polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
चित्रकारले कुची, रंग र क्यानभास, साहित्यकारले कलम र कापी त त्यस्तै गरेर संगीतसंग सम्बद्धहरूले स्वर र वाद्यवादनहरूको प्रयोग गरेर एउटै अभिष्टलाई प्राप्त गर्ने उदेश्य लिएका हुन्छन् ।
विभिन्न किसिमका प्रविधीहरूको विकाशले संसार नै अति साँघुरो भएर रहेको स्थिति छ एकातिर भने अर्कातिर कला, साहित्य र संगीतमा लागेकाहरु भिन्न ध्रुबमा रहेर काम गरिरहेको जस्तो लाग्ने स्थिति पनि छ— धरान र धरान वरिपरिका ठाउँहरूको सन्दर्भमा रहेर कुरा गर्दा ।
शुन्यताको यो अवस्थालाई चिर्नलाई केही उत्साहि युवाहरु कवि सुदीप पाख्रिन, कवि हेमन यात्री, कवि संजीव राई लगायतबाट निकालिएको आवाज हो — कलरब ।
भारतीय प्रसिद्ध लेखक निर्मल वर्मालाई एकपटक “यदि संसार ध्वस्त भयो भने कुन चाहि शहर बाँकी रहे संसार अहिलेकै स्थितिमा चाँडै आइपुग्छ होला ?” भनेर प्रश्न गरिँदा उनले कुनै समय नलगाई “पेरिस” भन्ने उत्तर दिएका थिए ।
विगत चार वर्षदेखि कला, साहित्य र संगीतको क्षेत्रमा क्रियाशिल कलरवमा आवद्ध कविहरूको टिमले कविता विधालाई बिषेश महत्त्व दिएर कलरव प्रकाशन गृह सञ्चालन गरेको छ ।
अतः भाषा, साहित्य र कलाको संरक्षण संवर्दन एवम प्रवर्दन गर्न उत्साहित धराने युवाहरूको जमातले स्थापना गरेको साहित्यक संस्था कलरवको जन्म वि.सं. २०६७ सालमा र विधिवत रूपमा वि.सं. २०७० मा भएको हो ।
कपूरले इम्तियाज अलीको प्रेमप्रसङ्गयुक्त हास्य 'जब वी मेट' मा एक समस्याग्रस्त व्यापारी र विशाल भारद्वाजको थ्रिलर 'कमिने' मा जुम्ल्याहा भाइहरूको चित्रणका लागि सर्वश्रेष्ठ अभिनेताको लागि फिल्मफेयर पुरस्कारको लागि नामाङ्कन प्राप्त गरेका थिए।
भारद्वाजको त्रासदी 'हैदर' मा हेमलेट चरित्र र अपराध नाटक 'उडता पञ्जाब' मा लागुपदार्थ दुर्व्यसन गायकको रूपमा अभिनय गरेकोमा कपूरले आलोचनात्मक प्रशंशा प्राप्त गरेका थिए।
पहिलेका लागि, उनले सर्वश्रेष्ठ अभिनेताको लागि फिल्मफेयर पुरस्कार जितेका थिए र पछिल्लाका लागि उनले 'सर्वश्रेष्ठ अभिनेताको लागि फिल्मफेयर आलोचक पुरस्कार' जितेका थिए।
सन् १९९० को दशकका केही चलचित्रहरूमा कपूर एक पृष्ठभूमि नर्तकको रूपमा देखा परेका थिए र पछि सङ्गीत भिडियोहरू र टेलिभिजन विज्ञापनहरूमा देखा परेका थिए।
उनले सन् २००३ मा प्रेमप्रसङ्गयुक्त हास्य 'इश्क विश्क'मा मुख्य भूमिकाका साथ चलचित्रको सुरुवात गरेका थिए, एक स्लीपर हिट जसको लागि उनले सर्वश्रेष्ठ पुरुष पदार्पणको लागि फिल्मफेयर पुरस्कार जितेका थिए।
उनले सूरज बडजात्याको शीर्ष कमाई गर्ने परिवार नाटक 'विवाह' मा अभिनय गर्नु भन्दा पहिले धेरै व्यावसायिक असफलताहरूमा भूमिकाको साथ अनुसरण गरेका थिए।
सुरुमा प्रेमप्रसङ्गयुक्त भूमिकाहरू चित्रणको लागि मान्यता प्राप्त, उनले त्यसपश्चात एक्सन चलचित्रहरू र थ्रिलरहरूमा भाग लिएका छन्, र तीन फिल्मफेयर पुरस्कार सहित धेरै पुरस्कारहरू प्राप्तकर्ता हुन्।
अभिनय बाहेक, कपूरले परोपकारहरूलाई सहयोग गर्छन्, पुरस्कार समारोहहरूको आयोजन गर्छन्,र नृत्य वास्तविकता कार्यक्रम 'झलक दिखला जा रिलोडेड' मा एक प्रतिभा निर्णायकको रूपमा प्रस्तुत गरेका छन्।
अघिल्ला सिर्जनाहरूमा जस्तै लाहिरी यसपालि पनि प्रस्तुत भएकी छन्, भारतीय अमेरकिी आप्रवासी परविारको सुन्दर तर डरलाग्दो वर्णनका साथ।
डायस्पोरा समुदायले भोग्ने पारविारकि मिलन-विछोडको चाखलाग्दो कथा भन्ने यस उपन्यासले दुई दाजुभाइ सुभाष र उदयनको समग्र जिन्दगीको दृश्यचित्र कोरेको छ।
सामाजिक मान्यता र बाबुआमाप्रतिको उत्तरदायित्वलाई सधैँ प्रमुख ठान्ने सुभाष तथा विद्रोही स्वभावको उदयन तत्कालीन भारतीय समाजका दुई भिन्न पात्र हुन्।
यस प्रकार अगाडि बढेको कथाले तीन पुस्ताले बाँचेको जीवनक्रम सरल ढंगमा भन्न सकेको छ, पाठकलाई हरेकजसो पुस्ताको जीवनकालले के भोग्ला भन्ने कौतूहल जगाउँदै।
यसअघि इन्टरप्रेटर अफ म्यालडिज, दी नेमसेक र अनएकस्टम्ड अर्थमार्फत आफ्नो चामत्कारकि शिल्प देखाइसकेकी लाहिरीको पछिल्लो उपन्यासले पनि त्यस्तै केही चमत्कार गर्ने छनक देखाइसकेको छ, विख्यात बुकर पुरस्कारको 'सर्टलिस्टिङ्'मा परेर।
कुपोषणग्रस्थ बालकको नियति भोगिरहेको नेपालका अल्पायु उद्योगधन्धाका अघिल्तिर यसको निरन्तरताले व्यवसायी जगतलाई समेत गतिलो पाठ पढाएको छ ।
राष्ट्रको समृद्धिका लागि एकनिष्ठ भएर व्यापार गर्नु, निस्वार्थभावले समाजसेवा गर्नु र जनउत्थानका लागि राजनीतिमा पनि संलग्न हुनु कृष्णबहादुर राजकर्णिकारको व्यक्तित्वको प्रमुख विशेषता थियो ।
आईसीएसई को प्रयोग स्थिति मा गरिन्छ जब अंडों को संख्या कम हुन्छ या फेरि शुक्राणु, अंडाणु देखि क्रिया गर्न लायक राम्रो अवस्थामा हुदैनन्।
जेडआईएफटी मा महिलाको अंडाणुहरूको निकालएर उनलाई निषेचित गरेर महिलाको गर्भाशयमा स्थापित गर्नको बजाए उनको फेलोपिन टच्यूब मा स्थापित गरिन्छ।
आरंभिक दौर मा आईवीएफ को प्रयोग महिलाहरू मा फैलोपिन ट्यूब को समस्या को समाधान को तरिका मा गरिन्छ, तर त्यस पछि यसको यस्तो प्रविधि पनि विकसित को गई, जुन पुरुषहरु को नपुंसकता को पनि उपचार हो।
नागका अष्टकुल अथवा अनन्त, वासुकी, पद्य, महापद्य, तक्षक, कुलीर, कर्कट र शङ्ख नागको पूजा गरी दुबो, दूध, अक्षता आदि चढाई धूपधुवाँ गर्ने तथा कुलनागका थानहरूमा कपासको नाग बनाएर अबिर, अक्षता लगायतका सामग्रीले पूजा गरी दूधको अर्घ दिने र दूधबाट बनाइने विशेष परिकार र बारीमा फलेको नयाँ फल चढाउने पनि प्रचलन छ।
धार्मिक ग्रन्थमा उल्लेख भएअनुसार नागपञ्चमीमा नागलाई पूजा गर्नाले घरमा नागको बास हुने र त्यहाँ नागसँगै लक्ष्मीसमेत बस्ने विश्वास गरिछ ।
नक्सालस्थित नागपोखरी बाहेक कर्कोटक नागको बासस्थानको रूपमा परिचित काठमाडौँको टौदह, ललितपुर धापाखेलको नागदह, भक्तपुरको सिद्धपोखरी, पनौती लगायत मुलुकभरका विभिन्न नागदहमा मेला लाग्ने गर्छ।
काठमाडौँ नगरपालिकाद्वारा प्रकाशित पुस्तक "काठमाडौँ नगर क्षेत्रको इन्भेण्ट्र्ई" अनुसार सार्वजनिक सम्पति, एतिहासिक स्थल संरक्षण गर्ने उद्देश्य अनुरुप नगर विकास समितिको अग्रसरमा बिक्रम सम्भ्त २०३३ मा नागपोखरी जीर्णोद्धार गरिएको थियो।
समाजिक सेवा राष्ट्रिय समन्वय परिषद् उपकार कोष प्रवन्ध समितिका त्तकालिन सभापति स्वागिय महारानी ऐवर्य राज्य लक्ष्मी देवी शाह सरकारका सदीच्छा अनुसार उपकार कोषको आर्थीक सहयोग र समन्वयमा त्यस समयको विभिन्न मन्त्रलयहरू, बैङ्कहरू, उधोगहरू, संस्थानहरू र अन्य निकायहरूको स्रोत समेत परीचालन गरी खानेपानी तथा ढल निकास संस्थानको रेखदेखमा नागपोखरी र सो वरिपरिको ऐतिहासिक स्थलको जीर्णेध्दार तथा पुनर्निमार्ण कार्य विक्रम सम्बत् २०४३ साल फाल्गुन १ गते शुभारम्भ भई विक्रम सम्बत २०४४ साल आश्विन ५ गते सम्पन्न गरिएको थियो।
साथै नागपोखरी र सो वरिपरिको ऐतिहासिक स्थलको संरक्षण, सम्बर्ध्दन तथा मर्मत संभारको लागि रू एक लाख एकको अक्षय कोष उपकार कोषबाट स्थापना पनि गरिएको थियो।
बौद्धिक खुबी अन्र्तगत स्काउटले अन्नपूर्ण ब्याजको अर्थ, राष्ट्रिय चिन्हहरूको ज्ञान, चार वटा स्काउट गीत, आफ्नो जिल्लाको स्काउटिङ्ग इतिहासको ज्ञान जानेको हुनुपर्ने छ ।
यसका साथै स्काउटले अन्तर ट्रुप वा अन्तर पेट्रोलका लागि हाजिर जवाफ, वाद–विवाद, हिज्जे, वक्तृत्वकला प्रतियोगितामा भाग लिन सक्ने हुनुपर्ने छ ।
शारीरिक शिक्षा अन्र्तगत स्काउटले वी.पी. ब्यायाम गर्न सक्ने, स्काउट मार्च र व्यक्तिगत स्वास्थ्य सम्बन्धी ज्ञान हासिल गरेको हुनुपर्ने छ ।
शारीरिक शिक्षा अन्र्तगत स्काउटले एउटा कब/ब्राउनी साथीलाई स्वास्थ्य सम्बन्धी प्रोफिसियन्सी ब्याज प्राप्त गर्न मद्दत गर्ने वा जुडो, कराते, तेक्वाण्डो खेल मध्य कुनै एकको जानकारी हासिल गरेको हुनुपर्ने छ ।
स्काउटले ट्रूपमा बनेका हस्तकलाका वस्तुहरुविक्री गरी ट्रूपका लागि अर्थ सङ्कलन गर्ने अथवा २ दिनको सेवा शिविर मा भाग लिर्इ प्रमाण–पत्र हासिल गरेको हुनुपर्ने छ ।
अन्नपूर्ण ब्याज प्राप्त गर्नको लागि स्काउटले आफ्नो स्काउट मास्टरलाई तपसिलका विषयको परीक्षा दिई उहाँको विश्वास प्राप्त गर्नु पर्नेछ
बागतमी प्रदेशको ललितपुरमा बुबा सागर शमशेर जबरा र आमा बृन्दा राणाको कोखबाट जन्मिएका राणाकोप्रारम्भिक शिक्षा नेपालमै भएपनि त्यसपछि उनले उच्च शिक्षा भारत र अमेरिकाबाट हासिल गरेका हुन् ।
प्राथमिक शिक्षा . ' ललितपुरबाट प्राप्त गरेका राणाले माध्यमिक शिक्षा दार्जिलिङस्थित ' बाट हासिल गरेका हुन् भने , , भारतबाट उच्च शिक्षा पूरा गरेका हुन् ।
नेपालका मूलधारका पत्रपत्रिका, अनलाइन सञ्चारमाध्यममा नेपाली र अंग्रेजी भाषामा राजनीति, कुटनीति, अर्थतन्त्रलगायगत समसामयीक विषयमा दर्जनौंका संख्यामा लेखहरु प्रकाशित भएका छन् ।
ब्रम्हाण्डको आधारभूत बनावटमा पिण्ड किन रहेको हुन्छ भन्ने कुरा बुझाउन सन् १९६० को दशकमा एउटा संयन्त्र प्रस्ताव गर्ने थुप्रै भौतिक शास्त्रीहरू मध्ये ती दुई पनि थिए।
"अणु भन्दा पनि स्यान कणहरू मिलेर बन्ने पिण्डबारे बुझ्न सैद्धान्तिक विधि पत्ता लगाए वापत यो पुरस्कार दिइएको छ, र त्यो कुरा हालै सर्नस्थित लार्ज ह्याड्रन कोलाईडरले पुष्टी गरेको थियो।
जीवकोषभित्र हुने प्रोटिन ओसारपसार प्रणालीसम्बन्धी अनुसन्धान गरेबापत अमेरिकाका ६२ वर्षे जेम्स रोथमयान, ६४ वर्षीय र्‍यान्डी सेकम्यान तथा जर्मनीमा जन्मिएर अमेरिकामा बस्दै आएका ५८ वर्षीय थोमस सुडहफलाई प्रदान गरियो।
नोबेल पुरस्कार समितिले उनीहरूको अध्ययनले मधुमेहलगायत रोग प्रतिरोधात्मक प्रणालीमा देखिने खराबीबारे जानकारी पाउन र उपचारमा सहयोग पुग्ने उल्लेख गरेको छ।
पुरस्कार पाउनेमा अमेरिकी-अस्टि्रयाली नागरिक मार्टिन कारप्लस, अमेरिकी-बेलायती नागरिक माइकल लेभिट तथा अमेरिकी-इजरायली नागरिक आरिए वार्सेल थिए।
हाउजिङ व्यवसाय, सम्पत्तिको मूल्यको व्यावहारिक मूल्यांकन र पुँजीबजारमा त्यसको दीर्घकालीन असरसम्बन्धी सिद्धान्तका लागि तीन जना अमेरिकी नागरिक ईयुजिन फामा ७४, लर्स पिटर हानसन ६० तथा रोबर्ट सिलिएर ६७ लाई प्रदान गरियो।
विश्वभर रासायनिक हतियारहरू नष्ट गर्न र त्यसको रोकथाममा क्रियाशील रहेको 'अर्गाइजेसन फर प्रोहिबिसन अफ केमिकल वेपन्स ' नामक संस्थालाई यो वर्षको नोबेल शान्ति पुरस्कार प्रदान गरियो।
क्यानाडाकी ८२ वर्षीया वृद्ध लेखिका एलिस मुनरोलाई बुढेसकालमा हुने मानवीय कमजोरीमा आधारित लघुकथाहरूका लागि साहित्य तर्फ को पुरस्कार प्रदान गरियो।
कल्पको आरम्भमा जब मनुष्य जाती एक समूहमा बस्न थाले तब पारस्परिक सम्बनधमा उत्पन्न हुने जटीलताहरु र समस्याहरूलाई समाधान गर्न तथा सामाजिक सम्बनधलाई व्यवस्थित गर्नको लागि एक शासककव आवश्यकता महशुशस गरीयो ।
महारानी भक्ताको मृत्यु भएपछि एक नवोढा युवती सँग बिहे गरेर उनलाई अग्रराज महिषीका पद दिईयो जसले आफ्नो छोराको लागि राज्यको उत्तराधिकारको मांग गरिन ।
जेठी महारानीबाट जन्मेका सन्तानहरूलाई टाढा सुरक्षित ठाउमा निवास गर्ने आदेश दिए र आफ्नो मृत्यु पछि राज्यकव अधिकार आफ्नो हातमा लिन सिकाए ।
त्यसपछि ति हिमवत प्रदेश कपीलमुनीको आश्रममा बसे र त्यहिं कपिलवस्तु राजधानीको स्थापना गरे जो आज भोली नेपालको लुम्बीनी अंचलको एक जिल्ला हो ।
दुबै राजकुललाई आफ्नो रक्त शुद्धताको बडो अभिमान थियो त्यसैले अन्य कुलमा बिवाह गरेर रक्त मिश्रणको दोषबाट बच्नको लागि पुस्तौं पुस्ता सम्म कोलीय र शाक्यमा परस्पर आवाह विवाह को प्रचन भयो ।
तर फुफु चेला मामा चेली मगरहरूमा फुफु चेली मामा चेला गुरुङ्गहरूमा शाक्य बज्राचार्यहरूमा फुफु र मामाका नाती नातीनीहरूमा आवाह विवाह चलन अहिले पनि देखिन्छ ।
अन्जन र सिंहनु दुबै नै जयसेन जस्तै बडो प्रतापी थिए ति दुबैका राजपुरोहित ब्राम्हण असित काल देवल थियो जो ज्योतिष र शरीर लक्षण शास्त्रका विव्दान नै थिए र साथै आठै ध्यान समाधीहरमा पनि पारंगत थिए र अनेकौ ऋद्धीहरुका धनी थिए ।
त्यसताक पुरानो शाक्यसम्बत चलिरहको थियो जसको ८६४७ वर्ष पूरा भएपछि कोलीय महाराज अन्जनले राजपुरोहित ऋषी असित कालदेवलको परामर्शमा रोकिदिएर एक नयाँ महाशाक्य सम्बत चलाए जो कतै कतै अन्जन सम्बत भनेर पनि भन्ने चलनछ ।
यस सम्बतको दशौँ वर्ष अषाढ पुर्णीमा शनिवारका दिन महाराज सिंहनुको रानी कात्यायिनीले पहिलो छोरा जन्माए जसको नाम शुद्धोधन राखीयो त्यसैगरि अरु चार छोराहरु धौतोदन,शक्कोदन,शुक्कोदन र अमितोदन नाम राखिए र दुई छोरी अमिता र पमिता पनि जन्मे ।
नयाँ महाशाक्य सम्बतको बाह्रौँ वर्षमा कोलीय राजा अन्जनको रानी यशोधराले छोरी जन्माए जसको नाम महामाया ना राखीयो र अर्को छोरी पनि जन्मीयो जसको नाम प्रजापती तथा दुई छोरा जन्मे जसको नाम दण्डपाणी र सुप्पबुद्ध नाम राखीयो ।
महारानी महामायाले शाक्य सम्बत ६७ अषाढ पुर्णीमा गर्भधारण गरेर ६८ बैशाख पूर्णीमाको शुक्रवारमा छोरा जन्माए जसको नाम सर्वार्थ सिद्ध भएकोले सिद्धार्थ नाम राखीयो ।
महामाहा सिद्धार्थ जन्मेको सातौँ दिनमा दिवंगत भईन र प्रजापती गर्भवती भएर एक छोरा जन्माए जसको नाम नन्द राखीयो तिनलाई धाईहरूलाई सुम्पेर सिद्धार्थलाई आफ्नो दुध ख्वाएर पालनपोषण गर्ने जिम्मेवारी लिईन र दुई वर्ष पछि छोरी पनि जन्माईन जसको नाम नन्दा राखीयो ।
शाक्य सम्बत ८४मा सिद्धार्थ र यशोधरा विवाह भयो ९७मा अषाढ पुर्णीमाको राती गृहत्याग गरे १०३ बैशाख पुर्णीमामा सम्यक सम्बोधी प्राप्त गरेर बुद्ध भए १४८ बैशाख पूर्णीमा मै महापरिनिर्वाण प्राप्त गरे ।
कृतिखम्बले प्रस्तुत गरेको वंशवृक्ष सन्देह रहित छ त्यसको व्याख्या विश्लेषण गर्दा विचार पुर्याईएन भने चाहिं अर्थको अनर्थ लाग्न सक्छ ।
कर्णाली प्रदेशका सडक किनारमा धार्मिक स्थलहरूमा अभिलेखमा मितिअनुसार तिनिहरु तेह्रौँ शताव्दी देखि पन्ध्रौँ शताव्दी भित्रका छन् ।
मध्यकालको प्रारम्भदेखी नै पश्चिमी तिब्बतको गुंगे प्रान्त र कैलाश मानसरोवरबाट जुम्ला, दुल्लु र सुर्खेत हुँदै दक्षिण तर्फको व्यापारिक तथा तिर्थयात्रा मार्ग खुलेको थियो।
यसै मार्गका कारण सार्थवाह, बौद्धभिक्षुहरू र तिब्बतीहरूका बीच सम्पर्क हुन थाले पछि ज्ञानप्रभको विशेष आग्रहमा विक्रमशिला महावीरका आचार्य दिपंकर श्रीज्ञान यही बाटो भएर तिब्बत पुगेका थिए।
बाटोमा बौद्ध गुम्बा, वापी, विहारहरू निर्माण हुने क्रममा सार्थवाह र जैनहरूले पनि महत्त्वपूर्ण स्थानहरूमा तीर्थंकर मुर्तीहरू राख्ने क्रममा उत्क जैन मुर्ती स्थापना गरिएको थियो।
पादुका खोलाको किनारामा भएको मन्दिर सहित उक्त बाढीले बगाएर लगेकोले खोलै भरी शिलालेख, मुर्ती, खम्बा, देवलका भग्नावशेष आदी पुरातात्विक वस्तुहरू यत्र तत्र छरिएका छन्।
योगी नरहरिनाथले आफ्नो अध्यायन पश्चात प्रकाशित गरेको इतिहास प्रकाशका अनुसार यहाँ १०८ भन्दा बढी देवलहरू रहेका थिए भन्ने अनुमान गरिएको छ।
यहाँको मन्दिर क्षेत्रमा शिव, भैरव, गोरखनाथ, बुद्ध, जैन, लक्ष्मीनारायण, गणेश, मच्छेन्द्रनाथ, शिवलिंग अस्तव्यस्त अवस्थामा रहेको छन्।
मरकन्टाइलले नेपालका साथसाथै अन्य छिमेकी राष्ट्रहरू जस्तै बङ्गलादेश र भुटानमा सन्चालन भइरहेका संस्थाहरूलाई पनि इन्टरनेट सेवा प्रयोग गर्न आवश्यक पर्ने परामर्श तथा सुझाव प्रदान् गर्दछ।
मरकन्टाइलले नेपालन्युजको सुरुवात सन् १९९९बाट गरेको हो र यस सेवाको मुख्य उद्देश्य नेपालका विभिन्न क्षेत्रहरू जस्तै बिबिसी नेपाल सेवा, साप्ताहिक चुनाव, बातचीत, राशिफल, मौसम, जिवनशैलि, समुदाय, सर्वेक्षण, चर्चा समुह, र अन्य क्षेत्रहरूको पछिल्लो जानकारी प्रकाशन गर्नु हो।
मरकन्टाइलले नेपालमा इन्टरनेट सेवाको वितरण त्यस समयमा शुरु गरिको थियो जब संयुक्त राज्य अमेरिकामा पनि इन्टरनेट भर्खर-भर्खर प्रचलित हुदै थियो।
आफ्ना शुरुवातका दिनदेखि नै मरकन्टाइलले सुचना प्रविधिको परिचय दिदैँ व्यक्तिगत तथा साना व्यापारिक संस्थाहरूलाई अझ थप उत्पादनशील र प्रभावकारी बनाउँदै गयो।
यसकै निरन्तरता स्वरूप उनकै छोरा, सन्जिव राज भण्डारीद्वारा मरकन्टाइलमा व्यापक सुधार तथा विस्तार गरी यस संस्थालाई सन् १९९४ मा मरकन्टाइल कम्युनिकेसन भनेर चिनाइयो।
हाल यस संस्थाले आफ्ना ग्राहकवर्गलाई विविध सेवा तथा सुविधाहरु प्रदान् गरिरहेको छ जसमध्ये इन्टरनेट , इन्ट्रानेट अनुप्रयोग विकास , सामग्री डिजाइनिङ तथा विकास , होस्टिङ , आदि मुख्य हुन्।
नेपाली नागरिक तथा संस्थाहरूका लागि निशुल्क डट एन पी डोमेन दर्ता गर्ने मरकन्टाइल कम्युनिकेसन, नेपाल सरकारद्वारा अनुमति प्राप्त संस्था हो।
मरकन्टाइलले वेव सेवा अन्तर्गत वेव डिजाइनिङ , गतिशील साइट विकास , आधारभुत देखि विकसित होस्टिङ , खोज इन्जिन अनुकूलन , ई-कमर्स समाधान , आदि सेवाहरू प्रदान् गर्दछ।
यसको गाढाखैरो पखेटाका माथिल्ला रतल्ला पङ्खढकनी उडान पङ्खहरूसँग त्यति फरक नदेखिने र प्राय: जसो पखेटाको तल्लो भागमा कुइनाको दोस्रो सेतो सेतो खुर्पाकार चिन्ह हुँदैन।
यसलाई गोपायु महाचीलसँग दाज्दा उडामा थोरै बाहिर निस्किएको टाउको साथै पखेटाहरू छोटा र कम गहिरो पङ्ख औँला भएका पखेटाका टुप्पाहरू हुन्छन्।
यसको वयस्क गोमायुको जस्तो उडान र पुच्छरपङ्खको तल्लो भागाम तेर्सा धर्साहरू तथा पखेटामा गाढा पृष्ठ पङ्खधार नभएको र गाढा च्यापु हुन्छ।
हिउँदको मौसममा यो चरा दक्षिणी-पूर्वी यूरोप, उत्तर-पूर्वी अफ्रिका, मध्य पूर्व र नेपाल लगायतका भारतीय उपमहाद्वीपका राष्ट्रहरूमा बसाई सर्छ।
यसको जीवहारा महाचीलको भन्दा हल्का साघुँरा पखेटा र लामो पुच्छर, फिक्का मैलोखैरो माथिल्लो पखेटा र तल्लो पङ्खढकनी गाढा, उडानपङ्खहरूसँग प्रष्ट फरक देखिने र पखेटाको तल्लो भागको कुईनामा दुईवटा सेतासेता खुर्पाकार चिन्हहरू हुन्छन्।
केही प्वाँखावस्थाहरूमा गोमायु महाचील जस्तो देखिने तर कुइनामा प्रष्ट दुइवटा सेतासेता खुर्पाकार चिन्ह, मुख्य पखेटाको तल्लो भाउमा प्रष्ट तेर्सा धर्साहरू नभएको र च्यापु गाढा हुन्छ।
यस बाहेक सानो नापको पनि साथै टाउको बाहिरपट्टि कम निस्किएको र सानमो ठोँड त्यस्तै कम गहिरा पङ्खपुप्पाहरू भएका छोटा पखेटाहरू र लामा देखिने सानो सुरुवाल तथा पातलो देखिने प्वाँखले ढाकिएको पिडौला हुन्छ।
नेपालको सन्दर्भमा चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज, बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्ज, शुक्लाफाँट वन्यजन्तु आरक्ष, कोशी टप्पु वन्यजन्तु आरक्ष तथा तराईका अन्य केही असंरक्षित भूभागहरूमा बसोबास गर्ने तथा बच्चा कोरल्ने गर्छ।
तर अस्ट्रेलियामा गुँड बनाउने वस्तु बकुल्लाहरू गर्मी छल्न तासमानिया र न्युजिल्यान्डमा बसाइँसराइ गर्दछन् जसमा चराहरू जाडो मौसममा गई वसन्त ऋतुमा फर्कने गर्दछन्।
केही निकायले भने यसलाई दुईवटा उप-प्रजातिलाई प्रजातिकै रूपमा विभाजन गरेका छन् जसमा पूर्वी वस्तु बकुल्ला र पश्चिमी वस्तु बकुल्ला पर्दछन्।
वयस्क वस्तु बकुल्लाको केही सिकारीहरू हुन्छन् तर केही शक्तिशाली चरहरू र स्तनधारीहरूले यसको गुँडमा आक्रमण गर्नेहुँदा यसको अण्ड अवथा चल्लाहरू हराउँछन् वा तिनिहरूकै फन्दामा पर्दछन् जसले गर्दा उनीहरूको मृत्यु हुने गर्दछ।
वस्तु बकुल्लाले अन्य घाँस खाने जनावरहरूको शरिरबाट झिँगाहरू खाने गर्दछन् जसले गर्दा दुबैलाई फाइदा हुने गरेको छ तर घाउमा बसेका झिँगहरू खाने हुँदा उक्त प्राणीहरूलाई रोगको पनि सिकार बन्नु परेको छ।
यसको प्रमुख खाना माछा, भ्यागुतम, चेपाकाँडा, साना किरा, माखा , फटयाङ्ग्रा, गाँइनेकिरो आदि पर्दछन् र यसले मैनपुतलि, गड्यौला र माकुरा पनि यसले खाने गर्दछ।
यो प्रजातिको चरा ठूला घाँस खाने जनावरहरू जस्तै अर्ना, जिराफ आदिको शरिरमा चढेर उनिहरूले पुछ्छर वा केही हलचल गरेर धपाएका झिँगा र अन्य किराहरू पनि खाने गर्दछन्।
सत्रौँ शताब्दीमा अध्ययन अनुसन्धानको उद्देश्यले भारत पधारेका अङ्ग्रेजी व्यापारी विलियम मेथवोल्डले उच्च जातका समुदायले शाकाहारी भोजनको सेवन गर्ने र व्यक्तिगत सरसफाईमा ध्यान दिने र तल्लो जातका समुदायले रोगले मरेको जनावरको समेत मासु खाने गरेको अवलोकन गरेको अभिलेख राखेका थिए ।
यसरी खानेकुराको भागबन्डा गर्दा सफा छ कि छैन भन्ने थाहा नहुने र फलस्वरूप आफ्नो बाहेक अन्य जातका मानिसलाई अपवित्र मानिने चलन सुरु भएको भन्दै उनले आफ्नो सिद्धान्त सबै समक्ष पेस गरेका थिए ।
प्राचीन वैदिक पाठमा अन्य वर्ण वा जमातबाट भोजन स्वीकार गर्न नमिल्ने कतै पनि उल्लेख गरिएको छैन भन्ने कुरा पनि उनले औँल्याएकी थिइन् ।
उदाहरणका लागि विश्वजीत यज्ञको समाप्तिमा उक्त यज्ञ गर्ने व्यक्तिले तीन दिन निषध जमात को घरमा बसोबास गरी त्यहाँ पकाइएको खाना खानुपर्ने श्रोतसूत्रमा लेखिएको छ ।
सुवीरा जायसवाल, रामशरण शर्मा र विवेकानन्द झाले छुवाछुतलाई समाजमा वर्ण व्यवस्था र जातीयताको विकास भइसकेपछि आधुनिक समाजमा सुरु भएको समस्या मान्दछन् ।
झाले भने अनुसार सर्वप्रथम वैदिक पाठ ऋग्वेदमा छुवाछुत र अस्पृश्यताको कुनै उल्लेख नभएको र पछिल्ला वैदिक पाठमा पनि चाण्डाल समुदायका बारेमा केही नराम्रा कुरा लेखिएपनि तत्कालीन समाजमा अस्पृश्यताको अस्तित्त्वको बारेमा केही उल्लेख गरिएको छैन ।
जायसवालले चाहिँ विभिन्न जमातलाई ब्राह्मण समुदायमा मिश्रित गरेपछि विशेषाधिकार प्राप्त जातले आफूलाई अन्य जातको तुलनामा राम्रो देखाउने उद्देश्यले कम अधिकार प्राप्त गरेका जातलाई अछुत मानेको अनुमान गरेकी थिइन्
अमेरिकी विद्वान् जोर्ज एल. हार्टले पुराणानरु लगायत अन्य प्राचीन तमिल साहित्यको गहन अध्ययनका आधारमा छुवाछुत प्राचीन तमिल समाजमा सुरु भएको अनुमान गरेका थिए ।
जायसवालले हार्टले स्वीकार गरेझैँ प्राचीन तमिल साहित्यमा ब्राह्मण समुदायको प्रभाव रहेको कुरा औँल्याई ब्राह्मण समुदायबाट प्रभावित प्राचीन तमिल समाजमा छुवाछुतको सुरुवात भएको हुन सक्ने कुरा सारेकी थिइन् ।
अस्ट्रियाका विद्वान् क्रिस्टोफ भन फ्युरर-हाइमेनडोर्फले सिन्धु घाटीको सभ्यता देखि नै सामाजिक स्रोतसाधनमा कसको कति अधिकार र पहुँच हुन्छ भन्ने विभाजन गर्नका लागि छुवाछुतको प्रथा सुरु गरेको अनुमान गरेका थिए ।
यद्यपि, यस सिद्धान्तको प्रमाण गर्न पर्याप्त स्रोत नभएको र तथ्याङ्कका आधारमा सहरी क्षेत्रको तुलनामा ग्रामीण क्षेत्रमा छुवाछुत व्यापक भएको हुनाले सुवीरा जायसवाल लगायत अन्य इतिहासकारले यसलाई अस्वीकार गरेका छन् ।
यद्यपि, जापानको बुराकुमिन, कोरियाको बेकजोङ, तिब्बतको राग्याबपा, युरोपका रोमानी जनता र कागो, र यमनको अल अखदम प्रतिको व्यवहारको वर्णन गर्दा पनि छुवाछुतको प्रयोग गरिन्छ ।
परम्परागत रूपमा अस्पृश्य मानिने यी जातले माछा मर्ने, घर सफा गर्ने, लुगा धुने, जुत्ता सिलाउने जस्ता आवश्यक तर सामान्य जनताले गर्न नरुचाउने काम गर्ने गर्थे ।
इतिहास प्रशिक्षक नृपेन्द्र कुमार दत्तले छुवाछुतको प्रथा प्रारम्भिक कालका द्रविड नागरिकले भारतीय आदिवासी समाज प्रति गर्ने व्यवहारबाट सुरु भएको र पछि हिन्द-आर्य नागरिकले अँगालेको प्रस्तावना राखेका थिए ।
यद्यपि, हिन्द-आर्य समुदायसँग सम्पर्क हुनु अघि द्रविड समुदायमा छुवाछुत चलनचल्तीमा नरहेको भन्दै रामशरण शर्माले यस प्रस्तावनालाई अस्वीकार गरेका थिए ।
अस्पृश्य महार जातका भारतीय समाजसुधारक तथा राजनीतिज्ञ बाबासाहेब आम्बेडकरले भने अनुसार ब्राह्मण समुदायले ब्राह्मणवाद छोडी बौद्ध धर्ममा लागेका व्यक्तिलाई तल्लो वर्गको साबित गर्न बनाएको नीति अन्तर्गत छुवाछुत प्रथाको सुरुवात भएको थियो ।
वि.सं. २०७० सालको निर्वाचनमा भएको धांधलीविरुध लोक दलले मोर्चागत रूपमा अगाडी बढे र पछि विभिन्न मोर्चा र गठबंधन बनाई देशभर आन्दोलनरत रहे ।
त्यसपछि नेपालको संविधान निर्माण हुने क्रममा पिछड़ा वर्ग र मधेशको माग संबोधन नहुने भएपछि लोक दलको पहलमा संघीय मधेशी मोर्चाको गठन भई करिब ८ महिना मधेशमा आन्दोलनरत रहे र नेपाल सरकारको वार्ता टोलीसंगको वार्तामा संविधानमा रहेका त्रुटी सच्याउन लोक दलका अध्यक्ष कौशल कुमार सिंहले १०२ बूँदें माग प्रस्तुत गरेका थिए ।
संविधानमा पिछड़ा वर्ग र मधेशीको माग संबोधन नभएपछि २०७३ सालमा संविधान दिवसको दिन असोज ३ गते सिरहाको मिर्चैयामा खुल्ला सभा गरी पहिलो पटक कालो दिवस मनाए भने २०७४ सालमा नेपालगंजमा असोज ३ गते खुल्ला सभा गरी कालो दिवस मनाएका थिए ।
आमण्ड, उत्तानपत्र, उत्तानपत्रक, उरुबु, उरुबुक, उरुबूक, एरण्ड, करपर्ण, गन्धर्वहस्तक, चञ्चु, चित्र, चित्रक, चित्रबीज, तत्कर, तरुण, दीर्घदण्ड, दीर्घदण्डक, नागकर्ण, पञ्चाङ्गुल, ब्यडम्बक, मण्ड, महापञ्चाङ्गुल, महैरण्ड, याचनक, रचङ्कुला, रक्तैरण्ड, रुचक, रुबु, रुबुक, रुबूक, लघु, वर्धमान, वर्धमानक, वातवैरी, वातारि, व्यडम्बक, व्याघ्र, व्याघ्रतर, व्याघ्रदल, व्याघ्रपुच्छ, शुक्ल, शुक्लैरण्ड, श्वेतैरड, सितैरण्ड, स्थूलैरण्ड, स्निग्ध, हस्तिकर्ण र ह्रस्वैरण्ड ।
अँडिरका कमला पातले विशेषतः गुल्म (वात, कफ, पित्त आदिका विकारबाट पेटभित्र वायुको गोला जम्ने रोग, वायुरोग, गानुगोला), तल्लोपेटको शूल र सात किसिमका अण्डकोष वृद्धिका रोग समेत ठिक गर्दछ ।
सातकुने पात भएको, झुप्पामा फल लाग्ने, रातो वा सेतो डाँठ भएको, फूलबाट तेल निकालिने र पातचाहिँ रेसमका कीरालाई खुवाइने एक जातको बोट वा त्यसै वनस्पतिको फललाई अँडिर भनिन्छ ।
गुण : यो लेस्याइलो, सूक्ष्म, अती रसायनी र अति नै दीपनी (आम वा खाएको कुरा पचेर बनेको रसलाई नपचाउने तर पाचनशक्तिलाई बाल्ने) हुन्छ ।
इन्दिरा जोशी को जन्म बि. सं. २०४३ मा उनका बुवा-आमाको सात ओटा सन्तानहरू मध्ये उनी पाचौँ सन्तानको रूपमा नवलपरासी जिल्ला, परासी बजार, लुम्बिनी अञ्चल, नेपालमा भएको थियो।
उनले कक्षा ५ सम्मको शिक्षा लिट्टिल प्लान्ट बोर्डिंग स्कूलबाट लिइन् भने, एसएलसी सम्मको अध्ययन सयपत्री माध्यमिक अंग्रेजी स्कूलबाट पुरा गरिन्।
उनले पिसिएल अध्ययनको लागि पिपुल्स क्याम्पस र बीबीएसको लागि शंकरदेव क्याम्पसमा र पछि स्तानकोत्तरको लागि गोल्गेन गेट अन्तर्राष्ट्रिय कलेजमा भर्ना भइन्।
कानून को अध्ययन गर्दा पश्चिमा देशहरूलाई अग्रपङ्तीमा राखेर अध्ययन गर्ने हाम्रा कानून विदहरूले हाम्रो आफ्नो मौलिक कानून लाई त्यति वास्ता गरेको पाईन्न।
मानव सभ्यतालाई चलायमान र ब्यबस्थित बनाउनका लागि जुन ज्ञान विचार अवधारण र सिद्धान्तहरु विकसित गरियो तिनै कुराहरु हाम्रो कानून हरूमा प्रतिबिम्बित भएका छन् ।
जसरी हिन्दू धर्ममा अधिकार भन्दा कर्तब्यलाई बढी ग्राह्यता दिईएको छ त्यसरी नै मुलुकी ऐनमा पनि अधिकार भन्दा कर्तब्यलाई नै बढी महत्त्व दिईएको छ।
मुलुकी ऐन १९१० मा १६३ वटा महलहरु छन् जसमा "अदालतीको", "कैदी झिकाउन्याको", "म्यादको" लगायतका छुट्टै महलहरूमा कार्यविधि कानून सम्बन्धी ब्यबस्था गरिएको छ भने "जग्गा जमीनको", "मोही टलसिङको", "अंशबण्डाको" लगायतका विभिन्न महलहरूमा सारवान कानूनी ब्यबस्थाहरु पाईन्छन् ।
सान होसेको स्थापना २९ नोभेम्बर १७७७ मा पुएब्लो दे सान होसे दे ग्वादालुपेको रूपमा भएको थियो भने सहर क्यालिफोर्नियाको सबैभन्दा पहिला पत्ता लगाइएको सहर हो।
मेक्सिको – अमेरिकी युद्धको क्रममा अमेरिकी पक्षको विजय पश्चात्, यस क्षेत्र सन् १८४८ मा संयुक्त राज्य अमेरिकालाई हस्तान्तरण गरिएको थियो।
दोस्रो विश्वयुद्ध पश्चात्, सान होसेले सन् १९५० र सन् १९६० को दशकमा नजिकैका सहरहरू कब्जा गर्दै विभिन्न आर्थिक संलग्नताको साथ आर्थिक बृद्धि हासिल गरेको थियो।
सन्‌ १९९० को जनगणनाको नतीजाले सान होसे आधिकारिक रूपमा उत्तरी क्यालिफोर्नियाको सबैभन्दा अधिक जनसङ्ख्या भएको सहरको रूपमा सान फ्रान्सिस्कोलाई पार गरेको थियो।
सन् १९९० को दशकमा सान होसे र बाँकी सिलिकन उपत्यका उच्च प्रविधि र इन्टरनेट उद्योगहरूको लागि विश्वव्यापी केन्द्र बन्न पुगेको थियो र यसले क्यालिफोर्नियाको सबैभन्दा द्रुत बृद्धि भएको अर्थव्यवस्था काय गरेको छ।
सान होसे, , आधिकारिक रूपमा सान होसे सहर, सांस्कृतिक, वित्तीय, र सिलिकन उपत्यकाको राजनीतिक केन्द्र र जनसङ्ख्या र क्षेत्रफल दुबैको आधारमा यो उत्तरी क्यालिफोर्नियाको सबैभन्दा ठूलो सहर हो।
यो क्यालिफोर्नियामा लस एन्जलस र सान डिएगो पछिको तेस्रो-सर्वाधिक जनसङ्ख्या भएको सहर हो भने यो संयुक्त राज्य अमेरिकाको दशौँ अधिक जनसङ्ख्या भएको सहर हो।
यो दुबै सान फ्रान्सिस्को खाडी क्षेत्र र सान होसे-सान फ्रान्सिस्को-ओकल्यान्ड संयुक्त साङ्ख्यिकीय क्षेत्रको सबैभन्दा धेरै जनसङ्ख्या भएको सहर हो, जसमा करिब क्रमशः ७ करोड ७० लाख र ८ करोड ७० लाख मानिसहरू बसोबास गर्दछन्।
सांस्कृतिक, राजनैतिक र आर्थिक केन्द्रको रूपमा बढेको सहर उच्च प्रविधि उद्योगमा सान होसेको स्थानले सहरलाई "सिलिकन उपत्यकाको राजधानी"को उपनाम दिएको छ।
ब्रुकिङ इन्स्टिच्युसन नामक एक संस्थाको एक प्रतिवेदनका अनुसार, सान होसे संयुक्त राज्य अमेरिका र विश्वको सबैभन्दा धनी प्रमुख सहरहरू मध्ये एक हो।
सन् २०१७ को जनसाङ्ख्यिकीय अन्तर्राष्ट्रिय आवास सर्वेक्षणका अनुसार, सान होसेसँग देशको सबैभन्दा महँगो आवास बजार छ र भने यो विश्वको पाँचौँ सबैभन्दा महँगो आवास बजार हो।
इबे, एडोब, पेपल, सामसङ, जुम आदी लगायतका प्रमुख विश्वव्यापी प्रविधि कम्पनीहरूले सिलिकन उपत्यकाको बीचमा सान होसेमा आफ्नो प्रधान कार्यालयहरू कायम राखेका छन्।
यसको नयाँ स्वतन्त्रता, र गणतन्त्र आन्दोलनको विजयको साथ, मेक्सिकोले सन् १८२४ मा क्यालिफोर्नियाको अभियानहरूलाई सुरक्षित गर्दै आल्ता क्यालिफोर्नियामा क्याथोलिक गिर्जाघरको शक्तिलाई खस्काउन तर्फ अग्रसर भएको थियो।
सन् १८२४ मा, कम जनसङ्ख्या भएको क्यालिफोर्नियामा बसोबास र आर्थिक गतिविधिलाई प्रवर्द्धन गर्न, मेक्सिको सरकारले क्यालिफोर्नियामा पिछडिएको जग्गामा बसोबास गराउने उद्देशका साथ एक पहलको प्रारम्भ गरेको थियो।
सन् १८४७ को अन्तमा, संयुक्त राज्य अमेरिकाले क्यालिफोर्निया माथि विजय हासिल गरेको थियो जसले गर्दा मेक्सिको-अमेरिकी युद्धको अन्त्य भएको थियो।
स्पेनी अन्वेषक हुआन रोद्रिगेसले काब्रियोले क्यालिफोर्नियाको तटको अन्वेषण गरेको समय वा सन्‌ १५४२ मा क्यालिफोर्नियालाई स्पेनी साम्राज्यको अंशको रूपमा दावी गरिएको थियो।