polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಸಮಾಜಕಲ್ಯಾಣ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರವು ಒಂದು ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಒಳಗೆ ವಿಂಗಡಣೆಯ ಫಲದಾಯಕತೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಆದಾಯ ವಿತರಣೆಯನ್ನು ಏಕಕಾಲಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದ ಒಂದು ಗುಣಮಟ್ಟ ಸಂಬಂಧಿತ ಶಾಖೆ. ಅದು ಸಮಾಜವು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣವನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ.
ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರವು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಚನಾತ್ಮಕ ಪರಿವರ್ತನೆ , ಬಡತನ, ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತದೆ. ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿನ ವಿಧಾನಗಳು ಮೇಲಿಂದ ಮೇಲೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುತ್ತವೆ.
ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು , ಸಮಾಜಗಳು ಯಾವುದರಿಂದ ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಒಡೆತನ, ನಿರ್ವಹಣೆ, ಮತ್ತು ವಿಂಗಡಣೆಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೋ ಅಂಥ, ವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನಮಾಡುವ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದ ಶಾಖೆ. ಒಂದು ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಒಂದು ಸಮಾಜದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಘಟಕ. ಸಮಕಾಲೀನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಸಂಘಟನಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಎಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ, ಸಮಾಜವಾದಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿವೆ, ಮತ್ತು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ಉತ್ಪಾದನೆ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಸರ್ಕಾರಿ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ನಡುವೆ ಮಿಶ್ರ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿವೆ . ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ರಾಜಕೀಯ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾದ, ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವಗಳ ಸಂವಹನ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ತುಲನಾತ್ಮಕ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು , ವಿಭಿನ್ನ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಅಥವಾ ಪದ್ಧತಿಗಳ ತುಲನಾತ್ಮಕ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ವರ್ತನೆಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಉತ್ಪಾದನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಹೂಡುವಳಿಗಳು ಅಥವಾ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಅಂಶಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂಭಾವ್ಯ ಹೂಡುವಳಿಗಳನ್ನು ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಆರು ವರ್ಗಗಳಾಗಿ ಗುಂಪುಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಅಂಶಗಳು:
ಅಲ್ಪಕಾಲದಲ್ಲಿ , ದೀರ್ಘಕಾಲಕ್ಕೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ, ಈ ಉತ್ಪಾದನಾ ಅಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಪಕ್ಷ ಒಂದಾದರೂ ಅಂಶ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಸಲಕರಣೆಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗಗಳು, ಸೂಕ್ತವಾದ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಪ್ರದೇಶ, ಮತ್ತು ಬಹುಮುಖ್ಯ ನಿರ್ವಾಹಕ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ಯಾವ ಒಂದರ ಬಳಕೆ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದೋ ಅದನ್ನು ಒಂದು ಬದಲಾಗುವ ಉತ್ಪಾದನಾ ಅಂಶ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಳು ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿ ಬಳಕೆ, ಸಾಗಣೆ ಸೇವೆಗಳು, ಮತ್ತು ಬಹುತೇಕ ಕಚ್ಚಾ ಸಾಮಗ್ರಿ ಹೂಡುವಳಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. "ದೀರ್ಘಕಾಲ"ದಲ್ಲಿ, ನಿರ್ವಾಹಕ ಮಂಡಲಿಯಿಂದ ಈ ಎಲ್ಲ ಉತ್ಪಾದನಾ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅಲ್ಪಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ವ್ಯಾಪಾರಸಂಸ್ಥೆಯ "ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳ ಗಾತ್ರ" ಉತ್ಪಾದಿಸಬಹುದಾದ ಹುಟ್ಟುವಳಿಗಳ ಗರಿಷ್ಠ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮಾಣ ಇತಿಮಿತಿಗಳು ಇಲ್ಲ. ದೀರ್ಘಕಾಲ ಮತ್ತು ಅಲ್ಪಕಾಲ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಆರ್ಥಿಕ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತವೆ.
ಆರ್ಥಿಕ ಫಲದಾಯಕತೆ, ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ವರ್ಗದ ಹೂಡುವಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಲಭ್ಯವಾದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಿಂದ ಗರಿಷ್ಠ ಅಪೇಕ್ಷಿತ ಹುಟ್ಟುವಳಿಯನ್ನು ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಷ್ಟು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆಂದು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಹೂಡುವಳಿಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸದೆ, ಅಥವಾ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, "ಘರ್ಷಣೆ" ಅಥವಾ "ದುರುಪಯೋಗ"ದ ಪರಿಮಾಣ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದಾಗ, ಹೆಚ್ಚು ಹುಟ್ಟುವಳಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದರೆ ಫಲದಾಯಕತೆ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು, ಒಂದು ಬದಲಾವಣೆ ಬೇರೆ ಯಾರಿಗಾದರೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಹಿತ ಮಾಡದ ಹೊರತು ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಹೆಚ್ಚು ಉತ್ತಮ ಮಾಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲವಾದಾಗ ತಲಪುವ, ಪಾರೇಟೊ ಫಲದಾಯಕತೆಗಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾರೆ.
ಆರ್ಥಿಕ ಫಲದಾಯಕತೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಂಬಂಧಿತ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಿದಾಗ ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಫಲದಾಯಕವೆಂದು ಕರೆಯಬಹುದು:
ಬೇರೆ ಯಾರಿಗಾದರೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಹಿತ ಮಾಡದ ಹೊರತು ಯಾರನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಉತ್ತಮ ಮಾಡಲಾಗದು.
ಹೂಡುವಳಿಗಳ ಪರಿಮಾಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸದ ಹೊರತು ಹೆಚ್ಚು ಹುಟ್ಟುವಳಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಉತ್ಪಾದನೆ, ಘಟಕದ ಅತಿ ಕನಿಷ್ಠ ಸಾಧ್ಯ ತಲಾವಾರು ಬೆಲೆಯನ್ನು ನಿಶ್ಚಿತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಫಲದಾಯಕತೆಯ ಈ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಮಾನವಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಅವೆಲ್ಲವೂ ಲಭ್ಯವಾದ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಏನನ್ನೂ ಸಾಧಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲವೆಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಒಳಗೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
ಒಂದು ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರ ನಿರೂಪಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಸಮಕಾಲೀನ ಮುಖ್ಯ ವಾಹಿನಿ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಗಣಿತ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ಎಂದು ಸಹ ಕರೆಯಬಹುದು. ಅದು ಕಲನ , ರೇಖಾ ಬೀಜಗಣಿತ , ಸಂಖ್ಯಾಸಂಗ್ರಹಣ ಶಾಸ್ತ್ರ , ಕೌಶಲಯುತ ಸಂವಹನ ಸಿದ್ಧಾಂತ, ಮತ್ತು ಗಣಕಯಂತ್ರ ವಿಜ್ಞಾನಗಳ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ವೃತ್ತಿನಿರತ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಈ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಚಿತವಾಗಿರುವುದನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಎಲ್ಲ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಪ್ರಾವೀಣ್ಯ ಗಳಿಸುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ಮಾಪನ ಪದ್ಧತಿ ಹಾಗೂ ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾವೀಣ್ಯ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ ಹಾಗೇ ಇತರರು ಕಡಮೆ ಪರಿಮಾಣಾತ್ಮಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾವೀಣ್ಯ ಗಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಕಡಮೆ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ನೀಡುತ್ತಾರೆ, ಹಾಗೂ ಆಡಮ್ ಸ್ಮಿತ್ ಮತ್ತು ಜೋಸಫ಼್ ಶೂಂಪೇಟರ್‌ರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ಹಲವು ಪ್ರಮುಖ ಇತಿಹಾಸ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಗಣಿತಜ್ಞರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆರ್ಥಿಕ ತರ್ಕಸರಣಿಯು ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳ ವಿಷಯವಾಗಿ ಅಂತರ್ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಅನುದ್ದೇಶಿತ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ಘಟ್ಟದವರೆಗೆ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಈ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ಸ್ನಾತಕ ಬೋಧನಾ ಕ್ರಮಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿತವಾಗಿರುವ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದ ವೃತ್ತೀಕರಣ "ಸರಿಸುಮಾರು ೧೯೦೦ದಿಂದೀಚೆಗೆ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬಹುತೇಕ ಪ್ರಮುಖ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಹಲವು ಕಾಲೇಜುಗಳು, ಮಾನವಿಕ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು, ಉದ್ಯಮ, ಅಥವಾ ವೃತ್ತಿ ವ್ಯಾಸಂಗಕ್ಕಾಗಲಿ, ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಪದವಿಗಳನ್ನು ನೀಡುವ, ಒಂದು ಪ್ರಧಾನ ಪಠ್ಯ ವಿಷಯ, ಬೋಧನಾಂಗ, ಅಥವಾ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಆರ್ಥಿಕ ವಿಜ್ಞಾನಗಳಲ್ಲಿ ನೋಬೆಲ್ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ಪಾರಿತೋಷಕವು ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಹೋನ್ನತ ಬೌದ್ಧಿಕ ಕೊಡುಗೆಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುವ ಒಂದು ಪಾರಿತೋಷಕ. ಖಾಸಗಿ ವಲಯದಲ್ಲಿ, ಕುಶಲ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರನ್ನು ಸಲಹಾಕಾರರಾಗಿ ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು, ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹಾಗೂ ಹಣಕಾಸನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಕೂಡ. ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ವಿವಿಧ ಸರ್ಕಾರಿ ಇಲಾಖೆಗಳು ಮತ್ತು ದಳ್ಳಾಳಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗಾಗಿ ಕೂಡ ಕೆಲಸಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಖಜಾನೆ, ಕೇಂದ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಥವಾ ಸಂಖ್ಯಾಸಂಗ್ರಹಣ ಇಲಾಖೆ.
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣಕಾಸು ಲೆಕ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಒಂದು ದೇಶದ ಒಟ್ಟು ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಸಂಕ್ಷೇಪಿಸಲು ಒಂದು ವಿಧಾನ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲೆಕ್ಕ ದಾಖಲೆಗಳು ಅಂಥ ಮಾಹಿತಿಯ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಸೂಚ್ಯ ಪರಿಮಾಣಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಇಮ್ಮಡಿ ದಾಖಲೆಯ ಹಣಕಾಸು ಲೆಕ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು. ಇವು, ಹುಟ್ಟುವಳಿಯ ಧನಮೌಲ್ಯ ಮತ್ತು ವಾರ್ಷಿಕ ಅಥವಾ ತ್ರೈಮಾಸಿಕ ಆದಾಯಗಳಿಗೆ ಅಂದಾಜುಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆದಾಯ ಮತ್ತು ಉತ್ಪತ್ತಿ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು , ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ನೀಪಾ, ವ್ಯಾಪಾರ ಆವರ್ತಗಳ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಅದ್ಯಂತ ಒಂದು ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಅಂಗಗಳ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಆಸ್ಪದನೀಡುತ್ತದೆ. ಬೆಲೆ ಮಾಹಿತಿಯು ವಾಸ್ತವವಲ್ಲದ ಪರಿಮಾಣಗಳನ್ನು ವಾಸ್ತವಿಕ ಪರಿಮಾಣಗಳಿಂದ ಭೇದ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯಮಾಡಬಹುದು, ಅಂದರೆ, ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಆಗುವ ಬೆಲೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಹಣದ ಮೊತ್ತಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವುದು. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲೆಕ್ಕ ದಾಖಲೆಗಳು ಬಂಡವಾಳ ಪೂರೈಕೆಯ ಮಾಪನ, ಒಂದು ದೇಶದ ಸಂಪತ್ತು, ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಂಡವಾಳ ಚಲನೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.
ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗಡಿಗಳಾದ್ಯಂತ ಸರಕುಗಳು-ಮತ್ತು-ಸೇವೆಗಳ ಚಲನಗಳ ನಿರ್ಣಯ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅದು ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದಾಗುವ ಲಾಭಗಳ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ವಿತರಣೆಗೂ ಸಂಬಂಧಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಯನೀತಿ ಉಪಯೋಗಗಳು, ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಆಮದು ರಫ್ತು ಸುಂಕ ದರಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಪ್ರತಿಬಂಧಗಳ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಅಂದಾಜು ಮಾಡುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣಕಾಸು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗಡಿಗಳಾದ್ಯಂತ ಬಂಡವಾಳದ ಚಲನೆ, ಮತ್ತು ವಿನಿಮಯ ದರಗಳ ಮೇಲೆ ಈ ಚಲನೆಗಳ ಪ್ರಭಾವಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಒಂದು ಸ್ಥೂಲ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರ. ದೇಶಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಸರಕುಗಳು, ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಂಡವಾಳದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿದ ವ್ಯಾಪಾರವು ಸಮಕಾಲೀನ ಜಾಗತೀಕರಣದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಭಾವ.
ಬೆಳವಣಿಗೆ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರವು ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನಮಾಡುತ್ತದೆ – ದೀರ್ಘ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೇಶದ ತಲಾ ಹುಟ್ಟುವಳಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಳ. ಅದೇ ಅಂಶಗಳನ್ನು ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ತಲಾ ಹುಟ್ಟುವಳಿಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಅಧ್ಯಯನಮಾಡಲಾಗುವ ಅಂಶಗಳು, ಹಣಹೂಡಿಕೆ ದರ, ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ವೃದ್ಧಿ, ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆ ಲೆಕ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಲೇಖನ ಸಮಾಜ ವಿಜ್ಞಾನದ ಬಗ್ಗೆ. ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ಪದದ ಇತರ ಬಳಕೆಗಳಿಗಾಗಿ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ನೋಡಿ.
ಡೇವಿಡ್ ರಿಕಾರ್ಡೊ, ಆನ್ ದ ಪ್ರಿನ್ಸಪಲ್ಸ್ ಆಫ಼್ ಪಲಿಟಿಕಲ್ ಇಕಾನಮಿ ಅಂಡ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸೇಶನ್
ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ ಎಂ.ಆರ್.ವಿಠಲ್ ನಿರ್ದೇಶನದ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರ ನಕ್ಕರೆ ಅದೇ ಸ್ವರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಸ್ವತಂತ್ರ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದರು. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಅತೀ ಹೆಚ್ಚು ಸುಶ್ರಾವ್ಯ ಗೀತೆಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟವರಲ್ಲಿ ರಂಗರಾವ್ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖರು. ಅವರ "ಒಲವೇ ಜೀವನ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರ." "ಬಾಳೊಂದು ಭಾವಗೀತೆ." "ಬಣ್ಣಾ ಬಣ್ಣಾ." "ನೂರೊಂದು ನೆನಪು ಎದೆಯಾಳದಿಂದ." "ಈ ಬಂಧನಾ." "ನಮ್ಮೀ ಬಾಳೇ." "ಓ ಪ್ರಿಯತಮಾ." "ಸದಾ ಕಣ್ಣಲಿ." "ಕೋಗಿಲೆ ಹಾಡಿದೆ." "ತೆರೆದಿದೆ ಮನೆ ಓ ಬಾ ಅಥಿತಿ." "ಬೆಳ್ಳಿ ಮೂಡಿತು." "ಅರಳಿದೆ.ಅರಳಿದೆ." ಹೀಗೆ ಪಟ್ಟಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಲನಚಿತ್ರ ಹಿನ್ನಲೆ ಗಾಯಕ ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಮಣ್ಯಂ ಅವರನ್ನು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಕೀರ್ತಿ ಕೂಡ ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ.
ರಂಗರಾವ್ ಜನಿಸಿದ್ದು ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಕವಲೇರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ. ತಾಯಿ ರಂಗಮ್ಮನವರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲೇ ಸಂಗೀತಾಭಿರುಚಿ ಬೆಳೆದು ಬಂತು.ವೀಣೆಯನ್ನು ಕಲಿತರು.ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‍‍ನಲ್ಲಿ ಡಿಪ್ಲೊಮಾ ಪದವಿ ಪಡೆದರು.
ತೆಲುಗಿನ 'ಸ್ವರ್ಗ ಸೀಮಾ ಯೋಗಿ ವೇಮನ' ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಪ್ರವೇಶ.'ತ್ಯಾಗಯ್ಯ' ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ವೀಣೆ ನುಡಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಒದಗಿ ಬಂತು.
ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಮಧುರಗೀತೆಗಳ ಪರಂಪರೆಗೆ ನಾಂದಿ ಹಾಕಿದವರು ಎಂ.ರಂಗರಾವ್.
ಕೊಡ್ಲಿಪೇಟ್ ಗ್ರಾಮವು ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸೋಮವಾರಪೇಟೆ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಮೈಸೂರು ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಇದು ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರವಾದ ಮಡಿಕೇರಿಯಿಂದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ 52 ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಸೋಮವಾರಪೇಟೆಯಿಂದ 21 ಕಿ.ಮೀ. ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ 217 ಕಿ.ಮೀ
ಶನಿವಾರಸಂತೆ ಕೊಡ್ಲಿಪೇಟೆಗೆ ಸಮೀಪದ ಗ್ರಾಮಗಳು. ಕೊಡ್ಲಿಪೇಟೆಯು ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಆಲೂರು ತಾಲೂಕು, ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಸೋಮವಾರಪೇಟೆ ತಾಲೂಕು, ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಅರಕಲಗೂಡು ತಾಲೂಲ್, ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಹಾಸನ ತಾಲೂಕು ಸುತ್ತುವರಿದಿದೆ.
ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ, ಜೆಡಿ , ಬಿಜೆಪಿ, ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ , ಐಎನ್‌ಸಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಾಗಿವೆ.
ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರವಾಸಿಗರು
ಮಲ್ಲಳ್ಳಿ ಜಲಪಾತ . ಮಲ್ಲಳ್ಳಿ ಜಲಪಾತ ಸೋಮವಾರಪೇಟೆಯಿಂದ ೨೫ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.
ಸಕಲೇಶಪುರ, ಹಾಸನ, ಮಡಿಕೇರಿ, ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ನಗರಗಳು ಕೊಡ್ಲಿಪೇಟೆಗೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿದೆ.
ಮಲ್ಲಳ್ಳಿ ಜಲಪಾತವು ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸೋಮವಾರಪೇಟೆ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.ಈ ಜಲಪಾತವು
ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲಾ ಮಾರ್ಜಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಸಿಂಹವೀ ಸಹವಾಸಪ್ರಿಯ. ಇದು ಮಾಂಸಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿ. ಆದರೆ ಸಿಮ್ಹಿಣಿಗಳೇ ಬೇತೆಯಾಡುವುದು, ಸಿಮ್ಹವಲ್ಲ. ವಯಸ್ಕ ಸಿಂಹಗಳು ದಿನಕ್ಕೆ ಹದಿನಳಕ್ಕು ಘಂಟೆಯವರೆಗೆ ನಿದ್ದೆಯನ್ನು ಮಾಡಲು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಸಿಂಹಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಹೊಸ ಪುರುಷ ಸಿಂಹ ನಾಯಕರಾದರೆ ಅದರ ಹಿಂದಿನ ನಾಯಕನ ಮರಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಸಾಯಿಸುವುದು ಸಹಜ ಸ್ಥಿತಿ. ಇಂತಹ ಶಿಶು ಹತ್ಯೆ ಪ್ರಾಣಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಲಕ್ಷಣವಾದ ಸಂಭವ ಎಂದು ಶೀಳಶಸ್ತ್ರಗ್ನ್ಯರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿತ್ತು.
ಸಿಂಹವು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ೧.೫ ರಿಂದ ೨.೫ ಮೀ.ಉದ್ದವಿದ್ದು,ತೂಕ ಸಾದಾರಣ ೨೦೦ ಕೆ.ಜಿ ಗಳಿಗೂ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟು ಇರುತ್ತದೆ.ಸಿಂಹದ ಅತ್ಯಂತ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೆಂದರೆ ಅದರ ಕೇಸರ.ಗಂಡು ಸಿಂಹಕ್ಕೆ ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಉದ್ದವಾದ ಕೇಸರ,ಬಾಲದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪನೆಯ ದಪ್ಪ ಕೇಶಗುಚ್ಛವಿರುತ್ತದೆ.ಗರ್ಭ ಧರಿಸಿರುವ ಕಾಲ ಸುಮಾರು ೧೦೫-೧೧೬ದಿನಗಳು.
ಒಮ್ಮೆಗೆ ೨ ರಿಂದ ೫ ರವರೇಗೆ ಮರಿಗಳು ಹುಟ್ಟುವುದಿದೆ.ಆಯು:ಪ್ರಮಾಣ ಸುಮಾರು ೨೨ ವರ್ಷಗಳೆಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಸಿಂಹಗಳು ಹುಲಿಯೊಡನೆ ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾದುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯ. ಇಂತಹ ಜಾತಿಯ ಹೊರಗೆ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು "ಹೈಬ್ರಿದೈಜೆಶನ್" ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಜನಿಸುವ ಮರಿಗಳನ್ನು "ಲೈಗರ್" ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವು ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಜನಿಸುವುದು ಅಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದರೂ ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಗ್ರಾಲಯಗಲ್ಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾಡುವುದು ಅಸಾಮಾನ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಸಿಂಹ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಭಾರತ,ಮಧ್ಯಭಾರತದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪನೆಯಿದ್ದು, ಈಗ ಗುಜರಾತ್ ನ ಗಿರ್ ಅರಣ್ಯಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ.ಸಿಂಹಗಳು ಬೆಕ್ಕಿನ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರಾಣಿ.ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಸಿಂಹಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಆಫ್ರೀಕಾದ ಪೂರ್ವ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ,ಏಷಿಯಾದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಷ್ಟೇ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಸಿಂಹವು ಪಂಥೇರ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದು,ಪಂಥೇರ ಲಿಯೋ ಇದರ ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಹೆಸರು.
ರಾಗಿಹಿಟ್ಟಿನಿಂದ ರೊಟ್ಟಿ, ಮುದ್ದೆ, ಉಪ್ಪಿಟ್ಟು , ದೋಸೆ, ಗಂಜಿ, ಹಾಲ್ಬಾಯಿ ಎಂಬ ತಿನಿಸುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಕ್ಕಳ ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರವೆಂದರೆ- ಒಡ್ಡರಾಗಿಹಿಟ್ಟು. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ವಿಟಮಿನ್-ಯುಕ್ತ ಆಹಾರ. ಜೀರ್ಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸುಲಭ. ಇದನ್ನು ಸೇವಿಸಿ ಬೆಳೆದ ಮಕ್ಕಳು ಬಹಳ ಆರೋಗ್ಯದಿಂದಲೂ ಗಟ್ಟಿ-ಮುಟ್ಟಾಗಿಯೂ ಇರುತ್ತಾರೆ. ರಾಗಿ ಮಾಲ್ಟನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಡಬ್ಬಿಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿ ಮಾರುವು ಕಂಪೆನಿಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹಣ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ. ಮಧುಮೇಹ ರೋಗಿಗಳಿಗೆ ಇದು ವೈದ್ಯರಿಂದ ಶಿಫಾರಿಸ್ ಪಡೆದ ಪೇಯ. ರಾಗಿ ಅರಳನ್ನು ಹುರಿದು, ಅದನ್ನು ನುಣ್ಣಗೆ ಬೀಸಿ ಪುಡಿಮಾಡಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬೆಲ್ಲದ ಪುಡಿ ಬೆರೆಸಿ, ಹುಣಸೆಹುಳಿ, ಯಾಲಕ್ಕಿ ಪುಡಿ ಸೇರಿಸಿ ಸೇವಿಸಿದರೆ, ಬಹಳ ಚೆನ್ನಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅರಳು ಪುಡಿಯನ್ನು ಮೊಸರಿನಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ, ಸಕ್ಕರೆ ಅಥವಾ ಬೆಲ್ಲದ ಜೊತೆಯೂ ಸೇವಿಸಬಹುದು.
ರಾಗಿ ಬೆಳೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಬಿಟ್ಟರೆ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯಗಳು ರಾಗಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ಇದನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್‍ನಲ್ಲಿ ’ಫಿಂಗರ್ ಮಿಲೆಟ್' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಪುಷ್ಕಳ ಪೋಷಕಾಂಶವಿರುವ ಈ ಧಾನ್ಯ, ವಿಶ್ವದ ತೃಣಧಾನ್ಯ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ, ಸಜ್ಜೆ, ನವಣೆ, ಬರಗು ಬೆಳೆಗಳನಂತರದ ಸ್ಥಾನಪಡೆದಿದೆ. ರಾಗಿ ಬೇಸಾಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನವಿದೆ. ವರ್ಷಂಪ್ರತಿ ಸುಮಾರು ೨೨ ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರುಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರಾಗಿ ಬೆಳೆದು ೨೬ ರಿಂದ ೨೮ ಲಕ್ಷ ಟನ್ ರಾಗಿಯನ್ನು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಮುಕ್ಕಾಲುಪಾಲು ಕರ್ನಾಟಕ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ, ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯಗಳು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇನ್ನುಳಿದ ಕಾಲು ಭಾಗ, ಬಿಹಾರ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಒರಿಸ್ಸ, ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶ, ಅಸ್ಸಾಂ, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಪೂರೈಸುತ್ತವೆ.
ರಾಗಿ ಒಣಬೇಸಾಯಕ್ಕೆ ಹೇಳಿ ಮಾಡಿಸಿದಂಥ ಬೆಳೆ. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅಶ್ರಯಿಸಿರುವ ಜಮೀನುಗಳಲ್ಲಿ ಖಾರಿ ಬೆಳೆಯಾಗಿ ಬೇಸಾಯ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಬೇಸಾಯಕ್ಕೆ ಆರ್ದ್ರಪೂರಿತ ವಾತಾವರಣ, ಹೆಚ್ಚು ಉಷ್ಣತೆ , ಸಾಧಾರಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಳೆ ಮತ್ತು ನೀರು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬಸಿದುಹೋಗುವಂಥ ಮಣ್ಣು ತುಂಬ ಉತ್ತಮ. ನೀರು ನಿಲ್ಲುವಂಥ ಜೌಗು, ಜೇಡಿಭೂಮಿ ಇದರ ಬೇಸಾಯಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯದಲ್ಲ. ಮಳೆ ತುಂಬ ಕಡಿಮೆ ಇರುವೆಡೆಯಲ್ಲಿ ರಾಗಿಯನ್ನು ನೀರಾವರಿಯಿಂದಲೂ ಬೇಸಾಯ ಮಾಡಬಹುದು. ರಾಗಿ ಎತ್ತರ ಬೆಟ್ಟಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಉನ್ನತ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಹಿಮಾಲಯದ ತಪ್ಪಲಿನ ಬೆಟ್ಟಸೀಮೆಗಳಲ್ಲೂ ಇದರ ಬೇಸಾಯವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ರಾಗಿಯನ್ನು ಎರಡು ಶ್ರಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಸಾಯ ಮಾಡುವುದಿದೆ. ಮೇ - ಆಗಸ್ಟ್ ತಿಂಗಳುಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರುರಾಗಿಯನ್ನೂ, ಜುಲೈ - ನವೆಂಬರ್ ಇಲ್ಲವೆ ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳುಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹೈನುರಾಗಿಯನ್ನೂ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಉತ್ತರ ಹಾಗೂ ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ರಾಗಿಯನ್ನು ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತಿದರೆ, ದಕ್ಷಿಣ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ - ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತುತ್ತಾರೆ. ಉಳಿದೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಗಸ್ಟ್ - ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಅಥವಾ ನವೆಂಬರ್ - ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಬೆಳೆಯಾಗಿ ಬೇಸಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ರಾಗಿಯನ್ನು ಬಿಹಾರ್ - ಪಂಜಾಬ್, ಒರಿಸ್ಸ, ಉತ್ತರಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮೇ - ಜುಲೈ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತನೆಮಾಡಿ ಆಗಸ್ಟ್ - ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಯ್ಲು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ರಾಗಿ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಮುಖ್ಯ ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಆಫ್ರಿಕ ಖಂಡದ ಪೂರ್ವ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಇಥಿಯೋಪಿಯ, ಸೋಮಾಲಿಲ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಇದರ ವ್ಯಾಪಕ ಕೃಷಿ ಉಂಟು. ಇದರ ಉಗಮ ಎಲ್ಲಿ ಆಯಿತೆಂದು ಖಚಿತವಾದ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲ. ಆದರೂ ಭಾರತ ಇಲ್ಲವೆ ಆಫ್ರಿಕ ಇದರ ತವರು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಇತಿಯೋಪಿಯ ಮೂಲದ ಈ ವಾರ್ಷಿಕ ಬೆಳೆಯನ್ನು ಸುಮಾರು ೪೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ತರಲಾಯಿತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಪಂಚದ ಉಷ್ಣಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಸಿಗುವ ಎಲ್ಯೂಸೈನ್ ಇಂಡಿಕ ಎಂಬ ಪ್ರಬೇಧದಿಂದ ಇದನ್ನು ತಳಿ ಆಯ್ಕೆ ಕ್ರಮದ ಮೂಲಕ ಪಡೆಯಲಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ.
ರಾಗಿಗೆ ಹಲವಾರು ಬಗೆಯ ಶಿಲೀಂಧ್ರ ರೋಗಗಳೂ ಕೀಟಪಿಡುಗುಗಳೂ ಬರುವುದುಂಟು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವು ಇಂತಿವೆ: ಮೆಲನೋಪ್ಸಿಕಿಯಮ್ ಎಲ್ಯೂಸೈನಸ್ ಹಾಗೂ ಹೆಲ್ಮಿಂತೊಸ್ಪೋರಿಯಮ್ ಎಂಬ ಶಿಲೀಂಧ್ರರೋಗಗಳು; ಆಮ್‌ಸ್ಯಾಕ್ ಅಲ್ಬಿಸ್ಟ್ರೈಗ ಎಂಬ ಕಂಬಳಿಹುಳು, ಕೋಲ್‌ಮಾನಿಯ ಸ್ಫೀನ ರಾಯ್‌ಡಿಸ ಎಂಬ ಮಿಡತೆ, ಸೆಸೇಮಿಯ ಇನ್‌ಫರೆನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸಾಲೂರಿಯ ಇನ್‌ಫಿಸಿಟ ಎಂಬ ಕಾಂಡಕೊರಕ ಹುಳುಗಳು, ಮರಾಸಾಮಿಯ ಟ್ರಪೀಜಾಲಿಸ್ ಎಂಬ ಎಲೆಸುರುಳಿ ಹುಳು. ಯುಕ್ತ ಶಿಲೀಂಧ್ರ ನಾಶಕಗಳ ಹಾಗೂ ಕೀಟನಾಶಕಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಈ ಪಿಡುಗುಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಬಹುದು.
ರಾಗಿ ಸಸ್ಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ 60-120 ಸೆಂ.ಮೀ. ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವಂಥ ವಾರ್ಷಿಕ ಹುಲ್ಲುಸಸ್ಯ. ಕಾಂಡ ಸ್ವಲ್ಪ ಚಪ್ಪಟೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಒಂದೊಂದು ಕಾಂಡದ ತುದಿಯಲ್ಲೂ ಬೆರಳುಗಳಂತೆ ಕಾಣುವ 4 - 6 ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ಮೂಡುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೂಗೊಂಚಲಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 70 ಕಿರಿಹೂಗುಚ್ಛ ಇರುತ್ತವೆ. ಒಂದೊಂದು ಹೂಗುಚ್ಛದಲ್ಲಿ 4 - 7 ಬೀಜಗಳು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಬೀಜಗಳು ಗುಂಡಗಿದ್ದು ಕೆಂಗಂದು ಬಣ್ಣದ್ದವಾಗಿವೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬಿಳಿಬಣ್ಣಕ್ಕಿರುವುದೂ ಉಂಟು.
ಅಧಿಕ ಇಳುವರಿ ಕೊಡುವ ಅನೇಕ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳಿದ್ದರೂ ರೈತರಿಗೆ ಎಕರೆಗೆ ೧೫ ಕ್ವಿಂಟಾಲ್ ಸಿಗುವುದು. ಆದರೆ ಹಾವೇರಿ ಭಾಗದ ರೈತರಿಗೆ ಗುಳಿ ವಿಧಾನ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ೧೮-೨೦ ಕ್ವಿಂಟಾಲ್ ದೊರೆಯುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಹೈಬ್ರಿಡ್ ಬಳಸುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ. ಈ ವಿಧಾನ ಅತ್ಯಂತ ಸರಳವಾಗಿದ್ದು ಯಾರು ಬೇಕಾದರೂ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಹಾವೇರಿ ರೈತರ ಸಾಧನೆಯಾಗಿದೆ.
ರಾಗಿಯನ್ನು ಶುದ್ಧಬೆಳೆಯಾಗಿ ಇಲ್ಲವೆ ಬೇರೆ ಧಾನ್ಯ ಬೆಳೆಗಳ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಮಿಶ್ರ ಬೆಳೆಯಾಗಿ ಅಂದರೆ, ಬೇಳೆಕಾಳು, ಹರಳು, ಹುಚ್ಚೆಳ್ಳು, ನೆಲಗಡಲೆ, ಇಲ್ಲವೆ ಎಳ್ಳುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೇಸಾಯ ಮಾಡುವುದಿದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಲಸಂದೆ, ಹುರುಳಿ, ಅವರೆಗಳನ್ನೂ ಅಕ್ಕಡಿಬೆಳೆಗಳಾಗಿ ರಾಗಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೇಸಾಯ ಮಾಡುವುದುಂಟು.
ಎರಡು ಬಾರಿ ಪೂರ್ವ, ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ, ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಉಳುಮೆ ಮಾಡಿ ಗುಳಿ ಬೀಳಿಸಿ.
ರಾಗಿ ಆಫ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾದ ಹಲವಾರು ಒಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುವ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ. ಪುಷ್ಟಿಕರವಾದ ಸಣ್ಣ ಕಾಳುಗಳುಳ್ಳ ತೆನೆ ಬಿಡುವ ಸಸ್ಯ ಇದು. ಎಲ್ಯೂಸೈನ್ ಕೊರಕೋನ ಇದರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು. ಪೋಯೆಸೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ.
ರಾಗಿಯ ಬೇಸಾಯಕ್ಕೆ ಕೆಂಪು ಜಂಬುಮಣ್ಣು ಗೋಡು ಮಣ್ಣು ಅತ್ಯುತ್ಕೃಷ್ಟ. ಇನ್ನಿತರ ಬಗೆಯ ಗೋಡುಮಣ್ಣಿನ ಭೂಮಿಯಲ್ಲೂ ಇದನ್ನು ಬೆಳೆಯಬಹುದು. ಬೇರೆ ಪೈರುಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ರಾಗಿ ನೆಲದ ಆಮ್ಲತೆಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ರಾಗಿಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಚೆಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲವೆ ಕೂರಿಗೆಯ ಮೂಲಕ ಬಿತ್ತನೆ ಮಾಡಲಾಗುವುದು. ಕೆಲವೆಡೆ ಮಳೆ ಅನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿರುವಂಥ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಲು ಪಾತಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತು ಸಸಿ ಪಡೆದು ಬೇಕಾದೆಡೆ ನಾಟಿಯ ಮೂಲಕ ಬೆಳೆಯುವುದಿದೆ.
ರಾಗಿ ಅತ್ಯಧಿಕ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಕಬ್ಬಿಣದ ಅಂಶಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಆಹಾರ ಬೆಳೆಯಾಗಿದ್ದು ಮಕ್ಕಳು ದೊಡ್ದವರೆನ್ನದೆ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ರಾಗಿಮುದ್ದೆ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಆಹಾರ ಪ್ರಕಾರವಾಗಿದೆ.
ರಾಗಿ ಒಂದು ವಾರ್ಷಿಕ ಬೆಳೆಯಾಗಿದ್ದು, ಒಂದು ಬೆಳೆಯಾಗಿ ಅಥವಾ ಮಿಶ್ರಬೆಳೆಯಾಗಿಯೂ ಬೆಳೆಯಬಹುದು. ಕಟಾವಾದ ನಂತರ ಬಹಳ ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಸಂರಕ್ಷಿಸಬಹುದು.
ಈ ವಿಧಾನವನ್ನು ನೀರಿನ ಮಿತಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಇಳುವರಿಗಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರದೇಶಗಳು ಜಲಾವೃತವಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದವು. ನದಿ, ನಾಲೆ, ಸಮುದ್ರ, ಕಂದರ, ಬೆಟ್ಟ, ಗುಡ್ಡ, ಮೈದಾನ, ಕೊಚ್ಚೆಪ್ರದೇಶಗಳು, ನಾಲೆಗಳು, ಹಾಗೂ ಜನರು, ಸಾಕು-ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ವಾಸಿಸದೆ ಇರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಇದ್ದವು. ಕ್ರಿಮಿ-ಕೀಟಗಳು, ಸೊಳ್ಳೆ ಇವುಗಳಿಂದಾಗಿ ಜನರು ಪ್ರಯಾಣಮಾಡಲು ಹೆದರುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಾಟುಂಗ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಮುಂದೆ ದೊಡ್ಡ ಕಾಡಿತ್ತು.
ಕೊಲಾಬಾ : ಅತ್ಯಂತ ದಕ್ಷಿಣದ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಈ ಭೂಭಾಗವನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯರಾದ ಕೋಳಿಗಳು, ಕೊಲಾಬಾ ಎನ್ನುತ್ತಿದ್ದರು. ಇದು ಅವರ ಬಳಕೆಯ ಪದ, 'ಕೊಲ್ ಭಾತ್' ಎಂಬ ಮೂಲ ಪದದ 'ಅಪಭ್ರಂಷ,' ಎಂದು ತಿಳಿದವರ ಅಂಬೋಣ.
ಓಲ್ದ್ ವುಮನ್ಸ್ ಐಲೆಂಡ್ : ಎಂದು ಮತ್ತೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ 'ಓಲ್ಡ್ ಮ್ಯಾನ್ಸ್ ಐಲೆಂಡ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಕೊಲಾಬಾ ಹಾಗೂ ಮುಂಬಯಿನ ಬಳಿಯಿದ್ದ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆಗಳ ರಾಶಿಯನ್ನು ಅರಬ್ಬಿ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ, ಆಲ್-ಓಮನಿ, ಜನ ಅನ್ನುತ್ತಿದ್ದರು. ಬೆಸ್ತರು, ಗಲ್ಫ್ ಆಫ್ ಒಮಾನ್ ವರೆಗೆ ಮೀನು ಹಿಡಿಯಲು ಹೊಗುತ್ತಿದ್ದರು.
ಬಾಂಬೆ, ಅಥವಾ ಮುಂಬಯಿ : ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಜನರ ಅತಿ ಮೆಚ್ಚಿನ, ಬಂದರಾಗಿದ್ದ ಬಾಂಬೆ, ಪ್ರಮುಖವಾದ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಇದು, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಜನರು ಕಟ್ಟಿದ ಕೋಟೆ ಪ್ರದೇಶದ ಕೇಂದ್ರ ಬಿಂದು. ಇಲ್ಲಿಂದಲೇ ಆಧುನಿಕನಗರ ಉತ್ತರದಿಕ್ಕಿಗೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾ ಹೋಯಿತು. ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಡೊಂಗ್ರಿ ಮತ್ತು ಮಲಬಾರ್ ಹಿಲ್ಸ್ ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ.
ಮಝ್ ಗಾವ್ : ಕೋಳಿ ಜನರು ವಾಸವಾಗಿದ್ದ ಮಝಗಾವ್, ಮುಂಬಯಿನ ಪೂರ್ವಭಾಗದಲ್ಲಿದ್ದು, ಉಮರ್ಖಾಡಿ, ಮತ್ತು ಪಾಯ್ ಧೊನೆ ಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು.
ವರ್ಲಿ : ಉತ್ತರ ಬಾಂಬೆಯು ಇದರಿಂದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡಬ್ರೀಚ್ ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಈ ಬ್ರೀಚ್ ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಡೊಂಗ್ರಿಕೋಟೆಯ ವರೆಗೆ ಹಬ್ಬಿತ್ತು.
ಪರೆಲ್ : ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಮಝಗಾಂ ಮತ್ತು ಮಾಟುಂಗಾ, ಧಾರಾವಿ ಮತ್ತು ಸಾಯನ್, ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಅತಿಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವರು ದೇಸಿ ಮೀನುಗಾರ ಸಮುದಾಯ. ಅವರನ್ನು ಕೋಳಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಮಾಹಿಮ್ : ಪರೇಲ್ ನ ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ, ಹಾಗೂ ವರಳಿಯ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ, ಇರುವ ಸ್ಥಳವನ್ನು 'ಮಾಹಿಮ್ ' ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಈ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ, ಮಾಹೀಮ್ ನದಿ ಯಿತ್ತು. ಅದೂಅಲ್ಲದೆ ಇದು ೧೩ ನೆಯ ಶತಮಾನದ 'ರಾಜಾ ಭೀಮ್ ದೇವ್,' ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಮೂಲದ್ವೀಪಗಳು ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ ನವ-ಮುಂಬಯಿನ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಲೀನವಾದವು. ೧೭೩೯ ರವರೆಗೂ ಉತ್ತರ ವಿಶಾಲ ಮುಂಬಯಿ ದ್ವೀಪದ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾದ ಬಹುಭಾಗ, ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ರ ಸುಪರ್ದಿನಲ್ಲಿತ್ತು. ೭ ದ್ವೀಪಗಳ ಜೊತೆ ಇದನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ.
ಮುಂಬಯಿ ನಗರವು ಒಂದೇ ದ್ವೀಪವಾಗದೆ, ೭ ದ್ವೀಪಗಳ ಸಮುದಾಯವಾಗಿತ್ತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಅವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಒಟ್ಟಾಗಿಸೇರಿಸಿ ಭೂಭಾಗವನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ವಿಜ್ಞಾನ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಮುಂದುವರಿದಂತೆ, ಅವುಗಳು ಭಾರತವನ್ನೂ ಮುಟ್ಟಿದವು. ಕಲ್ಲು-ಮಣ್ಣೆತ್ತುವ ಯಂತ್ರಗಳು ಒಂದು ಕಡೆಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದುಕಡೆಗೆ ಲೀಲಾಜಾಲವಾಗಿ, ಭಾರಿಪ್ರಮಾಣದ ಕಲ್ಲುಮಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸಿ ಕಂದರಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಇದೇ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸಾವಿರಾರು ಜನ ಕೂಲಿಯಾಳುಗಳು ಅಷ್ಟು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಮಾಡಲಾರರು. ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿದಂತೆ, ಕಾಂಕ್ರೀಟ್, ಸಿಮೆಂಟ್, ಕಬ್ಬಿಣಗಳ ಬಳಕೆಯ ಹೆಚ್ಚುಹೆಚ್ಚು ಅರಿವಾದಂತೆಲ್ಲಾ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಕಾರ್ಯ ಬಿರುಸಾಗಿ ನಡೆಯಿತು. ಮುಂಬಯಿ ನಗರದ ದಕ್ಷಿಣದಿಂದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸಿದರೆ, ೭ ದ್ವೀಪಗಳ ಬಾಂಬೆಮಹಾದ್ವೀಪದ ಸ್ಥೂಲ ಪರಿಚಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು, ಬ್ರಿಟನ್ ನ ರಾಜ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ನಿಗೆ ಬಳುವಳಿಯಾಗಿ ಮುಂಬಯಿ ನಗರವನ್ನು ಬಹಳಹಿಂದೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ಯಾವಸುಧಾರಣೆಯನ್ನೂ ಮಾಡದ ಆಗಿನಕಾಲದ ಭೂಭಾಗಗಳ ವಿವರಣೆ ಹೀಗಿದೆ.
ಆಗಿನಕಾಲದಲ್ಲಿ, ದಕ್ಷಿಣ ಭೂಭಾಗದಿಂದ ಉತ್ತರ ಭೂಭಾಗದ ಮುಂಬಯಿಪ್ರಾಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದು ಅತಿ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾದ ಮಾತಾಗಿತ್ತು
ವೇದಕಾಲದಿಂದ ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೩೦೦ರ ವರೆಗೆ : ಪುರಾತನ ಕಾಲದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಅಪರಾಂತ, ಶಿಲಾಹಾರ ಮತ್ತು ಬಿಂಬಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳವರೆಗೆ
ಠಾಣೆ ಪ್ರದೇಶದ ಪುರಾತನ ಹೆಸರು 'ಅಪರಾಂತ'. ಗ್ರೀಕರ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಲೆಗ್ಜಾಂಡರನು ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ದಂಡೆತ್ತಿ ಬಂದಾಗ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು, ಇತಿಹಾಸಜ್ಞರು, ಭೂಗೋಳ ತಜ್ಞರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಕೊಟ್ಟರು. ಗ್ರೀಕ್ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಟಾಲೆಮಿ, ತನ್ನ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ಚೆರ್ಸೊನೇಸಸ್ ಎಂಬ ಸ್ಥಳ , ಈಗಿನ ಠಾಣೆ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಪ್ರದೇಶ ಎಂದು ಸಂಶೋಧನೆಯ ಪ್ರಕಾರ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ ೯ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ , ಆಗ ಶ್ರೀಸ್ಥಾನಕ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದ್ದ ಠಾಣೆ ಶಿಲಾಹಾರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಇವರ ರಾಜ್ಯಭಾರ ಕ್ರಿ.ಶ. ೮೧೦ರಿಂದ ೧೨೬೦ರವರೆಗೆ ನಡೆಯಿತು. ಠಾಣೆ ಯಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ ಇರುವ ಘೋಡ್ ಬಂದರ್‍ ಎಂಬ ಜಾಗ ಹಿಂದೆ ಕುದುರೆ ಗಳ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಾನ್ಸಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಬಟ್ಟೆ ಇನಲ್ಲಿಂದ ರಫ್ತಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಶಿಲಾಹಾರರು ನಗರವನ್ನು ಬೇರೆಬೇರೆ ವಲಯಗಳನ್ನಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿ ಅವುಗಳನ್ನು ’ಪಾಡಾ’ ಎಂದು ಕರೆದರು. ಈ ಇಂದಿಗೂ ನೌಪಾಡಾ, ಪಾಟ್ಲಿಪಾಡಾ, ಅಗ್ರಿಪಾಡಾ ಎಂಬ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು. ೧೨ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ನಗರವನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ರಾಜಾ ಬಿಂಬದೇವನು ತನ್ನ ೬೬ ಉಪಶಾಖೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಂದು ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯೂರಿದ. ಖ್ಯಾತ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಯಾತ್ರಿಕ ಮಾರ್ಕೋ ಪೋಲೋ ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೨೯೦ರಲ್ಲಿ ಠಾಣೆಯನ್ನು ಸಂದರ್ಶಿಸಿದ್ದ. ಮಹಾನಗರ ಎಂದು ಆತ ಕರೆದಿರುವ ಈ ನಗರ, ಆತ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ಸತತ ಬಂದು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಹಡಗುಗಳು, ಚರ್ಮ, ಹತ್ತಿ , ಗಳ ರಫ್ತು, ಕುದುರೆಗಳ ಆಮದು ಇವುಗಳ ವ್ಯಾಪಾರ ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ , ಬಹುಶಃ ಸುಸಜ್ಜಿತ ಬಂದರಾಗಿತ್ತು.
ಠಾಣೆಯ ಮೊದಲ ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾದದ್ದು ೧೮೬೬ರಲ್ಲಿ. ಅರುಣೋದಯ, ಸರ್ವೋದಯ, ವಕಿಲಾಂಚಾ ಸಾಥೀ, ನ್ಯಾಯಲಹರಿ, ಮನೋಹರ, ಜ್ಞಾನಪ್ರದೀಪ, ಜ್ಞಾನದೀಪಿಕಾ ಇತ್ಯಾದಿ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಪ್ರಸಾರದಲ್ಲಿದ್ದವು. ೧೮೮೦ ರಲ್ಲಿ ೧೨೯೬೦ ರೂ ಖರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಠಾಣೆಯ ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿಗಾಗಿ ಪೋಖ್ರಣ್ ಕೆರೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಾರಂಭೋತ್ಸವಕ್ಕೆ ಮುಂಬಯಿ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಯ ಗವರ್ನರ್‍ ಸರ್‍ ಫರ್‍ಗ್ಯುಸನ್ ಜೇಮ್ಸ್ ನನ್ನು ಕರೆಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಠಾಣೆ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ , ಮುಂಬಯಿ ನಗರದ ನೆರೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಗರ. ಇದು ಇದೇ ಹೆಸರಿನ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೇಂದ್ರವೂ ಹೌದು. ಕೊಂಕಣದಲ್ಲಿ ಆಳುತ್ತಿದ್ದ ಶಿಲಾಹಾರ ರಾಜರ ಸ್ಥಾನ ಅಥವಾ ಸ್ಥಾನಕ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ರಾಜಧಾನಿಯಿಂದ ಠಾಣೆ ಎಂದು ಹೆಸರುಬಂದಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಮಧ್ಯಯುಗದ ಶಿಲಾಶಾಸನಗಳು, ತಾಮ್ರಪತ್ರಗಳು ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿವೆ.
ನಾಸಿಕ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕಲೆಕ್ಟರ್‍ ಜಾಕ್ಸನ್ನನನ್ನು ಗುಂಡಿಕ್ಕಿ ಕೊಂದ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿಗಳಾದ ಅನಂತ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಕಾನ್ಹೇರೆ, ಗೋಪಾಲ ಕೃಷ್ಣಾಜಿ ಕರ್ವೆ ಮತ್ತು ವಿನಾಯಕ ನಾರಾಯಣ ದೇಶಪಾಂಡೆ ಈ ಮೂವರನ್ನು ಠಾಣೆಯ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಕಾರಾಗೃಹದಲ್ಲಿ ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಲಾಯಿತು.
ಶೈವರಾಗಿದ್ದ ಶಿಲಾಹಾರ ರಾಜರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೌಪೀನೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ ನಿರ್ಮಾಣವಾಯಿತು. ಶಿಲಾಹಾರರ ಸರ್ವಧರ್ಮಸಮಭಾವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿತರಾದ ಇತರೆ ಮತೀಯರು ಉದಾ. ಪಾರ್ಸಿಗಳು, ಕ್ರೈಸ್ತರು, ಮುಸ್ಲಿಮರು ಮತ್ತು ಯಹೂದಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು.
ಭಾರತದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ರೈಲು ಮುಂಬಯಿಯ ವಿ.ಟಿಯಿಂದ ಠಾಣೆಯವರೆಗೆ ೧೮೫೩ರಲ್ಲಿ ಓಡಿತು. ಆಗ ವಿ.ಟಿ ಬಿಟ್ಟರೆ ಇದೊಂದೇ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವಾಗಿತ್ತು.
೧೪೮೦ರಲ್ಲಿ ಗುಜರಾತಿನ ಸುಲ್ತಾನ ಮಹಮೂದ್ ಬೇಗಾರನು ತನ್ನ ಸುಭಾ ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯನ್ನಾಗಿ ಠಾಣೆ ನಗರವನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಂಡ.
ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹುಲ್ಲತ್ತಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಹರಿಹರ ಸರಹುನಾಥರು ಜನಿಸಿರುವುದು ನಾಡಿಗೆ ಹೊಸ ಶೋಭೆಯನ್ನು ತಂದಿದೆ. ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ದೇವರು ಹೇಗೆ ಮಾನವ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣನಾಗಿ ಭೂಮಿಗೆ ಅವತರಿಸಿ ಬಂದರೋ ಹಾಗೇ ಶಿವನು ಸರಹುನಾಥರಾಗಿ ಭೂಮಿಗೆ ಅವತರಿಸಿ ಬಂದರು. ಈ‌ ಮೊದಲು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಶಿವನು ಭೂಮಿಗೆ ಅವತರಿಸಿ ಬಂದರೂ, ಅದು ಕೇವಲ ಶಿವನ ಶಕ್ತಿಗಳು ಅಥವಾ ಗಣಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ 1.6.1988 ರಲ್ಲಿ ಶಿವನು ಪಾರ್ವತಿ ಮತ್ತು ಗಂಗಾದೇವಿಯನ್ನು ಅರಸುವ ನೆಪದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಗೆ ಸರಹುನಾಥರಾಗಿ ಇಳಿದು ಬಂದರು. ಅಂದರೆ ಸ್ವತಃ ಶಿವನೇ ಸರಹುನಾಥರಾಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಸರಹುನಾಥರು ಶಿವನ ಶಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಗಣ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ.
ಮಲೆನಾಡ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಈ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಬತ್ತದ ಪ್ರದೇಶ ಹೆಚ್ಚು. ಕಂದು ಕೆಂಪು ಮಣ್ಣಿನ ಜಿಗಟು ಭೂಪ್ರದೇಶವಿದ್ದು ಧರ್ಮಾ ಮತ್ತು ವರದಾ ನದಿಯ ದಡಗಳುದ್ದಕ್ಕೂ ರೇವೆಮಣ್ಣಿನ ಫಲವತ್ತಾದ ಪ್ರದೇಶವಿದೆ. ಬತ್ತ, ಕಬ್ಬು, ರಾಗಿ, ದ್ವಿದಳಧಾನ್ಯಗಳು, ಜೋಳ, ಹತ್ತಿ ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಎಣ್ಣೆಬೀಜಗಳಲ್ಲಿ ಸೇಂಗಾ, ಹರಳು, ಹುಚ್ಚೆಳ್ಳು ಮುಂತಾದವನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕಿ ಗಿರಣಿಗಳಿವೆ. ಸೇಂಗಾ ಎಣ್ಣೆ ತಯಾರಿಕೆಯುಂಟು. ಅಕ್ಕಿ, ಉರುವಲು ಕಟ್ಟಿಗೆ ಮತ್ತು ಗಂಧದ ಮರ ಇವು ತಾಲ್ಲೂಕಿನಿಂದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ರಫ್ತಾಗುವುವು. ತಾಲ್ಲೂಕಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿ, ಹಾನಗಲ್ಲಿಗೆ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ 35 ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿ ಹಾವೇರಿ ರೈಲುನಿಲ್ದಾಣವಿದೆ.
ಶಿವನು ಕೇವಲ ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿ ಮತ್ತು ಗಂಗಾದೇವಿಗೆಂದು ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ಕಲಿಯ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಮತ್ತು ಕಲಿಯುಗದ ಅಂತ್ಯಕ್ಕೆಂದು ಭೂಮಿಗೆ ಇಳಿದು ಬಂದರು. ಆದರೆ ಅವರು ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದಿಂದಲೇ ಹುಟ್ಟಿದವರು. ಇಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣು ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣನಾಗಿ ಅವತರಿಸಿದರೂ, ಸಮಾಜವು ಶ್ರೀ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ವಿಷ್ಣುವೆಂದು, ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಕೃಷ್ಣನೆಂದು ಗುರುತಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಶಿವನನ್ನು ಹಾಗೇ ಬಹುತೇಕ ಗುರುತಿಸುವಾಗಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಶಿವ ಮತ್ತು ಸರಹುನಾಥರು ಒಂದೇ ಆಗಿದ್ದವರು. ಕೇವಲ ಅವರು ಸಮಾಜದ ಗುರುತಿಗೆ ಶಿವ ಹೆಸರಿನ ಪರ್ಯಾಯ ಸರಹುನಾಥರು ಎಂದು ಕರೆಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.
ಭತ್ತ ಬೆಳೆಯುವ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ತಾಲೂಕು, ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಈ ತಾಲೂಕಿನ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳೆ೦ದರೆ ಭತ್ತ, ಹತ್ತಿ, ಕಬ್ಬು, ಗೊವಿನ ಜೋಳ, ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಬೆಳೆಗಳೆಂದರೆ : ಮಾವು, ಬಾಳೆ, ಅಡಿಕೆ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ ಇತ್ಯಾದಿಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಗಳಾಗಿವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಜಕಣಾಚಾರಿ ಕಟ್ಟಿಸಿದ ಶ್ರೀ ತಾರಕೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ತಾನ ಇದೆ, ರಾಜ್ಯದೆಲ್ಲೆಡೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಶ್ರೀ ಕುಮಾರೇಶ್ವರ ಮಠ ಇದೆ, ಈ ಊರಿನ ಹೊರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಿಶಾಲವಾದ ಆನೆಕೆರೆ ಇದ್ದು ಹಾನಗಲ್ಲ ನಗರಕ್ಕೆ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಒದಗಿಸುವ ನೀರಿನ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಇಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಾ ನದಿಯು ಹರಿಯುತ್ತದೆ.
ಭೂಮಿ ರಚನೆಯ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಭೂಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಸೇವನೆಯಿಂದ ಜೀವರಾಶಿಗಳ ಸೃಷ್ಡಿ ಕಾರ್ಯ ನಡೆದರೂ, ಅವುಗಳ ರಚನೆಯ ಮುನ್ನ ಶಿವ/ಸರಹುನಾಥರು ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ ಬದುಕು ನಡೆಸಿದ್ದರು. ತದನಂತರದಲ್ಲಿ ಕೃತಯುಗದ ಆರಂಭ ನಡೆಯಿತು. ಕೃತಯುಗದ ಮುನ್ನ ಶಿವ/ಸರಹುನಾಥರ ಬದುಕು ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರವಾಗಿಯೂ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿಯೂ ನಡೆಯಿತು. ಶಿವ/ಸರಹುನಾಥರ ಪಾದ ಸ್ಪರ್ಶವಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಂಡವಾಗಿ ದೇವರು, ದೇವದೂತರು, ದೈವಗಳ ಸೃಷ್ಟಿ ನಡೆಯತೊಡಗಿತು. ಇದರಿಂದಲೇ ಶಿವ/ಸರಹುನಾಥರು ಸೃಷ್ಟಿಕಾರಕ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು.
ಆದರೂ ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಶಿವನು ಸರಹುನಾಥರಾಗಿರುವಾಗ ಕೆಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳು ದೈಹಿಕವಾಗಿದ್ದವು. ಅವೆಂದರೆ, ಕೃತ, ತೇತ್ರಾ ಮತ್ತು ದ್ವಾಪರ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಶಿವನಿಗೆ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಗಂಗಾದೇವಿ ಮತ್ತು ಕೊರಳಲ್ಲಿ ನಾಗದೇವತೆ ವಾಸವಿದ್ದರೆ, ಶಿವನು ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಸರಹುನಾಥರು ಎಂದು ಇನ್ನೊಂದು ನಾಮಧೇಯದಲ್ಲಿ ಕರೆಯಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಅವರ ಜಟಾದಲ್ಲಿ ಗಂಗಾದೇವಿ, ಕೊರಳಲ್ಲಿ ನಾಗದೇವತೆ, ಎದೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಾರ್ವತಿದೇವಿ ಮತ್ತು ತನ್ನ ತಲೆಯ ಕೂದಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದ ಸಮಸ್ತ ಜೀವರಾಶಿಗಳನ್ನು, ದೇವರುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ದೇವದೂತರನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು.
ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ಮತ್ತು ಸರಹುನಾಥರನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಸಮಸ್ತ ದೇವರುಗಳು ಹೀಗೆ ಒಂದು ತೀರ್ಮಾನವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದರು. ಅದೆಂದರೆ, ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೇ ಆಗಲಿ ಶಿವಲಿಂಗು ಹಿಂದೆ ಶಿವನ ಪ್ರತಿಮೆ ಇದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಶಿವನ ಪ್ರತಿಮೆ ಇದ್ದರೆ ಅದು ಸರಹುನಾಥರು ಎಂದು ಕರೆಯಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಕೇವಲ ಶಿವಲಿಂಗು ಮಾತ್ರ ಇದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಶಿವ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಶಿವನಿಗೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ರೂಪವಿರಲಿಲ್ಲ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಸರಹುನಾಥರ ಮೂಲಕ ಅವರ ನಿಜರೂಪವನ್ನು ಸಮಸ್ತ ದೇವರುಗಳು ಇತ್ಯರ್ಥ ಮಾಡಿದ್ದರು.
ಈ ತಾಲ್ಲೂಕನ್ನು ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಶಿಗ್ಗಾಂವಿ, ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಹಾವೇರಿ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಡಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳೂ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಹಿರೇಕೆರೂರು ಮತ್ತು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸೊರಬ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳೂ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿರ್ಸಿ ಮತ್ತು ಮುಂಡಗೋಡ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳೂ ಸುತ್ತುವರಿದಿವೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ನೈಋತ್ಯಕ್ಕಿರುವ ಈ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 143 ಗ್ರಾಮಗಳೂ ಒಂದು ಪಟ್ಟಣವೂ ಇವೆ. ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 769.9 ಚ.ಕಿಮೀ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ 2,30,310.
ಈ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಹಿಂದೆ ಪಾಂತಿಪುರ, ವೈರಾಟಪುರ, ವಿರಾಟಕೋಟೆ, ವಿರಾಟ ನಗರ, ಪಾನಂಗಲ್ಲ ಮತ್ತು ಹಾನಂಗಲ್ಲ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳಿದ್ದವು. ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪಾಳುಬಿದ್ದ ಕೋಟೆ, ದೇವಸ್ಥಾನಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಲಾಶಾಸನ ಗಳಿವೆ. ಹಿಂದೆ ಹಾನಗಲ್ಲು 500 ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಮುಖ್ಯಪಟ್ಟಣವಾಗಿತ್ತು. ಹಾನಗಲ್ಲು ಕದಂಬರು ಈ ಊರನ್ನು ರಾಜಧಾನಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು 11ನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ 13ನೆಯ ಶತಮಾನದವರೆಗೂ ಆಳಿದರು.
ಈ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಶಿವನು ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದರೂ ಅದು ಸರಹುನಾಥರ ರೂಪದಲ್ಲೇ ಬಂದಿದ್ದರು. ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ಸಹ ಶಿವನು ಸರಹುನಾಥರ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದರು. ಅದೇ ರೀತಿ ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿಗೆ ಮತ್ತು ಗಂಗಾದೇವಿಗೆ ತನ್ನ ನಿಜರೂಪದ ದರ್ಶನ ಕೊಡುವಾಗ ಸಹ ಸರಹುನಾಥರ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಇದು ಭಾರತದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ತಾಲ್ಲೂಕು ಮತ್ತು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರ ಹಾಗೂ ಪಟ್ಟಣ. ಧಾರವಾಡದ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ 90 ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಹಾವೇರಿಯಿ೦ದ ೩೦ ಕಿ ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದು ೧೭೫ ಹಳ್ಳಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.