polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
​១៩៥៣ សម្ដេច​បាន​ទ្រង់​ដឹកនាំ​គណៈ​ប្រតិភូ​ខ្មែរ​ទៅ​បំពេញ​បេសកកម្ម​សុឆន្ទៈ​ប្រឹក្សា​សម្រេច​រឿង​ឆដ្ឋសង្គាយនា នៅ​ក្រុង​រង្គូន សហភាព​ភូមា។
​១៩៣៣ សម្ដេច​ទ្រង់​បាន​ដឹកនាំ​ គណៈ​ប្រតិភូ​ព្រះសង្ឃ​ខ្មែរ​ទៅ​ធ្វើ​ទស្សនាចរណ៍​ចំពោះ​វត្ត​ខ្មែរ​ទាំងឡាយ​ក្នុង​ដែន​កូសាំងស៊ីន កម្ពុជាក្រោម។
​១៩៤៨ សម្ដេច​ទ្រង់​បាន​ទទួល​នាទី​ជា​ប្រធាន​គណៈកម្មការ​ធម្មវិន័យ​ពិនិត្យ​ការ​ផ្សាយ​សៀវភៅ​សម្រាប់​សាលា​ធម្មវិន័យ​ក្នុង​ព្រះរាជាណាចក្រ។
​១៩១២ សម្ដេច​បាន​ទទួល​សមណស័ក្តិ​ជា​ព្រះ​គ្រូ​សង្ឃ​សត្ថា (ទី​ឋានានុក្រម សម្រាប់​ថ្នាក់​ឯក​របស់​សម្ដេច​ព្រះសង្ឃ​រាជ​ព្រះនាម​ ទៀង)។
​២៥០៣ ចូលរួម​ពិធី​បញ្ចុះ​ខណ្ឌ​សីមា និង​ពិធី​សន្មត​រោង​ឧបោសថ ព្រម​ទាំង​ជា​ព្រះ​ឧបជ្ឈាយ៍​បំបួស​កុល​បុត្រ អ្នក​ប្រទេស​នោះ​ចំនួន​បី​រូប​ផង។
​១៩៥០ ព្រះករុណា​ជា​អម្ចាស់​ជីវិត​ទ្រង់​បាន​ប្រោស​ប្រទាន​ប្រគេន​ព្រះ​ឋានៈ​ជា​សម្ដេច​ព្រះ​មហាសុមេធាធិបតី សង្ឃនាយក​គណៈ​មហានិកាយ។
ក្នុង​ឆ្នាំ​ដដែល​នោះ សម្ដេច​ទ្រង់​បាន​ទទួល​ការ​តែងតាំង​ជា សមាជិក​ជំនួយ​នៃ ក្រុម​ជំនុំ​ព្រះ​ត្រៃ​បិដក នៅ​ពុទ្ធ​សាសន​បណ្ឌិត្យ ក្រុង​ភ្នំពេញ។
​១៩២៥ សម្ដេច​បាន​ធ្វើ​ជា​សមាជិក នៃ​ក្រុម​ជំនុំ​ពិនិត្យ​អក្ខរាវិរុទ្ធ​នៃ​សៀវភៅ​នានា ដែល​សាលា​បាលី​ជាន់​ខ្ពស់ បោះពុម្ព​ផ្សាយ។
​១៩៣៣ សម្ដេច​ទ្រង់​បាន​ទទួល ការ​តែងតាំង​ជា​សមាជិក នៃ​ក្រុម​ជំនុំ​ពិនិត្យ​សៀវភៅ​ដែល​ក្រសួង​សិក្សា​ធិការ​ជាតិ​បោះពុម្ព​ផ្សាយ។
​១៩៤៧ សម្ដេច​ទ្រង់​បាន​ទទួល​នាទី​ជា​អនុ​ប្រធាន​គណៈកម្មការ​វប្បធម៌​ផ្នែក​អក្សរ ក នៃ គណៈកម្មការ​ជាតិ​ខាង​ការ​សិក្សា។
​១៩៣០ សម្ដេច​ទ្រង់​បាន​ទទួល​ការ​តែងតាំង​ ក្នុង​មុខងារ​ជា​ចាងហ្វាង​រង នៃ​សាលា​បាលី​ជាន់​ខ្ពស់​ក្រុង​ភ្នំពេញ។
​១៩៥៤ រដ្ឋាភិបាល​សហភាព​ភូមា​បាន​ប្រគេន​ព្រះ​ឋានៈ​សម្ដេច​ជា ព្រះ​អគ្គ​មហា​បណ្ឌិត​សហភាព​ភូមា។
​១៩៦៩ ព្រះអង្គ​ទ្រង់​ទទួល​ការ​តែងតាំង​ជា​ប្រធាន​គណៈកម្មការ​ពិនិត្យ និង​កំណត់​អំពី​ន័យ​របស់​ទង់​ជាតិ​ខ្មែរ។
​១៩៤៥ សម្ដេច​ទ្រង់​បាន​ទទួល​នាទី​ជា​អធិបតី​នៃ​ថេរសភា គឺ​ក្រុម​ជំនុំ​ជាន់ខ្ពស់​របស់​សង្ឃ។
​១៩៦៨ ទ្រង់​ទទួល​ឋានៈ​ជា​ប្រធាន​គណៈកម្មការ​ពិនិត្យ​អត្ថបទ​ផ្សាយ​ជា​រឿង​ខាង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ខ្មែរ។
ពុទ្ធវុឌ្ឍិ​បរិច្ឆេទ (កំណត់​អំពី​ការ​ធ្វើ​សេចក្ដី​ចម្រើន​ក្នុង​ផ្លូវ​លោក និង​ផ្លូវ​ព្រះ​ពុទ្ធ​សាសនា)
បន្ទប់សហរដ្ឋអាមេរិក ដោយឯកឧត្តម . ឯកអគ្គរដ្ឋទូតសហរដ្ឋអាមេរិក ប្រចាំកម្ពុជា ថ្ងៃទី ២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០១៧
បន្ទប់អូស្ត្រាលី ដោយលោកជំទាវ ឯកអគ្គរាជទូតអូស្ត្រាលីប្រចាំកម្ពុជា ថ្ងៃទី ២ ខែមីនា ឆ្នាំ២០១៧
បន្ទប់ចិន ដោយឯកឧត្តម ឯកអគ្គរដ្ឋទូតសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិនប្រចាំកម្ពុជា ថ្ងៃទី ៨ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៧
បន្ទប់ហ្វីលីពីន ដោយឯកឧត្តម . ឯកអគ្គរដ្ឋទូតហ្វីលីពីនប្រចាំកម្ពុជា ថ្ងៃទី ៩ ខែមករា ឆ្នាំ២០១៧
បន្ទប់សឹង្ហបុរី ដោយឯកឧត្តម ឯកអគ្គរដ្ឋទូតសឹង្ហបុរីប្រចាំកម្ពុជា ថ្ងៃទី ៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៧
បន្ទប់វៀតណាម ដោយឯកឧត្តម ឯកអគ្គរដ្ឋទូតវៀតណាម ប្រចាំកម្ពុជា ថ្ងៃទី ៧ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៨
បន្ទប់អង្គការសហប្រជាជាតិ ដោយលោកជំទាវ អ្នកសម្របសម្រួលរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិប្រចាំកម្ពុជា ថ្ងៃទី ២៩ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៧
សាលវេទិកាសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក ដោយឯកឧត្តម អតីតអធិការបតីរង ប្រទេស អាល្លឺម៉ង់ ជាសមាជិកគណៈគ្រប់គ្រង និងជានាយកការិយាល័យយុទ្ធសាស្ត្រថ្នាក់តំបន់របស់វេទិកាសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក ថ្ងៃទី ២៦ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១៦
សាលាតេជោសែន កិច្ចការរដ្ឋាភិបាល និងទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ ត្រូវបានយល់ព្រមឲ្យប្រើពាក្យ “តេជោសែន” តាមគោរមងាររបស់សម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា នៅថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៤។ សាលានេះត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការឲ្យមានកម្មវិធីសិក្សា ដោយក្រសួងអបរំ យុវជន និងកីឡា នៅថ្ងៃទី៣១ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៤។
នៅថ្ងៃទី ១០ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៧ សាលាពាណិជ្ជសាស្ត្ររបស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ត្រូវបានប្តូរឈ្មោះទៅជា សាលាពាណិជ្ជសាស្ត្រ តូនី ហ្វ៊រណានដេស ដែលមានឈ្មោះដូច លោក ប្រធានប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន ។ ផ្តល់ជូននូវកម្មវិធីសិក្សាសរុបចំនួន ២៤៖ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្ររង ៧ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ ៨ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ៨ និងកម្មវិធីថ្នាក់បណ្ឌិត ១។
បរិញ្ញាបត្ររង៖ គណនេយ្យ សេដ្ឋកិច្ច ហិរញ្ញវត្ថុ និងធនាគារ ការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្ស ទីផ្សារ គ្រប់គ្រង និងការអភិវឌ្ឍអង្គភាព
បរិញ្ញាបត្រ៖ គណនេយ្យ ការគ្រប់គ្រងពាណិជ្ជកម្ម សេដ្ឋកិច្ច ហិរញ្ញវត្ថុ និងធនាគារ បដិសណ្ឋារកិច្ច និងគ្រប់គ្រងទេសចរណ៍ ការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្ស ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ និងទីផ្សារ
បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់៖ គណនេយ្យ ការគ្រប់គ្រងពាណិជ្ជកម្ម សេដ្ឋកិច្ច ហិរញ្ញវត្ថុ និងធនាគារ បដិសណ្ឋារកិច្ច និងគ្រប់គ្រងទេសចរណ៍ ការគ្រប់គ្រងធនធានមនុស្ស ពាណិជ្ជកម្មអន្តរជាតិ និង ទីផ្សារ
សាលាពាណិជ្ជសាស្ត្រ តូនី ហ្វ៊រណានដេស ត្រូវបានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ជាសាលាពាណិជ្ជសាស្ត្រកំពូល នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដោយ ជាមួយនឹង "2 " សំរាប់ការបង្រៀនគុណភាពខ្ពស់ និងឥទ្ធិពលក្នុងតំបន់ដ៏ខ្លាំងក្លា។
និស្សិតសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជាមួយរយនាក់បន្ថែមទៀត បានទទួលអាហារូបករណ៍ផ្ទាល់ខ្លួន មានន័យថា អ្នកឧបត្ថម្ភឯកជនបានផ្តល់ថវិកាសំរាប់ការសិក្សាពួកគេនៅសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ហើយគ្មានតម្រូវឱ្យប្រឡងយកអាហារូបករណ៍ទេ។
មហាវិទ្យាល័យសិល្បៈ មនុស្សសាស្ត្រ និងភាសា នៅសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ផ្តល់ជូនកម្មវិធីសិក្សាសរុបចំនួន ៥៖ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្ររង ១ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ ៣ និងកម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ១។
សាលាតេជោសែន កិច្ចការរដ្ឋាភិបាល និងទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ នៅសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ផ្តល់ជូននូវកម្មវិធីសិក្សាសរុបចំនួន ១២៖ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ៦ និងកម្មវិធីថ្នាក់បណ្ឌិត ៦។ បន្ថែមពីនេះ ធ្វើការស្រាវជ្រាវដោយមិនប្រកាន់បក្សពួក។ ស្ថិតនៅជាន់ទី ១០។
បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់៖ ការសិក្សាស្តីពីអាស៊ាន ការទូតនិងការចរចា ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ រដ្ឋបាលសាធារណៈ ការគ្រប់គ្រងសាធារណៈ និងគោលនយោបាយសាធារណៈ
បណ្ឌិត៖ ការសិក្សាស្តីពីអាស៊ាន ការទូតនិងការចរចា ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ រដ្ឋបាលសាធារណៈ ការគ្រប់គ្រងសាធារណៈ គោលនយោបាយសាធារណៈ
កម្មវិធីអ្នកស្ម័គ្រចិត្តរបស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា គឺជាគំនិតផ្តួចផ្តើមថ្មី ដែលព្យាយាមចង់ឱ្យនិស្សិតសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ចូលរួមនៅក្នុងការអភិវឌ្ឍជាតិ។ នឹងរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍ និងយុទ្ធនាការជាច្រើន ដើម្បីបង្កើតជំនាញរបស់និស្សិតវ័យក្មេង ជាពិសេស នៅទីជនបទ ហើយក៏នឹងផ្តោតលើបញ្ហា សេដ្ឋកិច្ច និងបរិស្ថានផងដែរ។ និស្សិត ទទួលបានបទពិសោធន៍ភាពជាអ្នកដឹកនាំ និងកសាងជំនាញ ជាក់ស្តែង តាមរយៈការចូលរួមនៅក្នុងផែនការ និងប្រតិបត្តិការរបស់ព្រឹត្តិការណ៍នានា។
មហាវិទ្យាល័យវិទ្យាសាស្ត្រសង្គម នៅសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ផ្តល់ជូននូវកម្មវិធីសិក្សាសរុបចំនួន ១០៖ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ ៥ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ៣ និងកម្មវិធីថ្នាក់បណ្ឌិត ២។
បរិញ្ញាបត្រ៖ ការសិក្សាអំពីការអភិវឌ្ឍ ទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិ វិទ្យាសាស្ត្រនយោបាយ រដ្ឋបាល សាធារណៈ និងគោលនយោបាយសាធារណៈ
ក្លឹបកីឡាសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ត្រូវដឹកនាំដោយអ្នកកាន់គំរោងសភានិស្សិតសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា និងគណៈកម្មាធិការមួយនៃក្រុមទីប្រឹក្សាមកពីក្រុមគ្រប់គ្រងរបស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា។ ត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ២០១៣ ហើយក្រុមនេះ បានចូលរួមក្នុងការប្រកួតបាល់ទាត់ជាច្រើន និងព្រឹត្តិការណ៍ប្រកួតប្រជែងកីឡាផ្សេងៗ ជាមួយស្ថាប័នផ្សេងទៀតនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ លើសពីនេះ សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា មានអគារសំរាប់លេងកីឡា ដែល ប្រើប្រាស់សំរាប់វគ្គបណ្តុះបណ្តាល។
មហាវិទ្យាល័យវិទ្យាសាស្ត្រ និងបច្ចេកវិទ្យា នៅសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ផ្តល់ជូននូវកម្មវិធីសិក្សា សរុបចំនួន ៧៖ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្ររង ១ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ ៣ និងកម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ៣។
មូលនិធិសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ទទួលខុសត្រូវលើសកម្មភាពរៃអង្គាសថវិការបស់សាកលវិទ្យាល័យ។ ពាក់ព័ន្ធយ៉ាងច្រើនក្នុងសេវាកម្មនិស្សិត និងអតីតនិស្សិត ការអភិវឌ្ឍអគារ និងគំនិតផ្តួចផ្តើមស្រាវជ្រាវ។ មុខងារចំបងរបស់ គឺស្វែងរកអ្នកឧបត្ថម្ភដើម្បីផ្តល់ថវិកាដល់កម្មវិធីអាហារូបករណ៍។ ជាង ៨០% នៃនិស្សិតសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ទទួលអាហារូបករណ៍ សម្របសម្រួលដោយ ។ លើសពីនេះ កំពុងរៃអង្គាសថវិកាសំរាប់ពង្រីកបណ្ណាល័យ និងបង្កើតអន្តេវាសិកដ្ឋានសំរាប់និស្សិត។
ទស្សនាវដ្ដីកម្ពុជាសំរាប់ការសិក្សាអន្តរជាតិ ដែលមើលការខុសត្រូវដោយ និង គឺជា ទស្សនាវដ្តីស្រាវជ្រាវបោះពុម្ព ពីរដងក្នុងមួយឆ្នាំ ដែលផ្តល់ឱ្យនិស្សិត និងសមាជិកសហគមន៍របស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា នូវឱកាសដើម្បីបង្ហាញប្រភេទការស្រាវជ្រាវនានា ដែលពួកគេបានធ្វើ។ រួមមាន អត្ថបទ កាសែត កិច្ចសម្ភាសន៍ និងការសិក្សាឡើងវិញ។ ការបោះពុម្ពផ្សាយ លើកដំបូងរបស់ គឺនៅខែធ្នូ ឆ្នាំ២០១៦។
មជ្ឈមណ្ឌលសិក្សាអាស៊ាន ធ្វើការស្រាវជ្រាវលើបញ្ហាប្រទាក់ក្រឡាគ្នា ពាក់ព័ន្ធនឹងអាស៊ាន។ មជ្ឈមណ្ឌលនេះ លើកកម្ពស់ការយល់ដឹងពីអាស៊ានកាន់តែខ្លាំង នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ហើយចូលរួមចំណែកដល់ការធ្វើសមាហរណកម្មរបស់កម្ពុជា នៅក្នុងអាស៊ាន តាមរយៈ ការបោះពុម្ពផ្សាយសៀវភៅ ស្តីពីបញ្ហាផ្សេងៗនៅក្នុងតំបន់ រៀបចំបាឋកថាស្តីពីការទូតជាបន្តបន្ទាប់ និងធ្វើការជាមួយស្ថានទូតក្នុងស្រុក។ មជ្ឈមណ្ឌលសិក្សាអាស៊ាន ត្រូវបានទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការដោយក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា។
ពិធីប្រគល់សញ្ញាបត្រប្រចាំឆ្នាំរបស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ដែលនិស្សិតត្រូវបានប្រគល់ជាផ្លូវការនូវសញ្ញាបត្រដែលពួកគេបានបញ្ចប់ការសិក្សាតាមជំនាញរបស់គេ។ លើសពីនេះទៀត កម្មវិធីនេះក៏មានប្រគល់ជូននូវលិខិតទទួលស្គាល់ដល់ បុគ្គលិក សាស្ត្រាចារ្យ និងនិស្សិតឆ្នើម ក៏ដូចជា សញ្ញាបត្របណ្ឌិតកិត្តិយលផងដែរ។ រហូតមកដល់ពេលនេះ សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជាបានរៀបចំកម្មវិធីប្រគល់សញ្ញបត្របាន ១៣លើកហើយ ដែលមាននិស្សិតបញ្ចប់ការសិក្សាជាង ៣០០០ នាក់។
សភានិស្សិតសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា គឺជាអង្គភាពជាប់ឆ្នោតរបស់សិស្ស ដែលរៀបចំ និងសម្របសម្រួលសកម្មភាពក្រៅកម្មវិធីសិក្សា ដែលលើកទឹកចិត្តឱ្យមានអន្តរកម្មរវាងនិស្សិត សាស្ត្រាចារ្យ និងបុគ្គលដែលគួរឱ្យគោរព។ ការបោះឆ្នោតរបស់ ត្រូវបានធ្វើឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំ ហើយមើលការខុសត្រូវដោយមន្រ្តីក្នុងតំណែង ដែលប្រហែលជាមិនត្រូវបានជាប់ឆ្នោតជាថ្មី និងជាក្រុមប្រឹក្សាបុគ្គលិក សាស្ត្រាចារ្យ និងសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាភិបាលរបស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា។
ក្រុមប្រឹក្សាស្រាវជ្រាវ និងប្រឌិតញាណ គឺជាអង្គភាពសម្របសម្រួល នៃភាគីពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ ដែលធ្វើការជម្រុញទឹកចិត្តឱ្យនិស្សិត សាស្ត្រាចារ្យ និងបុគ្គលិកសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជាធ្វើការស្រាវជ្រាវនៅគ្រប់កម្រិតទាំងអស់ ហើយបោះពុម្ពលទ្ធផលរបស់ពួកគេ។ ក្រុមប្រឹក្សានេះ ផ្តោតសំខាន់លើការស្រាវជ្រាវគោលនយោបាយ ជាពិសេសផ្តោតលើបញ្ហាការអប់រំឧត្តមសិក្សារបស់កម្ពុជា និងនយោបាយក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិ។
នៅឆ្នាំ២០១៥ សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា បានចាប់ផ្តើមរៀបចំការជួបជុំអតីតនិស្សិតប្រចាំឆ្នាំ។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ ត្រូវបានបង្កើតឡើងដើម្បីផ្តល់នូវឱកាសកសាងបណ្តាញដ៏មានតម្លៃ សំរាប់អតីតនិស្សិត និងនិស្សិតបច្ចុប្បន្នរបស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ក៏ដូចជាកសាងទំនាក់ទំនងរវាងអតីតនិស្សិត និងសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ដើម្បីបង្កើតកិច្ចសហការរឹងមុំា រវាងវិស័យផ្សេងៗនៃឧស្សាហកម្ម ពាណិជ្ជកម្ម និងការអប់រំនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។
សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធក្រេដីតរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកជាគំរូ ហើយកម្មវិធីសិក្សា ត្រូវបានបង្រៀនជាភាសាអង់គ្លេស។ នៅឆ្នាំ២០១៣ សាកលវិទ្យាល័យនេះ បានដាក់ចេញការបណ្តុះបណ្តាលជាភាសាខ្មែរ ដែលផ្តល់ជូននូវកម្មវិធីសិក្សាដូចគ្នានឹងភាសាអង់គ្លេស ប៉ុន្តែបង្រៀនជាភាសាខ្មែរ ។ ក្រោយមកទៀត សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា បានប្តូរឈ្មោះកម្មវិធីភាសាអង់គ្លេស ដែលមានស្រាប់ជា កម្មវិធី បណ្តុះបណ្តាលជាភាសាអន្តរជាតិ។
វិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវ និងសិក្សាជាន់ខ្ពស់ ធ្វើការស្រាវជ្រាវ លើបញ្ហាជាច្រើន ដែលរួមមាន ភាពជាអ្នកដឹកនាំ សកលភាវូបនីយកម្ម បញ្ហាការសិក្សានៅក្នុងថ្នាក់រៀន និងគោលនយោបាយការសិក្សាពាក់ព័ន្ធនឹងកម្ពុជា និងបញ្ហាជាច្រើនទៀត។ ទាំង និង ធ្វើការលើទស្សនាវដ្តីកម្ពុជាសំរាប់ការសិក្សា អន្តរជាតិ ដែលបង្ហាញពីការស្រាវជ្រាវផលិតដោយសហគមន៍សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា។
សប្ដាហ៍ស្វាគមន៍ គឺជាការតម្រង់ទិសដល់សិស្សថ្មីដែលចូលរៀននៅសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា។ រៀបចំឡើងដោយ សភានិស្សិតនៃសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា សប្ដាហ៍ស្វាគមន៍ គឺជាការណែនាំពីសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា រួមមាន៖ មហាវិទ្យាល័យ សាលា ការិយាល័យ បណ្ណាល័យ អង្គការនិស្សិត និងសេវាផ្សេងៗទៀត។ សិស្សចូលរួមសកម្មភាពសប្បាយរីករាយជាច្រើន ដូចជាទស្សនកិច្ចសាកលវិទ្យាល័យ ដើម្បីឲ្យពួកគេស្វែងយល់ពីរចនាសម្ពន្ធរបស់សាកលវិទ្យាល័យ។
មហាវិទ្យាល័យអប់រំនៅសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ផ្តល់ជូនកម្មវិធីសិក្សាសរុបចំនួន ៦៖ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្ររង ១ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ ៣ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ១ និងកម្មវិធីថ្នាក់បណ្ឌិត ១។
វេទិកាអាហារូបករណ៍ ជាព្រឹត្តិការណ៍កើតឡើងជាទៀងទាត់ ដែលមានតំណាងមកពីស្ថានទូតនានា មកពិភាក្សាអំពីឱកាសទទួលបានអាហារូបករណ៍ ដែលមានស្រាប់រវាងប្រទេសកម្ពុជា និងប្រទេសរៀងៗខ្លួនរបស់ពួកគេ។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ លើកកម្ពស់កិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រទេសពីរ ដែលសំដៅឆ្ពោះទៅរក ផលប្រយោជន៍និស្សិត ដែលមានចំណាប់អារម្មណ៍បន្តសញ្ញាបត្រឧត្តមសិក្សានៅបរទេស។
គឺជាសិក្សាស្រាវជ្រាវរបស់និស្សិតថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ។ និស្សិតត្រូវសំណៅគំរូស្រាវជ្រាវ, សារណាបទបរិញ្ញាបត្រ ឬកិច្ចការដែលគួរឲ្យកត់សម្គាល់ ក្នុងប្រធានបទណាក៏បាន។ គណៈវិនិច្ឆ័យនៃការបោះពុម្ពផ្សាយនឹងធ្វើការវាយតម្លៃយ៉ាងហ្មត់ចត់ និងសម្រេចថាវាត្រឹមត្រូវតាមបទដ្ឋានរបស់ព្រឹត្តិបត្រនេះ។
បាវចនារបស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា គឺ “ដើម្បីចំណេះដឹង គតិបណ្ឌិត និងការស្ថាបនាអ្នកដឹកនាំទៅអនាគត”។ បេសកកម្ម និងចក្ខុវិស័យរបស់សាកលវិទ្យាល័យ ផ្តោតជាសំខាន់លើការរៀបចំឱ្យប្រជាជនកម្ពុជាគ្រប់អាយុ ទទួលយកតួនាទីដឹកនាំ នៅក្នុងសង្គមតាមរយៈការអភិវឌ្ឍ ការពង្រឹង និងការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើង នូវជំនាញវិភាគដោះស្រាយបញ្ហា និងសមត្ថភាពគិតត្រិះរិះ។
មហាវិទ្យាល័យច្បាប់ នៅសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ផ្តល់ជូននូវកម្មវិធីសិក្សាសរុបចំនួន ៥៖ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ ៣ កម្មវិធីថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ១ និងកម្មវិធីថ្នាក់បណ្ឌិត ១។
គឺជាទនានុប្បវត្តិ ដែលរៀបចំឡើងសំរាប់ការវិភាគស៊ីជុំរៅលើបញ្ហាណាមួយ ដែលជាទូទៅធ្វើដោយអ្នកឯកទេស។ អត្ថបទសំរាប់ វែងជាង និងស៊ីជម្រៅជាងទស្សនាវដ្ដីកម្ពុជា សំរាប់ការសិក្សាអន្តរជាតិ ព្រោះវាត្រូវបានសរសេរដោយអ្នកឯកទេស និងមានបទពិសោធន៍យូរអង្វែងក្នុងជំនាញ។
ត្រឹមឆ្នាំ២០០៩ សាលាបាននិងកំពុងណែនាំ ការរៀនសូត្រតាមអេឡិចត្រូនិក សំរាប់កម្មវិធីខ្លះ។ ឥឡូវនេះ មានបន្ទប់ពិសោធន៍ ៤ ដាច់ពីគ្នា នៅសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា រួមមាន បន្ទប់ពិសោធន៍ជួសជុលកុំព្យូរទ័រ បន្ទប់ពិសោធន៍មជ្ឈមណ្ឌលព័ត៌មានវិទ្យា បន្ទប់ពិសោធន៍ពហុព័ត៌មាន និងបន្ទប់ពិសោធន៍បណ្តាញកុំព្យូរទ័រ។
សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា បានផ្តល់ជូនអាហារូបករណ៍រាប់ពាន់ ដល់និស្សិតទាំងថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ និងក្រោយបរិញ្ញាបត្រ ចាប់តាំងពីបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ២០០៣។ ការិយាល័យអាហារូបករណ៍ គ្រប់គ្រង និងមើលខុសត្រូវអាហារូបករណ៍របស់សាកលវិទ្យាល័យ ដោយសហការជាមួយការិយាល័យផ្សេងទៀត និងអង្គភាពរបស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា។
សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា អនុញ្ញាតឱ្យនិស្សិតថ្នាក់ក្រោយបរិញ្ញបត្រ និងបរិញ្ញាបត្រ ចូលរៀន ៣ ដងក្នុងមួយឆ្នាំ ៖ ចុងខែតុលា ចុងខែវិច្ឆិកា និងចុងខែមិថុនា។ ប៉ុន្តែ សិស្សនៅមជ្ឈមណ្ឌលសិក្សាភាសាអង់គ្លេស អាចចុះឈ្មោះចូលរៀន បាន ៥ ដងខុសៗគ្នា ក្នុងមួយឆ្នាំ តាមកាលវិភាគឆ្លាស់គ្នា។
ក្លឹបសាកវប្បកម្មសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា ត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងគោលបំណងរក្សាទីធ្លាបរិវេណសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជាឱ្យស្អាត និងមានពណ៌បៃតង។ សមាជិកភាព បើកចំហដល់សិស្ស សាស្ត្រាចារ្យ និងបុគ្គលិកទាំងអស់។
លើសពីនេះ សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា រក្សាទំនាក់ទំនងផ្លូវការជាច្រើន តាមរយៈការចុះអនុស្សរណៈយោគយល់គ្នា ជាមួយបណ្តាស្ថាប័នថ្នាក់ជាតិ និងអន្តរជាតិ អង្គការ និងមេដឹកនាំឧស្សាហកម្មជាច្រើន។
សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា គឺជាសាកលវិទ្យាល័យឯកជនឈានមុខគេ ស្ថិតនៅលើផ្លូវណតប្រ៊ីដ ខណ្ឌសែនសុខ រាជធានីភ្នំពេញ ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។
ម៉ែគាត់នៅឮខ្ញុំនិយាយៗ។ បងប្អូនខ្ញុំក៏នាំគ្នាមករោមជុំវិញគ្រែរបស់ម្តាយខ្ញុំ។ គឺពិតជាឱកាសចុងក្រោយរបស់គាត់មែន គឺពិតជាគាត់នៅរង់ចាំឮសំលេងចុងក្រោយរបស់ខ្ញុំមែន។ ទឹកភ្នែកចុងក្រោយរបស់គាត់ហូរចេញបន្តិចមកទៀត រួចហើយ ឃើញគាត់ងាក ករាងខ្លាំងបន្តិច ហើយគាត់ក៏ចែកឋានទៅ។ នេះគឹជាទឹកភ្នែកតំបូង និងជាទឹកភ្នែកចុងក្រោយ របស់ស្ត្រីគំរូលើលោក ក្នុងដួងចិត្តខ្ញុំ។
អនុលោមតាមទស្សនៈបែបនេះហើយបានជាខ្ញុំ ជួលកាលសប្បាយចិត្តនឹងជួលមនុស្សមកធ្វើការដោយបដិសេធមិនយកមនុស្សដែលគ្មានតំលៃសមនឹងរស់លើផែនដី ដោយយកជំនួសនូវមនុស្សមានតំលៃជាមនុស្ស ទោះជាអោយប្រាក់ឈ្នួលខ្ពស់ជាង ជួនកាលប្រាក់ឈ្នួលនោះខ្ពស់ជាងប្រាក់ឈ្នួលធម្មតាច្រើនដងទៅទៀត តែខ្ញុំនៅតែពេញចិត្តនឹងអោយ ហើយការអោយប្រាក់ឈ្នួលថ្លៃនេះ មិនព្រោះតែអ្នកធ្វើការល្អជាងគេនោះទេ ប៉ុន្តែព្រោះអ្នកមានតំលៃសមនឹងទទួលនូវតំលៃនេះ៕
ក្រោយបញ្ជប់ការងារជាអ្នកផលិតកុន លោកបានងាក់មករកសុីជាអ្នកជំនួញវិញម្តង លោកបាននិយាយពីការរកសុីនាំផលិតផលហ្វីលថតកូនីកានិង­កូដាក់ពីប្រទេសម៉ាឡេមកលក់ស្រុកខ្មែរយ៉ាងដូច្នេះថា
ទើបបាននៅថ្ងៃ១៥ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ២០០៥ គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ ត្រូវបានផ្តួចផ្តើមបង្កើតទ្បើង ដោយពលរដ្ឋមួយក្រុមតូច ដែលមានចិត្តគំនិត និងទស្សនៈប្រហាក់ប្រហែល គ្នាក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាសង្គមខ្មែរ។ ក្រុមស្ថាបនិកបក្ស បានបំពេញបែបបទបង្កើតគណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យទ្បើង ស្របតាមច្បាប់ស្តីពី គណបក្សនយោបាយ ហើយក៏បានទទួលស្គាល់ចុះបញ្ជីជាផ្លូវការតាមប្រកាសក្រសួងមហា ផ្ទៃ លេខ៧៩២ប្រ.
គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ បានបង្កើតទ្បើងក្នុងស្ថានភាពមួយ ដ៏លំបាក បំផុតដោយសារខ្វះខាតទាំងធនធានមនុស្សដែលហ៊ានប្រឈមរាល់គំនិត ត្រួតត្រា អាត្មា និយម តែមានឥទ្ធិពល នៅក្នុងសង្គមខ្មែរ និង ខ្សត់ខ្សោយ ប្រភពថវិកា ព្រមជាមួយនេះ នៅមានការឃោសនាមួលបង្កាច់ ពីអ្នកនយោបាយមួយក្រុមដ៏ល្បី ដែលគេប្រសិទ្ធនាម ខ្លួនគេថា ជាអ្នកប្រជាធិបតេយ្យ ដោយចោទថាជាក្រុមលក់ខ្លួនជាគណបក្ស អាយ៉ង។
ក៏ប៉ុន្តែឧបសគ្គទាំងនេះ ពុំអាចវាយបំបាក់ ឬក៏រារាំងនូវការប្តេជ្ញាចិត្តដ៏មុះមុត របស់ពួកគេបានទ្បើយ ព្រោះក្រុមនោះមានលក្ខណៈសម្បត្តិពិសេស ដែលអ្នកទាំងនោះ គ្មានគឺ ភាពសុចរិតបេះដូងបរិសុទ្ធ ចង់ជួយពលរដ្ឋរបស់យើងពិតប្រាកដ និងមាន ទស្សនៈច្បាស់លាស់ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាសង្គមជាតិ ដែលអ្នកនយោបាយទាំងនោះ ពុំបានយកចិត្តទុកដាក់ ឬក៏យល់មិនដល់។
ក្រោយមកលោក ចេះតែឆ្ងន់ដដែលៗទៀត ហើយចោទសំណួរសួរខ្លួនឯងថា ហេតុអ្វីបានជាអ្នកនយោបាយស្រុកខ្មែរ មិននិយាយពីរបៀបនៃការដោះស្រាយបញ្ហាប្រទេសជាតិ ដែលជាទស្សនៈរបស់ខ្លួន ដែលខ្លួនមើលឃើញថាតើត្រូវធ្វើយ៉ាងម៉េច?
តែបែបជាមកនិយាយតែអំពីបញ្ហា បញ្ហាៗ ដែលប្រជាពលរដ្ឋរស់នៅក្នុងប្រទេសបានដឹងលឺ រួចជាស្រេចហើយនោះ។ ហើយលោកមើលឃើញថា មនុស្សខ្មែរក្តី អ្នកនយោបាយក្តី ជាប្រភេទមនុស្សដែលធ្វើការអ្វីមួយ គឺច្រើនតែមិនបានសម្រេច មិនទៅមុខ ពីព្រោះពួកគេជុំនុំគ្នា និយាយតែពី បញ្ហា។
​មូលហេតុ​ដែល​ចង់​ក្លាយខ្លួនជា អ្នកនយោបាយ លោក​ ខឹម-វាសនា​ ​បានឱ្យដឹង ថា ដំបូង​ឡើយ​ដូចជា​មិនបាន​គិតថា ចូលប្រឡូក​នយោបាយ​ដើម្បី​អ្វី ហើយ​វា មិន​ច្បាស់លាស់​ក្នុង​ខ្លួន គ្រាន់តែ​ចង់​ធ្វើ​ធំ ព្រោះ​ឃើញ​គេ​កាន់​ការងារ ស្រុកទេស ក៏​ចង់បាន​ដូច​គេ ក៏​ចូល​នយោបាយ នឹង​គេ​ទៅ ។ ក្រោយមក ក៏​ចេះតែ បណ្ដើរៗ​ជាមួយ​រឿង​នយោបាយ បាន យូរ​ទៅ​ការងារ​លើ​ទីលាន​ក៏បាន​បង្រៀនយើង​ផ្ទាល់ ។
ការដែលចេញមកបង្កើតគណ បក្សផ្ទាល់ខ្លួន គឺវាលំបាកកាយជារឿង ធម្មតាទេតែទោះយ៉ាងណាក៏វាមិនដូចលំបាកចិត្ដដែរ ព្រោះអ្វីដែលយើងចង់ និងពេញចិត្ដចំពោះការងារដែលលំបាក ហ្នឹងហើយឥឡូវយើងមានការទទួល ខុសត្រូវរួមមិនមែនដូចមុនយើងទទួល ខុសត្រូវជាផ្នែកនោះទេ ។ បើពិតជាអ្នក នយោបាយមែនគេត្រូវមានទស្សនៈ វិស័យមួយភ្ជាប់នឹងសកម្មភាពការងារ របស់គេហើយបើទស្សនៈវិស័យខុសគ្នាហើយ គឺមិនអាចនៅជាមួយគ្នាបានទេ។
នេះជាឡានទីបីហើយ ដែលគាត់ប្រើប្រាស់វា សម្រាប់ជាមធ្យោបាយធ្វើដំណើរទៅមក ទាំងសម្រាប់ការចុះឡើងធ្វើវេទិការសាធារណៈតាមខេត្ត និងសម្រាប់រឿងផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គាត់។ ដំបូងឡើយគាត់ប្រើឡានយីហោរម៉ាក់ ចង្កូតស្តាំគ្មានពន្ធមួយគ្រឿង ទ្បាននោះចាស់ ហើយធ្វើការច្រើន ហើយវាឧស្សាហ៍ខូចដែលបណ្តាលអោយគាត់ត្រូវ ដេកតាមផ្លូវជាញឹកញាប់ និងជួនកាលត្រូវរំសាយវេទិការជួបជុំអ្នកស័្មគ្រចិត្តទៀតក៏មាន។
ពេលដែលលោកចេញមកបង្កើតបក្សដំបូងដៃនោះ លោកបានប្រាប់ប្រជាពលរដ្ឋថា “ ខ្ញុំមានពេលវេលាខ្លីខ្លាំងណាស់ មិនអាចពន្យល់អោយបងប្អូនយល់បានល្អិតល្អន់នោះទេ ក៏ប៉ុន្តែខ្ញុំអាចប្រាប់បងប្អូនបានយ៉ាងខ្លីថា ខ្ញុំមានបេះដូងមួយដែលគូប្រកួតរបស់ខ្ញុំគ្រប់គ្នាគេឥតមាន។
គាត់និយាយថា ស្តេចក៏ អាចម៏ស្អុយដែរ ហើយស្អប់ណាស់អារបបសក្តិភូមិ ជិះជាន់គ្នាហ្នឹង។ ពេលនោះស្រាប់តែ វិទ្យាស្ថានប្រជាធិបតេយ្យជាតិ ដែលជាស្ថាប័នឧបត្ថម្ភដោយសហរដ្ឋអាមេរិក សរសេរលិខិតផ្ញើទៅជូនគណបក្សថា សូមជួយកែលំអរអ្នកតំណាងរាស្រ្តមួយហ្នឹងផង ពីព្រោះនៅក្នុងវេទិការបានវាយប្រហារព្រះមហាក្សត្រ។
ពេលនោះគ្រាន់តែបញ្ចូនទៅដល់បក្សហើយទទួលដោយលោក អេង ឆៃអៀង ប្រហែលម៉ោងបី បួនល្ងាចភ្លាម ស្រាប់តែលោក អេង ឆៃអៀង បញ្ចេញលិខិតនោះទៅអោយវិទ្យុអាស៊ីសេរី ធ្វើការផ្សព្វផ្សាយ។ ហើយមិនបានហៅគាត់ មកសាកសួរនាំនោះទេ ដោយនឹកឃើញថា នេះជាគន្លឹះមួយដែលនាំអោយគាត់អាចជាប់គុកបាន។ គ្រាន់តែវិទ្យុអាស៊ីសេរី ចេញផ្សាយភ្លាម លោក សម រង្ស៊ី បានធ្វើលិខិតថ្ពោលទោសគាត់ថា ជាអ្នកតំណាងរាស្រ្តមួយប្រដៅមិនបាន ឥតសីលធម៌ក្នុងបក្ស ហើយផ្ញើលិខិតសូមទោសព្រះមហាក្សត្រ។
យើងបានកំណត់យ៉ាងច្បាស់ នូវប្រភពបញ្ហា ទាំងអស់ក្នុងសង្គមជាតិខ្មែរ តាំងពីដើម រៀងៗមកគឺ អំណាចប្រមូលផ្តុំ ជា មូលហេតុ ធ្វើឲ្យបាត់តុល្យភាពអំណាចរវាងអ្នកកាន់អំណាច និងប្រជាពលរដ្ឋ ដែលជាម្ចាស់ប្រទេស ម្ចាស់អំណាច នាំឲ្យអ្នកកាន់អំណាចគ្រប់ ជំនាន់ប្រើអំណាចដោយរំលោភគ្មានកោតក្រែង គ្មានការទទួលខុសត្រូវ ហើយក៏ជាហេតុមួយធ្វើអោយពលរដ្ឋយើងអសកម្មផងដែរ។
ចំណែក ពលរដ្ឋជាម្ចាស់អំណាច ពុំមានលទ្ធភាពប្រើសិទ្ធិរបស់ខ្លួន ឲ្យបានទាន់ពេលវេលា ដើម្បីទប់ស្កាត់មិនអោយ អ្នកកាន់អំណាច នាំប្រទេសជាតិធ្លាក់ក្នុងភាពមហន្តរាយ ដូច ដែលប្រវត្តិសាស្ត្រ បានបង្ហាញយើងគ្រប់ៗគ្នា រួចមកហើយ។ ពលរដ្ឋយើងត្រូវបាន អ្នកនយោបាយបំពុលដោយប្រើគ្រប់មធ្យោបាយលែង ឲ្យខ្វល់ខ្វាយពីរឿងនយោបាយ ប្រទេសជាតិ ឬក៏ត្រូវបានអ្នកនយោបាយបោកបញ្ឆោត ឲ្យធ្លាក់ខ្លួនចូលបំរើនយោបាយ ទាំងងងឹតងងល់។
បើតាមលទ្ធផលការបោះឆ្នោត កន្លងមកដូចជាមិនទទួលបានអ្វីនោះទេ លោកនៅតែបន្ដទៀតដោយពន្យល់ថា លោកដឹងថា វាមិនមែនជាពេលវេលា ឆាប់រហ័សនោះទេ ។ ព្រោះប្រជាពលរដ្ឋត្រូវការពេលវេលាមួយ ហើយលោក ដឹងថា វាត្រូវតែអ៊‌ីចឹងលោកក៏បានគិត ទុករួចជាស្រេចហើយដែរ ។ ដល់ឃើញ យឺតយូរលោកគិតថា ដូចជាមិនមានអ្វី ចម្លែកនៅក្នុងចិត្ដផង ។
លោកគិតថា នៅទីបំផុតនឹងទទួលបានជោគជ័យ ប៉ុន្ដែពេលនោះមាន វត្ដមានរបស់លោកឬ អត់គឺមិនដឹងទេវាជារឿងមួយផ្សេង ទៀត ។ តែលោកជឿថាភាពត្រឹមត្រូវ ស្មោះត្រង់នឹងស្រូបទាញយកការគាំទ្រ ពីប្រជាពលរដ្ឋបានយ៉ាងច្រើន ។ មក ទល់ពេលនេះគណបក្សរបស់លោកជាប់ក្រុមប្រឹក្សា ភូមិសង្កាត់ដល់ទៅ៨ ភូមិឃុំគឺនៅខេត្ដសៀមរាបចំនួន៧ និង ខេត្ដឧត្ដរមានជ័យ១ ។ ហើយក្នុងមួយ ខែៗមានប្រជាពលរដ្ឋសាមញ្ញដែល ចូលរួមបង់ថវិកាចូលបក្សមានកាន់តែ ច្រើនឡើង។
ចំពោះស្នាដៃផលិតរឿងដំបូងដៃរបស់លោកគឺរឿ “មន្តស្នេហ៍ស្រីមុំ” ហើយតួឯកស្រីសម្តែងដោយ អ្នកនាង សុខ ស្រីមុំ និងក្រោយមកទៀតមានរឿង “មួយកំផ្លៀងអនុវស្សារីយ៍ ឬស្នាកស្នាមអនុស្សារីយ៍” រឿង “លេខមួយដូចគ្នា” និងរឿង “ជើងខ្លាំងមានតែមួយ” ដែលមានការចូលរួមសម្តែងដោយខ្លួនលោកផ្ទាល់គឺ លោកដើរតួសម្តែងជាតួរង រីឯលោក ទេព រិន្ទដារ៉ូ និងអ្នកនាងអម្ពរទេវី ដើរតួសម្តែងជាតួឯក។ ហើយនិងស្នាដៃរឿងចុងក្រោយរបស់លោកគឺរឿងភាគ “រឿងកំហុសអ្នកណា?
នៅសម័យកុនខ្មែរនោះ គឹមានការគាំទ្រពីសំណាក់ប្រជាពលរដ្ឋខ្លាំងណាស់ ហើយរឿងនីមួយៗ ម្ចាស់ផលិតកម្មម្នាក់ៗថតរឿងដោយចំណាយដើមទុនអស់ពី ០៦ រហូតទៅដល់ ១០ដំលឹងមាសឯណោះ ក៏ប៉ុន្តែការផលិតខ្សែភាពយន្តរបស់លោកដំបូងចំណាយអស់តែពី ៥ ដំលឹងទៅ ៦ដំលឹងតែប៉ុណ្ណោះ។
ប៉ុន្តែនៅពេលដែលលក់ចេញនោះគឺលក់បានថ្លៃជាងអ្នកដទៃទៅទៀត រឿងគាត់មួយរឿងលក់ជិតបាន ២០ដំលឹងមាស ដោយឡែកលោកធ្វើរឿងមួយចំណេញបានជា៣ឯណោះ នៅក្នុងចំណោមអ្នកធ្វើកុនផ្សេងៗដូចគ្នា។ បើធៀបទៅនឹងស្នាដៃរឿងរបស់លោក ហ្វៃ សំអាង និងអ្នកស្រី ពាន់ ពួនបុប្ផា វិញធ្វើរឿងមួយចំណាយពី ១០ ទៅ ១២ ដំលឹងមាសទេ តែដល់ពេលលក់ចេញបានតម្លៃស្នើនឹងស្នាដៃលោកដែរ។
មនុស្សប្រហែលៗនឹងលោក ខឹម វាសនា ឬមនុស្សដែលស្គាល់លោកនិយាយថាលោកពិតជាមានលក្ខណៈជាសិល្បករ ឬជាអ្នកសម្ដែង ល្អមែន។ ហើយខ្សែភាពយន្ដដែលលោកនិពន្ធ ដឹកនាំនិងសម្ដែង មានភាពជោគជ័យច្រើន និងទទួលការឲ្យតម្លៃ ថាពោរពេញដោយទេពកោសល្យ។
សព្វថ្ងៃនេះ​លោក​ឃើញ​អ្នក នយោបាយ​ក្នុង​គណបក្ស​មួយៗ​ជេរ គណបក្ស​មួយទៀត ដល់​ជេរ​ឆ្អែត​គាត់​ក៏ ចូល​ជាមួយនឹង​គណបក្ស​នោះ​ទៅ​មិន យូរ​ក៏​ចេញមក​វិញ ។ ដល់​អ៊‌ីចឹង​នៅ​ស្រុក​ខ្មែរ​រក​អ្នកនយោបាយ​ច្បាស់លាស់ មិន ឃើញ ព្រោះ​លោក​សម្គាល់​ខ្លួនឯងបាន ថា ស្រុក​ខ្មែរ​ត្រូវ​ដោះស្រាយ​តាមផ្លូវ នេះ ដល់ពេល​ដោះ​មិនបាន​តាមផ្លូវ​ហ្នឹង ក៏ត្រូវ​រក​ផ្លូវ​ផ្សេង​ធ្វើ​អ្វី​តាមតែ​ខ្លួន​យល់ ដដែល ។ ប៉ុន្ដែ​អ្នកនយោបាយ​អត់​ទេ ជេរៗ​គ្នា​ឱ្យតែ​ប្រយោជន៍​ផ្ទាល់ខ្លួន ត្រូវ តាំង​ចូលគ្នា ព្រោះ​នយោបាយ​វា​ធ្វើ ដំណើរ​វែងឆ្ងាយ ។
ការចំណាយ​របស់​គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ​ គឺ​បានមកពី​ប្រជាពលរដ្ឋ​ស្ដាប់​វិទ្យុ និង​សមាជិក​ភាគច្រើន ជា​និស្សិត ពួកគាត់​នាំគ្នា​បង់​ចាប់ពី ១.០០០​រៀល មាន​អ្នក​បង់​ជាប្រចាំ​ខែ​ក៏ មាន ហើយ​អត់​អ្នក​បង្ខំ​ពួកគាត់ ឱ្យ​បង់ ប្រាក់​នោះទេ ។ អត់​ការគាបសង្កត់ បើ​ពួកគាត់​ចង់​ចូល​លុយ​ម្ដង​ហើយ​អ្នក ឈប់​ទៅវិញ​វា​ជា​រឿង​របស់​អ្នក ។ នេះ​ជា​មនោគមន៍វិជ្ជា​នយោបាយ​បែប​ថ្មី ព្រោះ​ការធ្វើ​នយោបាយ​មិនមែន​ចង់ ឈ្នះ​តែឯង​ទេ គឺ​ចង់ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ ទាំងអស់​ឈ្នះ​៕
អាចនិយាយយ៉ាងខ្លីថា ស្នាក់ការរបស់បក្សមាននៅទីណា ផ្ទះរបស់គាត់នៅទីនោះ។ វាសឹងតែរាល់គ្រប់ភូមិ ស្រុក ខេត្ត គ្រប់ច្រកល្ហកនានាទៅហើយ ដែលគាត់បានធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់នៅលើដែនដីសុវណ្ណភូមិដ៏មូលហើយតូចច្រលឹងនៃមាតុភូមិកម្ពុជាយើង។ បើនិយាយពីកាលសម័យមុន សត្វសេះ ជាសត្វដែលមនុស្សនៅជំនាន់នោះយកមកប្រើប្រាស់ និងជាយានជំនិះសម្រាប់ធ្វើដំណើរទៅមក តែបើធៀបមកជំនាន់ក្រោយមកៗ គេមិនអាចប្រកែកបានសោះឡើយថា រថយន្តជាយានជំនិះ សម្រាប់ធ្វើដំណើរ។
ចំពោះ​គណបក្ស​ផ្សេង​គេ​ផ្ដោត មើល​ទីផ្សារ​ថា ត្រូវធ្វើ​ម៉េច​ដើម្បី​អូស យក​សន្លឹកឆ្នោត​ឱ្យបាន តែ​គណបក្ស លោក​ផ្ដោតលើ​ភាពត្រឹមត្រូវ​រឿង​សន្លឹក ឆ្នោត​មិន​គិត​ទេ ។ លោក​គិតថា បើ​ភាពត្រឹមត្រូវ​មិនត្រូវ​បាន​ស្រូប​ទាញ ការគាំទ្រ ពី​ប្រជាពលរដ្ឋ​ទេ​មិនដឹង​ជាមាន​ផ្លូវ ណា​អាច​ទាញ​យកបាន​មានតែ​ការបោកប្រាស់ ។ ប៉ុន្ដែ​វា​អត់​ចេះ​បោកប្រាស់ ព្រោះ​វា​មិន​ស្របតាម​សម្បជញ្ញៈ​របស់ខ្លួន​ឯង អ៊‌ីចឹង​ធ្វើទៅ​អត់​កើត​ក៏​ចេញមក​បង្កើត​គណបក្ស​ខ្លួនឯង​តែម្ដងទៅ​។​
បន្ថែមពីនេះទៅទៀតនោះ លោកក៏បន្តទិញទឹកឃ្មុំ ស្តុកទុកសម្រាប់លក់ចេញ និងបែបមកធ្វើរបរអាជីវកម្មនាំចូលផលិតផលសុខភាព ម៉ាក់ មកធ្វើការចែកចាយនៅក្នុងប្រទេស និងចូលហ៊ុនផលិតសាប៊ូលាងចាន ឈ្មោះសាប៊ូគ្រួសារយើង។ ក្រៅពីប្រកបរបរជាច្រើន លោកក៏បន្តអាជីវកម្មនាំចូលឆៅគួយពីប្រទេសថៃ តែក្រោយៗមក លោកក៏ចាប់ផ្តើមផលិតឆៅគួយដោយផ្ទាល់ខ្លួន ហើយចេញលក់ក្នុងប្រទេស។ លោកមានចំការដូងនៅខេត្តបន្ទាយមានជ័យ និងចំការនៅខេត្តសៀមរាបជាងប្រមាណ៥០ ហិចតា ដែលគ្រោងនឹងដាំម្រេច ។
សព្វថ្ងៃនេះលោកថាឃើញអ្នក នយោបាយក្នុងគណបក្សមួយៗជេរ គណបក្សមួយទៀត ដល់ជេរឆ្អែតគាត់ក៏ ចូលជាមួយនឹងគណបក្សនោះទៅមិន យូរក៏ចេញមកវិញ ។ ដល់អ៊‌ីចឹងនៅស្រុកខ្មែររកអ្នកនយោបាយច្បាស់លាស់ មិន ឃើញ ព្រោះលោកសម្គាល់ខ្លួនឯងបាន ថា ស្រុកខ្មែរត្រូវដោះស្រាយតាមផ្លូវ នេះ ដល់ពេលដោះមិនបានតាមផ្លូវហ្នឹង ក៏ត្រូវរកផ្លូវផ្សេងធ្វើអ្វីតាមតែខ្លួនយល់ ដដែល ។ ប៉ុន្ដែអ្នកនយោបាយអត់ទេ ជេរៗគ្នាឱ្យតែប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួន ត្រូវ តាំងចូលគ្នា ព្រោះនយោបាយវាធ្វើ ដំណើរវែងឆ្ងាយ ។
​ការដែល​ចេញមក​បង្កើត​គណ បក្ស​ផ្ទាល់ខ្លួន គឺ​វា​លំបាក​កាយ​ជា​រឿង ធម្មតា​ទេ​តែ​ទោះយ៉ាងណា​ក៏​វា​មិន​ដូចលំបាក​ចិ​ត្ដ​ដែរ ព្រោះ​អ្វីដែល​យើង​ចង់ និង​ពេញចិត្ដ​ចំពោះ​ការងារ​ដែល​លំបាក ហ្នឹងហើយ​ឥឡូវ​យើង​មាន​ការទទួល ខុសត្រូវ​រួម​មិនមែន​ដូច​មុន​យើង​ទទួល ខុស​ត្រូវជា​ផ្នែក​នោះទេ ។ បើ​ពិតជា​អ្នក នយោបាយ​មែន​គេ​ត្រូវមាន​ទស្សនៈ វិស័យ​មួយ​ភ្ជាប់​នឹង​សកម្មភាព​ការងារ របស់គេ​ហើយ​បើ​ទស្សនៈវិស័យ​ខុសគ្នា​ហើយ គឺ​មិនអាច​នៅ​ជាមួយគ្នា​បានទេ​។​
ប៉ុន្តែបែរជាគាត់មានគំនិតស្វែងរកដីឡូណាម្តុំ ធំទូលាយល្មមនៅជុំវិញរទីក្រុងភ្នំពេញ ដើម្បីធ្វើការសាងសង់ជាទីស្នាក់ការកណ្តាលផ្ទាល់ខ្លួន របស់បក្សទៅវិញ។ ក្នុងន័យថាដើម្បីធ្វើការបញ្ចៀសការចំណាយថ្លៃជួលស្នាក់ការ និងចង់រៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធរដ្ឋបាលទីស្នាក់ការកណ្តាលអោយត្រឹមត្រូវមានជាសាលប្រជុំ ទីធ្លាកន្លែងរៀបចំវេទិការសាធារណៈជួបជុំសមាជិកអ្នកគាំទ្របក្សប្រចាំខែម្តងៗ និងមានជាកន្លែងប្រារព្ធធ្វើពិធីផ្សេងៗដូចជាពិធីប្រារព្ធខួបបក្ស សមាជបក្សជាដើម។
នៅតែមិនអស់ចិត្ត ភ័យបារម្ភខ្លាចពីសុខសន្តិសុវត្តិភាពផ្ទាល់របស់គាត់ ជាដដែលនោះទើបមានការប្រមូលប្រាក់សារជាថ្មីម្តងទៀត រួមផ្សំនឹងប្រាក់ផ្ទាល់ខ្លួនគាត់ទើប ឡានមួយទឹកយីហោរម៉ាក់ មួយគ្រឿងត្រូវបានទិញ យកមកប្រើប្រាស់ ជំនួសឡានចាស់របស់គាត់។ ក្រោយមកទៀតប្រមាណជាងមួយខែមុន ការបោះឆ្នោតជាតិជ្រើសរើសតាំងតំណាងរាស្រ្ត អាណត្ដិទី៥ ឆ្នាំ២០១៣ ទើបគាត់សម្រេចចិត្តទិញរថយន្តថ្មីស្រឡាងមួយគ្រឿងយីហោរម៉ាក់ យកមកប្រើរហូតមកដល់សព្វថ្ងៃ។
ហើយនៅពេលខ្លះនោះ លោកត្រូវបង្ខំចិត្តខ្ចីបុលគេ ក៏ហេតុដោយសារតែការចំណាយដ៏ច្រើនសន្ធឹងសន្ទាប់គ្រប់ច្រកល្ហក។ចំថ្ងៃខ្លះសូម្បីតែនៅក្នុងហោប៉ៅខោរបស់លោក រកតែប្រាក់សម្រាប់ទិញមីកញ្ចុប់ ដើម្បីហូបសឹងតែមិនបាន។ ប៉ុន្តែលោកកម្រនឹងបញ្ចេញ ឬបង្ហើបវាអោយក្រុមការងាររបស់លោក ឬសមាជិកអ្នកគាំទ្របក្សដែលមានចំនួនតិចតួចស្តួចស្តើងបានដឹងសោះឡើយ ហើយជួនកាលមានយប់ខ្លះ លោកត្រូវបញ្ឈរភ្នែក ដេកគិត ពិបាកចិត្ត រឿងព្រោះតែប្រាក់បំណុលខ្ចីគេទាំងអស់នោះក៏មាន។
ការចំណាយរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ គឺបានមកពីប្រជាពលរដ្ឋស្ដាប់វិទ្យុ និងសមាជិកភាគច្រើន ជានិស្សិត ពួកគាត់នាំគ្នាបង់ចាប់ពី ១.០០០រៀល មានអ្នកបង់ជាប្រចាំខែក៏ មាន ហើយអត់អ្នកបង្ខំពួកគាត់ ឱ្យបង់ ប្រាក់នោះទេ ។ អត់ការគាបសង្កត់ បើពួកគាត់ចង់ចូលលុយម្ដងហើយអ្នក ឈប់ទៅវិញវាជារឿងរបស់អ្នក ។ នេះជាមនោគមន៍វិជ្ជានយោបាយបែបថ្មី ព្រោះការធ្វើនយោបាយមិនមែនចង់ ឈ្នះតែឯងទេ គឺចង់ឱ្យប្រជាពលរដ្ឋ ទាំងអស់ឈ្នះ៕