polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
വേഡ്പ്രോസസിങ്, ടൈപ്പ് കോംപൊസിഷൻ/ലേഔട്ട്, ഫൊട്ടോഗ്രാഫുകളും ഇതര ചിത്രങ്ങളും സംഗ്രഥിച്ച് ഡോക്കുമെന്റിൽ ഉൾപ്പെടുത്തൽ, പേജുകളുടെ അച്ചടി എന്നിവയ്ക്കെല്ലാമുള്ള സൌകര്യങ്ങൾ പേജ് ലേഔട്ട് പ്രോഗ്രാമുകളാണ് നല്കുന്നത്. ക്വാർക്എക്സ്പ്രസ്, അഡോബ് ഇൻ ‍ഡിസൈൻ, അഡോബ് പേജ്മേക്കർ, അഡോബ് ഫ്രെയിംമേക്കർ മുതലായവ ഇത്തരത്തിലുള്ള സോഫ്റ്റ്വെയറുകളാണ്. പേയ്സ്റ്റ്ബോർഡ് മാതൃകയിലാണ് ഇവയുടെ പ്രവർത്തനം. പരമ്പരാഗത രീതിയിൽ, പേയ്സ്റ്റ്അപ്പ് ചിത്രകാരന്മാർ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന വെള്ള ബോർഡുകളെ സൂചിപ്പിക്കുന്നവയാണ് ഡോക്കുമെന്റ് പേജുകളിൽ ദീർഘചതുരാകൃതിയിലുള്ള ഫ്രെയിം; ഇതിനെ വർക്കിങ് ഏരിയ എന്നും പറയാറുണ്ട്. സ്ക്രീനിലെ പേയ്സ്റ്റ്ബോർഡിനുള്ളിലെ പേജുകളിൽ ടെക്സ്റ്റ്, ഗ്രാഫിക്സ് മുതലായവ യഥാവിധി ക്രമീകരിച്ചതിനുശേഷം അനുയോജ്യമായ നിറവും രൂപവും നല്കുന്നു.
ചിത്രം വരയ്ക്കാനും അനുബന്ധ ക്രിയകൾ ചെയ്യാനും പെയിന്റ് പ്രോഗ്രാം ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. സ്കാനിങ്, റീടച്ചിങ്, വലിപ്പം കൂട്ടൽ, മുതലായവയ്ക്കുള്ളതാണ് ഇമേജ് എഡിറ്റിങ് പ്രോഗ്രാമുകൾ. മറ്റു ഘടകങ്ങളുമായി പൊരുത്തപ്പെട്ടു പോക ത്തക്ക രീതിയിലാണ് ഇവയെ പേജ് ലേഔട്ടിലും ഡ്രോ ഡോക്കു മെന്റുകളിലും ഉൾപ്പെടുത്തുന്നത്. ചിത്രത്തിൽ വ്യത്യസ്ത നിറമുള്ള ഓരോ ഭാഗത്തിനും വെവ്വേറെ പിക്ചർ എലിമെന്റ് ഉരുത്തിരിയുന്ന സംഗ്രഥിത ഘടനയാണ് ബിറ്റ്മാപ്പ് ഇമേജ്. ഒരു ഇഞ്ചിന് ഇത്ര പിക്സൽ എന്ന തോതിലാണ് ബിറ്റ്മാപ്പ് ഇമേജുകളുടെ വിയോജനം നിർവചിക്കുന്നത്. പ്രതിബിംബത്തിന്റെ മോഡ് അഥവാ ബിറ്റ്-ഡെപ്ത്തിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രതി ബിംബത്തെ കറുപ്പും വെളുപ്പുമായോ, ബഹുവർണമായോ ചിട്ട പ്പെടുത്തുന്നു.
ഇത്തരം പ്രോഗ്രാമുകളിൽ അഡോബ് പോസ്റ്റ്സ്ക്രിപ്റ്റ് പോലുള്ള പ്രത്യേക പേജ് വിവരണ ഭാഷ ഉപയോഗിച്ച് ഗണിത രീതിയിലാണ് പേജിന്റെ ലേഔട്ട് പൂർത്തിയാക്കുന്നത്. ഈ ഭാഷകളിൽ തയ്യാറാക്കപ്പെടുന്ന ഡോക്കുമെന്റുകളിൽ പേജ് ലേഔട്ടിന്റെ പ്രതിബിംബം കാണുകയില്ല. മറിച്ച്, പേജ് തയ്യാറാക്കാനുള്ള മാർഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ അടങ്ങിയ ടെക്സ്റ്റ് ഫയൽ ആണ് ഉണ്ടായിരിക്കുക. പേജിലെ ഓരോ സൂക്ഷ്മ ബിന്ദുവിനേയും കൈകാര്യം ചെയ്യാൻ കഴിയുന്നതിനാൽ പിഡിഎൽ ഉപയോഗിച്ച് പേജിലെ ഏതു ഭാഗത്തിനും എപ്പോൾ വേണമെങ്കിലും മാറ്റം വരുത്താനാകും. ഒരു ബിന്ദുവിലോ ഘടകത്തിലോ വരുത്തുന്ന മാറ്റങ്ങൾ മറ്റുള്ളവയെ സ്വാധീനിക്കുന്നില്ല എന്നതും ഈ സംവിധാനത്തിന്റെ സവിശേഷതയാണ്.
ഡിറ്റിപിയുടെ ആവിർഭാവത്തിനു മുമ്പ് ഒരു പുസ്തകം പരമ്പ രാഗത ശൈലിയിൽ അച്ചടിച്ചിറക്കുന്ന പ്രക്രിയ ഗ്രാഫിക് ഡിസൈനർ, കോപ്പിറൈറ്റർ, ടൈപ്പിസ്റ്റ്, പേയ്സ്റ്റ്അപ്പ് ആർട്ടിസ്റ്റ്, ടൈപ്പ് സെറ്റർ, റിപ്രോഗ്രാഫിക് ടെക്നീഷ്യൻ, പ്രിന്റർ തുടങ്ങി വ്യത്യസ്ത മേഖലകളിൽ വൈദഗ്ദ്ധ്യം നേടിയവരുടെ കൂട്ടായ യത്നവും തന്മൂലമുള്ള കാലതാമസവും ഉൾക്കൊണ്ടിരുന്നു. ഇതിന്റെ ഒരു ബ്ളോക് ആരേഖം ചിത്രത്തിൽ കാണിച്ചിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഡിറ്റിപി രീതിയിൽ, അച്ചടിയിലെ വിവിധ ധർമങ്ങൾ, ഒരു ഗ്രാഫിക്സ് അധിഷ്ഠിത കംപ്യൂട്ടറുപയോഗിച്ച് ഒരു വ്യക്തിക്കോ ഒരു കൂട്ടം വിദഗ്ദ്ധർക്കോ ഒരേ സ്ഥാനത്തുവച്ചുതന്നെ പൂർത്തിയാക്കാം എന്ന സ്ഥിതിയുണ്ടായി. ഇതോടൊപ്പം ഗണ്യമായ സമയലാഭവും കൈവന്നു.
സോഫ് റ്റ് വെയറിന്റെ സവിശേഷത മൂലം ഡോക്കുമെന്റിന്റെ അച്ചടിച്ചു കിട്ടുന്ന രൂപം ഡോക്കുമെന്റ് തയ്യാറാവുന്ന അവസരത്തിൽത്തന്നെ ഉപയോക്താവിന് കാണാനാവുന്നു. കീബോർഡ്, പോയിന്റിങ് ഉപകരണം എന്നിവ ഉപയോഗിച്ച് പേജ് ലേഔട്ട്, ഡിസൈൻ, എഡിറ്റിങ് മുതലായവ ചെയ്യുമ്പോൾ ഉപയോക്താവിന് ആവശ്യവും അനുയോജ്യവുമായി തോന്നുന്ന തിരുത്തലുകളും ക്രമീകരണങ്ങളും സ്വയം ചെയ്യാൻ സൗകര്യം ലഭിക്കുന്നു. പ്രിന്റർ ഉപയോഗിച്ച് കോപ്പിയെടുത്ത് പരിശോധിക്കാനും സാധിക്കുന്നു.
ചിത്രം വരയ്ക്കൽ , ഗ്രാഫിക്സ് സൃഷ്ടി എന്നിവയ്ക്കാണ് ഇവ ഉപയോഗിക്കുന്നത്. അഡോബ് ഇല്ലസ്ട്രേറ്റർ, മാക്രോമീഡിയ ഫ്രീഹാൻഡ്, കോറൽ ഡ്രാ തുടങ്ങിയവ ഈയിനത്തിൽപ്പെടുന്നു. പേജ് ലേഔട്ട് ഡോക്കു മെന്റിൽ ചിത്രണ പ്രോഗ്രാം അതിന്റെ നിർഗമത്തെ യഥാസ്ഥാനത്ത് അതേപടി പതിപ്പിക്കുന്നു. ചിത്രണ ഡോക്കുമെന്റിലെ ഉള്ളടക്ക ത്തിന് പേജ് ലേഔട്ടിന്റെ രൂപമാണെങ്കിൽ അതിനെ എഡിറ്റു ചെയ്ത് നിർഗമം ചിട്ടപ്പെടുത്തുന്നത് ചിത്രണ പ്രോഗ്രാമിൽ വച്ചു തന്നെയാണ്.
സങ്കീർണമായ മോഡലിങ് രീതികൾക്കു സൗകര്യമുള്ള ചിത്രണ പ്രോഗ്രാമുകളുടെ പ്രധാന ഗുണമേന്മയാണ് അവയിലെ ചിത്രണ ഘടകങ്ങളുടെ വിയോജന സ്വതന്ത്ര ഘടന . ഇത് പ്രസ്തുത ഓബ് ജക് റ്റുകൾക്ക് അവയെ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്ന ഉപകരണത്തിലെ വിയോജനത്തിനു തുല്യമായ വിയോജനം സ്വീകരിക്കാൻ പ്രാപ്തി നല്കുന്നു. അതിനാൽ എത്ര വലു പ്പത്തിൽ ക്രമീകരിച്ചാലും പ്രതിബിംബത്തിന്റെ അപേക്ഷിക സ്പഷ്ടത നിലനിറുത്താൻ ഓബ് ജക്റ്റുകൾക്കു കഴിവുണ്ടായിരിക്കും.
പെയിന്റ് പ്രോഗ്രാമുകൾ , ഇമേജ് എഡിറ്റിങ് പ്രോഗ്രാമുകൾ (അഡോബ് ഫൊട്ടോഷോപ്പ്, ജാസ് പെയിന്റ് ഷോപ്പ്, പ്രൊ, ഡെനേബാക്കുകാരുടെ കാൻവാസ്) എന്നിങ്ങനെ രണ്ടു രീതിയിൽ ബിറ്റ്മാപ്പ് പ്രോഗ്രാമുകൾ ലഭിക്കുന്നു.
ഡോക്യുമെന്റ് രൂപകല്പന, എഡിറ്റിങ് എന്നിവയ്ക്കു പ്രയോജനപ്പെടുത്താവുന്ന ഒരു ഇന്ററാക്റ്റീവ് സോഫ് റ്റ് വെയെർ.
ചന്ദ്രന്റെ പ്രകാശിതമായ ഭാഗം പൂർണമായും ഭൂമിക്ക് അഭിമുഖമയി വരുന്ന ദിനമാണ് പൗർണ്ണമി അഥവാ വെളുത്ത വാവ്. ഭൂമിയിൽ നിന്നു നോക്കുമ്പോൾ സൂര്യനും ചന്ദ്രനും എതിർ ദിശയിൽ നിലകൊള്ളുന്നതിനാൽ ചന്ദ്രന്റെ സൂര്യപ്രകാശമേൽക്കുന്ന ഭാഗം പൂർണമായി ഭൂമിയിൽ നിന്നും ദൃശ്യമാകുന്ന്. സൂര്യനും, ഭുമിയും, ചന്ദ്രനും കൃത്യം ഒരേ രേഖയിൽത്തന്നെ വരുകയാണെങ്കിൽ ഭൂമിയുടെ നിഴൽ ചന്ദ്രൻ പതിക്കുകയും തന്മൂലം ചന്ദ്രഗ്രഹണം സംഭവിക്കുകയും ചെയ്യും. വെളുത്തവാവ് ദിവസം സൂര്യഗ്രഹണം ഉണ്ടാകില്ല.
പൗർണമി ഹിന്ദുക്കളുടെ വളരെ പവിത്രമായ ദിനമാണ്. മിക്ക പൗർണമിയും പല പേരുകളിൽ ആഘോഷിക്കുന്നു. എല്ലാ പൗർണമിയും സത്യനാരായണ ഉപവാസം എന്നപേരിൽ ഉപവസിക്കുന്നു. ദേവി പരാശക്തിയുടെ ആരാധനയ്ക്ക് വിശേഷപ്പെട്ട ദിവസമാണ് പൗർണമി എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. പൗർണമിയിലെ ദേവിപൂജ ഏറെ ഐശ്വര്യകരവും ദുരിത നാശകരവുമാണ് എന്നാണ് ഹൈന്ദവ വിശ്വാസം. അതിനാൽ ദുർഗ്ഗ, ഭദ്രകാളി, ഭുവനേശ്വരി, മഹാലക്ഷ്മി, പാർവതി തുടങ്ങിയ മിക്ക ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഈ ദിവസം പ്രധാനമാണ്.
ചൈത്രപൂർണിമ- ഗുഡി പദുവ, യുഗാദി, ഉഗാദി ഹനുമാൻ ജയന്തി . ഹനുമാൻ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിശേഷം.
വൈശാഖ പൂർണിമ- വൈശാഖ മാസത്തിലെ നരസിംഹ ജയന്തി, നരസിംഹ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിശേഷം, ബുദ്ധജയന്തി
ഗുരുപൂർണിമ-ആഷാഢമാസത്തിലെ പൗർണ്ണമി യാണ് ഗുരുപൂർണിമ. വ്യാസ്യപൂർണിമ, വിദ്യാഭാസത്തിനും മറ്റും വിശിഷ്ടം. വേദാരംഭം ഗുരുപൂജ
ശ്രാവണപൂർണിമ- ശ്രാവണമാസത്തിലെ പൗർണ്ണമി- പുതിയകാര്യങ്ങൾക്ക് വിഷിഷ്ടം- ഉപനയനം, ആവണി അവിട്ടം, രക്ഷാബന്ധൻ നാരൽ പൂർണിമ {തിരുവോണം ശരിക്കും ശ്രാവണമാസത്തിലെ പൗർണ്ണമിയാണ്}
തൃക്കാർത്തിക- കാർത്തിക മാസത്തിലെ പൗർണ്ണമി. ചക്കുളത്തുകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രസിദ്ധമായ പൊങ്കാല വൃശ്ചിക തൃക്കാർത്തിക ദിവസം നടക്കുന്നു. കോട്ടയം കുമാരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കാടാമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിശേഷ ദിവസം.
തിരുവാതിര-മാർഗ്ഗശീർഷമാസത്തിലെ (മാർഗഴി}മാസത്തിലെ പൗർണ്ണമി, ശിവ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിശേഷം, ദത്താത്രേയ ജയന്തി
തൈപ്പൂയം - പൗഷ്യമാസത്തിലെ (തൈ}മാസത്തിലെ പൗർണ്ണമി, ശാകംഭരീ പൂർണിമ. സുബ്രഹ്മണ്യ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിശേഷം.
ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാല - കുംഭ മാസത്തിലെ പൂരം നാളും പൗർണമിയും ചേർന്ന ദിവസം തിരുവനന്തപുരം ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രസിദ്ധമായ പൊങ്കാല നടക്കുന്നു.
ചോറ്റാനിക്കര മകം, പൂരം - എറണാകുളം ചോറ്റാനിക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിൽ കുംഭ മാസത്തിലെ പൗർണമിയോട് അനുബന്ധിച്ചു വരുന്ന പ്രസിദ്ധമായ മകം തൊഴൽ, പൂരം തുടങ്ങിയവ വിശേഷമാണ്.
അമ്മ മറിയത്തോട്, മഹാനായൊരു പുത്രൻ അവളുടെ ഗർഭത്തിൽ ഉരുവെടുക്കാൻ പോകുന്നുവെന്ന സദ്വാർത്ത അറിയിച്ച ദൈവദൂതൻ, അവളുടെ ഇളയമ്മയും വന്ധ്യയെന്നു കരുതപ്പെട്ടിരുന്നവളുമായ എലിസബത്ത് വാർദ്ധക്യത്തിൽ ഒരു പുത്രനെ ഗർഭം ധരിച്ചിരിക്കുന്ന വിവരവും അറിയിച്ചു. യേശുവിനു വഴിയൊരുക്കാൻ പിറന്ന പ്രവാചകനായി സുവിശേഷങ്ങൾ ചിത്രീകരിക്കുന്ന സ്നാപകയോഹന്നാനായിരുന്നു ആ പുത്രൻ. ഈ വാർത്ത കേട്ട മറിയം, ഗലീലിയയിലെ നസറത്തിലുള്ള അവളുടെ വീട്ടിൽ നിന്ന് യൂദയായിലെ മലബ്രദേശത്തു താമസിച്ചിരുന്ന എലിസബത്തിനെ സന്ദർശിക്കാൻ ഉത്സാഹിച്ച് പുറപ്പെട്ടു. മഹാനായ പുത്രനെ ഗർഭത്തിൽ ‌വഹിച്ച് തന്നെ സന്ദർശിച്ചുവന്ന ബന്ധുവിനെ എലിസബത്ത് അഭിവാദ്യം ചെയ്തു. പ്രസിദ്ധമായ ഈ വരികളും ആ അഭിവാദനത്തിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു:-
ബൈബിൾ പഴയനിയമത്തിലെ അനേകം സങ്കീർത്തനങ്ങളുമായും ശമൂവേലിന്റെ പുസ്തകത്തിലെ ഹന്നായുടെ സ്തോത്രഗീതം പോലെയുള്ള മറ്റു ഗീതങ്ങളുമായും, ചിന്തയിലും പദാവലിയിലും മാഗ്നിഫിക്കാറ്റിനുള്ള സാമ്യം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണട്. സുവിശേഷങ്ങളിലൊന്നിന്റെ തുടക്കത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്ന ഈ സ്തുതിഗീതം പഴയനിയമത്തിലെ അവസാനത്തെ ഗീതവും പുതിയനിയമത്തിലെ ആദ്യത്തെ ഗീതവും എന്നു വരെ വിശേഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പൊതുവേ മറിയത്തിന്റെ സ്തോത്രഗീതമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നതെങ്കിലും, ചില പുരാതന കൈയെഴുത്തു പ്രതികളിലെ പാഠഭേദങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഇത് എലിസബത്തിന്റെ ഗീതമാണെന്നും വാദിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.
ബൈബിളിന്റെ ലത്തീൻ പരിഭാഷയായ വുൾഗാത്തെയിൽ ഇത് തുടങ്ങുന്നത് "മാഗ്നിഫിക്കാറ്റ് അനിമാ മിയ ദോമിനം" എന്നാണ്. ആ തുടക്കത്തിൽ നിന്നാണ് ഇതിന് മാഗ്നിഫിക്കാറ്റ് എന്ന പേര് കിട്ടിയത്. മറിയത്തിന്റെ സ്തോത്രഗീതം എന്ന പേരിലും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു.
ബൈബിൾ പുതിയ നിയമത്തിൽ ലൂക്കായുടെ സുവിശേഷത്തിലെ ഒരു ദൈവസ്തുതിഗീതമാണ് മാഗ്നിഫിക്കാറ്റ്.
ഇമ്പീരിയൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഈസ്റ്റ് ആഫ്രിക്കൻ കമ്പനിയുടെ പ്രധിനിധിയായി ക്യാപ്റ്റൻ ഫ്രെഡറിക് ലുഗാർഡ് 1890 - ൽ ബുഗാണ്ടയിലെത്തി. മതമാത്സ്യര്യങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കുക, ബുഗാണ്ടയെ ബ്രിട്ടീഷ്കമ്പനിയുടെ കീഴിലാക്കുക, എല്ലാ മതവിഭാഗങ്ങൾക്കും തുല്യമായ പരിഗണന ലഭ്യമാക്കുക എന്നീ ലക്ഷ്യത്തോടെയാണ് ലുഗാർഡ് ബുഗാണ്ടയിലെത്തിയത്. മുസ്ലീം - ക്രൈസ്തവ വിഭാഗങ്ങൾ പരസ്പരം കലഹിക്കുകയും യുദ്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും ചെയ്തിരുന്നതിനാൽ ലൂഗാർഡിന്റെ ദൗത്യം ക്ലേശകരമായിരുന്നു. 1890 ഡിസംബർ 26 - ന് കബാകയെയും മറ്റു നാട്ടുപ്രമാണിമാരെയും ഒരു കരാറിൽ ഒപ്പുവൈപിക്കുന്നതിൽ ലൂഗാർഡ് വിജയിച്ചു. ബുഗാണ്ട കമ്പനിയുടെ സം‌‌രക്ഷണയിലായി. ബുഗാണ്ടയിലേക്ക് ഒരു റസിഡന്റിനെ നിയോഗിക്കുക, രാജ്യത്തെ നികുതിയും ചുങ്കവും പിരിച്ച് ജനക്ഷേമത്തിനായി വിനിയോഗിക്കുക, ബ്രിട്ടീഷ് റസിഡന്റിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ഒരു നാലംഗമന്ത്രിസഭ ഉണ്ടാക്കുക എന്നീ വ്യവസ്ഥകൾ കരാറിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരുന്നു. രാജ്യത്തെ ബാധിക്കുന്ന എല്ലാപ്രധാന നടപടികളെക്കുറിച്ചും റസിഡന്റിനോട് ആലോചിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അംഗീകാരം നേടുകയും ചെയ്യേണ്ടിയിരുന്നു.
ഉഗാണ്ടയുടെ മധ്യ - ഉത്തര ഭാഗങ്ങളിലെ നൈസർഗിക പ്രകൃതി ഉയരം കുറഞ്ഞ വൃക്ഷങ്ങൾ ഉൾപ്പെട്ട സവന്നാ മാതൃകയിലുള്ള പുൽമേടുകളാണ്; മഴ കുറവായ പ്രദേശങ്ങളിൽ അക്കേഷ്യ, കാൻഡലാബ്ര, യൂഫോർബിയ എന്നീ ഇനങ്ങളിലെ ഒറ്റതിരിഞ്ഞു വളരുന്ന വൃക്ഷങ്ങളും ജല ലഭ്യതയുള്ള ഇടങ്ങളിൽ പുൽക്കൂട്ടങ്ങളും കാണപ്പെടുന്നു. നന്നേ വരണ്ട ഭാഗങ്ങളിൽ സ്റ്റെപ്പ് മതൃകയിലുള്ള പുൽമേടുകളും കാണാം. വിക്റ്റോറിയാ തടാകത്തിന്റെ ചുറ്റുമുള്ള ഭാഗങ്ങളിൽ നൈസർഗിക പ്രകൃതി മനുഷ്യാധിവാസം മൂലം ഏതാണ്ടു നശിക്കപ്പെട്ടനിലയിൽ എത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഉഷ്ണമേഖലാ വനങ്ങളുടെ സ്വഭാവമാണ് ഇവിടുത്തെ സസ്യജാലം പുലർത്തിപ്പോരുന്നത്. സാമാന്യം ഉയരത്തിൽ വളരുന്ന സമ്പദ്പ്രധാനങ്ങളായ തടിയിനങ്ങൾ ഇവിടെ സുലഭമാണ്. റൂവൻസോറി, എൽഗൺ തുടങ്ങിയ പർ‌‌വതങ്ങളിൽ 1800 മീ. ഉയരം വരെ നിത്യഹരിതവനങ്ങൾ കാണപ്പെടുന്നു. മുകളിലേക്കു പോകുന്തോറും ഇവ മുളങ്കാടുകളിലേക്കും ഈറക്കാടുകളിലേക്കും പുൽമേടുകളിലേക്കും സംക്രമിക്കുന്നു. പർ‌‌വത സാനുക്കളിലുള്ള ചതുപ്പു പ്രദേശങ്ങളിൽ സമൃദ്ധമായി വളരുന്ന ഒരു സസ്യമാണ് പാപ്പിറസ്.
ഉഗാണ്ടയിലെ വനപ്രദേശങ്ങളിൽ സിംഹം, പുലി എന്നിവ ധാരാളമായി ഉണ്ട്. നദികളും തടാകങ്ങളും നീർക്കുതിര, ചീങ്കണ്ണി എന്നിവയുടെ വിഹാരരംഗങ്ങളാണ്. ആന, കാട്ടുപോത്ത് എന്നിവയും ഉഗാണ്ടാകോബ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരിനം കലമാനും വടക്കും പടിഞ്ഞാറും ഭാഗങ്ങളിൽ സുലഭമാണ്; കറുത്തതും വെളുത്തതുമായ കാണ്ടാമൃഗങ്ങളും ജിറാഫും വടക്കുഭാഗത്തുള്ള വനങ്ങളിൽ മാത്രം കാണപ്പെടുന്നു. വരയൻ‌‌കുതിര പലയിനം ഹരിണവർഗങ്ങൾ, കാട്ടാട് എന്നിവ വടക്കുകിഴക്ക് ഭാഗത്തെ വനങ്ങളിൽ ധാരാളമായുണ്ട്. ഉഗാണ്ടയിലെ നദികളും തടാകങ്ങളും പൊതുവേ മത്സ്യസമൃദ്ധമാണ്. വിനാശകാരികളായ ക്ഷുദ്ര കീടങ്ങളുടെ ബാഹുല്യം ഉഗണ്ടയുടെ ശാപമായി തുടരുന്നു. അനേകലക്ഷം ച. കി. മീ. പുൽമേടുകൾ ഉറക്ക രോഗ വാഹി ആയ സി-സി ഈച്ചകളുടെ ബാധ മൂലം കന്നുകാലി വളർത്തലിനു പ്രയോജനപ്പെടുന്നില്ല. 1,500 മീ. - ൽ താഴെ ഉയരമുള്ള ഏതു പ്രദേശവും മലേറിയാവാഹികളായ അനോഫിലിസ് ഗംബിയെൻസി കൊതുകുകളുടെ ആക്രമണത്തിനു വിധേയമാണ്.
തെക്കെ ഉഗാണ്ടയിലൂടെയാണ് ഭൂമധ്യരേഖ കടന്നു പോകുന്നത്. എന്നാൽ സമുദ്രനിരപ്പിൽനിന്നുള്ള ഉയരക്കൂടുതലും തടാകങ്ങൾ മൂലമുണ്ടാകുന്ന ആർദ്രോഷ്ണ വ്യതിയാനങ്ങളും കാലാവസ്ഥയിൽ സമീകരണം ഏർപ്പെടുത്തുന്നു. ഉഷ്ണമേഖലാ കാലാവസ്ഥയാണ് പൊതുവെ അനുഭവപ്പെടുന്നത്. താപനിലയിലെ വർഷിക വെത്യാസം വളരെകുറവണ്. ദിനരാത്രങ്ങളുടെ ദൈർഘ്യത്തിലും പറയത്തക്ക ഏറ്റകുറച്ചിലുകൾ ഉണ്ടാകുന്നില്ല. രാജ്യത്തിന്റെ മിക്ക ഭാഗങ്ങളിലും സാമാന്യമായ മഴ ലഭിക്കുന്നു. വടക്കു കിഴക്കരികിലാണ് മഴ ഏറ്റവും കുറവ് . വിക്റ്റോറിയാ തടാകത്തിലെ ദ്വീപുകളിൽ ശരാശരി വർഷപാതം 200 സെ. മീ. ആണ്. ഉഗാണ്ടയുടെ വടക്കേ പകുതിയിൽ ഏപ്രിൽ മുതൽ ഒക്ടോബർ വരെ മഴക്കാലവും നവംബർ മുതൽ മാർച്ചുവരെ വരണ്ട കാലവും ആണ്. തെക്കൻ ഉഗാണ്ടയിൽ ഏപ്രിൽ - മേയ്, ഒക്ടോബർ - നവംബർ എന്നിങ്ങനെ രണ്ടു മഴക്കാലങ്ങളും അവയ്ക്കിടയ്ക്കുള്ള വരണ്ട കാലങ്ങളുമാണുള്ളത്; എന്നാൽ വരൾച്ചയുടെ കാലത്തുപോലും ഇടയ്ക്കിടെ ഇടിമഴ പെയ്യാറുണ്ട്.
ഉഗാണ്ടാ കരാർ യഥാർഥത്തിൽ ബുഗാണ്ടയുമായി മാത്രം ഉള്ളതായിരുന്നു. കബാകയുടെ അധികാരവ്യാപ്തി ബുഗാണ്ടയിൽ മാത്രമായി പരിമിതപ്പെടുത്തി. പ്രൊട്ടക്റ്ററേറ്റിന്റെ നിയമങ്ങൾ ബുഗാണ്ടായ്ക്കും ബാധകമായിരുന്നു. ബുഗാണ്ടയിലേയും മറ്റു പ്രവിശ്യകളിലെയും നികുതിപിരിവ് ഒന്നിച്ചായിരുന്നു. ലുകികോയിൽ മൂന്നു മന്ത്രിമാർക്കും സസാ കളിലെ പ്രധാനികൾക്കും പുറമേ കബാക നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്ന 66 പേർക്കു കൂടി അംഗത്വം നൽകപ്പെട്ടു. കബാകയെ ഉപദേശിക്കുവാൻ ലുകികോയ്ക്ക് അവകാശമുണ്ടായിരുന്നു എങ്കിലും ആ ഉപദേശങ്ങൾ അനുസരിക്കുവാൻ അദ്ദേഹം ബാധ്യസ്ഥനായിരുന്നില്ല. എങ്കിലും കരാർ അനുസരിച്ച് കബാകയ്ക്കും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗണ്മെന്റിനും പ്രൊട്ടക്റ്റ്റേറ്റ് നിയമങ്ങൾ അദരിക്കേണ്ടതുണ്ടായിരുന്നു. 1900 - ൽ ടോറോയുമായും 1901 - ൽ അൻ‌‌ഗോളയുമയും 1933 ബുൻ‌‌യോറോയുമയും ബ്രിട്ടൻ ഈമാതിരി കരാറുകൾ ഉണ്ടാക്കി.
കോമൺ‌‌വെൽത്ത് രാഷ്ട്രങ്ങളിൽ പെടുന്ന ഉഗാണ്ട 1962 ലാണ് സ്വാതന്ത്ര്യം പ്രാപിച്ചത്. പാൻ ആഫ്രിക്കൻ പ്രസ്ഥാനം, ആഫ്രിക്കൻ ഐക്യദാർഢ്യസമിതി എന്നീ സംഘടനകളിൽ സജീവാംഗത്വം പുലർത്തുന്ന ഈ രാജ്യം കെനിയ, ടാൻസാനിയ എന്നീ രാജ്യങ്ങളുമായിച്ചേർന്ന് ഈസ്റ്റാഫ്രിക്കൻ കമ്യൂണിറ്റി എന്ന വാണിജ്യസഖ്യവും സ്ഥാപിച്ചിരുന്നു. വ്യവസായവത്കരണത്തിലൂടെ സാമ്പത്തിക സുസ്ഥിരത നേടുവാനുള്ള തീവ്രമായ ശ്രമം സ്വാതന്ത്ര്യപ്രാപ്തിക്കു ശേഷം നടന്നുപോന്നിരുന്നുവെങ്കിലും ഇക്കാര്യത്തിൽ വേണ്ടത്ര വിജയിച്ചിട്ടില്ല. സമ്പദ്‌‌വ്യവസ്ഥ പ്രധാനമായും കാർഷിക വിഭവങ്ങളെ, പ്രത്യേകിച്ച് കാപ്പി, പരുത്തി എന്നീ നാണ്യവിളകളെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ലോകവിപണിൽ ഈ ഉത്പന്നങ്ങൾക്കുണ്ടാവുന്ന വിലമാറ്റത്തിന് ആനുപാതികമായി ഉഗാണ്ടയുടെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിതിയിലും ഏറ്റക്കുറച്ചിലുകളുണ്ടാകാറുണ്ട്.
ദേശീയ വരുമാനത്തിന്റെ 2/3 ഭാഗവും കാർഷികാദായത്തിൽ നിന്നാണ് ലഭ്യമാവുന്നത്. ഭക്ഷ്യകാര്യത്തിൽ ഏറെക്കുറെ സ്വയമ്പര്യാപ്തമാണ്. ചോളം തുടങ്ങിയ പരുക്കൻ ധാന്യങ്ങളാണ് പ്രധാനവിളകൾ. നേന്ത്രവാഴ, മരച്ചീനി, നിലക്കടല, എള്ള് എന്നിവയും ഭക്ഷ്യാവശ്യത്തിനായി കൃഷിചെയ്തു വരുന്നു. നാണ്യവിളകളിൽ കാപ്പിക്കാണ് ഒന്നാം സ്ഥാനം. വിക്റ്റോറിയാ തടാകത്തിന്റെ തടപ്രദേശത്തും കിഴക്കൻ ഉഗാണ്ടയിലുമാണു കാപ്പികൃഷി അഭിവൃദ്ധിപ്പെട്ടിട്ടുള്ളത്. രാജ്യത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറും, തെക്കുകിഴക്കും ഭാഗങ്ങളിൽ പരുത്തികൃഷി ഗണ്യമായ തോതിൽ നടന്നുവരുന്നു. കാർഷികാദായത്തിലെ നല്ലൊരു ശതമാനം ഈ രണ്ടു വിളകളിൽ നിന്നും ഉണ്ടാവുന്നു. കരിമ്പ്, തേയില എന്നിവ തോട്ടക്കൃഷികളായി വളർത്തുവാനുള്ള വ്യാപകമായ സം‌‌രംഭം നടന്നുവരുന്നു. ചെറിയ തോതിൽ പുകയിലയും ഉദ്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്.
ഗണ്ട എന്ന പദം മധ്യ - പൂർ‌‌വ ആഫ്രിക്കയിലെ ഒരു പ്രത്യേക ജനവിഭാഗത്തെ കുറിക്കുന്നു. ഗണ്ടകളുടെ രാജ്യത്തെ ബുഗാണ്ട എന്നും ഭാഷയെ ലുഗാണ്ട എന്നും ഗണ്ടവിഭാഗത്തിലെ ഓരോ അംഗത്തെയും മുഗാണ്ട എന്നും ഗണ്ടകളെ പൊതുവെ ബാഗണ്ട എന്നും വിളിക്കുന്നു. ബ്രിട്ടീഷുകാർ രംഗപ്രവേശംചെയ്ത കാലത്ത് പൂർ‌‌വ ആഫ്രിക്കയിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ രാജ്യമായിരുന്നു ബുഗാണ്ട. ബുഗാണ്ടയിൽ ആദ്യമായി എത്തിയ ബ്രിട്ടീഷ് ക്യാപ്റ്റൻ സ്പെക്കിന്റെ സ്വാഹിലി ഭാഷക്കാരായ വഴികാട്ടികളും ചുമട്ടുകാരും ബുഗാണ്ടയിലെ ബ എന്ന വ്യഞ്ജനം ഉപേക്ഷിച്ചിട്ട് ഉഗാണ്ട എന്നാണ് ഉച്ചരിച്ചുപോന്നത്. പിൽക്കാലത്ത് ബുഗാണ്ടയും ബുൻ‌‌യോറോ, ടോറോ എന്നീ രാജ്യങ്ങളും ബ്രിട്ടിഷ് ആധിപത്യത്തിൽ ആയപ്പോൾ ആ ഭൂവിഭാഗത്തിനൊന്നാകെ ഉഗാണ്ട എന്ന സംജ്ഞ നൽകപ്പെട്ടു.
ബന്തു, നിലോട്ടിക് എന്നീ വിഭാഗങ്ങളിൽപ്പെട്ട ഗോത്രങ്ങളാണ് തദ്ദേശീയരിൽ ഭൂരിഭാഗവും. നൂറ്റാണ്ടുകളായുള്ള സഹവർത്തിത്വം സങ്കരസ്വഭാവത്തിനു കാരണമായിട്ടുണ്ടെങ്കിലും വ്യതിരിക്തങ്ങളായ വർഗ സവിശേഷതൾ ഇന്നും പ്രകടമാണ്. ബന്തു വിഭാഗത്തിലെ ഗണ്ടാഗോത്രക്കാരാണ് അംഗസംഖ്യയിൽ മുന്നിട്ടു നിൽക്കുന്നത്. സോഗ, ന്യോറോ, എൻ‌‌കോൾ, ടോറോ, കീഗ, ഗിസു, ഗിവെരേ, നിയോൾ എന്നിവയാണ് ഇതര ബന്തുഗോത്രങ്ങൾ. നിലോട്ടിക് വിഭാഗക്കാരിൽ അച്ചോളി, ലാങ്ഗോ, കാരമോജോങ്, ഇടീസോ, മാഡി, കക്ക്‌‌വ എന്നീ ഗോത്രങ്ങൾക്കാണു ഗണ്യമായ പ്രാതിനിധ്യമുള്ളത്. ഭാഷ, ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങൾ, പാരമ്പര്യക്രമങ്ങൾ എന്നിവയിൽ നിഷ്കർത്താ പൂർ‌‌വമുള്ള വൈവിധ്യം പുലർത്തിപ്പോരുന്നതുമൂലം വിവിധ ഭാഗങ്ങളെ വേർതിരിച്ചറിയുന്നതിനു ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടാവുന്നില്ല.
1921-ലെ നിയമനിർമ്മാണസഭയിൽ 4 ഉദ്യോഗസ്ഥാംഗകളും 3 അനുദ്യോഗസ്ഥാംഗങ്ങളും ഉണ്ടായിരുന്നു. അനുദ്യോഗസ്ഥാംഗളിൽ രണ്ടു പേർ ഗവർണറാൽ നിയമിക്കപ്പെടുന്ന യൂറോപ്യരും മൂന്നാമത്തെ ആൾ ഇന്ത്യൻ അസോസിയേഷനാൽ നിയുക്തനും ആയിരിക്കണമെന്നു വ്യവസ്ഥയുണ്ടായിരുന്നു. ഇന്ത്യൻ അസോസിയേഷൻ തങ്ങൾക്ക് രണ്ടു പ്രധിനിധികൾ വേണമെന്ന വാദത്തിൽ ഉറച്ചുനിന്നതിനാൽ 1926-ൽ മാത്രമേ അവരുടെ പ്രധിനിധി നിയമസഭയിൽ അംഗമായിത്തിർന്നുള്ളു. 1933-ൽ രണ്ടാമതൊരു ഇന്ത്യൻ വംശജനു കൂടി അംഗത്വം നൽകപ്പെട്ടു. 1945-ൽ ആഫ്രിക്കക്കാർക്കും നിയമസഭയിൽ അംഗത്വം ലഭിച്ചു. ആ വർഷം മൂന്നു ആഫ്രിക്കക്കാരെ ഗവർണർ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുകയുണ്ടായി.
ഉഗാണ്ടയിൽ വ്യവസ്ഥാപിത ഭരണം ഏർപ്പെടുത്തുവാൻ വേണ്ട നിർദ്ദേശങ്ങൾ സമർപ്പിക്കുന്നതിനായി ഹാരി ഹാമിൽട്ടൺ ജോൺസ്റ്റൻ നിയോഗിതനായി. പൊതുമരാമത്ത്, റയിൽ‌‌വേ, ഖനികൾ എന്നിവ ബ്രിട്ടീഷ് ഉദ്യോഗസ്ഥന്മാരും, മറ്റുവകുപ്പുകൾ തദ്ദേശീയരും കൈകാര്യം ചെയ്യുമറുള്ള ഒരു സം‌‌വിധാനം അദ്ദേഹം നിർദ്ദേശിച്ചു. കലാപകലുഷിതമായ ഉഗാണ്ടയിൽ ഭൂമിയുടെ ഉടമാവകാശം സംബന്ധിച്ച തർക്കം രൂക്ഷതരമാകയാൽ ഗവണ്മെന്റിന് വ്യക്തമായ ഒരു ഭൂനയം ഉണ്ടായിരിക്കണമെന്നും ജോൺസ്റ്റൻ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. കബാകയും നാട്ടുപ്രമാണികളുമായി അദ്ദേഹം നടത്തിയ കൂടിയാലോചനകളുടെ ഫലമായി 1900 മാണ്ടു 10 - നു ഉഗാണ്ടാ കരാർ നിലവിൽ വന്നു.
ചെമ്പ്, തകരം, ടങ്സ്റ്റൺ‍, വൈഡൂര്യം മുതലായ ധാതുക്കളുടെ സമ്പന്നനിക്ഷേപങ്ങൾ ഉഗാണ്ടയിൽ അവസ്ഥിതമായിരിക്കുന്നു. റൂവൻസോറി നിരകളുടെ കിഴക്കേച്ചരിവിലുള്ള കീലെംബേയിൽ നിന്ന് ചെമ്പയിര് വൻ‌‌തോതിൽ ലഭിച്ചുവരുന്നു; മരു ധാതുക്കളും ഖനനവിധേയമായിട്ടുണ്ട്. ഉപ്പ്, കളിമണ്ണ്, വാസ്തുശിലകൾ എന്നിവയും സുലഭമാണ്. ഇരുമ്പു നിക്ഷേപങ്ങൾക്കുള്ള സാധ്യത ഉണ്ടെങ്കിലും കൽക്കരി തീരെ ഇല്ലെന്നുതന്നെ പറയാം. ബിസ്മഥ്, സ്വർണ്ണം, അഭ്രം, ഫോസ്ഫേറ്റ് എന്നീ ധാതുക്കളും കണ്ടെതിയിട്ടുണ്ട്. ഖനനവരുമാനത്തിന്റെ മുക്കാൽ പങ്കും ചെമ്പുഖനികളിൽ നിന്നാണ്.
1862 - ൽ ബ്രിട്ടീഷുകാരായ സ്പെക്ക്, ഗ്രാന്റ് എന്നിവർ ബുഗാണ്ട രാജാവായ മുടേസയെ സന്ദർശിച്ചു. അതിനു മുമ്പുതന്നെ സ്വാഹിലികളും കച്ചവടക്കാരായ അറബികളും ബുഗാണ്ടയിൽ എത്തിയിരുന്നു. 1875 - ൽ അമേരിക്കക്കാരനായ സ്റ്റാൻലി കബാകയെ സന്ദർശിച്ച് ക്രിസ്ത്യൻ മിഷണറിമാരുടെ പ്രവർത്തനത്തിനു കളമൊരുക്കി; തുടർന്ന് പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് - റോമൻ‌‌കത്തോലിക്കാ വിഭാഗങ്ങളിൽ‌‌പെട്ട മിഷനറിമാർ ബുഗാണ്ടയിലെത്തി. ഏറെ താമസിയാതെ ഈ വിഭാഗക്കാർ പരസ്പരം കലഹിച്ചു. കലാപങ്ങളിൽ മുസ്ലീങ്ങളും പങ്കുചേർന്നു. കബാക ഇക്കാര്യത്തിൽ നിസ്സഹായനായിരുന്നു.
അധികം താമസിയതെ തന്നെ മുസ്ലീങ്ങൾ ക്രൈസ്തവർക്കെതിരായി തിരിയുകയും ഒട്ടേറെ ക്രിസ്ത്യാനികൾ കൊല്ലപ്പെടുകയുമുണ്ടായി. കബാക നിഷ്പക്ഷത പാലിച്ചെങ്കിലും മുസ്ലീങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തെ മതപരിവർത്തനം ചെയ്യാൻ ശ്രമിച്ചു. കുപിതനായ കബാക നിരവധി മുസ്ലീങ്ങളെ തടവിലാക്കി. തുടർന്നുണ്ടായ കലാപത്തിൽ കിവേഗ വധിക്കപ്പെടുകയും വാൻ‌‌ഗയുടെ മറ്റൊരു സഹോദരനായ കലേമ, കബാകയായി വാഴിക്കപ്പെറുകയുമുണ്ടായി. എന്നാൽ വാൻ‌‌ഗാ ക്രിസ്ത്യാനികളുടെ പിന്തുണയോടെ അധികാരം വീണ്ടെടുത്തു. മതമാത്സര്യങ്ങളും തന്മൂലമുള്ള അസ്വസ്ഥതകളും അഭംഗുരം തുടർന്നു.
ബന്തു, നിലോട്ടിക്, നിലോഹെമിറ്റിക് എന്നി വിഭാഗങ്ങളിൽ പെട്ട ഭാഷകൾക്കാണ് ഏറെ പ്രചാരമുള്ളത്. രാജ്യത്തിന്റെ തെക്കും പടിഞ്ഞാറും കിഴക്കും ഭാഗങ്ങളിലെ ജനങ്ങളിൽ 70% - വും ബന്തു വിഭാഗക്കാരാണ്; ഇവിടെ ബന്തുഭാഷ പ്രചരത്തിലിരിക്കുന്നു. വടക്കും വടക്കുപടിഞ്ഞാറും ഭാഗങ്ങളിലും ഉത്തരമധ്യഭാഗത്തും സുഡാനിൽനിന്നു കുടിയേറിയ നിലോട്ടിക്കുകൾക്കാണ് പ്രാമുഖ്യം. വ. കി. ഉഗാണ്ടയിലാണ് നിലോഹെമിറ്റിക് സംസാര ഭാഷയായുള്ളത്. പൊതുഭാഷകൾ സ്വാഹിലിയുംഇംഗ്ലീഷുമാണ്. ആഫ്രിക്കൻ ഭാഷകളിൽ ഏറ്റവുമധികം പ്രചാരത്തിലുള്ളത് ലുഗാണ്ട ആണ്.
1971-ൽ ഒരു സൈനിക കലാപത്തിലൂടെ ഇദി അമീൻ ഒബോട്ടൊയെ സ്ഥാനഭ്രഷ്ടനാക്കുകയും ഉഗാണ്ടയിലെ ആയുഷ്കാല പ്രസിഡന്റായി സ്വയം പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തു. ഉഗാണ്ടയിൽ സ്ഥിരവാസം ഉറപ്പിച്ചിരുന്ന ആയിരക്കണക്കിനുള്ള ഏഷ്യൻ വംശജരെ അമീൻ പുറത്താക്കി. ലണ്ടനിൽ‌‌വച്ച് 1977-ജൂണിൽ നടന്ന കോമൺ‌‌വെൽത്ത് സമ്മേളനത്തിൽ അമീൻ ക്ഷണിക്കപ്പെടുകയുണ്ടായില്ല. ലോക ഭരണാധികാരികൾക്കിടയിലെ ഏറ്റവും വലിയ വിവാദ പുരുഷനാണ് അമീൻ. ഇദി അമീൻ 16 ആഗസ്റ്റ്‌ 2003 ല് മരണമടഞ്ഞു .
1884 - ൽ മുടേസ അന്തരിച്ചതിനെ തുടർന്ന് വാൻ‌‌ഗാ പുതിയ കബാക ആയി സ്ഥാനാരോഹണം ചെയ്തു. ക്രൈസ്തവ വിരോധിയായ വാൻ‌‌ഗാ ഒരു മെത്രൻ ഉൾപ്പെടെ നിരവധി മിഷണറിമാരെ വധിച്ചു; 1888 - ൽ മുസ്ലീങ്ങളും കബാകളുടെ ദേഷ്യത്തിനു പാത്രമായി. ക്രൈസ്തവ - മുസ്ലീം വിഭാഗങ്ങൾ താത്കാലികമായി യോജിച്ച് കബാകയ്ക്കെതിരായി തിരിഞ്ഞു; അദ്ദേഹത്തിനു രാജ്യം വിടേണ്ടതായി വന്നു. കലാപകാരികൾ വാൻ‌‌ഗായുടെ ജ്യേഷ്ഠസഹോദരനായ കിവേഗയെ കബാകയായി വാഴിച്ചു.
കരാറിനുശേഷവും ബുഗാണ്ടക്കാർ സംതൃപ്തരായില്ല. ഉഗാണ്ടജനത എന്നതിനേക്കാൾ ബുഗാണ്ടജനത എന്ന സങ്കല്പമാണ് അവരെ നയിച്ചിരുന്നത്. 1921 - ൽ ഉഗാണ്ടയിൽ ലജിസ്ലേറ്റീവ് കൗൺസിൽ രൂപവത്കൃതമായതോടെ അവരുടെ ഒറ്റതിരിഞ്ഞ നിലപാട് കൂടുതൽ വ്യക്തമായി. പുതിയ നിയമ നിർമ്മാണ സഭയിൽ ആഫ്രിക്കക്കാർക്കുള്ള പ്രാതിനിധ്യം സം‌‌രക്ഷിക്കുന്നതിലേറെ, 1900 - ലെ കരാർ അഭംഗുരം നിലനിറുത്തുന്നതിൽ ആയിരുന്നു കബാകയ്ക്കും മന്ത്രിമാർക്കും താത്പര്യം.
ഏകദേശം ഒരു സഹസ്രാബ്ദത്തോളം നിണ്ടുനിന്ന ഗോത്രവർഗാധിനിവേശം മൂലം 19 - ം ശതകത്തോടുകൂടി രണ്ടു തരത്തിലുള്ള രാഷ്ട്രീയസം‌‌വിധാനങ്ങൾ ഉഗാണ്ടയിൽ നിലവിൽ വന്നു. വടക്കും കിഴക്കും ഭാഗങ്ങളിൽ ഗോത്രാധിപത്യമാണ് ഉണ്ടായിരുന്നത്; എന്നാൽ തെക്കും പടിഞ്ഞാറും ഭാഗങ്ങളിലെ നിരവധി ചെറുരാജ്യങ്ങൾ, പരമ്പരയാ ഭരിച്ചുവന്നിരുന്ന് രാജാവിന്റെയും പാർലമെന്റിന്റെയും കീഴിലുള്ള ഒരു കേന്ദ്രീകൃത ഭരണത്തിൽകീഴിലായി.
19 - ം ശതകത്തിന്റെ അന്ത്യത്തോടെയാണ് യൂറൊപ്യൻമാർ ഉഗാണ്ട അധിനിവേശിച്ചത്. അതിനുമുമ്പ് ബന്തുജനത മുഖ്യമായും കാർഷികവൃത്തിയിൽ ഏർപ്പെട്ടു ജിവിച്ചു പോരുകയായിരുന്നു. തെ. പ. ഉഗാണ്ടയിൽ ഹിമ എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ഇടയവർഗക്കാരും ആധിപത്യം പുലർത്തിയിരുന്നു. ഉഗാണ്ടയുടെ വടക്കും വ. കിഴക്കും ഭാഗങ്ങളിൽ അധികാരം സ്ഥാപിച്ചിരുന്ന ബുന്‌‌യാരോകൾ കൃഷിയും കാലിവളർത്തലും ഉപജീവന മാർഗങ്ങളായി സ്വീകരിച്ചിരുന്നു.
ഉഗാണ്ട, കെനിയ, താങ്കനീക്ക എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ചേർന്ന് ഒരു ഫെഡറേഷൻ രൂപവത്കരിക്കുവാനുള്ള ബ്രിട്ടീഷ് നിർദ്ദേശം ഉഗാണ്ടജനതയെ ക്ഷുഭിതരക്കി. ബുഗാണ്ടയ്ക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യം നൽകുവാൻ കബാക ആദ്യമായി ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഉഗാണ്ടയിലെ ജനങ്ങളുടെ സ്വാതന്ത്ര്യവാഞ്ഛയ്ക്ക് എതിരായി നിൽക്കുവാൻ താത്പര്യമില്ലാതിരുന്നതുമൂലം ആ രാജ്യത്തിനു പടിപടിയയി സ്വാതന്ത്ര്യം നൽകുന്നതിനുള്ള നടപടികൾ ബ്രിട്ടീഷുകാർ കൈക്കൊണ്ടു.
ജനവാസം താരതമ്യേന കുറവാണ്; ശരാശരി ജനസാന്ദ്രത ച. കി. മീറ്ററിന് 51 എന്ന നിരക്കിലാണ്. ജനവിതരണം സന്തുലിതമല്ല; വിജനമായ പ്രദേശങ്ങൾ കുറവല്ല. ബുഗിഷു, ബുക്കേഡി എന്നീ കിഴക്കൻ ജില്ലകളിലും തെ. പ. ജില്ലയായ കിഗേഷിയിലുമാണ് ജനവാസം അധികമായുള്ളത്. വിക്റ്റോറിയാ തടകതീരത്തെ ബുഗാണ്ട, ബുസോഗ എന്നീ ജില്ലകളും താരതമ്യേന ജനനിബിഡമാണ്. രാജ്യത്തെ പ്രധാന നഗരങ്ങളെല്ലാം ഈ ഭാഗത്താണ് ജനസംഖ്യ 1,01,27,000.
ലുകികോയുടെയൊ പ്രൊട്ടക്റ്ററേറ്റ് ഗവണ്മെന്റിന്റെയോ പ്രവർത്തനത്തിൽ ജനങ്ങൾ തൃപ്തരായിരുന്നില്ല. ഉത്തരവാദിത്തമുള്ള തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ഒരു ഗവണ്മെന്റിനുവേണ്ടി അവർ‌‌വാദിച്ചു. ഈ ആവശ്യം മുൻ‌‌നിറുത്തി മുലംബയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ബതകാപാർട്ടി രൂപം കൊണ്ടു. കബാകയോടും മറ്റും ബതകാപാർട്ടിക്ക് സ്വരച്ചേർച്ചയില്ലാതായി. ഈ പാർട്ടി ഒരു തുറന്ന സമരത്തിനു ശ്രമിച്ചുവെങ്കിലും അത് അമർച്ചചെയ്യപ്പെട്ടു.
ഈ കരാർ രാജ്യത്തെ ആഭ്യന്തര സമാധാനത്തിനു പര്യാപ്തമായിരുന്നില്ല. പ്രൊട്ടസ്റ്റന്റ് - കത്തോലിക്കാ വിഭാഗങ്ങൾ തുടർന്നും കലഹിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു. ലുഗാർഡിന്റെ പ്രേരണയാൽ 1891 - ൽ ഇവർ രഞ്ജിപ്പിലെത്തുകയും മുസ്ലീങ്ങൾക്കെതിരായി തിരിയുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ 1892 ജനുവരിയിൽ കത്തോലിക്കരും പ്രൊട്ടസ്റ്റെന്റുകളും വീണ്ടും ഏറ്റുമുട്ടുകയും കത്തോലിക്കനായ കബാകയ്ക്ക് ഒളിച്ചോടേണ്ടതായി വരികയും ചെയ്തു.
19 - ം നൂറ്റണ്ടു മുതലാണ് ക്രൈസ്തവ, ഇസ്ലാം വിശ്വാസങ്ങൾ ഉഗാണ്ടയിൽ പ്രചരിച്ചത്. പ്രാകൃത വിശ്വാസങ്ങൾ തുടർന്നും നിലനിൽക്കുന്നു. ഏഷ്യൻ വംശജർ ഒഴിവാക്കപ്പെട്ടതോടെ ഹിന്ദു, സിക്കു മതക്കാരായി ആരുംതന്നെ ശേഷിക്കുന്നില്ല. 1968 - ലെ കണക്കനുസരിച്ച് ഉഗാണ്ടയിലെ ജനങ്ങളിൽ 60% ക്രൈസ്തവരും, 5% മുസ്ലീങ്ങളും ആയിരുന്നു; 33% ആളുകളും അന്ധവിശ്വാസജടിലങ്ങളായ പ്രാകൃത മതങ്ങളിൽ വിശ്വസിക്കുന്നവരാണ്.
1966 ഫെബ്രുവരിയിൽ ഒബോട്ടോ തന്റെ മന്തിസഭയിലെ 5 അംഗങ്ങളെ തടവിലാക്കുകയും ഭരണഘടന റദ്ദാക്കുകയും ചെയ്തു. അക്കൊല്ലം ഏപ്രിലിൽ നാഷണൽ അസംബ്ലി ഒരു പുതിയ ഭരണഘടനയ്ക്ക് അംഗീകാരം നൽകി. പക്ഷേ ലുകികൊ ഇത് അംഗീകരിക്കാൻ കൂട്ടാക്കിയില്ല. മേയ് 24-നു ഫെഡറൽ പട്ടാളം കബാകയുടെ കൊട്ടാരം ആക്രമിച്ചു. മുടേസ ഇംഗ്ലണ്ടിൽ അഭയം പ്രാപിച്ചു. ഒബോട്ടൊ ഏകാധിപതിയായി ഭരണം തുടർന്നു.
വർദ്ധിച്ച് ജനനിരക്കും ക്രമമായി കുറഞ്ഞുവരുന്ന മരണനിരക്കും ജനപ്പെരുപ്പത്തിനു വഴിയൊരുക്കുന്നു. റുവണ്ട, ബുറുണ്ടി, കെനിയ, സുഡാൻ എന്നീ അയൽ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള വമ്പിച്ച കുടിയേറ്റവും ജനസംഖ്യാ വർദ്ധനവിനു കാരണമായിട്ടുണ്ട്. 1965 - 72 കാലഘട്ടത്തിൽ ഉഗാണ്ടാനിവാസികളായ ഏഷ്യൻ വംശജരെ കുടിയൊഴിപ്പിച്ചിട്ടും, വാർഷിക വർദ്ധനവ് 3% ആയി തുടരുന്നു.
1926 ഏപ്രിലിൽ ഉഗാണ്ടയിൽ നടന്ന ആദ്യത്തെ തെരഞ്ഞെടുപ്പിലൂടെ മിൽട്ടൺ ഒബോട്ടോയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ഉഗാണ്ട പീപ്പിൾസ് കോൺഗ്രസ് അധികാരത്തിൽ വന്നു. 1926 ഒക്ടോബർ 6-നു ഉഗാണ്ട സ്വതന്ത്രയായി. മുടേസ പ്രസിഡന്റായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ഉഗാണ്ട കോമൺ‌‌വെൽത്തിൽ അംഗമായി; 1962-ൽ അതിന് പ്രത്യേകമായ ഭരണഘടനയും ഉണ്ടായി
ഇരുമ്പ്, അലൂമിനിയം എന്നീ ധാതുക്കളുടെ അംശം അടങ്ങിയ ഫെറലൈറ്റ് മണ്ണാണു പൊതുവേ ഉള്ളത്. എന്നാൽ ചതുപ്പു പ്രദേശങ്ങളിൽ, വിശിഷ്യാ കായലോരങ്ങളിൽ ചെളിപരുവത്തിലുള്ള കളിമണ്ണും കാണപ്പെടുന്നു. പൊതുവേ ഫലപുഷ്ടിയുള്ള മണ്ണാണ്; വടക്കരികിലേക്കു നിങ്ങുന്തോറും മണ്ണിന്റെ ഉർ‌‌വരത കുറഞ്ഞുവരുന്നു.
ഉഗാണ്ടയിൽ ധാരാളമായുള്ള വന്യമൃഗ സം‌‌രക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങൾ വൈവിധ്യമാർന്ന നിരധിയിനം ജന്തുവർഗങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നവയാണ്. വിക്റ്റോറിയാ നൈലിന്റെ ഇരു കരകളിലുമായി കിടക്കുന്ന കബറീഗ, റൂവൻസോറി, കിഡെപ്പോ മൃഗസം‌‌രക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങൾ ഇക്കൂട്ടത്തിൽ എടുത്തു പറയാവുന്നവയാണ്.
തദ്ദേശീയ ജനതയിലെ 6% അയൽ രാജ്യങ്ങലിൽ നിന്നുള്ള കുടിയേറ്റക്കാരാണ്. അടുത്തകാലത്ത് ഒഴിപ്പിക്കപ്പെടുന്നതിനുമുമ്പ് ഏഷ്യൻ വംശജർ, വിശിഷ്യാ ഇന്ത്യാക്കാർ, ന്യൂനപക്ഷമെങ്കിലും ഉഗാണ്ടയിലെ സമ്പദ്ഘടനയിൽ നിർണായകമായ സ്വാധീനത പുലർത്തിയിരുന്ന ഒരു വിഭാഗമായിരുന്നു.
യുഗാണ്ട കിഴക്കൻ ആഫ്രിക്കയിലെ ഒരു രാജ്യമാണ്. കിഴക്ക് കെനിയ, പടിഞ്ഞാറ് കോംഗോ, വടക്ക് സുഡാൻ, തെക്ക് ടാൻസാനിയ, തെക്കുപടിഞ്ഞാറ് റുവാണ്ട എന്നിവയാണ് അയൽ രാജ്യങ്ങൾ. പരമ്പരാഗതമായ ബുഗാണ്ട രാജവംശത്തിൽ നിന്നാണ് ഉഗാണ്ട എന്ന പേരു വന്നിരിക്കുന്നത്.
ഉഗാണ്ടയിൽ മൊത്തം 16,10,700 ഹെക്റ്റർ സംരക്ഷിത വനങ്ങളുണ്ട്. മുളയും വിറകുമാണ് പ്രധാന വന വിഭവങ്ങൾ; തടിയിനങ്ങളും സാമാന്യമായ തോതിൽ ലഭിച്ചുവരുന്നു.
കോപിഷ്ടടനായ ബാലി യുദ്ധത്തിനായി ചെന്നു. എതിരാളികളുടെ പാതി ശക്തി ലഭിക്കുമായിരുന്ന ബാലിയോടു പൊരുതി ഭയന്ന് രാക്ഷസൻ ഒരു
ഗുഹയിൽ അഭയം പ്രാപിച്ചു. പിന്തുടർന്ന ബാലി ഗുഹയിൽ പ്രവേശിക്കും മുൻപെ സുഗ്രീവനോട് പറഞ്ഞു ഗുഹയിൽ നിന്നും ക്ഷീരമാണ് വരുന്നതെങ്കിൽ
അസുരൻ മരിച്ചുവെന്നും പകരം രാക്തമാണ് വരുന്നതെങ്കിൽ കിഷ്കിന്ധയിൽ ചെന്നു രാജ്യം ഭരിച്ചാലും എന്ന്. വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞു ഗുഹയിൽ നിന്നും
രക്തം വരുന്നതു കണ്ടു വിഷമിതനായ സുഗ്രീവൻ ഗുഹ കല്ലു കൊണ്ട് അടച്ചു കിഷ്കിന്ധയിൽ ചെന്നു രാജ്യം ഭരണം ആരംഭിച്ചു. വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം
യുദ്ധത്തിൽ ജയിച്ചു ബാലി കിഷ്കിന്ധയിൽ കോപിഷ്ടടനായി തിരിച്ചെത്തി. മായാവിയായ രാക്ഷസന്റെ മായാജാലമായിരുന്നു ഗുഹയിൽ നിന്നും വന്ന രക്തം.
സഹോദരനായ സുഗ്രീവൻ തന്നെ ചതിക്കുകയാണ് ചെയ്തത് എന്നു തെറ്റിദ്ധരിച്ച ബാലി സുഗ്രീവനെ വധിക്കുവാൻ ചെന്നു. സുഗ്രീവൻ ഋശ്യമൂകാചല പർവതത്തിൽ അഭയം പ്രാപിചു.
ശ്രീരാമ ദേവന്റെ നിർദ്ദേശത്തിൽ സുഗ്രീവൻ ബാലിയെ യുദ്ധത്തിനു വിളിക്കുകയും, യുദ്ധത്തിനിടെ ശ്രീരാമ ദേവന്റെ ഒളിയമ്പിനാൽ ബാലി വധിക്കപ്പെടുകയും