polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಅಬ್ದ್‌‌‌ ಅಲ್‌-ಸಾದಿ ತಮ್ಮ ತಾರೀಖ್‌ ಅಲ್‌‌-ಸುಡಾನ್‌‌ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರಿನ ಮೂರನೇ ವಿವರಣೆ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ: “ಮೊದಲಿಗೆ ಭೂಪ್ರದೇಶದ ಹಾಗೂ ಜಲಮಾರ್ಗಗಳ ಪ್ರಯಾಣಿಕರುಗಳು ಭೇಟಿಯಾಗುವ ಸ್ಥಳವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತಮ್ಮ ಸಾಮಗ್ರಿ ಹಾಗೂ ಧಾನ್ಯಗಳ ಉಗ್ರಾಣವನ್ನಾಗಿಸಿದ್ದರು. ಅಲ್ಪಕಾಲದಲ್ಲೇ ಈ ಸ್ಥಳವು ಆ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುವ ಯಾತ್ರಿಕರ ಕೂಡು-ಹಾದಿಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಅವರು ವೃದ್ಧ ಎಂಬರ್ಥದ ಟಿಂಬಕ್ಟೂ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ನಂಬಿಕೆಯ ಗುಲಾಮನ ವಶಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ವಸ್ತು/ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ಒಪ್ಪಿಸಿರುತ್ತಿದ್ದರು” .
ರೆನೆ ಬ್ಯಾಸ್ಸೆಟ್‌‌ ಎಂಬ ಫ್ರೆಂಚ್‌‌‌ ಪೌರಸ್ತ್ಯ ಪಂಡಿತ ಮತ್ತೊಂದು ಸಿದ್ದಾಂತವನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟರು: ಈ ಹೆಸರು “ದೂರವಿರುವಿಕೆ” ಅಥವಾ “ಮರೆಯಾಗಿರುವಿಕೆ” ಎಂಬರ್ಥದ ಝೆನಾಗಾ ಮೂಲ ಪದ -- ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗ ಷಷ್ಟೀ ವಿಭಕ್ತಿ ಅವ್ಯಯ ಪದ ಟಿನ್‌‌ ಗಳಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ. “ಮರೆಯಾಗಿರುವಿಕೆ” ಎಂಬರ್ಥವು ನಗರವು ಸಣ್ಣಗೆ ಒಳಬಾಗಿದಂತಹಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಿರಬಹುದು.
ಅಥವಾ ಟುವಾರೆಗ್‌ಗಳು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದರೇ, ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಿಲ್ಲ.
ಬರ್ಲಿನ್‌ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಬಗ್ಗೆ ಹೋರಾಟವು ಅಧಿಕೃತಗೊಂಡಾಗ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನೈಗರ್‌‌ನ ಸೇನಿಂದ ಬರೌವಾದೆಡೆಗೆ 14ನೇ ಖಗೋಳಮಧ್ಯರೇಖೆ ಮತ್ತು ಚಾಡ್‌ನ ಮಿಲ್‌ಟೌಗಳ ನಡುವಿನ ಭೂಮಿಯು ಫ್ರೆಂಚರ ವಸಾಹತುವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಟಿಂಬಕ್ಟು ಪ್ರದೇಶವು ಆಗ ಫ್ರೆಂಚರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲೇ ಇದ್ದರೂ, ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕಿಳಿಸುವ ವಿಧಾನದ ಪ್ರಕಾರ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌‌ ಹಾಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಬೇಕಿತ್ತು . ಸ್ವಾಮ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸುವ ಮುನ್ನ ಸ್ಥಳೀಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರೊಡನೆ ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಸರ್ಕಾರ ರಚಿಸಿ ಆ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಿರುತ್ತದೆ. ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 28, 1893ರಂದು, ನಗರವು ತನ್ನ ಉಚ್ಛ್ರಾಯ ಮುಗಿದು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ನಂತರ ಸೇನಾಧಿಕಾರಿ‌ ಬಾಯ್ಟೆಯಕ್ಸ್‌‌ರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ
ಫ್ರೆಂಚರ ಪುಟ್ಟ ಗುಂಪೊಂದು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು : ಟಿಂಬಕ್ಟು ಆಗ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌‌ನ ವಸಾಹತುವಾಗಿದ್ದ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಸುಡಾನ್‌ನ ಭಾಗವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿತು.
1899ರಲ್ಲಿ ವಸಾಹತುವಿನ ಭಾಗವನ್ನು ವಿಭಜನೆಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ, ಉಳಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಪುನಃಸ್ಸಂಘಟನೆಗೊಳಿಸಲಾಯಿತಲ್ಲದೇ ಅಲ್ಪಕಾಲದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸೆನೆಗಾಂಬಿಯಾ ಮತ್ತು ನೈಗರ್ ಎಂದು ಅವುಗಳನ್ನು ಕರೆಯಲಾಯಿತು‌, 1902ರವರೆಗೆ ಇದೇ ಸ್ಥಿತಿಯು ಮುಂದುವರೆಯಿತು. ಎರಡೇ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ 1904ರಲ್ಲಿ, ಮತ್ತೊಂದು ಪುನಸ್ಸಂಘಟನೆ ನಡೆಯಿತಲ್ಲದೇ, 1920ರವರೆಗೆ ಟಿಂಬಕ್ಟು ನಗರವು ಮೇಲಿನ ಸೆನೆಗಲ್‌ ಮತ್ತು ನೈಗರ್‌‌ಗಳ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು, ಆ ನಂತರ ವಸಾಹತು ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಹೆಸರಾದ ಫ್ರೆಂಚ್‌‌ ಸೂಡಾನ್‌ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು.
ಆದಾಗ್ಯೂ ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಪ್ರಗತಿ ಹೊಂದುತ್ತಿದ್ದ ಸಾಂಘಾಯ್‌ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು, ಟಿಂಬಕ್ಟುವನ್ನು 1468-1469ರಲ್ಲಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಯಿತು. ಸಾಂಘಾಯ್‌ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಟಿಂಬಕ್ಟುಗಳಲ್ಲಿ ಸುವರ್ಣ ಯುಗವು ಉಂಟಾಗಲು ಕಾರಣರಾದ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಸುನ್ನಿ ಅಲಿ ಬೆರ್‌‌ , ಸುನ್ನಿ ಬರು ಮತ್ತು ಅಸ್ಕಿಯಾ ಮೊಹಮ್ಮದ್‌‌ ರವರುಗಳ ನೇತೃತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಗಾವೊ ನಗರವು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಟಿಂಬಕ್ಟು ಸಾಪೇಕ್ಷವಾಗಿ ಸ್ವಾಯತ್ತ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಪಡೆದಿತ್ತು. ಘಾಡೇಮ್ಸ್‌‌, ಔಜಿಡಾ ಮತ್ತಿತರ ಅನೇಕ ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕಾದ ನಗರಗಳ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕಾದ ವಸ್ತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಕುದುರೆಗಳು ಮತ್ತು ಟಘಾಜಾದ ಸಹಾರಾದ ಉಪ್ಪುಗಳ ಬದಲಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಗುಲಾಮರನ್ನು ಕೊಳ್ಳಲು ನೆರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ನೇತೃತ್ವವು ನಗರದಲ್ಲಿನ ಆಂತರಿಕ ಹೋರಾಟಗಳು ಅಲ್ಲಿನ ಸಮೃದ್ಧಿಯ ಇಳಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾದರೂ 1591ರವರೆಗೆ ಅಸ್ಕಿಯಾ ರಾಜಸಂತತಿಯವರದಾಗೇ ಉಳಿದಿತ್ತು.
ಟಿಂಬಕ್ಟು ನಗರವು ಹೆನ್ರಿ ಲೂಯಿಸ್‌‌ ಗೇಟ್ಸ್‌‌'ರ ವಿಶೇಷ "ಆಫ್ರಿಕನ್‌ ಜಗತ್ತಿನ ಅಚ್ಚರಿಗಳು" ಯಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಮಾಲಿಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನಿಯೋಗದ ಅಲಿ ಔಲ್ಡ್‌ ಸಿದಿಯವರೊಡನೆ ಗೇಟ್ಸ್‌‌ರು ಮಮ್ಮಾ ಹೈದರಾ/ದಾರಾ ಗ್ರಂಥಾಲಯದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕರಾದ ಅಬ್ದೆಲ್‌ ಖಾದಿರ್‌‌ ಹೈದರಾರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡಿದ್ದರು. ಗೇಟ್ಸ್‌ರ ಕೃಪೆಯಿಂದಾಗಿ ಆಂಡ್ರ್ಯೂ ಮೆಲ್ಲನ್‌ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ವತಿಯಿಂದ ಗ್ರಂಥಾಲಯ'ದ ಸೌಲಭ್ಯ/ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಲು ಅನುದಾನ ಒದಗಿತು, ನಂತರ ಇದು ಟಿಂಬಕ್ಟು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು ಯೋಜನೆಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಿತು. ಗ್ರಂಥಕರ್ತೃಗಳ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನೆನಪು ಇನ್ನೂ ಉಳಿದಿದ್ದರೂ ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸೀ ವ್ಯಾಪಾರೀ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಸಹಾಯವಾಗುವಂತೆ ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್‌‌ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪುಸ್ತಕ ರಚನಾಕಾರರು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ. ಪಟ್ಟಣವು ಪ್ರದೇಶದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದಕ್ಕೆ ನೆಲೆಯಾಗಿರುವುದಲ್ಲದೇ ಎರಡು ಪುಟ್ಟ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳು (1853-54ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನ್‌ ಶೋಧಕ ಹೇನ್‌ರಿಚ್‌‌ ಬಾರ್ತ್‌ ಆರು ತಿಂಗಳು ಕಳೆದಿದ್ದ ಮನೆಯೂ ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ), ಮತ್ತು ಟುವಾರೆಗ್‌‌ಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಲಿ ಸರ್ಕಾರದ ನಡುವಣ ರಾಜಿಯ ನೆನಪಿಗೆ ತರುವ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಶಾಂತಿಜ್ಯೋತಿ/ಫ್ಲೇಮ್‌‌ ಆಫ್‌ ಪೀಸ್‌‌ ಸ್ಮಾರಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ವಿಶ್ವ ಸಮರ ಕೊನೆಯಾದ ನಂತರ, ಫ್ರೆಂಚ್‌‌ ಸರ್ಕಾರವು ಚಾರ್ಲ್ಸ್‌‌ ಡಿ ಗಾಲೆರ ನೇತೃತ್ವದಡಿಯಲ್ಲಿ ವಸಾಹತಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿತು. ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಮಾಲಿ ಒಕ್ಕೂಟದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲದ ನಂತರ, ಮಾಲಿ ಗಣರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 22, 1960ರಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ನವೆಂಬರ್‌ 19, 1968ರ ನಂತರ, 1974ರಲ್ಲಿ ನವೀನ ಸಂವಿಧಾನವೊಂದನ್ನು ರಚಿಸಿ, ಮಾಲಿಯನ್ನು ಏಕ-ಪಕ್ಷದ ರಾಷ್ಟ್ರವನ್ನಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಆ ಹೊತ್ತಿಗಾಗಲೇ, ನೈಗರ್‌ ನದಿಗೆ ನಗರವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ನಾಲೆಯು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ ಮರಳುಗಾಡಿನ ಮರಳಿನಿಂದ ತುಂಬಿಹೋಗಿತ್ತು. ತೀವ್ರ ಅನಾವೃಷ್ಟಿಯು ಸಹೇಲ್‌ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ 1973 ಮತ್ತು 1985ರಲ್ಲಿ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿ, ಟಿಂಬಕ್ಟು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತರಾಗಿದ್ದ ಟುವಾರೆಗ್‌‌ ಜನತೆಗೆ ವ್ಯಾಪಕ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟು ಮಾಡಿತು. ನೈಗರ್‌‌' ನದಿಯ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿ ಆಹಾರಸಾಮಗ್ರಿ ಸರಬರಾಜು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಿ ಹಡಗುಗಳ ಆಗಮನವನ್ನು ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸಿತು. ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಟೌಂಬೌಕ್ಟೌ ವಲಯದ ಕೆಲ ನಿವಾಸಿಗಳನ್ನು ಅಲ್ಜೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಲಿಬಿಯಾಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಅಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದವರು ಆಹಾರ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ನಂತಹಾ ಮಾನವಹಿತಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದರು.
ಹನ್ನೊಂದನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಡ್ಜೆ/ಜೆನ್ನೆಯ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಅನೇಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರಲ್ಲದೇ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು, ಇದು ಆ ಸ್ಥಳವು ಒಂಟೆಯ ಮೇಲೆ ಪಯಣಿಸುವವರಿಗೆ ಭೇಟಿಯ ಸ್ಥಳವಾಯಿತು. ಅವರು ಇಸ್ಲಾಮ್‌‌/ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಖುರಾನ್‌‌ ಪಠಣದ ಮೂಲಕ ಓದುವುದನ್ನೂ ಪರಿಚಯಿಸಿದರು. ಇಸ್ಲಾಮ್‌‌/ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಧರ್ಮಕ್ಕಿಂತ ಮುನ್ನ, ಜನತೆಯು ನೈಗರ್‌ ನದಿಯ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಜಲ-ಸರ್ಪದೇವತೆಯಾದ ಔಗಾಡೌ-ಬಿಡಾವನ್ನು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಘಾನಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಗತಿಯೊಡನೆ ಅನೇಕ ಸಹಾರಾದಾಚಿನ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್‌‌ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಉಪ್ಪು ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ-ಆಫ್ರಿಕಾದ ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ದಂತಕೃತಿಗಳು ಹಾಗೂ ಅಧಿಕ ಸಂಖ್ಯಾತ ಗುಲಾಮರುಗಳ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಇವು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದವು.
ಹನ್ನೊಂದನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಬ್ಯೂರ್ ನಗರದ‌ ಸಮೀಪ ಪತ್ತೆಯಾದ ಹೊಸ ಚಿನ್ನದಗಣಿಗಳು ವ್ಯಾಪಾರಮಾರ್ಗವನ್ನು ಪೂರ್ವದೆಡೆಗೆ ಬದಲಿಸಿದವು. ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ನೈಗರ್‌‌ ನದಿಯ ಮೇಲಿನ ದೋಣಿಗಳಿಗೆ ಒಂಟೆಗಳ ಮೇಲಿನ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಹೇರಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಟಿಂಬಕ್ಟುವನ್ನು ಸಮೃದ್ಧ ನಗರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು.
ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಘಾನಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಳಿದುಳಿದ ಭಾಗದ ಮೇಲೆ ಸಾಸ್ಸೋ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸ ಸೌಮಾವ್‌ರೋ ಕಾಂಟೆ ಎಂಬಾತ ದಾಳಿಯಿಟ್ಟನು. ವಲಾಟಾದ ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಪಂಡಿತೋತ್ತಮರು (ಔದಾಘೋಸ್ಟ್‌‌‌ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾರ್ಗದ ಎಲ್ಲೆಯಾಗಿದ್ದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನಗರದ ತೆಕ್ಕೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ) ಟಿಂಬಕ್ಟುಗೆ ತೆರಳಿ ತಲೆತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡರಲ್ಲದೇ ಇಸ್ಲಾಮ್‌‌/ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಧರ್ಮದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಭದ್ರಪಡಿಸಿದರು. ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಕಲಿಕೆಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟ ಟಿಂಬಕ್ಟು ನಗರವು ಸಂಕೋರ್‌‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮತ್ತು 180 ಖುರಾನ್‌ ಬೋಧಕ ಶಾಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. 1324ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಮೆಕ್ಕಾದ ಯಾತ್ರೆಯಿಂದ ಮರಳುತ್ತಾ ಅರಸ ಮೂ/ಮುಸಾ , ಟಿಂಬಕ್ಟುವನ್ನು ಶಾಂತಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು. ಆಗ ನಗರವು ಮಾಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಭಾಗವಾದ್ದರಿಂದ, ಅರಸನಾದ ಮೂ/ಮುಸಾ ವೈಭವೋಪೇತ ಅರಮನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಆದೇಶಿಸಿದುದಲ್ಲದೇ ತನ್ನ ಆಶ್ರಯದ ನೂರಾರು ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಪಂಡಿತೋತ್ತಮರುಗಳೊಡನೆ, ಡ್ಜಿ/ಜಿಂಗರೇ ಬೆರ್‌‌ ಎಂಬ ಕಲಿಕಾ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು 1327ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.
ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನ ಪ್ರಧಾನ ಮೌಲ್ಯಯುತ ನಿಧಿಯೆಂದರೆ ಪಟ್ಟಣದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕುಟುಂಬಗಳು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ 100,000 ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು. ಮಹಮ್ಮದೀಯಪೂರ್ವ ಕಾಲದ ಮತ್ತು 12ನೇ ಶತಮಾನದ ಅವಧಿಯ ಈ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವನ್ನು, ಪಟ್ಟಣ ಹಾಗೂ ಸಮೀಪದ ಇತರೆ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೌಟುಂಬಿಕ ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಿಡಲಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕವನ್ನು ಅರೇಬಿಕ್‌ ಅಥವಾ ಫುಲಾನಿ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಬಂದಿದ್ದ ಪ್ರಾಜ್ಞರು ಬರೆದಿದ್ದರು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಅಂಶಗಳು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ, ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣಾತ್ಮಕವಾಗಿತ್ತು. ತೀರ ಇತ್ತೀಚಿನ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು ಕಾನೂನು, ವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ (ಪ್ರಮುಖ 17ನೇ ಶತಮಾನದ ಆಖ್ಯಾನಗಳಾದ, ತಾರೀಖ್‌‌ ಅಲ್‌‌-ಫಟ್ಟಾಷ್‌‌ ಮತ್ತು ತಾರೀಖ್‌ ಅಲ್‌‌-ಸುಡಾನ್‌‌), ಧರ್ಮ, ವ್ಯಾಪಾರ, . ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.
ರಾಬರ್ಟ್‌‌ ಆಡಮ್ಸ್‌‌, ಎಂಬ ಓರ್ವ ಆಫ್ರಿಕನ್‌-ಅಮೇರಿಕನ್‌ ನೌಕಾಯಾನಿ, ಆಫ್ರಿಕಾದ ತೀರದಲ್ಲಿ ಆತನ ಹಡಗು ಧ್ವಂಸಗೊಂಡಾಗ 1811ರಲ್ಲಿ ಗುಲಾಮನಾಗಿ ನಗರಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದೆನೆಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದನು. 1813ರಲ್ಲಿ ಮೊರೊಕ್ಕೋದ ಟ್ಯಾಂಜಿಯೆರ್‌‌ನಲ್ಲಿನ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ರಾಯಭಾರಿ ಕಚೇರಿಗೆ ವರದಿಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಥನವನ್ನು 1816ರ ಪುಸ್ತಕ, ದ ನರೇಟಿವ್‌ ಆಫ್‌ ರಾಬರ್ಟ್‌‌ ಆಡಮ್ಸ್‌‌, ಎ ಬಾರ್ಬರಿ ಕ್ಯಾಪ್ಟಿವ್ ‌‌ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೆ ಅವರ ಕಥನದ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನೂ ಅನುಮಾನಗಳಿವೆ. 1890ಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ ನಗರಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದ ಇತರೆ ಮೂವರು ಐರೋಪ್ಯರೆಂದರೆ : 1853ರಲ್ಲಿ ತಲುಪಿದ ಹೇನ್‌ರಿಚ್‌‌ ಬಾರ್ತ್‌ ಮತ್ತು ಸ್ಪೇನ್‌ವಾಸಿ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಬಲ್‌‌‌‌ ಬೆನಿಟೆಜ್‌‌ರೊಡನೆ 1880ರಲ್ಲಿ ತಲುಪಿದ ಜರ್ಮನಿಯ ಆಸ್ಕರ್‌ ಲೆನ್ಜ್‌.
ಸುಮಾರು 60 ಮಂದಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌‌‌ ಸಮುದ್ರ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಅಲ್ಲೆಂಡೆ ನಿಂದ, 17ನೇ ಮಾರ್ಚ್‌ 1942ರಂದು ಪಶ್ಚಿಮ ಆಫ್ರಿಕಾದ ದಕ್ಷಿಣ ತೀರದಾಚೆಗೆ ಮುಳುಗಿದ್ದವರನ್ನು ದ್ವಿತೀಯ ವಿಶ್ವ ಸಮರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ಸೆರೆಯಲ್ಲಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಎರಡು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಫ್ರೀಟೌನ್‌ನಿಂದ ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡ ನಂತರ, ಅವರಲ್ಲಿ ಈರ್ವರು, ಜಾನ್‌ ಟರ್ನ್‌ಬುಲ್‌ ಗ್ರಹಾಮ್‌‌‌ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯ ಅಭಿಯಂತರ ವಿಲಿಯಮ್ ಸೌಟ್ಟರ್‌‌ ರವರುಗಳು ಅಲ್ಲಿಯೇ 1942ರ ಮೇ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಮರಣಿಸಿದರು. ಈರ್ವರನ್ನೂ ಐರೋಪ್ಯ ರುದ್ರಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಹೂಳಲಾಯಿತು - ಬಹುಶಃ ಇದು ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್‌‌ ವಾರ್‌ ಗ್ರೇವ್ಸ್‌ ಕಮಿಷನ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಉಸ್ತುವಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅತ್ಯಧಿಕ ದೂರದ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌‌‌ ಯುದ್ಧಸಮಾಧಿಯಾಗಿದೆ.
ಟಿಂಬಕ್ಟು ಟೌಂಬೌಕ್ಟೌ ಪ್ರದೇಶದ, ಪಶ್ಚಿಮ ಆಫ್ರಿಕಾದ ‌ಮಾಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಒಂದು ಮಹಾನಗರವಾಗಿದೆ. ಈ ನಗರವನ್ನು ಮಾಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹತ್ತನೇ ಮಾನ್ಸಾ, ಮಾನ್ಸಾ ಮುಸಾರು ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ತಂದರು. ನಗರವು ಸಂಕೋರ್‌‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಇತರೆ ಮದ್ರಸಾಗಳಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದ್ದುದಲ್ಲದೇ, ಆಫ್ರಿಕಾದುದ್ದಕ್ಕೂ 15ನೇ ಮತ್ತು 16ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಇಸ್ಲಾಮ್‌‌/ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಧರ್ಮದ ಪ್ರಸರಣದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಳ ಹಾಗೂ ಬೌದ್ಧಿಕ ಮತ್ತು ಪಾರಮಾರ್ಥಿಕ ರಾಜಧಾನಿಯೂ ಆಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿನ ಮೂರು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮಸೀದಿಗಳಾದ, ಡ್ಜಿ/ಜಿಂಗಾರೆಬರ್‌‌, ಸಂಕೋರ್‌ ಮತ್ತು ಸಿಧಿ ಯಾಹ್ಯಾಗಳು, ಟಿಂಬಕ್ಟು'ನ ಸುವರ್ಣ ಯುಗವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತವೆ. ಸತತವಾಗಿ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಈ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಮರುಭೂಮೀಕರಣದ ಭೀತಿಯಲ್ಲಿವೆ.
ಸಂಕೋರ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಹಾಗೂ ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಇತರೆ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಾಚೀನ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಸಂಗ್ರಹವು ಸಂಸ್ಥೆಯ, ತನ್ಮೂಲಕ ನಗರದ ಭವ್ಯತೆಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತವಲ್ಲದೇ ಪಂಡಿತೋತ್ತಮರುಗಳಿಗೆ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಸಾಕಷ್ಟು ವಿವರವಾಗಿಯೇ ಮರುಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿವೆ. 16ರಿಂದ 18ನೇ ಶತಮಾನಗಳವರೆಗಿನ, ಈ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು ಮಾನವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಪ್ರತಿ ಮಜಲನ್ನೂ ಮಹತ್ವ ಕೊಟ್ಟಿದೆಯಲ್ಲದೇ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿನ ಪಶ್ಚಿಮ ಆಫ್ರಿಕಾದವರು ‌ಹೊಂದಿದ್ದ ನಾಗರೀಕತೆಯ ಉನ್ನತಮಟ್ಟವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನ ಘನತೆಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪಶ್ಚಿಮ ಆಫ್ರಿಕಾದ‌ ಮಹಮ್ಮದೀಯ ನಾಣ್ಣುಡಿಯು "ಉಪ್ಪು ಉತ್ತರದಿಂದ, ಚಿನ್ನ ದಕ್ಷಿಣದಿಂದ ಬಂದರೆ ದೇವರ ಉಪದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನದ ಸಂಪತ್ತು ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನಿಂದ ಬರುತ್ತವೆ" ಎನ್ನುತ್ತದೆ.
ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನ ಅತಿ ಹಳೆಯ ಕಥನಗಳೆಂದರೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಯಾತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಪಂಡಿತೋತ್ತಮ ಇಬ್ನ್‌‌ ಬಟ್ಟೂಟಾರದ್ದು. ಇಬ್ನ್‌‌ ಬಟ್ಟೂಟಾ'ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 1352ರಿಂದ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ 1353ರವರೆಗಿನ ಪಶ್ಚಿಮ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಭೇಟಿಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಟಿಂಬಕ್ಟು ನಗರವು ಮಾಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಭಾಗವಾಗಿಯೇ ಇದ್ದರೂ ನೆರೆಯ ರಾಜ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಅದುವರೆಗೆ ಸಾಮಂತ ರಾಜ್ಯವಾಗಿದ್ದ ಸಾಂಘಾಯ್‌ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಹೆಚ್ಚಿದ ಬಲವು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಅಪಾಯವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿದ್ದವು. ಆ ಹೊತ್ತಿಗಾಗಲೇ ವಾಣಿಜ್ಯಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದ, ಟಿಂಬಕ್ಟು ನಗರವು ಆಧುನಿಕ-ದಿನಮಾನದ ಬುರ್ಕಿನಾ ಫಾಸೊದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಾಸ್ಸಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಆಕರ್ಷಕ ಗುರಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತ್ತು - ಇಬ್ನ್‌‌ ಬಟ್ಟೂಟಾ ಹಾಗೆ ಅವರು ನಗರವನ್ನ ಕೊಳ್ಳೆಹೊಡೆದಿದ್ದನ್ನೇ ವಿವರಣೆ ನೀಡಿದ್ದಾಗಿತ್ತು :
ಅದರ ಭೌಗೋಳೀಯ ಸನ್ನಿವೇಶವು ಅದನ್ನು ಸಮೀಪದ ಪಶ್ಚಿಮ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಜನತೆ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರದ ಅರಬ್ಬರು ಮತ್ತು ಅಲೆಮಾರಿ ಬರ್ಬರರುಗಳ ಸಹಜ ಭೇಟಿಯ ಕೇಂದ್ರವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತ್ತು. ದೂರದ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಇದರ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸವು ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕಾದುದ್ದಕ್ಕೂ ಇದ್ದ ಬರ್ಬರರು, ಅರಬ್ಬರು ಹಾಗೂ ಯಹೂದಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಆಫ್ರಿಕಾವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ, ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಯುರೋಪ್‌‌ನ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸಂಪರ್ಕವು, ನಗರಕ್ಕೆ ದಂತಕಥಾ ನಗರದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಇದು ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಇಲ್ಲಿಂದ ಟಿಂಬಕ್ಟುವರೆಗೆ" ಎಂದು ಹೇಳುವಂತೆ ವಿಲಕ್ಷಣ ದೂರದ ನಾಡುಗಳಿಗೆ ರೂಪಕವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತ್ತು.
ಟಿಂಬಕ್ಟು'ವಿನ ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವ ನಾಗರೀಕತೆಗೆ ಶಾಶ್ವತ ಕೊಡುಗೆಯೆಂದರೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ/ಪಂಡಿತವೇತನ. ಟಿಂಬಕ್ಟು ನಗರವು ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಥಮ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಪಂಡಿತೋತ್ತಮರು ಮತ್ತು ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಈಗಲೂ ಆ ಯುಗದ ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಕ್‌‌ ಗ್ರಂಥಗಳ ಸಂಗ್ರಹ ತಮ್ಮಲ್ಲಿದೆಯೆಂದು ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನಲ್ಲಿ 14ನೇ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆಗೆ, ಪ್ರಮುಖ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ನಗರವನ್ನು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಗಮನಾರ್ಹ ಲೇಖನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಳವನ್ನಾಗಿಸಿತ್ತು.
ಈ ಸಿದ್ದಾಂತಗಳ ಅಂಗೀಕಾರಾರ್ಹತೆಯು ನಗರದ ಮೂಲ ಸ್ಥಾಪಕರ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವದ ಮೇಲೆ ಆಧರಿಸಿರುತ್ತದೆ: ಸಾಂಘಾಯ್‌ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಹಿಂದಿನ ಅವಶೇಷಗಳು ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೂ ಹಿಂದಿನ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗೆಗಿನ ಕಥೆಗಳು ಟುವಾರೆಗ್‌‌ಗಳೆಡೆಗೆ ಬೊಟ್ಟು ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ 2000ನೇ ಇಸವಿಯಷ್ಟು ಇತ್ತೀಚಿನದಾದ, ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಿಂದಿನ ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮೀಟರ್‌ಗಟ್ಟಲೆ ಮರಳು ಅವಶೇಷಗಳ ಮೇಲೆ ಆವರಿಸಿರುವುದರಿಂದ 11ನೇ/12ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ಯಾವ ಅವಶೇಷಗಳೂ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ. ಒಮ್ಮತವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ, ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿಯು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿದೆ.
ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಲಿಯೋ ಆಫ್ರಿಕಾನಸ್‌‌ರ' ಟಿಂಬಕ್ಟು ಭೇಟಿಯ 250 ವರ್ಷಗಳ ನಂತರದ ಅವಧಿಯೊಳಗೆ, ನಗರವು ಅನೇಕ ಅರಸರನ್ನು ಕಂಡಿತ್ತು. 18ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಗೆ ಮೊರೊಕ್ಕೋದ ಅರಸರುಗಳ ನಗರದ ಮೇಲಿನ ಹಿಡಿತ ಸಡಿಲಗೊಂಡು, ಆಗ್ಗಾಗ್ಗೆ ಬದಲಾದ ವಿವಿಧ ವಂಶ/ಜನಾಂಗಗಳ ಅಸ್ಥಿರ ಸರ್ಕಾರದ ಅವಧಿಯಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿತ್ತು. ಅಂತಹಾ ವಂಶ/ಜನಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಹೌಸಾ ಎಂಬ ಟೆಟೌವನ್‌‌ನ 14ರ ಬಾಲಕನೊಬ್ಬನು ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದನು. ಅಲ್ಲಿಯೇ ಬೆಳೆದು ವ್ಯಾಪಾರಿಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟ ಆತನನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಕರೆತರಲಾಯಿತು.
ಟಿಂಬಕ್ಟು ನಗರವು ಒಂದು ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವಾಗಿದ್ದು, 1988ರಿಂದ ಆ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದೆ. 1990ರಲ್ಲಿ, ಅದನ್ನು ಮರಳುಗಾಡಿನ ಮರಳಿನಿಂದಾವೃತವಾಗುವ ಅಪಾಯಕ್ಕೊಳಗಾಗಿರುವ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯೋಜನೆಯೊಂದನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಹಾಗೂ 2005ರಲ್ಲಿ, ಇದನ್ನು ಅಪಾಯದಲ್ಲಿರುವ ತಾಣಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ತೆರವುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ನ ಸಮಿತಿಯೊಂದು ನೀಡಿದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ ನವೀನ ಕಟ್ಟಡಗಳ ನಿರ್ಮಾಣವು ಪ್ರಾಚೀನ ಮಸೀದಿಗಳಿಗೆ ಅಪಾಯವನ್ನುಂಟು ಮಾಡುತ್ತಿವೆ.
ಟಿಂಬಕ್ಟು ನಗರವನ್ನು ಅಲೆಮಾರಿ ಟುವಾರೆಗ್‌‌ ಜನರು 10ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಮುಂಚೆಯೇ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದರು. ಟುವಾರೆಗ್‌‌ ಜನರು ಟಿಂಬಕ್ಟುವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದರೂ ಅದು, ಕೇವಲ ನಿರ್ದಿಷ್ಟಾವಧಿಯ ವಾಸಸ್ಥಳವಾಗಿತ್ತು. ಮಳೆಗಾಲದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮರಳುಗಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಲೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಅವರು ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಆಂತರಿಕ ನೈಗರ್‌‌ ನದೀಮುಖಜ ಭೂಮಿಯ ಪ್ರವಾಹಮುಖಿ ಮೈದಾನಪ್ರದೇಶಗಳ ಸಮೀಪ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ನದಿಯ ಸಮೀಪದ ಪ್ರದೇಶವು ಸೊಳ್ಳೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಸೂಕ್ತವಲ್ಲದುದರಿಂದ ನದಿಯಿಂದ ಕೆಲ ಮೈಲುಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿ ಬಾವಿಯೊಂದನ್ನು ತೋಡಲಾಗಿತ್ತು.
ಅವರುಗಳು ಮಾತ್ರವೇ ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಕೈದಿಗಳಾಗಿರಲಿಲ್ಲ: 1942ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಹಡಗು, ಕ್ರಿಟನ್ ‌‌, ಎರಡು ವಿಚಿ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಯುದ್ಧನೌಕೆಗಳಿಂದ ಅಡ್ಡಗಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಸೆರೆಯಾದ 52 ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪೀಟರ್‌ ಡಿ ನ್ಯೂಮನ್‌‌ರೂ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ಡಿ ನ್ಯೂಮನ್ನರೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕರು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋದರೂ, ಅವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಮತ್ತೆ ಸೆರೆಹಿಡಿದು ಸ್ಥಳೀಯರ ಕಾವಲಿನಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಹತ್ತು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ನಗರದಲ್ಲಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಮರಳಿದ ನಂತರ ಅವರು "ಟಿಂಬಕ್ಟೂವಿನಿಂದ ಬಂದ ವ್ಯಕ್ತಿ" ಎಂದೆನಿಸಿಕೊಂಡರು.
ಇಂದು, ಅದರ ಖ್ಯಾತಿಯು ಅದನ್ನು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಹೊಂದುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಯನ್ನಾಗಿಸಿದರೂ ಟಿಂಬಕ್ಟು ಒಂದು ಬಡತನಕ್ಕಿಳಿದ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಇದು ಮಾಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಎಂಟು ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ವಲಯದ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಾಂತಾಧಿಪತಿಯ ನೆಲೆ ಕೂಡಾ ಆಗಿದೆ. ಇದು ಮಾಲಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಇರುವ ಡ್ಜೆ/ಜೆನ್ನೆ ನಗರದ ಅವಳಿ ನಗರವೂ ಆಗಿದೆ. 1998ರ ಜನಗಣತಿಯು ಅಲ್ಲಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು 1987ರ ಜನಗಣತಿಯ 31,962ರಿಂದ ಏರಿಕೆಯಾದ 31,973ಕ್ಕೆ ದಾಖಲಿಸಿದೆ.
ಸಾಂಘಾಯ್‌, ಟುವಾರೆಗ್‌‌, ಫುಲಾನಿ ಮತ್ತು ಮಂಡೆ ಜನರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, ಟಿಂಬಕ್ಟು ನಗರವು ನೈಗರ್‌ ನದಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು 15 ಉತ್ತರಕ್ಕಿದೆ. ಸಹಾರಾದ ಮೂಲಕ ಅರೌವನೆಯವರೆಗಿನ ಪೂರ್ವದಿಂದ–ಪಶ್ಚಿಮದ ಮತ್ತು ಉತ್ತರದಿಂದ–ದಕ್ಷಿಣದ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಾರಾದಾಚಿನ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾರ್ಗಗಳ ಛೇದಕ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿದೆ ಕೂಡಾ. ಇದು ಪ್ರಮುಖ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಮೂಲತಃ ಟಘಾಜಾ ಮೂಲದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಸ್ತುತ ಟಾವೊಡೆನ್ನಿ ಮೂಲದ ಕಲ್ಲುಪ್ಪಿನ ವ್ಯಾಪಾರದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕೇಂದ್ರ ವಾಗಿತ್ತು.
ಹೌಸಾಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಳ್ಳುವ ಮುನ್ನಾ ಷಬೇನಿ, ಅಥವಾ ಅಸೀದ್‌‌ ಎಲ್‌‌ ಹಗೆ ಅಬ್ದ್‌‌‌ ಸಲಾಮ್‌ ಷಬೀನಿಯು ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ವರ್ಷ ಕಾಲ ಕಳೆದನು. ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ಟಿಂಬಕ್ಟೂಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದ ಆತ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಮತ್ತೆ ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವಾಸಿಸಿದನು - ಉಚ್ಛ್ರಾಯದ ಶತಮಾನಗಳ ನಂತರವೂ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಗುಲಾಮರುಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಈತ 21ನೇ ಶತಮಾನದ ಪಟ್ಟಣದ ಗಾತ್ರದ ಎರಡರಷ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಜನಾಂಗದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ:
ಶತಮಾನಗಳವರೆಗೆ ಯಾತ್ರಿಕ ಆಂಟೋನಿಯಸ್‌ ಮಾಲ್‌ಫಾಂಟೆ’ರ 1447ರಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಪತ್ರದಲ್ಲಿನ “ಥಾಂಬೆಟ್‌‌” ಎಂಬ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಕಾ ಡಾ ಮಾಸ್ಟೋರಿಂದ ಅವರ “ವಾಯೇಜಸ್‌ ಆಫ್‌ ಕಾಡಾಮಾಸ್ಟೋ" ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಹೇನ್‌ರಿಚ್‌‌ ಬಾರ್ತ್‌’ರ ಟಿಂಬಕ್ಟು ಮತ್ತು ಟಿಂಬ'ಕ್ಟುವರೆಗೆ ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನ ಕಾಗುಣಿತವು ಸಾಕಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡಿದೆ. ಟಿಂಬಕ್ಟು’ವಿನ ಕಾಗುಣಿತದೊಂದಿಗೆ ಅದರ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿಶಾಸ್ತ್ರವೂ ಈಗಲೂ ಚರ್ಚೆಗೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ತರುವಾಯ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌‌‌ ರಾಯಭಾರ ಕಛೇರಿಯು ಆತನನ್ನು ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದರೂ, ಆತನ ಹಡಗಿನವರು ಮತ್ತೆ ಸೆರೆಗೊಳಗಾಗುವ ಭಯದಿಂದ ಡೋವರ್‌ ತೀರದಲ್ಲಿ ಇಳಿಸಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಆತನ ಕಥನವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಯಿತು.
ಷಬೀನಿ 18ನೇ ಶತಮಾನದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ನಗರದ ಗಾತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ತಿಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹಿಂದಿನ ವಾಕ್ಯವೃಂದವೊಂದರಲ್ಲಿ, ಆತ ಟಿಂಬಕ್ಟು'ವಿನ ಶುಷ್ಕ ಪರಿಸರಕ್ಕಿಂತ ತಕ್ಕ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾದ ಪರಿಸರವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾನೆ:
ಲಿಯೋ ಆಫ್ರಿಕಾನಸ್‌‌ರ ಪ್ರಕಾರ, ನಗರದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಯಾವುದೇ ತೋಟಗಳಾಗಲೀ ಅಥವಾ ಫಲೋದ್ಯಾನಗಳಾಗಲಿ ಇರದಿದ್ದರೂ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲಾದ ಮುಸುಕಿನ ಜೋಳ, ಜಾನುವಾರು, ಹಾಲು ಮತ್ತು ಬೆಣ್ಣೆಗಳ ವಿಪುಲ ಸರಬರಾಜು ಲಭ್ಯವಿತ್ತು. ಅರಸ ಮತ್ತು ಪರಿಸರದ ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಮೀಸಲಿಟ್ಟ ಮತ್ತೊಂದು ವಾಕ್ಯವೃಂದದಲ್ಲಿ, ಆಫ್ರಿಕಾನಸ್‌‌ರು ಟಿಂಬಕ್ಟು'ವಿನ ಮಾರಾಟ ಸರಕುಗಳ ಅಪರೂಪತ್ವದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾರೆ: ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಉಪ್ಪು.
ಈ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಇಸ್ಲಾಮ್‌‌/ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಸ್ಥಳೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬಹುಸಂಖ್ಯಾತ ಜನರು ಮಹಮ್ಮದೀಯವಲ್ಲದ ಸಂಪ್ರದಾಯದವರಾಗಿದ್ದರು. ಅನೇಕವೇಳೆ ಅಲ್ಲಿನ ನಾಯಕರೆನಿಸಿಕೊಂಡವರು ಆರ್ಥಿಕ ಉನ್ನತಿಗೆಂದು ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿ ಮಹಮ್ಮದೀಯರಾಗಿದ್ದು, ಜನಸಾಮಾನ್ಯರು ಇತರೆ ಸಂಪ್ರದಾಯದವರಾಗಿದ್ದರು.
ಜನರಲ್‌ ಚಾರ್ಲ್ಸ್‌‌ ಡಿ ಗಾಲೆಯವರಿಗೆ ನಾಝಿ-ಆಕ್ರಮಿತ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌‌ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣದ ವಿಚಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌‌ನೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡಲು ಸಹಾಯವಾಗುವಂತೆ ‌‌ವಿಶ್ವ ಸಮರ ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನಿಂದ ಬಂದಿದ್ದ ಕೆಲವು ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ತುಕಡಿಗಳನ್ನು ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಸೌ/ಸೂಡಾನ್‌‌ನಲ್ಲಿ ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.
ಷಬೇನಿಯು 27 ವರ್ಷದವನಾಗುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಆತ ತನ್ನ ತವರುನಗರದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಯಾಗಿ ನೆಲೆ ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದ. ಡಿಸೆಂಬರ್‌, 1789ರಲ್ಲಿ ಹ್ಯಾಮ್‌ಬರ್ಗ್‌ನಲ್ಲಿನ ವ್ಯಾಪಾರೋದ್ದೇಶದ ಯಾನದಿಂದ ಮರಳುತ್ತಿದ್ದ ಆತನ ಆಂಗ್ಲ ಹಡಗನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ರಷ್ಯನ್‌ ಸೇನಾನೌಕೆಯೊಂದು ಆಸ್ಟೆಂಡೆಗೆ ಕರೆತಂದಿತು.
ಈ ವಿವರಣೆಗಳು ಹಾಗೂ ವಾಕ್ಯವೃಂದಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿಯೇ ಐರೋಪ್ಯ ಶೋಧಕರುಗಳ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿತ್ತು. ಆಫ್ರಿಕಾನಸ್‌‌ರು "ಸುಣ್ಣದಕಲ್ಲಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಹುಲ್ಲಿನ ಹೊದಿಕೆಯ ಗುಡಿಸಿಲುಗಳು"ನಂತಹಾ ನಗರದ ಇತರೆ ವಾಡಿಕೆಯ ಅಂಶಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕೂಡಾ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದರೂ ಅವೆಲ್ಲವನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಟಿಂಬಕ್ಟು'ವಿನ ಅಸಾಧಾರಣ ಐಶ್ವರ್ಯದ ಬಗೆಗಿನ ಕಥೆಗಳು ಆಫ್ರಿಕಾದ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿಯ ಐರೋಪ್ಯ ಶೋಧನೆಗೆ ಕಾರಣವಾದವು. ಟಿಂಬಕ್ಟುವಿನ ಅತಿ ಜನಪ್ರಿಯ ವಿವರಣೆಗಳೆಂದರೆ ಇಬ್ನ್‌‌ ಬಟ್ಟೂಟಾ, ಲಿಯೋ ಆಫ್ರಿಕಾನಸ್‌‌ ಮತ್ತು ಷಬೇನಿಯವರುಗಳದ್ದು.
15ನೇ ಶತಮಾನದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದುದೆಂದರೆ ಸಂಕೋರ್‌ ಮಸೀದಿ, ಇದನ್ನು ಸಂಕೋರ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯವೆಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
1375ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಕೆಟಾಲನ್‌ ಭೂಪಟದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಟಿಂಬಕ್ಟು ನಗರವು ಉತ್ತರ-ಆಫ್ರಿಕಾದ ಮಹಾನಗರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕವಿರುವ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕೇಂದ್ರವೆನಿಸಿದ್ದು ಯುರೋಪ್‌‌'ನ ಗಮನವನ್ನೂ ಸೆಳೆದಿತ್ತು.
ಟಿಂಬಕ್ಟು ಎಂಬ ಹೆಸರಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ನಾಲ್ಕು ಸಂಭವನೀಯ ಮೂಲಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ:
ಕಮ್ಯುನಿಸಂ ತತ್ವಗಳನ್ನು ವಸ್ತುವನ್ನಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಮಾಡಿದ ರಚನೆಗಳು. ರವರೆಗೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಕುರಿತಂತೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದಂತಹ ಕಾಲ. ೧೯೮೫ ರಲ್ಲಿ " ," ಕೃತಿಯಲ್ಲೂ ಇದು ಮರುಕಳಿಸುತ್ತದೆ.
'ವಿಜ್ಞಾನ ಕಥಾನಕ'ಗಳಲ್ಲಿ ಅನ್ವೇಷಿಸಲಾದ, 'ಸೂಫಿ ಕಥಾವಸ್ತು'. ಆದರೆ ಇವು ವಿಮರ್ಶಕರ ಗಮನವನ್ನು ಅಷ್ಟಾಗಿ ಸೆಳೆಯಲಿಲ್ಲ.
೧೯೫೦ ರಲ್ಲಿ 'ಡೋರಿಸ್' ರವರು, 'ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕಮ್ಯುನಿಷ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿಯ ಸದಸ್ಯೆ'ಯಾಗಿದ್ದರು. ೧೯೫೦ ರಿಂದ ೧೯೯೫ 'ರ ವರೆಗೆ, ಬ್ರಿಟನ್ ನಲ್ಲಿ ಆಕೆಯ ಆಗಮನವನ್ನು ನಿಶೇಧಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕದ ಹಿಂದಿನ ಮತಭೇದವನ್ನು ಖಂಡಿಸಿ ಬರೆದಿದ್ದ ಟೀಕಾ-ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳಿಗಾಗಿ ಈ ಕ್ರಮವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿತ್ತು. ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು, " ಕರ್ಕಷ ", " ಎಕ್ಸೆಂಟ್ರಿಕ್ " ಎಂಬ ಹಣೆಪಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ನಂತರ, 'ಎಡಪಂಥೀಯ ಸಿದ್ಧಾಂತ'ವನ್ನು ತೊರೆದು, 'ಅಣ್ವಸ್ತ್ರಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಆಂದೋಲನ'ದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ಪುಸ್ತಕ, ' ', ನಂತರವೇ ಅವರು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಖ್ಯಾತರಾಗಿದ್ದು.
೧೯೫೦ -1950 " ". ಇದು ಅವರ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲನೆಯ ಕಾದಂಬರಿ. ಈ ಕೄತಿ, ಪ್ರೀತಿ, ದ್ವೇಷಗಳ ಆಧಾರಿತ, ದುರಂತ ಹಾಗೂ ಒಂದುಗೂಡಿಸಲಾಗದ ಜನಾಂಗೀಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳ ಅಧ್ಯಾಯವೆಂದು ನೋಬೆಲ್ ಕಮಿಟಿ ಬಣ್ಣಿಸಿದೆ. ಒಬ್ಬ ಬಿಳಿ ರೈತನ ಪತ್ನಿ, ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಪ್ರಿಯಸೇವಕಿಯ, ಸಂಬಂಧಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದ್ದು.
ಡೋರಿಸ್ ಲೆಸ್ಸಿಂಗ್ ಒಟ್ಟು, ೨೦ ಕಾದಂಬರಿಗಳು, ಅನೇಕ ಕಥೆಗಳು, ಕವನಗಳು , ನಾಟಕಗಳು, 'ಎರಡು ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಆತ್ಮ ಕಥನ'ವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ' '. ಸಾಕುಪ್ರಾಣಿ ಬೆಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅನೇಕ ಕಥೆಗಳನ್ನು . "ಜೇಮ್ ಸೋಮರ್ಸ್," ಎಂಬ ಕಾವ್ಯ-ನಾಮದಿಂದ ಅನೇಕ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಬರೆದು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕಮ್ಯುನಿಸಂ ನಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಆಸಕ್ತಿಯಿದ್ದಿದ್ದರಿಂದ ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತು, ಸಮಾಜವಾದ, ಸ್ತ್ರೀಯರ ಮಾನಸಿಕತೆ, ಮೊದಲಾದ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ, ಆಳವಾದ ಅಸ್ಥೆ, ಮತ್ತು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಅವರ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದು.
೧೯೦೧ ರಿಂದ, 'ನೋಬೆಲ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹೀಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಈಕೆ, ೩೪ ನೆಯವರು. 'ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ನೋಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ' ಪಡೆದ ೧೧ ನೆಯ ಮಹಿಳೆ'. 'ಲೆಸ್ಸಿಂಗ್ ಕೃತಿ', , ಮೂರು ಬಾರಿ, ಬೂಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ,ಗೆ ನಾಮಕರಣಗೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಿಕ್ಕಿರಲಿಲ್ಲ. 'ಲೆಸ್ಸಿಂಗ್ ಹೈಸ್ಕೂಲಿನ ಮೆಟ್ಟಲನ್ನೂ ಹತ್ತಿಲ್ಲ'. ತನ್ನ ೧೪ ನೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ಶಾಲೆ ಬಿಟ್ಟರು. ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಓದು, ಕಲಿಕೆ, ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆಗಳಿಂದ, ಕೃತಿ-ರಚನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಳು. ೧೫ ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಮನೆಬಿಟ್ಟು ಓಡಿಹೋದರು. ೧೯೩೭ ರಲ್ಲಿ, ರೊಢೀಷಿಯಕ್ಕೆ ಹೋದ ಅವರು, ಜೀವನ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ, ಸ್ಟೆನೋ, ಟೈಪಿಸ್ಟ್, ಟೆಲಿಫೋನಿಸ್ಟ್, ಪತ್ರಕರ್ತೆಯಾಗಿ ದುಡಿದು, ಕೊನೆಗೆ, ಪೂರ್ತಿಲೇಖಕಿಯಾದರು. ೧೯೩೯ ರಲ್ಲಿ, ಫ್ರಾಂಕ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ವಿಸ್ಡಮ್, ಎಂಬಾತನೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹವಾದರು. ಜಾನ್, ಮತ್ತು ಜೀನ್ ಎಂಬ ಎರಡು ಮಕ್ಕಳಾದರು. ೧೯೪೩ ರಲ್ಲಿ ಡೈವರ್ಸ್ ನಿಂದ ಸಂಬಂಧ ಕಡಿಯಿತು.
ಸನ್. ೨೦೦೭ ರ, "ನೋಬೆಲ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ"ಯನ್ನು, ಬ್ರಿಟನ್ ನ ೮೮ ವರ್ಷ ಪ್ರಾಯದ, ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಲೇಖಕಿ, ಡೋರಿಸ್ ಲೆಸ್ಸಿಂಗ್, ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಮಾಜವಾದ, ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀಯರ ಪಾತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಅತಿಯಾಗಿ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಪುಡಿ-ಪುಡಿಯಾದ ನಾಗರೀಕತೆಯನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪರಿಶೋಧನೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿ , ದಾರ್ಶನಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ, 'ಸ್ತ್ರೀ ಅನುಭವದ ಮಹಾ-ಕಾವ್ಯಗಾರ್ತಿ'ಯೆಂದು, ಸ್ಟಾಕ್ ಹೋಮ್ ನ ಸ್ವೀಡಿಶ್ ನೊಬೆಲ್ ಅಕ್ಯಾಡಮಿ ಘೋಷಿಸಿದೆ. ಹಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಸಾಹಿತ್ಯಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು, ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಬರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳನ್ನೂ ಅವರು ಗ್ರಹಿಸಿದ್ದೂ, ಅದರಬಗ್ಗೆ ತಲೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಹಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
ಈ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಲೇಖಕಿಯ ಹೆಸರನ್ನು, ಬಹಳವರ್ಷಗಳಿಂದ ಪ್ರಷಸ್ತಿವಿಜೇತರ ಆಯ್ಕೆಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಅದು ಕೈಗೆ ಇದುವರೆವಿಗೂ ದಕ್ಕಿರಲಿಲ್ಲ. ಸ್ವೀಡಿಷ್ ಅಕ್ಯಾಡಮಿ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಮೀಸಲಾಗಿಟ್ಟ ಸುಮಾರು ೬ ಕೋಟಿ ೧೬ ಲಕ್ಷದಷ್ಟು ರೂಪಾಯಿನ ಮೊತ್ತದ ಈ ನೋಬೆಲ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪುರುಸ್ಕಾರವನ್ನು ಕಡೆಗೂ ಈ ಬಾರಿ, ಡೋರಿಸ್ ಲೆಸ್ಸಿಂಗ್, ದಕ್ಕಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. " ", ಹಾಗೂ " ," ನಂತಹ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಪುಸ್ತಕರಚನೆಗಾಗಿ, ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಕೊಟ್ಟಿರಬಹುದು.
ಇದು ವರೆವಿಗೂ ಪಡೆದ ವಿಜೇತರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಯಸ್ಸಾದ ಮಹಿಳೆ. ಜನಿಸಿದ್ದು, ೨೨, ಅಕ್ಟೋಬರ್, ೧೯೧೭, ಕೆರ್ಮನ್ ಶ , ಎಂಬ ಪರ್ಶಿಯ ದೇಶದ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ. ಈ ವಾರ ತಾನೇ, ಆಕೆ, ೮೮ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಳು. ಎಡಪಂಥೀಯಳೆಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ತಡವಾಗಿರಬಹುದೆಂದು ಕೆಲವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
'ಲೆಸ್ಸಿಂಗ್' ೧೯೪೫ ರಲ್ಲಿ, ಮರು-ಮದುವೆಯಾದರು. ಈ ಬಾರಿ ಆಕೆಯಪತಿ, ಗಾಟ್ ಫ್ರಾಯ್ಡ್ ಲೆಸ್ಸಿಂಗ್, 'ಎಡಪಂಥೀಯ'ನಾಗಿದ್ದ. ಆತನಿಂದ ಒಬ್ಬ ಮಗ, ಪೀಟರ್ ನ ಜನನವಾಯಿತು. ೧೯೪೯ ರಲ್ಲಿ ಪುನಃ 'ಡೈವರ್ಸ್' ನಿಂದ ಈ ಸಂಬಂಧವೂ ಕಡಿಯಿತು.
ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದ, ಸೊಮರ್ ಸೆಟ್ ಮೊಘಮ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೌರವ ವನ್ನು, ೧೯೫೪ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರದಾನಮಾಡಲಾಯಿತು. ಸಾಮಾಜಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆ- ಎಲ್ಲಕ್ಕೂ ಮಿಗಿಲಾದ ವಿಶೇಷಗುಣ, ಆಕೆಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ, ಹಾಗೂ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ.
ಆನ್ ಸುಲ್ಲಿವನ್ ಅವರು ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರ ಮನೆಗೆ ಮಾರ್ಚ್ ೧೮೮೭ರಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸಿದರು. ಹಾಗೆ ಬರುವಾಗ ಅವರು ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ಬೊಂಬೆಯನ್ನು ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ತಂದಿದ್ದರು. ಅವರು ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಬೊಂಬೆಯನ್ನಿಟ್ಟು ತನ್ನ ಕೈ ಸ್ಪರ್ಶದ ಮೂಲಕ ‘---‘ ಪದದಿಂದ ತಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರಂತೆ. ಕಣ್ಣು ಮತ್ತು ಕಿವಿ ಎರಡೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡದಿದ್ದ ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಸ್ತುವಿಗೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಹೆಸರುಗಳಿವೆ ಎಂದು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಅಸಹಾಯಕತೆಯಿಂದ ತುಂಬಾ ಜಿಗುಪ್ಸೆಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆನ್ ಸುಲ್ಲಿವನ್ ಅವರು ‘’ ಎಂಬುದನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಡುವಾಗ ಕೆಲ್ಲರ್ ಎಷ್ಟು ಉದ್ವಿಗ್ನಗೊಂಡಿದ್ದಳೆಂದರೆ ತನ್ನ ಬೊಂಬೆಯನ್ನೇ ಮುರಿದುಬಿಟ್ಟಳಂತೆ. ಆದರೆ ಕೆಲ್ಲರ್ ಮುಂದಿನ ಒಂದು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾಠವನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಳು. ಒಂದು ಕೈಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಅಧ್ಯಾಪಕಿ ಆನ್, ತನ್ನ ಕೈಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುತ್ತಾ ಮತ್ತೊಂದು ಕೈಯ ಮೇಲೆ ನೀರು ಹರಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿದಾಗ ಅದು ನೀರು ಎಂಬ ಅನುಭಾವ ಉಂಟಾಯಿತು. ಮುಂದೆ ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಸ್ವಯಂ ತಾನೇ ತನ್ನ ಗುರು ಆನ್ ಸುಲ್ಲಿವನ್ ಅವರನ್ನು ತನಗೆ ಗೊತ್ತಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಸ್ತುವನ್ನೂ ತನಗರ್ಥವಾಗುವಂತೆ ತಿಳಿಸಿಕೊಡುವಂತೆ ದುಂಬಾಲುಬೀಳುತ್ತಾ ಸುಸ್ತು ಮಾಡಿಸಿಬಿಡುತ್ತಿದ್ದಳು.
೧೮೮೮ರ ವರ್ಷದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಗೊಂಡಂತೆ ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಪರ್ಕಿನ್ಸ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಫಾರ್ ದಿ ಬ್ಲೈಂಡ್ ಸೇರಿದಳು. ೧೮೯೪ರಲ್ಲಿ ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಮತ್ತು ಆನ್ ಸುಲ್ಲಿವನ್ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನ ರೈಟ್ ಹುಮಾಸನ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಫಾರ್ ದಿ ಡೆಫ್ ಸೇರಿದರು. ೧೮೯೬ರಲ್ಲಿ ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ದಿ ಕೇಂಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಫಾರ್ ಯಂಗ್ ಲೇಡೀಸ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದರು. ೧೯೦೦ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಅವರು ರಾಡ್ ಕ್ಲಿಫ್ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆದು ೧೯೦೪ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಕಲಾ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪದವಿ ಪಡೆದ ಪ್ರಥಮ ಕಿವುಡು ಅಂಧ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಎಂಬ ಕೀರ್ತಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾದರು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲರ್ ಅವರ ಅಭಿಮಾನಿಯಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಬರಹಗಾರ ಮಾರ್ಕ್ ಟ್ವೈನ್ ಅವರು ಅವರನ್ನು ಒಬ್ಬ ಶ್ರೀಮಂತ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ್ದು ಆ ದಂಪತಿಗಳು ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರ ಶಿಕ್ಷಣದ ಖರ್ಚನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಈ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದ ಪೆಡಗಾಗ್ ವಿಲ್ಹೆಲ್ಮ್ ಜೆರುಸಲೇಮ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದು, ಈ ಮಹನೀಯರು ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರಲ್ಲಿ ಬರಹದಲ್ಲಿರುವ ಅಪಾರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
೧೮೮೬ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರ ತಾಯಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಡಿಕನ್ಸ್ ಅವರ ‘ಅಮೆರಿಕನ್ ನೋಟ್ಸ್’ ಬರಹದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿತಗೊಂಡಿರುವ ಲಾರಾ ಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಮಾನ್ ಎಂಬಾಕೆಯ ಕುರಿತು ಉತ್ತೇಜಿತಗೊಂಡು ತಮ್ಮ ಮಗಳನ್ನು ಜೆ ಜುಲಿಯನ್ ಚಿಸೋಲ್ಮ್ ಎಂಬ ವೈದ್ಯರ ಬಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿಕೊಟ್ಟರು. ಚಿಸೋಲ್ಮ್ ಅವರು ಕೆಲ್ಲರಳನ್ನು ಅಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕಿವುಡು ಮಕ್ಕಳೊಡನೆ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅಲೆಗ್ಸಾಂಡರ್ ಗ್ರಾಹಂ ಬೆಲ್ ಅವರ ಬಳಿ ಹೋಗಲು ತಿಳಿಸಿದರು. ಬೆಲ್ ಅವರು ಪೆರ್ಕಿನ್ಸ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಫಾರ್ ದಿ ಬ್ಲೈಂಡ್ ಎಂಬಲ್ಲಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಿದರು. ಅಲ್ಲಿನ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಮೈಕೇಲ್ ಆಂಗಾನಾಸ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಹಳೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದ ಇಪ್ಪತ್ತು ವರ್ಷದ ಸ್ವಯಂ ಕಿವುಡುತನ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆನ್ ಸುಲ್ಲಿವನ್ ಅವರನ್ನು ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಕೇಳಿಕೊಂಡರು. ಇದು ಆನ್ ಸುಲಿವಾನ್ ಮತ್ತು ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರ 49 ವರ್ಷಗಳ ಸುದೀರ್ಘ ಪಯಣಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿತು.
ಹೆಲೆನ್ ಆಡಮ್ಸ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರು ಜೂನ್ ೨೭, ೧೮೮೦ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಅಲಬಾಮಾದ ಟುಸ್ಕುಂಬಿಯಾ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಂದೆ ಅರ್ಥರ್ ಎಚ್. ಕೆಲ್ಲರ್ ಕೆಲಕಾಲ ಸೈನ್ಯದ ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗಿಯೂ, ಪತ್ರಕರ್ತರಾಗಿಯೂ ಕೆಲಸ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಅವರ ತಾಯಿ ಕೇಟ್ ಆಡಮ್ಸ್. ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾಗ ಕಣ್ಣು ಮತ್ತು ಕಿವಿಗಳು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಚೆನ್ನಾಗಿಯೇ ಇದ್ದವು. ಮಗುವಿಗೆ ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು ತಿಂಗಳಾಗಿದ್ದಾಗ ಸ್ಕಾರ್ಲೆಟ್ ಫೀವರ್ ಅಥವಾ ಮೆನಿಂಗಿಟಿಸ್ ಕಾಯಿಲೆಯ ಪರಿಣಾಮದಿಂದಾಗಿ ಕುರುಡು ಮತ್ತು ಕಿವುಡುತನಗಳು ಒಮ್ಮೆಲೆ ಆವರಿಸಿದವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಕೆ ಅವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅಡುಗೆ ಕೆಲಸದವಳ ಮಗಳಾಗಿದ್ದ ಮಾರ್ಥಾ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಎಂಬ ಆರು ವರ್ಷದ ಹುಡುಗಿಯೊಡನೆ ಕೆಲವೊಂದು ಸಂಜ್ಞೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಭಾಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಏಳು ವರ್ಷದವಳಾದಾಗ ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದವರೊಡನೆ ಸುಮಾರು ೬೦ ರೀತಿಯ ಸಂಜ್ಞೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಭಾಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು.
ಇತರರೊಂದಿಗೂ ಸಹಜವಾಗಿ ಸಂಭಾಷಿಸುವುದನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುವುದರ ಕುರಿತು ಅಪಾರ ಶ್ರದ್ಧೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್, ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ಶ್ರಮವಹಿಸಿ ಕಲಿತು ತಮ್ಮ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯವನ್ನು ಬಾಷಣ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಉಪನ್ಯಾಸ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ವಿನಿಯೋಗಿಸಿದರು. ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ಮಾತನಾಡುವುದನ್ನು ಅವರ ತುಟಿಗಳ ಚಲನೆಯ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಕೈ ಸ್ಪರ್ಶದ ಮೂಲಕ ಅವರು ಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಕೈ ಸ್ಪರ್ಶವು ಅತ್ಯಂತ ನವುರಾಗಿಯೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮಗ್ರಾಹಿಯೂ ಆಗಿತ್ತು. ಬ್ರೈಲ್ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಉಪಗಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕೈಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಸಂಜ್ಞೆ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರಾವೀಣ್ಯತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದ್ದರು. ಸೋಲೆನರ್ ಕ್ವಾರ್ಟೆಟ್ ಎಂಬುವರ ಸಹಾಯದ ಮೂಲಕ ಮೇಜಿನ ಮೇಲಿನ ಹಿತಸ್ಪರ್ಶದ ಮೂಲಕ ಅವರು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ನುಡಿಸುವ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಕೂಡಾ ಆಸ್ವಾದಿಸುವುದನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ್ದರು.
ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಅವರು ವಿಶ್ವದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಭಾಷಣಕಾರರೂ ಬರಹಗಾರ್ತಿಯೂ ಆದರು. ವಿವಿದ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಅಂಗವಿಹೀನತೆಗೊಳಗಾಗಿದ್ದವರ ಧ್ವನಿ ಎಂದು ಅವರನ್ನು ಇಡೀ ವಿಶ್ವ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಿದೆ. ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಬಯಸುವ ಸಮಾಜವಾದಿಯಾಗಿದ್ದ ಅವರು ವುಡ್ರೋ ವಿಲ್ಸನ್ ಅವರ ನೀತಿಗಳನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದ್ದರು. ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಜನನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅವರು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು. ೧೯೧೫ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಮತ್ತು ಜಾರ್ಜ್ ಕೆಸ್ಲರ್ ಅವರು ಜೊತೆಗೂಡಿ ಹೆಲೆನ್ ಕೆಲ್ಲರ್ ಇಂಟರ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟು ಹಾಕಿದರು. ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ದೃಷ್ಟಿ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಪೌಷ್ಟಿಕತೆಯ ಕುರಿತಾದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಗೆ ಮುಡಿಪಾಗಿತ್ತು. ೧೯೨೦ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಮೆರಿಕನ್ ಸಿವಿಲ್ ಲಿಬರ್ಟಿಸ್ ಯೂನಿಯನ್ ಎಂಬ ಸಂಘಟನೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು.