polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
ಈ ನವಶಿಲಾಯುಗ ದ ವಸಾಹತುಗಾರರು ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತು ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಬೇಟೆ ಹಾಗು ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ತಮ್ಮ ಅಲೆಮಾರಿ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಒಕ್ಕಲುತನಕ್ಕೆ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು- ನವಶಿಲಾಯುಗದ ಕ್ರಾಂತಿ. ಅವರು ಹುಲ್ಲುಗಾವಲನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಹಾಗು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಮಾಡಲು ಕಾಡನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕುಂಬಾರಿಕೆ ಹಾಗು ವಸ್ತ್ರೋದ್ಯಮ ಮುಂತಾದ ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದರು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಅವರು ಕ್ರಾಮ್ಲೆಕ್(ಲಂಬವಾಗಿ ನೆಟ್ಟ ಕಲ್ಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಮಟ್ಟವಾಗಿ ಹಾಸಿದ ಚಪ್ಪಟೆಯ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲು ಬಂಡೆಗಳುಳ್ಳ ಸಮಾಧಿ) ಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದರು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪೆನ್ಟ್ರೆ ಇಫಾನ್, ಬ್ರಯನ್ ಸೆಲ್ಲಿ ಡ್ಡು ಹಾಗು ಪಾರ್ಕ್ ಕುಯೆಮ್ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲುಗುಡ್ಡೆ ಗಳನ್ನು 5500 ಹಾಗು 6000 ಯ ನಡುವೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದನ್ನು ಸ್ಟೋನ್ಹೆಂಜ್ ಅಥವಾ ದಿ ಈಜಿಪ್ಷಿಯನ್ ಗ್ರೇಟ್ ಪಿರಮಿಡ್ ಆಫ್ ಗಿಜ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುವ 1,000 ದಿಂದ 1,500 ವರ್ಷಗಳ ಮುಂಚೆಯೇ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿದ್ದರು.
ವೇಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಎಲ್ಲರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ ಹಾಗು ಇದರಿಂದಾಗಿ ಡಿ ಫ್ಯಾಕ್ಟೋ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ ಆದಾಗ್ಯೂ, ಉತ್ತರ ಹಾಗು ದಕ್ಷಿಣ ವೇಲ್ಸ್ ನ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರು ವೆಲ್ಷ್ ಭಾಷೆಯನ್ನೇ ಪ್ರಥಮ ಭಾಷೆಯಾಗಿಬಳಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಹಾಗು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನ್ನು ದ್ವಿತೀಯ ಭಾಷೆಯಾಗಿ ಕಲಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. 21.7% ವೆಲ್ಷ್ ಜನರು ಕೆಲ ಮಟ್ಟಿಗೆ ವೆಲ್ಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ ಅಥವಾ ಓದುತ್ತಾರೆ , ಆದಾಗ್ಯೂ ಕೇವಲ 16% ಜನರು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡಲು, ಓದಲು ಹಾಗು ಬರೆಯಲು ಸಮರ್ಥರಾಗಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಆಡುಮಾತಿನ ಹಾಗು ಸಾಹಿತ್ಯಕ ವೆಲ್ಷ್ ನ ನಡುವಿನ ಸಂಪೂರ್ಣ ವ್ಯತಾಸಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಕಳೆದ 2004ರಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾದ ಭಾಷಾ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ, 21.7% ಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಜನರು ಭಾಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ದಕ್ಷಿಣ ಹಾಗು ಪಶ್ಚಿಮ ವೇಲ್ಸ್ ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಡಲಂಚುಗಳನ್ನು ಹೆರಿಟೇಜ್ ಕೋಸ್ಟ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗ್ಲಮೋರ್ಗನ್ ಹೆರಿಟೇಜ್ ಕೋಸ್ಟ್, ಗೊವೆರ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ,ಪೆಮ್ಬ್ರೋಕ್ ಶೈರ್, ಕಾರ್ಮರ್ಥೆನ್‌ಶೈರ್, ಹಾಗು ಸೆರೆಡಿಜಿಯೊನ್ ಕಡಲಂಚುಗಳು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಚಂಡವಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿವೆ. ಗೊವೆರ್, ಕಾರ್ಮರ್ಥೆನ್‌ಶೈರ್, ಪೆಮ್‌ಬ್ರೋಕ್‌ಶೈರ್ ಹಾಗು ಕಾರ್ಡಿಗನ್ ಬೇ ಎಲ್ಲವು ಸ್ವಚ್ಚವಾದ ನೀಲಿ ನೀರು, ಬಿಳಿ ಮಣ್ಣಿನ ಕಡಲದಂಡೆ ಹಾಗು ಮನಮೋಹಕ ಕಡಲ ಜೀವಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಇಂತಹ ದೃಶ್ಯ ವೈಭವವನ್ನು ಹೊತ್ತ ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಕಡಲಿಗೆ ಒಂದು ಕರಾಳ ಮುಖವೂ ಸಹ ಇದೆ; ವೇಲ್ಸ್ ನ ದಕ್ಷಿಣ ಹಾಗು ಪಶ್ಚಿಮ ಕಡಲುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಐರಿಶ್ ಹಾಗು ಕಾರ್ನಿಶ್ ಕಡಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ತಾದ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಸಾಗರದಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ಬೀಸುವ ಗಾಳಿ/ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ ಬೀಸುವ ಗಾಳಿಯು ವರ್ಷಾಂತರಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಹಡಗುಗಳನ್ನು ಮುಳುಗಿಸಿವೆ ಹಾಗೂ ಅಪಘಾತಕ್ಕೆ ಎಡೆ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದೆ.
ವೇಲ್ಸ್ ಸೆಂಟ್ರಲ್-ವೆಸ್ಟ್ ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್ ನ ಒಂದು ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ ದಲ್ಲಿ ಉಪಸ್ಥಿತವಿದೆ. ಅದರ ಭೂಪ್ರದೇಶದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ರಷ್ಟಿದೆ - ಇದರ ಗಾತ್ರವು ಮ್ಯಾಸಾಚುಸೆಟ್ಸ್, ಇಸ್ರೇಲ್, ಸ್ಲೊವೇನಿಯ ಅಥವಾ ಎಲ್-ಸಾಲ್ವಡೋರ್ ಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ ಹಾಗು ಸ್ಕಾಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಭೂಪ್ರದೇಶದ ಕಾಲು ಭಾಗದಷ್ಟಿದೆ. ಇದರ ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗ ದಷ್ಟಿದೆ ಹಾಗು ಪೂರ್ವ-ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗ ದಷ್ಟಿದೆ. ವೇಲ್ಸ್ ನ್ನು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತುವರೆದಿದೆ ಹಾಗು ಇತರ ಮೂರು ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರದಿಂದ ಆವೃತ್ತವಾಗಿದೆ: ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಮೋರ್ ಹಫ್ರೆನ್ , ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ಸಮುದ್ರ ಹಾಗು ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಐರಿಶ್ ಸಮುದ್ರವಿದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ವೇಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ರಷ್ಟು ಕಡಲಂಚುಗಳಿವೆ. ವೆಲ್ಷ್ ನ ಪ್ರಧಾನ ಭೂಭಾಗದ ಆಚೆಗೆ ಹಲವಾರು ದ್ವೀಪ ಗಳಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ವಾಯುವ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ ವೈನ್ಯಸ್ ಮಾನ್ ದೊಡ್ಡ ದ್ವೀಪವೆನಿಸಿದೆ.
ಕಳೆದ 1970ರ ಪ್ರಾರಂಭದಿಂದ, ವೆಲ್ಷ್ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು, ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪುನರ್ರಚನೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತು. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬೃಹತ್-ಕೈಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಕಾಣೆಯಾಗಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಲಘು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಹಾಗು ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಬದಲಾದವು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ವೇಲ್ಸ್, ನಲ್ಲಿ ಫಾರಿನ್ ಡೈರೆಕ್ಟ್ ಇನ್ವೆಸ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್ ನಿಂದ ಸಾಧಾರಣ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಷೇರುಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಕಡೆ ಸೆಳೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಹೊಸ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಖಾನೆಯ 'ಬ್ರಾಂಚ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ ' ಮಾದರಿಯಂತಿತ್ತು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿಯತಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಭೆ ಯು ಕಡಿಮೆ ಕೌಶಲ್ಯ ಹೊಂದಿದ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ನೇಮಕ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು. ಕಾರ್ಡಿಫ್ ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾಗಿದ್ದ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ನ್ನು, 1971ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ನಂತರ ಅದನ್ನು ವಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಮಾತೃಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.
ವೇಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಕಡೇಪಕ್ಷ 29,000 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಆಧುನಿಕ ಮಾನವರು ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಳೆದ ಹಿಮಯುಗದ ಕೊನೆಯ ಭಾಗದಿಂದಲೂ ಮಾನವರ ಅಸ್ತಿತ್ವವು ಅಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ ). ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಯುರೋಪ್ ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದ ಮೆಸೋಲಿಥಿಕ್ ನ ಬೇಟೆಯನ್ನು-ಸಂಗ್ರಹಿಸುವವರು ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್ ಗೆ ವಲಸೆ ಹೋದರು. ವೇಲ್ಸ್ 10,250 ಯ ಸುಮಾರಿಗೆ ಹಿಮನದಿಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿತ್ತು. ಇದರಿಂದ 7,000 ದಿಂದ 6,000 ಯವರೆಗೂ ಜನರು ಯೂರೋಪಿನ ಭೂಖಂಡದಿಂದ ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್ ವರೆಗೂ ನಡೆದು ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಇದೆಲ್ಲವೂ ನಂತರ ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾದ ಹಿಮಗಡ್ಡೆಯ ಹೆಚ್ಚಳದಿಂದಾಗಿ ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್ ಒಂದು ದ್ವೀಪವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿತ್ತು ಹಾಗು ಐರಿಶ್ ಸಮುದ್ರವು ವೇಲ್ಸ್ ಹಾಗು ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲು ಉಗಮವಾಯಿತು.
ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾನೂನನ್ನು ಒಂದು ಸರ್ವಸಮಾನ ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಕಾನೂನಿನ ಸಂಹಿತೆರಚನೆಯಿಲ್ಲ. ಜೊತೆಗೆ ಕಾನೂನಿನ ಪೂರ್ವ ನಿದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಬದ್ಥತೆ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಪ್ರಚೋದನೆಗೆ ವಿರೋಧವಿದೆ. ಕಾನೂನಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಮ್‌ನ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಹಾಗು ಸಿವಿಲ್ ವ್ಯಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಮೇಲ್ಮನವಿಯ ಉನ್ನತ ಕೋರ್ಟ್ ಎನಿಸಿದೆ.ದಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಜ್ಯೂಡಿಕೇಚರ್ ಆಫ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಅಂಡ್ ವೇಲ್ಸ್ ಒಂದು ಉನ್ನತವಾದ ವಿಚಾರಣೆಯ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹಾಗು ಅಪೀಲು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ವಾಗಿದೆ. ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳ ಮೂರು ವಿಭಾಗಗಳೆಂದರೆ ಕೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಅಪೀಲ್; ಹೈ ಕೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಜಸ್ಟೀಸ್ ಹಾಗು ಕ್ರೌನ್ ಕೋರ್ಟ್. ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಮೊಕದ್ದಮೆಗಳನ್ನು ಮ್ಯಾಜಿಸ್ಟ್ರೇಟ್ಸ್' ಕೋರ್ಟ್ ಅಥವಾ ಕೌಂಟಿ ಕೋರ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಬೆರ್‌ಫ್ರಾ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಔನ್ನತ್ಯವು ಒವೈನ್ ಗ್ವೈನೆಡ್ ಮೊಮ್ಮಗ ಲ್ಲಿವೆಲಿನ್ ಫಾರ್ ನ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡಿತು. 1215ರ ಮ್ಯಾಗ್ನ ಕಾರ್ಟ ದಲ್ಲಿ ವಿನಾಯಿತಿಗಳನ್ನು ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಸೆಣೆಸಾಟ ನಡೆಸಿದ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ 1216ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಬೇರ್ಡೈಫಿ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಇತರ ವೆಲ್ಷ್ ದೊರೆಗಳಿಂದ ಸ್ವಾಮಿನಿಷ್ಠೆಯ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯನ್ನು ಪಡೆದು, ಮೊದಲ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜನಾದ. ಅವನ ಮೊಮ್ಮಗ ಲೈವೆಲಿನ್ ಸಹ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು, 1267ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಟ್ರೀಟಿ ಆಫ್ ಮೊಂಟ್ಗೋಮೆರಿ ಯಲ್ಲಿ ಹೆನ್ರಿ ಯಿಂದ ಪಡೆದ. ಆದಾಗ್ಯೂ ನಂತರದಲ್ಲಿ, ಸಾಲಾಗಿ ವ್ಯಾಜ್ಯಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡವು. ಇದರಲ್ಲಿ ಸಿಮೊನ್ ಡೆ ಮೊಂಟ್ಫೋರ್ಟ್ ನ ಮಗಳು ಹಾಗು ಲಿವೆಲೈನ್‌ನ ಪತ್ನಿ ಎಲೆಯನೋರ್ ಳ ಬಂಧನದಿಂದಾಗಿ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಮಾಡಿದ ಮೊದಲ ಆಕ್ರಮಣದೊಂದಿಗೆ ಪರಾಕಾಷ್ಠೆಗೆ ಮುಟ್ಟಿತು.
ಕಳೆದ 1979ರಲ್ಲಿ ವೇಲ್ಸ್ ಗೆ ಒಂದು ಶಾಸನ ಸಭೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಲಾಯಿತು . ಇದರ "ನಕಾರಾತ್ಮಕ"ಮತಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಹುಮತ ಬಂದಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಳೆದ 1997ರಲ್ಲಿ ಇದೇ ವಿಚಾರವಾಗಿ ನಡೆದ ಒಂದು ಜನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ಸಣ್ಣ ಬಹುಮತಗಳ ಅಂತರದಿಂದ "ಒಪ್ಪಿಗೆ" ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಫಾರ್ ವೇಲ್ಸ್ ನ್ನು 1999ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು . ಇದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದ ಬಜೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವೇಲ್ಸ್‌ಗೆ ಹೇಗೆ ಖರ್ಚು ಹಾಗೂ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿದೆ (ಆದರೂ ಸಂಸತ್ತು, ವೆಲ್ಷ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಮಿತಿಯನ್ನು ಒಡ್ಡುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿದೆ).
ಸಿಮ್ರಿ ಎಂಬ ಸ್ವ-ನಿಯುಕ್ತ ಪದವು, ರೋಮನ್ ಶಕೆಯ-ತರುವಾಯ ಉತ್ತರ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಹಾಗು ದಕ್ಷಿಣ ಸ್ಕಾಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ನ ಬ್ರಯ್ತೊನಿಕ್-ಮಾತನಾಡುವ ಜನರ ಜೊತೆಗಿನ ವೆಲ್ಷ್ ನ ಸಂಬಂಧದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ,ಇವರು ಯರ್ ಹೆನ್ ಒಗ್ಲೆಡ್ ನ ಜನರು. ಅದರ ಮೂಲ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ, ಇತರೆ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ವೆಲ್ಷ್ ಹಾಗು "ಉತ್ತರದ ಜನರು" ಒಂದೇ ಜನರು ಎಂಬ ಸ್ವಯಂ-ಗ್ರಹಿಕೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಈ ಪದವು ವೆಲ್ಷ್ ಹಾಗು ಉತ್ತರದ ಜನರು ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಸದೃಶವಾದ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು, ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಹಾಗು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಕಾರ್ನಿಶ್ ಅಥವಾ ಬ್ರೆಟನ್ ಜನರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಪದವು ಬಹುಶಃ 7ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ಸ್ವ-ವಿವರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಬಳಕೆಗೆ ಬಂದಿತು. ಇದನ್ನು ಕಾಡ್ವಾಲ್ಲೊನ್ ಅಪ್ ಕಾಡ್ಫ್ಯಾನ್ ನ ಪ್ರಶಂಸೆ ಮಾಡಿ ಬರೆದ ಪದ್ಯದಲ್ಲಿದೆಯೆಂದು ದೃಢಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಬರಹ . 633.
878ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್, ಮರ್ಸಿಯನ್ನರ ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಸೇನೆಯನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್‌ನ ವೈಕಿಂಗ್ಸ್ ಜೊತೆ ಒಂದಾಯಿತು. 722ರ ಕಾರ್ನ್ವಲ್ ನಂತೆಯೇ, ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ರ ಈ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸೋಲಿನಿಂದಾಗಿ ವೇಲ್ಸ್‌ಗೆ, ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಆಕ್ರಮಣದಿಂದ ಕೆಲವು ದಶಕಗಳ ತನಕ ಮುಕ್ತಿ ದೊರೆಯಿತು. ಕಳೆದ 1063ರಲ್ಲಿ, ವೆಲ್ಷ್ ನ ರಾಜಕುಮಾರ ಗ್ರುಫ್ಫ್ಯಡ್ ಅಪ್ ಲೈವೆಲಿನ್ ಮರ್ಸಿಯ ವಿರುದ್ಧ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ವೈಕಿಂಗ್ಸ್ ಜೊತೆಗೆ ಮೈತ್ರಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ. ಇದು 878ರಷ್ಟೇ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಮರ್ಸಿಯಾದ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ನರು ಸೋಲನ್ನನುಭವಿಸಿದರು. ಕಾರ್ನ್ವಲ್ ಹಾಗು ಬ್ರಿಟಾನಿ ಯಂತೆ, ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್/ಫ್ರಾಂಕ್ಸ್ ವಿರುದ್ಧದ ವೈಕಿಂಗ್ ನ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲತೆಯಿಂದ ಆಂಗ್ಲೊ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ಸ್/ಫ್ರಾಂಕರು ತಮ್ಮ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ನೆರೆ ದೇಶದವರ ಮೇಲೆ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡುವ ಯಾವದೇ ಅವಕಾಶ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿತು.
ಟ್ರೈವೆರಿನ್ ನಾಶದ ನೇರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಫ್ರೀ ವೇಲ್ಸ್ ಆರ್ಮಿ ಹಾಗು ಮುದಿಯದ್ ಆಮ್ಡಿಫಿನ್ ಸಿಮ್ರು ಎರಡೂ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, 1963ರಿಂದಲೂ ಆಂದೋಳನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದವು. ಕಳೆದ 1969ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ರನ್ನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಎಂದು ಅಧಿಕಾರ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡುವ ವರ್ಷದ ವರೆಗೂ, ಈ ಗುಂಪುಗಳು ಹಲವು ಬಾಂಬ್ ಸ್ಫೋಟಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದವು - ನೀರಿನ ಪೈಪುಗಳನ್ನು, ತೆರಿಗೆ ಹಾಗು ಇತರ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಜೊತೆಗೆ ಮಾಂಟ್ಗೋಮೆರಿಶೈರ್ ನ ಕ್ಲವ್ವೆಡಾಗ್, ನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಬೆಂಬಲಿತ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಭಾಗವನ್ನು ನಾಶಮಾಡಿದ್ದವು. ಕಳೆದ 1967ರಲ್ಲಿ, ವೇಲ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಬರ್ವಿಕ್ ಆಕ್ಟ್ 1746 ನ್ನು ವೇಲ್ಸ್‌ಗಾಗಿ ರದ್ದು ಮಾಡಲಾಯಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ಗೆ ಒಂದು ಕಾನೂನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದ ಜೊತೆಗೆ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಜೊತೆಗಿನ ಗಡಿಗೆರೆಯನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಲಾಯಿತು.
ವೇಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ಕಲೆ ಯ ಹಲವು ಕೃತಿಗಳು ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ಪೂರ್ವ ಮಧ್ಯಯುಗ ದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ವೇಲ್ಸ್ ನ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವು, ಬ್ರಿಟಿಶ್ ಐಲ್ಸ್ ನ ಇನ್ಸ್ಯುಲರ್ ಆರ್ಟ್ (ಪೂರ್ವ ಮಧ್ಯಯುಗದ ಬ್ರಿಟಿಶ್ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಒಂದು ರೀತಿ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಕೈಬರಹ) ನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿತ್ತು ಹಾಗು ಬಹುಶಃ ವೆಲ್ಷ್ ಹುಟ್ಟಿನಸುವರ್ಣಾಕ್ಷರಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತಗೊಂಡ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇದರಲ್ಲಿ 8ನೇ ಶತಮಾನದ ಹಿಯರ್ ಫೋರ್ಡ್ ಗಾಸ್ಪಲ್ಸ್ ಹಾಗು ಲಿಚ್ಫೀಲ್ಡ್ ಗಾಸ್ಪಲ್ಸ್ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ 11ನೇ ಶತಮಾನದ ರೈಸ್ಮಾರ್ಚ್ ಪಸಾಲ್ಟರ್ ಡೇವಿಡ್'ಸ್ ನಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾದ ಒಂದು ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾದ ವೆಲ್ಷ್ ಕೃತಿ. ಇದು ಅಸಾಧಾರಣವಾದ ವೈಕಿಂಗ್ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಸ್ವಲ್ಪ ಮುಂಚಿನ ಇನ್ಸ್ಯುಲರ್ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ.
ವೇಲ್ಸ್ , ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಮ್ ನ ಭಾಗವಾದ ಒಂದು ದೇಶ. ಇದು ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನ್ನು ಹಾಗು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಸಾಗರ ಹಾಗು ಐರಿಶ್ ಸಮುದ್ರದ ಗಡಿಹೊಂದಿದೆ. ವೇಲ್ಸ್ ದೇಶವು ಮೂರು ದಶಲಕ್ಷ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದೆಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ದೇಶವು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ದ್ವಿಭಾಷಿ ಯಾಗಿದೆ; ವೆಲ್ಷ್ ಹಾಗು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎರಡೂ ಭಾಷೆಗಳು ಸಮಾನ ಸ್ಥಾನಮಾನ ಪಡೆಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ದೇಶದುದ್ದಕ್ಕೂ ದ್ವಿಭಾಷೀಯ ಸಂಕೇತಗಳು ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ವೇಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಅಧಿಕ ಜನರಿಗೆ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಒಂದೇ ಏಕೈಕ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಒಂದೊಮ್ಮೆ ವೆಲ್ಷ್ ಭಾಷೆಯು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಕ್ಷೀಣತೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರೂ ಸಹ ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ಬದಲಾವಣೆ ಹೊಂದಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ 20% ಜನರು ಪ್ರಸಕ್ತ ವೆಲ್ಷ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕ್ಯಾಂಬ್ರಿಯಾ ಎಂಬುದು ಹೆಸರಿನ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ರೂಪಾಂತರ. ವೇಲ್ಸ್ ನ ಹೊರಭಾಗದ ನಾರ್ತ್ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನಲ್ಲಿ ಈ ರೂಪಾಂತರವು ಕಂಬ್ರಿಯಾ ಎಂದು ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಹಿಂದೊಮ್ಮೆ ಯರ್ ಹೆನ್ ಒಗ್ಲೆಡ್ ನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಭೂವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅವಧಿಯನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗು ವಿಕಸನದ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ, ಅತ್ಯಂತ ಸಂಕೀರ್ಣ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಉದಯಿಸಿದ ಅವಧಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಈ ರೂಪಾಂತರವು ಕೆಲವು ಬಾರಿ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲೂ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಬಹುಶಃ ಅತ್ಯಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾದುದೆಂದರೆ ಜಿಯೋಫ್ಫ್ರಿ ಆಫ್ ಮಾನ್ಮೌತ್ ನ ಹುಸಿಇತಿಹಾಸವಾದ ಹಿಸ್ಟೋರಿಯಾ ರೆಗುಂ ಬ್ರಿಟನ್ನಿಯೆ . ಇದರಲ್ಲಿ ಬರುವ ಕ್ಯಾಂಬರ್ ಎಂಬ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಸಿಮ್ರುವಿನ ನಾಮಸೂಚಕ ರಾಜ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯು 60 ಜನ ಸದಸ್ಯರಿಂದ ಕೂಡಿದೆ, ಇವರನ್ನು "ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಮೆಂಬರ್ಸ್ " ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ನಲವತ್ತು ಜನ ಗಳನ್ನು ಫಸ್ಟ್ ಪಾಸ್ಟ್ ದಿ ಪೋಸ್ಟ್ ವಿಧಾನದಿಂದ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ 20 ಜನರನ್ನು 5 ವಿವಿಧ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಟ್ಟಿಯ ಮೂಲಕ ಅಡಿಷನಲ್ ಮೆಂಬರ್ ಸಿಸ್ಟಂ ನ ಮೂಲಕ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷವು ಫಸ್ಟ್ ಮಿನಿಸ್ಟರ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ನ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇವರು ಸರಕಾರದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ವೆಲ್ಷ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಗವರ್ನಮೆಂಟ್ ಕಾರ್ಯಾಂಗ ವಾಗಿದೆ, ಹಾಗು ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯು ತನ್ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಗವರ್ನಮೆಂಟ್‌ಗೆ ನಿಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ. ಲಾರ್ಡ್ ರೋಜರ್ಸ್ ವಿನ್ಯಾಸದ ಹೊಸ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ರಾಣಿ ಎಲಿಜಬತ್ ಡೇವಿಡ್'ಸ್ ಡೇ ಯಂದು 2006ರಲ್ಲಿ ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು.
ಹಸ್ತಾಂತರಗೊಂಡ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ, ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ, ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ, ವಸತಿ, ಉದ್ಯಮ, ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸೇವೆ, ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ, ಸಾರಿಗೆ ಹಾಗು ವೆಲ್ಷ್ ಭಾಷೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಸೇರಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ದಿ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಪರಮಾಧಿಕಾರವನ್ನು ಜೊತೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಶಾಸನಾತ್ಮಕ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ, ಇದನ್ನು ವೆಸ್ಟ್ ಮಿನಿಸ್ಟರ್ ಸರಕಾರವು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಆದರೆ 2007ರಲ್ಲಿ ಗವರ್ನಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಆಕ್ಟ್ 2006 ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಮೇಲೆ, ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಶಾಸನವನ್ನು ಕೆಲವೊಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಕ್ರಮಗಳೆಂದು ಅಂಗೀಕಾರ ನೀಡುವ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿ ಕೋರಬಹುದು. ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕವಾಗಿ ಸಂಸತ್ತು, ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿ ಫಾರ್ ವೇಲ್ಸ್ ನ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರ ಸ್ಥಾಪಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ರದ್ದುಪಡಿಸಲೂಬಹುದು.
ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಎಂದುಪೆನ್ಮಚ್ನೋ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಡೋಗ್ ಅಪ್ ಲೈವೆಲಿನ್ 1294-5ರಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದ ಒಂದು ವಿಫಲ ಕ್ರಾಂತಿಯ ಒಂದು ಶತಮಾನದ ನಂತರ ಒವೈನ್ ಗ್ಲಿಂಡ್‌ವರ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಹೆನ್ರಿ ನ ವಿರುದ್ಧ ದಂಗೆಯೇಳುವ ತನಕವೂ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮುಖ ದಂಗೆಗಳಿರಲಿಲ್ಲ. ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಸ್ಪೇನ್ ಹಾಗು ಸ್ಕಾಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ನ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಒವೈನ್ ನನ್ನು 1404ರಲ್ಲಿ ಜನಜನಿತವಾಗಿರುವಂತೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಎಂದು ಕಿರೀಟಧಾರಣೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಆತ ಮಾಚಿನ್‌ಲೆಥ್ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಹಲವು ವೆಲ್ಷ್ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಸದೀಯ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಕನ ವಿರುದ್ಧವೇ ಬಂಡಾಯ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಒವೈನ್ 1412ರಲ್ಲಿ ತಲೆಮರೆಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ 1415ರಲ್ಲಿ ವೇಲ್ಸ್‌ ಗೆ ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿದ್ದ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.
ಸೇನೆಯು ಸೋತ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, 1277ರ ಟ್ರೀಟಿ ಆಫ್ ಅಬೇರ್ಕಾನ್ವಿ ಪ್ರಕಾರ ಲಿವೆಲೈನ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ತನ್ನ ಸ್ವಾಮಿನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ತೋರಬೇಕಿತ್ತು. ಕೆಲ ಕಾಲದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಶಾಂತಿಯು ನೆಲೆಸಿತ್ತು. ಜೊತೆಗೆ 1282ರ ಎಡ್ವರ್ಡಿಯನ್ ಆಕ್ರಮಣ ದಿಂದಾಗಿ, ವೆಲ್ಷ್ ರಾಜರುಗಳ ಆಳ್ವಿಕೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. ಲೈವೆಲಿನ್ ನಿಧನ ಹಾಗು ಅವನ ಸಹೋದರ ದೊರೆ ಡಾಫಿಡ್ನನ್ನು ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಿದ ನಂತರ, ಉಳಿದಿದ್ದ ಕೆಲವು ವೆಲ್ಷ್ ದೊರೆಗಳು ತಮ್ಮ ಭೂಮಿಗಳಿಗಾಗಿಎಡ್ವರ್ಡ್ ಗೆ ಗೌರವಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು. ಲೈವೆಲಿನ್‌ನ ತಲೆಯನ್ನು ಒಂದು ಈಟಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಸಿ ಲಂಡನ್‌ಗೆ ಹೊತ್ತೊಯ್ಯಲಾಯಿತು; ಅವನ ಪುಟ್ಟ ಮಗಳಾದ ಗ್ವೆನ್ಲ್ಲಿಯನ್ ಳನ್ನು ಸೆಂಪ್ರಿಂಗಾಮ್ನ ಪ್ರಿಯರಿ ಯಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಹಾಕಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಸಾವನ್ನಪ್ಪುವವರೆಗೆ ಐವತ್ತ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅಲ್ಲೇ ಉಳಿದಿದ್ದಳು.
ಇಸವಿ 1859 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 25ರ ರಾತ್ರಿ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಎದ್ದ ಚಂಡಮಾರುತವು ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ 114 ಹಡಗುಗಳನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡಿತು; ಆ ರಾತ್ರಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ನೌಕಾಘಾತಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ನ್ವಾಲ್ ಹಾಗು ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಹಲವರು ಅದರ ಕಡಲಂಚಿನಲ್ಲಿ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು. ವೇಲ್ಸ್‌ಗೆ ಕಾರ್ನ್ವಾಲ್, ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಹಾಗು ಬ್ರಿಟಾನಿ ಯ ಜೊತೆಗೆ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗಿನ ಅಸೂಯೆಹುಟ್ಟದ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅದೇನೆಂದರೆ ಕೆಲವು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ನೌಕಾಘಾತದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಯುರೋಪ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಚದುರ ಮೈಲಿಗೆ ಇದು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ನೌಕಾಘಾತದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಶಕೆಯಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಕೆಟ್ಟದಾಗಿತ್ತು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಡಿಫ್ ಗೆ ಹೊರಟ ಹಡಗುಗಳು ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಚಂಡಮಾರುತದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡವು ಹಾಗು "ಕ್ರೂರ ಸಮುದ್ರ" ಜನರನ್ನು ಬಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು.
ಕಳೆದ 2002ರಲ್ಲಿ, "ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹಾಗು ವೆಲ್ಷ್ ಸಂತತಿಯಲ್ಲಿ ಅಂತರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ" ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಕೆ ಮಾಡಿತು. ಇದು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಹಾಗು ವೇಲ್ಸ್‌ನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಮಾನವ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳ ವಂಶವಾಹಿ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡುವಾಗ ಈ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಬಳಸಿತು. ಬ್ರಯಾನ್ ಸೈಕ್ಸ್ ಹಾಗು ಸ್ಟೀಫನ್ ಒಪೇನ್‌ಹೈಮೆರ್ಮುಂತಾದ ಇತ್ತೀಚಿನ ಸಂಶೋಧಕರು, ಆಧುನಿಕ ದಿನದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹಾಗು ವೆಲ್ಷ್‌ನ ಬಹುತೇಕ ಜನರು, ಬ್ರಿಟಿಶ್ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ವಲಸಿಗರಾಗಿ ನೆಲೆಸಿದ ಮೆಸೋಲಿತಿಕ್ ಹಾಗು ನೀಅಲಿತಿಕ್ ಕಾಲಾವಧಿಗಳ ಜನರ ಜೊತೆಗೆ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಂಶಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ವೇಲ್ಸ್ ಈ ವಂಶವಾಹಿ ಅಧ್ಯಯನದಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದ ತೀರ್ಮಾನಗಳನ್ನು "ಅಸಂಭಾವ್ಯ" ವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ.
ವೇಲ್ಸ್ ದೇಶದ ದೊಡ್ಡ ಧರ್ಮವೆಂದರೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮ. 2001 ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ 72% ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಕ್ರೈಸ್ತರೆಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರೆಸ್ಬಿಟರಿಯನ್ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಧಾರ್ಮಿಕ-ಪಂಥವಾಗಿದೆ, ಇದು 18ನೇ ಶತಮಾನದ ವೆಲ್ಷ್ ಮೆಥೋಡಿಸ್ಟ್ ಪುನಶ್ಚೇತನ ದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಜೊತೆಗೆ 1811ರಲ್ಲಿ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಇದರ ನಂತರದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪಂಥವೆನಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ, ಹಾಗು ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಮ್ಯೂನಿಯನ್ನ ವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೂಡ ಚರ್ಚ್ ಆಫ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು, ಹಾಗು ವೆಲ್ಷ್ ಚರ್ಚ್ ಆಕ್ಟ್ 1914ರ ಅನುಸಾರ ಬ್ರಿಟಿಶ್ ಸರ್ಕಾರವು ಇದರ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ತೆಗೆಯಿತು. .
ಕಳೆದ 1904ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಧಾರ್ಮಿಕ ಜಾಗೃತಿ ಉಂಟಾಯಿತು (ಕೆಲವರು ಇದನ್ನು 1904-1905 ರ ಧರ್ಮ ಜಾಗೃತಿ ಅಥವಾ 1904ರ ಧರ್ಮ ಜಾಗೃತಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ). ಇದು ಇವಾನ್ ರಾಬರ್ಟ್ಸ್ ನ ಇವ್ಯಾನ್ಜಲಿಸಂ ನ ಮೂಲಕ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಇದು ವೇಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಿರುಗಾಳಿಯಂತೆ ಹಬ್ಬಿ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಜನರು ಸ್ವಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ನಾನ್ ಕನ್ಫಾರ್ಮಿಸ್ಟ್ ಹಾಗು ಆಂಗ್ಲಿಕನ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಕ್ಕೆ ಮತಾಂತರ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಇದಕ್ಕೆ ಕೆಲವೊಂದು ಬಾರಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸಮುದಾಯಗಳು ಮತಾಂತರ ಹೊಂದುತ್ತಿದ್ದವು. ವೇಲ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಇಂದಿನ ಹಲವು ಪೆನ್ಟಿಕಾಸ್ಟಲ್ ಚರ್ಚ್‌ಗಳು ಈ ಧಾರ್ಮಿಕ ಜಾಗೃತಿಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆಯೆಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತವೆ.
ವೇಲ್ಸ್ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಭಾಷೆ, ಪದ್ಧತಿಗಳು, ರಜಾದಿನಗಳು ಹಾಗು ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ.
ವೇಲ್ಸ್ ನ್ನು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಒಂದು ಕೆಂಪು ವೆಲ್ಷ್ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ ನ ಚಿಹ್ನೆಯಿಂದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಇತರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಾಂಛನಗಳು ಲೀಕ್ ಹಾಗು ಡ್ಯಾಫಡಿಲ್ ಗಳ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಹೊಂದಿದೆ. ವೆಲ್ಷ್ ನಲ್ಲಿ ಲೀಕ್ಸ್ ನ್ನು ಹಾಗು ಡ್ಯಾಫಡಿಲ್ ಗಳನ್ನು ಪೀಟರ್'ಸ್ ಲೀಕ್ಸ್") ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಹಾಗು ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಒಂದರ ಬದಲಾಗಿ ಇನ್ನೊಂದನ್ನು ತಪ್ಪುತಿಳಿವಳಿಕೆಯಿಂದ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವ ಸಂಭವವಿದೆ. ಆದರೆ ಮೊದಲು ಯಾವುದು ಬಳಕೆ ಬಂತು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ.
ಕಳೆದ 16-18ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೆಲವು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವೆಲ್ಷ್ ಕಲಾವಿದರು ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ಬೇರೆಡೆ ಸ್ಥಳಾಂತರವಾದರು. ಆದರೆ 18ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಲೆ ಯನ್ನು ಪ್ರಬಲಗೊಳಿಸಿದ ಭೂದೃಶ್ಯ ಚಿತ್ರಣದ ಕಲೆಯು, ಅವರನ್ನು ಮತ್ತೆ ತವರಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವಂತೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿತು. ಜೊತೆಗೆ ವೆಲ್ಷ್‌ನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ದೃಶ್ಯಾವಳಿಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಲು ಹೊರಗಿನಿಂದ ಕಲಾವಿದರ ಮಹಾಪೂರವೇ ಹರಿದುಬಂತು. ವೆಲ್ಷ್ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರ ರಿಚರ್ಡ್ ವಿಲ್ಸನ್ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ರಿಟಿಶ್ ಭೂದೃಶ್ಯ ಚಿತ್ರಗಾರನೆಂಬುದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಮಾತಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಈತ ವೇಲ್ಸ್ ಭೂದೃಶ್ಯಗಳಿಗಿಂತ ಇಟಾಲಿಯನ್ ಭೂದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವಲ್ಲಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾನೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಲಂಡನ್ ಗೆ ಭೇಟಿಯಿತ್ತಾಗ ಹಲವು ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ.
ಇಂದು ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ವೆಲ್ಷ್ ಏಕಭಾಷಿ ಗಳಿದ್ದಾರೆ. ಚಿಕ್ಕ ಮಕ್ಕಳ ಜೊತೆಗೆ, ಕೆಲವು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಸಹ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ನಿರರ್ಗಳತೆ ಹೊಂದುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ತುಂಬಾ ವಿರಳವಾಗಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ಅಂದರೆ 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದವರೆಗೂ ಹಲವು ಏಕಭಾಷಿಕರು ಇದ್ದರು. ವೇಲ್ಸ್ ನ ರಸ್ತೆಯ ಸೂಚನಾ ಫಲಕಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹಾಗು ವೆಲ್ಷ್ ಎರಡೂ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ; ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳದ ಹೆಸರುಗಳು ಎರಡು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರೆಯಾಗಿರುತ್ತವೋ, ಅಂತಹ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಭಾಷೆಯ ರೂಪಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ , ಯಾವುದನ್ನು ಮೊದಲು ಸೂಚಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ರೋದ್ರಿಯ ಮೊಮ್ಮಗ ಹೈವೆಲ್ ಡಾ ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ಕಡೆಯಿಂದ ಹಾಗು ತಂದೆಯ ಕಡೆಯ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರದಿಂದ ಬಂದ ಡೈಫೆದ್ ಹಾಗು ಸಿಸಿಲ್ವಗ್ನಿಂದ ದೆಹೆಯುಬರ್ಥ್ ನ್ನು ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡಿದ. ಗ್ವಯ್ನೆಡ್ ಹಾಗು ಪೌಯಿಸ್‌ನಿಂದ ಅಬೇರ್‌ಫ್ರಾ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಪದಚ್ಯುತಿಗೊಳಿಸಿದ. ಜೊತೆಗೆ ವೆಲ್ಷ್ ಕಾನೂನು930ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೋಡೀಕರಿಸಿ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ರೋಮ್ ಗೆ ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಕೈಗೊಂಡ (ಹಾಗು ಈ ಕಾನೂನು ನಿಯಮಾವಳಿಗಳಿಗೆ ಪೋಪ್ ಆಶೀರ್ವದಿಸಿದನೆಂಬ ಆಪಾದನೆಯೂ ಇದೆ). ದೆಹೆಯುಬರ್ಥ್ ಮರೆದುದ್ದ್ ಅಬ್ ಒವೈನ್ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಗ್ವಯ್ನೆಡ್ ಹಾಗು ಪೌಯಿಸ್ ಮೇಲಿನ ಅಬೆರ್‌ಫ್ರಾನ ಹಿಡಿತವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿದ.
ಕಾರ್ನ್ವಾಲ್, ಬ್ರಿಟಾನಿ ಹಾಗು ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ನಂತೆ, ನೈಋತ್ಯ ವೇಲ್ಸ್ ನ ಗೊವೆರ್, ಪೆಮ್ಬ್ರೋಕ್‌ಶೈರ್ ಹಾಗು ಕಾರ್ಡಿಗನ್ ಬೇಯ ಸ್ವಚ್ಚವಾದ ಶುದ್ಧ ನೀರು ಕಡಲ ಜೀವಿಗಳಾದ ಬಾಸ್ಕಿಂಗ್ ಷಾರ್ಕ್ ಗಳು, ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಕಂದು ನೀರುನಾಯಿ, ದಪ್ಪ ತೊಗಲಿನಂತಹ ಚಿಪ್ಪುಳ್ಳ ಕಡಲಾಮೆಗಳು, ಡಾಲ್ಫಿನ್ ಗಳು, ಕಡಲ ಹಂದಿಗಳು, ಜೆಲ್ಲಿ ಮೀನು, ಏಡಿಗಳು ಹಾಗು ಕಡಲೇಡಿ ಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ಪೆಮ್‌ಬ್ರೋಕ್‌ಶೈರ್ ಹಾಗು ಸೆರೆಡಿಜಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶಗಳು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬಾಟಲ್ ನೋಸ್ ಡಾಲ್ಫಿನ್ ಗಳಿಗಾಗಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮನ್ನಣೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿವೆ. ಕಾರ್ಡಿಗನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ನ್ಯೂ ಕುಅಯ್ ಸಂಪೂರ್ಣ .ಯಲ್ಲಿ ಬಾಟಲ್ ನೋಸ್ ಡಾಲ್ಫಿನ್‌ಗಳ ಬೇಸಿಗೆ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ.
ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್ 3% ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ ನಂತರದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪಂಥವಾಗಿದೆ. ವೇಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವಲ್ಲದ ಇತರ ಧರ್ಮಗಳು ಕಡಿಮೆ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಇದು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 1.5% ನಷ್ಟಿದೆ. 18% ಜನರು ಯಾವುದೇ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸೇರಿಲ್ಲವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಅಪೋಸ್ಟೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್ ತನ್ನ ವಾರ್ಷಿಕ ಅಪೋಸ್ಟೋಲಿಕ್ ಸಮಾವೇಶವನ್ನು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ಸ್ವಾನ್ಸೀನಲ್ಲಿ ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಗಸ್ಟ್ ತಿಂಗಳು. ಸೈಂಟ್ ಡೇವಿಡ್ ವೇಲ್ಸ್ ನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕ ಸಂತ . ಜೊತೆಗೆ ಡೇವಿಡ್'ಸ್ ಡೇ ಯನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 1ರಂದು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷವೂ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಲೈವೆಲಿನ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ 1216ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲಿಟಿ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡಿದ. ಎಡ್ವರ್ಡಿಯನ್ ಕಾಂಕ್ವೆಸ್ಟ್ ನ ಕೇವಲ ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, 15ನೇ ಶತಮಾನದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಒವೈನ್ ಗ್ಲೈಂಡ್‌‌ವರ್ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರವನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ನಂತರ ಆಧುನಿಕ ವೇಲ್ಸ್ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಶ್ ರಾಜ ಮನೆತನವು "ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ್ ವೇಲ್ಸ್" ಎಂಬ ಮರ್ಯಾದೆ ಬಿರುದನ್ನು ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ರಾಜನ ಪ್ರಧಾನ ವಾರಸುದಾರ ನಿಗೆ ನೀಡಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ನ್ನು ಕೆಲವೊಂದು ಬಾರಿ "ವೇಲ್ಸ್ ನ ಸಂಸ್ಥಾನ", ಅಥವಾ ಕೇವಲ "ಸಂಸ್ಥಾನ" ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ನೂತನ ಭೌಗೋಳಿಕ ಅಥವಾ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಆಧಾರಗಳಿಲ್ಲ.
ಆರನೇ ಮತ್ತು ಏಳನೇ ಶತಮಾನದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ, ಈಗಿನ ವೆಸ್ಟ್ ಮಿಡ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವನ್ನು ಮರ್ಸಿಯ ಕ್ಕೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟ ನಂತರ, ಏಳನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮರಳಿ ಬಂದ ಪೌಯಿಸ್ ಮರ್ಸಿಯನ್ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಪ್ರತಿರೋಧವನ್ನು ಒಡ್ಡಿತು.
ಮರ್ಸಿಯದ ಯೇಥೆಲ್ ಬಾಲ್ಡ್, ಆಗ ತಾನೇ ಹೊಂದಿದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ ವಾಟ್'ಸ್ ಡೈಕ್ ನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದ. ಜಾನ್ ಡೇವಿಸ್ ನ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಪ್ರಯತ್ನವು ಪೌಯಿಸ್ ರಾಜ ಎಲಿಸೆಡ್ ಅಪ ಗ್ವಯ್ಲಾಗ್ ನೊಟ್ಟಿಗಿನ ಒಪ್ಪಂದದೊಂದಿಗೆ ನಡೆಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಗಡಿಯು, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ರಿವರ್ ಸೇವೆರ್ನ್ ನ ಕಣಿವೆಯಿಂದ ಡೀ ನದೀಮುಖವರೆಗೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿ, ಒಸ್ವೆಸ್ಟ್ರಿ ಯನ್ನು ಪೌಯಿಸ್‌ಗೆ ನೀಡಿತು.
ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ದೊಡ್ಡ ಪಕ್ಷವಾಗಿ 60 ರಲ್ಲಿ 14 ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ, ಪ್ಲಾಯಿಡ್ ಸಿಮ್ರು ಪಕ್ಷವನ್ನು ಲಿಯನ್ ವಯ್ನ್ ಜೋನೆಸ್ ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ವೇಲ್ಸ್ ನ ಡೆಪ್ಯೂಟಿ ಫಸ್ಟ್ ಮಿನಿಸ್ಟರ್. ಪ್ಲಾಯಿಡ್ ಸಿಮ್ರು ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯ ಲಾರ್ಡ್ ಎಲಿಸ್-ಥಾಮಸ್ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯ ಸಭಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇತರ ಪಕ್ಷಗಳೆಂದರೆ ಕನ್ಸರ್ವಟಿವ್ ಪಾರ್ಟಿ, ಹಾಲಿ 13 ಸೀಟುಗಳೊಂದಿಗೆ ನಿಷ್ಠಾವಂತ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ವಾಗಿದೆ, ಹಾಗು ಲಿಬಿರಲ್ ಡೆಮೋಕ್ರಾಟ್ಸ್ ಆರು ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. "ಲಿಬ್ಡೆಮ್ಸ್" ಮೊದಲ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಲೇಬರ್ ಪಾರ್ಟಿಯ ಜೊತೆ ಮುಂಚೆ ಒಂದು ಮೈತ್ರಿ ಸರಕಾರವನ್ನು ರಚಿಸಿತ್ತು. ಒಬ್ಬ ಸ್ವತಂತ್ರ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯು ಸಹ ಇದ್ದಾರೆ.
ವೇಲ್ಸ್ ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಾನಾವಿಧದ ಭೂದೃಶ್ಯಗಳು ಬೆಟ್ಟದಾಕಾರವಾಗಿವೆ, ಉತ್ತರ ಹಾಗು ಪ್ರಧಾನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಪರ್ವತಗಳು ಕಳೆದ ಹಿಮಯುಗ, ಡೆವೆನೆಸಿಯನ್ ಹಿಮೀಕರಣ ದಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ವೇಲ್ಸ್ ನ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತಗಳು ಸ್ನೌಡೋನಿಯ ನಲ್ಲಿದೆ . ಇದು ಸ್ನೌಡಾನ್ ನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ರಷ್ಟು ಎತ್ತರವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಇದು ವೇಲ್ಸ್ ನ ಅತಿ ಎತ್ತರದ ಶಿಖರವಾಗಿದೆ. 14 ರಷ್ಟು ಎತ್ತರವಿರುವ ವೆಲ್ಷ್ ಪರ್ವತಗಳನ್ನು ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ವೆಲ್ಷ್ 3000ಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಇವುಗಳು ವಾಯುವ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿವೆ.
ದಕ್ಷಿಣ ಹಾಗು ಉತ್ತರದ ಭಾಗಗಳು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ವಸಾಹತಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿತು, ಇದು ವೆಲ್ಷ್ ನಲ್ಲಿ ಲ್ಲೊಯೆಗಯ್ರ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು . ಇದು ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಮರ್ಸಿಯಾ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೂಚಕವಾಗಿ ಹಾಗು ಸಂಪೂರ್ಣ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಂತೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಯಿತು.
ಈ ಭೂಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಈಗ ಪ್ರಬಲರಾದ ಜರ್ಮನಿಯ ಬುಡಕಟ್ಟಿನವರನ್ನು ಏಕರೂಪವಾಗಿ ಸೆಸೋನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು., ಇದರರ್ಥ "ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ಸ್". ಆಂಗ್ಲೋ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ರು ರೊಮನೊ-ಬ್ರಿಟಿಶ್ ರನ್ನು ವಾಲ್ಹ ಎಂದು ಸಂಬೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇದು 'ರೋಮನೀಕರಣಗೊಂಡ ವಿದೇಶಿ' ಅಥವಾ 'ಅಪರಿಚಿತ' ಎಂಬ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
20ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ವೇಲ್ಸ್ ತನ್ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಥಾನಮಾನದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪುನರುಜ್ಜೀವನವನ್ನು ಕಂಡಿತು. ಯ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ವಾಯತ್ತತೆ ಹಾಗು ಸ್ವಾತಂತ್ರವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಸಲುವಾಗಿ ಪ್ಲೇಯಿಡ್ ಸಿಮ್ರುವನ್ನು 1925ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು. 1955ರಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಹಾಗು ವೇಲ್ಸ್ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕಾನೂನು ಅನ್ವಯಿಸುವ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಜೊತೆಗೆಕಾರ್ಡಿಫ್ ನ್ನು ವೇಲ್ಸ್‌ ರಾಜಧಾನಿ ಯನ್ನಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಭಾಷೆಯು ಬೇಗನೆ ಅವನತಿ ಹೊಂದಬಹುದೆಂಬ ಅಂಜಿಕೆಗೆ ಉತ್ತರವಾಗಿ ಸಿಮ್‌ಡೈಥಾಸ್ ಯರ್ ಲೇಥ್ ಜಿಮ್ರಾಗ್ ನ್ನು 1962ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು.
ವೆಲ್ಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ದಲ್ಲಿ ಸಿಮ್ರಿ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು, ವೆಲ್ಷ್ ನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಮಧ್ಯ ಯುಗದವರೆಗೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದಕ್ಕಿಂತ ಹಳೆಯದಾದ ಆದರೆ ಎಲ್ಲದಕ್ಕೂ ಅನ್ವಯಿಸುವ ಬ್ರಯ್ತೋನಿಏಡ್ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಬ್ರಿಟೊನ್ನಿಕ್ ಜನರನ್ನು ಬಣ್ಣಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದು ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಪದವಾಗಿ, . 1100ವರೆಗೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿತ್ತು. ತರುವಾಯ ಸಿಮ್ರಿ ವೆಲ್ಷ್ ನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸುಮಾರು 1560ರ ತನಕವೂ ಸಿಮ್ರಿ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಮನಸೋಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಜನರನ್ನು ಕರೆಯಲು ಅಥವಾ ಅವರ ತಾಯ್ನಾಡನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ವೇಲ್ಸ್ ನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು 18ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದೀಚೆಗೆ ಹಾಗು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಕ್ರಾಂತಿ ಯ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಬಹಳವಾಗಿ ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಣಕ್ಕೊಳಗಾಗಿದೆ. ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು, ತಾಮ್ರ, ಕಬ್ಬಿಣ, ಬೆಳ್ಳಿ, ಸೀಸ, ಹಾಗು ಚಿನ್ನ ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ವೇಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಹಾಗು ಸ್ಲೇಟು ಕಲ್ಲನ್ನು ಗಣಿಯಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಳೆದ 19ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಹಾಗು ಲೋಹವಿಜ್ಞಾನ ವು ವೆಲ್ಷ್ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ದಕ್ಷಿಣ ಹಾಗು ಈಶಾನ್ಯ ವೇಲ್ಸ್ ನ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಭೂದೃಶ್ಯ ಹಾಗು ಸಮಾಜ ದ ರೂಪವನ್ನು ಮಾರ್ಪಾಡು ಮಾಡಿತು.
ಕಳೆದ 19ನೇ ಶತಮಾನದ ಇಬ್ಬರು ಪ್ರಮುಖ ಭೂವಿಜ್ಞಾನಿ ಗಳಾದ ರೋಡೆರಿಕ್ ಮುರ್ಚಿಸನ್ ಹಾಗು ಆಡಂ ಸೆಡ್ವಿಕ್, ವೇಲ್ಸ್ ನ ಭೂವಿಜ್ಞಾನದ ಮೇಲೆ ನಡೆಸಿದ ತಮ್ಮ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಸ್ತರವಿಜ್ಞಾನ ಹಾಗು ಪ್ರಾಗ್ಜೀವ ವಿಜ್ಞಾನದ ಕೆಲವು ತತ್ವಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಬಳಕೆ ಮಾಡಿದರು. ಕೆಲವು ತಕರಾರುಗಳ ನಂತರ, ಪೆಲಿಯೋಜೊಯಿಕ್ ಶಕೆಯ ಮುಂದಿನ ಎರಡು ಅವಧಿಗಳಾದ ಆರ್ಡೋವಿಸಿಯನ್ಹಾಗು ಸಿಲುರಿಯನ್ ಶಕೆಗಳನ್ನು, ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಾಚೀನ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಮೇಲೆ ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕ್ಯಾಂಬ್ರಿಯನ್ ಬಂಡೆಗಳ ಕೆಳಗೆ ಹುದುಗಿದ್ದ ಹಳೆಯ ಬಂಡೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಿ-ಕ್ಯಾಂಬ್ರಿಯನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ವೇಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಮೂರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನಗಳಿವೆ: ಸ್ನೌಡೋನಿಯ, ಬ್ರೆಕಾನ್, ಬೇಕನ್ಸ್ ಹಾಗು ಪೆಮ್‌ಬ್ರೋಕ್‌ಶೈರ್ ಕೋಸ್ಟ್ ನಾಲ್ಕು ಏರಿಯಾಸ್ ಆಫ್ ಔಟ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಬ್ಯೂಟಿ ಸಹ ಇವೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಅಂಗ್ಲೇಸೇಯ್, ಕ್ಲ್ವಿಡಿಯನ್ ರೇಂಜ್, ಗೊವೆರ್ ಪೆನಿನ್ಸುಲ ಹಾಗು ವಯೆ ವ್ಯಾಲಿ ಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಗೊವೆರ್ ಪರ್ಯಾಯದ್ವೀಪದ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು 1956ರಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಮ್ ನಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುವ ಮೊದಲ ಏರಿಯ ಆಫ್ ಔಟ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಬ್ಯೂಟಿ ಎಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಬ್ರಿಟನ್ ನಿಂದ ರೋಮನ್ನರ ವಾಪಸಾತಿ ನಂತರ 410ರಲ್ಲಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ತಗ್ಗುಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ವಿವಿಧ ಜರ್ಮನಿಯ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರು ಅತಿಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಗ್ವಯ್ನೆಡ್, ಪೌಯಿಸ್, ಡೈಫೆಡ್ ಹಾಗು ಸಿಸಿಲ್ಗ್, ಮೊರ್ಗನ್ನ್ವಗ್, ಹಾಗು ಗ್ವೆಂಟ್ ಗಳು ಸ್ವತಂತ್ರ ವೆಲ್ಷ್ ವಾರಸುದಾರ ರಾಜ್ಯ ಗಳಾಗಿ ಉಗಮ ಹೊಂದಿದವು. ಅನುಕೂಲಕರವಾದ ಭೌಗೋಳಿಕ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯತೆಗಳಾದ ಒಳಪ್ರದೇಶ, ಪರ್ವತಗಳು, ಹಾಗು ನದಿಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ರೋಮನ್ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಅಂತ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಪತನಗೊಳ್ಳದ ಒಂದು ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕತತ್ವ ಸಮಾಜದಿಂದಾಗಿ ಅವುಗಳ ಆಂಶಿಕ ಅಸ್ತಿತ್ವ ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.
ವೇಲ್ಸ್ ಹಾಗು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನಡುವಿನ ನೂತನ ಗಡಿಯನ್ನು, ಮಧ್ಯಯುಗದ ಊಳಿಗಮಾನ್ಯ ಗಡಿಗೆರೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ 16ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಗಡಿ ರೇಖೆಯು (ಇದು ಆಫಾ'ಸ್ ಡೈಕ್ ನ್ನು ಉತ್ತರದ ಕಡಲಿನವರೆಗೆ ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತದೆ) ನೈಟನ್ ನ್ನು ಅದರ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ವಿಭಜಿಸುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಷರಶಃ ಚರ್ಚ್ ಸ್ಟೋಕ್ ನ್ನು ವೇಲ್ಸ್ ನ ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ತುಂಡರಿಸುತ್ತದೆ, ಹಾಗುಲ್ಯಾನಿಮೈನೆಚ್ ಹಳ್ಳಿಯ ಮೂಲಕ ನೇರವಾಗಿ ಇಬ್ಬಾಗಿಸುತ್ತದೆ .
ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್‌ನಾದ್ಯಂತ ವಾಸ ಮಾಡುವ ಜನರಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿ, ಶತಮಾನಗಳು ಕಳೆದಂತೆ ವೇಲ್ಸ್‌ ಎಂದು ಹೆಸರಿನ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಜನರು ವಲಸಿಗರೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು, ಕಂಚಿನ ಯುಗ ಹಾಗು ಕಬ್ಬಿಣ ಯುಗದ ಸೆಲ್ಟಿಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಬ್ರಿಟನ್ ರ ರೋಮನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ನವೀನ ವೇಲ್ಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಡೆಸೆಆಂಗ್ಲಿ, ಒರ್ಡೋವೈಸೆಸ್, ಕಾರ್ನೋವೀ, ಡೆಮೇತೆ ಹಾಗು ಸಿಲುರೆಸ್ ಮುಂತಾದ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರು ತಮ್ಮಲ್ಲೇ ಹಂಚಿಕೊಂಡು ಶತಮಾನಗಳ ತನಕ ಅಲ್ಲೇ ನೆಲೆಯೂರಿದ್ದರು.
ಕಡಿಮೆ-ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಣ್ಣಿನಿಂದಾಗಿ, ವೇಲ್ಸ್ ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಬೆಳೆ- ಬೆಳೆಯಲು ಸೂಕ್ತವಾಗಿಲ್ಲ, ಹಾಗು ಜಾನುವಾರುಗಳ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಕೃಷಿಯ ಮೇಲಿನ ಗಮನವಾಗಿದೆ. ವೆಲ್ಷ್ ಭೂದೃಶ್ಯ ಹಾಗು 42 ಬ್ಲೂ ಫ್ಲಾಗ್ ಬೀಚ್ ಗಳು ಹಾಗು ವೇಲ್ಸ್ ನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಹಳ್ಳಿ ಗಾಡಿನ ಪ್ರದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ನೋಡಿ ಟೂರಿಸಂ ಇನ್ ವೇಲ್ಸ್
ಜಾನ್ ಡೇವಿಸ್ ಕ್ಯಾಂಟ್ರೆ'ರ್ ಗ್ವಯೆಲೋಡ್ ನ ಮುಳುಗಡೆ ಹಾಗು ಮಬಿನೋಗಿಯನ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿರುವ ವೇಲ್ಸ್ ಹಾಗು ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ನಡುವಿನ ನದಿಯು ಕಿರಿದಾಗಿತ್ತು ಹಾಗು ಕಡಿಮೆ ಆಳವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರ ಬಗೆಗಿನ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಕಾಲ್ಪನಿಕವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆ ಕಥೆಗಳು ಈ ಕಾಲಕ್ಕೆ ದೂರದ ಜಾನಪದ ಸ್ಮರಣೆಗಳಾಗಿವೆ. ಪ್ರದೇಶವು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ಕಾಡು ಬೆಳೆದಿತ್ತು. ಜೊತೆಗೆ ಜನಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತಿತ್ತು. ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್‌ಗೆ ಜನರು ಐಬೇರಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದಿಂದ ಕೂಡ ದೋಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದರು.
ದಕ್ಷಿಣ ವೇಲ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ 18 ಹಾಗು 19ನೇ ಶತಮಾನ ಉತ್ತರಾರ್ಧದ ಹಲವಾರು ಗಮನಾರ್ಹ ಕುಂಬಾರಿಕೆ ಗಳಿವೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಕ್ಯಾಂಬ್ರಿಯನ್ ಪಾಟರಿ ಹಾಗು ಕಾರ್ಡಿಫ್ ಹತ್ತಿರದ ನಂಟ್ಗಾರ್ವ್ ಪಾಟರಿ, ಇದು 1813ರಿಂದ 1822ರವರೆಗೂ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಶುದ್ಧ ಪೋರ್ಸೆಲಿನ್ ನನ್ನು ತಯಾರಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಜೊತೆಗೆ 1920ರ ತನಕ ಉಪಯುಕ್ತವಾದ ಕುಂಬಾರಿಕೆಯ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿತ್ತು. ಪೋರ್ಟ್ಮೇರಿಯನ್ ಪಾಟರಿ ವಾಸ್ತವಾಗಿ ವೇಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ.
ಈಗಿನ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಲೂ ರೋಮನ್ ಕೋಟೆಗಳ ಒಂದು ಸಾಲನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಕಾರ್ಮರ್ಥೆನ್ ವರೆಗೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ, ಹಾಗು ಕಾರ್ಮಾರ್ಥೆನ್ ಶೈರ್ ನ ಡೊಲೌಕೊತಿಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.