polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Өгөгдлийн баазын систем нь аюулгүй байдлын загвар хамтын хөтөлбөр, үйл ажиллагаа (тухайлбал удирдлага, хэрэглэгчийн хандах эрхийг тайлагнах зэрэг удирдлага, дүн шинжилгээ хийх, мэдээллийн сан хуулбар / Синхрончлол ба нөөцлөлтүүдийг нэвтэрч) цаашилвал аюулгүй байдлын удирдлага, менежментийн чиг үүргийг тодорхойлсон мэдээллийн сан дотор төрөл бүрийн бизнесд суурилсан мэдээллийн аюулгүй байдлын хяналтууд юм.
Түүнээс гадна төрөл бүрийн аюулгүй байдалтай холбоотой үйл ажиллагаанд ихэвчлэн зураг төсөл, хөгжил, тохиргоо, ашиглалт, менежмент, мэдээллийн сан, засвар үйлчилгээ холбоотой журам, заавар гэх мэт багтсан байна.
Гадаад, дотоодын хоорондын мэдээллийн санг ашиглаж мэдээллийн сан, аюулгүй байдал, бүх төрлийн бизнесийн мэдээллийн санд бодит цаг хугацааны хамгаалалтыг санал болгож байна.
Энэ нь програм хангамж дээр суурилсан архитектур өөрчлөлт, өндөр өртөгтэй тоног төхөөрөмж, эсвэл цаг хугацааг шаардах ямарч хүчирхэг аюулгүй байдалд оновчтой мэдээллийн сан, аюулгүй байдлын удирдлага, тасралтгүй хэрэгжилтийг хангана.
Өөрөөр хэлбэл, энэ нь өгөгдлийн сангийн үйл ажиллагааг хадгалах, тасралтгүй бизнесийн үйл ажиллагааг хангахад тусалж байх мэдээллийн санг хамгаалах, үр ашигтай, хямд арга зам юм.
Аюулгүй хүрээн төрөлжсөн аюулгүй байдал, дагаж мөрдөх нөөц, боловсон хүчний шаардлагыг багасгаж гарах нь хайрцагт боломжийг хангах, үүлэн болон таамаглал дээр өгөгдлийг хамгаалдаг.
Байрлуулалт сарын асуудлаар мэдээлэл дэлгүүрүүд даяар гүнзгий бүрэн хамрах хүрээтэй өдөр буюу долоо хоногийн дотор шийдвэрлэх мэдээллийн хамгаалалтыг хангах тэр ч байтугай хамгийн том байгууллага бий болгоход хурдан байдаг.
Сүлжээний аюулгүй байдлын хяналт нь Өгөгдлийн сангийн систем өөрсдөө хөтөлбөр / үйл ажиллагаа болон өгөгдлийг тэдний дотор хангах, энэ талаар үнэ цэнэтэй хэвээр боловч, мэдээж сүлжээний хүртээмж нь ялангуяа интернэтээс өргөн илүү чухал болж байна.
Цаашилбал журам, хөтөлбөр, үйл ажиллагаа, мэдээлэл хандалтын хяналтад холбогдох хэрэглэгчийг тодорхойлох,нэвтрэлт танилт, эрх менежментийн чухал чиг үүрэгийг хязгаарлах болон зарим тохиолдолд эрх бүхий хэрэглэгчид болон администраторууд үйл ажиллагаагнд нэвтэрч байна.
Хяналт (өгөгдлийн сангийн хяналт, өгөгдлийн санг хэрэглэгчийн үйл ажиллагааг мэдэх зэрэг өгөгдлийн сан ажиллах явдал юм. Өгөгдлийн сангийн удирдлага болон зөвлөхүүд ихэвчлэн хяналт хийнэ).
Нотолгоо (нотолгоо нь байгуулалга үнэн мэдүүлсэн өгөгдлийн нэг хэсэг нь шинж чанарын үнэнийг батлах үйлдэл юм) тодорхойлох, тусгасан иргэн зүйл хэн хянаж үүсгэнэ нэхэмжлэл заах үйлдэл хэлдэг нь ялгаатай нь нэвтрэлт танилт нь үнэндээ тэр биеийн байцаалтыг нь нотлох үйл явц юм.
Хувь хүний дансны хувьд хоёр хүчин зүйл нэвтрэлт танилт систем нь аюулгүй байдлыг сайжруулдаг боловч төвөгтэй, зардлыг нэмдэг, автоматжуулсан үйл явцыг ашигладаг.
Өгөгдлийн бүрэн бүтэн байдлыг хангахын тулд эдгээр дүрмүүдийг тогтмол болон тогтмол системрүү орж бүх мэдээллийг хэрэглэж болох бөгөөд хэрэгжилт ямар ч мэдээллийн алдаанд хүргэж болно.
Хэрэглээний аюулгүй байдал нь мэдээллийн технологи,нөөц, эсвэл нөөцлөх явцад, өгөгдлийн алдагдлын үйл явдлын дараа эх өгөгдлийг сэргээх ашиглаж болно хувилах, компьютерийн өгөгдлийг архивлахыг хэлнэ.
Өгөгдлийн санг хамгаалах шаардлагатай аргуудад зүй бус хандалтаас хамгаалах, өгөгдлийнийн сангийн бүрэн бүтэн байдал, хэрэглэгчийн нэвтрэлт танилт, хамгаалах, удирдлага, өгөгдөл хамгаалах, хязгаарлал зэрэг орно.
Өгөгдлийн бүрэн бүтэн байдалын хяналт нь (Өгөгдлийн бүрэн бүтэн байдал, засвар үйлчилгээ, түүний бүх амьдралын мөчлөгийн хугацаанд үнэн зөв, мэдээ, тогтвортой байдлын баталгаа бөгөөд үйл явц, эсвэл мэдээллийг олж авах аль ч системийн зураг төсөл, хэрэгжүүлэх, хэрэглэх нь чухал асуудал юм.)
Нууцлалт (криптографийн шифрлэлт нь зөвхөн эрх бүхий талууд үүнийг боломжтой ийм байдлаар мессеж, мэдээллийг кодчилох үйл явц юм. хөндлөнгөөс оролцохоос урьдчилан сэргийлэх өөрөө биш, харин амдан юм-гэж ойлгомжтой агуулга үгүйсгэдэг).
Өгөгдлийн сан нь ихэвчлэн холболт,галт ханаар сүлжээний аюулгүй байдлын арга хэмжээ, болон сүлжээнд суурилсан Халдалтыг илрүүлэх системийг дамжуулан хакеруудын эсрэг аюулгүй байдлыг хангасан байдаг.
Яг энэ цагт Хошуудын Төрбайх гүүш хан, Хөхнуур, Амдог эзлэн, Төвөдийг ноёрхон, Чоросын Эрдэнэбаатар хунтайж Ойрадын зүүн гарын, Хошуудын Очирт хан Ойрадын баруун гарыг захирч байсан.
Улам бүр ойртож байсан Манжийн аюулаас сэргийлэх үүднээс Эрдэнэбаатар хунтайж, Зая бандида нарын санаачилгаар Ойрад-Монголын их чуулганыг зарлаж, Эрчисийн Улаан бураа гэх газарт их бага 28 ноён оролцож, Дөчин дөрвөн хоёрын их цаазыг баталжээ.
1652 онд Сэцэн хан Шолой, 1655 онд Түшээт хан Гомбодорж нар нас барж, тэднийг улс төрийн туршлагагүй хан хөвүүд залгамжилж, Чин улсын нөлөөнд автах болсноор энэ хуулийг хэрэгжүүлэхэд Халх, Ойрадын зүгээс бэрхшээл гарч эхэлсэн.
Галдан хунтайж 1676 он гэхэд бүх Ойрадыг нэгтгэж дуусаад, 1688 он хүртэл нутаг дэвсгэрээ баруун, баруун өмнөш ихээхэн тэлж, Зүүнгарын хаант улс гэж нэрлэгдэх үндэс тавигдсан.
1690 оны Улаанбудангийн тулалдаанд Галдан бошигт ялагдаж, ухран гарсан үйл явдлаас хойш Чин улс түүний эсрэг удаан хугацааны бэлтгэл хийж, 1696 онд 100,000 цэргийн хүчээр Монгол нутаг руу дайран оржээ.
Уг цэргийн хүчийг Энх амгалан хаан өөрийн биеэр удирдаж, баруун замын 30,000 цэргийг Фиянгу жанжин удирдаж, Туул голд хүрээд Галданы цэрэгтэй байлдаж ялсан.
1616 онд Жянжу Зүрчидийн Айсингиоро овгийн Нурхачи баатар, бүх Зүрчидийн аймгийг нэгтгэж дуусаад, Хэту Ала хотод хаан ширээнд залагдаж, улсын нэрээ Хожуу Алтан улс гэж нэрлэсэн.
Зүүнгарын хаант улс нь өөрийн бие даасан тусгаар байдлаа хадгалахын тулд манж чин улсын эсрэг Манж, Хятад болон тэдний монгол холбоотны цэрэгтэй өрнүүлсэн тэмцэл байсан юм.
Галданы цэрэг Халхын цэргийг нэхсээр 1689 онд Олгой голд бут цохиод, 1690 онд Улаанбудангийн газарт Халх, Манжийн цэрэгт бүслэгдэн, арга заль хэрэглэж, оргон гарч, Хэрлэн гол руу ухран очсон.
Тоулмен энэ улирлыг өнгөрсөн жилийнхээ муу тэрэгтэйгээр эхэлсэн ба тав дахь уралдаан дээр буюу Францын их шан дээр л Тоулмен 184 тэрэг нь бэлэн болсон байна.
Нойтон зам дээр нэлээд хэдэн нисгэгчид замаас гулган гарч байхад, гарааны байрлалын сүүлээс хөдөлсөн Сенна уралдааныг тэргүүлж яваа Алайн Простод тойрог тойргоор ойртсоор л байлаа.
Гэвч тус уралдааны даргаар ажиллаж байсан Жаки Икс уралдахаар төлөвлөсөн байсан 78 тойргийн дөнгөж 31 дэх тойрог дээрээс уралдааныг зогсоосон бөгөөд Алайн бага зэргийн хугацаагаар Сеннагийн өмнө орон түрүүлсэн байна.
Сенна хэдийгээр Тоулмен багтай 1986 оныг хүртэл хүчинтэй гэрээтэй байсан ч, энэ уралдааны дараа Лотус багийн дарга Петер Варр 1985 онд улиралд тус багт ажиллах санал тавьжээ.
Үүнээс хэдэн сарын дараа Сеннагийн аав нь Сеннаг Тоулмен багийн гэрээнээс чөлөөлөн худалдаж авсан нь, хүүдээ тухайн үеийн шилдэг багт орох боломжийг олгосон алхам байв.
Үүний зэрэгцээ тэр өөрийн мэргэжлийн тамирчны гараагаа европод бэлтгэж байгаад 1981 онд Формула Форд-1600 аварга шалгаруулалтад оролцон, нийт 19 уралдааны 12-т нь түрүүлэн тэргүүн байрыг эзэлжээ.
2004 оны дөрөвдүгээр сард Формула-1 нисгэгчид, багийн ахлагч нар, инженерүүд болон сэтгүүлчдээс бүрдсэн нийт 77 хүний бүрэлдэхүүнтэй шүүгчдийн баг Айртоныг Формула-1 түүхэн дэх хамгийн хурдан нисгэгчээр сонгожээ.
Үүний дараа 2006 оны арванхоёрдугаар сард болон 2009 оны арванхоёрдугаар сард мөн дээрхийн адил мэргэжилтнүүдийн санал асуулга явуулсанд аль алинд нь Айртон ахин нэгдүгээр байрыг эзэлсэн байна.
1983 онд Сенна Уильямс, Брэбем, МкЛарен, Тоулмен багуудад туршилтын нисгэгч хийж байгаад дараа нь Тоулмен багтай гурван жилийн гэрээ хийн 1984-1986 оны улиралд уралдахаар боллоо.
Сенна энэхүү сонголтоо сүүлд тайлбарлахдаа: "шинэхэн нисгэгч шилдэг багт орон хоёрдугаар нисгэгчийн үүрэг гүйцэтгэснээс, хоёрдугаар ангиллын багт орж нэгдүгээр нисгэгч нь байсан дээр" хэмээжээ.
Сенна 1984 оны тавдугаар сарын 12-нд шинээр нээгдсэн Нюрбургрингийн нээлтийн сонирхуулах уралдаанд тухайн үед шинээр гарсан Мерседес-Бенц 190 2.3-16 турен тэргээр уралдсан нь олны анхаарлыг татсан байна.
Энэ уралдаанд тухайн үед Формула Нэгийн дэлхийн аваргууд байсан Жеймс Хант, Ники Лауда, Кеке Розберг нарын нисгэгчид 20 ширхэг яг ижилхэн тэргээр уралдан Сенна түрүүлж байжээ.
Энэ улирлын гурав дахь уралдаан болох Сан Мариногийн гран-пригийн үндсэн уралдааны өмнө нь хоёр хүнд осол гарав: дөрөвдүгээр сарын 29-нд болсон чөлөөт бэлтгэл дээр Рубенс Барричелло осолдон гар болон хамраа хугалсан бол дөрөвдүгээр сарын 30-нд Роланд Ратцэнбергер осолдон нас баржээ.
1994 оны тавдугаар сарын 1-нд уралдаан дөнгөж эхлэнгүүт Педро Ламы өндөр хурдтайгаар гараанаасаа хөдөлж амжаагүй байсан ЖЖ Лехтог мөргөсний улмаас аюулгүйн тэрэг гарч эхний таван тойрог явсан байна.
Багш нарын улс төр, үзэл суртал, сурган хүмүүжүүлэх ухаан, заах арга зүйн мэдлэг, чадварыг дээшлүүлэх, сургууль, багш нарын тэргүүн туршлагыг судлан нэвтрүүлэх асуудал тулгамдаж байсныг харгалзан БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөлийн 1956 оны 10-р тогтоолыг үндэслэн Багш нарын мэргэжил дээшлүүлэх институт ийнхүү 1956 оны 4 дүгээр сарын 15-аас үйл ажиллагаагаа эхэлж, анхны захирлаар Ц.
Өлзийхутаг, Л.Мижиддорж, Н.Элбэг зэрэг туршлагатай багш нараас гадна н.Гомбожав, Д.Цэрэндагва зэрэг авьяаслаг залуу багш нар ч арга зүйчээр ажиллаж байжээ.
Тус институт төв, орон нутагт дутагдалтай байсан хөдөлмөрийн багш бэлтгэх курс зохион байгуулахаас ажлаа эхэлж, улмаар биологи, газар зүй, химийн олон багшийг курсээр бэлтгэсэн байдаг.
Түүнчлэн, орон нутагт очиж, сургууль багш нарт биечлэн зөвлөн туслах, аймгуудад сургалт, семинар зохион байгуулах, хичээлийн программ, сурах бичиг бэлтгэх, зөвлөмж материал орчуулах, хэвлэх, үзүүлэн таниулах бэлтгэх зэрэг олон арга хэлбэрээр мэргэжил дээшлүүлэх ажлыг зохион байгуулж байжээ.
Анхны мэргэжил дээшлүүлэх институт хэл бичиг-уран зохиол, тоо, хими, бага ангийн гэсэн дөрвөн кабинет, номын сан, санхүү-аж ахуйгаас гадна үзүүлэн таниулах материал үйлдвэрлэх тусгай кабинеттэй байжээ.
1961 онд МАХН-ын их хурлаас сургууль, амьдралын холбоог бэхжүүлэх талаар гаргасан түүхэн шийдвэрийн дагуу ерөнхий боловсролын сургуулийг амьдрал, үйлдвэрлэлд ойртуулах чиглэлээр сургалтын агуулгыг сайжруулах эрдэм шинжилгээний ажлыг өргөжүүлэх шинэ зорилт бий болсон.
Үүнтэй холбогдуулан 1962 онд гарсан “Сургууль, амьдралын холбоог бэхжуулж, ардын боловсролын системийг цаашид хөгжүүлэх тухай хууль”-ийг хэрэгжүүлэх ажлын хүрээнд МАХН-ын Төв Хорооны Улс төрийн Товчооны тогтоол гарч, тус институтийг 1963 онд Сурган хүмүүжүүлэх ухааны хүрээлэн болгон өргөжүүлсэн бөгөөд тус хүрээлэнгийн бага анги, байгалийн ухаан, нийгмийн ухааны секторууд нь багш нарын мэргэжил дээшлүүлэх асуудлыг тус тусын чиглэлээр хариуцан гүйцэтгэж байв.
БМДИ-ийг СХУХ болгон өргөтгөх ажилд 1961-1969 онд захирлаар ажиллаж байсан Д.Гомбосүрэн, орлогч захирал Л.Шагдарсүрэн нар чухал үүрэг гүйцэтгэжээ.
БНМАУ-ын Сайд нарын Зөвлөл 1969 оны 5 дугаар сарын 31-ний өдөр “Багш нарын мэргэжил дээшлүүлэх зарим арга хэмжээний тухай” 176 дугаар тогтоол гаргаснаар СХУХ-д багш нарын мэргэжил дээшлүүлэх салбартай болсон
1982 онд хуралдсан АИХ-ын чуулганы шийдвэрийг үндэслэн 1983 онд АБЯ-ны сайдын 83 тоот тушаал гарснаар Багш нарын мэргэжил дээшлүүлэх институт дахин байгуулагдаж, тус оны 11 дүгээр сарын 01-ээс үйл ажиллагаагаа явуулж эхэлжээ.
Энэ үеэс багш, сурган хүмүүжүүлэгчдийн мэргэжил дээшлүүлэх бүх төрлийн курс, семинарын сургалтын төлөвлөгөө, программыг шинэчлэн боловсруулж, лаборатори дадлагын хичээлийн цагийг нэмэгдүүлэх замаар курс семинарын хичээлийг сургууль, цэцэрлэгийн ажилд шууд холбоотой, практик ач холбогдолтой болгох арга хэмжээ авчээ.
БМДИ нь 1983-1991 нийтдээ 6000 багшийг төвлөрсөн сургалтад хамруулж, 200 шахам сургууль, цэцэрлэгт очиж, 8000 орчим багшид ажлын байранд нь очиж мэргэжлийн зөвлөгөө өгч, 100 гаруй тогооч, 200 номын санч, хими, физикийн хичээлийн 100 гаруй лаборант бэлтгэх сургалт зохион байгуулснаас гадна, заах аргын 50 гаруй төрлийн зөвлөмж хэвлүүлж, нийтийн хүртээл болгож, сургуулийн удирдах ажилтны дээд курсэд нийт 1800 орчим хүнийг сургаж төгсгөсөн баримт байдаг.
1987 онд тус институт нэг ээлжиндээ 600 орчим багш хичээллэх 18 кабинет бүхий өрөө тасалгаа, номын сан, уншлагын танхим, цайны газар, бусад туслах өрөө бүхий дөрвөн давхар хичээлийн байртай болсон.
1990 онд Засгийн газрын 154 тоот тогтоолыг үндэслэн Боловсролын сайдын 151 тоот тушаалаар тус институт татан буугдаж, 1991 оны 4-р сараас УБДС-ийн харьяанд “Багш нарын мэргэжил дээшлүүлэх институт” нэрээр ажиллах болж, захирлаар Б.
Тусгаарлагдсан гадаргуу дээр цахилгаан дамжуулах замыг шууд хэвлэж гарган (Хавтан эсвэл модоор хийсэн цаасан дээр дүрсийг тастаж хэвлэдэг) тусгай бэхээр цахилгаан дамжуулагч хийж байсан, энэ нь утас шиг дамжуулж чаддаг.
Транзисторыг танилцуулснаар элементүүд маш жижиг хэмжээтэй болж эхэлсэн ба үйлдвэрүүд хэвлэмэл хавтанг байж болох бага хэмжээтэй үйлдвэрлэж чадахаар болсон.
Металл ялтсаар бүрэгдсэн нэвт контакт ба олон давхаргатай хэвлэмэл хавтан ашиглаж 1961 онд Америкийн Нэгдсэн улсын компани Хазелтин худалдааны төвөөр патентлагдсан байна.
Голчлон стратегийн програмд хэрэглэдэг найдвартай ажиллагааны хавтан нь маш хатуу хяналттай үйлдвэрийн процессууд болон өндөр чанарын материал хэрэглэсэн учраас хамгийн сайн цахилгаан шинж чанарыг гаргаж чадаж байна гэж үзэж байсан.
Ихэнх компакт диск, видео камер эсвэл камер гэх мэт өргөн хэрэглээний бүтээгдэхүүнүүд нь персональ компьютертой адил мэргэжлийн түвшний тоног төхөөрөмжөөс ч илүү төвөгтэй найдвартай байдлыг шаарддаг болсон.
Гадаргууд суурилуулдаг технологийн давуу тал болон хамгийн хямд бүтээгдэхүүнд хэрэглэгддэг хавтангуудад байдаг автоматжуулсан угсралтын техникийн хөгжил зэрэг нь механикийн маш нарийн тогтвортой байдлыг бий болгох ёстой.
Эдгээр төрлийн хавтангууд нь зардлаа бага байлгахын тулд илүү хямд үнэтэй үйлдвэрлэлийн зориулалттай зөвшөөрөгдсөн эд ангиуд болон үндсэн материалыг хэрэглэдэг байсан.
Мэргэжлийн түвшний хавтангууд нь хяналт сайтай угсралтын техникийг хэрэглэсэн, илүү хатуу чанга цахилгаан болон орчны үзүүлэлтүүдийг бий болгохын тулд сайн чанарын материалаар хийгддэг байсан.
Би бээр аж төрөл, ажил эрдэм юугаан насан туршид, гэм зэмгүй, ариухнаа хөтлөн залсуу Цулст нь чулуу тогтохуй өвчнөөр энэлэгчдийг ямар ч тохиолд боловч эс хэрчин хагалж, үүнийг эл ажлаар оролдогч бусад хүнд хүртээж байсуу.
Ямар ч айлд орвол, аливаа санаатай, шударга бус, хөнөөлтэй бүхэн, нэн ялангуяа эм, эр, иргэн, боол, хэний ч хайр сэтгэлийн хэрэг бүхнээс хол байж, гагцхүү өвчтөний тусын тулд орж байсуу.
Би бээр эмнэх, түүнчлэн эс эмнэх цагтаа хүмүүсийн аж төрлийн зарлан задалж үл зохилдох бүхнийг огоот үл үзэн, үл сонсон, тэр мэтсийг хүний нууц гэмээн таг дуугүй өнгөрч байя.
Эрдэмтний тайлбар: Анагаах ухааны эцэг гэж алдаршсан эртний Грекийн аугаа их оточ Гиппократын алдарт тангарагт орчин үеийн эмчийн ёсзүйн үндсэн санахад зар аугаа хүний суу билэг ямар их гэдгийг арга буюу биширнэ.
Доор өргөх тангараг, өчих өчил бичиг юүгээ өөрийн хүчин ухахуй, билгийн чинээгээр чин үнэнчээр гүйцэтгэсүү хэмээн оточ Апполлон, Асклепий, Гигиея, Панакея, ялгуусан охид дагинас хийгээд тэнгэр нар юугаан урин залж тэдний тольдогч түмэн мэлмийн өмнө андгайлсугай.
Үүнд намайг эмнэхүй урлагийн эрдэмд сургагч юугаан эцэг эх лүгээ сацууд үзэж өөрт олдсон хүртснээ түүнтэй хуваалцан, хэрэг тохиолдвоос гачигдахуйн цагт нь туслаж байсугай!
Түүний орыг залгамжлагсдыг ахан дүүсээ хэмээн үзэж, анагахуй эрдэм юугээн тэднийг судалъя хэмээн хүсвэл ямар ч харамж шан үгсэл гэрээ гэлгүйгээр заасу.
Сургаал зааж, аман хичээл, сургах бусад бүхнийг өөр хэнд ч бус, өөрийн болон багшийн хөвгүүд хийгээд гагцхүү анагаахуй ухааны жам дагуу ам өчил андгай тангаргын барилдлагат шавь нартаа сонсгож байсуу.
Би бээр өвчтөний ахуй дэглэмийг тэдэнд аливаа хор хөнөөл, шударга бусын гэм хүргэхээс татгалзан, өөрийн хүчин чадал, ухахуй билгийн чинээнд нийцүүлэн ямагт тэдний тус буянд чиглүүлсүгэй.
Гиппократын тангараг нь эртний грекийн аугаа их эмч, эртний анагаах ухааныг шинэчлэгч олон үе дамжсан эмч бөгөөд түүний анхны багш, эцэг Гераклид нь эмч, эх Фенарет нь эх баригч байжээ.
Хуучид аймгийн ноёд Лигдэн хааны үед дотоодын хямралаас зайлж Манжаас болгоомжлон Үзэмчин, Сөнид, Авга аймгуудын ноёдын хамтаар Халхын зүүн гарын Далай жинон Шолойг түшихээр умард зүгт нүүдэллэн очиж, Шолойг Махасамади Гэгээн Сэцэн хан хэмээн өргөмжлөсөн байна.
Богд Хаант Монгол Улсын үед зүүн Хуучидын Сэлнэнтожил ван"' харьяат иргэнээ дагуулж Монгол улсад ирсэн нь Богдын харьяа шавь одоогийн Хэнтий аймаг, Сүхбаатар зэрэг аймгийн нутгаар суурьшсан байна.
1945 оны чөлөөлөх дайны дараа баруун Хуучидын олонх айл өрх нь засаг ноён Жүгдэржолмугийн удирдлагаар Монгол улсад нүүдэллэн ирж Сүхбаатар аймгийн Эрдэнэцагаан суманд нутаглажээ.
Хуучид гаралтай хүмүүс Монгол улсын Улаанбаатар хот, Хэнтий, Сүхбаатар, Дорнод аймаг мөн Өвөр Монголын зүүн, баруун Үзэмчин, Шилийн хот зэрэг газар орноор тархан суурьшиж байна.
Эрдэнийн товчид Цахарын хуучин аймаг гэж гардаг бөгөөд Их Мингийн есөн хилийн байцаалт хэмээх судрын Гурван боомтын хилийн Монголыг байцаасан бүлэгт, Хойд Монголын их хааны нэгэн аймаг ер энэ хил дур малжин суумой, цэрэг бараг таван түм бий.
Таван хороо бий амой, Энэ ину Хуучин Цахар хэмээмуй, Хишигтэн хэмээмой, Борбуг хэмээмой, зүүн хороо хэмээгч Зүүн гарыг хэлж амой, баруун хороо хэмээгч Баруун гарыг хэлж амой, дээрэмдэх ину ер бус болой
Чин улсын Гадаад Монгол, Хотон ван гүнгүүдийн илтгэл шастир тэмдэглэлийг үндсэлбэл Юань улсын Тайзцу хааны 16-р үеийн ач Төрболд Хангай уулнаас говийн өмнө этгээдэд нүүж нутаглан суужээ.
Даян хааны хүү Алболдын угсааныхны захирсан Хуучид: Алболдоос хойш түүний хөвгүүн Ажу тайж, Шар тайж хоюул Хуучид аймгийг үргэлжлэн ноёрхож Хөх дэрсэнээс өмнүүр нутаглаж байв.
Дарайсүн гүдэн хааны харъяаны Хуучид аймаг: Алтан ханы түрэлтээр Цахар түмэн Хянганыг давж зүүн зүг нүүх үед Алболодын хойч үе нь дагаж нүүлгүй Алтан ханыг дагах болсон тул Дарайсан гүдэн хаан хуучид аймгийн ихэнхийг өөрөө ноёрхжээ.
Харчны доторх Алболодын үр хүүхдийн эзэмшил аймгийг ятад сударт Бага Харчин гэж хэлдэг байсаи бөгөөд Баясгалын эзэмшлийн Харчин аймгийг Харчины Их Хороо гэж хэлдэг байсаи юм.
Гүнбилиг мэргэн жинонгийн 6-р хүү Банзар үйзэнгийн харъяат хуучид отог: “Эрдэнийн товчи”-д Банзараа үйзэнг Зүүн ын Хуучид Хэриэс дээр суусан хэмээн бичсэн.
Газар тариаланд ногоон бордуур гэж, хөрсөнд бүрхүүл үүсгэх, хөрсөнд нэмэлт тэжээл өгөх, хөрсийг сайжруулах зориулалтаар тариалж буй ургамлыг/ургамлуудыг хэлдэг ба түүний тусламжтай бий болсон тэжээлийг ногоон бордоо гэж нэрлэдэг.
Тариалангийн аж ахуйд ногоон бордуурыг нэвтрүүлсэнээр, нэмэлт бүтээгдэхүүнүүдийн хэрэглээг үлэмж бууруулдаг, зарим тохиолдолд огт үгүй болгодог.
Монголын гүн ухаан, буддын гүн ухааны асуудлаар нэг сэдэвт зохиол, эх бичгийн эмхтгэл 3, хамтын бүтээл 10 гаруй, эрдэм шинжилгээний өгүүлэл, илтгэл 60 гаруйг бичиж туурвисан.
"Галнаас аврагдагсад" гэх үг хэрхэн бий болсоныг тайлбарлавал, Аугаа их Александрыг насан өөд болсоны дараа Урарти, Саспиричуудын хоорон цус асгаруулсан мөргөлдөн болж улмаар Зүүн Арменийг захирч байсан Ахеменаны Сатрапы Диадочи Селесиусын дарлалаас чөлөөлж "Атропат" буюу "Галнаас чөлөөлөгсөд" гэх нэр үүссэн домогтой.
Тодруулбал, тус улсын нийслэл хотыг хуучнаар "Жазаир Бани Мазганна" буюу Мазганнагын үр садын арлууд" гэж нэрлэдэг байжээ. Мазганна гэдэг нь тус улсад анхлан үүссэн төрт улс байсан гэдэг. Тус улсын нийслэл хотын эргээс дөрвөн арал цуварч харагддаг. Улсын нэршилтэй холбоотой өөр нэгэн домог бий. Энэ нь Зиридийн хаант улсыг үндэслэгч Зири Ибн Манад гэх хааны нэрнээс үүсэлтэй гэх домог. Зири гэдэг нь Берберчүүдийн хэлээр "Сарны туяа" гэх утгыг илэрхийлдэг юм байна.
Улмаар АНУ-ын Үндсэн хуулинд албан ёсны болон дипломат ёс, олон улсын тэмцээн наадам, соёл урлагын арга хэмжээ, олон улсын хурал, цуглаанд "Америкийн нэгдсэн улс", олон нийт, ард нийтийн дунд "Нэгдсэн улс" гэсэн нэршлийг ашиглаж байхаар хуульчилсан байдаг.
"Америк" гэх нэрийг анх Германы газрын зураг зохион бүтээгч Мартин Вальдсимюллер 1507 онд дэлхийн бөмбөрцгийн баруун талд байрлах газар нутгийг "Америка" гэж нэрлэсэн байдаг.
Анх уг нэршлийг 1625 онд Испани хэлээр хэрэглэж байсан бөгөөд одоогийн Австрали гэх нэрийг Британийн нэрт Аялагч Меттью Флиндерс 1814 онд байр зүйн нэрээр хэрэглэж, олонд түгээжээ.
Шинэ Өмнөд Уэльсийн амбан захирагч Лаклан Магуэр 1817 оны орчимд Их Британийн колониудын зөвлөлд хүргэсэн тайлан мэдээлэлдээ "Австрали" гэх нэрийг албан ёсны баримт бичигт анхлан ашиглажээ.
Түүнчлэн эрт цагт төвд, энэтхэг, пакистан, вьетнам, лаосын нутгийг хамран оршиж байсан Сваямбува Камбу гэх нутаг дэвсгэр, Хинди соёлын томоохон төвөөс нэр нь үүссэн гэж үзэх теологичид бий.
Орон нутгийнхан тэр бүр таалан хүлээж аваад байдаггүй өөр тайлбар байдаг нь Перси хэлний "Камбаужия" буюу "үлбэгэр", Авестан хэлний "Камбишта" буюу "өчүүхэн" гэсэн утгатай үгнээс ч үүссэн гэх домог.
Тэднийг дагалдаж явсан нутгийн гурван эр чухам юу гээд байгааг нь ойлгоогүй учир уугуул иргэдийг ахалж явсан ахмад настай нэгэн эр өөрийнхөө нэрийг асууж байна гэж бодон "Беру" гэж хариулснаас тус улсын одоогийн нэр үүсчээ.
Үүнээс дурдвал Балтын орнууд эрт цагт нэгдэн нэг эзэнт гүрэн байснаас үүдэн "лиети" буюу "нэгдсэн, бэхжих" гэсэн утгай үгнээс тус улсын нэршил үүссэн байна.
Түүнчлэн Грек хэлний "а-лей-сон" буюу "Аяга", Тохари хэлний "лиям" буюу "нуур" эртний слав хэлний "лияти" буюу "аадар бороо" гэх үгнүүдээс үүссэн байх гэсэн таамаг бий.
Грек хэлний "сиро" буюу "давтах", хуучин Индик хэлний "сарбх" буюу "тулалдах", латин хэлний "серо" буюу "бүтээн байгуулах" Орос хэлний "Пасерб" буюу "дагавар хүүхэд", Украин хэлний "присербится" буюу "нэгдэн орох" гэсэн утгатай үгсээс үүссэн байх гэсэн таамаг бий.
Улстөрийн үзэл суртлын үед Энэтхэгээс үргэлж тусдаа байхын тулд Пакистаны хөдөлгөөнийг удирдаж байсан Рахмат Али гэгч "Одоо эсвэл хэзээ ч үгүй" зохиолдоо "Пунжаб, Кашмир, Синдх, Балучистан мужууд нийлээд ПАКСТАН" болж байгаа гэж тайлбарлаж байжээ.
Хуучныг судлаач Адам Рудерфорд болон зохиолч Эйнар Палссон нар "Сельтикийн өв уламжлал" номондоо "ис-ланд" буюу "Исүс" болон "Айсис" охин тэнгэрийн өлгий нутаг гэсэн утгатай гэж тайлбарласан нь бий.
Ирландчууд өөрсдийгөө "Эйре" гэж нэрлэдэг бөгөөд "Эйречүүдийн нутаг гэсэн утгатай Ирланд үгнээс тус улсын нэр үүссэн байна. "Эйре" гэх үг нь Сельтик хэлний "ивериу" буюу "үржил шим" гэсэн утгыг илэрхийлдэг бөгөөд нийлээд "Үржил шимт нутаг" гэх утгыг илэрхийлнэ. Түүнчлэн "Төмрийн нутаг" гэж нэрлэх саналтай эрдэмтэд ч бий.
Гэгээн Маринус нь манай эриний 301-305 оны орчимд одоогийн Сан Марино орчимд сүм дуган бариулах ажил эрхэлж байгаад Ромчуудын хяхалт хавчлагаас шалтгаалан Хорват руу дүрвэж байсан түүхтэй юм.
Тус улсын Порто болон Гайа хотуудын нэрнээс үүссэн гэсэн тайлбар байдаг бол латин хэлний "порт" буюу "боомт", Грек хэлний "каллис" буюу "үзэсгэлэнтэй", Латин хэлний "Калере" буюу "халуун" гэсэн үгнээс үүссэн гэх тайлбар бий.
Шарльмайнын "Марка Хиспаника" номонд дурдсанаар "Ад-Дарра" буюу "Ой мод" гэх Араб үгнээс эсвэл Наварро-Арагон хэлний "Андурриал" буюу "Бэлчирийн нутаг" гэх утгатай байх боломжтой гэж бичсэн байдаг.
Харин Шинэ Гвиней гэдэг нь тус улсыг анхлан нээсэн Испанийн аялагч Иниго Ортиз де Ретез Африкын Гвиней улстай яг ижилхэн учир "Шинэ Гвиней" гэх нэр өгсөн байна.
Ассирчуудыг нэрлэсэн үгнээс үүссэн гэж үзэх эрдэмтэд байдаг бол Эртний Грек хэлний "сириак" буюу "хүмүүс" гэсэн үгнээс үүссэн байх гэсэн таамаг ч бий.
Монгол улсын хамгийн ууган цогцолбор сургууль нь Азийн хөгжлийн банкны “Боловсролын хөгжлийн хөтөлбөр”-ийн хүрээнд сургалтын байгууллагын зохистой хэв шинж, оновчтой орон тоог бий болгож СХД-ийн 1-р хорооллын 10 жилийн 6 сургууль, 1 цэцэрлэгийн байрыг түшиглэн Нийслэлийн засаг даргын 1997 оны 06 сарын 18-ны өдрийн А/104 дугаар захирамжаар байгууллагдснаас хойш 15 жил болжээ.
Багш, ажиллагсдыг үйл ажиллагааны чиглэл, ажлын байрны үндсэн чиг үүргийн хүрээнд чадваржуулахын тулд дараах чиглэлээр бодлого, зохион байгуулалтын үйл ажиллагааг явуулж ирлээ.
Цус багадалт нь цус алдах , цусны улаан эс боловсруулах явц муудах (төмрийн дутагдал, 12 аминдэмийн дутагдал, талассеми буюу хемоглобины өөрчлөлт, чөмөгний неоплазмын багадалт зэрэг), эсвэл цусны улаан эд ихээр гэмтэх (хумхаа гэх мэт халдварт өвчин, хадуур эсийн өвчин, дархлаа дарангуйлах өвчин зэрэг) гэсэн гурван шалтгааны улмаас үүсдэг.
Хемоглобины хэмжээ эрэгтэй хүнд 130-140 / -ээс бага, эмэгтэй хүнд 120-130 / -ээс бага бол цус багадалт гэж оношлох бөгөөд цус багадалтын шалтгааныг тодорхойлох нарийн шинжилгээ шаардлагатай.
Цус багадалт аажим явагдахад ядрах, сульдах, амьсгал давчдах, хөдөлгөөний чадвар буурах зэрэг хөнгөн шинж тэмдэг илэрдэг бол хурц цус багадалт нь толгой эргэх, дотор муухайрах, нүд бүрэлзэх, ухаан алдах, ам ихээр цангах зэрэг шинж тэмдгээр илэрдэг.