polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ഓച്ചന്തുരുത്ത് വൈപ്പിശേരി തറവാട്ടിലെ ക്യാപ്റ്റൻ തൊമ്മൻ-താണ്ട ദമ്പതികളുടെ എട്ടുമക്കളിൽ ആദ്യസന്താനമായി 1831 ഒക്‌ടോബർ 15-നാണ് മദർ ഏലീശ്വ ജനിച്ചത്. ചെറിയ കുട്ടിയായിരിക്കുമ്പോൾത്തന്നെ ഭക്തിയും പാവങ്ങളോട് സഹാനുഭൂതിയും ഉള്ളവളായിരുന്നു ഏലിശ്വ. പതിനാറാം വയസിൽ കൂനമ്മാവിലെ വാകയിൽ എന്ന തറവാട്ടിലെ വറീത് എന്നൊരാളുമായി ഏലീശ്വയുടെ വിവാഹം നടന്നു. ഇവർക്ക് ഒരു പെൺകുഞ്ഞ് ജനിച്ചു. കുഞ്ഞിന്‌ അന്ന എന്നു പേരിട്ടു. എന്നാൽ ഒന്നര വർഷത്തിനു ശേഷം വറീത് രോഗം ബാധിച്ച് കിടപ്പിലാവുകയും താമസിയാതെ മരണപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഒരു രണ്ടാം വിവാഹത്തിന്‌ വിസമ്മതിച്ച ഏലിശ്വ, ഏകാന്തതയിലും ദീർഘനേരത്തെ പ്രാർത്ഥനകളിലും വീടിനടുത്തുള്ള പാവങ്ങളെ സഹായിക്കുന്നതിലും ആശ്വാസം കണ്ടെത്തി. ജീവിതം ദൈവത്തിനും ആത്മീയതയ്ക്കുമായി ഉഴിഞ്ഞുവെയ്ക്കാൻ അവൾ ആഗ്രഹിച്ചു. ഇങ്ങനെ പത്തുവർഷം കടന്നുപോയി.
കേരളകത്തോലിക്കാസഭയിലെ ആദ്യത്തെ സന്യാസിനിയും ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യ സന്യാസിനിസഭയുടെ സ്ഥാപകയുമാണ് ദൈവദാസി മദർ ഏലിശ്വ. വൈപ്പിനിലെ ഓച്ചന്തുരുത്ത് സ്വദേശിയായ മദർ ഏലിശ്വ 2008 മെയ് മാസം 31 ന് ദൈവദാസിയായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടു.
ഹിറ്റ്ലറിന്റെ പട്ടാളം ലെനിൻഗ്രാഡ് വളഞ്ഞപ്പോൾ 700,000 ത്തിലധികം ജനങ്ങൾ പട്ടിണിയും രോഗവും മൂലം മരണമടഞ്ഞിരുന്നു. വിത്തു ശേഖരണ കേന്ദ്രത്തിലെ രണ്ടര ലക്ഷത്തിലധികം വരുന്ന വിത്തുകളും വേരുകളും പഴങ്ങളും സംരക്ഷിക്കുവാനായി പ്രത്യേകമൊന്നും ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. വാവിലോവി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിലെ ഒരു കൂട്ടം ശാസ്ത്രഞ്ജൻമാർ വിത്തുകളുടെയും മറ്റു ശേഖരങ്ങളുടെയും ഒരു പരിച്ഛേദം കെട്ടിടത്തിന്റെ താഴെ നിലയിലേക്കു മാറ്റുകയും ഊഴം വച്ച് കാവലിരുന്ന് അവയെ സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്തു. ഈ വിത്തു ബാങ്ക് കൈയ്യടക്കാൻ ഹിറ്റ്ലർ പ്രത്യേകമായ ഒരു കമാൻഡോ യൂണിറ്റിനെ ചുമതലപ്പെടുത്തിയിരുന്നുവെന്നുള്ള വിവരം പിന്നീട് ചരിത്ര രേഖകൾ വഴി പുറത്തു വന്നിട്ടുണ്ട്. ഈ വിത്ത് ബാങ്ക് കൈയടക്കുക വഴി ലോക ഭക്ഷ്യ വിതരണം കൈയാളാമെന്ന് ഹിറ്റ്ലർ കരുതിയിരുന്നു. കഴിക്കാൻ ഒരു അരിമണി പോലുമില്ലാതിരുന്നപ്പോഴും വിത്തുകളുടെ കാവാലാളായി നിന്നവർ അതു തൊട്ടില്ല. 1944 ൽ ഉപരോധം അവസാനിച്ചപ്പോഴേക്കും വിത്തിനു കാവലായി നിന്നവരിൽ ഒൻപതു പേർ മരിച്ചിരുന്നു.
മെൻഡേലിയൻ തത്ത്വങ്ങളോട് യോജിപ്പില്ലാതിരുന്ന ട്രോഫിം ലൈസൻകോ എന്ന ശാസ്ത്രഞ്ജന്റെ നിശിത വിമർശകനായിരുന്നു വാവിലോവ്. സ്റ്റാലിനുമായി ഏറെ അടുപ്പമുണ്ടായിരുന്ന ലൈസൻകോയുടെ സ്വാധീനത്താൽ വാവിലോവ് 1940 ൽ അറസ്റ്റു ചെയ്യപ്പെട്ടു. ഉക്രയിനിലേക്കുള്ള ഒരു പര്യവേക്ഷണത്തിനിടെയായിരുന്നു അത്. 1941 ൽ വധശിക്ഷയ്ക്കു വിധിക്കപ്പെട്ടെങ്കിലും 20 വർഷ തടവായി പിന്നീടു ശിക്ഷ കുറവു ചെയ്യപ്പെട്ടു. 1943 ൽ തടവറയിൽ വച്ച് മരണപ്പെട്ടു. മരണാനന്തരം കുറ്റങ്ങളിൽ നിന്നെല്ലാം ഒഴിവാക്കപ്പെട്ട വാവിലോവ് സോവിയറ്റ് ശാസ്ത്ര ശാഖയുടെ നായകനായി വാഴ്ത്തപ്പെട്ടു.
കൃഷി വിളകളിലെ ഉത്ഭവ കേന്ദ്രങ്ങളെ സംബന്ധിച്ച സിദ്ധാന്ത രൂപവൽക്കരണത്തിനായി നിരവധി സസ്യ - കാർഷിക പര്യവേക്ഷണങ്ങൾ നടത്തിയ വാവിലോവ് ലോകത്തിന്റെ മുക്കിലും മൂലയിലും നിന്ന് വിവിധയിനം വിത്തുകൾ ശേഖരിച്ചു. ലെനിൻഗ്രാഡിൽ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വിത്തു ശേഖരണ കേന്ദ്രം സ്ഥാപിച്ചു. ലെനിൻഗ്രാഡിന്റെ 28 മാസകാലം നീണ്ട ഉപരോധ സമയത്തു പോലും ഈ വിത്തു ശേഖരം സംരക്ഷിച്ചു. പട്ടിണി മൂലം വാവിലോവിന്റെ ഒരു സഹായി മരണപ്പെട്ടിട്ടു പോലും ഈ ഈ വിത്തു ശേഖരം തൊടാതെ സൂക്ഷിച്ചു.
മോസ്കോയിൽ വ്യസായ കുടുംബത്തിൽ ജനിച്ചു. പ്രമുഖ ഭൗതിക ശാസ്ത്രഞ്ജനായ സെർജി ഇവാനോവിച്ച് വാവിലോവ് സഹോദരനാണ്. ബാല്യത്തിൽ നേരിട്ട വറുതിയും വിശപ്പും റഷ്യയുടെയും ലോകത്തിന്റെയും ഭക്ഷ്യ ക്ഷാമം അവസാനിപ്പിക്കാനുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ മുഴുകാൻ വാവിലോവിനെ പ്രേരിപ്പിച്ചു. മോസ്കോ അഗ്രികൾച്ചറൽ ഇൻസ്റ്റ്യൂട്ടിൽ നിന്ന് 1910 ൽ ബിരുദം നേടി ബ്യൂറോ അപ്ലൈഡ് ബോട്ടണി, ബ്യൂറോ ഓഫ് മൈകോളജി ആൻഡ് ഫൈറ്റോ പാത്തോളജി തുടങ്ങിയ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ പ്രവർത്തിച്ചു.
വിശ്രുതനായ റഷ്യൻ സസ്യശാസ്ത്രജ്ഞനാണ് നിക്കോളായ് വാവിലോവ് . ഗോതമ്പ്, ചോളം തുടങ്ങിയ ധാന്യങ്ങളുടെ പഠനത്തിനായി ഉഴിഞ്ഞു വച്ച ജീവിതമായിരുന്നു വാവിലോവിന്റേത്. കൃഷി വിളകളുടെ ഉത്ഭവ കേന്ദ്രം കണ്ടെത്തിയയാളെന്ന നിലയിൽ പ്രശസ്തനായിരുന്നു. തടവറയിൽ മരണമടഞ്ഞു.
1924 മുതൽ 1935 വരെ ലെനിൻ ഗ്രാഡിലെ ആൾ യൂണിയൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് അഗ്രികൾച്ചൽ സയൻസസ് ഡയറക്ടറായി പ്രവർത്തിച്ചു. പ്രമുഖ കനേഡിയൻ ഫൈറ്റോ പത്തോളജിസ്റ്റായ മാർഗരറ്റ് ന്യൂട്ടണെപോലെയുള്ളവരെ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടുമായി സഹകരിച്ചു പ്രവർത്തിക്കുവാനായി ക്ഷണിച്ചു.
സംസ്ഥാനത്ത് ആദ്യമായി ചുവരെഴുതിയതിന് ഇദ്ദേഹത്തിന് ആറുമാസം ഒളിവിൽ കഴിയേണ്ടി വന്നു. അയ്യങ്കാളിക്കൊപ്പം അദ്ദേഹത്തിന്റെ മാനേജരായി ദൈവത്താൻ പ്രവർത്തിച്ചു. ദൈവത്താന്റെ ഗുരു തുല്യനായ സഹായിയായിരുന്നു മൂലൂർ എസ്. പത്മനാഭ പണിക്കർ. പിൽക്കാലത്ത് അയ്യങ്കാളിയുമായി അഭിപ്രായ വ്യത്യാസമുണ്ടായി അകന്നു. 1917 ൽ ഹിന്ദു പുലയ സമാജം എന്ന സംഘടന സ്ഥാപിച്ചു. മതപരിവർത്തനത്തോട് യോജിച്ചിരുന്നില്ലെങ്കിലും മത പരിവർത്തനം ചെയ്ത ദളിതരോട് അനഭാവം പുലർത്തി. 1915 ൽ ശ്രീമൂലം സഭയിൽ അംഗമായി നിയോഗിക്കപ്പെട്ടു. പത്തു വർഷത്തോളം ഈ പദവിയിൽ പ്രവർത്തിച്ചു.
ശ്രീമൂലം പ്രജാസഭാ അംഗമെന്ന നിലയിൽ നടത്തിയ സേവനങ്ങൾ പിൻകാല കേരളത്തിന്റെ സമഗ്ര മുന്നേറ്റത്തിന് സഹായകരമായി. ലംസംഗ്രാന്റ്, കോളനിയെന്ന ആശയം, വിദ്യാഭ്യാസത്തിനുവേണ്ടി നടത്തിയ സമരങ്ങൾ, ക്ഷേത്രപ്രവേശന പ്രക്ഷോഭങ്ങൾ തുടങ്ങി നിരവധി സമരങ്ങളേറ്റെടുത്തു നടത്തി. കോളനി എന്ന ആശയം കേരളത്തിൽ ആദ്യമായി ഉയർത്തിയത് ദൈവത്താനാണ്.
കേരളത്തിലെ സാമൂഹ്യ നവോത്ഥാന നായകനും പ്രജാസഭാംഗവുമായിരുന്നു കുറുമ്പൻ ദൈവത്താൻ . പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ആറന്മുളയുടെയും തിരുവിതാംകൂറിന്റെയും സാമൂഹ്യ മുന്നേറ്റത്തിനുവേണ്ടി പ്രയത്നിച്ചു. സവർണ്ണാധിപത്യത്തിനെതിരെ പൊരുതി വിദ്യ അഭ്യസിച്ച ഇദ്ദേഹം അധസ്ഥിത സമൂഹത്തിനുവേണ്ടി നിരവധി സമരങ്ങളേറ്റെടുത്തു നടത്തി. ക്ഷേത്രപ്രവേശന വിളംബരത്തിന് ഒരു വ്യാഴവട്ടംമുമ്പ് ചെങ്ങന്നൂർ, ആറന്മുള ക്ഷേത്രങ്ങളിലേക്ക് ജാഥ നയിച്ച് അധഃസ്ഥിതർക്ക് ക്ഷേത്രപ്രവേശനം നേടിയത് ഇദ്ദേഹമായിരുന്നു. ലംസംഗ്രാന്റിന്റെ മുൻ രൂപമായ സ്റ്റൈപ്പന്റ് പുലയസമുദായത്തിലെ കുട്ടികൾക്ക് നേടിക്കൊടുത്തത് ദൈവത്താനാണ്.
ആറൻമുളയിൽ കുരവയ്ക്കൽ ചക്കോളയിൽ കുറുമ്പന്റെയും തെക്കേതിൽ പറമ്പിൽ നാണിയുടെയും മകനായി ജനിച്ചു. 'നടുവത്തമ്മൻ' എന്ന ഓമനപേരിലറിയപ്പെട്ടു. അക്കാലത്ത് ദളിതർക്ക് വിദ്യ അഭ്യസിക്കാൻ മാർഗ്ഗമുണ്ടായിരുന്നില്ല. നാട്ടിലുണ്ടായിരുന്ന കുടിപ്പള്ളിക്കൂടത്തിൽ പുലയർക്ക് മാത്രമല്ല ഈഴവാദികൾക്കും പ്രവേശനമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അവരെ പഠിപ്പിക്കാൻ ആശാൻമാർക്കും ധൈര്യമുണ്ടായിരുന്നില്ല. അഥവാ അതിന് ആരെങ്കിലും തയ്യാറായാൽ സവർണ്ണ വിദ്യാർത്ഥികൾ കളരി ബഹിഷ്കരിച്ച് പുറത്തു പോവുകയും ആചാര ലംഘനം നടത്തുന്ന കുട്ടികളെയും ആശാന്മാരെയും കായികമായി ആക്രമിക്കുകയും കളരിക്ക് തീ വയ്ക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു.
പിതാവിൽ നിന്നും പഠിച്ച കാളക്കച്ചവടവും പാട്ടക്കൃഷിയും കൊണ്ടു മാത്രം ഉപജീവനം നിർവഹിക്കാൻ കഴിയാതെ വന്നപ്പോൾ കുറച്ചുകാലം തോട്ട മേഖലയിൽ കങ്കാണിയായും ജോലി നോക്കി. അയ്യങ്കാളിയുടെയും വെള്ളിക്കര ചോതിയുടെയും സമുദായ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ആകൃഷ്ടനായി തെഴിലിൽ നിന്ന് പടിപടിയായി പിന്മാറി. ഇന്നത്തെ സമ്പ്രദായത്തിലുള്ള ചുവരെഴുത്തുകൾ അന്നുണ്ടായിരുന്നില്ലെങ്കിലും ദൈവത്താൻ ജന്മി പുരയിടങ്ങളുടെ മൺഭിത്തികളിൽ ചില മുദ്രാ വാക്യങ്ങൾ ചുണ്ണാമ്പും കുമ്മായവും കൊണ്ട് എഴുതി പ്രചരിപ്പിക്കാറുണ്ടായിരുന്നു. അത്തരം മുദ്രാവാക്യങ്ങളിൽ ഒന്ന് ഇതായിരുന്നു.
പള്ളിക്കൂടത്തിനത്ര അകലെയല്ലാതെ കൊച്ചു കുഞ്ഞാശാൻ എന്ന ക്രിസ്ത്യാനി പണ്ഡിതൻ കുറുമ്പനെ പഠിപ്പിക്കാൻ തയ്യാറായി. മറ്റെല്ലാ വിദ്യാർത്ഥികളും പഠിത്തം കഴിഞ്ഞ് മടങ്ങിയതിനു ശേഷം രാത്രി എട്ടു മണിയോടു കൂടി എത്താൻ ആശാൻ പറഞ്ഞു. ഒരു കിലോമീറ്ററോളം രാത്രിയിൽ നടന്നാണെത്തേണ്ടിയിരുന്നത്. ഇതറിയാനിടയായ സവർണ്ണർ കുറുമ്പനെയും കുടുംബത്തെയും കൈയേറ്റം ചെയ്യുകയും നാടു വിടേണ്ടി വരികയും ചെയ്തു. എങ്കിലും പഠനം അദ്ദേഹം തുടർന്നു. പുലയ സമുദായത്തിന്റെ തനതു കലാരൂപമായിരുന്ന കോലടിയിൽ അദ്ദേഹം നിപുണനായിരുന്നു.
തിരുവിതാംകൂർ ഹിന്ദു പുലയസമാജത്തിന്റെ പ്രസിഡന്റും ശ്രീമൂലം പ്രജാസഭാംഗവുമായിരുന്ന കുഞ്ഞൻ ദൈവത്താൻ 1929-ൽ ചെങ്ങന്നൂരിലെ ജോൺ മെമ്മോറിയൽ പ്രസ്സിൽ നിന്ന് കുറുമ്പൻ ദൈവത്താന്റെ ജീവചരിത്രം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. 2005-ൽ ബാബു തോമസ് രചിച്ച ജീവചരിത്രമാണ് നവോത്ഥാനത്തിന്റെ സൂര്യതേജസ്സ്.
ആർ.കെ. പ്രഭാകരൻ എന്നാണ് ഔദ്യോഗിക നാമം. കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ പഴശ്ശിയാണ് സ്വദേശം. ഗവ.ബ്രണ്ണൻ കോളജ്, കാലിക്കറ്റ് യൂനിവേഴ്സിറ്റി കാമ്പസ്, കേരള യൂനിവേഴ്സിറ്റി കാമ്പസ് എന്നിവിടങ്ങളിൽ പഠിച്ചു. ഡോ. ദേശമംഗലം രാമകൃഷണന്റെ കീഴിൽ ഗവേഷണം ചെയ്ത് മലയാള ബാലസാഹിത്യം: കുട്ടികളുടെ മനശ്ശാസ്ത്രത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള പഠനം എന്ന വിഷയത്തിൽ ഡോക്ടറേറ്റ് നേടി. പ്രൈമറി സ്കൂൾ അദ്ധ്യാപകനായി ജോലി ചെയ്ത ഇദ്ദേഹം കണ്ണൂരിലെയും കൊല്ലത്തെയും എസ്.എൻ. കോളേജുകളിൽ ലക്ചററായും റീഡറായും അസോസിയേറ്റ് പ്രൊഫസറായും ജോലി ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. സർക്കാർ സാംസ്കാരിക പ്രസിദ്ധീകരണ വകുപ്പിൽ എഡിറ്ററായും രണ്ടു തവണ കേരള സംഗീത നാടക അക്കാദമിയിൽ സെക്രട്ടറിയായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇരുപതിലധികം പുസ്തകങ്ങൾ പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. കേരള സംസ്ഥാന സാക്ഷരതാമിഷന്റെ ഡയറക്ടറായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്‌.
മലയാളത്തിലെ ഒരു കഥാകൃത്തും നോവലിസ്റ്റും ഗവേഷകനും ജീവചരിത്രകാരനും ബാലസാഹിത്യകാരനുമാണ് പ്രഭാകരൻ പഴശ്ശി. ഹിന്ദി, കന്നഡ, തെലുങ്ക് തുടങ്ങിയ ഭാഷയിൽ പ്രസിദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട പരിചിതമായ ഒരു ഗന്ധം എന്ന കഥ ഏറെ ചർച്ച ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പ്രൊഫ.എം.കൃഷ്ണൻ നായരും പ്രൊഫ.കെ.പി.അപ്പനും മറ്റു നിരൂപകരും പ്രശംസിച്ച 'ഉദകമണ്ഡല'മാണ് മറ്റൊരു ശ്രദ്ധേയമായ കഥ. ചിരിക്കുന്ന പൂച്ച, മൃഗഡോക്ടർ, മാജിക് മാമൻ തുടങ്ങിയ കൃതികൾ സമാഹരിച്ച് സാഹിത്യ പ്രവർത്തക സംഘം പ്രസിദ്ധീകരിച്ച 'പഴശ്ശിയുടെ ബാലസാഹിത്യ കൃതികൾ' ശ്രദ്ധേയമാണ്. 'മിനിക്കഥ', 'കുളിര് ', 'ഉം.', അമ്മ പെയ്യുന്നു, കണ്ടക്ടറും കുട്ടിയും തുടങ്ങിയ കൊച്ചു കഥകൾ ഡി.സി.ബുക്സ് പുറത്തിറക്കിയ 'പോസ്റ്റ് മോഡേൺ ഹിതോപദേശ കഥ'കളിലുണ്ട്.
പുരോഗമന കലാസാഹിത്യ സംഘം ജില്ലാ ജോ.സെക്രട്ടറി / വൈസ് പ്രസിഡന്റ് / സംസ്ഥാനക്കമ്മിറ്റി മെമ്പർ
1540-ൽ ഷേർഷാ സൂരി ദില്ലിയിൽ അധികാരത്തിലെത്തിയപ്പോഴും കാങ്ഡ കോട്ട ആക്രമിച്ച് കീഴടക്കുകയും കൊള്ളയടിക്കുകയും ചെയ്തുപോയെങ്കിലും പിന്നീടും തദ്ദേശീയർ തന്നെ കോട്ടയുടെ നിയന്ത്രണം തുടർന്നു. മുഗൾ ചക്രവർത്തിയായ അക്ബർ അധികാരത്തിലെത്തുകയും അദ്ദേഹം സിക്കന്ദർ ഷാ സൂരിയെ അന്വേഷിച്ച് 1556-ൽ കാങ്ഡക്ക് വടക്കുപടിഞ്ഞാറുള്ള നൂർപൂർ പ്രദേശത്തേക്കെത്തിയപ്പോൾ കാങ്ഡ കോട്ടയിലെ രാജാവായിരുന്ന ധരം ചന്ദ്, അക്ബറോട് കീഴടങ്ങുകയും സന്ധിയിലെത്തി ഭരണം തുടരുകയും ചെയ്തു. ധർമ്മ ചന്ദ്രയെത്തുടർന്ന് മാണിക്യചന്ദ്ര, ജയ ചന്ദ്ര എന്നിവർ കാങ്ഡയിൽ അധികാരത്തിലിരുന്നു. ജയ ചന്ദ്രയിൽ വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെട്ടതിനെത്തുടർന്ന് 1571-ൽ അക്ബറുടെ ഉത്തരവു പ്രകാരം മുഗളരുടെ പഞ്ചാബിലെ പ്രതിനിധിയായ ഖാൻ ജഹാൻ കാങ്ഡ ആക്രമിച്ചു. കാങ്ഡയുടെ ഭരണം അക്ബർ, ബീർബലിന് നൽകാമെന്നേറ്റിരുന്നു. ഈ ആക്രമണത്തിനിടെ പഞ്ചാബിൽ ഇബ്രാഹിം ഹുസൈൻ മിർസയും, മസൂദ് മിർസയും ആക്രമണമാരംഭിച്ചെന്നറിഞ്ഞ മുഗൾ സൈന്യം സന്ധിക്ക് തയ്യാറായി. മുഗൾ ചക്രവർത്തിക്ക് കപ്പം നൽകിക്കൊള്ളാമെന്നും മറ്റു ചില വ്യവസ്ഥകളും പ്രകാരം യുദ്ധം അവസാനിച്ചു.
ഇരുവശത്തും ഉയർന്ന മതിലുകളോടുകൂടിയ വീതികുറഞ്ഞ കവാടമാണ് അന്ധേരി ദർവാസ. ഹന്ദേലി ദർവാസ എന്നും ഇതിനുപേരുണ്ട്. വീതിയില്ലാത്തതിനാൽ ഇരുണ്ടിരിക്കാമെന്നതിനാലായിരിക്കാം ഈ പേര്. ആകെ തകർന്നുകിടക്കുന്ന ഈ കവാടം ഇപ്പോൾ പുനർനിർമ്മിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. അന്ധേരി ദർവാസ കടക്കുമ്പോൾ രണ്ട് വഴികളുണ്ട്. ഒന്ന് കോട്ടയുടെ മറുഭാഗത്തേക്ക് പുറത്തേക്കിറങ്ങാനുള്ള വഴിയാണ്. ജഹാംഗീർ നിർമ്മിച്ച മസ്ജിദും, രണ്ടു തടാകങ്ങളും ഈ വഴിയിലുണ്ട്. രണ്ടാമത്തെ വഴി കോട്ടയുടെ മുകളിലെ പ്രധാനഭാഗത്തേക്കുള്ളതാണ്. ദർശനി ദർവാസ എന്ന കവാടത്തിലൂടെയാണ് ഇങ്ങോട്ടുകടക്കുന്നത്. കോട്ടയുടെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ഭാഗം ദർശനി ദർവാസയുടെ ഭാഗമാണ്. ഇരുഭാഗത്തും ഗംഗ, യമുന എന്നീ നദീദേവതകളുടെ ശില്പങ്ങൾ കൊത്തിവച്ചിരിക്കുന്ന കവാടമാണിത്. ക്ഷേത്രങ്ങളിരിക്കുന്ന തളത്തിലേക്കാണ് ഈ കവാടത്തിലൂടെ പ്രവേശിക്കുന്നത് എന്നതിനാലാണ് ദർശനി ദർവാസ എന്ന പേര് വന്നിരിക്കുന്നത്. ഈ തളത്തിലെ ലക്ഷ്മീനാരായൺ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഇടതുവശത്തുകൂടി കൊട്ടാരങ്ങളുടെ തട്ടിലേക്കുള്ള മഹലോം കാ ദർവാസ" ആരംഭിക്കുന്നു.
പ്രകൃത്യാൽത്തന്നെ എത്തിപ്പെടാൻ പ്രയാസമേറിയ തന്ത്രപ്രധാനമായ പ്രദേശത്താണ് ഈ കോട്ട തീർത്തിരിക്കുന്നത്. സമീപപ്രദേശത്തെ അപേക്ഷിച്ച് വളരെ താഴ്ന്ന നിരപ്പിൽ ഒഴുകുന്ന മാൻസി, ബൻഗംഗ എന്നീ നദികളുടെ സംഗമസ്ഥാനത്തുള്ള നാടപോലെയുള്ള കുന്നിൻപ്രദേശത്താണ് ഇതിന്റെ സ്ഥാനം. കോട്ടയുടെ വടക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തുകൂടെ ഒഴുകുന്ന
ബൻഗംഗ നദിയുടെ നിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏതാണ് 300 അടി ഉയരത്തിലാണ് കോട്ട നിൽക്കുന്നത്. മൂന്നുവശവും ചെങ്കുത്തായ നദീതീരങ്ങളായതിനാൽ വടക്കുകിഴക്കുഭാഗത്തെ പട്ടണത്തിന്റെ ദിശയിൽ നിന്നുമാത്രമേ കോട്ടയിലേക്ക് പ്രവേശിക്കാനാകൂ. നിരീക്ഷണസൗകര്യത്തിനായി, രാജഭരണകാലത്ത്, കോട്ടക്ക് ഇരുവശങ്ങളിലുമുള്ള കീഴ്ക്കാംതൂക്കായ നദീതീരങ്ങളിലെ സസ്യങ്ങൾ മുഴുവൻ വെട്ടി വൃത്തിയാക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. കോട്ടക്ക് വടക്കുവശത്തുള്ള നദിക്കപ്പുറത്ത് ഉയരമുള്ള കുന്നിൻമുകളിൽ ജയന്തിമാതാക്ഷേത്രം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
ദില്ലിയിലെ തുഗ്ലക് രാജവംശത്തിലെ സുൽത്താനായ മുഹമ്മദ് ബിൻ തുഗ്ലക് 1337-ൽ ഈ കോട്ട കീഴടക്കിയിരുന്നു. എന്നാൽ ഈ സമയത്ത് ചൈനയിലേക്ക് ഒരു ആക്രമണം നടത്തി പരാജയപ്പെട്ട മുഹമ്മദ് ബിൻ തുഗ്ലക്കിന്റെ മുഖം രക്ഷിക്കുന്നതിന് കെട്ടിച്ചമച്ച കഥയായിരുന്നു കാങ്ഡ കോട്ട കീഴടക്കലിന്റേതെന്നും വാദമുണ്ട്. മുഹമ്മദ് ബിൻ തുഗ്ലക്കിന്റെ പിൻഗാമിയായ ഫിറോസ് ഷാ തുഗ്ലക് 1365-ൽ കോട്ട ആക്രമിച്ചിരുന്നു. കോട്ടയിൽ അന്നു ഭരണത്തിലിരുന്ന രൂപ് ചന്ദ് എന്ന രാജാവ് ദില്ലിയുടെ പരിസരപ്രദേശങ്ങൾ ആക്രമിച്ചതിന്റെ പ്രതികാരമായിരുന്നു ഈ ആക്രമണം. ആക്രമണത്തിൽ ഫിറോസ് ഷാ, കോട്ട കീഴടക്കിയെങ്കിലും രൂപ് ചന്ദിനെ ഭരണത്തിൽ തുടരാൻ അനുവദിച്ചെന്നും, അതല്ല ഇരുവരും തമ്മിൽ സന്ധിയിലെത്തുകയാണുണ്ടായതെന്നും വാദങ്ങളുണ്ട്. എന്തായാലും തുടർന്നും ഇവിടെ തദ്ദേശീയർ തന്നെയാണ് ഭരണത്തിലിരുന്നത്.
1783 വരെ കാങ്ഡ കോട്ട മുഗളരുടെ നിയന്ത്രണത്തിൽ തുടർന്നു. നവാബ് അലി ഖാൻ ആയിരുന്നു ഇവിടത്തെ ആദ്യത്തെ മുഗൾ ഖിലദാർ. അദ്ദേഹത്തിനു ശേഷം പുത്രനായ ഹർമത് ഖാൻ കോട്ടയുടെ അധികാരിയായി. ഷാജഹാന്റെ ഭരണകാലത്ത് നവാബ് ആസാദുള്ള ഖാൻ, കോച്ച് ഖിലി ഖാൻ എന്നിവർ കോട്ടയുടെ നിയന്ത്രണം നടത്തി. കോച്ച് ഖിലി ഖാൻ അധികാരത്തിലിരിക്കുമ്പോൾ ഇവിടെ വച്ചാണ് മരണമടഞ്ഞത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശവശരീരം കോട്ടക്കു താഴെയായി ഒഴുകുന്ന മുനുനി നദിയുടെ തീരത്താണ് അടക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ഔറംഗസേബിന്റെ ഭരണകാലത്ത് സയിദ് ഹുസൈൻ ഖാൻ ഹസൻ, അബ്ദുല്ല ഖാൻ പഠാൻ, നവാബ് സയിദ് ഖലീൽ ഖാൻ എന്നിവരായിരുന്നു കോട്ടയുടെ അധികാരികൾ. 1743-ൽ നിയമിതനായ നവാബ് സൈഫ് അലി ഖാൻ ആയിരുന്നു കാങ്ഡ കോട്ടയിലെ അവസാനത്തെ മുഗൾ ഖിലാദാർ.
ഈ കോട്ടയെക്കുറിച്ച് രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ആദ്യത്തെ ചരിത്രം, 1009-ാമാണ്ടിൽ ഗസ്നിയിലെ മഹ്മൂദ് ഇത് ആക്രമിച്ച് കീഴടക്കിയതാണ്. മഹ്മൂദിന്റെ നാലാമത്തെ ഇന്ത്യൻ ആക്രമണമായിരുന്നു ഇത്. വൻ സമ്പത്ത് ഇവിടെനിന്ന് മഹ്മൂദ് കടത്തിക്കൊണ്ടുപോയെന്ന് മഹ്മൂദിന്റെ ചരിത്രകാരനായിരുന്ന ഉത്ബി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഈ സമ്പത്തും കോട്ടയും ശാഹി രാജവംശങ്ങളുടേതായിരുന്നിരിക്കാനും സാധ്യതയുണ്ട്. 1043 വരെ ഗസ്നിയിലെ മഹ്മൂദിന്റെ സൈന്യം ഇവിടെ താവളമടിച്ചിരുന്നു. 1043-ൽ ദില്ലിയിലെ രാജാവിന്റെ സഹായത്തോടെ കോട്ടയിലെ മഹ്മൂദിന്റെ പിൻഗാമികളുടെ ആധിപത്യം അവസാനിക്കുകയും തുടർന്നുള്ള മൂന്നു നൂറ്റാണ്ടുകൾ ഇത് തദ്ദേശീയരുടെ കൈവശമായിരുന്നെന്നും കരുതുന്നു.
ഇരുമ്പുകമ്പികളും പട്ടകളും കൊണ്ടുള്ള വാതിലുണ്ടായിരുന്നു എന്നതിനാലാണ് അഹീനി ദർവാസക്ക് ആ പേരുവന്നത്. നിലവിൽ ഇതിന് വാതിലുകളൊന്നുമില്ല. ഈ കവാടത്തിനുശേഷം അമീറി ദർവാസ കാണാം ഇതുരണ്ടും കോട്ടയിലെ ആദ്യ മുഗൾ പ്രതിനിധിയായിരുന്ന നവാബ് അലി ഖാൻ നിർമ്മിച്ചതാണ്. നാലാമത്തെ കവാടമായ ജഹാംഗീരി ദർവാസ വഴിയിലെ ഒരു കൊടും വളവിനുശേഷമാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. 1621-ൽ ജഹാംഗീർ കോട്ട പിടിച്ചെടുത്തതിനു ശേഷം തന്നെ പണിതതാണിത്. ഈ കമാനത്തിനു മുകളിൽ കോട്ട പിടിച്ചെടുത്ത തിയതി ആലേഖനം ചെയ്തുവച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഇന്ന് നാശോന്മുഖമായിക്കിടക്കുന്ന ഈ കോട്ട, ഹിമാലയത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ കോട്ടയാണ്. ഇന്ത്യയിലെത്തന്നെ ഏറ്റവും പഴയ കോട്ടയാണ് ഇതെന്നും അവകാശവാദമുണ്ട്. ഹിമാചൽ പ്രദേശിലെ കാങ്ഡ ജില്ലയുടെ ആസ്ഥാനമായ കാങ്ഡയുടെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറുഭാഗത്തുള്ള പുരാനാ കാങ്ഡ എന്ന പ്രദേശത്ത് മാൻസി, ബൻഗംഗ എന്നീ നദികളുടെ സംഗമസ്ഥാനത്താണ് ഈ കോട്ട സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
വലിയൊരു മലക്കുമുകളിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഈ കോട്ടയുടെ പ്രധാനകൊട്ടാരം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഭാഗത്തേക്കെത്തുന്നത് ഏഴുകവാടങ്ങൾ കടന്നാണ്. 23 കൊത്തളങ്ങൾ ഈ കോട്ടക്കുണ്ടായിരുന്നു എന്നും രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. മൊത്തത്തിൽ ഏകദേശം ഒരു കിലോമീറ്റർ ചുറ്റളവിൽ ഈ കോട്ട വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്നു. കോട്ടയുടെ ഏറ്റവും മുകളിലുള്ള ഭാഗത്ത് രാജകൊട്ടാരവും, തൊട്ടു താഴെയുള്ള തട്ടിൽ ക്ഷേത്രങ്ങളുമാണ്. ഇതിനു താഴെ വ്യത്യസ്ത നിരപ്പിൽ ഓരോരോ കവാടങ്ങൾ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.
കോട്ടയിലെ കവാടങ്ങൾ പല കാലയളവുകളിലായി നിർമ്മിച്ചതാണ്. കോട്ടയുടെ മുകളിലേക്കുള്ള വളഞ്ഞുപുളഞ്ഞുള്ള വഴിയിൽ പലയിടത്തായാണ് ഈ കവാടങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നത്. കോട്ടയുടെ ഏറ്റവും താഴെയുള്ള രഞ്ജിത് സിങ് ഗേറ്റ്"' പണിതിരിക്കുന്നത് സിഖ് സാമ്രാജ്യസ്ഥാപകനായ രഞ്ജിത് സിങ്ങിന്റെ ആധിപത്യകാലത്താണ്. ഇരട്ടക്കവാടമായ ഇതിന് മരംകൊണ്ടുള്ള വാതിലാണുള്ളത്. ഈ കവാടത്തിനു മുന്നിൽ കോട്ടയുടെ വശങ്ങളിലുള്ള ഇരുനദികളെയും യോജിപ്പിക്കുന്ന ഒരു കിടങ്ങും നിർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്.
1621-ൽ ഈ കോട്ട പിടിച്ചടക്കിയതിനു ശേഷം മുഗൾ ചക്രവർത്തി ജഹാംഗീർ ഇവിടെ ഒരു മസ്ജിദ് നിർമ്മിച്ചിരുന്നു. അന്ധേരി ദർവാസ കടന്നെത്തുമ്പോഴുള്ള രണ്ടു വഴികളിൽ വലതുവശത്തേക്കുള്ള വഴിയരികിലായി ഈ മസ്ജിദിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ കാണാം. പിൽക്കാലത്ത് ഇത് ഒരു വെടിമരുന്നുപുരയായി ഉപയോഗിക്കുകയും ബ്രിട്ടീഷ് ആക്രമണകാലത്ത് പീരങ്കിയാക്രമണത്തിൽ തകരുകയും ചെയ്തു. ഈ മസിജിദിനടുത്തായി കപൂർ സാഗർ എന്ന ഒരു തടാകവുമുണ്ട്.
ഈ കോട്ടയുടെ ചരിത്രത്തെക്കുറിച്ച് വിശദമായ പഠനം ഇതുവരെയും നടന്നിട്ടില്ല. കോട്ടയിൽ നിലവിലുള്ള അവശിഷ്ടങ്ങളുടെ വിശകലനമനുസരിച്ച് കോട്ടയുടെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ഭാഗങ്ങൾ ഒമ്പതോ പത്തോ നൂറ്റാണ്ടിലത്തേതാണ്. എന്നാൽ ഈ കോട്ട ബി.സി.ഇ. 1500 കാലയളവിൽ പണികഴിപ്പിച്ചതാണെന്നാണ്, 1947-നു മുൻപ് ഈ കോട്ടയുടെ നിയന്ത്രണം കൈയാളിയിരുന്ന കറ്റോച്ച് വംശജരുടെ വിശ്വാസം.
അവിഭക്ത ഇന്ത്യയിലെ ലാഹോറിൽ വൈദ്യനാഥ ശങ്കർ അയ്യരുടേയും ഭാഗ്യലക്ഷ്മിയുടേയും മകനായി 1941 ഏപ്രിൽ പത്തിന് ജനനം. വെൽഹാം ബോയ്സ് സ്കൂൾ, ദി ഡൂൺ സ്കൂൾ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് പ്രാഥമിക വിദ്യാഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം ഡൽഹിയിലെ സെൻ്റ്. സ്റ്റീഫൻസ് കോളേജിൽ നിന്ന് ബി.എ ബിരുദവും ഡൽഹി യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ നിന്ന് സാമ്പത്തിക ശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദവും കേംബിഡ്ജ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ ബി.എ ഉപരിപഠനവും പൂർത്തിയാക്കി.
2004 മുതൽ 2009 വരെ കേന്ദ്ര പഞ്ചായത്തി രാജിൻ്റെ പ്രഥമ മന്ത്രിയായും പ്രവർത്തിച്ച തമിഴ്നാട്ടിൽ നിന്നുള്ള മുതിർന്ന ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് നേതാവാണ് മണിശങ്കർ അയ്യർ. മൂന്ന് തവണ ലോക്സഭാംഗമായും ഒരു തവണ രാജ്യസഭാംഗമായും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്.
തോക്കിൻ കുഴലിൽ നിന്നു മാറിയുള്ള ഒരു അറയ്ക്കുള്ളിൽ ഉരുക്ക് സ്പ്രിംഗ് കൊണ്ട് ബലം കൊടുത്ത പിസ്റ്റൺ കൊണ്ട് പ്രവർത്തിക്കുന്നതാണ് സ്പ്രിംഗ്-പിസ്റ്റൺ എയർ ഗൺ. കുഴൽ മടക്കിയോ മറ്റേതെങ്കിലും വിധത്തിലോ സ്പിംഗ് ചുരുക്കി വയ്ക്കുന്നു. കാഞ്ചി വലിക്കുമ്പോൾ സ്പ്രിഒഗ് അയയുകയും അത് പിസ്റ്റണെ മുമ്പോട്ട് തള്ളുന്നു. അപ്പോൾ പെല്ലറ്റിന്റെ പുറകിലെ അറയിൽ മർദ്ദം കൂട്ടുകയും ആ മർദ്ദം പെല്ലറ്റിനെ പിടിച്ചു നിർത്തുന്ന ഘർഷണത്തിനേക്കാൾ കൂടുമ്പോൾ പെല്ലറ്റ് മുമ്പോട്ട് പായും.
ഉയർന്ന മർദ്ദത്തിലുള്ള വായുവോ മറ്റേതെങ്കിലും വാതകമോ ഉപയോഗിച്ച് പെല്ലെറ്റുകളെ പുറത്തേക്ക് പായിക്കുന്ന തോക്കുകളെ എയർ ഗൺ എന്നു പരക്കെ അറിയുന്നു. സാധാരണ തോക്കുകളിൽ കത്തുന്ന ഇന്ധനം ഉപയോഗിച്ചാണ് വെടിയുണ്ട പുറത്തേക്ക് പായിക്കുന്നത്. എയർ പിസ്റ്റളുകളും എയർ ഗണ്ണുകളും ലോഹ ഉണ്ടകളോ ലോഹ പെല്ലറ്റുകളോ ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്.
പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിൽ .30 മുതൽ .51 വാവട്ടമുള്ള കുഴലുകളുള്ള എയർഗൺ ഉപയോഗിച്ച് കാട്ടു പന്നികളേയും മാനുകളേയും വേട്ടയാടിയിരുന്നു. അന്നത്തെ എയർഗണ്ണുകളിലെ വായു സംഭരണികൾ പമ്പുകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് നിറച്ചിരുന്നത്. അവയുടെ പ്രവേഗം സെക്കന്റിൽ 200-300 മീറ്ററായിരുന്നു. അന്നു യുദ്ധത്തിനും എയർഗണുകൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.
സുരക്ഷ കാരങ്ങളാലും നിയമ നിയന്ത്രണങ്ങളാലും ഇന്നത്തെ എയർഗണ്ണുകൾ ശേഷികുറവുള്ളവയാണ്. ഇപ്പോഴും കൂടുതൽ ശേഷിയുള്ളവ വേട്ടയ്ക്കായി ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇത്തരം എയർ രൈഫിളുകൾക്ക് ഏകദേശം ശബ്ദത്തിന്റെ വേഗതയിൽ തന്നെ പെല്ലറ്റുകൾ പായിക്കാനാവും. മിക്ക ശേഷി കുറഞ്ഞ എയർഗണ്ണുകളും തൊടികളിൽ ഉപയോഗിക്കാവുന്നവയാണ്.
എയർഗണ്ണുകളിൽ പഴയ ന്യുമാറ്റിക് സാങ്കേതികവിദ്യയാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇന്നുള്ളതിൽ ഏറ്റവും പഴയ, 1580 നോടടുത്ത കാലത്തെ എയർഗൺ സൂക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നത് സ്റ്റോഹോമിലെ ലിവുസ്റ്റക്മരെൻ കാഴ്ചബംഗ്ലാവിൽലാണ്. ഇക്കാലത്താണ് ആധുനിക എയർ ഗൺ ജനിച്ചതെന്നാണ് മിക്ക ചരിത്രകാരന്മാരും പറയുന്നത്.
അധികം എയർ ഗണുകളുടേയും എയർ പിസ്റ്റലുകളുടേയും വാവട്ടം .77 ആണ്. അതായിരിക്കും പെല്ലെറ്റുകലുടേയും അളവ്. ഔദ്യോഗിക വെടിവെപ്പ് മത്സരങ്ങളിൽ ഈ അലവുള്ള എയർ ഗണ്ണും പിസ്റ്റലും ഉപയോഗിക്കണം.
ചിലരാജ്യങ്ങളിൽ ഇപ്പോഴും ഇവയെ വെടിക്കോപ്പുകളായാണ് കാണുന്നത്. അവിടെ ജനവാസമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കാൻ അനുവാദമില്ല. ഒളിമ്പിക്കിലെ മത്സരങ്ങളിൽ കൂടുതൽ കൃത്യതയുള്ള 10മീറ്റർ ദൂരപരിധിയുള്ള എയർഗൺ ഉപയോഗിച്ചുള്ള മത്സരങ്ങളാണൂള്ളത്.
പിസ്റ്റണോട് ചേർത്തുണ്ടാക്കിയ അരയിൽ ഉയർന്ന മർദ്ദത്തിലുള്ള് വായുവോ നൈട്രജനോ നിറയ്ക്കും. കൊത്തി വലിയ്ക്കുമ്പോൾ മർദ്ദം ഒന്നു കൂടി കൂടും. ഇതിൽ സ്പ്രിംഗുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല.
ഊർജ്ജം പകരാൺ പലതരം രീതികളുണ്ട്. അവ സ്പ്രിംഗ്-പിസ്റ്റൺ, മർദ്ദിത വായു, കാർബൺ ദൈ ഓക്സൈഡ് എന്നിവയാണ്.
പ്ലാസ്റ്റിക് ഉണ്ടകളോ പെല്ലറ്റുകളോ ഉപയോഗിക്കുന്നവയെ എയർ സോഫ്റ്റ് ഗൺ എന്നാണ് പറയുന്നത്.
ക്ഷേത്രത്തിനു പുറകിലൂടെ വന്ന് ഒരു ചെറിയ കവാടത്തിലൂടെ കടന്ന് ഗുഹാമുഖത്തിലൂടെ താഴോട്ടിറങ്ങി വേണം ക്ഷേത്രമുറ്റത്തെത്താൻ. പാറയിൽക്കൊത്തിയ ധ്യാന നിരതനായ തീർഥങ്കരന്റെ വിവിധ രൂപങ്ങളും ശിൽപ്പങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിലുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ചുവരുകളിൽ മഹാവീരന്റെ വിഗ്രഹരൂപങ്ങൾ കൊത്തിവെച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇടത് വശത്ത് ഒരു നാഗപ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്. മലയുടെ ഒരുവശത്തായുള്ള പാറ തുരന്ന് കൊത്തിയെടുത്ത തൂണുകളോടെ നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്ന ക്ഷേത്രത്തിൽ മൂന്ന് ഗർഭഗൃഹങ്ങളുണ്ട്. അവയിൽ അവസാനത്തെ തീർഥങ്കരനായ വർദ്ധമാന മഹാവീരന്റെയും, പാർശ്വനാഥന്റെയും, പത്മാവതിയുടെയും പ്രതിഷ്ഠകൾ കാണാം. പത്മാവതി പ്രതിഷ്ഠയുള്ളതിനാലാണ്‌ ഭഗവതികോവിലായി അറിയപ്പെടുന്നതെന്നും, അതല്ല തിരുവിതാംകൂർ മഹാരാജാവായിരുന്ന ശ്രീമൂലം തിരുനാൾ പത്മാവതി പ്രതിഷ്ഠമാറ്റി പകരം ഭഗവതി പ്രതിഷ്ഠ നടത്തി എന്നും രണ്ടഭിപ്രായമുണ്ട്.
ചിതറാൽ മലയുടെ മുകളിൽ നിന്നുള്ള പ്രകൃതി ദൃശ്യങ്ങൾ അത്യാകർഷകമാണ്‌. ക്ഷേത്രത്തിന്‌ അല്പ്പം അകലെയായുള്ള വിശാലമായ പാറ സഞ്ചാരികളെ കാറ്റേറ്റ്, പ്രകൃതി ദൃശ്യം ആസ്വദിച്ച് വിശ്രമിക്കാൻ ക്ഷണിക്കുന്നു. അവിടെനിന്നുമുള്ള സൂര്യാസ്തമയത്തിന്റെ ദൃശ്യം അവർണ്ണനീയമാണ്‌. ഭാരതചരിത്രത്തിന്റെ ഏടുകളിൽ ബുദ്ധമതത്തോളം തന്നെ പ്രാധാന്യത്തോടെ ഇടം നേടിയിട്ടുള്ള ജൈനമതം സഹസ്രാബ്ദങ്ങൾക്കുമുൻപുതന്നെ കേരളത്തിലും, തമിഴ് നാട്ടിലും വ്യാപകമായി പ്രചരിച്ചിരുന്നു എന്നും, വിദ്യാഭ്യാസ രംഗത്ത് മുന്നേറ്റം നടത്താൻ സഹായിച്ചു എന്നും, അക്കാലത്തെ വാസ്തുവിദ്യ ലോകോത്തരമായിരുന്നു എന്നും ചിതറാൽ ആധുനിക ലോകത്തെ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു.
ക്ഷേത്രത്തിനു പുറകിൽ പടർന്നു നില്ക്കുന്ന അരയാൽ തണലേകുന്നു. അവിടെനിന്നും മുകളിലേക്കു കയറിയാൽ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മുകൾ ഭാഗവും, ദൂരെയായി താമ്രപർണി നദിയും, പച്ചപുതച്ചു നില്ക്കുന്ന താഴ്വാരവും, വിദൂരതയിലുള്ളം ജലാശയങ്ങളും, ചെറു പട്ടണങ്ങളും, ആരാധനാലയങ്ങളുടെ ഉയർന്ന ഗോപുരങ്ങളും കാണാം. താഴെയായി ക്ഷേത്രമുറ്റത്തിനടുത്തു പ്രകൃതിദത്തമായ ജലാശയവും ഒരു സുന്ദര ദൃശ്യമാണ്‌. ഉയർന്ന മലയുടെ മുകളിലായിരുന്നിട്ടും, കടുത്തവേനലിലും ഈ ജലാശയം ജലസമൃദ്ധമായിരിക്കും എന്നു പറയുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മുകളിലെ പാറയിൽ വലിയ കാലപ്പഴക്കം തോന്നിക്കാത്ത ഒരു നിർമ്മിതിയും കാണാം.
ചിതറാൽ ഗ്രാമത്തിലെത്തിയാൽ ജൈനക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് യാത്രികരെ സ്വാഗതം ചെയ്തുകൊണ്ടുള്ള പ്രവേശനകവാടം കാണാം. അവിടെനിന്നും അല്പദൂരം സഞ്ചരിച്ചാൽ ചിതറാൽ ജൈനക്ഷേത്രത്തിലേക്കുള്ള നടവഴിയായി. ചിതറാൽ മലയുടെ താഴെവരെ വാഹനങ്ങൾ എത്തും. നടവഴി തുടങ്ങുന്നിടത്ത് ഇടതുവശത്തായി പാർക്കിങ്ങ് ഏരിയയും, ശുചിമുറികളും ഉണ്ട്. പാർക്കിങ്ങ് ഫീസ് ഒടുക്കി വാഹനം പാർക്ക് ചെയ്യാം. ഗ്രാമപ്രദേശമായതിനാൽ ജനസാന്ദ്രത കുറവാണ്‌. ചിതറാൽ മലക്കു താഴെ രണ്ട് ചെറിയ കടകൾ ഉള്ളതൊഴിച്ചാൽ മറ്റു സ്ഥാപനങ്ങൾ ഒന്നും തന്നെയില്ല.
രാവിലെ 8:30 മുതൽ വൈകിട്ട് 5 മണിവരെയാണ്‌ പ്രവേശനം അനുവദിക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രനട 4:30 ന്‌ അടക്കും. പ്രവേശനകവാടത്തിൽ നിന്നും ഒന്നര കിലോമീറ്റർ കരിങ്കൽ പാകിയ നടവഴിയിലൂടെ മുകളിലേക്ക് കയറിച്ചെന്നാൽ ക്ഷേത്രത്തിനു സമീപത്തെത്താം. നടവഴി മുഴുവനായും ചെത്തിയെടുത്ത കരിങ്കൽ പാകി ഇരുവശങ്ങളിലും ചെടികളും, വൃക്ഷത്തൈകളും വച്ചുപിടിപ്പിച്ച്, കരിയിലകളെല്ലാം നീക്കം ചെയ്ത് വൃത്തിയായി സംരക്ഷിച്ചു വരുന്നു. ഇടക്കിടെ പ്രകൃതിക്കിണങ്ങും വിധത്തിൽ കരിങ്കല്ലിൽ നിർമ്മിച്ച ഇരിപ്പിടങ്ങളുമുണ്ട്.
ഒരുകാലത്ത് തിരുവിതാംകൂറിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നിതെങ്കിലും 1956 ൽ സംസ്ഥാനങ്ങളെ ഭാഷാ അടിസ്ഥാനങ്ങളിൽ വിഭജിച്ചപ്പോൾ ചിതറാൽ തമിഴ്‌നാടിന്റെ ഭാഗമായിത്തീർന്നു. മലൈകോവിൽ എന്ന് നാട്ടുകാർ വിളിക്കുന്ന ജൈനക്ഷേത്രം വിക്രമാദിത്യ വരഗുണനെന്ന രാജാവിന്റെ കാലത്ത് പണികഴിപ്പിക്കപെട്ടുവെന്ന് ചരിത്രകാരന്മാർ കരുതുന്നു. ആദ്യ കാലത്ത് ക്ഷേത്രം ജൈനസന്യാസിമാരുടെ താവളമായിരുന്നുവെങ്കിലും ഹിന്ദുമതത്തിന്റെ കടന്നുകയറ്റത്തോടുകൂടി ഇതൊരു ഹിന്ദുക്ഷേത്രമായി മാറിയതായിരിക്കാം.
തിരുവനന്തപുരം - കന്യാകുമാരി ദേശീയപാതയിൽ മാർത്താണ്ഡത്തിനടുത്താണ് ചിതറാൾ. തിരുച്ചരണാത്തുപള്ളി എന്നാണ് ഈ പ്രദേശത്തിന്റെ ചരിത്രനാമം. ഒമ്പതാം നൂറ്റാണ്ടിലേതെന്നു കരുതുന്ന ജൈന ക്ഷേത്രമാണിവിടുത്തെ പ്രധാന ആകർഷണം. അക്കാലത്തെ വാസ്തുവിദ്യയുടെ മകുടോദാഹരണമാണ് ജൈന ക്ഷേത്രം. ആർക്കിയോളജിക്കൽ സർവേ ഓഫ് ഇന്ത്യയുടെ സംരക്ഷണത്തിലാണ് ക്ഷേത്രം. പാറയിൽക്കൊത്തിയ ധ്യാന നിരതനായ തീർഥങ്കരന്റെ വിവിധ രൂപങ്ങളും സന്യാസി - സന്യാസിനീ ശിൽപ്പങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിലുണ്ട്.
ഗുഹാ ശിൽപ്പങ്ങളിലെ ധർമ്മ ദേവതയുടെ ശില്പം പ്രസിദ്ധമാണ്. മഹാദേവവർമ്മൻ ഒന്നാമന്റെ കാലത്താണ് ഇവിടെ ജൈന മതം പ്രബലമായിരുന്നത്.
എ.ഡി.ജി.പി പൊലീസ് ട്രെയിനിംഗ് കോളേജ്, എറണാകുളം മധ്യമേഖല ഐ.ജി, തിരുവനന്തപുരം റേയ്ഞ്ച് ഡി.ഐ.ജി എന്നീ നിലകളിലും പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുണ്ട്. 35 വർഷത്തെ ഐ.പി.എസ് കരിയർ പൂർത്തിയാക്കിയ സന്ധ്യ 2023 മെയ് 31ന് സർവീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു.
21 ഏപ്രിൽ 2013 ലെ കലാകൗമുദി വാരികയിൽ സന്ധ്യ എഴുതിയ 'എനിക്കിങ്ങനെയേ ആവാൻ കഴിയൂ' എന്ന കവിത മാധ്യമപ്രവർത്തകരെയും രാഷ്ട്രീയക്കാരെയും ഉദ്യോഗസ്ഥരെയും ആക്ഷേപിക്കുന്നതാണെന്ന് ആരോപണമുയർന്നിരുന്നു. തുടർന്ന് സന്ധ്യയോട് ഡി.ജി.പി. കെ.എസ്. ബാലസുബ്രമണ്യം വിശദീകരണം ആവശ്യപ്പെടുകയും കവിതയെഴുതുന്നതിനെ ചോദ്യം ചെയ്യാനാവില്ലെന്ന് മറുപടി നൽകിയതായി മാധ്യമങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തിരുന്നു. രചനകൾക്ക് മുൻകൂർ അനുമതി വേണമെന്ന് മുൻ ഡി.ജി.പി. ജേക്കബ്ബ്പുന്നൂസ് സർക്കുലർ ഇറക്കിയിരുന്നു. പോലീസ്‌സേനയിൽ ഇപ്പോഴും സെൻസറിങ് നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട് എന്നത് ആവിഷ്‌കാരസ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ ലംഘനമായി ചൂണ്ടി കാണിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു.
ഭാരതദാസിന്റെയും കാർത്ത്യായനി അമ്മയുടെയും മകളായി 1963 മെയ് 25ന് ജനിച്ചു. ആലപ്പുഴ സെന്റ്‌ ആന്റണീസ്‌ ഹൈസ്‌കൂൾ, ഭരണങ്ങാനം സേക്രട്ട്‌ ഹാർട്ട്‌ ഹൈസ്‌കൂൾ, പാലാ അൽഫോൻസാ കോളജ്‌ എന്നിവിടങ്ങളിൽ വിദ്യഭ്യാസം പൂർത്തിയാക്കി. സുവോളജിയിൽ ഫസ്‌റ്റ്‌ക്ലാസ്സിൽ റാങ്കോടെ എം.എസ്‌.സി ബിരുദം നേടി. ഓസ്‌ട്രേലിയയിലെ വുളോംഗ്‌ഗോംഗ്‌ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയിൽ നിന്നും ഹ്യൂമെൻ റിസോഴ്‌സസ്‌ മാനേജ്‌മെന്റിൽ പരിശീലനം നേടി. ബിർലാ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയിൽ നിന്ന് പി എച്ച് ഡി. നേടിയിട്ടുണ്ട്. 1986-1988 കാലത്ത്‌ മത്സ്യഫെഡിൽ പ്രോജക്‌ട്‌ ഓഫീസറായും ജോലി നോക്കി.
ഇദ്ദേഹം എസ്.എഫ്.ഐ.യുടെ സജീവ പ്രവർത്തകനായിരുന്നു. കേരള വർമ കോളേജിൽ യുണിറ്റ് സെക്രട്ടറി, ചേലക്കര ഏരിയ സെക്രടറി, തൃശൂർ ജില്ല സെക്രട്ടറിയറ്റ് അംഗം എന്നീ സ്ഥാനങ്ങൾ ഇദ്ദേഹം എസ്.എഫ്.ഐയിൽ വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഡി.വൈ.എഫ്.ഐ. ചേലക്കര ബ്ലോക്ക് കമ്മിറ്റി സെക്രട്ടറി, സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റി അംഗം എന്നീ നിലകളിലും ഇദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നു. ഇപ്പോൾ സി.പി.ഐ. സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റി അംഗമാണ്. കേരള ശാസ്ത്ര സാഹിത്യ പരിഷത്ത്, ഗ്രന്ഥ ശാലാ സംഘം, സമ്പൂർണ സാക്ഷരതാ യജ്ഞം എന്നിവയിൽ പങ്കാളിയായിട്ടുണ്ട്.
1991-ൽ ഇദ്ദേഹം വള്ളത്തോൾ നഗർ ഡിവിഷനിൽ നിന്നും തൃശൂർ ജില്ലാ കൗൺസിലിലേക്ക് തെരഞ്ഞെടുക്കപെട്ടു.1996-ൽ ആദ്യമായി ചേലക്കര നിയോജകമണ്ഡലത്തിൽനിന്നും നിയമ സഭാ സാമാജികനായി. 1996 -2001 സമയത്ത് ഇ.കെ. നായനാർ മന്ത്രിസഭയിൽ പട്ടിക ജാതി പട്ടിക വർഗ്ഗ ക്ഷേമം, യുവജന കാര്യം എന്നീ വകുപ്പുകൾ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന മന്ത്രിയായിരുന്നു. 2001-ൽ ഇദ്ദേഹം വീണ്ടും തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുകയും പ്രതിപക്ഷ ചീഫ് വിപ്പാവുകയും ചെയ്തു. 2006-ൽ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടുകയും പന്ത്രണ്ടാം നിയമസഭയിൽ സ്പീക്കറാവുകയും ചെയ്തു. സി പി ഐ എം കേന്ദ്ര കമ്മിറ്റി അംഗമായ ഇദ്ദേഹം ദളിത് ശോഷൻ മുക്തി മഞ്ച് അഖിലേന്ത്യ പ്രസിഡന്റുാണ്.