polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ଏହାପୂର୍ବରୁ ସେ ଭାରତୀୟ ସାମାଜିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ, ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ସହିତ ଆଇନଗତ ସାକ୍ଷରତା, ଲିଙ୍ଗ ସମ୍ବେଦନଶୀଳତା, ଆଇନ ସଚେତନତା, ଆଇନ ଅନୁସନ୍ଧାନ, ପାରା ଲିଗାଲର ତାଲିମ, ମାନବିକ ଅଧିକାର ଉପରେ ପ୍ରଶିକ୍ଷକଙ୍କ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ, ଜେଲ ସଂସ୍କାର ଏବଂ ଆଇନ ସହାୟତା, ତାଲିମ ମାନୁଆଲ, ବୁକଲେଟ୍ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତାଲିମ ସାମଗ୍ରୀ ଉପରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।
ଶାଲୁ ନିଗମ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓକିଲ, ନାରୀବାଦୀ ଆଇନ ପଣ୍ଡିତ ଏବଂ ଲେଖକ ଅଟନ୍ତି ।
ସେ ୧୭ ମଇ ୨୦୧୬ ମସିହାରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିବା ଲ୍ୟାଣ୍ଡମାର୍କ ମାମଲାରେ ଶାଲୁ ନିଗମ ବନାମ ଆଞ୍ଚଳିକ ପାସପୋର୍ଟ ଅଧିକାରୀ ଭାବରେ ଆବେଦନ କରିଥିଲେ, ଯାହା ପିତାଙ୍କ ନାମ ଆବଶ୍ୟକ ନକରି ପାସପୋର୍ଟ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇପାରିବ ବୋଲି କହିଥିଲେ ।
"ସେଣ୍ଟର ଫର ଓମେନ ଡେଭଲପମେଣ୍ଟ ଷ୍ଟଡିଜ୍"ରେ ତାଙ୍କର ଡକ୍ଟରାଲ୍ ଫେଲୋସିପ୍ ଇଣ୍ଡିଆନ୍ କାଉନସିଲ୍ ଅଫ୍ ସୋସିଆଲ୍ ସାଇନ୍ସ ରିସର୍ଚ୍ଚଦ୍ୱାରା ସମର୍ଥିତ ।
ତମାଖୁ ନିୟମ ଏବଂ ଡାକ୍ତରୀ ଔଷଧ ନୀତି ସହିତ ସଂଯୁକ୍ତ ହେବା ହେତୁ ଅନେକ ଦେଶରେ ଇ-ସିଗାରେଟ୍ ଆଇନ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ଉପରେ ବିତର୍କ ଚାଲିଛି ।
୨୦୧୬ରେ ସଂଶୋଧିତ ଇୟୁ ତମାଖୁ ଉତ୍ପାଦ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନାମା, କଠୋର ନିୟମାବଳୀ ପ୍ରଦାନ କରିଛି ।
୨୦୧୬ସୁଦ୍ଧା ୟୁଏସ ଏଫଡିଏ ଇ-ସିଗାରେଟ୍ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଏହାର ନିୟାମକ ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି କରିଛି ।
ବଡ଼ ତମାଖୁ କମ୍ପାନୀଗୁଡିକ ସେମାନଙ୍କର ମାର୍କେଟିଂ ପ୍ରୟାସକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିଛନ୍ତି ।
ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ ସିଗାରେଟ, ଯାହା ଇ-ସିଗାରେଟ୍ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଜଣାଶୁଣା, ହେଉଛି ଏକ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ ଉପକରଣ ଯାହା ତମାଖୁ ସେବନକୁ ଅନୁକରଣ କରିଥାଏ ।
ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପାଇଁ ତମାଖୁ ସେବନ କରିବା ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ନିରାପଦ, ଏନ ଏଚ ଏସ ଇଂଲଣ୍ଡ ସହିତ ଏହା ୯୫% କମ୍ କ୍ଷତିକାରକ ବୋଲି ଆକଳନ ହୋଇଛି ।
ଯୁବକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର, ବୟସ୍କମାନଙ୍କ ପରି, ସିଗାରେଟର ପରବର୍ତ୍ତୀ ବ୍ୟବହାର ବଢ଼ିବା ପରି ଜଣାଯାଏ ।
ସେମାନଙ୍କର ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଏବଂ ଜନ ସାଧାରଣଙ୍କ ଉପରେ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ପ୍ରଭାବ ଜଣା ନାହିଁ ।
ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ନିକୋଟିନ ପୁନଃସ୍ଥାପନ ଚିକିତ୍ସା ନିରାପଦ ଥିବାବେଳେ ଧୂମପାନ ଛାଡିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବା ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ଇ-ସିଗାରେଟ୍ ଛାଡିବା ହାର ଅଧିକ ଥିବା ଜଣାପଡିଛି।
ସ୍ୱଳ୍ପ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଗମ୍ଭୀର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାର ଆଶଙ୍କା କମ୍ ରହିପାରେ, କିନ୍ତୁ ସେଗୁଡ଼ିକ ଘଟେ ।
ଏଥିରେ ଏକ ଅଣୁକାରୀ , ଏକ ଶକ୍ତି ଉତ୍ସ ଯେପରିକି ବ୍ୟାଟେରୀ ଏବଂ ଏକ ପାତ୍ର ଯେପରିକି କାର୍ଟ୍ରିଜ୍ କିମ୍ବା ଟ୍ୟାଙ୍କ ଭଳି କାମ କରେ ।
ଅଣୁକାରୀ ହେଉଛି ଏକ ଉତ୍ତାପ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ଉପାଦାନ ଯାହା ଇ-ଲିକ୍ୱିଡ୍ ନାମକ ଏକ ତରଳ ପଦାର୍ଥକୁ ବାଷ୍ପରେ ପରିଣତ କରିଥାଏ ।
ଇ-ସିଗାରେଟ୍ ଏକ ପଫ୍/ଢ଼ୋକ ନେଲେ କିମ୍ବା ଏକ ବଟନ୍ ଦବାଇଲେ ସକ୍ରିୟ ହୋଇଥାଏ କେତେକ ପାରମ୍ପାରିକ ସିଗାରେଟ୍ ପରି ଦେଖାଯାଏ, ଏବଂ ଅଧିକାଂଶ ସଂସ୍କରଣ ରିଫିଲ୍ ବା ପୁନଃ ବ୍ୟବ‌ହାର ଯୋଗ୍ୟ ଥାଏ ।
ସେହି ମନ୍ଦିରର ବିନାଶ ପରେ ନୂତନ ଭାବରେ ଭୁଲେଶ୍ୱରରେ ସେହି ସମାନ ସ୍ଥଳରେ ମନ୍ଦିର ତିଆରି କରାଗଲା ।
ଅମ୍ବା ଦେବୀ ଧରିତ୍ରୀ ମାଆଙ୍କ ରୂପ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ ଓ ଉତ୍ତର ତଥା ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତରୁ ଲୋକମାନେ ଆସି ପୂଜା କରନ୍ତି ।
ନୂତନ ମନ୍ଦିରରେ ମୁମ୍ବା ଦେବୀ ଗୋଟିଏ କେଉଟୁଣୀ ପୋଷାକ ସହିତ ମୁଣ୍ଡରେ ଗୋଟିଏ ରୂପା ମୁକୁଟ, ନାକ ଫୁଲ ଓ ଗୋଟିଏ ସୁନା ହାର ପିନ୍ଧିଛନ୍ତି ।
ଏହି ମୂର୍ତ୍ତିର ବାମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ମୟୁର ଉପରେ ଉପବେଶିତ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ମୂର୍ତି ଅଛି ।
ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ ଲୋକମାନେ ଏ ସହରକୁ ‘ବମ ବାହିଆ’ ବା ଭଲ ଉପସାଗର ସହର କହୁଥିଲେ ଯାହାକୁ ୧୭ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଇଂରେଜ ଲୋକମାନେ ଅପଭ୍ରଂଶ କରି ‘ବମ୍ବେ’ ନାମ ଦେଇଥିଲେ ।
ମୁମ୍ବା ଦେବୀ ମନ୍ଦିର ଭାରତର ମହାରାଷ୍ଟ୍ର ପ୍ରଦେଶର ମୁମ୍ବାଇଠାରେ ଥିବା ଏକ ପୁରାତନ ମନ୍ଦିର ।
ହିନ୍ଦୁମାନେ ଏହି ମନ୍ଦିର ୧୫ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା ମାନୁଥିବା ବେଳେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ମତରେ ଏହା ୧୬୭୫ ମସିହାରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା କୁହାଯାଏ ଯାହା ପୂର୍ବତନ ବୋରି ବନ୍ଦର ନାଳ ପାଖର ଥିବା ଇଂରାଜୀ ସେଣ୍ଟ ଜର୍ଜ ଦୁର୍ଗର ଉତ୍ତର ଦିଗର କାନ୍ଥ ପାଖରେ ମୁମ୍ବା ନାମକ ଏହି ମନ୍ଦିରକୁ ଏକ ହିନ୍ଦୁ ମହିଳା ତିଆରି କରିଥିବା କୁହାଯାଏ ।
ଦୁର୍ଗ ଓ ନାଳ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଥିବା ବେଳେ ମନ୍ଦିର ଅଦ୍ୟାପି ସକ୍ରିୟ ଭାବରେ ତିଷ୍ଠି ରହିଛି ।
ସାତ ଦ୍ୱୀପର ମୂଳ ଅଧିବାସୀ ତଥା ମରାଠୀ-କୋଙ୍କଣୀ ଭାଷାଭାଷୀ ଲବଣ ଚାଷୀ ଓ କୋଳିଶ କେଉଟମାନେ ମୁମ୍ବା ଦେବୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଠାକୁରାଣୀ ମାନୁଥିଲେ ।
ମହା ଅମ୍ବାରୁ ମୁମ୍ବା ନାମ ନିଆଯାଇଛି; ଅମ୍ବା ନାମ ଦେବୀ ମାଆ ଠାକୁରାଣୀଙ୍କ ଏକ ନାମ ।
ଷ୍ଟିଲ ଓ ଲୁଗା ମାର୍କେଟ ସମ୍ବଳିତ ଦକ୍ଷିଣ ମୁମ୍ବାଇର ଭୁଲେଶ୍ୱର ସ୍ଥାନରେ ଏହି ମନ୍ଦିର ଅବସ୍ଥିତ ।
ଏହା ହିନ୍ଦୁଙ୍କର ଏକ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥସ୍ଥାନ ଯେଉଁଠାକୁ ଶହ ଶହ ଭକ୍ତ ଆସନ୍ତି ।
ଏହା ମଧ୍ୟ ଏକ ସ୍ଥାନୀୟ ପର୍ଯ୍ୟଟକ ସ୍ଥାନ ରୂପେ ବିଦିତ ହୋଇଛି ଓ ଭକ୍ତି ସହକାରେ ଲୋକମାନେ ଏଠାକୁ ଆସନ୍ତି ।
ସମସ୍ତ ଏକାଗ୍ରତା ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ ହେବା ପରେ ଶିବ ସେଠାକୁ ଆସି ତାଙ୍କର ପାଣି ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ଅବଦୁଲ କଲାମ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଏକୀକୃତ ପରୀକ୍ଷଣ ରେଞ୍ଜରେ ଥିବା ଦୁଇଟି କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ ମଧ୍ୟରୁ ଲଞ୍ଚ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ- ୪ଟି ଅବଦୁଲ କଲାମ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ ଅଛି, ଅନ୍ୟ ଏକ ଲଞ୍ଚ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ- ୩ ଚାନ୍ଦିପୁରଠାରେ ଅଛି ।
୧୯୮୦ ଦଶକରେ ଭାରତ ସରକାର ଅଗ୍ନୀ କ୍ଷେପଣାସ୍ତ୍ରର ପରୀକ୍ଷଣ ନିମନ୍ତେ ଏକ ଉପଯୋଗୀ ସ୍ଥାନର ଖୋଜିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ଡିଆରଡି଼ଓ ପ୍ରଥମେ ଚାନ୍ଦିପୁରଠାରେ ଏକ ଅସ୍ଥାୟୀ ପରୀକ୍ଷଣ ସଂସ୍ଥାନ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ ।
୧୯୮୬ରେ ଭାରତ ସରକାର ବାଲିଆପାଳଠାରେ ଏକ ସ୍ଥାୟୀ ପରୀକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ନିର୍ମାଣ କରିବା ପାଇଁ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ ।
୧୯୯୫ ମସିହାରେ ସରକାର ନିଜର ପୂର୍ବ ଘୋଷିତ ବାଲିଆପାଳ ପରୀକ୍ଷଣ କେନ୍ଦ୍ର ସ୍ଥାପନା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ ବାତିଲ କରିଥିଲେ ଓ ଅବଦୁଲ କଲାମ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ ଲଞ୍ଚ କମ୍ପ୍ଲେକ୍ସ- ୪ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ ।
୧୯୮୨ ମସିହାରେ ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମ ଏହି ଏକୀକୃତ ପରୀକ୍ଷଣ ରେଞ୍ଜର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ।
୧୯୯୩ ମସିହାରେ ପୃଥିବୀ ମିସାଇଲର ସଫଳ ପରୀକ୍ଷଣ ପରେ, ଭାରତୀୟ ସେନା ତରଫରୁ ପୃଥିବୀ ମିସାଇଲର ସ୍ଥଳଭାଗରେ ପରୀକ୍ଷଣ କରିବା ପାଇଁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଇଥିଲା ।
ବିଭିନ୍ନ ସୁରକ୍ଷା ଓ ଅନ୍ୟ ରାଜନୈତିକ କାରଣରୁ ଡିଆରଡି଼ଓ ଏହି ପରୀକ୍ଷଣ ରାଜସ୍ଥାନ ବା ଆଣ୍ଡାମାନ ଓ ନିକୋବର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜଠାରେ ଏହି ପରୀକ୍ଷଣ କରି ପାରିନଥିଲା ।
ପରେ ଭାରତର ପୂର୍ବତଟ ଉପକୂଳରେ ଏହି ପରୀକ୍ଷଣ କରିବା ପାଇଁ ସରକାର ନିଶ୍ଚୟ କରିଥିଲେ ।
ଏହି ପରୀକ୍ଷଣ ପାଇଁ ଅବଦୁଲ କଲାମ, ମାନଚିତ୍ରରେ ଧାମରା ନିକଟରେ ତିନିଟି ଦ୍ୱୀପ ଚିହ୍ନଟ କରିଥିଲେ ।
ମାନଚିତ୍ରରେ ଏହି ଦ୍ୱୀପଗୁଡ଼ିକ ସ୍ମଲ ହ୍ୱିଲର ଓ କୋକାନଟ ହ୍ୱିଲର ନାମରେ ଚିହ୍ନିତ ଥିଲା ।
ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜର ଅଧିଗ୍ରହଣ କରିବା ପାଇଁ କଲାମ, ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କୁ ଭେଟିଥିଲେ ।
ସେ ଭେଟ ସମ୍ପର୍କରେ କଲାମ ଲେଖିଥିଲେ ଯେ, "ଅଧିଗ୍ରହଣ ବାବଦରେ ଫାଇଲଟି ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ଟେବୁଲ ଉପରେ ଥୁଆ ହୋଇଥିଲା ।
ବିଜୁ ବାବୁ କହିଥିଲେ କଲାମ, ମୁଁ ତୁମକୁ ସେଠାରେ ଥିବା ୫ଟି ଦ୍ୱୀପକୁ ଡିଆରଡି଼ଓକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିନାମୂଲ୍ୟରେ ଦେଇଦେବି, କିନ୍ତୁ ତୁମକୁ ମତେ ଗୋଟିଏ କଥା ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ ।
ତୁମକୁ ଏମିତି ଏକ ମିସାଇଲ ତିଆରି କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ ଯାହା ଭାରତରୁ ଚିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦୂରତା ଅତିକ୍ରମଣ କରିପାରିବ ।
କଲାମ ଏ ବିଷୟରେ ଦେଶର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହିତ ଏ ବାବଦରେ କଥା ହେଲେ ଓ ଦ୍ୱୀପଗୁଡି଼କୁ ବ୍ୟବହାର କରିବା ପାଇଁ ଅନୁମତି ମଧ୍ୟ ହାସଲ କଲେ ।
" ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଡିଆରଡ଼ିଓକୁ ହ୍ୱିଲର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜକୁ ୯୯ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଲିଜ ସୂତ୍ରରେ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି ।
କଲାମ ନିଜର ଦୁଇଜଣ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଭି କେ ସାରସ୍ୱତ ଓ ଏସ କେ ସାଲୱାନ ଏହି ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ଖୋଜିବା ପାଇଁ ପଠାଇଥିଲେ ।
ଏହି ଦୁଇ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଧାମରାଠାରୁ ଏକ ନୈକା ନେଇ ଦ୍ୱୀପ ଖୋଜିବାକୁ ବାହାରିଥିଲେ ।
ସମୂଦ୍ର ମଧ୍ୟରେ ସେମାନେ ବାଟ ଭୁଲି ଯାଇଥିଲେ ଓ ସେଠାକାର ମତ୍ସଜୀବିମାନଙ୍କୁ ହ୍ୱିଲରର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜକୁ ବାଟ ପଚାରି ବୁଝିଥିଲେ ।
ମତ୍ସଜୀବିମାନେ ହ୍ୱିଲର ଦୀପପୁଞ୍ଜ ବିଷୟରେ ନିଜର ଅଜ୍ଞତା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରଚୂଡ଼ ନାମକ ଏକ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜକୁ ବାଟ ବତେଇଥିଲେ ।
ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଚନ୍ଦ୍ରଚୂଡ଼ ଦ୍ୱୀପରେ ପହଞ୍ଚି ଜାଣିପାରିଲେ ଯେ, ଚନ୍ଦ୍ରଚୂଡ଼ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜହିଁ ବାସ୍ତବରେ ହ୍ୱିଲରର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ।
କଲାମ, ନିଜ ପୁସ୍ତକ ଇଗନାଇଟେଡ଼ ମାଇଣ୍ଡରେ ଲେଖିଛନ୍ତି ଯେ, ସେ ଦୁଇ ବୈଜ୍ଞାନିକ ହ୍ୱିଲରର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ, ବାଂଲାଦେଶର ପତକା ଦେଖିବାକୁ ପାଇଥିଲେ ଓ ତୁରନ୍ତ ସେ ପତକାକୁ ହଟେଇଥିଲେ ।
ସେ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜର ଆବିସ୍କାର ପରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପି. ଭି. ନରସିଂହ ରାଓ, ଓଡ଼ିଶାର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କୁ ସେ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜକୁ ଅଧିଗ୍ରହଣ ପାଇଁ ଚିଠି ଲେଖିଥିଲେ ।
ଅବଦୁଲ କଲାମ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଥିବା ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାର ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଏହାର ପୂର୍ବରୁ ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ରାଜଧାନୀ ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରୁ ୧୫୦ କିମି ପୂର୍ବକୁ ଅବସ୍ଥିତ ।
ବ୍ରିଟିଶ ସରକାରଙ୍କ ଲେଫ୍ଟନାଣ୍ଟ କମାଣ୍ଡର ହ୍ୟୁଗ ହ୍ୱିଲରଙ୍କ ନାମାନୁସାରେ ଏହି ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜର ନାମ ହ୍ୱିଲର ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ରହିଥିଲା ।
୨୦୧୫ ମସିହା ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୪ ତାରିଖରେ ଭାରତର ପୂର୍ବତନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଏ. ପି. ଜେ. ଅବଦୁଲ କଲାମଙ୍କ ନାମରେ ଏହି ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜକୁ ଅବଦୁଲ କଲାମ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ ନାମରେ ନାମିତ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଏହି ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ ଏକୀକୃତ ପରୀକ୍ଷଣ ରେଞ୍ଜ ମିସାଇଲ ପରୀକ୍ଷଣ ସୁବିଧା ରହିଛି ।
ଏହିଠାରୁ ଆକାଶ, ଅଗ୍ନୀ, ଅସ୍ତ୍ର, ବ୍ରାହ୍ମୋସ, ନିର୍ଭୟ, ପ୍ରହାର, ପୃଥିବୀ, ସୌର୍ଯ୍ୟ, ଆଡ଼ଭାନ୍ସଡ଼ ଏୟାର ଡିଫେନ୍ସ, ପୃଥିବୀ ଏୟାର ଡିଫେନ୍ସ, ଏଏସଏଟି ମିସାଇଲ ଆଦି ମିସାଇଲର ପରୀକ୍ଷଣ କରାଯାଇଛି ।
ଅବଦୁଲ କଲାମ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜରେ ଦେଶର ସୁରକ୍ଷା ବାବଦରେ ବିଭିନ୍ନ ପରୀକ୍ଷଣ ହେଉଥିବାରୁ ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କ ପ୍ରବେଶ ବାରଣ କରାଯାଇଛି ।
କେବଳ ରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଲୋକ ଓ ଡିଆରଡି଼ଓର ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କୁ ଏଠାକୁ ପ୍ରବେଶ ଅଧିକାର ରହିଛି ।
ଏହି ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜଙ୍କୁ କେବଳ ବୁଡ଼ାଜାହାଜଦ୍ୱାରା ପରିବହନର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅଛି ।
ଏଠାରେ ଡିଆରଡ଼ିଓ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କପାଇଁ ସରକାରୀ କ୍ୱାର୍ଟର ମଧ୍ୟ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଛି ।
ଅବଦୁଲ କଲାମ ଦ୍ୱୀପପୁଞ୍ଜ, ବଙ୍ଗୋପସାଗରରେ ଥିବା ୫ଟି ଛୋଟ ଦ୍ୱୀପର ସମଷ୍ଠି ।
ଏହା ଭାରତର ପୂର୍ବତଟଠାରୁ ୧୦ କିମି ଓ ବାଲେଶ୍ୱର ଜିଲ୍ଲାର ଚାନ୍ଦିପୁରଠାରୁ ୭୦ କିମି ପଶ୍ଚିମକୁ ଅବସ୍ଥିତ ।
ଏହି ଦଳର ୧୧ ଜଣ ସାଥୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଦୁଇଜଣ ସହିଦ ହୋଇଥିବାବେଳେ ଆଠ ଜଣ ଗୁରୁତର ଆହତ ହୋଇଥିଲେ ।
ସଂଜୟ କୁମାର ମଧ୍ୟ ରାଇଫଲ ସାହାଯ୍ୟରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ କଡ଼ା ମୁକାବିଲା କରୁଥିଲେ କିନ୍ତୁ କିଛି ସମୟପରେ ସଞ୍ଜୟ କୁମାରଙ୍କ ରାଇଫଲରେ ଗୁଳି ଶେଷ ହୋଇଯାଇଥିଲା ।
ଏହି ସମୟରେ ସଂଜୟ କୁମାର ମଧ୍ୟ ତିନିଟି ଗୁଳି; ଗୋଡ଼ରେ ଦୁଇଟି ଏବଂ ତାଙ୍କ ପିଠିରେ ଗୋଟିଏ ଖାଇ ଆଘାତ ପାଇଥିଲେ ।
ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିର ଗମ୍ଭୀରତାକୁ ଦେଖି ରାଇଫଲମ୍ୟାନ ସଂଜୟ କୁମାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲେ ଯେ, ସ୍ଥାନକୁ ହଠାତ୍ ଆକ୍ରମଣଦ୍ୱାରା ନୀରବ କରିଦିଆଯାଉ ।
ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ସଂଜୟ ହଠାତ୍ ସେହି ସ୍ଥାନ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରି ତିନି ଶତ୍ରୁ ସୈନିକଙ୍କୁ ମୁହାଁମୁହିଁ ମୁକାବିଲାରେ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ ଏବଂ ଅଗ୍ନିଶିଖାକୁ ଆୟତ୍ତ କରି ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନକୁ ଚାଲିଗଲେ ।
ଏହି ଏନକାଉଣ୍ଟରରେ ସଞ୍ଜୟ ନିଜେ ଲହୁ-ଲୁହାଣ ହୋଇଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ନିଜ ପକ୍ଷକୁ ଖାତିର ନକରି ସେ ଶତ୍ରୁ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ।
ସଞ୍ଜୟ କୁମାର ମଧ୍ୟ ସେହି ବନ୍ଧୁକକୁ ଧରି ଶତ୍ରୁକୁ ହଟାଇବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ସଞ୍ଜୟ କୁମାର ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶର ବିଳାସପୁର ଜିଲ୍ଲାର କାଲୋଲ ବକେନରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ସେନାରେ ଯୋଗଦେବା ପୂର୍ବରୁ ସେ ନୂଆ ଦିଲ୍ଲୀରେ ଟ୍ୟାକ୍ସି ଡ୍ରାଇଭର ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ଶେଷରେ ସେନାରେ ଯୋଗଦେବାକୁ ମନୋନୀତ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କ ଆବେଦନକୁ ତିନିଥର ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରାଯାଇଥିଲା ।
ସଞ୍ଜୟଙ୍କର ଏହି କୀର୍ତ୍ତିମାନ ଦେଖି ତାଙ୍କ ଦଳର ଅନ୍ୟ ସୈନିକମାନେ ବହୁତ ଉତ୍ସାହିତ ହୋଇ ଅତି ଚତୁରତାର ସହିତ ଅନ୍ୟ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ ।
ଆହତ ହେବା ସତ୍ତ୍ୱେ ପାକିସ୍ତାନୀମାନଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ନମାରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସଂଜୟ କୁମାର ଶତ୍ରୁ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ ଜାରି ରଖିଥିଲେ ।
ସୁବେଦାର ମେଜର ସଞ୍ଜୟ କୁମାର ପିଭିସି ଭାରତୀୟ ସେନାରେ ଜଣେ ଜୁନିଅର କମିଶନ ଅଫିସର ଏବଂ ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସେନା ପୁରସ୍କାର ପରମ ବୀର ଚକ୍ର ପ୍ରାପ୍ତକର୍ତ୍ତା ଅଟନ୍ତି ।
୧୯୪୬ ମସିହାରେ ତାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଅକାଳୀ ଦଳଦ୍ୱାରା ଶିଖ ରାଜ୍ୟ ସଂକଳ୍ପ ନେବାରେ ସେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ, ଯାହା ପଞ୍ଜାବକୁ ଶିଖମାନଙ୍କର ପ୍ରାକୃତିକ ମାତୃଭୂମି ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରିଥିଲା ।
ପରେ ସେ ପୂର୍ବ ପଞ୍ଜାବରେ ଶିଖ ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠ ରାଜ୍ୟ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ଦାବିର ନେତୃତ୍ୱ ନେଇଥିଲେ ।
ଶିଖ ଧର୍ମ ତଥା ରାଜନୈତିକ ଅଖଣ୍ଡତା ପାଇଁ ଭକ୍ତ କର୍ମୀ ତାରା ସିଂହ ଅନେକ ସମୟ ଧରି ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ବିରୋଧରେ ଆସୁଥିଲେ ।
ଶିଖ ଧର୍ମର କାରଣକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ ତଥା ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ ସିଂ ବହୁତ ଉତ୍ସାହିତ ଥିଲେ ।
ନାଗରିକ ଅବଜ୍ଞା ପାଇଁ ତାଙ୍କର ସମର୍ଥନର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଉଦାହରଣ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ହୋଇଥିବା ଆନ୍ଦୋଳନ ସହିତ ତାଙ୍କର ଘନିଷ୍ଠ ଯୋଗଦାନଦ୍ୱାରା ଆସିଥିଲା ​​।
ତାରା ସିଂହ ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀର ପ୍ରଥମାର୍ଦ୍ଧରେ ଭାରତର ଜଣେ ଶିଖ ରାଜନୈତିକ ତଥା ଧାର୍ମିକ ବ୍ୟକ୍ତି ଥିଲେ ।
ସେ ଶିରୋମଣି ଗୁରୁଦ୍ୱାର ପ୍ରଭନ୍ଦକ କମିଟି ଆୟୋଜନ କରିବାରେ ଏବଂ ଭାରତ ବିଭାଜନ ସମୟରେ ଶିଖମାନଙ୍କୁ ମାର୍ଗଦର୍ଶନ ଦେଖାଇବାରେ ପ୍ରମୁଖ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ, ଯାହାକୁ ସେ ଦୃଢ଼ ବିରୋଧ କରିଥିଲେ ।
ପରେ, ସେ ୧୯୦୭ ମସିହାରେ ଅମୃତସରର ଖାଲସା କଲେଜରୁ ସ୍ନାତକ ହାସଲ କରିବା ପରେ ଏକ ଉଚ୍ଚ ବିଦ୍ୟାଳୟର ଶିକ୍ଷକ ହୋଇଥିଲେ ।
୧୯୮୫ ଡିସେମ୍ବରରେ ଆଇନ ବ୍ୟବସାୟରେ ଯୋଗ ଦେଇ ସେ ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ, କଟକ ଏବଂ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ, ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ନିୟମିତ ଓକିଲାତି ଆରମ୍ଭ କଲେ ।
ଓକିଲାତି କରିବା ସମୟରେ ସେ ଓଡ଼ିଶା ହାଇକୋର୍ଟ ବାର ଆସୋସିଏସନ, ସିଭିଲ କୋର୍ଟ ବାର ଆସୋସିଏସନ, କ୍ରାଇମବ୍ରାଞ୍ଚ ବାର ଆସୋସିଏସନ ଏବଂ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲରେ ବାର ଆସୋସିଏସନର ସଦସ୍ୟ ଥିଲେ ।
ଜଣେ ଆଇନଜୀବୀ ଭାବରେ ବରିଷ୍ଠ ଓକିଲ ଗଙ୍ଗାଧର ରଥଙ୍କ ଜୁନିୟର ଭାବେ ଆଇନର ପ୍ରାୟ ସମସ୍ତ ଶାଖାରେ ଯଥା: ଦେୱାନୀ, ଅପରାଧିକ, ସାମ୍ବିଧାନିକ, ରାଜସ୍ୱ, ଟିକସ, ଶ୍ରମ, ସେବା, ଖଣି, ଶିକ୍ଷା, ବିଦ୍ୟୁତ୍, ବୀମା, ବ୍ୟାଙ୍କିଙ୍ଗ୍, ଟେଲିଫୋନ୍, ନିର୍ବାଚନ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ମକଦ୍ଦମା ପରିଚାଳନା କରିଥିଲେ ।
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସେ ବିଭିନ୍ନ ବେସରକାରୀ ସଂସ୍ଥା, ନିଗମ, ସରକାରୀ ଅଣ୍ଡରଟେକିଂ, ବ୍ୟାଙ୍କ, ବୀମା କମ୍ପାନୀ, ବିଦ୍ୟାଳୟର ପରିଚାଳନା କମିଟି, କଲେଜର ପରିଚାଳନା ସଂସ୍ଥା, ଓଡିଶାର ଲୋକପାଲ, ମାନବ ଅଧିକାର ଆୟୋଗ, ଜମି ଅଧିଗ୍ରହଣ ଅଧିକାରୀ, ଜାତୀୟ ରାଜପଥ ପ୍ରାଧିକରଣ ଇତ୍ୟାଦି ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ଅଦାଲତରେ ହାଜର ହୋଇ ମକଦ୍ଦମା ପରିଚାଲନା କରିଛନ୍ତି ।
ଏହା ଛଡ଼ା ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ, ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ ଏବଂ ଉଚ୍ଚତମ ନ୍ୟାୟାଳୟର ବହୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମାମଲାରେ ଅଦାଲତକୁ ସହାୟତା କରିବା ପାଇଁ ଆର୍ବିଟ୍ରେଟର, ଆଡଭୋକେଟ୍ କମିଶନ ଏବଂ ଆମିକସ୍ କ୍ୟୁରି ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛନ୍ତି ।
ପୂର୍ବତନ ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି ଶୁଭାଶିଷ ତାଳପତ୍ରଙ୍କ ଅବସର ପରେ ୨୦୨୩ ଅକ୍ଟୋବର ୪ରେ ସେ ଏଠାର ବରିଷ୍ଠ ବିଚାରପତି ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟଭାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ବିଦ୍ୟୁତ ରଞ୍ଜନ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓକିଲ ଓ ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟର ଜଣେ ବିଚାରପତି ।
ସେ ୧୯୮୫ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟ, କଟକ ଏବଂ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ, ନୂଆଦିଲ୍ଲୀରେ ନିୟମିତ ଓକିଲାତି ଆରମ୍ଭ କରି ପରେ ଓଡ଼ିଆ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ବିଚାରପତି ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ଓ ସେଠାରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ମୁଖ୍ୟ ବିଚାରପତି ଦାୟିତ୍ୱ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ମାଟ୍ରିକ ପରୀକ୍ଷାରେ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରେ ସେ ବକ୍ସି ଜଗବନ୍ଧୁ ବିଦ୍ୟାଧର ମହାବିଦ୍ୟାଳୟରେ ବାଣିଜ୍ୟ ଅଧ୍ୟୟନ କଲେ ।
ଏହାପରେ ଉତ୍କଳ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଅଧୀନରେ ମଧୁସୂଦନ ଆଇନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସେ ଆଇନରେ ସ୍ନାତକ ଏବଂ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଡିଗ୍ରୀ ହାସଲ କଲେ ।
ବିଦ୍ୟୁତ ରଞ୍ଜନ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ୧୯୬୨ ମସିହା ଜୁଲାଇ ୨୦ରେ ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲାର ଓଡ଼ଗାଁର ପଣ୍ଟିଖରୀ ଶାସନ ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କ ପିତା ବାଞ୍ଛାନିଧି ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ଥିଲେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ପୂର୍ବତନ ଆର୍ଥିକ ପରାମର୍ଶ ଦାତା ଏବଂ ମାତା ଶୈଳବାଳା ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ଜଣେ ଗୃହିଣୀ ଥିଲେ ।
ପରଜା, ପର୍ଜା ଓ ବସ୍ତରିଆ ନାମରେ ମଧ୍ୟ ଜଣା, ମୁଖ୍ୟତଃ ଓଡ଼ିଶାରେ ବସବାସ କରୁଥିବା ଏକ ଭାରତୀୟ ଆଦିବାସୀ ଜନଜାତି ।
ପରଜା ଲୋକେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ, ଅବିଭକ୍ତ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ ଏବଂ ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରେ ମଧ୍ୟ ବସବାସ କରିଆସିଛନ୍ତି ।
ପରଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାରେ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ନିକଟ ଅତୀତରେ ଓଡ଼ିଶାରୁ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ଏବଂ ଆସାମକୁ ପ୍ରବାସରେ ଯାଇଥିଲେ ସେଠାରେ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ନୁହଁନ୍ତି ।
ଅନ୍ୟ ରାଜ୍ୟ ତୁଳନାରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ପରଜା ଜନଜାତିର ଲୋକଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ସର୍ବାଧିକ ଓ ପରଜାମାନେ ଓଡ଼ିଶାକୁ ସେମାନଙ୍କ ମୂଳ ଭୂମି ଭାବରେ ବିବେଚନା କରନ୍ତି ।
ପରଜାମାନେ ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର ପାହାଡ଼ୀ ଓ ଉପତ୍ୟକା ଗାଁଗୁଡ଼ିକରେ ବସବାସ କରନ୍ତି ଏବଂ ସମୁଦାୟର ଓଡ଼ିଶାର ସମସ୍ତ ଜିଲ୍ଲା ମଧ୍ୟରୁ କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ସର୍ବାଧିକ ପରଜା ବାସକରନ୍ତି ।
କୋରାପୁଟ ପରେ ଯଥାକ୍ରମେ ନବରଙ୍ଗପୁର, ମାଲକାନଗିରି, କଳାହାଣ୍ଡି ଓ ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାରେ ପରଜାମାନେ ବାସକରନ୍ତି ।
ପରଜାମାନେ ପାରମ୍ପାରିକ ଭାବେ ଗଞ୍ଜାମ ଓ କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ପାହାଡ଼ିଆ ଅଞ୍ଚଳରେ ଚାଷକାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ ।
କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲା ଜିଲ୍ଲା ଗେଜେଟିୟର ଅନୁସାରେ ଖ୍ରୀଷ୍ଟିୟ ଦ୍ବିତୀୟ ଶତାବ୍ଦୀରୁ ପରଜାମାନେ ଭାରତରେ ବସବାସ କରୁଆସୁଛନ୍ତି ।
ପରଜା ଜନଜାତିର ନାମ "ପ୍ରଜା" ଶବ୍ଦ ସହ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ବୋଲି ଅନୁସୂଚିତ ଜାତି ଓ ଅନୁସୂଚିତ ଉପଜାତି ଗବେଷଣା ଓ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଅନୁଷ୍ଠାନର ପରଜା ପୁସ୍ତକରେ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି ।
ପରଜା ଜନଜାତିର ଏକ କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ଅନୁସାରେ କୁହାଯାଇଛି ଯେ ପୂର୍ବରୁ ରାଜା ଏବଂ ପ୍ରଜାମାନେ ଭାଇ ପରି ରହୁଥିଲେ ।
ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଘୋଡ଼ା ଚଢ଼ିବା ଭଳି ବିଳାସପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ଆରାମଦାୟକ ଜୀବନ ଯାପନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ବୋଝ ବହନ କରିବାର କଷ୍ଟକୁ ସ୍ୱୀକାର କଲେ ।
୧୮୭୧ର ମାଡ୍ରାସ ଜନଗଣନା ରିପୋର୍ଟରେ କାର୍ମାଇକେଲ କହିଥିଲେ ଯେ ପର୍ଜା ଏକ ଶ୍ରେଣୀ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ, ରୟତ ର ପରିଚିତ ଉପମା ।
କଥିତ ରୂପରେ ଏହା ଓଡ଼ିଆ କିମ୍ବା ତେଲୁଗୁ ଭଳି ସ୍ଥାନୀୟ ଭାଷା ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥାଏ ।
ବର୍ତ୍ତମାନର ଅବିଭକ୍ତ କୋରାପୁଟ ଜିଲ୍ଲାରେ ରହୁଥିବା ଅଧିକାଂଶ ଲୋକ ଦେଶୀଆ ଭାଷାରେ କଥାହୁଅନ୍ତି ।
କମଳା, ରାଜସ୍ଥାନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଶିକ୍ଷା ସମାପ୍ତ କରି ପଶ୍ଚିମ ଜର୍ମାନୀର ମଂଷ୍ଟର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସମାଜଶାସ୍ତ୍ରରେ ଅଧିକ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ ।
ଏଠାରେ ସେ ଜଫରୁଲ୍ଲା ଚୌଧୁରୀଙ୍କ ସଂସ୍ପର୍ଶରେ ଆସିଥିଲେ ଓ ତାଙ୍କୁ ସେ ନିଜର ଗୁରୁ ଭାବରେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
"ସଙ୍ଗତ" ଅନୁଷ୍ଠାନ ସହିତ ସେ ସବୁବେଳେ ଜଡ଼ିତ ଥିଲେ କିନ୍ତୁ ୨୦୦୨ ମସିହାରେ ସେ ଜାତିସଂଘର ଚାକିରୀରୁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇ "ସଙ୍ଗତ" ଅନୁଷ୍ଠାନ ସହିତ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ କାମ କରିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ୱାନ ବିଲିୟନ ରାଇଜିଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ସହିତ ସେ ଓତଃପ୍ରୋତଃ ଭାବରେ ଜଡ଼ିତ ରହିଥିଲେ ।
୨୦୧୭ରେ ସେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ ନେପାଳର କାଠମାଣ୍ଡୁ ସହରରେ ମଧ୍ୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।
ରାଜସ୍ଥାନରେ ସେବା ମନ୍ଦିରରେ କାମ କରୁଥିବା ସମୟରେ କମଳା ତାଙ୍କ ଭାବି-ପତିଙ୍କୁ ଭେଟିଥିଲେ ।
ନିଜ ପତିଙ୍କୁ ସେ ଜଣେ ନାରୀବାଦୀ ପୁରୁଷ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରୁଥିଲେ ଓ ନାରୀମାନଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ସ୍ୱାମୀଙ୍କଠାରୁ ତାଙ୍କୁ ଅନେକ ପ୍ରଗତିଶୀଳ ଉପଦେଶ ମିଳୁଥିଲା ।
ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ମଧ୍ୟ ଏକ ଟିକାର ପ୍ରତିକୁଳ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଯୋଗୁ ବିକଳାଙ୍ଗ ହୋଇଯାଇଥିଲେ ।
୧୯୭୦ ମସିହାରୁ କମଳା ଲିଙ୍ଗବାଦ, ଶିକ୍ଷା, ମାନବ ବିକାସ ଓ ମିଡ଼ିଆ ଉପରେ ଲେଖାଲେଖି କରି ଆସୁଥିଲେ ।
ୱାନ ବିଲିୟନ ରାଇଜିଂ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପାଇଁ ସେ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର ପ୍ରତିନିଧି ଥିଲେ ।
ଭାରତକୁ ମଧ୍ୟରାତ୍ରରେ ସ୍ୱାଧୀନତା ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିବାରୁ ଓ ନିଜେ ସେହି ସମୟର ପାଖାପାଖି ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିବାରୁ, କମଳା ନିଜକୁ "ଦ ମିଡ଼ନାଇଟ ଜେନେରେସନ" ବା ମଧ୍ୟରାତ୍ର ପିଢ଼ୀ ଭାବରେ ପରିଚିତ କରାଉଥିଲେ ।
ଗ୍ରାମୀଣ ପରିବେଶରେ ସେ ବଢ଼ିଥିବାରୁ ସେଠାକର ମହିଳାମାନଙ୍କ ସମସ୍ୟା ବିଷୟରେ ସେ ଭଲଭାବରେ ଅବଗତ ଥିଲେ ।
୨୦୦୨ ମସିହାରେ କମଳା ମିଳିତ ଜାତିସଂଘରେ କରୁଥିବା ଚାକିରୀରୁ ଇସ୍ତଫା ଦେଇ ସଙ୍ଗତ ଅନୁଷ୍ଠାନ ସହିତ ଯୋଡ଼ି ହୋଇଥିଲେ ।
ସେ ସାମାଜିକ ସୁବିଧାଠାରୁ ବଞ୍ଚିତ ଆଦିବାସୀ ଓ ଅନ୍ୟ କର୍ମଜୀବି ମହିଳାମାନଙ୍କ ପାଇଁ କାମ କରୁଥିଏଲ୍ ।
ନାଟକ, ପୋଷ୍ଟର ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମାଧ୍ୟମ ସହିତ ସେ ଏହି ଅଶିକ୍ଷିତ ବା ଅଳ୍ପଶିକ୍ଷିତ ମହିଳାମାନଙ୍କୁ ଜାଗ୍ରତ କରୁଥିଲେ ।
ପିତୃତତ୍ତ୍ୱ ଓ ଲିଙ୍ଗବୌଷମ୍ୟ ବାବଦରେ ସେ ଲେଖିଥିବା ବହି ସବୁ ୩୦ଟି ବିଭିନ୍ନ ଭାଷାରେ ଅନୁବାଦିତ ହୋଇଛି ଓ ବିଭିନ୍ନ ଏନଜିଓ ଏହି ପୁସ୍ତକ ଗୁଡ଼ିକୁ ନିଜ କାମରେ ବ୍ୟବହାର କରିଛନ୍ତି ।
ଏହି ଶାଙ୍କୁଚର ସର୍ବାଧିକ ଦୈର୍ଘ୍ୟ ୪୫ ସେଣ୍ଟିମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହୋଇଥାଏ ।
ଏହାର ଶରୀର ଅଣ୍ଡାକୃତି ହୋଇଥିବା ସ୍ଥଳେ ନାସିକା ଗୋଜିଆ ହୋଇ ଆଗକୁ ବାହାରିଥାଏ ।
ଛାଟ ବା ଚାବୁକ ପରି ଥିବା ଏହାର ଲାଙ୍ଗୁଡ଼ର ଦୈର୍ଘ୍ୟ ଶରୀରର ଦୈର୍ଘ୍ୟଠାରୁ ଲମ୍ବା ।
ମାଈ ଶାଙ୍କୁଚର ଲାଙ୍ଗୁଡ଼ ଅଣ୍ଡିରା ଶାଙ୍କୁଚର ଲାଙ୍ଗୁଡ଼ଠାରୁ କ୍ଷୁଦ୍ରତର ।
ଉଭୟ ମାଈ ଓ ଅଣ୍ଡିରା ଶାଙ୍କୁଚର ଲାଞ୍ଜାଗ୍ରରେ ୪-୬ ବିଷାକ୍ତ ଶୁଙ୍କ ବାହାରିଥାଏ ।
ଗୋଳିଆ ପାଣିରେ ଏହି ଶାଙ୍କୁଚ ଅଶ୍ୱଖୁରାକୃତି କଙ୍କଡ଼ାର ଭ୍ରମ ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ ।
ପଶ୍ଚିମ ଓ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରର ବିଭିନ୍ନ ଉପକୂଳ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହି ଶାଙ୍କୁଚ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ ।
ସଂସ୍ଥା ଏହି ପ୍ରଜାତିର ଶାଙ୍କୁଚଙ୍କୁ “ସଙ୍କଟ ନିକଟବର୍ତ୍ତୀ ” ଶ୍ରେଣୀରେ ସ୍ଥାନିତ କରିଛି ।
ପରିପକ୍ୱତା ହାସଲ କରିବା ବେଳକୁ ଧଳା ଶାଙ୍କୁଚ ୧୭ ମିଟର ପାଖା ପାଖି ଲମ୍ବ ହୋଇଯାଇଥାଏ ।
ଅଣ୍ଡିରା ଶାଙ୍କୁଚ ଓ ମାଈ ଶାଙ୍କୁଚଙ୍କ ଉଦର ପୃଷ୍ଠ ମଧ୍ୟରେ ସଂସ୍ପର୍ଶ ହୋଇ ମିଳନ କ୍ରିୟା ହୋଇଥାଏ ।
ଏହି ଶାଙ୍କୁଚ ନିଜ ଶାବକମାନଙ୍କୁ ପ୍ରସବ କରିଥାନ୍ତି ଓ ଏକା ବେଳକେ ୧-୨ଟି ଶାବକଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦିଅନ୍ତି ।
କିନ୍ତୁ ଜନ୍ମ ପୂର୍ବରୁ ଶାବକମାନେ ହିଷ୍ଟୋଟ୍ରୋଫି ପ୍ରକ୍ରିୟା ମାଧ୍ୟମରେ କ୍ଷରିତ ତରଳ ପଦାର୍ଥ ଆହରଣ କରୁଥାନ୍ତି ।
ଧଳା ଶାଙ୍କୁଚ ପଶ୍ଚିମ-କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗର ଅଞ୍ଚଳରେ ଦେଖାଯାନ୍ତି ।
ଥାଇଲ୍ୟାଣ୍ଡ, କାମ୍ବୋଡିଆ, ଭିଏତନାମରୁ ନେଇ ସିଙ୍ଗାପୁର, ମାଲେସିଆ, ଫିଲିପାଇନ୍ସ ଓ ଇଣ୍ଡୋନେସିଆ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହି ଶାଙ୍କୁଚ ବ୍ୟାପ୍ତ ।
ଭାରତରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପ୍ରଜାତିର ଶାଙ୍କୁଚ ଦେଖିବାକୁ ମିଳନ୍ତି କିନ୍ତୁ ଅନେକ ସମୟରେ ଏମାନଙ୍କୁ କାତିଆ ଶାଙ୍କୁଚ ବୋଲି ଲୋକଙ୍କ ମନରେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥାଏ ।
ବାଲୁକାମୟ ସମୁଦ୍ରତଳରେ ୫୦ ମିଟରରୁ କମ୍ ଗଭୀର ଅଞ୍ଚଳରେ ଏହି ଶାଙ୍କୁଚ ରହନ୍ତି ।
ଓଡ଼ିଶାର ଚିଲିକାରେ ପ୍ରଥମେ ୨୦୦୮ ମସିହାରେ ଅରଖକୁଦ ନିକଟସ୍ଥ ବାହ୍ୟ ଚ୍ୟାନେଲରେ ଏହି ଶାଙ୍କୁଚ ସଂଗ୍ରହ କରି ତଥ୍ୟ ଲିପିବଦ୍ଧ କରାଯାଇଥିଲା ।
ବାହ୍ୟ ଚ୍ୟାନେଲ ଛଡ଼ା ଚିଲିକାର ଦକ୍ଷିଣ ଓ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଭାଗରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଶାଙ୍କୁଚ ଅନେକ ମାତ୍ରାରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳନ୍ତି ।
ମୌସୁମୀ ପ୍ରବାହ ସମୟରେ ନଳବଣରେ ବହୁ କିଶୋର ଧଳା ଶାଙ୍କୁଚ ବୁଲୁଥିବାର ଦେଖାଯାଏ ।
୧,୫୦୦ କିଲୋଗ୍ରାମ୍ ଉପଗ୍ରହରେ ବିଭିନ୍ନ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ସହିତ ସାତଟି ବିଜ୍ଞାନ ପେଲୋଡ୍ ବହନ କରାଯାଇଛି, ଯେଉଁଥିରେ କୋରୋନାଲ୍ ହିଟିଂ, ସୌର ପବନ ତ୍ବରଣ, କୋରୋନାଲ୍ ମ୍ୟାଗ୍ନେଟୋମେଟ୍ରି, ନିକଟ-ୟୁଭି ସୌର ବିକିରଣର ଉତ୍ପତ୍ତି ଏବଂ ତଦାରଖ (ଯାହା ପୃଥିବୀର ଉପର ବାୟୁମଣ୍ଡଳୀୟ ଗତିଶୀଳତା ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ଜଳବାୟୁକୁ ଚଳାଇଥାଏ), ସୌର ଫଟୋସ୍ଫିୟରକୁ କ୍ରୋମୋସ୍ଫିୟର ଏବଂ କୋରୋନା ସହିତ ଯୋଡ଼ିବା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ କଣିକା ପ୍ରବାହ ଏବଂ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ମାପ କରି ପୃଥିବୀ ଚାରିପାଖରେ ମହାକାଶ ପରିବେଶର ଚରିତ୍ରକରଣ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।
ସୌର ପବନ ଏବଂ ସୌର ଚୁମ୍ବକୀୟ ଝଡ଼ ଯାହା ମହାକାଶ ଏବଂ ଭୂମି ଭିତ୍ତିକ ଜ୍ଞାନକୌଶଳ ଉପରେ ପ୍ରତିକୂଳ ପ୍ରଭାବ ପକାଇଥାଏ ।
ଏହାବ୍ୟତୀତ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ବିକିରଣ ପୃଥିବୀର ବାୟୁମଣ୍ଡଳର ଗତିଶୀଳତାକୁ କିପରି କମ୍ ଓ ଲମ୍ବା ସମୟ ସ୍କେଲରେ ପ୍ରଭାବିତ କରିଥାଏ ତାହା ବୁଝାପଡ଼ୁନାହିଁ।
ଏହି ଅଭିଯାନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ବାୟୁମଣ୍ଡଳର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ତରର ପ୍ରାୟ ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଚିତ୍ର ହାସଲ କରିବ, ଯେଉଁଥିରେ ଶକ୍ତିକୁ କିପରି ଏକ ସ୍ତରରୁ ଅନ୍ୟ ସ୍ତରକୁ ପରିବହନ ଏବଂ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରାଯାଇପାରିବ ତାହା ପ୍ରକାଶ ପାଇବ ।
ତେଣୁ ଆଦିତ୍ୟ-ଏଲ୍-୧ ମିଶନ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଗତିଶୀଳ ପ୍ରକ୍ରିୟାଗୁଡ଼ିକୁ ବ୍ୟାପକ ଭାବେ ବୁଝିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେବ ଏବଂ ସୌର ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ ଓ ହେଲିଓଫିଜିକ୍ସର କେତେକ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ କରିବ।
ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ପରାମର୍ଶଦାତା କମିଟି ୨୦୦୮ ଜାନୁଆରୀରେ ଆଦିତ୍ୟଙ୍କ ପରିକଳ୍ପନା କରିଥିଲା।
ସୌର କରୋନାର ଅଧ୍ୟୟନ ପାଇଁ ପ୍ରଥମେ ଏହାକୁ ଏକ ଛୋଟ ୪୦୦ କିଲୋଗ୍ରାମ , ଏଲଇଓ ଉପଗ୍ରହ ଭାବରେ ପରିକଳ୍ପନା କରାଯାଇଥିଲା ।
ଏହି ଅଭିଯାନର ପରିସରକୁ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା ଏକ ବ୍ୟାପକ ସୌର ଏବଂ ମହାକାଶ ପରିବେଶ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକ ଭାବରେ ଲାଗ୍ରାଞ୍ଜ ପଏଣ୍ଟ ଏଲ ୧ରେ ରଖାଯିବାପାଇଁ ଯୋଜନା କରାଯାଇଛି, ତେଣୁ ଏହି ମିଶନର ନାମ "ଆଦିତ୍ୟ-ଏଲ୧" ରଖାଯାଇଥିଲା ।
ଆଦିତ୍ୟ-ଏଲ୍-୧ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଫଟୋସ୍ଫିୟର, କ୍ରୋମୋସ୍ଫିୟର ଏବଂ କରୋନାର ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ ପ୍ରଦାନ କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ହେବ।
ଏହାବ୍ୟତୀତ, ଏକ ଉପକରଣ ଏଲ୍ ୧ କକ୍ଷପଥରେ ପହଞ୍ଚୁଥିବା ସୌର ଶକ୍ତିଶାଳୀ କଣିକାଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରବାହକୁ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବ ଏବଂ ଏକ ମ୍ୟାଗ୍ନେଟୋମିଟର ପେଲୋଡ୍ ଏଲ୍ ୧ ଚାରିପଟେ ଥିବା ହାଲୋ କକ୍ଷପଥରେ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ଶକ୍ତିର ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ମାପିବ ।
ଏହି ପେଲୋଡ୍ଗୁଡ଼ିକୁ ପୃଥିବୀର ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରର ହସ୍ତକ୍ଷେପ ବାହାରେ ରଖିବାକୁ ପଡିବ ଏବଂ ତେଣୁ ମୂଳ ଆଦିତ୍ୟ ମିଶନ ଧାରଣାରେ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ନିମ୍ନ ପୃଥିବୀ କକ୍ଷପଥରେ ଉପଯୋଗୀ ହୋଇନଥାନ୍ତା ।
ଆଦିତ୍ୟ ଏଲ୍ ୧ ହେଉଛି ସୌର ବାୟୁମଣ୍ଡଳ ଅଧ୍ୟୟନ ପାଇଁ ଏକ ଯୋଜନାବଦ୍ଧ କୋରୋନାଗ୍ରାଫି ମହାକାଶଯାନ, ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସଂଗଠନ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଭାରତୀୟ ଗବେଷଣା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଦ୍ୱାରା ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ବିକଶିତ ହେଉଛି ।
ଏହାକୁ ପୃଥିବୀ ଓ ସୂର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଏଲ୍ ୧ ବିନ୍ଦୁ ଚାରିପଟେ ଏକ ହାଲୋ କକ୍ଷପଥରେ ପ୍ରବେଶ କରାଯିବ ଯେଉଁଠାରେ ଏହା ସୌର ବାୟୁମଣ୍ଡଳ, ସୌର ଚୁମ୍ବକୀୟ ଝଡ଼ ଏବଂ ପୃଥିବୀ ଚାରିପାଖରେ ପରିବେଶ ଉପରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଅଧ୍ୟୟନ କରିବ ।
ମୁଖ୍ୟ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି କୋରୋନାଲ ହିଟିଂ, ସୌର ପବନ ତ୍ୱରଣ, କୋରୋନାଲ ମ୍ୟାଗ୍ନେଟୋମେଟ୍ରି, ନିକଟ-ଅତିବାଇଗଣୀ ସୌର ବିକିରଣର ଉତ୍ପତ୍ତି ଏବଂ ତଦାରଖ ଏବଂ ଫଟୋସ୍ଫିୟର, କ୍ରୋମୋସ୍ଫିୟର ଏବଂ କୋରୋନାର ନିରନ୍ତର ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ, ସୌର ଶକ୍ତିଶାଳୀ କଣିକା ଏବଂ ସୂର୍ଯ୍ୟର ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ର ।
ଏହା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବା ପାଇଁ ସମର୍ପିତ ପ୍ରଥମ ଭାରତୀୟ ଅଭିଯାନ ଏବଂ ୨ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୦୨୩ରେ ଦିନ ୧୧:୫୦ରେ ଶ୍ରୀହରିକୋଟାରୁ ପିଏସଏଲଭି-ଏକ୍ସଏଲ ରକେଟ ମାଧ୍ୟମରେ ଉତକ୍ଷେପଣ କରାଯିବାର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ରହିଛି ।
ଲାଚ୍ଚୁ ମହାରାଜ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ଏବଂ କଥକ ନୃତ୍ୟର କୋରିଓଗ୍ରାଫର ଥିଲେ ।
ସେ ଲକ୍ଷ୍ନୌର ଏକ ବିଶିଷ୍ଟ କଥକ ପ୍ରଦର୍ଶକଙ୍କ ପରିବାରରୁ ଆସିଥିଲେ ଏବଂ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର କୋରିଓଗ୍ରାଫର, ହିନ୍ଦୀ ସିନେମାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ତାଙ୍କୁ ୧୯୫୭ ସଂଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, କଳାକାର ପ୍ରଦର୍ଶନ ପାଇଁ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପୁରସ୍କାର, ସଂଗୀତ ନୃତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ସଂଗୀତ, ନୃତ୍ୟ ଏବଂ ନାଟକ ପାଇଁ ଭାରତର ଜାତୀୟ ଏକାଡେମୀ ସଂଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀଦ୍ୱାରା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା ।
ପରେ, ସେ ମୁମ୍ବାଇ ଯାଇଥିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଉଦୀୟମାନ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଶିଳ୍ପ ତାଙ୍କୁ କଥକକୁ ବହୁ ଦୂର ଦର୍ଶକଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆଣିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିଥିଲା ।
ଲାଚୁ ମହାରାଜ ମହଲ , ମୋଗଲ-ଏ-ଆଜମ , ଛୋଟି ଛୋଟି ବାତେ ଏବଂ ପାକିଜା ଭଳି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ନୃତ୍ୟ କ୍ରମର କୋରିଓଗ୍ରାଫି ପାଇଁ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇଥିଲେ ।
ସେ ଲକ୍ଷ୍ନୌରେ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ ସରକାରଙ୍କଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା କଥକ କେନ୍ଦ୍ରର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ ।
ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଗୁଡ଼ିକରେ ନୃତ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶନା ବ୍ୟତୀତ, “ନୂତନ ନାଟ୍ୟ ନିକେତନ” ନାମକ ଏକ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଖୋଲି ସ୍ୱାଧୀନ ଭାବରେ ନୃତ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଯୋଗାଇବା ଆରମ୍ଭ କଲେ ।
ତାଙ୍କ ନାମ ସମାନ ନାମରୁ ଲାଚ୍ଚୁ ମହାରାଜକୁ ବଦଳିଥିବାବେଳେ ତାଙ୍କର ପ୍ରକୃତ ନାମ ବୈଜନାଥ ପ୍ରସାଦ ମିଶ୍ର ଥିଲା ।
ସେ ପ୍ରାୟ ଦଶ ବର୍ଷ ଧରି ତାଙ୍କ ମାମୁଁ ତଥା ଆୱାଦର ନବାବଙ୍କ କୋର୍ଟ ନୃତ୍ୟଶିଳ୍ପୀ ପଣ୍ଡିତ ବିନ୍ଦାଦିନ ମହାରାଜଙ୍କଠାରୁ ବ୍ୟାପକ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।
ସେ ପାଖୱାଜ, ତବଲା ଏବଂ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନୀ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ କଣ୍ଠଦାନ ମଧ୍ୟ ଶିଖିଥିଲେ ।
୨ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୬୮ରେ ଭାରତର ତତ୍କାଳୀନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଇନ୍ଦିରା ଗାନ୍ଧୀ ମିଳିତ ଜାତିସଂଘ ପାଇଁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ ଏହାକୁ ଉତ୍ସର୍ଗ କରିଦେଇଥିଲେ ।
ଯଦିଓ ଜାତିସଂଘର କୌଣସି ସିଧାସଳଖ ଅର୍ଥ ଏଥିରେ ଜଡ଼ିତ ନଥିଲା, ତଥାପି ଆମେରିକା, ଋଷିଆ , ଫ୍ରାନ୍ସ, ଜାପାନ, ଜର୍ମାନୀ ଏବଂ ବ୍ରିଟେନ ସମେତ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ରକେଟ୍ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ପରୀକ୍ଷଣ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ସ୍ପେସ୍ ସେଣ୍ଟରକୁ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲେ ।
୧୯୬୫ ମସିହାରୁ ଏଠାରେ ସାଉଣ୍ଡିଂ ରକେଟ୍‌ର ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଡିଜାଇନ୍ କରିବା ସହିତ ଏହାର ବିକାଶ ହୋଇଆସୁଛି, ଯାହାକି ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସହିତ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ବୈଜ୍ଞାନିକ ଗବେଷଣା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର ହେଉଛି ।
ଏହି ରକେଟ୍‌ଗୁଡ଼ିକଦ୍ୱାରା ଭୂ-ପୃଷ୍ଠଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୫୦୦ କିଲୋମିଟର ଉଚ୍ଚତା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଣିପାଗ ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ଉପର ବାୟୁମଣ୍ଡଳୀୟ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆଦିରେ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରାଯାଉଛି ।
୧୯୬୨ ମସିହାରେ ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ନ୍ୟାସନାଲ୍ କମିଟି ଫର୍ ସ୍ପେସ୍ ରିସର୍ଚ୍ଚ ଆରମ୍ଭ ହେବା ପରେ ଥିରୁଅନନ୍ତପୁରମର ତୁମ୍ବାଠାରେ ତୁମ୍ବା ଇକ୍ୱାଟୋରିଆଲ୍ ରକେଟ୍ ଲଞ୍ଚିଂ ଷ୍ଟେସନ୍ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରାଯାଇଥିଲା ।
ଭୂତତ୍ତ୍ୱ ଚୁମ୍ବକୀୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଥିବା ହେବୁ ହେତୁ ପାଣିପାଗ ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ଉପର ବାୟୁମଣ୍ଡଳୀୟ ଅନୁସନ୍ଧାନ ପାଇଁ ସାଉଣ୍ଡିଂ ରକେଟ୍ ଉପକ୍ଷେପଣ ପାଇଁ ତୁମ୍ବାକୁ ଚୟନ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଏହାର ପ୍ରଥମ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବରେ ଏଚ୍.ଜି.ଏସ୍. ମୂର୍ତ୍ତୀ ନିଯୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲେ ।
ଉପଗ୍ରହ ଉତ୍‌କ୍ଷେପଣ ଯାନ ଏବଂ ଆନୁଷଙ୍ଗିକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ଡିଜାଇନ୍ ଏବଂ ବିକାଶ ପାଇଁ ଏହା ଏକ ପ୍ରମୁଖ କେନ୍ଦ୍ର ।
ମୁଖ୍ୟତଃ ଭାରତରେ ଲଞ୍ଚ ଭେଇକିଲ୍ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାର ବିକାଶକୁ ଅଗ୍ରଗତି କରିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏରୋନେଟିକ୍ସ, ଆଭିଏନିକ୍ସ ଏବଂ କମ୍ପୋଜିଟ୍ ସହିତ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ପରିସରରେ ଏଠାରେ ଗବେଷଣା ଏବଂ ବିକାଶ କରାଯାଇଥାଏ ।
ବିକ୍ରମ ସାରଭାଇ ସ୍ପେସ୍ ସେଣ୍ଟରରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଭାରତୀୟ ଜ୍ଞାନ କୌଶଳଦ୍ୱାରା ରକେଟ, ରୋହିଣୀ ଓ ମେନାକା ଭଳି ଲଞ୍ଚର୍ ଏବଂ ଏସ୍ଏଲ୍‌ଭି, ଏଏସ୍ଏଲ୍‌ଭି, ପିଏସ୍ଏଲ୍‌ଭି, ଜିଏସ୍ଏଲ୍‌ଭି ଓ ଜିଏସ୍ଏଲ୍‌ଭି ମାର୍କ ୩ ଲଞ୍ଚ ଭେଇକିଲ୍‌ ଆଦିର ବିକାଶ କରିଛି ।
୨୧ ନଭେମ୍ବର ୧୯୬୩ରେ ଏଠାରୁ ଦୁଇ-ପର୍ଯ୍ୟାୟ ନାଇକ୍ ଆପାଚି ସାଉଣ୍ଡିଂ ରକେଟ୍ ଉତ୍‌କ୍ଷେପଣ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତ ପ୍ରଥମ ପାଦ ଥାପିଥିଲା ।
ଉତକ୍ଷେପଣ ହୋଇଥିବା ପ୍ରଥମ ରକେଟ୍ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରରେ ନିର୍ମିତ ହୋଇଥିଲା ।
ବିକ୍ରମ ସାରାଭାଇ ସ୍ପେସ୍ ସେଣ୍ଟର ହେଉଛି ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା କେନ୍ଦ୍ର ର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଅନୁସନ୍ଧାନ କେନ୍ଦ୍ର, ଯେଉଁଠି ମହାକାଶ ଯାନ ଓ ରକେଟ୍ ଉପରେ କାମ କରାଯାଏ ।
୧୯୬୨ ମସିହାରେ ତୁମ୍ବା ଇକୋଟୋରିଆଲ ରକେଟ ଲଞ୍ଚିଂ ଷ୍ଟେସନ ଭାବରେ ଏହାର ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ।
ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଅଭିଯାନର ଜନକ ବିକ୍ରମ ସାରାଭାଇଙ୍କ ସମ୍ମାନାର୍ଥେ ଏହାର ନାମ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଯାଇଥିଲା ।
ଇଣ୍ଟର-କଲେଜ ଶେଷ କରିବା ପରେ ଶୁଭା ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ ଯାଇ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ପାଇଁ ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଯୋଗ ଦେଇଥିଲେ ।
ଦିଲ୍ଲୀରେ ସେ କନ୍ନାଟ ପ୍ଲେସସ୍ଥିତ ମାଉଡଗାଲିଆଙ୍କ ବାସଭବନରେ ଅବସ୍ଥିତ ଚିତ୍ରକଳା ବିଦ୍ୟାଳୟର ଗାନ୍ଧର୍ଭ ମହାବିଦ୍ୟାଳୟର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ବିନୟ ଚନ୍ଦ୍ର ମାଉଦଗାଲିଆଙ୍କ ଅଧୀନରେ ତାଙ୍କର ସଂଗୀତ ଶିକ୍ଷା ଜାରି ରଖିଥିଲେ ।
ଜଣେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ସଂଗୀତଜ୍ଞ ହେବା ବ୍ୟତୀତ ମାଉଦଗାଲିଆ ଜଣେ ଦକ୍ଷ ଗୀତିକାର ଥିଲେ, ଯାହା ବିଜୟ ମୁଲାଇଙ୍କ ଆନିମେସନ ଫିଲ୍ମ ଏକ ଅନେକ୍ ଅର ଏକତାରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇଥିଲା "ହିନ୍ଦ ଦେଶ କେ ନିୱାସୀ" ଗୀତ ଲେଖିଥିଲେ ।
ଶୁଭା ଆହ୍ଲାବାଦରେ ବଢିଥିଲେ ଏବଂ ସ୍କୁଲ ଶେଷ କରିବା ପରେ ସେଣ୍ଟ ମେରୀର କନଭେଣ୍ଟ ଇଣ୍ଟର କଲେଜରେ ପଢିଥିଲେ ।
ପିଲାଦିନେ, ସେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଭଉଣୀ ସେମାନଙ୍କ କଳା-ଭାବବାଦୀ ପିତାମାତାଙ୍କଦ୍ୱାରା କଥକ ଶିଖିବା ପାଇଁ ଏକ ନୃତ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀକୁ ପଠାଯାଇଥିଲେ ।
ତଥାପି, ନୃତ୍ୟ ପ୍ରତି ତାଙ୍କର ଆଗ୍ରହ କେବେ ବି ମହାନ ନଥିଲା ଏବଂ ସେ ପଡ଼ୋଶୀର ଏକ ଅଣ-ବର୍ଣ୍ଣନା ନୃତ୍ୟ ଶ୍ରେଣୀରେ ଯୋଗଦେବା ତାଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ତରର ସଫଳତା ପାଇଁ ଉତ୍ସାହିତ କରିନଥିଲା ।
ତାଙ୍କ ପିତାମାତା ସ୍କନ୍ଦ ଗୁପ୍ତା ଏବଂ ଜୟା ଗୁପ୍ତା ଉଭୟ ଆହ୍ଲାବାଦ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ଇଂରାଜୀ ସାହିତ୍ୟର ପ୍ରଫେସର ଥିଲେ ଏବଂ ଉଭୟ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନୀ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ସଙ୍ଗୀତ ଏବଂ କଥକ ପ୍ରତି ଗଭୀର ଆଗ୍ରହ ଦେଖାଉଥିଲେ ।
ଶୁଭାଙ୍କ ଜେଜେବାପା ପି.ସି ଗୁପ୍ତା ମଧ୍ୟ ଆହ୍ଲାବାଦ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ପ୍ରଫେସର ଥିଲେ ।
ଦିଲ୍ଲୀ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ସ୍ନାତକ ହାସଲ କରିବା ପରେ ଶୁଭା ଦିଲ୍ଲୀର ବସନ୍ତ ଠାକୁରଙ୍କ ଅଧୀନରେ ତାଲିମ ଜାରି ରଖିଥିଲେ ଏବଂ ଜିତେନ୍ଦ୍ର ଅଭିଷେକୀ, ନୈନା ଦେବୀ ଏବଂ କୁମାର ଗନ୍ଧର୍ଭାଙ୍କ ଭଳି ଅନ୍ୟ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଗାୟକମାନଙ୍କ ସହିତ ଅନୌପଚାରିକ ଭାବରେ ତାଲିମ ଜାରି ରଖିଥିଲେ ।
ଶୁଭା ମୁଦଗଲ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନୀ ଶାସ୍ତ୍ରୀୟ ସଙ୍ଗୀତର ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଗାୟକ ଅଟନ୍ତି ।
ତାଙ୍କ ସଂଗୀତରେ ଖିଆଲ୍, ଥୁମ୍ରି, ଦାଦ୍ରା ଏବଂ ଇଣ୍ଡିଆନ ପପ୍ ଧାରା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ।
ଶ୍ରୀୟା ଏକାସାଙ୍ଗରେ ତେଲୁଗୁ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଅଭିନୟ ଜାରି ରଖିବା ସ‌ହିତ ହିନ୍ଦୀ ଏବଂ ତାମିଲ କଥାଚିତ୍ର ଜଗତରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିଲେ ।
୨୦୦୭ରେ ଶ୍ରୀୟାଙ୍କର ଏକ ହିନ୍ଦୀ କଥାଚିତ୍ର ଆୱାରାପଣ ପାଇଁ ସମୀକ୍ଷକମାନେ ତାଙ୍କୁ ଅନେକ ପ୍ରସଂଶା କରିଥିଲେ ।
୨୦୦୮ରେ ଶ୍ରୀୟା ଏକ ଆମେରିକାର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଦ ଅଦର୍ ଏଣ୍ଡ ଅଫ୍ ଦ ଲାଇନ୍‌ରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।
ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର ପ୍ରଯୋଜନା କରିଥିଲେ ଜଣେ ଆମେରିକୀୟ ଏବଂ ଜଣେ ଭାରତୀୟ ।
ଏହାପରେ ୨୦୦୯ର ତାଙ୍କର ତାମିଲ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର କାନ୍ତାସ୍ୱାମୀ ଏବଂ ୨୦୧୦ର ମାଲାୟଲମ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ପକ୍କିରି ରାଜା ତାଙ୍କୁ ଅନେକ ସଫଳତା ଦେଇଥିଲା ଏବଂ ସେ ଦକ୍ଷିଣ ଭାରତୀୟ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଜଗତରେ ଜଣେ କ୍ଷ୍ୟାତନାମା ଅଭିନେତ୍ରୀ ଭାବରେ ନିଜର ସ୍ଥାନ ପକ୍କା କରିଥିଲେ ।
ମିଡ୍‌ନାଟସ୍‌ ଚିଲ୍ଡ୍ରେନ ନାମକ ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟି ସଲମାନ ଖାଁଙ୍କ ଗାଡ଼ି ଚଢ଼େଇବା ଘଟଣା ଉପରେ ଆଧାରିତ ଥିଲା ।
ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟିର ତାଙ୍କୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସମୀକ୍ଷକଙ୍କର ପ୍ରଶଂସା ଆଣିଦେଇଥିଲା ।
୨୦୧୪ରେ ଆକ୍କିନେନୀ ପରିବାରଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ତେଲୁଗୁ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମନମ୍‌ରେ ଶ୍ରୀୟାଙ୍କୁ ସୁଯୋଗ ମିଳିଥିଲା ।
ଏହି ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରରେ ତାଙ୍କର ଅଭିନୟକୁ ଦର୍ଶକ ପ୍ରସଂଶା କରିଥିଲେ ଏବଂ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ରଟି ଅନେକ ଲୋକପ୍ରିୟତା ଅର୍ଜନ କରିଥିଲା ।