polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Пьетро Деллавалле белгилүү италиялык саякатчы 1618 жылы шах Аббас Сефевинин башкаруу убагында Тегеранга болгон сапарында “Тегеран Кашандан да чоң, болгону, тургундардын саны азыраак” деп жазган.
Ага Мухаммад-ханщдын Тегеран шаарын борбор калаа кылып тандоосунун бир нече себеби бар, алардын эң негизгиси – Тегеран шаарынын Вараминдин жемиштүү жерлерине жакын жайгашканы, Савожболагдагы Афшарит урууларынын, Ага Мухаммад-ханды колдоп жүргөн Вараминдин батыш тарабында жайгашкан уруулардын жакын жайгашкандыгы эле.
Шаарда көптөгөн заманбап имараттар, заңгыраган үйлөр курулуп, жакынкы жана алыскы райондордо жашаган тургундар Тегеран шаарына акырындык менен көчүп келе башташкан, андыктан шаардын калкы бат эле көбөйүп, ири калкы бар чоң шаарга айланган.
Тегеран провинциясынын географиялык жайгашуусуна байланыштуу анын ар бир аймактарында ар кандай аба ырайы байкалат жана кышкысын шаардын кээ бир аймактарына калың каар түшүп, кышкы спорт оюндарына да мыкты шарт түзүлгөн.
Ирандын акыркы шахы болгон Мухаммед Пехлевинин заманында, шаардын көптөгөн тарыхый имараттары талкаланып жок болгон, анткени шах мындай эски курулушардын заманбап шаар ичинде бар болушунун кажети жок деп эсептеген.
Ал эми алардын эң маанилүүсү Тегеран мамлекеттик университети, “Шахид Бехешти” университети, “Тарбият-е модаррес” педагогикалык университети, Амир Кабир атындагы университет, Илимий өнөр-жай университети, Шариф атындагы өнөр-жай университети, Таба Табаи атындагы университет, “Тарбият-е моаллем” университети, “Аль Захра” университети, Хажи Насыр Туси атындагы университети, Имам Хосейн атындагы университет, “Паям-е нур” университети жана “Азаде Ислами” университеттери ж.б.
Андан бышка Тегеран шаарындагы белгилүү китепканалар: университеттердин жана илимий-изилдөө борборлордун борбордук китепканалары, парламенттик китепкана, маалымат жана илимий документтер борборунун китепканасы, гуманитардык илимдерди изилдөө борборунун китепканасы, “Даерат-уль-маареф” фондунункитепканасы, ири ислам китепканасы жана “Малек” китепканалары болуп саналат.
өлкөнүн түндүгүндө, Эльбурс кырка тоосунун этегинде, деңиз деңгээлинен 1100–1300 м бийиктикте, Каспий деңизинен 90 км түштүктө, Афганстан менен Пакистанга кеткен автомобиль жолунун боюнда жайгашкан.
Андан тышкары Тегеран шаарындагы көрүнүктүү музейлер катары “почта музейи”, “Дарабад” табият жана жапайы жаныбарлар музейи, “Бехзад” музейи, “этнографиялык музей”, “Айнектен жасалган жана керамика буюмдар” музейлерин атап өтүүгө болот.
Ал эми мындан тышкары Тегеран шаарынын ири маданий борборлору деп “Бесат” маданий комплекси, “Шафаг” маданият сарайы, балдар жана жаштар үчүн “Балдарды жана жаштарды интеллектуалдуу тарбиялоо сарайы” жана “Балдардын адабий-көркөм чыгармачылыгы борборун” эсептөөгө болот.
Бул театрда он жылдан ашуун эмгектенгенден кийин, Шайырбүбү 1985-жылы кайрадан ачылып иштеп аткан Пржевальск шаарындагы Ысык-Көл областтык К.Жантөшев атындагы драма театрына артист болуп кызматтыкка алынат.
Театрда эмгектенген кырк жылдан ашуун жигердүү чыгармачылык жолунун ичинде Шайырбүбү Супатаева драма, трагедиядан тартып комедияга чейинки ар кыл диапозондогу ондогон ролдорду ийгиликтүү ойноп, кыргыз көрүүчүлөрүнө кеңири таанылып, жалпы улуттук масштабдагы чыгармачылык инсандардын бирине айланды.
Айрыкча “Токолдор тополоңундагы” башкы каарман – “маршал кемпир” Алымкандын ролу менен Шайырбүбү Супатаева азыркы кыргыз актердук өнөрүнүн көрүнүктүү өкүлдөрүнүн катарында турган орошон талант экенин айгинеледи.
1986-жылы Москвадагы СССР Ички иштер министрлигин Академиясын аяктап, Ысык-Көл облусунун кылмыш издөө бөлүмүн, Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнө караштуу Баңгизаттарды контролдоо боюнча мамлекеттик комиссияны, республикалык Ички иштер министрлигинин Башкы штабын жана Наркобизнеске каршы күрөшүү боюнча кызматын жетектеген.
Бириккен Улуттар Уюмунун полициялык бейпилдикти орнотуучу күчтөрүндө – «көгүлтүр жээкте» ОБСЕнин Полиция академиясынын нускоочусу, Косово жана Македония постконфлигинде «талаа» кеңешчиси болуп кызмат өтөгөн.
А.Зеличенко ондогон аңгемелерди, кылмыштуулук, баңгизат бизнеси, террорчулукка каршы аракет көйгөйлөрү боюнча макалаларды, эсселерди жазып, кыргыз, орус, серб, поляк, англис тилдеринде жарык көргөн.
Эң ири Маврикий аралынын басымдуу бөлүгүн бийиктиги 200–600 м келген базальттуу плато ээлейт; түштүк-батышында өлкөнүн эң бийик жери Питон-де-ла-Птит-Ривьерайонуар чокусу жайгашкан.
Флорасында татаал түзүлүштөгү өсүмдүктөрдүн 750 түрү бар, анын көбү эндемиктер (кофе дарагы, бөтөлкө жана желпүүр пальмасы, орхидея, лиана, папоротниктер), 87 түрү жоголуу алдында турат.
Экологиялык проблемалары: бал камыш плантацияларын отоо чөптөн сактоо үчүн гербидциддерди жана минералдык жер семирткичтерди көп пайдалануудан айыл чарбага жарактуу жерлеринин булганышы; чай, бал камыш жана ийне жалбырактуу токойлордун аянтын кеңейтүү үчүн табигый токойду кыюу сырттан алынып келинген өсүмдүктөр жергиликтүү флораны сүрүп чыгышынан биологиялык ар түрдүүлүктүн кескин төмөндөшү ж. б.
1965-жылы Лондондогу конституциялык конференцияда Маврикийдин көз карандысыздыгы жөнүндө чечим кабыл алынып, 1968-жылы 12-мартта Британия кызматташтыгынын чегинде көз каранды эмес мамлекет деп жарыяланган.
Башкаруучу саясий партиялары: Лейборист партиясы, Маврикийлик Дювалдар партиясы, Маврикий республикалык кыймылы, Маврикий социалисттик кыймылы, Маврикий аскердик кыймылы, Маврикий социал-демократиялык кыймылы, Улуттук союз, Родригес элдеринин уюму.
“Бо-ма” уруусу “Цзю-Таншуда” “ту-ңюэлер” түндүккө карай 14 000 ли аралыкта көчүп-конуп жүрөшөт, 30 000 аскер коюуга чамалары жетет, алар турган аймакта кар көп жаайт, жерди соколуу ат менен иштетишет.
“.бул дарыянын боюнда ири шаар жайгашкан, анын айланасында курчалган саңдаган айыл-конуштарда көп сандуу уруулар жашашат. Алардын минген аттары абдан зор, түстөрү өңчөй ала келет. Алакчын деп аталган шаардан алыс эмес жерде күмүш кендери жайгашкан, ошоңдуктан алардын казан-табак, карапа идиштери бир өңчөй күмүштөн жасалат”.
П.Пеллио Абул Газинин 1233 жана 1254-жылдардагы алакчындарга атайын жөнөтүлгөн монгол элчилиги тууралуу жазган маалыматтарына таянып, бул элди Енисей дарыясынын Түндүк муз океанына куйган жерине жайгаштырат.
Грум-Гржимайло кыпчактарды “бо-ма” деген динлин урууларынын бир бутагы катары караса, Л.Н. Гумилев “бо-маларды” өз алдынча мамлекеттик түзүлүшкө ээ, түстөрү ак жүздүү эл болгон деп жазат.
Л.Н. Гумилев бо-маларды эки жерге жайгаштырат: бир бөлүгү бүгүнкү Саян-Алтайдан түндүгүрөөктө, калган бөлүгү “ди” бутагы деп аталып, Түндүк Кытайда жашашкан.
Кыргыз Мамлекеттик Тарых музейи (совет доорундагы аталышы - Кыргыз ССР мамлекеттик тарых музейи; орусча - Государственный исторический музей Киргизской ССР) – Кыргызстандын тарыхына байланыштуу материалдар топтолгон заманбап музей .
3500 чарчы/метр аянтты ээлеген 45 залга Кыргыз Республикасынын байыркы палеолит доорунан баштап кылымдын 80-жылдарына чейинки тарыхын чагылдырган эстеликтердин 10 000 түп нускасы коюлган.
Археологиялык жана этнографиялык коллекциялар музейдин сыймыгы болуп эсептелинет, алардын басымдуу көпчүлүгү өздөрүнүн уникалдуулугу менен айырмаланып, илимий баалуулугу менен дүйнөлүк мааниге ээ.
Ньясаленд 1963-жылы декабрда Родезия жана Ньясаленд Федерациясынан чыгып, 1964-жылы 6-июлда Малави Британ шериктештигинин курамындагы көз карандысыз мамлекет, 1966-жылы республика болуп жарыяланып, президенттикке Х.
Мененин борбордук бөлүгүндө тоонун кызыл, Лилонгве платосунда жана өлкөнүн түштүк бөлүгүндө кызыл-сары ферралит, ири дарыя өрөөндөрүндө жана көлдүү ойдуңдарда аллювий, тропиктик саз топурактар таралган.
1960-жылдардын ортосунда улуттук поэзия жанданган , ошондой эле прозада тарыхый жана турмуштук роман жанрына Л. Кайир («Мен аракет кыламын», 1965; «Өткөндүн элеси», 1968; «Жингала», 1969), социалдыкислотарыхый романга О. Качингве жана Рубадир кайрылышкан.
Түндүк-чыгышынан Танзания, түштүк-чыгышынан, түштүгүнөн жана түштүк-батышынан Мозамбик, батышынан Замбия менен чектешет; Танзания менен чек арасынын басымдуу бөлүгү жана Мозамбик менен чек арасынын жарымы Ньяса көлү аркылуу өтөт.
Натыйжада Маматкул бий, Кошой бий жана Эсенкул баатырдын демилгеси менен кыргыздар Тогуз-Торо, Кетмен-Төбөдөн Чүйдү карай көчө баштаса, орус империясынан кысым көрүп жаткан Түркстан шаарынын түндүк-батышындагы казактын Орто жүз уруулары чыгыш тарапка жылып, Улуу жүз урууларын кысып кирген.
Болжол менен ошол жылдары Эсенкул баатырдын демилгеси менен Капкада кыргыздардын курултайы өтүп, жыйынтыгында Туума бий башындагы кушчу, саруулар жана Садыр баатыр жетектеген азыраак саяк уруулары Талас – Олуя-Ата; Жайыл баатыр, Момокон башындагы солтонун талкан уруусу Олуя-Атадан Мерке – Кара-Балта; Кебек бий баштаган бөлөкпайлар Кара-Балта – Ысык-Ата; андан Кеминге чейин Качыке башындагы чекир саяктар; Кеминден Илеге чейин Атаке баатыр менен Эсенкул башында турган сарыбагыштар көчүп, ата-бабалардан калган конушту коргойлу деген чечимге келишкен.
июль айында генерал-майор Деколонгко эки жолу кат жазып, анын биринде; «Жакында кабар алдым. Абилпейис султанга тоолук кыргыздардан бүтүм кылууга элчилер келип, таттуу бололу деп, Абылпейистин бир уулун өздөрүнө хандыкка сураптыр. Бирок, Абылпейис бул маселени чече албай турганын билгизип, элчилерди кайра кайтарыптыр» деп билдирет.
Абылайдын алдына барганда Түлөберди баатыр казак-кыргыздын бир тууган эл экенин, кыргыздын көнө турганын айтып; «кыргыз ичинде оң-сол дейт. Оң ичинде бугу, саяк, солто, сарыбагыш, багыш дейт. Эсенкул деген баатыр адамыбыз бар жана ар уруктун өз башчылары бар. Мындан улуу сөз ошол Эсенкул баатырдан тарайт. Сол атанган эл да, ал Эсенкулдун сөзүн угат. Ошол киши баш болуп айтар, Садырга. Садыр көнөөр. Эпке көнбөсө, жообун айтаар кыргыз. Баарыбыздын ханыбыз болдуңуз» деген сөзүн айткан.
Экинчи жолку элчиликтен кайтып келгенден кийин Түлөбердинин бул ишине ыраазы болгон Эсенкул баатыр: «Абылайдын сөзүн жактырдым. Садыр тил албай, бейбаштык кылганы ырас. Казактар койсун, казак-кыргыз эсептешээр, моюнга түшсө, көптөп төлөөрбүз. Садыр койсун» деп Кебек бийди Садырга жиберген.
Абылай Түркстан менен жапайы кыргыздар турган жердин орто ченине көчүп келип, же кыргыздар менен келишип, же күчкө салып багындырып келүү үчүн баласы Чынгыз султан, жакын тууганы Абулфейиз султанды аларга аттандырган.
Натыйжада, Абылай өзү көп сандагы колу менен барып, кыргыздарды капысынан басып, атактуу бийлеринин балдарынан 15 үй-бүлөнү колго түшүрүп, бешөөнү өзүнө калтырып, калгандарын туугандарына бөлүштүрүп берген.
Усманов биринчиден, бул чабуулдун капысынан болуп, башында эле атактуу бийлеринин балдарынын колго түшүшү; экинчиден, Абылайдын кыргыздарды амал кылып, орус жана цин империясынын бийлигинин атынан коркутуп (мисалы, Абылай өз колундагы Яков деген орус аскер качкынын согуштук аммунициясы менен кыргыздарга көрсөткөн жана Иле дарыясынын боюнда убактылуу жайгашкан циндик 500 аскерди мага жардамга келе жатат деп алдаган), жеңишке жетишкенин көргөзгөн.
Үчүнчү жолку барышында чогулган казак бийлеринин алдында айтылган Абылайдын Ыргайтыны чек ара кылуу сунушуна жооп кылып: «Мунуңузду айтып барып, башчыларды алып келем, бирок, өз бетимден бир ооз сөз кошом. Сиз, Таластын суусу чек болсун дейсиз, Күйүктүн бели чек болсун, Кичи-Буурул, Чоң-Буурул тоосу чек болуп, аягы туптуура Түймөкенттен, Таластын суусун кечип, Абылкайырды басып, Корготуну жээктеп, Түйүшкөнгө келип, Уландын учугун басып, Тескейге түшүп, Ыргайтыга чейин дейсиз. Менин кошоорум, кыргыздын каны көп төгүлгөнүн билесиз, ошол Чокмордон тартып Илеге чейин барып, Сарытокумдан токтосун» деген оюн билдирген.
ТҮЛӨБЕРДИ БААТЫР Жамансарт уулу (болжол менен 1758-ж. Чүй өрөөнүнүн батыш тарабындагы конуштардын биринде туулган – өлгөн жылы белгисиз) – кыргыздын белгилүү саясий ишмерлеринин бири; дипломат, элчи; солто уруусунан чыккан ири манап.
Сыпаттама жолу менен диалектилердин, говорлордун бир учурдагы абалы системалуу мүнөздөлсө, тарыхый диалектологияда диалектилердин, тилдик фактылардын тарыхый өнүгүп өзгөрүшүн изилдейт.
Буга далил катары М. Кашгаринин «Дивану лугат-ат түрк» эмгегинде кыргыздардын тилдик өзгөчөлүктөрү жалпы эле түрк элдеринин тилдик бөтөнчөлүктөрүнө салыштырылгандыгын атоого болот.
Оозеки чыгармаларды, анын ичинде «Манас» эпосундагы айрым эпизоддор В. Радловдун «Түндүк түрк урууларынын адабияттарынын үлгүлөрү» аттуу 10 томдук эмгегинин 5-томунда жарыяланган.
Абдулдаевдин «Кыргыз тилинин Чаткал говору» , Г. Бакинова, С. Кондучалова, С. Сыдыковдун «Кыргыз тилинин Жалал-Абад областынын говорлору» жана «Кыргыз тилинин Чүй говору» , Т. К. Ахматовдун «Кыргыз тилинин Талас говору» , Э.
Ошондой эле В. Радлов жазып алган тексттеги диалектилик өзгөчөлүктөрдү С. Кондучалова, тажикстандык кыргыздардын тилин Ж. Мукамбаев, казакстандык кыргыздардын тилин Н. Бейшекеев, лейлектик кыргыздардын тилин Ш.
Кыргыз тилинин тарыхын жана адабий тилдин нормаларын аныктоо үчүн анын кандай диалектилерге бөлүнүшүн тактап алуу керектигин алгачкы пикирди айткан К. Тыныстанов 4 диалектиге; И. А. Батманов 2 наречиеге; К. К. Юдахин, Ж. Мукамбаев 2 диалектиге; Б.
Андан тышкары А. Биялиевдин «Кыргыз диалектологиясы» , Ж. Мукамбаевдин 2555 беттен турган кол жазмасынын негизинде К. Коңкобаев «Ж. Мукамбаевдин «Кыргыз тилинин диалектологиялык сөздүгүн» чыгарган.
704 жылы Кулан шаарында батыш түрктөрүнүн Ашина Син деген акыркы каганын түргөш каганы Мохэ Даган Үч жилэ өлтүрүп, өзүн каган деп жарыялашы менен Батыш түрк каганаты жашоосун токтотту.
712-713- жылдан Чабыш-чур Сулук « элди чогултуп" өзүн түргөштөрдүн каганы деп жарыялаган. Кытай жазма булактарына караганда Сулук «кол алдындагыларына жакшы мамиле кылган. Уруулары улам көбөйүп 200 000ге жетип, батыш аймактарда кайра күчтүү болуп калган» дейт.
Түргөштөр арабдар менен согушту уланта беришет, бирок, алардын каганы Күл-Чор бага-тархан 744 ж. туткунга түшүп, анын сөөгүнүн өрттөлүшү менен түргөштөр үчүн өлүмдөн да катуу сокку болот.
Бул диний агымдардын таралышы менен Кыргызстанда бара-бара жазма маданияттын жаралышына ыӊгайлуу өбөлгөлөр түзүлүп, адегенде байыркы түрктөрдүн руникалык жазуусу, андан соӊ - кылымдарда араб алфавитине негизделген жаңы жазуу системасы ортого чыккан.
Турк дүйнөсунун мусулмандык доордогу маданиятынын берметтеринин бири жана жалпы турк калктарынын орток акыны жана ойчулу болуп саналган Жусуп Баласагуни Чуй өрөөнүндөгү Баласагун шаарынан болгондугу белгилүү.
он сегиз айлык мөөнөттө өзүнүн даңазалуу «Кутадгу билиг» дастанын жазган жана аны Кашкарда отурган Чыгыш Караханийлер каганы Сулайман Арслан Кара хакандын уулу Тавгач Буура Кара хакан Абд Али Хасанга тартуу кылган.
кылымда Дунхуан аймагында жана Хуанхэ дайрасынын жогорку агымы тарапта жашап, кылымдын ортосунда Чыгыш Теңир-Тоого ооп келип жергиликтүү калкты багындырып Или жана Иссык-Көл, Теңир-Тоо, Алай аймактарынан конуш алган.
Батыш түрктөрдүн "негизги ордосу" Жети-Суу жана Борбордук Теңир-Тоо болуп, батыш түрктөр каганатынын курамына Орто Азиянын көпчүлүк бөлүгү, Поволжье, Приурале аймагы Казахстан, Алтай, Жунгария, Чыгыш Туркстан кирген.
Кийинки чабуулда юэчжилер алыс батышка кетип, эки ордого бөлүнгөндө, анын бири болгон чон юэчжилер өз жеринен Ганьсу аймагына, Теңир-Тоонун түндүк тарабына келишип, бул жердеги сактарды талкалап, баш ийдиришкен.
Байыркы Түрк империясынын чек аралары Ыраакы Чыгыштан Жер Ортолук деӊиздин аймагына чейин созулуп, бул кеӊири аймактар Евразиянын Улуу Жибек жолу байланыштырып турган өлкөлөрүн өз кучагына алып турган.
1218-жылы Жебе нойон баштаган моңголдор Алмалык, Баласагун, Кашкарды ээлеген учурда, Күчлүктөн запкы жеген калктын жардамы менен моңголдор мамлекетти кулатып, Кыргызстан Моңгол империясынын ичинде калат.
Сактардын тарыхы аркылуу байыркы кыргызстандыктардын байыркы Иран жана Греция менен болгон байланыштары билинсе, андан кийинки усундардын тарыхы аркылуу байыркы Хань доорундагы Кытай жана Гунндар менен болгон карым-катнаштарын көрүүгө болот.
тарыхый жазма булактарда биринчи кездешкен көчмөн калк катары белгилүү болгон сактар тууралуу кабарларды грек авторлору Геродот, Страбон, Ктесий, Квинт-Курций жана персиялык Дарий биринчинин учурундагы жазуулар , ошондой эле кытай жазма булактары беришет.
Ысык-Көлдүн туштук-чыгышында жайгашкан Барсхан шаарында туулуп, Кашкарда билим алган дагы бир даңазалуу аалым — к. турк этнологу, диалектологу, фольклорист, тарыхчысы, тилчиси, географы, картографы, түрк боордоштугунун идеологу Махмуд Кашгари да ушул доордо жашаган.
кылымдын башынан тарта Чыӊгыз-хан жетектеген моӊгол жапырыгынын натыйжасында Кыргызстан жана жамаатташ жайгашкан аймактар тарыхта биринчи жолу дүйнөлүк масштабдагы Моӊгол империясынын катмарына кирген.
Жужандар талкаланып, Түрк каганаты негизделгенден кийин Бумын-кагандын иниси Истеми батыш аймактарга карай болгон согуштук жүрүштөрдү жетектеп, анын жортуулу Чыгыш Туркестандын, Теңир-Тоонун түндүк тарабы аркылуу Жети-Сууга, Орто Азияга карай багытталган эле.
кылымдын акырында негизделген хуннулардын Улуу дөөлөтү, Мете шанүйдүн мезгилинде, 203-201 жылдары түндүктү карай багытталган жортуулдарында хуньюй, кюеше, динлин, гэгунь , цайли калктарын баш ийдиргени белгилүү.
Андрон маданиятынын эстеликтери Урал түштүгүндө, Казахстанда, Батыш Сибирде, Теңир-Тоодо жана, Түштүк Таджикстанга, Афганистанга, Түндүк Пакистанга чейинки аймакта кездешет.
Кыргызстандагы коло доорунун эстеликтеринен металлды өздөштүрүү, көчмөн мал чарбачылыктын калыптанышы, отурукташып жер иштетүүнүн өнүгүүсү, диний ишенимдер менен байланыштуу каада-салттардын татаалданышы менен байланыштуу маалыматтар табылган.
Азыркы мезгилдеги орчундуу маселелердин бири Кыргызстандагы эстеликтердин Борбордук Азиянын чыгышындагы афанасьев, окунев, карасук өңдүү археологиялык маданияттар менен болгон байланыштарын талдоо болуп саналат.
Аталган археологиялык маданияттардын эстеликтери Кыргызстан аймагында табылбаганы менен алардын кийинки эрте темир доорундагы байыркы көчмөндөр маданиятынын түптөлүшүндө жалпы андрон, чуст, бегазы-дандыбай маданияттарындай эле салымы болгон.
Коло доорунун акырында Кыргызстан аймактарына чыгыштан херексур жана бугу таштарын алып келген көчмөн калктардын маданияттары тарап, Теңир-Тоо жана ага чектеш аймактардагы эрте темир доорунун калктарынын калыптанышына күчтүү таасир тийгизишкен.
Чүй өрөөнүндө, Ысык-Көлдүн чыгышында, Кочкор өрөөнүндө табылган коло буюмдардын салыктары жана Казакстандын түштүгүндөгү табылгалар коло доорунда металл иштетүүнүн өзгөчө ыкмаларынын болгондугу далилденген.
Эки археологиялык маданият чопо идиштеринин көлөмдөрү, ага түшүрүлгөн оюулары, чарба жүргүзүү өзгөчөлүктөрү, маркумду көмүү адаттары, метал өндүрүү деңгээли, турак-жайлары боюнча айырмаланат.
1740-жылдын 2-жарымында Мааматкул бийдин жана Кошойдун жетекчилиги менен калмактардын күчтөрү топтолгон Таластын оозу Капкага, Чүйдүн Каракыштагына, Сокулукка жана Акбешимге кыргыз кошуундары чабуул коюп, Алатоону баскынчылардан бошотуу процесси башталган.
Бул мезгилдерде теңиртоолук кыргыздар географиялык шарттан улам 4 бирикмеге бөлүнүп тураары; Чыгыш кыргыздары, Батыш кыргыздары, Каратегин кыргыздары жана Кашкар атрабындагы кыргыздар болгондугу кытай булактарында катталып калган.
1758-жылы цин генералы Чжао Хуей Санташ аркылуу Аркалык кыргыздардын жергесине кирип келип, эң алгач Түлкү баатыр менен Үкүгө жолугуп, анан башка бардык улук бийлерди Цинге баш ийүүгө чакыргын.
Басутолендде алгачкы саясий жана коомдук уюмдар (Басутоленддин прогрессчил ассоциациясы, Жардылар лигасы жана башка) пайда болуп, коомдук реформалардын жүргүзүлүшүнө жетишкен, коом турмушун демократташтыруу, колониялык бийликти жоюуну, чет элдик компаниялардын иштерин чектөөнү талап кылган.
2-дүйнөлүк согуштан кийин африкалык саясий партиялар: Басутоленддин африкалык конгресси , 1959- жылдан Басуто конгрессинин партиясы , Басуто улуттук партиясы түзүлүп, өлкөдө улуттук-боштондук кыймыл күчөгөн.
Январдын орточо температурасы 25–26ᵒС , тоолордо 15ᵒС; июлдуку 15ᵒС, үшүк да болот, тоолордо –20ᵒСка чейин төмөндөшү мүмкүн, бурганак да байкалат, бийик тоолордун кыр бөлүктөрүнө кар катмары пайда болот.
Лесото – БУУнун , Африка союзунун , ЭВФтин , Эл аралык реконструкциялоо жана өнүктүрүү банкынын , Бүткүл дүйнөлүк соода уюмунун , Африканын түштүгүн өнүктүрүү жамааттыгынын, Түштүк Африка бажы союзунун, Кызматташтыктын жана башка мүчөсү.
Информатика жана алгоритм — Алгоритм (арап тилинде эмгектер жазган борбордук азиялык окумуштуу ал-Хорезминин ысымынан) – тийешелүү математикалык жана башка тапшырмаларды толук чечүү үчүн тапшырма аткаруучунун аракеттеринин тартибин сыпаттаган эрежелердин так жыйындысы.
Шыкмамат Култай, Кудаш эки атага ажырап, Култай «бакты», «ороз» жана «бөөбүй» уруктарына, Кудаш «бектемиш» , «куртка мерген», «анжай» , асыранды уулу катары эсептелген «инжай» тукумуна ажырайт.
Ички курамы боюнча алар «курманкожо» (буга курманкожонун өз тукумдарынан тышкары, Түгөлдүн бардык тукуму кирет), «кулжыгач», «ыман», «чоро», «аккабак» деген беш чоң бөлүкчөгө бөлүнсө, «терек» деп аталган алтынчы уругу өтө аз сандуу болгон.
Жоогазын революциасы жылы 2005-2008- жылына чейин КР Жогорку Кеңеши, конституциялык мыйзам чыгаруучу, мамлекеттик-түзүлүш, мыйзамдык жана КР ЖК соттук-укуктук реформа бөлүмүнүн башчысы.
Негизги партиялары: Демократия жана социализм үчүн Нигер партиясы, Коомдук өнүгүү үчүн улуттук партиясы, Африка федерациясы үчүн Нигер демократиялык кыймылы, Демократия жана прогресс үчүн Нигер альянсы жана башка.
Ал тууралуу Олег мындай дейт: “Пляжда эч нерседен тартынбаган кичинекей шок кыз бар эле. Кыз бүт чоңдорду сууга секиртип, токойдо издеттиргенине күбө болдум. Акыркы күндөрү анын ата-энеси кызынын ар бир баскан кадамын аңдып калышкан болчу. Бир чети кичинекей кыздын шоктугуна күлкүм келсе, бир чети ата-энесине боорум ооруган. Ошондо ошол шок кыз жөнүндө күлкүлүү бир мультфильм жараткым келген. 2007-жылы демөөрчүлөрдү таап, колдоо алганда гана планымды ишке ашырууга кириштим”,- дейт.
" Карусель ", " Мульт ", " Ишемби " жана башка телеканалдарда көрсөтүлөт .2011 - жылы орус элинин жана башка жомоктордун негизинде 26 эпизоддон турган " Жомок машиналары " деп аталган биринчи спин-офф жарык көргөн.
2014-жылы " Машанын коркунучтуу окуялары " аттуу экинчи спин-офф жарык көргөн.2019-жылдын 31-майында 4-сезон "Ыр машиналары" деген ат менен башталган.2020-жылдын 30-июлунда 5-сезон 4 резолюциясында башталды .2021-жылдын 16-июнунда студиясынын өкүлдөрү 2025-жылга чейин Маша менен Аюунун жоруктары тууралуу толук метраждуу анимациялык тасманы чыгаруу ниетин билдиришкен .2022-жылдын 9-ноябрында 15-декабрдан тарта биринчи жолу Маша менен Аюуну чоң экрандардан көрүүгө болору айтылган.
Анткени анимация дүйнөсүндө классикага айланган “Том менен Жерри”, “Сениби, шашпа!” мультфильмдери диалогдук түрдө эки адамдын сүйлөшүүсү аркылуу алардын кыймыл-аракетин берсе , “Маша менен аюуда” диалог жок.
Кийинчерээк алдыңкы грек музыканттары менен кызматташкан, алардын ичинде Харис Алексия, Йоргос Даларас, Михалис Хатзиянис, Манолис Лидакис, Димитрис Митропанос, Пантелис Таласинос, Костас Македонас ж.б.
2007-жылдын март айында « » деген синглин чыгарган, ал таасирдүү ийгилик менен коштолгон, жана камтылган ырлары төртүнчү « — » деген альбомго киргизилген, жарыкка чыккандан кийин ал - алтын альбом болгон.
Тээ илгертен бери Суусамыр жайлоосунда жайлата мал менен алектенген Кыргыз журту, күз айларынын башталышынан тартып, ушул айылдын оордунда боз үйүн тигип, дайраны этектеп, кыштоону өткөрчү.
2013 жылдын январь айындагы маалымат агенттигинде Тамашоу жана Азия Микстин берген интервьюсунда, Азия Микс командасынын капитаны Эльдияр жана команданын директору Камила Абдил эми мындан ары команда миниатюрадан баш тартышканын жарыялашкан.
А.Иманбаев «Нооруз» майрамына, Кыргыз Республикасынын эгемендүүлүгүнүн 10 жылдыгына, Кыргыз Республикасынын көрүнүктүү искусство жана адабият ишмерлеринин маараке салтанаттарына сценарийлерди жазган.
Өлкөнүн Ирак менен чыр-чатагынан кийин айлана-чөйрөнү жана табигый чөл ландшафтты калыбына келтирүү жана коргоого алынган жаңы аймактарды уюштуруу боюнча иш-чаралар көрүлүүдө.
21-кылымдын башталышынан нефть өндүрүү жана ажыратуу Ички дүң продукция наркынын 50%ке жакынын, түшкөн валютанын 90%тен ашыгын, мамлекеттик бюжет кирешесинин 95%ин камсыз кылат.
Өлкөнүн экономикалык саясатынын артыкчылыктуу багыттары – экономиканы диверсификациялоо, нефть секторуна жана мамлекеттик субсидияга күнкорлугун басаңдатуу (2000-жылдардын ортосунан мамлекеттик сектордун экономикадагы жетектөөчү ролу сакталууда), чет өлкөлүк инвестицияны тартуу, мамлекеттик мүлктү менчиктештирүү программасын ишке ашыруу.