polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಕೆಲವು ಪ್ರಕಾರದ ಮ್ಯಾಂಡರಿನ್ ಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ನೀಲಿಬಣ್ಣಗಳು ಸ್ಕೀಮೊಕ್ರೋಮ್‌ಗಳಿಂದ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು 1995ರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು. ಬದಲಿಗೆ ಇದಕ್ಕೆ ಹಸಿರುನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಬಯೋಕ್ರೋಮ್‌ ಎಂಬ ಅಜ್ಞಾತ ರಾಸಾಯನಿಕವೊಂದು ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಲಿಯೊನಿಮಿಡ್ ಮೀನುಗಳ ಎರಡು ಜಾತಿಗಳ ಕೋಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಈ ಬಣ್ಣವು ಪ್ರಾಣಿ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇದುವರೆಗೆ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾದ ಇತರ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಗಳು ಸ್ಕೀಮೊಕ್ರೊಮಾಟಿಕ್ ಆಗಿವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಂದು ಹೊಸ ವರ್ಣಕೋಶ ಪ್ರಕಾರ ಸೈಯನೊಫೋರ್‌ಅನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಅವು ಅವುಗಳ ಜೀವಿವರ್ಗೀಕರಣದ ಪರಿಮಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದರೂ, ಸೈಯನೊಫೋರ್‌ಗಳು ಇತರ ಮೀನು ಮತ್ತು ಉಭಯಚರಗಳಲ್ಲೂ ಇರುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಲಕ್ಷಣ ನಿರೂಪಿಸದ ತಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ವರ್ಣಕೋಶಗಳು ವಿಷ ಹೊರಸೂಸುವ ಕಪ್ಪೆಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಜು ಕಪ್ಪೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
ವರ್ಣಕೋಶಗಳು ಉಭಯಚರಗಳು, ಮೀನುಗಳು, ಸರೀಸೃಪಗಳು, ವಲ್ಕವಂತಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಶೀರ್ಷಪಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ವರ್ಣದ್ರವ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮತ್ತು ಬೆಳಕನ್ನು-ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ಜೀವಕೋಶಗಳಾಗಿವೆ. ಅವು ಶೀತ-ರಕ್ತದ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಚರ್ಮ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿನ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲು ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಅವು ಭ್ರೂಣದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನರದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಬಲಿತ ವರ್ಣಕೋಶಗಳನ್ನು ಬಿಳಿ ಬೆಳಕಿನಡಿಯಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಬಣ್ಣದ ") ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಉಪವರ್ಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ಕ್ಸಾಂತೊಫೋರ್‌ಗಳು , ಎರಿತ್ರೊಫೋರ್‌ಗಳು , ಇರಿಡೊಫೋರ್‌ಗಳು , ಲ್ಯೂಕೊಫೋರ್‌ಗಳು , ಮೆಲನೊಫೋರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸೈಯನೊಫೋರ್‌ಗಳು . ಈ ಪದವು ಕೆಲವು ರೀತಿಯ ದ್ಯುತಿಸಂಶ್ಲೇಷಕ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ವರ್ಣಯುಕ್ತ, ಪೊರೆಯೊಂದಿಗೆ ಜತೆಗೂಡಿದ ಕೋಶಕಗಳನ್ನೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಬಹುಪ್ರಬಲ ವರ್ಣಕೋಶ ಪೂರ್ವಸೂಚಕ ಜೀವಕೋಶಗಳು ಯಾವಾಗ ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ಅವುಗಳ ಮರಿ ಉಪಪ್ರಕಾರಗಳಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಪ್ರಸ್ತುತದಲ್ಲಿರುವ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಜೀಬ್ರಾಫಿಶ್ ಭ್ರೂಣಗಳಲ್ಲಿ ಫಲೀಕರಣವಾದ 3 ದಿನಗಳ ನಂತರ, ಬೆಳೆದ-ಮೀನಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವರ್ಗದ ಜೀವಕೋಶಗಳು - ಮೆಲನೊಫೋರ್‌ಗಳು, ಕ್ಸಾಂತೊಫೋರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಇರಿಡೊಫೋರ್‌ಗಳು - ಅದಾಗಲೇ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲಾಗಿದೆ. ಕಿಟ್ , ಸಾಕ್ಸ್10 ಮತ್ತು ಮಿಟ್ಫ್ ಮೊದಲಾದ ನಕಲುಮಾಡುವ ಅಂಶಗಳು ವರ್ಣಕೋಶದ ವೈಲಕ್ಷಣವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ರೂಪಾಂತರಿತ ಮೀನನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಕಂಡುಹಿಡಿದಿವೆ. ಆ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ಗಳ ಕೊರತೆಯುಂಟಾದರೆ ವರ್ಣಕೋಶಗಳು ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಇದು ಲ್ಯೂಸಿಸ್ಟಿಕ್ ರೋಗಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
ವರ್ಣಕೋಶಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಪ್ರಕಾರ ಲ್ಯೂಕೊಫೋರ್ ಕೆಲವು ಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಟೇಪ್‌ಟಮ್ ಲ್ಯುಸಿಡಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇರಿಡೊಫೋರ್‌ಗಳಂತೆ ಅವು ಬೆಳಕನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸಲು ಸ್ಫಟಿಕದಂಥ ಪ್ಯೂರಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಇರಿಡೊಫೋರ್‌ಗಳಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಲ್ಯೂಕೊಫೋರ್‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಸಂಘಟಿತ ಸ್ಫಟಿಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಇದು ವಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡುತ್ತದೆ. ಬಿಳಿ ಬೆಳಕಿನ ಮೂಲವನ್ನು ನೀಡಿದರೆ ಅವು ಬಿಳಿ ಪ್ರಕಾಶವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಕ್ಸಾಂತೊಫೋರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಎರಿತ್ರೊಫೋರ್‌ಗಳಂತೆ, ಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಡೊಫೋರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಲ್ಯೂಕೊಫೋರ್‌ಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇರಿಡೊಫೋರ್‌ಗಳು ವರ್ಣವೈವಿಧ್ಯದ ಅಥವಾ ಲೋಹದ ಹೊಳಪಿನ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ, ಅದೇ ಲ್ಯೂಕೊಫೋರ್‌ಗಳು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಗ್ವಾನೊಸಿನ್ ಟ್ರೈಫಾಸ್ಫೇಟ್‌ನಿಂದ ಪ್ಟೆರಿಡಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಹೆಚ್ಚಿನ ವರ್ಣಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರುವ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಕ್ಸಾಂತೊಫೋರ್‌ಗಳು ಪೂರಕ ಜೀವರಾಸಾಯನಿಕ ಮಾರ್ಗಗಳಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ, ಅವು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ, ಕ್ಯಾರೊಟಿನಾಯ್ಡ್‌ಗಳು ಆಹಾರಕ್ರಮದಿಂದ ಚಯಾಪಚಯಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಎರಿತ್ರೊಫೋರ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಾಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಇದನ್ನು ಮೊದಲು ಕ್ಯಾರೊಟಿನ್-ನಿರ್ಬಂಧಿತ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ‌ಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸುವ ಆಹಾರ ಕ್ರಮವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹಸಿರು ಕಪ್ಪೆಗಳಿಂದ ರುಜುವಾತುಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಕಪ್ಪೆಗಳ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರೊಟಿನ್‌ನ ಇಲ್ಲದಿರುವಿಕೆಯು ಕೆಂಪು/ಕಿತ್ತಳೆ ಕ್ಯಾರೊಟಿನಾಯ್ಡ್‌ ಬಣ್ಣವು ಅವುಗಳ ಎರಿತ್ರೊಫೋರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕಪ್ಪೆಗಳು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ ಬದಲಿಗೆ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದವು.
1 ನ ಸಮಾನ ವಸ್ತುವನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಹಲವಾರು ಮೆಲನೊಕಾರ್ಟಿನ್, ಮತ್ತು ಮೆಲಟೋನಿನ್‌ ವಾಹಕಗಳು ಮೀನು ಮತ್ತು ಕಪ್ಪೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. 1 ಎಂಬುದು ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಚರ್ಮ ಮತ್ತು ಕೂದಲಿನ ಬಣ್ಣವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಒಂದು ಮೆಲನೊಕಾರ್ಟಿನ್ ವಾಹಕವಾಗಿದೆ. 1 ಜೀಬ್ರಾಫಿಶ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೆಲನಿನ್‌ನ ಹರಡಿಕೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆಂದು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಗಿದೆ‌. ಜೀವಕೋಶದೊಳಗೆ ಸೈಕ್ಲಿಕ್ ಅಡೆನೋಸಿನ್ ಮೋನೊಫಾಸ್ಫೇಟ್ಅನ್ನು ಬಣ್ಣದ ಸ್ಥಾನಾಂತರದ ಪ್ರಮುಖ ಎರಡನೇ ಸಂದೇಶವಾಹಕವೆಂದು ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದುವರೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಿಳದಿಲ್ಲದ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದ ಮೂಲಕ , ಸೂಕ್ಷ್ಮನಾಲಿಕೆ‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮತಂತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೋಶಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಒಯ್ಯುವ ಆಣ್ವಿಕ ವಾಹಕಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರೋಟೀನ್ ಕಿನೇಸ್ ಮೊದಲಾದ ಇತರ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ.,
ಕೆಲವು ಜಾತಿಗಳು ವರ್ಣಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಗಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಕ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರೆ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ತಿರುಗಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ ವೇಗವಾಗಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು. ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮರೆಮಾಡುವ ಪ್ರಕಾರವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಈ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಶರೀರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಬಣ್ಣದ ಬದಲಾವಣೆಯೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಟೋಪಸ್‌‌ನಂತಹ ಶೀರ್ಷಪಾದಿಗಳು ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಸ್ನಾಯುಗಳಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಕೀರ್ಣ ವರ್ಣಕೋಶ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಗೋಸುಂಬೆಯಂತಹ ಕಶೇರುಕಗಳು ಜೀವಕೋಶದ ಸಂಕೇತ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಅಂತಹುದೇ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಅಂತಹ ಸಂಕೇತಗಳು ಹಾರ್ಮೋನುಗಳು ಅಥವಾ ನರಪ್ರೇಕ್ಷಕಗಳಾಗಿರಬಹುದು ಹಾಗೂ ಅವು ಮನೋಧರ್ಮ, ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ಒತ್ತಡದ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದ ಅಥವಾ ಸ್ಥಳೀಯ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಅಕಶೇರುಕಗಳ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜೀವಕೋಶಗಳನ್ನು ಮೊದಲು ಕ್ರೋಮೊಫೋರೊ ಎಂಬುದಾಗಿ 1819ರಲ್ಲಿ ಇಟಲಿಯ ವಿಜ್ಞಾನ ಪತ್ರಿಕೆಯು ವಿವರಿಸಿದೆ. ಕ್ರೋಮಟೊಫೋರ್ ಪದವನ್ನು ನಂತರ ಶೀತ-ರಕ್ತದ ಕಶೇರುಕಗಳ ಮತ್ತು ಶೀರ್ಷಪಾದಿಗಳ ನರದ ತುದಿಯಿಂದ ಪಡೆದ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಹೆಸರಿಗೆ ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಈ ಪದವು ಕ್ರೋಮ ಅಂದರೆ "ಬಣ್ಣ" ಮತ್ತು ಫೋರಸ್ ಅಂದರೆ "ಹೊಂದಿರುವ" ಎಂಬ ಗ್ರೀಕ್ ಪದಗಳಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಕ್ರೊಮಟೊಸೈಟ್ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಪಕ್ಷಿ ಮತ್ತು ಸಸ್ತನಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಜೀವಕೋಶಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಅಂತಹ ಕೇವಲ ಒಂದು ಜೀವಕೋಶವನ್ನು, ಮೆಲನೊಸೈಟ್‌, ಈ ಸಸ್ತನಿಗಳಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಬಣ್ಣ-ಉತ್ಪತ್ತಿಮಾಡುವ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ವರ್ಗಗಳಿವೆ: ಬಯೋಕ್ರೋಮ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಕೀಮೊಕ್ರೋಮ್‌ಗಳು. ಬಯೋಕ್ರೋಮ್‌ಗಳು ನಿಜವಾದ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಉದಾ. ಕ್ಯಾರೊಟಿನಾಯ್ಡ್‌‌ಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಟೆರಿಡಿನ್‌ಗಳು. ಈ ಬಣ್ಣಗಳು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವ ಬೆಳಕಿನ ಆಯ್ದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅವು ಇತರ ತರಂಗದೂರಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಕನ ಕಣ್ಣನ್ನು ತಲುಪಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುವಾಗ ಬಿಳಿ ಬೆಳಕನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. "ರಚನಾತ್ಮಕ ಬಣ್ಣ"ಗಳೆಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುವ ಸ್ಕೀಮೊಕ್ರೋಮ್‌‌ಗಳು ಬೆಳಕಿನ ಕೆಲವು ತರಂಗದೂರಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ಮತ್ತು ಇತರ ತರಂಗದೂರಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸುವ ಮೂಲಕ, ಬೆಳಕಿನ ತರಂಗಗಳು ಆ ರಚನೆಯೊಳಗೆ ಮಧ್ಯೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಬೀಳುವ ಬೆಳಕನ್ನು ಹರಡುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ.
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಗ್ವಾನೊಫೋರ್‌ಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಇರಿಡೊಫೋರ್‌ಗಳು ಬಣ್ಣದ ಜೀವಕೋಶಗಳಾಗಿದ್ದು, ಗ್ವಾನಿನ್‌ನಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ಫಟಿಕದಂಥ ಕೀಮೊಕ್ರೋಮ್‌ಗಳ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಬೆಳಕನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುತ್ತವೆ. ಅವು ಬೆಳಗಿದಾಗ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳಕಿನ ವಿವರ್ತನೆಯಿಂದಾಗಿ ವರ್ಣವೈವಿಧ್ಯದ ಬಣ್ಣಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಸ್ಕೀಮೊಕ್ರೋಮ್‌ನ ಸ್ಥಾನವು ಗೋಚರಿಸುವ ಬಣ್ಣದ ಲಕ್ಷಣವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ. ಬಯೋಕ್ರೋಮ್‌ಗಳನ್ನು ಬಣ್ಣದ ಶೋಧಕಗಳಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಇರಿಡೊಫೋರ್‌ಗಳು ಟಿಂಡಾಲ್ ಅಥವಾ ರೇಲೀಘ್ ಹರಡಿಕೆ ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಬೆಳಕಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿ, ತಿಳಿ ನೀಲಿ ಅಥವಾ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಣಕೋಶಗಳು ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ (ಆನುವಂಶಿಕ ಹಠಾತ್ ಬದಲಾವಣೆಯಿಂದಾಗಿ ಬರುವ ಬಿಳಿಚಿಕೆ ಎಂಬ ರೋಗದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಹೊರತಾಗಿರುತ್ತದೆ). ಆದರೆ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಕೋಶಗಳು ವರ್ಣಕೋಶಗಳಲ್ಲ. ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಹೇಮ್ ಎಂಬುದು ರಕ್ತವು ಕೆಂಪಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಒಂದು ಬಯೋಕ್ರೋಮ್‌. ಇದು ಭ್ರೂಣದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಬದಲಿಗೆ ಮೂಲತಃ ಒಂದು ಜೀವಿಯ ಜೀವನದಾದ್ಯಂತ ಮೂಳೆಯ ಮಜ್ಜೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಕೆಂಪು ರಕ್ತಕಣಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಎರಿತ್ರೊಸೈಟ್‌ಗಳನ್ನು ವರ್ಣಕೋಶಗಳಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ.
ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ಹಳದಿ ಪ್ಟೆರಿಡಿನ್‌ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವರ್ಣಕೋಶಗಳನ್ನು ಕ್ಸಾಂತೊಫೋರ್‌ಗಳೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ; ಕೆಂಪು/ಕಿತ್ತಳೆ ಕ್ಯಾರೊಟಿನಾಯ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹೊಂದಿರುವ ವರ್ಣಕೋಶಗಳನ್ನು ಎರಿತ್ರೊಫೋರ್‌ಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ಟೆರಿಡಿನ್‌ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾರೊಟಿನಾಯ್ಡ್‌ ಹೊಂದಿರುವ ಕೋಶಕಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಒಂದೇ ಜೀವಕೋಶದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಉದಾಹರಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣವು ಕೆಂಪು ಮತ್ತು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣಗಳ ಅನುಪಾತವನ್ನು ಆಧರಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ವರ್ಣಕೋಶ ಪ್ರಕಾರಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ಯಾವಾಗಲೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಮಾನವರು ಚರ್ಮ, ಕೂದಲು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿನ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಲು ಕೇವಲ ಒಂದು ವರ್ಗದ ಬಣ್ಣದ ಜೀವಕೋಶವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಇದು ಸಸ್ತನಿಗಳ ಮೆಲನೊಫೋರ್‌ಗಳಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹಾಗೂ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ತುಂಬಾ ಸುಲಭವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ, ಮೆಲನೊಫೋರ್‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲ್ಪಡುವ ವರ್ಣಕೋಶವಾಗಿವೆ. ಆದರೆ ಮೆಲನೊಫೋರ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಮೆಲನೊಸೈಟ್‌‌ಗಳ ರಚನೆಯ ನಡುವೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಯೂಮೆಲನಿನ್‌ನ ಜತೆಗೆ ಮೆಲನೊಸೈಟ್‌ಗಳು ಫೇಯೊಮೆಲನಿನ್‌ ಎಂಬ ಹಳದಿ/ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡಬಲ್ಲವು.
1960ರಲ್ಲಿ ವರ್ಣಕೋಶಗಳ ರಚನೆ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ ಕೊಡುವುದನ್ನು ಅವುಗಳ ರೂಪದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಉಪ-ವರ್ಗೀಕರಣದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ತಿಳಿಯಲಾಯಿತು. ಈ ವರ್ಗೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಈಗಲೂ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ, ಆದರೂ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಬಣ್ಣದ ಕೆಲವು ಜೀವರಾಸಾಯನಿಕ ಅಂಶಗಳು ಜೀವಕೋಶಗಳು ಹೇಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ತಿಳಿಯಲು ಹೆಚ್ಚು ಉಪಯುಕ್ತಕಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆಂದು ತಿಳಿಯಪಡಿಸಿವೆ.
ಶೀತ-ರಕ್ತದ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಸಸ್ತನಿಗಳು ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳು ಕೇವಲ ಒಂದೇ ವರ್ಗದ ವರ್ಣಕೋಶ-ರೀತಿಯ ಜೀವಕೋಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ: ಮೆಲನೊಸೈಟ್‌. ಶೀತ-ರಕ್ತದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೆಲನೊಫೋರ್‌ಗಳನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮಾನವನ ರೋಗಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯಲು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಇವನ್ನು ಔಷಧಿ ಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯು ತ್ರಿಗುಣ ಸಮ್ಮಿತೀಯ ಅಕ್ಷದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲಾವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿರುತ್ತದೆ. ಪರಿಪೂರ್ಣ ಸ್ವರೂಪದ ಸ್ಫಟಿಕದ ಆಕಾರವು ಪ್ರತಿ ಬದಿಯಲ್ಲೂ ಆರು-ಬದಿಗಳುಳ್ಳ ಪಿರಮಿಡ್‌‌‌‌/ಡ್ಡುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಆರು ಬದಿಗಳುಳ್ಳ ಅಶ್ರಗದಂತಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲಾ ಹರಳುಗಳು ಅನೇಕವೇಳೆ ಯಮಳ ಸ್ಫಟಿಕಗಳಾಗಿದ್ದು, ವಿರೂಪಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಈ ಸ್ವರೂಪವು ಅಲ್ಪ ಮಾತ್ರ ಕಾಣುವ ಹಾಗೆ ಸನಿಹದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳ ಹರಳುಗಳು ಅಥವಾ ಇತರೆ ಖನಿಜಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಂತರಿಕವಾಗಿ ಅಂಟಿಕೊಂಡು ಬೆಳೆದಿರುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಬೇಕಾದ ಸ್ಫಟಿಕದ ಮುಖಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ಕಾಣದಂತೆ ಮುದ್ದೆಯಾಗಿ ಕಾಣುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ವಿರೂಪಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಸುಸ್ವರೂಪ ಹೊಂದಿರುವ ಸ್ಫಟಿಕಗಳು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ರಿಕ್ತ/ತೆರಪಿನವರೆಗೆ ಮಿತಿಯಿಲ್ಲದ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕಾಣಬಹುದಾದ 'ಹಾಸು'ಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಸ್ಫಟಿಕಗಳ ಮತ್ತೊಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತೃಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸುವಿಕೆ ಅಗತ್ಯವಾದುದರಿಂದ, ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಪಿರಮಿಡ್‌‌‌ ಮಾತ್ರವೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲಾ ಜಿಯೋಡು ಒಳಭಾಗದೆಡೆ ಮುಖ ಮಾಡಿರುವ ಹರಳುಗಳ ಸಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಆಕೃತಿಯಾಗಿದ್ದು ಅದರಲ್ಲಿ ತೆರಪಿನ ಭಾಗವು ಗೋಲಾಕಾರವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ -ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯಾಗಿಯೇ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡ ಸ್ಫಟಿಕಗಳ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವಾದರೂ 573 ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳೂ ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ -ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯನ್ನಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸುವರಾದರೂ, ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಇವುಗಳು ಹುಸಿರೂಪ/ಕೂಟರೂಪದ ಅಥವಾ "ಅಸಹಜ ಆಕೃತಿಯನ್ನುಳ್ಳ" ಸ್ಫಟಿಕಗಳ ಆಕೃತಿಗಳಾಗಿದ್ದು ಸರಿಯಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಬೇಕೆಂದರೆ '-ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯ ನಂತರದ ದರ್ಜೆಯ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ' ಎಂಬ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಬೇಕಾದವು. ಕೆಳದರ್ಜೆಯ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳು ಕೂಡಾ ಅದೇ ತರಹದ ಸ್ಫಟಿಕಗಳಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬಹುದಾದರೂ ಈ ಸ್ಫಟಿಕಗಳು ಕೆಳದರ್ಜೆಯ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ವಿನ ಸಮ್ಮಿತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ತಿರುಗಿದ ಆರು ಬದಿಗಳ ಪಿರಮಿಡ್ಡುಗಳ ಜೋಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಷಟ್ಕೋನೀಯ ದ್ವಿಪಿರಮಿಡ್ಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಸ್ಫಟಿಕಗಳು ಅಶ್ರಗ ಮುಖಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ'ಯ ಲಾಕ್ಷಣಿಕ ಪರಿಸಮಾಪ್ತಿಯು ಆರು ಬದಿಗಳ ಪಿರಮಿಡ್ಡುಗಳ ರೀತಿ ಕಾಣುವ ಮೂರು ವಜ್ರಾಕೃತಿಯ ಮುಖಗಳ ಎರಡು ಜೋಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.
ತ್ರಿಕೋನೀಯ ಸ್ಫಟಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ, ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಸಮ್ಮಿತೀಯ ಸಂರಚನಾ ಗುಂಪುಗಳಾದ 3121 ಹಾಗೂ 3221ಗಳಲ್ಲಿ -ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯು ಸ್ಫಟಿಕೀಕರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. -ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯು ಷಟ್ಕೋನೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಸೇರಿದ್ದು, ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ 6221 ಹಾಗೂ 6421 ಸಮ್ಮಿತೀಯ ಸಂರಚನಾ ಗುಂಪುಗಳ ಭಾಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮ್ಮಿತೀಯ ಸಂರಚನಾ ಗುಂಪುಗಳು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಅಸಮಮಿತಿಯವಾಗಿದ್ದು . -ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ ಹಾಗೂ -ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳೆರಡೂ ಅಸಮಮಿತಿಯಲ್ಲದ ಮೂಲವಸ್ತುಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿರುವ ಅಸಮಮಿತಿಯ ಸ್ಫಟಿಕ ಸಂರಚನೆಗಳ ಉದಾಹರಣೆಗಳಾಗಿವೆ. - ಹಾಗೂ -ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳ ನಡುವಿನ ರೂಪಾಂತರವು ಚತುರ್ಮುಖಗಳಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಆವರ್ತನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅವುಗಳು ಸಂಪರ್ಕಗೊಂಡಿರುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆಯಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಪರಿವರ್ತನೆಯು ಅಷ್ಟು ಸರಳವಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಕಾರಣವೇನೆಂದರೆ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ ಹಾಗೂ -ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಅಷ್ಟು ಅಲ್ಪಪ್ರಮಾಣದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆಮ್ಲಜನಕ ಹಾಗೂ ಸಿಲಿಕಾನ್‌‌ ಪರಮಾಣುಗಳ ನಡುವಿನ ಬಂಧವು ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯಲ್ಲಿ "ತಿರುಚಿರುತ್ತದೆ" ಅಥವಾ ಬಗ್ಗಿರುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ -ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಅಷ್ಟೊಂದು "ತಿರುಚಿರುವುದಿಲ್ಲ". ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಷ್ಣತೆಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮಾಣುಗಳು ಅವುಗಳ ನಡುವಿನ ಬಂಧವು ತಿರುಚಿರದಂತೆ ಆಗುವಷ್ಟು ಅಥವಾ ನೇರವಾಗುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಪರಸ್ಪರರಿಂದ ದೂರ ಸರಿಯುತ್ತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮ್ಮಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಗೆ, ಪರಮಾಣುಗಳು ಒಂದರ ಮೇಲೊಂದು ಆವರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಬಂಧಗಳು ಸ್ಥಾಯಿತ್ವ ಹೊಂದಬೇಕೆಂದರೆ ತಿರುಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಸಮ್ಮಿತಿಯು ಮತ್ತೆ ಕೆಳಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುತ್ತದೆ.
ಹಳದಿ ಬೆಣಚು ಕಲ್ಲು ಪೇಲವ ಹಳದಿಯಿಂದ ಕಂದು ಬಣ್ಣಗಳವರೆಗೆ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ವರ್ಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯ ಒಂದು ವಿಧವಾಗಿದೆ. ಕತ್ತರಿಸಿದ ಹಳದಿ ಬೆಣಚು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಹಳದಿ ಪುಷ್ಯರಾಗದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿ ಹೇಳುವುದು ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯ. ಹಳದಿ ಬೆಣಚು ಕಲ್ಲುಗಳು ಕಬ್ಬಿಣದ ಕಲ್ಮಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಸಿಗುವುದು ಅಪರೂಪ. ಬಹುತೇಕ ವಾಣಿಜ್ಯವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಹಳದಿ ಬೆಣಚು ಕಲ್ಲು ಕೃತಕವಾಗಿ ಬಿಸಿ ಮಾಡಿದ ಪದ್ಮರಾಗ ಅಥವಾ ಧೂಮ್ರವರ್ಣದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಬ್ರೆಝಿಲ್‌‌ ಹಳದಿ ಬೆಣಚು ಕಲ್ಲುಗಳ ಮುಂಚೂಣಿ ಉತ್ಪಾದಕ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ರಿಯೋ ಗ್ರಾಂಡೆ ಡು/ಡೊ ಸುಲ್‌‌‌ ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ. ಇದರ ಹೆಸರನ್ನು "ಹಳದಿ" ಎಂಬರ್ಥದ ಲ್ಯಾಟಿನ್‌ ಭಾಷೆಯ ಪದ ಸಿಟ್ರಿನಾದಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನಗೊಂಡಿದ್ದು, ಇದೇ ಪದವು "ಸಿಟ್ರನ್‌‌" ಎಂಬ ಪದದ ಪದಮೂಲವೂ ಆಗಿದೆ.
ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ ಯು ಪೇಲವ ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣದಿಂದ ಕೆಂಪು ಛಾಯೆಯ ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಹೊರಹೊಮ್ಮಿಸುವ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯ ಒಂದು ವಿಧವಾಗಿದೆ. ಈ ಬಣ್ಣಗಳಿಗೆ ಶಿಲೆಯ ಸಾಂದ್ರ ವಸ್ತುವಿನಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿರಬಹುದಾದ ಟೈಟೇನಿಯಮ್‌‌, ಕಬ್ಬಿಣ, ಅಥವಾ ಮ್ಯಾಂಗನೀಸ್‌‌ ಲೋಹಗಳ ಅಂಶಗಳು ಕಾರಣವಿರಬಹುದು ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಗಾತ್ರದ ರೂಟೈಲ್‌‌/ಟೈಟಾನಿಯಮ್‌ ಡೈ ಆಕ್ಸೈಡ್‌‌‌ ಸೂಜಿಹರಳುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಅವು ಪ್ರಸರಿಸಿದ ಬೆಳಕು ತಾರಾಪುಂಜಗಳಿಂದ ಬಂದ ಬೆಳಕಿದ್ದ ಹಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ -ರೇ/ಕ್ಷ-ಕಿರಣ ವಿವರ್ತನೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸಾಂದ್ರವಾದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳೊಳಗೆ ಹುದುಗಿರುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಗಾತ್ರದ ತೆಳು ತಂತುಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಬಹುಶಃ ಡ್ಯೂಮರ್‌‌ಟೈರೈಟ್‌‌‌‌ನ ಅಂಶಗಳು ಕಾರಣವಿರಬಹುದು ಎಂಬುದರೆಡೆ ಬೊಟ್ಟುಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಟ್ರಿಡಿಮೈಟ್‌ ಹಾಗೂ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಬಲೈಟ್‌ಗಳು 2ನ ಅಧಿಕ ಉಷ್ಣತೆಯ ರೂಪಾಂತರಗಳಾಗಿದ್ದು ಸಿಲಿಕಾ ಅಧಿಕಾಂಶವಿರುವ ಅಗ್ನಿಪರ್ವತದ ಶಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಕೋಯೆಸೈಟ್‌ ಎಂಬುದು ಅಧಿಕ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ರೂಪಾಂತರವಾಗಿದ್ದು ಕೆಲ ಉಲ್ಕಾಪಾತವಾದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಭೂಮಿಯ ತೊಗಟೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರುವ ಒತ್ತಡಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡ ರೂಪಾಂತರ ಶಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಷ್ಟಿಸೋವೈಟ್‌ ಎಂಬುದು ಮತ್ತಷ್ಟು ಸಾಂದ್ರವಾದ ಹಾಗೂ ಅಧಿಕ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಕೆಲ ಉಲ್ಕಾಪಾತವಾದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯ ರೂಪಾಂತರವಾಗಿದೆ. ಲೆಕಾ/ಚಾಟೆಲೀರೈಟ್‌‌ ಎಂಬುದು ಅಸ್ಫಾಟಿಕ ರೂಪದ ಸಿಲಿಕಾ ಗಾಜಿನ ರೂಪದ 2 ಆಗಿದ್ದು ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲಾ ಮರಳಿನಲ್ಲಿ ಸಿಡಿಲಿನ ಹೊಡೆತದಿಂದ ಇವು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯು ಗ್ರಾನೈಟ್‌ ಹಾಗೂ ಇತರ ಫೆಲ್ಸ್‌‌ಪರ್‌‌ ಪೂರಿತ ಅಗ್ನಿಶಿಲೆಗಳ ಸಾರಭೂತ ಘಟಕವಾಗಿದೆ. ಮರಳುಶಿಲೆ ಹಾಗೂ ಜೇಡಿ ಪದರಗಲ್ಲುಗಳಂತಹಾ ಸಂಚಿತಶಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಂಶವಾಗಿದ್ದು, ಬಹುತೇಕ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್‌ ಶಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ವಿವಿಧ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಆನುಷಂಗಿಕ ಖನಿಜವಾಗಿ ಕೂಡಾ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ ಇದು ಪದರಶಿಲೆ, ಗ್ನೈಸ್‌ ರೂಪಾಂತರಿತ ಶಿಲೆ, ಸ್ಫಟಿಕ ರೂಪಾಂತರ/ಕ್ವಾಟ್ಸೈಟ್‌‌ ಶಿಲೆ ಹಾಗೂ ಇತರೆ ರೂಪಾಂತರಿಕ ಶಿಲೆಗಳ ಪ್ರಧಾನ ಘಟಕವಾಗಿದೆ. ವಾತಾವರಣ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಇದು ತೋರುವ ನಿರೋಧಕತೆಯಿಂದಾಗಿ ಪ್ರವಾಹ ಸಂಚಿತ ಶಿಲೆಗಳು ಹಾಗೂ ಶೇಷಾತ್ಮಕ ಮಣ್ಣಿನ ಪದರಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.
ಹಾಲಿನ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ ಅಥವಾ ಹಾಲುಬಿಳುಪಿನ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ ಯು ಬಹುಶಃ ಹರಳುರೂಪಿ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳ ಬಹು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಧವಾಗಿದ್ದು, ಇವು ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಎಲ್ಲೆಡೆಯೂ ದೊರಕುತ್ತವೆ. ಇದರಲ್ಲಿನ ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಬಹುಶಃ ಸ್ಫಟಿಕ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಿರಬಹುದಾದ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅನಿಲ, ದ್ರವಗಳ ಅಥವಾ ಎರಡರದೂ ಹರಿವಿನ ಸೇರ್ಪಡೆಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿರಬಹುದಾದ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದ ಕಲ್ಮಶಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಮಬ್ಬಾಗುವಿಕೆಯು ಬಹುಮಟ್ಟಿದೆ ದ್ಯುತಿಸಂವೇದಿ ಹಾಗೂ ಗುಣಮಟ್ಟದ ರತ್ನಮಣಿ/ಹರಳು ಅನ್ವಯಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಬಳಕೆಯಾಗದಿರುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳ ಎಲ್ಲಾ ವಿಧಗಳು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಆಲಿವ್‌ ನಸುಬೂದು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ ಪ್ರಸಿಯೋಲೈಟ್‌‌ ಎಂಬ ಶಿಲೆಯನ್ನು ಉಷ್ಣ ಸಂಸ್ಕರಣದ ಮೂಲಕ ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ; ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪ್ರಸಿಯೋಲೈಟ್‌‌ ಕೂಡಾ ಪೋಲೆಂಡ್‌‌ನ ಲೋಯರ್‌ ಸಿಲೇಸಿಯಾ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಹಳದಿ ಬೆಣಚು ಕಲ್ಲು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದಾದರೂ, ಅದರಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಪದ್ಮರಾಗಕ್ಕೆ ಉಷ್ಣ ಸಂಸ್ಕರಣೆ ನೀಡಿ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕೆಂಪು ಛಾಯೆಯ ಕ್ಯಾಲ್ಸಡೆನಿಗೆ ಉಷ್ಣ ಸಂಸ್ಕರಣ ನೀಡಿ ಅದರ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಗಾಢಗೊಳಿಸುವುದು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ರೂಢಿಯಾಗಿದೆ.
"ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ" ಎಂಬ ಪದವು ಜರ್ಮನ್‌‌ ಪದ "ಕ್ವಾರ್ಜ್‌"ನಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನಗೊಂಡಿದ್ದು, ಅದು ವಿಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ, ಆಮದಾದ ಮಧ್ಯಂತರ ಉನ್ನತ ಜರ್ಮನ್‌‌ ಪದ "ಟ್ವಾರ್ಕ್‌"ನಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನಗೊಂಡಿದ್ದು, ಅದೂ ಕೂಡಾ ಸ್ಲಾವಿಕ್‌ ಭಾಷಾಪದಗಳಾದ , ಪೋಲೆಂಡ್‌/ಪೋಲಿಷ್‌ ಭಾಷಾಮೂಲದ ಟ್ವಾರ್ಡಿ , ರಷ್ಯನ್‌‌ಮೂಲದ )ಗಳಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನಗೊಂಡಿದ್ದು ಅವು ಪೂರ್ವ ಸ್ಲಾವಿಕ್‌ ಪದಮೂಲ *ನಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನವಾದ 9ನೇ ಶತಮಾನದ ಸ್ಲಾವಿಕ್‌ ಪದಮೂಲ ದಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನಗೊಂಡಿದ್ದವು.
ಸ್ಫಟಿಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಗುಲಾಬಿ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರಲ್ಲದೇ ಅದರ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿರುವ ಫಾಸ್ಫೇಟ್‌‌ ಅಥವಾ ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಅಂಶಗಳಿಂದ ಇರಬಹುದು ಎಂಬ ಭಾವನೆಯಿದೆ. ಸ್ಫಟಿಕಗಳಲ್ಲಿನ ಬಣ್ಣಗಳು ಸುವ್ಯಕ್ತವಾಗಿ ದ್ಯುತಿಸಂವೇದಿಯಾಗಿರುತ್ತವಲ್ಲದೇ ಕಾಂತಿಹೀನಗೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ. ಯ ಮೈನೆಯ ರಮ್‌ಫರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ಪೆಗ್ಮಾಟೈಟ್‌‌ ಮಾದರಿಯ ಮೊತ್ತಮೊದಲ ಸ್ಫಟಿಕಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೂ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವ ಬಹುತೇಕ ಸ್ಫಟಿಕಗಳು ಬ್ರೆಝಿಲ್‌‌ನ ಮಿನಾಸ್‌ ಗೆರಾಯ್ಸ್‌‌‌ನಿಂದ ಬರುತ್ತವೆ.
ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳು ಬಹುತೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಯಾಗಿ ಯಮಳ ಸ್ಫಟಿಕಗಳಾಗುವುದರಿಂದ, ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಬಹುತೇಕ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳು ಸಂಶ್ಲೇಷಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ, ದೋಷರಹಿತ ಜೋಡಿಯಾಗದ ಸ್ಫಟಿಕಗಳನ್ನು ಜಲೋಷ್ಣೀಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ವತಾಪಕದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಪಚ್ಚೆ/ಮರಕತಗಳನ್ನು ಸಹಾ ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಶ್ಲೇಷಿತಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಈಗಲೂ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳೆಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುವುದಾದರೂ, ಈ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಹೆಸರೆಂದರೆ ಸಿಲಿಕಾನ್‌‌ ಡಯಾಕ್ಸೈಡ್‌‌ ಆಗಿರುತ್ತದೆ.
ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯು ರತ್ನದಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯವಲ್ಲ – ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಕಲ್ಮಶಗಳನ್ನು ಬೆರೆಸಿ ಆ ಬಣ್ಣ ಬರುವಂತೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಹಾಗೂ ಹೃದಯಗಳಂತಹಾ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೆತ್ತಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೃದಯ ಕೆತ್ತನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು ಅದಕ್ಕೆ ಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯು ಕೆಂಗುಲಾಬಿ ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿರುವುದು ಹಾಗೂ ಅದು ಶಕ್ಯವೆಚ್ಚದ ಖನಿಜವಾಗಿರುವುದು ಕಾರಣ.
ಅನೇಕ ಖನಿಜಗಳ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಹೆಸರುಗಳು ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಖನಿಜದ ಬಣ್ಣದಿಂದಾಗಿಯೇ ರೂಪುಗೊಂಡರೂ, ಪ್ರಸ್ತುತ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರಿಡುವ ಕ್ರಮಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಖನಿಜದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸಂರಚನೆಯ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ದೊಡ್ಡ ಸ್ಫಟಿಕಗಳ ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣವೇ ಪ್ರಮುಖ ಗುರುತುಕಾರಕವಾಗಿದ್ದರೂ ಬಹುಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸ್ಫಟಿಕ ಖನಿಜಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ದ್ವಿತೀಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಎಲ್ಲ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ ಅನ್ವಯಿಸಲೇಬೇಕೆಂದೇನಿಲ್ಲ.
ಅರೆವಾಹಕ ಉದ್ದಿಮೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಲಿಕಾನ್‌‌ ಬಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಮೂಡಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುವ ಕುಲುಮೆ/ಮೂಸೆಗಳು ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಉಪಕರಣಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುವ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ರಚಿತಗೊಂಡ ವಿಪರೀತ ಶುದ್ಧತೆಯ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲಾ ಹರಳುಗಳು ಬಹು ಬೆಲೆಬಾಳುವಂತಹವು ಹಾಗೂ ಅಷ್ಟೇ ಅಪರೂಪದವು. ಉತ್ತರ ಕೆರೋಲಿನಾದ ಸ್ಪ್ರೂಸ್‌ ಪೈನ್‌ನಲ್ಲಿಯ ಸ್ಪ್ರೂಸ್‌ ಪೈನ್‌ನ ರತ್ನಶಿಲಾ ಗಣಿಯು ಅಧಿಕ ಶುದ್ಧತೆಯ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಗಣಿಗಾರಿಕೆಯ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ.
ಮೇಲ್ಮೈನ ತಾಪಮಾನ ಹಾಗೂ ಒತ್ತಡಗಳಲ್ಲಿ, ಸಿಲಿಕಾನ್‌‌ ಡಯಾಕ್ಸೈಡ್‌‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಥಾಯಿ ರೂಪವೇ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. 1 ಕಿಲೋಬಾರ್‌ನಷ್ಟು ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯು 573 ತಾಪಮಾನದವರೆಗೆ ಸ್ಥಾಯಿರೂಪದಲ್ಲಿರಬಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದ ಹಾಗೆ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯು ಸ್ಥಾಯಿತ್ವ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ತಾಪಮಾನದ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ.
ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ ಯು ಭೂಮಿಯ ಭೂಖಂಡೀಯ ತೊಗಟೆಯಲ್ಲಿ ಫೆಲ್ಡ್‌ಸ್ಪರ್‌‌ನ ನಂತರ ಎರಡನೇ ವಿಪುಲ ಲಭ್ಯತೆಯ ಖನಿಜವಾಗಿದೆ. ಈ ಖನಿಜವು ಪ್ರತಿ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಪರಮಾಣುವನ್ನು ಎರಡು ಚತುರ್ಮುಖಗಳ ನಡುವೆ ಹಂಚಿರುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ 2 ಸೂತ್ರದಂತೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವ ಹಾಗೆ 4 ಎಂಬ ಸಿಲಿಕಾನ್‌‌–ಆಮ್ಲಜನಕ ಚತುರ್ಮುಖಗಳ ಸಾತತ್ಯ ಸಂರಚನೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದೆ.
ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ವಿಧಗಳಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕವು ಅರೆ-ಪ್ರಶಸ್ತ ರತ್ನಮಣಿ/ಹರಳುಗಳು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಯೂರೋಪ್‌‌ ಹಾಗೂ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಾಚೀನಕಾಲದಿಂದಲೇ ವಿವಿಧ ಬಗೆಯ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳು ರತ್ನಾಭರಣ ತಯಾರಿಕೆ ಹಾಗೂ ಕಠಿಣಶಿಲೆಗಳ ಕೆತ್ತನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಖನಿಜಗಳಾಗಿದ್ದವು.
ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳು ಖನಿಜಗಳ ಅದಿರುಗಳ ಜೊತೆಗಿರುವ ಅದಿರುತ್ಯಾಜ್ಯ/ಕಸಗಳಂತಹಾ ಜಲೋಷ್ಣೀಯ ಸಿರೆಗಳ ಮೂಲಕ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಗಳ ದೊಡ್ಡ ಹರಳುಗಳು ಪೆಗ್ಮಾಟೈಟ್‌‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಉತ್ತಮವಾಗಿ-ರೂಪುಗೊಂಡ ಸ್ಫಟಿಕಗಳು ಅನೇಕ ಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದ ಹಾಗೂ ನೂರಾರು ಕಿಲೋಗ್ರಾಮ್‌ಗಳಷ್ಟು ತೂಗಬಲ್ಲವು.
ಧೂಮ್ರವರ್ಣದ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆ ಯು ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಅರೆಪಾರದರ್ಶಕ/ಪಾರದೀಪಕ ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳ ಸ್ಪಷ್ಟ/ಸ್ಫುಟತೆಯು ಬಹುತೇಕ ಪಾರದರ್ಶಕದಿಂದ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಅಪಾರದರ್ಶಕವಾದ ಕಂದುಛಾಯೆಯ-ಬೂದುಬಣ್ಣದ ಸ್ಫಟಿಕದವರೆಗೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪದ್ಮರಾಗ ವು ಸ್ಫಟಿಕ ಶಿಲೆಯ ಜನಪ್ರಿಯ ರೂಪವಾಗಿದ್ದು ಉಜ್ವಲದಿಂದ ದಟ್ಟವರ್ಣ ಅಥವಾ ಮಂದ ನೇರಳೆ ವರ್ಣದ್ದಾಗಿರುವುದು.
ಹಳದಿ ಬೆಣಚು ಕಲ್ಲು ನವೆಂಬರ್‌‌ ತಿಂಗಳಿನ ಮೂರು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜನ್ಮರತ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಟೆಟ್ಲಿ ಗ್ರೂಪನ್ನು 2000 ವರ್ಷದಲ್ಲಿಯೇ, ಟಾಟಾ ಟೀ ಕಂಪೆನಿಯು ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಸಂಪಾದಿಸಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನು ಇರಿಸಿತು.
£271 ಮಿಲಿಯನ್ ನಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಟಾಟಾ ಕಂಪೆನಿಯ ಬಾಹ್ಯಬಂಡವಾಳದಿಂದ ತನ್ನ ಹತೋಟಿಗೆ ಬೇಕಾದಷ್ಟು ಷೇರುಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ತನ್ನದೇ ಆದ ಹತೋಟಿ ಕ್ರಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಿತು.
ಟಾಟಾ ಟೀಯ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಅಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಭಾರತೀಯ ಕಂಪೆನಿಯಾಗಿದ್ದುಕೊಂಡು ಸಾರಾ ಲೀಎಂಬ ಒಂದು ಅಮೇರಿಕನ್ ವೈವಿಧ್ಯ ವಾಣಿಜ್ಯೋದ್ಯಮ ಕೂಟದಲ್ಲಿ ದರ ಏರಿಸಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ, ವಿದೇಶಿ ಕಂಪೆನಿಯೆಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿತ್ತು.
ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಯುನಿಲಿವರ್ನ ಬ್ರೂಕ್ ಬಾಂಡ್-ಲಿಪ್ಟನ್ಗಳ ನಂತರ, ಟೆಟ್ಲಿಯು ಜಗತ್ತಿನ ಎರಡನೇ ಅತೀದೊಡ್ಡ ಟೀ ಕಂಪೆನಿಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು. ಆಗ ಸುಮಾರು £300 ಮಿಲಿಯನ್ ಗಳಷ್ಟು ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟಿನ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಒಂದು ವರ್ಷದ ಆದಾಯಗಳಿಸಿತ್ತು.
ಕೆನಡಾ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವ್ಯಾಪಾರದ ನಾಯಕನಾಗಿತ್ತು. ಮತ್ತು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್, ಆಸ್ಟೇಲಿಯಾ ಹಾಗೂ ಮಧ್ಯೆ ಪೂರ್ವರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಜನಪ್ರಿಯ ಮುದ್ರಾಂಕಿತ ಸರಕಾಗಿತ್ತು.
1990ರಲ್ಲಿನ, ಟಾಟಾ ಟೀಯು ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯೊಳಗೆ ತನ್ನದೇ ಮುದ್ರಾಂಕಿತ ಟೀಯ ಹಲವು ರೂಪಗಳನ್ನು ಹೊರತರಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು.
1992ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟನ್ನಿನ ಟೆಟ್ಲಿ ಟೀಯೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಶ್ರೇಷ್ಠಗುಣಮಟ್ಟದ ರಫ್ತು ಯೋಗ್ಯ ಸಂಯೋಜಿತ ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಕಂಪೆನಿಯು ರಚಿಸಿತು.
ಸಂಯೋಜಿತ ಕಾಫಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ ಆಸಕ್ತಿಯು ಸೇರಿ, ಹಲವಾರು ಹೊಸ ಉದ್ಯಮಗಳು ಹೊರಬಂದವು.(
ಟಾಟಾ ಕಾಫಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್) ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಯಾಧಾರಿತ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡಲೆಂದು ಒಂದು ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.
ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌‍ನಲ್ಲಿಯ ಟಾಟಾ ಟೀ ಇಂಕ್. ಇದು ವಿಶೇಷ ವಿಧಾನದ ಮೂಲಕ ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುವ ದಿಢೀರ್ ಟೀಯ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಫ್ಲೋರಿಡಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಕೇರಳದ ಮುನಾರ್ ಗಳಿಂದ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಈ ದಿಢೀರ್ ಚಹಾದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಮೂಲವಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ವ್ಯಾಪಾರ ಆಧರಿಸಿತು.
1993ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಅಲೈಡ್ ಲೈನ್ಸ್ ಪಿಎಲ್‌ಸಿ ಜೊತೆಗೆ ಒಂದು ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಯುಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು, ಇದರಿಂದ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಟಾಟಾ ಟೆಟ್ಲಿಯು ಉಗಮವಾಯಿತು.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ೭೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಕಿಲೋಗ್ರಾಂಗಳಷ್ಟು ಚಹಾದ ಟಾಟಾ ಟೀ ಉತ್ಪಾದನ ಘಟಕಗಳು ತನ್ನ ಅಂಗ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾದ ಚಹಾ ಕಂಪೆನಿಗಳ ಮೂಲಕ 54 ಚಹಾ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಗಳನ್ನು, ಸುಮಾರು 59,000 ಜನರಿರುವ ಕೆಲಸಗಾರರನ್ನು ಮತ್ತು ಚಹಾದ ಹತ್ತು ಮಿಶ್ರಮಾಡಿ ಸಂಸ್ಕರಿಸುವ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಕಿಂಗ್ ಮಾಡುವ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಭಾರತ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೫೧ ಚಹಾ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಗಳನ್ನು ಈ ಕಂಪೆನಿಯು ಸ್ವಂತ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪೂರ್ವ ಭಾರತದ ಕೆಲ ರಾಜ್ಯಗಳಾದ ಅಸ್ಸಾಂ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದ ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಚಹಾ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಗಳನ್ನು ಕಂಪೆನಿಯು ಹೊಂದಿದೆ.
ಈ ಕಂಪೆನಿಯು ಆಸ್ಸಾಂ ಟೀ ಮತ್ತು ಡಾರ್ಜಲಿಂಗ್ ಟೀಗಳ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಉತ್ಪಾದಕರು ಮತ್ತು ಸಿಲೋನ್ ಟೀಯ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ತಯಾರಕರಾಗಿರುವರು.
ಟಾಟಾ-ಟೆಟ್ಲಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಟಾಟಾ ಟೀ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೇ ಚಹಾ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಎರಡನೇ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ತಯಾರಕರು ಮತ್ತು ವಿತರಕರು ಆಗಿರುತ್ತಾರೆ.
ಭಾರತದಟಾಟಾ ಗ್ರೂಪ್‌ನ ಸ್ವಾಧೀನಕ್ಕೊಳಪಟ್ಟ ಟಾಟಾ ಟೀ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟಿನ ಟೀಯು ಟಾಟಾ ಟೀ,ಟೆಟ್ಲಿ, ಗುಡ್ ಅರ್ತ್ ಟೀಸ್ ಮತ್ತು ಜೆಇ‌ಎಮ್‌ಸಿಎ ಎಂಬ ಪ್ರಮುಖ ಮುದ್ರಾಂಕಿತ ಸರಕುಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದಡಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಟಾಟಾ ಟೀಯು ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಬ್ರ್ಯಾಂಡೆಡ್ ಚಹಾ ಸರಕಾಗಿದೆ. ಹಾಗೇಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ ಡಂ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾಗಳಲ್ಲಿ ಟೆಟ್ಲಿಯು ಬಹುದೊಡ್ಡ ಚಹಾ ಕಂಪೆನಿಯಾಗಿದೆ. ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಪ್ರಮಾಣ ಆಧರಿಸಿ ಎರಡನೇ ದೊಡ್ಡ ಚಹಾ ಕಂಪೆನಿಯು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ನಲ್ಲಿದೆ. ಹಾಗೂ ಝೆಕ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ನ ಮುಂದಾಳತ್ವದ ಟೀ ಕಂಪನಿ ಎಂದರೆ ಜೆಇ‌ಎಮ್‌ಸಿಎ.
ಟಾಟಾ ಟೀ ಗ್ರೂಪ್‌ನ ಒಂದು ಏಕೀಕೃತ ವಿಶ್ವ ಸರಕು ಪದಾರ್ಥದ ಟೀನಲ್ಲಿಯೇ ತನ್ನ ಕ್ರೋಡೀಕೃತ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟಿನ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 86 ಶೇಖಡದಷ್ಟು ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದೆ. ಬಾಕಿಉಳಿದಂತೆ ಅಧಿಕ ಟೀ ಕಾಫೀಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಬಂಡವಾಳ ಆದಾಯದಗಳಿಂದಾಗಿಯೂ ಶೇಖಡಾ 14ರಷ್ಟು ಲಾಭ ಬರುತ್ತಿದೆ.
ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಈ ಕಂಪೆನಿಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಛೇರಿ ಇದೆ. ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ, ಅಂದಾಜು 159 ² ಗಳಷ್ಟು ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಟೀ ಕೃಷಿಯಿಂದ ಟಾಟಾ ಟೀಯು ಸುಮಾರು ಮುವತ್ತು ಮಿಲಿಯನ್ ಕೆಜಿ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ಟೀಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. 100% ಟೀಗಳ ಅಲ್ಪ ಸಾರಕ್ಕಾಗಿ, ಹಿಮಾಧಾರಿತ ಟೀ ಮಿಶ್ರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ರೆಡಿ-ಟು-ಡ್ರಿಂಕ್ ಪಾನೀಯಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ದಿಢೀರ್ ಚಹಾವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
1983ರಲ್ಲಿ ಜೇಮ್ಸ್ ಫಿನ್ಲೇ ಗ್ರೂಪ್‌ಗೆ ಸೇರಿದ್ದ ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ಸ್ವತಂತ್ರವಾದ ಅಸ್ತಿತ್ವವುಳ್ಳ ಟಾಟಾ ಟೀಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಟಾಟಾ ಟೀಯು ಒಂದು ಹೂಡಿಕೆ ಹಣವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಖರೀದಿಸಿತ್ತು.
ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಈ ಕಂಪನಿಯು ಸಗಟು ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರ ಸರಕು ಪದಾರ್ಥವಾಗಿ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು.
ಟಾಟಾ ಟೀಯು ತನ್ನ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಮುದ್ರೆಯ ಟೀಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು.
ಇದು ಬೇರೆ ವಿವಿಧ ಟೀ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಾಗಿ ಮುಂದುವರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಕಣ್ಣನ್ ದೇವನ್, ಅಗ್ನಿ, ಜೆಮಿನಿ ಮತ್ತು ಚಕ್ರಗೋಲ್ಡ್ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಜಗತ್ತಿನ ಅತೀ ದೊಡ್ಡ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಾಗಿ ಖ್ಯಾತಿಗೊಳ್ಳುವ ಬದಲು ತನ್ನದೇ ಆದ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಮುದ್ರೆಯ ಟೀಯನ್ನು ಪ್ರಚಾರಗೊಳಿಸಲೆಂದು ಟಾಟಾ ಟೀಯು ತುಂಬಾ ಅವಧಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು.
1999ರಿಂದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಟಾಟಾ ಟೀಯ ಮುದ್ರಾಂಕಿತ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸರಕುಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಂಯೋಜಿತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಶೇಖಡ 25 ರಷ್ಟು ಹೊಂದಿತ್ತು.
ಈ ಕಂಪೆನಿಯು 74 ಟೀ ತೋಟಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಿತು. ಇದರಿಂದ 62 ಮಿಲಿಯನ್ ಕಿಲೋಗ್ರಾಂ‍ಗಳಷ್ಟು ಟೀಯನ್ನು ಒಂದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಭಾಗವು ಸಂಸ್ಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ವಾಣಿಜ್ಯ ಚಹಾವಾಗಿ ಹೊರಬಂದಿತು.
ವರ್ಷದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಭಾರತದ ಅನೇಕ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿನ ಬರಗಾಲದಿಂದಾಗಿ ಈ ಟೀ ವ್ಯಾಪಾರವು ಕಳೆಗುಂದಿತ್ತು.
ಇದರೊಂದಿಗೆ, ಭಾರತದ ಟೀಯ ಅತೀ ದೊಡ್ಡ ಗ್ರಾಹಕನೆನಿಸಿದ್ದ ರಷ್ಯಾ ದೇಶವು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಿಂದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದಿತ್ತು.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಟಾಟಾ ಟೀಯು ತನ್ನದೇ ಐದು ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶಿಷ್ಠ ಟೀಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ - ಟಾಟಾ ಟೀ, ಟೆಟ್ಲಿ, ಕಣ್ಣನ್ ದೇವನ್, ಚಕ್ರಗೋಲ್ಡ್ ಮತ್ತು ಜೆಮಿನಿ.
ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ನ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಅತೀ ದೊಡ್ಡ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಘಟಕವು ಈ ಕಂಪೆನಿಯಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಅದೆಂದರೆಮುನಾರ್, ಕೇರಳಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಇನ್‌ಸ್ಟಂಟ್ ಟೀ ಯು 100% ರಷ್ಠು ಮೌಲ್ಯದ ಒಂದು ರಫ್ತು-ಆಧಾರಿತ ಘಟಕವನ್ನು ಈ ಕಂಪೆನಿಯು ಹೊಂದಿದೆ.
ಟಾಟಾ ಟೀಯು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ, ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್,ಝೆಕ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಭಾರತಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಅಂಗ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಮೌಲ್ಯಾಧಾರಿತ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಟೀಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಕಂಪೆನಿ ಮತ್ತು ಯುಕೆಮೂಲದ ಜೇಮ್ಸ್ ಫಿನ್ಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಸಂಯೋಜಿತ ಸಟ್ಟಾ ವ್ಯಾಪಾರವೆಂದು 1964ರಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು. ಇಂದು 50 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಟಾಟಾ ಟೀ ಗ್ರೂಪ್ ತನ್ನದೇ ಉತ್ಪನ್ನ ಮತ್ತು ಚಾಲನೀಯ ಸರಕು ಪದಾರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ಮೊದಲನೇ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಂಪೆನಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಟೀಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಟಾಟಾ ಟೀ ಮತ್ತು ಅದರ ಅಂಗ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಕಾರ್ಯ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ತಮ್ಮದೇ ದೃಷ್ಠಿಕೋನ ಬೀರಿವೆ. ಆದರೇ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಂಕಾಗಳಲ್ಲಿನ ವಸಾಹತು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹತ್ವಯುತ ಪ್ರಭಾವ ಹೊಂದಿದೆ.
1989ರಲ್ಲಿ, ಇದೇ ಟೀಬ್ಯಾಗ್ ಪ್ರಥಮ ಸುತ್ತಿನ ಟೀ ಬ್ಯಾಗಾಗಿ ಮುಂದುವರೆದಿತ್ತು. 1997ರಲ್ಲಿ ಡ್ರಾಸ್ಟ್ರಿಂಗ್ಬ್ಯಾಗ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ 'ನೋ ಡ್ರಿಪ್, ನೋ ಮೆಸ್ಸ್' ಎಂಬ ಕೋಟೆಡ್ ಪದಗಳೊಂದಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು.
ಟಾಟಾ ಟೀ ಕಂಪೆನಿಯ, ಒಟ್ಟು ವಾರ್ಷಿಕ ಲಾಭದ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿಯೇ ಟೆಟ್ಲಿಯು ಸುಮಾರು ಮೂರನೇ ಎರಡರಷ್ಟು ಆದಾಯದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಇಂದು ನೀಡುತ್ತಿದೆ.
1980ರ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿಯೇ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಹಾ ಕಾರ್ಖಾನೆಯು ಮೇಲೇಳುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿಯೇ ಮುಂದುವರೆದಿತ್ತು. ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಅವಸಾನ ಸ್ಥಿತಿಯ ಅಂಚಿನ ಗೆರೆಗಳು ಹಾಗೇ ಅಧಿಕ ತೆರಿಗೆಗಳು ಎಂಬಂತಾಗಿ ಈ ಕಾರ್ಖಾನೆಯು ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಮನಗಂಡಿತ್ತು.
ಚೈನಾ, ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೇ ಬೇರೇ ರಾಷ್ಠ್ರಗಳಿಂದಲೂ ಆದ ಪ್ರವೇಶದಿಂದ ಈ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟಿನಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿತ್ತು.