polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ປີ 1934 ​ໄດ້​ມີ​ກອງ​ປະຊຸມ​ຄັ້ງ​ທຳ​ອິດ ​ເພື່ອ​ຈັດ​ຕັ້ງ​ ຄະນະ​ພັກ​ແຄວ້ນ​ລາວ​ຂຶ້ນ ຢູ່​ດອນ​ຊິງ​ຊູ້ນະຄອນຫຼວງ​ວຽງ​ຈັນ ​ເຮັດ​ໃຫ້ກາ​ນນຳພາ​ ການ​ຕໍ່​ສູ້​ຕ້ານ​ລັດທິ​ລ່າ​ເມືອງ​ຂຶ້ນ​ແບບ​ເກົ່າ ນັບ​ມື້ນັບຂະຫຍາຍຕົວ.
ບັນດາ​ເຫດການ ​ທີ່​ເປັນ​ຂີດ​ໝາຍ​ ທາງ​ປະຫວັດສາດ ໃນ​ພາລະກິດ​ຕໍ່ຕ້ານ​ກັບ​ ລັດທິ​ລ່າ​ເມືອງ​ຂຶ້​ນແບບເກົ່າ​ ອັນໄດ້​ແກ່​ກາ​ນລຸກ​ຮື້ຂຶ້ນ ຢຶດ​ເອົາ​ອຳນາດ​ການ​ປົກຄອງ​ຢູ່​ວຽງ​ຈັນ ໃນ​ວັ​ນທີ 23 ສິງຫາ 1945 ​ໄດ້​ນຳ​ໄປ​ສູ່​ ການ​ປະກາດ​ເອກະລາດ 12 ຕຸລາ ​ໃນປີ​ດຽວ​ກັນ, ສ້າງ​ຕັ້ງ​ລັດຖະບານ​ລາວ​ອິດສະຫຼະຊົ່ວຄາວ.
ຄຳວ່າລາວ ກຳເນີດເກີດຂຶ້ນມາພ້ອມໆກັບການກຳເກີດມີສັງຄົມລາວ ຫຼື ກຳເນີດເກີດຂຶ້ນພ້ອມໆກັບການກຳເນີດຄົນລາວ.
ຄຳວ່າລາວ ອາດມາຈາກການເອີ້ນຊົນເຜົ່າລາວ ເຊິ່ງເປັນຊົນເຜົ່າດັ່ງເດີມ ດຳລົງຊີວິດຢູ່ກ່ອນມີປະເທດລາວ
ຄົນລາວ ກຳເນີດຈາກຊົນເຜົ່າໝຶ່ງຢູ່ແຂວງຢູນນ່ານ ເຊິ່ງມີນາມເດີມວ່າ ເກົ້າຫຼວງ (ມາຈາກຄຳວ່າ ເກົ້າຫຼົງ ເປັນມັງກອນ ຫຼື ນາກ ເກົ້າອົງ ຫຼື ຊາຍທັງເກົ້າ).
ຕໍ່ມາໄດ້ຍ້າຍມາເລື້ອຍລົງມາທາງພາກໃຕ້ເລື້ອຍໆ ແລະ ຖືກເອີ້ນສັ່ນໆວ່າ ຫຼວງ ແລະ ສຸດທ້າຍກໍກາຍມາເປັນ ລາວ
ແຕ່ກ່ອນ ຄົນທ້ອງຖິ່ນຈະຢູ່ຕາມລຳນ້ຳ, ສ່ວນຄົນລາວຍ້າຍແຕ່ພາກເໜືອມາຢູ່ ຈະອາໄສຢູ່ຕາມບ່ອນສູງກ່ວາ, ຄົນທ້ອງຖິ່ນເອີ້ນຄົນລາວທີ່ມາຢູ່ນີ້ ແມ່ນຄົນດາວ, ເພາະເວລາເບິ່ງຈາກລຸ່ມຂຶ້ນເທິງ ຈະຕິດພັນກັບດວງດາວຢູ່ທ້ອງຟ້າ
ຄົນຈີນບາງພວກບາງຫມູ່ໃນເຂດຢູນນານຂອງຈີນມັກອອກສຽງຕົວ "ດ"​ເປັນຕົວ"ລ"​ແລະອອກສຽງຕົວ "ລ"​ເປັນຕົວ "ດ"​ດ້ວຍເຫດນີ້ຈຶ່ງເອີ້ນພວກທີ່ຢູ່ທີ່ສູງອັນມີທ້ອງຟ້າດາວວະດິງສາພ້ຽນຈາກດາວກາຍເປັນລາວອັນພາໃຫ້ມີຄຳວ່າລາວ
ໃນພາສາອັງກິດ ຄຳວ່າລາວ ທີ່ໝາຍເຖິງປະເທດລາວ ສະກົດວ່າ "" ແລະ ລາວທີ່ໝາຍເຖິງຄົນລາວ ໃຊ້ "" ແລະ ບາງເທື່ອຈະມີການໃຊ້ຄຳວ່າ "" ເນື່ອງຈາກບໍ່ໃຫ້ສັບສົນກັບຄຳວ່າ " "
ສະ​ນັ້ນຈິ່ງ​ເກີດ​ການ​ໂຄ່ນ​ລົ້ມ​ກັນ ຫຼື ກໍ່​ການ​ກະບົດ ຫຼື ​ແຍກ​ຕົວ​ເປັນ​ອິດສະຫຼະ ອັນ​ເປັ​ນເຫດ​ໃຫ້​ອາ​ນາຈັກລ້ານຊ້າງ​ ຖືກ​ແບ່ງ​ອອກ​ເປັນ​ສາມອານາຈັກ​ ຄື : ອານາຈັກ​ລ້ານ​ຊ້າງ​ວຽງ​ຈັນ, ອານາຈັກຫຼວງ​ພະ​ບາງ ​ແລະ ອານາຈັກ​ຈຳປາ​ສັກ.
ຈາກ​ຮູບ​ກາ​ນຕໍ່​ສູ້​ເຫຼົ່າ​ນີ້ກໍ່​​ເກີດມີ​ ການ​ຕໍ່​ສູ້​ເປັນ​ກຸ່ມ ​ກ້ອນ​ຈົ​ນເກີດ​ມີ​ຂະ​ບວນການ​ໃຫຍ່​ເຊັ່ນ: ກາ​ນຕໍ່​ສູ້​ຂອງ​ປະຊາຊົນ​ຊາວ​ສະຫວັນນ​ະ​ເຂດ ພາຍ​ໃຕ້​ກາ​ນຳພາ​ຂອງ​ ພໍ່​ກະ​ດວດ, ຂະ​ບວນການ​ຕໍ່​ສູ້​ຂອງ​ເຜົ່າ​ມົ້ງ ຢູ່​ແຂວງ​ຫົວພັນ ​ແລະ ​ແຂວງ​ຊຽງ​ຂວາງ ​ນຳໂດຍ ​ເຈົ້າຟ້າ​ປັດ​ໄຈ​, ຂະ​ບວນການ​ຕໍ່​ສູ້​ຂອງ​ເຜົ່າ​ລື້ ນຳໂດຍ​ ເຈົ້າຟ້າ​ເມືອງ​ສິງ ແລະ ຂະ​ບວນການ​ຕໍ່​ສູ້​ຂອງ​ຊົນ​ເຜົ່າ​ລາວ​ເທິງ ຢູ່​ພາກ​ໃຕ້ ນຳໂດຍ​ ອົງ​ແກ້ວ-ອົງ​ກົມມະ​ດຳ​.
ລັດຖະບານລາວ ຈະສືບຕໍ່ນະໂຍບາຍ ສົ່ງເສີມ ການ​ມີ​ສ່ວນ​ຮ່ວມ​ຂອງ​ທຸກ​ພາກສ່ວນ ເຂົ້າ​ໃນ​ການ​ພັດທະນາ​ເສດຖະກິດ​ສັງຄົມ ທັງ​ພາກ​ລັດ ​ແລະ ​ເອກະ​ຊົນ, ພາຍ​ໃນ ແລະ ຕ່າງປະ​ເທດ; ພ້ອມ​ກັນນັ້ນ ກໍ​ຈະປັບປຸງ ສະພາບແວດ ລ້ອມການລົງທຶນ ໃຫ້ດີຂຶ້ນຕື່ມອີກ ທັງໃນດ້ານພື້ນຖານໂຄງລ່າງ ແລະ ດ້ານການບໍລິການ, ດ້ານນິຕິກຳ ແລະ ດ້ານລະບຽບການພິຈາລະນາ​ອະນຸມັດ.
ກ່ອນ​ອື່ນ​ຈະ​ໄດ້​ອອກດຳລັດວ່າດ້ວຍການຈັດຕັ້ງ ປະຕິບັດກົດໝາຍລົງທຶນ ສະບັບປັບປຸງໃໝ່ ໃຫ້ລະອຽດຈະແຈ້ງ, ຮັດກຸມ ແລະ ໂປ່ງໄສ.
ໄດ້​ຜູກ​ມິດ​ໄມຕີກັບປະ​ເທດ​ໃກ້​ຄຽງ, ຕິດ​ຕໍ່​ທຳມາຄ້າຂາຍ​ກັບ​ຕ່າງປະ​ເທດ, ວຽງ​ຈັ​ນເວລາ​ນັ້ນ​ໄດ້​ກາຍ​ເປັນ​ສູ​ນກາງ​ກາ​ນຄ້າ ຄັ່ງ ​ແລະ ຍານ ຈົນ​ມີ​ພໍ່ຄ້າ​ ຊາວ​ໂຮ​ນລັງ ຊື່ ວັ​ນວຸດ​ສະ​ຕົບ ​​ເຊິ່ງ​ເປັນ​ຊາວ​ຕາ​ເວັນ​ຕົກ​ຄະນະ​ທຳ​ອິດ​ທີ່​ເຂົ້າ​ມາ​ວຽງ​ຈັນ​ໃນ​ປີ 1641 ​ເພື່ອ​ຊື້ ຄັ່ງ ​ແລະ ຍານ.
​ໃນ​ປີ 1642-1647 ມີ​ຄະນະ​ ຂອງ ຄຸ​ນພໍ່ ​ເລີ​​ເລຍ ​ແລະ ມາລີນີ​ ​ເຊິ່ງ​ເປັນ​ຊາວ​ອີ​ຕາ​ລີ ​ໄດ້​ເຂົ້າ​ມາ​ເຖິງ​ວຽງ​ຈັນ, ພວກ​ເພິ່​ນໄດ້​ຍ້ອງຍໍ​ວ່າ​ເມືອງ​ວຽງ​ຈັນ​ສວຍສົດງົດ​ງາມ, ຫໍ​ຜາສາດ​ລາຊະ​ວັງ ສະງ່າ​ ກວ້າງຂວາງ, ປະຊາຊົ​ນລາວ​ເປັ​ນຄົ​ນດີ​ ບໍ່​ເອົາ​ປຽບ​ເອົາ​ລັດ​ກັນ, ຮັກ​ແພງ​ຄົນ​ຕ່າງປະ​ເທດ, ເປັນ​ຄົນ​ຊື່ສັດ ​​ເກັບ​ຂອງ​ ຕົກ​ເຮ່ຍ ​​ໄດ້ກໍ່​ຄືນເຈົ້າ​ຂອງ ​ໂດຍບໍ່​ຮຽກຮ້ອງ​ຄ່າ​ຮັກສາ​ແຕ່​ຢ່າງ​ໃດ.
ພວກ​ເພີ່ນ​ຍັງ​ເວົ້າ​ວ່າ ບໍ່​ເຫັນ​ຄົນ​ລາວ​ຜິດ​ຖຽງກັນ ຄົນ​ລາວ​ມີ​ກົດໝາຍ​ພື້ນ​ເມືອງ​ດີ ແລະ ປະຕິບັດ​ເຄັ່ງ​ຄັດ ຜູ້​ໃດ​ທີ່ກະທຳ​ຜິດຜູ້​ໃດ​ໝິ່ນປະໝາດ​ຄົນ​ອື່​ນກໍ່​ລ້ວນ​ແຕ່​ຖືກ​ປັບ​ໃໝ.
ສປປ ລາວ ຢູ່ໃນພູມອາກາດຂອງເຂດຮ້ອນ, ມີລົມມໍລະສຸມ ແຕ່ບໍ່ມີພາຍຸ, ສຳລັບເຂດພູດອຍພາກເໜືອ ແລະ ເຂດສາຍພູຫຼວງອາກາດ ມີລັກສະນະເຄິ່ງຮ້ອນເຄິ່ງໜາວ ອຸນຫະພູມສະສົມ ສະເລ່ຍປະຈຳປີສູງເຖິງ 15-30 ອົງສາເຊ, ການຜິດດ່ຽງອຸນຫະພູມລະຫວ່າງກາງເວັນ ແລະ ກາງຄືນມີປະມານ 10 ອົງສາເຊ.
ສ່ວນໃນລະດູແລ້ງ ປະລິມານນ້ຳຝົນມີພຽງ 10-25% ແລະ ປະລິມານສະເລ່ຍຕໍ່ປີ ຂອງແຕ່ລະເຂດກໍ່ຜິດໂຕນກັນຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ ເຊັ່ນວ່າ: ສາຍພູຫຼວງ ຍ່ານເຂດໃຕ້ໄດ້ຮັບນ້ຳຝົນ ສະເລ່ຍປີລະ 300 ຊັງຕີແມັດ ຂະນະທີ່ເຂດແຂວງ ຊຽງຂວາງ, ຫຼວງພະບາງ, ໄຊຍະບູລີ ໄດ້ຮັບພຽງແຕ່ 100-150 ຊັງຕີແມັດ, ສ່ວນວຽງຈັນ ແລະ ສະຫວັນນະເຂດ ໄດ້ຮັບລະຫວ່າງ 150-200 ຊັງຕີແມັດ ເຊັ່ນດຽວກັບ ຜົ້ງສາລີ, ຫຼວງນ້ຳທາ ແລະ ບໍ່ແກ້ວ.
ສປປ ລາວ ຢູ່ໃນພູມອາກາດຂອງເຂດຮ້ອນ, ມີລົມມໍລະສຸມ ແຕ່ບໍ່ມີພາຍຸ, ສຳລັບເຂດພູດອຍພາກເໜືອ ແລະ ເຂດສາຍພູຫຼວງອາກາດ ມີລັກສະນະເຄິ່ງຮ້ອນເຄິ່ງໜາວ ອຸນຫະພູມສະສົມ ສະເລ່ຍປະຈຳປີສູງເຖິງ 15 - 30 ອົງສາເຊ, ການຜິດດ່ຽງອຸນຫະພູມລະຫວ່າງກາງເວັນ ແລະ ກາງຄືນມີປະມານ 10 ອົງສາເຊ.
ພ້ອມດ້ວຍແຂກຖືກເຊີນພາກສ່ວນທີ່ກ່ຽວຂ້ອງຕະຫຼອດຮອດນັກລົງທຶນທັງພາຍໃນ ແລະ ຕ່າງປະເທດເຂົ້າຮ່ວມຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ.
ຄາດວ່າ ຈະມີອີກ 10 ກວ່າບໍລິສັດເຂົ້າມາຈົດທະບຽນຕະຫຼາດຫຼັກຊັບແຫ່ງທຳອິດດ້ວຍ ແລະ ຄວາມເປັນທຳ.
ສ 1975 ກອງປະຊຸມຜູ້ແທນທົ່ວປະເທດໄດ້ໄຂຂື້ນທີ່ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ເຊິ່ງມີຜູ້ແທນເຂົ້າຮ່ວມ 264 ທ່ານ ເພື່ອຄົ້ນຄວ້າຕີລາຄາສະຖານະການຮ່ວມກັນ ແລະ ພິຈາລະນາອະນາຄົດຂອງປະເທດຊາດ.
ຜ່ານການຄົ້ນຄວ້າພິຈາລະນາ, ຮັບຮອງເອົາການປະກາດຍຸບຕົວຂອງລັດຖະບານປະສົມຊົ່ວຄາວແຫ່ງຊາດ.
ແຄນເຮັດດ້ວຍໄມ້ອໍ້ ເຊິ່ງໄດ້ປະກອບດ້ວຍວັດຖຸ 4 ຢ່າງ ແມ່ນໄມ້ລູກແຄນ, ໄມ້ອໍ້ , ເຕົ້າແຄນ , ລີ້ນແຄນເຮັດດ້ວຍທອງ ຫຼື ເງີນສະເພາະຂີ້ສູດ ໃຊ້ໄວ້ຕິດຮູແຄນ.
ອາຫານຂອງຄົນລາວຈະກິນເຂົ້າໜຽວເປັນຫຼັກ ອາຫານທີ່ເປັນເອກະລັກແມ່ນ: ແຈ່ວ, ຕຳໝາກຮຸ່ງ, ປິ້ງໄກ່, ສົ້ມປາ ເປ້ນຕົ້ນ.
ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ຫຼື ສປປ ລາວ ຕັ້ງຢູ່ທິດຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ຂອງທະວີບອາຊີ, ຢູ່ໃຈກາງຂອງແຫຼມອິນດູຈີນ, ຕັ້ງຢູ່ບົວໂມງທີ່ 7, ເສັ້ນຂະໜານທີ່ 14 — 23 ອົງສາເໜືອ ແລະ ເສັ້ນແວງທີ່ 100 - 108 ອົງສາ.
ສາທາລະນະລັດ ປະຊາທິປະໄຕ ປະຊາຊົນລາວ ເປັນປະເທດດຽວໃນອາຊີຕາເວັນອອກສຽງໃຕ້ທີ່ບໍ່ມີຊາຍແດນອອກສູ່ທະເລ ເຊິ່ງພາກເໜືອມີຊາຍແດນຕິດກັບ ສາທາລະນະລັດປະຊາຊົນຈີນ , ທິດໃຕ້ຕິດກັບລາຊະອານາຈັກກຳປູເຈຍ , ທິດຕາເວັນອອກຕິດກັບ ສາທາລະນະລັດສັງຄົມນິຍົມຫວຽດນາມ , ທິດຕາເວັນຕົກຕິດກັບລາຊະອານາຈັກໄທ ແລະ ທິດຕາເວັນຕົກສຽງເໜືອຕິດກັບ ສາທາລະນະລັດແຫ່ງສະຫະພາບມຽນມາ
ດ້ວຍພູມີປະເທດ ແລະ ພູມອາກາດທີ່ເປັນເຂດຮ້ອນຊຸ່ມ ມັນໄດ້ສ້າງເງື່ອນໄຂໃຫ້ ສປປ ລາວ ອຸດົມສົມບູນໄປດ້ວຍຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດນາໆຊະນິດ, ໃນພື້ນດິນກໍ່ມີແຮ່ທາດຕ່າງໆ ເຊັ່ນ: ກົ່ວ, ເຫຼັກ, ຖ່ານຫີນ, ຊືນ, ທອງ, ຄຳ, ເງິນ,ມາດ, ອັງຕີມອນ, ແກ້ວປະເສີດ ແລະ ອື່ນໆ, ຢູ່ເທິງໜ້າດິນກໍມີປ່າໄມ້ກວມເນື້ອທີ່ 47 % ຂອງເນື້ອທີ່ທັງໝົດ, ໃນນັ້ນມີທັງໄມ້ຄ່າສູງທາງດ້ານເສດຖະກິດ ເຊັ່ນ ໄມ້ຄະຍູງ, ໄມ້ດູ່, ໄມ້ເກດສະໜາ, ໄມ້ໂລ່ງເລ່ງ
ຢູ່ໃນປ່າກໍມີເຄື່ອງປ່າຂອງດົງປະເພດຕ່າງໆ ທີ່ໂລກຕ້ອງການຫຼາຍເຊັ່ນ: ຄັ່ງ, ຍານ, ໝາກແໜ່ງ, ຢາງແປກ, ຫວາຍ, ຕົ້ນໄມ້ເປັນຢາ ແລະ ອື່ນໆ ນອກນັ້ນ ຍັງມີສັດປ່າທີ່ຫາຍາກ ແລະ ໃກ້ຈະສູນພັນເຊັ່ນ: ຊ້າງ, ເສືອ, ໝີ, ເມີຍ, ກະທິງ, ກວາງ, ເຍືອງ, ເສົາຫຼາ ໆລໆ.
ຄົນລາວສ່ວນຫຼາຍນັບຖື ສາສະໜາພຸດ ນິກາຍຫິນະຍານ ເຊິ່ງເປັນສາສະໜາປະຈຳຊາດ ຖັດຈາກ ສາສະໜາພຸດ ແມ່ນ ສາສະໜາ ບັນພະບູລຸດຂອງຊົນເຜົ່າມົ້ງ ຊຶ່ງກວມເອົາ ປະມານ 15% ໃນຂອບເຂດທົ່ວປະເທດ.
ນອກຈາກນີ້ແລ້ວ ຍັງມີຊົນເຜົ່າກຸ່ມນ້ອຍອື່ນໆ ລວມທັງເຜົ່າລາວຈຳນວນໜຶ່ງ ນັບຖືສາສະໜາຄິດ ແລະ ອິສະລາມ ແຕ່ວ່າ ກວມເອົາອັດຕາສ່ວນໜ້ອຍຫຼາຍ.
ສຳລັບ ສາສະໜາຄິດແລ້ວ, ສ່ວນຫຼາຍ ຈະມີຜູ້ນັບຖືເປັນກຸ່ມຄົນຫວຽດນາມ ທີ່ອົບພະຍົບເຂົ້າຢູ່ລາວ ແຕ່ສະໄໝສົງຄາມ, ສ່ວນສາສະໜາອິສະລາມ ພົບວ່າມີການນັບຖືໃນໝູ່ຊົນເຜົ່າສ່ວນໜ້ອຍ ທີ່ອາໄສຕາມຊາຍແດນດ້ານຕິດກັບປະເທດມຽນມາ ແລະ ຊຸມຊົນມຸສະລິມທີ່ມີເສື້ອສາຍ ອາຊີໃຕ້ ແລະ ຈາມໃນນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ
ເຈົ້າ​ສຸລິຍະວົງສາ​ທຳ​ມິ​ກກະລາດ ​ໄດ້​ສັ່ງ​ໃຫ້​ເສນາອາມາດ​ຜູ້​ໃຫຍ່​ພ້ອມ​ນັກປາດ​ອາຈານ​ແກ້​ໄຂ​ປ່ຽນ​ແປງ ​ແລະ ສ້າງ​ກົດໝາຍ​​ເພື່ອເປັ​ນຫຼັກ​ ໃ​ນການ​ປົກ​ຄອງ​ບ້ານ​ເມືອງ ​​ໃຫ້​ມີ​ລະບຽບ​ແບບ​ແຜນ, ບ່າວ​ໄພ່​ລາສະ​ດອນໄດ້​ຮັບ​ຄວາມ​ເປັນ​ທຳ ຜູ້​ລ່ວງ​ລະ​ເມີດ​ກໍ່​ຖືກ​ລົງ​ໂທດ​ໂດຍ​ບໍ່​ເລືອກ​ໜ້າ​ນັບ​ທັງ​ພະລາຊະໂອລົດ​ຂອງ​ພະອົງເອງ ກໍ່​ຖືກ​ສັ່ງ​ປະຫານ​ຊີວິດ​ ຖານ​ໂທດ​ຂົ່ມຂືນ​ ເມຍ​ທະຫາ​ນອົງຄະລັກ​ ຂອງ​ພະອົງ.
ໄດ້​ເອົາ​ໃຈ​ໃສ່​ສ້າງ​ວັດວາອາ​ຮາມ, ສົ່ງ​ເສີມ​ການສຶກສາຂະຫຍາຍ​ໂຮງຮຽນ ສ້າງ​ນັກປາດ​ບັນດິດ, ປະດິດ​ຄິດ​ແຕ່ງ​ວັນນະຄະດີ, ນິທາ​ນພື້ນ​ເມືອງ, ສ້າງ​ຮີດ 12 ຄອງ 14, ​ແປ​ເທບ​ນິຍາຍ​ຈາກ​ພາສາອິນ​ເດຍ ມາ​ເປັ​ນພາສາ​ລາວ.
ດ້າ​ນຮີດຄອງ​, ປະເພນີ, ວັດທະນະທຳ, ​ເປັ​ນໄລຍະ​ຮຸ່ງ​ເຮືອງ​ເຫຼືອງ​ເຫຼື້ອມດ້າ​ນວັດທະນະທຳ​ທີ່​ໂດດ​ເດັ່​ນທີ່​ສຸດ.
ໃນປະຫວັດສາດສະໄໝໃໝ່ຂອງລາວ,ມີລາຊະວົົງຟູູູທີ່ປົກຄອງບັນດາແຂວງພາກເໜືອສຸຸດແຂວງຜົ້ງສາລີແຂວງຫຼວງນໍ້າທາແຂວງອຸດົມໄຊຢຸນນານພາກໃຕ້ສຸດ ແລະເຂດອ້ອມແອ້ມປະມານສອງຮ້ອຍກ່ວາປີ.
ພະຍາຟູໄດ້ພາລູກນ້ອງທະຫານໄປຕັ້ງຖິ່ນຖານຢູ່ ແຂວງຜົ້ງສາລີີີຈັດຕັັ້ັັ້ງຂຶ້ນການບໍລິຫານແລະຕັັ້ງ ຊື່ຂື້ນລາຊະວົົງຟູເປັນເຈົ້າຟູ.
ສຳລັບ​ຕົວ​ເມືອງ​ວຽງ​ຈັນກໍ່​ຖືກຂຸນເສິກ​ສະຫຍາມ ​ສັ່ງ​ໃຫ້​ກອງ​ທະຫານ ​ຕັດ​ກົກ​ໄມ້​ທັງ​ໝົດ ແລະ ຈູດ​ເຜົາ​ທຳລາຍ, ປຸ້ນ​ເອົາ​ຊັບ​ສົມບັດ​ຂອງ​ປະຊາຊົ​ນແບບໂຈນ 500 ​ໂດຍ​ເຈຕະນາ​​ເຮັດໃຫ້​ວຽງ​ຈັນ ​ເປັນເມືອງ​ຮ້າງ​ບໍ່​ສາມາດ​ຢູ່​ໄດ້ ບໍ່​ໃຫ້​ຟື້ນຟູ​ເປັນຕົວ​ເມືອງ​ໄດ້​ອີກ.
ອານາຈັກ​ລ້າ​ນຊ້າງ​ວຽງ​ຈັນ ​ໄດ້​ຖືກຫຼຸດ​ຖານະ​ຈາກ​ເປັ​ນ ອານາຈັກໜຶ່ງ​ລົງ​ມາ​ເປັນ​ແຄວ້​ນໜຶ່ງ​ຂອງ​ສະຫຍາມ​​ໂດຍມີ​ສຳນັກງານ ​ຕັ້ງ​ຢູ່​ໜອງ​ຄາຍ ຕໍ່​ມາ​ກໍ່​ໄປ​ຕັ້ງ​ຢູ່ ​ອຸດອນທານີ, ວຽງ​ຈັນທີ່​ເຄີຍສວຍສົດງົດງາມ​ກໍກັບກາຍ​ເປັນເມືອງ​ຮ້າງ 60 ກວ່າ​ປີ.
ແຄນ ແມ່ນເຄື່ອງດົນຕີ ອຳມະຕະຂອງຊາວລາວ ເຊິ່ງເປັນສິ່ງຕິດພັນຢ່າງສະໜິດແໜ້ນກັບຊີວິດຂອງຄົນລາວ.
ແຄນສາມາດກ່ອມອາລົມຄົນໃຫ້ມ່ວນ ແລະ ໃຫ້ຄວາມມ່ວນຊື່ນສຸກສັນໃນຍາມມີໄຊຊະນະ ແລະ ປະສົບຜົນສຳເລັດອັນ ແຄນຍັງກ່ອມຈິດໃຈໃຫ້ຄົນຄິດຮອດບ້ານເກົ່າເມືອງຫຼັງ ແລະ ເຮັກໃຫ້ຄິດຮອດບ້ານທີ່ເຄີຍພັກອາໄສ, ເຮັດໃຫ້ຄຶດຮອດອະດີດຜູ້ເຖົ້າຜູ້ແກ່ເມື່ອໄດ້ຟັງສຽງແຄນລາວຕ່າງໆ ເຊັ່ນ: ລຳສັ້ນ, ລຳລ່ອງ ແລະ ອື່ນໆ.
ແຄນເປັນເຄື່ອງດົນຕີປະເພດໃຊ້ປາກເປົ່າດ້ວຍວິທີສູບລົມເຂົ້າ-ອອກຕາມຈັງຫວະ ແລະ ທຳນອງ ຫຼື ລາຍທີ່ໄດ້ກຳນົດໄວ້ຢ່າງຄັກແນ່.
ເມື່ອ​ບ້າ​ນເມືອງ​ສູນເສຍ​ເອກກະລາດ ​ປະຊາຊົນ​ຕົກ​ເປັນ​ຂ້ອຍ​ຂ້າ​ມ້າ​ໃຊ້​ຂອງ​ຕ່າງ​ຊາດ ​ເຮັດ​ໃຫ້​ເຈົ້າ​ອະນຸວົງ ​ເກີດ​ຄວາມ​ຮູ້ສຶກ​ຢາກ​ກູ້​ຊາດຍາດແຜ່ນດິນກັບຄືນມາ ກູ້​ເອົາ​ອິດສະຫຼະພາບ​ຂອງ​ຊາວ​​ລ້າ​ນຊ້າງ​ວຽງຈັນກັບຄືນ​ມາ.
​ເພື່ອ​ກະກຽ​ມໃຫ້​ແກ່​ການ​ລຸກຂຶ້ນກູ້​ຊາດ​ຍາດແຜ່ນດິນ​ຄື​ນມາ, ພາຍຫຼັງ​ໄດ້​ຖືກ​ແຕ່ງ​ຕັ້ງ ຈາກ​ສະຫຍາມ​ໃຫ້​ເປັ​ນກະສັດ​ລ້າ​ນຊ້າງ​ວຽງ​ຈັນ, ​ເຈົ້າ​ອານຸວົງ​ ກໍ່ໄດ້​ດຳ​ເນີນ​ພາລະກິດ​ອັນສຳຄັນ​ຫຼາຍ​ປະການ​ ເຊັ່ນ:
ກຸ່ມຄົນທີ່ຢູ່ໃນໄວອອກແຮງງານ ຫຼື ໄວກຳລັງແຮງງານ ແມ່ນກຸ່ມຄົນຜູ້ມີອາຍຸແຕ່ 15 ຫາ 60 ປີ ເຊ່ິງກວມເອົາອັດຕາເຖິງ 56.5% ຂອງພົນລະເມືອງລາວທັງໝົດ.
ໂດຍກົງ ກວມເອົາອັດຕາສ່ວນຫຼາຍກວ່າໝູ່ ເຊ່ິງໃນນັ້ນ ຊາວກະສິກອນມີ 85% ແລະ ກຳມະກອນ-ວິສາວະກອນ ມີ 9%.
ສ່ວນທີ່ເຫຼືອນັ້ນແມ່ນຜູ້ຜະລິດໂດຍທາງອ້ອມ ແລະ ພາກສ່ວນທີ່ບໍ່ມີອາຊີບແນ່ນອນ.
ກຸ່ມອາຍຸຕ່ຳຫາປານກາງກວມອັດຕາສ່ວນສູງຄືແນວນີ້ ບົ່ງບອກໃຫ້ຮູ້ວ່າປະຊາກອນລາວແມ່ນ ປະຊາກອນໜຸ່ມ ແລະ ສ່ວນວ່າກຸ່ມຄົນສູງອາຍຸ ມີພຽງແຕ່ 6% ນັ້ນ ສະແດງວ່າຄົນລາວມີອາຍຸຍືນສະເລ່ຍ
ພາສາລາວສືບຖອດມາຈາກ ພາສາໄຕ ຢູ່ພາກໃຕ້ຂອງປະເທດຈີນເຊິ່ງເປັນຈຸດດັ່ງເດີມຂອງຫຼາຍພາສາຕ່າງໆ ທີ່ຍັງໃຊ້ແລະເວົ້າຢູ່ໂດຍຫຼາຍຊົນເຜົ່າ.
ເນື່ອງຈາກຖືກຄວາມກົດດັນຈາກການຂະຫຍາຍຕົວ ຂອງອານາຈັກຈີນ, ການບຸກລຸກຂອງຊາວມົງໂກນ ແລະ ການປູກຝັງທຳມາຫາກີນ, ຄົນໄຕໃດ້ຍົກຍ້າຍລົງມາພາກໃຕ້ ຕາມຮີມຝັ່ງແມ່ນ້ຳຂອງ​.
ດ້ານການ​ຕ່າງປະ​ເທດ: ​ເຈົ້າ​ອານຸວົງ​ ພະຍາຍາມ​ໃກ້ຊິດ ​ກັບ​ກະສັດສະຫຍາມ ​ແລະ ​ໄດ້​ຊ່ວຍ​ສະຫຍາມ​ຍົກ​ທັບ​ໄປ​ຕີ​ພະມ້າ​ ຈົນ​ໄດ້​ຮັບ​​ໄຊຊະນະ ໃ​ນຂະນະ​ທີ່​ກອງທັບ​ສະຫຍາມ​ ໄດ້​ກັບ​ມາ​ດ້ວຍ​ມື​ເປົ່າ ​ແລະ​ ເສຍ​ໄຊ​ແກ່​ພະມ້າ ​ເຊິ່ງ​ໄດ້​ສ້າງ​ຄວາມ​ໄວ້​ເນື້ອ​ເຊື່ອ​ໃຈ​ກັບ​ສະຫຍາມ.
ເຈົ້າ​ອານຸວົງ ​ມີ​ນະ​ໂຍບາຍພາຍ​ໃນ ​ແລະ ພາຍນ​ອກ​ຢ່າງ​ຈະ​ແຈ້ງ; ​ໃນນັ້ນ ​ມີ​ກາ​ນພົວພັນກັບ​ອານາ​ມ .
ແຂວງທີ່ມີປະຊາກອນຫຼາຍກວ່າໝູ່ແມ່ນ ແຂວງສະຫວັນນະເຂດ , ແຂວງທີ່ມີປະຊາກອນໜ້ອຍກວ່າໝູ່ແມ່ນ ແຂວງເຊກອງ (92.624 ຄົນ, ແຂວງທີ່ມີອັດຕາຄວາມໜາແໜ້ນ ສະເລ່ຍຫຼາຍກ່ວາໝູ່ແມ່ນ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ , ແຂວງທີ່ມີອັດຕາຄວາມໜາແໜ້ນໜ້ອຍກວ່າໝູ່ແມ່ນ ແຂວງຜົ້ງສາລີ , ແຂວງທີ່ມີເນື້ອທີ່ຫຼາຍກວ່າໝູ່ແມ່ນແຂວງວຽງຈັນ ແລະ ແຂວງທີ່ມີເນື້ອທີ່ໜ້ອຍກວ່າໝູ່ແມ່ນ ນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ .
ສ 1631 ​ເຈົ້າ​ສຸລິຍະ​ວົງສາ ​ໄດ້​ຂຶ້ນຄອງ​ລາດ, ​ໃ​ນໄລຍະ 57 ປີ ຂອງກາ​ນປົກຄອງ​ອານາຈັກ​ລ້າ​ນຊ້າງ ​ແມ່​ນມີ​ຄວາມ​ສະຫງົບ​ຮົ່ມ​ເຢັນ, ຄວາມ​ຂັດ​ແຍ່ງ​ພາຍ​ໃ​ນຖືກ​ຊຳລະ​ສະ​ສາງ, ອິດ​ທິກຳລັງ​ພາຍ​ນອກ​ມີ​ຄວາມເກງ​ຂາມ ບໍ່​ກ້າ​ເຂົ້າ​ມາ​ລ່ວງ​ລ້ຳ ​ແລະ ​ແຊກ​ແຊງ, ປະຊາຊົ​ນໄດ້​ຮັບ​ການ​ແບ່ງ​ດິນເພື່ອ​ທຳ​ມາ​ຫາ​ກິ​ນຢ່າງ​ເປັນ​ທຳ ​ແລະ ຫ້າວຫັນ​ໃນ​ກາ​ນຜະລິດ, ​ເຂົ້າປາອາຫານ, ​ອຸດົມສົມບູນ.
ພາຍຫຼັງ​ມີ​ພັກ​ກອມ​ມູນິ​ດອິນດູຈີນນຳພາ ​ເຮັດ​​ໃຫ້ການ​ຕໍ່​ສູ້​ທີ່​ໄຮ້​ທິດ​ທາງ​ໃນ​ເມື່ອ​ກ່ອນນັ້ນ ​ໄດ້​ຫັ​ນມາ​ສູ່​ການ​ຕໍ່​ສູ້​ທີ່​ມີ​ທິດ​ທາງ, ມີ​ຈຸດໝາຍ​ປາຍທາງ, ມີ​ການຈຳ​ແ​ນກມິດ-ສັດຕູ​ຢ່າງ​ຈະ​ແຈ້ງ ອັນ​ໄດ້​ເຮັດ​ໃຫ້ການ​ຕໍ່​ສູ້​ຂອງ​ປະຊາຊົນ​ລາວ​ບັນດາ​ເຜົ່າ​ເຕີບ​ໃຫຍ່​ຂຶ້ນ​ເປັ​ນລຳດັບ ​ແລະ ຍາດ​ເອົາ​ໄຊຊະນະ​ມາ​ໄດ້​ຢ່າງ​ຕໍ່​ເນື່ອງ.
​ໄດ້​ອອກ​ກົດໝາຍ​ວ່າ​ດ້ວຍ​ທີ່​ດິນ ເຊິ່ງ​ໄດ້​ກຳນົດ​ແຈ້ງວ່າ: ດິ​ນທີ່​ມອບ​ໃຫ້​ເຖິງ 3 ປີ ແລ້ວ ຫາກ​ບໍ່​ມີ​ກາ​ນນຳ​ໃຊ້​ແມ່​ນໃຫ້ຜູ້​ອື່ນ​ສາມາດ​ ມາ​ເອົາ​ໄປ​ນຳ​ໃຊ້​ໄດ້​ ໂດຍ​ເຈົ້າ​ຂອງ​ເກົ່າ​ບໍ່​ມີ​ສິດ​ທວງ​ຖາມ​ເອົາ​ຄືນ​ອີກ.
ດ້ວຍ​ເຫດ​ນັ້ນ​ຈິ່ງ​ເຮັດ​ໃຫ້​ປະຊາຊົ​ນມີ​ຄວາມເຊື່ອ​ໝັ້ນ ​ແລະ ດຸ​ໝັ່​ນໃນ​ການ​ຜະລິດ, ປູກ​ຄັ່ງ, ປູກ ​ຍານ​ເປັ​ນສິນຄ້າ.
ດ້າ​ນການ​ສ້າງສາ: ​ເຈົ້າ​ອານຸວົງ​ ໄດ້​ນຳພາ​ປະຊາຊົນສ້າງ​ລາຊະ​ວັງ, ສ້າງແລະປະຕິສັງຂອນ​ວັດວາອາ​ຮາມ​ຂຶ້ນຫຼາຍ​ແຫ່ງ​ຄື: ວັດ​ສີສະ​​ເກດ, ປັບປຸງ​ເມືອງ​ໜອງ​ຄາຍ, ສ້າງຫໍພະແກ້ວ​ຂຶ້ນຢູ່​ວັດ​ຊ້າງ​ເຜືອກ ສີ​ຊຽງ​ໃໝ່, ລົງ​ໄປ​ສະຫຼອງ​ຂົວ ​ແລະ ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ງາ​ນນະມັດສະການ​ທາດ​ພະນົມ, ສ້າງ​ຂົວ​ຂ້າມແມ່ນ້ຳຂອງ​​ມາ​ສູ່​ວັດ​ອຸບ​ມຸງ.
ການພັດທະນາເສດຖະກິດ-ສັງຄົມ 5 ປີ : ຕົວເລກເສດຖະກິດແຫ່ງຊາດ ໂດຍສະເພາະ ແມ່ນລວມຍອດຜະລິດຕະພັນພາຍໃນ ບັນລຸ 219.853 ຕື້ກີບ, ລະດັບການເຕີບໂຕສະເລ່ຍ 6,9% ຕໍ່ປີ, ຂະນະທີ່ຕົວເລກການລົງທຶນທັງຫມົດ ບັນລຸເກືອບ 62 ພັນຕື້ກີບ.
ເມື່ອປະມານຫນຶ່ງພັນກວ່າປີກໍ່ມີຄົນຈີນຫໍ້ມາຮອດພາກເໜືອຂອງປະເທດລາວແລະເຂດອ້ອມແອ້ມແຕ່ບໍ່ມີຜູ້ໃດປົກຄອງມາກ່ອນມີແຕ່ຕະກູນຟູ ໄດ້ສ້າງຕັ້ງການບໍລິຫານແລະຄຸ້ມຄອງຢູ່ພາກເໜືອຂອງປະເທດລາວແລະເຂດອ້ອມແອ້ມປະມານ200ກ່ວາປີ.
ສະເພາະປີສຸດທ້າຍຂອງການປະຕິບັດແຜນການ 5 ປີ ຄັ້ງທີ ຈີດີພີບັນລຸ 7,9%, ເຊິ່ງປີ 2010 ຜ່ານມາສະຫະປະຊາຊາດໄດ້ ຕີລາຄາວ່າ ສປປ ລາວ ເປັນ 1 ໃນ 10 ປະເທດເສດຖະກິດຂະຫຍາຍຕົວສູງຂອງໂລກ).
ອະລິຍະທຳເກົ່າແກ່ຂອງລາວນັ້ນ ມີປາກົດຈາກຫຼັກຖານດ້ານບູຮານຄະດີຍຸກຫີນ ຢູ່ ທົ່ງໄຫຫີນແຂວງຊຽງຂວາງ
ບານເຕະເພື່ອມິດຕະພາບ ​ໂຄງ​ການສ້າງ​ຂະ​ບວນ​ການ​ທາງ​ສັງ​ຄົມ​ຂອງ​ເດັກນ້ອຍ​ນາໆ​ຊາດ​ປະ​ຈຳ​ປີ ຈັດ​ຕັ້ງ​ປະຕິ​ບັດໂດຍ .
ເປົ້າ​ໝາຍ​ຂອງ​ໂຄງ​ການ​ແມ່ນ​ເພື່ອ ​ປູກ​ຝັງ​ຄ່າ​ນິ​ຍົມ​ອັນ​ສຳ​ຄັນ​ຂອງ​ຄົນ​ລຸ້ນ​ໜຸ່ມ ແລະ ຄວາມ​ສົນ​ໃຈ​ໃນ​ການ​ດຳ​ລົງ​ຊີ​ວິດ​ທີ່​ມີ​ສຸ​ຂະ​ພາບ​ແຂງ​ແຮງ ສະແດງອອກ​ຜ່ານ​ກິ​ລາ​ບານ​ເຕະ.
​ພາຍ​ໃນ​ກອບ​ຂອງ​ໂຄງ​ການ, ນັກ​ກິ​ລາ​ບານ​ເຕະລຸ້ນ​ອາ​ຍຸ​ 12 ປີ​ຈາກ​ປະ​ເທດ​ຕ່າງໆ ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນງານ​ເດັກ​ນາໆ​ຊາດ​ປະ​ຈຳ​ປີ, ຂັນ​ບານ​ໂລກ ​ໃນ "ບານ​ເຕະ​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ", ວັນ​ເຕະ​ບານ ແລະ ມິດ​ຕະ​ພາບ​ສາ​ກົນ.
ລະ​ດູ​ການ​ທີ​ສອງ​ຂອງ​ໂຄງ​ການ​ບານ​ເຕະ​ເພື່ອ​ມິ​ດ​ຕະ​ພາບ ແມ່ນ​ໄດ້​ຈັດ​ຂຶ້ນ​ຢູ່​​ເມືອງ ​ໃນ​ວັນ​ທີ 23–25 ພຶດ​ສະ​ພາ 2014 ແລະ ໄດ້​ເຕົ້າ​ໂຮມ​ເອົາ​ໄວ​ໜຸ່ມ​ຫຼາຍກວ່າ 450 ຄົນ ຈາກ 16 ປະ​ເທດ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມຄື: ເບ​ລາ​ລຸດ, ບູນ​ກາ​ຣີ, ສະ​ຫະ​ລາດ​ຊະ​ອາ​ນາ​ຈັກ​ອັງ​ກິດ, ຮັງ​ກາ​ຣີ, ເຢຍ​ລະ​ມັນ, ອີ​ຕາ​ລີ, ເນ​ເທີ​ແລນ, ໂປ​ໂລຍ, ປັອກ​ຕຸຍ​ການ, ຣັດ​ເຊຍ, ເຊີ​ເບຍ, ສະ​ໂລ​ເວ​ເນຍ, ຕວກກີ, ອູ​ແກ​ຣນ, ຝ​ຣັ່ງ ແລະ ໂຄ​ຣ​ອາຊີ.
ນັກເຕະບານ​​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ກໍ່ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນງານບານ​ເຕະ​​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ, ການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ບານ​ເຕະ​ຕາມ​ທ້ອງ​ຖະ​ໜົນ ແລະ ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ຮັບ​ໃຊ້ໃນການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ບານ​ເຕະ​ ຮອບ​ສຸດ​ທ້າຍ​ໃນ​ປີ 2013/2014.
ທີມ​ທີ່ຊະ​ນະ​ການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ບານ​ເຕະ​ຕາມ​ທ້ອງ​ຖະ​ໜົນນາໆ​ຊາດ ໃນ​ປີ 2014 ແມ່ນ ​ທີມ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ .
ນັກ​ເຕະບານ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ຈາກ​ສະ​ໂມ​ສອນ - ​ຈາກຊີ​ເຣຍ​ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນ​ງານບານ​ເຕະ​​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ ລະ​ດູ​ການ​ທີ​ສີ່ ເຊິ່ງ​ບໍ່​ເຄີຍ​ມີ​ມາ​ກ່ອນ.
ການ​ລວມ​ເອົາ​ທີມ​ຊີເຣຍ​ເຂົ້າ​​ໃນ​ບັນດາຜູ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໂຄງ​ການ ແລະ ການ​ເຂົ້າຊົມໃນ​ງານ​ຂອງ​ເດັກ​ນ້ອຍ​ຊີ​ເຣຍທີ່ເມືອງ​​ມິ​ລານ ​ແມ່ນ​ບາດ​ກ້າວ​ອັນສຳ​ຄັນ​ສູ່​ການ​ເອົາ​ຊະ​ນະຄວາມ​ໂດດດ່ຽວ​​ດ້ານ​ມະ​ນຸດ​ສະ​​ທຳ​ຂອງ​ປະ​ເທດ.
ຄະ​ນະ​ບັນ​ນາ​ທິ​ການ​ກິ​ລາ​ພາ​ສາ​ອາ​ຣັບ​ຂອງ​ຊ່ອງ​ໂທ​ລະ​ພາບ​ສາ​ກົນ​ ​ສະ​ຖາ​ນີ​ , ດ້ວຍ​ການ​ສະ​ໜັບ​ສະ​ໜູນ​ຂອງ​ສະ​ຫະ​ພັນ​ບານ​ເຕະ​ຊີ​ເຣຍ​ໄດ້​ຖ່າຍ​ທຳ​ສາ​ລະ​ຄະ​ດີ​ຊື່ "ສາມ​ວັນ​ປາສະຈາກ​ສົງ​ຄາມ" ເປັນເລື່ອງກ່ຽວ​ກັບ​ການ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​​ໂຄງ​ການຂອງ​ເດັກ​ນ້ອຍ.
ລະ​ດູ​ການ​ທີ​ສາມ​ຂອງ ​ໂຄງ​ການສ້າງ​ຂະ​ບວນ​ການ​ທາງ​ສັງ​ຄົມ​ບານ​ເຕະ​​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບຂອງ​ເດັກ​ນາໆ​ຊາດ ​ແມ່ນ​ໄດ້​ຈັດ​ຂຶ້ນ​ໃນ​ເດືອນ​ ມິ​ຖຸ​ນາ 2015 ທີ່ນະ​ຄອນ​ຫຼວງ​ເບີ​ລິນ.
ຜູ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ຈາກທະ​ວີບ​ອາ​ຊີ – ​ທີມ​ບານ​ເຕະ​ເດັກ​ນ້ອຍ​ຈາກ​ຍີ​ປຸ່ນ, ຈີນ ແລະ ຄາ​ຊັກ​ສະ​ຖານ – ​ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​​ໂຄງ​ການ​ເປັນ​ຄັ້ງ​ທຳ​ອິດ.
ມີ​ທີມ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ຈາກ​ສະ​ໂມ​ສອນ​ບານ​ເຕະ​ທັງ​ໝົດ​ຈາກ 24 ປະ​ເທດ​ ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນ​ລະ​ດູ​ການ​ທີ​ສາມ.
ນັກ​ ​ເຕະບານ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ໄດ້ໂອ້​ລົມ​ກັນກັບ​ນັກ​ເຕະບານທີ່ມາ​ຈາກ​ປະ​ເທດ​ອື່ນ ແລະ ດາ​ລາ​ນັກ​ເຕະບານຂອງ​ໂລກ, ລວມ​ທັງ​ຕົວແທນຂອງ​ໂຄງ​ການ​ ​ ​ ຈາກທົ່ວ​ໂລກ ແລະ ຍັງ​ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນ​ການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ບານ​ເຕະ​ຕາມ​ທ້ອງ​ຖະ​ໜົນ​ນາໆ​ຊາດ​ ລະ​ຫວ່າງ​ບັນ​ດາ​ທີມ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ນຳ​ອີກ.
ງານ​ບານ​ເຕະ​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ​ຂອງ​ເດັກ​ນ້ອຍ​ນາໆ​ຊາດ​ຄັ້ງ​ທຳ​ອິດ​ແມ່ນ ​ໄດ້​ຈັດ​ຂຶ້ນ​ໃນ​ວັນ​ທີ 25 ພຶດ​ສະ​ພາ 2013 ຢູ່​ທີ່​ນະ​ຄອນ​ຫຼວງ​ລອນດອນ.
ເດັກ​ນ້ອຍ 670 ຄົນ​ຈາກ 8 ປະ​ເທດ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນງານ​ດັ່ງ​ກ່າວ​ຄື: ມາ​ຈາກ​ປະ​ເທດ​ບູນ​ກາ​ຣີ, ສະ​ຫະ​ລາດ​ຊະ​ອາ​ນາ​ຈັກອັງ​ກິດ, ຮັງກາ​ຣີ, ເຢຍ​ລະ​ມັນ, ເກຼັກ, ຣັດ​ເຊຍ, ເຊີເບຍ ແລະ ສະ​ໂລ​ເວ​ເນຍ.
ທີມ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ຂອງ​ສະ​ໂມ​ສອນ , , 04, ​ , ທີມ​ທີ່ຊະ​ນະ​ເລີດໃນ​ວັນກິ​ລາ​ເດັກ​ຂອງ​ ແລະ ທີມທີ່​ຊະ​ນະ​ເລີດ​ໃນງານ​ເທດ​ສະ​ການ​ ກໍ່​ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນງານ​ດັ່ງ​ກ່າວ.
ໃນ​ໄລ​ຍະ​ຂອງ​ການ​ຫຼິ້ນແບບ​ເປີດກວ້າງ, ອົງ​ປະ​ກອບ​​ທີມ​ຂອງ​ປະ​ເທດ ແລະ ຕຳ​ແໜ່ງ​ເກມ​ການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ສຳ​ລັບ ຜູ້​ຕາງ​ໜ້າ​ຂອງປະ​ເທດ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ແມ່ນ​​ຖືກ​ກຳ​ນົດໄວ້ແລ້ວ.
ການ​ຫຼິ້ນ​ແມ່ນ​ໄດ້​ຈັດ​ຂຶ້ນໃນ​ຮູບ​ແບບກອງ​ປະ​ຊຸມ​ຜ່ານ​ອິນ​ເຕີ​ເນັດ.
​ຫົວ​ໜ້າ​ທີມມິດ​ຕະ​ພາບ​ຂອງ​ທັງແປດ​ທີມ​ແມ່ນ​ຄູຝຶກ​ໜຸ່ມ​ຄື: , , , , , , , .
ຜູ້​ຕາງໜ້າ​ຂອງ​ສູນ​ສຳ​ນັກ​ຂ່າວ​ສາ​ກົນບານ​ເຕະ​​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ ກໍ່​ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນ​ການ​ຫຼິ້ນດັ່ງກ່າວ.
ສຳລັບໂຄງການປະຈຳປີ 2018 ນີ້ ກໍໄດ້ເປີດສາກຂຶ້ນຢ່າງເປັນທາງການໂດຍການຈັບສະຫລາກແບ່ງທີມຟຸດບອນໃນໂຄງການ "ບານເຕະເພື່ອມິດພາບ" ຊຶ່ງຈັດຂຶ້ນລະຫວ່າງການປະຊຸມອອນລາຍ ຜົນທີ່ໄດ້ມາຈາກການຈັບສະຫລາກ ກໍຄື ທີມຟຸດບອນ 32 ທີມ ເຊິ່ງໄດ້ແກ່ ທີມຟຸດບອນມິດພາບນານາຊາດ ຈິ່ງໄດ້ຮັບການຈັດຕັ້ງຂຶ້ນດ້ວຍ.
ໃນ​ວັນ​ທີ 5 ເມ​ສາ 2016 ການ​ລົງ​ຄະ​ແນນ​ສຽງ​ໃຫ້ຂັນ​ລາງວັນ​, ຂັນ​ລາງວັນ​ ​ໄດ້​ເລີ່ມ​ຕົ້ນ​ຂຶ້ນ.
ບັນ​ດາ​ແຟນໆ​ຈາກ​ທົ່ວ​ໂລກ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ຄັດເລືອກ​ຜູ້​ຊະ​ນະ, ແຕ່​ການ​ຕັດ​ສິນ​ຮອບ​ສຸດ​ທ້າຍ​ແມ່ນ​​ ​ ຜູ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໂຄງ​ການບານ​ເຕະ​​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບເປັນຜູ້ຕັດ​ສິນ ໂດຍ​ການ​ລົງ​ຄະ​ແນນ​ສຽງ.
ຜູ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນບານ​ເຕະ​​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ ໄດ້​ລາຍງານກິດ​ຈະ​ກຳ​ຂອງ​ສະ​ໂມ​ສອນ ເພື່ອ​ສະ​ໜັບ​ສະ​ໜູນ​ເດັກ​ນ້ອຍ​ທີ່ມີຄວາມ​ຈຳເປັນສະເພາະ, ພ້ອມ​ທັງ​ການ​​ເລີ່ມຕົ້ນເພື່ອ​ສະໜອງຄວາມ​ເອົາ​ໃຈ​ໃສ່​ຕໍ່​ເດັກ​ນ້ອຍ​ໃນ​ປະ​ເທດ​ຕ່າງໆ ແລະ ເປັນການຊ່ວຍ​ເຫຼືອ​ເດັກທີ່​ມີ​ຄວາມຈຳ​ເປັນ.
ງານບານ​ເຕະ​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ​ຂອງ​ເດັກ​ນ້ອຍ​ນາໆ​ຊາດຄັ້ງ​ທີ​ສີ່ ແລະ ການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ບານ​ເຕະ​ຕາມ​ທ້ອງ​ຖະ​ໜົນ​ນາໆ​ຊາດ​ຂອງ​ເດັກ​ນ້ອຍຮອບສຸດທ້າຍ ​ຈັດ​ຂຶ້ນ​ໃນ​ວັນ​ທີ 27–28 ພຶດ​ສະ​ພາ 2016 ທີ່​ເມືອງ​ມິ​ລານ.
ໃນ​ຕອນ​ທ້າຍ​ຂອງງານ, ຜູ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມໄດ້​ປະ​ຕິ​ບັດ​ຕາມ​ປະ​ເພ​ນີ​ການ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ຮັບ​ໃຊ້ໃນການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ບານ​ເຕະ​ ຮອບ​ສຸດ​ທ້າຍ.
ມີ​ນັກ​ຂ່າວ​ຫຼາຍກວ່າ 200 ຄົນ​ຈາກ​ສື່​ຊັ້ນ​ນຳ​ຂອງ​ໂລກ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມລາຍ​ງານ​ຂ່າວໃນງານ​ດັ່ງ​ກ່າວ, ພ້ອມ​ທັງ​ສູນ​ຂ່າວສານ​ນາໆ​ຊາດ​ຂອງ​ເດັກນ້ອຍ ລວມທັງ​ນັກ​ຂ່າວ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ຈາກ​ບັນ​ດາ​ປະ​ເທດ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ.
ໝາກຜົນ​ຂອງງານ​ດັ່ງ​ກ່າວ​ແມ່ນ ​ຈົດ​ໝາຍເປີດກວ້າງ ທີ່​ເດັກ​ນ້ອຍ​ສ້າງຂຶ້ນເປັນ​ຄ່າ​ນິ​ຍົມທັງ​ແປດ​ຂອງ​ໂຄງ​ການດັ່ງກ່າວ​ຄື: ມິດ​ຕະ​ພາບ, ຄວາມ​ເທົ່າ​ທຽມ​ກັນ, ຄວາມ​ຍຸ​ຕິ​ທຳ, ສຸ​ຂະ​ພາບ, ສັນ​ຕິ​ພາບ, ຄວາມ​ຈົງ​ຮັກ​ພັກ​ດີ, ໄຊ​ຊະ​ນະ ແລະ ປະ​ເພ​ນີ.
​ເດືອນ​ ກັນ​ຍາ 2013, ໃນ​ລະ​ຫວ່າງ​ການ​ພົບ​ປະ​ກັບ ​ທ່ານ ແລະ ທ່ານ , ທ່ານ ໄດ້​ຢືນ​ຢັນ​ວ່າ​ໄດ້​ຮັບ​ຈົດ​ໝາຍ​ດັ່ງ​ກ່າວແລ້ວ ແລະ ກ່າວ​ວ່າ ຕົນພ້ອມ​ໃຫ້​ການ​ສະ​ໜັບ​ສະ​ໜູນ​ບານ​ເຕະ​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ .
ງານ​ແຂ່ງ​ຂັນບານ​ເຕະ​​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ ຂອງ​ເດັກ​ນ້ອຍ​ນາໆ​ຊາດ​ມີ​ ​ແຂກ​ຄົນສຳ​ຄັນ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ຄື: ທ່ານ , ທ່ານ , ທ່ານ , ທ່ານ , ທ່ານ , ທ່ານ ແລະ ແຂກທ່ານ​ອື່ນໆ​ ທີ່​ໄດ້​ຮັບ​ເຊີນ​​ມາ​ເພື່ອການສົ່ງເສີມ​ຄ່າ​ນິ​ຍົມຫຼັກ​ຂອງ​ມະ​ນຸດ​ໃຫ້ແກ່​ຄົນ​ລຸ້ນ​ໜຸ່ມ.
ທີມທີ່ຊະ​ນະ​ຂັນ​ບານ​ໂລກ ໃນ​ການ​ແຂ່ງ​ຂັນບານ​ເຕະ​​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ 2017 ແມ່ນ​ທີມ "ສີ​ສົ້ມ", ເຊິ່ງ​ປະ​ກອບ​ມີ​ຄູຝຶກ​ໜຸ່ມ ແລະ ນັກ​ເຕະບານ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ຈາກ​ເກົ້າ​ປະ​ເທດ​ຄື: , , , , , , , , .
ນອກຈາກນີ້ພາຍໃນຂອບເຂດຂອງພາລະກິດສິ່ງແວດລ້ອມຂອງປີ 2018 ນັ້ນ ໃນວັນທີ່ 30 ພຶດສະພາ ກໍໄດ້ມີການເປີດຕົວກິດຈະກຳສາກົນ ເຊິ່ງຮຽກຮ້ອງໃຫ້ປະຊາຄົມໂລກໃຫ້ການສະຫນັບສະຫນູນແກ່ອົງການຈັດຕັ້ງເພື່ອອະນຸລັກສັດປ່າທີ່ຫາຍາກໃຫ້ລອດ ສວນສາທາລະນະ ແລະ ສະຫງວນແຫ່ງຊາດຂອງຣັດເຊຍ ອາເມລິກາ ເນປານ ແລະ ປະເທດອັງກິດກໍໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມກິດຈະກຳດ້ວຍ.
ນອກຈາກນັ້ນໃນລະຫວ່າງກິດຈະກຳຄັ້ງສຸດທ້າຍຂອງໂຄງການ«ບານເຕະເພື່ອມິດຕະພາບ» ໃນນະຄອນຫລວງມອສໂກ ບັນດາຜູ້ເຂົ້າຮ່ວມກໍໄດ້ຍ້າຍໄປມາດ້ວຍລົດເມທີ່ເປັນມິດກັບສິ່ງແວດລ້ອມທີ່ແລ່ນດ້ວຍກ໊າຊທໍາມະຊາດດ້ວຍ.
ໝາກຜົນຂອງ​ໂຄງ​ການ​ໃນ​ລະ​ດູ​ການ​ທີ​ສອງ​ແມ່ນ ​ການ​ເລືອກ​ຕັ້ງ​ຜູ້​ນຳ​ພາ​ການ​ເຄື່ອນ​ໄຫວບານ​ເຕະ​​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ .
​ເດືອນ ​ມິ​ຖຸ​ນາ 2014, ໃນ​ຖາ​ນະ​ຜູ້​ນຳ​ພາ​ການ​ເຄື່ອນ​ໄຫວ, ທ່ານໄດ້​ເຂົ້າ​ຊົມ​ການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ບານ​ເຕະ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ນາໆ​ຊາດ​ຄັ້ງ​ທີ​ເກົ້າ ດ້ວຍຄວາມອາໄລ​ເຖິງ .
ເປັນ​ຄັ້ງ​ທຳ​ອິດ​ຂອງ​ໂຄງ​ການ​ບານ​ເຕະ​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ ທີ່ມີ​ເດັກ​ນ້ອຍ​ຈາກ​ປະ​ເທດ​ເມັກ​ຊິກ​ໂກ ແລະ ສະ​ຫະ​ລັດເຂົ້າ​ຮ່ວມ.
ດັ່ງ​ນັ້ນ, ໂຄງ​ການ​ໄດ້​ເຕົ້າ​ໂຮມ​ເອົາ​ນັກ​ກິລາ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ຂອງ​ທັງ​ສີ່​ທະ​ວີບ​ຄື: ອາ​ຟ​ຣິ​ກາ, ຢູ​ຣາ​ເຊຍ, ອາ​ເມ​ຣິ​ກາເໜືອ ແລະ ອາ​ເມ​ຣິ​ກາໃຕ້.
ການ​ເລີ່ມ​ຕົ້ນ​ຂອງ ໂຄງ​ການສ້າງ​ຂະ​ບວນ​ການ​ທາງ​ສັງ​ຄົມ​ບານ​ເຕະ​​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບຂອງ​ເດັກ​ນາໆ​ຊາດ ໃນ​ປີ 2016 ​ໄດ້ຈັດໃຫ້​ເປັນ​ສ່ວນ​ໜຶ່ງ​ຂອງກອງ​ປະ​ຊຸມ​ຖະ​ແຫຼງ​ຂ່າວ​ອອນ​ລາຍທາງ ໄດ້​ຈັດ​ຂຶ້ນ​ໃນ​ວັນ​ທີ 24 ມີ​ນາ ທີ່ເມືອງ ດ້ວຍ​ການ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ຂອງ​​ຕົວແທນ​ ຂອງ​ໂຄງ​ການ ​ ຈາກທົ່ວໂລກ.
ສະ​ຖານ​ທີ່​ຊຸມນຸມສຳ​ລັບ ​ໂຄງ​ການສ້າງ​ຂະ​ບວນ​ການ​ທາງ​ສັງ​ຄົມ​ຂອງ​ເດັກ​ນ້ອຍນາໆ​ຊາດບານ​ເຕະ​ເພື່ອ​ມິດ​ຕະ​ພາບ ໃນ​ປີ 2017 ຈັດຂຶ້ນທີ່ . ) ແລະ ງານ​ສຸດ​ທ້າຍ​ທີ່ໄດ້​ຈັດ​ຂຶ້ນ​ນະທີ່​ນີ້​ ຕັ້ງ​ແຕ່​ວັນ​ທີ 26 ມິ​ຖຸ​ນາ ເຖິງ ວັນທີ 3 ກໍ​ລະ​ກົດ.
ບັ້ນສຳຄັນ​ໃນ​ປີ 2015 ແມ່ນ​ພິ​ທີ​ມອບ​ລາງວັນ , ເຊິ່ງ​ແມ່ນ​ສະ​ໂມ​ສອນ​ບານ​ເຕະ​ ເປັນຜູ້ຊະ​ນະ​ເລີດ.
ຜູ້​ຊະ​ນະ​ເລີດ​ໄດ້ຮັບການຄັດ​ເລືອກ​ໂດຍ​ເດັກ​ນ້ອຍ​ທີ່​ຢູ່​ໃນງານ,​ີເປັນຜູ້ທີ່​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ໃນ​ການ​ລົງ​ຄະ​ແນນ​ສຽງ​ທົ່ວ​ໂລກ ​ຈັດ​ຂຶ້ນ​ຢູ່​​ທັງ​ໝົດ 24 ປະ​ເທດທີ່​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ.
ລະ​ດູ​ການ​ທີ​ສາມ​ຂອງ​ໂຄງ​ການ​ບານ​ເຕະ​ເພື່ອ​ມິ​ດ​ຕະ​ພາບ​ ແມ່ນ​ມີ​ນັກ​ຂ່າວ​ຈາກ​ບັນ​ດາ​ສຳ​ນັກ​ຂ່າວ​ຊັ້ນ​ນຳ​ຂອງ​ໂລກປະ​ມານ​ 200 ຄົນ​ມາ​​ລາຍ​ງານ​ຂ່າວ, ພ້ອມ​ທັງ​ມີ​ນັກ​ຂ່າວ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ 24 ຄົນ​ ຈາກ​ເອີ​ຣົບ ແລະ ອາ​ຊີ​ມາ​​ລາຍ​ງານ​ຂ່າວ ເຊິ່ງແມ່ນ​ບັນ​ດາ​ຜູ້​ທີ່​ເປັນ​ສະ​ມາ​ຊິກ​ຂອງ​ສູນ​ຂ່າວສານ​ເດັກນ້ອຍ​ນາໆ​ຊາດ.
ໃນ​ລະ​ດູ​ການ​ທີ​ຫ້າ ໂຄງ​ການ​ໄດ້​ຈັດ​ຕັ້ງ​ປະ​ຕິ​ບັດ​ຕາມ​ແນວ​ຄວາມ​ຄິດ​ໃໝ່​ຄື: ໄດ້​ເລືອກ​ເອົາ​ນັກເຕະ​ບານເຍົາວະຊົນຜູ້​ໜຶ່ງ​ເປັນ​ຜູ້​ຕາງ​ໜ້າຈາກ​ແຕ່​ລະ​ປະ​ເທດ​.
ບັນ​ດາ​ເຍົາວະຊົນທີ່​ເຕົ້າ​ໂຮມ​ກັນ​ໃນ​ທີມ​ມິດ​ຕະ​ພາບ​ນາໆ​ຊາດ​ທັງແປດ​​ທີ​ມ​ປະ​ກອບ​ມີ ​ເດັກ​ຍິງ ແລະ ເດັກຊາຍ​ອາ​ຍຸ 12 ປີ, ລວມ​ທັງ​ຄົນ​ພິ​ການນຳ.
ໃນ​ລະ​ດູ​ການ​ທີສີ່​ຂອງ​ໂຄງ​ການ, ທີມ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນໃໝ່ 8 ທີມ​ ຈາກ​ປະ​ເທດ​ອາ​ແຊກໄບຊານ, ອານ​ເຊຣີ, ອາກ​ເມ​ເນຍ, ອາກ​ຊັງ​ຕິນ, ເບ​ຣ​ຊິນ, ຫວຽດ​ນາມ, ເຄີ​ຈິ​ກິດ​ສະ​ຖານ ແລະ ຊີ​ເຣຍ ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມໂຄງການ.
ດັ່ງ​ນັ້ນ, ມີຈຳ​ນວນ​ປະ​ເທດ​ທີ່ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ທັງ​ໝົດ​ເຖິງ 32 ປະ​ເທດດ້ວຍກັນ.
ພາຍໃນງານ, ເດັກ​ນ້ອຍ​ໄດ້ໂອ້ລົມ​ກັບໝູ່ເພື່ອນທີ່ມາ​ຈາກ​ປະ​ເທດ​ອື່ນ ແລະ ນັກ​ ເຕະບານ​​ທີ່​ມີ​ຊື່​ສຽງ, ພ້ອມກັນນັ້ນຍັງ​ໄດ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ຮັບ​ໃຊ້ການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ບານ​ເຕະ​ ຮອບ​ສຸດ​ທ້າຍ​ໃນ​ປີ 2012/2013 ທີ່​ສະ​ໜາມ​ກິ​ລາ​.
ຕອນ​ທ້າຍ​ຂອງງານ, ຜູ້​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ທັງ​ໝົດ​ໄດ້​ປະ​ຕິ​ບັດ​ຕາມ​ປະ​ເພ​ນີ​ການ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ​ຮັບ​ໃຊ້ໃນການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ບານ​ເຕະ ຮອບ​ສຸດ​ທ້າຍ​ 2014/2015 ທີ່​ສະ​ໜາມ​ , ​ນະ​ຄອນ​ຫຼວງ​ເບີ​ລິນ.
ທີມທີ່​ຊະ​ນະ​ການ​ແຂ່ງ​ຂັນ​ບານ​ເຕະ​ຕາມ​ທ້ອງ​ຖະ​ໜົນນາໆ​ຊາດ ໃນ​ປີ 2015 ແມ່ນ​ ທີມ​ເຍົາ​ວະ​ຊົນ​ .
ໃນປີ 2018 ພາຍໃນຂອບເຂດຂອງພາລະກິດດ້ານສິ່ງແວດລ້ອມ ທີມມິດຕະພາບນານາຊາດ ໄດ້ຖືກຕັ້ງຊື່ຕາມສັດປ່າທີ່ຫາຍາກ ແລະ ໃກ້ຈະສູນພັນ
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ແລະ ການຈັດຕັ້ງ ໃນເທດສະບານຂອງແຂວງຈຳປາສັກ ຕ້ອງເປັນເຈົ້າການຮັກສາອະນາໄມຄວາມສະອາດ ສວຍງາມຂອງຕົວເມືອງ, ເສັ້ນທາງ, ດອກໄມ້+ຕົ້ນໄມ້ປະດັບ, ສວນຫຍ້າຢູ່ດອນກາງທາງ ທີ່ຕິດພັນກັບອາ ຄານ, ຫ້າງຮ້ານ, ຄອບຄົວ, ບ້ານເຮືອນ, ໂຮງໝໍ, ໂຮງຮຽນ, ເຮືອນໃຫ້ເຊົ່າ, ເຮືອນພັກ, ໂຮງແຮມ, ສຳນັກງານ ແລະ ສະຖານທີ່ສາທາລະນະຕ່າງໆ ຕ້ອງມີພາຊະນະເກັບມ້ຽນ ແລະ ແຍກປະເພດຂີ້ເຫຍື້ອ .
ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼື ການຈັດຕັ້ງ ຕ້ອງມີພັນທະ ແລະ ມີສ່ວນຮ່ວມ ໃນການປົກປັກຮັກສາ ອະນາໄມຕະຄອງຮ່ອງນຳ້, ເສັ້ນທາງ, ທາງຍ່າງ, ປູກ ແລະ ບົວລະບັດຕົ້ນໄມ້ ອ້ອມ ຮອບທີ່ຢູ່ອາໄສ ໃຫ້ມີຄວາມຂຽວງາມຢູ່ສະເໝີ.
ທຸກການຜະລິດ ແລະ ການດຳເນີນກິດຈະການຕ່າງໆ ໃນເທດສະບານຂອງແຂວງ ຕ້ອງມີການຄຸ້ມຄອງໃຫ້ຖືກຕ້ອງຕາມລະບຽບກົດໝາຍ, ເພື່ອບໍ່ໃຫ້ທຳລາຍສະ ພາບແວດລ້ອມຕົວເມືອງເຊັ່ນ: ກິ່ນ, ຄວັນ, ຝຸ່ນລະອອງ, ແສງ, ສີ, ສຽງ, ການສັ່ນສະເທືອນ ແລະ ອື່ນໆ.3.
ລົດຂົນສົ່ງ, ລົດໂດຍສານ, ລົດປະຈຳສຳນັກງານອົງການ ແລະ ລົດສ່ວນຕົວທຸກປະເພດ ຕ້ອງມີພາຊະນະເກັບ ມ້ຽນຂີ້ ເຫຍື້ອ.
ຫ້າມບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼື ການຈັດຕັ້ງໃດໜຶ່ງ ຈູດ, ຖອກ ຫຼື ຖິ້ມຂີ້ເຫຍື້ອ, ສິ່ງເສດ ເຫຼືອ ແລະ ວັດສະດຸກໍ່ສ້າງຕ່າງໆຕາມລຳພັງໃຈ ຊຶ່ງເປັນການທຳລາຍສິ່ງແວດລ້ອມ, ສ້າງຄວາມເປິເປື້ອນ ຕາມເສັ້ນ ທາງຫຼວງ.
ຫ້າມບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼື ການຈັດຕັ້ງ ທຳລາຍດອກໄມ້+ຕົ້ນໄມ້ປະດັບ, ສວນຫຍ້າ, ຫ້າມສ້າງ ຄວາມເປິເປື້ອນ, ຄວາມບໍ່ສະອາດໃສ່ດອນກາງທາງ, ຫ້າມທຳລາຍກີບບົວ, ສາລານັ່ງລໍຖ້າລົດເມ, ຫ້າມວາງ ເຄື່ອງຂາຍ ໃສ່ຕົວໜອນຕາມທາງຍ່າງ ອັນເປັນການກີດຂວາງການສັນຈອນ ແລະ ບໍ່ເປັນລະບຽບຮຽບຮ້ອຍ.6.
ຫ້າມບຸກຄົນ ຫຼື ການຈັດຕັ້ງຖອກດິນ, ຖອກແຮ່ - ຊາຍ, ເສດວັດສະດຸກໍ່ສ້າງ ແລະ ສິ່ງກີດຂວາງອື່ນໆ ໃສ່ເສັ້ນທາງຫຼວງ, ແຄມທາງຫຼວງ, ຮ່ອງລະບາຍນຳ້ຂ້າງທາງ ລວມທັງຝາຮ່ອງ ຊຶ່ງເປັນການກີດຂວາງ ການສັນຈອນ ແລະ ເກີດການອຸດຕັນຮ່ອງນໍ້າ.
ຫ້າມນຳໃຊ້ເສັ້ນທາງ, ບ່າທາງ ຫຼື ເຂດສະຫງວນທາງ ເປັນບ່ອນດຳເນີນການບໍລິການຕ່າງໆ, ການສ້ອມແປງລົດທຸກປະເພດ ແລະ ຖິ້ມຂີ້ເຫຍື່ອ ຫຼື ປ່ອຍນໍ້າເປື້ອນ, ຖອກນຳ້ມັນ, ລ້າງລົດ ແລະ ອື່ນໆ ໃສ່ທາງ ຫຼື ແຄມທາງຫຼວງ.
ຫ້າມບໍ່ໃຫ້ບຸກຄົນ, ນິຕິບຸກຄົນ ຫຼື ການຈັດຕັ້ງ ຕັດຮອນ ຫຼື ທຳລາຍຕົ້ນໄມ້ແຄມທາງ ຫຼື ໃນເຂດສວນສາທາລະນະ ໃນຂອບເຂດເທດສະບານຂອງແຂວງ, ໃນກໍລະນີມີຄວາມຈຳເປັນຕ້ອງໄດ້ຮັບອະນຸຍາດຈາກພາກສ່ວນກ່ຽວ ຂ້ອງເສຍກ່ອນ.
ແຂວງຈໍາປາສັກເປັນແຂວງໜຶ່ງທີ່ມີຄວາມຈະເລີນກ້າວໜ້າທາງດ້ານເສດຖະກິດສັງຄົມ ແລະ ເປັນຈຸດສູນກາງທາງດ້ານ ເສດຖະກິດ-ສັງຄົມຂອງສີ່ແຂວງພາກໃຕ້.
ປັດຈຸບັນການທ່ອງທ່ຽວພວມຂະຫຍາຍຕົວຢ່າງແຮງ ແຕ່ຫລາຍຄົນອາດຍັງບໍ່ຮູ້ຈໍາປາສັກ ແຂວງຈໍາປາສັກ ອຸດົມດ້ວຍແຮ່ທາດຫລາຍຊະນິດເຊັ່ນ: ບໍ່ເກືອ, ບໍ່ດິນຫນຽວ, ບໍ່ທອງເຫລືອງ, ບໍ່ບົກຊິດ, ບໍ່ບາ ຣິດ, ບໍ່ຊືນ, ບໍ່ແກ້ວອາເມຕິດ, ບໍ່ຖ່ານຕົມ.
ແຂວງ ມີສະຖຽນລະພາບທາງດ້ານການເມືອງໜັກແໜ້ນ, ສັງຄົມມີຄວາມສະຫງົບ ແລະ ເປັນລະບຽບຮຽບຮ້ອຍໂດຍພື້ນຖານ, ເສດຖະກິດຂະຫຍາຍຕົວໃນລະດັບ 8,04% ລວມຍອດມູນຄ່າຜະລິດຕະພັນພາຍໃນ ບັນລຸໄດ້ 12.711 ຕື້ກີບ, ສະເລ່ຍໃສ່ພົນລະເມືອງໄດ້ 18,02 ລ້ານກີບຕໍ່ຄົນ.
ໂຄງປະກອບເສດຖະກິດຫັນປ່ຽນຕາມທິດທີ່ຕັ້ງໜ້າ; ກະສິກໍາກວມ 26%, ອຸດສາຫະກໍາ 35% ແລະ ບໍລິການກວມ 39% ຂອງ .
ພື້ນຖານໂຄງລ່າງໄດ້ຮັບການປັບປຸງ ກໍ່ສ້າງຂຶ້ນໃໝ່ຫຼາຍແຫ່ງ, ບ້ານຊົມໃຊ້ໄຟຟ້າກວມ 99%, ຄອບຄົວຊົມໃຊ້ໄຟຟ້າກວມ 96%, ມີເສັ້ນທາງເຊື່ອມຈອດບ້ານຕໍ່ບ້ານ ໄປມາຫາສູ່ກັນສະດວກສະບາຍທັງ 2 ລະດູກວມ 98%; ໜໍ່ແໜງການປູກ-ການລ້ຽງແບບເປັນກຸ່ມ, ເປັນຟາມໄດ້ແຜ່ຫຼາຍ, ບ້ານທຸກຍາກ, ຄອບຄົວທຸກຍາກຫຼຸດລົງເຫຼືອພຽງເລັກນ້ອຍ.
ນອກນີ້ແຂວງຈໍາປາສັກ ຍັງມີການພົວພັນຮ່ວມມືກ້ວາງຂວາງກັບ 27 ພາກສ່ວນຂອງ 5 ປະເທດ, 23 ອົງການຈັດຕັ້ງສາກົນທີ່ບໍ່ຂຶ້ນກັບລັດຖະບານ.
ພິເສດມີການພົວພັນຮ່ວມມືຮອບດ້ານກັບ 15 ແຂວງ 3 ນະຄອນ, 1 ສະຖາບັນທາງພາກກາງ ແລະ ພາກໃຕ້ຂອງ ສສ ຫວຽດນາມ.
ພາຍຫຼັງຝຣັ່ງເຂົ້າມາປົກຄອງລາວໃນປີ ຄສ 1893 ແລະ ດິນແດນຈໍາປາສັກຝັ່ງຂວາໄດ້ກັບມາເປັນຂອງລາວໃນ ຄສ 1946 ຕໍ່ຈາກນັ້ນຝຣັ່ງກໍ່ໄດ້ພັດທະນາເມືອງປາກເຊເປັນຊຸມຊົນທີ່ສາມາດເຊື່ອມຕໍ່ໄປຍັງເມືອງອື່ນໆຂອງລາວ ແລະ ຖືກພັດທະນາໃຫ້ເປັນເມືອງເອກເມືອງສູນກາງທາງດ້ານເສດຖະກິດສັງຄົມ ແລະ ການປົກຄອງຂອງຝຣັ່ງ.
ແລະ ກໍ່ໄດ້ຮັບການປົດປ່ອຍເປັນເອກະລາດຢ່າງເປັນທາງການໃນປີ ຄສ 1975 ແຂວງຈໍາປາສັກກໍ່ໄດ້ຮັບການພັດທະນາເປັນກ້າວໆມາໂດຍພາຍໃຕ້ການນໍາພາຂອງພັກລັດ.
ແຂວງຈໍາປາສັກກໍຄືສປປ ລາວ ມີຮີດ 12 ຄອງ 14 ເປັນປະເພນີທີ່ບັນພະບູລຸດໄດ້ປະຕິບັດສືບທອດກັນມາແຕ່ບູຮານ.
ຄອງ 14 ໝາຍເຖິງກົດທີ່ປະຊາຊົນລາວກຳນົດຂຶ້ນ ແລະ ປະຕິບັດມາແຕ່ດົນນານຈົນກາຍເປັນຮີດຄອງ ຂອງຄົນລາວ.
ກົດດັ່ງກ່າວນີ້ ໄດ້ປະຕິບັດເປັນປະຈຳແຕ່ລະມື້ແຕ່ລະວັນ ລະຫວ່າງຄອບຄົວ, ຜົວເມຍ, ຕໍ່ພະສົງ, ຕໍ່ຕົນເອງ ແລະ ຕໍ່ທຸກຄົນ.