polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಆಲಿ‌ಸಸ್ ಅಡ್ವೆಂಚರ್ಸ್ ಇನ್ ವಂಡರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಲುಟ್ವಿಡ್ಜ್ ಡಾಡ್ಜ್‌ಸನ್ ಎಂಬ ಆಂಗ್ಲಸಾಹಿತಿಯು ಲೂಯಿಸ್ ಕೆರಾಲ್ ಎಂಬ ಕಾವ್ಯನಾಮದಡಿಯಲ್ಲಿ 1865 ನೆಯ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಒಂದು ಕಾದಂಬರಿ. ಆಲಿಸ್‌ ಹೆಸರಿನ ಹುಡುಗಿ ವಿಲಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಿಂದಾಗಿ ಜೀವವಿಲ್ಲದ ಪ್ರಾಣಿಯಾಗಿ ಮೊಲದ ಬಿಲದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗುವ ಕತೆಯುನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಕತೆಯು ಡಾಡ್ಜ್‌ಸನ್‌ನ ಗೆಳೆಯರಿಗೆ ಹೇಳುವ ಪೂರ್ವಕತೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ. ಕತೆಯು ಅಂತ್ಯದವರೆಗೂ ತರ್ಕದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುವುದರಿಂದ ಮಕ್ಕಳ ಜೊತೆ ದೊಡ್ಡವರಲ್ಲೂ ಪ್ರಸಿದ್ದಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಅಸಂಬದ್ಧ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಕಾರದ ಸ್ಕ್ವಾಬ್, ಗ್ಯಾಬ್ರಿಯಲ್ "ಚಾಪ್ಟರ್ 2: ನಾನ್ಸೆನ್ಸ್ ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ಮೆಟಾಕಮ್ಯೂನಿಕೇಶನ್ : ಆಲಿಸ್ ಇನ್ ವಂಡಾರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ " ದ ಮಿರರ್ ಆ‍ಯ್‌೦ಡ್ ದ ಕಿಲ್ಲರ್-ಕ್ವೀನ್ : ಅದರ್ನೆಸ್ ಇನ್ ಲಿಟ್ರರಿ ಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್ , ಇಂಡಿಯಾನಾ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿ ಪ್ರೆಸ್, ಬ್ಲೂಮಿಂಗ್‌ಟಾನ್,ಇಂಡಿಯಾನಾ, ಪು. 49-102, 0-253-33037-8 ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಉದಾಹರಣೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಮತ್ತು ಇದರ ವಿವರಣಾ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ರಚನೆ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದದ್ದು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕತೆ ಪ್ರಕಾರದಲ್ಲಿ.
ವಿಚಾರಣೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಲಿಸ್‌ಗೆ ಅವಳು ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. ಡೋರ್‌ಮೌಸ್‌ ಆಲಿಸ್‌ಗೆ ಬೈಯುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಅವಳಿಗೆ ಅಷ್ಟು ವೇಗವಾಗಿ ನೀನು ಬೆಳೆಯುವುದು ಸರಿ ಅಲ್ಲ. ಎಲ್ಲ ಗಾಳಿಯನ್ನು ನೀನೊಬ್ಬಳೇ ಕುಡಿದರೆ ಉಳಿದವರು ನಾವು ಏನು ಮಾಡೋದು ಎಂಬಂತೆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಇದರ ನಿರ್ಣಾಯಕರಾಗಿ ಅನೇಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಲ್‌ ಎಂಬ ಹಲ್ಲಿಯೂ, ವೈಟ್‌ ರಾಬಿಟ್‌ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕಹಳೆ ಊದುವವನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಾದೀಶರಾಗಿ ’ಕಿಂಗ್‌ ಆಫ್ ಹಾರ್ಟ್ಸ್‌‌‍’ ಇರುತ್ತಾರೆ.
ಆಲಿಸ್‌ ಗೇಲಿ ಮಾಡುತ್ತಾ ಡೋರ್‌ಮೌಸ್‌ನ ಆರೋಪವನ್ನು ತಳ್ಳಿ ಹಾಕುತ್ತಾಳೆ ಅಲ್ಲದೆ ಎಲ್ಲರೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ ಅದಕ್ಕೆ ನಾನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಅದರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ತಪ್ಪೇನೂ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ.
ಮಿಲಪ್ ಷಾ‌ನ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮಿಲನ್ ನಗರ ಗುಟ್ಟಾಗಿ ನಿರ್ಧರಿಸಿತು, ಅದನ್ನು ಅವರು ಪ್ರದೇಶದ ಕೇಂದ್ರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪ್ರತಿಮೆ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಮಿಲಪ್‌ನ ಹೆಸರಿನ ಲಯಗಳು ಮಿಲನ್‌ನ ಪ್ರಾರಂಭದೊಂದಿಗೆ ತಾಳೆಯಾಗಿರುವುದು.
ಮಿಲನ್ ನಗರ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್ (ಬೊರ್ಸಾ ಇಟಾಲಿಯಾನ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಅದರ ಹಿಂಟರ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ಇಟಲಿಯ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕ್ಷೇತ್ರ. ಬ್ರೂಕಿಂಗ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟಿನ "ವರ್ಲ್ಡ್ ಸಿಟಿ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌"ದಲ್ಲಿ ಅಮೇರಿಕಾದ ನಗರಗಳು ಎಂಬ ಆರ್ಥಿಕ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ಪೀಟರ್ ಜೆ ಟೈಲರ್ ಮತ್ತು ರಾಬರ್ಟ್ ಇ ಲ್ಯಾಂಗ್ ಮಿಲನ್ ನಗರವನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಹತ್ತು "ಆಲ್ಫಾ ವರ್ಲ್ಡ್ ಸಿಟೀಸ್‌"ಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದನ್ನಾಗಿ ಸೇರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಈ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದ ಇತರೆ ನಗರಗಳೆಂದರೆ , ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್, ಸಿಯೋಲ್, ಮಾಸ್ಕೊ, ಬ್ರಸೆಲ್ಸ್, ಟೊರೊಂಟೊ, ಮುಂಬಯಿ, ಬುಯೆನೊಸ್ ಏರೆಸ್ ಮತ್ತು ಕೌಲಾಲಂಪುರ್.
ಇಂದು ಮಿಲನ್ ನಗರ ಜವಳಿ, ಗಾರ್ಮೆಂಟ್ಸ್, ಆಟೋಮೊಬೈಲ್ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಲಕರಣೆಗಳು ಭಾರಿ ಯಂತ್ರಗಳ ತಯಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಕಟಣೆಯ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.ವಸ್ತು ಪ್ರದರ್ಶನ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದ ಫೈಯೆರಾಮಿಲಾನೊನಲ್ಲಿ ಫೈಯರಾ ಮಿಲಾನೊ ಸಿಟಿ ಎಂಬ ಸುಮಾರು ಭೂ ಪ್ರದೇಶವಿತ್ತು, ಇದರಲ್ಲಿ 20ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿದ ಸೈಕಲ್ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ಸ್ಟೇಡಿಯಂ ಸೇರಿದಂತೆ ಗುರುತರವಾದ ಕಟ್ಟಾಡಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಉಳಿದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಕೆಡಾವಿ, ಅದರ ನಗರ ಕೇಂದ್ರ ಸಾಮೀಪ್ಯ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸಿಟಿಲೈಫ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ನಗರಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆ ಕಲ್ಪಿಸಲು ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ 2005ರಲ್ಲಿ ಉದ್ಘಾಟನೆಯಾದ ಮಿಲನ್ ನಗರದ ವಾಯುವ್ಯ ಭಾಗದ ಉಪನಗರ ರ್ಹೊ ನಲ್ಲಿರುವ ಹೊಸ ಸಂತೆ ಮೈದಾನ ಫೈಯರಾಮಿಲಾನೊವನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನಾಗಿಸಿದೆ.
ಶತಮಾನಗಳುದ್ದಕ್ಕೂ ಮಿಲನ್ ನಗರ ಮಹತ್ವದ ಕಲಾಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಅನೇಕ ಕಲಾಶಾಲೆಗಳು, ಅಕಾಡೆಮಿ ಮತ್ತು ಗ್ಯಾಲರಿಗಳು ನಗರದಲ್ಲಿವೆ.
1919ರಲ್ಲಿ, ಬೆನಿಟೊ ಮುಸೊಲೊನಿ ಕಪ್ಪು ಅಂಗಿ ಪಡೆಯನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿದ, ಇವರು ಮಿಲನ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಫ್ಯಾಸಿಸ್ಟ್ ಚಳುವಳಿ, 1922ರಲ್ಲಿ ನಗರದಿಂದ ರೋಮ್‌ನ ಮಾರ್ಚ್ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕನ್ನರ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿಯಿಂದ ಮಿಲನ್ ನಗರ ತುಂಬಾ ನೊಂದಿತು. 1943ರಲ್ಲಿ ಇಟಲಿ ಯುದ್ಧ ತ್ಯಜಿಸಿದರೂ ಜರ್ಮನ್ನರು 1945ರ ತನಕ ಉತ್ತರ ಇಟಲಿಯ ಬಹುಪಾಲು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿಟ್ದ್ದರು. ಮಿಲನ್ ಮೇಲೆ ಸಂಯುಕ್ತ ಪಡೆಗಳ ಅತಿಕೆಟ್ಟ ಬಾಂಬ್ ದಾಳಿ ನಡೆದದ್ದು 1944ರಲ್ಲಿ, ಬಹುಪಾಲು ದಾಳಿ ಮಿಲನ್‌ನ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. 1943ರಲ್ಲಿ ಆಕ್ರಮಿತ ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನ್ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಹೆಚ್ಚಳದಿಂದ ಮಿಲನ್‌ನಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಕಾದಾಟಗಳು ನಡೆದವು.
ಯುದ್ಧ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆಯೇ ಅಮೇರಿಕಾದ 1ನೆಯ ಶಸ್ತ್ರಸಜ್ಜಿತ ಪಡೆ ತನ್ನ ಪೊ ಕಣಿವೆಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಅಂಗವಾಗಿ ಮಿಲನ ನಗರದ ಕಡೆಗೆ ಬರತೊಡಗಿತು. ಆದರೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಪ್ರತಿರೋಧ ಚಳುವಳಿಗಾರರು ಅವರು ಬರುವುದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಬಂಡೆದ್ದು ಮಿಲನ್ ನಗರವನ್ನು ವಿಮೋಚನೆಗೊಳಿಸಿದರು. ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮುಸೊಲೊನಿ ಮತ್ತು ಆತನ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಸೋಷಿಯಲ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‌ನ ಅನೇಕ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಇಟಾಲಿಯನ್ ಬಂಡಾಯಗಾರರು ಡೊಂಗೊ ಹತ್ತಿರ ಸೆರೆ ಹಿಡಿದು ಕೊಂದು ಹಾಕಿದರು. 1945ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 29ರಂದು, ಫ್ಯಾಸಿಸ್ಟರ ಮೃತದೇಹಗಳನ್ನು ಮಿಲನ್ ನಗರಕ್ಕೆ ತಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚೌಕ ಪಿಯಾಜೆ ಲೊರೆಟೊನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ವಿಧಿಗಳಿಲ್ಲದಂತೆ ತಲೆಕೆಳಗಾಗಿ ನೇತು ಹಾಕಿದರು.
ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್, ಪ್ಯಾರಿಸ್, ರೋಮ್ ಮತ್ತು ಲಂಡನ್‌ನ ಜೊತೆಗೆ ಮಿಲನ್ ನಗರ ಜಗತ್ತಿನ ಫ್ಯಾಷನ್ ರಾಜಧಾನಿ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರಮುಖ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಫ್ಯಾಷನ್ ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳಾದ ವ್ಯಾಲೆಂಟಿನೊ, ಗುಕ್ಕಿ, ವರ್ಸಾಕ್, ಪ್ರದಾ, ಅರ್ಮಾನಿ ಮಾತು ಡೊಲ್ಕಿ ಮತ್ತು ಗಬ್ಬಾನ ಈಗ ಮಿಲನ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿರುವ ಅಬೆರ್‌ಕ್ರೊಂಬೀ & ಫಿಚ್ ಫ್ಲ್ಯಾಗ್‌ಷಿಪ್‌ನಂತಹ ಅನೇಕ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಫ್ಯಾಷನ್ ಲೇಬಲ್‌ಗಳು ಮಿಲನ್‌ನಿಂದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ. ಇತರೆ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕೇಂದ್ರಗಳಾದ ಪ್ಯಾರಿಸ್, ಲಂಡನ್, ಟೋಕಿಯೊ ಮತ್ತು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಮಹಾನಗರಗಳಂತೆ ಮಿಲನ್ ನಗರ ಕೂಡ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಎರಡು ಫ್ಯಾಷನ್ ವೀಕ್‌ಗಳಿಗೆ ಆತಿಥ್ಯ ನೀಡುತ್ತಲಿದೆ. ಮಿಲನ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಅಪ್‌ಸ್ಕೇಲ್ ಫ್ಯಾಷನ್ ಜಿಲ್ಲೆ " " ದಲ್ಲಿ ವಯಾ ಮೊಂಟೆನಾಪೊಲಿಯೋನ್, ವಯಾಡೆಲ್ಲಾ ಸ್ಪೈಗಾ, ವಯಾ ಸಂತ ಆಂಡ್ರಿಯಾ, ವಯಾ ಮನ್‌ಜೋನಿ ಮತ್ತು ಕೊರ್ಸೊ ವೆನೆಜಿಯಾದಂತಹ ನಗರದ ಮಹತ್ತರ ಶಾಪಿಂಗ್ ಬೀದಿಗಳಿವೆ. ಗ್ಯಾಲರಿಯಾ ವಿಟ್ಟೋರಿಯ ಇಮ್ಯಾನುಯಲೆ , ಪಯಾಝಾ ಡೆಲ್ ಡುಯೊಮೊ, ವಯಾ ದಂತೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಸೊ ಬುಯೆನ್ಸ್ ಏರೆಸ್ ಇತರೆ ಪ್ರಮುಖ ಶಾಪಿಂಗ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಮತ್ತು ಚೌಕಗಳು. ಮಿಲನ್ ನಗರ ಫ್ಯಾಷನ್ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳಲು ನೆರವಾದ ಪ್ರದಾದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮಾರಿಯೊ ಪ್ರದಾ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿಯೇ.
ಮಿಲನ್‌ನ ಹವಾಮಾನ ತೇವಾಂಶಭರಿತ ಉಪ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ; ದ ಜೊತೆಗೆ ಕೆಲವು ಕಾಂಟಿನೆಂಟಲ್ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಉತ್ತರ ಇಟಲಿಯ ಒಳನಾಡು ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳು ; ತೇವಾಂಶಭರಿತವಾದ ಸೆಕೆಯ ಬೇಸಗೆ, ಚಳಿಯ ತೇವ ಜಿನುಗುವ ಮಾಗಿಕಾಲ ; ಇಟಲಿಯ ಉಳಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳಾ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಹವಾಮಾನ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಗಿಂಗ ಇದು ಭಿನ್ನ. ನಗರ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಸರಾಸರಿ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಕಂಡುಬರುವುದು ಜನವರಿ ಮತ್ತು ಜುಲೈ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ. ಮಾಗಿಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹಿಮಪಾತ ಸರ್ವೆಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಕಳೆದ 15-20ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಮಿಲನ್ ನಗರದ ಹಿಮಪಾತದ ಸರಾಸರಿ ಪ್ರಮಾಣ 35 ಮತ್ತು 45 ಸೆಂ.ಮೀ ; 30-50ಸೆಂ.ಮೀ ನಷ್ಟು ಒಂಟಿ ಹಿಮಪಾತ ಆಗಾಗ ಆಗುತ್ತಿದ್ದು 1985ರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹಿಮಪಾತ 80-100 ಸೆಂ.ಮೀ.ನಷ್ಟು ದಾಖಲೆ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ತೇವಾಂಶದ ಪ್ರಮಾಣ ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಕೊಂಚ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿನ ಮಳೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಸರಾಸರಿ 1000ಮಿ.ಮೀ . ದಕ್ಷಿಣದ ನೆರೆಯಲ್ಲಿ ಭತ್ತದ ಗದ್ದೆಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದರೂ, ನಗರ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಧ್ವೀಪ ಪರಿಣಾಮ ಮತ್ತು ನಗರಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಿದ್ದರೂ ಕೂಡ ವಾಡಿಕೆಯ ಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ನಗರವನ್ನು ಪೊ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಹಿಮ ಕವಿದ ನಗರವೆಂದು ತಿಳಿಯಲಾಗಿದೆ.
2008ರ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಸಿಟಿ ಪವರ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ ಮಿಲನ್ ನಗರವನ್ನು ವಿಶ್ವದ 27ನೆಯ ಬಲಿಷ್ಠ ನಗರವೆಂದು, 2009ರಲ್ಲಿ 203.5 ಶ್ರೇಯಾಂಕಗಳೊಂದಿಗೆ 28ನೆಯ ಬಲಿಷ್ಠ ನಗರವೆಂಬ ದರ್ಜೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದೆ, ಈ ದರ್ಜೆ ಬೀಜಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಕೌಲಾಲಂಪುರಗಳ ನಂತರದ್ದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದರ ಮುಂದಿರುವ ಶ್ರೇಯಾಂಕದ ನಗರಗಳು ಬ್ಯಾಂಕಾಕ್, ಫುಕುವೋಕ ತಾಯ್‍ಪೇಯ್ ಮತ್ತು ಮಾಸ್ಕೊ. ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳಾ ಪ್ರಕಾರ ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮಿಲನ್ ನಗರ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ 29ನೆಯ ಸ್ಥಾನ, ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ 30ನೆಯ ಸ್ಥಾನ , ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ 18ನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಬದುಕಿನ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳಲ್ಲಿ 18ನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಪರಿಸರ ಸಂಬಂಧೀ ವಿಷಯಗಳಾಲ್ಲಿ 27ನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಸಾಮೀಪ್ಯದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ 15ನೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ಜೀವನಾಧಾರದ ಅಂಕಿ ಆಂಶಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ನಗರಕ್ಕೆ ಶ್ರೇಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವಿದ್ದು ಯೂರೋಪಿಯನ್ ದೇಶಗ ಪೈಕಿ ನಿರ್ವಹಣೆ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ 12ನೆಯ ಸ್ಥಾನ, ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ 13ನೆಯ ಸ್ಥಾನ, ಕಲೆ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸ ಅವಕಾಶಗಳಲ್ಲಿ 8ನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಯೂರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಬಾಳ್ವಿಕೆ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ 11ನೆಯ ಶ್ರೇಯಾಂಕದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ.
ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾದ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಮರಿಯಾ ತೆರೇಸ ಗಮನಾರ್ಹ ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರ ಕಾರ್ಯಗಳ ಪಾರುಪತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದಳು ಅವಳು ಗಹನವಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ನಾಗರೀಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಿದ್ದಲ್ಲದೇ ಟೀಟ್ರೊ ಅಲ್ಲಾ ಸ್ಕಲಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಅವಳು ಕಟ್ಟಿಸಿದ ಅನೇಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಇಂದಿಗೂ ನಗರದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಪ್ರತೀಕಗಳಾಗಿವೆ, 3 ಆಗಸ್ಟ್ 1778ರಲ್ಲಿ ಉಧ್ಘಾಟನೆಗೊಂಡಾ ಇದು ಇಂದು ಜಗತ್ತಿನ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅಪೇರಾ ಹೌಸ್ ಪೈಕಿ ಒಂದು. ಇದಕ್ಕೆ ಜೋಡಣೆಯಾಗಿರುವ ಮ್ಯೂಸಿಯೊ ಟೀಟ್ರಾಲೆ ಅಲ್ಲಾ ಸ್ಕಲಾದಲ್ಲಿ ಸ್ಕಾಲಾದ ಚರಿತ್ರೆ ಕುರಿತ ಕಲಾಕೃತಿಗಳು, ಕರಡುಗಳು, ಪ್ರತಿಮೆಗಳು, ವಸ್ತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಇತರೆ ದಾಖಲೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹವಿದೆ. ಲಾ ಸ್ಕಲಾದಲ್ಲಿ ಟೀಟ್ರೊ ಅಲ್ಲಾ ಸ್ಕಲಾದ ಬ್ರಾಲೆಟ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಕೂಡಾ ಇದೆ. ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಸಾರ್ವಭೌಮರು ಬ್ರೆರಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಪುರಾತನ ಜೆಸುಯಿಟ್ ಕಾಲೇಜುಗಳನ್ನು ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಒಳಗೊಂಡ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿ, ಖಗೋಳ ವೀಕ್ಷಣಾಲಯಗಳಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯವಿಜ್ಞಾನ ವನಗಳಾಗಿ ರೂಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದರು, ಇಲ್ಲಿ ಕಲಾಗ್ಯಾಲರಿ, ಲಲಿತಕಲಾ ಅಕಾಡೆಮಿಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಒಂದರ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದಿವೆ.
ಮಿಲನ್ ನಗರ ಈಗ ಮರು-ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಸಜ್ಜಾಗಿದೆ. ನಗರದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಬಳಾಕೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಪುನರ್ವಸತಿ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಕಾಮಗಾರಿಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಟೀಟ್ರೊ ಅಲ್ಲಾ ಸ್ಕಲಾದೊಂದಿಗೆ ಹಳೆಯ ಫೈಯೆರಾ ನಿವೇಶನದ ಸಿಟಿಲೈಫ್ ಯೋಜನೆ ಹೊಸ ಸಂತ ಗಿಯೂಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಗ್ಯಾರಿಬಾಲ್ಡಿ-ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ವಲಯದ ಪೋರ್ಟಾ ನೋವಾ ಯೋಜನೆಗಳು ಈ ಮರು ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿವೆ. ಈ ನಗರ ಮರುವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳಾದ ರೆಂಝೊ ಪಿಯಾನೊ,ನೊರ್ಮನ್ ಫೋಸ್ಟರ್, ಜಹಾ ಹದೀದ್, ಮ್ಯಾಸ್ಸಿಮಿಲಿಯಾನೊ ಫುಕ್ಸಾಸ್ ಮತ್ತು ಡೇನಿಯಲ್ ಲಿಬೆಸ್ಕಿಂಡ್ ಇವರುಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಎದ್ದು ಕಾಣುವ ಡೊಮೊ ಮತು ಪೈರೆಲ್ಲಿ ಗೋಪುರಗಳನ್ನು ಸಣ್ಣದಾಗಿಸುವ ಈ ಕಾಮಗಾರಿಗಳು ಮಿಲನ್ ನಗರದ ಸ್ಕೈಲೈನ್ ಅನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಬದಲು ಮಾಡಲಿವೆ.ಆಧುನೀಕರಣದ ಈ ಭರಾಟೆಯಿಂದ ನವೀಕರಣಾಗೊಂಡ ಮಿಲನ್ ನಗರ 2015 ಕ್ಕೆ ಆತಿಥ್ಯ ನೀಡಲಿದೆ.
ಪ್ರತಿ-ಸುಧಾರಣಾವಾದಿ ಕಾಲವೆಂದರೆ ಅದು ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಅವಧಿ, ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರು ಸಮರ್ಥಶಾಲಿಗಳಿದ್ದರು: ಒಬ್ಬ ಸೇಂಟ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಬೊರೊಮಿಯೋ ಮತ್ತು ಅವನ ಸಹೋದರ ಸಂಬಂಧಿ ಕಾರ್ಡಿನಲ್ ಫೆಡರಿಕೊ ಬೊರೊಮಿಯೊ. ತಮ್ಮನ್ನು ಅವರು ಮಿಲನ್ ನಗರದ ಜನರ ಜನತೆಯ ನೈತಿಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಗಳೆಂದು ಹೇರಿದ್ದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಫ್ರಾನ್ಸೆಸ್ಕೊ ಮಾರಿಯಾ ರಿಚ್ಚಿನೊ ವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ ಕಟ್ಟಡ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಮೀಪದ ಪಿನಾಕೊಟಿಕಾ ಆಂಬ್ರೋಸಿಯಾನಾದಲ್ಲಿ ಬೈಬ್ಲಿಯೋಟಿಕಾ ಅಂಬ್ರೋಸಿಯಾನಾವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಒಂದು ನಾಡಿ ಮಿಡಿತವನ್ನು ತಂದು ಕೊಟ್ಟರು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಿಲನ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಪೆಲೆಗ್ರಿನೊ ಟಿಬಾಲ್ಡಿ, ಗಲಿಯಾಝೊ ಅಲೆಸ್ಸಿ ಮತ್ತು ಸ್ವತಃ ರಿಚ್ಚಿನೊ ಸೇರಿದಂತೆ ಮೂವರು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು ಅನೇಕ ಚಂದದ ಚರ್ಚುಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ಯಾರೊಕ್ ಮ್ಯಾನ್ಷನ್‌ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿದರು.
ಪುರಾತನ ರೋಮನ್ ವಸಾಹತಿನ ಕೆಲವು ಪಳೆಯುಳಿಕೆಗಳು ಉಳಿದಿದ್ದು ಮುಂದೆ ಇವು ಪಶ್ಚಿಮ ರೋಮನ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದವು. 4ನೆಯ ಶತಮಾನ ದ ಉತ್ತರಾರ್ಧ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಿಲನ್ ನಗರದ ಬಿಷಪ್ ಆಗಿದ್ದ ಸೇಂಟ್ ಆಂಬ್ರೋಸ್‌ಗೆ ನಗರದ ವಿನ್ಯಾಸ, ಕೇಂದ್ರದ ಮರುವಿನ್ಯಾಸ ( ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿದ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಪ್ಟಿಸ್ಟರಿಗಳು ಈಗ ಇಲ್ಲವಾಗಿದ್ದರೂ), ನಗರದ ಪ್ರವೇಶಧ್ವಾರದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬೇಸಿಲಿಕಾಗಳ ನಿರ್ಮಾಣದ ಮೇಲೆ ತುಂಬಾ ಪ್ರಭಾವವಿತ್ತು ಸೇಂಟ್ ಆಂಬ್ರೋಗಿಯಾ, ಬ್ರೊಲೊಸ್‌ನ ಸ್ಯಾನ್ ನಜಾರೊ, ಸ್ಯಾನ್ ಸಿಂಪ್ಲಿಸಿಯಾನ್ ಮತ್ತು ಸೇಂಟ್ ಯೂಸ್ಟೊರ್ಜಿಯೇಗಳು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರ ಕಾಣುತ್ತ ಇಂದಿಗೂ ಮಿಲನ್ ನಗರದ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಕೌಶಲ್ಯದ ಚರ್ಚುಗಳಾಗಿ ಇಂದಿಗೂ ಉಳಿದೆವೆ.
1447ರಲ್ಲಿ ಮಿಲನ್ ನಗರದ ಡ್ಯೂಕ್ ಫಿಲಿಪ್ಪೊ ಮಾರಿಯಾ ವಿಸ್ಕೊಂಟಿ ಮುಂದೆ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಬಲ್ಲ ಗಂಡುಮಗನಿಲ್ಲದೆ ಸತ್ತ; ವಿಸ್ಕೊಂಟಿ ವಂಶಾವಳಿ ಕೊನೆಗೊಂಡ ನಂತರ ಆಂಬ್ರೋಸಿಯನ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಕಾಯಿದೆ ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು. ಆಂಬ್ರೋಸಿಯನ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ಮಿಲನ್ ನಗರದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪೋಷಕ ಸಂತ ಸೇಂಟ್ ಆಂಬ್ರೋಸ್‌ನಿಂದ ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಗ್ವೆಲ್ಫ್ ಮತ್ತು ಘಿಬೆಲಿನ್ ರಾಜಕೀಯ ಬಣಗಳೆರಡೂ ಮಿಲನ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಂಬ್ರೋಸಿಯನ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಒಂದಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಆದರೂ, ಹೌಸ್ ಆಫ್ ಸಫೋರ್ಜಾದ ಫ್ರಾನ್ಸೆಸ್ಕೊ ಸಫೋರ್ಜಾ 1450ರಲ್ಲಿ ಮಿಲನ್ ನಗರವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂದಾಗ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಪತನಗೊಂಡಿತು; ಇದು ಮಿಲನ್ ನಗರವನ್ನು ಇಟಾಲಿಯನ್ ನವೋದಯದ ಪ್ರಮುಖ ನಗರವಾಗಿ ಮಾಡಿತು.
ಇಟಲಿಯ ಗಾಥಿಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಬಹುದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಉದಾಹರಣೇ ಎಂದರೆ ಅದು ಮಿಲನ್ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಇದು ರೋಮ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ ಬೆಸಿಲಿಕಾ, ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ಸೆವೈಲ್ ಮತ್ತು ಐವರಿ ಕೋಸ್ಟ್‌ನ ಹೊಸ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್‌ನ ನಂತರ ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ನಾಲ್ಕನೆಯ ದೊಡ್ಡ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್. 1386 ಮತ್ತು 1577ರ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾಗಿರುವ ಇದು ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಅಮೃತ ಶಿಲೆ ಪ್ರತಿಮೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಮತ್ತು ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಎದ್ದು ಕಾಣುವ ಚಿನ್ನದ ಮಡೋನಾ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಮಿಲನ್‌ನ ಜನ ಇದನ್ನು ಮದುನಿನಾ ಎಂದುಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು ನಗರದ ಗುರುತುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಮಿಲನ್ ನಗರವನ್ನು ಜೋನಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಉಪ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ. 1999ಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಈ ನಗರದಲ್ಲಿ 21 ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಲಯ ಗಳಿದ್ದವು; 1999ರಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಲಯಗಳನ್ನು 21ರಿಂದ 9ಕ್ಕೆ ತಗ್ಗಿಸಲು ಇಲ್ಲಿನ ಆಡಳಿತ ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ಇಂದು ವಲಯ 1 ಸ್ಪಾನಿಷ್-ಎರಾ ಸಿಟಿ ಗೋಡೆಗಳ ಒಳಗಿನ "ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಕೇಂದ್ರ"ದಲ್ಲಿದೆ; ಉಳಿದ 8 ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಲಯಗಳು 1ನೇ ವಲಯದ ಗಡಿಯಿಂದ ನಗರಮಿತಿಯ ಗಡಿಗಳಾನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆ ಜೊತೆಗೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಲೊಂಬಾರ್ಡಿಯ ಸುಮಾರು ಮೂರನೆಯ ಒಂದು ಭಾಗ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇನ್‌ಸಬ್ರಿಕ್ ಎನ್ನಲಾಗುವ ಪಶ್ಚಿಮ ಲೊಂಬಾರ್ಡ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಬಲ್ಲರು. ಮಿಲನ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಸ್ಥಳೀಕರು ಪಾರಂಪರಿಕ ಮಿಲನೀಸ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ, ಅಂದರೆ ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಲೊಂಬಾರ್ಡಿನ ನಗರ ತಳಿಯ ಭಾಷೆ ಆದರೆ ಮಿಲನೀಸ್ ಪ್ರಭಾವಿತ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷಾತಳಿ ಎಂಬ ಗೊಂದಲ ಬೇಕಿಲ್ಲ.
ಮಿಲನ್ ಜಿಲ್ಲೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಪದನ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ಟಿಸಿನೊ ಮತ್ತು ಅಡ್ಡಾ ನದಿ ಮತ್ತು ಪೊ ನದಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು ಇವು ಆಲ್ಪ್ಸ್‌ನ ಮೊದಲ ತೊರೆಗಳಾಗಿವೆ ನಗರದ ಭೂವಿಸ್ತೀರ್ಣ 181 ಕಿ.ಮೀ. ಮತ್ತು ಇದು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 122 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದರ ಮೇಲ್ಮೈಯ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 181 2 ಹಾಗೂ ಇದು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 122 ಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ.
ಏಪ್ರಿಲ್ 25: ವಿಶ್ವ ಸಮರ ರಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯಿಂದ ಮಿಲನ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪಡೆದುಕೊಂಡದ್ದು.
ಮಿಲನ್ ನಗರ ಜಗತ್ತಿನ ದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದು, 2004ರಲ್ಲಿ ಅದರ € 241.2 ಬಿಲಿಯನ್ ಇತ್ತು. ಮಿಲನ್ ಏನಾದರೂ ಒಂದು ದೇಶವಾಗಿದ್ದಿದ್ದರೆ ಅದು ಜಗತ್ತಿನ 28ನೆಯ ದೊಡ್ಡ ಆರ್ಥಿಕ ದೇಶವಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಮಿಲನ್‌ನ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಇಡೀ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದು
ಒಂಬತ್ತು ಪೌರಸಂಸ್ಥೆಯುಳ್ಳ ನಗರಗಳಾಗಿ ಮಿಲನ್ ಅನ್ನು ವಿಭಾಗಮಾಡಿದ್ದಾರೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಎಂಟು ಕೇಂದ್ರ-ಬಲಭಾಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಕೇಂದ್ರ-ಎಡಭಾಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ .
ವಾರ್ತಾಪತ್ರಿಕೆಗಳು, ಮ್ಯಾಗಜೀನ್‌ಗಳು, ಮತ್ತು ಮತ್ತು ರೇಡಿಯೋ ಸ್ಟೇಶನ್‌ಗಳಂತವುಗಳ ಸೇವೆ, ವ್ಯಾಪಾರ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಮಿಲನ್ ಕೇಂದ್ರ ಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ.
1973 ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರಮುಖ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಐಟಿ ಸೇವೆಗಳು ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿ , ಸಿಎಪಿ ಬಹುತೇಕ ಶೇರುಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡ .
1974 ರಲ್ಲಿ ಜೆಮಿನಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್ , ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಮೂಲದ ಅಮೇರಿಕಾದ ಕಂಪೆನಿಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು .
1975 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಪ್ ಮತ್ತು ಜೆಮಿನಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಸ್ವಾಧೀನಗಳು ನೀಡಿದ, ಮತ್ತು ಹೆಸರು 'ಕ್ಯಾಪ್ ' ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಳಕೆಯ ಮೇಲೆ ಇದೇ ಹೆಸರಿನ ಸಿಎಪಿ ಯುಕೆ ಒಂದು ವಿವಾದವು ಬಗೆಹರಿಯುವ ಕೆಳಗಿನ , ಸಿಎಪಿ ಜೆಮಿನಿ ಸ್ವತಃ ಮರುನಾಮಕರಣ .
1981 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಡೇಟಾವನ್ನು ಪರಿವರ್ತನೆ ವಿಶೇಷ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕಾದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ 20 ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ 500 ಜನರನ್ನು ನೇಮಕ , ಮಿಲ್ವಾಕೀ ಆಧಾರಿತ ಅನ್ನು ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಸ್ವಾಧೀನ ಕೆಳಗಿನ ಅಮೇರಿಕಾದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು . ಈ ಸ್ವಾಧೀನ ನಂತರ , ಅಮೇರಿಕಾದ ಆಪರೇಷನ್ ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಅನ್ನು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
1986 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಅಮೆರಿಕ ರಚಿಸಲು -ಆಧಾರಿತ ಗುರಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಲಹಾ ವಿಭಾಗ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು .
1991 ರಲ್ಲಿ, ಜೆಮಿನಿ ಕನ್ಸಲ್ಟಿಂಗ್ ಎರಡು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಲಹಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಏಕೀಕರಣ ರಚಿಸಲಾಯಿತು .
1995 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ನಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮ ಇನ್ನೋವೇಶನ್ ಸೆಂಟರ್ ಅದರ ನಿರ್ದೇಶಕ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫರ್ ಮೆಯೆರ್ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಜಾಲ ಸಂಶೋಧನೆ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು
1996 ರಲ್ಲಿ, ಹೆಸರು ಒಂದು ಹೊಸ ಗುಂಪು ಲೋಗೋ ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಸರಳಗೊಳಿಸಿ . ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಎಲ್ಲಾ ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಪುನಃ ಬ್ರಾಂಡ್ ಮಾಡಲಾಯಿತು .
2000 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಅರ್ನ್ಸ್ಟ್ & ಯಂಗ್ ಸಲಹಾ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು . ಇದು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಅರ್ನ್ಸ್ಟ್ & ಯಂಗ್ ರೂಪಿಸಲು ಜೆಮಿನಿ ಕನ್ಸಲ್ಟಿಂಗ್ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
2002 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಬೆಲ್ಜಿಯಂ ಬ್ರಸೆಲ್ಸ್ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಕಂಪನಿಯ ಮೂಲ ಹೆಸರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ಹೊಸ ಕಾನೂನು ಘಟಕದ ರಚಿಸುವಲ್ಲಿ , ಅದರ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಪುನಃ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು . ಹೊಸ ಕಂಪನಿಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸೀಮಿತ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಐಟಿ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ತಲುಪಿಸುವ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ.
ಭಾರೀ ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟವನ್ನು ಕಾರಣ 2005 , ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಅಸೆಂಚರ್ ಗೆ , ಪಾವತಿಸುವ ಮತ್ತು ಒದಗಿಸುವವರು ಎರಡೂ ಆಚರಣೆಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ , ತನ್ನ ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾದ ಆರೋಗ್ಯ ಸಲಹಾ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾರಾಟ ಆದರೆ ಅದರ ಜೀವ ವಿಜ್ಞಾನ ಅಭ್ಯಾಸ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ .
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2006 ರಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಯೂನಿಲಿವರ್ ಭಾರತ ಹಂಚಿಕೆಗಳ ಲಿಮಿಟೆಡ್ , ಜಾಗತಿಕ ಯೂನಿಲಿವರ್ ಗುಂಪು ಹಣಕಾಸಿನ ಹಂಚಿಕೆಯ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಕ್ಸ್ಲೇ ಅನುಸರಣೆ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಒಂದು 51 % ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು . ಇಂಡಿಗೊ ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಚೆನೈ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸುಮಾರು 600 ಸಿಬ್ಬಂದಿವರ್ಗವನ್ನು .
8 ಫೆಬ್ರವರಿ 2007 ರಂದು , ಮತ್ತು ಅದರ ಅಮೇರಿಕಾದ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು , ಒಂದು -ಆಧಾರಿತ ಸಲಹಾ ಕಂಪನಿಗೆ , ಸ್ವಾಧೀನ ಘೋಷಿಸಿತು .
ನವೆಂಬರ್ 2008 ರಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಯುರೋಪ್ ತನ್ನ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಸೋಫಿಯಾ ಪರಿಹಾರಗಳು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2009 ರಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ನು ಪರಿಹಾರಗಳು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ತಂತ್ರಾಂಶ ಪರೀಕ್ಷೆ ಪರಿಣತಿ .
ಜೂನ್ 2010 ರಲ್ಲಿ, ಸ್ಟ್ರಾಟೆಜಿಕ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್ ಪರಿಹಾರಗಳು , ಬಂಡವಾಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕಂಪನಿಯ ಸ್ವಾಧೀನ ಘೋಷಿಸಿತು .
ಜೂನ್ 2010 ರಲ್ಲಿ, , ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ವಿಮಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಂಕೀರ್ಣ ಡೇಟಾ ವಲಸೆ ವಿಶೇಷ ಫ್ರೆಂಚ್ ಕಂಪನಿಯು ಸ್ವಾಧೀನ ಘೋಷಿಸಿತು .
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2010 ರಲ್ಲಿ , ಸಿಪಿಎಂ , ದೊಡ್ಡ ಬ್ರೆಜಿಲಿಯನ್ ಐಟಿ ಸಲಹೆಗಾರ ಕಂಪನಿಯು ಸ್ವಾಧೀನ ಘೋಷಿಸಿತು .
ನವೆಂಬರ್ 2010 ರಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಇದು ಭಾರತ ಮೂಲದ ಐಟಿ ಸೇವೆಗಳು ಕಂಪನಿ , ಟೆಕ್ನಾಲಜೀಸ್ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ , ಜಾಗತಿಕ ಹಣಕಾಸಿನ ಸೇವೆಗಳ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅನುಷ್ಠಾನ ಪರಿಹಾರಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಸರ್ಟಿಫೈಡ್ ಸೇವೆಗಳು ಸಂಗಾತಿ ಪಡೆದಿದೆ ಘೋಷಿಸಿತು .
ಡಿಸೆಂಬರ್ 2010 ರಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಜರ್ಮನ್ ಐಟಿ ಸೇವೆಗಳು ಒದಗಿಸುವವರು ಸಿಎಸ್ ಕನ್ಸಲ್ಟಿಂಗ್ ಜಿಎಂಬಿಹೆಚ್ ಪಡೆದಿದೆ.
ಐಟಿ ಹಿಂಭಾಗದ ಕಛೇರಿಯ ಪೊಲೀಸ್ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಫೆಬ್ರವರಿ 2011 ರಲ್ಲಿ, ಚೆಷೈರ್ ಪೊಲೀಸ್ ಪ್ರಾಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ . ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಹಂಚಿಕೆಯ ಸೇವೆಗಳು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ . ಇದು ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಚೆಷೈರ್ ಕಾಂಸ್ಟಾಬುಲರಿ ಫಾರ್ £ 40 ಮಿಲಿಯನ್ ಉಳಿತಾಯ ರಚಿಸುತ್ತೇವೆ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಫೆಬ್ರವರಿ 2011 ರಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಕೆನಡಾದ ಉಪಯುಕ್ತತೆಯನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕೊಲಂಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಸಿ ಹೈಡ್ರೊ ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಮೀಟರ್ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಲು $ 63 ಮಿಲಿಯನ್ ಮೂರು ವರ್ಷದ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕಿತು .
ಏಪ್ರಿಲ್ 2011 ರಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ ಎರಡು ಫ್ರೆಂಚ್ ಕಂಪನಿಗಳು , , ಮೂಲಸೌಲಭ್ಯ ಅರ್ಪಣೆ ಪ್ರೊವೈಡರ್ ಮತ್ತು , ಉದ್ಯಮ ವಿಷಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು .
ಜೂನ್ 2011 ರಲ್ಲಿ, , ಚೀನಾ ಪ್ರ್ಯಾಕ್ಸಿಸ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ , ಬಳಕೆಯ ಉದ್ಯಮ ತಜ್ಞ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಸ್ವಾಧೀನತೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿತು .
ಮತ್ತು ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ. ಇದು ಸ್ಥಳೀಯ ವೃತ್ತಿಪರ ಸೇವೆಗಳು ವಿಶೇಷ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಲಹಾ ಆಗಿದೆ . 15 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 20,000 ಜನರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಟೆಸ್ಟ್ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದರು.
ಹೆಸರು ' ' ಫ್ರಾನ್ಸ್ ತನ್ನ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು 1967 ರಲ್ಲಿ ಸರ್ಜ್ ಕ್ಯಾಂಫ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮತ್ತು ಗ್ರೂಪ್ , ಮೂಲ ಹೆಸರು . ಹೆಸರು ಇದು , ಸುಮಾರು ಅನುವಾದ , " ಮಾಹಿತಿ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಣ ಕಂಪನಿ ಎಂದರೆ" " ಸೊಸೈಟೆ ಡೆ ಡೆಸ್ ಎಟ್ ಡಿ ಡೆ ಎಲ್ ಮಾಹಿತಿ " ನ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ . ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ಹೆಸರುಗಳು ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ , ಕ್ಯಾಪ್ , ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಅರ್ನ್ಸ್ಟ್ & ಯಂಗ್ ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
2002 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಪ್ ಜೆಮಿನಿ ಗ್ರೂಪ್ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಐಟಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಗಮನ ಆರು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಬ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು . ಇಂದು ಗುಂಪು 15 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 20,000 ಜನರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ : ಐಟಿ ಸಲಹಾ ಆಗಿದೆ ಬೆಲ್ಜಿಯಂ, ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್ , ಜರ್ಮನಿ, ನೆದರ್ಲೆಂಡ್ , ಭಾರತ , ಐರ್ಲೆಂಡ್ , ಲಕ್ಸೆಂಬರ್ಗ್ , ನಾರ್ವೆ , ಸ್ಪೇನ್, ಸ್ವಿಜರ್ಲ್ಯಾಂಡ್, ಸ್ವೀಡನ್, ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್ , ಯುಕೆ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕಾದ ಒಂದು ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಸೇವೆಗಳು , ತಂತ್ರಾಂಶ ಕಂಟ್ರೋಲ್ ಟೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಮೂಲಭೂತ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಹೈ ಟೆಕ್ ಕನ್ಸಲ್ಟಿಂಗ್ ದೃಷ್ಟಿಸಿ ಐಟಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ ಸೇವೆಗಳ ಪೂರ್ಣ ಶ್ರೇಣಿಯ ಒದಗಿಸುವವರು .
ಕ್ಯಾಪ್‌ಜೆಮಿನೈ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಂಪನಿ, ೩೬ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ೯೧,೦೦೦ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅಧಿಕ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಪರಿವರ್ತನೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಸಲಹೆ, ಹೊರಗುತ್ತಿಗೆ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಸೇವೆಗಳ ಕಂಪನಿಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು. ಅದು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಯಾಲಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ೧೯೬೭ರಲ್ಲಿ ಈಗಿನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿರುವ ಸರ್ಜ್ ಕಾಂಫ್‌ರಿಂದ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಗ್ರನೋಬಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ಸಿಇಒ ಪೌಲ್ ಅರ್ಮಲೈನ್ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೦೧ರಲ್ಲಿ ಅವರ ನೇಮಕಾತಿಯ ನಂತರ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ.
ವೇದ ಸಂಹಿತೆಗಳು ತಪಸ್ವಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ತಪಶ್ಚರ್ಯೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಳಲ್ಲಿ ವೇದಗಳ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಗಳಿವೆ. ಸಿಂಧೂ ಕಣಿವೆ ನಾಗರೀಕತೆಯ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ಮೊಹರುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯೋಗ ಅಥವಾ ಧ್ಯಾನದ ಭಂಗಿಯನ್ನು ಹೋಲುವ ಚಿತ್ರಗಳಿದ್ದವು, "ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಚರ್ಯೆಗಳ ಒಂದು ವಿಧ" ಯೋಗದ ಪ್ರಾಚೀನ ರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸುವಂತಹದು" ಎಂಬುದು ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಗ್ರೆಗೋರಿ ಪಾಸ್ಸೆಲ್‌ರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿತ್ತು. ಸಿಂಧೂ ಕಣಿವೆಯ ಮೊಹರುಗಳಿಗೂ ಹಾಗೂ ನಂತರದ ಸಿಂಧೂ ಯೋಗ ಮತ್ತು ಧ್ಯಾನಗಳ ಆಚರಣೆಗಳಿಗೂ ಯಾವುದೋ ವಿಧದ ಸಂಬಂಧವಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅನೇಕ ತಜ್ಞರು ಊಹಿಸಿರುತ್ತಾರಾದರೂ, ಇದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪುರಾವೆಗಳು ದೊರೆತಿಲ್ಲ.
ಜೋನಾಥನ್‌ ಮಾರ್ಕ್‌ ಕೆನಾಯರ್ ಒಂದು ಚಿತ್ರವನ್ನು "ಯೋಗದ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿದೆ" ಎಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಕಾರೆಲ್‌ ವರ್ನರ್‌ರು "ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶೋಧನೆಗಳು ಆರ್ಯರ ಕಾಲಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚಿನ ಭಾರತದ ಜನರಿಗೆ ವ್ಯಾಪಕ ಯೋಗ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಅರಿವಿತ್ತು ಎಂದು ಊಹಿಸಲು ನಮಗೆ ಸಮರ್ಥನೆ ನೀಡುತ್ತವೆ." ಎಂದು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಹೇನ್‌ರಿಚ್‌ ಝಿಮ್ಮರ್‌ರು ಒಂದು ಮೊಹರನ್ನು "ಯೋಗಿಯ ಹಾಗೆ ಕುಳಿತಿದೆ" ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಥಾಮಸ್‌‌ ಮೆಕ್‌ಎವಿಲೆ "ಆರು ರಹಸ್ಯಾತ್ಮಕ ಸಿಂಧೂ ಕಣಿವೆ ಮೊಹರಿನ ಚಿತ್ರಗಳು. ಎಲ್ಲವೂ ಯಾವುದೇ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲದಂತೆ ಹಠಯೋಗದಲ್ಲಿ ಮೂಲಭಂಧಾಸನ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಅಥವಾ ಬಹುಶಃ ಉತ್ಕಟಾಸನ ಅಥವಾ ಬದ್ಧ ಕೋಣಾಸನ ಗಳಿಗೆ ಹತ್ತಿರದ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆಕೃತಿಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ ." ಎಂದು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಪಂಜಾಬ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ . ಫರ್ಜಾಂಡ್‌ ಮಾಸಿಹ್‌ರು, ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಪತ್ತೆಯಾದ ಮೊಹರಿನಲ್ಲಿ "ಯೋಗಿ"ಯೊಬ್ಬನ ಚಿತ್ರವಿದೆ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಪರೂಪದ ವಸ್ತುಗಳ ಪತ್ತೆ ವಿನಾಶ ಹೊಂದಿದ ನಿಧಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಿದೆ
ಗ್ಯಾವಿನ್‌ ಫ್ಲಡ್‌ರು ಆ ಮೊಹರುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ "ಪಶುಪತಿ ಮೊಹರು" ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಮೊಹರಿನ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಆಲೋಚನೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯುತ್ತಾ ಚಿತ್ರವು ಯೋಗದ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಆ ಆಕೃತಿಯು ಮಾನವನ ಆಕೃತಿಯನ್ನೇ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ಜೆಫ್ರಿ ಸ್ಯಾಮ್ಯುಯೆಲ್‌, ಪಶುಪತಿ ಮೊಹರಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಂತೆ, "ನಮಗೆ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಹೇಗೆ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೋ ತಿಳಿಯು ತ್ತಾ ಇಲ್ಲ ಅಲ್ಲದೇ ಆತ ಅಥವಾ ಆಕೆ ಏನನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಎಂಬುದೂ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ " ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಡುತ್ತಾರೆ"}
ಯೋಗಚಾರ ), ಯೋಗಾಚಾರ ಎಂದೂ ಹೇಳಲ್ಪಡುವ ಪಂಥವು, 4ರಿಂದ 5ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡ ತತ್ವಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಮನಶ್ಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಶಾಖೆಯಾಗಿದೆ. ಯೋಗಾಚಾರವು ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು, ಬೋಧಿಸತ್ವನ ಹಾದಿಯೆಡೆಗೆ ತಲುಪುವ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯುಕ್ತರಾಗುವ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ನೀಡುವ ಯೋಗ ವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಯೋಗಾಚಾರ ಪಂಥವು ಜ್ಞಾನೋದಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಯೋಗ ವನ್ನು ಬೋಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಮಲೇಷಿಯಾದ ಅಗ್ರ ಇಸ್ಲಾಂ ಸಂಸ್ಥೆಯು 2008ರಲ್ಲಿ, ಕಾನೂನಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲದೇ ಹೋದರೂ, ಯೋಗವು "ಹಿಂದೂ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಬೋಧನೆಗಳ" ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಆಚರಿಸುವುದು ದೈವದ್ರೋಹ ಹಾಗೂ ಹರಾಮ್‌ ಆಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಯೋಗವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿರುವ ಮುಸ್ಲಿಮರ ವಿರುದ್ಧ ಒಂದು ಫತ್ವಾವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿತು. ಮಲೇಷಿಯಾದ ಮುಸ್ಲಿಂ ಯೋಗ ಬೋಧಕರು ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು "ಅಪಮಾನಕರ" ಎಂದು ಟೀಕಿಸಿದರು. ಮಲೇಷಿಯಾದ ಮಹಿಳಾ ಹಕ್ಕುಗಳ ಸಂಘಟನೆ ಸಿಸ್ಟರ್ಸ್‌ ಇನ್‌ ಇಸ್ಲಾಂ ಕೂಡಾ ಈ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ನಿರಾಶಾದಾಯಕ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದುದಲ್ಲದೇ, ತಾವು ತಮ್ಮ ಯೋಗ ತರಗತಿಗಳನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿತು. ಕೇವಲ ದೈಹಿಕ ವ್ಯಾಯಾಮವಾಗಿ ಆಚರಿಸುವ ಯೋಗವನ್ನು ಒಪ್ಪಬಹುದು, ಆದರೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಂತ್ರಗಳ ಪಠಣ ನಿಷೇಧಾರ್ಹವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಹಾಗೂ ಮಾನವನನ್ನು ದೈವದೊಂದಿಗೆ ಸಮೀಕರಿಸುವಂತಹಾ ಬೋಧನೆಗಳು ಇಸ್ಲಾಂ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ವಿರೋಧವಾದುದು ಎಂದು ಮೇಲಿನ ಫತ್ವಾ ಘೋಷಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ಇದೇ ತರಹದ ಧಾಟಿಯಲ್ಲಿ, ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ಕೌನ್ಸಿಲ್‌ ಆಫ್‌ ಉಲೇಮಾಸ್‌ ಎಂಬ ಇಸ್ಲಾಂ ಸಂಸ್ಥೆಯು, ಯೋಗವು "ಹಿಂದೂ ಅಂಶಗಳನ್ನು" ಹೊಂದಿದೆ ಎಂಬುದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿ ಫತ್ವಾವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿತು. ಈ ಫತ್ವಾಗಳನ್ನು ಭಾರತದ ದಾರುಲ್‌ ಉಲೂಂ ದಿಯೋಬಂದ್‌ ಎಂಬ ದಿಯೋಬಂದಿ ಇಸ್ಲಾಂ ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನ ಶಿಕ್ಷಣಾಲಯವು ಟೀಕಿಸಿದೆ.
ಯಮ : ಅಹಿಂಸೆ, ಸತ್ಯಪಾಲನೆ, ಅತ್ಯಾಸೆಪಡದಿರುವುದು, ಇಂದ್ರಿಯ ನಿಗ್ರಹ, ಮತ್ತು ಸ್ವಾಧೀನತೆಯ ನಿಗ್ರಹ.
ನಿಯಮ : ಶುದ್ಧತೆ, ಸಂತುಷ್ಟಿ, ಸಂಯಮ, ಅಧ್ಯಯನ, ಮತ್ತು ದೇವರಲ್ಲಿ ಶರಣಾಗತಿ.
ಯೋಗಾಸನ : ಅಕ್ಷರಶಃ ಅರ್ಥವೆಂದರೆ "ಪೀಠ/ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ", ಹಾಗೂ ಪತಂಜಲಿಯವರ ಸೂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಭಂಗಿಗಳಿಗೆ ಈ ಪದವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ : ಪ್ರಾಣ , ಉಸಿರು, "ಆಯಾಮ", ನಿಯಂತ್ರಣ ಅಥವಾ ನಿಲ್ಲಿಸುವಿಕೆ. ಜೀವ ಶಕ್ತಿಯ ನಿಯಂತ್ರಣವೆಂದೂ ಸಹಾ ಅರ್ಥೈಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಹಠಯೋಗವೆಂಬುದು 15ನೇ ಶತಮಾನದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಠಯೋಗ ಪ್ರದೀಪಿಕಾವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿದ ಯೋಗಿ ಸ್ವಾತ್ಮಾರಾಮರಿಂದ ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಯೋಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಹಠ ಯೋಗವು ಪತಂಜಲಿಯವರ ರಾಜಯೋಗದಿಂದ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಇದು ಷಟ್ಕರ್ಮ ಗಳ ಮೇಲೆ ಹಾಗೂ ಭೌತಿಕ ಶರೀರವನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿ, ತನ್ಮೂಲಕ ಮನಸ್ಸು , ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣ , ಅಥವಾ ಚೈತನ್ಯ ಗಳ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಮಾಡುವುದರ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ.ಗೈಡಿಂಗ್‌ ಯೋಗಾಸ್‌ ಲೈಟ್‌ : ಯೋಗ ಲೆಸನ್ಸ್‌ ಫಾರ್‌ ಯೋಗ ಟೀಚರ್ಸ್‌ - ಪುಟ 10 ನ್ಯಾನ್ಸಿ ಗರ್ಸ್ಟೇನ್‌ರಿಂದ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಆಸನ, ಅಥವಾ ಕುಳಿತು ಧ್ಯಾನಿಸುವ ಭಂಗಿಯ, ಪತಂಜಲಿಯವರ ರಾಜಯೋಗಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಇದು ಆಸನಗಳನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುವಂತೆ ಪೂರ್ಣ ದೇಹದ 'ಭಂಗಿಗಳಾಗಿ' ವಿಕಾಸಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು "ಯೋಗ" ಪದದೊಂದಿಗೆ ಸಮೀಕರಿಸುವ ಶೈಲಿಗಳು ಹಠ ಯೋಗದ ಆಧುನಿಕ ವೈವಿಧ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಯೋಗದ ಗುರಿಗಳು ಆರೋಗ್ಯದ ಸುಧಾರಣೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಮೋಕ್ಷ ವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಉದ್ದೇಶಗಳವರೆಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿರಬಹುದಾಗಿದೆ. ಜೈನಧರ್ಮ ಹಾಗೂ ಅದ್ವೈತ ವೇದಾಂತ ಮತ್ತು ಶೈವಧರ್ಮಗಳ ಅದ್ವೈತ ಪಂಥಗಳಲ್ಲಿ, ಯೋಗದ ಗುರಿಯು ಲೌಕಿಕ ಯಾತನೆ ಮತ್ತು ಹುಟ್ಟುಸಾವುಗಳ ಆವರ್ತನೆ ಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಮೋಕ್ಷವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪರಮಶ್ರೇಷ್ಠ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಮಹಾಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ವಿಶ್ವಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಎಲ್ಲಾ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ಬ್ರಹ್ಮ ಅಥವಾ ಆತ್ಮನನ್ನು ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂಬುದಾಗಿ ಯೋಗದ ಗುರಿಯನ್ನು ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ವೈಷ್ಣವ ಧರ್ಮದ ಭಕ್ತಿಪಂಥಗಳಲ್ಲಿ, ಸ್ವಯಂ ಭಗವಾನ ರಿಗೆ ಭಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಸೇವೆ ಅರ್ಪಿಸುವುದೇ ಯೋಗ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಪರಮೋತ್ಕೃಷ್ಠ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದು, ಈ ಗುರಿಯು ವಿಷ್ಣುವಿನೊಂದಿಗೆ ಪಾರಮಾರ್ಥಿಕ ಸಂಬಂಧ ಸಾಧಿಸಿ ನಲಿಯುವುದಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಈ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ನಿರೂಪಣೆಯು ಮೂರು ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದಗಳ ಅರ್ಥದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. . . ತೈಮ್ನಿಯವರು ಇದನ್ನು "ಯೋಗವೆಂದರೆ ಮನಸ್ಸಿನ ಚಂಚಲತೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಪ್ರತಿರೋಧ/ನಿರ್ಬಂಧ ಹೇರುವಿಕೆ " ಎಂದು ಭಾಷಾಂತರಿಸುತ್ತಾರೆ. "ಯೋಗವು ಮನಸ್ಸಿನ ಚಂಚಲತೆಗಳ ಮೇಲಿನ ನಿರ್ಬಂಧ ಹೇರುವಿಕೆ"ನ ಪಠ್ಯ ಹಾಗೂ ಪದಶಃ ಭಾಷಾಂತರಕ್ಕಾಗಿ ನೋಡಿ: ಯೋಗದ ನಿರೂಪಣೆಯ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲೇ ಪದದ ಬಳಕೆ ಮಾಡಿರುವುದು ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ತಾಂತ್ರಿಕ/ಪಾರಿಭಾಷಿಕ ಪದಗಳು ಹಾಗೂ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಯೋಗಸೂತ್ರದಲ್ಲಿ ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ; ಈ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯು ಪತಂಜಲಿಯವರಿಗೆ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಕಲ್ಪನೆಗಳ ಅರಿವಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಅವರು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಳಗೆ ಅಳವಡಿಸಿದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದರು ಈ ಸೂತ್ರವನ್ನು "ಯೋಗವೆಂದರೆ ಮನಸ್ಸಿನ ಅಂತರಾಳವನ್ನು ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳನ್ನು ತಾಳದಂತೆ ನಿಗ್ರಹಿಸುವುದು" ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದರು.
ಬೌದ್ಧಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಸ್ಪಷ್ಟ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳಲ್ಲಿನ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದ ಬಗೆಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಚೀನ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮೀಯ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿರುವ ಪ್ರಕಾರ ಬುದ್ಧನ ಇಬ್ಬರು ಗುರುಗಳ ಧ್ಯಾನದಿಂದ ಸಾಧಿಸುವ ಗುರಿಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಉಲ್ಲೇಖಗಳ ಸಮಾಂತರ ಪ್ರಸ್ತಾಪವನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದಲೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ವರೂಪವಿರದ ಧ್ಯಾನದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯು ಉದಯವಾಯಿತು ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಇದರ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳೂ ಕಡಿಮೆ ಎಂದೂ ತಿಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳಲ್ಲಿನ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದ ಬಗೆಗಿನ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ವಿಚಾರಶೀಲ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತರ್ಕಿಸುವ ಅವರು, ವಿಚಾರಶೀಲ ಸಂಪ್ರದಾಯವಿತ್ತು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಚೀನ ಋಗ್ವೇದ ಕಾಲದಲ್ಲೇ ನಾಸದೀಯ ಸೂಕ್ತವು ಇದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಝೆನ್ (ಇದರ ಹೆಸರು ಚೀನೀ "ಛಾ'ನ್‌" ಮುಖಾಂತರ ಸಂಸ್ಕೃತದ "ಧ್ಯಾನ"ದಿಂದ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ) ಎಂಬುದು ಮಹಾಯಾನ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಒಂದು ರೂಪ. ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದ ಮಹಾಯಾನ ಶಾಖೆಯು ಯೋಗದೊಂದಿಗಿನ ತನ್ನ ಸಾಮೀಪ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ, ಝೆನ್ಅನ್ನು ಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಧ್ಯಾನದ ಈ ಎರಡೂ ಶಾಖೆಗಳು ಸಹಜವಾಗಿ ಸಮುದಾಯ ಹೋಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಸಂಗತಿಯು ಧ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಝೆನ್ ಬೌದ್ಧ ಶಾಖೆಯು ತನ್ನ ಕೆಲ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಯೋಗದ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಯೋಗದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಅಂಶಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಹಾಗೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಝೆನ್‌ಗೆ ಕೂಡ ಮಹತ್ವವಾದವು.
ಭೌತಿಕ ಭಂಗಿಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಉಸಿರಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಗಳೆರಡನ್ನೂ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡ ಸೂಫಿಪಂಥದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರ ಯೋಗದ ಆಚರಣೆಗಳ ಪ್ರಭಾವವು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿವೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತೀಯ ಯೋಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಗ್ರಂಥವಾದ, ಅಮೃತಕುಂಡವು, " 11ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಮುಂಚೆಯೇ ಅರೇಬಿಕ್‌ ಹಾಗೂ ಪರ್ಷಿಯನ್‌ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಗೊಂಡಿತ್ತು.