polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରଜବନ୍ଧୁ ଦାସ ଓ ଚର୍ଚ୍ଚିତ ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ ମହାପାତ୍ରଙ୍କ ପ୍ରଚେଷ୍ଟାରେ ପ୍ରାୟ ୧୯୪୫-୪୬ ମସିହାରେ ଏହି ପ୍ରଭୁଙ୍କର ସ୍ଥାପନ ହୋଇଥିଲା।
ତା' ପରେ ପଞ୍ଚାମୃତର ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ଦ୍ରବ୍ୟରେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଥରେ ଥରେ ସ୍ନାନ କରାଯିବ।
ଏହି ଦିନ ନୟାଗଡ ଷୋଳ ଶାସନ ଓ ଛତିଶ କରବାଡ଼ର ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଆସି ପୃଥକ ପୃଥକ ଭାବରେ ବେଢା ମଧ୍ୟରେ ନାନା ନିସଂଖୁଡ଼ି ଭୋଗ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରନ୍ତି।
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଶେଷରେ ବେଢ଼ା ମଧ୍ୟରେ ଏକାସମୟରେ ରାଜା ଆଂଶାଂଶା ପୂର୍ବକ ଏହି ପ୍ରସାଦ ସେବନ କରନ୍ତି।
ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ପ୍ରଭୁ ଲଡ଼ୁକେଶଙ୍କର କୌଣସି ପ୍ରକାର ରୁଦ୍ରାଭିଷେକ ନିଷେଧ କରାଯାଇଛି।
ଯଦି କେହି ଭକ୍ତ ମାନସିକ ବା ଗ୍ରହପିଡ଼ା ଶାନ୍ତି ନିମନ୍ତେ ଅଭିଷେକ କରାଇବାକୁ ଚାହୁଁଥାନ୍ତି ତେବେ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ପ୍ରତିନିଧି ବାବା ବୈଦ୍ୟନାଥଙ୍କଠାରେ କରାଯାଇ ପାରେ।
ପ୍ରଭୁ ଲଡୁବାବାଙ୍କ ଠାରେ ରୁଦ୍ରାଭିଷେକ ଫଳ ପ୍ରାପ୍ତି ତାକୁ ସେଇଠାରେ ହୋଇଯିବ ବୋଲି ପ୍ରମାଣ ରହିଛି।
ବାହୁଡା- : ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ଠାକୁର ଗୁଣ୍ଡିଚା ଘରୁ ବାହାରି ବୃଷଭ ଉପରେ ଆସି ସିଂହ ଦ୍ଵାରରେ ପହଁଚିବେ।
ଦଶମହା ବିଦ୍ୟା-ବେଢ଼ା ଉପରେ ପଶ୍ଚିମ ପଟେ ବାମ୍ପିଠାରୁ ସରଘରକୁ ଯିବା ରାସ୍ତା ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ବାଡ଼ରେ ପୂର୍ବକୁ ମୁହଁକରି ଏମାନେ ବସିଛନ୍ତି।
ମନ୍ଦିର ପରିଛା ତୋଷବନ୍ତ କରଙ୍କର ଉପଦେଶ ଅନୁସାରେ ବରଡିହିର ଶିଶିର କୁମାର ମହାପାତ୍ର ସ୍ବ ପିତା ରାମଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ରଙ୍କର ନାମରେ ଏହି ଦେବୀମାନଙ୍କର ଗଠନ ଓ ପ୍ରତିଷ୍ଠା ନିମନ୍ତେ ସମସ୍ତ ଅର୍ଥ ବହନ କରିଛନ୍ତି।
ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତି-କ୍ଷୀରାଭିଷେକ ପରେ ପାଟ ବୃଷଭଠାରେ ସାତଟି ମାଠିଆ କଣା କରି ସଂସ୍କାର କରାଯାଏ।
ପୁରୋହିତ ପଣ୍ଡାଙ୍କୁ ଓ ପଣ୍ଡା ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ଛତା ଦିଅନ୍ତି।
ପଣା ସଂକ୍ରାନ୍ତିଠାରୁ ବୃଷ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ଯାଏଁ କ୍ଷୀରାଭିଷେକ ପରେ ଠାକୁରଙ୍କୁ ପଣା ଭୋଗ ଲାଗି ହୁଏ।
ଶ୍ରୀ ରଘୁନାଥ-ହାତୀ ଦ୍ଵାର ଦେଇ ମନ୍ଦିର ବେଢ଼ାକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବା ସମୟରେ ଡାହାଣ ପଟେ ପାଚେରୀକୁ ଲାଗି ଶ୍ରୀ ରଘୁନାଥ ମନ୍ଦିର ପୂର୍ବକୁ ମୁହଁ କରି ଏକ ଛାତ ଘର।
ସପ୍ତପୁରୀ- :ସକାଳ ଅବକାଶ ପରେ ଛତି, ଘଣ୍ଟ, କାହାଳୀ ସହ ଠାକୁରାଣୀଙ୍କଠାରୁ ପୂଜକ ଧଣ୍ଡି ନେଇ ସର ଘରକୁ ଯିବେ।
ଧୂପପରେ ଘଣ୍ଟ ବାଜୁଥିବ, ପଣ୍ଡା ଭିତରେ ଥିବେ ଛତିଶାନିଯୋଗ ସହ ସାତପୁରୀ ଉତ୍ତର ପଟେ ସରଘରଠାରୁ ବାହାରି ପୂର୍ବଦ୍ଵାର ଦେଇ ମନ୍ଦିର ଭିତରକୁ ଯିବ।
ଧୂପ ହୋଇ ଭିତରୁ ଏକ ଶାଢୀ, ପୂର୍ବ ଦ୍ଵାର ଦେଇ ବାହାରି ଦକ୍ଷିଣ ପଟେ ସର ଘରକୁ ଯିବ।
ସେବାସୀ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଅଙ୍ଗଲାଗି ସେବା କରନ୍ତି, ସେବକ ଦ୍ଵାରା ପ୍ରଭୁ ଖାଅନ୍ତି, ପିଅନ୍ତି, ସୁଅନ୍ତି ଓ ବିଭିନ୍ନ ମେଳା ମଉଛବ କରନ୍ତି।
ବୃଷଭ ଉପରେ ଉମା ମହେଶ୍ଵର ଓ ବିମାନରେ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ପାର୍ବତୀ ବସି ପୂର୍ବ ଦ୍ଵାରରେ ଆଳତି ହୋଇ ଛତିଶାନିଯୋଗରେ ବାହାରି ଚାଳିଭୋଗ ଖାଇ ଭିକାରିପଡା ବିଭା ମଣ୍ଡପକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ଦୋଳ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା- : କ୍ଷୀରାଭିଷେକ ପରେ ସବୁ ବିଜେ ପ୍ରତିମା ଚଉଧଳରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ଵାର ଦେଇ ବାହାରି ଦୋଳ ବେଦୀକୁ ଯିବେ।
ହରିହରପୁର ବିଜେ ଦଧିବାମନ ଜୀଉଙ୍କର ଆଗମନ ପରେ ସେଠାରେ ଧୂପ ହେବ ଓ ଶାଢ଼ୀ ବାହାରିବ।
ପ୍ରଭୁ ଲଡୁବାବାଙ୍କ ମନ୍ଦିରର ଭୋଗ ବିଶେଷତଃ ଗଜା କଦମ୍ବା ସାରା ଓଡ଼ିଶାରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ କୁହନ୍ତି ଯଦି ଜଣେ କାହାକୁ ଏହି ଗଜା କଦମ୍ବା ଭେଟି ଦିଏ ତେବେ ତା କାର୍ଯ୍ୟ ନିଶ୍ଚିତ ସିଦ୍ଧ ହୁଏ।
ଏହିପରି ମହିମା ଥିବା ଭୋଗ ବିଷୟରେ ଜାଣିବା ପାଇଁ ମନରେ ସ୍ବତଃ ଆଗ୍ରହ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ।
ଆଧାର:-ରାବଣ ଗର୍ବରେ ଅନ୍ଧହୋଇ, ନିଜକୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭକ୍ତ ତଥା ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ବଳଶାଳୀ ମନେକରି କୈଳାସ ସହ ପ୍ରଭୁ ଶିବ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଉପାଡ଼ି ଲଙ୍କାକୁ ନେଇଯିବା ପାଇଁ ଚିନ୍ତା କଲା।
ରାବଣର ଗର୍ବ ଖଣ୍ଡନ କରିବା ପାଇଁ ସେ କୈଳାସକୁ ଉପାଡ଼ିବା ବେଳେ ନିଜକୁ ଅତି ଗରିଷ୍ଠ କରିଦେଲେ ଫଳରେ ରାବଣ କୈଳାସ ତଳେ ଚାପି ହୋଇ ରହିଗଲା।
ଷଠି ବୁଢ଼ୀ ଓ ସାବିତ୍ରୀ-ମା'ଙ୍କ ମନ୍ଦିର ଦକ୍ଷିଣ ବାଡ଼କୁ ଲାଗି ବେଢ଼ା ଭିତରେ ନବଶକ୍ତିଙ୍କର ଡାହାଣକୁ ତଥା ମା'ଙ୍କ ମନ୍ଦିରକୁ ଯିବା ରାସ୍ତାରେ, ବାମପଟେ ଏହାଙ୍କୁ ସ୍ଥାନିତ କରାଯାଇଛି।
ସାବିତ୍ରୀ ଦେବୀଙ୍କର ମୂର୍ତ୍ତି ହରିହର ପୁରର ଚତୁରାନନ ସାହୁ ଓ ଷଷ୍ଠୀଦେବୀଙ୍କ ମୂର୍ତ୍ତି ଶରଣକୁଳ ଗୁଡ଼ିଆ ସାହିର ନାରାୟଣ ସାହୁ ସ୍ଥାପନ କରାଇଛନ୍ତି।
ବଡ଼ ସିଂହାର କ୍ରମ:-ପ୍ରଥମେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କର ଓ ତା’ପରେ ରଘୁନାଥଙ୍କର ପୂଜା ହୁଏ।
ଏହି ସମୟରେ ଘଣ୍ଟୁଆ ମନ୍ଦିର ବେଢ଼ାରେ ବୁଲି ବୁଲି ଘଣ୍ଟ ବାଡେ଼ଇ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦେବାଦେବୀଙ୍କୁ ଆବାହନ କରିବାର ପରମ୍ପରା ପୁରୀ ଶ୍ରୀମନ୍ଦିର ପରି ଦେଖାଯାଏ।
କପିଳା ଚରିତ : ବର୍ତ୍ତମାନର ହରିହର ପୁର ଗ୍ରାମରେ ଲଡୁ ବେହେରା ନାମକ ଏକ ଗଉଡ଼ ବାସ କରୁଥିଲା।
ତାହାର କପିଳା ନାମରେ ଏକ କାଳି ଗାଈ ସର୍ବଦା ଗୋଠରୁ କେଉଁ ଆଡେ଼ ଚାଲିଯାଉଥିବା ସେ ଲକ୍ଷ୍ୟ କଲା।
ଗାଈଟି ଘରେ କ୍ଷୀର ଦେଇ ନଥିବାରୁ ଗଉଡ଼ ତା ଉପରେ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଦୃଷ୍ଟି ରଖିଥାଏ।
ଓଡ଼ଣୀ ଷଷ୍ଠୀ- :କ୍ଷୀରାଭିଷେକ ପରେ ତିନୋଟି ଥାଳିରେ ଘୋଡ଼ ସଜ ହୋଇ ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ଵାର ପଟେ ଛତିଶାନିଯୋଗରେ ବାହାରି ପୂର୍ବଦ୍ଵାର ଦେଇ ଭିତରକୁ ଯିବ।
ବାଟରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ପଣ୍ଡା ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଘୋଡ଼ ଓ ଠାକୁରାଣୀଙ୍କ ପଣ୍ଡା ଠାକୁରାଣୀଙ୍କ ଘୋଡ଼ ନେଇଯିବେ।
ମଙ୍ଗନ- :ଟେରାନୀତି ପୂର୍ବରୁ ରୋଷଘର ଠାରେ ମଙ୍ଗନ ହାଣ୍ଡି ବସିଲେ ଟେରା ଫିଟା ହେବ।
କାର୍ତ୍ତିକ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା-ଭୋରରୁ ପୁରୋହିତ ଦୀପ ବସାଇ ସାରିବା ପରେ ଠାକୁରଙ୍କର ମଙ୍ଗଳ ଆଳତି ହୁଏ।
ନେତ୍ର ଉତ୍ସବ- : ସକାଳୁ ତିନି ଠାକୁର ଛତିଶା ନିଯୋଗରେ ନୂଆ ବସ୍ତ୍ର ପରିଧାନ କରିବା ପରେ ଆଖିଫିଟା ନୀତି ହେବ।
ନବଶକ୍ତି-ମୂଳ ମନ୍ଦିରର ଉତ୍ତରରେ ପାର୍ବତୀ ମା’ଙ୍କ ମନ୍ଦିରର ଦକ୍ଷିଣ ବାଡ଼କୁ ଲାଗି ବେଡ଼ା ଉପରେ ଏହି ନବଶକ୍ତି ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛନ୍ତି।
ମନ୍ଦିରର ପୂର୍ବତନ ଚର୍ଚ୍ଚିତ ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ ମହାପାତ୍ର ଓ ବ୍ରହ୍ମା ବ୍ରଜବନ୍ଧୁ ଦାସଙ୍କର ଆନ୍ତରିକ ଉଦ୍ୟମରେ ଏମାନଙ୍କର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହୋଇଥିଲା।
ଲଡ଼ୁବାବାଙ୍କୁ ନିଜ ଇଷ୍ଟ କରିବା ନିମନ୍ତେ, ନୟାଗଡ଼ ରାଜା ଗୁହାରିଆ ପଡ଼ିଲେ, ଠାକୁରଙ୍କ ସ୍ବପ୍ନାଦେଶରେ ସେ ରଣପୁର ରାଜାଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
ଯୁଦ୍ଧରେ ଲଢ଼ି ବିଜୟଲାଭ କରି ଠାକୁରଙ୍କୁ ନିଜ ଇଷ୍ଟଦେବତା ରୂପେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ କରିଥିବାରୁ ନାମ ରଖିଲେ ଲଢୁଆବାବା।
ନନ୍ଦ ଉତ୍ସବ- ଦିନ ଚାରିଟା ବେଳେ ବାଳ ମୁକୁନ୍ଦ ଓ ଗୋପୀନାଥ ଚଉଧଳ ବିମାନରେ ବସି ଗ୍ରାମ ପରିକ୍ରମାରେ ବାହାରିବେ।
ଚାଳି ମଣ୍ଡପରେ ଚାଳି ଭୋଗ ଖାଇ ଭିଖାରିପଡା ବିଭା ମଣ୍ଡପରେ ସର ଲବଣୀ ଧୂପ ହେବ।
ସର ଲବଣୀ ଅଣାଯାଇ ଠାକୁର ମନ୍ଦିରକୁ ଫେରିବା ପରେ ଜନ୍ମ ବିଧାନ ମଣ୍ଡଳରେ ଭଙ୍ଗାଯିବ।
ଦ୍ଵାପର ଯୁଗରେ ଏହି ଲିଙ୍ଗଙ୍କୁ ଅସୁରଢ଼ିପାର ଢ଼ିପ ଉପରେ ବାସ କରୁଥିବା ବାଣାସୁର ପୂଜା କରୁଥିଲା ଅନିଋଦ୍ଧ ସହିତ ତା’ର କନ୍ୟା ଉଷାର ପରିଣୟ ଘଟଣାରେ କୃଷ୍ଣ ବଳରାମଙ୍କ ଦ୍ଵାରା ସହସ୍ରବାହୁ ହରାଇ ଅପମାନିତ ହୋଇ ଏ ସ୍ଥାନରୁ ବାଣପୁରକୁ ଚାଲିଯିବା ପରେ ଏ ସ୍ଥାନ ଓ ପ୍ରଭୁ ଲୋକ ଲୋଚନର ଅଗୋଚରରେ ରହିଗଲେ।
ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ ବୁଡ ଦିନ ଅଁଳା ଓ ହଳଦୀରେ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ ଗାଧୋଇ ଦିଆଯାଏ।
ମାନସିକ ସହ ଏହି ଯାତ୍ରାଙ୍ଗୀ ଉପବାସ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଭକ୍ତମାନେ ପ୍ରଥମାଷ୍ଟମୀ ବା ଅଶୋକାଷ୍ଟମୀ ଦିନ ଯାତ୍ରାଙ୍ଗୀ ଧରନ୍ତି।
ସରକାରୀ ନୀତି ପରେ ତିନି ଘେରା ବେଢ଼ା ପରେ ସରଘର ଠାରୁ ମକର, ଉତ୍ତର ପଟେ ଯାଇ ପୂର୍ବଦ୍ଵାର ଦେଇ ଭିତରକୁ ଯିବ।
ସାତ ମଙ୍ଗଳା- : ଦେବ ଦମ୍ପତିଙ୍କର ବିବାହ ଉପରାନ୍ତ ସାତ ଦିନରେ ସାତ ମଙ୍ଗଳା ଯାତ୍ରା ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ।
ବିବାହର ସପ୍ତମ ଦିନ ମହାପ୍ରଭୁ ଚନ୍ଦ୍ର ଶେଖର ଓ ମାତା ପାର୍ବତୀ ବାଉଁଶିଆସ୍ଥିତ ବଡ଼ଭାଇ ମହାପ୍ରଭୁ ସ୍ବପ୍ନେଶ୍ଵର ମନ୍ଦିରକୁ ଆଶୀବାର୍ଦ ନିମନ୍ତେ ଯାଆନ୍ତି।
ମା ଲକ୍ଷ୍ମୀ-ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରର ଉତ୍ତରକୁ ଲାଗି ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ମନ୍ଦିର।
ମନ୍ଦିର ୨୦୦୧ ମସିହାରେ ପରିଚ୍ଛା ତୋଷବନ୍ତ କର ଆନ୍ତରିକ ପ୍ରଚେଷ୍ଟା ଓ ନରେନ୍ଦ୍ର ପୁରର ସୁରେଶ ପଣ୍ଡା ଓ ଭାଇମାନଙ୍କ ଅକୁଣ୍ଠିତ ଦାନ ଫଳରେ ମା'ଙ୍କ ମନ୍ଦିର ଓ ପୂଜା ନିମନ୍ତେ ଭୋଗ ଆଦିର ବ୍ୟବସ୍ଥା ହୋଇଛି।
ଶିଳ୍ପ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ ଏକ ହଜାର ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ବର୍ଷ ହେଲେ ମନ୍ଦିରମାନଙ୍କରୁ ଶିଳାପାତ ହୁଏ।
ପହିଲି-ଧନୁସଂକ୍ରାନ୍ତି ଠାରୁ ମକର ସଂକ୍ରାନ୍ତି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକମାସ ବ୍ୟାପି ଠାକୁରଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ପହିଲି ଭୋଗ ଲାଗି ହୁଏ।
କାନିକା, ଖେଚେଡ଼ି, ଖିରି, ତରକାରୀ, ଡାଲି, ଖଟା ଯାହା ସକାଳ ଧୂପରେ ହୁଏ ସେସବୁ ସକାଳ ୭ଘଣ୍ଟା ପୂର୍ବରୁ ଠାକୁରଙ୍କୁ ଅର୍ପଣ କରାଯାଏ।
ଗହ୍ମା ପର୍ବ- : ସକାଳ ଧୂପ ପରେ ଘଣ୍ଟ ବାଜୁଥିବ, ଦେଉଳ ଶୋଧା ହୋଇ ମଣ୍ଡାପିଠା ଧୂପ ହେବ।
ଯଦି ଶ୍ରାବଣୀ ଓ ଗହ୍ମା ପୂର୍ଣ୍ଣମୀ ଏକାଦିନ ହୁଏ ତେବେ ଗୋଟିଏ ନଡ଼ିଆ ପଇତା ଲାଗି ହେବ।
ବାବା ବୈଦ୍ୟନାଥ-ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ଵାରର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ଵରେ ଥିବା ଏହି ପ୍ରଭୁ ଲଡୁବାବାଙ୍କର ପ୍ରତିନିଧି।
ଭକ୍ତମାନେ ଲଡୁବାବାଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ରୁଦ୍ରାଭିଷେକ କରିବାକୁ ଆସିଲେ, ଏଇଠି କରନ୍ତି।
ଝୁଲଣ ଯାତ୍ରା-ଶ୍ରାବଣ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀ ତିଥିଠାରୁ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମଦନ ମୋହନ ଝୁଲଣ ମଣ୍ଡପରେ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା ଦୋଳିରେ ଆରୋହଣ କରନ୍ତି।
ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ଭୋଗ ସମର୍ପିତ ହେବା ପରେ ଠାକୁର ଗମ୍ଭିରା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି।
ଏଣୁ ଏ ସଂପର୍କ ବିଶେଷ ବିବରଣୀ ପାଇଁ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପଣ୍ଡିତ ସଦାଶିବ ରଥଶର୍ମାଙ୍କ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ବେଶ ରହସ୍ୟ ପୁସ୍ତକ ଏବଂ ମଦ୍ପ୍ରଣିତ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥ ବେଶ:ଏକ ଅଧ୍ୟୟନ ଦେଖନ୍ତୁ।
ମାଘ ସପ୍ତମୀ- : କ୍ଷୀରାଭିଷେକ ନୀତି ପରେ ସରକାରୀ ନୀତି ହୋଇ ବନ୍ଦାପନା ଧୂପ ପରେ ସରକାରୀ ଖଟଣୀ ପୂଜା ହେବ।
କେହି କେହି ମନ୍ଦିରର ପଦ୍ମପୃଷ୍ଠ ଠାରୁ ଉପରକୁ ନୟାଗଡ଼ ରାଜା ନିର୍ମାଣ କରିଥିବା କହୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଦୁଇ ରାଜାଙ୍କର ମନ୍ଦିର ଦର୍ଶନ ନୀତି ଅନୁଧ୍ୟାନ କଲେ ମନ୍ଦିର ନିର୍ମାଣରେ ରଣପୁର ରାଜାଙ୍କର ଅବଦାନ ଯେ ସର୍ବାଧିକ ତାହା ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ପଡେ଼।
ବାସୁଦେବ-ଲଡ଼ୁବାବାଙ୍କର ଦର୍ଶନସାରି ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ଵାର ଦେଇ ବାହାରକୁ ଆସି ବେଢ଼ା ପରିକ୍ରମା ନିମନ୍ତେ ବାହାରିଲେ ମୂଳ ମନ୍ଦିରର ପଦ୍ମପୃଷ୍ଠ ଉପରେ ଏହାଙ୍କର ଦର୍ଶନ ହୁଏ।
ଲକ୍ଷ୍ମୀ ସରସ୍ବତୀ-ବାହାର ପଟେ ମୁଖଶାଳା ଓ ମନ୍ଦିର ମଝିରେ ମନ୍ଦିରର ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ଵରେ ବାରଣ୍ଡା ଉପରେ ଏ ଦୁଇ ଦେବୀଙ୍କୁ ସ୍ଥାନିତ କରାଯାଇଛି।
ନବଗ୍ରହ-ସରଘରୁ ଭୋଗନେବା ରାସ୍ତାର ବାଡ଼ରେ ଉତ୍ତରରୁ ମୁହଁକରି ବେଢ଼ା ଭିତରେ ମନ୍ଦିରର ଦକ୍ଷିଣରେ ନବଗ୍ରହ ବସିଛନ୍ତି।
ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା-ସର ଘରୁ ଭୋଗ ଆସିବା ବାଟର ଶେଷରେ ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ଵାରର ଡାହାଣ ପଟେ ବାବା ବୈଦ୍ୟନାଥଙ୍କ ପାଖରେ ବାଡ଼ରେ ଏହି ଦେବୀ ଅଛନ୍ତି।
୧୯୪୬ ମସିହାରେ ଜଳାକୁଞ୍ଜ ଶିଳ୍ପୀ ଗନ୍ଧର୍ବ ବେହେରା ଏହାଙ୍କର ନିର୍ମାଣ କରିଥିବାର କଥିତ ରହିଛି।
ଭକ୍ତମାନେ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କଲେ ଶକ୍ତି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ବୋଲି କଥିତ ଅଛି।
କିନ୍ତୁ ଏଥି ନିମନ୍ତେ ଗଂଜା ଜମି ସଂପ୍ରତି ରୟତି ହୋଇଯିବାରୁ ଏହା ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଇଛି।
ଏହାର ପୁନଃ ପ୍ରଚଳନ ନିମନ୍ତେ ବଦାନ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ଶୁଭ ଦୃଷ୍ଟିର ଆବଶ୍ୟକତା ଅନୁଭୁତ ହେଉଛି।
ଭିତର ଚନ୍ଦନ-ଭଉଁରୀ ବାସି ଦିନଠାରୁ ଦେବସ୍ନାନ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଯାଏଁ ଭିତର ଚନ୍ଦନ ହୁଏ।
ଶ୍ରୀ ତ୍ରିନାଥ ଠାକୁର-ମନ୍ଦିରର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ଵରେ ବାସୁଦେବଙ୍କ ସାମନାରେ ବାଡ଼ରେ ପଶ୍ଚିମକୁ ମୁହଁକରି ତ୍ରୀନାଥ ଠାକୁର ବସିଛନ୍ତି ନରେନ୍ଦ୍ର ପୁରର ସୋମନାଥ ସାହୁଙ୍କ ଦାନରେ ୧୯୯୦-୯୧ ମସିହାରେ ଏହାଙ୍କର ପ୍ରତିଷ୍ଠା ହୋଇଛି।
ସୂର୍ଯ୍ୟ ମନ୍ଦିର-ଏହି ବୈଦିକ ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜନ ପଞ୍ଚଦେବତା ପୂଜନ ପ୍ରଣାଳୀରେ ପ୍ରଥମେ ହୁଏ।
ଧନୁ ସଂକ୍ରାନ୍ତି ବାସିଠାରୁ ଅବକାଶ ପରେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ମାସାନ୍ତ ଯାଏଁ ପହିଲି ମୁଆଁ ପୂଜା ହୁଏ।
ମହିମାମୟ ପ୍ରଭୁ ଲଡୁବାବାଙ୍କ ନାମକୁ ନେଇ ଯେପରି ବିଭିନ୍ନ ମତ ପ୍ରଚଳିତ ସେହିପରି ତାଙ୍କରି ପୀଠ ସ୍ଥଳ ଶରଣକୁଳକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ଅନେକ ମତ।
ସଙ୍କଟ ମୋଚନ ହନୁମାନ-ମା' ପାର୍ବତୀଙ୍କ ମନ୍ଦିରର ଉତ୍ତରକୁ ପାଚେରୀ ବାଡ଼କୁ ଲାଗି ଏକ ପିଣ୍ଡି ଉପରେ ସଂଙ୍କଟମୋଚନ ହନୁମାନ ବସିଛନ୍ତି।
ନକୁଳି ସଂପ୍ରଦାୟ: ପ୍ରଥମେ ଆଦିବାସୀ ନକୁଳିମାନେ ଏଠାରେ ବାସ କରି ଏହି ଲିଙ୍ଗଙ୍କର ପୂଜାରାଧନା କରୁଥିବାରୁ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ନାମ ନକୁଳେଶ ହୋଇଥିଲା।
ପଞ୍ଚୁକ-କାର୍ତ୍ତିକ ଶୁଳ୍କପକ୍ଷରେ ଏକାଦଶୀଠାରୁ ସଂନ୍ଧ୍ୟା ଧୂପ ପରେ ପଞ୍ଚୁ କୁଡୁଆ ଭୋଗ ହୁଏ।
ଶିବ ଉତ୍ଥାପନ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ- : ଟେରାଫିଟା ପରେ ଯାତ୍ରାଙ୍ଗି ନୀତି ପରେ ବେଢ଼ା ହୁଏ।
ପ୍ରଥମେ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଧୂପ ତା’ପରେ ବନ୍ଦାପନା ଧୂପ ଓ ପଛରେ ସଂନ୍ଧ୍ୟା ଧୂପ ହୁଏ।
ଅର୍ଦ୍ଧନାରୀଶ୍ଵର-ବାମ୍ଫୀର ଉତ୍ତରକୁ ମା ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ମନ୍ଦିର ପଛପରେ ଚଡ଼ୟାପଲ୍ଲୀ ନିବାସୀ ଦୀନବନ୍ଧୁ ପୃଷ୍ଟିଙ୍କ ଦାନରେ ନିର୍ମାଣ ହୋଇଛିଏହି ଅର୍ଦ୍ଧନାରୀଶ୍ଵର ମନ୍ଦିର।
ଆବଶ୍ୟକ ଉପକରଣ:-କାଠ ନିର୍ମିତ ରାବଣ, ରୂପାର ପାଦ, ହାତ, ତ୍ରିଶୂଳ, ପ୍ରଭା ଓ ଘୋଡ଼ଣୀ, ସୁନାର ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ପୋହଳା ଖଚିତ ସୁନା ମାଳ, ଫୁଲ, ବିଲୁପତ୍ର, ପାଟବସ୍ତ୍ର, ରୂପାର ବେଲ ପତ୍ରମାଳ, ଇତ୍ୟାଦି।
ରୁକ୍ମିଣୀ ବିବାହ- : ଟେରା ପରେ ଗୋପୀନାଥ ଓ ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ ଦେଶ ହୋଇ ଜଗନ୍ନାଥ ମନ୍ଦିରକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ପାରିବାରିକ ସଂପର୍କ: ଅଗ୍ରପୂଜ୍ୟ ଗଜାନନ ଗଣେଶ ଲଡ଼ୁପ୍ରିୟ ଏଣୁ ତାଙ୍କର ଅନ୍ୟ ନାମ ମଧ୍ୟ ଲଡୁ।
ଲଡ଼ୁ ନାମଧାରି ଗଣେଶଙ୍କ ପିତା ବା ବାବା ପ୍ରଭୁ ଶିବ ଶଙ୍କର, ଏଣୁ ତାଙ୍କ ନାମ ଲଡୁବାବା।
ଶିବଶଙ୍କର ଶ୍ମଶାନର ଦକ୍ଷିଣରେ ଅବସ୍ଥାନ କରନ୍ତି ଏଣୁ ତାଙ୍କର ଉତ୍ତରକୁ ଶ୍ମଶାନ ଥାଏ।
ଭକ୍ତମାନେ ଶ୍ମଶାନ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବେଶ ନ କରିବା ପାଇଁ ଶିବ ମନ୍ଦିରର ଉତ୍ତର ପଟକୁ ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ।
ପଞ୍ଚ ଦେବତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗଣେଶ ନୈବେଦ୍ୟ ବା ଭୋଗପ୍ରିୟ, ନାରାୟଣ ଅଳଙ୍କାର ପ୍ରିୟ, ଶିବ ଜଳଧାରା ବା ଅଭିଷେକ ପ୍ରିୟ ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟ ନମସ୍କାର ବା ମନ୍ତ୍ରଯୁକ୍ତ ପ୍ରଣାମ ପ୍ରିୟ।
ତେବେ ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରରେ ହସ୍ତ ପଦାଦି ଖଞ୍ଜି ବିଭିନ୍ନ ଅଳଙ୍କାର ଦ୍ଵାରା ପ୍ରଭୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କର ଶୃଙ୍ଗାର କରାଗଲା ପରି ଏଠି ହରି ସ୍ବରୂପ ଲଡୁବାବାଙ୍କର ବର୍ଷରେ ଗୋଟିଏ ବେଶ ହୁଏ।
ବିଶ୍ଵାସ କରାଯାଏ ତ୍ରେତୟା ଯୁଗରେ ଏଠାରେ ମହର୍ଷି ବିଶ୍ଵାମିତ୍ର ମଠପଦା ନାମକ ସ୍ଥାନରେ ଆଶ୍ରମକରି ଏହି ଅକର୍ମ କର୍ମ ଦାୟକ ଶିବଶଙ୍କରଙ୍କର ଜ୍ୟୋତିର୍ଲିଙ୍ଗର ପୂଜା କରୁଥିଲେ।
ବସନ୍ତ ପଞ୍ଚମୀ- : କ୍ଷୀରାଭିଷେକ ପରେ ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ଦକ୍ଷିଣ ଦ୍ଵାରେ ବାହାରି ଦୋଳ ବେଦୀକୁ ଆସିବେ।
ଦୀପାବଳୀ ଅମାବାସ୍ୟା- :ସନ୍ଧ୍ୟା ବେଳେ ମନ୍ଦିର ଉପରେ ଏବଂ ଭିତରେ ଚାରି ପାର୍ଶ୍ଵରେ ସମସ୍ତ ଦେବଦେବୀଙ୍କ ଠାରେ ଗୋଟିଏ ଲେଖାଏଁ ଦୀପ ଲାଗିବ।
ଶୟନ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ- : ଟେରା ପଲେ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ବେଢା ହୋଇ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀ ଧୂପ ବନ୍ଦାପନା ଧୂପ ଓ ସନ୍ଧ୍ୟା ଧୂପ ଆଦି ପରେ ପରେ ହୁଏ।
ମହାଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ କାମଧେନୁଙ୍କର ପୁଜା ଭିତର ପୂଜାପରେ ସେହି ବଲ୍ଲଭ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଯେ କୌଣସି ସମୟରେ ସେମାନଙ୍କର ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ପୂଜକ ମାନଙ୍କ ଦ୍ଵାରା କରାଯାଏ।
ହେରା-ଅଶୋକାଷ୍ଟମୀ ପରେ ତୃତୀୟ ଦିନ ସଂନ୍ଧ୍ୟା ଧୂପ ସାରି ଠାକୁରାଣୀ ପୂର୍ବଦ୍ଵାର ଦେଇ ବାହାରି ଗୁଣ୍ଡିଚା ଘରଠାକୁ ଯିବେ।
ସାବିତ୍ରୀ ଅମାବାସ୍ୟା– :ଏ ଦିନ ସକାଳ ଧୂପ ପରେ ଠାକୁରାଣୀଙ୍କ ଠାରେ ମଙ୍ଗଳବାର ଧୂପ ପରି ଧୂଆମୁଗ, ଫଳମୂଳ ଇତ୍ୟାଦି ଭୋଗ ହୁଏ।
ହରିହରପୁରରେ ଲଡ଼ୁବେହେରାର କପିଳା ନାମକ ଗାଈର ସ୍ବତଃ କ୍ଷୀର ଦେବା ଘଟଣାକୁ କଳିଯୁଗର ସଭ୍ୟଜଗତ ପ୍ରଥମେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତି ବିଷୟରେ ଜ୍ଞାତ ହେଲା।
ସୋମ ସୂତ୍ର ନ ଲଙ୍ଘିବା ପାଇଁ-କୁହାଯାଏ ସୋମ ସୂତ୍ର ଲଙ୍ଘନ କଲେ ଶିବ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ଲାଗିଥିବା ବ୍ରହ୍ମ କପାଳୀ ଦୋଷ ସୋମସୂତ୍ର ଲଙ୍ଘନକାରୀକୁ ଲାଗେ।
କ)ରୋଗୀ, ଭୋଗୀ, ଅନାଥ, ଭିକାରୀ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପାଟକର ଲୋକଙ୍କୁ ଏ ସ୍ଥାନ ଶରଣ ଦେଇଥିବାରୁ ଏ ସ୍ଥାନର ନାମ ଶରଣକୁଳ ବୋଲି କେତେକ କହୁଥିବା ବେଳେ,
ଶୈବ କଳ୍ପଦ୍ରୁମ ତାଳପତ୍ର ପୋଥି ଅନୁସାରେ ମନ୍ଦିରର ସମସ୍ତ ନୀତି ପରିଚାଳିତ ହୁଏ ଓ ଆବଶ୍ୟକ ମନ୍ତ୍ର ସବୁ ଉକ୍ତଗ୍ରନ୍ଥରୁ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ।
ବକୁଳ ଅମାବାସ୍ୟା- :ଦ୍ଵିପ୍ରହର ଧୂପ ସାଥିରେ ବଉଳ ସହ ପାଏସ୍ ବା ଅଟକାଳି ପୂଜା ହୁଏ।
ବୃନ୍ଦାବତୀ-ମା’ଙ୍କ ମନ୍ଦିର ପଛରେ ଶ୍ରୀ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ମନ୍ଦିର ସମ୍ମୁଖରେ ମା’ ବୃନ୍ଦାବତୀ ପ୍ରଭୁ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କୁ ଚାହିଁ ବସିଛନ୍ତି।
ନବ ପତ୍ରିକା- : ଚତୁସମ ପରେ ଠାକୁରାଣୀଙ୍କ ଠାରେ ଠାକୁରାଣୀ ପୂଜକ ନବ ପତ୍ରିକା ଧୂପ କରିବେ।
ଗିରି ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ପୂଜା-କାର୍ତ୍ତିକ ଶୁକ୍ଳ ପ୍ରତିପଦା ଦିନ ଗିରି ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ପୂଜା ଚତୁସମ ନୀତି ପରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ଠାରେ ହୁଏ।
ଶ୍ରୀ କାର୍ତ୍ତିକେୟ- ମୂଳ ମନ୍ଦିରର ପଶ୍ଚିମପଟ ମନ୍ଦିର ଗାତ୍ରରେ ପାର୍ଶ୍ଵଦେବତା ଭାବେ ଏ ମନ୍ଦିର ସହ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଶ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ଲଡ଼ୁବାବା ପୀଠରେ ଶିବରାତ୍ର, ଯମଦ୍ଵିତୀୟା ଓ ଶିବବିବାହ ତଥା ଶୀତଳ ଷଷ୍ଠୀକୁ ମୁଖ୍ୟ ଯାତ୍ରା ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ।
ପର୍ଶୁରାମ ଅଷ୍ଟମୀ- କ୍ଷୀରାଭିଷେକ ପରେ ସର୍କାରୀନୀତି ହୋଇ ବନ୍ଦାପନା ହୁଏ ପରେ ଦ୍ଵିପହର ଧୂପ ହୁଏ।
ତରକାରୀ - ଦେଶୀଆଳୁ, କଦଳୀ, ବାଇଗଣ, କଖାରୁ, ମୂଳା, କନ୍ଦମୂଳ, ଗୋଜିବୁଟ, ଜିରା, ଗୋଲମରିଚ ଅଦା ପଡ଼ି ଘିଅରେ ଫୁଟଣ ହୁଏ।
ଲଡୁବାବାଙ୍କ ପୀଠରେ ପ୍ରଭୁ ଲଡ଼ୁବାବାଙ୍କ ପାର୍ଶ୍ଵଦେବତା ଭାବରେ ଥିବା ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ମଧ୍ୟ କେତେକ ବେଶ ହୁଏ।
ଲିଙ୍ଗର ଆକାରାନୁସାରେ: ପ୍ରଭୁଙ୍କର ଲିଙ୍ଗ ଲଡୁ ଆକାରର ବୋଲି ତାଙ୍କର ନାମକରଣ ଲଡୁବାବା ବା ଲଡ଼ୁକେଶ୍ଵର ହୋଇଅଛି।
ଗଂଗା-ମୂଳ ମନ୍ଦିରର ପାଦୁକ ନଳା ଉପରେ ଉତ୍ତର ପଟେ ମନ୍ଦିର ଗାତ୍ରରେ ପାର୍ଶ୍ଵଦେବତା ଭାବେ ଓ ସ୍ଥାନିତ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଶ୍ରୀ ଗଣେଶ-ମୂଳ ମନ୍ଦିରର ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ମନ୍ଦିର ଗାତ୍ରରେ ପାର୍ଶ୍ଵ ଦେବତା ଭାବରେ ଏ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଛନ୍ତି।
ଚିତ୍ତାଲାଗି: : ସକାଳ ଧୂପ ପରେ ଘଣ୍ଟ ବାଜୁଥିବ ଦେଉଳ ଶୋଧା ହୋଇ ଚିତ୍ତୋର ପିଠା ଧୂପ ହେବ।
ନବମୀ ସନ୍ଧ୍ୟା ଦର୍ଶନ- :ନବମୀ ଦିନ ଟେରାଫିଟା ପରେ ଆଡ଼ପ ମଣ୍ଡପରେ ସନ୍ଧ୍ୟା ଦର୍ଶନ ହୁଏ।
ଯମ ଦ୍ଵିତୀୟା ଯାତ୍ରା- : ବନ୍ଦାପନା ପରେ ଖଟଣୀ ପୂଜା ହୋଇ ଦ୍ଵିପହର ଧୂପ ହୁଏ।
ଖ)ଶରଣ ରକ୍ଷଣ ମହାପ୍ରଭୁ ଲଡ଼ୁକେଶ ଏଠାରେ ବିରାଜମାନ କରିଥିବାରୁ ଏ ସ୍ଥାନର ନାମ ଶରଣକୁଳ ବୋଲି କେତେକ କହନ୍ତି।
ଗ) କୁଳହୀନ ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଶରଣ ଦେଇ ଥିବାରୁ ଏ ସ୍ଥାନର ନାମ ଶରଣକୁଳ ବୋଲି କେହିକେହି କୁହନ୍ତି।
ଏକାଦଶୀ-ଆଶ୍ଵିନ ମାସ ଶୁକ୍ଳ ଏକାଦଶୀଠାରୁ କାର୍ତ୍ତିକ ଦଶମୀ ଯାଏଁ ସଂଖୁଡି ଧୂପ ପରେ ଦାମୋଦର ଭୋଗ ହୁଏ।
ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ- :ସଂନ୍ଧ୍ୟା ଧୂପ ପରେ ଜଗନ୍ନାଥଙ୍କ ମନ୍ଦିରରେ ଜନ୍ମ ବିଧାନ ହେବ।
ମକର-ଛେନା, ଖିର, କଂଚା ଚାଉଳ ଗୁଣ୍ଡ, ଚିନି, କଦଳୀ, ଅଦା, ନଡ଼ିଆ, ଅଳେଇଚ, ଗୋଲମରିଚ, ଆଖୁ, ବରକୋଳି
ଯାତ୍ରାଙ୍ଗୀ ନୀତି ସେବକ:-ଚଉଦପାଳୀ ଯାତ୍ରାଙ୍ଗୀରେ ଯାତ୍ରାଙ୍ଗୀର ସ୍ବତନ୍ତ୍ରନୀତି କରନ୍ତି।
ଠାକୁରଙ୍କୁ ଲଡ଼ୁ ପ୍ରିୟ ଥିବାରୁ ଲଡ଼ୁବାବା ବୋଲାଇଲେ ବୋଲି ମଧ୍ୟ ଏକ ଜନଶୃତି ଶୁଣାଯାଏ।
ତେବେ ଶରଣକୁଳ ନାମକରଣ ନିମନ୍ତେ ଗୋଟିଏ ମାତ୍ର କାରଣ ଯେ ଥିବ ଏଥିରେ ସତ୍ୟତା ଖୁବ କମ୍।
ଘ)କୁସୁମୀ ନଦୀ କୂଳରେ ଶରଣ ଦେଇଥିବାରୁ ଏ ସ୍ଥାନର ନାମ ଶରଣକୁଳ ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହନ୍ତି।
ପୁରଖୁରୁମା-ନଡ଼ିଆ ପୁର ଦିଆଯାଇ ଅଟା ଓ ଚିନି ଦ୍ଵାରା ତିଆରିକରି ଘିଅରେ ଛଣାଯାଏ।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ହରିଙ୍କ ସନ୍ତୋଷ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ସମୟରେ ଫୁଲ ଓ ବସ୍ତ୍ର ଲାଗି କରାଯାଏ।
ଗାୟତ୍ରୀ ଓ ମୃତ୍ୟୁଞ୍ଜୟ-ଏମାନଙ୍କୁ ମହନ ମଧ୍ୟରେ ବାଡ଼ରେ ସ୍ଥାନିତ କରାଯାଇଛି।
ସେ ସୁଫି ସଙ୍ଗୀତ ଗାନରେ ତାଙ୍କର ଏବଂ ପରେ ଚଣ୍ଡିଗଡ଼ର ପଞ୍ଜାବ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସୁଫି ଗୀତ ରେ ପିଏଚଡି ସମାପ୍ତ କରିଥିବାବେଳେ ସେ ତାଙ୍କର ସଂଗୀତ ବୃତ୍ତିରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଇଥିଲେ ।
ସେ ପଞ୍ଜାବ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ୬ ବର୍ଷ ସଙ୍ଗୀତ ଶିକ୍ଷା ମଧ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ସରତାଜ ପାର୍ସୀ ଭାଷାରେ ଏକ ସାର୍ଟିଫିକେଟ୍ ପାଠ୍ୟକ୍ରମ ଏବଂ ଡିପ୍ଲୋମା ମଧ୍ୟ ସମାପ୍ତ କରିଥିଲେ ।
ସେ କବିତା ଲେଖିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ ଏବଂ କଲେଜରେ ପଢୁଥିବା ସମୟରେ ତାଖାଲସ୍ ସରତାଜ୍ ଗ୍ରହଣ କଲେ ।
ସେ ୨୦୧୭ରେ ବ୍ଲାକ୍ ପ୍ରିନ୍ସରେ ମହାରାଜା ଦୁଲେପ ସିଂ ଭାବରେ ତାଙ୍କର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଡେବ୍ୟୁ କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର ବଡ ପ୍ରଦର୍ଶନ ୨୦୦୮ରେ ହୋଇଥିଲା ଯେତେବେଳେ ସେ ଓଣ୍ଟାରିଓର ଟରୋଣ୍ଟୋରେ ଏକ ଗିଗ୍ ପାଇଁ ବୁକ୍ ହୋଇଥିଲେ ।
ଶୋ’ର ଆୟୋଜକମାନେ ତାଙ୍କୁ ୟୁଟ୍ୟୁବରେ ଗୀତ ଶୁଣିବାକୁ ପାଇଥିଲେ ଏବଂ ଚାହୁଁଥିଲେ ଯେ ସେ ପଞ୍ଜାବୀ-କାନାଡିୟ ଦର୍ଶକଙ୍କ ପାଇଁ ଅଭିନୟ କରନ୍ତୁ ।
ସତୀନ୍ଦର ପାଲ ସିଂ ପଞ୍ଜାବର ହୋଶିଆରପୁରର ବଜରୱାର ଗାଁରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ତୃତୀୟ ଶ୍ରେଣୀରେ ଥିବାବେଳେ ସେ ସ୍ଥାନୀୟ ବାଲ୍ୟ ସଭାରେ ଅଭିନୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ଏହାପୂର୍ବରୁ ସେ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ଯେ ସେ ଜଣେ କୃଷକ ଏବଂ ଅଭିନେତା ଭାବରେ କ୍ୟାରିୟର କରିବାକୁ ତାଙ୍କର ଆଗ୍ରହ ନାହିଁ ।
୨୦୧୧ ରେ, ସରତାଜ ବ୍ରିଟ ଏସିଆ ଟିଭି ସଙ୍ଗୀତ ପୁରସ୍କାର ରେ "ସର୍ବୋତ୍ତମ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅଧିନିୟମ" ଜିତିଥିଲେ ।
ଶ୍ରୀଧାର ପାନିକର ସୋମନାଥ , ଏସ୍ ସୋମାନାଥ ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା, ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଏରୋସ୍ପେସ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟର ଯିଏକି ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସଂସ୍ଥା ର ଅଧକ୍ଷ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି ।
ତାଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ, ଇସ୍ରୋର ୩ୟ ଭାରତୀୟ ଜହ୍ନ ଅନୁସନ୍ଧାନ ପାଇଁ ଚନ୍ଦ୍ରଯାନ-୩ର ଉତ୍‌କ୍ଷେପଣ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ଏହାର ବିକ୍ରମ ଓ ପ୍ରଜ୍ଞାନ ରୋଭର୍ ଚନ୍ଦ୍ରର ଦକ୍ଷିଣ ମେରୁ ଅଞ୍ଚଳ ନିକଟରେ ୨୩ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୩ରେ ଅବତରଣ କରିଥିଲା ।
ଏହି ଚନ୍ଦ୍ର-ଅଭିଯାନର ସଫଳତା ଫଳରେ ଭାରତ ପ୍ରଥମ ଦେଶ ଭାବରେ ଚନ୍ଦ୍ରର ଦକ୍ଷିଣ ମେରୁରେ ମହାକାଶ ଯାନ ଅବତରଣ କରିଥିଲା ଏବଂ ଚତୁର୍ଥ ଦେଶ ଭାବରେ ସୁରୁଖୁରୁରେ ଚନ୍ଦ୍ରପୃଷ୍ଠରେ ଅବତରଣ କରିଥିଲେ ।
ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ପରେ ସୋମନାଥ ୧୯୮୫ ମସିହାରେ ବିକ୍ରମ ସାରାଭାଇ ସ୍ପେସ୍ ସେଣ୍ଟରରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ।
ସେ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ପୋଲାର ସାଟେଲାଇଟ୍ ଲଞ୍ଚ ଭେଇକିଲ୍ ପ୍ରକଳ୍ପ ସହିତ ଜଡ଼ିତ ଥିଲେ ।
ସେ ବିକ୍ରମ ସାରାଭାଇ ସ୍ପେସ୍ ସେଣ୍ଟରର ସହଯୋଗୀ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ସହିତ ୨୦୧୦ ମସିହାରେ ଜିଓସିଙ୍କ୍ରୋନସ୍ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଲଞ୍ଚ ଭେଇକିଲ୍ ମାର୍କ ୩ ଲଞ୍ଚ ଭେଇକିଲ୍ ପ୍ରକଳ୍ପର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ କାମ କରିଥିଲେ ।
ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୪ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସେ ପ୍ରପୁଲସନ୍ ଏବଂ ସ୍ପେସ୍ ଅର୍ଡିନାନ୍ସ ସଂସ୍ଥାର ଉପ-ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ କାମ କରିଥିଲେ ।
ସୋମନାଥ ଆରୁରସ୍ଥିତ ସେଣ୍ଟ ଅଗଷ୍ଟାଇନ ହାଇସ୍କୁଲରେ ପାଠ ପଢ଼ିଥିଲେ ଏବଂ ମହାରାଜା କଲେଜ ଏର୍ନାକୁଲମରୁ ତାଙ୍କର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ପୂର୍ବବର୍ତ୍ତୀ ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରିଥିଲେ ।
ସେ କେରଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଅଧିନରେ ଥିବା ଥଙ୍ଗାଲ କଞ୍ଜୁ ମୁସାଲିଆ କଲେଜ୍ ଅଫ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ, କୋଲ୍ଲମରୁ ମେକାନିକାଲ୍ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂରେ ସ୍ନାତନ କରିଥିଲେ ।
ସେ ବାଙ୍ଗାଲୋରସ୍ଥିତ ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ଇନିଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ ଅଫ୍ ସାଇନ୍ସରୁ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂରେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର କରିଛନ୍ତି ।
ଜୁନ୍ ୨-୧୫ ମସିହାରେ, ସେ ଥିରୁଅନନ୍ତପୁରମର ବାଲିଆମାଳାରେ ଥିବା ଲିକ୍ୱିଡ୍ ପ୍ରପୁଲସନ୍ ସିଷ୍ଟମ୍ ସେଣ୍ଟରର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୧୮ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ସେ କେ. ଶିବନଙ୍କ ପରେ ବିକ୍ରମ ସାରଭାଇ ସ୍ପେସ୍ ସେଣ୍ଟର ଏବଂ ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସଂସ୍ଥାର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ସୋମନାଥ ଥିରୁଅନନ୍ତପୁରମସ୍ଥିତ ବିକ୍ରମ ସାରାଭାଇ ସ୍ପେସ୍ ସେଣ୍ଟର ଏବଂ ଲିକ୍ୱିଇଡ୍ ପ୍ରପୁଲ୍ସନ୍ ସିଷ୍ଟମ୍ ସେଣ୍ଟରର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ସେ ମହାକାଶ ଯାନର ଲଞ୍ଚ ଭେଇକିଲ୍‌ର ଡିଜାଇନ୍, ସିଷ୍ଟମ ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ, ଷ୍ଟ୍ରକଚରାଲ୍ ଡିଜାଇନ୍, ଷ୍ଟ୍ରକଚରାଲ୍ ଡାଇନାମିକ୍ସ ଏବଂ ପାଇରୋଟେକ୍‌ନିକ୍ସ କ୍ଷେତ୍ରରେ କାମ କରିଛନ୍ତି ।
ସୋମନାଥ କେରଳର ଥୁରାବୁରସ୍ଥିତ ଟଙ୍କମ୍ମାଠାରେ ଏକ ମାଲାୟଲମ୍ ଭାଷାଭାଷୀ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର ସହ-ଲେଖକ ପୁସ୍ତକ ଡେମୋନେଟାଇଜେସନ୍ ଡିକୋଡେଡ୍: ଭାରତର ମୁଦ୍ରା ପରୀକ୍ଷଣର ସମାଲୋଚନା କରି ସେ ମୋଦୀ ସରକାର ନେଇଥିବା ମୁଦ୍ରା ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ଏକ ପ୍ରଭାବହୀନ ଏବଂ ଅପଚୟ ଅଭ୍ୟାସ ବୋଲି ସମାଲୋଚନା କରିଛନ୍ତି ।
ଫେବୃଆରୀ ୨୦୨୦ରେ ଘୋଷ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ସରକାରଙ୍କୁ 2020 ମସିହାର ବଜେଟରେ ଭୁଲ ତଥ୍ୟ ଉପସ୍ଥାପନ କରି ସମାଲୋଚନା କରିଥିଲେ ; ଯାହା ସାଧାରଣ ଅପେକ୍ଷା ଏକ ମାସ ପୂର୍ବରୁ ଉପସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା ।
ଡିସେମ୍ବର ୨୦୧୯ରେ ସରକାରଙ୍କ ପାଖରେ ଡାଟା ପୋଷ୍ଟ ନାହିଁ ବୋଲି ଦାବି କରି ସେ ନିର୍ମଳା ସୀତାରମଣଙ୍କ ବଜେଟ୍ ପୂର୍ବ ଭାଷଣକୁ ପ୍ରଭାବହୀନ ଏବଂ ଭୁଲ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି ।
ନୂତନ ବଜେଟରେ ନିଯୁକ୍ତି ସୃଷ୍ଟିର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ଦିଆଯାଉଥିବା ଧ୍ୟାନର ଅଭାବ ଉପରେ ସେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରି କହିଛନ୍ତି ଯେ ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତ ନିଯୁକ୍ତି କେନ୍ଦ୍ରରେ କଟକଣା ରହିଛି ।
ସାମ୍ବିଧାନିକ ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ପାଇଁ ମୁକ୍ତ ଭାବରେ ଉପଲବ୍ଧ ହେବା ଉଚିତ ବୋଲି ସୂଚନାକୁ ଅଟକାଇ ମୋଦୀ ସରକାର ଜାତି ରାଜନୀତି କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହୋଇଥିଲେ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି ।
ତାଙ୍କର ଅନେକ ପଣ୍ଡିତ ପ୍ରବନ୍ଧ ବ୍ୟତୀତ, ସେ ଫ୍ରଣ୍ଟଲାଇନ ପତ୍ରିକା, ବିଜନେସ୍ ଲାଇନ୍, ବଙ୍ଗାଳୀ ଖବରକାଗଜ ଗଣଶକ୍ତି, ଡେକାନ୍ କ୍ରୋନିକଲ୍ ଏବଂ ଏସୀୟ ଯୁଗ ପାଇଁ ଅର୍ଥନୀତି ଏବଂ ସାମ୍ପ୍ରତିକ କାର୍ଯ୍ୟ ଉପରେ ନିୟମିତ ସ୍ତମ୍ଭ ଲେଖନ୍ତି ।
ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଅର୍ଥନୈତିକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶ ଜାତୀୟ ପତ୍ରିକା ଫ୍ରଣ୍ଟଲାଇନ ପାଇଁ ଏକ ନିୟମିତ ସ୍ତମ୍ଭ ଲେଖନ୍ତି ।
୨୦୨୧ ମସିହାରେ, ସେ ମାରିଆନା ମଜ୍ଜୁକାଟୋଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନ ପରିଷଦରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୬ ମସିହାରେ, ସେ ଆଫଜଲ ଗୁରୁଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ବିରୋଧରେ ଛାତ୍ର ବିରୋଧ ପ୍ରଦର୍ଶନ ବନ୍ଦ କରିଥିବା ଅଭିଯୋଗ କରିଛନ୍ତି ।
"ଏନଡିଏର ଜାତୀୟ ବିରୋଧୀ ନୀତି" ବିଷୟରେ ଏକ ବକ୍ତବ୍ୟରେ ସେ ଛାତ୍ର ବିରୋଧ ତଥା ଆଲୋଚନାର ମହତ୍ତ୍ୱ, ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଏବଂ ଉତ୍ତରଦାୟିତ୍ୱର ଦାବି ଉପରେ ବର୍ତ୍ତମାନର ସରକାରଙ୍କ ଘୃଣା ବିଷୟରେ କହିଥିଲେ ।
ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୧୯ରେ ଘୋଷ ତାଙ୍କର ବିଶ୍ୱାସ ବ୍ୟକ୍ତ କରି କହିଥିଲେ ଯେ, ନୀତି ନିର୍ଣ୍ଣୟକାରୀଙ୍କ ରିଲେ ଯାହା ଅଧିକ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଖର୍ଚ୍ଚକୁ ନିରୁତ୍ସାହିତ କରିବା ଅର୍ଥନୀତି ପାଇଁ ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ସମାଜକୁ ଅସ୍ଥିର କରିଥାଏ ।
ଘୋଷ ପୂର୍ବରୁ ଟୁଫ୍ଟ ୟୁନିଭରସିଟି ଏବଂ କେମ୍ବ୍ରିଜ ୟୁନିଭରସିଟିରେ ପଦବୀରେ ଅବସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିବା ସମୟରେ ସମଗ୍ର ଭାରତରେ ଏକାଡେମିକ୍ ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନରେ ଅଧ୍ୟାପନା କରିଥିଲେ ।
ସେ ପ୍ରଗତିଶୀଳ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅନୁସନ୍ଧାନ ପାଇଁ ଉତ୍ସର୍ଗୀକୃତ ଏକ ଅଣ-ଲାଭ ଟ୍ରଷ୍ଟ, ନୂଆଦିଲ୍ଲୀର ଅର୍ଥନୈତିକ ଅନୁସନ୍ଧାନ ଫାଉଣ୍ଡେସନର ଅନ୍ୟତମ ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ଅଟନ୍ତି ।
ସେ ମଧ୍ୟ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବିକାଶ ଅର୍ଥନୀତି ଆସୋସିଏଟ୍ସ ର କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ ସଚିବ, ନବ-ଉଦାରବାଦୀବାଦର ମୁଖ୍ୟ ସ୍ରୋତ ଅର୍ଥନୈତିକ ପାରାଦୀପକୁ ସମାଲୋଚନା କରୁଥିବା ଅର୍ଥନୀତିଜ୍ଞମାନଙ୍କର ଏକ ନେଟୱାର୍କ ଅଟନ୍ତି ।
ସେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀର ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ଅର୍ଥନୈତିକ ଅଧ୍ୟୟନ ଏବଂ ଯୋଜନା କେନ୍ଦ୍ରର ଚେୟାରମ୍ୟାନ୍ ଅଟନ୍ତି ।
ତାଙ୍କର ମୂଳ ଅଧ୍ୟୟନ କ୍ଷେତ୍ର ହେଉଛି ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଅର୍ଥନୀତି, ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ନିଯୁକ୍ତି, ମାକ୍ରୋ-ଅର୍ଥନୈତିକ ନୀତି , ଲିଙ୍ଗ ଏବଂ ବିକାଶ ସହ ଜଡ଼ିତ ପ୍ରସଙ୍ଗ ।
ଘୋଷ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ପାଇଁ ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପଢିଥିଲେ ଏବଂ ପରେ ସେ ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଅର୍ଥନୀତିରେ ଯୋଗ ଦେଇ ., . ସମାପ୍ତ କରିଥିଲେ ।
ସେ ଇନଲାକ୍ସ ସ୍କଲାରସିପ୍ ଜିତିବା ପରେ ପିଏଚଡି ପାଇଁ କେମ୍ବ୍ରିଜ୍ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ।
ଫେବୃଆରୀ ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଘୋଷଙ୍କୁ ପ୍ରଫେସର ଏଭ୍ ଲାଣ୍ଡାଉଙ୍କ ସହ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଶ୍ରମ ସଂଗଠନର ଉପଯୁକ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଅନୁସନ୍ଧାନ ପୁରସ୍କାର ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା ।
ସେ ଅନେକ କାହାଣୀ ଲେଖିଥିଲେ ଯେଉଁଥିରୁ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀ ଏସ.ଏ. ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ ।
ସେ ପ୍ରଥମେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାତା ଏବଂ ପରେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ହେଲେ ।
ସେ ବିଭିନ୍ନ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ସଙ୍ଗୀତ ମହୋତ୍ସବରେ ମଧ୍ୟ ଅଭିନୟ କରିଛନ୍ତି ।
ନିକଟରେ ସେ "ଅନାମୁଗାନମ୍ ଆର୍ମୁଗାନମ୍" ନାମକ ଏକ ଭକ୍ତି ଆଲବମ ମଧ୍ୟ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ, ଯାହା ତାଙ୍କୁ ତାଙ୍କ ସଙ୍ଗୀତ ବୃତ୍ତି ବିଷୟରେ ଦର୍ଶାଇଥିଲା ।
ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ, ନିର୍ମାତା ଏବଂ ଲେଖକ ଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ଝିଅ ବିଦ୍ୟାଙ୍କର ମାତ୍ର ଦୁଇ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଦେହାନ୍ତ ହୋଇଯାଇଥିଲା ।
ତାଙ୍କ ମାତାଙ୍କ ନାମ ଲଳିତା ଏବଂ ଭଉଣୀମାନେ ହେଉଛନ୍ତି ସୁନ୍ଦର, ସୁରେନ୍ଦର ଏବଂ ଶୀଲା ।
ପରେ ସେ ତାମିଲନାଡୁ ସରକାରୀ ସଂଗୀତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟ ଏବଂ କଲେଜର ବିଦ୍ୟା ଶ୍ରୀ ଟି. ଥିଆରାଜନ ପରି ମହାନ ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କଠାରୁ ସଂଗୀତ ଶିଖିଲେ ।
ସଙ୍ଗୀତ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ସେ ସ୍ମାର୍ଟ କାଲପାକମ୍ ସ୍ୱାମୀନାଥନଙ୍କଠାରୁ ବୀଣା ଶିଖିବାର ସୁଯୋଗ ପାଇଥିଲେ ।
ତାଙ୍କୁ ଏଷ୍ଟେଲ ହୋଟେଲ ଏବଂ ରିସର୍ଟ ଦ୍ୱାରା ଆଜୀବନ ସଫଳତା ପାଇଁ ଶ୍ରୀମତୀ ଚେନ୍ନାଇ ପୁରସ୍କାରରେ ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଛି ।
ଚେନ୍ନାଇରେ ଜଣେ ଗାୟକ ଭାବରେ ତାଙ୍କର ଚାଣକ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ବ୍ୟତୀତ ଜଣେ ଭଲ ମା' ଏବଂ ପତ୍ନୀ ହୋଇଥିବାରୁ ଶୋଭା ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ଏହି ପୁରସ୍କାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ଶୋବା ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ଜଣେ ଭାରତୀୟ ପ୍ଲେବ୍ୟାକ ଗାୟକ, ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ, ଲେଖକ ଏବଂ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ନିର୍ମାତା ଅଟନ୍ତି ।
ତାମିଲନାଡୁର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ଜୟଲଳିତାଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ ତାଙ୍କୁ ଆର୍ଟିଷ୍ଟିକ୍ ହେରିଟେଜ୍ କନସଲଟାଣ୍ଟ ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତି ଦିଆଯାଇଛି ।
ଶିବ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ପାର୍ବତୀଙ୍କୁ ଶିବରହସ୍ୟ କାହାଣୀ କହିଲା ବେଳେ ଋଷି ସୁଖବ୍ରହ୍ମା ତାହାକୁ ଶୂଣିପାରିଲେ ।
ଶିବଙ୍କ କ୍ରୋଧ ଶାନ୍ତି ନିମନ୍ତେ ଋଷି ପ୍ରାର୍ଥନା କରି ତାଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ ।
ଶିବ ତାଙ୍କୁ ପର ଜନ୍ମରେ ଋଷି ବ୍ୟାସ ହୋଇ ଜନ୍ମ ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ବର ଦେଲେ ।
ଶାପମୁକ୍ତି ନିମନ୍ତେ ସେହି ସ୍ଥାନରେ ଋଷି ବ୍ୟାସ ପୁନଶ୍ଚ ଶିବଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରି ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କଲେ ।
ଅନ୍ୟ ଏକ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅନୁସାରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ସେଠାରେ ଏକ ଶିବ ଲିଙ୍ଗ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ ଯାହାକୁ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଲିଙ୍ଗ କୁହାଯାଏ ।
ମୂଳ ମନ୍ଦିରଟି ଚୋଳ ବଂଶ ରାଜାମାନେ ତୋଳେଇଥିଲେ ଓ ବର୍ତ୍ତମାନର ଗଠନ ଷୋଡଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ତିଆରି ହୋଇଛି ।
ଏହି ବିଷୟ ମନ୍ଦିର ଗାତ୍ରରେ ଚୋଳ ରାଜାମାନେ ରାଜାରାଜା ଚୋଳ ୧ , କୁଲୋଥୁଙ୍ଗା ଚୋଳ ୧ ଓ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ଚୋଳ ୩ ଲିପିବଦ୍ଧ କରିଛନ୍ତି ।
ଏହି ଶିଳାଲିପିରେ ବିଜୟନଗରମ ରାଜ୍ୟର ଅଚ୍ୟୁତ ରାୟ, ସଦାଶିବ ରାୟ ଓ ରାମଦେବ ନାମ ଉଲ୍ଲେଖ ଅଛି ।
ପାଣ୍ଡୟ୍ ରାଜା ମରବର୍ମାଣ ସୁଦର ପାଣ୍ଡଯାନ, ମରବର୍ମାଣ ବିକ୍ରମ ପାଣ୍ଡ୍ୟ ଓ ମରବର୍ମାଣ ବୀରପାଣ୍ଡିଆନ ନାମ ଲିପିବଦ୍ଧ ଅଛି ।
ମରୁନ୍ଦୀଶ୍ୱରର ମନ୍ଦିର ତାମିଲନାଡୁ ପ୍ରଦେଶର ଭିଲଉପୁରମ ଜିଲ୍ଲାରେ ‘ଟି. ଏଦାଇୟାର’ ଗ୍ରାମରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ହିନ୍ଦୁ ମନ୍ଦିର ।
ଥିରୁକାଏଲର-ଥିରୁବଭେନ୍ନଇନାଲୁର ରାସ୍ତାରେ ଥିବା ଥେନପେନ୍ନଇ ନଦୀ ତୀରରେ ଏହି ମନ୍ଦିର ଅବସ୍ଥିତ ।
ସପ୍ତମ ଶତାବ୍ଦୀରୁ ଏହି ଠାକୁର ପୂଜା ପାଉଥିବା କଥା ତାମିଲ ଶୈବ ଲେଖକ ନୟନମାର୍ସ ତାଙ୍କ ପୁସ୍ତକ ତେଭରାମରେ ଲେଖିଛନ୍ତି ଯାହାକୁ ‘ପାଦଳ ପେଟ୍ରା’ ସ୍ଥଳମ’ ଶ୍ରେଣୀଭୁକ୍ତ କରାଯାଇଛି ।
ତିରୁକଏଲୁର ତିରୁବେନ୍ନାଇନାଲୁର ରାସ୍ତାରେ ପଡୁଥିବା ଟେନପେନ୍ନୀ ନଦୀର ଦକ୍ଷିଣ ତଟରେ ଥିବା ଟି. ଏଡାଇୟାର ଗ୍ରାମରେ ମରୁନ୍ଦୀଶ୍ୱର ମନ୍ଦିର ଅବସ୍ଥିତ ।
ମୂଳ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି ପାଖରେ ବିନାୟକ, ମୁରୁଗାନ, ନବଗ୍ରହ, ଚନଡେକେଶ୍ୱର ଓ ଦୁର୍ଗାଙ୍କର ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି ଅଛି ।
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅପ୍ରେଲ ମାସରେ ଦୁଇ ଦିନ ନିମନ୍ତେ ସୂର୍ଯ୍ୟାଲୋକ ଲିଙ୍ଗ ଉପରେ ଯେପରି ପଡ଼ିବ, ସେହିପରି ତିଆରି କରାଯାଇଛି ।
ଏଠାରେ ଅନେକ ଦେବା ଦେବୀଙ୍କର ମନ୍ଦିର ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମରୁନ୍ଦୀଶ୍ୱର ଓ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ଜ୍ଞାନାମ୍ବିଗାଇ ମନ୍ଦିର ହେଉଛି ସବୁଠାରୁ ମୁଖ୍ୟ ।
ମନ୍ଦିରରେ ପାଳନ କରାଯାଉଥିବା ପର୍ବତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ତାମିଲ ଥାଇ ମାସରେ 'ଆରତୁ' ପର୍ବ ସବୁଠାରୁ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ପର୍ବ ।
ତାମିଲନାଡୁ ସରକାରର ହିନ୍ଦୁ ରେଲିଯିଅସ ଆଣ୍ଡ ଛାଡ଼ିଟେବ୍ଲ ଏଣ୍ଡାଉମେଣ୍ଟ ସଂସ୍ଥା ଏହାର ପରିଚାଳନା କରନ୍ତି ।
ମଜୁମଦାର ୧୯୧୮ ମସିହାରେ ରାଜଶାହୀ ର ମାତୁଆଲୋଇରେ ଏକ ଜମିଦାର ପରିବାରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ ତାଙ୍କ ପିତା ଜଣେ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଥିଲେ ।
କଲେଜ ପଢା ଛାଡିବା ପରେ ମଜୁମଦାର ତତ୍କାଳୀନ ନିଷିଦ୍ଧ 'କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ' ରେ ଯୋଗ ଦେଇ ଏହାର କୃଷକ ଫ୍ରଣ୍ଟ ' ' ବିଭାଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ନାମରେ ଏକ ଗିରଫ ୱାରେଣ୍ଟ ଜାରି ହେବାରୁ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକର୍ତ୍ତା ଭାବରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ସେ ଅଣ୍ଡରଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ହେବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଲେ ।
ଯଦିଓ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭରେ ସିପିଆଇ ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଯାଇଥିଲା, ତଥାପି ସେ କୃଷକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସିପିଆଇ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଜାରି ରଖିଥିଲେ ଏବଂ ୧୯୪୨ ମସିହାରେ ସିପିଆଇ ଜଲପାଇଗୁରି ଜିଲ୍ଲା କମିଟିର ସଦସ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ ।
୧୯୪୩ର ମହା ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ସମୟରେ ସେ ଜାଲପାଇଗୁରୀ ଅଞ୍ଚଳର ତେବାଗା ଆନ୍ଦୋଳନରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ଉତ୍ତର ବେଙ୍ଗଲରେ ଏକ ସଂଗ୍ରାମ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
୧୯୬୦ ଦଶକର ମଧ୍ୟଭାଗରେ ମଜୁମଦାର ଉତ୍ତର ବଙ୍ଗଳାର କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ ରେ ଏକ ବାମପନ୍ଥୀ ଦଳ ସଂଗଠିତ କରିଥିଲେ ।
୧୯୬୭ ମସିହାରେ, ତାଙ୍କ ସାଥୀ କାନୁ ସାନିଆଲଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ନକ୍ସଲବାରୀରେ ଏକ ସନ୍ତ୍ରାସବାଦୀ କୃଷକ ବିଦ୍ରୋହ ହୋଇଥିଲା ।
ଏହି ଗୋଷ୍ଠୀ ପରେ ନକ୍ସଲାଇଟ ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା ହେଲେ ଏବଂ ଏହି ସମୟରେ ତାଙ୍କଦ୍ୱାରା ଲିଖିତ ଆଠଟି ବିଶିଷ୍ଟ ଲେଖା ସେମାନଙ୍କର ଆଦର୍ଶଗତ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଭାବରେ ପରିଗଣିତ ହେଲା ।
ସେହି ବର୍ଷ ମଜୁମଦାର ସମସ୍ତ ଦଳ ବିଲୟ କରି ୧୯୬୯ ମସିହାରେ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିଥିଲେ - ମଜୁମଦାର ହେଲେ ଏହାର ସାଧାରଣ ସମ୍ପାଦକ ।
ଚାରୁ ମଜୁମଦାର , ଭାରତର ଜଣେ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ନେତା ତଥା 'କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ'ର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ତଥା ସାଧାରଣ ସମ୍ପାଦକ ଥିଲେ ।
୧୯୧୮ ମସିହାରେ ସିଲିଗୁଡ଼ିରେ ଏକ ପ୍ରଗତିଶୀଳ ଜମିଦାର ପରିବାରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରି ସେ ଭାରତୀୟ ସ୍ୱାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନ ସମୟରେ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ଚିନ୍ତାଧାରାରେ ସାମିଲ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ ପରେ ସନ୍ତ୍ରାସବାଦୀ ନକ୍ସଲାଇଟ୍ ଦଳ ଗଠନ କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କର ଲେଖା, ବିଶେଷକରି ଐତିହାସିକ ଆଠଟି ଦସ୍ତାବିଜ, ବିଦ୍ରୋହର ମାର୍ଗଦର୍ଶନ କରୁଥିବା ଆଦର୍ଶର ଏକ ଅଂଶ ହୋଇପାରିଛି ।
୧୬ ଜୁଲାଇ ୧୯୭୨ରେ ସକାଳ ୩ଟା ସମୟରେ କଲିକତା ପୋଲିସର ଜଣେ ଅଧିକାରୀ ରଣଜିତ୍ ଗୁହା ନିୟୋଗି ଏବଂ ତାଙ୍କ ଟିମ୍ ମଜୁମଦାରଙ୍କୁ ଗୁରୁତର ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଖରାପ ଅବସ୍ଥାରେ ଉଦ୍ଧାର କରିଥିଲେ ।
କିନ୍ତୁ ନକ୍ସଲମାନଙ୍କ ଅନ୍ୟ୍ ବିରୋଧୀ ଗୋଷ୍ଠୀ ଏହା ଏକ ଜଘନ୍ୟ ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ ବୋଲି ଆରୋପ କରନ୍ତି ।
ସଶସ୍ତ୍ର ପୋଲିସ ଏବଂ ପାରାମିଲିଟାରୀ ଫୋର୍ସଙ୍କ ତତ୍ତ୍ୱାବଧାନରେ ତାଙ୍କ ମୃତଦେହ କେଓରାଟୋଲା କ୍ରେମେଟୋରିୟମରେ ଶବଦାହ କରାଯାଇଥିଲା ।
୧୯୪୮ରେ ସିପିଆଇ ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଲଗାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ଫଳରେ ସେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ତିନି ବର୍ଷ ଜେଲରେ ରହିଥିଲେ ।
ଜାନୁୟାରୀ ୧୯୫୨ରେ ସେ ଜଲପାଇଗୁଡ଼ିର ସହକର୍ମୀ ସିପିଆଇ ସଦସ୍ୟ ଲୀଲା ମଜୁମଦାର ସେନଗୁପ୍ତାଙ୍କୁ ବିବାହ କରିଥିଲେ ।
ସେ ମୁକ୍ତସର ଅଞ୍ଚଳରେ ଶିକ୍ଷକ ଭାବରେ ନିଜର କ୍ୟାରିଅର୍ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ଏବଂ ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶରେ ମଧ୍ୟ ଶିକ୍ଷକ ଭାବରେ କିଛି ସମୟ ଅତିବାହିତ କରିଥିଲେ ।
ପରେ ସେ କଲିକତା ଯାଇ ଟ୍ରକ୍ କ୍ଲିନର୍, ଟ୍ୟାକ୍ସି ଡ୍ରାଇଭର ଏବଂ ଟ୍ରକ୍ ଅପରେଟର ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ସେ ତାମିଲ କଥାଚିତ୍ର ଅଲିବାବାବୁମ ୪୦ ତିରୁଦରନାଲୁମ କଥାଚିତ୍ରରେ ପ୍ରଥମ ଜଣେ ନର୍ତ୍ତକୀ ଭାବରେ କାମ କରିଥିଲେ ।
୧୯୯୫ ମସିହାରେ ସେ ତେଲୁଗୁ କଥାଚିତ୍ର ରୋଜୁଲୁ ମାରାୟିରେ ନୃତ୍ୟ କରିଥିଲେ, ଯାହାକି ପ୍ରଥମେ ମୁକ୍ତିଲାଭ କରିଥିଲା ।
ସେହି ବର୍ଷ ଏନ୍. ଟି. ରାମା ରାଓଙ୍କ ନାୟିକା ଭାବରେ ସେ ଜୟସ୍ମିତାରେ ଅଭିନୟ କରିଥିଲେ ।
ଦି ହିନ୍ଦୁର ସୁରେଶ କୋହଲି ସୋଲଭା ସାଲ୍ ପାଇଁ ତାଙ୍କ ପ୍ରସଂଶାରେ ଲେଖିଥିଲେ, "ଯଦିଓ ବୟସ ପାଖାପାଖି ୨୦ ଓ ଏହା ତାଙ୍କର ୪ର୍ଥ ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର, ତଥାପି ରହମାନ ତାଙ୍କ ଭୂମିକାକୁ ନିଖୁଣ ଭାବରେ ନିଭେଇଛନ୍ତି; ଯେଉଁଠି ଯେତିକି ଗମ୍ଭୀର ହେବା କଥା ସେଠାରେ ସେତିକି ଯତ୍ନର ସହିତ କାମ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଯେଉଁ ମନୋରଞ୍ଜନ ଦରକାର, ସେଇଠି ଆଖିରେ ଆଖିରେ ବଦମାସିକୁ ଦେଖାଇଛନ୍ତି ।