polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
'फिस्टे चरा' वा 'सोली फिस्टो' -अङ्ग्रेजी भाषामा "टेलर बर्ड" र 'कोटेरो' को वर्ग एकै भए पनि सोली 'फिस्टो' ले सकेसम्म आˆनो गुँड लुकाएर बनाउँछ ।
अधिकांश चराहरूमा भालेले सामान ओसारिदिने, मिलाईदिने गरेर सहयोग गरिदिने र पोथीले गुँड बनाउने देखिए पनि कोटेरोको गुँडको अधिकांश भाग भालेहरूले बनाउने गर्छन् ।
कुनै पनि टिमले सो अस्थायी दर्जा ४ वर्षको लागि प्राप्त गर्न आइसिसी क्रिकेट लिग चौ वर्षीय प्रदर्शनको आधारमा प्राप्त गर्न सक्छन – वा, आइसिसी विश्वकप छनौट प्रतियोगिताको अन्तिम ६ टिम बनेर प्राप्त गर्न सक्छन ।
निम्नलिखित ८ टिमहरू वर्तमानमा यस दर्जा प्राप्त गरेका छन् (कोष्ठकमा दिइएको मितिले उनीहरूले अस्थायी ओडीआई तथा टि२०आई दर्जा प्राप्त गरेपछी खेलेको पहिलो टि२०आई म्याच दर्साइएको छ ):
अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट परिषदले पहिलो आधिकारिक क्रमाङ्क सन् २०११ अक्टोबर २४ मा जारि गर्दा इङ्ल्यान्ड शिर्ष स्थानमा रहेको थियो ।
लगत्तै, चार अन्य एसोसिएट राष्ट्र विश्व क्रिकेट लिगमा राम्रो प्रदर्शन गरेको आधारमा अस्थायी एकदिवसीय र टि२०आई दर्जा दिइएको थियो जुन पछि विश्वकप छनौटमा स्तरीय प्रदर्शन नगरेकोले हटाइएको छ :
यो रोगको रोकथामको लागि यो रोग लागेको कुरा प्रारम्भिक चरणमै पत्ता लाग्न र उक्त संक्रमित व्यक्तिलाई आफ्नो घाउ पिउने पानीको सम्पर्कमा ल्याउन नदिन जरूरी हुन्छ।
लगभग एक वर्षपछि, व्यक्तिलाई एकदमै पीडादायक जलन भइरहेको अनुभूति हुन थाल्छ किनभने पोथी जुकाले छालामा फोका वा घाउ पार्न थाल्छ, सामान्यतया खुट्टामा।
लक्षणहरू जुकाहरूको संख्यासँगै बढ्दै जान्छन् र सास फेर्न कठिनाई हुने र रोगको सुरूवाती अवस्थामा ज्वरो आउने जस्ता लक्षणहरू देखा पर्न सक्छन्।
यो रोगबाट प्राय: गरेर बालबालिकाहरू प्रभावित हुने गर्दछन्, र यो उमेर समूहमा संक्रमणले गर्दा कम मात्रामा तौल बढ्ने, कुपोषण हुने र सिकाईमा समस्याहरू उत्पन्न हुने हुनसक्छ।
उचित सरसफाईको माध्यमबाट रोकथाम गर्न सकिन्छ, जसमा शौचालयमा पहुँच र दिसाको उचित व्यवस्थापनमा सुधार ल्याउनुपर्ने जस्ता कुराहरू पर्दछन्।
विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन द्वारा सिफारिस गरिएका उपचारहरूमा एल्बेन्डाजोल, मेबेन्डाजोल, लेभामिसोल वा पिरान्टेल पोमाओट औषधिहरूको सेवन पर्दछ।
अण्डाहरू ठूलो आन्द्रामा गएर कोरलिन्छन्, तिनीहरूले आन्द्राको भित्तामा प्वाल बनाउँछन्, र रगतको माध्यमबाट फोक्सोसम्म फैलिने गर्दछन्।
त्यहाँ तिनीहरू वायुकोष्ठिका मा छिर्छन र श्वासनलीसम्म पुग्दछन्, जहाँ तिनीहरू खकार वा थुकको माध्यमबाट बाहिर निस्कन्छन् तथा तिनीहरूलाई निल्न पुगिन्छ।
बिरामीले प्रशस्त झोल तथा सफा र ताजा खानेकुरा खानुपर्छ, बिरामीलाई आराम अत्यन्तै आवश्यक हुन्छ, जथाभावी जडीबुटी तथा एलोपेथीका औषधिले ज्यान जानसक्छ किनकि कमजोर कलेजो थप कमजोर भई काम गर्न नसक्ने हुन सक्दछ ।
गाउँघरमा जन्डिस झार्ने भनेर टाउकोमा काँसको बटुका राखी अण्डा घोलेर मन्त्र पढेजस्तो गर्ने अनि घोलिएको अण्डा देखाएर जन्डिस झर्यो भन्ने कुसँस्कार एकदमै गलत हो ।
संसारमा १४ लाख व्यक्तिलाई प्रत्येक वर्ष हेपाटाइटिस ‘ए’ ले आक्रमण गर्दछ भने २ करोड हेपाटाइटिस ‘बी’ को शिकार भएको पाइन्छ ।
प्रत्येक वर्ष करिब १० लाखको मृत्यु हेपाटाइटिसबाट भइरहेको छ भने ७८ प्रतिशत कलेजोको क्यान्सरको कारण हेपाटाइटिस बी र सी देखिएको छ ।
संसारभर करिब २ करोड जनसङ्ख्यालाई यसले आक्रमण गरिसकेको छ भने यसका विभिन्न असरबाट प्रत्येक वर्ष ६ लाखले ज्यान गुमाइरहेको विकराल अवस्था छ ।
एउटा मननयोग्य कुरा के छ भने एचआईभीभन्दा ५० देखि सय गुणा बढी खतरनाक यो भाइरसको संक्रमण सुरक्षित व्यवहार, सचेतना र भ्याक्सीनबाट रोक्न सकिन्छ ।
संक्रमित व्यक्तिको रगत तथा रगतजन्य पदार्थ ग्रहण गर्दा, असुरक्षित यौन सम्पर्कको माध्यमबाट अङ्गग प्रत्यारोपण गर्दा, आमाबाट बच्चा जन्मँदा, लागूऔषधको लागि सुईको असुरक्षित प्रयोग आदिबाट यो सर्दछ ।
शरीरमा हेपाटाइटिस ए विषाणु प्रवेश गरेको २–४ हप्तामा र हेपाटाइटिस ई विषाणु प्रवेश गरेको २–८ हप्तामा जन्डिसलगायतका लक्षण तथा चिह्नहरुदेखिन थाल्दछ ।
अल्पविकसित देशहरूमा यो रोग पत्ता लाग्दा कलेजोको क्यान्सर भइसकेको पाइन्छ, जसले गर्दा रोग पहिचान गरेको केही महिनामै बिरामीको मृत्यु हुने गर्दछ ।
रगत तथा रगतजन्य पदार्थको प्रयोग, अङ्ग प्रत्यारोपण र सुई मार्फत लागूऔषध प्रयोगबाट तथा जन्मिको क्रममा आमाबाट बच्चामा यो भाइरस सर्न सक्दछ ।
पहिलो अवस्था खानामा रुचि घट्दै जानु, वाकवाकी लाग्न थाल्नु, ज्वरो आउनु, दिसा तारन्तार हुनु,पेटको दायाँ कोखा दुख्नु आदि पर्दछन् ।
कसै–कसैले जन्डिस, वाकवाकी लाग्ने, खाना मन नलाग्ने, पेट दुख्ने, उल्टी गर्ने आदि लक्षणहरु देखाउँछन् तर केही व्यक्तिमा भने दीर्घ रूपमा कलेजोको संक्रमण भई कलेजोको सिरोशिस तथा क्यान्सर हुन्छ ।
आफूले झण्डै प्राप्त गरिसकेकी सुन्दरी अहिल्यालाई गौतमले लगिदिंदा देवराज ईन्द्र रिसाएर विवाह समारोहमा नै भनेका थिए, अहिल्यालाई पत्नी बनाउन नपाए पनिम यीनीसँग योनक्रिडा चाहीं कुनै पनि हालतमा गरी छाड्ने छु ।
जब महर्षि गौतम आश्रमबाट गंगा नदीमा पुगे त्यही मौका छोपी ईन्द्र गौतम ऋषिको भेषमा नदीबाट नुहाएर फर्के झैं गरी अहिल्या मात्र रहेको आश्रमा आइपुगे ।
" उनको प्रश्नको जवाफ दिंदै महर्षि गौतमको भेषमा आएका देवराज ईन्द्रले भने - "हो म चाँडै आएँ, म गंगा नदीमा नगएर गोदावरीमा नै स्नान गरेर आएँ ।
खै किन म आज तिमी प्रति अरू दिनको भन्दा निकै आकर्षित भएँ र आज पहिलो पल्ट प्रातः स्नान पछि अन्य नित्यकर्म भन्दा पनि तिमीसँग यौन क्रिडा गर्न मन लाग्यो ।
रामायणमा भनिए अनुसार गौतम ऋषिको भेषमा आएका ईन्द्रले अहिल्यासँग शारिरिक सम्बन्ध राख्न सफल भए पछि गौतमको भेष त्यागी ईन्द्रको भेष लगी सकेका थिए ।
आफूसँग यौन सम्बन्ध राखिरहेको पुरुष आफ्नो पति गौतम ऋषि होइनन् भन्ने थाह पाए पनि यौन क्रिडा चलिरहेकोले अहिल्याले खासै आपत्ति जनाईनन् ।
ईन्द्रलाई श्राप दिंदै भने- "हे देवराज ईन्द्र यदी तपाईँंलाई स्त्रीको भोग गर्न त्यती नै सौख छ भने तिम्रो शरिरमा एक हजार स्त्री यौनाङ्ग होउन" भनि श्राप दिए ।
सबैभन्दा पछि करिब १८ औँ शताब्दिमा रामायणलाई तामिल भाषामा उल्था गर्ने तेलेगु भाषाका आदिकवि भेनकाता कृष्णप्पा नायकले अहिल्या र ईन्द्रको सम्बन्धका बारेमा फरक व्याख्या गरेका छन् ।
साथै ईन्द्रले अहिल्यासँग निरन्तर कुराकानी गर्न र सूचना आदान प्रदान गर्न केही महिलाहरूलाई रैवारे राखेका थिए र तिनकै सहयोगमा उनीहरूको कुराकानी हुन्थ्यो ।
त्यस्तै जब आश्रममा बुढा गौतम ऋषि अहिल्यासँग यौनसम्बन्ध राख्दथे अहिल्या मनमनै ईन्द्रसँग यौनसम्बन्ध राखिरहेको कल्पना गर्दथिन् ।
माथि उल्लेखित तथ्यलाई मान्ने हो भने त अहिल्या स्वयं ईन्द्रलाई चाहन्थिन् र अहिल्या आफै ईन्द्रलाई बोलाएर उनिसँग गोप्यरूपमा शारीरिक सम्बन्ध राख्थिन् भन्ने देखिन्छ ।
विद्वानहरूले ईन्द्र र अहिल्याको सम्बन्धलाई जसरी व्याख्या गरे ता पनि सबैले एक कुरा स्विकार गरेका छन् कि अहिल्या गौतम ऋषिकी श्रीमती थिइन् तर पनि उनी र ईन्द्रको बीचमा शारीरिक सम्बन्ध रहेको थियो ।
वैद्धिक ग्रन्थहरू र विभिन्न विद्वानहरूले विभिन्न कालखण्डमा गरेका खोज अनुसन्धान अनुसार महर्षि गौतमका दुई विवाह भएको पुष्टी हुन्छ ।
किनकी उनकी प्रख्यात पत्नी अहिल्याबाट एक मात्र सन्तान सतानन्दको जन्म भएको बताइन्छ भने त्यसभन्दा पहिले उनका दुई अन्य छोराहरू वामदेव र नोधास रहेको सबैले उल्लेख गरेका छन् ।
मैले त देवताहरू र ऋषिमुनीहरूको परीक्षा लिएको हुँ, सबै अहल्याको सुन्तरता देखेर अन्धाभई तीन लोक तिर भागे तर तपाइँले वास्तविक कुरा बुझ्नु भएछ विचार पुर्याउनु भयो, म तपाईँंदेखि धन्य भएँ ।
यो देखेर ईन्द्र अचम्भित हुँदै ब्रह्माजीका सामुन्य गएर भने- "हे ब्रह्माजी मैले तीन लोकको परिक्रमा गरेर तर प्रतिस्पर्धामा जाँदै नगएका वृद्ध गौतम ऋषिलाई छोरी दिएर किन आफ्नो वाचा तोडेको ?" उनको प्रश्न सुनेर ब्रह्माजीले हाँस्दै भने- "हे देवराज ईन्द्रजी मैले तपाईँदेवताहरू र धर्तिका महर्षि ऋषिहरूको शारीरिक बलको परीक्षा लिएको हैन ।
तर, तपाईँंहरूले तीन लोक घुमेर आउनेले मेरी छोरी अहल्याको हात पाउने भन्ने वित्तिकै आँखा र विवेक बन्द गरेर मुर्खतापूर्वक परिक्रमा गर्न भाग्नु भयो जबकी सिद्ध महर्षि गौतमले आफ्नो सिद्ध वौद्धिकताको प्रयोग गरी मेरो चुनौतीको पहचान गरे, मैले भन्न खोजेको कुरा बुझे र उनले तीनै लोकभन्दा महान र पवित्र गौमाताको तीन पटक परिक्रमा गरेर यो चुनौतीको पूरा गरिदिए ।
विशेष कुरा के भने गौतमको विवाह प्रसंगले समस्त हिन्दुहरूमा गौमाताको पवित्रता, महानता र वास्तवमा गाईका तीन चिज दूध, गोमुत्र र गोबरले हिन्दू मिथोलोजी अनुसारका पूजाकर्म गरे तीन लोक घुमी तिर्थाटन गरे समान हुने कुराको पुष्टी गरिदिएको छ ।
किनकी त्यस समारोहमा सरिक ऋषि महर्षिहरू मध्य प्रायः तीन लोकको परिक्रमा गरेर आउन सक्थे फरक यति मात्र थियो कि कसले सबैलाई उछिन्ने र पहिले पुग्ने ।
परिक्रमाका लागि सबै ऋषि महर्षिहरू निस्किसकेर मैदान खाली भएपछि महर्षि गौतमले चतुर्मुखी ब्रह्मा र अन्य तमाम सहभागीहरूको ध्यान आफूतिर आकर्षित गर्दै आफ्ना सहयोगीलाई सङ्केत गरे ।
यत्तिकैमा ऋषिहरूका महर्षि परम वैद्धिक एवं सिद्ध पुरुष गौतम ऋषिले गौमाताको तीन पटक परिक्रमा गरे र भने मैले तिनै लेकको परिक्रमा यही नेर गरिसकें ।
ब्रह्माजीले महर्षि गौतमलाई माथि ड्याससँगै रहेको भव्य विवाह मण्डपमा बोलाएर भव्यताका साथ छोरी अहल्याको विवाह महर्षि गौतमसँग गरी दिए ।
सृष्टिको साँच्चिकै परिक्रमा गर्न गएका जवान ऋषिहरू फर्केर हतारिंदै अहल्याको हात माग्न आउँदा उनी त बुढा महर्षि गौतमकी पत्नी भईसकेकी थिइन् ।
यो देखेर अचम्मित हुँदै तीन लोक परिक्रमा गरेर आएका अन्य ऋषिहरूले ब्रह्माजीसँग सवाल गरे ब्रह्माजी किन वाचा तोडेको र सृष्टिको परिक्रमामा जाँदै नगएका बुढा गौतम ऋषिलाई किन अहल्या दिनु भो भनि आक्रोसपूर्ण सवाल गर्दा सबै आक्रोसित ऋषिहरूलाई सम्झाउँदै ब्रह्माजीले गाईको महिमा सुनाए ।
मुलरले आफ्नो खोजमा लेखेका छन् :- "ऋगवेदमा थुप्रै सूक्तिहरू छन्, जसले महर्षि गौतमको नाम र जीवनको केही पक्षका बारेमा उल्लेख गरेको छ ।
"देवी भागवतका अनुसार प्राचीन कालको गोदावरी नदीको नाम पनि महर्षि गौतमसँग जोडिएको छ अर्थात् गोदावरी नदीको नाम पनि महर्षि गौतमकै नामबाट जुराएर राखिएको हो ।
महर्षि गौतमका छोराहरू वामदेव, नोधास र सतानन्दको जन्म तथा भरण पोषणका बारेमा सामवेदको भाद्रा श्लोकमा पनि इतिवृतान्त रूपमा व्याख्या विश्लेषण गरिएको छ, जसलाई भारतीय इन्साइक्लोपीडियाले उल्लेख गरेको छ ।
किनकी उनको जीवन, पराक्रम र सिद्धिका बारेमा ऋगवेद, सामवेद, देवि भागवत, ब्रह्माण्ड पुराण, महाभारत आदी हिन्दू धर्मका महानतम ग्रन्थहरूमा प्रसस्त र प्रगाढ रूपमा व्याख्या विश्लेषण गरेको पाइन्छ ।
"गौतम धर्म शुत्रमा ४ आश्रमका नियमहरू, ४० संस्कारहरू, चार वर्ण, राजाका राजकिय जिम्मेवारी, विभिन्न अपराधिक अवस्थामा सजाय, मृतकको अन्त्यष्टिका लागि आवश्यक पालना गर्नुपर्ने नियमहरू, खाद्य उपभोगमा गर्नहुने र गर्न नहुने कुराहरू, पापको प्रायश्चित गर्दा पालना गर्नुपर्ने कुराहरू र वैयक्तिक सम्पत्तिको प्राप्ति र उपभोगको नियमहरू उल्लेख गरिएको छ ।
उनिहरूको यो भनाईलाई मान्ने हो भने त सृष्टिमा कानुनको सुरुवात पनि गौतम ऋषिले नै गरेका हुन्, उनलाई आधुनिक कानुनका जन्मदाता मान्न सकिन्छ किनकी वैद्धिककालमा लेखिएको गौतम धर्मशुत्र भन्दा पहिले कुनै लिखित कानून थिएन ।
ढुङ्गामा परिणत अहिल्यालाई पुनः मानवीय चोलामा ल्याउन उनको ढुङ्गारूपी स्वरूपलाई अयोध्या राज्यका राजकुमार भगवान रामले आफ्नो पाउले छुनु पर्ने भयो ।
उनको आग्रहलाई स्विकार्दै भगवान राम अहिल्याको ढुङ्गारूप भएको ठाउँमा आई आफ्नो पैतलाले छोएर फेरी मानव चोलामा परिणत गरेको भनी ब्रह्मवैवर्त पुराण, ब्रह्माण्ड पुराण, पद्म पुराण, स्कन्द पुराण, रामायण, प्रदिप भट्टाचार्यको पञ्चकन्या, भेनकाता कृष्णप्पा नायकको तेलगु भाषाको राम चरित्र नामक पुस्तक तथा ग्रन्थहरूमा स्पष्टरूपमा उल्लेख छ ।
कतिपय विद्वानहरूले त महर्षि गौतमले आफ्ना दुई छोराहरू वामदेव र नोधासलाई मन्त्रद्वारा नै उत्पन्न गराएका हुन् भनि उल्लेख समेत गरेका छन् ।
यस्ता सिद्ध पुरुष महर्षि गौतमले तमाम ग्रन्थहरूको रचना गरेका थिए जो अहिले सनातन हिन्दू धर्म मान्नेहरूले आफ्ना धार्मिक ग्रन्थ मान्ने गरेका छन् ।
विभिन्न गोत्रमा विभक्त हिन्दू समाजका मानिसहरूको धार्मिक विधि क्रममा अलग अलग वेदलाई आफ्नो मुल वैद्धिक नितीशास्त्रका रूपमा मान्ने र त्यसैको आधारमा पूजा पाठ गर्ने गरेका छन् ।
माथी उल्लेख भएको प्रसंग जर्मन मानवशास्त्री म्याक्स मुलरको खोजमा उल्लेख भए अनुसार पनि महर्षि गौतमको पुस्तक गौतम धर्म शुत्र विश्वकै प्रथम कानूनी किताब हो ।
यस हिसाबले त महर्षि गौतम केवल वैद्धिक कालका मन्त्रद्रष्टा, सामवेदका रचयीता, गौतम गोत्रका आरम्भकर्तामात्र नभइ आधुनिक कानुनका जन्मदाता पनि रहेछन् भन्नु पर्छ ।
हिन्दु विधिशास्त्रमा कलम चलाउने चाणक्य, कौटिल्य, प्रेमचन्द, बालमिकी लगायतका पुस्ता दर पुस्ताका सबै विद्वानहरूले महर्षि गौतमकै गौतम धर्म सूत्रमा आधारित भई कलम चलाएका छन् ।
वास्तवमा गौतम गोत्रका सुरुवातकर्ता गौतम ऋषि आधुनिक कानुनका जन्मदाता हुन् भन्न पाउनु अहिलेका गौतम गोत्रीहरूकालागि असिम गर्वको विषय हो ।
गौतम ऋषिको आश्रमका बारेमा रामायणमा भनिए अनुसार उनको आश्रम त्यस बखतको मिथिला राज्यको नजिकै रहेको मिथिला उपवनमा थियो र उनको आश्रमको नजिकैबाट गोदावरी नदी बग्दथ्यो ।
त्यस्तै ब्रह्मवैवर्त पुराणले गोदावरी नदी किनारामा रहेको गौतम ऋषिको आश्रमको ठिक पारी पट्टी त्यस समयको चर्चित शहर पुष्कर अवस्थित थियो भनेको छ ।
यि सबै तथ्यहरू भारतीय इन्साइक्लोपीडिले उदृत गरेको छ, त्यही आश्रममा बसेर विवाह पछि गौतम र अहल्या आत्मअनुशासनको अभ्यास गर्दथे भनिएको छ ।
त्यस्तै रामायणका अनुसार विवाह गरेर गौतमले अहल्यालाई पहिलो पटक मिथिला वन भित्रको गोदावरी नदी किनारामा भएको आफ्नो आश्रममा ल्याएपछि एक काठको लामो वेन्च जसमा पछाडी अडेस लाग्ने र सिटतल काठकै बक्स जोडिएको थियो त्यही वेन्चमा बसालेका थिए ।
त्यस्तो खडेरीमा तत्कालिन मिथिलाका सबै ऋषिहरू मर्ने सम्भावना पक्का भएपछि महर्षि गौतमले त्यस समयका सबै ऋषिमुनीहरूलाई आफ्नो आश्रमा राखी लगातार १२ वर्षसम्म खाना ख्वाएर भोकमारीबाट बचाएका थिए ।
उनको अनवरत आराधनाबाट प्रसन्न भइ भगवान शिवले आफ्नो तर्फबाट उपहार स्वरूप महर्षि गौतमका अघि ज्योतिर्लिङ्ग स्थापना गरिदिएर भने अब तिमी यसको पूजा गर तिम्रो मनोकांक्षा पूरा हुँदै जानेछ ।
नेपालको तराइभेग र चुरिया पहाडहरूमा पहिलेपहिले काठे भालु प्रश्सत मात्रामा पाइन्थ्यो तर आजभोलि भने धैरै जिल्लाहरूबाट लोप भइसकेको छ।
हाल यो भालु चितवन राष्ट्रिय निकुञ्ज,पर्सा राष्ट्रिय निकुञ्ज,बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्ज,बाँके राष्ट्रिय निकुञ्ज र वरपरका बारा, कैलाली र दाङ जिल्लाहरू पाइन्छ।
तर सन् २०१३ मा शुक्लाफाँटा राष्ट्रिय निकुञ्जमा विज्ञहरूको एक टोलीले तीन दशक पछि काठे भालुको तस्विर खिच्न सफल भए र शुक्लाफाँटामा काठे भालु फर्केको कुरा पुष्टि गरे।
सन् १९८० मा नै अवैध शिकारको कारणले लोप भइसकेको मानिएको काठे भालु शुक्लाफाँटामा नजिकै रहेको भारतको दुधवा राष्ट्रिय निकुञ्जबाट आएको अनुमान छ।
शुक्लाफाँटामा धमिरोका दुलो प्रशस्त संख्यामा भएकाले सोही विज्ञहरूले शुक्लाफाँटामा काठे भालुको प्रत्यागमन गराउनु पर्ने कुरामा जोड दिए।
वयस्क भाले भालुहरू बेलुकीको ६ बजे पछि र बिहानीको ६ बजे अघि सबैभन्दा सक्रिय पाइयो र बच्चा नभएका पोथी पनि अध्याँरोमा बढी सक्रिय पाइयो यद्यापि दिनमा उनीहरूको सक्रियतामा धेरै कमि देखिएन।
यी सबैलाई हेरेर अनुसन्धानकर्मीहरूले माउ भालु र अर्ध-वयस्क किशोरी भालुहरू वयस्कसँगको जम्काभेटबाट जोगिनको लागि भनेर उनीहरू असक्रिय हुने बेलामा आफू बढि सक्रिय भएको हुनसक्ने भनेका छन्।
यसैगरि चितवनमा सुत्केरी भालुहरूले आफ्ना बच्चाहरूको जन्मदेखि तीन हप्तासम्म केही खाना समेत नखाई आफ्ना बच्चाको रेखदेखमा लागिरहने देखाएको जसले साना काठे भालुहरू अरू जनावरबाटमात्र नभई आफ्नै प्रजातिहरूबाट पनि खतरा भएको कुरालाई पुष्टि गर्छ।
सन् १९९३ र १९९६ मा अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घले भुटानका तल्लो भागमा बस्ने भनिएको काठे भालुको उपस्थितिमा प्रश्नचिन्ह राखेका थिए र केही विज्ञहरूले भुटानमा काठे भालु लोप भइसकेको माने।
बिसाैँ शताब्दी सम्म भुटानको तल्लो भेगमा मज्जाले पाइने काठे भालु आजभोलि दुर्लभ हुनुको कारण धमिराको कमि र हिमाली कालो भालुसँगको प्रतिस्पदा मानिएको छ।
अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घले काठे भालुको जनसंख्या भारतिय उपमहाद्वीप र श्रीलङ्कामा बीस हजार भन्दा कम हुनसक्ने अनुमान लगाएको छ।
भालु भनेका आक्रामक, खतरनाक र विकर्षक जनावर भएको जनविश्वासका कारण र भालुको दुर्भलताको बारे शिक्षा नभएको कारणले भालुको संरक्षणमा बढि चासो नगएको हुनसक्छ।
यसले समाजमा भ्रष्टाचार हुन नदिनको लागि भ्रष्टाचार विरुद्धको अभियान चलाएर समाजबाट भ्रष्टाचार निर्मूल गर्न तपसिल बमोजिमका भ्रष्टाचार विरुद्धका नितिहरू अपनाएको छ ।
सहभागिता मूलक ढङ्गबाट सहि योजना तयार गरी सके पछि सो योजनालाई कार्यसमितिबाट अनुमोदन भइ सके पश्चात योजनालाई सञ्चालन र सम्पादन गर्नका लागि सम्पूर्ण आवश्यक अधिकार सम्वन्धित कार्यक्रम प्रमुखलाई दिइन्छ ।
कार्यसमितिबाट त्यसमा कुनै किसिमको स्वार्थपूर्ण ढंगबाट अधिकार केन्द्रित गर्ने तथा हस्तक्षेप गरिने छैन र प्रभावकारी सेवा प्रवाह, सहि वित्तिय व्यवस्थापनका लागि नियमित अनुगमन तथा मुल्याङ्कन गरिन्छ ।
कर्मचारीहरूले दर्ता तथा प्रि-प्रिट नभएको अवस्था खर्च भुक्तानीको लागि संस्थामा विल पेस गर्दा एक जना साक्षी र उसको मोबाइल नंवर राख्ने व्यवस्था गरिएको छ जसका कारण कसैलाई भुक्तानी प्रमाणीकरण गर्न तथा पारदर्शिता कायम हुन मद्दत पुगेको छ ।
खर्च भुक्तानी गर्दा पेश भएको विललाई लेखाबाट रुजु, कार्यक्रम संयोजक वा सुपरभाइजरले सिफारिसलाई अधिकार प्राप्त अधिकारीबाट प्रमाणित गरेर मात्र भुक्तानी दिने व्यवस्था गरिएको छ जसका कारण वित्तिय जोखिमलाई न्युनिकरण गर्न मद्दत पुगेको छ ।
संस्थाको कर्मचारी छनौट गर्दा संस्थाको पदाधिकारी तथा कर्मचारीको निकटतम नातेदारले परिक्षामा सामेल भएको सो व्याक्ती छनौट समितिमा बस्न नपाउने व्यवस्था गरिएको छ ।
सामाजिक सेवा केन्द्र , दैलेख ग्रामिण समुदायमा वसोवास गर्ने पिछडिएका तथा पछाडी पारिएका जनताको सामाजिक, आर्थिक तथा सांस्कृतिक अवस्था वृहत्तर सुधारका लागि पार्टिगत राजनीतिबाट अलग रहेर काम गर्ने एक मुनाफा रहित सेवा प्रदायक संस्था हो ।
देशको समग्र विकासका लागि सरकारी क्षेत्रबाट मात्र सम्भव नहुने कुरालाई मध्य नजर गर्दै नागरिक समाजले पनि समाज विकासका लागि केही पहल गर्नु पर्छ भन्ने जोश र जाँगरका साथ एउटै सोच र धारणा बोकेका दैलेख जिल्लाका केही युवाहरूको जमातको उपजको रूपमा रहेको सोसेकको कार्यकारीणी समितिमा दलित, महिला र जनजातिको बाहुल्यता रहने गरी विद्यानतः व्यवस्था गरिएको छ ।
सोसेकले आफ्नो उद्देस्यसँग मेल खाने समुदायको वास्तविक आवस्यकतालाई परिपुर्ति गर्न सक्ने र वस्तु भन्दा सिपलाई प्राथमिकता दिई समुदाय प्रवेस गर्न चाहने सरोकारवाला पक्षसँग मात्र हातेमालो गरेर कार्यक्रमहरू सञ्चालन गर्ने नीतिलाई अवलम्बन गर्दै आईरहेको छ ।
यसले समुदायमा विकासका लागि समुदाय नै बढी चनाखो र जिम्मेवार हुनु पर्दछ भन्ने मुल मन्त्रलाई विभिन्न चेतना मुलक कार्यक्रमहरूबाट जनसमुदायमा अमिट छाप पारेर कार्यक्रम प्रति अपनत्वपन भावना विकास गराउन संचालित क्रियाकलापले संस्थाको दिगोपनालाई अझ बढि प्रगाढ बनाएको छ ।
स्वास्थ्य सम्बन्धी प्रजनन् स्वास्थ्य, सामुदायिक स्वास्थ्य, र एचआईभी/एड्स का पक्षमा जनचेतना अभिवृद्धि गर्ने र स्वास्थ्य सम्बन्धि शिविर सञ्चालन गरेर परिवर्तनको वाहकको रूपमा काम गर्ने ।
मानव अधिकारको संरक्षणको लागि चेतना जगाउँदै दैवि प्रकोप, द्वन्द्व प्रभावित समुदायलाई मानविय सहयोगकोलागी पहल गर्ने निरक्षरता न्यूनिकरण गर्न अनौपचारिक शिक्षाका कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने ।
सामाजिक परिचालन र जन सहभागिताको माध्यमबाट जनजाती, गरिब, दलित, महिला र बालबालिकालाई सवालमुखी, सुधारमुखी, राहतमुखी जस्ता कार्यक्रमहरू प्रदान गरी उनिहरू स्वयंबाट सबै प्रकारका विभेदका स्वरुपहरूलाई सम्बोधन गर्न सक्षम बनाउने ।
गरिबीमुक्त, विभेधरहित, हिंसारहित, न्यायमूलक र स्वस्थ एवं समृद्द समाजको निर्माण गर्न यो संस्था एकिकृत विकासका लागि प्रतिवद्ध, समर्पित र स-शक्त संस्थाको रूपमा परिचित हुनेछ ।
वरिष्ठ उपाध्यक्षमा क्यानका अर्का पूर्वउपाध्यक्ष उपेन्द्र भट्टराईले उम्मेदवारी दिए पनि शाहको सम्मानमा फिर्ता लिनुभएको थियो ।
मानिसहरूमा वर्षौसम्म थोरै वा कुनैपनि लक्षणहरू नदेखिन सक्छन्, छाला वा मांसपेशीहरूमा एकदेखि दुई सेन्टिमिटरको पीडाहीन ठोस गाँठोको विकास हुनसक्छ वा यदि दिमाग संक्रमित छ भने न्यूरोलोजिकल लक्षणहरू देखिनेछन्।
सिस्टाइसेर्कोसिसले सुंगुरहरू र गाईहरूलाई पनि प्रभाव पार्दछ तर बिरलै लक्षणहरू देखिन्छन् जबकि कोही धेरै समयसम्म बाँच्दैनन्।
आफ्नो घर परिवारका मान्यजनको आशीर्वादले आयु र स्वास्थ्य, वृद्धहरूको संगत गर्नाले ज्ञान, इष्टमित्रहरूको सहयोगले धनसम्पत्ति, र साथ पाउंदा बल बढ्छ ।
आचार्य विष्णुगुप्त चाणक्य वा कौटिल्य रचित नीति ग्रन्थ चाणक्य नीति दर्पण व्यावहारिक जीवनका लागि श्रेष्ठ मार्गदर्शक नीति मानिन्छ ।
अरु कुनै ग्रन्थमा नपाइने विषयहरु रहेकाले यो पूरा विश्वभरमा पढ्ने गरिन्छ; यसमा आदर्श व्यवहार यथार्थको सुन्दर तरिकाले समन्वय गरिएको छ ।
उनका परियोजनाहरूमा सफल तमिल चलचित्रहरू 'अयान' , 'पईया' , 'सिरुथाई' , 'वीरम' , 'धर्मा दुरई' , 'देवी' , 'स्केच' र उनको तेलुगु चलचित्रहरूमा '१००% लभ' , 'राचा' , 'तडका' , 'बाहुबली: द बिगिनिङ' , 'बङ्गाल टाइगर' , 'ऊपिरी' , 'बाहुबली २: द कन्क्लुजन' , 'एफ २ – फन एन्ड फ्रस्ट्रेसन' र 'सई रा नरसिम्हा रेड्डी' शामिल छन्।
र उनलाई मुख्य भूमिका प्रस्ताव गरिएको थियो, जुन उनले लिएकी थिइन्, र उनी एक वर्ष मुम्बईको पृथ्वी थिएटरको हिस्सा पनि बनेकी थिइन्।
सन् २००५ मा, उनले १५ वर्षको उमेरमा बलिउड चलचित्र चान्द सा रोशन चेहरा बाट अभिनय सुरु गरेकी थिइन् र तेलुगु सिनेमा र तमिल सिनेमामा काम गर्नु अघि, सन् २००५ मा प्रदर्शित भएको अभिजीत सावन्तको एल्बम 'आपका अभिजीत'बाट "लफ्जो में" एल्बम गीतमा देखा परेकी थिइन्।
त्यहि वर्ष, तमन्नाले तेलुगु चलचित्रको सुरुवात 'श्री'बाट गरेकी थिइन्, र अर्को वर्ष उनी आफ्नो पहिलो तमिल चलचित्र 'केडी'मा देखा परेकी थिइन्।
अभिनयको अतिरिक्त, उनी स्टेज शोहरूमा पनि भाग लिन्छिन् र ब्रान्ड र उत्पादनहरूका लागि एक प्रसिद्ध सेलिब्रिटी समर्थनकर्ता हो।
विश्व सम्पदा क्षेत्र ती स्थान हुन् जसलाई संयुक्त राष्ट्र शैक्षिक, वैज्ञानिक एवं सांस्कृतिक सङ्गठन द्वारा विशेष सांस्कृतिक अथवा भौतिक महत्त्वको रूपमा सूचीबद्ध गरिएका छन् ।
योग सम्बन्धि उपलब्ध प्राचीन प्रमुख ग्रन्थहरूमा महर्षि पतञ्जलीद्वारा रचित पातञ्जलयोगप्रदीप प्रमुख एवं प्रमाणिक ग्रन्थ हो ।
योग सम्बन्धि अन्य प्राचीन ग्रन्थहरूमा महर्षि घेरण्डद्वारा रचित घेरण्ड संहिता, योगताराबली, हठयोग प्रदीपिका, योगशिखोपनिषद्, दत्तात्रेय–योगशास्त्र, बहिरंगयोग , पराशर संहिता , याज्ञवल्क्य संहिता ध्यानविन्दुपनिषद् श्रीमद्भगवत् गीता गोरक्ष संहिता इत्यादी हुन् ।
आयुर्वेद क्षेत्रका महान विद्वान् श्री चक्रपाणि, विज्ञान भिक्षु तथा भाव मिश्रले पनि चरक र पतञ्जली एउटै व्यक्ति हुन भनि लेखेका छन् ।
तर अधिकांश योगाचार्य हरूको मतमा योग सिद्धिको लागि आठवटा नियमहरूको अनिवार्यता भएकोले निम्न ८ वटा योगमार्गको अनुसरणबाट मात्रै योगको पूर्ण लक्ष प्राप्त गर्न सकिन्छ ।
प्राणी मात्रको प्रेम गर्नु, अरूको अहितं नगर्नु, जीवहत्या नगर्नु, कसैलाई दुःख कष्ट नदिनु, मनमा शत्रुताको भाव नराख्नु आदि कुराहरू अहिंसाभित्र पर्दछन् ।
अन्य इजाजतपत्र प्राप्त सस्थासंग मिली सहबित्तियकरणको आधारमा धितो बिभाजन गर्ने गरी आपसमा भएको सम्झौता अनुसार संयुत्त रूपमा कजाृ दिने दिलाउने ब्यबस्था गर्ने ।
आफ्नो ग्राहकको तर्फबाट जमानतपत्र जारी गर्ने र सो बापत ग्राहकसंग आवश्यक शर्त गराउने, सुरक्षण लिने, निजको चल अचल सम्पति धितो बन्धक लिने वा तेश्रो ब्यत्तिको जेथा जमानत लिने ।
प्रतितपत्र, बिनिमयपत्र, प्रतिज्ञापत्र, चेक, यात्रुचेक, ड्राफ्ट वा अन्य बित्तीय उपकरण निष्काशन गर्ने, स्वीकार गर्ने, भुत्तानी दिने, डिस्काउण्ट गर्ने वा खरीद बिक्री गर्ने ।
राष्ट्र बैङ्कको निर्देशनको अधिनमा रही टेलिफोन, टेलेक्स, फ्याक्स, कम्प्युटर वा म्याग्नेटिक टेप वा अन्य त्यस्तै प्रकारका बिद्धुतिय उपकरण वा साधनको माध्यमबाट निक्षेप लिने, भुत्तानी दिने, रकमान्तरण गर्ने ।
राष्ट्र बैङ्कको निर्देशनको अधिनमा रही क्रेडिटकार्ड, डेविटकार्ड, चार्जकार्ड लगायत अन्य बित्तिय उपकरणहरू जारी गर्ने, स्वीकार गर्ने र सो सम्बन्धी कार्य गर्ने एजेण्ट नियुत्त गर्ने
आफुकहाँ पहिले नै धितो रहिसकेको चल अचल सम्पतिको मूल्यले खामेसम्मको रकम पुन एकैपटक वा पटक पटक गरी कर्जा दिने वा अन्य इजाजतपत्र प्राप्त संस्थामा धितोमा रहिसकेको चल अचल सम्पतिको पुन धितोमा त्यसको मुल्यले खामेसम्मको रकम पुन एकैपटक वा पटक पटक गरी कर्जा दिने ।
नेपाल राज्यभित्रमा वा बिदेशमा विनिमयपत्र, चेक वा अन्य बित्तिय उपकरणद्वारा रकम पठाउने वा चलान गर्ने, सुन, चाँदी, शेयर, डिबेञ्चर वा सुरक्षणको जिम्मा लिने, खरीदबिक्री गरिदिने, शेयरको लाभांश तथा प्रतिज्ञापत्र, डिबेन्चर, बण्ड आदिको ब्याज असुलउपर गर्ने ।
ग्राहकको निमित्त कमिशन एजेण्ट भइ शेयर, डिबेन्चर वा सुरक्षणको जिम्मा लिने, खरीदबिक्री गरिदिने, शेयरको लाभांश, डिबेन्चर वा सुरक्षणको ब्याज उठाइ दिने र सो को लाभांश, मुनाफा वा ब्याज नेपाल राज्यभित्र वा बिदेशमा समेत पठाउने ।
विपन्न वर्ग, न्युन आय भएका परिवार, दैवी प्रकोप पीडित तथा मुलुकको कुनै क्षेत्रका बासिन्दाको आर्थिक उत्थानको लागि ब्यत्तिगत वा सामुहिक जमानीमा राष्ट्र बैङ्कले तोकेबमोजिमको रकमसम्म कर्जा दिने ।
आफु तथा अन्य इजाजतपत्र प्राप्त संस्थाबाट कर्जा लिने ऋणी वा ग्राहकको विवरण, सुचना वा जानकारी राष्ट्र बैङ्क वा अन्य कुनै इजाजतपत्र प्राप्त संस्थावीच लिनेदिने ।
राष्ट्र बैङ्कले तोकिदिएको सीमाभित्र रही शेयर, डिबेन्चर, बण्ड, ऋणपत्र, बचतपत्र वा अन्य बित्तिय उपकरणको माध्यमबाट पुजी परिचालन गर्ने ।
परियोजना स्थापना, सन्चालन र मुल्याङ्कन सम्बन्धी अध्ययन, अनुगमन, सर्वेक्षण गर्ने गराउने तथा तालिम, परामर्श र अन्य जानकारी उपलब्ध गराउने ।
परियोजनाको प्रबर्धनका लागि नेपाल सरकार वा अन्य स्वदेशी वा बिदेशी निकायबाट प्राप्त भएको रकम कर्जाको रूपमा प्रवाह गर्ने वा कर्जाको ब्यवस्थापन गर्ने ।
ग्राहकको निमित्त कमिशन एजेण्ट भइ शेयर, डिबेन्चर वा सुरक्षणको जिम्मा लिने, खरीदबिक्री गरिदिने, शेयरको लाभांश, डिबेन्चर वा सुरक्षणको ब्याज उठाइ दिने र सो को लाभांश, मुनाफा वा ब्याज उठाइ दिने ।
कुनैपनि ब्यत्ति फर्म कम्पनी वा संस्थालाइ सवारी साधन मेशिन औजार उपकरण घरायसी टिकाउ समान वा त्यस्तै अन्य चल सम्पतिको लागि किस्तावन्दी वा हायर पर्चेज कर्जा उपलब्ध गराउने ।
अन्य इजाजतपत्र प्राप्त सस्थासंग मिली सहबित्तियकरणको आधारमा धितो बिभाजन गर्ने गरी आपसमा भएको सम्झौता अनुसार संयुत्त रूपमा कर्जा दिने दिलाउने ब्यबस्था गर्ने ।
राष्ट्र बैङ्कले तोकिदिएको अबधिसम्म नियमित बचत गरी तोकेको बचत कायम राखेका समुह वा समुहका सदस्यलाइ लघु ब्यबसाय सन्चालन गर्न कुनै चल अचल सम्पति सुरक्षण वा जमानत लिइ वा नलिइ लघु कर्जा दिने ।
इजाजतपत्र प्राप्त संस्था वा स्वदेशी तथा बिदेशी संघसंस्था आदिबाट ऋण वा अनुदान प्राप्त गर्ने र त्यस्तो ऋण वा अनुदान लघु कर्जा बितरणमा वा सो कार्यलाइ प्रभावकारी बनाउने कार्यमा प्रयोग गर्ने ।
लघु ब्यबसाय सम्बन्धमा गोष्ठी सञ्चालन गर्ने, परियोजना तर्जुमा प्रशिक्षण दिने, सहयोग गर्ने, प्राबिधिक ज्ञान दिलाउने र आवश्यकताअनुसार प्राविधिक सहयोग जुटाउने ।
जनताले आफूले बैङ्कमा जम्मा गरेको धनराशी पुर्व र्निधारित बैङ्किङ नियम पुरा गरी निकाल्न र पुन: राख्न पनि सक्दछन् साथै कसैलाइ कर्जा आवश्यक परेको खण्डमा आवश्यक प्रकृया पुरा गरी ऋण लिन सक्दछन् ।
प्रयोगात्मक नेपाली शब्दकोश २०६१ मा चाहेको बेला झिक्न पाउने गरी राखिदिने ब्याजमा ऋण दिने आदि आर्थिक कारोबार गर्ने संस्थालाइ बैङ्क भनिएको छ ।
बैङ्क तथा बित्तिय संस्था सम्बन्धी ऐन, २०६३ को दफा ४७ बमोजिम सोही ऐनको दफा ३७. बैंक तथा वित्तीय संस्थाको वर्गीकरणः मा "क" "ख" "ग" "घ" बर्गका बैङ्क तथा बित्तिय संस्था को ब्यबस्था गरिएको छ ।
यस निबन्धमा अर्यालले सबैसँग मिल्ने आलुलाई मानिसले मिठो मानी खाने तर आलु शब्दको उच्चारण उसको नामसँग मात्र गर्दा पनि बेइज्जतको आभास गर्छ भन्ने कुरालाई पाइनदार भाषाको प्रयोग गरी स्पष्टिकरण दिएका छन् ।
निबन्धमा आलुको उत्पत्तीबारे विभिन्न प्रसङ्ग जोडिएको छ , जस्तै: पहिले खेतका आलीतिर उम्रेर फलेकोले आलु नाम राखिएको वा कोही आले थरको मान्छेले पहिलो पटक पत्ता लगाएर खाएको आदि इत्यादी ।
जुन बेला चाहियो त्यही बेला विभिन्न परिकारमा परिणत भएर उस्तै बन्न सक्ने आलुको खुबीलाई नेपाली बुद्धिजीवीको बहुमुखी व्यक्तित्वसँग तुलना गर्दै व्यङ्ग्य गर्न अर्याल पछि परेका छैनन् ।
आलुको परिचय दिने क्रममा अर्यालले आलुको नाम, थर, बाबु, आमा, छोरा, नाति, भानिज, जेठान, स्वास्नी सबै आलु हुन भन्दै व्यङ्ग्यको तितोपनलाई रसपुर्ण बनाएका छन् ।