polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
Jolie piştre re xebata xwe ya duyem a derhêneriyê qedand, Unbroken , fîlmek li ser Louis Zamperini , stêrkek berê yê rêça Olîmpiyadê û leşkerê Şerê Cîhanî yê Duyem ku ji ketina balafirê sax ma û du sal di girtiyek Japonî de derbas kiriye çêkir.
Piştî pêşwaziyek zû ya erênî, Unbroken wekî berbijarê baştirîn fîlm û derhênerê herî baş hate hesibandin lê ew di dawiyê de nirxandinên tevlihev û nasîna xelata piçûk wergirt, tevî ku ew yek ji baştirîn fîlmên salê ji aliyê Desteya Netewî ya Çavdêriyê û Enstîtuya Fîlman a Amerîkî ve hat binavkirin.
Jolie ji ber sedemên cihêreng ku di nav de parastin, perwerde û mafên jinan, pêş dixe û herî zêde bi parêzvaniya xwe ya ji bo penaberan wekî Şanderê Taybet ê Komîseriya Bilind a Penaberan a Neteweyên Yekbûyî tê naskirin ku erka wê heya sala 2022an dewam dike.
Jolie bi dehan li seranserê cîhanê li kampên penaberan û herêmên şer pêk anîne ku Jolie bi dehan erkên meydanî li seranserê cîhanê li qampên penaberan û herêmên şer pêk aniye ku di çarçoveya vê mijarê serdana welatên wekî Kamboçya, Sierra Leone, Tanzanya, Pakistan, Efxanistan, Sûriye, Sûdan, Yemen û Ûkraynayê kiriye.
Fîlm bi giranî nirxandinên erênî wergirt; Manohla Dargis ji bo The New York Times nivîsî û Manohla Dargis destnîşan kir ku Jolie "bi tevahî wekî kujerek super-tirsdar, xuya ye ku bêexlaqî tê lîstin" û got ku "ew celebek dîsîplînê ya ku dikare kurên ji her temenî bîne ser çokan an bi kêmanî nav kursiyên xwe yên filmê."
Fîlm ji aliyê rexnegiran ve baş nehat pêşwazîkirin; Rexnegirê Chicago Sun-Times, Roger Ebert nivîsand ku Jolie "di celebek rola ku bi gelemperî dijwar û êrîşkar e de germiyek diyar dibîne; ew pir xweş dide nîşan ku bibe hevala mafîstekî û dibe ku wisa jî be."
Angelina Jolie, navê jidayikbûnê Angelina Jolie Voight, , lîstikvan, fîlmçêker, nivîskar û mirovhezek amerîkî ye ku wergêrê gelek xelatan e ku di nav de xelatek akademiyê û sê Xelatên Kureya Zêrîn hene.
Piştî perwerdeya xwe ya seretayî û ya bingehîn li Moskoyê bûye çaremîn kesê xwedî pileya zêrîn ya zanîngeha rêzimanî û beşa huqûqnasîyê ya zanîngeha Moskoyê kar kiriye, ji sala 1886an heya 1890î jî li wê derê huqûq xwendiye.
Piştî ku ji tebaxa sala 1930yî heya çileyê 1931ê li Londonê di pêşengeha hunera Îranî ya Berlington House de wekê ber pirsyarê rojhilatê kar kiriye, pêvendîya wî bi zanîngeha Londone rê çebûye û di sala 1932yan de li wê derê di beşa rojhilatê de bûye dersdarê zimanê farisî.
Piştî dorpêça duyemîn paşvekişîna Împeratoriya Osmanî ya ku lêdaneke giran lê hat kirin, li Viyanayê wek şikestinekê hat qebûlkirin û ji bo ku ev têkçûn nemir bike, Katedrala Ezîz Stefan, peykerê leşkerekî osmanî ku di bin lingan de hatiye pêlkirin.
Zengila Pûmerînê, ku bi navê zengila Tirkî jî tê zanîn, li ser berhevkirina tiştên metal ên ku di dema dorpêça duyemîn de û helandina tiştên metal ên berhevkirî de ji aliyê Împeratoriya Osmanî ya paşve vekişiyayî ve hiştibûn, hatiye avakirin.
Zengil, di 26ê çileya paşîna 1712-an de li ser birca başûrê katedralê hatî çêkirin, Şerê Cîhanî yê Yekem û tevlîbûna Avusturya di şerê dewletên mezin ên wekî Amerîka, Almanya û Rûsya de, ziyareke mezin dît.
Viyana bajarê herî qerebalix ê Awistriya ye û bajarê seretayî ye ku li qada bajarî 2 milyon niştecîh (2,9 milyon di nav devera metropolê de ku nêzîkî sêyeka nifûsa Awistirya ye) û navenda çandî, aborî û siyasî yê Awistiryayê ye.
her gohorineka li roj helata navin rûdaba ew jê bê bahir neboye û hozan pê gotine ,lê mixabin piraniya hozanên wi yên siyasi û welat parêzi hinda boyne ji ber ne xelk wêrane ji berken êû vegêrin û ew ji ji Hokmet û çeta tirsaye hilgirit neko carek çete an Hokmet bigehnê û wi ceza biken .
Wi ji nişkekê ve dit ko Nalbendi bi gûniya hozanên xwe li dor xwe kom kirine u di navdaye û agirê berdayê û ew bi xwe qêriya wiye yê hozana di bêt û ji layê dive xelk ji Gonda derkeftine û h’ingêna top û teyarane li ser serê wan .
ev nedane û mereqa wê di bine kol di cergê Nalbendi da we xir di bine hozan û ji nişkekêve ev beh’ra hozana di peqit û hozanvan di gehite gopitka îlhama şi’rê we can tirin şi’r bi cani û bejin û rûmetê dezgira xwe ,ewa negehiştiyê ,dezgira xwe ewa boye ser qaflê hozanên wi ,û şiyay wi di vê tozêve bi gevzinit û bibîte qasidê îlhama şi’ra wi .
Dibe gelek hozan bo nivêsi bin lê hinda boyne ,êk ji wan hozane ew bo ewa bo hinarti dema Barzani li devera Berwari Balla dibe ,û nalbend divêt wi bibînit da hozanên wi çap biken ,lê ji ber destûdarê nexweşê wi demi û bi şer ve mijûliya Pêşmerga bi şerve ev mirade pêk nehat ,lew paşi hozanek jêra nivêsiye ,lê kes nizanit çi hozan bo û berzeboye .
Li dûv baweriya minji ev ya raste , çê dibe wi hinde şi’r vehandibin rast tir lêk înabin li Bamernê ko hêj yê biçûk bo lê şi’ra mokon û ya dorist li cem seydayê xwe li Bêdohê Şêx Moh’emed Parsay fêr boye ,we li di malkeka hozana xwe da di bêjit ko Îlhama şi’rê ji Şêxê xwe wer girtiye .
Belê ev hevjiniye, berdewam nabit gelek û dihêt berdanê ko navê wê Miryem kiça Pîrmûsê Emerê S’adiqê Bêdohi ,dieser hindêra nalbendi di jiyan nama xwe da ev çende ne gotiye ,lê ji xelkê ev hatiye pişt rast kirin ,we dibêjin ew jin anko Miryem ya pişt kod bo we di gotinê Mira pişt kod .
Pistî demekî, min xwe berhev kir û ez çome devera Berwariya li ser toxûbê Hekarî li Behdîna, li Gondê Bêdohê li nik Şêx Mih’med Parsay korê Şêx Tihayê Mayi, li sala 1333 mişextî anko 1916 zayini .
Nalbend bi mirna Şêxê xwe perişan dibit û bi egera têkvedanê û minafiqa nabeyna wi û korê Şêxê wi Î’madiddini têk diçît lew ji, ji dev wan ve di qete û qesta cihên di diket ko devera Goliyaye li Gondên Rûsê û Bêgova û domahiyê li Xişxaşa li nav Berwariya dimine… Seh’ ken van malkên şii’rên wi:
Nivîsa estûr'Beyta nes’ih’eta ya Hozanvan : Ehmedê NalbendAmadekar: Mahir Berwarî - Elmanya - E.Mail: barwari@web.de 2006'Hozanvan Ehmedê Nalbend êke ji mezintirîn û bi navudengtirin Hozanvanên devera Behdîna ye, li devera Dohukê.
Audrey Tautou li gel Tom Hanks 2006an de pirtûka fîlmê “The Da Vinci Code” ku Dan Brown bi sernavê “The Da Vinci Code ” ku rekora firotinê bi dest xisitibû û bi nerazîbûna Vatîkanê hatibû rojevê ji aliyê derhêner Ron Howard ve wek fîlmê sînemayê hat kişandin de yek ji rola sereke lîst.
Knut Hamsun (jdb. 4ê tebaxê 1859 li Lom, Fylke Oppland; m. 19ê sibatê 1952 li Nørholm a li cem Grimstad), navê jidayîkbûnê Knud Pedersen bû ew yek ji giregirên nivîskarên norwêcî yên sedsala 20em tê zanîn.
Lê Teremaxî bi armanca ku hînbûna destûra zimanê erebî ji bo feqiyên kurd yên ku hîn nû dest bi xwendinê dikin hêsantir bike, di sala 1000ê koçî de, ku beramberî bi 1591-1592 yê zayinî dike, bi kurmancî pirtûkek bi navê “Destûra Zimanê Erebî Bi Kurdî Digel Hinde Nimûneyêd Farisî û Kurdî” nivîsandiye.
Dîroknasê kurd ê navdar Mele Mehmûdê Bazîdî di sala 1274ê koçî de, ku beramberî bi 1857-1858ê zayinî dike, pêşgotinek li ser vê pirtûkê nivîsandiye û pirtûk wekî destnivîsek teslîmî Qonsolosê Rûsî yê bajarê Erziromê Aleksander Jaba kiriye.
Marif Xeznedar ev destnivîsa ku li Lenîngiradê di Pirtûkxaneya Amojgeha Rojhilatnasî ya girêdayê bi Akademiya Zanistî ya Sovyetê de bi hejmara C1958 hatibû qeydkirin, di sala 1971ê de bi dest xistiye û di eynî salê de bi navê “Destûra Zimanê Erebî Bi Kurdî: Eliyê Teremaxî” li Bexdadê daye çapkirin.
Reşîd Findî, rêçikên ku Elî Teremaxî di vê pirtûkê de derbarê rêzimana kurdî aniye zimên, di pirtûka xwe ya bi navê “Eliyê Teremaxî Yekemîn Rêzimannivîs û Pexşannivîsê Kurd e” de kom kirine û bê ku dest bide orijînala wan, bi alfabeya kurdî ya Başûr bi tîpên erebî nivîsandiye.
Welatê Baskî li bakur bi Bay of Biscay re, li bakurê rojhilatê herêma dîrokî Gascogne û yên mayî Fransa , li rojhilat herêma dîrokî Béarn li Fransa û her weha heta Aragon li Spanyayê (parêzgehên Huesca û Zaragoza, li başûr heta La Rioja, li başûrrojava heta Castile-León û li rojava ber bi Cantabria.
Lê dema dighêje ber dibistana çandiniye - ji çend salan virve êdî ew der wek gurdana leşkerî hatîye veguhertin, wek tê zanîn, dewlet gelek kargeh û fabriqeyên bi vî rengî, ji kar û barê girtîye û kirîye herêm û parastgeh a leşkerî-îcar berê tirimbêlê bi hêla çepê ve di zîvire û ber bi çiyan ve dimeşe.
Hema bibêj, li hemî civak û welatan kesên xizan û nedar anko feqîr û hejar hene, lê pênasekirina derazînka xizaniyê alavekê bihêz yê aborî ye jibo vedîtina wan kesan û vedîtina çareseran jibo bernameyên baştirkirina rewşa jiyana wan û ewlekariya bêkariyê).
Ev pirtûk li ser stêrnasiyê hatiye nivîsandin û tevgera stêrk, hîv, roj û ya exteran şirove dike, herweha Şêx Ebdurehmanê Axtepî gutlek di rengê dinyayê de ji dara gûzê çêkiriye û li serê parzemînan jî daye nîşandan.
Anatole France (François-Anatole Thibault, jdb. 16ê nîsanê 1844 li Parîs; m. 12ê çiriya pêşîn 1924 li Saint-Cyr-sur-Loire a li cem Tours) nivîskarekî Fransî bû û xwedî Xelata Nobelê ya wêjeyê ya sala 1921î bû.
Odysseas Elytis (ango, Odîseas Elîtîs, bi grekî: , navê berê: , Odysseas Alepoudélis; * 2ê çiriya paşîn 1911 li Herakliyon a Kretayê; m. 18ê adarê 1996 li Atîna) yek ji hunermend û helbestvanên navdar ên grekî bû.
Metranê Suryanî Bar Hebraeus di kronogrofiya xwe ya bi nav "Kronografiya Bar Hebraeus" wiha dibêje “Niha Ehmed riswa bû û Erxûn bi ser ket, Şemseddîn reviya çiyayên Medya û xwe spart nîjadeke Kurdan ku ji wan re Lur têne gotin.”
Di pirtûka xwe ya "Rêwîtiyên Marco Polo: Çapa Tevahiya Yule-Cordier ." de Marco Polo wiha dibêje “Lur bi kurdan re girêdayî ne û bi zaravayek kurdî diaxivin, wekî hemû ew Îlyat, yan jî koçerên faris; yên ku ne ji nijada tirk in”,
Şêx Fethullahê Werqanisî weke hemû zarokên malbatên oldar, pêşî dev bi xwendina olî kiriye û li gelek medreseyên Kurdistanê geriyaye, li ba Mele Ebdurehmanê kurê Mele Ebdullahê Xelîfê Mewlana Şêx Xalidê Dêrezorî xwendiye.
Ji wê hingê ve heta niha ango ji Sultan Şêxmûsê Zûlî hetanî Şêx Fethullahê Werqanisî, ew bab û bapîr tev bi zanistiyê ve lipikîne, çi di medreseyên xwe yên taybetî de û çi jî di medreseyên herêmê yên din de be dersdarî kirine; bi hezaran destûrname dane şagirdên xwe yên Kurd û yên ji neteweyên cînarên Kurdistanê weke Ereb, Faris û Tirkan.
Ew, ji ber hindê bi daxwaza parêzvanê Bedlîsê Emer Paşa û Serbazê Firqa wê demê Elî Paşa li Norşênê dersdartî kiriye û piştî demekê çûye li Bedlîsê dersdartî kiriye û li wirê domandiye heta ku çûye ber dilovaniya Xwedê.
Zarokên êzidî yên ku Daîşê revandin li gorî yên ji destê Daîşê reviyane dibêjin ku wan li navendên çekdarî fêrî şer dikin her wisa wan fêrî çawa xwe teqndinê jî dikin, ber çend mehaye li Mûsilê du zarokên êzdî xwe bi hêzên Iraqê ve teqandin, jinên êzdî yên sipehî û ciwan bi wan re dizewicin yên jiyê wan mezin jî ji bo xizmetê bi kar tînin.
Çarenivîsa wê, digel çarenivîsa gelek ji bajar û stanên dî yên kurdî yên mîna Kerkûkê, Xaneqînê, Mexmûrê hêşta bi danûstandin û bicihbûna referandûm anko tevpirsiyekê ve girêdayî ye ko biryar e berî dawîbûna sala 2007an bicih bibin.
Ew sinêlên mezin ji bo çapemeniyê de gel di dema salên dawî xwe wekî hinceta mezintirîn mêrê cîhanê zindî û yê ku ji bo gelek welatan rêwîtî kiribû, di nav wan de bû, Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê, li Brîtanya , Fransa û Îtalya .
Herweha hunera Îlahî ya muzikê, ji aliyê UNESCO'yê ve bû xwediyê patenteke taybet û li ser hat nivîsandin ku “ev, nayê dizîn û nayê teqlîtkirin” Piştî vê sempozyuma li Fransayê, li gellek zankoyên Amerîka û Ewropayê jî sedsaliya jidayikbûna Ustad Îlahî, hat pîrozkirin.
Nûr Elî Îlahî an jî Ustad Îlahî fîlozof û îcatkerê tembûra modern, hizirvanê ruhanî, hunermend û dadgerê kurd ê ji rojhilatê Kurdistanê ye ku jiyana xwe li ser lêgerîna metafîzîkî ya hebûna mirovan bûrandiye.
Federico García Lorca, bi kurdî mîna Lorka tê naskirin, li bajarê Fuente Vaqueros ê herêma Granada , di 5ê hezîrana 1898an de hatiye dinê û di navbera bajarên Víznar û Alfacarê de li 18ê tebaxa 1936an ji ber sosyalîst e û rexneyên wî yê li hemberî dewletê dikir, bi destê faşîstan hatiye kujtin.
Master û dozîna xwe li Zanîngeha Bîlkentê, beşa Zimanê Tirkî de temam kir (Master: "Cemal Süreya Şiirinde Bedenin Yazınsallaşması/Nivîsîna Laş di Helbesta Cemal Sureya de, 2003, doktora: Türk Şiirinde Taşra/Çolberî di Helbesta Tirkî de, 2009).
Pêk têt ji fermandiya supayê zêrevaniyê, baregayê wê li paytexta herêma Kurdistanê ye û ‎rastexo girêday wezareta nafxoya hikumeta herêma Kurdistanê ye, fermandiyê supayê ‎zêrevaniyê endame li gel Fermandeya Leşkirê Kurdistanê.
Herwesa baregayê fermandiya ‎supayê zêrevaniyê pêkhatiye ji çend beşên girêday baregayê fermandiya supayê ‎zêrevaniyê û leşkir û hêz û betalîyona belavin li ser parêzga û şar û şaruçka li dîf karê pê ‎tête raspardin, kar û erkê xo dibînin.
Ev hêze hêzeka leşkirî û çekdar e girêday hikumeta herêma Kurdistanî ye, ji bo ewlekarî ‎û asayişê ferman û rênimayên xo ji wezareta nafxûya hikumeta herêma Kurdistanê û ji bo ‎erkên xwiyên leşkirî jî fermanên xo ji Fermandiya Leşkirê Kurdistan distînît.
Herweha Şêx Memdûh bi xeysetê rêberek ji yên Rêçika Qadirî, li her çar beşên Kurdistanê jî pir geriyaye û di wan geryan û rêwîtiyên xwe de gelek destnivîs û berhemên kurdî berhev kirine û ew ji mirinê rizgar hiştine.
Her çiqas ku qabîliyeta wî di heremên abstrek da xwiya dike jî û kengê bixwaze dikare per û baskên xwe di vê herema hunerê da jî veke, xwiya dike ku realîzm û her wusa realîzma kurdan û Kurdistanê eve zûva ye ku wî xistiye bin tesîra xwe.
Ji aliyê dî va, çewa ku di hevpeyvîna ku kovara NÛDEM ê pê ra kiriye da xwiya dike, hunermend Riza Topal eve ji zû va ye ku bi edebiyatê ra jî mijûl dibe: Wî gelek berhemên edebî ji zimanê almanî wergerandiye ser zimanê kurdî û her wusa wî bi xwe jî gelek berhemên edebî nivîsandiye.
Ew xelîfeyên Siltan Şêxmûs li navrasta Kurdistanê belavbûne û îrşad kirine heta ku Mewlana Xalidê Kurdî yê Dêrezorî çûye Hindistanê û ji ba Seyîd Ebdullah Dehrî Rêçika Neqşîbendî aniye.
Loma wan gazî Xudan kir û gotin: «Ax, ya Xudan, em lavan ji te dikin, ji sedemê canê vî mirovî, bila xwîna bêsûc neyne ser me û em helak nebin, çimkî çawa ji te re xweş hatibe, te wusa kir, ya Xudan.» Piştre wan Ûnis hilda, avêtin deryayê û harbûna deryayê sekinî.
Bi ser de ew "nîşana Ûnis" şîrove dike û dibêje ka çawa Ûnis sê rojan di zikê masî de bû, weha jî Mesîh wê 3 rojan di zikê erdê de bimîne (piştî mirinê wê bê veşartin û piştre - wek Ûnis pêxember - dîsa sax be).
Zozanê şerefdînê yê bi navûdeng, ku devera şênî û şadiya xwezayê, serbilindiya zindî û ganiyan, şûna devçêra cûrbicûr sewalên çarpê û yên firende, têrkiroxê mirov û mirovatiyê bû, bi rengdarî xwe li rajêra Firatê menşûr cîwar kiriye.
Çendî wan rind dizanibû jî ku Siltan Selîm bavê xwe ji ser textê Osmaniyan aniye xwarê û li şûna wî rûniştiye, piştre jî duwazdeh birayên xwe kuştine û text ji xwe re arinzî hiştiye, lê şêîtiyê destûreke rewa da ku Kurd bi xwînxwarekî wisan re jî bibin hevalbend.
Bepêy dîdgay xazî hesen, ke dwatir xoy debête yekemîn sernûserî şarî allay azadî, gutarî allay azadî le qonaxe seretayyekanî derçûnî leşar, gutarêk buwe ledewrî handanî xellk bo parêzgarîkirdin ledoxî emnîû qullkirdnewey gyanî lêkbûrdin buwe.
Jmare seretayyekanî şax, ke beronyo rakêşrawe, tenha laperre buwew be qebarey lenawçey î badînan derçuwew lerêgey hêze partîzanekanî hizbî zehmetkêşan ledeştî hewlêru badînan bllawkrawetewew lewêşewe rewaney şwênekanî trî kurdistan krawe.
Em hewlle behoy kemî darayî zehmetkêşanû lawazî astî teknîkîû kemî nûseru rojnamenûs, mawe mawe lederçûn pekî kewtuwew lewadey dyarîkrawî xoy netwanrawe bllawbikrêtewe, heremeşe waykirduwe lew mawe zemenîyeda jmare derçuwekanî allay azadî bgate şanze jmare.
Bepêy bellgenamekanî ew qonaxe aso heyderî yekemîn sernûserî rojnamey allay azadî buwew stafî berrêweberîş heryek le buwew îş wek skirtêrî hizbî zehmetkêşan yarîdey stafekey dawe, cge le serutar çend wtarû lêkollînewey derbarey pirse syasîyû neteweyyekan nusîwwe.
Wek her rojnameyekî trî hawşêwey xoy, ke berencamî xebatû têkoşanî kurd buwe le başûrî kurdistan, şi lesallay yekemî derçûnîû bedyarîkrawîş lepaş cyabûnewey hizbî zehmetkêşanî kurdistan le le hizbî sosyalîstî kurdistan allay azadî, wek pêwîstîyekî gringî xebatî mîdyay bo berizkirdnewey wurey pêşmergew coşdanî rêkxistinû xellkî kurdistan derçuwe.
Ledway ewew lesallî û paş becêhêştinî 'ednan 'usman, aryan mhemed debête sernûserî rojnamekew lew maweyeşda geşeyekî çendîû çonî beser allay azadîda dêt, eger tris lew gorrane paşekşe bubêt, ewe allay azadî lew qonaxe nek paşekşey nekrid, bellku gorranêkî new'î beser gutarekeyda hat.
Leheman salldaw lepaş ewey hizbî zehmetkêşanî kurdistan le slêmanî degîrsêtewe, allay azadî dest bederçûnewey xoy dekat, bo emeş hizbî zehmetkêşanî kurdistan naçarî gorrînî sernûser debêtû ewkate dekrête sernûserî rojnamey allay azadî, ke be heşt laperrey reşû spî le slêmanî derdeçû bllaw dekrayewe.
rojnameya sporê French in 1955, editor L'Equipe û lîstikvanê pêşniyara Gabriel Hanot de, Gusztáv Sebes, hewldanên Bedrign û ya Bernabéu bi wê tûrnûvayê fûtbolê Lîga Şampiyonan de, ku wê bi navê bigirin dest bi organîze kirin.
Kluba ya hingê-Serokê avakirina Adolfo Melendez Spanish Federasyona Fûtbolê ya yek ji îmzekarên peymanê girê biryar, da on January 4 avakirin, 1909, yek ji partiya damezrêner yê serdestiyê ya federasyona fûtbola Spanyayê hatiye de dîtin Football Club Madrid bû.
Cemiyeta Teawun û Tereqiya Kurd an Cemiyeta Teawun û Tereqiya Kurmancan , ango Komeleya Alîkarî û Pêşveçûna Kurd , bi navê wê yê tirkî Kürt Teavün ve Terakki Cemiyeti jî tê naskirin, di sala 1908an li Veznecilera Stembolê hatiye damezrandin û rêxistina siyasî ya kurdan a pêşîn bû.
Her wija di rojnameya komeleyê jî agahî dide ku pirtûkeka Şêx Evdirehmanê Axtepî ya di derheqê dîroka zimanê kurdî û pirtûkeke Ziya Gökalp li ser rêzimana kurdî û gotinên pêşiyan wê bê çapkirin û Salih Begê Hênêyî li ser van xebata disekinne.
Ji ber heman sedemê di hêmanên 2p de hîpervalentî hema hema nenas e, ji ber ku elektronegatîviya bilind ew ê ku atomek nîtrojenek piçûk bibe atomek navendî di girêdanek çar-elektronî ya sê-navendî ya dewlemend a elektron de dijwar dike ji ber ku ew ê meyla xwe bikişîne elektronan.
Bi gelemperî di spektroskopiya rezonansa magnetîkî ya nukleerî de tê bikar anîn ku strukturên molekulên xwedan nîtrojenê diyar bike, ji ber spina wê ya navokî ya fraksyonel a nîv-nîvê, ku ji bo NMRê wekî firehiya xeta tengtir avantajan peyda dike.
Bi kurtî Împaratorîya Înkayê xwe nav tiştên ku niha li bakurê Şîle ye dirêjkirin, lê belê Mapuche bi serkeftî gelek hewldanên ji aliyê Împaratoriya Înkayê li ber xwe û ji wan re bitewînin, tevî kêmbûna wan ji rêxistina dewletê.
Eger yek tenê barên axê dibîne, Şîle yekane di nav vê komê de tengkirina xwe ji rojhilat ta bi rojava, bi welatên din yên bakur-başûr de dirêj e (ji wan Brezîl, Rûsya, Kanada, û Dewletên Yekbûyî yên Amerîkayê ku di nav yên din ye), berfirehtir hemû ji rojhilatê ta bi rojava aliyê faktoreke zêdetir 10'an e.
Şîle kontrola Girava Paskalyayê û Girava Sala y Gómez, ku li rojhilatê giravên Polînêzyayê ew li ser xaka xwe ya di sala 1888'an de cîh girtiye û Girava Robinson Crusoe, zêdetir parzemîna 600 km di Giravên Fernandez Juanê ye.
Çardeh ji van, ji serî 1'an heta 15'an ku bi îfadekirina reqamên herêmên Romayî, Tarapacá, Antofagasta, Atacama, Coquimbo, Valparaíso, O'Higgins,Maule, Bío-Bío, Araucanía, Los Lagos, Aysén, Magallanes y la Antártica Chilena, Los Ríos û Arica y Parinacota ne.
Emrên Mezin, Deh Ferman, Deh Gotin, Dekalog (bi îbraniya încîlî: ֲֶֶׂ ְִַָּ, aséret ha-dvarím, bi wateya Deh Gotin), ji çend prensîpên ayînî pêk tê yên ku bi etîk û ayînê ve girêdayî ne û beşeke giring in di cihûtî û mesîhîtiyê de.
Ji sala 1992 heta sala 2008a Gorbaçev 266 serdan jibo welatên biyanî encamdan û nêzê 300 xelatên dîplomasî yên navnetewî wergirtine, ji bilî vê bi dehan pirtûk nivîsiye û ev pirtûk jibo gelek zimanên biyanî hatine wergerandin.
Li ser mijarên wekî angaştên elektromanyetîzmê û kareva, têkiliyên di navbera tîrêj û manyetîzmê de, mekanîk, hîdrodînamîk, termodînamîk, angaştên kînetîkê, angaşta radeya hişk, tîrêj û belavbûn, angaşta elektronê, relatîvîte hwd sekiniye û lêkolaye.
Ji erdê di bilindiyeke bi qasî 1,5 - 2 m de, hin qulên wekî tûnelan hene û qurbanî bi çavên girtî ji jor vê dikişînin nav van qûlan û drêjiya tûnelan bi qasî çend metreyan bidawî dibe û qûrbanî ji wir davêjin jêr.
Di sûreya îsra de wusa dibêje: “Ew yê pisyara ruhê ji te dikin, tu bêje wa: Ruh ji emrê Rebê min e (ji wî pêvetir qet kesekî dî nuzanît kanê ew çî ye û ya çewaye) Ne ji îlîm û zanînê hema kêmek bo hewe ya hatîye dan .”
Kesên di prosesa bişavker de hêdî bala xwe nade zimanê xwe, statûsa zimanê wan her diçe nizimtir dibe û di dawiyê de, zimanê wan ber bi jibîrkirinê ve diçe û dimire û çanda wan jî winda dibe û çanda wan tevî çanda koma bişavker dihelîne .
Axa Serbistan ji Serdema Paleolîtîk ve bi domdarî tê niştecîhkirin û di sedsala 6an de bi koçberiyên slavan re rû bi rû maye ku di destpêka Serdema Navîn de jî gelek dewletên herêmî hatine ava kirin ku carinan wekî bexşên padîşahiya Bîzans, Frank û Mecar têne naskirin.
Di nîvê sedsala 16an de, erîşên Osmaniyan tevahiya Serbistana îro dagir dike ku serweriya wan carinan ji hêla Împeratoriya Habsbûrgê ve hate qut kirin û ji dawiya sedsala 17an ve ber bi Serbistana Navîn ve dest pê kir û di heman demê de li Voyvodînayê bi cih girtine.
Di sala 2008an de nûnerên meclîsa Kosovayê bi awayekî yekalî serxwebûna xwe îlan kirin, digel bersivên cihêreng ên civaka navneteweyî ku di heman demê de Serbistan gotinên xwe berdewam dike ku axa Kosovayê wekî beşek ji axa xwe ya serwerî îdîa dike.
Serbistan komareke destûrî ya parlemanî ya yekpar e û endamê rêxistinên wekî Neteweyên Yekbûyî, Konseya Ewropayê, Rêxistina Ewlekarî û Hevkarî ya Ewropayê, Hevalbendiya Aşitî, Rêxistina Hevkariya Aborî ya Deryaya Reş, Peymana Bazirganiya Azad a Ewropa Navîn û beşdarî ji bo Rêxistina Bazirganiya Cîhanî dibe.
Di nava sazûmaniya Tirkiyê de ji bera "Amerîkaparêz" de cihdigirt û bi plansaziya DYAyê, ji bo pêşîgirtina tirs û xetereya destdanîna çepgîran a desthilatê û kontrolkirina bipêşketina hêzên Kurdistanî di 12ê îlona 1980an de bi operasyoneke leşkerî dest dide ser sazûmaniya Tirkiyê.
Parasız Yatılı Okul (bilêvkirina bi kurdî: Parasiz Yatili Okûl, anku, Dibistanên Starê yên Bêdirav, Dibistanên Starbûnê yên Bêpere) navê cureyekê dibistanên Tirkiyeyê yên bi taybetî bo pişavtina kurdan tên bikaranîn e.
Herdu welat piştî Şerê Cîhanê yê Yekem beşdarî Yugoslavyayê bûn û piştî heyamek unîterparêziya Yugoslavyayê li Padîşahiyê, destûra Yugoslavyayê ya piştî Şerê Cîhanê yê Duyemîn Parêzgeha Xweser a Kosova û Metohiya di nav komara damezrîner a Yugoslavya ya Sirbistanê de ava kir.
Aloziyên di navbera civakên Arnawut û Sirb ên Kosovayê de di sedsala 20-an de şewitîn û car caran bi tundî û tundûtûjiyeke mezin derketin, di Şerê Kosovayê yê 1998 û 1999an de ku di encamê de artêşa Yugoslavyayê vekişiya û Mîsyona Rêveberiya Demî ya Neteweyên Yekbûyî li Kosova hate damezrandin.
Sirbistan bi fermî Kosovayê wek dewleteke serbixwe nas nake û her çendî ku ew desthilatdariya saziyên Kosovayê wekî beşek ji Peymana Brukselê ya 2013an qebûl dike, ew wekî Parêzgeha Xweser a Kosova û Metohiya ya pêkhatî ya wê dibîne.
Ew di sedsala 1an de berî zayînê ji hêla Împeratoriya Romayê ve hate girêdan û ji bo hezarsala pêş de, axa beşek ji Împeratoriya Bîzansî ma, ku desthilatdariya wê ji hêla êrîşên Slaviyan ve di destpêka sedsala 6an-7an de hate hilweşandin.
Berfirehbûna Osmaniyan li Balkanan di dawiya sedsala 14an û 15an de bû sedema têkçûn û hilweşîna Împeratoriya Sirbî; Şerê Kosovayê ya sala 1389-an wekî yek ji demên diyarker di dîroka serdema navîn a Sirbî de tê hesibandin.
Pirtûka puxteyê li ser hesaba cebîr û beramberiyê, anku el-Kitab el-muxteser fî hisab el-cebr we'l-muqabele an jî bi kurtî Hisab el-cebr we'l-muqabele pirtûka matematîkê ko ji hêla Xwarezmî di salên dora 820an de hatibû nivisîn.
Piştî ku Alî Mêrdan Kazerûn talan kir, çû Îsfehanê lê li ser rêya metirsîdar a Kutal-e Doxtar ji aliyê gerîlayên herêmê yên, di bin kontrola Muzarî Alî Xiştî de ku serdarê Xiştî yê cîran bû, ket kemînê.
Waliyê wê, Ebûl-Feth Xan Bextiyarî, û niştecihên din ên navdar ji bo parastina keleha bajêr civiyan, lê piştî pêşniyarên maqûl ên Elî Mêrdan qebûl kirin ku teslîm bibin û bi wan re hevkariyê bikin.
Ebû'l-Feth, tevî Elî Mêrdan û Kerîm Xan, li rojavayê Îranê de, di bin sîwana vegerandina xanedana Sefewî de îtîfaqek çêkirin; mîrê Sefewî yê 17 salî, Ebû Tûrab, wek hikûmdar destnîşan kirin.