polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ചെങ്കടൽ തീരത്തെ മനോഹരമായ ജിദ്ദ നഗരം ചെങ്കടലിന്റെ റാണി എന്ന അപരനാമത്തിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ഒബൂർ മുതൽ ജലധാര വരെയുള്ള നൂറു കിലോമീറ്ററിലധികം നീളമുള്ള ജിദ്ദ ബീച്ച് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും നീളം കൂടിയ ബീച്ചുകളിലൊന്നാണ്. ജിദ്ദയിലെ ഏറ്റവും ആകർഷണീയമായ കാഴ്ചയായ കിംഗ്‌ ഫഹദ് ജലധാര അൽ ഹംറയിൽ ചെങ്കടൽ തീരത്തോട് ചേർന്നാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. മുപ്പതിൽ കൂടുതൽ പാർക്കുകളും, അനേകം റിസോർട്ടുകളും കൂടാതെ ദുറത് അൽ അറൂസ് അടക്കമുള്ള സ്വകാര്യ ബീച്ചുകളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.മനോഹരമായ കടൽ തീരവും അനേകം റിസോർട്ടുകളും അടങ്ങിയ പ്രദേശമായ ജിദ്ദയുടെ വടക്ക് ഭാഗത്തുള്ള ഒബൂർ, അൽ ബിലാദ് ബീച്ച് , അൽ നഖീൽ, ബ്ലൂ ബീച്ച്, ദി പിന്നക്ലെസ് , ഒബൂർ ക്രീക്ക് , അന്ദലുസ് മറീന, ബ്രോക്കെൻ ഡക്ക്, നോർത്ത് കോർണിഷ്, സൗത്ത് കോർണിഷ്, റാബിഗ് എന്നിങ്ങനെ വിവിധ പേരുകളിലുള്ള വിശാലമായ പ്രദേശമാണ് ജിദ്ദ ബീച്ച്. ലോകത്തെ പ്രമുഖ ഹോട്ടലുകളെല്ലാം ഈ ബീച്ചിനോട് ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.
പൊതുഗതാഗതം കൂടുതൽ മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ജിദ്ദയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന മോണോ റെയിൽപദ്ധതി നടപ്പിലാക്കുന്നു. ആദ്യഘട്ടത്തിൽ 108 കി.മീറ്ററിൽ മൂന്ന് പാതകളാണ് നിർമ്മിക്കുക. ഈ യെല്ലോ ലൈൻ പാതക്ക് 67 കി.മീറ്റർ നീളവും 22 സ്റ്റേഷനുകളുമുണ്ടാകും. മക്ക റോഡ് മുതൽ നഗരത്തിന്റെ ഹൃദയ ഭാഗം കടന്ന് വടക്ക് അബ്ഹുർ വരെ എത്തുന്നതാണിത്. രണ്ടാമത്തെ ബ്ളൂലൈൻ പാത 24 കി.മീറ്ററിൽ 17 സ്റ്റേഷനുകളോടെ ജിദ്ദ വിമാനത്താവളം മുതൽ തെക്ക് അൽഹറമൈൻ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷൻ വരെയാണ്. മൂന്നാമത്തെ· ഗ്രീൻലൈൻ പാതക്ക് 17 കി.മീറ്ററിൽ ഏഴ് സ്റ്റേഷനുകളുണ്ടാകും. കോർണിഷ് മുതൽ ഫലസ്തീൻ റോഡ്, പഴയ എയർപോർട്ട്, അൽഹറമൈൻ റെയിൽപാത വരെ നീണ്ടു കിടക്കുന്നതാണിത്. ഇതിനുപുറമെ ജിദ്ദയുടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കാൻ മോണോ റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനുകളെ ബന്ധപ്പെടുത്തി 816 ബസ് സർവീസ് പദ്ധതിയും നടപ്പിലാക്കും. 750 കി.മീറ്ററിലുള്ള ഈ പദ്ധതിക്ക് കീഴിൽ 2950 സ്റ്റേഷനുകളുണ്ടാകും.
നഗരഹൃദയമായ ബാബ് മക്കയിലെ തിരക്ക് കൂടിയ വാണിജ്യമേഖലയിലാണ് ചരിത്രപ്രാധാന്യമുള്ള മക്ക ഗേറ്റ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. മക്കയിലേക്കുള്ള പ്രവേശനകവാടം എന്നറിയപ്പെടുന്ന ബാബുമക്കയിൽ ജിദ്ദയിലെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലേക്കുള്ള റോഡുകളിൽ പുരാതനകാലത്ത് നിർമിച്ച കവാടങ്ങളും ചരിത്രത്തിന്റെ ഭാഗമായി ഇപ്പോഴും നിലകൊള്ളുന്നു. ജിദ്ദ നഗരത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലേക്കും ഉള്ള ബസുകൾ ഈ മക്ക ഗേറ്റിനടുത്തു നിന്നും ആണ് പുറപ്പെടുന്നത്. സിത്തീൻ സ്ട്രീറ്റ് വഴി ഭവാതി, ഹായിൽ സ്ട്രീറ്റ് വഴി അൽ-റുവൈസ്, പഴയ മക്ക റോഡുവഴി കിലോ 14, ഹലഗ, മദീന റോഡ്‌ വഴി രിഹേലി എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കാണ് ഇവിടെ നിന്നും പ്രധാനമായും ബസ് സർവീസ് ഉള്ളത്. മക്ക ഗേറ്റ് എന്ന വാക്കിന്റെ അറബിപദമായ ബാബ് മക്ക എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ഈ പ്രദേശം ജിദ്ദയിലെ വ്യാപാരസ്ഥാപനങ്ങളുടെ മൊത്ത വിതരണകേന്ദ്രം കൂടിയാണ്. ജിദ്ദയിലെ പുരാതനമായ നിരവധി സൂഖുകളും ഇവിടെയുണ്ട്. കൂടാതെ ഹവ്വ ഖബറിടവും ഇവിടെയാണ്‌ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് .
അക്വേറിയം രംഗത്തെ അതിനൂതന സംവിധാനങ്ങളോടെ ജിദ്ദയിലെ ചെങ്കടൽ തീരത്ത് ആണ് ചെങ്കടലിലെ അപൂർവ മത്സ്യങ്ങൾ ഉൾകൊള്ളുന്ന ഫഖീഹ് അക്വേറിയം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ചെങ്കടലിലെ വിവിധയിനം മത്സ്യങ്ങളും മറ്റു ജീവികളും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതാണ് അക്വേറിയം. 150ഓളം കുളങ്ങളിലായി 200 ഇനം വിവിധയിനം മത്സ്യങ്ങളും ജന്തുക്കളുമായി 7000 ൽ അധികം ജീവികൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്നതാണ് ഫഖീഹ് അക്വേറിയം. മത്സ്യങ്ങളെയും ജന്തുക്കളെയും കടലിനടിയിൽ കാണുന്ന പ്രതീതി ഉളവാക്കാൻ വെള്ളത്തിനടിയിൽ തുരങ്കങ്ങളുണ്ടാക്കിയാണ് അക്വേറിയം നിർമിച്ചിരിക്കുന്നത്. സ്രാവുകൾക്കും ഡോൾഫിനുകൾക്കും കടൽ ചെടികൾക്കും അലങ്കാരമത്സ്യങ്ങൾക്കും പ്രത്യേക ഭാഗങ്ങൾ ഉണ്ട്. കടൽ പ്രകൃതിയും മനോഹാരിതയും സന്ദർശകർക്ക് ആസ്വധിക്കാൻ പാകത്തിലും ശബ്ദ വെളിച്ച സംവിധാനങ്ങളോടും കൂടിയ അക്വേറിയത്തിൽ കുട്ടികൾക്ക് മത്സ്യങ്ങളെക്കുറിച്ച ഫിലിം കാണാനും സെമിനാറുകൾക്കും സൗകര്യവുമുണ്ട്‌.
ജിദ്ദയിലെ കുടിവെള്ള വിതരണം സ്വകാര്യ കമ്പനികൾ ആണ് നിർവഹിക്കുന്നത്. കുടിവെള്ളത്തിനു ശുദ്ധജല സംഭരണികളോ കിണറുകളോ ഇല്ലാത്തതിനാൽ സ്വകാര്യ കമ്പനികൾ വെള്ളം ശുദ്ധീകരിച്ചു ബോട്ടിലുകളിൽ നിറച്ചു ആവശ്യക്കാർക്ക് നേരിട്ട് എത്തിച്ചു കൊടുക്കുന്നു. കച്ചവടസ്ഥാപനങ്ങളിലും ഇത്തരം ബോട്ടിലുകൾ ലഭ്യമാണ്. മറ്റു ആവശ്യങ്ങൾക്ക് വേണ്ടിയുള്ള വെള്ളം വിതരണം ചെയ്യുന്നത് നാഷണൽ വാട്ടർ കമ്പനി എന്ന സ്വകാര്യസ്ഥാപനമാണ്‌. കടൽ വെള്ളം തഹ്ലിയയിലുള്ള പ്ലാന്റിൽ വെച്ച് ശുദ്ധീകരിച്ച ശേഷം ഭുഗർഭ പൈപ്പ് ലൈൻ വഴിയാണ് നഗരത്തിന്റെ വിവിധഭാഗങ്ങളിൽ എത്തിക്കുന്നത്. എങ്കിലും ഉയർന്നു വരുന്ന ജനസംഖ്യയും പുതിയ കെട്ടിടങ്ങളും കാരണം ജിദ്ദയുടെ ഭൂരിപക്ഷം സ്ഥലങ്ങളിലും ഇപ്പോൾ വെള്ളത്തിന്‌ രൂക്ഷമായ ക്ഷാമം അനുഭവപ്പെടുന്നു. ഇത്തരം അവസരങ്ങളിൽ 24 മണിക്കൂറും സേവനം നടത്തുന്ന നാഷണൽ വാട്ടർ കമ്പനിയുടെ ടാങ്കർ ലോറികൾ ലഭ്യമാണ്.
ജിദ്ദ പട്ടണത്തിലെ പഴയ പ്രദേശങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് അൽ റുവൈസ്. ജിദ്ദ നഗരത്തെ സൗന്ദര്യവല്ക്കരിക്കുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി പഴയ കെട്ടിടങ്ങൾ പൊളിച്ചു നീക്കി പൂർണമായും ആധുനികവൽക്കരിച്ചു കൊണ്ട് റുവൈസ് പ്രദേശം പുനർ നിർമ്മിക്കാൻ ജിദ്ദാ നഗരസഭ പദ്ധതി തയ്യാറാക്കിയിട്ടുണ്ട്. വികസനത്തിന്റെ ഭാഗമായി റുവൈസ് മേഖലയിൽ നിന്നും 3000 പഴയ കെട്ടിടങ്ങളാണ് പൊളിച്ചു മാറ്റുന്നത്. ഇവിടങ്ങളിൽ നിന്നും കുടിയൊഴിപ്പിക്കപ്പെടുന്നവർക്ക് ജിദ്ദയുടെ കിഴക്കൻ മേഖലയിൽ പ്രത്യേക താമസകേന്ദ്രം ഒരുക്കുന്നുണ്ട്‌. ജിദ്ദയിൽ വെച്ച് മരണപ്പെട്ട മുൻ ഉഗാണ്ടൻ ഭരണാധികാരി ഇദി അമീനെ അടക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്ന റുവൈസ് ശ്മശാനം ഇവിടെയാണ്‌. സൈനിക അട്ടിമറിയിലൂടെ പുറത്താക്കപ്പെട്ട മുൻ പാകിസ്താൻ പ്രധാനമന്ത്രി നവാസ് ഷെരീഫിനു സൗദി അറേബ്യൻ ഭരണകൂടം അഭയം നൽകി താമസിപ്പിച്ചിരുന്നത് അൽ റുവൈസിലെ സുറൂർ പാലസില് ‍ആയിരുന്നു.
ആദിമ സൃഷ്ടികളായ ആദം-ഹവ്വ ദമ്പതികളിലെ ഹവ്വയെ മറവു ചെയ്തിരിക്കുന്നതു ജിദ്ദ നഗര മധ്യത്തിലെ ബാബ് മക്കയിലാണ്. സ്വർഗത്തിൽ നിന്നും വിലക്കപ്പെട്ട കനി ഭക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിച്ച ആദമിനെയും ഹവ്വയെയും അല്ലാഹു സ്വർഗത്തിൽ നിന്നും പുറത്താക്കുകയും തുടർന്ന് ആദം നബി സിലോണിലും ഹവ്വാ ബീവി ജിദ്ദയിലും എത്തിപ്പെട്ടു എന്നാണ് ഇസ്ലാമിക വിശ്വാസം. പിന്നീട് രണ്ടു പേരും മക്കയിലെ അറഫയിൽ പുനഃസമാഗമിക്കുകയും മരണ ശേഷം ആദം നബിയെ മക്കയിലും ഹവാ ബീവിയെ ജിദ്ദയിലും മറവു ചെയ്തു. മക്ക മദീന തീർഥാടകരുടെ പ്രധാന സന്ദർശന സ്ഥലം കൂടിയാണ് മനുഷ്യ കുലത്തിന്റെ മുത്തശ്ശി എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഹവ്വയുടെ ഖബറിടം. മുത്തശ്ശി എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന അറബി വാക്കായ ജിദ്ദ ഇതിൽ നിന്നും ഉടലെടുത്തതാണ് എന്നതിനാൽ ജിദ്ദ ചരിത്രത്തിൽ പ്രധാനസ്ഥാനമുള്ള ഹവ്വ ഖബറിടം ജിദ്ദ എന്ന പേരുമായും ബന്ധമുണ്ട്.
തൊഴിലുടമ ഒപ്പ് വയ്ക്കുന്ന കരാറുകൾക്ക് മാത്രമേ ഇവിടെ നിയമസാധുതയുള്ളൂ. റിക്രൂട്ടിംഗ് എജന്റ്റ് ഒപ്പ് വയ്ക്കുന്ന കരാറുകൾക്ക് സൗദി കോടതിയിൽ നിലനില്പ്പില്ല. പുരുഷ/സ്ത്രീ വീട്ടുജോലിക്കാർ, കൃഷിതൊഴിലാളികൾ, മത്സ്യബന്ധന ജോലിക്കാർ, കപ്പൽ ജോലിക്കാർ എന്നിവർ സൗദി തൊഴിൽ നിയമപരിധിയിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വിഭാഗമാണ്‌. അതിനാൽ ഈ വിഭാഗം തൊഴിലാളികളുടെ കേസുകളും തർക്കങ്ങളും സൗദി ലേബർ ഓഫീസുകളുടെ പരിധിയിൽ ഉൾപ്പെടില്ല. വിസിറ്റ്, ഉമ്ര,ട്രാൻസിറ്റ്, ഹജ്ജ് എന്നീ വിസകളിലെത്തിയവർക്ക് ഇവിടെ ജോലി ചെയ്യാൻ അനുമതിയില്ല. കൂടാതെ സ്വന്തം സ്പോൺസറുടെയോ കമ്പനിയുടെയോ കീഴിലല്ലാതെ ജോലി ചെയ്യുന്നതും ശിക്ഷാർഹമാണ്. ഇത്തരക്കാർ പിടിക്കപ്പെട്ടാൽ പിഴ ഈടാക്കുകയും പുതിയ വിസയിൽ വരാൻ പറ്റാത്തവിധം ഇവിടെ നിന്നും നാട്ടിലേക്ക് കയറ്റി അയക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
തായിഫിൽ വർഷം തോറും നടക്കാറുള്ള റോസാപ്പൂമേള കാണാൻ സൗദിയുടെ വിവിധ പ്രവിശ്യകളിൽനിന്ന് ആയിരക്കണക്കിനു പേർ എത്താറുണ്ട്. ലൂന പാർക്കിനടുത്ത അൽസിഭാദ് ഗാർഡനിൽ ഒരുക്കുന്ന മേളയോടനുബന്ധിച്ച് തായിഫ് നഗരസഭ ഭീമൻ പൂക്കളം ഒരുക്കാറുണ്ട്‌. മേള രണ്ടാഴ്ച നീണ്ടുനില്ക്കും. പുഷ്പപ്രദർശനത്തോടനുബന്ധിച്ച് വിവിധ സാംസ്‌കാരികപരിപാടികളും സംഘടിപ്പിക്കുന്നു. തായിഫിൽ റോസാപ്പൂ വിളവെടുപ്പുകാലമായ മാർച്ച്‌-ഏപ്രിൽ മാസങ്ങളിലാണ് പുഷ്പമേള നടക്കുന്നത്. തായിഫിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ 760 റോസാപ്പൂതോട്ടങ്ങളും ഇതിനായുള്ള 23 ഫാക്ടറികളും ഉണ്ട്. ഓരോ വർഷവും 233 ദശലക്ഷം റോസാപ്പൂക്കളാണ് ഇവിടെനിന്നും വിളവെടുക്കുന്നത്. ശഫാ, അനുഹദാ, ബനു സഅദ് മേഖലകളിലാണ് റോസാപ്പൂ തോട്ടങ്ങളുള്ളത്. മേളയിൽ പുഷ്പകർഷകർക്ക് പോത്സാഹനം നൽകുന്ന വിവിധ പരിപാടികളും നടക്കുന്നു.
അൽ-ഖുദ്ദ ഗോത്ര തലവനായിരുന്ന ജിദ്ദ ഇബ്നു ഹലവാൻ അൽ ഖുദ്ദയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ ഈ പട്ടണത്തിനു ജിദ്ദ എന്ന പേര് വന്നതിനെ കുറിച്ച് രണ്ടു തരത്തിലുള്ള വിശദീകരണങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്‌. മുത്തശ്ശി എന്നർത്ഥം വരുന്ന അറബി പദമായ ജദ്ദ എന്ന വാക്കിൽ നിന്നുമാണ് ഈ പേര് വന്നത് എന്നാണ് അതിലൊന്ന്. ആദ്യ മനുഷ്യ സ്ത്രീയെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്ന ഹവ്വയുടെ ഖബ്ർ ഇവിടെയുണ്ട് എന്ന വിശ്വാസത്തിൽ നിന്നാണിത്. ആഫ്രിക്കൻ സഞ്ചാരിയായിരുന്ന ഇബ്നു ബത്തൂത്ത ലോക സഞ്ചാരത്തിനിടയിൽ ജിദ്ദയിൽ വന്നപ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിൻറെ ഡയറിയിൽ ജുദ്ദ എന്നാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നത് ബ്രിട്ടീഷ്‌ നയതന്ത്ര കാര്യാലയങ്ങളും മറ്റും പഴയ അക്ഷര വിന്യാസമായ ““ എന്നാണ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. പിന്നീട് 2007 ൽ അവർ പുതിയ രൂപമായ ““ എന്നാക്കി മാറ്റി.
ജിദ്ദയടക്കം സൗദി അറേബ്യയിലെ മറ്റെല്ലാ സ്ഥലങ്ങളിലും സൗദി ഇലക്ട്രിസിറ്റി കമ്പനിയാണ് വൈദ്യുതി വിതരണം നടത്തുന്നത്. പെട്രോളിയം ഉല്പന്നങ്ങളുടെ ഉല്പാദനകേന്ദ്രമായ ഇവിടെ ഡീസൽ നിലയങ്ങളിൽ നിന്നും വൈദ്യുതി നിർമ്മിക്കുന്നതിനാൽ വൈദ്യുതിക്ഷാമം അനുഭവപ്പെടുന്നില്ല. വൈദ്യുതി മേഖലയെ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി സൗദി അറേബ്യയിലെ വൈദ്യുതി കമ്പനിയിൽ പുതിയ പരിഷ്കാരങ്ങൾ നടപ്പാക്കുന്നുണ്ട്. ഇതിന്റെ ഭാഗമായി കമ്പനിയെ വിഭജിച്ച് ഉത്പാദനം, വിതരണം എന്നിവയെ വിവിധ വിഭാഗങ്ങളായി തിരിക്കാനാണു തീരുമാനം. കമ്പനി വിഭജനത്തിനായി ഓസ്ട്രേലിയൻ കൺസൾട്ട് കമ്പനിയുമായി കരാറിൽ ഒപ്പിട്ടു. പുതിയ പദ്ധതി മൂലം വൈദ്യുതി സേവനം മെച്ചപ്പെടുത്താനാണു തീരുമാനം. പദ്ധതിയുടെ പ്രവർത്തനം പൂർണമായും സൗദി ഇലക്ട്രിസിറ്റി കമ്പനിയുടെ ഉടമസ്ഥതയിലായിരിക്കും
ജിദ്ദയിലെ പ്രധാന വിനോദ, വിസ്മയ പരിപാടിയാണ് വേനൽക്കാല ടൂ‌റിസം ഫെസ്റ്റിവൽ . ജിദ്ദ കടൽതീരം കേന്ദ്രീകരിച്ചു നടക്കുന്ന ഈ ഫെസ്റ്റിവലിന് പട്ടണത്തിലെ പഴയ ശേഷിപ്പുകളും ആധുനിക കെട്ടിടങ്ങളും ഷോപ്പിംഗ്‌ സെന്ററുകളും പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ ആണ്. ജിദ്ദ ടൂറിസം ഫെസ്റ്റിവൽ തുടങ്ങിയത് 2000 മുതലാണ്‌. സൗദി അറേബ്യയിൽ സ്കൂൾ അവധിക്കാലമായ ജൂൺ-ജൂലൈ മാസങ്ങളിലാണ് ഈ ഫെസ്റ്റിവൽ സംഘടിപ്പിക്കുന്നത്‌. ജിദ്ദ ബീച്ചിൽ വർണാഭമായ കരിമരുന്നിന്റെ അകമ്പടിയോടെ തുടങ്ങുന്ന ഫെസ്റ്റിവലിന്‌ വിവിധ വിനോദപരിപാടികളും സർക്കസ്‌, സംഗീത വിരുന്നുകൾ , ഒട്ടകസവാരി, കുതിരസവാരി എന്നിവയും കൊഴുപ്പേകും. ജിദ്ദ നിവാസികളെ കൂടാതെ സൗദിയിലെ മറ്റു പ്രവിശ്യകളിൽ നിന്നുള്ളവരും വിദേശികളും വർഷം തോറും ഇതിൽ പങ്കെടുക്കാറുണ്ട്.
ജിദ്ദയിലെ മലയാളികളുടെ കേന്ദ്രമായി അറിയപ്പെടുന്ന ശറഫിയ്യ പ്രധാന വാണിജ്യകേന്ദ്രം കൂടിയാണ്. ഒട്ടുമിക്ക മലയാളി പ്രവാസി സംഘടനകളുടെയും ജിദ്ദയിലെ ആസ്ഥാനം ശറഫിയ്യയിലാണ്. വാരാന്ത്യ അവധി ദിവസങ്ങളും വിശേഷ ദിവസങ്ങളിലും മലയാളികൾ ഇവിടെ ഒത്തുകൂടാറുണ്ട്. കേരളീയ ഭക്ഷണശാലകൾ, വസ്ത്രസ്ഥാപനങ്ങൾ, ആശുപത്രികൾ, കൂടാതെ കേരളത്തിൽ നിന്നും വരുന്ന പഴം, പച്ചക്കറികൾ എന്നിവയുടെ ജിദ്ദയിലെ കേന്ദ്രവും ശറഫിയയാണ്. കേരളത്തിന്റെ ആഘോഷമായ ഓണം ഇവിടെ ഹോട്ടലുകളിലും മറ്റും പ്രത്യേക ഓണസദ്യ ഒരുക്കി ആഘോഷിക്കുന്നു. കേരളത്തിൽ നിന്നും വരുന്ന രാഷ്ട്രീയ, സാമുദായിക നേതാക്കന്മാർക്ക് സ്വീകരണങ്ങളും സൗദി നിയമപരിധിക്കുള്ളിൽ നിന്നുള്ള പൊതുയോഗങ്ങളും മറ്റു വിനോദ പരിപാടികളും ശറഫിയയിൽ സാധാരണയായി നടക്കാറുണ്ട്.
ജിദ്ദയിൽ വിവാഹങ്ങൾ രാത്രിയിൽ 11 മണി മുതൽ പുലർച്ചെ 4 മണി വരെ ആണ് കൂടുതലും നടക്കുന്നത്. 11:30 ഓടു കൂടി സ്വീകരണ ഹാളിലേക്ക് വരുന്ന വധൂ വാന്മാർ 12 മണി മുതൽ അതിഥികളെ സ്വീകരിച്ചു തുടങ്ങുന്നു. തുടർന്ന് നടക്കുന്ന സംഗീത വിരുന്നിനു പരമ്പരാഗത സംഗീത ഇനങ്ങളായ ദഫ്, ടാർ എന്നീ ഇനങ്ങൾ പ്രത്യേക ഗായക സംഘത്തിന്റെ കീഴിൽ നടക്കും. 12 മണി മുതൽ 2-30 വരെ വധൂ വരന്മാരുടെയും അതിഥികളുടെയും സാന്നിദ്ധ്യത്തിൽ നടക്കുന്ന ഈ സംഗീത വിരുന്നിനിടയിൽ നടക്കുന്ന പരമ്പരാഗതമായ ഡാൻസിന്റെ അവസാനത്തിൽ സദസ്യർക്ക് പുറമേ വധുവും വരനും കൂടി പങ്കെടുക്കുന്നു. പുലർച്ചെ 3 - 30 ഓടു കൂടി ബുഫേ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന സദ്യയോട് കൂടി വിവാഹ സൽക്കാരം അവസാനിക്കുന്നു.
നൂറു കണക്കിന് ശിൽപകലാ രൂപങ്ങളാണ് ജിദ്ദയിലെ തെരുവുകളിൽ വിവിധയിടങ്ങളിലായി സ്ഥാപിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. ജിദ്ദയിലെ രാജ പാതകളടക്കമുള്ള റോഡുകൾക്ക് നടുവിലും പാർക്കിലും ബീച്ചുകളിലും നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഇത്തരം ശില്പങ്ങൾ വളരെ മനോഹരമാണ്. കല്ല്, തടി, ലോഹങ്ങൾ, കോൺക്രീറ്റ് മുതലായ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടാണ് ഇവ നിർമിച്ചിട്ടുള്ളത്. ഓരോ സ്ഥലത്തും സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ശിൽപങ്ങളുടെ പേരിലാണ് ചിലയിടങ്ങളിൽ ആ സ്ഥലങ്ങൾ അറിയപ്പെടുന്നത്. സൈക്കിൾ ‍, ഗ്ലോബ് , പന്ത് ‍എന്നിങ്ങനെ വിവിധ പേരുകളിൽ അവ അറിയപ്പെടുന്നു. റോഡുകളുടെ വികസനത്തിനും മേൽപ്പാല നിർമ്മാണങ്ങൾക്കും വേണ്ടി പഴയ ചില ശിൽപ്പങ്ങൾ മാറ്റി സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്.
1254 ൽ കൈറോയിൽ തുടർച്ചയായി നടന്ന ആക്രമണങ്ങളിൽ അയ്യുബി സാമ്രാജ്യം വിഘടിച്ചതിനെ തുടർന്ന് ഹിജാസ് പ്രവിശ്യ മംലൂക്ക് സുൽത്താനെറ്റിന്റെ ഭാഗമായി മാറി. 1497 ൽ കേപ്പ് ചുറ്റിയുള്ള വാസ്കോ ഡ ഗാമയുടെ ഇന്ത്യാ യാത്രക്കിടയിൽ ഇന്ത്യയിൽ നിന്നും ചെങ്കടലിലേക്ക് ചരക്കും മുസ്ലീം തീർത്ഥാടകരേയും വഹിച്ചു കൊണ്ടുള്ള കപ്പലുകൾ ആക്രമിക്കുകയും അറബിക്കടലിൽ ഭീതി വിതക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതിനെ തുടർന്ന് അന്നത്തെ ഗുജറാത്ത്, യെമൻ ഭരണാധികാരികൾ മംലൂക്ക് ഭരണാധികാരികളോട് സഹായാഭ്യർത്ഥന നടത്തി. തുടർന്ന് മംലൂക്ക് സുൽത്താൻ ജിദ്ദയിൽ സൈനിക വിന്യാസം ശക്തമാക്കുകയും പോർച്ചുഗീസുകാരിൽ നിന്നും രക്ഷ നേടുന്നതിനുള്ള ഒരു അഭയ കേന്ദ്രമായി ജിദ്ദ പരിണമിക്കുകയും ചെയ്തു.
സമ്മർദ്ദമോ സ്വാധീനമോ ചെലുത്താനാകാത്ത ശക്തമായ നീതിന്യായ സംവിധാനമാണ് ഇവിടെ നില നിൽക്കുന്നത്. വ്യക്തമായ തെളിവുകളുടെയും സാക്ഷികളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ശരീഅത്ത്‌ കോടതികളാണ് ഇവിടെ വിധി നിർണയം നടത്തുന്നത്. കോടതികളിൽ തീർപ്പാക്കുന്ന കേസുകളിലെ സാമ്പത്തിക ഇടപാടുകൾ ബൈത്തുൽ മാൽ വഴിയാണ് നടത്തുന്നത്. കൊലപാതക കേസുകളിൽ പരമാവധി ശിക്ഷയായ വധശിക്ഷ വരെ ലഭിക്കുന്ന ഇവിടെ മരിച്ചവരുടെ ആശ്രിതർ മാപ്പ് കൊടുക്കുകയാണെങ്കിൽ ശിക്ഷയിൽ നിന്നും മോചനം ലഭിക്കും. നഷ്ടപരിഹാര തുക കൊടുക്കാൻ കഴിയാതെ ശിക്ഷാകാലാവധി കഴിഞ്ഞും ജയിലിൽ തുടരുന്ന തടവുകാരെ സഹായിക്കുന്നതിനു വേണ്ടി ഹെൽപിംഗ് കമ്മിറ്റി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
ജിദ്ദ-മക്ക റോഡിൽ കിലോ 10 എന്ന സ്ഥലത്താണ് ജിദ്ദ നഗരസഭയുടെ കീഴിലുള്ള മൃഗശാല. 106 തരത്തിലുള്ള ആയിരത്തിലധികം പക്ഷി മൃഗ വർഗങ്ങൾ ഉള്ള ഇവിടെ പുരുഷന്മാർ, കുടുംബങ്ങൾ, കുട്ടികൾ എന്ന രീതിയിൽ സന്ദർശന സമയം ക്രമീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
1895 -ൽ വെസ്മി മുബാറക് അൽ-വെസ്മി എന്ന വ്യക്തി അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്വന്തം പരിശ്രമത്താൽ സ്ഥാപിച്ചതാണ് ജിദ്ദ നഗര ഹൃദയത്തിൽ നിന്നും പത്തു കിലോ മീറ്റർ ദൂരെ തഹലിയയിലുള്ള മൃഗ ശാല. സൗദി അറേബ്യയിൽ നിന്നും വിദേശത്തു നിന്നും ഉള്ള ഇരുന്നൂറ്റി അമ്പതിൽ പരം സസ്തനികൾ ഇപ്പോൾ ഇവിടെയുണ്ട്.
പിന്നീട് 1975 മുതൽ 1982 ൽ അദ്ദേഹം മരിക്കുന്നത് വരെ ഖാലിദ് ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ രാജാവ് രാജാവായി തുടർന്നു. 1982ൽ അന്നത്തെ ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി ഇന്ദിരാഗാന്ധി ജിദ്ദ സന്ദർശിച്ചപ്പോൾ സൗദി ഭരണകർത്താവായിരുന്ന ഖാലിദ് രാജാവിന് സമ്മാനിച്ച ആന ജിദ്ദ മുനിസിപ്പാലിറ്റിക്ക് കീഴിലുള്ള കിലോ -10ലെ മൃഗസംരക്ഷണ കേന്ദ്രത്തിലായിരുന്നു പാർപ്പിച്ചിരുന്നത്. പിന്നീട് ഫഹദ് ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ അൽ സൌദ്‌ 1982 മുതൽ 2005 വരെ രാജാവായി തുടർന്നു. 2005 മുതൽ അബ്ദുള്ള ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ രാജാവായി തുടരുന്നു. ഇതിൽ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ ഒഴികെയുള്ള മറ്റു അഞ്ചു ഭരണാധികാരികളും സഹോദരന്മാരാണ്.
ലോകത്തിലെതന്നെ എറ്റവും‌ ഉയരം കൂടിയ ടവറാണ് ജിദ്ദയിൽ‌ നിർമ്മാണം നടക്കുന്ന കിംഗ്‌ഡം ടവർ . ജിദ്ദ നഗര ഹൃദയത്തിൽ നിന്നും 30 കിലോമീറ്റർ വടക്കുള്ള ഒഭുർ എന്ന സ്ഥലത്താണ് കിംഗ്‌ഡം ടവർ നിർമ്മിക്കുന്നത്. ഈ ടവർ ആയിരം മീറ്ററിലധികം ഉയരുമുണ്ടാകും. സ്വർണ നിറത്തിൽ ആകാശത്തേക്ക്‌ കുതിക്കാൻ നിൽക്കുന്ന റോക്കറ്റെന്നു തോന്നുന്ന തരത്തിലാണണ്‌ ഈ കെട്ടിടം രൂപകൽപന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ജിദ്ദ എകണോമിക് കമ്പനിക്ക് കീഴിൽ ജിദ്ദയുടെ വടക്കൻ മേഖലയിൽ നിർമ്മിക്കുന്ന കിങ്ഡം സിറ്റിയുടെ മുഖ്യ ശ്രദ്ധാ കേന്ദ്രമാകുന്ന ഈ ടവർ ഉയരത്തിലെന്ന പോലെ മറ്റു പല സംവിധാനങ്ങളിലും പ്രത്യേകതയുള്ളതായിരിക്കും.
ജിദ്ദയിലെ വൈദ്യ ശാസ്ത്ര മേഖലയിൽ മുന്നിട്ടു നിൽക്കുന്ന സ്ഥാപനമാണ്‌ 1982 ൽ തുടക്കം കുറിച്ച കിംഗ്‌ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ മെഡിക്കൽ സിറ്റി.സൗദി പൌരൻമാർക്കും വിദേശികൾക്കും നിലവിലുള്ള നിയമമനുസരിച്ച് ഇൻഷുറൻസ് പോളിസി നിർബന്ധമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. മെഡിക്കൽ രംഗത്ത് ഗവേഷണം നടത്തുന്ന ജിദ്ദയിലെ പ്രധാന സ്ഥാപനമാണ്‌ കിംഗ്‌ ഫൈസൽ ഹോസ്പിറ്റൽ ആൻഡ്‌ റിസേർച്ച് സെന്റർ. കിംഗ്‌ ഫഹദ് ഹോസ്പിറ്റൽ, ഇന്റർനാഷണൽ മെഡിക്കൽ സെന്റർ, ബാറ്റർജി മെഡിക്കൽ കോളേജ് , മഗ്രബി മെഡിക്കൽ ഗ്രൂപ്പ്, സൗദി ജർമൻ ഹോസ്പിറ്റൽ, അബ്ദുൽ ലത്തീഫ് ജമീൽ ഹോസ്പിറ്റൽ തുടങ്ങിയ മുൻനിര സ്ഥാപനങ്ങളും ചെറുതും വലുതുമായ നിരവധി ആതുരാലയങ്ങളും ഇവിടെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
ആധുനിക സൗദി അറേബ്യയുടെ പ്രഥമ ഭരണാധികാരിയാണ് അബ്ദുൽ അസീസ്‌ അൽ-സൗദ്‌ . ഇബ്ൻ സൗദ്‌ എന്ന പേരിൽ ആണ് ഇദ്ദേഹത്തെ സാധാരണയായി അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. 1926-ൽ ഭരണമേറ്റെടുത്ത ഇദ്ദേഹം 1953 -ൽ മരണപ്പെടുന്നത് വരെ രാജാവായി തുടർന്നു. പിന്നീട് വന്ന സൗദ് ഇബ്ൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ 1953 മുതൽ1964 വരെ പതിനൊന്നു വര്ഷം സൗദി അറേബ്യയിൽ അധികാരത്തിലിരുന്നു. ഫൈസൽ ഇബ്ൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ അൽ സൗദ് ആണ് സൗദ് രാജാവിനു ശേഷം 1964 മുതൽ 1975 വരെ രാജ്യം ഭരിച്ചത്. ഇദ്ദേഹം അധികാരത്തിലിരിക്കുമ്പോൾ രാജ്യത്ത് സാമ്പത്തിക രംഗത്തും വിദേശ നയങ്ങളിലും കാതലായ മാറ്റം വരുത്തി.
പുരുഷന്മാരുടെ പരമ്പരാഗതമായ വേഷം കഴുത്ത് മുതൽ താഴോട്ടു കാൽപ്പാദം വരെയുള്ള വെളുത്ത നിറത്തിലുള്ള വസ്ത്രമാണ്. തോബ്‌ എന്ന പേരിലറിയപ്പെടുന്ന ഈ വസ്ത്രത്തിന് കൂടെ തലയിൽ കറുത്ത നിറത്തിലുള്ള വട്ടക്കെട്ടോട് കൂടിയ ഒരു തുണിയും ധരിക്കാറുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ യാത്രക്കും ഷോപ്പിങ്ങിനും മറ്റും വീട്ടിൽ നിന്നും പുറത്തിറങ്ങുമ്പോൾ ശരീരമാസകലം മറയുന്ന അബായ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന കറുത്ത നിറത്തിലുള്ള വസ്ത്രം ധരിക്കൽ നിർബന്ധമാണ്‌. പുരുഷന്മാർ തമ്മിൽ കണ്ടു മുട്ടുമ്പോളും സ്ത്രീകൾ തമ്മിൽ കണ്ടു മുട്ടുമ്പോളും പരസ്പരം കൈ കുലുക്കി മൂന്നു തവണ കവിളുകൾ പരസ്പരം തട്ടിച്ചു കൊണ്ടുള്ള പരമ്പരാഗതമായ രീതിയും നിലവിലുണ്ട് .
വിവിധ രാജ്യക്കാരുടെയും ഗോത്രക്കരുടെയും സംഗമസ്ഥലമാണ് ജിദ്ദ. പ്രധാന ഭക്ഷണം മൈദ കൊണ്ട് തയ്യാറാക്കുന്ന ഖുബ്സ് എന്ന പേരിലുള്ള റൊട്ടിയാണ്. സൗദി അറേബ്യയിലെ മറ്റു പട്ടണങ്ങളെ പോലെ തന്നെ പ്രസിദ്ധമാണ് ജിദ്ദയിലെ ബസ്മതി അരിയും കോഴിയിറച്ചിയും കൊണ്ട് തയ്യാറാക്കുന്ന നജ്ദി കബ്സ. കൂടാതെ യെമനി മന്തിയും ജിദ്ദയിലെ ഉച്ച ഭക്ഷണത്തിന്റെ പ്രമുഖ വിഭവമാണ്. ഷവർമ്മ, കൊഫ്ത, കബാബ്, സാൻഡ്‌വിച്,ബർഗർ തുടങ്ങിയ ഇറച്ചിയിൽ വേവിച്ച ഫാസ്റ്റ്‌ ഫുഡ്‌ ഇനങ്ങളും വിപണിയിൽ മുന്നിട്ടു നിൽക്കുന്നു. ലബനീസ്, തുർക്കിഷ്‌, സിറിയൻ ഹോട്ടലുകളിൽ ലഭിക്കുന്ന റമളാൻ സമൂസ, ഫൂൽ-തമ്മീസ്‌ തുടങ്ങിയ ഇനങ്ങൾ വൈകുന്നേരത്തെ ഭക്ഷണ ഇനങ്ങളാണ്.
ജെറുസലേമിൽ സലാഹുദ്ദീന്റെ വിജയത്തിന് ശേഷം 1171 ൽ അദ്ദേഹം ഈജിപ്തിലെ രാജാവായി സ്വയം അവരോധിതനായി. അൽ - അദീദ്‌ രാജാവിന്റെ മരണ ശേഷം ഫാത്വിമി ഭരണം അവസാനിപ്പിച്ചു കൊണ്ട് ജിദ്ദ അടക്കമുള്ള ഹിജാസ് മേഖലയുടെ ഭരണം അയ്യുബി സാമ്രാജ്യത്തിനു കീഴിൽ കൊണ്ടുവന്നു. 1177 വരെയുള്ള ഭരണം അയ്യുബി സാമ്രാജ്യത്തിൽപ്പെട്ട അബ്ദുൽ ഹാഷിം അൽ-തലബിന്റെ കീഴിൽ ആയിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ തുടർച്ചക്കാരായ ഭരണാധികാരികൾ ഈ പ്രദേശത്തെ സാമ്പത്തിക പുരോഗതി, അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ കാര്യമായ സംഭാവനകൾ നൽകി. തുടർന്ന് സുന്നി മുസ്ലിംകളുടെ കീഴിൽ പ്രധാന പട്ടണങ്ങളിലെല്ലാം നിരവധി മദ്രസകൾ സ്ഥാപിച്ചു.
ഹജ്ജ്, ഉംറ തീർത്ഥാടകരുടെ മുഖ്യ പ്രവേശന കവാടവും രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയതുമായ വിമാനത്താവളമാണ് ജിദ്ദ കിംഗ്‌ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ വിമാനത്താവളം. ലോകത്തെ തിരക്ക് പിടിച്ച വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ഒന്നായ ജിദ്ദയിലെ കിംഗ്‌ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ വിമാനത്താവളം നാല് ടെർ‍മിനലുകളാൽ വേർ തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. വി ഐ പി കൾക്കുള്ള റോയൽ ടെർമിനൽ, വിദേശ വിമാന സർവീസുകൾക്കുള്ള വിദേശ ടെർമിനൽ, ദേശീയ വിമാന കമ്പനിയായ സൌദിയ എയർലൈൻസിനു മാത്രമായുള്ള സൗദിയ ടെർമിനൽ, ഒരേ സമയം 80,000 തീർഥാടകരെ ഉൾക്കൊള്ളാവുന്ന പിൽഗ്രിമേജ് ടെർമിനൽ എന്നിവയാണ്. ഒരു കോടിയിലധികം യാത്രക്കാർ ഓരോ വർഷവും ഈ വിമാനത്താവളത്തിലൂടെ യാത്ര ചെയ്യുന്നുണ്ട്.
ജിദ്ദയിലെ പ്രധാന ഫാഷൻ വസ്ത്ര വ്യാപാര കേന്ദ്രമായ തഹലിയ തെരുവ് പ്രിൻസ് മുഹമ്മദ്‌ ബിൻ അബ്ദുൽ അസീസ്‌ സ്ട്രീറ്റ് എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ലോകോത്തര ഫാഷൻ സ്ഥാപനങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ സമ്പന്ന പ്രദേശമായ തഹലിയ തെരുവ് പാരീസിലെ ചാംസ് എലിസീസ് സ്ട്രീറ്റിന്റെ പ്രതീതി ജനിപ്പിക്കുന്ന പ്രദേശമാണ്. കുട്ടികൾക്കുള്ള വിനോദ കേന്ദ്രങ്ങളടങ്ങിയ ആധുനിക സജ്ജീകരണങ്ങളോട് കൂടിയ നിരവധി ഷോപ്പിംഗ്‌ കേന്ദ്രങ്ങളും പ്രമുഖ ഭക്ഷണ ശാലകളും അടങ്ങിയ ഈ തെരുവ് ജിദ്ദയിലെ ചെങ്കടൽ തീരം വരെ നീണ്ടു കിടക്കുന്നു. അൽ-തഹലിയ മാൾ, സെറാഫി മെഗാ മാൾ, നുജൂദ് സെന്റർ തുടങ്ങിയവ ഇവിടുത്തെ പ്രധാന ഷോപ്പിംഗ്‌ കേന്ദ്രങ്ങളാണ്.
അന്താരാഷ്ട്ര ഭക്ഷണ ഇനങ്ങളും ജിദ്ദയിൽ പ്രശസ്തമാണ്. അമേരിക്കൻ ശൃംഖലകളായ മാക്‌ ഡോനാൾഡ്, ബർഗർ കിംഗ്‌, ടോമിനോസ്‌ പിസ, കെ എഫ്‌ സി, ചിലീസ്‌ എന്നിവയുടെ ബ്രാഞ്ചുകളും ചൈനീസ്, ഇന്ത്യൻ, ഇറാനിയൻ തുടങ്ങിയ ഏഷ്യൻ ഭക്ഷണ ശാലകളും സജീവമാണ്. ജിദ്ദ കേന്ദ്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന പ്രധാന പ്രാദേശിക ഫാസ്റ്റ്‌ ഫുഡ്‌ ശൃംഖലയാണ് അൽ ബൈക്ക്‌ ബ്രോസ്റ്റ്‌. കൂടാതെ കേരളീയ ഭക്ഷണ ശാലകൾ എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും ഉണ്ട്. ബൂഫിയ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ലഘു ഭക്ഷണ ശാലകളാണ് സാധാരണക്കാർ കൂടുതലായി ആശ്രയിക്കുന്നത്. ബർണീസ് , ജോഫറീസ്‌, സ്റ്റാർ ബക്ക്സ് തുടങ്ങിയവയാണ് ജിദ്ദയിലെ പ്രധാന കോഫി ഷോപ്പുകൾ.
ജിദ്ദയുടെ ചരിത്ര ശേഷിപ്പുകൾ അടങ്ങിയ പുരാതന മേഖലയാണ് അൽ-ബലദ്. 2500 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് മുക്കുവ ഗ്രാമ മായിരുന്ന ഇവിടം ഇന്ന് ജിദ്ദയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഷോപ്പിംഗ്‌ കേന്ദ്രമാണ്. നഗര പരിഷ്കരണങ്ങൾ നടത്തിയെങ്കിലും ഇവിടുത്തെ പുരാതന കെട്ടിടങ്ങൾ ജിദ്ദ നഗരസഭ പഴയ പടി നില നിർത്തിയിട്ടുണ്ട്. ആഭരണങ്ങൾ, ഫാഷൻ വസ്ത്രങ്ങൾ, ഇലക്ട്രോണിക്സ് ഉപകരണങ്ങൾ, അടക്കം വിപുലമായ കച്ചവട സ്ഥാപനങ്ങൾ ഇവിടെയുണ്ട്. ആധുനിക വാണിജ്യ സ്ഥാപങ്ങളും അൽ ബലദ് മുതൽ ബാബ് മക്ക വരെ പറന്നു കിടക്കുന്ന പരമ്പരാഗതമായ കച്ചവട കേന്ദ്രങ്ങളും അടങ്ങിയ പ്രദേശമാണ് അൽ ബലദ്. ജിദ്ദ തുറമുഖം ഇവിടെയാണ്‌.
തീർത്ഥാടകർക്ക് മെച്ചപ്പെട്ട സേവനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനു വേണ്ടി സൗദി അറേബ്യൻ സർക്കാർ മക്ക,മദീന എന്നീ രണ്ടു വിശുദ്ധ നഗരങ്ങളിൽ നടത്തിവരുന്ന വൻതോതിലുള്ള വികസന പ്രവർത്തനങ്ങൾ ജിദ്ദയുടെ കൂടി വികസനത്തിന് സഹായിക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്. ഇപ്പോഴുള്ള ഇരുപത്തി അഞ്ചു ലക്ഷം ഹജ്ജ്‌ തീർത്ഥാടകർക്ക് പകരം അഞ്ചു വർഷത്തിനു ശേഷം ഒരു കോടി തീർ‍ത്ഥാടകരെ ഒരുമിച്ചു ഉൾകൊള്ളാൻ പാകത്തിനുള്ള വൻ വികസനമാണ് നടന്നു കൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. . ഇത് ,മക്ക,മദീന എന്നീ നഗരങ്ങൾക്കൊപ്പം ജിദ്ദയിലും വ്യാപാര,ടൂറിസം രംഗങ്ങളിൽ വലിയ മുന്നേറ്റം ഉണ്ടാകാൻ സഹായകമാകും എന്നു കരുതപ്പെടുന്നു.
ജിദ്ദയിലെ റോഡുകളിൽ വാഹന തിരക്ക് കുറക്കാൻ വിവിധ പദ്ധതികൾ ആവിഷ്കരിച്ചിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതനുസരിച്ച് ശനി മുതൽ ബുധൻ വരെ രാവിലെ ഒമ്പത് മുതൽ ഉച്ചക്ക് 12 വരെ വെള്ളം, ഗ്യാസ്, പെട്രോൾ, ഖരമാലിന്യങ്ങൾ, മലിനജലം, ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കൾ, സിമൻറ്, കാലികൾ, കോൺക്രീറ്റ് മിക്സ്ചർ എന്നിവ കൊണ്ടുപോകുന്ന ട്രക്കുകൾക്ക് പ്രവേശന അനുമതിയുണ്ട്. രാത്രി ഒന്ന് മുതൽ രാവിലെ ആറ് വരെ മറ്റു വിഭാഗത്തിലുള്ള ട്രക്കുകൾക്ക് അനുമതിയുണ്ട്. വ്യാഴം,വെള്ളി ദിവസങ്ങളിൽ രാത്രി ഒരു മണി മുതൽ വൈകുന്നേരം നാല് വരെ ഒരൊറ്റ സമയമാണ് ട്രക്കുകൾക്ക് നിശ്ചയിച്ചിരിക്കുന്നത്.
മുസ്ലിംകളുടെ മൂന്നാം ഖലീഫയായ ഉസ്മാൻ ഇബ്നു അഫ്ഫാൻ മക്കയിലേക്കുള്ള ഹജ്ജ് തീർത്ഥാടകർക്ക് വേണ്ടി ചെറിയ തുറമുഖം നിർമ്മിച്ചതാണ് ജിദ്ദയിൽ നടത്തിയ ആദ്യത്തെ പ്രമുഖ വികസന പ്രവർത്തനം. പിന്നീട് ഒട്ടോമൻ തുർക്കികൾ ഹിജാസ് റെയിൽവേ നിർമ്മിക്കുകയും തീർത്ഥാടകർ കടൽ മാർഗ്ഗം ഹജ്ജിനു വന്നു തുടങ്ങിയ ജിദ്ദ തുറമുഖം വികസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു. ചെങ്കടൽ തീരത്തെ ഒരു തുറമുഖം എന്ന നിലയിലും മക്കയിലേക്കുള്ള കവാടം എന്ന നിലയിലുമുള്ള ജിദ്ദയുടെ തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനം മൂലം പിൽക്കാലത്ത് നിരവധി ഭരണാധികാരികൾക്ക് ഇവിടം കീഴടക്കാൻ പ്രേരകമായി.
ജിദ്ദയിലെ നിലവിലുള്ള ഏറ്റവും വലിയ മസ്ജിദ് ആണ് കിംഗ് സൗദ് മസ്ജിദ്. 1987 -ൽ പണി കഴിപ്പിച്ച ഈ മസ്ജിദ് ജിദ്ദയിലെ ശറഫിയയിൽ ആണ്. പഴയ ജിദ്ദയുടെ പ്രദേശമായ അൽ-ബലദിലെ അൽ -മസ്ലൂം, അൽ-ശാം, ഗ്രാൻഡ്‌ സൂക്ക്‌, അൽ-നൂരിയ്യ എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിരവധി പഴയ പള്ളികൾ ഇന്നും നില നിൽക്കുന്നുണ്ട്‌. അൽ-ഷാഫിഈ മസ്ജിദ്, ഒക്കാഷ മസ്ജിദ്, അൽ -മിമാർ മസ്ജിദ്, അൽ ഹനഫി മസ്ജിദ്, അൽ -പാഷ, ഉസ്മാൻ ബിൻ അഫ്ഫാൻ മസ്ജിദ് എന്നിവ അവയിൽ ചിലതാണ്. കൂടാതെ എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും കൂടി നൂറു കണക്കിന് ആധുനിക രീതിയിലുള്ള പള്ളികളും ഉണ്ട്.
ജിദ്ദ പട്ടണത്തിൽ നിന്നും രണ്ടുമണിക്കൂർ കാർ യാത്ര ചെയ്‌താൽ എത്താവുന്ന താഇഫ്, കുന്നുകളും മലകളും നിറഞ്ഞ പ്രദേശമാണ്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്നും 1,879 ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന തായിഫ്‌, സൗദി അറേബ്യയുടെ കാർഷികമേഖല കൂടിയാണ്. കൂടാതെ വാർഡ്‌ തായിഫി , ലാവണ്ടാർ എന്നിവയടക്കം പൂക്കൃഷിയും ധാരാളമായി ഇവിടെയുണ്ട്. ജിദ്ദ പട്ടണത്തിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി, തണുത്ത കാലാവസ്ഥയും വർഷത്തിൽ നിരവധി തവണ ഇടിയോടു കൂടിയ മഴയും ലഭിക്കുന്ന പ്രദേശമാണ് തായിഫ്‌.
ജിദ്ദയിൽ നിന്നും 70 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്തു കിഴക്ക് ഭാഗത്തായാണ് മുസ്ലിംകളുടെ വിശുദ്ധ കേന്ദ്രമായ മക്ക സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ദൈവ കല്പന പ്രകാരം 4000 വർഷങ്ങൾക്കു മുമ്പ് ഇബ്രാഹിം നബി നിർമിച്ചതെന്ന് മുസ്ലീങ്ങൾ വിശ്വസിക്കുന്ന കഅബ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് വിശുദ്ധ മക്കയിലാണ്. ലോക മുസ്ലിംകൾ അഞ്ചു നേരം ദൈവത്തോട് പ്രാർ‍ത്ഥിക്കുന്നത് ഈ കഅബക്ക് അഭിമുഖമായി നിന്ന് കൊണ്ടാണ്. കൂടാതെ ലോകത്തുള്ള മുസ്ലിംകൾ ഹജ്ജ്‌, ഉം‌മ്ര തീർ‍ത്ഥാടനത്തിന്‌ ഒരുമിച്ചു കൂടുന്നതും മക്കയിലാണ്.
ലോകത്ത ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ കൊടിമരം ആണ് ജിദ്ദ കൊടിമരം. സഊദി അറേബ്യയുടെ 84ാം ദേശീയദിനത്തോടനുബന്ധിച്ച് ഈ കൊടിമരം സ്ഥാപിച്ചത്. ജിദ്ദയിൽ അൽഅന്തുലുസ് റോഡ് ടണലിനു മുകളിലുള്ള കിംഗ് അബ്ദുല്ല ചത്വരത്തിലാണ് ഇതു സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 171 മീറ്റർ ഉയരമുള്ള കൊടിമരത്തിൽ ഉയർത്തുന്ന 49.5 മീറ്റർ നീളവും 33 മീറ്റർ വീതിയുമുള്ള കൂറ്റൻ കൊടിക്ക് 5.7 ടൺ ഭാരമുണ്ട്. സഊദി അറേബ്യയുടെ ഏറ്റവും വലിയ ഔദ്യോഗിക ചിഹ്നമായ വാളും പനയും കിംഗ് അബ്ദുല്ല ചത്വരത്തിലുണ്ട്.
സൗദി അറേബ്യയിലെ മറ്റു പട്ടണങ്ങളുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ വളരെ വ്യത്യസ്തമായ ജീവിത രീതിയാണ് ജിദ്ദയിലേത്. മറ്റു പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായ ഇവിടുത്തെ കാലാവസ്ഥയും വിശാലമായ ബീച്ചുമാണ് അതിനു ഒരു കാരണം . ഉഷ്ണ കാലത്ത് വൈകുന്നേരത്തോടെ കുടുംബങ്ങളോട് കൂടി ബീച്ചുകളിൽ വരുന്നവരും മറ്റും പുലർച്ചെ വരെ കാണാം. വാരാന്ത അവധി ദിവസങ്ങളിൽ രാത്രി കാലങ്ങളിൽ ബീച്ചിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലും ചൂണ്ടയിട്ടു മീൻ പിടിക്കുന്നവർ ധാരാളമായി ഉണ്ടാകാറുണ്ട്.
സൗദി ചരിത്രത്തിന്റെ ഏടുകൾ പലതും ജിദ്ദയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നന്നവയാണ്. ബി.സി. 500-നോടടുത്ത്, ഒരു മത്സ്യ ബന്ധന ഗ്രാമം സ്ഥാപിച്ചു കൊണ്ടാണ് ജിദ്ദയിൽ ജനവാസം ആരംഭിച്ചത് എന്നാണ്, ജിദ്ദയിലെ പുരാതന നഗര ഭാഗമായ അൽ ബലദിൽ നടത്തിയ പുരാവസ്തു ഗവേഷണങ്ങളിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയത്. എ.ഡി 647-ൽ മൂന്നാം ഖലീഫ ഉസ്‌മാൻ ബിൻ അഫ്ഫാന്റെ കാലത്ത് ഹജ്ജിനു വരുന്നവർക്ക് വേണ്ടി ഒരു തുറമുഖമാക്കി മാറ്റിയതോടു കൂടെയാണ് ജിദ്ദ നഗരം പ്രാധാന്യം കൈവരിക്കുന്നത്.
ഹാനി അബു റാസ് ജിദ്ദ നഗരസഭയുടെ മേയറും ഖാലിദ്‌ ബിൻ ഫദൽ അഖീൽ ഡെപ്യൂട്ടി മേയറുമാണ്.‍. കൂടാതെ വ്യത്യസ്ത വകുപ്പുകൾക്കെല്ലാം പ്രത്യേകമായ ഉപ വിഭാഗങ്ങളും നിലവിലുണ്ട്. നഗരത്തിന്റെ വികസന പ്രവർത്തനങ്ങളും പരിപാലനവും പൂർണമായും നഗരസഭയുടെ ഭരണത്തിനു കീഴിലാണ്. നഗരത്തിന്റെ ഭാവി പ്രവർത്തനങ്ങൾ നിരീക്ഷിച്ചു കൊണ്ട് പ്രവർത്തിക്കുന്ന ജിദ്ദ അർബൻ ഒബ്സർവേറ്ററി എന്ന സാങ്കേതിക വകുപ്പും 2006 മുതൽ നഗര ഭരണത്തിനു കീഴിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്.
മേൽവിലാസം വേഗത്തിൽ മനസ്സിലാക്കുന്നതിനു വേണ്ടി ജിദ്ദയിലെ മുഴുവൻ ഡിസ്ട്രിക്റ്റുകളിലെ വീടുകൾക്കും കെട്ടിടങ്ങൾക്കും ബാർ കോഡുകൾ ഏർപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ജിയോഗ്രഫിക്കൽ ഇൻഫർമേഷൻ സംവിധാനവുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നതിനാൽ വീട് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന സ്ഥലം വേഗത്തിലറിയണമെങ്കിൽ കെട്ടിട ബാർകോഡോ നമ്പറോ നൽകിയാൽ മതി. പോസ്റ്റൽ സംവിധാനവും വീടുകളുടെ നമ്പറും ഉപയോഗിച്ച് വീട്ട് അഡ്രസ്സുകൾ ഏകീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
ഹിൽട്ടൻ ഹോട്ടൽ • ഡോറ ബീച്ച് ഹോട്ടൽ • ഹോട്ടൽ ലെ മെറിഡിയൻ • മൂവൻപിക്ക് ഹോട്ടൽ • രാഡിസ്സൺ സാസ് വിങ്ങ്സ് • ഇന്റർ കോണ്ടിനെൻറൽ • ഷെറാട്ടൻ ബീച്ച് • അൽ അതാസ്‌ • കോർണിഷ് റോസ് വുഡ് • റൊട്ടാന സ്യൂട്ട്സ്‌ • ഹോളിഡേ ഇൻ • റെഡ് സീ പാലസ് • അൽ ബുസ്താൻ ഹോട്ടൽ • റിസോർട്ട് ബന്നഓയി • ജിദ്ദ ഓർക്കിഡ് • പാർക്ക്‌ ഹയാത്ത് • വില്ലാസ്‌ രമദ • പാലസ് ഹാലിദിയ • മാരിയറ്റ് • ക്രൌൺ പ്ലാസ • സാൻഡ്‌ ഹോട്ടൽ • വെസ്ട്ടിൻ ഹോട്ടൽ
അൾജീരിയയിൽ നിന്നുള്ള ഫാത്വിമി ഖലീഫ ഈജിപ്തിലെ ഇഖ്ശിദിദ് രാജഭരണ പ്രദേശം മുതൽ ജിദ്ദയിലെ ഇജാസ്‌ മേഖലയുടെ ചുറ്റുപാടുമുള്ള സ്ഥലങ്ങൾ വരെ സ്വന്തം നിയന്ത്രണത്തിലാക്കി. പിന്നീട് അദ്ദേഹം തന്റെ വ്യാപാര ശൃംഖല മെഡിറ്ററേനിയൻ, ഇന്ത്യൻ മഹാ സമുദ്രം തുടങ്ങി ചെങ്കടൽ വഴിയും വിപുലമാക്കി. പിന്നീട് അവരുടെ വ്യാപാര ശൃംഖലയും നയതന്ത്ര മേഖലയും ചൈനയിലെ സോണ്ഗ് രാജകുലം വഴി വിപുലീകരിച്ചു .