polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Ошол эле жылы Бишкек шаарында өткөн «Дүйнө элдеринин эпостору» аттуу Эл аралык фестивалдын, 2008-жылы Якутск шаарында өткөн «Шедевры Юнеско на земле Олонхо» Эл аралык фестивалдын дипломанты болуп табылган.
2014-жылы Кытай Эл Республикасындагы Текес ооданындагы Көк-Терек кыргыз автоном айылынын 60 жылдыгына арналып өткөрүлгөн манасчылардын эл аралык кароо-сынагына катышып 1-орунга ээ болгон.
2017-жылы Якутск шаарында өткөн "Шедевры ЮНЕСКО на земле Олонхо" аттуу эки жылда бир өтүүчү Эл аралык фестивалга катышып, лауреаттык бийик даражага ээ болуп, алтын кол саат менен сыйланган.
Т.Бакчиев, 2018-жылы Украина жергесинде өткөрүлгөн кыргыз маданиятынын күндөрүнө катышып, Киев, Львов шаарларында "Манас" айтып, украин менен кыргыз элдеринин достугун, ынтымагын бекемдөө жана кыргыз маданиятын таанытуу үчүн өз салымын кошкон.
2019-жылы Өзбекстандын Термез шаарында өткөн "Айтуучулардын дүйнөлүк" фестивалына, 2020-жылы Хакасиянын Абакан шаарында өткөн "Ночь героического эпоса" фестивалына катышып, лауреат болгон.
1995-жылы Т.Бакчиевдин өзүнүн айтуусунда 6,5 басма табактан, 4617 сап ырдан турган «Манас» эпосунун ири окуяларынын бири болуп саналган «Алмамбеттин жомогу» аттуу окуясы, кыскартылып китеп болуп жарыкка чыккан.
Анын айтуусу боюнча, Кыргыз Улуттук илимдер академиясынын Кол жазмалар фондусуна, "Манас" эпосунун: "Жакыптын зары" , "Манастын Кошойго жолукканы" , "Алмамбеттин арманы" аттуу окуялары тапшырылган.
2000-жылы Ж.Орозобекованын киносценарийи боюнча Швейцария менен Франциянын биргелешкен кинокомпаниялары тарабынан тартылган «Манасчы» деген даректүү кинотасмага «Гүлчоронун Үргөнч суусун кечиши» аттуу окуясы Т.Бакчиевдин айтуусунда тартылган.
2005-2006-жылдары Т.Бакчиевдин айтуусунда Кыргыз Улуттук телерадио компаниясынын «Алтын казынасына» «Манас» училтигинин «Манас» бөлүгүнөн «Чубак менен Алмамбеттин чатагы», «Семетей» бөлүгүнөн «Семетейдин Букардан Таласка келиши» аттуу окуясынан тартып, «Семетейдин төрт беренге аш бергени» деген окуяга чейин жаздырылып алынган.
2000-жылы «Кыргызпатент» тарабынан чыккан «Саамалык» ырлар жыйнагынын 1-китебине Т.Бакчиевдин айтуусундагы «Манас» эпосунун «Манастын ашы» аттуу окуясынан узунду, 2004-жылы Борбордун Азиядагы Америка университети тарабынан чыккан «КАФ, АУК, АУЦА - биздин үйүбүз» аттуу көркөм чыгармалар жыйнагында «Каныкейдин кошогу» аттуу окуясынан үзүндү жарык көргөн.
Шакитовдун, К.Дуйшалиевдин, голландиялык окумуштуу Ниенке ван дер Хейденин, немец окумуштуусу Карл Райхлдын, шор элинин окумуштуусу Л.Арбачакованын, бурят элинин окумуштуусу Е.
Ал 1991-1992-жылдары Токтогул Сатылганов атындагы Кыргыз Мамлекеттик филармониянын алдындагы фольклордук студиядан окуп, 1992-1995-жылдары К.Тыныстанов атындагы Ысык-Көл Мамлекеттик университетинин «Кыргыз филология» факультетинен экстерн түрүнө окуп, артыкчылык диплому менен аяктайт.
Мен жыгач кеседеги кымызды тартып жибердим: «Кагылайын каралдым, жомокчулукка жарадьң. Кайыптан бизге туш болдуң, карааны бийик куш болдуң. Ак бата бердик, кабыл ал, Айкөл атаң, эрдигин, ааламга ырдап, салгын жар! Эми биз тээтетиги аяшым Алмам түнөгөн мазарлуу дөбө Боз-Учукка барабыз» - деп, көздөн кайым болушту».
Т.Бакчиев манасчылык өнөрү менен эле бирге, илимий изилдөө иштерин жүргүзүп, «А.Жакыпбектин адабият менен фольклордун кесилишиндеги чыгармачылык изденүүсү» аттуу темада кандидаттык диссертациясын ийгиликтүү коргогон .
Анын жеке илимий изилдөө аракеттеринин негизинде: «Манастааным. Жомокчунун жолу» , «Священный зов. Мнемоническое творчество жомокчу» , «Ашымдын көөнөрбөс мурасы» , «Шаабай» , «Введение в Манасоведение» , "Манасоведение" , "Манастаануу" , "Кыргыз өзөгү" , "Кыргызские эпические сказители" , "Манасчылар" , "Манас" жана саясат" , "Манасоведение" , "Сказительский дар" , "Новые грани эпоса "Манас" аттуу илимий, публицистикалык, илимий-популярдуу, окуу китептери жана сексенден ашуун илимий макалалары жарык көргөн.
Азыркы күндө Т.Бакчиев Манастаануучулардын эл аралык ассоциациясын жетектеп, Кыргыз Республикасынын Маданият, маалымат жана туризм министрлигинин алдындагы "Материалдык эмес кыргыз баалуулуктары" эксперттер кеңешинин мүчөсү болуп келет.
Кыргыз Республикасынын Маданиятына эмгек сиңирген ишмер , Фольклористика тармагында филология илимдеринин доктору , К.Тыныстанов атындагы Ысык-Көл Мамлекеттик университетинин ардактуу профессору , доцент, Кыргыз Улуттук жазуучулар Союзунун мүчөсү , Кыргыз Республикасынын "Ардак грамотасынын" ээси , Кыргыз Республикасынын Өкмөтүнүн "Ардак грамотасынын" ээси , Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин "Ардак грамотасынын" ээси .
Көз карандысыз мамлекеттердин шериктештигинин Парламенттер аралык ассамблеясынын "За заслуги в развитии культуры и искусства" төш белгисинин ээси , Кыргыз Республикасынын «Маданиятынын мыкты кызматкери» төш белгисинин ээси , «Манас эли» Коомдук бирикмесинин «Манас» төш белгисинин ээси , Кыргыз Республикасынын "Билим берүүсүнүн мыктысы" төш белгисинин ээси , "Кыргыз тили" төш белгисинин ээси , манасчы Бакчиев Талантаалы Алымбек-уулу Ысык-Көлдун Ак-Суу районуна караштуу Маман айылында 1971-жылы 2-декабрда туулган.
"Манас" эпосун жана манасчылык өнөрүн жайылтуу максатында, Т.Бакчиев С.-Петербург, Москва, Тула, Симферополь, Киев, Львов, Уфа, Новосибирск, Горно-Алтайск, Абакан, Якутск, Алматы, Астана, Термез, Баку, Ереван, Текес, Улан-Удэ, Улан-Батор шаарларында өткөн эл аралык илимий конференцияларга катышууга жетишкен.
Зат алмашуу процессинин интенсивдүүлүгүнүн узакка созулушу бир эле клетка ичиндеги механизмдердин эсебинен болуп, клетканын генетикалык аппаратынын активдүүлүгүнө жана клетканын көлөмүнүн чоңоюшуна алып келет.
Ошондуктан такай оор атлетика менен машыккандар акырындап мурда көтөрө албаган оор нерселерди көтөрө баштайт, бийиктиктеги кычкылтек жетишсиздигине көнүү адамдардын бийиктөө шартындагы активдүү тиричилигин камсыз кылат.
Адаптациянын тубаса тез реакцияларына ооруткуч таасирлерден кол-бутту тартып алуу, оор жумуш жасоодо дем алуунун жана кан айлануунун тездеши, суукта булчуңдардын титиреши, теринин күдүрөйүшү, күүгүмдө жарыкты сезгичтиктин жана ызы-чууда угуунун жогорулашы ж. б.
Адаптациянын көптөгөн формалары бар: клеткалардын вирустун киришине тоскоолдук кылуучу интерферонду синтездеши; ар кандай микроорганизмдердин тез көбөйүүсү; сүзүү, боору менен жылуу, учуу, жүгүрүү, тамыры менен бир жерге бекүү, дене температурасынын туруктуулугу же чөйрөнүн температурасына карата өзгөрүү жөндөмдүүлүгү; дем алуу, кан айлануу, тамак сиңирүүчү атайын системалардын болушу, чээнге кирүү ж. б.
Адаптация организмдин тиричилигинин нормалдуу болушун жана анын чөйрөнүн ар кандай факторлорунун; температуралык жана климаттык , бийиктик , көп инфекциялык агенттердин иммунитеттин өзгөрүшүнө ыңгайланышын камсыз кылат.
19-кылымдын 2-жарымында Ч. Дарвин эволюциялык теорияны ачкандан баштап, А. организмдеги эзелтен берки процесс болбостон, органикалык эволюциянын үч факторунун натыйжасында пайда болгон процесс деп аталган.
дабият окуу китептеринде сунуш кылынган тексттердин көпчүлүгү окуучулардын курак өзгөчөлүгүнө, алардын кабыл алуусуна ылайык женилдештирип, кимдерге арналгандыгына карай ыңгайлаштырып берилет.
Жашоо абалынын тарыхый өсүү жолунда организмдин начар клеткалары жоголуп, күчтүүлөрү өнүп-өсүп, чөйрөгө жараша табигый өзгөрүүлөрдүн натыйжасында алардан Адаптация касиеттери пайда болот.
Сөөктү жерге берүү, тескерисинче изоляциялап чопо идишке, табытка салуу, өрттөп көмүү , жерге көмүү , этинен ажыратып көмүү, сөөгүн бакка асып коюу, маркумдун өздүк буюмдарын гана көмүү, жаткан, отурган, бүрүштүрүлгөн абалда, көмкөрөсүнөн жаткырып көмүүдө ж.б.
Байыркы жана орто кылымдагы калктардын сөөктү көмүү салты менен кошо алардын материалдык маданиятын изилдөө мүмкүнчүлүктөр арбын, себеби адам каза болгондо ага тиешелүү жана салт талап кылган буюм, маркумдун ритуалдык тамагы табылат.
Саясий турмуш – коомдун жашоосунун негизги сфераларынын бири; анда саясий бийлик, коомдук, саясий күчтөр жана кыймылдар аракет кылышып, түрдүү саясий процесстер болот; саясатта, саясий мамилелерде жана саясий ишмердүүлүктө объективдүү жана субъективдүү факторлордун өз ара аракеттенүүсү.
Мындай шартта саясий турмуш үчүн: идеялык жана саясий плюрализм, граждандык коомго жооп берүүчү жана аткаруучу бийлик органдарынын өнүккөн системасынын функция кылышы: саясий партиялардын жана коомдук кыймылдардын активдүү ишмердүү-лүгү; калктын кеңири массасын саясий процесске тартуу мүнөздүү.
Коомдо түрдүү карама-каршылыктар курчуп, альтернативдик кыймылдар пайда болуп жана тез өнүгүп, каршылаш тараптар кагылышып, кризистик кубулуштар жана процесстер күч алып, прогрессивдик жана деструктивдик тенденциялар бирге өкүм сүргөн критикалык, бурулуш доорлорунда жана мезгилинде С. т-тун активдештирилүүсү турат.
Кризистик абалдан чыккан сайын Саясий турмуш турукташат жана анын өнүгүүсү кадыресе шарттарда өтөт: социалдык субъекттердин саясий ишмердүүлүгү тарыхый акталган, цивилизацияланган каражат жана ыкмалардын жардамы менен, адамдын экономикалык, социалдык жана индивиддик укуктарын жана эркиндиктерин сактоо менен иш жүзүнө ашырылат.
Саясий турмуш мамлекеттердин союзу, мамлекет аралык бирикмелердин чегинде, эл аралык мамилелер, дүйнөлүк саясий-социалдык абалдын өнүгүүсү менен тыгыз байланышкан регионалдык жана глобалдык деңгээлде да журөт.
Арзымат мээнеткеч киши болуп, токойдон жер – жемиш жыйнап, тың оокат кылып турганда Атантай өлүп, аялы экөө Арстанбаптын маңдай жагындагы киши турбаган Кур – Майдан деген жерге көчүп келип, өмүрү өткөнчө ошол жерде жашайт.
Анысы аз келгенсип, куудулдун өгөй энеси ар кандай азыткы, жин, пери, кайып, арбарсты, сасык албарсты, кара жин, ак жин, шайтан гана эмес, жестырмак, желмогуздардын кебете – кешпирине чейин кобурап сүйлөп берип, жаш наристенин үрөйүн учурар эле .
Кези келгенде өзү да “ чымындарын” чакырып, ооэунан көбүгүн буркулдатып, “талма” болуп тырпырап жыгылып, тобо – топук жасоого келген адамдарды жана өз “кесиптештерин “ таң калтырат. Анын көзү ачыктыгы ошол Арстанбап мазарынан башталат. Өз кызматын шайыктын колуга суу куюудан баштаган Бекназар бат эле кыйналбай намаз окуганды, курсагын ачырбай орозо кармаганды, мусалла ичип, зикир чалганды үйрөнөт. Он үч жашка чыкканда кумганчылыктан бошонуп, “сарайчы девана” деген атак алат.
Ушул тапта “күн сайын ондогон бодо, жүздөгөн майда жандык мал келип шайыктардын алкымынан ары урулуп тургандыгын байкайт”, ал эмес, олжо бөлүштүрүүдө өзүнө ыйгарылган энчини өз шайыгы кытып коюп жүргөндүгүнө да көзү жетет.
Кыскасы ушундай жагдайда куудул аларда эч кандай касиеттүүлүктүн, кереметтүүлүктүн жоктугун, элди алдоо менен жан багып, эл эсебинде семирип сергип, көңүл ачып чардап жүргөндүктөрүнө толук түшүнөт.
Бул куудулдун чыгармаларында (“Мен биринчи жолу тойгондо”, “Оңой эле чоң болдум”, Күнөөгө кадам койгон жылы”, “Мусаллага тойгондогу зикир”, “Шекшип калдым”, “Олуя болуунун жолу табылды”, “Кесел келип калганда”) ачык мүнөздөмөгө ээ болгон.
Ал эми өңүндө тирүүлүктүн жышааны жок, сөлөкөтү гана калган Сарымсак бийдин жалгыз кызынын мал болбостугун “керемети” менен билип коюшунан тартып, Бекназардын зоболосу көтөрүлө баштайт.
Ал эми диний ишенимдерди, ырым – жырымдарды өзүнүн каршысынын – байлардын, бийлердин, соодагерлердин ачкөздүгүн, сараңдыгын, адамгерчиликсиз түндөйлүгүн ашкерелөө максатында пайдаланган.
Аларды ар кандай кырдаалда (орозо тутууда, шарыят айтууда, жаназа, намаз, доорон окууда, зекет жыйноодо, бүбү, бакшы ойноодо, өз “олуялыгын” көрсөтүүдө) куйкум, курч, сөздөрү, же куудулдук кылык – жоруктары менен эл алдында шылдыңга алат.
Бул идея анын “Сүзүшмө намаз, мушташма зикир”, “Алкы бузулгандын алданышы”, “Каргыш тийген калпа”, “Нан битир”, “Бул деле зекетсиз уй”, “Бөрү жарды, кузгун тойду”, Акыреттен качкандар ж.б.
Куудул өзү менен бир эле жүздөшүп, анын демейдеги тамашасынын четин коргөн адамдын өмүрүндө унутулгус из калтырган, айтып берүү манерасы, аткаруу чеберчилиги, кыймыл – аракети, тулку бою, кебете – кешпири эрксизден күлкү чыгарып, угуучулардын эстетикалык моокумун кандырган.
Борбордук азия чөлкөмүндө стабилдүүлүктү сактоо жана эл аралык терроризмге каршы күрөшүү үчүн 1996-жылы Шанхай шаарында Казакстан, Кытай, Кыргызстан, Россия, Тажикстан мамлекетинин башчылары биргелешип түзгөн «Шанхай бешилтиги» жемиштүү иштеп келе жатат.
Тышкы саясатында өлкөнүн чегарасынын бузулгустугун, КМШ жана дүйнө мамлекеттери менен ар тараптуу байланыштарды чыңдоону, улуттар аралык араздашууларга жол бербөөнү, согуштук блокторго жана союздарга катышпоону бекем карманган бейтарап өлкө.
Бирок расмий түрдө үч славян республиканын жетекчилеринин 1991-жылы 8-декабрдагы СССР таркаганы жөнүндө келишиминен, андан соң СССРдин Президенти М. С.Горбачев бийликтен биротоло кеткенден кийин Кыргызстан эгемендикке ээ болгон.
Кыргызстандын ортомчулугу менен, анын ичинде Кыргыз Рыспубликасынын Президенти А.Акаевдин түздөн түз элдештирүүчү зор аракети, кадыр баркы менен Тажикстанда тирешкен эки тарап элдешип, жарандык согуш жөнгө салынды.
Статустун негизги компоненттери катары: биринчиден, берилген социалдык элементтин коомдогу позициясы анын объективдүү мүнөздөмөсүнүн улам келип чыгат; экинчиден, коомдун берилген позициянын орду, ролу жана мааниси жөнүндөгү элеси эсептелет.
Ушундан улам статус коомдогу топтордун жана индивиддердин мамилелерин аларга белгилүү жүрүм-турум нормаларын, белгилерин жана мүнөздүү өзгөчөлүктөрүн бекитүү жолу менен тескөө механизми катары маанилүү ролу келип чыгат.
Кыргызстандын Билим берүү жана илим министрлиги уюштурган "21-кылымдын кадрлары" программасынын алкагында таланттуу жаштарга атайын жолдомо берилип, чет өлкөлөрдө билим алууга кеңири мүмкүнчүлүк түзүлдү.
өлкөдө жумушсуздуктун айынан ички жана сырткы миграция күчөп, кылмыштуулуктун саны кескин өсүп, билим берүүнүн сапаты түшүп кетти, айрым жоопкерчиликсиз жетекчилер менен адилетсиз бийликтин камчысын чапкан шылуундар өлкөдөгү кырдаалды ого бетер курчутуп, кыйчалыш мезгилде карапайым калктын канын соруп киришти.
Ушундай кыйчалыш кырдаалда, өлкөдөгү социалдык-экономикалык маселелерди чечүүгө кандайдыр бир деңгээлде салым кошуу максатында, "Ыйык Ата Журт" коомдук жаштар фонду түзүлгөн эле.
Балким, өлкөнүн казынасын куруткан жетекчи сөрөйлөр дагы эле майлуу-сүттүү орундарды ээлеп отурушкандыр, бирок, биз аларды сындап отура бербей, биринчи кезекте, өзүбүздү баалап көрүүбүз зарыл.
Арийне, учур бизден терең билимди, өзгөчө технологиялык жетишкендиктерди тездик менен өздөштүрүүнү, сабаттуу, ыймандуу болууну, жан-дүйнө аруулугуна жетүүнү жана эл аралык тажрыйбаларды кеңири пайдаланууну талап кылып жаткан болсо, демек, биз ишти дал ушул жаатта башташыбыз керек.
Ким экенине карабай, материалдык мүмкүнчүлүгү барлар акча каражаты менен, билимдүүлөр акыл даремети менен кол кабыш кылып, эл-жерди өткөөл мезгилдин кыйынчылыктарынан алып чыгышы абзел.
"Ыйык Ата Журт" коомдук жаштар фонду Нарын, Ысык-Көл , Талас, Ош, Жалал-Абад, Баткен, Балыкчы, Токмок, Кызыл-Кыя шаарларында өзүнүн аймактык бөлүмдөрүн ачып, жергиликтүү калкка жакындан жардам берүүнү колго алды.
Таланттуу жаштардын патриоттук сезимин чыңдоо максатында, түрдүү темаларда семинарларды уюштуруп, карылар, жетим балдар, майыптар үйлөрүнө зыярат кылып, коомдук иш-чараларга катышууну салтка айландырган.
Андан тышкары, студенттердин жатаканаларын , кесиптик билим берүү борборлорун (Нарын мамлекеттик университетинин башкы имаратында, фонддун Ош шаарындагы филиалынын кеңсесинде жайгашкан кесиптик билим берүү борборлору), мектеп окуучуларын жогорку окуу жайларынын кирүү сынактарына даярдоо курстарын уюштуруу иштерин акырындык менен жөнгө салууда.
Жыл ичинде белгиленүүчү "Тил күнү", "Студенттер күнү", "Курман айт", "Жаңы жыл", "Аялдардын эл аралык күнү", "Нооруз" жана башка элдик майрамдарга карата маанилүү иш-чараларды уюштурууну да эсинен чыгарбайт.
Жыл өткөн сайын өлкөбүздүн экономикасында, маданиятында жана бүтүндөй саясий-социалдык чөйрөсүндө эбегейсиз интеллектуалдык, илимий дараметке ээ жаштарыбыздын демилгеси маанилүү ролду ойноп бара жатат.
Учурда мамлекеттик жаштар саясатын ийгиликтүү иш жүзүнө ашырууда, жаш жарандарды инсан катары калыптандырып, өз мекенине кызмат кылган чыныгы уул-кыздарды тарбиялоодо жаштардын коомдук уюмдары активдүү позицияны ээлеши зарыл.
Мисалы, "Кыргызстандагы билим берүү системасы: кечээ, бүгүн жана эртең" , "Кыргызстандагы билим берүү системасынын стратегиялык мааниси жана окуу куралдарынын сапаты" аттуу илимий симпозиумдарды Билим берүү жана илим министрлиги менен бирдикте уюштурду.
Кинорежиссёр Нурбек Эгендин "Манастын төрөлүшүн утурлай" тасмасына каармандарды тандоого көмөктөшүү максатында, режиссёрду өлкөбүздүн дээрлик бардык аймактарын кыдыртып, жергиликтүү эл менен чыгармачылык жолугушууларды уюштурду .
2004-жылдын 22-февралында фонддун ошондогу жетекчиси Улан Усупов Бириккен улуттар уюмунун демилгеси менен Таиланддын борбору Банкгок шаарында өткөн "Дүйнө жаштарынын тынчтык саммитине" катышкан.
Ал эми 2006-жылдын 10-16-майында Шанхай кызматташтык уюмунун 5 жылдык мааракесине карата онго жакын өлкөнүн делегацияларынын катышуусунда Кытайдын Пекин, Шанхай шаарларында аталган уюмга кирген өлкөлөрдүн жаш лидерлеринин жолугушуусу болуп, ага фонддун ошол кездеги директору Абдилазиз Жолдошов катышып келген.
"Ыйык Ата Журт" коомдук жаштар фонду эртеңки эл багар уул-кыздарды бүгүн колдоп, сүрөп, мекенине ак кызмат өтөп жатканы фонддун аброюн арттырып, коомдогу ордун бир топ бекемдеп койду десек жаңылышпайбыз.
1942-жылы наябрь айында советтик аскерлер немецтик-румыниялык фронтту жарып өтүп, фельдмаршал Паулюс башында турган душмандын 300 миң аскерин курчоого алып, 1943-жылы январда аларды багынууга аргасыз кылган.
Согуштун төртүнчү мезгили - Кызыл Армия фашисттик ; аскерлерин СССР аймагынан кууп, Чыгыш жана Түштүк Чыгыш Европа элдерин боштондукка чыгарып, союздаштар менен бирдикте гитлердик Германияны талкалоону аяктаган мезгил.
Алгачкы айыгышкан салгылаштарда фашисттер көптөгөн аймактарды, шаарларды ээлегени менен «Барбаросс» планын ишке ашыра албай, Ленинград, Одесса, Севастополь, Москва жанында ири соккуга учураган (к.
1941-жылы 12-июлда СССР, Улуу Британия, кийин Чехословакия, Польша мамлекеттери Германияга каршы биргелешип күрөшүү боюнча келишимге, 1941-жылы августта Улуу Британия менен АКШ Атлантика хартиясына кол коюшкан, ошол эле жылы 24-сентябрда Лондон эл аралык конференциясында СССР да Атлантикалык хартияга кошулган.
Ошентип согуштун алгачкы мезгилинде Германия жана анын өнөктөштөрү эбегейсиз зор аймакты-түштүктө Ливиядан, түндүктө Баренцев деңизине чейин, батышта Бискай булунуна, чыгышта Волгага чейин ээлеген.
Согуштун башкы себеби: Версаль тынчтык келишиминин шарттары Германия үчүн оорчулук алып келгендиги, А. Гитлердин саясаты жана анын улутчул-социалисттик идеясы, Версаль-Вашингтон системасынын шарттары, дүйнөлүк экономикалык кризис ж. б.
Биринчи дүйнөлүк согуш аяктагандан кийин түзүлгөн эл аралык мамилелердин Версаль-Вашингтон системасын Германия, Италия жана Япония ири державалардын кызыкчылыгына ылайык түзүлгөн деп таап, чек араларды кайрадан бөлүштүрүүнү талап кылышкан.
Согуштун негизги максаты - фашисттик Германия үчүн бүткүл дүйнөгө өзүнүн үстөмдүгүн орнотууну, ал эми өнөктөштөрү Япония менен Италия болсо дүйнөнү кайра бөлүштүрүүнү көздөгөн.
«Кыргызгидроатайынкурулуш» акционердик коому Камбарата, Ташкөмүр, Шамалдысай ГЭтеринде жана Өзбекстан Республикасындагы Резаккамчик ашуусундагы тоннелге, ал эми «Гидромонтаж» акционердик коому Үчкоргон, Ташкөмүр, Камбарата, Атбашы ГЭтеринде курулуш-монтаждоо иштерин аткарган.
Рыноктук экономиканын шартына өтүүдө бир топ реформалык иштер жүргүзүлүп, натыйжада шаарда 4 кичи ишкана, 1 кооператив, 117 жеке ишкер, 2 менчик дүкөн, 11 жоопкерчилиги чектелген дүкөн ишке киргизилген.
2000/01-окуу жылында шаарда 6 орто, 2 негизги мектеп, музыкалдык мектеп, балдардын чыгармачыл үйү, 2 китепкана, 3 бала бакча, спорт мектеби, ошондой эле Жалал-Абад мамлекеттик университетинин Кара-Көл инженердик факультети (1962-ж. Бишкектеги политехникалык институтунун даярдоо бөлүмү катары ачылып, 1963-жылдан тех. факультети уюшулган).
1-этапта окуучу үйрөнүлүүчү аракеттин максаты, анын обьекти, багыттоо системасы жөнүндө керектүү түшүнүк алат, аракетти аткаруунун шарттары менен үйрөнүлө турган аракетке кирүүчү операциялардын бардык үч түрү кантип жана кандай тартипте аткарыла тургандыгы менен алдын ала таанышат.
Акыл аракеттеринин этаптар боюнча калыптандыруу теориясы – окуп үйрөнүү процессин окуучулардын таанып-билүү ишмердигин калыптандыруу катары карай турган, ишмердиктин коомдук пландагы тажрыйбадан жекече пландагы тажрыйбага айланып өтүшүнүн негизги этаптарын аныктоочу теория.
Мисалы, эгерде окуучу адегенде колуна берген тапшырмаларды аларга эч кызыкпастан, жалаң окууга милдеттүү экендигинен гана жоопкерчилик сезиминин таасири астында же ал тапшырмаларды аткармайынча өзүнө кызыктуу болгон башка маселелерди түшүнүү сезими менен аткарса, анда бул тапшырмаларды чыгаруу процесси окуучу тарабынан аткарылган аракет болот.
Бирок эгер кээ бир этапта бул тапшырмалар окуучуну кызыктырып калса, эгерде ал тапшырмаларга карата окуучуда таанып билүү кызыкчылыгы келип чыкса, анда ошол эле тапшырмаларды аткаруу процесси ал окуучу үчүн ишмердик болуп калат, анткени, мында мотив максат менен дал келет.
15-декабрында Орусиянын премьер-министри Владимир Путин обого түз чыккан сыналгы берүүсү маалында оппозициячыл маанайдагы мекендештерин чет өлкөлөрдүн кызыкчылыгында иштеп жатат деп айыптап, «бандерлогго» теңеди.
«Ленинчил жаш» гезитинин адабий кызматкери, Кыргыз ТАГдын кабарчысы, радиокомитетте адабий-драмалык уктуруу боюнча жооптуу редактор, «Ала-Тоо» журналынын жооптуу катчысы, Кыргызстан КП БКнын инструктору, Кыргызстан Жазуучулар союзунун катчысы болуп иштеген.
Горький атындагы адабият институтунда окуп, окууну бүткөн соң, Кыргызстан Жазуучулар бирлигинин адабий консультанты, «Кыргызмамбастын» башкы редактору, «Ала-Тоо» журналынын редактору, «Жаш ленинчи» журналынын редактору, Кыргыз КСРинин маданият министрлигинин искусство иштери боюнча Башкармасынын начальниги жана Кыргызстан Мамлекеттик Эмгек Кызыл Туу ордендүү Токтогул Сатылганов атындагы филармониясынын мүдүрү, 1965-жылдан өмүрүнүн аягына чейин Кыргыз КСРнин Министрлер Кеңешинин искусство боюнча Башкы башкармалыгында башка-руучу болуп иштеген.
С.Шимеев Пушкиндин, Лермонтовдун, Назым Хикметтин, Ясыр Шивазанын жана башка акындардын ырларын жана поэмаларын, Алишер Навоинин «Фархад менен Ширин» аттуу поэмасын кыргыз тилине которгон.
Лениндин туулган күнүнүн 100 жылдыгынын урматына «Каарман эмгеги үчүн» медалы, «Эмгектеги каармандыгы үчүн», «1941–1945-жылдардагы Улуу Атамекендик согуштун жеңишине 30 жыл» медалдары жана Кыргыз КСРинин Жогорку Кеңешинин Президиумунун Ардак грамоталары менен сыйланган.
Жаратылыш кубулуштарына диний сыйынуу, ошондой эле Жаңы заман адамынын диний культу, Фейербахтын оюнча, адам чындыгында же мейли кыялында болсун эмнеге багыныңкы болсо ошону теңирлештирип, ошого табынарын көрсөтөт.
Чындыгында эч кандай тиги дүйнө жок, анткени жаратылыштын кубулуштарында эки ирет жашоо жок, Фейербах мындай деп жазат: «Жаратылыштын башталар жери да, бүтөр жери да жок. Анда бардыгы өз ара аракетте болуп турат, баардыгы салыштырмалуу, баардыгы бир эле убакта аракет да, себеп да болуп саналат, анда баардыгы ар тараптуу жана өз ара байланышкан» .
Жаңы философия,— Фейербах өзүнүн философиялык системасын ушундай түшүнөт,— адамды да, жаратылышты да философиянын бирден бир предметине айландырып, демек, антропологияны, анын ичинде физиологияны да универсалдуу илимге айландырат.
Фейербах жашап турган диндин реакциячылдыгын жана зыяндуулугун, анык адамдын жакшы турмушка жетүүгө карата болгон умтулуусун байлап-матап, аны чыдамкай болууга, кың этпей баш ийүүгө мажбурлай тургандыгын баса белгилейт.
«Адам кудайларга өзүнүн фантазиясы жана сезими бар болгондуктан гана ишенбейт, ал ошондой эле бактылуу болууга умтулгандыктан улам да ишенет. Ал олуя чалыш жанга өзү олуялыктын эмне экендигин билгендиктен гана эмес, ал өзү да олуя чалыш болгусу келгендиктен улам ишенет; ал туш тарабы төп болгон жанга ал өзү да туш тарабы төп келген жан болгусу келгендиктен улам ишенет; ал жандын өлбөстүгүнө өзү да өлгүсү келбегендиктен улам ишенет» .
Алсак, үчилтикти үй-бүлөлүк турмуштун жашап турушу менен, ал эми теңирлик өнөрчүлүктү — адамдын өзүнүн жаратылыштан айырмачылыгы жөнүндөгү мистикалык элестөөсү аркылуу түшүндүрөт.
Айрым учурда мамилелери өтө жакын, ымалалаш, санаалаш, дос-тамыр, алыш-бериши бар алакалаш же сөөк жаңыртууну каалаган адамдар араны алыстатпоо, элдерди жакындаштыруу үчүн бел куда болгон учурлар да кездешет.