polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಸಂಸ್ಕಾರದಿಂದ ಸಂಸ್ಕರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತ ಮನುಷ್ಯನು ಬಾಳ್ವೆಯ ಒಂದೊಂದು ಮಜಲುಗಳನ್ನೇರುತ್ತಾ ಜೀವನದ ಸಾರ್ಥಕ ಗುರುವಿನೆಡೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತಿರಬೇಕು. ಇದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಗರ್ಭಾದಾನದಿಂದ ವಿವಾಹದವರೆಗೆ ಪೂರ್ವ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳೆಂದು ಹದಿನಾರು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳೂ, ಮರಣಾನಂತರದ ಹದಿನಾರು ಸಂಸ್ಕಾರಗಳೂ ವೈದಿಕ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಯಾವುದೇ ಸಂಸ್ಕಾರದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಗಣಪತಿ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಸರ್ವ ವಿಘ್ನನಾಶಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ದಿವಸವೂ ಪುಣ್ಯಪ್ರದವಾಗಲಿ ಎಂದು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮಾಡುವ ವಾಚನಕ್ಕೆ ಪುಣ್ಯಾಹ ವಾಚನ ಎನ್ನುವರು. ಕುಲದ ಕಲ್ಯಾಣವಾಗಬೇಕೆಂದು ಕುಲದೇವತೆಯಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಪೂಜೆ ಮಾತೃಕ ಪೂಜೆ, ಪಿತೃಗಳ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಶಾಂತಿ ಸಿಗಬೇಕೆಂದು ಪಿತೃಗಳಿಗೋಸ್ಕರ ಶ್ರಾದ್ಧವನ್ನು ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಸತ್ತವರ ಮಕ್ಕಳೆಲ್ಲಾ ಸೇರಿ ಪಿಂಡ ಹಾಕುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ. ಮೂರು ತಲೆಮಾರಿನವರಿಗೆ ಪಿಂಡ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಶಿವಳ್ಳಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಷೋಡಶ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ಉದ್ಧೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಆಷಾಡ ಮಾಸದಲ್ಲಿ ತಪ್ತ ಮುದ್ರಾ ಧಾರಣೆ ಶಿವಳ್ಳಿ ಅವರಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ ಹಾಗು ಕಡ್ಡಾಯ.ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಧರ್ಮ ಗ್ರಂಥವಾದ ನಿರ್ಣಯ ಸಿಂಧುವಿನಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ತುಳುವಿಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ, ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದಗಳ ಬಳಕೆ ಅಧಿಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕ್ಷೇಮ, ಅಶಿವ, ಯಥೇಷ್ಟ ಸಾವಕಾಶ, ನಿಧಾನ ಮೊದಲಾದ ಪದಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇತರ ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ ‘ಲ’ ಕಾರವಿರುವಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ ‘ಳ” ಕಾರವಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಈ ತುಳುವನ್ನು ಶಿವಳ್ಳಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು,ಪದಾರ್ಥಿ ಬ್ರಾಹಣರು,ಮತ್ತು ಸ್ಥಾನಿಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ತುಳುವಿನ ಒಂದು ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಮಾದರಿಯಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ತುಳು ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಬ್ಧಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸುವ ಕಾರಣ ಇದನ್ನು ತುಳುಭಾಷೆಯ ಸಮರ್ಥ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾದ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ತುಳು ಶಬ್ದಗಳು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ತುಳು ಬಾಷೆಯ ಒಂದು ವಿಧ ಎನ್ನಬಹುದು.
ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಪಂಚ ದ್ರಾವಿಡ ಭಾಷಾ ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಭಾಷೆ ತುಳು ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ.
ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕಲ್ಯಾಣಿಪುರಿ ನದಿ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರಗಿರಿ ಹೊಳೆಗಳ ನಡುವಿನ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಆಡುಭಾಷೆ ತುಳು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 264ರಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಾಪುರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿದ ಅಶೋಕನ ಕಾಲದ ಶಾಸನದ ಪ್ರಕಾರ ತುಳುರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸತ್ಯಪುತ್ರರು ಮಲಯಾಳವನ್ನು ಕೇರಳಪುತ್ರರೂ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಆಳಿಕೊಂಡಿದ್ಡರೆಂದು ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿ. ಪೂ. 2 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ ಕದಂಬ ಅರಸರು ತುಳುದೇಶವನ್ನು ಕ್ರಿ. ಶ 9ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಆಳುತ್ತಿದ್ದರು.
ಶಿವಳ್ಳಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರದ್ದು ಅವಿಭಕ್ತ ಕುಟುಂಬ ಪದ್ಧತಿ ಆದರೆ ಈಗಿನ ಕಾಲದವರು ವಿಭಕ್ತ ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನು ಆಶಿಸುವುದರಿಂದ ವಿಭಕ್ತ ಕುಟುಂಬಗಳು ಈಗ ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ. ಶಿವಳ್ಳಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರದ್ದು ಪಿತೃ ಪ್ರಧಾನ ಕುಟುಂಬವಾಗಿದೆ. ತಂದೆಯೇ ಕುಟುಂಬದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ. ಆಸ್ತಿ ವ್ಯವಹಾರಗಳು ತಂದೆಯಿಂದ ಮಗನಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರವಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ. ತಂದೆ, ತಾಯಿ, ದೊಡ್ಡಪ್ಪ, ಚಿಕ್ಕಮ್ಮ, ಅತ್ತೆ, ಮಾವ, ಅಕ್ಕ, ಅಣ್ಣ, ತಮ್ಮ, ತಂಗಿ, ಭಾವ, ಅತ್ತಿಗೆ, ಅಳಿಯ, ಸೊಸೆ, ಅಜ್ಜ, ಅಜ್ಜಿ ಮೊದಲಾದ ಸಂಬಂಧಗಳಿವೆ. ವಿವಾಹ ಸಂಬಂಧಗಳು ಕುಟುಂಬದ ಒಳಗೆ ನಡೆಯುವಂತಿಲ್ಲ.
ಆ.ಸೀಮಂತೋನ್ನಯನ: ಗರ್ಭದ ಶಕ್ತಿಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅದು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರಬೇಕೆಂದು ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. 7 ತಿಂಗಳಾದ ಗರ್ಭಿಣಿಗೆ ಸೀಮಂತದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಊರಿನ ಮುತ್ತೈದೆಯರೆಲ್ಲಾ ಸೇರಿ ಆರತಿ ಮಾಡಿ ಮಡಿಲು ತುಂಬಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪತಿಯು ಎರಡು ಕಾಯಿಗಳಿಗಿರುವ ಔದುಂಬರದ ಟೊಂಗೆ, ಮೂರು ಚುಕ್ಕೆಗಳಿರುವ ಮುಳ್ಳು ಮತ್ತು ದರ್ಭೆಗಳಿಂದ ಪತ್ನಿಯ ತಲೆಯನ್ನು ಬಾಚಬೇಕು. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಗರ್ಭಿಣಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯನ್ನಿತ್ತು ಸಂತೋಷಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಷ್ಟವಾದ ಸಿಹಿ ತಿಂಡಿಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಮಗು ಹುಟ್ಟಿದ 11 ನೇ ದಿನದಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆಗ ಕುಟುಂಬದವರಿಗೆ ಬಿಡುವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹುಟ್ಟಿದ 16, 27, 40 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮಗುವಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ವಿಧದ ಹೆಸರಿಡುವ ಪರಿಪಾಠವಿದೆ.
ಲೌಕಿಕ ನಾಮ: ನಾಮಕರಣದಂದು ಮಗುವನ್ನು ತೊಟ್ಟಿಲಿಗೆ ಹಾಕುವ ಕಾರ್ಯ ಕ್ರಮವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಬಜೆಯನ್ನು ತೇದು ಜೇನು ತುಪ್ಪದೊಂದಿಗೆ ಮಗುವಿನ ಬಾಯಿಗೆ ಮುಟ್ಟಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಎ.ಉಪನಯನ : ಉಪ ಎಂದರೆ ಆಚಾರ್ಯನ, ಗುರುವಿನ ಸಮೀಪ. ನಯನ ಎಂದರೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವುದು. ಗಾಯತ್ರಿಯ ಉಪದೇಶ ಪಡೆಯಲು, ವೇದ, ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಸಿಸಲು, ಗುರುವಿನ ಬಳಿ ಸೇರುವುದು, ಕಟಿಸೂತ್ರ, ಕೌಪೀನವಸ್ತ್ರ, ಅಬಿನ, ಯಜ್ಞೋಪವೀತ, ದಂಡ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಧಾರಣ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಧಾನ ವಿಧಿಗಳು ಸೆರಿಕೊಂಡಿವೆ. ಈ ಸಂಸ್ಕಾರದಿಂದ ಮುನುಷ್ಯನಿಗೆ ಪುನರ್ಜನ್ಮವೇ ದೊರೆತಂತಾಗಿ ದ್ವಿಜತ್ವ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗುತ್ತದೆ.
ಇ.ಜಾತಕರ್ಮ: ಗಂಡು ಮಗು ಜನಿಸಿದ ಕೂಡಲೇ ಗಂಟೆಯನ್ನು ಬಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹುಟ್ಟಿದರೆ ಶಂಖವನ್ನು ಊದುತ್ತಾರೆ. ಮಗು ಹುಟ್ಟಿದೊಡನೆಯೇ ಬಂಗಾರದ ಕಡ್ಡಿಯಿಂದ ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಜೇನನ್ನು ಮಗುವಿಗೆ ಕುಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಅದೇ ಬಂಗಾರದ ಕಡ್ಡಿಯಿಂದ ಮಗುವಿಗೆ ಕಿವಿ ಚುಚ್ಚಿ ಅದರ ಸ್ಮರಣಶಕ್ತಿಯನ್ನು ವ್ರಧ್ದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ,
ಊ.ಅನ್ನಪ್ರಾಸನ: ಮಗುವಿಗೆ ಆಯಸ್ಸು, ವರ್ಚಸ್ಸು, ಶಾರೀರಿಕ ಶಕ್ತಿ, ದಾರ್ಢ್ಯ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ವೃದ್ಧಿಯಾಗಬೇಕೆಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸುವರ್ಣವನ್ನು ಹಿಡಿದು ಅದರಿಂದ ಅನ್ನವನ್ನು ಉಣಿಸುವುದು. ಈ ಅನ್ನಪಾಶನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಾಮಕರಣದಂದು ಅಥವಾ ಬೇರೆ ದಿವಸಗಳಲ್ಲಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಋ.ಚೂಡಾಕರ್ಮ: ಶಿಖೆಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುವ ಸಂಸ್ಕಾರ ಎಂದರ್ಥ, ಆಯಸ್ಸು, ಬ್ರಹ್ಮ ತೇಜಸ್ಸು ಮುಂತಾದವುಗಳು ವೃದ್ಧಿಸಬೇಕೆಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಇದನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಹಲವು ಹೋರಾಟಗಳ ರೂವಾರಿಯಾದ ಶಂಪಾರವರು ಕೊಜೆಂಟ್ರಿಕ್ಸ್, ಪೈಪ್ ಲೈನ್ ಹೋರಾಟ, ಹಕ್ಕೊತ್ತಾಯ, ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿ ತಿರುಗಿಸುವ ವಿಚಾರ, ಕುದುರೆ ಮುಖ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ- ಹೀಗೆ ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ಪರಿಸರ ಸಂಬಂಧಿ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸರಕಾರ,ಸಚಿವರು, ಅಧಿಕಾರಿಗಲ ಜತೆ ನೇರ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಶಂಪಾ ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಪರಿಸರ ಪ್ರೇಮಿ. ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಪರಿಸರಾಸಕ್ತ ಒಕ್ಕೂಟದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರೂ ಆಗಿದ್ದರು.
ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನೈಜತೆಯನ್ನು ಇಷ್ಡಪಡುತ್ತಿದ್ದ, ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡು ಮುನ್ನುಗ್ಗುತ್ತಿದ್ದ ಶಂಪಾ, ವೈಚಾರಿಕ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಯಾರದ್ದೇ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಕೆದಕಿದವರಲ್ಲ, ಕೀಳಾಗಿ ಕಂಡವರಲ್ಲ.
ದಕ್ಷಿಣಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗುರುವಾಯನಕೆರೆಯ ನಾಗರಿಕ ಸೇವಾ ಟ್ರಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಶಂಪಾ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಟ್ರಸ್ಟ್ ನ ವಿವಿಧ ಚಟುವಟಿಗಳ ಸ್ಪೂರ್ತಿಯ ಬಿಂದು ಅವರಾಗಿದ್ದರು.
ವೃತ್ತಿ ಬದುಕಿನೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಬದುಕು ಇವರದಾಗಿತ್ತು. ಯಕ್ಷಗಾನ, ನಾಟಕ, ನೃತ್ಯ, ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಹೀಗ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯು ಇವರ ಹವ್ಯಾಸವಾಗಿತ್ತು.
೧೯೮೨-೮೬ ರಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಬಳಿ ಪಟ್ರಮೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಸನೂರು ಕಾಡಿನ ಕಾಯಿಲೆ ತಾಂಡವವಾಡಿದಾಗ ಶಂಪಾ ಪರಿಸರ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಧುಮುಕಿದರು. ಕಾಯಿಲೆಯ ನಿವಾರಣೆ, ಚಿಕಿತ್ಸೆ, ಪುನರ್ವಸತಿ, ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಶಂಪಾರದ್ದು ಹಗಲಿರುಳಿನ ದುಡಿತ. ಕಾಯಿಲೆಯ ತೀವ್ರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಚಾರಾಂದೋಳನ ಕೈಗೊಂಡು ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿ ದೊಡ್ಡ ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನೇ ಮಾಡಿದರು. ಮಂಗನಕಾಯಿಲೆ ಕುರಿತು ರೂಪಿಸಿದ ಹೋರಾಟ ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಸುದ್ದಿಯಾಯಿತು.ಮುಂದೆ ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಪರಿಸರ ಚಳವಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಗರಿಷ್ಠ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಹಕ್ಕೊತ್ತಾಯ ಎಂಬ ಪದದ ಜನಕರಾಗಿ ಅವರು ಪರಿಸರ ಚಳುವಳಿಗೆ ತಾದಾತ್ಮ್ಯ ತಂದರು.
೧೯೫೬ರಲ್ಲಿ ಗಡಿನಾಡು ಕಾಸರಗೋಡನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಚಳುವಳಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಜೈಲುವಾಸ ಅನುಭವಿಸಿದರು. ೧೯೮೭ರಲ್ಲಿ 'ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟ ಉಳಿಸಿ' ಹೋರಾಟ ನಡೆಸಿದರು.
ಶಂಪಾದೈತೋಟರವರು ಅಲ್ಲಿಂದಲೇ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ, ಪರಿಸರಗಳ ಆಸಕ್ತಿ, ನಂಟು, ಸಾಹಿತ್ಯ ಪತ್ರಿಕೆ, ಪ್ರವಾಸ, ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ, ಮೂಲಿಕಾಚಿಕಿತ್ಸೆ ಜೊತೆಗೆ ನಿಸರ್ಗದ ನಂಟನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡರು. ವಿಚಾರವಾಣಿ, ನಿಸರ್ಗಲೋಕ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ, ಸಂಪಾದಿಸಿದರು. ಪಾಣಾಜೆ ಆಯುರ್ವೇದ ಪ್ರಕಾಶನನ್ನು ರೂಪಿಸಿದರು. ರಾಷ್ಟ್ರಮತದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಅಡಿಕೆ ಪತ್ರಿಕೆ ತನಕ ನೂರಾರು ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೇಖನ, ಕತೆ, ಕವನ, ಅಣಕು, ಚುಟುಕು, ವೈಚಾರಿಕ ಬರಹ ಬರೆದವರು, ಅಲ್ಲದೆ ಆಕಾಶವಾಣಿಗೆ ಭಾಷಣ, ಸಂದರ್ಶನ, ರೂಪಕವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿದವರು.
ಕೃಷಿ, ತೋಟಗಾರಿಕೆ, ಅರಣ್ಯಗಾರಿಕೆ, ಮೂಲಿಕಾ ಪಾಲನೆ ಹೀಗೆ ವಿವಿಧ ಕೃಷಿ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಇವರಿಗೆ ತುಂಬ ಅಸಕ್ತಿ. ಮನೆತನದ ಮೂಲಿಕಾ ಜ್ಞಾನ, ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳ ಔಷಧೀಯ ಗುಣಗಳ ಗ್ರಹಿಕೆ, ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾರ ಶಂಪಾರ ಪ್ರಿಯ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು.
ಶಂಪಾ ದೈತೋಟ ಅವರ ಪೂ‍ರ್ಣ ಹೆಸರು ಶಂಕರನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟ ಪಾಣಾಜೆ ದೈತೋಟ. ಶಂಪಾ ದೈತೋಟ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಕೇಳದವರು ದ.ಕ.ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲೂ ಇರಲಾರರು.ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು.ಇವರು ಖ್ಯಾತ ಹಿರಿಯ ಪರಿಸರವಾದಿ ,ಇವರು ಹಲವು ಹೋರಾಟಗಳ ರೂವಾರಿ. ಶಂಪಾರವರು ಪುತ್ತೂರು ತಾಲೂಕಿನ ಪಾಣಾಜೆಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ್ದರು.ಶಂಪಾ ದೈತೋಟ ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತರಾದ ಇವರು ಆ‍ಯುರ್ವೇದ ಪಂಡಿತ, ಪಣಾಜೆ ಪಂಡಿತರೆಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ದರಾದ ಶಂಕರನಾರಾಯಣ ಭಟ್ಟರ ಪುತ್ರ, ಕಾಸರಗೋಡು, ಬಂಟ್ವಾಳ, ಪೆರ್ಲಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ, ಸಂಸ್ಕೃತ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿದ ಅವರು ಸಹಕಾರಿ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಡಿಪ್ಲೋಮಾ ಪಡೆದು ಪಾಣಾಜೆ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು.
ಪ್ರತಿಕಯಲ್ಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ತಪ್ಪನ್ನು ಇವರೆಂದೂ ಸಹಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಸಮಯ ಪಾಲನೆ ಮತ್ತು ಶಿಸ್ತಿಗೆ ಶಂಪಾ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದರು. ತಮಗೆ ಬಂದ ಆಮಂತ್ರಣ ಪತ್ರಗಳಿಗೆಲ್ಲಾ ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಂದಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ತಾನು ತೊಂದರೆ ಅನುಭವಿಸಿದರೂ ಇತರರಿಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು.
ಸರಕಾರಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ, ಯೋಜನೆಗಳ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಶಂಪಾರಿಗೆ ಕಂಠಸ್ಥ. 'ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕ' ಬೇರೆಯೇ ರಾಜ್ಯವಾಗಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಪರಿಸರಕ್ಕೂ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೂ ಒಳ್ಳೆಯದು. ಪರಸ್ಪರ ಕಚ್ಚಾಡುವ ಪ್ರಮೇಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಸವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು.
ಶಂಪಾರವರು ಅನೇಕ ಕವನ ಸಂಕಲನಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೬೩ರಲ್ಲಿ 'ಅಭಾವ ಗೀತೆ' ಕವನವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ತ್ರಿಕಟು, ಪರಿಸರ ಗೀತೆ, ಜನಪ್ರಿಯ ಸಾಹಿತ್ಯ, ರಬ್ಬರ್ ಕೃಷಿ, ಪರಿಸರ ಗೀತೆ, ಅಜ್ಜಿಮದ್ದು, ಅರೋಗ್ಯ ಸಾಧನ, ಮಧು ದೀಪಿಕಾ, ತುಳು ವೈದ್ಯ ರತ್ನಮಾಲೆ ಮುಂತಾದ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು . ಪರಿಸರ ಗೀತೆಗೆ- ಕೇಂದ್ರ ಪರಿಸರ ಇಲಾಖೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ. ಲಯನ್ಸ್ ಕ್ಲಬ್ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ. ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗ್ರಾಮೀಣ ವರದಿಗಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಕಾರ್ಯನಿರತ ಪತ್ರಕರ್ತರ ಸಂಘದ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ. ಕರ್ನಾಡಕ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಸನ್ಮಾನ. ಬೇವಿಂಜೆ ಶ್ರೀಧರ ಕಕ್ಕಿಲ್ಲಾಯ ಸ್ಮಾರಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ವಿ ಶಾಂತಾರಾಂ ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳಾದ ನವರಂಗ್, ಡಾ. ಕೊಟ್ನಿಸ್ ಕೀ ಅಮರ್ ಕಹಾನಿ, ಝಣಕ್ ಝಣಕ್ ಪ್ಹಾಯಲ್ ಭಾಜೆ, ಸ್ತ್ರೀ, ಗೀತ್ ಗಾಯೋ ಪತ್ತರೋನೆ, ದೋ ಆಂಖೆ ಭಾರಹ್ ಹಾತ್, ಪಿಂಜ್ರ, ಅಮರ್ ಭೂಪಾಲಿ ಮುಂತಾದ ಅಮೋಘ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಕಂಡವರು ಆ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಅಮೋಘ ತಂತ್ರಜ್ಞತೆ, ಸಂಗೀತ, ಸಾಹಿತ್ಯ ನಾಟ್ಯಗಳ ಸಂಮಿಶ್ರಗಳ ಆಮೋದದ ಭಾರತೀಯ ಗುಣ, ಅವರ ವರ್ಣ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಟ್ಟದ ಟೆಕ್ನಿಕಲರ್ ವರ್ಣ ಮಿಶ್ರಣ, ದೃಶ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆ, ಅವು ತಲುಪಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಂದೇಶ, ಹೊರಾಂಗಣ ಚಿತ್ರೀಕರಣ, ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿನ ಸುಶ್ರಾವ್ಯತೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಮರೆಯುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದ್ದು. ಇವರ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಾ ಹುಬ್ಳೀಕರ್ ನಟಿಸಿದ ಮನೂಸ್ ಮರಾಠಿ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಿದ ಚಾರ್ಲಿ ಚಾಪ್ಲಿನ್ ಅವರು ಅದರ ಕುರಿತು ಅಪಾರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದರು. ವಿ ಶಾಂತಾರಾಂ ಅವರು ಸ್ವಯಂ ಚಿತ್ರಕಥೆ ರಚಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರಿಗೆ ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವವರೆಗೆ ರಿಹರ್ಸಲ್ ನಡೆದ ನಂತರವೇ ಹಾಡುಗಳ ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಣದ ಪ್ರತೀ ಹಂತದಲ್ಲೂ ಅವರು ಸಂಪೂರ್ಣ ತಮ್ಮನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ‘ದೋ ಆಂಖೆ ಭಾರಾಹ್ ಹಾತ್’ ಚಿತ್ರ ನಮ್ಮ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ಮೂಡಿಸುತ್ತಾರೇನೋ ಎಂಬ ನನ್ನ ಆಶಯ ಅದೇಕೋ ಫಲಿಸಲಿಲ್ಲ.
ವಿ. ಶಾಂತಾರಾಂ ಅವರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ರಾಜ್ ಕಮಲ್ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಭಾರತದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಕ್ಷೇತ್ರವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧಗೊಂಡಿತ್ತು.
ನಿರ್ದೇಶಕ,ನಿರ್ಮಾಪಕ ಮತ್ತು ನಟರಾಗಿದ್ದರಾಗಿದ್ದರು.ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಗೆ ದಾದಾಸಾಹೇಬ್ ಫಾಲ್ಕೆ ಮತ್ತು ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ .
ಶಾಂತಾರಾಂ ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ. ವಿ. ಶಾಂತಾರಾಂ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ದಾದಾ ಸಾಹೇಬ್ ಫಾಲ್ಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯು ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿದೆ.
ವಿ. ಶಾಂತಾರಾಂ ಅವರು ಜನಿಸಿದ ದಿನ ನವೆಂಬರ್ ೧೮, ೧೯೦೧. ಅವರ ಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು ವಣಕುದ್ರೆ ಶಾಂತಾರಾಂ. ಅವರು ಜನಿಸಿದ್ದು ಕೊಲ್ಹಾಪುರದಲ್ಲಿ. ವಣಕುದ್ರೆ ಎಂಬ ಸೂಚಕ ಅವರ ಮನೆತನೆದವರು ಕನ್ನಡಿಗರಾಗಿದ್ದರು, ಅವರಿಗೆ ಕನ್ನಡ ಮಾತನಾಡಲು ಬರುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳೂ ಇವೆ.
ಕರ್ಮವು ಬೇಧವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದೆ. ಉಪಾಸನೆಗೂ ಬೇಧವು ಬೇಕು. ಇದು ಅಜ್ಞಾನವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ್ದು .ಸರ್ವವೂ ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಆಗಿರುವಾಗ ಬೇಧವನ್ನು ಒಪ್ಪುವುದು ಹೇಗೆ. ?
ಕರ್ಮವಾದಿಗಳು ಇದನ್ನೊಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ. ಸಂಸಾರಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಕರ್ಮವೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಕರ್ಮಚಕ್ರ ಅನಾದಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಶಂಕರರು ಕರ್ಮದ ಅನಾದಿತ್ವ ಕಲ್ಪನೆಯ ಅಂಧಶ್ರದ್ಧೆ ಎಂದು ತಲ್ಲಿ ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ.
ಧರ್ಮಾಧರ್ಮಗಳಿಗೂ ಆತ್ಮನಿಗೂ ಸಂಬಂಧವಿದೆಯೆಂದು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂಬುದು ಆವರ ಮತ. ಮಿಥ್ಯಾಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಇನ್ನಾವ ರೀತಿಯಿಂದಲೂ, ಆತ್ಮನಿಗೂ ಶರೀರಕ್ಕೂ, ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೇಳಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೆ ಮಾರ್ಗವೆಂದರೆ -ಜ್ಞಾನ . ತಾನು ಬ್ರಹ್ಮ ಸ್ವರೂಪಿಯೆಂದು ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರವಾದಾಗ ಮಾತ್ರಾ ಕರ್ಮಚಕ್ರವು ನಿಂತು ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಅದಿಲ್ಲವಾದರೆ, ಎಷ್ಟೇ ಸತ್ಕರ್ಮ ಮಾಡಿದರೂ ಭವ ಬಂಧನದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗದು.
ಆದರೆ ಶಂಕರರು ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿಲ್ಲ. ಕಾಮ್ಯ -ನಿಷಿದ್ಧ ಕರ್ಮಗಳು ಮಾತ್ರಾ ಮೋಕ್ಷಕ್ಕೆ ಬಾಧಕ , ನಿತ್ಯ ನೈಮಿತ್ತಿಕ ಕರ್ಮಗಳ ಹಾಗಲ್ಲ . ಅವು ಚಿತ್ತ ಶುದ್ಧಿಗೆ ಸಾಧಕಗಳು. ಫಲಾಪೇಕ್ಷೆ ಇಲ್ಲದೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಚಿತ್ತ ಶುದ್ಧಿಗಾಗಿ ಅವಶ್ಯ ಮಾಡಬೇಕು. ಕಾರಣ ಚಿತ್ತ ಶುದ್ಧಿಯಿಲ್ಲದವನಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮಾನುಭವ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅನುಭವ ರಹಿತ ಜ್ಞಾನ , ಪರೋಕ್ಷ ಜ್ಞಾನ ;ಅದು ಮುಕ್ತಿಯಲ್ಲ. ಅಪರೋಕ್ಷಾನುಭೂತಿಗೆ ಕರ್ಮಗಳು ಭೂಮಿಕೆಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.
ಆದರೆ ನಂತರದ ಅದ್ವೈತಿಗಳು ಜ್ಞಾಕ್ಕೆ ಕರ್ಮ ಅವಶ್ಯ ವೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಉಪಾಸನೆ ,ಯೋಗಾಭ್ಯಾಸ, ಇವು ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಮುಕ್ತಿಗೆ ಅವಶ್ಯವೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಜ್ಞಾನ ಕರ್ಮ ಸಮುಚ್ಚಯ ವಾದವೇ ಸರಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ರಾಮಾನುಜ ದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ,ಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಪ್ರಧಾನ್ಯವಿದೆ. ಕರ್ಮವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾ ಇದ್ದರೆ ಈಶ್ವರಾನುಗ್ರಹದಿಂದ, ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಗೃಹಸ್ತರಿಗೂ ಮೋಕ್ಷ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯ ಅವಕಾಶವಿದೆ.
ಮಧ್ವರೂ ಅದೇ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಡುತ್ತಾರೆ . ಕರ್ಮಕಾಂಡ ಜ್ಞಾನ ಕಾಂಡಗಳೆಂಬ ಬೇಧವನ್ನು ಒಪ್ಪದೆ,ಅಖಂಡ ವೇದಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪುವುದರಿಂದ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ವಾದವೇ ಇಲ್ಲ.
ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅವರು ಆತ್ಮನು ಅಥವಾ ಜೀವನು ಜ್ಞಾನಪಡೆದು ಪರಬ್ರಹ್ಮದಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗುವುದನ್ನು ಅಥವಾ ಲೀನವಾಗುವುದನ್ನು ಒಪ್ಪುವುದುದಿಲ್ಲ ;ಅದರೀಂದ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಹಿಂದೆಇರುವ ದೇವನ ಹತ್ತಿರವಿದ್ದು ಅನಂದ ಪಡುವ ಮೋಕ್ಷಕ್ಕೇ ಅಂತಿಮ ಹಂತವೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅದನ್ನು ದಾಟಿದ ಪರಬ್ರಹ್ಮದಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗುವ ಕೊನೆಯ ಹಂತವೇ ನಿಜವಾದ ಮೋಕ್ಷವೆಂದು ಶಂಕರರ ಮತ.
ವೇದ,ಬ್ರಾಹ್ಮಣಗಳು ಕರ್ಮಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು , ಐಹಿಕ ಭೋಗ ಭಾಗ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು . ಸ್ವರ್ಗ ಸುಖಗಳಿಗೆ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆ ಕೊಡುತ್ತವೆ. ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು ಅದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸಿ, ಜ್ಞಾನ ಮೋಕ್ಞಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಮಧ್ಯ ಮಾರ್ಗದ ಧರ್ಮಸೂತ್ರಗಳು ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯ ಗ್ರಾಹಸ್ತ್ಯದ ನಂತರ ಮೋಕ್ಷದ ವಿಚಾರಕ್ಕೆ ಒತ್ತು ಕೊದುತ್ತವೆ. ಅದರಂತೆ ಜೈಮಿನಿಯ ಮೀಮಾಂಸ ಸೂತ್ರಗಳು ,ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರಗಳಿಗೆ ಪೂರಕವೆಂದೂ, ಜ್ಞಾನಮಾರ್ಗವು ಸ್ವತಂತ್ರ ಮಾರ್ಗವೆಂಬುದನ್ನು ಅಲ್ಲಗಳೆಯಿತು.
ಬಹುಶಃ ಜಾನ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟವರು ಶ್ರೀ ಶಂಕರರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಸಾಧಾರಣ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ತರ್ಕಗಳಿಂದ ಕರ್ಮ-ಜ್ಞಾನಗಳು ಪರಸ್ಪರ ವಿರುದ್ಧವೆಂದು ಸಿದ್ಧಾಂತ ಮಾಡಿದರು.
ಕರ್ಮವು ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದೆ. ಮನುಷ್ಯನಿಂಧ ಮೊದಲ್ಗೊಂಡು , ಬ್ರಹ್ಮನ ವರೆಗೂ , ಸುಖ ಒಂದೇ ತೆರನಾಗಿಲ್ಲ.
ಈ ತಾರತಮ್ಯವೇ ಕರ್ಮಸಿದ್ಧಾಂತದ ಮೂಲಾಧಾರವಾಗಿದೆ. ಅದನ್ನೊಪ್ಪದಿದರೆ ಕರ್ಮಸಿದ್ದಾಂತ ಕುಸಿದು ಬೀಳುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನ ಪ್ರಪ್ತಿಯು ಈ ಎಲ್ಲದಕ್ಕೆ ವಿರೋಧವಾಗಿದೆ.
ಮೋಕ್ಷವೆಂದರೆ ಸುಖ-ದುಃಖಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ. ಅಲ್ಲಿ ಶರೀರ ಮನಸ್ಸಿನ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ. ಇಂಥ ಸ್ಥ್ಭಿತಿಯನ್ನು ಶರೀರದಿಂದ ,ಕರ್ಮದಿಂದಲೇ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅಶರೀರತ್ವ -ಆನಂದದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಶರೀರದಿಂದ, ಕರ್ಮದಿಂದ ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅಶರೀರತ್ವ ,ಆನಂದವನ್ನು ಕರ್ಮದಿಂದಲೇ ಪಡೆಯಬಹುದಲ್ಲವೇ ?
ಎಂದರೆ ; ಆತ್ಮನಿಗೆ ಮುಕ್ತಾವಸ್ಥೆ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾದುದು. ಮತ್ತು ಜೀವನಿಗೆ ಮೋಕ್ಷವು ಕೂಟಸ್ಥ ನಿತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಕ್ರಿಯಾ ಸಂಭಂಧವಿಲ್ಲ .
ಎಂಬುದು ಜಿಜ್ಞಾಸೆ -ಚರ್ಚೆಯ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ .ಕರ್ಮವೆಂದರೆ ಯಜ್ಞ ಯಾಗಾದಿಗಳು, ಉಪಾಸನೆ, ಅನುಷ್ಠಾನ , ಪೂಜೆ, ಭಕ್ತಿ, ಪೂಜೆ, ಭಜನೆ , ಯಾತ್ರೆ, ದಾನ, ಮತ್ತು ನಿತ್ಯನೈ ಮಿತ್ತಿಕ ಕರ್ಮಗಳು -ಪುಣ್ಯ ಸಂಪಾದನೆಯ ಕರ್ಮಗಳು ; ಇದರಲ್ಲಿ -ಈ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವನೋಪಾಯದ ಕರ್ಮಗಳು ಸೇರಿಲ್ಲ. ಜ್ಷಾನವೆಂದರೆ ತತ್ವದ ಅರಿವು ;ಅನುಭವದಿಂದ ಪಡೆದಿದ್ದು. ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು ಹೇಳಿದ ತತ್ವಾರ್ಥವನ್ನು ತಿಳಿರು ಮನನ ಮಾಡಿ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕರಿಸಿಕೊಳ್ಳವುದು ಅಥವಾ ಅದರ ಅನುಭವ ಪಡೆಯುವುದು.
ಕರ್ಮವಾದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಕರ್ಮವೇ ಮುಖ್ಯ . ಅದಿಲ್ಲದೆ ತತ್ವಾರ್ಥ, ತತ್ವಾನುಭವ, ಆಗದು . ಅದು-ಆದರೂ ಬರಿಯ ಜ್ಞಾನದಿಂದ, ಪ್ರಯೋಜನವಿಲ್ಲ. ಜ್ಞಾನವಾದಿಗಳು ಕರ್ಮ ಗೌಣವೆಂದೂ, ಜ್ಞಾನವೇ ಪ್ರಧಾನವೆಂದು ಹೇಳುವರು. .ಆಧುನಿಕ ಚಿಂತಕರು , ಮೊದಲು ಎಲ್ಲರೂ ಶ್ರಮಿಕರೇ ಆಗಿದ್ದು ನಂತರ ಶ್ರಮವು ಕೀಳೆಂಬ ಭಾವನೆ ಬಂದು, ಜ್ಞಾನವೇ ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಆಲಸ್ಯ ಭಾವವೇ ಕರ್ಮವು ಗೌಣವೆಂದು ಹೇಳಲು ಕಾರಣವಿರಬಹುದೆನ್ನುತ್ತಾರೆ.ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ ಕರ್ಮಕ್ಕೂ ಶ್ರಮದ ಜೀವನೋಪಾಯದ ಕರ್ಮಕ್ಕೂ ಹೋಲಿಸಲು ಬರದು/ಅಥವಾ ಅದು ಸರಿಯಲ್ಲ.
ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಭಾರತದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕಂಡುಬರುವ ದೇಶವೆಂದರೆ ಅಮೇರಿಕ. ಭಾರತೀಯರು ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗುವುದು ೧೯ ಹಾಗು ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕರು ಮೊದಲಿಗರು ಎಂದು ಕಂಡು ಬಂದಿದ್ದು ಅವರು ಸಿಯಾಟಲ್ ಹಾಗು ಸ್ಯಾನ್ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕೋ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡರು.ಪ್ರಸಿದ್ದ ಅಮೇರಿಕ-ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಕಲ್ಪನ ಚಾವ್ಲಾ.
ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಅಥವಾ ಆತನ ಪೂರ್ವಿಕರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಆದರೆ ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕರಾಗಿರದ ಮತ್ತು ಬೇರೆ ದೇಶದ ನಾಗರಿಕರಾಗಿರುವ ಭಾರತೀಯ ಮೂಲ ಅಥವಾ ಸಂತತಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕನಾಗಿದ್ದಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ನಂತರ ಬೇರೆ ದೇಶದ ನಾಗರಿಕತ್ವವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿರಬಹುದು.
ಈಗ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‍ಡಮ್‍ನ ಭಾರತೀಯ ಸಮುದಾಯ ಮೂರನೇ ಪೀಳಿಗೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‍ಡಮ್ ಭಾರತೀಯರು ಕಾರ್ಮಿಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಹಾಗು ಸಮಾಜ ಅವರನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇಂದು, ವ್ಯಾಪಾರ, ಕಾನೂನು ಹಾಗು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರದ್ದೆ ಮೇಲುಗೈ. ಪ್ರಸಿದ್ದ ಬ್ರಿಟಿಷ್-ಭಾರತೀಯರು ಮಧುರ್ ಜಾಫ್ರಿ.
ಆಗ್ನೇಯ ಆಫ್ರಿಕಾ ಭಾರತೀಯರು ಸುಮಾರು ಒಂದು ಶತಮಾನದ ಹಿಂದೆ ವಲಸೆ ಹೋಗಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಅದರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಗುಜರಾತ್ ಹಾಗು ಪಂಜಾಬ್ ಮೂಲದವರಾಗಿದ್ದರು. ಇಂದು ಸುಮಾರು ೩೦ ಲಕ್ಷ ಭಾರತೀಯರು ಆಗ್ನೇಯ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಸಿದ್ದ ಆಗ್ನೇಯ ಆಫ್ರಿಕಾ-ಭಾರತೀಯರು ನವನೆಥಮ್ ಪಿಳ್ಳೈ.
ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯನು ಭಾರತೀಯ ರಹದಾರಿ ಪತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮತ್ತು ಕೆಲಸ, ವಾಸ ಅಥವಾ ಇತರ ಯಾವುದೇ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಬೇರೆ ದೇಶಕ್ಕೆ ಆರು ತಿಂಗಳು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ವಲಸೆಹೋಗಿರುವ ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ನಾಗರಿಕ.
ಪದವಿನ್ಯಾಸ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಪದವಿನ್ಯಾಸ ಎಂದರೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಭಾಷೆಗಳ ವಾಕ್ಯಗಳ ರಚನೆಯ ತತ್ವಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಒಂದು ಅದ್ಯಯನವಾಗಿದೆ. ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಭಾಷೆಯ ವಾಕ್ಯ ರಚನೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ನಿಯಮ ಮತ್ತು ತತ್ವಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಕ್ಕೆ ಪದವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ- 'ನವ ಐರಿಶ್ ನ ಪದವಿನ್ಯಾಸ' . ಪದವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿನ ನವೀನ ಶೋಧನೆಯು ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಈ ರೀತಿಯ ನಿಯಮಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರಯತ್ನಿ ಸುತ್ತದೆ. ಈ ಒಂದು ಶಿಸ್ತಿನ ಹಲವಾರು ವೃತ್ತಿಪರರು ಎಲ್ಲಾ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಭಾಷೆಗಳಿಗು ಹೊಂದುವ ಸಮಾನ್ಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ.
ನವೀನ ಪದವಿನ್ಯಾಸ ಬರುವ ಬಹಳ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ವ್ಯಾಕರಣದ ಮೆಲೆ ಅನೇಕ ಲೇಖನಗಳು ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಒಂದು ಹೊಸ ಪದವಿನ್ಯಾಸ ಸಿದ್ದಾಂತದ ಜಟಿಲ ವಿಚಾರ ಸರಣಿಯ ನವ ಲೇಖನಕ್ಕಿಂತ ಮುನ್ಚಿತವಾಗಿ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಪಾಣಿನಿಯ ಅಷ್ಟಾಧ್ಯಾಯೀ ಯನ್ನು ಅಗ್ಗಾಗ್ಗೆ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ನ ಲೇಖನದ ಮೂಲಕ ವ್ಯಾಕರಣ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂತು. ಕೆಲವು ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಪದವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿನ ಲೇಖನ ಎಂಬ ಚೌಕತಟ್ಟಿನಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು, ಇದು ನ ಇದೇ ಶೀರ್ಶಿಕೆಯ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗೆ ೧೬೬೦ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗೆ ಮಂಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.
ಶಿವ ದೀಕ್ಷೆಯಿಂದ ಪಾಶ ಮುಕ್ತನಾದ ಜೀವನನ್ನು ಭಕ್ತಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ಭಕ್ತಿಯು ಶ್ರದ್ಧಾ, ನಿಷ್ಠಾ , ಅವಧಾನ , ಅನುಭವ, ಆನಂದ , ಮತ್ತು ಸಮರಸ ಎಂಬಆರು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಭಕ್ತನನ್ನು ಮೇಲು ಮೇಲಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದು ಆವನಲ್ಲಿ ಸಮರಸಗೊಲಿಸುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಮೇಲೆ ಕೊಂಡೊಯುವ ಹಂತ-ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಷಟ್ಸ್ಥಲಸೋಪಾನವೆಂದು ಹೆಸರು .
ಅವನು ಶಿವವ್ರತಿಯಾಗುವನು. ತಾನು ,ತನ್ನದು ಎಂಬ ತನು,ಮನ,ಧನ, ವೆಂಬ ತ್ರಿವಿಧವನ್ನು ದಾಸೋಹಂ ಭಾವದಿದ ದಾನಮಾಡಿ ಬ್ರಹ್ಮ ಪದವಿಯನ್ನೂ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ ಮಾಹೇಶ್ವರನೆನಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಇದನ್ನು ಅನಲಕಾಷ್ಠನ್ಯಾಯ ಸ್ಥಲ ಎನ್ನಬಹುದು . ಇಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ -ಚಿತ್ತ ಶುದ್ಧಿ ಹೊಂದಿ ಅವಧಾನ ಭಕ್ತಿ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಕಾಷ್ಠ ಯನ್ನು ಬೆಂಕಿಯು ಸುಟ್ಟು ಬೂದಿ ಮಾಡುವಂತೆ ಭಕ್ತಿಯು ಅವಧಾನವೆನಿಸಿ ಅದು ಭಕ್ತನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಅಂಟಿದ ಮಲವನ್ನೆಲ್ಲಾ ನಾಶಮಾಡಿ ಪ್ರಸಾದರೂಪವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿದುತ್ತದೆ. ಅವನು ಶಿವಾಚಾರನೆನಿಸಿ ಪ್ರಸಾದಕಾಯ ನೆನಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಇದು ಕೀಟ ಭ್ರಮರ ಯೋಗದ ರೂಪೆನ್ನಬಹುದು. ಕೀಟವು ತನ್ನನ್ನು ಕಚ್ಚಿದ ಛ್ರಮರವನ್ನು ನೆನೆದು ಭ್ರಮರವೇ ಆಗುವಂತೆ ನಿರಂತರ ಶಿವಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಶಿವನೇ ಆಗುತ್ತಾನೆ.
ಇದನ್ನು ಸತೀ ಪತಿ ನ್ಯಾಯ ಸ್ಥಲವೆನ್ನುವರು. ಇದು ಆನಂದ ಭಕ್ತಿ ಸ್ಥಾನ . ಇಲ್ಲಿ ಸಾಧಕ ಶಿವಾನಂದಿ ಎನಿಸುವನು.
ಇದಕ್ಕೆ ಶಿಖಿಕರ್ಪೂರನ್ಯಾಯಸ್ಥಲ ವೆನ್ನುವರು . ಇಲ್ಲಿ ದ್ವೈತ ಮತು ಅದ್ವೈತಕ್ಕೆ ಸಮನ್ವಯವನ್ನು ಹೇಳಿದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಜ್ಞಾನ ಕರ್ಮಸಮುಚ್ಚಯವನ್ನೂ ಹೇಳಿದೆ ಅದ್ವೈತ ವೇದಾಂತದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮದಿಂದ ಚಿತ್ತ ಶುದ್ಧಿಯಾಗಿ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಮೋಕ್ಷ ವೆಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಕರ್ಮದ ಫಲವಾಗಿ ಮೋಕ್ಷ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಹೂ ಬಿಟ್ಟು ಹಣ್ಣು ಆಗುವಂತೆ ಕರ್ಮ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನವೆರಡೂ ಮೋಕ್ಷ ಸಾಧನವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಅಂಧಪಂಗುನ್ಯಾಯ" ವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ . ಮೋಕ್ಷಕ್ಕೇ ಕರ್ಮ ಜ್ಞಾನಗಳೆರಡೂ ಅವಶ್ಯ ಹೇಗೆಂದರೆ : ಕುಂಟನು ಅಂಧನ ಹೆಗಲ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ದಾರಿ ತೋರಿ ಗುರಿಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾನೆ. ಹಾಗೆ ಕರ್ಮದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಮೇಲೆ-ಮೇಲಕ್ಕೇರಿ ಜ್ಞಾನ ಪಡೆದು ಶಿವಾನುಭವ ಪಡೆದು ಮೋಕ್ಷ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ಅದ್ವೈತಿಗಳು ಬ್ರಹ್ಮವು ಕೇವಲ ಶುದ್ಧ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ . ಶೃತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸಚ್ಚಿದಾನಚಿದಂ ಬ್ರಹ್ಮ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಸತ್ ಚಿತ್ ಆನಂದಸ್ವರೂಪವೇ ಬ್ರಹ್ಮ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ . ಈ ಗುಣಗಳು ಜಡ ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಬ್ರಹ್ಮವಾಗಲಾರದು ; ಆದ್ದರಿಂದ ಆವಾಕ್ಯವನ್ನು ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಎಂದು ಅರ್ಥ ಮಾಡಬೇಕು. ಆಯಾ ಗಣವುಳ್ಳದ್ದು ಎಂದು ಅಚ್ ಪ್ರತ್ಯಯ ಸೇರಿಸಿ ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಎಂದು ಅರ್ಥ ಮಾಡಬೇಕು. ಎಂದರೆ ಸತ್ತು ಚಿತ್ತು ಆನಂದ ವುಳ್ಳಚೇತನ ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಬ್ರಹ್ಮಕ್ಕೆ ಈಎಲ್ಲಾ ಅನುಭವವಿದೆ ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ ; ಈದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಈ ಅನಭವವನ್ನೇ ವಿಮರ್ಶಾ ಶಕ್ತಿ ಎಂದಿದೆ. ಶಿವಾದ್ವೈತದಲ್ಲಿನ ಮಾಯೆ ಶವಗತ ವಿಮರ್ಶಾ ಶಕ್ತಿಯೇ ಆಗಿದೆ.
ಜೇವನು ಶಿವನ ಅಂಶ . ಜೀವು ಅನಂತ ಎಂದು ಶ್ರುತಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದೆ. ಉಜ್ವಲವಾಗಿ ಉರಿಯುವ ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಕಿಡಿಗಳು ಉದುರುವಂತೆ ವಿವಿಧ ವಾಸನಾ ವಿಶೀಷವುಳ್ಳ ಜೀವಿಗಳು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ .ಮಮೈವಾಂಶೋ ಜೀವಲೋಕೇ ಜೀಓವಭೂತಸ್ಸನಾತನಃ
ಜಗತ್ತು ಶಕ್ತಿವಿಶಿಷ್ಟದ ಪರಿಣಾಮ ಸುವರ್ಣವು ಆಭರಣವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮ ಹೊಂದುವಂತೆ ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಜಗತ್ತಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತು. ಆತ್ಮ ಶಕ್ತಿಯ ವಿಕಾಸದಿಂದ ಶವನೇ ಜಗನ್ಮಯನಾದ. ಶಿವನಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವವು ಬೀಜರೂಪವಗಿ ಅಡಗಿತ್ತು,
ಪರಶಿವನ ಶಕ್ತಿವಿಸ್ತಾರವೇ ವಿಶ್ವ. ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಮಾನ್ ಎಂದು ಎರಡು ಶಕ್ತಿಗಳಿವೆ. ಶಕ್ತಿಯ ವಿಕಾಸವೇ ಜಗತ್ತು . ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿವಿಶಿಷ್ಟ ಶಿವನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಅವನು ತನ್ನ ಶಕ್ತ್ಯಂಶದಿಂದ ಉಪಾದಾನ ಕಾರಣನೂ , ಚೈತನ್ಯಾಂಶದಿಂದ ನಿಮಿತ್ತಕಾರಣನೂ ಆಗುವನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಶಿವನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಅಭಿನ್ನನಿಮಿತ್ತೋಪದಾನ ಕಾರಣವೆನಿಸಿದ್ದಾನೆ.
ಶಿವನು ತನ್ನಲೀಲೆಗಳಿಗಾಗಿ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ . ಶ್ರುತಿಯಲ್ಲಿ -ಸ ಏಕಾಕೀ ನ ರಮತೇ ಸ ದ್ವಿತೀಯಮೈಶ್ಚತ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಇದನ್ನುಸಮರ್ಥಿಲಾಗಿದೆ. ಆಗಮಗಳಲ್ಲಿ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಪರಬ್ರಹ್ಮವು ಸ್ಥಲ ಎಮದು ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಚರಚರಾತ್ಮಕವಾದ ಜಗತ್ತು ಯಾವುದರಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿ ಮತ್ತೆ ಎಲ್ಲಿ ಅಡಗುವುದೋ, ಅದೇ ಸ್ಥಲತತ್ವ ಎಂದು ಆಗಮದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದೆ . ಬ್ರಹ್ಮದಲ್ಲಿ ಕ್ಷೋಭೆ ಯಾದಾಗ ಪ್ರಜ್ಞಾ ಶಕ್ತಿ ಹುಟ್ಟಿತು . ಆಗ ಸ್ಥಲ ತ್ವವು ಎರಡು ಭಾಗವಾಯಿತು. ಒಂದು ಲಿಂಗಸ್ಥಲ -ಮತ್ತೊಂದು ಅಂಗಸ್ಥಲ ಚರಾಚರ ವಿಶ್ವವೆಲ್ಲವೂ ಪ್ರಳಚಿದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿಅಡಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದರಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವುದೋ ಅದು ಲಿಂಗಸ್ಥಲ. ಅಂ ಎಂದರೆ ಪರಬ್ರಹ್ಮ , ಅದರಕಡೆ ಅಭಿಮುಖವಾದ ಜೀವತತ್ವವೇ ಅಂಗಸ್ಥಲ.
ಹೀಗೆ ಲಿಂಗ ಸ್ಥಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಶಕ್ತಿ ಕಲೆ ಎಂದು ಹೆಸರು ತಳೆಯಿತು. ಅದೇ ಅಂಗ ಸ್ಥಲವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಶಕ್ತಿ ಭಕ್ತಿ ಎನಿಸಿತು. ಜಗನ್ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಶಿವನಿಗೆ ನೆರವಾದ ಮಾಹೇಶ್ವರೀ ಶಕ್ತಿಯೇ ನಿವೃತ್ತಿ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಯನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತಲು ಭಕ್ತಿ ಎನಿಸಿತು. ಶಕ್ತಿಯೇ ಭಕ್ತಿ ; ಭಕ್ತಿಯೇ ಶಕ್ತಿ ಅವರಡಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿಲ್ಲ. ಆದೃಊ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಉಂಟು.
ಪರಶಿವನಲ್ಲಿರುವ , ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗದಿರುವ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಶಕ್ತಿ ಎಂದು ಹೆಸರು . ಅದು ಜಗತ್ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಉಪಯುಕ್ತ, ಅದು ಶಿವನಲ್ಲಿ ಇಂಗಡದೊಳಿಂಪು - ಬೆಳದಿಂಗಳೊಳು ತಂಪು ಕುಸುಮಗಳೊಳು ಕಂಪು ಬೆರೆದಂತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಅದೇ ಮಾಯೆ -ಶಕ್ತಿ .
ಶಿವನು ಶಕ್ತಿಗೆ ಅಧೀನನಲ್ಲ , ಶಕ್ತಿಯ ನೆರವಿನಿಂದ , ಅವನು ಜಗತ್ತೇ ಮೊದಲಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿ ಕ್ರೀಡಿಸುತ್ತಿರುವನು. ಈ ಶಕ್ತಿಯ ತತ್ವದಿಂದಲೇ ವೀರ ಶೈವವು - ಶಕ್ತಿ- ವಿಶಿಷ್ಟಾವ್ಶೆತ ವಾಗಿದೆ/ ವೆನಿಸಿದೆ.
ಶಕ್ತಿವಿಶಿಷ್ಬನಾದ ಶಿವನೇ ಶಕ್ತಿ ವಿಶಿಷ್ಟನಾದ ಜೀವನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಶಿವನಲ್ಲಿರುವುದು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಚಿದ್ಚಿದ್ ಶಕ್ತಿ ; ಹಾಗಾಗಿ ಅವನು ಸರ್ವಜ್ಞ . ಸರ್ವಶಕ್ತ, ಜೀವನಲ್ಲಿರುವುದು , ಸ್ಥೂಲವಾದ ಚಿದ್ಚಿದ್ ಶಕ್ತಿ -ಇದುಕಾರ್ಯಶಕ್ತಿ -ಹಾಗಾಗಿ ಅದು ಅಲ್ಪಜ್ಞ -ಅಲ್ಪ ಶಕ್ತ . ಈ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಶಿವ-ಜೀವರ ಅದ್ವೈತವೇ ಶಕ್ತಿವಿಶಿಷ್ಟಾದೈತ . (ಶಕ್ತಿಶ್ಚ ಶಕ್ತಿಶ್ಚ ಶಕ್ತೀ , ತಾಭ್ಯಾಂ ವಿಶಿಷ್ಟೌ , ಜೀವೇಶ ಶಕ್ತಿ ವಿಶಿಷ್ಟೌ , ತಯೋದದ್ವೈತಂ ,-ಶಕ್ತಿವಿಶಷಾದ್ವೈತಂ)
ಮಗ್ಗೆಯ ಮಾಯಿದೇವನ ಪ್ರಕಾರ , ಶಕ್ತಿ- ಕಲಾಶಕ್ತಿ , ಭಕ್ತಿ ಶಕ್ತಿ ಎಂದು ಎರಡುಬಗೆ ; ಕಲಾಶಕ್ತಿಯು ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣ ; ಭಕ್ತಿ ಶಕ್ತಿ ಮೋಕ್ಷಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಶಿವನ ಕಲಾಶಕ್ತಿ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿ -ಆರಾಗಿದೆ - ಅರುಚಿ , ಪರಾ , ಆದಿ ಇಚ್ಛಾ , ಕ್ರಿಯಾ , ಜ್ಞಾನ ಶಕ್ತಿಗಳು . ಭಕ್ತಿ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ -ಸಮರಸ , ಆನಂದ , ಅನುಭಾವ , ಅವಧಾನ , ನೈಷ್ಟಿಕ , ಸದ್ಭಕ್ತಿಗಳ -ಇವು ಭಕ್ತನ ಷಟ್ ಸ್ಥಲ ಗಳಲ್ಲಿವೆ . ಕಲಾಶಕ್ತಿಯೇ - ಮಾಯೆ ಎಂದು ಶರಣರು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ .
ಸೃಷ್ಟಿಯು ಶಿವನ ಲೀಲೆ . ಮೊದಲು ಇದ್ದದ್ದು ಪರವಸ್ತು ಒಂದೇ. ನಿರಾಲಂಬ ಬ್ರಹ್ಮ ; ಲೀಲೆಗಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿ -ಸಾಕಾದರೆ ತನ್ನಲ್ಲೇ ಅಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.
ಇದನ್ನೇ ಶಿವಾದ್ವೈತ , ಶಕ್ತಿ ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ ,ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ , ಷಟ್ ಸ್ಥಲ ಸಿದ್ಧಾಂತ , ಮುಂತಾದ ಪದಗಳಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ .
"ವಿಶೇಷಾದ್ವೈತಂ. ಶಕ್ತಿ ವಿಶಿಷಾದ್ವೈತಂ - ತಂ ಶಕ್ತಿ ಶ್ಚ ಶಕ್ತಿಶ್ಚ ತಾಭ್ಯಾಂ ವಿಶಿಷ್ಟೌ ಜೀವೇಶೌ ತಯೋರದ್ವೈತಂ" -ಶಕ್ತಿ ವಿಶಿಶಷಾದ್ವೈತಂ
ಈ ಬಗೆಯ ಶಿವ ಮತ್ತು ಜೀವರಿಗೆ ಆಗುವ ಅದ್ವೈತ ವೇ ಶಕ್ತಿ ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ.
ಇಲ್ಲಿಯ ಮೊದಲ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪದಕ್ಕೆ ಚಿತ್ ಶಕ್ತಿ , ವಿಶಿಷ್ಟ -ಪರಶಿವ , ರುದ್ರಾದಿ ಸಂಜ್ಞೆಯುಳ್ಳ ಲಿಂಗ ಎಂದು ಅರ್ಥ. ಎರಡನೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪದಕ್ಕೆ ಚಿತ್‌ಶಕ್ತಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಶಿವಾಂಶ ರೂಪ ಅಂಗ ಎಂಬ ಹೆಸರುಳ್ಳ ಜೀವ ಎಂದು ಅರ್ಥ, ಇಂತಹ ಲಿಂಗ ಅಂಗರಿಗೆ ಆಗುವ ಅದ್ವೈತವೇ ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ.
ಶ್ರೀ ನೀಲಕಂಠ ಶಿವಾಚಾರ್ಯರು ಈ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ವಿಶಿಷ್ಠಾದ್ವೈತ ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿ ವಿಶಿಷಾದ್ವೈತ ವೆ ದು ಹೆರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ರಾಮಾನುಜರು ಹೇಳುವ "ಜೀವಶರೀರಕಂ ಬ್ರಹ್ಮ" ಎಂಬ ಅರ್ಥದ "ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ"ವಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿರುವ ವೈಶಿಷ್ಯ ಶಕ್ತಿಯದು .
ಅಂಶ-ಅಂಶಿ ರೂಪರಾದ ಜೀವ ಶಿವರಿಗೆ ಸಾಧಕಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಭೇದವೂ ಸಿದ್ಧಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅಭೇದವೂ ಇರುವುದು -ಸ್ವತ ಸಿದ್ಧ.
ಶ್ವೇ೧.೩ ಉದಾಹರಿಸಿದ್ದಾರೆ) ಆ ;ಶ್ರೀಮನ್ನೀಲಕಂಠಶಿವಾಚಾರ್ಯರು ವೇದೋಪನಿಷತ್ ಆಧಾರವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಶಕ್ತಿ ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ ಅಥವಾ ಷಟ್ಸ್ಥಲ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ೨.
ಶ್ರೀಪತಿ ಪಂಡಿತಾರಾಧ್ಯರು ಬ್ರಹ್ಮ ಸೂತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ,"--ಭಗವತಾ ವ್ಯಾಸೇನ ಮತತ್ರಯಸ್ಯೈವ ಭೇದಾಭೇದ ಕ್ರಮೇಣ ವ್ಯಪದೇಶಾತ್ ಜೈಮಿನ್ಯಾದಿ ವೈದಿಕರಪಿ ಪೂರ್ವಪಕ್ಷಸ್ಯಾಪ್ಯ ಯೋಗ್ಯತ್ವೇನ ವಿಶಷ್ಟ ಮತಸ್ಯ ಉಪೇಕ್ಷಣೀಯತ್ವಾತ್ --" ಎಂದು ತಮ್ಮ ಶ್ರೀಕರ ಭಾಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ- ಶ್ರೀ ವ್ಯಾಸರ ಬಗ್ಗೆ ಭಗವತಾ ವ್ಯಾಸೇನ ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ .
ಅಲ್ಲದೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ವ್ಯಾಸ ಮುನಿರಚಿತ ಬ್ರಹ್ಮ ಸೂತ್ರದ ಭಾಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಕಂಠ ಶಿವಾಚಾರ್ಯರನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಂಡರೂ ಅವರ ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ ವಾದವನ್ನು ತಮ್ಮ ಶ್ರೀಕರ ಭಾಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಖಂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ತಾತ್ಪರ್ಯ : ಶ್ರುತಿ ಭೇದಾಭೇದ ದಲ್ಲಿ ಶಿವ ಮತ್ತು ಜೀವರ ಐಕ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುವ ಶಿವಾದ್ವೈತ ವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ರಮಿಸುವವರೇ ವೀರಶೈವರು. ಶ್ರೀಪತಿ ಪಂಡಿತರು ತಮ್ಮದು ಭೇದಾಭೇದ ಅಥವ ದ್ವೈತಾದ್ವೈತ ವಾದರೂ ಅದನ್ನು ವಿಶೇಷಾದ್ವೈತ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ.
ವಿಶೇಷಾದ್ವೈತ ಎಂಬಲ್ಲಿ 'ವಿ' ಎಂದರೆ ಪರಮಾತ್ಮ ; 'ಶೇಷ' ಶಿವನ ಅಂಶರೂಪ 'ಜೀವ' ('ವಿ' ಶಬ್ದೇನ ಜಗತ್ಕಾರಣಂ , ಬ್ರಹ್ಮ ಲಕ್ಷಣಂ ಸೂಚಿತಂ , ಶೇಷ ಶಬ್ದೇನ ಜೀವೋ-ಆಭಿದೇಯತೇ ; ಶ್ರೀಕರ ಭಾಷ್ಯ ಬ್ರ.ಸೂ. ೧.೩.೧.೭) ಈ ಶಿವ-ಜೀವರಿಗೆ ಯಥಾನದ್ಯಃ ಎಂಬ ವೇದ ವಾಕ್ಯದಂತೆ ಅದ್ವೈತ ಅಥವಾ ಲಿಂಗಾಂಗ ಸಾಮರಸ್ಯಾತ್ಮಕವಾದ ಶಿವಯೋಗ.
ಎಂದಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞೋಪವೀತ ಧಾರಣೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರೆಂದು ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ.
ಇಂದಿಗೂ ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞೋಪವೀತ ಧಾರಣೆ ಮಾಡುವ ಆರಾಧ್ಯ ಎಂಬ ಪಂಗಡವು ವೀರಶೈವರಲ್ಲಿ ಇದೆ. ವೀರಶೈವ ಮತಾಚಾರ್ಯರಲ್ಲಿ , ಶ್ರೀಪತಿ ಪಂಡಿತ, ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಪಂಡಿತ , ಬಸವೇಶ್ವರ ಇವರು ಲಿಂಗ- ಯಜ್ಞೋಪವೀತಿಗಳಾಗಿದ್ದು , ನಂತರ ವೀರಶೈವಾಚಾರ್ಯರಿಂದ ಶಿವದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆದು ಯಜ್ಞೋಪವೀತವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ವೀರಶೈವ ರಾದರೆಂದು ಇತಿಹಾಸದಿಂದ ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತದೆ.
ಇದೇ ಸದ್ಯೋಜಾತ , ತತ್ಪುರುಷ , ವಾಮದೇವ , ಅಘೋರ , ಈಶಾನವೆಂಬ ಐದು ಶಿವನ ಮುಖಗಳು. ಅವುಗಳಿಂದ ಪಂಚ ಭೂತಗಳದವು. ಕಣ್ಣು ಮನಸ್ಸುಗಳಿಂದ ಸೂರ್ಯ ಚಂದ್ರರು ; ಗೋಪ್ಯ ಮುಖದಿಂದ ಆತ್ಮವೂ ಪ್ರಕಟವಾದವು . ಹೀಗಾಗಿ ಪಂಚ ಭೂತ , ಸೂರ್ಯ , ಚಂದ್ರ , ಆತ್ಮ , ಇವುಸೇರಿ ಶಿವನ ಅಷ್ಟ ತನುಗಳು .
ಶಿವ ಭಕ್ತಿ , ಸಾದಾಖ್ಯ , ಈಶ್ವರ , ಶುದ್ಧವಿದ್ಯೆ , ಮಾಯೆ , ಕಲಾ, ಕಾಲ , ನಿಯತಿ , ವಿದ್ಯಾ , ರಾಗ , ಪುರುಷ , ಪ್ರಕೃತಿ , ಬುದ್ಧಿ ಅಹಂಕಾರ , ಮನಸ್ಸು , ಪಂಚ ಜ್ಞಾನೇಂದ್ರಿಯ , ಪಂಚ ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯ , ಪಂಚ ತನ್ಮಾತ್ರ , ಪಂಚ ಮಹಾಭೂತಗಳು ಸೇರಿ ಮೂವತ್ತಾರು ತತ್ವಗಳು .
ಲಿಂಗಾಯತ ವೀರಶೈವದ ಪ್ರಕಾರ ಶಿವನೆಂದರೆ ಪರಬ್ರಹ್ಮ -ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಲ್ಲ. ಅದು ಪರವಸ್ತು "ಒಡಲಿಲ್ಲದ ಬಯಲು". ಇದಕ್ಕೊಂದು ವಚನ :
ಪರವಸ್ತು - ಸ್ವತಂತ್ರ , ಸ್ವಯಂಪ್ರಕಾಶ, ನಿತ್ಯ ನಿರಂಜನ , ನಿರಾಕಾರ ನಿಶ್ಚಲ , ಅದಕ್ಕೆ ನಾಮ ರೂಪ ಕ್ರಿಯಾದಿಗಳಿಲ್ಲ. ಇದು ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಪರಬ್ರಹ್ಮದ ವರ್ಣನೆಯಂತಿದೆ. ಆದರೆ ಶೈವರು ಪೌರಾಣಿಕ ಶಿವನನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಜೀವನಿಗೆ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿ ದ್ವೈತ ಬೇಕು -ನಂತರ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅದ್ವೈತ ತತ್ವಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು . ಪರವಸ್ತು ಅವರವರ ಭಾವಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅರ್ಚನೆಗೆ ವಿಹಿತವಾದುದು ಲಿಂಗರೂಪ ಮಾತ್ರ. ಬೇರೆ ಮೂರ್ತಿಪೂಜೆ ನಿಷಿದ್ಧ. ಲಿಂಗವೆಂದರೆ ಶಿವನೂ ಹೌದು -ಪ್ರತೀಕವೂ ಹೌದು. ಅಂಗವೆಂದರೆ ಜೀವ . ;ಲಿಂಗ - ಅಂಗ ಸಂಯೋಗವೇ ಮೋಕ್ಷ. ಇದು ಅಲ್ಲಮ ಪ್ರಭುವಿನ ನಿರಾಕಾರ ನಿರ್ಗುಣದ ಶಿವ- ಶೂನ್ಯ ಎಂಬಂತೆ - ಶಿವ ಎಂದರೆ 'ಶೂನ್ಯ' ಎಂಬುದು ಅಲ್ಲಮನ ಸಿದ್ದಾಂತ.
ಬಸವಣ್ಣನವರ ವಚನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಧಾನ ಅಂಶ ಭಕ್ತಿಪ್ರತಿಪಾದನೆ. 'ಭಕ್ತಿಭಂಡಾರಿ' ಎಂಬ ವಿಶೇಷಣಕ್ಕೆ ಇವರ ವಚನಗಳು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಪೋಷಣೆ ನೀಡುತ್ತವೆ. ನಾಮಸಂಕೀರ್ತನೆಯ ಹಿರಿಮೆ, ಸರ್ವಸಮರ್ಪಣೆಯ ಭಾವ, ಸತಿಪತಿ ಭಾವ--ಹೀಗೆ ಭಕ್ತಿಯ ಆಚರಣೆಯ ವಿವಿಧ ಮುಖಗಳನ್ನು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಭಾವದ ತೀವ್ರತೆಯಿದೆ, ಆಳವಾದ ಅನುಭವದ ಪ್ರತಿಫಲನವಿದೆ; ಆತ್ಮೀಯವಾದ ಧಾಟಿಯಿದೆ. 'ಹೊನ್ನ ಹಾವಿಗೆಯ ಮೆಟ್ಟಿದವನ, ಮಿಡಿಯ ಮುಟ್ಟಿದ ಕೆಂಜೆಡೆಯವನ, ಮೈಯಲ್ಲಿ ವಿಭೂತಿಯ ಧರಿಸಿದವನ, ಕರದಲ್ಲಿ ಕಪಾಲವ ಹಿಡಿದವನ, ಅರ್ಧನಾರೀಶ್ವರನಾದವನ ಬಾಣದ ಮನೆಯ ಬಾಗಿಲ ಕಾಯ್ದವನ, ನಂಬಿಗೆ ಕುಂಟಿಣಿಯಾದವನ, ಚೋಳಂಗೆ ಹೊನ್ನ, ಮಳೆಯ ಕರೆದವನ, ಎನ್ನ ಮನಕ್ಕೆ ಬಂದವನ, ಸದ್ಭಕ್ತರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿಪ್ಪವನ ಮಾಡುವ ಪೂಜೆಯಲೊಪ್ಪುವನ, ಕಂಡೆನೆಂದು ಪರಮಾತ್ಮನ ಗುಣ ಸ್ವರೂಪಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತ ಅವನನ್ನು ಒಂದೆಡೆ ಸಾಕಾರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾರೆ.
ಶಶಿಯೊಳಗಣ ರಸದ ರುಚಿಯಂತೆ ಇದ್ದಿತ್ತು ನೆನೆಯೊಳಗಣ ಪರಿಮಳದಂತೆ ಇದ್ದಿತ್ತು ಕೂಡಲಸಂಗಮ ದೇವರ ನಿಲವು ಕನ್ನೆಯ ಸ್ನೇಹದಂತಿದ್ದಿತ್ತು ಎಂದು ತಮ್ಮ ದರ್ಶನಾನುಭವವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಅದರಲ್ಲಿ ಶದ್ಧತತ್ವಗಳು : ೫ ಶಿವ -ಶಕ್ತಿ - ಸದಾಶಿವ- ಈಶ್ವರ- ಶದ್ಧವಿದ್ಯಾ
ಮಿಶ್ರ ತತ್ವ ಏಳು : ಮಾಯಾ - ಕಾಲ - ನಿಯತಿ - ಕಲಾ- ವಿದ್ಯಾ -ರಾಗ -ಪುರುಷ. ಆಶುದ್ಧ ತತ್ಗಳು ೨೪ ; ಪ್ರಕೃತಿ (ಸತ್ವ,ರಜ, ತಮಸ್ಸು ಗಳ ಸಮಸ್ಥಿತಿ
ದಾರ್ಶನಿಕ ಪಂಥವಾಗಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಚಳುವಳಿಯಾಗಿ, ಧರ್ಮವಾಗಿ ಶರಣ ಪಂಥವೆಂದು ಹೆಸರಾದ, ಜಾತಿಬೇಧ ಧಿಕ್ಕರಿಸಿದ ವೀರಶೈವ ಪಂಥ ದರ್ಶನವಾಗಿ ಶಕ್ತಿ ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತವೆನಿಸಿದೆ
ಇದು ಪ್ರಾಚೀನವಾದದ್ದೆನ್ನುವರು . ಕಲಿಯುಗದಲ್ಲಿ ರೇವಣಸಿದ್ಧ, ಮರುಳು ಸಿದ್ಧ , ಏಕೋರಾಮ , ಪಂಡಿತಾರಾಧ್ಯ , ವಿಶ್ವಾರಾಧ್ಯ ಇದರ ಪ್ರವರ್ತಕ - ಪಂಚಾಚಾರ್ಯರು . ಪಾಶುಪತ , ಕಾಶ್ಮೀರ ಶೈವ , ತಮಿಳು ಶೈವ , ಶರಣ ಚಳುವಳಿಗಲಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡು ವೀರಶೈವವು ರೂಪಿತವಾಗಿದೆ . ಇದರ ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನು ವೀರಶೈವರು ಅಥವಾ ಲಿಂಗಾಯತರೆನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ಇದು ಪ್ರಾಚೀನವಾದರೂ, ೧೨ನೆಯ ಶತಮಾನದ ನಂತರ , ಅಲ್ಲಮ , ಬಸವಣ್ಣ , ಸಿದ್ದರಾಮ , ಚನ್ನಬಸವಣ್ಣ , ಅಕ್ಕ ಮಹಾದೇವಿ , ಮೊದಲಾದ ಶರಣರಿಂದ ಪ್ರಬಲವಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಜಾತಿಯ ಜನರಿದ್ದರು. ಬಸವಣ್ಣ ಇದರ ನೇತಾರ , ಜನಿವಾರವನ್ನು ಕಿತ್ತೊಗೆದು ಶರಣನಾದರು.