polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Дэлхийн 1 теннисчин асан Билли Жин Кинг 2006 онд түүний тухай "Тэр ганцаарчилсан, хос, холимог хосын төрөл дэх бүх цаг үеийн хамгийн шилдэг теннисчин." гэж хэлсэн байдаг.
1899 оны долоодугаар сарын 1-нд байгуулагдсан «Хоффенхайм» баг 1989 оныг хүртэл «Бециркслиг» буюу гуравдугаар дивизэд тоглож байгаад «Крайскласс » буюу хоёрдугаар дивизэд анх удаагаа дэвшсэн нь баг 1989 онд саятан Дитмар Хоппт зарагдсанаар дотоод зохион байгуулалтанд эрс өөрчлөлт хийгдсэнтэй холбоотой бөгөөд цаашдаа дивизээ хэд хэдэн удаа тэргүүлж байсан түүхтэй.
Хоёрдугаар лигээс дараа улирал нь дээд лиг болох "Бундеслигт" хоёрдугаар байраар шалгаран дэвшиж багийн түүхэн шинэ хуудсыг нээсэн тул багийн удирлагуудын дэмжлэгээр 30 гаруй хүний суудалтай Зинсхайм хотод байрлах Дитмар Хоппын нэрэмжит шинэхэн «Райн-Неккар-Арена» цэнгэлдэхэд орж байлаа.
Баден-Вюртемберг тойргийн Зинсхайм хотын 3000 оршин суугчтай Германы хамгийн том тосгон болох Хоффенхайм тосгоноос гаралтай тус баг нь 2008-09 оны улирлаас эхлээд Бундеслигт тоглож буй.
Эзэн хаан Вильхельмийн нийгэмлэг гэдэг шинжлэх ухааны байгууллагын ерөнхийлөгчөөр бас ажиллаж байсан бөгөөд уг нийгэмлэг 1948 онд М.Планкийн нийгэмлэг гэдэг нэртэй болсон билээ.
Мөн 1913 онд Петербургийн шинжлэх ухааны академийн сурвалжлагч гишүүн, 1926 онд ЗСБНХУ-ын шинжлэх ухааны академийн хүндэт гишүүн, Лондоны Вангийн нийгэмлэгийн гишүүнээр сонгогдож байв.
Туйлын бага масстай эгэл бөөмийн хөдөлгөөний хуулийг илэрхийлэхэд хэрэглэгддэг тогтмол хэмжигдэхүүнийг бодож гаргасан нь одоо Планкийн тогтмол нэртэйгээр өргөн хэрэглэгдэж байна.
Дунд сургуулийн сурагч байх үеэсээ физикч болох гэсэн хүсэлд хөтлөгдсөн М.Планк эхлээд Мюнхений дараа нь Берлиний их сургуульд суралцан төгссөн бөгөөд Херманн фон Хельмхольц зэрэг алдарт эрдэмтдээр хичээл заалгаж байв.
Залуудаа бичсэн бүтээлүүд нь дулааны үзэгдлийг тайлбарлах, термодинамикийн хоёрдугаар хуулийг үндэслэх , термодинамикийг физик-химийн процесст хэрэглэх аргыг боловсруулахад чиглэсэн байдаг.
Удуйд аймаг Орхоны адаг Буур хээрээр нутаглаж байсан бөгөөд хүн ам олонтой ханлигтаа тэргүүлэх үүрэгтэй энэ аймгийг зууны сүүл үед Тудүр билгэ чигин түүний хүү Тогтоа бэхи нар захирч байв.
Хамаг Монголтой зууны дунд үе хүртэл эвтэй найртай явж ирсэн Монгол овогтны нэг бол Мэргидүүд бөгөөд түүний захирагч Тудур Билгэ, Амбагай хааны хүү Хадаан тайш хоёр андын холбоотой байсан байна.
зууны хагасын эхэнд Хадаан Гурван мэргидийн зонхилох эрхтэй анд нөхөртөө элч илгээж нэгдье гэж хэлүүлсэнд бие даасан байдлаа хадгалахыг эрхэмлэгч Тудур билгэ чигин хилэгнэн "элчид" Хадаан тайшийн ганц нүдийг нь сохлохоор хутгаа билүүдэж байна гэж хариу өгчээ.
Тудур билгэгийн энэ үгийг сонссон Хадаан "Хатуу үг эвдрэлийн эх боллоо" хэмээн хэлээд гуравхан хоногт Хотул болон бусад Алтан ургийнхантай хүч хавсарган довтолсонд Тудур чингин алагдаж, Тогтоа бэх шархдаж зугтан олон мэргидүүд олзлогджээ.
Гэвч гурван жил өнгөрсний дараа Тогтоа бэх хүчээ хуралдуулан Хамаг Монголд элч илгээж "тулалдах газар, байлдах өдрөө хэл, бид тэр газар чинь болзсон өдөрт чинь очиж байлдъя" гэж хэлүүлсэн байна.
Тэмүүжингийн эх Олхонууд овгоос гаралтай Өэлүн 1153 оны орчим Мэргид аймгийн Их Чилэдүтэй сүй тавин нутаг руу нь явж байх замд нь Тэмүүжингийн эцэг Есүхэй түүнийг булаан авчээ.
Хариуд нь 1181 оны орчим Мэргидүүд Тэмүүжинг Орхон голын орчим байхад нь довтолон Тэмүүжингийн гэргий Бөртэг авч өөрсдийн нэгэн жанжинд эхнэр болгон өгчээ.
Мэргидийн олзноос Бөртэг суллагдан ирснийхээ дараа төрүүлсэн Зүчи хүүг зарим хүмүүс харь угсааных гэж үзэж байсан ч Тэмүжин үүнийг үгүйсгэж өөрийн хүү гэж үзэж байв.
Хожим Мэргидийн Тогтоа бэхийн бага хүү Култукан гэдэг алдартай мэргэн харваачийг Зүчи барьж авчиран бай харвуулж үзээд түүний хосгүй мэргэнд нь биширч амийг нь өршөөхийг Чингис хаан эцгээсээ хүсэхэд "Төрийн дайсан авсанд орохоос илүү дээр газар байдаггүй юм" гээд нүднээс далд болгосоноор удам угсаа нь бүрэн тасарсан гэдэг.
Чингис хаан Хулан хэмээх Мэргид хатантай байсан бөгөөд Хулан хатан Чингисийн сайн зөвлөгч нь байж төрийн үйл хэрэгт өөрийн үнэтэй саналаар хувь нэмэрээ оруулж байв.
Монголчууд Булгарын хант улсын түрэгүүд руу 1236 онд довтлох үед монголчуудад хөөгдөн тэнд очоод нас барсан Мэргидүүдийн шарилийг Булгарын Кипчак ноёны нутгаас олж байжээ.
6 дэд дүүрэг нь нийлж, нэг дүүрэг болдог боловч Хятадад зөвхөн аймгийн зэрэглэлтэй хотууд л дүүрэгтэй байх эрхтэй тул дүүргүүдийн жагсаалтад бичигддэггүй байна.
Мөн оны 3 сарын 25-нд Нью-Йорк хот дахь нэгэн оёдлын үйлдвэрт гал гарч, 140 ажилчин нас барсны ихэнх нь эмэгтэй байсан бөгөөд аюулгүй байдлыг хангаагүй байсны улмаас нас барагсдын тоо олон болсон аж.
Харин өдгөө ихэнх улсад улс төрийн утгаа алдаж, эрэгтэйчүүд эмэгтэйчүүдэд хайраа илэрхийлэн, Ээжүүдийн өдөр болон Гэгээн Валентины өдөр зэрэг баяртай төстэйгээр тэмдэглэдэг болжээ.
Олон улсын эмэгтэйчүүдийн өдөр буюу хуучнаар Олон улсын ажилчин эмэгтэйчүүдийн өдөр нь жил бүрийн 3 сарын 8-нд болдог, олон улсын эмэгтэйчүүдийн хамгийн өргөн тэмдэглэдэг баяр юм.
Улс орнууд бүх нийтийн баярын өдөр болгохоос эхлээд эмэгтэйчүүдийн эдийн засаг, улс төр, нийгэмд эзлэх байр суурийг бэхжүүлэхэд анхаарах зэргээр янз бүрээр тэмдэглэдэг.
Харин зарим улс, бүс нутагт Нэгдсэн Үндэстний Байгууллага анхны улс төрийн, хүний эрхийн утгыг нь хадгалж, даян дэлхийн эмэгтэйчүүдэд итгэл найдвар өгөх, улс төр, нийгмийн анхаарлыг хандуулахад зорилуж 1975 оны 3 дугаар сараас эхлэж тэмдэглэж иржээ.
Гольдони Францын нэрд гарсан жүжгийн зохиолч Мольерын театрыг өндрөөр үнэлдэг байсан учир өөрийн жүжгүүдэд гарч байгаа явдлыг Классицист театрын хуулийг баримтлан нэг газар төвлөрүүлдэг байсан байна.
Уг жүжгээ бичихдээ орчин үеийн үзэгчдийн санал хүсэл, юуг хүсэн хүлээж, юуг үзэн ядаж байгаа ойлголтыг гаргавал жүжигчид болон үзэгчдэд нөлөө үзүүлэхүйц болж чадна гэжээ.
Эхний үед түүний жүжгүүд нь хуучны аргаар багтай тоглодог байсан бол аажимдаа уг багийг тайзнаас хасан танигдахгүй болгон, жүжигчид нь өөрсдөө жүжгийн зохиол зохиодог байсныг өөрчлөн, жүжигт тусгайлан зориулсан зохиолын үндсэн дээр жүжиглэдэг болжээ.
Хонины сүүгээр бяслаг хийх, тараг бүрэх, айраг исгэх, архи нэрэх, ээзгий, ааруул хийх, шар тос авах ба өрөм хураах зэрэг уураглаг идээ үйлдэхэд тохиромжтой.
Сүүн бүтээгдэхүүн нь кальциар баялаг учир хүүхдийн өсөлт хөгжилтөнд сайн, ааруул нь шүдний бат бэх чанарыг сайжруулдаг, шүд цоорох өвчнөөс сэргийлдэг учир монголчууд хүнсэндээ өргөн хэрэглэж ирсэн юм.
Ингэний сүүгээр "Ингэний сүүн ундаа" болон бяслаг, цагаан тос, шар тос, ааруул, өрөм хийж айраг исгэж авахаас гадна аарц зэрэг бүтээгдэхүүн боловсруулж болдог.
Өтгөн, шингэний хувьд монгол үнээний сүүтэй ойролцоо, тосны хувь багавтар, харин чихэрлэг нэлээд их тул гүүний сүүгээр цай сүлдэггүй, боловсруулж цагаан идээ хийдэггүй.
Ийн дөрөвдүгээр шатанд 160 баг бүрдэж 37 хэсэгт дөрөв дөрвөөрөө хуваагдан өрсөлдөх ба нэгээр гарсан багууд болох 37 баг цааш лигийн цомын тэмцээнээс эрх авсан 10 багийн хамтаар тоогоо тэгшитгэж 12 хэсэгт хуваагдан Европын лиг эхлэдэг.
Хот хоорондын Фэйрс цом тэмцээн дээр үндэслэгдсэн байх ба 1999 онд УЕФА Цомтой багуудын цомын тэмцээн нь дангаар зохион байгуулагдахаа больж УЕФА-гийн цомтой нэгдэж байв.
2004-05 оны улиралд тэмцээнийг явуулахдаа багуудыг хэсгүүдэд хуваан хэсгээсээ шалгарсан багууд хасагдах шатны тоглолт хийдэг болгосон бол 2009 онд УЕФА Интертото цомын тэмцээн нэгдэн харьцангуй өргөн цар хүрээтэй тэмцээн болж, үүнийгээ дагаад ч шалгуур нь ч өндөрссөн байна.
УЕФА-гийн цом нь Европын хөлбөмбөгийн холбооноос жил бүр явагддаг зохион явуулдаг 1971 оноос эхлэлтэй Европын хөлбөмбөгийн клубүүдийн хооронд явагддаг тэмцээн юм.
Испаниийн Атлетико Мадрид баг энэ тэмцээний аварга цолыг хамгаалан тоглож байгаа бөгөөд тэд Английн Фулхэм багийг 2010 оны тавдугаар сарын 12-нд шигшээ тоглолтонд ялж Европын лигт анх удаагаа түрүүлж байлаа.
Олон улсын тавцанд анх 1998 онд насанд хүрэгчдийн шигшээ багтаа багтан тоглосон тэрээр тухайн үедээ Английн шигшээ багийн хамгийн залуу тоглогч, хамгийн залуудаа гоол оруулсан тоглогч болж байв.
2001 онд Ливерпүүл баг УЕФА-гийн цом, Английн Хөлбөмбөгийн Холбооны цом, Хөлбөмбөгийн Лигийн цомыг хүртэж, Оуэн өөрөө Баллон д'Ор шагналыг хүртэн, анхны томоохон амжилтуудаа гаргажээ.
2006 оны ДАШТ-д Оуэн гэмтэл авч, удаан хугацаагаар тоглоогүй нь ФИФА, Английн Хөлбөмбөгийн Холбоо, Ньюкасл Юнайтед багийн хооронд маргаан үүсгэж байсан бөгөөд Ньюкасл 10 сая фунт стерлингийн нөхөн төлбөр авч, урьд хожид үзэгдээгүй явдал гарч байсан.
Хоёрдугаар хагас эхлээд Диего Форлан Уругьайн багийн торгуулийн цохилтыг хаалгачийн зүүн дээд булан руу чиглүүлэн цохисон бөмбөг хаалгач Ричард Кингсоны толгой дээгүүр давж гоол болов.
Голландын шигшээ баг Бразилийн шигшээ багтай дөрөвний нэг шигшээд 2010 оны долоодугаар сарын 2-нд Порт Элизабет хотын Нелсон Мандела Бэй цэнгэлдэхэд тоглолоо.
Дэлхийн таван удаагийн аварга Бразил 1-0 харьцаагаар тоглолтыг тэргүүлж байсан ч алдааны улмаас байдал эсрэгээр эргэж өрсөлдөгч Голландуудад 2-1 харьцаагаар ялагдал хүлээв.
Тоглолтын эхний хагас Бразилчуудын хамгаалалт нягт байсан тул Голландуудад ямар нэгэн таатай боломж тун гарч өгөхгүй байсан бөгөөд харин ч Бразилчууд гэнэтийн цохилтуудаар хаалгач Мартин Стекеленбургийг бөмбөгдөж байв.
68 дахь минутанд Дирк Куитын толгойгоор дэмнэн дамжуулж өгсөн бөмбөгийг Вэсли Шнайдер мөргөж гоол оруулснаар Голландууд тоглолтыг тэргүүлж эхэлсэн байна.
Германы гурав дахь гоолыг Арне Фрэдрих хоёр дахь гоолоос долоон минутын дараа оруулсан бол, 89 дэх минутанд Мезут Озилийн дамжуулалтыг Мирослав Клозе гоол болгож тоглолтын эцсийн цэгийг тавьсан.
Тоглолтын дараа дасгалжуулагч Иохам Лаав төгс бүрэлдэхүүний тоглолтыг харууллаа гэж хэлж байсан тэдний багийн хөдөлгөгч хүч гэж хэлж болох өмнөх тоглолтонд анхааруулгатай байсан Мюллер шар хуудас авснаар дараагийн тоглолтын бүрэлдэхүүнд багтахааргүй болсон юм.
Тэрээр Кастилья, Кастельон, Паленсиа, Гранада зэрэг доод лигийн хэд хэдэн багийг дасгалжуулж байгаад Реал Мадрид багаа Европт төлөөлөх элчин сайдын албыг хаших саналыг хүлээн авсан.
гэгддэг байсан тэрээр зүүн жигүүрт тоглодог байсан бөгөөд гайхалтай хурд төдийгүй бөмбөг эзэмших чадвар, дундын зайнаас гоол оруулах чадвараараа шагшигдсан тоглогч байлаа.
Үйлдлийн системийн үлдсэн хэсэг нь хэрэглэгчийн горимд процессуудын цуглуулга байдлаар ажиллах ба процесс бүр -ийн тусламжтай төхөөрөмжийн түвшинд хамгаалагдсан байдаг.
Дахин амилуулах сервер гэж нэрлэгдэх эдгээр процессын нэг нь бусад бүх процессынхоо хүснэгтийг хадгалж байдаг бөгөөд хэрэв эдгээр процессын аль нэг буруу ажиллах эсвэл эвдрэх тохиолдолд дахин амилуулах сервер нь түүнийг шинэ хуулбараар сольдог.
7 гарснаар нь их үнэтэй арилжааны том бүтээгдэхүүн болсон байсан учраас их сургуулийн үйлдлийн системийн хичээл дээр ашиглахыг хориглож, мөн эх кодыг нийтэд тараахгүй байх лиценз гарчээ.
Лос-Анжелесийн багийн бүрэлдэхүүнд амжилтад хүрснийхээ дараа Фишер Голден-Стэйт Уорриорз багтай гэрээ байгуулсан боловч 2 жилийн дараа Юта Жазз баг руу худалдагдаж, Жазз багаа хошуучлан Баруун Конференцийн шигшээ тоглолтод хүргэжээ.
Тэрээр мөн НБА-гийн шигшээ тоглолтын үеэр 43 удаа 3 онооны шидэлтийг амжилттай гүйцэтгэсэн нь зөвхөн хуучин багийн анд Роберт Орригийн дараа л орох үзүүлэлт болно.
Нимбэгний төрлийн жимс ургах гол бүс нутаг Орландо хотын өнгө төрхөд үлэмж хувь нэмрээ оруулсаар ирсэн хэд хэдэн томоохон үйлдвэр, үйлчилгээний газрууд энд үйл ажиллагаагаа явуулдаг ажээ.
Америкийг зорих жуулчдын ихэнхи нь аялалын томоохон бүс нутаг болох « » кино үйлдвэрийн эдэлбэр бүс « » болон амьтны хүрээлэндээ дэлхийд томоохонд тооцогдох « », «Уолт Дисней» кино компаниар овоглогддог « » хэмээх бага хот, «Диснейуорлд» зэрэг кино дэлгэцнээ түгээмэл гардаг байгалийн ч болоод хүний ч хөдөлмөрөө бүтсэн цэцэрлэг хүрээлэнгүүдийг үзэж сонирхох нь олонтаа.
Газар зүйн байршлын хувьд «Оринж» хязгаарын харьяа болон 2,082,628 хүн амаараа Америкийн Нэгдсэн Улсдаа 27 дугаарт эрэмбэлэгдэх метрополитан «Их Орландогийн» зүрхэн хэсэгт байрладаг.
Жилийн туршид +22 болон +28 хооронд температур тогтмол заах ба зуны улиралд температур +33 хүрдэг бол өвөлдөө Атлантын далайн хүйтэн агаарын нөлөөгөөр +10 болон 16 хооронд хэлбэлздэг ажээ.
2000 оны байдлаар Орландо хотын оршин суугчдын 50.8 хувийг цагаан арьстан, 17.5 хувийг латин-америк, 26.9 хувийг африк-америк, 2.7 хувийг ази хүмүүс тус тус бүрдүүлж байсан нь өдгөө төдийлөн өөрчлөлт ороогүй болов уу.
Челси багийн ахлагчаар томилогдсон даруйдаа 2007 оны Английн цомын тэмцээнд Манчестер Юнайтед багийн эсрэг шинээр ашиглалтанд орсон Уэмблийн цэнгэлдэх хүрээлэнд хожлын цор ганц гоолыг оруулсан бол уг цэнгэлдэхдээ шигшээ багийнхаа анхны гоолыг Бразилын шигшээ багийн эсрэг толгойгоороо мөргөн оруулсан гэх онцлог түүхийн хуудсуудыг анхлан нээсэн билээ.
Үүнд Лигийн цомын шигшээ тоглолтонд Тоттенхэм Хотспур багт ялагдсан болон Премьер лиг, УЕФА Аваргуудын Лигийн түрүү авах үгүйгээ шийдвэх тоглолтонд Манчестер Юнайтед багийн эсрэг торгуулийн цохилтууд алдсантай холбон үздэг.
Терри УЕФА Аваргуудын Лигийн тэмцээний 2004-05, 2007-08 оны улирлуудад оролцохдоо "шилдэг хамгаалагчаар" нэрлэгдэж, 2005 оны Английн хөлбөмбөгийн холбооны дэргэдэх «Мэргэжлийн хөлбөмбөгчдийн холбооноос» олгодог "Оны шилдэг тоглогчийн" шагналыг хүртэж, буюу «Дэлхийн шилдэг багийн» бүрэлдэхүүнд 2005-аас 2008 оныг хүртэл дөрвөн улирал дараалан нэрлэгдэж байсан хөлбөмбөгийн ногоон талбайн хамгаалалтын байрлалын шилдэг тоглогч юм.
Тэрээр одоо Английн өмнөд зүгийн Суррей тойргийн Оксшотте хэмээх багахан хотод эхнэр Тони болон ихэр хүүхдүүд нь болох хүү Жоржи Жон, охин Саммер Роуз нарынхаа хамтаар амьдардаг.
Хүүхдүүд нь мэндлээд хоёр долоо хонож байх үед буюу 2006 оны тавдугаар сарын 18-нд Терри Унгарын шигшээ багийн хаалганд гоол оруулж, "гоолын баяраа" хүүхэд бүүвэйлж буйгаар илэрхийлж байв.
Дөрөвдүгээр сарын 8 – Австри-Унгарын эзэнт гүрэн Босни Герцеговинаг эзлэн түрэмгийлсэн гэдгийг Их Британи болон Франц улс албан ёсоор хүлээн зөвшөөрчээ.
Дөрөвдүгээр сарын 10 – Хаант Орос улсын хаан Николай Финландын тусгаар тогтнох хүслийг үндсэндээ хүлээн зөвшөөрч Төрийн Думаар хэлэлцүүлэх шийдвэр гаргалаа.
Дөрөвдүгээр сарын 13 – Оттоманы эзэнт гүрний нэгэн сонины эрхлэгч Хассан Эффендиг буудан хороосны дараа олон мянган эсэргүүцэгчид Константинополь хотод жагсаал зохион байгуулав.
Дөрөвдүгээр сарын 17 – Шотландын хөлбөмбөгийн аварга шалгаруулах цомын тэмцээний шувтаргын тоглолтод учраа таарсан Селтик болон Рэйнжерс багийн тоглолт 1:1-ээр тэнцсэн ч шүүгч нэмэлт цаг сунгасангүй.
Дөрөвдүгээр сарын 19 – Америкийн бейсболын мэргэжлийн лигийн ээлжит тойрогт учраа таарсан Вашингтон Сенаторс, Бостон Ред Сокс багийн тоглолтыг АНУ-ын ерөнхийлөгч Уиллиам Ховард Тафт, дэд ерөнхийлөгчийн хамтаар үзэж сонирхов.
Дөрөвдүгээр сарын 22 – АНУ-ын Үндэстний цөөнхийн асуудал хариуцсан хороо Уугуул америкчуудын хэлийг Англи хэлтэй жишиж харьцуулсан толь бичгийг гаргажээ.
Дөрөвдүгээр сарын 26 – Хосолмол засаглалтай Авсри-Унгарын эзэнт гүрний ерөнхий сайд Александер Векерле үүсээд байгаа нөхцөл байдалтай холбогдуулан албан тушаалаасаа өөрийн хүсэлтээр огцорчээ.
Наймдугаар сарын 17 - Палеонтологич Эрл Дугласс Юта мужийн Вернал хотоос зүүн зүгт 32 км-ийн зайд орших "Ногоон нуур"-ын эргээс Бронтозаврын сүүлний есөн ясыг илрүүүлжээ.
Наймдугаар сарын 25 - Дэлхийн түүхэнд анх удаа АНУ-ын арми зэвсэглэлдээ нисэх онгоцыг нэвтрүүлж, Мерилэнд мужийн Коллеж парк-д нисэх бааз байгуулав.
Долоодугаар сарын 8 – Эмэгтэйчүүдийн санал өгөх эрхийг хуульчлах зорилгоор Дотоодын аюулгүй байдлын сайд Херберт Гладстоун, Шарлот Деспард нараар ахлуулсан эмэгтэйчүүдийн төлөөлөлтэй хамт эзэн хаан Эдуардад бараалхжээ.
Долоодугаар сарын 9 – Өмнөд Америкийн Боливи, Перу улсуудад хилийн маргаан гарч улмаар Аргентиний ерөнхийлөгч Хосе Фигуероа Алькорта зуучлагчийн үүрэг гүйцэтгэн, хэлэлцээ зохиож эхэлжээ.
Долоодугаар сарын 20 - Францын ерөнхий сайд Жорж Клеменс Сангийн сайд асан Теофиль Делкассыг өдөөн турхирч, бүдүүлэг авир гаргасныхаа улмаас өөрийн хүсэлтээр огцрох болжээ.
Нэгдүгээр сарын 1 – 1908 оны ахмад настны тэтгэврийн хууль: Их Британийн парламент шаардлага хангасан 70-аас дээш настай иргэдэд долоо хоногийн 12 шиллингийн тэтгэвэр бодож, олгох шийдвэр гаргалаа.
Нэгдүгээр сарын 30 – АНУ-ын ерөнхийлөгч Теодор Рүүзвельт нэг центийн зоосон дээр Авраам Линкольны дүрсийг сийлэх шийдвэр гаргаж, сийлбэрч Виктор Д.Бреннэрийн загваруудтай танилцжээ.
Шведийн парламент Абико, Ангсо, Гарфиттан, Гоцка Сандөн, Хамра, Пьелкайс, Сарек, Стора Шофаллет, Шонфаллет зэрэг найман цэцэрлэгт хүрээлэнг дархалжээ.
Хоёрдугаар сарын 4 – АНУ-ын Калифорни мужийн төлөөлөгчдийн танхим Ази гаралтай Америк хүүхдүүдийг, цагаан арьстнуудтай хамт нэг ангид суулгаж, сургуульд сургах шийдвэр гаргалаа.
Хорёдугаар сарын 5 – Америкийн химичдийн нийгэмлэг шуурхай хуралдаан зарлаж, шинэ тутам нээгдээд байсан "Бейклайт" буюу хуванцарыг шинэ химийн нэгдэл гэж хүлээн зөвшөөрчээ.
Хоёрдугаар сарын 12 – АНУ-ын Ерөнхийлөгч Авраам Линкольны мэндэлсний 100 жилийн ойг угтаж, АНУ-ын Ерөнхийлөгч Теодор Рүүзвельт Кентаки мужийн Ходжвилль хотод дурсгалын мавзолей босгожээ.
Хоёрдугаар сарын 15 – АНУ-ын засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгжийн тухай хуульд өөрчлөлт оруулж, Аризона, Нью-Мексико мужийг шинээр нэмэх тухай санаачилга гарав.
Хоёрдугаар сарын 26 – Австри-Унгарын эзэнт гүрэн болон Оттоманы эзэнт гүрэн хооронд Босни-Герцеговинаг Австри-Унгарын эзэнт гүрэнд 2.5 сая туркийн фунтээр зарахаар болжээ.
Арванхоёрдугаар сарын 16 - Никарагуа улсын ерөнхийлөгч Хосе Сантос Зелаяа АНУ-тай үүсгэсэн маргаанаас болж албан тушаалаа өөрийн хүсэлтээр өгчээ.
Зургаадугаар сарын 6 – Хятадын хаант засаг Британи, Герман, Францын банкуудын оролцоо бүхий хамтарсан консорциумаа Кантон, Ханкоу, Ченгту хотыг нийслэл Бээжинтэй холбох төмөр замын ажлыг гүйцэтгүүлэхээр болов.
Зургаадугаар сарын 7 – Германы засгийн газар монополь, хууль бус үйл ажиллагаа, хууль бусаар хөлжих байдлыг таслан зогсоох зорилгоор "Цэвэр өрсөлдөөний хууль"-ийг боловсруулж дуусгав.
Зургаадугаар сарын 13 – Колумбийн ерөнхийлөгч Рафаел Рейс Панамтай хийсэн хэлэлцээр бүтэлгүйтэж, авах ёстой татвараа авч чадаагүй гэж үзэн өөрийн хүсэлтээр суудлаа өгчээ.
Зургаадугаар сарын 15 – Бразилйн ерөнхийлөгч Афон Пена насан эцэслэснээс хойш хэдхэн өдрийн дараа Бразилийн ерөнхийлөгчийн тангарагыг Нило Печаньяа өргөжээ.
Зургаадугаар сарын 18 – АНУ-ын нэр хүндтэй шагнал гэгдэх Конгрессийн алтан медалийг Уилбур болон Орвиль Врайт нарт "Нисэх техникийг хөгжүүлж, хэрэглээнд нэвтрүүлсэнд талархаж" энэхүү шагналыг гардуулжээ.
Аравдугаар сарын 13 - Каталонийг салан тусгаарлах үзлийг дэлгэрүүлж, жагсаал зохион байгуулсан гэсэн үндэслэлээр профессор Франчиско Феррерийг Испанийн хааны шийдвэрээр цаазаар авчээ.
Аравдугаар сарын 26 - Япон улсын ерөнхий сайдаар дөрвөн удаа сонгогдсон Хиробуми Ито Хятадын Манжуур хотын Харбиний галт тэрэгний буудалд халдлагад өртөж амиа алджээ.
Арваннэгдүгээр сарын 10 - Австрийн сэтгэл судлалын нийгэмлэгийн гишүүн, эрдэмтэн Исидор Саджер өөрийгөө дөвийлгөх, өөрийгөө магтах өвчнийг судалж, судалгааны материалаа танилцуулжээ.
Арваннэгдүгээр сарын 16 - Их Британи, Франц, АНУ, Герман, Итали, Япон, Орос, Испани, Австри-Унгарын эзэнт гүрний эрдэмтэд Лондон хотноо хуралдаж, олон улсын газрын зургийн нэг м хавтгай дөрвөлжин километрийн масштабыг 1:1,000,000 байхаар стандарт тогтоов.
Арваннэгдүгээр сарын 19 - Төв мэдрэлийн систем нь гэмтсэн хүмүүсийг эмчлэх зорилготой анхны төрөлжсөн эмнэлэг болох Нью-Йоркын тархи мэдрэлийн нэгдсэн хүрээлэн үүдээ нээжээ.
Арваннэгдүгээр сарын 21 - АНУ-ын ерөнхийлөгч Уиллиам Ховард Тафт, Төрийн нарийн бичгийн дарга Нокс нар Цагаан ордонд хоёр цаг уулзсаны эцэст Америкийн хоёр иргэнийг цаазаар авсан Никарагуа улс руу Баффало байлдааны хөлөг илгээхээр болжээ.
1991 онд ЗХУ бутрахад тусгаар тогтносон бүрэн эрхт улсад дэвшээд Бүгд Найрамдах Тажикистан Улс болон өөрчлөн байгуулагдаж, тажик хэлээр улсын албан хэрэг бичдэг болов.
Бичиг сударт тэмдэглэгдсэнээр Тажик орны зарим хэсэг НТӨ 6-р зуунд Ахемены улсын харьяанд байсан ба Македоны Александрын байлдан дагуулалтаар грек Бактрын улсын мэдэлд оров.
1924 онд Узбекийн ЗСБНУ-ын харьяанд Тажикийн автономит ЗСБНУ байгуулагдаж, 1929 онд зэрэг дэвшиж ЗСБН Тажик Улс хэмээн Зөвлөлтийн 15 бүгд найрамдах улсын нэг болж, хил зурагджээ.
Төв Азийн 143 мянган км2 газрыг эзэлсэн дэлхийн 94-р том Тажикистан улс ) Дундад Азийнхаа Киргиз, Узбекистан болон төрөл хэлтний Афганистан, уулын цаадах Хятад гэсэн дөрвөн улсын нутгаар хүрээлүүлж, Вахан уулын жимээр таслагдан Пакистантай маш ойр оршдог.
Нутгийн дорнод хагасыг Памирын нуруу эзлэх ба умард хэсэгт Тэнгэр уулын салбар нурууд болох, Туркетан, Алай, Зеравшан, Хиссарын нурууд хөндлөн чигт параллель тогтоцгоожээ.
Оросын иргэний дайны үед тусгаар тогтнохыг санаархсан ч Зөвлөлтийн улаан цэрэг ялж Зөвлөлтийн төрийн бодлогоор элдэв зүйл шашныг хориглож, сүм хийдийг хааж, хамтралжуулах аян эхэлжээ.
Памирын нуруунд Тажикийн хамгийн өндөр уул болох Исмаил Саманийн нэрэмжит оргил байхаас гадна Ибн Сины оргил , Корженевскийн оргил, Тусгаар тогтнолын оргил , Карл Марксын оргил сүндэрлэжээ.
Барилгын машин тоног төхөөрөмж нь цахилгаан мотор ба дотоод шаталтын хөдөлгүүртэй ерөнхийдөө барилгын материалуудыг тээвэрлэх зориулалттай суурин болон хөдөлгөөнт машин, тоноглолууд юм.
1965 онд ЗХУКН-ын дэргэдэх Нийгмийн ухааны академид “Монголын хувьсгалт хэвлэлийн үүсэл, хөгжил” сэдвээр түүхийн ухааны дэд эрдэмтний, 1973 онд Москвагийн их сургуульд “Монголын тогтмол хэвлэлийн нийтлэлийн төрөл зүйлийн үүсэл, хөгжил” сэдвээр түүхийн шинжлэх ухааны докторын зэргийг тус тус хамгаалжээ.
1942 оноос Ардын гэгээрлийн яаманд сайдын туслах, багш нарын болон холбооны техникумд багш, “Пионерийн үнэн”, “Залуучуудын үнэн”, “Үнэн” сонин, “Тоншуул” сэтгүүлд нарийн бичгийн дарга, орлогч эрхлэгч, ерөнхий эрхлэгч, МАХН-ын Төв Хороонд суртал нэвтрүүлэгч, хэлтсийн орлогч эрхлэгчээр ажиллаж байгаад 1979 оноос сургалтын ажилд шилжиж, МУИС-ийн Сэтгүүл зүйн тэнхмийн багш, эрхлэгчээр ажилласан байна.
хэвлэл мэдээллийн байгууллагад 35 жил удирдах ажил хийсэн туршлагатай зохион байгуулагч, авьяаслаг сэтгүүлч төдийгүй сэтгүүлч боловсон хүчин бэлтгэх ажилд мэдлэг чадвараа зориулсан сурган хүмүүжүүлэгч багш, сэтгүүл зүй судлалд томоохон хувь нэмэр оруулсан нэрт эрдэмтэн судлаач юм.
гол төлөв Монголын хэвлэлийн түүхийн асуудлыг хөндсөн 6 ном, судалгаа, сурталчилгааны 260 орчим өгүүлэл бичиж нийтлүүлсэний дээр 30 гаруй өгүүллийг гадаадын нэр хүндтэй сонин, сэтгүүлд хэвлүүлжээ.
Монголын сэтгүүл зүй судлал, түүний дотор тогтмол хэвлэлийн судлалын эх суурийг тавьж, энэ чиглэлийн эрдэмтэн судлаачдыг бэлтгэхэд тодорхой хувь нэмэр оруулсан гавьяатай эрдэмтэн.
Тэрбээр нэрт сэтгүүлч, судлаач эрдэмтэн төдийгүй 1960-аад оны дунд үеэс Намын дээд сургууль, Марксизм-ленинизмийн оройн их сургууль, МУИС-д хичээл зааж, улмаар 1979-1990 оныг хүртэл МУИС-ийн сэтгүүл зүйн тэнхмийг толгойлж, сэтгүүлч боловсон хүчин бэлтгэхэд олон жилийн хүч хөдөлмөрөө зориулсан сурган хүмүүжүүлэгч юм.
Энэ сонин тэргүүн, дагавар өгүүллээс гадна Улсын бага хурал, Сайд нарын зөвлөлийн тогтоол шийдвэр, яамдын тушаал заавар, засаг төрийн олон шатны байгууллагын ажлын тухай мэдээ зэрэг материалуудыг голлон нийтэлж байв.
Тус сонин “Гадаад мэдээ”, “Засаг захиргааны анги”, “Соёл боловсролын бүлэг”, “Уран сайхны анги”, “Шүүмжлэл”, “Аж ахуйн бүлэг” зэрэг байнгын 8 булантай байсан бөгөөд явцынхаа дундаас “Эрдэм шинжилгээ”, “Эмнэлгийн зүйл”, ”Хотын мэдээ”, “Хөдөө орон нутгийн мэдээ”, “Сонины мөрөөр”, “Сонин уншигчдад тусламж” зэрэг булангуудыг нэмж хөтөлдөг болсон байна.
“А. ү. э.” сонин 7 хоногт эхний үед хоёр, сүүлдээ гурван удаа 4 нүүрээр гарах болж, баяр ёслолын үеэр хэмжээгээ томруулж, зураг чимэглэлтэй, заримдаа жижиг хавсралтай гарч байв.
“А. ү. э.” сонин тухайн үед нам, засгаас хэрэгжүүлж буй бодлогыг идэвхтэй сурталчилж, түүний учир утгыг тайлбарлан таниулахад чухал үүрэг гүйцэтгэж байсны хамт оршиж буй алдаа дутагдал, учирч буй саад бэрхшээлийг илчлэн шүүмжилж, арилгах талаар санал зөвлөмжийн шинжтэй, асуудал хөндсөн материалуудыг олноор нийтэлж байв.
Сонины гол нийтлэл нь товч, дэлгэрэнгүй мэдээ, өгүүлэл, ярилцлага байсан бөгөөд найруулал, шог найруулал, уран нийтлэл зэрэг нийтлэл-уран сайхны төрөл зүйл ховор нийтлэгддэг байв.
1936 оноос тус сонинд улс төрийн болон ахуй амьдралын сэдэвт шог зураасан зураг, үйлдвэр, аж ахуйн газрын дотоод байдал, тэргүүний хүмүүсийн хөрөг, сурвалжлан авсан гэрэл зургууд олон гарч эхэлжээ.
1991 оноос гарч байсан "Ардын эрх" сониныг "Хэвлэл мэдээллийн эрх чөлөөний тухай" хуулийн дагуу өөрчлөн шинэчилж, 1996 оны 9 дүгээр сараас "Өнөөдөр" нэртэй гаргаж эхэлсэн.