polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
೧೯೯೯ರಲ್ಲಿ ಟೈಮ್ ನಿಯತಕಾಲಿಕವು ೨೦ ನೇ ಶತಮಾನದ ೧೦೦ ದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಿ ಜನರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕೀನ್ಸ್ ಅವರನ್ನು ಒಳಪಡಿಸಿದರು. ಅವರನ್ನು ಬ್ರಿಟನ್ನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ೨೦ ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರ್ಥಿಕ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರೆಂದು ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಾಗೂ ಇವರು ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞದ ಅನೇಕ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಕ್ಲ್ಯಾಂಪ್ ಅಥವಾ ಕಂಪ್ರೆಶನ್ ರಿಜಿಡ್ ಕಪ್ಲಿಂಗ್‍ಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಮಾದರಿಯ ಕಪ್ಲಿಂಗ್‍ಗಳು ಎರಡು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಒಂದೊಂದು ಭಾಗವು ಸಂಪರ್ಕಗೊಳಿಸಬೇಕಾದ ಶಾಫ್ಟ್‍ಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಅವುಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುತ್ತವೆ. ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದೇ ಕೊಳವೆಯಂತಿರುವ 'ಸ್ಲೀವ್' ಮಾದರಿಯ ಕಪ್ಲಿಂಗ್ ಗಳಿಗಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ಅವಕಾಶ ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಫ್ಲೇಂಜ್‍ ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರಿಜಿಡ್ ಕಪ್ಲಿಂಗ್ ಮಾದರಿಗಳು ದೊಡ್ಡ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ದೊಡ್ಡಮಟ್ಟದ ಲೋಡ್‍ಗಳಿಗಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಇವು ಸಣ್ಣ ಸ್ಲೀವ್ ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಅದಕ್ಕೆ ಲಂಬವಾಗಿ ಫ್ಲೇಂಜ್‍ಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಫ್ಲೇಂಜ್‍ಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಅಭಿಮುಖವಾಗಿ ಒಂದೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಬರುವಂತೆ ಎರಡೂ ಶಾಫ್ಟ್ ಗಳಿಗೆ ಒಂದೊಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕಪ್ಲಿಂಗ್ ಅಳವಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡೂ ಫ್ಲೇಂಜ್ ಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಸ್ಕ್ರೂ ಅಥವಾ ಬೋಲ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶಾಫ್ಟ್ ಗಳ ಜೋಡಣೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿಖರತೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ರಿಜಿಡ್ ಕಪ್ಲಿಂಗ್ ಗಳ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಶಾಫ್ಟ್ ಗಳ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಸರಿಯಿಲ್ಲದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅದು ಕಪ್ಲಿಂಗ್‍ಗಳ ಕಾರ್ಯನಿರ್ಮಹಣೆ ಹಾಗೂ ಬಾಳಿಕೆಗೆ ಧಕ್ಕೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೋಟರ್ ಹಾಗೂ ಜೆನೆರೇಟರ್‍ನಂತಹ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ತಯಾರಿಕೆಯಾಗುವ ಘಟಕಗಳ ಶಾಫ್ಟ್ ಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಒದಗಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಹಾಗೂ ದುರಸ್ತಿ/ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳಿಗಾಗಿ ಅವುಗಳ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ.
ಮೆಕ್ಯಾನಿಕಲ್ ಫ್ಲೆಕ್ಸಿಬಿಲಿಟಿಗಾಗಿ ಶಾಫ್ಟ್ ಗಳ ನಡುವೆ ಕೊಂಚ ಮಿಸ್ಅಲೈನ್‍ಮೆಂಟ್ ಗೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡಲು ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ.
ಒಂದು ಶಾಫ್ಟಿನಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಆಘಾತದ ಲೋಡ್ ವರ್ಗಾವಣೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೋಸ್ಕರ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಒಂದುಕಡೆಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ. (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮೋಟರ್ ಗಳು ಪಂಪ್ ಗಳಿಗೆ ಕಪ್ಲಿಂಗ್ ಮೂಲಕ ಶಕ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ)
ಕಪ್ಲಿಂಗ್ ನಿರ್ವಹಣೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸರಳವಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಪ್ಲಿಂಗ್‍ನ ನಿಗಧಿತ ಅವಧಿಯ ತಪಾಸಣೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ತಪಾಸಣೆ ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿರುತ್ತದೆ.
ಬರಿಗಣ್ಣಿನಿಂದ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮಾಡುವುದು, ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವುದು, ಸವೆತ ಹಾಗೂ ಘಾಸಿಯ ಗುರುತುಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು.
ಲೂಬ್ರಿಕೇಶನ್ ಕಪ್ಲಿಂಗ್‍ಗಳಾದರೆ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಲೂಬ್ರಿಕೆಂಟ್ ಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸುವುದು. ಬಹುತೇಕ ಕಪ್ಲಿಂಗ್‍ಗಳಿಗೆ ಇದು ವಾರ್ಷಿಕ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಕೂಲ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು *ಬಳಕೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕಪ್ಲಿಂಗ್‍ಗಳಿಗೆ ಇದನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಒಳ್ಳೆಯ ಶಾಫ್ಟ್ ಒಂದಾಣಿಕೆ ಯ ಅಥವಾ ಒಳ್ಳೆಯ ಕಪ್ಲಿಂಗ್ ಅಳವಡಿಕೆಯ ಅಗತ್ಯಗಳು/ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು
ಶಾಫ್ಟ್ ಗಳು ತಿರುಗುವ ಅಕ್ಷರೇಖೆ ಗಳ ನಡುವೆ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿನ ಮಿಸ್ ಅಲೈನ್ ಮೆಂಟ್ ಗೆ ಅವಕಾಶ ಹೊಂದಿರಬೇಕು
ಕಲಸದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಿಸ್-ಅಲೈನ್ಮೆಂಟನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ ಶಕ್ತಿಯ ವರ್ಗಾವಣೆ ಹಾಗೂ ಯಂತ್ರದ ಭಾಗಗಳ ಬಾಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಂತಿರಬೇಕು.
ಯಂತ್ರವು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ ಒಂದಾಣಿಕೆ ಸರಿಯಾಗಿರುವಂತೆ ಇರಬೇಕು.
ಒಟ್ಟಾರೆ ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಎರಡು ತಿರುಗುವ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುವುದು ಕಪ್ಲಿಂಗ್‍ನ ಕೆಲಸ. ಜೊತೆಗೆ ತುಸು ಕೋನೀಯ ಮಿಸ್ ಅಲೈನ್ ಮೆಂಟ್ ಹಾಗೂ ಎಂಡ್ ಮೂಮೆಂಟ್ ಹಾಗೂ ಇವೆರಡಕ್ಕೂ ಕೂಡ ಅವಕಾಶಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಕಪ್ಲಿಂಗ್‍ಗಳನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಆಯ್ಕೆ, ಅಳವಡಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ, ನಿರ್ವಹಣಾ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಮತ್ತು ಸಮಯವನ್ನು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಉಳಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಕಪ್ಲಿಂಗ್ ಎನ್ನುವುದು ಎರಡು ಶಾಫ್ಟ್ ಗಳ ನಡುವೆ ಶಕ್ತಿಯ ವರ್ಗಾವಣೆಗೆ ಬಳಸುವ ಸಾಧನ. ಶಾಫ್ಟ್ ಗಳು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಪ್ಲಿಂಗ್ ಗಳು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಟಾರ್ಕ್ ಮಿತಿ ಮೀರಿದಾಗ ಜಾರಿಸುವಂತಹ ಅಥವಾ ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತಗೊಳಿಸುವಂತಹ ಕಪ್ಲಿಂಗ್ ಗಳೂ ಇವೆ.
ಶಾಫ್ಟ್ ಕಪ್ಲಿಂಗ್‍ಗಳು ಯಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಳಗಿನವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವಂತದ್ದು.
ಇವುಗಳು ಬಹುಕೋಶಿಯ ಇಪ್ಪದರದ ಜೀವಿಗಳಾಗಿದ್ದು,ಅಂಗಾಂಶ ಹಂತದ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರರ್ದಶಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ತ್ರಿಜ್ಯೀಯ ಸಮ್ಮಿತಿಯ ದೇಹವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.ಉರುಳೆ ಅಥವಾ ದುಂಡನೆಯ ಆಕಾರದ ಬಿಲ್ಲೆಯಂತಹ ದೇಹವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.ದೇಹವು ಸೀಲೆಂಟರಾನ್ ಎಂಬ ಚೀಲದಂತಹ ಜಠರಾವಕಾಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.ಇದು ಬಾಯಿಯ ಮೂಲಕ ಹೊರಗಿನ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳತ್ತದೆ.ಕಲವು ಕುಟುಕು ಕಣವಂತಗಳು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ ನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಹೊರಕವಚವನ್ನು ಸ್ರವಿಸುತ್ತದೆ.ಇಂತಹ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಹವಳದ ಪ್ರಾಣಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ಗ್ರಹಣಾಂಗಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಲಡುವ ಮೃದುವಾದ,ಉದ್ದನೆಯ,ಬೆರಳಿನ ರೀತಿಯ,ನಮ್ಯ ರಚನೆಗಳು ಇವುಗಳ ಬಾಯಿಯನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದಿರುತ್ತದೆ.ಗ್ರಹಣಾಂಗಗಳು ಆಹಾರವನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಮತ್ತು ಸ್ವರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.ಕುಟುಕುವ ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್ ಗಳು ಅಥವಾ ನೆಮಾಟೋಸಿಸ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನೀಡೋಬ್ಲಾಸ್ಟ್ ಅಥವಾ ನೀಡೋಸಿಸ್ಟ್ ಅಥವಾ ನೆಮಾಟೊಸೈಟ್ ಎಂಬ ವಿಶೇಷ ಕುಟುಕು ಕೋಶಗಳು ದೇಹ ಮತ್ತು ಗ್ರಹಣಾಂಗಗಳ ಮೇಲೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
ಈ ವಂಶದ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತಮ್ಮ ದೇಹದ ಒಳಗೆ ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಗೆ ಸಹಕರಿಸುವ ಜಠರಾವಕಾಶ ವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳನ್ನು ಸೀಲೆಂಟಾರೇಟಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.ಶತ್ರುಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಆಹಾರವನ್ನಾಗಿ ಬಳಸುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಕುಟುಕು ಕಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳನ್ನು ಕುಟುಕು ಕಣಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕುಟುಕು ಕಣವಂತಗಳು ಜಲವಾಸಿಗಳಾಗಿದ್ದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳು ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಅಥವಾ ವಸಾಹತುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ.ಇವುಗಳು ಸ್ಥಾನ ಬಂಧಿತವಾಗಿರಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಈಜುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಾಗಿರಬಹುದು.
ಜೂನ್ ೨೦೧೮ ರಿಂದ ಬೃಹತ್ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಖಾತೆಯ ಸಚಿವ, ಕರ್ನಾಟಕ ಸರಕಾರ.
ಕೆ.ಜೆ.ಜಾರ್ಜ್ ಅವರು ೨೦೧೩ ರ ವಿಧಾನಸಭಾ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ವಜ್ಞ ನಗರ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಸ್ಪರ್ದಿಸಿ ೬೯,೬೭೩ ಮತಗಳ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಸಮೀಪ ಸ್ಪರ್ದಿ ಬಿಜೆಪಿಯ ಪದ್ಮನಾಭ ರೆಡ್ಡಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಗೆದ್ದರು. ಅವರ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ರಾಜಕೀಯ ಕಾರ್ಯ ಸಮಿತಿಯು ಪಬ್ಲಿಕ್ ಡೊಮೈನ್ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಡೇಟಾಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಶಾಸಕರ ಪೈಕಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ರೇಟಿಂಗ್ ಅನ್ನು ನೀಡಿತು. (ಅಸ್ಸೆಂಬ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಜರಾತಿ, ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು, ಪ್ರಮುಖವಲ್ಲದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು, ಎಂಎಲ್ಎಎಲ್ಎಡಿ ನಿಧಿ ಬಳಕೆ, ಗ್ರಹಿಕೆ ಸಮೀಕ್ಷೆ, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅರ್ಹತೆ, ಅಪರಾಧ ದಾಖಲೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಇತ್ಯಾದಿ.)
ಕೇಳಚಂದ್ರ ಜೋಸೆಫ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರು ೨೦೧೮ ರಿಂದ ಎಚ್.ಡಿ.ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಅವರ ಸಚಿವ ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಉದ್ಯಮದ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಬೆಂಗಳೂರು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ನಗರ ಯೋಜನೆ, ಕರ್ನಾಟಕ ಗೃಹ ಸಚಿವ, ವೀರೇಂದ್ರ ಪಾಟೀಲ್ ಸರಕಾರದಲ್ಲಿ ಸಾರಿಗೆ, ಆಹಾರ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸರಬರಾಜು ಹಾಗೂ ಎಸ್.ಬಂಗಾರಪ್ಪ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ವಸತಿ ಮತ್ತು ನಗರಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಮುಂತಾದ ಖಾತೆಗಳ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದರು.
ನನಾಯ ಸಿರಿಯನ್ ಜಾಕೋಬೈಟ್ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಜಾತಿಯ ಜೋಸೆಫ್ ಕೇಳಚಂದ್ರ ಚಾಕೋ ಮತ್ತು ಮರಿಯಮ್ಮ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಜನಿಸಿದ ಜಾರ್ಜ್, ತಮ್ಮ ಬಾಲ್ಯವನ್ನು ಕೊಡಗಿನಲ್ಲಿ ಕಳೆದರು.
ತಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನವನ್ನು ಗೋಣಿಕೊಪ್ಪಲು ಪಟ್ಟಣದಿಂದ ಶುರು ಮಾಡಿದ ಜಾರ್ಜ್‌ ಸುಜಾ ರನ್ನು ವರಿಸಿದರು. ರಾಣಾ ಜಾರ್ಜ್ ಮತ್ತು ರೆನಿತಾ ಜಾರ್ಜ್ ಇವರ ಮಕ್ಕಳು.
ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ವಿಧಾನಸಭೆ ಅಧಿವೇಶನವನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಹಾಕಿರುವ ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಕ್ರಮವು ಸಂವಿಧಾನದ 163ನೇ ವಿಧಿಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಜಸ್ಟಿಸ್‌ ಜೆ ಎಸ್‌ ಖೇಹರ್‌ ನೇತೃತ್ವದ ಐವರು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ ಪೀಠವು ಹೇಳಿದೆ. ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 9ರ ಬಳಿಕ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿರುವ ಎಲ್ಲ ನಿರ್ಧಾರಗಳು ಸಂವಿಧಾನ ಬಾಹಿರವಾಗಿದೆ ಎಂದಿರುವ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ ನ್ಯಾಯ ಪೀಠ, ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ವಿಧಾನಸಭಾ ಅಧಿವೇಶನವನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ನಿಗದಿಸಿ ಆದೇಶಿಸಿರುವ 2015ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 15ರ ಯಥಾಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಾಪಿಡುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಿದೆ.
ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 16ರಂದು,ಹಿಂದಿನ ದಿನ ಅನರ್ಹರಾಗಿದ್ದ 14 ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಶಾಸಕರ ಸಹಿತವಾದ 21 ಬಂಡುಕೋರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಶಾಸಕರು 11 ಬಿಜೆಪಿ ಶಾಸಕರು ಮತ್ತು ಇಬ್ಬರು ಪಕ್ಷೇತರ ಶಾಸಕರ ಜೊತೆಗೆ ಕೈಜೋಡಿಸಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ತಾಣವೊಂದರಲ್ಲಿ ಕಲಾಪ ನಡೆಸಿ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಸ್ಪೀಕರ್‌ ನಬಮ್‌ ರೆಬಿಯಾ ವಿರುದ್ದ ದೋಷಾರೋಪ ಹೊರಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅವರ ಈ ಕ್ರಮವು ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಮತ್ತು ಅಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಎಂದು ಸ್ಪೀಕರ್‌ ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದರು. ಬಂಡುಕೋರರ ಈ ತಥಾಕಥಿತ ಅಧಿವೇಶನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಉಪ ಸ್ಪೀಕರ್‌ ಟಿ ನೋಬು ತೋಂಗ್‌ಡೋಕ್‌ ವಹಿಸಿದ್ದರು.
ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಂಪುಟ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ 60 ಸದಸ್ಯ ಬಲದ ಸದನದಲ್ಲಿನ 27 ಶಾಸಕರು, ಈ ಅನಧಿಕೃತ ಕಲಾಪವನ್ನು ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಿದ್ದರು. ಒಂದು ದಿನದ ತರವಾಯ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದ ಬಿಜೆಪಿ ಹಾಗೂ ಬಂಡುಕೋರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಶಾಸಕರು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನಬಮ್‌ ತುಕಿ ಅವರನ್ನು ಪದಚ್ಯುತಗೊಳಿಸಿ ಅವರ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬಂಡುಕೋರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಶಾಸಕರೊಬ್ಬರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲು ಸ್ಥಳೀಯ ಹೊಟೇಲ್‌ ಒಂದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಆ ಮಧ್ಯೆ ಗುವಾಹಟಿ ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ ಮಧ್ಯ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಬಂಡುಕೋರರ ಅಧಿವೇಶನದ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ತಡೆ ನೀಡಿತ್ತು.
ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಕೇಂದ್ರ ಗೃಹ ಸಚಿವಾಲಯದ ಸಲಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು 2016ರ ಜನವರಿ 26ರಂದು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದ್ದರು. ಆ ಬಳಿಕ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ, ಬಂಡುಕೋರ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ನಾಯಕ ಕಾಲಿಖೋ ಪುಲ್‌ ಅವರ ನೇತೃತ್ವದ ಹೊಸ ಸರಕಾರಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಆಡಳಿತೆಯನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಇದೀಗ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ ತೀರ್ಪಿನ ಫ‌ಲವಾಗಿ ನಬಂ ತುಕಿ ಅವರು ಇದೀಗ ಮತ್ತೆ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಪದಕ್ಕೆ ಮರಳಲಿದ್ದು "ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನಿನ ಆಡಳಿತೆಯನ್ನು ಪುನರ್‌ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ' ಎಂದು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರಕಾರ ಆಡಳಿತ ಮುಂದುವರಿಸಲಿದೆ. ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರ ಬಹುಮತ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಬೇಕಾಗಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಹೈಕಮಾಂಡ್ ನಾಯಕತ್ವ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಿದ್ದು, ಪೆಮಾ ಖಂಡು ಅವರನ್ನು ನೂತನ ಶಾಸಕಾಂಗ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರನ್ನಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಲಾಗಿದೆ.
ಅರುಣಾಚಲಪ್ರದೇಶದ ಪದಚ್ಯುತ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನಬಾಮ್‌ ತುಕಿ ಅವರ ಮನವಿಯಂತೆ ಕಾಲಾವಕಾಶ ನೀಡಲು ರಾಜ್ಯಪಾಲ ತಥಾಗತ ರಾಯ್‌ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿರುವ ಕಾರಣ ತುಕಿ ಅವರು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಶನಿವಾರವೇ ಬಹುಮತ ಸಾಬೀತು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬಂದೊಂದಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಭಿನ್ನಮತ ಭುಗಿಲೇಳುವ ಮುನ್ನವೇ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಬಾಮ್‌ ತುಕಿ ಅವರನ್ನು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ಕೆಳಗಿಳಿಸಿ ಪೆಮಾ ಖಂಡು ಅವರನ್ನು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದೆ.
ನಬಾಮ್‌ ತುಕಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುವಂತೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ ೧೩-೭-೨೦೧೬ ಬುಧವಾರ ಸೂಚಿಸಿತ್ತು. ಇದರ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು, ವಿಧಾನ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಶನಿವಾರ ಬಹುಮತ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುವಂತೆ ತುಕಿ ಅವರಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಕಾನೂನು ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಮೇರೆಗೆ ತುಕಿ ಅವರು ಗೃಹ ಸಚಿವ ತಂಗಾ ಬ್ಯಾಲಿಂಗ್‌ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಶುಕ್ರವಾರ ರಾಜ್ಯಪಾಲರನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಬಹುಮತ ಸಾಬೀತಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ 10 ದಿನಗಳ ಕಾಲಾವಕಾಶ ನೀಡುವಂತೆ ಕೋರಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಈ ಮನವಿಯನ್ನು ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‍ನ್ನು ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೀಡು ಮಾಡಿತ್ತು.
ಬಹುಮತ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಶಾಸಕರ ಬೆಂಬಲ ಹೊಂದಿರುವ ಖಂಡು ಅವರನ್ನು ಶಾಸಕಾಂಗ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರನ್ನಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಬಹುಮತ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದರೆ, ಪೆಮಾ ಖಂಡು ಅರುಣಾಚಲದ ನೂತನ ಸಿಎಂ ಆಗಿ ಅಧಿಕಾರ ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಶಾಸಕ ಕಮೆಂಗ್ ಡೋಲೋ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ದಿ.ಜನವರಿ 27, 2016 ರಂದು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಆಳ್ವಿಕೆ ಜಾರಿಯಾಗಿದೆ ರಾಜ್ಯಪಾಲ ಜ್ಯೋತಿ ಪ್ರಸಾದ್‌ ರಾಜ್‌ಖೋವಾ ಅವರು ಆಡಳಿತದ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ತಮ್ಮ ಕೈಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ಸಭೆ ಕರೆದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಾಪಾಡಲು ಸೂಕ್ತ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
2015 ಡಿಸೆಂಬರ್ 16, ರಂದು ನಿಜವಾದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಆರಂಭವಾಯಿತು. 21 ವಿಧಾನಸಭಾ, ಬಂಡಾಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಶಾಸಕರು 11 ಬಿಜೆಪಿ ಸದಸ್ಯರ ಮತ್ತು ಇಬ್ಬರು ಪಕ್ಷೇತರರ ಜೊತೆ ಸೇರಿ, ಅಧಿಕೃತವಲ್ಲದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸಭೆ ಸೇರಿ ಸ್ಪೀಕರ್ ನಬಮ್ ರುಬಿಯಾ ಅವರನ್ನು "ಅಪರಾಧಿಯೆಂದು ವಜಾಮಾಡಲು",ನಿರ್ಣಯ ಮಾಡಿದರು.ಕಾರಣ ಅವರು ವಿಧಾನಸಬೆಯ ಕಟ್ಟಡ/ ಸಭಾಂಗಣಕ್ಕೆ ಬೀಗ ಹಾಕಿಸಿದ್ದರು.ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಮಂತ್ರಿಮಂಡಳದ ಶಿಪಾರಸು ಇಲ್ಲದೆ ನಿಗದಿಗಿಂತ ಮೊದಲೇ ವಿಧಾನಸಭೆ ಸೇರಲು ಕೆರೆದಿದ್ದರು.
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸುಪ್ರೀಮ್ ಕೋರ್ಟಿಗೆ ರಾಜ್ಯಪಾಲರ ಆಡಳಿತ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಅಪೀಲು ಹಾಕಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಆಳ್ವಿಕೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಅರ್ಜಿಯ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಜೆ.ಎಸ್‌. ಖೇಹರ್‌ ನೇತೃತ್ವದ ಐವರು ಸದಸ್ಯರ ಪೀಠ, ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ‘ಗಂಭೀರ ವಿಷಯ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ .
ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನಾಟಕೀಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಶಾಸಕಾಂಗ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರಾಗಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನಬಾಮ್ ತುಕಿ ಅವರ ಬದಲಾಗಿ ಪೆಮಾ ಖಂಡು ಅವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಇಬ್ಬರು ಪಕ್ಷೇತರರೂ ಸೇರಿ 47 ಶಾಸಕರ ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಖಂಡು ಅವರು ಸರ್ಕಾರ ರಚನೆಗೆ ಹಕ್ಕು ಮಂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪಕ್ಷದಿಂದ ಬಂಡಾಯವೆದ್ದು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ಕಲಿಖೋ ಪುಲ್ ಅವರು 30 ಬಂಡಾಯ ಶಾಸಕರೊಂದಿಗೆ ಶಾಸಕಾಂಗ ಸಭೆಗೆ ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು.
ಬಹುಮತ ಸಾಬೀತಿಗೆ ಮುನ್ನ ನಡೆದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಶಾಸಕಾಂಗ ಪಕ್ಷದ ಸಭೆಯು 37 ವರ್ಷದ ಪೆಮಾ ಖಂಡು ಅವರನ್ನು ನೂತನ ನಾಯಕನ್ನಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿತು. ಇವರು ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ದೋರ್ಜಿ ಖಂಡು ಅವರ ಪುತ್ರ. ನಬಾಮ್ ತುಕಿ ಅವರು ಪೆಮಾ ಖಂಡು ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದಾಗ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಜರಿದ್ದ 44 ಶಾಸಕರು ಸರ್ವಾನುಮತದಿಂದ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿದರು. ಪದಚ್ಯುತ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಕಲಿಖೋ ಪುಲ್ ಹಾಗೂ ಬಂಡಾಯ ಶಾಸಕರು ಬೆಂಬಲ ಸೂಚಿಸಿದರು.ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಭಾನುವಾರ.
ಆಗಸ್ಟ್ 9, 2016:ಅರುಣಾಚಲಪ್ರದೇಶದ ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಕಲಿಖೋ ಪೌಲ್ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಮಂಗಳವಾರ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಅವರ ನಿವಾಸದಲ್ಲಿ ನೇಣು ಬಿಗಿದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಶವ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ಖಿನ್ನತೆಯಿಂದಾಗಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರಬಹುದು ಎಂದು ಶಂಕಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನಬಂ ಟುಕಿ ಅವರಿಗೆ ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಬಹುಮತ ಸಾಬೀತು ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ ಅವಕಾಶ ನಿರಾಕರಿಸಿತು. ಕೂಡಲೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ಶುಕ್ರವಾರ ಸಂಜೆ 19-2-2016 ರಂದು ವಾಪಸ್‌ ಪಡೆಯಿತು.
ಹಾಲಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಕಲಿಖೊ ಪುಲ್‌ ಅವರು, 13,82,611 ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇರುವ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 3 ಸಾವಿರ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇರುವ ಕಮನ್‌ ಮಿಶ್ಮಿ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು.ಅವರು ಇನ್ನೂ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್'ನಲ್ಲಿಯೇಇರುವುದಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ಬಿಜೆಪಿ ಬೆಂಬಲದಿಂದ ಸರ್ಕಾರ ರಚಿಸಿದ ಮೊದಲ ಮುಖ್ಯ ಮಂತ್ರಿ.
ಅರುಣಾಚಲದಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರ ಮರುಕಳಿಸಲು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶ
13 2016:ರಾಜ್ಯಪಾಲ ಜ್ಯೋತಿ ಪ್ರಸಾದ್ ರಾಜಕೋವಾ ಅವರ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನಬಾಮ್ ತೂಕಿ ಹಿಂದಿರುಗಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುವಂತೆ ಪರಮೋಚ್ಛ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಆದೇಶಿಸಿದೆ.
ನ್ಯಾಯಾಧೀಶ ಜೆ.ಎಸ್.ಖೇಕರ್ ಮುಂದಾಳತ್ವದ ವಿಭಾಗೀಯ ಪೀಠ ಕೈಗೊಂಡ ಒಮ್ಮತದ ನಿರ್ಣಯದಲ್ಲಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ 15, 2015 ಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಇದ್ದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಿದೆ. ಖೇಕರ್ ಆದೇಶವನ್ನು ಒಪ್ಪಿ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರಾದ ದೀಪಕ್ ಮಿಶ್ರಾ ಮತ್ತು ಮದನ್ ಬಿ ಲೋಕುರ್ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಹಿಂದಿರುಗಲು ಹಾದಿ ಸುಗಮಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ತೀರ್ಪಿಗೆ ಹರ್ಷ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿರುವ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಹಿಂದಿರುಗಲಿರುವ ನಬಾಮ್ ತೂಕಿ ಇದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ತೀರ್ಪು ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಈಶಾನ್ಯ ಫ್ರಾಂಟಿಯರ್ ಏಜೆನ್ಸಿ’ ಯ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ 29, 1969 ರಂದು ಏಜೆನ್ಸಿ ಕೌನ್ಸಿಲ್, ಎಂಬ ಉನ್ನತ ಸಮಿತಿಯು ಈ ಪ್ರದೇಶ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬಂದಿತು. ಅಸ್ಸಾಂನ ರಾಜ್ಯಪಾಲರು ಅದರ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. ಅದರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2, 1972 ರಿಂದ ಏಜೆನ್ಸಿ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಬದಲಿಗೆ ಪ್ರದೇಶ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು. 15 ಆಗಸ್ಟ್ 1975 ಪ್ರದೇಶ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ್ನು ಹಂಗಾಮಿ ವಿಧಾನಸಭೆಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ವಿಧಾನಸಭೆಯು 33 ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು., ಇದರಲ್ಲಿ, 30 ಸದಸ್ಯರು ನೇರವಾಗಿ ಏಕ ಸ್ಥಾನ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಂದ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು 3 ಸದಸ್ಯರು, ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನೇಮಕಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. 20 ಫೆಬ್ರವರಿ 1987 ರಂದು ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯಸ್ಥಾನಮಾನ ಗಳಿಸಿದಾಗ ಸದಸ್ಯರ ಸಂಖ್ಯೆ 60 ಕ್ಕೆ ಏರಿತು
ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ೨೦೦೯ ರಲ್ಲಿ ನೆಡೆದ ಲೋಕ ಸಭೆ ಮತ್ತು ವಿಧಾನ ಸಭೆ ಚುನಾವಣೆ ಫಲಿತಾಂಶ.
ಇಟಾ ನಗರದಲ್ಲಿ ಭಾನುವಾರ 17/07/2016 - 17:೦೦ ಗಂಟೆಗೆ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ನೂತನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಪೆಮಾ ಖಂಡು ಭಾನುವಾರ ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ಉಪ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಚೌನಾ ಮೇನ್ ಅವರು ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ಇಬ್ಬರಿಗೂ ರಾಜ್ಯಪಾಲ ತಥಾಗತ ರಾಯ್ ಅವರು ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಗೋಪ್ಯತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಬೋಧಿಸಿದರು. ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ದೋರ್‌ಜೀ ಖಂಡು ಅವರ ಪುತ್ರ ಪೆಮಾ ಖಂಡು , ಎರಡನೇ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಎನಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಭಾರತದ ಈಶಾನ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ರಾಜ್ಯ. ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ವಿಧಾನಸಭೆಯು ಏಕಸಭೆಯ ಶಾಸನಸಭೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ’. ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿ ಇಟಾನಗರ. ಈ ವಿಧಾನಸಭೆಯು ನೇರವಾಗಿ ಏಕ ಸದಸ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಂದ ಚುನಾಯಿತರಾದ 60 ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಶಾಸನ ಸಭೆಯಾಗಿದೆ.
ಪಕ್ಷಾಂತರ ಕಾಯಿದೆ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯೇ ಎಂಬ ಬಗೆಗೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆ ನೆಡೆಯುತ್ತಿದೆ)
೧೯೬೪ರಲ್ಲಿ ಹಾಮಾನಾ ಅವರು ಇಂಡಿಯಾನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಅಲ್ಲಿಯ ಜಾನಪದ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿ, ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದ ಮೇಲೆ ದೇಜಗೌ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿ, ಈ ಜಾನಪದ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯಕ್ಕೆ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಮುಂದಾದರು. ಆಗ ದೇಜಗೌ ಅವರು ತಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಒಡವೆ, ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಜಾನಪದ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯಕ್ಕೆ ದಾನವಾಗಿ ಕೊಡುವುದರ ಮೂಲಕ ಇದಕ್ಕೆ ಅಸ್ತಿಭಾರ ಹಾಕಿದರು. ಇವರಲ್ಲದೆ, ನಾಡಿನಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ದರಾಗಿದ್ದ ಡಾ,ಜೀ.ಶಂ.ಪ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಲಾವಿದರಾಗಿದ್ದ ಪಿ.ಆರ್.ತಿಪ್ಪೇಸ್ವಾಮಿಯವರ ಪರಿಶ್ರಮವು ಜಾನಪದ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯವನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ನೆರವಾಗಿವೆ. ಇವರು ನಾಡಿನ ಮೂಲೆ ಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಷೇತ್ರಕಾರ್ಯ ನಡೆಸಿ, ಮಠ-ಮಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸಿ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಜಾನಪದ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸು.೧೦೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಸ್ತುಗಳು ಸಂಗ್ರಹಗೊಂಡಿವೆ. ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ವಸ್ತುಗಳು ಬೇರಾವ ಜಾನಪದ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲೂ ಕಂಡು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಜಾನಪದ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವೇಷ್ಯಾದಲ್ಲಿಯೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡದಾದ ಮತ್ತು ಸುಸಜ್ಜಿತವಾದುದು. ದೇಜಗೌ ಮತ್ತು ಹಾಮಾನಾರ ದೂರದೃಷ್ಠಿಯ ಫಲವಾಗಿ ಇದು ೧೯೬೮ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದು ಕುವೆಂಪು ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಸಂಸ್ಥೆ‎ಯ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಜಯಲಕ್ಷೀವಿಲಾಸ ಅರಮನೆ, ಮಾನಸಗಂಗೋತ್ರಿ, ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಇನ್‍ಫೋಸಿಸ್ ಫೌಂಡೇಷನ್‍ನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾದ ಸುಧಾಮೂರ್ತಿಯವರು ೨೦೦೮-೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ಉದಾರ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿ ಶಿಥಿಲಗೊಂಡಿದ್ದ ಜಯಲಕ್ಷೀವಿಲಾಸ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ನವೀಕರಣಗೊಳಿಸಲು ನೆರವಾದರು. ಅವರ ನರವಿನಿಂದ ಈ ಕಟ್ಟಡದಲ್ಲಿ ಜಾನಪದ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಪುನಶ್ಚೇತನ ಗೊಂಡಿದೆ.
ವೃದ್ಧಾಪ್ಯದಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ ನಗರದಲ್ಲಿದ್ದುಕೊಂಡು ಗುಂಥರ್ ಬ್ರಿಟಿಷ್, ಅಮೆರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಅಗ್ರಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಕಾಲೋಚಿತ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಬರೆದ. ಈತ 1970ರ ಮೇ 29ರಂದು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ನಲ್ಲಿಯೆ ನಿಧನನಾದ.
ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಗುಂಥರನ ಮದುವೆ ಆಯಿತು. ಗುಂಥರ್ ತುಂಬ ಸರಸಿ, ಸ್ನೇಹಶೀಲ. ಒಳ್ಳೆಯ ಆರೋಗ್ಯಭಾಗ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದ. ಭೋಜನ, ಪೇಯಗಳಲ್ಲಿ ರಸಜ್ಞನೆನಿಸಿದ್ದ.
ಕರ್ಲ್ ಲಿನೆಯಸ್ ಅವರ ಕಾಲ ೨೩ಮ ೧೭೦೭-೧೦ಜನವರಿ ೧೭೭೮.ಇವರು ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರ ಹಾಗೂ ವೈದ್ಯಕೀಯದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರು. ಆಧುನಿಕ, ಜೈವಿಕ ನಾಮಕರಣ ಅಂದರೆ ಜೀವಿಗಳ ದ್ವಿಪದ ನಾಮಕರಣದ ಹೆಮ್ಮೆ ಇವರನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ. ಇವರನ್ನು ಆಧುನಿಕ ಟಾಕ್ಸಾನಮಿಯ ಪಿತಾಮಹರೆಂದೆ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇವರ ಹಲವು ಕ್ರುತಿಗಳನ್ನು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಇರುವುದು. ಹಾಗೆಯೇ ಇವರ ಹೆಸರು ಕಾರ್ಲ್ಸ್ ಲಿನೆಯಸ್ ಎಂದು ಲ್ಯಾಟಿನಲ್ಲಿಯೇ ಸಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಲಿನೆಯಸ್ ಅವರು ಸ್ವೀಡನ್ ಇನ, ಸ್ಮಾಲ್ಯಂಡಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.ಅವರು ತನ್ನ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷ್ಹಣವನ್ನು ಉಪ್ಸಲಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪಡೆದರು.ಇವರು ೧೭೩೦ರಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಉಪನ್ಯಾಸ ಮಾಡಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ಇವರು ೧೭೩೫ - ೧೭೩೮ನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ವಿದೀಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿಯೆ ಇವರು ತನ್ನ ಓದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿ, ತನ್ನ ಪುಸ್ತಕ "ಸಿಸ್ಟೆಮಾ ನ್ಯಾಚುರಾ" ನೆದೆಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ನಮೊದಲ ಆವ್ರುತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ಸ್ವೀಡನ್ನಿಗೆ ಮರಳಿದರು. ಅಲ್ಲಿಯೆ ಇವರು ಉಪ್ಸಲಾದ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಹಾಗೂ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ಥ್ರದ ಪ್ರಾದ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾದಿದರು. ೧೭೪೦ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನ ಸಸ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡಲು ಹಲವು ಪ್ರಯಾಣಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯುತು. ತನ್ನ ಸಾವಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇವರು ಯುರೋಪ್ನ ಅತ್ಯಂತ ಮೆಚ್ಛುಗೆ ಪಡೆದ ವಿಜ್ನಾನಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅಮೇರಿಕಾದ ನ್ಯೂಸ್ ಏಜೆನ್ಸಿಯವರು ಲಿನೀಯಸ್ ಅವರನ್ನು ಮಾನವ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ೩೧ ನೇ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಯೆಂದು ಮತ್ತು ೫ನೇ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಿ ವಿಜ್ನಾನಿ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಲೇಖಕ ಸಂಕ್ಷೇಪಣೆ "ಎಲ್" ಎನ್ನುವುದು ಲಿನೇಯಸ್ ಎಂದು ಸೂಚೆಸುತ್ತದೆ.
ಲಿನೇಯಸ್ ೧೭೬೩ದಲ್ಲಿ ರೊಯಲ್ಸ್ ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಅಕಾಡಮಿ ಆಫ್ ಸೈನ್ಸ್ ತನ್ನ ಕರ್ತವ್ಯದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಗಳಿಸಿದರು. ಅದರ ನಂತರ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಕೆಲಸ ನಿಭಾಯಿಸಿದರು. ಅವರು ಅನಾರೋಗ್ಯದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಉಪ್ಸಲಾದ ಮುಖ್ಯಾಧಿಕಾರಿ ಪದವಿಯಿಂದ ಕೆಳಗಿಳಿದರು. ಅವರು ೧೭೬೪ ರಂದು ಉಪ್ಸಲಾ ಜ್ವರ ಎಂಬ ರೋಗದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದರು. ೧೭೭೬ ರಂದು ಅವರು ೨ನೆಯ ಸ್ಟ್ರೋಕ್ ಅನುಭವಿಸಿದರು. ಇದರಿಂದ ಅವರ ದೇಹದ ಬಲ ಭಾಗದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಲ್ಲದೆ ನೆನಪಿನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು.
ಲಿನೆಯಸ್ ಅವರು ಸ್ಮಾಲ್ಯಾಂಡಿನ ರಸಲ್ಟ ಎಂಬುವ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.ಈತ ಇಂಗೆಮರ್ಸ್ ಲಿನೆಯಸ್ ಅವರ ಮೊದಲ ಮಗ.ಕಾರ್ಲ್ ಹುಟ್ಟಿದಾಗ ಆತ ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಕುಟುಂಬದ ಹೆಸರಾದ ಲಿನೆಯಸ್ ಇವರ ನಾಮದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿತು.ತನ್ನ ಆರಂಭದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಈತನಿಗೆ ಸಸ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ವಿಶೇಷವಾದ ಹೂಗಳ ಮೇಲೆ ಆಸಕ್ತಿ ಇರುವುದು ಕಾಣಿಸಿತು. ಅವರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅಸಮಾಧಾನ ಉಂಟಾದಾಗ, ಅವರನ್ನು ಸಾಂತ್ವನಗೊಳಿಸಲು ಹೂವು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಇವರು ಹೆಚ್ಛು ಸಮಯವನ್ನು ಉದ್ಯಾನವನದಲ್ಲಿ ಕಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಶೀಘ್ರದಲ್ಲಿಯೆ ಅವರಿಗೆ ಅಲ್ಲಿಯ ಭೂಮಿಯ ಒಂದು ಪ್ಯಾಚ್ ಅನ್ನು
ಇವರ ಹುಟ್ಟದ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದ ದಿನಗಳು , ಪ್ರಮುಖ ಆಚರಣೆಗಳ ದಿನಗಳಾಗಿದೆ. ಹಲವಾರು ಸ್ವೇಡಿಷ್ ಅಂಚೆಯ ಚೀಟಿಗಳ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಲಿನ್ನೀಯಸಿನ ಪ್ರತಿಮೆಗಳಿವೆ. ಲಿನ್ನೀಯಸ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಲಂಡನ್, ಲಿನೇಯಸಿನ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿ ಹಲವಾರು ಪದಕಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಲಿನೇಯಸ್ ಮೇಲಿನ ಕಮೆಂಟ್ರಿ : ಆಂಡ್ರೂ ಡಿಕ್ಸೆನ್ ವೈಟ್ರವರು" ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಥಿಯಾಲಜಿ ಆಫ್ ವಾರ್ಫೇರ್ " ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿ ಬರೆದಿರುವರು.
ಲಿನೇಯಸ್ ತನ್ನ ಕಾಲದ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಟ ಪರಿಸರವಾದಿ , ವಿಶಾಲ ವೀಕ್ಷಕರು ಹಾಗು ಆಪ್ತ ಚ್ಚಿಂತಕರಾದವರು ಎಂಬ ಮಾತುಗಳಾನ್ನು ಹೇಳಿರುವರು.
೧೭೫೫ರಂದು ಮೊದಲು ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಮೊದಲು ಎರಡು ಸಂಪುಟಗಳು ಇದ್ದವು. ಇದರ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯು ಏನೆಂದರೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಸಸ್ಯ ನಾಮಕರಣದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಆರಂಭವಾಯಿತು.
ಸಸ್ಯ ವರ್ಗೀಕರಣ ಮತ್ತು ನಾಮಕರಣದ ಮೇಲೆ ಲಿನ್ನೀಯಸಿನ ಚಿಂತನೆಯ ಸಾರಾಂಶ ಮತ್ತು ಅವರು ಹಿಂದೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಕೃತಿಯ ವಿವರವಾಗಿತ್ತು.
ಈ ಮೇಲ್ಕಂಡ ಅಲ್ಪಸ್ವಲ್ಪ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಮೂಲಕಥೆಯ ವಸ್ತು ಮತ್ತು ಆಶಯ ಯಕ್ಷಗಾನಗಳಲ್ಲೂ ಲಾವಣಿಗಳಲ್ಲೂ ಒಂದೇ ಆಗಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ರಾಕ್ಷಸಿ ಮತ್ತು ಅವಳ ಮಗಳ ಹೆಸರು ಪುಂಡುಲಕ್ಷ್ಮಿ, ಪುಂಡಲಕಾಂತೆ ಎಂದು ಬಯಲುಸೀಮೆ ಲಾವಣಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಪುಂಡರೀಕಾಕ್ಷಿ ಎಂದು ಹೆಳವರ ಕಾವ್ಯ ಹಾಗೂ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಸಿದ್ಧೇಶನ ಯಕ್ಷಗಾನದಲ್ಲಿ ಕರಿರಾಜ ಕಾಶ್ಮೀರ ದೇಶದ, ಧಾರಾಪುರದ ರಾಜ ಮಾರಭೂಪನ ಮಗ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.
ಹರಾಜು ಒಂದು ರೀತಿಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಗಾರ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟಗಾರ ಬೆದ್ ಮುಖಾಂತರ ವಸ್ತುಗಳು ಅವರು ಖರೀದಿಸುತ್ತಾರೆ.ಇದು ಒಂದು ರೀತಿಯ ಹರಾಜು.ಇದರಲ್ಲಿ ಹರಾಜುಗಾರ ಹೆಚ್ಚು ಬೆಲೆಗೆ ವಸ್ತುವನ್ನು ಮಾರಲು ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮದುತ್ತಾನೆ.ಅದರೆ ಕೆಲವರು ಬಿದ್ದಿನ್ಗ್ ಬೆಲೆ ಕದಿಮೆ ಅಗುವತನಕ ಅ ವಸ್ತುವನ್ನು ಕರೀದಿಸುವುದಿಲ್ಲ.ಅವನು ಅ ವಸ್ತುವಿನ್ನ ಬೆಲೆ ಕಡಿಮೆ ಅದ ತಕ್ಷಣ ಕರಿದಿಸುತ್ತಾರೆ.ಇಳಿ ಹರಜನ್ನು 'ಗಡಿಯಾರ ಹರಾಜು' ಅಥವಾ 'ಮುಕ್ತ-ಪ್ರತಿಭತಟನೆಯ ಅವರೋಹಣದ ಹರಾಜು ಎ೦ದು ಕರೆಯುತರೆ.ಈ ಹರಾಜು ವಸ್ತುವನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಹರಜುಹಕಲು ಅನುಕೂಲ ಮಾದಿಕೊದುತದೆ.ಮೊದಲನೆಯ ಬೆಲೆ ಹರಾಜು ಮದಲ್ಲು ಉಪಯೋಗವದುತ್ತದೆ.
ಇಳಿ ಹರಜು ಪರಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಗೊಂದಲವಿದೆ.ಕೆಲವು ಹಣಕಾಸು ವಿಮರ್ಶಕರು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ತೃತೀಯ ಹರಾಜು ಪದವನ್ನು ಇಳಿ ಹರಾಜು ಬಳಸಲು 'ಎರಡನೆಯ-ಬೆಲೆ ಹರಾಜು' ಎ೦ದು ತಿಳಿದುಕೊ೦ದಿರುತ್ತಾರೆ.ಅದರೆ ಅದ್ಯ್ ಇಳಿ ಹರಾಜು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ.ಎರಡನೇ ಬೆಲೆ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಗಾರ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಸ್ತುಗಳು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ ಆದ್ದರಿಂದ ಮಾರಾಟಗಾರ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಸ್ತು ಕರಿದಿಗಾರಾರಿಗೆ ತೊರಿಸಿ ಲಾಭವನ್ನು ಲಬಿಸಿಕೊಲುತ್ತಾನೆ.
'ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಇನ ಖಜಾನೆ ಇಲಾಖೆ' ಅವರು ಫೆಡರಲ್ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್,ಯುನೈಟೆಡ್ ಸರ್ಕಾರದಿ೦ದ ಇಳಿ ಹರಜಿನ ಮೂಲಕ ಹಣ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
ವ್ಯಾಪಾರ ಬ್ಯಾಂಕು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಂತಾರಾಷ್ರ್ಟೀಯ ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ಕಂಪನಿಗಳ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಸಾಲದ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ವ್ಯವಹರಿಸುತ್ತದೆ.ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ನಿಯಮಿತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ.ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ವಿದೇಶಿ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಹೂಡಿಕೆ,ವಿದೇಶಿ ಸ್ಥೀರಾಸ್ತಿ ಹೂಡಿಕೆ,ವ್ಯಾಪಾರ ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ರ್ಟೀಯ ಹಣಕಾಸು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.ಶುದ್ಢ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಸಾಲದ ಕರಾರು ಪತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು,ಅಂತರರಾಷ್ರ್ಟೀಯ ಹಣದ ವರ್ಗಾವಣೆ,ವ್ಯಾಪಾರ ಸಲಹಾ ಮತ್ತು ಒಂದು ಅಥವಾ ಮತ್ತೊಂದು ವ್ಯಾಪಾರ ಒಳಗೊಂಡ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಹ ಬಂಡವಾಳ ಒಳಗೊಡಿರಬಹುದು.
ವ್ಯಾಪಾರ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸೃಜನಶೀಲ ಷೇರು ಹಣಕಾಸು,ಸೇತುವೆ ಹಣಕಾಸು,ಮಧ್ಯಮಾವಧಿ ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಸಾಲದ ಉತ್ವನ್ನಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.ವ್ಯಾಪಾರ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತಮ್ಮ ಗಮನವನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಕಂಪನಿಗಳ ಮೇಲೆ ಹಾಯಿಸುತ್ತದೆ,ಸಾಹಸೋದ್ಯಮ ಬಂಡವಾಳ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ದೊಡ್ಡ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಪೂರೈಸಲು ಕಷ್ಟವಾದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಬ್ಯಾಂಕು ಸೇವಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.ವ್ಯಾಪಾರ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತಮ್ಮ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಹಣಕಾಸು ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ವಿರಳವಾಗಿ ವ್ಯಾಪರ ಹಣಕಾಸು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಏಕಂದರೆ, ಅತ್ಯಂತ ಹೂಡಿಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ವಿವಿಧ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ನಿಡುತ್ತದೆ.
ಹಣಕಾಸು ಸಂಗ್ರಹ :ವ್ಯಾಪಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್,ಷೇರುಗಳು,ಡಿಬೆಂಚರ್ಗಳು ಹಾಗು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಾಲದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರ ಹಣಕಾಸನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.ಇದು ದೇಶೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಿಂದ ಹಣಕಾಸು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ತನ್ನ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.ಈ ಹಣಕಾಸು ಹೊಸ ವ್ಯಾಪಾರ ಅಥವಾ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಅಥವಾ ಆಧುನಿಕೀಕರಣ ವ್ಯಾಪಾರ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸ್ಟಾಕ್ ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಬ್ರೋಕರ್ : ವ್ಯಾಪಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕರ್ಸ್ ಸ್ಟಾಕ್ ವಿನಿಮಯ ದಲ್ಲಾಳಿಗಳಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ.ಅವರು ಷೇರುಗಳನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರ ಪರವಾಗಿ ಖರೀದಿ ಮತ್ತು ಮಾರಟ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಅವರು ಇಕ್ವಿಟಿ ಷೇರುಗಳ ಮೇಲೆ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ.ಅವರು ಷೇರುಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗ ಎಷ್ಟು ಖರೀದಿಸಬೆಕೆಂದು ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ತಮ್ಮ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.
ಕೈಗಾರಿಕೆ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಸಮ್ಮತಿಯ ನಿರ್ವಹಣೆ :ಉದ್ಯಮಿ ಯೋಜನೆ ಆರಂಭಿಸಲು ಸರ್ಕಾರದ ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯಲೆ ಬೇಕು.ಹಾಗೆಯೇ, ಒಂದು ಕಂಪನಿಯ ವಿಸ್ತರಣೆ ಅಥವಾ ಆಧುನೀಕರಣದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅನುಮತಿಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅನೇಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳಿಸಬೇಕು. ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ತಮ್ಮ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ವಿಸ್ತರಣೆ ಮತ್ತು ಆಧುನೀಕರಣ ಸಲಹೆ :ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಬ್ಯಾಂಕರ್ಸ್ ಘಟಕಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮತ್ತು ಆಧುನೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ.ಅವರು ವಿಲೀನಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿರುವ ಮೇಲೆ ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ,ವಿದೇಶಿ ಸಹಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ಜಂಟಿ-ವ್ಯಾಪಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಉನ್ನತೀಕರಣ ಇತ್ಯಾದಿ ವೈವಿಧ್ಯೀಕರಣದ ನೆಡುಸುತ್ತಾರೆ.
ಯೋಜನಾ ನಿರ್ವಹಣೆ : ವ್ಯಾಪಾರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.ಉದಾ;ಒಂದು ಯೋಜನೆಯ ವರದಿ ತಯಾರಿ,ಯೋಜನೆಯ ಸ್ಥಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಲಹೆ,ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸುವುದು, ಹಣಕಾಸಿನ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಜನೆ ನೆಡುಸುತ್ತಾರೆ,ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ರಿಯಾಯಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಬಗ್ಗೆ ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ
ಸಣ್ಣ ಕಂಪನಿ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಿಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ನೆರವು : ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು, ವ್ಯಾಪಾರದ ಅವಕಾಶಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಣ್ಣ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತದೆ,ಈ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು, ರಿಯಾಯಿತಿಗಳನ್ನು, ಇತ್ಯಾದಿ ಲಾಭ ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಕಂಪನಿಗಳ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಚಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ : ವ್ಯಾಪಾರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಲಹೆ ಮತ್ತು ಕಂಪನಿಗಳ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಂದದಾರ ಮತ್ತು ದಲ್ಲಾಳಿಗಳ ನೇಮಕ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಭದ್ರತಾ ಅನ್ವಯಗಳ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಕರಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಸಾರ್ವಾಜನಿಕ ವಿಷಯದ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಬೆಲೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತದೆ
ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿಷಯದ ಸಮಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.ದಪ್ಪಗಿನ ಅಕ್ಷರ
ಪಲುಡಾನಸ್ ಎಂಬಾತ ಇದಕ್ಕೊಂದು ಟಿಪ್ಪಣಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ ಪೊರ್ಚುಗೀಸರು ಮಲಬಾರು ನಿವಾಸಿಗಳು ಇದನ್ನು ಕ್ಯಾರಂಬೊಲಾಸ್ ಎಂದು
ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ದಕ್ಕನಿನಲ್ಲಿ ಕಮಾರಿಕ್ಸ್ ಎಂದೂ,ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕರಂಬೇಲಿ ಎಂದೂ, ಪರ್ಶಿಯನರು ಚಮರೋಕ್ ಎಂದೂ ಹೆಳುತ್ತಾರೆ.ಹಣ್ಣು ಉದ್ದುದ್ದ, ಬಣ್ಣ ಹಳದಿ, ನಾಲ್ಕೈದು ಮೂಲೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ರೂಪ.ಹಣ್ಣನ್ನು ಸಕ್ಕರೆಯಲ್ಲಿ ಅದ್ದಿ ಮುರಬ್ಬ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮಾಂಸದೋಂದಿಗೆ ತಿನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಕನ್ನಡ ಜನ ಈ ಹಣ್ಣಿನ ರಸವನ್ನು ಜ್ವರಾಪಹಾರಿಯಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಬರಹದಿಂದಲೂ ಲಿನ್‍ಶೋಟೆನ್ ಕಂಡ ಹಣ್ಣು ಕೊಮರಿಕೆ ಎಂದೇ ನಿರ್ಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಸುಮಾರು ೪೦೦ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಈ ಹಣ್ಣು ನಮಗೆ ಪರಿಚಿತವಾಗಿರುವುದಾದರು ನಮ್ಮ ಜನದ ಮೆಚ್ಚಿಕೆಯನ್ನು ಅಷ್ಟಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ.ಹುಣುಸೆ ಹಣ್ಣಿನ ಹುಳಿಗಿಂತಲೂ ಚುರುಕಾದದ್ದು ಕೊಮರಿಕೆ ಹುಳಿ. ತಿಂದಾಗ ಬಾಯಿ ಗಂಟಲುಗಳಿಗೆ ನಸೆನಸೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ ದುರ್ಗುಣ ಕೊಮರಿಕೆಯದು. ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಇದೂ ಇಂದು ಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದು. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಮರಿಕೆ ಹಣ್ಣನ್ನು ಒಣಗಿಸಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಹುಣುಸೆಗೆ ಬದಲಿಯಾಗಿ ಉಪಯೊಗಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಮೊದಮೊದಲು ಮನೆಯ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿಕೊಂಡರು.ಈ ಶತಮಾನದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ಮುತುವರ್ಜಿಯಿಂದ ಉದಕಮಂದಲದ ಬರ್ಲಿಯಾರ್ ಮತ್ತು ಕಲ್ಲಾರ್ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳಸಲಾಯಿತು.ವರ್ಷಪೂರ ಹಣ್ಣು ತಳೆಯುವುದಾದರು ವರ್ಷಕ್ಕೆರಡು ಸಲ ಜನವರಿ, ಫೇಬ್ರವರಿ ಮತ್ತು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಮಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ ಬೆಳೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ.ಅಂಥ ದೊಡ್ಡ ಮರವೇನಲ್ಲ ೩೦-೩೫ ಅಡಿ ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಸಂಯುಕ್ತ ಪತ್ರಗಳ ದಟ್ಟವಾದ ಹೊದಿಕೆ. ಬಲಿಕೆ ಕಾಂಡ ಕೊಂಬೆಗಳಿಂದ ಹೂಗೊಂಚಲು ಕೊನರಿ ಹಣ್ಣು ಗುತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹೂ ಸಣ್ಣ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ರೂಪವಿನ್ಯಾಸವೇನೂ ಇಲ್ಲ. ಬಣ್ಣ ಕೆಂಪೂ ಮಿಶ್ರವಾದ ಬಿಳಿ. ಹಣ್ಣು ತಳೆದಾಗ ರೆಂಬೆಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಂತೆ ಮಲಗಿರುವ ದೃಶ್ಯ ನೋಟಕ್ಕೆ ಚೆಂದ. ಹಣ್ಣಿನ ರಸಕ್ಕೆ ಸಕ್ಕರೆ ಬೆರಸಿ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಷರಬತ್ತು ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮನೆ ವೈದ್ಯದಲ್ಲೂ ಈ ಅನುಪಾಕ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. ಸೆಕೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ತಂಪೀಯುವ ಪಾನೀಯವಂತೆ.
ಕೊಮರಿಕೆ ಇದೊಂದು ಹಣ್ಣು.ಬ್ರೆಜಿಲ್ ದೇಶದ ಕಾಡುಗಳು ಕೊಮರಿಕೆಯ ತೌರು.ಈ ಹಣ್ಣು ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ಮೂಲಕ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯವಾಯಿತು.ಆದರೆ ಯಾವಾಗಾಯಿತೆಂದು ದಾಖಲೆಗಳಿಲ್ಲ.ಕ್ರಿ.ಶ.೧೫೮೩ರಲ್ಲಿ ಭರತದ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ವಲಸೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಾಡಿದ ಲಿನ್‍ಶೊಟೆನ್ ಅಲ್ಲಿ ಕಂಡ ಮರವೊಂದನ್ನು ಕುರಿತು ಹೀಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾರಂಬೋಲಾಸ್ ಎಂಬೊಂದು ಹಣ್ಣಿನ ಮರ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.ಹಣ್ಣಿಗೆ ಎಂಟು ಮೂಲಗಳಿವೆ,ಸಣ್ಣ ಸೇಬಿನ ಗಾತ್ರದ ಹಣ್ಣು ಹುಳಿರುಚಿ ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿಗೆ ಉಪಯೋಗವಾಗುತ್ತದೆ.
ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಹಣ್ಣಿಗೆ ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿರುವ ಹೆಸರುಗಳೆಲ್ಲ ಒಂದೆ ಬುಡಕಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಮನೋಹರ್ ಪಾರಿಕ್ಕರ್,ಮಪುಸ ಗೋವಾ ಜನಿಸಿದರು.ಅವರು ಲೊಯೋಲಾ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ, ಮಾರ್ಗೋ ಅಧ್ಯಯನ. ಅವರು 1978 ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ರಾಜ್ಯದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಮೊದಲ ಐಐಟಿ ಪದವಿ ಅವರ ಮರಾಠಿ ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮುಗಿಸಿದರು ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ, ಮುಂಬಯಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಲೋಹ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ನಲ್ಲಿ ಪದವಿಪೂರ್ವ ಹೋದರು. ಅವರು ಐಐಟಿ ಮುಂಬಯಿ 2001 ರಲ್ಲಿ ಡಿಸ್ಟಿಂಗ್ವಿಶ್ಡ್ ಆಲಮ್ನಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಪಾರಿಕ್ಕರ್ ತನ್ನ ಶಾಲಾ ಅಂತಿಮ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಶಿಕ್ಶಲಕ್ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸಂಘ ಸೇರಿದರು ಮತ್ತು ಆಯಿತು. ಮನೋಹರ್ ಪಾರಿಕ್ಕರ್ ಮತ್ತು ನಂದನ್ ನಿಲೇಕಣಿ ಭಾರತದ ಹೊಸ ಅನನ್ಯ ಗುರುತು ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಮಾಜಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷ, ವರ್ಷದ ಐಐಟಿ ಮುಂಬಯಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಪದವಿಯನ್ನು 1978 ರಲ್ಲಿ ಗಳಿಸಿದರು. ಅವರು ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಐಐಟಿ ಪದವಿಗಳಿಸಿದ ಎಮ್.ಎಲ್ ಎ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆ ಪಾತ್ರರಾದರು