polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಕಲೋನ್ ನ ಇನ್ನರ್ ಸ್ಟ್ಯಾಡ್ಟ್ ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶವಾಯಿತು. ನಗರದ ಮರುನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವು 1950ರ ದಶಕದ ಶೈಲಿಯನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಿತು, ಹಳೆಯ ಬಡಾವಣೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಗೌರವಯುತವಾಗಿ ಇರಿಸಿಕೊಂಡು, ರಸ್ತೆಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನೂ ಆಗಿನ ರೀತಿಗೆ ಹೊಂದುವಂತೆಯೇ ಇಡಲಾಯಿತು. ಹೀಗಾಗಿ, ಈಗಿನ ನಗರವು ಬಹಳ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಪೂರ್ಣವಾಗಿದ್ದು ಸರಳ ಮಾಗೂ ಆಡಂಬರರಹಿತ ಯುದ್ಧಾನಂತರದ ಕಟ್ಟಡಗಳೊಡನೆ ಕೆಲವು ಯುದ್ಧದ ಮುಂಚಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಹಿತವಾಗಿ ಬೆರೆತಿವೆ; ಯುದ್ಧದ ಮುಂಚಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯ ಕಾರಣವಾಗಿ ಮರುನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು. "ವೀಡೆರೌಫ್ ಬಾಝೀಟ್" ದ ಕೆಲವು ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ವಿಲ್ಹೆಲ್ಮ್ ರಿಪ್ಹಾಹ್ನ್ ನ ಓಪ್ರಾ ಹೌಸ್, ಈಗ ಆಧುನಿಕ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕಟ್ಟಡಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿವೆ.
ಆದಾಗ್ಯೂ,ಕಲೋನ್ ಓಪ್ರಾ ಹೌಸ್ ನ ಒಗ್ಗದ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಆಧುನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿವೆ.
ಕಲೋನ್ ನ ಈಗಿನ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನವಾದ ಒಪ್ಪಿಡಂ ಯೂಬಿಯೋರಂ ಎಂಬ ಮೈದಾನಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಯುಬೈ ಎಂಬ ಜರ್ಮನಿಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ 38ನೆಯ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ವಸಾಹತನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಕಲೋನ್ ರೋಮನ್ ರ ನಗರವೆಂದು 50ನೆಯ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಆ ನಗರವನ್ನು ಕಲೋನಿಯಾ ಕ್ಲಾಡಿಯಾ ಅರಾಅಗ್ರಿಪ್ಪಿನೆನ್ಸಿಯಂ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈಗ ಕಲೋನ್ ನಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ರೋಮನ್ ಪಳಿಯುಳಿಕೆಗಳು ಕಾಣಸಿಗುತ್ತವೆ, ವಿಶೇಷತಃ ವಾರ್ಫ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ; 2007ನೆಯ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ 1900ನೆಯ ಇಸವಿಯ ರೋಮನ್ ಹಡಗನ್ನು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಿದುದು ಇಲ್ಲಿನ ವಿಶೇಷಗಳಲ್ಲೊಂದು. 260ನೆಯ ಇಸವಿಯಿಂದ 271ನೆಯ ಇಸವಿಯವೆಗೆ ಕಲೋನ್ ಪಾಶ್ಚುಮಸ್, ಮಾರಿಯಸ್ ಮತ್ತು ವಿಕ್ಟರಿನಸ್ ರಾಜರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಗ್ಯಾಲಿಕ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು . 310ರಲ್ಲಿ ಕಾಂಸ್ಟಂಟೈನ್ ರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಲೋನ್ ನ ರೈನ್ ನದಿಯ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಸೇತುವೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು.
ಕಲೋನ್ ಕಾರ್ನಿವಾಲ್ ಯೂರೋಪ್ ನ ಬೃಹತ್ ಬೀದಿಯ ಉತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಕಲೋನ್ ನಲ್ಲಿ ಈ ಮಹೋತ್ಸವ ಕಾಲವು ನವೆಂಬರ್ ಹನ್ನೊಂದರ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಹನ್ನೊಂದು ಗಂಟೆ, ಹನ್ನೊಂದು ನಿಮಿಷಕ್ಕೆ ನೂತನ ಮಹೋತ್ಸವ ಕಾಲ ಆರಂಭವಾಯಿತೆಂಬ ಘೋಷಣೆಯೊಂದಿವೆ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬೂದಿ ಬುಧವಾರದವರೆಗೆ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತದೆ. ಆದರೆ "ಟೊಲ್ಲೆ ಟಾಗೆ" ಎಂದು ಕರೆಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತಹವು ವೀಬೆರ್ ಫಾಸ್ಟ್ ನಾಕ್ಟ್ ಅಥವಾ, ವಾಡಕೆಯ ಮಾತಿನಂತೆ, ವೀವರ್ಫಾಸ್ಟೆಲೊವೆಂಡ್ ದ ವರೆಗೂ ಆರಂಭವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಆ ಗುರುವಾರವೇ ಬೀದಿಯ ಮಹೋತ್ಸವದ ಆರಂಭ. ಲಕ್ಷಾಂತರ ಪ್ರವಾಸಿಗಳು ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಲೋನ್ ಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೂದಿಬುಧವಾರದ ಮುಂಚಿನ ಗುರುವಾರದಂದು ಸುಮಾರು ಒಂದು ಮಿಲಿಯನ್ ಜನರು ಬೀದಿಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಹೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ.
ರೈನ್ ನದಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಕಲೋನ್ ನಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಸೇತುವೆಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ : ಕಲೋನ್ ರಾಡೆನ್ ಕಿರ್ಚೆನ್ ಸೇತುವೆ, ದಕ್ಷಿಣ ರೈಲ್ವೇ ಸೇತುವೆ, ಸೆವೆರಿನ್ ಸೇತುವೆ, ಡ್ಯೂಟ್ಝ್ ಸೇತುವೆ, ಹೋಹೆನ್ಝಾಲ್ಲೆರ್ನ್ ಸೇತುವೆ, ಮೃಗಾಲಯ ಸೇತುವೆ ಮತ್ತು ಕಲೋನ್ ಮುಲ್ಹೀಮ್ ಸೇತುವೆ. ವಿಶೇಷತಃ ಕಬ್ಬಿಣದ ಟೈಡ್ ಆರ್ಚ್ ಹೋಹೆನ್ಝೋಲ್ಲೆರ್ನ್ ಸೇತುವೆಯು ನದಿದಂಡೆಯ ಗುಂಟ ಇರುವ ಪ್ರಮುಖ ಮೈಲಿಗಲ್ಲಾಗಿದೆ. ರೈನ್ ನದಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ನದಿ ದಾಟಲು ಮಾಡಿರುವ ವಿಶಿಷ್ಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೆಂದರೆ ಕಲೋನ್ ಕೇಬಲ್ ಕಾರ್ , ಇದು ನೀಹ್ಲ್ ನ ಕಲೋನ್ ಝೂಅಲಾಜಿಕಲ್ ಗಾರ್ಡನ್ ಮತ್ತು ಡ್ಯೂಟ್ಝ್ ನ ರೀನ್ಪಾರ್ಕ್ ಗಳ ನಡುವಿನ ಸೇತುವಾಗಿ ರೀನ್ ನದಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿರುವ ಒಂದು ಕೇಬಲ್ ಮಾರ್ಗ.
ಮುಕ್ತ ನಗರವಾದ ಕಲೋನ್ ಪವಿತ್ರ ರೋಮನ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದೊಳಗಿನ ಅರಸುಗಳಾಳಿದ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದ್ದು ತನ್ನದೇ ಆದ ಹೊಣೆಯನ್ನು ಹೊಂದುವಂತಹ ಹಕ್ಕು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಕೆಂಪು ಸಮವಸ್ತ್ರ ಧರಿಸಿದ ಈ ಸೇನೆಯನ್ನು ರೋಟ್ ಫಂಕೆನ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಸೈನಿಕರುಪವಿತ್ರ ರೋಂ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ಸೇನೆಯ ಅಂಗವಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು 17ನೆಯ ಹಾಗೂ 18ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಹೋರಾಡಿದರು, ಚಳುವಳಿನಿರತ ಫ್ರ್ಯಾನ್ಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದುದೂ ಆ ಕದನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು; ಆ ಕದನದಲ್ಲಿ ಈ ಸಣ್ಣ ಸೇನೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಶಿಸುವ ಹಂತವನ್ನು ತಲುಪಿಬಿಟ್ಟಿತ್ತು. ಈ ದಂಡಿನ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಕಲೋನ್ ನ ಅತ್ಯುತ್ಕೃಷ್ಟವಾದ ಮಹೋತ್ಸವ ಮಂಡಳಿಯಾದ ರೋಟ್ ಫಂಕೆನ್ ಒಂದು ಸೇನಾ ವಿನೋದದ ಮಾದರಿಯಾಗಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿಕೊಂಡುಬಂದಿದೆ.
1980ರ ಹಾಗೂ 1990ರ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಕಲೋನ್ ನ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ವೃದ್ಧಿಯಾಯಿತು. ಮೊದಲಿಗೆ ಖಾಸಗಿ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮ ಕಂಪನಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿತು; ಇವೆಲ್ಲಕ್ಕೂ ಬೇಕಾದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ನವೀನವಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾದ ಮೀಡಿಯಾ ಪಾರ್ಕ್ ನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ; ಈ ಪಾರ್ಕ್ ಕಲೋನ್ ನ ಡೌನ್-ಟೌನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುವ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಕಲೋನ್ ನ ಪ್ರಮುಖ ಗಗನಚುಂಬಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಕೋಲ್ನ್ ಟುರ್ಮ್ ಅನ್ನೂ ಸಹ ಇಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ವಾಹನ ದಟ್ಟಣೆಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುವ ಸರ್ವಕಾಲಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಕಲೋನ್ ಇಡೀ ಮಧ್ಯ ಯೂರೋಪ್ ನಲ್ಲೇ ಬಹಳ ಸುಲಭವಾಗಿ ಗಮಿಸಬಲ್ಲ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿ ಬದಲಾಗಿದೆ.
ಕಲೋನ್ ರೈನ್ ನದಿಯಿಂದ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪ್ರವಾಹಪೀಡಿತವಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಇದು ಯೂರೋಪ್ ನ ಬಹಳ ಪ್ರವಾಹ ಪೀಡಿತ ನಗರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಗರದ ಒಂದು ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಮಗ್ರ ಪ್ರವಾಹ ಹತೋಟಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ; ಈ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸರ್ವಕಾಲಿಕ ಮತ್ತು ಚಲಿತ ಪ್ರವಾಹ ಗೋಡೆಗಳಿರುತ್ತವೆ, ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಏರುವ ನೀರಿನಿಂದ ಜಖಂ ಆಗದಂತೆ ನದಿಯ ಹತ್ತಿರದ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ, ಪರಿವೀಕ್ಷಣಾ ಮತ್ತು ಮುನ್ಸೂಚನಾ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಪಂಪ್ ಮಾಡುವ ಕೇಂದ್ರಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಹೋಪಾಯಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಅಥವಾ ರಕ್ಷಿಸಲು ಯೋಜನೆಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ನದಿಯ ದಡಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಯೋಜನೆಗಳೂ ಇವೆ. 1993ರ ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ಹಾನಿಯಾದ ನಂತರ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮರುರೂಪಿಸಲಾಯಿತು.
ಕಲೋನ್ ರೈನ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ನ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಕಲೆಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕಲೋನ್ ನಲ್ಲಿ 30ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ನೂರಾರು ಗ್ಯಾಲರಿಗಳಿವೆ. ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಾಚೀನ ರೋಮನ್ ಪುರಾತತ್ವಸಂಶೋಧನ ತಾಣಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಸಮಕಾಲೀನ ಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುವವರೆಗಿನದಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಕಲೋನ್ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಜಾತ್ರೆ ಕಲಾ ಕಲೋನ್, ಕಲೀನ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮರಮಟ್ಟು ಜಾತ್ರೆ ಮತ್ತು ಫೋಟೋಕಿನಾದಂತಹ ಹಲವಾರು ವ್ಯಾಪಾರಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳೆಗೆ ಅತಿಥೇಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕಲೋನ್ ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕಲೋನ್ ಕಾರ್ನಿವಾಲ್ ಬಹಳ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದುದಾಗಿದೆ; ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ನಡೆಯುವ ರೆಗ್ಗೆ ಸಮ್ಮರ್ ಜ್ಯಾಮ್ಮತ್ತು ಕಲೋನ್ ಗೇ ಪ್ರೈಡ್ ಸಹ ಜನಜನಿತವಾದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಾಗಿವೆ.
ಕಲೋನ್ ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ನಗರವೆಂಬ ಖ್ಯಾತಿಗೊಳಗಾಗಿದ್ದರೂ, ಸಮೀಪದ ಡುಸೆಲ್ಡಾರ್ಫ್ ಅನ್ನು ಫೆಡೆರಲ್ ರಾಜ್ಯವಾದ ಉತ್ತರ ರೈನ್-ಪಶ್ಚಿಮಫಾಲಯಾದ ರಾಜಕೀಯ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಆರಿಸಲಾಯಿತು. ಬಾನ್ ಅನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ರಾಜಧಾನಿ ಮತ್ತು ಫೆಡೆರಲ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಆಫ್ ಜರ್ಮನಿಯ ಸರ್ಕಾರದ ಪೀಠವಾಗಿ ಆರಿಸಿದ್ದರಿಂದ, ಕಲೋನ್ ಮಾಜಿಪಶ್ಚಿಮ ಜರ್ಮನಿಯ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾರಣದಿಂದ ದೊರಕುವ ಎಲ್ಲಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತು. ನಗರದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಫೆಡೆರಲ್ ಏಜೆನ್ಸೀಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಲೆ ಎತ್ತಿದವು. 1990ರಲ್ಲಿ ಮರುಸೇರ್ಪಡೆಯಾದನಂತರ ಬರ್ಲಿನ್ ಜರ್ಮನಿಯ ಫೆಡೆರಲ್ ರಾಜಧಾನಿಯಾಯಿತು.
ಕಲೋನ್ ಜರ್ಮನಿಯ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ನಗರ , ಮತ್ತು ಜರ್ಮನಿಯ ಒಕ್ಕೂಟ ರಾಷ್ಟ್ರಉತ್ತರ ರೈನ್-ಪಶ್ಚಿಮ ಫಾಲಿಯಾ ಮತ್ತು ರೈನ್-ರರ್ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಭಾಗಗಳ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ನಗರವಾಗಿದ್ದು, ಯೂರೋಪ್ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಹತ್ತು ಮಿಲಿಯನ್ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಜರ್ಮನಿಯ ಪುರಾತನ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ 38ರಲ್ಲಿ ಯುಬೈರಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಇದರ ಹೆಸರು ರೋಮನ್ ವಸಾಹತಾದ ಕಲೋನಿಯಾ ಕ್ಲಾಡಿಯಾ ಅರಾ ಅಗ್ರಿಪ್ಪಿನೆನ್ಸಿಯಂ ನಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ಹೊಂದಿದುದಾಗಿದೆ.
ರೋಮಿಸ್ಕ್-ಜರ್ಮೆನಿಸ್ಕಸ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಪುರಾತನ ರೋಮನ್ ಮತ್ತು ಜರ್ಮನಿಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಬಿಂಬಿಸುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ವಾಲ್ರಾಫ್-ರಿಷಾರ್ಟ್ಝ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ13ನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ 20ಶತಮಾನದ ಆದಿಯವರೆಗಿನ ಯೂರೋಪಿಯನ್ ಪೇಯ್ನ್ ಟಿಂಗ್ ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಅವಶೇಷಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ಕಟ್ಟಿದ ಕಲಾ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಂಡದ್ದು 2007ರಲ್ಲಿ.
ಕಲೋನ್ ನ ಅತಿ ಎತ್ತರವಾದ ಕಟ್ಟಡವೆಂದರೆ ನಲ್ಲಿರುವ ಕಲೋನಿಯಸ್ ಟೆಲಿಕಮ್ಯುನಿಕೇಷನ್ ಟವರ್ . ಇಲ್ಲಿನ ಪರಿವೀಕ್ಷಣಾ ವೇದಿಕೆಯು 1992ರಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಕಲೋನ್ ನ ಗಗಗನಚುಂಬಿ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಆಯ್ದ ಕೆಲವನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಇತರ ಎತ್ತರದ ಕಟ್ಟಡಗಳ ಪೈಕಿ ಹಾನ್ಸಾಹೋಕ್ಹಾಸ್ ಎಂಬ, ಜೇಕಬ್ ಕೊಯೆರ್ಫರ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಹಾಗೂ 1925ರಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಕಟ್ಟಡವೂ ಒಂದು. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅದು ಯೂರೋಪ್ ನ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಕಟ್ಟಡವೆಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಗಿತ್ತು. ರೀನಾಹಾಫೆನ್ ಮತ್ತು ಮೆಸ್ಸೆರ್ಟಂ ಕೋಲ್ನ್ ಗಳಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರಾನ್ಹಾಸ್ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಸಹ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗಗನಚುಂಬಿಗಳು .
ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮನ್ ಸ್ಟೆರ್ ನಲ್ ಸೇನಾ ಜಿಲ್ಲೆ ಯಾದ ಗೆ ಕಲೋನ್ ಸೇನಾಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಪ್ರದೇಶ . ಕಲೀನ್ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್-ಜನರಲ್ ಫ್ರೀಹೆರ್ ರೋಯ್ಡರ್ ವಾನ್ ಡಿಯರ್ಸ್ ಬರ್ಗ್ ರ ಅಧೀನದಲ್ಲಿದ್ದು, ಆ ದಂಡನಾಯಕರ ಕೈಕೆಳಗೆಬಾನ್, ಸೀಗ್ಬರ್ಗ್, ಆಛೆನ್, ಜ್ಯುಲಿಕ್, ಡ್ಯುರೆನ್, ಮತ್ತು ಮಾನ್ಸ್ಕೌ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸೇನೆಗಳೂ ಇದ್ದವು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಈ ದಂಡನಾಯಕರದೇ ಆಗಿತ್ತು. ಕಲೋನ್ 211ನೆಯ ಸಿಪಾಯಿಗಳ ತುಕಡಿ ಮತ್ತು 26ನೆಯ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳ ತುಕಡಿಗಳಿಗೆ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿತ್ತು.
ರೀನ್ ಎನರ್ಜಿ ಸ್ಟೇಡಿಯನ್, ಇದು ಕಲೋನ್ ನ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ, ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಇದನ್ನುಸಾಕರ್ ಪಂದ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ, ಆಸನಗಳು - ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡೆಗಳಿಗಾದರೆ 50,997 ಆಗಂತುಕರಿಗೆ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಂದ್ಯಗಳಿಗಾದರೆ 46,134 ಆಸನಗಳು, ಸ್ಥಳೀಯ ಮೊದಲನೆ ದರ್ಜೆಯ ಸಾಕರ್ ತಂಡ ತಂಡದ ತವರು, 1. ಕೋಲ್ನ್.
ಲಾಂಕ್ಸೆಸ್ ಅರೀನಾ , ಒಂದು ವಿವಿಧೋದ್ದೇಶ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಸಭಾಂಗಣ, ಸ್ಥಳೀಯ ಐಸ್ ಹಾಕಿ ತಂಡವಾದ ದ ಕೋಲ್ನರ್ ಹೇಯಿಯ ತವರು .
ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯ ವಿಶೇಷತೆಗಳಲ್ಲಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಕಲೋನ್ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗದ ಮಹತ್ತರವಾದ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರವೂ ಆಯಿತು; ಕಲೋನ್ ನ ಆರ್ಕ್ ಬಿಷಪ್ ಡಾಸ್ಸೆಲ್ ನ ರೈನಾಲ್ಡ್ 1164ರಲ್ಲಿ ತ್ರೀ ವೈಸ್ ಮೆನ್ ನ ಸಂತಾವಶಿಷ್ಟಗಳನ್ನು ಕಲೋನ್ ನ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಗೆ ಕೊಡಮಾಡಿದಾಗಿನಿಂದ ಅದು ಒಂದು ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರವಾಯಿತು. ಈ ಮೂರು ಅವಶಿಷ್ಟಗಳಲ್ಲದೆ ಕಲೋನ್ ಸಂತ ಉರ್ಸುಲಾ ಮತ್ತು ಆಲ್ಬರ್ಟಸ್ ಮ್ಯಾಗ್ನಸ್ರ ಸಂತಾವಶಿಷ್ಟಗಳನ್ನೂ ಸಂರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಕಲೋನ್ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಮಾಧ್ಯಮ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ವೆಸ್ಟ್ ಡ್ಯೂಟ್ಷರ್ ರಂಡ್ ಫಂಕ್ , ಮತ್ತು ಗಳನ್ನು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ರೇಡಿಯೋ ಮತ್ತು ಟೆಲಿವಿಷನ್ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಪ್ರಧಾನಕಚೇರಿಗಳು ಈ ನಗರದಲ್ಲಿವೆ. 7 ಮತ್ತು .1ಗಳೆರಡೂ ಟಿವಿ ಷೋಗಳನ್ನು ಕಲೋನ್ ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಈ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕಲೋನ್ ಕಾಮೆಡಿ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಇದು ಮೇಯ್ನ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಯೂರೋಪ್ ನಲ್ಲೇ ಬೃಹತ್ತಾದ ಹಾಸ್ಯ ಹಬ್ಬವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನಿವಾಸಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಬರ್ಲಿನ್, ಹ್ಯಾಂಬರ್ಗ್ ಮತ್ತು ಮ್ಯುನಿಕ್ ಗಳ ನಂತರ ಕಲೋನ್ ಜರ್ಮನಿಯ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಬೃಹತ್ ನಗರವಾಗಿದೆ. 31 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2009ರ ಪ್ರಕಾರ ಇಲ್ಲಿನ ಅಧಿಕೃತ ನಿವಾಸಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ 998,105. ಕಲೋನ್ ಕಲೋನ್/ಬಾನ್ ಪ್ರದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಳವಾಗಿದ್ದು ಸುಮಾರು 3 ಮಿಲಿಯನ್ ನಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ (ಪಕ್ಕದ ನಗರಗಳಾದ ಬಾನ್, ಹರ್ಥ್, ಲಿವರ್ಕ್ಯುಸೆನ್, ಮತ್ತು ಬರ್ಜಿಸ್ಕ್ ಗ್ಲ್ಯಾಡ್ ಬ್ಯಾಚ್ ಗಳನ್ನು ಸೇರಿದಂತೆ).
ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ರೋಮನ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಲೋನ್ ನ ಆರ್ಕ್ ಬಿಷಪ್ ಏಳು ಯುವರಾಜ-ಆಯ್ಕೆದಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಹಾಗೂ ಮೂರು ಚರ್ಚ್ ಆಡಳಿತವರ್ಗ ಆಯ್ಕೆದಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ಆರ್ಕ್ ಬಿಷಪ್ ಗಳು ಬೃಹತ್ತಾದ, ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾದ ರಾಜ್ಯಗಳ ಆಳ್ವಿಕೆ ನಡೆಸಿದ್ದರಾದರೂ 1288ರಲ್ಲಿ ಸಿಗ್ ಫ್ರೈಡ್ ವಾನ್ ಚೆಸ್ಟರ್ಬರ್ಗ್ ವಾರಿಂಗೆನ್ ಕದನದಲ್ಲಿ ಪರಾಭವಗೊಂಡು ಬಾನ್ ಗೆ ಅಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟನು.
ಕಲೋನ್ ಕಲೋನ್/ಬಾನ್ ಪ್ರದೇಶದ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಜೆರ್ಮೀನ್ಡಿಯೋರ್ಡ್ನಂಗ್ ನಾರ್ಡ್ಹೀನ್-ವೆಸ್ಟ್ ಫೇಲೆನ್ ನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ನಗರವಾಗಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ನಗರದ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಒಬ್ಬ ಮೇಯರ್ ಮತ್ತು ಮೂರು ಉಪಮೇಯರ್ ಗಳು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ.
ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಹಾಗೂ ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದ ಮೊದಲ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕಲೋನ್ ನ ವಾಣಿಜ್ಯಪರ ಕಟ್ಟಡಗಳು ನಗರವು ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರು ಮತ್ತು ರೈನ್ ನದಿಯಗುಂಟ ಸಾಗಾಣಿಕೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಪಟ್ಟಣವಾದುದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಬಿಂಬಕವಾಗಿ ಇದ್ದವು. ಕುಶಲಕರ್ಮಗಳು ಸ್ವಯಂ-ಆಡಳಿತ ಹೊಂದಿದ್ದ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಸಂಘಗಳಿಂದ ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದವು ಹಾಗೂ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೇ ಮೀಸಲಾದಂತಹವು ಇದ್ದವು.
ಕಲೋನ್ ನಗರ ಸಭಾಂಗಣವು , 12ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು; ಇದು ಜರ್ಮನಿಯ ಬಹಳ ಹಳೆಯನಗರ ಸಭಾಂಗಣವಾಗಿದ್ದು, ಇಂದಿಗೂ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ. ರೆನಾಯ್ಸಾನ್ಸ್ ಶೈಲಿಯ ಲೋಗ್ಗಿಯಾ ಮತ್ತು ಗೋಪುರಗಳನ್ನು 15ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಪಾರ್ಟಿಷಿಯನ್ ಭವನಗಳೆಂದರೆ ಗುರ್ಝೆನಿಚ್, ಹಾವ್ಸ್ ಸಾಲೆಕ್ ಮತ್ತು ಓವರ್ಸ್ಟಾಲ್ಝೆನ್ಹಾಸ್.
ಫ್ರಾಂಕ್‌ಫರ್ಟ್ ಜರ್ಮನಿಯ ಬೆಚ್ಚಗಿನ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಹವೆಯು ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ–ಸಮುದ್ರೋಪಾದಿಯ ವಾತಾವರಣದ್ದಾಗಿದ್ದು ಚಳಿಕಡಿಮೆಯಿರುವಂತಹ ಚಳಿಗಾಲ ಮತ್ತು ಬೆಚ್ಚನೆಯ ಬೇಸಿಗೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದರ ಸರಾಸರಿ ಉಷ್ಣತೆಯು 10 : 14.5 ದಿನದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು 5.5 ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ.
ಕಲೋನ್ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಜಾತ್ರೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಯಶಸ್ಸಿನ ಕಾರಣದಿಂದ, ನಗರವು ಈ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಜಾತ್ರೆಯ ನಿವೇಶನವನ್ನು 2005ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರಗೊಳಿಸಿತು. ತತ್ಕಾಲದಲ್ಲೇ, 1920ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಮೂಲ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಜರ್ಮನಿಯ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಸರಣಕಾರರಾದ ಗೆ ತಮ್ಮ ನೂತನ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಕೇಂದ್ರಕಚೇರಿಗಾಗಿ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ನಗರದ ಮರುನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ಹಿಡಿಯಿತು. 1959ರಲ್ಲಿ ನಗರದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಯುದ್ಧದ ಮುಂಚಿನ ದಿನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ತಲುಪಿತು. ನಂತರ ಕ್ರಮೇಣ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಾ ಬಂದು 1975ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಿಲಿಯನ್ ಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಸುಮಾರು ಒಂದು ವರ್ಷಕಾಲ ಹೊಂದಿತ್ತು. ನಂತರ ಅದು ಮಿಲಿಯನ್ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆಯೇ ಇದೆ.
ಅಷ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಕಲೋನ್ ನ ಯುದ್ಧ-ಪೂರ್ವ ಯಹೂದಿಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಾದ 20,000 ಜನರನ್ನೂ ಊರಿನಿಂದ ಹೊರಗಟ್ಟಿದ್ದರು ಅಥವಾ ಜರ್ಮನ್ ದರ್ಬಾರಿಗೆ ಸಿಲುಕಿ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದರು. ನಗರದ ಆರು ಯಹೂದಿ ಇಗರ್ಜಿಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿದ್ದರು. ರೂನ್ ಸ್ಟ್ರೇನ್ ಮೇಲಿನ ಇಗರ್ಜಿಯು ಮತ್ತೆ 1959ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿತು.
ಕಲೋನ್ ರೈನ್ ನದಿಯ ದಂಡೆಯ ಮೇಲಿದೆ. ನಗರದ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಕಲೋನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಕಲೋನ್ ನ ಆರ್ಕ್ ಬಿಷಪ್ ರ ಪೀಠವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕಲೋನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಯೂರೋಪ್ ನ ಅತಿ ಹಳೆಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
ಹಿಂದೊಮ್ಮೆ ಇದ್ದು ಹನ್ನೆರಡು ನಗರ ಮಹಾದ್ವಾರಗಳ ಪೈಕಿ ಈಗ ಎಬರ್ಟ್ ಪ್ಲಾಟ್ಝ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಈಗಲ್ ಸ್ಟೀನ್ಟೋರ್ಬರ್ಗ್, ರುಡಾಲ್ಫ್ ಪ್ಲಾಟ್ಝ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಹಾಹೆಂಟೋರ್ ಮತ್ತು ಕ್ಲಾಡ್ ವಿಗ್ ಪ್ಲಾಟ್ಝ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಸೆವೆರಿನ್ ಸ್ಟೋರ್ಬರ್ಗ ಮಾತ್ರ ಇಂದಿಗೂ ದೃಢವಾಗಿ ನಿಂತಿವೆ.
313ರಲ್ಲಿ ಪಾದ್ರಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಗೊಂಡ ಮ್ಯಾಟೆರ್ನಸ್ ಕಲೋನ್ ಕಂಡ ಮೊದಲ ಪಾದ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು. 459ರಲ್ಲಿ ಫ್ರ್ಯಾಂಕ್ಸ್ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡುವವರೆಗೆ ಈ ನಗರವು ರೋಮನ್ ವಸಾಹತಿನ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. 785ರಲ್ಲಿ ಕಲೋನ್ ನಲ್ಲಿಆರ್ಕ್ ಬಿಷಪ್ ರಿಕ್ ನ ಪೀಠ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು.
ಬೃಹತ್ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಹಬ್ಬವಾದ .ಕಲೋನ್ ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲೇಖಕರು ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿತವಾದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಹಿತ್ಯ ದಿಗ್ಗಜವೆಂದರೆ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದ ನೊಬೆಲ್ ಪಾರಿತೋಷಕ ಪಡೆದಿರುವ ಲೇಖಕ ಹೀನ್ರಿಚ್ ಬಾಲ್.
ಕಲೋನ್ ಕಾಲ್ಷ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಬೀರ್ ಗೂ ಸಹ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಕಾಲ್ಷ್ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಸ್ಥಳೀಯ ಆಡುಭಾಷೆಯ ಹೆಸರೂ ಹೌದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಕುಡಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವ ಏಕೈಕ ಭಾಷೆಯೆಂದರೆ ಕಾಲ್ಷ್ ಒಂದೇ ಎಂಬ ಹಾಸ್ಯದ ಮಾತೂ ಸಹ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಜಗತ್ಪರಸಿದ್ಧವಾದ ರಿಂಗ್ ಫೆಸ್ಟ್ ಈ ನಗರದಲ್ಲೇ ನಡೆಯುತ್ತಿದದಿತು ಮತ್ತು ಈಗ / ಪಾಪ್ ಹಬ್ಬವೂ ಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ.
ಕಲೋನ್ ಅನ್ನು 9 ಜಿಲ್ಲೆಗಳಾಗಿ ಮತ್ತು 86 ನಗರದ ಭಾಗಗಳಾಗಿ ಉಪ-ವಿಭಜಿಸಲಾಗಿದೆ:
ಡೇನಿಯಲ್ ಲುಕಾ ವೆಟ್ಟೊರಿ ಒಬ್ಬ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ ಹಾಗು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಂಡ ದ ಹಾಲಿ ನಾಯಕ. ಈತ ಟೆಸ್ಟ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ 300 ವಿಕೆಟ್ ಗಳನ್ನು ಹಾಗು 3,000 ರನ್ನುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ ಎಂಟನೇ ಆಟಗಾರ.
ಕಳೆದ 1996-97ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ 18ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚೊಚ್ಚಲ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿ, ಟೆಸ್ಟ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ನಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ತಂಡವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ ಅತ್ಯಂತ ಕಿರಿಯ ಆಟಗಾರನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ವೆಟ್ಟೊರಿ ಒಬ್ಬ ಬೌಲಿಂಗ್ ಆಲ್ ರೌಂಡರ್, ಈತ ನಿಧಾನಗತಿಯ ಎಡಗೈ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸ್ಪಿನ್ ಬೌಲಿಂಗ್ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಈತ ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಚೆಂಡನ್ನು ತಿರುಗಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಅತಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ನಿಖರತೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತನ್ನ ಬೌಲಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಫ್ಲೈಟ್ ಹಾಗು ಕೌಶಲ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಈತನ ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ಸರಾಸರಿ ಸುಮಾರು 30ರಷ್ಟಿದೆ. ಇದು ಈತನನ್ನು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಂಡದ ಒಬ್ಬ ಸ್ಥಿರ ಹಾಗು ಉತ್ತಮ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್‌ಮ್ಯಾನ್‌ನನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದೆ.
ವೆಟ್ಟೊರಿ ಟೆಸ್ಟ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ನಲ್ಲಿ, ಶ್ರೀಲಂಕಾ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ ಹಾಗು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ವಿರುದ್ಧ ಮೂರು ಬಾರಿ 10 ವಿಕೆಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆಕ್ಲಂಡ್ ನಲ್ಲಿ 1999-2000ದಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ ವಿರುದ್ಧದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ 7/87 ಗಳಿಸಿದ ಅವನ ಸಾಧನೆಯು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳೆನಿಸಿವೆ. ಆ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಆತ 12/149 ಗಳಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಬೌಲಿಂಗ್ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ. ಇದು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಆಟಗಾರ ಗಳಿಸಿದ ಎರಡನೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾಧನೆಯಾಗಿದ್ದು,ರಿಚರ್ಡ್ ಹ್ಯಾಡ್ಲಿ ಈತನಿಗಿಂತ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ ವಿಕೆಟ್ಟನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಚಿತ್ತಗಾಂಗ್ ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ವಿರುದ್ಧದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ 12 ವಿಕೆಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಈತ ಎರಡು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಡಜನ್ ವಿಕೆಟ್ಟನ್ನು ಕಬಳಿಸಿದ ಏಕೈಕ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಆಟಗಾರನೆನಿಸಿದ.
ಈತ ಆಕ್ಲಂಡ್ ನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದಿದ್ದಾನೆ. ಇವನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮರಿಯನ್ ಶಾಲೆ ಹಾಗು . ಪಾಲ್'ಸ್ ಕಾಲೇಜಿಯೇಟ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪೂರೈಸಿದ. ತನ್ನ ಬಿಡುವಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಈತ ನಾರ್ತ್ಹನ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್ಸ್ ಪರವಾಗಿ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ನ್ನು ಆಡುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್ ನಲ್ಲಿ ಡೆಲ್ಲಿ ಡೇರ್ ಡೆವಿಲ್ಸ್ ತಂಡ ಪರ ಆಡುವ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಟಗಾರ. ವೆಟ್ಟೊರಿ ಟ್ವೆಂಟಿ20 ಬಿಗ್ ಬ್ಯಾಷ್ ಕ್ವೀನ್ಸ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಬುಲ್ಲ್ಸ್ ತಂಡವನ್ನೂ ಸಹ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಆಟವನ್ನು ಆಡುವಾಗ ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಕನ್ನಡಕ ವನ್ನು ಧರಿಸುವ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಹಾಗು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ತಂಡವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಮೊದಲ ಇಟಲಿಯನ್ ಸಂತತಿಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ.
ಕಳೆದ 4 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2009ರಲ್ಲಿ, ಪಾಕಿಸ್ತಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಬ್ಲಾಕ್ ಕ್ಯಾಪ್ಸ್ ಕೇವಲ 99 ರನ್ನುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರೂ, ವೆಟ್ಟೊರಿ ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ನ 8ನೇ ಕ್ರಮಾಂಕದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಟೆಸ್ಟ್ ರನ್ನುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದವರೆನಿಸಿದ. ಹಾಗೂಶೇನ್ ವಾರ್ನ್ ರ ಹಿಂದಿನ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದ. ಕಳೆದ 11 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2009ರಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ್ ವಿರುದ್ಧದ ಮೂರನೇ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ, ವೆಟ್ಟೊರಿ, ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ನ 6ನೇ ಕ್ರಮಾಂಕಕ್ಕೆ ಸ್ವತಃ ಭಡ್ತಿ ಪಡೆದ. ಇವರು ಭವಿಷ್ಯದ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಇದೇ ಕ್ರಮಾಂಕದಲ್ಲಿ ಆಡಬಹುದೆಂದು ಎಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವೆಟ್ಟೊರಿಯ ನಾಯಕತ್ವವು ಕಠಿಣ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು, ತಂಡವು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ವಿರುದ್ಧದ ಮೊದಲ ಟೆಸ್ಟ್ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಸೋಲನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿತು. ದಿ ಓವಲ್ ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅದರ ಮುಂದಿನ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ, ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ರನ್ ಔಟ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಬಾಲ್ಕನಿಯಿಂದ ಕೋಪೋದ್ರಿಕ್ತರಾಗಿ ಕೂಗಿಕೊಂಡು ಕೆಲವರ ಟೀಕಾಪ್ರವಾಹಗಳಿಗೆ ವೆಟ್ಟೋರಿ ಗುರಿಯಾದ. ಆತ ಪಂದ್ಯದ ನಂತರ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ತಂಡದ ಜೊತೆಗೆ ಹಸ್ತಲಾಘವ ಮಾಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ. ಇದು ಫ್ಲೆಮಿಂಗ್‌ರ ಆಸಕ್ತಿರಹಿತ, ವಿಶ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಶೈಲಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿತ್ತು.
ಈತ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಾರಿ ಶೇನ್ ವಾರ್ನ್ ರನ್ನು ಔಟು ಮಾಡಿದ ಬೌಲರ್. ವಾರ್ನ್ ರನ್ನು ಒಂಬತ್ತು ಬಾರಿ ಔಟ್ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಪರ್ತ್ ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಈತನ ಬೌಲಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾರ್ನ್ 99 ರನ್ನಿಗೆ ಔಟ್ ಆದದ್ದು ಬಹಳ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಕಾಕತಾಳೀಯವಾಗಿ, ವೆಟ್ಟೊರಿ, 2009-10ರ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ವಿರುದ್ಧದ 1ನೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ, 8ನೇ ಕ್ರಮಾಂಕದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಶತಕಗಳ ದಾಖಲೆ ಬೆನ್ನಟ್ಟಿ, ಸ್ವತಃ 99 ರನ್‌ಗಳಿಸಿ ಔಟಾದ.
ಕಳೆದ 2007ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಾಯಂ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಾಯಕನಾಗುವ ಮೊದಲು, ವೆಟ್ಟೊರಿ,ಬ್ಲಾಕ್ ಕ್ಯಾಪ್ಸ್ ಕಾಯಂ ನಾಯಕ ಸ್ಟೀಫನ್ ಫ್ಲೆಮಿಂಗ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಗೆ ಅಲಭ್ಯವಾದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ತಂಡದ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ. ಕಳೆದ 2006ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಅವನು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ತಂಡದ 11 ಪಂದ್ಯಗಳಿಗೆ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ವಹಿಸಿದ. ಇದರಲ್ಲಿ ತಂಡವು 8 ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಗೆಲುವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು.
ಸೌತ್ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಟ್ವೆಂಟಿ20 ವರ್ಲ್ಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಶಿಪ್ಉದ್ಘಾಟನಾ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ತಂಡದ ನಾಯಕನಾಗಿದ್ದ. ತರುವಾಯ, ವೆಟ್ಟೊರಿಯನ್ನು ಪಂದ್ಯದ ಎಲ್ಲ ರೂಪಗಳಿಗೂ ಬ್ಲಾಕ್ ಕ್ಯಾಪ್ಸ್ ನ ನಾಯಕನೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು: ಟ್ವೆಂಟಿ20, ಹಾಗು ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಗಳು. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ಇವರನ್ನು ಮೊದಲ ಎರಡು ಪಂದ್ಯಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ನಾಯಕನೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಈತ ತನ್ನ 300ನೇ ಟೆಸ್ಟ್ ವಿಕೆಟ್ ನ್ನು ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ 2009ರಲ್ಲಿ ಪಡೆಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಆ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿದ ಎರಡನೇ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಬೌಲರ್ . ಇದಲ್ಲದೆ ಈತ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ನ ಪರ ನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆದವನಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ಡಿಸೆಂಬರ್ 2006ರಿಂದ, ವೆಟ್ಟೊರಿ ಸ್ವತಃ ಒಬ್ಬ ಆಲ್-ರೌಂಡರ್ ಆಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಶ್ರೀಲಂಕಾ ವಿರುದ್ಧದ ಏಕದಿನ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ನಲ್ಲಿ 5ನೇ ಕ್ರಮಾಂಕದಲ್ಲಿ ಆಡಿದ.
ಅಂಕಣದ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಮ್ಯಾಚ್ ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಮ್ಯಾಚ್ ನಂಬರ್ ಅನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ಸಿಟಿ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನಡೆಸಿದ ಒಂದು ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಒಬ್ಬ ಮಾದರಿ ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ನಿವಾಸಿಯು ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ ಗೆ ಸ್ಥಳೀಯನಾಗಿದ್ದು ೨೪ ರಿಂದ ೩೫ ವಯಸ್ಸಿನವನಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದ. ಜೊತೆಗೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಿಪರ ಉದ್ಯೋಗ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದು ಅವನ ಕುಟುಂಬದ ಆದಾಯವು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಪ್ರದೇಶದ ತಲಾದಾಯಕ್ಕಿಂತ ಅಧಿಕವಾಗಿತ್ತು. ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಮುಕ್ಕಾಲು ಭಾಗದಷ್ಟು ಜನ ಉದ್ಯೋಗದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದರು, ೧೩%ರಷ್ಟು ಜನರು ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡಿದರೆ, ೬%ರಷ್ಟು ಜನರು ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ೨%ನಷ್ಟು ಜನರು ಸೈಕಲ್ ಮೇಲೆ ಸಂಚಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು, ಜೊತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೂರವನ್ನು ಕ್ರಮಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರು ನಗರದ ಮಧ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಅಥವಾ ಓದುತ್ತಿದ್ದರು. ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಜನರು ತಮ್ಮ ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿಲ್ಲ; ೩೯%ರಷ್ಟು ಜನರಿಗೆ ಮಕ್ಕಳಿರಲಿಲ್ಲ; ೩೨%ನಷ್ಟು ಜನರು ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು; ೧೫%ನಷ್ಟು ಜನರ ಗುಂಪುಗಳು ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ "ಒಟ್ಟಾಗಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು".
ಬಹುತೇಕರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸ್ವಂತ ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು; ೪೨%ನಷ್ಟು ಜನರು ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸವಿದ್ದರು. (ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಪಡೆದವರಲ್ಲಿ, ೧೬%ನಷ್ಟು ಜನರು ಪ್ರತಿ ವಾರಕ್ಕೆ $೩೫೧ ರಿಂದ $೪೫೦ರಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು, ೧೩%ನಷ್ಟು ಜನರು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಹಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ೧೫%ನಷ್ಟು ಜನರು ಅಧಿಕ ಹಣವನ್ನು ಪಾವತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು-ಕೇವಲ ೩%ನಷ್ಟು ಜನರು ಪ್ರತಿ ವಾರ $೬೫೧ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಹಣವನ್ನು ಪಾವತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು). ಮುಂದುವರಿದ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ: "ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲು ಜನರು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖವೆಂದರೆ, ಜೀವನಶೈಲಿ ಹಾಗು ನಗರ ಜೀವನ , ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಿದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣ , ಅಂಗಡಿಗಳು ಹಾಗು ಕೆಫೆಗಳಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣ ಹಾಗು ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚ ಎಂಬ ಕಾರಣ ಇತ್ಯಾದಿ. ನಗರದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಶಬ್ದಮಾಲಿನ್ಯ ಹಾಗು ನೆರೆಹೊರೆಯವರಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಶಬ್ದಗಳು ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವರ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕದಡುವುದು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು. , ಇದರ ನಂತರ ಕಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೊರಾಂಗಣ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶದ ಕೊರತೆ , ತೀರ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವ ಮನೆಗಳು ಹಾಗು ಅಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ನ ಗಾತ್ರ ಹಾಗು ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಣೆಗೆ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶದ ಕೊರತೆ ."
ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್, ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದ ೧೨ನೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಜೀವನ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಗರವೆಂದು ಖ್ಯಾತಿ ಗಳಿಸಿತ್ತು, ಸಲಹಾ ಸಂಸ್ಥೆ ಮರ್ಸರ್ ನಡೆಸಿದ ಒಂದು 2007ರ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ೨೦೦೭ರಿಂದಲೂ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಗಳಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ನು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಭಾಷೆಯನ್ನಾಗಿ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ, ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕನೇ ಸ್ಥಾನ ಗಳಿಸಿತ್ತು. ಏಶಿಯ ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಪ್ರದೇಶದ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ, ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ಆಕ್ಲಂಡ್ ಹಾಗು ಸಿಡ್ನಿ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ನಂತರ ಮೂರನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ.
ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಇತರ ನಗರಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನಲ್ಲಿ ಜೀವನವೆಚ್ಚವು ಹೆಚ್ಚು ಸಮರ್ಥವಾಗಿದೆ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ೯೩ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ನಗರವು ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ೧೩೯ನೇ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಇಳಿಯಿತು . ಬಹುಶಃ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೦೮ರಿಂದ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೦೯ರ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಇಳಿತದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಹಣಕಾಸಿನ ಏರಿಳಿತ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದು. ಕಳೆದ ೨೦೦೯ರ ಒಂದು ಲೇಖನದ ಪ್ರಕಾರ "ವಿದೇಶಿಗರು ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಹಣವನ್ನು ನೀರಿನಂತೆ ಖರ್ಚು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ನಗರವು ವಾಸಿಸಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ಅತ್ಯಂತ ಅಗ್ಗದ ನಗರವೆನಿಸಿದೆ". ಹಣಕಾಸಿನ ಏರಿಳಿತದಿಂದಾಗಿ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಮಲ್ಟಿನ್ಯಾಷನಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಉದ್ಯಮ ನಡೆಸಲು ಸಮರ್ಥವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಲೇಖನ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿತು, ಜೊತೆಗೆ "ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ ನಗರಗಳು ವಿದೇಶಿಗರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಮರ್ಥವಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ದಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹಾಗು ನೌಕರರನ್ನು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲು ವಿದೇಶಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಸ್ಥಳಗಳಾಗಿವೆ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿತು.
ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ೨೦೦೦ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ವ್ಯವಹಾರನಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆ ಕಂಡಿತು ಜೊತೆಗೆ ೨೦೦೭ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ವತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹಠಾತ್ ಕುಸಿತ ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಇಸವಿ ೨೦೦೫ರಲ್ಲಿ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು "ಸದೃಢ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ೨೦೦೮ರ ಸುಮಾರಿಗೆ, ಒಂದು ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ ಹನ್ನೆರಡು ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಯೊಳಗೆ ಸ್ವತ್ತಿನ ಮೌಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೯.೩%ರಷ್ಟು ಇಳಿಮುಖವಾಯಿತು. ಅತ್ಯಂತ ದುಬಾರಿ ದರ-ಮೌಲ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ವತ್ತು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಕುಸಿಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕೆಲವೊಂದು ಬಾರಿ ೨೦%ರಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕುಸಿಯಿತು.
"ಕಳೆದ ೨೦೦೪ರಿಂದ ೨೦೦೭ರ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದವರೆಗೂ, ಬಾಡಿಗೆಯಿಂದ ಬಂದ ವರಮಾನವು ಕ್ರಮೇಣ ಇಳಿಮುಖವಾಯಿತು. ಜೊತೆಗೆ ಮನೆಯ ಮೌಲ್ಯವು ಬಾಡಿಗೆಗಿಂತ ಅಧಿಕಗೊಂಡಾಗ ಪಾಸಿಟಿವ್ ಕ್ಯಾಶ್ ಫ್ಲೋ ಪ್ರಾಪರ್ಟಿ ಇನ್ವೆಸ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಗಳು ಕಣ್ಮರೆಯಾದವು. ನಂತರದಲ್ಲಿ ಇದು ತಿರುವುಮುರುವುಗೊಂಡು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬಾಡಿಗೆಯಿಂದ ಬಂದ ವರಮಾನವು ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಿತು," ಎಂದು ಮೇ ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ ಹೆರಾಲ್ಡ್ ನ ಇಬ್ಬರು ವರದಿಗಾರರು ವರದಿ ಮಾಡಿದರು. ಕಳೆದ ೨೦೦೯ರ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಮನೆಗಳ ವ್ಯವಹಾರದ ಮೌಲ್ಯ ಕುಸಿಯಿತು, ಬಡ್ಡಿಯ ದರಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾದವು. ಜೊತೆಗೆ ಬಾಡಿಗೆ ನೀಡಲು ಖರೀದಿಸಲಾದಂತಹ ಆಸ್ತಿಯ ಮೇಲಿನ ಬಂಡವಾಳವು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದವು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನ ಲ್ಯಾಂಬ್ಟನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಎಂದು ಈ ಇಬ್ಬರು ವರದಿಗಾರರು ಟಿಪ್ಪಣಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ 1848 ಸಂಭವಿಸಿದ ಭೂಕಂಪಗಳ ಒಂದು ಸರಣಿ ಹಾಗು 1855ರಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಮತ್ತೊಂದು ಭೀಕರ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಭಾರಿ ನಷ್ಟವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿತು. ಇಸವಿ 1855ರ ವೈರರಪ ಭೂಕಂಪವು ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನ ಉತ್ತರ ಹಾಗು ಪೂರ್ವದ ಗಡಿ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿತು. ಇದು ಬಹುಶಃ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲವಾದ ಭೂಕಂಪವೆಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ, ಇದರ ಪ್ರಮಾಣ ರಿಕ್ಟರ್ ಮಾಪಕದಲ್ಲಿ ಕಡೇಪಕ್ಷ ೮.೨ ಇದ್ದಿರಬಹುದೆಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಇದು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಎರಡರಿಂದ ಮೂರು ಮೀಟರ್ ಗಳಿಗೂ ಅಧಿಕ ಲಂಬರೇಖೆಯ ಅಲುಗಾಟವನ್ನು ಉಂಟು ಮಾಡಿತು, ಜೊತೆಗೆ ಬಂದರಿನ ಭೂಪ್ರದೇಶದಾಚೆಗೂ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಅದನ್ನು ಒಂದು ಉಬ್ಬರವಿಳಿತದ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶವನ್ನಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿತು. ಈ ಭೂಪ್ರದೇಶದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವನ್ನು ತರುವಾಯ ಪುನರ್ವಶ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಅಲ್ಲದೆ ಈಗ ಇದು ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನ ಕೇಂದ್ರ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.
ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಲ್ಯಾಂಬ್ಟನ್ ಕ್ವೇ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ರಸ್ತೆಯು ಬಂದರಿನಿಂದ ೧೦೦ ರಿಂದ ೨೦೦ ಮೀಟರ್ ಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದ ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಲ್ಯಾಂಬ್ಟನ್ ಕ್ವೇ ರಸ್ತೆಯ ಪಾದಚಾರಿ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಫಲಕವು 1840ರಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರ ತೀರದ ರೇಖೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಉಬ್ಬಿದ ಭಾಗ ಹಾಗು ಉದ್ಧೃತ ಸ್ಥಿತಿಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ ನ ಮಾಪಕದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಅಧಿಕ ಭೂಕಂಪಗಳು ಸಂಭವಿಸುವ ಪ್ರದೇಶ ಇದಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಗಡಿ ರೇಖೆಗಳು ನಗರದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಿಂದ ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತವೆ, ಅಲ್ಲದೇ ಹಲವಾರು ಇತರ ಗಡಿ ರೇಖೆಗಳು ಸಮೀಪದಲ್ಲಿಯೇ ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತವೆ. ನೂರಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ಸಣ್ಣ ಗಡಿ ರೇಖೆಗಳನ್ನು ನಗರ ಪ್ರದೇಶದೊಳಗೆ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ನಿವಾಸಿಗಳು, ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬಹುಮಹಡಿ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರು, ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ಹಲವಾರು ಭೂಕಂಪಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಸವಿ ೧೮೫೫ರ ಭೂಕಂಪದ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಬಳಿಕ, ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಬಹುತೇಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮರದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದವು. ಕಳೆದ ೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ-ನವೀಕರಿಸಲಾದ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟ್ ಸಮೀಪದ, ಸರ್ಕಾರಿ ಕಟ್ಟಡಗಳು ದಕ್ಷಿಣ ಖಗೋಳಾರ್ಧದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಮರದಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಕಚೇರಿ ಕಟ್ಟಡವಾಗಿದೆ. ಈ ಮಧ್ಯೆ ಕಲ್ಲು ಹಾಗು ರಾಚನಿಕ ಸ್ಟೀಲ್ ಅನ್ನು ತರುವಾಯ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಚೇರಿ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಮನೆ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕವಾಗಿ ಮರದ ಚೌಕಟ್ಟು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಾಮಗ್ರಿಯಾಗಿ ಉಳಿದಿತ್ತು.
ಉತ್ತಮ ಕಟ್ಟಡ ನಿಯಂತ್ರಣದಿಂದಾಗಿ ನಿವಾಸಿಗಳು ಬದುಕುವ ಭರವಸೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿದೆ.
ಇಸವಿ 1865ರಲ್ಲಿ, ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ನ ರಾಜಧಾನಿಯಾಯಿತು. ಇದು 1841ರಲ್ಲಿ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಹಾಬ್ಸನ್ ರಾಜಧಾನಿಯೆಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸದ ಆಕ್ಲಂಡ್ ನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನಲ್ಲಿ, ೭ ಜುಲೈ ೧೮೬೨ರಲ್ಲಿ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟಿನ ಮೊದಲ ಸಭೆ ನಡೆಯಿತು, ಆದರೆ ಕೆಲ ಸಮಯದವರೆಗೂ ನಗರ ಅಧಿಕೃತ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ನವೆಂಬರ್ ೧೮೬೩ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಆಲ್ಫ್ರೆಡ್ ಡೋಮೆಟ್ಟ್ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಠರಾವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದರು. ಅದರಂತೆ ".ಸರ್ಕಾರದ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕುಕ್ ಸ್ಟ್ರೈಟ್ ನ ಯಾವುದೇ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡುವ ಅಗತ್ಯವು ಒದಗಿಬಂದಿದೆ." ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಗಳು ನೆಲೆಯಾಗಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಸಾಹತು ನೆಲೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಸ್ಪಷ್ಟ ಕಾಳಜಿಯು ಹೊರ ಹೊಮ್ಮಿತು. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ನಿಯೋಗಿಗಳು ತನ್ನದೇ ಆದ ಬಂದರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹಾಗು ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾಗಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ಸೂಕ್ತ ಸ್ಥಳವೆಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರು. ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನಲ್ಲಿ ೨೬ ಜುಲೈ ೧೮೬೫ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟಿನ ಸಭೆ ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಅಂದಿನ ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೪,೯೦೦ರಷ್ಟಿತ್ತು.
ನಗರದಲ್ಲಿ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ೨೦೨೫ ಗಂಟೆಗಳು ಸೂರ್ಯ ಬೆಳಕು ಬೀಳುತ್ತದೆ. ಸಮಶೀತೋಷ್ಣದ ಸಾಮುದ್ರಕ ಹವಾಮಾನವನ್ನು ನಗರ ಹೊಂದಿದೆ, ಜೊತೆಗೆ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಮಧ್ಯಮ ಮಟ್ಟದ ವಾತಾವರಣವಿರುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ತಾಪಮಾನವು ಅಪರೂಪವಾಗಿ ೨೫ ಗೂ ಅಧಿಕವಿರುತ್ತದೆ , ಅಥವಾ ಮಾಗಿಕಾಲದಲ್ಲಿ ೪ ಗೂ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ. ನಗರದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾದ ಗರಿಷ್ಠ ತಾಪಮಾನವೆಂದರೆ ೩೧.೧ , ಕನಿಷ್ಠ ತಾಪಮಾನ -೧.೯ . ಆದಾಗ್ಯೂ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ಬೀಸುವ ಮಾರುತವು ಕುಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ, ಇದು ತಾಪಮಾನಕ್ಕೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ತಂಪನ್ನು ತರುತ್ತದೆ. ನಗರದಲ್ಲಿ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ವರ್ಷಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಅಧಿಕ ಮಳೆಯಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ವಿಪರೀತವಾದ ಗಾಳಿಯು ಬೀಸುತ್ತದೆ; ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣವು ೧೨೪೯ನಷ್ಟಿದ್ದು, ಜೂನ್ ಹಾಗು ಜುಲೈ ತಿಂಗಳು ಆರ್ದ್ರತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ. ಗುಡ್ಡಗಾಡಿನ ಉಪನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗು ಹಟ್ಟ್ ವ್ಯಾಲಿಯಲ್ಲಿ ಮೇ ಹಾಗು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳ ನಡುವೆ ಹಿಮಗಡ್ಡೆ ಕಟ್ಟಿದ ಸ್ಥಿತಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಹಿಮವು ಬಹಳ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ನಗರದಲ್ಲಿ ಹಿಮವು ಜುಲೈ ೧೭, ೧೯೯೫ರಲ್ಲಿ ಸುರಿದಿದ್ದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿರುವ ಕಾರಣ ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನಲ್ಲಿ ಹಲವು ಗಮನಾರ್ಹ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಟ್ಟಡಗಳಿವೆ. ಮೋಲೆಸ್ವರ್ತ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ನಲ್ಲಿರುವ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಲೈಬ್ರರಿ ಆಫ್ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ , ಹಾಗು ಲ್ಯಾಂಬ್ಟನ್ ಕ್ವೇ ನಲ್ಲಿರುವ ತೆ ಪುನಿ ಕೊಕಿರಿ ಕಟ್ಟಡ ಎರಡೂ ಕಲಾತ್ಮಕವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನತೆ ಹೊಂದಿದೆ. ಲ್ಯಾಂಬ್ಟನ್ ಕ್ವೇ ಹಾಗು ಮೋಲೆಸ್ವರ್ತ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ನ ತಿರುವಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾಗಿರುವ ವೃತ್ತಾಕಾರದ-ಶಂಕ್ವಾಕೃತಿಯ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್‌ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯುಟಿವ್ ವಿಂಗ್ ನ್ನು, ೬೦ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು ಜೊತೆಗೆ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದಿ ಬೀಹೈವ್ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬೀಹೈವ್ ನಿಂದ ರಸ್ತೆಯ ಎದುರು ಭಾಗಕ್ಕೆ ದಕ್ಷಿಣ ಖಗೋಳಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಮರದ ಕಟ್ಟಡವಿದೆ, ಹಳೆಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಟ್ಟಡಗಳ ಒಂದು ಭಾಗವು ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫ್ ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನ ಕಾನೂನು ಬೋಧನಾ ವಿಭಾಗದ ಕಟ್ಟಡವಾಗಿದೆ. ಮತ್ತಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿ, ವೆಲ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ ನ ದಕ್ಷಿಣ ಕರಾವಳಿ ತೀರದಲ್ಲಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕೋಸ್ಟಲ್ ಇಕಾಲಜಿ ಲ್ಯಾಬೋರೇಟರಿ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರ ಆಕರ್ಷಕ ಹೊಸ ವಿನ್ಯಾಸದ ಕಟ್ಟಡದ ನಿರ್ಮಾಣವು ೨೦೦೯ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು.