polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ವಿಗ್ನಾ ಮುಂಗೊ, ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುವ ಒಂದು ಬೀಜ. ಹೆಸರು ಕಾಳಿನ ಜೊತೆಗೆ ಇದನ್ನು ಫ಼್ಯಾಸಿಯೋಲಸ್‍ನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಆದರೆ ನಂತರ ವಿಗ್ನಾಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇದು ಹೆಸರು ಕಾಳಿನ ಪ್ರಜಾತಿಗೇ ಸೇರಿದ್ದೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಒಂದು ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯ . ತೊಗರಿ, ಅವರೆ, ಹೆಸರು ಇಂಥ ಬೇಳೆಗಳ ಹಾಗೆಯೇ ಇದು ನಮ್ಮ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರೊಟೀನು ಆವಶ್ಯಕತೆಯನ್ನು ಪುರೈಸಲು ಸಹಕಾರಿ. ಬಹು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಇಡ್ಲಿ, ದೋಸೆಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಉದ್ದನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ ಹುದುಗುವಿಕೆ ಉಂಟಾಗಿ, ಇಡ್ಲಿ ಮತ್ತು ದೋಸೆಯು ಮೃದುವಾಗಿ, ಉಬ್ಬಿ, ನೋಡುವುದಕ್ಕೆ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿಯೂ, ತಿನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ರುಚಿಕರವಾಗಿಯೂ ಇರುತ್ತವೆಯಲ್ಲದೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಪ್ರೋಟೀನನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಉದ್ದಿನ ಮೂಲಕ ಈ ತಿಂಡಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರೋಟೀನಿನ ಅಂಶ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಊಟ, ತಿಂಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ದಿನ ಬಳಕೆ ಆರ್ಯರ ಕಾಲದಿಂದ ಇರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಇಂದಿಗೂ ಶ್ರಾದ್ಧಾದಿ ವಿಶೇಷ ದಿವಸಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ದಿನ ವಡೆ ಊಟಕ್ಕೆ ಇರಲೇಬೇಕು. ಇದು ಮಾಂಸದಷ್ಟೇ ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರವೆಂಬ ವಿಷಯ ಅಂದಿನವರಿಗೆ ತಿಳಿದಿದ್ದಿರಬೇಕು.
ಉದ್ದಿನ ಹಿಟ್ಟಿನ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ, ಇದನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕಲಸಿ ರುಬ್ಬಿದ ಹಾಗೆಲ್ಲ ನಯವಾಗಿ ದೋಸೆ, ಇಡ್ಲಿ, ವಡೆ ಮುಂತಾದ ತಿಂಡಿತಿನಿಸುಗಳ ರಚನೆಯನ್ನು ಉತ್ತಮಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿನ ಪ್ರೊಟೀನ್ ಮಾಂಸದ ಪ್ರೊಟೀನಿನಷ್ಟೇ ಪುಷ್ಟಿಕರ. ರುಬ್ಬಿದ ಉದ್ದನ್ನು ಹಸುಗಳಿಗೆ ತಿನ್ನಿಸಿದಾಗ ಹಾಲು ವೃದ್ಧಿಯಾಗುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಉದ್ದನ್ನು ದೋಸೆ, ಇಡ್ಲಿ ಮುಂತಾದ ತಿಂಡಿಗಳಲ್ಲೂ ಜಹಾಂಗೀರ್‍ನಂತಹ ಸಿಹಿ ತಿಂಡಿಗಳಲ್ಲೂ ಸಾಂಬಾರು ಗೊಜ್ಜು ಮೊದಲಾದವುಗಳ ಲವಾಜಮೆಯಲ್ಲೂ ಹೇರಳವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.
ಸುಮಾರು 11 ಪ್ರಜಾತಿಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಒಮಾನ್, ಅರೇಬಿಯ, ಆಫ್ಗಾನಿಸ್ತಾನ್, ಭಾರತ, ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ, ಚೈನಾ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಮಯನ್ಮಾರ್ ಗಳಲ್ಲಿನ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳು ಸಹಜ ಪ್ರಜಾತಿ ಎನಿಸಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿನ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳನ್ನು “ನೀಲಗಿರಿ ಅಥವಾ ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟಿಸ್”-ಉಪಜಾತಿ ಎಂದೂ, ಪೂರ್ವ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿನ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳನ್ನು ‘’ಸಲಿಂ-ಆಲಿ’’ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾದರೂ ಇವುಗಳನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಹಜ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳೊಂದಿಗೆ ಒಟ್ಟು ಗೂಡಿಸುವುದುಂಟು. ಭಾರತದ ಪ್ರಸ್ತಭೂಮಿ, ಲಕ್ಷದ್ವೀಪ, ಶ್ರೀಲಂಕಗಳಲ್ಲಿನ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳು ‘’ಇರೀಗಿಯ’’ ವರ್ಗವೆಂದು ಕೆಲವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾದರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ‘’ಇರೀಗಿಯ’’ ವರ್ಗದ-ಹೆಸರು ಶ್ರೀಲಂಕದ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತ ಎನ್ನುವುದುಂಟು. ದಕ್ಷಿಣ ಮಯನ್ಮಾರ, ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಲಾವೋಸ್ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳ ವರ್ಗವನ್ನು “ಸೈಮೆನ್ಸಿಸ್’’ ಎಂದು, ನಿಕೊಬಾರನ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳ ವರ್ಗವನ್ನು ‘‘ನಿಕೊಬರಿಕಾಸ್’’ ಎಂದರೂ ಇದೇ ಹೆಸರನ್ನು ಅಂಡಮಾನ್ ನಲ್ಲಿನ ವಿಭಿನ್ನ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳ ವರ್ಗವೆನಿಸಬೇಕಾದವುಗಳಿಗೂ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಕಾಂಬೋಡಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳನ್ನು “ವಿಲಿಯಮ್ಸನಿ“ ಎಂದೂ , ಅಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯದ ಮಿಕ್ಕ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳ ವರ್ಗಗಳು “ಅರಿವೆಂಟರ್”, “ಬಕ್ಟೋನಿ”, “ಮೆಲನೂರಸ್” ಮತ್ತು “ಯುನಿಕ್ಸ್“ ಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.
ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳು ಏಕಾಂಗಿಗಳಲ್ಲ, ಇವು ಹಿಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು, ಸಂತಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಮಯದಲ್ಲಷ್ಟೇ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಬೇರೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಇವು ನೆಲಕ್ಕಿಳಿಯುವುದು ಬಹಳ ವಿರಳ. ಮರ ಗಿಡಗಳ ಮೇಲೆ ಎಲೆಮರೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಲಕಳೆಯುತ್ತವೆ. ಫೆಬ್ರವರಿಯಿಂದ - ಸೆಪ್ಟಂಬರ್ ತಿಂಗಳುಗಳ ನಡುವೆ ಸಂತಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರೂ, ಏಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಸಂತಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ತೀವ್ರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಜೇಡರ ಬಲೆ, ಕಲ್ಲು ಹೂಗಳು ಮತ್ತು ಮೆತ್ತನೆಯ ಸಸ್ಯ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಚಿಕ್ಕ ಬಟ್ಟಲಾಕಾರದ ಗೂಡನ್ನು ಟೊಂಗೆಗಳ ಮೂಲದಲ್ಲಿ 4 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿ, ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ 2 ಮಂದ ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು 2-3 ದಿನಗಳ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಇಡುತ್ತವೆ. ಮೊಟ್ಟೆಗಳು 10 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮರಿಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ತಾಯಿ ಮತ್ತು ತಂದೆ ಹಕ್ಕಿಗಳೆರಡೂ ಸಂತಾನ ಪಾಲನೆಯಲ್ಲಿ ಸಮ ಶ್ರಮಿಗಳು. ಮರಿಗಳು 10 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಗೂಡು ಬಿಡಲು ತಯಾರಾಗುತ್ತವೆ.
ಕೀಟಗಳೇ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳ ಮುಖ್ಯ ಆಹಾರವಾದರೂ, ಇವು ಹಣ್ಣು, ಮಕರಂದಗಳನ್ನೂ ಸೇವಿಸುತ್ತವೆ.
ಬೆಳ್ಗಣ್ಣ ಹಕ್ಕಿ 8-9 ಸೆ.ಮೀ ಅಳತೆಯ ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿ ಗಾತ್ರದ ಚಿಕ್ಕ ಹಕ್ಕಿ. ಇದರ ಮೈ ಮೇಲಿನ ಭಾಗಗಳು, ಕೊರಳು, ಬಾಲ - ಹಳದಿ ಅಥವಾ ಹಸಿರು ಮಿಶ್ರಿತ ಹಳದಿ, ಕಣ್ಣಿನ ಸುತ್ತಲು ಬಿಳಿ ಉಂಗುರವಿರುವ ಈ ಹಕ್ಕಿಯ - ಹೆಣ್ಣು ಮತ್ತು ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣದ ಅಂತರವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರ ಪ್ರಜಾತಿಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿದ್ದು ಇವು ಅನೇಕ ಜಾತಿ-ಉಪಜಾತಿಗಳಾಗಿ ಹರಡಿವೆ .
ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಇದರ ವಿಂಗಡನೆ ಇನ್ನೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ ಏಕೆಂದರೆ ಕೆಲವೆಡೆ ಕಂಡುಬರುವ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರಜಾತಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆಯಾದರೂ ಅವುಗಳ ಉಪ-ಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿನ ವಿಭಿನ್ನತೆಗೆ ಸೂಕ್ತ ಆಧಾರಗಳಿಲ್ಲ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಇಂಡೊನೇಷ್ಯಾದಲ್ಲಿನ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಅಲ್ಲಿಯ ತೆಳು-ಬೆಳಗಣ್ಣ ಗಳಿಗೆ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರ. ಆದರೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಅಲ್ಲಿಯ ಹರಟೆ-ಮಲ್ಲ ಹಕ್ಕಿಗಳೊಂದಿಗೆ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳ ಕುಟುಂಬದ ವಿಂಗಡನೆಯೇ ಈಗ ಪ್ರಶ್ನೆಯಾಗಿದೆ.
ಬೆಳ್ಗಣ್ಣ (ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರು: ಮಲ್ಲಿಕಾಕ್ಷ , ಆಂಗ್ಲ-ಹೆಸರು: - , ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು: ) ಗುಬ್ಬಚ್ಚಿ ಗಾತ್ರದ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಹಾಡಿನ-ಹಕ್ಕಿ. ಕಣ್ಣಿನ ಸುತ್ತಲು ಬಿಳಿ ಅಂಚು ಹೊಂದಿರುವ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಇದು ಭಾರತ-ಉಪಖಂಡ, ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ, ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾ, ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಕುರಚಲು ಕಾಡು ಮತ್ತು ಅಲ್ಪಾರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದಾದ ಹಕ್ಕಿ. ಚಿಕ್ಕ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ಇವು, ಹೂವಿನ ಮಕರಂದ, ಚಿಕ್ಕ ಕೀಟಗಳು ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ಸೇವಿಸುತ್ತವೆ. ಬಿಳಿಯ-ಕಣ್ಣಂಚು ಇವುಗಳ ಜಾತ್ಯೋಪಜಾತಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಕ್ಷಣವಾದರೂ, ವಿವಿಧ ಘಾಡತೆಯಲ್ಲಿ ಹಳದಿ, ಹಸಿರುಮಿಶ್ರಿತ-ಹಳದಿ ಮೈ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಬಣ್ಣ ಇವುಗಳ ಜಾತ್ಯೋಪಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿನ ವಿಭಿನ್ನತೆಯ ಲಕ್ಷಣಾವಾಗಿದೆ.
ಪಶಿಮಘಟ್ಟದ “ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟಿಸ್” ಬೆಳಗಣ್ಣಗಳ ಮೈ ಮೇಲ್ಭಾಗ ಘಾಡ ಹಸಿರು ಮತ್ತು ಎರಡೂ ಪಕ್ಕೆಯ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನಬಣ್ಣದ ಸುಳಿವಿರುತ್ತವೆ. “ಸಲೀಂ ಅಲಿ” ವರ್ಗದ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳ ಕೊಕ್ಕು ಮೊಟಕು ಮತ್ತು ಮೈ ಮೇಲ್ಭಾಗ ಘಾಡ ಹಳದಿ-ಹಸಿರು. ಕೆಲ ತಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ ಸಿಕ್ಕಿಂ, ಭೂತಾನ್ ಅಸ್ಸಾಂ ಮತ್ತು ಯುನನ್ ಗಳಲ್ಲಿನವಷ್ಟೇ ಸಹಜ-ಬೆಳಗಣ್ಣಗಳು, ಪರ್ಯಾಯದ್ವೀಪದ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳು “ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟಿಸ್” ಕುಲದವು ಎಂದು. (ಅಥವಾ ತಜ್ಞ ವಾಳ್ಟರ-ನಾರ್ಮನ್ ರ ವಿವರದಂತೆ ಕಾತೀವಾರದ ಬಗೆಯ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳಾದರೆ “ಅಮಾಬಿಲಿಸ್”) ಎಂಬುದು ಉಚಿತ.
ಶ್ರೀಲಂಕದ ‘’ಇರೀಗಿಯ’’ ವರ್ಗದ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳು ಶ್ರೀಲಂಕದ ಒಳಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿನ “ಝೆಸ್ಟ್ರೋಪ್ಸ್ ಸಿಲೋನಿಸಿಸ್” ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳಿಗಿಂತ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕದು.
ಗೂಡು ಹೂಡಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳು ಗುಂಪುಗಟ್ಟಿ ಅಳಿಲುಗಳನ್ನು ದೂರ ಅಟ್ಟುವುದುಂಟು, ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕದ್ದಾದ್ದರಿಂದ ಇವು ಆಕ್ರಮಿಗಳಲ್ಲ, ರಕ್ಷಣಾರ್ಥಿಗಳು. ಇವುಗಳಿಗೆ ಬಾವುಲಿಗಳು ಮತ್ತು ಗದ್ದೆ-ಮಿಂಚುಳ್ಳಿಗಳಿಂದ . ಆಪತ್ತು.
ಇವುಗಳ ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ಪರಾವಲಂಬಿ ಜೀವಿಗಳಾದ ಹೀಮೋಸ್ಪೊರೀಡಿಯಗಳು ಕಂಡು ಬಂದರೂ ಇವುಗಳಿಂದ ಸಾವನ್ನನುಭವಿಸುವುದು ವಿರಳ.
ಆಹಾರ ಸೇವನೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲೂ ಇವು ಹಗುರ ಚಿಲಿಪಿಲಿ ಕರೆಗಳ ಮೂಲಕ ಗುಂಪಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಹೂಗಳಲ್ಲಿನ ಕೀಟ ಹಾಗೂ ಮಕರಂದ ಸೇವನೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇವು ಪರಾಗಸ್ಪರ್ಶ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಸಮಯಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ತಲೆ, ಹಣೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಕೇಸರದ ಕಣಗಳಿಂದ ಇವುಗಳನ್ನು ಬಣ್ಣದ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟತೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿ, ವಿಗಂಡಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಿವೆ. ಎಲೆಗಳಲ್ಲಿ .
ಬೆಳ್ಗಣ್ಣಗಳ ಆವಾಸ ಬಹಳ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿದ್ದು, ಇವು ಕುರಚಲು ಕಾಡುಗಳು, ಅಲ್ಪ ಹರಿದ್ವರ್ಣ ಕಾಡುಗಳು, ಜಲಗಾಡುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ಭಾರತದ ಪಶ್ಛಿಮ ಒಣ ಮರುಭೂಮಿಗಳಲ್ಲಷ್ಟೇ ಇವು ವಿರಳ.
ಕದ್ರಾಪುರ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಂದಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
೪೦ ಉಪಸಮಿತಿಗಳಿವೆ. ಉತ್ಸವದ ಪ್ರತಿಕಾರ್ಯವನ್ನೂ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ೧,೨೦೦ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರು ದಿನರಾತ್ರಿಯೆನ್ನದೆ ದುಡಿಯುತಾರೆ. ಆರತಿ, ಧನಸಂಗ್ರಹ, ಆಭರಣ, ದೀಪಾರಾಧನೆ, ಅಪಾಯ ನಿರ್ವಹಣೆ,ಐ.ಡಿ.ಪಿ.ಹೂವಿನ ಹರಹಿಲಾಲಿ, ಹುಂಡಿ ವಿಗ್ರಹ, ವಿಸರ್ಜನೆಯ ಟ್ರಾಲಿಯ ನಿರ್ಮಾಣಕಾರ್ಯ, ರಜತ ಪ್ರಭಾವಳಿ ಅಲ್ಂಕಾಅ, ಮೋದಕ, ಪಂಚಕಜ್ಜಾಯ, ಮೂಡಗಣಪತಿ, ಮಹಾಮೂಡಗಣಪತಿಗಳ ವ್ಯವಶಾಪನೆ ರಕ್ಷಣೆ, ಪೋಲಿಸ್ ಹಾಗೂ ಮುನಿಸಿಪಾಲಿಟಿ ಪರವಾನಗಿ, ಕಚೇರಿ ನಿರ್ವಹಣೆ,ಫಲಾಹಾರ, ಪಾನಕ ತಯಾರಿ,ಪೆಂಡಾಲ್, ಖಾಸಗಿ ವಸ್ತುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ,ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರಸಾದ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ದರ್ಶನ, ಸ್ಕೈವಕ್, ಪಬ್ಲಿಕ್ ರಿಲೇಶನ್,ಸುಕೃತೀಂದ್ರ ನಗರ,ರಾಮಾನಾಯಕ್ಸ್ ಹಾಲ್ ಗ್ರೌಂಡ್ ಮತ್ತು ಜಿ.ಎಸ್.ಬಿ, ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ಕ್ಲಬ್ ಗ್ರೌಂಡ್ ನಲ್ಲಿ
ಗಣೇಶನ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ೬ ಭಾರಿ ರಬ್ಬರ್ ಟೈರ್ ಗಳಿಂದ ಸಜಾಯಿಸಿದ ಟ್ರಾಲಿಯ ಮೇಲೆಯೇ ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪೆಂಡಾಲ್ ನಡುವೆ ಇರಿಸಿದ ಜ್ಯಾಕ್ ಗಳಿಂದ ಮೇಲೆತ್ತಿ ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ಅಟ್ಟಳಿಕೆ ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಡೇ ಟ್ರಾಲಿಯಮೇಲೆ ಗಣೇಶಮೂರ್ತಿಯ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತದೆ. ನಾಗಪಂಚಮಿಯ ತಿಥಿಯದಿನ 'ವಾಲ್ಕೇಶ್ವರ ಕಾಶಿಮಠದ ಶ್ರೀಮದ್ ಮಾಧವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿ'ಗಳ ವೃಂದಾವನದ ಮುಂದೆ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಂತರವೇ 'ನಿರ್ಮಾಣಕಾರ್ಯ ಆರಂಭ'. ಗಿರ್ಗಾಂ ಕಲಾಕಾರ ’ಅವಿನಾಶ್ ಪಾಟ್ಕರ್’ ಮತ್ತು ತಂಡದ ನುರಿತ ಶಾಸ್ತ್ರಬದ್ಧವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವೇದಿಕೆ ತಯಾರು, ದೀಪಾಲಂಕಾರ, ಚತುರ್ಥಿಯ ೨ ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ವಿರಾಟ್ ದರ್ಶನ್ ಎಂಬ ಸಂಭ್ರಮದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶನಿಗೆ ವಸ್ತ್ರಾಭರಣಗಳನ್ನು ತೊಡಿಸಿ ಸ್ವೀಕೃತಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತಾರು 'ಸ್ಟಾಲ್' ಗಳ ಕ್ರಮಬದ್ಧ ವ್ಯವಸ್ಥೆ,ಕಾಯುತ್ತದೆ. ೧೯೭೯ ರಲ್ಲಿ ಎಲ್.ಡಿ.ಶೆಣೈ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ೨೪ ಜನ ಯುವಕರ ಜಿ.ಎಸ್.ಬಿ.ಯುವ ತಂಡವು ಮೈದಾನದ ಹೊರಗೆ ೨ ಮೇಜುಗಳನ್ನಿರಿಸಿ ಈ ಚಪ್ಪಲಿ ವಿತರಣ ಸೇವೆ ನೀಡಿತ್ತು.ಬ್ಯಾಗು ಚೀಲ,ಕಾಯಲು, ಕ್ಲೋಕ್ ರೂಂ ವ್ಯವಸ್ಥೆ,ಮುಂಜಾನೆ ೭ ರಿಂದ ರಾತ್ರಿ ೨ ರತನಕ ಉಚಿತರಾತ್ರಿ ಸ್ಕೈವಾಕ್ ನಲ್ಲಿ ಬರುವವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.ರಾತ್ರಿಪಾಳಿಯ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಫೈಬರ್ ಚೀಲದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಡುತ್ತಾರೆ.ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ ಗಳು,ಎಮ್.ಡಿ.ಸಿ.ಇ.ಒ ಗಳುಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಸಂಖ್ಯೆಯೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಚೌತಿಯಿಂದ ೫ ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಜರುಗುವ ಜೆ.ಎಸ್.ಬಿ.ಗಣೇಶನ ಒಡ್ಡೋಲಗದಲ್ಲಿ ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ಪೂಜೆಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅನುಮತಿ. ಸಿನೆಮಾಹಾಡುಗಳು, ಅಶ್ಲೀಲ ಚಿತ್ರಗೀತೆಗಳಿಗೆ ಪರವಾನಗಿಇಲ್ಲ. ವಿಧಿವತ್ತಾದ ಹವನ ಹೋಮ,ಪೂಜೆಗಳು, ದಿನವಿಡಿ ಗಣೇಶನ ಆರಾಧನೆ,ಪೂಜೆ, ಸೇವೆಗಳು ಪೂಜೆಗಳೇಲ್ಲಾ ಕಾಶಿಮಠಾಧಿಪತಿಗಳ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ವೇದಮೂರ್ತಿ ಬಂಟ್ವಾಳ ಕೃಷ್ಣಭಟ್ಟರ.
೧೮೯೩ ರಲ್ಲಿ ಟಿಲಕರು, 'ಗಣೇಶ್ ಚತುರ್ಥಿಯ ಉತ್ಸವ'ದ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಹೊಸ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದರು. ಆ ವರ್ಷ ಲೋಕಮಾನ್ಯ ಟಿಲಕ್, ವಾರ್ಷಿಕ ಗಣಪತಿ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮಹೋತ್ಸವವೆಂದು ಸಾರಿಹೇಳಿದರು. ೧೮೯೩,ರ ವರೆಗೆ ಮನೆಪೂರ್ತಿ ಪಾರಂಪಾರಿಕ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಎಲ್ಲಾವರ್ಗದ ಜನರೂ ಆಸಕ್ತಿವಹಿಸಿ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಭಾಗಗೊಳ್ಳುವುದು ಇಲ್ಲಿನ ವಿಶಿಷ್ಠತೆ. 'ಪಟ್ವರ್ಧನ್ ಮುಜುಮ್ದಾರ್' 'ಖಾಸ್ಗಿವಾಲೆ', ಮೊದಲಾದವರು,೧೮೯೩ ಯ ಬಳಿಕ 'ಸರ್ದಾರ್ ನಾನಾಸಾಹೇಬ್ ಖಾಸ್ಗಿವಾಲೆ' ಮೊಟ್ಟಮೊದಲಬಾರಿಗೆ ವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿಸಿದರು. 'ಘೋಟವಡೆಕರ್', 'ಕಾಸ್ಗಿವಲೆ' ಮತ್ತು 'ಭಾವು ರಂಗಾರಿ' 'ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗಣೇಶೋತ್ಸವ್ ’ಆಚರಿಸಿ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೆರವಣಿಗೆ ಮಾಡಿದರು. ೧೮೯೪ ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ 'ವಿಂಚುರವಾಡ'ದಲ್ಲಿ ೧೦ ದಿನಗಳ ಉತ್ಸವ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ೪ ನೆಯ ದಿನ ಪ್ರಾರಂಭ ಪೂರ್ಣಿಮಾ ಭಾದ್ರಪದ ೧೪ ರ ವರೆಗೆ.
'ಜಿ.ಎಸ್.ಬಿ.ಗಣೇಶೋತ್ಸವ', ಆರಂಭವಾದದ್ದು ಸನ್. ೧೯೫೫ ರಲ್ಲಿ. ಬೊಂಬಾಯಿನ 'ವಡಾಲಾ' ಉಪನಗರದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿದ್ದ ’ದ್ವಾರಕಾನಾಥ್ ಭವನ’ ರಾಮಮಮ್ಂದಿರದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶೋತ್ಸವ. ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಮುಂಬೈಗೆ ನೌಕರಿಗೋಸ್ಕರವಾಗಿ ಬಂದು ಬೊಂಬಾಯಿನ ಉಪನಗರವೊಂದಾದ ವಡಾಲದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾದ ಕೆಲವು ಉತ್ಸಾಹಿ 'ಗೌಡಸಾರಸ್ವತ ಯುವಕ'ರಿಂದ. ಇದರ ಹಿಂದಿನ ಚೈತನ್ಯ, 'ಕಾರ್ಕಳದ ಮಾಧವ ಕೃಷ್ಣ ಪುರಾಣಿಕ್', ಅವರು ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರಲ್ಲೊಬ್ಬರು. ಭಕ್ತರಿಂದ ನಾಲ್ಕಾಣೆ, ಎಂಟಾಣೆ ವರ್ಗಣಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ೧,೨೦೦ ರೂಪಾಯಿ ನಲ್ಲಿ ಭರ್ಜರಿ ಗಣೇಶೋತ್ಸವನ್ನು ಆಚರಿಸಿದ್ದರು. ಆಗ ತಂದ ೧೪ ಅಂಗುಲ ಎತ್ತರದ ಗಣಪತಿ, 'ನಾರಾಯಣ ನಾಯಕ್' ಕೊಟ್ಟವಂತಿಕೆಯಿಂದ, ಇಂದು ಪ್ರಭಾವಳಿ ಸಹಿತ ೧೭ ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ೫ ದಿನಗಳ ನಡೆಯುವ ಪೂಜೆಗಳ ಕನಿಷ್ಟ ಪೂಜೆಯ ದರ ೩೫೫ ರೂ. ೪,೫೫,೪೫೫ ರೂಪಾಯಿಮೊತ್ತದ 'ಮಹಾಪೂಜೆ'ಯೂ ಇದೆ.
'ಸ್ವರ್ಣ ಸಿಂಹಾಸನ'ದ ಭಾರ ೧೫ ಕಿಲೋ. ಎರಡೂಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಾವಲು ನಿಂತಿರುವ ಬಂಗಾರದ ಸಿಂಹಗಳ ತೂಕ ತಲಾ ೩ ಕಿಲೋ. ಗಣಪನ ಮುಂದಿರುವ ಬಂಗಾರದ 'ಆರತಿಯ ತಟ್ಟೆಯ ಭಾರ' ೧ ಕಿಲೋ. 'ಪ್ರಭಾವಳಿ' ತೂಕ ೬ಕಿಲೋ. ಅದರ ಹಿಂದೆ ೧೫.೫ ಅಡಿ ಎತ್ತರದ 'ಬೆಳ್ಳಿಯ ಪ್ರಭಾವಳಿ'ಯ ಭಾರ ೧೨೦ ಕಿಲೋ. ಗಣಪತಿಯ ಮುಂದೆ ಸುಮಾರು ೩ ಅಡಿ ಎತ್ತರದ 'ಬೆಳ್ಳಿಯ ಇಲಿ', ಸೇವೆಗೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿ ನಿಂತಿದೆ. ಸನ್. ೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ, ೬ ಕಿಲೋ ಬಂಗಾರದ ಕಾಣಿಕೆ ಬಂದಿತ್ತು. ಸನ್ ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ 'ಗಣಪತಿಯ ವಜ್ರಮಹೋತ್ಸವ' ಜರುಗುತ್ತದೆ. ಆಗ 'ರಜತ ಪ್ರಭಾವಳಿ'ಯನ್ನೂ ಬಂಗಾರದಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ಯೋಜನೆಯಿದೆ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ೫ ಕಿಲೋ ಬಂಗಾರದ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಆಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿಯ ಮೇಲಿರುವ ಒಟ್ಟು 'ಸ್ವರ್ಣಾಭರಣ'ಗಳ ತೂಕ೧೨೦ ಕಿಲೋ ದಾಟಲಿದೆ.
'ಸರ್ದಾರ್ ವಿಠಲ್ ವಿಂಚುರ್ಕರ್' ಮಾಲೀಕ ವಿಂಚುರ್ಕರ್ ವಾಡಾ ನಿವಾಸಿ, '೧ ನೆಯ ಬಾಜೀರಾಯ ಪೇಶ್ವೆ'ಯ ನಿಕಟದಲ್ಲಿದ್ದವರು. ಕಟ್ಟಿಸಿದರು. ಕುಮ್ತೇಕರ್ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ತಿಳಕರು, ೧೮೯೨ ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಗಣಪತಿ ಆರಾಧನೆಯ ಶ್ರೀಗಣೇಶ್ ಮಾಡಿದರು. ಈ ಉತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಇನ್ನಿತರ ನಾಗರೀಕರು, ,ರಾನಡೆ, ,ಶಿವರಾಮ್ ಪರಂಜಪೆ, ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಿ, ಸಂಪಾದಕ, ,ಎನ್.ಸಿ.ಕೇಲ್ಕರ್, ಪಟ್ಕಥಾ ಲೇಖಕ, ,ಕೆ.ಪಿ. ಖಾಡಿಲ್ಕರ್, ಗಣೇಶನ ಬಗ್ಗೆ ಉಪನ್ಯಾಸಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು. ,ಡಾ.ದೀಪಕ್ ತಿಲಕ್, ತಿಳಕರ ಮರಿಮೊಮ್ಮಗ, ಟ್ರಸ್ಟ್ ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ, 'ಗಜಾನನ್ ಘೈಸಾಸ್', 'ಜಯವಂತ್ ಮಟ್ಕರ್', 'ರವಿಂದ್ರ ಪಥಾರೆ', 'ಶೀಲ ಘೈಸಾಸ್', 'ರೋಹಿತ್ ಟಿಲ'ಕ್ 'ಮುಕ್ತಾ ಟಿಲಕ್' ಸದಸ್ಯರು.
ಹರಕೆಯ ಸಲುವಾಗಿ ಸಹಸ್ರಾರು ಜನ ಕಾದುನಿಂತಿರುತ್ತಾರೆ. ತೆಂಗಿನ ಕಾಯಿ, ಪಂಚಕಜ್ಜಾಯ, ಸಕ್ಕರೆ, ಅಕ್ಕಿ, ಬಾಳೆಹಣ್ಣು, ಬೆಲ್ಲ, ಲಾಹಿ, ಲಡ್ಡು, ದೂಧ್ ಪಾಕ್, ಮೋದಕ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ತುಲಾಭಾರ ಇದನ್ನು ಗಂಡ-ಹೆಂಡತಿ,ಅಥವಾ ಒಬ್ಬರೇ ತಾಯಿ,ಮಗು, ಒಪ್ಪಿಸಬಹುದು. ಎಲ್ಲಾ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳೂ ಗೇರುಬೀಜ, ಬಾದಾಮಿ,ಒಣದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಮೊದಲಾದವಿಶೇಷ ತುಲಾಬಾರ ಅರ್ಪಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಾದ ತಮ್ಮ ಜೊತೆಗೆ ತರಬಹುದು. ತಕ್ಕಡಿಯ ಒಂದು ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಹರಕೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಭಕ್ತರು, ಮತ್ತೊಂದು ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ,ಅಥವಾ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಚೀಲ ಇರಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಅರ್ಚಕರು ಸೇವೆ ಮಾಡಿಸುವ ಹೆಸರು ಹೇಳಿ ಭಗವಂತನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಗಣೇಶೋತ್ಸವ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ೪ ಅಡಿ ಅಗಲ, ೮ ಅಡಿ ಆಳದ ಒಂದು ಭಾವಿಯಿದೆ. ತಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದೂವರೆ ಅಡಿಗೂ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ನೀರು ನಿಂತಿದ್ದು ತಳ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿಂದಲೇ ಶೌಚಾಲಯಕ್ಕೆ, ಅಡುಗೆಮನೆಗೆ, ೨೪ ಗಂಟೆಯೂ ನೀರು ಬರುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ೨ ಅಂಗುಲದ ೩ ಪೈಪ್ ಬಳಕೆ ಉತ್ಸವದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಿವರ್ಸ್ 'ಒಸ್ಮಾಸಿಸ್ ವಾಟರ್ ಪ್ಯೂರಿಫೈಯರ್' ಎಂಬ ಜಲ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಯಂತ್ರದ ಬಳಕೆಯಿಂದ ೨,೫೦೦ ಲೀಟರ್ ನಷ್ಟು ಮಿನರಲ್ ವಾಟರ್ ನ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಪರಿಶುದ್ಧ ನೀರನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಕಾಶೀಮಠದ ’ಶ್ರೀಮದ್ ಸುಧೀಂದ್ರ ತೀರ್ಥ ಪದಂಗಳವರ’ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಮುಂಬೈನ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಹೋಟೆಲ್ ಉದ್ಯಮಿ ’ಎಕ್ಕಾರು ರಾಮನಾಯಕ್’ ಮತ್ತು ಅವರ ಗೆಳೆಯ ’ಎಮ್.ಡಿ.ಲೋಟ್ಲಿಕರ್’ ಜೊತೆಗೂಡಿ ಮಾಟುಂಗಾದ ಮಹೇಶ್ವರಿ ಉದ್ಯಾನ್ ನಲ್ಲಿ ’ಕಾಸ್ಮೊಪಾಲಿಟನ್ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ಕ್ಲಬ್ ಮೈದಾನ’ದಲ್ಲಿ ’ಜೆ.ಎಸ್.ಬಿ.ಗಣೇಶೋತ್ಸವ’ ಶುರುವಾಯಿತು. ಗುರುಪುರ ಗಣಪತಿ ಪ್ರಭುಗಳ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಾಟುಂಗಾದ ಗಣೇಶೋತ್ಸವ ವರ್ಷವರ್ಷವೂ ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ.
ಮುಂಬೈನ ಗಣಪತಿ ಭಕ್ತರು, ಶ್ರದ್ಧಾಳುಗಳಿಂದ ’ನವಸಾಲಾ ಪಾವ್ ಣಾರಾ ಗಣಪತಿ,’ 'ನಾರ್ಳಾಚ್ಯಾ ಗಣಪತಿ', 'ಶ್ರೀಮಂತಾಂಚಾ ಗಣಪತಿ', ಎಂದು ಕರೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಗಣೇಶ ಮೂರ್ತಿ, ವರ್ಷವರ್ಷವೂ ಮುಂಬೈನ 'ಸುಕೃತೀಂದ್ರ ನಗರ'ದ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆಸುವ ೫ ದಿನಗಳ ಗಣೇಶೋತ್ಸವದ ಉತ್ಸವಮೂರ್ತಿಯಾಗಿ, ಬಡಬಗ್ಗರ ಶಾಲೆಯ ಶುಲ್ಕ, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಖರ್ಚು, ಮತ್ತು ಬಡವರ ಆಶ್ರಯದಾತನಾಗಿರುವ ಗಣಪನ ಮಹಿಮೆ ಅಪಾರ.
೩ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಸತತವಾಗಿ 'ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಯವರು ಆಯೋಜಿಸಿದ 'ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉತ್ಸವಮೂರ್ತಿ ಸನ್ಮಾನ' ದೊರೆತಿದೆ. ಉತ್ಸವದ ಸಂಚಾಲಕರುಗಳ ಹೆಸರುಗಳು ಹೀಗಿವೆ :
ಪ್ರತಿಪಂಕ್ತಿಗೆ ಸುಮಾರು ೨ ಸಾವಿರದಂತೆ, ೧೨ ಸಾವಿರಭಕ್ತರುಭಗಂತನ ಪ್ರಸಾದ ಉಂಡು, ಕೃತಾರ್ಥರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಕೊನೆಯದಿನದ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲುವುದು ರಾತ್ರಿ ೧೧ ಗಂಟೆಗೆ ಗಣಪತಿಗೆ ಪೂಜೆಯಾದನಂತರ ನೈವೇಧ್ಯ ಸಮರ್ಪಿಸಿದ ಬಳಿಕವೇ ಪೂಜಾಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ತೆರೆಯೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪೀಟರ್ ಸಿಂಗರ್ ರವರ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾರ್ಷಲ್ಲರ 'ಸ್ವೇಚ್ಛಾಚಾರದ ವಿಸ್ತರಣೆಯಡಿ' ವರ್ಗೀಕರಿಸಬಹುದು. ಅವರು "ನೈತಿಕ ಬೆಲೆಯ ವಿಸ್ತರಣಾವೃತ್ತ"ವು ಅ-ಮಾನವೀಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಹಿಂದೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಮತ್ತು ಹಾಗೆ ಮಾಡದಿರುವುದು ವರ್ಗೀಕರಣದ ದೋಷವಾಗುವುದೆಂದು ತರ್ಕಿಸಿದರು. ಆ-ಜೈವಿಕ ಅಥವಾ "ಇಂದ್ರೀಯ ಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲದ" ಸಹಜ ಬೆಲೆಯಿಂದ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಿಂಗರ್ ಅದನ್ನು ಕಷ್ಟವೆಂದು ತಿಳಿದರು, ಹಾಗೂ ನೈತಿಕ ಬೆಲೆಯ ವಿಸ್ತರಣಾ ವೃತ್ತದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳು ಒಳಗೊಳ್ಳ ಬಾರದೆದು "ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ನೀತಿನಿಯಮಗಳ" ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಪ್ರಕಟಣೆಯಲ್ಲಿ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದರು. ಈ ವಿಷಯಾಂಶವು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಹಾಗಾದರೆ, ಜೈವಿಕ-ಕೇಂದ್ರವುಳ್ಳದ್ದು. ಆದರೂ, "ಕಾರ್ಯರೂಪದ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರಗಳ" ನೆಸ್ಸ್ ಹಾಗೂ ಸೆಷನ್ಸ್ ರ ಅನ್ವೇಷಣೆಯ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ, ಆಳವಾದ ಪರಿಸರ ಶಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ಮನಗಾಣದೆ ಇದ್ದಾಗ್ಯೂ, ಅರಿವಿಲ್ಲದ ಅಸ್ತಿತ್ವವುಳ್ಳ ವಸ್ತುಗಳ ತೋರಿಕೆಯುಳ್ಳದ್ದಾದರೂ, ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಸ್ಯಾತ್ಮಕವಾದದ್ದೆಂದು ಸಿಂಗರ್ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು. ಸಿಂಗರ್ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಮಾನವೀಯತೆಯ ೊಂದು ನೀತಿ ನಿಯಮವನ್ನು ವಾದಿಸಲಿಲ್ಲವೆಂದು ನಾವು ಮುಂದೆ ನೋಡೋಣ.
ಮಾನವನಲ್ಲದ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾದ ವಿಶ್ವಕ್ಕೆ ಪ್ರಯೋಜನ ಮೌಲ್ಯದ ಒಂದು ವಿಸ್ತಾರವೇ ಮಾರ್ಷಲ್ಲರ 'ಪಾಲನೆಯ ಧರ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ' ಒಂದು ವರ್ಗೀಕರಣವಾಗಿದೆ. ಮಾನವರಿಗೆ ಅದರ ಉಪಯೋಗ ಇಲ್ಲವೇ ಪ್ರಯೋಜನಕರದ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸನ್ನಿವೇಶದ ಕೇವಲ ಬೆಲೆಯ ಮೇಲೆ ಅದು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಅದು 'ಆಳವಾದ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನದ' ಭಾವನೆಗಳ ಒಳಗಿನ ಮೌಲ್ಯದ ವ್ಯತ್ಯಾಸತೋರಿಸುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಆಗಾಗ್ಗೆ 'ಆಳವಲ್ಲದ ಪರಿಸರ ಶಾಸ್ತ್ರವೆಂದು' ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾನವ ಜೀವಿಗಳ ಯೋಗಕ್ಷೇಮಕ್ಕೆ ಸಾಧನವೆಂದು - ಅದು ಹೊರಗಿನ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆಯೆಂಬ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸನ್ನಿವೇಶದ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ವಾದಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯು ಮಾನವ ಕುಲ ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ಪೀಳಿಗೆಯ ಪರಿಶೀಲನೆಗಳ ಸಹಿತ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಚಿಂತಿಸುವ ಮುಕ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಒಂದು ಸಾಧನವಾಗಿದೆ. ೧೯೯೭ ರಲ್ಲಿ ಕ್ಯೂಟೊ ಶೃಂಗಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ೧೯೯೨ ರಲ್ಲಿ ರಿಯೊದಲ್ಲಿ ತಲುಪಲ್ಪಟ್ಟ ಮೂರು ಒಪ್ಪಂದಗಳು ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಚರ್ಚೆಗಳು ರಚಿಸಿದ ಧರ್ಮಸಿದ್ಧಾಂತವೇ ಎಂದು ವಾದಿಸಲ್ಪಡಬಹುದು.
ಕಾಲಕಳೆದಂತೆ ಅವು ಕ್ಷೀಣಿಸುವುದರಿಂದ 'ಕೊರತೆಯ ಮೌಲ್ಯ' ವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜಗತ್ತಿನ ನಾಶವಾಗದ ಭಾಗಗಳು, 'ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ' ಸಂರಕ್ಷಣೆಯನ್ನೂ ಸಹ ಸಿಂಗರ್ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. ಅವುಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯು ಭವಿಷ್ಯದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಒಂದು ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿಯಂತೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವು ನಾವು ನಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರಿಂದ ಪಡೆದ ಸ್ವತ್ತು ಹಾಗೂ ಭವಿಷ್ಯತ್ತಿನ ಜನಾಂಗಕ್ಕೆ ಹಾಗೆಯೇ ಬಳುವಳಿಯಾಗಿ ಕೊಡಬೇಕಾಗಿದೆ. ಆಗ ಅವರು ಹಾಳಾಗದ ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನೇ ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪಟ್ಟಣದ ಭೂ ರಮ್ಯ ನೋಟವನ್ನು ಕಂಡು ಸಂತೋಷಿಸಬೇಕೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸದವಕಾಶವನ್ನು ಹೊಂದಬಹುದು. ಉದ್ಭವಿಸಲು ಶತಮಾನಗಳನ್ನೇ ತೆಗೆದು ಕೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಬಹಳ ವಿಶೇಷತೆಯ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಥವಾ ವಾಯುಗುಣದ ತುಟ್ಟತುದಿಯ ಸಸ್ಯವರ್ಗವಾದ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಮಳೆಯ ಕಾಡು ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರಾತಾಣದ ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಮಳೆಯ ಕಾಡನ್ನು ಸಾಗುವಳಿಗಾಗಿ ಸ್ವಚ್ಛಮಾಡುವುದು ಮಣ್ಣಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಹಾಗೂ ಒಮ್ಮೆ ನಾಶಗೊಳಿಸಿದರೆ ಪುನರುಜ್ಜೀವಿತವಾಗಲು ಸಾವಿರಾರು ವರುಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಕ್ರೈಸ್ತರ ವಿಶ್ವಾವಲೋಕನವು ಜಗತ್ತು ದೇವರಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದೆಂದೂ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಜಾತಿಯು ತನಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿದ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ದೇವರಿಗೆ ಉತ್ತರದಾಯಿಯೆಂದೂ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾದ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಭಗವಂತನಿಗೆ ಬೆಲೆಬಾಳುವುದೆಂಬ ಪ್ರಕಾಶದಲ್ಲಿ ನೋಡಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಸ್ವಾರ್ಥಪರತೆ ಹಾಗೂ ವಿವೇಕಶೂನ್ಯಪರತೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವತಃ ತಾನೇ ತೋರಿಸುವ ಪಾಪದ ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ರೋಗದ ಜೊತೆ ವ್ಯವಹರಿಸುತ್ತಾ ಹಾಗೂ ಕ್ರಿಸ್ತನು ಹತೋಟಿಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರೀತಿ, ಹಾಗೂ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಪ್ರೇರಣೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರದ ವಿಷಯಾಂಶಗಳು, ಉದಾ: ಪರಿಸರದ ಆರೋಗ್ಯ ಹಾಗೂ ವಿಶಾಲ ಅವಕಾಶದಲ್ಲಿ - ಜನಗಳಿಗೆ ಗಮನಿಸುತ್ತಾ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸುಗ್ಗಿಯ ವಂದನಾರ್ಪಣೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯ ಈ ಸಂಬಂಧವು ಸಂಕೇತಗೊಳಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. (ಬಿ,ಟಿ, ಅಡೆನೆ : ಪಾದರಿಯ ವೇದಾಂತ ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತರ ಧರ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂಯದ ಹೊಸ ನಿಘಂಟಿನಲ್ಲಿ ಜಗದ್ವಾಪಿ ನೀತಿನಿಯಮಗಳು ೧೯೯೫ ಲೆಸೆಸ್ಟರ್)
ಪರಿಸರದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಮಗ್ಗುಲುಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಪರಿಸರವಾದಿಗಳು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗ, ರ್ಯಾಚೆಲ್ ಕಾರ್ಸನ್ ಹಾಗೂ ೧೯೭೦ ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಭೂ ದಿವಸ ದಂತಹ ಘಟನೆಗಳು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಯಿಸಲು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಶಿಸ್ತಿನ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪರಿಸರದ ನೀತಿನಿಯಮಗಳು ಉದ್ಭವಿಸಿದವು. ವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಎರಡು ಪ್ರಬಂಧಗಳು ತೀವ್ರವಾದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಿದವು: ಲಿನ್ ವೈಟರ "ನಮ್ಮ ಪರಿಸರ ಶಾಸ್ತ್ರದ ವಿಷಮಸ್ಥಿತಿಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬೇರುಗಳು" ಹಾಗೂ ಗಾರ್ನೆಟ್ ಹಾರ್ಡಿನ್ಸ್ ರ "ಸಾಮಾನ್ಯರ ದುರಂತ" . ಗಾರ್ನೆಟ್ ಹಾರ್ಡಿನ್ಸ್ ರ ನತರದ ಪ್ರಬಂಧ "ಉಳಿವಿಗಾಗಿ ಹೊಸ ಧರ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ಶೋಧನ" ಎಂಬುದೂ ಸಹ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿಯಾದದ್ದು, ಅದೂ ಅಲ್ಲದೆ, ಪರಿಸರ ಶಾಸ್ತ್ರದ ವಿಷಮಸ್ಥಿತಿಯ ಕಾರಣಗಳು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯವೆಂದು ಲಿಯೊ ಫೊಲ್ಡ್ ನ "ಭೂ ಧರ್ಮಸಿದ್ಧಾಂತವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಎ ಸ್ಯಾಂಡ್ ಕೌಂಟಿ ಆಲ್ಮನಕ್ ' ಎಂಬ ತನ್ನ ಪ್ರಬಂಧದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಡೊ ಲಿಯೊಫೊಲ್ಡ್ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಸಾಧಿಸಿದ್ದಾನೆ.
ಅಲನ್ ಮಾರ್ಷಲ್ಲರ ಪರಿಸರ ಶಾಸ್ತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಮೇಲಲ್ಲ. ಆದರೆ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾದ ಅಸ್ತಿತ್ವವುಳ್ಳ ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅಗತ್ಯವಾದ ವಿವಿಧತೆಗಳ ಮೂಲಭೂತವಾದ ಪರಸ್ಪರ ಅವಲಂಬನೆಯ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯ ಮೇಲೆ . ಸ್ವೇಚ್ಛಾಚಾರದ ವಿಸ್ತಾರವು ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ವಿಶ್ವದ ಒಂದು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರತಿಬಿಂಬದಿಂದ ಹರಿಯುವಿಕೆಯಿಂದು ಯೋಚಿಸಬಹುದಾದರೆ, ಸನ್ನಿವೇಶದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಜಗತ್ತಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪ್ರತಿಛಾಯೆಯೆಂದು ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಯೋಚಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಪರಿಸರ ಶಾಸ್ತ್ರವು ಸುಮಾರಾಗಿ ಸ್ಮಿತ್ ರ ಪರಿಸರದ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರದ ತದ್ರೂಪ ವರ್ಗೀಕರಣವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಇಲ್ಲವೇ ಜಗದ್ವ್ಯಾಪಿ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ಒಂದು ಪೂರ್ಣ ಅಸ್ತಿತ್ವವುಳ್ಳ ವಸ್ತುವಿನಂತಹ ಸಾಮೂಹಿಕವಾದ ಪರಿಸರ ಶಾಸ್ತ್ರದ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಜ ಮೌಲ್ಯದ ವಾಸ್ತವಿಕತೆಗೆ ಎಂದು ಅದು ವಾದಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ, ಹೋಮ್ಸ್ ರೋಲ್ಟ್ಸನ್ ಈ ಅನುಸಂಧಾನವನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ.
ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರವಾಗುಳ್ಳ ಶಾಸ್ತ್ರವು ಈ ವಿಶ್ವದ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮಾನವನನ್ನು ಮಾತ್ರ ಇಡುತ್ತದೆ; ಮಾನವ ಜಾತಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಅದರ ಸ್ವಂತ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹಂಬಲವಾಗಿರಬೇಕು. ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಸನ್ನಿವೇಶದ ನೀತಿನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವಾಗ ನಮ್ಮ ತಳಿಯನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ವಾಡಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದರ ಪ್ರಯೋಜನವೂ ನಮಗೆ ಮಾತ್ರ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯಲ್ಲಿ ತಳಿತನಕ್ಕೆ ವಚನಬದ್ಧರಾಗುವಂತೆ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪನ ಮಾಡಬೇಕು. ಎಲ್ಲಾ ಪರಿಸರದ ಅಧ್ಯಯನಗಳೂ ಮಾನವರಲ್ಲದ ಜೀವಿಗಳ ನೈಜ ಮೌಲ್ಯದ ಒಂದು ಬೆಲೆಕಟ್ಟುವಿಕೆಯು ಒಳಗೊಂಡಿರಬೇಕು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಈ ಗೊತ್ತಾದ ಕಲ್ಪನೆಯ ಮೇಲೆಯೇ, ಒಂದು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಂಚಿಕೆಯು ಬೇರೆ ಜೀವಿಗಳಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಮಾನವರ ಸಮ್ಮತಿಯ ಅಳಿವಿನ ಪ್ರಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸಂಶೋಧಿಸಿದೆ. ಲೇಖಕರುಗಳು ಕ್ರಿಯಾತ್ಮತಗೆ ಒಂದು ಕರೆಯಂತೆ ಅದನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಬಾರದೆಂದೂ ಒಂದು ಆಲೋಚನಾ ಪ್ರಯೋಗವೆಂದು ಆ ಕಲ್ಪನೆಗೆ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಮಾನವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನೀತಿನಿಯಮಗಳ ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಂತಹ ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರವಾಗುಳ್ಳ ಪ್ರಮೇಯಗಳು ಏನನ್ನೂ ಅನುವುಮಾಡಿಕೊಡುವುದಿಲ್ಲವೋ ಎಂಬ ಸತ್ಯಾಂಶವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರಬೇಕೆಂದೇನೂ ಇಲ್ಲ; ಮಾನವರು ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ಸತ್ಯಸ್ಥಿತಿಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ನಮಗೆ ಅವೂಗಳ ಉಪಯೋಗತ್ವದ ನೋಟದಿಂದ ತಪ್ಪಾಗಿ ವಸ್ತುಗಳ ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲು ನಾವು ಉದ್ದೇಶಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆಂದು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಬರೂಚ್ ಸ್ಪಿನೊಜ ವಾದಿಸಿದರು. ನಾವು ಪಕ್ಷಪಾತವಿಲ್ಲದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಸ್ತುಗಳ ಕಡೆ ನೋಡಿದರೆ ಈ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಅಪೂರ್ವವಾದ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆಯೆಂದು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಬಲ್ಲವೆಂದು ಸ್ಪಿನೊಜ ಚರ್ಚಿಸಿದರು. ಅಂತೆಯೇ, ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದ ಅಥವಾ ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರವಾಗುಳ್ಳ, ನರಭಕ್ಷಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗುಳ್ಳ ಧರ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂತವು ಸತ್ಯಸ್ಥಿತಿಯ ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಒಂದು ಚಿತ್ರಣವಲ್ಲ, ಹಾಗೂ ಮಾನವ ಯಥಾದೃಶ್ಯ ನೋಟದಿಂದ ನಾವು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಶಕ್ತರಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೆಂಬ ಒಂದು ವಿಶಾಲ ಚಿತ್ರಣವಿದೆ.
ಅದರ ಪ್ರಬಲ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದಂತಹ ಪರಿಸರದ ವಾಸ್ತವಿಕತೆ ಎನ್ನುವ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾರಂಭದ ಮುಖಾಂತರ ಸನ್ನಿವೇಶದ ನೀತಿನಿಯಮಗಳ ಅತ್ಯಾವಶ್ಯದ ನಟರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದ ಬ್ರ್ಯಾನ್ ನೊರ್ಟನ್ ರಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಅವಲೋಕನವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರವಾಗುಳ್ಳ ಧರ್ಮಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ರಕ್ಷಕರು ಹಾಗೂ ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿಲ್ಲದೆಯಿರುವ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಬೆಂಬಲಿಗರ ನಡುವಿನ ವ್ಯಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಲು ಸನ್ನಿವೇಶದ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕತೆಯು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಬದಲಿಗೆ, ಬಲವಾದ ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರವಾಗುಳ್ಳ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಬಲಹೀನ - ಅಥವಾ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರವಾಗುಳ್ಳ ಶಾಸ್ತ್ರದ" ಮಧ್ಯೆ ನಾರ್ಟನ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಾಣಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ ಹಾಗೂ ಮಾನವರು ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಶ್ವದಿಂದ ಹೊಂದಬಹುದಾದ ಸಾಧನದ ಮೌಲ್ಯಗಳ ವಿವಿಧತೆಯನ್ನು ಅಲ್ಪವಾಗಿ ತಿಳಿಯದಂತೆ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದನ್ನು ಕೇವಲ ಎರಡನೆಯದು ಮಾತ್ರ ಶಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ಜೈವಿಕ ಕೇಂದ್ರದ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರ-ಶುದ್ಧತೆಯ ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯ ವಿಶೇಷ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ, ಮೈಖೇಲ್ ಸ್ಮಿತ್ ಮುಂದುವರಿದು ಇಂದ್ರಿಯ ಜ್ಞಾನದಂತಹ, ನೀತಿಯ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಮತ್ತು ನೀತಿ ನಿಯಮಗಳ ಬೆಲೆಗೆ ಒರೆಗಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಗುಂಪು ಅಪೇಕ್ಷಿಸಿದಂತಹ ಮಾನವೀಯತೆಯ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ತರ್ಕಕ್ಕೆ ಸಶಕ್ತತೆಯ ಮೇಲೆ ವಿಶ್ವಸವಿಡುವಂತಹ ಅರಿಸ್ಟೋಟಲ್ ನಿಂದ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮೌಲ್ಯದ ತದ್ರೂಪವಾದ ಒಂದು ಕ್ರಮಾನುಗತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ ಪೀಟರ್ ಸಿಂಗರ್ ನ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ತೋಟದ ಕಳೆಯಂತಹ ಒಂದು ಅರಿವಿಲ್ಲದ ಅಸ್ತಿತ್ವವುಳ್ಳ ವಸ್ತುವಿನ ಅಭಿರುಚಿಗಳನ್ನು ತೀರ್ಮಾನಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವಾಗ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಇದು ಪೀಟರ್ ರವರ ಪರಿಹಾರವಾಗಿತ್ತು.
ಆಂಡ್ರೂ ಬ್ರೆನ್ನನ್ ರ ಪರಿಸರ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಮಾನವತ್ವದ ಒಬ್ಬ ನ್ಯಾಯವಾದಿ, ಸಜೀವ ಹಾಗೂ ನಿರ್ಜೀವವಾದ, ಎಲ್ಲಾ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಅಸ್ತಿತ್ವವುಳ್ಳ ವಸ್ತುಗಳು, ಎಬ ಚರ್ಚೆಯು, ಅವು ಇರುವ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರದ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಕೊಡಬಹುದು. "ಆಳವಾದ ಪರಿಸರಶಾಸ್ತ್ರ" ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಅವರು ಆಯ್ದುಕೊಂಡಾಗ್ಯೂ, ಆರ್ನೆ ನೆಸ್ಸ್ ಹಾಗೂ ಅವರ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿ ಸೆಷೆನ್ಸ್ ರ ಕೆಲಸವು ಸಹ ಸ್ವೇಚ್ಛಾಚಾರದ ವಿಸ್ತರಣೆಯಡಿ ಸೇರುತ್ತವೆ. ಆಳವಾದ ಪರಿಸರ ಮೌಲ್ಯಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪ್ರಮಾಣವಾಗಿದೆ - ಅದು ಸ್ವತಃ ಬೆಲೆಯುಳ್ಳದ್ದೆಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಅವರ ವಾಗ್ವಾದವು ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ, ಸ್ವೇಚ್ಛಾಚಾರದ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರಶಾಸ್ತ್ರದ ವಿಸ್ತರಣೆ ಎರಡರಡಿಯೂ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.
ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಪರಿಸರವನ್ನು ವಿವಿಧ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ಅನೇಕ ವಿದ್ವಾಂಸರಿದ್ದಾರೆ. ಪೀಟರ್ ವರ್ಡಿ ಯವರು ತಮ್ಮ "ಧರ್ಮಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ಒಗಟುಗಳು" ನಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿರುವಂತೆ ಅಲನ್ ಮಾರ್ಷಲ್ ಹಾಗೂ ಮೈಖೇಲ್ ಸ್ಮಿತ್ ರವರು ಇದಕ್ಕೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಎರಡು ಉದಾಹರಣೆಗಳು. ಮಾರ್ಷಲ್ಲರಿಗೆ, ಕಳೆದ ೪೦ ವರ್ಷಗಳಿಂದೀಚೆಗೆ ಮೂರು ಸಾಮಾನ್ಯ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಅನುಸಂಧಾನಗಳು ಹೊರಬದಿವೆ. ಮಾರ್ಷಲ್ಲರು ಅವುಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಈ ಕೆಳಗಿನ ವಿವರಣೆಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ: ಸ್ವೇಚ್ಛಾಚಾರದ ವಿಸ್ತರಣೆ, ಪರಿಸರ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಕತೆ ಹಾಗೂ ರಕ್ಷಣಾ ನೀತಿ ನಿಯಮಗಳು.
ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮಾನವ ಜೀವಿಗಳು ಅನೇಕ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ತೀರ್ಮಾನಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವರು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ:
ಮಾನವನ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೊಸ್ಕರ ನಾವು ಕಾಡುಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶಗೊಳಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಬೇಕೆ?
ಅನಿಲ ಕಾರ್ಯಶಕ್ತಿಯ ವಾಹನಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ನಾವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗಬೇಕೆ?
ಭವಿಷ್ಯದ ಜನಾಂಗಕ್ಕೆ ನಾವು ಪರಿಸರೆದ ಯಾವ ಋಣವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಅವಶ್ಯಕ?
ಮಾನವತೆಯ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದು ತಳಿಯ ಅಳಿವಿಗೆ ತಿಳಿದೂ ಕಾರಣವಾಗುವುದು ಮಾನವರಿಗೆ ಸರಿಯೇ?
ಪೀಟರ್ ವರ್ದಿ ಎರಡು ಬಗೆಯ ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರವಾಗುಳ್ಳ ವಿಜ್ಞಾನದ ಮಧ್ಯೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡನು. ಬಲವಾದ ಒಂದು ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯು ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರವಾಗುಳ್ಳ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರವು ಮಾನವರು ಸತ್ಯಸ್ಥಿತಿಯ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಆ ರೀತಿ ಯೋಚಿಸುವುದು ಅದಕ್ಕೆ ಸರಿಯಿದೆ. ಬಲಹೀನ ಮಾನವ ಕೇಂದ್ರವಾಗುಳ್ಳ ಶಾಸ್ತ್ರವು, ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮಾನವನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಸತ್ಯಸ್ಥಿತಿಯು ಮಾತ್ರ ಅರ್ಥ ವಿವರಿಸಬಹುದು, ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮಾನವರು ಅವು ಕಂಡಂತೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತದೆ.
ಜೇಮ್ಸ್ ಲವ್ ಲಾಕ್ ರವರ ಗೈಯ ಪೂರ್ವಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಈ ವರ್ಗವು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ: ಸಾವಯುವ ಹಾಗೂ ಅ-ಸಾವಯುವ ವಸ್ತುವು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಬರುವ ಒಂದು ಸಮಸ್ಥಿತಿಯ ಅಖಂಡತೆಯ ಭರವಸೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಭೂ ಗ್ರಹವು ತನ್ನ ಭೂ-ಶರೀರ ವಿಜ್ಞಾನದ ರಚನೆಯನ್ನೂ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಪ್ರಮೇಯವೂ ಸೇರಿದೆ. ಕೊನೆಗೆ ಗೊತ್ತಾದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯು ಇಲ್ಲದ ಮಾನವ ಜಾತಿಯ ನೀತಿನಿಯಮಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಒಂದು ಜೊತೆಗೂಡಿದ ಪಾವನವಾದ ಅಸ್ತಿತ್ವವುಳ್ಳ ವಸ್ತುವೆಂದು ಈ ಗ್ರಹವು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ ಕೊಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಅಮಾನವೀಯ ವಿಶ್ವವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳಲು ಕೇವಲ ಮಾನವರನ್ನು ಸಮಾವೇಶ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಧರ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳ ಪರಂಪರಾಗತ ಸೀಮೆಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಪರಿಗಣಿಸುವ ವಾತಾವರಣದ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಒಂದು ಭಾಗವೇ ಪರಿಸರದ ನೀತಿನಿಯಮಗಳು . ಕಾನೂನು, ಸಮಾಜಶಾಸ್ತ್ರ, ವೇದಾಂತ, ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ, ಪರಿಸರಶಾಸ್ತ್ರ, ಹಾಗೂ ಭೂಗೋಳವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತಹ ನೀತಿ ಶಿಕ್ಷಣಗಳ ಒಂದು ವಿಶಾಲ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಅದು ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತದೆ.
ಮಾರಷಲ್ಲರ ಸ್ವೇಚ್ಛಾಚಾರದ ವಿಸ್ತರಣೆಯು ಒಂದು ಪುರಜನರ ಅನಿರ್ಭಂಧತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ. (ಅಂದರೆ, ಒಂದು ಸಮಾಜದ ಎಲ್ಲಾ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಒಂದು ಕಟ್ಟುಪಾಡು). ಪರಿಸರವಾದಿತ್ವದಲ್ಲಿ, ಆದಾಗ್ಯೂ, ಸಾಮೂಹಿಕ ಒಡೆತನವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾನವರೂ ಅಲ್ಲದೆ ಆ-ಮಾನವರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದೆಂದು ಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಆರ್ಷಲ್ಲರ ಪರಿಸರದ ನೀತಿಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ, ಇದನ್ನು ನೋಡಿರಿ: ಎ. ಮಾರ್ಷಲ್, ೨೦೦೨, ಪ್ರಕೃತಿಯ ಐಕ್ಯತೆ, ಇಂಪೀರಿಯಲ್ ಕಾಲೇಜ್ ಪ್ರೆಸ್: ಲಂಡನ್).
ಬುದ್ನಿ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಮನುಷ್ಯನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿದಂತೆಲ್ಲಾ ಈ ಕುರಿತು ಹಲವಾರು ವಿಚಿತ್ರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳೂ ತಲೆದೋರತೊಡಗಿವೆ. ಒಂದೆಡೆ ವಿದ್ಯಾವಂತ ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಜವಾಬ್ಧಾರಿಗಳು ತಾಪತ್ರಯಗಳು ಬೇಡ, ಅದಕ್ಕೇ ನಮಗೆ ಮಕ್ಕಳೂ ಬೇಡ ಎಂಬ ಮನೋಭಾವಗಳು, ಕೆಲವು ಸಮಾಜಗಳಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನೇ ಇಲ್ಲವಾಗಿಸುವುತ್ತ ನಡೆದಿವೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಕೆಲವು ಸಮಾಜಗಳು ಭ್ರೂಣ ಹಂತದಲ್ಲಿನ ಲಿಂಗ ನಿರ್ಧಾರಿತ ಕ್ರಮದಿಂದ ಜನನ ನಿಯಂತ್ರಣದ ತೀವ್ರವಾದಿ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಎಡೆ ನೀಡಿ ಮಾನವ ಜನಾಂಗದ ಮಾನವೀಯ ಸಂಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಸಮುದಾಯದ ಏಳ್ಗೆಯಲ್ಲಿರಬೇಕಾದ ಸಮತೋಲನಕ್ಕೇ ಪೆಟ್ಟು ನೀಡುವ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಕೈ ಹಾಕಿವೆ. ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಜೊತೆ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ತುಂಬಿ ತುಳುಕುತ್ತಿರುವ ಬಡತನದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅಜ್ಞಾನ, ಮೌಢ್ಯಯುತ ಧಾರ್ಮಿಕ ಶ್ರದ್ಧೆ, ಅಪಕ್ವ ಚಾಪಲ್ಯತೆ ಮುಂತಾದ ಕಾರಣಗಳು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಏರಿಕೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಏರುಮುಖದತ್ತಲೇ ಇರುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ.
ವಿಶ್ವದ ಬಹುತೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಂಡ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಹೆಚ್ಚಳದಲ್ಲಿನ ತೀವ್ರಗತಿ ಇಂದು ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸೀಮಿತ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಬೀರುತ್ತಿವೆ. ಐಷಾರಾಮಿ ಜೀವನದತ್ತ ಚಿಂತಿತ ಇಂದಿನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಂತೂ ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಹೇಳತೀರದ್ದಾಗಿದೆ. ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ಜನನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ತೀವ್ರತೆಯ ಜೊತೆ ಜೊತೆಗೆ ಮರಣ ಸಂಖ್ಯೆಯ ತೀವ್ರತೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಿತ್ತು. ಮುಂದುವರಿದ ವಿಜ್ಞಾನ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯನ ಆಯುಷ್ಯದ ಹೆಚ್ಚಳ ಇರುವ ಜನಾಂಗದ ಬದುಕನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಜನನ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಾ ನಡೆದಿದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟಾದರೇನು ನಮ್ಮ ಭುವಿ ಪುಷ್ಪಕ ವಿಮಾನದಂತಿದೆ ಎಂದು ನಾವು ಸುಮ್ಮನಿರುವಂತಿಲ್ಲ. ಕಾರಣ ನಾವು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೆ ಇರಲಿಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಜಾಗ ಬೇಕು ಎಂಬ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಭೂಮಿಯ ಜಾಗವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವಂತಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಆಹಾರ ಪೂರೈಸಲಿಕ್ಕಾಗಿ ಹಲವಾರು ಎಕರೆಗಳ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ಶುದ್ಧ ಜಲ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೋಸ್ಕರ ಹಲವಾರು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಗತ್ಯತೆಗಳಿರುತ್ತವೆ.
ಜುಲೈ ೧೧ರ ದಿನಾಂಕವನ್ನೂ 'ವಿಶ್ವ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ದಿನ'ವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಏರುತ್ತಿರುವ ವೇಗ ನೋಡಿ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ೧೯೮೭ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಶ್ವ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ದಿನಾಚರಣೆಗೆ ಮುನ್ನುಡಿ ಬರೆಯಿತು. ಆ ದಿನದಂದು ವಿಶ್ವ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 5 ಬಿಲಿಯನ್ ತಲುಪಿತಂತೆ. ಹೀಗೆ ಈ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಕುರಿತಾದ ವಿವಿಧ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ವಿಶ್ವ ಸಮುದಾಯದ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವುದು ಈ ಆಚರಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶ.
ಉಡುಪಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಜಾನಪದ ರಂಗಕಲೆಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರವು ೧೯೮೩ರಲ್ಲಿ ಕು.ಶಿ.ಹರಿದಾಸ ಭಟ್ಟರ ದೂರದರ್ಶಿತ್ವದಿಂದ, ಅಮೇರಿಕದ ಫೋರ್ಡ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಧನದ ನೆರವಿನೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭಗೊಂಡಿತು. ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಣ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಜಾನಪದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ದೃಕ್ ಶ್ರವಣ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಮೂಲಕ ದಾಖಲು ಮಾಡುವುದು, ದಾಖಲಿಸಿದ್ದನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು, ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುವುದು, ಅಧ್ಯಯನಾಸಕ್ತರಿಗೆ ಪರಾಮರ್ಶನ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು, ಗ್ರಂಥ ಪ್ರಕಾಶನ ಮಾಡುವುದು, ಕ್ಷೇತ್ರಕಾರ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಜಾನಪದ ವಿಷಯ ಸಂಗ್ರಹ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಒಂದು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ತಳಹದಿಯನ್ನು ಹಾಕಿ ಆ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತಜ್ಞರನ್ನು ತರಬೇತಿಗೊಳಿಸುವುದು, ತಜ್ಞರಿಗೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಾಸಕ್ತರಿಗೆ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ನೆರವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು, ಉತ್ತಮ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲವೊದಗಿಸುವುದು - ಮೊದಲಾದ ಘನ ಉದ್ದೇಶಗಳಿರಿಸಿಕೊಂಡು ಈ ಕೇಂದ್ರವು ಪ್ರಾರಂಭಗೊಂಡಿತು.