polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
മാർക്ക് ഷട്ടിൽവർത്തിന്റെ കാനോനിക്കൽ ലിമിറ്റഡ് ഡെബിയാനെ അടിസ്ഥാനമാക്കി പുറത്തിറക്കുന്ന വിതരണമാണ് ഉബുണ്ടു. ഒരു സിഡിയിൽ ഒരു സമ്പൂർണ ഡെസ്ക്ടോപ്പെന്ന ലക്ഷ്യവുമായെത്തുന്നു. സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളുടെ ലഭ്യതയും ഉപയോഗിക്കാനുള്ള എളുപ്പവും ഉബുണ്ടുവിനെ ജനപ്രിയമാക്കി മാറ്റി. ഉബുണ്ടുവിൽ സാധാരണയായി ഉബുണ്ടു സോഫ്റ്റ്‌വെയർ സെന്ററാണ് പാക്കേജ് മാനേജറായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്. പക്ഷേ ഉബുണ്ടു വിതരണങ്ങളിൽ ഉബുണ്ടു സോഫ്റ്റ്‌വെയർ സെന്റർ മാത്രമല്ല, മറ്റു പലവിധ പാക്കേജ് മാനേജറും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇതെല്ലാം ഉബുണ്ടുവിൽ ഇൻസ്റ്റാൾ ചെയ്യാവുന്നതുമാണ്. ഡിപികെജിയും ആപ്റ്റും തന്നെയാണ് ബാക്ക് എൻഡുകൾ
ആദ്യ കാലങ്ങളിൽ ആർ.പി.എം ഫയൽ ഫോർമാറ്റ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത് റെഡ് ഹാറ്റ് ലിനക്സും, സൂസി ലിനക്സും മാത്രമായിരുന്നു. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ, റെഡ് ഹാറ്റിന്റെ തന്നെ പ്രോജക്റ്റായ ഫെഡോറയിലും, റെഡ് ഹാറ്റ് ലിനക്സും, സൂസി ലിനക്സും ഫെഡോറാ ലിനക്സും അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള ലിനക്സുകളിലും, ആർ.പി.എം ആണുപയോഗിക്കുന്നത്. റെഡ്ഹാറ്റ് പാക്കേജ് മാനേജർ എന്നതിന്റെ ചുരുക്കരൂപമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ആർ.പി.എം ഇപ്പോൾ ആർ.പി.എം പാക്കേജ് മാനേജർ എന്നതിന്റെ ചുരുക്കരൂപമാണ്.
സ്വതന്ത്ര സോഫ്റ്റ്വെയറുകളുടെ സമാഹരണമാണ് ഡെബിയൻ ഗ്നു/ലിനക്സ്. വിവിധ തരത്തിലുള്ള പ്ലാറ്റ്ഫോമിലായി ഡെബിയൻ ലഭ്യമാണ്. ഡെബിയൻ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് ഡെബിയൻ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. ഡിപികെജി പാക്കേജ് മാനേജറും ആപ്ട് അപ്ഡേറ്റിംഗ് രീതിയുമാണ് ഡെബിയാനും ഏറെക്കുറെ എല്ലാ ഉപവിതരണങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. .ഡെബ് ആണ് പാക്കേജുകളുടെ ഫയൽഫോർമാറ്റ്. ഡിപികെജിക്കും ഏപിടിക്കും വിവിധ ഫ്രണ്ട് എൻഡുകൾ ലഭ്യമാണ്.
പലവിധ കമ്യൂണിറ്റികൾ പുറത്തിറക്കുന്നതും എന്നാൽ ആവശ്യമായ പാക്കേജുകൾ ഉബുണ്ടുവിന്റെ ഔദ്യാഗിക റെപ്പോസിറ്ററിയിൽ ലഭ്യമായതുമായ വിതരണങ്ങളാണ് പിന്തുണയുള്ള വിതരണങ്ങൾ. ഇവയിൽ മിക്കതും മുമ്പ് കാനോനിക്കലിന്റെ ഔദ്യോഗിക വിതരണങ്ങളായിരുന്നു. പിന്നീട് കാനോനിക്കൽ കയ്യൊഴിഞ്ഞതോടെ പല കമ്യൂണിറ്റികളും കമ്പനികളും ഇവയെ ഏറ്റെടുത്തു.
കാനോനിക്കൽ ലിമിറ്റഡ് നേരിട്ട് പുറത്തിറക്കുകയും എല്ലാവിധ പീന്തുണയും നൽകുന്ന വിതരണങ്ങളാണ് ഔദ്യോഗിക വിതരണങ്ങൾ. ഗൃഹോപയോക്താക്കളോടൊപ്പം തന്നെ വിപണി ലക്ഷ്യമാക്കിയും കാനോനിക്കൽ പുറത്തിറക്കുന്ന വിതരണങ്ങളാണിവ. ഇതിനെല്ലാം കാനോനിക്കൽ പ്രഫഷണൽ പിന്തുണയും കമ്യൂണിറ്റി പിന്തുണയും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു.
മറ്റു അനൗദ്യോഗിക വിതരണങ്ങൾ. ഈ വിതരണങ്ങൾക്ക് കാനോനിക്കലുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല. ഓരോ പ്രവർത്തകസംവിധാനവും ഓരോ ലക്ഷ്യത്തോടെയാണ് പുറത്തെത്തുന്നത്. ചിലതെല്ലാം ഉബുണ്ടുവിന്റെ റിലീസിംഗ് പിന്തുടരുന്നുണ്ടെങ്കിലും മറ്റു ചിലത് ദീർഘകാല പിന്തുണാ വേർഷനുകളെ മാത്രം അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ്.
ഡെബിയാനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള വിതരണമാണ് ക്നോപ്പിക്സ്. ലൈവ് സിഡിയായി ലഭ്യമായ ആദ്യത്തെ വിതരണമാണ് ക്നോപ്പിക്സ്. വിവിധ പരിസ്ഥിതികളിലായി ലഭ്യമായ ക്നോപ്പിക്സ് ചുരുങ്ങിയ തോതിൽ കുത്തക സോഫ്റ്റ്വെയറുകളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇപ്പോൾ ലൈവ് ഡിവിഡിയായി ലഭ്യമായ ഇത് ഇൻസ്റ്റാൾ ചെയ്യാവുന്നതുമാണ്.
എമേർജ് പാക്കേജ് മാനേജറും പോർട്ടേജ് അപ്ഡേറ്റിംഗ് രീതിയും ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രവർത്തക സംവിധാനമാണ് ജെന്റൂ. പോർത്തോളും പോർട്ടേറ്റോയും പോലെ ധാരാളം ഫ്രണ്ട് എൻഡുകളും ലഭ്യമാണ്. മുമ്പേ കമ്പൈൽ ചെയ്യാതെ ഇൻസ്റ്റാൾ ചെയ്യുമ്പോൾ കമ്പൈൽ ചെയ്യുന്ന രീതിയാണ് പോർട്ടേജ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
പ്രധാന വിതരണങ്ങളും അവയുടെ ഉപവിതരണങ്ങളുമാണിവിടെ പട്ടികപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. പാക്കേജ് മാനേജറിന്റെയും പണിയിട പരിസ്ഥിതിയുടെയും ലഭ്യമായ സോഫ്റ്റ്‌വെയറിന്റെയും വ്യത്യാസങ്ങളാണ് പുതിയ വിതരണങ്ങൾ രൂപം കൊള്ളാൻ കാരണമാകുന്നത്.
പാക്കേജ് മാനേജർ എന്നതിന്റെ ചുരുക്കെഴുത്താണ് പാക്മാൻ. പാക്മാന് തനിയെ ഡിപന്റൻസികൾ ശരിയാക്കാനും ഡൗൺലോഡ് ചെയ്യാനും കഴിയും. ചുരുക്കത്തിൽ ഒരൊറ്റ സ്ക്രിപ്റ്റ് കൊണ്ടെല്ലാം തനിയെ ശരിയാക്കപ്പെടും.
രണ്ടോ അതിലധികമോ ഗണങ്ങളിലെ പൊതുവായുള്ള അംഗങ്ങളുടെ ഗണം സംഗമം എന്ന സംകാരകം വഴി ലഭിക്കുന്നു.രണ്ട് ഗണങ്ങൽ യുടെയും യുടേയും സംഗമം ഇപ്രകാരം സൂചിപ്പിക്കുന്നു.ഗണങ്ങളിൽ പൊതുവായ ഒരു അംഗവും ഇല്ലെങ്കിൽ അവയെ വിയുക്തഗണം എന്ന് പറയുന്നു.
ഗണത്തെ ഇംഗ്ലീഷ് അക്ഷരമാലയിലെ വലിയ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഗണത്തിലെ അംഗങ്ങളെ {} ബ്രാക്കറ്റിനുള്ളിൽ നിർവ്വചിക്കുന്നു. അംഗങ്ങളുടെ വിന്യാസം പ്രധാനമായും 3 രീതിയിലാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
"വ്യക്തമായി നിർവ്വചിക്കാൻ കഴിയുന്ന അം‌ഗങ്ങളുടെ കൂട്ടത്തെ ഗണം" എന്ന് പറയുന്നു. ഇതിലെ അംഗങ്ങൾ രാശികളോ വസ്തുക്കളോ ആശയങ്ങളോ ആവാം.
ഗണിതശാസ്ത്രത്തിലെ അടിസ്ഥാനആശയങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഗണം. ഗണസിദ്ധാന്തം വളരേയേറെ പുരോഗതി പ്രാപിച്ചതും ഗവേഷണത്തിന് വിധേയമായിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നതുമായ ഒരു വിഷയമാണ്. ഗണസിദ്ധാന്തം ആവിഷ്ക്കരിച്ചത് ജോ‌ർജ്ജ് കാന്റർ ആണ്.
ഒരു ഗണത്തിലെ അംഗങ്ങൾ പൂർണ്ണമായോ ഭാഗികമായോ അംഗങ്ങളായുള്ള ഗണത്തേയാണ് ഉപഗണം എന്ന് പറയുന്നത്.ഇതിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് ഇപ്രകാരമാണ്.
രണ്ടോ അതിലധികമോ ഗണങ്ങളിലെ എല്ലാ അംഗങ്ങളും ചേർന്ന ഗണം ലഭിക്കുന്നു.ഗണങ്ങളിലെ എല്ലാ അംഗങ്ങളേയും യോജിപ്പിച്ച് ഒരു ഗണത്തിൽ വിന്യസിക്കുന്നു.
രണ്ട് ഗണങ്ങൾ യുടേയും യുടേയും യോഗം എന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.ഇതിലെ അംഗങ്ങൾ ഒന്നുകിൽ യിലേയോ അല്ലെങ്കിൽ യിലേയോ അംഗങ്ങളാവാം.
തന്നിരിക്കുന്ന ഒരു രാശി ഗണത്തിലെ അംഗമാണോ അല്ലയോ എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ അഥവാ എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
സൂര്യഗ്രഹണം എപ്പോഴും അമാവാസി ദിനങ്ങളിൽ ആണു് ഉണ്ടാവുക. അമാവാസി ദിവസങ്ങളിൽ മാത്രമേ സൂര്യഗ്രഹണം സംഭവിക്കാൻ തക്ക വിധത്തിൽ സൂര്യനും ഭൂമിക്കുമിടയിൽ ചന്ദ്രനു് എത്തിപ്പെടാനുള്ള സാദ്ധ്യതയുള്ളൂ. മറിച്ച്, ചന്ദ്രഗ്രഹണം എപ്പോഴും പൌർണ്ണമി നാളിൽ മാത്രം സംഭവിക്കുന്നു.
ചന്ദ്രഗ്രഹണം സൂര്യഗ്രഹണത്തെ അപേക്ഷിച്ച് കൂടുതൽ നേരത്തേക്ക് നീണ്ടുനിൽക്കും. ഒരു സൂര്യഗ്രഹണത്തിന്റെ സമ്പൂർണ്ണദശ ഏതാനും മിനിറ്റുകൾ മാത്രം നീണ്ടുനിൽക്കുമ്പോൾ പൂർണ്ണചന്ദ്രഗ്രഹണവേള മണിക്കൂറുകളോളം തുടർന്നെന്നുവരാം. ഭൂമിയുടെ കൂടുതൽ വ്യാപകമായ മേഖലകളിൽനിന്നും ചന്ദ്രഗ്രഹണം കാണാവുന്നതുമാണു്. ഇതിനും പുറമേ, പൂർണ്ണസൂര്യഗ്രഹണങ്ങളേക്കാൾ കൂടുതൽ പൂർണ്ണചന്ദ്രഗ്രഹണങ്ങൾ അനുഭവപ്പെടാനും സാദ്ധ്യത കൂടുതലാണു്. ഭൂമി ചന്ദ്രനെ അപേക്ഷിച്ച് വളരെ വലിയ ഒരു ഗ്രഹമായതുകൊണ്ടാണു് ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നതു്.
സൂര്യഗ്രഹണത്തിൽ ഒരിക്കലും സൂര്യബിംബത്തിന്റെ മൊത്തം വ്യാസം പൂർണ്ണമായും ഗ്രഹണബാധിതമാവുന്നില്ല. ഭൂമിയിൽ നിന്നും നോക്കുമ്പോൾ സൂര്യബിംബവ്യാസവും സൂര്യനിലേക്കുള്ള അകലവും ചന്ദ്രബിംബവ്യാസവും ചന്ദ്രനിലേക്കുള്ള അകലവും താരതമ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ ചന്ദ്രബിംബത്തിനുള്ള നേരിയ വലിപ്പക്കുറവുകൊണ്ടാണു് ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നതു്. ഇതുമൂലം, ഏറ്റവും മൂർദ്ധന്യമായിരിക്കുന്ന സമ്പൂർണ്ണസൂര്യഗ്രഹണസമയത്ത് പൂർണ്ണമായും ഇരുണ്ടുപോകേണ്ടതിനു പകരം സൂര്യൻ ഒരു വജ്രമോതിരം പോലെയാണു കാണപ്പെടുക. ഇതിനു പുറമെ, സൂര്യന്റെ കൊറോണയും ഭൂമിയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിലൂടെയുള്ള അപവർത്തനവും മൂലം പൂർണ്ണസൂ‍ര്യഗ്രഹണസമയത്ത് ഭൂമിയിൽ ഒരിക്കലും കൂരിരുട്ട് ഉണ്ടാവുന്നില്ല.
സാധിച്ചെന്നുവരാം. അസ്തമയത്തിനു തൊട്ടുമുമ്പോ ഉദയത്തിനു തൊട്ടുശേഷമോ ചന്ദ്രഗ്രഹണമുണ്ടാവുമ്പോഴാണു് ഈ പ്രതിഭാസം അനുയോജ്യമായ സ്ഥലങ്ങളിൽ (തുറന്ന കടലിലോ വിമാനത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുമ്പോളോ കിഴക്കും പടിഞ്ഞാറും ചക്രവാളങ്ങൾ നേരിട്ടു കാണാവുന്ന സ്ഥലങ്ങളിലോ) ദൃശ്യമാവുക. ഇത്തരം ഗ്രഹണാനുഭവങ്ങൾ അസ്തമയഗ്രഹണം എന്നും ഉദയഗ്രഹണം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ഇവയെ പൊതുവായി വിളിക്കുന്ന പേരാണു് തിരശ്ചീനഗ്രഹണം. ഭൂമിയുടെ നിഴൽ ചന്ദ്രന്റെ ആപേക്ഷികവലിപ്പത്തിനേക്കാളും കൂടുതലുള്ളതുകൊണ്ടാണു് തിരശ്ചീനഗ്രഹണങ്ങൾക്കു് സാദ്ധ്യത കൈവരുന്നതു്.
ഭാരതത്തിലെ ഹിന്ദുമതവിശ്വാസികളായ സാധാരണ ജനത പണ്ട് ഗ്രഹണത്തിന്റെ കാരണം ആയി കരുതിയത് രാഹുകേതുക്കൾ എന്ന സങ്കൽ‌പ്പഗ്രഹങ്ങളെയായിരുന്നു. ഐതിഹ്യമനുസരിച്ച്, പാലാഴിമഥനത്തിനുശേഷം ദേവന്മാർ രഹസ്യമായി അമൃത് ഭക്ഷിക്കുമ്പോൾ വേഷം മാറി വന്ന അസുരനെ സൂര്യചന്ദ്രന്മാർ കണ്ടെത്തി. മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ സുദർശന ചക്രം അസുരന്റെ തലയറുത്തുവെങ്കിലും അതിനകം അല്പം അമൃത് ഭക്ഷിക്കാൻ അവസരം ലഭിച്ചിരുന്നതിനാൽ അസുരൻ മരിച്ചില്ല. പിന്നീട് അവസരം ലഭിക്കുമ്പോളെല്ലാം അസുരന്റെ വേറിട്ട തലയും ഉടലും സൂര്യചന്ദ്രന്മാരെ വിഴുങ്ങാൻ ശ്രമിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ മുറിഞ്ഞ കഴുത്തിലൂടെ അവർ രക്ഷപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. ഈ തലയും ഉടലും രാഹുവും കേതുവും എന്നറിയപ്പെട്ടു.
ചാന്ദ്രികപ്രതിഫലനത്തിനുശേഷം തിരിച്ചുവരുന്ന ചുവന്ന വെളിച്ചത്തിന്റെ തീവ്രതയും നിറവും ഒരു വലിയ നിരക്കിൽ തന്നെ, നമ്മുടെ അന്തരീക്ഷത്തിലെ പൊടിയുടേയും മേഘങ്ങളുടേയും അളവിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. കൂടുതൽ കലങ്ങിയിരിക്കുന്ന അന്തരീക്ഷത്തിൽ മറ്റു ആവൃത്തികളിലുള്ള പ്രകാശം കൂടുതൽ ചിതറിപ്പോവുകയും, അതുമൂലം ചുവപ്പുരാശി കൂടുതലായി കാണപ്പെടുകയും ചെയ്യും. ഉയർന്ന അന്തരീക്ഷത്തിലെ പൊടിപടലങ്ങളിൽ പ്രധാനപങ്കുവഹിക്കുന്നതു് അഗ്നിപർവ്വതവിസ്ഫോടനങ്ങളാണു്. അതിനാൽ, ഒരു ചന്ദ്രഗ്രഹണത്തിനു തൊട്ടുമുമ്പുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ അഗ്നിപർവ്വതങ്ങൾ പൊട്ടിത്തെറിക്കുകയോ ധൂളി വമിക്കുകയോ ചെയ്താൽ ആ ഗ്രഹണത്തിൽ ചന്ദ്രബിംബത്തിന്റെ നിറം കൂടുതൽ ചുവപ്പായി കാണാം.
സൂര്യപ്രകാശത്തിൽ നിന്നുമുള്ള ഭൂമിയുടെ നിഴൽ ചന്ദ്രനിൽ പതിക്കുന്നതിനാണ് ചന്ദ്രഗ്രഹണം എന്നു പറയുന്നത്. സൂര്യനും ഭൂമിയും ചന്ദ്രനും ഒരേ നേർരേഖയിൽ വരുമ്പോഴാണ് ചന്ദ്രഗ്രഹണം സംഭവിക്കുക. ഇത്തരം സന്ദർഭത്തിൽ ഭൂമി ചന്ദ്രനും സൂര്യനും ഇടയിലായിരിക്കും. മറ്റൊരു തരത്തിൽ പറഞ്ഞാൽ, ഭൂമിയെ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന ചന്ദ്രൻ ഭൂമിയുമായുള്ള ദിശയിൽ സൂര്യനു നേരെ എതിർദിശയിൽ വരുമ്പോഴാണ് ചന്ദ്രഗ്രഹണം ഉണ്ടാവുന്നത്. വെളുത്തവാവ് ദിവസമായിരിക്കും ചന്ദ്രഗ്രഹണം നടക്കുക. ഭാഗിക സൂര്യഗ്രഹണമെന്നപോലെ ഭാഗിക ചന്ദ്രഗ്രഹണവും നടക്കാറുണ്ട്.
ഈ പ്രതിഭാസം നാം സാധാരണ സൂര്യോദയസമയത്തും സൂര്യാസ്തമയസമയത്തും കാണുന്ന ചുവന്ന ചക്രവാളദൃശ്യത്തിനു സമാനമാണു്. ഒരു വിധത്തിൽ പരിഗണിച്ചാൽ, ഗ്രഹണം നടക്കുന്ന സമയത്തു് ചന്ദ്രനിൽ നിന്നും നോക്കുകയായിരുന്നുവെങ്കിൽ, സൂര്യൻ ഭൂമിയ്ക്കപ്പുറത്തുനിന്നും ഉദിക്കുകയോ അസ്തമിക്കുകയോ ചെയ്യുന്ന പ്രതീതിയാണുണ്ടാവുക. ചന്ദ്രനിൽ നിന്നു നോക്കുന്ന ആളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ഈ സമയത്ത് സൂര്യഗ്രഹണമാണു നടക്കുന്നതെന്നു പറയാം.
വാസ്തവത്തിൽ എല്ലാ ചന്ദ്രഗ്രഹണങ്ങളിലും തിരശ്ചീനഗ്രഹണങ്ങൾ സംഭവിക്കുന്നുണ്ടു്. ഗ്രഹണം നടക്കുന്ന സമയത്ത് സൂര്യാസ്തമനമോ സൂര്യോദയമോ അനുഭവിക്കപ്പെടുന്ന ഭൂതലത്തിലെ പ്രദേശങ്ങളിലെല്ലാം ഇത്തരം തിരശ്ചീനഗ്രഹണത്തിനു സാദ്ധ്യതയുണ്ടു്.
എന്ന് ശാസ്ത്രനാമം. ഇൻഡ്യയിലും മ്യാന്മാറിലും കൃഷി ചെയ്തു വരുന്നു. തനിയെ കിളിർത്തുവരുന്നവയുടെ ഫലങ്ങൾ കയ്പ്പും ചവർപ്പുമുള്ളതാണ്. നട്ടുവളർത്തുന്നവയുടെ കായ്കൾ സ്വാദുള്ളതും പുളി കുറഞ്ഞതുമാണ്. കായ്കൾ പച്ചക്കറിയായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത് സാധാരണയായിരുന്നു എന്ന് ശീലാവതിയിൽ എഴുതിയിട്ടുണ്ട്. ഉപ്പിലിട്ടോ കൊണ്ടാട്ടമായോ ഉണക്കിയോ ഇലന്ത ഫലങ്ങൾ സൂക്ഷിക്കാം. അർശസ്സ്, മഹോദരം, രക്തശുദ്ധി, അതിസാരം എന്നിവയ്ക്ക് ഫലം ഉപയോഗിക്കുന്നു. തൊലി കൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ കഷായവും ചൂർണ്ണവും വൃണങ്ങൾ ശുദ്ധി ചെയ്യുവാനും വെച്ചുകെട്ടുവാനും ഉപയോഗിക്കുന്നു. വേരിലെ തൊലി വിരേചന ഔഷധമാണ്. തളിരിലകൾ അരച്ചു പുരട്ടുന്നത് ത്വൿ‌രോഗങ്ങൾ ശമിപ്പിക്കും. കാട്ടുലന്തയുടെ ഇലകൾ മൂത്രാശയ, യോനീരോഗങ്ങൾക്ക് ഉപയോഗിക്കാം.
സീസിഫസ് ജുജുബ എന്ന ശാസ്ത്ര നാമമുള്ള ഇലന്ത, ലന്ത, ജുജൂബാ, ബെർ, ചൈനീസ് ഡേറ്റ് എന്ന പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്നു. ഇത് റാംനേസ്യേ കുടുംബത്തിലെ ഒരു അംഗമാണ്. ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ ആന്ധ്രാപ്രദേശ്, തമിഴ്നാട് എന്നീ സ്ഥലങ്ങളിൽ കൂടുതലായും, കേരളത്തിൽ അങ്ങിങ്ങായും കണ്ടുവരുന്നു. നർമ്മ, കാരക തുടങ്ങിയവയാണ് ബനാറസിൽ പേരുകേട്ട ഇനങ്ങൾ. ഉമ്രൻ, ഉമ്രി എന്നീ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന വലിപ്പമുള്ള പഴങ്ങൾ ഡൽഹിയിലും മറ്റും കണ്ടുവരുന്നു. ദന്തൻ, ഖീര, ചൊഞ്ചൽ മുതലായവയാണ് മറ്റിനങ്ങൾ.
എന്ന് ശാസ്ത്രനാമം. കാശ്മീർ‍, ഹിമാലയം, ബലൂചിസ്ഥാൻ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരുന്നു. ഈ വൃക്ഷത്തിന്റെ പഴം പനി കുറയ്ക്കുന്നു. കഫം ചുമച്ച് തുപ്പിക്കളയുവാൻ സഹായിക്കുന്നു. വലിയ ലന്തയുടെ തൊലി കൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ കഷായം വൃണങ്ങൾ‍ ശുദ്ധി ചെയ്യുവാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. മരുന്നുകളുടെ ദുഃസ്വാദ് ഒഴിവാക്കുവാൻ ഇലകൾ കടിച്ചു ചവയ്ക്കാമെന്ന് അഷ്ടാംഗഹൃദയം. പശ ചില നേത്ര രോഗങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.
എന്ന് ശാസ്ത്രനാമം. കേരളത്തിലും ബംഗാളിലും ധാരാളംകാണുന്നു. കായ്കൾ വളരെ ചെറുതും ചവർപ്പ്, പുളി രസങ്ങളോടു കൂടിയവയുമാണ്.
രണ്ടാമത്തെ യുദ്ധം കൊങർ ചെങ്കളത്തിൽ വച്ച് നടത്തിയ യുദ്ധമാണ് ചോഴ പാണ്ഡ്യ രാജാക്കന്മാരുടെ സംയുക്തസൈന്യത്തെയാണ് ചെങ്കുട്ടുവൻ കീശ്പ്പെടുത്തിയത്. കൊട്ടൂർ എന്ന ദേശത്തെ അദ്ദേഹം നശിപ്പിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ തടവുകാരായി പിടിച്ച കൊങ്ങരെ പറവൂരിനെ തെക്കുവഭാഗത്തായി പാർപ്പിക്കുകയും അവർക്കായി പിന്നീട് ഒരു ഗ്രാമം പണിതുകൊടുത്തിരിക്കാമെന്നും അനുമാനിക്കുന്നു. ഈ സ്ഥലം ഇന്ന് കൊങ്ങൂർപ്പിള്ളി എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൊട്ടൂർ എന്ന ദേശം ഇന്നത്തെ മൈസൂരിനു തെക്കുഭാഗത്തായിരുന്നു എന്ന് രവിദത്തന്റെ കുമാരലിംഗശാസനത്തിൽ നിന്നു തെളിവ് ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ചെങ്കുട്ടവനെ കപ്പൽ പിറ കെട്ടിയ ചേരൻ എന്നും വിളിക്കുന്നുണ്ട്. ചെങ്കുട്ടവന്റെ സമുദ്രയുദ്ധം നേരിൽ കണ്ട പരണരുടെ വിവരണത്തിൽ നിന്നാണ്‌ ഈ വിവരം ലഭിക്കുന്നത്. ഈ യുദ്ധം നടന്നത് കടലിൽ വച്ചായിരുന്നെന്നും പഴയൻ എന്നൊരുവനെ തോല്പിച്ച് കപ്പൽ യുദ്ധത്തിലും തന്റെ പ്രാവിണ്യം തെളിയച്ചതു കൊണ്ട് കപ്പൽ പിറ കെട്ടിയവൻ എന്ന ബഹുമതി അദ്ദേഹത്തിനു ലഭിച്ചു എന്നും പരണർ എന്ന കവി വർണ്ണിച്ചിരിക്കുന്നു.
ദക്ഷിണേന്തയിലെ പ്രാചീനരായ ജനങ്ങൾ തലവന്മാരുടേയും ഉപതലവന്മാരുടേയും നേതൃത്വത്തിൽ സംഘടിച്ച് തിണകൾ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഭൂഭാഗങ്ങളിൽ ജീവിച്ചിരുന്നതായാണ്‌ സംഘം കൃതികളിൽ നിന്ന് ലഭിക്കുന്ന വിവരം. ഈ ഭൂവിഭജനത്തിനു രാഷ്ട്രീയമായ പങ്കുകൂടിയുണ്ട്. ചേര ചോള പാണ്ഡ്യ രാജാക്കന്മാരുടെ ആവിർഭാവമാണ്‌ ഇത് കാണിക്കുന്നത്. ഈ തിണകളിലെ നായകന്മാരാണ്‌ പിൽക്കാലത്ത് രാജാക്കനമാരും ചക്രവർത്തികളും ആയിത്തീർന്നത്. തെക്കേ ഇന്ത്യയിലെ രാജ്യങ്ങളും രാജാക്കന്മാരും ഉണ്ടായതു സംബന്ധിച്ച് പണ്ഡിതന്മാർക്കിടയിൽ പല സിദ്ധാന്തങ്ങൾ പ്രചാരമുണ്ട്. രാജാവ് ഉണ്ടായത് ആദ്യകാല ഗോത്ര സമൂഹത്തിലെ നായകൻ എന്ന നിലക്കാണ്‌ എന്നാണ്‌ ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ചരിത്രകാരനായ ഡോ. കെ.കെ. പിള്ള വാദിക്കുന്നത്. ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ മൂന്ന് രാജസ്ഥാനങ്ങൾ ഉത്ഭവിച്ചത് ആദ്യകാലങ്ങളിൽ ഇവിടെ വന്നു ചേർന്ന ഗോത്രങ്ങളിൽ നിന്നാണ്‌. ഇവർ ഒരേ വംശാവലിയിൽ നിന്നുള്ളവരായിരുന്നു എങ്കിലും തമ്മിൽ യുദ്ധങ്ങൾ പതിവായിരുന്നു. ചേര ചോഴ പാണ്ഡ്യർ തമ്മിൽ വിവാഹ ബന്ധത്തിലും ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു.
ചേരരാജാക്കന്മാരുടെ കാലത്ത് അച്ഛനമ്മമാർ മരിച്ചാൽ അവരുടെ രൂപത്തെ ഗംഗയിൽ പോയി ശുദ്ധിവരുത്തി കൊണ്ടുവന്ന് പ്രതിഷ്ഠിക്കുന്ന ഏർപ്പാടുണ്ടായിരുന്നു. ഇത്തരത്തിൽ മാതാവായ നച്ചോണ മരിച്ചശേഷം ശില കൊത്തിയെടുത്ത് ഗംഗാ തടത്തിൽ ശുദ്ധിവരുത്താൻ പോയ അവസരത്തിൽ ആര്യ രാജാക്കന്മാർ ചെങ്കുട്ടുവനെതിരെ യുദ്ധം ചെയ്യുകയും മറ്റൊരു സഹായവും തേടാതെ തന്നെ സ്വന്തം സൈന്യത്തെ ഉപയോഗിച്ചുകൊണ്ട് അവരെ യുദ്ധത്തിൽ തോല്പിക്കുകയും ചെയ്തു എന്ന് ചെങ്കുട്ടവനെ കുറിച്ചുള്ള സംഘകൃതികൾ വിവരിക്കുന്നു. ഇമയവരമ്പൻ മരിച്ചയുദ്ധത്തിൽ വ്യസനം താങ്ങാനാവാതെ ഭാര്യ നച്ചോണ ജീവത്യാഗം ചെയ്തു എന്നാണ് പറയുന്നത്. ഇങ്ങനെ രക്തസാക്ഷിത്വം വഹിച്ചരുടെ പേരിൽ അക്കാലത്ത് വീരക്കൽ അഥവാ പത്നിക്കൽ പ്രതിഷ്ഠിക്കുക പതിവായിരുന്നു.
അദ്ദേഹം നടത്തിയ അനവധി യുദ്ധങ്ങളിൽ എല്ലാം കൊണ്ടും ശ്രദ്ധേയമായത് മോക്കൂർ എന്ന സ്ഥലത്ത് വാണിരുന്ന പഴയൻ എന്ന മൗര്യ രാജ്യത്തിന്റെ സേനാപതിയോടു നടത്തിയ യുദ്ധമാണ്‌. പാണ്ടിരാജ്യത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്ന കർക്കാനാടിന്റെ ആസ്ഥാനമായിരുന്നു മോക്കൂർ. ഇന്നത്തെ ഗൂഡല്ലൂരും വയനാടും ചുറ്റപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു. പഴയനോടുണ്ടായ വൈര്യം മൂലം യുദ്ധം ചെയ്ത ചെങ്കുട്ടുവൻ പഴയനെ വധിക്കുകയും അയാളുടെ വീട്ടിലെ കാവൽ മരം വെട്ടി നുറുക്കുകയും അയാളുടെ പെണ്മക്കളുടെ അറുത്ത് അതുകൊണ്ട് വടം ഉണ്ടാക്ക്കി തന്റെ വണ്ടി വലിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചു എന്നു അതിശയോക്തിയായി പരാമർശിച്ചുകാണൂന്നു.
ചേരൻ എന്നത് ആദ്യകാല ചേരരുടെ സ്ഥാനപ്പെരാണെന്നും കുട്ടുവൻ എന്നത് കുട്ടനാടിന്റെ രാജാവ് എന്നർത്ഥത്തിലാണെന്നും ചെങ്കുട്ടവൻ എന്നാൽ സുന്ദരനായ കുട്ടുവൻ എന്നാണർത്ഥമെന്നും എം.സി. നാരയണപ്പിള്ള സൂചിപ്പിക്കുന്നു. യുവരാജാവായിരുന്നപ്പോൾ “കുട്ടുവൻ“ എന്ന് അറിയപ്പെട്ടിരുന്ന അദ്ദേഹം പിൽക്കാലത്താൺ “ചെങ്കുട്ടുവൻ“ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധനായത്. “ധാർമികനായ കുട്ടുവൻ“ എന്നാൺ ഇതിനർത്ഥം. ‘കടല്പിറകോട്ടിയവേൽകെഴുകുട്ടുവൻ‘ എന്നാണു പതിറ്റുപ്പത്തിൽ അദ്ദേഹത്തെ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്നത്.
കരയിലെ യുദ്ധത്തിലെന്നപോലെ തന്നെ കടലിലെ യുദ്ധത്തിലും ചെങ്കുട്ടുവൻ സമർത്ഥനായിരുന്നു. കടലിൽ വച്ച് വ്യാപാരികളേ ഉപദ്രവിച്ചിരുന്ന കടൽക്കൊള്ളക്കാരെ അമർച്ച ചെയ്യാൻ അദ്ദേഹം സൈനികരുമായി കടലിൽ പോവാറുണ്ടായിരുന്നു. കടൽ യുദ്ധങ്ങളിൽ അദ്ദേഹം പ്രകടിപ്പിച്ച സാമർത്ഥ്യത്തെ പ്രകീർത്തിച്ച് കവി പരണർ അദ്ദേഹത്തെ "കപ്പൽ പിറകെട്ടിയ കുട്ടുവൻ" എന്നു വിശേഷിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. അദ്ദേഹം യവനരെയും യുദ്ധത്തിൽ തോൽ‍പ്പിച്ചതായും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.
സമുദ്രത്തിൻറെ അധിപൻ എന്നർത്ഥത്തിൽ ചേർ+അൻ എന്നായിരിക്കാം ചേരൻ എന്ന പദത്തിൻറെ നിഷ്പത്തി എന്നാണ് മറ്റൊരു വാദം. ചേരൽ എന്നത് നെയ്തൽ തിണയെ സൂചിപ്പിച്ചിരുന്നു എന്ന് സംഘസാഹിത്യത്തിൽ പറയുന്നുണ്ട്. ചേരളം , ചേർപ്പ് , ചേരലർ ചേർപ്പൻ തുടങ്ങിയ പദങ്ങൾ ഇതിനെ ശരിവക്കുന്നു.
ചെങ്കുട്ടുവന്റെ രാജഭരണകാലത്തിൽ പ്രധാനപ്പെട്ട അഞ്ച് യുദ്ധങ്ങൾ ഉണ്ടായി. ആര്യ രാജാക്കന്മാരോട് നടത്തിയത് ആദ്യയുദ്ധവും കൊങ്ങൽചെങ്കളത്തിൽ നടത്തിയത് രണ്ടാമത്തേതും ശ്രീലങ്കൻ ദ്വീപിൽ നടത്തിയത് മൂന്നാമത്തേതും പഴയന്മാറനോടുണ്ടായത് നാലമത്തേതും 9 ചോളരാജാക്കന്മാരെ തോല്പിച്ച യുദ്ധം അഞ്ചാമത്തേതുമായി വിവരിക്കപ്പെടുന്നു.
ചേരമാൻ എന്ന പേരിനു പിന്നിൽ ചെറുമൻ എന്ന വാദം ശരിയാണെങ്കിൽ ആദ്യകാല ചേരരാജാക്കന്മാരും അവരുടെ വംശക്കാരും ഇന്നത്തെ ആദിവാസി സമൂഹമായ ചെറുമർ ആണ്‌. ക്രി.വ. 8-)ം നൂറ്റാണ്ടോടുകൂടെ ഇവരെ നിഷ്കാസിതരാകുകയും വയനാട്, സുൽത്താൻ ബത്തേരി തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് ഉൾവലിയുകയും ചെയ്തിരിക്കാം എന്നുമാണ്‌ സിദ്ധാന്തം
ചെന്ന്കുട്ടുവന്റെ കാലത്ത് ചോളന്മാരുടെ നാട്ടിൽ അധികാരതർക്കവും അതിനോടനുബന്ധിച്ച് കലഹവും ഉണ്ടായി. ആ വഴക്കിൽ അദ്ദേഹം ഇടപെടുകയും ഒൻപത് ചോഴപ്രമാണികളെ വധിക്കുകയും രാജ്യം യഥാർത്ഥ അവകാശിക്ക് വിട്ടുകൊടുക്കുകയും ചെയ്തു. ഹിഡിംബവനം എന്ന വനത്തെ ചോഴന്മാരുടെ കയ്യിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിച്ചതായും ചിലപ്പതികാരം പറയുന്നു
പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാന പാദത്തിൽ മുഹമ്മദ് ഘോറി, സിന്ധൂ ഗംഗാ തടങ്ങളിലേക്ക് ആക്രമണം തുടങ്ങി. ഘാസ്നി, മുൾത്താൻ, സിന്ധ്, ലാഹോർ, ദില്ലി എന്നിങ്ങനെ ഓരോ പട്ടണങ്ങളായി ഘോറി കീഴടക്കി. 1206-ൽ ഘോറിയുടെ മരണത്തിനു ശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഒരു സൈന്യാധിപനായിരുന്ന ഖുത്ബ് ഉദ് ദീൻ ഐബക് ദില്ലിയിലെ സുൽത്താൻ എന്ന് സ്വയം പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ദില്ലി സൽത്തനത്തിലെ ആദ്യ രാജവംശമായ മാംലൂക് രാജവംശം സ്ഥാപിക്കുകയും ചെയ്തു. (സ്വതന്ത്രരായ മാതാപിതാക്കൾക്ക് ജനിച്ച അടിമ എന്നാണ്‌ മാംലൂക് എന്നതിനർത്ഥം). വടക്കു പടിഞ്ഞാറൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ മംഗോളിയരുമായി നിരന്തരസംഘർത്തിലായിരുന്നെങ്കിലും പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യത്തോടെ ഖൈബർ ചുരം മുതൽ ബംഗാൾ വരെയുള്ള ഉത്തരേന്ത്യ സൽത്തനത്തിന്റെ അധീനതയിലായി. ഇൽത്തുമിഷും ബൽബനുമായിരുന്നു മാംലൂക് രാജവംശത്തിലെ പ്രധാന ഭരണാധികാരികൾ. പിടിച്ചടക്കപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നും മറ്റു എതിരാളികളായ രാജകുടുംബങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള എതിർപ്പുകൾ മൂലം 1290-ൽ മാംലൂക് ഭരണത്തിന്‌ അവസാനമായി.
മഹ്മൂദ് തുഗ്ലക്കിന്റെ മരണത്തിനു ശേഷം ദൗലത് ഖാൻ ലോധിക്കാണ്‌ സാമ്രാജ്യം ഭരിക്കുന്നതിന് പ്രഭുക്കാന്മാർ പിന്തുണ നൽകിയത്. എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭരണം വളരെക്കുറച്ചു മാസങ്ങൾ മാത്രമേ നീണ്ടുനിന്നുള്ളൂ. തിമൂർ, മുൾത്താന്റെ ഗവർണറായി നിയമിച്ച ഖിസ്‌ർ ഖാൻ 1414 മാർച്ച് മാസം ദില്ലി ആക്രമിച്ചു കീഴടക്കി. ദൗലത് ഖാനെ തടവിലാക്കി ഹിസാർ ഫിറൂസയിലേക്കയച്ചു. ഖിസ്‌ർ ഖാൻ സ്ഥാപിച്ച രാജവംശം സയ്യിദ് രാജവംശം എന്നറിയപ്പെടുന്നു. തിമൂറിന്റെ പേരക്കുട്ടിയായിരുന്ന ഷാ രൂഖിന്റെ കാലത്ത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാമന്തനായാണ്‌ ഖിസ്‌ർ ഖാൻ സാമ്രാജ്യം ഭരിച്ച്ത്. സയ്യിദ് രാജവംശത്തിന്റെ 37 വർഷത്തെ ഭരണകാലയളവ്‍ നാലു സുൽത്താന്മാരുടെ ഭരണത്തിന്‌ സാക്ഷ്യം വഹിച്ചു.
മുഹമ്മദ് ഘോറിയുടെ കാലത്തു തന്നെ ബംഗാളിന്റെ ഭരണകർത്താക്കളായി മാറിയ ഖിൽജി അഥവാ ഖൽജികൾ, മാംലൂകുകളുടെ സാമന്തരായിരുന്നു. ഒരു അട്ടിമറിയിലൂടെ ജലാലുദ്ദീൻ ഫിറൂസ് ഖിൽജി മാംലൂക് രാജവംശത്തെ പുറത്താക്കി സാമ്രാജ്യം പിടിച്ചടക്കി. ഖിൽജികൾ ഗുജറാത്ത്, മാൾ‌വ തുടങ്ങിയ പ്രദേശങ്ങൾ കൈയടക്കുകയും ആദ്യമായി നർമദ നദിയുടെ തെക്കുഭാഗത്തേക്ക് അതായത് തമിഴ്‌നാടു വരെ പര്യവേഷണങ്ങൾ നടത്തി. 1-ൽ ഖിൽജി രാജവംശത്തിലെ സുൽത്താനായിരുന്ന അലാവുദീൻ ഖിൽജി,തന്റെ സർവ്വ സൈന്യാധിപനും വിശ്വസ്ത്തനുമായിരുന്ന മാലിക് ഖഫൂറിനാൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. പിന്നീട് മാലിഖ് ഖഫൂറിനെ ഖുർസു ഖാൻ കൊലപ്പെടുത്തി സ്വയം സുൽത്താനായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. അതോടെ ഖിൽജി വംശത്തിന്‌ അന്ത്യമായി.
1321-ൽ ഘാസി തുഗ്ലക്, ഖുർസു ഖാന്റെ ഭരണത്തിന്‌ അറുതി വരുത്തി ഘിയാത്ത് അൽദിൻ തുഗ്ലക് എന്ന നാമത്തിൽ സുൽത്താനായി പ്രഖ്യാപിച്ചതോടെ തുഗ്ലക് രാജവംശത്തിന്റെ ആരംഭമായി. ഘിയാസുദ്ദീന്റെ പുത്രനും പിൻ‌ഗാമിയുമായിരുന്ന മുഹമ്മദ് ബിൻ തുഗ്ലകിന്റെ കാലത്ത് സാമ്രാജ്യം ശക്തി പ്രാപിച്ചു. മുഹമ്മദ് ബിൻ തുഗ്ലകിനു ശേഷം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ബന്ധു ഫിറോസ് ഷാ തുഗ്ലക് അധികാരം ഏറ്റെടുത്തു. ഫിറോസ് ഷാ ഒരു ജനപക്ഷഭരണാധികാരിയായിരുന്നെങ്കിലും ഇക്കാലത്ത് സൈനികശേഷിയിൽ കുറവുണ്ടായി. 1388-ൽ ഫിറോസ് ഷായുടെ മരണശേഷം കരുത്തരായ നേതാക്കളുടെ അഭാവം തുഗ്ലക് രാജവംശത്തെ അസ്തമയത്തിലേക്ക് നയിച്ചു. പത്തു വർഷത്തിനുള്ളിൽത്തന്നെ രാജവംശത്തിന്‌ അന്ത്യമായി.
ദില്ലി സുൽത്താന്മാർ നഗരങ്ങളുടെ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളുടെ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്തപ്പോൾ അവിടത്തെ പ്രാദേശികഭരണാധികാരികളേയും വൻ ഭൂവുടമകളേയും സാമന്തരാക്കിയിരുന്നു. എന്നാൽ അലാവുദ്ദീൻ ഖിൽജിയുടെ കാലത്തോടെ നികുതി പിരിക്കാനുള്ള ഈ സാമന്തഭരണാധികാരികളുടെ എല്ലാ അവകാശങ്ങളും റദ്ദാക്കുകയും സുൽത്താനേറ്റ് നേരിട്ട് നികുതിപിരിവ് ആരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതോടൊപ്പം ഈ പ്രദേശികഭരണാധികഅരികൾ കൂടി നികുതി നൽകേണ്ടതായും വന്നു. സുൽ‍ത്താന്റെ കീഴിലുള്ള ഉദ്യോഗസ്ഥർ ഭൂമി അളന്ന് തിട്ടപ്പെടുത്തി കണക്ക് സൂക്ഷിക്കാനും ആരംഭിച്ചു.
മുൻ സുൽത്താന്മാരെപ്പോലെ ഖിൽജികളും തുഗ്ലകും സേനാനായകന്മാരെ വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിലെ ഗവർണർമാരായി നിയമിച്ചു. ഇത്തരം പ്രദേശങ്ങളെ ഇഖ്ത എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്. ഗവർണർമാർ ഇഖ്താദാർ എന്നും മുഖ്തി എന്നും അറിയപ്പെട്ടു. സൈനികനീക്കങ്ങൾ നയിക്കുന്നതിനു പുറമേ തങ്ങളുടെ ഇഖ്തകളിലെ നീതിന്യായവ്യവസ്ഥിതി കാത്തുസൂക്ഷിക്കുക അവിടെ നിന്ന് നികുതി പിരിക്കുക തുടങ്ങിയവയോക്കെ മുഖ്തികളുടെ ചുമതലയഅയിരുന്നു. പിരിക്കുന്ന നികുതിയിൽ നിന്നാണ്‌ തന്റേയും കീഴിലുള്ള ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെയും ശമ്പളം കണ്ടെത്തിയിരുന്നത്.
1206 മുതൽ 1526 വരെ ദില്ലി ആസ്ഥാനമാക്കി ഭരിച്ചിരുന്ന അഞ്ചു ഇസ്ലാമികരാജവംശങ്ങളെയാണ്‌ ദില്ലി സൽത്തനത്ത് അഥവാ ഹിന്ദ് സൽ‍ത്തനത്ത് എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നത്. മാംലൂക് രാജവംശം , ഖിൽജി രാജവംശം , തുഗ്ലക് രാജവംശം , സയ്യിദ് രാജവംശം , ലോധി രാജവംശം എന്നിവയാണ്‌ ഈ അഞ്ചു രാജവംശങ്ങൾ. ഇന്നത്തെ ഡൽഹി നിലനിൽക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് അവർ അനേകം നഗരങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചു.
ദില്ലി സുൽത്താന്മാർ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലെ വിവിധനഗരങ്ങളിൽ നിവരവധി മോസ്കുകൾ പണിതീർത്തു. ഇന്ന് ഖുത്ബ് മിനാർ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നയിടത്തി ഖുവ്വാത്ത് അൽ ഇസ്ലാം മോസ്കും മിനാറും പണിതീർത്തത് പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനദശകത്തിലാണ്‌. ഖുത്ബ് ഐബക്, ഇൽതുമിഷ് എന്നീ രണ്ടു സുൽത്താന്മാരുടെ കാലത്താണ്‌ മിനാർ പണിതത്. മുൻപ് ഇത് ദില്ലി സുൽത്താന്മാർ നിർമ്മിച്ച ദെഹ്‌ലി ഇ കുഹ്ന എന്ന ആദ്യനഗരത്തിലെ നമസ്കാരപ്പള്ളിയായ്രുന്നു. ഇൽതുമിഷും അലാവുദ്ദീൻ ഖിൽജിയുമാണ്‌ ഇത് പുനരുദ്ധരിച്ചത്.
1398 ഡിസംബർ 17-ന്‌ തിമൂർ ദില്ലി ആക്രമിച്ചു കീഴടക്കി പട്ടണം കൊള്ളയടിച്ച് നശിപ്പിച്ചു. ഏകദേശം ഒരുലക്ഷത്തോളം പേരെ തിമൂർ കൊലപ്പെടുത്തി. പിടിക്കപ്പെട്ടവരിൽ അവശേഷിക്കുന്ന മിക്കവാറും ദില്ലി നിവാസികളേയും തിമൂർ അടിമകളാക്കുകയും ചെയ്തു. 1399-ഓടെ തിമൂർ ദില്ലി വിട്ടു തന്റെ രാജ്യത്തേക്ക് മടങ്ങി. തിമൂറിന്റെ ആക്രമണത്തോടെ ദില്ലി സുൽത്താന്മാരുടെ സാമ്രാജ്യത്തിനു മേലുള്ള കേന്ദ്രീകൃതാധിപത്യത്തിന്‌ കാര്യമായ ക്ഷയം സംഭവിച്ചു.
ഇഖ്തകളുടെ ചുമതല ഒരാൾക്ക് പരമ്പരാഗതമായി നൽകാതെ ഒരു നിശ്ചിതകാലയളവിലേക്ക്ക് മാത്രം നൽകി മുഖ്തികൾക്കു മേലുള്ള തങ്ങളുടെ നിയന്ത്രണം അലാവുദ്ദീൻ ഖിൽജി, മുഹമ്മദ് തുഗ്ലക് എന്നിവരുടെ സമയത്ത് കാര്യക്ഷമമാക്കിയിരുന്നു. ഇതിനു പുറമേ പ്രത്യേകം ഉദ്യോഗസ്ഥരെ നിയമിച്ച് മുഖ്തീകൾ പിരിക്കുന്ന നികുതിയുടേയും അവർക്കു കീഴിലുള്ള സൈനികരുടേയും കണക്കുകൾ പരിശോധിക്കാനും സുൽത്താൻ പ്രത്യേക ശ്രദ്ധ പുലർത്തിയിരുന്നു.
അസീസ് ഖുമ്മാർ എന്ന വീഞ്ഞുനിർമ്മാതാവിനേയും, ഫിറൂസ് ഹജ്ജാം എന്ന ഒരു ക്ഷുരകനേയും മാൻ‌ക തബാഖ് എന്ന ഒരു കുശിനിക്കാരനേയും, തോട്ടക്കാര ലാധ, പീര എന്നിവരേയും മുഹമ്മദ് തുഗ്ലക് ഉയർന്ന ഭരണപദവികളിൽ നിയമിച്ചു. സിയാവുദ്ദീൻ ബരണി എന്ന പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന ചരിത്രകാരൻ സുൽത്താന്റെ നീതിനിർ‌വഹണത്തിലെ പിഴവായും ഭരണത്തിലെ കഴിവുകേടിന്റെ സൂചനായായും ഇതിനെ വിലയിരുത്തി.
പതിനാലാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആദ്യപകുതിയിൽ സർക്കാർ എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന പ്രവിശ്യകളിലും, പാർഗണകൾ എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്ന ജില്ലകളിലും നാണയവ്യവസ്ഥ നടപ്പിലാക്കി. നികുതി പ്രധാനമായും കൃഷിയെ ആശ്രയിച്ചായതിനാൽ മുഹമ്മദ് ബിൻ തുഗ്ലക് ഗ്രാമീണകിണറുകൾ കുഴിച്ചും, വിത്ത് വിതരണം നടത്തിയും കൃഷി പ്രോൽസാഹിപ്പിച്ചിരുന്നു. പ്രത്യേകിച്ച് കരിമ്പ് പോലുള്ള നാണ്യവിളകളുടെ കൃഷിക്കും പ്രോൽസാഹനം നൽകി.
ദില്ലി സൽത്തനത്ത് പോലെയുള്ള ഒരു വിസ്തൃതമായ സാമ്രാജ്യം ഭരിക്കുന്നതിന്‌ കഴിവുറ്റ പ്രാദേശികഭരണാധികാരികൾ അത്യാവശ്യമായിരുന്നു. പ്രഭുക്കന്മാരേയും ജന്മികളേയും മറ്റും ഗവർണർ സ്ഥാനം ഏല്പ്പിക്കാതെ സൈന്യത്തിലേക്ക്ക് വേണ്ടി വാങ്ങിയ ബന്ദഗൻ എന്നു വിളിക്കുന്ന അടിമകളേ ഇത്തരം സ്ഥാനങ്ങളിൽ നിയമിക്കാൻ സുൽത്താന്മാർ പ്രത്യേകിച്ചും ഇൽത്തുമിഷ് ശ്രദ്ധിച്ചിരുന്നു.
ബംഗാൾ‍ മുതൽ സിന്ധ് വരെയുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലെ സുൽത്താന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള കോട്ടകളിലെ സൈനികവ്യൂഹത്തെ ദില്ലിയിൽ നിന്നും നിയന്ത്രിക്കുക എന്നത് വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടേറിയതായിരുന്നു. ഇതിലുപരിയായി യുദ്ധം, ആഭ്യന്തരകലഹം, അഫ്ഘാനിൽ നിന്നുള്ള മംഗോൾ ആക്രമണം എന്നിങ്ങനെ സുൽത്താനേറ്റിന്‌ നിരവധി പ്രശ്നങ്ങൾ ഇക്കാലത്ത് അതിജീവിക്കേണ്ടി വന്നിരുന്നു.
1451-ൽ അവസാനത്തെ സയ്യിദ് സുൽത്താനായിരുന്ന മുഹമ്മദ് ബിൻ ഫരീദിന്റെ മരണത്തിനു ശേഷം, പഞ്ചാബിലെ ഗവർണറും സൈന്യാധിപനുമായിരുന്ന ബഹ്ലൂൽ ഖാൻ ലോധി ദില്ലിയുടെ ഭരണം ഏറ്റെടുത്തു. അദ്ദേഹം വിവിധ പ്രവിശ്യകളിലെ കലാപങ്ങൾ അടിച്ചമർത്തുകയും ബന്ധുക്കളായ അഫ്ഘാൻ പ്രഭുക്കൾക്ക് ഭൂമിയുടെ അധികാരം നൽകി വ്യാപകമായ രാഷ്ട്രീയപിന്തുണ നേടുകയും ചെയ്തു.
നിശ്ശബ്ദമായ ആരംഭത്തിനു ശേഷമുള്ള 150 വർഷത്തിനു ശേഷം അതായത് മുഹമ്മദ് തുഗ്ലകിന്റെ ഭരണകാലത്തിന്റെ അവസാനത്തോടെ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ വളരെ വലിയ ഒരുഭാഗത്തിന്റെ അധീനരായി ദില്ലി സൽത്തനത്ത് മാറി. കൃഷിക്കാരിൽ നിന്നടക്കം ഇക്കാലത്ത് നികുതി പിരിക്കാൻ തുടങ്ങി. പക്ഷേ ഇത്രയും വലിയ ഒരു പ്രദേശമായതിനാൽ നിയന്ത്രണം അത്ര ഫലപ്രദമായിരുന്നില്ല.
പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ ദില്ലി സുൽത്താന്മാരുടെ അധികാരം കോട്ടകളിലും അവക്കു ചുറ്റുമുള്ള നഗരങ്ങളിലും മാത്രമായി ഒതുങ്ങിയിരുന്നു. പട്ടണങ്ങൾക്കു പുറത്തുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ആധിപത്യം പുലർത്താൻ അവർക്കായിരുന്നില്ല. വ്യാപാരം, കപ്പം, കൊള്ളയടി എന്നിവയൊക്കെയായിരുന്നു പ്രധാന വരുമാനമാർഗങ്ങൾ.
സൈനികരായ അടിമകളും ആശ്രിതരും തങ്ങളുടെ യജമാനനോട് പൂർണമായ കൂറു പുലർത്തുമെങ്കിലും അവരുടെ അനന്തരവകാശികളോട് ഈ കൂറ് പുലർത്താറില്ല. പുതിയ സുൽത്താന്മാരുടെ സ്ഥാനാരോഹണസമയത്ത് ഇത് പലപ്രശ്നങ്ങൾക്കും വഴിവക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. മാത്രമല്ല സുൽത്താന്‌ ആശ്രിത്രരോടുള്ള ഈ മമത പ്രഭുക്കന്മാരുടേയും മറ്റും അപ്രീതിക്കും കാരണമായി.
ബീഗം‌പുരി മോസ്ക് പണിപൂർത്തിയാക്കിയത്, മുഹമ്മദ് തുഗ്ലകിന്റെ കാലത്താണ്‌. ദില്ലിയിലെ തന്റെ പുതിയ തലസ്ഥാനമഅയ ജഹാൻപാനായിലെ പ്രധാന പള്ളിയായിരുന്നു ഇത്. സിക്കന്തർ ലോധിയുടെ കാലത്ത് നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഒരു പള്ളിയാണ് മോഠ് കി മസ്ജിദ്. 1520-കളുടെ അവസാനം നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഒരു പള്ളിയാണ്‌ ജമാലി കമാലി.
സൈനികനടപടികളിലൂടെ അതിരുകൾ വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടായിരുന്നു രണ്ടാംഘട്ടസാമ്രാജ്യവികസനം. ദക്ഷിണേന്ത്യയിലേക്കുള്ള ഈ സൈനികപരിപാടികൾക്ക് തുടക്കമിട്ടത് അലാവുദ്ദീൻ ഖൽജിയുടെ കാലത്താണ്‌. മുഹമ്മദ് തുഗ്ലക്കിന്റെ കാലത്ത് സാമ്രാജ്യവിസ്തൃതി അതിന്റെ പാരമ്യത്തിലെത്തി.
അതിർത്തിക്കകത്ത് നഗരങ്ങൾക്കു ചുറ്റുമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലെ ആധിപത്യം ഉറപ്പിക്കുക എന്നതായിരുന്നു ഇതിലെ ആദ്യപടി. ഗംഗാ-യമുനാ തടങ്ങളിലെ കാടുകളെല്ലാം വെട്ടിത്തെളിച്ച് ഈ ഭൂമി കൃഷിക്കാർക്കായി വിട്ടുകൊടുത്ത് കാർഷികവൃത്തി പ്രോൽസാഹിപ്പിച്ചു.
ഖിൽജിമാരും തുഗ്ലകുകളും ഇത്തരം അടിമകളെ ഉപയോഗ്ഗിക്കുന്ന രീതി തുടർന്നു. ഇതിനുപുറമേ തങ്ങളുടെ ആശ്രിതരായ സാധാരണക്കാരേയും ഉയർന്ന തസ്തികകളിലേക്ക് സ്ഥാനക്കയറ്റം നൽകി. അവരെ ജനറൽമാരും, ഗവർണർമാരുമാക്കി. ഇത് ഒരുതരത്തിൽ രാഷ്ട്രീയ അസ്ഥിരതക്ക് കാരണമായി.
അവരെ പ്രത്യേകം പരിശീലിപ്പിച്ച് സാമ്രാജ്യത്തിന്റെ പ്രധാനഭരണസ്ഥഅനങ്ങളിൽ അവരോധിച്ചു. ഇത്തരം അടിമകൾ യജമാനനോട് തികഞ്ഞ വിശ്വസ്തത പുലർത്തിയിരുന്നതിനാൽ ഈ ഭരണരീതി സുൽത്താന്മാർക്ക് താരതമ്യേന എളുപ്പമുള്ളതായിരുന്നു.
ഈ പോരാട്ടങ്ങളിൽ സുൽത്താനത്തിന്റെ സൈന്യം നിരവധി ആനകളേയും കുതിരകളേയും അടിമകളേയും കൈയ്യടക്കി. കൂടാതെ വിലപിടിപ്പുള്ള ലോഹങ്ങളും അവർ കൊള്ളയടിച്ചു.
ഘിയാസുദ്ദീൻ ബൽബൻ, അലാവുദ്ദീൻ ഖൽജി, മുഹമ്മദ് തുഗ്ലക് എന്നിവരുടെ ഭരണകാലത്താണ്‌ ദില്ലി സൽത്തനത്ത് വികാസം പ്രാപിച്ചത്.