polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ज्यूटच्या धाग्यांना विविध प्रकारचे रंग देऊन त्यापासून शबनम बॅग, आसने, शिंकाळी, पर्सेस अशा शोभेच्या वस्तू गृहउद्योगातून तयार केल्या जातात.
मुख्य म्हणजे भूमिकेची गरज म्हणून त्यांनी केलेल्या थोड्या लाऊड अभिनयाला मधुरा वेलणकर-साटम यांच्या संयत अभिनयाची उत्तम जोड मिळाली आहे.
अश्विनने फेकलेल्या रिॲलिटी शोच्या जाळ्यात पैशाच्या हव्यासापायी अमित अलगद अडकत जातो, त्यासाठी बायकोच्या नकळत तिला आणि आपल्या नात्यालाही पणाला लावतो.
'मिस्टर ॲन्ड मिसेस' हे नाटक म्हणजे रिॲलिटी शो आता कुठल्या थरापर्यंत जाऊ शकतात आणि सर्वसामान्यांच्या आयुष्यात किती आणि कशी ढवळाढवळ करू शकतात, त्याचे उत्तम उदाहरण आहे.
या शोजमध्ये पैसा भरपूर मिळतो आणि र‌िॲलिटीच्या नावावर अनेकदा खोटरडेपणाही केला जातो हे मान्य असले, तरी या र‌िॲलिटी शोजनी मानवी नात्यांचा बाजार मांडला आहे हेही तितकेच खरे आहे.
द्रष्टा : दृश्‌ धातूचे अनद्यतन भविष्यकाळाचे (म्हणजे आजचा दिवस सोडून उद्याच्या आणि पुढच्या काळासाठी वापरावयाचे) तृतीय पुरुषी एकवचनी रूप.
यावरून अवशिष्ट, अशिष्ट, शिष्टमंडळ, शिष्टसंप्रदाय, शिष्टसंभावना, शिष्टसंमत, शिष्टाई, शिष्टाचार, शिष्टाशिष्टभेद, वगैरे.
उदा० कर्तृपासून करिष्ठ, कृशपासून क्रशिष्ठ, पटुपासून पटिष्ठ, मतिमत्‌ पासून मतिष्ठ, महत्‌ पासून महिष्ठ, मृदु पासून म्रदिष्ठ, स्तविष्ठ, स्रविष्ठ, वगैरे अनेक.
संस्कृतमधून मराठीत आलेले तत्सम शब्द हे जसेच्या तसे आल्याने, त्यांच्यांमध्ये ष्ट आणि ष्ठ हे प्रत्यय लावून बनलेले शब्द मराठी भाषेत समाविष्ट आहेत.
डेल फ्रेल व तोशियो मुराकामी यांच्यासमवेत केलेल्या संशोधनात त्यांनी असे दाखवून दिले की, सौम्य गॅमा किरण ‘रिपीटर्स’ हे सुपरनोव्हाच्या अवशेषांशी निगडित न्यूट्रॉन तारे असतात व त्यांचे चुंबकीय क्षेत्र खूप उच्च असते.
पॅलोमार ट्रान्झिएंट फॅक्टरी म्हणजे रात्रीच्या आकाशाचे निरीक्षण करणाऱ्या यंत्रणेतून अतिप्रकाशमान नवतारा, कॅल्शियम संपृक्त नवतारा व प्रकाशमान लाल नवतारा यांचे संशोधन ते करीत असून त्यात त्यांनी ऑप्टिकल ट्रान्झिएंटचे नवे गट शोधले आहेत.
श्रीनिवास रामचंद्र कुलकर्णी हेे एक मराठी खगोल भौतिकशास्त्रज्ञ कॅलिफोर्निया इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी या संस्थेत काम करतात.
पुढे १९८३मध्ये डॉक्टरेट मिळविल्यानंतर ते बर्कले येथील कॅलिफोर्निया इन्स्टिट्यूट ऑफ टेक्नॉलॉजी या संस्थेत प्राध्यापक झाले.
इंटरस्टेलर मेडियम पल्सार, ब्राऊन ड्वार्फ , सॉफ्ट गॅमा रे रिपीटर्स, गॅमा किरणांचे स्फोट, ऑप्टिकल ट्रान्झियंट्स हे त्यांचे संशोधनाचे विषय होत.
याशिवाय, रॉयल सोसायटी ऑफ लंडन, युनायटेड स्टेट्स अ‍ॅकॅडमी ऑफ सायन्सेस, इंडियन अ‍ॅकॅडमी ऑफ सायन्सेस, रॉयल नेदरलँड्‌स अ‍ॅकॅडमी ऑफ आर्ट्‌स अँड सायन्सेस या चार नामांकित संस्थांचेही ते सदस्य आहेत.
फिल्मफेर सर्वोत्तम सहाय्यक अभिनेता पुरस्कार दरवर्षी फिल्मफेअर नियतकालिकातर्फे बॉलिवूडमधील सर्वोत्तम सहाय्यक अभिनेत्याला दिला जातो.
ज्या राजांनी अशा रितीने जैन धर्म अंगिकारला नाही त्यांना द्रव्याने, धाकाने जिंकून आपापल्या धर्मापासून भ्रष्ट करून जैतपाळाने त्यांना जैन धर्मात आणले.
एवढे करूनही त्याचे समाधान न झाल्याने त्याने वेगवेगळ्या ठिकाणच्या वैदिक ब्राह्मणांना आमंत्रित करून आपल्याला सिद्धि प्राप्त होण्यासाठी काय करावे लागेल असा प्रश्न त्यांना विचारला.
सातव्या दिवशी यज्ञाचा पूर्णाहुतीचा विधी पार पडला आणि एकाएकी अग्निकुंडातून एक छोटे तेजस्वी बालक प्रकट झाले आणि सिद्धिप्राप्तीसाठी तू साधूंची सेवा कर असे राजाला सांगून ते बालक अंतर्धान पावले.
अन्नछत्रात आलेल्या ब्राह्मणांना जैतपाळाने यज्ञातील बालकाची हकिगत सांगितल्यावर ब्राह्मणांनी आम्ही येथे फक्त अन्नछत्राचा लाभ घेण्यासाठी आलो आहोत आम्हाला सिद्धि वगैरे काही येत नाहीत असे सांगितल्याने जैतपाळ ब्राह्मणांवर चिडला आणि त्याने सर्व ब्राह्मणांना बंदिवान करून चणे भरडण्याची शिक्षा दिली.
आंतरराष्ट्रीय एर ट्रान्सपोर्ट असोसिएशन ने केलेल्या व्यावसायिक गुणात्मक अहवालानुसार सध्या कॅथे पॅसिफिक ही जागतिक पातळीवर ३ क्रमांकाची एर लाइन आहे.
कॅथे पॅसिफिक ही माल वाहतूकीचे बाबतीत जगातील सर्वात मोठी विमान सेवा आहे त्याच बरोबर माल वाहतूकीचे बाबतीत या विमान सेवेचे मुख्य केंद्र असलेले हाँग काँग विमान तळ हे जगात सर्वात ज्यास्त गजबजलेले केंद्र आहे.
२०१६ साली कॅथे पॅसिफिक प्रवासी सेवा पुरवणारी जगातील तिसऱ्या क्रमांकाची तर मालवाहतूक करणारी जगातील पहिल्या क्रमांकाची विमान कंपनी आहे.
कॅथेची स्व मालकीची ड्रॅगनएर ही साहाय्यक एर लाइन त्यांच्या हॉंगकॉंग येथील मुख्य केंद्रातून एशिया पॅसिफिक प्रदेशात ४४ ठिकाणी सेवा देते.
दोन्ही प्रकाशनसंस्थांतर्फे कथा, शब्दचित्रे, लघुनिबंध, गाणी, सांघिक अभिनयगीते, नाट्यात्मक कादंबऱ्या, ग्रामीण जीवनावरील कादंबऱ्या, नाटके, विद्यार्थ्यांसाठी माहितीपर छोटी पुस्तके आणि विज्ञानकोशाचे दोन खंड अशी वेगवेगळ्या प्रकारातील पुस्तके इ.
पस्तीस वर्षात सामंतांनी शब्दचित्रे, स्वभावचित्रे, लघुनिबंध, कथा, कादंबरी, नाटक, चरित्र, गीते, बालगीते, अभिनयगीते, शालेय विद्यार्थ्यांसाठी मार्गदर्शनपर पुस्तके असे वेगवेगळ्या प्रकारचे लेखन केले.
विश्रामची भूमिका डोंबवलीकर विवेक जोशी यांनी, अप्पासाहेबांची सुरेश ताम्हाने यांनी आणि ’श्री’ची प्रज्ञा देवस्थळे यांनी रंगविली होती नाटकातल्या पदांना विलास हर्षे यांनी चाली बसवून दिल्या होत्या.
तरीही, कमतनूकरांनी लिहिलेल्या संवादांचा नूर काही औरच आहे हे समीक्षकांच्या नजरेस आले, आणि कमतनूकर हे नाट्यसृष्टीतील एक प्रतिभावंत लेखक आहेत, हे सिद्ध झाले.
अप्पासाहेब रावबहादुर, त्यांचा जुगारापायी बिघडलेला मुलगा कुसुमाकर, त्यांची तरुण मुलगी श्री व घरजावई श्रीकांत, कुसुमाकर याची पत्‍नी कात्यायनी व कुटुंबाला पूर्णपणे बरबाद करणारा अप्पासाहेबांचा मित्र व खलनायक विश्राम आणि रेसचा बुकी सत्यवान सत्यवादी अशी मोजकी सात-आठ पात्रे नाटकात आहेत.
बापूराव पेंढारकार जेव्हा हे ’श्री’ नावाचे नाटक रंगभूमीवर सादर करायचे, तेव्हा पडद्यावर कॅमेराच्या साहाय्याने ते घोड्यांची शर्यत दाखवायचे.
या निकालाच्या पार्श्वभूमीवर स्त्रियांसाठी काम करणाऱ्या विशाखा नावाच्या महिला स्वयंसेवी संघटनेने विशाखा नावाने सर्वोच्च न्यायालयात जनहितार्थ याचिका दाखल केली.
विशाखा मार्गदर्शक तत्त्वे ही भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाने स्त्रियांचा कामाच्या ठिकाणी होणाऱ्या लैंगिक छळाच्या अनुषंगाने घालून दिलेली काही मार्गदर्शक तत्त्वे आहेत.
बाजार-आधारित अर्थव्यवस्था ही अशी आहे जिथे वस्तू आणि सेवांचे उत्पादन आणि देवाणघेवाण सहभागी यांच्यात मागणी आणि पुरवठ्यानुसार विनिमय करून किंवा नेटवर्कमध्ये स्वीकारल्या जाणाऱ्या क्रेडिट किंवा डेबिट मूल्यासह एक्सचेंजच्या माध्यमाने केली जाते, जसे की चलनाचे एकक.
हरित अर्थव्यवस्थेत, उत्पन्न आणि रोजगारातील वाढ सार्वजनिक आणि खाजगी गुंतवणुकीद्वारे चालते जी कार्बन उत्सर्जन आणि प्रदूषण कमी करते, ऊर्जा आणि संसाधन कार्यक्षमता वाढवते आणि जैवविविधता आणि परिसंस्थेच्या सेवांचे नुकसान टाळते.
नवीन अर्थव्यवस्था ही एक संज्ञा आहे जी संपूर्ण उदयोन्मुख इकोसिस्टमला संदर्भित करते जिथे नवीन मानके आणि पद्धती सादर केल्या गेल्या, सामान्यतः तांत्रिक नवकल्पनांचा परिणाम म्हणून.
अर्थव्यवस्था म्हणजे अशी व्यवस्था ज्यामध्ये एखाद्या ठराविक भौगोलिक क्षेत्रातील विविध अभिकर्त्यांमार्फत सीमीत वस्तूंचे व सेवांचे उत्पादन, वितरण किंवा व्यापार, आणि उपभोग केला जातो.
सर्वसाधारणपणे, 'दुर्मिळ संसाधनांच्या उत्पादन, वापर आणि व्यवस्थापनाशी संबंधित पद्धती, प्रवचन आणि भौतिक अभिव्यक्तींवर भर देणारे सामाजिक क्षेत्र' म्हणून त्याची व्याख्या केली जाते.
दिलेली अर्थव्यवस्था ही प्रक्रियांचा एक संच आहे ज्यामध्ये तिची संस्कृती, मूल्ये, शिक्षण, तांत्रिक उत्क्रांती, इतिहास, सामाजिक संस्था, राजकीय संरचना आणि कायदेशीर प्रणाली तसेच भूगोल, नैसर्गिक संसाधने आणि पर्यावरणशास्त्र हे मुख्य घटक समाविष्ट आहेत.
आज अर्थव्यवस्थेचे परीक्षण करणाऱ्या अभ्यासाच्या क्षेत्रांची श्रेणी अर्थशास्त्राच्या सामाजिक विज्ञानाभोवती फिरते, परंतु त्यात समाजशास्त्र , इतिहास , मानववंशशास्त्र , आणि भूगोल यांचा समावेश असू शकतो.
एकूणच वस्तू आणि सेवांचे उत्पादन, वितरण, देवाणघेवाण आणि वापर यांचा समावेश असलेल्या मानवी क्रियाकलापांशी थेट संबंधित व्यावहारिक क्षेत्रे म्हणजे अभियांत्रिकी, व्यवस्थापन, व्यवसाय प्रशासन, उपयोजित विज्ञान आणि वित्त.
तंत्रज्ञान, नवनिर्मिती (नवीन उत्पादने, सेवा, प्रक्रिया, विस्तारणारी बाजारपेठ, बाजारपेठांचे वैविध्य, विशिष्ट बाजारपेठ, महसूल कार्ये वाढवते) यांसारख्या, बौद्धिक संपदा निर्माण करणाऱ्या आणि औद्योगिक संबंधांमधील बदल यामुळे ते कालांतराने बदलले आहे.
आर्थिक व्यवहार तेव्हा होतात जेव्हा दोन गट किंवा पक्ष व्यवहार केलेल्या वस्तू किंवा सेवेचे मूल्य किंवा किमतीला सहमती देतात, सामान्यतः विशिष्ट चलनात व्यक्त केले जातात.
मांगेला समाज हा जरी आंध्र प्रदेशातून आला असला तरी त्यांच्या भाषेत आर्य वर्णाचे उच्चारण आहे त्याचबरोबर जास्त मराठी भाषेचे ज्ञान लपलेले आहे.
आंध्रादी देशात असताना तेथे वसाहत करून राहिलेल्या, वैदिक भाषा बोलणाऱ्या आर्यांचा पगडा त्यांजवर बसून वैदिक व्यक्तिनामे उचलण्यापर्यंत त्यांची मजल गेली.
राजवाडे यांच्या 'महिकावतीची बखर' या ग्रंथातील पृष्ठ ७९ वर स्तंभ ६ मध्ये तांडेला जातीला 'मांगेला' हे दुसरे नाव आहे असे नमूद केले आहे.
नाशिक येथील चंद्रात्रे यांच्याजवळील तिसऱ्या नंबरच्या वहीच्या ५२-५३ पानांवर मांगेल्यांचे जे लेख आहेत, त्यातील ५वी नोंद येणेप्रमाणे.
उदाहरणार्थ अगदी बुद्धीप्रामाण्यवादी लक्षमणशास्त्री जोशींच्या मराठी विश्वकोशातील 'गुरुचरित्र' ही एंट्री पहा यात लेखक/लेखिका , विमल गोखले केवळ 'वर्णाश्रमधर्म' हा शब्द ओझरता कसाबसा वापरताना दिसतात.
श्रीगुरुसी नर म्हणे कोण । हरिहराते निंदे जाण । अन्य देवतांचे करी पूजन । तो नर पतित होय ॥३६॥ब्राह्मण क्षत्रिय वैश्य शूद्र । आपुले कर्म त्यजूनि मंद । आणिक कर्म आचरे सदा । तोही होय चांडाल ॥३७॥शूद्रापासूनी मंत्र शिके । त्यासी घडती सर्व पातके । गंगोदक क्षीरोदके । श्वानचर्मी घातले परी ॥३८॥विधवा स्त्रीशी संग करी । शिव्या देऊन अतिथि जेववी घरी । श्राद्धदिनी पिंड न करी । चांडालयोनी तो जन्मे ॥३९॥
श्रीगुरू म्हणती पतितासी । आपुले पूर्वजन्म पुससी । सांगेन ऐक परियेसी । चांडालजन्म होणार गति ॥३॥पुण्यपापांची गति । आपुले आर्जव भोगिती । कर्मविपाकी असे ख्याति । नीचश्रेष्ठकर्मानुसारी ॥४॥विप्र क्षत्रिय वैश्य शूद्र वर्ण । यांचेपासाव चांडाल वर्ण । उपजला असता ज्ञातिहीन । जातिविभाग कर्मापरी ॥५॥विप्रस्त्रियेपासी देखा । शूद्र जाय व्यभिचारिका । पिंड उपजे तो चांडालिका । सोळावी जाती चांडाल ॥६॥
धर्मशास्त्रादि पुराण । सांगता नायके जाण । आणिक जेविता दृष्टि आपण । बहिरट होवोनि उपजे ॥४७॥पतितासवे करी इष्टती । गर्दभजन्म पावती । त्यासी रस औषध घेती । मृगयोनी जन्मे तो ॥४८॥ब्रह्महत्या केली जरी । क्षयरोगी होय निर्धारी । सुरापानी ओळखा परी । श्यामदंत उपजेल ॥४९॥अश्ववध गोवध करिता । वांझ ज्वरी होय निश्चिता । सवेचि होय अनुतप्तता । दोष काही नाही त्यासी ॥५०॥
पहिली एक स्त्री असता । दुजी करोनि तिसी त्यजिता । होय जन्म त्यासी पतिता । आणिक सांगेन एक नवल ॥२१॥श्रमोनि अतिथी आला असता । वेद म्हणवोनि अन्न घालिता । जन्म पावे हा तत्त्वता । चांडालयोनी परियेसा ॥२२॥योग्य विप्रांते निंदिती । आणिक जाती पूजिती । चांडालयोनी जाती । वृत्तिलोप केलिया ॥२३॥
ती त्याची पाहूनि कृती । खंडू पाटील कोपला चित्तीं ।भरीव वेळूची काठी होती । पाटलाच्या हातांत ॥२७॥त्याच काठीचा केला प्रहार । महाराचिया हातावर ।पाटील मूळचा जोरदार । त्यानें रागें केला प्रहार हा ॥२८॥त्या प्रहारें करूनी । हात गेला मोडूनी ।महार बेशुद्ध होवोनी । पडता झाला भूमीवर ॥२९॥
सदा जीवहिंसा करी । कन्याविक्रय मनोहरी । लटिकेचि आपण प्रमाण करी । तोही जन्मे चांडालयोनी ॥११॥शूद्रहस्ते करी भोजन । अश्वविक्रय करी ब्राह्मण । तोही चांडाल होय जाण । सदा शूद्रसंपर्कै ॥१२॥शूद्रस्त्रीसी सदा संग । नित्य असे दासीयोग । गृहभांड अतळती त्याग । तेणे देवपितृकर्मे करी ॥१३॥
नाडीभेद न कळता वैद्यकी । जाणोनि औषधे दे आणिकी । तो होय महापातकी । चांडालयोनीत संभवे ॥३४॥जारण मारण मोहनादि । मंत्र जपती कुबुद्धि । जन्म चांडाल होय त्रिशुद्धी । वेदमार्ग त्यजिता विप्रे ॥३५॥
मग त्या वसिष्ठासी । विनवी विश्वामित्र ऋषि । विप्र म्हणा आपणासी । केले तप बहुकाळ ॥४४॥वसिष्ठ म्हणे विश्वामित्र । क्षत्रिय तपास अपात्र । देह टाकोनि मग पवित्र । विप्रकुळी जन्मावे ॥४५॥
आपण असे शूद्रजाति । विप्रस्त्रीशी करी रति । ती दोघेही कृमि होती । हे निश्चित अवधारा ॥७४॥सदा शूद्रसंपर्क करी । याची स्त्री व्यभिचारी । जन्म पावे हो कुतरी । महादोष बोलिलासे ॥७५॥
त्रिसंध्यासमयी देखा । जो विप्र जेवी अविवेका । भाक देउनी फिरे निका । तो जन्मे चांडालयोनी ॥२७॥राजे देती भूमिदान । आपण घेती हिरोन । संध्याकाली करी शयन । तोही होय चांडाल ॥२८॥
ब्रह्माप्रमाणेच, ती जपमाळ किंवा फांदी आणि कमंडलू किंवा कमळाचे देठ किंवा पुस्तक किंवा घंटा धारण करते आणि तिचे वाहन म्हणून ती हंसावर बसलेली असते.
पांढऱ्या रंगाची, त्रिनेत्र देवी त्रिशूला , डमरू , अक्षमाला , पानपात्र किंवा कुऱ्हाड किंवा काळवीट किंवा कपाळा किंवा सर्प आणि नागांच्या बांगड्या, अर्धचंद्र आणि जटा मुकुट ने सुशोभित केलेले आहे.
ब्रह्मापासून ब्रह्माणी, विष्णूपासून वैष्णवी, शिवापासून माहेश्वरी, कार्तिकेया पासून कौमारी, इंद्रापासून इंद्राणी/ऐन्द्री वराह अवतारापासून वाराही तर देवीपासून चामुंडा अशी शक्ती उत्पन्न झाली.
मार्कंडेय पुराण , अग्नि पुराण, मत्स्य पुराण, वामन पुराण, वराह पुराण, कूर्म पुराण, सुप्रभेदागम व इतर आगम,वराहमिहिरलिखित “बृहत्संहिता” ,विष्णूधर्मोत्तर पुराण,महाभारत इ.
शिवाय या संस्थेचे भोपाळमध्ये ग्रॅज्युएट कॉलेज, पोस्ट ग्रॅज्युएट कॉलेज, लॉ कॉलेज, इन्फोकॉम कॉलेज, पोस्ट ग्रॅज्युएट डिप्लोमा कॉलेज, आर्ट कल्चर आणि फॅशन स्कूल, हायर सेकंडरी स्कूल, टीचर्स एज्युकेशन इन्स्टिट्यूशन, फुटबॉल ॲकॅडमी आणि क्रिकेट असोसिएशन आहे.
या १९८५ साली स्थापन झालेल्या संस्थेची आर्ट्‌स, सायन्स, कॉमर्स, लॉ, इंजिनिअरिंग, टेक्नॉलॉजी, मॅनेजमेन्ट, कॉंप्यूटर सायन्स आणि पॅरा-मेडिकल या विषयांची कॉलेजे आहेत.
१९९९ साली स्थापन झालेल्या या शिक्षण संस्थेची टेक्नॉलॉजी इन्स्टिट्यूट, टीआयटी ॲन्ड सायन्स, टीआयटी , टीआयटी ॲडव्हान्स, टीआयटी फार्मसी, टीआयटी फार्मसी एज्युकेशन ॲन्ड रिसर्च, टीआयटी एमबीए अशी सात कॉलेजे आहेत.
या प्रतिकृतीनुसार प्रत्येक अणुमध्ये धन विद्युतप्रभार असणारे अणुकेंद्रक असते आणि या अणुकेंद्रकाभोवती ऋण विद्युतप्रभार असणारे इलेक्ट्रॉन वर्तुळाकार रेषेत फिरत असतात.
अणुकेंद्रक हे सूर्यासारखे तर त्याभोवती फिरणारे इलेक्ट्रॉन ग्रहांसारखे आहेत आणि गुरुत्वाकर्षणाएवजी येथे विद्युतचुंबकीय बल कार्यरत असते.
बोर यांनी इलेक्ट्रॉनची अणूमधील हालचाल ही मर्यादित असते असे सुचवले व त्यासाठीचे काटेकोर गणितीय नियम वापरून रुदरफोर्डच्या प्रतिकृतीमध्ये बदल केला.
या प्रतिकृतीमध्ये अणूमधील धन विद्युतभार हा अणूच्या मध्यभागी एका छोट्या जागेत असून इलेक्ट्रॉन्स हे या अणुकेंद्रकाभोवती फिरतात असे मानले गेले होते.
त्याचप्रमाणे, जर इलेक्ट्रॉनची कक्षा लहान होत जात असेल तर अणूमधून बाहेर येणाऱ्या प्रारणाची वारंवारता सलग असायला हवी मात्र १९व्या शतकातील प्रयोगांमधून असे स्पष्टपणे दिसून आले होते की अणू केवळ काही तुटक वारंवारतेचे प्रारण बाहेर टाकतात.
ज्यावेळी इलेक्ट्रॉन वरच्या ऊर्जा पातळीमधून खालच्या ऊर्जा पातळीमध्ये उडी घेतो तेव्हा त्याची ऊर्जा कमी होते व कमी होणारी ऊर्जा ही विद्युतचुंबकीय प्रारणाच्या स्वरूपात अणूमधून बाहेर टाकली जाते.
याउलट अणू ज्यावेळी प्रारण शोषून घेतो तेव्हा अणूमधील जे इलेक्ट्रॉन या प्रारणातील ऊर्जा शोषतात ते वरच्या ऊर्जा पातळीमध्ये जातात.
असे होण्यासाठी बाहेरून आलेल्या प्रारणाची वारंवारता ही दोन ऊर्जा पातळ्यांमधील फरकाशी समप्रमाणात असेल तरच इलेक्ट्रॉन वरच्या पातळीत जाऊ शकतात.
जर हा आणि या ऊर्जा पातळ्यांमधील फरक असेल तर इलेक्ट्रॉनने शोषित किंवा उत्सर्जित केलेल्या प्रारणाची वारंवारता खाली दिलेल्या "प्लॅंकच्या नियमाने" दिली जाते.
ज्या कक्षांमध्ये इलेक्ट्रॉनचा कोनीय संवेग हा 'प्लॅंकच्या आकुंचित स्थिरांकाच्या' पटीत असतो, केवळ अशा कक्षाच स्थिर कक्षा असू शकतात.
एकमेकांभोवती प्रकाशाच्या वेगापेक्षा बऱ्याच कमी वेगाने फिरणाऱ्या दोन विद्युतभारीत कणांच्या संहतीसाठी बोरची प्रतिकृती जवळपास अचूक ठरते.
हायड्रोजनचा अणू, एक इलेक्ट्रॉन निघून गेलेला हेलियमचा अणू, दोन इलेक्ट्रॉन निघून गेलेला लिथियमचा अणू, पॉझिट्रॉनियम आणि कोणत्याही अणूच्या रेडबर्ग अवस्था अशा संहतींची उदाहरणे आहेत.
रुदरफोर्ड यांच्या प्रतिकृतीमधील या त्रुटी दूर करण्यासाठी नील्स बोर यांनी या प्रतिकृतीमध्ये काही बदल करून जी नवी प्रतिकृती बनवली तिला आपण आज बोरची अणूची प्रतिकृती म्हणून ओळखतो.
वर दिल्याप्रमाणे, जेव्हा त्या कक्षेतील इलेक्ट्रॉनचा कोनीय संवेग हा 'प्लॅंकच्या आकुंचित स्थिरांकाच्या' पूर्णांकपटीत असेल तेव्हाच इलेक्ट्रॉनची कक्षा ही स्थिर कक्षा असेल :
तत्कालीन मुख्यमंत्री पृथ्वीराज चव्हाण आणि तत्कालीन महसूलमंत्री बाळासाहेब थोरात यांच्या उपस्थितीत नवीन जिल्ह्याच्या कामकाजास १ ऑगस्ट २०१४ पासून सुरुवात झाली.
कोकणच्या उत्तर भागास असलेला पालघर जिल्हा पूर्वेकडे असणाऱ्या सहयाद्री पर्वत रांगा व पश्चिमेकडील अरबी समुद्राच्या किनारपट्टी दरम्यान पसरला आहे.
पालघर जिल्ह्यात एकूण ८ तालुके आहेत त्यामध्ये जव्हार, मोखाडा, तलासरी, वसई, विक्रमगड, पालघर, डहाणू आणि वाडा तालुक्यांचा समावेश आहे़.
पूर्व व ईशान्य दिशेस ठाणे व नाशिक जिल्हा असून, गुजरात राज्यातील वलसाड जिल्हा व दादरा व नगर हवेली व उत्तरेकडील दमण व दीव केंद्र शासित प्रदेश हे जिल्हा वसलेले आहे.
त्यांनी जातीच्या प्रश्नावर,श्रम आणि लिंगभाव यावर अध्ययन आणि लिखाण केले आहे त्याचबरोबर त्या लोकशाही आणि स्त्री चळवळीमध्ये कार्यरत आहेत.
मॅट्रिक होण्यापूर्वीच शाळा सोडलेल्या केशवरावांनी फूटपाथवरच्या पुस्तकविक्रीपासून आपला व्यवसाय सुरू केला, सिनेमाची तिकिटे विकण्यासारखे फुटकळ प्रकार करूनही त्यांनी काही दिवस अल्प प्रमाणात अर्थार्जन केले.
परंतु यातून बाहेर पडायचेच असे निश्चयपूर्वक ठरवून त्यानुसार एकेक पाऊल पुढे टाकीत केशवरावांनी औदुंबराच्या झाडाखालच्या मॅजेस्टिक सिनेमा जवळच्या लहानशा दुकानापासून गिरगावातील प्रसाद चेंबर्समधल्या अद्ययावत कार्यालयापर्यंत आणि पुण्यातल्या तीनमजली भव्य इमारतीपर्यंत आपल्या प्रकाशनव्यवसायाचा विस्तार घडवून आणला.
लॉटरीच्या तिकिटांवरील कोठावळ्यांचा शिक्का इतका लोकप्रिय झाला की हे तिकीट घेतले की लॉटरी लागणारच असा विश्वास ग्राहकांच्या मनात निर्माण झाला.
मौज, पॉप्युलर, कॉन्टिनेन्टल यांसारख्या नामांकित मराठी पुस्तकांचे प्रकाशन करणाऱ्या संस्था असताना मॅजेस्टिक हे नाव त्यांच्या जोडीला आणून ठेवणे ही अवघड कामगिरी केशवरावांनी तुलनेने अल्पावधीत पार पाडली.
१९६४ मध्ये केशवराव कोठावळे यांनी ललित नावाचे मासिक काढले, आणि साहित्यिक चर्चाविनिमयाचे व वृत्तविशेषाचे एक विश्वासार्ह माध्यम त्यातून त्यांनी निर्माण केले.
रॉबर्टच्या जवळच्या मित्र आणि मुख्य सल्लागार लॉर्ड एडवर्ड "नेड" स्टार्कला असे आढळून आले की, जेफ्री आणि त्याचे भावंड क्रेसी आणि तिच्या जुळ्या भावाला जेमे "द किंगल्स लेयर" लेनिस्टर यांच्यात अनैतिक गोष्टीचे उत्पादन आहेत, एडवर्ड जेफरीला अस्वस्थ करण्याचा प्रयत्न करतो परंतु त्याला विश्वासघात व अंमलात आणतो.
अस्थिरता या काळादरम्यान, वेस्टरॉसच्या सात राज्ये लोखंडी सिंहासनापासून स्वतंत्र होण्याचा प्रयत्न करीत आहेत: एडवर्डचे ज्येष्ठ पुत्र रॉब यांना उत्तरमध्ये राजा घोषित केले गेले आहे, तर लॉर्ड बालन ग्रॅजेय हे आपल्या क्षेत्राच्या सार्वभौमत्वाला, इरॉन द्वीपसमूहांना परत मिळविण्याची इच्छा व्यक्त करतात.
दुसरी गोष्ट वेस्टरॉसच्या उत्तरेकडील भागात घडते, जेथे ८००० वर्षांपूर्वी बर्फाची भिंत, ज्याला फक्त "वॉल" असे म्हटले जाते, इतरांपासून सात राज्यांची संरक्षण करते वॉलच्या पाठोपाठ, रात्रभराच्या झंझावाती शपथ घेणाऱ्या बंधुसमाजामुळेदेखील "जंगली" किंवा "मुक्त लोक"च्या आक्रमणापासून क्षेत्राचे रक्षण केले जाते, जे लोक भिंतीच्या उत्तरेमध्ये जिवंत आहेत.
पहिल्या कादंबरीच्या घटना होण्याआधी जवळजवळ तीन शतकांपूर्वी, वेस्टरॉसच्या सात राज्ये एगॉन पहिला आणि त्याची बहिण विस्येया आणि राहेनी यांनी तारारिअन राजघराण्याखाली एकजुट केली होती, एगॉन टेरगॅरिन हा संपूर्ण खंडांचा पहिला राजा होता वेस्टर्नोसच्या दक्षिणेकडील डोर्नसाठी जतन करा.
कॉन्ट्रॅक्ट ऑफ वेस्टरसच्या पूर्वेला अरुंद समुद्रात डॅनरीजचा मोठा भाऊ विझर्स टॅरगॅरिन एक शक्तिशाली सरदार म्हणून विवाह झाला आहे, परंतु हळूहळू एक स्वतंत्र आणि बुद्धिमान शासक आपल्या स्वतःच्या उजव्या बाजूला बनतो.
ह्या दोन्ही अधिवेशनांमध्ये त्यांचा सक्रिय सहभाग होता.२००८ सालच्या रौप्यमहौत्सवी अधिवेशनावेळी त्यांची शरीरप्रकृती त्यांना साथ देत नव्हती.
दीक्षित हे, १९६९ साली धारवाड येथे भरलेल्या इंडियन फिलॉसॉफिकल काँग्रेस मध्ये ते नीतिशास्त्र व सामाजिक त‍त्त्वज्ञान या विभागाचे अध्यक्ष होते.
१९९९ साली दिलीप कुलकर्णींचे नांदेडच्या 'नरहर कुरुंदकर व्याख्यानमाले’त व्याख्यान झाले. पर्यावरणाचा संदेश पोचविण्यासाठी 'गतिमान संतुलन' नावाचे मासिक ते चालवतात.
शाहीद कपूर , शहारूख खान , सुष्मिता सेन , चित्रांगदा सेन , त्या शिवाय अभिनेत्री रेखा आणि अमिताभ बच्चन यांनी अनुक्रमे गुरू आणि शिक्षक अशा भूमिका हिंदी चित्रपटांतून साकारल्या आहेत.
पिंजरा चित्रपतात आदर्श आणि व्यक्तिगत जीवनाच्या उत्तरार्धात भरकटलेले, पण समाज मनात आदर्शाचे महत्त्व अधोरेखित करणारे शिक्षक अशी भूमिका श्रीराम लागू यांनी सादर केली आहे.
सर्वच भाषेतील मनोरंजन क्षेत्रातील साहित्य, नाटक, दूरचित्रवाणी मालिका, चित्रपट इत्यादी माध्यमांतून विविध साहित्यिक, कलावंत आणि दिग्दर्शकांनी शिक्षकांच्या भूमिका वेळोवेळी साकारल्या आहेत.
शिक्षकांच्या भूमिकांत प्राधान्याने तीन प्रकार दाखवले जातात एक 'गुरू' ही भूमिका यात मुख्यत्वे संगीत, क्रीडा इत्यादी प्रकार येत असावेत, दुसरे शिक्षकाच्या व्यक्तिगत जीवनाशी संबंधित भाग, तिसरे शाळा अथवा महाविद्यालयात प्रत्यक्ष शिकवतानाच्या भूमिका साकारलेल्या दिसतात.
रमेश इंगळे उत्रादकर यांच्या कादंबरीवर आधारित निशाणी डावा अंगठा या पुरुषोत्तम बेर्डे यांनी दिग्दर्शीत केलेल्या चित्रपटात कलाकार अशोक सराफ, मकरंद अनासपुरे, निर्मिती सावंत, दिलीप प्रभावळकर, मोहन आगाशे, विनय आपटे, भारत गणेशपुरे, पौर्णिमा अहिरे, भरत जाधव, आदी कलाकारांनी शिक्षकांच्या भूमिका करत प्रौढ साक्षरता मोहिमेचा उडणारा बोजवारा विनोदी पद्धतीने अधोरेखित केला आहे.
प्रतिभा रानडे यांनी दिल्लीत असताना इन्स्टिटयूट ऑफ जरनॅलिझमचा एक वर्षाचा अभ्यासक्रम केला आणि मग त्यातूनच त्यांची लिखाणाची आवड वाढली.
फक्त कथा आणि कादंबऱ्या या पद्धतीच्या चाकोरीबद्ध लेखनपद्धतीत न अडकता दरवेळी काहीतरी वेगळे लिहिण्याचा प्रयत्‍न करणाऱ्या प्रतिभा रानडे यांच्या प्रत्येक लेखनात नावीन्य असते.
प्राचीन काळी ग्रीस देशामधे मॅरॅथॉन नावाचे एक गाव होते; तिथे एक लढाई झाली असता, ती लढाई जिंकल्यावर, ती बातमी सांगण्यासाठी एक सैनिक तिथपासून ते अथेन्सपर्यंत धावत गेला होता.
ज्या गावी लढाई ही झाली, त्या गावाचे नाव 'मॅरॅथॉन' हे स्पर्धेचे नाव झाले आणि जे अंतर तो सैनिक पळला ते अंतर स्पर्धेसाठी अधिकृतरित्या स्विकारले गेले.
त्याप्रमाणे कुडाळ गावी राहणाऱ्या मोठया बहिणीच्या घरी शिक्षणासाठी येऊन, कुडाळ हायस्कूलमधून एकनाथ एसएससी परीक्षा उत्तम प्रकारे उत्तीर्ण झाले.
कुडाळ हायस्कूलमधील इंग्रजीचे अध्यापक अप्पा आंगचेकर यांच्यामुळे एकनाथ ठाकूर यांना इंग्रजी विषयाची गोडी निर्माण झाली व इंग्रजी विषयाचा सातवीपासूनच त्यांनी विशेष अभ्यास केला.
करीत असताना स्टेट बँक ऑफ इंडियाच्या अखिल भारतीय स्तरावरील प्रोबेशनरी ऑफिसर या पदाच्या परीक्षेत नेत्रदीपक यश मिळवून बँकेत १९६६ साली थेट अधिकारी पदावर नियुक्त झाले.
उदाहरणार्थ, सीरम कॅल्शियम एकाग्रता पॅराथायरायड हार्मोन संश्लेषणास प्रभावित करते; रक्तातील साखर मधुमेहावरील रामबाण उपाय संश्लेषण प्रभावित; आणि पोट व एक्क्रोमिन स्वादुपिंड यातील आऊटपुट लहान आतडीचे आवरण बनतात, कारण लहान आतड्यांमध्ये हार्मोन्स उत्तेजित होतो किंवा पेट व अग्न्याशय यांना व्यस्त ठेवते जेणेकरून ते किती व्यस्त होते यावर आधारित असतो.
गोनाडल हार्मोन्स, एडिरेकोल्टिकल हार्मोन्स आणि थायरॉईड हार्मोन्सचे हार्मोन संश्लेषणाचे नियमन हे सहसा हायपोथालेमिक-पिट्यूतिरी-एड्रेनल , -गोनादल आणि -थराइड अक्षांवरील थेट प्रभाव आणि अभिप्राय परस्परक्रियांच्या जटिल सेटवर अवलंबून असते.
पचन, चयापचय, श्वसन, संवेदनाची जाणीव, झोप, मल विसर्जन, स्तनपान, तणाव, वाढ आणि विकास, हालचाल, पुनरुत्पादन, आणि भाव भावना या सर्वांवर संप्रेरकांचा अंमल आहे.
संप्रेरक हे जीवांमध्ये ग्रंथीद्वारे तयार केलेल्या सिग्नलिंग रेणूच्या एका सदस्याचे सदस्य आहेत जे शरीरक्रियाविज्ञानांचे नियमन करण्यासाठी दूरच्या अवयवांना लक्ष्य करण्यासाठी रक्ताचा सिस्टिम द्वारे रवाना होते.
आणि वर्तन हार्मोन्समध्ये विविध रासायनिक संरचना असतात, प्रामुख्याने ३ वर्गाचे: इकोसैनॉइड, स्टेरॉईड, आणि एमिनो एसिड / प्रथिने डेरिवेटिव .
प्रेम चौधरी या भारतीय सामाजिक शास्त्रज्ञ, इतिहासकार, आणि इंडियन कौन्सिल ऑफ हिस्टोरिकल रिसर्च, नवी दिल्ली येथे वरिष्ठ शैक्षणिक फेलो आहेत.
त्या लिंग संबंधित अभ्यास, राजकीय अर्थव्यवस्थेवरील अधिकार आणि भारतातील हरियाणा राज्याच्या सामाजिक इतिहासाच्या सुप्रसिद्ध अभ्यासक आहेत.
१९५० या कालावधीत भारत सरकारचे प्रसिद्धी अधिकारी म्हणून खुशवंत सिंग यांनी कॅनडामधील टोरोंटो येथे, ब्रिटनमधील उच्चायुक्तालयात आणि आर्यलडमधील दूतावासात काम केले.
आसावरी काकडे यांच्या कविता महाराष्ट्र आणि कर्नाटक राज्यांच्या ७वी-८वी-११वीच्या विद्यार्थ्यांच्या आणि पुणे-नाशिक येथील विद्यापीठांच्या कला शाखेच्या विद्यार्थ्यांच्या अभ्यासासाठी त्यांच्या पुस्तकांत समाविष्ट केल्या गेल्या आहेत.
च्या अभ्यासक्रमात 'मराठीतील अनुवादित भारतीय साहित्य' या विषयासाठी नेमलेल्या पाठ्यपुस्तकांत 'बोल माधवी' या कवितासंग्रहाचा समावेश झाला आहे.
'मौन क्षणों का अनुवाद' या हिंदी कवितासंग्रहातील काही कवितांचा पंजाबी, मैथिली भाषेत अनुवाद व काही मराठी कवितांचा राजस्थानी, हिंदी व इंग्रजी भाषेतील अनुवाद 'जागती जोत', 'भाषा', 'भारतीय कविताएॅं', 'समकालीन भारतीय साहित्य' " " आणि 2005 - , यात प्रकाशित.
आसावरी काकडे यांची 'खोद आणखी थोडेसे.' ही 'लाहो' या कवितासंग्रहातील कविता महाराष्ट्र बोर्ड इयत्ता दहावी मराठी प्रथम भाषेच्या पुस्तकात समाविष्ट करण्यात आली आहे.
मिहान प्रकल्पाच्या प्रारंभी प्रकल्प सल्लागार एल ऍण्ड टी रॅम्बोल यांनी २००१ मध्ये आपल्या सक्षमता अहवालात मेट्रो रेल्वेची प्रस्तावना केलेली आहे.
या मार्गिकेत असलेल्या स्थानकांचे आप-आपसामधील अंतर सरसरी १.२० किमी आहे, पण त्यात, दोन स्थानकांमधील ०.५४ किमी इतके कमी अंतर ते २.४ किमी महत्तम अंतर हा फरकही आहे.
यात उरलेल्या ५० टक्क्याची वाटणी खालील प्रमाणे राहील : भारत सरकार :२० %, महाराष्ट्र राज्य शासन : २० % , नागपूर महानगरपालिका व नागपूर सुधार प्रन्यास प्रत्येकी ५ % रक्कम.
प्रशासकीय व बांधकाम या दोन्ही गोष्टींसाठी सोयीचे व्हावे म्हणून नागपूर मेट्रोच्या मार्गिकांना रिच-१, रिच-२, रिच-३ व रिच-४ असे विभागण्यात आले आहे.
या सर्वांमुळे वाहतुकीवर पडणारा ताण, छोट्या रस्त्यांमुळे होणारे अपघात, प्रदूषण, पार्किंग प्रश्न इत्यादींवर उपाय म्हणून हा प्रकल्प प्रस्तावित करण्यात आला.
पुढे, या प्रकल्पाचे संचलन व अंमलबजावणी करण्याचे दृष्टीने,नागपूर मेट्रो रेल्वे कॉर्पोरेशन लिमिटेड ही एक 'स्पेशल पर्पज व्हेईकल कंपनी' स्थापण्यात येणार आहे.
स्थानकावर उतरल्यानंतर प्रवाशास पुढे इच्छित स्थळी मार्गक्रमणासाठी, शटल बसेस, बॅटरीवर चालणारी वाहने, पादचारी सेवा व सहभागी तत्त्वावर सायकली इत्यादी गोष्टींच्या पुरवठ्याचा या प्रकल्पात समावेश करण्यात आला आहे.
या संपूर्ण प्रकल्पापैकी रिच-१ हा तेरा किमीचा टप्पा व रिच-३ मधील लोकमान्यनगर ते सुभाषनगर हा मार्ग, व्यावसायिक वापरासाठी फेब्रुवारी २०१९ अखेरीसपर्यंत तयार होईल असा अंदाज वर्गविण्यात आला आहे.
प्रस्तावित स्थानकांची नावे :ऑटोमोटिव्ह, नारी रोड, इंदोरा, कडबी चौक, गड्डीगोदाम चौक, कस्तुरचंद पार्क, शून्य मैल, सिताबर्डी, काँग्रेस नगर, रहाटे कॉलनी, अजनी चौक, छत्रपती चौक, जयप्रकाश नगर, उज्जवलनगर, जुना विमानतळ, नवा विमानतळ, खापरी मेट्रो डेपो.
मेट्रोच्या तिकिटांपासून होणारे उत्पन, जाहिरातीद्वारे होणारे उत्पन, स्थानके व डेपो क्षेत्रांत वाणिज्यिक विकसनाद्वारे निधी उभारणी, महानगरपालिका विकसन शुल्क, आदींद्वारे मिळणारा वित्तीय परतावा १०.३५ टक्के राहील.
कायमस्वरूपी वेगवान व विनाअडथळा वाहतूक, वायू व ध्वनी प्रदूषणात घट, इंधन बचत, परकीय चलनात बचत, सध्या असलेल्या सार्वजनिक बस वाहतुकीस उत्तम पर्याय.