polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶಿಕ್ಷಣ,ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆ ಸಾಕ್ಷರತೆಯನ್ನು ವಿವಿಧ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮುದ್ರಿತ ಮತ್ತು ಲಿಖಿತ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಗುರುತುಹಿಡಿಯುವ, ತಿಳಿವಳಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ, ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವ ,ಸೃಷ್ಟಿಮಾಡುವ, ಸಂವಹಿಸುವ, ಎಣಿಕೆಮಾಡುವ ಮತ್ತು ಬಳಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವೆಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದೆ. ಸಾಕ್ಷರತೆಯು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಗುರಿಗಳ ಸಾಧನೆಗೆ, ತಮ್ಮ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಹಾಗೂ ಅವರ ಸಮುದಾಯ ಮತ್ತು ವಿಶಾಲ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲು ಅನುವು ಮಾಡುವ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನ ಕಲಿಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ."
ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಲಯದಿಂದ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿರುವ ಇತರೆ ಪ್ರಕಾರಗಳು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಸಾಕ್ಷರತೆ, ಮಾಧ್ಯಮ ಸಾಕ್ಷರತೆ, ಪರಿಸರ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಸಾಕ್ಷರತೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಆಧಾರಿತ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹತ್ವ ಹಾಗು ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ರೇಖಾಚಿತ್ರ ಹಾಗು ಮಾಹಿತಿ, ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಬಳಕೆಯು ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಅತೀ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಂಕಿಅಂಶ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಯೋಜನೆ ಯನ್ನು ಸಮಾಜದ ಎಲ್ಲ ಸದಸ್ಯರ ನಡುವೆ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಉತ್ತೇಜನಕ್ಕೆ ಮುಡುಪಿಡಲಾಗಿದೆ.
ಖಂಡೀಯ ಐರೋಪ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸುಧಾರಣೆಯನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ತರಲು ಹೆಚ್ಚು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಐರೋಪ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೇಲೆ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಬಯಸಿದ್ದರು ಎಂದು ಇತಿಹಾಸಜ್ಞ ಅರ್ನೆಸ್ಟ್ ಗೆಲ್ನರ್ ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಕ್ಷರತೆ ಮಟ್ಟಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವು ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದೆ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಬಹುತೇಕ ಇತಿಹಾಸಜ್ಞರು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
"'ಸಾಕ್ಷರತೆಯನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಓದುವ ಮತ್ತು ಬರೆಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವೆಂದು ಬಣ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿವಿಧ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮೂಲಕ ಈ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ 1964ರಲ್ಲಿ ಬ್ರೆಜಿಲ್ ರೈತರಿಗೆ ಓದುವುದನ್ನು ಬೋಧಿಸಿದ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಪಾಲೊ ಫ್ರೈರೆಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಗಡೀಪಾರು ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಸಾಕ್ಷರತೆಯು ಸಂವಹನ ನಡೆಯುವ ಸಮುದಾಯದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ,ರಾಜಕೀಯ,ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆಯೆಂದು ವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.
"ಕಲೆಗಳ ಸಾಕ್ಷರತೆ" ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ.
ಮೊಘಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ "ಅಪರಾಧ ಎಸಗಿದವನನ್ನು ಆನೆಯ ಕಾಲುಗಳ ಕೆಳಗೆ ಹಾಕಿ, ತುಳಿಸಿ ಸಾಯಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ವಧಾಕ್ರಮ." ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಹ್ಯಾಮಿಲ್ಟನ್ ೧೭೨೭ ರಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ; ಮೊಘಲ್ ಅರಸ ಶಹಜಹಾನನಿ ತನ್ನ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥ ಸೇನಾನಾಯಕನನ್ನು "ಆನೆಗಳ ಉದ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದು, ಬಹಳ ಅವಮಾನಕರವಾದ ಮತ್ತು ಘೋರವಾದ ಸಾವಾದ, ಆನೆಗಳಿಂದ ತುಳಿಸಿಕೊಂಡು ಪಡೆಯುವ ಮರಣವನ್ನು ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗಿ" ನೀಡಲು ಆಜ್ಞೆಯಿತ್ತರು.
ಮೊಘಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಹುಮಾಯೂನ್ ತನ್ನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಟೀಕೆ ಮಾಡಿದನೆಂದು ತಪ್ಪು ತಿಳಿದು ಒಬ್ಬ ಇಮಾಂರನ್ನು ಆನೆಯಿಂದ ತುಳಿಸಿ ಕೊಲ್ಲಲು ಆಜ್ಞೆಯಿತ್ತರು. ಕೆಲವು ದೊರೆಗಳು ತಮ್ಮ ಮನರಂಜನೆಗಾಗಿ ಈ ವಿಧವಾದ ವಧೆಯನ್ನು ಜರುಗಿ ಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಮೊಘಲ್ ದೊರೆಯಾದ ಜಹಾಂಗೀರ್ ತನ್ನ ಖುಷಿಗಾಗಿ ಬೃಹತ್ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅಪರಾಧಿಗಳನ್ನು ಈ ವಿಧವಾಗಿ ಅಪ್ಪಚ್ಚಿಯಾಗಿಸಿ ಸಂತೋಷಟ್ಟರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಕ್ರೂರವಧೆಗಳನ್ನು ಎಸಗಿ, ಅದರಿಂದ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗಳು ಆನಂದ ಪಡುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನು ಕಂಡ ಫ್ರೆಂಚ್ ಪ್ರವಾಸಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಬೆರ್ನಿಯರ್ ಆ ಬಗ್ಗೆ ತಾವು ದಿಗ್ಭ್ರಾಂತರಾದುದನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಮೊಘಲ್ ದೊರೆಗಳು ಆನೆಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ತುಳಿದು ಅಪ್ಪಚ್ಚಿಯಾಗಿಸಿ ಸಾಯಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ; ದೆಹಲಿಯ ಸುಲ್ತಾನೀ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅನೆಗಳು "ತಮ್ಮ ದಾಡೆಗಳಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಸಿದ ಚೂಪಾದ ಅಲಗುಗಳಿಂದ" ಬಂಧಿಗಳನ್ನು ತುಂಡು ತುಂಡಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸುವಂತೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಭಾರತದ ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲೂ ಆನೆಯಿಂದ ಕೊಲ್ಲುವ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಮರಾಠಾ ಛತ್ರಪತಿ ಸಾಂಬಾಜಿಯು ಈ ವಿಧದ ಸಾವುಗಳನ್ನು ಹಲವಾರು ಸಂಚುಗಾರರಿಗೆ ವಿಧಿಸಿದರು;
ಹದಿನೇಳನೆಯ ಶತಮಾನದ ಕಡೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮರಾಠಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಅಣ್ಣಾಜಿ ದತ್ತೂಗೆ ವಿಧಿಸಿದುದೂ ಇಂತಹ ಸಾವೇ. ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಮರಾಠಾ ಮುಖಂಡರಾದ ದಂಡಾಧಿಕಾರಿ ಸಾಂತಾಜೀ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿನ ಶಿಸ್ತನ್ನು ಭಂಗಪಡಿಸಿದವರಿಗೆ ಈ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಮಕಾಲೀನ ಇತಿಹಾಸಕಾರರಾದ ಖಾಫೀ ಖಾನ್ "ಅತಿ ಕ್ಷುಲ್ಲಕವಾದ ತಪ್ಪಿಗೆ ಅವರು ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಆನೆಯ ಕಾಲಕೆಳಗೆ ಹಾಕಿಬಿಡುತ್ತಿದ್ದರು" ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ೧೯ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಆದಿಯ ಬರಹಗಾರರಾದ ರಾಬರ್ಟ್ ಕೆರ್ರ್ ಗೋವಾದ ಅರಸರು ಹೇಗೆ "ಕೆಲವು ಆನೆಗಳನ್ನು ಅಪರಾಧಿಗಳ ವಧೆ ಮಾಡಲೆಂದೇ ಸಾಕಿದ್ದರೆಂಬುದನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ.
"ಅಪರಾಧಿಯನ್ನು ವಧಿಸಲು ಈ ಬೃಹತ್ ಪ್ರಾಣಿಯ ಮುಂದೆ ತಂದಾಗ, ಅರಸರು ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತಕ್ಷಣ ಸಾಯಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದರೆ ಆನೆಯು ಆ ಕ್ಷಣವೇ ತನ್ನ ಪಾದತಲದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಹಾಕಿ ನುಜ್ಜುಗುಜ್ಜುಮಾಡಿಬಿಡುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಅಪರಾಧಿಗೆ ಹಿಂಸೆ ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದಲ್ಲಿ ಚಕ್ರದ ಮೇಲೆ ಮುರಿಯಲ್ಪಡುವ ಮುಜರಂತೆ, ಅಪರಾಧಿಯ ಕಾಲು, ಕೈಗಳನ್ನು ಒಂದರ ನಂತರ ಒಂದಾಗಿ ಮುರಿಯುತ್ತದೆ." ನಿಸರ್ಗತಜ್ಞ ಜಾರ್ಜೆಸ್-ಲೂಯಿಸ್ ಲೆಕ್ಲೆರ್ಕ್, ಕಮ್ಟೆ ಡಿ ಬಫ್ಫಾನ್ ಈ ನಮನೀಯತೆಯು ಆನೆಗಳು "ಮನುಷ್ಯನ ತಾರ್ಕಿಕ ಗುಣವನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಕೇವಲ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೊಲ್ಲುವಂತಹುದಲ್ಲ" ಎಂಬುದರ ದ್ಯೋತಕವಾಗಿದೆ ಎಂದರು. ಈ ರೀತಿಯ ವಧೆಗಳನ್ನು ಯಾರಾದರೂ ಅಂತಹ ಅಪರಾಧ ಎಸಗಿದರೆ ಅವರಿಗೂ ಅದೇ ಶಿಕ್ಷೆ ಕಾದಿದೆ ಎಂದು ಎಚ್ಚರಿಕೆ ನೀಡಲೆಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ, ಬಳಸುವ ಆನೆಗಳು ಬೃಹತ್ ಗಾತ್ರದ್ದಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದವು; ಕೆಲವು ಒಂಬತ್ತು ಟನ್ ಗಿಂತಲೂ ತೂಕದ್ದಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದವು.
ಈ ವಧೆಗಳು ಭಯಾನಕವಾಗಿಎಬೇಕೆಂಬುದು ವಧಿಸುವವರ ಬಯಕೆಯಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಾ ವಿಧದಲ್ಲೂ ಅವು ನಿಜಕ್ಕೂ ಭಯಂಕರವಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ, ಕೊಲ್ಲುವ ಮುನ್ನ ಅದೇ ಆನೆಗಳು ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಎದುರಿನಲ್ಲೇ ಸಾಕಷ್ಟು ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದವು. ಆ ರೀತಿಯ ಒಂದು ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆಭರಿತ ವಧೆಯು ೧೮೧೪ ರಲ್ಲಿ ಬರೋಡಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದು, ಅದರ ವರದಿಯನ್ನು ದ ಪೆರ್ಸಿ ಅನೆಕ್ಡೋಟ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ:
ಆನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಕೊಲ್ಲುವಿಕೆಗೆಂದೇ ಆನೆಗಳನ್ನು ಭಾರತದ ಪರ್ಯಾಯದ್ವೀಪ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆಂಗ್ಲ ನಾವಿಕ ರಾಬರ್ಟ್ ನಾಕ್ಸ್ ತನ್ನ ೧೬೧೮ ರ ಬರವಣಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ತಾನು ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ ಕಂಡ ಆನೆಯಿಂದ ನಡೆಸಿದ ವಧೆಯೊಂದನ್ನು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಆನೆಗಳ ದಾಡೆಗಳಿಗೆ "ಚೂಪಾದ ಕಬ್ಬಿಣ ಮತ್ತು ಮೂರು ತುದಿಗಳಿರುವ ಚೂಪಾದ ವಜ್ಜೆಗಳು" ಅಳವಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದುದನ್ನು ತಾವು ಕಂಡುದಾಗಿ ನಾಕ್ಸ್ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ತನ್ನ ದಂತಗಳಿಂದ ಬಲಿಯಾಗುವವನನ್ನು ಚುಚ್ಚಿ ಕೆಡವಿದ ನಂತರ ಆನೆಯು "ದೇಹವನ್ನು ಚೂರುಚೂರಾಗಿಸಿ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಒಂದರ ನಂತರ ಒಂದರಂತೆ ಎಸೆಯುತ್ತಿತ್ತು".
ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದ ಪ್ರವಾಸಿ ಜೇಮ್ಸ್ ಎಮರ್ಸನ್ ಟೆನೆಟ್ "ಇಂತಹ ದೃಶ್ಯಗಳಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಕ್ಯಾಂಡಿಯನ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥನು ಆನೆಗಳು ಎಂದೂ ತಮ್ಮ ದಾಡೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲವೆಂದೂ, ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಆನೆಯು ತನ್ನ ಕಾಲನ್ನಿ ರಿಸಿ ತನ್ನ ಸೊಂಡಿಲನ್ನು ಹಠಾತ್ತನೆ ಬಳಸಿ ಬಲಿಪಶುವಿನ ಕೈಕಾಲುಗಳನ್ನು ಒಂದಾದರ ನಂತರ ಒಂದರಂತೆ ಕಿತ್ತು ಬಿಸುಡುವುದೆಂದೂ ನಮನೆ ಭರವಸೆ ಇತ್ತಿದ್ದಾರೆ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಾಕ್ಸ್ ರ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ವಧೆಯನ್ನು ಖ್ಯಾತವಾದ "ಆನೆಯೊಂದರಿಂದ ವಧೆ" ಎಂಬ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ.
೧೮೫೦ ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಯಭಾರಿ ಸರ್ ಹೆನ್ರಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಸರ್ರ್ ತಾವು ಕ್ಯಾಂಡಿಯ ಕೊನೆಯ ಅರಸ ಶ್ರೀ ವಿಕ್ರಮ ರಾಜಸಿನ್ಹರು ಅಪರಾಧಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಆನೆಗಳನ್ನು ನೋಡಲೆಂದು ಇತ್ತ ಭೇಟಿಯನ್ನು ಸವಿವರವಾಗಿ ಬರಹರೂಪಕ್ಕಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೧೮೧೫ ರಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಂಡಿಯ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿ ಅಲ್ಲಿನ ರಾಜರನ್ನು ಉಚ್ಛಾಟಿಸಿದ ನಂತರ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಆನೆಗಳಿಂದ ತುಳಿಸಿ ಅಪ್ಪಚ್ಚಿಯಾಗಿಸಿ ಕೊಲ್ಲಿಸುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಆ ರಾಜರ ವಧಾಗಜವು ಇನ್ನೂ ಬದುಕಿದ್ದಿತು ಹಾಗೂ ತನ್ನ ಹಿಂದಿನ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಇನ್ನೂ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವುದು ಗೋಚರವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಇತಿಹಾಸವೇ ಹೇಳುವಂತೆ, ಆನೆಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಮಾವುತರ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುತ್ತಿದ್ದವು; ಹೀಗಾಗಿ ಅರಸನು ಕೊನೆಯ ಘಳಿಗೆಯಲ್ಲೂ ಸಹ ಬಂಧಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆ ಮನ್ನಾ ಮಾಡಿ, ಬದುಕಲು ಬಿಡುವುದರ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಕ್ಷಮಾಗುಣವನ್ನು ಮೆರೆಸಲು ಅವಕಾಶವಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಹಲವಾರು ಏಷ್ಯಾದ ರಾಜರು ಈ ವಿಧವಾಗಿ ಕರುಣೆ ತೋರಿರುವಂತಹ ಪ್ರಸಂಗಗಳು ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿವೆ. ಸಯಾಮ್ ನ ದೊರೆಗಳು ಬಂಧಿಗಳನ್ನು "ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಾಯವಾಗದಂತೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಉರುಳಿಸಲು" ತರಬೇತಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮೊಘಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಅಕ್ಬರನು "ಈ ತಂತ್ರವನ್ನು ದಂಗೆಯೆದ್ದವರನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದನು ಹಾಗೂ ಕಡೆಗೆ, ಪ್ರಾಯಶಃ ಸುಧಾರಿತಗೊಂಡ ಅವರನ್ನು ಪ್ರಾಣಸಹಿತ ಬಿಡುತ್ತಿದ್ದನು". ಒಮ್ಮೆ ಒಬ್ಬ ಅಪರಾಧಿಯನ್ನು ಹೀಗೆ ಆನೆಗಳ 'ಉರುಳಾಟ'ಕ್ಕೆ ಐದು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಒಳಪಡಿಸಿ ನಂತರ ಅಪರಾಧಿಗೆ ಕ್ಷಮೆ ನೀಡಿದ ಪ್ರಸಂಗವು ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಆನೆಗಳನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸತ್ವಪರೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಯೋಗಗಳಿಗೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಅಂತಹ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಯು ಆನೆಯನ್ನು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸಲು ಶಕ್ತನಾದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಅರಸನ ಅಣತಿಯಂತೆ ಪ್ರಾಣ ತೆಗೆಯಲು ಅಥವಾ ಉಳಿಸುವ ಕ್ರಮಕ್ಕಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಈ ಗಜಗಳು ಮತ್ತಷ್ಟು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಗಳನ್ನೂ ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಆನೆಗಳನ್ನು ಗತಕಾಲದಿಂದಲೂ ಅರಸರ ಅಧಿಕಾರದ ಲಾಂಛನಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ(ಈಗಲೂ ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್ ನಂತಹ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ , ಬಿಳಿ ಆನೆಗಳು ಶ್ರೇಷ್ಠವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿ, ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ). ರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕಾರದ ಅಸ್ತ್ರಗಳಂತೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುವ ವಿಧಿಯು ಅರಸನು ತನ್ನ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುವ ವನ್ಯಮೃಗಗಳ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹತೋಟಿ ಹೊಂದಿರುವನೆಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಜಗಜ್ಜಾಹೀರುಗೊಳಿಸುವ ಸಾಧನ ವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹತೋಟಿಯನ್ನು ಜಾಹೀರುಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅರಸನು ನೈತಿಕವಾಗಿಯೂ, ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕವಾಗಿಯೂ ವನ್ಯಮೃಗಗಳ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಧಿಕಾರವುಳ್ಳವನೆಂದೂ, ರಾಜನು ಅತೀಂದ್ರಿಯ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳವನೆಂದೂ ಆತನ ಪ್ರಜೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಮೂಡಿ ಅವನ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಮೆರಗು ಬರುತ್ತಿತ್ತು.
ಆನೆಗಳು ಬಂಧಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವಂತಹ ದೃಶ್ಯಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಲ್ಲಣಗೊಂಡ ಯೂರೋಪ್ ನಿಂದ ಬಂದ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಕುತೂಹಲ ಕೆರಳಿಸುತ್ತಿದ್ದವು ಹಾಗೂ ಇಂತಹ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಆ ಕಾಲದ ಹಲವಾರು ಸಮಕಾಲೀನ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ದಾಖಲೆಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಂತರ ೧೮ ನೆಯ ಮತ್ತು ೧೯ ನೆಯ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಸಾಹತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಐರೋಪ್ಯ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯಗಳು ಈ ಪದ್ಧತಿಯ ಮೇಲೆ ನಿಷೇಧ ಹೂಡಿ, ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಿದವು. ಈ ಪದ್ಧತಿಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಏಷ್ಯಾಗೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದಿತಾದರೂ,ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ರೋಂ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಥೇಜ್ ನಂತಹ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲೂ, ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ದಂಗೆಯೆದ್ದ ಸೈನಿಕರನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸಲು, ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ರೋಮನ್ನರು ವಧೆಗೈಯಲು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಿಂಹ ಮತ್ತು ಕರಡಿಗಳಿಗಿಂತಲೂ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿಗಳ ಪೈಕಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚಾತುರ್ಯ, ಪಳಗಿಸುವುದರ ಸುಲಭತೆ ಮತ್ತು ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ ಹೊಂಡಿರುವ ಆನೆಗಳು ವಧಾಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿರುವುದಾಗಿ ಕಂಡು ಬಂದಿತು. ಗಜಗಳು ಕುದುರೆಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಶಿಕ್ಷಣೀಯವಾಗಿವೆ: ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಸಮರದಲ್ಲಿ ಮುನ್ನುಗ್ಗಲು ಶಿಕ್ಷಣ/ತರಬೇತಿ ನೀಡಬಹುದಾದರೂ, ಶತ್ರಸೈನಿಕನನ್ನು ತುಳಿದು ಅಪ್ಪಚ್ಚಿ ಮಾಡಲು ಕುದುರೆಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಮುಂದಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಬದಲಾಗಿ ಸೈನಿಕನನ್ನು ದಾಟಿ ಮುಂದೆ ಚಲಿಸುತ್ತವೆ. ಆನೆಗಳು ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ತುಳಿದು ಅಪ್ಪಚ್ಚಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ; ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಹ್ಯಾನಿಬಾಲ್ ನಂತಹ ದಂಡನಾಯಕರಿಗೆ ಸಮರ ಗಜಗಳೇ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದವು. ಆನೆಗಳಿಗೆ ಬಂಧಿಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ವಧಿಸಲು ತರಬೇತಿ ನೀಡಬಹುದು; ಬಂಧಿಯು ಹಿಂಸೆಯಿಂದ ನರಳಿ ನರಳಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಾಯುವಂತೆಯೂ, ಅಥವಾ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕಾಲಿರಿಸಿ ಅಪ್ಪಚ್ಚಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಒಮ್ಮೆಲೇ ಸಾಯುವಂತೆಯೂ ಶಿಕ್ಷಿಸಲು ಆನೆಗಳನ್ನು ಪಳಗಿಸಬಹುದು.
ಆನೆಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಾಗಿ ೧೯ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯೋತ್ತರ ಭಾಗದವರೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ೧೮೬೮ ರಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಭಾರತಕ್ಕೆ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಗೊಂಡಾಗ, ಲೂಯಿಸ್ ರೂಸೆಲೆಟ್ ಒಬ್ಬ ಅಪರಾಧಿಯನ್ನು ಅನೆಯೊಂದು ವಧಿಸಿದ ವಿಧಿಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸಿದರು. ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಗಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಶಿರವನ್ನು ಬಲಾತ್ಕಾರವಾಗಿ ಒಂದು ಪೀಠದ ಮೇಲಿರಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅದನ್ನು ಅಲ್ಲಾಡದಂತೆ ಹಿಡಿದಿದ್ದು, ಆನೆಯೊಂದು ಆ ಶಿರದ ಮೇಲೆ ಕಾಲಿಟ್ಟು ಅಪ್ಪಚ್ಚಿ ಮಾಡಿದಂತಹ ಒಂದು ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬರೆಯಲಾಯಿತು.
ಆ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಮರದ ಕೆತ್ತನೆಯಾಗಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು "ಲೆ ಟ್ಯೂರ್ ಡ್ಯು ಮಾಂಡೆ", ಎಂಬ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಓದುಗರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ಪ್ರವಾಸ ಮತ್ತು ಸಾಹಸದ ಫ್ರೆಂಚ್ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿತು; ಹಾರ್ಪರ್ಸ್ ವೀಕ್ಲಿಯಂತಹ ಹಲವಾರು ವಿದೇಶಿ ಪತ್ರಿಕಗಳನ್ನು ಇದು ಮುದ್ರಣ ಗೊಂಡಿತು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯವು ಪ್ರಬಲಗೊಂಡಂತೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆನೆಗಳಿಂದ ಕೊಲ್ಲುವ ವಿಧಾನವು ನಿಧಾನವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಾ ಸಾಗಿ ಕೊನೆಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ಥಗಿತವಾಯಿತು. *೧೯೧೪ ರಲ್ಲಿ ಎಲೇನರ್ ಮ್ಯಾಡ್ಡಾಕ್ ತನ್ನು ಲೇಖನವನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾ ಯೂರೋಪಿಯನ್ನರ ಆಗಮನದ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ "ಹಲವಾರು ಪ್ರಾಚೀನ ರೀತರಿವಾಜಿಗಳು ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ - ಅವುಗಳ ಪೈಕಿ ಕೊಲ್ಲಲೆಂದೇ ತರಬೇತಿ ನೀಡಿದ ಮತ್ತು ಅನುವಂಶಿಕವಾಗಿ 'ಗುಂಗಾ ರಾವ್' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಆನೆಗಳಿಂದ ಭಯಾನಕವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದ ಹೇಯವಾದ ಆಚರಣೆಯೂ ಒಂದು" ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಮತ್ತು ಏಷ್ಯಾದ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯಗಳಲ್ಲದೆ ಜಗತ್ತಿನ ಹಲವಾರು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆನೆಯಿಂದ ತುಳಿಸಿ ಕೊಲ್ಲುವಂತಹ ಕ್ರಮವು ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದ್ದಿತು. ಇದರ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಉಲ್ಲೇಖವು ಶ್ರೇಷ್ಠಕೃತಿಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಕ್ರಮವು ಆ ವೇಳೆಗಾಗಲೇ ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ೧೯ ನೆಯ ಶತಮಾನಕ್ಕೂ ಈ ಕ್ರಮವು ಕಾಲಿಟ್ಟಿತು. ಆಫ್ರಿಕಾದ ಆನೆಗಳು ಏಷ್ಯಾದ ಆನೆಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡವಾದರೂ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು/ಅರಸರು ಸಮರದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ;
ಇದಕ್ಕೆ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಆನೆಗಳನ್ನು ಏಷ್ಯಾದ ಆನೆಗಳನ್ನು ಪಳಗಿಸುವಷ್ಟು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪಳಗಿಸಲಾಗದಿರುವುದೂ ಒಂದು ಕಾರಣ. ಆಫ್ರಿಕಾದ ಕೆಲವು ಪ್ರಾಚೀನ ಆಳ್ವಿಕೆಗಳು ಆನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದವಾದರೂ, ಅವುಗಳು ಈಗ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿನಾಶಗೊಂಡಿರುವ ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಲೋಕ್ಸೋಡೊಂಟಾ ಫರಾವೊಯೆನ್ಸಿಸ್ ಎಂಬ ಉಪವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಆನೆಗಳಾಗಿದ್ದವು (ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಸಮರ ಗಜಗಳು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದಿರುವ ಲೇಖನವನ್ನು ಓದಿರಿ). ಆದ್ದರಿಂದ ಪಳಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವಂತಹುದು ಏಷ್ಯಾದ ಆನೆಗಳು ಇರುವಂತಹ ಜಗದ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಯಿತು.
ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಆನೆಗಳಿಂದ ವಧಿಸುವುದನ್ನು ಹಲವಾರು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಾದ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯಗಳು ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದವು; ಬೈಝಾಂಟೈನ್, ಸಸ್ಸನಿಡ್, ಸೆಲ್ಜಗ್ ಮತ್ತು ತೈಮುರಿಡ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯಗಳು ಈ ಪದ್ಧತಿ ಹೊಂದಿದ್ದ ಪ್ರಭುತ್ವಗಳ ಪೈಕಿ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಆಳ್ವಿಕೆಗಳಾಗಿದ್ದವು. ತನ್ನ ಅಂತಃಪುರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸಾವಿರ ಪತ್ನಿಯರು ಮತ್ತು ಹನ್ನೆರಡು ಸಾವಿರ ದಾಸಿಯರನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸಸ್ಸನಿಡ್ ನ ರಾಜ ಖೊಸ್ರಾಸು ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಅರಬ್ ನಾಮನ್ ನ ಮಗಳಾದ ಹಾದಿಖ್ಖಾಳನ್ನು ವರಿಸಲು ಇಚ್ಛಿಸಿದಾಗ ನಾಮನ್ ತನ್ನ ಮಗಳು ಒನ್ನ ಝೋರೋ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ನ ಅಂತಃಪುರವನ್ನು ಸೇರುವುದನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದುದರ ಮತ್ತು ಮಗಳನ್ನು ಕೊಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದುದರ ಕಾರಣ ಅವನನ್ನು ಆನೆಯಿಂದ ತುಳಿಸಿ ಕೊಲ್ಲಿಸಲಾಯಿತು.
ಮುಸಲ್ಮಾನರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಮಧ್ಯಪೂರ್ವ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಈ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಿದ್ದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ಶತಮಾನದ ಯಹೂದಿ ಪ್ರವಾಸಿಯಾದ ರಾತಿಸ್ಬಾನ್ ನ ಪೆಟಾಷಿಯಾ ಎಂಬ ರಬ್ಬಿಯು ತಾನು ಸೆಲ್ಜಕ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಉತ್ತರ ಮೆಸೊಪೊಟಾಪಿಯಾ ನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಇಂತಹ ಒಂದು ವಧೆಯನ್ನು ಕಂಡುದಾಗಿ ವರದಿ ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ:
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಶತಮಾನಗಳವರೆಗೆ ಆನೆಗಳನ್ನು ವಧಾ ಪ್ರಾಣಿಗಳಾಗಿ ನಿಯಮಿಸಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ತೆರಿಗೆಗಳ್ಳರು, ದಂಗೆಕೋರರು ಮತ್ತು ಶತ್ರುಸೈನಿಕರನ್ನು "ಆನೆಗಳ ಕಾಲುಗಳ ಕೆಳಗೆ" ವಧಿಸುವ ಕ್ರಮವನ್ನು ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಮ್ ಪ್ರಭುಗಳು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ 200ರ ಸುಮಾರಿನಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಮನುಸ್ಮೃತಿ ಅಥವಾ ಮನುವಿನ ಶಾಸ್ತ್ರವು ಹಲವಾರು ಅಪರಾಧಿಗಳಿಗೆ ಆನೆಗಳಿಂದ ಕೊಲ್ಲಿಸುವುದನ್ನು ದಂಡನೆಯಾಗಿ ವಿಧಿಸಬೇಕೆನ್ನುತ್ತದೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಆಸ್ತಿಯು ಕಳುವಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ "ಆ ಕಳುವಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿತವಾಗಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಎಲ್ಲಾ ಕಳ್ಳರನ್ನೂ ರಾಜನ ಆನೆಯಿಂದ ಕೊಲ್ಲಿಸಬೇಕು". ದೃಷ್ಟಾಂತವಾಗಿ, ೧೩೦೫ ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯ ಸುಲ್ತಾನರು ಮಂಗೋಲದ ಬಂಧಿಗಳನ್ನು ಆನೆಗಳಿಂದ ಕೊಲ್ಲಿಸುವುದನ್ನು ಒಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮನರಂಜನೆಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿದರು.
ಆನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ವಧೆ ಮಾಡುವುದು ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ವಿಶೇಷತಃ ಭಾರತ{/4ದಲ್ಲಿ {1}ಮರಣ ದಂಡನೆ ವಿಧಿಸುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕ್ರಮವಾಗಿತ್ತು. ಬಂಧಿಗಳನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ತುಳಿದು ಅಪ್ಪಚ್ಚಿ ಮಾಡಲು, ಅಂಗ ವಿಹೀನಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ಹಿಂಸೆ ನೀಡಲು ಏಷ್ಯಾದ ಆನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದಂತಹವೂ, ಚಾತುರ್ಯವುಳ್ಳಂತಹವೂ ಆಗಿದ್ದು, ತಕ್ಷಣ ವಧಿಸುವ ಅಥವಾ ಸುದೀರ್ಘ ಕಾಲ ಹಿಂಸಿಸಿ ಕೊಲ್ಲುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ಪ್ರಜ್ಞೆ ಹೊಂದಿದ್ದವು. ರಾಜರು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಆನೆಗಳು ಪ್ರಭುವಿನ ನಿರಂಕುಶತ್ವ ಮತ್ತು ವನ್ಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಹತೋಟಿಗಳ ದ್ಯೋತಕವಾಗಿದ್ದವು.
ಪ್ರತಿವರ್ಷ, ಈ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಮಿಲಿಯನ್ ಗಟ್ಟಲೆ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ ಹಾಗು ಸಂಕೀರ್ಣವು ಬಿಲಿಯನ್ ಗಟ್ಟಲೆ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಆದಾಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿಯ ಪ್ರವೇಶದಲ್ಲಿ, ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಘಟಕಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗಾಗಿ ತಾರ ಎಂಬ 3-ಸ್ಟಾರ್ ಹೋಟೆಲ್ ಮತ್ತು ಸಿತಾರ 5-ಸ್ಟಾರ್ ಹೋಟೆಲ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಒಳಗೆ ಹೋದರೆ, ಹವಾ ಮಹಾಲ್ ಇದೆ. ಇದು ಗೋಲ್ಕೊಂಡ ದುರ್ಗದ ಸಂಕೀರ್ಣ ಕಿರುರೂಪವಾಗಿದೆ. ಇದು ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿಂದ ಇಡೀ ಸ್ಟುಡಿಯೋದ ಪಕ್ಷಿನೋಟವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿ ಹನಿಮೂನ್ ಪ್ಯಾಕೇಜ್ ಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸಂಘಟಿತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಭೆಗಳಿಗಾಗಿ ಔತಣ ಕೂಟದ ಸಭಾಂಗಣಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಭೇಟಿ ನೀಡಬಹುದಾದ ಕೆಲವೊಂದು ಸ್ಥಳಗಳು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ: ಜಪಾನೀ ಉದ್ಯಾನವನ, ಯ ಗ್ರಹ , ದೊಡ್ಡ ಕೊಳ, ಕೃತಕ ಜಲಪಾತಗಳು, ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿ ಕೊರೆಯಲಾದ ಗುಹೆಗಳು, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ, ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಸೆಟ್, ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣ , ಚರ್ಚ್ ಗಳು, ಮಸೀದಿಗಳು ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯಗಳು , ವ್ಯಾಪಾರದ ಅಂಗಡಿ ಬೀದಿಗಳು, ಅರಮನೆಯ ಒಳಾಂಗಣ, ನಾಡುಬಂಗಲೆ, ಗ್ರಾಮೀಣ ಸಂಕೀರ್ಣಗಳು, ಪಟ್ಟಣದ ನಿವಾಸಗಳು, ಅಂಕುಡೊಂಕಾದ ಹೆದ್ದಾರಿ ಹಾಗು ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಸೆಟ್ ಗಳ ಮಾದರಿ. ಅಂಗಡಿಗಳು ಅಂಗಡಿ ಸಾಲು , ದೇಶಿ-ಮಳಿಗೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.
ಇಲ್ಲಿ ನಟರ ಉಡುಪುಗಳಿಗೆ ಆದೇಶ ನೀಡಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೇ ನಾವು ಇಲ್ಲಿ ಶಾಂಗ್ರಿ ಲಾ ಎಂಬ ನರ್ಸರಿಯನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿ ವಿದೇಶದ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿ 'ರಾಮೋಜಿ ಫಿಲ್ಮ್ ಮ್ಯಾಜಿಕ್' ಅನ್ನು ಕೂಡ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡ ತೆರೆಮರೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕೋಚ್ ಗಳು ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಸುತ್ತಲೂ ಸುತ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸ್ಟುಡಿಯೋದಲ್ಲಿರುವ ಅನೇಕ ಸೆಟ್ ಗಳಿವೆ. ಇವು ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಥವಾ ಮೊಗಲ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಥವಾ ಅಮೇರಿಕಾದ ಓಲ್ಡ್ ವೆಸ್ಟ್ ಬೀದಿಗಳಿಗೆ ಒಯ್ಯುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಹಾಲಿವುಡ್ ಸಂಕೇತವಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ಸ್ಟುಡಿಯೋದ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿದೆ.
ರಾಮೋಜಿ ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿ, ಪೂರ್ವ-ನಿರ್ಮಾಣದ, ನಿರ್ಮಾಣದ,ಮತ್ತು ನಂತರದ- ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಸುಮಾರು 500 ಸೆಟ್‌ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಉದ್ಯಾನಗಳು, ನೈಜ ಸೆಟ್ ಗಳು , ಸುಮಾರು 50 ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಮಹಡಿಗಳು, ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಿನಿಮಾ ಸೌಲಭ್ಯ, ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಹೊರಾಂಗಣ ಸ್ಥಳಗಳು, ಉನ್ನತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿವೆ. ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿಯ ಮೂಲಸೌಲಭ್ಯವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಮಾದರಿಗಳು, ಸೆಟ್ ನಿರ್ಮಾಣ, ಆಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಉಡುಪುಗಳು, ಚಿತ್ರೀಕರಿಸುವ ವೇದಿಕೆಗಳು, ಕ್ಯಾಮರಾಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಧನ, ನಿರ್ಮಾಣ ನಂತರದ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ, ನಿರ್ಮಾಣ ನಂತರದ ಡಿಜಿಟಲ್/ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ರಾಮೋಜಿ ರಾವ್, ರಾಮೋಜಿ ಉದ್ಯಮ ಸಮೂಹದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು. ಈ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು 1996ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ರಾಮೋಜಿ ಫಿಲ್ಮ್ ಸಿಟಿಯ ಸೃಷ್ಟಿಯು ಉಷಾ ಕಿರಣ್ ಮೂವೀಸ್ ನ ಮೂಲಕ ರಾಮೋಜಿ ಉದ್ಯಮಸಮೂಹವು ಉಷಾ ಕಿರಣ್ ಮೂವೀಸ್ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿದ ಸಂಬಂಧದ ಫಲಶ್ರುತಿಯಾಗಿದೆ. ಉಷಾ ಕಿರಣ್ ಮೂವಿಸ್ ಈ ಸಮೂಹದ ಸಮರ್ಪಿತ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಹಿಂದಿ, ಮಲಯಾಳಂ, ತೆಲುಗು, ತಮಿಳು, ಕನ್ನಡ, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಬಾಂಗ್ಲಾದಂತಹ ಅನೇಕ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 80ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಿನಿಮಾಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ.
ರಾಮೋಜಿ ಚಿತ್ರ ನಗರಿ ಎಂಬುದು ಪ್ರಪಂಚದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಸಂಘಟಿತ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗಿದ್ದು , ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ಎಕರೆಯಷ್ಟು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಪ್ರವಾಸಿ ಮತ್ತು ಮನರಂಜನೆ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಮನರಂಜನಾ ಉದ್ಯಾನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಸಹಜವಾದ ಮತ್ತು ಕೃತಕವಾದ ಎರಡು ರೀತಿಯ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಹೈದ್ರಾಬಾದ್ ನ ಆಗ್ನೇಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 25 ಕಿಲೋ ಮೀಟರ್‌‌ನಲ್ಲಿ 9 ಹೆದ್ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಹೈದ್ರಾಬಾದ್-ವಿಜಯವಾಡದ ಹಯಾತ್ ನಗರ ಮತ್ತು ಪೆಡಂಬರ್ ಪೇಟ್‌ ಬಳಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.
ಈ ಸಂಕೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ನಲವತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕರನ್ನಲ್ಲದೇ, ಹಾಲಿವುಡ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಅನೇಕ ನಿರ್ಮಾಪಕರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಹೊರಗಿನ ರಿಂಗ್ ರಸ್ತೆಯ ಹಂತ 2 ಪ್ರವೇಶದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ನಗರವನ್ನು ವಿಭಾಗಿಸಿದೆ.
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ್‌ಕೋಟ್ ರಾಜ್ಯವು ಭಾರತದ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಬಾಂಬೆ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಯ ಕಥಿಯಾವಾರ್ ಏಜೆನ್ಸಿಗೆ ಸೇರಿದ 9-ಗನ್ ಸೆಲ್ಯೂಟ್ ರಾಜ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಇದರ ರಾಜಧಾನಿ ರಾಜ್‌ಕೋಟ್‌ನಲ್ಲಿತ್ತು, ಇದು ಅಜಿ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಕಥಿಯಾವಾರ್‌ನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಹಲಾರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜ್‌ಕೋಟ್ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ನಾಲ್ಕನೇ ದೊಡ್ಡ ನಗರವಾಗಿದೆ.
ರಾಜ್‌ಕೋಟ್ ಅನ್ನು 1620 ರಲ್ಲಿ ಠಾಕೂರ್ ಸಾಹಿಬ್ ವಿಭೋಜಿ ಅಜೋಜಿ ಜಡೇಜಾ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಅವರು ನವನಗರದ ಜಾಮ್ ಶ್ರೀ ಸತರ್ಸಲ್ ವಿಭಾಜಿ ಜಡೇಜಾ ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗ. ರಾಜ್‌ಕೋಟ್‌ನ ರಾಜಮನೆತನದ ಕೊತ್ವಾಲ್‌ಗಳು ಖೇಡಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾಧಾವನಾಜ್ ಗ್ರಾಮದ ತಲ್ಪದ ಕೋಲಿಸ್ ಆಗಿದ್ದರು.
ಜಡೇಜಾ ರಜಪೂತ ರಾಜವಂಶಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು, ಮತ್ತು ರಾಜ್‌ಕೋಟ್‌ನ ದೊರೆಗಳಿಗೆ 'ಠಾಕೂರ್ ಸಾಹಿಬ್' ಎಂದು 'ಹಿಸ್ ಹೈನೆಸ್' ಶೈಲಿಯೊಂದಿಗೆ ಬಿರುದು ನೀಡಲಾಯಿತು.
ರಾಜ್‌ಕೋಟ್ ನಗರವು 1924 ರಲ್ಲಿ ವೆಸ್ಟರ್ನ್ ಇಂಡಿಯಾ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಏಜೆನ್ಸಿಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಛೇರಿಯಾಯಿತು.
ಲೇಬರ್‌ ಪೋರ್ಸ್‌ ಸ್ಯಾಂಪಲ್‌ ಸರ್ವೆ ಗಳು ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರವನ್ನು ಅಳತೆಮಾಡುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಅಂಗೀಕೃತ ವಿಧಾನಗಳಾಗಿವೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವು ಅತ್ಯಂತ ವಿಸ್ತೃತವಾದ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಿವೆ ಮತ್ತು ಜಾತಿ ಮತ್ತು ಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತಹ ವಿವಿಧ ಗುಂಪಿನ ವರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ನಿರುದ್ಯೋಗವನ್ನು ಮಾಪನ ಮಾಡಲು ಅನುವುಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತಿವೆ. ಇವು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಕೆಯಾಗಬಹುದಾದ ವಿಧಾನವಾಗಿವೆ.
ಅಧೀಕೃತ ಅಂದಾಜು ಗಳು, ಇವು ಇತರ ಮೂರು ವಿಧಾನಗಳ ಒಂದು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಮಾಹಿತಿಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯೊಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಧಾನಗಳ ಬಳಕೆಯು ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪರವಾಗಿ ಇಳಿಮುಖವಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಮಾ ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ , ಒಟ್ಟೂ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ವಿಮೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ವಿಮೆಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಆದಾರದ ಮೇಲೆ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಂತವುಗಳನ್ನು ಮಾಪನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಧಾನವು ಕೆಲಸವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳದೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳ ಅವಧಿ ಮುಗಿದು ಹೋಗುತ್ತಿರುವ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ವಿಮರ್ಶೆಗೊಳಪಟ್ಟಿದೆ.
ಉದ್ಯೋಗ ಕಚೇರಿಯ ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ , ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ವಿಧಾನವಾಗಿದ್ದು, ಕೇವಲ ಉದ್ಯೋಗ ಕಚೇರಿಗೆ ಬೇಟಿ ನಿಡೀದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಮಾಸಿಕ ತುಲನೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ವಿಧಾನವು ಕೂಡ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಉದ್ಯೋಗ ಪಡೆಯದ ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಪ್ರಕಾರ, ಪೂರೈಕೆಯು ಬೇಡಿಕೆಗೆ ಸಮನಾದಾಗ ಮಾತ್ರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯು ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಮುಟ್ಟುತ್ತದೆ; ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಮಾರಾಟಮಾಡಲು ಇಚ್ಚಿಸಬಹುದು. ಯಾರು ಈ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಇಚ್ಚಿಸುವುದಿಲ್ಲವೂ; ಇದನ್ನು ಶ್ರಮ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೂಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕನ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಕೂಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕನು ಸಹ ಬೇಡಿಕೆಯ ರೇಖೆಯೊಂದಿಗೆ ಆರ್ಥಿಕತೆಯತ್ತ ನಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ನಂತರ ವೇತನ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗದ ಪ್ರಮಾನವೂ ಹೇಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ವಸ್ತುಗಳ ಸಾಗಣೆ ಅಥವಾ ವಿನಿಮಯ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಕೂಲಿಕಾರ್ಮಿಕನ ಬೇಡಿಕೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಕೂಲಿಕಾರ್ಮಿಕನು ಹೆಚ್ಚು ಬೇಡಿಕೆ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಇದರಂತೆ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ, ವಸ್ತುಗಳ ಸಾಗಣೆ ಅಥವಾ ವಿನಿಮಯ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ, ಕೂಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕನ ಬೇಡಿಕೆಯೂ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ, ಹಾಗೂ ಇದರಿಂದ ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ವೇತನವು ಸಹ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ.
ಆರ್ಥಿಕ ನೀತಿ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯಾದಾಯ ನೀತಿ ಇವೆರಡನ್ನು ಬಳಸಿ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ, ಹಾಗೆ ಕೂಲಿಕಾರ್ಮಿಕನ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸುತ್ತಾ ನಿರುದ್ಯೋಗವನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸಬಹುದು.
ಮರೆಮಾಚಿದ ಅಥವಾ ಮುಸುಕಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗವು, ದಕ್ಷ ಕಾರ್ಮಿಕರ ನಿರುದ್ಯೋಗವಾಗಿದ್ದು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ರೀತಿಯಿಂದಾಗಿ ಇದು ಅಧಿಕೃತ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ, ಬಹಳಷ್ಟು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೆ ಕೆಲಸವಿಲ್ಲವೋ ಆದರೆ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದಾರೋ ಅಂಥವರನ್ನು ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲಸ ಹುಡುಕುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದವರು ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಸಹ ಅಧಿಕೃತ ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದುಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಇಷ್ಟವಿದ್ದರೂ ಸಹ ಕೆಲಸದಿಂದ ತೆಗೆದು ಹಾಕುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ನಿವೃತ್ತಿ ಪಡೆದವರಿಗೂ ಸಹ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಅಪೂರ್ಣ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿರುವವರನ್ನೂ ಸಹ ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ- ಪೂರ್ಣ ಸಮಯ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದು ಆದರೆ ಸಹ ಅರ್ಧ ಸಮಯ ಅಥವಾ ಕಾಲಿಕ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿರುವವರು. ಏಕೆಂದರೆ ಮರೆಮಾಚಿದ ನಿರುದ್ಯೋಗದಿಂದಾಗಿ ಅಧಿಕೃತ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಪದೇ ಪದೇ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಆವರ್ತಕ ಅಥವಾ ಕೀನ್ಸ್‌ನ ನಿರುದ್ಯೋಗವನ್ನು ಅಪೂರ್ಣ ಬೇಡಿಕೆ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಎಂದು ಸಹ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಬೇಡಿಕೆಯಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ವ್ಯಾಪಾರ ಚಕ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಾರಣ ಇದು ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ , ಆದರೆ 1930ರ ಮಹಾ ಆರ್ಥಿಕ ಮುಗ್ಗಟ್ಟಿನ ಸಮಯದ ಹಾಗೆ ಇದೂ ಕೂಡ ನಿರಂತರವಾಗಿರಬಹುದು. ವ್ಯಾಪಾರ ಚಕ್ರದ ಹಿಂಜರಿತ ಮತ್ತು ವೇತನವು ಸಮತಲ ಸ್ಥಿತಿಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬೀಳದೆ ಇದ್ದುದು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಆರ್ಥಿಕ ಕುಸಿತದಿಂದ ಆವರ್ತಕ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವರೂಪ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ, ಆವರ್ತಕ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಮಟ್ಟ ಕುಸಿಯುತ್ತದೆ. ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪರಿಣಾಮ ತೋರುವಂತಹ ಬೇಡಿಕೆಯ ಮೊತ್ತ ಸಾಕಷ್ಟಿಲ್ಲದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಈ ರೀತಿಯ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಕೀನ್ಸ್‌ನ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಲವಾರು ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳ ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಕುಸಿಯುವಾಗ, ಕಡಿಮೆ ಉತ್ಪಾದನೆ ಅಗತ್ಯವಾದಾಗ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಅಲ್ಪ ಕೆಲಸಗಾರರು ಬೇಕಾದಾಗ, ವೇತನಗಳು ಸಮತಲಸ್ಥಿಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಯದಿದ್ದಾಗ ಈ ಸಾಮೂಹಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ಇನ್ನು ಬೃಹತ್ತಾದ ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ದರವು ಅರ್ಥದರ್ಭಿತವಾಗಿ ಬದಲಾಗಬಹುದು. ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ, ಅಮೇರಿಕಾ, ಯು.ಕೆ, ಅಥವಾ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್‌ನಂತಹ ಹಗುರವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿತಗೊಂಡ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹಾಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ, ಅದ್ದರಿಂದ ಆರ್ಥಿಕ ಹಿಂಜರಿತದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ದರ ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಏರಿಕೆಯಾಗಬಹುದು, ಯಾಕೆಂದರೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೆಲಸದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಫ್ರಾನ್ಸ್‌, ಜರ್ಮನಿ ಮತ್ತು ಇಟಲಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ನಿಯಂತ್ರಣದೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಘಟನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಅತಿಯಾದ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಆರ್ಥಿಕ ಹಿಂಜರಿತದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆಯ ಪ್ರಮಾಣವು ಕಡಿಮೆ ಇರುತ್ತದೆ, ಯಾಕೆಂದರೆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೆಲಸದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು ಸಾದ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ಪೇಯಿನ್‌ನಂತಹ ಕೆಲವು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಅಧಿಕ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಏರಿಕೆ ಎರಡರಿಂದಲೂ ತೊಂದರೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿವೆ.
15 ವಾರಗಳು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟ ನಿರುದ್ಯೋಗಿ ಕಾರ್ಮಿಕ ಬಲದ ಶೇಕಡಾವಾರು.
ಕೆಲಸ ಕಳೆದುಕೊಂಡವರು ಅಥವಾ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಂತಹ ಕಾರ್ಮಿಕ ಬಲದ ಶೇಕಡಾವಾರು.
3 + "ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವಂಚಿತ ಕೆಲಸಗಾರರು", ಅಥವಾ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ತಮಗೆ ಕೆಲಸ ದೊರಕುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದುಕೊಂಡು ಕೆಲಸ ಹುಡುಕುವುದನ್ನೇ ಬಿಟ್ಟಿರುವವರು.
4 + "ಅಲ್ಪಪ್ರಮಾಣದ ಹೊಂದಿಕೊಂಡ ಕೆಲಸಗಾರರು", ಅಥವಾ "ಸಡಿಲವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಂಡ ಕೆಲಸಗಾರರು", ಅಥವಾ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಆಸಕ್ತಿ ಇದ್ದರೂ ಕೆಲಸವನ್ನು ಹುಡುಕದೆ ಇರುವವರು.
5 +ಪೂರ್ಣ ಅವಧಿ ಕೆಲಸ ಇಚ್ಛಿಸಿದರೂ, ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳಿಂದ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಕೆಲಸಗಾರರು.
ಟಿಪ್ಪಣಿ: "ಅಲ್ಪಪ್ರಮಾಣದ ಹೊಂದಿಕೊಂಡ ಕೆಲಸಗಾರರನ್ನು" 4, 5, ಮತ್ತು 6ನ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಒಟ್ಟಾರೆ ಕಾರ್ಮಿಕ ಬಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. 1994ರಲ್ಲಿ ಅನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿತು ಮತ್ತು ಆ ಬದಲಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರವನ್ನು ಅಳತೆ ಮಾಡುವ ಮಾಪನಕ್ಕೆ 5 ಬದಲಾಗಿ 3 ಎಂದು ಮರುಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು.
ಮತ್ತೊಂದೆಡೆಗೆ ನಿಯತಕಾಲಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗ, ರಚನಾತ್ಮಕ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗಗಳು ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಅನೈಚ್ಚಿಕಗಳಾಗಿವೆ. ಆದರೂ, ಈಗಿರುವ ರಚನಾತ್ಮಕ ನಿರುದ್ಯೋಗವು ಈ ಮೊದಲು ನಿರುದ್ಯೋಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿದ್ದ ಆಯ್ಕೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಫಲಿಸಬಹುದು, ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗವು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಒಕ್ಕೂಟ ಅಥವಾ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಶಾಸನ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಆಯ್ಕೆಗಳಿಂದ ಪರಿಣಮಿಸಬಹುದು. ಮೂಲತಃ ನೈಚ್ಚಿಕ ಮತ್ತು ಅನೈಚ್ಚಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವುದು ಬಹಳ ಕಠಿಣವಾಗಿದೆ.
ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗೂಚರಿಸುತ್ತಿರುವಂತಹ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಕೆಲವು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಖಾಲಿ ಹುದ್ದೆಗಳಿರುವುದು ಕಡಿಮೆಯಾದರೂ ಸಹ ನಿರುದ್ಯೋಗಸ್ಥ ಕೆಲಸಗಾರರಿಗೆ ವೇತನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಸಿಕೊಡುವ ಸಮ್ಮತಿ ಇರುವುದರಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಖಾಲಿ ಹುದ್ದೆಗಳು ಭರ್ತಿಯಾಗುತ್ತವೆ, ಆದರೂ ಸಹ ಇನ್ನೂ ನಿರುದ್ಯೋಗಸ್ಥ ಕೆಲಸಗಾರರಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಿಯತಕಾಲಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ನಿದರ್ಶನವನ್ನು ವಿಶಾಲ ಆರ್ಥಿಕ ಬಲವು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ನಿರುದ್ಯೋಗವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತದೆ.
ಕೆಲವರು ಹೇಳುವಂತೆ, ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯದ ಉದ್ಯೋಗವು ನಿಜವಾಗಿ ನಿರುದ್ಯೋಗಕ್ಕಿಂತ ಒಳ್ಳೆಯ ಸೌಖ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಯ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ . ನಿರುದ್ಯೋಗ ವಿಮಾ ಪ್ರಯೋಜನ ಪಡೆಯುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗಿದ್ದು, ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಪಡೆಯದೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದರೂ, ಈ ಉದ್ಯೋಗ ಹಾಗೂ ನಿರುದ್ಯೋಗವು ಬದಲಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಗತ್ಯತೆಯನ್ನು ಪೂರೈಸುವುದಾಗಿದೆ. (ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಈ ಉದ್ಯೋಗವು ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯದಾಗಿರುತ್ತದೆ, ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಇಲ್ಲವೆ ಯಾರು ಅನುಭವದ ಲಾಭವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವರೋ; ಅಂಥವರು ಕಡಿಮೆ ಸಂಬಳದ ಉದ್ಯೋಗಲ್ಲಿರುವ ಹೆಚ್ಚು ಸಾದ್ಯತೆಗಳಿವೆ) ನಿರುದ್ಯೋಗ ವಿಮೆಯು ಕಡಿಮೆ ಸಂಬಳದ ಉದ್ಯೊಗಕ್ಕೆ ಜನರ ಪೂರೈಕೆ ಮಾಡುವುದು, ಆಗ ಅಧಿಕಾರಿಯು ನಿರುದ್ಯೋಗ ವಿಮೆಯನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಟ್ಟು ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಯ ಸೂತ್ರ ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಇವರನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವರು. ಈ ಸಂಯೋಗವು ಒಂದು ರೀತಿಯ ಸಂಘರ್ಷಣಾ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಇರುವಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರವು ಮಧ್ಯ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಕೆಲದಲ್ಲಿರುವವರ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದರಿಂದ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಸಮಸ್ಯೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದೆಂದು ಎಫ್.ಎ.ಹಯೆಕ್‌ರಂತಹ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಾದಿ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಸಾತೋಲನವನ್ನು ಎತ್ತರಿಸುವ ಕಾರಣದಿಂದ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕಡಿಮೆ ಕೌಶಲ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ವೇತನದ ಶಾಸನಗಳು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ, ಇದರಂತೆ ಯಾರು ಪ್ರಸ್ತುತ ಚಾಲ್ತಿ ಬೆಲೆಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಇಚ್ಚಿಸುತ್ತಾರೋ ಅಂಥವರು ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಹುದು, ಆದರೆ ಅವರ ವೇತನದ ಒತ್ತಾಯವು ಮಾತ್ರ ಅವರ ಬೆಲೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಕೆಲಸಗಾರರು ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಶಾಸನಗಳು ಕೆಲಸಗಾರರನ್ನು ಕಡಿಮೆ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅವರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಬಾಡಿಗೆ ಅಥವಾ ಕೂಲಿಯು ಮೂದಲಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯಬಹುದು, ಗುತ್ತಿಗೆ ಯಿಂದ ಅಥವಾ ಈ ರೀತಿಯ ಪದ್ದತಿಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಸ್ಯೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಹಲವು ಯುವಜನರು ಕೆಲಸ ಹುಡುಕಲಾಗದೆ ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ.