polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಮಂಗಳೂರು, ಮೈಸೂರು, ತುಮಕೂರು, ಬಳ್ಳಾರಿ, ಶಿವಮೊಗ್ಗ, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ಸಿರ್ಸಿ ಹೊಂನಾವರ ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ನೂರು ಮಂದಿ ಈ ಕಾಗದವನ್ನು ಈವರೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಮೊದಲಿನ ನಂಬ್ರದ ಕಾಗದಗಳನ್ನು ಛಾಪಿಸಿ ಪ್ರಕಟನ ಮಾಡುವಾಗ್ಯೆ ನಾವು ಮಾಡಿದ ಆಲೋಚನೆ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ದೇಸಸ್ಥರೊಳಗೆ ನಡಿಯುವದೊ ಏನೊ ಎಂದು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಂದೇಹ ಪಡುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಈಗ ಈ ದೇಸಸ್ಥರಲ್ಲಿ ಅನೇಕರಿಗೆ ಕನಡು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಸಮಾಚಾರ ಕಾಗದವನ್ನು ಓದುವುದರಲ್ಲಿ ಮತಿ ಆಗುವುದೆಂದು ನೋಡಿ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಅದನ್ನು ವೃದ್ಧಿಮಾಡುವ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಅದನ್ನು ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಛಾಪಿಸದೆ ಬಳ್ಳಾರಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಅಕ್ಷರ ಛಾಪಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚುಪಡಿ ಮಾಡಲಿಕ್ಕೆ ನಿಶ್ಚೈಸಿದ್ದೇವೆ. ಆಮೇಲೆ ಕಂನಡ ಶೀಮೆಯ ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯಿರುವವರು ಶುದ್ಧವಾದ ಮೊಳೆ ಅಚ್ಚುಗಳಿಂದ ಆಗುವ ಬರಹವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಓದಬಹುದು, ಇದಲ್ಲದೆ ಹೆಚ್ಚು ವರ್ತಮಾನವನ್ನೂ ಚರಿತ್ರೆಗಳನ್ನೂ ವಿದ್ಯಾ ಪಾಠಗಳನ್ನೂ ಬುದ್ಧಿ ಮಾತುಗಳನ್ನೂ ಬರಿಯುವುದಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳ ಸಿಕ್ಕುವುದು.
ಮೊದಲು ಇದು ಮಂಗಳೂರು ಸಮಾಚಾರ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಆರಂಭವಾದದ್ದು 1843ನೆಯ ಜುಲೈ 1ನೆಯ ತಾರೀಖು. ಈ ಪತ್ರಿಕೆ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಬಾಸೆಲ್ ಮಿಷನ್ನಿನ ಪಾದ್ರಿಗಳ ಪ್ರಯತ್ನದ ಫಲವಾಗಿ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಭಾರತದ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಹೆಜ್ಜೆಯಿಟ್ಟಿದ್ದು 1834ರಲ್ಲಿ-ಮಲೆಯಾಳದ ಕರಾವಳಿಯ ಕಲ್ಲಿಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಅವರು ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೊರಟು, ಅದೇ ವರ್ಷ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೩೦ನೆಯ ತಾರೀಖಿನಂದು ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದ್ದರು. ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಘಟನಾನಂತರ, ಸು. ೪ ವರ್ಷಗಳ ಮೇಲೆ, ೧೮೩೬ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ರೆವರೆಂಡ್ ಹರ್ಮನ್ ಮೊಗ್ಲಿಂಗ್ ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದ. ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಕಲಿತ. ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಅನಂತರ ಕೊಡಗಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಉಪದೇಶಕನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ. ೧೮೪೩ರಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರು ಸಮಾಚಾರವನ್ನು ತನ್ನ ಸಂಪಾದಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಪ್ರತಿಕೆಯಾಗಿ ಆರಂಭಿಸಿದ.
ಈ ವಿವರಣೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸ್ವಾರಸ್ಯವಾದ ಅಂಶಗಳಿವೆ; ಪತ್ರಿಕೆಗೆ ಸಂಪಾದಕ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ದೊರೆಯಿತು; ಕನ್ನಡ ವಾರ್ತಾಪತ್ರವನ್ನು ಓದುವುದರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿಗರು ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತೋರುತ್ತಿದ್ದರಾಗಿ ಅವರ ಈ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಮುದ್ರಣಾದಿಗಳನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸಲು ಬಯಸಿ ಕಲ್ಲಚ್ಚಿನ ಮುದ್ರಣದ ಬದಲು ಅಚ್ಚುಮೊಳೆಗಳನ್ನುಪಯೋಗಿಸಿ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಮುದ್ರಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಬಳ್ಳಾರಿಯಲ್ಲಿ ಆ ಸೌಕರ್ಯವಿರುವುದರಿಂದ ಪತ್ರಿಕಾ ಮುದ್ರಣವನ್ನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.
ಈ ದೇಶವೆಂಬ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರು ಇಂದಿನ ಪರಿಯಂತರ ಹೊರಗಿನ ದೇಶಸ್ಥರ ಸಮಾಚಾರ ಮಾರ್ಗ ಮರ್ಯಾದೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯದೇ ಕಿಟಕಿಯಿಲ್ಲದ ಬಿಡಾರದಲ್ಲಿ ಉಳಕೊಳ್ಳುವವರ ಹಾಗೆಯಿರುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಅದು ಕಾರಣ ಹೊರಗಿನ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕಾಣುವ ಹಾಗೆಯೂ ವೊಳಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಬೆಳಕು ಬೀರುವ ಹಾಗೆಯೂ ನಾಲ್ಕೂ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಕಿಟಕಿಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಈ ಸಮಾಚಾರ ಕಾಗದವನ್ನು ಪಕ್ಷಕ್ಕೆವೊಂದು ಸಾರಿ ಶಿದ್ಧ ಮಾಡಿ ಅದನ್ನು ಓದಬೇಕೆಂದಿರುವೆಲ್ಲರಿಗೆ ಕೊಟ್ಟರೆ ಕಿಟಕಿಗಳನ್ನು ಮೋಡಿದ ಹಾಗಾಗಿರುವದು.
ಎಂಟು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಈ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಮಂಗಳೂರಿನಿಂದ ನಡೆಸಿದ್ದ ಮೇಲೆ ಅದರ ಹೆಸರನ್ನು ‘ಕಂನಡ ಸಮಾಚಾರ’ ಎಂದು ಬದಲಿಸಿ ಬಳ್ಳಾರಿಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದ. ಈ ಪರಿವರ್ತನೆಗೆ ಕಾರಣವೇನೆಂಬುದನ್ನು ಆತ ಮಂಗಳೂರು ಸಮಾಚಾರದ ಹದಿನಾರನೆಯ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ.
ಕನ್ನಡಸಮಾಚಾರ : ಒಂದು ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಮೊದಲ ವಾರ್ತಾಪತ್ರಿಕೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದಲೂ ಇತರ ಹಲವಾರು ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ, ಕನ್ನಡ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಗಣ್ಯಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅರ್ಹವಾಗಿರುವುದರಿಂದಲೂ ಮುಖ್ಯವೆನಿಸಿರುವ ಒಂದು ಪತ್ರಿಕೆ.
ಪತ್ರಿಕೆಯ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಿದ್ದೇಕೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತ ಸಂಪಾದಕ ಮೋಗ್ಲಿಂಗ್, ಕನ್ನಡ ಮಾತನಾಡುವ ಎಲ್ಲ ಜನರಲ್ಲೂ ಇದು ಪ್ರಸಾರಕ್ಕೆ ಬರಲಿ ಎಂಬ ಆಶಯದಿಂದ ಹಾಗೆ ಮಾಡಲಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ಇದರ ಹಿಂದಿರುವ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮೆಚ್ಚುವಂತಹುದು.
ವಾಚಕರವಾಣಿ ಆದ್ಯತೆ ಇತ್ತು. ಸುದ್ದಿಯ ಹರಹು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿತ್ತು. ಅದನ್ನು ಕೊಡುವಲ್ಲಿ ಇಂದಿನ ವೃತ್ತ ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಕ್ರಮ ಇತ್ತು. ಆಧುನಿಕ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಅನೇಕ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾಗಿತ್ತು.
ಬೆಂಗಳೂರು-ಮೈಸೂರು ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಪಟ್ಟಣ ಹಾಗೂ ಮಂಡ್ಯದ ನಡುವೆ ಇರುವ ಊರೇ ಮದ್ದೂರು. ಮದ್ದೂರು ವಡೆಯಿಂದ ಖ್ಯಾತವಾದ ಈ ಊರು, ಪುರಾಣ ಪ್ರಾಚೀನ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವೂ ಹೌದು. ಕದಂಬ ಋಷಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ನರಸಿಂಹ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದ ಕಾರಣ ಈ ಇದು ಕದಂಬಕ್ಷೇತ್ರ ಎಂದು ಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ.
ದ್ವಾಪರಯುಗದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಪರಮಾತ್ಮನ ಜೊತೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆಗಾಗಿ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಅರ್ಜುನನು ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ತನಗೆ ಉಗ್ರನರಸಿಂಹನ ರೂಪ ತೋರಿಸುವಂತೆ ಕೋರುತ್ತಾನೆ. ಮತ್ತೆ ಉಗ್ರರೂಪ ತಳೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣ ಶಿಲಾರೂಪದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮದೇವರಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ನರಸಿಂಹ ವಿಗ್ರಹ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರಂತೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಊರು ಅರ್ಜುನಪುರಿ ಎಂದೂ ಹೆಸರಾಗಿತ್ತು. ಬಣ್ಣದ ಬೊಂಬೆಗೆ ಹೆಸರಾದ ಚನ್ನಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲಿಂದ ಮರತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರಣ ಇದಕ್ಕೆ ನಂತರ ಮರದೂರು ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂತು. ಇದೇ ಮದ್ದೂರಾಯಿತೆಂದು ಕೆಲವರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಮೈಸೂರು ಹುಲಿ ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನ್ ಇಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮದ್ದುಗುಂಡುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡುತ್ತಿದ್ದನಂತೆ. ಮದ್ದು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ, ಮದ್ದು ತಯಾರಿಸಿದ ಊರು ಮದ್ದೂರಾಯಿತೆನ್ನುತ್ತದೆ ಐತಿಹ್ಯ.
ಹೊಯ್ಸಳರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮದ್ದೂರು ಕೆರೆ ಹಾಗೂ ವರದರಾಜ ದೇವಸ್ಥಾನ ನಿರ್ಮಾಣವಾಯಿತೆಂದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಮದ್ದೂರಿನಲ್ಲಿ ನರಸಿಂಹ, ವರದರಾಜ, ದೇಶೇಶ್ವರ ಎಂಬ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ದೇವಾಲಯಗಳಿವೆ. ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಾಭಿರಾಮದೇವರ ದೇವಾಲಯವೂ ಇದೆ.
ನರಸಿಂಹ ದೇವಾಲಯ ಹೊಯ್ಸಳ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಐದು ಅಂತಸ್ತುಗಳ ದ್ರಾವಿಡ ಶೈಲಿಯ ಗೋಪುರವನ್ನು ಈಚೆಗೆ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರತಿ ಹಂತದಲ್ಲೂ ಜಯ ವಿಜಯರ ಗಾರೆಯ ವಿಗ್ರಹಗಳಿವೆ. ಗರ್ಭಗೃಹದಲ್ಲಿ ಎತ್ತರವಾದ ಕೃಷ್ಣಶಿಲೆಯ ಸುಂದರ ಉಗ್ರನರಸಿಂಹ ಮೂರ್ತಿ ಇದೆ.
ಗರ್ಭಗೃಹದ ಮುಂದಿರುವ ಪ್ರಾಕಾರದಲ್ಲಿ ಸುಂದರವಾದ ಕಪ್ಪುಕಲ್ಲಿನ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಂಬಗಳಿದ್ದು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮಕೆತ್ತನೆಗಳಿವೆ. ಹೊರ ಪ್ರಾಕಾರದಲ್ಲಿ
ಕಲ್ಲಿನ ಕಂಬಗಳಿವೆಯಾದರೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವಂಥ ಯಾವುದೇ ಕೆತ್ತನೆ ಇಲ್ಲ.
ಗರ್ಭಗೃಹದಲ್ಲಿರುವ ಉಗ್ರನರಸಿಂಹಸ್ವಾಮಿಗೆ ಎಂಟು ಕೈಗಳು, ಮೂರು ಕಣ್ಣು ಇರುವುದು ವಿಶೇಷ. ತ್ರಿನೇತ್ರನಾದ ಶಿವ ಮುಕ್ಕಣ್ಣ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಮದ್ದೂರಿನಲ್ಲಿ ಬಹು ಅಪರೂಪದ ಮೂರು ಕಣ್ಣಿನ ನರಸಿಂಹಸ್ವಾಮಿಯ ವಿಗ್ರಹವಿದೆ. ಎಂಟು ಕೈಗಳ ಪೈಕಿ ಎರಡುಗಳಿಂದ ತೊಡೆಯ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿಸಿಕೊಂಡ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ಕರಳು ಬಗೆದು ಮಾಲೆ ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ನರಸಿಂಹ ದೇವರ, ಇನ್ನೆರೆಡು ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಶಾಂಕುಶಗಳನ್ನು, ಉಳಿದೆರೆಡು ಕೈಗಳಲ್ಲಿ ಶಂಖ, ಚಕ್ರಗಳಿವೆ,
ದೇವತಾವಿಗ್ರಹದ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ವಾಹನ ಗರುಡನಿದ್ದನೆ, ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ಪುತ್ರ ಹಾಗೂ ನರಸಿಂಹಾವತಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣರಾದ ಪ್ರಹ್ಲಾದರಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ವಾಮಿಗಿರುವ ಮೂರನೇ ಕಣ್ಣು ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪುವಿನ ಸಂಹಾರದ ವೇಳೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉಗ್ರಸ್ವರೂಪಿಯಾದ ಈ ನರಸಿಂಹನನ್ನು
ನರಸಿಂಹಂ ಭೀಷಣಂ ಭದ್ರಂ ಮೃತ್ಯು ಮೃತ್ಯುಂ ನಮಾಮ್ಯಹಂ ಎಂದು 48 ಬಾರಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡು ಪೂಜಿಸಿದರೆ ಸಕಲ ಇಷ್ಟಾರ್ಥಗಳೂ ಸಿದ್ಧಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಪುರೋಹಿತರಾದ ಶ್ರೀ.ಸಿಂಗಾಯಂಗಾರ್ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ದೇವಾಲಯದ ಒಳಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀನಿವಾಸದೇವರ ಹಾಗೂ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಹಾಲುಣಿಸುತ್ತಿರುವ ಯಶೋಧಾ ವಿಗ್ರಹಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಅಪರೂಪದ ವಿಗ್ರಹಗಳೆಂಬುದರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವೇ ಇಲ್ಲ. ಒಳಪ್ರಕಾರದಲ್ಲಿ ಸೌಮ್ಯನಾಯಕಿ ಹಾಗೂ ನರಸಿಂಹನಾಯಕಿ ವಿಗ್ರಹಗಳೂ ಇವೆ. ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸೀತಾ, ಲಕ್ಷ್ಮಣ, ಆಂಜನೇಯ ಹಾಗೂ ಶ್ರೀರಾಮ ದೇವರ ವಿಗ್ರಹಗಳಿವೆ.
ಊರಿನಲ್ಲಿರುವ ದೇಶೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ ಗಂಗರ ಕಾಲದ ವಾಸ್ತು ವಿನ್ಯಾಸ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದರ ಹೊರಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಬಳಪದ ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ನಂದಿಮಂಟಪ ಸುಂದರವಾಗಿದೆ. ಗ್ರಾಮದೇವತೆ ಮದ್ದೂರಮ್ಮನ ದೇವಾಲಯವೂ ಇಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಏಪ್ರಿಲ್-ಮೇ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಜಾತ್ರೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಅವರಿಗೆ ಪತ್ರಿಕೆಯೊಂದರಿಂದ ನಗದು ಬಹುಮಾನ ದೊರೆಯಿತು ಆ ಹಣದಿಂದ ಅವರು ಚಿಕಾಗೊಗೆ ಹೋಗಿ, ೧೯೦೯ರಲ್ಲಿ "ದೀ ಗೋರಿ ಆಫ್ ಕೊನಕ್ಯರ್ದ" ಎಂಬ ಮೊದಲ ಕಾದಂಬರಿ ಪ್ರಕತಿಸಿದರು.ಅವರ ಎರಡನೆ ಕಾದಂಬರಿ "ದಿ ವಿಶಿನಿಂಗ್" ೧೯೧೧ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿತು. ಮೂರನೆಯ ಕಾದಂಬರಿ "ಫೆದೆಲಿಟಿ" ೧೯೧೫ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿತು. ಇದನ್ನು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕಾದಂಬರಿ ಎಂದು ಗೋಶಿಸಿತು. ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್‌ ಅವರನ್ನು ಅಮೆರಿಕದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಹೊಸ ನಾಟಕಗಾರ್ತಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಸುಸಾನ್ ಕೀಟಿಂಗ್ ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್‌ರವರು ಹೆತಿರೊಸಿಟಿ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸದಸ್ಯರಾದರು. ಜಾಕ್ವೆಸ್ ಕೊಪಿಯೊ ಅವರನ್ನು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ಎಂದು ಮೆಚ್ಚಿದರು. ಅವರು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಪ್ರಾವಿನ್ಸನನ್ ಟ್ವನ್ ತಿಯೇಟರ್ ಕಂಪನಿ ಬಹಳ ಪ್ರಸಿಧಾವಾಗಿತು ಡೆವನ್ಪೋರ್ಟ್ ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್ ರೂಪಿಸಲು ಇತರ ಸ್ಥಳೀಯ ಬರಹಗಾರರು ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಡೆವನ್ಪೋರ್ಟ್ ಗುಂಪು ಅವರಿಗೆ ಸಹಯ ಮಾಡಿತು ಅದರಲ್ಲಿ ಎಡ್ನಾ ಸ್ಟ ವಿನ್ಸೆಂಟ್ ಮಿಲ್ಲೆ, ಥಿಯೋಡೋರ್ ದ್ರೇಸಿಯರ್,ಫ್ಲಾಯ್ಡ್ ಡೆಲ್ ಇದ್ದರು. ಕೂಕ್ ಮತ್ತು ಗ್ಲಸ್ಪೆಲ್ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೊದರು. ೧೯೨೨ರಲ್ಲಿ ಕೂಕ್ ಮತ್ತು ಗ್ಲಸ್ಪೆಲ್ ದೆಲ್ಫಿ ಗ್ರೀಕ್‌ನಲ್ಲಿದರು.
ಸುಸನ್ ಕೀಟಿಂಗ್ ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್ ಅವರು ಪುಲಿಟ್ಜರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಅಮೆರಿಕದ ನಾಟಕಕಾರ್ತಿ. ಅವರ ಪತಿ ಜಾರ್ಜ್ ಕ್ರಮ್ ಕೂಕ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ "ಪ್ರಾವಿನ್ಸ್‌ಟೌನ್ ಪ್ಳೇಯರ್‌ಸ್" ಎಂಬ ಮೊದಲ ಆಧುನಿಕ ಅಮೆರಿಕನ್ ತಿಯೇಟರ್ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಆರ್ಥಿಕ ಕುಸಿತದ ಸಂರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸುಸಾನ್ ರವರು ಸಮಾಜ ಸೀವೆ ಮಾಡಿದರು. ಸುಸಾನ್‍ರವರು ಒಂಬತ್ತು ಕಾದಂಬರಿ,ಹದಿನೈದು ನಾಟಕಗಳು, ಐವತ್ತು ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳು ಒಂದು ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಬರೆದು ಹೆಸೆರು ವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಕೃತಿಗಳು ಸಮಕಾಲೀನ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಕುರಿತು ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಇವರು ಅವರ ಕಾಲದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಾರಾಟದ ಲೇಖಕಿಯಂಬ ಬಿರುದಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾವಾದಿ ಲೇಖಕಿ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪದವಿಯ ನಂತರ , ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್ ಅವರಿಗೆ ರಾಜ್ಯ ಶಾಸಕಾಂಗ ಮತ್ತು ಕೊಲೆ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸುವ ಕೆಲಸ ವಹಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಅದರಲ್ಲೂ ವರದಿಗಾರ ಪ್ರಕಾರ ಮಹಿಳೆಗೆ ಅಪರೂಪದ ಸ್ಥಾನ ಅದು. ಅವರ ಟ್ರೈಫಲ್ಸ ಎಂಬ ನಾಟಕ ಬಹಳ ಪ್ರಸಿದ್ಧ.
ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದನೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಡ್ರೇಕ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಸೇರಿದರು. ಪುರುಷ ಪ್ರಧಾನ ಚರ್ಚೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ವಿಜೇತರಾಗಿ ಡ್ರೇಕ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವನ್ನು ರಾಜ್ಯಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರು. ಪದವಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಡೆಮೋಯಿನ್‌ಯಂಬ ದೈನಂದಿನ ಲೇಖನ ಸುಸಾನ್ ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್‍ರವರನ್ನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧಿಕ ನಾಯಕಿ ಎಂದು ಕರೆಯುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಆನಂತರ ಸುಸಾನ್‌ರವರು ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಅವರು ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆ ಅವಳ ಗಂಡನ್ನು ಕೋಂದ ಅಪರಾಧದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದ ಪ್ರಕರ್ಣವನ್ನು ಕುರಿತು ವರದ್ಧಿ ಮಾಡಿದ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ರಾಜಿನಾಮೆ ಕೊಟ್ಟು ಡೆವನ್ಪೋರ್ಟ್ಗಗೆ ಹೋಗಿ ಕಥನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಬರೆಯಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಅವರ ಬರವಣಿಗೆಗಳು ಎಲ್ಲಾ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದವು. ಸುಸಾನ್‌ ಅವರಿಗೆ ಮ್ಯಾಟ್ಸನ್ ಜೊತೆ ಸಂಬಂಧವಿತ್ತು ಎಂಟು ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅವರ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧ ಮುರಿದು ಬಿತ್ತು. ಅ ನಂತರ ಅವರು ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಕ್ಷೀಣಿತಗೊಂಡು ಅವರ ಅರೋಗ್ಯ ಹಾಳಾಯಿತು.
ಸುಸಾನ್ ರವರ ತಂದೆ ಎಲ್ಮರ್ ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್ ಒಬ್ಬ ರೈತ. ತಾಯಿ ಆಲಿಸ್ ಕೀಟಿಂಗ್ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯ ಶಿಕ್ಷಕಿ. ಅವರು ಹಳ್ಳಿಯ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಮಿಸ್ಸಿಸ್ಸಿಪ್ಪಿ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರು. ಅವರು ಅವರ ಅಜ್ಜಿಯ ಕೆಥೆಗಳು ಹಾಗು ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್ ರವರು ಸೌಕ್ ನಾಯಕನ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆಇಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದರು. ಸುಸಾನ್‌ರವರು ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಿಭಾನ್ವಿತ ವಿರ್ದ್ಯಾಥಿನಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಡೆವನ್ಪೋರ್ಟ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಭ್ಯಾಸ ಮುಗಿಸಿ. ಹದಿನೆಂಟನೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪತ್ರಕರ್ತೆಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ ಸಂಬಳ ಪಡೆಯುತಿದ್ಧರು. ಇಪ್ಪತ್ತನೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ವಾರ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲು ಪ್ರರಂಭಿಸಿದರು.
ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್ ಅವರಿಗೆ "ಅಮೆರಿಕನ್ ನಾಟಕದ ಪ್ರಥಮ ಮಹಿಳೆ" ,"ಅಮೆರಿಕನ್ ನಾಟಕ ಮಾತೆ" ಎಂಬ ಬಿರಿದುಗಳು ದೊರೆತ್ತಿದೆ. ೨೦೦೩ರಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸುಸಾನ್ ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್ ಸೊಸೈಟಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನೆಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಮುಖ ಅಮೆರಿಕನ್ ನಾಟಕಗಾರ್ತಿ ಮತ್ತು ಕಥನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಬರಹಗಾರ್ತಿ ಎಂದು ಸುಸಾನ್ ಗ್ಲಾಸ್ಪೆಲ್‌ರವರನ್ನು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ನಾಟಕಗಳು ಆಗಾಗ ಕಾಲೇಜು ಮತ್ತು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ರಂಗಭೂಮಿಯ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಯುವ ಆಟಗಾರ ಕೆ.ಶ್ರೀಕಾಂತ್ ಇಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಚೀನಾ ಓಪನ್ ಸೂಪರ್ ಸೀರಿಸ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಟೂರ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಪುರುಷರ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆದ್ದ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಪುರುಷರ ಫೈನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಯುವ ಆಟಗಾರ ಕೆ.ಶ್ರೀಕಾಂತ್ 21-19-21-17 ಗೇಮ್‌ಗಳ ಅಂತರದಿಂದ ಎರಡು ಬಾರಿಯ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಚೀನಾದ ಲಿನ್ ಡ್ಯಾನ್ ಎದುರು ಸಾಹಸದ ಜಯ ಪಡೆದು ಟೂರ್ನಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾದರು.
ಲಿನ್ ವೊಡ್ಡಿದ ತೀವ್ರ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಎದುರಿಸಿ ಮೊದಲ ಗೇಮ್'ನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡುರು. ಶ್ರೀಂಕಾತ್ ಎದುರಾಳಿ ಆಕ್ರಮಣ ಶೀಲತೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಮೆಟ್ಟಿನಿಂತು 15-15ರಲ್ಲಿ ಸಮಬಲ ಸಾಧಿಸಿದರಲ್ಲದೆ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಚುರುಕಿನ ಆಟ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ ಪಂದ್ಯವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಗೆಲವು ಪಡೆದರು.
ಏಷ್ಯನ್‌ ಜೂನಿಯರ್‌ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್‌ ಮತ್ತು ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್‌ ಯುವ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳ ತಂಡ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಪದಕ ಗಳಿಸಿರುವ ಅನುಭವ­ವನ್ನಷ್ಟೇ ಹೊಂದಿರುವ ಶ್ರೀಕಾಂತ್‌ ಇದೀಗ ಮಹೋನ್ನತ ಸಾಧನೆ ತೋರಿ­ದ್ದಾರೆ. ಶ್ರೀಕಾಂತ್‌ ಗೆದ್ದ ಮೊದಲ ಸೂಪರ್‌ ಸೀರಿಸ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಇದಾಗಿದೆ.
2017;ಭಾರತದ ಕೆ.ಶ್ರೀಕಾಂತ್‌ ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಓಪನ್‌ ಸೂಪರ್‌ ಸರಣಿ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್‌ ಟೂರ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಫೈನಲ್‌ಗೆ ತಲುಪಿದ್ದಾರೆ. ಶನಿವಾರ ನಡೆದ ಪುರುಷರ ಸಿಂಗಲ್ಸ್‌ ವಿಭಾಗದ ಸೆಮಿಫೈನಲ್‌ ಹಣಾಹಣಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕಾಂತ್‌ 21–10, 21–14ರ ಗೇಮ್‌ಗಳಿಂದ ಚೀನಾದ ಶಿ ಯೂಕಿ ಅವರನ್ನು ಪರಾಭವಗೊಳಿಸಿದರು.
5 ಲಕ್ಷ ಬಹುಮಾನ: ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಓಪನ್‌ ಸೂಪರ್‌ ಸರಣಿ ಗೆದ್ದ ಶ್ರೀಕಾಂತ್ ಅವರಿಗೆ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಅಸೋಷಿಯೇಷನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಸಂಸ್ಥೆ 5 ಲಕ್ಷ ನಗದು ಬಹುಮಾನ ಘೋಷಣೆ ಮಾಡಿದೆ.
ಶ್ರೀಕಾಂತ್ ನಮ್ಮಲ್ವಾರ್ ಕಿಡಂಬಿಯವರು ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಗುಂಟೂರಿನಲ್ಲಿ ದಿ.7-2-1993 ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಭಾರತದ ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಗೆ ಏರುಉತ್ತಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಡ್ ಮಿಂಟನ್' ಆಟಗಾರರು. ಅವರ ತಂದೆ ಕೆ.ವಿ.ಎಸ್ ಕೃಷ್ಣ ಒಬ್ಬ ಜಮೀನುದಾರರು. ತಾಯಿ ರಾಧಾ ಗೃಹಣಿ . ಶ್ರೀಕಾಂತ್ ಅವರ ಸೋದರ ,ನಂದ ಗೋಪಾಲ್ ಕೂಡಾ ಅಂತರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಡ್ ಮಿಂಟನ್ ಆಟಗಾರರು. ಅವರು ಹೈದರಾಬಾದಿನಲ್ಲರುವ ಗೋಪಿಚಂದ ಬ್ಯಾಡ್ ಮಿಂಟನ್ ಅಕ್ಯಾಡಮಿಯಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಹೊಂದುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಈಗ ಅವರು ಈಗ ಅಚಿತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಡ್ ಮಿಂಟನ್ ಆಟಗಾರರು. ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಗೋ-ಸ್ಪೋಟ್ರ್ಸ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ನಿಂದ ಪ್ರಾಯೋಜಿತರು.
ಪುರುಷರ ಸಿಂಗಲ್ಸ್ ರ್‍ಯಾಂಕಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೆ. ಶ್ರೀಕಾಂತ್‌, ಅಜಯ್‌ ಜಯರಾಮ್‌ ಮತ್ತು ಎಚ್‌.ಎಸ್‌. ಪ್ರಣಯ್‌ ಅವರು ಕ್ರಮವಾಗಿ 11, 24 ಹಾಗೂ 28ನೇ ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದು ಸ್ಥಾನ ಬಡ್ತಿ ಪಡೆದಿರುವ ಸಮೀರ್ ವರ್ಮಾ 36ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಬಿ. ಸಾಯಿಪ್ರಣೀತ್‌ ನಾಲ್ಕು ಸ್ಥಾನ ಕುಸಿತ ಕಂಡಿದ್ದು 37ನೇ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದ್ದಾರೆ.
'ಕಾರ್ಖಾನೆ' ಎಂದು ಹೇಳುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಕೊಡಲಿ ತಯಾರಿಸುವಾಗ ಎದ್ದ ಚಕ್ಕೆಗಳ ರಾಶಿಯೇ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿತ್ತು; ಕಲ್ಗೊಡಲಿಯನ್ನು ಹರಿತಗೊಳಿಸಲು ಉಜ್ಜಿ ಉಜ್ಜಿ ಬಂಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಮೂಡಿರುವ ಗುರುತುಗಳೂ ಇದ್ದವು. ನನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳಂತೂ ಬಿದ್ದಕಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಡಲಿಗಳನ್ನೇ ಕಾಣತೊಡಗಿದ್ದವು. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಹಾದಿಬದಿಯಲ್ಲೇ ಬಿದ್ದಿದ್ದ ಒಂದು ಕಲ್ಗೊಡಲಿಯನ್ನು ಶೆಟ್ಟರ್ ಹೆಕ್ಕಿಕೊಟ್ಟರು. ಶಿಲಾಯುಗದ ಈ ಜನ ಇಷ್ಟೊಂದು ಕೊಡಲಿಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಕೇಳಿದೆ. 'ಕೊಡಲಿಗಳನ್ನು ಮರಕಡಿದು ವ್ಯವಸಾಯಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಭೂಮಿ ಪಡೆಯಲು, ಬೇಟೆಯಾಡಲು, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮಾಂಸವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹೆಚ್ಚಿನವನ್ನು ಅಗತ್ಯವುಳ್ಳವರಿಗೆ ಮಾರಿ, ವಿನಿಮಯದಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣು, ಮಾಂಸ, ದನ-ಧಾನ್ಯ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಬಹುಶಃ ಬಳ್ಳಾರಿ ಮತ್ತು ರಾಯಲಸೀಮೆ ಇವರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಾಗಿತ್ತು. ಹೀಗಾಗಿ 'ಸಂಗನಕಲ್' ಮಾನವರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಬೇಟೆಗಾರಿಕೆಯಿಂದ ಶುರುವಾಗಿ ಪಶುಪಾಲನೆ, ಕೃಷಿ ವ್ಯಾಪಾರದ ತನಕ ಚಾಚಿಕೊಂಡಿದ್ದವು' ಎಂದು ಶೆಟ್ಟರ್ ವಿವರಿಸಿದರು.
'ಸಂಗನಕಲ್' ಗುಡ್ಡಗಳ ಕೆಳಗಿನ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಬೂದಿದಿಬ್ಬಗಳಿವೆ. ಅವು ವಿಭೂತಿರಾಶಿ ಕಲ್ಲಿನಾಕಾರ ಪಡೆದಂತೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದವು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಅವು ಗುಡ್ಡೆಹಾಕಿದ ಸಗಣಿಯನ್ನು ಸುಟ್ಟಬಳಿಕ ಉಂಟಾದ ಕಿಟ್ಟಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಆದಿಮಾನವರು ಯಾಕೆ ಸಗಣಿಗುಡ್ಡೆಗೆ ಬೆಂಕಿ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬ ಸಂಗತಿ ನಿಗೂಢವಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿದೆ. ಇವು ಆದಿಮಾನವರ ಪಶುಪಾಲನಾ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಅವರ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಯ ಕುರುಹು ಸಹ ಇರಬೇಕು ಎಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಬೂದಿದಿಬ್ಬಗಳಿಗೂ ಬಂಡೆಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಗೂಳಿಚಿತ್ರಗಳಿಗೂ ನಿಗೂಢವಾದ ಸಂಬಂಧವಿದೆ ಅನಿಸಿತು. ಎತ್ತರ ಹಿಣಿಲಿನ ಉದ್ದನೆ ಕೊಂಬಿನ ಬಲಿಷ್ಠ ಗೂಳಿಯು ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರದ ಸಂಕೇತವೆನಿಸಿ, ಪೂರ್ವಜರನ್ನು ವೃಷಭಾರಾಧನೆಗೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿರಬಹುದು. ಆದಿಮಾನವರು ತಮಗೆ ಉಪಯುಕ್ತವೆನಿಸಿದ ಪ್ರಾಣಿ, ಪಕ್ಷಿ, ಇಲ್ಲವೇ ಸಸ್ಯವನ್ನು ಆರಾಧಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಇಲ್ಲಿನ ಬಂಡೆಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನವಿಲುಗಳಿದ್ದರೂ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ಇರುವುದು ಗೂಳಿ.
ಒಂದು ದಿನ, ಕೆಟ್ಟ ಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ಕೋರಿಶೆಟ್ಟರ್ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಪರಿಸರ ತಜ್ಞರಾದ ಸಂತೋಷ್ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಅವರೊಡನೆ 'ಸಂಗನಕಲ್ಲಿ'ಗೆ ಹೋದೆ. ಬಳ್ಳಾರಿಯಿಂದ ಮೋಕಾರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ 7 ಕಿ.ಮೀ ಫಾಸಲೆಯಲ್ಲಿ 'ಸಂಗನಕಲ್' ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಊರಹಿಂದೆ ಸಣ್ಣರಾಚಮ್ಮನ ಗುಡ್ಡ, ಸದಾಶಿವಗುಡ್ಡ, ಚೌಡಮ್ಮನಗುಡ್ಡ, ಸುದ್ದಲಮಟ್ಟಿಗುಡ್ಡ, ಹಿರೇಗುಡ್ಡ ಎಂಬ ಬೆಟ್ಟಗಳಿವೆ. ಬಂಡೆಗಲ್ಲಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಹಸಿರಿನ ಕುರುಹಿಲ್ಲದ ಈ ಬೆಟ್ಟಗಳು ನನಗೆ ಬರಡಾಗಿ ಕಂಡವು. ಕೆಲವು ಕಡೆ ಬೇಕಾಬಿಟ್ಟಿ ಕ್ವಾರಿ ನಡೆದು ಅವುಗಳ ಮೈಯನ್ನು ಗೆಬರಿಹಾಕಲಾಗಿತ್ತು. ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಾಡಿಸುತ್ತ, ಅಲ್ಲಿರುವ ಚಿತ್ರ, ಕೊಡಲಿ, ಮಸೆಬಂಡೆ, ಬೂದಿದಿಬ್ಬ, ಮನೆಬುನಾದಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರೊ. ಶೆಟ್ಟರ್ ವಿವರಿಸುತ್ತ ಹೋದರು. ಮಾತೆತ್ತಿದರೆ ಮೂರು ನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ಕಥನ. ಕೇಳುತ್ತ ಹೋದಂತೆ, ಈ ಬೆಟ್ಟಗಳು ತಮ್ಮ ಹೊಟ್ಟೆಯೊಳಗೆ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೂ ಪೂರ್ವಜರಾದವರ ವರ್ಣರಂಜಿತ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಅಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಸಂಪುಟಗಳಂತೆ ಭಾಸವಾದವು.
ಆದಿಮಾನವರು ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಕಾಲಘಟ್ಟವನ್ನು ಶಿಲಾಯುಗವೆಂದೂ ಅದಿರನ್ನು ಕರಗಿಸಿ ಬಳಸತೊಡಗಿದ ಕಾಲಘಟ್ಟವನ್ನು ಲೋಹಯುಗವೆಂದೂ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ವಿಂಗಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. 'ಸಂಗನಕಲ್' ಶಿಲಾಯುಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದು. ಭಾರತದ ಪ್ರಾಗಿತಿಹಾಸದ ತಜ್ಞರು, ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಜನವಸತಿಗಳು ಈಚಿನವು ಎಂದೇ ತಿಳಿದಿದ್ದರು. ಆದರೆ 'ಸಂಗನಕಲ್' ಅವಶೇಷಗಳು ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ ಎರಡು ಸಾವಿರದಿಂದ ಏಳನೇ ಶತಮಾನದ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕತೆ ರೂಪುಗೊಂಡ ತಾಣವಿದು ಎಂಬುದನ್ನು ರುಜುವಾತುಪಡಿಸಿದವು. ಇಲ್ಲಿದ್ದ ಜನ ಕಲ್ಲನ್ನು ಚೂಪು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಚಕ್ಕೆಯೆಬ್ಬಿಸುವ ಹಂತದಿಂದ ಮಸೆದು ನಯಗೊಳಿಸುವ ಹಂತದವರೆಗೆ ಚಲಿಸಿದ್ದರು. ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತ ಹಸಿಮಾಂಸ ತಿನ್ನುತ್ತ ಅಲೆಮಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದವರು, ಒಂದೆಡೆ ನೆಲೆನಿಂತು ಪಶುಪಾಲನೆ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರು. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿನ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಕಲ್ಲಾಸರೆ ಹಾಗೂ ಜಲಾಸರೆ. 'ಸಂಗನಕಲ್ಲಿ'ನ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಈಗಲೂ ನೀರೊಸರುವ ಜಾಗಗಳಿವೆ.
ಕೋರಿಶೆಟ್ಟರ್ ಒಂದು ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರ ಸಂಗತಿ ತಿಳಿಸಿದರು: ಭಾರತದ ಬಹುತೇಕ ನವಶಿಲಾಯುಗದ ತಾಣಗಳು ನದಿದಡದಲ್ಲಿವೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಚಿಲುಮೆಗಳ ಬಳಿ ಮತ್ತು ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲಿವೆ. ಬೆಟ್ಟಗಳ ಮೇಲೆ ಜನ ನೆಲೆಸಲು ಕಾರಣ, ಅಂತರ್ಜಲ ಮಟ್ಟ ಮೇಲಿದ್ದ ಕಾರಣದಿಂದ ಸದಾ ಜೀವಂತವಾಗಿದ್ದ ಚಿಲುಮೆಗಳು. ಜತೆಗೆ ಈ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಮಾನವ ವಾಸಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಗುಹೆಗಳಿರುತ್ತಿದ್ದವು. ಬೆಟ್ಟಗಳು ಕೊಡಲಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಕಲ್ಲನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತಿದ್ದವು; ಬಯಲಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ರಕ್ಷಣೆ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದವು; ಬೆಳೆದ ಹೊಲಗಳನ್ನು ಮೇಯುವ ದನಗಳನ್ನು ಬೆಟ್ಟಗಳ ಮೇಲಿಂದ ಪಕ್ಷಿನೋಟದಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದಿತ್ತು. ಚಿತ್ರಕೊರೆಯಲು ಬೇಕಾದ ಬಂಡೆಭಿತ್ತಿಗಳಿದ್ದವು. ಕಲ್ಲು ಮತ್ತು ನೀರು ಅವರ ಸೃಜನಶೀಲತೆಯನ್ನು ಪುಟಿದೆಬ್ಬಿಸಿದ್ದವು. ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕಳಿಸಿ ಅಲ್ಲಿದ್ದಿರಬಹುದಾದ ಮಾನವ-ಪ್ರಾಣಿ ಜೀವನದ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯತ್ನಿಸಿದೆ.
ಗತಕಾಲವನ್ನು ಭಾಷಿಕ ಪುರಾವೆ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟಿದ್ದರೆ ಅದು ಇತಿಹಾಸವೆಂದೂ, ಜನ ಬಳಕೆಯ ವಸ್ತುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟಿದರೆ ಪ್ರಾಗಿತಿಹಾಸವೆಂದೂ ಕರೆಯುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸಯುಗ ಅಶೋಕನ ಶಾಸನಗಳಿಂದ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. 'ಸಂಗನಕಲ್ಲು' ಅದಕ್ಕೂ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲಘಟ್ಟದ್ದು. ಸುಮಾರು ಸಾವಿರ ಎಕರೆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿರುವ 'ಸಂಗನಕಲ್' ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಆದಿಮಾನವ ಬದುಕಿನ ಅವಶೇಷಗಳಾದ ಕೈಗೊಡಲಿ, ಮಸೆಗಲ್ಲು, ಮಡಕೆ ಚೂರು, ಪ್ರಾಣಿಪಕ್ಷಿಗಳ ಎಲುಬು, ಬಂಡೆಚಿತ್ರ, ಬೂದಿದಿಬ್ಬ ಸಿಕ್ಕಿವೆ. ಪ್ರತಿ ಅವಶೇಷವೂ ಪೂರ್ವಜರ ಬಾಳಿನ ಒಂದೊಂದು ಮಜಲನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಕಾರಂತರ 'ಮೂಕಜ್ಜಿಯ ಕನಸುಗಳು' ಕಾದಂಬರಿಯ ಮೂಕಜ್ಜಿಯ ಹಾಗೆ ವರ್ತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಅವಶೇಷವನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಕಾಲಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಸಹಸ್ರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ, ಈ ಪೂರ್ವಿಕರು ನಡೆಸಿದ ಬಾಳಕಥೆಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
ನನಗೆ 'ಸಂಗನಕಲ್ಲಿ'ನ ನಂಟು ತಗುಲಿದ್ದು ತೀರ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ. ನನಗೆ ಪ್ರಿಯರಾದ ಮೈಸೂರಿನ ಟಿ.ಎಸ್. ರಾಮಸ್ವಾಮಿ ಅವರು, 'ಸಂಗನಕಲ್ಲಿ'ನ ಮೇಲೆ ದಶಕಗಳಿಂದ ಶೋಧ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ, ತಮ್ಮ ಗೆಳೆಯರೂ ಆದ ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ವಾಂಸರೂ ಆದ ಪ್ರೊ. ಕೋರಿಶೆಟ್ಟರ್ ಅವರ ಜತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ನನ್ನದಲ್ಲದ ಕ್ಷೇತ್ರವೆಂದು ನಾನು ಉದಾಸೀನ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೆ. ಒಮ್ಮೆ ಶೆಟ್ಟರ್ ಅವರು ಭೇಟಿಯಾಗಿ 'ಸಂಗನಕಲ್' ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಕುರಿತ ತಮ್ಮ ಕನಸನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡ ಬಳಿಕ ಕುತೂಹಲ ಕೆರಳಿತು. 'ಸಂಗನಕಲ್' ಮ್ಯೂಸಿಯಂನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಳ್ಳಲಿರುವ ಪ್ರಾಗಿತಿಹಾಸದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಬರುವ ಜನರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುವಂತೆ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ವಿವರಣೆ ಬರಹಗಳನ್ನು ನಾನು ಬರೆದುಕೊಡಬೇಕೆಂಬುದು ಅವರ ಇರಾದೆ. ಒಪ್ಪಿದೆ. ಆದರೆ 'ಸಂಗನಕಲ್ಲ'ನ್ನೇ ನೋಡದೆ ಬರೆಯುವುದಾದರೂ ಹೇಗೆ?
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 'ಹಾಳು, 'ಕಲ್ಲು' ಹೆಸರುಳ್ಳ ಊರುಗಳಿಗೆ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದ ಇತಿಹಾಸ ಇರುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಊರುಗಳು ಬಳ್ಳಾರಿ ಸೀಮೆಯಲ್ಲಿ ಹೇರಳ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ- ಅಕ್ಕತಂಗೇರಹಾಳ, ಇಟ್ಟಗಿಹಾಳ, ಕುಡದರಹಾಳ, ಕೋಟಿಹಾಳು, ಬಂಡದರಹಾಳು, ಪೊಪ್ಪನಹಾಳು, ನಾಗರಹಾಳು, ಡೊಂಡೆಹಾಳು, ಗುಬ್ಬಿಹಾಳು, ಗೊಸಬಾಳು, ಮಂಜನಹಾಳು, ಹಾವಿನಹಾಳು, ಹಿರೇಹಾಳು, ಗೆಣಕಿಹಾಳು, ಜಾಲಿಹಾಳ, ತೆಗ್ಗಿನಬೂದಿಹಾಳ, ಅಂದ್ರಾಳು, ಪತ್ರಬೂದಿಹಾಳ, ಕಲ್ಲುಕುಟಿಗನಹಾಳ, ಗಜ್ಜಿನಹಾಳು, ಹಂದಿಹಾಳ, ಕ್ಯಾದಿಗಿಹಾಳ, ಬೊಮ್ಮನಹಾಳ, ಗೊನೆಹಾಳ, ಯತ್ತಿನಬೂದಿಹಾಳು, ಬೆಳಗಲ್ಲು, ಕಗ್ಗಲ್ಲು, ಕಪ್ಪಗಲ್ಲು ಬೆಣ್ಣಿಕಲ್ಲು, ಹಿರೇಕಲ್ಲು ಕರೇಕಲ್ಲು, ಕೊಳಗಲ್ಲು, ಸಂಗನಕಲ್ಲು ಇತ್ಯಾದಿ. ಇವುಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಹಗರಿಹೊಳೆ ಬಯಲಲ್ಲಿರುವ ಸಂಗನಕಲ್ಲು ಅತಿ ಪ್ರಾಚೀನವಾದುದು.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ- ಕೊಡಲಿಯು ಯಾವ ಪ್ರಾಣಿಯ ಬೇಟೆಗೆ ಅಥವಾ ಯಾವ ಗಿಡದ ಕಡಿತಕ್ಕೆ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ. ಇದರಂತೆ ಎಮ್ಮೆ, ದನ, ಕುರಿ, ಆಡು, ನಾಯಿ, ಕುದುರೆಯ ಎಲುಬುಗಳು ಇಲ್ಲಿದ್ದ ಪಶುಪಾಲನಾ ಪದ್ಧತಿಯ; ಚಿಗರೆಕೊಂಬು, ಹಂದಿಮೂಳೆಗಳು ಅವರು ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕುರುಹುಗಳು; ಎಲುಬುಗಳ ಮೇಲಿರುವ ಕತ್ತರಿಸಿದ ಸುಟ್ಟ ಬೇಯಿಸಿದ ಗುರುತುಗಳು ಅವರ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನೂ; ಧಾನ್ಯದ ಅವಶೇಷಗಳು ಬೆಳೆ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನೂ; ಕಾಳನ್ನು ಕುಟ್ಟುವ ಅರೆಯುವ ಉಪಕರಣಗಳು ಸಂಸ್ಕರಣ ವಿಧಾನವನ್ನೂ; ಮಡಕೆ ಚೂರಿನ ಮೇಲಿರುವ ನಕ್ಷೆಗಳು ಕಲೆಯನ್ನೂ; ಗೂಳಿಚಿತ್ರ ಹಾಗೂ ಬೂದಿದಿಬ್ಬಗಳು ಧಾರ್ಮಿಕ ರಿವಾಜುಗಳನ್ನೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.
ಹಿರೇಗುಡ್ಡದಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಒಂದು ಮೈಲು ದೂರದಲ್ಲಿ, ಎರಡು ದೊಡ್ಡ ಬಂಡೆಗಳು ದಣಿದು ಒಂದರ ಹೆಗಲ ಮೇಲಿನ್ನೊಂದು ತಲೆಯಿಟ್ಟು ವಿಶ್ರಮಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ ನಿಂತಿರುವ ಬೀರಪ್ಪನ ಗುಡ್ಡವಿದೆ. ಇದರ ಕಲ್ಲಾಸರೆಯ ಒಳಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕೆಂಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಜಿಂಕೆ, ಸಾರಂಗ, ಕೀಟ, ಹಲ್ಲಿ, ಹಂದಿಯ ಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಇವು ಶಿಲಾಯುಗದ ಮಾನವರಿಗೂ ಈ ಜೀವಿಗಳಿಗೂ ಇದ್ದ ಸಂಬಂಧ ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಕೆಂಪು ಮಡಕೆ ಚೂರುಗಳ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಬಂಡೆ ಹಾಗೂ ಮಡಕೆ ಮೇಲಿನ ಚಿತ್ರಗಳು ಆದಿಮಾನವರ ಕಲ್ಪನೆ, ಭಾವನೆ, ಚಿಂತನೆಗಳ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅವರ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ, ಆರ್ಥಿಕತೆ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಸಂಕೇತಗಳೂ ಆಗಿವೆ.
'ಸಂಗನಕಲ್ಲಿ'ನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪಗಲ್ಲು ಎಂಬ ಊರಿದೆ. ಈ ಹೆಸರು ಬರಲು ಕಾರಣ ಬಹುಶಃ ಇಲ್ಲಿನ ಗುಡ್ಡಗಳ ನೆತ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಗೋಡೆ ಕಟ್ಟಿದಂತಿರುವ ಕಪ್ಪುಗಲ್ಲುಗಳಿರಬೇಕು. ಈ ಕಪ್ಪುಗಲ್ಲುಗಳ ಜೋಡಣೆ ಡೈನೊಸೊರಸ್ಸಿನ ಬೆನ್ನಿನಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಇವು ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಮರಳಿನ ಬಣ್ಣದ ಮೂಲಬಂಡೆಗಳ ಎದೆ ಸೀಳಿಕೊಂಡು ಚಿಮ್ಮಿದ ಲಾವಾರಸದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದವಂತೆ. ಕಬ್ಬಿಣದಂತೆ ಭಾರವಾಗಿರುವ ಈ ಕಪ್ಪುಗಲ್ಲುಗಳನ್ನೇ ಆದಿಮಾನವರು ಕೊಡಲಿ ಮಾಡಲು ಬಳಸಿದ್ದು. 'ಸಂಗನಕಲ್ಲು' ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಕಲ್ಗೊಡಲಿ ತಯಾರಿಸುವ ದೊಡ್ಡ ಕಾರ್ಖಾನೆಯಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಪ್ರಾಗಿತಿಹಾಸಕಾರರು ಭಾವಿಸಿದ್ದಾರೆ.
'ಸಂಗನಕಲ್ಲು', ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಚರಿತ್ರೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಜಗತ್ತಿನ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಚರಿತ್ರೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಮಹತ್ವದ ಜಾಗ. ಈಗಿರುವ ದೇಶ, ರಾಜ್ಯ, ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿನ್ನೂ ಮೂಡಿರದ, ಭಾಷೆ ಜಾತಿ ಮತ-ಧರ್ಮಗಳಿನ್ನೂ ಹುಟ್ಟಿರದ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದ ಪೂರ್ವಜ ತಾಣವಿದು.
ಆದಿಮಾನವರು ಹಣ್ಣು ಹೆಕ್ಕಿ ತಿನ್ನುವ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಬೇಟೆಯಾಡುವ ಹಂತದಿಂದ ಮುಂಚಲಿಸಿ, ಒಂದೆಡೆ ನೆಲೆನಿಂತು ಕೃಷಿ ಮಾಡುವ ಮತ್ತು ಪಶುಪಾಲನೆ ಮಾಡುವ ಹಂತಕ್ಕೆ ದಾಟಿದರು. ಆ ತಿರುವಿನ ಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸಿದ ಜನವಸತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗನಕಲ್ಲೂ ಒಂದು.
ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಆದಿಮ ಮಾನವ ವಸತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ 'ಸಂಗನಕಲ್ಲು' ಇಲ್ಲಿದೆ.
ಕಾಂಗೋ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಗಣರಾಜ್ಯ (ಮಾಜಿ ಬೆಲ್ಜಿಯಂ ಕಾಂಗೊದಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲವಾದ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಬೆಲ್ಜಿಯಂ ಜೊತೆ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ,) ಒಂದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿಮಾನಯಾನ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಬ್ರಸೆಲ್ಸ್ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಪ್ರಯತ್ನ, ಆ ವರ್ಷ ಮತ್ತೆ 2007 ಕ್ಕೆ, ಏರ್ ಡೀ ಸಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಹೆವ ಬೋರ ಏರ್‌ವೇಸ್ ಜೊತೆ ಜಂಟಿ, ಮತ್ತು ಬಿಎಇ 146-200ಸ್ ಒಂದು ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಔಟ್ ಕಿನ್ಷಸ ನ್'ದ್ಜಿಲಿ ಏರ್‌ಪೋರ್ಟ್ ವಾಣಿಜ್ಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹಾರಾಟವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿ ಬ್ರಸೆಲ್ಸ್ ಏರ್‌ಲೈನ್ ಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ 2008 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಯೋಜನೆಯ ಯಶಸ್ಸಿಗೆ ಕಾಳಜಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು .ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಡ್ರೈವ್ ಕಾಂಗೋದ ಹೆವ ಬೋರ ಏರ್ವೇಸ್ ವಿಮಾನ 122 ಗಂಭೀರ ವಿಮಾನಯಾನ ಸುರಕ್ಷತಾ ನ್ಯೂನತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಬಹಿರಂಗವಾದದ್ದು, ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಹೆವ ಬೋರ ಯುರೋಪ್ ನಾ ಒಕ್ಕೂಟದಿಂದ ನಿಷೇಧಿಸಲಾಯಿತು (ಡಿಆರ್ ಕಾಂಗೋದ ಎಲ್ಲ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು 2006 ರಿಂದ ಇಯು ಕಪ್ಪುಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಕಾರಣ ದೇಶದ ನಿಯಂತ್ರಕ ಮೇಲುಸ್ತುವಾರಿಯ ಕೊರತೆ ಆದರೆ ಹೆವ ಬೋರ ನ ಬ್ರಸೆಲ್ಸ್ ಸೇವೆ ಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಇನ್ನೆಲ್ಲ ವಿಮಾನಕ್ಕೂ ನಿಷೇಧಾವಿತ್ತು). ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಐರ್ಡ್ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಮುಂದೂಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು.
ಬ್ರುಸೆಲ್ಸ್ ಕಿನ್ಶಾಸಾ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಉಪ ಸೇವೆ ಅನುಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಬ್ರಸೆಲ್ಸ್ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಮೂಲಕ ಒಂದು ಹೊಸ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿ ಆ ವರ್ಷದ ಡಿಸೆಂಬರ್ 2009 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಹೋಗು ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ತನ್ನ ಷೇರುಗಳ 70 ಪ್ರತಿಶತ ಐರ್ಬೆಲ್, ಬೆಲ್ಜಿಯನ್ ಹಿಡುವಳಿ ಕಂಪನಿ ಒಡೆತನದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಇದು ಬ್ರಸೆಲ್ಸ್ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಫಾರೆಸ್ಟ್ ಗ್ರೂಪ್ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಹೋಗು ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಉಳಿದ 30 ರಷ್ಟು ಸ್ಥಳೀಯ ಕಾಂಗೋಲೀಸ್ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ.ಜಾರ್ಜ್ ಆರ್ಥರ್ ಫಾರೆಸ್ಟ್, ಬೆಲ್ಜಿಯನ್ ಉದ್ಯಮಿ ಮತ್ತು ಫಾರೆಸ್ಟ್ ಗುಂಪುಗಳ ಮಾಲೀಕರು ಏರ್ಲೈನ್ ಚೇರ್ಮನ್ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಏರ್ ಡೀ ಸಿ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಕೊರೋಂಗೊ ಲೂಬಂಬ್ಯಾಶಿ ನಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಬೇಸ್ ಲೂಬಂಬ್ಯಾಶಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಆದಾಯ ವಿಮಾನಗಳ ಉಡಾವಣಾ ಮೂಲತಃ 2010 ರ ಎರಡನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕ ಯೋಜಿಸಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ 2011 ರ ಎರಡನೇ ತ್ರೈಮಾಸಿಕದಲ್ಲಿ ಮುಂದೂಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆರಂಭಿಕ 2012 ಯೋಜನೆಯ ತೀವ್ರ ಪ್ರತಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತವಾಯಿತು ನಂತರ ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ತಡವಾಗಿ ಅಂಗೀಕಾರ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಕಾರಣವಾಯಿತು ಸ್ಥಳೀಯ ಕಾಂಗೋಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು,. ಏಪ್ರಿಲ್ 2011 20, ಕೊರೋಂಗೊ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಇಯು ವಿಮಾನಯಾನ ಕಪ್ಪುಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಕೊರೋಂಗೊ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಎಸ್ ಪಿಆರ್ ಎಲ್ ಇದು ಕಾಂಗೋ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಗಣರಾಜ್ಯದ, ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆಮತ್ತು ಲೂಬುಂಬಷಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಬ್ರಸೆಲ್ಸ್ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಬೆಲ್ಜಿಯನ್ ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಪರವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಹೊರ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಹಾರಾಟವನ್ನು ನಿಗದಿತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಲೂಬಂಬ್ಯಾಶಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ಮೂಲದಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಜನವರಿ 2012 12 ರಂದು ಕೊರೋಂಗೊ ಏರ್ಲೈನ್ಸ್ ತನ್ನ ವಿಮಾನಯಾನ ಪರವಾನಗಿ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು.ಫೆಬ್ರುವರಿ 23 ರಂದು, ಇದು ವಾಣಿಜ್ಯ ಆದಾಯ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಅನುಮತಿ ದೊರಕಿತು, ಲೂಬಂಬ್ಯಾಶಿ-ಕಿನ್ಶಾಸಾ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಆ ವರ್ಷದ ಏಪ್ರಿಲ್ 16 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಮತ್ತಷ್ಟು ದೇಶೀಯ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ನಿಗದಿತ ಜೊಹಾನ್ಸ್ಬರ್ಗ್ ಗೆ ವಿಮಾನಗಳನ್ನುಆನಂತರದ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡಿತು .
ಈ ನಷ್ಟದ ಸುದ್ದಿ ಈಸ್ಟ್‌ ಇಂಡಿಯ ಕಂಪನಿಯ ನಿರ್ದೇಶಕರಿಗೆ ಮುಟ್ಟಿದಾಗ ಅವರು ಇದಕ್ಕೆಲ್ಲ ಹ್ಯೂ ಗಾಫನೇ ಜವಾಬ್ದಾರನೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ, ಅವನ ಬದಲು ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ನೇಪಿಯರನನ್ನು ಸೇನಾಪತಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಆತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬರುವ ಮೊದಲೇ ಗಾಫ್ ಸಿಕ್ಖರನ್ನೂ ಅವರ ಮಿತ್ರರಾಗಿದ್ದ ಆಫ್ಘನರನ್ನೂ ಚೀನಾಬ್ ನದಿಯ ಬಳಿಯ ಗುಜರಾತ್ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸೋಲಿಸಿದ. ಚಿಲಿಯನ್ವಾಲ ಕದನದ ಅನಂತರ ಸಿಕ್ಖರು ಆಘ್ಘನ್ ಸೇನೆಯೊಡನೆ ಗುಜರಾತಿನ ಬಳಿ ತಂಗಿದ್ದರು.
ಸಿಕ್ಖರು ಸಂಘಟಿತರಾಗಿ ಇಂಗ್ಲಿಷರನ್ನು ಪಂಜಾಬಿನಿಂದ ಹೊಡೆದೋಡಿಸುವ ಪಣತೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ಹ್ಯೂಗಾಫನ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಸೈನ್ಯ ಚೀನಾಬ್ ನದಿಯನ್ನು ದಾಟಿ ಸಿಕ್ಖರ ಮೇಲೆ ಧಾಳಿ ಮಾಡಿತು. ಸಿಕ್ಖರು ಚಿಲಿಯನ್ವಾಲ ಬಳಿ ಸಂಘಟಿತರಾಗಿ ಭೀಕರವಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದರು. ಬ್ರಿಟಿಷರು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಜಯಗಳಿಸಿದರೂ ಅಪಾರ ಸಾವು ನೋವು ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸಿದರು.
1849ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 21ರಂದು ನಡೆದ ಗುಜರಾತ್ ಕದನದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಅತ್ಯಲ್ಪಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಖರನ್ನೂ ಆಫ್ಘನರನ್ನೂ ಸೋಲಿಸಿದರು. ಈ ಕದನದಲ್ಲಿ ಪಿರಂಗಿಗಳ ಪಾತ್ರವೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಫಿರಂಗಿ ಕದನವೆಂದು ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮೀಮಾಂಸಕನಾದ ಈತ ದಕ್ಷಿಣ ದೇಶದವ; ಆಂಧ್ರನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಬಿಹಾರ ಪ್ರಾಂತ್ಯದವನಾಗಿದ್ದ ಈತನನ್ನುಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಬಿಹಾರದಲ್ಲೇ ಸಂಧಿಸಿದರೆಂದೂ ಪ್ರಯಾಗದಲ್ಲಿ ಸಂಧಿಸಿದರೆಂದೂ ಹೇಳುವವರಿದ್ದಾರೆ. ಈತನ ಕಾಲನಿರ್ಣಯವೂ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಆಗಿಲ್ಲ. ಕ್ರಿಸ್ತಾಬ್ದ 590ರಿಂದ 650ರವರೆಗೆ ಎಂದು ಕೆಲವು ಪಂಡಿತರು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈತ ಬೌದ್ಧಭಿಕ್ಷುಗಳ ಬಳಿ ಇದ್ದು ಅವರ ಧರ್ಮವನ್ನೆಲ್ಲ ಅಭ್ಯಾಸಮಾಡಿ ಮುಂದೆ ಆ ವಾದಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ನಿರಸನ ಮಾಡಿ ವೈದಿಕ ಮತವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿದನೆಂದೂ ಹೀಗೆ ಗುರು ದ್ರೋಹದ ಪಾಪ ಸಂಘಟಿತವಾಗಲು ಅದರ ಪರಿಹಾರಕ್ಕೆಂದು ತುಷಾಗ್ನಿ ಪ್ರವೇಶಮಾಡಿ ತೀರಿಕೊಂಡನೆಂದೂ ಕಥೆಯಿದೆ. ಇನ್ನೇನು ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಬೀಳಬೇಕೆನ್ನುವಾಗಲೇ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಇವರನ್ನು ಕಾಣಲು ಬಂದಿದ್ದರೆಂದೂ ಐತಿಹ್ಯ. ವೈದಿಕ ಧರ್ಮದ ವಿರೋಧಗಳು ಪ್ರಬಲರಾಗಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವೈದಿಕ ಧರ್ಮದ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಅದನ್ನು ನಾಡಿನಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಿ ಸ್ಥಿರಪಡಿಸಿದ ಪ್ರಾಚೀನರಲ್ಲಿ ಕುಮಾರಿಲಭಟ್ಟ ಮತ್ತು ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಪ್ರಖ್ಯಾತರು. ವೈದಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕರ್ಮಕಾಂಡವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಕುಮಾರಿಲನೂ ಜ್ಞಾನಕಾಂಡವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಶಂಕರರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ದಾರ್ಶನಿಕ ನಿಲವನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡರು.
ಕುಮಾರಿಲಭಟ್ಟನ ಗ್ರಂಥಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳೂ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳೂ ಇವೆ. ಶ್ಲೋಕವಾರ್ತಿಕಕ್ಕೆ ಸುಚರಿತಮಿತ್ರ , ಪಾರ್ಥಸಾರಥಿ ಮಿಶ್ರ ಇಬ್ಬರೂ ಉತ್ತಮ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಶ್ಲೋಕವಾರ್ತಿಕ, ತಂತ್ರವಾರ್ತಿಕಗಳೆರಡಕ್ಕೂ ಉಂವೇಕನೆಂಬ ಕುಮಾರಿಲರ ಶಿಷ್ಯ ಬರೆದಿರುವ ಟೀಕೆ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಉಂವೇಕ ಕವಿಯಾದ ಭವಭೂತಿಯೇ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಭವಭೂತಿಯ ಮಾಲತೀಮಾಧವದ ಒಂದು ಪ್ರತಿಯ ಆರನೆಯ ಅಂಕದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಕುಮಾರಿಲಸ್ವಾಮಿ ಪ್ರಸಾದ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗ್ವೈಭವ ಶ್ರೀಮದುಂವೇಕಾಚಾರ್ಯ ವಿರಚಿತ ಎಂಬ ಮಾತಿದೆ. ಕುಮಾರಿಲನ ಶ್ಲೋಕವಾರ್ತಿಕದಲ್ಲಿ ವನವಾದದವರೆಗೂ ಉಂವೇಕನ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯಿದೆ; ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಕುಮಾರಿಲಭಟ್ಟನ ಮಗ ಜಯ ಮಿಶ್ರನ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯಿದೆ. ಮುಂದೆ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಶಿಷ್ಯನಾದ ಮಂಡನಮಿಶ್ರ ಎಂಬುವನೂ ಮೊದಲಿಗೆ ಕುಮಾರಿಲಭಟ್ಟನ ಶಿಷ್ಯನೆಂದು ಪ್ರತೀತಿ. ಮಾಂಡೂಕ್ಯಕಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ ಗೌಡಪಾದಾಚಾರ್ಯನೂ ಕುಮಾರಿಲಭಟ್ಟನ ಬಳಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ್ದನೆಂದು ಒಂದು ಮತವಿದೆ. ಆದರೆ ಇದಕ್ಕೆ ಆಧಾರ ಸಾಲದು.
ಕುಮಾರಿಲ ಭಟ್ಟ ಅಸ್ಸಾಮ್‍ನ ಒಬ್ಬ ಮೈಥಿಲ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹಿಂದೂ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಮೀಮಾಂಸ ವಿದ್ವಾಂಸನಾಗಿದ್ದನು. ಅವನು ಮೀಮಾಂಸಶ್ಲೋಕವರ್ತಿಕದಂತಹ ಮೀಮಾಂಸದ ಮೇಲಿನ ತನ್ನ ಅನೇಕ ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರೌಢಪ್ರಬಂಧಗಳಿಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಭಟ್ಟನು ವೈದಿಕ ಆದೇಶದ ಪರಮೋಚ್ಚ ಸಿಂಧುತ್ವದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಾ ನಂಬಿಕೆಯುಳ್ಳವನಾಗಿದ್ದನು, ಪೂರ್ವ ಮೀಮಾಂಸದ ಮಹಾನ್ ಸಮರ್ಥಕ ಮತ್ತು ದೃಢೀಕೃತ ಧರ್ಮಾಚರಕನಾಗಿದ್ದನು.
ಕುಮಾರಿಲಭಟ್ಟನ ಗ್ರಂಥಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳೂ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳೂ ಇವೆ. ಶ್ಲೋಕವಾರ್ತಿಕಕ್ಕೆ ಸುಚರಿತಮಿತ್ರ , ಪಾರ್ಥಸಾರಥಿ ಮಿಶ್ರ ಬೃಹತ್ ಟೀಕೆಂಬ ಬೇರೊಂದು ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದನೆಂದು ಕೆಲವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಬೃಹತ್ ಟೀಕೆಯೆಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕರೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಗ್ರಂಥವೇನೋ ಇಂದಿಗೆ ಉಳಿದು ಬಂದಿಲ್ಲ.
ಸುದೀಪ್ ಅಭಿನಯದ ಕೆಂಪೇಗೌಡ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನ್ ಅವರು ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆ ಮಾಡಿ, ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.ಈ ಸಿನಿಮಾ ನಂತರ ಇವರು ಅರ್ಜುನ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಜನ್ಯ ಎಂಬುದನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಸುದೀಪ್ ಅವರು ಸೂಚಿಸಿದ್ದು ಎಂದು ಸ್ವತಃ ಅವರೇ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ನಂತರ ವಿಕ್ಟರಿ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿ ಜನರನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮೋಡಿ ಗೊಳಿಸಿದರು.
ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಎ ಆರ್ ರೆಹಮಾನ್ ಎನ್ನುವ ಅಗ್ಗಳಿಕೆ ಪಡೆದ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕ ಅರ್ಜುನ್ ಜನ್ಯ. ತಮ್ಮ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನದಿಂದ ಮನೆ ಮಾತಾಗಿರುವ ಪ್ರತಿಭಾವಂತ. ಇವರು ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ,ಆಟೋಗ್ರಾಫ್ ಪ್ಲೀಸ್ . ಇದರಲ್ಲಿ ದಿಲೀಪ್ರಾಜ್ ಮತ್ತು ಸಂಜನಾ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ಕಂ ಪೋಸ್ ಮಾಡಿದ್ದರು ಯಶಸ್ಸು ಸಿಗಲಿಲ್ಲ.2009 ರಲ್ಲಿ ಬಿರುಗಾಳಿ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಅವರ ಹೆಸರು ಕರ್ನಾಟಕದೆಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸಿತು .ಇದರ ಎಲ್ಲಾ ಹಾಡುಗಳು ಮೆಚ್ಚುಗೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಯಿತು. ಇದರ ನಂತರ 2010ರಲ್ಲಿ
ಬಂದ ಸಂಚಾರಿ ಚಿತ್ರದ ಹಾಡುಗಳು ಕನಾಟಕದ ಜನರ ಮನಸ್ಸಲ್ಲಿ ಅಚ್ಹೊತ್ತ್ತುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.