polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
सधैँ पुरुषको पाउमा निहुरिनु पर्ने, दासता स्विकार्नु पर्ने, पुरुषको सीमा नाघ्न नहुने र अधिकार माग्न नहुने नारीहरूको नियति र स्थितिलाई प्रस्तुत गरेर व्यञ्जनार्थमा पुरुषको दासताबाट निहुरिन बाध्य नारीले पुरुषद्वारा निर्धारित सीमालाई भत्काएर पुरुषद्वारा खोसिएको अधिकार माग्नु पर्ने अभिप्राय प्रकट गरेकी छन् ।
’ प्रेम भन्दा पनि मन्जुलको एकततर्फी आकर्षण थियो भन्ने तर्क गर्ने कुन्ताको कथन छ, ‘उनले प्रेम प्रस्ताव पनि प्रज्ञा प्रतिष्ठान अगाडिको दाहिने कुनामा उभिएर मैले आमा जस्तै स्वभाव तपाईँमा पाएको छु ।
पोथीले मात्र कुरकुराउनुपर्छ अन्डा पार्नुपर्छ, ओथारा बस्नुपर्छ चल्ला काड्नु अनि तन्मयतापूर्वक बच्चा हुर्काउनुपर्छ उन्मुक्त हॉसो हॉस्नुहुँदैन पोथी बास्नुहुँदैन ।
सम्बन्ध समापनका कारण विभिन्न व्यक्तिहरूसँग जोडेर मञ्जुलको पटक पटकको गलत चरित्र चर्चा र आरोपहरुका कारण पुनस्थापित संसदको सदस्य भएकै आसपास २०६३ सालमा आएर कानुनी रूपमा सम्बन्ध विच्क्षेद हुन्छ ।
उहाँले आफ्नो साहित्यिक क्षेत्रमा पुर्यायउनुभएको योगदानको कदरस्वरुप दर्जन बढी ख्याती प्राप्त संस्थाहरूले उहालाई विभिन्न बिधामा पुरस्कार समेत प्रदान गरीसकेका छन ।
५२ वर्ष अघिबाट कविता लेखेर ५२ सालमा प्रथम कविता कृति ‘म उभिएको ठाउँ’ का २५ कविता र केही फुटकर कविता बाहेक कविका थप काव्य कृति आएका छैनन् ।
पुरुषद्वारा नारीहरूप्रति गरिएका थिचोमिचो माथि कविताका माध्यमबाट कडा व्यङ्ग्यप्रहार गर्ने कुन्ता शर्मा नेपाली साहित्यकी सशक्त नारी हस्ताक्षर हुन् ।
मनहरि चौलागाईं तथा टुकमाया चौलागाईंका छोरीका रूपमा जन्मिएकी कुन्ता शर्माले धरानको शारदा माध्यमिक विद्यालयबाट एस.एल.सी. गरिन् भने स्थानीय महेन्द्र बहुमुखी क्याम्पसबाट स्नातक गरिन् ।
यो प्रक्रियामा बिरामी पूर्ण रूपमा अचेत भएपछि निद्रामा परेको जस्तो हुनुका साथै आफू एवम् आफू वरिपरिको वातावरणबाट निश्चित समयको लागि पूर्णतया अनविज्ञ रहन्छन्।
आंशिक अचेत पार्ने कुनैपनि तरिका असफल भएको खण्डमा अचेतपना गराउन अथवा बिरामी स्वयं पूर्ण अचेत हुन चाहेको खण्डमा यो पध्दतिको प्रयोग गरिन्छ।
सिजरियन शल्यक्रियाका क्रममा आवश्यक सबै सावधानी अपनाइने भएकाले केहिगरी सामान्य प्रक्रिया, शल्यक्रियामा रुपान्तरण भएको खण्डमा हिचकिचाउनु पर्दैन।
सुत्केरी ब्यथा लागेकी आमा र बच्चाको अवस्था हेरी प्रसुति रोग विशेषज्ञले सिजरियन गर्नुपर्ने निर्णय गर्दछन् र यसबारेमा आमालाई जानकारी गराउँछन् र मन्जुरी पनि लिने गर्दछन् ।
पूर्णरूपमा पहिले नै योजना गरेर गरिने शल्यक्रिया जसमा गर्भवती महिलाहरूलाई यस प्रकारको योजनाबद्ध शल्यक्रियाका पध्दतिबारे चिकित्सकहरूले बुझाउँछन्।
सामान्य तरिकाबाट प्रसब नहुन सक्ने अवस्थामा, उदाहरणका लागि यदि बच्चा ठूलो छ अथवा उल्टो बसेको अवस्थामा यो पध्दति अपनाउनु पर्दछ।
भोलि बास्ने बिहान प्रकाशित भएको पच्चीस वर्ष पुग्यो तर यसभित्रका भारी बिसाउनुपर्दा, काठमाण्डू एक्लैले अब काठमाण्डौं बोक्न सक्तैन, चैतको हावा कवितामा भएको क्रान्तिचेत र परिवर्तनकारी शक्ति बेजोड छ।
भोलि बास्ने बिहानमा अड्तीस वटा कविता छन् भने उनका बाँँकी कविता उनको मृत्युपश्चात प्रकाशित 'कृष्णभूषणका बाँँकी कविता' शीर्षकको सङ्ग्रहमा प्रकाशित छन्।
अहिलेको रवि क्याम्पस र दुर्गा उच्च मावि त्यो बेला निमावि थियो टीकाराम पढाउने गुरु लग्नप्रसादका अनुसार उनी पढाइमा मध्यम स्तरका विद्यार्थी भए पनि साहित्य र अतिरिक्त क्रियाकलापमा खुब चाख राख्थे ।
बलका समकालिन कवि विष्णुविभु घिमिरेले "कृष्णभूषण बलका कवितामा जुन सौन्दर्य चेतनाको इन्द्रेणी छ, त्यो अनुभूति गर्दा लाग्छ- उनी यस धर्तीमा सुन्दर कविता लेख्नकै लागि जन्मिएका हुन्।
" भनेका छन् भने बलको लामो सङ्गतमा रहेका वर्तमान पुस्ताका सशक्त कवि सुमन पोखरेलले उनको व्यक्तित्व तथा सिर्जनात्मकता तथा प्रस्तुतिका बारेमा "कृष्णभूषण बल झट्ट हेर्दा ल्याङ्स्टन ह्यूज र मार्टिन लुथर किङका साझा भतिजा लाग्दछन्, तर यिनी हाम्रै इलामबाट अमिलो, धमिलो बग्दै आएर विराटनगरमा थिग्रिई जगतभर चम्किएका मोती हुन् ।
शुक्रबार बिहान मर्निङवाकबाट फर्किएर घरमा नुहाउँदै गर्दा वेहोस भएका वरिष्ठ कवि प्राज्ञ कृष्णभूषण बललाई चार दिनअघि ब्रेन ह्यामेरज भई विराटनगरसिथत न्यूरो अस्पतालमा भर्ना गरिएको थियो र चिकित्सकले २०६९ असार ११ गते साँझ सोमबार साँझ ७.२५ बजे मृतः घोषणा गरेका हुन् ।
ब्रेन ह्यामरेज’ भएर अचेत अवस्थामा पुग्नुभएका बल उपचारार्थ अस्पताल भर्ना भएको समाचार प्रवाहसँगै कैयौँ साहित्यप्रेमीको मन दुःखी तुल्याउदै रोगले एकैपटक गाँजेर ६५ वर्षको उमेर पनि पूरा गर्न नपाउँदै कृष्णभूषण बल जानुभयो, सबैलाई छाडेर ।
नबुझिने र नअर्थिने प्रयोगवादी धाराबाट नेपाली कविताको अस्तित्व माथि नै आशङ्का उठिरहेको सन्दर्भमा नेपाली कवितालाई सम्प्रेष्य विम्ब र भाषाशैलीका माध्यमबाट पाठकसँग पुनः तादात्म्य सम्बन्ध जोड्नमा कवि कृष्णभूषण बलको योगदानको उच्च मूल्याङ्कन गरिन्छ ।
इलाम रवि बजारमा सात–आठ कक्षासम्म पढेपछि तामाङ विराटनगर लागे र उनले साहित्य क्षेत्रमा आफ्नो नाम कृष्णभूषण बल प्रख्यात बनाएका हुन् ।
इलामको सुन्दर गाउँ रविको माल्टेनीमा जन्मिएर पाँच वर्षकै उमेरमा ममतामयी माताको निधन पश्चात् जीवन संघर्षमा उत्रिएका कवि कृष्णभूषण बलले सौतेनी बाबु र आमाको ताडना व्यहोर्दै “मोरङको मधुमल्लादेखि इलामको रवि बजारसम्म नुन बोकेको, शोषण र उत्पीडनले पिल्सेर तराई झरेको, कोदो रोप्ने, खेतवारी खन्ने जस्ता काम गरेको र वर्षभरि खेती गरेर मङ्सिरमा साहू महाजनलाई कूत बुझाएको” जस्ता घटनाक्रमका साथ बाल्यकाल विताउँदै १७ वर्षको उमेरदेखि इलाम छाडेर तीनवर्ष काठमाडौँ बसी तत्पश्चात् विराटनगरको न्यानो काखमा बस्न आइपुगेका थिए ।
उनका कवितामा राष्ट्रको गति र ढुकढुकी छ, तिनीहरूमा पहाडी जीवनका विम्वहरू अत्यधिक घनिभूत छन्, उनको बाल्यकालले टिपेको सौन्दर्यचेत त्यहाँ तीव्र छ।
"काठमाडौँ एक्लैले अब काठमाडौँ बोक्न सक्दैन, काठमाडौँ एक्लैले अब सिंगो नेपाल थाम्न सक्दैन" जस्ता सशक्त काविताका सर्जक, भाषा र शिल्पको धनी, भविष्यद्रष्टा, कालजयी कवि बल विराटनगरबाट प्रकाशित देशान्तर साप्ताहिकको "सुनाखरी लामा"को नामले स्तम्भकार समेत रहे ।
उनको सम्वेदनशीलता मनको घाउ, बाल्यकाल, हजुरआमाको पनि त्यसदिन चोला छुट्यो, घर सम्झेपछि, आँसु सकिएपछि झझल्को मेरी आमाको, इलाम तिम्रो काख छाडी म चिसो बनें जस्ता कवितामा पाइन्छ।
नागरिक पूर्वेलीका नियमित स्तम्भकार वरिष्ठ साहित्यकार कृष्णभूषण बलले असार ९ शनिबारको अंकमा ‘बिसौँ भनौँ सक्दिनँ’ मा कसरी कवि भएँ शीर्षकमा लेखेका थिए ।
नेपाल राष्ट्र बैङ्कको जागिर खाँदै, विराटनगरका कलेजहरू पढ्दै र शोभा लामासँग मीठो दाम्पत्यजीवन यापन गर्दै साहित्य लेखनतर्फ अग्रसर कवि बलका एक छोरा र एक छोरी छन् ।
यालाम्बेर वा यलम्बर , यालाम्वार प्रथम किराँती राजा हामी किरातहरूको पहिलो राजा हुन् यलम्बर जसले किराँतीहरूको रहनसहन व्यापार लगायत रीतिथिति संस्कार संस्कृति जोगाउने कार्य गरेका थिए।
जुन:बर्बरीकको रूपमा पनि चिनिन्छ, काठमाडौं उपत्यका गोपाल बंग्श राजालाई पराजित गरी काठमाडौं उपत्यकालाई आफ्नु राज्य स्थापित गर्ने पहिलो ठूलो किरात राजा हुन् ज्यो नेपालकै ठुलो र लामो शासन गर्ने किरात राजा मध्य १ हुन्।
अहिले पनि सुनुवार, राई, लिम्बु, याक्खाहरूको बस्तीमा कोट वा कोठ ठाउको नामकरण गरिन्छ जुन ठाउँ बिश्स्ता धर्म, कर्म, रितिर्वज, शिक्षा दिक्षा र गुठ को महान भूमिका राखिन्छ किरात राज्य पछि काठमाडौं राखिएको पाइन्छ
सन २०११ मा यसले इस्लाम धर्म का प्रवर्तक मुह्म्मदको एउटा व्यङ्ग्य चित्र छापेको थियो जसको विरोधमा इस्लामका कट्टरपन्थी सङ्गठनले त्यस समय यसको कार्यालयमा बम विष्फोट गराएको थियो ।
२०१२ मा मध्य-पुर्वमा अमेरिकी दुतावास मा भएको शृङ्खलाबद्ध आक्रमण पछि यस पत्रिकाले मुहम्मदको थुप्रै व्यङ्यचित्र प्रकाशन गर्यो ।
११ जनवरी को स्थानीय समय अनुसार दिउँसोको ११ बजे हमलावरहरु कालो मास्क लगाएर चार्ली हेब्डोको कार्यलय भित्र छिरे र अधाधुन्ध गोली प्रहार गर्न थाले ।
त्यस दिन बिराटनगरमा आयोजित एक सार्वजनिक सभामा यो संस्था खडा गर्न नेपाल भ्रमणमा रहनुभएका तत्कालिन भारतीय प्रधानमन्त्री श्री चन्द्रशेखरले भारतीय सहयोग प्राप्त हुने बचन दिनु भए लगत्तै स्व. प्रधानमन्त्री गिरीजा प्रसाद कोइरालाको भारत भ्रमणका अवसरमा भारत नेपाल उच्चस्तरीय कार्य दलले नेपालमा भूतपूर्व प्रधानमन्त्री स्व. विश्वेश्वरप्रसाद कोइरालाका नाममा एक मेडिकल कलेज स्थापना गर्न सहमति जनायो ।
प्रतिष्ठानलाई स्वशासित संस्थाको रूपमा सञ्चालन गर्न संसदले २०४९ माघ ५ गते े वी.पी. कोइराला स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान ऐन पारित गरेको र नेपाल र भारतका प्रधानमन्त्रीहरुद्धारा १० मार्च १९९४ का दिन प्रतिष्ठानलाई ३५० शैयाको एक अस्पताल र ५० जनालाई स्थान दिन सकिने मेडिकल कलेज बनाउन सहमतिपत्रमा हस्ताक्षर भयो ।
ग्रामीण क्षेत्रमा स्वास्थ्य सुविधाको विस्तारका लागि प्रतिष्ठानले पूर्वान्चलका १६ वटा जिल्लाका जिल्लास्तरीय अस्पतालहरूलाई शैक्षिक क्षेत्रका रूपमा लिएको छ ।
हाल प्रतिष्ठानले निम्न विभागहरूमार्फत विभागहरूमार्फत सर्वसाधारणलाई अस्पताल सेवा साथै विद्यार्थीहरूलाई पठनपाठनको सेवा पनि पुर्याउंदै आएको छ :
एनेस्थेसिया, एनाटोमी , वायोकेमिष्ट्री, डेन्टिस्ट्री, डर्माटोलोजी एण्ड एस.टी.डी., इमर्जेन्सी, फरेन्सिक मेडिसिन, गाइनोकोलोजी एण्ड अव्सटेट्रिक्स, हेमाटोलोजी, मेडिसिन, माइक्रोवायोलोजी, फार्माकोलोजी , अप्थालमोलोजी, ओटोराइनोलारिंगोलोजी, अर्थोपेडिक्स, पिडियाट्रिक्स, प्याथोलोजी, फिजियोलोजी , साइकियाट्री, रेडियोडायग्नोसिस, सर्जरी, ट्युवरक्युलोसिस एण्ड इन्फेक्सिनस् एण्ड ट्रपिकल डिसिज
हालको अस्पताल सेवालाई प्रतिष्ठानले विभिन्न किसिमका विषेशज्ञहरूको व्यवास्था सहित आधुनिक उपकरणहरू जडानले गर्दा काठमाडौँ बाहिर यस प्रतिष्ठानमा मासु परीक्षण सेवा , विविध सेवा सहितको जनरल प्राक्टिस तथा अटो एनालाईजर सेवाहरू उपलव्ध छन् भने रगतको क्यान्सर र रक्तश्ररुावसंग सम्बन्धित रोगहरु सम्बन्धी विषेष परीक्षण गर्ने सुविधाहरु पनि रहेको छ ।
यस बाहेक विशेष एच.आई.भी. प्रयोगशाला , विशेष कालाजार प्रयोगशाला र आँखाको नानी प्रत्यारोपण गर्ने शल्यक्रिया , सीटी स्क्यान, एम.आर.आई सेवा पनि प्रतिष्ठानमा उपलव्ध रहेको छ ।
यस अन्तर्गत अप्थालमोलोजी विभागले जलबिन्दु , आँखाको पर्दा सम्बयिन्धत उपचार सेवा , लेजर उपचार , मेडिसिन विभागले मुटु उपचार सेवा , ट्रेड मिल टेस्ट सेवा , अर्थोपेडिक्स विभागले विशेषज्ञ सेवा , पिडियाट्रिक्स विभागले खोप सेवा , गाइने र अब्सटेट्रिक्स विभागले महिला यौनांगको क्यान्सर सम्बन्धी सेवा , बांझोपन सम्बन्धी सेवा , गहन जोखिम गर्भधारण सम्बन्धी सेवा सेवा प्रदान गर्दै आएका छन् ।
मुलुकका लागि आवश्यक जनशक्तिको उत्पादन गर्दै स्वास्थ्य क्षेत्रमा आत्मनिर्भर हुने उद्देश्यलाई प्राप्त गर्ने क्रममा शुरु गरिएको एम.बी.बी.एस. शिक्षण कार्यक्रम हालसम्मा आईपुग्दा एम.एम.बी.बी.एस. लगायत बी.डीं.एस., बी.एस्सी. नर्सिंंग, प्रमाणपत्रतह नर्सिंग, व्याचलर अफ नर्सिंग, बी.एम.एल.टी, बी.एस्सी.एम.आई.टी.र विभिन्न विषयहरूमामा पोष्टग्राजुएट जस्तै एम.डी.एम.एस., एम.डी.एस., एम.एस्सी. नर्सिंग, एम.पी.एच, डीएम/एमसीएच, फेलोसिप इन इमर्जेन्सी मेडिसिन, एम.डी.एच. कार्यक्रमहरूमा पठनपाठन शुरु भैसकेको छ ।
उपचारको क्रममा सम्बनिधत विशेषज्ञको आवश्यकता देखिएमा आकस्मिक उपचार विभागमा ड्युटीमा रहेको डाक्टरले जुनसुकै समयमा पनि विशेषज्ञलाई बोलाई विशेषज्ञ सेवा प्रदान गर्ने गरिएको छ ।
आकस्मिक सेवाका लागि ल्याइएका विरामीहरूको परीक्षण, उपचार र रेखदेखका लागि आवश्यक पर्ने सबै क्लिनिक र प्रयोगशालाहरु एकै ठाउँमा केन्द्रित छन् ।
एम.बी.बी.एस. कार्यक्रममा नेपाल बाहेक दक्षिण एसियाली राष्ट्रको विद्यार्थीहरूको लागि सात वटा स्थान र दक्षिण एसिया क्षेत्र बाहिरबाट आउने मुलुकका विद्यार्थीहरुका लागि सातवटा स्थान छुट्याईएको छ ।
नेपाली विद्यार्थीहरुका लागि बझाङ, बाजुरा, दार्चुला, डोल्पा, हुम्ला, जाजरकोट, जुम्ला, कालिकोट, मनाङ, मुगु, मुस्ताङ, रुकुम र सोलुखुम्बु, जस्ता पूर्व र पश्चिमका पहाडी जिल्लाहरूबाट आउने विद्यार्थीहरूलाई प्रतिष्ठानले विशेष प्राथमिकता दिने व्यवस्था मिलाएको छ ।
प्रतिष्ठानको मूल आकस्मिक कक्ष नेपालकै नमुनाकै रूपमा रहेको छ जहाँ बिरामीको व्यवस्थापन गर्ने पद्धति अन्य अस्पतालभन्दा फरक तर प्रभावकारी छ ।
यस पद्धतिअनुसार सिकिस्तता आधारमा एटीएस–वान/टु/थ्री/फोर/फाइभमा विभाजित गरी ट्रियाज स्कोर कम भएको बिरामीलाई छिटो उपचार गरिन्छ ।
एटीएस–वान बिरामीलाई तुरुन्त उपचार गर्नुपर्ने हुन्छ भने एटीएस–फाइभ बिरामीलाई डेढ घण्टाभित्रमा उपचार गर्न सकिन्छ तर अस्पतालमा चाप नभए छिटोभन्दा छिटो बिरामीको उपचार गर्ने गरिएको छ ।
महिलाहरुका लागि भने निम्नानुसारका पहाडी जिल्लाहरू अछाम, अर्घाखाँची, बागलुङ जिल्ला, बैतडी, बझाङ, बाजुरा, भोजपुर, डडेलधुरा, दैलेख, दार्चुला, धादिङ, धनकुटा, दोलखा, डोल्पा, डोटी, गोरखा जिल्ला, गुल्मी, हुम्ला, इलाम, जाजरकोट, जुम्ला, कालिकोट, खोटाङ, लमजुङ, मनाङ, मुगु, मुस्ताङ, म्याग्दी, ओखलढुंगा, पाँचथर, पर्वत, प्युठान, रामेछाप, रसुवा, रोल्पा, रुकुम, सल्यान, संखुवासभा, सोलुखुम्बु, ताप्लेजुङ, र तेह्रथुमबाट आउने विद्यार्थीहरूलाई प्रतिष्ठानले विशेष प्राथमिकता दिने व्यवस्था मिलाएको छ ।
सेवाको विभिन्न निकाय जस्तै शल्यक्रियापूर्व आवश्यक पर्ने बेहोसी सम्बन्धी पूर्व जांच सेवा ), सघन उपचार कक्ष ), मुटुरोग सघन उपचार कक्ष ) तथा बाल बालिकाहरुका निमित्त छुटृै शिशु सघन उपचार कक्ष ), मातृसेवाका लागि मातृ सघन उपचार कक्ष ) सेवाको विस्तार गरेको छ ।
पहिलो समूहमा न्यूनतम शुल्क तिर्ने, दोस्रो समूहमा आंशिक शुल्क तिर्ने र तेस्रो समूहमा पुरै शुल्क तिर्ने विद्यार्थीहरूलाई राखिएको छ ।
यसबाहेक, इन्डोस्कोपी र सिग्माइडोस्कोपी सेवा, स्वचालित रक्त ग्यांस, इलेक्ट्रोलाईट एनालाईजर विधिहरु, हेमोडाइलाईसिस, ट्रेडमिल टेस्ट, कलरडप्लर इको कार्डियोलोजी, एन्जियोथ्राफी, अल्ट्रासोनोग्राफी, अडियोमेट्री, इपीएस जस्ता अत्याधुनिक उपयोगी संयन्त्रहरु राखिएका छन् ।
अस्पतालमा उपचारका लागि आउने बिरामीहरूको उपचारको क्रममा रोगको सही निदान वा पहिचान गर्न विभिन्न किसिमका परीक्षणहरु गर्न, गराउन निदान सेवा अन्तर्गत प्रतिष्ठानको क्लिनिकल ल्याब सर्भिसेस र रेडियोलोजी सेवा जस्तै एक्स रे, अल्ट्रासाउण्ड, फ्लूरोस्कोपी उपकरणहरू, सिटीस्क्यान र एम.आर.आई जस्ता इमेजिंग सेवाहरू उपलव्ध छन् ।
प्रतिष्ठानले सञ्चालन गरेको स्नातकोत्तर तहको एम.डी.एम.एस., एम.एस्सी. र पी.एचडी. कार्यक्रमका लागि न्यूनतम शुल्क निर्धारण गरिएको छ ।
बहिरंग सेवा अन्तर्गत विभागमा कार्यरत विशेषज्ञ चिकित्सकहरूको उपलव्धताको आधारमा हाल मेडिसिन, सर्जरी, अप्थालमोलोजी, गाइने रअव्स, अर्थोपेडिक्स तथा सर्जरी विभागहरूले आ-आफ्नो समय तालिका अनुसार दिउंसोको सशुल्क सेवा सञ्चालन गरेका छन् ।
शल्य चिकित्सा सेवा अन्तर्गत अपरेशन केशहरूलाई ठूलो, मध्यम र सानो गरी ३ वर्गमा विभाजन गरेर सोही आधारमा अपरेशन थिएटरको व्यवस्टा मिलाईएको छ ।
सामान्य चिकित्सा, शल्य चिकित्सा, बाल रोग, हाड जोर्नी, नाक कान घांटी, स्त्री रोग तथा प्रसूति, आँखा, चर्म रोग, टि.बी. एण्ड चेस्ट क्लिनिक, मानसिक रोग सेवा ।
यसको प्राथमिक संरचना रेनाफोर्स कंक्रिट हो र भवनको लागि केही संरचनात्मक स्टिल पूर्वी जर्मनको संसदको प्यालेस अफ रिपब्लिक बाट निकालिएको थियो।
भवन निर्माण गर्ने निर्णय तेलमा आधारित अर्थतन्त्रबाट विविधीकरण गर्ने र दुबईलाई अन्तर्राष्ट्रिय मान्यता दिलाउने सरकारको निर्णयमा आधारित थियो।
टावरको आर्किटेक्चर र ईन्जिनियरिङको काम शिकागोको स्किडमोर, ओउङ्ग्स र मेरिल ले गरेको थियो ; प्रमुख आर्किटेक एड्रियन स्मिथ र प्रमुख मुख्य स्ट्रकचरल इन्जिनियर बिल बेकर थिए।
२०१३ मा, उनले फिल्मफेयर, स्क्रिन अवार्ड्स , र स्टारडस्ट अवार्ड्स पुरस्कार समारोहहरू, र ह्ङ्क्ङ मा एक कार्यक्रममा प्रदर्शन गरे।
उनले २०१३ को स्टारडस्ट अवार्ड्स समारोह समारोह सिद्धार्थ मल्होत्रा ​​र आयुष्मान खुराना, र ५९वें फिल्मफेयर अवार्ड्स को एक सेगमेन्टमा आयोजना गरे।
२०१३ मा, धवनले उत्तराखण्डका बाढीपीडित पीडितका लागि रकम जुटाउन मल्होत्रा, आलिया भट्ट, आदित्य राय कपूर, श्रद्धा कपूर, र हुमा कुरैशी सँगै एक विशेष कार्यक्रममा प्रदर्शन गरे।
उनी रोमान्टिक हास्य फिल्म मे तेरा हीरो ,हम्प्टी शर्मा की दुल्हनिया , र बद्रीनाथ की दुल्हनिया मा अभिनय गर्ने भूमिकाका साथ प्रख्यात भए; एक्शन कमेडीहरू दिलवाले , डिशूम , र जुडवा २ ; नृत्य फिल्म एबीसीडी २ ; र नाटक सुई धागा ।
उनले अपराध थ्रिलर बदलापुर मा एक बदला लिने खेल्ने खेलाडी र अक्टूबर नाटकमा हानिको सामना गर्ने एक लक्ष्यहीन व्यक्तिको पनि प्रशंसा गरे।
उनी फिल्म नभेदम धवनबाट जन्मेका थिए उनले नटिंघम ट्रेन्ट युनिभर्सिटीबाट व्यवसाय व्यवस्थापनको अध्ययन गरे, जुन पछि उनले करण जोहरका सहायक निर्देशकको रूपमा काम गरे।
विकिमिडिया फाउन्डेसन प्रसिद्ध कार्यकारी इनसायक्लोपीडिया, विकिपिडिया, (२००६ को अन्त सम्म विश्वमा सब भन्दा धेरै हेरिने १५ वेबसाइटहरूमा एक मानिएको छ), लाई सहयोग दिन्छ ।
अङ्ग्रेजी-भाषा विकिपिडिया, यसको प्रथम कार्यक्रम, समाविष्टि पछीबाट १.३५ लाख लेखहरूले आज १५० लाख लेख सम्म पुगी सकेको अवस्था छ।
अध्यायहरूको अन्तरजालका सहायताले फाउन्डेसन एक भन्दा अधिक भाषाको लागि विकि प्रोजेक्ट एवं अन्य प्रयत्न जो कि उदेस्यमा अग्रसर छ त्यसको सहायता एवं विकासको लागि मुलभुत र संगठित ढांचा प्रदान गर्दछ।
विकिमिडिया फाउन्डेसनको उदेस्य स्वतन्त्र लाईसेंस वा सार्वजनिक कार्यक्रम को अन्तर्गत, शैक्षणिक सामग्री एकत्रित गरेर विश्वका मान्छेहरूलाई सशक्त एवं व्यस्त बनाउनु एवं यसलाई भूमण्डलमा प्रभाविकताको साथ प्रसारित गर्नु हो।
उनी जून १९९८ मा संयुक्त राष्ट्र महासभाको अधिवेशनमा भारत सरकारको तर्फबाट प्रतिनिधि थिए जहाँ ड्रग्स र मनी लाउन्डरिंग सम्बन्धी कानुनहरूको घोषणालाई अनुमोदन गरियो।
भाजपामा प्रवेश गरेको आठ वर्षभित्र उनी एनडीए सरकारमा स्वतन्त्र कार्यभारका साथ सूचना तथा प्रसारण राज्यमन्त्री भए जुन तत्कालीन प्रधानमन्त्री अटल बिहारी वाजपेयीको नेतृत्वमा थियो।
सन् २००० को जुलाई महिनामा जेटलीलाई कानुन, न्याय र कर्पोरेट मामिला मन्त्रालयको जिम्मा पनि दिइयो र सोही वर्षमा क्याबिनेट मन्त्री पनि बनाइएको थियो।
जेटलीलाई श्वास फेर्न गाह्रो हुनुका साथै मुटुको चालमा समस्या देखिएपछि सन् २०१९ साल अगस्ट ९ तारिखमा दिल्लीको एम्स अस्पतालाको आइसियूमा भर्ना गरिएको थियो।
समाजमा सानो, ठुलो, जातजाति, धनि, गरिब नभनी सबै मिलेर गाइने तथा नाचिने सोरठी नाचले समाजिक सद्भाव र एकतालाई बलियो बनाउन महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेको पाइन्छ ।
दर सन्तानमा हस्तान्त्रण हुँदै आइरहेको यो नेपाली संस्कार पछिल्लो पुस्तामा हस्तान्त्रण हुन नसक्दा आज एउटा गम्भीर चासो र चिन्ताको विषय बन्न पुगेको छ ।
लोकगीत लोकहृदयकै मन मस्तिष्कदेखि कल्पनाप्रधान हुँदै अति नै छोटो र मीठो सरल ढङ्गको कारुणिक र वीर शृङ्गारिक र वैराग्यहरूकै उद्गार हो।
गाइनेहरूको गीत यही नै प्राणतुल्य बनेको छ भने खेतालाखेताली र ज्यामी, भरिया, सिपाही र लाहुरेहरू पनि यिनै लोकगीतका सहाराबाट आ-आˆनु मनोरञ्जनले आˆना जीवनका कर्तव्यहरूलाई पालन गरिरहेकै छन्।
कुनै कुनै लोक कथाको नाटकमा त एउटा जोकर पात्र पनि हुन्छ-जसको काम स्वाँग झिक्नु-हँस्यौली ठट्यौलीबाट दर्शकवर्गमा रमाइलो मिठास र मनोरञ्जन पैदा गराउनु हुन्छ।
यसले कतिखेर पात्र-पात्रालाई उडाई छेडपेच गरी दर्शकलाई हँसाउँछ तर कतिखेर स्वयं आफूले नै उटुङ्गो-पुटुङ्गो गरी दर्शकलाई मख्ख पार्छ।
मादी र मस्र्याङ्दी, चेपे र दरौंदी, सेती र काली, भेरी, कोशी र कणराली गङ्गाका लेकाली हिमालहरूका काँधकाँधदेखि यो सोरठीले जोरजोर मादल पूर्व र पश्चिमदेखि नै बन्न लागेका रिमरिमे जुनेली साँझकै आँगनमा आफैँले आफैँलाई सरस्वती जगाएकी घाँटुकी -सरस्वती)का सोह्र शृङ्गारकै अभिनय कलामा मुग्ध पारी नृत्य गर्दै आएकी छ।
जति भनाइ छ, भावना छ, त्यो सहज र सरस मानव हृदयलाई खिच्न सक्ने खालको पाइन्छ, यसैले ती अशिक्षित सारा दर्शकवर्ग मख्ख भई यी कथाका लोकनाचहरू हेर्छन् र रमाइलो लिन्छन्।
सोरठी नाच, सोह्रै शृङ्गारले अलङ्कृत हुँदै हाम्रा लेकलेकका गुरूङ, मधेस, तराईका कुमाले, दरै, किराँत र मगरहरूकै कुलदेवताका झाङझाडीहरूदेखि पवित्र निर्मल अलौकिक नृत्य र सङ्गीत तथा वाद्यहरूकै तालको प्रवाहमय गतिले उधैँउधैँ बग्दै झरिरहेको इन्द्रधनुषी-नागबेली चुलठीतुल्य त्यही पूर्वजको हाम्रै आत्मीय कण्ठको कालीलेकको मूल छहरो हो।
राई, लिम्बू र गुरूङका गुरूबाहरूले चार जातिदेखि सोह्र जातमा सरस्वतीलाई जगाएर मादलको र कण्ठ स्वरदेखि गर्रा बाँधेर छाडिदिएका छन्।
मङ्सिर उभौलीदेखि उठेकोलाई उँधौलीसम्म अर्थात् वैशाखको चण्डीपूर्णिमामा पुगेर थन्काइन्छ- 'मुन्धुम' जस्तै गाउँदै र नाच्दै ढोल झाम्टा र झ्यालीहरूमा।
जोकरको काम आफ्नो समाजमा चिरपरिचित नैतिकहीन वर्ग जस्तै घुस्याहा कर्मचारी, माखाचुस व्यापारी, लिडेढिपी गर्ने मानिस, सुकुलगुण्डा, वेश्या, जँड्याहा विभिन्न प्रकारको नक्कल गरी चरित्र उतारी दर्शकलाई अनौठो मजा दिन्छ।
हाम्रो नेपाली लोक सौन्दर्यको महिमा नेपालकै वन-पथ छहराहरू तुल्य पुराना र मौलिक काव्यकै अर्चनाले यसै नेपाली जनजीवनकै मौलिक भाव जगत्लाई नै हरदिन हरसाँझ सिञ्चन गरेर सदा हरिलो र भरिलो पार्दै विश्व साहित्य सङ्गीतकै हाराहारीमा राष्ट्र नेपालको सौन्दर्यलाई उभ्याइराख्ने सिर्जना गरिरहेका छन्।
वि.सं. २०५३ साल माघ ११ गते यस जिल्लाको पूर्वी क्षेत्र कालीगण्डकी नदीको तटवर्ती इलाकामा रहेका तत्कालिन कालिका, मूलपानी र लहरेपिपल गाविसलाई समायोजन गरि यसलाई नगरपालिका घोषणा गरिएको थियो।
यो नगरपालिका काठमाडौँदेखि पश्चिम २७२ किलोमिटर दुरीमा रहेको यो नगरपालिकाको स्थापना समयमा १९.२३ वर्गकिलोमिटर क्षेत्रफल ओगटेको थियो।
वि.सं. २०७३ मा स्थानीय तह लागू हुँदा बागलुङ जिल्लामा साविकको बागलुङ नगरपालिका र साविकका मालिका, पाला गाविसको वडा नं. ६ देखि ९ सम्म, सिँगाना गाविसका वडा नं. १ देखि ५ र ७ देखि ९ सम्म, तित्याङ, भकुण्डे, रायडाँडा, अमलाचौर, पैयुँपाटा र नारायणस्थान गाउँ विकास समितिहरूलाई समेटेर बागलुङ नगरपालिकाको क्षेत्र विस्तार गरिएको थियो।
यस नगरपालिकाको सिमाना पूर्वमा पर्वत जिल्ला, पश्चिममा काठेखोला गाउँपालिका, उत्तरमा म्याग्दी जिल्ला तथा दक्षिणमा जैमिनी नगरपालिकासम्म फैलिएको छ।
त्यस्तैगरी धार्मिक तथा पर्यटकीय महत्त्वका कालिका भगवती मन्दिर क्षेत्र, मालिका भगवती मन्दिर क्षेत्र, निराघाट क्षेत्र र कैलाम पोखरी क्षेत्र रहेका छन्।
यस क्षेत्रको प्रसिद्ध कालिका भवगती मन्दिरमा प्रत्येक वर्ष आश्विन शुक्ल पक्ष र चैत्र शुक्लपक्षको नवदुर्गा अवधिमा भक्तजनहरूको ठुलो घुँइचो लाग्दछ भने चैत्र शुक्लपक्षमा कालिका मन्दिर परिसरमा चैते दशैं मेला लाग्दछ।
नगरपालिका कार्यालयको स्थापना कालदेखि लगातार भाडाको घरबाट दैनिक सेवा प्रवाह हुँदै आएकोमा वि.सं. २०७० साल वैशाख १२ गते देखि नगरपालिकाले आफ्नै कार्यालय भवनवाट सेवा प्रवाह गरिरहेको छ।
भौगोलिक दृष्टिकोणले झण्डै मध्य नेपालमा पर्ने र प्रशासनिक दृष्टिकोणले गण्डकी प्रदेशमा पर्ने पहाडी जिल्ला बागलुङको पूर्वी इलाकामा प्रसिद्ध कालीगण्डकी र काँठेखोलाको सङ्गम इलाकामा यो नगरपालिका अवस्थित छ।
पर्वत र म्याग्दी जिल्लासँग जोडिएको बागलुङ नगरपालिकामा बागलुङ कालिका मन्दिर, जङ्गेश्वर महादेव मन्दिर, निरायघाट, आदि यहाँका प्रमुख धार्मिक स्थल हुन्।
वि.सं. २०७४मा सम्पन्न स्थानीय तहको निर्वाचनमा एमालेका जनकाराज पौडेल नगर प्रमुख पदमा र राप्रपाका सुरेन्द्र खड्का उपप्रमुख पदमा निर्वाचित भएका छन्।
दक्षिण कोरियाको इन्स्टिट्युट फर नेश्नल सेक्युरिटी स्ट्र्याटेजीका अनुसार १४० सैन्य अधिकृतहरूको हत्या भएको र अन्य २०० जनालाई कारागारमा राखिएको वा पदमुक्त गरिएको थियो।
कोरियाको किम इल सुङ युनिभर्सिटीबाट भौतिकशास्त्र र किम इल सुङ मिलिटेरी एकेडेमीबाट सैन्य शास्त्रमा गरी दुई विषयमा स्नातकोत्तर गरेका छन् ।
द वाशिंगटन पोस्टसँगको अन्तरवार्तामा उनकी सानी आमा को यंग सकले भनेकी छिन्, “किम समस्या उत्पन्न गर्ने बालक त थिएनन् तर उनी चकचके र सहनशील थिएन ।
सन् १९५० को दशकमा किम जङ-अनका हजुरबुवा किम इल-सङले कम्युनिस्ट विश्वमा नौलो परम्परा स्थापित गरे - आफ्नै वंशमा उत्तर कोरियाको नेतृत्व जाने।
औलोको जोखिम कम गर्न झुल तथा लामखुट्टे भगाउने रसायनहरूको प्रयोग गरेर लामखुट्टेको टोकाइ कम गर्ने वा लामखुट्टेको नियन्त्रणका लागि कीटनाशक औषधिहरू छर्कने तथा घर वरपर पानी जमेका खाल्टाखुल्टी पुर्ने गर्नु पर्छ।
औलोको उच्च जोखिममा रहेका ठाउँहरूमा शिशुहरू तथा गर्भावस्थाको पहिलो चरण पार गरेका गर्भवती महिलाहरूलाई सल्फाडोक्सिन वा पाइरिमेथामाइन जस्ता औषधि सिफारिस गरिएको छ।
त्यस्तै दोस्रो औषधिको रूपमा मेफ्लोक्विन, ल्युम्फ्यान्ट्राइन वा सल्फाडोक्सिन/पाइरिमेथामाइन जस्ता औषधिहरूको प्रयोग गरिन्छ।
औलोको परजीवीमा औषधि प्रतिरोध बढ्दै गएको हुनाले बारम्बार औलो फैलिने स्थानहरूमा सकेसम्म रोगको पहिचान भएपछि मात्र औषधि दिन सिफारिस गरिएको छ।
बारम्बार औलो फैलिने स्थानहरूमा क्लोरोक्विन नामको औषधिको प्रतिरोध क्षमता भएको प्लाज्मोडियम फाल्सिपारम नामको परजीवी फैलिने गरेको पाइन्छ।
प्लाज्मोडियम समूहका पाँच प्रजातिहरूले मानिसमा रोगको सङ्क्रमण गराउँछन् भने तिनीहरू एक मानिस हुँदै अन्य मानिसहरूमा पनि सर्न सक्छन्।
औलोको पहिचान गर्न रगतको नमुनालाई सुक्ष्मदर्शक यन्त्रले हेर्ने वा एन्टिजेनमा आधारित र्यापिड डाइग्नोस्टिक परीक्षण गर्ने गरिन्छ।
पलिमराज चेन रियाक्सनको प्रयोग गरेर परजीवीको डिएनए पत्तालगाउने विधि पनि विकसित गरिएको छ तर मूल्य तथा जटिलताका कारण यो विधि औलो बारम्बार फैलिने स्थानहरूमा उल्लेख्य मात्रामा प्रयोग गरिँदैन।
यदि निरन्तर रूपमा औलोका कीटाणुहरूको सम्पर्कमा नरहने हो भने यो रोग लागेपछि मानव शरीरले प्राप्त गर्ने प्रतिरोध क्षमता केही महिना वा वर्षमा हराएर जान्छ।
बिहीबार भएको ऐतिहासिक जनमत संग्रहमा "स्कटल्याण्ड एक स्वतन्त्र राष्ट्र बन्नु पर्छ कि पर्दैन?" भन्ने प्रश्नमा ५५ प्रतिशत स्कटल्याण्ड नागरिकले "हुन्न" भनि मतदान गरेपछि संयुक्त अधिराज्य टुक्रिने सम्भावना टरेको हो।
एलिजाबेथ प्रथमको निधनपछि स्कटल्याण्डलाई जेम्सलाई बेलायतमा निम्त्याएर राजा बनाइयो र ब्रिटेन र स्कटल्याण्डलाई मिलाएर युनाइटेड किङडम बनाउने सहमति भयो ।
पक्षीहरूको हत्या मत्रै कपडाहरू बनाउनको लागि प्रयोग हुने कुराको विरोध गर्दै सन् १८९९ मा महिलाहरूको एक समूहले 'फर, फिन र फिटर फोल्क' नामक एक पङ्क्षी संरक्षण सङ्गठनको गठन गरेका थिए।
सन् १९४९बाट यो समूह शाही पङ्क्षी संरक्षण समाज को रूपमा चिनिन्छ, र आज यसमा १० लाख भन्दा बढी सदस्यहरू छन् र यो युरोपको सबैभन्दा ठूलो र प्रभावकारी संरक्षण संस्था मध्ये एक हो।
भर्खरै जन्मिएका भाले र पोथी प्रत्येकले आफ्नो 'मनपर्ने' पहिचान गर्दछन्, जसले उनीहरूको मात्र हेरचाह गर्ने र केही कुरा सिकाउँन मद्दत गर्दछन्।
वयस्कहरूले साना जन्मिएका बच्चाहरूलाई यो सीप प्रायः आफ्नो ढाडमा बोकेर सिकाउने गर्दछन् जसमा वयस्कहरूले उनीहरूलाई ढाडमा बोकेर पानी मुनि डुबुल्की खेल्छन् र साना बच्चाहरूलाई पानीमा तैरिरहन छोड्दिन्छन्।
सिउरे डुबुल्कीचरा, पूर्वजगत मा पाइएको ग्रेब प्रजातीको सबैभन्दा ठूलो सदस्य हो जसमा ठूला प्रजातीहरू भने दक्षिण र उत्तर अमेरिकामा बसोबास गर्ने गर्दछन्।
व्यावसाय तथा सङ्गठनमा व्यवस्थापन भन्नाले जनशक्तिलाई उपलब्ध भएको श्रोतको प्रयोग गरी संस्थाको उद्देश्य तथा लक्ष्य प्राप्त गर्ने तर्फ समन्वयको कार्यलाई जनाउँदछ ।
कुनै पनि संगठनको पुर्वनिर्धारित लक्ष्य तथा उधेस्या प्राप्तिको लागि आवस्यक पर्ने साधन स्रोत को सङ्कलन गर्ने , तिनीहरूको समन्वय गर्ने र व्याबस्थित तरिकाले परिचालन गर्ने प्रकृयालाई व्यावस्थापन भनिन्छ।
आफुसंग उपलब्ध रहेका सिमीत स्रोतसाधनहरुको व्यवस्थीत प्रयोगद्वारा पूर्वनिधारित उद्येश्य प्राप्तीका लागि आवश्यक व्यवस्था मिलाउने प्रक्रीया नै व्यवस्थापन हो ।
हेनरी फोयल परिभाषा : "व्यवस्थापनको अर्थ पूर्वानुमान गर्नु, तथा योजना बनाउनु, सङ्गठित गर्नु, आदेश दिनु, समन्वय गर्नु र नियन्त्रण गर्नु हो।
मध्य पहाडी क्षेत्रमा इपिल इपिल रूखको वृद्धि सामान्य हुने गर्दछ भने यस प्रजातिको रूख चिसो मौसममा ढिला बढ्ने गर्दछ तर गर्मीयाममा भने यसको उत्पादनमा अधिक वृद्धि हुन जान्छ।
यस वनस्पतिलाई विश्वव्यापी रूपमा डाले घाँसको रूपमा मात्र प्रयोग नगरी काठ, दाउरा, हरियो मल, छहारी र भू-संरक्षणको लागि प्रयोग गरिनुकासाथै यस वनस्पतिबाट विभिन्न औषधिहरू पनि बनाउने गरिन्छ।
यस प्रजातिको वनस्पतिलाई कम खेती वा उत्पादनमा कमी भएको कारण सन् २०१३ मा अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घले आफ्नो रातो सूचीमा कम चासोका वनस्पतिको रूपमा वर्गीकरण गरेको छ।
त्यस्तै १९औँ शताब्दीमा यसलाई अस्ट्रेलियामा पनि भित्र्याई रोपण गर्न सुरु गरिएको थियो जसकारण यसलाई सबै महादेशहरूमा विभिन्न उपयोगका लगि लगाइने गरिन्छ।
मिमोसिन नामक एक तत्व इपिल इपिलमा भएका कारण यस वृक्षमा कमै मात्रामा कीराहरू लाग्छन तथापि सन् १९८५ देखि १९८६ सम्म गरिएको एक अनुसन्धानले इपिल इपिललाई सिलिड नामक एक प्रजातिको जीवले आक्रमण गरी ठूलो मात्रामा क्षति पुर्‍याएको अनुसन्धानबाट खुल्न आएको थियो जसले नयाँ पातको मुनालाई नष्ट पार्ने गरेको देखिन्छ।