polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಮಾನಸಿ ಪ್ರಸಾದ್, ಇವರು ಕರ್ನಾಟಿಕ್ ಶಾಸ್ತ್ರಿಯ ಸಂಗೀತದ ಮಿನುಗುವ ತಾರೆ. ಇವರು ಸುಮಾರು ವರ್ಷಳಿಂದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಆಧುನಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಮನಾಸಿಯವರು ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಾಟ್ಯದಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದಾರೆ ಹಾಗು ಅವರು ತಮ್ಮ ಉಭಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಬಳಸಿ ಗಾಯನ ಮತ್ತು ನೃತ್ಯವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ವಿವಿಧ ಕಲಾ ಸಂಬಂಧಿತ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ ಹಾಗು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಕವನಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಟಿವಿ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ಅವರು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ.
ಜಯಾ ಟಿ.ವಿ.ಯ ಮಾರ್ಗಳಿ ಮಹಾ ಉತ್ಸವ, ವಿಜಯ ಟಿ.ವಿ.ಯ ಡಿಸೆಂಬರ್ ಸಂಗೀತ ಸರಣಿ, ಸ್ಟಾರ್ ವಿಜಯ್ ನ ಚೆನ್ನಾಯಿಲ್ ತಿರುವೈಯ್ಯರಿನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ದೂರದರ್ಶನ, ಈ-ಟಿವಿ ಕನ್ನಡ, ಕಸ್ತೂರಿ ಟಿ.ವಿ., ಟಿ.ವಿ.೯, ಶಂಕರ ಟಿವಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಚಾನೆಲ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು. ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಕಾವ್ಯದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ 'ಕವಿ ನಮನ' ಈಟಿ.ವಿ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದರು.
ಈ-ಟಿವಿ ಕನ್ನಡದ ಎದೆ ತುಂಬಿ ಹಾಡುವೆನು ಎಂಬ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಎಸ್.ಪಿ.ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ ರೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕ ಅಧ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದರು.
ಟಿ.ಟಿ.ಡಿ.ಚಾನೆಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ನಾದ ನೀರಾಜನಮ್ ಎಂಬ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತ ಕಛೇರಿಯನ್ನು ನಡೆಸಿದರು.
ವೇದಪೂರ್ವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜೋತ್ಪತ್ತಿ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಜನರ ಧೋರಣೆ ಏನಿದ್ದಿತೋ ತಿಳಿಯದು. ಮಾನವ ಜಾತಿಯ ಆದಿಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಸೂತಿಗಳಿಗೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. ವಿಷಯೋಪಭೋಗದ ಇಚ್ಛೆಯಾದ ಕೂಡಲೇ ಸ್ತ್ರೀಪುರುಷರಿಬ್ಬರೂ ಒಂದು ಕಡೆ ಕೂಡಿ ಪರಸ್ಪರ ಸಮಾಗಮ ಹೊಂದಿ ಇಂದ್ರಿಯಸುಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಇಂಥ ಸಮಾಗಮದಿಂದ ಸಂತಾನ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗುವುದೆಂಬ ತಿಳಿವಳಿಕೆ ಉಂಟಾದದ್ದು ಕೇವಲ ಅನಂತರ, ನಿಧಾನವಾಗಿ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಧಾರ್ಮಿಕವಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆ ಸಾಧಿಸಿದಂತೆ ಆದಿಮಾನವನಿಗೆ ಗರ್ಭಾಧಾನವನ್ನು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನಾಗಿ ಆಚರಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಕಂಡುಬಂತು. ಮನೆ, ಗೃಹಸ್ಥಾಶ್ರಮ, ಸಂತಾನಾಕಾಂಕ್ಷೆ ಇವಕ್ಕೆ ದೈವ ಕೃಪೆ ಅಗತ್ಯ ಎಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿದ ಅವನ ಶ್ರದ್ಧೆ ಈ ಸಂಸ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ.
ಇದರ ಬಗೆಗೆ ಸಂಹಿತೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಉಲ್ಲೇಖವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಮತ್ತು ಗರ್ಭದೇವತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಂತ್ರಗಳ ಉಲ್ಲೇಖವನ್ನು ಋಗ್ವೇದ ಮತ್ತು ಅಥರ್ವವೇದ ಸಂಹಿತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಸೂತ್ರ ಪುರ್ವಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದೊಂದು ಸಾಧಾರಣ ಸಂಸ್ಕಾರವಾಗಿತ್ತು. ಪತಿಯಾದವ ಋತುಸ್ನಾತ ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ಗರ್ಭದ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಲಿ ಎಂದು ದೇವರನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ, ಆಕೆಯ ಸಮಾಗಮವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ.
ಸೂತ್ರಗಳ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಇದೇ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಕಾರದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತಾಳಿತು. ಗೃಹ್ಯಸೂತ್ರದಲ್ಲಿ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ವಿವರಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಋತುಸ್ನಾತ ಸ್ತ್ರೀಯ ಐದನೆಯ ದಿನದಿಂದ ಹದಿನಾರನೆಯ ದಿನದ ಗಡುವಿನ ಶುಭದಿನದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ನಡೆಸಬೇಕು. ಇದಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ತಿಥಿ, ನಕ್ಷತ್ರ, ಅವುಗಳ ಶುಭಾಶುಭ ಫಲಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮನು, ಯಾಜ್ಞವಲ್ಕ್ಯ ಇತ್ಯಾದಿ ಸ್ಮೃತಿಕಾರರೂ ಧರ್ಮಸಿಂಧು, ನಿರ್ಣಯಸಿಂಧುಗಳ ಗ್ರಂಥಕರ್ತೃಗಳೂ ವಿವೇಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಗಂಡು ಮಗುವನ್ನು ಇಚ್ಛಿಸುವಾತ ಹೆಂಡತಿ ರಜಸ್ವಲೆಯಾದ ಮೊದಲನೆಯ ದಿನದಿಂದ ೪, ೬, ೮, ೧೦, ೧೨ ಈ ದಿನಗಳಲ್ಲೂ ಸ್ತ್ರೀಸಂತಾನವನ್ನು ಬಯಸುವಾತ ೫, ೭, ೯, ೧೧ ನೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲೂ ಗರ್ಭಾದಾನ ಮಾಡಬೇಕು. ಸತ್ಸಂತತಿಪ್ರಾಪ್ತಿಗಾಗಿ ಸತಿ-ಪತಿಯರ ಹೃದಯಗಳು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿರತಕ್ಕದ್ದು ಅವಶ್ಯ. ಭಯ, ಕ್ರೋಧ, ದ್ವೇಷ, ಮಾತ್ಸರ್ಯಗಳು ಗರ್ಭವನ್ನು ಕೆಡಿಸುತ್ತವೆ.
ಪ್ರಥಮ ರಜೋದರ್ಶನ ಕಾಲದ ತಿಥಿನಕ್ಷತ್ರಗಳಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಗರ್ಭಾಧಾನದ ಶುಭಾಶುಭಗಳನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವುದುಂಟು. ದುಷ್ಟಯೋಗದಲ್ಲಿ ರಜೋದರ್ಶನವಾಗಿದ್ದರೆ ಆ ದೋಷ ಪರಿಹಾರಾರ್ಥವಾಗಿ ಭುವನೇಶ್ವರೀ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಕೈಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ರಾತ್ರಿ, ಸಮಾಗಮ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಸಂಹಿತಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿನ ಮಂತ್ರೋಚ್ಚಾರಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಗರ್ಭಾದಾನ ಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನು ಮದುವೆಯ ಜೊತೆಯಲ್ಲೇ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಗರ್ಭಾದಾನದ ದಿವಸ ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಪತಿ-ಪತ್ನಿಯರನ್ನು ಪಕ್ಕಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಸಿ ಪತ್ನಿಯ ಕಡೆಯಿಂದ ಪತಿಯ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪತ್ನಿಗೆ ಉಡಿ ತುಂಬುತ್ತಾರೆ. ಹತ್ತಿರ ಸಮಯಗಳನ್ನಿಟ್ಟು ದೀಪ ಉರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಫಲಾಹಾರ ತುಂಬಿದ ತಟ್ಟೆಯನ್ನೂ ತಾಂಬೂಲ ಕರಂಡಕವನ್ನೂ ಇಟ್ಟಿರುತ್ತಾರೆ. ಪತಿ-ಪತ್ನಿಯರಿಗೆ ಆರತಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಲೌಕಿಕ ವಿಧಿ.
ಗೃಹ್ಯ ಸೂತ್ರಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಸಂಸ್ಕಾರದ ಆಚರಣೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪತ್ನಿಯನ್ನು ಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪತಿಯು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸೃಷ್ಟಿಗಳ ಉಪಮೆಗಳು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಪತ್ನಿಗೆ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಮಾಡಲು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಆಮಂತ್ರಣಗಳಿರುವ ವೈದಿಕ ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಠಿಸುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಪುರುಷ ಹಾಗು ಸ್ತ್ರೀ ಬಲಗಳ ಜಂಟಿ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ರೂಪಕಗಳಿರುವ ಶ್ಲೋಕಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಆಲಿಂಗನ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪತಿಯು ತನ್ನ ಫಲೀಕರಣ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಶ್ಲೋಕಗಳೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಶರೀರವನ್ನು ಉಜ್ಜುತ್ತಾನೆ. ಗರ್ಭಾ ಎಂದರೆ ಬಸಿರು ಹಾಗು ದಾನ ಎಂದರೆ ಕೊಡುವುದು ಎಂದರ್ಥ.ಅಕ್ಷರಶಃ ಗರ್ಭ ಸಂಪತ್ತು ಗಳಿಸುವುದು ಎಂದರ್ಥ.
ಗರ್ಭಾಧಾನ ಹಿಂದೂಗಳಿಂದ ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ೧೬ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು.
ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಕುರಿತು ಚರ್ಚಿಸುವಾಗ ವಿಶಾಲ ಅರ್ಥವನ್ನು ಬಯಸಿ, ರಸವನ್ನುಅಲಂಕಾರವೆಂದೆ ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಲಂಕಾರಗಳೇ ಮುಖ್ಯವೆಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ ಕಾವ್ಯಮೀಮಾಂಸಕರಾದ ಭಾಮಹ, ಉದ್ಬಟ, ರುದ್ರಟ, ಜಯದೇವ ಮೊದಲಾದವರ ಒಟ್ಟು ಚರ್ಚೆಯನ್ನು 'ಅಲಂಕಾರ ಪ್ರಸ್ಥಾನ'ವೆಂದು ಕರೆಯಬಹುದು. ಅಲಂಕಾರ ಪ್ರಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಭಾವವೂ ಗಾಢವಾಗಿದ್ದ ಕಾವ್ಯಮೀಮಾಂಸೆಯನ್ನು 'ಅಲಂಕಾರ ಶಾಸ್ತ್ರ'ವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಭಾರತೀಯ ಕಾವ್ಯಮೀಮಾಂಸೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಆಲಂಕಾರಿಕನಾದ ಭಾಮಹನು "ಕಾವ್ಯಾಲಂಕಾರ" ಎಂಬ ಕೃತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇದರ ಮೊದಲ ಪರಿಚ್ಛೇದದಲ್ಲಿ ಕಾವ್ಯದ ಲಕ್ಷಣ, ಪ್ರಯೋಜನ, ವಿಭಾಗ ಈ ಮೊದಲಾದ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಚಾರವೂ, ಎರಡು, ಮೂರನೇ ಪರಿಚ್ಛೇದದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೪೦ ಅಲಂಕಾರಗಳ ನಿರೂಪಣೆಯೂ, ನಾಲ್ಕನೆಯದರಲ್ಲಿ ೧೦ ಕಾವ್ಯ ದೋಷಗಳನ್ನೂ, ಐದನೆಯದರಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೆಲವು ದೋಷಗಳ ವಿಷಯವೂ, ಆರನೆಯದರಲ್ಲಿ ಶಬ್ದಶುದ್ಧಿಯನ್ನು ಕುರಿತ ಕೆಲವು ಸೂಚನೆಗಳು ಬಂದಿವೆ.
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ವಸ್ತುತಃ ತರ್ಕ ವ್ಯಾಕರಣಗಳಿಗೆ ಸೇರತಕ್ಕ ಕೊನೆಯ ಎರಡು ಪರಿಚ್ಛೇದಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ, ಅಲಂಕಾರಗಳ ನಿರೂಪಣೆಯೇ ಭಾಮಹನ ಗ್ರಂಥದ ಪ್ರಧಾನ ವಿಷಯ. ಇವನು ರಸಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ಥಾನವನ್ನೇನೂ ಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. ಶೃಂಗಾರಾದಿ ರಸಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ದರ್ಶಿಸಿದ್ದರೆ ರಸವದಲಂಕಾರವಾಗುವುದೆಂದು ಹೇಳಿ ಮುಗಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಭಾಮಹನ ಮತದಂತೆ ಎಲ್ಲ ಕಾವ್ಯವೂ ಅದು ಮಹಾಕಾವ್ಯವಾಗಿರಲಿ, ಮುಕ್ತವಾಗಿರಲಿ 'ವಕ್ರೋಕ್ತಿ' ಯಿಂದ ಕೂಡಿರಬೇಕು. ಕಾವ್ಯದ ಶಬ್ದದಲ್ಲಿಯೂ ಲೋಕರೂಢಿಗೆ ಮೀರಿದ ಒಂದು ಅತಿಶಯವಿರುವುದೇ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿ ಅಥವಾ ವಕ್ರೋಕ್ತಿ. ವಕ್ರೋಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದೆ ಅಲಂಕಾರವಿಲ್ಲ. ಸ್ವಭಾವೋಕ್ತಿಯನ್ನು ಕೆಲವರು ಮಾತ್ರ ಅಲಂಕಾರವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಎರಡು ವಸ್ತುಗಳು ಪರಸ್ಪರವಾಗಿ ಇರುವ ಸಾದೃಶ್ಯ ಹೋಲಿಕೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದೇ ಉಪಮಾಲಂಕಾರ. ಇದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಗೆ - ೧.ಪೂರ್ಣೋಪಮೆ, ೨.ಲುಪ್ತೋಪಮೆ
ಸಮನ್ವಯ : ಇಲ್ಲಿ ಉಪಮೇಯವಾದ ಮಗುವಿನ ಮುಖವನ್ನು ಉಪಮಾನವಾದ ಚಂದ್ರನಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿ ಹೋಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ಉಪಮಾಲಂಕಾರ.
ಇಲ್ಲಿ ಉಪಮೇಯ, ಉಪಮಾನ, ಸಮಾನಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಉಪಮಾವಾಚಕ - ಈ ನಾಲ್ಕೂ ಅಂಶಗಳಿರುವುದರಿಂದ ಇದು ಪೂರ್ಣ ಉಪಮಾಲಂಕಾರ ಎಂದೆನ್ನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ವಿಶಾಲ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಕಾವ್ಯದ ರಮಣೀಯತೆ ಅಥವಾ ಅದರ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ 'ಶಬ್ದ' ಮತ್ತು 'ಅರ್ಥ'ಗಳ ಉಕ್ತಿ ವೈಚಿತ್ರವನ್ನು "ಅಲಂಕಾರ" ಎನ್ನಬಹುದು. ಅಲಂಕಾರವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಭಾಷೆಗೆ ಮಂತ್ರಶಕ್ತಿಯನ್ನು ತಂದುಕೊಡುವ ಸಾಧನ. ಹಾಗಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಕಾವ್ಯ ಮೀಮಾಂಸೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಲಾಕ್ಷಣಿಕನಾದ ದಂಡಿ - "ಕಾವ್ಯಶೋಭಾಕರನ್ ಧರ್ಮಾನಲಂಕಾರಾನ್ ಪ್ರಚಕ್ಷತೇ" ಎಂದಿದ್ದಾನೆ.
ಭಾರತೀಯ ಕಾವ್ಯಮೀಮಾಂಸೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಸ್ಥಾನಗಳಾಗಿ ಅಲಂಕಾರಗಳನ್ನು ಗುರ್ತಿಸುತ್ತೇವೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಅಲಂಕಾರವನ್ನು ಮೂರು ವಿಧಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಲಂಕಾರ ಪ್ರಸ್ಥಾನ : ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಅಲಂಕಾರಿಕನಾದ ಭಾಮಹನನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅಲಂಕಾರ ಪ್ರಸ್ಥಾನದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಶಬ್ದಾಲಂಕಾರಗಳು : ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಅನುಪ್ರಾಸ ಯಮಕ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕವಿತ್ವಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅರ್ಥಾಲಂಕಾರಗಳು : ಇದರಲ್ಲಿ ಎಂಟು ಪ್ರಮುಖ ಅಲಂಕಾರಗಳಾದ - ಉಪಮೆ, ದೀಪಕ, ರೂಪಕ, ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷೆ, ಅರ್ಥಾಂತರನ್ಯಾಸ, ಶ್ಲೇಷೆ, ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಭಾವೋಕ್ತಿಗಳ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಪರಿಚಯವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ದಂಡಿ, ಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಸೊಗಸು ಕೊಡುವ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಅಲಂಕಾರಗಳೆಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾನೆ.
ಶಬ್ದಾಲಂಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಗೆಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ - ೧.ಅನುಪ್ರಾಸ : ಅಂದರೆ ಅಕ್ಷರಗಳ ಆವೃತ್ತಿ. ಇದರಲ್ಲಿ ಒಂದೊ, ಎರಡೊ. ಮೂರೊ ಅಕ್ಷರಗಳು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬಂದರೆ ಅದನ್ನು "ವೃತ್ತ್ಯಾನುಪ್ರಾಸ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಎರಡು ಅಕ್ಷರಗಳು ಜತೆಜತೆಯಾಗಿ ಹಲವು ಕಡೆ ಬಂದರೆ, ಅದನ್ನು "ಛೇಕಾನುಪ್ರಾಸ" ಎನ್ನುವರು.
ಯಮಕ : ಮೂರು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಕ್ಷರಗಳುಳ್ಳ ಪದವೋ, ಒಂದು ಪದ್ಯದ ಆದಿ, ಮಧ್ಯ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಯತವಾಗಿ ಪುನಃ ಪುನಃ ಬಂದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಯಮಕ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ಚಿತ್ರಕವಿತ್ವ :ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು, ಪದಗಳನ್ನು ಕುಶಲತೆಯಿಂದ ಆರಿಸಿ ಜೋಡಿಸಿ ಕವಿಗಳು ಉಂಟುಮಾಡುವ ಇತರ ಶಬ್ದ ವೈಚಿತ್ರಕ್ಕೆ 'ಚಿತ್ರಕವಿತ್ವ' ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಶಬ್ದವೈಖರಿ, ಅಭ್ಯಾಸಬಲ, ಬುದ್ಧಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಇವು ಇದ್ದ ಹಾಗೆಲ್ಲಾ ಕಲ್ಪಿಸಿ ರಚಿಸಬಹುದು.
ಮನುಷ್ಯನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಾಣುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಒಡವೆ, ವಸ್ತ್ರ , ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ . ಈ ಅಲಂಕಾರದಿಂದ ಜನರು ಆಕರ್ಷಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ . ಕಟ್ಟಡ ಅಥವಾ ಗೋಡೆಯ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸುಂದರ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತೇವೆ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ಅಲಂಕಾರವೆಂದರೆ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಎಂದಾಯಿತು . ಹಾಗೆಯೇ ಮಾತನಾಡುವಾಗಲೂ ಕೇಳುವವರಿಗೆ
ಉದಾ : ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ ಮೂಡಿದನು ಎಂದು ಹೇಳುವ ಬದಲಿಗೆ, ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಸೂರ್ಯನು ಮುತೈದೆಯ ಹಣೆಯ ಕುಂಕುಮದಂತೆ ಶೋಭಿಸುತ್ತಿದ್ದನು ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ ಮಾತಿನ ಸೌಂದರ್ಯ ಹೆಚ್ಚುವುದು.
ಉಪಮೇಯ ಉಪಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಹೋಲಿಕೆಯು ಬೇಧವಿಲ್ಲದೆ ವರ್ಣಿತವಾದರೆ ಅದು ರೂಪಕಾಲಂಕಾರ
ಸಮನ್ವಯ : ಇಲ್ಲಿ ಉಪಮೇಯವಾದ ಸೀತೆಯ ಮುಖಕ್ಕೂ ಉಪಮಾನವಾದ ಕಮಲಕ್ಕೂ ಯಾವುದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಇಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ರೂಪಕಾಲಂಕಾರ
ಭಾಮಹನಿಗಿಂತ ದಂಡಿಗೆ ಶಬ್ದಾಲಂಕಾರಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿ. ಇವನ ಕೃತಿ "ಕಾವ್ಯಾದರ್ಶ". ಇದರ ಮೊದಲನೆಯ ಪರಿಚ್ಛೇದದ ಬಹುಭಾಗವು ವೈದರ್ಭ, ಗೌಡ ಎಂಬ ಎರಡು ಕಾವ್ಯಮಾರ್ಗಗಳ ವಿಭೇದಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾಗಿದೆ. ಎರಡನೆ ಪರಿಚ್ಛೇದದಲ್ಲಿ ಅರ್ಥಾಲಂಕಾರಗಳೂ, ಮೂರನೆಯದರಲ್ಲಿ ಶಬ್ದಾಲಂಕಾರಗಳೂ, ದೋಷಗಳೂ ನಿರೂಪಿತವಾಗಿವೆ.
ದಂಡಿಯ ಒಲವೆಲ್ಲವೂ ವೈದರ್ಭದ ಮಾರ್ಗದ ಕಡೆಗಿದೆ. ಶ್ಲೇಷ, ಪ್ರಸಾದ, ಸಮತೆ, ಮಾಧುರ್ಯ, ಸುಕುಮಾರತೆ, ಅರ್ಥವ್ಯಕ್ತಿ, ಉದಾರತ್ವ, ಓಜಸ್ಸು, ಕಾಂತಿ, ಸಮಾಧಿ - ಈ ಹತ್ತು ಗುಣಗಳು ವೈದರ್ಭ ಮಾರ್ಗದ ಪ್ರಾಣಗಳು.
ಕವಿಗಳು ಅರ್ಥ ಚಮತ್ಕಾರದಿಂದ ಕಾವ್ಯದ ಸೊಬಗನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರೆ ಅದು ಅರ್ಥಾಲಂಕಾರ. ಅರ್ಥಾಲಂಕಾರದಲ್ಲಿ ಎಂಟು ವಿಧ ಅವುಗಳೆಂದರೆ :-
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ದೇವ, ದೇವಿ, ಈಶ್ವರ, ಈಶ್ವರಿ, ಭಗವಾನ್ ಮತ್ತು ಭಗವತಿ ಮುಂತಾದ ಹಲವು ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ವಿಶೇಷಣಗಳಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಜೀವನದ ಬಹುಭಾಗ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ, ಆಕಾಶವಾಣಿ ಪ್ರಸಾರ, ಹಾಗೂ ಬರವಣಿಗೆ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಿಗೆ, ಮೀಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅವರಿಗೆ, 'ದೆಹಲಿಯ ಆಕಾಶವಾಣಿ'ಯ 'ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಯ ವಾರ್ತಾ ವಿಭಾಗ'ದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ. 'ಮುಂಬೈನ ಫಿಲ್ಮ್ ಡಿವಿಶನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯ', ದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಬರೆದರು. ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಜೊತೆಗೆ ಮಾಡಿದ ಸಂವಾದದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ’ಸರಿಕ ಮ್ಯಾಗಝೈನ್’ ನಲ್ಲಿ ಧಾರಾವಾಹಿ ಬರಹರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೊರತಂದರು.
’ದಿನ್ ಮಾನ್’ ಎಂಬ ಹೊಸ ವಾರ್ತಾಪತ್ರಿಕೆ, ಸಂಪಾದಕ, ’ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ಆಯೇಯ’ ’ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯ ಪತ್ರಿಕೆ’ ಯ ಒಂದು ಭಾಗವಾದ,
ಜೋಶಿಯವರನ್ನು ಸಹಾಯಕ, ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರು. ೧೯೭೦ ರಲ್ಲಿ ಅವರು, ಸಂಪಾದಕರಾದರು. ’ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನ್ ಟೈಮ್ಸ್’ ಹೊರತಂದ ’ಮಾರ್ನಿಂಗ್ ಎಕೊ’ ಎಂಬ ವಾರಪತ್ರಿಕೆಗೆ,
ಹೆಸರಾಂತ ದೈನಿಕ, ಸಾಪ್ತಾಹಿಕ್ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನ್ ಗೆ ಸಂಪಾದಕ, ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ವೀಕೆಂಡ್ ರೆವ್ಯೂ ವಿಜ್ಞಾನ, ರಾಜಕೀಯ, ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಬಗ್ಗೆ, ತಾವು ಮರಣಿಸುವ ವರೆಗೆ, ಔಟ್ಲುಕ್ ಸಾಪ್ತಾಹಿಕ್, ಹಿಂದಿ ಪತ್ರಿಕೆ, ಔಟ್ಲುಕ್ ಇಂಡಿಯ ಬಿಟ್ಟಮೇಲೆ, ಅನಿಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಒಂದು ಅಂಕಣದಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲಾರಂಭಿಸಿದರು.
'ಟೆಲಿವಿಶನ್ ಆಗ ಹಣವಂತರಿಗೆ ಮಾತ್ರವೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರತಿದಿನದ ಕಷ್ಟ-ಕಾರ್ಪಣ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುವ ಚಿತ್ರಣ ಸಾಮಾನ್ಯಜನರ ಜೀವನವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವ ಟೆಲಿವಿಶನ್ ದರ್ಶನವನ್ನು ಜನ ಇಷ್ಟಪಟ್ಟರು. ರಲ್ಲಿ ’ರಮೇಶ್ ಸಿಪ್ಪಿ’ಯವರು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ,ದೂರದರ್ಶನ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ’ಬುನಿಯಾದ್’ ಸಹಿತ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯ ಶಿಖರವನ್ನು ಚುಂಬಿಸಿತು. ೧೯೪೭ ರಲ್ಲಿ ಭಾರದ ವಿಭಜನೆಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಮುಸಲ್ಮಾನ್ ಪರಿವಾರಗಳು ಎದುರಿಸಿದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು, ಕಟು ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ಈ ದೃಶ್ಯಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತರಿಸಲಾಯಿತು. ಎಲ್ಲ ವರ್ಗದ ಎಲ್ಲ ವಯೋಮಿತಿಯ ಜನರಿಗೆ ತುಂಬಾ ಹಿಡಿಸಿ, ಕಾಡಿಸಿದ, ಕಥಾನಕ, ಟೆಲೆವಿಶನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಕ್ರಾಂತಿಯೆಂದು ದಾಖಲಾಗಿದೆ.
ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು, ಕೆಲವು ಧಾರಾವಾಹಿಗಳಿಗೆ ಕಥೆ ಬರೆದರು. ಬಹಳ ಬೇಡಿಕೆಯ ಪಟ್ಕಥಾ ಲೇಖಕರಾಗಿದ್ದರು.
ಮನೋಹರ್ ಶ್ಯಾಮ್ ಜೋಶಿ ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಯ ಪತ್ರಿಕಾಕರ್ತ, ಮತ್ತು ’ಪಟ್ಕಥಾ ರಚೇತ’ರೆಂದು ಹೆಸರಾದವರು. ಭಾರತೀಯ ಟೆಲೆವಿಶನ್ ನಲ್ಲಿ ೧೯೮೨ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲು ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾದ 'ಸೋಪ್ ಅಪೇರ', ಹಮ್ ಲೊಗ್,ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಹಾಸಿಲ್ ಮಾಡಿತು. ಅದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ೧೯೮೭ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾದ, ಟೆಲಿವಿಶನ್ ಧಾರಾವಾಹಿ, ಬುನಿಯಾದ್ ಕೂಡಾ ಅವರೆ ಬರೆದದ್ದು. ನಂತರ ಬರೆದ, ಕಾಕಾಜಿ ಕಹೇಂ, ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಾಗುವ ಸಂಗತಿಗಳ, ವಿಡಂಬನಾ ಚಿತ್ರ. ಜೋಶಿಯವರು ಬರೆದ ಕ್ಯಾಪ್ ಕಾದಂಬರಿಗೆ, 'ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ' ದೊರೆಯಿತು.
'ಪ್ರೀತಿ',ಅಥವಾ 'ಕಸಪ್', ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲೊಂದು, ನೇತಾಜಿ ಕಹಿ, ಮತ್ತೊಂದು. ಜೋಶಿಯವರು, ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಯ ಆಧುನಿಕ ಬರಹಗಾರರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖರಲ್ಲೊಬ್ಬರು. ನಂತರ ಬಂದ ಲೇಖನಗಳು, ಕುರುಕುರು ಸ್ವಾಹಾ, ಹರಿಯ ಹರ್ಕ್ಯುಲೆಸ್ ಕಿ ಕಹಾನಿ ಮುಂತಾದವುಗಳು. ಸನ್, ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ 'ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ’ಕ್ಯಾಪ್’ ಗೆ, ದೊರೆಯಿತು. ಅವರು ಜನ್ಮವೆತ್ತಿದ ಉತ್ತರಾಖಂಡ್ ರಾಜ್ಯದ, ಕುಮಾನಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಆಧುನಿಕ-ಭಾರತದ ಹೊಸಮುಖವೆನ್ನುವ ಬಗ್ಗೆ, ಒಂದು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕನಸು ಅದಾಗಿತ್ತು.
೧೯೮೨ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾದ 'ಟೆಲಿವಿಶನ್ ಸೋಪ್ ಅಪೇರ' ಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲನೆಯದಾದ ಹಮ್ ಲೋಗ್ಗೆ ಪಟ್ಕಥೆಯನ್ನು ಬರೆದರು. 'ಟೆಲಿವಿಶನ್ ಧಾರಾವಾಹಿಗಳ ಪಿತ್ರು'ವೆಂದು ಜನರು ಇಂದಿಗೂ ಜ್ಞಾಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಕೇವಲ ಹಣವಂತರಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಮೀಸಲಾಗಿದ್ದ ಟೆಲಿವಿಶನ್ ವೀಕ್ಷಕರು ಅಂದಿನದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು. ಈ ಧಾರಾವಾಹಿ ಜನರನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥವಾಯಿತು.
ವಿಡಂಬನಾತ್ಮಕ ಹಾಸ್ಯ, ಪ್ರಿಯತೆ, ಹಾಸ್ಯ ಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ವಿಷಯಗಳಮೇಲೆ, ಬರೆದ ಪ್ರಹಸನಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿವೆ.
ಡಬ್ಬಿಂಗ್ ಮಾಡಿದ ಕೆಲವು ಚಿತ್ರಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಓಡಿದವು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ, ’ಆಪ್ಪುರಾಜ', ಮತ್ತು, 'ಹೇ ರಾಮ್',ಮುಖ್ಯವಾದವುಗಳು.
ಮಾರ್ಚ್, ೩೦, ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ೭೩ ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣಿಸಿದರು. ಹೆಂಡತಿ ಮತ್ತು, ೩ ಜನ ಮಕ್ಕಳು. ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ, ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್, ಜೋಶಿಯವರನ್ನು 'ಅತ್ಯಂತ ಸಮರ್ಥ ಹಿಂದಿ ಭಾಷಾ, ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಬರಹಗಾರ, ಮತ್ತು ಮಾತುಗಾರ' ನೆಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು.
ಈಗ ಉತ್ತರಾಖಂಡಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ, ರಾಜಾಸ್ಥಾನ್ ರಾಜ್ಯದ ಅಜ್ಮೆರ್ನಲ್ಲಿ ಆಗಸ್ಟ್, ೯, ೧೯೩೩, ರಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಮೋರಾ ಕಡೆಯ, ಕುಮಾನಿ 'ಬ್ರಾಹ್ಮಿನ್ ಪರಿವಾರ'ದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.
ಹೀಗೆ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಸಂಬಂಧಿ ಆಂದೋಲನವು ೧೯೭೯ರ ಸರಿಸುಮಾರಿನಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡಿತೆಂದರೆ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಸಹಜ ಎಂದು ಭಾವಿಸಬೇಕಿಲ್ಲ. ಇದುವರೆಗೆ ನಡೆದಿರುವ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ದೃಡಪಡಿಸುವಂತೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ವಿವಾಹ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಎರಡು ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು. ಹೀಗೆ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಸಂಬಂದಿ ಆಂದೊಲನವು ೧೯೭೯ರ ಸರಿಸುಮರಿನಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡಿತೆಂದರೆ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಅಂದು ಉದ್ಬವಿಸಿದ್ದಂದು ಭಾವಿಸಬೇಕಿಲ್ಲ. ವಿದ್ವಾಂಸರು ವರದಕ್ಷಣೆಯೆಂಬುದು ಪ್ರಾಚೀನ ಆಚರಣೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ರಾಮಾಯಣ ,ಮಹಾಭಾರತದ ಕಾಲಗಳಿಂದಲೇ ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದುವರೆಗೆ ನಡೆದಿರುವ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ದೃಡಪಡಿಸುವಂತೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ವಿವಾಹ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಎರದು ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು.
ಕನ್ಯಾ ಶುಲ್ಕ ಆಧಾರಿತ ವಿವಾಹ. ಇದು ಅವೈದಿಕ ವಿವಾಹದ ಪದ್ಧತಿ. ಇಂದಿನ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಆದರೆ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಪದ್ಧತಿ ಅವೈದಿಕ ಸಮಾಜವನ್ನು ಆವರಿಸಿದ್ದು,ಕೊನೆಗೆ ಇಸ್ಲಾಮ್,ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನಂತಹ ಅನ್ಯ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ. ಕನ್ಯಾಶುಲ್ಕದ ಆಚರಣೆಯು ಮಾತ್ರ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂಕೇತವಾಗಿ ಇನ್ನೂ ಹಲವಾರು ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ನಮ್ಮ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಕನ್ಯೆಗೆ ಉಡುಗೊರೆ ನೀಡಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಕನ್ಯೆಯು ಮಾರಟವಾಗುತ್ತದೆಂಬ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದೊಂದಿಗೆ ನಿರಾಕರಣೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಲೆ,ವರನಿಗೆ ಕೊಡುವ ಉಡುಗೊರೆಯು ವರನ ಶ್ರೇಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಪುರಸ್ಕರಿಸುವ ದಕ್ಷಿಣೆಯಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ಪುರುಷನನ್ನು ಸಮಾಜದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ,ಯಜಮಾನನಾಗಿ,ಪರಿಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಹೊರಟ ಪಿತೃಪ್ರಧಾನತೆಯು ವರದಕ್ಷಿಣೆಯನ್ನು ಒಂದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿ ಚಲಾವಣೆಗೊಳಿಸಿತು.
ವರದಕ್ಷಿಣೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಹೆಣ್ಣು ಶಿಶುಹತ್ಯೆ,ಭ್ರೂಣಹತ್ಯೆಗಳಂತಹ ಅಮಾನವೀಯ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಎಂಬುದು ಹೆಣ್ಣಿನಿಂದ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಒದಗುವ ಅಪಾಯವಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಗ್ರಹಿಸಿ ಹೆಣ್ಣುಗಳ ಹತ್ಯೆಗೆ,ಅನಾಧರಣೆಗೆ ತೊಡಗಿತು. ಹಾಗಾಗಿ ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಕರು ವರದಕ್ಷಿಣೆಯ ನಿರಾಕರಣೆಯು ಪುರುಷನ ಆತ್ಮ ಸಮ್ಮಾನದ ವಿಚಾರ ಎಂಬುದಾಗಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು.
೧೯೬೧ರಲ್ಲಿ ಹೊರಡಿಸಲಾದ " " ನಂತರವಂತೂ ಕಾಣಿಕೆ, ಸೇವೆಗಳ ರೂಪವು ಮತ್ತು ಬಲಗೊಂಡು ಬಹುರೂಪಿ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಪದ್ಧತಿ ರೂಢಿಗೆ ಬಂದಿತು. ವರದಕ್ಷಿಣೆಯು ಅವಕಾಶವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಂತೆ ಹೊಸ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ರೂಢಿಗೆ ಬಂದವು. ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಪಡೆಯದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಗಂಡಿನ ಕುಟುಂಬವು ಸಂಕೋಚವಿಲ್ಲದೆ ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕೆಂದು ಪಡೆಯತೊಡಗಿದವು.
ಇಷ್ಟಾದರೂ ಕೂಡ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಸಂಬಂಧಿ ಕ್ರೌರ್ಯ ಮತ್ತು ಉಲ್ಬಣಿಸುತ್ತಲೇ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ. ವಿವಾಹವನ್ನು ಒಂದು ಜನ್ಮ ಜನ್ಮಾಂತರದ ಪವಿತ್ರ ಬಂಧವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಲೇ ವ್ಯಾಪರವಾಗಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪಿತೃಪ್ರಧಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ವಿವಾಹದಸುತ್ತಲೇ ಸುತ್ತುತ್ತಿರುವ ಹೆಣ್ಣು ಅದನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಲಾಗದೆ,ಸುಧಾರಿಸಲಾಗದೆ ಕೊನೆಗೆ ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿ ಹೊರಬರಲಾರದೆ ಅತ್ಯಂತ ಅಸಹಾಯಕ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ನಾಲ್ಕು ಗೋಡೆಗಳಿಂದ ಸಿಡಿದು ಆಚೆ ಬಂದು ದಾಖಲಾಗುವ ಕೇಸುಗಳು ಕೂಡ ಇಡೀ ಸಮಾಜದ ಪುರುಷಪ್ರಧಾನ ನಿಲುವಿನ ರಾಜಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ನ್ಯಾಯ ಪಡೆಯಲಾರದೆ ಹೋಗಿತ್ತಿದೆ. ಫೈಲು ಮಾಡಿದ ಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲಿನವು ಸಾಕ್ಶ್ಯಧಾರಗಳಿಲ್ಲದೆ ಬಿದ್ದು ಹೋಗುತ್ತಿದೆ. ಹೆಣ್ಣಿನ ಮನೆಯವರ ಆಕ್ರೋಶವು ಅತ್ಯಂತ ಭಾವುಕ ನೆಲೆಯದಾಗಿದ್ದು, ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ವಿಳಂಬದಿಂದಾಗಿ ಬಹುಪಾಲು ಕೇಸುಗಳು ಹಾಗೇ ತಣ್ಣದಾಗುತ್ತದೆ. ಸತ್ತವಳು ತಿರುಗಿ ಬರುವಳೆ ಎಂಬ ದಾರ್ಶನಿಕತೆ,ಕೊಟ್ಟ ಹೆಣ್ಣು ಕುಲಕ್ಕೆ ಹೊರಗೆ ಎಂಬ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಗಳು ತವರಿನ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕರಗಿಸುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಪುರುಷನ ಶ್ರೇಷ್ಟತೆಯನ್ನು,ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಒಟ್ಟು ಸಮಾಜವೇ ಸಮ್ಮತಿಸಿರುವಾಗ ಹೆಣ್ಣಿನ ಬಾಳಿ ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕ್ಕು ಆತನ ಕೃಪಾಶ್ರಿತ್ವಾದುದು ಮಾತ್ರವಾಗುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ‘ವರದಕ್ಷಿಣೆ ನಿಷೇಧ ಕಾಯ್ದೆ’ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದು ಐದೂವರೆ ದಶಕ ಕಳೆದಿದೆ . ವರದಕ್ಷಿಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಕಾಯ್ದೆ ನಮ್ಮದು ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಯೂ ಇದೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ಬ್ರಿಟನ್‌ ಹೊರತಾಗಿ ವಿಶ್ವದ ಬಹುಪಾಲು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ನಿಷೇಧ ಕಾಯ್ದೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ ವಿಚಿತ್ರ ಎಂದರೆ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಪರಾಧ ದಾಖಲೆಗಳ ಬ್ಯೂರೊ ಈಚೆಗೆ ನೀಡಿರುವ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಕೊಲೆ, ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಕಿರುಕುಳದಿಂದ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಬ್ರಿಟನ್‌ಗಿಂತಲೂ ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಹೆಚ್ಚು. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಇದರಲ್ಲಿ ನಂ.1 ಪಟ್ಟ!
ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಗಂಟೆಗೆ ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆ ವರದಕ್ಷಿಣೆಯ ಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ಸಾಯುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ ಎಂದಿದೆ ಎನ್‌ಸಿಆರ್‌ಬಿ. ಕಳೆದ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 25 ಸಾವಿರ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಕೊಲೆ ಪ್ರಕರಣಗಳು ನಡೆದಿರುವುದಾಗಿ ಈಚೆಗೆ ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ. ಅಪ್ಪ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೆದರಿ ಇಬ್ಬರು ಯುವತಿಯರು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಮೊನ್ನೆಮೊನ್ನೆಯಷ್ಟೇ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಲಾತೂರ್‌ನಿಂದ ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
2015ರ ನವೆಂಬರ್‌ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಮುಂಬೈನ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಉದ್ಯೋಗಿ ಸತೀಶ್‌ ಎಂಬುವರು ಹೆಂಡತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ದೂರು ದಾಖಲು ಮಾಡಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣರಾದರು. ಅದೇ ರೀತಿ, ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಟೆಕಿ ಮಂಜುನಾಥನ್‌ ಕೂಡ ಇದೇ ಹಾದಿ ತುಳಿದು ಎಲ್ಲರ ಹುಬ್ಬೇರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ತಮ್ಮ ಹೆಂಡತಿಯ ತವರು ಮನೆಯವರು ತಮಗೆ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿರುವುದು ತಪ್ಪು ಎಂದು ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ‘ವರದಕ್ಷಿಣೆ ನಿಷೇಧ ಕಾಯ್ದೆ’ ಅಡಿ ಇವರಿಬ್ಬರೂ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಿರುವುದೇ ಇಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಚರ್ಚೆಗೆ ಕಾರಣ!
ಈ ಕಾಯ್ದೆಯ ಪ್ರಕಾರ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಪಡೆಯುವುದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಅದನ್ನು ನೀಡುವುದು ಕೂಡ ಅಪರಾಧ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ಹೆಂಡತಿಯ ಪೋಷಕರನ್ನೂ ಶಿಕ್ಷಿಸಿ ಎಂದು ದೂರು ದಾಖಲು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂಬೈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿಯ ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್‌ ಕೋರ್ಟ್‌, ಹೆಂಡತಿ ಹಾಗೂ ಆಕೆಯ ತಂದೆಯ ಕುಟುಂಬದವರ ವಿರುದ್ಧ ದೋಷಾರೋಪ ಪಟ್ಟಿ ಸಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಆದೇಶಿಸಿದೆ. ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸರು ಪ್ರಥಮ ಮಾಹಿತಿ ವರದಿ ದಾಖಲು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇವೆರಡೂ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಇನ್ನೂ ಇತ್ಯರ್ಥಕ್ಕೆ ಬಾಕಿ ಇವೆ.
ದೆಹಲಿಯ ಮಹಿಳಾ ದಕ್ಷತಾ ಸಮಿತಿ, ಸ್ತ್ರೀ ಸಂಘರ್ಷ ಸಂಘಟನೆ ಮುಂತಾದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸಮಕಾಲೀನ ಪ್ರಮುಖ ಮಹಿಳಾ ವಿಷಯವಾಗಿ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಹಾಗೂ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಸಂಬಂಧಿ ಕಿರುಕುಳಗಳನ್ನು ಮುಂಚೂಣಿಗೆ ತಂದವು. ೧೯೭೯ರ ಜೂನ್ ೧ರಂದು ಸ್ತ್ರೀಸಂಘರ್ಷ ಸಂಘಟನೆಯು ತಲ್ವಿಂದರ್ ಕೌರ್ ಎಂಬ ದೆಹಲಿ ನಿವಾಸಿಯೊಬ್ಬಳ ಮರಣ ಸಂದರ್ಭ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನಾಧರಿಸಿ ಈ ಹೋರಾಟವನ್ನು ರೂಪಿಸಿತ್ತು. ಅದೇ ತಿಂಗಳ ಜೂನ್ ೧೨ರಂದು ದೆಹಲಿಯ ನಾರಿ ರಕ್ಷಾ ಸಮಿತಿಯು ಬೃಹತ್ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿತ್ತು. ಹಾಗೂ ಈ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯು ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸಾಕಷ್ಟು ಜನತೆಯ ಗಮನವನ್ನು ಸೆಳೆಯಿತು. ಆ ಹೋರಾಟ ಆರಂಭಗೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಗಂಡನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅಕಾಲವಾಗಿ ಮಹಿಳೆ ತುತ್ತಾಗುವ ಬೆಂಕಿ ಅನಾಹುತವನ್ನು ಆಕಸ್ಮಿಕ ದುರ್ಘಟನೆ ಎಂದೋ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆಯ ಪ್ರಯತ್ನವೆಂದೋ ಮಾತ್ರ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಪೋಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯು ಅದನ್ನೊಂದು ಕುಟುಂಬದೊಳಗಿನ ದುರಂತವೆಂಬಂತೆ ಗ್ರಹಿಸಿ ತನ್ನ ತನಿಖೆಯನ್ನು ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಮದುವೆಯಾದ ನಂತರ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಸತ್ತರೂ ಅದು ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಸಾವೇ ಎಂಬ ಅನುಮಾನ ಸುಳಿದಾಡುವುದು ಸಹಜ. ತಮ್ಮ ಮಗಳು ಕೊಲೆಯಾದಳೆಂದೋ ಅಥವಾ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಳು ಎಂದೋ ತಿಳಿದ ತಕ್ಷಣ ಹಿಂದೆ ಮುಂದೆ ಯೋಚಿಸದ ಆಕೆಯ ಪೋಷಕರು ಮೊದಲು ಗಂಡಿನ ವಿರುದ್ಧ ಅಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಬಳಸುವುದು ಇದೇ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು. ಪೊಲೀಸರು ಕೂಡ ಸತ್ಯಾಸತ್ಯತೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಮೊದಲೇ ಗಂಡನ ಮನೆಯವರನ್ನು ಬಂಧಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಗಂಡಿನ ಮನೆಯವರು ಧನಪಿಶಾಚಿಗಳು ಎಂದು ತಿಳಿದರೂ, ಆತನ ‘ಅರ್ಹತೆ’ ನೋಡಿಯೋ ಇಲ್ಲವೇ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಕೊಟ್ಟರಷ್ಟೇ ಮಗಳು ಸುಖವಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ ಎಂಬ ಭ್ರಮೆಯಿಂದಲೋ ಮದುವೆ ಮಾಡಿಕೊಡುವವರ ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯೇ ಇದೆ. ಮದುವೆಯಾದ ಮೇಲೆ ಗಂಡಿನ ಮನೆಯವರ ಬೇಡಿಕೆ ಈಡೇರಿಸಲಾಗದೆ ಮಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಅವಳ ಶವದ ಎದುರು ರೋದಿಸುವಾಗ ಮಾತ್ರ ಇವರಿಗೆಲ್ಲಾ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ನಿಷೇಧ ಕಾಯ್ದೆ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ.
‘ವರದಕ್ಷಿಣೆ ನಿಷೇಧ ಕಾಯ್ದೆ’ಯ ದುರುಪಯೋಗ ಆಗುತ್ತಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌ ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ, 2014ರಲ್ಲಿ ಕಾಯ್ದೆಗೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ತರುವ ಕುರಿತು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಚರ್ಚೆ ಶುರು ಮಾಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅದಿನ್ನೂ ಚರ್ಚೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿಯೇ ಇದೆ. ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಕೇಂದ್ರ ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಸಚಿವಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ವರದಕ್ಷಿಣೆ ನಿಷೇಧ ಕಾಯ್ದೆ ಅಡಿ ದಾಖಲಾಗುವ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಕಡ 10ರಿಂದ 15ರಷ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳು ಖೊಟ್ಟಿ. ಇದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್‌, ‘ಈ ರೀತಿ ಖೊಟ್ಟಿ ಪ್ರಕರಣ ದಾಖಲು ಮಾಡುವುದು ಕೂಡ ವಿಚ್ಛೇದನಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕಾರಣ ಆಗಬಹುದು’ ಎಂದು ಕೆ.ಶ್ರೀನಿವಾಸ್‌ ಹಾಗೂ ಕೆ.ಸುನೀತಾ ದಂಪತಿ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದೆ. ಇದರ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ದುರುಪಯೋಗದ ಮಾತುಗಳು ಕೇಳಿ ಬರುತ್ತಿವೆ.
ಆದರೆ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮಹಿಳಾ ಚಳುವಳಿಯು ಇದೊಂದು ವರಕ್ಷಿಣೆ ಸಂಬಂಧಿ ಕಿರುಕುಳ ಪ್ರಯತ್ನವೆಂದು ಗುರುತಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕಾನೂನು ಈ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕೆಂಬ ಒತ್ತಡ ತಂದಿತು. ವರದಕ್ಷಿಣೆಯು ಕೇವಲ ವಿವಾಹ ಸಂಬಂಧ ಆಚರಣೆ ಮಾತ್ರವಾಗಿದೇ ಅದೊಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆ, ಪ್ರಮುಖ ಮಹಿಳಾ ವಿಷಯ ಎಂಬುದಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಿತು. ಪತಿಯ ಗೃಹದಲ್ಲಿನ ಹೆಣ್ಣೊಬ್ಬಳ ಮರಣವು ತನಿಖೆಗೊಳ್ಳಲೇ ಬೇಕಾದ ವಿಚಾರವಾಗಿದ್ದು ಈ ತನಿಖೆಯು ದುರಂತಕ್ಕೀಡಾದ ಹೆಣ್ಣಿನ ಮರಣ ಕುಟುಂಬದವರ ಹೇಳಿಕೆ ಹಾಗು ಸ್ನೇಹಿತರ ನೆರೆಯವರ ಸಾಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ವಾದಿಸಿದವು.
ಇಲ್ಲಿನ ಪರಿಸರದಿಂದಾಗಿ ಶಿಸ್ತು, ನಾಯತ್ವದ ಗುಣ, ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ತಾನೇ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ಮಗು ಸಹಜವಾಗಿ ಕಲಿಯುತ್ತದೆ. ಈ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಸ್ತು ಎಂದರೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶಾಲೆಯ ‘ಕೈಕಟ್‍, ಬಾಯ್ಮೇಲ್‍ಬೆಟ್‍’ ಶಿಸ್ತಲ್ಲ!
ತನ್ನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯರಿತ, ತನ್ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ತಾನು ಒಡಾಡುತ್ತ ತನಗೆ ಬೇಕಾದ್ದನ್ನು ಕಲಿಯುವ, ಹಾಗೆ ಕಲಿಯಲು ಸಹಪಾಠಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚಿಸುವ ಶಿಸ್ತು. ಒಟ್ಟಾರೆ, ಮಗು ಇಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಅಥವಾ ಶಾಲೆಗೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುವ ಬದಲು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ, ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಾಂಟೆಸ್ಸರಿ ಪದ್ಧತಿಯ ಪ್ರಧಾನಾಂಶ. ಇಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಎಲ್ಲ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ನೀಡಿ ಅವರ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ . ಈ ಪದ್ಧತಿಯ ಶಿಕ್ಷಕರು ಕಲಿಕಾ ಸಹಾಯಕರೇ ಹೊರತು ಪಾಠ ‘ಹೇಳಿಕೊಡುವ’ ಶಿಕ್ಷಕರಲ್ಲ.
ಇಂತಹ ಶಿಸ್ತನ್ನು ಕುರಿತಾಗಿ ಮಾಂಟೆಸ್ಸರಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ: ‘… ಗಮನಿಸುವ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ನೆಲೆ ಮಗುವಿನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ.’ ಅಂತಹ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವೇ ಚಟುವಟಿಕೆ. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದಿಂದ ಶಿಸ್ತು ಬರಬೇಕು ಎನ್ನುವುದೇ ಇಲ್ಲಿನ ದೊಡ್ಡ ಆದರ್ಶ–ಜೀವಾಳ ಎನ್ನಬಹುದು.’
ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶಾಲಾಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಜೀರ್ಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟವಾಗಬಹುದು. ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುತ್ತಿರುವ ಮಕ್ಕಳ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಶಿಸ್ತು ಎಲ್ಲಿನದು ಎನಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಸ್ತು ಎಂಬುದು ಸಿದ್ಧಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿನ ಶಿಸ್ತಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನ. ಶಿಸ್ತು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದ್ದೇ ಆದರೆ ಆ ಶಿಸ್ತು ಚಟುವಟಿಕೆ ಎಂಬುದೇ ಆಗಿರಬೇಕು. ಜೀವನದ ನೀತಿ–ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ, ತನ್ನ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಮತ್ತು ತನ್ನ ನಾಯಕನೂ ತಾನೇ ಆಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ನಾವು ಶಿಸ್ತುಬದ್ಧ ಮನುಷ್ಯ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಇಂತಹ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಲು, ಅವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪೂರ್ಣ ಸ್ವಯಂನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಸಹಾಯಮಾಡಲು ಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ಯುಕ್ತ ತಂತ್ರಗಳ ತಿಳಿವಳಿಕೆ ಅವಶ್ಯ. ಇಲ್ಲಿ ಮಗುವಿನ ಗುಣ ಅಥವಾ ಶೀಲ ಶಾಲೆಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ, ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ವಿಸ್ತಾರಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಅವರ ವಯಸ್ಸಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಮೂರು ಗುಂಪುಗಳನ್ನಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಿ, ಕಲಿಕೆಗಾಗಿಯೇ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಪರಿಕರಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ಕಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ ‘ಕಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ’ ಎಂಬ ಪದಪ್ರಯೋಗವೇ ತಪ್ಪು!
ಮಕ್ಕಳು ತಂತಾವೆ ಕಲಿಯುವ ‘ಪರಿಸರ’ವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಸರಿಯಾದ ವಿವರಣೆ!
ಮಕ್ಕಳ ಸ್ವಂತಕಲಿಕಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಸೂಕ್ತ ಪರಿಗಣನೆ, ತರಬೇತಿ ಹೊಂದಿದ ಶಿಕ್ಷಕರು ಮತ್ತು ಕಲಿಕಾ ಪರಿಸರ ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಪರಿಕರಗಳು ಈ ಮೂರನ್ನು ಮಾಂಟೆಸ್ಸರಿ ಪದ್ಧತಿಯ ಜೀವಾಳ ಎನ್ನಬಹುದು. ಅಂದಹಾಗೆ, ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಹಂತದವರೆಗೂ ಪುಸ್ತಕಗಳೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ!
ಇಲ್ಲಿ ಭಾಷೆ, ವಿಜ್ಞಾನದ ವಿಭಾಗಳು, ಗಣಿತ – ಒಟ್ಟಾರೆ ಜ್ಞಾನದ ಪ್ರತಿ ಶಾಖೆಯನ್ನು ಕಲಿಸಲು ವಿಶಿಷ್ಟ ಪದ್ಧತಿಗಳಿವೆ, ಪರಿಕರಗಳಿವೆ.
ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿನ ಹಲವಾರು ನ್ಯೂನತೆಗಳನ್ನು, ವೈಫಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಕಲಿಕೆಯ ವಾತಾವರಣದ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಮನಗಂಡು ಇಟಲಿಯ ವೈದ್ಯೆ ಡಾ. ಮಾರಿಯ ಮಾಂಟೆಸ್ಸರಿ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಶಿಕ್ಷಣಪದ್ಧತಿಯೇ ಮಾಂಟೆಸ್ಸರಿ ಪದ್ಧತಿ. ಈ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಇಂದು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಈ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣವೂ ಸಾಧ್ಯ. ಆದರೆ ಅವು ಇನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟಾಗಿ ತೊಡಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಸಾಗಿವೆ. ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿರುವ ಸುಪ್ತ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು, ಕೌಶಲವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆದು ಅವರು ಸಾಂಘಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದನ್ನು ಕಲಿಸುವಲ್ಲಿ ಈ ಪದ್ಧತಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದೆ.
ಮಾರಿಯಾ ಮಾಂಟೆಸ್ಸರಿ ಶಿಕ್ಷಣ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಇಟಾಲಿಯನ್ ವೈದ್ಯಳು ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಕಿ. ಇವರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಿಧಾನ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಂದಿದೆ.
ಮನುಷ್ಯ ಜೀವಿಗಳ ನಡುವೆ ಅಸಮಾನತೆ, ಅಗರವಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿ ಸಮಾನತೆ ಸಹಬಾಳ್ವವೆ ನಡೆಸಲು ಅಂತರ ಸಂಬಂಧ, ವಿಚಾರ ವಿನಿಮಯ ಹಾಗೂ ಮಾನವ ಘನತೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುವುದು
ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಬಗ್ಗೆ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕೀಳರಿಮೆಯನ್ನು ಅಳಿಸಿಹಾಕಿ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆಯುವ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಮಾನವೀಯ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಸೃಷಿಸುವುದು.
ಮಹಿಳೆಯರು ಪುರು‍‍‍‍‍‍‍‍‍‌‍ಷರಿಗಿಂತ ಎಲ್ಲ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲು,ಕೀಳು, ಅಶಕ್ತರು ಎಂಬ ರೂಡಿಗತ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣ ಅಳಿಸಿ ಹಾಕಿ ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆಯ ಮನೋಭಾವ ಬೆಳೆಸಲು.
ತಾಯಿ ತಂದೆಯರು ಹಾಗು ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರು ಗಂಡು ಮಗುವೆ ಬೇಕೆಂಬ ಭಾವನೆಯಿಂದ ಜನಿಸುವ ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವನ್ನು ಹಡೆದು ಸಾಕಿ ಬೆಳೆಸುಸುವ ಭಾವನೆ ಬೆಳೆಸುವ ಮನಸ್ಥಿತಿ ಬೆಳೆಸಲು.
ಮಹಿಳೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಉತ್ತೇಜಿಸಲು.
ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಇರುವ ಅಪೂರ್ವ ಶಕ್ತಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ,ಸೃಜನಶೀಲ ಯೋಚನೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ದಿಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ಅವು ಇಡೀ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಬಳಕೆಯಾಗುವಂತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೊಳಿಸಲು.
ಸ್ತ್ರೀ ಪುರುಷರನ್ನು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಪಾಲಕತ್ವಕ್ಕೆ ತರಬೇತಿಗಗೊಳಿಸಲು.
ಮಹಿಳೆಯರ ಕಾರ್ಯ‍‍ಕ್ಷೇತ್ರ ಹಾಗು ಒಟ್ಟು ಜೀವನ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪುರು‍ಷರ ಸಹಬಾಗಿತನವನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು.
ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ವಿವಾಹದ ವಯಸ್ಸು, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಹಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವುದು.
ಹದಿಹರೆಯದ ಬಾಲಕ ಬಾಲಕಿಯರಲ್ಲಿ ಸ್ವಸ್ಥವಾದ ಲಿಂಗತ್ವ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು.ಇರಬಹ
ಮಹಿಳೆಯಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ದಿಯ ಕೌಶಲಗಳು ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸಲು.
ಕೌಟುಂಬಿಕ ಆರೋಗ್ಯ, ಮಿತ ಪರಿವಾರ ಮತ್ತು ಜೀವನದ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸಲು.
ಮಹಿಳೆಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಉನ್ನತ್ತಿಗೊಳಿಸಿ ಅವರನ್ನು ಆತ್ಮವಿಸ್ವಾಸದೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಾವಲಂಬಿಗಳನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಲು.
ಮಹಿಳೆಯರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಾಲನೆ,ಬೌದ್ದಿಕ ಉನ್ನತ್ತಿ ಮತ್ತು ಸಬಲತೆಯತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು.
ಹೆಣ್ಣು ಮಗು ಜನಿಸುವ ಮುಂಚೆಯೆ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಕೀಳು ಭಾವನೆ ಹೊಂದುವುದು ಮತ್ತು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸುವುದು.
ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವನ್ನು ಹಡೆದ ತಾಯಿಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಗಿಸುವುದು.
ಜನಿಸುವ ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿನ ಲಾಲನೆ, ಪಾಲನೆ,ಪೋಷಣೆ, ಆರೋಗ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ತೋರಿಸುವುದು.
ಹೆಣ್ಣಿಗೆ ಮನೆಯೊಳಗೆ ಹಾಗೂ ದುಡಿಮೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಸಮಾನತೆ ತೋರುವುದು.
ಸ್ತ್ರೀಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕೆಲಸದ ಹೊರೆ ಹೊರಿಸುವುದು,ಆದರೆ ಆಕೆ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ನೋಡದಿರುವುದು.
ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನ ವಿವಾಹಗಳಿಂದ ಆಗುವ ತೊಂದರೆಗಳು ಹಾಗೂ ಸಂತಾನೊತ್ಪತಿಯ ಹೊರೆ.
ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಜನ್ಮ ನೀಡಿದ ತಾಯಂದಿರು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವುದು.
ಉದ್ಯೋಗ: ತನ್ನ ಶಕ್ತಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸರ್ಕಾರಿ ಹಾಗೂ ಖಾಸಗೀ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಹಾಗೂ ಸ್ವಂತ ಉದ್ಯೋಗಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶಗಳು ಇರಬೇಕು.
ಆರೋಗ್ಯ : ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಹಾಗೂ ಶಿಶು ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳ ಸಬಲತೆ ಮತ್ತು ಒಳ್ಳೆಯ ಆಹಾರಾಂಶಗಳ ಲಭ್ಯತೆ.
ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಬಳಕೆ ಅವಖಕಾಶಗಳು : ಮನೆಯ ಸಮಾಜದ ಹಾಗೂ ವೃತ್ತಿ ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಬಳಕೆ ಅವಕಾಶಗಳಿರಬೇಕು.
ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೋಳ್ಳುವಿಕೆ :ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಘ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದುವುದು, ರಾಜಕೀಯ ಆಡಳಿತಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡು ತಿರ್ಮಾನ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಅವಕಾಶಗಳ ಲಭ್ಯತೆ.
ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾವಳಲಂಬನೆ:ದುಡಿಮೆಗೆ ತಕ್ಕ ಪ್ರತಿಫಲ ದೊರೆಯುವಿಕೆ, ಆಸ್ಥಿ,ಉದ್ಯೋಗ ಹಾಗು ಹಣ ಸಂಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಖರ್ಚಿನ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೊಂದುವುದು.
ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು :ವೃತ್ತಿಕೌಶಲ್ಯಗಳು, ಸಂವಹನ, ಸಂಘಟನಾ ಕೌಶಲ್ಯಗಳು, ಆತ್ಮಗೌರವ, ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ.
ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆ ಹಾಗೂ ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣಗಳನ್ನು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಬಹಳ ಅವಶ್ಯಕ.ಹೆಣ್ಣು ಮತ್ತು ಗಂಡು ಎಂಬ ಜೈವಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಲಿಂಗ ಎಂಬುದಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದಲೇ ನಿರ್ಧರವಾಗುತ್ತದೆ. ಲಿಂಗವು ಸೃಷ್ಟಿಯ ಸಹಜ ಸ್ಥಿ ತಿ. ದೈಹಿಕ ರಚನೆ ಹಾಗೂ ಸಂತಾನೋತ್ಪತಿಯ ಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಹಾಗು ಗಂಡು ವಿಶೇಷವಾದ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ರೀತಿ ಜೈವಿಕವಾಗಿ ಬಂದಿರುವ ಲಿಂಗವು ಪಕೃತಿದತ್ತವಾದ ಗುಣವಾಗಿದ್ದು ಜನಾಂಗದ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹಾಗೂ ಸಮಾಜ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಹೆಣ್ಣು ಗಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದು ವಿಶೇ‍‍ಷ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು,ಕ್ರೋಮೋಸೋಮುಗಳು, ದೇಹ ರಚನೆ ಹಾಗೂ ಸಂತಾನೋತ್ಪತಿಯ ವಿಶೇಷತೆ ಇರುವುದು ಜೈವಿಕ ಗುಣ.ಆದರೆ ಸ್ತ್ರೀ- ಪುರು‍‍ಷರ ನಡುವೆ ಅಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಭೇದ ಭಾವಗಳು ಜೈವಿಕ ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಬಂದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದು ಒಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಸ್ಕ್ರತಿಯು ಆಚರಣೆಗೆ ತರುತ್ತದೆ.ಆದುದರಿಂದ ಲಿಂಗವೂ ಜೈವಿಕವಾದ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ಸಹಜಗುಣವಾಗಿಯೂ,ಜಂಡರ್ ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ಆಚರಣೆಯಾಗಿದೆ ಎನ್ನಬಹುದು
ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮನುಜ ರೂಪುಗೊಂಡ ಹಂತದಲ್ಲಿಯೇ ಅದರ ಲಿಂಗವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವ ವೈಜ್ಱಾನಿಕ ಸಾಧನಗಳು ಇಂದು ಲಭ್ಯವಿದ್ದು, ಗರ್ಭದಲ್ಲಿರುವ ಜೀವಿ ಹೆಣ್ಣಾದರೆ ಅದು ಜನಿಸುವ ಮೊದಲೇ ಸಾಯಬಹುದು ಅಥವಾ ಈ ಹಂತದಿಂದಲೇ ಆ ಮಗುವಿನ ಬಗ್ಗೆ ಕೀಳು ಭಾವನೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆಯ ಆಚರನಣೆ ಇಂದು ನೆನ್ನೆಯದಲ್ಲ ಪರಂಪರಾನುಗತವಾಗಿ ಹೆಣ್ಣು -ಗಂಡುಗಳ
ನಡುವೆ ಭೇದ -ಭಾವ, ಮೇಲು-ಕೀಳು ಎಂಬ ಭಾವನೆಗಳು ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿದ್ದು,ಈ ರೀತಿಯ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಎನ್ನುವ ರೀತಿ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಈ ರೀತಿ ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆಗೆ ಸಾಂಸ್ಕ್ರತಿಕ ಹಿನ್ನಲೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಅವು ಬೇಗ ಅಳಿಸಿ ಹೋಗದೆ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತವೆ. ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪ ಸ್ವಲ್ಪ ರೂಪಾಂತರ ಹೊಂದಿದಂತೆ ಕಂಡರೂ, ಅಸಮಾನತೆ ಉಳಿದುಕೊಂಡೇ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿ ಲಿಂಗತ್ವದ ಪಾತ್ರಗಳು ಹೆಣ್ಣು ಮತ್ತು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆಯುವ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಅದೇ ರೀತಿ ಪಡಿಯಚ್ಚು ಪಾತ್ರಗಳಾಗಿ ಮುಂದುವರೆದುಕೊಂಡೇ ಹೋಗುತ್ತವೆ.