polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಶಾಕ್ತ ಪಂಥದಲ್ಲಿ, ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪರಮಾತ್ಮನೆಂದು ಆರಾಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶಕ್ತಿಯು ಶಿವನ ಸಕ್ರಿಯ ಸ್ತ್ರೀ ಅವಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ತ್ರಿಪುರ ಸುಂದರಿ ಅಥವಾ ಅವಳ ಅವತಾರ ಪಾರ್ವತಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬ್ಯಾಲ್ಯಾಳ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಬಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಂದಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಪುತ್ತೂರು ನರಸಿಂಹ ನಾಯಕ್ ಕನ್ನಡನಾಡಿನ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಗಾಯಕರಲ್ಲೊಬ್ಬರು. ‘ಪವಮಾನ ಜಗದ ಪ್ರಾಣ’, ‘ಮುನಿಸು ತರವೇ ಮುಗುದೆ’, ‘ಸಂಜೆಯ ರಾಗಕೆ ಬಾನು ಕೆಂಪಾಗಿದೆ’ ಇಂತಹ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಮೆಲುಕು ಹಾಕದವರಿಲ್ಲ. ಈ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ತಮ್ಮದೇ ಧಾಟಿಯಲ್ಲಿ ಜನ ಮಾನಸದಲ್ಲಿ ನಲಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿರುವ ಗಾಯಕ ಪುತ್ತೂರು ನರಸಿಂಹನಾಯಕ್. ‘ಭಕ್ತಿ ಗೀತೆ’, ‘ಭಾವ ಗೀತೆ’, ‘ಜನಪದ ಗೀತೆ’, ‘ಚಲನಚಿತ್ರ ಗಾಯನ’ ಹೀಗೆ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಾರಗಳ ಸುಗಮ ಸಂಗೀತ ಗಾಯನದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಚ್ಚಳಿಯದ ಮುದ್ರೆ ಒತ್ತಿ ಪ್ರಖ್ಯಾತರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಗಾಯಕ ಪುತ್ತೂರು ನರಸಿಂಹ ನಾಯಕ್.
ಸಿಕ್ಕ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಗಾಯನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಸಾಗಿದ ನಾಯಕ್ ಕೆಲವೇ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಊರುಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಆಹ್ವಾನಿತರಾಗಿ ಭಾವಗೀತೆ ಮತ್ತು ದಾಸರಪದಗಳನ್ನು ಹಾಡಿ ಹೆಸರಾದರು. ಈ ಮಧ್ಯೆ ಉತ್ತಮ ಅಂಕದೊಂದಿದೆ ಬಿ.ಎ. ಪದವಿಯನ್ನೂ ಪಡೆದರು. ತಂದೆ ತಾಯಿಗಳು ಮಗ ಯಾವುದಾರೂ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಲಿ ಎಂಬ ಬಯಕೆಯನ್ನು ತೋರಿದ್ದರೂ, ತಮ್ಮ ಗಾಯನದಲ್ಲಿ ತಮಗಿದ್ದ ಆತ್ಮ ವಿಶ್ವಾಸದಿಂದ ನರಸಿಂಹನಾಯಕ್ ಗಾಯನ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನೇ ವೃತ್ತಿಯಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.
ನರಸಿಂಹ ನಾಯಕ್ ಅವರು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪುತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ೨೮ನೇ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೫೮ ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಹರಿಹರ ನಾಯಕ್ ಮತ್ತು ವರಲಕ್ಷ್ಮಿ ದಂಪತಿಗಳ ಮಗನಾಗಿ ಜನಿಸಿದರು. ಸಣ್ಣ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಮೂಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಾಯಕ್ ಪಂಡಿತ ದೇವದಾಸ ನಾಯಕ್ ಅವರಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು.
ಭಾವಗೀತೆ, ಭಕ್ತಿಗೀತೆ, ದಾಸರಪದ, ಜನಪದ, ವಚನ ಹೀಗೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದ ನರಸಿಂಹನಾಯಕ್ ಶ್ರೋತೃಗಳ ಮೆಚ್ಚಿನ ಗಾಯಕರಾದರು. ೧೯೮೯ರಲ್ಲಿ ಇವರು ಹಾಡಿದ ‘ದಾಸನಾಗು ವಿಶೇಷನಾಗು’ ಗೀತೆಯಂತೂ ಅತ್ಯದ್ಭುತ ಯಶಸ್ಸು ಪಡೆಯಿತು. ಹೀಗೆ ಅವರ ಧ್ವನಿಸುರುಳಿಯ ಸಂಖ್ಯೆ ನೂರನ್ನೂ ಮೀರಿವೆ.
ಹೀಗೆ ಮುಂದುವರೆದ ನರಸಿಂಹ ನಾಯಕ್ ಅವರ ಗಾಯನ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಚಲನ ಚಿತ್ರಗಳ ಅವಕಾಶಗಳೂ ಅರಸಿ ಬಂದವು. ‘ಕೆಂಡದ ಮಳೆ’ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಗಾಯನಕ್ಕಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ೧೯೯೮ರಲ್ಲಿ ‘ರಾಜ್ಯಪ್ರಶಸ್ತಿ’ ದೊರಕಿತು. ಮುಂದೆ ‘ಗೌರಿ ಗಣೇಶ’ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಹಾಡಿಗಾಗಿ ಚಿತ್ರರಸಿಕರ ಸಂಘದಿಂದ ಸನ್ಮಾನಿತರಾದರು.
ವಿವೇಕಾನಂದ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಬಂದ ಮೇಲೆ ಅಲ್ಲಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನ ಇವರಿಗೇ ಕಟ್ಟಿಟ್ಟ ಬುತ್ತಿ. ಪುತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಹಾಡುವ ಅವಕಾಶಗಳು ಅರಸುತ್ತಾ ಬಂದವು.
ಸಿ.ಅಶ್ವಥ್ ರವರ ಹಲವಾರು ಧ್ವನಿಸುರುಳಿಗಳಿಗೂ ಹಾಡಿದರು. ‘ಸಲ್ಲಾಪ’ ಇವರ ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲ ಭಾವಗೀತಾ ಸೋಲೋ ಆಲ್ಬಂ. ಇದರಲ್ಲಿರುವ ಸುಬ್ರಾಯ ಚೊಕ್ಕಾಡಿಯವರ ರಚನೆಯ ‘ಸಂಜೆಯಾ ರಾಗಕೆ ಬಾನು ಕೆಂಪೇರಿದೆ’ ಹಾಗೂ ‘ಮುನಿಸುತರವೇ ಮುಗುದೆ’ ಗೀತೆಗಳು ಅಪಾರ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದವು.
ನರಸಿಂಹ ನಾಯಕ್ ಅವರು ೧೯೮೪ರಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರಿನ ಆಕಾಶವಾಣಿ ಗಾಯನ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ತೇರ್ಗಡೆಯಾದರು. ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಯೋಲಿನ್ ವಾದಕ ಹಾಗೂ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ ಪದ್ಮಚರಣ ಅವರು ತಮ್ಮ ‘ನವೋದಯ’ ಧ್ವನಿ ಸುರುಳಿಯಲ್ಲಿ ನಾಯಕ್ ಅವರಿಗೆ ಅವಕಾಶವಿತ್ತರು.
ಬಬಲೇಶ್ವರ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಬಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಂದಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ದೇವಲಾಪುರ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಹಣಕಾಸಿನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾಗಿದ್ದು , ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ಉದ್ಧೇಶಕ್ಕೈ ಸಾಲ ಕೊಡುವ ಮತ್ತು ಠೇವುಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಹುಟ್ಟು ಬೆಳಣೆಗೆಗೆ ಸುಮಾರು ಮೂರು ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಠೇವಣಿಗಳನ್ನು ಎರಡು ಪ್ರಕಾರಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು.
ಬೇಡಿಕೆ ಠೇವಣಿಗಳನ್ನು : ಠೇವಣಿದಾರರು ಬೇಡಿದ ತಕ್ಷಣ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಬೇಕಾದ ಠೇವಣಿಗಳಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳು ಕಳಗಿನಂತಿವೆ.
ಚಾಲ್ತಿ ಠೇವಣಿ: :ಠೇವಣಿದಾರನು ಈ ಖಾತೆಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಠೇವಣಿಯ ಹಣವನ್ನು ಹಿಂತೆಗದುಕೊಳ್ಳುವದಕ್ಕಾಗಲಿ ನಿರ್ಭ‍ಂಧವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಠೇವಣಿಗಳ ಮೇಲೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಬಡ್ಡಿಯನ್ನು ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ. ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು, ಉದ್ದಿಮೆದಾರರಿಗೆ ಈ ಠೇವಣಿ ಅನುಕೂಲವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಉಳಿತಾಯ ಠೇವಣಿ; ಉಳಿತಾಯ ಠೇವಣಿ ಖಾತೆಗ ಹಣ ಜಮಾ ಮಾಡಲು ಯಾವ ನಿರ್ಬಂಧಗಳಿಲ್ಲ. ಆದೆರೆ ಹಣವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡಯುವುದಕ್ಕೆ ನಿರ್ಭಂಧಗಳಿರುತ್ತದೆ. ವಾರಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ಈ ಖಾತೆಯಿಂದ ಠೇವಣದಾರನು ತನ್ನ ಹಣವನು ವಾಪಸ್ ಪಡೆಯಬಹುದಾಗಿದೆ. ಬಡ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮವರ್ಗದ ಜನರಿಗೆ ಇದು ಅನೂಕೂಲವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಇಂತಹ ಠೇವಣಿಗಳ ಮೇಲೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಅಲ್ಪ ಬಡ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.
ಅವಧಿ ಠೇವಣಗಳು: ನಿರ್ದಿ‍ಷ್ಠ ಅವಧಿಗಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಠೇವಣಿಗಳಿಗೆ ಅವಧಿ ಠೇವಣಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ :
ಮುದ್ಧತಿ ಠೇವಣಿಗಳನ್ನು: ಮುದ್ದತಿಯ ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಠೇವಣಿಯ ಹಣವನ್ನು ವಾಪಾಸ ಪಡೆಯಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಠೇವಣಿಯ ಮೇಲೆ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಅಧಿಕ ಬಡ್ಡಿಯನ್ನು ಕೊಡುತವೆ. ಠೇವಣಿಯ ಮೊತ್ತ ಮತ್ತು ಅವಧಿ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರ ಬಡ್ಡಿಯು ಹೆಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ. ಕಡಿಮೆಯಿದ್ದರೆ ಬಡ್ಡಿಯೂ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ.
ಸಂಚಿತ ಠೇವಣಿಗಳು: ಈ ಠೇವಣಿಯನ್ನು ಸಹ ನಿರ್ದಿ‍ಷ್ಟ ಅವಧಿಗೆ ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಿರ್ದಿ‍ಷ್ಟ ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಲು ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ಮೊತ್ತದ ಹಣವನ್ನು ಆವತ‍ ಠೇವಣಿ ಖಾತೆಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತವನ್ನು ಬಡ್ಡಿಯೊಂದಿಗೆ ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಪಡೆಯಬಹುದಾಗಿದೆ. ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ನಿಗದಿತ ಆದಾಯದಾರರಿಗೆ ಈ ಠೇವಣಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ಇದು ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯ‍ವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ಈ ಕಾರ್ಯ‍ವನ್ನು ನಿವ‌ಹಿಸುತ್ತವೆ.
ಸಾಲಗಳು ಮತ್ತು ಮುಂಗಡಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು: ವಾಣಿಜ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳೂ ಸಾರ್ವಜನರಿಗೆ ಆಸ್ತಿಯ ಭದ್ರತೆ, ಬಂಗಾರದ ಭದ್ರತೆಯ ಮೇಲೆ ಅಲ್ಪ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘ‌ಕಾಲಾವಧಿ ಸಾಲವನನು ನೀಡುತ್ತವೆ.
ಹುಂಡಿಯನ್ನು ವಟಾಯಿಸುವುದು: ಹುಂಡಿಯೆಂದರೆ "ವಿನಿಮಯ ಪತ್ರ" ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಾಪಾರಿಯು ಇನ್ನೊಬ್ಬ ವ್ಯಾಪಾರಿಯಿಂದ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದಾಗ ಹಣವನ್ನು ಪಾವತಿ ಮಾಡಲು ಕೂಡಲೇ ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ, ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ತ್ತ ವಾಯ್ದೆಯ ನಂತರ ಪಾವತಿ ಮಾಡುತ್ತೇನೆಂದು ವಾಗ್ದಾನ ಮಾಡಿ ಬರೆದುಕೊಟ್ಟ ಪತ್ರವೇ ಹುಂಡಿ. ಹುಂಡಿಯನ್ನಿಟ್ಟು ಕೊಂಡು ಸಾಲ ನೀಡುವಾಗ ಬಡ್ಡಿಗೆ ತಗುಲುವ ಹಣವನ್ನು ಮುರಿದುಕೊಂಡು ಉಳಿದ ಹಣವನ್ನು ಹುಂಡಿ ಮಾರಿದವನಿಗೆ ಸಂದಾಯಮಾಡುವುದು ಬ್ಯಾಂಕಿನ ನೀತಿಯಾಗಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ "ಹುಂಡಿಯನನು ಮುರಿಸುವದು. ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೀರೆಳೆತ: ಇದು ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಒದಗಿಸುವ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಸಾಲ ಸ್ಔಲಭ್ಯದ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ. ಈ ಪದ್ದತಿಯಲ್ಲಿ ಠೇವಣಿದಾರರು ತಮ್ಮ ಚಾಲ್ತಿ ಠೆವಣಿ ಮೊತ್ತಕ್ಕೈಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊಬಲಗನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಪಡೆಯಬಹುದು. ತಾವು ಇಟ್ಟಿರುವ ಠೇವಣಿಗಿಂತಮೀರಿ ಎಳೆಯುವಿಕೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ವಿಧಾನ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ವ್ಯಾವಹಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕರಾದ ಹಾಗೂ ಹಣಕಾಸಿನ ಸುಭದ್ರತೆಯನ್ನೊಂದಿದವರಿಗೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಈ ಸ್ಔಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತವೆ.
ನಗದು ಸಾಲ : ಇದರಡಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು, ಸ್ವಂತ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು, ವಿದ್ಯಾಥಿಗಳು, ಮೊದಲಾದ ವಗ‌‍ದ ಜನರಿಗೆ ಈ ಸಾಲದ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನೊದಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಂತ ಆಸ್ತಿಯ ಆಧಾರ, ಒಬ್ಬರು ಅಥವಾ ಇಬ್ಬರು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಜಾಮೀನಿನ ಮೇಲೆ ನಗದು ಸಾಲವನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಸಾಲದ ಮೇಲೆ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಅಧಿಕ ಬಡ್ಡಿಯನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತವೆ.
ಗ್ರಾಹಕರ ಪರವಾಗಿ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಬರಬೇಕಾದ ಬಡ್ಡಿ, ಲಾಭ, ವಿಶ್ರಾಂತಿ ವೇತನ, ವೃದ್ದಾಪ್ಯವೇತನ, ವಂತಿಗೆ, ಸಂಬಳ ಮೊದಲಾದವುಗಳನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಪಡೆದು ಅವುಗಳನ್ನು ಅವರ ಖಾತೆಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಬಂದ ಚೆಕ್ಕುಗಳು, ಹುಂಡಿಗಳನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡಿ ಅವರ ಖಾತೆಗಳಿಗೆ ಜಮಾ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಗ್ರಾಹಕರ ಪರವಾಗಿ ವಚನ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅಂಚೆ ಆದೇಶಗಳನ್ನು ವಸೂಲಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಗ್ರಾಹಕರ ಪರವಾಗಿ ಪಾವತಿ ಮಾಡುವುದು: ಬ್ಯಾಂಕು ತನ್ನ ಗ್ರಾಹಕರು ಕೊಡಬೇಕಾಗಿರುವ ಬಾಡಿಗೆ, ಬಡ್ಡಿ, ವಿದ್ಯತ್ ಕರೆ, ವಿಮಾಕಂತು, ತೆರಿಗೆ, ವಂತಿಗೆ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನನು ಅವರ ಪರವಾಗಿ ಪಾವತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಗ್ರಾಹಕರ ಪರವಾಗಿ ವ್ನೀಯೋಜಕಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಮಾರುತ್ತವೆ.
ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಷೇರು, ವಿನಿಯೋಜಕಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ.
ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಗ್ರಾಹಕರ ಬಾತ್ಮೀದಾರನಾಗಿ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯ‍ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಧರ್ಮದರ್ಶಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಾಹಕನಾಗಿ ಮತ್ತು ವಕೀಲನಾಗಿ ಸೇವೆಸಲ್ಲಿಸುತ್ತವೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ವಣಿಕ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಸೇವೆಗಳನ್ನೊದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ಯಗಾರಿಕೊದ್ಯಮಿಗಳು, ವಣಿಕ ವೃಂದಕ್ಕೆ ತಾಂತ್ರಿಕ, ಹಣಕಾಸಿನ, ನಿರ್ವಹಣಾತ್ಮಕ ಮತ್ತಿತರ ಬ್ಯಾಂಕೇತರ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲದೆ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸರ್ವೋಪಯೋಗಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ
ಬೆಲೆಯುಳ್ಳ ವಸ್ತುಗಳ ಸುರಕ್ಷಿತೆಗೆ ಸುರಕ್ಷತಾ ಪಟ್ಟಿಗೆಗಳನ್ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಚೆಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಲದ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಉಪಯುಕ್ತ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತವೆ.
ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು, ಸರ್ಕಾರಿ, ಅರೆಸರ್ಕಾರಿ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹೊರಡಿಸುವ ಷೇರುಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಲ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟಮಾಡಿ ಕೊಡುವ ಸೇವೆಯನ್ನೊದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವನ್ನೊದಗಿಸುತ್ತವೆ.ರಪ್ತುದಾರರಿಗೆ ಮತ್ತು ಆಮದುದಾರರರಿಗೆ ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಶೇಖರಣೆ, ಹುಂಡಿದಾರರಿಗೆ ಮುಂಗಡವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ. ಇವರಿಗೆವಿದೇಶಿವಿನಿಮಯವನ್ನೊದಗಿಸುತ್ತವೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸಾಲದ ಕಾಡ್ಗಳನ್ನು ಚಿನ್ನದ ಕಾರ್ಡ್‍ ಗಳನ್ನು ನಿರ್ದಿ‍ಷ್ಟ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ನೀಡುತ್ತವೆ.
ವಸತಿ ಠೇವಣಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ತೆರೆದು ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಠೇವಣಿದಾರನು ತನ್ನ ಠೇವಣಿಯ ಹಣದ ಮೇಲೆ ಮನೆ ಕಟ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಲವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಅದೇ ವ್ಯಕತಿಗಳು ವಿವಿಧ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ನಿರ್ದೇ‍ಶಕರೆಂದು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಆ ಎಲ್ಲ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಒಂದೇ ಆಡಳಿತದ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೊಳಗಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲವೇ ಅದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ವಿವಿಧ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಆಗ ಸಹ ಅವರಿಗೆ ಆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಮೇಲೆ ತಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನಿಟ್ಟು ಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು ರಾಷ್ಟ್ರಾದ್ಯಂತ ಹಲವಾರು ಶಾಖೆಗಳ ಮೂಲಕ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ನಡೆಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ "ಕವಲು ಬ್ಯಾಂಕ್" ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ಈ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಶಾಖೆಗಳು ಆಂತರಿಕವಾಗಿಬಹುದು ಅಥವಾ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿರಬಹುದು. ಈ ರೀತಿ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪದ್ಧತಿಗೆ ವಿಕೇಂದ್ರಿಕೃತ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪದ್ಧತಿ ಎಂದು ಕರಯುತ್ತಾರೆ.
ಇದು ಕವಲು ಬ್ಯಾಂಕು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕು ಸ್ವತಂತ್ರವಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು ಒಂದೇ ಕಛೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿ ಅಥವಾ ನಿಗದಿತ ಸರಹದ್ದಿನಲ್ಲಿ ಒಂದೆರೆಡು ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ತೆರೆದು ಉದ್ಯಮವನ್ನು ನಡೆಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ "ಏಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪದ್ಧತಿ" ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಸಂಘಟನೆ, ರಚನೆ, ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅವುಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವರ್ಗಿ‍ಕರಿಸಬಹುದು. ಅವುಗಳೆಂದರೆ
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಕೆಳಗಿನ ಎರಡು ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.
ದಾಸೂರ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಇಂಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಕೊಳ್ಳೂರ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಬಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಇಂಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಈ ಮದನಿಕೆಯು ಓಕುಳಿಯಾಟಕ್ಕೆ ಪಿಚಕಾರಿ ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಸಿದ್ಧವಾಗಿದ್ದಾಳೆ ಎಂದು ಕಾಣಿಸುತ್ತಾಳೆ.ಮದನಿಕೆಯ ಸೌಂದರ್ಯ ಭಾವವು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಮನದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಭಾವನೆಯನ್ನೇ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ. ಗಾಳಿಗೆ ಹಾರಾಡುವ ಮುಂಗುರುಳುಗಳು. ಈ ವಿಗ್ರಹ ರಚನೆಕಾರನ ಹೆಸರು ಚಿಕ್ಕೆ ಹಂಪ.
ಈ ಮದನಿಕೆಯ ಎಡಬಲ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಖಿಯರು ಫಲವನ್ನು ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಸರ್ವಾಲಂಕಾರಕ್ಕೆಂದು ಕಾದಿರುವಂತೆ ಇದೆ. ಎಡಗೈನ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಗಿಳಿಯು ಕುಳಿತಿದೆ. ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ವೀಳೆದೆಲೆಯ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದಿದ್ದಾಳೆ.
ಈ ಚೆಲುವೆ ಕಪಿಯ ಕಾಟದಿಂದ ಬಹಳ ಕುಪಿತಳಾದಂತಿದೆ. ಈ ಮರಿ ಕಪಿ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಚೇಷ್ಟೆಯನ್ನು ನೋಡಿ ಅರ್ಧ ಮುಖದಲ್ಲಿ ನಗುವೂ ; ತನ್ನನ್ನೂ ಈ ಕೋತಿಯ ಅಪಮಾನ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅರ್ಧ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಕೋಪವು ಮಾಡಿರುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಶಿಲ್ಪಿಯ ಕೈಚಳಕದ ಚತುರತೆ ಎಷ್ಟೆಂಬುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಕಡೆದವರ ಹೆಸರು ದಾಸೋಜ. ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಕಪಿಯು ಏನೋ ಹಠ ಹಿಡಿದು ಹಲ್ಲುಕಿರಿಯುತ್ತಾ ಅವಳು ಉಟ್ಟ ಸೀರೆಯನ್ನು ಎಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ಕುಪಿತಳಾದ ಬಾಲಕಿಯು ಕೋತಿಯನ್ನು ಒಡೆಯಲು ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಳ್ಳಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿದ್ದಾಳೆ.
ಈ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಕನ್ನಡದ ವೀರರಾಣಿಯರ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡದ ಕೆಚ್ಚೆದೆಯ ಕುವರಿಯರಾದ ಕಿತ್ತೂರು ಚೆನ್ನಮ್ಮ, ಝಾನ್ಸಿ ರಾಣಿ ಮೊದಲಾದ ರಾಣಿಯರ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. ಈಕೆಯ ಸಮೀಪದ ಬಳ್ಳಿಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಶಿಕಾರಿ ಮಾಡಲು ಬಿಲ್ಲು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಒಡಗೂಡಿ ಸಖಿಯರೊಡನೆ ನಿಂತಿದ್ದಾಳೆ. ನಿಂತಿರುವ ಠೀವಿ, ಬಿಲ್ಲಿಗೆದೆ ಏರಿಸಿರುವ ರಭಸ ಇವು ಆಕರ್ಷಣೀಯವಾಗಿವೆ. ಸುರಳಿ ಕೂದಲಿನ ಈ ಮೋಹನಾಂಗಿಯ ಎಡಭಾಗದ ಸಖಿಯೂ ಒಂದು ಬೇಟೆಯ ನಾಯಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ. ಬೇಟೆಗಾತಿಗೆ ಬಾಣಗಳನ್ನೂ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಶಿಲ್ಪಿಯ ಹೆಸರು ಚಾವಣ.
ದೇಹವನ್ನು ತ್ರಿಕೋಣವಾಗಿ ಜಗ್ಗಿಸಿ ನರ್ತಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ ಈ ಬಾಲಿಕೆ. ನೃತ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿಯೇ ಅಸಾಧ್ಯವಾದ ಈ ನರ್ತನವನ್ನು ತ್ರಿಭಂಗಿ ನರ್ತನವೆಂಬುದಾಗಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಡಮರುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಒಂದೇ ಕಾಲಿನಲ್ಲಿ ನಾಟ್ಯವಾಡುತ್ತಿರುವಳು.
ಇದನ್ನು ಕೆತ್ತಿದ ಶಿಲ್ಪಿ ದಾಸೋಜ. ಇದು ಪಾರ್ವತಿಯ ಅವತಾರವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ರುಂಡದಂಡವನ್ನು, ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಕಪಾಲ ಪಾತ್ರೆಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು.
ಇದನ್ನು ಕೆತ್ತಿದ ಶಿಲ್ಪಿ ಮಹಿಣ. ಈ ಶಿಲ್ಪವು ಡೋಲು ಬಾರಿಸುತ್ತಾ ನಿಂತಿದ್ದಾಳೆ. ಡೋಲಿಗೆ ಬಿಗಿದಿರುವ ದಾರವು ಹೊಸ ಹಗ್ಗವನ್ನೇ ಕಟ್ಟಿರುವಂತಿದೆ. ತಾಳಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಕುಣಿಯುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಕೈಬೆರಳುಗಳು ಹಗ್ಗದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದು ಉಗುರುಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬಿಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವೇಣುಗೋಪಾಲನೇ ಈ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಂದು ನಿಂತಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ವೇಣುಗಾನದಿಂದ ತನ್ನ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ತನುಮನಗಳನ್ನು ತಣಿಸುವನೋ ಎಂಬಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೊಳಲು ಹಿಡಿಸಿರುವ ಭಂಗಿ, ಕೊಳಲಿನ ಮೇಲಾಡುತ್ತಿರುವ ಬೆರಳುಗಳೂ ಈಕೆಯ ಅಂಗಸೌಷ್ಟವವೂ ಬಹಳ ನೈಜವಾಗಿದೆ. ಬಾಲಕಿಯ ಕಿವಿಯಲ್ಲಿರುವ ಓಲೆಗಳು ಕಿವಿಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಕಂಡರೂ, ಸ್ವಲ್ಪಭಾಗವು ಮಾತ್ರ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದೆ. ಸಖಿಯರು ವಾದ್ಯನಾದ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ದೇವರನ್ನು ತನ್ನ ಮಧುರಗಾನದಿಂದ ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ತುಂಬಾ ಗಲ್ಲಗಳಿಂದ ಸೊಗಸಾಗಿ ಕಾಣುವ ಮುಖ. ಬಳ್ಳಿಯಂತೆ ಬಳುಕುವ ಸೊಂಟ ಕಣ್ಸೆಳಿಯುತ್ತಿರುವ ಮೈಮಾಟಗಳಿಂದ ಮದನಿಕೆಗೆ ಸೌಂದರ್ಯದ ಮೆರಗು ಕೊಟ್ಟಿರುತ್ತಾನೆ ಶಿಲ್ಪಿ ವಜ್ರದಂಡ.
ಕಾಗದದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬಿಡಿಸಿದಂತೆ ಕಲ್ಲಿನ ಪದರದಲ್ಲಿ ಪುಷ್ಪಲತೆಯನ್ನು ಕೆತ್ತಿರುವ ಪ್ರಭಾವಳಿಯ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಂದುಟಿಯ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಕಿರುನಗೆಯನ್ನು ಬೀರುತ್ತಾ ಚಂದ್ರಮುಖಿಯೂ, ಮದನಮೋಹನಾಂಗಿಯೂ ಆದ ಈಕೆ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಸರ್ವಾಭರಣ ಅಲಂಕೃತಳಾದ ಈಕೆಯ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಲ್ಪಿಯು ತನ್ನ ಕೈ ಚಾಣ ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ಬಹಳ ಅಂದವಾಗಿ ಬಿಡಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಬಳ್ಳಿಯ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಹಲಸಿನ ಹಣ್ಣಿದೆ. ಅದರ ಮೇಲೆ ಒಂದು ನೊಣವೂ ಇದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಮೀಸೆ ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಕಾಣಬಹುದು. ನೊಣವನ್ನು ತಿನ್ನಲು ಒಂದು ಹುಲಿಯನ್ನು ಬಿಡಿಸಿರುವನು
ವಿಕಟನರ್ತಿನಿ : ಡವಣೆಯನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತಿರುವ ಈ ಪುರುಷ ವಿಗ್ರಹ ಹಗ್ಗದ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವ ಕೈ ಬೆರಳುಜಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಾನುತ್ತವೆ. ಸೊಗಸಾದ ಗಡ್ಡ ಮೀಸೆಗಳಿವೆ. ತಲೆಗೂದಲು ತುರುಬು ಕಟ್ಟಿದಂತಿದೆ. ವಿಗ್ರಹವು ತೊಟ್ಟಿರುವ ನಿಕ್ಕರ್ ಸಹ ಹೊಸ ಮಾದರಿಯಾಗಿದ್ದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುವುದು. ಈ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಚಿಕ್ಕ ಹಂಪನೆಂಬ ಶಿಲ್ಪಿಯು ಕೆತ್ತಿರುವರು.
ಪರಿಚಯ:ಹಾಸನದಿಂದ 38 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಯಗಚಿ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಬೇಲೂರು ವಿಶ್ವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಬೇಲೂರು ಹೊಯ್ಸಳರ ಹಿಂದಿನ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ವೇಲಾಪುರ, ವಲೂರ್ ಮತ್ತು ಬೆಲಾಹೂರ್ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಪಟ್ಟಣವು ಅಲ್ಲಿರುವ ಚೆನ್ನಕೇಶವ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಹೊಯ್ಸಳರ ಕಾಲದ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಚೋಳರ ವಿರುದ್ಧ 1116 ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವಿಜಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು, ವಿಜಯ ನಾರಾಯಣ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು. ಹೊಯ್ಸಳ ರಾಜ ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ ಕಟ್ಟಿದ ಈ ದೇವಾಲಯವು ಪೂಜ್ಯವೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧವೂ ಆಯಿತು. ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಜಕಣಾಚಾರಿ ಇದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ.
ಚೆನ್ನಕೇಶವ ದೇವಾಲಯವು ಕಲ್ಲಿನ ಕಲೆಯ ಉನ್ನತ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ನೃತ್ಯ, ಬೇಟೆಯಾಡುವುದು, ಮರಗಳ ದೇವಾಲಯ ಅಲಂಕೃತ ಕಂಭಗಳ ಮೇಲಂಚಿನ ಆಧಾರಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 80 ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಮದನಿಕಾ ವಿವಿಧ ಭಂಗಿಗಲಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಶಿಲ್ಪಗಳು ಇವೆ. ನವರಂಗದ ಅತ್ಯದ್ಭುತವಾದ ಕೆತ್ತಿದ ಸಾಲು ಸಾಲು ಕೆತ್ತನೆಗಳ ಮೇಲೆ 4 ಮದನಿಕಾ ವಿಗ್ರಹಗಳು ಹೊಯ್ಸಳ ಕೆಲಸದ ಅನನ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿಗಳಾಗಿವೆ
ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿ ಹಿಡಿದು ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಕುಂಕುಮವನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಹಣೆಗೆ ಕುಂಕುಮವನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ಮುಖವನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಕಣ್ಣಿನ ದೃಷ್ಠಿಯು ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ನಾಟಿಹೋದಂತಿದೆ. ಕನ್ನಡಿಯು ನವೀನ ಮಾದರಿಯಾಗಿದ್ದು ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯೂ ಸುತ್ತಲೂ ಕಟ್ಟು ವುಳ್ಳದ್ದಾಗಿದೆ. ಮದನಿಕೆಯ ಆಭರಣಗಳು ಇವು ; ಓಲೆ, ತುರುಬು, ಕಾಲುಂಗುರ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಬಳೆ, ಕಾಲು ಬಳೆ, ಕಂಠೀಹಾರ, ಸೊಂಟದಪಟ್ಟಿ, ತಲೆ, ಹಿಂಬದಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಂಬಿ. ಮುಂತಾದವು ಇವುಗಳು ಈಗಿನ ಆಧುನಿಕ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ನಾಚಿಸುವಂತಿವೆ. ಮದನಿಕೆಯ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪುಷ್ಪಲತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಪ್ರಭಾವಳಿಯು ಕಾಣಿಸುವುದು. ಈಕೆಯ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವ ಸಖಿಯು ಬಂದು ಕೋತಿಮರಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಅದಕ್ಕೆ ತಿನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಹಣ್ಣಿನ ಗೊಂಚಲನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ.
ಎಡಗೈನ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಗಿಳಿಯನ್ನು ಕೂರಿಸಿಕೊಂಡು ಅದಕ್ಕೆ ಏನೋ ಸಂದೇಶವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಈಕೆಯ ಮುಖಭಾವನೆಯು ತನ್ನ ಚಲುವ ಚನ್ನಿಗನಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಯ ಸಂದೇಶವನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಆ ಗಿಳಿಯೊಡನೆ ಸಂಭಾಷಿಸುತ್ತಿರುವಳೋ ಎನ್ನುವಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಂತಿ ಹಾಗೂ ಅಂಚೆ ಸೌಕರ್ಯವಾಗಲೀ ಇರಲಿಲ್ಲವೆಂದು ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ ಮಹಾರಾಜನ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಈ ಎರಡು ಮದನಿಕೆಗಳ ಕೆಳಗೆ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಇದೆ. ಇವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿಯೇ ಈ ದೇವಾಲಯದ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಲಾದೇವಿ ಕುಳಿತಿರುವಳು. ಈಕೆಯು ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗೆ ನೀಡಿದ ಆದರ, ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದವುಗಳಲ್ಲ. ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಕುಳಿತಿರುವರು. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಆಸ್ಥಾನದ ಗುರುವರ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.
ಭಸ್ಮಾಸುರ ಮೋಹಿನಿ : ವಿಷ್ಣುವು ಭಸ್ಮಾಸುರನನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವಾಗ ಈ ನೃತ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಆದುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಭಸ್ಮಮೋಹಿನಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಬಲಗೈ ತಲೆಯ ಮೇಲಿದೆ ಎಡಗೈ ಸೊಂಟಕ್ಕೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿದೆ. ಬಲಗೈ ಮೇಲೆ ಸ್ವಲ್ಪ ನೀರು ಹಾ ಕಿದರೆ ಅದು ಎಡಸ್ತನ. ಎಡಗೈ ತುದಿ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಎಡಗಾಲಿನ ಉಂಗುಷ್ಟದವರೆಗೂ ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಗ್ರಹದ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಗರುಡಾಂಜನೇಯರು ಒಂದು ಹಣ್ಣಿ ಗೋಸ್ಕರ ಜಗಳವಾಡುತ್ತಿರಲು ವಿಷ್ಣುವು ತನ್ನ ಚಕ್ರ ಪ್ರಯೋಗದಿಂದ ಆ ಹಣ್ಣನ್ನು ಸಮಭಾಗ ಮಾಡಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ವಿಗ್ರಹವು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಬಾಗಿದ್ದರೂ ನೇರವು ಒಂದೇ ಅಳತೆಯಿಂದ ಇರುವುದು.
ಜಯನಿಷೇಧಿ : ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಲು ಬಾಣಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ. ಎಡಭಾಗದ ಸಖಿಯು ಬೇಟೆಯಾಡಿದ ಜಿಂಕೆಗಳನ್ನು ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತುಕೊಂಡು ತರುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಬಲಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಸಖಿಯು ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಸಖಿಯಿಂದ ಕಾಲಿಗೆ ಚುಚ್ಚಿದ ಮುಳ್ಳನ್ನು ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಪ್ರಧಾನ ಮದನಿಕೆಯ ಗೆಜ್ಜೆ ಚೈನನ್ನೂ ಹಾಕಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ. ಈಕೆಯು ಬೇಟೆಯನ್ನು ಮುಗಿಸಿಕೊಂಡು ಹಿಂತಿರುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಸೊಂಟಕ್ಕೆ ಪತ್ರಲೆಸುತ್ತಿದೆ ಕಾಲುಗಾತಿಯಿಂದ ಕೊರಳಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಹಾವು ಮುರಿದುಹೋಗಿದೆ.
'ನಾಟ್ಯಸುಂದರಿ"' : ವಿಗ್ರಹದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಸ್ವರ್ಗದ ಬಾಗಿಲೆಂದು ಹೆಸರು. ಈ ಬಾಗಿಲು ಬಳಿ ನಿಂತು ಉತ್ತರ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ನೋಡಿದರೆ ಬೆಂಡಗದಮ್ಯನ ಬೆಟ್ಟವು ಕಾಣುವುದು. ಬುಡಬುಡಿಕೆ ಬಾರಿಸುತ್ತ ಬರುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಇಲ್ಲಿ ಜಾತ್ರೆ ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ನಡೆಯುವುದು. ಇಲ್ಲಿ ಜಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹಚ್ಚಿದ ದೀಪವು ಮೈಸೂರಿನವರೆಗೂ ಕಾಣಿಸುವುದೆಂದು ಪ್ರತೀತಿ ಇದೆ.
ವಿಷಕನ್ಯೆ : ಈ ಮದನಿಕೆಯು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿ ಉಡುವುದಕ್ಕೆ ಸೀರೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಸೀರೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಚೇಳನ್ನು ಕಂಡು ಕೊಡವಿ ದೂರಕ್ಕೆ ಹಿಡಿದಿದ್ದಾಳೆ. ಚೇಳು ಎಡಗಾಲಿನ ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಿದೆ. ಮುಖವು ಭಯಭೀತವಾಗಿದೆ. ಚೇಳಿನ ಕೊಂಡಿಯ ಮಣಿಗಳು, ಕಾಲುಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಬಿಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ರುದ್ರವೀಣೆ: ವೀಣೆಯ ತಂತಿಯನ್ನು ಸಹ ಬಹು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಬಿಡಿಸಲಾಇದೆ. ಈ ವೀಣೆಯನ್ನು ರುದ್ರವೀಣೆಯೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಮದನಿಕೆಯ ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ವೀಣೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ತಂತಿಯನ್ನು ಮೀಟುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಇದು ದೇವವಾದ್ಯಗಳಲ್ಲೊಂದಾದ ಸರ್ವಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ವಾದ್ಯ.
ವೀರಯೋಷಿತೆ : ಕರ್ಣಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ಕಿವಿಯು ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಬಿಲ್ಲು ಹಿಡಿದು ಬಾಣ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಮಾಡಿಯೇ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ. ತಾವರೆಯ ಮೊಗ್ಗಿನಂತೆ ಕಾಣುವ ಸ್ತನಗಳು ಚಾಚುವ ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಎದ್ದುಕಾಣುತ್ತಿವೆ. ಸಖಿಯು ಆಕೆಯನ್ನು ಶಿಕಾರಿ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನೆರವಾಗಿದ್ದಾಳೆ.
ಶಕುನಶಾರದೆ : ಈಕೆಯು ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಓಲೆ ಗರಿಯ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಅಭಯ ಹಸ್ತವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಹಸ್ತಗೆರೆಗಳೆಲ್ಲವನ್ನು ಕೆತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಚಾಮರಧಾರಿಗಳಾದ ಸಖಿಯರು ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ.
ಕುಟಿಲ ಕುಂತಳ : ಈಕೆಯು ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಈಗಹಿನ ಕಾಲದ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ತೆಗೆಯುವ ಮುಂಗುರುಳಿನ ಗುಂಗುರು ತೆಗೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಇಂತಹ ಫ್ಯಾಶನ್ ಈಗ್ಗೆ ೯೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೂ ಇದ್ದಿತೆಂದು ತಿಳಿಯಬಹುದು.
ರಾಗಯೋಗಿನಿ : ತಲೆಯ ಕೂದಲನ್ನೂ ಋಷಿಯ ಪತ್ನಿಯರಂತೆ ಗಂಟು ಕಟಿಕೊಂಡು ರಾಗಯೋಗಿನಿಯ ದೇಹವು ನೃತ್ಯ ಭಂಗಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ನೃತ್ಯಕ್ಕೆ ರೇಣುಕಾ ನೃತ್ಯವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವಳಿಯಿದೆ.
ಸ್ವರ್ಗಹಸ್ತೆ : ಈ ವಿಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ತ್ರಿಭಂಗಿ ನರ್ತನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾಳೆ. ಈ ನೃತ್ಯಕ್ಕೆ ಚಂದ್ರಿಕಾ ನೃತ್ಯವೆಂದು ಹೆಸರು ಕೆತ್ತಿರುವ ಶಿಲ್ಪಿಯ ಹೆಸರು "ಮಲ್ಲೋಜ" ಸಖಿಯರು ವಾದ್ಯವನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ರಸಿಕ ಶಬರಿ : ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹೂವಿನ ಮೊಗ್ಗನ್ನು ಹಿಡಿದು ಕೀಳುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ಬಟ್ಟೆಯು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಮುಂದುಹೋಗಿದೆ. ಈಕೆಯ ದೇವರ ಪೂಜೆಗೆ ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ ತೋರುವುದು.
ಪುಂವಿಡಂಬನಿ : ಈ ವಿಗ್ರಹ ಪುರುಷವೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಗಡ್ಡ ಮೀಸೆಗಳು ಜೋತುಬಿದ್ದಿವೆ. ಜೊತೆಗಾರರು ಡೋಲು ಬಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಲತೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಪ್ರಭಾವಳಿಯು ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎದೆ.
ನಾಟ್ಯ ನಿಪುಣೆ: ಎಡಗೈ ತಲೆಯ ಮೇಲ್ಕೆಕ ಇರುವುದು. ಎಡಗಾಲನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಎತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಕೈಯಲ್ಲಿ ತಾಳವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಕುಣಿಯುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಸಖಿಯರು ವಾದ್ಯಗಾನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಕೃತಕ ಶೂಲೆ : ಧರಿಸಿರುವ ಕಿರೀಟಕ್ಕೆ ಸುತ್ತ ರುಂಡಗಳಿದ್ದು ದೇವತೆಗಳ ಕಿರೀಟದಂತಿದೆ. ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿ ರುಂಡ ಮುಂಡವಿದೆ. ರುಂಡದ ಕಣ್ಣು ಕಿವಿ ಮೂರನ್ನು ಸಹ ಬಿಡಿಸಿದ್ದಾಳೆ.
ಪಂಕನೃತ್ಯ : ಈ ಮದನಿಕೆಯು ಎಡಗೈನಲ್ಲಿ ತಾಂಬೂಲವಿದೆ. ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ಬೀಸಣಿಗೆ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ. ಈ ಮದನಿಕೆಯ ಸಖಿಯರು ಕೊಳಲು ಹಾಗೂ ತಾಳ ವಾದ್ಯ ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಹಾವಸುಂದರಿ: ಕೆತ್ತಿದ ಶಿಲ್ಪಿ "ಚಾವಣ'. ಶಿಷ್ಯೆಗೆ ನೃತ್ಯ ಪಾಠವನ್ನು ಹೇಳಿ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಗುರುವಿಲ್ಲದೆ ವಿದ್ಯೆ ಕಲಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂಬುದು ಇದರ ನೀತಿ.
ನಾಗವೀಣಾ : ಕೈನಲ್ಲಿರುವ ವೀಣೆಯ ಒಂದು ತುದಿಯು ಹಾವಿನ ಹೆಡೆಯಂತಿದೆ. ಈ ಮದನಿಕೆಯು ವೀಣೆಯನ್ನು ನುಡಿಸುತ್ತ ಗಾನಮಗ್ನಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ.
ಶಿವನ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗ ಮಂದಿರವು ಶ್ರೀಶೈಲದ ದ್ರೋಣಾಚಲದ ಬೆಟ್ಟದ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ,ಕಲ್ಲು ಬಂಡೆಗಳ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಇದೆ. ಮಂದಿರಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿ ಹೋಗಬೇಕು.ನಾಲ್ಕು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಎತ್ತರವಾದ ಗೋಡೆಗಳಿವೆ. ನಾಲ್ಕು ಎತ್ತರದ ಗೋಪುರಗಳಿವೆ. ಮೊದಲನೆಯ ವಿಶಾಲವಾದ ಪ್ರಾಕಾರದ ಆಚೆ ಎರಡನೆಯ ಪ್ರಾಕಾರದಲ್ಲಿರವ ಗರ್ಭಗುಡಿಗೆ ಬಂದರೆ ಶ್ರೀ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗದ ದರ್ಶನವಾಗುತ್ತದೆ. ಲಿಂಗ ತುಂಬಾ ಚಿಕ್ಕದು ; ೮-೧೦ ಅಂಗುಲ ಎತ್ತರ ಇರಬಹುದು. ಬೆಟ್ಟದ ಕೆಳಗಿನಿಂದ ಪೂಜಾ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಬೇಕು. ಪೂಜೆ ಮಾಡಿಸಿ, ಶ್ರೀ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗದ ದರ್ಶನ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಬರಬಹುದು.
ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕೊಳಗಳಿವೆ. ಸುತ್ತಲೂ ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಶಿವಮಂದಿರಗಳಿವೆ . ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಮಂದಿರದ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಪಾವ೯ತಿ ಮಂದಿರವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪಾವ೯ತಿ ದೇವಿಗೆ ಮಲ್ಲಿಕಾದೇವಿ ಎಂದು ಹೆಸರಿದೆ. ಶಿವನಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನ ಎಂದೂ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ಶಿವ ಮತ್ತು ಮಲ್ಲಿಕಾ ಹೆಸರುಗಳು ಸೇರಿ ಶಿವನಿಗೆ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಎಂದು ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. ಮಂದಿರದ ಎದುರು ದೊಡ್ಡದಾದ ನಂದಿ ವಿಗ್ರಹ ಇದೆ.
ಶಿವರಾತ್ರಿಯ ದಿನ ಬಹಳ ಜನ ಸೇರುತ್ತಾರೆ ಆಗ ಶಿವ ಪಾರ್ವತಿಯರ ವಿವಾಹ ಮಹೋತ್ಸವ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ನೂರಾರು ಭಕ್ತರು ದೇವರ ದರ್ಶನ ಪಡೆಯಲು ಬರುತ್ತಾರೆ.ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ಹಠೇಶ್ವರ ಹಾಗೂ ಬ್ರಮರಾಂಬಾ ದೇವಿಯರ ಮಂದಿರಗಳಿವೆ. ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅಂಬಾದೇವಿಯ ಮಂದಿರ ಭವ್ಯವಾಗಿದೆ. ಶ್ರೀ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನನ ದರ್ಶನದಿಂದ ಸಕಲ ಪಾಪವೂ ಪರಿಹಾರವಾಗಿ ಮುಕ್ತಿ ದೊರೆಯುವುದೆಂಬ ನಂಬುಗೆ ಇದೆ. ಸಮೀಪದ ಪಟ್ಟಣ ಕರ್ನೂಲು, ಇಲ್ಲಿಂದ ೧೦೦ ಕಿಮೀ.ದೂರವಿದೆ. ಭದ್ರಾಚಲಂ ಮತ್ತು ಮಹಾನಂದಿ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಹತ್ತಿರದ ತೀರ್ಥ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು. ನಾಗಾರ್ಜನ ಸಾಗರ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ವಾಹನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ.
ಶಿವ ಪಾರ್ವತಿಯರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಾದ ಗಣೇಶ ಕಾರ್ತಿಕೇಯರಿಗೆ ವಿವಾಹಮಾಡಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ ವಧುಗಳಾದ ಸಿದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಯರನ್ನು ವಿವಾಹಮಾಡಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದರು. ಅವನ್ನು ಯಾರಿಗೆ ವಿವಾಹಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಒಂದು ಪಣವನ್ನು ಇಟ್ಟರು. ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಮೊದಲು ಯಾರು ಸುತ್ತು ಹಾಕಿ ಬರುವರೋ ಅವರಿಗೆ ವಿವಾಹ ಮಾಡುವುದೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಕಾರ್ತಿಕೇಯನು ಅವನ ವಾಹನ ನವಿಲಿನ ಮೇಲೆ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸುತ್ತಿ ಬರಲು ಹೊರಟನು. ಗಣೇಶನು ಶಿವ ಪಾರ್ವತಿಯರೇ ಜಗತ್ತಿನ ಸ್ವರೂಪರೆಂದು ಹೇಳಿ ಅವರನ್ನೇ ಒಂದು ಸುತ್ತು ಬಂದು ಕುಳಿತನು. ಅದನ್ನು ಒಪ್ಪಿ ಶಿವ ಪಾರ್ವತಿಯರು ಗಣೇಶನಿಗೆ ಸಿದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಯರನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ವಿವಾಹ ಮಾಡಿದರು. ಕಾರ್ತಿಕೇಯನು ಜಗವನ್ನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆಮಾಡಿ ಬಂದು ಇದನ್ನು ನೋಡಿ ಸಿಟ್ಟಾಗಿ ಕೈಲಾಸವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬಂದು ಕೃವಂಗ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಬಂದು ನೆಲಸಿದನು .
ಶಿವ ಪಾರ್ವತಿಯರು ಅವನನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿ ಬಂದು ಅವನಿಗೆ ಸಮಾಧಾನ ಮಾಡಲು ನೋಡಿದರು ಆದರೆ ಅವನು ಒಪ್ಪದೆ ಬೇರೆ ಪರ್ವತಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಹವಣಿಸಿದನು. ಆಗ ದೇವತೆಗಳು ಕುಮಾರನೂ ಶಿವ ಪಾರ್ವತಿಯರೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲಸಬೇಕೆಂದು ಕೋರಿದರು. ಅಂತಯೇ ಮುರುಗನೂ ಶಿವ ಪಾರ್ವತಿಯರೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲಸಿದರು. ಅದಕ್ಕೆ ಶ್ರೀ ಶೈಲ ವೆಂದು ಹೆಸರುಬಂದಿತು. ಆದರೆ ನಂತರ ಶಿವನು ಅಮಾವಾಸ್ಯೆಯಂದೂ , ಪಾರ್ವತಿಯು ಹುಣ್ಣಿಮೆಯಂದೂ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನನ್ನು ನೋಡಲು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬರುವರೆಂಬ ನಂಬುಗೆ ಇದೆ ೧.
ಶ್ರೀ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗವು ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಶ್ರೀ ಶೈಲದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗ ವಲ್ಲದೆ ಮಹಾ ಶಕ್ತಿ ಪೀಠವೆಂದೂ ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಇದು ಕರ್ನೂಲು ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಲ್ಲಮಲ ಅಥವಾ ದ್ರೋಣಾಚಲ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿದೆ. ಕೃಷ್ಣಾನದಿ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಆಳವಾದ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವುದು. ಇದು ಶೈವರಿಗೂ ಕನ್ನಡನಾಡಿನ ವೀರಶೈವರಿಗೂ ಮುಖ್ಯ ಯಾತ್ರಾ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ.
ಕನ್ನಡನಾಡಿನ ಶಿವ ಭಕ್ತೆಯೂ ಶರಣಳೂ , ವಚನಕಾರ್ತಿಯೂ ಆದ ಉಡುತಡಿಯ ಅಕ್ಕ ಮಹಾದೇವಿ ಸರ್ವಸಂಗ ಪರಿತ್ಯಾಗಿಯಾಗಿ ಚನ್ನಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನನ್ನೇ ತನ್ನ ಪತಿಯೆಂದು ಅವನನ್ನು ಅರಸುತ್ತಾ ಶ್ರೀಶೈಲಕ್ಕೆ ಬಂದು ಅಲ್ಲಿನ ಕದಳೀವನದಲ್ಲಿ ಶಿವನಲ್ಲಿ ಐಕ್ಯವಾದಳು ಎಂದು ಇತಿಹಾಸ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕಮಹಾದೇವಿಯ ಗುಹೆಯೂ ಇದೆ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಲು ಸರ್ಕಾರದವರು ಬೋಟಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೂ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಶರಣ ಶ್ರೇಷ್ಠರಾದ ಅಲ್ಲಮ ಪ್ರಭುಗಳು ಶ್ರೀಶೈಲದಲಿ ಇದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಇತರೆ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗದ ಕಥೆಯಂತೆಯೇ ಇಲ್ಲಿಯ ಕಥೆಯೂ ಇದೆ. ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣು ಇವರಲ್ಲಿ ಯಾರು ಮೇಲೆಂದು ಚರ್ಚೆಯಾದಾಗ, ಅವರು ಯಾರು ಮೇಲೆಂದು ಶಿವನನ್ನು ಕೇಳುವರು. ಶಿವನು ಮೂರು ಜ್ಯೋತಿಗಳ ಆದಿ ಅಂತ್ಯ ವಿಲ್ಲದ ಮೂರು ಕಂಬಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಠಿಸಿದನು . ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮ ರಿಗೆ ಅದರ ಮತ್ತು ಮೇಲಿನ ತುದಿಯನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲು ತಿಳಿಸಿದನು. ವಿಷ್ಣುವು ಅದರ ಕೆಳಗಿನ ತುದಿಯನ್ನು ಕಾಣದೇ ಹಿಂತುರುಗಿ ಬಂದು ತನಗೆ ಆ ಲಿಂಗದ ತುದಿ ಸಿಗದಿರುವ ವಿಷಯ ತಿಳಿಸಿದನು. ಆದರೆ ಬ್ರಹ್ಮ ನು ತಾನು ನೋಡಿರುವದಾಗಿ ಹೇಳಿದನು. ಈಶ್ವರನು .ಎರಡನೇ ಜ್ಯೋತಿಸ್ಥಂಬವಾಗಿದ್ದು ಬ್ರಹ್ಮನು ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿದನೆಂದು ತಿಳಿದು ಅವನಿಗೆ ಪೂಜೆಯಿಲ್ಲದಿರಲಿ ಎಂದು ಶಪಿಸಿದನು .ಅದರೆ ಸತ್ಯ ಹೇಳಿದ ವಿಷ್ಣು ವು ಪೂಜೆಗೆ ಅರ್ಹನೆಂದು ಹೇಳಿದನು ಆ ಜ್ಯೋತಿಯೇ ಈ ಜ್ಯೋತಿರ್ ಲಿಂಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಶಿವ ಪುರಾಣ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ದಕ್ಷ ಯಜ್ಞದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯಜ್ಞ ಕುಂಡಕ್ಕೆ ಅಹುತಿಯಾದ ಸತೀ ದೇವಿಯು ನಂತರ ಪಾರ್ವತಿಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿ ಬಂದು ಶಿವನನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ ಕಥೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಆ ಸತಿ ದೇವಿಯ ಶಕ್ತಿ ಹದಿನೆಂಟು ಕಡೆ ನೆಲಸಿ ಆ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಹದಿನೆಂಟು ಮಹಾಶಕ್ತಿ ಸ್ಥಳಗಳೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ *ಆ ಹದಿನೆಂಟು ಮಹಾ ಶಕ್ತಿ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಶೈಲವೂ ಒಂದು . ಇದರ ಹಿಂದಿರುವ ಕಥೆ . ಸತೀದೇವಿಯು ಯಜ್ಞಕುಂಡವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ನಂತರ ಶಿವನು ಅವಳ ದೇಹವನ್ನು ಹೊತ್ತು ಸಂಚರಿಸುವಾಗ ಅವಳದೇಹದ ಒಂದು ಭಾಗ ಶ್ರೀಶೈಲ ಪ್ರದೇಶಗಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿತೆಂದೂ, ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ಮಹಾಶಕ್ತಿ ಸ್ಥಳವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದಂದೂ ಹೇಳವರು .
ರಬಿನಾಳ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಅಪ್ರಿಕಾಟ್ ಎಂಬುವುದು ಆಂಗ್ಲ ಹೆಸರು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ಮರವನ್ನು ಹಲವಾರು ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಛುಲ್ಲು , ಖುಬಾನಿ , ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ತೆಲುಗಿನಲ್ಲಿ ಜಲ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಡೆ ಛುಲ್ಲು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಮರ ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಉತ್ತರದ ಶೀತಲ ಉಷ್ಣ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಾದ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ಈ ಮರ ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ೧೨೦೦-೨೫೦೦ ಮೀಟರುಗಳ ಎತ್ತರವಾದ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಅಪ್ರಿಕಾಟ್ ತೋಟೆಗಳ ಸಾಗುವಳಿ ನೈನಿತಾಲ್, ಅಲ್ಮೊರ, ಫಿಥರ್ ಘರ್ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿದೆ. ಅಪ್ರಿಕಾಟ್ ತೋಟೆಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹಿಮಾಚಲ್ ಪ್ರದೇಶ ,ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರಗಳು ಅನುಕೂಲ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು .
ಮರ ೧೦ ಮೀಟರುಗಳ ಎತ್ತರದವರೆಗೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಕೊಂಬೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆ ಕೆಂಪು ತೊಗಟೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಎಲೆಗಳು ಹಸಿರಾಗಿ ೬ ಸೆಂ.ಮೀ ಉದ್ದ ವಾಗಿರುತ್ತವೆ .ಹೂಗಳುಪಿಂಕು ಬಣ್ಣ ಹೊಂದಿ ಅಂಡಾಕಾರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತವೆ. ಏಪ್ರಿಲ್-ಮೇ ತಿಂಗಳಗಳಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣಾಗುತ್ತವೆ. ಹಣ್ಣು ಗೋಲಾಕಾರವಾಗಿ ೫ ಸೆಂ.ಮೀ. ಅಡ್ಡಿಳಿತ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಕಾಯಿ/ಹಣ್ಣ ಮೇಲೆ ಬೂದು ತರಹ ಪುಡಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಹಣ್ಣು ಹಳದಿ ಇಲ್ಲವೆ ಹಳದಿ, ಕೆಂಪು ವರ್ಣಮಿಶ್ರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ರುಚಿ ಹುಳಿ, ಸಿಹಿಗಳ ಸಮ್ಮೇಳನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಸಿಪ್ಪೆಕೂಡಿದ ವಿತ್ತನ /ಗೊರಟೆಯಲ್ಲಿ ಎಣ್ಣೆ ೧೬-೧೮% ವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಗೊರಟೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಸಿಪ್ಪೆಯನ್ನು ತೆಗೆದ ಮೇಲೆ ಬೀಜ ೩೦% ತನಕ ಇರುತ್ತದೆ. ಸಿಪ್ಪೆ ತೆಗೆದ ಬೀಜದಲ್ಲಿ ಎಣ್ಣೆ ಪ್ರತಿಶತ ೫೦-೫೨% ವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಸಿಪ್ಪೆ/ಹೊಟ್ಟು ತೆಗೆದ ಬೀಜದಿಂದ ಎಕ್ಸುಪೆಲ್ಲರು ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹಿಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಸಾಲ್ವೆಂಟ್ ಪ್ಲಾಂಟ್ನಲ್ಲಿ ತೆಗೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಚ್ಚಾಎಣ್ಣೆ ಮಸುಕಾದ ಅರಿಶಿನ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ರಿಫೈಂಡ್ ಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ ವರ್ಣರಹಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕಚ್ಚಾ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಸೈಯನೊ ಜನೆಟಿಕ್ ಗ್ಲುಕೊಸೈಡ್ ಇರುತ್ತದೆ . ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ರಿರ್ಫೈಂಡ್ ಮಾಡಿದ್ದಾಗ ಇದು ಕಳಚಿ ಹೊಗುತ್ತದೆ. ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಒಲಿಕ್ ಕೊಬ್ಬಿನ ಆಮ್ಲ ೫೩. ೦-೭೧.೦% ವರೆಗೆ, ಲಿನೊಲಿಕ್ ಆಮ್ಲ ೨೧.೩-೩೫.೬% ತನಕ ಇರುತ್ತವೆ. ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಪರ್ಯಾಪ್ತ ಕೊಬ್ಬಿನ ಆಮ್ಲಗಳು ೧೦% ವರೆಗೆ ಇರುತ್ತವೆ
ಅಪ್ರಿಕಾಟ್ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ಅಪ್ರಿಕಾಟ್ ಬೀಜದಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಪ್ರಿಕಾಟ್ ಮರ ರೋಜೇಸೆಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಮರ. . ಇದರ ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಉಪಜಾತಿ ಪ್ರುನಸ್ಆಗಿದೆ. ಈ ಮರದ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಹೆಸರುಪ್ರುನಸ್ ಅರ್ಮೆನಿಯಕ . ಅಪ್ರಿಕಾಟ್ ಜೊತೆ ಅತಿಪುರಾತನ ಕಾಲದಿಂದ ಮನುಜನಿಗೆ ಪರಿಚಯವಿದೆ.
ಇದರ ಮೂಲಸ್ಥಾನ ಏಷಿಯಾದಲ್ಲಿರುವ ಅರ್ಮೆನಿಯ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅದರಿಂದನೆ ಇದರ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಹೆಸರನ್ನು ಪ್ರುನಸ್ ಅರ್ಮೆನಿಯಕ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪ್ರಕಾರ ಇದರ ಜನ್ಮಸ್ಥಾನ ರಷ್ಯಾ-ಚೈನಾ ಸರಹದ್ದು ಪ್ರಾಂತ್ಯ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಇದುಸಿಲ್ಲ್ಕ್ ರೋಡ್ ದ್ವಾರ ಮಧ್ಯ ತೂರ್ಪು ಯೂರೋಪ್ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಕರೆತರಲಾಗಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಪೂ ೬೦ ಸಂ. ಪುರಾತನ ಗ್ರೀಸಿನಲ್ಲಿ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿವಳಿಕೆ ಇದೆ. ಭಾರತ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಈ ಮರವನ್ನು ಕ್ರೀ.ಪೂ. ೩೦೦೦ಸಾವಿರ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚಿನಿಂದ ಬೆಳೆಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದು ಬಂದಿದೆ .
ತಾರನಾಳ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮುದ್ದೇಬಿಹಾಳ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ರಾಮಾಚಾರ್ಯರು ಬಿಜಾಪುರದ ತೋರವೇ ನರಸಿಂಹನಗುಡಿ, ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಸರ್ವಧರ್ಮ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ “ಇಳಿದುಬಾ ತಾಯೆ….” ಹಾಡಿದಾಗ ಕಾಕತಾಳೀಯವೆಂಬಂತೆ ಮಳೆ ಸುರಿಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ‘ಋಷ್ಯಶೃಂಗ’ರೆಂಬ ಬಿರುದು ಪ್ರಾಪ್ತವಾಯಿತು. ರಾಮಾಚಾರ್ಯರು ಊರೂರು ಸುತ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಗೀತೆ, ಲಾವಣಿ, ತತ್ವಪದ ಹಾಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಪಿಟೀಲು, ಮ್ಯಾಂಡೊಲಿನ್‌ ವಾದನಗಳಲ್ಲೂ ಪರಿಣಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಸರಕಾರದ ಪ್ರಚಾರ ಇಲಾಖೆ ವತಿಯಿಂದ ಕುಟುಂಬಯೋಜನೆ, ಉಳಿತಾಯ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಪ್ರಚಾರ ಗೀತೆಗಳನ್ನೂ ಹಾಡಿದರು. ಮನೆಮನೆಯಲ್ಲೂ ಸಂಗೀತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಡೆಸಿಕೊಟ್ಟದ್ದುಂಟು. ಕಾಸರಗೋಡಿನ ಕಕ್ಕಿಲಾಯರ ಮನೆ, ಅಮೆರಿಕನ್ ಎಂಬೆಸಿ , ಪುಣೆಯ ಓಣಂ ಸಂದರ್ಭ, ಕೋಲ್ಕತ್ತದ ಗೌಡೀಯ ಮಠ, ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಪಂಕಜ್‌ ಮಲ್ಲಿಕ್‌, ಭೂಪೇನ್ ಹಜಾರಿಕಾ ಅವರುಗಳ ಮುಂದೆ ಹಾಡಿದ ಬಂಗಾಳಿ ಗೀತೆ ಅವರನ್ನು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದವು. ಬಿಸ್ರಾ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕೊರವಂಜಿ ಹಾಸ್ಯ ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಅನೇಕ ಅಣಕು ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.