polyglot-tagger/wikipedia-language-snippets-filtered huggingface dataset:
"ជាប់មិន ដាច់ពីមាត់ នាងរត់ទាំងយំមកតោងកជើងខ្ញុំព្រះករុណានៅកណ្តាលសភាពភាំងស្រឡាំងកាំង របស់ហ្វូងមហាជន និង ភ្នាក់ងារឃុំឃាំង នាងនិយាយជាពាក្យចុងក្រោយថា "លោកបងរេវត្តៈ !
បើមិនមែន ជាសម្លេងភ្លើងនោះទេ គ្រាន់តែស្តាប់ឮសម្លេងប៉ុណ្ណោះ វេទនារម្មណ៍ក៏ចាប់ផ្តើមរលត់បាត់សូន្យ ទៅតាមលំដាប់ លាសិនហើយ លីលាវតីស្រីជាទីស្រឡាញ់ !
កូនកំពុងនឹងទៅរួមរស់ជាមួយនឹងអ្នកម្តាយឥឡូវនេះហើយ" ខ្ញុំព្រះករុណា និយាយចេញមកជាសម្តីចុងក្រោយក្នុងខណៈដែលព្រះអគ្គីដ៏ឃ្នើសឃ្នងកំពុងឆាបរាលចូលមក ជិតឡើងៗ លំនឹកដឹងខ្លួនរបស់ខ្ញុំព្រះករុណាក៏រលត់សូន្យទៅភ្លាម ។
បើលោកនៅទីនេះតទៅទៀត លោកនឹងត្រូវស្ត្រីភេទអុកឡុករំខាន"ព្រះឧបជ្ឈាយ៍កោះ ហៅខ្ញុំព្រះករុណាទៅដាស់តឿន "ចិត្តរបស់លោកនៅជាបុថុជ្ជនតែងញាប់ញ័រកម្រើករំពើកបាន ដោយងាយទៅតាមបរិដ្ឋានជុំវិញខ្លួន ពេលនេះលោកកំពុងតែធុញទ្រាន់នឹងលោកិយវិស័យ ដោយអំណាចនៃប៉ាឆាខ្មោចស្រស់ ប៉ុន្តែមិនយូរទៀតទេ លោកអាចនឹងរអើបរជើបបានទៀត ដោយអំណាចនៃគ្រឿងរំជែរំជួលជាហេតុ បើដូច្នេះ ចូរលោកភៀសចេញទៅឲ្យឆ្ងាយពីសត្រូវ របស់ព្រហ្មចារ្យ រូតរះបំពេញព្យាយាមឲ្យធ្ងន់ដៃឡើងទាល់តែចិត្តរឹងមាំហើយសឹមត្រឡប់មក វិញ"
នៅត្រង់កណ្តាលភាពទ្រហឹងអឺងកងនៃធម្មជាតិនោះឯង ខ្ញុំព្រះករុណាអង្គុយនៅក្នុងកុដិតូចតែ ត្រមង់ម្នាក់ឯងដោយចិត្តអន្លង់អន្លោចស្រងូតស្រងាត់ខុសពីថ្ងៃមុន ។
ទិដ្នភាពវត្តបុព្វារាមពេលនោះស្ងប់ស្ងាត់បីដូចជាវត្តបុះ អាកាសធាតុក្រោយភ្លៀងធ្លាក់ពេញជា ស្រស់បស់ និង ត្រជាក់ស្រួលមែនទែន មិនយូរប៉ុន្មាន ព្រះសីតរង្សីក៏រះផុតជួរដុំពពកចាំងពន្លឺភ្លឺថ្លា ស្រស់ត្រជាក់ស្រេបពេញទាំងបរិវេណវត្តបុព្វារាម ដីរលីងណិលស្រឡះភ្នែកបានក្លាយជា ពពាលរឆេតរឆូតព្រោះតែស្រមោលដើមឈើ ខ្ញុំព្រះករុណានៅអង្គុយលើរបៀងកុដិ បណ្តែត អារម្មណ៍ឲ្យអណ្តែតលឿនលយទៅតាមសភាវៈរបស់វា ។ ម្នាលលោកដ៏មានអាយុ !
បើខ្ញុំព្រះករុណានៅតែអង្គុយគិតត្រង់កន្លែងនោះតទៅទៀត ចិត្តរបស់ ខ្ញុំព្រះករុណាមុខជាក្លាយជាទាសករនៃស្នេហាយ៉ាងពិតប្រាកដ ខ្ញុំព្រះករុណាទើបចូលទៅក្នុង កុដិបិទទ្វារហើយអង្គុយធ្វើសមាធិដើម្បីរម្ងាប់ចិត្ត ប៉ុន្តែក្នងខណៈដែលចិត្តរបស់ខ្ញុំព្រះករុណា កំពុងឈានចូលភាពមូលស្លុងក្នុងអារម្មណ៍តែមួយនោះឯង ត្រចៀករបស់ខ្ញុំព្រះករុណាក៏ស្តាប់ ឮសម្លេងគោះទ្វារប៉ុកៗទាំងមានសម្លេងទន់ភ្លន់ហៅឈ្មោះខ្ញុំព្រះករុណាផងថា
"ខ្ញុំព្រះករុណាភ្ញាក់ព្រើតពីភវង្គចិត្ត ហើយក៏អៀងត្រចៀក ស្តាប់ដោយចិត្តញ័រចំប្រប់ សម្លេងនោះបាត់ស្ងាត់ទៅមួយសន្ទុះ
"អ្នកណាគេហ្នមកហៅធ្វើអ្វីនៅពេលយប់ព្រលប់យ៉ាងនេះ ជួនកាលជាខ្មោចព្រាយបិសាច មកសាកល្បងចិត្តទេដឹង" ខ្ញុំព្រះករុណាគិតក្នុងចិត្តហើយក៏សម្ងំស្តាប់តទៅទៀត
" សម្លេងនោះបន្លឺឡើងទម្លាយនិស្សទ្ទភាព ជាសម្លេងតូចស្រួចឆ្មារ ប៉ុន្តែសុភាពទន់ភ្លន់គួរឲ្យចាប់ចិត្ត ខ្ញុំព្រះករុណានឹករំភើបចិត្តយ៉ាងចម្លែក នៅពេលគិតឃើញថា ទំនងជាសម្លេងលីលាវតីប៉ុន្តែអាចទៅរួចឬដែលនាងមករកខ្ញុំព្រះករុណាដល់វត្តបុព្វារាមក្នុង ពេលយប់យន់យ៉ាងនេះ ទោះខ្មោចឬមនុស្សក៏ដោយត្រូវតែពិសោធឲ្យឃើញការពិត ខ្ញុំព្រះករុណាគិតហើយក៏បើកទ្វារចេញទៅ
ខ្ញុំព្រះករុណាភាំងស្រឡាំងកាំងមួយស្របក់ ដែលបានឃើញម្ចាស់ សម្លេងអម្បាញ់មិញនេះជាស្រីក្រមុំរូបស្អាតអង្គុយនៅលើផែនក្តារត្រង់កណ្តាលពន្លឺព្រះ នក្ខត្តរាជដែលភ្លឺល្មាក់ល្មមនឹងធ្វើឲ្យចាំបានថានាងជាអ្នកណា
"ខ្ញុំព្រះករុណាសួរនាងបណ្តើរ អង្គុយចុះបណ្តើរក្នុងរយៈចម្ងាយពីលីលាវតីប្រមាណជា ១ ព្យាម ទាំងអរកខិបកខុបដែលបាន ជួបលីលាវតីដោយនឹកស្មានមិនដល់
"អាត្មាត្រេកអរណាស់ដែលនាងមកអើតងើតអាត្មាដល់កន្លែងនេះ ប៉ុន្តែនាងគួរតែមកក្នុងពេលា ថ្ងៃ មកពេលថ្មើរណេះព្រលប់ទៅហើយ ឃើញថាមិនសមទេ" ខ្ញុំព្រះករុណាសង្កេតឃើញ លីលាវតីនិយាយជាមួយនឹងខ្ញុំព្រះករុណាដោយចិត្តច្រួលច្រាល់ នាងសម្លឹងមើលនាយមើល អាយហាក់ដូចជាខ្លាចញញើតអ្វីម្យ៉ាង
"ការដែលខ្ញុំកណាបណ្តោះខ្លួនមករកលោកបងបាននេះចាត់ទុកថាជាសំណាងល្អហើយ លោកបងនៅមិនទាន់ដឹងទេថាពេលនេះខ្ញុំកណាកំពុងស្ថិតក្នុងសភាពបែបណា"
"មានអ្វីខុសពីប្រក្រតីឬលីលាតី !"ខ្ញុំព្រះករុណាសួរដោយចំណាប់អារម្មណ៍ភ្លាម ហើយលីលាវតី ក៏ចាប់ផ្តើមតំណាលរឿងរ៉ាវរបស់នាងឲ្យខ្ញុំព្រះករុណាស្តាប់ដូចតទៅនេះ
ធម្មតាមនុស្សយើងកាលបើស្រឡាញ់គ្នាក៏តែងតែមានបំណងល្អចំពោះគ្នា កាលបើស្អប់គ្នា តែងតែមានបំណងអាក្រក់ចំពោះគ្នា ញោមស្រឡាញ់កូនប្រុសរបស់ញោម និង ប្រាថ្នាល្អចំពោះកូនប្រុស របស់ញោមមិនអញ្ចឹងទេឬ?"
កណាម្ចាស់ស្រឡាញ់វាខ្លាំងជាងខ្លួនឯងទៅទៀត បើមានវិធីណានឹងធ្វើឲ្យ គេមានសេចក្តីសុខបាន កណាម្ចាស់នឹងធ្វើទាល់តែអស់សមត្ថភាព ប៉ុន្តែពេលនេះវាស្លាប់ទៅហើយ កណាម្ចាស់នឹងជួយវាដូចម្តេចបាន"
មានផ្លូវមួយដែលអាចជួយដល់កូនប្រុសរបស់ញោមបាន គឺ ការឧទ្ទិសភាគផលកុសល ទៅឲ្យគេ ញោមចូរឲ្យទានដល់បដិគ្គាហកៈអ្នកសមគួរនឹងទទួលបាន ឬតាំងចិត្តរក្សាសីលក្នុងថ្ងៃឧបោសថ ធ្វើអំពើល្អផ្សេងៗ ហើយតាំងចិត្តផ្សាយកុសលផលបុណ្យទៅឲ្យកូនប្រុសរបស់ញោម គេនឹងទទួលបាន ហើយក៏មានសេចក្តីសុខសមតាមបំណងប្រាថ្នារបស់ញោម"
"ញោមក៏ឲ្យអាហារជាទានដល់ស្មូមយាចកវណិព្វក ឬសមណៈព្រាហ្មណ៍ហើយក៏ឧទ្ទិសចំណែកបុណ្យទៅ ឲ្យ" ស្រីជរាឧទានដោយសង្ស័យថា "អ្ហេ !
នៅពេលដែលកណាម្ចាស់យកអាហារទៅប្រគេនដល់សមណៈ ព្រាហ្មណ៍ លោកក៏ឆាន់អស់រលីងទៅ ចុះអាហារទាំងនោះនឹងទៅដល់កូនប្រុសរបស់កណាម្ចាស់ដូចម្តេច បាន"
"កណាម្ចាស់ចាប់ផ្តើមយល់ខ្លះៗហើយ ប៉ុន្តែនៅមានសល់ចំណុចសង្ស័យខ្លះទៀត សូមទូលសួរ ការផ្ញើមាស ប្រាក់ទៅឲ្យបុគ្គលដែលនៅរស់នោះ តាមធម្មតា ច្រើនតែមានមនុស្សយកទៅឲ្យ ព្រោះមាសប្រាក់ជារបស់ មានតួខ្លួន ប៉ុន្តែបុណ្យកុសលគ្មានតួខ្លួនទេ តើយើងនឹងបញ្ជូនទៅយ៉ាងម៉េចបាន អ្នកណាជាអ្នកយកទៅឲ្យ ដល់បុគ្គលដែលយើងប៉ងឧទ្ទិសនោះ?"
ការឧទ្ទិសបុណ្យកុសលទៅឲ្យអ្នកស្លាប់នោះ តាមការពិត គ្មានអ្វីទៅ គ្មានអ្វីមកនោះទេ ហើយក៏គ្មានអ្នកយកទៅឲ្យដែរ អាត្មាប្រៀបធៀបទៅនឹងការផ្ញើប្រាក់ គ្រាន់តែដើម្បីឲ្យងាយយល់ប៉ុណ្ណោះ"
"ម្តងនេះ ឧបមាថា ចំណេរកាលតមក ញោមបានទទួលដំណឹងសាជាថ្មីថា កូនប្រុសរបស់ញោបានកែប្រែ ខ្លួនវិញហើយ បានចូលទៅរកវិទ្យាចារ្យសូមអភ័យទោសហើយតាំងចិត្តសិក្សារៀនសូធ្យដោយអស់អញ លំគេញអាត្មា ប្រព្រឹត្តសមាចារត្រឹមត្រូវទាល់តែជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តរបស់វិទ្យាចារ្យ និង មិត្តភក្តិជាទូទៅ អ្នកណាៗក៏ស្ងើចសរសើរថាកូនប្រុសរបស់ញោមជាមនុស្សល្អ លុះបានទទួលដំណឹងបែបនេះហើយ សួរថាតើញោមមានអារម្មណ៍យ៉ាងណា?
ព្រះគុណម្ចាស់បានផ្តល់ពន្លឺភ្លឺស្វាងចិញ្ចែងចិញ្ចាចដល់កណាម្ចាស់ ខ្លាំងណាស់ ព្រះគុណម្ចាស់ជាអ្នកចង្អុលប្រាប់ផ្លូវដល់កណាម្ចាស់ដែលកំពុងតែវង្វេងផ្លូវ ជាអ្នកអូសទាញ កណាម្ចាស់ចេញពីអន្លង់អវិជ្ជា និង សំណោកសោកសង្រេង កណាម្ចាស់នឹងធ្វើតាមអនុសាសន៍របស់ ព្រះគុណម្ចាស់តរៀងទៅលុះត្រាតែអស់ជីវិត បពិត្រព្រះគុណម្ចាស់ដ៏ចម្រើន !
កណាម្ចាស់គ្មានរបស់ណា បូជាគុណរបស់ព្រះគុណម្ចាស់ក្រៅពីរបស់បន្តិចបន្តួចនេះទេ"ពោលហើយស្ត្រីជរាក៏ស្រាយកញ្ចប់ក្រណាត់ភ្លាម ឆ្ពាមយកគ្រឿងប្រដាប់កាយដ៏ហើយដោយមាសមួយចំនួនហុចមកឲ្យខ្ញុំព្រះករុណាទាំងមាន ប្រសាសន៍ថា
"គ្រឿងប្រដាប់ទាំងនេះមានតម្លៃខ្លាំងណាស់ កណាម្ចាស់កិបរក្សាទុក តាំងចិត្តថានឹងប្រគល់ឲ្យកូនប្រុស ប៉ុន្តែកាលបើគេស្លាប់ទៅហើយ កណាម្ចាស់សូមប្រគេនដល់ព្រះគុណម្ចាស់ សូមមេត្តាទទួលប្រគេនចុះ"
អាត្មាជាសមណៈ លះបង់លោកិយសម្បត្តិអស់ហើយ អាត្មាមិនត្រូវការរបស់ណា ក្រៅពីអាហារចម្អែតក្រពះចិញ្ចឹមជីវិតទៅមួយថ្ងៃៗ និង សំពត់សម្រាប់បិទបាំងរាងកាយនោះទេ ហេតុនោះ អាត្មាមិនអាចទទួលយករបស់ញោមបានទេ សូមរក្សាទុកវិញចុះ ស្ត្រីជរាមិនស្តាប់សម្លេងរបស់ខ្ញុំព្រះ ករុណាឡើយ គាត់ព្យាយាមទទូចអង្វរឲ្យខ្ញុំព្រះករុណាទទួលយកឲ្យខាងតែបាន"
"កណាម្ចាស់បានសម្រេចចិត្តហើយថានឹងប្រគេនរបស់នេះដល់ព្រះគុណម្ចាស់ដើម្បីឧទ្ទិសចំណែកបុណ្យ ដល់កូនប្រុស បើមិនយល់មុខដល់កណាម្ចាស់ទេ ចូរយោគយល់ដល់កូនប្រុសរបស់កណាម្ចាស់ផង"
ស្ត្រីជរាលើករបសនោះបន្ទូលលើក្បាល អធិដ្ឋានអ្វីម្យ៉ាងខ្មុបខ្មិបហើយក៏ដាក់ចុះតាមបម្រាប់របស់ ខ្ញុំព្រះករុណា
"មានន័យថា ពេលនេះអាត្មាបានទទួលយកទានរបស់ញោមហើយ បុណ្យកុសលដែលជាចំណែកនៃ ទានម័យកើតដល់ញោមហើយ ចូរឧទ្ទិសចំណែកបុណ្យដល់កូនប្រុសរបស់ញោមចុះ ម្នាលឧបាសិកា !
ដោយហេតុតែមាសចំនួននេះមិនមានប្រយោជន៍អ្វីសម្រាប់អាត្មា ហេតុដូច្នេះអាត្មាសូមជូនជាទានដល់ ញោមវិញ ហើយអាត្មាសូមឧទ្ទិសចំណែកបុណ្យដល់កូនប្រុសរបស់ញោមផងដែរ"
លុះទេសនាប្រៀនប្រដៅស្ត្រីជរាដល់ពេលាជ្រៀលជ្រេទេរទៅហើយ ខ្ញុំព្រះករុណាក៏ចម្រើនពរលាគាត់ ចេញធ្វើដំណើរដើរផ្លូវតទៅទៀត ។
នៅទីបំផុត រេវត្តៈកុមារក៏ចូលទៅដល់ភូមិចណ្ឌាល អ្នកភូមិនាំគ្នាសម្រាន្តលក់អស់ហើយ ឆ្ដែចាស់ពីរបីក្បាលក្រោកឡើងមកភ្រុសសន្ធាប់តាមក្រោយកែងជើងរបស់គេ ប៉ុន្តែក្មេងកម្លោះ មិនអើពើទេ គេដើរតទៅ រហូតទាល់តែមើលឃើញផ្ទះរបស់ឪពុកឈរនៅស្ទុងៗក្នុងភាពងងឹត សមន្ធការ រេវត្តៈកុមារត្រេកអរណាស់ ប្រញាប់ស្ទុះទៅគោះទ្វារហៅឪពុកថា "ពុក !
" គេហៅទាំងគោះទ្វារដោយចង្វាក់រន្ថើន ប៉ុន្តែខាងក្នុងនៅតែ ស្ងាត់ច្រៀប ស្ងាត់ឈឹងហាក់នឹងថាគ្មានជីវិតនៅខាងក្នុងសោះ គេនៅតែគោះទ្វារហៅតទៅ "ពុក !
"រេវត្តៈ !"សម្លេងចេញពីខាងក្នុងបន្លឺហៅឈ្មោះគេតិចៗ ជាវិធីនឹកគិតហើយក៏មានសម្រឹបជើង ផ្ទប់នឹងផ្ទៃក្តារដើរសំដៅមកទ្វារ ទ្វារត្រូវបានបើកចេញមកហើយអ្នកទាំងពីរក៏ប្រទល់មុខគ្នា
ខ្ញុំបាទចូលផ្ទះច្រឡំទេ"គេឧទានឡើងទាំងម្នីម្នាចេញទៅក្រៅ ប៉ុន្តែគេត្រូវត្រឡប់ចូលមកម្តង ទៀត ពីព្រោះផ្ទះនោះពិតជាផ្ទះរបស់គេពិតមែន គេនៅចាំបានច្បាស់ បើអញ្ចឹង ឪពុករបស់គេទៅ ណា?
"ឯងចង់សំដៅដល់ប្តីប្រពន្ធ ២ នាក់ដែលធ្លាប់ជាម្ចាស់ផ្ទះនេះមែនទេ ឯងឈ្មោះរេវត្តៈ កូនប្រុស របស់លោកពន្ធុមៈមែនទេ គេធ្លាប់ដំណាលឲ្យតាស្តាប់ជារឿយៗដែរថា មានកូនប្រុសម្នាក់រស់ នៅជាមួយនឹងលោកសុមង្គលគ្រហបតីឯក្រុងសាវត្ថី "
ព្រឹធជនលើកដៃអង្អែលពុកចង្កា ភ្នែកមៀងមើលទៅពិតានដោយយោនិសោមនសិការគិតរិះ រកមើលហើយមានប្រសាសន៍ថា "គាត់ចាកចេញពីភូមិនេះទៅយូរហើយ តាខ្លួនឯង ក៏មិនដឹង ថាគាត់ទៅណាដែរ ប្រហែលជាឡើងទៅនៅភាគខាងជើងក្បែរជើងភ្នំហិមាល័យ ប៉ុន្តែមិនដឹង ថាជាភូមិអ្វីប្រាកដទេ មុនពេលទៅ គាត់មិនបានប្រាប់ឯងឲ្យដឹងទេឬ?"
លោកឪពុកអ្នកម្តាយមិនគួរ បោះបងចោលកូនដោយរបៀបនេះសោះ ខ្ញុំបាទខំពុះពារមកទីនេះដោយលំបាកលំបិន ក៏ព្រោះតែសង្ឃឹមថានឹងបានរស់នៅក្រោមរង្វង់ដៃដ៏កក់ក្តៅរបស់ឪពុកម្តាយ ប៉ុន្តែបែរជាខុស បំណង ព្រះអាទិទេពមិនអាសូរខ្ញុំបាទសោះ" គេយកដៃទាំង ពីរខ្ទប់មុខឱន ចុះហើយមាន សម្លេងសសឹកយំដោយសំណោកសោកសៅ ។
ទោះបីជាចៅមិនបានជួបឪពុកម្តាយ ប៉ុន្តែបានជួបតា ក៏ស្មើនឹង ឪពុកម្តាយដែរ តានៅម្នាក់ឯង គ្មានកូនចៅទេ នៅជាមួយតាចុះ តានឹងអាណិតស្រឡាញ់មើល ចៅ ឲ្យដូចជាកូនចៅរបស់តាអញ្ចឹង"
"ជាព្រះគុណយ៉ាងខ្ពស់ដែលតាមានចិត្តករុណាដល់ខ្ញុំបាទ ប៉ុន្តែខ្ញុំបាទនៅជាមួយនឹងតាមិន បានទេ"រេវត្តៈកុមារនិយាយទាំងកំពុងខ្សឹកខ្សួល
"នឹងទៅគ្រប់ច្រកល្ហកដែលឪពុកម្តាយរបស់ខ្ញុំបាទរស់នៅ បើពួកគាត់នៅទិសខាងជើង ខ្ញុំបាទ នឹងទៅទិសខាងជើង"ក្មេងកម្លោះអះអាង
វុទ្ធជនសម្លឹងមើលមុខគេដោយញញឹមពេបជ្រាយចំពោះសេចក្តីប្តេជ្ញាចិត្តដែលឥតគិតគូរអ្វី សោះរបស់ក្មេងសុពលឈាមរាវ ហើយក៏មានប្រសាសន៍ថា
រេវត្តៈកុមារនៅតែទទូចថានឹងទៅតែម្យ៉ាង តាចាស់ខំព្យាយាមអធិប្បាយពន្យល់លើកហេតុផល ដើម្បីឃាត់ខាំងក្មេងកម្លោះឲ្យនៅជាមួយ ប៉ុន្តែមិនអាឃាត់ខាំងចិត្តរបស់រេវត្តៈកុមារបានឡើយ
លុះដល់ថ្ងៃព្រឹកឡើង រេវត្តៈកុមារក៏ជម្រាបលាតាចាស់ជាម្ចាស់ផ្ទះធ្វើដំណើរតទៅ នៅពេលដើរ កាត់ភូមិ ពួកអ្នកស្រុកភូមិ និង មិត្តភក្តិចាស់ៗនាំគ្នាស្រែកសួរដំណើរដំណឹងហើយក៏ស្នើសុំឲ្យ នៅជាមួយនឹងពួកគេ ប៉ុន្តែរេវត្តៈកុមារមិនបានតបស្នងសុភាមនោរថរបស់អ្នកណាឡើយ គេធ្វើដំណើរឆ្ពោះទៅមុខ ឆ្លងកាត់ក្សេត្រភូមិព្រៃព្រឹក្សាករ និង និគមជនបទជាច្រើនអនេក ចូលដល់ភូមិណា ក៏សាកសួរអ្នកភូមិនោះរកឪពុកម្តាយរបស់គេ នៅពេលមិនជួប ក៏ធ្វើដំណើរ តទៅមុខ ។
យុវកម្លោះកំពុងអង្គុយគិតភ្លឹកភ្លាំងអស់ពេលជាយូរ មកភ្ញាក់ដឹងខ្លួនព្រើតនៅពេលត្រចៀកបាន ឮសម្លេងស្រែកហៅឈ្មោះគេឮមកពីខាងក្រោយខ្នងល្វើយៗថា "រេវត្តៈ !
" ភ្ញៀវគ្រាវិកាលនិយាយបណ្តើរលើកស្បៃទទូរលើក្បាលចេញបណ្តើរ បង្ហាញឲ្យឃើញដួងភក្ត្រ ដ៏ស្រស់ស្អាត លេចត្រដែតច្រងោនៅកណ្តាលពន្លឺព្រះនក្ខត្តរាជ ស្មារតីចងចាំបានប្រាកដ ជាក់ច្បាស់ដល់រេវត្តៈកុមារ គេហាមាត់ចង្គ្រង់ដោយស្រឡាំងកាំង ពីព្រោះបុគ្គលចម្លែកនោះមិន មែនអ្នកណាដទៃទេ ប៉ុន្តែជា លីលាវតីកូនស្រីពៅរបស់លោកគ្រហបតីហ្នឹងឯង
"ត្រូវហើយ ខ្ញុំហ្នឹងឯងជាលីលាវតី កុំហៅឈ្មោះខ្ញុំឮពេក តិចលោគេឮ" នាងនិយាយហាម បណ្តើរលើកស្បៃគ្របក្បាលបណ្តើរដូចដើមវិញ រេវត្តៈកុមារសួរថា
វណ្ណៈព្រាហ្មណ៍ដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់មកសួរសុខទុក្ខក្មេង ចណ្ឌាលកាកសំណល់មនុស្សដូចយ៉ាងខ្ញុំបាទនេះ ប្រហែលជាខ្ញុំបាទយល់សប្តិទេដឹង !
ឯងនៅមានស្មារតីពេញលេញ ខ្ញុំមកសួរសុខទុក្ខឯងពិត មែនណៈ កុំដេញដោលច្រើនពេក មក៍អង្គុយជំនុំគ្នាលេខល្អជាង" លីលាវតីនិយាយបណ្តើរខិត ចូលមកចាប់ដៃយុវកម្លោះឲ្យអង្គុយចុះបណ្តើរ រេវត្តៈកុមារថយក្រោយក្រាកទៅជិតប្របមាត់ ស្រះហើយពោលទាំងសស្លើតសស្លក់ថា
លីលាវតី កុំភ្លេចថាខ្ញុំបាទនេះត្រឹមតែជាក្មេងចណ្ឌាលម្នាក់ប៉ុណ្ណោះ កុំធ្វើឲ្យសិរីរាសី របស់ព្រាហ្មណ៍ត្រូវអាប់ប៉ត្រាប់សៅហ្មងព្រោះតែខ្ញុំបាទ"
"នាងនិយាយបណ្តើរអង្គុយចុះលើផ្ទាំងមាត់ស្រះបណ្តើរ ចំណែកខាងរេវត្តៈកុមារនៅឈរច្រងាំងស្ងៀមដដែល ការបង្ហាញខ្លួនរបស់លីលាវតីធ្វើឲ្យគេ រំភើបភ្ញាក់ផ្អើលដល់ថ្នាក់គិតថាខ្លួនកំពុងតែយល់សប្តិ ប៉ុន្តែវាច្បាស់ក្រឡែតជាងការយល់សប្តិ យល់សូងទៅទៀត គេប្រមូលសតិអារម្មណ៍ត្រឡប់មកវិញបន្តិចម្តងៗរួចក៏អង្គុយចុះត្រង់ កន្លៀតមួយដែលទៀបជាងភ្ញៀវរាត្រីកាលរបស់គេ
ឯងប្រមែប្រមុំសតិអារម្មណ៍បានដូចដើមវិញហើយឬ?" លីលាវតីនិយាយឡើងក្រោយពី បាត់មាត់ទៅមួយសន្ទុះធំ "ឯងជឿហើយឬនៅថាខ្ញុំមកសួរសុខទុក្ខឯងមែន?"កាលបើឃើញយុវ កម្លោះចណ្ឌាលនៅមិនទាន់ឆ្លើយតបព្រោះលំណែនលំណាន់តាន់តាប់ក្នុងចិត្ត លីលាវតីទើប និយាយតទៅទៀតថា "ខ្ញុំអាណិតឯង ណៈរេវត្តៈ !
"រេវត្តៈ ឯងប្រហែលជាឃ្លានណាស់ហើយ និះខ្ញុំមានរបស់អន្តិចអន្តួចមកផ្ញើដែរ" នាងលូកយក កញ្ចប់ដែលខ្ចប់របស់ចេញពីកន្សែងឃ្លុំហើយដាក់នៅខាងមុខយុវកម្លោះនោះ រួចនិយាយថា "ទទួលទុកហូបចុះ ថ្ងៃក្រោយ បើមានឱកាសសឹមខ្ញុំយកមកឲ្យទៀត" ។
ខណៈនោះមានសម្លេងអ្វីម្យ៉ាងឮមកពីគុម្ពោតស៊ុមទ្រុមក្នុងសួនច្បារ លីលាវតីឈរសម្រឹងស្តាប់ មួយស្របក់ហើយក៏ក្រទីក្រទាក្រោកឡើង និយាយថា
"រេវត្តៈ ខ្ញុំត្រូវចាកចេញទៅសិនហើយ ឥឡូវនេះចង់តែនៅជជែកលេងជាមួយនឹងឯងឲ្យបាន យូរដែរ ប៉ុន្តែសេរីភាពក្នុងការធ្វើដូច្នេះគ្មានសោះ ចូរចាំទុកថា បើគ្មានអ្នកណាយល់ចិត្តឯងទេ ក៏នៅមានលីលាវតីម្នាក់ដែរដែលយល់ចិត្តឯង លាសិនហើយណៈ"
លីលាវតីលើកស្បៃទទូរក្បាលជិតស្លុងទាំងប្រញាប់ប្រញាល់ដើរលឹបបាត់ទៅក្នុងចន្លោះគុម្ពោត ឈើ រេវត្តៈកុមារភ្លេចភ្លាំងអ្វីៗទាំងអស់សូម្បីទាំងពាក្យថា"អរគុណ"ចំពោះទឹកចិត្ត សប្បុរសរបស់នាង គេនៅតែអង្គុយស្ងៀមទ្រឹងត្រង់កន្លែងនោះដដែលទាល់តែព្រះចន្ទចរជ្រេ ទេរចុះទៅប៉ែកបច្ឆិមទិស ទើបឡើងទៅកាន់កូនខ្ទមគេងសម្រាក ។
ញោមកំពុងតែយំថ្ងួចថ្ងូររកអ្នកណា?" គាត់ងើបមុខឡើងទាំងជោករហាមដោយទឹកភ្នែក សម្លឹងមើលខ្ញុំព្រះករុណាហើយឆ្លើយទាំងសសឹកថា
"កណាម្ចាស់កំពុងតែយំនឹករលឹកដល់កូនប្រុស កណាម្ចាស់មានកូនប្រុសម្នាក់ គេស្លាប់ចោលទៅយ៉ាងទាន់ ហន់ កូនអើយ !
ឯងពិតជាមិនអាណិតម្តាយខ្លះទេឬអី?"ឆ្លើយតបខ្ញុំព្រះករុណាបានត្រឹមតែប៉ុណ្ណេះ ស្រ្តីនោះក៏ ទ្រហោយំតទៅទៀតដោយសម្លេងឮជាងមុន ខ្ញុំព្រះករុណាបណ្តោយឲ្យគាត់យំទាល់តែគាត់នឿយជតកម្លាំង សម្លេងខ្សាវចុះហើយទើបចាប់ផ្តើមសម្តែងធម៌ដោយឧបាយថា
"អាត្មានឹងតំណាលរឿងចម្លែកមួយឲ្យញោមស្តាប់ បើញោមចង់ស្តាប់ អាត្មាជឿថាកាលបើបានស្តាប់រឿងនេះ ហើយ ជួនកាលញោមនឹងសប្បាយចិត្តបានខ្លះ"
"ព្រះគុណម្ចាស់នឹងតំណាលអី ក៏តំណាលចុះ"ស្ត្រីជរាឆ្លើយដោយមិនសូវអើពើ នៅតែអង្គុយសសឹកសម្លឹង មើលភ្នក់ភ្លើងដោយកែវភ្នែកជោករហាមដោយទឹកភ្នែក និង ជាំក្រហម ខ្ញុំព្រះករុណាទើបតំណាលរឿង ដែលគិតបានក្នុងខណៈនោះថា
"ម្សិលមិញនេះ នៅខណៈដែលដើរផ្លូវមកដល់ច្រាំងទន្លេគង្គា អាត្មាបានជួបនឹងស្ត្រីម្នាក់កំពុងឈរយំ ខ្សឹកខ្សួលនៅលើច្រាំងទន្លេដូចយ៉ាងញោមកំពុងតែយំឥឡូវនេះអញ្ចឹង អាត្មាបានដើរតម្រង់ចូលទៅ សួរគាត់ថាយំធ្វើអ្វី?
គាត់ឆ្លើយថាគាត់បានមកឈរយំនៅមាត់ច្រាំងនេះតាំងពីព្រឹកព្រហាម ឃាត់មិន ឲ្យទឹកទន្លេហូរទៅទិសខាងត្បូង គាត់បានលួងលោមទឹកទន្លេដោយសម្លេងផ្អែមល្ហែមខ្លះ សម្លុតគម្រាម ខ្លះ ជេរបញ្ចោរខ្លះ ប៉ុន្តែទឹកទន្លេមិនព្រមឈប់ស្តាប់សម្លេងសោះ នៅតែរឹងហូរទៅដោយឥតឈប់ឈរ តាមតួនាទីរបស់វា គាត់អាក់អន់ស្រពន់ចិត្តជាខ្លាំងទើបស្រែកទ្រហោយំ ម្នាលឧបាសិកា !
"គាត់ឆ្លើយតប "ទឹកទន្លេហូរទៅជាប្រក្រតីរបស់វា អ្នកណានឹងទៅហាម ឃាត់ទឹកទន្លេឲ្យឈប់ហូរបាន ការដែលហាមទឹកទន្លេទៅ វាមិនព្រមស្តាប់ហើយយំសោកបោកប្រាណ ហ្នឹងឯងហៅថា មនុស្សឆ្កួតសុទ្ធ"កាលបើស្ត្រីនោះនិយាយបើកផ្លូវឲ្យបែបនេះ ខ្ញុំព្រះករុណាក៏ចាប់ផ្តើម វាយសម្រុកភ្លាម
ហេតុផលរបស់ខ្ញុំព្រះករុណាធ្វើឲ្យស្ត្រីជរានោះឈប់យំភ្លាម គាត់អង្គុយឱនមុខចុះស្ងៀមស្តឹងដោយគិត គ្នាន់គ្នេរ ប៉ុន្តែនៅសសឹកម្តងម្កាល ។
"ស្រីជរាមានប្រសាសន៍ឡើងដោយសម្លេងចាប់ច្បាស់ស្រឡះជាប្រក្រតី "សម្តីរបស់ ព្រះគុណម្ចាស់បានជួយឲ្យពន្លឺបំភ្លឺផ្លូវដល់កណាម្ចាស់ច្រើនណាស់ ប៉ុន្តែសម្រាប់កូនប្រុស ម្នាក់នេះ កណាម្ចាស់ស្រឡាញ់វាខ្លាំងណាស់ នៅពេលដែលវាស្លាប់ចោលទៅទើបកណាម្ចាស់អត់ទ្រាំ នឹងហាមប្រាមសំណោកសោកសៅមិនបាន"
សរុបសេចក្តីមកថា មនុស្សយើងប្រមាញ់ដេញតាមសេចក្តីសុខគ្រប់ពេលវេលា ប៉ុន្តែមិនដែលដេញតាម ទាន់សេចក្តីសុខម្តងណាឡើយ គ្រាន់តែហៀបនឹងទាន់ សេចក្តីសុខក៏លោតប្រូចទៅមុខជារឿយៗ ។
គ្រាន់តែខ្លួនមួយធ្ងន់ប៉ុនណេះទៅហើយ លីពុនស្ទើរតែមិនរួច ចុះទម្រាំនឹងមានប្រពន្ធមាន កូន មានខ្ញុំប្រុសខ្ញុំស្រី មានចៅហ្វាយនាយ មានគ្នីគ្នាបូកចូលមកឲ្យយើងលីទៀត នឹងមិនធ្ងន់ស្លាប់ទេឬ?
ថ្ងៃនេះ អ្នកនាងមើលអាកប្បកិរិយាទៅដូចជាស្រពាប់ស្រពោនណាស់" រេវត្តៈកុមារ និយាយប្រារព្ធនឹងលីលាវតីនៅពេលដែលនាងមករកគេនាល្ងាចថ្ងៃមួយ "ខ្ញុំបាទមានអារម្មណ៍មិនសប្បាយចិត្តសោះកាលដែលបានឃើញអាកប្បកិរិយារបស់អ្នកនាង ដូច្នេះ សូមមេត្តាប្រាប់ខ្ញុំបាទផងបានទេថាអ្វីជាដើមហេតុនៃសេចក្តីសោកសៅនេះ ក្រែងលោ ខ្ញុំបាទអាចនឹងរកផ្លូវជួយដោះ ស្រាយកម្ចាត់កំចោករោកបាន ដើម្បីលីលាវតី សូម្បីតែជីវិត របស់ខ្ញុំបាទក៏អាចលះបង់បានដែរ សូមប្រាប់ខ្ញុំបាទភ្លាមៗមក"
ស្រីក្រមុំជ្រប់មុខចុះស្ងៀម យកម្រាមដៃត្រដុសជាយសំពត់ភូសាទៅមក នាងកំពុងតែស្ថិតនៅ ក្នុងអន្លង់មហាទុក្ខទាំងចង់នឹងប្រាប់រេវត្តៈឲ្យដឹងដើម្បីសុំជំនួយដែរ ប៉ុន្តែនាងនៅមើលមិន ឃើញវិធីអនុវត្តនៅឡើយ បើពឺតតែធ្វើយ៉ាងនេះតទៅទៀត ជួសនឹងកើតមានផលល្អ ត្រឡប់ជា កើតមានផលអាក្រក់កាន់តែខ្លាំងឡើង គឺ រេវត្តៈនឹងដោយក្តៅក្រហាយទៅជាមួយដែរ ព្រោះ ហេតុនោះលីលាវតីទើបកាត់ចាត់ប្រឈមមុខនឹងគ្រោះកម្មតែម្នាក់ឯង ដោយមិនសុខចិត្តឲ្យ រេវត្តៈពិបាកទៅជាមួយនឹងនាងទេ
មុននេះបន្តិច ខ្ញុំបាទបានឮសម្លេងយំខ្សឹកខ្សួលលាន់ចេញមកអំពីប្រាសាទ ខ្ញុំបាទ គិតថាមុខជាកើតរឿងអីមួយមិនខានឯប្រាសាទ ទាំងរឿងនោះគង់នឹងមិនទាក់ទិននឹង សំណោកសោកសៅរបស់លីលាវតីរបស់ខ្ញុំបាទេណៈ"
ភ្លាមនោះ លីលាវតីងើបមុខសម្លឹងមើលរេវត្តៈកុមារដោយភ្ញាក់ផ្អើលជាខ្លាំង ព្រោះមិននឹកស្មាន ថារេវត្តៈនឹងបានឮសម្លេងនោះឡើយ ហើយនាងក៏និយាយបន្លប់កាច់កុងថា
"ខ្ញុំក៏បានឮសម្លេងនោះដែរ ប៉ុន្តែវាមិនមែនឮឯប្រាសាទហ្នឹងទេ គឺវាឮនៅឯប្រាសាទមួយខ្នង ទៀតដែលនៅជាប់គ្នា"
នៅពេលដែលនាងទាសីដើរចុះពីកាំជណ្តើរបាត់ទៅ រេវត្តៈប្រញាប់យកត្រចៀកផ្អឹបស្តាប់ ត្រង់ទ្វារ សម្លេងខាងក្នុងលាន់ឮមកខាងច្បាស់ក្រឡែត "មីកូនទុយ៌ស !
ហងកើតមកដើម្បី បំផ្លាញវង្សត្រកូល ខត្តិយមហាសាល ព្រាហ្មណ៍មហាសាលមាននៅគរគោកគរដីក្នុងក្រុង សាវត្ថី ប៉ុន្តែត្រឡប់ជាត្រេកអរទៅសមគប់នឹងអាមនុស្សចណ្ឌាលកម្ទេចមនុស្សទៅវិញ អញ សុខចិត្តខាតបង់កូនទុយ៌សដូចយ៉ាងហងឯងនេះប៉ុន្តែមិនសុខចិត្តបង្ខូចកិត្តិនាមរបស់ព្រាហ្មណ៍ ជាដាច់ខាត ហ៏ !
សម្លេងរំពាត់ជ្រែកអាកាសមកប៉ះផ្ទៃស្បែក សម្លេងស្រែកចំទាលដោយក្តីឈឺចាប់ សម្លេងសើច ក្អាកក្អាយសម្តែងសេចក្តីពេញចិត្តរបស់ម្តាយលាន់ឮមកម្តងទៀត រេវត្តៈឈរខាំធ្មេញដោយ បេះដូងឈឺពើតផ្សា គេចង់នឹងបំបាក់ទ្វារចូលទៅជួយលីលាវតី ប៉ុន្តែវិធីជួយរំដោះដែលឈ្លាស វៃជាងនេះមិនមានទេឬ
"សម្លេងកណិការនិយាយខ្ទាស់ឡើង "ទោះជាវ៉ៃវាទៅក៏ងាប់ទទេ យើងមកធ្វើ យ៉ាងនេះល្អជាង គឺថា រឿងនេះកើតឡើងក៏ព្រោះតែអាក្មេងចណ្ឌាលម្នាក់ហ្នឹងជាដើមហេតុ បើអញ្ចឹងសូមឲ្យយើងជួយគ្នាបណ្តេញវាចេញទៅ"
"ម៉ាក់ក៏ចង់ធ្វើអញ្ចឹងដែរ ប៉ុន្តែកូនឯងភ្លេចហើយឬ អាអពមង្គលហ្នឹង វាជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្ត របស់ប៉ាឯង បើប៉ាឯងត្រឡប់មកមិនឃើញវា យើងអាចនឹងជួបប្រទះសេចក្តីលំបាកជាងនេះ" សម្លេងម្តាយកូនស្ងប់បាត់ទៅ នៅសល់តែសម្លេងយំសសឹករបស់លីលាវតី ខណៈដែលកំពុងតែ ឈរគិតនៅ៝ឯទ្វារនោះឯង រេវត្តៈក៏កើតមានគំនិតមួយដែលអាចជួយរំដោះលីលាវតីបាន គេប្រញាប់ប្រញាល់ត្រឡប់មកខ្ទមតូចវិញ ហើយសរសេរសំបុត្រ ១ ច្បាប់ឡើងដែលមាន លំអានសេចក្តីថា ៖
នៅថ្ងៃមួយ រេវត្តៈកុមារត្រូវបង្ខំឲ្យចាំងស្មៅក្នុងសួនច្បារស្ទើរតែពេញមួយថ្ងៃរសៀល ទម្រាំនឹង សូរេចស្រេចហើយក៏ជ្រេល្ងាចល្មម គេមានអារម្មណ៍ល្ហិតល្ហៃអស់ដៃអស់ជើងជាងរាល់ថ្ងៃ ទើប
ប៉ុន្តែមិនអាចដឹងបាន ទេ ទីបំផុត គេក៏លង់លក់ទៅដោយសេចក្តីនឿយហត់ ។ លុះព្រឹកថ្ងៃតមក កាលដែលនាងទាសីយកអាហារមកឲ្យ រេវត្តៈកុមារក៏សាកសួរថា"នែបងស្រី !
ល្ងាចម្សិលមិញនេះ បងមានបានយកអាហារមកឲ្យខ្ញុំទេ?" "មិនបានយកមកទេ"នាងទាសីឆ្លើយដោយសំដីរាបស្មើ "ខ្ញុំទៅដងទឹកនៅឯស្ទឹង
"បើអញ្ចឹង អ្នកណាយកកញ្ចប់បាយនេះមកឲ្យខ្ញុំ"រេវត្តៈហុចកញ្ចប់បាយនោះឲ្យនាងទាសីមើល នាងទទួលយកទៅពិនិត្យយ៉ាងល្អិតល្អន់សម្តែងអាការងឿងឆ្ងល់ហើយនិយាយថា"ខ្ញុំមិនដឹងទេឯងឃើញនៅឯណា?"រេវត្តៈចង្អុលកន្លែងឃើញឲ្យនាងមើលនាងទាសីសម្តែងចំណាប់អារម្មណ៍
យ៉ាងសំណំសំនួន ធ្វើ ឲ្យរេវត្តៈជឿជាក់ថានាងពិតជាមិនបានដឹងដំណើរដើមទងអញ្ចឹងមែន ជំនុំគ្នាមួយស្របក់ហើយ នាងទាសីក៏រូតរះត្រឡប់ទៅវិញ លុះពិសាបាយហើយរេវត្តៈកុមារក៏
ធ្វើការងារតាមមុខបាឋ របស់គេតទៅ រាល់ពេលវេលាដែលគេធ្វើការងារគេមិនភ្លេចនឹកគិតដល់សំបុត្រចម្លែកនោះទេ អ្នកប្រាថ្នាល្អ ជាអ្នកណាហ្ន លុះធ្វើការងាររួចហើយគេក៏ត្រឡប់ចូល
អ្នកប្រាថ្នាល្អ រេវត្តៈកុមារគិតក្នុងចិត្តថា "យើងមិនបរិភោគអាហារទាំងនោះអ្នកប្រាថ្នាល្អក៏ដឹងដែរ ហើយអ្នក ដែលដឹងរឿងនេះច្បាស់អភិកាសមានតែនាងទាសីម្នាក់ប៉ុណ្ណោះ អ្នកប្រាថ្នាល្អ គឺ ប្រហែលជានាងទាសីនេះទេដឹង !
នៅខណៈដែលលីលាវតីកំពុងស្រែកយំព្រោះភ្លើងទុក្ខនោះឯង សុវឌ្ឍនកុមារក៏សើចហាសហាចំពោះ សមិទ្ធផលនៃផែនការរបស់គេ នាងព្រាហ្មណីជាម្តាយរបស់លីលាវតីក៏ធូរស្បើយចិត្តផងដែរដែលបានដំណឹង ថាខ្ញុំព្រះករុណាបានភៀសខ្លួនចេញពីក្រុងសាវត្ថីទៅហើយ
"មិនចោលម្សៀតមែនដែលឯងរៀនចប់ពីក្រុងតក្កសិលា លោករេវត្តៈគេចខ្លួនបាត់ទៅហើយបែបនេះ លីលាវតីមុខជាក្លាយជារបស់ឯងយ៉ាងពិតប្រាកដ" នាងព្រាហ្មណីនិយាយប្រារព្ធនឹងអនាគតកូនប្រសារបស់ ខ្លួនយ៉ាងស្រស់ស្រាយ សរុបសេចក្តីទៅ ផែនការគម្រក់របស់សុវឌ្ឍនកុមារបានសម្រេចមួយកម្រិតហើយ កម្រិតទី ២ នៅមានទៀតថាតើគេនឹងអាចយកឈ្នះបេះដូងថ្មរបស់លីលាវតីបានដោយងាយស្រួលបែបនោះ ឬទេ
ប្រុសកម្លោះអង្គុយស្ងៀមធ្មឹងសម្លឹងមើលលីលាវតីដោយចម្លែកចិត្តចំពោះសម្តីថ្វីមាត់ដ៏មានគតិ ធម៌របស់នាង លីលាវតីមិនត្រឹមតែស្អាតដោយរូបរាងប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងឆ្លៀវឆ្លាត និង មានចំណេះវិជ្ជាជ្រៅជ្រះទៀតផង
យុវតីស្រីឆើតស្រស់សម្រស់ស្អាត ដូចរុក្ខជាតិលាតលូតលាស់ស្រស់គួរគាប់ លុះចាស់ឡើងស្បែកជ្រីវជ្រួញរួញស្រពាប់ លែងគួរគាប់នឹងគយគន់ទស្សនា ។ រីបុប្ផាផ្ការីកស្រស់អស់ទាំងព្រៃ យុវវ័យថ្លៃវិសេសគួរស្នេហា
នាងឲ្យខ្ញុំរងចាំដល់ពេលណា"សុវឌ្ឍនកុមារនិយាយយ៉ាងក្រៀមក្រំ ចិត្តនៅរសៀលថ្ងៃមួយ "ខ្ញុំរងចាំនាងមកយូរគួរសមហើយ ប៉ុន្តែនាងនៅមិនទាន់ សម្តែងអាកប្បកិរិយាថាយល់ចិត្តខ្ញុំនៅឡើយ នាងប្រហែលជាមានអ្នកដទៃនៅក្នុង បេះដូងហើយទេដឹង បានតែត្រឹមធ្វើបាបបេះដូងខ្ញុំលេង"លីលាវតីវិះនឹងភ្លាត់មាត់ថា នាងស្រឡាញ់ភិក្ខុពនេចររួចហើយ ប៉ុន្តែក៏ទប់ចិត្តបាន ទើបឆ្លើយថា
"ប៉ុន្តែនាយគួរតែយល់ចិត្តខ្ញុំខ្លះដែរ រឿងរបស់យើងជារឿងធំ មិនអាចយល់ស្របគ្នា ដោយរហ័សរហួនបានទេ ព្រោះបើភ្លាំងភ្លាត់ទៅ ក៏មិនអាចនឹងកែកុនបានឡើយ នឹងត្រូវទ្រោមចិត្តរហូតមួយជីវិត សូមអត់ធ្មត់សង្កត់ចិត្តបន្តិចចុះ"
យុវកម្លោះពីក្រុងតក្កសិលាដកដង្ហើមធំហ៊ឺ ហើយក៏និយាយដោយសម្លេងខ្លាំងរ និង រនាំងថា "ក៏ព្រោះតែអត់ធន់នេះឯង ជីវិតរបស់ខ្ញុំទើបយឺតយូរបានរហូតមកដល់ ឥឡូវនេះ បើខ្វះអំណត់អត់ធ្មត់ទេ ខ្ញុំមុខជាស្លាប់ទៅយូរហើយ នាងមិនចាត់ទុក ខ្ញុំជារឿងសំខាន់ នាងលេងល្បែងទុក្ខព្រួយរបស់ខ្ញុំ ក្លែងធ្វើបាបចិត្តខ្ញុំលេងស្រួលៗ ប៉ុណ្ណោះ"និយាយហើយប្រុសកម្លោះក៏ក្រោកឡើងដើរទៅមកក្រោមម្លប់ដ៏ត្រឈឹងត្រឈៃនៃដើមអសោកយ៉ាងក្រវល់ក្រវាយចិត្ត ។
សុវឌ្ឍនកុមារឡើងទៅលើប្រាសាទដើម្បីជួបនាងគ្រហបតានីជាម្តាយរបស់លីលាវតីហើយរាយការណ៍ លទ្ធផលឲ្យនាងបានដឹងដូចដែលធ្លាប់ធ្វើមក ព្រោះនាងចូលខាងប្រុសកម្លោះយ៉ាងស៊ប់ ជាអ្នកចាំឲ្យពាក្យ ណែនាំផ្សេងៗ តាំងចិត្តស្តាប់លទ្ធផលជានិច្ច សម្រាប់គ្រានេះ នាងនឹកចម្លែកចិត្តណាស់ដែលសុវឌ្ឍនកុមារ មករកនាងដោយទឹកមុខស្រងូតស្រងាត់ខុសប្រក្រត្រី
ខ្ញុំកូណាក៏ធ្លាប់ឈ្លក់វង្វែងនឹងស្ត្រីភេទដូចសម្លាញ់ដែរ ប៉ុន្តែក្រោយមក ខ្ញុំកូណាក៏សួរខ្លួនឯងថា ការដែល យើងស្រឡាញ់ស្ត្រីនោះ តើយើងស្រឡាញ់អ្វីរបស់គេ?
កាលបើគិតគន់មើលដោយចិត្តតាមផ្លូវធម៌ ឃើញ ថា រូបរាងរបស់គេជាប្រការទីមួយ ព្រោះរាល់ខណៈដែលប្រទះឃើញ ស្ត្រីភេទណាឲ្យតែមានរូបរាងស្អាត ខ្ញុំកូណាក៏នឹកស្រឡាញ់ភ្លាម ប៉ុន្តែបើប្រទះឃើញស្ត្រីភេទណាមានរូបរាងអបលក្ខណ៍មិនស្អាត ខ្ញុំកូណាមិននឹកស្រឡាញ់ទេ កាលបើដឹងច្បាស់ថាខ្លួនស្រឡាញ់ចូលចិត្តរូបរាងស្អាតបែបនេះ ក៏គិតតទៅ ទៀតថា សម្រស់គឺជាអ្វី?
កាលបើគិតឃើញដូច្នេះហើយបានជាខ្ញុំកូណាមិនឈ្លក់ វង្វេងចង់បានស្ត្រីភេទដូចមុនទៀត ចិត្តក៏ចេះតែធូរស្បើយជារៀងរហូតមក ។
អង្កាល់ណាបានអាក្មេងចណ្ឌាលកាកមនុស្សនឹងគេចចេញពីផ្ទះយើង"នាងព្រាហ្មណីឆ្លើយថា "មែនហ្នឹងណៈ ម៉ាក់កំពុងតែគិតរឿងហ្នឹងដែរ ទោះជាយ៉ាងណា ក៏ដោយ ម៉ាក់ត្រូវតែកម្ចាត់វាចេញទៅឲ្យទាល់តែបាន ម៉ាក់នៅទ្រាំមើលកាឡកណ្ណីចង្រៃនេះ តទៅទៀតមិនបានទេ "នាងកណិការនិយាយទាំងឆុរឆាវហេវហាវថា "កូនមិនយល់សោះថា
ហេតុអីបានជាលោកប៉ាសុខចិត្តបន្ទន់បន្ទាបកិត្តិយសដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់វណ្ណៈព្រាហ្មណ៍ដ៏ស័ក្តិសិទ្ធិទៅទទួលយកតួចង្រៃចង្រោកចូលមកទុកក្នុងផ្ទះយ៉ាងនេះ ប៉ាមិនខ្លាចប្រឡាក់ប្រឡូសដោយ
អពមង្គលឬយ៉ាងណាអេះ" នាងព្រាហ្មណីនិយាយបន្ទរទៀតថា "ប៉ាឯងធ្វើហ្នឹងហាក់បីដូចជាមនុស្សវណ្ណៈព្រាហ្មណ៍សាបសូន្យអស់រលីងអំពីដែនដីជម្ពូទ្វីប ហើយអញ្ចឹង បើប៉ាឯងនៅតែ
ចូរខិតខំធ្វើអំពើល្អឡើង ជួលកាលអំពើល្អរបស់កូន ក៏អាចនឹងឈ្នះចិត្ត របស់គេក៏បាន បើអត់ទ្រាំមិនបានទេ នឹងត្រឡប់ ទៅនៅផ្ទះជាមួយនឹងឪពុកវិញក៏បាន ប៉ុន្តែគប្បីបង្អង់រងចាំឲ្យ លោកគ្រហបតីត្រឡប់មកគេហដ្ឋានវិញសិនសឹមជម្រាបលាលោក ត្រឡប់ទៅវិញ" ។
សុវឌ្ឍនកុមារកម្លោះវក់ស្នេហ៍ទ្រោមខ្លួនចុះអង្គុយក្បែរលីលាវតី ទាំងឆ្មៀងភ្នែកមើលទៅ លីលាវតីហើយនិយាយសុំសេចក្តីយល់ចិត្តពីនាងដោយសម្លេងតិចៗបែបអង្វរកថា
ខ្ញុំសូមនិយាយនឹងនាងដោយស្មោះអស់ពីដួងចិត្ត ខ្ញុំបានត្រាច់ចរទៅសិក្សា សិល្បវិជ្ជាក្នុងកន្លែងជាច្រើន បានពើបពះប្រទះស្រ្តីភេទមកជាច្រើន ប៉ុន្តែគ្មានស្ត្រីណាអាចយក ឈ្នះចិត្តរបស់ខ្ញុំបានដូចនាងទេ គ្រាន់តែខ្ញុំបានជួបនាងជាបឋមទស្សន៍ឯទ្វារទេវាល័យ ក្នុងថ្ងៃនោះ ខ្ញុំបានបាក់ចិត្តស្រឡាញ់នាងយ៉ាងងប់ងល់ភ្លាម ចាប់តាំងពីថ្ងៃនោះមក ដេកមិន បានខានចំណីព្រោះអីគិតដល់នាង ខ្ញុំត្រេកអរជាអតិបរមាដែលបានមកជួបនាងក្នុងថ្ងៃនេះ"
"ខ្ញុំគិតថាព្រះអាទិទេពលើសុរាល័យមុខជាសាងខ្ញុំមកដើម្បីធ្វើជាទាសករស្នេហារបស់នាង ជាពិសេសក្នុងជាតិនេះ ខ្ញុំទំនងជារស់នៅដោយគ្មាននាងមិនបានទេ យល់ចិត្តខ្ញុំខ្លះទេ លីលាវតី !
"ខ្ញុំចង់នឹងយល់ចិត្តនាយដែរ"ស្រីក្រមុំនិយាយយ៉ាងវ្ហោះវ្ហើយ ភ្នែកនៅសម្លឹងមើលទៅឯផ្កាឈូក ខាងមុខ "ប៉ុន្តែយើងទើបនឹងស្គាល់គ្នាថ្មីៗ សូមឲ្យយើងសេពគប់គ្នាឲ្យយូរជាងនេះបន្តិចទៀត ជួនកាល ខ្ញុំអាចនឹងយល់ចិត្តនាយបាន"
"ទម្រាំនឹងនាងយល់ចិត្តខ្ញុំ ខ្ញុំទំនងជាស្លាប់ចោលមុនព្រោះអំណាចនៃសេ្នហាមិនខាន នៅមាន អ្វីខ្វះទៀតឬដែលខ្ញុំត្រូវធ្វើដើម្បីផ្គាប់ចិត្តនាង សូមប្រាប់ខ្ញុំមកចុះ ខ្ញុំជាទាសករស្នេហារបស់នាង ហើយទាំងកាយ និង ចិត្ត"
ក្នុងពិភពផែនដីនេះ មានមនុស្សនិករជាច្រើន ដែលមាត់ និង ចិត្តមិនត្រូវគ្នា ប៉ុន្តែខ្ញុំមិនមែនជាមនុស្សប្រភេទនោះទេ ខ្ញុំសូមធានាដោយកិត្តិយសគ្រួសារ និង សិប្បាចារ្យ ទិសាបាមោក្ខនៃក្រុងតក្កសិលា លំពាំងខ្លួនខ្ញុំនៅមិនគ្រប់គ្រាន់ទៀតឬ?"
សូមប្រាប់ខ្ញុំមកមើលថាតើរេវត្តៈហ្នឹងជាអ្នកណា?" គេសួរភ្លាម ធ្វើឲ្យនាងព្រាហ្មណីភាំង ស្រឡាំងកាំង ហាមាត់ចង្គ្រង់ដោយស្លន់ចិត្តព្រោះនាងមិនធ្លាប់គិតថាសុវឌ្ឍនកុមារដឹងរឿងអាថ៌កំបាំងដែល នាងព្យាយាមបិទបាំងនោះទេ
ទៅបង្ហើបប្រាប់រឿងកំបាំងឲ្យគេស្តាប់អស់ ហើយកេរិ៍្តឈ្មោះរបស់វង្សត្រកូលបាត់បង់អសោច នៅគ្រានេះឯង" នាងគិតក្នុងចិត្តដោយកំហឹង នាងជឿជាក់ថាគ្មានអ្នកណាផ្សេងនិយាយប្រាប់ឲ្យ សុវឌ្ឍនកុមារស្តាប់ក្រៅពីលីលាវតីនោះទេ ប៉ុន្តែដើម្បីឲ្យកាន់តែច្បាស់ក្នុងចិត្តឡើង នាងទើបសួរ សុវឌ្ឍនកុមារម្តងទៀតថា
"ខ្ញុំមិនប្រាប់ទេទាល់តែអ្នកម៉ាក់ប្រាប់ខ្ញុំថារេវត្តៈហ្នឹងជាអ្នកណាសិន"ប្រុសកម្លោះឆ្លើយអះអាងយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ នាងព្រាហ្មណីនៅញីញញូញ សូចិនាឲ្យឃើញថា នាងកំពុងតែក្រវល់ក្រវាយចិត្តយ៉ាងខ្លាំង
"អ្នកម៉ាក់មិនបាច់ប្រាប់ខ្ញុំក៏បានដែរ ការពិត ខ្ញុំក៏ដឹងរឿងនេះស្ទើរទាំងអស់ហើយ ប៉ុន្តែគ្រាន់តែចង់សាកចិត្ត អ្នកម៉ាក់មើលប៉ុណ្ណោះ ឥឡូវនេះ ខ្ញុំដឹងហើយថាអ្នកម៉ាក់សហការជាមួយនឹងលីលាវតី ចាត់ឆាកល្ខោនបោក ប្រាស់ខ្ញុំយ៉ាងស្តែង បើខ្ញុំដឹងតាំងពីដំបូងមកថាលីលាវតីមានគូស្នេហ៍ហើយ ម្លោះខ្ញុំនឹងមិនមកបង់កម្លាំងទាក់ ទងទេ ប៉ុន្តែអ្នកម៉ាក់បិទបាំងរឿងនេះទុកមិនឲ្យខ្ញុំដឹងដើម្បីឆបោកខ្ញុំលេងសើច"
"រឿងនេះដូច្នេះឯង ម៉ាក់បានព្យាយាមគ្រប់មធ្យោបាយហើយដើម្បីឲ្យលីលាវតីដោះដៃចេញពីរេវត្តៈ ប៉ុន្តែនាងនៅតែស្រឡាញ់ឈ្លក់វក់នឹងលោកអង្គនោះយ៉ាងងប់ងល់ទាល់តែម៉ាក់សុញគំនិតគិតមិនយល់ថា នឹងធ្វើយ៉ាងបានទេ"
សុវឌ្ឍនកុមារទ្រឹងស្តាប់នាងព្រាហ្មណីតំណាលឲ្យស្តាប់យ៉ាងយកចិត្តទុកដាក់ សូម្បីបើនាងព្រាហ្មណី តំណាលចប់ទៅហើយ គេក៏នៅតែអង្គុយស្តឹកដូចជាអ្នកគិតច្រើនរាប់រយជំពូក ឧបសគ្គតែមួយគត់ដែល ពាំងរាំងផ្លូវជីវិតរបស់គេ គឺ រេវត្តៈ បើគ្មានរេវត្តៈ អ្វីៗប្រាកដជានឹងបានសម្រេចយ៉ាងរលូន ។
រឿងនេះអ្នកម៉ាក់មិនបាច់ខ្វល់ទេ"ប្រុសកម្លោះស្រដីឡើងនៅទីបំផុត "សូមឲ្យជាមុខនាទី របស់ខ្ញុំ ចាំតែមើលចុះថាតើខ្ញុំនឹងចាត់វិធានការជាមួយនឹងលោកអង្គនេះយ៉ាងម៉េច ខ្ញុំសូមលាសិនហើយ" និយាយហើយគេក៏ប្រញាប់វិលត្រឡប់ទៅវិញ ។
សុវឌ្ឍនកុមារបានរៀបចំផែនការអាក្រក់មួយដើម្បីកម្ចាត់រេវត្តៈភិក្ខុកម្សត់ឲ្យផុតពីផ្លូវស្នេហារបស់គេ ។
ជីវិតក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនារបស់ខ្ញុំកូណាគង់នឹងចប់សូរេចនៅគ្រានេះឯង ចុះសម្លាញ់វិញ នៅរឹងមាំចំពោះឧត្តមគតិរបស់សាសនាល្អទេ?"
"ពេលនេះ នៅរឹងមាំល្អទេ ប៉ុន្តែនៅឯភ្នែក មិនដឹងជាយ៉ាងណាទេ ប៉ុន្តែបើស្ថិតក្នុងសភាពបែបនេះរហូត ខ្ញុំកូណាគិតថាល្មមនឹងបួសឧទ្ទិសជីវិតក្នុងសាសនារបស់ព្រះបរមសាស្តាបាន"
គិតអញ្ចឹងត្រឹមត្រូវហើយ ប៉ុន្តែខ្ញុំកូណាឃើញថានឹងត្រូវធ្លាក់ខ្លួនជាទាសករនៃ កិលេសវដ្តៈយូរតទៅទៀតហើយ ព្រោះឃើញថាចិត្តនៅខ្វល់ខ្វក់នឹងលោកនេះខ្លាំងណាស់ ខ្ញុំកូណា ឈ្លក់វង្វេងនឹងស្ត្រីភេទ" ។