଷରୁ ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀମତୀ ସୁଷମା ସ୍ୱରାଜ ସଂସଦରେ ଏକ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେଇ ଭାରତୀୟ ସେନାର ଡୋକଲାମରେ ସଡକ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ରୋକିବାଦ୍ୱାରା ଚୀନ‍ର ଏକଚାଟିଆ ଯଥାସ୍ଥିତି ପରିବର୍ତ୍ତନର ପ୍ରଚେଷ୍ଟାକୁ ବନ୍ଦ କରିଦିଆଯିବା କଥା କହିଥିଲେ ।
ସୀମା ବିବାଦରେ ସମ୍ପୃକ୍ତ ସମସ୍ତ ଦେଶ ନିଜ ନିଜ ପାଖରେ ରଖିଥିବା ଦସ୍ତାବିଜକୁ ନେଇ ଦାବୀ ଉପସ୍ଥାପନ କରନ୍ତି ।
ଏପରି କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ଆଲୋଚନା ସଫଳ ହୋଇପାରୁନଥିବାରୁ ଯଥାସ୍ଥିତି ବଜାୟ ରହିବା ହିଁ ପ୍ରକୃତ ପନ୍ଥା ଓ ଏକଚାଟିଆ ଭାବେ ଯଥାସ୍ଥିତି ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିବା ଗ୍ରହଣୀୟ ନୁହେଁ ବୋଲି କେତେକ ବିଶେଷଜ୍ଞ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ ।
ଅନ୍ୟ କେତେକ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଗଣମାଧ୍ୟମ ଭାରତ ଏବଂ ଚୀନ ମଧ୍ୟରେ ଏସୀୟ ମହାଶକ୍ତି ହେବାର ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଡୋକଲାମ୍ ବିବାଦର କାରଣ ବୋଲି ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ ।
ଦକ୍ଷିଣ ଚୀନ ସମୁଦ୍ରରେ ଚୀନ‍ର ଏକଚାଟିଆ ବ୍ୟବସାୟ ସ୍ୱାର୍ଥ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଭାରତ ନିଜ ମିତ୍ରଦେଶଙ୍କ ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ସମର୍ଥନ କରିଆସିଛି ।
“ନ୍ୟୁକ୍ଳୀୟ ଯୋଗାଣକାରୀ ଦେଶସମୂହ – ”ରେ ଭାରତର ପ୍ରାର୍ଥିତ୍ୱକୁ ଚୀନ ବିରୋଧ କରିଆସୁଛି ।
ତେଣୁ ଡୋକଲାମ୍ କ୍ଷେତ୍ରରେ କିଏ ମାନସିକ ବିଜୟ ଲାଭ କରୁଛି ତାହା ସେହି ରାଷ୍ଟ୍ରର ମନୋବଳ ଅଧିକ ବଢାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଗଲା ।
ଭୁଟାନ୍ ସରକାର ମତ ରଖିଲେ ଯେ ପୂର୍ବରୁ ଡୋକା-ଲା ଗିରିପଥ ପାଖରେ ସମାପ୍ତ ହୋଇଥିବା ସଡକକୁ ଚୀନ ଜାମ୍ଫେରୀ ନିକଟରେ ଥିବା ଜୋର୍ଣ୍ଣପେଲରିର ଭୁଟାନୀୟ ସୈନ୍ୟଶିବିର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ପ୍ରସାରିତ କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟମ କରୁଥିଲା ।
ଏହି ଅଞ୍ଚଳକୁ ଉଭୟ ଭାରତ ଓ ଭୁଟାନ୍ ଭୁଟାନ୍‍ର ଅଂଶ ବୋଲି ମାନ୍ୟତା ଦେଇଥିବା ବେଳେ ଏହାକୁ ଚୀନ ନିଜର କ୍ଷେତ୍ର ଭାବେ ଗଣନା କରେ ।
ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରୁ ଅଳ୍ପ ଦୂରତାରେ ଭାରତର ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସାମରିକ ସ୍ଥାନ “ସିଲିଗୁଡି କରିଡର୍” ଅବସ୍ଥିତ ।
ଡୋକଲାମ୍ ତ୍ରିରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ମିଳନସ୍ଥଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସଡକ ପଥ ରହିଲେ ଚୀନ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଯାୟୀ ସିଲିଗୁଡି କରିଡର୍ ଅକ୍ତିଆର କରି ସମସ୍ତ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କ ସହ ଭାରତରୁ ଯୋଗାଯୋଗ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ କରିବାରେ ସଫଳ ହୋଇପାରିବ ।
ତେଣୁ ୨୦୦୭ର ଭୁଟାନ୍ ସହ ହୋଇଥିବା ମିତ୍ରତା ଚୁକ୍ତିର ବ୍ୟବହାର କରି ଭାରତ ଭୁଟାନୀୟ ସୀମାରେ ପ୍ରହରି ବଢାଇବା ସହିତ ଏପରି ଚାପ ପରିସ୍ଥିତିରେ ସେ ଅଞ୍ଚଳର ସୁରକ୍ଷା ବଳକୁ ବୃଦ୍ଧି କଲା ।
୨୦୧୭ ମସିହାରେ ଭାରତୀୟ ସେନା ଓ ଚୀନ‍ର ପିପୁଲ୍‍ସ୍ ଲିବରେସନ୍ ଆର୍ମି ମଧ୍ୟରେ ଡୋକଲାମ୍ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏକ ବିବାଦ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା ।
ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଚୀନୀ ସେନା ଏକ ସଡକର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟମ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା ଯାହା ଏହି ବିବାଦର ମୂଳ କାରଣ ଥିଲା ।
ଡୋକଲାମ୍ ଅଞ୍ଚଳ ଡୋଂଗ୍‍ଲାଂଗ୍ ବା ଡୋଂଗ୍‍ଲାଂଗ୍ ଚାଓଚାଂଗ୍ ନାମରେ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ ।
୧୬ ଜୁନ୍ ୨୦୧୭ରେ ଚୀନୀ ସେନା ନିଜର ସଡକ ନିର୍ମାଣକାରୀ ଉପକରଣ ସହିତ ଡୋକଲାମ୍ ପହଞ୍ଚି ସେଠାରେ ଏକ ପୂର୍ବରୁ ଥିବା ଏକ ସଡକକୁ ଦକ୍ଷିଣ ପଟକୁ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ ।
ଡୋକଲାମ୍ କ୍ଷେତ୍ରଟି ଉପରେ ଚୀନ ଓ ଭୁଟାନ ନିଜର ଅଧିକାର ଦାବୀ କରୁଥିବାରୁ ଏହା ଏକ ବିବାଦୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ।
ଏହି ବୁଝାମଣା ଅନୁସାରେ ଭୁଟାନ୍‍ର ରାଜନୈତିକ, କୂଟନୈତିକ ଓ ସାମରିକ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଭାରତକୁ ଭୁଟାନ୍‍ର ପଥପ୍ରଦର୍ଶକ ହେବାର ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅନୁମତି ମିଳିଲା ।
ନୂଆ ମିତ୍ରତା ଚୁକ୍ତି ଅନୁସାରେ ବୈଦେଶିକ ସମ୍ପର୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭୁଟାନ୍ ଭାରତର ଦିଗ୍‍ଦର୍ଶନ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ଓ ଭାରତ ଭୁଟାନ୍‍କୁ ସୀମାରେଖା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇଦେବ ।
ଏହି ମିତ୍ରତା ଚୁକ୍ତିର ଦ୍ୱିତୀୟ ଅନୁଚ୍ଛେଦ ଅନୁସାରେ : ଭାରତ ଓ ଭୁଟାନ୍ ମଧ୍ୟରେ ରହିଥିବା ଘନିଷ୍ଠ ବନ୍ଧୁତା ଓ ପରସ୍ପର ପ୍ରତି ସହାୟକ ମନୋବୃତ୍ତିକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ଭାରତର ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସରକାର ଓ ଭୁଟାନ୍‍ ରାଜ୍ୟର ସରକାର ନିଜର ରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ସ୍ୱାର୍ଥରକ୍ଷା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ପରସ୍ପର ସହିତ ସହଯୋଗ କରିବେ ।
୨୦୧୭ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ୨ ତାରିଖରେ ଚୀନ‍ର ବିଦେଶ ମନ୍ତ୍ରୀ ପୁଣି ଥରେ ୧୫ ପୃଷ୍ଠାର ଏକ ସରକାରୀ ଦସ୍ତାବିଜ ପ୍ରକାଶ କଲେ ଯେଉଁଥିରେ ସୀମାର ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଅବସ୍ଥା, ଓ ଭାରତ ପ୍ରତି ଚୀନ‍ର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଲିଖିତ ଥିଲା ।
ଏହି ଦସ୍ତାବିଜ ଅନୁସାରେ ଭାରତର ପ୍ରାୟ ୪୦ ସୈନିକ ବୁଲ୍ଡୋଜର୍ ସହିତ ଡୋକଲାମରେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ ।
ଭୁଟାନ୍‍କୁ ଢାଲ ଭଳି ବ୍ୟବହାର କରି ଭାରତ ଚୀନ‍ର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ମାମଲାରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରୁଛି ଏବଂ ଚୀନ ଓ ଭୁଟାନ୍‍ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ସାମା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଆଲୋଚନାକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି ।
ଭାରତର ଏପରି ଅନୁପ୍ରବେଶ ଚୀନ‍ର ସମ୍ମାନ ଓ ଅଧିକାର ଏବଂ ତା’ ସହିତ ଭୁଟାନ୍‍ର ସ୍ୱାଧୀନତାକୁ ମଧ୍ୟ କ୍ଷୁଣ୍ଣ କରୁଛି ।
ଚୀନ ସେହି ୧୫ ପୃଷ୍ଠାରେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲା ଯେ ଚୀନ ନିଜର ସ୍ୱାର୍ଥରକ୍ଷା ପାଇଁ କରିବାକୁ ଯାଉଥିବା ସଡକ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ପୂର୍ବରୁ ଭାରତକୁ ସୂଚନା ଦେଇଥିଲା ।
ଜୁନ୍ ୩୦ ତାରିଖ ଦିନ ଭାରତୀୟ ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଡୋକଲାମ୍ ବିବାଦର ସ୍ଥିତି ଓ ନୂତନ ତଥ୍ୟ ସହିତ ଏକ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ପ୍ରକାଶ କଲା ।
୨୦୧୨ ମସିହାରେ ଭାରତ ଓ ଚୀନ ମଧ୍ୟରେ ତ୍ରିରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ମିଳନ ବିନ୍ଦୁ ସମ୍ପର୍କରେ ହୋଇଥିବା ବୁଝାମଣାକୁ ଚୀନ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିଛି ଓ ଏହି ସ୍ଥାନର ଯଥାସ୍ଥିତି ବଦଳାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି ବୋଲି ଭାରତ ଏହି ବିଜ୍ଞପ୍ତିରେ ଅଭିଯୋଗ କଲା ।
ତ୍ରିରାଷ୍ଟ୍ରୀୟ ମିଳନ ସ୍ଥଳରୁ ଭାରତର ସିଲିଗୁଡି କରିଡର୍ ଓ ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରତି ଚୀନ ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି ବୋଲି ଭାରତ ସ୍ପଷ୍ଟ କଲା ।
ବିଜ୍ଞପ୍ତିରେ ଭାରତ ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ ଦେଲା ଯେ ଡୋକା-ଲା ଗିରିପଥରେ ନିଯୁକ୍ତ ଭାରତୀୟ ସୈନିକ ଭୁଟାନର ସହାୟତାରେ ଓ ଅନୁରୋଧ କ୍ରମେ ସଡକ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ କରୁଥିବା ଚୀନ‍ର ସେନାକୁ ଯଥାସ୍ଥିତି ବଦଳାଇବାର ଚେଷ୍ଟାରୁ ଓହରିଯିବାକୁ ଅନୁରୋଧ ପୂର୍ବକ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିଥିଲେ ।
୧୯୫୮ ପରଠାରୁ ଚୀନୀମାନେ ନିଜ ମାନଚିତ୍ରରେ ଭୁଟାନୀୟ କ୍ଷେତ୍ରର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ନିଜର ବୋଲି ଦର୍ଶାଇ ଆସୁଥିଲେ ।
ଏଥିରେ ଭାରତ ସହାୟକର ଭୂମିକାରେ ରହିଥିଲା କିନ୍ତୁ ଡୋକଲାମ୍ କ୍ଷେତ୍ରର ନିର୍ବିବାଦ ଅଧିକାର ସମ୍ପର୍କରେ କୌଣସି ନିଷ୍ପତ୍ତି ହୋଇପାରିଲା ନାହିଁ ।
କିନ୍ତୁ ଭୁଟାନ୍‍ର ଅସ୍ତ୍ର ବ୍ୟବହାର ନ କରିବାର ନୀତି ଉଭୟ ଦେଶଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରି ରଖିଛି ।
୧୮୯୦ ମସିହାରେ ଚୀନ ଓ ବ୍ରିଟେନ୍ ମଧ୍ୟରେ କଲିକତାରେ ହୋଇଥିବା ଏକ ଚୁକ୍ତିନାମାର ପ୍ରଥମ ଅନୁଚ୍ଛେଦକୁ ଭିତ୍ତିକରି ଚୀନ ଡୋକଲାମ୍ ଅଞ୍ଚଳ ଉପରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣର ଅଧିକାର ଦାବୀ କରୁଛି ।