polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
नोव्हेंबर २३ १९७१ रोजी पाकिस्तानी राष्ट्राध्यक्ष याह्याखान यांनी पाकिस्तानमध्ये आणीबाणी लागू केली व युद्धास तयार रहाण्याचे देशवासीयांना आवाहन केले.
पाकिस्तानने हल्ला तर केला परंतु त्यात त्यांचा फारसा फायदा झाला नाही उलट भारताला आक्रमण करायला सबळ कारण मिळाले व दुसऱ्या दिवशीच इंदिरा गांधींनी भारतीय सेनेला ढाकाच्या दिशेने आक्रमण करायचे आदेश दिले व भारताने अौपचारिकरित्या युद्धाची घोषणा केली .
पाकिस्तानच्या स्थापनेपासून राजकारणात वर्चस्व ठेवणाऱ्या पश्चिम पाकिस्तानातील खास करून पंजाबी व पठाणी राजकारण्यांना बंगाली वर्चस्व होणे मान्यच नव्हते.
मार्च २७ १९७१ रोजी भारताच्या पंतप्रधान इंदिरा गांधी यानी पूर्व पाकिस्तानात चालू असलेल्या बांगला देशसाठीच्या स्वातंत्र्य लढ्याला पूर्ण पाठिंबा जाहीर केला व पूर्व पाकिस्तानी जनतेला जी मदत लागेल ती पुरवण्याचे आश्वासन दिले.
पूर्व पाकिस्तानात आत खोलवर घुसणे बरेच अवघड होते व भारतीय सेनेला त्यात जास्तीत जास्त वेळ लागेल असे पहाणे २) दरम्यान पश्चिमेकडून भारतात घुसून जास्तीत जास्त भूक्षेत्राचा ताबा मिळवणे.
ऑपरेशन पायथॉन या नावाखाली भारतीय नौदल व हवाईदलाने अमेरिकन पद्धतीप्रमाणे विमानवाहक युद्धनौकांचा वापर करून पूर्व पाकिस्तानात चितगाव येथील पाकिस्तानी विमानतळ उद्ध्वस्त केला.
९ ऑगस्ट १९७१ रोजी श्रीमती गांधींनी रशियाशी २० वर्षाचा मैत्रीचा करार करून सर्व जगाला खासकरून अमेरिकेला, ब्रिटन व फ्रान्ससारख्या देशांना धक्का दिला.
मार्च २७ १९७१ रोजी झिया उर-रहमान यांनी मुजिबूर रहमान यांच्या वतीने बांगला देशच्या स्वातंत्र्याची घोषणा केली व एप्रिलमध्ये छुप्या सरकारची स्थापना केली.
१६व्या शतकानंतर त्याचे आडनाव पागानेली दि मॉंतेमान्यो असल्याचे सांगितले गेले परंतु यास पुरावे नाहीत तसेच युजीन गरीब घरातून आला असे म्हणल्याने पानानेली घराण्यात त्याचा जन्म झाला असल्याबद्दल शंका आहे.
ह्याचे कारण १४ व्या शतकात अनेक सूफी संत ह्या ठिकाणी वास्तव्यास होते व तदनंतर त्यांच्या मृत्युपश्चात त्यांचे खुलदाबाद येथेच दफन करण्यात आले.
पहिला पुरस्कार प्राप्तकर्ता बंगाली सिनेमाचा उत्तमकुमार होता, ज्याला ॲंटनी फिरंगी आणि चिरियाखाना मधील कामगिरीबद्दल १९६७ मध्ये १५व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्काराने गौरविण्यात आले.
अभिनेते संजीव कुमार, ओम पुरी, नसीरुद्दीन शाह, मिथुन चक्रवर्ती, मोहनलाल आणि अजय देवगण या सहा कलाकारांनी हा पुरस्कार दोन वेळा जिंकला आहे.
राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कारांची स्थापना १९५४ मध्ये "उच्च सौंदर्याचा आणि तांत्रिक मानक आणि शैक्षणिक आणि संस्कृती मूल्य असलेल्या चित्रपटांच्या निर्मितीस प्रोत्साहित करण्यासाठी" केली गेली आणि प्रादेशिक चित्रपटांसाठी पुरस्कारांचा समावेश करण्याचे नियोजनही केले.
जरी भारतीय चित्रपटसृष्टीने सुमारे २० भाषा आणि बोलीभाषांमध्ये चित्रपटांची निर्मिती केली असली तरी हिंदी, मल्याळम, तामिळ, बंगाली, मराठी, कन्नड आणि इंग्रजी अशा सात प्रमुख भाषांमध्ये काम केलेल्या कलाकारांनी हे पारितोषिक मिळवले आहेत.
सतत २१ तास चालून शरीर थकलेल्या स्थितीत असतानाही बाजी आणि त्यांच्या मावळ्यांनी मोठ्या हिंमतीने ६ ते ७ तास खिंड लढविली आणि पराक्रमाची शर्थ केली.
सिद्दी मसूदचे सैन्य अडविताना कामी आलेले मराठी मावळे, धारातीर्थी पडलेले बंधू फुलाजी, जखमी झालेले स्वतःचे शरीर या कशाचेही भान बाजींना नव्हते.
मराठी सैनिकांच्या अभूतपूर्व अशा पराक्रमाने आणि बाजींसारख्या स्वराज्यनिष्ठांच्या पवित्र रक्ताने घोडखिंड पावन झाली म्हणूनच तिचे नाव पावनखिंड झाले.
घोडखिंडीतील लढाईत यांनी अतुलनीय पराक्रम गाजवला व छत्रपती शिवाजी महाराज विशाळगडापर्यंत पोहोचेपर्यंत शत्रुसैन्याला खिंडीत रोखून ठेवले.
दक्षिण अफ्रिकेतील, श्रीलंकेतील व तुर्कस्थानातील बिबट्यांचे वजन ९० किलोपर्यंत असते, तर मध्यपूर्व वाळवंटी भागातील बिबट्यांचे वजन २० किलो पर्यंत असते.
पर्जन्यवनातील बिबट्यांची त्वचा गडद सोनेरी रंगाकडे झुकणारी असते, तर वाळवंटी भागातील बिबट्यांची त्वचा काहीशी फिकट असते; थंड प्रदेशांमधे थोडी करडी असते.
कालिकण हे त्वचेतील रंगद्रव्य जास्त प्रमाणात तयार झाल्यामुळे हे बिबटे काळे दिसतात, तर पांढऱ्या वाघाचा पांढरा रंग कालिकणाच्या अभावामुळे असतो.
महाराष्ट्रात जे बिब्बा नावाचे झाड आढळते त्या झाडाच्या बियांमुळे माणसाच्या त्वचेवर पुरळ उठून ठिपके तयार होतात, यावरून मराठीत बिबट्या हे नाव पडले आहे.
बिबट्या ,बिबळ्या किव्हा वाघरू हा मार्जार कुळातील मोठ्या जातींमध्ये सर्वाधिक आढळणारा प्राणी आहे, परंतु मोठ्या जातींमध्ये आकाराने सर्वांपेक्षा लहान आहे.
नाना फडणवीस यांच्या नेतृत्वात बाराभाई म्हणून ओळखले जाणारे बारा मराठा सरदारांनी शिशुला नवीन पेशवे म्हणून बसविण्याचा प्रयत्न केला व त्याच्या नावावर राजवंश म्हणून राज्य करु लागले.
रघुनाथराव आपली सत्ता सोडून देण्यास तयार नसल्याने त्यांनी मुंबई येथे इंग्रजांकडून मदत मागितली आणि १७ मार्च १७७५ रोजी सूरतच्या करारावर स्वाक्षरी केली.
कॅप्टन पोपम यांच्या नेतृत्वात बंगालच्या आणखी एका तुकडीने गोहडच्या राणा यांच्या मदतीने महादजी शिन्दे लढाईची तयारी करण्यापूर्वी ४ ऑगस्ट १७८० रोजी ग्वाल्हेर ताब्यात घेतला.
१७७६ मध्ये फ्रेन्च आणि पूना दरबार यांच्यात झालेल्या करारानंतर मुंबई सरकारने राघोबाला गादीवर बसवन्याच्या हेतुने पून्यावर स्वारी करण्याचा निर्णय घेतला.
पुरंदर कराराने रघुनाथरावांना पेन्शन देण्यात आले आणि त्याचे कारण सोडले गेले, परंतु सलसेट आणि भरुच जिल्ह्यांचा महसूल ब्रिटिशांनी कायम ठेवला.
फेब्रुवारी १७८१ मध्ये ब्रिटिशांनी महादजी शिंदे यांना सिप्री शहरात पराभूत केले, पण त्यानंतर ब्रिटिशांनी केलेल्या प्रत्येक हालचालीचा महादजी शिंदे यांच्या मोठ्या सैन्याने पाठलाग केला आणि ब्रिटीश सैन्याचा रसद पुरवठा खंडित झाला.
ब्रिटीश सैन्याने मार्चच्या उत्तरार्धात एके दिवशी रात्रीच्या वेळी अचानक शिंदेंच्या सैन्यावर हल्ला केला आणि केवळ रसद पुरवठाच मिळविला नाही तर बंदूका आणि हत्तीदेखील पकडले.
परंतु त्यांना आडस येथे मराठ्यांचे सरदार हरिपंत फडके यांनी अडवले आणि १८ मे १७७५ रोजी झालेल्या आडसच्या लढाईत ब्रिटीश सैन्याचा पूर्णपणे पराभव झाला.
बंगालमधील ब्रिटीश गव्हर्नर जनरल वॉरेन हेस्टिंग्ज यांनी या निर्णयावर मुंबईच्या अधिकाऱ्यांना स्वाक्षरी करण्याचा कोणताही कायदेशीर अधिकार नाही या कारणास्तव हा करार नाकारला आणि थॉमस विन्डहॅम गॉडार्डला त्या भागातील ब्रिटीश हितसंबंध सुरक्षित ठेवण्याचा आदेश दिला.
या आदेशानुसार मुम्बई सैन्याला वाचवण्यासाठी, मजबुत करण्यासाठी उत्तर भारतातील कर्नल थॉमस विन्डहॅम गोडार्ड सैन्यासह खुप उशीरा पोहोचला.
म्हणूनच, बंगालच्या सर्वोच्च परिषदेने सूरतच्या कराराचा निषेध केला, कर्नल अप्टनला पुकारण्यासाठी आणि तातडीने नवीन तह करण्यास पुण्यात पाठवले.
प्रारंभी, महादजींचा वरचश्मा होता आणि मेजर कॅमकच्या नेतृत्वातील ब्रिटीश सैन्य त्रासलेले होते आणि सन्ख्येने कमी असल्याने त्याला हदूरपर्यत माघार घ्यावी लागली.
पुरंदरच्या कराराने रघुनाथराव यांना पेन्शन दिली गेली आणि त्याचे कारण सोडले गेले, परंतु सलसेट आणि भरुच जिल्ह्यांचा महसूल ब्रिटिशांनी कायम ठेवला.
ऑक्टोबर 2019 मध्ये घोषित केलेल्या कॉर्पोरेट पुनर्रचनेचा हा परिणाम आहे, परिणामी सर्व डिजिटल उपक्रम आणि दूरसंचार मालमत्ता या नवीन उपकंपनी अंतर्गत ठेवण्यात आल्या आहेत.
या नवीन उपकंपनीकडे रिलायन्स जिओ इन्फोकॉम लिमिटेडसह सर्व डिजिटल व्यवसाय मालमत्ता आहेत, ज्यामध्ये जिओ कनेक्टिव्हिटी व्यवसाय - मोबाईल, ब्रॉडबँड आणि एंटरप्राइझ तसेच इतर डिजिटल मालमत्ता ( अॅप्स, टेक बॅकबोन आणि हॅप्टिक सारख्या इतर तंत्रज्ञानातील गुंतवणूक, हॅथवे आणि डेन नेटवर्क्ससह इतर.
यांच्या आर्थिक आणि तांत्रिक सहकार्याने पाताळगंगा, रायगड, महाराष्ट्र येथे पॉलिस्टर फिलामेंट यार्न प्लांटची स्थापना करून पॉलिस्टर धागा व्यवसायाचा विस्तार केला.
रिलायन्सच्या विविध व्यवसायांमध्ये ऊर्जा, पेट्रोकेमिकल्स, नैसर्गिक वायू, किरकोळ, दूरसंचार, जनसंपर्क आणि कापड यांचा समावेश होतो.
रिलायन्स ही भारतातील सर्वात फायदेशीर कंपन्यांपैकी एक आहे, बाजार भांडवलाने भारतातील सर्वात मोठी सार्वजनिकरित्या व्यापार करणारी कंपनी आहे, आणि महसुलानुसार मोजली जाणारी भारतातील सर्वात मोठी कंपनी आहे.
रिलायन्स फ्रेश, रिलायन्स फूटप्रिंट, रिलायन्स टाइम आउट, रिलायन्स डिजिटल, रिलायन्स वेलनेस, रिलायन्स ट्रेंड, रिलायन्स ऑटोझोन, रिलायन्स सुपर, रिलायन्स मार्ट, रिलायन्स , रिलायन्स होम किचेन्स, रिलायन्स मार्केट आणि रिलायन्स ज्वेल सारखे अनेक ब्रँड येतात.
रिलायन्स हा भारतातील सर्वात मोठा निर्यातदार आहे, भारताच्या एकूण व्यापारी मालाच्या निर्यातीपैकी ८% आहे आणि १०० पेक्षा जास्त देशांमधील बाजारपेठांमध्ये प्रवेश आहे.
रिलायन्स सोलर, रिलायन्सची सौर ऊर्जा उपकंपनी, प्रामुख्याने दुर्गम आणि ग्रामीण भागात सौर ऊर्जा प्रणालीचे उत्पादन आणि किरकोळ विक्री करण्यासाठी स्थापन करण्यात आली.
हे सौर ऊर्जेवर आधारित उत्पादनांची श्रेणी देते: सौर कंदील, होम लाइटिंग सिस्टम, स्ट्रीट लाइटिंग सिस्टम, पाणी शुद्धीकरण प्रणाली, रेफ्रिजरेशन सिस्टम आणि सौर एर कंडिशनर्स.
मूडीज आणि & ने कंपनीच्या आंतरराष्ट्रीय कर्जासाठी अनुक्रमे 2 सकारात्मक दृष्टीकोन आणि + आउटलुक म्हणून गुंतवणूक ग्रेड रेटिंग प्रदान केली आहे.
2002-03 मध्ये, ने भारतातील दुसरी सर्वात मोठी पेट्रोकेमिकल्स कंपनी, इंडियन पेट्रोकेमिकल्स कॉर्पोरेशन लिमिटेड मधील बहुसंख्य हिस्सेदारी भारत सरकारकडून खरेदी केली, ने चे वडोदरा प्लांट ताब्यात घेतले आणि त्याचे नाव बदलून वडोदरा मॅन्युफॅक्चरिंग डिव्हिजन असे ठेवले.
हे बायो-फार्मास्युटिकल्स, फार्मास्युटिकल्स, क्लिनिकल रिसर्च सर्व्हिसेस, रिजनरेटिव्ह मेडिसिन, आण्विक औषध, कादंबरी उपचार, जैवइंधन, वनस्पती जैवतंत्रज्ञान आणि वैद्यकीय व्यवसाय उद्योगातील औद्योगिक जैवतंत्रज्ञान क्षेत्रातील रिलायन्स इंडस्ट्रीजच्या उत्पादनांचे उत्पादन, ब्रँडिंग आणि विपणन करण्यात माहिर आहे.
ने 23 तेल आणि वायू उत्पादन शेअरिंग कॉन्ट्रॅक्ट्समध्ये 30 टक्के हिस्सा घेतला ज्यात रिलायन्स भारतात कार्यरत आहे, ज्यात -6 ब्लॉकचा समावेश आहे $7.2 अब्ज.
कंपनीचे पेट्रोकेमिकल, रिफायनिंग, तेल आणि वायूशी संबंधित ऑपरेशन्स त्याच्या व्यवसायाचा गाभा आहे; कंपनीच्या इतर विभागांमध्ये कापड, किरकोळ व्यवसाय, दूरसंचार आणि विशेष आर्थिक क्षेत्र विकास यांचा समावेश आहे.
जुलै 2012 मध्ये, ने माहिती दिली की ते पुढील काही वर्षात त्याच्या नवीन एरोस्पेस डिव्हिजनमध्ये $1 बिलियन गुंतवणार आहे जे डिझाइन, विकसित, उत्पादन, उपकरणे आणि घटकांसह विमान, इंजिन, रडार, एव्हियोनिक्स आणि लष्करी उपकरणे आणि उपकरणे तयार करेल.
2010 मध्ये, रिलायन्सने ब्रॉडबँड सर्व्हिसेस मार्केटमध्ये इन्फोटेल ब्रॉडबँड सर्व्हिसेस लिमिटेडचे ​​अधिग्रहण करून प्रवेश केला, जो भारत सरकारने आयोजित केलेल्या चौथ्या पिढीतील स्पेक्ट्रम लिलावासाठी एकमेव यशस्वी बोली लावणारा होता.
2005 आणि 2006 मध्ये, कंपनीने वीज निर्मिती आणि वितरण, वित्तीय सेवा आणि दूरसंचार सेवा यामधील गुंतवणूक चार स्वतंत्र संस्थांमध्ये डिमर्ज करून आपल्या व्यवसायाची पुनर्रचना केली.
१९९५/९६ मध्ये, कंपनीने , सह संयुक्त उपक्रमाद्वारे दूरसंचार उद्योगात प्रवेश केला आणि भारतात रिलायन्स टेलिकॉम प्रायव्हेट लिमिटेडचा प्रचार केला.
18 ऑगस्ट 2021 रोजी, रिलायन्स इंडस्ट्रीज लिमिटेड ने सांगितले की त्यांनी महाराष्ट्रातील नागोठणे शहरातील त्यांचे उत्पादन युनिट बंद केले आहे.
वडील श्रीनिवास कृष्ण तथा अण्णाशास्त्री यांच्याकडे पारंपरिक पद्धतीने संस्कृताचे अध्ययन केल्यावर यांनी पुण्यात विष्णूशास्त्री वामन बापट यांनी सुरू केलेल्या आचार्यकुलात तीन वर्षे राहून वेदान्ताचा अभ्यास केला.
पारंपरिक अध्ययनातून झालेल्या तयारीची कल्पना आणि कदर असणारे रड्डी नावाचे शिक्षणाधिकारी (दंडीच्या काव्यादर्शावरचा सटीक ग्रंथ श्रीपाद कृष्ण बेलवलकर यांच्याबरोबर लिहिणारे संस्कृतज्ञ पंडित रंगाचार्य बालकृष्णाचार्य रड्डी यांचे पुत्र) यांच्यामुळे अर्जुनवाडकरांना इंग्रजी पहिलीत थेट प्रवेश मिळाला.
शिक्षणाच्या व्यापक उद्दिष्टांबद्दल स्पष्टता आणि शिक्षणाची आच असणाऱ्या विद्यार्थ्यांबद्दल अपार आस्था असणारे पुण्याच्या जिमखाना भावे स्कूलचे द्रष्टे मुख्याध्यापक नी.
त्यांनी निवृत्तीनंतर ज्ञानमुद्रा हा संगणक अक्षरजुळणी उद्योग सुमारे १४ वर्षं गौतम घाटे आणि सुरेश फडणीस या तरुण सहकाऱ्यांच्या मदतीने चालवला.
ज्ञानमुद्रेत अक्षरजुळणी झालेला विशेष उल्लेखनीय ग्रंथ म्हणजे मंगरूळकर-केळकरांनी संपादित केलेली आणि मुंबई विद्यापीठाने प्रकाशित केलेली ’ज्ञानदेवी’ .
मुंबईच्या एशियाटिक सोसायटीपासून केंब्रिज विद्यापीठापर्यंत अनेक ठिकाणी अर्जुनवाडकरांनी संस्कृत, योग, वेदान्त, उपनिषदे, भगवद्गीता, रससिद्धान्त अशा अनेक विषयांवर व्याख्याने दिली.
अर्जुनवाडकरांनी ज्ञान प्रबोधिनीच्या संस्कृत-संस्कृति-संशोधिका अर्थात संत्रिका या विभागाची स्थापना करून या विभागाला वेळोवेळी दिशादर्शन केले.
त्यांच्या प्रेरणेतून आणि संत्रिकेच्या माध्यमातून १९७६ च्या सुमारास सुरू झालेले अभिजात संस्कृत आणि इंग्रजी वाङ्मयाचे वर्ग पुढे सुमारे ३० वर्षं संस्कृतज्ञ लीला अर्जुनवाडकर आणि अरविंद गंगाधर मंगरूळकर, तसेच इंग्रजीचे अभ्यासक प्रा.
पुढचे शिक्षण कृष्ण श्रीनिवास अर्जुनवाडकरांनी स्वतःच्या हिमतीवर, जवळच्या मित्रांच्या मार्गदर्शनाच्या आधारावर, आणि फोटोग्राफीसह अनेक उद्योगांतून अर्थार्जन करून घेतले.
संस्कृताच्या भारतातील सद्यःस्थितीचा अभ्यास करण्यासाठी स्वातंत्र्यानंतर केंद्र सरकारने स्थापलेल्या संस्कृत कमिशनमधे कमिशनचे सचिव प्राच्यविद्यातज्‍ज्ञ रामचंद्र नारायण दांडेकर यांच्या प्रेरणेने अर्जुनवाडकरांनी काम केले, आणि कमिशनबरोबर भारतभर प्रवास केला .
ठिकठिकाणच्या संस्कृतज्ञांशी कमिशनच्या वतीने संस्कृतातून संवाद साधून त्यांचे म्हणणे कमिशनपुढे हिंदी-इंग्रजीतून मांडणे हे त्यांचे काम होते.
पुढील काळात सं-म-त अर्थात् संस्कृत-मराठी-तमिळ यांच्या भाषिक नात्यांबद्दल नवीन सिद्धान्त मांडणारे भाषातज्ज्ञ विश्वनाथ आबाजी खैरे, १९६० च्या दशकात काँग्रेस गवतामुळे निर्माण झालेल्या ॲलर्जीचा अभ्यास करणारे त्वचारोगतज्ञ अरविंद लोणकर, कृषि-अर्थशास्त्रज्ञ, महाराष्ट्रातील आर्थिक-सामाजिक चळवळींचे अभ्यासक आणि लेखक सखाराम हरी देशपांडे, संस्कृतज्ञ आणि मराठी कवी वसंत संतू पाटील हे त्यांचे या काळापासूनचे जवळचे मित्र.
ते वेदान्त, योग, तत्त्वज्ञान, संस्कृत साहित्यशास्त्र, मराठी व्याकरण अशा अनेक विषयांवर मराठी, इंग्रजी, आणि संस्कृत ह्या भाषांत ग्रंथस्वरूपात आणि स्फुटलेखरूपात विपुल लेखन करणारे मराठी विद्वान होते.
२००७ साली अंबाणी कुटुंबीयांची मालमत्ता ६० अब्ज डॉलर, म्हणजे वॉल्टन कुटुंबीयांपाठोपाठ दुसऱ्या क्रमांकाचे श्रीमंत कुटुंब ठरण्याइतपत हा उद्योग वाढला.
टाईम्स ऑफ इंडियाने शतकातील श्रेष्ठ चार व्यक्तींपैकी धीरूभाई एक आहेत असे गौरवोद्गार काढले, तर फिक्कीने २० व्या शतकातील साहसी पुरुष म्हणून धीरूभाईंचा गौरव केला.
त्यांच्या कामामुळे मुंबईतील एतद्देशीय व इंग्लंड, फ्रान्स, जर्मनी, अमेरिका इत्यादी परदेशांतील वैज्ञानिक सोसायट्यांनी त्यांना मानद सभासदत्व बहाल केले.
बालपणी लहानग्या रामकृष्णाची बुद्धिबळातील चमक पाहून एका इंग्रज गृहस्थांनी रामकृष्णाच्या वडिलांना त्याला इंग्रजी शाळेत पाठवण्यासाठी राजी केले.
या काळात त्यांनी प्राचीन संस्कृत वाङ्मय अभ्यासले व संस्कृत साहित्यिकांच्या जीवनकाळाबद्दल, कालनिश्चितीबद्दल, तसेच गुप्तकालीन इतिहासाबद्दल त्यांनी मोलाचे संशोधन केले.
शुक्ल पक्षात डोळ्याने दिसणारी चंद्राची कोर दिवसागणिक आकारमानाने मोठी होत जाते व पौर्णिमेला पूर्ण वर्तुळाकार पांढरे शुभ्र चंद्रबिंब दिसते.
टाटा केमिकल्स, टेल्को , टाटा इंडस्ट्रीज, टाटा टी, टाटा कन्सल्टन्सी सर्व्हिसेस आणि टायटन इंडस्ट्रीज ही या काळात सुरू झालेल्या काही महत्त्वाच्या कंपन्यांची नावे होत.
रसायने, पोलाद, वाहननिर्मिती, माहिती तंत्रज्ञान, दूरसंपर्क, ऊर्जा, चहा आणि आतिथ्य या क्षेत्रांत या समूहातील कंपन्या प्रामुख्याने आघाडीवर आहेत.
भीमाशंकर अभयारण्य क्रमांक एकमध्ये श्री क्षेत्र भीमाशंकर मंदिर आणि परिसरातील जंगलाचा भाग समाविष्ट होतो, तर भीमाशंकर अभयारण्य क्रमांक दोनमध्ये ठाणे, रायगड, जिल्हय़ातील जंगलाचा समावेश आहे.
येथील जंगलात आंबा, जांभूळ, उंबर, अंजन, शेंद्री, पिसा, ऐन, साग, मोह, बांबू, हिरडा, करवंदे आणि आईन अशा वैविध्यपूर्ण वनस्पती आणि अनेक दुर्मिळ औषधी वनस्पती आहेत.
तसेच बिबटय़ा, वाघ, सांबर, हरीण, कोल्हा, साळिंदर, भेकर, लांडगा, वानर, तरस, काळवीट, मोर असे अनेक प्रकारचे वन्यजीवदेखील भीमाशंकरच्या अभयारण्यात पाहायला मिळतात.
इथे पट्टेवाले वाघ, बिबळे , रानगवे, सांबरे, भेकरे, रानडुकरे, वानरे, चितळ, नीलगायी, चौशिंगे, अस्वले, भुईअस्वले, रानमांजरे, कृष्णमृग, उडत्या खारी, तरस, कोल्हे, लांडगे, ससे असे पुष्कळ प्राणी आहेत.
'सच है'च्या सेटवरती तेच झाले, पुण्याच्या फिल्म इन्टिट्यूटमधून अभिनय शिकून आलेला चित्रपटाचा नायक नवीन निश्चल म्हणाला, 'ही काळी मद्रासीण' कुठून पकडून आणली?' पण जेव्हा सिनेमा प्रदर्शित झाला, तेव्हा एकच हंगामा झाला.
'कान में झुमका, चाल में ठुमका, लगे पचासी झटके, हो तेरा रंग है नशीला, अंग-अंग है नशीला. सिनेमागृहात प्रेक्षकांनी पडद्यावर नाणी फेकून या 'काळ्या मद्रासिणीचे स्वागत केले.
त्यानंतर पुढच्याच वर्षी, १९७१ साली, रेखाला तीन चित्रपट मिळाले, विनोद मेहराबरोबरचा 'एलान', संजय खानबरोबरचा 'हसीनों के देवता' आणि प्रेमेंद्रबरोबरचा 'साज और सनम'.
१९८० मध्ये प्रदर्शित झालेल्या 'फटाकडी' या मराठी चित्रपटामध्ये 'कुठं कुठं जायाचं हनिमुनला.' या लावणीवर तिने केलेले नृत्य प्रचंड गाजले.
आज त्या दरवाज्याच्या उजव्या हाताला राजा बेनीसिंह किल्लेदाराची व त्यांच्या सैनिकांची समाधी आहे, त्या मध्ये बेनीसिंहची समाधी ही अष्टकोनी आहे तर बाकीच्या समाधी चौकोनी आहे, अशा एकूण चार समाधी आहेत.
त्याच्या उजव्या भागास बारूद खाना असून त्याची वास्तू अजूनही शाबूत स्थितीत आहेत, त्यामध्ये ४ ते ५ फुटावर कप्पे आहेत जेणेकरून बारूदाला ओल येऊ नये.
त्या पासून डाव्या हाताला पुढे गेल्यावर एक शिव मंदिर आहे पण त्या मध्ये शिवपिंड आज अस्तिवात नाही तरीही ती जागा व तिथे पूर्वेस एक झरोका असलेली खिडकी आहे.
मोट्या मस्जित च्या मागे किल्ल्यावरील सर्वात मोठा बुरुज आहे ज्याचे नाव बहराम बुरुज त्याला 8 मोट्या खिडक्या आहे ज्या तुन सारखी थंड हवेचा अनुभव होतो आणि त्या बुरुजावर एक शिलालेख सुद्धा आहे ज्यावर उर्दू किंवा अरबी भाषेत कोरलेलं आहे की पौर्णिमेच्या रात्री चंद्र व तारे या बुरुजाच्या अधीन येतात किंवा जो पर्यंत चंद्र सूर्य तारे आहे तो पर्यंत या बुरुजचं अस्तित्व राहील असे काही लेखकांनी लिहिले आहे बुरुजाच्या रक्षणासाठी वरच्या बाजूला 2 बांगली तोफा सुद्धा आहे आणि बहराम बुरुजाच्या बाजूलाचं मोजरी बुरुज आहे त्याच्याच बाजूला मोजरी दरवाजा जो मोजरी गावाकडे जातो त्या गावाच्या नावावरूनच या दरवाज्याचे व बुरुजाचे नाव पडले असावे.
बहमनी सुलतानाच्या काळात सातपुड्याच्या संरक्षणासाठी शहाबुदीन अहमदशहाने हा बलदंड किल्ला बांधून उत्तरेकडून होणाऱ्या आक्रमणाला पायबंद घालण्याचा प्रयत्न केला.
उभ्या चढणीचे टप्पे किंवा कडे, सुळके, एक हात किंवा पाय यांनाच आधार घेता येईल अशा लहान भेगा संपूर्ण शरीर सामावून घेणाऱ्या खडकातील विदरे , आरोहकाचे हातपाय एकाच वेळी दोन्ही डगरींना स्पर्श करू न शकणाऱ्या घळ्या यांसारख्या कठीण गोष्टींवर चढून जाणे खडकारोहणात येते.
यूरोप खंडातील व अमेरिकेतील पुष्कळशा केंद्रांतील आरोहकांना खास साधनसामग्रीची व विशिष्ट तंत्रज्ञानाची जेथे गरज जाणवते अशा वैशिष्ट्यपूर्ण खडकारोहणाबद्दल बरीच आवड दिसून येते.
घसरंडवजा बर्फाच्या चढणीवर किंवा कठीण बर्फावर कुशल गिर्यारोहक या हिमकुऱ्हाडीचा उपयोग चढण्यास योग्य पायऱ्या खोदण्याकरिता करतो.
मनोरंजनाबरोबर त्याला आपले सर्वसामर्थ्य पणास लावण्याची जिद्द पुरी करता येते; इतकेच नव्हे, तर उंच पर्वतक्षेत्रात शास्त्रीय संशोधन व अभ्यास करणे त्यास शक्य होते आणि लष्कराला देशाच्या संरक्षणाच्या दृष्टीने पर्वताच्या युद्धशास्त्रात निपुणही करता येते.
गिर्यारोहणाची प्रेरणानिसर्गावर विजय मिळविण्याची व जे अजिंक्य दिसते ते जिंकण्याची मानवाची नैसर्गिक इच्छा, त्याची साहसी वृत्ती, अज्ञात क्षेत्राचे संशोधन करण्याची त्याची जिज्ञासा या गिर्यारोहणाच्या प्रेरक शक्ती आहेत.
कॅनडा व ऑस्ट्रेलिया ही अनुक्रमे युनायटेड किंग्डम व अमेरिकेच्या कमानीखाली लढणारी राष्ट्रे होती तर पोलंड व चेकोस्लोव्हेकियानी छुप्या कारवाया व गनिमी काव्याच्या रूपात युद्धात भाग घेतला.
चेस ऑलिंपियाड, कॅंडिडेट मास्टर्स अशा एकेक स्पर्धा पादाक्रांत करत जाणाऱ्या ह्या उमद्या खेळाडूची गाठ, जागतिक विजेतेपदासाठी पडली, ती थेट मिखाईल बोट्विनिक सारख्या असामान्य खेळाडूशी!
भल्याभल्यांचे अंदाज धुळीला मिळवीत ह्या पठ्ठ्याने बॉट्विनिकसारख्या महारथीला सपशेल खडे चारले आणि सर्वात तरुण विश्वविजेता होण्याचा मान मिळवला.
१९८८ साली, वयाच्या ५१ व्या वर्षी 'ब्लिट्झ चेस' ह्या अतिवेगवान खेळात त्याने कास्पारोव आणि कारपॉव सारख्या तरण्या खेळाडूंना हरवून जेतेपदाचा मुकुट चढवला होता!
ह्याचे कारण म्हणजे ताल केवळ खेळ्यांचे पृथक्करण आणि कारणमीमांसा करून थांबत नाही तर तो त्या खेळ्यांमागची अंतःप्रेरणा काय असेल ह्याचा शोध घेण्याचा प्रयत्न करतो आणि तिथेच आपण नतमस्तक होतो.
पूर्वीच्या सोवियेत संघराज्यातल्या, लात्विया नामक प्रांतातल्या रिगा ह्या गावी, एका डॉक्टरपित्यापोटी जन्मलेल्या ह्या बालकाने वयाच्या आठव्या वर्षी पित्याच्याच देखरेखीखाली बुद्धिबळाचा ओनामा केला.
सुरुवातीला खेळात फारशी चमक नसलेल्या तालने 'रिगा पायोनियर्स' ह्या चेस क्लबमधे अलेक्सांडर कोबलेंट्सच्या मार्गदर्शनाखाली सराव सुरू केला.
ह्या स्पर्धेतली त्याची कामगिरी एवढी चमकदार होती की त्याने पुरेसे आंतरराष्ट्रीय सामने खेळलेले नसताना देखील आपल्या काटेकोर नियमांना बगल देऊन 'फिडे'ने त्याला ग्रॅंडमास्टर किताब बहाल केला!
वजिरासारख्या मातब्बर मोहोऱ्याचे बलिदान तो असा वेड्यासारखा देऊन टाकी की समोरचा खेळाडू चक्रावून वेडा होऊन जाई की नक्की आहे तरी काय ह्याच्या मनात?
नंदा या आयडियल हायस्कूलमध्ये असताना वयाच्या बाराव्या वर्षी कुलदैवत या दिनकर पाटलांच्या मराठी चित्रपटात अभिनेत्री म्हणून झळकल्या, तर त्यांना त्यांचे मावसकाका व्ही.
सदाशिव जे रावकवि दिग्दर्शित शेवग्याच्या शेंगा, राजा परांजपे दिग्दर्शित देव जागा आहे, देवघर, यशवंत पटेकरांचा झालं गेलं विसरून जा, हंसा वाडकरसोबतचा मातेविना बाळ हे ते चित्रपट.
नंदाने चित्रपटांत लहानपणी बेबी नंदा या नावाने बालकलाकार म्हणून मंदिर, जग्गू, शंकराचार्य, अंगारे, जगद्‌गुरू आदी १५ ते १६ चित्रपटांत, आणि तरुणपणी अनेक हिंदी चित्रपटांत नायिकेच्या भूमिका केल्या.
आजारी माणसाने अनेक वर्षे वा काळ मद्यापासून दूर राहिल्यानंतर जर पुन्हा मद्यपान सुरू केले तर आजार ज्या पातळी दारू थांबली होती त्या पातळीपासून वर बाढत जातो.
दारूचे व्यसन, ज्याला दारू निर्भरता पण म्हणतात एक निष्क्रिय करून देणारे व्यसनी विकार आहे ज्याला बाध्यकारी आणि अनियंत्रित दारूच्या व्यसनाच्या रूपात निरूपित केले जाते जेव्हा की पिण्यारेच्यास आरोग्यावर वाइट प्रभाव पड़तो आणि त्याच्या जीवनात नकारात्मक सामाजिक परिणाम पाहिला मिळतो.
अन्य नशा आण्णारे गोळ्यांची लत सारख्या शराबीपनाला चिकित्साच्या दृष्टि ने एक इलाज़ योग्य आजाराच्या रूपात परिभाषित केले गेले आहे.19वीं शताब्दी आणि 20वीं शताब्दीची सुरुवातीत दारू वर निर्भरताला शराबीपन शब्द द्वारा प्रतिस्थापित करण्यात अगोदर याला मदिरापान म्हणटले जात होते.
दारुच्या सेवनाने शारीरिक स्वास्थ्य वर पडणारे प्रभावात लीवरचे रोग, मिरगी, बहुतंत्रिकाविकृति, मादक मनोभ्रंश, हृदय रोग, पोषणीचे अभाव, यौन दुष्क्रिया आणि अनेक स्रोतांनी होणारे मरण असु शकते.
शारीरिक स्वास्थ्य वर पडणारे अन्य प्रतिकूल प्रभावांमध्ये हृदय आणि रक्तवाहिकासंबंधी आजार, कु-अवशोषण, दारू मुळे लीवर ते आजार आणि कैंसर आहे.
भारतीय राजकारणातील भीष्माचार्य दादाभाई नौरोजी (जन्म : वर्सोवा-मुंबई, ४ सप्टेंबर, इ.स. १८२५; - महालक्ष्मी-मुंबई, ३० जून, इ.स. १९१७) हे पारशी विचारवंत, शिक्षणतज्ज्ञ, कापूस-व्यापारी व भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातल्या राजकारण्यांच्या पहिल्या पिढीतील होते.
त्यांनी लिहिलेल्या पॉव्हर्टी ॲन्ड अन-ब्रिटिश रूल इन इंडिया या पुस्तकाने भारतातील संपत्तीचा ओघ ब्रिटनकडे कसा वाहिला जात होता, याकडे लक्ष वेधले.
पोलिसांचा म्होरक्या अंत्यत चाणाक्ष अधिकारी सॅम्युएल गेरार्ड लगेचच ताडतो कि या भागात कैद्याना पायी पळण्याशिवाय पर्याय नाहि व जखमी अवस्थेत तो काही मैलाचा आतच असेल असा अंदाज लावतो व सर्वत्र शोधाचे आदेश देतो.
रिचर्ड इकडे एका जवळच्या गावातील हॉस्पीटल मध्ये पोहोचतो व लपुन स्वता:वर शुष्रुशा करून घेतो व दाढी काढून तेथील एका पेशंटचात नाष्टा करून बाहेर पडतो.
तसेच मरण्या अगदी थोड्याचवेळा आगोदर रिचर्डच्या पत्नीने ९११ला फोन केलेला असतो व फोनवर ती 'रिचर्ड नाहि, रिचर्ड नाहि' असे ओरडत असते.
द फ्युजिटिव्ह 1993 चा अमेरिकन अॅक्शन थ्रिलर चित्रपट आहे जो 1960 च्या दशकात रॉय हगिन्सने तयार केलेल्या त्याच नावाच्या टेलिव्हिजन मालिकेवर आधारित आहे.
हा चित्रपट अँड्र्यू डेव्हिस यांनी दिग्दर्शित केला होता आणि यात हॅरिसन फोर्ड, टॉमी ली जोन्स, सेला वॉर्ड, जो पँटोलियानो, अँड्रियास कॅटसुलास आणि जेरोन क्रॅबे यांनी भूमिका केल्या होत्या.
गेरार्ड शेवटी रिचर्डला शोधुन काढतो व पोलिसांन शरण येण्याची विनंती करतो परंतु रिचर्ड त्याऍवजी कालव्याच्या शेवटी असलेल्या धबधब्या मध्ये उडी टाकतो.
कृत्रिम अवयव संस्थेमध्ये रिचर्ड खोटे ओळख पत्र बनवुन प्रवेश मिळवतो व कंप्युटर वरून त्याला आठवते त्याप्रमाणे खुनीशी झटापट होताना कृत्रिम अवयव कोणता आहे व तो शहरामध्ये कोणाकोणाला आहे याची माहिती मिळते
प्रथम पोर्तुगीज आणि नंतर जपानी शासकांनी केलेल्या अत्याचारी कारभारामुळे त्रस्त झालेल्या तिमोरी जनतेत असंतोष पसरून त्यांनी दोस्त राष्ट्रांच्या मदतीने जपानी सैन्यावर गनिमी हल्ले सुरू केले.
त्यांच्या स्वातंत्र्यवादी आघाडीच्या नेत्यांनी नोव्हेंबर १९७५ मध्ये पोर्तुगालचा अंमल झुगारून स्वतंत्र तिमोर लेस्ट स्थापन करीत असल्याची घोषणा केली.
पोर्तुगिजांचा तिमोर लेस्टवरचा अंमल संपल्यावर तिथे कम्युनिस्टांचे सरकार येईल या भीतीने पश्चिमेकडचा शेजारी देश इंडोनेशियाने १९७५ च्या डिसेंबरमध्ये आपले लष्कर पाठवून तिमोर लेस्टवर हल्ला केला.
इंडोनेशियाचे लष्कर व तिमोरी बंडखोर संघटनांच्या सशस्त्र चकमकी आणि त्यातून सुमारे एक लाख तिमोरींचा मृत्यू यामुळे तिमोरी जनता पिचून गेली.
१९७५ साली पूर्व तिमोरने पोर्तुगालपासून स्वातंत्र्याची घोषणा केली, पण त्याच वर्षी इंडोनेशियाने पूर्व तिमोरवर लष्करी कारवाई करून कब्जा मिळवला व पूर्व तिमोर आपल्या देशाचे २७वे राज्य असल्याचे जाहीर केले.
आमंत्रित प्राध्यापक आणि संशोधन कार्यासाठी : अमेरिकेतील प्रिन्सटन, थेल, हॉर्वर्ड विद्यापीठे, जर्मनीमधील म्युन्सर व एरलॉगन विद्यापीठे, आणि कॅनडातील मॉन्ट्रिऑल विद्यापीठ
भारतातील पुणे विद्यापीठात, मुंबईतील टाटा इन्स्टिट्यूट ऑफ फंडामेन्टल रिसर्चमध्ये आणि कलकत्त्यात इंडियन स्टॅटिस्टिकल इन्स्टिट्यूटमध्ये संशोधनासाठी आमंत्रण
योगसाधनेत गर्क आणि जगापासून परावृत्त अशआ शंकराला जागृत करण्यासाठी आणि त्यांचे लक्ष स्वतःकडे वेधण्यासाठी पार्वतीने देवतांना मदतीसाठी आवाहन केले.
शंकराने पार्वतीच्या संकल्पामागचे कारण व तिचे खरेच आपल्यावर प्रेम आहे का नाही हे जाणून घेण्यासाठी वेषांतर करून पार्वतीची भेट घेतली आणि शंकराच्या क्रोधी, रागीट स्वभाव, त्याचे जंगलात भणंगासारखे राहणे, संसाराकडे बिलकुल लक्ष नसणे, इ.
स्थल पुराणानुसार, पार्वती हिने तपस्वी शिवाला जिंकण्यासाठी आणि गृहस्थ जीवनात परत आणण्यासाठी हेमाकुटा टेकडीवर, आता हंपीचा एक भाग असलेल्या, तिच्या तपस्वी, योगिनी जीवनशैलीचा पाठपुरावा केला.
पम्पा हा संस्कृत शब्द, कन्नड शब्द हंपा मध्ये बदलला आणि पार्वती ज्या ठिकाणी शिवाचा पाठलाग करत होती ते ठिकाण हम्पे किंवा हम्पी म्हणून ओळखले जाऊ लागले.
स १५०० पर्यंत हंपी-विजयनगर हे बीजिंग नंतर जगातील दुसरे सर्वात मोठे मध्ययुगीन-युगातील शहर होते आणि कदाचित भारतातील सर्वात श्रीमंत शहर होते.
विजयनगरच्या शासकांनी कला, विद्या आणि शिक्षणविकासाला चालना दिली आणि त्याचबरोबर बलाढ्य सैन्य तयार करून आपल्या उत्तर आणि पूर्व सीमांवरील अनेक सल्तनतांना झुंज देत दूर ठेवले.
युनेस्कोने म्हणण्यानुसार यां "किल्ले, नदीकाठची रम्य ठिकाणे, राजवाडे आणि धार्मिक इमारती, मंदिरे, तीर्थस्थाने, असंख्य स्तंभ असलेले मंडप, स्मारके, गोपुरे, चेकनाके, तबेले, पाणी वाहून नेणारे कालवे आणि इतर अनेक" गोष्टींचा समावेश आहे.
इमारतींमध्ये प्रामुख्याने दक्षिण भारतीय हिंदू कला आणि स्थापत्यकलेचे पालन केले गेले जे ऐहोल-पट्टडकल शैलीशी संबंधित होते, परंतु हंपीच्या बांधकाम व्यावसायिकांनी कमळ महाल, सार्वजनिक स्नानगृह आणि हत्तींच्या तबेल्यांमध्ये भारतीय वास्तुकलेचे घटक देखील वापरले.