polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ଆଠ ବର୍ଷ ଶିକ୍ଷକତା କରିବା ପରେ, ୧୯୪୩ ମସିହାରେ ସେ କଳାହାଣ୍ଡିଠାରେ ରାଜା ପ୍ରତାପ କେଶରୀ ଦେଓଙ୍କଦ୍ୱାରା ଖୋଲିଥିବା ପ୍ରାଚୀନ ସଂସ୍କୃତି ଗବେଷଣା କେନ୍ଦ୍ରରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ।
୧୯୫୦ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଅନୁଷ୍ଠାନରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ଅନେକ ପ୍ରାଚୀନ ପୋଥି, ମନ୍ଦିର, ଦେବ ପ୍ରତିମା, ଶିଳାଲେଖ ଇତ୍ୟାଦି ଉଦ୍ଧାର କରିଥିଲେ ।
ଗଡ଼ଜାତ ସମ୍ମିଶ୍ରଣ ପରେ, ସେ ଓଡ଼ିଶା ରାଜ୍ୟ ସଂଗ୍ରହାଳୟରେ ଜଣେ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱବିତ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟାରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ମଧ୍ୟରେ ସେ ଚଉଷଠି ଯୋଗିନୀ ଭଳି ବହୁ ପୁରାତନ ମନ୍ଦିରକୁ ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆଣିବାରେ ସମର୍ଥ ହୋଇଥିଲେ ଓ ସେଗୁଡିକର ପୁନରୁଦ୍ଧାର ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ଆରମ୍ଭରେ ସେ ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ ହିଁ ପାଠ ପଢ଼ିଥିଲେ କିନ୍ତୁ ପରେ ୧୯୨୫ ମସିହାରେ ଉଚ୍ଚଶିକ୍ଷା ନିମନ୍ତେ ସେ ଖୋର୍ଦ୍ଧା ଯାଇଥିଲେ ।
କେଦାରନାଥ ମହାପାତ୍ର, ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ଐତିହାସିକ, ଗବେଷକ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱ ବିଶାରଦ ଥିଲେ ।
ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ, ସଂସ୍କୃତି, ପରମ୍ପରା ଉପରେ ସେ ବହୁ ଗବେଷଣାତ୍ମକ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରିଛନ୍ତି ।
ଚଉଷଠି ଯୋଗିନୀ ମନ୍ଦିରକୁ ଲୋକଲୋଚନକୁ ଆଣିବାର ଶ୍ରେୟ କେଦାରନାଥଙ୍କୁ ହିଁ ଯାଏ ।
ବିନ୍ଦୁସାଗର କୂଳରେ କେଦାରନାଥ ଗବେଷଣା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ତାଙ୍କ ସ୍ମୃତି ବହନ କରି, ପ୍ରତ୍ନତତ୍ତ୍ୱ ଓ ଇତିହାସର ଗବେଷଣା ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି ।
୧୯୭୪ ମସିହାରେ ସେ ରାଜ୍ୟସଭାକୁ ମନୋନୀତ ହେଇ ପରବର୍ତ୍ତୀ ୩ ଥର ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ରାଜ୍ୟ ସଭାକୁ ଯାଇଥିଲେ ଓ ସମୁଦାୟ ୨୪ ବର୍ଷ କାଳ ରାଜ୍ୟ ସଭା ସଦସ୍ୟା ରହିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କୁ ୧୯୮୪ ମସିହାରେ କେନ୍ଦ୍ର ପାର୍ଲିଆମେଣ୍ଟରୀ ବିଭାଗର ରାଜ୍ୟ ପାହ୍ୟା ମନ୍ତ୍ରୀ କରାଯାଇଥିଲା ।
୧୯୮୫ରୁ ୮୯ ମସିହା ମଧ୍ୟରେ ସେ ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ୨୮ ସୂତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଯାହା ମୁଖ୍ଯତଃ ମହିଳା ଓ ଶିଶୁମାନଙ୍କ ବିକାଶ ପାଇଁ ରହିଥିଲା , ତାହାର ପରିଚାଳନା ଦାୟିତ୍ୱରେ ରହିଥିଲେ ।
ସେ ସର୍ବଦା ରାଜନୀତିରେ ଅଧିକ ମହିଳାଙ୍କ ଅଂଶ ଗ୍ରହଣ ପାଇଁ ଉତଶାହିତ କରୁଥିଲେ ।
ପଞ୍ଚାୟତି ରାଜ ନିର୍ବାଚନରେ ୩୩ % ମହିଳା ସଦସ୍ୟା ରହିବା ଆଇନ ତାଙ୍କର ଉଦ୍ୟମ ଫଳରେ ହେଇଥିଲା ।
ଏପରିକି ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ସେବା , ଆଇନ ବିଭାଗ ସେବା ଓ ଅନ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅଧିକ ମହିଳାଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ଥାନ ସଂରକ୍ଷଣ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଉଦ୍ୟମ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ରହିଥିଲା ।
ସେ ୧୦୬୯ ମସିହାରେ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଓ ତାଙ୍କ ଶାଶୁ , ଶଶୁରଙ୍କଠାରୁ ପ୍ରେରଣା ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସରେ ଯୋଗ ଦେଇ ତାଙ୍କର ରାଜନୈତିକ ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ଭାୟୋଲେଟଙ୍କ ୧୦୬୯ ମସିହାରେ ପରଲୋକ ହେଇଯାଇଥିଲା ଓ ମାର୍ଗାରେଟ ରାଜନୀତିରେ ତାଙ୍କ ସ୍ଥାନ ପୂରଣ ପାଇଁ ଆଗେଇ ଆସିଥିଲେ ।
ସେ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ କଂଗ୍ରେସ ଦଳରେ ଯୋଗ ଦାନ କରି ଏହାର କର୍ଣାଟକ ରାଜ୍ୟ ଶାଖାରେ ସାଙ୍ଗଠନିକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ମାର୍ଗାରେଟ୍ଙ୍କ ଜନ୍ମ କର୍ନାଟକ ରାଜ୍ୟର ମାଙ୍ଗାଲୋରେଠାରେ ଏକ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିୟାନ ପରିବାରରେ ହେଇଥିଲା ।
ସେ ବାଙ୍ଗାଲୋରେର ମାଉଣ୍ଟ କର୍ମେଲ କଲେଜ ଡିଗ୍ରୀ ଓ ବାଙ୍ଗାଲୋର ସରକାରୀ ଆଇନ କଲେଜରୁରୁ ଆଇନରେ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ ।
ସେ ଛତ୍ର ଜୀବନରୁ ଯାନୀ ସୁ- ବକ୍ତା ଥିଲେ ଓ ଛାତ୍ର ଆନ୍ଦୋଳନରେ ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଆସୁଥିଲେ ।
ମାର୍ଗାରେଟ୍ ଅଲଭା ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ରାଜସ୍ଥାନର ପୂର୍ବତନ ରାଜ୍ୟପାଳ ଥିଲେ ।
ଏହା ପୂର୍ବରୁ ସେ ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ ରାଜ୍ୟର ମଧ୍ୟ ରାଜ୍ୟପାଳ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ସେ ରାଜ୍ୟପାଳ ହେବା ଆଗରୁ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସ ଦଳର ଜଣେ ମୁଖ୍ୟ ନେତ୍ରୀ ଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ପରେ ଆମଦାନୀ -ରପ୍ତାନି ବ୍ୟବସାୟରେ ସଫଳତାର ସହ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ ।
ବିଦ୍ୟା ଲାଭ କଳା ପରେ ସେ ଜଣେ ଆଇନଜୀବୀ ଭାବରେ ନିଜର କର୍ମଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ସେ ସମାଜ ସେବା ପାଇଁ କରୁଣା ବେସରକାରୀ ଅନୁଷ୍ଠାନ ସ୍ଥାପନ କରି ମୁଖ୍ଯତଃ ଶିଶୁ ଓ ମହିଳା ମାନକ ବିକାଶ ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ସେ ମିଳିତ ଜାତି ସଂଘରେ ମଧ୍ୟ ମହିଳା ମନକୁ ବେଶୀ ଅଧିକାର ଦେବା ସପକ୍ଷୀରେ ଲୋକମତ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ ।
ଉତ୍ସବରୁ ଫେରିବା ପରେ, ସେ ବିଷାଦଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇ, ନିଜକୁ ଘର ମଧ୍ଧ୍ୟରେ ବନ୍ଦ କରି ରଖିଥିଲେ ।
ପରଦିନ ସୁନାଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କ ପରିବାରର ସମସ୍ତେ ମିନତୀଙ୍କୁ ବିବାହ ପାଇଁ ବୁଝାଇ ବିଫଳ ହୋଇଥିଲେ ।
ମାର୍ଚ୍ଚ ମାସରେ ମିନତୀ ତାଙ୍କ ସାନ ଭଉଣୀଙ୍କ ସହ ଏକୁଟିଆ ଥିବାବେଳେ, ନିଶାଗ୍ରସ୍ତ ସୁନା ଦୁର୍ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲେ ।
କୌଶଳକ୍ରମେ ସେ ଖସି ଆସିଥିଲେ ଓ ପରଦିନ ଏହା ସମ୍ବନ୍ଧରେ ନିଜ ପରିବାରକୁ ଜଣାଇଥିଲେ ।
ସେହିଦିନ ରାତିରେ ସେ ଘର ଛାଡି ଜଙ୍ଗଲକୁ ଚାଲି ଯାଇଥିଲେ ଓ ଗଛ ମୂଳେ ରାତି କଟାଇଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ମତରେ, "ମୁଁ ମରିଯିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିଲି, କିନ୍ତୁ ଏକ ପୌଢଙ୍କ ସହ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୀବନ କାଟିବାକୁ ନୁହେଁ ।
କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲା, ନୂଆସାହି ଅନ୍ତର୍ଗତ ସମସ୍ତ ବାସିନ୍ଦା, ପ୍ରାଚୀନ ମୁଣ୍ଡା ଆଦିବାସୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ ।
ଜାନୁଆରୀ ୧୫, ୨୦୦୪ ମସିହାରେ ମାଗ ପର୍ବ ଅବସରରେ, ମିନତୀ, ନୂଆ ପୋଷାକରେ ଅନ୍ୟ ଝିଅ, ପୁଅଙ୍କ ସହ, ମଧ୍ଧ୍ୟରାତ୍ରରେ ନାଚିବାକୁ ଯାଇଥିଲେ ।
ପ୍ରଥା ଅନୁସାରେ ସେହି ସମ୍ପ୍ରଦାୟର କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଏକ ଝିଅ ଉପରକୁ ସିନ୍ଦୁର ଫିଙ୍ଗିବ ଓ ଯଦି ତାହା ସେ ଝିଅର କପାଳରେ ପଡିବ, ତେବେ ଇଚ୍ଛା ଥାଉ ବା ନଥାଉ, ଝିଅଟି ସେ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ବିବାହ କରିବ ।
ମିନତୀଙ୍କ ଅନୁସାରେ, "ଏମିତି ଏକ ପ୍ରଥା ବିରୋଧରେ ଯିବା ସହଜ ନୁହେଁ, ଯେଉଁଥିରେ ନିଜ ପରିବାର ଲୋକ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଥାଆନ୍ତି ।
ତାଙ୍କ କହିବା ଅନୁଯାୟୀ, "ଘନ ଜଙ୍ଗଲରେ ୭ ଦିନ କଟାଇବା ପରେ, ମୁଁ କୌଣସି ପରିସ୍ଥିତିକୁ ସାମ୍ନା କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିଲି ।
ମୁଁ ଜାଣିଥିଲି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିପାରିବି ନାହିଁ, କିନ୍ତୁ ଜଣଙ୍କୁ ଏହାର ବିରୋଧ କରିବାର ଅଛି ।
ତେର ବର୍ଷୀୟ ମିନତୀ ଗାଗାରିଆ , ପ୍ରାଚୀନ ଆଦିବାସୀ ସଂସ୍କୃତି ବାଲ୍ୟ ବିବାହର ବିରୋଧ କରି ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ଉଦାହରଣ ପାଲଟିଥିଲେ ।
ସେହି ପର୍ବ ଅବସରରେ ୫୦ ବୟସ୍କ ସୁନା ହେମ୍ବ୍ରମ୍, ମିନତୀଙ୍କ ଉପରକୁ ସିନ୍ଦୁର ପକାଇଥିଲେ ।
ସୁନା, ମିନତୀଙ୍କର ମାତୃ ସମ୍ପର୍କୀୟ ଥିଲେ ଓ ୨୦୦୧ ମସିହାରେ ମିନତୀଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ, ସେ ମିନତୀଙ୍କ ଘରେ ରହୁଥିଲେ ।
ବଙ୍ଗାଳୀ ସିନେମାରେ ତାଙ୍କର ଅଭିନୟ ଜୀବନ ଆରମ୍ଭ କରିଥିବା କେଶଟୋ ପରେ ମୁମ୍ବାଇ ଆସି ହିନ୍ଦୀ ସିନେମାରେ ଆଗଧାଡିର ହାସ୍ୟ କଳାକାର ହିସାବରେ ଆସ୍ଥାନ ଯମେଇଥିଲେ ।
ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ଖ୍ୟାତି ସମ୍ପନ୍ନ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଋତ୍ୱିକ ଘଟକଙ୍କ ସହ ତାଙ୍କର ଖୁବ ବନ୍ଧୁତା ଥିଲା ଓ ସେ ତାଙ୍କର ଅନେକ ଫିଲ୍ମରେ ଛୋଟ କିନ୍ତୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ ଭୂମିକାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ତା ମଧ୍ୟରୁ ଅଯାନ୍ତ୍ରିକ, ବାରି ଠେକୋ ପାଳିୟେ, ନାଗରିକ ଆଦି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।
କେଶଟୋ ମୁଖାର୍ଜୀ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ସିନେମା କଳାକାର ଯିଏ ହାସ୍ୟରସାତ୍ମକ ଭୂମିକା ପାଇଁ 50 ଦଶକରୁ ୮୦ ଦଶକର ମଧ୍ୟ ଭାଗ ଯାଏ ଖୁବ ଜନପ୍ରିଯ ଥିଲେ ।
ସେ ମଦ୍ୟପ ଭୂମିକା ଏପରି ନିଖୁଣତାର ସହ ଅଭିନୟ କରୁଥିଲେ ଯେ ଦର୍ଶକମାନେ ହସି ହସି ବେଦମ ହେଇ ଯାଉଥିଲେ ।
'ହେମ'ର ଜୈବସଂଶ୍ଲେଷଣ କରୁଥିବା ଜିନର ମ୍ୟୁଟେସନ ଯୋଗୁ ସାଧାରଣତଃ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ ଓ ଅନୁବଂଶିକ ଭାବରେ ଗତି କରେ ।
ହେମୋକ୍ରୋମାଟୋସିସ , ହେପାଟାଇଟିସ ସି, ଆଲକ‌ହଲ ବା ଏଚଆଇଭି/ଏଡସ ଯୋଗୁ ଯେଉଁ ପରଫିରିଆ ହୁଏ ତାହାକୁ ପରଫିରିଆ କ୍ୟୁଟାନିଆ ଟାର୍ଡ଼ା କୁହାଯାଏ ।
ଅନ୍ତର୍ନିହିତ କ୍ରିୟାବିଧି ଯୋଗୁ ହେମ ପରିମାଣ କମିଯାଏ ଓ ହେମ ତିଆରିରେ ଲାଗୁଥିବା ଉପାଦାନ ସବୁ ଜମାହୋଇଯାଏ ।
ଯକୃତ ବା ଅସ୍ଥିମଜ୍ଜା ପ୍ରଭାବିତ ହେବା ଅନୁସାରେ ଏହାର ଶ୍ରେଣୀ ବିଭାଗ କରାଯାଏ ।
ପରଫିରିଆ ଏକ ରୋଗ ଗୋଷ୍ଠୀର ନାମ ଯେଉଁଥିରେ ଦେହରେ ପରଫିରିନ ଜମିଯାଇ ଚର୍ମ ଓ ସ୍ନାୟୁ ମଣ୍ଡଳକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରେ ।
ସ୍ନାୟୁ ମଣ୍ଡଳକୁ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବା ବେମାରୀକୁ ମଧ୍ୟ ଆକ୍ୟୁଟ ପରଫିରିଆ କୁହାଯାଏ ।
ଆକ୍ୟୁଟ ପରଫିରିଆ ରୋଗର ଲକ୍ଷଣ: ପେଟ ଯନ୍ତ୍ରଣା , ବାନ୍ତି , ଦ୍ୱନ୍ଦ, କୋଷ୍ଠକାଠିନ୍ୟ , ଜ୍ୱର ଓ ବାତ ।
ଆଲକ‌ହଲ , ଧୁମ୍ରପାନ , ମାନସିକ ଚାପ ଓ କେତେକ ଔଷଧ ଏହି ରୋଗ ଟ୍ରିଗର କରିବାରେ କାମ କରନ୍ତି ।
ଫେଲିକ୍ସ ହୋପ-ସେଲର ସନ ୧୮୭୧ରେ ପ୍ରଥମେ ଏହାର ଅନ୍ତର୍ନିହିତ କାର୍ଯ୍ୟବିଧି ଲେଖିଥିଲେ ।
ଆକ୍ୟୁଟ ପରଫିରିଆ ହୋଇଥିଲେ ଶିରାଭ୍ୟନ୍ତର ହେମ ଓ ଗ୍ଲୁକୋଜ ଦ୍ରବଣ ଦିଆଯାଏ ।
ପର ବର୍ଷ ସେ ଚୀନର ଝଅ କ୍ଷୁଇଙ୍କ ସହ ସମାନ ପଏଣ୍ଟ ରଖି ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ରହିଥିଲେ ।
୨୦୦୯ ମସିହାରେ ତାଙ୍କୁ ତୁରୀଣଠାରେ ଚାଲିଥିବା ୩୭ ତମ ବିଶ୍ୱ ଚେସ ଅଲିମ୍ପିଆଡରେ ଜାଣି ଶୁଣି ଭାଗ ନ ନେଇଦେବାର ଅଭିଯୋଗ ଭାରତୀୟ ଚେସ ଫେଡେରେସନ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଆଣିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ କୋଚ ଭାବରେ ରହିଥିବା ତାଙ୍କ ପିତା କୋନେରୁ ଅଶୋକଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସଙ୍ଗେ ଯିବାକୁ ନ ଦେବାର ଅଭିଯୋଗ ମଧ୍ୟ ସେ କରିଥିଲେ ଓ ସେହି ବିବାଦ ବର୍ତ୍ତମାନ ଯାଏ ରହିଛି ।
୨୦୦୫ ମସିହାରେ ସେ ରୁଷିଆର ବରିଷ୍ଠ ମହିଳା ପ୍ରତିଯୋଗୀ ମାନଙ୍କ ସହ ଖେଳି ନର୍ଥ ଉରାଲ କପରେ ବିଜୟିନୀ ହେବାର ସୌଭାଗ୍ୟ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ ।
ମୁମ୍ବାଇଠାରେ ସେ ୨୦୦୯ ମସିହା ମେୟର କପରେ ସେ ବିଶ୍ୱର ପୋଖତ ପୁରୁଷ ଚେସ ଖେଳାଳିଙ୍କ ସହ ମଧ୍ୟ ଖେଳି ପ୍ରଥମ ୪ଟି ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟରେ ରହିଥିଲେ ।
ଏହି ପାର୍କ ଛତିଶଗଦ ରାଜ୍ୟରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ପାର୍କଠାରୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଓ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ।
ଇନ୍ଦ୍ରାବତୀ ନଦୀ ଏହି ପାର୍କର ପୂର୍ବ ଅଞ୍ଚଳରୁ ପଶ୍ଚିମ ଅଞ୍ଚଳ ଯାଇ ପ୍ରବାହିତ ଓ ଏହା ସେ ପଟରେ ପ୍ରାଚୀର ପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ ।
ଭାରତୀୟ ବାଇଶନ , ସଂଭର , ଚିତଳ ଚାରି ଶ୍ରୁଙ୍ଗ ବିଶିଷ୍ଟ ହରିଣ , ଜଙ୍ଗଲି ଶ୍ୱାନ , ଉଡନ୍ତା ନେଉଳ ପୋର୍କୁପାଇନ ଆଦି ଏହାର ମୂଲ୍ଯବାନ ପ୍ରନିସମ୍ପଦ ଭିତରେ ଅଛନ୍ତି ।
ଏହା ଚ୍ଯହାଡ ବହୁ ସହନ୍ୟାରେ କୋବରା , ପାଇଥନ ଜାତୀୟ ସରୀସୃପ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଯାଇଥାନ୍ତି ।
ମୁଖ୍ଯତଃ ପାର୍ବତ୍ଯ ଆରଣ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ ଏହି ପାର୍କରେ ବହୁବିଧ ପ୍ରକାର ବନ୍ୟ ପ୍ରାଣୀ ଓ ପକ୍ଷୀ ରହନ୍ତି ।
ସେଥିମଧ୍ୟରୁ କେତେକ ଅବଲୁପ୍ତ ଅବସ୍ଥାକୁ ଆସୁଥିବା ବିରଳ ପ୍ରଜାତିର ଜୀବ ଜନ୍ତୁ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।
ଚିର ସବୁଜ ତଥା ଘ୍ଯଞ୍ଚ ଆରଣ୍ୟରେ ପରିପୂର୍ଣ ଏହି ପାର୍କ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କୁ ବହୁ ସଂଖ୍ୟା ରେ ଆକର୍ଷିତ କରେ ।
ଏଠାରୁ ନିକଟତମ ଗ୍ରାମ କୁଟୃଇଠାରୁ 22.4 କିଲୋମିଟର ଜଗଦଳ ପୁର - ଭୋପାଲପଟ୍ଟନାମ ରାସ୍ତାରେ ଆସିଲେ ପହଞ୍ଚି ହୁଏ ।
ଏଠାରେ ଟ୍ରାପିକାଳ ଜାତୀୟ ଆର୍ଦ୍ର ଭୂ7ମି ଜଙ୍ଗଲରେ ହଉଥିବା ଶାଲ , ପିଆଶାଳ , ଓ ବାଉଶ ବୃକ୍ଷ ବହୁଳ ପରିମାଣରେ ଦେଖାଯାଇଥାଏ ।
ଏହି ଜଙ୍ଗଲ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ତୃଣଭୂମିଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ରହିଥିବାରୁ ତାହା ଆରଣ୍ୟ ମହିଷୀ ଓ ଚିତଳ , ସଂବର , ହରିଣ ନୀଳଗାଇ , ଗୌର ଆଦି ଜନ୍ତୁଙ୍କ ପାଇଁ ଆହାର ଦେଇଥାଏ ।
ଇନ୍ଦ୍ରାବତୀ ଜାତୀୟ ପାର୍କ ବ୍ହରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଛତିଶଗଦର ବିଜାପୁର ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ ।
କାଲଗରୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଜେମ୍ସ ଗସଲିଙ୍ଗ ବିଜ୍ଞାନରେ ସ୍ନାତକ ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କରିଥିଲେ ଓ ଏମ.ଏ ଓ ପି.ଏଚ.ଡି କାର୍ଣ୍ଣିଗ ମେଲନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ସଂପର୍ଣ୍ଣ କରିଥିଲେ।
ସନ୍ ମାଇକ୍ରୋ ସିସ୍ଟମ୍ରେ ଯୋଗ ଦେବା ଆଗରୁ କାର୍ଣ୍ଣିଗ ମେଲନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟଠାରେ ସେ ୧୬-ୱେ କମ୍ପ୍ୟୁଟର ସିସ୍ଟମ ପାଇଁ ୟୁନିକ୍ସର ମଲ୍ଟି ପ୍ରୋସେସର ତିଆରି କରିଥିଲେ।
ସନ୍ ମାଇକ୍ରୋ ସିସ୍ଟମକୁ ଓରାକେଲ୍ କର୍ପୋରେସନ କିଣିବା ପରେ ସେ ଏପ୍ରିଲ ୨,୨୦୧୦ ମସିହାରେ ଗସ୍ଲିଙ୍ଗ ସନ୍ ମାଇକ୍ରୋ ସିସ୍ଟମରୁ ବିଦାୟ ନେଇଥିଲେ।
ସେ ୱିନ୍‌ଡୋୱିଙ୍ଗ୍ ସିସ୍ଟମ ଉଦ୍ଭାବକ ମଧ୍ୟ ଅଟନ୍ତି କିନ୍ତୁ ସନ୍ ମାଇକ୍ରୋ ସିସ୍ଟମ ଏହାକୁ ମୁକ୍ତ ବ୍ୟବହାର ଯୋଗ୍ୟ କରିବାର ଅନ୍ୁମତି ଦେଇନଥିବାରୁ ଏହା ପରେ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲା।
ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଗାରୋ ପାହାଡ ଅତିକ୍ରମ କଲା ପରେ ଢୁବୁରିଠାରେ ବଙ୍ଗଳାଦେଶର ସମତଳ ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରବେଶ କରେ ।
ନିଜ ଗତିପଥରେ ଚିଲମାରୀ ଅତିକ୍ରମ କଲା ପରେ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ ଏହାର ମୁଖ୍ୟ ଉପନଦୀ ତିସ୍ତା ନଦୀ ସହିତ ମିଳିତ ହୁଏ ।
ଜମୁନା ନାମରେ ପରିଚିତ ଏହାର ପଶ୍ଚିମ ଶାଖାନଦୀ ବିଭାଜିତ ଜଳର ଅଧିକାଂଶ ଭାଗ ସହିତ ଗଙ୍ଗା ନଦୀର ନିମ୍ନ ଶଯ୍ୟା ସହିତ ଗୋଆଲୁନ୍ଦ ଘାଟଠାରେ ମିଳିତ ହୁଏ ।
ଏହାର ପୂର୍ବ ଶାଖା ନଦୀକୁ ନିମ୍ନ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ବା ପୁରୁଣା ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ବୋଲି କୁହାଯାଏ ।
ପୂର୍ବେ ପ୍ରଶସ୍ତ ଥିବା ନିମ୍ନ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଏବେ କ୍ରମଶଃ ସଂକୁଚିତ ହୋଇଯାଇଛି ।
ପୁଣି ଆଗକୁ ପଦ୍ମା ନଦୀ ଏବଂ ମେଘନା ନଦୀ ଚାନ୍ଦପୁର ନିକଟରେ ମିଳିତ ହୋଇ ବଙ୍ଗୋପସାଗରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଛନ୍ତି ।
୫୯,୫୭୦ ବର୍ଗ କି.ମି. ବିଶିଷ୍ଟ ଗଙ୍ଗା-ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ରର ତ୍ରିକୋଣଭୂମିରେ ଅନେକ ଛୋଟ ନଦୀ ମିଳିତ ହୋଇଛନ୍ତି ଓ ଏହା ଜୁଆର-ଭଟ୍ଟାଦ୍ୱାରା ସର୍ବଦା ପ୍ରଭାବିତ ।
ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶର ଉଚ୍ଚ ଭୂମିରେ ସିଆଂଗ୍ ନଦୀ ଓ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ସମତଳ ଅଞ୍ଚଳରେ ଦିହାଂଗ୍ ନଦୀ ନାମ ସହିତ କିଛି ଦୂର ପ୍ରବାହିତ ହେଲାପରେ ଆସାମରେ ଦିବାଂଗ୍ ଓ ଲୋହିତ ଉପନଦୀମାନଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ମିଳିତ ହୋଇଛି ।
ଲୋହିତ ନଦୀର ମିଳନ ସ୍ଥଳ ପରେ ଏହି ନଦୀ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀର ପରିଚୟ ଧାରଣ କରିଛି ଓ ୧୪୫୦ କି.ମି. ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ମିଶିଛି ।
ନିଜର କ୍ଷୀଣସ୍ରୋତ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ନଦୀ ଆସାମରେ ପ୍ରାୟ ୮ କି.ମି. ପ୍ରସ୍ଥ ବିଶିଷ୍ଟ ଶଯ୍ୟାରେ ପ୍ରବାହିତ ହୁଏ ।
ଆସାମରେ ଅନେକ ପାହାଡ଼ିଆ ସ୍ରୋତ ଓ ନଦୀ (ଯଥା: ସୁବଂଶିରୀ, କାମେଂଗ୍, ଭାରେଲି, ଧାଂଶିରୀ, ମାନସ, ଚମ୍ପାମତୀ, ସରଳଭଙ୍ଗ, ସାଂକୋଶ) ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ସହ ମିଳିତ ହୋଇ ଏହାର କାୟାବୃଦ୍ଧି କରିଥାନ୍ତି ।
ଅନ୍ୟ ମୁଖ୍ୟ ଉପନଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୁର୍ହି ଡିହିଙ୍ଗ୍, ଦିସାଂଗ୍, ଦିଖୁ ଓ କୋପିଲି ନଦୀ ଅନ୍ୟତମ ।
ପ୍ରାୟ ୩୮୪୮ କି.ମି. ଦୀର୍ଘ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଜଳସେଚନ ଓ ପରିବହନ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ।
ବସନ୍ତ ଋତୁରେ ହିମାଳୟର ବରଫ ତରଳିଲେ ଏହି ନଦୀରେ ଭୟଙ୍କର ବନ୍ୟା ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ ।
ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ବାରମ୍ବାର ନିଜ ଶଯ୍ୟା ପରିବର୍ତ୍ତନ କରେ ଏବଂ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଏହାର କୂଳବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ଉର୍ବର ପଟୁମାଟି ଜମା ହୋଇଥାଏ ।
ଭାରତର ଅଧିକାଂଶ ନଦୀଙ୍କ ନାମ ସ୍ତ୍ରୀ-ଲିଙ୍ଗ ବିଶିଷ୍ଟ ହୋଇଥିବା ବେଳେ କେବଳ ଏହି ନଦୀ ପୁଂ-ଲିଙ୍ଗ ବିଶିଷ୍ଟ ନାମରେ ଜଣା ।
ବୋଡ଼ୋ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରେ ବୁର୍ଲୁଙ୍ଗ-ବୁଥୁର୍ ଓ ତିବ୍ୱତରେ ୟାରଲୁଙ୍ଗ-ସାଂଗପୋ ନାମରେ ପରିଚିତ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ, ଉତ୍ତର ହିମାଳୟର ବୁରାଙ୍ଗ୍ ଅଞ୍ଚଳରେ ଆଙ୍ଗସି ହିମସ୍ରୋତରୁ ଜନ୍ମଲାଭ କରିଛି ।
ପୂର୍ବେ ମାନସରୋବରର ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବରେ ଅବସ୍ଥିତ ଚେମାୟୁଂଗଡୁଂଗ ହିମସ୍ରୋତ ଏହାର ଉତ୍ପତ୍ତି ସ୍ଥଳ ବୋଲି ଅନୁମାନ କରାଯାଉଥିଲା ।
ନିଜର ଉତ୍ସରୁ ବାହାରି, ଏହି ନଦୀ, ଉତ୍ତରରେ କୈଳାସ ପର୍ବତ ଶ୍ରେଣୀ ଓ ଦକ୍ଷିଣରେ ହିମାଳୟ ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ଉପତ୍ୟକାରେ ପ୍ରାୟ ୧୧୦୦ କି.ମି. ପ୍ରବାହିତ ହୋଇଛି ।
ନିଜର ଉପର ଶଯ୍ୟାରେ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ତିବ୍ୱତୀୟ ଭାଷାରେ ସାଂଗପୋ , ଚୀନି ଭାଷାରେ ୟାରଲୁଙ୍ଗ ଜାଂଗବୋ ଓ ଅନେକ ସ୍ଥାନୀୟ ପାହାଡି ନାମରେ ଜଣାଶୁଣା ।
ତିବ୍ୱତରେ ଏହି ନଦୀ ସହିତ ମିଶୁଥିବା ମୁଖ୍ୟ ଉପନଦୀମାନେ ହେଲେ: ରାକା ସାଂଗପୋ, ନ୍ୟାଂଗ୍-କୁ ଇତ୍ୟାଦି ।
ତିବ୍ୱତରେ ଥିବା ଉତ୍ତର ହିମାଳୟର ବୁରାଙ୍ଗ ଅଞ୍ଚଳରେ ଆଙ୍ଗସି ହିମସ୍ରୋତରୁ ଏହି ନଦୀର ଉତ୍ପତ୍ତି ।
ଉପର ଅଞ୍ଚଳରେ ସାଂଗପୋ ନାମରେ ବିଦିତ ଏହି ନଦୀ ୟାରଲୁଙ୍ଗ-ସାଂଗପୋ ବୃହତ ଗଣ୍ଡ ଦେଇ ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶରେ ଭାରତକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଛି ।
ତା’ପରେ ଏହା ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇ ଆସାମରେ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଓ ବଙ୍ଗଳାଦେଶରେ ଜମୁନା ନାମରେ ପ୍ରବାହିତ ହୋଇଛି ।
ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ ବିସ୍ତୃତ ଗାଙ୍ଗେୟ ତ୍ରିକୋଣଭୂମିରେ ପ୍ରଥମେ ପଦ୍ମା ନଦୀ ଓ ପରେ ମେଘନା ନଦୀ ସହିତ ମିଳିତ ହୋଇ ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ନିଷ୍କାସିତ ହୋଇଛି ।
ଦିବ୍ରୁଗଡ଼ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମୀପୁର ଜିଲ୍ଲା ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତୀ ଏକ ସ୍ଥାନରେ ଏହି ନଦୀ ଦୁଇ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ ହୋଇଛି ।
ଉତ୍ତର ସ୍ରୋତକୁ ଖେରକୁଟିଆ ନଦୀ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ସ୍ରୋତକୁ ଦକ୍ଷିଣ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ କୁହାଯାଏ ।
ପୁଣି ପ୍ରାୟ ୧୦୦ କି.ମି. ପରେ ଏହି ସ୍ରୋତ ଦୁଇଟି ମିଳିତ ହୋଇ ପ୍ରବାହିତ ହୁଅନ୍ତି ।
ଏହି ଦୁଇ ସ୍ରୋତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆବଦ୍ଧ ସ୍ଥଳଭାଗ ମଜୁଲି ଦ୍ୱୀପ ନାମରେ ବିଦିତ ଏବଂ ଏହା ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ୍ ନଦୀ-ଦ୍ୱୀପ ।
ଗୁଆହାଟୀ ନିକଟରେ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀର ପ୍ରସ୍ଥ କମି ପ୍ରାୟ ୧ କି.ମି. ହୋଇଯାଇଛି ।
ଏହାର କମ୍ ପ୍ରସ୍ଥ ଯୋଗୁଁ ସରାଇଘାଟଠାରେ ୧୯୬୨ ମସିହା ଅପ୍ରେଲ୍ ମାସରେ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ ଉପରେ ପ୍ରଥମ ରେଳ ଓ ସଡକ ସେତୁ ନିର୍ମିତ ହୋଇପାରିଲା ।
ଚୀନ, ଭାରତ ଓ ବଙ୍ଗଳାଦେଶ ମଧ୍ୟ ଦେଇ ପ୍ରବାହିତ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଏସିଆର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ନଦୀ ।
ତେଣୁ ତିବ୍ୱତ ଓ ଭାରତରେ ପ୍ରବାହିତ ଅଂଶକୁ ଯୋଡି ଏହି ନଦୀକୁ ସାଂଗପୋ-ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ।
ଭୁଟାନରେ ପ୍ରବାହିତ ମାନସ ନଦୀ ଭାରତର ଜୋଗୀଘୋପାଠାରେ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀରେ ସମ୍ମିଳିତ ହୁଏ ।
ନିଷ୍କାସିତ ଜଳର ପରିମାପ ଅନୁସାରେ ଏହା ବିଶ୍ୱରେ ଦଶମ ବୃହତ୍ ଓ ଦୈର୍ଘ୍ୟରେ ଏହା ବିଶ୍ୱରେ ପଞ୍ଚଦଶ ସ୍ଥାନର ଅଧିକାରୀ ।
ତିବ୍ୱତରେ ପେ ଅଞ୍ଚଳ ଅତିକ୍ରମ କଲା ପରେ, ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ ଉତ୍ତର ଓ ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ମୁହାଁଇଛି ।
ନିଜ ଗତିପଥରେ ଗ୍ୟାଲା ପେରି ଓ ନାମଚା ବରୁଆ ଅତିକ୍ରମ କରି ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ ଦକ୍ଷିଣ ଓ ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ଦିଗ ଆଡକୁ ଅଗ୍ରସର ହୋଇ ୟାରଲୁଙ୍ଗ୍-ସାଂଗପୋର ଗଭୀର ଗଣ୍ଡ ମଧ୍ୟଦେଇ ଗତି କରିଛି ।
ଏହାପରେ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ନଦୀ ଦିହାଂଗ୍ ବା ସିଆଂଗ୍ ନାମବରଣ କରି ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛି ।
ବର୍ତ୍ତମାନ ଆମେ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିବା ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରଣାଳୀ ଦଶଟି ସଂଖ୍ୟା ଉପରେ ଆଧାରିତ ।
ଉକ୍ତ ସଂଖ୍ୟାପଦ୍ଧତି ପ୍ରଥମେ ଭାରତୀୟଙ୍କଦ୍ୱାରା ପରିକଳ୍ପିତ ହୋଇଥିଲା ଓ ପରେ ଏହା ଆର୍ବ ଦେଶ ସମୂହରେ ପ୍ରଚଳିତ ହୋଇଥିଲା ।
ସେଥିପାଇଁ ଏହି ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରଣାଳୀକୁ ହିନ୍ଦୁ-ଆରବୀ ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରଣାଳୀ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ।
ଇତିହାସକାରଙ୍କ ମତରେ, ତୃତୀୟ ଶତାବ୍ଦୀର ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ଭାରତୀୟ ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରଣାଳିର ବ୍ୟବହାର ବ୍ରାହ୍ମୀ ଲିପିରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।
ଖ୍ରୀଷ୍ଟପୂର୍ବ ୪୯୮ରେ ଭାରତୀୟ ଗଣିତଜ୍ଞ ତଥା ଖଗୋଳ ବିଜ୍ଞାନୀ ଆର୍ଯ୍ୟଭଟ୍ଟ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ କି, "ସ୍ଥାନମ୍ ସ୍ଥାନମ୍ ଦଶ ଗୁଣମ୍" ଅର୍ଥାତ, ସଂଖ୍ୟା ପଦ୍ଧତିର ପ୍ରତି ସ୍ଥାନୀୟ ମାନ ଦଶ ଗୁଣ ହିସାବରେ ବୃଦ୍ଧି/ହ୍ରାସ ହେବ ।
ଏହି ପଦ୍ଧତିରେ ମାତ୍ର ଦଶଗୋଟି ସଂଖ୍ୟା ବ୍ୟବହାର ପୂର୍ବକ ଯେତେ ବଡ଼ ସଂଖ୍ୟାକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରକାଶ କରିହେବ ।
ସାଂଖ୍ୟିକ ପ୍ରକାଶ ବେଳେ ଭାରତୀୟ ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରଣାଳିରେ ଦଶମିକ ବିନ୍ଦୁ-ବିଭାଜକର ବ୍ୟବହାର ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ବ୍ୟବହାରଠାରୁ କିଞ୍ଚିତ ଅଲଗା ।
ଖରୋଷ୍ଟି ଲିପି ଯାହାକି ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମ ଭାରତରେ ବିଶେଷ ଭାବେ ପ୍ରଚଳିତ ଥିଲା ।
ବାସ୍ତବରେ ଶୁନ୍ୟର ପରି କଳ୍ପନା ହିଁଁ ସଂଖ୍ୟା ଜଗତରେ ଗଣନା ପଦ୍ଧତି ସହଜତର କରିପାରିଛି ।
ଜଣାଯାଏ, ଭାରତୀୟ ଗାଣିତିକ ବ୍ରହ୍ମଗୁପ୍ତ ସପ୍ତମ ଶତାବ୍ଦିର ପ୍ରଥମାର୍ଦ୍ଧରେ ଶୂନ୍ୟ ବା ଶୁନ ସହ ଅନ୍ୟ ସଂଖ୍ୟାମାନଙ୍କର ପ୍ରାଥମିକ ଗାଣିତିକ କ୍ରିୟା ଯଥା ମିଶାଣ, ଫେଡାଣ, ଗୁଣନ ଏବଂ ହରଣ) ବିଷୟରେ ଆଲୋକପାତ କରିଥିଲେ ।
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଭାରତୀୟ ସଂଖ୍ୟା ଜଗତର ବିକାଶ ହୋଇ ସଂଖ୍ୟାମାନଙ୍କର ବିଭାଗ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଛି ।
ଫଳରେ ପ୍ରକାର ଭେଦରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂଖ୍ୟା, ଭଗ୍ନାଂଶ, ପ୍ରାକୃତିକ ସଂଖ୍ୟା, ପରିମେୟ ସଂଖ୍ୟା, ଅପରିମେୟ ସଂଖ୍ୟା, ବାସ୍ତବ ସଂଖ୍ୟା, ଅବାସ୍ତବ ସଂଖ୍ୟା,ମୌଳିକ ସଂଖ୍ୟା, ଯୌଗିକ ସଂଖ୍ୟା ଇତ୍ୟାଦିର ପରିଭାଷା ସହଜ ହୋଇପାରିଛି ।
ଭାରତୀୟ ସଂଖ୍ୟା ପ୍ରଣାଳି ମୁଖ୍ୟତଃ ଭାରତୀୟ ଉପମହାଦେଶରେ ବ୍ୟବହୃତ ସଂଖ୍ୟା ପଦ୍ଧତି ଉପରେ ଆଧାରିତ ।
ଏହି ପ୍ରଣାଳିରେ ବ୍ୟବହୃତ ଲକ୍ଷ ତଥା କୋଟି , ବିଶେଷ ଭାବରେ ଇଂରାଜୀ ପ୍ରଣାଳିରେ ବୃହତ୍ତର ସଂଖ୍ୟାର ପ୍ରକାଶ ନିମିତ୍ତ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ ।
କୋଟିଏରୁ ବୃହତ୍ତର ସଂଖ୍ୟା ପାଇଁଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପରିଭାଷା ଥିଲେ ହେଁଁ ଏହାର ବିଶେଷ ବ୍ୟବହାର ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ନାହିଁଁ ।
୧ଠାରୁ ସମସ୍ତ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂଖ୍ୟା ହେଉଛି ଗଣନ ସଂଖ୍ୟାର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।
ଅନ୍ୟଥା, ଦୁଇଦ୍ୱାରା ବିଭାଜ୍ୟ ହେଉ ନ ଥିବା ସମସ୍ତ ସଂଖ୍ୟା ଅଯୁଗ୍ମ ସଂଖ୍ୟା ।
ଦୁଇଟି ସଂଖ୍ୟା ଲବ ଓ ହରକୁ ନେଇ ଭଗ୍ନାଂଶ ଆକାରରେ ପ୍ରକାଶ ହୋଇପାରୁଥିବା ସମସ୍ତ ସଂଖ୍ୟା ହେଉଛି ପରିମେୟ ସଂଖ୍ୟା ।
ପ୍ରକାରାନ୍ତରେ, ଯେଉଁଁସବୁ ସଂଖ୍ୟା ପରିମେୟ ନୁହେଁଁ, ସେସବୁ ଅପରିମେୟ ସଂଖ୍ୟାରୁପେ ବିଦିତ ।
ସାଂପ୍ରତିକ ସମୟରେ ଅବାସ୍ତବ ସଂଖ୍ୟାର ପରିକଳ୍ପନା ଗଣିତ ଶାସ୍ତ୍ରକୁ ନୂତନ ଖୋରାକ ଯୋଗାଇଛି ।
ଏକଦିବଶୀୟ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ , ଓ ଟି20 ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ଦଳର ଅଧିନାୟକ ମାନଙ୍କ ନାମ ରହିଛି ।
"ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ" ରାଜକୀୟ କ୍ରିକେଟ କାଉନ୍ସିଲ ର ପୂର୍ଣ ସଦସ୍ୟତା 1926 ମସିହା 31 , ମେରେ ହାସଲ କରିବା ପରେ 1932 ଜୁନ 25 ତାରିଖରେ ଷଷ୍ଠ ଟେଷ୍ଟ ମାନ୍ୟତା- ପ୍ରାପ୍ତ ଦେଶ ଭାବରେ ଇଂଲଣ୍ଡ , ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ , ୱେଷ୍ଟ ଇଣ୍ଡିଜ , ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା ଓ ନିଉଜିଲାଣ୍ଡ ସହ ସାମିଲ ହେଇଥିଲା ।
ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱ ଯୁଦ୍ଧର ଅବ୍ୟବହିତ ପୂର୍ବରୁ ଭାରତ ମାତ୍ର 7ଟି ଟେଷ୍ଟ ଖେଳିଥିଲା ଓ ସମସ୍ତ କେବଳ ଇଂଲଣ୍ଡ ବିପକ୍ଷରେ ଥିଲା ।
ଏହା ମଧ୍ୟରୁ ଭାରତ 5ଟି ରେ ପରାଜୟ ବରଣ କରିଥିବା ବେଳେ 2 ଟିକୁ ଅମୀମାଂଶିତ ରଖିବାରେ ସଫଳ ହେଇଥିଲା ।
ଅନ୍ୟ ଦେଶ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଭାରତ ପ୍ରଥମେ ଡନ ବ୍ରାଡମେନଙ୍କ ତତ୍ପ କାଳୀନ ଅପରାଜେୟ କୁହାଯାଉଥିବା ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ଦଳ ସହ ପ୍ରଥମ କରି 1947-48 ମସିହାରେ ଖେଳିଥିଲା ।
ତାହା ମଧ୍ୟରୁ ମହେନ୍ଦ୍ର ସିଂହ ଧୋନୀ ସର୍ବାଧିକ 27ଟି ଟେଷ୍ଟରେ ଦଳକୁ ବିଜୟୀ କରେଇ ସଫଳତମ ଅଧିନାୟକ ହେଇଥିବା ବେଳେ ବିଦେଶ ମାଟିରେ ସଫଳତମ ଅଧିନାୟକ ଭାବରେ ସୌରଭ ଗାଙ୍ଗୁଲୀ 11ଟି ବିଜଯ ସହ ସର୍ବାଗ୍ରେ ରହିଛନ୍ତି ।
ଏକଦିବଶୀୟରେ ଭାରତୀୟ ମହିଳାମାନେ 2004/ 5 ମହିଳା ବିଶ୍ୱ କପ ଫାଇନାଲରେ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ସହ ଫାଇନାଲ ଖେଳିଥିବା ଭାରତ ମହିଳା କ୍ରିକେଟର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଦର୍ଶନ ।
ଚିହ୍ନ ଥିବା ଅଧିନାୟକ ଅସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ ବା ସିରିଜର ଏକ ଅଂଶ ପାଇଁ ଅଧିନାୟକତ୍ୱ କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ।
ସନ ୧୯୬୪ରେ ସେ ଉତ୍କଳ ସଙ୍ଗୀତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଓଡ଼ିଶୀ ନାଚ ଶିକ୍ଷକ ଭାବରେ ଯୋଗଦାନ କଲେ ।
ଏଠାରେ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ରହମାନ‌ଙ୍କୁ ସେ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଦେଇଥିଲେ ଯିଏ ସେ ସମୟରେ ଭାରତ ନାଟ୍ୟମ ନୃତ୍ୟ ଯୋଗୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଥିଲେ ।
ରହମାନ ଗୁରୁଙ୍କୁ ନେଇ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ ନିମନ୍ତେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନ‌କୁ ଯିବାଦ୍ୱାରା ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ଗୋଚର ହେଲେ ।
ଦେବ ପ୍ରସାଦ ଦାସଙ୍କ ନୃତ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାରେ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ସନ ୧୯୫୭ରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ନୃତ୍ୟ ଉତ୍ସବରେ ଓଡ଼ଶୀ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ ଓ ଏହି ପ୍ରଦର୍ଶନ ଯୋଗୁ ଓଡ଼ିଶୀକୁ କ୍ଲାସିକାଲ ନୃତ୍ୟର ମାନ୍ୟତା ମିଳିବା ନିମନ୍ତେ ଦୃଷ୍ଟିପାତ ହୋଇଥିଲା ।
ପରେ ରହମାନ ନିଜେ କପିଳ ବାତ୍ସାୟନ ଓ ଚାର୍ଲସ୍ ଫାବ୍ରି ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ଆଗରେ ନୃତ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ ଯାହା ଦେବ ପ୍ରସାଦ ସ୍ଟାଇଲର ଓଡ଼ିଶୀ ନାମରେ ପରିଚିତ ହେଲା ।
ଏହି ଧରଣର ନୃତ୍ୟରେ ଏକ ବିଶେଷ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ଥିଲା ଯାହାକୁ 'ଶବ୍ଦ ସ୍ୱର ପାତ' କୁହାଯାଏ ।
ଦାସଙ୍କୁ ୧୪ ବର୍ଷ ବୟସ ହୋଇଥିଲା ବେଳେ ତାଙ୍କ ପିତା ତାଙ୍କୁ ନିଉ ଥିଏଟର ସଙ୍ଗୀତ ନିର୍ଦ୍ଦଶକ ରାଧା ରମଣ ରାଏଙ୍କ ସଙ୍ଗୀତ ବିଦ୍ୟାଳୟକୁ ଶିକ୍ଷା ନିମନ୍ତେ ପଠାଇଦେଲେ ।
ସେ ୩ ଟଙ୍କା ବେତନ ଓ ଖାଦ୍ୟ ପାଇ ଗ୍ରୀନ୍ ରୁମ୍‌ରେ କଳାକାରଙ୍କୁ ସାହାଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ ।
ଏହା ପରେ ସୁଯୋଗ ଆସିଲା ଯେତେବେଳେ ଗୁରୁ ପଙ୍କଜ ଚରଣ ଦାସ ଓ ପରେ ମୋହ ମହାପାତ୍ର ନିଉ ଥିଏଟର ସାଥୀରେ ମିଶିଲେ ଓ ସେ ନାଚ ଆରମ୍ଭରେ ଗୋଟିଏ ଛୋଟ ଭୂମିକା ପାଇଲେ ।
ସନ ୧୯୪୯ରେ ନିଉ ଥିଏଟର ବନ୍ଦ ହୋଇଗଲା ପରେ ସେ ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ଥିଏଟରରେ ଯୋଗ ଦେଲେ ଓ ସେଠାରେ କିଛି ବର୍ଷ କାମ କଲାପରେ ବିଖ୍ୟାତ ପଙ୍କଜ ଚରଣ ଦାସ, କେଳୁଚରଣ ଦାସ, କୁମାର ଦୟାଲ ସରନ ଓ ମାୟାଧର ରାଉତଙ୍କ ସ‌ହ କାମ କରିବା ସୁଯୋଗ ପାଇଲେ ।
ସନ ୧୯୫୩ରେ ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ବନ୍ଦ ହେବାବେଳକୁ ଦେବ ଦାସ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟରେ ପ୍ରବୀଣ ହୋଇସାରିଥିଲେ ।
ଗୋଟିପୁଅ ସଂସ୍କୃତିର ପ୍ରତିନିଧି ଶ୍ରୀ ଦାସଙ୍କୁ ଓଡ଼ିଶୀ ନୃତ୍ୟର ପ୍ରଥମ ପିଢ଼ିର ୪ ଗୁରୁଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ଭାବରେ ଅନେକ ବିବେଚନା କରନ୍ତି ଓ ତାଙ୍କୁ ଦେବ ପ୍ରସାଦ ଘରାନାର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ମାନନ୍ତି ।
ତାଙ୍କର ଅନେକ ଶିଷ୍ୟ ଥିଲେ ଯଥା:- ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀ ରହମାନ, ବିଜୟଲକ୍ଷ୍ମୀ ମହାନ୍ତି, ଶ୍ରୀନାଥ ମହାନ୍ତି, ସୁଧାକର ସାହୁ, ଦୁର୍ଗା ଚରଣ ରଣବୀର, ଧୁଳେଶ୍ୱର ବେହେରା, ଅନିତା ସିଂହଦେଓ, ସଙ୍ଗୀତା ଦାସ, ସୁଜାତା ମିଶ୍ର, ରମଲି ଇବ୍ରାହିମ, ଗଜେନ୍ଦ୍ର ପଣ୍ଡା, ମନୋଜ ବେହେରା, ଗୋପ ବିଶ୍ୱାସ, ଗାୟତ୍ରୀ ଚାନ୍ଦ ଓ ଅତସୀ ତ୍ରିପାଠୀ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଥିଲେ ।
ଭାରତ ନାଟ୍ୟମ ଗୁରୁ ଲୀଳା ରାମନାଥନ୍ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କଠାରୁ ଓଡ଼ିଶୀ ଶିଖିଥିଲେ ।
ଦୁର୍ଗା ଚରଣ ଦାସ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରମଣୀ ଦେବୀଙ୍କ ଔରସରୁ ଓଡ଼ିଶା ଷ୍ଟେଟର କଟକ ପାଖରେ ଥିବା କେଉଲ ଚାବି ସୁଅ ଗ୍ରାମରେ ସନ ୧୯୩୨ରେ ଦେବ ପ୍ରସାଦ ଦାସ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ଅତି ଅଳ୍ପ ବ‌ୟସରୁ ସେ ତାଙ୍କ ମାତାଙ୍କୁ ହରେଇ ଅଜା ଘରେ ପାଳିତ ହୋଇଥିଲେ ଯିଏ କି ଜଣେ ସ୍ଥାନୀୟ ବେହେଲା ବାଦକ ଥିଲେ ।
ପୁରୀରେ ଦାସ ତାଙ୍କର ସ୍କୁଲ ଶିକ୍ଷା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଓ ପାଖରେ ଥିବା ମୋହନ ଚନ୍ଦ୍ର ଦାସଙ୍କ ପରିଚାଳିତ ପାରମ୍ପରିକ ସ୍କୁଲ ରେ ସଙ୍ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ସିନିଅର ରିସର୍ଚ୍ଚ ଫେଲୋସିପ ପ୍ରାପ୍ତ ଦେବ ପ୍ରସାଦ ଦାସ ସନ ୧୯୮୩ରେ ୱର୍ଲଡ୍ ଡେଭଲପମେଣ୍ଟ କର୍ପୋରେସନ ପୁରସ୍କାର ଓ ସନ ୧୯୭୪ରେ ଓଡ଼ିଶା ସଙ୍ଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।
ସନ ୧୯୭୭ରେ ସଙ୍ଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ତାଙ୍କୁ ବାର୍ଷିକ ପୁରସ୍କାର ଦେଇ ସମ୍ମାନିତ କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁର ୨୬ ବର୍ଷ ପରେ ସନ ୨୦୧୨ରେ ଦେବ ପ୍ରସାଦ ଶୈଳୀର ନୃତ୍ୟାଙ୍ଗନା ଗାୟତ୍ରୀ ଚାନ୍ଦ ତାଙ୍କ ନାମରେ ଗୋଟିଏ ବ‌ହି ଲେଖିଥିଲେ ଯାହାର ନାମ ଗୁରୁ ଦେବ ପ୍ରସାଦ ଦାସ: ଆଇକନ ଅଫ ଓଡ଼ିଶୀ ରଖିଥିଲେ ।
ଏହି ବର୍ଗରେ ଚେକ୍ ରିପବ୍ଲିକ୍‌ରେ ଆୟୋଜିତ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ପଞ୍ଚମ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରିଥିଲେ ୧୯୯୯ରେ।
ମନ୍ଦାକିନୀ ଏପ୍ରିଲ ୨୦୦୯ରୁ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ପୁଲିସ ବିଭାଗରେ ସବ୍ଇନିସ୍‌ପେକ୍ଟର ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି।
୨୦୦୮ ମସିହାରେ ଫେଡେରେସନ୍ କପ୍ ପାଓ୍ବାର ଲିଫ୍‌ଟିଂ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଷ୍ଟ୍ରଙ୍ଗ ଓମେନ୍ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ ଟାଇଟଲ୍ ଅର୍ଜନ କରିଥିଲେ।
ଏହି କାବ୍ଯରେ ବିଭିନ୍ନ ପରିସ୍ଥିତି ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ପଦ , ଝୁମୁରା , ଦୁଲାରି ଓ ଛବି ବ୍ୟବହାର ହେଇଥିଲା ।
ତାହା ପରେ ଅସମୀୟ ଭାଷାର ଅନନ୍ୟ ଲେଖକମାନଙ୍କୁ ସେହି ପ୍ରକାର ଶୈଳୀ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ମାର୍ଗ ଦର୍ଶନା କରିଥିଲା ।
ଏଥିରେ ରାମ , ସୀତା ଓ ଅନନ୍ୟ ଚରିତ୍ର ଗୁଡିକୁ ମୂଳ ରାମାୟଣ ପରି ଅତିମାନବୀୟ ଭାବରେ ଚିତ୍ରଣ କରାନ ଯାଇ ସାଧାରଣ ଚରିତ୍ର ଭାବରେ ଚିତ୍ରଣ କରାଯାଇଛି ।
ତେଣୁ ଏହା ଧାର୍ମିକ ଗ୍ରନ୍ଥ ପରି ବ୍ଯ୍ୱହାର ନ ହୋଇ ସାଧାରଣ କାବ୍ୟ ଭାବରେ ଗଣିତ ହେଇଥାଏ ।
ଏଥିରେ ପ୍ରଥମ ଖଣ୍ଡ , ଯାହା , ଆଦିଖଣ୍ଡ ଭାବରେ ପରିଚିତ ଓ ଶେଷ କାଣ୍ଡ , ଯାହା ଉତ୍ତରାକାଣ୍ଡ ହିସାବରେ ପରିଚିତ ତାହା ମୂଳ ଲେଖାରୁ ବିଛିନ୍ନ ହେଇ ଯାଇଥିଲା ।
ପଞ୍ଚଦଶ ଶତାବ୍ଦୀ ବେଳକୁ ଆଦିକାଣ୍ଡ ଓ ଉତ୍ତର କାଣ୍ଡ ବିଲୁପ୍ତ ହେଇଯିବା ପରେ ମାଧବ ଦେବା ଓ ସଙ୍କରଦେବାଙ୍କ ପ୍ରଚେଷ୍ଟା ବଳରେ ଠିକ ଅନ୍ନଯାଂଶ ପରି ପୁନର୍ଗଠନ କରି ଯୋଡ଼ା ଯାଇପାରିଥିଲା , ଓ ତାହାଦ୍ୱାରା ଏହି ପୁସ୍ତକ ପୁରଣତା ଲାଭ କରିଥିଲା ।
16 ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଅନନ୍ତ କୁଣ୍ଡଳୀ ଅନ୍ୟ କିଛି ଅଂଶରେ ମଧ୍ୟ ନୂତନ ଲେଖା ଯୋଗ କରିଥିଲେ ।
ସପ୍ତକାଣ୍ଡ ରାମାୟଣ , 14 ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଅସମୀୟ ଭାଷାରେ ରାମାୟଣର ରୂପାନ୍ତର ଆସାମର କବି ମାଧବ କାଣ୍ଡଳୀଙ୍କଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିଲା ।
ଏହାକୁ ସଂସ୍କୃତ ଭାଷାରେ ଲିଖିତ ମୂଳ ରାମାୟଣର ପ୍ରଥମ କରି ଇଣ୍ଡୋ-ଅର୍ଜୟନ ଭାଷାରେ ଭାଷାନ୍ତର ଅନୁବାଦ କୁହାଯାଇଥାଏ ।
ଏହା ଅସମୀୟ ଭାଷାରେ ଲିଖିତ ଏକ ପ୍ରଥମ ଲେଖା ପୁସ୍ତକ ବୋଲି ମଧ୍ୟ ଗଣନା କରାଯାଇଥାଏ ।
ଚିନ୍ ରାଜ୍ୟର ରାଜା ଝେଂଗ୍ ନିଜ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ଦମନ କରି ଚୀନର ଏକତ୍ରିକରଣ କରିଥିଲେ ଓ ଖ୍ରୀ.ପୂ. ୨୨୧ରେ ଚୀନର ପ୍ରଥମ ସମ୍ରାଟ ଭାବେ ଚିନ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ର ସ୍ଥାପନା କରିଥିଲେ ।
ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ଏକତ୍ରୀକରଣ ଓ ଆନ୍ତଃ-ବିପ୍ଳବକୁ ଆଖିରେ ରଖି ସେ କିଛି ଛୋଟ ପ୍ରାଚୀରକୁ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ ।
ଉତ୍ତର ପଟୁ ଜ୍ୟୋଂଗ୍ନୁ ବିପ୍ଳବୀଙ୍କ ଆକ୍ରମଣରୁ ଦେଶର ସୁରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ସେ ନୂଆ ପ୍ରାଚୀର ନିର୍ମାଣ କରିବା ପାଇଁ ଆଦେଶ ଦେଲେ ।
ପୂର୍ବରୁ ରହିଥିବା କାନ୍ଥମାନଙ୍କୁ ସୁଦୃଢ଼ କରି ଏକ ବିରାଟ ପ୍ରାଚୀର ନିର୍ମାଣ କରିବା ତାଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଥିଲା ଯେପରିକି ସାମ୍ରାଜ୍ୟର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଉତ୍ତର ସୀମା ସୁରକ୍ଷିତ ହୋଇପାରିବ ।
ଏତେ ବିରାଟ ପ୍ରାଚୀର ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ କଞ୍ଚାମାଲ ପରିବହନ କଷ୍ଟକର ବ୍ୟାପାର ଥିଲା, ତେଣୁ ଆଖପାଖରେ ମିଳୁଥିବା କଞ୍ଚାମାଲ ବ୍ୟବହାର କରିବା ସମୟୋପଯୋଗୀ ଓ ସହଜସାଧ୍ୟ ଥିଲା ।
ପାହାଡ଼ ଉପର ଦେଇ ଯାଉଥିବା ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶ ପାଇଁ ସେହି ପାହାଡ଼ରୁ ପଥର କାଟି ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଥିଲା ।
ଏହି ଚିନ୍ ପ୍ରାଚୀରର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ଓ ବ୍ୟାପ୍ତି କେତେ ଥିଲା ତାହାର କୌଣସି ଐତିହାସିକ ଉଲ୍ଲେଖ ନାହିଁ ।
ପ୍ରାଚୀନ ସମୟରେ ନିର୍ମିତ ଏହି କାନ୍ଥର ଅନେକ ଅଂଶର ବର୍ତ୍ତମାନ ଅବକ୍ଷୟ ଘଟିଛି ।
କେତେ ଲୋକ ଏହି କାନ୍ଥର ନିର୍ମାଣରେ ଯୋଗଦାନ କରିଥିଲେ ତାହାର କୌଣସି ଐତିହାସିକ ପ୍ରମାଣ ନାହିଁ କିନ୍ତୁ କେତେକ ଲେଖକଙ୍କ ମତାନୁସାରେ ଚିନ୍ ପ୍ରାଚୀରର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ବେଳେ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଶ୍ରମିକ ପ୍ରାଣ ହରାଇଥିଲେ ।
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ହାନ୍ ରାଜବଂଶ, ସ୍ୱି ରାଜବଂଶ ଓ ଉତ୍ତର ପ୍ରାନ୍ତର ରାଜବଂଶମାନେ ଉତ୍ତର ପଟୁ ହେଉଥିବା ଆକ୍ରମଣରୁ ନିଜ ରାଜ୍ୟର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଏହି ପ୍ରାଚୀରର ପ୍ରସରଣ, ମରାମତି ଓ ପୁନରୁଦ୍ଧାର କରାଇଥିଲେ ।
ତାଂଗ୍ ଓ ସୋଂଗ୍ ରାଜବଂଶର ଶାସନ ସମୟରେ ଏହି ପ୍ରାଚୀରରେ କିଛି ଉଲ୍ଲେଖଯୋଗ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୋଇନଥିଲା ।
ଲାୟୋ, ଜିନ୍ ଓ ୟୁଆନ୍ ଇତ୍ୟାଦି ରାଜବଂଶ ଦଶମରୁ ତ୍ରୟୋଦଶ ଶତାବ୍ଦୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚୀନର ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ ଓ ନିଜ ରାଜ୍ୟର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଦ୍ୱାଦଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ କେତେକ ପ୍ରାଚୀରର ନିର୍ମାଣ କରାଇଥିଲେ ।
କିନ୍ତୁ ଏଗୁଡ଼ିକ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରରୁ ଅନେକ ଦୂରକୁ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ମଂଗୋଲିଆରେ ରହିଥିଲା ।
ପ୍ରଥମେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିବା ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶଗୁଡ଼ିକ ମାଟି, କାଠ, ପଥର ପରି ଉପାଦାନର ବ୍ୟବହାର କରିଥିବା ବେଳେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟର ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ଇଟା ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବହୃତ ହେବାରେ ଲାଗିଲା ।
ତାହା ବ୍ୟତୀତ ଚୂନ, ପଥର, ଟାଇଲ୍ ଇତ୍ୟାଦିର ବ୍ୟବହାର ମଧ୍ୟ ମିଂଗ୍ ଶାସନକାଳରେ ହୋଇଥିବା ଜଣାପଡ଼ିଛି ।
ପଥର ଅପେକ୍ଷା ଇଟା ହାଲୁକା ହୋଇଥିବାରୁ ଇଟାର ବ୍ୟବହାର ପରେ ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ହୋଇପାରିଥିଲା ।
ପୁଣି ଇଟାରେ ନିର୍ମିତ ଅଟ୍ଟାଳିକା ମାଟିରେ ନିର୍ମିତ ଅଂଶଠାରୁ ଅଧିକ ଦୃଢ଼ ଓ ଦୀର୍ଘସ୍ଥାୟୀ ହୋଇପାରେ ।
ପଥର ଅଧିକ ଦୃଢ଼ କିନ୍ତୁ ନିର୍ମାଣ ସମୟରେ ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରିବା କଷ୍ଟକର ବ୍ୟାପାର ।
ଏହି କାରଣରୁ ଇଟା ପରି ଆକାରରେ କଟା ଯାଇଥିବା ପଥରକୁ ପ୍ରାଚୀରର ମୂଳଦୁଆ, ତୋରଣ ଓ ସ୍ତମ୍ଭ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରିବାର ବିଧି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ।
ପ୍ରାଚୀରର ଉପର ଭାଗରେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ନିମ୍ନ ଉଚ୍ଚତାର କାନ୍ଥମାନ ନିର୍ମିତ ହୋଇଛି ଯାହା ପରସ୍ପରଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୨୩ ସେ.ମି. ବ୍ୟବଧାନରେ ରହିଛନ୍ତି ।
କାନ୍ଥର ଉପରେ ରହିଥିବା ଅନ୍ୟ ସୈନ୍ୟଙ୍କ ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ ସ୍ଥାପନ କରିବା, ସେମାନଙ୍କୁ ଆସନ୍ନ ଆକ୍ରମଣର ସୂଚନା ଦେବା ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ ଥିଲା ।
ତେଣୁ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ବା ଉଚ୍ଚ ସ୍ଥାନ ଦେଇ ଯାଇଥିବା ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶରେ ଆଲୋକଦ୍ୱାରା ସୂଚନା ଦେବା ପାଇଁ ଉଚ୍ଚ ମୀନାରମାନ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିଲା ଯାହା ବତୀଘର ପରି ବହୁ ଦୂରରୁ ଦେଖି ହେଉଥିଲା ।
ଫାଶ ପରି ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରୁଥିବା ହତ୍ୟାକାରୀ କାଠ ଦ୍ୱାର ମଧ୍ୟ କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ରହିଥିଲା ।
କାନ୍ଥର ଭିତର ପଟକୁ ସୈନ୍ୟ ଛାଉଣୀ, ଶସ୍ତ୍ରାଗାର, ଅଶ୍ୱାଳୟ ଇତ୍ୟାଦି ମଧ୍ୟ ରହିଥିଲା ।
ବେଜିଂଗ୍‍ର ଉତ୍ତର ଓ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପ୍ରାଚୀରର ଅଂଶର ବର୍ତ୍ତମାନ ପୁନରୁଦ୍ଧାର ଓ ନବୀକରଣ କରାଯାଇଛି ।
ପ୍ରାଚୀରର ଭଗ୍ନ ଅଂଶର ପଥର ଅନ୍ୟ ନିର୍ମାଣ କାମରେ ବ୍ୟବହାର କରିବା ଦେଖାଯାଇଛି ।
କାନ୍ଥର ଅନ୍ୟ କେତେ ଅଂଶରେ ଗ୍ରାଫିଟି ଚିତ୍ର କରାଯାଇଛି ତ କିଛି ଅଂଶ ଲୋକଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲେଖାଲେଖି ଓ ନଷ୍ଟ କରିଦିଆଯାଇଛି ।
ଅନ୍ୟ ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରୁଛି ବୋଲି ପ୍ରାଚୀରର କିଛି ଅଂଶ ଭାଙ୍ଗି ଦିଆଯାଇଛି ।
ରାଜ୍ୟ ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟ ପ୍ରଶାସନଦ୍ୱାରା ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ପ୍ରକାଶିତ ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ ମିଂଗ୍ ପ୍ରାଚୀରର ୨୨% ବର୍ତ୍ତମାନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ନିଶ୍ଚିହ୍ନ ହୋଇସାରିଲାଣି ।
ବାଲିଝଡ଼ରେ ହେଉଥିବା ଅବକ୍ଷୟ କାରଣରୁ ଆଗାମୀ ୨୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଗାଂସୁ ଅଞ୍ଚଳରେ ରହିଥିବା ପ୍ରାଚୀରର ୬୦ କି.ମି.ରୁ ଅଧିକ ଅଂଶ ମଧ୍ୟ ବିଲୟ ହୋଇଯିବାର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି ।
କିଛି ସ୍ଥାନରେ କାନ୍ଥଟି ୫ ମିଟର୍ ଉଚ୍ଚା କାନ୍ଥ ଭାଙ୍ଗି ବର୍ତ୍ତମାନ ୨ ମିଟର୍ ବା ତାହାଠାରୁ କମ୍ ଉଚ୍ଚତାର ହୋଇଗଲାଣି ।
ପ୍ରାଚୀରର ସ୍ଥାନେ ସ୍ଥାନେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ନିରୀକ୍ଷଣ ମୀନାର ଯାହା ଏହି ପ୍ରାଚୀରର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା, ସେଥିରୁ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ବର୍ତ୍ତମାନ ନଷ୍ଟ ହୋଇସାରିଲାଣି ।
ପଶ୍ଚିମ ପଟେ ରହିଥିବା କାନ୍ଥର ଅଧିକାଂଶ ଭାଗ ଇଟା-ପଥର ପରିବର୍ତ୍ତେ ମାଟିରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବାରୁ ଏହାର ଶୀଘ୍ର ଅବକ୍ଷୟ ଘଟିବା ଅବଶ୍ୟମ୍ଭାବୀ ।
ଲ୍ୟାଓନିଂଗ୍ ଓ ହେବେଇ ସୀମାରେ ରହିଥିବା ପ୍ରାଚୀରର ଏକ ଅଂଶ ୨୦୧୪ ମସିହାରେ କଂକ୍ରିଟ୍ଦ୍ୱାରା ପୁନଃନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା ଓ ଏହି ନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟ ଅନେକଙ୍କଦ୍ୱାରା ସମାଲୋଚିତ ହୋଇଥିଲା ।
୧୬ଶ ଶତାବ୍ଦୀ ବେଳକୁ ୟୁରୋପୀୟମାନେ ସମୁଦ୍ର ପଥରେ ଆସି ମିଂଗ୍ ସାମ୍ରାଜ୍ୟ ସହ ବାଣିଜ୍ୟିକ ସମ୍ପର୍କ ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ ।
ଏହି ସମୟ ପରଠାରୁ ୟୁରୋପ୍‍ରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ସମ୍ପର୍କିତ ଖବର ଓ ଲେଖା ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଲାଗିଲା ।
ସେତେବେଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରାୟ ଏକ ଶତାବ୍ଦୀ ଯାଏ କୌଣସି ୟୁରୋପୀୟ ଏହି ପ୍ରାଚୀର ଦେଖିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇନଥିଲେ ।
ମଂଗୋଲ୍ ବା ଟାର୍ଟାରଙ୍କ ଆକ୍ରମଣରୁ ଦେଶର ସୁରକ୍ଷାରେ ଏହି ପ୍ରାଚୀରର ମହତ୍ତ୍ୱ ଓ କାନ୍ଥର ଗାଠନିକ ବିବରଣୀ ଯେଉଁ ପୁସ୍ତକରେ ପ୍ରଥମେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ, ସେଇଟି ହେଉଛି ୧୫୬୩ ମସିହାରେ ଲିଖିତ ଜୋଆ ଡି ବ୍ୟାରୋସ୍‍ଙ୍କ ଏସିଆ ।
ଅନ୍ୟ କିଛି ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ପରିବ୍ରାଜକ ଯାହାଙ୍କ ଲେଖାରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ବିଷୟ ବର୍ଣ୍ଣିତ ସେମାନେ ହେଲେ : ଗ୍ୟାସ୍ପର୍ ଦା କ୍ରୁଜ୍, ବେଣ୍ଟୋ ଦେ ଗୋଏସ୍, ମାତିଓ ରିଚି, ପାଦ୍ରୀ ଜୁଆନ୍ ଗୋଞ୍ଜାଲେଜ୍ ଡି ମେଣ୍ଡୋଜା ଇତ୍ୟାଦି ।
୧୫୫୯ରେ ଗ୍ୟାସ୍ପର୍ ଦା କ୍ରୁଜ୍‍ଙ୍କ ଲିଖିତ " " ରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ଆଲୋଚନା ରହିଛି ।
୧୬୦୫ ମସିହାରେ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍ ଜେସ୍ୱିଟ୍ ଧର୍ମଭ୍ରାତା ବେଣ୍ଟୋ ଦେ ଗୋଏସ୍ ଭାରତରୁ ବାହାରି ଉତ୍ତର-ପଶ୍ଚିମରେ ରହିଥିବା ଜ୍ୟାୟୁ ଗିରିପଥ ନିକଟରେ ବିଶାଳ ପ୍ରାଚୀର ବାଟରେ ଚୀନକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ ।
ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସମୟରେ ଲିଖିତ ୟୁରୋପୀୟ ଧାରା ବିବରଣୀ ସମସାମୟିକ ଚୀନୀ ମତର ଅନୁସରଣ କରୁଥିଲା ।
ଖ୍ରୀ.ପୂ. ତୃତୀୟ ଶତାବ୍ଦୀର ପ୍ରଥମ ମିଂଗ୍ ଶାସକ ମିଂଗ୍ ପ୍ରାଚୀରର ନିର୍ମାଣ କରାଇଥିବା ତ୍ରୁଟିପୂର୍ଣ୍ଣ ତଥ୍ୟ ସବୁଆଡ଼େ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା ।
ମିଂଗ୍‍ମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ଅଂଶ ପଥର ଓ ଇଟାରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଥିବାରୁ ପୂର୍ବରୁ ନିର୍ମିତ ଅଂଶ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ସୁଦୃଢ଼ ଓ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଥିଲା ।
କିନ୍ତୁ ମଂଗୋଲ୍‍ମାନେ ଦୁର୍ବଳ ଅଂଶରୁ ଅନୁପ୍ରବେଶ ବଜାୟ ରଖିଥିବାରୁ ମିଂଗ୍‍ମାନେ ପୂର୍ବ ଅଂଶର ମରାମତି ଓ ଦୃଢ଼ୀକରଣର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପଲବ୍ଧି କରିଥିଲେ ଓ ଏହା ପଛରେ ଅନେକ ସମ୍ବଳ ବିନିଯୋଗ କରିଥିଲେ ।
ମିଂଗ୍‍ମାନଙ୍କ ରାଜଧାନୀ ବେଜିଂଗ୍ ନିକଟ ଦେଇ ଯାଇଥିବା କାନ୍ଥର ଅଂଶ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁଦୃଢ଼ ଥିଲା ।
୧୫୬୭ ମସିହାରୁ ୧୫୭୦ ମସିହା ମଧ୍ୟରେ ଚି ଜିଗ୍ୱାଂଗ୍ କାନ୍ଥର ଅନେକ ଅଂଶର ଦୃଢ଼ୀକରଣ କରାଇଲେ ଓ ମଂଗୋଲ୍ ଅନୁପ୍ରବେଶକାରୀଙ୍କ ଆଗମନ ବିଷୟରେ ସୂଚନା ଦେବାହ ପାଇଁ ଶାନ୍‍ହାଇଗ୍ୱାନ୍‍ ଗିରିପଥରୁ ଚାଂପିଂ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଂଶରେ ପ୍ରାୟ ୧୨୦୦ ନିରୀକ୍ଷଣ ସ୍ତମ୍ଭର ନିର୍ମାଣ କରାଇଲେ ।