polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಸಮರ್ಪಕವಾದ ಕೀಲುಗಳ ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಪೆರಿಯಾರ್ಟಿಕ್ಯುಲರ್ ಜೀವಸತ್ವಗಳ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತ್ವವು ಕಾರ್ಟಿಲೆಜ್ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ, ಭಾರದಿಂದಾಗಿ ಕೀಲುಗಳ ರಚನೆಗೆ ಆಗುವ ಹಾನಿ, ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ದಿನನಿತ್ಯದ ಚಟುವಟಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅನುಕೂಲತಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿವೆ. ಕಡಿಮೆ ಕಡುವುನಿಂದ ಕೂಡಿದ ವ್ಯಾಯಾಮವು ಗತಿಚಲನೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಗತಿಚಲನೆ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ ಅಲ್ಲದೆ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಚಲನೆಯು ನೋವು ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತವಿರುವ ಮಾಂಸ ಖಂಡಗಳ ದುರ್ಬಲತೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದುದಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿರೋಧಾತ್ಮಕ/ಬಲಪಡಿಸುವ ವ್ಯಾಯಾಮಗಳು ಮಾಂಸಗಳು ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಬಲಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಅಂಗಸತ್ವಗಳಿಗೆ ಆಗುವ ಹಾನಿಯನ್ನು ಸಿಮೀತಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.
ಬೆರಳುಗಳ ಆಸ್ಟಿಯೊ ಅರಿಥ್ರಿಟಿಸ್ ಗುಣಪಡಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಹೆಬ್ಬೆರಳಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ದಬ್ಬೆ ಕಟ್ಟುವುದರಿಂದ ಒಂದು ವರ್ಷದ ನಂತರ ಸುಧಾರಣೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಹೋಮ್ ಜಾಯಿಂಟ್ ಪ್ರೊಟೆಕ್ಷನ್ ವ್ಯಾಯಾಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಧನಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ ಎಂದು 2002ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾದ ಬ್ಲೈಂಡೆಡ್ ಅಸ್ಸೆಸ್ಸರ್ ಟ್ರಯಲ್ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮಾನದಂಡವಾಗಿರುವ ಹಿಡಿತದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು, ನಿಯಂತ್ರಿತ ಗುಂಪಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಲ್ಲಿ ಶೇ.25ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಟಳವಾಗಿದೆ. ಜೆಪಿಇ ತರಬೇತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವವರಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾರೆ ಕೈಗಳ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಶೇ.65ರಷ್ಟು ಸುಧಾರಣೆಯಾಗಿದೆ.
ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತನೋವಿನ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ಯಾರಾಸಿಟೆಮೋಲ್ ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು 2007ರಲ್ಲಿ ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲಾದ ಮತ್ತು ಸಧ್ಯ ಇರುವ 16 ನಿರ್ದೇಶನಗಳಲ್ಲಿ 16ನೇ ನಿರ್ದೇಶನವಾಗಿ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಯಾದೃಚ್ಚಿಕನಿಯಂತ್ರಣ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಐಬುಪ್ರೊಫೇನ್ ಅನ್ನು ಪ್ಯಾರಾಸಿಟೆಮೋಲ್ ಗೆ ಹೋಲಿಸುವಲ್ಲಿ, ಎಕ್ಸ್-ರೇ ಸಾಧಾರಣ, ಮಧ್ಯಮ ಪ್ರಮಾಣದ ಹಿಪ್ ಅಥವಾ ಮೊಣಕಾಲಿನ ಆಸ್ಟಿಯೋಅರಿಥ್ರಿಟಿಸ್ ನವರಲ್ಲಿ ಸಮನಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಆದರೆ, ಪ್ರತಿದಿನ 4 ಗ್ರಾಂನಷ್ಟು ಪ್ಯಾರಾಸಿಟೆಮೋಲ್ ಸೇವಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಲಿವರ್ ಪಂಕ್ಷನ್ ಟೆಸ್ಟ್ ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ, 2006ರಲ್ಲಿನ ಕೊಹ್ರನ್ ಪರಿಶೀಲನೆಯು ಪ್ಯಾರಾಸಿಟೆಮೋಲ್‌ನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಲಾಭವು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪ್ರಶ್ನಿಸಬಹುದಾದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಿತು. ಪ್ರತಿದಿನ 4 ಗ್ರಾಂ ಉಪಯೋಗದಿಂದ ಕರುಳು ರಕ್ತಸ್ರಾವ ಮತ್ತು ಮೂತ್ರಕೋಶಗಳಿಗೆ ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಾನಿಯಾಗುವ ಸಂಭವ ಇದೆ ಎಂಬ ಸಂದಿಗ್ಧ ಸಾಕ್ಷ್ಯವಿದೆ. ಎನ್ಎಸ್ಎಐಡಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ ಆದರೆ, ಅಡ್ಡಪರಿಣಾಮಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಎನ್ನುವ ಅಪಾಯವನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದೆ.
ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗಡಮ್‍ನಲ್ಲಿ ಅಂದಾಜು 8 ದಶಲಕ್ಷ ಜನರು ಓಎದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸರಿಸುಮಾರು 27 ದಶಲಕ್ಷ ಜನರು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌‌ನಲ್ಲಿ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದು, ಶೇ. 25ರಷ್ಟು ಜನರು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ವೈದ್ಯರಲ್ಲಿ ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತು ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಎನ್ಎಸ್ಐಡಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 65ನೇ ವಯಸ್ಸಿನ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಶೇ. 80ರಷ್ಟು ಅಮೆರಿಕದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಓಎನ ರೇಡಿಯೊಗ್ರಾಫಿಕ್ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೂ ಶೇ. 60ರಷ್ಟು ಜನರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಕೆಲ ಸಂಶೋಧಕರ ಪ್ರಕಾರ ಕೊಂಡಿಗಳ ಮೇಲೆ ಉಂಟಾಗುವ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಒತ್ತಡವು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಆಸ್ಟಿಯೊ ಅರಿಥ್ರಿಟಿಸ್‌‍ಗೆ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಒತ್ತಡಗಳು ಮೂಲಭೂತ ಕಾರಣಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಥೋಜಿನಿಕ್ ಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ಎಲುಬುಗಳ ಮಿಸ್ ಲಿಗ್ಮೆಂಟ್ಸ್, ಅತಿಯಾದ ಭಾರದಿಂದಾಗಿ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಗಾಯ, ಕೊಂಡಿಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲವಾಗಿರುವ ಮಾಂಸಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಇಳಿಕೆಯಾಗುವುದು, ಅಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುವ ನರಗಳಲ್ಲಿನ ಅಂಗವೈಕಲ್ಯತೆಗಳು ಅಸಮರ್ಪಕ ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಕೊಂಡಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅತಿಯಾದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹಾಕುತ್ತವೆ.
ಒಎ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ, ತೂಕ ಇಳಿಸುವಿಕೆ, ವಿಶ್ರಾಂತಿ, ವ್ಯಾಯಾಮ ಮತ್ತು ಯಾಂತ್ರಿಕ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವ ಸಾಧನಗಳ ಉಪಕರಣಗಳ ಬಳಕೆಯು ಲಾಭಕರವಾಗಬಹುದು. ಮೊಣಕಾಲು ಮಂಡಿಗಳ ಅಸ್ಥಿ ಸಂಧಿವಾತಕ್ಕೆ ತೊಡೆಗೆ ಬಳಸುವ ಬ್ರೆಸ್‌‍ಗಳು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಬಲ್ಲವು. ಕೇನ್‌‍ ಅಥವಾ ವಾಕರ್‌‍ ಕಾಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಬೀಳುವ ಅತಿಯಾದ ಒತ್ತಡವನ್ನು ತಡೆದು ನಡೆಯುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವುದಕ್ಕೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಬಲ್ಲುವು. ನಡೆಯುವುದು, ಈಜುವುದು ಅಥವಾ ಇತರ ಕಡಿಮೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವಂತಹ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವ್ಯಾಯಾಮವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಬೇಕು. ವ್ಯಾಯಾಮಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಬಿಸಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಯಾಮದ ನಂತರ ತಂಪು ಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಲೇಪಿಸುವುದರಿಂದ ನೋವಿನಿಂದ ನಿವಾರಣೆ ಪಡೆಯಬಹುದು ಮತ್ತು ವಿಶ್ರಾಂತಿಯ ತಂತ್ರವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು. ತೂಕವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಕೊಂಡಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ವಿಳಂಬ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದಾಗ್ಯೂ ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆಗಳ ಸತ್ಯಾಸತ್ಯತೆ ಸಂದಿಗ್ಧವಾಗಿವೆ.
ದೇಹದ ಮೇಲ್ಬಾಗಕ್ಕೆ ಲೇಪಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಹಲವಾರು ಎನ್ಎಸ್ಎಐಡಿ ಔಷಧಗಳು ಲಭ್ಯ ಇವೆ, ಉದಾ ಡಿಕ್ಲೊಫೆನಾಕ್, ಐಬುಪ್ರೊಫೇನ್, ಮತ್ತು ಕೆಟೋಪ್ರೊಫೇನ್‌‌ಗಳು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಅಡ್ಡಪರಿಣಾಮಗಳು ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಠ ಕೆಲ ಥೆರೆಪೆಟಿಕ್ ಪರಿಣಾಮಗಳಿಗೆ ಲಭ್ಯ ಇವೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಆಧುನಿಕ ನೇರ ಉಪಯೋಗಕ್ಕಾಗಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಎನ್ಎಸ್ಎಐಡಿಗಳು ಆರ್ಗ್ಯಾನಿಕ್ ದ್ರವರೂಪದಲ್ಲಿ ಔಷಧಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಅಥವಾ ಟ್ರಾನ್ಸಫರ್‌‍ಸಮ್, ಕ್ಯಾರಿಯರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಜೆಲ್‌ಗಳು ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುವ ಎನ್ಎಸ್ಎಐಡಿಗಳಂತೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿವೆ.
ಕಾಪ್ಸಾಸಿಯನ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಕ್ರೀಮು ಮತ್ತು ಲೋಷನ್ ಅನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಲೇಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತದೊಂದಿಗಿನ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವ ನೋವಿಗೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿವೆ.
ಚಿರೋಪ್ರಾಕ್ಟರ್ಸ್, ಫಿಸಿಕಲ್ ಥೆರಪಿಸ್ಟ್, ಆಕ್ಯುಪೆಷನಲ್ ಥೆರಪಿಸ್ಟ್‌‍ಗಳಂತಹ ಆರೋಗ್ಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪೂರೈಕೆದಾರರು ಮತ್ತು ವೈದ್ಯರ ಸೂಕ್ತ ಸಲಹೆ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಿಂದ ಅಸ್ಥಿ ಸಂಧಿವಾತವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿನ ಜನರ ಜೀವನಮಟ್ಟ ಸುಧಾರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.
ದೇಹ ಮತ್ತು ಅದರ ಅಂಗಾಗಳ ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ಅರಿಥ್ರಿಟಿಸ್‌‌ನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ದೇಹ ಸ್ಥಿತಿ ಅರಿಯುವುದಕ್ಕೆ, ಅಲ್ಲದೇ ಅವುಗಳ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ, ನಡಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಮತೋಲನ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಕೊರತೆಗಳು ವಯಸ್ಸಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಅಪಾಯ ಉಂಟಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.
ಒಂದು ವೇಳೆ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ವಹಣೆಗಳು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗದಿದ್ದರೆ ಜಾಯಿಂಟ್ ರಿಪ್ಲೆಸ್‌ಮೆಂಟ್ ಶಸ್ತ್ರ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನಡೆಸಬೇಕಾದ ಅಗತ್ಯವಾಗಬಹುದು. ಅತಿಯಾದ ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿರುವ ಜಾಯಿಂಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾದ ನೋವಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಫ್ರ್ಯಾಗ್ಮೆಂಟ್ ರಿಮೂವಲ್, ಎಲುಬುಗಳ ಸರಿಪಡಿಸುವಿಕೆ ಅಥವಾ ನೋವು ನಿವಾರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಎಲುಬುಗಳಲ್ಲಿ ದೃಢತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಶಸ್ತ್ರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಮೊಣಕಾಲಿನ ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆಸುವ ಅರ್ಥೋಸ್ಕೋಪಿಕ್ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕೂಡ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವ ಪ್ಲೆಸ್‌‍ಬೋಗಿಂತ ಉತ್ತಮವಾದುದು ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾಗಿದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದು, ಆಘಾತದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೂ ಅಸ್ಥಿ ಸಂಧಿವಾತ ಕೆಲ ಬಾರಿ ಒಂದೇ ಕುಟುಂಬದ ಹಲವಾರು ಸದಸ್ಯರುಗಳನ್ನು ಬಾಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಅನುವಂಶಿಯ ಕಾಯಿಲೆ ಎಂದು ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಂಶಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಹಲವಾರು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸಹೋದರರಲ್ಲಿ ಅದರಲ್ಲೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಇರುವ ಅವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಾಬೀತು ಪಡಿಸಿದ್ದು, ಅನುವಂಶಿಯ ಆಧಾರವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಶೇ.60ರಷ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಅನುವಂಶೀಯ ಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತಆಗುತ್ತದೆ. ಅಲರ್ಜಿ, ಸೋಂಕು ಅಥವಾ ಫಂಗಸ್ ನಿಂದಾಗಿ ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತಉಂಟಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಂಶೋಧಕರು ಸಂಶೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಸುಧಾರಣೆ, ಬಿಗಿತ ಮತ್ತು ಬಳಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇಳಿಗೆ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಇಳಿಮುಖ ನೋವು ಹೊಂದಿರುವ ಅರಿಥ್ರಿಟಿಸ್‌‍ನ ರೋಗಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ವ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಸಹಕಾರಿ ಎಂದು ರೋಗಿಯನ್ನು ತರಬೇತುಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ಸಾಬೀತು ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಡು ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತ ಅಥವಾ ರೂಮೊಟಾಯಿಡ್ ಅರಿಥ್ರಿಟಿಸ್‌‍ನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ರೋಗಿಗಳು, ಎನ್ಎಸ್ಎಐಡಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದ್ದಲ್ಲಿ ರೊಗಿಯನ್ನು ತರಬೇತುಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಶೇ.20ರಷ್ಟು ನೋವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ಮೆಟಾ ಅನಾಲಿಸಿಸ್‌‍‌‍ ತೋರಿಸಿದೆ.
2005ರಲ್ಲಿ ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು ಪರಿಶೀಲನೆಯಲ್ಲಿ ಹ್ಯಾಲೊರೊನಿಕ್ ಆಸಿಡ್, ವಿಕೊಸಪ್ಲಿಮಂಟೆಷನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು, ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತದ ರೋಗನಿಧಾನದ ಸುಧಾರಣೆಗೆ ದಾರಿಮಾಡಿಕೊಡಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದೆ. ನಂತರದ 2009ರ ಅಧ್ಯಯನ ಕೂಡ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ.
ಹೈಡ್ರೊಕಾರ್ಟಿಸಿನ್ ನಂತಹ ಗ್ಲುಕೊರಾರ್ಟಿಸೈಡ್ಸ್ ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು, ಅಲ್ಪಕಾಲಾವಧಿಯವರೆಗೆ ನೋವಿನಿಂದ ಮುಕ್ತಿ ನೀಡಬಹುದು. ಅದು ಕೆಲವಾರದಿಂದ ಕೆಲ ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಉಳಿಯಬಹುದು.
ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿವಾತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ವೇಳೆ ಸೇವಿಸಬಹುದಾದ ಸ್ಟೆರಾಯಿಡ್‌‍ಗಳನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಕೆಂದರೆ, ಅವುಗಳಿಂದ ಸಾಧಾರಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಲಾಭ ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳಿವೆ. ಆದರೆ, ಇಂಟ್ರಾ-ಆರ್ಟಿಕ್ಯುಲರ್ ಕೊರ್ಟಿಕೊಸ್ಟೆರಾಯಿಡ್ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಬಹುದು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಈ ಕೆಳಗೆ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಸ್ಥಿ ಸಂಧಿವಾತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ವ್ಯಾಯಾಮ, ಮ್ಯಾನ್ಯುಯಲ್ ಥೆರಪಿ, ಜೀವನಶೈಲಿಯಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆ ಮತ್ತು ಔಷಧೋಪಚಾರ ಮತ್ತು ಇತರ ನೋವುಗಳನ್ನು ಮಧ್ಯಂತರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಸಾಧಾರಣದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಅತಿಯಾದ ನೋವು ಇರುವ ವೇಳೆ ಮಾರ್ಫಿನ್‌‍ನಂತಹ ಮಾದಕ ವಸ್ತುಗಳು ಅಗತ್ಯವಾಗಬಹುದು.
ಶಾಸನಗಳ ಲಿಪಿ ಮತ್ತು ಪಠ್ಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ನುರಿತಿದ್ದಾರೆ. ಹಲ್ಮಿಡಿ ಶಾಸನ ಮತ್ತು ತಮಟಕಲ್ಲು ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಅವರು ಮಾಡಿರುವ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದುದು. ಅವರ 'ತಲಕಾಡಿನ ಗಂಗರ ದೇವಾಲಯಗಳು: ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನ' ಎಂಬ ಪ್ರೌಢ ಪ್ರಬಂಧವು ಶಾಸನಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ವ್ಯಾಪಕ ಕ್ಷೇತ್ರಕಾರ್ಯದ ಮೂಲಕ ರಚಿತವಾದ ಒಂದು ಮೌಲಿಕ ಕೃತಿ. ಗಂಗರ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯ ಕುರಿತು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬಲ್ಲವರು ದೇವರಕೊಂಡರೆಡ್ಡಿ.
ಹಂಪಿಯ ಕನ್ನಡ ವಿ.ವಿಯ ಪರವಾಗಿ ಕ್ಷೇತ್ರಕಾರ್ಯ ನಡೆಸಿ ಬಳ್ಳಾರಿ, ಕೊಪ್ಪಳ, ರಾಯಚೂರು, ಬೀದರ್ ಮತ್ತು ಬಾಗಲಕೋಟೆ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಶಾಸನ ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಲಿಪಿಯ ಹುಟ್ಟು ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆ ಅವರ ಇನ್ನೊಂದು ಕೃತಿಯಾಗಿದ್ದು ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲ ಲಿಪಿಗಳ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಲಿಪಿಯ ಹುಟ್ಟು ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಕುರಿತು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಈ ಕೃತಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಬಹುಮಾನ ದೊರೆತಿದೆ.
ಡಾ. ದೇವರ ಕೊಂಡಾರೆಡ್ಡಿ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ವಿದ್ವಾಂಸರು , ಶಾಸನ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು , ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ , ಶಾಸ್ತ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತರು, ಸಂಶೋಧಕರು ಹಾಗೂ ಹಂಪಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ, ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಗಳಾಗಿ, ಸಮಾಜ ವಿಜ್ಞಾನಗಳ ನಿಕಾಯದ ಡೀನ್ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಇವರು ಕನ್ನಡ ಉಪನ್ಯಾಸಕರಾಗಿ, ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪರಿಷತ್ತಿನ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ, ಕರ್ನಾಟಕ ಗೆಜೆಟಿಯರ್ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಅನ್ವೇಷಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ನಂತರ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಶಾಸನ ಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಇವರು ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಪದವಿ ಪಡೆದರು.ನಂತರ
೧೯೯೩ ರಲ್ಲಿ ತಲಕಾಡಿನ ಗಂಗರ ದೇವಾಲಯಗಳು: ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನಎಂಬ ವಿಷಯ ಪ್ರೌಢ ಪ್ರಬಂಧಕ್ಕೆ ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿತು.
ನದೀ, ಸರೋವರ ಮತ್ತು ಜೌಗು ಭೂಮಿದಲ್ಲಿರುವ ಸಿಹಿ ಜಲ ಸಂಪತ್ತಿಗೆ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಮಳೆ ಬೀಳುವುದರಿಂದ ಭರ್ತಿಯಾಗುವ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರು ಹರಿದು ಕಡಲನ್ನೂ, ಆವಿಯಾಗಿ ವಾತಾವರಣವನ್ನೂ ಸೇರುವುದರಿಂದ ಅದರ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು ನೈಸರ್ಗಿಕ. ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರು ಸಂಗ್ರಹವಾಗಲು ಪ್ರಾಕೃತಿಕವಾಗಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೀಳುವ ಮಳೆಯೊಂದರಿಂದಲೇ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಾದರೂ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕೆಂಬ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಅನ್ಯ ಕಾರಣಗಳನ್ನೂ ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ.
ಸರೋವರ, ಜೌಗು ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳಿಗಿರುವ ಜಲ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ಇವುಗಳ ತಳದಲ್ಲಿನ ಮಣ್ಣಿಗಿರುವ ಅಂತರ್ವ್ಯಾಪಕತೆಯ ಗುಣ, ಜಲ ಸಂಗ್ರಹಾಗಾರಗಳ ಅಡಿಯ ಮಣ್ಣಿಗಿರುವ ನೀರ್ಬಸಿಯುವ ಲಕ್ಷಣ, ಮಳೆ ಬೀಳುವ ಅವಧಿ ಮತ್ತು ಆವಿಯಾಗಲು ಹಿಡಿಯುವ ಸಮಯ- ಈ ಎಲ್ಲ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಅದು ಅವಲಂಬಿತ. ಲಭ್ಯವಾಗದೇ ಕಳೆದು ಹೋಗುವ ನೀರಿನ ಮೇಲೂ ಈ ಎಲ್ಲ ಅಂಶಗಳು ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಈ ಎಲ್ಲ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾನವನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಭಾರೀ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತವೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅದು ವಿಪರೀತ ಹಾನಿಕಾರಕವಾಗಿರುವುದೂ ಉಂಟು. ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಮೂಲಕ ಜಲ ಸಂಗ್ರಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಮಾನವ ಜೌಗು ಜಮೀನಿನಿಂದ ನೀರೆಳೆದು ಅದರ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕಾಲುವೆಗಳ ಮೂಲಕ ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ವೇಗವಾಗಿ ನೀರನ್ನು ಹರಿ ಬಿಡುವ ಕಾಯಕದಲ್ಲಿ ಮಾನವ ಆಗಾಗ ತೊಡಗುತ್ತಾನೆ.
ಯಾವುದಾದರೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಎಷ್ಟು ಎಂಬುದು ಗಮನಾರ್ಹ ಸಂಗತಿ. ಆಗಾಗ್ಗೆ ವಿರಾಮಕೊಟ್ಟು ನೀರನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವುದು ಮಾನವನ ಅಗತ್ಯ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ವಸಂತ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಹೊಲಗದ್ದೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣ ದಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಬೇಡಿದರೆ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಅವಕ್ಕೆ ನೀರೇ ಬೇಡ. ಅಲ್ಪಾವಧಿಯಲ್ಲೇ ಹೊಲ ಗದ್ದೆಗಳಿಗೆ ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಪೂರೈಕೆ ಮಾಡಬೇಕೆಂದರೆ ವರ್ಷವಿಡೀ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ ನೀರು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇರಬೇಕು.
ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಸುವ ಘಟಕಗಳಂಥ ಕೆಲವಕ್ಕೆ ನಿರಂತರ ನೀರಿನ ಅವಶ್ಯವಿದೆ.ತಂಪಾಗಿರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಅವಕ್ಕೆ ನೀರು ಬೇಕೇ ಬೇಕು. ನೀರಿನ ಸಹಜ ಹರಿವು ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಸುವ ಘಟಕಗಳ ಅಗತ್ಯಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕೆಳ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಳಿದಾಗ ಅವುಗಳಿಗಾಗಿ ನೀರಿನ ಪೂರೈಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾ ದ ಅಗತ್ಯ ಬೀಳುತ್ತದೆ, ಇಂಥ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ಅವಶ್ಯವಿದೆ.
ದೀರ್ಘಾವಧಿಯಲ್ಲಿ, ನಿಸರ್ಗ ದತ್ತವಾದ ಮೇಲ್ಮೈ ಜಲಾನಯನದಲ್ಲಾಗುವ ಸರಾಸರಿ ನೀರಿನ ಬಳಕೆ ಆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜಲಾನಯನದಲ್ಲಿ ಬೀಳುವ ಸರಾಸರಿ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಕಾಲುವೆ ಅಥವಾ ಕೊಳವೆ ಮೂಲಕ ಬೇರೊಂದು ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ನೀರು ಹಾಯಿಸಿಕೊಂಡು ಮತ್ತೊಂದು ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಜಲವರ್ಧನೆ ಮಾಡುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ.
ಕೆಳಗೆ ತಿಳಿಸಲಾಗಿರುವ ಯಾವುದೇ ಮೂಲದಿಂದ ನೀರನ್ನು ಹಾಯಿಸಿಕೊಂಡು ಜಲ ವರ್ಧನೆ ಮಾಡುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿದೆಯಾದರೂ, ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದರ ಪ್ರಮಾಣ ನಗಣ್ಯ. ನೀರನ್ನು ಮಲಿನಗೊಳಿಸುವ ಮಾನವನು ಒಂದಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರನ್ನು "ಕಳೆದು ಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ" . ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಿಹಿ ನೀರನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ರಾಷ್ಟ್ರವೆಂದರೆ ಬ್ರೆಜಿಲ್.ನಂತರದ ಸ್ಥಾನ ರಷ್ಯ ಮತ್ತು ಕೆನಡಾ ಪಾಲಿನದ್ದು.
ನೀರಾವರಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಾಗಿ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ 69% ನೀರನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದೊಂದು ಅಂದಾಜಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ 15-35% ನಷ್ಟು ನೀರು ವ್ಯರ್ಥವಾದದ್ದೂ, ಸಮರ್ಥನೀಯವಲ್ಲದ್ದೂ ಆಗಿದೆ. ಯಾವುದೇ ಬೆಳೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಯಲು ಪ್ರಪಂಚದ ಕೆಲವೆಡೆ ನೀರಾವರಿ ಸೌಕರ್ಯದ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಲಾಭದಾಯಕ ಬೆಳೆಗಾಗಿಯೋ ಅಥವಾ ಇಳುವರಿಯನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸಲೋ ನೀರಾವರಿ ಬೇಕೆನಿಸಿದೆ.
ಬೆಳೆ ಇಳುವರಿ, ನೀರಿನ ಬಳಕೆ, ಮೂಲ ಸೌಲಭ್ಯ ಮತ್ತು ಉಪಕರಣಗಳ ಮೇಲೆ ಹೂಡಲಾದ ಬಂಡವಾಳ ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಜೊತೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ನೀರಾವರಿ ವಿಧಾನಗಳು ರಾಜಿ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಉಳುಮೆಯ ಸಾಲಿನ ಗುಂಟ ನೀರು ಹಾಯಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸಿಂಪರ ಣೆ ಎಂಬ ನೀರಾವರಿ ವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ತಗಲುವ ವೆಚ್ಚ ಹೇಗೆ ಕಡಿಮೆಯೋ ಹಾಗೇ ಅವಕ್ಕಿರುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕೂಡಾ ಅಲ್ಪ.
ಯಾಕೆಂದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರು ಆವಿಯಾಗುವುದರಿಂದ, ಹರಿದು ಹೋಗುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಬೇರು ಮಟ್ಟದಿಂದ ಕೆಳಕ್ಕಿಳಿಯುವುದರಿಂದ ನೀರು ಕೈ ತಪ್ಪಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಹನಿ ನೀರಾವರಿ, ಹಾಯಿ ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ನೆಲ ಮಟ್ಟದಲ್ಲೇ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸಿಂಪರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನೀರಾವರಿಯು ಇನ್ನುಕೆಲವು ಸಮರ್ಥ ವಿಧಾನಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಕೊಂಚ ವೆಚ್ಚದಾಯಕ ಎನಿಸಿದರೂ ಹರಿದು ಹೋಗುವ, ಇಳಿದು ಕಾಣೆಯಾಗುವ ಮತ್ತು ಆವಿಯಾಗಿ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯವಾಗುವುದನ್ನು ಕನಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ತಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಸೂಕ್ತ ನಿರ್ವಹಣೆ ಇಲ್ಲದ ಯಾವುದೇ ನೀರಾವರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಹೇಗೆ ನಿಷ್ಪ್ರಯೋಜಕವೋ ಹಾಗೆಯೇ ಸನ್ನಿವೇಶಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೀರೊದಗಿಸುವಂಥ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತವಾದ ಯಾವುದೇ ಬಗೆಯ ನೀರಾವರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಗರಿಷ್ಠ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಇರುತ್ತದೆ. ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಕ್ಷಾರ ಗುಣ ಮಾತ್ರ ಅಷ್ಟಾಗಿ ಪರಿಗಣನೆಗೆ ಬಂದಿಲ್ಲ.
ಜಲ ಕೃಷಿ ಎಂಬುದು ಪುಟ್ಟದಾದರೂ ಸಹಾ ವಿಕಸನ ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ನೀರಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಉಪಯೋಗ. ಮತ್ಸ್ಯೋದ್ಯಮಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಸಿಹಿ ನೀರನ್ನು ಕೃಷಿಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ನೀರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ನೀರಾವರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟಿರುವ ಆದ್ಯತೆಯನ್ನು ಇದಕ್ಕೆ ನೀಡಿಲ್ಲ. .
ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿನ ಜನ ಸಂಖ್ಯಾ ಸ್ಫೋಟ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ, ಸರಬರಾಜಾಗುವ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಮಾತ್ರ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ.ಹೀಗಾಗಿ ಸುಧಾರಿತ ಬೇಸಾಯ ಪದ್ಧತಿ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಕೃಷಿ ನೀರಿನ ಸಮರ್ಥ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಬೆಳೆ ವೈವಿಧ್ಯ,ನೀರನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವಿಕೆ-ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು ಅಲ್ಪ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ ಇಳುವರಿ ತೆಗೆಯುವ ವಿಧಾನ ವನ್ನು ಅರಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಕೈಗಾರಿಕಾ ರಂಗಕ್ಕೆಂದು ಬಳಸಲಾಗುವ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ 15% ಎಂಬುದೊಂದು ಅಂದಾಜು. ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಗಾಗಿಯೂ ,ವಿದ್ಯುತ್ ಪೂರೈಕಾ ಘಟಕಗಳಿಂದ ಶೈತ್ಯಾ ಸಾಧನವಾಗಿಯೂ,ಅದಿರು ಮತ್ತು ತೈಲ ಸಂಸ್ಕರಣೆ ಯಲ್ಲಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಾಗಿಯೂ ಹಾಗೂ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕಗಳೂ ದ್ರಾವಣವಾಗಿ ನೀರನ್ನು ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತವೆ.
ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿನ ನೀರಿನ ಬಳಕೆ ಭಾರೀ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆಯಾದರೂ ಅದರ ಒಟ್ಟಾರೆ ಉಪಯೋಗ ಬೇಸಾಯಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅಲ್ಪದ್ದು. ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಜಲ ವಿದ್ಯುತ್ತನ್ನು ಜಲ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಧನವೊಂದಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸಲಾದ ರೆಕ್ಕೆಗಳುಳ್ಳ ಜಲ ಚಕ್ರಕ್ಕೆ ರಭಸದಿಂದ ನೀರು ಹಾಯಿಸಿದಾಗ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಜಲ ವಿದ್ಯುತ್ತು ಮಿತ ವ್ಯಯದ,ಮಲಿನ ಮಾಡದ,ಪುನರ್ಬಳಕೆ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಶಕ್ತಿ ಮೂಲ.
ಸೂರ್ಯನಿಂದ ಶಕ್ತಿ ಪೂರೈಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಸೂರ್ಯ ಬಿಡುವ ಉಷ್ಣದಿಂದ ನೀರು ಆವಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಆವಿಯಾದ ನೀರು ಬಾಷ್ಪೀಕರಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟು ಎತ್ತರದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹನಿ ಹನಿಯಾಗಿ ಬೀಳುವುದೇ ಮಳೆ,ಅಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದ ಮಳೆ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಹರಿದು ಬರುತ್ತದೆ. ತ್ರೀ ಜಾರ್ಜ್ಸ್‌ ಡ್ಯಾಮ್‌ ಅತ್ಯಂತ ಬೃಹತ್ ಜಲ ವಿದ್ಯುತ್‌ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕೇಂದ್ರ. ಪ್ರಚಂಡ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ ಜಲಸ್ಫೋಟದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಹರಿಬಿಡಲಾಗುವುದು. ನೀರುಗನ್ನುಗಳ ಮೂಲಕ ಭಾರೀ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ನೀರು ಬಿಡುವ ಮತ್ತು ನೀರು ನಿಲ್ಲಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೂ ದುಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುವುದು. *ಸುರಕ್ಷಿತ ಕ್ರಮದಲ್ಲೂ, ಮತ್ತು ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹಾನಿಯಾಗದಂತೆಯೂ ಇದು ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು ಅನಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣಕ್ಕೆ ಏರದಂತೆಯೂ, ಗರಗಸ ಅತ್ಯುಷ್ಣತೆಯ ಮಿತಿ ಮೀರದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲೂ ಇದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಸಾಯನಿಕ ದ್ರಾವಣವನ್ನಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಹಬೆಯಿಂದ ಜಲಚಕ್ರ ತಿರುಗಿಸಲು ಮತ್ತು ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವಂಥ ಅನೇಕ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸದೆ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಘಟಕಗಳಿಂದ ಹೊರ ಬಿಡುವ ನೀರು ಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ಉಂಟು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಹೊರ ಚೆಲ್ಲಲಾದ ದ್ರವ ಮತ್ತು ಉಷ್ಣ ನಿವಾರಕ ತ್ಯಾಜ್ಯ ವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವು ನೀರಿನ ಶುದ್ಧೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹಲವಾರು ತಂತ್ರೋಪಾಯಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ, ಪೂರೈಕೆ ಹಾಗೂ ಹೊರ ಬಿಡುವುದು-ಎರಡಕ್ಕೂ ಇದು ಅನ್ವಯ.
ರಂಧ್ರಗಳನ್ನುಳ್ಳ ಬಂಡೆ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ರಂಧ್ರಿತ ನೆಲದಲ್ಲಿರುವಂಥ ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರು ಅಥವಾ ಅಂತರ್ಜಲವು ಸಿಹಿ ನೀರು ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ನೀರಿನ ಮಟ್ಟದ ಕೆಳಗಿರುವ ಜಲಕುಹರದೊಳಗೆ ಹರಿಯುವ ನೀರೂ ಸಹ ಸಿಹಿ ನೀರೇ. ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಅತಿ ನಿಕಟತೆಯುಳ್ಳ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರು ಮತ್ತು ಜಲಕುಹರದ ಆಳದಲ್ಲಿರುವ ನೀರಿನ ನಡುವೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ.
ಒಳಹರಿವು, ಹೊರಹವು ಮತ್ತು ಸಂಗ್ರಹವಾಗುವುದು :ಈ ಎಲ್ಲ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರನ್ನು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನಂತೆಯೇ ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಸಂಗ್ರಹ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿಗೆ ಇರುವುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅತ್ಯಂತ ಅಧಿಕ. ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿಗಿರುವ ಒಟ್ಟಾರೆ ಯ ಒಳ-ಹೊರ ಹರಿವು, ಕೊಡು-ಕೂಡುವಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದೇ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಯಾವುದೇ ಘೋರ ಪರಿಣಾಮ ಇಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರನ್ನು ದೀರ್ಘಾವಧೀ ಉಪಯೋಗಿಸುವುದು ಮಾನವನಿಗೆ ಸುಲಭ ಸಾಧ್ಯ.
ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟದ ಮೇಲ್ಪದರಿನಲ್ಲಿ ಒಸರುವ ನೀರಿನ ಮೂಲ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಬಳಸಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ನೀರಿನ ಒಂದು ಎಲ್ಲೆ ಎನ್ನಬಹುದಾಗಿದೆ. ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಸೆಳವು ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ ಅದರ ಒಳ ಹರಿವಿನ ಮೂಲ. ಬುಗ್ಗೆಗಳೇಳುವುದು ಮತ್ತು ಸಾಗರಗಳಿಗೆ ನೀರು ಸೇರುವುದು ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಹೊರ ಹರಿವು. ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಮೂಲ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಆವಿಯಾಗುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟರೆ ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರಿನ ಮೂಲ ಲವಣಾಂಶ ಭರಿತವಾಗುತ್ತದೆ.
ನೀರಾವರಿ ಜಮೀನನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿ ಕೃತಕವಾಗಿಯೂ ಅಥವಾ ನೀರ್ಬತ್ತುವುದರಿಂದಾಗಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿಯೂ ಇಂಥ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ಜಲ ಮೂಲವನ್ನು ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಾನವನು ಉಪಯೋಗಿಸಲು ತೊಡಗಿದಾಗ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ನೀರ್ಬಸಿದು ಮಣ್ಣು ಉಪ್ಪಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಮಾನವನು ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ನೀರನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಕಾರಣಕರ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ . ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದರಿಂದ ಅಥವಾ ಒಡ್ಡುಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳ ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದರಿಂದ ಉಪಮೇಲ್ಮೈ ಜಲ ಮೂಲಕ್ಕೆ ಮಾನವನು ನೀರಿನ ಒಳ ಹರಿವನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ.
ಸಂಘರ್ಷದ ಕೋಪೋದ್ರಿಕ್ತತೆಯನ್ನು ಕೆರಳಿಸಿ ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಅಲುಗಾಡಿಸುತ್ತದೆ.
ದೇಶದ ಗಡಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ನದಿಯ ಕೆಳ ದಂಡೆ ಪ್ರದೇಶಗಳು ದುರ್ದೆಸೆಗೆ ತುತ್ತಾದಾಗ ನೀರಿನ ಹಾಹಾಕರ ಉಲ್ಭಣಿಸಿ ಆ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು, ಸಂಘರ್ಷ ತಲೆ ಎತ್ತುತ್ತವೆ.
ಚೀನಾದ ಎಲ್ಲೋ ನದಿ ಅಥವಾ ಥಾಯ್‌ಲೆಂಡಿನ ಚವೋ ಫ್ರಯಾ ನದಿ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಇಂಥ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಸಿಲುಕಿ ನರಳುತ್ತಿರುವುದೊಂದು ನಿದರ್ಶನ. ನೀರಾವರಿ ಸೌಕರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನೀರಿನ ಮೇಲೆ ಭಾರೀ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುವ ಚೀನಾ,ಭಾರತ,ಇರಾನ್‌ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಂಥ ಕೆಲವು ನಿರಾರ್ದ್ರ ದೇಶಗಳು ಜಲ-ಸಂಬಂಧೀ ಸಂಘರ್ಷದ ಗಂಡಾಂತರದಲ್ಲಿವೆ. ನೀರನ್ನು ಖಾಸಗೀಕರಣ ಮಾಡಲು ಹೊರಟರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು,ಪೌರರ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಮತ್ತು ಹಿಂಸಾಚಾರ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಬಹುದು. ವರ್ಷ 2000ದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಬೊಲೀವಿಯನ್‌ ಜಲ ಸಮರ ಇದಕ್ಕೊಂದು ಉದಾಹರಣೆ.
ಮನರಂಜನೆಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯೇ ಆದರೂ ಶೇಖಡಾವಾರು ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಅದರ ಬಳಕೆ ಏರುಮುಖದಲ್ಲಿದೆ. ಮನರಂಜನೆಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ನೀರಿನ ನೆಂಟಸ್ತಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳ ಹಿನ್ನೀರಿನ ಜೊತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಜಲಾನಯನ ಗಳಲ್ಲಿನ ನೀರು ಭರ್ತಿ ಇದ್ದಾಗಲೂ ಹರಿ ಬಿಡದೇ ಅದನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟರೆ ಅಂಥದ್ದನ್ನು ಮನರಂಜನೋದ್ದೇಶದ ನೀರು ಎಂದು ವರ್ಗಿಕರಿಸಬಹುದು.
ಕೆಲವು ಜಲಾನಯನಗಳಿಂದ ನೀರನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದಾಗ ಸಾಹಸಮಯ ದೋಣಿ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನು ಅದು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ.ಇದು ಕೂಡಾ ಮನರಂಜನೆಯ ಉದ್ದೇಶದ್ದೇ. ಗಾಳಹಾಕಿ ಮೀನು ಹಿಡಿಯುವುದು,ವಾಟರ್‌ ಸ್ಕೀಯಿಂಗ್‌ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವುದು,ನಿಸರ್ಗೋತ್ಸಾಹ ಮತ್ತು ಈಜುವುದು ಇನ್ಕೆಲವು ಉದಾಹರಣೆಗಳು.
ಮನರಂಜನೆಗಾಗಿ ಬಳಸುವ ನೀರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೇರುವುದು ವ್ಯಯಿಸಲಾಗದ ವರ್ಗಕ್ಕೆ. ಗಾಲ್ಫ್‌ ಆಟದ ಮೈದಾನ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯುತ್ತದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಒಣ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಇದು ಅನ್ವಯ. ಮೋಜಿನ ತೋಟಗಾರಿಕೆಗಾಗಿ ಹಾಯಿಸಲಾಗುವ ನೀರು, ಜಲ ಮೂಲದ ಮೇಲೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆಯೇ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ. ವಿಶ್ವಾಸನೀಯ ದತ್ತಾಂಶ ದೊರಕದಿರುವುದೇ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ.
ನೀರು ಪೋಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಪರಿಸರವಾದಿಗಳ ಕೂಗನ್ನು ದಿಕ್ಚ್ಯುತಗೊಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾ ಸರಕಾರವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಕೆಲವು ಸರಕಾರಗಳು ಗಾಲ್ಫ್‌ ಮೈದಾನಕ್ಕೆ ಹರಿಸಲಾಗುವ ನೀರು ಕೃಷಿ ಉದ್ದೇಶದ್ದೆಂಬ ಹಣೆ ಪಟ್ಟಿ ಹಚ್ಚಿ ಕಾಯಿದೆ ರೂಪಿಸಿವೆ. ಮೇಲಿನ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕಿದರೆ ಪುನರ್ವಿತರಣೆಯ ನೈಜ ಅಂಕಿಅಂಶ ಶೂನ್ಯದ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಬರಬಹುದು.
ನಿಗದಿತ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅನ್ಯ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ದೊರಕಬೇಕಾದ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಮನರಂಜನಾ ಬಳಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು. ಉದಾಹರಣಗೆ: ನಾಟಿ ಮಾಡುವ ಚೈತ್ರ ಮಾಸದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರೈತರಿಗೆ ಸಿಗಬೇಕಾದ ನೀರು, ಬೇಸಿಗೆಯ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ದೋಣಿ ವಿಹಾರಕ್ಕೆಂದು ನೀರನ್ನು ಅಣೆಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಿಡುವುದರಿಂದಾಗಿ ರೈತರಿಗೆ ದೊರಕದಿರಬಹುದು. ವಿದ್ಯುತ್‌ ಶಕ್ತಿಯ ತೀವ್ರ ಬೇಡಿಕೆ ಇರುವಾಗ ಜಲ ಸಾಹಸ ಕ್ರೀಡೆಗೆಂದು ನೀರನ್ನು ಹರಿ ಬಿಟ್ಟರೆ ಆ ನೀರು ಜಲ ವಿದ್ಯುತ್‌ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗದಿರಬಹುದು.
ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಒಟ್ಟು ನೀರಿನಲ್ಲಿ 97% ಉಪ್ಪು ನೀರು, ಮಿಕ್ಕ 3% ಮಾತ್ರ ಸಿಹಿ ನೀರಾಗಿದ್ದು ಇದರಲ್ಲಿನ ಮೂರನೆ ಎರಡರಷ್ಟು ಭಾಗ ಧ್ರುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿರುವ ನೀರ್ಗಲ್ಲಾಗಿದೆ. ಮಿಕ್ಕದ್ದು ದ್ರವ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಅಂತರ್ಜಲ ವಾಗಿದ್ದು ಇದರಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಹಾಗೂ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ.
ಸಿಹಿ ನೀರಿನ ಮೂಲ ಮರುಪೂರಣ ಗುಣವುಳ್ಳದ್ದಾದರೂ, ಜಗತ್ತಿಗೆ ಪೂರೈಕೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಶುದ್ಧ ಸಿಹಿ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಕ್ರಮೇಣ ಕುಸಿಯುತ್ತಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಅನೇಕ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಬೇಡಿಕೆ ಈಗಾಗಲೇ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ಮೀರಿದ್ದು; ಪ್ರಪಂಚದ ಜನ ಸಂಖ್ಯೆ ಏರಿದಂತೆಲ್ಲಾ ನೀರಿನ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಅರ್ಧ ಭಾಗದಷ್ಟು ನೀರ್ಬಸಿಯುವ ಜಮೀನು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ 20ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲವಾಯಿತು. ಇದಾದ ನಂತರ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಜಲ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಜಾಗೃತಿ ಹೊಮ್ಮಿದ್ದು ತೀರಾ ಇತ್ತೀಚಿನ ಸಂಗತಿ.
ಕಡಲು ಅಥವಾ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿನ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಿಂತಲೂ ಸಿಹಿ ನೀರಿನ ಜೀವ ವೈವಿಧ್ಯ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಈಗ ಶೀಘ್ರ ಗತಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಹೊಯೆಕ್ಸತ್ರ, . 2006. ನೀರು ಆಡಳಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಆಯಾಮ: ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ನಿಭಾಯಿ ಸುವ ನಿಟ್ಟಿನ ಜಾಗತಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಒಂಭತ್ತು ಕಾರಣಗಳು ವ್ಯಾಲ್ಯೂ ಆಫ್ ವಾಟರ್ ರಿಸರ್ಚ್ ರಿಪೋರ್ಟ್ ಸೀರಿಸ್ ನಂ. 20 - ಇನ್ಸ್‌ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಫಾರ್ ವಾಟರ್ ಎಜುಕೇಷನ್. ನೀರನ್ನು ಬಳಕೆ ಮಾಡುವವರಿಗಾಗಿ ನಿಯಮಾವಳಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿ ಅದನ್ನು ನೀರಿನ ಹಕ್ಕು ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದೇವೆ.
ಜಲ ಚಕ್ರ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನದ ನಡುವೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಇರುವುದರಿಂದ ಜಗತ್ತಿನ ಜಲ ಮೂಲಗಳ ಮೇಲೆ ಹವಾಮಾನದ ಪ್ರಭಾವ ತೀವ್ರ ಗಾಢವಾದದ್ದಾಗಿದೆ. ಮಳೆ ಬೀಳುವ ಪ್ರಮಾಣ ಪ್ರದೇಶವಾರು ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಇರುವುದಾದರೂ,ಉಷ್ಣತೆ ಏರಿದಂತೆಲ್ಲಾ ಆವಿಯಾಗುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಅಧಿಕಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಮಳೆ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆ ಸಿಹಿ ನೀರಿನ ಜಾಗತಿಕ ಪೂರೈಕೆಯನ್ನು ವರ್ಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಕ್ಷಾಮಡಾಮರವಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಪ್ರವಾಹವಾಗಲಿ ಸಂದರ್ಭ ಸನ್ನಿವೇಶಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮೇಲಿಂದ ಮೇಲೆ ಒದ್ದುಕೊಂಡು ಬರುವುದುಂಟು.ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಮಪಾತ ಮತ್ತು ಮೇಘ ಕರಗುವಿಕೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಅತ್ಯುಷ್ಣತೆ ನೀರಿನ ಗುಣ ಮಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಅದು ಹೇಗೆ ಎಂತು ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ನಿಖರವಾಗಿ ತಿಳಿಯಲಾಗಿಲ್ಲ.
ಸಸ್ಯಗಳು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ನೀರು ಫಲವತ್ತಾಗುವುದರಿಂದ, ಜಲಚರಗಳು ಆಮ್ಲಜನಕವಿಲ್ಲದೇ ಸಾಯುವಂಥ ಸನ್ನಿವೇಶ ಉದ್ಭವವಾಗುವುದೂ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ನೀರಾವರಿ ಜಮೀನು,ತೋಟಗಾರಿಕೆಯ ಸಿಂಪರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಜೊತೆಗೆ ಈಜುಗೊಳಗಳು ಕೂಡಾ ಬದಲಾದ ಹವಾಮಾನದಿಂದಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ನೀರನ್ನು ಬೇಡುತ್ತವೆ.
ನೀರ್ಗಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಜಲಮೂಲವನ್ನಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬ ಹಲವಾರು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯಾದರೂ ಈ ತನಕ ನವೀನ ಮಾದರಿ ಎಂಬುದಕ್ಕಷ್ಟೇ ಇದು ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ. ನೀರ್ಗಲ್ಲಿನ ಕೆಳಗಿನಿಂದ ಹರಿದು ಬರುವ ನೀರನ್ನು ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರು ಎಂದೇ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪೃಥ್ವಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಶಿಖರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ "ಜಗತ್ತಿನ ಮೇಲ್ಚಾವಣಿ" ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಗಿರುವ ಹಿಮಾಲಯ, ಉತ್ತರ ಧ್ರುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಘನೀಕೃತಗೊಳ್ಳುವ ಹಿಮಕ್ಕೂ ಮಿಗಿಲಾದ ತಂಪನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರ್ಗಲ್ಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಏಷ್ಯದ ಹತ್ತು ಬೃಹತ್ ನದಿಗಳ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನ ಇದಾಗಿದ್ದು, ಒಂದು ಶತಕೋಟಿಗೂ ಅಧಿಕ ಮಂದಿಯ ಬದುಕು ಈ ನದಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಇರುವುದಕ್ಕಿಂಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿಯ ಉಷ್ಣತೆ ಏರುತ್ತಿರುವುದೊಂದು ಕಳವಳದ ಸಂಗತಿ. ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದ ಉಷ್ಣತೆಯ ಹೆಚ್ಚಳ ಈಚಿನ ಶತಕದಲ್ಲಿ 0.7 ಡಿಗ್ರಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಇದ್ದರೆ ನೇಪಾಳದಲ್ಲಿ ಅದು ಈಚಿನ ದಶಕದಲ್ಲೇ 0.6 ಡಿಗ್ರಿಯಷ್ಟು ಏರಿದೆ.
ಅಂದಾಜೊಂದರ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಮನೆಗೆಂದು ಬಳಸುವ ಒಟ್ಟು ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ 15%. ಕುಡಿಯಲು,ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು,ಅಡಿಗೆ ತಯಾರಿಸಲು,ನಿರ್ಮಲಿನೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಒಟ್ಟು ನೀರು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ. ತೋಟಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿ ಮನೆ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಪ್ರತಿ ಮನುಷ್ಯನ ಪ್ರತಿ ದಿನದ ಮೂಲಭೂತ ನೀರಿನ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಸರಿಸುಸಮಾರು 50 ಲೀಟರ್‌ ಎಂದು ಪೀಟರ್‌ ಗ್ಲೀಕ್‌ ಎಂಬುವರು ಅಂದಾಜಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ಅಥವಾ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ತತ್‌ಕ್ಷಣದಲ್ಲಾಗಲೀ ಅಥವಾ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರವಾಗಲೀ ಅಡ್ಡ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರದಂಥ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಗುಣ ಮಟ್ಟದ ನೀರೇ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು. ಇಂಥ ನೀರನ್ನು ಕುಡಿಯಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ನೀರು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಸೇವಿಸಲು ಮತ್ತು ಅಡಿಗೆ ಮಾಡಲು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಕನಿಷ್ಠ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರು ಬಳಕೆಯಾಗುವುದಾದರೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ಬಹುಪಾಲು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮನೆ ಬಳಕೆ, ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿನ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೂ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನ ಗುಣ ಮಟ್ಟದ ನೀರನ್ನೇ ಪೂರೈಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನಗರೀಕರಣದ ಮೇಲಿನ ವ್ಯಾಮೋಹ ವೇಗೋತ್ಕರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಜನ ಸಾಂದ್ರತೆ ಹೆಚ್ಚಿಲ್ಲದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಕಾಗುವಂಥ ಪುಟ್ಟದೊಂದು ಬಾವಿ ಮತ್ತು ಇಂಗು ಗುಂಡಿ ಜನ ದಟ್ಟಣೆ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಒಗ್ಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗೂ ನೀರು ತಲಪುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬೇಕಿರುವುದರಿಂದ ನಗರೀಕರಣವು ನೀರಿನ ಮೂಲ ಸೌಲಭ್ಯ ಕಲ್ಪಿಸಲು ಭಾರೀ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ,ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ವಾಣಿಜ್ಯೋದ್ಯಮಿಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನೀರಿನ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯೂ ಆಗಬೇಕಿದೆ.
ಹೀಗೆ ಕಲುಶಿತಗೊಂಡ ನೀರಿನ ಸಂಸ್ಕರಣೆ ಮಾಡದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಜನ ಸಮುದಾಯದ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಅನಪೇಕ್ಷಿತ ಗಂಡಾಂತರವನ್ನು ಅದು ತಂದೊಡ್ಡುತ್ತದೆ. 100,000 ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯುಳ್ಳ 60% ಯುರೋಪ್‌ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಮರುಪೂರಣಕ್ಕೆ ತಗಲುವ ಅವಧಿಗಿಂತಲೂ ಅಧಿಕ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಜಲವನ್ನು ಬಳಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ನೀರು ದೊರೆಯುವಂತಿದ್ದರೂ ಕೈಗೆಟಗುವಂತಾಗಲು ಹೆಚ್ಚು ವೆಚ್ಚ ಭರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಶೇಕಡಾ ವಾರು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಪರಿಸರಕ್ಕೆಂದೇ ಖಚಿತವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಅತ್ಯಲ್ಪ. ಕೃತಕ ಜೌಗು ಭೂಮಿಯ ನಿರ್ಮಾಣ, ವನ್ಯ ಮೃಗಗಳು ವಾಸಿಸಲು ಅನುವಾಗುವಂತೆ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲಾಗುವ ಸರೋವರಗಳು, ಜಲಾನ ಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಸುತ್ತ ಕಟ್ಟಲಾಗುವ ಮೀನು ಸಾಕಣೆ ಸೋಪಾನಗಳು, ಮೀನು ಮೊದಲಾದ ಜಲಚರಗಳು ಮೊಟ್ಟೆ ಒಡೆದು ಹೊರ ಬರುವಂತೆ ಸಂದರ್ಭೋಚಿತವಾಗಿ ನೀರು ಬಿಡುವುದು-ಇವೆಲ್ಲಾ ಪರಿಸರಕ್ಕಾಗಿ ನೀರನ್ನು ಬಳಸುವುದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ಪರಿಸರಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸುವ ನೀರು ಕೂಡಾ ಮನರಂಜನೆ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಬಳಸುವ ನೀರಿನಂತೆ ವ್ಯಯವಾಗದ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ.ಆದರೂ ನಿಗದಿತ ಸ್ಥಳ ಹಾಗೂ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅನ್ಯರ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ದಕ್ಕುವುದರ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇಳಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಮೀನು ಮೊಟ್ಟೆ ಒಡೆಯಲೆಂದು ಅಣೆಕಟ್ಟೆಯಿಂದ ನೀರು ಹೊರ ಬಿಟ್ಟರೆ ಮೇಲ್ದಂಡೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹೊಲಗಳಿಗೆ ನೀರು ದೊರೆಯದೇ ಇರಬಹುದು.
ಇರುವ ವಿವಿಧ ಜಲ ಮೂಲಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಲವಣೀಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಸದ್ಯಕ್ಕಂತೂ ಭಾರೀ ವೆಚ್ಚದಾಯಕ, ಮತ್ತು ಈ ಕ್ರಮದಿಂದ ದೊರಕುವ ನೀರು ಮಾನವನ ಅತಿ ಕನಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೀಗಿಸಬಲ್ಲದು. ನಿರಾರ್ದ್ರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಬೆಲೆ ತೆತ್ತು ಬಳಸುವಂಥವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಇದು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವಂಥದ್ದು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರ್ಷಿಯಾ ಕೊಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಇದರ ಬಳಕೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿದೆ.
ನದಿಯ ತಳದೊಳಗಿರುವ ಬಂಡೆ ಮತ್ತು ಜಲ್ಲಿಸ್ತರದ ನಡುವಿನಿಂದ ನುಗ್ಗಿ ಬರುವ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣದಂತೆ ನದಿಯ ಕೆಳ ಹರಿವಿಗೆ ಸಾಗಲ್ಪಡುವ ನೀರಿನ ಒಟ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ಜೊತೆಗೆ ಮಿಳಿತವಾಗುತ್ತದೆ; ಪ್ರವಾಹೋಪಾದಿಯಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಹರಿಯುವ ನೀರಿನ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ನೆಲಜಲ ವಲಯ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಬೃಹತ್ ಕಣಿವೆಗಳ ನಡುವೆ ಹರಿಯುವ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಸಂಗಡ ಅಗೋಚರವಾಗಿ ಮಿಳಿತವಾಗುವ ಇಂಥ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಗೋಚರಿಸಿ ಹರಿಯುವ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಮೀರಿರುತ್ತದೆ.
ನೆಲಜಲ ವಲಯವು ಮೇಲ್ಮೈ ಜಲ ಮತ್ತು ನೈಜ ಅಂತರ್ಜಲದ ನಡುವಿನ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ಸಂಪರ್ಕ ಸೇತುವಿನಂತೆ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅಂತರ್ಜಲ ಕ್ಷೀಣಿಸಿದಾಗ ಇದೇ ತೆರನಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಗೆ ನೀರೊದಗಿಸುತ್ತದೆ. ನೆಲದಡಿ ಕಲ್ಲು ಕರಗಿ ಆದ ಪೊಟರೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಭೂಗತ ನದಿಗಳ ಹರಿವಿನಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವ.
ನೀರಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಎಂಬುದು ಸಾಪೇಕ್ಷವೂ ಹಾಗೂ ಸರಳವೂ ಆದ ಒಂದು ಕಲ್ಪನೆ: ಕೃಷಿ, ಕೈಗಾರಿಕೆ ಅಥವಾ ಮನೆ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ನೀರು ದೊರೆಯದಂಥ ಒಂದು ಸನ್ನಿವೇಶ ಉದ್ಭವಿಸಿದಾಗಿನ ಸ್ಥಿತಿಯೇ ನೀರಿನ ಒತ್ತಡ ಎಂದು ವರ್ಲ್ಡ್‌ ಬ್ಯುಸಿನೆಸ್‌ ಕೌನ್ಸಿಲ್‌ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಟ್ಟಿದೆ. ನೀರಿನ ಬಳಕೆ ಹಾಗೂ ಅದರ ಗುಣ ಮಟ್ಟದ ಊಹಾಫೋಹ ಏನೇ ಇರಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ನೀರನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ತಲಪಿಸುವಂಥ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವುದು ಹೇಗೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸುವುದು ಜಟಿಲ.
ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ತಲಾ ದೊರೆಯುವ ಸಿಹಿ ನೀರಿನ ಪ್ರಮಾಣ 1,700 ಕ್ಯುಬಿಕ್‌ ಮೀಟರ್‌ಗೂ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೆ ಆಗ ಆ ದೇಶ ನೀರಿನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿ ಬೀಳುತ್ತದೆ. 1,000 ಕ್ಯುಬಿಕ್‌ ಮೀಟರ್‌ಗೂ ಕೆಳಕ್ಕಿಳಿದರೆ ನೀರಿನ ಕೊರತೆಯ ಬಿಸಿ ತಟ್ಟಿ ಆರ್ಥಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಮಾನವನ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ದುಃಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಇಂದಿನ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಭಾರೀ ತಳಮಳದ ಸಂಗತಿ ಎಂದರೆ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ. ಈ ಜಲ ಮಾಲಿನ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಸರಕಾರಗಳು ಹೆಣಗಾಡುತ್ತಿವೆ. ಹಲವಾರು ಮಲಿನ ಪದಾರ್ಥಗಳು ನೀರಿನ ಪೂರೈಕೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನೇ ಒಡ್ಡುತ್ತಿವೆ. ಮಲ ಮೂತ್ರಾದಿಯಾಗಿ ಊರಿನ ರೊಚ್ಚನ್ನು ಯಾವ ಸಂಸ್ಕರಣೆಗೂ ಒಳಪಡಿಸದೇ ನಿಸರ್ಗ ದತ್ತ ಸ್ವಚ್ಛ ನೀರಿಗೆ ಹರಿ ಬಿಡುವುದು ಇವುಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಅತ್ಯಂತ ಭಯಾನಕ.